text:
Áðrenn evstamark á Bartalsmennu sendu vit báðir, Hermann Oskarsson og Jóannes Jacobsen, Landsstýrinum uppskot til broytingar í lóg um stjórnarskipan.
Fremstu ørindi okkara eru hesi:
- At munur er á landsogn og tjóðarogn
- At øllum skal tryggjast javnbjóðis rættur til vinnuliga nýtslu av tilfeingi tjóðarinnar
- At myndugleikarnir undir øllum umstøðum skulu taka fult marknaðargrundað gjald fyri vinnulig rættindi burtur av náttúrutilfeingi tjóðarinnar
Skivið er soljóðandi:
Broytingaruppskot til grein 24 í uppskotinum um stjórnarskipan.
Uppskot Landsstýris 2017:
§ 24. Tilfeingi og umhvørvi
- Myndugleikarnir varða um landsins tilfeingi.
- Landið eigur alt landtilfeingi, sum privat ikki eiga, og alt havtilfeingi
- Tá vunnið verður úr landsins tilfeingi, skal landið antin krevja viðurlag ella tryggja øllum vinnurætt.
- Landið tryggjar, at almenna og privata tilfeingi landsins verður umsitið á sjálvberandi hátt við umsorgan fyri umhvørvinum.
Rættingaruppskot:
§ 24. Tilfeingi og umhvørvi
- Myndugleikarnir varða um tilfeingi í Føroyum.
- Landið eigur alt landtilfeingi, sum privat ikki eiga. Sjófeingi, kolvetnisfeingi, firðir, áir og fossar og alt felagsfeingi eru náttúrutilfeingi tjóðarinnar og tessvegna ogn Føroya fólks. Ongum kann latast framíhjárættur til náttúrutilfeingi tjóðarinnar, ella rættindi tengd at teimum, eins og tey ikki kunnu seljast ella setast í veð.
- Allir borgarar hava javnbjóðis rætt til vinnuliga nýtslu av nátturutilfeingi tjóðarinnar, sum sambært lógum verða latin móti fullum marknaðargrundaðum gjaldi og í avmarkaða tíð. Slík rættindi verða aldri ognarrættur ella varandi brúksrættur.
- Landið tryggjar at privatu og almennu tilfeingi landsins og náttúrutilfeingi tjóðarinnar verða umsitin á sjálvberandi hátt við umsorgan fyri umhvørvinum.
Viðmerkingar:
Í hesi tjúgufjórðu lógargreinini er eftir okkara tykki neyðugt at staðfesta hesi trý atlit:
- At munur er á landsogn og tjóðarogn
- At øllum skal tryggjast javnbjóðis rættur til vinnuliga nýtslu av tilfeingi tjóðarinnar
- At myndugleikarnir undir øllum umstøðum skulu taka fult marknaðargrundað gjald fyri vinnulig rættindi burtur av náttúrutilfeingi tjóðarinnar
Viðmerkingar til einstøku greinirnar:
Her verður álagt myndugleikunum at varða um alt tilfeingi í Føroya landi, uttan mun til um tilfeingini eru einkarogn, landsogn ella ogn Føroya fólks.
Neyðugt er at gera mun á landsins tilfeingi og náttúrutilfeingi tjóðarinnar sum eru ogn Føroya fólks. Upp í landsins tilfeingi ber til at tulka bygningar og jørð, sum eru almenn ogn. Tey ber væl til at selja og tessvegna at lata fara í einkarogn. At nakað verður hevjað til felagsogn tjóðarinnar, eisini nevnt ogn Føroya fólks, er nettupp fyri at gera greiðan skilnað millum ta fæ og tey lunnindi, sum myndugleikarnir kunnu endaliga avhenda, og tann partin myndugleikar og einstaklingar ikki kunnu endaliga avhenda við sølu ella aðrari sátt.
Neyðugt er at tilskila at allir borgarar hava sama og javnbjóðis rætt til vinnuliga nýtslu av náttúrutilfeingi tjóðarinnar. Hetta er galdandi uttan mun til um nýtslan er avmarkað ella hon ikki er tað. Øll hava javnbjóðis rætt at fara á flot, sum er óavmarkaður rættur. Somuleiðis eiga allir borgarar at hava sama rætt til at halda seg fram at til vinnuligan fiskiskap, í javnbjóðis kapping við aðrar borgarar. Her er talan um rættin at koma upp í part, men ikki um endaligu avgerðina, hvør ið slapp upp í part. Av tí at rætturin til úrtøkuna úr sjálvum náttúrutilfeingi tjóðarinnar hoyrir tjóðini til, verður álagt myndugleikunum at taka fult gjald tjóðarinnar vegna fyri at lata tey á privatar hendur. Vinnurekandi skulu til gjalda marknaðarliga grundað fult gjald fyri at fáa einkarrætt fram um øll onnur, sum eru áhugað í somu dýru rættindum.
Stykkið er so at siga óbroytt, uttan tað at greiða er fingin á at myndugleikarnir hava heimild at skipa fyri reglum galdandi øll náttúrutilfeingi, uttan mun til um tey eru landsogn (t.d. landsjørð), um tey eru einkarogn (sum t.d. búnaðarjørð) ella tjóðarogn (sum t.d. fiskastovnar, havið sjálvt, kolvetni, luftumhvørvi, alifirðir o.a.)


c: text/html

text:
Maskinmeistari til Vágsverkið
SEV sóknast eftir maskinmeistara til elverkini í Suðuroy, har tilsamans níggju maskinmeistarar eru í starvi hjá elfelagnum. Talan er um tvey ára farloyvisstarv.
Høvuðssætið er Vágsverkið, har nógvar avbjóðingar liggja fyri framman. Eftirspurningurin eftir elorku í Suðuroynni er øktur nógv, og tí er streymveitingin í oynni styrkt við einum motori afturat á Vágsverkinum, umframt at aðrar skipanir verða settar upp.
Tvey elverk eru í Suðuroy:
- Elverkið í Vági við fýra dieselmotorum á tilsamans 13 MW. Hesir motorar eru riknir við tungolju
- Elverkið í Botni, sum er eitt vatnorkuverk við tveimum turbinum á tilsamans 3 MW
Tú
Tú hevur fulla maskinmeistaraútbúgving, t.e. víðkað maskinmeistaraprógv við trimum árum á maskinmeistaraskúla, umframt viðkomandi starvsroyndir. Vit vænta, at tú dugir væl at samskifta og samstarva – bæði innanhýsis og uttanhýsis. Vit vænta eisini, at tú ert fús/ur at taka við nýggjum avbjóðingum. Neyðugt er, at tú hevur koyrikort til persónbil.
Uppgávur
Arbeiðið umfatar rakstur og hald av elverkunum í Suðuroy, og talan er bæði um dagarbeiði og vaktarbeiði uttan fyri vanliga arbeiðstíð.
Vakthavandi maskinmeistari samskipar elveitingina millum Vágsverkið og elverkið í Botni, og harumframt hevur hann um hendi umsjón við netinum og koplingarleiðslu fyri elnetið í allari Suðuroynni. Arbeiðsstaðið er Vágsverkið, har vaktin hevur tilhald. Arbeitt verður á og út frá hesum arbeiðsstaði til hini elverkini eftir tørvi, og flutningur fer vanliga fram við arbeiðsbili hjá SEV.
SEV
SEV bjóðar tær:
- smidligar arbeiðsumstøður
- fjøltáttaðan arbeiðsdag
- ávirkan á egið arbeiði
- fakliga menning
- viðkomandi skeið
Løn
Lønin er sambært sáttmála millum SEV og Maskinmeistarafelagið. Lønin verður ásett eftir starvsaldri frammanundan, sum verður roknaður frá próvtøkudegnum, men er treytaður av fakliga viðkomandi arbeiði síðani tá. Umframt nevndu løn kann roknast við vaktargjøldum og møguliga av og á eisini úrtíðarløn.
Umsóknin
Fleiri upplýsingar um starvið fáast frá Jóanes Norðberg, verkmeistara, ella Hera Mortensen, deildarstjóra fyri framleiðsluna, báðir á tel. 346800. Umsóknarfreistin er mánadagin 20. november 2017. Umsóknir við prógvum og viðkomandi skjølum verða at senda til:
Elfelagið SEV
Postrúm 319
FO-110 Tórshavn
Stílað: Bergtóra Høgnadóttir, HR-leiðari
T-postur: starv@sev.fo
SEV tryggjar føroyska samfelagnum støðugan streym alt samdøgrið. 165 ársverk eru í elfelagnum undir virðisorðunum: samstarv, eldhugi og virðing. Ágrýtni starvsfólkahópurin ber hvønn dag SEV framá í týðandi leiklutinum sum samfelagsins lívæðr. Elfelagið strembar áhaldandi eftir at fáa sum mest av elframleiðsluni burtur úr varandi orkukeldum sum vatni og vindi. SEV er fólksins ogn. Allar kommunurnar í Føroyum eiga SEV, sum var stovnað 1. oktober 1946.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Elsta ferjan í sigling í Finnlandi verður landsins fyrsta fullrikna elektriska ferðamannaferja. Åbo Kommuna hevur alment sett søguligu Föri-ferjuna í sigling aftur, og hon siglur nú við elmegi uttan útlát av skaðiligum evnum. Hetta gevur størri effektivitet, minni óljóð og
Tess vegna, elskaðu mínir, líkasum tit altíð hava verið lýdnir, so arbeiðið, ikki bert sum tá ið eg eri hjástaddur, men nú nógv meira, tá ið eg eri frástaddur, upp á tykkara egnu frelsu við ótta og bivan;
Fil. 2,12
Tað eru tvær ferðir í lívinum, at ein maður ikki skal hugsa, tá hann hevur ráð til tað, og tá hann ikki hevur.
Mark Twain


text:
64 ár eru liðini, síðani fólkaatkvøðan varð hildin 14. september 1946. Á Facebook eru sjálvandi heilsanir, sum vísa til nærum eins søguliga Beatlessangin When I’m 64, sum nú man ver farin á ellisheim. Og mangt bendir á, at fólkaatkvøðan og kjakið kring hana, er farin eins langt inn á ellisheimið. Men nakrir glottar hómast í dag.
Í oddagrein í Dimmalætting sigur ónevndur høvundur soleiðis í dag:
"14. september er ein dagur, tá ið vit eiga at minna okkum á, hvussu langt vit eru komin politiskt og samfelagsligt. Vit eiga eisini at minna okkum á, at hvør einstakur og hvør einstøk hevur fulla ábyrgd av sínum gerðum. Tað eigur eingin at vera omanfyri, sum í seinasta enda sigur ja ella nei. Vit mugu taka avgerðir og ábyrgd."
Á Vágaportalinum sigur ónevndur høvundur soleiðis í dag:
"Tað er mangt, ið bendir á, at í ár er longsta glopp nakrantíð millum fólksins vilja og politiska førleikan at seta fullveldi á dagsskrá."


text:
Ráð teirra lesandi
Adressa:
Fr. Petersens gøta 9
FO-100 Tórshavn
Tel.: +298 52 22 62 (form.)
rtl(at)setur.fo
Fakta um Ráð teirra lesandi - eisini rópt RTL
Endamálið hjá Ráði teirra lesandi (RTL) er at umboða øll lesandi á Fróðskaparsetri Føroya. Aðalmálið er at røkja áhugamál teirra lesandi í samstarvi við setursleiðslu, undirvísarar og onnur starvsfólk á stovninum.
RTL hevur virknan leiklut í:
- Lestrarráðunum á deildunum, sum eru ráðgevandi eindir undir dekaninum, ið millum annað umrøða útbúgvingarendamál og meta um góðsku á útbúgvingum. Lestrarráðið er mannað við undirvísarum og lesandi.
- Akademiska ráðnum, sum er ráðgevandi eindin hjá Rektaranum. Akademiska ráðið er mannað við undirvísarum, lesandi og leiðslu. Akademiska ráðið viðger millum annað strategiskar og fíggjarligar raðfestingar.
RTL er við til:
- At skipa fyri tiltøkum á Setrinum, millum annað innleiðsludøgum, samansjóðingartúrum saman viðvegleiðarunum og hugnaløtu í Fr. Petersens gøtu 9. Eitt nú við at skipa lestrarráðini á deildunum og saman við starvsfólkum á Setrinum at skipa fyri valinum av stýrislimi, har lesandi valdu sítt umboð í stýrið hjá Setrinum.
- Arbeitt hevur verið við at seta eina mentorskipan í verk millum lesandi á Setrinum.
- Seinastu árini hevur ráðið serliga arbeitt við at betra um lestrarumhvørvið. Í apríl 2014 var tann fyrsta Seturskaféin. Byrjað var við eini mini-Seturscafé í táverandi hølum okkara í Bókbindaragøtu 8. Seturcaféin var væleydnað, umleið 40 lesandi vóru á gátt. Í november 2015 flutti Seturskaféin til Fr. Petersens gøtu 9, har tað javnan hevur verið café fríggjadagar seinnapart og kvøld. Ætlanin er at halda fram við Seturkafé hvørt fríggjakvøld.
- Arbeiðið at fáa lesandi skipað úti á deildunum heldur fram og arbeitt verður fyri, at allar deildirnar skipa hvørt sítt virkið Ráð teirra lesandi, ið arbeiðir fyri áhugamálunum hjá lesandi á teimum ymsu deildunum.
Ráðið heldur til í lestrarhúsinum í Fr. Petersens gøtu 9, har tað eisini eru lestrar- og bólkahøli til lesandi á Setrinum, umframt Seturskafé.
Í samlaða ráðnum situr eitt umboð og eitt eykaumboð fyri hvørja deild. Afturat hesum eru lokal ráð teirra lesandi á hvørjari deild við umleið seks umboðum.
Umboð í RTL verða vald á hvørjum ári. Næsta val av Ráði teirra lesandi verður í okt. 2017.
Umboð í RTL januar 2016 eru:
- Silja Aldudóttir, Føroyamálsdeildin
- Andrias Gregoriussen, Náttúruvísindadeildin
- Hans Jakup Abrahamsen, Náttúruvísindadeildin, í farloyvi
- Bergur Arnbjarnarson Dalsgarð, Sjúkrarøktarfrøðideildin
- Elisa Abrahamsen, Søgu- og samfelagsdeildin, eykalimur
- Turid Christophersen, Søgu- og samfelagsdeildin, forkvinna
Lesandi eru altíð vælkomin at senda okkum sínar tankar um tað, sum Ráðið hevur gjørt gjøgnum árið, og uppskot til, hvussu Setrið kann gerast eitt enn betri stað at vera hjá lesandi. Eru ynski til betringar av ymiskum slag, sendið okkum eini boð á facebook, og vit taka tað upp við leiðsluna á Setrinum.
Send boð á facebook
Eisini ber til at senda ein teldupost til okkara. Vit svara skjótast tilber.
Ja. Hósdagin 19. desember 2013 høvdu umboð fyri lesandi av øllum deildunum fund við leiðsluna, og har varð næmingaráð fyri øll lesandi á Fróðskaparsetri Føroya formliga sett á stovn – navnið bleiv Ráð teirra lesandi. Reglugerðin fyri ráðið varð undirskrivað av rektaranum, Sigurð í Jákupsstovu og umboð teirra lesandi, Birnu Gaard tann 21. juni 2013.


