text:
Archibald Black fekk listaheiðursløn Nólsoyar Páls 2019
Á Spinnarínum var hátíðarhald í kvøld í sambandi við at Listavirðisløn Nólsoyar Páls var latin, og í ár fekk okkara Archibald Black virðislønina.
Ragnhild Ellingsgaard bjóðaði vælkomin og presenteraði tónleikabólkar og talarar. Bólkarnir, sum undirhildu vóru Hamradun úr Suðuroy og ein lokalur bólkur, ið tulkaði Pink Floyd.
Tað var Jógvan Skorheim, borgarstjóri, ið handaði heiðursgávuna, ið var upp á 75.000 krónur, sum Klaksvíkar Kommuna saman við vinnulívinum letur. Signhild Johannesen, býráðslimur og Jógvan Skorheim borgarstjóri fluttu fram røðu. Røður teirra kunnu lesast her.
Røða borgarstjórans sæst niðanfyri:
Gott kvøld, øll somul – og takk fyri, at tit møttu til hesa hátíðarløtu!
Í kvøld lata vit á fimta sinni Listavirðisløn Nólsoyar Páls. Virðislønin, sum er gáva á 75.000 krónur, verður latin lokalum listafólki, sum á ein hvønn hátt hevur skarað framúr.
Tey fýra listafólkini, ið higartil hava fingið virðislønina, eru Hanus G. Johansen, Edward Fuglø, Eyð Martras og Steintór Rasmussen.
Nú eru vit til reiðar at lata virðislønina fyri fimtu ferð.
****
»Lívið er eittans – og ikki serliga langt. Tú skalt ikki bíða við at gera tað, sum tú ætlar tær. Far í gongd!«
Soleiðis sigur fjøltáttaði listamaðurin, sum vit í kvøld heiðra. Hann er gávaður listamaður og dugnaligur handverkari hvørt um annað – og ofta samstundis. Hann er tónleikari, familjumaður – og bóndi.
Listavirðisløn Nólsoyar Páls 2019 verður latin Archibald Black.
Hann hugsar stórar tankar. Hann tekur av møguleikum. Hann ræðist ikki hart arbeiði. Hann livir lívið. Hann flytur dreymar úr náttini og inn í ljósa dagin.
Archibald Black er føddur og uppvaksin á Biskupstøð í Klaksvík, haðani familjan hjá mammuni er ættað. Navnið fekk hann frá skotska pápa sínum. Archibald búsettist við familju sínari á Grønabóli, har hann bygdi hús á grundina hjá abba sínum.
Klaksvík – býurin, fólkini og fjøllini – hava verið miðdepil fyri lívið og virkið hjá Archibald, og her hevur hann sett spor eftir seg á nógvum økjum.
Archibald er fjølgávaður og fjøltáttaður. Hann er listamaður, tónleikari, timburmaður og bóndi.
Miðskeiðis í sjeyti árunum legði hann Føroyar fyri føtur sínar sum bassspælari í rockbólkinum Straight Ahead. Ungu og framfýsnu tónleikararnir skrivaðu og spældu rock, sum bólkar her á landi ikki áður høvdu spælt. Sangirnir fangaðu – og vóru fagnaðir. Og nú 40 ár seinni syngja vit framvegis »Komið øll við«.
Sum smádrongur teknaði Archibald nógv, og á ungum árum fór málningalistin at draga. Fyrsta framsýningin var saman við kendum lokalum listafólki á norðoyastevnu í sjeyti árunum. Hans Jacob Glerfoss og Fridjof Joensen stóðu fyri, og Archibald smæddist ikki burtur. Síðani hevur hann sýnt fram víðhvar heima og burturi.
Penslastrokini eru neyv og livandi, men kunnu vera droymandi og mjørkakend. Verkini eru ofta figurativ og realistisk, men hann kann eisini leita aðrar vegir, og einki er so avbjóðandi sum at mála andlitsmyndir. Hann hevur givið nógvum andlitum lív á lørifti – Hanus G. Johansen, langabbin Jákup bóndi og onnur. Náttúran, sum stendur honum so nær, er eisini partur av hansara listarliga arbeiði, og hann hevur roynt at samantvinna andlit og landslag í sínum verkum.
– Vit hava brúk fyri at úttrykkja okkum á onkran hátt, sigur hann. Og tað ger hann millum annað við listarliga arbeiðnum, har hann finnur friðin og javnvágina.
Í 2014 fór Archibald undir eina stóra og spennandi verkætlan, sum av álvara er við at taka skap. Hugskotið var at endurbyggja garðin hjá Nólsoyar Páll á Biskupstøð, og hetta arbeiðið er komið væl ávegis. Archibald er undangongumaðurin. Hann granskar, teknar, leggur til rættis, smíðar og setur út í kortið. Nógv stuðla góða hugskotinum og drúgva arbeiðnum, og eisini Klaksvíkar kommuna sær stórt virði í verkætlanin og hevur havt gott samstarv við Archa.
Tá ið gerandisdagurin ella arbeiðsvikan hava kravt sítt, kann Archibald leita sær í Dreymasóljuna – hugkveikjandi og sinniligu smáttuna, hann bygdi í haganum. Har kunnu góðar løtur njótast – í einsemi ella saman við familju ella vinum.
– Frælsið hevur alt at siga, sigur hann. Archibald hevur tíbetur valt at brúka sítt frælsi til eitt stórfingið lista- og mentanararbeiði her í okkara øki. Hann skapar og leggur eftir seg. Hann er arbeiðssamur og treiskur. Og hann hevur eygað fyri smálutunum – detaljunum – bæði í lívinum, listini og handverkinum.
Vit skulu nú síggja ein stuttan film, sum lýsir Archibald Black.
****
Archibald Black, vit eru takksom fyri títt listarliga og mentanarliga avrik her í býnum. Tú hevur lagt nógv eftir teg, og vit gleða okkum til komandi avrik.
Eg fari at biðja teg koma upp her at taka ímóti Mentanarvirðisløn Nólsoyar Páls 2019. Tað kann valla vera nakar meira upplagdur persónur at fáa júst hesa virðisløn.
Røðan hjá Signhild Johannesen
Góðu tit øll – tit, sum eru komin her og tit, sum fylgja við kring landið.
Tað hevði verið stórt spell, um rúm ikki var fyri listini, tí so høvdu vit ikki sitið her í stásiliga og nýumvælda Spinnarínum og fegnast um, at vit aftur í ár kunnu handa Listavirðisløn Nólsoyar Páls.
Hetta er nevnliga ongin sjálvfylgja. Fleiri av okkara mætastu listafólkum hava ikki kent virðið av sínum yrki fyrr enn nógv ár aftaná, at teirra støða hevur verið tikin um, at listin skal mynda teirra lívsleið.
Líka fram til mína tíð, hava vit hoyrt neiligar viðmerkingar um fólk, sum ístaðin fyri at arbeiða og tjena pengar til samfelagskøkuna, hava “spilt” sína tíð til tað, sum í dag verður kallað list.
Í nógvum førum hava listarligu gávurnar verið duldar fyri nærumhvørvinum, tí hetta hevur ikki verið met hóskandi. Tí hevur tað heldur ikki verið ókent, at hesi somu listafólk eru rýmd av landinum, tí rúm ikki hevur verið fyri teimum.
Men hetta er tíbetur broytt, og seinasta dømi um, at listin støðugt verður ment og vird var, tá ungi listamaðurin, Búi Roach, fekk Mentanarvirðisløn Landsins fyri Ungt listafólk. Búi varð heirðaður fyri nútíðardans, sum verður mett sum ein nýggj listagrein í Føroyum.
Øll fólk ynskja viðurkenning. Líka mikið um tað er handilskonan, fiskimaðurin ella tey, sum listarliga ríka okkum dagin, so vilja vit øll verða sædd og vird.
Tí er tað gott, at vit standa saman um og stuðla einum slíkum tiltaki, sum Mentanarvirðisløn Nólsoyar Páls. At kommunan, einstaklingar, vinnulív og samfelagið sum heild duga at síggja virðið í ymiskleikanum, ger okkum til eitt sterk samfelag, sum vit øll kunnu vera errin av.
At okkara listafólk ikki verða noydd at stíga av tí traðkaðu gøtuni, men ístaðin slóða sín egna veg og verða viðurkend fyri sítt serliga íkast, er at fegnast um. Og vísir hetta tiltakið eisini, at hugburðurin í okkara samfelagi hevur flutt seg, tí vit ásanna við hesum, at vit hava tørv á listini í ymiskum búna.
Eg vil til seinast takka tykkum, sum eru komin at fegnast saman við okkum, og somuleiðis ynskja tykkum eitt gott og hugnaligt kvøld.
Hjartaliga vælkomin til Mentanarvirðisløn Nólsoyar Páls.


c: text/html

text:
»Tað eru summi menniskju, ið fram um onnur hava eina íborna listarkenslu, sum røkkur út um gerandisdagin og gerandislívið«, soleiðis byrjar ein starvsbróðir føðingardagskvøðu til blaðmannin, politikaran og skaldið M. S. Viðstein.
Hann varð borin í heim í Havn í 1892, men vaks upp úti á bygd við Sundalagið, og bæði pláss hava merkt hann: Fáur hevur skrivað neyvari um aldandi lívið í lítla høvuðsstaði Føroya fyrst í øldini, og fáur hevur lýst friðsæla bygdarlívið betur enn hann.
Komin til mans var hann nøkur ár til skips við føroyskum fiskiskipum, og seinni dró útferðarhugurin hann í langfarasigling á høvunum breiðu, men heimlongsulin dró hann aftur til føðilandið, og hann festi búgv í Havn.
Hetta var í teimum døgum, tá sosialistiska hugsjónin gekk sigursgongd um lond og fór at bera við í Føroyum.
Maurentius ivaðist ikki í, hvørjum hann skuldi halda við. Hann gjørdist fyrsti blaðstjóri á »Føroya Sosialdemokrati«, ið kom út á fyrsta sinni 24. mai 1927, og var saman við P. M. Dam fyrsta umboð javnaðarfloksins á løgtingi — valdur 1928.
Hungur og neyð alt ov leingi vit kendu,
tíðum varð rænt okkar dagliga breyð.
Nú verður á slíkum óskili endi,
nú stendur stríðið um lív ella deyð!
Tær hugsjónir bjørtu fyrr lív máttu lúka,
líkbleikt á valinum arbeiðsfólk lá.
Nú er' tað vit skulu hevndarstund brúka:
Smell, reyði dúkur mót himinum blá!
Nú, haldið í hernað! Dystur skal standa!
Sigur skal vinnast, nú framá í bólk!
Blóðreyða merki nú smellir um landa:
Nú byrjar nýtíð for arbeiðsins fólk!
Soleiðis umyrkir hann eldhugaður í 1929 brot úr polska stríðssanginum Warszawianka, men ymsar umstøður gjørdu, at hann longu miðskeiðis í 1930-árunum fór burtur úr politikki.
Í 1935 varð hann knýttur at nýstovnaða »Dagblaðnum«, og her arbeiddi hann sum prentari og blaðmaður, av og á sum ábyrgdarblaðstjóri, til hann vegna aldur legði frá sær.
Eitt skifti — tað var undir seinna heimsbardaga — stjórnaði hann skaldskaparblaði, ið æt »Nýtt land« og var fylgiblað »Dagblaðsins«. Her komu fleiri av søgum hansara.
Hann gjørdi eisini eitt dygdararbeiði innan ungmannadeildina hjá Losjuni í Havn, var við uppi í sjónleikarframførslum og skrivaði í handskrivaða blaðið »Glaðustrok«.
Maurentius læt úr hondum tríggjar bøkur:
Í 1941 kom søgusavnið »Eirika«, ið telur fýra søgur, skrivaðar í tíðarskeiðnum 1929 -1941, árið eftir kemur yrkingasavnið »Sól til viðar gongur« við umleið 50 yrkingum, ið vorðnar eru til serliga seinast í 30-árunum. Partvíst eru yrkingarnar merktar av politisku sannføring høvundans, partvíst eru tær náttúrulýsingar, minnis- og *tilburðaryrkingar.
Í 1970 kom savnið »Smásøgur úr Sundalagnum«, ein lovsongur til staðið, har hann sum barn dvaldist so nógv.
Maurentius doyði í 1971.
Úr: Árni Dahl: Bókmentasøga I-III. Fannir. 1980-83.
Búskaparliga versna tíðirnar stórliga um allan heim, sum 20-árini líða at enda.
Heimskreppan, ið kemur í hæddina í 1929, hevur við sær arbeiðsloysi og lønarniðurskurð.
Byrjanin av 30-árunum er í mangar mátar tronglig tíð í Føroyum. Heimskreppan veldur mangan húsagangin, inntøkurnar eru sera lágar, prísirnir ikki tilsvarandi, og undan íslandi frættist mangur sorgarleikur, ið tekur einstaka húshaldinum og vinnulívinum dygt.
Hetta eru árini, nýstovnaði javnaðarflokkurin fær undirtøku úti millum fólk, hann fær umboð á ting í 1928 og veksur upp gjøgnum 30-og 40-árini. Føroyskur politikkur fær ein annan høvuðsspurning at dragast við enn toganina millum samband og sjálvstýri.
Uttan úr stóru verð frættist um einræðisharrar, ið koma til valdið, sum dubba seg hernaðarliga og leggja fram krøv um yvirvaldsrætt yvir landaøkjum, ið aðrir eiga.
Á bókmentaøkinum leggja bæði yrkjarar og prosafólk frá landi í bókmentatíðarritinum »Varðanum«, ið fyrstu ferð kemur út í 1921, og uttan iva í tráð við politisku gongdina sær *sosialrealistiskur skaldskapur dagsins ljós seinast í 20-árunum.
Hetta verður stóra skaldsøgutíðin í føroyskum skaldskapi.
Menninir, ið hoyra til hetta tíðarskeiðið, skriva einar tjúgu *skaldsøgur — o.u. ein helmingur upprunaliga skrivaður á føroyskum, ein helmingur á donskum.
Á yrkjaraøkinum fáa vit stóran náttúruskaldskap og á fyrsta sinni í yrkingalíki samfelagsrevsandi skaldskap við hvøssum broddi.
*Stuttsøgan eigur góð kor, meðan *sjónleikurin enn tykist tøva á gomlum gøtum.
Í Tingakrossi 23/3-1921 finna vit hendan stubban:
»Fyrsta hefti av nýggja tíðarskriftinum, sum felagið »Varðin« gevur út, er nú útkomið. — Tíðarskriftið er ætlað at koma í 8 heftum um árið. Ritstjóri er Richard Long.
Umslagið er skrýtt við eini vakrari mynd: Varðin, ið hevjar seg móti himli, har sólin roðar yvir sund og fjørð og bygdarlag. Ein rungandi kvøða til Føroya málið av J. H. O. Djurhuus er inngangur, Sverri Patursson hevur langa og frálíka forvitnisliga grein — við myndum — um lomvigan. Símun av Skarði skrivar »Úr ymsum ættum« um »Rusland og Lenin«, Richard Long hevur týtt »Kvæðið um falkin« eftir Maxim Gorki, Christian Matras, Poul F. Joensen og M. A. Jacobsen eiga vakrar yrkingar; henda seinasta, »Heimmynd«er skaldsligur dýrgripur.
Allir limir »Varðans« fáa tíðarskriftið fyri einki. Og tað verður óivað vert at eiga.«
Longu í hesum fyrsta Varðaheftinum stíga tveir ungir yrkjarar fram, hin 22 ára gamli Poul F. Joensen úr Sumba og hin 20 ára gamli Chr. Matras av Viðareiði.
Í 3. bindi 1923 finna vit stuttsøgu og yrkingar eftir 24 ára gamla Hans Dalsgaard úr Skálavík.
Stóru prosameninir koma nakað seinni: 37 ára gamli oyndfirðingurin H. M. Ejdesgaard fær fyrstu søgu sína prentaða í 4. bindi 1924, Heðin Brú stígur fram 28 ára gamal í 9. bindi 1929 og Martin Joensen 31 ára gamal í 13. bindi 1933.
Maurentius Viðstein, kemur ikki við í Varðan fyrr enn í 1940, men kortini hevði hann áðrenn hetta gjørt vart við seg, fyrst í »Føroya Sosialdemokrati«, seinni í »Dagblaðnum«.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Dreymar við havið – ein føroyskur spælifilmur
Tíðindaskriv:
Sakaris Stórá er nú klárur við sínum fyrsta spælifilmi. Ein filmur um vinarlag og leitan eftir samleika fortaldur á nærlagdum filmsmáli. Sakaris Stórá hevur áður leikstjórnað altjóða virðisløntu stuttfilmunum Passasjeren, Summarnátt og Vetrarmorgun.
Filmurin hevur undanfrumsýning í Norðurlandahúsinum fyrst í september, og síðani verða regluligar sýningar í Havnar Bio.
“Dreymar við havið” er ein søga um tvær ungar gentur á gáttini til vaksna lívið. Ester býr í lítlu bygdini við havið, hon gongur í sunnudagsskúla, keðir seg og onki hendir. Alt hetta broytist tá Ragna flytur til bygdina. Gjøgnum Ragnu letur ein nýggjur heimur seg upp, ein heimur uttan mørk. Men Ragna hevur trupulleikar at dragast við, og Ester lærir skjótt, at frælsi og val hava avleiðingar. Saman droyma tær um at sleppa burtur, men gera sær ikki rættiliga far um, hvat tær flýggja undan, ella hvagar tær skulu fara.
Høvuðsleikarar eru Juliett Nattestad, ið fyri fyrstu ferð roynir seg á filmi, sum Ester, meðan Helena Heðinsdóttir, ið eisini var við í Vetrarmorgun, er Ragna.
Handritið hevur Marjun Syderbø Kjelnæs skrivað í tøttum samstarvi við leikstjóran.
Meginparturin av upptøkunum eru gjørdar á Sandoynni, meðan partar eru filmaðar í Havn, á Velbastað og úti í Hesti. Hetta er triðju ferð at Sakaris Stórá arbeiðir saman við belgiska fotografinum Virginie Surdej. Filmurin er kliptur í Danmark, og ljóðarbeiðið er gjørt í Danmark, Føroyum og Svøríki.
”Dreymar við havið” er ein samframleiðsla millum føroyska Fish&Film og danska Adomeit Film. Ingun í Skrivarastovu, Katja Adomeit og Jón Hammer hava staðið fyri framleiðsluni.
Undanfrumsýning verður í Norðurlandahúsinum tann 5. september fyri teimum mongu stuðlum og hjálparfólkum, ið hava verið við til at gjørt filmin til veruleika. Frumsýning fyri almenningin verður mikudagin 6. september í Havnar Bio, tá Filmsfelagið byrjar vetrarskránna. Leikstjóri og høvuðsleikarar eru til staðar, og møguleiki verður at seta teimum spurningar eftir sýningina. Hósdagin 7. september byrja regluligu sýningarnar í Havnar Bio, og síðani fer filmurin at ferðast kring heimin.
Tað ber til at fylgja við og lesa meira um filmin á facebook síðuni Dreymar við havið
(https://www.facebook.com/Dreymar-við-Havið-Dreams-by-the-Sea-720489048152853/)


