text:
Category: Hugleiðingar
Ymiskar hugleiðingar um lívsins viðurskifti.
Ræðslan er eisini ein umfarssótt
Tá man situr innibyrgdur, fær man høvið at hugsa.
Nú smittan aftur breiður seg í Føroyum, tykist ræðslan millum fólk eisini at breiða seg. Men góðu tit, nú er tíðin at anda inn og anda út nakrar ferðir, og skilja, at ræðsla lætt kann gerast ein umfarssótt.
Í juli eftirlýsti eg eina exit strategi í einum facebookuppslagi. Heilsumálaráðharrin svararði: “1. august” (seinni bleiv tað flutt til 1. september, men tað broytir ikki poengið)
Hetta svarið er faktiskt eitt rættiliga gott dømi um, hvussu samskiftið um korona er frá myndugleikunum. Tað er alneyðugt, at myndugleikarnir beint nú, fáa skil á hesum samskifti.
Tá man gavst við at kannað tey, ið koma um landamarkið, skapti hetta eina óneyðuga ræðslu millum fólk. Ræðslan er fyrst og fremst óneyðuga stór, tí eingin veruliga skilti, hví man gavst. Argumentini um, at nú var støðan so góð, var forvirrandi, tí støðan í teimum londunum, ið vit primert hava ferðasamband við Danmark, Noregi og Ísland, er nemmliga ein við høgum smittutølum.
Samskiftið var í besta falli manglandi og í versta falli villeiðandi.
Seinasta ár í mars broyttist heimurin. Tá vit sóu myndirnar av líkposum, ið vórðu lyftir upp í lastbilar í Italiu, og hoyrdu ræðusøgurnar um sjúkrahús, ið kollapsaðu, blivu vit flest øll bebbarødd. Sjúkrahúsini, okkara álit, tey, ið taka um endan og bjarga okkum, stóðu fyri hóttafalli. Sjálvandi blivu vit bangin, og sjálvandi góðtóku vit tí, at myndugleikarnir skóru okkara frælsið meira enn nakrantíð áður í friðartíð.
Vit hava líka síðan liva í undantaksstøðu, og tað tykist sum vit langt síðan hava vant okkum við undantaksstøðuna. Vit hava góðtikið hana, og í summum førum gloymt, at vit eru í undantaksstøðu. “The New Normal” kallar onkur tað.
Men nei, hetta er ikki ein normalstøða! Hetta er ikki ein støða, ið kann standa við. Vit mugu undir eina exit strategi, og tað er tað, ið vit nú eru farin undir. Tìanverri hevur man bara gloymt at sagt okkum frá.
Her siti eg, koppsettur tvær ferðir, innilæstur á einum hotellkamari, tí eg eri smittaður. Men eri eg sjúkur? Nei, ikki veruliga!
Eg kann staðfesta, at sjálvt um eg eri smittaður, so riggar koppsetingin. Daman, ið eg havi sovið við síðurnar av á ferðini í Danmark er ikki smittað, og tað eru teir eldru koppsettu synirnir, ið eg hitti morgunin eftir komuna heldur ikki.
Eg sjálvur havi følt sera lítið til sjúkuna, og tað skilst, at tey allarflestu, ið eru koppsett, heldur ikki merkja nógv.
65% av føroyingum eru nú koppsettir tvær ferðir, næstan 70% hava fingið fyrra prikið, og um dagarnar hoyrdu vit, at nærum allir føroyingar í høgum aldri og í vandabólki eru koppsettir. Ja, faktiskt hava øll, sum ynskja tað, havt møguleikan at koppseta seg.
Tí er korona ikki longur so vandamikil, at vandi er fyri, at vit síggja líkposar í lastbilum og kollapsaði sjúkrahús.
Minnist til, at tað vóru líkposar og kollapsaði sjúkrahús, ið gjørdu, at vit góðtóku størstu frælsisinntriv nakrantíð í friðartíð. Um vandin fyri hesum ikki longur er har, so er heimildin til inntrivini heldur ikki har.
Sostatt eru tíðin komin til exit úr undantakstøðuni. Vit skulu aftur til at liva sum vit livdu øll árini fram til mars í fjør.
Jú, onkur fer at doyggja, onnur fara at gerast sera sjúk, eins og fólk gera av øllum hinum umfarðssjúkunum. Men vit mugu sum samfelag koma víðari. Vit kunnu stutt sagt ikki loyva okkum, so stór inntriv í persónliga frælsið hjá borgarunum, tá støðan ikki er vandamiklari, enn hon er nú.
Men eg skilji væl ræðsluna.
Júst tí er so alneyðugt, at myndugleikarnir spæla við opnum kortum. At myndugleikarnir eru kristalklárir í sínum samskifti og tora at melda út, tað sum landsstýrismaðurin í heilsumálum lýsti sum, at exit strategiin var 1. august.
Hetta krevur so eisini, at øll tilbúgvingin riggar av, at vit gevast at testa, uttan so, at fólk eru øgiliga sjúk og skulu innleggjast. At vit ikki fara í panikk og lukka skúlar og arbeiðspláss niður, tá onkur er smittaður.
Eg upplivdi í síðstu viku, at yngsti sonurin ikki slapp í skúla alla vikuna. Hetta var hóast landslæknin segði, at hann ikki var í smittuvanda. Eg hevði hildið góða frástøðu, eftirsum eg bíðaði eftir kanningarúrslitið, og tí hann ikki var koppsettur.
Men barnaskúlin hann gekk í, føldi seg ikki tryggan við støðuna, og segði, at tey ikki kundu nokta honum at koma, men fóru at avbyrgja hann, um hann kom í skúla.
Eg skilji væl skúlaleiðsluna, tí boðini frá hægstu myndugleikunum eru so ógreið. Men tað má sigast at vera ræðandi, at tað kennist rætt hjá eini skúlaleiðslu, at seta seg yvir landslæknan í einum heilsumáli.
Men fólk eru bangin, og tí mugu vit hava greiðar útmeldingar frá teimum hægstu myndugleikunum, soleiðis fáa vit billbukt á ræðsluni
Eg havi korona
Sum tey flestu ivaleyst vita nú, so fekk eg korona, tá eg var í Keypmannahavn og vitjaði sonin um vikuskiftið.
Eg siti nú á 5. degi í sóttarhaldi á einum hotelkamari í Runavík.
Her siti eg væl, fitt fólk, ið eg samskifti við umvegis SMS, og sum eg ongantíð havi sæð, bera mær serstakliga góðan mat.
Hotellkamarið er stórt og ljóst við útsýnið til pulserandi ferðsluna í Runavík.
Sjúkan, ið bleiv uppdagað í kanning í flogvøllinum náttina millum sunnu- og mánadag, hevur verið sera mild higartil.
Eg eri koppsettur tvær ferðir, og tað hjálpir ivaleyst.
Mánakvøldið fekk eg eitt sindur av fepuri, men hann var burtur aftur týskvøldið, og nú er eisini sviðin í biholunum horvin, so hetta yvirlivi eg ivaleyst.
At sita einasmallur á einum hotellkamarið er eitt sindur einsligt, og man hugsar um, hvat man gongur glipp av. T.d. frálíku Nordic Music Days, ið eru beint nú.
Eg gleddi meg eisini til tríggjar dystir í Skansanum, har eg plagi at vera trúgvur.
Men, at eg ístaðin uttan at vita tað, skuldi gerast atvoldin til, at tveir av landsliðsleikarunum ikki sluppu at spæla við, bert tí teir høvdu sitið tætt við meg í flogfarinum, ger meg veruliga keddan. Kanska serliga dysturin í morgin er risastórur fyri flestu føroyingar, og at missa møguleikan at spæla hann er sjálvandi svárt.
So Viljormur og Ári, orsakað. Eg hevði onga idé um, at eg var sjúkur, og sat við masku, so neyvan eru tit smittaðir, men hetta er nú einaferð, sum reglurnar eru, tær avgera hvørki eg ella tit.
Eg ani enn ikki, nær og hvar eg eri smittaður. Vit vóru á matstovum, til handils og á barr, men eg ansaði væl eftir, við spritting og tílíkum.
Eg hevði frammanundan eitt ikki koronarelatera krím, eins og tveir av synunum eisini hava havt.
So satt at siga hevði eg ikki droymt um at testa meg, um eg ikki var farin um flogvøllin.
Eg eri satt at siga ikki veruliga sjúkur, og eri sum sagt longu koppsettur tvær ferðir.
Men eg kann ikki lata vera við at hugsa, at um eg var komin tveir dagar seinni til landið, so varð eg ikki kannaður, og landsliðsleikararnir, ið sótu nøkur setur frá mær, kundu spælt sínar dystir.
Men samstundis, so hevði eg kanska smitta onkran annan. Tað tykist ikki, sum um eg havi tað í skrivandi stund. Tað eri eg í minsta lagið glaður fyri.
Men alt hetta fær meg at undrast, um hvør planurin hjá okkara myndugleikum er.
Einasti máti, eg skilji, at man avtekur test við landamarkið, er, at vit nú fara undir okkara exit strategi, at vit frá 1. september liva normalt aftur, og koma víðari.
Ein tílík strategi krevur viljan at siga, at nú liva vit við korona, og at sjúkan kemur at vera í samfelagnum í nógv ár fram.
Hetta ger so, at vit gevast við umfatandi testingini, og sleppa sjúkuni framat í samfelagnum.
Tí vit vita, at so nógv eru longu koppsett, at sjúkrahúsverkið ikki kollapsar, sum vit ræddust í mars í fjør.
Sjálvandi koma fólk at doyggja, sum tað jú gera av flestu umfarðssjúkum, og sjálvandi koma onnur at fáa langtíðaravleiðingar, eins og vit fáa av øðrum sjúkum.
Samfelagsliga gevur tann strategiin meining, eisini hóast tað er politiskt ókorrekt, og kemur at kosta mannalív, men niðurstongingin kostar absolutt eisini mannalív.
Hetta er kanska ikki populert at velja, tí ræðslan fyri korona er stór millum fólk, men samfelagsliga gevur tað meining.
Men hetta sum hendur í dag, at vit bara gevast við testingini á flogvøllinum, men uttan at kunna fólkið um, hvør strategiin er, og annars koyra víðari í sama lag við smittusporing, avbyrging og niðurlukking, tað gevur onga meining, hvørki praktiskt, politiskt ella læknaliga.
Well bara nakrir tankar úr sóttarhaldinum, vit síggjast eftir mikudagin, tá eg aftur eri frískur, fríur og frælsur.
Hugleiðingar eina týsnátt á B8
At missa eitt foreldur er ein ræðsla, ið eg havi havt í mær, frá barnsbeini, tá ein flokksfelagið misti pápan. Hetta, at foreldur ikki liva ævigt, gjørdist alt for týðiligt alt for tíðliga.
Seinnu árini er henda ræðsla vorðin títtari, verið meira støðug og eisini meira realistisk. Tí heilsustøðan hjá pápa mínum er vorðin alsamt verri, og ofta hevur tað verið tætt við.
Nú eg skrivi hesi orðini liggur hann beint við síðuna av mær í eini sjúkrahússong og andar tungt, væl hjálptur av iltini, ið hann fær blásta í næsagluggarnar av eini maskinu.
Læknarnir eru givnir at viðgera, og geva honum nú bert pínustillandi og doyvandi.
Ræðslan er nú veruleiki, ella rættari verður veruleiki skjótt.
Andlát: Árni Olsen Dam, russiskur konsul andaðist í dag 84 ára gamal á Landssjúkrahúsinum, jarðarferðin verður lýst seinni. Er tað soleiðis andlátið skal ljóða?
Skal konslatittulin við?
Eg haldi tað, tí babba er errin av konslatittlinum, og tað sum konslatittulin stendur fyri: Leiklutin, ið hann hevur havt í góða samstarvinum við russar, ið nú er eitt handilssamstarv, ið hevur avgerandi leiklut fyri vælferðina í Føroyum.
Í 70’unum og 80’unum, tá kommunistaræðslan var størst í Føroyum, hevði samstarvið við russar ávísar keðiligar avleiðingar og atfinningar við sær, eins og tað hevur nú, tá stórur partur av Vesturheiminum er í andsstøðu við Putin og hansara stýri.
Men tað kemst ikki uttanum, hvussu stóran týdning hetta samstarv hevur havt fyri okkum sum tjóð.
Babba, sum altíð hevur verið fólkaflokksmaður, hevur havt bæði ein menniskjaligan og realpolitiskan vinkul til samstarvið.
Á aðru síðuni hevur hann sæð teir russar, ið hann hevur møtt, og ofta hevur tikið hond um, sum menniskju, ikki sum eitt system. Hesi menniskju hava uppiborið virðing og livilig korð, tí hevur hann arbeitt saman við teimum, og ofta hjálpt, tá tað t.d. var svanligt umborð á russiskum trolarum á Skála.
Hin síðan er møguleikarnir fyri samhandli, hvussu stóran týdning tað hevur, tá vit byggja land. Tí mugu vit samstarva við aðrar tjóðir, og møguleikarnir fyri samstarv við russar eru stórir. Hetta sóu vit eisini tá makrelósemjan var við ES.
Eg hugsaði um hetta, tá eg eftir tíðindini í kvøld hoyrdi andlátini. Hvussu skal hansara andlát ljóða. Tað tykist kanska skeivt at hugsa so, tá hann enn liggur her og andar. Men vit sita her og bíða eftir deyðanum, tí fari eg at hugsa um hetta.
Tað er ræðandi – tí babba er ein kempa, kanska ikki í vøkstri, men hann er ein kempa av einum manni. Hann plagdi at siga, at hann var ein dupultmusklaður vestmenningur, og so spenti hann vøddarnar á tøttu ørmunum, soleiðis at stuttu ermarnar á skjúrtuni krupu enn longur upp.
Flest øll elska sjálvandi pápa sín, og halda frá barnsbeini, at pápin dugir alt. Tá man veksur til, skilur man, at soleiðis er ikki. Pápar duga ikki alt. Men pápi mín dugir alt møguligt, og hann er ein heilt serligur maður, ið hevur havt nógv at siga í lívinum hjá nógvum fólki. Hetta hoyri eg allastaðni eg komi, og hetta havi eg altíð hoyrt.
Fyrr í kvøld kom Dupultkvartettin í Ebenezer á gátt. Alexander Samuelsen, sum syngur við teimum, kom til mín fyri nøkrum vikum síðan, og spurdi eftir pápa mínum, tí hann hevði ætla sær at fara við Dupultkvartettini á gátt og syngja fyri honum og mammu.
Eg svaraði sum var, at hann lá innlagdur, og Alexander segði, at teir skuldu fara framvið, so skjótt sum babba slapp heim aftur.
Tá tað nú stóð klárt, at babba ongantíð slapp heim aftur, ringdi eg til Alexander, fyri at siga frá, og spyrja, um teir ikki kundu syngja til jarðarferðina, soleiðis sum babba hevur ynskt.
Tað gjørdist mær beinanvegin greitt, at hesin maður, ið eg als ikki kenni, var djúpt rørdur av støðuni. Hann segði, at teir komu út at syngja fyri honum í dag, tí tað vildi hann geva Árna, sum hevði rørt hansara lív, longu tá hann heilt ungur byrjaði at arbeiða sum bókhaldari, og sum enn var ein góður vinur.
Hetta við sangi hevur altíð fylt nógv hjá babba, serliga sálmasangur. Um tað yvirhøvir hevur borið til, so hevur hann verið til guðstænastu hvønn sunnudag og sungið við av heilum hjarta.
Eg minnist sum barn, at tað var eitt sindur flovisligt, at hann sang so hart í kirkjuni, men hetta er ein eginleiki, ið eg veruliga havi dugað at sett prís uppá sum vaksin. Hetta bara at syngja av heilum hjarta, óansæð um hann kendi sangin frammanundan ella ei. Tað tyktist sum áskoðanin var, at til bar altíð at drynja orðini uppá pláss, um okkurt lag ikki heilt sat, sum tað átti. Hann fann gleði í sanginum, og ivaleyst eisini eina andaliga uppliving.
Tá babba nú lá her nógv doyvdur, var tað hjartanemandi at síggja, hvussu varrarnar royndu at fylgja við, vakra sanginum hjá Dupultkvartettini, tí orðini til “Jesus hitt einasta” dugir babba, sjálvti í einum mjørka av doyving. Hóast einki ljóð kom av varrunum, so sang hann við innantanna.
Eg hugsaði aftur á løtuna 29. august 2018, tá babba helt seinasta føðingardag sín í mínum barndómsheimi á Landavegnum. Tíðin áðrenn hetta hevði verið hørð, við miseydnaðum skurðviðgerum í Danmark, og einum ári, har stórur partur var horvin í koma-mjørka í Aalborg.