text:
Tíðindaskriv
15.05.2018 - 09:53
Mentan > List > Bókmentir
Sum nakað nýtt fara Hvalvíkar og Sunda bókasavn at skipa fyri einum felags tiltaki - einari áhugaverdari kvøldsetu, sum hevur fingið heitið “Bókasøvnini á ferð".
Ætlanin er, at bókasøvnini fara runt til bygdirnar í kommununi
við tiltøkum, og byrjað verður í ár við kvøldsetu við Gjógv.
Kvøldsetan verður í Bygdarhúsinum við Gjógv hóskvøldið 17. mai kl. 19:00-21:00.
Heðin M. Klein, yrkjari, verður gestur og fer at lesa yrkingar upp, og Jóna Ólavsdóttir Dalsgarð fer at hava samrøðu við Heðin um lív hansara sum listamaður.
Ester Kristiansen kemur eisini at spæla nøkur løg.
Aftaná verður drekkamunnur og møguleiki at síggja eitt sindur av tí, sum bókasøvnini hava at bjóða.
Øll eru vælkomin.
Bókasøvnini í Sunda Kommunu


text:
Við Living pakkanum frá Danfoss stýrir tú hitanum í øllum húsinum umvegis WIFI.
Skipanin er sera løtt at brúka, og tú kanst innstilla hitan eftir tørvinum og døgnrútmuni hjá tíni familju. Eru tit serliga køld ein vetrardag, kunnu tit at skrúva hitan upp í húsinum umvegis eina app til fartelefonina, soleiðis at húsini longu er heit, tá tit koma til hús.
Les meira um Living frá Danfoss her
Vitja okkara handil í Stiðjagøta 2 í Havn, ella ring 350300 fyri at frætta meira um Living frá Danfoss og aðrar orkusparandi loysnir.


text:
Iran
Iran er eitt land í Miðeystri og Asia. Høvuðsstaður er Teheran, og landið hevur umleið 75 milliónir íbúgvar.
Innihaldsyvirlit
[rætta | rætta wikitekst]
Navnið Iran er ein avleiðsla av Aryana Vaejo, sum merkir upprunin hjá ariarunum. Persar og medar vóru eftirkomarar eftir indoeuropeiska niðursetufólkinum (ariarunum). Medarnir grundaðu uml. 700 f.Kr. iransku tjóðina, sum uml. 600 f.Kr. varð lagt í oyði av Kyrosi Mikla, sum í staðin grundaði persiska ríkið, Persia. Landið kallaðis Persia heilt til 1935, tá Reza Shah endurinnførdi navnið Iran.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Aleksandur Mikli (356 f.Kr.-323 f.Kr.) gjørdi innrás í Iran (Persia) í 334 f.Kr., og tá ið hann doyði, stýrdi ein av herovastum hansara, Selevkos (358 f.Kr.–281 f.Kr.), landinum. Um 250 f.Kr. grundaði ein herovasti í Miðásia, Arsakes (?-211 f.Kr.), kongsveldið Partia í Eysturiran. Ein skyldmaður hansara, Mithridates 1. (195 f.Kr.-138 f.Kr.), tók við trúnuni í 171 f.Kr. og stýrdi í 33 ár. Hann tók nógv lond, sum Darius 1. persakongur (550 f.Kr.–486 f.Kr.) hevði tikið fyri meira enn 300 árum frammanundan. Í eini herferð fyri og aðrari eftir tók Mithradates londini ímillum Kaspiskahav og Persaflógva og heilt eystur at indiamarkinum. Hann bygdi eina hernaðarlegu við ánna Tigris tætt við býin Selevkeia, og tey vórðu løgd saman í ein bý, Ktesifon, sum gjørdist høvuðsstaður í Partia. Mithradates doyði í 138 f.Kr., men arsakiska kongsættin ráddi í stívliga 300 ár. Partia varð verandi stórveldi upp aftur longur. Grikska mentanin, sum hevði breitt seg í Iran, tá ið Aleksandur legði ríkið undir seg, doyði út, og persisk mentan, sum kyknaði upp aftur, kom í staðin.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Handilstiltøk mótvegis Iran[rætta | rætta wikitekst]
Handilstiltøkini ímóti Iran eru farin at virka av álvara í 2012, og í oktober 2012 var ófriður í miðbýnum í Teheran, har fólk mótmæltu teimum versnaðu búskaparviðurskiftunum. Tey vóru serliga misnøgd við, at virðið á landsins gjaldoyra er minkað sera nógv. Løgreglan legði uppí við táragassi, og nógv fólk vórðu tilin. Amerikanski uttanríkisráðharrin, Hillary Clinton, sigur í einari viðmerking, at tað er stýrið í Iran, sum hevur skyldina av, at landsins búskaparstøða er versnað. Hon sigur, at vil stýrið sleppa sínum kjarnorkuætlanum og samstarva við onnur lond og altjóða stovnar, verða tiltøkini ímóti landinum sett úr gildi. Iranska gjaldoyrað, rialurin, er minkaður umleið 40 prosent í virði í seinastuni, men sambært USA kemst tað ikki av handilstiltøkunum, men av skeivum búskaparpolitikki hjá stjórnini í Iran [2].
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Iranar elska fótbólt og teir forguda stjørnuspælararnar. Fótbóltur er eitt av teimu fáu økjunum í iranska samfelagnum, har bæði menn og kvinnur kunnu vísa stórar kenslur. Síðan Ayatollah Khomeini tók valdið í Iran í 1979, hava fótbóltsvøllir verið bannað økið hjá konufólki, men genturnar sníkja seg inn ílætnar sum menn, og tær venja fótbólt á tekjunum og renna aftaná fótbóltsstjørnunum, tá teir venja.
Olja og politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Tá oljukeldurnar fóru at spríkja í 1900-árunum, gjørdist Iran tætt knýtt at Vesturheiminum, serliga Bretlandi, sum fekk stóra ávirkan á iranskan búskap. Undir seinna heimsbardaga eggjaðu tey allieraðu Iran til at koma í teirra part móti Týsklandi, men av tí at Reza Shah tók undir við týskarunum, avgjørdi hann, at Iran skuldi vera uttanveltað. Tey allieraðu hersettu Iran, og Reza Shah varð sendur í eksil. Sonur hansara, Muhammad Reza Pahlavi (vanliga umrøddur Shahurin), kom í hansara stað.
Inntil 1979 var Iran eitt rættiliga frítt samfelag, har sangur og dansur vóru loyvd, og kvinnur ikki vórðu noyddar at ganga við høvuðturriklæði. Men islamiska kollveltingin hetta árið, leidd av Ayatollah Khomeini, sum millum annað gjørdi, at Shahurin varð noyddur at flýggja, viðførdi eisini, at kvinnur og gentur nú skuldu ganga við turriklæði.
Hoyrir tú tíðindi um Iran, so er tað altíð forsetin Mahmoud Ahmadinejad, ið tosar ella verður nevndur. Men veruligi leiðarin í Iran er muslimski leiðarin Seyed Ali Khamenei. Islamisk lóggáva í Iran brúkar enn almenna avrætting, steining og tú kanst fáa deyðadóm fyri ótrúskap ella homoseksualitet í Iran. Seyed Ali Khamenei er Ayatollah (ovasti) í islamiska ráðnum í Iran. Í Iran er deyðadómur fyri manndráð, ótrúskap, neyðtøku, vápnað rán, narkotikasmugling og at konvertera frá islam til aðra trúgv. Sambært Amnesty International er Iran tað landið, sum tekur lívið av flestu fólkum í heiminum, eftir Kina.
Iran hevur praktiserað sokallaðu Sharia-lóg síðani kollveltingina í 1979.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Satrapi, Marjane: Min Iranske Barndom, Forlaget Carlsen, 2005.
- Fimm hongdir eftir neyðtøku - Vikublad.fo
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]


text:
27. juli 2015 boðaði Statoil vegna loyvishavararnar í leitiloyvi 008 frá, at tey lótu loyvið inn aftur.
Leitiloyvi 008 varð latið í 2005. Í 2014 varð brunnurin 6104/25-1, eisini nevnt Súla/Stelkur leitimiðini, boraður við pallinum, West Hercules. Borað varð niður á 3.015 m. Spor av kolvetnum vórðu staðfest, men ikki rakstrarverdar nøgdir.
Loyvisøkið verður partur av økinum, ið fer at verða boðið út í komandi útbjóðingarumfari, sum ætlandi verður í 2017.
Loyvishavarar í loyvi 008 vóru: Statoil (fyristøðufelag), DONG og OMV.


text:
Kirgistan
Kirgisistan (kirgisikst: KыprызcTaH) er eitt land í Asia. Landið hevur umleið 5 776 500 íbúgvar (2014). Bisjkek er bæði høvuðsstaður og størsti býur í Kirgisistan. Kirgisia var fyrr ein partur av Sovjetsamveldinum, men gjørdist sjálvstøðug tjóð 25. desember 1991. Nú á døgum er Kirgisia eitt litið, ókent land. Har búgva umleið 5,7 milliónir fólk, og landið er 4,5 ferðir so stórt sum Danmark, ið hevur á leið sama íbúgvatal.
Meira enn helvtin av Kirgisia er 2.500 m oman sjóvar, og tí verður landið stundum eisini kallað "miðasiatiska Sveis". Snjótaktu Tien Shan-fjøllini mynda landslagið; men djúpu áardalarnir eru fruktagóðir og grønir. Flestu fólk eru bøndur. Húsdýrahald er meginvinna í landbúnaðinum, tí har er so lítið dyrkilendi.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Til 1991 var Kirgisia partur av tí stóra og máttmikla Sovjetsamveldinum. Tað var heimsins størsta land, og har búðu 280 milliónir fólk. Í Kirgisia, ella rættari sagt, í Kirgisiska Sovjetlýðveldinum, sum tað tá æt, høgdu tey uran, sum varð nýtt í sovjetsku framleiðsluni av kjarnorkuvápnum Eisini gjørdu tey royndir við kavbátatøkni í einum stórum vatni, langt burturi frá Vesturlendskum njósnarum Har vóru nógvar verksmiðjur, sum ímillum annað framleiddu maskinur og klædnavørur.
Tey, sum áður vóru bøndur, hava verið fyri stórum broytingum. Meðan landið enn var partur av Sovjetsamveldinum, var jørðin savnað í stórar felagsgarðar, sum vóru felagsogn. Fólk starvaðust har sum arbeiðarar við ymiskum uppgávum, t.d. sum traktorførarar ella neytakonur. Nú á døgum er jørðin í Kirgisia einskild, og flestu teirra, sum áður vóru arbeiðarar á felagsgørðunum, hava fingið sína egnu jørð. Nógvum dámar hetta væl, hóast tað er trupult at fáast við landbúnað. Trot er á m.a. maskinum. Nú hava tey tó frælsi at ferðast hagar, tey vilja. Fólkið (kirgisar) kann eisini ráða í landi sínum.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Kirgisia verður talt millum tey 30-40 fátækastu londini í heiminum í 2015. Nú á døgum stavar tann størsta inntøkan hjá Kirgisia frá at selja el, sum verður framleitt við vatnorku. Landið flytur eisini út gull og bummull. Mong steinsløg eru í Kirgisia. Gull og kyksilvur verða høgd til útflutnings, men kolið, oljuna og gassið nýta teir sjálvir. Góðir møguleikar eru at vinna ravmagnsorku burtur úr stríðu áunum, ið renna oman úr høgu fjøllunum, og nakrar vatnorkubyggingar eru gjørdar. Harumframt er lítið og einki av ídnaði. Nógv av tí, sum er til sølu í handlunum, er úr Kina. Nógv vóna, at ferðavinnan skal gera Kirgisia ríkari. Landið er avbera vakurt við kavakløddum fjallatindum, sum eru meira enn 7.000 metrar høgir. Har er eitt ógvuliga stórt vatn við frálíkum baðistrondum. Har eru gøtur til gonguferðir, og har er farvegur av gamlari mentan, til dømis málningar á hellu og bergi og minni um ta gomlu handilsfarleiðina millum Evropa og Kina. Men summarið er stutt í Kirgisia, veturin øgiliga kaldur, og landið er meira enn túsund kilometrar frá sjónum.
Fólkið[rætta | rætta wikitekst]
Har búgva um leið 5,7 milliónir fólk, og landið er 4,5 ferðir so stórt sum Danmark, ið hevur á leið sama íbúgvatal. Meiri enn helmingurin av fólkinum í Kirgisia er kirgisar, ættaðir úr Mongolia. Mong eru flakkfólk og gitin fyri at vera kring á rossabaki. Størsti útlendski minnilutin eru russar, ið mest búgva í býunum, og sum til 1991 stýrdu øllum handli og ídnaði í landinum. Nú kirgisar eru vorðnir meiri tjóðskaparsinnaðir, eru mangir russar farnir heim aftur til Russlands. Meginparturin av fólkinum í Kirgisia livir nú á døgum av landbúnaði og húsdýrum. Nógv fólk, sum áður arbeiddu á fabrikkum ella skrivstovu, velta nú sjálv tann mat, teimum tørvar, ella liva sum nomadar við húsdýrum sínum. Onnur eru flutt til Russlands ella Kasakstan at leita eftir arbeiði.
Í Kirgisia búgva í 2015 um leið 5,7 milliónir, harav umleið 80 % eru muslimar og 20 % kristin (Ortodoksa kirkjan).


text:
Eitt møguligt fast samband til Suðuroyar er ikki longur ein fjarur tanki og er millum annað komin fram í samband við, at Smyril eldist í hvørjum. Tí skal innan alt ov nógv ár støða takast til, um ein nýggj ferja skal byggjast, ella farast skal undir at gera fast samband millum Sandoy og Suðuroy.
Í umrøðuni av hesum spurningi hevur millum annað verið víst til seinastu samferðsluætlanina hjá Landsverki, “Samferðsluætlanin 2012-24”, sum kom út við árslok í 2012. Menningin gongur skjótt, og tí hevur Landsverk latið gera eitt notat til Samferðslumálaráðið um ein møguligan Suðuroyartunnil, har víst verður á, hvørjar fyrireikingar og kanningar eiga at verða gjørdar í hesum sambandi.
Ein tunnil úr Sandoynni – eftir at Sandoyartunnilin er gjørdur – fer at broyta rættiliga nógv um sambandið til Suðuroyar og fer at merkja, at tað verður koyrandi til umleið 99 prosent av íbúgvunum í Føroyum. Tað verður tá umleið líka skjótt at koyra millum Havnina og Tvøroyri, sum tað í dag er millum Havnina og Klaksvík.
Størsta avbjóðingin við tunlinum er langi teinurin, tí ein slíkur tunnil fer út um tær longdir, ið eru viðgjørdar í teimum vegleiðingum og trygdarásetingum, vit vanliga brúka..
Landsverk gjørdi í februar eitt notat um ein møguligan Suðuroyartunnil, og nøkur av hugskotunum um, hvussu trygdin kann betrast í tunlinum, verða viðgjørd í notatinum. Mælt verður tó til at lata serfrøðingar gera eina trygdarkanning.
Ein annar týðandi spurningur er linjuføringin. Landsverk mælir til, at peningur verður játtaður til jarðfrøðiligar kanningar, sum fara at gera okkum betri før fyri at taka støðu til bestu linjuføringina og harvið fáa gjørt eina neyvari kostnaðarmeting.
Notatið um fasta farleið til Suðuroyar undir heitinum “Suðuroyartunnil - Notat um innleiðandi fyrireiking” kann lesast her
Ein linjuføring umvegis Skúvoy sær Landsverk sum ta tryggastu tunnilsloysnina til Suðuroyar


text:
Nýtt arbeiðsrit frá Granskingardeplinum
Granskingardepilin fyri samfelagsmenning hevur, saman við Føroya Skipara- og Navigatørfelag og Maskinmeistarafelagnum, gjørt eina kanning um føroyskar sjómenn, sum sigla í øðrum londum. Úrslitini av kanningini kunnu lesast í Arbeiðsriti 22, sum júst er latið úr hondum.
Endamálið við verkætlanini var at kanna nøkur sentral viðurskifti, sum hava við føroyskar sjómenn, ið virka í øðrum londum. M.a.:
-
Hvussu nógvir føroyskir sjómenn sigla í øðrum londum (og um gjørligt hvar)
-
Hvussu stóra inntøkur hava hesir
-
Hvussu er talið av sjómonnum broytt tey seinnu árini
-
Hvussu er inntøkan broytt tey seinnu árini
-
Hvørja ávirkan hava inntøkurnar hjá hesum sjómonnum á lands- og kommunalbúskapin
Magni Laksáfoss, búskaparfrøðingur og Dennis Holm, samfelagsfrøðingur, hava gjørt kanningina.
Tak niður Arbeiðsrit 22
Vitja heimasíðuna hjá Granskingardeplinum fyri samfelagmenning