text:
CCF 119 A
TSB D 259
1 “Hoyr tað, Mjólkhvít, svara mær blítt,
- med junga -
eg ríði í lund at biðja mær vív.”
- Alfagurt ljóðar mín tunga,
lystir meg í dans gá med junga,
brúnt er mítt silkihár,
mjólkhvít so eri eg sjálv.
Alfagurt ljóðar mín tunga.
2 “Hvat heldur tú biður tær konu ella kvinnu,
Krist lati teg hana við æru vinna.
3 Hvat heldur tú biður tær konu ella moy,
Krist lati tygur bæði við æru doya.
4 Hoyr tað, Brúnsvein, søti mín,
má eg ikki fara í brúdleyp títt?”
5 “Skalt tú í mítt brúdleyp fara,
tú mást ikki mikið reyðargull hava.”
6 “Mítt reyðargull kann eg væl bera,
tað havi eg fingið við heiður og æru.”
7 Brúnsvein reið seg undir oy,
festi sær so væna moy.
8 Festi frúu og flutti heim,
so ger mangur danisvein.
9 So førdu teir brúður í Brúnsveins garð,
tað var ikki gull fyri leikarar spart.
10 Fylgdu tey brúður í brúðarhús,
fram gekk Mjólkhvít, bar fram ljús.
11 Settu tey brúður í brúðarbonk,
fram gekk Mjólkhvít, bar fram skonk.
12 Skonktu mjøð av harmi,
tárini runnu í barmi.
13 Hon skonkti mjøð í mjólk[ar]skál,
tað søkti so mikla ilsku [mál].
14 “Hvat er tað fyri væna vív,
í aftan skeinkir mjøð og vín?”
15 “Tað er mín yngsta systir,
nýkomin út av kloystri.”
16 “Aldri sá eg nakað kloystravív
fella so møðug tár á lín.
17 Aldri sá eg nakað kloystrabarn
fella so møðug tár uttan harm.
18 Tað dugir ei at dylja,
tað man vera tín helja.
19 Hav tú sjálvur títt slegfriðvív,
flyt meg aftur til faðir mín!
20 Meira gull ber hon á sær,
enn mín faðir læt fylgja mær.
21 Meira gull ber hon fyri brósti,
enn eg eigi í míni kistu.
22 Meira gull ber hon á hond,
enn mín faðir eigur ríki og lond.
23 Tríggjar giftur hevur faðir meg gift,
- med junga -
og allar hava mær heljur skift.”
- Alfagurt ljóðar mín tunga,
lystir meg í dans gá med junga,
brúnt er mítt silkihár,
mjólkhvít so eri eg sjálv.
Alfagurt ljóðar mín tunga.
CCF 119 A
TSB D 259
Handrit: Savn Hammershaimbs (AM, Access 4).
Útgávur:
1. Antiquarisk Tidsskrift 1849-51 s. 94. Sí: V.U. Hammershaimb: Savn, 1969 s. 109
2. Danmarks gamle folkeviser V s. 6-7.
3. V.U. Hammershaimb: Færøsk Anthologi I s. 250.
4. Føroya kvæði, (N. Djurhuus greiddi til útgávu 1972), Band VI, s. 25.
5. Føroya kvæði (Inngangur og úrtøk eftir Dánjal Niclasen, 2004) 32. bind, s. 119.
Heimild: Úr Suðuroy: Anna Sofia Iversdatter, Anna Sofía á Skála (1822-1863), Vági, 1848. Í navnalistanum í CCF VII, 1996, verður hon skrivað Anna Sophia Maria Joensdatter.
Brúnsvein heldur brúdleyp við brúður síni. Hjákona hansara (Mjólkhvít, Hvítmoy) er har og skeinkir gestunum vín, og brúðurin spyr, hvør ið hon er. Tá ið brúðurin frættir, at gentan er hjákona Brúnsveins, ger hon av, at hon vil ikki giftast Brúnsveini. Tríggjar ferðir hevur brúðurin verið um at verða gift, so er eitthvørt komið uppí, sum hevur forðað fyri giftuni. Nú vil hon sleppa heim aftur, so Brúnsvein sleppur at giftast við hjákonuni. cF, cÍ: Brúðurin gevur eisini henni, ið skal standa brúður, gávur. D, cÍ: Brúðurin fer í klostur.
á føroyskum: CCF 119 (eisini á donskum, íslendskum og norskum)


text:
Stovnandi fundur í kvøld
13-02-2018 - 12:27 - Jóanis Nielsen
Í kvøld verður stovnandi fundur av áhugafelagnum, ið skal virka fyri at byggja Føroya fyrsta flog simulator. Fundurin verður vestri á flogvøllinum í kvøld, týskvøldið 13. februar, kl. 19.00
Á skránni er framløgur um verktætlanina, viðtøkur skul skrivast og góðtakast, og eisini skal ein nevnd veljast. Ein kaffimunnur verður eisini at fáa. Møguleiki verður eisini at tekna seg sum lim.
Øll, ið hava áhuga í flúgving og simulatorum, og verkætlanini annars, eru hjartaliga vælkomin.


text:
Annita á Fríðriksmørk, forkvinna í uttanlandsnevndini, sigur, at danska Klimaministeriet hevur boðað frá, at føroyska yvirtøkan av kort- og landmátingarmyndugleikanum eigur at bíða inntil málið er nærri viðgjørt saman við donskum myndugleikum.
Annita á Fríðriksmørk sigur, at nýggjar upplýsingar eru bornir føroyingum um at danskir myndugleikar eru sera ivasamir um leistin at yvirtaka málið.
Forkvinnan í uttanlandsnevndini sigur tó, at føroyingar hava eina yvirtøkulóg sum sigur, at vit kunnu yvirtaka øll yvirøkuøki á lista B uttan samráðingar, og at fatanin er tí, at hetta málið kann yvirtakast einsíðis.
Ivasemi hjá donskum myndugleikum er, at sjókortupplýsingarnar kunnu bresta saman við danska verjumálið. Orsøkin er, at ikki er heilt greitt nær talan er um sjómáladata og verjudata. Tí halda danskir myndugleikar, at best er at gera samráðingar millum føroyskar og danskar myndugleikar lidnar áðrenn málið verður yvirtikið.
Annita á Fríðriksmørk sigur tó, at øll ikki eru samd í hesum, og at av tí at føroysku myndugleikarnir hava hildið seg til føroysku yvirtøkulógina, er ætlanin at yvirtaka kort- og landsmátingarøkið.


text:
Eingin orsøk at aftra seg vegna aldur
1. september 2016
Lógarkravdar reglur um javnt kynsbýti á t.d. vallistum og í nevndum minnir ikki sørt um trælahald
Munur á kvinnum og monnum
Tað gongur sjón fyri søgn, at einki mark er fyri, hvussu gamlir menn eru, tá teir stilla upp til eitt val – og verða valdir.
Men tá tað kemur til kvinnurnar. Uh, nei, so eru tær næstan komnar á gravarbakka, tá tær fara um tey 60 árini, hóast tøl greitt vísa, at kvinnur liva munandi longur enn menn.
Tað er tíanverri partvíst okkara egna skyld, at vit tilkomnu kvinnur eru so ”underdanigar”.
Tað líka sum liggur í luftini, at kvinnur vegna aldur ikki stilla upp til eitt býráðs- ella løgtingsval. Mannfólkini hugsa ikki í somu banum sum vit. Sambært teimum sjálvum eru teir frá nátúrunar hond begávaðir við politiskt framúrskarandi evnum.
Vit kunnu bara hyggja rundanum okkum og meta um politiska landslagið, og hvussu aldursmunurin millum kynini har sær út.
Tá tey hálvtundrað árini eru rokkin, minkar tann frammanundan lága kvinnuluttøkan á politiska vígvøllinum uppaftur meiri.
Nokk so løgið, tí tá eru pinkubørnini, sum vit sum kvinnur mangan brúka sum umbering fyri ikki at fara upp í politikk, tilkomin og mangan eisini blivin foreldur.
Trælahald
Eg eri ikki feministur og absolutt ikki tilhangari av, at nevndir ella valevnislistar sambært lóg skulu verða samansettir helvt um helvt av báðum kynum.
At noyða kvinnur uppá ein vallista fyri, at listin skal lúka lógarkravdum reglum, minnir ikki sørt um trælahald í mínari verð, vælvitandi, at man við hesum traðkar á eina sera kenslusama líktorn.
Sjálvandi alt við máta. Tíbetur er slík lóg ikki komin í gildi hjá okkum.
Týdningarmikið er, at kvinnurnar sjálvar gera av, hvat tær vilja, og at aldur ikki er nøkur forðing, heldur tá tað kemur til at stilla upp til eitt val.
Eitt heilt annað er, at gamlar kvinnur á sama hátt sum gamlir menn – uttan at nevna onnur enn meg sjálvan - ikki eiga at aftra okkum við at stilla upp til eitt kommunuval, men halda okkum framat fyri at gera ein mun, um vit tíma, orka og vilja tað.
Tað er ein av orsøkunum til, at eg stilli upp fyri Sambandsflokkin til komandi býráðsval 2016.
Hin orsøkin er, at mín partur ikki skal liggja eftir, tá tað kemur til at betra um tilveruna hjá okkum eldru borgarum, sum alla tíðina vera raktir av sparingum, meðan kommunan í berum ørskapi keypir eitt hús fyri og annað eftir fyri okkara skattapengar, næstan sum tá vit spæla Matador.
Beate L. Samuelsen
valevni Sambandsfloksins til býráðsvalið í Tórshavnar kommunu
RN
Aftur


text:
Eingin lóggáva fer at verja oyruni
22. desember 2016
”Eingin lóggáva er á økinum og ætlanin er heldur ikki at gera nakra lóg.” Tað sigur Sirið Stenberg, landsstýriskvinna í svari til fyrispurning frá Helga Abrahamsen úr Sambandsflokkinum, sum spurdi um reglur fyri ljóðstyrki á almennum støðum
Helgi Abrahamsen vildi hava at vita, um nøkur lóg er fyri, hvussu harður tónleikur kann verða spældur á almennum støðum, bæði innandura og uttandura, men sambært svarinum frá landsstýriskvinnuni er eingin lóggáva á økinum. Tó er ein kunngerð lýst, sum í serligum førum kann gevur bý- og bygdarráðum ávísa heimild, um so er at óljóð er til álvarsligan ampa fyri fólk í búgva nærhendis. Tað vil við øðrum orðum siga, at eingin avmarking er fyri ljóstyrkini á sjálvum staðnum, so leingi sum tað ikki órógvar grannalagið.
Sirið Stenberg vísir á, at tað er kommunustýrið, sum er myndugleiki á økinum, og kann geva boð um ábøtur, ella, um so skal vera, banna virkseminum, um tað verður mett at vera til álvarsligar ampar fyri grannar. Hon upplýsir eisini, at í løtuni verður ikki arbeitt við at áseta nærri reglur fyri hetta økið.
Sambandsflokkurin
RN
Aftur


text:
Orð: Ernst Christoph Homburg
Lag 1: Peter P. Bilhorn
Lag 2: Alfred P. Gibbs
Týtt: Zacharias Zachariassen
Upprunaheiti: A thousand thanksgivings
1. Títt lív er mítt lív, Harri Jesus,
tín krossdeyði deyði mín var.
Tín pína var mín og tín angist,
og mín vegna dómin tú bar.
Av kærleika krossin tú toldi,
og fyri meg bløddi tú har.
Tí túsundtals, túsundtals tøkkir
eg beri nú, Frelsari tær.
2. Tú fyri meg skommina toldi,
alt hatur og spott og alt háð,
vart særdur og stungin, ja, sligin,
húðflongdur Pilatusi hjá.
At leyskeypa meg undan dómi,
tú deyðan leið krossinum á.
Tí túsundtals, túsundtals tøkkir
eg bera tær, Frelsari, má.
3. Áh, Harri, av hjarta eg sigi
tær tøkk fyri alt, sum tú leið,
at negldur í hendur og føtur
í deyðan tú fyri meg steig,
so eg allar ævir skal liva
í dýrdini, Jesus, tær hjá.
Ja, túsundtals, túsundtals tøkkir
eg beri tær, Frelsari tá!