Eg hevði tí avgjørt, at føðingardagsgávan hetta árið skuldi vera ein sanguppliving: Martin Joensen kom framvið, og sang Vestmannasangin og nakrar aðrar. M.a. “Eg reið mær avstað”. Hetta var ein rørandi vøkur løta, ið altíð fer at vera við mær. Eisini tá hevði babba hug at syngja við. Og sum vant fylgdi ein søga við, og babba fortaldi Martini, at “Eg reið mær avstað” varð spældur til brúðleypi hjá honum og mammu.
Babba visti nógvar søgur, heilt nógvar søgur. Nú hann liggur her og andar eru orðini burtur ella í øllum førum innantanna, og við teimum søgurnar. Tá er tað við takksemi, at eg hugsi um sendingarnar, ið Jógvan Arge gjørdi við babba fyri nøkrum árum síðan. Har eru nógvar av søgunum festar á band, og til ber at vitja afturá tær.
Nú klokkan nærkast fýra, og náttin skjótt verður til ein vaknandi dag, so kann eg ikki annað gleðast um, at hava havt Árna Dam sum pápa í næstan 48 ár. Enn eru tríggjar vikur til mín føðingardag, men í ár verður hann uttan babba. Tað verður fyrstu ferð, tí tá er hann farin higani. Óansæð um eg havi verið úti ella heima, so hava hann og mamma ringt ella vitja, í ár verður tað bara mamma.
Eg kann ikki nevna babba, uttan at nevna mammu. Í 56 ár hava tey verið gift. Brúðleypið varð hildið í Vestmanna, og kom í lag, eftir at hann sum ein ungur sjómansskúlalesandi gjørdi sær ørindi inn til Jóan Jakku at keypa lissur, og møtti har ungu krambakvinnuni.
Fyri nøkrum fáum vikum, síðan fortaldu hann og mamma okkum aftur um hetta. Hon segði, at hon væl visti, at tað ikki vóru lissur, ið hann var komin eftir, tí hann var ikki tann einasti sjómansskúlanæmingurin, ið keypti lissur hjá Jóan Jakku.
Hetta flentu vit øll eftir. Men meðan vit sótu og vaktu yvir babba í gjár, viðgekk mamma, at tað vóru ikki bara sjómansskúlanæmingarnir, sum dámdu at hyggja at krambakvinnunum. Krambakvinnurnar runnu allar út at hyggja at, tá sjómansskúlanæmingarnir komu út av Sjómansheiminum, har teir búðu.
Eg kann ikki lata vera við at smílast um, at Jóan Jakku nú er Sirkus, og at har møtast enn í dag fólk, ið velja at ganga sína lívsleið saman. T.d. møtti eg míni elskaðu Gunn í somu hølum fyri júst 15 mánaðum síðan í nátt.
Árni og Marianna eru fyrimyndarlig. Gamaní hjúnarbandið hevur ikki altið verið ein dansur á rósum, tað eru hjúnarbond ongantíð. Men tey hava hildið saman, og hava livað saman. Tað er trupult at hugsa um tey, uttan at hugsa um tey saman.
Serliga hesi seinastu 5-6 árini, tá heilsan hjá babba hevur kravt nógv av teimum, eru tey vorðin enn tættari. Tað er nokk ikki at taka munnin ov fullan at siga, at hann hevur fylt alt hennara lív, og at hon hevur livað fyri hann. Hesin kærleikin er so sterkur, at eg eri glaður at hava upplivað hann. Tí eins og við babba, so er hann heilt serligur.
Eg eri so glaður, at eg valdi at flyta heim aftur úr Danmark, og at mínir tríggir yngstu synir hava upplivað abba sín í gerandisdegnum, og hava notið gott av hansara stóra kærleika.
Hann hevur altíð verið fúsur, at koyra teir, ella hvat annað teir hava havt tørv á, og teir elska hann allir. Tað var sera kensluborið, tá teir sluppu inn at siga farvæl í dag, men eg eri glaður fyri, at teir hava fingið lov til tað. Hann hevur verið ein góður abbi, ikki bert fyri teir sum búgva her, men eisini fyri elsta sonin, ið somuleiðis slapp at uppliva ein gerandisdag við abba sínum, tá hann fyri nøkrum árum síðan búði í Føroyum nakrar mánaðir. Eisini hini trý abbabørnini hava átt eitt stórt pláss í hjartanum hjá Árna abba.
Á jólum var Magnus elsti sonurin heima, mest tí hann vildi uppliva enn eini jól við abbanum, og báðir nutu dagarnar, ikki minst at telva saman, tað var stuttligt fyri teir báðar.
Eg verði samstundis illur um hesa koronasóttina, ið hevur forðað elsta soni mínum Magnusi, og systkinum hjá mær at brúka tað tíð, ið tey vilja saman við babba seinast árið, tí ferðing úr útlandinum er so avmarkað. Eg veit, at vóru umstøðurnar vanligar, so sótu tey her nú. Men ístaðin mugu tey bíða eftir kanningarúrslitum, og flogførum, ið ikki longur flúgva hvønn dag. Men gott er, at tey alíkavæl hava sloppið at vitja hann í farna árið.
Ja, kenslurnar eru fleiri ymiskar, gleðin um mannin, pápan og menniskja, stoltleikin um at vera sonur hansara, og tað, ið hann hevur lagt í meg, og so sorgin um, at eg skjótt ikki longur fari at hava hann í mínum lívi. Men eg fekk hann í næstan 48 ár, tað er ikki øllum beskorið.
Gott nýggjár
Nú árið bert hevur tríggjar tímar eftir, kann eg hyggja aftur á eitt hendingaríkt ár, bæði á persónliga, mentarliga og yrkisliga økinum. Man er vorðin eitt ár eldri, og lívið gerst bestemt ikki verri við árunum.
Eg havi hetta árið upplivað at finna kærleikan aftur, eftir nógv ár sum stakur, eru Tinder og Happn strikaðar, limaskapurin í Single í Føroyum og Faroe Dating eru somuleiðis strikaðir, og ístaðin er komin ein ótrúliga deilig, fitt, klók og fantastisk kvinna úr Moss inn í mítt lív. Tað kennist gott, spennandi og deiligt.
Dreingirnir eru nú blivnir 25, 18 og 16 ár, meðan tann yngsti verður 12 ár um 8 dagar. Teir eru tey mest fantastisku menniskjuni, ið eg kenni, og um ikki annað kann eg gleðast um, at hava givið heiminum teir, tí teir fara uttan iva at gera heimin betri á síni lívsleið.
Nudlavirkið er eisini vaksið, vit eru nú 9 fólk, og hølini í gamla slaktarínum í Smæruni eru skift út við J.H. Schrøters 13, har Carl Vilhelm Weihe plagdi at búgva. Har liggur lítla Nudlavirkið millum teir báðar risarnar Skansi Offshore og SMJ. Hábærsligt selskap og frálík høli. Vónandi fara vit at skapa nógv gott samskifti til okkara kundar í 2020 og árini frameftir.
Hetta var eisini árið, har eg bleiv Roadie Dad, eg havi koyrt Marius og hansara DJ Jonas, kring landið, har teir hava framført undir navninum Marius DC, fyrsta EP’in er eisini útgivin, og móttøkan hevur verið so sera góð.
Marius tekur táttin sum rappari uppeftir mær, men hevur so øgiliga nógv betri gávur enn eg, so tað er stuttligt at síggja. Tað verður spennandi at fylgja honum í 2020.
Men 2019 gjørdist eisini árið, har MC-Hár aftur fór á pall. Vit eru ongantíð givnir, men hava ikki spælt nakra konsert síðan 2016, tá vit høvdu 25 ára jubileumskonsertir í Reinsarínum, á Tórsfest og í Maggies.
Í ár var tað ein stúðstappað Perla, ið var karmur um konsertina. Tað kendist fantastiskt aftur at standa á palli við mínum ótrúliga dugnaligu og fittu vinmonnum, og at spæla fyri fólki, ið flest øll hava eitt forhold til tónleikin, ið vit hava skrivað gjøgnum árini. Ein serlig tøkk til yvirkroppaballið á fyrstu rekkju.
Her er sum vant fiskasúpan í kvøld og hurðin er opin og útsýnið er fantastiskt, ja, sjálvt í hesum veðrinum ber til at síggja fýrverkið, ið onnur hætta sær út at skjóta. Vanliga plaga fólk at koma á gátt, og lagið gerst støðugt betri sum náttin líður, kanska síggjast vit?
2020 stendur nú fyri framman, eg takki fyri árið, ið fór og gleði meg til tað, sum nú kemur.
Bygdasligur uppá tann mest kula mátan
Morgunin í morgun bar sorgarboð. Vinmaðurin Kaj Klein er farin frá okkum. Hann er farin úr maskinrúminum uppá brúnna fyri at jamma við Karl Anton, Jimmy Hendrix, Leonard Cohen og øllum hinum.
Minningarorð
Tað er bert hálvur annar mánaði síðan, at Elin ringdi til mín, og segði mær, at Kaj var sjúkur. Tað ein skelkur, men boðini komu saman við boðunum, um, at Kaj ikki visti, at hon hevði fortalt mær hetta, og at hon ikki var vís í, at hann vildi hava, at hon segði fólki frá. Tí bíðaði eg nakrar dagar, og sendi honum so eini boð á Messenger, har okkara samskifti hevur verið tey seinastu nógvu árini. Men tað vardi meg ikki, at støðan var so ring, og at tað fór at ganga so skjótt.
Eg møtti fyrstu ferð útisetavestmenningunum Kaj og Karl Anton, tá Plastnoist spældi í Føroyum í 1992 ella 1993. Teir vóru á eini minitour, ið minnist meg rætt taldi tríggjar konsertir í Havn, eina í gongugøtuni undir hálvtekjuni í Handilskjarnanum, eina í SMS og eina í Bládýpinum og onkra á bygd eisini. Eg fór til allar tríggjar konsertirnar í Havn, tí hesir beiggjarnir og teirra bólkur fasineraðu meg.
Tað bleiv til eitt vinalag við Karl Anton, ið eins og eg hevði eina sera stóra passión fyri føroyskum tónleiki.
Tað var tó ikki fyrr enn seinni í nítiárunum, at eg veruliga kom at kenna Kaj gjøgnum Niels Arge Galán. Vit vóru á konsert saman á 5 Øren á Amager, eg haldi kanska, at Deep Purple spældi, ein deiliga hugnaligur dagur, har eg innsá, hvussu fitt menniskja Kaj var.
Seinni sluppu vit at venja við MC-Hár í upptøkuhølinum hjá Kaj í Århus, tá vit skuldu spæla á Spot Festivalinum í Århus í 1999.
Eftir, at Karl Anton doyði gjørdist tilknýti til Kaj enn tættari, og eg man hava verið til flest allar konsertir hjá honum í Føroyum seinastu 15 árini ella so. Ikki bert tí, at vit vóru vinmenn, men tí at Kaj í mínari metan er ein av Føroya allar størstu sangskrivarum. Fløgurnar “Úr Maskinrúminum” og “Í andglettinum” eru báðar í mínari metan meistarverk. Tað hevur ofta undra meg, hví sangir sum “Pallas Pengar”, “Sigi sum er”, “Sawyer” og aðrir ikki hava fingið størri rúmd í føroyskum útvarpi.
Kaj var sum sangskrivari serstakliga fólksligur, ja, faktiskt næstan bygdasligur, men als ikki á ein kiksaðan máta, tí Kaj var so ólukksáliga kul, at hann sjálvt dugdi at vera bygdasligur uppá tann kulasta mátan.
Eg havi savnað nøkur av bestu løgunum á hesum playlistanum.
Eg minnist nógvar ótrúliga góðar konsertir, og ein av teimum heilt góðu, var tá eg og Niels fóru til Nólsoyar eitt sunnukvøld í januar í ár, at lurta eftir Kaj Klein and The Force Majeures, ið spældu nøkur av bestu løgunum hjá Kaj og Karl Anton.
Ein fantastisk konsert og eitt festligt og váttligt kvøld fyri meg og Niels, ja, satt at siga kendist tað mest sum ein partur av sanginum “Pallasa pengar” tað einu løtuna. Men sum Kaj segði nakrar dagar seinni, “Tað var bara gevaldigt, haldi eg”, og tað var nettupp gevaldigt. Kaj var gevaldigur.
Fantastiski Terji Rasmussen hevur skjalfest konsertina á film, og vit kunnu tí uppliva ella enduruppliva part av henni á Youtube.
Man kann ikki tosa um Kaj, uttan eisini at tosa um Elina, og eg kann ikki ímynda mær, hvussu tú hevur tað Elin. Tit hoyrdu saman, og nú er annar parturin farin frá okkum. Eg hugsi um teg, og øll tykkum í familjuni. Eg vóni, at tíðin fer at lekja sárini, so frætt, at gleðin um minnini fyllir meira enn saknurin.
Eg gjørdi eina samrøðu við Kaj til Sosialin í januar 2014, tá vóru fleiri fløguætlanir á skránni, og hann hevði longu fleiri enn 50 sangir klárar, men avleiðingarnar av ferðsluóhappinum, ið hann hevði verið fyri, vóru ein stór forðing. Men bæði árræði og ætlanir vóru stórar. Tíanverri eru hesar tó ikki komnar út.
Sjálvt um eg sjálvandi syrgi um Kaj, so kann eg ikki annað enn fegnast, um tað fantastisku lagaskjáttu, ið hann legði eftir sær. Her koyrir mín playlisti á repeat og eg má smíla, tá eg hoyri hesa røddina, saman við hansara gittarspæli, kórrøddini hjá Mariu Guttesen og hammond spælinum hjá Palla Hjort, hetta er lívsjáttandi tónleikur.
Verðin er munandi fátækari, nú djúpa røddin úr Vestmanna/Toustrup Mark er tagnað.
Fólkaflokkurin er sum alkopops
Fólkaflokkurin drívur eitt ótrúliga flott valstríð, flottar lýsingar og bleytir boðskapir. Familjan er í fokus siga tey, í einum filmi, ið er so reinur og penur, at um eg ikki visti betri, so hevði eg hildið tað verið eina lýsing fyri Scientology.
Seinasta nýggja eru realitysendingar við valevnunum, ið sita og svara spurningum, ið tey ikki kenna frammanundan. Nógvur dentur verður lagdur á, at spurningarnir verða svaraðir erliga. Eg veit ikki, um hetta skal skiljast, sum ein sonevndur disclaimer:
*Fólkaflokkurin ger vart við, at í júst hesi sendingi svara okkara valevni erliga.
Sendingarnar eru ivaleyst fínar, og vit koma inn undir húðina á hesum valevnunum. Eg eri sum marknaðarføringsmaður sera imponeraður.
Men heilt erligt, Fólkaflokkurin er ikki broyttur innast inni, hóast innpakkningurin er ein annar. Hetta er enn flokkurin, sum virkar fyri tey fáu. Hetta er flokkurin, ið skal tryggja, at nakrar heilt fáar hendur hava alt økonomiska valdið í landinum. Flokkurin sum gevur meira til tey, ið hava nógv, og skerð inn á bein hjá teimum, ið ikki hava nokk.
Hugsjónin um, at tá tað regnar á prestin, so dryppar tað á degnin, og av honum niður á altardreingin og so víðari, er ikki heilt burturvið, men tá prestur hevur bygt eina takarennu, ið gongur beint niður til Hollands, so er ikki nógvir dropar eftir til altardreingin, klokkaran og gravaran.
Eg kann ikki lata vera við at hugsa um, at Fólkaflokkurin í hesum valstríðnum er eitt sindur, sum hesar sonevndu alkopops. Brennivín latið í pakkning sum bomm, sær søtt og ófarligt út og smakkar eisini søtt og ófarligt. Eitt nú Bacardi Breezer, Smirnoff Ice og annað líknandi.
Man drekkur tað uttan at vita, at tað er skítfarligt, og áðrenn man veit av liggur man og spýr tarmanar úr sær.
Man átti jú at vita tað, hugsar man dagin eftir, tí man hevur jú bæði roynt Bacardi og Smirnoff áður, og tá var støðan tann sama.
Aja, tað sær út í øllum veljarakanningum, sum um kampanjan hjá Fólkaflokkinum riggar væl, man fær valuta fyri pengarnar.
Vónandi verða timburmennirnir ikki so øgiligir, sum eg ræðist fyri.
Vit síggjast aftur komandi G!
Enn eitt G! er farið afturum – hesin festivalurin er altíð eitt hæddarpunkt á summarinum, og so var eisini í ár.
Leygardagurin var at hyggja til fyri meg ikki so øgiliga áhugaverdur tónleikaliga. Jú, gamaní visti man, at Fatboy Slim uttan iva fór at levera ein góða DJ veitslu á sandinum, og Hans Andrias er aftur tøkur við nýggjum tilfari, hesaferð á føroyskum, tí kundi tað eisini gerast gott. Men persónliga var eg mest spentur um Gretu Svabo Bech.
Fór Greta at klára at fylla sandin við fólki? Fór hon at bera á mál? Fór hon at fáa fatur í áhoyrarunum? Skapa neyðuga sambandi og stemningin?