text:
Danjal av Rana 06.12.2017 (22:07)
Streymloysi í vesturbýnum í Havn
Fyri ein lítlum tíma síðani fór streymurin í vesturbýnum í Havn.
SEV upplýsir, at tað eru sikringar á 300-volts netinum, sum eru farnar, og í løtuni verður roynt at finna út av, júst hvar trupulleikin liggur. Enn er ikki greitt, júst hví streymurin er farin, ei heldur, nær hann kann væntast aftur.
- Vit arbeiða av øllum alvi við at loysa trupulleikan, sigur SEV.
Júst í løtuni er ikki so nógvur vindur, men illveðrið, sum í løtuni er statt millum Føroyar og Ísland nærkast við rúkandi ferð og rakar norðara og vestara partin av Føroyum um midnáttarleitið.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Ungdómur og royking
Annað brotið í røðini For hundin, eri
les meir
60 tons upp í royk
Vit roykja 60 tons av tubbaki um árið
les meir
Altjóða tubbaksfríi dagur
Hóast nógva vitan um avleiðingarnar av tubbaki og nógvar tøkar loysnir, sum kunnu minka um vandan fyri hjartasjúkum, er vitanin hjá almenninginum, um at tubbak er ein av høvuðsorsøkunum til hjarta-æðra-sjúkur, avmarkað, sigur WHO.
les meir
8.a í Vágs skúla vann kappingina
Ársins roykfríi skúliTað var 8.a í Vágs
les meir
Kom og legg av 2018
Melda til 5 dagar áðrenn tú ætlar
les meir
Ársins roykfríi skúli 2017 - nú kann svarast
Nú kunnu flokslærararnir svara á leinkju, sum liggur í hesari grein.
les meir
Ársins roykfríi skúli 2017
Nú er kappingini um Ársins
les meir
Vinnararnir funnir
Børnini vóru fegin Í dag handaði
les meir
Altjóða roykfríur dagur 2017
Framsýning av tekningunum á Torginum í SMS
les meir
Teknikapping - Altjóða tubbaksfríi dagur 31. mai
Í sambandi við Altjóða Tubbaksfría
les meir
SMS-boð - Kom og legg av 2017
Kom og legga av 2017Melda til 5
les meir
Danny & the Veetos í Skúlanum á Skúlatrøð
Vinnarin í kappingini um Ársins roykfríi
les meir


text:
Komandi tórskvøld kl. 19:30 skipar Miðnámsskúlin í Suðuroy fyri kvøldsetu.
Gestir hetta kvøldið eru Jóannes Nielsen, rithøvundur og Eyðun Nolsøe, tónleikari og tónaskald. Jóannes er kendur fyri sínar yrkingar, stuttsøgur, skaldsøgur, greinar og leikir. Hann er stundum speirekandi og satiriskur, men hann er eisini skemtandi og lívsjáttandi og lýsir inniligar og eymar kenslur.
Eyðun kenna okur nokk mest úr bólkinum Frændur, men Eyðun er í hesum døgum fløguaktuellur við fløguni “Dagur legst at degi” og kemur hann at greiða frá fløguni, og okur sleppa sum tey fyrstu her suðuri at hoyra okkurt av nýggju fløguni.
Nógv annað spennandi er á skránni, tónleikur við húsaorkestrinum í skúlanum við Boga Petersen úr Asyllex fara at framføra eina Tom Petty tribute, ein stuttfilmur hjá næmingum úr miðlabreyt verður sýndur, og eitt kemihold hjá Kenneth Poulsen kemur at gera drops. Tað verður eisini møguligt at keypa sær okkurt leskiligt at eta og drekka.
Øll eru hjartaliga vælkomin


text:
Beinta - the untold story
mentan20-04-2018 - 11:35 - Jóanis Nielsen
Fá í Føroya søgu munna vera so nógv umtala sum Beinta ella Bente Christine Broberg, sum hon var doypt, og tað ikki fyri tað góða. Illa - Beinta er eyknevnið, hon hevur fingið. Hon skal hava verið ein gírig hørð húsmóður og full í óndum gandi. Hon skal hava gjørt tveir av sínum monnum svakar og tikið lívið av teimum. Tiltikin vøkur skal hon hava verið, men heldur ikki tað var fyri tað góða. Eingil uttan og dæmon innan hevur onkur av teimum mongu, sum hava skrivað um hana, ført fram.
Beinta livur í sagnum og í skaldskapi skrivaður av monnum. Men har finnast eisini søgulig skjøl, sum kunna siga okkum eitt sindur um, hvat í veruleikanum hendi og ikki hendi. Hesi skjøl hevur Lydia Elisa Laksafoss savnað saman. Hon hevur í nógv ár savnað saman nógv tilfar um Beintu. Í hesum arbeiði hevur teknað sær eina mynd av eini kvinnu, sum ikki samsvarar við tað kvinnumyndina av Beintu, vit kenna frá sagnunum og skaldskapinum.
Í samband við Savnsfagnaðardagarnar 2018 hevur fyriskipari fyri Savnsfagnaðin sett seg í samband við Maritu S. Dalsgaard leikstjóra, og biðið hana skriva ein leik, ið gevur Beintu ta uppreisn, hon hevur uppiborið. Leygardagin tann 21. apríl ferð Annika Johannessen, sjónleikarinna at siga frá søguni, sum vit ímynda okkum Beintu.
So, eftir tríhundrað ár fær Beinta nú sjálv orðið í Listastovuni tann 21. apríl kl. 15.00.
Leikurin er skipaður sum ein serlig uppliving við einum sight-specigic parti eisini. Kl. 11.00 verður skipað fyri gongutúri úr Sandavági, byrja verður við Gamla skúla, eftir Søguslóðum, Lydia Laksafoss og Jákup Pauli í Eyðansstovu koma at greiða frá. Eisini verður greitt frá Beintu, sum endaði sínar dagar í Sandavági, í Miðvági verður fylgt í fótasporunum hjá Beintu


text:
Um vit ikki dagføra lógina um hjúnarband, hava vit valt mannarættindini frá og Móseslóg verður viðtikin.
Eg spyrji, hvat verður tá tað næsta sum fundamentalistarnir fara at krevja?
Hetta er ein glíðibreyt!
Verður tað, at svínakjøt skal forbjóðast? (eingin fani skal taka mítt bacon)
Ella tað, at kvinnurnar skulu út um býgarðarnar, tá tær hava mánasjúku?
Ella tað at vit ikki mugu fara í brúsu saman í svimjihøllini?
Nei, lat okkum heldur arbeiða fyri einum samfelag, har eingin verður kúgaður og mannarættindini verða vird. Tað er tað samfelagið, ið eg ynski mær, tað er tað vinarliga føroyska samfelagið í blóma!
Samfelagið, har eg kann elska tann eg vil, óansæð kyn, og har eg kann eta bacon við góðari matarlyst.
Les alla røðuna, ið eg helt í sambandi við, at Vendetta konsertferðin, ið 200 skipaði fyri saman við Unga Tjóðveldinum endaði við einum braki í Sjónleikarhúsinum, røðan er akkurát líka aktuell í dag, sum tá. Kanska uppaftur aktuellari, nú Elsubeth Mercedes og onnur royna at sylta hjúnarbandslógina í eini nevnd, og fólk í samgonguni, sum ikki eru pillbýtt fara at fella eina lógarbroyting, ið tey ganga innfyri.
Úr lippukassanum
Eg lati lokið upp á lippukassanum og stingi hondina niður og taki fram brot úr onkrari grein úr savninum


text:
Tíðindaskriv
09.02.2018 - 23:09
Tað var í apríl í 1917, at nakrar ungar gentur á Toftum samlaðust í bóndahúsunum inni á Regni til bíbliulestnað, bøn og hugnaliga samverðu. Skjótt komu fleiri kvinnur og menn afturat, so gamli skúlin var leigaður til at hava møtir í.
Í 1939 varð missiónshúsið, Tabor vígt og arbeiðið mentist alla tíðina. Í 1994 varð núverandi missiónshús vígt og hevur síðani verið karmur um nógva og fjøllbroytta arbeiðið.
Blái Krossur byrjaði á Toftum í 1908 og var sostatt virkin áðrenn missiónsarbeiðið byrjaði.
Alt hetta og nógv meiri kann lesast í einum minnisritið sum nú er skrivað.
Í heftinum er stutt søguligt yvirlit yvir arbeiðið, sunnukvøldsmøtini, bíbliutímar, leygarkvøldsmøtini og jólaveitslurnar.
Harafturat eru frágreining frá arbeiðsgreinunum sum í dag eru virknar og eru:
Bindimøtið/sjómanskvinnuringurin, Blái Krossur, streingjakórið, sunnudagsskúlin, útimissiónsbarnaringurin, barnakórið, ungdómsmøtini, seinnapartssamkoman, Taborkórið og juniorarbeiðið.
Bóklingurin er 60 síður í a5 stødd við 43 myndum.
Minnisritið, saman við innbjóðing til missiónsvikuna, sum verður komandi viku, verður borið út í húsini í Nes kommunu hetta vikuskiftið.


text:
Sally Altschuler er danskur barnabókarithøvundur, føddur í 1953.
Fyrsta bók hansara, Jordens salt, kom út í 1993 og fekk fleiri prísir.
Sally Altschuler hevur brúkt fleiri ár at fortelja sína ættarsøgu. Hann hevur givið tvær bøkur út um ætt sína, eina fyri vaksin, En engel bag øret, og eina fyri børn, Min tipoldefar var russer og havde slangekrøller.
Á heimasíðu sínari fortelur hann sjálvur soleiðis um ætt sína:
Eg eiti Sally Altschuler. Sjálvt um navnið ljóðar fremmant, eri eg danskur barnabókarithøvundur,og sjálvt um eg havi gentunavn, eri eg ein maður. Eg eri ættaður frá fátækum, festligum og framfýsnum jødum úr Ruslandi og Polen. Tipoldurabbi dugdi t.d . at tosa við djór og gjørdist vinur við eina bjørn. Besti vinmaður oldurabba mín var ein ljótur dvørgur, sum segðist vera ættaður frá risanum Goliati. Abbi mín bardist (kanska) við ein eingil og dugdi (heilt vist) at seyma knapphol. Omma mín varð send heimanífrá sum átta ára gomul og elskaði at fortelja søgur. Og at eg gjørdist danskari var av reinari tilvild, tí omma og abbi mín ætlaðu at fara til Argentina og leita eftir eydnuni har.
Sally Altschuler brúkar nógva orku til verkætlanir saman við barnabókarithøvundum í t.d. Vietnam og Nepal, har hann arbeiðir við at menna barnabókmentirnar í londunum. Hann heldur eisini fyrilestrar og hevur skriviverkstovur á skúlum og bókasøvnum.
Útgáva:
2012 Skipið hjá Nóa
2016 Tornið hjá harra Bábel
Ummæli:
Bent Rasmussen: Noas skib. juni 2012 emu.dk
Charlotte Hitzner: Noas skib. Bogbotten.dk 25. apríl 2013
Eiler Jensen: Babels tårn. Bogbotten.dk 8. november 2016
Heimasíða:
www.altschuler.dk


text:
Jim Sonni Guttesen, formaður, og Silva.
Silva høvuðsvenjari hjá Kvinnum og GU18
Silva vendir nú heimaftur til 07 Vestur og kemur at standa á odda fyri Kvinnunum og U18-liðinum. Hetta er fyrsta árið 07 Vestur hevur kvinnulið, og tað er sjálvsagt ein fongur at fáa góðan og royndan venjara til hetta týðningarmikla arbeiðið.
07 Vestur hevur meldað til í 2. deild hjá kvinnum og í U18 deildini hjá gentum til komandi kappingarár. Undirtøkan ímillum gentur úr yngstu deildunum og upp í U15 er sera stór, og nú er tíðin so búgvin til at 10-ára gamla felagið ferð allan vegin á kvinnusíðuni.
Alexandre da Silva Braga, ella bara Silva, hevur verið partur av 07 Vestur síðan stovnanina, og varð eisini við á fyrsta dystinum í søgu felagsins, tá vit knógvaðu Víkingi í steypakappingini í 2008. Síðani hevur "ný-miðvingurin spælt nakað, men, í 07 Vestur, er tað fyrst og fremst í venjaraleiklutinum vit kenna hann. Silva varð eisini venjari hjá kvinnunum hjá FS Vágum, árini 2002-2004, umframt ungdóms- og barnavenjari hjá SÍF.
Umframt høvuðsvenjaran, verður eitt toymið smíða saman, ið, saman við Silva, skal taka sær av Kvinnum og U18: Hjálparvenjari, málmansvenjari og tveir liðleiðarar koma afturat. Meira um hetta verður at frætta skjótast.
Komandi dystir
Betri-deildin, 27. mei kl. 15:00
07 Vestur - Skála
2. deild, 26. mei kl. 15:00
07 Vestur - NSÍ
Kvinnur, 23. mei kl. 18:20
AB/B71 - 07 Vestur a
Fleiri
Betri Deildin
Stigatalvan
Málskjúttar
Málskjúttar