text:
Ingi Samuelsen
23.05.2016 - 09:16
Ítróttur > Ítróttur > Flogbóltur
Seinnapartin í dag byrjar sokallaða HM/EM kappingin í flogbólti, sum Flogbóltssamband Føroya skipar fyri. Talan er um eina undankapping fyri kvinnur, har luttakandi londini eru Føroyar, Liksinstein, Kýpros og Írland.
Dystirnir verða spældir í Høllini á Hálsi í Havn, men møguleiki er eisini at síggja dystirnar á telduskíggjanum, tí Kringvarp Føroya stroymar allar dystirnar.
Stroymingin fer fram á hesi leinkjuni: https://www.youtube.com/user/Netvarp
Fyrsti dysturin verður spældur klokkan 17 í dag, tá Liktinstein og Kýpros hittast. Í kvøld klokkan 20 verður so brakið millum Føroyar og Norðurírland.
Í morgin spæla fyrst Kýpros og Norðurírland, og um kvøldið Føroyar og Liktinstein. Mikudagin spæla Liktinstein og Írland klokkan 17 og Føroyar og Kýpros kl. 20.
Fýra leikarar úr Mjølni við á landsliðnum í ár. Og hetta eru royndir leikarar, sum seinastu árini hava slitið sínar flogbóltsskógar í Danmark; harav tær í ár m.a. vunnu bronsu í donsku kappingini.
Hóast sín unga aldur, so hava tær longu nógvar landsdystir í kroppinum, tí m.a. Birgit Guttsen, sum kanska ikki er ektaður klaksvíksingur, longu skal nú skal spæla sín 47. landsdyst. Birgit hevur upprunaliga spælt við SÍ og er ættað úr Bø, men seinastu árini áðrenn hon fór til Danmarkar leikti hon við Mjølni.
Teir “ektaðu” Klaksvíksingarnir eru Purkhús-systrarnar Elisabeth og Sofía Purkhús og Eina Kalsø.
Hvør minnist ikki tað, tá tað var kunngjørt, at tað var Sofía Purkhús, sum var vald til besta flogbóltsleikara í kongaríkinum – hetta hevur ikki nøkur onnur føroysk ítróttagrein megnað.
Systurin Elisabeth hevur eisini havt eitt gott kappingarár, og var eisini ovaliga millum teir bestu miðblokkarnar í Danmark. Sofía og Elisabeth leika ávikavist sín 32. og 14. landsdyst mánakvøldið.
Eina Kalsø er ein tann mest royndi hevarin vit hava í løtuni. Hon skal nú leika sín landsdyst nr. 32, men enn er langt á mál, um hon skal røkka metinum hjá mammuni Marjun Kalsø, sum leikti omanfyri 100 landsdystir.
TB er umboðað við einum leikara á landsliðnum. Talan er um Femja Fróðadóttir Mortensen. Femja hevur verið við í tveimum stórum kappingum seinasta árið, endaspælið í Liktinstein fyri smátjórðir, har liðið spældi tríggjar 3-2 dystir, men endaði sum nummar 4 av 5 liðum, eins og hon vann silvur á Oyggjaleikunum. Hon spælir í dag sín 11. landsdyst.
Tríggir klaksvíkingar. Frá vinstru Elisabeth Purkhús, Soffía Purkhús og Eina Kalsø


text:
Mentanarvirðisløn Landsins 2017 - Barbara í Gongini
Mentan24-01-2018 - 22:09 - Jóanis Albert Nielsen
Mentamálaráðið: Mentanarvirðisløn Landsins 2017 verður latin Barbaru í Gongini, klædnasniðgeva við hesi grundgeving:
Hon er gløgg og listaliga gávað.
Barbara í Gongini hevur ment eitt burðardygt, norðurlendskt, avbjóðandiklædnamerki, ið er høgt í metum um allan heim.
Við íblástri úr føroysku náttúruni, skiftandi veðurlagi og tí sparsemi, iðstendst av avmarkaðum tilfeingi, gongur hon á odda innan burðardyggaklædnavinnu.
Við eini fjøltáttaðari arbeiðsgongd, ið umfatar fleiri nýskapandi hugskotinnan formgávu, tilfar, framleiðslu og klædnanýtslu, er Barbara í Gonginifarin egnar leiðir.
Samfelagsligi áhugin og arbeiðið fyri javnstøðu í víðastu merking,eisini við atliti at kyni, religión, seksualiteti og aldri, eyðmerkir hennarahugsanar- og arbeiðshátt í skapanini av klæðum á høgum listaligum støði.
Í støðugum samstarvi við list og listafólk dregur Barbara í Gongini framtað eyðkenda við plagginum. Hon ber tað saman við tann livandi kroppinog skapar klæðir og tilhoyr, ið geva menniskjanum frælsi at bjóðasiðvenjuni av og at menna sín egna samleika.
Fyri listaliga og evnaríka avrik sítt fær Barbara í GonginiMentanarvirðisløn Landsins 2017.


text:
Rás 2 vinir
Klokkan 13.30 leygardagin 9. februar spæla kvinnurnar hjá Neistanum og VB steypafinalu, og klokkan 16.00 spæla mennirnir hjá StÌF og KÍF steypafinalu.
Báðar steypafinalurnar verða spældar í ítróttarhøllini á Hálsi í Havn.
Tróndur Arge og Hilmar Jan Hansen koma at siga frá steypafinalunum.
Longu klokkan 11 byrjar Rás2 við upptaktsprátum og tónleiki. Klokkan 13 til 18 verður hondbóltsfrásøgn og hondbóltsprát úr høllini á Hálsi, og aftaná klokkan 18 og fram til klokkan verður Gullradio við vinnarasangum, innsendum sms´um og vinnaraprátum.