Greta hevur í mun til hini føroysku nøvnini á skránni við “Raise your Weapon”, eitt multimillióna hitt at dúva uppá. Eitt lag, ið enntá varð tilnevnt til ein Grammy.
Men tað eru immervekk 9 ár síðan, at Greta hittaði saman við Deadmau5, og ofta hava konsertirnar seinastu árini verið low key, og uttan bólk. Tí tyktist tað meira enn djarvt at seta hana á stóra pallin.
Katastrofal feilbóking?
At síggja til, var eisini talan um eina katastrofala feilbóking, tá konsertin byrjaði. Sera fá fólk vóru á sandinum, neyðuga atdráttarmegin var opinbart ikki har.
Væl bakkað upp av Per Ingvaldi Højgaard Petersen, Sakariasi Joensen og Matthiasi Kapnas, og sera flottum visuals, stóð Greta mitt á risastóra pallinum, frammanfyri tómligu strondini.
Poppveitsla
Hetta tyktist tó ikki at darvað teimum á pallinum. Tey blástu eitt popshow av sera høgum støði í gongd, og tað vardi ikki leingi, so høvdu tey drigið nógv fólk oman á sandin.
Tey tóku avbjóðingina og vunnu á henni. Fólk, ið hevði ivast bleiv drigið oman í popveitsluna, og vit sluppu at uppliva eina langa røð av vælskrivaðum poppløgum, m.a. omanfyri nevnda “Raise your Weapon”.
Greta og vælspælandi bólkurin leveraði eina av allar bestu framførslunum í ár, og tað er eingin ivi um, at hetta er tað slagið av pallum, ið Greta eigur at spæla á.
Vælskipað DJ Show
Høvuðsnavnið í ár var uttan samanbering Fatboy Slim, og hann skuffaði heldur ikki. Vit fingu eitt væl komponerað DJ show, við orku og megi. Alt hekk væl saman, ljós, skermar, løg og framførsla. Hesi DJ showini hava seinastu árini tikið yvir festivalarnar, fyri gamlar menn sum meg, ið elska rokkin, er tað næstan hugstoytt, at stóru rokkshowini ikki eru tað berandi á festivalum longur. Men tá man upplivir hvussu gott lív er í, má bara staðfestast, at hetta riggar, og tað riggaði eisini hjá Fatboy Slim.
Eitt pluss eitt, kann gott geva meira enn tvey
Sum altíð á G! so eru upplivingarnar nógvar og ymiskar.
Eitt nú var leygardagurin eitt studium í hvussu tvímansbólkar kunnu rigga ella ikki. Eitt nú var samanrenningin millum Hans Andrias við sangi og kassagittara og Torleik Mortensen á kontrabassi, rættiliga magisk. Teir komplementeraðu hvønn annan so ómetaliga væl, og fínu løgini hjá Hans Andriasi stóðu sterkari enn nakrantíð. Tað ljóðaði hamrandi væl.
Somuleiðis frálík var konsertin hjá sama Torleiki og Andreasi Tykjær Restorff, ella Hettaher, ið teir kalla seg. Saman skaptu teir ein stórfingna ljóðmynd í fjósinum.
Tað kennist ótrúliga nøktandi við tílíkum góðum tónleikaupplivingum har tú upplivir, at hetta er júst tann rætta samanrenningin millum tónleikarar. Ein annar bólkur, ið eisini royndi seg við tveimum ljóðførum var enska duoin Ferris & Sylvester.
Tvey ung fólk, við hvør sínum gittara. Eingin ivi um, at serliga bergtakandi røddin hjá songkvinnuni er góð og nokk mest berandi elementið hjá teimum.
Sparsommiliga instrumenteringin er teirra stílur. Eg helt tó ikki, at hetta helt líka væl á konsertpalli, sum á upptøku. Meðan eg stóð og lurtaði, so saknaði eg ein bólk at bakka tey upp, kom við einum trummuleikara og einum tangentleikara, so kundi hetta verið ordiliga gott. Tí meðan Hans Andrias og Torleik við tí minimalistiska megnaðu at skapa júst røttu ljóðmyndina til síni løg, so kendist tað næstan, sum um Ferris & Sylvester desperat royndu at kompensera fyri, at tey ikki høvdu bólk við sær. Teirra roynd tyktiskt at vera at skapa ein ljóðmynd, ið leiðir tankarnar til White Stripes, men meðan Jack White og Megan White meistra hetta, so kendist hetta meira sum ein roynd.
Hip hop dugir okkurt
Eg mátti so eisini enn einaferð staðfesta, at hip hop dugir okkurt, ið hini ikki duga. Aftur leygardagin, var tað íslendskt hip hop, ið fekk alt uppá kók. Emmsje Gauti megnaði veruliga at seta lív í, eins og Jóipé X Króli gjørdu fríggjakvøldið, Noah Carter hóskvøldið og UndirGrundin mikukvøldið. Gott at G! hevur latið skránna upp fyri hip hop.
G! lærir og G! roynir
Har hendur so nógv á G!, fyri nøkrum árum síðan, var maturin stutt sagt redsilsfullur, hetta tók man hond um, og saman við Gist & Vist, ið var stóri matsyndarin, hevur man vent gongdini, so festivalgestir nú kunnu velja millum alskyns lekkrar rættir, her má eg nevna Brioche burgaran, ið var framúr góður, tá eg royndi hann fríggjakvøldið, og rættiliga góður, tá eg fekk mær ein afturat leygarkvøldið.
Enn eitt fjós var latið upp, og har var stúgvandi full drinks barr, og hinumegin vegin var Mikkeler við ymsum betri ølum, enn tær, ið man fekk í nógvu vanligu ølteltunum.
Hetta er sama við øllum tí nógva, ið hendur í fjósinum frálík ting.
Í ár gjørdi G! so eisini eina roynd at apa eftir Summarfestivalinum, við at leggja langar steðgir inn millum konsertirnar. Hetta oyðilegði flowið, og fekk í øllum førum meg at rýma heim fyri tíð, tí eg ikki tími at standa í reginum og bíða. Men hetta havi eg longu bloggað um.
Forbannaðir steðgir og ein ukulele – annars fínasta slag
Leygarmorgun – eg eri nýliga vaknaður í húsunum vit hava lánt í Fuglafirði.
Fyri meg er hetta 4. dagurin á G!, ið so smátt byrjar.
Nakrir tjaldarar við meira enn vanligum árræði, valdu at byrja festivalin við eini konsert mikukvøldið, og tá sonurin skuldi spæla har, endaði eg í leiklutinum sum sjafør og roadie – hetta er nýggi leikluturin.
Sonurin heldur tað vera nokkso stuttligt, at meðan pápin gongur við sínum keypta ljósareyða og hvíta G! armbandi, so hevur hann fingið eitt svart og blátt VIP armband.
Tíðin er nokk komin, at eg skal venja meg við hesa støðuna. Tí um tit ikki vita tað enn, so er sonur mín Marius heilt óluksáliga dugnaligur. Eg ivist ikki í, at komandi ár verður lítli heimagjørdi tjaldingarpallurin skiftur út við størru pallarnar á G!.
Hóast ljóðumstøðurnar á tjaldingarøkinum mikukvøldið vóru avbjóðandi og tað regnaði rættiliga illa, so fingu Marius og Jonas, ið er hansara DJ, veruliga lív í fjøldina.
Tað er nokk lítil ivi um, at henda konsertin forpliktar, og at G! komandi ár mugu punga út til eitt ordiligt annlegg, tí glaðu tjaldingargestirnir hava nú fingið smakkin fyri tí.
Men tað fer tíðin at vísa. Nú er leygadagur og mjørkin liggur enn ein dag argandi kring bygdina, og eg hugsi um hesar dagarnar, ið eru farnir. Hvør er G! kenslan í ár?
Mangli at trokast
Sandurin er rættiliga stórur í ár, og tað kann vera avbjóðandi.
Ikki avbjóðandi á sama hátt, sum tá sandurin er lítil, og man ikki veit, um stóri pallur verður avlýstur.
Men ein stórur sandur ger tað trupult at savna eina nóg stóra mannamúgvu til at tað ordiliga kókar. Jú gamaní all stars konsertin, ið lat pallin upp, Phlake og eisini Eivør savnaðu nógv fólk, men har gjørdist ikki trongt uppá tann góða mátan.
Spæliplássið vinnur
So er betri lív í á spæliplássinum, ið aftur í ár stendur fyri bestu konsertupplivilsunum.
Eg fekk tíanverri bert um endan á Jasmin konsertini, men tað eg hoyrdi var framúr gott. Eisini danska hip hop navnið Noah Carter fekk spæliplássið uppá kók, á ein hátt sum nøvnini á stóra pallinum mugu misunna honum.
Áleið somu kenslu fekk eg, tá íslendsku rappararnir Jópé x Króli við bólki skaptu villastu veitslu higartil á spæliplássinum.
Men spæliplássið dugir eisini onnur ting, tær friðarligu konsertirnar fyrr um dagin, har fólk á onkran hátt bara situr og kemur fyri seg eftir dagin fyri, her má Marius Ziska nevnast fyri eina sera góða framførslan.
Eitt annað dømi um tað friðarliga var konsertin hjá Rebekku Petersen. Við einum framúr góðum bólki stillaði stillføri sandingurin upp. Eg havi í nógv ár verið fjeppari av Rebekku, hennara stillu løg, øðrvísið tekstir og dragandi rødd eru heilt serlig.
Hon hevur uttan iva arbeitt nógv við sínum úttrykki seinastu árini, men tíanverri ikki bert til tað betra. Konsertin var (uttan iva heilt tilvitað) so friðarlig og at eg endaði við at keða meg. Vit hava longu Leu Kampmann, Døgg Nónsgjógv og Elinborg Pállsdóttir, ið spæla hetta melankolska, og á stórum konsertpallum er tað ein altíð ein avbjóðing.
Eivør gandaði
Her kunnu Rebekka og allar hinar hyggja at Eivør og læra ein heilan hóp. Eivør hevði eina ótrúliga dynamiska, hugtakandi og gjøgnumførda framførslu á sandinum. Bæði við atliti til løg, ljóðmynd, uppbygging av skrá, dynamikk og alt tað visuella, so munnu vit sjáldan hava sæð ein føroyskan bólk, ið er so gjøgnumførdum sum Eivør var í gjár. Men tað hevur sanniliga eisini tikið Eivør nógv ár, at gerast so gjøgnumførd sum hon nú er.
Sprellimenninri í Joe & The Shit Boys góvu eitt orkufult spark í afturpartin til okkum øll. Konsertin á spæliplássinum var bæði herlig og stuttlig. Tað er torført ikki, at hugsa um 200, tá teir vóru 20 ár yngri, tá man hoyrir Joe & The Shit Boys. Føroyski tónleikapallurin hevur tørv á hesum slagnum av bólkum.
Forbannaðu steðgir
Well, 4. dagurin byrjar nú. G! hevur higartil verið heilt ok. Tó hevur eitt nýtt og sera keðiligt rák rakt festivalin í ár.
Júst eins og vanligt er á Summarfestivalinum, hevur G! í ár valt at leggja langar steðgir millum konsertirnar.
Hetta er stutt sagt av helviti til. Føroyska veðrið er als ikki gott nokk, til at man skal ganga og keða seg millum konsertirnar, tað oyðilieggur flowið, og t.d. valdi eg at fara heim í nátt, tá tað fór at regna, og steðgurin millum Jópé x Króli og Týr var so langur.
Vónandi verður hetta broytt aftur næsta ár. G! tit áttu altso ikki at apa eftir teimum keðiligu rákunum norðanífrá.
Vaksnir menn spæla ikki ukulele
Sum sagt, eitt fínt G! annars, men eitt lítið hjartasuff tó. Í gjár var 3. dagur. nakrar øl vóru farnar niðurum hóskvøldið, uttan tó at nakað vet av timburmonnum vístu seg fríggjamorgunin, altso ikki fyrr enn eg á spæliplássinum hoyrdi nýggja bólkin hjá Pálli Brim, Lunacci & The Lunatics. Ljóðið av eini ukulele fekk timburmennirnar at vísa sína ljótu síðu.
Harra Guð altso, eitt er at smágentir og menn av Hawai, ið viga 200 kilo, spæla ukulele, men vaksnir vestevropeiskir menn mugu for tramin taka seg saman. Keyp ein gittar ella lat vera! Eingin tímir at lurta eina heila konsert eftir einum grannvaksnum manni, ið klimprar á tað sum í roynd og veru er eitt BR ljóðføri.
At tú onkursvegna slapst avstað við tí í Danny & the Veetos, er ein vitnisburður um, at løgini hjá Danny & The Veetos vóru sera sterk, og at Danny var ein frontfigurur í serflokki.
Gleði meg til Gretu
Nú er 4. dagur, høvuðsnavnið Fat Boy Slim er á skránni, og munnu vit ikki eisini fáa fleiri aðrar góðar konsertupplivingar?
Fyri meg eru nøkur “must” í dag. Ein av okkara bestu popplagasmiðjum Greta Svabo Bech fer á stóra pall við einum framúr góðum bólki aftanfyri seg. Hetta hevur potentiali til at gerast ein tann besta konsertin í Føroyum í ár.
Eisini gleði eg meg til Hans Andrias á spæliplássinum, og søguna um G! í fjósinum. Eg ynski tykkum øllum ein framhaldandi góðan G!
Illtonkt stinkaði í gjár
Nú úttalaðu eg og Marius okkum um Illtonkt í sendingini Lyst í gjár.
Hetta var útfrá framførslunum hjá Silvurdrongi og Allahn. Tvær fínar framførslur, ið bygdu brandið Illtonkt, sum nakað spennandi nýtt og gott.
Men harra mín guð altso, alt, sum hasir báðir bygdu upp, bleiv væl og virðiliga brotið niður í gjár, tá annar partur av Illtonkt kom út. Fyrireikararnir áttu veruliga at sett eitt lítið góðskukrav til tilfarið, ið teir leggja út. Míni nossir krupu hálvavegna uppaftur í kroppin, og eg havi gingið og hoppa allan dagin fyri at fáa tey niður aftur.
Tað var serliga Bárður DC, ið skaraði framúr í síni vánaligheit í hesum beint út sagt elendiga partinum av Illtonkt.
Fy for helviti sigi eg bara!
Bárður hevði so torført við at ríma á føroyskum, at minst 40% av orðunum vóru útlendsk, hansara artikulering var so ring, at man næstan ikki skilti hann, og so hevði hann bara tveir vinklar, ið hann helt vera stuttligar “Hehe, eg havi mogga mammu tíni” og “Hehe, tú ert bøssi”
Javel, ikki beinleiðis kreativt val av vinklum, men hevði hann so kunna gjørt okkurt kreativt við vinklunum, so hevði tað kanska verið ok. Men nei, punchlines vóru ongar, og tað er einki stuttligt at kalla ein ungan mann, ið gongur í Sirkus og er partur av tí alternativa partinum av ungdóminum fyri bøssa, tí faktiskt skíta tey ungu á um onkur er bøssi, tað er ikki sum, tá eg (og Bárður) var ungur, og tað var stuttligt í sær sjálvum at onkur er bøssi.
Eg segði í gjár, at eg helt meg vera for gamlan til at luttaka. Bárður, sum er væl yngri enn eg, vísti veruliga hvussu galið tað kann ganga, tá ein roynir at spæla yngri enn man er.
Solow, var ikki nógv frægari, kvaldist í orðinum og gloymdi sín part, so hansara 2 minuttir blivu heldur stuttir. Rímini vóru tvungin ofta við at umskipa setningnarnar, so teir kennast heilt konstrueraðir. Eitt sindur sum ein 12 ára gomul genta, sum júst byrjar at yrkja.
Tó so, Solow var nakað væl frægari enn Bárður, ið annars førir í atkvøðugreiðlsuni beint nú. Vónandi fara mínir skilagóðu lesarar at atkvøða, soleiðis at vit sum land ikki siga, at hatta sum Bárður gjørdi var betri enn nakað annað í verðini.
Eg tosaði við ein, ið royndi at siga mær, at tað var mín smakur, og at eg ikki kundi siga, at Bárður var vánaligur, tí onkur helt tað vera stuttligt. Tað er so eisini sjón fyri søgn, Bárður er frammanfyri Solow í atkvøðugreiðsluni. Farið inn og broyti tað her.
Men vita tit hvat, tað passar ikki, at Bárður var eitt sindur stuttligur, ella at tað snýr seg um smak.
Eksekveringin var ómetaliga ring, heilt galið, sum eg havi sagt omanfyri, bæði í framførslu og í tilfari.
Har eru tveir møguligar orsøkir til at halda tað vera stuttligt. Eitt er at man bara hatar bøssar, og tí heldur tað vera stuttligt, at onkur brúkar bøssi sum nakað fornermandi. Hin orsøkin er um tú ert skápsbøssi, og okkurt kitlar í tær, tá onkur kallar ein annan bøssi.
Nú onkur øsir seg, um at eg eri for bersøgin her, so hava hesir báðir stilla seg upp til Illtonkt, og mugu tola sama tóna aftur.


