text:
Føroyar í norðurlendskum samstarvi
Norðurlendska Ráðharraráðið
Politiskt sæð ynskja Føroyar at verða javnbjóðis limur í Norðurlendska Ráðharraráðnum, ið er samstarvið millum norðurlendsku stjórnarleiðararnar. Men tað hevði kravt, at Helsingforssáttmálin varð broyttur. Og tí er ikki meiriluti fyri í stóru norðurlondunum.
Norðurlandaráðið
Sum partur av donsku umboðanini hava Føroyar tveir sessir í Norðurlandaráðnum, ið er samstarvið millum fólkavaldu tingini i Noðurlondum. Føroysku umboðini virka á jøvnum føti við hini umboðini í Norðurlandaráðnum; hava atkvøðurætt og skyldur sum hini. Norðurlandaráðið hevur 87 limir.
Samstarvið í Ráðharraráðnum og Norðurlandaráðnum mennist tó alsamt. Í 2007 varð Álandsskjalið samtykt, ið gevur teimum sokallaðu sjálvstýrandi økjunum fleiri javnrættindi. Millum annað kunnu Føroyar nú leiða fundir í ráðharraráðnum og stýra arbeiðinum í ymsum nevndum. Eisini verður samskiftið millum Norðurlandaráðið og smáu londini nú minni afturlatið, og londini kunnu søkja um fullgilduga nevndarumboðan í ymsu stovnunum undir ráðnum.
Norrønt Atlantssamstarv (NORA)
Norrønt Atlantssamstarv (NORA) er nevnd undir Norðurlenska Ráðharraráðnum, ið virkar fyri økissamstarvi í Norðuratlandshavinum. Høvuðsskrivstovan hjá NORA er í Føroyum. Nevndin stuðlar verkætlanum í Føroyum, Íslandi, Grønlandi og Strandanoreg, við menning og vøkstri fyri eyga. NORA hevur góðar møguleikar at seta í verk altjóða samstarv í økinum, sum byggir á norðurlendsk virði og mál. Norðurlendska Ráðharraráðið fíggjar verkætlanirnar saman við teimum fýra samstarvsøkjunum.
Tilknýti og viðurkenning
Tilknýtið til norðurlendska samstarvið ber ávøkst á nógvum økjum. Føroysk lista- og vísindafólk fáa javnan viðurkenning í norðurlendskum høpi. Hesar prógva, at føroyingar kunnu gera mun í altjóða høpi. Til dømis vann Bogi Hansen, professari, í 2007 norðurlendsku umhvørvisvirðislønina fyri at granska í veðurlagsbroytingum og havstreymi og SEV vann umhvørvisvirðislønina í 2015 . Og bæði Rói Patursson og William Heinesen hava vunnið norðurlendsku bókmentavirðislønina.
Norðurlandahúsið
Norðurlandahúsið í Føroyum, sum Norðurlendska Ráðharraráðið bygdi, er kanska tað mest væleydnaða mentanartiltakið í Føroyum yvirhøvur. Endamálið við Norðurlandahúsinum er at fáa norðurlendska mentan til Føroyar og at bera føroyska mentan til onnur norðurlond, umframt at stuðla føroyskari mentan.
Info Norðurlond í Føroyum
Info Norðurlond er ein kunningartænasta hjá Norðurlendska Ráðharraráðnum. Info Norðurlond skal viðvirka til at fremja flytførið í Norðurlondum. Hetta verður gjørt við at hjálpa privatpersónum við kunning um tað at flyta til annað Norðurland og um tað at lesa ella arbeiða í øðrum Norðurlandi.
Kunningartænastan hevur sæti í Danmark, Finnlandi, Íslandi, Noregi, Svøríki, Álandi og í Føroyum. Nora, sum hevur skrivstovu í Tórshavn, er karmur um Info Norðurlond í Føroyum.
Nordplus og Nordjobb
Norðurlandasamstarvið hevur eisini týdning í búsetingar- og skúlamálum. Føroyingar hava atgongd til hægri læristovnar í øllum Norðanlondum og kunnu frítt virka í øðrum norðurlandi.
Nordplus er ein víðfevnd skiftisskipan fyri næmingar og lærarar á øllum stigum í útbúgvingarskipanini. Ætlanin við skipanini er at styrkja norðurlendska-baltiska felagsskapin og samleikan, við støði í søguligu, mentanarligu, og demokratisku felagseyðkennunum hjá londunum. Skúlaflokkar kunnu søkja um Nordplus stuðul til uppihald í øðrum landi.
Nordjobb er skipanin, har ungdómar kunnu búgva og virka í øðrum norðanlandi eitt styttri tíðarskeið.
Norðurlendskt Tænastumannaumbýti
Skipanin, ið hevur virkað síðan 1979, gevur almennum starvsfólkum møguleikan at royna seg í starvi í øðrum norðurlandi í eitt tíðarskeið. Hetta er ein góður møguleiki til t.d. at fáa nýggjan íblástur ella kanna, hvussu líknandi arbeiði verður framt í okkara grannalondum. Umbýtið kann vera úr 2 vikum upp í 6 mánaðir, men er vanliga 1-2 mánaðir. Í tíðarskeiðnum varðveitir starvsfólkið sína vanligu løn, men fær ferðaútreiðslur goldnar og kr. 13.000 um mánaðin í stuðli frá Norðurlendska Ráðharraráðnum at nýta til t.d. bústað og mat.
Norrøna Felagið
Annað er Norrøna Felagið í Føroyum, sum er partur av samtakinum fyri norrøn feløg í hinum norðanlondunum. Endamálið hjá teimum øllum er at virka fyri størri norðurlendskum samstarvi um mentan, útbúgving, umhvørvi, vinnulív og miðlar. Arbeiðið verður gjørt í tøttum samstarvið við Norðurlendska Ráðharraráðið og Norðurlandaráðið.
Útnorðurgrunnurin
Vestnordenfonden er ein norðurlendskur samstarvsstovnur, sum lænir fyrirtøkum í Føroyum og Grønlandi pening til íløgur. Eisini kunnu íslendingar læna úr grunninum, tá ið talan er um samstarvsverkætlan við føroyska ella grønlendska fyrirtøku. Norðurlendska Ráðharraráðið hevur eftirlit við grunninum fyri limalondini.
Útnorðurráðið
Útnorðurráðið er samstarvsnevnd hjá Íslandi, Grønlandi og Føroyum. Ráðið hevur skipaða samstarvsavtalu við Norðurlandaráðið, men er ikki partur av felags norðurlendska samstarvinum. Útnorðurráðið lýsir og ger tilmæli í ymsum viðurskiftum, ið mett verða at hava týdning fyri samstarvið millum londini í útnorði. Harumframt ger ráðið tilmæli í innlendismálum. Demokratia, nevndin fyri javnstøðu í føroyskum politikki, er eitt gott dømi um uppskot frá Útnorðurráðnum, sum verða fylgd lokalt.


c: text/html

text:
Ímynda tær at ganga í skóm, ið ikki kennanst sum skógvar.
Ahinsa eru mentir og siðgivnir av Fysioterapeutum, ið saknaðu fótbúnað, ið ikki hevur neiliga ávirkan á hvussu vit røra okkum hvønn dag. Hvørt stev kennist lætt og ótarnað.
Heilsufyrimun fyri kroppin og fyribyrgja
Nátúrlig og ótarnað fótrørsla kann geva eina røð av kroppsligum, og heilsufyrimunum. Í summum førum kunnu berfótaskógvar linna skaðar á rørsluapparatinum og enntá endurskapa skaddar limir. Við at nýta berfótaskógvar regluliga styrkir tú bein og kropp og kanst fyribyrgja óhepnar skaðar og slit seinni í lívinum.
Við nærlagni og virðing fyri umhvørvinum
Ahinsa framleiðir allar sínar skógvar við hond í Evropa. Tilfarið er 100% veganskt og umhvørvisvinarligt. Tilfarsrøðin er í størstan mun endurnýtt tilfar so sum veganskt leður, hemp, bummull og innihalda ongar djóraúrdráttir.
Haldbarir og framleiddir í EU
Ahinsa lovar at nýta best møguligt tilfar. Tí heita tey á sínar kundar, um at boða frá, um tey kenna eitt Evropeiskt virki, ið framleiðir hágóðsku-veganskt tilfar til skógvarframleiðslu. Um tilfarið vísir seg at roynast betur, fært tú einar ókeypis Ahinsa skógvar.
Roynast væl í Føroyum
Ahinsa Sundara Trek roynast væl í váta veðurlagnum í Føroyum. Væta verður hildin úti. Límið er sera sterkt og tolir nógvar Km. Tilfarið er haldbart, bæði í mun til slit og liti.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hann varð borin í heim í Norðragøtu í 1925. Eftir barnaskúlagongd í Gøtu skúla arbeiddi hann fyrifallandi arbeiði eitt skifti og fór so 16 ára gamal til Havnar í
prentaralæru á Dimmalætting. Her leyk hann prentaraprógv í 1946; hann arbeiddi so tvey ár á prentsmiðju Dimmalættingar og tvey ár á Bókaprent, til hann í 1950 fór niður til Danmarkar, har hann tók meistaraprógv innan prentlistina.
Hann kom heim aftur til Føroya í 1951, arbeiddi eitt stutt skifti á prentsmiðju H. N. Jacobsens bókahandils og gjørdist so prentari á Blaðstarv.
Aftaná at hava arbeitt innan prentaraandverkið í umleið 16 ár, legði Esmar í 1958 aðrar leiðir, hann fór á bíbliuskúla fyrst í Danmark, seinni í Noregi. Heim-afturkomin í 1960 arbeiddi hann lutvíst sum prentari, lutvíst sum trúboðari í Kirkjuliga Missiónsfelagnum, til hann í 1965 gjørdist trúboðari burturav.
Fyrsta yrking hansara var ein jólayrking, ið stóð í Dimmalætting stutt fyri jól í 1944, og seinast í fýratiárunum og fyrst í fimtiárunum vóru yrkingar hansara rættiiga tættar í føroysku bløðunum, oftast í »14. September«. Í 1956 kom út einasta savn hansara »Fiólin«. Sermerkt fyri savnið er tokkin og góða handalagið, yrkjarin hevur til móðumálið:
»Mær móðir gav væna fiól,
bað meg læra meg listin at leika;
sjálv hon lærdi meg fyrst
leika einfald løg varin,
gav mær handalag gott,
aldi alsk til fiól
mær í brósti«.
Annað sermerki er, at yrkjarin er bíbliukønur og hugtikin av andaligum viðurskiftum, og triðja, at hann hugsar um teir, ið balast á sjónum. Í »Fiólini« finna vit hugtakandi, sterkar yrkingar, og savnið kendist við sínum rímloysi, men kortini stigjavna yrkingalagi sum eitt frískligt fleyr í føroyskum skaldskapi:
»At kunnað lagt frá sær,
latið tagna alt breyðtos,
og sitið hattleysur
á onkrum vegamóti
leikandi fiól«.
Frá tí Esmar í 1960 gav seg til trúboðaravirki, hevur bókmentastarv hansara fevnt um andalig viðurskifti burturav. Hann skrivaði »Guds orðið« í 14. September í tíðarskeiðinum 1960-70, nakað av hesum tilfari kom út í stuttlestrasavninum »Sáðkorn«, 1963, hann hevur saman við øðrum stjórnað »Kirkjuligum missiónsblaði« síðan 1965, og hann hevur úr norðurlandamálunum týtt fleiri bøkur og bóklingar við andaligum innihaldi, t.d. »Lógin og gleðiboðskapurin I-IV« 1964-69.
Úr: Árni Dahl: Bókmentasøga I-III. Fannir. 1980-83.


text:
Algoritma
Í støddfrøði og í teldufrøði er ein algoritma ein sjálvstøðug mongd av atgerðum (operatiónum), ið skulu avrikast stig fyri stig.
Ein algoritma er ein uppskrift til at loysa ein trupulleika á ein ávísan hátt, og sum útvegar eina loysn uttan mun til hvussu støðan hjá tí ávísa trupulleikanum sær út. Eitt dømi kundi verið ein neyv frágreiðing av, hvussu eitt kortspæl verður sorterað, uttan mun til hvussu kortini upprunaliga liggja.
Skiljing av kortum[rætta | rætta wikitekst]
Vit taka eitt dømi. Vit skulu vita hvussu eitt kortspæl verður skilt uttan mun til byrjunarstøðuna. Tað kundi verið gjørt soleiðis:
- Tak eitt tilvildarligt kort úr bunkanum.
- Far ígjøgnum bunkan. Øll sum eru hægri enn títt tilvildarliga útvalda kort, leggur tú í ein bunka til vinstru, og tey ið eru minni leggur tú í ein bunka til høgru.
- Legg títt tilvildarliga kort í vinstra bunkan.
- Um tað eru fleiri enn tvey kort í bunkunum, skalt tú endurtaka stig 1 til og við 3 fyri báðar bunkarnar. Syrg fyri at tá teir einstaku bunkarnir verða deildir sundur, verða báðir bunkarnir saman á somu síðu.
- Um tað eru tvey kort í bunkanum, legg so tað hægsta ovast og legg bunkan omaná tann bunkan, sum hann kom frá.
Hendan algoritman kallar seg sjálva, soleiðis at ein skal gera hana aftur og aftur við alsamt minni bunkum, inntil tað bert eru tvey kort eftir, sum verða løgd saman.
Søgan hjá algoritmuni[rætta | rætta wikitekst]
Gamla Grikkaland[rætta | rætta wikitekst]
Sjálvt um orðið hevur sín uppruna úr arabiskum, komu tær fyrstu algoritmurnar frá gamla Grikkalandi. Millum týdningarmestu dømini finnast m.a. sílan hjá Eratosthenes til at finna primtøl, ið varð umrødd í bókini Innførsla til talfrøði eftir Nikomachos[1] og euklidiska algoritman til at finna størsta felags býtistal hjá tveimum náttúruligum tølum úr Elementunum hjá Euklid.[2] Ein tann elsta algoritman, sum viðger reell tøl er Archimedesar algoritma til at nærkast π.[3]
Upprunin av orðinum[rætta | rætta wikitekst]
Algoritma kemur frá latínsku týðingini av eini bók, ið varð skrivað av al-Khwārizmī, ið var ein persiskur støddfrøðingur, stjørnufrøðingur og landafrøðingur. Al-Khwārizmī skrivaði eina bók við heitinum Um útrokningar av Hindiskum tølum uml. 825 e.Kr.f. , og var høvuðsorsøk fyri útbreiðsluna av tí indisku talskipanini ígjøgnum Miðeystur og Evropa. Hon var týdd til latín soljóðandi: Algoritmi de numero Indorum (á føroyskum: “Al-Khwarizmi um Hindisk tøl”). Heitið “algoritmi” í yvirskriftini av bókini gjørdist til heitið algoritma.[4]
Keldulisti[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ Roger L. Cooke: The History of Mathematics: A Brief Course 2005.
- ↑ http://aleph0.clarku.edu/~djoyce/elements/bookVII/propVII2.html
- ↑ http://itech.fgcu.edu/faculty/clindsey/mhf4404/archimedes/archimedes.html
- ↑ http://www-history.mcs.st-and.ac.uk/HistTopics/Arabic_numerals.html