text:
Føroyingasøga
Føroyingasøga ella Føroyinga søga er skrivað í Íslandi og varðveitt í gomlum íslendskum handritum, men tó ikki sum sjálvstøðug bók. Kortini ivast granskarar ikki í, at hon einaferð hevur verið tað. Mett verður, at hon er skrivað umleið ár 1210 - 1215, og har við ein av elstu íslendsku søgum. Samansettu søgurnar eru at finna í kenda íslendska handritinum Flatoyarbók (norrønt: Flateyjarbók). Í 1832 savnaði danski søgumaðurin Carl Christian Rafn hesi brot saman og gav tey út undir heitinum Færeyinga saga, sum so seinni varð týtt til føroyskt. Høvundurin er ókendur og Føroyingasøga er skrivað 200 ár eftir hendingarnar eru farnar fram. Tískil er ivi um, hvussu høvundurin hevur fingið alla vitanina og tilfarið til vegar, men hildið verður, at høvundurin hevur kent til føroysk viðurskifti og tilfarið er komið frá fólki, sum hevði samband við Føroyar, ella serliga vitan um oyggjarnar.
Innihaldsyvirlit
Føroyingasøga[rætta | rætta wikitekst]
á føroyskum
1. Maður er nevndur Grímur Kamban. Hann var tann fyrsti, sum búsettist í Føroyum. Men tá ið Haraldur Hárfagri ráddi í Noregi, flýddi mangur maður undan harðræði hansara. Summir settust í Føroyum og búðu har, aðrir leitaðu til onnur óbygd lond. Eyður hin Findarríka fór til Íslands, men legði at í Føroyum, og gifti burtur har dóttur Torstein Reyða. Haðani er komin hin viðgitnasta ættin í Føroyum, ið teir rópa gøtuskeggjar og sum búði í Eysturoynni.
Tróndur fór til Danmarkar
2. Torbjørn æt ein maður, hann var róptur Gøtuskegg og búði í Eysturoynni í Føroyum. Guðrun æt kona hansara. Tey áttu tveir synir Tollakur æt hin eldri, og Tróndur æt hin yngri teir vóru evnaligir menn. Tollakur var bæði stórur og sterkur, og Tróndur var bróðurs maki, tá ið hann var mannkomin; men ójavnt varð hildið um teir brøðurnar. Tróndur var reyðhærdur, frøknutur og grefligur í ásjón.
Torbjørn var ríkur maður og gamal, tá ið hesi tíðindi bórust. Tollakur giftist har í oyggjunum, men var tó heima hjá faðir sínum í Gøtu. Stutt eftir at Tollakur var giftur, andaðist Torbjørn Gøtuskegg og var útborin í heyg eftir fornum siði; tí tá vóru allir føroyingar heidnir.
Synirnir skiftu nú arvin ímillum sín. Men báðir vildu hava jørðina í Gøtu, tí hon var besta ognin. Teir lutaðu, og heimaparturin líknaðist tá Trónda. Tollakur beyð nú Trónda at býta um, lata seg annan fáa heimabúgvið og hann meira av leysagóðsi. Men Tróndur vildi ikki. Tollakur fór tá burtur haðani og fekk sær annan bústað í oyggjunum.
Tróndur tók til sín nógvar leiglendingar fyri mestu leigu. Um summarið gjørdi hann skip út og sigldi til Noregs; men tók lítlan farm við sær. Hann vistaðist hjá einum bónda allan veturin; men hann tóktist fyri tað mesta vera dapur í huga.
Tá var Haraldur Gráfeldur kongur í Noregi.
Summarið eftir fór Tróndur suður til Danmarkar við keypmonnum á farmaskipum og kom til Háloyrar. Har var nógv fólk saman komið. Sagt er, at hagar kemur størsta mannfjøld í Norðurlondum, meðan keysstevnan stendur.
Tá ráddi í Danmark Haraldur kongur Gormsson, ið menn róptu Blátonn.
Haraldur kongur var á Háloyri um summarið og stór mannfjøld við honum. Tveir menn av kongshirðini eru nevndir, sum tá vóru við honum, annar æt Sjúrður og annar Hárekur. Hesir brøðurnir báðir gingu javnan um keypstaðin og vildu keypa størsta og besta gullringin, ið fáast kundi. Teir komu inn í eina búð; hon er útgjørd av tí besta. Har situr maður inni, sum tekur blídliga ímóti teimum og spyr, hvat teir vilja keypa. Teir søgdust vilja keypa stóran og góðan gullring. Hann svaraði, at her var gott úr at velja. Teir spyrja hann at navni, og hann nevnir seg Holmgeir ríka. Hann breyt nú upp fyri dýrgripum sínum og vísir fram tjúkkan gullring og metir hann so dýrgoldnan, at teir tóktust ikki vita, um teir í løtuni kundu fáa til vega alt tað silvur, ið kravdist, og bóðu bíða sær til morgins. Teir fara nú við hesi avgerð, og líður so náttin.
Um morgunin gongur Sjúrður út av búðini, og Hárekur er eftir staddur. Stutt eftir kemur Sjúrður fyri uttan tjaldsmunnan og ropti: "Hárekur frændi, skunda tær, fá mær pungin við silvurinum til ringkeypið, tí nú er keypið gingið í lag; men bíða tú her og ansa búðini." Nú fær hann honum silvurið gjøgnum tjaldsmunnan.
Ráðagerð Tróndar
3.Eina løtu seinni kemur Sjúrður inn í búðina til bróður sín og sigur: "Tak tú nú silverið, tí keypið er komið í lag."
Hann svarar: "Eg fekk tær silverið í áðni."
"Nei," sigur Sjúrður, "eg havi ikki tikið við tí." Nú trætast teir um hetta og siga síðani kongi frá.
Kongur og aðrir menn halda tað vera eyðvitað, at silvurið er stolið frá teimum. Kongur leggur nú fráfaringarforboð á, so eingi skip skulu sigla burtur, so sum sakir standa.
Hetta tókti mongum manni mikil vansi, sum nú var vorðið, at vera heftir har longur enn keypsstevnan stóð. Tá hildu norðmenn stevnu sínámillum til ráðagerð.
Tróndur var á teirri stevnuni og tók til orða: "Her eru menn heldur ráðleysir."
Teir spyrja hann: "Veitst tú tá nøkur ráð?"
"Tað man eg," svarar hann.
"Kom tá fram við tínum ráðum," siga teir.
"Ikki man eg gera tað fyri einki," svarar Tróndur.
Teir spyrja, hvat hann leggur á.
Hann svarar: :Hvør tykkara skal lata meg fáa ein oyra í silvuri." Teir halda hetta vera nógv, men ganga undir, at hvør maður fær honum hávan oyra í silvuri, og annan hálvan oyra, um hetta spældi væl av.
Dagin eftir setur kongur ting og sigur, at aldri skuldu menn vera leysir haðani, fyrr enn stuldurin var greiddur.
Tá tekur til orða ein ungur maður, ývið, reytt hár upp av kolli, frøknutur og heldur grefligur í ásjón: "Her eru menn heldur enn ikki ráðleysir."
Kongsins ráðgevarar spyrja nú, hvørji ráð hann kann leggja.
Hann svarar: "Tað er mítt ráð, at hvør maður, ið higar er komin, skal leggja fram so mikiðsilvur, sum kongur setur á, og tá ið fæið er saman komið í eina rúgvu, bøti tá teimum, sum fyri skaðanum vóru; men kongur havisær tað til sømdar, sum var loypur; hann vill sketta væl um tað, sum honum líknast, veit eg, og menn noyðastikki at vera heftir her, so mikil manna múgva, sum her ersaman komin, sær til miklan vansa."
Tað var skjótt tikið undir av mannamúgvuni, og allir søgdust vilja leggja fram fæ og sømdarpening til kong, heldur enn at vera tálmaðir her, sær til stórt ógagn. Eftir hesum ráðum verðdur gjørt, fæ borið saman, og tað verður ein stór rúgva.
Beint eftir hetta sigldu tey flestu skipini burtur haðani.
Kongur helt tá ting. Hugt var at hesum nógva fæi, og brøðurnir fingu nú skaðan afturbøttan. Kongur talaði við sínar menn um, hvat ið gerast skuldi við tað nógva fæið, sum eftir var.
Tá tekur ein maður til orða og sigur: "Harri mín, hvat tykist tygum hann er verdur, sum hetta ráð gav?"
Teir síggja nú, at hetta er sami ungi maður, sum legði ráðini, og sum nú stóð fyri kongi.
Tá mælti Haraldur kongur: "Alt hetta fæ skal býtast í helvt. Aðra helvtina skulu mínir menn hava. Hin helvtin skal aftur fara í tvíningar. Annan helmingin skal hesin ungi maður hava, meðan eg taki hond um hin."
Tróndur takkaði kongi fyri hetta við nýtum og blíðum orðum, og so stór var pengarúgvan, Trónda lutaðist, at illa fekst tølur á.
Haraldur kongur sigldi tá burtur og øll mannfjøldin, ið har hevði verið.
Tróndur fór til Noregs við teimum norsku keypmonnunum, sum hann var komin hagar við, og teir guldu honum tað fæið, hann hevði kravt av teimum. Hann keypti nú stórt og gott farmaskip, laddi í tað hitt miklafæið, hann hevði fingið í hesari ferð. Síðani stevndi hann til Føroyar við skipinum og lendi har í øllum góðum, reisti búgv í Gøtu um várið, og skortar nú ikki fæ.
Tróndur var stórur maður av vøkstri, reyðhærdur, reyðskeggjutur, frøknutur, grefligur í ásjón, mykur við smámenn, men fagurlátin við tann meira menta og altíð við svikagerð í kvittanum.
Sigmundur Brestisson og Tórir føddir
4. Havgrímur æt maður, hann búði í Suðoy í Føroyum. Hann var mikil maður, ríkur og harðvunnin. Guðrið æt kona hansara; hon var dóttir Snæúlv. Havgrímur var høvdingi yvir øðrum helminginum av oyggjunum og hevði fingið hann í len av Haraldi kongi Gráfeld, sum tá ráddi fyri Noregi. Bráður var hann av lyndi og hevði ikki orð fyri at vera vitur maður.
Einar æt ein heimamaður hansara; han var róptur Suðringur; ein annar var hjá Havgrími, ið æt Eldjarn Kambhøttur. Hann var orðhavin, illorðaður, fávitskutur og illskur, latur og meinskur, illgrundað lyguvætti.
Tveir brøður eru nevndir í hesi søgu; teir búðu í Skúvoy; annar æt Brestir og him Beinir, synir Sigmund, sum var bróðir Tórbjørn Gøtuskegg, faðir Trónd. Teir báðir Brestir og Beinir vóru viðgitnir menn og høvdingar, høvdu helvtina av oyggjunum í len av Hákuni jalli Sjúrðason, sum tá hevði vald inni í Tróndheimi, og teir vóru hirðmenn hansara og kærastu vinir. Brestir bar av øllum monnum bæði í stødd og styrki og máddi meir till víggja enn aðrir høvdingar, sum tá vóru í oyggjunum. Hann var ásýniligur maður og fimur í øllum leikum. Beinir var bróðurinum líkur í mongum, men tó ikki javnlíki hansara. Kaldligt var millum teir og Trónda, hoast teir vóru nær skyldir. Brøðurnir vóru ikki giftir, men frillur høvdu teir. Cecilia æt frilla Brestis, men hin, sum fylgdi Beinir, æt Tóra. Sonur Brestir æt Sigmundur; hann vísti tíðliga góð mansevni. Tóri æt sonur Beinir; hann var tvey ár eldri enn Sigmundur.
Annað búgv áttu brøðurnir í Dímun, og tað var tað minna búgvið. Synir teirra vóru blaðungir, tá ið hesi tíðindi vóru. Snæúlvur, verfaðir Havgríms, búði í Sandoynni. Ætt hansara var úr Suðuroyum; hann flýddi haðani til Føroyar fyri manndráp og onnur illskubrøgd. Fyrra partin av ævi síni hevði hann verið í víking og var alsamt líka ódællur og harðrendur.
Skaðatilburðir í Føroyum
5. Bjarni æt ein maður; hann búði í Svínoy og var róptur Svínoyar-Bjarni. Hann var góður bóndi og átti nógv fæ, ógvuliga sniðfundigur maður. Hann var móðurbróðir Trónda í Gøtu.
Tingstaður føroyinganna var í Streymoynni, og har er havnin, teir rópa Tórshavn.
Havgrímur, sum búði í Suðroynni í bygdini Hovi, var mikil blótmaður; tí tá vóru allar Føroyar heidnar.
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Útgávur[rætta | rætta wikitekst]
- Færeyínga Saga eller Færøboernes Historie i den islandske Grundtext med færøisk og dansk Oversættelse / udgiven af Carl Christian Rafn (1832). Tórshavn: Offset-prent, Emil Thomsen, 1972 - 284 s.
- Føroyingasøga / útløgd úr íslandskum av V. U. Hammershaimb. Tórshavn, 1884. 137 s.
- Føringasøga / útløgd og umarbeid av nýggjum av C. Holm Isaksen. Tórshavn: 1904. 116 s.
- Færeyingasaga. Den islandske saga om færingerne / på ny udgiven af Det kongelige nordiske oldskriftselskab. Keypmannahavn: Det kongelige nordiske oldskriftselskab, 1927. - xix, 84 s.
- Føroyingasøga / umsett hava Heðin Brú og Rikard Long. Tórshavn: Skúlabókagrunnurin, 1962 - 105 s.
- The Faroe Islanders' saga / translated and annotated by George Johnston; edited by Michael Macklem; drawings by William Heinesen. Ottawa: Oberon Press, 1975. - 144 s.
- Færeyinga saga / Ólafur Halldórsson bjó til prentunar; Jón Böðvarsson samdi verkefni fyrir skóla. Reykjavík: Iðunn, 1978 - 180 s.
- Færinge saga / med tegninger af Sven Havsteen-Mikkelsen; i oversættelse ved Ole Jacobsen og med en efterskrift af Jørgen Haugan. Keypmannahavn: Forum, 1981 - 143 s.
- La saga des Féroïens / traduit de l'Islandais par Jean Renaud; préface de Régis Boyer. Paris: Aubier Montaigne, 1983 - 133 s.
- Die Färinger Saga / aus dem Isländischen von Klaus Kiesewetter übersetzt. Ålborg: 1987 - 103 s.
- Färinga sagan / inledd och översatt av Bo Almqvist; förord av Olov Isaksson; fotografier av Sören Hallgren. Hedemora: Gidlunds Bokförlag, 1992 - 205 s.
- Føroyinga søga / Sven Havsteen-Mikkelsen teknaði; Bjarni Niclasen týddi; Jørgen Haugan skrivaði eftirmæli. Tórshavn: Føroya skúlabókagrunnur, 1995 - 148 s. (PDF útgáva 2005)
- Føroyinga søga [ljóðbók (kassettuband)] / Høgni Joensen lesur. Tórshavn: Ljóðbókanevndin, 2003 - 5 kassettubond í 1 húsa
Ávísingar úteftir[rætta | rætta wikitekst]
- Tekstur á íslendskum, enskum og norskum týðingum
- Færeyinga saga Kulturformidlingen Norrøne Tekster og Kvad
- Snerpa.is - Færeyinga saga (á íslendskum)


text:
Hvat er ein húsaskoðan?
Ein húsaskoðan er í stuttum ein støðulýsing, sum lýsir støðuna á eini ogn.
Endamálið við skoðanini er at greiða frá, um fysiska støðan á ognini er verri enn fysiska støðan á eini aðrari samsvarandi ogn av sama aldri og slagi.
Húsaskoðanin er býtt sundur í ein part, har seljarin upplýsir um viðkomandi feilir við ognini, og ein part, har húsaskoðarin ger eina støðulýsing av ognini.
Tað er ein fortreyt fyri at fáa eitt tilboð uppá eina ognarskiftistrygging, at ein húsaskoðan fyriliggur um ognina, og at hendan enn er galdandi.
Vit leggja dent á, at ein húsaskoðan ikki er ein alfevnandi vissa, har alt verður kannað til botns í ognini. Húsaskoðarin kannar bara ognina fyri sjónligar feilir, og ger tískil ikki nakrar destruktivar kanningar (sum t.d. at kanna undir gólvinum ella bora hol í veggin), sum kunnu gera vart við og lýsa fjaldar feilir.
Húsaskoðarin ger tó viðmerkingar til støðuna við skaðaeyðkennum, og um hann metir tað vera neyðugt, mælir hann til, at eitthvørt verður kannað nærri. Hetta ger húsaskoðarin, tá ið sjónligar ábendingar eru um feilir ella vanda fyri feilum, og hann ikki hevur møguleika at kanna hetta nærri.
Vit gera vart við, at tað er sera umráðandi fyri keypara at skilja týdningin av teimum ymisku skaðaeyðkennunum, og í hvønn mun hetta kann hava ávirkan á keyparans møguleika fyri at krevja endurgjald frá seljara ella tryggingarfelagi. Fyri vanlig fólk kann tað verða sera torført at skilja eina húsaskoðan, tí mæla vit altíð til, at keypari fær ein serkønan at hjálpa sær við at greina húsaskoðanina, áðrenn man skrivar undir.
Hvat er ein ognarskiftistrygging?
Ein ognarskiftistrygging er ein trygging, sum tryggjar seljara og keypara av ognini móti ókendum feilum. Hetta merkir, at hvørki seljari ella keypari í útgangsstøði koma í eina støðu, har teir skulu rinda eina stóra peningaupphædd, tí at ognin - aftaná at hon er yvirtikin - vísir seg at vera í verri standi, enn keypari av røttum kundi roknað við.
Ein ognarskiftistrygging er galdandi í antin 5 ella 10 ár, og kemur í staðin fyri vanligu fyrningarfreistina, sum er 20 ár.
Vit gera vart við, at fleiri treytir skulu haldast, um so er, at seljari ynskir at brúka hesa skipan. Tú kanst tekna tryggingina beinleiðis hjá Trygd.
Um tú vilt vita meira, ella tær tørvar okkara hjálp, so set teg endiliga í samband við okkum á tel. 357 400 ella á skyn@skyn.fo. Tað er heilt óbindandi.
Hevur tú tørv á nærri kunning um húsaskoðan og ognarskiftistrygging? Vit í Skyn kunnu hjálpa tær. Vit hava starvsfólk við drúgvum royndum og hollari løgfrøðiligari vitan innan keyp og sølu av fastari ogn.
Vilt tú vita meira, vinaliga set teg í samband við Skyn.