c: text/html

text:
Ein annars góð konsert við Shakin’ Stevens endaði pínliga, tá ein eitt sindur ov gamal Shakin’ Stevens ikki rakti ein einasta reinan tóna í sínum nýggja hitti “Trouble”.
Summarfestivalurin
Áskoðararnir vóru sera nógvir á Vágsbøi framman fyri stóra pallin, tá Shakin’ Stevens sendi Kára Sólstein á pallin at siga fólki, at tey ikki sloppu at taka myndir av sínari hetju. Fólk flentu bara, hildu Kára vera stuttligan, og hann mátti endurtaka og hótta við, at myndatólini vórðu tikin frá fólki, um tey tóku myndir.
Hóast boðini tyktust eitt sindur fjákut og sjálvhátíðarlig, so var hetta longu gloymt, tá fyrstu tónarnir frá tí væl smurdu rokk’n roll maskinuni brakaðu úr hátalarunum. Bólkurin spældi øgiliga væl, allir í svørtum klædningum og 100% kekkaðir. Tá Shakin’ kom á pallin, fór alt á kók. Fjøldin var tendrað og tyst eftir Shakin’. Hann var væl fyri, og sang væl og dansaði, sum bert Shakin’ Stevens dugir.
Fremsti partur av áhoyrarunum var fyrst og fremst konufólk 40 ár og eldri, og hetta var akkurát nakað fyri tær, sum ein teirra fortaldi mær aftan á konsertina.
Løg, sum “Mary Mary”, “Oh Julie”, “You drive me crazy” og hansara fyrsta nummar 1 á hitlistanum í Bretlandi “Hot Dog”, fingu alt at kóka. Her vóru óteljandi kend løg, framførd meistarliga, og við nógvari orku. Shakin’ Stevens svingaði og dansaði, sum ein ungur maður. Men aftan á eina løtu, byrjaði orkan at minka. Bólkurin spældi enn væl, men røddin rakti verri og verri røttu tónarnar. Í einum lagi hvarv Shakin’ av pallinum, meðan bólkurin spældi víðari eina løtu, um hann fór út at fáa sær ilt, ella okkurt annað at styrkja seg við, er ikki til at vita.
Hann megnaði ígjøgnum skránna, uttan at tað gjørdist heilt pínligt, men tá hann kom út at spæla eykaløg gekk verri. Fyrst spældi hann “This Ole House” og tað gekk rímiligt, eingin ivi var um, at hetta var løtan fólk bíðaði eftir, og fólk brølaði við, men Shakin’ ljóðaði slitin. Annað eykalag var nýggja hittið hjá Shakin’ hansara tolking av ”Trouble” hjá Pink, og nú stóð illa til, tað er ivasamt um Shaky rakti ein reinan tóna í lagnum, og kórrøddirnar vóru líka falskar. Tað var heilt øgiliga pínligt, og enn verri var, at hann ikki bara gavst, hann spældi enn eitt lag, sum hann kláraði eitt sindur frægari, men slettis ikki væl.
Konsertin var góð fyrstu longu løtuna, og gjørdist ikki ordiliga ring fyrr enn í eykaløgunum, men keðiligi endin oyðilegði nógv fyri heildarupplivingina.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Nám í Skúlaleikum
Í Skúlaleikum verður dentur lagdur á felagsskapin í flokkinum og gleðina við at røra seg. Næmingarnir fáa eina uppliving saman, vinna sær stig saman og fáa eyka stig fyri at heppa á hvønn annan. Øll skulu kenna seg væl, tí Skúlaleikir eru fyri øll.
Her er brot um Skúlaleikir úr ítróttasendingini 3-2 í Kringvarpi Føroya:
Um Skúlaleikir
Skúlaleikir eru hugsaðir, sum eitt átak, sum skal geva lærugreinini ítrótti og lærarunum íblástur og fakliga sparring - uttan at krevja nakað eyka av læraranum ella skúlanum. Luttøkan í Skúlaleikum byrjar við, at lærarin luttekur í hesum skeiði á Námi, har lærarar fáa undirvísing og upplæring í tilfarinum og teimum mest grundleggjandi venjingunum.
Um áhugi er, bjóða sersambondini seg at koma út á skúlarnar í ein tíma at leggja lag á, og síðani bjóða tey flokkunum til lokalar stevnur, har allir flokkar sleppa at vera við og royna seg saman við næmingum frá øðrum skúlum. Kommunurnar standa fyri ferðaútreiðslum til næmingarnar í egnari kommunu í sambandi við luttøku á Skúlaleikum.


text:
Liðið er nú sett til dystin móti Skotlandi, og samanborið við undanfarna dystin eru tvær broytingar í byrjunaruppstillingini
Lene Terp, landsliðsvenjari hevur nú sett liðið til dystarbyrjan móti Skotlandi í kvøld, og samanborið við byrjunaruppstillingina á Tórsvølli í farnu viku, eru tvær broytingar framdar.
Sanna Svarvadal spældi góðar 80 sera krevjandi minuttir á føroyska miðvøllinum móti Spania fyri fáum døgum síðan, og í kvøld byrjar hon á bonkinum við møguleika fyri innskifting seinni í dystinum. Ístaðin er Olga Kristina Hansen nú við frá byrjan, og hetta verður hennara landsdystur nummar 62; saman við Heidi Sevdal er hon tann, sum hevur umboðað kvinnulandsliðið flest ferðir.
Harumframt er Maria á Lakjuni eisini við frá byrjan í dystinum í kvøld. Av persónligum orsøkum er Lea Lisberg ikki tøk til dystin í Skotlandi, og í hennara stað er 19 ára gamli verjuspælarin komin.
Tær 11, sum byrja dystin fyri Føroyar eru sostatt:
Óluva Allansdóttir Joensen verjir føroyska málið, og í verjuni spæla Maria á Lakjuni, Birita Ryan, Rakul Maria Johannesen, Sarita Maria Mittfoss og Ásla Johannesen.
Heidi Sevdal, Olga Kristina Hansen, Jensa Kannuberg Tórolvsdóttir og Julia Naomi Mortensen manna føroyska miðvøllin, og Maria Biskopstø er aftur í kvøld fremsti spælarin á føroyska liðnum.
Dysturin millum Skotland og Føroyar verður spældur á Hampden Park kl. 19.35, og til ber at stroyma dystin á heimasíðuni hjá Kringvarpinum, www.kvf.fo.