text:
” Og eg eri fullvísur í, at Hann, sum byrjaði gott verk í tykkum, skal eisini fullføra tað til dag Jesu Krists.” Filippi.1.6. Eisini sigur Paulus í 2.Tim.1.12: ” …og eg eri vísur í, at Hann er mentur at varðveita tað, sum mær er litið upp í hendur, til hin dag.” Í báðum hesum omanfyri nevndu versum, talar hann um síðsta dagin, táið ” tey, sum deyð eru í Kristusi, skulu fyrst rísa upp; síðani skulu vit, ið liva…” Fyri ein føst sikkurheit í verkinum og frelsuni, sum Jesus hevur útvegað Sínum útvaldu! Paulus sigur víðari í v.7: ” Tað er jú rætt fyri meg at hugsa so um tykkum øll;…” Og Paulus hevði rætta tankagongd, og tí gera vit væl í at hugsa sum hann, at frelsuverkið og tryggleikin, ið Jesus borgar fyri, kemur at halda gjøgnum alt, ja alt, líka til tann síðsta dag!
Eg tori at pástanda, at øll, sum ikki trúgva uppá æviga útveljing og hennara tryggleika, eru bangin! Bangin um frelsan heldur ella ikki. Bangin um man verður við tann dag, ið rópar ljóðar frá himli. Bangin um at fella frá og ikki klára at gera upp, áðrenn tíðin er úti.
Eisini eru hesi somu bangin um Golgata er nok fyri seg ella um man má knokkroyta seg sjálvan, fyri at tekkjast Gudi. Bangin um, at Golgata bert reinsaði fyri syndirnar, sum ein gjørdi, áðrenn ein kom til trúgv.
Skriftin talar um, at trúgvin kemur av tí, ið prædikað verður, og verður ikki prædikað um æviga sikkurheit, so er trúgvin hareftir.
Vinur, tú, ið lesur hetta skalt vita, at skriftin er fultpakkað av skriftstøðum og forteljingum um, at frelsan er ævig og tey koma aldrin at fortapast! Eg kann ikki taka alt fram her, men lat okkum lesa í í Jóh.Evang.18.9: ” fyri at orðið skuldi ganga út, sum Hann hevði sagt: ” Eg misti ongan av teimum, ið Tú hevur givið Mær.””
Og í Jóh.Evang.10.28-29: ” Og Eg gevi honum ævigt lív; hann skal aldri í allar ævir fortapast, og eingin skal ríva hann úr hond Míni. Faðir Mín, sum hevur givið Mær hann, er størri enn øll, og eingin kann ríva nakað úr hond Faðirs Míns.”
Jesus sigur hesi undurfullu orð: ” Eg eri alfa og omega, hin fyrsti og hin síðsti, upphavið og endin.” Opinb.22.13. Jesus byrjar(alfa) ikki nakað í tær, um Hann ikki eisini kann fullføra, enda(omega) tað í tær. Líkaleiðis fer sami Jesus heldur ikki at enda og fullføra verki í tær(omega) og Hann ikki ætlar at byrja tað í tær(alfa). Tað er ikki soleiðis, sum mangir trúarrætningar halda, at Jesus byrjar nakað gott og nýtt í tínum lívi, fyri síðani at sleppa tær og at tú mást klára teg sjálv/an á hálvari leið og síðani yvirlata teg til prestar og óendurføddar leiðarar ella til vertsligheitina. Sami Jesus letur heldur ikki falska læru og skøkjuna frá Babylon byrja verki í tær, fyri síðani at skula taka yvir og lappa og binda. Tað Hann byrjar, ætlar Hann eisini at fullføra. Ver trygg/ur!
Efesus 1.4. sigur: ” Hann útvaldi okkum í Honum, áðrenn heimurin varð grundaður, at vera heiløg og ólastandi fyri ásjón Síni!” Táið Jesus rópti á Golgata og segði: ” Tað er fullgjørt!” So galt tað rópið fyri tær syndirnar, sum tú gjørdi, áðrenn tú kom til trúgv og sanniliga eisini fyri tær syndir, sum tú mátti komið at dottið í, eftir at tú kom til trúgv. Tú ert heilagur og ólastand fyri ásjón Hansara! Hann elskar teg!
Í Jer.31.3. stendur: ” Ja, við ævigum kærleika havi Eg elskað teg; tí havi Eg drigið teg við náði.” Tað sum er ævigt er ævigt bæði aftureftir og frameftir. Eingin byrjan og eingin endi á Guds kærleika til tín. Og bevísið á hesum, er at tú upplivdi náðina, meðan tú enn var syndari. Paulus tosar um seg og sítt gamla religiøsa og syndiga lív, og kemur so við fríheitsboðskapinum: ” Men táið Gudi líkaði – sum úr móðurlívi hevði tikið meg út, og sum kallaði meg við náði Síni.” Gal.1.15.
Róm.11.29. stendur: ” Tí náðigávur Sínar og kall Sítt angrar Gud ikki.”
Ver trygg/ur í frelsuni. Lat ongan lúra teg við læru um, at tú skalt halda í hond Guds við tínum menniskjaligu kreftum. Gud letur ikki Sítt navn og Sín karakter fella so lágt. Hann heldur í tær við Síni rættferðar høgru hond og sigur: Mær hoyrir frelsan til! Hann letur ikki frelsuna í nakrar aðrar hendur. Ongum øðrum gevur Hann æruna fyri nakað. Æran er ikki mín og ei heldur tín, heldigvís!
Táið skarðin ein dag kemur at standa frammanfyri trónu Hansara, fer hann at rópa: ” Frelsan hoyrir Gudi okkara til, sum í hásætinum situr, og lambinum!” Opinb.7.10.
Hallur Sørensen


text:
30. august 2016Nr. 8003
Leiðbeining um hvørjar útreiðslur landið heldur í sambandi við uppihald á stovni uttanlands eftir § 35, stk. 2 í barnaverndarlógini
(Dagførd august 2016)
Leiðbeining til § 69, stk. 1 í barnaverndarlógini 1)
Henda leiðbeiningin greiðir nærri frá, hvørjar útreiðslur landið heldur í sambandi við, at børn og ung verða sett á stovn uttanlands eftir § 35, stk. 2 í løgtingslóg nr. 18 frá 8. mars 2005 um barnavernd, við seinni broytingum (barnaverndarlógini).
1. Alment
Ein stórur partur av barnaverndarøkinum er lagdur út til kommunurnar at umsita og reka. Tann parturin, sum landið framvegis umsitur og rekur, er samdøgursstovnar, dagstovnar fyri børn, ið ikki kunnu integrerast á kommunalum dagstovni, umframt Høvuðsbarnaverndarnevndina.
2. Heimildin at halda útreiðslur
Greinarnar 68, stk. 1 og 69, stk. 1 í barnaverndarlógini áseta, hvørjar útreiðslur ávikavist kommunurnar og landið halda.
§ 68. Kommunurnar halda útreiðslurnar, ið standast av hesi lóg, tó undantikið útreiðslur, ið standast av § 69, stk. 1.
Stk. 2. Tær kommunur, ið samstarva um at seta felags barnaverndarnevnd sambært § 4 og felags barnaverndarumsiting sambært § 5, verða eisini at býta tær útreiðslur, ið standast av hesi lóg, sínámillum. Hesar kommunurnar býta útreiðslurnar, svarandi til fólkatalið í kommunala samstarvinum.
Stk. 3. Landsstýrismaðurin kann, í samráð við kommunurnar, áseta nærri reglur um kommunalt samstarv um fígging av barnaverndarøkinum.
§ 69. Landið heldur útreiðslurnar fyri stovnsetan og rakstur av Høvuðsbarnaverndarnevndini og fyri stovnsetan og rakstur av samdøgursstovnum, herundir familjuviðgerð á samdøgursstovnum, fyri stovnsetan og rakstur av dagstovnum hjá landinum, sambært § 33, stk. 2, fyri stovnspláss uttanlands, sambært § 33, stk. 31) og harumframt fyri útreiðslur í sambandi við ókeypis umboðan, sambært § 57.
Stk. 2. Barnaverndarøkini rinda brúkaragjald fyri at seta barn á stovn sambært hesi lóg. Landsstýrismaðurin ásetir í kunngerð nærri reglur um brúkaragjaldið.
§ 68, stk. 1 ásetir, at kommunurnar hava fíggjarligu ábyrgdina av barnaverndarøkinum. Tó skulu kommunurnar ikki halda tær útreiðslur, ið standast av § 69, stk. 1.
§ 69, stk. 1 ásetir hvørjar útreiðslur landið heldur. Greinin ásetir m.a., at landið heldur útreiðslurnar fyri stovnspláss uttanlands, sambært § 35, stk. 2.
Sambært viðmerkingunum til § 69, er greinin úttømandi. Hetta hevur við sær, at landið bert heldur tær útreiðslur, sum eru nevndar í § 69, stk. 1, og at greinin má tulkast avmarkandi.
Vísandi til, at tað er landsstýrismaðurin, sum hevur ábyrgdina av samlaða tilboðnum av samdøgursstovnum í Føroyum, samanhildið við orðingina í § 68, stk. 1, verður § 69, stk. 1 tulkað soleiðis, at landið heldur tær útreiðslur, ið standast av, at barnið má á stovn uttanlands, og ikki bert fyri sjálvt stovnsplássið uttanlands. Hetta tí at útreiðslurnar standast av, at einki nøktandi tilboð er í Føroyum, sum landsstýrismaðurin hevur ábyrgdina av.
3. Útreiðslur, ið landið heldur
Út frá eini avmarkandi tulking av § 69, stk.1 eru tað bert útreiðslur, sum beinleiðis standast av, at barnið má á stovn uttanlands, ið verða hildnar av landinum.
3.1. Stovnsuppihaldið
Landið heldur útreiðslurnar til uppihaldið á stovni uttanlands eftir § 35, stk. 2.
Børn eiga bert at verða innskrivað á stovn uttanlands, sum er góðkendur av avvarðandi myndugleika.
Í sambandi við at eitt barn skal á stovn uttanlands, er umráðandi, at tað verður gjørt greitt fyri stovninum uttanlands, at serlig viðurskifti gera seg galdandi, av tí at barnið kemur úr Føroyum, og at atlit tískil mugu takast fyri hesum. Stovnurin má t.d. tillaga sínar mannagongdir um uppfylgjandi fundir, foreldraviðtalur o.a. til, at barnið er úr Føroyum. Eisini má stovnurin hjálpa við praktiskum viðurskiftum, sum t.d. at hjálpa barninum í sambandi við ferðing til Føroya.
Harafturat er umráðandi, at barnaverndartænastan ger eina avtalu við stovnin um øll viðurskifti í sambandi við uppihaldið. Avtalan skal m.a. innihalda ásetingar um, hvat endamálið er við uppihaldinum (grundað á ætlanina sambært § 47), hvønn tørv stovnurin skal megna, hvat innihaldið í stovnstilboðnum er, her í millum hvørjar veitingar eru fevndar av stovnsuppihaldinum og hvørjar veitingar eru eyka veitingar, umframt kostnaðin av ávikavist uppihaldinum og eyka veitingunum. Í hesum sambandi er umráðandi, at tað verður gjørt greitt fyri stovninum, at uppihaldið hevur heimild í føroyskari lóggávu. Hetta hevur m.a. við sær, at stovnurin altíð skal tryggja sær heimild, áðrenn møguligar broytingar verða framdar í innihaldinum, sum hava eyka kostnað við sær.
Kostnaðurin skal útgreinast, soleiðis at kostnaðurin fyri ta einstøku veitingina kemur fram, sí nr. 4.
Barnaverndartænastan skal miða ímóti at avtala ein fastan kostnað fyri tað ætlaða innskrivingar tíðarskeiðið, soleiðis at kostnaðurin fyri uppihaldið ikki kann hækka í innskrivingar tíðarskeiðinum. Er ikki gjørligt at gera avtalu um fastan kostnað, skal upplýsast hvør veiting kann væntast at hækka í kostnaði og nær, umframt hvussu nógv. Stovnurin má kunna gera eina meting út frá søguligu gongdini hjá stovninum.
Vísir tað seg undir uppihaldinum, at barnið hevur ein serligan tørv, sum krevur eina veiting, ið upprunaliga avtalan ikki fevnir um, er neyðugt at gera serliga avtalu um hetta, umframt at fáa nýtt loyvi, sí eisini nr. 7.
3.1.1. Innihaldið í stovnsuppihaldinum
Sum nevnt í nr. 3.1. skal avtalast, hvat innihaldið í stovnstilboðnum er hjá tí einstaka barninum, umframt møguligar eyka veitingar.
Vanliga má eitt stovnstilboð í Danmark væntast at innihalda nakrar grundleggjandi veitingar, sum eru íroknaðar kostnaðin fyri uppihaldið 2) . Hesar eru m.a. útreiðslur til umsorgan, persónligan stuðul, sosialpedagogiska ráðgeving og viðgerð, umframt at stovnurin tekur sær av serliga tørvinum hjá barninum. Eisini lummapeningur v.m. og viðlíkahald av klæðum er vanliga íroknað kostnaðin fyri uppihaldið.
Fer barnið til umlætting í sambandi við stovnsuppihaldið, er hetta at rokna sum partur av stovnsuppihaldinum, og tískil ikki sum ein eyka veiting.
Onnur viðgerð enn sosialpedagogisk viðgerð, eitt nú viðgerð hjá psykologi, umframt skúlaundirvísing, eru ikki altíð ein partur av innihaldinum í stovnstilboðnum. Tískil er neyðugt, at tað klárt kemur fram, um hesar veitingar eru at meta sum partur av innihaldinum ella ikki, umframt kostnaðin av hesum veitingum. Sí nr. 4.
3.2. Útbúnaður
Barnið skal vanliga ikki hava innbúgv, t.d. song, borð, stól og líknandi við sær, tí hetta er á stovninum.
Annar útbúnaður, sum er ætlaður tí einstaka barninum, so sum klæðir, skúlataska, súkkla, telda v.m., sum má metast vanligur til viðkomandi aldursbólk, skal barnið vanliga hava við sær. Oftast upplýsir stovnurin hvønn útbúnað barnið skal hava við sær tá uppihaldið byrjar.
Landið heldur ikki útreiðslur til klæðir ella annan útbúnað, í sambandi við at uppihald á stovni byrjar. Tørvurin á klæðum og øðrum útbúnaði er ikki grundaður á, at barnið skal á samdøgursstovn. Talan er um tørv, sum er partur av vanligu umsorganini.
Foreldur skulu tryggja, at barnið hevur tað, sum tørvur er á. Um foreldrini ikki megna hetta, má barnaverndartænastan syrgja fyri hesum, sum ein part av umsorganini fyri barninum.
3.3. Ferðaútreiðslur o.l.
Landið heldur neyðugar og rímiligar ferðaútreiðslur í sambandi við stovnsuppihald uttanlands. Við ferðaútreiðslur er at skilja útreiðslur til ferðaseðil, hotell, mat og transport.
Viðmerkjast skal, at goldið verður í samsvar við “vegleiðing til ferðauppgerð fyri tænastuferðir uttanlands” hjá Fíggjarmálaráðnum (lønardeildini), ið er at finna á heimasíðuni hjá lønardeildini, http://www.fmr.fo/lonardeildin/fakfelog. Ferðaútreiðslurnar eiga altíð at haldast so bíligar sum gjørligt. Tískil eigur øll ferðing, so vítt gjørligt, at verða løgd til rættis í góðari tíð.
Niðanfyri verður útgreinað hvørjar ferðaútreiðslur landið heldur í sambandi við at uppihaldið byrjar, samveru, uppfylgjandi fundir og tá uppihaldið endar.
3.3.1. Tá uppihaldið byrjar
Í sambandi við at uppihaldið uttanlands byrjar, heldur landið ferðaútreiðslur til barnið, sosialráðgeva frá barnaverndartænastuni umframt foreldrini. Um foreldrini ikki búgva saman, og barnið tískil, áðrenn tað varð umsorganaryvirtikið, bert búði hjá tí eina av foreldrunum, heldur landið bert ferðaútreiðslur til hetta foreldrið.
3.3.2. Samvera
Landið heldur ferðaútreiðslurnar til barnið í sambandi við samveru. Tó verður í mesta lagi rindað fyri tal av ferðum, svarandi til hvussu ofta Høvuðsbarnaverndarnevndin hevur ásett samveru.
Vanliga kann eitt barn ferðast einsamalt við flogfari, soleiðis at ein vaksin fylgir barninum til flogfarið, ein flogterna heldur eyguni við barninum undir ferðini, og ein vaksin tekur ímóti barninum har flogfarið kemur. Neyðugt er tó at tosa við flogfelagið um hetta í sambandi við bílegging av ferðaseðlinum.
Um so er, at barnið, út frá eini fakligari grundgeving, ikki kann ferðast einsamalt, og neyðugt er at ein fylgjari er við, heldur landið ferðaútreiðslurnar hjá fylgjaranum. Viðmerkjast skal tó, at landið í hesum sambandi í mesta lagi heldur útreiðslur til uppihald, mat o.l. í eitt samdøgur. Hetta tí at møguligt er at ferðast til og úr Føroyum hvønn dag. Um møguligt, eigur fylgjarin at ferðast aftur og fram sama dag.
Er neyðugt við fylgjara á ferðini, eigur barnaverndartænastan, so vítt møguligt, at leggja til rættis møguligan uppfylgjandi fund soleiðis, at fundurin er í sambandi við, at barnið skal heim til samveru. Viðkomandi sosialráðgevi kann so fylgja barninum á ferðini. Sí nr. 3.3.3 um uppfylgjandi fundir.
Um ein persónur frá stovninum uttanlands fylgir barninum á ferðini, heldur landið í mesta lagi útreiðslur til uppihald, mat o.l. hjá fylgjaranum í eitt samdøgur.
Tað er barnaverndartænastan, ið hevur ábyrgdina av barninum, meðan tað er til samveru í
Føroyum. Landið heldur tískil ikki útreiðslur til møguligan stuðulspersón e.l. í hesum sambandi.
Gera serligar umstøður, at barnið ikki kann koma til Føroya til samveru, og samvera tískil bert kann skipast, við at foreldrini fara uttanlands til samveru, heldur landið ferðaútreiðslurnar hjá foreldrunum. Hevur Høvuðsbarnaverndarnevndin tikið avgerð sambært § 22, stk. 7 um, at onnur enn foreldrini skulu hava samveru, heldur landið ferðaútreiðslurnar hjá hesum í sambandi við samveru. Tað verður í mesta lagi rindað fyri tal av ferðum, svarandi til hvussu ofta Høvuðsbarnaverndarnevndin hevur ásett samveru, og bert fyri ásett dagatal.
3.3.3. Uppfylgjandi fundir
Um uppfylging ikki kann klárast á annan hátt, heldur landið ferðaútreiðslurnar til sosialráðgeva hjá barnaverndartænastuni í sambandi við uppfylging av málinum. Tó verður í mesta lagi goldið fyri tvær ferðir árliga, og í mesta lagi fyri uppihald, mat o.l. í eitt samdøgur. Um so er, at tað ikki er møguligt at tosa við barnið, halda fund og ferðast innan eitt samdøgur, verður goldið fyri uppihald í tvey samdøgur. Sí eisini nr. 3.3.4. um útskrivingarfund.
Havast skal í huga, at barnaverndartænastan javnan skal fylgja upp uppá, hvussu barnið hevur tað, sí nr. 5. Uppfylgjan kann oftast gerast umvegis telefon ella Skype.
Landið heldur ikki ferðaútreiðslur til foreldrini í sambandi við uppfylgjandi fund. Hetta tí at tað er barnaverndartænastan, sum hevur ábyrgdina av at fylgja málinum upp. Harafturat tí foreldrini síggja barnið í sambandi við samveru.
3.3.4. Tá uppihaldið endar
Landið heldur ferðaútreiðslurnar til barnið í sambandi við, at uppihaldið uttanlands endar.
Mett verður, atikki er neyðugt at nakar fer eftir barninum, í sambandi við at uppihaldið uttanlands endar, um so er at barnið hevur ferðast einsamalt til samveru. Heimferðin kann skipast á sama hátt sum ferðing í sambandi við samveru. Barnaverndartænastan kann gera avtalu við stovnin um at hjálpa barninum at pakka og at fáa sent møguligt flytigóðs heim.
Um neyðugt er við einum útskrivingarfundi, heldur landið ferðaútreiðslurnar til sosialráðgeva hjá barnaverndartænastuni í hesum sambandi. Tó soleiðis, at rindað verður ikki fyri ferðaútreiðslur í sambandi við uppfylgjandi fund og útskrivingarfund sama hálvár.
Bert um tað er neyðugt, at foreldrini, ella tað foreldrið, sum barnið búði hjá tá tað vað umsorganaryvirtikið, eru við til útskrivingarfundin, heldur landið útreiðslurnar í hesum sambandi.
Viðmerkjast skal, at barnaverndatænasturnar eiga, um neyðugt, at seta fyriskipan í verk mótvegis foreldrunum ímeðan barnið er sett heiman, til tess at fyrireika, at barnið kemur heim aftur at búgva. Í hesum sambandi verður ein útskrivingarfundur ikki mettur at vera nøktandi, til tess at fyrireika foreldrini til heimkomuna.
3.3.5. Onnur ferðing
Meginreglan er, at landið bert heldur útreiðslur til ferðing í sambandi við, at uppihaldið byrjar, samveru og tá uppihaldi endar, sum greitt er frá omanfyri.
Einasta undantak frá meginregluni er, at landið heldur ferðaútreiðslurnar til barnið, um foreldrini, ein annar týðandi umsorganarpersónur ella eitt systkin doyr, og barnið skal heim til jarðarferð.
Ongar aðrar óvæntaðar ferðaútreiðslur verðar hildnar av landinum.
3.3.6. Flytigóðs
Um barnið, tá uppihaldið endar, ikki kann hava allan útbúnaðin við sær á heimferðini, heldur landið rímiligar útreiðslur til flytigóðs. Miðast skal ímóti at finna so bíliga loysn sum gjørligt.
4. Útgreining av kostnaði
Kostnaðurin skal útgreinast, soleiðis at tað kemur fram hvat rindað verður fyri, eitt nú uppihald, skúli, onnur viðgerð (og hvør), heilivágur og ferðing. Um lummapeningur e.l. ikki er íroknaður kostnaðin fyri uppihaldið, skal hesin eisini upplýsast sjálvstøðugt.
Harafturat skal upplýsast um talan er um samdøgurskostnað, kostnað fyri hvørja viku ella mánað, eins og tað altíð skal upplýsast, um rindast skal fyri tíðina, tá barnið er í Føroyum í sambandi við samveru ella feriu. Sostatt skal eitt nú upplýsast, um rindast skal fyri 365 samdøgur árliga, hóast barnið er í feriu.
Dømi:
Uppihaldið inniheldur ikki skúlaundirvísing, sum tískil skal rindast eyka fyri. Kostnaðurin er
upplýstur at verða:
Árliga skal í sambandi við uppihaldið rindast fyri 365 samdøgur hóast barnið er heima í feriu, meðan tað í sambandi við skúlan skal rindast fyri 5 samdøgur um vikuna í 40 vikur.
5. Uppfylging av málinum
Sum omanfyri nevnt, er tað barnaverndarnevndin, sum hevur ábyrgd av uppfylgjanini av málinum. Harafturat hevur barnaverndarnevndin ábyrgdina av, at avtalan við stovnin verður fylgd.
Hetta hevur m.a. við sær, at barnaverndarnevndin skal hava eftirlit við hvussu barnið hevur tað, eftir at ein fyriskipan er sett í verk. Eisini skal barnaverndarnevndin við jøvnum millumbilum meta um, hvørt ein fyriskipan virkar eftir ætlan.
Harafturat skal barnaverndarnevndin gáa eftir, um barnið fær ta veiting frá stovninum, sum er avtalað, eitt nú sosialpedagogiska viðgerð, skúlaundirvísing ella psykologiska viðgerð. Um komið verður fram á, at barnið ikki fær ta veiting, sum er avtalað, skal barnaverndarnevndin biðja stovnin um eina frágreiðing. Tað kunnu vera ymisk viðurskifti sum gera, at barnið ikki fær veitingina. Talan kann vera um, at barnið í styttri tíðarskeið ikki megnar at móttaka veitingina, men talan kann eisini vera um longri tíðarskeið, t.d. at barnið ikki longur gongur í skúla.
Um barnið ikki fær ta veiting, sum er avtalað, eigur ikki at verða rindað fyri veitingina, og skal barnaverndarnevndin boða stovninum frá hesum. Eisini er umráðandi at Høvuðsbarnaverndarnevndin verður kunnað beinanvegin, soleiðis at gjaldingin kann steðgast.
6. Mannagongd í sambandi við gjald av rokningum
Til tess at tryggja, at rokningar frá stovnunum eru í samsvari við avtaluna og hesa leiðbeining, skal barnaverndartænastan vátta rokningarnar, áðrenn tær verða goldnar.
Harafturat skulu barnaverndartænasturnar vátta, at aðrar útreiðslur, eitt nú ferðaútreiðslur, eru í samsvari við hesa leiðbeining.
Er goldið fyri útreiðslur, sum eru váttaðar av barnaverndartænastuni, men sum ikki eru í samsvari við avtaluna ella hesa leiðbeining, verður krav sent barnaverndartænastuni um at afturrinda útreiðslurnar.
Almannamálaráðið, 30. august 2016
Eyðun Mohr Hansen
aðalstjóri
1) Í sambandi við endurskoðan av barnaverndarlógini og hartilhoyrandi lógarbroyting í 2012 varð heimildin at seta børn á stovn uttanlands flutt úr § 33, stk. 3 til § 35, stk. 2. Av misgávum varð henda rætting ikki gjørd í tilvísingini í § 69, stk. 1. Hetta verður broytt næstu ferð barnaverndarlógin verður tillagað. Henda vegleiðingin vísir til galdandi ásetingar í lógini.
2) Sambært nr. 439 ff í donsku vejledning nr. 3 til serviceloven, vejledning nr. 99 af 05.12.2006 om særlig støtte til børn og unge og deres familier.


