text:
Hjartasuff og illsinnisgleps ... til øsing og upplýsing ... um búskap og búskaparfrøði ... og um hvussu politikkur, miðlar og lobbyisma grugga alt.
torsdag den 20. august 2015
Ikki allur ójavni er líka
Bara hetta seinasta árið hava bæði OECD og IMF ávarað um vaksandi ójavnan, tí hann forðar búskaparvøkstri. Men hví er stórur ójavni ein forðan fyri vøkstri?
Ein nýggj kanning í tíðarritinum Journal of Comparative Economics vísir, at tað er ikki ójavnin í sjálvum sær, sum forðar vøkstri, men orsøkin til at ójavnin er íkomin.
Um multimillióningarnir blíva ríkir við hjálp frá politikarunum, fáa vit ein ójavna, sum forðar vøkstri. Men um multimillióningarnir blíva ríkir við at virka á marknaðartreytum, har politiska valdið ikki er uppíblandað, forðar ójavnin ikki vøkstri.
Og hetta er í grundini eisini sjálvsagt, tí sum eg havi verið inni á fyrr, har vit síggja ovurstóran ójavna, er tað júst vegna kradding og korruptión.
Eg sigi harvið ikki, at man skal deila pengar út í hvørt heim í Føroyum, sum onkur flokkur er farin til valg uppá. Men tað er púra vist, at man eigur í stundini at gevast við at deila vinnulig serrættindi til nøkur ávís heim í Føroyum, sum serliga tann eini flokkurin stendur fyri.


c: text/html

text:
Manntal: Lønarinntøka og pensjónir eru høvuðskeldurnar til lívsins uppihald hjá nógv teimum flestu í Føroyum.
Øll yvir 15 ár vóru spurd um høvuðskelduna til lívsins uppihald. Eisini í hesum hagtølunum skiltu Sandoyggin og Suðuroyggin seg eitt sindur frá hinum økjunum.
Tey, sum høvdu lønarinntøku, sum høvuðsinntøkukeldu, vóru heldur færri í Sandoynni og Suðuroynni enn í hinum økjunum. Sunnanfyri Skopunarfjørð vóru umleið helvtin av øllum yvir 15 ár, sum høvdu lønarinntøku sum høvuðskeldur til lívsins uppihald. Samstundis vóru tey, sum fyrst og fremst livdu av pensjónum væl fleiri í sama øki. Sum í nógvum øðrum hagtølum er ein orsøk, at partur av gomlum var størri í Sandoynni og Suðuroynni enn í hinum økjunum.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Spennandi detektivsøga um hundar, ið ve...
Spennandi detektivsøga um hundar, ið verða stolnir í lítla býnum Válavík. Lassi og Maia loysa málið!
Kaffistovugátan er fjórða bókin í raðnu...
Kaffistovugátan er fjórða bókin í raðnum um detektivarnar Lassa og Maiu. Í hesari skulu tey loysa málið um tjóvin, ...
Hvat er tað, sum hendir á fornminnasavn...
Hvat er tað, sum hendir á fornminnasavninum? Er tann 3000 ára gamla mumian livnað uppaftur? Tann ræðslusligni náttarvørðurin sigu...
Triðja krimisøgan fyri børn er komin út...
Triðja krimisøgan fyri børn er komin út. Tað eru detektivarnir Lassi og Maia hjálpa løgregluni at loysa brotsmál. Hendan gongur f...


text:
Evangeliið eftir Jóhannes, kapittul 15
Víntræið og greinarnar
v1
«Eg eri hitt sanna víntræið, og faðir mín er víngarðsmaðurin.
v2
Eina og hvørja grein á mær, sum ikki ber ávøkst, hana tekur hann burtur, og eina og hvørja, sum ber ávøkst, reinsar hann, til tess at hon skal bera meiri ávøkst.
v3
Tit eru longu reinir av tí orði sum eg havi talað til tykkara.
v4
Verðið í mær, so verði eisini eg í tykkum: Eins og greinin ikki kann bera ávøkst av sær sjálvari, uttan hon verður í víntræinum, soleiðis kunnu ikki heldur tit, uttan tit verða í mær.
v5
Eg eri víntræið, tit eru greinarnar; tann, sum verður í mær og eg í honum, hann ber miklan ávøkst, tí at uttan meg kunnu tit als einki gera.
v6
Um nakar ikki verður verandi í mær, verður hann kastaður út sum ein grein og følnar: tey henta tær saman og kasta tær í eldin, og tær brenna.
v7
Verða tit verandi í mær, og verða orð míni verandi í tykkum, tá biðið um, hvat tit so vilja, og tað skal veitast tykkum.
v8
Av hesum verður faðir mín gjørdur dýrmettur, at tit bera miklan ávøkst, og tit verða lærusveinar mínir.
Kærleiksboðið
v9
Eins og faðirin hevur elskað meg, soleiðis havi eg elskað tykkum. Verðið verandi í kærleika mínum.
v10
Halda tit boð míni, tá verða tit verandi í kærleika mínum, líkasum eg havi hildið boð faðirs míns og verði verandi í kærleika hansara.
v11
Hetta havi eg talað til tykkara, til tess at gleði mín kann vera í tykkum, og gleði tykkara kann verða fullkomin.
v12
Hetta er boð mítt, at tit skulu elska hvør annan, eins og eg havi elskað tykkum.
v13
Størri kærleika hevur eingin enn tann, at hann letur lív sítt fyri vinir sínar.
v14
Tit eru vinir mínir, um tit gera tað, sum eg bjóði tykkum.
v15
Eg kalli tykkum ikki longur tænarar; tí at tænarin veit ikki, hvat harri hansara ger; men tykkum havi eg kallað vinir, tí at eg havi kunngjørt tykkum alt tað, sum eg havi hoyrt av faðir mínum.
v16
Ikki tit hava útvalt meg; men eg havi útvalt tykkum, og eg havi sett tykkum til tess, at tit skulu fara og bera ávøkst, og at ávøkstur tykkara skal vara við, til tess at faðirin skal geva tykkum, hvat tit so biðja hann um í navni mínum.
v17
Hetta bjóði eg tykkum, at tit skulu elska hvør annan.
Heimsins hat
v18
Um heimurin hatar tykkum, tá vitið, at hann hevur hatað meg undan tykkum.
v19
Vóru tit av heiminum, tá hevði heimurin elskað sítt egna. Men av tí at tit ikki eru av heiminum, men eg havi útvalt tykkum úr heiminum, tess vegna hatar heimurin tykkum.
v20
Minnist tað orðið, sum eg havi sagt tykkum: Ikki er tænari størri enn harri hansara. Hava teir forfylgt mær, munnu teir eisini forfylgja tykkum; hava teir varðveitt orð mítt, munnu teir eisini varðveita tykkara.
v21
Men alt hetta skulu teir gera móti tykkum fyri navns míns sakir, tí at teir ikki kenna hann, sum sendi meg.
v22
Var eg ikki komin og hevði talað til teirra, tá høvdu teir ikki synd; men nú hava teir onga avsakan fyri synd sína.
v23
Tann, sum hatar meg, hatar eisini faðir mín.
v24
Hevði eg ikki gjørt slíkar gerningar millum teirra, sum eingin annar hevur gjørt, tá høvdu teir ikki synd; men nú hava teir sæð teir, og kortini hatað bæði meg og faðir mín.
v25
Men tað er tí, at tað orðið, sum stendur skrivað í lóg teirra, skuldi ganga út: Teir hataðu meg uttan orsøk.
v26
Men tá ið talsmaðurin kemur, sum eg skal senda tykkum frá faðirinum, sannleikans andi, sum gongur út frá faðirinum, tá skal hann vitna um meg.
v27
Men eisini tit skulu vitna; tí at tit hava verið við mær av fyrstu tíð.»


text:
Sverri Egholm
14.02.2018 - 17:32
Tíðindi > Samfelag & Politikkur > Landspolitikkur
- Um vit ikki høvdu til dømis Vágaportalin og Norðlýsið, so gud hjálpið teimum borgarligu flokkunum í Føroyum.
- Vit kunnu takka fyri at vit hava aðrar fjølmiðlar, so vit hava kapping um tíðindini.
Tað segði Kaj Leo Holm Johannesen, tingmaður fyri Sambandsflokkin í løgtinginum seinnapartin, tá uppskotið hjá Fólkaflokkinum um at vinnufyritøkur ikki longur skulu rinda kringvarpsgjald, var til 1. viðgerð.
Orðaskiftið kom sum altíð inn á objektivitetin hjá føroysku miðlunum.
Málið verður beint í Rættarnevndina. Les uppskotið her.


text:
Gróðurin, plantuæti, er fyrsti liður í føðiketuni, og er harvið grundarlagið undir øllum lívi í sjónum. Av tí at plantuæti fær orkuna úr sólarljósinum, er næstan allur gróðurin í sjónum á okkara leiðum um várið og summarið. Longu nú, hálvur apríl er ikki runnin, sæst lutfalsliga nógvur várgróður (sí mynd 1). Hetta er óvanliga tíðliga.
Sløgini, sum eru at finna hesa ársins tíð eru kisilalgur (sí mynd 2). Kisilalgurnar grógva skjótt, tá umstøðurnar eru til vildar og eru tann bólkurin av plantuæti, sum er mest vanligur á Landgrunninum.
Tá gróðurin byrjar, fær djóraætið føði og fer av álvara at gýta. Smátt djóraæti er fyrsta føðin hjá fiskalarvum tíðliga um várið. Tá nógvur várgróður er, kunnu vit tí vænta, at livilíkindini og vøksturin hjá fiskalarvunum eru góð. Hóast tað enn er ov tíðliga at siga, um gróðurin í 2018 fer at hilnast væl, sær tað spennandi út.
Síðani 1997 hevur Havstovan á hvørjum ári fylgt við í, hvussu gróðurin er á Landgrunninum. Hvørja viku tekur Lívfiskastøðin í Skopun royndir í Skopunarfirði, sum Havstovan síðani kannar. Til ber at fylgja gongdini í gróðrinum á Landgrunninum her.
Mynd 1. Nøgdir av plantuæti í sjónum, ið er pumpaður inn á Lívfiskastøðina í Skopun síðani 2000. Liturin turkis vísir eitt ár við nógvum gróðri, myrkablátt miðal gróður, og grønt lítlan gróður. Svarta strikan vísir gróðurin í ár.
Mynd 2. Ymisk sløg av kisilalgum í Skopunarfirði 10. apríl 2018. Kisilalgur hava, sum heitið bendir á, kyknuvegg úr kisil. Tær eru eyðkendar við, at tær tengja seg saman í ketur. Her síggja vit ávikavist 4, 4 og 13 algur í eru tengdar saman. Summi sløg av kisilalgum hava harumframt eisini langar bustir út frá kyknunum. Algurnar, sum vit síggja her, eru uml. 20-30 µm til støddar.


text:
17. november 2017Nr. 148
Kunngerð um broyting í kunngerð um virki og fyrisiting av frítíðargrunninum
(Heimild til frítíðargrunnin at nýta av fæ grunsins niður til 13 mió. kr.)
§ 1
Í kunngerð nr. 101 frá 12. august 1988 um virki og fyrisiting av frítíðargrunninum, sum broytt við kunngerð nr. 77 frá 17. juni 2010, verða gjørdar hesar broytingar:
1. Inngangurin verður orðaður soleiðis:
“Við heimild í § 21, stk. 6 í løgtingslóg nr. 30 frá 7. apríl 1986 um frítíð við løn, sum broytt við løgtingslóg nr. 56 frá 16. mai 2006, verður ásett:”
2. § 1, stk. 1 verður orðað soleiðis:
“Fæ grunsins fer til at fíggja tiltøk, ið útvega løntakarum frítíðarmøguleikar. Veitingarnar úr grunninum kunnu verða latnar til stovnar ella feløg, sum hava til endamáls at útvega løntakarum frítíðarmøguleikar, ella sum hava líknandi alment gagnlig endamál.”
3. Í § 1 verður sum stk. 4 sett:
“Stk. 4. Er talan um trotabúarviðgerð av peningastovni, kann grunnurin tryggja løntakara frítíðarlønarkrøv móti at vinna rættin til kravið mótvegis trotabúnum.“
4. § 2, stk. 2 verður orðað soleiðis:
“Stk. 2. Grunnurin kann nýta av sínum fæi til at røkka endamál grunsins, tó soleiðis, at fæ grunsins ongantíð kann fara niður um 13 mió. kr. uttan við loyvi frá landsstýrismanninum.”
5. Í § 4, stk. 3 verður “løggildugan” broytt til: “løggildan”.
§ 2
Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd.
Samferðslumálaráðið, 17. november 2017
Henrik Old (sign.)
landsstýrismaður
/ Rúni Joensen (sign.)


text:
Esvagt væntar vøkstur í 2018
Økt virksemi er á veg í fyrra hálvári av 2018, og Esvagt er til reiðar at gannýta nýggju møguleikarnar. “Vit vænta, at 2018 verður betri enn 2017. Marknaðurin er klárur til eina framgongd,” sigur vinnustjórin í Esvagt, Søren Karas.
Eftir fleiri ár, har kjarnuvirksemið hevur verið undir støðugum trýsti, eru útlitini fyri 2018 munandi betri við færri svørtum skýggjum í havsbrúnni. Teir meiri støðugu oljuprísirnir hava positiva ávirkan á virksemið á bæði norska og bretska marknaðinum og Esvagt er til reiðar at taka ímóti nýggju møguleikunum, skrivar felagið í tíðindaskrivi.
“Vit eru væl fyrireikað. Vit hava víst ansni í rættari tíð undir kreppuni, har felagið er trimmað og tillagað. Samstundis hava vit vunnið marknaðarlut hóast truplu marknaðarviðurskiftini. Hetta setur okkum í eina góða støðu til at taka okkara part av framgongdini, ið er á veg,” sigur Søren Karas.
Hann leggur aftrat, at marknaðurin er broyttur í mun til fyrr, tá ofta langir sáttmálar vórðu gjørdir.
“Nú ynskja nógvir av kundum okkara øktan fleksibilitet vegna ótryggleikan á marknaðinum. Tað merkir, at vit av og á noyðast at arbeiða undir næstan spott-marknaðarligum treytum við stórum sveiggjum. Vit mugu vera smidlig, taka skjótar avgerðir og vera klár til broytingar,” sigur Søren Karas.
Kelda: maritimedanmark.dk


text:
Tilfeingisbreytin á Miðnámi í Vestmanna er ætlað føroyskum ungdómum, sum hava áhuga fyri føroysku náttúruni, umhvørvinum og burðardyggari gagnnýtslu av náttúruríkidøminum. Tilfeingisbreytin gevur almennan lestrarførleika til hægri lærustovnar á jøvnum føti við hinar gymnasialu breytirnar.
Tilfeingisbreytin
Tíðindi
Fyrireikingarskeið í støddfrøði
Her er møguleiki at bøta um sínar førleikar í støddfrøði, um ein metir seg hava tørv á tí. Víst verður til lýsingina niðanfyri, har GLASIR bjóðar fyrireikingarskeið í støddfrøði. Skeiðið er ætlað teimum sum byrja á miðnámi...[Les meira]
1. og 2. flokkur lestrartúr í Vágum
1. og 2. flokkur lestrartúr í Vágum í føroyskum og søgu. Vitjað var í Sandavágs kirkju, við minnisvarðan yvir Hammershaimb, á krígssavninum og í Kálvalíð. Ein góður og læruríkur túrur :)[Les meira]
Tarakanning í góðveðrinum
Hvat er meira upplagt enn at brúka náttúruna í nærumhvørvinum í undirvísingini í tilfeingisfrøði? Fríggjadagin 13. apríl fór Magnus Gaard, saman við næmingunum í 1. flokki, í fjøruna beint niðanfyri skúlan at kanna tey ymsu...[Les meira]
Næmingakunning um framhaldslestur í Føroyum
Í dag hava okkara 3. árs næmingar fingið kunning um framhaldandi lestrarmøguleikar í Føroyum eftir gymnasialt miðnám. Ein góður og gevandi dagur við hollara kunning og góðum mati.[Les meira]
Komið til opið hús týskvøldið 20. februar
Týskvøldið 20. februar kl. 19.30 bjóðar Miðnám í Vestmanna øllum áhugaðum til opið hús tiltak á skúlanum. Tiltakið er serliga ætlað møguligum umsøkjarum við foreldrum, men eisini teimum, sum bara vilja síggja skúlan. Hetta...[Les meira]
Næmingar á floti í tilfeingi
Í góðveðrinum fríggjamorgunin fóru næmingarnir í 3. flokki á flot við deksbátinum “Blástein”, sum vanliga verður brúktur til útlendsk ferðafólk, sum koma til Føroya at fiska um summarið. Endamálið við hesum túrinum var m.a. at...[Les meira]
Nýbrot
Tveir fyrrverandi næmingar á skúlanum fremja nýbrot innan kanning av laksalús.