text:
Minni av hýsu og eitt vet meira av toski á Føroyabanka
Jákup Sverri er júst afturkomin frá tí árligu heyst-yvirlitstrolingini á Føroyabanka. Á túrinum vóru 53 kanningarstøðir tilsamans, harav 28 trolstøðir, har hvør vardi ein tíma. Veðrið var sera gott al…
Friðingar felagsskapir
Sea Sheppard og aðrir friðingar felagsskapir royna, at skaða Føroyar og okkara útflutning, so vit skulu missa pening, men tann fri…
Minni av makreli
Úrslitini frá árligu felagskanningunum av makreli, har Føroyar luttóku saman við Noregi, Danmark og Íslandi, eru nú tøk. Úrslitini…
Føroyingur við til at savna plast upp úr havinum.
Ein heilsan til Sjómansmissiónina, frá Mærsk Trader, sum í løtuni er við í eini verkætlan, sum er at savna plast upp úr havinum.
Væl av toski, men tvær støddir mangla
-Vit hava roynt vestanfyri í átta dagar og hava 450 kassar. Umleið helvtin er toskur, so tað er ein rímuliga góður túrur, Tað sigu…
Makrelkanningar við Jákupi Sverra lidnar
Fyrsta yvirlitstroling eftir makreli við Jákupi Sverra var liðug beint fyri ólavsøku. Fyribilsúrslitini benda á, at makrelurin er…
Aftur á kalvaveiðu
-Vit fara eftir ætlan avstað aftur í dag. Leiðin liggur yvir aftur til leiðirnar við Flemhis Cap og Grand Bank at fiska hvítkalva,…
ES verkætlan á 24 mio.kr. fer av bakkastokki
Heilsufrøðiliga Starvsstovan er partur av samstarvi undir heitinum ”RASOPTA - Safeguarding future production of fish in aquacultur…
Skøta bjargaði túrinum
Føroyska Sjómansmissiónin: Í 1950-unum átti og førdi Karl Gaardlykke, í Saltangará, sluppina, Lizzie. Síðsta setan á tí eina túrin…
Lítið av yngli á Landgrunninum í ár
Í seinnu helvt av juni vórðu afturvendandi yngul- og ætikanningarnar gjørdar á Landgrunninum og Føroyabanka. Úrslitini í ár vístu…
Skifta gamla maskinu men ikki gamlan skipara
-Gravmaskinan er skift, tí hon var útslitin, eftir at hava koyrt í góðar 17000 tímar. Ein nærum nýggj er sett ístaðin, og nú eru t…
Líka lítið av svartkalva í ár sum í fjør
Jákup Sverri hevur verið á svartkalvatúrinum fyri 2021. Miðalveiðan hvønn troltíma í ár var 66 kg/t, sum er nærum tað sama sum í f…
Brúkiligur túrur
-Vit høvdu góðan fiskiskap fyrstu tveir dagarnar, men so bleiv minni. Vit fingu túrin inn, so tað var í lagið. Støddin á upsanum v…
Netborin verkstova um svartkjaftanytrur
Ein týdningarmikil partur av arbeiðinum á Havstovuni er at greina aldursbýtið í fiskastovnum. Hetta verður gjørt við at kanna nytr…
Kúlulaksur í Norðurhøvum
Í mai í ár var nakað av kúlulaksi fingið á árligu sildakanningunum. Hetta er fyrstu ferð, at føroyska rannsóknarskipið hevur fingi…
Nú sær betri út
-Vit hava fingið væl minni av gulllaksi higartil í ár enn síðsta ár. Nú er vónandi vend komin í og fiskiskapurin er betri. Fiskisk…
Fyrsti túrur hjá Jákup Sverra eftir streymmátarum
Tann 20. mai fór Jákup Sverri á hydrografitúr, har onnur høvuðsuppgávan var at taka streymmátarar upp. Tað hilnaðist sera væl, og…
Liljan verið í starvsvenjing sum laborantur á Havstovuni
Liljan Jacobsen hevur seinasta árið verið í starvsvenjing sum laborantur á Havstovuni. Hetta er í samband við útbúgving hennara á…
Gott og skitið arbeiði
-Hetta er eitt gott og skitið arbeiði, hóast eg ikki eri skitin beint nú. Men eg man hava trivist, tí eg havi landað hjá Havsbrún…
Unga norðhavssildin komin vestureftir
Týsdagin kom Jákup Sverri aftur av árligu silda- og svartkjaftakanningum norðanfyri. Nakað væl meira var skrásett av bæði sild og…
Hitti maskinmann og uppfinnara
Tá sjómanstrúboðarin í vikuni vitjaði umborð á Tummas T, hitti hann, millum aðrar, maskinmannin, Johan Fagraklett, sum arbeiddi vi…
Jákup Sverri hevur gjørt kanningar av brislingi
Ekkókanningar av brislingi á Skálafirði og Tangafirði eru gjørdar við Jákup Sverra í tíðarskeiðinum 22.-24. apríl 2021. Brislingu…
ICES-fundir á Havstovuni
Í hesum døgum eru fiskifrøðingar á Havstovuni við á tveimum ICES-stovnsmetingarfundum. Talan er um fundir í bólkunum NWWG (North-W…
Fýra línuskip ávegis til Eysturgrønlands
-So er undirskrivað. Tað vil siga, at toska-kvoturnar í Eysturgrønlandi og á Flemish Cap eru nú eginkvotur; og fyrstu fýra línuski…
1990 Havið kølnaði, fiskurin rýmdi og rækjurnar komu.
Í 1991 bleiv fiskaloysi á Føroyagrunninum, toskurin, hýsan og upsin rýmdi, um somu tíð boðaðu lemma trolarinir vesturi á Íslands r…
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
Kosovo
Kosovo (Albanskt; Kosovë/Kosova, Kosovo hevur mark til Makedónia, Albania, Montenegro og Serbia. 17. februar 2008 lýsti Kosovo seg sjálvstøðugt frá Serbia. Í vikuni eftir 17. februar viðurkendu fleiri lond Kosovo sum sjálvstøðugt land, fyrst USA og síðani Norðurlond og fleiri lond í vesturevropa. Russland og Serbia, sum Kosovo fyrr hevur verið partur av, viðurkenna ikki Kosovo sum sjálvstøðugt land, men meta landið sum ein sjálvstýrandi landslut í Serbia. Kosovo var syðsti landsluturin í Juguslavia. Størsti býurin og høvuðsstaður er Priština. 90% av fólkinum albanar. Almennu málini eru tvey í tali, albanskt og serbiskt. Í vikuni eftir 17. februar viðurkenna fleiri lond Kosovo sum sjálvstøðugt land, fyrst USA og síðani Norðurlond og fleiri lond í vesturevropa. Eisini Føroya Landsstýri sendir Kosovo eina fagnaðarheilsan. Russland og Serbia, sum Kosovo fyrr hevur verið partur av, mótmæla hinvegin.
Størsti býurin og høvuðsstaður er Priština. Almennu málini eru tvey í tali, albanskt og serbiskt. Kosovo hevur umleið 1,7 mió íbúgvar.
Ávisingar úteftirEdit
- Føroyar viðurkenna Kosovo - Vikublad.fo
- Kosovo lýst sjálvstøðugt - Olivant.fo
- Eingin semja um Kosovo - Olivant.fo
- Kosovo hóttir við loysing fyri jól - Olivant.fo
- Ófriðurin í Kosovo breiðir seg - Olivant.fo
- Ófriðarligt í Serbia, eftir at Kosovo hevur tikið loysing - www.uf.fo
- USA viðurkennir alment Kosovo sum sjálvstøðugan stat - www.uf.fo


text:
Fuglfirðingar vistu, at í dag fóru teir at stríðast móti einum sera sterkum og stríðshugaðum KÍ-liði, og tí máttu ÍF- spælararnir spíla seg út, so teir fingu eitt sámuligt úrslit.
ÍF-liðið hevur havt tann stóra veikleika, at tað spælir væl helvtina av dystinum, meðan hin helvtin aloftast er vánalig.
Júst hetta hendi aftur í dag.
KÍ byrjaði nógv betur
KÍ- liðið byrjaði sum eitt óløgi, spældu hart og spælið var væl skipað, og teir vístu frá fyrsta bríksli, at hetta var eitt lið, ið varð trupult at stega í síni sigursgongd – og helst var hetta ein partur í taktiska spælinum.
Tað gingu ikki meira enn 4 minuttir, so fekk KÍ sítt fyrsta mál, ið var fult uppiborið.
Nakað seinni fingu teir næsta málið, ið ein fuglfirðingur var so óheppin at seta í egið mál.
Og nakað áðrenn hálvleik fekk KÍ sítt triðja mál, so fyrri hélvleikur endaði við einum 3-0 sigri til KÍ.
Mangir ÍF – fjepparar stúrdu fyri einum rættiligum skrædli, tí heimaliðið vísti snøgt sagt einki í fyrra hálvleiki.
So hendi tað aftur.
So skjótt seinni hálvleikur varð bríkslaður í gongd, sóu áskoðararnir eitt heilt annað ÍF – lið, ið spældi kvikan og skilagóðan fótbólt, ið KÍ -liðið hevði ilt við at steðga.
Og so brádliga eydnaðist tað Dánjal á Lakjuni at seta bóltin í málið til 3-1.
Fuglfirðingar fingu nú yvirvág í spæli, og nakað seinni eydnaðist tað Dánjal Paula Højgaard at seta bóltin í málið, so støðan gjørdist 3-2.
ÍF pressaði á fyri at fáa javnleik og fleiri ferðir var nær við, men tað var bara ov lítið.
Dysturin endaði við 3-2 til KÍ, og vit kunnu staðfesta, at KÍ átti fyrra hálvleik, og ÍF átti seinna hálvleik.
Uppgávan hjá Hegga og Ólavi er at finna greiðu á, hvat kann gerast, so at ÍF-liðið spælir væl allar teir 90 minuttirnar og ikki bert teir 45.
Góða eydnu. Vit stuðla okkara liði, bæði tá tað gongst væl, og tá tað gongst minni væl.
Skriva hevur Signar á Brúnni


text:
Vænta at fáa undirtøku fyri frívikuni
2021-07-21 11:31
Javnaðarflokkurin hevur latið løgtingsumsitingini uppskot um at broyta frítíðarlógina soleiðis, at allir løntakarir kunnu samráða seg til meiri frítíð. Aksel V. Johannesen sigur, at flokkurin hevur lagt seg eftir at fáa breiða semju um málið.
Undir sáttmálasamráðingum á privata arbeiðsmarknaðinum fyrr í ár kom fram, at ynskið hjá S&K-felagnum um sættu fríviku ikki varð gingið á møti. Arbeiðsgevarafelagið vildi vera við, at frítíð er ásett við lóg, og uttan so at lógin verður broytt, kunnu limir hjá S&K-felagnum ikki fáa rættin til sættu fríviku.
- Í dag hava flest allir løntakarar á almenna og eisini nøkur á privata arbeiðsmarknaðinum rætt til sættu fríviku. Tí mugu vit bara staðfesta, at allir løntakarir ikki eru javnsettir, tá tað kemur til rættin til frítíð, sigur Aksel V. Johannesen, og heldur fram:
- Tá ein løgtingslóg verður brúkt sum eitt jarnbrot móti løntakarum, sum ynskja sær nakað so grundleggjandi, so eigur Løgtingið at endurskoða lógina.
Javnaðarflokkurin vísir á, at tað kann vera trupult at broyta sjálvar ásetingarnar um longd av frítíð um endamálið er at javnseta arbeiðstakarar, tí sætta frívikan hjá mongum er ein serstøk frívika. Hetta hevði annaðhvørt inniborið, at summi fáa seks og onnur sjey vikur frítíð, ella at serstaka frívikan verður strikað.
- Uttan at taka nøkur vunnin rættindi frá nøkrum, vilja vit broyta orðingina, soleiðis at tað eingin ivi er um, at rætturin til fimm vikur í frítíð eru eitt minstamark, og at tað altíð ber til at samráða seg til meir, sigur Aksel V. Johannesen.
Hann er bjartskygdur, tá tað kemur til at fáa undirtøku fyri uppskotinum. Tá spurningurin um sættu frívikuna á privata arbeiðsmarknaðinum varð viðgjørdur í m.a. Degi og Viku, segði landsstýrismaðurin Helgi Abrahamsen, at longdin á frítíð eigur at vera viðgjørdur undir samráðingum. Hetta stendur kortini í andsøgn til útsøgnina hjá Arbeiðsgevarafelagnum, sum vísir til lógina.
- Við hesari broyingini fáa vit greitt staðfest tað, sum bæði løntakarar og Helgi Abrahamsen hava ført fram – nevniliga at lógin um frítíð ikki er eitt absolutt mark, men eitt minsta mark, har altíð ber til at samráða seg til longri frítíð, sigur Aksel V. Johannesen at enda.


text:
BÚMERKIÐ
Merkið vísir risan og kellingina, sum tey síggja út frá Tjørnuvík.
Búmerkið er teknað frítt og livandi. Formarnir eru deildir sundur, har passaliga nógv luft er ímillum teir, fyri at formarnir skulu síggjast atskildir, eisini tá ið búmerkið er lítið. Teir eyðkendastu formarnir í risanum og kellingini eru varðveittir, meðan smámunir og minni eyðkendir formar eru einfaldaðir. Búmerkið inniheldur bæði kantutar og rundaðar formar, sum formarnir í gróti eru.
Einasti smáluturin í búmerkinum er maðurin ovast á kellingini, – men hann stendur ikki einsamallur, tí í somu stødd sum hann eru tveir pinnar, annar uttast til vinstru, hin uttast til høgru, sum gera, at maðurin ikki stendur einsamallur í búmerkinum. Teir báðir pinnarnir benda á sjóndeildarringin, altso havið báðumegin við.
LITIR
Tríggir litir eru í búmerkinum: myrkareyð-brúnt, myrkagrá-blátt og gul-grátt. Litirnir eru valdir til at standa væl saman í eini palett, sum harmonerar, og sum tilsaman lýsa teir mongu lita-tónarnar, sum finnast í gróti og betongi. Valt varð ikki at hava búmerkið í grátónum, sum geva eitt kalt og deytt úttrykk, men heldur at brúka litir, sum geva eitt hugnaligt og heitt úttrykk.
NAVNASKRIFTIN
Stavirnir í navninum eru settir við skrift-týpuni Constantia. Skriftin varð teknað í 2003 fyri Microsoft. Hon er vøkur, eyðkend og væl lesilig.
Constantia varð vald, tí at formarnir í henni harmonera við formarnar í búmerkinum.
ADRESSU- OG BRÆVASKRIFT
Til adressu- og brævaskrift havi eg valt Constantia.
Nota Bene
Uppsetingarhættirnir av búmerkinum eru avgerandi og endaligir.
Ein eigur ongantíð at flyta, minka, ella vaksa merkið í mun til navnaskrift, ella øvugt.
Sjúrður Højgaard, grafiskur sniðgevi, MHÍ ‘97.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Tjóðleikhúsið verður á Bursatanga
Nýggja Tjóðleikhúsið verður á Bursatanga í Havn. Av teimum sjey uppskotunum, ið komu inn, vísa fimm á Bursatanga.
Hini bæði vísa á Skálatrøð og Boðanes.
Arkitektasamtøkini, ið eru við, eru Henning Larsen NA, Selmar Nielsen Arkitektar/White arkitektar, Zeta arcitects/Brim Arkitektar, MAP Arkitektar og Kontrast.
Ólavur Jøkladal, formaður í dómsnevndini í arkitektakappingini at tekna Tjóðleikhúsið, heldur ikki, at tað var so torført at taka avgerðina.
Hoyr innslag í útvarpstíðindunum.
Tak niður
Sí eisini


text:
Á almennum fundi tann 31.05.2021 varð ársroknskapurin hjá Nes kommunu fyri 2020 samtyktur.
Staðfest varð, at samlaðu inntøkurnar fyri 2020 vóru hægri enn mett, og útreiðslurnar til rakstur og íløgur fyri 2020 vóru minni enn roknað bleiv við í fíggjarætlanini fyri 2020.
Nettoskattainntøkan hjá kommununi í 2020, eftir frádrátt av rentustuðli, var 65.5 mió. kr. sum er 3.1 mió. kr. hægri enn í 2019. Í javnaðu fíggjarætlanini fyri 2020 varð roknað við eini nettoskattainntøku á 60.9 mió. kr.. Sostatt blivu samlaðu inntøkurnar í 2020 4,6 mió. kr. betri enn mett.
Samlaðu rakstrarútreiðslurnar í 2020 vóru 50,1 mió. kr., ið er 2,2 mió. kr. meira enn í 2019. Í javnaðu fíggjarætlanini fyri 2020 varð roknað við einari samlaðari rakstrarútreiðslu á 51,9 mió. kr.. Sostatt blivu samlaðu útreiðslurnar í 2020 1,8 mió. kr. minni enn mett í fíggjarætlanini.
Rakstaravlopið í 2020 var 15.4 mió. kr., í javnaðu fíggjarætlanini var roknað við einum avlopi uppá 9.0 mió. kr.. Rakstraravlopið varð sostatt 6,4 mió. kr. betri enn mett.
Samlaðu nettoíløgurnar í 2020 vóru 17,2 mió. kr.. Í javnaðu fíggjarætlanini varð roknað við einari nettoíløgu á 26,5 mió. kr.. Íløgurnar í 2020 vóru sostatt 9,3 mió. minni enn mett í fíggjarætlanini. Størsti parturin av íløgunum, ið ikki vóru nýttar í 2020, eru fluttar til 2021.
Samb. Fíggjarætlanini fyri 2020 varð roknað við einum halli eftir íløgur á 17.4 mió. kr., staðfesta hallið gjørdist 1.8 mió. kr., ella 15.6 mió. kr. minni enn roknað varð við.
Kommunur hava ikki loyvi at hava størri nettoskuld enn eina árliga skattaálíkning. Markið hjá Nes kommunu fyri árligari skattaálíkning var pr. 31.12.2020 58 mió. kr. roknað við einum skattaprosenti á 23%. Nettoskuldin hjá Nes kommunu er sostatt 47% av eini skattaálíkning.
Ársroknskapurin hjá Nes kommunu fyri 2020 sæst her.