text:
Nógv er skrivað um einahandilin, avtøkuna av einahandlinum og onnur handilsviðurskifti frá teirri tíðini. Tað er harafturímóti lítið skrivað um, tá handlar í hundraðtali vórðu staðsettir í teimum føroysku bygdunum og høvuðsstaðnum. Men við sáttmálanum millum Handilsvinnufelagið og Helga Jacobsen verður skjøtul settur á hetta arbeiðið.
Claus V. Christensen, næstformaður í Handilsvinnufelagnum og Helgi Jacobsen, journalistur og rithøvundur.
Umframt at fylgja søguni hjá handlunum bæði í bygd og í bý, skal bókin geva eina heildarmynd av mynstrinum hjá handlunum og handilsvinnuni frá fyrstu handlunum til dagin í dag. Vit høvdu fyrst nakrar fáar stórar handlar, síðani fingu vit nógvar smáar og kanska miðalstórar handilsmenn og hava nú aftur nakrar stórar handlar - í summum førum við sama mynstri, sum tað byrjaði við, nevniliga úthandlum.
Aðrar broytingar sleppa eisini upp í part. Eitt skifti høvdu vit til dømis fleiri útlendskar ferðandi sølumenn. Summir vóru 'dropsmenn'. Tann gamli handilin hevði skivu, og inn um hana sluppu bara tey útvaldu. So komu sjálvtøkuhandlarnir, sum í fyrstani ivaleyst vóru avbjóðandi fyri nógvar keypmenn. Handlarnir vóru eisini leingi tað sosiala savningarstaðið, har býar- og bygdafólkið kom saman at práta. Og 'handilsmenn' vóru ikki bara menn, men eisini konufólk - og summar av teimum dugdu væl og stýrdu handlunum við harðari hond.
Miðað verður eftir at geva bókina út á heysti 2022.


text:
Eg meini at Føroyar eiga at vísa fyri umheiminum at vit ikki kunnu stuðla fremmandahatrinum hjá dønum. Nýggi útlendingapolitikkurin hjá donsku stjórnini hevur longu sett Danmark í andstøðu í Evropa, og ynskja vit ikki somu lagnu, noyðast vit at gera heimin varðan við, at vit ikki stuðla fremmandahatri.
Nýggja uppskotið hjá donsku stjórnini deilur danska fólkið upp í fyrsta flokks borgarar, og annað flokks borgarar. Hetta er eitt tað størsta alment stýrda rasistiska átak í vestur Evropa síðan annan veraldarbardaga og skal síggjast sum ein bleytari og tillaga útgáva av apartheid.
Tað er bert ein spurningur um tíð áðrenn onkur dregur Danmark fyri ST-mannarættindadómstólin og vinnur sakina. Tað er ikki torført at skilja hvat hetta hevur við sær tá talan er um útflutning, og altjóða samstarv annars.
Ynskja vit sum føringar ikki at vera ein partur av hesum, mugu vit gera vart við hetta og tað nú. Hvussu fer eitt handilsboykott av Danmark at ávirka okkum?
Neyðugt er at Føroya Landsstýri eru undangongumenn í altjóða átøkunum móti Danmark, hetta vísur altjóða samfelagnum at vit sum føringar ikki stuðla fremmandahatrið, og ikki velja at síggja onnur fólk sum annaðflokksborgarar bara tí danska stjórnin sigur tað.
Seinastu nógvu árini hevur Danmark havt nógv tí harðastu útlendingalógina í vestur Evropa, og hetta hevur bert ført alsamt verri integratión við sær. Síðsta danska stjórnin við sokallaða sosialdemokratinum Poul Nyrup Rasmussen á odda kappaðist við Dansk Folkeparti um at spreiða fremmandahatur, hetta skapti ein hatskan hugburð í stórum parti av danska fólkinum. Tá ein penur sosialdemokratur kundi føra ein tílíkan politik, so var hann nokk ikki galin.
Tað er tí nú sera torført hjá fólki av øðrum uppruna enn donskum at fáa arbeiði í Danmark. Ung fólk av øðrum uppruna enn donskum sleppa ikki inn á dansistøðini, og sera torført er hjá hesum at fáa bústaðir. Hetta hevur verið galdandi í skjótt nógv ár, og hevur avlaga tilverðuna hjá nógvum fólki. Tað er lætt at skilja, at nøkur av hesum fólkum, ofta ungir strongdir menn, enda úti í brotsverkum.
Og júst hetta við brotsverkunum hava Poul Nyrup Rasmussen og hansara kumpanar brúkt sum orsøk til at gera útlendingapolitikkin enn strangara, og spreiða enn meira hatur og ræðslu millum vanliga danskaran.
Men nú eru sokallaðu sosialdemokratarnir ikki í stjórn meira. Ein høgra stjórn er komin til valdiå, og hendan stendur við einum stórum trupuleika: Hvussu kann hendan stjórnin føra ein meira høgra vendan útlendingapolitikk enn tann undanfarna stjórnin gjørdi? Hetta er torført, eftir sum hetta var tann strangasti politikkurin í vestur Evropa.
Fólk eru rødd av øllum ræðumyndunum sum politikkarar og fjølmiðlar hava mála, og krevja ein harðari politikk. So núverandi danska stjórnin velur at argumentera við, at í arabisku londunum er politikkurin so og so strangur og tí kunnu vit brúka sama politikk yvir fyri arabum. Danska stjórnin velur altso at melda seg úr vestur Evropa á hesum økið. Danska stjórnin velur ein politik sum er kendur úr Suður Afrika, úr Irak úr Nazi týsklandi og Ísrael.
Men vit føringar hava ongan áhuga í at melda okkum burturúr Evropa, tí mugu vit siga stop, og saman við hinum londunum fordøma okkara donsku ríksfelagar.


text:
16-3 Uppskot til samtyktar um góškenning av roknskapum Fųroya Ķdnašargruns 1996 og 1997
A.
Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. 2. višgerš
Įr 1999, 2. mars, legši Hergeir Nielsen, lųgtingsmašur, vegna lųgtingsgrannskošararnar fram soljóšandi:
Uppskot
til
samtyktar
Vķsandi til nišanfyristandandi frįgreišing samtykkir lųgtingiš at góškenna roknskapirnar hjį Fųroya Ķdnašargrunni fyri fķggjarįrini 1996 og 1997.
Frįgreišing frį lųgtingsgrannskošarunum:
1. Lógargrundarlag:
Fųroya Ķdnašargrunnur varš settur į stovn viš lųgtingslóg nr. 68 frį 24. september 1970. Vištųkurnar fyri grunnin vóršu įsettar av landsstżrinum viš kunngerš nr. 7 frį 28. aprķl 1971.
2. Endamįl:
Endamįliš viš grunninum er at veita lįn til
ķlųgur ķ ķdnašar- og handilsfyritųkur viš tķ ķ hyggju at stušla umskipan til
broytt marknašarvišurskifti. Av višmerkingunum sęst, at orsųkin upprunaliga var
handilsligu višurskifti Fųroya viš EFTA.
Įsettar eru fleiri reglur, iš hava til endamįls at tryggja, at ansaš veršur eftir, at tapini verša so lķtil sum gjųrligt.
T.d. veršur įsett ķ § 7: »at lįniš ikki mį vera hęgri enn reišiligt og neyšugt er eftir eini meting av mųguleikunum hjį virkinum at bera seg og lķvfųri tess«, og ķ § 11 ķ kunngeršini veršur įsett, at virkir, sum fįa lįn, koma undir »roknskaparligt og tekniskt eftirlit«.
Lógin, reglugeršin og višmerkingarnar leggja soleišis upp til ein varnan og tryggan śtlįnspolitikk, soleišis at vandin fyri tapi av hųvušsstólinum veršur so lķtil sum gjųrligt.
3. Fķggjarvišurskifti:
Grunnurin fekk upprunaliga eitt stovnsfę uppį 4,5 mió.kr. og heimild at taka lįn upp til 20 mió.kr. Landsstżriš hevur viš kunngeršum hękkaš hetta loft stigvķst til 300 mió.kr., til loftiš varš avtikiš ķ 1989, sama įr sum ein lóg varš samtykt, iš heimilaši landsstżrinum at vešhalda upp til 40 mió.kr.
Burtursęš frį stovnsfęnum hevur grunnurin ikki beinleišis fingiš jįttaš pening į fķggjarlógini fyrr enn ķ 1993 og ķ 1994, ķalt 75 mió.kr., sum kapitalinnskot og eftirgeving av skuld.
Grunnurin hevur fingiš »almenn« lįn śr:
Restskuldin av lįninum śr oljugrunninum uppį 15 mió.kr. varš strikaš ķ 1993. Ultimo 1996 varš lįniš śr ķleggingargrunninum 32 mió.kr. og śr ķlųgugrunninum 8 mió.kr. Ķ 1997 hevur grunnurin afturgoldiš alt lįniš śr ķleggingargrunninum, og lįniš śr ķlųgugrunninum er nišurgoldiš til 5 mió.kr.
Harumframt hevur grunnurin uttanlandslįn uppį uml. 27 mió.kr., sum landskassin vešheldur fyri.
- - - - -
Til tess at kunna lųgtingiš um fķggjarligu gongdina, er gjųrdur ein samandrįttur av roknskapunum fyri įrini 1996 og 1997, og til samanberingar eru roknskapartųlini fyri įrini 1993-1995 tikin viš:
4. Yvirlit yvir rakstur 1993-1997:
5. Yvirlit yvir gongd ķ fķggjarstųšuni 1993-1997:
6. Roknskapargrannskošanin:
Lųgtingsgrannskošararnir hava gjųgnumgingiš įrsroknskapirnar og grannskošanarprotokollirnar til tess at vissa seg um, at rętt er fariš fram bókhaldsliga og roknskaparliga hjį grunninum.
7. Tap uppį śtlįn, bżtt upp į vinnugreinar
Sķšani fķggjarliga afturgongdin av įlvara rakti grunnin fyrst ķ nķtiįrunum eru ongi lįn veitt til nżggjar ķlųgur. Av teimum lįnum, sum eru veitt fųroyska vinnulķvinum, hevur Ķdnašargrunnurin sķšani mišskeišis ķ įttatiįrunum mist umleiš 140 mió.kr. Hesi tap kunnu śtgreinast soleišis:
Orsakaš av hesum tapum, jįttaši lųgtingiš ķ 1993 og 1994 ein stušul til grunnin uppį ķ alt 75 mió.kr.
8. Ašrar višmerkingar:
Ķ seinastu frįgreišing lųgtingsgrannskošaranna dagfest 28. februar 1997 višvķkjandi roknskapinum hjį Fųroya Ķdnašargrunni fyri įriš 1995 vķstu lųgtingsgrannskošararnir aftur į, at roknskapargrannskošanin ķ fleiri įr hevši gjųrt vart viš, at stżriš fyri Ķdnašargrunnin, vķsandi til § 13 ķ vištųkunum, onga heimild hevur til at gera akkordir, samstundis sum landsstżriš ķ ųšrum samanhangi vķsir į, at ein foršing fyri at avtaka grunnin er, at hesin kann gera akkordir, og męlt varš til at hesi višurskifti verša avklįraš. Vķsandi til kunngerš landsstżrisins nr. 103 frį 11. juni 1997 er §13 ķ vištųkunum fyri grunnin sķšani strikaš.
Vinnumįlastżriš hevur upplżst, at ķ samrįši viš stżrini fyri Fųroya Ķdnašargrunn og Menningargrunn Ķdnašarins er umsitingin hjį bįšum grunnunum lųgd saman frį 1. januar 1997, og samlaša starvsfólkatališ er fariš śr 5 nišur ķ 2 fólk.
Grunnurin hevur so at siga einki śtlįnsvirksemi havt ķ mong įr. Um farast skal undir tķlķkt śtlįnsvirksemi aftur, meta lųgtingsgrannskošararnir, at ręttasta mannagongd er, at hetta veršur jįttaš į įrligu fķggjarlųgtingslógini.
Lųgtingsgrannskošararnir eru kunnašir um, at nevndin, vķsandi til § 14 ķ lógini, hevur męlt lųgtingsgrannskošarunum til at taka grunnin av.
1. višgerš 19. mars 1999. Mįliš fór beinleišis til 2. višgerš.
2. višgerš 7. aprķl 1999. Uppskoti endaliga samtykt 28-0-0. Mįliš avgreitt.


