text:
Vit hava nú dagført øll metini, ið vóru sett á oyggjaleikunum á Rhodos 2007 og tey, ið eru sett til EJM-07 í Antwerpen.
Oyggjaleikayvirlitið á Rhodos er dagført við býtið av heiðursmerkjum og tíðum.
Samanlagt hava okkara svimjarar vunnið 120 heiðursmerkir á teimun 12 oyggjaleikum, ið byrjaðu á Isle of Man í 1985
40 gull, 32 silvur og 48 bronsu.
Tað hevur verið heldur tómligt á heimasíðuni tá talan hevur verið um at skriva um tey sera góðu úrslitini, men tíbetur so hava fjølmiðlarnar verið sera dugnaligir og tað siga vit teimun sjálvandi stóra tøkk fyri. Hetta at so lítið er skrivað skyldast í høvuðsheitum at fólk eru í summarfrí og tað má so vera teimun væl unt.
Føroyafólk hava fylgt við í kringvarpinum og øll eru tey samd um at svimjingin var hæddarpunktið á oyggjaleikunum og spenningurin hevur verið “øgiligur” á klettunum, tá okkara svimjarar skiftust um at standa ovast á heiðurspallinum, meðan tjóðsangurin rungaði um alt Rhodos. Jú, sannliga vóru hetta rørandi løtur, ið vit fara at minnast aftur á við gleði – í hvussu so er til komandi oyggjaleikir, ið verða á Álandi um tvey ár. Tá fara vit aftur at gera okkara besta, men eitt er vist, at okkara oyggjaleikavinir fara at gera alt fyri at vinna á okkum. Men hvat, tá teir kunnu gerast betur so kunnu vit eisini!!
Sum frálíður fara vit at leggja myndir frá Rhodos o.a. inn á myndasavni. Alt hetta fara vit at fáa avgreitt sum skjótast.
Samanumtikið hava okkara svimjarar framt eitt bragd innan føroyska svimjing og tað eru vit øll somul tykkum takksom fyri og ynskja enn einaferð hjartaliga tillukku.
Vit vóru jú nummar 1
Við svimjikvøðu
Starvsnevndin


c: text/html

text:
Rektor´s aften (copy)
Dan Klein --- 24.12.2017 - 09:30
Datt av í svinginum
Perlur: “Rektors aften”, er bara eitt av kritikkpunktunum hjá ríkisgrannskoðanini, ið staðfestir, at Birgir Kruse tiltuskaði sær pening, hann ikki hevði rætt til. Hann verður kravdur at gjalda alt aftur. Grein úr Oyggjatíðindum 2. mars 2005.
Oyggjatíðindi hava fingið innlit í frágreingina hjá Ríkisgrannskoðanini um Nordisk Journalistcenter og Birgir Kruse.
Grannskoðanin sigur, at nøkur viðurskifti í frágreiðingini eru tikin úr, tí tey ikki eru fevnd av almennum innliti, tí tey eru "persónlig".
Stutt sagt, sigur frágreiðingin, at rektarin hevur tiltuskað sær pening og drukkið ov nógv.
Vit fara eisini at royna at fáa fatur í frágreiðingini frá stýrinum til Nordisk Ministerråd, umframt ta internu og kritisku frágreiðingina um drukktúr til Skt. Pætursborg, sum Birgir Kruse eftir øllum at døma hevur roynt at hildið aftur.
Birgir Kruse kemur úr føroysku skipanini og onkursvegna sleppur hann framat í donsku skipanini. Den gik ikke. Danir er komnir longur enn til vina og kenningaveitslur, og grannskoðanin er beinhørð.Tað er einki sum eitur: ” Tað eru vit, tað ger einki”. Teir krevja at bókingar eru “up to date” og at skil eru í viðurskiftunum. Ongar bókingar vóru fyri tíðarskeiðið 10. - 27. september 2004. Hetta skyldaðist at rektarin og hansara varamaður luttóku á somu ferð.
Í slíkum førum eigur onnur forrætningsgongd at vera løgd til rættis frammanundan.
Eisini er galið við pensjónini hjá rektaranum.
Fyrsta frítíðarárið eftir starvssetan er pensiónin grundað á prosentpart av grundlønini.
Her er inngjalding av pensión til rektaran ikki minkað, sum hon eigur. Hetta verður kravt rættað.
Diæt-gjaldingar uttan grund
Rektarin hevdi upprunaliga lagt frítíðina frá19. juli til 13. august 2004.
Ferian var í Føroyum. Við telduposti breyt hann feriuna av tann 9. august 2004, og kunnaði skúlan um, at hann hevði fulla arbeiðsviku frá tíðarskeiðinum 9. - 13. august 2004.
Á skeiðinum “Verden set Ovenfra IV, fekk rektarin diæt og kompen-satión fyri býli, hóast hann búði privat.
Dugir ikki at leggja til rættis
Fíggjarliga loftið er sprongt í samband við ávís prosjekt, og hetta er í høvuðsheitum í fyrireikingar-fasuni trupulleikarnir koma í. T.d. hvussu ein integreraður transportur við flogfari til Íslands ikki bleiv sponsoreraður. Umleið. DKK 16.700 og klutur við DKK 18.500 frá ferðaskrivstovu. Her manglar neyðturvilig uppfylgjan.
Rektors aften
Stakroyndir eru gjørdir við høvuðsskeiðið 2004, tað fevnir um einar 8 vikur.
Her kallast ein útreiðsla Rektors aften, sum er eitt sosialt tiltak í byrjanini av skeiðnum.
Tiltakið var í upprunalíki ætlað at vera á skeiðsdeplinum, men bleiv síðani flutt heim til Birgir Kruse privat. Harvið eru útreiðslurnar vaksnar til eini 100 % til o.u. DKK 9.000. Útreiðsluskjølini vísa, at luttakarar eru, sum einki hava við skeiðið at gera.
Vit rokna við at hetta eru persónar úr “evstavaldinum” í tjóðveldisflokkinum, sum hava verið í veitslu hjá partíkammirátinum.
Harafturat eru útreiðslur í samband við matstovur í Århus, í samband við "Kulturweekend" i Århus.
Maturin er etin uttanfyri skeiðsdepilin og luttakarar eru, sum ikki eru á skeiðinum.
Grannskoðanin metir, at ársroknskapurin fyri Nordisk Journalistcenter bert skal vera tyngdur av útreiðslum, sum stovnurin og hansara virksemi hevur við at gera.
“Vi har derfor anbefalet, at de omtalte omkostninger gennemgåes nøje for identifikation af de andele, der ikke har relation til Nordisk Journalistcenter, og at der sker berigtigelse heraf inden udgangen af regnskabsåret”
Onnur viðurskifti
Manglandi sáttmálar við uttanseturs prosjektleiðarar.
Tvey dømi eru um prosjektleiðarar, sum ikki eru settir við sáttmála. Sostatt manglar grundleggjandi avtalugrundarlagið fyri aktivitetin og útreiðslunum, sum fylgja við.
“Især ved det løbende projekt for Nærområderne, er det vor vurdering, at der skal ske overholdelse af kontraktkravet, idet der er mange delprojekter involveret. Vi har anbefalet, at der snarest bliver oprettet de manglende kontrakter, hvilket Birgir Kruse vil drage omsorg for.”
Alkoholpolitikkur
“I forbindelse med vor gennemgang af enkelte projekter har vi konstateret, et kursusevalu-eringen for kurset "Verden set Ovenfra IV" indeholder en kritik af det generelle daglige alkoholforbrug, herunder for kursusledelsen. I betragtning af Nordisk Journalistcenters status som en fællesnordisk institution med væsentlig berøringsflade til de nordiske nyhedsmedier mv. har vi anbefalet, at der bliver etableret en alkoholpolitik ved projektafvikling for at imødegå eventuel negativ omtale. Birgir Kruse vil i samarbejde med Audhild Solbø tage forholdet op for fremtidige projekter.”
Álvarsamt bakkast fyri journalistikkin
Tá ið vit ímynda okkum at hesin stovnur skal leggja støðið fyri journalistik og avdúka gølur í norrønum samfeløgum, er hetta heilt langt úti.
Hesin skúlin skal uppala tey, sum skulu bera saklig og ófrávíkilig tíðindi til fólk.
Ístaðin var tað við Birgirsa hjálp, í ferð við at útvikla seg til nakað eksotiskt, ein kulinariskan eti og ballingarklubba. Minnir hetta um nakað her heima?
Relateraðir linkar til innihaldið í greinini:
http://journalisten.dk/instillet-til-fyring
http://journalisten.dk/fyret-og-forgyldt

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Og hvussu eigur ein, sum talar fyri Guð, at tala?
Jú, Guð sigur okkum sjálvur í sínum orði:
Um nakar maður tali,
lat hann tala sum oraklar Guðs;
(I. Pæt. 4:11)
( Orakkul: Orð frá Guði )
Tað vil tí so klárt siga at tann, sum talar Guðs orð, skal tala akkurát soleiðis so sum tað talar, alt sum tað talar, einkið broyta av tí sum Guð hevur sagt, men í prinsippinum fyrst boða Guðs frelsu, men eisini ávara um Guðs dóm, júst sum bæði apostulin Paulus gjørdi frammi fyri Felixi, og sum eisini Pætur gjørdi yvirfyri Símoni galdrara, tá ið hann vildi keypa Guðs gávu fyri pening.
So tá ið ein sigur, at praktiserandi sodomittar og drykkjumenn IKKI arva kongadømi Guðs, tvs. IKKI koma til himmals, so er tað eitt álítandi orð, sum GUÐ talar, og sum sendiboðið bert hevur boðað víðari. Eitt slíkt sendiboð og talirør vil eg vera, og lata endatíðarandaríðandi huma-nissurnar tala sum tær vilja. Um slík vilja siga, at eg havi ein illan anda, so sigi eg: tit spotta ikki meg, men Guðs Anda, so framt sum eg havi talað so sum skrivað stendur. Eitt vil eg siga slíkum, sum eg meti heilt álítandi: Tú og eg hava ikki sama Anda/anda. Hav tú so bara “heilagan anda”, um tú endiliga vilt, eg skal framvegis halda meg til Heilaga Andan.
Tað varð ein sundurdeiling
tessvegna aftur millum Jødanna
vegna hesara framsagna.
Og mangir av teimum søgdu,
Hann hevur ein djevul, og er óður;
hví hoyra tit hann ?
(Jóh. 10:19-20)
Vita tit ikki at hinir órættvísu
skulu ikki arva kongadømi Guðs?
verðið ikki villleiddir: hvørki leyslivarar,
ella avgudadýrkarar, ella
hordómsfremjarar, ella kvinnulátugir,
ella misbrúkarar av sær
sjálvum við mannkyni,
Ella tjóvar, ella gírigir, ella
drykkjumenn, ella illmælismenn,
ella peninganoyðarar, skulu arva
kongadømi Guðs.
(I. Cor. 6:9-10)
Hann sum yvirvinnur, hin
sami skal verða klæddur í hvítan búnað;
og eg vil ikki sletta út navn
hansara út úr lívsins bók, men
eg vil játta navn hansara frammi
fyri Faðir mínum, og frammi fyri
einglum hansara.
(Opb. 3:5)
Og allir sum dvøljast uppiá
jørðini skulu tilbiðja hann, hvørs
nøvn eru ikki skrivað í lívsins bók
hjá Lambinum slátrað frá grundlegging
veraldarinnar.
(Opb. 13:8)
Djórið sum tú sást var, og er ikki;
og skal stíga upp út úr hini
botnleysu avgrund, og fara inn í glatan:
og teir sum dvøljast á
jørðini skulu undrast, hvørs nøvn
vórðu ikki skrivað í lívsins bók
frá grundlegging veraldarinnar,
tá ið teir skoða djórið sum var, og
er ikki, og tó er.
(Opb. 17:8)
Og eg sá hinar deyðu, smáar
og miklar, standa frammi fyri Guði;
og bøkurnar vórðu upplatnar:
og ein onnur bók varð upplatin,
sum er lívsins bók: og hinir
deyðu vórðu dømdir út frá hasum
lutum sum vóru skrivaðir í
bókunum, samsvarandi við verkini
hjá teimum.
Og sjógvurin gav upp hinar
deyðu sum vóru í honum; og
deyði og helviti flýggjaðu upp
hinar deyðu sum vóru í teimum:
og teir vórðu dømdir hvør maður
samsvarandi við verkini hjá teimum.
Og deyði og helviti vórðu
kastað inn í eldsjógvin. Hesin er
hin annar deyði.
Og hvørsumhelst ið varð
ikki funnin skrivaður í lívsins bók,
varð kastaður inn í eldsjógvin.
(Opb. 20:12-15)
( Sitatini eru úr fyrstu útgávu av FKJ N.T. )


text:
- FarGen-verkætlanin er ein áhugaverd verkætlan, sum mennir møguleikarnar fyri heilsugransking og sostatt fyri viðgerð í heilsuverkinum. Spennandi verður at fylgja verkætlanini og síggja, hvussu føroyingar taka undir við henni.
Soleiðis sigur Sirið Stenberg, landsstýriskvinna í heilsumálum, í tíðindaskrivi, nú FarGen-verkætlanin fer av bakkastokki.
Málið hjá FarGen-verkætlanini er at lesa arvastreingin hjá øllum føroyingum, sum vilja tað. FarGen skal byggja upp eitt undirstøðukervi við upplýsingum um ílegurnar hjá føroyingum. Við hesum verða fortreytir skaptar fyri gransking í ílegum og arvaligum sjúkum, og møguleikarnir at fyribyrgja og viðgera sjúku verða mentir.
Í fyrstu atløgu verða arvastreingirnir hjá 1.500 føroyingum kortlagdir, og eitt føroyskt tilvísingargenom verður framleitt. Føroyska tilvísingargenomið vísir, hvussu miðal samansetingin av ílegunum hjá føroyingum er, og er tað eitt umráðandi amboð innan ílegugransking.