text:
Mykinesar Kirkja
31. juli 1862 hevur Mortan Andreasen, f. 1816 á Argjum, eftir áheitan, latið inn útgreinað yvirlit yvir timbur og annað tilfar til nýggja kirkju í Mykinesi, sum skal vera 22 x 11 alin. Hvørt tað er Mortan, sum byggir kirkjuna um heystið árið eftir, er ilt at siga við vissu. Á ólavsøku sama árið er hann liðugur at byggja nýggja Nólsoyar kirkju, so tað kann vera hann.
15. oktober 1877 ferst kirkjan illa í herviligum ódnarveðri. Annan dagin eftir hava mykinesmenn verið í Bø eftir so nógvum viðartilfari, sum neyðugt er fyri at bøta kirkjuna, at hon fær staðið uppi komandi veturin. Hetta framgongur av skrivi frá vágapresti 19. oktober 1877 til Finsen amtmann.
5. apríl 1878 verður hildið sýn yvir skaðatilburðin á kirkjuna. Sýnsmenn eru Laurits Olsen úr Sørvági og Heini Zachariassen úr Bø. Umframt sýnið eri eisini uppskot frammi um, hvussu kirkjan skal gerast aftur. Í sýninum er eisini listi yvir hvussu nógv tilfar, neyðugt verður at keypa.
Tilfarið er komið vestur til Mykinesar við Surprise í mai mánaði 1878.
Men tíðin gongur. Arbeiðið verður ikki gjørt fyrr enn árið eftir. Í skrivi til amtið 1. juni 1879 verður sagt, at neyðugt er við broytingum í mun til fyrra sýnið. Um hetta mundið er arbeiðið í gerð. Um heystið er kirkjan liðug. 9. oktober verður hon sýnað av Thomas Danielsen og Jesar Jacobsen.
20. oktober 1879 sigur Hjort prestur frá í brævi til Sørensen próst, at hann 16. oktober 1879 hevur vígt kirkjuna.
Síðan Mykines kirkja varð endurbygd í 1879 eru ikki hendar stórvegis broytingar.
[KELDA: J. P. Gregoriussen, Eldru Hválvkirkjurnar]


text:
Í desember í fjør var árstíðarjavnaða fulltíðararbeiðsloysið 2,5%. Eftir kyni var tað 2,1% hjá monnum og 2,9% hjá kvinnum.
Hetta er lægsta arbeiðsloysi í fjør, har tað var størst í juli við 3,0% og síðani er minkað mánað fyri mánað. Í tali vóru tað tilsamans 693 persónar, 130 færri enn í juli. Hjá monnum er minkingin 56 og hjá kvinnum 76 síðani juli.
Myndin omanfyri vísir gongdina í arbeiðsloysinum síðstu tíggju árini, eins og sjónliga munin millum talið av skrásettum arbeiðsleysum persónum, persónar umroknaðir til fulltíð, og árstíðarjavnað tal av fulltíðararbeiðsleysum. Aftast í hesi grein er ein lýsing av hesum hugtøkum.
Í talvuni niðanfyri er arbeiðsloysið fyri alt landið, menn og kvinnur, lýst mánað fyri mánað, frá desember í 2015 til desember 2016, bæði í tali av fulltíðararbeiðsleysum persónum og í % av arbeiðsfjøldini.
Munurin í arbeiðsloysi millum kvinnur og menn er minkaður
Samstundis sum arbeiðsloysið er nógv minkað síðstu árini, er munurin í arbeiðsloysi millum kynini eisini minkaður, sum sæst á myndini niðanfyri. T.d. vóru tað fyri tveimum árum síðani um 183 fleiri kvinnur arbeiðsleysar enn menn, fyri einum ári síðani var munurin 61 fleiri kvinnur og er nú aftur minkaður niður í 39.
Merkisvert stórt arbeiðsloysi hjá 25-34 ára gomlum kvinnum
Minst er arbeiðsloysið hjá teim 45-54 ára gomlu við 1,9%, ávikavist 1,7% hjá monnum og 2,2% hjá kvinnum.
Merkisvert stórt er arbeiðsloysið hjá ungum kvinnum í aldursbólkinum 25-34 ár, har tað er 5,5%, dupult so høgt sum hjá monnum í sama aldursbólki, og næstan dupult so stórt sum í miðal fyri allar kvinnur.
Minst arbeiðsloysi norðan-, eystan- og vestanfyri – størst í Suðurstreym og sunnanfyri
Stórur munur er á arbeiðsloysinum í ymisku sýslunum:
– Lægst er tað í Norðoya og Eysturoyar sýslum við 1,6% og í Vága sýslu við 1,7%.
– Hægst er tað í Suðuroy við 3,3% og í Sandoy og Suðurstreym við 3,0%.
– Har í millum eru Norðstreym við 2,4%.
Størsti kynsmunur í arbeiðsloysinum er í Eysturoy, Norðstreymi og Sandoyar sýslum, har tað er dupult so stórt hjá kvinnum sum hjá monnum.
Lægsta arbeiðsloysið yvirhøvur er hjá monnum í Eysturoyar sýslu, har tað bert er 1,1%. Hetta sæst av myndini niðanfyri.
Um árstíðarjavning
Árstíðarjavnað tøl eru reinsað fyri árstíðaravvik, sum t.d. afturvendandi sveiggið í virkseminum millum vár og summar, heyst og vetur. Hetta merkir, at til ber at hyggja eftir gongdini mánað fyri mánað, uttan at samanberingin verður órógvað av regluligum sveiggjum millum árstíðirnar. Til ber at lesa meira um árstíðarjavning her.
Trý mát: rakt av arbeiðsloysi, umroknað til fulltíð, og árstíðarjavnað
Í uppgerðini hjá Hagstovuni eru íroknað skrásett arbeiðsleys hjá ALS og hjá Almannastovuni.
– Hetta eru tey, sum eru rakt av arbeiðsloysi, og her telja øll líka, líka mikið hvussu lítið ella nógv tey eru arbeiðsleys í tíðarskeiðinum.
– Út frá skrásetta talinum av arbeiðsloysistímum verða tey í ALS umroknað til fulltíðararbeiðsleys, t.v.s. arbeiðsleys allar 40 tímarnar í vikuni. Tey, sum ikki eru í ALS men fáa arbeiðsloysisveiting frá Almannastovuni, eru øll roknað sum fulltíðararbeiðsleys.
– Síðan verður eisini roknað eitt árstíðarjavnað tal av fulltíðararbeiðsleysum (sí meir um árstíðarjavning niðast í greinini).
Dagførdu arbeiðsloysistølini eru nú tøk í hagtalsgrunninum við fleiri útgreinaðum upplýsingum.


text:
3-6 mei & 10-13 mei
Filmsjónleikur / casting
Í mai verður eitt spennandi serskeið á Føroya Fólkaháskúla, við serligum denti á casting-venjingar og royndar-filmsupptøkur.
Endamálið við skeiðnum er, at geva teimum sum vilja royna seg í filmssjónleiki tey best hugsandi amboðini til at fyrireika, velja og venja tilfar til filmsupptøku, og eisini at avgreiða royndarfilmingar.
Arbeitt verður við tilvitinum um film sum miðil, og hvat skal til fyri at spæla sjónleik umvegis hendan miðil.
Hvat kunnu pallroyndir geva okkum, og hvør er munurin á frásøgu og framførsluteknikkinum í pallrúminum og frammanfyri filmsupptøkutólið?
Hvussu, hvat riggar og ikki, og hví.
Arbeitt verður við fyrireiking, framførslu, yvirskipaðum redigeringsteknikki.
Undirvísari verður Julie Wieth úr Keypmannahavn, ið hevur drúgvar royndir í filmssjónleiki, bæði sum sjónleikari og leikstjóri.
Hon hevur verið sjálvstøðugur konsulentur á leikhúsum og filmsframleiðslufeløgum, hon hevur eisini verið knýtt at Den Danske filmsskole, Den Danske Scenekunstskole og eisini filmsskúlan Super16.
Harafturat hevur hon sítt egna filmcasting-felag, Another casting Company, saman við m.ø.Tanja Grunwald. Har hevur hon seinastu gott 10 árini, sum casting director, fingist við at finna og menna teir heilt røttu sjónleikarnar til teir heilt røttu leiklutirnar.
NÆR: 3-6.mai og 10-13.mai 2019
HVAR: Føroya Fólkaháskúli
KOSTNAÐUR: 1000 kr (við vistarhaldi)
ALDURSMARK: Niðureftir, 9.flokk ella samsvarandi aldur, Uppeftir: Einki aldursmark.
TEKNING: haskulin@haskulin.fo


text:
Signaðir eru teir sum gera boðini hjá honum,
at teir mega hava rætt til lívsins træ,
og mega ganga inn um portrini inn í staðin.
(Opb. 22:14 FKJ)
17 ¶ Hugsið ikki at eg eri
komin at oyða lógina, ella prophetarnar:
eg eri ikki komin at oyða, men at uppfylla.
18 Tí sanniliga sigi eg tykkum,
Til himin og jørð forganga, ein
smástavur ella ein stavkrókur skal
á ongum vísi forganga úr lógini,
til alt verði uppfylt.
19 Hvørsumhelst ið tessvegna
skal bróta eitt av hesum minstu
boðum, og skal læra menn so,
hann skal verða kallaður hin minsti
í kongadømi himins: men hvørsumhelst
ið skal gera og frálæra
tey, hin sami skal verða kallaður
mikil í kongadømi himins.
20 Tí eg sigi tykkum, At uttan
rættvísi tykkara skal bera av rættvísi
hinna skriftlærdu og Pharisearanna,
skulu tit í ongum føri ganga
inn í kongadømi himins.
( Matth. 5:17-20 FKJ )
21 ¶ Ikki hvør tann sum sigur
við meg, Harri, Harri, skal ganga
inn í kongadømi himins; men
hann ið ger vilja Faðirs míns sum
er í himni.
22 Mangir vilja siga við meg á
tí degi, Harri, Harri, hava vit ikki
propheterað í navni tínum? og í
navni tínum hava kastað út
djevlar? og í navni tínum gjørt
mong undurfull verk?
23 Og tá skal eg vátta teimum,
Eg kendi tykkum aldri: farið burtur
frá mær, tit ið virka misgerð.
( Matth. 7:21-23 FKJ )
TAÐ er tessvegna nú eingin
fordøming hjá teim sum eru
í Christi Jesusi, hvørjir ganga
ikki eftir kjøtinum, men eftir
Andanum.
( Rom. 8:1 FKJ )
Hvørsumhelst ið fremur synd
misbrýtur eisini lógina: tí synd er
misbrótingin av lógini.
( I. Jóh. 4:3 FKJ )
18 Flýggið siðloysi. Hvør synd
sum ein maður ger er uttanfyri
likamið; men hann sum fremur
siðloysi syndar ímóti sínum egna
likami.
19 Hvat? vita tit ikki at likam
tykkara er tempul Heilaga Andans
sum er í tykkum, sum tit hava av
Guði, og tit eru ikki tykkar egnu?
20 Tí tit eru keyptir við einum
virði : tessvegna dýrðmetið Guð í
likami tykkara, og í anda tykkara,
sum eru Guðs.
( I. Cor. 6:18-20 FKJ )
Vit vita at hvørsumhelst ið er
føddur av Guði syndar ikki; men
hann sum er gitin av Guði varðar
seg sjálvan, og hasin vondi nemur
hann ei.
( I. Jóh. 5:18 FKJ )
25 Ektamenn, elskið ektakonur
tykkara, enntá eins og Christus
eisini elskaði kirkjuna, og gav seg
sjálvan fyri hana;
26 At hann mátti halga og
reinsa hana við tváanini av vatni
við orðinum,
27 At hann mátti seta hana fram
fyri seg sjálvan ein dýrdsom kirkja,
ei havandi blett, ella rukku, ella
nakran slíkan lut; men at hon
skuldi vera heilag og uttan lýti.
( Eph. 5:25-27 FKJ )
6 Og eg hoyrdi sum var tað
røddin av eini miklari fjøld, og
sum røddin av mongum vøtnum,
og sum røddin av máttugum torum,
sigandi, Alleluia: tí Harrin
Guð alvaldur ræður.
7 Latum okkum vera glaðar og
fegnast, og geva heiður til hansara:
tí brúdleyp Lambsins er komið,
og vív hansara hevur gjørt seg
til reiðar.
8 Og til hennara varð givið at
hon skuldi verða klædd í fínt lín,
reint og hvítt: tí hitt fína línið er
rættvísi heilagra.
( Opb. 19:6-8 FKJ )
OG einglinum hjá kirkjuni í
Sar´-dis skriva; Hesar lutir
sigur hann sum hevur hinar sjey
Andar Guðs, og hinar sjey stjørnur;
Eg veit verk tíni, at tú hevurt
eitt navn at tú livirt, og ert deyður.
2 Ver árvakin, og styrk teir lutir
sum eru eftir, sum eru til reiðar
at doyggja: tí eg havi ikki funnið
verkini hjá tær fullkomin frammi
fyri Guði.
3 Minst til tessvegna hvussu
tú hevurt tikið ímóti og hoyrt,
og halt fast, og vend um. Um
tessvegna tú skalt ikki vaka, eg vil
koma á teg sum ein tjóvur, og tú
skalt ikki vita hvønn tíma eg vil
koma uppá teg.
4 Tú hevurt nøkur fá nøvn enntá
í Sar´-dis, sum hava ikki óreinkað
klæðir síni ; og teir skulu ganga við
mær í hvítum : tí teir eru verdigir.
5 Hann sum yvirvinnur, hin
sami skal verða klæddur í hvítan
búnað; og eg vil ikki sletta út navn
hansara út úr lívsins bók, men
eg vil játta navn hansara frammi
fyri Faðir mínum, og frammi fyri
einglum hansara.
6 Hann sum hevur oyra, lat
hann hoyra hvat Andin sigur við
kirkjurnar.
( Opb. 3:1-6 FKJ )
9 Vita tit ikki at hinir órættvísu
skulu ikki arva kongadømi Guðs?
verðið ikki villleiddir : hvørki siðloysingar,
ella avgudadýrkarar, ella
hordómsfremjarar, ella kvinnulátigir,
ella misbrúkarar av sær
sjálvum við mannkyni,
10 Ella tjóvar, ella gírigir, ella
drykkjumenn, ella illmælismenn,
ella peninganoyðarar, skulu arva
kongadømi Guðs.
11 Og slíkir vóru summir av
tykkum: men tit eru tváaðir, men
tit eru halgaðir, men tit eru rættvísgjørdir
í navni Harrans Jesu,
og við Anda Guðs várs.
( I. Cor. 6:9-11 FKJ )
29 Og um høgra eyga títt meinbogi
teg, slít tað úr, og kasta tað
frá tær : tí tað er gagnligt hjá tær
at ein av limum tínum skuldi glatast,
og ikki at heila likam títt
skuldi verðið kastað inn í helviti.
30 Og um høgra hond tín meinbogi
teg, sker hana av, og kasta
hana frá tær : tí tað er gagnligt hjá
tær at ein av limum tínum skuldi
glatast, og ikki at heila likam títt
skuldi verðið kastað inn í helviti.
( Matth. 5:29-30 FKJ )
23 Tí um nakar veri ein hoyrari
orðsins, og ikki ein gerari, hann er
líkur manni skoðandi sítt náttúrliga
andlit í einum glari:
24 Tí hann skoðar seg sjálvan,
og fer leið sína, og beinanvegin
gloymir hvørsháttar maður hann
var.
25 Men hvøriðso lítur inn í hina
fullkomnu lóg frælsis, og heldur
áfram harí, hann verandi ikki ein
gloymin hoyrari, men ein gerari
verksins, hesin maður skal vera
signaður í gerð síni.
26 Um nakar maður tykkara
millum tykist at vera trúrøkin, og
heldur ikki tungu síni í teymum,
men villleiðir sítt egna hjarta, trúrøkni
hesa mans er fáfongd.
27 Rein trúrøkni og ódálkað
frammi fyri Guði og Faðirinum
er henda, At vitja hini faðirleysu
og einkjur í líðing teirra, og at
varðveita seg sjálvan óblettaðan
frá heiminum.
( Jácob 1:23-27 FKJ )
(Sitatini eru úr aðru útgávu av FKJ N.T.)