text:
Heim & Skúli
Fiskikappingin við Westward Ho 2021
Fiskikappingin við Westward Ho 2021
Aftur í ár vóru vit so heppin at sleppa við til fiskikappingana sum Tórshavnar kommuna skipar fyri millum allar 6. flokkarnar í kommununi.
Onkur fyrimunur er tó við at ganga í lítlum skúla - hjá okkum hevur í fleiri ár verið vanligt, at 7. flokkur sleppur við 6. flokki at fiska.
Vit vóru úti við sluppini saman við Velbastaðar skúla - tíverri gjørdu broytingarnar tað so at Nólsoyar skúli ikki kundi luttaka í ár.
Hóast vit ikki vunnu kappingina, so var dagurin og fongurin bara heilt góður. Allar damurnar vóru væl nøgdar við dagin, hóast onkur kanska fekk eitt sindur av sjóverki.
Vit, Kaldbak og Velbastaður, fiskaðu 23 fiskar tilsamans.
Vinnarin var 6. a í Santa Frans skúla, tey fiskaðu 41 fiskar. Tann, sum fiskaði størsta fiskin í kappingini, var Sigbjartur í 6.b. í skúlanum á Fløtum. Vit ynskja teimum til lukku.


text:
Stutt Flutt Føroysk Framleiðsla
18. Okt 2021
Nú heystið er komið, er føroyskt grønmeti at fáa...
Nokk er nokk í Bústøðum
18. Okt 2021
Tá starvsfólk í Bústøðum siga, at nýggja stýrið skapar...
Ongar piparnøtir settar av til at fáa bíðitíðina niður!
18. Okt 2021
Kaj Leo hevur...
Heimsins besta rættarsamfelag
18. Okt 2021
Danmark er, sjeynda árið á rað, kosið at vera...
Hon er trygg og effektiv...
15. Okt 2021
vaksinan fyri kovidnítjan. Tað er almenni boðskapurin og tað,...
Óhugnin økist í hvørjum í Føroyum
14. Okt 2021
Tað er nú skjalfest: 87 milliónir krónur árliga hevur...
Viðgerðartrygdin má raðfestast hægri – okkurt annað má bíða
14. Okt 2021
Í gjár vísti...
Okkurt má gerast fyri heilsustarvsfólkini
14. Okt 2021
Fólk sleppa ikki til umlætting, tí tørvur er á...
CO2 gass Hiddenfjords
12. Okt 2021
Má siga at Hiddenfjord er rættuliga kreativt í sínari útrokning av sparum litrum av...
Tann føroyska radaraloysnin
12. Okt 2021
Eg haldi avgjørt, at vit skulu hava ein radara...
Rósa Samuelsen spyr um bíðilistar í sjúkrahúsverkinum
12. Okt 2021
Rósa Samuelsen, løgtingskvinna...
Álitið á politikarar er lágt millum manna
12. Okt 2021
Nýggj áhugaverd álitiskanning av 16 stovnum og myndugleikum er...
Sjálvandi verða tey lágløntu taparar
12. Okt 2021
Aksel V. Johannesen roynir í einum lesarabrævi at vísa...
Tjóðveldi - korruptión og rotinskapur
12. Okt 2021
Seinastu áleið tvær vikurnar hevur KVF varpað ljós á...
Brynleif Hansen, sáli - hevði verið 85 í dag!
12. Okt 2021
Tað er júst i dag, týsdagin 11. oktober,...
Tey lágløntu verða vinnarar
11. Okt 2021
Javnaðarflokkurin vil hækka lønirnar hjá lágløntum, sum arbeiða hjá...
Rósa Samuelsen spyr um uppgávuna hjá Sernám og bíðilistar
11. Okt 2021
Rósa Samuelsen, løgtingskvinna...
Tey ófaklærdu verða taparar
11. Okt 2021
Javnaðarflokkurin hevur lagt eitt uppskot fyri løgtingið um at...
Elsba og William Gibson Sloan - 140 ár
11. Okt 2021
Tað eru júst í dag, mánadagin 11. oktober,...
Helviti, fótbóltur, prædikur, fittar delfinir og skitin svín
08. Okt 2021
Tala hjá Sjúrði...
Radarin er sum ein “tjóvaríalarmur”
08. Okt 2021
Seinastu tíðina hevur nógv kjak verið um ein radara,...
Føroyingar valdu tað góða valið
08. Okt 2021
Røða í samband við fíggjarlógarviðgerðina 2022 ...
Hava tit gloymt Suðuroyartunnilin?
08. Okt 2021
Larmandi tøgn. Hvør minnist ikki fólkafundin á Salt á...
Vit skulu hjálpa meira úti í heimi
08. Okt 2021
Vit skulu hjálpa á staðnum, bleiv sagt. Vit skulu...
Betri kor og løn til vælferðarstørvini
08. Okt 2021
Tjóðveldi leggur í dag fram uppskot fyri Løgtingið, sum...
Eldraøkið umskipast og útbyggjast
08. Okt 2021
Løgtingið hevur til viðgerðar fíggjarlógaruppskotið fyri 2022 og eitt...
Svanasongur Sambandsfloksins
07. Okt 2021
Nakað av tí eg má skriva hesuferð, hevur verið frammi...
Javning av fólkapensiónini og øðrum veitingum aftur veruleiki
07. Okt 2021
Tað er sera gleðiligt,...
Jú Páll - Føroya fólk er X-Faktorurin
07. Okt 2021
Páll á Reynatúgvu frá Tjóðveldi, segði í gjár í síni...
Forðing móti dálking og sjúku frá alivinnuni ikki møgulig
06. Okt 2021
Landsstýrið ætlar at...
Tímaløntar barnafamiljur gjalda prísin
06. Okt 2021
Sjálvandi eigur dagpeningaskipanin at verða broytt, tí tað er ikki...
Loysnin er ein umhvørvisvinarlig framleiðsluskipan
06. Okt 2021
Hvussu koma vit veruliga úr veðurlagskreppuni? Ein kend frásøgn,...
Bleytu virðini høga raðfesting hjá hesi samgonguni
06. Okt 2021
Tað er sera gleðiligt, at tey bleytu virðini í...
“Eg ásanni ...”
05. Okt 2021
Í stevnu Tjóðveldis frá 1948 stendur, at “teir [!], sum røkja størv í umboði fólksins,...
Nógvur spreingitráður dálkar framvegis strendurnar
05. Okt 2021
Tann 16.09.2021 fór eg inn á Skálsbotn at fiska laks,...
Gerið íløgur í film - tað loysir seg
05. Okt 2021
James Bond hevur júst havt frumsýning í Føroyum og kring...
Børnini í Tórshavnar kommunu aftur gloymd
05. Okt 2021
Nú Tórshavnar býráð hevur havt fyrstu viðgerð av fíggjarætlanina...
Hvussu kemur ein fram til 1 kg CO2 av útláti.
05. Okt 2021
Eg eri væl greiður yvir, at um man dittar...
Veðurlagsserfrøðingur kann seinka grøna orkuskiftinum
05. Okt 2021
Mær dámar væl, at serfrøðingar onkuntíð geva sær stundir til...
Ítróttur er ein partur av loysnini, harra løgmaður!
05. Okt 2021
Í formansrøðu síni á landstinginum hjá Sambandsflokkinum tosaði Bárður Nielsen...
”Redaktørurin” er hjartaliga vælkomin millum teirra, ið verja ófødda barnið!
02. Okt 2021
Í netblaðnum ”Vikuskiftið”...
Afrikanskir tilstandir í Føroyum hvussu fúlt kann tað vera?
30. Sep 2021
Eg eri ein...
Meiriluti fyri føroyskum radara og føroyskt fullveldi!
30. Sep 2021
Áhugin fyri føroyskum fullveldi er vaksandi! Sum...
Hvussu nógv er ein milliard?
30. Sep 2021
Tað tekur næstan 32 ár at telja uppí eina milliard...
Lógaruppskot um sundurmatrikulering er á veg í løgtingið
29. Sep 2021
Lógaruppskot er á veg...
Hvønn skulu foreldur venda sær til?
29. Sep 2021
Stúrin foreldur hava varpað ljós á, at bíðilistarnir hjá psykiatriini...
Tað skal snúgva seg um fólkið og umhvørvið í Arktis
29. Sep 2021
Broytingarnar í arktiska økinum geva okkum nýggjar møguleikar. Nýggjar leiðir....
Tann gylta undirskriftin
29. Sep 2021
Tað sum (…) uppá onkran máta blívur...
Hetta er dundrandi korrupt
28. Sep 2021
Vit mugu siga tingini, sum tey eru: Samgongufólk lóggeva...
Útlendsk arbeiðsmegi og integratiónslóg
28. Sep 2021
Ført verður fram, at vit mugu hava eina integratiónslóg til...
Óúthaldiligt lágfrekvenst óljóð frá fleiri skipum sum liggja permanent við kaj á Oyrareingjum og eisini yviriav kajuni í Kollafirði! Mín klaga til Býráðið
27. Sep 2021
Hetta er sostatt...
Seinasti summardagur í Sørvági – ein stór skomm!
27. Sep 2021
Í illveðrinum leygardagin hevði Sørvágs Kommuna boðið til ein seinasta...
Tað brýtur um bæði borð
27. Sep 2021
Tá vit fyri 4½ ári síðan stovnaðu fyritøkuna Norðfra...
Eirið Skarvin !
25. Sep 2021
Nú er ikki stuttligt at vera skarvur. Um eina viku er aftur loyvt at skjóta...
Ferð er komin á grøna orkuskiftið
24. Sep 2021
Streymurin frá vindmyllum verður skjótt fimmfaldaður, og SEV fer...
Komandi fíggjarætlan skal taka hædd fyri orkupolitikkinum
24. Sep 2021
Veðurlagsbroytingarnar gera...
Fegnast um, at vinnulívið gongur á odda
23. Sep 2021
Í Tjóðveldi fegnast vit um, at vinnulívið ynskir at...
Mótmæla orð tingformansins
23. Sep 2021
Á aðalfundurin hjá KSF, Kvinnufelagasamskipan Føroya, leygardagin 18.09.21 varð samtykt...
Tað privata tekur ábyrgd - tað almenna stendur sum kánus
22. Sep 2021
Tað hendir ferð aftan...
Krígsøsing við Javnaðarflokkinum á odda
22. Sep 2021
Javnaðarflokkurin er ein rættuliga undarligur politiskur flokkur, ið sigur seg...
Sjálvandi er undirskot
21. Sep 2021
Í bestu tíðum koyrir samgongan við undirskoti á fíggjarlógini, og...
Skal fólkið fáa ágóðan av toskinum á føroya banka
17. Sep 2021
Nú Føroya Banki hevur verið friðaður í øll hesi...
Vit eta ikki upp - hvalaveiðan í Føroyum má endurskoðast!
16. Sep 2021
Seinastu dagarnar hevur heitt...
Hin myrki 11. september - hjartanemandi minningarhald
16. Sep 2021
Í hesum døgum eru 20 ár liðin síðani óhugnaliga...
Ááá... denn deiligi 14. septembur!
14. Sep 2021
Tað, sum vit í Føroyum eru mest errin av í...
Fakta mugu vera røtt – viðmerking til Føroya Arbeiðsgevarafelag
14. Sep 2021
Í tíðindabrævi frá...
Avriks samgongan!
14. Sep 2021
Í dag - 14. september - eru tvey ár síðan at Miðflokkurin, Sambandsflokkurin og Fólkaflokkurin...
14. Septembur 1946, tá Fullveldi Føroyar gjørdist veruleiki
14. Sep 2021
Eg vil hervið ynskja...
HEYGUM AIRPORT heldur enn Vágar Airport
14. Sep 2021
Navnið á einum altjóða flogvølli hevur eitt sera stórt “signal”...
Mann hoyrir bara tað negativa
14. Sep 2021
Hetta er ætlað at seta tingini í perspektiv. ...
For nógvir springarar og for fá fólk
13. Sep 2021
Kjakið um springaradrápið í Skálafirði er ikki gott fyri føroyingar,...
Trygdin í tunlunum má vera í lagi
13. Sep 2021
Tað sigur Jóhannis Joensen, tingmaður fyri Javnaðarflokkin, nú tað kom...
Undirsjóvartunlar í eitt felag og nýggjan fíggingarleist
10. Sep 2021
Við Suðuroyartunnlinum fáa...
Stytsta leið er stytsta leið
10. Sep 2021
So greiður og avgjørdur var landsstýrismaðurin í fíggjarmálum í sambandi...
Famjinstunnilin nú í eygsjón - eg fegnist
09. Sep 2021
Eg veit um nakar, hvussu tað er at ferðast...
Hví fáa summi festi ikki stuðul úr Búnaðargrunninum?
09. Sep 2021
Festarar, sum ikki eru mvg-skrásettir, hava ikki møguleika...
Fámjinstunnilin gerst nú veruleiki
09. Sep 2021
Tað er at fegnast um, at Fámjinstunnilin nú loksins sær...
Helst ein stavivilla, Jørgen: Tit eru ein avreiðingarsamgonga
08. Sep 2021
Ein stavivilla man hava...
Høgni Hoydal man hava fingið riddarakrossin skeivt í hálsin
08. Sep 2021
Tað tykist sum um,...
Tjóðveldi: Óheftan og frælsan filmsgrunn
08. Sep 2021
Bjørt Samuelsen og Beinta Løwe, tingkvinnur fyri Tjóðveldi, hava latið...
Løgmaður niðurger føroyingar og falsar søguna
08. Sep 2021
Vit í Tjóðveldi taka sterka frástøðu frá orðum løgmans í...
Rúsdrekka eigur ikki at fylla meira í samfelagnum
07. Sep 2021
Framsókn legði í farnu viku fram uppskot um at fáa...
Føroyskar loysnir til føroyskar avbjóðingar – yvirtaka útlendingamál!
03. Sep 2021
Tey fimm prinsippini...
Samgongan hevur bóltin – vit spæla fegin við
03. Sep 2021
Tað hevur stóran týdning at styrkja samskipanina millum geirar...
Vil vita nær restin av føroysku bløðunum verða talgild
03. Sep 2021
Helgi Abrahamsen, løgtingsmaður...
Revsilógin má dagførast beinanvegin ísv kynslig brotsverk
03. Sep 2021
Um dagarnar hava...
Miskunnsami føroyingurin!? Ódámlig tøl í spurnakanning
02. Sep 2021
Sambært spurnakanning viðvíkjandi...
Skjótar og virðiligar samráðingar
01. Sep 2021
Nú standa samráðingar fyri durum, og okkara vón skal...
Opið bræv til nýggja landsstýrismannin
31. Aug 2021
Vit í Óðalsfelagnum vilja fegin nýta høvið, at ynskja...
Málið um gongd í haga
31. Aug 2021
Nú eitt umskifti varð gjørt í landsstýrinum, má...
Kom nú Kaj Leo, fólk bíða eftir tær
30. Aug 2021
Tað var ikki sørt skuffandi at frætta frá landssstýrismanninum...
Hvat verður av Tórshavnar Býarsavni?
30. Aug 2021
Ein og hvør høvuðsstaður við virðing fyri sær sjálvum...
To be or not to be, Shakespeare. At vaksinera ella ikki, APJ
30. Aug 2021
Skalt tu taka...
Kjak um okkara kjakmentan
29. Aug 2021
Tað er umráðandi, at vit av og á steðga...
Flóttafólk – okkara felags ábyrgd
27. Aug 2021
Kjakið um flóttafólk er kyknað uppaftur, nú fjøldir av...
Eingin orsøk til andstøðuharmljóð: eldraøkið verður raðfest
26. Aug 2021
Nú kemur andstøðan við...
Løgmaður fer ikki at tryggja javnrættindi til samkynd og børn teirra
26. Aug 2021
Tað má vera...
Hvar bleiv næstrakærleikin av?
25. Aug 2021
“Tú skalt elska næsta tín sum teg sjálvan. Størri enn...
Hvar bleiv ellis- og røktarheimið í Havn av?
24. Aug 2021
Undanfarna býrað valdi at raðfesta eldraøkið. Vit bygdu út...
Loyvið strandingum at byggja sína stórhøll
24. Aug 2021
Nú tað gongur so væl í føroyskum hondbólti, so haldi...
Rasmussen skal gera ynskið hjá Abrahamsen til veruleika
20. Aug 2021
Ótolandi avbjóðingar við verkfalli á brekøkinum mugu og skulu...
Hvast mark fyri endaleysar streymar av rokningum
20. Aug 2021
Viðhvørt hoyrast røddir í tí almenna rúminum, frá politikarum...
Eru tey ungu ikki okkara ungu?
18. Aug 2021
Soleiðis ljóðar ein yvirskrift í Kringvarpinum í gjár. Orsøkin er...
EIN (B)ROTIN VINNA
18. Aug 2021
Var eg fakfelagsformaður ella forkvinna, sum varaði av matstovu- og gistingarhúsvinnuni, hevði eg staðið á...
Eru Føroyar tað svartasta u-landið!?
18. Aug 2021
Føroyar. Eitt væl útbygt land við barnagørðum, skúlum, universiteti, vegum,...
Landstreymur týðandi í orkuskiftinum
11. Aug 2021
Tað finnast fólk, sum síggja forðingar, og so eru tað...
Umhvørvisligar avleiðingar frá alivinnuni
09. Aug 2021
Ingilín D. Strøm hevur í dag ein fyrispurning til...
Soleiðis lækka vit blokkin – og menna Fullveldi Føroyar!
09. Aug 2021
Tey fýra prinsippini...
Í felag fáa skip til Suðuroyar- og Skotlandsleiðina
09. Aug 2021
Fyri smáum 40 árum síðani gingu fólk hurð av...
Eyka skip til Suðuroynna nú
09. Aug 2021
Ímeðan okur bíða eftir Suðuroyartunnilinum, má Suðuroyggin beinanvegin fáa eyka...
Burðardygd - í orði, men ei í (lands)verki
09. Aug 2021
Løgmaður Bárður á Steig Nielsen legði í ólavsøkurøðu síni...
Gloym ikki fólkið, løgmaður
09. Aug 2021
Spurningurin um gongd í haga er ikki ein spurningur, sum...
Gerið sáttmála við gerandishetjurnar
09. Aug 2021
Undir koronakreppuni hoyrdu vit nógv rósandi orð um starvsfólkini...
Klaksvíksstríðið í DR: Ein journalistisk sensatión
05. Aug 2021
Endiliga koma børnini hjá fimmarum til orðanna í søguni...
Mátturin má ikki takast úr SEV!
05. Aug 2021
Nú frættist úr landsstýrinum, at SEV skal pettast sundur og...
Javnaðarflokkurin vil ikki privatisera SEV
05. Aug 2021
Í dag gjørdi landsstýrismaðurin í orkumálum greitt, at Fólkaflokkurin, Sambandsflokkurin...
Røða ísv viðgerð av ólavsøkurøðu løgmans
05. Aug 2021
Tað hevur verið eitt fantastiskt summar í Føroyum. Tey flestu...
Hvussu leingi vil Løgmaður góðtaka at Landsstýrisfólk lúgva fyri tingfólki?
01. Aug 2021
Viðmerking til svar...
Átti fútin tikið eina kognitiva test?
31. Jul 2021
Fis, vrøvl,...