text:
Sjúkrafrávera er eitt av teimum mongu viðurskiftum, ið leiðarar regluliga skulu hava støðu til. Sjálvt um fráveru vegna sjúku skal viðgerast so at siga eins – av tí tað er lógligt fráfall, og leiðarar ikki mugu spyrja um sjúkuna sjálva, tí tað er privatmál – eru umstøðurnar altíð ymiskar, og tað hevur við sær, at niðurstøðan eisini er ymisk.
Alsamt fleiri fyritøkur vilja arbeiða fyribyrgjandi í sambandi við sjúku. Í dag síggja vit fyritøkur, ið hava ein hugburð til søtt og tilvitað leggja nógva orku í at borðreiða við heilsugóðum mati í døgurðasteðginum, varpa ljós á regluliga rørslu umframt at skipa fyri átøkum, har rørsla á ein ella annan hátt er á skrá. Grundtankin er góður – og stórt herðaklapp til fyritøkur, sum fáa starvsfólkið at taka undir við hesum.
Sjúkrafrávera í gerandisdegnum á arbeiðsplássinum
Eg havi lagt oyra til nógv ymiskt í sambandi við sjúkrafráveru – bæði frá leiðarum og sjúkraraktum. Og eitt, sum eg ofta hefti meg við, er, at leiðarar halda tað verða trupult at handfara sjúkrafráveru á arbeiðsplássinum, m.a. seta teir spurning við, hvussu teir á bestan hátt tryggja sær rætt og gott samskifti og frameftirlítandi gongd millum seg og tann sjúkrarakta. Grundin til hesi ivamál er, at teimum vantar greiðar leiðreglur og viðkomandi amboð til at viðgera tær ymisku støðurnar, ið fráveru kann hava við sær, umframt amboðini til at stuðla tann sjúkrarakta, soleiðis at hann kann koma fyri seg og aftur virka á arbeiðsplássinum.
Sjúkrafrávera rakar ikki bara tann sjúkrarakta
Tað er einki loyndarmál, at nógv frávera órógvar arbeiðsgongdina á arbeiðsplássinum. Nógv frávera kann hava øgiligar fylgjur – bæði fyri tann, ið er raktur av sjúku, og starvsfelagarnar, merkja eisini fráveruna (møguliga við at renna tað skjótari, so teir náa allar uppgávurnar!). Tí er tað umráðandi, at leiðarar taka sjúkrafráveruna í álvara, bæði mótvegis tí sjúkrarakta og hinum á arbeiðsplássinum.
Tí skulu leiðarar gera nakað við tað beinanvegin
Starvsfólk eru tað týdningarmiklasta tilfeingið hjá fyritøkuni. Og av hesi orsøk er tað umráðandi, at leiðarar hava amboð, sum bæði kann virka fyri starvsfólkið og fyri fyritøkuna í sambandi við fráveru. Eitt amboð, sum leggur upp til eitt munadygt sínámillum samskiftigrundlag, og sum veitir bæði starvsfólki og leiðarum eina góða og rætta gongd í sambandi við tey viðurskifti, sum fylgja við, tá frávera er á skrá.
Vit vita, at longur starvsfólk eru burtur frá arbeiðinum, truplari er tað at koma í gongd aftur. Hetta hevur bæði neiliga ávirkan á arbeiðsplássið og á tann, ið er raktur av sjúku.
Hvussu arbeiða tit miðvíst við at minka um sjúkrafráveruna?
- Orða ein sjúkrafráveru- og umsorganarpolitikk og legg upp til, at samskiftið í sambandi við fráveru er tvívegis – gott og rætt samskifti merkir, at leiðarin og starvsfólkið tosar saman.
- Fá staðfest, hvat sjúka veruliga er, og hvat er onnur frávera. Eg havi hoyrt nógvar undarligar søgur um fráveru vegna sjúku, m.a. fráveru í sambandi við vakurleikaviðgerð (hetta vóru vøkur og sunn fólk, ið gingu høgt uppí sína útsjónd) og fráveru, tí tey tóku virknan lut í náttarlívinum og ikki orkaðu til arbeiðis dagin eftir, eisini kallað “mánadagssjúka”.
- Fyribyrgjandi arbeiði. Set fráveruna regluliga á skrá. Set tíð av til at grunda á fráveruna hjá tykkum og hvønn leiklut, tú sum leiðari hevur, og hvussu tú/tit kunnu fyribyrgja fráveru framyvir – og minst til at skilja millum “mánadagssjúku” og veruliga sjúku.
- Skjalfest fráveruna (hagtøl yvir allar fráverur, eisini frítíð/feriu, fráveru orsakað av arbeiðsskaða o.s.fr.). Á tann hátt fáa tit lættari eyga á fráveru í sambandi við “mánadagssjúku” og regluliga fráveru o.s.fr. Við at fáa eina reiðiliga, mynd av fráveruni er tað einfaldari at vita, hvar tit skulu seta inn. Tað er góður skikkur at kunna um, at tit skjalfesta fráverurnar, men ikki orsøkirnar til sjálva sjúkrafráveruna.
- Set fráveruna á skrá á deildarfundum. Er deildin merkt av nógvari fráveru, er tað sjálvsagt at taka eitt felags tak við at taka evnið upp á einum deildarfundi. Hetta leggur upp til, at starvsfólkini eisini fáa høvi til at seta orð á fráveruna. Minst til, at sjúkrafráveru kann koma av so nógvum – tað er ikki altíð likamlig sjúka, sum hevur fráveru við sær. Tað sálarliga arbeiðsumhvørvið kann eisini elva til sjúkrafráveru, so sum happing, høg arbeiðskrøv/-byrða o.s.fr.
Tá sjúka so rakar, er tað umráðandi, at tú hevur eina góða og rætta framferð gjøgnum alla tilgongdina.
- Avtala, at tú skalt verða kunnaður alt fyri eitt um alla fráveru vegna sjúku. Tá hevur tú eisini høvi at spyrja, um fráveran varir ein dag ella fleiri dagar. Tað ger tað lættari hjá tær at leggja til rættis arbeiðið á deildini , framleiðsluhøllini o.s.fr.
- Avtala, nær tit tosa saman aftur, soleiðis at tit kunnu meta um væntanir tykkara millum í sambandi við fráboðan um, at tann sjúki er frískur aftur. Er sjúkan umfatandi, viðmæli eg, at tit tosa saman, tá starvsfólkið hevur verið hjá lækna og fingið staðfest, hvussu álvarsamt tað er og møguligar kanningar, ið liggja fyri framman. Tá kanst tú eisini biðja starvsfólkið um at senda eina váttan í sambandi við fráveruna. Er sjúkan lívshættislig, er tað umráðandi, at tit avtala nær og hvar tit tosa saman, og hvussu tú á bestan hátt kanst stuðla og hjálpa. Eg havi upplivað, at starvsfólk, ið eru rakt av ógvisligari sjúku, ikki megnaðu at taka tað fyrsta stigið í sambandi við viðtalu hjá sálarfrøðingi. Í slíkum føri kann HR eisini veita eina hjálpandi hond í trúnaði.
- Bjóða teg fram og spyr, hvussu tú á bestan hátt kanst stuðla tí, ið er raktur av sjúku. Sjúka kemur ikki altíð orsakað av onkrum uttanhýsis. Starvsfólk verða eisini sjúk orsakað av innanhýsis viðurskiftum á arbeiðsplássinum, so sum strongd og happing.
- Er sjúkan minni hættislig, kann avtalast, at starvsfólkið verður sett niður í tíð í eitt avmarkað tíðarskeið. Á tann hátt varðveitir starvsfólkið tilknýtið til arbeiðsplássið.
Sjúka er trupult evni at taka støðu til. Sum arbeiðspláss vilja vit fegin sýna fyrilit og umsorgan, samstundis sum vit hava til uppgáva at tryggja framdrátt, soleiðis at fyritøkan virkar allatíðina. Hetta er eisini torført evni at skriva um, og eg veit, at tað er trupult hjá nógvum fyritøkum at seta orð á og hava støðu til í gerandisdegnum á arbeiðsplássinum. Mítt ráð er tí at arbeiða fyribyrgjandi, gera greiðar leiðreglur og seta orð á, hvat sjúka veruliga er. Tá sjúka rakar, tryggið tykkum so, at tit arbeiða eftir eini greiðari mannagongd. Eg havi góðar royndir við einum samskiftisskjali, sum hjálpir bæði leiðarum og starvsfólkum at hava eina sjúkra- og umsorganarsamrøðu, og hvussu tey áseta eina frameftirlítandi gongd. Hetta leggur upp til eins viðgerð, og leiðarar sleppa undan, at starvsfólk seta spurning við mannagongdina.
Við ynski um eitt burðardygt og sunt arbeiðspláss.


text:
Tekniskeið fyri børn og ung
Skeið í tekning fyri børn 9 ár og eldri í Kvøldskúlanum heystið 2018.
Gev barni tínum møguleika at læra grundleggjandi førleikar í fríhonds-tekning!
Um nóg nógv tekna seg, ætli eg at hava tekniskeið fyri børn og ung heystið 2018 og sama skeið byrjar í januar 2019.
Tekniskeiðini verða í tveimum aldursbólkum: 9-11 ár og 12 ár og eldri.
Skeiðini eru eina ferð um vikuna í 10 vikur, 2 tímar hvørja ferð, frá kl. 16.00-18.00.
Fyrra tíman fáa næmingarnir felags tekniuppgávur. Alt eftir aldursbólki, so læra vit t.d. um ymsu forholdini á andliti og kroppi á fólki, um ymsar mátar at leggja skuggar á eina tekning og líknandi. Er veðrið gott, fara vit eisini út at tekna okkurt áhugavert.
Seinri tímin er fríur og næmingarnir tekna tað teir hava hug til – kanska ein mangafigur ella bara tekna okkurt mynstur og leggja litir á? Lærarin gongur runt og leggur lag á.
Skeiðslýsing: »Tekning fyri børn 9 – 11 ár«
Endamál: At læra grundleggjandi tekniførleikar – og annars tekna eftir førleika.
Innihald: Vit læra m.a. at leggja skuggar, grundformar og at tekna lutir vit hyggja eftir. Høvi er eisini at tekna tað tær dámar og fáa vegleiðing at tekna tað enn betur. Tað kann t.d. vera ein tekniraðsfigurur, eini hús í perspektivi ella at læra at tekna ein lut, tú hyggur at.
Tilfar: Vit brúka m.a. blýant, litir, tusch, krit og pappír, sum Kvøldskúlin útvegar.
Málbólkur: Øll, ið hava hug at tekna
Nær: Mánadag kl. 16.00 – 18.00. Byrjar í september/oktober 2018 og 10 vikur fram.
PS: Sama skeið byrjar aftur í januar 2019, nýggj tilmelding krevst.
Skeiðslýsing: »Tekning fyri ung 12 ár og eldri«
Endamál: At læra grundleggjandi tekniførleikar – og annars tekna eftir førleika.
Innihald: Vit læra m.a. at leggja skuggar, grundformar og at tekna lutir vit hyggja eftir. Høvi er eisini at tekna tað tær dámar og fáa vegleiðing at tekna tað enn betur. Tað kann t.d. vera ein tekniraðsfigurur, eini hús í perspektivi ella at læra at tekna ein lut, tú hyggur at.
Tilfar: Vit brúka m.a. blýant, litir, tusch, krit og pappír, sum Kvøldskúlin útvegar.
Málbólkur: Øll, ið hava hug at tekna.
Nær: Hósdag kl. 16.00 – 18.00. Byrjar í september/oktober 2018 og 10 vikur fram.
PS: Sama skeið byrjar aftur í januar 2019, nýggj tilmelding krevst.
Skeiðslýsing: Digital (talgild) tekning fyri børn og ung
Endamál: At læra at tekna digitalt frá grundini og at liðugtgera vanligar hondteknaðar tekningar á telduni.
Innihald: Vit læra at tekna, leggja litir og skuggar á við tekniprogrammum, sum Sketchbook Pro og Photoshop. At brúka løg (layers) og annars bara at tekna. Vit fáa felags undirvísing fyrra tíman og seinra tíman tekna vit tað vit hava hug til.
Tilfar: Telda og digitalt teknibretti (Wacom). Tekniprogrammir: Sketchbook Pro og Photoshop. Kvøldskúlin útvegar tekniprogrammir og teldur.
Málbólkur: Børn og ung, sum hava hug at læra digitala tekning á byrjanarstøði.
Aldur: Børn 9-14 ár
Nær: Mikdag kl. 16.00 – 18.00. Byrjar í september/oktober 2018 og 10 vikur fram.
PS: Sama skeið byrjar aftur í januar 2019, nýggj tilmelding krevst.
PS: Tilmeldingin til skeiðini á Kvøldskúlanum, sum byrja september/oktober 2018, verða gjørdar á heimasíðuni hjá Kvøldskúlanum.


text:
Eitt líti hint, fyri at skilja tað føroysku skattaskipannina.
Lat okkum ímynda okkum, at hvønn dag møtast 10 vinir fyri at drekka eina øl, og at samlaði kostnaðurin av tí er 100 krónur.
(Hesar 100 krónur eru bert fyri at foreinkla útrokningarnar)
Hvør av teimum skal gjalda 10 krónur.
Allur 10 vinirnir søgdu: “Lat okkum gjalda hetta, sum vit gjalda okkara skatt!“
Úrslitið var hetta:
- 4 teir fátækastu, gjalda einki.
- Tann 5 gjaldar 1 kr.
- Tann 6 gjaldar 3 kr.
- Tann 7 gjaldar 7 kr.
- Tann 8 gjaldar 12 kr.
- Tann 9 gjaldar 18 kr.
- Tann seinasti (ríkasti) gjaldar 59 krónur.
Teir 10 vinirnir møttust hvønn dag, fyri at drekka teirra øl, og teir vóru væl foreintir við átækið.
Intil ein dag, tá eigarin segði við teir: “Av tí, at tit eru nakrir sera góðir kundar, havi eg avgjørt við meg sjálvan, at eg vil geva tykkum 20 krónur í avslátturi so tit nú nú gjalda 80 kr. í staðin fyri 100 kr.”
Allir 10 vinirnir søgdu: “Lat okkum í fyrstu atløgu gjalda hetta, sum vit gjalda okkara skatt!“
Men, hvussu skuldu hinir 6 (teir gjaldandi) deila avslátturin uppá 20 krónur rættvíst?
Teir funnu út av, at 20 krónur býtt við 6 var 3,3333 kr.
Og um so var, so komu vinir 5 og 6 fáa pening fyri at drekka øl.
Vertshúseigarin segði: “tað hevði verði meira rættvíst, at minkað rokningina fyri tann einkulta prosentvíst“.
Teir funnu roknimaskinuna framm aftur, og kom til hesa niðurstøðu:
- Tann 5 skuldi einki gjalda (enn ein fátækur var føddur).
- Tann 6 skuldi gjalda 2 kr. Ístaðin fyri 3 kr. (33% avsláttur).
- Tann 7 skuldi gjalda 5 kr. Ístaðin fyri 7 kr. (28% avsláttur).
- Tann 8 skuldi gjalda 8 kr. Ístaðin fyri 12 kr. (25% avsláttur).
- Tann 9 skuldi gjalda 14 kr. Ístaðin fyri 18 kr. (22% avsláttur).
- Tann 10 skuldi gjalda 50 kr. Ístaðin fyri 59 kr. (16% avsláttur).
Hvør av teimum seks “sum goldu” skuldu gjalda minni enn fyrr (og har var entá ein komin afturat, sum drakk frítt) og teir fýra fyrstu, skuldu halda á framm at drekka frítt.
Men tá teir vóru komnir út av vertshúsinum, fóru teir at samanlíkna teirra fíggjarstøðu:
“Eg fekk bara 1 krónu í avslátturi“, segði nr. 6, og meðan hann peikaði á nr. 10 og legði afturat: “Men hann fekk heilar 9 krónur í avslátturi!”
“Ja”, segði nr. 5, “eg fekk eisini bert 1 krónu út av hasum“.
“Tit hava rætt“, segði nr. 7, “hví skuldi nr. 10 hava 9 krónur í avslatturi, tá eg bert fækk 2 kr. tað er órættvíst, at bert tey ríkastu fáa tann stórsta avslátturin!“
“Bíða“, segði nr. 1: “vit fýra fingu einki í avsláttur! Hetta systemið útnyttar tey fátakastu!”
Teir 9 vinirnir fornermaðu tann 10 so nógv, at hann ikki kom við at drekka øl næsta dagin, so teir vóru noyddir at drekka ølinar, uttan hann.
Men tá gjaldast skuldi, funnu teir út av einum: Teir høvdu ikki pening nokk, enn ikki til helvtina av rokningini.
Hetta er tann nágreiniliga ummsetingin av skattaskipannini: tey sum gjalda mest, fáa meira út av avslátturinum.
Men, tey, sum bert gjalda lítið (ella einki), føla seg snítt.
Topskatta tey ríkastu, ákær tey fyri at verða nøkur svín, og tey váða sær ikki at visa seg longur, og drekka sínar øl onkra aðrastaðnar.
Moralur:
– Tey sum skilja hetta, er eingin frágreiðing neyðug.
– Tey sum ikki skilja hetta, er eingin frágreiðing møgulig.