text:
Landsverk rekur 27 veðurstøðir kring landið. Hagtøl eru frá teimum flestu støðunum aftur til 2006, men nøkur hagtøl eru eisini aftur til 1998. Støðirnar máta vindrætning og vindferð (10 min. meðalvind og hvirlur), lufthita, lufttrýst, luftvætu og avfall. Fleiri av veðurstøðunum máta harumframt veghita, vætu á vegnum, svartakálk og salt. Veðurdátur (rádátur) verða latnar til ymisk endamál, m.a.:
- verkætlanargrundarlag og útrokning av spilltíð og annað í sambandi við bygging
- skjalprógv í sambandi við skaðar og óhapp og annað
- útrokning av avfallsnøgdum
- veðurlagskanningar og –metingar
- loftferðslukanningar
- Vindmátari: Vaisala, VS 425
- Termometur: Vaisala, HMP 155D
- Hygrometur: Vaisala, HMP 155D
- Barometur: Vaisala, PMB 110
- Avfalsmátari: Vaisala, DRD 11A. Í sambandi við veiting av veðurdátum verða upplýsingar um ítøkiligu útgerðina latnar eftir umbøn.
Fleiri upplýsingar
Upplýsingar um veitingartíð, eftirviðgerð av dátum og kostnaði og annað fáast við at venda sær til Deildina fyri Infrakervi. Meginreglan er, at ein ávís upphædd skal gjaldast fyri allar dátur frá Landsverki.


text:
Fartelefonir og heilsuárin
Fartelefonir kunnu verða hentar av hava. Fyri at ein samrøða skal kunna fara fram, senda fartelefonir út mikrobylgjur – fyrst út til nærmastu fartelefonmastur, sum so sendir signalið víðari til tann, ið tosað verður við.
Ein stórur partur av mikrobylgjunum verða sendar inn í høvdið hjá tí, sum brúkar fartelefonina. Av tí, at høvdið er runt og gjørt av húð, feitti og skallabeini, koma fram sokallaðir heitir blettir – hot spots – inni í heilanum. Tvs. støð, har mikrobylgjurnar frá fartelefonini samla seg – sama prinsipp, tá ein sjóneyka samlar sólargeislarnar og brennir hol á eitt pappír.
Hesi “hot spots” kunnu savna 20 ferðir hægri orku enn SAR (Specific Absorption Rate) talið fyri ávísu fartelefonina vísir, sambært Robert C. Cane, ið var ein høvuðsmennari hjá telefyritøkuni Motorola.
Av tí, at heilin ikki hevur nakrar nervaendar, merkist upphitingin ikki, og skaðarnir, ið heilavevnaðurin fær, henda tí uttan, at brúkarin av fartelefonini leggur nakað til merkis.
INTERPHONE kanningin
Stóra altjóða INTERPHONE kanningin um fartelefonir vísir, at tað eru størri sannlíkindi fyri krabbameini ella svulli í spýttkertlunum í høvdinum:
- 34% øking um tú javnan tosar í fartelefon og hevur gjørt tað í 5 ár.
- 50% øking um tú hevur tosað í fartelefon í 5 ár ella longri og hevur tosað í meir enn 266,3 tímar.
- 96% øking um tú gjøgnum alt lívið hevur tosað í meir enn 1.035 tímar, sí meira her.
Amerikonsk kanning av donskum børnum og mammum vísir, at fartelefonbrúk, meðan mamman er við barn, kann skaða barnið í uppvøkstrinum og geva barninum atferðartrupulleikar seinri í lívinum. Títtleikin við atferðartrupulleikum øktist við 40%, skrivar danska mobilsiden.dk. Kanningin var prentað í Journal of Epidemiology and Community Health (JECH).
Yvirlit yvir SAR: Her er kanst tú leita í einum SAR yvirlitið á fartelefonum.
Danska Cohort kanningin
Stóra danska Cohort kanningin (pdf) um fartelefonir og krabbamein í heilanum, sum byrjaði í 1982 og vardi til 1995, og sum skal hava prógvað – sambært Kræftens Bekæmpelse og Sundhedsstyrelsen – at ongin samanhangur er millum bæði tingini, hevur ein grundleggjandi veikleika: kontrollbólkin var ikki ‘reinur’ – í honum vóru nevniliga eisini stórforbúkararnir av fartelefonum: vinnukundarnir. Les ein kritikk av kanningini her, ella hoyr Vibeke, seniorgranskara á DTU, greiða frá hesum í DR Radio: »Kan stråling fra mobilmaster måske være farligt?« (frá 17’da minutti).
Heimsheilsustovnurin WHO klassifiseraði í 2011 radiofrekventar geislar (mikrobylgjur) í klassa 2B, sum “møguliga krabbameinselvandi”. Hetta var ein týðandi hending, og um hetta sigur Dariusz Leszczynski professari, frá finska Stovninum fyri Geisla- og Kjarnorkuvernd:
“… fyri fyrstu ferð staðfestir ein høgstandandi eftirmetandi kanning tað so opið og greitt: RF-EMF (Radio Frekvent/Elektro Magnetisk Felt) kunnu møguliga elva til krabba hjá menniskjum. Havast má í huga, at IARC monografar (t.e. nágreiniligar kanningar) verða mettar at verða ‘gull standardur’ í metingini av krabbaelvandi eginleikunum hjá fysiskum og kemiskum evnum. Um IARC sigur tað so greidliga, so má tað vera tí, at tað eru greiðar vísindaligar orsøkir fyri tí, ella vildi IARC ikki sett sítt trúðvirði aftanfyri eina tílíka útsøgn.”
Kanska er tað tíð uppá, at fartelefonbrúkarar gera eftir vegleiðingini, sum fylgir við m.a. iPhone og Blackberry: Halt altíð fartelefonina minst ein 1,5 cm frá kroppinum.
IPhone ávaringin sæst her (1,5cm): Trýst á fyri størri mynd.
Blackberry ávaringin sæst her (2,5cm): Trýst á fyri størri mynd.


text:
Økispsykiatri
Økispsykiatriin heldur til á:
Heilsumiðstøðini í Runavík - (sama inngongd, sum Fysioterapiin)
Mýravegur 4
620 Runavík
Opið yrkadagar
frá kl. 8 – 16.
Økini eru uppdeild soleiðis:
Fyri bygdirnar: Æðuvík, Rituvík, Runavík, Saltangará, Glyvrar, Lambareiði, Lamba, Søldarfjørður og Skipanes. Umframt aðrar bygdir á eystarursíðuni á Skálafjørðinum/oynni.
- Maibritt Jacobsen tlf. 234575
- Borghild á Fløghamri tlf. 234671
Fyri bygdirnar: Skála, Skálafjørður, Oyndarfjørður, Funningsfjørður, Elduvík og
Funningur. Umframt aðrar bygdir á vestursíðuni á Skálafjørðinum og norðara part
av oynni
- Morid Johannesen tlf. 234578
- Randi Borðoy tlf. 234672
- Dorthea Ellingsgaard tlf. 234670
Økispsykiatriin er ein partur av psykiatriska deplinum á Landssjúkrahúsinum. Virksemið hevur til endamáls at styrkja og stuðla menniskjum við sálarligari órógv. Harafturat verður arbeitt við at geva stuðul og innlit í egna støðu, stuðul til at skipa dagin, samstarva við avvarðandi og onnur viðkomandi, eins og við samrøðum og við undirvísing.
Fólk við sálarligari órógv ella avvarðandi teirra kunnu venda sær til økispsykiatriina.


text:
Ferðatrygd
Til ber at tryggja teg bæði undan fráferð og meðan tú ert og ferðast. Skulu tit ferðast sum familja, bólkur ella sum einstaklingar, so hevur Trygd røttu ferðatryggingina. Ársferðatrygd, Stakferðatrygd, Avboðstrygd – valið er títt.
Les meira um tínar møguleikar á heimasíðuni hjá Trygd.
Ársferðatrygd
Tænastan fevnir um bæði Ársferðatrygd og Ársavboðstrygd og er eitt ískoyti til Familjutrygd. Sostatt slepst undan at hugsa um ferðatrygging hvørja ferð tú ferðast.
Stakferðatrygd
Ferðatryggingin til tín, ið ikki ferðast so ofta.
Avboðstrygd
Ein góð ískoytistrygging til Stakferðatrygd.


text:
11. Des 2015
Í hini vikuni var jólaevnisvika í Heimara skúla, har 3. árgangur heldur til. Flokkarnir eru tríggir í tali, og næmingarnir arbeiddu í fýra skapandi verkstøðum hesar dagarnar. Teir vórðu býttir í fýra bólkar tvørtur um floksmørk. Sum vikan gekk komu teir á øll verkstøðini...
10. Des 2015
Okkurt um 250 skúlanæmingar dystaðust í ítróttarhøllini á Hálsi fyrrapartin. Tað gekk hart fyri seg, men stuttligt var kortini, hjá næmingunum í 8. og 9. flokki at kappast um bestu plássini, og hugaligt var hjá lærarunum at vera við.Síðani heystfrítíðina hava næmingarnir ...
09. Des 2015
Nú eru vit komin væl inn í desember. Stovurnar eru pyntaðar, og í flest øllum flokkum eru jólakalendarar. Ein flottur hongur inni í 5.e, har Hjørdis Thomsen er flokslærari. Hon greiðir frá, at eitt av foreldrunum fekk hugskot um, at tey saman áttu...
08. Des 2015
Jólavikan í skúlanum er merkt av jólahaldi, guðstænastu og framførslum bæði fyri næmingum og eisini foreldrum og øðrum avvarðandi. Skráin fyri jólavikuna er viðfest niðanfyri - trýst á pdf fíluna. ...
07. Des 2015
Hósdagin 10. desember verður flogbóltskapping fyri allar næmingar í 8. og 9. flokki. Øll møta kl. 8.00 stundisliga. Dagurin er liðugur umleið kl. 13:00.Henda flogbóltskappingin er gomul siðvenja á Venjingarskúlanum, ið var. Næmingar og lærarar hava glett seg til kappingina hvørja...
03. Des 2015
Frá 27. nov. til 1. des. var listaframsýning í stásiliga nýggja bygninginum hjá Bank Nordik, har fleiri enn 80 listaverk hjá næmingum í Skúlanum á Fløtum vórðu sýnd fram. Listaverkini høvdu næmingar í 4., 5. og 6. flokki gjørt í myndlist hjá...
01. Des 2015
Í morgun kl. 08:15 møttu umleið 140 næmingar í 9. flokki í fimleikahøllini á Stórheyggi. Teir eru til jólaroynd í føroyskum og hava longu roynt seg í stravi- og málførleika og lesifatan, og nú sita teir við framsetingini. Á deildini...
30. Nov 2015
Næmingarnir í 5.d hava seinastu vikuna arbeitt við at byggja ein bý. Hetta er ein verkætlan, sum Meduna Dalsgaard, arkitektur, hevur staðið fyri. Flokslærari hjá 5.d er Anna Dalsgaard. Næmingarnir hava tømt smáar rosinueskjur, sum teir síðani hava málað. Málaðu rosinueskjurnar vórðu síðani brúktar til...


text:
Í sambandi við, at virksemið á umlastingarstøðini á Gjánoyri er munandi broytt síðani 2008, tá Umlastingarstøðin fekk umhvørvisgóðkenning, varð avgerð saman við IRF tikin um at dagføra umhvørvisgóðkenningina, soleiðis at hon er í tráð við núverandi nýtslu og rakstur.
Í grótbrotinum á Gjánoyri hevur IRF innrættað eina umlastingarstøð. Har verður ymiskt burturkast goymt, so sum jarn- og aðrir metallutir, burturkast, sum skal tyrvast, umframt pláss til størri lutir.
Í viðgerðini av umhvørvisgóðkenningini er dentur lagdur á at minka um dálkandi evnir, sum kunnu verða leidd á sjógv við spillivatninum og av dálkaðum omanávatni, ið kann koma út í umhvørvið. Hetta verður gjørt við, at krav er sett um, at burturkast einans skal goymast á økinum, ið er sett av til umlasting, og at alt vatn verður leitt gjøgnum hóskandi reinsiskipan áðrenn tað verður leitt út á sjógv.
Góðkenningin er almenn og kann síggjast her
Góðkenningin kann kærast
Tey, ið hava kærurætt, kunnu kæra umhvørvisgóðkenningina til landsstýriskvinnuna í umhvørvismálum.
Kærurætt hava tey, sum avgerðin hevur ein serstakan, beinleiðis og persónliga týdning fyri. Les meira um at kæra her.
Møgulig kæra skal sendast til Umhvørvisstovuna, Traðagøta 38, 160 Argir, í seinasta lagi mikudagin 28. juni 2017.
Um tú vil hava meira at vita, ert tú vælkomin at seta teg í samband við Heidi Mortensen, telefon 342400 ella us@us.fo
« Aftur
Stongt vegna starvsfólkatiltak
23-05-2018
Verja av fugli á Ramsar-oyggjum
13-04-2018
Skjalasøvnini í Tinglýsingini og Ma…
09-04-2018
Hægstirættardómur um matrikulgjøld
05-04-2018
Dálkingarevni í spillivatni í fýra …
03-04-2018
Órudd og annað burturkast skal ikki…
02-04-2018
Runavíkar kommuna fingið umhvørvisg…
28-03-2018
Sundsverkið fingið nýggja umhvørvis…
28-03-2018
Næmingur úr 9.ð fekk høvi at royna …
16-03-2018
Norðurlendskur stuðul til verkætlan…
15-03-2018


text:
So er FLOT stevnan 2008 endaliga avgreidd, og úrslitið varð at Havnar Svimjifelag vann flest gullheiðursmerki, Ægir næstflest og Susvim triðflest. Besti svimjari á stevnuni var Jóhannes Agnarsson úr Havnar Svimjifelag, sum vann 5 av teimum 7 gullheiðursmerkini sum felagið fekk tilsamans.
Her eru tað tó nakrir glaðir dreingir úr Klaksvík sum eru ovast …
Continue reading HS best á FLOT stevnuni 2008
Svimjararnir í bólki 1 hava svomið í kvøld, og í morgin árini verður tað so bólkur 2. Stevnan hevur fyri so vítt gingið upp á stás, men vit fingu tó onkrar undarligar trupulleikar við stevnuforritinum WinGrodan her móti endanum, sum viðførdi at viðfestu úrslitalistar ikki umfata ta allarsíðstu kappingina (kapping 12, 4×33 frí hjá gentum).
Úrslitið var har annars at Ægir genturnar vunnu klárt í tíðini 1.57.00, meðan Reki gjørdist nummar 2. Eg havi ikki tíðina hjá Reka her, men hon var so vítt eg minnist 2.46 okkurt. FS hevði eisini eina stafett, sum tó tíverri varð kolldømd tí at ein genta gavst.
Sum kunnugt verður FLOT stevnan 2008 nú leygardagin, sum er sami dagur sum løgtingsvalið. Suðuroyingar hava longu gjørt vart við seg á susvim.com, og nú er eisini ein viðmerking á flot.info, um tað óheldiga at vaksnir suðuroyingar harvið ikki fáa møtt.
Hvat halda tit? Er tað rætt at hava stevnuna leygardagin, og harvið útiloka teir suðuroyingar sum eisini ætla sær at atkvøða á valstaðnum leygardag?
Continue reading Eigur FLOT stevnan at flytast vegna val?
Árliga FLOT stevnan verður leygardagin 19. januar 2008, í Tofta skúla fyri bólk 1 og 2. Tilmeldingarfreistin er leygarkvøldið 12. januar 2008 kl 19:00, um talan er um WinGrodan tilmeldingarfílu, og annars leygarkvøldið 5. januar 2008. Sí viðfestu innbjóðing og kappingarfílu.