text:
Vælkomin til Heimasíðuna hjá Vága Ríðingarfelag"
Vælkomin til Heimasíðuna hjá Vága Ríðingarfelag"
Vælkomin til Heimasíðuna hjá Vága Ríðingarfelag. Her kunnu tit fylgja við hvat í felagið hevur at bjóða. Skriva ella maila myndir inn 🙂 Tað er ætlanin at byggja ríðihøll, við plássi til hestar eisini, so verður betri møguleiki at hava hest í Vágum. Tað verður ikki so galið, tá vit kunnu ríða inni, tá ið ódnarveðrið leikar á uttanfyri.🤩🤩🤩
Kapping"
Um áhugi er verur ein kapping um best røkta ross í Vágum veturin yvir. Kappingin endar tá rossini sleppa út aftur til Várs.
Rossi verður dømt uppá kroppsvekt/muskulfyllu,pels,hógvar og lyndi..
Vinnarin fær eitt ferðasteyð 🙂
Velkommen til vores hjemmeside
Páskatúrur Felagstúrur..
Verður: 30/3 kl 11 á Vatnsoyrum..
Fari verur eftir ungrossum í Vágum 22.september 2012 kl 10.00 frá fjósinum hjá Henga.
Kostnaður kr 50,00 pr luttakara
tilmelding á tlf: 210737
Eykaaðalfundur...
Verur í kantinuni hjá BÒNUS kl 19. Mánakvøldi 17/9.
Evnið hendan dagin. keyp av høll ..
Møti fjøllment.. 😀😀😀


text:
Eyka nógv húsarhaldsburturkast
Øll húski í Tórshavnar kommunu fáa gráar ruskposar. Posarnir eru bara til restburturkast. Tvær ferðir um árið fær hvørt húsarhald í kommununi útflýggjað eina rullu við 30 posum. Tað gevur hvørjum húsarhaldi ein ruskposa um vikuna.
Eru tit fleiri enn fýra fólk í húskinum, hava tit rætt til tveir posar um vikuna. Tórshavnar kommuna boðar ruskinnsavnaranum frá, hvørji húski skulu hava tveir posar.
Hevur tú tørv á fleiri posum, enn tú hevur rætt til, skalt tú sjálv keypa eyka ruskposar við rætta frámerki. Eykaposarnir fáast til keyps í flestu matvøruhandlum. Hesir posarnir eru merktir »VINNUBURTURKAST« í bláari áskrift.
Bæði heintan og burturbeining av posunum er íroknað keypsprísinum fyri vinnuposarnar.
Reglugerð um burturbeining av húsarhaldsburturkasti í Tórshavnar kommunu


text:
Grundstykki
Grundstykki
Til sethús
Kommunalu sethúsagrundstykkini verða boðin út eftir grundstykkjalistanum. Fyri at koma á grundstykkjalistan skalt tú senda inn umsóknarblaðið til grundstykkjalistan til Miðlan á Nólsoyar Pálsgøtu 32, ella sum teldupost til klaksvik@klaksvik.fo.
Upptøka á grundstykkjalistanum er harumframt treytað av ávísum viðurskiftum - eitt nú, at umsøkjarin er 18 ár ella eldri og ikki eigur grundstykki frammanundan. Samlaða reglugerðin fyri grundstykkjalistan stendur at lesa á umsóknarblaðnum.
Tøk grundstykki
- Tøk grundstykki (dagført 27. sep. 2021) (107.21 KB)


text:
Um at møta til sýn
Tá ið akfar verður boðað til sýn, hevur eigarin (nýtarin) skyldu at møta til ásettu tíð og á ásetta staði. Um hetta ikki liggur fyri, skal hann í góðari tíð frammanundan, tó í seinasta lagi dagin fyri, biðja um aðra sýnstíð. Um akfarið ikki er møtt frammanfyri innkoyringina til sýnshøllina til ásetta tíð, verður tað skrásett sum ikki møtt til sýn.
Sambært Ferðslulógini § 64 a og b, stk. 3 og § 64 c, stk. 4, er galdandi at um ikki verður møtt til ásettu skoðan, skal gjald verða goldið, ið er sama upphædd sum árliga gjaldið fyri tíðarvissa skoðanina.
Akfar sum er skrásett sum ikki møtt til sýn, fær síðan sendandi eina áminning við áheitan um at biðja sær nýggja tíð til sýn. Møtir akfarið framvegis ikki til sýn, verður málið latið løgregluni til tøku av nummarspjøldrunum.


text:
Framgongdin í ferðafólkatølum heldur áfram. Í oktober flugu 23.600 ferðafólk við rutuflogførum og tyrlum tilsamans. Tað eru 7 prosent fleiri enn í oktober í fjør. Higartil í ár hava 258.300 ferðandi flogið við rutuflogførum og tyrlum tilsamans, ið eru 8 prosent fleiri enn sama tíðarskeið í fjør, tá ið 239.100 ferðandi flugu við føroyska flogfelagnum.
Stórur vøkstur í tyrluflutninginum
Í oktober hava tyrlurnar flogið 918 ferðafólk, ið er 91% fleiri enn í oktober í fjør, umframt at bjargingartyrlan hevur havt 85 útkallingar higartil í ár, ið er 16 fleiri enn alt 2015 tilsamans.
Framkomin tøkni tryggjar reglusemið
Við mest framkomnu navigatións-tøknini í Evropa kunnu øll flogførini hjá Atlantic Airways lenda í Vágum í munandi verri sýni, enn nakað annað flogfelag megnar. Íløgan hjá Atlantic Airways í nýggju tøknina, RNP AR 0,1 hevur seinastu trý árini tryggjað ferðafólki munandi hægri reglusemi í Vágum enn árini frammanundan.
”Vit hava áður havt stórar avbjóðingar við regluseminum, tá veðrið er ein avbjóðing; serliga í mjørka. Tí fegnast vit um hesa íløgu, sum tryggjar, at ferðafólk við Atlantic Airways kunnu lenda trygt í Føroyum uttan stórvegis seinkingar,” sigur Jóhanna á Bergi, stjóri í Atlantic Airways.
Brottar viðføristreytir
Á vári 2016 broytti Atlantic Airways viðføristreytirnar galdandi frá 1. november.
Nú kanst tú innskriva fleiri kilo av viðføri, galdandi fyri øll sløg av ferðaseðlum. Harumframt verður tað ókeypis at innskriva barnavognar, umframt at pinkubørn kunnu taka 23 kg. av viðføri við.
Í nýggju reglunum verður farið frá vekt til stykkir av viðføri. Tað vil siga, at ferðafólk framyvir kunnu innskriva ávikavist eitt ella tvey stykkir av viðføri (upp til 23 kg/stk) ókeypis; alt eftir slagi av ferðaseðli.
Føroyar á flog – føroyskt og heimligt
Einasta føroyska flogfelagið, Atlantic Airways, knýtir Føroyar at umheiminum við 11 ferðamálum beinleiðis úr Føroyum: Keypmannahavn, Billund, Aalborg, Bergen, Reykjavík, Edinburgh, Barcelona, Mallorka, Kreta, Lissabon og Gran Canaria.
Atlantic Airways fær Føroyar á flog við 1.450 fráferðum og 1.450 komum árliga. Av teimum eru umleið 820 fráferðir og 820 komur til Keypmannahavnar. Í lágárstíð hevur Atlantic Airways 23 fráferðir um vikuna úr Vágum, og í háárstíð eru 43 fráferðir um vikuna úr Vágum. Atlantic Airways er einasta flogfelag, sum hevur Føroyar sum hornastein. Við okkum verður flogferðin føroysk og heimlig.
Til føroyingin og føroyska marknaðin
Atlantic Airways ynskir at vera fremsta flogfelagið hjá føroyingum. Felagið er kappingarført við góðum prísum, sum eru á stigi við okkara kappingarneytar, og vit arbeiða støðugt við at tillaga okkum givnu treytir at arbeiða undir.
Í løtuni arbeiða vit millum annað við nýggjari bonusskipan, serprísum til ung, lesandi og vinnukundar, umframt at strembað verður ímóti, at treytirnar sum heild kunnu gerast lagaligari hjá okkara ferðandi.
Sól og skí í vetur
Í desember og januar er Gran Canaria nýtt beinleiðis ferðamál úr Vágum til sól og hita. Enn eru nøkur pláss eftir.
Harumframt ger Atlantic Airways en sertúr til Chambery, størsta skíðøkið í heiminum, 31. januar 2017. Heimferðin verður 7. februar.