text:
Hyggja vit at, hvørji nøvn vórðu mest brúkt í fjør, tá foreldur góvu børn sínum nøvn, skulu vit eitt sindur niður á listan fyri at finna tey mest vanligu, so sum Maria og Jógvan. Tó so, so eru tey siðbundnu nøvnini framvegis væl umtókt. Í fjør fingu fýra gentur navnið Maria og seks dreingir navnið Jógvan.
Ovast á listunum eru hjá gentum Eva. 10 gentur fingu hetta navn í 2015. Hjá dreingjum vóru tvey nøvn eins væl umtókt. Átta dreingir fingu navnið Liam, sum er sama tal, sum fekk navnið Lukas.
Top 5 sá soleiðis út í fjør:
Gentur
Eva, 10
Ester, 6
Mia, 6
Hanna, 5
Ronja, 5
Dreingir (top 6 – Jógvan og Magnus líka tal)
Liam, 8
Lukas, 8
Jónas, 7
Mattias, 7
Jógvan, 6
Magnus, 6
Kelda: Hagtalsgrunnurin


text:
Lembingin er enn í gongd. Ymist er, hvussu verður latið at lembingini í ár og skiftandi veðurlagið við kulda og vátakava, er minni hugaligt hjá seyðinum, smálombunum og sjálvandi eisini tjøldrunum.
MBM hevur í síni heimasíðu hesa grein:
Nú er hægsta lembingartíð og lomb eru at síggja á hvörjari trøð.
Lembingartíð
Hetta er tann tiðin, tá øll eru glað, tí lembingin er væl og virðiliga byrjað. Hoppandi smálomb á hvørjari trøð er nakað, sum øll fegnast um. Ymiskt er, hvussu gjørt verður við seyðin hesa ársins tíð, men vit kunnu hyggja eftir nøkrum faktorum, sum eru teir avgerandi faktorarnir fyri at fáa góð lomb.
- Ærin má vera frísk og væl fyri, so hon kann lemba og føða lombini
- Ærin má hava nøkk av føði, tá hon skal mjólka.
- lombini og ærin skulu hava frið fyri at koma fyri seg. Best er at eigarin heldur seg burtur og letur ærina og lombini klára seg.
- Ærin dugir nógv betur enn eigarin at fara um lombini.
Tað eru summi, sum ganga og blanda seg uppi alla tíðina. Hamska lombini og royna at fáa tey at súgva, tá tey halda, at lombini skulu súgva. Faktiskt stúra hesir eigarar til onga nyttuna. Ærin og lombini duga betur enn eigarin og hava nógv betri instinkt fyri seyðanáttúruni enn eigarin hevur. Ergo, LAT TEY HAVA FRIÐ. Men so er tað hin parturin. Tað er ein lykil til vøkstur í haganum og á træðunum. Lykilin eitur føði. Tað er bara á tann hátt, at vit kunnu fáa stór, góð og frísk lomb. Jú fleiri seyðir ganga á einum ávísum øki, tess verri eg seyðurin fyri upp á allar mátar. Minni verður í part, og tí eru lombini í yvirskipaðum høgum altíð smá og fá. Sjálvandi eru altíð onkur stór lomb inn í millum, men samlaða vektin verður verri. Tað eru gjørdar royndir í Føroyum við hesum, og tær hava prógvað, at tað týðningarmesta er, at lambið kemur væl fyri seg ta fyrstu tíðina. Nógva mjólk, so tað kann vaksa so skjótt sum til ber. Jú skjótari tey vaksa, tess skjótari sleppast tey og fara at eta gras burturav. Men er ov nógv í haganum ella á trøðni, so verður lítið av mjólk, og lombini vera sostatt vánalig. Lykilin er sum altíð: Føði!
Kelda: www.mbm.fo


text:
Sambært eingilskar fjølmiðlar hava ikki færri enn tríggjar verðins-fyritøkur nýliga rósað Danmark sum einum mynstursamfelagi, har borgararnir hava fult álit á myndugleikunum og stóra trygd í gerandisdegnum.
Tað eru Verðinsbankin, World Justice Project og Social Progress Index, sum gera hesa konklusión eftir, at tey hava kannað vilkorini hjá vanligum borgarum í flestøllum londum.
Tað hevur í fleiri ár verið ein afturvendandi táttur, at Danmark hevur ligið ovast ella millum tey trý ovastu londini í internationalari kapping um bestu livikor og persónliga lukkukenslu.
Men nú hava analytikarar kanna málið nærri og funnið út av, at Danmark eisini er tað avgjørt best stýrda landið í verðini.
Tað er ikki bara tí, at kriminaliteturin er lágur ella tí at landið er næstan frítt fyri korruptión, men eisini tí at danskarar hava sterkt álit á landsins stýri og rættarviðurskiftum.
Harumframt er tann sociala vælferðin, heilsuviðurskiftini og tann progressivi socialpolitikkurin við til at tryggja gerandisdagin hjá vanligum danskarum, hóast teir betala sera høgan skatt.
Tá ið man hugsar um, hvussu Danmark ofta verður karikerað av føroyskum journalistum og bløðum, er tað tankavekjandi at síggja, hvat tann stóra umverðin heldur um Danmark, sum stuttskygdir nationalistar vilja kvetta alt samband og alla samlagnu við.
Virgar T Dalsgaard
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Veitslan
Í 2009 fór Bókadeildin undir at geva bøkur út um at fara í fyrsta flokk.
Bøkurnar hava lítið av teksti og nógvar myndur.
Yvirskipaða heitið á bókunum er Í skúla. Tær eru lættar at lesa og eisini viðkomandi at lesa fyri børnum, sum skulu í skúla ella júst eru farin í skúla.
Nýggjasta bókin er Veitslan, sum er um eina stuttliga veitslu, sum skal vera í skúlanum, av tí at hann fyllir 10 ár.
Flestu børnini gleða seg, tey sleppa í veitslu, og tey sleppa at lata seg í grýluklæði. Men Maia gleðir seg ikki. Henni dámar ikki at lata seg í grýluklæði, hon vil bara vera seg sjálv.
Men so finna hon og húsvørðurin Uni upp á nakað stuttligt.
Helena Bross hevur skrivað, Christel Rönns hevur teknað, og Kristianna Poulsen hevur týtt til føroyskt.
Bókin er 62 bls. og innbundin.
Aftur


text:
Nú møguleiki hevur verið at roynt nýggju El-bilarnar/rav-førini hjá SEV í Runavík, hevur Magnus Rasmussen, borgarstjóri verið ein royndartúr.
Magnus var hugtikin av bilinum og metir, at um eini 5 ár, tá menningin av el-bilum er komin longur, koma vit at síggja fleiri av teimum.
Sølvi Reinert Hansen, stjóri á Ferðslutrygd hevur eisini verið ein royndartúr og metti hann at hetta kann betra um ferðslutrygdina, tí ferðin m.a. ikki er so stór. Hann dámdi eisini væl sjálvan bilin.
Rættuliga nógv fólk hava roynt bilarnar og sigast má, at tey eru væl nøgd.


text:
Eg eri heystsins seinasta blóma.
Eg varð vaggað í summarsins vøggu,
eg varð sett á varðhald móti norðanvindinum,
reyðir logar spruttu
á mínum hvíta kjálka.
Edith Södergran
Ebba Hentze týddi, Vencil nr. 1, 2006
Summi passa aldrin inn í árstíðina. Tey eru várið um heystið, veturin um summarið, várið um veturin og heystið um summarið. Tey, sum aldrin passa inn í árstíðina, hava livað lívið, stýrd av egnum vitsevnum, og vertin á, hvat onnur halda. Ebba var ein teirra.
Eg plagdi at roykja. Plagdi at roykja illa. Plagdi at roykja Look Menthol – sama merkið, sum Ebba roykti alt sítt lív. Ebburettir, plagdu vit at kalla tær. Hon neyt eisini eitt vínglas av og á – hvítt. Hon neyt eisini góðan skaldskap. Las nógv, og visti altíð um tað nýggjasta í norðurlendskum skaldskapi at siga.
Hon var nágreinilig sum fáur. Í 2004 fekk eg eitt yrkingasavn sendandi frá henni. Tað er tað ótrúliga fína yrkingasavnið In Nomine eftir Klaus Høeck. Savnið er trivaligt, góðar 400 blaðsíður. Inni í bókini lá eitt handskrivað bræv, har Ebba skrivar: Minst nú til at skera bókina upp soleiðis: Helvtina aftanifrá – og helvtina frammanifrá, tí so verður hon ikki skeiv í rygginum. Og ikki við borðknívi, men við pappírsknívi. Commeca!! Fyri Ebbu hevði BÓKIN nógv at siga. Øll BÓKIN! Og rygg hevði hon sterkan.
Tá ið vit báðir, Arnbjørn, fóru undir at gera fyrsta nummarið av Vencli út, settu vit okkum fyri, at fáa Ebbu við. Vit settu okkum fyri at fáa týðingar hennara av Edith Södergran við. Ofta rendi eg meg inn í Ebbu í Miklagarði, serliga tíðliga um morgunin, og tá plagdi hon at nevna týðingarnar, sum hon hevði liggjandi, og sum hon helt seg vera lidna við. Kærleikin og skyldskapur hennara við Södergran kom fram í práti við hana. Tað var týðiligt, at her var ein týðari, sum lærdi um egna lív sítt av tí skaldi, sum hon skuldi týða. Talan var ikki bara um eitt arbeiði, sum skuldi gerast. Ebba vildi vera við í øllum avgerðum. Onki við at tosa saman í telefon. Vit skuldu sita saman: ”tí at tað gjørdu ritstjórar,” helt hon harðliga við okkum báðar.
Vit gjørdu av at hittast á Landsbókasavninum. Har sótu vit og lósu allar 16 yrkingarnar ígjøgnum, og fingu at vita, hví hon hevði valt júst eitt orð og ikki eitt annað. Slíkar løtur eru læruríkar og geva tær innlit í eina arbeiðsgongd, sum ikki nógv hava nú, tá alt er so tekniskt og skal ganga so skjótt fyri seg.
Ebba var aldrin orðleys. Hon hevði altíð okkurt at siga, annars fór hon ikki út. Skuldi hon í Miklagarð, í Rúsuna, í bankan ella hvar hon so fór, so fór hon bara, um hon fekk sagt sína hjartans meining. Fór hon til eitt mentatiltak, so var tað fyri at lurta, men eisini fyri at siga sína hjartans meining. Tey, sum vóru um hana, tey skuldu viðhvørt hava Jobs tol og skuldu tola nógv av henni, men soleiðis var Ebba, og soleiðis góðtóku vit øll Ebbu.
Ebba fer at liva sum ein sterk bókmentarødd, hóast hon ikki er millum okkum meir. Og hevði hon vitað av, at eg siti her og skrivi minningarorð um seg, hevði hon ikki verið blíð. Tað er næstan so, at eg siti við virðing og bíði eftir, at telefonin fer at ringja og eyðkenda røddin á Ebbu sigur: “Eg vil ikki hava, at tú skriva um meg!”
Eg eri hesytsins seinasta blóma.
Eg havi sæð heystsins djúpu stjørnuvegir,
eg havi sæð ljós frá fjarum heitum eldum,
tað er so lætt at ganga sama veg,
eg skal steingja deyðans portur.
Eg eri heystsins seinasta blóma.
Edith Södergran
Ebba Hentze týddi, Vencil nr. 1, 2006
Avrikið eftir Ebbu livir enn:
Útgávur
Havi altíð skrivað. Debut (haldi eg) við yrkingum í Hvedekorn (Vild Hvede) stutt aftaná studentsprógv.
Skrivað greinir, reportagir, monologar og causarí og eisini valt og týtt eina rúgvu av stuttsøgum og yrkingum til Politiken og Politikens Magasin og onnur tíðindabløð og tíðarrit í Danmark og Svøríki. Egnar stuttsøgur lisnar í Danmarks Radio og Sveriges Radio. Gjørt sendingar í D.R. og í Sveriges Radio, mest um bókmentir.
Litteraturkonsulentur á Gyldendal.
Týtt upp ímóti 100 enskar, amerikanskar, týskar, svenskar og norskar bøkur, íroknað eina rúgvu av bókmentum til Danmarks Radio.
Týtt føroyskar bókmentir.
Havi gjørt eitt stórt arbeiði fyri at gera føroyskar bókmentir kendar uttan fyri Føroyar.
Kann her nevna nakrar av mínum týðingum úr føroyskum.
Jens Pauli Heinesen: Bølgerne leger på stranden, Gyldendal 1980.
Oddvør Johansen: Livets Sommer, Forlaget Vindrose, 1982.
Og aftur eina skaldsøgu hjá Oddvør Johansen, ið var innstillað til Norðurlandabókmentavirðislønina í 2000, men síðani flutt til 2001. Tað er skaldsøgan: I morgen er der atter en dag. Bókin er ikki komin út í Danmark enn.
Hanus Andreassen: Eitt úrval av stuttsøgum (12 í tali). Tittul:
Med Edgar Allan Poe i Solhavn. Husets Forlag 1984.
Jóanes Nielsen: Gjørt eitt úrval av yrkingum úr hansara fyrstu søvnum: Saltet i dampende middagsgryder. Forlaget Vindrose 1988.
Skaldsøguna: Gummistøvlerne er de eneste tempelsøjler vi ejer på Færøerne.
Forlaget Vindrose 1992.
Yrkingasavnið: Kirkerne på havets bund. Forlaget Vindrose 1994.
Yrkingasavnið PENTUR. Á donskum STING. Forlaget Vindrose 1999.
Týtt sjónleikin EITUR NAKA‹ LAND WEEKEND/Hedder noget land Weekend. Sjónleikurin kemur á donskum í 2005. Forlaget DRAMA.
Ólavur Michelsen: týtt Rossini á Skoradali. Á donskum: Færøhesten. Gyldendal1990.
Føroyskar sagnir og føroysk ævintýr (eitt VESTNORDENprojekt). Antologi. Gyldendal
Heðin Brú. Stuttsøgur til Danmarks Radio. M. a. Prædikumaðurin, Krokið og Hin langa Náttin.
Jógvan Isaksen. Skaldsøguna Gráur Oktober. Á donskum GRÅ OKTOBER. Forlaget Vindrose. Gráur Oktober kom út á føroyskum í 1994 og á donskum í 1995.
Tóroddur Poulsen; yrkingasavnið Blóðroyndirr útk. Í 2000. Týtt til danskt; BLODPRØVER. Edition After Hand 2002.
Havi eisini týtt nógv til føroyskt, men fari ikki at reksa alt upp her. Tó vil eg nevna Astrid Lindgren, og serliga 2 skaldsøgur, ið nerta við hennara egna barndóm.
Astrid Lindgren: Dikka hjá okkum. 1997. Og annar partur: Dikka og tey á Junifløtti. 1998
Dikka, hygg Dikka, tað kavar! 19
Lotta í Brakarastræti 1997
Ulf Nielsson: Farvæl harra Muffin og Poppkorn og Frísur – alt um kærleika í 2002
Havi týtt eitt úrval av yrkingum hjá Edith Södergran
Russel: Shirley Valentine, týdd úr enskum
Á Krabbasvalanum (Cances balkongen) týdd úr svenskum, og nú eg skrivi um sjónleik eisini August Strindberg: Kronbruden til danskt fyri Aarhus Teater.
Havi eisini sjálv skrivað bøkur. Skrivi mítt egna á føroyskum og donskum.
Antonia og Morgenstjernen (før. Antonia og Morgunstjørnan)
Antonia Midt i Det Hele (Antonia mitt í verðini).
Skrivaðar á donskum. Týddar til norskt, til svenskt, og eru eisini komnar í Hollandi og Belgia. Lisnar í finska, svenska, norska og íslendska útvarpinum.
Bjørns søn
Skrivaðar á føroyskum:
Mamman eigur meg
Mia, skúlagenta í Havn
Gulleygað
Annars skrivað yrkingar á føroyskum og donskum. Yrkingin KATA, ein seinkaður nekrologur, stendur í onkrari føroyskari skúlabók (red. Les2).
DRASSOWS Legat í 1992 og Norrøna heiðurslegatið: Lachmannska Priset í 2002.
OMR
Friður veri við minninum um Ebbu Hentze.