text:
Dátuvernd
Viðgerð av upplýsingum í samband við umsókn um starv hjá Klaksvíkar kommunu.
Klaksvíkar kommuna hevur skrásett teir upplýsingar, ið eru lýstar í umsókn tínari. Í samband við hetta, hava vit skyldu at kunna teg um, hvussu vit skráseta upplýsingar um teg.
Klaksvíkar kommuna er dátuábyrgdari.
Samskiftisupplýsingar:
Nólsoyar Pálsgøta 32
Postboks 2
710 Klaksvík
V-tal 334286
Tlf. 41 00 00
1. Innkomnar umsóknir
Tá umsóknir eru handaðar Klaksvíkar kommunu, viðgerða vit teir persónsupplýsingar og tey viðfestu skjøl sum er send til Klaksvíkar kommunu.
Dømi um hetta er: samskiftisupplýsingar um umsøkjara, upplýsingar fakligar førleikar og royndir.
2. Goymsla av upplýsingum
Í samband við innkomnar umsóknir, verða tær goymdar og skrásettar sum liður í starvssetanargongdini.
Um tú verður innkallaður til eina samrøðu verður umsóknin goymd, til tað er tikin ein endalig avgerð, men aldrin meira enn 6 mánaðar.
Klaksvíkar kommuna goymir ikki óumbidnar umsóknir, aftaná sýtan er send til umsøkjara.
3. Heilsuupplýsingar
Heilsuupplýsingar eru viðkvæmir persónsupplýsingar.
Tað er bert í serstøkum førum heilsuupplýsingar eru viðkomandi. Um tú ikki verður settur í starv, verða hesar upplýsingar strikaðar beinanvegin.
4. Trygd rundan um tínar persónsupplýsingar
Klaksvíkar kommuna viðgerð tínar umsóknir í trúnaði, og vit hava eina fráskildraða KT-skipan, sum tryggjar at tínir upplýsingar verða goymdir á ein tryggan hátt.
5. Heimild
Klaksvíkar kommuna nýtir bert tínar upplýsingar í samband við starvssetanina. Tann løgfrøðiliga heimildin er umsóknin um starvssetanina.
Í ávísum førum krevst títt samtykki, td. í samans við persónleika-roynd ella um vit ynskja at heinta eina tilsøgn frá fyrrverandi arbeiðsgevara.
6. Tíni rættindi
Omanfyri er nærri lýst, hvat fyri persónsupplýsingar Klaksvíkar kommuna viðgerð um teg, hvat grundarlagið er, og hvussu leingi teir verða goymdir.
Um tú hevur fleiri spurningar ella um okkurt er ógreitt, ert tú vælkomin at venda tær til starvsfólkaeindina hjá Klaksvíkar kommunu.
Tú hevur eisini møguleika at venda tær til dátueftirlitið, www.dat.do


text:
Eftir ætlan fer Teitur Olsen í summar til Aalborg at útbúgva seg til bygningskonstuktør og vit á Tvøroyri mugu venja okkum við eitt TB lið uttan sterka og dámliga miðverjan.
Tað hevur verið ein fragd at sæð Teitur og Ndende í ár og einki at ivast í at Teitur verður saknaður í miðverjuni, men vónandi fáa vit tipt holið við dugnaligum leikara.
Um Teitur er bara at siga, at hann í ár hevur havt A-landsliðsklassa og veruliga hevur spælt framúr fyri TB. TB er einasta felag hann hevur umboðað síðani hann, sum óviti byrjaði á Sevmýri. Umframt allar dystir fyri TB so hevur Teitur á heiðurligan hátt umboðað felagið á øllum U-landsliðum hjá Føroyum.
Felagið vil hervið, við tí fyrivarni at Teitur fer til Aalborg eftir summarferiuna, takka Teitur fyri trúgva tænastu og vóna at síggja hann aftur í svart/hvíta búnanun.
Vit heita á fólk um at møta upp leygardagin til KÍ dystin á jóansøku fyri at siga farvæl til Teitur á heimavølli okkara. Dysturin byrjar kl. 18:30.


text:
Løgtingsval
Løgtingsval er týdningarmesta valið í Føroyum.
Endamálið við løgtingsvali er, at velja tinglimir at sita á Løgtingi. Valskipanin hevur verið rættiliga ymisk gjøgnum tíðirnar. Løgtingsval verða hildin við einum millumbili, sum í mesta lagi er fýra ár.
Núverandi skipan[rætta | rætta wikitekst]
Núverandi valskipan er lutfalsval millum politiskar flokkar í einum landumfevnandi valdømi. 33 tinglimir verða valdir. Skipanin hevur verið galdandi frá løgtingsvalinum í 2008 og er enn galdandi, tó at ávísar royndir verða gjørdar at fáa okkurt slag av valdømisskipan aftur.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Áðrenn 1906 var løgtingsvalskipanin meirilutaskipan. Tað merkir, at ein lítil meiriluti kundi fáa allar tingsessir, meðan ein næstan líka stórur minniluti ongan fekk. Slíka skipan dámdu føroyingum ikki, og tí varð hon broytt til lutfalsskipan.
Henda nýggja lutfalsskipanin var ikki fullkomin tó. Í 1918 fekk Sambandsflokkurin 50,2% av atkvøðunum og Sjálvstýrisflokkurin 49,8%. Men Sambandsflokkurin fekk bara 9 tinglimir og Sjálvstýrisflokkurin 11.
Kvinnur fingu valrætt til løgtingsval í 1916 og kundu fyrstu ferð velja í 1918.
Í 1923 varð vallógin endurskoðað soleiðis, at eitt skiftandi tal av eykaumboðum skuldi útjavna møguligt skeivt býti millum politiskar flokkar. 3 tinglimir kundu veljast soleiðis. Í 1930 varð hetta talið hækkað til 5.
Valskipanin varð so lagað til í 1978, at tilsamans 27 tinglimir skuldu veljast í seks valdømum við ymiskum støddum. Eitt lógarásett tal av tinglimum í hvørjum valdømi. Samsvaraðu valdu tinglimirnir hjá flokkunum ikki lutfalsliga við samlaða atkvøðubýtið hjá flokkum, vórðu upp til 5 tinglimir eykavaldir. Soleiðis hevur Løgtingið skiftandi tal av tinglimum millum 27 og 32. Frá 1978, til og við løgtingsvalið í 2004 var altíð tørvur á øllum teimum eykavaldu.
Valúrslit[rætta | rætta wikitekst]
Niðanfyri sæst talva við prosentbýtinum á løgtingsvali hjá hvørjum flokki sær í øllum landinum tilsamans eftir floksbýtið í 1906, tá ið fyrstu føroysku politisku flokkarnir blivu til. Jú longri afturi í tíðini løgtingsvalið er, jú verri passa bókstavirnir við valstavirnar hjá flokkunum.
Talvan niðanfyri sýnir valdar tinglimir á sama hátt sum talvan omanfyri sýnir prosentbýti millum politisku flokkarnar:
Viðmerkingar: í 1946 stillaðu Javnaðarflokkurin og Sjálvstýrisflokkurin upp saman. Í talvuni við prosentbýti, er hetta sett undir Javnaðarflokkin. Í talvuni við tinglimum er hetta sett undir báðar flokkarnar.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Løgtingið 150. Hátíðarrit 3. Løgtingið, Tórshavn 2003. Ss. 78-79, 149-175.
- Val og valtøl. Einar Waag, Egið forlag, Klakksvík 1966. Ss. 1-12.


text:
Aftur í ár fer Hvirlan at fyriskipa vælumtóktu kirkjurenningina. Sum altíð verður renningin jólaaftansmorgun. Møtt verður á Tórsbreyt, haðani runnið verður klokkan 10.00.
Í ár verða tríggir teinar at velja ímillum:
- 2,5 km – niðan í Hoyvíkar Kirkju og aftur
- 7,5 km – flestu kirkjur í býnum
- 11,5 km – allar kirkjur í býnum
- 30 km – allar kirkjur í býnum umframt kirkjuna í Kirkjubø. (til ber at stytta hendan túrin við at fáa skjúts heim úr Kirkjubø.)
Tiltakið er ókeypis, og heldur ikki er nøkur tilmelding. Tað er bara at møta upp. Tað ber tó til at stuðla “Í menniskjanum góður tokki” í sambandi við tiltakið. Antin við at lata pening í talvuna á staðnum, ella við at flyta pengar á konto 9181 – 166.834.1 og viðmerkja “Kirkjurenning”.
Beint eftir “Gleðilig jól” og beint áðrenn fráferð til Kirkjurenningina í 2014
Meira fæst at vita á heimasíðuni hjá Hvirluni – www.hvirlan.fo – har eisini teir ymisku teinarnir kunnu síggjast.


text:
Flettingin stundar nú til – og flettingin er altíð ein ógvuliga avbjóðandi tíð hjá IRF. IRF fær nevniliga heilt nógvar leivdir frá flettingini at brenna – og samstundis er tað ein sannroynd, at leivdir frá fletting dálka øgiliga illa.
Tí hevur tað stóran týdning, at fólk fylgja eini leiðbeing um, hvussu leivdir frá fletting skulu beinast burtur.
IRF sigur í eini fráboðan, at tey fáa nógvar fullar vembur inn at brenna, og tað elvir til nógv dálkandi útlát frá skorsteininum. Tí er sera týdningarmikið at tøma vemburnar, áðrenn tær verða koyrdar burtur, sigur IRF.
Men eitt tað mest dálkandi hjá IRF at brenna hjá IRF, eru seyðaskinn og tí heita tey heita tey á fólk um at lata seyðaskinn til onkran, sum tekur ímóti teimum. Annars umsitur Búnaðarstovan skipanina um stuðli til seyðaskinn.
Hitin í ovninum hjá IRF er vanliga um 1.000 stig. Fer hitin niður á 850 stig, elvir tað til dálkandi útlát í roykinum, sum fer upp ígjøgnum skorsteinin. Um heystið fær brennistøðin nógvar leivdir frá flettingini, men tær eru ofta vátar og tí kann tað verða ringt at halda ovnin nóg heitan fyri at forða fyri dálkandi útláti.
Tí sigur IRF, at fólk skulu bera seg soleiðis at, tá ið tey burturbeina leivdir frá fletting.
– Lat seyðaskinn til onkran, sum tekur ímóti seyðaskinnum.
– Tøm vemburnar.
– Lat blóð, og annað vatn, seta frá, áðrenn leivdir frá fletting verða burturbeindar.
– Lat innvøl og leivdir í plastposar, áðrenn tað verður latið í bingjurnar.


text:
Nýskapandi loysnir til førara og ferðandi
Verso sameinir arbeiðsmegina hjá ProAce við komfortin, ið eyðkennir persónbilarnar í Toyota-familjuni. Sjálvandi við dygdini og trygdini í hásæti.
(Upplýstu virðini eru eru ávíkavist tey lægstu og hægstu í motorúrvalinum, og umboða tí ikki neyðturvuliga eina ávísa modelsamanseting. Upplýsta nýtslan av brennievni og CO2-útláti er roknað út frá ES-ásetingum. Veruliga nýtslan kann víkja frá hesum - alt eftir, hvussu koyrt verður. Upplýsti prísurin er lægsti prísur, og er tí kki neyðuturvuliga galdandi fyri bilarnar á myndunum.)
Ongar útreiðslur til viðlíkahald í 3 ár
Tá tú keypir ein nýggjan Toyota, fært tú ein 3 ára servicepakka við í keypinum*
Ein Toyota 3 ára servicepakki fevnir um øll eftirlit, allar umvælingar, allar eykalutir og alt vanligt viðlíkahald. Servicepakkin er galdandi í 3 ár ella í mesta lagi til bilurin hevur koyrt 90.000 km.
- Ókeypis árligt og hálvárligt eftirlit
- Ókeypis umvælingar
- Ókeypis Toyota eykalutir
- Ókeypis viðlíkahald og skift av bremsum
- Ókeypis olja, løgir og skift
- Ókeypis perur og skift
- Ókeypis viskarar og skift
- Ókeypis sprinklaraløg og áfylling
- Ókeypis filtur og skift
- Ókeypis bilhjálp í Evropa
Toyota bilhjálp er galdandi í Føroyum og í meira enn 40 londum í Evropa. Toyota bilhjálp umfatar millum annað hjálp í sambandi við ferðsluóhapp, punktering, innistongdar lyklar, tóman bensintanga, skeivt brennievni og um bilurin er tómur fyri streym.
- Ókeypis vask av bili ísv. eftirlit
- Ókeypis tøkniligar dagføringar
- Hægri søluvirði á bilinum
Er bilurin viðlíkahildin av serfrøðingum og eftir forskriftunum, hevur hann eitt hægri søluvirði.
* Toyota 3 ára service pakkin er galdandi fyri allar nýggjar persónbilar.
Servicepakkin er ikki galdandi fyri vøruvognar, hýruvognar og skúlavognar.