text:
INNANSETURS – kunning til starvsfólk og studentar
INNGANGUR
Komandi sunnudagur er fyrsti sunnudagur í advent og jólini nærkast í hvørjum. Desember mánaður gevur okkum høvi at leita saman til hugna, og fríggjakvøldið 11. desember verður jólaborðhaldið fyri starvsfólk á Setrinum. Vit melda okkum til á deildunum og er freistin fyri tilmelding sett til 5. desember. Vit gleða okkum øll til eitt hugnaligt kvøld.
Eisini fara vit at minna á tiltøkini Familjujólini á Setrinum sunnudagin 13. desember 2015, kl. 15 og Gløgg fyri starvsfólk á Setrinum fríggjadagin 18. desember frá kl. 14 til kl. 16. Nærri kunning um øll tiltøk niðast í tíðindabrævinum.
Evstamark fyri tilfari til komandi tíðindabræv er mikudagin 6. januar kl. 12. Tit kunnu rokna við einum nýggjum INNANSETURS í viku 1.
ÚTBÚGVING
Í viku 47 og 48 hevur eitt intensivt skeið í finskum verið á Føroyamálsdeildini. Talan er um eitt valfrítt lestrarevni, sum studentar á framhaldinum kunnu velja. Studentarnir fáa 15 undirvísingartímar í finskum, og eftir tað lesa teir finskt sum sjálvlestrarevni. Lærari er danin Kim Sandvad West, sum er ph.d.-lesandi í Finnlandi. Próvtøkan verður í mars 2016.
------------
Masterlæran á Søgu- og samfelagsdeildini hevur í sambandi við fakskeiðini í oktober og november havt vitjan av fleiri granskarum, ið hava undirvíst innan øll trý fakøkini. Hesi eru Jørgen Elm (DK), Jørgen Amdam (DK), Gurðið Weihe (DK), Kristian Nagel Delica (DK), Dag Harald Claes (NO) og Tord Skogedal Linden (NO).
9. november varð skipað fyri projektseminari á masterlæruni, hetta fyri at seta ferð á hendan partin av prosessini, sum so eisini verður fylgd upp við vegleiðing og øðrum átøkum í tilgongdini.
10. november hevði Firouz Gaini fyrilestur um: ”Býumhvørvi í útnorðri: Á hvønn hátt kann býurin brúkast at greina sosialar, mentanarligar og politiskar broytingar í seinmodernaða útjaðarasamfelagnum”. Fyrilesturin varð hildin í sambandi við útbúgvingarnar hjá bachelor- og masterlesandi á Søgu- og samfelagsdeildini.
VEGLEIÐING
Studentavegleiðingin á Søgu- og samfelagsdeildini og Náttúruvísindadeildini er flutt yvir á Lestrarskrivstovuna í J. C. Svabos gøtu 7.
Bárður Rasmussen er studentavegleiðari fyri Søgu- og samfelagsdeildini og Náttúruvísindadeildini. Tá tit ynskja samband við studentavegleiðingina er møguligt at ringja á tlf. 292579 ella at senda ein teldupost til bardurr(at)setur.fo.
Høvuðsuppgáva studentavegleiðarans er at vegleiða í spurningum, ið hava við lestraviðurskifti at gera. Hesir fevna m.a. um fakliga innihaldið í útbúgvingunum, námsskipan, akademiskt arbeiðslag, hvussu tann einstaki lesandi kann leggja lesturin til rættis, lestrarlív og trivnaðarspurningar.
Skrivstovutíðir fyri lestrarvegleiðaran fyri Søgu- og samfelagsdeildina og Náttúruvísindadeildina eru:
- Mánadag 09:00 til 15:00
- Týsdag 09:00 til 15:00
- Fríggjadag 09:00 til 15:00
PRÓVTØKUR
Vetrarpróvtøkurnar á Føroyamálsdeildini eru ásettar. Tær fyrstu vera í desember 2015, meðan hinar vera í januar 2016.
------------
Á Masterlæran á Søgu- og samfelagsdeildini endaði fakskeiðsperiodan 30. oktober og tey lesandi hava latið inn sínar próvtøkuuppgávur.
FYRISITING
Nýggjastu leiðslufundarfrágreiðingarnar:
- Fundarfrásøgn frá leiðslufundi - 241115
- Fundarfrásøgn frá leiðslufundi - 171115
- Fundarfrásøgn frá leiðslufundi - 101115
- Fundarfrásøgn frá leiðslufundi - 271015
------------
Frá Lestrarráðnum á Søgu- og Samfelagsdeildini
Seinastu árini hevur Søgu- og Samfelagsdeildin víðkað munandi um útboðið av útbúgvingum á deildini. Tí er nú tørvur á at gera reglur um uppseting og innihald á námsskipanum á Søgu- og Samfelagsdeildini, so hesi líkjast og hava sama bygnað. Hetta er umráðandi, ikki minst fyri tey lesandi, sum eru høvuðsbrúkarar av námsskipanini.
Lestrarráðið á Søgu- og Samfelagsdeildini hevur nú lagt seinastu hond á ein frymil fyri námsskipanir fyri útbúgvingarnar á deildini. Frymilin tekur støði í krøvunum í kunngerð fyri Setrið umframt verandi royndum við námsskipanum og við íblástri frá námsskipanum frá øðrum hægri lærustovnum.
Væntandi vera námsskipanirnar tí dagførdar fyrst í 2016. Lestrarráðið metir, hetta er eitt framstig fyri tey lesandi, sum lætt kunnu seta seg inn í eina røð av viðurskiftum í samband við sína útbúgving. Harumframt fer tað við nýggja leistinum at vera munandi lættari at samanbera ymsu útbúgvingarnar á Søgu- og Samfelagsdeildini.
STARVSFÓLKATÍÐINDI
Starvsmannafelagslimir hava haft álitisfólkaval tann 22.10.2015 og eru Liljan Witt og Helle Durhuus vald til álitisfólk á Fróðsskaparsetri Føroya og varaálitisfólk eru Marjun í Túni Mortensen og Winny í Pætursastovu
------------
Anna Katrin Matras, sum seinastu árini hevur røkt starvið sum samskiftis- og kunningarfólk, fyrst á Setursskrivstovuni og nú á Lestrarskrivstovuni, hevur valt at fara í fyribils eitt árs farloyvi við møguleika fyri at leingja farloyvið við hálvum ári aftrat, frá 1. januar 2016 at rokna, í sambandi við, at hon er farin undir fulltíðarlestur í Masterlæru í sosialvísindum og samfelagsplanlegging á Setrinum.
Elisabeth Holm, sum seinastu árini hevur røkt starvið sum altjóða samskipari, fyrst á Setursskrivstovuni og nú á Lestrarskrivstovuni, fer í farloyvi fyribils næstu tvey árini frá 1. februar 2016 at rokna, í sambandi við, at hon hevur fingið bjóðað stuðul (“a full scholarship”) frá Heriot-Watt Universitetinum í Edinburgh í Skotlandi til at fara í holt við eina ph.d.-verkætlan við heitinum “New times, ‘new speakers’ of Faroese and multilingual ‘native’ speakers: The global economy, contemporary mobilities and dimensions of change in language practices and values”.
Lestrarskrivstovan fer í næstum at søkja eftir avloysarum fyri Onnu Katrin Matras og Elisabeth Holm.
-------------
Hildur við Høgadalsá, kliniskur útbúgvingarleiðari, hevur seinasta arbeiðsdag 30.11.15. Hildur var fyrstu ferð sett á Sjúkrasystraskúla Føroya 1977 og var á skúlanum fram til 1985, tá ið hon tók við sum varaleiðari á Heimasjúkrasystraskipanini. Har var hon fram til til 1994, tá ið hon kom aftur á skúlan, og hevur verið her fram til í dag.
Hildur hevur undirvíst, verið rektari eitt skeið og kliniskur útbúgvingarleiðari síðani 1. apríl 2011.
Stórar broytingar hava verið í útbúgvingini hesa tíðina, og tað hevur eyðkent Hildur, at hon hevur luttikið fult og konstruktivt í broytingararbeiðinum, altíð við tí í huga, at tað skuldi tæna útbúgvingini best og vera samfelagnum at frama.
Kliniska útbúgvingarleiðarastarvið er sera umráðandi í útbúgvingini til sjúkrarøktarfrøðing, har 90 ECTS ella 1½ ár er klinisk útbúgving. Kliniski útbúgvingarleiðarin hevur tætt samband við øll klinisk útbúgvingarpláss, og samstarvar um lærugongdir og tíðarskeið. Eisini leggur hon til rættis klinisk vegleiðaraútbúgving og skipar fyri evnisdøgum og fundir við klinikkina.
Sum áður kunngjørt, so tekur Durita G. Joensen við sum kliniskur vegleiðari 1. desember.
Vit takka Hildur fyri sera gott samstarv, fakligt og námsfrøðiligt íkast á høgum støði og ynskja Duritu vælkomnari á SFD.
GRANSKING
Fyrsti partur av dialektverkætlanini, sum fer fram á Føroyamálsdeildini, var avgreiddur í oktober, tá ið grímukanningar vórðu gjørdar millum 9.-floks næmingar á føroyskum skúlum kring landið. Grímukanningin snýr seg um, at næmingarnir skulu meta um nakrar røddir, sum verða avspældar fyri teimum. Røddirnar eru ymsastaðni úr landinum, men tað vita næmingarnir ikki. Síðan skulu teir seta nøkur lýsingarorð í samband við hesar røddirnar. Endamálið er at kanna, um nøkur ávís jalig lýsingarorð verða sett í samband við ávísar føroyskar dialektir. Annar partur, sum snýr seg um at gera samrøður við nakrar útvaldar næmingar á hesum somu skúlum, er byrjaður. Grímukanningina gjørdu starvsfólk og á studentar Føroyamálsdeildini, Heðin Jákupsson og Edit Bugge. Tað innsavnaða tilfarið frá grímukanningini legði Heðin Jákupsson inn í ein excel-grunn.
ÚTGÁVUR
Firouzi Gain, lektari á Námsvísindadeildini, hevur útgivið bókina Gonguverk samfelagsins. Undirheitið er "Hugleiðing um tíð og samfelag". Tað er Mentunargrunnur Studentafelagsins, ið gevur bókina út.
RÁÐSTEVNUR
Jákup Reinert Hansen, lektari í kirkjusøgu, hevur luttikið í ráðstevnu hjá Leitourgia, Nordisk liturgisk netværk, í Reykjavík 10.-13. november. Fyrilestur hansara “Sproglig stil og kirkelig loyalitet” verður at lesa á www.leitourgia.org
SKEIÐ
Nordplusfundur í Tallinn
Í døgunum 19. og 20. november luttók Elisabeth Holm, altjóða samskipari á Lestrarskrivstovuni, á fundi og eftirmetingarseminari í høvuðsnevnd Nordplus (Nordplus Programme Committee) í Tallinn í Estlandi. Limir í høvuðsnevnd Nordplus eru norðurlond og baltalondini Estland, Letland og Litava. Í hesum høpi eru Føroyar, Grønland og Áland eygleiðarar, men tá talan er um luttøku í verkætlanarsamstarvi o. ø., ið Nordplus skipanin hevur at bjóða, tá verða sjálvstýrandi londini sædd sum sjálvstøðug lond. Í Føroyum kunnar og vegleiðir Altjóða Skrivstovan um Nordplus. Umboð Føroya í Nordplusnevndini eru Holger Arnbjerg, ASK, og Janus Jensen, NÁD, og Elisabeth Holm, LSS, er tiltakslimur. Les meira um Nordplus.
------------
Góðska í hægri útbúgvingum
Elisabeth Holm, altjóða samskipari á lestrarskrivstovuni, luttók 9. oktober – fyri Sigurð í Jákupsstovu - á fundi og seminari um góðsku í hægri útbúgvingum & SCL (“Student-centered learning”) í norska undirvísingarmálaráðnum í Oslo. Fundurin var liður í arbeiði við temanum góðska í hægri útbúgvingum, sum ein norðurlendskur ad hoc bólkur, settur av Ráðharraráði norðurlanda, arbeiðir við. Fyri Setrið er rektarin limur í hesum arbeiðsbólki. Hugtakið SCL varð viðgjørt úr ymsum sjónarhornum, og upplegg til kjak á fundinum var ein fyrilestur, ið hevði heitið: “Enhancing student learning through ‘student-centered approaches’: What matters for educational quality? Áherðsla varð løgd á kvalitet í útbúgvingum við m.a. at mæla til, at øll ið varða av eini útbúgving hittast regluliga til kjak um læruúrtøkur, læru- og undirvísingarhættir, próvtøkuformar, eftirmeting, osfr. Hetta er við til at skapa eina góðskumentan, ið setur studentin í miðdepil. Les meira um ‘SCL’ í frágreiðing, sum EI og ESU hava latið úr hondum. Leinki til frágreiðingina.
TILTØK
Umsóknarfreistin til íslendska lestrarstuðulin er 1. desember 2015
Les meira her
------------
Frá Altjóða Skrivstovuni:
IELTS test
Næsti møguleiki fyri at taka IELTS test er leygardagin 31. oktober. Nærri kunning seinni her og hjá ask(at)setur.fo
------------
Jólaborðhald á Fróðskaparsetrinum
Fríggjadagin 11. desember 2015 kl. 18 verður skipað fyri jólaborðhaldi fyri starvsfólki á Setrinum í Jónas Broncks gøtu 25. Til matna verður jólabuffet frá Bowlinghøllini. Deildirnar skipa fyri undirhaldi og tónleikarar spæla til borðhaldið og dansin. Kostnaður er kr. 100 og tilmelding og rindan er á deildini.
Les matarskránna her
------------
Týðandi kunningarfundur 11. desember í høllini á Námsvísindadeildini fyri øll lesandi og starvsfólk á Setrinum
Kunningarfundurin snýr seg um tær nýggju tænasturnar – m.a. setursteldupostadressur og ókeypis atgongd til Office 365 pakkan – sum øll nú fáa bjóðaðar. Harumframt verður kunning um, hvussu valið av lesandi til stýrið fyri Setrið, sum verður seinni í desember, fer fram.
11. desember 2015 verður kunningarfundur fyri øllum lesandi, undirvísarum o.ø. starvsfólkum um nýggju tænasturnar, umframt um komandi valið av lesandi til stýrið. Kunningarfundurin verður hildin í høllini (auluni) á Námsvísindadeildini. Nærri klokkutíðir verða fráboðaðar seinni umvegis teldupost.
Hetta er skráin fyri kunningarfundin:
- Ráð teirra lesandi hevur framløgu um val av umboð fyri lesandi til stýrið.
Turið Christophersen.
- Kunning um nýggjar t-postadressur til øll lesandi:
Nú fáa øll lesandi eina seturs t-postadressu - stud.nr.@student.setur.fo – sum Setrið framyvir altíð fer at brúka til samskifti við tey lesandi.
Óli Simonsen.
- “Study Smarter” framløga um Microsoft Education / Office 365 pakkan.
Microsoft umboð og lesandi frá DK.
- Kunning um gjaldskeið á lestrarskrivstovuni
Elin Brimheim Heinesen
------------
Aftur í ár skipar Sjúkrarøktarfrøðideildin fyri hugna fyri starvsfólki á Setrinum við gløgg og køkum. Hetta verður fríggjadagin 18. desember frá kl. 14 til kl. 16 í Kantinuni í veghæddini í Jónas Broncks gøtu 25
Nærri kunning her
------------
Jólahald fyri starvsfólki á Setrinum við familju
Sunnudagin 13. des. 2015, kl. 15 verður jólahald fyri starvsfólki við familju í samkomuhøllini á Námsvísindadeildini. Eins og undanfarnu ár verður jólatræ, jólapakki, sangir og undirhald.
Vónandi verður undirtøkan góð.
------------
Komandi fundur í Samstarvsnevndini verða lýstir seinni. Tey, sum manna samstarvsnevndina, eru nú : Erla Olsen, Hans Andrias Sølvará, Sigurð í Jákupsstovu, Kristianna Lund Dam, Liljan Witt og Jørgen Meitilberg. Um starvsfólk vilja hava mál fyri á samstarvsnevndarfundi, verða tey vinaliga biðin um at seta seg í samband við lim í Samstarvsnevndini.
------------
Stýrisfundir komandi ár:
- 2. mars 2016
- 17. mai 2016
- 15. september 2016
- 22. november 2016
FRÁBOÐAN
Tilmelding til INNANSETURS
Ert tú so óheppin ikki at hava móttikið tíðindabrævið? So er møguligt at melda til her.
Tilfar til INNANSETURS
Møguleiki er fyri at senda okkum kunningartilfar, sum tit meta eigur at vera við í INNANSETURS. Hygg nærri her.
Vit tilskila okkum rættin til at ritstjórna í tilfarinum. Tað er av týdningi, at INNANSETURS ikki skal innihalda persónsviðkvæmt tilfar.
Tá tú skrivar ein tíðindastubba, minst tá til at hava eina yvirskrift, eina lýsing, tíðspunkt, stað, fyrireikara og kontaktpersón.
Evstamark fyri tilfari til komandi tíðindabræv er mikudagin 6. januar 2016 kl. 12.
Ritstjóri á INNANSETURS
Anna Katrin Matras