text:
Fleiri hundrað fólk royndu laksabrellbitarnar
Laksabrellbitarnir vóru vælumtóktir í Sandágerði hóskvøldið, tá Summarsólstøður var á skránni. Fólkaheilsuráðið bjóðaði leskiligar, litríkar brellbitar við laksi til tey mongu fólkini, ið vóru savnað á sandinum hetta kvøldið. Eini 1000 brellbitar og 400 faldarar vórðu deildir út. Bæði ung og gomul lótu væl at, og eisini vóru fleiri fremmandafólk, ið fingu smakkiroyndir við leskiligum føroyskum laksi. Hotel Hafnia gjørdi matin til ein sera sámuligan kostnað.
Tiltakið í Sandágerði var liður í arbeiðnum hjá Fólkaheilsuráðnum við at fáa føroyingar at eta meira fisk. Við fleiri ymiskum tiltøkum og átøkum royna vit í ár at varpa ljós á fisk sum leskiligan, lættan og heilsugóðan mat, sum vit eiga at eta meira av. Eitt nú bjóðaðu vit øllum 7.flokkum í Føroyum ein leskiligan fiska-burgara á Ítróttardegnum í mai, og hesa ferð vóru vit í Sandágerði og deildu brellbitar út. Fleiri onnur fiskaátøk eru ávegis.
Et fisk fyri heilsuna!
Trýst á leinkjuna og tak niður uppskriftina.


text:
Vikuætlan
Vikuætlan
Vika 21 - 2018
Mánadagur
Týsdagur
Vit hava danska mállæru
Vit spæla "Forklar ordet"
Sangløta
Í skúlanum: Arbeiða í "Eg skrivi 4"
Mikudagur
Vit fara við bussinum kl 09 - møta í seinasta lagi kl 08.45 á parkingsplássinum uttan fyri Hoyvíkshøllina. Vit verða í Havn aftur um 11.30-12 tíðina og fara tá í Pizza 67 at eta. Næmingarnir fáa frí eftir máltíðina :)
Hósdagur
Vit læra um "Eventyr"
Fríggjadagur
Í skúlanum: Arbeiða í "Eg skrivi 4"
Eftir túrin eta vit matpakkan á Vaglinum, og síðani fara øll í svimjihøllina at svimja. Næmingarnir fáa frí um 13 tíðina.
Lesiførleiki krevur venjing
Lesur tú 1 min. um dagin, lesur tú samanlagt 180 min. um árið, sum er uml. 8000 orð.
Lesur tú 20 min. um dagin, lesur tú heili 3600 min. um árið! Sum er uml. 1.800.000 orð!!! :)
Minnist tí til at lesa heima í 15 min hvønn dag!


text:
Sigmundur Brestisson (961-1005) var sonur Brestir Sigmundarson og frilluna Cesiliu. Hann misti pápan nýggju ára gamal og saman við Tóri Beinisson varð han seldur til Noregs sum trælur, og har vaks hann til mans. Longu sum barn sást gott mansevni í honum (VUH:7). Hann giftist Turið, dóttur Torkil Turrafrost og Ragnhild. Saman fingu tey dóttrina Tóru og fýra synir: Tórálv, Steingrím, Brand og Hera. Teir vóru allir evnaligir (VUH:66).
Lýsingin av Sigmundi sampakkar við lýsingina av faðirinum. Teir verða lýstir ígjøgnum atburð og gerðir í søgugongdini, eins og í skoðsmálum frá øðrum monnum. Sagt verður um Sigmund, tá ið hann kom aftur til oyggjarnar, at ikki hevði so mætur maður komið til Føroya sum hann (BN:58).
Í kap. 12, tá Sigmundur er hjá Úlvi, verður sagt um hann, at hann “var skjótt kønur í øllum listum Úlvs, so at hann varð hin størsti avreksmaður, og Tórir líkaso, tó kom hann ikki til javns við Sigmund” (VUH:19). Hjá Úlvi fremur Sigmundur manndómsbragdið at taka lívið av eini bjørn. Úlvur gevur tá Sigmundi tað skoðsmál, at mong avreksverk munnu fara at spyrjast av honum.


text:
SANGUR, PRÁT OG HUGNI
Í Undirhúsinum, á bryggjuni á Toftum, hittast 20-30 eldri menn hvønn mikudag at syngja í Undirhúsakórinum, harmonikan er við og sangurin gongur lættur.
Stórur aldursmunur er á tí yngsta og elsta sangaranum, men felags er alskurin til sang og hugurin at brúka eina løtu saman við góðum vinum og kenningum.
Kórið syngur til ymisk høvi. Tað eru fyrst og fremst sálmar og andaligir sangir, ið eru á skránni.
Tá vit koma inn á gólvið, er beinanvegin greitt, at kórið venur sera miðvíst, og orðaskifti um tónalag og tempo gongur lívliga millum løgini.
Undirhúsið á Toftum er, eins og onnur undirhús í landinum, eitt savningarstað fyri menn, ið eru komnir upp í árini. Fyri nøkrum árum síðan varð stig tikið til at gera eitt sangkór.
Heilt ofta er boð eftir sangkórinum, og tað meira enn so hendur seg, at kórið kemur á gátt, tá onkur av limunum hevur ein merkisdag.
NÆSTAN HVØNN DAG
Allar dagar uttan sunnudag, er opið, í undirhúsinum frá kl. 9-11 og aftur seinnapartin frá 14-17. Her hittast nógvir menn at práta um leyst og fast, meðan teir fáa ein kaffimunn.
Undirhúsið liggur í kjallaranum í handlinum hjá Pidda, so menn, ið fara til handils, gera sær ofta eitt rend inn á gólvið.
Ofta koma eisini yngri menn inn, t.d. sjómenn, ið eru heima, tí teir vita, at prátið altíð gongur væl, og kaffi er gott.
Í nógvum undirhúsum er kortspæl vanligt, men soleiðis er ikki í Nes kommunu, tí her verða eingi spøl brúkt. Longu tá undirhúsið lat upp, tíðliga í 2012, varð avgerð tikin um, ikki at spæla spøl. Hetta varð gjørt eftir ráðum úr øðrum undirhúsum, tí prátið gongur ikki líka frítt, tá menn eru upptiknir av spølum.