text:
Snøgg, dagførd og ljós sethús við framúrskarandi útsýni yvir bygdina og fjørðin. Húsini eru høvuðsumvæld, í tveimum hæddum og standa sera væl fyri mitt í bygdini beint við skúla og ítróttarhøll.
Í ovaru hæddini er inngongd, gongd, klædnarúm, vesi, trý kømur, baðirúm, trappugongd og køkur og stova í einum við hurð út á rúmliga altan. Í niðaru hæddini eru 3 kjallararúm i niðara partinum av kjallaranum. Øll niðara hæddin er ikki útgrivin.
Niðanfyri húsini er hugnalig terrassa, har møguleiki er at njóta vakra útsýnið. Fleiri almenn parkeringspláss eru beint omanfyri.
Hevur tú spurningar ella vilt tú vita meira um hesa ogn, ert tú altíð vælkomin at ringja ella skriva til okkara.
Fyll út teigarnar niðanfyri – so venda vit aftur við einari tíð til eina framvísing. Hevur tú spurningar annars, kanst tú eisini skriva til okkara her.


text:
Hans í Líðini farin í annan sjógv at rógva
Til minnis um úrmælingin Hans Jákup í Líðini
f. 19.01.1955 – d. 05.06.2021
Syrgiliga bórust tey boðini fyri okkum fram. At Hans í Líðini so brádliga varð tikin úr hesum heimi. Vit vóru takksom at frætta frá Guðruni, hvussu hann stríddist á Ríkissjúkrahúsinum, og allir tankar og allar bønir fóru um hav til Hans og øll hansara.
Ein risi er farin. Og risastórt var hansara verk og virki, hjarta og hugsjón. Sum menniskja, fiskimaður og skipari, vinnulívsmaður, íverkseti, uppfinnari, mentamaður, listamaður, søgumaður, granskari, vágbingur, suðuroyingur, føroyingur, vertskapsmaður og vinur. Og ikki minst sum familjumaður og maður, pápi og abbi.
—
Eg loyvi mær at halda uppá, at ongin, sum hevur hitt og verið saman við Hans í Líðini, nakrantíð hevur gloymt tað. Og at øll eru farin klókari, íblást og ríkari áfram..
Ein persónligheit og originalur av Guds náði. Hendurnar sum trollemmar. Hjartað mjúkt sum summarlotið. Røddin sum brim í bergi, men eisini ljós sum fuglasongur. Ið segði sína hugsan ræðið og greitt og beint fram.
Eitt stórt menniskja, sum varð drivið av hugsjón og kærleika. Til sína heimbygd, sína oyggj og sítt móðurland. Til fólkið, ið skapar virðini, framburðin, mentanina og søguna. Til sínar grannar, vinir og samstarvsfelagar um alt Norðuratlantshav og heimin. Og sterkast til síni næstu og síni kæru.
—
Hans fylti so nógv og rúmaði so nógvum. Fevndi so víða og stakk so djúpt. Hann dró fólk, virksemi og trivnað at sær – sum ein korall á havbotninum.
Hann ferðaðist í tíð og sál lættliga í einum samanhangi ímillum støðugt at skapa nýtt og framburð – og so at halda søguni livandi aftureftir: Vinnusøgu, bygdasøgu, føroyskar siðir, mál og mentan og útróður – saman við nútímans trolarum, framleiðslu, tøkni, gransking og uppfinning. Hann stríddist fyri at fáa ítróttaumstøður og ikki minst langhyl í Vági, og eggjaði Páli og øðrum svimjarum at fara á hægstu tindar. Samstundis sum hann gjørdi listaverk við róðrarbáti vesturi á Eiðinum.
Eins dugnaligur skipari hann var á Norðurhøvum og í Grønlandi, eins dugnaligur skipari og eins nógv legði hann í Jóhonnu TG326, Grindabátafelagið, søvn og list í Vági. Eins dugnaligur skipari hann var á Brimborg og Varðborg, eins nógv legði hann i snellutúrar við Múlatanga og í útróður og mið og innløgu á heimaleiðum og á Vágsfirði. Og eins væl honum dámdi nútímans rokk-tónleik, dans og nútímans list, eins væl hjúklaði hann um sálmar, kvæðamentan og føroyskan dans. Eins væl og hann skrivaði yrkingar og brøv við síni vøkru handskrift, var hann skjótur á telduni og samskifti dúgliga og fevndi nýggja tøkni.
—
Siti beint her við einum hondskrivaðum brævi, eg fekk frá Hansi í februar mánað (og eg eigi mong teirra). Og á telduni er teldupostsamskifti, sum vit høvdu síðst í apríl, eftir at vit høvdu vitjað suðuri hjá honum á Rock-Trawldoors. Hann skrivar um politikk og tjóðskap, yrkingar og fiskivinnu. Vit samskifta um hansara nýggju lemmar og royndirnar við, at trolarar nú sum lemma trolarar kunnu brúka eins lítla olju og fiska eins nógv, sum tá ið teir partrola. Og fjarstýringina, ið kann flyta stýringina á lemmunum í uppsjóvarfiskiskapi, uttan at hála.
Eg skrivi, at hetta er uppfinning og flogvísindi á høgum støði, og Hans svarar, at hetta er veruliga umhvørvisvernd og grønur politikkur. Og hann vísir á, hvussu tey á lemmavirkinum kempa við at skapa virðini í Føroyum, meðan kappingarstøðan mótvegis útlendskum kapitali og kostnaðum er burturvið. Vit vóru ikki altíð samdir um alt í politikki, men vit hava altíð samskift og sagt okkara hugsan, uttan at óttast fyri, at hin gjørdist firtin.
Og nú eru vit so sára samdir um, at okkum tørvar eina tjóðskaparliga endurreisn, har fólkið og vinnan í hesum landi skal hava somu rættindi og kappingarmøguleikar. Og at náttúruríkidømið er ogn okkara alra í hesum landi.
Og Hans hevur sanniliga útint í verki, ongantíð at geva upp, hóast tað hava verið øgilig bakkøst, mótgongd og stríð í royndunum at byggja virksemi og arbeiðspláss. Hann hevur hildið á, tí hann setti hugsjónirnar, heimbygdina og tjóðina fremst.
—
Hans sigldi um havið so víða. Kendi Føroyagrunnin allan, og kendi Norðuratlantshav sum sín egna lumma. Ikki minst Grønland, har hann í eini 15 ár førdi m.a. Natsek, Malinu-K og Markus-J. Sum reiðari, virkiseigari og stjóri, hevði hann somuleiðis óteljandi sambond um alt landið og úr Murmansk til Hammarfest, Sisiumut, Hull og Kanada. Og sjálvandi til Íslands og Norðfjørðin, haðani lívskærleikin Margrét er.
Hans lýsti einaferð seg sjálvan sum snarsintan og ótolnan, men eisini takksaman, tá ið alt “fellur í hakk”. Men eg havi bert hoyrt fólk – bæði í Grønlandi, Føroyum, Íslandi, Noregi, Russlandi og øðrum londum – ið bera honum allar rósur sum skipari og vinnulívsmaður.
Í eini samrøðu hjá Vinnuhúsinum legði hann dent á, at tað týdningarmesta er at: ”At hava gott fólk afturat sær, tí ein skipari sleppur ikki longur, enn til tað stendur a endunum. Er ongin at loysa endarnar, verður ongin túrur. Tað er bara so greitt, sum tað kann vera”.
—
Loysingarmaður var Hans. Og hann vildi loysa saman við øðrum. Bæði land og tjóð. Og loysa burturúr nýggjum. Loysa úr lagdi. Loysa upp. Finna loysnir. Hann visti, at eitt far má loysa og fólkið umborð má loysa saman, um skipið skal sigla, fáa fong og vinna upp havn í heimsins londum og meldri. Og hann var sannførdur um, at tað loysir seg.
Nú Hans er farin í annan sjógv at rógva. Men alt tað, sum hann loysti, legði upp og legði í, tað livir og grør í komandi og ókomnum tíðum.
Tá ið Jóhanna stevnir út og inn eftir fjørðinum og siglir millum lond við øðrum skiparum. Tá ið grindabátarnir verða flotaðir. Tá ið trolarar, uppsjóvarskip, línuskip, snellubátar og útróðrarbátar leggja fong upp. Tá lemmarnir koma í gálgarnar. Tá ið vit práta um fiskivinnu og lívið í havinum. Tá ið fólk spæla bridge. Gera vælgerandi arbeiði í felagsskapum. Tá ið Nýggjárshaldið og vertskapur er í Vági. Tá ið vit lesa hansara yrkingar og síggja hansara málningar og listaverk. Tá ið vit hava vitjan av fólki og vinum úr okkara grannalondum. Tá ið vit fylgja og stuðla okkara ítróttarfólkum, sum umboða tjóðina kring heimin. Tá ið vit fáa okkum eitt glas og práta millum vinir ella eru í enskum og føroyskum dansi. Og ikki minst, tá ið vit síggja og hitta Margrét, døturnar og abbabørnini…
Tá fer Hans í Líðini at ganga ljóslivandi millum okkara. Og vit fara at hoyra hansara rødd í oyranum, og hugsa um hansara skemt og tos og síggja hansara verk og virki fyri okkum.
—
Góðu Margrét, Guðrun, Karina og Thilda, abbabørnini og øll tykkara. Vegna meg og familjuna og vegna Tjóðveldi, sendi eg tykkum hjartans samkenslukvøður, og ynski tykkum allan styrk og ugga í sorgini.
Við hesum orðum úr yrking hjá abba mínum til ein vinmann, drýpi eg høvur og sendi hesa seinastu heilsan til megnarmannin Hans:
“Eg heilsi tær á ytstu gátt
runnur av teirri rót,
sum kendi heilagt hetta landið,
hav og mold og grót,
í bø og haga livdi tú
í bjørgum og á miðum,
fekk sálarbreyð úr Halgubók,
úr søgn og fornum siðum.”
Høgni Hoydal


text:
Helgi Abrahamsen spyr løgmann, hvussu ríkislógir skulu viðgerast í framtíðini
27. september 2017
Uppskotið um Stjórnarskipanarlóg sigur einki um, hvussu løgtingið skal viðgera ríkislógir
Hvussu skal løgtingið viðgera ríkislógir, eftir at Stjórnarskipanarlógin er sett í gildi? Tann spurningin fer Helgi Abrahamsen, løgtingsmaður, at seta løgmanni á tingfundinum í dag.
Helgi Abrahamsen vísir á, at í verandi Stýrisskipanarlóg, sum eftir ætlan skal fara úr gildi, um Stjórnarskipanarlógina verður samtykt, eru fleiri greinir, sum snúgva seg um, hvussu ríkislógir skulu verða viðgjørdar á løgtingi.
”Har stendur millum annað, hvør kann leggja uppskot um ríkislógir fyri tingið, hvussu nógvar viðgerðir uppskotini skulu hava o.s.fr.,” sigur Helgi Abrahamsen.
Men í uppskotinum um Stjórnarskipanarlóg verða ríkislógir als ikki nevndar. Har stendur, at løgtingið ger lógir (hóast veruleikin er, at nógvar av lógunum sum eru galdandi í Føroyum, eru samtyktar av Fólkatinginum), og har stendur einki um, hvussu ríkislógir skulu verða viðgjørdar á løgtingi, og hvussu ætlanin er, at tær skulu verða lýstar.
Sambært uppskotinum um Stjórnarskipanarlóg skal nýggja lógin setast í gildi í tveimum stigum.
”Um tær lógargreinirnar í Stýrisskipanarlógini, sum viðgera ríkislógartilmæli, verða settar úr gildi, meðan vit framvegis hava ríkislógir, so er viðkomandi at spyrja, hvussu ríkislógir í framtíðini skulu verða viðgjørdar og staðfestar,” sigur Helgi Abrahamsen. Hann setur tí hesar spurningarnar:
1. Um Føroya fólk á fólkaatkvøðu næsta ár samtykkir Stjórnarskipan Føroya, nær verða so tær greinirnar í galdandi Stýrisskipanarlóg, sum viðvíkja viðgerðini av ríkislógartilmælum, settar úr gildi?
2. Um greinirnar sum viðgera ríkislógartilmæli verða settar úr gildi, meðan verandi stjórnarskipanarligu viðurskifti framvegis eru óbroytt, hvussu er ætlanin so at áseta, hvussu ríkislógir skulu verða samtyktar og lýstar?
3. Er ætlanin at partar av Stjórnarskipanarlógini og partar av Stýrisskipanarlógini skulu verða galdandi samstundis, frá 2018 og líka so leingi sum Føroyar eru í ríkisfelagsskapi við Danmark?
Sambandsflokkurin
RN
Aftur


text:
Vit hava brúk fyri viðgerðartrygd
5. apríl 2018
Tað skal bera til hjá øllum sjúklingum at fáa skjóta sjúkraviðgerð
”Minst til at avlýsa tína viðtalutíð á Landssjúkrahúsinum um tú fært forfall.” Við hesum orðunum byrjar ein video-lýsing sum spælir á heimasíðuni hjá Landssjúkrahúsinum. Í lýsingini verður sagt, at sjúkrahúsið upplivir javnan, at eingin møtir til ásettu tíðina, og tað forðar teimum í at brúka tíðina á skilabestan hátt. Hetta kostar eisini stóra upphædd á hvørjum ári.
Men kanska er tað ikki løgið, at fólk ikki møta til eina viðtalu, um bíðitíðin er long. Um tú fært eina tíð í næstu viku, so er størri møguleiki fyri at tú møtir, enn um tíðin tú fært er um eitt heilt ár. Og hetta er ein veruligur trupulleiki í Føroyum.
Sambandsflokkurin hevur lagt uppskot fyri løgtingið um at veita øllum føroyingum viðgerðartrygd. Málið við tí er, at allir sjúklingar skulu fáa møguleika at koma í viðgerð innan 30 dagar, frá tí at ein er vorðin sjúkur. Hetta er eitt høgt mál at seta sær, og onkur kann halda, at tað er í so høgt, men í øllum førum skulu vit kunna bjóða teimum sjúku eina trygd fyri, at tey koma í skjóta viðgerð.
At hava fólk sjúkrameldað í óneyðuga langa tíð kostar nógvar pengar, bæði tí at tey skulu hava pengar til lívsins uppihald, meðan tey bíða eftir viðgerðini, og tey eru harafturat óvirkin meðan tey bíða. Viðgerðin skal kortini gerast, og bíðitíðin ger hana ikki bíligari. Umframt alt hetta eiga vit ikki at gloyma, at lívsgóðskan hjá sjúklinginum versnar av, at hann gongur og bíðar eftir at fáa viðgerð.
Vónandi vinnur uppskotið hjá Sambandsflokkinum frama, tí her er nógv at vinna.
Helgi Abrahamsen
RN
Aftur