text:
Rúsdrekkasøla Landsins mælir til, at sett verður á stovn ein nýggj pantskipan, sum skal taka sær av at savna inn allar fløskur og íløt, krevja inn og gjalda út pantið og standa fyri at skilja og beina tilfar til endurvinningar. Innflytarar, framleiðarar og IRF og Kommunala Brennistøðin á Hjalla kundu staðið fyri skipanini
Tá fløskur og íløt verða keypt, er pant á teimum, og verða tey latin innaftur, fæst pantið aftur. Men galdandi pantskipan er ikki nóg góð, heldur Rúsdrekkasøla Landsins. Ymiskt er, hvar fløskur og íløt kunnu latast inn, og hetta er ein bági fyri viðskiftafólk og handlar. Haraftrat eru tómar fløskur og íløt at meta sum rusk, ið kemur í bland við matvørur, tá tey koma innaftur.
Betri hevði tí verið, at sett varð á stovn ein felags pantskipan, so fólk høvdu eitt stað at fara við øllum fløskum og íløtum. Av tí, at IRF og Kommunala Brennistøðin á Hjalla hava førleikarnar at savna inn rusk, skilja tað og endurvinna burtur úr innlatnum tilfari, heldur Rúsdrekkasøla Landsins, at hesir stovnir kundu verið snúningsdepilin í eini nýggjari pantskipan.
”Verandi pantskipan er ein eyka byrða fyri handlarnar og hevur við sær, at fyrsta sambandið, mong viðskiftafólk hava við Rúsdrekkasølu Landsins, er at lata inn tómar fløskur og íløt. Vit høvdu heldur ynskt okkum, at fyrsta sambandið hjá fólki var at koma inn í okkara væl skipaðu handlar,” sigur Rógvi Andrias Fossádal, stjóri í Rúsdrekkasølu Landsins.
Eitt lógaruppskot varð í 2012 gjørt, har mælt varð til, at tann, sum selur okkurt slag av fløskum ella íløtum, skal kunna taka ímóti øllum fløskum og íløtum. Hesum uppskoti vóru fleiri ímóti, eisini Rúsdrekkasølan. Heldur mælti hon til, at vinnan og landið skapa eina felags pantskipan, ið tekur sær av krevja inn pantið, gjalda tað út og savna og skilja fløskur og íløt til endurvinningar.
”Vit mæltu til, at tey, sum framleiða og innflyta fløskur og íløt, eru saman um eina nýggja panstskipan, og at kommunalu renovatiónirnar, IRF og brennistøðin á Hjalla, eisini eru við, tí nógv av innlatnu íløtunum eru úr tilfari, ið endar sum burturkast. Hetta er framvegis okkara tilmæli, tí vit síggja, at ein tílík skipan riggar væl í Íslandi,” sigur Rógvi Andrias Fossádal.
Í Íslandi taka serligar pantstøðir ímóti fløskum og íløtum – ikki handlar og útsølur. Íslendska pantskipanin tekur ímóti øllum íløtum, eisini teimum, sum onki pant er á. Sostatt tekur skipanin sær bæði av teimum íløtum, sum verða send til endurvinningar, og teimum, sum skulu burturbeinast. Umhvørvisliga er skipanin tí ein stórur fyrimunur.
Rúsdrekkasøla Landsins ímyndar sær, at nakrar høvuðsmóttøkur verða kring landið, og at høvuðsmóttøkustøðin verður á Hjalla í Havn. Skipanin kann verða fíggjað við inntøkum av sølu av endurnýtslutilfari, panti av ikki afturbornum íløtum og einum umhvørvisgjaldi á íløt, sum ikki kunnu endurnýtast og tí tyngja umhvørvið og skiljingina á høvuðsstøðini.


text:
Skeið á Sjúkrarøktarfrøðiskúla Føroya
Sjúkrarøktarfrøðiskúla Føroya bjóðar kliniskt vegleiðaraskeið og skeið í Gerontologi.
Felags fyri skeiðini
Málbólkur
Bæði skeiðini eru á bachelorstøði og øll heilsustarvsfólk við miðallangari framhaldsútbúgving kunnu søkja.
Tíð
Septembur 2011 til mai 2012. Hvørt skeiði fevnir um í alt 7 vikur.
Gerontologiskeiðið verður vikurnar 39, 43, 44, 47, 06, 10 og 15
Kliniskt vegleiðaraskeið verður vikurnar 39, 43/44,48/49, 5/6, 9, 16 og 19.
Skeiðslýsingar
Skeiðini eru lýst á heimasíðuni hjá Sjúkrarøktarfrøðiskúla Føroya
www. setur.fo undir Sjúkrarøktarfrøðiskúli Føroya
Nærri upplýsingar kunnu eisini fáast við at venda sær til Hildur við Høgadalsá, skeiðleiðara, hildur.hoegadalsa@skulin.fo tlf 292256
Stig
9 ECTS
Próvtøka
Skeiðið endar við einari skrivligari bólkauppgávu við munnligari framløgu.
Próvdømingin er innanhýsis og verður mett staðið/ikki staðið
Kostnaður
Prísur fyri hvørt skeið verður 7000kr. Gjaldast skal áðrenn skeiðið byrjar og tilmeldingin er bindandi
Umsókn við váttaðum avriti av prógvi fyri miðallangari framhaldsútbúgving skal sendast til Sjúkrarøktarfrøðiskúla Føroya, Jónas Broncks gøta 25, FO-100 Tórshavn í seinasta lagi 15. juni 2011.
-
08.02.2019 Føroyamálsdeildin Til lesandiOft er gott þat er gamlir kveða - Introduction to Medieval Icelandic LiteratureFøroyamálsdeildin bjóðar í vár stuttskeið á enskum við gesta...
-
06.02.2019 Søgu- og samfelagsdeildinJapanskur filmsdagurHósdagin 7. februar verður áhugavert filmstiltak í Kongshøll...
-
05.02.2019 Setrið FøroyamálsdeildinGávugóðs 2019Fríggjakvøldið 8. februar verður árliga handanin av gávugóðs...


text:
Niels Joensen koyrir skúlabussin. Hann er at hitta á tlf.219899
Frá mánadegnum 1.oktober til 31.mars kunnu øll koyra í skúla við skúlabussinum.
Hesir næmingar verða koyrdir heim:
1.fl. og 2. fl. úr Miðvági til Sandavágs.
3. fl. av Giljanesi til Sandavágs og Miðvágs.
Næmingar úr Vatnsoyrum.
Koyrt verður soleiðis í skúla:
Bussur 1:
07:25 úr Sørvági (mánadag og mikudag)
07:30 úr Vatnsoyrum
07:35 av Heiðum (steðgar við steðgistøð í Miðvági , og steðgar á Giljanesi)
07:48 úr Sørpum í Sandavági (steðgar á Giljavegi 54, á Giljanesi og við bygdaskúlan í Miðvági)
07:55 úr Miðvági til Sørvágs (hósdag og fríggjadag)
Bussur 2:
07:45 frá gamla skúla í Sandavági (steðgar við miðstaðarøkið)
07:48 frá barnagarðinum (steðgar á Giljanesi og við bygdarskúlan í Miðvági)


text:
Stórfingin móttøka fyri Livari Nysted á skúlanum á Fossánesi.
Livar hevur saman við Stuart Kershaw og Maxime Chaya sett heimsmet í at rógva teinin um Indiska havið upp á stytst tíð. Teir eru eisini fyrsta manning við trimum monnum, sum hevur róð um eitt heimshav. Livar hevur harafturat sett heimsmet sum tann fyrsti at rógva um tvey heimshøv sama ár (innan 7 mðr).
Fleiri røður vóru hildnar, millum teirra sum tóku orðið var Tróndur Patusson, listamaður, sum eisini hevur roynt ævintýrið at sigla á heimshøvunum.
Portal.fo var á staðnum við myndatólinum.


text:
Jóannes Hansen 17.12.2013 (21:11)
Kristoffur fer til Fuglafirðar
Fuglfirðingar hava í dag skrivað undir sáttmála við ein nýggjan miðvallara. Heimasíðan hjá ÍF veit at siga, at Kristoffur Jakobsen næsta kappingarár fer at spæla í reyða ÍF búnanum og ikki í bláa KÍ búnanum, sum hann hevur borið mest sum altíð.
Kristoffur hevur í KÍ røkt øll plássini á miðvøllinum, og hann hevur eisini viðhvørt spæli í bæði høgra og vinstra borði.
Kristoffur er uppvaksin í KÍ,og hann hevur higartil umboðað barndómsfelagið øll árini burtursæð frá í 2010, tá ið hann var í EB/Streymi. Higartil hevur hann sambært faroesoccer spælt 218 landskappingardystir í bestu deildini, og hann hevur skorað 33 mál. Í steypakappingini hevur hann spælt 20 dystir og skorað 7 mál, og tríggjar dystir hevur hann spælt í europeisku liðkappingunum – tveir í Intertoto Cup og ein í Europa liguni.
Hann hevur spælt ein a-landsdsytir, 18 U21 landsdystir, 5 U19 landsdystir, 14 U17 landsdystir.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
19. februar 2014
Fundur hjá rossahúsanevndini
Fundurin verður beint áðrenn aðalfundin hjá Føroya Ríðingarfelag t.v.s. mikudagin 5/3 kl.18.00.
allir básaeigarir eru vælkomnir.
rossahúsanevndin
Lagt út av Hans Pauli 0 viðmerkingar
16. februar 2014
9. februar 2014
Ríðiskeið við Jón Willami Bjarkasyni 21-23/3
Áhugavert Ríðiskeið 21-23 Marts 2014 - Avmarkað lutøka
Nevndu dagar hevur íslendingurin Jón William Bjarkason serstakt ríðiskeið her.
Skeiði er serstakt á tann hátt at fyrsta dagin roynir hann rossini einsamallur í 40-60 min pr dag fyri á tann hátt at kenna teirra sterku og veiku síðir. 2 og 3 dagin er einstaklingaundirvísning 45 min hvønn dag.
Jón William hevur tamningarútbúgving frá Hólar. Hevur drúgvar royndir og undirvísir nú í DK og Týsklandi.
Hann er beiggi Harald Bjarkason, sum hevur funnið mangt gott ross til føroyingar. Jón William var seinast í Føroyum í 2012 og vóru skeiðini tá sera vælumtókt.
Kostnaður fyri skeiðið bert 1500 kr
Tilmelding hjá Súsanna Trónd á FB ella tlf. 523212
Abonner på: Indlæg (Atom)


text:
Felagið Føroysk Ross er gamalt felag og forkvinnan Maria Bjørk stendur nú á odda fyri felagnum og arbeiðinum at fjølga um føroyska rossið, sum fyri ikki so nógvum árum síðani, stóð á tromini at vera oytt. Nevndin í felagnum fór fyri nøkrum árum síðani undir eina miðvísa roynd at skipa alingina neyvari, fyri at fáa fleiri fyl undan og at breiða rossini runt um í landinum.
Hetta var gjørt við verkætlani "Summer of Love" har roknað var væl út, hvørji ross vóru egnaði at seta saman, so innannøringin ikki varð ov høg. Samstundis vóru ryssur, ið áður ikki høvdi kvidnast, viðgjørdar fyri bruna í lívmóðrini. Undan hesum vóru nógv av rossinum samlaði í suðursteymoy, viðhvørt undir umstøðum ið helst ikki vóru nóg væl skipaðir. Hetta kundi viðhvørt skapa støður har fólk ilskaðust inn á føroys ross og eigarar. Hugaligt er tí at síggja at ætlanin hjá Felagnum Føroysk Ross, at fáa fleiri ross og at spreiða rossini kring oyggjarnar, ber ávøkstur og nú eisini far altjóða umrøðu.


text:
Hesi ráðini eru góð at hava í huga, tá tú hugsar um heilsugóðan mat:
· Et fjølbroytt, soleiðis at tú etur ymiskt gjøgnum dagin og gjøgnum vikuna
· 2-3 fruktir um dagin
· 300 gramm av grønmeti, serliga tað grova slagið sum eitt nú gularøtur, røtur, kál, ertrar, brokkoli, leyk.
· Fisk til døgurða tvær ferðir um vikuna
· Fisk sum viðskera hvønn dag
· Et fullkorn – 75 gramm um dagin sum kann vera 1 flís av fullkornsbreyði og 2 dl av havragrýni
· Et lamba-, svína- og oksakjøt til døgurða hægst 2-3 ferðir um vikuna – og vel tá soltið kjøt
· Vel heldur fisk, høsnarunga, frukt og grønmeti sum viðskera enn kjøt
· Drekk ½ litur av solti- ella lættimjólk um dagin ella et soltið jogurt
· Avmarka smør og margarin og vel heldur rapsolju at steikja í
· Et minni salt – set ikki saltbússuna á borðið og keyp ikki ov nógv av lidnum matvørum
· Et frukt, mandlur og sjokolátu heldur enn kakur og søtmeti – keyp ikki kakur og góðgæti at eiga inni
· Drekk vatn og mjólk í gerandisdegnum heldur enn saft, sodavatn og djús
· Drekk 1½ litur av vatn um dagin - bæði afturvið matinum, tá tú ert tyst/ur, og tá tú íðkar ítrótt.