text:
Túsundir av børnum í stríðsherjaðu londunum í Miðeystri og Norðurafriku síggja og uppliva slíkt, sum eingi børn eiga at uppliva. SAT-7 røkkur børnunum – sjálvt á teimum ringast framkomandi støðunum.
Líkamikið, um fólk búgva í tjaldlegum í Libanon, ella tey liva undir fátækramarkinum í Jordan, so er altíð ein parabolur og eitt lítið sjónvarp til taks, sum børn og vaksin mangan tyrpast um. Millum annað fyri at síggja sendingarnar hjá SAT-7.
Allar sendingarnar hjá SAT-7 hava eitt kristið sjónarhorn. Serstakliga í traumasendingunum hevur Bíblian ein týðandi leiklut. Mong menniskju, í Miðeystri og í stríðsherjaðu londunum í Norðurafriku, standa einsom eftir við spurningum sum eitt nú: Hví loyvdi hin góði og almáttugi Gud, at mín familja varð dripin? Og hvar var Gud, tá eg varð neyðtikin? Spurningar sum gudfrøðin og sálarfrøðin í samstarvi kunnu hjálpa við at svara og ikki minst at koma til sættis við.
Fyri kortum hevur SAT-7 gjørt eina sendirøð á málinum farsi (almenna málið í Iran) um bíbilska sálarhjálp. Í sendingunum luttekur ein traumaserfrøðingur frá Trauma Healing Institute hjá Amerikanska Bíbliufelagnum. Sendingarnar eru enn á fyrireikingarstigi. Tær leggja týðiligan dent á týdning Bíbliunnar.
Bæði børn og vaksin í hesum parti av heiminum hava eina sera sterka bíbliutilvitan, tí liggja frásøgurnar væl goymdar í sinni teirra, og er tað tí eisini sjálvsagt at taka tær uppí í hesi sváru tíð. Og sjálvandi kunnu tey, sum ikki kenna Bíbliuna frammanundan, fáa hana latna upp.
"Gjøgnum sjónvarp kunnu vit í roynd og veru røkka milliónum av hyggjarum og vísa teimum, at tey ikki eru einsamøll.”
Bíblian er á tremur við søgum um menniskju, sum verða misnýtt, atsøkt ella sum eru fyri mismuni. Á henda hátt kunnu vit siga hyggjarunum, at hetta er vanligt, hóast tað ikki átti at verið tað. Og so snýr jú alt seg um at fyrigeva og finna aftur til lívið.
Tá eg vitjaði eina flóttalegu í Libanon, sá eg við egnum eygum, at tað vóru parabolar á hvørjum tjalddúki. Hetta sjálvt um fløttarnir annars livdu undir so fátæksligum korum, at illa ber til at ímynda sær. Gjøgnum sjónvarp kunnu vit í roynd og veru røkka milliónum av hyggjarum og vísa teimum, at tey ikki eru einsamøll. Og tað týdningarmesta av øllum er, at vit kunnu taka í hond teirra og hjálpa teimum gjøgnum tilgongdina, sum má til, so tey kunnu handfara trongdirnar. Longu her eru vit komin eitt risafet longur fram á leiðini til eina nýggja framtíð í hesum økjunum.
Skrivað hevur: Kurt Johansen, aðalskrivari hjá SAT-7 í Europa 04-01-2018
Týtt: Dánial á Dul Jacobsen
Mynd: SAT-7
______________________________________________________________________________________________________________________________________________
Lagt út: Ásbjørn Jacobsen


text:
Treytir og kunning vísandi til vetrarsigling til Íslands
Gevið gætur! Tað kann koma fyri, at ferðin úr Føroyum til Íslands verður seinkað, framskundað ella avlýst grundað á veðurlíkindi, ið tarna tryggari ferðslu. Hetta kann bera við sær, at ferðandi kunnu fáa óvæntaðar útreiðslur. Undir slíkum umstøðum, kann Smyril Line ikki ábyrgdast av at veita endurgjald ella bjóða aðrar ferðamøguleikar ella syrgja fyri innivist. Hesar útreiðslur verða at gjalda av tí ferðandi sjálvum. Smyril Line fer tó at bjóða ferðandi, ið á henda hátt verða tarnaði í at ferðast víðari til Íslands, at búgva umborð á Norrønu, við teirri treyt, – at ein rímiligur prísur verður goldin fyri vistarhald.
Avlýsing, grundað á veðurlíkindi, er staðfest eina ferð í 2013, meðan ongar avlýsingar hava verið í 2014, 2015 og 2016 meðan Norrøna hevur siglt til Ísland í vetrarhálvuni. Broytingar kunnu koma fyri í ferðaætlanini, tí hædd altíð verður tikin fyri tryggari ferðslu. Um broytingar eru í hendi, verða ferðandi støðugt kunnaði – bæði undan og undir ferðini.
Um skipið Norrøna t.d. ikki fer til Íslands í eina viku og ferðandi umborð ynskja at koma til Íslands sum skjótast, rindar Smyril Line ikki fyri eina møguliga ferð við flogfari – hesari má kundin sjálv/ur rinda fyri. Um ferðandi í slíkum føri hevur bil við, ið viðkomandi ynskir at flyta við skipinum til Íslands, syrgir Smyril Line saman við kundanum fyri, at bilurin verður fluttur til Íslands næstu ferð Norrøna siglir, uttan kostnað fyri kundan.
Um ferðandi við Norrønu, verður veðurfastur í Íslandi, rindar Smyril Line ikki útreiðslurnar í hesum sambandi, so sum gistingarhús, mat v.m. Smyril Line, hjálpir at finna innivist, um tað verður neyðugt.
Máltíðir bílagdar áðrenn fráferð
Um máltíðir eru bílagdar áðrenn fráferð og ferðin til ella frá Íslandi er avlýst av Smyril Line, verður kostnaðurin fyri máltíðirnar endurrindaður.


text:
Magnus Gunnarsson 11.04.2017 (11:20)
Mercedes GLC við 510 hk
Hjá Mercedes-Benz hendir nógv alla tíðina, og nógv nýtt kemur á marknaðin.
Ein nýggjheit er hesin Mercedes AMG GLC 63 4Matic+, sum verður frumsýndur á bilaframsýningini í New York nú á páskum.
Hesin er ein rættiliga sportslig útgáva av GLC, hann hevur 4,0 litra V8 Twin Turbo við 510 hk og koyrir frá 0-100 km/t upp á 3,8 sek. Snúningsmomentið er 700 Nm v/1750-4500 snún/min.
Bilurin sær sportligur út og hevur nýggja designstílin hjá Mercedes. Sambært Mercedes kemur bilurin á marknaðin seinni í ár.
Les meira um bilar á www.in.fo/bilar/
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Ungu Føroyar 2009
Hugtøk í bókmentafrøði er eitt savn av vanligum hugtøkum í bókmentafrøði, ætlað næmingum og lærarum í hægri skúlum og øðrum áhugaðum. Umleið 80 nýggjar greinir eru komnar aftrat síðan fyrstu útgávu, og eg takki teimum starvsfeløgum og øðrum fakfólkum, ið hava dugnað. Ómerktum greinum ber ritstjórin ábyrgd av. Aftast í bókini er skrá yvir heimildir. Av teimum er Hugtök og heiti í bókmenntafræði høvuðsheimildin, nógvar greinir eru, meira ella minni broyttar og styttar, runnar beinleiðis frá henni og høvundum hennara skyldi eg tøkk.
Turið Sigurðardóttir
Her liggur ein netútgáva av bókini.
Styttingar:


text:
Oddagreinina og síðu 2 í Sosialinum hevur Eirikur Lindenskov altíð brúkt til at niðurgera fólk, serliga politikarar, sum hann annahvørt ikki orkar fyri, ella er ósamdur við
Nú verður oddagreinin eisini brúkt til grova persónliga útspilling.
Privatpersónar fáa av at vita, um teir annaðhvørt bara gera sítt arbeiði, ella hvis man sum politikari dittar sær at finnast at Javnaðarflokkinum, sum er komin sær í ringasta rasshaft av sonevndu ”stjórnarskipanini”.
Í tveimum skrivum havi eg ført fram míni egnu sjónarmið um sonevndu ”stjórnarskipanina” og leiklutin hjá Javnaðarflokkinum í henni. Hetta er politiskt orðaskifti. Men slíkt tola Eirikur Lindenskov og hansara stuðlar ikki, og tí verður lagt ljótt og persónliga eftir fólki, sum í grundini einki hava við málið at gera.Eyðkennið fyri oddagreinir í framkomnum avísum og tíðarritum er, at tær viðgera mál sakliga og við seriøsari argumentatión. Tað, sum skrivað verður í ordiligum bløðum, hevur hald í veruleikanum, sjálvt um talan kann vera um hugsanir hjá einum blaðstjóra.
Í Sosialinum er ein heilt onnur dagsskrá galdandi. Har er afturvendandi og einvís propaganda og grov manipulatión fyri tí einvísa politikkinum, sum blaðstjórin vartar upp við.
Kósin er heldur einki broytt, síðan blaðið fekk almennan studning í ár. Blaðstjórin á Sosialinum ríður niðarlaga.
Tað hevur ikki verið siðvenja í Føroyum at draga embætisfólk ella privat og professionell fólk, ið gera eitt arbeiði, inn í politiskt kjak. Atburðurin hjá Eirikur Lindenskov er týðiliga merktur av desperatión og lægsta felagsnevnara.
Blaðstjórar hava vald, men tann á Sosialinum dugur hvørki at umsita sítt vald ella at halda vanligan fólkaskikk.
Hevði tað verið í lagi at spilt út professionell embætisfólk ella ráðgevarar hjá javnaðarfólkum, og greitt frá samsýningum teirra?
Hevði tað verið rímiligt at fortalt fólki, at almenni stuðulin til Sosialin er farin til at tryggja sína løn?
Ella at loysingarsinnaði blaðstjórin telist millum húsaspekulantar í høvusstaðnum?
Hvat hevur slíkt við politiskt orðaskifti at gera? Hetta kan ikki verða mátin at samskifta ella hava politiskt orðskifti uppá – og allarminst fyri ein blaðstjóra.
Kinesiska orðatakið hóskar væl til dagsins tekst:
”Tá ið smáir menn kasta langar skuggar, fer sólin niður”.


text:
Tak niður produktblað um Lívs- og Bráðsjúkutrygging.
Trygging
Tryggja teg og tíni nærmastu
Lívs- og Bráðsjúkutrygging
Bráðsjúkutrygging tryggjar tær skjótt og munandi útgjald, um tú ella barn títt fært álvarsliga sjúku, og tú og næstringar tínir noyðast at sleppa øllum skyldum og savna tykkum um sjúku og viðgerð.
Skuldi tú latið lív, fáa tey, ið eftir sita, eina upphædd útgoldna, sum lættir munandi um hjá teimum fíggjarliga.
Tak niður
Bílegg
Ynskir tú at stovna hesa trygging? Set teg í samband við okkum, og vit vegleiða tær.


text:
Roðin økistænastan fer nú at bjóða borgarum, sum eru 67 ár og eldri, til venjing og samveru í Bylgjuni í Runavík og í Ítróttarhøllini á Skála.
Í Bylgjuni í Runavík er venjingin mánadag og mikudag frá kl. 11 – 12.
Í Ítróttarhøllini á Skála er venjingin týsdag og hósdag frá kl. 11-12.
Venjingin er ikki fyri at blíva yngri, men fyri at blíva eldri.
Tilboðið er við tí fyri eyga at økja um kontitiónina, vøddastyrkina og betra balansuna. Hetta kann fyribyrgja falli og lívstílsjúkum og kann stuðla undir vælveru og lívsgleði.
Øll kunna vera við.
Sí faldara HER


text:
Document Output
SOLEIÐIS SPARIR TÚ TÍÐ OG POSTGJALD!
Spill ikki tíðina burtur við at senda frágreiðingar við hond frá Microsoft Dynamics NAV til viðskiftafólkini og onnur uttan fyri húsi. Continia Document Output ger hesa uppgávuna sjálvvirkna og gevur samstundis møguleika til at sniðgeva teldupostar, so teir hava júst tær upplýsingar og tað snið, tú ynskir!
Tilboð, bíleggingarváttanir, sølufakturar, áminningar, rentunotur, kontuavrit og mangt annað, kunnu sendast í PDF-sniði, viðfest í teldupostinum – annað hvørt við fáum klikkjum ella púrasta sjálvvirkandi!
Ikki bara er prísurin fyri haldið lágur - Continia Document Output er eisini skjótt at seta upp. So set teg í samband við okkum í dag, um tú vilt spara bæði tíð og postgjald!
Vit mæla til, at tú hyggur at filminum, sum gevur tær eina gjøgnumgongd av loysnini.
Ráðgeving
Vit vilja fegin greiða frá, svara spurningum ella ivamálum.


text:
“Norður í heyggi” við bygdina á Eiði í Eysturoy er íbygt - har búgva huldufólk sum víða hvar í øðrum støðum.
Eina ferðina sat ljósmamman á Eiði Elseba frammi á løðugarðinum og rørdi fleytir. Sum hon best situr og letur tyrilin renna sum skjótast at fáa fleytirnar fastar og at vaksa væl í dylluni, kemur ein hundur at henni, er næskur og vil sleikja av mjólkini. Hon kennir ikki hundin og vil koyra hann burtur frá sær, men hann er treiskur og vil ikki fara undan hóttum hennara; - hon ætlar sær tí at rýma og fara inn til sín við mjólkini, hundurin eltir hana, og tá ið hon kemur at durunum, stendur ein huldumaður har fyri henni og biður hana koma við sær at hjálpa konu síni, sum var farin í gólv og lá í barnsneyð. Hon fylgir honum nú norður í heyg og var har alla náttina; - huldumaðurin bant fyri eyguni á henni, tá ið hann leiddi hana norður í heygin.
Nú hon kemur aftur um morgunin, fara fólk at forvitnast um, hvar hon hevði verið um náttina, og hvat hon hevði havst at, men hon svaraði einki annað enn: “Vænur var grúkurin, ið føddur var í nátt”.
Hann lovaði Elsebu lukku í tíggjunda lið, tí at hon hjálpti huldukonuni úr neyð; Hanis í Búrstovu á Eiði er sætti maður frá henni.
Eina ferðina eftir hetta vóru eiðismenn á fjalli at taka skurð, og maður Elsebu var ein av rakstrarmonnunum; meðan fjallmenninir savna seyðin hvør á sínum stað, sleppur lamb úr gonguni hjá honum, og hann rennur eftir tí. Nú møtir hann huldumanni, sum í ilsku sigur við hann, at hevði hann ikki ligið við liðina hjá Elsebu um náttina, skuldi ilt verið honum fyri, tí at hann hevði gingið yvir tekjuna hjá teimum.
V.U. Hammershaimb: ”Færøsk Anthologi I”, 1891


text:
Hóast Grønland og Føroyar hava umleið sama fólkatal, so eru tað nógv fleiri druknivanlukkur í Grønlandi, og her serliga av slagnum har eitt fólk í báti druknar.
Í Føroyum druknaðu 33 fólk í tíðarskeiðnum frá 2000 til 2014, sum eru í meðal 2.4 um árið, ella sambært veruligu skrásetingunum millum 1 og 4, hvørt ár.
Í Grønlandi druknaðu 14 ella 15 í 2017, harav fýra í syndarligari tsunami-vanlukku, og hini yvirhøvur í bátavanlukku. Eitt orð sum er afturvendandi í skrásetingunum, er ‘jolle’.
Nù kunnu nógvar orsøkir vera til at fólk drukna, so sum væntandi bjargingarútgerð og kuldi. Men í øllum førum eru tølini hjá grønlendingum óhugnalig.


text:
Föglö
Föglö er ein kommuna í landsynningspartinum av Álandi. Föglö hevur 568 íbúgvar (2014)[1]. Í kommununi eru fleiri oyggjar, hólmar og sker. Kommunan fevnir um eitt øki á 1.869,02 km2, av hesum eru 1.734,24 km2 vatn. Fólkatættleikin er 3,67 íbúgvar pr. ferkilometur. Íbúgvarnir á oynni tosa øll svenskt. Tó hava tilflytarar úr Estlandi og Lettlandi búsett seg á oynni tey seinastu áratíggjuni, orsakað av tørvinum á arbeiðskraft til alivinnnuna, sum er høvuðsvinnan í kommununi.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]


text:
Bogaskjótifelagið Ørvur
Bogaskjótifelagið Ørvur er bogaskjótifelag fyri Eysturoynna og hevur heimstað í Runavík.
Felagið varð stovnað 3. mars 1991. Stigtakarar til felagið vóru Schandorff Vang, Petur Olivar í Hoyvík og Leivur Poulsen, sum eisini mannaðu fyrstu nevndina.
Felagið hevur eini 30 limir og hevur regluligar venjingar i kjallaranum í ítróttarhøllini í Runavík. Felagið hevur staðið seg væl í kappingum her heima, eins og skjótarar úr felagnum fleiri ferðir hava vunnið heiðursmerki fyri Føroyar á Oyggjaleikum.
Formaður felagsins er:
Nikkel Petersen
Antarvegur 1
620 Runavík
Tel.: 791794


text:
At arbeiða fyri Á handilin má verða eitt tað hugnaligasta arbeiði sum er! Eg stórtrívist við at finna leskiligar rættir til føroysku familjurnar. So ger tað heldur ikki støðuna verri, at starvsfólkini hjá Poul Hansen og Á eru sera fitt og hjálpsom.
Sum tit kanska hava frætt, er Á farið at seta fokus á, at heita føroyingar at minka um matoyðsl. Fantastiskt ha?? Tað veit den, vit kenna øll til tað. Áhh helle man koyrir nógv burtur. Men tað krevur ikki meira enn eitt sindur av umhugsni, fyri at broyta hetta. (um man ikki er kreativur sjálvur, so kann man leita Á tilboðsblaðið fram, so finnur ein í hvussu er nógv góð ráð).
Í tilboðsblaðnum hesa vikuna, havi eg gjørt ein sera lættan, men ordiliga leskiligan rætt. Ríspappírrullur við øllum tí, tú kundi hugsað tær at fylt í. Vit plaga at verða á einari nýggjari matstovu her í Aarhus, sum ger vietnamesiskan mat. Altso tað smakkar væl. Tað er so frískligt, og leggur seg ikki so tungt í búkin. Eg plagi altíð at bíleggja mær hesar lekkru summarrullurnar frá teimum. (hóast summarið ikki ordiliga er til staðar enn, so kunnu vit altíð droyma um tað).
Hava tit annars sæð nýggju heimasíðuna hjá Áhandlinum?? Wauuw sigi eg bara! og SukurSøtt hevur enntá fingið sítt fasta pláss á síðuni. Áhh sum tað er stuttligt! Trýst HER fyri at koma inn á síðuna. Har finnur tú nemliga eisini hesa uppskriftina, og hinar sum hava verið í fyrrverandi tilboðsbløðunum.
Tú finnur hendan kula faldarin, sum er fullur av góðum ráðum, til hvussu tú kanst minka um matoyðsl, í Á handlunum kring landið.
Vælgagnist!
M&K.