text:
KAPITTUL TÓLV
Ein liviháttur, sum dámar Gudi
Hvussu verður tú Guds vinur?
Hvussu verður tú ávirkaður av uppreistrinum hjá Satan?
Hvønn atburð dámar Gudi ikki?
Hvussu kanst tú liva soleiðis, sum Gudi dámar?
1, 2. Nevn nøkur menniskju, ið Jehova metti sum sínar næru vinir.
HVØRJI vilt tú fegin hava til vinir? Allarhelst fólk við somu sjónarmiðum, áhugamálum og virðismetingum sum tú. Tú kennir teg helst drignan at menniskjum við góðum eginleikum, eitt nú falsloysi og blíðskapi.
2 Upp gjøgnum søguna hevur Gud valt sær menniskju til góðar vinir. Til dømis kallaði hann Ábraham sín vin. (Esaias 41:8; Jákup 2:23) Hann var eisini avbæra góður við Dávid kong og nevndi hann ’ein mann eftir Sínum hjarta’. (Ápostlasøgan 13:22) Og Dániel profetur var í Guds eygum „stórliga elskaður“. — Dániel 9:23.
3. Hví velur Jehova sær ávís menniskju til vinir?
3 Hví metti Jehova Ábraham, Dávid og Dániel sum sínar góðu vinir? Við Ábraham segði hann:„Tú lurtaði eftir Mær!“ (1 Mósebók 22:18) Jehova kemur altso teimum nær, ið eyðmjúk lurta eftir honum og gera, sum hann biður tey. Við ísraelsmenn segði hann: „Hoyrið rødd Mína! So skal Eg vera Gud tykkara, og tit skulu vera fólk Mítt.“ (Jeremias 7:23) Gert tú, sum Jehova sigur, kanst tú eisini blíva hansara vinur!
JEHOVA STYRKIR VINIR SÍNAR
4, 5. Hvussu vísir Jehova seg sterkan við fólki sínum?
4 Hugsa tær fyrimunirnar við at vera Guds vinur. Bíblian sigur, at Jehova leitar eftir møguleikum at vísa, ’at Hann er sterkur í at hjálpa teimum, sum heilhjartað eru við Honum.’ (2 Krønikubók 16:9) Hvussu vísir Jehova, at hann er sterkur í at hjálpa tær? Ein máti er nevndur í Sálmi 32:8: „Eg [Jehova] skal læra teg, og vísa tær vegin, ið tú skalt ganga, Eg skal leggja tær ráð við at hyggja á teg.“
5 Hetta er eitt gott dømi um umsorgan frá Jehova! Hann gevur tær ta vegleiðing, sum tær tørvar, og ansar eftir tær, meðan tú fylgir henni. Gud vil fegin hjálpa tær ígjøgnum trongdir og royndir, sum møta tær. (Sálmur 55:23) Tænir tú Jehova heilhjartaður, kanst tú hava sama álit sum sálmaskaldið, ið skrivaði: „Eg havi altíð [Jehova] fyri eyga; Hann er við høgru lið Mína, Eg vikist ikki!“ (Sálmur 16:8; 63:9) Ja, Jehova kann hjálpa tær at liva soleiðis, sum honum dámar. Men sum tú veitst, hevur Jehova ein fígginda, ið roynir at forða tær.
SATAN BJÓÐAR AV
6. Hvussu ljóðaði Satans ákæra ímóti menniskjunum?
6 Í kapittul 11 varð greitt frá, hvussu Satan setti spurning við Guds fullveldi. Hann legði Jehova undir at lúgva og segði óbeinleiðis, at tað var órættvíst av Gudi, at hann ikki læt Ádam og Evu sjálvi ráða fyri, hvat ið var rætt, og hvat ið var órætt. Tá Ádam og Eva høvdu syndað, og jørðin so við og við fyltist við teirra eftirkomarum, reisti Satan eisini eitt annað stríðsmál. Hann reisti iva um, hvørjar grundir menniskjuni høvdu fyri at tæna Gudi. „Tey gera tað ikki, tí tey elska hann“, vildi Satan vera við. „Sleppi eg framat, kann eg fáa øll at venda Gudi bakið.“ Frásøgan um ein mann, sum æt Job, vísir, at hetta var tað, Satan trúði. Hvør var Job, og hvussu varð hann ávirkaður av avbjóðingini frá Satan?
7, 8. (a) Á hvønn hátt var Job øðrvísi enn fólkini, ið livdu um somu tíð sum hann? (b) Hvussu reisti Satan iva um motivið hjá Job?
7 Job livdi fyri umleið 3600 árum síðani. Hann var ein góður maður, tí Jehova segði: „Eingin er á jørðini sum hann — so ólastandi og rættsintur maður, ið óttast Gud og heldur seg frá tí, sum ónt er.“ (Job 1:8) Gudi dámdi Job.
8 Satan ivaðist í, hvørjar grundir Job hevði fyri at tæna Gudi. Hann segði við Jehova: „Tú hevur jú laðað garð um hann og hús hansara og alt, ið hann eigur, heilt rundanum! Handaverk hansara hevur Tú signað, og fylgi hansara breiða seg um landið. Men rætt bert út hondina og nem við alt, ið hann eigur — vita, um hann bannar Tær ikki beint upp í eyguni!“ — Job 1:10, 11.
9. Hvussu svaraði Jehova ákæruni frá Satan, og hví?
9 Satan helt altso uppá, at Job bara tænti Gudi, tí hann fekk nakað afturfyri. Hann stóð eisini fast uppá, at Job fór at venda Gudi bakið, um hann varð royndur. Hvussu svaraði Jehova ákæruni, sum Satan kom við? Málið snúði seg um motivið hjá Job, og tí læt Jehova Satan sleppa at royna Job. So fekst at vita, um Job hevði — ella ikki hevði — kærleika til Gud.
JOB VERÐUR ROYNDUR
10. Hvørjum royndum var Job fyri, og hvussu ávirkaðu tær hann?
10 Stutt eftir fór Satan at royna Job á ymiskan hátt. Job stóð nærum ognarleysur, tá kríatúrini vórðu antin dripin ella stolin frá honum. Næstan allir tænarar hansara vórðu dripnir. Og so var hann fyri tí vanlukku at missa øll tíggju børn síni í einum stormi. Hóast hesar ræðuligu tilburðir „syndaði Job ikki, og hann lastaði ikki Gud fyri tað, ið hent hann hevði“. — Job 1:22.
11. (a) Hvørja aðra ákæru reisti Satan ímóti Job, og hvussu svaraði Jehova? (b) Hvørja ávirkan hevði pínufulla sjúkan á Job?
11 Satan gavst ikki so. Sjálvt um Job helt út eftir at hava mist ognir, tænarar og børn, so fór hann ið hvussu er at venda Gudi bakið, um hann gjørdist sjúkur, vildi Satan vera við. Jehova loyvdi Satan at sláa Job við eini vamlisligari, pínufullari sjúku. Men heldur ikki hetta fekk hann at missa álitið á Gud. Í staðin fyri segði Job: „Inntil eg doyggi, lati eg ikki tað taka frá mær, at eg eri sakleysur.“ — Job 27:5.
12. Hvat vísti atburðurin hjá Job um ákæruna, sum Satan kom við?
12 Job visti ikki, at Satan var orsøkin til trupulleikarnar. Hann visti ikki út í æsir, hvat avbjóðingin frá Satan viðvíkjandi fullveldi Jehova snúði seg um, og bar tí ótta fyri, at Gud var atvoldin til hansara trupulleikar. (Job 6:4; 16:11-14) Og kortini varð Job við sama lag sakleysur ella reinlyntur fyri Jehova. Soleiðis varð pástandurin frá Satan um, at Job bara tænti Gudi av sjálvgóðsku, mótprógvaður.
13. Hvat var úrslitið av, at Job var trúfastur móti Gudi?
13 Trúskapur Jobs gav Jehova eitt máttmikið svar til ta æruskemmandi ákæruna frá Satan. Job var vinur Jehova, og hann fekk trúskap sín afturløntan frá Gudi. — Job 42:12-17.
HVUSSU ÁVIRKAR TAÐ TEG?
14, 15. Hví kunnu vit siga, at ákæra Satans ímóti Job í veruleikanum geldur øll menniskju?
14 Spurningurin, sum Satan hevði reist viðvíkjandi menniskjans reinlyndi fyri Gudi, galt ikki bara Job. Hann geldur eisini teg. Tað kemur greitt fram í Guds orði: „Ver vísur, sonur mín, og lat hjarta mítt gleðast, so eg fái svarað honum, ið háðar meg!“ (Orðtøkini 27:11, Ny Verden-Oversættelsen) Hesi orðini, sum vórðu skrivað fleiri hundrað ár eftir, at Job var deyður, vísa, at Satan framhaldandi háðar Gud og ákærir hansara tænarar. Liva vit eitt lív, sum Gudi dámar, kunnu vit í veruleikanum vera við til at svara teimum følsku ákærunum, sum Satan kemur við, og á tann hátt ’gleða Guds hjarta’. Hugsa tær! Tú kanst vera við til at mótprógva følsku pástandunum frá Satan. Er tað ikki frálíkt, at menniskju sum vit kunnu vera við, sjálvt um tað krevur onkrar broytingar í okkara lívi?
15 Legg til merkis, at Satan segði: „Alt, ið maður eigur, letur hann fyri lív sítt!“ (Job 2:4) Tá Satan segði „maður“, gjørdi hann greitt, at ákæran ikki bara galt Job, men øll menniskju. Hetta er vert at leggja til merkis. Satan hevur altso eisini sett spurnartekn við títt reinlyndi fyri Gudi. Hann sær fegin, at tú ert Gudi ólýðin og heldur uppat at gera tað rætta, tá trupulleikar stinga seg upp. Hvussu kundi Satan til dømis roynt at fingið tað í lag?
16. (a) Hvørjar mátar brúkar Satan, tá hann roynir at fáa fólk at venda Gudi bakið? (b) Hvussu kundi hann borið seg at í tínum føri?
16 Sum vit høvdu frammi í kapittul 10, brúkar Satan ymiskar mátar, tá hann roynir at fáa fólk at venda Gudi bakið. Viðhvørt loypir hann á „sum ein brølandi leyva og leitar eftir, hvørjum hann fær gloypt“. (1 Pætur 5:8) Tað kemur kanska til sjóndar, tá hann við mótstøðu frá vinum, skyldfólki og øðrum roynir at fáa teg at halda uppat at kanna Bíbliuna og liva eftir tí, sum tú lærir. * (Jóhannes 15:19, 20) Men aðrar tíðir ’skapir Satan sjálvur seg um til eingil ljóssins’. (2 Korintbræv 11:14) Djevulin roynir kanska við svikabrøgdum at villleiða teg og lokka teg burtur frá einum livihátti, sum dámar Gudi. Hann roynir kanska eisini at gera teg mótleysan við til dømis at geva tær kensluna av, at tú ikki ert mentur at gera tað, sum skal til fyri at gleða Gud. (Orðtøkini 24:10) Antin Satan ber seg at sum „ein brølandi leyva“ ella sum ein „eingil ljóssins“, er hansara ákæra tann sama. Hann stendur fast uppá, at tú heldur uppat at tæna Gudi, tá tú verður royndur ella freistaður. Hvussu kanst tú svara ákæruni og prógva reinlyndi títt fyri Gudi, soleiðis sum Job gjørdi?
GER EFTIR JEHOVA BOÐUM
17. Hvør er høvuðsorsøkin til at gera eftir Guds boðum?
17 Tú kanst vísa pástandinum frá Satan aftur við at liva soleiðis, sum Gudi dámar. Hvat ber tað í sær? Bíblian svarar: „Tú skalt elska [Jehova] Gud tín av øllum hjarta tínum, av allari sál tíni og av allari styrki tíni.“ (5 Mósebók 6:5) So við og við sum kærleikin til Jehova veksur, fyllist tú við einum sterkum ynski um at gera tað, sum hann krevur av tær. Jóhannes ápostul skrivaði: „Tað er kærleikin til Gud, at vit halda boð Hansara.“ Og tá tú elskar Jehova av øllum hjarta tínum, verður tú varur við, at ’boð Hansara eru ikki tung’. — 1 Jóhannes 5:3.
18, 19. (a) Nevn nøkur av Guds boðum. (Sí rammuna „ Skýggja tað, sum Jehova hatar“.) (b) Hvussu vita vit, at Jehova ikki krevur ov mikið av okkum?
18 Hvørji eru boðini frá Jehova? Nøkur snúgva seg um ymiskan atburð, sum vit skulu skýggja. Hygg til dømis at rammuni við heitinum: „ Skýggja tað, sum Jehova hatar.“ Har er ein listi við ymiskum, sum Bíblian greitt fordømir. Í fyrstu atløgu undrast tú kanska á okkurt, sum stendur nevnt, tí tú heldur tað ikki vera skeivt. Men hugsar tú so nærri um skriftstøðini, sum víst verður á, sært tú uttan iva vísdómin í Jehova boðum. Tað, at tú mást broyta atburð, kann vísa seg at vera størsta avbjóðingin, ið nakrantíð hevur møtt tær. Men at liva eitt lív, sum Gudi dámar, gevur gleði og stórt nøgdsemi. (Esaias 48:17, 18) Og tað ber til at liva soleiðis. Hvussu vita vit tað?
19 Jehova krevur ongantíð meira av okkum, enn vit eru før fyri. (5 Mósebók 30:11-14) Hann kennir okkara sterku og veiku síður betur enn vit sjálvi. (Sálmur 103:14) Aftrat tí kann Jehova geva okkum styrki at gera eftir hansara boðum. Paulus ápostul skrivaði: „Gud er trúfastur, Hann skal ikki lata tykkum verða freistað út um tað, ið tit eru ment; nei, Hann skal saman við freistingini gera eisini útgongdina úr henni, so tit fáa tolt hana.“ (1 Korintbræv 10:13) Gud kann enntá geva okkum „ómetaliga kraft“. (2 Korintbræv 4:7) Eftir at hava tolt nógvar trongdir segði Paulus: „Alt eri eg mentur í Honum, sum ger meg sterkan.“ — Filippibrævið 4:13.
AL FRAM EGINLEIKAR, SUM GUDI DÁMAR
20. Hvørjar eginleikar eigur tú at ala fram, um tú vilt vera Gudi til vildar, og hví eru hesir eginleikarnir týdningarmiklir?
20 Tá vit fegin vilja vera Jehova til vildar, mugu vit skýggja tað, sum hann hatar. Men tað er ikki alt. Vit mugu eisini elska tað, sum Jehova elskar. (Rómbrævið 12:9) Kennir tú teg ikki drignan at menniskjum, ið hava somu sjónarmið, áhugamál og virðismetingar sum tú? Soleiðis hevur Jehova tað eisini. Tí mugu vit læra at vera góð við alt tað, sum Gudi dámar. Okkurt av tí stendur lýst í Sálmi 15:1-5, sum snýr seg um tey, Jehova metir sum sínar vinir. Vinir Jehova hava teir eginleikarnar, sum Bíblian undir einum nevnir „ávøkstur andans“. Hetta eru eginleikar sum ’kærleiki, gleði, friður, langmóð, blíðskapur, góðvild, trúgv, mildleiki og sjálvstamarhald’. — Galatiabrævið 5:22, 23, Ny Verden-Oversættelsen.
21. Hvat kann hjálpa tær at menna eginleikar, sum Gudi dámar?
21 Lesur og granskar tú Bíbliuna regluliga, kanst tú menna eginleikar, sum Gudi dámar. At læra, hvat Gud krevur av tær, kann hjálpa tær at laga tín hugsunarhátt, so hann verður í samljóð við Guds hugsanir. (Esaias 30:20, 21) Jú størri kærleika tú fært til Jehova, tess størri hug fært tú eisini at liva soleiðis, sum honum dámar.
22. Hvat kanst tú fáa burtur úr at liva lív títt, soleiðis sum Gudi dámar?
22 Tað krevur nakað at fylgja Guds boðum og soleiðis liva eitt lív, sum honum dámar. Bíblian samanber tað at broyta livihátt við at skifta klæði; vit mugu fara úr tí gomlu persónmenskuni og lata okkum í eina nýggja. (Kolossebrævið 3:9, 10) Men viðvíkjandi Jehova boðum skrivaði sálmaskaldið: „Tann, ið heldur tey, hevur stóra løn.“ (Sálmur 19:12) Eisini tú fært at síggja, at tað meir enn so loysir seg at liva sítt lív soleiðis, sum Gudi dámar. Gert tú tað, hevur tú lut í at vísa pástandinum frá Satan aftur, og tað gleðir Jehova hjarta!
^ par. 16 Tað merkir ikki, at tey, sum eru ímóti tær, persónliga verða stýrd av Satan. Men Satan er gudurin í hesum heimi, og allur heimurin liggur í hansara valdi. (2 Korintbræv 4:4; 1 Jóhannes 5:19) Tí kunnu vit vænta at verða illa dámd og fáa mótstøðu, tá vit gera Guds vilja.