text:
Hergeir Neilsen, løgtingsformaður setti ráðstevnina
"Hvat hava vit rokkið hesi 10 árini", Johnhard Klettheyggj, leiðandiløgfrøðingur í Almenna- og Heilsumálaráðnum
"Løgtingsumboðsmaðurin- frustratión ella inspiratión", Sjúrður Rasmussen, ráðgevi á Løgmansskrivstovuni
"Hava vit sum eitt lítið samfelag brúk fyri einum umboðsmanni? Royndir úr Íslandi." Róbert R. Spanó, professari við Háskóli Íslands
Løgtingsins umboðsmaður 10 ár
Tann 1. mai í ár eru liðin 10 ár, síðan løgtingsins umboðsmaður fór til verka. Í hesum sambandi verður almenn ráðstevna í Norðurlandahúsinum fríggjadagin 6. mai, har Sjúrður Rasmussen, ráðgevi á Løgmansskrivstovuni, Johnhard Klettheyggj, leiðandi løgfrøðingur í Almanna- og Heilsumálaráðnum, og Róbert Spano, professari á Háskóla Íslands, fara at umrøða týdningin av stovninum
Stovnurin, ið sá dagsins ljós við løgtingssamtykt í 2000, hevur síðan stovnanina fest seg í tilvitanina hjá teimum flestu, og nú tey fyrstu 10 árini eru løgd afturum, skipar umboðsmaðurin fyri ráðstevnu í Norðurlandahúsinum at taka saman um fyrstu árini.
Løgtingsins umboðsmaður hevur hesi 10 árini viðgjørt mong mál, sum borgarar hava klagað almennar stovnar og umsitingar um. Eisini hevur umboðsmaðurin avvíst mál, tí málini ikki hoyrdu undir virkisøkið ella heimildirnar hjá stovninum.
Umboðsmaðurin gevur hvørt ár út ársfrágreiðing, har greitt verður frá avgerðunum í teimum týdningarmestu málunum. Í frágreiðingunum sæst, at starvsfólkamál og innlitsmál fara við nógv mestu arbeiðsorkuni hjá stovninum. Ofta eru tey um helvtin av øllum málunum.
Mentor í skipanini
Spurningurin er, hvønn týdning umboðsmaðurin hevur, og um stovnurin ger mun. Hesar spurningar fara Sjúrður Rasmussen og Johnhard Klettheyggj at viðgera á ráðstevnuni 6. mai, og Róbert Spano fer at umrøða týdningin av tílíkum stovni í smáum samfeløgum.
Sjúrður Rasmussen heldur, at fremsta uppgávan hjá umboðsmanninum er at venda frustratión hjá borgarum og fyrsitingum til inspiratión soleiðis at skilja, at borgarar og fyrisitingar kunnu fáa mál útgreinað og ummæld. Hetta hevur mangan eydnast seinastu 10 árini, heldur hann.
Johnhard Klettheyggj heldur ikki, at umboðsmaðurin skal hava vald sum ein fyrisitingardómstólur, eins og summi hava nevnt. Tá stovnurin kemur við tilmælum og átalum, virkar hann sum eitt slag av mentori hjá fyrisitingini, ið so rættar síni mistøk. Júst soleiðis eigur stovnurin at virka, heldur hann.
Róbert Spano fer at greiða frá royndunum í Íslandi við umboðsmanni í góð 20 ár. Hann heldur, at borgarar altíð mugu hava ein realistiskan møguleika at venda sær til ein óheftan stovn at fáa rættvísa viðferð. Rættarskipanin er ofta ein kostnaðarmikil møguleiki, men umboðsmaðurin er ókeypis.
Skrá fyri ráðstevnuna í Skálanum í Norðurlandahúsinum fríggjadagin 6. mai 2011:
13.05: Sólja í Ólavsstovu, løgtingsins umboðsmaður, bjóðar vælkomin
13.10: Hergeir Nielsen, løgtingsformaður setir ráðstevnuna
13.30: "Hvat hava vit rokkið hesi 10 árini"
Johnhard Klettheyggj, leiðandi løgfrøðingur í Almanna- og Heilsumálaráðnum
14.10: Steðgur
14.40: "Løgtingsumboðsmaðurin – frustratión ella inspiratión“
Sjúrður Rasmussen, ráðgevi á Løgmansskrivstovuni
15.20: "Hava vit sum eitt lítið samfelag brúk fyri einum umboðsmanni?"
Róbert R. Spano, professari við Háskóli Íslands
16.00: Hugnaløta og ábit í forhøllini


text:
Tíðindaskriv frá Svimjisambandi Føroya
Tað gjørdust ikki til tey heilt stóru úrslitini hjá føroysku svimjarunum, fyrsta dag á evropameistarastevnuni á stuttgeil í svimjing í Istanbul.
Pauli Ø. Mohr fekk ongantíð rættiliga fatur á vatninum, sum fyrsti føroyingur í fyrsta riðli av EM, og svam tí nakað verri enn sína bestu tíð. Tíðin gjørdist 23.67 í 50 frí, har hansara føroyska juniormet frá World Cup í Berlin í november er 23.24. Hann følir seg ikki so væl í sínari nýggju Jaked drakt, og fer tí at royna at svimja heldur í sínari Speedo LZR Racer drakt, í næstu kapping.
Kári J. á Høvdanum setti stórt persónligt met í 100 firvald, við tíðini 57.76, har tilmeldingartíðin hjá honum var 58.27. Men hann var tó ikki sjálvur heilt nøgdur við úrslitið, við tað at hann føldi at hann kundi hava svomið skjótari, um ikki hann hevði lagt so hart út. Orsøkin til at leggja hart út, var at hann gjørdist í so spenntur beint upp undir kapping, og tí kom til at svimja fyrstu longd kanska eitt hálvt sekund ov skjótt.
Pál Joensen kvinkaði sítt føroyska met eitt lítið vet niður, frá 3:40.16 til 3:40.12 í 400 frí, og kláraði við hesi tíð at kvalifisera seg til finaluna seinnapartin, sum áttandi besti svimjari av tíggju. Men hann og Jón Bjarnason hildu at gloppið niður til møguligt heiðursmerki var so mikið stórt, at hann heldur skuldi spara seg til 1500 metrar frí finaluna leygardagin, enn at svimja eisini 400 metra finaluna. So hann meldaði frá her.
Sum heild eru menn tó nøgdir við gongdina, nú fyrsti dagur er farin afturum. Vit kunnu staðfesta nú eftir at fleiri av kappingarneytunum hjá Páli í 1500 frí svumu 400 frí, at Pál enn ein góðan kjans til heiðursmerki, men at tað verður hart. Evropameistarin Colbertaldo betraði seg eitt sindur í 400 frí, frá 3:38.49 til 3:38.11, sum merkir at hann vælsagtans eisini fer at betra seg í 1500 metra frí. Mads Glæsner vann bronsu og setti flott norðurlendskt met við 3:36.82, har hansara nú fyrrverandi met frá World Cup í Berlin var 3:37.75. “Dark horse” Christian Kubusch forverraði seg frá 3:38.75 til 3:40.55, men í hansara stað kemur so Marcos Rivera Miranda, sum betraði seg frá 3:43.56 til 3:40.52. So tað verður bara spennandi, leygardagin kl 15:00, føroyska tíð.
Í dag eru tað so tey trý Kári Jóannesarson á Høvdanum, Pauli Øssursson Mohr og Mona Simonsen, sum skulu svimja ávíkavist 50 metra ryggsvimjing, 100 metra frísvimjing og 800 metra frísvimjing. Tað vil siga absoluttu sergreinirnar hjá Kára og Monu, meðan Pauli trívist best á 50 metrum. Tíðarætlanin er hendan, við føroyskari klokkutið:
07:30 – Kári J. á Høvdanum 50 rygg, tilmeldingartíð 25.99 (sum er føroyskt met)
08:35 – Pauli Ø. Mohr 100 frí, tilmeldingartið 52.64
08:51 – Mona Simonsen 800 frí, tilmeldingartíð 8:58.61 (sum er føroyskt met)
Til ber at fylgja við svimjarunum beinleiðis á www.svimjing.com/live, har tú kanst chatta við aðrar áskoðarar, umframt at síggja smá videobrot úr høllini í Istanbul. Um nakar sær turkisku sjónvarpsrásina “TRT 3”, so senda tey eisini beinleiðis sjónvarp frá innleiðandi riðlunum.
Vegna Svimjisamband Føroya
Rókur í Jákupsstovu
Istanbul


text:
Tjóðskjalasavnið Faroese National Archives
V.U. Hammershaimbs gøta 18
FO-100 Tórshavn
T-postur: skjalasavn@skjalasavn.fo
Tlf: +298 340 540
Seinast dagført: 27-06-2018
Tjóðskjalasavnið hevur til endamáls at tryggja varðveitingina av savnindum og skjølum, ið hava søguligt virði ella hava fyrisitingarligan og rættarligan týdning fyri borgarar og myndugleikar.
Tjóðskjalasavnið skal syrgja fyri, at varðveittu savnindini altíð eru tøk hjá myndugleikum og almenningi.
Tjóðskjalasavnið ansar eisini eftir, at umsitingarligar skrásetingarskipanir og skjalagoymslur hjá almennum myndugleikum eru tryggar og lúka tær treytir, sum eru settar í lógum og fyriskipanum.


text:
Eg keypti hesa vatn kannuna í Søstrene Grene. Eg helt hana vera vakra, men hví ikki geva henni eitt sindur av persónligheit. Eg átti gull máling heima, so tað var deiliga lætt at fara í gongd. Hetta er ein... Continue reading →
Eg havi júst ogna mær eina svarta talvu! Mær dámar væl, at heimið skal spegla tey sum búgva har. Ja, ein kann keypa nógv, sum er soo pent og stílfult, men tað kunnu øll gera og tískil kunnu nógv heim... Continue reading →
Eg eri ikki nakar Picasso, men aftaná ein langan dag, dámar mær væl at sita og gera eitthvørt kreativt. (Eg eri sum børnini, eg vil helst koyra tað í rammu, og hanga tað upp, beinanveg). Gott at eg havi ein... Continue reading →
Manglar tær okkurt at fara í, í kvøld? So kanst tú náa, at skapa tín egna off shoulder topp! Tað einasta tær tørvar, er toy, seymimaskinu og elastic (tú kanst nýta band ístaðin). Eitt stórt hitt í vármótanum 2016, er nemliga... Continue reading →


text:
“Myrkasti tímin er hann, ið kemur beint, áðrenn dimmið lættir”
Tór Marni Weihe hevur skrivað,
Nakað soleiðis ljóðar eitt gamalt bretskt orðatak. Boðskapurin er greiður: tað er, tá ið tað leikar harðast á, at vit mugu standa stinn og ikki hokna undir trýstinum, tí nú ríða vit um snarið og eru um at vera komin á mál.
Hjá sitandi samgongu brýtur um bæði borð. Fiskivinnunýskipanin, sum í roynd og veru er politiska flaggskipið hjá samgonguni – tann politiski spurningurin, ið meiri enn nakar annar myndar politiska projektið hjá CEF-landstýrinum – stendur nú fyri hóttafalli. Fellur nýskipanin, so fellur samgongan ivaleyst eisini.
Spurningurin er: hvør skal valda í landinum?
Hetta er eyðsæð ein avbjóðing hjá samgonguni og stuðlum hennara. Men trupulleikin er nógv størri enn so. Samgongur koma og fara, flokkar ganga fram og fara aftur á løgtingsvalum, og allir flokkar á løgtingi hava roynt – og miseydnast – at evna til eina nýskipan av fiskivinnuni. At ósemjur eru, tað hava vit vitað leingi.
Men tað er neyvan komið fyri áður, at vinnulívið hevur ført eina so sjónliga og beinharða propagandaherferð móti politiska valdinum í Føroyum. Javnt og samt, síðan CEF-samgongan kunngjørdi sínar ætlanir fyri fiskivinnuna í framtíðini, hevur vinnan roynt at undirgrava arbeiðið hjá fiskimálaráðnum og landstýrismanninum í fiskivinnumálum við villeiðingum, ósannindum og hóttanum. Propagandatilfar fyri tíggjutúsundtals krónur er framleitt og sent hvørjum húsarhaldi í Føroyum, og dag og dagliga eru løgtingsfólk kimað niður og hótt av stórreiðarunum.
Hóast fiskivinnan í dag virkar undir betri fortreytum enn nakrantíð í søguni, so verður ein mynd málað av eini vinnu í skeljasorið, og skuldi tað komið fyri, at fiskivinnunýskipanin verður samtykt, ja so verða fólk í túsundatali arbeiðsleys, øll skip í føroyska flotanum verða løgd, og heilar bygdir verða avtoftaðar, um vit skulu trúgva Reiðarafelagnum. Hetta er sjálvandi í stóran mun beinleiðis ósatt. Tað er longu staðfest ósvitaliga, at anti-trust ikki fer at vera nakar meinbogi fyri verandi aktørar (reiðaratølini eru beinleiðis skeiv). Og nógv útskeldaða uppboðssølan? Einans 25% verða boðin út – bert nýggj rættindi, ið politiski myndugleikin hevur útvegað Føroyum seinastu árini. Verandi aktørar varðveita 75% av sínum kvotum, kvit og frit. Og kortini tosar mann um kollvelting.
Valið stendur millum státmanskynstur og oppurtunismu
Hetta er sjálvandi ein stak óheppin og vandamikil gongd. Uttan mun til, um ein tekur undir við fiskivinnuuppskotinum, sum fyriliggur, so er tað umráðandi, at vit øll kunnu hava álit á okkara fólkaræðisligu stovnum. Um tað frameftir vera vinnufyritøkur og ikki føroyska embætisverki, ið siga okkum, hvussu lógir skulu skiljast, so eru vit farin frá at vera eitt fólkaræðisligt rættarsamfelag til okkurt heilt annað. Og tað ber á tann bógvin í løtuni.
Tilgongdin frá samgonguskjali til liðugt uppskot í vinnunevndini hevur verið søguliga opin, gjøgnumskygd og gjøll. Øll hava fingið høvi at siga sína hugsan, og ongin ivi eru um, at samgongan hevur lagt eitt semingsuppskot fyri tingi, har hon hevur slakað sínar upprunaligu ætlanir munandi. Hetta í eini roynd at fáa eina breiða semju, ið øll kunnu liva við. Andstøðan kann sjálvandi velja at lata samgonguna støkka sundur – og harvið vinna sær ein møguleika at koma framat valdinum. Men í síðsta enda er hetta ikki ein spurningur um samgongu og andstøðu. Sláa vit ikki fast, at tað eru løgting og landstýri, ið smíða lógirnar her á landi – ikki vinnufyritøkur ella privatpersónar – so seta vit ferð á ein kavabólt, ið møguliga ikki kann steðgast aftur.
Spurningurin er tí, um andstøðan velur at vera verandi í síni partapolitisku skotgrøv, ella um har eru flokkar og tingfólk, ið tora at seta tjóð og hugsjón fram um partapolitikk og gera eina breiða semju.
Samgongan kann ikki bakka longur – og skal ikki bakka longur – og ongin ivi eru um, at fyri land, fólk og vinnu er ein breið langtíðarsemja besta loysnin


text:
Ósemja um ábyrgd av oljuvanlukku
Ein kanningarnevnd er komin við niðurstøðuni
í sambandi við oljuvanlukkuna, tá tvey skip stoyttu saman í jaunar mánaði í ár.
Men kanningarnevndin er ósamd.
Ein serlig
kanningarnevnd hevur seinastu mánaðirnar kannað orsøkina til ringastu
vanlukkuna við oljutangaskipum í mong ár.
Vanlukkan hendi, tá
164.000 bruttotons stóra tangaskipið,
Sanchi, stoytti saman við 76.000 bruttotons stóra farmaskipið, CF Crystal, hin
6. januar í ár. Eldur kom í Sanchi, sum hevði 136.000 tons av ráolju umborð.
Átta dagar seinni sakk skipið.
Sambært Reuters er
ósemja í kanningarnevndini, um tað var Sanchi ella CF Crystal, sum hevði
skyldina av samanstoytinum.
- Kina og Hong
Konga meina, at bæði skipini kunnu ábyrgdast, men umboð fyri Iran, Panama og
Bangladesj meta kúvendingina í stýriborð, sum SF Crystal gjørdi, vera grundin
til vanlukkuna, sigur eitt kanningarfólk hjá Iran í iranskum sjónvarpi sambært
Reuters.
Hesin sami metir
høvuðsorsøkina til vanlukkuna vera løgfrøðilig, og at ein dómstólur má taka
endaliga avgerð.
Iranska NITC átti
Sanchi, sum sigldi undir Panamaflaggi.
Bara líkið av einum
av manningini á Sanchi varð funnið. Øll manningin, sum var uppá 32 fólk, doyði.
Tey 23 av manningini á CF Crystal komu øll frá vanlukkuna á lívi.
Hetta var ringasta
oljudálking á havinum í 35 ár.
Kelda: Reuters,
Shippingwatch og Søfart


text:
Bretski forsætisráðharrin, Theresa May, ætlar at útseta aðru atkvøðugreiðsluna um brexit-aftaluna til síðst í hesum mánaðinum, skrivar bretska blaðið, The Telegraph.
Eftir ætlan skuldi málið til viðgerðar í tjóðartinginum á øðrum sinni í næstu viku fyri at taka støðu til avtaluna, sum Theresa May fær við ES.
Men roknað verður ikki við, at tað eydnast forsætisráðharranum at koma fram til eina nýggja semju við ES áðrenn freistina, og tí verður atkvøðugreiðslan útsett.
Avtalan, sum Theresa May fekk í lag við ES í november, varð í farna mánaði vrakað av einum stórum meiriluta í bretska tjóðartinginum.
Síðan hevur may fingið heimild frá tinginum til at finna eina nýggja semju við ES, har serliga trupli spurningurin um markið millum Írland og Norðurírland skal endurskoðast.
Í dag kemur May til Brússel at tingast við ES-nevndarformannin, Jean-Claude Jukcker, sum fyrr hevur sagt, at semjan ikki kundi broytast.
Eftir ætlan fer Stórabretland úr ES 29. mars.