text:
Orð: Hanus Kamban
Lag: Kom og kvøð meðan vónir gerast blíðar
Viðmerking: Í Tíðartinnum frá 1985 hevur sangurin hesa viðmerking: Yrktur tá “høgrakreftir” fóru at gera um seg av nýggjum í Føroyum.
1. Avdeyð gívur nú stunar í barnferð,
og tær fúnaðu ræður fáa lív.
Deyðar tankar vit síggja í hamferð,
meðan níðingur hvessir lygiknív.
Gjøgnum skriðu og skarð
oman í bóndans garð
skríða drekar at sorla farm og far.
2. Teir, sum bórust til skrúð og skorin klæði,
aftur nokta tí veika skjól og breyð.
Teir, sum gøddust av annans fong’ og fæi,
gera krossferð fyri ótrygd og neyð.
Teir, sum kring um várt land
bóru fyrr frælsisbrand
ynskja aftur, tú hevði tunguband!
3. Og teir lirka við gull’ og grønum skógum,
og teir gykla tær lívsins happadrátt.
Og teir lokka: bert tú svíkir tín bróður,
kanst tú ognast títt egna dreymaslott.
Aftur hent er dann dorg,
sum var borin á torg
í Madrid, í Berlin og Rómaborg.
4. Lat teir skavast á andans øskudunga,
lat teir sópa allan søgunnar flór.
Lat teir dríta á fólk sítt, lat teir munga
eftir vesælavaldinum, ið fór.
Traðkið trygd undir fót.
Er bert maðketin rót,
býður prúðasta sløkja ikki bót!
5. Avdeyð gívur nú stunar í barnferð,
herðið skjøldur og hvessið tí vit.
Deyðar tankar vit síggja í hamferð,
veljið støðið og vísið tí lit.
Enn sum áður hvønn dreyg,
sum úr frummyrkri skreið,
móti morgni vit bera út í heyg!


text:
Hendan seinasta býráđssetan hevur í mangar mátar veriđ óvanlig. Serliga fólkarćđisliga hevur hon veriđ eitt afturstig.
Ein flokkur fekk einsamallur meiriluta, men bjóđađi til breitt samstarv viđ alt býráđiđ, so ongin andstřđa var.
Okkara hugur stóđ til at halda fram átta ára samstarviđ millum Tjóđveldi og Javnađarflokkin, men tá Javnađarflokkurin ikki vildi, góvu vit tí breiđa samstarvinum ein kjans.
Inni í breiđa samstarvinum vísti seg hvřrki at vera hřgt til loftiđ ella vítt til veggja, og tá samstarviđ einvíst fór at tveita fólk út, fóru vit řll.
Húsařđi og bryggjuřđi
Í andstřđu hava vit víst á vansarnar viđ, at einarćđi í veruleikanum valdar á Vaglinum, og at skilaleysar samtyktir hava kostađ kommunukassanum dýrt og seinkađ fleiri málum.
Á Vestaru bryggju er Fólkaflokkurin sloppin at spćla sćr viđ einum sjóvinnuhúsi, sum hevur kostađ 100 milliónir krónur. Húsiđ stendur gapandi tómt, tí grundarlagiđ fyri samtyktunum hevur ikki hildiđ.
Inni í býnum hevur býráđiđ keypt tveir bankabygningar fyri 90 milliónir krónur. Tá keypt varđ, var ćtlanin at hýsa kommunalum skrivstovum og stovnum í bygningunum, men meira enn illa hevur gingiđ at halda hetta lyftiđ, og annar bygningurin stendur enn tómur.
Viđ Musikkskúlanum er ikki hent annađ enn, at hann á pappírinum er fluttur úr einum stađ í annađ, men ítřkiliga ongan veg komin. Kanska er hann heilt sleptur?
Í ađrar mátar hevur hugurin at byggja torg viđ minnisplátum veriđ střrri enn at geva dagligu umstřđunum hjá fólki ans, og tí er eitt so týđandi og avgerandi málsřki sum eldrařkiđ undirfíggjađ.
Í sambandi viđ Skúlan á Flřtum, sum hevur veriđ í umbúna alla setuna, eru framvegis bara hakarnir settir í og onki meir.
Og í evsta tíma skrćdnađi Javnađarflokkurin í málinum um Skansabryggjuna og lćt Fólkaflokkin bera eina ílřgu fyri 465 mió. kr. ígjřgnum býráđiđ.
Breiđa samstarviđ hevur tíverri veriđ eitt byggi- og betongstýri, sum hevur havt lítlan og oftast ongan ans fyri innihaldinum í gerandisdegnum hjá fólki.
Fólkiđ fyrst og fremst
Tjóđveldi setir borgararnar fremst í Tórshavnar kommunu.
Vit vilja ansa vćl eftir kommunukassanum, men játta pengarnar, har teir gera fólki mun.
Tćr ílřgur, iđ eru skilagóđar og neyđugar, verđa gjřrdar.
Nćsta býráđ skal virka fyri, at břrnini, ungdómurin, familjurnar og eldru borgararnir fáa uppaftur betri umstřđur og tćnastu.
Máliđ verđur, at fólk í Tórshavnar kommunu verđa sett í hásćti – og ikki bara betongiđ.
Tađ gera vit fegin saman viđ flokkum, sum hava hjartarúm fyri tílíkum politikki.
Á valinum, iđ kemur, er umráđandi at javnsterkir flokkar ganga saman í samgongu at stýra býnum.
Paradu-samstarviđ, iđ var, gjřrdist eitt betongstýri uttan mál og miđ. Kósin má rćttast.
Jógvan Arge, varaborgarstjóri úr Tjóđveldi
---


text:
Ingrid Jensen er sett sum leiðari fyri Barnaverndartænastuna
við Skálafjørðin
Barnaverndartænastan við Skálafjørðin, sum umfatar Nes-, Sjóvar- og Runavíkar kommunur, hevur sett Ingrid Jensen sum leiðara í samstarvinum.
Ingrid er útbúgvin sosialráðgevi, hevur tikið diplomútbúgving og fingið lektaragóðkenning innan sosialt arbeiði og hevur harafturat tikið eina masterútbúgving í "Vidensbaseret socialt arbejde”.
Ingrid hevur seinastu 16 árini starvast í Danmark. Hon hevur samanlagt 35 ára starvsroyndir innan sosialt arbeiði, m.a. sum málsviðgeri, fulltrúi og leiðari innan almannaverk,
barnavernd og fakfeløg, umframt at hava sitið í kærunevndum innan barnaverndarøkið bæði í Føroyum og í Danmark.
Hon byrjar í starvinum í november.
Vit ynskja Ingrid vælkomnari í starvið.


text:
Til foreldur
Børn og ferðsla er ein samanseting, sum kann elva til mikið høvuðbrýggj hjá foreldrum. Tað kann bæði vera, tá børnini eru smá og hava hug at ganga sjálvi úti á vegnum og spæla, men eisini foreldur at tannáringum hava stundum svøvnleysar nætur av ótta fyri vandunum í ferðsluni.
Foreldur kunnu vera við til at menna hugburðin hjá barninum um atburð í ferðsluni heilt frá tí at børnini eru heilt lítil, men eisini ítøkiligar venjingar við smáu børnunum eru umráðandi fyri, at børnini duga at bera seg rætt at. Umráðandi er eisini, at tú sum foreldur ert ein góð fyrimynd, og at tú veitst, hvussu barnið verður rætt íbundið, hvussu súkkluhjálmurin skal sita o.s.fr.


text:
Wales
Wales ella Lítla Bretland (Bretland hitt minna) (walisiskt: Cymru) er ein hálvoyggj í suðurvestur Stóra Bretlandi. Wales er partur av Sameinda Kongsríkinum Stóra Bretland og Norðurírland. Bretski trónarvingurin ber heitið 'Prince of Wales', men hann hevur ongan politiska leiklut í Wales.
Navnið Wales stavar frá germanska orðinum fyri 'ørðvísi', eins og t.d. Vallonia og Valakia. Wales er uml. 20.761 km² til støddar og fólkatalið er uml. 2.881.000 (1990). Høvuðstaður er Cardiff.
Í bygdunum uppi millum fjalla í Wales búgva fólk av keltiskum uppruna. Tey tala sítt forna walisiska mál, sum als ikki líkist enskum.
Í 1282 tóku onglendingar Wales. Men Wales hevur varðveitt mong eyðkenni, og nógv fólk har norðuri í landinum tosar enn walisiskt. Mesta fólkið býr í dølunum har suðuri, har nógvur ídnaður er. Sunnasti parturin var einaferð týdningarmikið kolaøki, men flestu námini eru afturlatin. Í staðin arbeiða fólk í bilídnaðinum, í teldu- og tøknifyritøkum ella øðrum hátøkniligum fyritøkum. Norðantil og vestantil er vinnan landbúnaður og ferðavinna.
Siður er, at elsti sonur kong ella drotning Bretlands verður prinsur av Wales.
Purran er tjóðareyðkenni hjá Wales.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Walisar hava alla tíð noyðst at stríðast ímóti álopshugaðum grannum fyri at verja sítt sjálvræði og mentan, Wales hevur ikki havt sjálvstýri síðan 1282, tá landið varð hertikið av enska konginum og lagt undir Ongland.
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Meginparturin av hálvoynni Wales er fjallalendi. Fyri norðan eru fjøllini brøtt og illgongd, vaksin við grasi og lyngi. Uppi í fjøllunum eru høgir hamrar og skúmandi fossar, niðri í dølunum eru stór vøtn. Hægsti tindurin eitur Snowdon, sum merkir "Snjótindurin". Undan fjøllunum eystureftir og út ímóti havinum vestureftir ganga lýggir, breiðir og fruktagóðir dalar, har hópur av fólki býr. Fyri sunnan er landið lægri og slættari. Jørðin har er fruktagóð og væl velt.
Íbúgvafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Fólkatalið í Wales er vaksið frá 2.903.085 í 2001 til 3.064.000 í 2011.
Mál[rætta | rætta wikitekst]
Walisiskt er eitt keltiskt mál, ið er nær skylt við corniskt og bretonskt.
Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch er kendasta staðarnavnið í Wales.


text:
6 umsóknir fingið stuðul til gransking á heilsuøkinum
Tilsamans eru 3,2 milliónir kr. tillutaðar til verkætlanir innan høvuðsøki 2, ið er eitt av trimum høvuðsøkjum, sum fæið hjá niðurlagdu sjúkrakassunum skal lutast út til. Høvuðsøki 2 fevnir um gransking og menning á heilsuøkinum í Føroyum.
Játtanir verða í ár latnar á trimum raðfestum økjum
Á økinum Heilsa sum sosialt fyribrigdi fær Kristianna Dam frá Sjúkrarøktarfrøðideildini á Fróðskaparsetri Føroya kr. 312.638 til eina verkætlan um lívsfatanina hjá ungum, sum eru uppvaksin við sálarsjúkum foreldrum.
Marin Strøm frá Megindeildini fyri Náttúru- og heilsuvísindi á Fróðskaparsetri Føroya fær kr. 536.736 til eina verkætlan um sambandið millum kost og rørslu hjá føroyskum tannáringum og sosiobúskaparligu og heilsuligu støðuna hjá familjuni.
Á økinum Heilsa sum medisinskt fyribrigdi fær Shahin Gaini frá Medisinska Deplinum á Landssjúkrahúsinum kr. 318.536 til eina verkætlan at kanna immunverjuna hjá sjúklingum við blóðeitran (sepsis), har bakteriur eru funnar í blóðnum. Verkætlanin kallast BiFaSeps (Biomarkers-Faroeislands-Sepsis-Study).
Maria Skaalum Petersen frá Deildini fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu fær kr. 667.421 til eina verkætlan um genetisku orsøkirnar til Alzheimers sjúku í Føroyum.
Turid Hammer frá Deildini fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu fær kr. 1.217.022 til eina ph.d.verkætlan um tarmbrunasjúkur í Føroyum.
Og á økinum Sálarfrøðilig heilsa fær Noomi Oddmarsdóttir Gregersen frá Ílegusavninum kr. 184.223 til eina verkætlan um at eyðmerkja og greina genetisk frávik í Føroyum, sum økja vanda fyri at fáa panikkangist. Hetta er framhald av ph.d. verkætlan hennara.
Sambært leiðreglunum fyri Sjúkrakassagrunnin skal stuðul til høvuðsøki 2 býtast nøkulunda javnt millum fimm raðfest økir. Á hesum sinni varð stuðul tó bert játtaður til trý økir, tí mett varð ikki, at tað vóru stuðulsverdar umsóknir á økjunum Krabbamein og Hjartasjúkur. Eins og í fjør vóru flestar umsóknir á økinum Heilsa sum medisinskt fyribrigdi.
Hetta er aðru ferð at stuðul verður latin frá Høvuðsøki 2, tilsamans 13 umsóknir vóru um stuðul í hesum umfarinum.
Granskingarnevndin hevur gjørt av, at næstu ferð tað verður lýst eftir umsóknum til Høvuðsøki 2, so verður tað bert lýst á økjunum Krabbamein og Hjartasjúkur. Tað eru á leið 2,6 mill. kr. tøkar til ta umsóknarfreistina, sum verður tann seinasta fyri Høvuðsøki 2 í hesum umfarinum. Meira verður at frætta um hetta seinni.
Tað ber eisini til at fáa stuðul til gransking á heilsuøkinum úr Granskingargrunninum. Næsta umsóknarfreist er 15. februar 2016. Tað eru væntandi góðar 6 mió. kr. tøkar til stuðul á øllum fakøkjum.
Les meira um Sjúkrakassagrunnin her


text:
c. Rasmus á Oyri
Rasmus bóndi á Oyri í Borðoy, sonur Guttorms í Múla (sum gitin er í øðrum søgnum), var avtaksmaður og ramur í gandi sum pápin. Einaferð sum hann ferðaðist í Eysturoynni, kom hann framvið, har sum tveir seyðatjóvar reiddu seyð “ímillum fjarða” (Skálafjarðar og Funningsfjarðar). Hann spurdi, hvat tað var, ið teir reiddu. “Fiskur,” søgdu teir. Tað var løgið, helt Rasmus: loðin fiskur í Eysturoy? Hann var ikki komin langan veg, tá sá hann teir koma eftir sær. Gamal var hann og gekk við putt og var tí ikki førur at halda undan. So setti hann seg niður í eina lág. Tá ið teir vóru komnir nakað fram at honum, segði hann við teir: “Bannaðir, eg mátti givið tykkum puttin í ryggin!” Tá stóðu teir fastir og sluppu ikki úr stað, fyrr enn Rasmus var undankomin - so mikið skuldi hann kunna.
Seinni sá hann báðar aftur í Havn eitt summar. Tá vóru teir so bæriligir á at líta, høvdu hvítar hosur og spenniskógvar, tí teir vóru løgrættismenn. “Tit eru so prúðir í dag, sum síðst eg sá tykkum,” segði Rasmus. Tá smoknaðu teir burtur og fingu ikki talað.
(Meira er greint frá Rasmusi úti á Oyri í søguni um trøllið við Sjógv).
Jakob Jakobsen: ”Færøske folkesagn og æventyr”, 1898-1901
Sagnirnar eru her endurgivnar við Hammershaimbs stavseting eftir útgávuni:
Jakob Jakobsen: "Sagnir og ævintýr" , fororð eftir Mariu Mikkelsen, 1. útg. 1925, 2. útg. 1984-85.