text:
LÍVIÐ SUM KRISTIN
Hvussu kanst tú brúka JW Library?
TÁ IÐ TÚ LESUR PERSÓNLIGA
Les Bíbliuna og dagstekstin
Les ’Árbókina’, bløðini og annan lesnað. Set bókamerki
Fyrireika teg til møtini, og set striku undir svarini
Hygg at filmum
Á MØTUNUM
Finn skriftstøðini, sum talarin vísir til. Brúka søgufunkuna til at koma aftur til eitt ørindi
Heldur enn at hava nógvan lesnað við tær, kanst tú brúka fartólið hjá tær til at fylgja við í teimum ymisku pørtunum á møtinum, og tá ið vit skulu syngja. Í JW Library eru teir nýggju sangirnir, sum ikki eru í tí prentaðu sangbókini enn
Í BOÐANINI
Vís einum áhugaðum okkurt í JW Library, og hjálp síðani viðkomandi at taka appina og lesnaðin niður á hansara egna fartól
Brúka leitifunkuna til at finna eitt ørindi í Bíbliuni. Er ein setningur ikki í Ny Verden-Oversættelsen, kanst tú, um aðrar bíbliutýðingar eru í appini á viðkomandi málinum, skifta bíbliu og leita aftur
Vís ein film. Hevur tann vitjaði børn, kanst tú vísa ein film í filmsrøðini Bliv Jehovas ven. Ella tú kanst vísa filmin Hví kanna Bíbliuna? í vón um, at viðkomandi fær hug at kanna Bíbliuna. Hittir tú onkran, ið tosar eitt annað mál, kanst tú vísa honum ein film á hansara máli
Vís eitt skriftstað á einum øðrum máli í einari umseting, sum tú hevur tikið niður frammanundan. Finn skriftstaðið, trýst á nummarið á ørindinum og trýst síðani á ímyndina fyri aðrar umsetingar


text:
Eru nú vespur komnar til Sørvágs, dreparasniglar …?
Hetta upptekur okkum, í grundini meira enn flóttafólkastreymin úr Sýria og rasistiskar mótmælisgongur í Charlotteville.
Onkur hevur sæð eina vespu uttan fyri Á. Tað rennur mær kalt niður eftir bakinum. Og eg, sum helt meg vera varda fyri slíkum skriðdjórum!
Sá eina tvístertu undir stovuloftinum nú ein dagin, hon hekk har og sá sær løgir at loypa niður í hárið á mær og haðani so beint í oyrnagangirnar. Jesus Christ, tað er farligt at liva!
Um kvøldið fái eg ikki koyrt vindeyga upp í heimara enda á stovuni, tí har húsast heygsmenn, slíkar menn, sum eg als ikki vil hava inn til mín um kvøldið.
Ja, her hendir mangt óhugnaligt í Sørvági. Og kortini veksur fólkatalið og skjótari enn í Vága kommunu, so alt er ikki bara ringt.
Í garðinum hava smáir, grønir ormar etið mær bløðini á einum træi, og sniglar eru farnir undir at eta seg ígjøgnum rabarbubløðini, tó so er tað helst teir góðu, gomlu, gráu føroysku sniglarnir ella tær væl kendu svørtu sniglarnir við tí prýðiliga navninum Arion ater og ikki hitt beistið Arion lusitanicus; bara navnið sigur mær, at hetta er ein lúshundur.
Puff Huff.


text:
- Eg skilji væl tær, sum ikki tora, tí tað er so øgiliga stórt fokus á trupulleikarnar, sum hava verið, sigur Katrin Kallsberg, serlækni í kvinnusjúkum.
Hon hevur fleiri ferðir svarað spurningum um, hvørt tað er rætt at HPV-koppseta ungar gentur fyri lívmóðurhálskrabba, tí so nógv er at hoyra um hjáárin. Kvinnulæknin heldur tó enn, at tað er rætt at koppseta.
- Tað er so ringt at siga, at tú skalt koppseta barnið, men man kann siga, at alt týðir uppá, at tað er trygt, sigur Katrin Kallsberg.
Í nýggjastu Dimmalætting er stórt tema um HPV-koppseting.
Har greiðir 19 ára gamla Sunniva Waag Dam frá, hvussu hon hevur merkt hjáárin frá koppsetingini. Hon skilir væl foreldur, ið vilja verja døtur sínar móti krabbameini við at koppseta tær, men hon vil ikki, at aðrar skulu enda í somu støðu sum hon.
Dagmar Clothier vil hinvegin mæla til, at gentur koppseta seg. Hon fekk sjálv lívmóðurhálskrabba í 2007.
- Við eini koppseting ber til at fyribyrgja, at tað verður hatta slagið av lívmóðurhálskrabba. Hetta við hjáárininum haldi eg, at eg sáldi eitt sindur frá, sigur Dagmar Clothier millum annað í drúgvu samrøðuni við hana í Dimmalætting.
Les nógv meira um HPV-koppsetingina í seinastu Dimmalætting.


text:
Lógir um fosturtøku kring heimin eru sera ymiskar. Í flestu evropeisku og norðuramerikansku londunum og í Russlandi og Australia eru rættiliga liberalar lógir á økinum, ið fyri tað mesta lata tað fría valið avgerða, um ein fosturtøka skal fremjast ella ikki.
Men í nógvum øðrum londum er hetta langt frá veruleikin. Nógvastaðni í Afrika, Suður- og Miðamerika og Asia og Írlandi eru ógvuliga strangar lógir á økinum ið púrasta banna fosturtøku. Hetta upplýsir CNN.
Tað kann vera ymiskt frá landi til land, í hvørjum førum fosturtøka er loyvd. Í summum førum er tað, um kvinnan er vorðin neyðtikin, ella skal lívið hjá kvinnuni vera í vanda, um hon ikki fær framt fosturtøku.
Sambært einari kanning, ið var útgivin í ritinum the Lancet, eru umleið helvtin av teimum 55,7 milliónum fosturtøkunum, ið vóru framdar árliga ímillum 2010 og 2014, framdar undir vandamiklum og ótryggum umstøðum. Kanningin staðfestir, at fosturtøka er enn einur ovurstórur trupulleiki viðvíkjandi almennari heilsu, og er tað serliga í menningarlondum, at trupulleikin er størstur. Ótryggar fosturtøkur hava ofta við sær nógva bløðing, bruna ella at innaru gøgnini ella kynsgøgnini taka skaða. Í ringasta føri kann ein ótrygg fosturtøka vera lívshættislig.
Kanningin deilir tær árligu 55 milliónir fosturtøkurnar upp í bólkar sum, "tryggar", "minni tryggar", og "minst tryggar". Kanningin vísir at í m.a. Afrika er helvtin av øllum fosturtøkum framdar, bólkaðar undir "minst tryggar". Flestu fosturtøkurnar í Evropa og Norðuramerika fella tó undir bólkin "tryggar".
Karl Birgir: Konan hevði nokk ynskt at eg lá eitt sindur meira í sofuni
Tó, at Karl Birgir Isaksen úr Klaksvík hevur eitt sera lætt sinni og eisini kann finna upp á at arga eitt sindur, so hava...


text:
Svimjisamband Føroya
ÍSF-Húsið, Gundadalur 2
Postmoga 1329
FO-110 Tórshavn
Telefon +298 607559
Fax +298 317559
ssf@ssf.fo
Banki: BankNordik 6460 - 1518455
Skrivstovutíð:
Mána- og fríggjadag kl. 9.00-12.00
Stuðlar
Lýsingar
-
Amboð
Category Archives: Á breddanum
Pál í eldin á Danish Open
Pál Joensen fer sunnukvøldið 3. apríl at luttaka í 1500 metra frísvimjing á stóru Danish Open stevnuni í Keypmannahavn, sum EM-silvurvinnari í kapping ímóti millum aðrar Mads Glæsner, HM-silvurvinnari í 1500 á stuttgeil frá Dubai í desember.
Enn langt á mál hjá svimjingini
Estiski professarin Rein Haljand var herfyri í Føroyum og testaði føroyskar landsliðssvimjarar, triðja ár á rað. Saman um tikið høvdu svimjararnir ikki flutt seg so langt sum væntað, ið er heldur órógvandi, men sum hinvegin merkir at har er meira … Continue reading
Ófør úrslit á SuSvim stevnu
Tað byrjar av álvara at merkjast at Oyggjaleikir nærkast, nú Suðuroyar Svimjifelag skipaði fyri Bank Nordik stevnu í Vági í vikuskiftinum. 2 svimjarar nýttu høvið at svimja seg undir kravtíð til Oyggjaleikir, umframt at 5 føroysk met vórðu sett, og … Continue reading
Hylurin á Isle of Wight er ov stuttur
Fyriskipararnir av komandi svimjistevnu á Oyggjaleikum hava í skrivi fráboðað luttakarunum, at oyggjaleikahylurin á Isle of Wight ikki lýkur krøvini hjá altjóða svimjisambandinum FINA. Trupulleikin er at hylurin er nakrar millimetrar ov stuttur, sum merkir at úrslit svomin har ikki … Continue reading
Pál í finalu á HM í Dubai
Nú fríggjadagin og sunnudagin fer Pál Joensen at luttaka á heimsmeistarastevnuni á stuttgeil í Dubai, fríggjamorgun við góðum møguleika at sleppa í finalu sama seinnapart, og sunnudagin við føstum plássi í finaluni. Vónirnar til heiðursmerki eru góðar, við tað at … Continue reading
Fimm met afturat á NJM 2010
Magnus Jákupsson setti í morgun føroyskt met og juniormet í 200 metra ryggsvimjing, tá ið hann á norðurlendsku juniormeistarastevnuni í Kastrup svam teinin upp á 2:04.82, har metið hjá honum frá føroyameistarastevnuni í vár var 2:04.99. Birita Debes setti eisini … Continue reading


text:
Italski kokkurin Massimo Bottura, sum er heiðraður við Michelin-stjørnu, ætlar í nýggja árinum at lata tvær nýggjar matstovur upp í ávíkavist Napoli og Paris. Men talan er ikki um vanligar matstovur. Hetta verða matstovur, sum bjóða mat, ið er gjørdur úr avlopsvørum hjá matvøruhandlum, ókeypis til fátæk.
Bottura eigur eina fína matstovu í Modena, har einki á matarlepanum kostar minni enn 250 evrur. Men hann eigur eisini eina matstovu í Milano, sum gevur teimum fátæku og heimleysu mat – og nú ætlar hann at gera fleiri slíkar matstovur, ið skulu bjóða mat, sum matvøruhandlar annars ætla at beina burtur, tí maturin er útgingin.
– Eg havi ongantíð hildið, at slíkur matur eigur at verða burturbeindur. Eg havi altíð hildið, at breyðmolar, yvirbúnaðar tomatir og brúnar bananir bara eru nýggir møguleikar hjá okkum. Møguleikar at vísa, hvat vit kunnu gera við okkara egna kreativiteti, sigur Massimo Bottura við Reuters.
Tá matur verður latin heimleysum og fátækum, verður tað ofta gjørt í sonevndum ”suppukøkum”, har fólk standa í bíðirøð eftir at fáa mat. Men hjá Bottura í Milano er talan um beinleiðis matstovur, har fólk koma inn og seta seg við eitt borð. Tað avmarkar talið av vitjandi til 96, men sambært Bottura gevur tað hesum fólkum nýtt sjálvsálit og nýtt mót upp á lívið.
Sambært ST-stovninum fyri mat og landbúnað, FAO, fer umleið ein triðingur (umleið 1,3 mia. tons) av øllum mati, ið verður framleiddur kring heimin, til spillis.
Kelda: Reuters