text:
Etiopia
Etiopia (amhariskt; ye-Ītyōṗṗyā Fēdēralāwī Dīmōkrāsīyāwī Rīpeblīk) er eitt land í Eysturafrika við umleið 75 millionar íbúgvar. Etiopia er av fátækastu londum í heiminum. Miðallívsævin í landinum er 49.43 ár. Í norðri hevur Etiopia mark við Eritrea og Djibuti, í eystri við Somalia, í suðri við Kenja og í vestri við Sudan. Seinastu árini hava turkur, hungursneyð og kríggj gingið á Etiopia, ið er land við sjáldsomum og gomlum siðum. 57.3 % av fólkinum eru ikki lesifør.
SøgaEdit
Aksumríkið, sum var við Reyðahavsstrondina í Landnyrðingsafrika í Etiopia, varð bygt í 2. øld. Fólkið í Aksum hevði fyrstan tíð sínar egnu gudar, men tíðliga í 4. øld gjørdist ein av landsins valdsharrum, Ezana kongur, kristin. Seinast í 5. øld hevði meginparturin av fólkinum tikið við kristnari trúgv, sum so líðandi breiddi seg til grannalondini. Síðan blómaði kristindómurin í hesum londum, og nógvar merkisverdar kirkjur, tann kendasta var Santa Georgskirkjan í Lalibela í Norðuretiopia, hon var høgd inn í sjálvan klettin. Aksum var týdningarmikið handilsríkið, sum hevði handilssamband við fjarskotin lond, eitt nú India, Persia, Egyptaland og Arábia. Aksum var mætasta ríkið í Landnyrðingsafrika til miðskeiðis í 7. øld, tá ið tað fór at ganga úr hond, av tí at arábiska ávirkanin tók at vaksa í ríkinum.
Næstan alla 20. øld var Etiopia einasta stóra ríkið í Afrika, har tey svørtu høvdu sjálvræði sítt. Menelik keisari (17. august 1844 – 12. desember 1913) ráddi í Etiopia frá 1889 til 1913. Meðan evropearar tóku meginpartin av Afrika, tvífaldaði hann ríki sítt, og í 1896 vann hann á einari italskari álopsherdeild við Adua. Í 1917 tók ein skyldmaður hansara, Ras Tafari (merkir fúrsti) (23. juli 1892 – 27. august 1975), við valdinum, fyrst sum ríkisstjóri fyri dóttur Meneliks, Judith, og frá 1930 sum keisari undir navninum Haile Selassie ("Tríeinda ljósið"). Haile Selassie setti sær sum mál at nýskipa Etiopia, helst herin, og hann bannaði trælahaldi. Italiamenn tóku landið í 1935-1936, men í 1941 róku bretar teir burtur haðan, og keisarin kom aftur í trúnuna.
Í 1984-1985 var ræðulig hungursneyð í hálendinum fyri norðan; neyðan kom av borgarakríggi, turki, ovfólkan, og at búnaðarjørðin varð útarmað. Um somu tíð kríggjaðist Etiopia við Eritrea. Kríggið endaði í 1991.
Etiopiski forsætisráðharrin, Abiy Ahmed, fær friðarheiðursløn Nobels í 2019. Ahmed tók við sum forsætisráðharri í Etiopia í 2018. Hann fær friðarheiðurslønina, tí hann hevur megnað at fingið frið í lag millum Etiopia og Eritrea. Hann hevur leyslatið politiskar fangar, og hevur undirskrivað friðaravtalu við forsetan í Eritrea, Isaias Afwerki. Hann hevur eisini arbeitt fyri at fáa kvinnur upp í politikk, og helvtin at stjórnini hjá honum eru kvinnur. Sum siður er, verður Nobel-friðarheiðurslønin handað 10. desember á ráðhúsinum í Oslo.
FólkiðEdit
Í Etiopia eru mong fólkasløg, sum øll hava egið mál og sínar egnu frásagna-, tónleika- og dansisiðir. Fólkadansarar siga søgur úr gerandislívinum. Tónleikur og sangur eiga stóran leiklut, tá ið bygdafólk siga frá siðum sínum og mentan.
Fýra av fimm etiopiarum liva av landbúnaði og dyrka til dømis teff (eitt kornslag) ella halda húsdýr.
ÁtrúnaðurEdit
Etiopiska ortodoksa kirkjan hevur røtur sínar aftur í 4. øld. Stórslignastu minnismerki hennara eru kirkjurnar í býnum Lalibela; tær vórðu høgdar inn í klettin í 12. øld. Kirkjan í Etiopia líkist kirkjunum í Eysturevropa og hevur eisini goymt einstakar jødiskar siðir; men hon hevur síni egnu stórslignu hátíðarhald og sínar egnu høgtíðir.
BúskapurEdit
Konufólkini høgga brenni og bera til hús, annaðhvørt at nýta heima ella at selja. Trupulleikin er, at skógurin í Etiopia verður týndur. Tá ið eingi trø eru, rennur moldin burtur í áarføri, ella hon fýkur burtur í vindi. Soleiðis er nógv búnaðarjørð oyðiløgd og vorðin til oyðið skridnalendi.
Týdningarmesta útflutningsgrøðin er kaffi, sum mest verður dyrkað í fjøllunum í landslutinum Kaffa, sum hevur givið hesi viðgitnu njótingarplantu navn.
MentanEdit
MaturEdit
Tjóðarrætturin í Etiopia er enjera, ið er bleytt flatbreyð, bakað av teffmjøli, etið aftur við stúvningi av kjøti og grønmeti. Sterk, vælkryddað sós, nevnd wot, verður stoytt oman yvir rættin. Rátt neytakjøt við sterkum kryddi og bræddum smøri er gildismatur. Vanligt er at eta harðkókað egg aftur við rættinum.


text:
Hósdagin 7. Mars 2019 avhendaði J & K. Petersen Contractors 1. part av arbeiðinum í sambandi við rundkoyringina á Rókini í Eysturoynni til NCC. Endalig avhending fer fram tá tunnilin er liðugur í 2020.
Arbeiðið byrjaði 1. Desember 2017, tá farið varð at sigla grót frá Strondum yvir á Rókina.
Síðani varð farið undir at gera økið klárt soleiðis at NCC slapp framat at stoypa portalin til tunnilin Eysturoyarmegin. Hetta arbeiði gekk sum ætlað.
Næsti partur av arbeiðinum var at gera vegin og grótgarðin fram við sjóvarmálanum, og varð hetta arbeiðið liðugt í januar 2019 sum avtalað. Vegurin vað sostatt liðugur meira enn eitt ár áðrenn tunnilin letur upp.
Til staðar í sambandi við avhendingina vóru Sigurd L. Lamhauge, NCC, Klæmint Eliasen, Eystur- ogSandoyartunnilin, og Sigtór Petersen, J. & K. Petersen Contractors.
Allir partar hava arbeitt miðvíst fram ímóti at tryggja at tíðarætlaninar halda.
NCC og J. & K. Petersen samstarva eisini um fleiri onnur arbeiði í samband við Eysturoyartunnilin og Sandoyratunnilin. Hesi arbeiði eru á Strondum, á Hvítanesi, á Gomlurætt og í Traðardali á Sandoynni.