text:
Persónsupplýsingar
Innsavnan og nýtsla av persónsupplýsingum
Trygd handfer tær upplýsingar, ið vit hava fingið frá tær, við størstu virðing. Vit innsavna bert tær upplýsingar, sum eru neyðugar fyri at tekna og umsita tínar tryggingar og veitingar, ið hartil hoyra. Talan er t.d. um:
-
Kontaktupplýsingar (navn, bústaður, teldupostadressa og p-tal)
-
Upplýsingar um yrkisfelagsligt tilknýti
-
Tryggingarupplýsingar (upplýsingar um hvat skal tryggjast)
-
Gjaldsupplýsingar (kontonummar og peningastovnur)
-
Upplýsingar í sambandi við tilmelding av skaðum (umframt upplýsingar um skaðagongd frá øðrum tryggingarfeløgum)
Vit skráseta hesar upplýsingar fyri at umsita, ráðgeva og marknaðarføra.
Umframt tær upplýsingar, tú letur okkum, kunnu vit fáa upplýsingar frá øðrum, um tú hevur givið loyvi til hetta – t.d. um tú verður fyri einum persónsskaða, og vit hava brúk fyri heilsuupplýsingum um teg. Harafturat kunnu vit biðja um upplýsingar frá fólkayvirlitinum (í sambandi við dagføring av bústaði) og øðrum alment atkomuligum keldum og skráum.
Víðarilatan av persónsupplýsingum
Vísandi til lógina um tryggingarvirksemi hava vit tagnarskyldu og viðgera altíð tínar persónsupplýsingar í trúnaði.
Meginreglan er tí altíð tann, at vit ikki lata tínar persónsupplýsingar víðari. Tó kunnu vit sambært galdandi lóggávu hava skyldu til at lata almennum myndugleikum upplýsingar, t.d. TAKS, og tagnarskyldan fevnir ikki um vanligar kundaupplýsingar, til onnur, um hesar verða nýttar í sambandi við røkt av umsitingarligum uppgávum. Legg til merkis, at upplýsingar um heilsuviðurskifti ikki eru vanligar kundaupplýsingar, og verða tí ikki latnar víðari uttan títt samtykki. Upplýsingar um privatkundar at nýta í marknaðarføring verða ongantíð latnir víðari.
Aðrar upplýsingar um teg lata vit bert víðari, um tú gevur samtykki til tað. Eitt samtykki til víðarilatan av upplýsingum skal altíð vera skrivligt. Um tú ikki vilt geva samtykki, lata vit einans øðrum upplýsingar um teg innan karmarnar, ið lógin um tryggingarvirksemi og lógin um viðgerð av persónsupplýsingum áseta, og einans um tað er neyðugt fyri at umsita eina avtalu við teg sum kunda ella fyri at viðgera títt mál.
Hevur tú tilmeldað tíni tryggingargjøld til Gjaldsskipanina, verður skrásetingar- og kontonummar hjá tær upplýst fyri Nets Danmark A/S. Hetta er neyðugt fyri at gjaldingin kann gjøgnumførast sjálvvirkandi.
Innlit í handfaring av persónsupplýsingum
Tú kanst altíð fáa nærri upplýsingar um, hvørjar upplýsingar vit hava skrásettar um teg í løtuni, eins og tú eisini kanst rætta møguligar skeivar skrásetingar. Harumframt kanst tú altíð fáa at vita, hvussu víðfevnt eitt møgulig samtykki, ið tú hevur givið, er.
Tú kanst ringja til okkum á telefon 358100 ella koma inn á gólvið á Oknarvegi 5 í Tórshavn.
Trygd hugsar um teg.


text:
Orð: Grundtvig
Týtt: G. Bruun
1. Mítt ljós í myrkri, Jesus Krist,
mítt lív, mítt skjól, mín innivist,
á fold ein gestur eri eg,
at føðurhúsum lystir meg,
men brøtt og drúgv tann breytin er,
sum meg at lívsins landi ber.
2. Har liva tey, mær varða av,
men er oss millum deyðans hav
so vilt og øgiligt at sjá,
at ísakalt tað kennast má
í hjarta og í blóði mær,
tá ferðin langa sýnist nær.
3. Í ørmakt fellur hvør, ei fær
á vegi ferðarbreyð frá tær,
bert hann, tú veitir stav og ljós,
man finna fram á rætta kós;
í holt við deyða stendst bert hann,
ið frið við blóði tínum fann.
4. Sum tú til navns at leita er,
mítt breyð, mítt ljós, mín vegur ver!
Styrk, flutningsmaður mín, mær veit,
tær upp í hendur alt eg leit,
og nevni møddur eg títt navn,
so ber meg, tak meg í tín favn.
5. Lat hurð mær upp til himna høll,
har hollur tú vilt savna øll,
og tá um sólarris tín rødd
skal vekja okkum endurfødd,
so klæð tú meg í brúðarlín,
og leið meg krýndan heim til tín.


text:
Føroysk ráðgeving
Hetta blaðið hevur Ráðgevarafelagið latið gera, sum er felagið hjá arkitektafyritøkum, verkfrøðingafyritøkum og byggifrøðifyritøkum í Føroyum. Endamálið hjá felagnum er at savna allar ráðgevandi fyritøkur við heimstaði í Føroyum, serliga í byggivinnuni, at útinna felags áhugamál.
Endamálið er eisini at styðja upp undir samskifti og førleikamenning millum limafeløgini og virka sum felags málgagn mótvegis myndugleikum, stovnum og aðrari vinnu í málum, sum viðkoma ráðgevaravinnuni. Felagið varð stovnað í 2008 og heldur til í Vinnuhúsinum.
Føroysk ráðgevaravinna er nógv meint seinastu áratíggjuni, og avrikini hjá føroyskum ráðgevarum eru mong og fjølbroytt, eins og sæst í blaðnum. Áhaldandi minnir Ráðgevarafelagið á, at føroyskar ráðgevarar skulu hava líka góðar møguleikar at bjóða upp á verkætlanir sum útlendskar fyritøkur.


text:
Rossaflutningur
22. februar 2014
Í morgun fleyg tyrlan hjá Atlantsflog ein hest til Dímunar og eina ryssu av oynni til Sands.
Hesturin, ið kom út í dag, er Skinnfaksi, ein eldri føroyskur hestur, ið er ætlaður børnunum, at hava gleði av.
Ryssan, ið varð flutt av oynni, er Sedna, ein 4 ára gomul ryssa.
Sostatt eru í løtuni, tvey ross í Dímun. Tey eru bæði av føroyska slagnum.
Umframt at vit halda tað vera hugaligt at hjálpa til í aliarbeiðinum av føroyska rossinum, hava børnini herúti stóra gleði at rossunum.
« Aftur


text:
Tá eg leygarmorgunin í Álakeri sá rógvarar gera klárt at fara til Runavíkar at rógva ódnartøk, reikaðu tankarnir eina løtu, hvussu nógv føroyskur kappróður er broyttur, síðan eg fyrstu ferð fyri 55 árum síðani kom oman í gamla neystið Álaker. Og her hugsi eg eisini um flutningin av bátum. í 1962 var einki Argja Róðrarfelag ella Róðrarfelagið Knørrur, og koyrast kundi ikki til Vestmannar ella Kollafjarðar, tí Oyggjarvegurin var ikki bundin saman fyrr enn 6. juni 1966. Tað vil siga, at tú slapst bara sjóvegis á jóansøku, vestanstevnu, eystanstevnu og norðoyastevnu. Havnar Róðrarfelag átti tá bara tríggjar bátar Havnarbátin, Ørv og Sílið.
Minnist, at maskinbátur sleipaði bátarnar hjá felagnum inn í Runavík, og neyðugt var at hanga okkurt tungt aftur úr kappróðrarbátunum, so teir ikki fingu ov nógva ferð og rendi seg í maskinbátin ella fremra kappróðrarbátin. Tá vóru bara fimm FM-stevnur, og eystanstevnan var tá júst vorðin fimta FM-stevnan.
Tá farið var í Vágar ella til Suðuroyar, fóru bátarnar við gamla Smyrli og Vesturleið. Gamli Smyrli hevði trupulleikar at frakta kappróðarar og alt fólkið, sum skuldi til Suðuroyrar. Teir hingu bátar út um lúnningina, og kappróðrarbátarnir stóðu tvørs á lastalúkunum. Tá Molsferjurnar Teistin og Smyril komu í 1970 – árunum, og Oyggjarvegur var bundin saman, gjørdist alt lættari. Bátarnir fóru við bili úr Havn, men máttu tó við Sundaferjuni um Sundalagið, tí koyrandi var ikki Millum Fjarða.
Ikki eru so nógv ár síðani, at allir kappróðrarbátarnir vóru koyrdir kring oyggjarnar í lastbilum og vørubilum, men nú eru bátarnir serliga í Suðurstreymoy vorðnir so nógvir, at fyritøkur vilja ikki longu koyra nógvu bátarnar. Tí útvega feløg sær vognar, sum eru lættir og taka vind á seg. Fleiri bátar eru brotnaðir, tí vognar eru farnir út av vegnum.
Róðrarárið 2017 endaði fyri nógvar rógvarar á ólavsøku, men tað eru rógvarar, sum dáma væl ódnartøkini. Seinastu ódnartøkini vera rógvin í Hvannasundi leygardag, og so er róðrarárið liðugt. Tá vit so fara um ársskiftið, fara vit at hugsa um nýggjar róðrarárið. Hvørjir bátar eru mannaðir, og nakrar gitingar skulu eisini á borðið.
Tá eg sigi omanfyri, at føroyskur kappróður er nógv broyttur síðan tildømis í 1962, so er hann ikki bara broyttur til tað betra. Í 1962 vóru eingin nýggj 6-mannafør við monnum og kvinnum. Fyrsta nýggja 6-mannafarið við monnum róði í 1975, og fyrsta nýggja 6-mannafarið við kvinnum róðu fyrstu ferð í 1983. Tildømis í 1962 róðu átta 10-mannafør á ólavsøku og nýggju nýggj 8-mannafør. So fyri 55 árum síðani róðu fleiri menn kapp, enn teir gera í 2017.
Dreingja-og gentubátarnir vóru eins nógvir í 1962 sum nú, og so er barnaróðurin komin aftrat. Havi frætt úr Álakeri, at ódnartøkini í Runavík vóru væl fyriskipað og væl avgreidd. Tey bjóðaðu eisini rógvarum drekkamunn og góðan mat. Tøkk skulu tey hava fyri tað. Nú vóna at vit síggja fleiri gular bátar í FM-róðrunum í 2018, enn vit gjørdu í summar. Úr Havnar Róðrarfelag vóru fimm bátar og sjey manningar við ódnartøkunum í Runavík, og tað eru vit øll fegin um. (Vagnur)


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Fótbóltsleikari forseti í Liberia
Tað er greitt, eftir úrslitið av forsetavalinum.
Weah var í 1995 kosin besti fótbóltsleikari í heiminum og spældi millum annað við Milan í Italia.
Hann stillaði upp móti sitandi varaforsetanum Joseph Boakai.
George Weah tekur við eftir Ellen Johnson Sirleaf, ið var fyrsta fólkavalda kvinna í Afrika, sum gjørdist forseti
Ellen Johnson Sirleaf fekk friðarheiðursløn Nobels í 2011.
Hetta er fyrstu ferð í meira enn 70 ár í Liberia, at ein fólkavald stjórn tekur við eftir eina aðra fólkavalda stjórn, siga /ritzau/ og Reuters tíðindastovurnar.
Frá 1989 til 2003 vórðu nærum 250.000 fólk dripin í borgarakríggi í Liberia, sum seinni eisini varð rakt av herviligu ebola sjúkuni.
Sí eisini


text:
FarGen Summit 2013 verður í september
FarGen setur aftur í ár altjóða ílegugransking á breddan í Føroyum við ráðstevnuni FarGen Summit 2013. Ráðstevnan verður 19. og 20. september á Hotel Føroyum.
Í 2008 byrjaði FarGen verkætlanin í smáum til tess at finna fram møguleikar fyri ílegugransking í Føroyum. Hetta var í einum tíðarskeiði, har tøkniliga menningin við lesing av ílegum tók dik á seg. FarGen menti seg her frá at hyggja at einstøkum sjúkum í Føroyum til at verða eitt heildarkonsept, sum hevur viðført stóran áhuga úti í heimi. Føroyska skipanin við THS, einum samanhangandi heilsugeira, ættarbandsskrá og einum karmi til arbeiðið við mannaílegum við Ílegulógini og Ílegusavninum, gevur Føroyum møguleikar fá onnur hava í samband við gransking og heilsuvitan á íleguøkinum - í eini tilgongd bæði at menna gransking og viðgerðarmøguleikar.
FarGen Summit 2013 vendir sær til granskarar og fakfólk í og uttanfyri Føroyar og setur ráðstevnan sjóneykuna á altjóða ílegugransking, føroyska gransking og arbeiðið við FarGen.
Longu nú kann FarGen avdúka, at av sterkastu føroysku og altjóða granskarum halda fyrilestrar á ráðstevnuni. Ein teirra er Dr. Maynard Olson
Maynard Olson er ein av týðandi persónunum á altjóða ílegugranskingarøkinum. Hann hevur havt ein avgerandi leiklut í menningini av fleiri háttaløgum og í at veruleikagera Human Genome Project, at ílegulesa fyrsta menniskja.
Av øðrum kunnu nevnast:
Gil McVean, University of Oxford, UK
James Lupski, Baylor College of Medicine, USA
Paul Flicek, European Bioinformatic Institute, UK
David Bentley, Illumina, UK
Ulrike Steurwald, Deildin fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu
Pál Weihe, formaður fyri stýrisbólkin, FarGen
Guðrið Andorsdóttir, stjóri Ílegusavnið
Kári Rubek Nielsen, yvirlækni, Landssjúkrahúsið
Bogi Eliasen, verkætlanarleiðari, FarGen


text:
Navigatión
Best virðismett mynd
Nýggjastu greinar
Tiltøk
Ongin tiltøk.
Snarboð
RC-kvøld fyri bilmenn
Hettar er fyri at vit kunnu vera á økunum hjá RC-felagnum, og fyri at kunna koyra í friði og náðum. Vit hava nemliga haft trupuleikar við at nábúgvar hjá Hjálpirót, hava grenja um larm, tá vit hava koyrt uttanfyri har, fyri at innstilla bilarnar.
Samstundis so verður ein Crawlarabreyt sett upp, so vit kunnu royna hana. So er bara at hopa uppá at veðri verður betur enn seinast, tá kava stormur kom.
Viðmerk
Virðismetingar
Logga inn ella melda teg til.