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
-
KORT
VEÐRIÐ
Flaggdagsrøðan hjá Herit Magnussen
Góðu vestmenningar
Í frálíku bók síni “Merkið” ella Flaggsøgan sigur Niels Juel Arge millum annað:
Síðani í fyrndini hava menniskju havt hug at fylkjast undir einum skjaldramerki. Fyrst vórðu tey skorin í træ við djóra- og fuglamyndum og negld á stong. Seinni vórðu tey gjørd á dúk og oftast sum krossmerki. Og tá ið farið var í hernað, var merkið borið á odda av merkismanni.
Í seinna parti av 19. øld hómast ein trá í føroyingum at hava eitt savningarmerki. Elsta merkið, vit vita um, er veðramerkið. Seinni kom tjaldursmerkið og tíðum veittraðu tey lið um lið. Men eins og grannar okkara fyri vestan, íslendingar, hildu føroyingar ikki, at tað var hóskandi við djóramynd sum tjóðflaggi.
Ilt er at siga, nær flaggsøgan byrjar, tí vit vita einki um føroysk fløgg fyrr enn í 19. øld.
Vit, sum eru úr Vestmanna og minnast ta gomlu altartalvuna, sum hekk í kirkjuni, nú áðrenn hon í 2005 bleiv út- og umbygd við so góðum úrsliti, at vit ivaleyst eiga hugnaligastu kirkju í landinum.
Vit minnast, at ovast uppi í skjøldrinum á altar-talvuni hekk eitt “sigursmerki” við lambinum og einum flaggi, ið var litað reytt og hevði hvítan kross. Ein túr vit vóru niðri í Keypmannahavn í 2006, fóru vit inn í Marmorkirkjuna, sum liggur beint við Amalienborg nær við Nyhavnina. Inni í kirkjuni, sum er rund, hanga á vegginum rundar ikonir við ymiskum myndum á. Tann eina myndin er eitt “sigursmerki” við lambinum og flagginum. Akkurát líka sum tað, ið fyrr hekk á gomlu altartalvuni í Vestmanna, men flaggið hevur litirnar hvítt, blátt og reyðan kross. Hendan kirkja varð liðugt bygd í 1880unum.
Søgan sigur okkum, at heimurin hevur havt tíðarskeið, har fólk av givnum orsøkum hava lyndi at síggja myrkt ella ljóst upp á morgindagin ella framtíðina. Og eingin ivi kann vera um, at endin á seinna heimsbardaga, hetta myrka tíðarskeið í søgu mannaættarinnar, hevur kveikt lívsneista í føroyingum, eisini hjá teimum, sum í lestrarørindum búleikaðust í øðrum landi.
Tað verður sagt um Jens Olivur Lisberg, sum eigur høvuðsheiðurin fyri, at vit í dag eiga okkara føroyska flagg, at hann einaferð skuldi siga: Skulu føroyingar einaferð koma so langt, at teir allir vilja draga eina línu og rógva í sama báti, má báturin hava eitt “Merkið”.
Og merkið, báturin fekk, var myndað í Kongensgade í Keypmannahavn og góðkent í studentafelagnum í mars mánaði 1919.
Gunnar Dahl Olsen, sum seinni gjørdist sýslumaður í Norðstreymoy, var staddur niðri hesa tíðina. Hann var so hugtikin av studentaflagginum, at hann gjørdi eina yrking, har fyrsta ørindi lýsir litirnar í merkinum:
Reytt sum blóð og fannahvítt
og blátt sum havsins bylgja
Ver heilsað Føroya flaggið frítt,
sum føroyingum skal fylgja.
Frá vøggu og til svørtu grøv
yvir lond og yvir høv.
Men frá tí merkið var myndað, skuldu ganga nógv ár. Tað er okkum í holdið borið, at vit skulu stríðast – og flaggið gjørdist stríðsspurningur - hjá okkum, eins og øðrum grannatjóðum. Men summir stóðu stinnir. Ein teirra var bygdarmaður okkara Óla Jákup í Skálum, sum frá tí hann keypti Neptun í 1923, til hann gekk burtur í 1934, lat føroyska flaggið veittra í mesaninum.
Men ein bardagi skuldi til, áðrenn merkið var viðurkent. Og er tað nakar, ið eigur at verða nevndur í hesum sambandi, so er tað føroyski fiskimaðurin, sum undir øllum heimsbardaganum, meðan onnur lond settu forboð at sigla, sigldi vandasjógv fyri at lívbjarga sær og sínum.
13. apríl 1940 fer Sørvágssluppin Eysturoy við Hans Mikkelsen sum skipara til Aberdeen við ísfiski. Teir verða steðgaðir av bretskum vaktar-skipi, og boð vóru givin um at strika danska flaggið, tí týskarar hava hersett Danmark, og sostatt høvdu vit ikki loyvi at sigla undir donskum flaggi. Eysturoy kom til Aberdeen 16. apríl 1940 sum fyrsta skip við føroyskum flaggi.
Bretsku myndugleikarnir høvdu bert tvinnar kostir at bjóða:
Antin sigla tit við Union Jack ella við føroyska merkinum. Onkur tók soleiðis til orðanna: Vit vilja hava okkara egna friðarmerki og sigla sum friðarmenn. Vit vilja bert hava maskinbyrsu – ikki fyri at leypa á, men fyri at verja okkum.
Og meðan Merkið var myndað, og heimurin sá ljós í eygsjón, varð merkið viðurkent undir heilt øðrum umstøðum. Tað eigur at hoyra við til føroyskt flaggdagshald, at vit minnast okkara sjómenn, sum endaliga komu á mál við stríði sínum fyri føroyska flagginum og sigla nú øll heimsins høv undir egnum flaggi.
Vit flagga við merkinum, tá vit boða sorg, og tá vit boða gleði.
Frá tí merkið varð viðurkent og til dagin í dag, eru mangir sigrar bornir til bygdina. Og tá ið tað er um ítrótt at røða, so hava vit so sanniliga heldur ikki verið eftirbátar. Kappróðurin hevur ígjøgnum tíðina havt stóran áhuga og fingið stóra undirtøku her í bygdini. Og stuttligt hevur verið at sæð, tá fløggini verða vundin á stong ymsa staðni í bygdini, tá okkara kappróðrarbátar hava vunnið. Hondbólturin er eisini ein týðandi táttur innan ítrótt okkara her í bygdini. Og nógvir eru sigrarnir bornir til bygdina fram til dagin í dag.
Føroyska flaggið er samleikin hjá okkum øllum, frá høgru til vinstru, frá tjóðveldi til samband. Hetta hevur uttan iva eisini verið ætlanin hjá teimum, ið gjørdu fyrsta merkið – at savna føroyingar. Tí vit vita, at samanhald ger okkum sterkari. Lat okkum tí gera tað, sum upprunaliga var ætlanin við merkinum – at savnast um tjóðarmerki okkara, tað føroyska flaggið.
Takk fyri!
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Herit Joensen, sum sat við pallborðið á Bókasavninum við Løkin, er lærari:
Gott kvøld!
Mítt navn er Herit Joensen, eg eri ikki fødd brekað, men gjørdist brekað eftir eina ferðsluvanlukku sum 22 ára gomul.
Sum tey flestu her við borðið, havi eg eisini verið í orðabókini og hugt at orðinum brek.
Orðini, ið tú finnur, ið lýsa orðið brek, eru millum annað ófullkomið, veikleiki, forðan og hindur. Og so hugsi eg, at hetta eru júst tey orðini, ið lýsa mítt brek. Breki er ikki jaligt, og sostatt eru ikki jalig orð, ið kunnu lýsa tað.
Samstundis haldi eg ikki, at hesi neiligu orðini siga nógv um ein brekaðan persón. Tey siga okkum, at okkurt er á kroppinum, sum ikki virkar, sum tað skal.
Tað sigur einki um persónleikan hjá viðkomandi, sum eg haldi hevur so nógv meira at siga.
Og so orðið ”Megna”, her finna vit millum annað styrkna, vera førur fyri, orka og vera mentur. Og her hugsi eg, at vit nú kunnu tosa um nøkur orð, ið siga nakað meira um ein persón. Og tey eru jalig, og lýsa sostatt eisini ein jaligan part av menniskjanum.
Eg haldi ikki, at orðið brek er tað, ið vit nýta, tá ið vit lýsa ein persón. Um vit bert siga navnið á viðkomandi, og so at hann er brekaður, so hava vit einki sagt um viðkomandi. Orðið brekaður hongur her í leysari luft, og ein nærri frágreiðing má til.
Tað sama um vit skulu lýsa ein part av samfelagnum, sum eru brekað. Siga vit bara tey brekaðu, so fevnir tað so vítt, at vit mugu greiða nærri frá. Her hava vit so nøkur góð orð til dømis rørslutarnaði og menningartarnaði.
Eg hoyri ótrúliga sjáldan børn og ung brúka orðið brekað um hvønn annan, tað hendir seg, men tað hevur ikki stóra ávirkan á tann, ið tað verður sagt við. Eg havi ongantíð hoyrt vaksin fólk nýta orðið brek sum eitt ókvæmisorð.
Tí haldi eg, at vit heldur skulu tosa við hesi fáu, sum nýta orðið sum ókvæmisorð, so at orðið kann standa í frið.
Eg havi ongan trupulleika við orðinum brekað, eg havi ongan trupulleika við at vera bólkað saman við teimum brekaðu, tí eg eri brekað.
Men eg haldi ikki, at brekið sigur nakað um meg sum persón. Mín persónleiki broyttist ikki, tá eg gjørdist brekað. Eg eri akkurát tann sama.
Eg haldi ikki, at tey, sum eru fødd brekaði, høvdu verið øðrvísi persónar, enn tey eru, um tey ikki vóru brekaði.
Eg eri eisini í bólkinum blondinur, og tað hoyri eg nógv meira um - allar tær túsundtals skemtisøgurnar.
Eg haldi ikki, at vit skulu siga ”bera brek”, tí vit kunnu ikki seta tað frá okkum. Vit bera ikki jakkan, vit fara í hann og vit kunnu fara úr honum.
Brekið fer ongan veg, og tað er tað, vit øll brekaðu hava í felag. Tað snýr seg um restina av lívinum, uttan steðg, og her er eingin feriutíð frá brekinum.


text:
Lestrarlív
Ein handbók til lesandi
Undir hesum tátti er ein handbók til nýggj lesandi at finna, umframt upplýsingar um próvtøkur, um ymisk amboð til lesturin og um stuðlar til lesandi, umboð fyri lesandi og feløg viðkomandi fyri lesandi.
Til nýggj lesandi:
Vælkomin á Fróðskaparsetur Føroya. Tú byrjar nú eitt nýtt tíðarskeið í lívi tínum, har tú hevur valt at fara undir universitetslestur. Okkara ynski er, at lestrartíðin verður tær góð, lærurík og stimbrandi.
Fyri at tú kanst fáa eina so góða byrjan á lestrinum sum møguligt, hava vit savnað nøkur góð ráð um at vera lesandi á einum hægri lærustovni, um viðurskifti viðvíkjandi lestri, próvtøkum og skiftislestri o.m.a.
Harumframt eru ymsar upplýsingar um stuðulstænastur og stuðulsamboð, ið eru til taks á Fróðskaparsetrinum.
Handbókin hevur eisini kunning um fíggjarligar stuðulsmøguleikar, umframt at orðafrágreiðingar eisini eru at finna.
Handbókin verður dagførd við jøvnum millumbilum.


text:
9. juni hava KFUM-Skótarnir við Løkin 30 ára jubileum. Umframt hetta fara teir eisini at taka nýggja skótahúsið í brúk.
Hetta verður hátíðarhildið við almennari móttøku leygardagin 8. juni.
Byrja verður við gudstænastu í Glyvra kirkju kl. 13:00, sum úlvar og skótar skipa fyri, øll eru vælkomin.
Kl. 14:00 verður húsið tikið alment í brúk. Hornorkestrið spælir, bólkaráðsformaðurin sigur nøkur orð og snórurin verður kliptur. Síðani er opið hús til kl 18:00. Bjóða verður smyrjibreyð og kaka. Møguleiki verður eisini hjá børnunum at royna ymiskt skótavirksemi.


text:
11. okt 2007, 00:33
Mynd: Vilmund Jacobsen. Teir royna at byrgja uppfyri, at skaði ikki stendst í ferðsluni, nú olja er likin á vegin, og vegurin er hálur
Seint seinnapartin noyddist Skálafjarðar Sløkkilið á Skipaneskrossin at byrgja uppfyri, at ferðslan, sum koyrdi um hesar leiðir, ikki gleið í olju, sum var komin á vegin
Tað sást skjótt, at okkurt var á vási, tá tú nærkaðist Skipanesi á veg úteftir Skálafjørðinum um 17.30-tíðina seinnapartin. Omanvert rundkoyringina bleiktraðu ljós, og tú vart í iva um, hvørt talan var um ferðsluóhapp ella annað.
Á veg niðan brekkuna niðan móti rundkoyringini á Skipaneskrossinum, sást skjótt, at tilfar var stoytt á vegin, og nú skilti tú, at talan helst var um olju, sum var komin á vegin.
Nøkur ferðsluskelti, sum sett vóru upp við vegin niðan brekkuna, heittu á bilførarar um at seta ferðina niður.
Omanvert rundkoyringina stóðu hesa løtu tveir bilar hjá Skálafjarðar Sløkkiliði við vegjaðaran og ein bilur hjá Landsverki.
Á fittum vegastrekki bæði niðri í brekkuni, í rundkoyringini og niðan frá rundkoyringini høvdu sløkkiliðsfólk troytt tilfar á vegin, so bilarnir ikki skuldu glíða í olju.
Omanvert rundkoyringina gekk Sunleiv Højgaard, brunaumsjónarmaður hjá Skálafjarðar Sløkkiliði, millum aðrar menn, sum høvdu roynt at byrgt uppfyri vandanum.
Er hetta olja, sum er á vegnum? spurdu vit.
- Ája, snakka ikki. Hetta er olja, var brunaumsjónarmaðurin skjótur at svara.
Eftirhondini er hugsandi, at sløkkiliðsfólk kring landið eru troytt av at beina burtur olju, sum dálkar firðir og sund - og nú eisini vegirnar.
Í hesum førinum var tað ein bilur, sum hevði likið olju á vegin á fittum strekki á leiðini við Skipaneskrossin.
© Vilmund Jacobsen - Sosialurin


text:
Open call VATN Norðurlendsk Salón
Dan Klein --- 06.01.2018 - 09:15
Norðurlandahúsið í Føroyum bjóðar øllum norðurlendskum og baltiskum myndlistafólkum at lata verk inn til framsýningina VATN – Norðurlendsk Salón, sum verður millum 16. juni og 17. august 2018.
Tilmeldingarfreistin er 26. mars 2018, og freistin at lata verkini inn er 28. mai 2018.
Ein dómsnevnd metir um innsendu verkini og velur tey, ið verða við á framsýningini.
Allir myndlistamiðlar og snið eru vælkomin, men øll verkini skulu vera tengd at evninum vatn.
Vatn bæði bindur og skilur okkum í Norðurlondum. Harumframt hevur vatn givið okkum eina ørgrynnu av symbolskum og formligum møguleikum í listasøguni. Frá tí ímyndaliga til tað úrtøkiliga. Frá sjómálningum til hugtakslig samtíðarverk.
Framsýningin gevur eitt boð uppá, hvussu listin í dag viðger hesa lívgevandi, men eisini týnandi, evnasambinding. Tað politiska, tað skaldsliga. Tað evnisliga, tað flótandi. Tað fornsagnarfrøðiliga, tað verkliga, tað fagurfrøðiliga. Øll sjónarhorn eru vælkomin.
Norðurlandahúsið í Føroyum vil savna norðurlendsk listafólk, so nýggj sambond millum tey og verk teirra kunnu knýtast.
Norðurlandahúsið fíggjar flutningin av listaverkunum, samt ferðing og uppihald fyri nøkur útvald listafólk.
Innskriving við telduposti til opencall@nlh.fo
Telduposturin skal tilskila:
• Navn, føðingarár, tjóðskap og bústað.
• Heiti og mátini á verkinum, samt týðandi praktiskar upplýsingar.
• Í mesta lagi 200 orð um verkið, og hvussu tað er tengt at evninum vatn. Teksturin kann vera á einum skandinaviskum máli ella á enskum.
Fleiri upplýsingar kunnu fáast frá Inger Smærup Sørensen, verkætlanarleiðara, á: inger@nlh.fo


text:
Ari av Rana
12.01.2018 - 16:02
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
Bjarki Zachariasen, sum til dagligt spælir við Næstved, skal í kvøld luttaka í óalmenna Danmarksmeistaraheitinum í innandurafótbólti, KMD CUP.
Bjarki Zachariasen, sum er lítli beiggi Gunnar Zachariasen, sum var ein av okkara fremstu fótbóltsleikarum, er fyri kortum fluttur til Danmarkar, har hann hevur megna at spæla seg inn í besta liðinum hjá Næstved. Nú er hann úttikin til hópin at umboða Næstved í óalmenna DM i innandura.
Luttakandi liðini er ein blandingur av mangt og hvat. Á liðinum hjá Brøndby er m.a. Thomas Khalenberg, sum hevur spælt 47 dystir fyri danska landsliðið, í AaB hópinum er Thomas Augustinussen, sum er royndur leikari í bestu donsku deildini, at finna, meðan Daniel ‘Elly’ Pedersen, sum spældi 5 dystir fyri HB í 2017, spælir við FREM.
Eisini luttaka kvinnurnar hjá Brøndby og Fortune Hjørring, meðan heilt stórur stjørnurnar eru leikarar á danska landsliðið, sum vann EM í 1992. Millum teir eru Henrik Larsen, John ‘Faxe’ Jensen, Kim Vilfort og Thomas Helveg.
Eitt heldur skemtiligt íkast er eisini í kappingini, tá Fólkatingið stillar upp við einum kynsblandaðum liði. Millum leikararnar á hesum liðinum eru Jakob Ellemann-Jensen úr Vinstra, Rasmus Jarlov úr Konservativu Fólkaflokkinum og Carolina M Maier úr Alternativet.
KMD Cup verður sparka í gongd kl. 18 og verður víst á 3+.