text:
Vágs kommuna hevur seinasta árið arbeitt miðvíst við at skifta gøtuljósini í kommununi frá vanligu gøtuljósunum til LED-ljós. Sum liður í hesum arbeiði eru gøtuljósini vestur á Eiðið nú skift.
Gøtuljósini vestur á Eiðið og á parkeringsøkinum við Vágs Høll eru skift og hevur hetta eisini ført við sær, at væl betri ljós er á hesum teininum og á parkeringsøkinum á Eiðinum.
Umframt at LED-ljósini geva betur ljós, so er tað eisini ein munandi orkusparing við at skifta til LED í mun til vanligu gøtuljósini, og orkusparandi partin hevur Vágs kommuna eisini raðfest høgt seinastu árini, sigur Dennis Holm, borgarstjóri.


text:
Demokratiska Lýðveldið Kongo hevur mark ímóti níggju londum. Tað er næstan avbyrgt frá sjónum, bara ein lítil nasi er út ímóti sjónum við ósan í Kongoá. Kongoá er sum ein ovurstórur bugur ígjøgnum alt landið og er sjálv lívæðrin í landinum. Veðurlagið er lýtt og slavið, mesta fólkið livir av landbúnaði. Síðan Demokratiska Lýðveldið Kongo sleit frá Belgia í 1960, hava borgarakríggj og harðrent einaræðisstýrið plágað landið. Hesir tvørleikar og fallandi prísur á útflutningsvørum hava gjørt, at Demokratiska Lýðveldið Kongo er av fátækastu londum í heiminum.
Demokratiska Lýðveldið Kongo er eyðkent fyri sermerktu list sína. Kubafólkið miðskeiðis í landinum nýtir skeljar, perlur og raffia - tægrir úr pálmabløðum, tá ið tey gera mátingarmynstur. Eitt nú verða høvdingaskortar gjørdir. Tá ið høvdingurin er í honum, fær hann part av máttinum, ið er í einum miklum anda.
Fram við allari Kongoá eru havnir og handilsstaðir. Handlar, ið selja bátaútgerð og landbúnaðaramboð, eru síð um síð við marknaðir, hagar fólk úr bygdunum við ánna koma at selja vørur sínar. Marknaðir eru ikki bara á landi. Mong fólk selja grønmeti og feskan fisk beinleiðis úr bátinum.
Fólkið her nevnir Kongoá Zaireá. Hon er av longstu áum í heiminum; átøk einum øvutum hestaskógvi rennur hon ígjøgnum alt Demokratiska Lýðveldið Kongo og er týdningarmesti flutningsvegur í landinum. Kongoá rennur fyrst norður um og síðan suður um aftur Miðkring. Fólk sigla á ánni bæði við maskinbátum og holaðum viðarbulum. Sumstaðni eru stórir bátar riggaðir til sum sjúkrahús ella drykkjustovur. Nógvur fiskur verður veiddur í ánni og etin, og fram við allari ánni er fruktagóð landbúnaðarjørð.
Stór byrging er løgd um Kongoá við býin Inga. Stórt orkuverk er gjørt við byrgingina.
Námsvinnan í Demokratiska Lýðveldinum Kongo verður helst støðið undir betri korum í framtíðini. Har eru ovurstórar kopar-, kobolt-, gull-, silvur- og uranlindir, og í havbotninum er olja. Koparvinnan er ógvuliga týdningarmikil vinna; men tá ið koparprísurin fall í 1970-árunum, kom tað landinum so illa við, at tað fór á húsagang.
Í Miðafrika báðumegin Miðkring eru tað stóru, grøðiligu regnskógirnir og ovurstóra Kongoá, sum eyðkenna landslagið. Tað var her, ræðuligi trælahandilin, ið evropearar settu í verk, byrjaði í 14. øld; síðst í 19. øld vórðu øll londini í Miðafrika evropeisk hjálond. Londini tóku loysing í 1960-árunum, men striltið hevur gingið at sett fólkaræðiliga stýrisskipan í gildi. Ójavnt er, hvussu londini eru fyri; í Kamerun hava politisku viðurskiftini verið trygg, men í Miðafrikalýðveldinum hava harðrend hernaðarstýri rátt, og landið er sera fátækt.
Fjølbroytta landslagið er alt eftir, hvussu veðurlagið er. Við Miðkring vaksa stórir og tættir regnskógir, tí at har er veðurlagið heitt og slavið, og nógv regn er alt árið. Longri burturi frá Miðkringi eru regntíð og turrtíð, og her eru savanna og spjaddur runnavøkstur. Norðast í Miðafrika, í Kjad, er glóðheit sandoyðimørk.
Høg fjøll, djúpir dalar, rivur, gosfjøll og ovurstór vøtn skera seg ígjøgnum londini norðan úr Uganda og suður í Malavi. Hetta sermerkta landslagið er partur av ovurstórari rivu í jarðarskorpuni, nevnd Stóri Rivudalur. Hægsta fjall í Afrika er Kilimanjarofjall, eitt gosfjall, sum liggur í dvala í tí partinum av Stóra Rivudali, sum er í Tansania. Annars er mesta landslagið í hesum parti í Afrika slættar grasfløtur, nevndar savanna. Dýralívið á savannuni er tiltikið, og á hvørjum ári koma mong ferðafólk úr øllum heiminum at síggja tað. Hetta er vorðin týðandi vinna hjá londum sum Kenja og Tansania. Te og kaffi eru vorðin góð inntøka hjá teimum sjey londunum, ið eru her. Námsvinna og smáir bóndagarðar hava altíð havt stóran týdning, og aðrar vinnur taka seg upp nú.
Á savannuni veksur gult, sítt gras, onkustaðni 4 metrar høgt. Har regnar bara stutta tíð á árinum, og tí vaksa grasrøturnar ógvuliga djúpt niður í jørðina, at tær kunnu taka vætu úr jørðini í turrtíðini. Bløðini á akasiutrænum, sum er leyvtræ, eru næstan sum nálirnar á nálatrøum, so vatnið guvar ikki burtur. Baobabtræið goymir vatn í uppbólgnaða buli sínum. At verja landslagið og stórbæra dýralívið eru stór øki á savannuni friðað. Tvey av hesum stóru friðingarøkjum eru tjóðgarðarnir Serengeti í Tansania og Masai Mara í Kenja.
Stórir flokkar av giraffum, fílum, antilopum og sebrum reika um á savnnuni eftir beiti og vatni. Í hølunum á teimum eru altíð ránsdýr, gepardar, leyvur, leopardar, sum bíða eftir at taka tey veikastu dýrini burturúr. Skamt haðan bíða rægammar og sjakalar til reiðar at fáa sær ein bita av rænum.
Flestir bøndur her á leiðini royna bara at føða seg og húski sítt, annaðhvørt velta teir ymsa grøði ella halda teir neyt. Í hálendinum, har veðurlagið er vátt, men ikki so heitt, er fruktagóð gosøskujørð, og her eiga búnaðarfyritøkur stórar lundir, har tær dyrka te og kaffi til útflutnings. Sum fólkið er fjølgað, eru mangir garðar so smábýttir, at bøndurnir hava verið noyddir at velta niðan í brøttu líðirnar; tað ger, at í nógvum avfalli loypur oman, og soleiðis er nógv lendið oyðilagt.
Te verður gjørt av blaðnum á terunninum. Hentararnir mega skotra seg fram ímillum tøttu runnarnar, at henta nýsprotnu bløðini; tí eru teir í gummisvintu.
Stóri Rivudalur er 7.000 km norðan úr Sýria í Asia og suður í Mosambik. Í nógvar milliónir ár hava rørslur ímillum tvær plátur í jarðarskorpuni skapað hetta stórsligna landslagið. Sumstaðni hava rørslurnar gjørt djúpar dalar við brøttum líðum, sum t.d. Maulíðirnar í Kenja. Aðrastaðni hava gosfjøll og rivugos gjørt stórar háslættar. Athiháslættarnir í Kenja vórðu soleiðis til.
Suður ígjøgnum allan Stóra Rivudal eru mong ovurstór vøtn; har er nógvur fiskur. Mong fólk liva her av fiskiskapi, mest verður fiskað í Albertsvatni, Malavivatni og Taganganyikavatni. Vanligasti reiðskapurin eru smá gørn, nót, rúsa og skutil.
Á láglendinum í eystara parti í Miðafrika, har avfallið er so lítið, at illa ber til at dyrka jørðina, liva flakkfólk, sum fara um hetta víðføra lendið eftir beiti og vatni við neyta-, seyða- og geitafylgjum sínum; summi teirra hava eisini kamelar og asnar. Í lendinum sunnan fyri Nairobi tætt við markið ímillum Kenja og Tansania halda masaiarnir til. Teir eru flakkfólk og halda sebuneyt. Høvuðskostur teirra er mjólkin undan kúnum og blóð. Blóðið tappa teir av neytunum við æðralating.
Masaikrígsmenninir og masaikonurnar ganga við stórum prýðum, vanligu prýðini eru perlukragar, stórir oyrnaríngar og kopararmbond. Flestu masaimannfólkini hava fleiri enn eina konu. Hvør kona hevur sini egnu hús og býr har saman við børnunum.
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður:
Kinshasa
Vídd: 2.345.410 km2
Fólkatal: 68.692.542
Alment mál: franskt
Átrúnaður:
kristindómur 70% afrikanskir átrúnaðir 10% og islam 10% aðrir 10%
Stýrislag: lýðveldi
Gjaldoyra: kongo frankur (CDF)


text:
Fótbóltur styrkir sjálvsvirðið
ítróttur18-05-2017 - 10:25 - Jóanis Nielsen
Í næstum fer FSF, í samstarvi við UEFA, undir átakið, "Together #WePlayStrong", ið hevur til endamáls at fáa fleiri gentur í aldurinum 12 til 16 ár at spæla fótbólt.
Næstu fimm árini skal fótbóltur verða størsta ítróttargrein millum gentur í aldurinum 12 og 16 ár. Tað er í hesum sambandi, at UEFA fer undir átakið "Together #WePlayStrong", og hevur gjørt eina umfatandi kanning fyri at fáa neyðuga vitan um, hví gentur spæla fótbólt, hví tær ikki spæla fótbólt, og hvat tær hugsa um fótbólt, í mun til aðrar ítróttargreinar.
Kanningin, sum er gjørd í seks londum, Danmark, Onglandi, Spania, Týsklandi, Póllandi og Turkalandi, og har tríggir ymiskir kanningarháttir eru nýttir, vísir, at gentur, sum spæla fótbólt hava eitt øðrvísi tilknýti til sína ítrótt (fótbólt), í mun til onnur, sum íðka aðra ítrótt. Afturat tí hevur fótbólturin eina positiva ávirkan á sjálvsálit, sjálvsvirðið, trivna og lívsførleikarnar.
Tað áhugaverda við hesum er eisini, at hesir ágóðar síggjast aftur í skúla og arbeiði, og í øðrum lívsins viðurskiftum. Vinarløg eru ein stórur partur av fótbóltinum hjá gentum, og í kanningini sæst, at vinarløg frá fótbóltinum eru ofta varandi, og at gentur, sum spæla fótbólt, betri megna at handfara ótta, ræðslu og stúran.
Nærri kunning um kanningina sæst her:The Psychological and Emotional Benefits of Playing Football on Girls and Women in Europe


text:
Kelda av livandi vatni
Í árinum 1796 byrjaði hin eldhugaði Sherwood Eddy tænastu sína sum trúboðari í India. Men aftaná bert eitt ár gjørdi hann av at gevast - ágrýtni hansara var farið og andi hansara niðurbrotin.
Ein morgun eftir eina svøvnleysa nátt ákallaði hann Gud um hjálp. Samstundis mintist hann lyfti Jesusar til kvinnuna við Jákups brunn: "Men tann, ið drekkur av vatninum, ið Eg gevi honum, skal ikki tysta í allar ævir; nei, vatnið, ið eg gevi honum, skal vera í honum kelda av vatni, sum springur upp til ævigt lív" (Johs.4,14).
Eddy skrivaði: "Eg gjørdi av at steðga á, fyri síðani áhaldandi at nýta meg sjálvan sum keldu, ístaðin fyri at seta álitið á Gud. Frá tí degi av setti eg dagliga tíð av til bøn og at drekka av tí brunni, sum ongantíð tømist - sálarendurnýggjandi keldan av stóru náði Guds".
"Síðani tann dagin", segði Eddy, "havi eg ikki kent ein tíma av myrkri og vónloysi. Hin ævigi Gud hevur verið skjól mítt, og niðriundir mær havi eg kent teir ævigu armarnar".
Tað hevur einki at tíða, hvussu nógv átrýtni ella sergávur vit hava. Fyrr ella seinni uppdaga vit, at kelda okkara við hjálparráðum og ítrivum er tóm. Men táið Kristus, Keldan við hinum livandi vatni, býr í hjørtum okkara, eru vit ikki bundin av stríði ella strevi til at bera uppá okkara menniskjaliga dugnaskap. Jesus gerst okkara ósvitaliga kelda av andaligari endurnýggjan. Vit verða var við, at vit eru tóm - men at Hann er Keldan, sum ongantíð tornar upp.
Umsett úr Our Daily Bread
Mikkjal á Bergi


text:
Umhvørvisstovan er komin við nýggjari reglugerð um brenning og tyrving. Gips má undir ongum umstøðum brennast. Tað skal ístaðin tyrvast saman við asbesti.
Tað er ikki loyvt at brenna gips. Tað gevur sera dálkandi svávulútlát frá sær, og tað terir eisini ketilin á Brennistøðini hjá IRF. Hetta seinna hevur IRF tíverri ofta havt trupulleikar av, og hava vit tí verið noydd at havt steðgir í brenningini, meðan umvælingar hava verið gjørdar.
Tíverri hevur ruskið ikki altíð verið so væl skilt, og tí hevur gips av og á verið brent saman við øðrum burturkasti.
Men nú eru komnir strangir reglar frá Umhvørvisstovuni um, at gips bara skal tyrvast saman við asbesti, og at tað ikki má koma í bland við annað tyrviburturkast.
Gips og asbest skal latast IRF í sekki ella latast í serliga bingju til endamálið. Heilar asbestplátur skulu av trygdarávum liggja væl á platti.
Annað tyrvitilfar, sum til dømis, bjálving, kreamik, trýstviðgjørdur viður, PVC rør, glasfibur, glas og restir av byggitilfari, kann latast inn sum blandað tyrvitilfar.
IRF heitir inniliga á byggivinnuna og á onnur, um at skilja ruskið væl, so at gips ikki verður latið til brenning, men ístaðin verður latið til tyrvingar saman við asbesti.