text:
Noreg
Noreg, í talumáli ofta Norra, á gomlum føroyskum Noregur og Norðvegur; er kongsríki í Norðurevropa. Í eystri hevur Noreg mark við Svøríki, Finnland og Russland, í suðuri við Skagerrak, í norðri Barentshavið og vesturi er Atlantshavið. Høvuðsstaðurin í Noregi er Oslo. Landið er eitt av ríkastu londum í heiminum. Gott 5 400 000 fólk búgva í Noregi í 2021. Á meginlandinum búgva í miðal 14 fólk á hvørjum km2, men tað er ymiskt, hvussu tættbygt tað er. Teir norðastu partarnir eru fámentir, og fjølmentast er rundanum Oslofjørð. Eini 77 % av norðmonnum búgva í býum ella í øðrum tættbygdum økjum. Góð 23 % búgva í fámentum økjum.
Tað er langt land, sum smalkar ímóti norði. Har smalast er, eru bara 6,3 km frá sjónum og eystur at svenska markinum. Størsti parturin av landinum er fjallalendi, og fram við allari strondini er skergarður við túsundtals oyggjum. Norðuri í Íshavinum eigur Noreg oyggjarnar Jan Mayen, 550 km í ein landnyrðing úr Íslandi, og longur norðuri Svalbarð, sum er felagsnavn fyri Bjarnoynna og Spitsbergen, 3 stórar og nakrar lítlar oyggjar, tilsamans 61 229 km2. Langa strond Noregs er útnyrðingsmarkið á evropeiska meginlandinum.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Høvuðsgrein: Noregs søga
Fyrsta, vit hoyra um Noreg í søguni, er, at landið var býtt í høvdingadømi, og hvør høvdingur ella kongur hevði rætt til at taka skatt av tí landsparti, hann sat á [3]. Sambært kongssøgum savnaði Haraldur Hárfagri alt Noreg undir ræði sítt. Í 872 hevði hann skipað lensmansríki í Noregi. Av harðræði hansara var stór útflyting vestur í hav til Føroya, Hetlands, Orknoya, Íslands, Grønlands og aðrar staðir. Tó at hesi londini tá vóru uttanfyri Noregs ríki, vórðu tey øll løgd undir norskt kongsvald seinni.
Upp gjøgnum tíðirnar var Noreg viðhvørt sjálvstøðugt, viðhvørt undir donskum yvirvaldi og viðhvørt undir svenskum. Men mest av tíðini var tað sjálvstøðugt kongsríki, hóast tað var undir útlendskum yvirvaldi. Tað var hetta, ið gjørdi tað gjørligt hjá noregsmonnum at loysa frá Svøríki í 1905. Eitt nýtt fullveldisríki varð ikki stovnað við hesum. Tað einasta, sum hendi, var at svenski kongurin varð settur frá í Noregi, og politiska samstarvið millum Noregs og Svøríkis uppsagt.
Í krígsárunum 1940-45 var Noreg hersett av týskarunum, og vóru hetta hørð ár hjá norðmonnum. Nógv fólk varð sent av landinum og sett í fangatippir í Týsklandi. Í 1939 komu loynilig boð um, at sinnissjúk, kryplar, evnaveik og tey, sum høvdu ógrøðandi sjúku, skuldu verða dripin [4]. Søkt var eisini at samkyndum, og løgreglustøðirnar fingu boð um at geva loyniløgregluni lista við samkyndum fólki. Nazistarnir nevndu hetta miskunnardráp. Summir býirnir vóru ógvuliga illa viðfarnir. Ringast var í Norðurnoregi, har settu týskar herdeildir eld á nógvar bygdir og noyddu fólkið at flyta suður í landið, og vegir og brúgvar sprongdu teir. Afturat hesum kom, at nógv av farmaskipunum, sum sigldu við førningi fyri tey sameindu londini, vóru søkt, so handilsskipaflotin minkaði ógvuliga nógv. Tað var tí eitt tungt tak at fáa alt aftur í rættlag, tá ið kríggið var uppathildið. Men norðmenn stóðu saman og væl gekst. Nú standa nosslig hús aftur á toftunum, og farmaskipaflotin er størri enn nakrantíð.
Í februar 1994 vóru Olympisku vetrarleikirnir í Noregi. Flestu kappingarnar vóru í lítla býnum Lillehammer við Mjøsa.
Tann 22. juli í 2011 var Noreg rakt av yvirgangsatsókn. 77 fólk lótu lív, og nógv fingu skaða í álopinum á stjórnarskrivstovuna í Oslo og summarleguna hjá AUF á Utøya. Hetta er ógvisligasta atsókn í Noregi síðan 2. heimsbardaga.
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Landafrøðiliga er Noreg millum 57°71° og 71°11° n.br. Landslagið er ógvuliga fjølbroytt. 50 % av landinum er oman fyri skógarmarkið, og 27 % eru vøtn og hagi. Størsti parturin av landinum er fjallalendi, og fram við allari strondini er skergarður við túsundtals oyggjum. Tær 57 000 oyggjarnar fram við strondini eru uml. 7 % av landinum. Útróðrarbygdirnar fram við strondini eru seinastu árini støðugt minkaðar, tí at fiskiskapurin er versnaður, men tó havbúnaðurin er alsamt vaksin.
Landið er langt og smalt liggur fram við Norðuratlantshavinum og havøkjum so sum Skagerrak, Norðsjónum, Norskahavi og Barentshavinum, har ið kendu norsku firðirnir eru. Oyggin Jan Mayen og Svalbarð eru partur av norska kongsríkinum. Og Bouvetoy har suðri í Atlantshavinum er norskt hjáland. Eisini eigur Norra hjálondini Peteroy har suðuri í Suðurindiahavi og økið Maudland í Antarktis. Norra er býtt sundur í 11 fylki, sum aftur eru býtt sundur í 356 kommunur. Norra er eisini býtt sundur í fimm landspartar.
Bara uml. 3 % av Noregi er egnað til dyrkilendi [5], annars eru mest fjøll, berligar víddir og djúp vøtn. Mesta og besta landbúnðarjørðin er fram við og innast á botni í fjørðunum. Mongu, longu og djúpu firðirnir vórðu til, tá ið skriðjøklar skriðu av fjøllunum út ímóti strondini og gróvu seg níður í dalarnar. Firðirnir eru frá náttúrunar hond góðar havnir, og har búgva nógvir útróðarmenn og bøndur. Mong ferðamannaskipi á føgru norsku firðunum.
Norðastu partarnir í Norðurskandinavia og Norðurnoregi eru norðan fyri norðurpólkring. Á hásumri setur sólin ikki her, og tað er ljóst alt samdøgrið. Á hávetri rísur sólin ikki, tað er myrkt alt samdøgrið. Longri norður vit koma, longri er midnáttarsól og vetrarmyrkur. Norðast í hesum londum er myrkt næstan tveir mánaðir um veturin.
Landslagið[rætta | rætta wikitekst]
Fyri o.u. 600-350 mió árum síðan vórðu Kaledóniafjøll til. Tey ganga ígjøgnum alt Noregs land, sunnanífrá og norðureftir, og mynda landslagið. Fjøllini reistu seg á markinum millum tvær meginlandaplátur, sum stoyttu saman. Har tilfarið í undirgrundini var serliga hart, eru framvegis illgongd og høg fjøll - Jotunheimur, Hallingskarvet og Lyngsalpur. Kaledóniafjøll og ístíðarísurin hava í felag myndað landslagið. Í seinastu ístíð lá alt landið undir ísi. Ísskjøldurin trýsti landið niður, gróv botnar og dalar og flutti burtur eyr og grót, sum seinni varð morenulendi.
Næstan helvtin av Noregs landi er oman fyri skógarmarkið (umleið 49,5 %), 20 % er meira enn 900 m oman sjóvar. Nógvastaðni er gaddajørð og grunnlendi, og veðurlagið ómilt. Hetta ger, at nytta bara fæst úr o.u. 23 % av landinum, um 3 % er velt og um 20 % er skógur. Hóast Noreg fer væl norður um 70°, frysta havnir og firðir ikki, tí at Golfstreymurin gongur eystur og norður við allari strondini.
Noreg, vestari parturin av skandinavisku hálvoynni, er smalt, langt land, úr norðasta í sunnasta landoddan eru 1700 km, meðan breiddin har, sum tað smalast er, er ikki meira enn einar 15 km. Fram við at kalla allari vesturstrondini er yðjandi fult av skerum og oyggjum, men innanfyri henda skergarðin er so djúpt, at har er farandi við heilt stórum skipum, bert tey hava kunnugan mann umborð. Tá ið hann liggur vestaneftir, kann vera ódnarveður uttan fyri skerini, men deyðaslætt innanfyri. Fyri at gera siglingarleiðina tryggari hava teir sett lyktir ella vitar á nógvar av hólmunum og oyggjunum. Firðirnir eru nógvir, og summir av teimum eru óføra langir, tann longsti er Sognfjørðurin, sum er 200 km. Oftast eru firðirnir heilt djúpir, og hetta sæst eisini av teimum nógvu býunum, sum standa fram við teimum. Summastaðni fram við strondini er berg fyri, og ofta reisa steyrrættir hamrar og báðuminni firðirnar, og í støðum eru teir so høgir, at sólin sleppur ongantíð at.
Á einum vanligum landkorti er tann parturin av landinum, sum er hálendi, litaður við brúnum og láglendið við grønum, jú hægri landið er, dimmari er tann brúni liturin. Av hesum skilja vit, at tað mesta av Noregi er fjallalendi, men vit síggja eisini, at nógvir dalar ganga niðan millum fjøllini. Teir norsku dalarnir eru ofta bæði grasgóðir og slættir, og á eysturlandinum eru teir rættiliga breiðir. Oftast rennur ein stór á, elvur, ið norðmenninir kalla, oman gjøgnum dalin, og báðuminni ánna standa húsini. Úr dalinum sæst ofta upp á eina egg, men garðarnir, helst á sólarsíðuni, kunna standa langt upp í líðini, og bøurin hjá teimum ovastu gørðunum kann ofta vera betri, enn tann hjá teimum niðri í dalinum, og hetta kemur av, at áirnar hava ført so nógvan eyr og sand við sær oman í dalin. Oman fyri bøgarðarnar tekur skógurin við, og hann gongur ofta heilt niðan á eggina, mest er tað fura, bjørk og grann, sum veksur, og skógurin er sundurmarkaður millum garðarnar. Uppi á sjálvum fjallinum vaksa bert smá bjørkatrø, men har sum lægdir ella fløtur eru, kann vera óføra loðið, og har er besti neytahagi. Hetta eru setrarnir, og niðan hagar reka bøndurnir seyð, neyt og hestar um summarið. Summir setrarnir eru heilt langt frá húsum, og fólk má liggja á setrinum ta tíðina, neytini eru har uppi. Á hvørjum setri er tí eitt lítið hús, og rundan um húsið er garður, støðil, sum neytini verða rikin inn á um kvøldarnar. Fyrr var mjólkin altíð gjørd til ost ella kirnað til smør, men nú gongur vegur til summar setrarnar, so teir koma eftir mjólkini við bili. Á summum fjøllunum er ógvuliga berligt, har veksur bara lyngur og steinmosi og so ymiskar fjallaurtir.
Summstaðni reisa hvassar røðir seg við høgum kavataktum tindum. Fleiristaðni eru jøklar, stórar ísfløtur, bréir, sum norðmenn kalla tær, tann størsti eitur Jostadalsjøkulin. Tá ið køld ár eru, hava jøklarnir seg omaneftir, og tað hevur hent, at teir eru komnir líka oman í tær dyrkaðu líðirnar, so bæði bøur og hús er farið undir ísin. Tey seinnu árini eru teir minkaðir. Størstu fjøllini eru Jøtunheimurin, Kjølurin, Dovrafjøll og Langfjøllini. Hægstu tindarnir eru Galdhøpiggen 2470 m, Gliturstindur 2460 m og Snjóhettan 2300 m. Frálíka natúrvakurt er á fjøllunum, og nøgd av fólki, bæði úr Skandinavia og aðrastaðni, fer hagar til stuttleika, men ísurin er svikaligur, ofta kunna rivur vera í honum, sum ókunnugt fólk ikki varnast um, so tey ganga í tær.
Fyri at gera tað lættari hjá fólki at ferðast í hesum óbygdum hava norðmenn frá gamlari tíð bygt smáttur víða hvar á fjøllunum, so fólk fáa hildið til har, tá ið kavarok kemur á tey. Har sum gøturnar ganga eftir fjøllunum, standa varðar sum í Føroyum. Nú verða bygdagøturnar lítið brúktar, tí teir hava lagt bæði jarnbreytir og vegir eftir fjøllunum. Á fjøllunum eru bæði úlvar og bjarnir, men kortini er ikki so nógv til av teimum nú sum fyrr. Villrein er nakað av, og rýpan trýtur ikki. Heilt norðuri ígjøgnum, á Finnmarkini teir kalla, eru stórar heiðar við bæði lyngi og mosa, har halda sámarnir til við reindjórafylgjum sínum. Í Norðurnoregi, helst á oyggjunum, eru góð fuglabjørg, og har eigur bæði lundi, lomvigi og rita. Á summum hólunum eru so stór æðuvørp, at tað er ein heil innløga í dúninum. Summar av oyggjunum har norðuri eru grasgóðar og slættar, og har er óføra nógvur mógvur. Summir dalirnir í Norðurnoregi eru heilt góðir, men enn liggur nógv av landinum sum hagi.
Harðangursvíddir eru størsti háslætti í Evropa, uml. 10 000 km2. Partar av víddunum er friðaður tjóðgarður. Aðrir partar eru undir náttúruvernd. Her eru størstu villreinaflokkarnir í Evropa og mong óvanlig djór og djór, sum eru í týdningarvanda.
Norska landslagið ger tað trupult hjá landbúnaði og flutningi. Men afturfyri liggur væl fyri at fáa nyttu burtur úr vatninum til orku. Og so dregur landslagið nógv ferðafólk til Noregs at síggja órørda og stórfingna náttúru.
Veðurlagið[rætta | rætta wikitekst]
Fram við norsku vesturstrondini er veðurlagið ikki so ólíkt tí í Føroyum, kortini er tað ikki so skiftandi sum her. Vetrarnir eru oftast heldur lýggir, og mesta avfallið fellur niður sum regn. Hetta ger Golfstreymurin, sum rekur norður við allari strondini, hann hevur lýkku í sær, og havættirnar verða tí ikki so kaldar. Sumrini kunna ofta vera heldur vátlig, og sjáldan eru tey heilt heit. Veðurlag sum hetta kallast strondveðurlag.
Á eysturlandinum er veðurlagið øðrvísi, har eru vetrarnir kavamiklir og harðir, men sumrini eru heit. Hetta er landveðurlag. Norðast í Noregi er veturin eisini harður, -30 til -35 °C er ikki óvanligt, og ofta legst ógvuligur kavi niður, men kortini plagar ísur ikki at forða fyri siglingini. Ofta ganga strangir stormar, sum gera nógv um seg. Annars halda teir, at tað er væl lýggjari í Norðurnoregi, enn tað var fyri einum 100 árum síðani. Eplir og røtur vaksa heilt norðuri í Finnmarkini, og í teimum veðurgóðu dølunum veita teir ikki sørt av korni. Har norðuri stendur sólin um hásummarið á luftini alt samdøgrið, men mitt í november hvørvur hon og sæst ikki aftur í tveir mánaðir.
Sjógvurin við Noregs strendur hevur almikla ávirkan á veðurlagið í landinum. Flógvur sjógvur rekur úr Atlantshavi í bæði Pólhav og Noregshav og ger lýggjari veðurlag. Veðurlagið er skiftandi, landið er stórt, og jarðfrøðiligu viðurskiftini eru ymisk. Høgu fjallaryggirnir gera, at avfallið er nógv á Vesturlandinum, og veðurlagið er meira støðugt á Eysturlandinum.