text:
Døgnið, ið nú enn er nýtt, kann gerast eitt lagnudøgn í føroyskari søgu. Seinni í kvøld fer Føroya Løgting at hava árliga jólaborðhaldið, og kanska tey fara at hugna sær. Men áðrenn hetta kunnu tey hava gjørt óbótaligan skaða á samfelagið Føroyar.
“Vit hava eitt demokratiskt problem”, segði ein skilagóður vinmaður við meg, eftir útvarpstíðindi á miðdegi í gjár, “Landsbankin ein týdngingarmikil partur av okkara trygdarnetið, verður avtikin og borgarnir yppa bara øksl, hvar eru mótmælini?”
Ja, vit hava eitt demokratiskt problem: Ongantíð í Føroya søgu, hevur eitt verri løgting sitið við valdið, og tað eru vit, ið hava valt tað. Tað er eitt demokratiskt problem!
Breiða semjan, og tingmannatalið aftan fyri hana ger, at okkara valdu fólk siga: “Tað nyttar einki hjá mær at atkvøða ímóti, tí tað kemur ígjøgnum alíkavæl, og so missi eg mína ávirkan”, eg havi persónliga hoyrt fleiri tinglimir orða seg soleiðis. Alt meðan tey avtaka landsbankan, geva okkum flatskatt, avmontera skúladepilin í Marknagili, broyta skattingina av pensjónum og mangt annað .
Okkara bestu heilar rópa varskó, men tey flestu yppa bara øksl, og ætla sær at halda á við at velja Sambandsflokkin, Fólkaflokkin, Miðflokkin ella Sjálvstýrisflokkin á næsta vali.
Alt meðan fólkatalið minkar. Trúgv mær, góðu samgongulimir, at tað eru ikki bert tær illa stillaðu familjurnar, ið tit kroysta av landinum, ið flyta. Alsamt fleiri vælútbúgvin og fornuftitg fólk umhugsa at stinga í sekkin, tí hetta Landsstýrið ber seg so høpisleyst at.
Síðan Jógvan á Lakjuni í hevnissøku fyri bókina Skjót journalistin legði útvarpið og sjónvarpið saman, og slapp sær av við sjónvarpsstjóran, ið ikki vildi revsa síni starvsfólk, ið høvdu dittað sær at fortalt sannleikan um Anfinn Kallsberg, hevur hetta verið linjan hjá Fólkaflokkinum.
Finnist onkur at politikkinum, so skal viðkomandi revsast. Hetta hendur nú við Landsbankanum, hetta hendur við mentafólkinum, ið eisini hava funnist at samgonguni og mutlan er um, at tað skal henda við Hagsstovuni, har stjórin hevur verið atfinningarsamur. At hetta er ein tilvitað ætlan, ið samgongan tekur undir við, kom til sjóndar, tá Helgi Abrahamsen hótti ein aðalstjóra, ið var sæddur til eitt mótmælistiltak, við at hansara økið skuldi skerjast á Fíggjarlógini.
Boðskapurin er heilt greiður: “Makkar tú ikki rætt, so rýkur títt høvd” og hetta er tað mest tragiska, og kann gerast endin á vælferðarsamfelagnum . Tí tá ein flokkur, sum Fólkaflokkurin fær frítt spæl, so rýma tey skilagóðu av landinum.
Her kann blíva talan um eitt satt brain drain. Tí okkara vælútbúnu og skilagóðu útisetar tíma heldur ikki at flyta heim til eitt samfelag, har politiski myndugleikin førir revolvarapolitikk. Hetta braindrain kann hava við sær uppaftur størri fall í fólkatalinum, manglandi innovatión, manglandi rentabilitet og við tíðini álvarsligar trupulleikar fyri Føroyar.
Vónandi fær Løgtingið eitt fínt jólaborðhald. Men teir tinglimir, ið ikki eru sannførdir um, at avtøkan av Landsbankanum er skilagóð, og teir sum halda, at tað ikki eru skilagott at skerja mentan so ógvisliga, eiga at siga frá og taka ábyrgd við og fyri sínari atkvøðu. Heldur enn at goyma seg aftan fyri, hvat hini atkvøða.


text:
Fyri starvsfólk, ið fer í barnsburðafarloyvi søkir Sjóvinnustýrið eftir einum løgfrøðingi til Lógardeildina.
Vit bjóða
Eitt spennandi starv við avbjóðingum, fakliga eins væl og persónliga. Talan er um eitt sjálvstøðugt starv, har tú sjálv/ur í stóran mun hevur ávirkan á tínar uppgávur.
Starvsøki
Saman við hinum á deildini kemur tú at hava ábyrgd av at fylgja við í og implementera altjóða lóggávu. Ein partur av hesi uppgávu, er at umboða Føroyar í altjóða sjóferðslufelagsskapinum hjá ST International Maritime Organisation (IMO www.imo.org), ið hevur høvuðssæti í London. Sjóvinnustýrið samskipar føroysku luttøkuna í arbeiðinum í IMO og við aðrar altjóða stovnar og felagsskapir, ið arbeiða við trygd á sjónum. Sjóvinnustýrið hevur eisini ein samskipandi leiklut mótvegis øðrum almennum stovnum og áhugabólkum soleiðis, at hesi verða kunnaði um virksemið, sum fer fram í IMO.
Starvið fevnir eisini í stóran mun um at ráðgeva og vegleiða leiðsluni og starvsfólkunum í ymiskum løgfrøðiligum viðurskiftum, ið fevna um ábyrgdarøkið stovnsins, eins og at smíða lógir og kunngerðir og gera aðrar viðkomandi uppgávur fyri aðalráðið.
Vit vænta at
- tú hevur løgfrøðiligt embætisprógv, ella ert um at gerast liðug/ur
- tú hevur góð samstarvsevnir og ert arbeiðssom/samur
- tú trívist í fjølbroytnum umhvørvi við ymiskum fakbólkum
- tær dámar at arbeiða við fleiri ymiskum uppgávum
- tú ert opin og positiv/ur av lyndi
- tú dugir væl at orða teg bæði í skrift og talu á føroyskum, enskum og norðurlendskum.
Harumframt er tað ein fyrimunur, um tú hevur royndir frá líknandi størvum innan almenna fyrisiting.
Setanarviðurskifti
Starvið verður sett sambært sáttmála millum Fíggjarmálaráðið og Búskapar- og Løgfrøðingafelagið. Starvið, ið er eitt farloyvisstarv í umleið 1 ár, verður sett skjótast gjørligt.
Umsóknir:
Umsóknir saman við avriti av prógvum og møguligum viðmælum skulu vera Sjóvinnustýrinum í hendi í seinasta lagi 29. november 2016, kl. 12.00.
Umsóknir skulu sendast sum bræv ella teldubræv til:
Sjóvinnustýrið,
á Hálsi 1,
FO-380 Sørvágur
ella á fma@fma.fo
Meiri fæst at vita við at venda sær til Gunnvá S. á Lofti, deildarleiðara á tlf. 355600.


text:
FINA hevur í dag kunngjørt hendan listan yvir “FINA 2010 List of Approved Swimsuits”, sum væl merkir at hetta er tað sum tey meta at vera ‘tekstil’, og tí draktir sum kunnu brúkast í 2010. Jaked draktirnar eru púra burtur, og eisini handan Arena X-Glide draktin frá Rom í summar. Í staðin skulu svimjarar svimja í til dømis TYR Tracer Light, Arena Powerskin ella X-Flat, Diana Submarine ella Nike Hydra… ella Speedo LZR Racer (!). Les meira til dømis her á reachforthewall.com.
4 thoughts on “FINA 2010 listi yvir góðkendar svimjidraktir”
-
Altso um hetta veruliga er listin, so hava føroysku kvinnurnar jú so gott sum ongar trupulleikar við at liva upp til úrslitini frá Oyggjaleikum á Álandi aftur í 2010. Ókey, draktirnar ganga nú bara til knæ, heldur enn niður til øklar, men annars er hetta jú draktin sum tær flestu av teimum brúktu á Álandi.
Eitt sindur verri hjá dreingjum, við tað at teir nú bara sleppa at brúka stuttibuksu-útgávuna.
Eg trúgvi persónliga ikki at hendan søgan er heilt liðug enn, um tað veruliga er so at Speedo LZR sleppur at verða verandi, meðan hinar superdraktirnar skulu burtur. Speedo LZR er jú tann upprunaliga superdraktin, og argumentini skulu tí vera góð, til at loyva henni men ikki hinar.
Soe… so leingi sum Craig Lord ikki er fliippaður út, so havi eg hug at halda at eg má hava misskilt okkurt, ið merkir at tað allíkavæl ikki verður nøkur superdrakt í 2010 🙂
-
OK, SwimmingWorld Magazine hevur nú eitt tíðindaskriv frá Speedo, sum fortelur at talan er um eitt nýtt og serliga gott slag av Speedo LZR drakt, sum livir upp til nýggju reglurnar.
SPEEDO, the world’s leading swimwear brand, has announced that its new generation of performance swimwear inspired by the Speedo LZR Racer suit has been approved by FINA. The range is fully compliant with the new FINA rules that come into effect from January 2010.
The Speedo LZR Racer Elite suit and Speedo LZR Racer Pro suit will be phased-in to the markets from November 2009 and Spring 2010, respectively.
This is Speedo’s most comprehensive and technically advanced range of performance swimwear to date and caters for every level of competitive swimming.
Er tað bara eg, ella virkar tað eitt sindur suspekt at posta sovorðið úr Lausanne, har høvuðssætið hjá FINA er, sama dag sum FINA sendir sín lista út? Tað er sum um at onkur hevur bíðað eftir onkrum, men ikki øðrum.
-
Pfffttt.. nú fara konspiratiónsteoriðurnar aftur í gongd hehehe
Men jú, hatta er meira enn eitt sindur suspekt.
-
Ein lítil kajleoisma har. Rættað, thanks 🙂
-
-


text:
Um Vinnuvitan
Eitt gott og sunt vinnuliv, ið byggir á grundleggjandi kjarnuvirði, har tann góða fyrimyndin gongur á odda. Tað er okkara mál at vísa á, skriva um og eggja til góðar vinnuvinarligar møguleikar í Føroyum.
Vinnuvitan gevur innlit og útlit um føroyskt vinnulív.
Vit stremba eftir at veita holla kunning og góð tíðindi um føroyskt vinnulív til føroysk vinnulívsfólk og áhugað annars, umframt annað av áhuga fyri vinnulívið.
Endamálið hjá Vinnuvitan er vera ein kveikjari fyri vinnulívið, og fremja góðar karmar og virkisumstøður til føroyskt vinnulív.
Sp/f VV MEDIA rekur heimasíðuna Vinnuvitan.fo
Tað er loyvt at endurgeva frá greinum á heimasíðuni, um tað tíðuliga framgongur at tað er frá Vinnuvitan.fo.
Tað er ikki loyvt at gera RSS feeds av heimasíðuni uttan við skrivligum loyvi frammanundan.
Vinnuvitan.biz
Skalt tú hava meira at vita um tey einstøku feløgini, persónar og roknskapir kanst tú tekna hald av roknskaparportalinum Vinnuvitan.biz.
Vinnuvitan.biz gevur tær allar teir føroysku roknskapirnar tey seinastu tíggju árini, bæði sum PDF og væl greinað yvirlit, har til ber at samanbera yvir eitt langt tíðarskeið.
Somuleiðis finnur tú allar persónar sum eru, ella hava verið, knýttir at føroyskum vinnulívi við leiðslustørvum sum nevndarlimur, stjóri ella eigari. Til ber at síggja allar sambindingar millum feløg og persónar.
Eitt hent amboð, ið alt føroyska vinnulívið, tað almenna, peningastovnar, sakførarar, grannskoðarar, fakfeløg, vinnufeløg og annars øll við áhuga fyri gongdini í vinnuni brúka.
Tekna hald ring ella send SMS boð til telefon 790221 Eyðfinn Reyðberg ella send teldupost til eydfinn@mail.fo


text:
Norðurlendsk kanning er gjørd av, hvussu dálkingarstøðan í havsúgdjórum er broytt tey seinastu umleið tredivu árini.
Hetta skrivar Umhvørvisstovan á síni heimasíðu.
Myndin er av spiki og tvøsti í seinastu grindini í Gøtu í summar
01-11-2011 | Dįlkandi evnir ķ havsśgdjórum
Noršurlendsk kanning er gjųrd av, hvussu dįlkingarstųšan ķ havsśgdjórum er broytt tey seinastu umleiš tredivu įrini.
Ķ lųtuni veršur seinasta hond lųgd į frįgreišing, sum lżsir śrslitini av eini stųrri noršurlendskari kanning, har Fųroyar, Ķsland, Norra, Svųrķki og Danmark (vegna Grųnland) hava samstarvaš viš tķ fyri eygaš, at lżsa dįlkingarstųšuna ķ havsśgdjórum fyri at fįa eina mynd av, hvussu dįlkingarstųšan er broytt sķšani 1980-ini og fram til nżggjari tķš.
Havsśgdjórini, sum eru kannaši, eru nebbafiskur, sildreki, grindahvalur, skjórutur springari, nķsa, ringkópur og klappus.
Dįlkandi evnini, sum kannaš er fyri, eru bromeraši flammutįlmandi evnir, so sum PBDE, perfluoreraši evnir (PFOS) og polykloreraši naftalen (PCN).
Mannagjųrd bromeraši flammutįlmandi evnir eru m.a. PBDE, mešan onnur helst eru av nįttśrligum uppruna. Perfluoreraši evnir sum PFOS, er ein bólkur av evnum, sum hava veriš og lutvķst enn verša brśkt til at višgerša tilfar soleišis, at taš ikki veršur vįtt ella feittut (Teflon/Goretex). PCN er ein bólkur av evnum, sum langt sķšani vóršu bannaš, men sum lutvķst verša til, ķ sambandi viš at tilfar veršur brent, eins og dioksin.
Havsśgdjór eru serliga śtsett fyri fitiloysilig dįlkandi evni, sum nųkur av hesum evnunum eru, av tķ at tey hava so stórar fitigoymslur, har hesi evnini upphópast.
Gongdin ķ dįlkandi evnum ķ havsśgdjórum:
Fleiri av dįlkandi evnunum minkašu ķ tķšarskeišnum, sum kanningin fevnir um. Hetta sįst til dųmis viš PBDE, polyklorerašum naftalenum og PFOS, har PFOS var taš perfluoreraša evniš, sum varš funniš viš hęgst konsentratión. Hinvegin sįst vaksandi innihald av ųšrum perfluorerašum evnum.
Innihaldiš av PBDE vaks frį 1980unum til endan av 1990unum, og sķšani er taš minkaš aftur ķ fyrru helvt av 2000-talinum. Hendan gongd sįst ķ ųllum kannašu slųgunum av havsśgdjórum og er hagfrųšiliga eftirfarandi ķ nebbafiski og skjórutum springara. Minkingin av PBDE ķ tķšskeišnum 2000-2006 sįst ķ ųllum slųgunum og var stųrst (-44%) ķ ringkópi śr Grųnlandi.
Fyri polykloreraši naftalen varš ikki įvķst nakaš einstįttaš rįk, tó varš įvķst hagfrųšiliga eftirfarandi minking ķ hesum bólki av evnum ķ nebbafiski og klappus. Ķ hinum slųgunum varš bert stašfest minking av einstųkum evnum ķ bólkinum polykloreraši naftalenir.
Śrslitini eru partur av PhD verkętlan hjį svenskum granskara. Leinkja til filmsklipp um śrslitini ķ svenskum sjónvarpi sęst her
Les meira um flammutįlmandi evnir her
Les meira um perfluoreraši evnir her
Frįgreišingin:
Kanningin er fyriskipaš śr Fųroyum, og arbeiši er fariš fram sum eitt samstarv millum granskarar av havsśgdjórum og dįlkandi evnum śr luttakandi londunum. Frįgreišingin fer til prentingar į prentsmišjuni hjį Noršurlandarįšharrarįšnum ķ nęstum.
Vilt tś vita meira um kanningina, kanst tś seta teg ķ samband viš Mariu Dam į Umhvųrvisstovuni, tlf. 232470 ella senda ein t-post į MariaD@us.fo
Kelda: Umhvųrvisstovan


text:
Tá freistin at søkja miðlastuðul fyri 2017 var úti fríggjakvøldið 17. november á midnátt, vóru átta umsóknir komnar inn, upplýsir Mentamálaráðið á heimasíðu síni.
Umsóknirnar eru frá bæði avísum, útvarpsstøðum og netmiðlum. Tó eru flestar umsóknir – fýra av átta - frá netmiðlum.
Miðlanevndin, sum er mannað av Beatu L. Samuelsen, Bergi Djurhuus Hansen og Magnusi Dam, hittist væntandi hósdagin fyri at hyggja at umsókninum, og helst verður vikuskiftið eisini brúkt til at nærlesa allar umsóknirnar.
Magnus Dam, sum er formaður í Miðlastuðulsnevndini, sigur í stuttari viðmerking, at hann enn ikki veit, hvussu langa tíð tað fer at taka at avgreiða umsóknirnar.
- Nú mugu vit fyrst lesa tær ígjøgnum og kanna, um tær lúka treytirnar. Átta umsóknir eru á leið tað, sum vit høvdu roknað við fóru at koma inn, og vit miða eftir at avgreiða tær fyrst í desember. Men nú mugu vit fyrst lesa umsóknirnar ígjøgnum, sigur Magnus Dam á mmr.fo.