text:
Motorar og skúli
Tá næmingar í 8. flokki høvdu motorlæru mánadagin, koyrdu teir á einum Tomos-prutli í garðinum.
Lærarin royndi seg eisini og legði ein filmstubba á Facebook, har hann “driftaði” ella gjørdi “Donuts” við prutlinum. Onkur, sum hevði sæð klippið við manninum, boðaði honum frá, at ein eldri maður í Klaksvík var farin at rudda kjallara, og at har var millum annað ein knallert, ið var sett útum, tí hon skuldi beinast burtur. Hesin lærarin læt sær ikki siga tvær reisur, men helt avstað til Klaksvíkar eftir knallertini, ið sostatt varð bjargað á gravarbakkanum.
Mikudagin fóru so nakrir næmingar úr 9. flokki at royna seg við hesi knallertini. Treiskir og hugagóðir dreingir megna nógv, og fýra tímar seinni koyrdi knallertin. Hon hevði annars staðið í 22 ár í einum kjallara.


text:
Komandi mikudag tann 1. mars byrjar altjóða bindiklubbin í Runavík aftur.
Sambinding snýr seg um at binda saman, bæði við stokkum og við práti. Altjóða bindiklubbin er ætlaður sum eitt høvi hjá nýliga tilfluttum kvinnum í Føroyum at hitta aðrar kvinnur í økinum, eitt stað at hittast, læra av hvørjum øðrum og hugna sær saman. Tað er ikki nøkur treyt, at luttakararnir duga at binda fyri at vera við í bindiklubbanum. Bæði kvinnur av føroyskum og útlendskum uppruna eru vælkomnar við. Fyriskipararnir í Runavík vóna at luttakarar koma úr allari Eysturoynni. Tiltakið er partur av integratiónsátaki hjá Reyða Krossi Føroya, sum samstarvar við kvinnur kring landið og bókasøvnini á staðnum.
Altjóða bindiklubbin byrjaði fyri einum ári síðani á bókasavninum við Løkin. Nógv var gjørt burturúr og m.a. vitjaði Dagur og Vika hetta fyrsta kvøldið. Skjótt var bindiklubbin eisini á øðrum bókasøvnum kring landið, og hevur undirtøkan verið góð allastaðni. Tað er ymiskt hvussu títt bindiklubbarnir hittast. Í Runavík er ætlanin at hittast annaðhvørt mikukvøld fram til summarfrítíðina.
Meira kann lesast um Sambinding á facebook m.a. á hesi síðuni: Sambinding/Intertwining ella á bólkinum: Sambinding Runavík.


text:
Ársins kærleikskúla hevur fiskin sum evni. Í glaskláru kúluni liggja nakrir fiskar, sum skyggja í gulli. Á sjálvari kúluni stendur skrivað ”Hommage à Fiskurin”.
Tað er Dugni, sum á hvørjum ári – nú á 10. ári – letur kærleikskúluna gera. Talan er um munnblásta glaskúlu, og á hvørjum ári verður eitt listafólk valt út at gera kúluna.
Í ár fekk konseptlistamaðurin Ole Wich leiðurin at sniðgeva kúluna. Ole Wich er – sum kunnugt – ikki eitt listafólk, sum í fyrsta lagi arbeiðir við tí estetiska. Fyri hann hevur boðskapurin meira at týða.
Hann hevur valt at brúka kúluna til at gera vart við tann týdning, sum fiskurin hevur fyri okkum føroyingar. Við heilsanini ”Hommage à Fiskurin” – merkir ”við virðing fyri fiskinum” – og nøkrum skyggjandi fiskum inni í kúluni, gjørdist 2018-útgávan av hesi serligu kúluni ein heilsan til lívið í havinum, sum eisini var evnið á tí fyrstu kærleikskúluni, sum Tróndur Patursson gjørdi í 2009.
Maybritt við Strond
Heiðurin at fáa fyrstu kúluna í ár fekk Maybritt við Strond, sum arbeiðir sum talu- og lesiráðgevi á Glasir. Hon fekk heiðurin fyri sítt áhaldandi arbeiði at hjálpa ungum við avbjóðingum fyri at lætta um hjá teimum at koma ígjøgnum miðnámsútbúgvingarnar.
Aksel V. Johannessen, løgmaður
Hetta hendi við eitt hátíðarhald í morgun, sum Dugni skipaði fyri á Listasavni Føroya.
Aksel V. Johannessen, løgmaður, helt røðu í hesum sambandi, og í røðu síni takkaði løgmaður Dugna fyri hetta tiltakið, sum er vorðið ein vakur fastur siður her í byrjanini av jólamánaðinum.
- Tað er vakurt at síggja, hvussu ymsu kærleikskúlurnar mynda heimini. Serliga nú, tá ið kúlurnar eru fleiri og hanga saman. Tá koma listafólkini, sum hava prýtt tær, ordiliga til sín rætt.
- Hon (kúlan, red.) er gjørd úr tunnum glasi, og kann lættliga brotna, ansa vit ikki eftir. Á sama hátt kunnu sambond millum menniskju og mannalagnur lættliga brotna, um vit ikki eru ansin um okkara medmenniskju og tað, sum hendir rundan um okkum.
- Her minnir kærleikskúlan okkum á, hvussu týdningarmikil sambond eru. Hvussu týdningarmikið tað er, at vit eru góð við hvønn annan, hjálpa hvørjum øðrum, og gloyma okkara egna persón, segði Aksel V. Johannesen millum annað.
Listafólkini, ið hava sniðgivi kærleikskúluna hjá Dugna:
2009: Tróndur Patursson
2010: Sigrun Gunnarsdóttir
2011: Hansina Iversen
2012: Zacharias Heinesen
2013: Edward Fuglø
2014: Astrid Andreasen
2015: Astri Luihn
2016: Eyðun av Reyni
2017: Guðrið Poulsen
2018: Ole Wich


text:
Sjóvegis vitjanir
11. juni 2013
Seinastu dagarnir hava fleiri gestir leita út til Dímunar, sjóvegis.
Seinastu dagarnir hava fleiri skip vitja út við ferðafólki. Hósdagin gjørdi Norðlýsi ársins fyrsta túr til Dímunar. Hetta vóru fuglfirðingar, ið vitjaðu út. Leygardagin var Thorshavn sín fyrsta túr. Ætlanin er at gera fleiri leygardagstúrar út í summar. Thorshavn sigldi úr Hvalba til Dímunar og tá gerst siglingstíðin ikki so drúgv. Leygardagin tók tað Torshavn ein góðan tíma at sigla úr Hvalba til Dímunar.
Mánadagin lá skúlaskipið Georg Stage útfyri oynnað, meðan næmingar sigldu inn við smábátum. Næmingarnir gjørdu ein skjótan túr niðan á oynna. Hendan vitjanin til Dímunar kom í lag, tí Janus sjálvur var næmingur á Skúlaskipinum fyri nøkrum árum síðani.
Tað setur sannan summardám, at fáa slíkar vitjanir til oynna.
« Aftur


text:
Á tingfundi 20. november 2018 boðaði tingformaðurin frá omanfyrinevnda fyrispurningi, sum er soljóðandi:
1. Kann landsstýrismaðurin geva Løgtinginum eitt fullfíggjað yvirlit yvir almennar bygningar innan kommunumørk, sum eru í nýtslu og almenn ogn?
2. Kann landsstýrismaðurin gera somu uppgerð fyri leigumál hjá landinum?
3. Hvat er vanligi leigukostnaðurin fyri fermeturin í teimum ymisku kommununum?
4. Kann landsstýrismaðurin eisini gera somu uppgerð fyri sjálvsognarstovnar, har landið er partur av rakstrinum?
5. Kann landsstýrismaðurin geva Løgtinginum yvirlit yvir árliga uppgerð av útreiðslunum til viðlíkahald av almennu bygningunum seinastu fýra árini?
6. Hví nýtir almenni politiski myndugleikin ikki møguleikan fyri framhaldandi at eiga bygningar kring landið at hýsa almennum virksemi í staðin fyri at selja? Her verður eitt nú hugsað um bygningarnar hjá Posta.
Viðmerkingar:
Spyrjarin hevur fyrr havt fyrispurningar um almenna virksemið kring landið, býtt á sýslurnar.
Landið eigur nógvar ognir. Landsverk, sum hevur eftirlit við og viðlíkahald av almennu ognunum, hevur mangan víst á, at meira peningur má játtast til viðlíkahald.
Spurningurin verður reistur, tí ivamál hava verið um ávís leigumál og kostnaðin.
Á tingfundi 21. november 2018 varð uttan atkvøðugreiðslu samtykt, at fyrispurningurin skal svarast.


text:
Navn:
Laila Mikkelsen
Stutt lýsing um Lailu:
Laila Mikkelsen er uppvaksin í Klaksvík. Útbúgvin Designteknolog fra Teko, Herning. Bachelor í retail management fra Via University, Aarhus.
Er búsitandi í Hedensted við sjeikinum Claus og soninum Ádam. Starvast til dagligt hja Eimskip A/S í Aarhus.
Les 1. part, 2. part, 3. part, 4. part
Sum lovað fáa tit eitt innlit í okkara innbjóðingar. Nú hava øll fingið innbjóðing og øll hava svara. Tí kann eg nú vísa tykkum okkara kreativitet. #DønDønDøøøøn
Søgan aftanfyri okkara innbjóðing er, sum við so nógvum øðrum, at vit ikki vilja hava tað sama sum øll onnur. Ikki fyri at fornerma nakran, men eg var eitt sindur troytt av, at tá ið eg googlaði ella sá myndir frá øðrum, so var tað næstan altíð tað sama. Eitt saman klappað pappír við blondum og eitt hør band sum heldur øllum saman – super flott, men bara slett ikke eg/vit. Tí vildi eg heldur hava okkurt sum var nakað ið man vanliga ikki sær.
Tí leitaði eg eisini leingi eftir onkrum ið var eitt sindur ørvísið, og til síðst fann eg eina mynd á Pinterest, ið gav íblástur. Síðani var leita leingi eftir hesum vælsignaðu eskjunum. Takk og lov fyri Ebay! Uml. 40 eskjur fyri 300 Dkk. Ja eg veit! 40 eskjur er í so nógv, men akkurát tá hugsaði eg; “umleið 40-50 fólk, so mugu vit hava 40 eksjir” – gevur onga meining #BimmeLim
Les víðari niðanfyri lýsingina
Og so at finna skrifttypu og at seta upp á telduni til eina skabelón. #AhDearLord tíbetur er vinmaður mín, tann sami sum segði at eg skuldi á Tinder, eisini tann ið dugir dest við akkurát sovorið. Eg fekk lokkað hann við lekkrum thaimati og góðum víni, og 1-2-3, so var hann klárur og hevði alt klárt upp á onga tíð. #VerðsinsBestiVinmaður!
Eftir var bara at keypa tilhoyr sum pappír, lím osv. Heldigvís er ein handil í Århus ið seldi alt á einum stað. Og eg fekk alt fyri umleið 350 dkk. #IkkeSåGalt
Easy peasy hugsa tit sikkurt, ha? Men so kom útklipping og samanseting. Fúli Múli eg eri glað fyri, at eg bara skal giftast einaferð!
Viðvíkjandi plánlegging og klárgering av brúdleypinum hevur hetta við innbjóðingunum hevur verið tað mest tíðarkrevjandi ið vit hava møtt á vegnum inntil víðari. #NeverEverAgain! Ooog vit eru faktisk liðug við planleggingina. #Puhaa.
Sjálvandi akkurát tá ið vit høvdu printa alt, og eg hevði klipt út í dagar (!) finna vit útav at vit mangla eina innbjóðing! Åh den panikkur ið tá kom, tí sjálvandi høvdu vit heldur ikki meir av tilfari eftir! Also útyvir eskjirnar, og sjálvandi eru vit flutt til Hedensted, so tað var ikki bara bara at keypa hatta speciella pappíri. Heldigvís funnu vit eina góða loysn, og hava fingið so nógvar positivar útmeldingar um innbjóðingina, hóast at tær komu nokkso seint út.
Vit yvirlivdu, ella rættari sagt: Claus yvirlivdi míni tantrum! Nøkur speisk orð vóru søgd, og eisini nøkur tár um at eg skuldi sita lang út á náttina fyri síðani at finna útav at man hevur klipt skeivt, líma skeivt ella sett skeivt saman. Men heldigvís yvirstaði og avleverða. Og ja! Eg eri Stolt av at siga, at EG havi sitið og gjørt okkut kreativt, sum ikki øll onnur hava #HighFiveTilMín
Deil hesa grein