text:
Uppskot um broyting í løgtingslóg um Forskotsgrunn Fiskiflotans
Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um Forskotsgrunn Fiskiflotans
§ 1
Í løgtingslóg nr. 71 frá 23. mai 1997 um
Forskotsgrunn Fiskiflotans, við seinni
broytingum, verður § 7, stk. 1 orðað
soleiðis:
”Heldur nevndin, at endamál grunsins ikki
er til longur, ger nevndin tilmæli til
landsstýrismannin í fiskivinnumálum um at
leggja fyri Løgtingið uppskot um avtøku
av grunninum. Er eginognin hægri, enn
nevndin metir vera neyðugt at røkja
uppgávur grunsins, kann nevndin koma við
tilmæli til landsstýrismannin í
fiskivinnumálum um at leggja fyri
Løgtingið uppskot um at inntøkuføra eina
upphædd til landskassan, sum samsvarar
við eina lækking í eginognini. Nevndin
kann samstundis bera fram tilmæli um,
hvat hesar upphæddir tá hóskandi kunnu
verða nýttar til.”
§ 2
Henda løgtingslóg kemur í gildi dagin eftir,
at hon er kunngjørd.
Viðmerkingar:
Forskotsgrunnur Fiskiflotans er stovnaður sambært løgtingslóg nr. 71 frá 23. mai 1997 við tí
endamáli at veita forskot til fiskimenn. Stovnsfæið hjá grunninum var 18 mió. kr., sum áleið
samsvaraði við ta upphædd, ið hevði staðið úti í forskoti seinastu árini undan, at lógin bleiv
samtykt. Stovnsfæið varð útvegað við, at nýstovnaði grunnurin skuldi yvirtaka útistandandi
forskotspening hjá Lønjavningargrunninum, sum í februar 1997 var á umleið 14 mió. kr.
Munin millum hetta útistandandi og stovnsfæið á 18 mió. kr. tann dagin, lógin fekk gildi,
skuldi landskassin gjalda nýggja grunninum – Forskotsgrunninum.
Síðani lógin um Forskotsgrunnin kom í gildi, er eginognin í grunninum stútt vaksin, ultimo
2008 var eginognin á 29 mió. kr. Av hesum var innistandandi peningur 24,5 mió. kr. og
útistandandi forskot 4,5 mió. kr. Tað hevur víst seg seinastu árini, at tørvurin fyri hýruforskoti
er minkaður serliga orsakað av, at rækjuflotin er minkaður so nógv, soleiðis at tað nú stórt
sæð bert eru flakatogararnir og tey rækjuskipini, sum eftir eru, ið fáa forskot. Talan er um íalt
átta skip. Grunnurin hevur tí ikki tørv fyri at hava eina stóra óvirkna eginogn í mun til tað
virksemi, sum nú er hjá grunninum.
Tann stóra eginognin stavar í mestan mun frá fiskivinnuni sjálvari, og tí hevði tað verið
hóskandi, at partur av eginognini varð goldin aftur til eitt endamál, sum kom fiskivinnuni og
landinum til gagns. Stórur tørvur er á at fáa nýtt havrannsóknarskip bygt ístaðin fyri tað
núverandi. Men tað tykist trupult at útvega fígging. 10 mió. kr. av eginognini hjá Forskotsgrunninum
kunnu nýtast til eitt havrannsóknarskip, uttan at tað kemur at nerva virksemið og
raksturin hjá Forskotsgrunninum. Sum skilst heldur nevndin í grunninum, at hesin framvegis
skal hava eina sterka eginogn fyri at tryggja raksturin frameftir. Við lógarbroytingini fær
nevndin heimild at nýta part av eginognini til nýtt havrannsóknarskip, annahvørt sum gáva
ella við láni.
Í sambandi við, at Fiskirannsóknarstovan/Havstovan fylti hálvthundrað ár, gav nevndin í
Forskotsgrunninum (Jákup Sólstein, formaður, Óli Jacobsen og Herman Bærentsen)
Havstovuni eina tilsøgn um, at grunnurin fór at lata hesum rannsóknarstovni 10 mió. kr., tá og
um henda verkætlan fór at gerast veruleiki. Tilsøgnin er tó treytað av, at omanfyrinevnda
broyting verður gjørd í lógini um Forskotsgrunnin. Annars upplýsir nevndin í
tilsagnarskjalinum, sum er dagfest 2. apríl 2009, at peningurin er tøkur í føroyskum
peningastovnum.
Við hesi tilsøgn er málið um nýtt havrannsóknarskip komið í nýtt ljós, táið hendan tilsøgnin
ikki kann fatast sum annað enn ein dygg álitisváttan til Havstovuna og tað rannsóknararbeiði,
manning hennara fremur Føroyum at gagni. Eitt herðaklapp frá vinnuni, sum tingfólk ikki
eiga at lata fara aftur við borðinum. Stundin er komin til at fáa ferð á málið um nýtt
havrannsóknarskip. Hetta dygga klípið munar væl tann rætta vegin.
Á Løgtingi, 27. februar 2010.
Tórbjørn Jacobsen


text:
Aftur í ár fara ítróttarfólk at ganga karnivalsgongu í Runavík.
Heldur enn at hava vanligu skrúðgonguna leygardagin, hava fyriskipararnir avgjørt at eyndurtaka hittið frá í fjøð, við at skipa fyri einari karnevalsgongu áðrenn stevnan verður sett.
Fríggjakvøldið 19 juni, á Eystanstevnu verður nevniliga ein STÓR karnevalsgonga við hundratals fólkið. Í karnevalsgonguni, luttaka ítróttarfólk o.o. sum vanliga eru partur av skrúðgonguni. Ítróttarfólkini fara at hava hvørs sítt ‘show’ og eisini fara fleiri maskottar og annað spennandi at luttaka í gonguni sum fyriskiparnir ikki vilja avdúka enn.
25.05.2009
Karnevalurin endurtekur seg á Eystanstevnu í Runavík
Aftur í ár fara ítróttarfólk at ganga karnivalsgongu í Runavík.


text:
"Í dag fara vit á krabbaveiðu í týska økinum,” siga teir tríggir ritstjórarnir Turið Kjølbro, Lydia Didriksen og Marjun Ziskason, sum leita fram bøkur, ið eru hóskandi til ymsu torleikstigini í røðini við krabbabókum.
Bókamessan í Frankfurt er eitt ‘must’, tá umræður at finna krabbabøkur, siga tær sum við ein munn. 90% av bókunum koma hiðani av messuni, har tey norðurlendsku forløgini eru høvuðsveitarar, tí teirra hugburður, evnisviðgerð og ikki minst skúlaskipanir líkast mest okkara.
“Men so eru tað ensku forløgini, sum til dømis Usborne, ið eru serliga áhugaverd, tí tey hava so nógvar góðar faktabøkur, sum til dømis hana um “Titanic”, sum føroyskir dreingir veruliga hava tikið til sín,” sigur Turið.
“So møta vit starvsfeløgum, ið hava somu avbjóðingar sum vit, til dømis íslendski Námsgagnastovnurin, ið eisini fæst við lesifrøðiliga viðgerð av øllum tilfari á sama hátt, sum vit gera,” sigur Lydia.
“Tá vit fáa bøkurnar, vit hava umbiðið á bókamessuni, lesa vit allar og hugsa um málbólkin, ymsu torleikastigini, og serliga kynsbýtið, tað vil siga, hvørjar bøkur hóska best til dreingir og hvørjar til gentur. Vit hava lagt serligan dent á at finna dreingjabøkur. Afturmeldingar benda eisini á, at hetta hevur eydnast heilt væl. Dreingirnar hava veruliga tikið krabbabøkurnar til sín,” sigur Marjun.
“Tá vit eftirmeta, seta vit okkum í samband við skúlabókavørðir og allar lærarar, sum brúka krabbabøkurnar og gera eitt útfyllingarskjal, sum fleiri hava svarað. Greiða ynskið er meir av øllum, serliga til innskúlingina og so fleiri faktabøkur,” siga tær tríggjar. “Og vit fegnast um at síggja, at nógva staðni er tað ein krabbabók, sum er millum mest lisnu bøkur kring landið beint nú. Og samstundis tykjast foreldrini nógv meiri tilvitað um lesingina hjá børnum.”
Minst fýra upprunaføroyskar bøkur skulu vera á útgávuskránni, sum er 32 bøkur um árið. Av hesum skulu fýra vera faktabøkur.
Fyrstu krabbabøkurnar komu í mai 2008, og í november í ár kemur bók nummar hundrað. Av hesum eru 14 upprunaføroyskar.