Tað er óguliga ymiskt, hvussu hitaviðurskiftini eru ymsastaðni í Noregi. Serliga trý viðurskifti gera seg galdandi:
- Breiddarstig. Jú longri norðuri, jú kaldari.
- Hæddin oman sjóvar. Tað verður umleið 0,6 °C kaldari hvørjar 100 m, vit koma upp í fjøllini.
- Teinurin frá strondini. Jú nærri strondini, lýggjari er veturin.
Býir[rætta | rætta wikitekst]
Høvuðsstaðurin er Oslo. Landið eystanfyri Oslofjørðin eitur Østfold. Har eru býirnir Fredriksstad, Halden, Moss og Sarpsborg. Í øllum hesum býunum eru ídnaðarvirkir. Tey flestu framleiða okkurt úr viði. Vestan fyri Oslofjørðin er Vestfold. Har eru býirnir Sandefjord, Kongsberg, Skien, Drammen og Fredriksstad. Sandefjord er reiðarabýur, við Kongsberg høgga teir silvur, og har er eisini ein vápnasmiðja. Í Porsgrunn og Rjukan gera teir salpetur. Arendal og Kristiansand eru fiskivinnubýir. Bergen er næststørsti býur í Noregi. Trondheim er gitin fyri dómkirkjuna, sum man vera ein tann vakrasta í øllum Norðurlondum. Størstu býirnar á Norðlandinum eru Narvik og Bodø. Við Kirkenes tætt við russiska markið eru stór jarnnám.
Størstu býir í Noregi 2018:
Fylkir í Norra[rætta | rætta wikitekst]
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Sí eisini: Politiskir flokkar í Norra
Stjórnarskipan[rætta | rætta wikitekst]
Noreg er kongsveldi. Stjórnarovasti er Haraldur kongur V; Harald V kongur av Noregi saman við Haakon Magnus krúnprinsi og dóttur hansara Ingrid Alexandra, sum er nummar trý í arvafylgjuni til norsku trónuna. Núverandi norska kongshúsið er ungt. Abbi núverandi Noregs kong, Håkon VII, var í 1905 á eini fólkaatkvøðu valdur til kong eftir at samveldið við Svøríki fór í upploysn. Áðrenn hann gjørdist kongur í Noregi, nevndist hann Carl prinsur og var næstelsti sonur Fríðrikk VIII í Danmark. Núverandi Noregs kongur er triðjur í røðini í hesi ættini. Olav V ráddi fyri borgum frá 1957 til 1991, tá núverandi Harald 5. tók við. Ongantíð fyrr hevur fólksligi stuðulin til norska kongshúsið verið størri enn í 2014; ein kanning, sum Norstat hevur gjørt fyri NRK vísir, at 82 prosent av fólkinum í Noregi tekur undir við at Noreg framhaldandi skal vera eitt kongsveldi [7].
Í Noregi er eisini fólkaræði, t.e., at norðmenn velja, hvør skal á ting. Fjórða hvørt ár verða 169 umboð vald í Stórtingið. Allir borgarar í Noregi, sum fylla 18 ár í valárinum, ella eru eldri, hava valrætt. Stórtingið samtykkir lógirnar, sum skulu galda í Noregi, og Stórtingið velur eisini landsins stjórn. Almenna umsitingin veksur. Samfelagið verður meira og meira fjøltáttað og tískil truplari at stýra. Tí verða tey, sum arbeiða fyri bæði land og kommunur fleiri. Í privatu vinnuni verða fleiri, sum veita fólki ymsar tænastur, nevnast kunnu krambafólk, fólk í ferðavinnuni, sakførarar, v.fl. Noreg er heimsins besta land at liva í; tað vísur eitt yvirlit hjá ST, sum vísur hvussu livikorini eru í heimsins londum [8]. Yvirlitið tekur hædd fyri m.a. livialdri, útbúgving og inntøku pr. íbúgva. Yvirlitið brúkar tøl frá 2010 til at rokna livikorini út og hevur Avstralia og New Zealand sum ávíkavist nummar tvey og trý á listanum. Danmark er á einum 19. plássi, meðan Niger, Kongo og Simbabvi eru niðast [9].
Skúlaskapur[rætta | rætta wikitekst]
Skúlarnir tróta ikki í Noregi, barnaskúli er í hvørjari bygd, og so eru nógvir fremhaldsskúlar og háskular. Í Noregi er 10 ára skúlaskylda, og øll hava rætt til 3 ára skúlagongd afturat. Tað merkir, at tey flestu ganga í skúla í minst 13 ár, áðrenn tey koma út í vinnulívið [10].
Javnrættindi[rætta | rætta wikitekst]
Noreg er ein av fyrstu tjóðum ið broytti støðu tá tað kom til kvinnu rættindi, minniluta rættindi og rættindi til kynsligan samleika.
Norra er heimsmeistari í javnstøðu. Tað vísir ein kanning frá World Economic Forum í 2008 [11]. Granskarar hava mett londini eftir hvussu kvinnur hava atgongd til útbúgving, heilsu, politiska makt og pengar. Noreg liggur ovast á javnstøðulistanum, beint framman fyri Finnland. Á triðja plássi liggur Svøríki. Danmark er nummar sjey á listanum [12]. Samkynd kunnu giftast í Noregi; Norra fær kynsleyst hjúnalag í 2008, og samstundis sleppa samkynd at ættleiða børn. Hóast tað gjørdist lógligt hjá samkyndum og tvíkyndum monnum at geva blóð í Svøríki í 2010, og í Stóra Bretlandi í 2011, hevur Norra enn ikki valt at broyta lógina [13]. Hóast samkyndir og tvíkyndir menn ikki at sleppa at geva blóð, so sleppa samkyndar og tvíkyndar kvinnur væl tað.
Yvirgangur[rætta | rætta wikitekst]
Óttin fyri yvirgangi í Noregi í 2012 er so mikið stórur, at stjórnin hevur kunnað fleiri stórtingslimir um vandan fyri yvirgangi [14]. Løgmálaráðharrin, Grete Faremo, og verjumálaráðharrin, Anne-Grete Strøm-Erichsen, vóru tann 1. oktober 2012 á einum loyniligum fundi við uttanríkis- og verjunevndina hjá Stórtinginum, har tær kunnaðu um økta vandan fyri yvirgangi. Ráðharrarnir nevndu nøvnini á fleiri islamistum, sum kunnu hugsast at ætla at fremja yvirgang. Sum skilst er hetta fyrstu ferð, at upplýsingar um navngivnar persónar verða latnar á einum slíkum fundi. Við á fundinum vóru eisini umboð fyri fregnartænastuna hjá politinum, PST, og fregnartænastuna hjá herinum. Hildið verður, at umleið 40 persónar í Norra verða mettir at vera møgulig vandamikil yvirgangsfólk. Nøkur teirra eru norðmenn, sum hava vent um til islam. Hini eru fólk, sum eru ættað úr Afganistan, Pakistan, Irak, Somalia, Tunesia og Algeria. Sambært fregnartænastunum hjá løgregluni og verjuni hevur óttin fyri yvirgangsálopum í Noregi ongantíð verið størri enn í 2012.
Brotsverk[rætta | rætta wikitekst]
Millum tær mongu talvur, sum hava sett sær fyri at lýsa heimsins londum, er "Global Peace Index", ið heftir seg við vandamál, at liva í ymsu londunum. Í 8 ár hevur Institute for Economics and Peace (IEP) skipa henda lista, sum vísur at Irak er ótryggasta landið at liva í og Noreg er tryggasta land í øllum heiminum [15][16]. Fyrningarfreistin fyri dráp og álvarslig brotsverk kann gerast søga í Noregi. Tað merkir, at ein brotsmaður ongantíð sleppur undan revsing. Stórtingsnevndin við løgmálum fer væntandi í mars 2014 at atkvøða um at beina burtur 25 ára fyrningarfreistina í álvarsligum brotsverkum. Tað er Kristiligi Fólkaflokkurin, sum hevur lagt uppskotið fram. Flokkurin vil beina burtur fyrningarfreistina í álvarsligum málum sum siðamisbroti, neyðtøku- og drápsmálum. "Eg eri troyttur av at síggja, at brotsmenn sleppa at ganga leysir, tí revsimál eru fyrnað", sigur framsøgumaður Jan Arild Ellingsen hjá norska Framburðsflokkinum. Framburðsflokkurin legði eitt líknandi uppskot fyri Stórtingið í 2013, men tá hendi onki meira, tí uppskotið skuldi takast við í ein størri "pakka" [17]. Roknað verður við, at meiriluti fæst fyri uppskotinum at burturbeina fyrningarfreistirnar fyri álvarslig brotsverk í Noregi [18].
Skøkjulevnaður[rætta | rætta wikitekst]
Skøkjulevnaður er ólógligur í Norra. Í Noregi verður skøkjulevnaður mettur sum harðskapur móti kvinnuni, og hetta varð bannað við lóg í 2008. Alsamt fleiri norðmenn verða tiknir fyri at keypa sex frá skøkjum. Norska løgreglan hevur t.d. í 2008 tikið 260 menn. Fleiri enn 95 % av teimum norsku prostitutieraðu eru útlendingar; flestu skøkjurnar í Noregi eru úr Nigeria og Eysturevropa [19].
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Sum heimsins fimtistørsti oljuframleiðari er Noreg á 23. plássi millum heimsins týdningarmestu búskapir. Strondin í Noregi er long, og sjógvurin hevur altíð havt stóran týdning. Nógv tættbygd pláss eru á vesturstrondini og í Tróndaløgum. Jarðgass og olja hava stóran týdning hjá teimum, sum búgva á vesturstrondini. Og flest øll í Norðurnoregi liva av fiskavinnu. Arbeiðsplássini í bæði fiskivinnuni og landbúnaðinum eru nógv fækkað seinastu árini. Nú arbeiðir bara 30. hvør norðmaður í hesum vinnum. Tað eru 2,9 % [20].
Tá ið komið varð fram á olju og gass í Norðsjónum í 1969, hevði tað stórar búskaparligar broytingar við sær í Noregi, og landið er nú størsta oljuland í Evropa. Mong túsund fólk starva í oljuvinnuni, annaðhvørt á boripøllum, á reinsiverkum ella í smiðjum, ið gera til dømis skip og pallar til oljuvinnuna. Noreg selur hinum londunum í Evropa meginpartin av oljuni og gassinum. Mong fólk arbeiða í ídnaðinum, týðandi vinnuvegir eru skipasmíð, námsvinna og oljuvinna.
Handilsflotin í Noregi er ein av heimins størstu. Mong túsund fólk arbeiða á skipasmiðjum og sigla við farmaskipum og ferjum, sum javnt og samt sigla ímillum býirnar og oyggjarnar á vesturstrondini. Størsti havnabýur er høvuðsstaðurin, Oslo. Sløk hálv millión fólk búgva í hesum ferðarmikla býi, sum er mentunarligur, útbúgvingarligur og íðnaðarligur miðdepil í landinum.
Í 2004-2014 hevur virðisøkingin í Norðurnoregi verið tvær ferðir størri enn nakra aðrastaðni í landinum. Í Norðurnoregi hevur tann árligi vøksturin verið 9 % ímóti 1,5 % longri suðuri í landinum. Vinnugreinarnar, sum hava givið Norðurnoregi so stóran fyrimun, eru olja og gass, fiskivinna og aling, sjóvinna, flutningur og námsvinna. Hetta kemur fram í einari frágreiðing, um greiningarfyritøkan Oslo Economics og norska reiðarafelagið Rederiforbundet hava skrivað í februar 2014 eftir at hava kannað virðisøkingina í teimum norðastu økjunum í arktisku londunum Noregi, Kanada, USA og Russlandi. Kanningin vísir eisini, at virðisøkingin í Norðurnoregi hevur verið størri enn í norðurøkjunum í hinum londunum [21].
Landbúnaður[rætta | rætta wikitekst]
Bara uml. 3 % av landinum er dyrkað. Veðrið setur harðar treytir fyri landbúnaði í Noregi. Tað er kalt og grýtut lendi, so tað er fáastaðni, at landbúnaður fæst at kasta nakað av sær. Landslagið er betri til beiti. Tí hava flestu bøndur í Noregi kríatúr. Helst seyður trívst væl, tí seyður kann ganga í brattlendi. Seyðurin er bara inni, tá ið nógvur kavi liggur.
Hóast ikki meir enn uml. slakur triðingur av Noregi er undanvelt, so livir 20 % av fólkinum av landinum, men tá er skógbrúkið uppíroknað. Besta jørðin er á eysturlandinum, í Eysturdalinum, Gudbrandsdalinum og Valdres. Har eru summir garðarnir heilt stórir, og teir velta bæði hveiti og bygg, annars er havri tað kornslagið, sum verður mest velt í Noregi. Røtur og eplir verður velt um alt landið. Av tí teir hava so góðan summarhaga, hava norsku bøndurnir nógv neyt, harfyri mugu teir eisini hava nógv hoyggj, og grasbøurin er tí bæði stórur og væl umsitin. Í teimum sløttu dølunum á eysturlandinum brúka teir maskinamboð, men nógvastaðni er bøurin so brattur, at hann má sláast við líggja. Oftast liggur eitt strekki av skógi til garðarnar, og nógvur bøndur fáa tá líka nógv burtur úr skóginum sum tað, garðurin annars gevur av sær. Trøini verða høgd um heystið og veturin, síðan draga teir tey út á áarbakkarnar, og tá ið toybilið kemur um várið, verða tey floytt oman eftir ánni til sagvirkini, sum standa niðri í slættadalinum, har sum áin rennur møk. Ikki ber til at lata trøini reka, sum tey vilja, nakrir menn mugu fara við og ansa eftir, at tey koma ikki føst. Hesir menn, floytarar teir kalla, mugu vera bæði kvikir og djarvir, tí ikki er sjáldan, at teir noyðast út eftir stokkunum til at loysa, tá ið onkur stokkur er komin tvørtur fyri og heldur øllum fylgsninum. Tær áirnar, sum einamest viður verður floyttur eftir, eru Lågen í Gudbrandsdalinum og Glommen í Eysturdalinum. Nógv av viðinum verður útflutt sum hølvað og tilsagað timbur, men nógv verður eisini brúkt sum ráevni á ymsum ídnaðarvirkjum, ella smiðað til møblar og annað í sjálvum landinum. Á summum ídnaðarvirkjunum mala teir viðin sundur og gera hann til sellulosu, og úr henni kann fáast ymiskt, til dømis filmar, kunstsilki, spreingievni o.a.
Eystan og sunnan fyri Tróndheimsfjørðin er slættlendi, og har eru enn sum fyrr nógvir og stórir garðar. Á summum av hesum gørðunum fáa teir ovurhonds nógv hoyggj. Í Norðurnoregi eru garðarnir oftast heldur smáir, og tað vanliga er, at bøndurnir, ið hvussu er teir, sum sita nær við strondina, rógva út, tá ið tað ber teimum til. Norðast í Noregi á Finnmarkini búgva sámarnir. Teir liva av reindjórahaldi. Um veturin ganga djórini inni á heiðunum og skava sær mosa upp undan kavanum, og um summarið reka teir tey oman móti strondini. Í hørðum vetrum, tá ið skari legst á kavan, fara tey at svølta, og tá er skjótt til at tey fara burtur av leið. Men tá er vandi fyri hond, tí úlvarnir leggjast á tey, og sámarnir munna hala avstað við hundum at leita. Tey seinnu árini hava teir roynt at fáa hoyggj sunnanífrá, tá ið ringast hevur staðið til. 150 djór má ein maður hava, fyri at húskið kann hava nóg mikið til at liva av. Fyrr búðu sámarnir altíð í tjøldum, men nú eru teir flestu búfastir.
Ídnaður[rætta | rætta wikitekst]