text:
Vónbjørt Vang, forkvinna í Rithøvundafelagnum, fer í kvøld at innleiða sýningina við filminum ”Tulipanfepur”, sum byggir á skaldsøgu hjá bretsku Deborah Moggach, har leikur fer fram í Amsterdam í 17. øld. Høvuðsleikari í nýggja bretska filminum ”Tulipanfepur” er svenska Alicia Vikander, sum í fjør var í Føroyum við Wim Wenders. Sýningin er í Havnar Bio klokkan 20:30 og er partur av Filmsdøgum í Felag, sum Filmsfelagið skipar fyri.
Eldrabio
Í dag klokkan 18:15 verður nýggi filmurin hjá Lee Tamahori sýndur. Tamahori hevur fyrr gjørt James Bond filmin ”Die Another Day” og maori-filmin ”Once Were Warriors”. Undir heitinum ”Patriarkurin” fer leikur fram í heimlandinum, Nýsælandi, í 1960’unum. Seyðabøndur av maori ættini royna at koma til sættis, eisini tá avdúkingar hótta samanhaldið. “Patriarkurin” er fyrsti av trimum filmum í røðini Eldrabio. Hinir eru hin japanski ”Eftur illveðrið” og hin danski ”Aldrig mere i morgen”, sum er nýggi filmurin hjá Erik Clausen.


text:
- Hatta er fullkomililiga vitleyst. Eg havi ikki orð fyri tí.
Rúni Djurhuus, stjóri fyri stóra tiltakinum Voxbotn, er líka skelkaður sum øll onnur. Tað kundi gingið heilt galið, tá ið ein ungur maður setti seg ytst á tromina á Hotel Tórshavn, meðan festivalurin Voxbotn fór fram í Vágsbotni.
Eini 6.000 fólk vóru á økinum, og alt tiltakið sum so gekk væl og hampiliga fyri seg, sigur Rúni Djurhuus. Vaktarhaldið var væl skipað, heldur hann, og einir 120 vaktir skuldu tryggja trygdina á økinum. Men so er tað tann eina hendingin, sum veruliga loypti hvøkk á fólk – og ikki minst fyriskiparan sjálvan. Ein maður sat bráddliga á tromini ovast á hotellinum við beinunum útav í eini fimtan metra hædd.
- Álvaratos. Eg veit ikki, hvat eg skal siga. Hvat fær fólk at gera slíkt? Hetta er so vilt og langt úti. Vit kunnu bara gera okkara allarbesta, og tað gera vit. Hatta er bara so yvirdrivið og vilt, at vit kundu ikki forða fyri tí, sigur Rúni Djurhuus.
Tað verður tøgn eina løtu í telefonini, og so heldur hann áfram.
- Eg fekk ilt í búkin av tí. Hann setir ikki bara sítt lív í vanda, men hann setir eisini lívið hjá øðrum í váða. Vit royna at gera okkara besta, og vit mugu taka tað upp. Eg haldi veruliga, at fólk uppførdu seg fyrimyndarliga, men hetta kann gera tað trupult. Vit kunnu ikki koyra vaktir alla staðni.
Løgreglan hevur víst á, at Voxbotn hevur ábyrgdina av vaktarhaldinum inni á økinum, og tað ábyrgdina hevur Voxbotn eisini tikið á seg. Teir fleiri enn 100 vaktirnir syrgdu fyri, at tað ikki var trokað framman fyri pallin, og at trygdin var í lagi. Og so tóku teir sær annars av øllum tí, sum stakk seg upp; Rúni Djurhuus veit ikki um nakrar álvarsligar tilburðir.
Voxbotn fer nú at eftirmeta allan tónleikafestivalin í Vágsbotni, og har fer hendan eina hendingin, umframt ein onnur, har ið fólk stóðu á takinum á Sirkus, at fylla nakað nógv.
- Vit fara at hava ein eftirmetingarfund í næstu viku, tí hetta má ikki henda aftur. Men álvaratos, hvat kann man gera, tá ið fólk uppføra seg soleiðis? Skulu vit seta ein vakt í hvørt vindeygað. Hatta er so býtt, at vit kunnu næstan ikki verja fyri tí, sigur Rúni Djurhuus.
Les eisini: Voxbotn kundi endað heilt galið


text:
- Eg vil hava at fólk føla nakað, og fyri meg er filmur ein tann miðilin har fólk engagera seg mest kensluliga, sigur Nadia Abraham, sum skipar fyri einum filmsfestivali um minnilutabólkar í samfelagnum í september
(Mynd: Nadia Abraham)
Næsta mánað, tann 7.-10. september fer eitt forkunnugt tiltak av bakkastokki í Perluni í Tórshavn. Talan er um filmsfestivalin “Faroe Islands International Minority Film Festival” (fø. Føroya Altjóða Minniluta Filmsfestivalur). Hetta er fyrstu ferð at ein festivalur av slíkum


text:
Postby Mulder-21 » 2008-12-01, 12:58
Antissimo wrote:
Góðu føroyingar,
hvat er [the difference] millum ein eftirskúla, ein studentaskúla og ein miðnámsskúla?
(Og hvussu eitur 'difference' á føroyskum?)
Takk fyri,
Antissimo
(Vinaliga, rættið mínar villur!
Takk!)
Fyrst av øllum: 'difference' = munur, kallkyn (muns, munir)
Ein miðnámsskúli er tað, ið svarar til nøkunlunda High School í USA. Tað finnast fleiri sløg, men í Føroyum eru fyrst og fremst tríggir stórir miðnámsskúlar: Studentaskúlin, Handilsskúlin og Tekniski skúli. Studentaskúli er tað, ið fólk á Meginlandinum høvdu kallað 'gymnasium'/'gymnázium' ella okkurt sovorðið. Munurin millum miðnámsskúlarnar er mær vitandi tann, at studentaskúlin leggur dent á bókliga umhvørvið, handilsskúlin á tað handilsliga og tekniski skúlin á tað handaliga (tí eru t.d. eisini hárfríðkarar knýttir at honum). So, at miðnámsskúli er eitt yvirheiti fyri skúlar á 'gymnasium'-støði.
So er tað eftirskúlin. Eg dugi ikki ordiliga at siga fyri vist, hvat hann er. Tað nærmasta, ið kemur mær til hugs, er kostskúli ('boarding school'), men eg eri slettis ikki vísur í hesum.
Um nakar veit betur, so sigið endiliga frá; hetta er bara tað, ið eg havi hugsað meg fram til, soleiðis sum eg havi fingið tað frágreitt frá ymsum fólkum.
JP
Gløgt er gestsins eyga. (Føroyskt orðafelli)
Wise is the stranger's eye. (Faroese saying)
L'occhio dell'ospite è acuto. (Proverbio faroico)
Host'ovo oko je múdre. (Faerské uslovie)
Fluent: Faroese, Danish, English, German
Almost fluent: Norwegian, Swedish
Basic: Slovak (studying), Spanish
Have studied: Hebrew, Russian
Interests: Ukrainian, Romanian, Italian, Albanian, Armenian, Ossetic, Hungarian, Estonian, Baltic languages


text:
Í 1963 varð fyrstu ferð kappast um FM-heitið í dreingjadeildini og gentudeildini. VÍF vann fyrsta FM-heitið fyri dreingir, meðan Neistin vann fyrsta FM-heitið fyri gentur. Neistahúsið varð bygt í 1963/64, og tá kom verulig ferð á ungdómsarbeiðið í Neistanum. Og longu í 1964 bar hetta ávøkst, tí bæði genturnar og dreingirnir hjá Neistanum vunnu FM-heitið. Og tað var í 1964, at bæði liðini fóru tríggjar vikur langa hondbóltsferð til Noregs. Myndin omanfyri av dreingjaliðnum er tikin í Noregi. Sum tit síggja, komu nógvir av dreingjaliðsspælarunum at manna besta liðið hjá felagnum nøkur ár seinni. Børn hjá tveimum av spælaranum eiga børn sum spæla ella hava spælt á bestu liðunum hjá felagnum. Vanligt var í 1964, at dreingir høvdu brylcreme í hárinum. Ein teirra segði undirritaða, at tað ráddi um, at hárið sat væl, tí nógvar norskar gentur stóðu mangan og eygleiddu føroysku dreingirnar, tá ið teir spældu dyst. (Vagnur)
So langt eg kann minnast sum smádrongur, vann besta manslið hjá TB einki FM-heiti í bestu fótbóltsdeildini. TB vann FM-heitið í 1951, men so vann TB ikki FM-heitið aftur fyrr enn í 1976. TB vann FM-heitið í 1976, 1977 og 1980, og TB liðið var eitt so væl spælandi lið, sum fólk enn tosa um. Øll hesi 25 árini vóru tað serliga KÍ og HB, sum vunnu FM-heitið, men í 1959 og 1962 vann B36 FM-heitið. Í einum myndablaði sá er omanfyri lýsingina frá Restorffs bryggjarí. Og lýsingin boðar frá nógvum góðum. Les meira…
Ein dag í seinastu viku hitti eg 90 ára gomlu Solveig Dam í havnargøtum, og vit komu at tosa um hondbólt, tí eg visti, at hon sum ung spældi hondbólt í Neistanum. Tá ið hon segði mær, at hon átti myndir frá hondbóltsferð í Vestmanna í 1940-árunum, gjørdist eg forvitin. – Tú ert altíð vælkomin at síggja og lána myndirnar, segði Solveig. (Greinin skrivað 23. janurar 2014) Les meira…
Tá eg var ungur, vóru orðini “bert útlendsk lúsin er” mangan at hoyra millum mannað. Tá sótu danir mest sum á øllum í Føroyum millum annað sjúkrahúsverkinum og skúlaverkinum. Ja, sjálvt postkassarnir vóru reyðir. Tað var, sum føroyingarnir bara dugdu at fiska, men at umsita landið, máttu danir taka sær av. Í 2017 eru vit komin nakað longur, tó at stórur útlendskur kapitalur er í fiskivinnuni, og at løgreglan og dómsstólurin framvegis eru donsk, og danskt verjuskip siglur kring oyggjarnar. Eg havi tað fatan, at enn liggur djúpt í føroyinginum orðini “bert útlendsk lúsin er”. Vit keypa útlendskar spælarar fyri stórar upphæddir, har nógvir av teimum ikki eru betri enn teir føroysku. Siti júst og lesi grein í Sosilalinum, at nú skal danska kvinnan Christina Krogshede ráðgeva U21 landsliðnum, sum skal til Algeria. Hví skal hon nú tað? Les meira…
Í 1989 fylti ÍSF 50 ár og gav í hesum sambandi út bókina Ítróttasambandið 50 ár. Áhugavert at blaða í bókini, men óheppið, at fleiri liðmyndir ikki hava myndatekst. Ólavur Lambaa var formaður í ÍSF frá 1962 til 1972, og í greinini Hugfar, sum Ólavur skrivar, er forvitnislig mynd av HB liði, har eg minnist allar spælararnar, men eingi nøvn og árstal er undir myndini. HB spælararnir eru ikki í vanliga stríputa leikbúnanum. Eg setti mær fyri at finna út av, nær myndin er frá, og hetta er sum at fara á flot. Les meira…
Vit ungu, sum búðu uppi við Landavegin, leitaðu mangan oman til sjóvarmálan. Vestarabryggjan, Skálatrøð, Álaker, Skipasmiðjan og niðri við Rættará vóru partar av okkara stóra spæliplássi. Konradsbrekka, har vit skreiddu um veturin, og Bøgøta skamt frá, vóru eisini áhugaverd pláss fyri okkum ungu. Tá eg Í bókini Havnini – fólk og yrki kom fram á mynd av bakarínum í Bøgøtu, merkti eg í nasagluggunum angan av bakaðum breyði, sjálvt um tað eru fleiri enn fýrati ár síðani, at bakaríið læt aftur. Tað var Gamli Andreas í Horni, sum í 1894 fór at baka breyð í Bøgøtu, og sum hann seinni læt soninum Gunhardi Samuelsen upp í hendur at leiða víðari. Gunhard, sum andaðist í 1972, minnist eg væl. Og Gunhard var góður við okkum ungu, og mangan gav hann svongu unglingum heitar skorpur. Merki enn smakkin av heitu skorpunum. Les meira…
Kappríðing í Føroyum hevur áhugaverda søgu, og eg minnist, tá ið tey riðu kapp úti á Velbastaðvegnum, har altíð nógv fólk hugdu at. Í 1972 fóru tey niðan í Marknagil at ríða kapp, tá ið nýggj rennibreyt við startbásum var gjørd har. Fyri kortum fekk eg mynd í hondina, sum sýnir kappríðing á Sundsvegnum, har tey riðu kapp, áðrenn farið varð út á Velbastaðvegin í 1926. Nú sveima tankarnir: Les meira…
Nú ein dagin fekk eg tvær myndir sendandi úr Klaksvík, og tær vekja góð minni. Á myndunum eru fleiri kvinnur úr Stjørnuni, sum vóru kend hondbóltsandlit tá. Fleiri teirra spældu eisini á fyrsta føroyska hondbóltslandsliðnum. Les meira…
Marjus Dam er ótroyttuligur í stríðnum um at fáa strikað bummgjaldið í undirsjóvartunlunum. Sjálvur haldi eg, at Marjus er ikki taktiskur í málinum, tí fólk flest kring landið eini 80% taka ikki undir við at strika bummgjaldið, og tú sært heldur ikki í fjølmiðlunum undirtøku at avtaka bummgjaldið. Føroyingurin er jú ikki býttur. Var talan um eina samhaldsfasta skipan fyri alt landið, var undirtøkan 100%. Hóttanir eru komnar úr Vágum um at stevna, men hetta eru alt tómar hóttanir, tí fólk við skili vita, at tað nyttar einki at stevna, tí málið um bummgjaldið er politiskt mál, eins og ein samhaldsføst skipan eisini er. Les meira…
Bøkurnar Havnin – fólk og yrki eru valaverk skrivað og sett saman av Birgari Johannessen. Tá eg í gjárkvøldið kagaði eina løtu í eini bókini, kom eg á síðu 370 at síggja nakað áhugavert, sum eg ikki rættliga visti um. Síggi tvær myndir av einum 6-mannafari og Johan Sophus Dal-Chistiansen (1888-1969) í bátinum. Myndirnar eru frá 1946, og tá er maðurin 58 ára gamal. Sophus ætlar sær at sigla til Danmarkar í einum opnum 6-mannafari við 3,5 hk motori. Henda ferðin, sum í dag vit kanska høvdu sagt var óðamannaverk, skuldi gerast eitt satt bragd og eisini hættislig, tí báturin Guðrun TN 8 fekk skaða á ferðini, tá stevnið skrædnaði. Les meira…