text:
Í 2002 keypti Newcastle United 19 ára gamla portugisiska miðvallaran Hugo Viana frá Sporting Lissabon fyri 12 milliónir evrur. Viana var tá roknaður sum ein av evnaríkastu ungu spælarum í Portugal, men í Newcastle megnaði hann ikki at liva upp til stóru vónirnar. Eftir tvey ár og 39 dystir á Tyneside varð hann leigaður út aftur til Sporting, og árið eftir varð hann seldur til Valencia og lýstur sum eitt flopp.
Hugo Viana varð skjótt gloymdur í Onglandi, men kortini var nakað serstakt við hesum keypinum hjá Newcastle. Viana var nevniliga fyrsti stóri spælarahandilin, sum portugisiski spælaraumboðsmaðurin Jorge Mendes stóð fyri.
Í dag er Jorge Mendes ivaleyst máttmiklasti spælaraumboðsmaður í fótbóltsheiminum, og hann hevur fleiri av heimsins allarbestu spælarum undir sínum veingjum – Cristiano Ronaldo, Sergio Agüero, Angel di María, James Rodríguez, Radamel Falcao og Diego Costa eru bara nakrir av spælarunum, sum líta á Mendes, tá teir skulu samráðast um lønir og sáttmálar.
Byrjaði á eini barr
Á ungum árum royndi Jorge Mendes seg sjálvur sum fótbóltsspælari. Men tað eydnaðist honum ongantíð at fáa sáttmála við nakað felag í heimlandinum Portugal, og í staðin arbeiddi hann sum plátuvendari og fekk seinni sín egna náttklubba.
Hann bleiv væl við fleiri fótbóltsspælarar, og skjótt bleiv hann umboðsmaður hjá fleiri av teimum. Ein av hesum var málmaðurin Nuno, sum spældi við Vitoria Guimarães, og sum Mendes møtti á eini barr. Í 1996 varð Nuno seldur til Deportivo La Coruña, og so hevði Jorge Mendes staðið fyri sínum fyrsta spælarahandli. Hetta sama árið hevði hann stovnað fyritøkuna GestiFute, ið virkaði sum agentfyritøka hjá fótbóltsspælarum.
So líðandi komu fleiri spælarar í “stallin” hjá Mendes. Hann gjørdi nógv burtur úr at fara á fótbóltsskúlar og vitja ungdómslið og har finna teir evnaríkastu spælararnar á heilt ungum aldri.
Ein av hesum var Cristiano Ronaldo, ið sum 12 ára gamal var farin av Madeira inn á portugisiska meginlandið, har hann bleiv partur av ungdómsdeildini hjá Sporting Lissabon. Fimm ár seinni bleiv Jorge Mendes umboðsmaður hjá Ronaldo, og tá Sporting árið eftir, í 2003, spældi ein venjingardyst móti Manchester United, var Ronaldo so góður, at Manchester United vildi hava hann alt fyri eitt. Enska felagið mátti rinda 12 milliónir pund, sum – hóast eyðsýndu evnini – ikki var so lítið fyri ein bert 18 ára gamlan spælara. Jorge Mendes stóð fyri handlinum, sum saman við Viana-søluni árið fyri gav honum fótafestið í Onglandi.
Hetta sama árið var Mendes eisini millummaður, tá Barcelona keypti Ricardo Quaresma frá Sporting.
Trolaði á stongdum øki
Jorge Mendes brúkti allar listir fyri at vinna seg fram sum spælaraumboðsmaður. Aðrir umboðsmenn funnust at honum og ákærdu hann fyri at “stjala” spælarar frá teimum við sínum ágangandi taktikki. Tað sigst, at Mendes og José Veiga, sum var umboðsmaður hjá Luis Figo, meir ella minni fóru til hendurs í eini floghavn, tí Veiga helt, at Mendes var úti eftir Figo. Hvussu var og ikki, so yvirhálaði Mendes skjótt Veiga sum fremsti umboðsmaður hjá spælarum í teimum trimum stóru feløgunum í Portugal.
Í 2004 vann FC Porto Champions League, og av tí sama fingu stór evropeisk feløg eyguni upp fyri fleiri av spælarunum hjá Porto. Eisini venjarin José Mourinho fekk eina høga stjørnu í fótbóltsumhvørvinum eftir óvæntaða Champions League-sigurin.
Mourinho hevði ein umboðsmann, José Baidek, men tá Chelsea vísti áhuga fyri at fáa Mourinho til London, var tað Mendes, sum samráddist hansara vegna.
Skiftið hjá Mourinho var tað, sum veruliga gjørdi Mendes til ein týðandi persón í evropeiskum fótbólti. Hann fekk eitt gott samstarv í lag við Chelsea, og umframt Mourinho syrgdi hann fyri, at tríggir portugisiskir spælarar eisini komu til Chelsea hetta sama árið: Ricardo Carvalho, Paulo Ferreira og Tiago.
Øll vilja hava sítt
Umframt Chelsea hevði Mendes eisini gott samstarv við Manchester United, sum í 2003 hevði keypt Cristiano Ronaldo gjøgnum GestiFute. Tá hevði United-venjarin Alex Ferguson sagt, at Mendes var ein av frægastu umboðsmonnum, hann hevði arbeitt saman við, og góða sambandið sást eisini aftur í 2007, tá United keypti Luis Nani frá Sporting og Anderson da Silva frá Porto.
Manchester United rindaði tilsamans 46 mió. pund fyri teir báðar spælararnar, men eisini hesa ferð vóru skuldsetingar um, at Mendes hevði trolað inni á stongdum øki. Nani hevði longu ein umboðsmann, Ana Almeida, men í 2005 skifti hann Almeida út við Mendes, og tá Manchester United so keypti spælaran, var tað Mendes, sum fór avstað við peningaliga vinninginum, sum umboðsmaðurin altíð skal hava burturav.
Tá Mendes í 2006 bleiv spurdur um trætuna við Almeida, segði hann, at “tað eru fólk, sum hava gjørt sáttmála við spælarar og so bara bíða eftir, at ein Jorge Mendes kemur framvið og selir hann til eitt stórt felag. Tey vilja vera partur av handlinum uttan nakrantíð at hava gjørt nakað fyri at gera handilin til veruleika.” Við hesum róði Mendes framundir, at øll vilja hava part av køkuni, men tað eru verri enn so øll, sum duga at baka hana.
Heimsmet
Tey næstu árini bleiv tað alsamt vanligari at síggja Mendes øðrumegin samráðingarborðið, tá tey stóru feløgini skuldu samráðast um spælarar. Í 2008 var hann millummaður, tá Chelsea keypti Deco frá Barcelona, og hetta sama árið bleiv Luiz Felipe Scolari venjari hjá Chelsea, har hann avloysti José Mourinho, ið var farin til Inter. Mendes var umboðsmaður hjá báðum venjarunum.
Í 2009 stóð Jorge Mendes fyri at gera Cristiano Ronaldo til heimsins dýrasta fótbóltsspælara, tá Real Madrid keypti hann frá Manchester United fyri 80 milliónir pund. Árið eftir var tað eisini Mendes, ið fekk Mourinho í venjarasessin hjá Real Madrid, sum eisini keypti Angel di María frá Benfica fyri 21 milliónir pund.
Bébé
Í 2010 var Jorge Mendes eisini millummaður í einum margháttligum spælarahandli, tá Manchester United keypti rættiliga ókenda spælaran Bébé frá Vitória Guimarães. Bébé spældi sum hálvprofessionellur við Estrela Amadora í triðbestu portugisisku deildini, men tá felagið ikki megnaði at rinda honum løn, bleiv sáttmálin strikaður. Í juli hetta árið eydnaðist tað umboðsmanninum hjá honum, Gonçalo Reis, at fáa Bébé ein sáttmála við Vitória, sum spældi í bestu deildini.
Tað sá út til, at Reis hevði gjørt eitt gott arbeiði, men 9. august – bert fáar vikur seinni – fekk hann eitt bræv, dagfest 5. august, frá Bébé við boðunum um, at hann hevði fingið sekkin sum hansara umboðsmaður. Og bert tveir dagar seinni, 11. august, brast bumban, tá tað kom fram, at Manchester United hevði keypt Bébé fyri 9 milliónir evrur.
Miðlar eins væl og fjepparar vóru ørkymlaðir, tí eingin hevði hoyrt nakað um hendan Bébé, sum upp á fáar vikur var farin frá einum 3. deildarfelagi í Portugal til eitt av heimsins størstu fótbóltsfeløgum.
United-venjarin Alex Ferguson viðgekk eisini, at hann als ikki hevði sæð Bébé spælt, áðrenn hann bleiv keyptur. Ferguson hevði fingið Bébé viðmæltan frá sínum fyrrverandi hjálparvenjara Carlos Queiroz, sum nú var landsliðsvenjari hjá Portugal. Umboðsmaður hjá Queiroz var eisini Jorge Mendes.
Spælarahandilin sá so ullintur út, at portugisiska korrupsjónspolitiið fór at kanna málið. Á aðalfundinum hjá Vitória kom fram, at av teimum 9 milliónum evrunum, sum United rindaði fyri Bébé, hevði Mendes fingið 3,6 milliónir. Seinni kom eisini fram, at Mendes hevði keypt tey 30 prosentini av peningaligu rættindunum, sum Bébé sjálvur átti, frá spælaranum fyri 100.000 evrur. Mett varð, at 2,7 av teimum 3,6 milliónunum, sum Mendes fekk, komu frá hesum rættindunum.
Samanumtikið ein góð forrætning hjá Vitória og hjá Mendes og fyri sovítt eisini hjá Bébé, sum – hóast hann ivaleyst kundi fingið meira burtur av keypsprísinum – nú kom til eitt risastórt felag og fór frá at fáa 120.000 krónur um árið í Estrela Amadora til at fáa 120.000 krónur um vikuna í Manchester United. Hinvegin ein meira ivasom forrætning hjá Manchester United, har Bébé ongantíð gjørdi nakrar veruligar skreytir og bert byrjaði inni á besta liðnum í tveimum dystum, áðrenn hann varð seldur víðari í 2014. Men størsti taparin var Gonçalo Reis, sum í 2012 kærdi málið til FIFA. Eingin úrskurður er nakrantíð gjørdur í málinum, og portugisiska løgreglan kom ongantíð longri enn til at kanna málið.
Milliónir skifta hendur
Síðani tá eru upphæddirnar, sum Jorge Mendes hevur keypt og selt spælarar fyri, bara vorðnar størri og størri (eitt yvirlit sæst aðrastaðni á hesum síðunum).
Í dag er Jorge Mendes ein av máttmiklastu monnum yvirhøvur í altjóða fótbólti. Í fjør var hann partur av fýra av teimum sjey størstu spælarahandlunum tað árið, og tað er alt annað enn ósannlíkt, at hann eisini verður við í onkrum av størstu handlum hetta summarið. Millum annað er Mendes umboðsmaður hjá málmanninum David De Gea, sum tykist vera á veg úr Manchester United til Real Madrid, og hann er eisini umboðsmaður hjá Radamel Falcao, sum var eitt vónbrot sum leigusveinur hjá Manchester United í fjør, men sum kortini hevur fingið eina nýggja leiguavtalu við Chelsea í ár.
Og sjálvt um Hugo Viana bleiv eitt flopp í Newcastle, kann hann ugga seg við, at tað var hann, sum læt ensku dyrnar upp fyri Jorge Mendes og slóðaði fyri, at Cristiano Ronaldo, Nani, José Mourinho, Diego Costa, Radamel Falcao, Angel di María og aðrir komu til Premier League.
Keldur:
The Guardian
The Daily Mail
FAKTA
Jorge Paulo Agostino Mendes
Føddur 7. januar 1966 í Lissabon
FIFA-umboðsmaður, stovnaði GestiFute í 1996
Valdur av Globe Soccer til besta spælaraumboðsmann í 2010, 2011, 2012, 2013 og 2014


text:
Jens Hákun Leo
16.11.2016 - 16:24
Tíðindi > Samfelag & Politikkur > Kommunalpolitikkur
Í sambandi við, at Gunvør Balle, komandi varaborgarstjóri í Tórshavnar býráð, nú finst at avgerðini hjá núverandi býráð í Tórshavnar kommunu at lækka kommunuskattin 0,75% og harundir sigur, at fráfarandi býráð við hesum ger fortreð fyri tað komandi, svarar Tróndur Sigurðsson, fíggjarnevndarlimur fyri Javnaðarflokkin í Tórshavnar býráð, nú Gunvør Balle aftur.
Spurdur, hvørt tað er rímiligt, at eitt býráð, sum einans skal sita í hálvanannan mánað aftrat, brúkar 30 milliónir krónur uppá ein skattalætta, svaraði Tróndur Sigurðsson, sum hetta komandi valskeiðið kemur kemur at sita í andstøðu í Tórshavnar býráð, á soljóðandi hátt í Kringvarpinum í dag:
- Vit hava fingið nýggjar inntøkumetingar frá Fíggjarmálaráðnum, sum hevur gjørt tað, at vit hava mett tað vera ráðiligt at lækka skattin. Tað er eingin ivi um, at fólkavøksturin, sum hevur verið í Tórshavnar kommunu hesi síðstu fýra árini, eisini ber brá av, at vit kunnu lækka skattin. Vit hava ikki nakrar ætlanir um at koyra kommununa út á sjógv, bara tí at vit ikki skulu taka við valdinum aftur 1. januar. Hetta er gjørt við skili...Vit hava havt ein stóran inntøkuvøkstur, og tað er eisini tað, sum kommunulóggávan sigur, at man ikki skal taka meira inn (av skatti, red), enn neyðugt er, og tað er tí, vit lækka skattin.
Sjúrður Olsen fyri Fólkaflokkin, sum eisini situr í fíggjarnevndini í Tórshavnar kommunu, men sum í mun til Trónd Sigurðsson ikki er afturvaldur í býráðið, er eisini ósamdur við tí, sum Gunvør Balle førir fram viðvíkjandi skattalættanum, at fráfarandi býráð við hesum ger fortreð fyri tað komandi.
Við Kringvarpið í dag segði Sjúrður Olsen soljóðandi viðvíkjandi skattalækkingini hjá Tórshavnar kommunu:
- Tað er ikki nakað nýtt í tí, at vit skulu lækka skattin. Um hálvan september, tá ið vit løgdu fíggjarætlanina fram, tá varð sagt, at skattaprosentið fór at verða koyrt niður. Vit valdu so ikki at gera eina lidna fíggjarætlan áðrenn býráðsvalið, tí at so hevði tað verðið uppfatað sum valflesk – og kanska er tað heldur ikki so fornuftigt at viðgera eina fíggjarætlan beint uppundir eitt býráðsval. Men hetta er altso ikki nakað, sum dettur úr leysum lofti.
Tróndur Sigurðsson slær at enda fast, at...
- Íløguætlanin hjá tí komandi býráðnum kemur eisini at liggja á sama støði sum tann, sum vit hava sitið við hesi síðstu fýra árini. Vit kunnu av sonnum siga tað, at vit hava hildið ein góðan fíggjarleist. Nú vit fara frá, hava vit ein nettoskuld hjá Tórshavnar kommunu uppá 73 milliónir krónur. Vit hava goldið skuld niður hesi síðstu fýra árini, so man kann siga tað, at tey (tann nýggja býráðssamgongan, red) koma til skorin klæði.


text:
Barbara Holm 13.09.2017 (06:30)
Fakta: 10 ár við iPhone
Á hvørjum ári hevur heimurin sæð nýggjar iPhone telefonir, síðani tann fyrsta kom í 2007. Í gjárkvøldið kom Apple við enn einari útgávu av iPhone. Her er ein faktuell gjøgnumgongd av nógv nýttu telefonunum.
2007: Tann karismatiski Apple-stovnarin Steve Jobs byrjar sína røðu á árliga MacWorld tiltakinum við at lova brúkarum tríggjar nýggjar vørur. Tann fyrsta er ein nýggj útgáva av tónleikaútgerðini iPod, tað næsta er ein telefon og tað triðja er ein kollveltandi nýggj nettøkni. Tað vísti seg tó, at talan var um eina og somu vøru, sum innihelt hesi trý lyftini - nevniliga ein iPhone. Telefonin tá slapp tó ikki á netið umvegis 3G, men bert umvegis wifi.
2008: Apple kemur við nýggjari iPhone 3G, sum er útviklað soleiðis, at hon sleppur á 3G netið. Harvið kunnu brúkarar nýta telefonina til at fara á netið, hóast einki wifi er nærhendis.
2009: Ein nýggj útgáva kemur undir navninum iPhone 3GS. Hendan hevur eina skjótari skipan, betri myndatól og møguleika fyri at taka upp sjónband.
2010: Við iPhone 4 broytir Apple snið. Telefonin verður klænri. Samstundis verður myndatólið munandi betri enn undanfarna útgávan og fyri fyrstu ferð hevur telefonin myndatól bæði framman og aftan.
2011: iPhone 4S líkist seinastu útgávuni, men aftur hesaferð verða summi viðurskifti betrað. Eitt nú er telefonin eitt sindur skjótari, myndatólið eitt sindur betur og so framvegis.
2012: iPhone 5 er tann síðsta telefonin, sum Apple stjórin Steve Jobs er við til at framleiða. Hann doyr árið áðrenn telefonin verður sýnd fram. Hendan hevur størri skerm, betri hentleikar av ymiskum slag og hevur eina smalri løðiskipan.
2013: Apple kemur við iPhone 5S. Samstundis kemur bíligara útgávan, sum eitur iPhone 5C. Hendan er minni og eitt vet bíligari.
2014: iPhone 6 kemur á marknaðin og telefonin er eitt stórt stig fyri fyritøkuna. Tí hon er munandi klænri enn tær undanfarnu, og skermurin fyllir meira av sjálvari telefonini. Samstundis fer Apple inn á marknaðin fyri samanrenningina millum eina telefon og ein teldil, við at gera eina størri útgávu av iPhone 6.
2015: Apple gevur út eina iPhone 6S og 6S plus. Sniðið er tað sama, men ávísir hentleikar eru betur. Samstundis er serliga 3d-touch ein partur av telefonini. Hetta merkir, at ein kann taka fram ymiskar hentleikar á telefonini alt eftir, hvussu hart trýst verður á skermin.
2016: Eitt serstakt ár, tí hesaferð gevur Apple tvær ymiskar telefonir frá sær. Í mars kom telefonin iPhone SE, sum á sniðinum líkist iPhone 5, men hevur hentleikar sum iPhone 6. Telefonin er bíligari enn ein vanlig iPhone. Í september koma iPhone 7 og 7 plus. Hesar eru vatntættar og hava ikki eitt jackstick til oyramikrofonirnar, sum vanligt annars hevur verið. Miðskeiðis á sumri hetta árið boðar Apple frá, at fyritøkan hevur selt meira enn eina milliard iPhone, síðani tann fyrsta útgávan kom á marknaðin.
2017: Apple kemur við útgávunum 8, 8 plus og X. Fyrstu tvær útgávurnar líkast iPhone 7 við eitt nú betri myndatóli, sterkari skipan, sterkari glasi og tráðleysari løðing. Tann seinasta er av Apple umrødd sum tann telefonin, sum skal seta kósina fyri tað, sum henda skal á økinum komandi 10 árini. Telefonin hevur ongan "heim-knøtt" og nýtir andlitið á eigaranum sum kotu. Eisini hevur hendan tráðleysa løðing.
Keldur: Apple, TechCrunch.com, The Verge, Statista.com. /ritzau/
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Kann mann búgva í Føroyum og fáa danskt SU?
Ja, tað kann mann. Mann kann búgva í Føroyum og fáa danskt SU, um mann er innskrivað/ur á einari SU-góðkendari útbúgving í Danmark.
Mann skal tó hava danskt CPR.nr, um mann skal móttaka SU. Um mann ikki hevur danskt CPR.nr. kann mann fylgja vegleiðing frá SU-styrelsen niðanfyri.
Um føroyingar ikki hava eitt danskt CPR.nr., skulu studentarnir fylla eitt pappírsoyðublað til hægri útbúgvingar fyri 2013 út. Hetta er at finna á www.setur.fo/ASK. Framferðarhátturin hjá studentunum er síðani:
Teir senda útfylta oyðublaðið til útbúgvingarstaðið í Danmark. Tá útbúgvingarstaðið hevur móttikið umsóknina, fáa vit (SU-styrelsen) eitt CPR-nummer til vega hjá SKAT. Fyri at kunna tað, skal eitt kopi av passinum hjá tí lesandi vera lagt við.
SKAT gevur tí lesandi boð um tað nýggja CPR-nummarið. Tá CPR-nummarið er komið, setur tann lesandi seg í samband við útbúgvingarstaðið, sum viðger umsóknina um SU.


text:
Tíðindi
31. august 2017
- At koma aftur til at brúka hendurnar, koma aftur til forvitnið, at kanna okkurt, at spreingja okkurt, at brenna okkurt, skera okkurt ... altso, fáa hendurnar niður í deiggið, at baka okkurt.
Regin Marnersson heldur tað vera nógv lekrari at baka ein bolla og eta hann enn at lesa um, hvussu hann verður bakaður, og hvussu hann smakkar.
Um skúlan, ið verður bygdur á Fløtum, sigur nýggi skúlastjórin, at honum manglar eina fullfíggjaða gjøgnumgongd av prosjektinum. Tann seinasta dagføringin hjá honum er frá apríl.
- Og síðan tá kann nógv vera broytt, sigur hann.
Sumt er ótrúliga áhugavert, og sumt kundi hann hugsað sær at arbeitt eitt sindur við. Eitt er, at hann hevði viljað fingið starvsfólkini betur savnað. Hann leggur merki til í tekningunum, sum eru frá apríl, at fyrireikingareindirnar eru í trimum.
- Tú fyrireikar teg úti í grunddeildini ella í miðdeildini ella í hádeildini, og tú hevur kaffistovu í teimum eindunum. Tað dugi eg ikki at síggja er nakað gott hugskot.
Regin Marnersson vil hava, at tey savnast. Tá ið tey fara úr sínum arbeiðsumhvørvi og fara úr einari skúlastovu, fara tey inn í eina felags eind, har øll eru. Tað er eitt, sum hann vil hava tillagað.
Hugskotið við bygningum er sambært Regini sera gott, og tað at skipa skúlan í eindir, soleiðis sum tað er gjørt, er eisini sera gott. Har er ein grunddeild, ein miðdeild og ein hádeild.
- Tað er sjónligt, at tey hava lagt dent á felagsøkir, og at opinleiki er eitt tema. Tey hava eisini gjørt tað soleiðis, at í næmingaeindunum kunnu næmingar verða savnaðir, sigur nýggi skúlastjórin.
Men hann heldur ikki, at lærararnir skulu verða isoleraðir í teimum eindunum. Tað ber væl til at hava eitt sindur av undirvísing bara á einari deild, men fyrireikingin og kaffistovan eru felags. Hetta heldur hann vera ógvuliga týdningarmikið.
- Tí annars kundi tað akkurát tað sama verið tríggir skúlar.
Skúlastjórin og hansara starvslið eru ikki úti eftir at skipa stórflokkar í Skúlanum á Fløtum. Tey fara ikki at hava tveir og tveir flokkar samanlagdar. Tað, sum tey miða ímóti, er púra greitt ein klassakvotient upp á 24 í mesta lagi, tá at tað ber altíð til at leggja eitt lítið sindur aftrat og draga eitt lítið sindur frá. Tað er ikki óvanligt við 26 næmingum í einum flokki og heldur ikki óvanligt við 18.
Annars hava tey eitt frábrigdi í hádeildini í Skúlanum á Fløtum – serliga í 8. og 9. flokki – sum er sera áhugavert. Tey hava førleikabýtta og áhugabýtta undirvísing, soleiðis at allir næmingar í 8. flokki og ikki eru knýttir at fótbóltsflokkinum, ganga í einum og sama flokki, sum eitur 8.ð. Og so verða teir næmingarnir, sum ganga í 8.ð býttir sundur, men framvegis við lyklatalinum 24.
- Og tú kanst hava hástig og miðstig og grundstig. Tað er nakað, sum næmingarnir saman við lærarunum velja. Tú verður ikki settur til ein ávísan førleikabólk. Tað verður tú lutvíst út frá eini lærarameting, lutvíst frá royndum, tú tekur gjøgnum árið, og tí, tú sum næmingur saman við tínum foreldrum, følir er tað rætta fyri teg, sigur Regin Marnersson, skúlastjóri.
Samanumtikið hava tey í Skúlanum á Fløtum førleikabýtt í føroyskum, enskum og støddfrøði, og so hava tey grundbólkar í t.d. kunningarfakum, og tey leggja nokkso stóran dent á at hava valfak tøk.
Myndin:
Um stórskúlan, ið verður bygdur á Fløtum, sigur nýggi skúlastjórin, Regin Marnersson, at honum manglar eina fullfíggjaða gjøgnumgongd av prosjektinum. Tann seinasta dagføringin hjá honum er frá apríl í ár
Tekstur og mynd: Sonne Smith
Skúlablaðið
Pedda við Stein gøtu 9
100 Tórshavn
Tel. 23 57 73
Teldupostur: turid@bfl.fo ella skulabladid@lararafelag.fo
2015 © Bókadeildin. All rights reserved.


text:
Eftir Elina Brimheim Heinesen, 24. mai 2012
Ivasamt er, hvussu leingi ber til at verja áskoðanina um, at vit skulu varðveita grindadrápið, tá kanningar vísa, at tað at eta grind kann hava fleiri negativ árin á heilsuna hjá fólki. Niðurstøðurnar um heilsuárinini eru hesar:
- Kyksilvur í grind hevur negativt árin á menningina av nervalagnum hjá fostrum.
- Kyksilvurárinið sæst enn í ungdómsárunum hjá somu børnum.
- Kyksilvur í kostinum hjá móðurini ávirkar blóðtrýstið hjá børnunum.
- Dálking í spiki hevur negativt árin á immunverjuna hjá børnum, soleiðis at børnini ikki taka so væl ímóti vaccinum.
- Dálking í grind tykist at økja vandan fyri at fáa Parkinson sjúku hjá teimum, sum ofta eta grind og spik.
- Vandin økist fyri, at vaksin, sum eru fyri størri kyksilvurárini, fáa høgt blóðtrýst og æðrakálking.
- Fólk í 70'árunum við typu 2 diabetes tykjast hava størri miðsavnan av PCB í kroppinum, serliga um tey hava etið nógvan siðbundnan mat í barna- og ungdómsárunum. Samanhangur tykist sostatt vera millum typu 2 diabetes og dálking í matinum.
Eg haldi, at føroyingar eiga at taka hesi tilmæli í álvara, og eg vil tí ikki viðmæla, at børn, yngri kvinnur og barnakonur eta henda kostin. Men eg fari tó ikki so langt sum at siga, at vit heilt skulu banna grindadrápinum, tí eftir mínum tykki, eiga fólk rætt til frælsi sjálvi at gera av, hvat tey vilja eta.
Má kannast til botns
Eg ivist samstundis í, um nógv av tí matinum, sum vit eru farin at eta ístaðin fyri grindina, veruliga er betri fyri heilsuna, ella um hesin matur ikki er minst líka vandamikil. Eg sakni meira vitan og samanberandi kanningar. Árinið eigur at verða kannað enn betri og vitanin breidd út, so fólk vita júst, hvussu skaðiligt tað er at eta so og so nógva grind í mun til annan mat. Fara fleiri vísindaligar kanningar at vísa á, at grind við fullari vissu veruliga er nógv meira vandamikil enn annar matur – eisini í smáum mongdum, so gevist eg sjálv at eta grind og spik við brestin.
Víðgongd hvalaveiðumótstøðufólk hava lyndi til at gera nógv av, tá tey vísa til vísindaligar heilsukanningar sum part av grundgevingunum móti grindadrápi. Tey geva fólki fatan av, at grindamatur er tað reina eitur. Slíkt hóskar jú sum fótur í hosu til teirra dagsskrá. Uttan at undirmeta álvaran av árininum, so er veruleikin, at árinið ikki er heilt so ógvusligt, sum tey vilja vera við. Allar kanningar eru heldur ikki komnar til líka radikalar niðurstøður, sum kanningin hjá Pál Weihe. Vísindin hevur jú eisini víst á heilsugóðu eginleikarnar, sum grind og spik hevur. Og kanska eiga fólk at fáa at vita meira um, at ikki allir partar av grindini eru líka dálkaðir – tað veldst t.d. um kyn og aldur á hvalinum, og hvar av hvalinum, tvøstið er.
Heilsufrøðiliga Starvsstovan hevur enn ikki mælt fólki heilt frá at eta grind og spik. Sjálv óttist eg tí ikki fyri at eta henda mat av og á, um tað er við máta. Í hvussu er, til heilsufrøðiligu myndugleikarnir koma til aðrar niðurstøður.
Grind í mun til grís
Etiski spurningurin um djórapínslu verður ofta drigin fram í kjakinum um grindadráp. Eitt dráp er eitt dráp, og dráp eru ongantíð dámlig, líkamikið hvørji djór verða dripin. Mær hevur ongantíð dámt grindadrápið í sær sjálvum – í øllum førum ikki soleiðis, sum framferðarhátturin var, tá eg var barn, har stungið varð frá hond. Eg skilji væl, at fólk hava rópt tað, sum fór fram tá, "barbariskt".
Eg fegnist tí um, at grindamenn hava sett meira humanar drápshættir í verk, sum vónandi sum skjótast verða einastu loyvdu hættirnir at drepa grind. Eg haldi, at føroyingar mugu prógva, at vit gera alt, sum er menniskjansligt møguligt fyri, at djórini ikki verða óneyðuga pínd. Kunnu vit ikki vísa hetta umhugsni fyri djórunum, haldi eg, vit eiga at gevast við grindadrápinum. Tað skaðar ikki minst umdømi okkara ov nógv ikki at gera tað, og so kunnu eg og onnur, sum alment hava vart hendan siðin, eisini uttanlands, ikki longur verja hann.
Eg haldi tó ikki (longur), at grindadráp okkara á nakran hátt er verri, enn tað, sum fer fram aðrastaðni, har djór í milliónatali verða ald til at vera dripin – eisini grísar, sum verða sagdir at vera líka so klókir sum grindahvalir, um ikki klókari. Hesi djórini verða stúgvað saman á so lítlum plássi sum gjørligt, har tey liva eitt stutt og pínufult lív, ofta undir skelkandi vánaligum umstøðum, og ofta uttan nakrantíð at síggja dagsins ljós. Tey verða fylt við t.d. penicillini og vakstrarhormonum og verða fitað ónátturliga upp við einstáttaðum kosti, sum mong av teimum gerast so sjúk av, at tey ikki eingang megna at ganga inn í skafottið, har tey skulu avlívast. Ofta gongur avlívingin so skjótt fyri seg, at nógv av djórunum ikki eru deyð, áðrenn tey verða skáldað, og skinnið verður skrætt av teimum.
Eg skilji ikki rættiliga, hví summi siga, at tað IKKI gevur meining at samanbera grind við innilæst neyt, grísar og høsnarungar. Sjálv haldi eg, at hesin spurningur er serstakliga viðkomandi, tí hetta hópframleiddað kjøtið er tað alternativið, vit í stóran mun fáa bjóðað ístaðin fyri okkara siðbundna mat – og eg haldi meg hava góðar grundir til at ivast í, um tað, vit keypa í handlinum, veruliga er so nógv betri matur. Fyri mær at síggja er nógv av tí hópframleidda kjøtinum eftir øllum at døma ikki betri – hvørki etiskt ella heilsuligt. Hygg t.d. eftir filmunum um hópframleitt kjøt í USA undir hesi grein.
Tí sigi eg, at tað ikki gevur meining t.d. at vera ímóti ella at banna grind, tí grindin skal eitast fyri at vera dripin inhumant og/ella vera ring fyri heilsuna, um ein ikki eisini er ímóti ella bannar alla aðra ósunna og inhumana kjøtframleiðslu.
Vistfrøðiliga forsvarligt
Sæð frá einum etiskum sjónarmiði, haldi eg, at vit øll hava líka stóra skyldu til at halda okkum til at keypa sunnan, heilsugóðan – vistfrøðiligt framleiddan – mat, soleiðis at vit øll eru við til at tryggja, at djórini, sum vit eta, eru væl viðfarin – og soleiðis at vit øll stuðla matframleiðslu í hesi verð, sum ikki pínir djór, og heldur ikki dálkar og oyðileggur umhvørvið.
At velja at eta lokalan mat av djórum, sum hava livað úti í Guðs fríu náttúru alt lívið og av tí føði, sum er at finna í náttúruni, man helst vera tað mest vistfrøðiliga og minst náttúruoyðileggjandi, vit kunnu velja at gera. Tí haldi eg, at vit skulu royna at varðveita okkara aldargomla siðbundnu mátar at útvega okkum føði uppá á hesum oyggjum – bæði tá tað kemur til fisk og seyð og eisini grind. Grindin skal bara drepast við humanum drápsháttum og ikki í størri mongdum, enn at tað kann gerast á burðardyggum grundarlag, og sjálvandi við atliti at heilsu okkara.
Tá grammleiki kemur uppí
Grindadrápið í sjálvum sær hevur ikki altíð verið líka tespiligt, men alt tað, sum hendir í sambandi við grindina aftaná – so sum mátin, grindin verður býtt millum tey, sum luttaka, og til onnur í nærumhvørvinum, sum treingja – er ein einastandandi og dámlig siðvenja. Hetta at býta fongin út millum fólk er ikki nakað, vit annars uppliva nakra aðrastaðni í pengagrammu ídnaðarverðini. Eg haldi, at tað hevði verið stórt spell, um vit vóru noydd at geva upp hesa sosialu siðvenju, har umsorganin fyri og atlitið at heildini er størri enn atlitið at vinninginum hjá tí einstaka.
Mær dámar tí serstakliga lítið, at pengar eru við at koma inn í siðvenjuna at drepa grind í dag, og at til ber t.d. at keypa tvøst bæði í Miklagarði og aðrastaðni. Í Rótikassanum á Facebook selja fólk kaggar av spiki og turrum tvøsti. Slíkt økir tíverri um vandan fyri, at grammleiki kemur uppí, tá tvøstið og spikið skal býtast eftir drápið, og hetta er ein óheppin menning, sum eg vænti, kemur okkum aftur um brekkur. Hetta gongur ímóti øllum tí, sum siðurin at drepa grind annars hevur staðið fyri.
Eg haldi ikki, at føroyingar skulu hava loyvi til at drepa fleiri hvalir, enn luttakarar í grindini og nærmasta familja teirra kunnu eta – og so nøkur eldri fólk aftrat í bygdini, sum av góðum grundum ikki sjálvi megna at vera við í grindini. Um fólk halda seg kunna selja nakað burturav sínum parti, so sigur tað nakað um, at fólk hava ov nógva grind um hendi – og tá er ov nógv dripið! Tað er ikki í lagi, og eg haldi, at myndugleikar eiga at stegða hesum ósiði beinanvegin.
Mugu endurskoða reglur
Tey, sum selja grind, eru beinleiðis við til at smíða líkkistuna til grindadrápið, tí slík atferð máar grundarlagið undan einum av teimum allarsterkastu grundgevingunum, vit sum føroyingar hava at verja hesa siðvenju við. Um vit veruliga ynskja at varðveita grindadrápið uttan at vekja ov stóra mótstøðu bæði uttanífrá og innanífrá, haldi eg, at tað er neyðugt at endurskoða verandi regluverk galdandi fyri grindadrápið sum skjótast og íverkseta strangari reglur á summum økjum.
Vit fara ikki í longdini at kunna varðveita siðin at drepa grind, um vit etiskt ikki kunnu standa 100 % inn fyri tí, vit gera – bæði í mun til umheimin og ikki minst í mun til okkara egnu yngru ættarlið, sum vaksa upp í eini nógv meira alheimsgjørdari mentan – og eisini við atliti at øllum teim føroyingunum, sum búgva ella ferðast uttanlands, og sum ofta mugu verja hesa siðvenju fyri útlendingum.
Spurningurin er tí, um til ber at áseta nakrar grundreglur, sum tryggja, at etiska grundstøðið er í lagi. Reglurnar skulu helst vera galdandi í øllum landinum, so tað ikki bert er upp til einstøku sýslumennirnar og grindaformennirnar at meta hvørja ferð, hvussu drápið skal fara fram. T.d. eru her nøkur uppskot:
- at kvotur verða ásettar ár fyri ár – t.d. fyri ymisk øki – og at loyvt verður ikki at drepa fleiri hvalir, enn fólk í økinum kunnu eta, og sum tað er ráðiligt hjá fólki at eta í mun til heilsuna.
- at føroyingar binda seg til at luttaka í altjóða góðkendum kanningum av stovninum, sum verða gjørdar regluliga og títt, so vissa fæst fyri, at grindin sum djóraslag ikki er hótt, og at vit ikki drepa grind, um ivi er um hetta.
- at føroyskir granskarar hava skyldu at stuðla ella luttaka í kanningum av heilsuliga árininum av at eta tvøst og spik, og at fylgt verður væl við í úrslitum av kanningum, eisini aðrastaðni, at atlit verður tikið at úrslitunum, sum hesar kanningar vísa, og at fólk verða væl og virðiliga kunnað um hetta.
- at greiðari avmarkan verður sett á, hvørjar hvalvágir kunnu brúkast í mun til støddina av grindini.
- at tað ikki má ganga meira enn ávís tíð frá, at rákið byrjar, til grindin verður hildin til, so hvalirnir ikki verða óneyðuga strongdir.
- at avmarkan verður sett á, hvør sleppur at luttaka í rakstri og drápi, og at bert roynd fólk hava loyvi at drepa hvalin.
- at tað verður álagt grindamonnum bert at brúka blásturkrókar, tá talan er um at hála livandi hval, meðan hvøssu sóknaronglarnir einans mugu brúkast til at hála longu dripnar hvalir...
- at hvalir bert verða dripnir við mønustingara, sum tryggjar, at hvalirnir verða avlívaðir á so skjótan og so humanan hátt sum gjørligt.
- at einki av fonginum verður blakað burtur, sum á nakran hátt kann brúkast til mannaføði ella annað.
- at alt burturkast frá drápinum verður søkt á djúpum streymasjógvi.
- at tað verður bannað at handilsgera fongin við at selja burtur av pørtunum, fólk fáa tillutað.
Grindadráp kann marknaðarføra Føroyar
Fer alt fram á ein 100 % forsvarligan hátt, kundi siðvenjan at drepa grind í roynd og veru verið fyrimyndarlig – og harvið eisini verið við til at gjørt okkum øll errin av at vera føroyingar. Vit kundu marknaðarført Føroyar, sum eitt av teimum serstakliga fáu støðunum í vesturheiminum, sum hevur varðveitt eina aldargamla siðvenju, har fólk útvega sær lokalan, vistfrøðiligan mat á fult burðardyggan og humanan hátt úr villu, ódyrkaðu náttúruni, vit liva mitt í. Hetta er jú matur, ið IKKi skal flytast yvir langar frástøður í dálkandi fraktskipum/fraktflogførum. Og har vit eisini hava varðveitt eina aldargamla, einastandandi siðvenju kring býtið av grindini, ið snýr seg um umsorgan og samhaldsfesti, og sum helst ikki sær sín líka nakrastaðni í vesturheiminum í dag. Tað er nakað, sum eg veit, nógvir útlendingar virða og síggja nógv upp til.
Drepa føroyingar grind undir hesum treytum, haldi eg ikki, vit hava so nógv at óttast fyri í mun til umheimin. Við grundarlag í øllum tí, eg havi sæð og lisið av viðmerkingum nógva staðni, nú Føroyar eru í brennidepilinum orsaka av "Whale Wars – Viking Shores" røðini, so sæst týðiliga, at tað als ikki er allur heimurin, sum er ímóti tí, sum vit gera, eins og hvalaveiðumótstøðufólk vilja vera við. Heldur hevur tað býtt áskoðararnar í tvey – tey, sum eru fyri og tey, sum eru ímóti.
Í mun til, hvussu nógv eru komin til at kenna Føroyar ígjøgnum røðina – og nú hava sæð, hvussu vakurt her er – so eru øll tey, sum eru fyri, helst fleiri enn tey, sum yvirhøvur kendu til Føroyar, áðrenn røðin varð víst á sjónvarpi. So helst er hetta, tá samanum kemur, ein ikki so galin lýsingarherferð fyri Føroyar, sum vit kanska óttaðust.
Søpla vælvild burtur
Men... tann vælvild, vit hava ein tjans fyri at vinna okkum í útheiminum við at halda okkum á etisku síðuni, kann øgiliga skjótt koppa tann skeiva vegin, um vit leggja ov lítið í at betra um framferðarháttin við t.d. ikki at gera álvara av at herða reglurnar, sum skulu tryggja eitt humant dráp, ella um vit loyva hesum nýggju óhepnu, handilsligu siðvenjum framat. At føroyingar eru farnir at keypa og selja grind – hóast tað bert er í lutvíst lítlan mun – er tíverri ein nýggjur ódámligur og gramligur máti at bera seg at, sum er fylgdur við nýggju tíðini. Hetta var ikki gamalt, sum tikið verður til.
Tað tænir okkum ikki væl á nakran hátt at loyva hesi atferð, men tað hevði tænt okkum til miklan sóma, um vit varðveiddu tað besta av tí gamla, og góvust við øllum tí, sum ikki er forsvarligt – etiskt ella av øðrum ávum. Hetta snýr seg í botn og grund um at dyrka ein samleika, føroyingar kunnu vera ernir av, og ikki bara spilla ta góðu siðvenju t.d. at býta fongin sundur millum fólk, ið júst er ein av teimum allarmest dámligu siðvenjum, sum vit higartil hava bygt okkara serføroyska samleika á. Spilla vit tað, so framskunda vit byrjanina til endan av grindadrápinum.
Matmentan og samleiki
Tann samleiki, vit sum fólk hava, hongur saman við, hvussu vit hava yvirlivað á hesum klettum so leingi, og hvat vit eru blivin mett av alla hesa tíð. Tað hevur nakað við at gera, hvussu vit útvega og fáa matin til høldar júst í okkara lítla norðalaga horni av heiminum, hvussu vit býta matin millum okkara, hagreiða og goyma matin og matgera.
Øll mentanin kring matin – til dagligt og til veitslur – hevur sjálvandi havt stóran týdning fyri, hvussu vit hava livað okkara dagliga lív í heila tikið her í hesum landi. Tað sermerkta fyri okkum – tvs. hvat tað merkir at vera føroyingur í mun til at vera dani, amerikanari, italienari ella okkurt annað – hongur nógv saman við hesi matmentanini, eins og matmentan eisini ger í øðrum londum. Eins og "stegt flæsk og persillesovs", frikadellur og livurpostei hevur nógv við at vera dani at gera, ella burgarar og BBQ hevur nógv við at vera amerikanari at gera, ella spaghetti og pizza hevur nógv við at vera italienari at gera, so hevur skerpikjøt, ræstur fiskur og grind og spik rættiliga nógv við tað at vera føroyingur at gera. Hetta eru tjóðarrættir okkara, og tað er ikki bara sum at siga tað at fáa føroyingar at gevast við einum stórum parti av hesi matsiðvenju, tá hon hongur so nógv saman við samleika okkara.
Í næstu greinini fari eg at skriva meira um júst hetta - hvør tann føroyski samleikin er í nýggjum tíðum, og hvat alheimsgerðin merkir fyri nútíðar samleikabygging okkara sum føroyingar. Sí greinina her.
Dokumentarfilmar um hópframleiddan mat
Today's Modern Food: It's not what you think it is - 1. partur:
Today's Modern Food: It's not what you think it is - 2. partur:
Food Inc. 1. partur:
Food Inc. 2 partur:
Food Inc. 3. partur:
Food Inc. 4. partur:
Food Inc. 5. partur:
Food Inc. 6. partur:
Food Inc. 7. partur:
Food Inc. 8. partur:
Food Inc. 9. partur:
Food Inc. 10. partur:
.