text:
Niels Petur Nolsøe
Niels Petur Nolsøe (føddur 23. februar 1945 í Vági) er føroyskur rithøvundur (skald), lærari og undirhaldari. Tá hann yrkir nevnir hann seg oftast NePtuN, sum er stytting av navni hansara. Hann hevur yrkt sera nógv, og fleiri av yrkingum hansara hava aðrir gjørt lag til. Niels Petur Nolsøe hevur yrkt tættir til útvarps sendingina V4 og til kvøldsetur, sum ofta vóru fyrr í Vági. Hann var virkin skemtari í fleiri ár saman við Robert Mc'Birnie, Petur Nolsøe og Arnfinni Thomassen. Fleiri av yrkingunum hjá Niels Petur eru nú sangir. Hans Jacob W. Hjelm úr Vági hevur gjørt løg til fleiri av yrkingunum, og hesir sangir eru innspældir og eru av og á at hoyra í útvarpinum hjá Kringvarpið Føroya. Nevnast kunnu t.d. "Sigurskvæði til VKR", sum er ein sangur til Vágs Kappróðrarfelag, yrktur í 2002 eftir at 6-mannafarið Smyril vann FM heitið.[1] Hans Jacob W. Hjelm smíðaði lag og legði rødd til sangin í 2003. Smyril vann eisini FM í 2003, og tað árið var sangurin ofta at hoyra.
Útgávur[rætta | rætta wikitekst]
- Smátúgvur, 2004, Egið forlag.[2]


text:
Fyrilestrarnir á Vinnudegnum hesuferð eru allir hvør á sín hátt knýttir at teimum avbjóðingum, sum vinnan hevur í løtuni, og vit vænta okkum ein áhugaverdan og fjøltáttaðan dag.
Á degnum verða Ársins Virki og Ársins Átak kosin, eins og veitsla er á Hotel Føroyum um kvøldið. Sum nakað nýtt verður opið hús í Vinnuhúsinum aftan á tiltakið í Norðurlandahúsinum.
Bussar koyra frá Norðurlandahúsinum niðan í Vinnuhúsið kl. 17.45 og úr Vinnuhúsinum niðan á Hotel Føroyar kl. 18.45.
Prísirnir fyri Vinnudagin 2009 eru hesir:
Limaprísur* fyri tiltakið í NLH er kr. 1.300
Limaprísur* fyri tiltakið í NLH og veitsluna á Hotel Føroyum er kr. 2.100
Prísur fyri ikki-limir fyri tiltakið í NLH er kr. 1.700
Prísur fyri ikki-limir fyri tiltakið í NLH og veitsluna á Hotel Føroyum kr. 2.500
Tilmeldingarfreistin er 21. september.
Verið vælkomin.
Skráin til Vinnudagin 2009 sæst her.
Les meira um fyrilestrahaldararnar her.


text:
Seinasta mánað var premiera við nýggjastu innspæling av filminum IT, skrivað av Stephen King, við einum aldursmarki á 15 ár. Til tey, ið ikki kenna IT, snýr hesin seg um dreparaklovnin “Pennywise” og er ein gysari. Nógv børn ið eru vaksin í dag, hava enn kuldagýsningar av gomlu versiónini frá 1990. Hetta fekk meg at hugsa um aldursmarkið á ævintýrum. Eg haldi ikki, at tað er nakað, ha?
Í morgun var ævintýrið “Risans Klóta” lisið upp í barnaútvarpinum. Tað snúði seg um ein risa, sum gjørdi eitt gerðabýti við ein mann, og fekk døtur hansara í býti. Men hesar báðar fyrru gjørdu ikki eftir vild, so risin breyt ryggin á teimum og tveitti tær aftanfyri eina hurð. Simpulthen, knekkaði tær tvørturav. Triðja og yngsta dóttirin var klók og var lýst sum ein smágenta og ikki sum vaksin kvinna. Risin gjørdist púra vekk í henni og vildi hava hana til konu. Hon hevði so fitt og lítið høvd og hann vildi so fegin mussa hana. Segði nakar pedo...? Sjálvandi endaði alt gott, sum tað nú ger í ævintýrum og risin fekk kókandi evju stoytta útyvir seg og kolaðist upp, sum tað nú sømir seg einum óndum risa. Barnavinarligt sum fátt.
Onnur makabur ævintýr eru søgan um Øskufíu, har ein hælur og ein tá verða høgd av fyri at kunna passa í ein skógv. Tað besta av øllum er, at tað ikki verður bundið um skorna fótin, men hann verður kroystur niður í skógvin, so alt kroppstrýstið stendur á. Og so letur hon bara sum onki, tá prinsurin kemur, skógvurin átti av røttum at verið meira enn fullur í blóði og hon burdi havt ilt?
Ikki at gloyma fittu søguna um eina kannibalheks, sum lokkaði tvey forlátin systkin til sítt leskiliga hús, ið var gjørt úr alskyns góðgæti, fyri at gøða tey upp, so tað gjørdist ein betri biti. “Gásin væl gødd” og alt tað, tit minnast. Men tíbetur var Greta so snild, at meðan beiggin alsamt gjørdist feitari og feitari, og vatnið dreiv úr tonnunum á heksini, fekk hon skumpað hana inn í brenniovnin og langað hurðina aftur, so hon kolaðist upp, akra sum risin. Tadaaaa:) Onki við konflikthandfaring ella nakað sóritt.
Snjóhvíta hevur eina óreina stjúkmammu, sum sendir ein veiðimann út at skera hana upp, so hon kann kóka sær hjartað hjá henni til døgurða. Tíbetur er veiðimaðurin fittari enn so, so hann drepur eitt djór ístaðin og lumpar drotningina. Og hon guffar í seg í teirri trúgv, at tað er hjartað á fosturdóttrini, ið endar í tarmunum á henni. Søgan endar við, at drotningin, av tí hon er so órein, fær eitt par av gløðandi jarnskóm at dansa í til brúdleypið hjá fosturdóttrini, og teir verður hon tvungin til at dansa í, til hon smellur um og doyr. Ha! Stik den Pennywise! Og so sita vit og flenna og svølgja breyðflísina og drekkamunnin, meðan vit gleðast um, at drotningin fekk sum uppiborið, meðan vit skrúva barnaútvarpið harðari frá, og biðja børnini lurta væl eftir.
Boðskapurin? “Med ondt skal ondt fordrives.”


text:
Útlát av vakstrarhúsgassi frá handlum og stovnum fevnir um útlát, sum stavar frá brenning av olju til upphiting í handlum, bankum, tryggingarfeløgum, kirkjum/samkomum, almennum stovnum o.l.
Kelda: Hagstova Føroya. Seinast dagført: juli 2017.
Í 2009 fall nýtslan av olju hjá handlum og stovnum við knapt 1500 tons av olju, í mun til undanfarna ár. Tá var lýtt veður ein orsøk. Størsta orsøkin til øktu oljunýtsluna í 2010 er helst, at 2010 var kaldari enn 2009.
Les meira: Um vakstrarhúsgass
Ynskir tú fleiri upplýsingar um útlát av vakstrarhúsgassi, so ring til Umhvørvisstovuna, tlf. 342400, ella send okkum ein teldupost us@us.fo.
Brenning av olju o.a.
Landbúnaður
Ídnaðarligt virksemi


text:
Leygardagin verður virðislønta tiltakið HOYMA hildið á fimta sinni. Høvuðsbulurin í tiltakinum, sjálvar konsertirnar, fara fram í tíggju ymiskum heimum í Norðragøtu og Syðrugøtu. Húsini liggja tætt so væl liggur fyri at ganga ímillum.
Tey sum framføra í ár eru Martin Joensen, Lena Andersen, Lyon, Son of Fortune (Benjamin), Kim Hansen, Elinborg, T.O.S., Sámal Ravnsfjall, Monika Stauss & Ólavur Jakobsen og Flemming Petersen.
Umframt HOYMA-konsertirnar er ymiskt annað á skránni í skúlanum við Gøtugjógv og í Tøting fyri bæði vaksin og børn.
Frá 9.30 bjóðar Eysturkommuna øllum borgarum og HOYMA-gestum til góðan morgunmat í skúlanum við Gøtugjógv. Eins og Rokokko, Hemmas, Hallbera, Sædis-glas og Mourentsa - hava sølutorg og kaffistovu í skúlanum.
Í skúlanum eru eisini tiltøk til børn - ítriv, tekni- og orðakrókur, og kl 15 er sangskriviverkstova við Siggu Vang og Dánjali á Neystabø. Aftaná er barnakonsert við Dánjali, har hann umframt kendar sangir frá Ævintýraferðini eisini fer at spæla okkurt við støði ella íblástri úr sangskriviverkstovuni.
Í skúlagarðinum er møguleiki at fara í pottar ella sauna ókeypis.
Og frá kl 17 hevur kórið Eystanljóð eina matstovu við 3-rættaðari matskrá í skúlanum.
Eftir konsertirnar er hugni og livandi tónleikur í Tøting, har Flemming og vinfólk spæla til kl 04 á morgni.
Atgongumerki og meira kunning á gfestival.fo


text:
Í 1981 fekk meginfelagið navnið Meginfelag teirra brekaðu í Føroyum, og í 2015 varð navnið broytt til Meginfelag teirra, ið bera brek í Føroyum. Nú hevur aðalfundurin avgjørt, at meginfelagið skal hava eitt nýtt navn. Starvsnevndin fekk uppgávuna at arbeiða víðari við navninum og hevur nú avgjørt, at navnakapping skal útskrivast.
MBF, Meginfelag teirra, ið bera brek í Føroyum er eitt meginfelag við 24 limafeløgum.
Nýggja navnið skal:
• vera stutt og lætt at nýta
• lýsa virksemið hjá meginfelagnum
• vera eitt navn ongin annar nýtir
Øll kunnu vera við í kappingini, og uppskotini skulu latast inn í tveimum afturlatnum brævbjálvum. Annar brævbjálvin skal merkjast „Navnakapping“. Har skal uppskotið við nýggja navninum liggja saman við frágreiðing um, hví navnið er hóskandi. Hin brævbjálvin skal merkjast „Nýggja navnið og luttakari“. Her skal navnið liggja saman við navninum á luttakara.
Hetta verður gjørt, so starvsnevndin í tilgongdini sær uppskotið til nýtt navn og ikki navnið á luttakara.
Vinnarin av navnakappingini fær eina virðisløn áljóðandi kr. 15.000.
MBF vónar, at mong taka við avbjóðingini at finna nýtt navn til MBF.
MBF tilskilar sær rættin at velja annað uppskot enn eitt av teimum innkomnu uppskotunum.
Uppskotini skulu sendast til: MBF Íslandsvegur 10c 100 Tórshavn


text:
Silvio Berlusconi bleiv føddur tann 29. september 1936 í Milano í Lombardínum í norðuritalia. Hann var tann elsti av trimum systkjum, og vóru tey umframt hann sjálvan systirin Maria Francesca Antonietta, fødd í 1943, og beiggin Paolo, føddur í 1949. Eftir fólkaskúla og miðnámsskúla las hann løgfrøði við lærda háskúlan í Milano, har hann fekk embætisprógv í 1961. Longu sum ungur elskaði hann at vera í miðdepilinum – in the spotlight – og hevur hann roynt seg sum bæði kontrab
Karl Birgir: Konan hevði nokk ynskt at eg lá eitt sindur meira í sofuni
Tó, at Karl Birgir Isaksen úr Klaksvík hevur eitt sera lætt sinni og eisini kann finna upp á at arga eitt sindur, so hava...


text:
Ársritið hjá Havstovuni, sum við orðum og myndum lýsir stóran part av virkseminum seinasta árið, er nú komið. Nakrir fastir tættir eru, so sum tilmælið fyri hetta fiskiárið (byrjaði 1. september 2017), tíðarseriur og lýsing av verkætlanum, sum eru í gongd júst nú.
Eisini er skrivað um at høvuðsgrundarlagið undir stovnsmetingum kemur frá fiskiflotanum, um metfeskan sjógv seinasta vetur, um fuglateljing við dronu og annað forkunnugt.
Sjóvarmál 2017 kann lesast sum pdf'ur her, á heimasíðuni ella fáast sum bóklingur við at venda sær til Havstovuna.


text:
Støða tikin til kæru í landsstýrismálanevndini
Politikkur19-12-2017 - 19:34 - Jóanis Albert Nielsen
FSN.fo skrivar: Í sambandi við, at Fólkaflokkurin kærdi Høgni Hoydal til landsstýrismálanevndina, hevur nevndin tikið støðu í málinum.Í niðurstøðuni verður sagt, at tað er ikki góður fyrisitingarsiður fyrst at lýsa eina kunngerð um fiskiskap og síðani broyta hana, eftir at fiskiskapurin er byrjaður.
Men broytingin er ikki ósaklig. Hetta sigur meirilutin í landsstýrismálanevndini um broytingina, sum Høgni Hoydal gjørdi í kunngerð um makrelfiskiskap.
Meirilutin Magnus Rasmussen og Annita á Fríðriksmørk siga eisini, at reiðarí kunnu ikki krevja endurgjald, tí kunngerðin varð broytt.
Høgni Hoydal var kærdur til Landsstýrismálanevndini, tí hann fyrst gav nótaskipunum makrelkvotur, og ein mánað seinni tók hann part av kvotunum, 1500 tons, í ES-sjógvi aftur.
Ikki endurgjald
Fólkaflokkurin sigur, at sambært fyrisitingarrættinum er fyrisitingarlig tilsøgn um fiskiloyvi bindandi tilsøgn, sum ikki kann takast aftur.
Verður slík tilsøgn kortini tikin aftur, ber til at krevja endurgjald frá landskassanum.
Meirilutin í Landsstýrismálanevndini sigur, at her er ikki talan um at taka aftur fiskiloyvi, tí skipini kundu fiska tey 1500 tonsini aðrastaðni.
Meirilutin undrast tó á, at tey 1500 tonsini ikki vórðu tikin av kvotuni til vinnuligar royndir í ES sjógvi, tí eingin hevði søkt um tey tonsini.
Nevndin virðisleys
Minnilutin í Landsstýrismálanevndini, Jógvan Skorheim, vil ikki gera nakra niðurstøðu,
Hann sigur, at Landsstýrismálanevndin fær ikki arbeitt sum hon skal.
Neyðugt er at endurskoða reglugerðina hjá nevndini, heimildir og mannagongdir.
Niðurstøðurnar hjá nevndini eru ikki gjørdar á einum fakliga forsvarligum grundarlagi, sigur Jógvan Skorheim.