text:
Orð: Petur Jacob Sigvardsen
Viðmerking: Yrktur 30. sept. 2008.
Sí, tað Guds lamb við barnaeygum blíðu!
tað Jesus er, sum tók teg í sín favn,
teg ritaði ta morgunløtu fríðu
í sína hond og nevndi tá títt navn.
Sí, tað Guds lamb í tínum ungdómsdøgum!
tá lívið blómar, og tú leggur leið.
Set mál títt hátt og lít mót hæddum høgum.
Fylg Jesusi her alt títt æviskeið.
Sí, tað Guds lamb í vaksnamannatali!
tá synd og skuld tær tyngja lívsins veg.
Um fallin tú enn ert á stríðsins vali,
sí tá Guds lamb, ið ber alt fyri teg.
Sí, tað Guds lamb, tá sól í vestri setur!
og myrkur legst um alt, títt eyga sá.
Ta stund tú Lambið Guds skalt kenna betur,
tá andlit tú til andlits Krist skal sjá.


text:
Orð: Petur William Háberg (2-4. ørindi) og ókendur (1. ørindi)
Lag: Jens Guttesen
Týtt: Victor Danielsen (1. ørindi)
1. Skuggar leingjast, dagur líður,
langt á mál nú ikki er;
linkar brátt nú streymur stríður,
sólin skjótt til viðar fer.
Tá úr myrkrinum tí tætta
stígur ljósið ævigt hátt;
dimmi deyðans tá skal lætta,
aldri aftur verður nátt.
2. Dýra, fagra morgunlandið
sálin tá við gleði sær,
slitnar tá hitt síðsta bandið,
eingin kleppur verður har.
Sáligt verður tað at skoða
staðin har við lívsins á,
torn og tøk í ljósi loga,
songur ljómar skarum frá.
3. Og ein kemur mær ímóti,
eins og sólin skínur hann,
sár í hond og sár í fóti:
Jesus – sum so dýrt meg vann.
Sálig vera vil tann stundin,
størri enn eg skilji nú;
men mær leingist til tann fundin,
ævigt har at festa bú!
4. Lat so skuggarnar bert leingjast,
lat bert dagin líða her,
lat meg bert í mótgongd treingjast –
bert eitt lítið bil tað er.
So er eingin skuggi longur,
aldri dagur aftna skal
heima har, sum hann er kongur,
sálin livir ævigt væl!


text:
Upp á tíðina at eg spæli á Summar Festivalinum
Eivør Pálsdóttir er kend á føroyska tónleikapallinum, men enn hevur hon fyrstu framførsluna á Summar Festivalinum til góðar. Eivør Pálsdóttir skal fyri fyrstu ferð trína á pall á Summar Festivalinum leygarkvøldið klokkan 19.15.
– Nú er upp á tíðina, at eg spæli á Summar Festivalinum, sigur ein spent Eivør.
Eivør Pálsdóttir hevur fyrr havt smærri konsertir í Klaksvík. Hon hevur havt framførslur í Spaniastovu og í Atlantis, men nú sleppir hon endiliga á Føroya størsta tónleikapall, sum er á Vágsbøi í Klaksvík.
- Eg gleði meg serstakliga nógv, tí eg havi bíðað eftir hesum møguleikanum leingi. Tað hevur verið í kortunum í nógv ár, at eg skal koma norður á Summar Festival, men ikki fyrr enn í ár lá fyri hjá mær at koma, sigur Eivør Pállsdóttir.
Eivør Pálsdóttir er í gongd við eina nýggja fløgu og fer kanska at spæla okkurt nýtt lag til konsertina leygarkvøldið. Hendan nýggja fløgan kemur út fyrst í komandi ári.
- Fløgan verður, ja, vit kunnu siga framhald av seinastu fløguni, Room. Stílskiftið verður ikki tað stóra, men løgini kanska eitt sindur øðrvísi, sjálvsagt. Men tað er ikki talan um eina nýggja sjangru, sigur Eivør.
Til konsertina leygarkvøldið klokkan 19.15 fer Eivør at spæla nógv løg frá Room-fløguni, umframt nøkur kend eldri løg, ið hon eigur nógv av eftir hondini.
Farna fríggjadag var Eivør Pálsdóttir norðuri í Mikladali og framførdi tvey løg í sambandi við avdúkingina av Kópakonuni.
– Tað var eitt satt upplivilsi, sigur hon.
Og mann framførslan á Summar Festivalinum leygarkvøldið ikki fara at verða ein heilt serstøk uppliving fyri bæði hana og áhoyrararnar.


text:
Ndende til 07 Vestur
07 Vestur hava júst undirskrivað sáttmála við Ndende Adama Guéye. Ndende verður roknaður sum ein veruligur styrkur á liðinum hjá nýggja venjaranum, Paula Poulsen.
Síðan 34-ára gamli Ndende kom til Føroyar í 2008 at spæla við B68, har hann síðan var í 5 ár, hevur hann verið eina av stabilastu leikarunum í best deildini. Bæði frammaliga og aftarliga á miðjuni, og í miðverjuni. Og okkurt árið hevur hann verið millum allar bestu leikararnar.
Síðan hann fór frá B68, eftir kappingarárið 2012, hevur hann leikt 2 ár við TB og KÍ, og so við ÍF í ár, haðan hann flytir, nú hann verður knýttur afturat hópi okkara. Hesi 10 árini hevur hann, sambært Faroesoccer, leikt heili 272 dystir í bestu deildini og steypakappingini, tvs. fleiri enn 27 dystir um árið í miðal. Hann hevur skotið 40 mál.
Vit ynskja Ndende hjartaliga vælkomnum vestur!
Komandi dystir
Betri-deildin, 27. mei kl. 15:00
07 Vestur - Skála
2. deild, 26. mei kl. 15:00
07 Vestur - NSÍ
Kvinnur, 23. mei kl. 18:20
AB/B71 - 07 Vestur a
Fleiri
Betri Deildin
Stigatalvan
Málskjúttar
Málskjúttar


text:
Lag: George F. Root
Týtt: Victor Danielsen
1. Ikki faðirleysir, so tú segði jú –
takk, áh, Jesus fyri hetta orð!
Ikki faðirleysir, syng, mítt hjarta nú!
Hirðin reiðir fyri tær eitt borð.
Tó bert trongd og armóð er hjá mær,
eigi eg ein Faðir, sum er nær,
nær, tá trúgvin sigrar, og tá mótið sveik,
ber meg, tá mín sál er troytt og veik.
2. Er mítt hjarta sorgfult, hann tó uggar meg.
Gevur sína gleði og sín frið;
snávar fótur mín, hann til mín boyggir seg,
sendir ljós og kraft og vísdóm við.
Og um hart hann revsar manga ferð,
hvørt eitt slagið tó í náði er;
stað í sínum ríki lovaði hann mær,
lut í øllum, sum hann eigur har.
3. Og tá heim eg komi, faðirhúsið í,
sum ein droymandi eg verði tá,
tá úr sorgum loystur, fríur fyri stríð,
har í ljósinum eg klárt skal sjá
hann, sum meg til deyðan elskaði,
sum á krossinum seg ofraði;
inn at sínum hjarta skal hann leggja meg,
honum sjálvum líkur verði eg.


text: Hetta er prísurin fyri loyvi at prenta eitt danskt Føroyakort í føroyskum bókum ella øðrum prentmiðlum at brúka í okkara skúlum í okkara landi. Ikki er tað upphæddin, ið ræðir meg, men tann politiska líkasæla, síðan heimastýrið kom í spargament fyri skjótt 70 árum síðani. Ikki eingang reyðgløðandi tjóðveldisfólk hava hildið tað verið eitt burðardygt projekt at taka kortekning heim. Tí rópti eg eitt innantanna halleluja, tá Sigrún í Útvarpinum í morgun klokkan sjey kundi siga, at nú var vón fyri stavn. Hon visti at siga, at í oktober fara útlit at vera fyri, at vit sleppa at tekna okkara egna land til egið brúk. Landið verður tikið heim og sett í egnar bøkur. Og hvør veit, kanska eisini digitaliserað, endurgivið í 3D og alla tíðina dagført á eini almennari síðu. Neyvan er nakað so stórt hent í so lítlum landi - so spakuliga. Men livst, so spyrst.