Koli er lítið til av í Noregi, men jarn høgga teir í fleiri støðum, málmurin er kortini ikki nær so góður sum tann svenski, teir rokna við, at tað eru ikki meira enn 30 % av reinum jarni í honum, tað mesta verður selt av landinum. Kopar er í fleiri støðum, bestu námini eru við Rørås. Við Kongsberg høgga teir silvur, djúpasta holið er 1000 m undir jørð. Mesta grótið í Noregi er granitt, hetta er bæði hart og vakurt grótslag. Tætt við býin Halden hava teir ovurhonds stórt gróthol. Har verður grótið sagað ella høgt til flísar ella laðingargrót, og síðan verður nógv av tí selt til ymis lond. Summastaðni er eitt annað grótslag, sum eitur skifer, tað verður sagað til taksteinar. Til drívkraft í ídnaðarvirkjunum brúka teir allastaðni elmegi, og hon trýtur ikki í Noregi. Fossarnir eru bæði stríðir og nógvir og elvirkini mong. Eitt tað størsta elverkið er við Rjukanfossin á Suðurlandinum. Har gera teir ovurhonds nógv kálksalpetur. Nógvur ídnaður virkar vøruúrdráttir úr bæði fiskivinnu og landbúnaði. Nevnast kunnu t.d. sláturvirki, mjólkarvirki og virki, sum súlta grønmeti og frukt. Nevnast kunnu eisini virki, sum gera ymsar útdráttir úr fiski o.ø. Norðmenn fáa nógva orku úr náttúruni. Teir fáa t.d. ravmagn úr vatnorku. Noreg er eitt av teimum fáu londunum í heiminum, sum fær alla el-orku sína úr vatnorkuverkum.
Norðmenn fáa uml. 12 ferðir so nógva jarðgass og olja, sum teir brúka sjálvir. Meginparturin verður tískil fluttur út. Síðani fyrsta oljukeldan, Ekofisk, varð funnin á norska landgrunninum í 1969, hevur oljuvirksemið otað seg longur og longur norður eftir framvið norsku strondini. Í dag fevnir leitingin eisini um økini heilt har norðuri í Barentshavinum. Men tað finnast eisini undantøk tvs. øki, har mótstøðan móti oljuleiting hevur verið so mikið stór, at tað hevur ikki eydnast oljumyndugleikanum at fáa grønt ljós frá Stórtinginum til at lata upp t.d. leiðirnar við Lofoten, Vesterålen og Senja fyri oljuleiting og eftir tað framleiðslu. Flokkarnir í Stórtinginum eru ósamdir um í heila tikið at loyva leiting í hesum økinum, ið er ríkt fiskiøki og sera náttúruvakurt. Arbeiðaraflokkurin, Høgra og Framburðsflokkurin eru fyri leiting. Sosialistiski Fólkaflokkurin, Miðflokkurin, Vinstri og Kristiligi Fólkaflokkurin eru ímóti [22]. Higartil hevur tað so ikki verið møguligt at fáa meiriluta fyri oljuvirksemi í økinum.
Fiskiskapur[rætta | rætta wikitekst]
Av tí fólkinum, sum býr úti við norður- og vesturstrondina, livir tað mesta av hvalaveiði, fiskiskapi ella sigling. Fiskurin trýtur ikki fram við norsku strondini. Á Sørlandinum fiska teir nógvan makrel. Um summarið fáa teir hann í gørnum, sum verða sett um kvøldið og tikin uppaftur morgunin. Um heystarnar kemur makrelurin inn á firðirnar, og tá kasta teir nót eftir honum. Á Vesturlandinum er tað toski og sild, teir royna eftir. Í januar mánað koma sildatorvurnar inn móti Mørustrondini, og so geva tær seg so við og við suður við landinum. Sildin verður fingin bæði við snurpunót, og, tá ið torvurnar geva seg heilt inn á firðirnar, við vanligari nót. Fitisildin kemur um heystið og stendur fram við allari vesturstrondini líka norður í Finnmarkina. Nógv av sildini verður saltað, og nakað verður lagt í blikk, men meginparturin fer til sildaoljuvirkini og verður gjørt til t.d. sildamjøl ella sildaolju.
Nú kraftblokkur meira og meira verður settur í veiðiskipini, og teir kunna nýta bæði betri og størri nótir, kann hetta økja nógv um veiðinøgdina. Toskur fæst fram við allari vesturstrondini, men bestu miðini eru norðuri við Lofoten og Møre. Januar til apríl er besta tíðin har norðuri, tá kemur fiskurin inn at gýta og stendur ofta tættur á grunnunum. Tá leita smærri og størri før av øllum norðurlandinum til Lofoten. Í øllum bygdum har norðuri, sum hava so fræga bryggju, at skip fáa lagt at, yðjur við fólki, og tað er sum lívið er vaknað av nýggjum aftan á tann myrka veturin. Sum allastaðni verður nú í Noregi meira og meira av tí fiski, sum kemur feskur til lands, skorið til flak og útflutt í frystum líki. Størsta flakavirkið í Noregi er Findus í Hammerfest, sum føroyskur verkfrøðingur hevur verið uppií at leggja til rættis [23]. Nakað av fiskinum verður saltað og selt sum saltfiskur til t.d. Italia og onnur lond, ella hann verður virkaður til klippfisk og seldur til Brasil ella Spania. Men nógv verður bara flakt og síðan hongt upp at turka. Norðmenn selja eisini hópin av turrum fiski til lond í Afrika.
Eitt annað gott fiskipláss er norðuri í Finnmarkini. Um várarnar kemur eitt lítið laksaslag, sum eitur loddan, inn á firðirnar at gýta, og toskurin gongur aftan á hana. Hesa árstíðina kunna teir fiska heilt nógv har norðuri. Men Íshavið er svikaligt, og ikki er tespiligt, tá ið hann brennur á við kavaroki og stormi av útnyrðingi. Men tað er ikki bara fram við strondini, at norðmenn royna. Summir leita eisini til Hetlands ella Føroya, og summi línuskipini royna í Eystur- og Vesturgrønlandi og føra góðan fong av toski og kalva heim. Í norsku áunum er væl til av bæði eyrriða og laksi, og helst norðuri í Troms veiða teir hópin av laksi. Í vøtnunum er nógvur eyrriði, og menn fáa hópin av peningi frá fremmandum sílafiskarum, sum leiga sær rætt at fiska.
Kópi skjóta norðmenn nakað av. Tey skipini, sum veiða kóp, royna heilt norðuri í Íshavinum, og teir skjóta kópin á ísinum. Hetta er vandamikil veiða, og skipini mugu vera ógvuliga sterkt bygd. Fyrr skutu norðmenn hópin av stórhvali í Íshavinum, men hann minkaði so nógv, at tað loysti seg ikki. Teir góvust kortini ikki, men fóru líka suður í sunnara Íshavið at royna. Fyrst høvdu teir støð á nøkrum oyggjum har suðuri, sum taka við hvalunum frá hvalastingarunum til at skera upp og og viðgera teir, meðan onnur skip flyta útgerð til teirra. Flestu av hesum flótandi hvalakókaríunum, teir kalla, eru úr Sandefjord í Vestfold.
Afturat tí stóra fiskiflotanum hava norðmenn eitt ógvuliga stórt tal av farmaskipum, norski handilsflotin er millum teir størstu í heiminum. Nógv av hesum skipunum sigla millum ymsar havnabýir í Evropa og pláss í øðrum heimspørtum, og tað kunna ganga ár ímillum, at tey eru heima í Noregi. Tey seinnu árini hava teir bygt nógv tangaskip, sum sigla við olju frá oljulondunum. Summi av teimum eru ógvuliga stór, upp um 100 000 tons, og norsku reiðaravirkini vinna stórpening frá siglingini.
Afturat vanligu fiskivinnuni, hevur eitt nýtt slag av fiskivinnu tikið seg upp seinastu 30 árini. Tað er aling. Alararnir hava fisk í "fjósi" [24]. Teir hava fisk í stórum nótum úti á sjónum. Henda "nýggja" vinna hevur havt stórar trupulleikar at dragast við. M. a. hava nógvar fiskisjúkur gingið í alibrúkunum. Men nú eru norðmenn um at fáa bast sjúkunum, so nú fáa alarar tikið nógvan fisk hvørt einasta ár. Og nú er eisini aling tryggari vinnuvegur enn vanlig fiskivinna.
Skógbrúk[rætta | rætta wikitekst]
Umleið 40 % av Noregi eru skógvaksin. Góð nytta fæst burtur úr skóginum. Trøini verða feld og brúkt í bæði pappírsvinnuni og byggivinnuni. Sumt verður eisini tikið til brenni. Tí er skógarvinnan tryggasta inntøka hjá nógvum bóndum.
Handilsviðurskifti[rætta | rætta wikitekst]
Í 2010 seldu norðmenn tænastur og vørur fyri 137,0 mia. $ í útlondum, og teir keyptu 74,0 mia. $ [25]. Tað er heilt nógv, afturímóti øðrum londum. Meiri enn helvtin av norska vøruútflutninginum eru olja og jarðgass. Uttanríkishandil Noregs er grundaður á náttúrutilfeingið, á málm og onnur steinsløg, fiskivinnu, skógarvinnu og fossamegi. Nú er búskapurin mest bundin av oljuvinnuni. Stórur partur av útflutninginum er orka, olja og gass.
Hesi lond handlar Noreg við (sbrt. CIA World Factbook 2009 [26]):
Samferðslukervi[rætta | rætta wikitekst]
Tað sigur seg sjálvt, at í so fjallbygdum landi sum Noreg er torført at gera vegir. Teir hava skjótgangandi skip at sigla millum størstu býirnar, og so sigla smærri før til tey smærru plássini. Men teir hava eisini langar vegir og jarnbreytir. Jarnbreytin millum Bergen og Oslo er soleiðis 500 km. Hendan jarnbreytin var ógvuliga torfør at leggja, nógvastaðni vóru djúpar gjáir fyri, sum teir máttu byggja brúgvar tvørturum, og í nógvum støðum máttu teir spreingja seg ígjøgnum fjøllini. 178 tunlar eru á vegnum, og tann longsti er 5 km langur. Í stórkava um veturin er torført at fáa koyrt, teir brúka kavaplógv, men viðhvørt kunna fannirnar vera so stórar, at tær heldur ikki koma fram. Ein enn longri jarnbreyt er tann millum Trondheim og Oslo. Bilvegirnir eru nógvir, nú mesta samferðslan millum bygdirnar er við bili. Síðstu 50 árini hevur flogferðslan í Noregi sum aðrastaðni fingið størri og størri týdning. Størstu flogstøðirnar eru Gardemoen-støðin í Oslo og Flesland í Bjørgvin [27]. Tað eru kortini ikki øll flogfør, sum seta seg á landi. Summi bæði seta seg og taka seg á flog av sjónum, og hetta slagið verður nakað brúkt í Norðurnoregi.
Av tí at so lítið fólk býr í Noregi, og landið er smalt og langt, verður ofta langt at flyta fólk og farm. Fyrr var næstan allur tungur farmur fluttur við skipi. Flutningur yvir land gekk seint og var ótryggur. Fjøll og djúpir dalar, og ikki at tala um kavan um veturin, elvdu til stórar trupulleikar. Seinastu árini eru íløgur lagdar í berghol og vegir. Tí ber til at koyra nógvastaðni um veturin nú, har ikki var hugsingur um at fara fyrr. Tí verða farmur og fólk mest flutt við bili nú á døgum. Er langt at fara, eru bæði flogfør og tok til at taka.
Fólkið[rætta | rætta wikitekst]
Norska fólkið, næstu frændur okkara, er yvirhøvur eitt arbeiðssamt og djarvt fólk. Um norsku sjómenninar verður sagt "der fartøj flyte kan, der er han første mann" [28], og fleiri av teimum gitnastu kanningarmonnunum í Polarlondunum hava verið norðmenn. Trúgvin er sum í hinum Norðurlondunum tann lutherska. Í norðastu fylkjunum er mesta fólkið sámar. Í 2008 fluttu tilsamans 66 961 fólk til Noregs. 23 615 norðmenn fluttu í útlond [29]. Mest nýttu nøvn í Norra í 2008 eru gentunavnið Linnea og dreingjanavnið Lukas. Árið fyri vóru hesi Sara og Mathias. Annars eru hesi ofta ovarliga á listanum: Markus, Jakob, Jonas, Emma, Thea og Nora. Tekur man Oslo burturúr, so er ein munur at síggja. Nógv mest nýtta dreingjanavn í Oslo er Mohammed. Triðja hvørt barn í Oslo kemur frá ikki-norskari bakgrund.
Fyrst í 2014 hevur Noreg 25 000 fleiri menn enn kvinnur. Men fyri tíggju árum síðani vóru 39 000 fleiri kvinnur enn menn [30]. Av londunum í Evropa við einum fólkatali yvir eina millión, eru Noreg og Írland tey einastu londini sum hava yvirskot av monnum. Í Noregi eru 49,7 % kvinnur, sum merkir, at tað í 2014 eru 990 kvinnur fyri hvørjar 1000 menn.
Náttúra[rætta | rætta wikitekst]
Náttúruvernd[rætta | rætta wikitekst]
Stórur partur av Noregs landi er hagi og skógur, og helst í fjøllunum og ónomin náttúra. Hesi øki eru ógvuliga viðkvom og tola erlítla dálking. Súrt regn og geislavirkið avfall hóttir áir, vøtn og skóg. Tí taka norðmenn dyggiliga undir við millumtjóða náttúruvernd. Av tí at Noregs náttúra er so egin og fjølbroytt, hevur Noreg millumtjóða skyldu at verja plantur, náttúru og sjáldsom djór, til dømis jervin.
Gróður[rætta | rætta wikitekst]
Á láglendinum í Suðunoregi veksur leyvskógur og annar vøkstur, ið trívst væl í hita. Vanligasti skógurin í Noregi er nálaskógur, bæði grann og fura, lyngur og mosi grør ímillum trøini. Ovast í líðunum veksur bjarkskógur, og har er nógvur soppur. Í fjøllunum er fjølbroyttur vøkstur, í neðra er pílur, lyngur og dvørgbjørk, í erva aktisk frosmýri, og har vaksa bara harðbalnar smáar urtir, til dømis rýpuber og fjallabrúður. Ovast á fjøllum við jøklarnar er als eingin vøkstur. Skógur veksur ikki í arktiskum veðurlagi.
Dýralívið[rætta | rætta wikitekst]
Mong dýr í Noregi hava lagað seg eftir arktiskum veðurlagi - jervur, læmingur, reindýr, fjallarevur og snjóugla, sum eru norðast og hægst á fjøllum. Í skóginum eru t.d. hara, revur og elgur. Har byggja rovfuglar, til dømis falkur, heykur og ugla, og smáfuglar í stórum tali. Sunnari í landinum, har veðurlagið er lýggjari, eru grevlingur, stálormur og rádýr. Við strondina er vaðfuglur, sjófuglur og másafuglur, og í sjónum er sumstaðni hvalur og kópur. Nógvastaðni fram við sjónum eru fuglabjørg, har bjargafuglur og svartfuglur byggir í meingi. Vantandi føði av ovurfiskiskapi, oljudálking og umhvørviseitran hevur borið við sær, at bjargafuglurin síðan miðskeiðis í sjeytiárunum er minkaður í stórum.
Bjarnirnar í Norra verða alsamt færri, meðan talið á úlvum økist. Tað vísir ein frágreiðing frá Rovdata í 2013 [31]. Í 2012 vóru 137 bjarnir í Norra, og var tað ein afturgongd, samanborið við 2011, tá tær vóru 151 í tali. Í 2010 vóru 166 bjarnir í Norra. Hinvegin verða úlvarnir alsamt fleiri í tali, og í 2013 er talið mett til at liggja millum 64 og 77, samanborið við tølini fyri einum ári síðani, tá teir vóru millum 56 og 64 í tali [32].
Mentan[rætta | rætta wikitekst]
Høvuðsgrein: Norsk mentan
Klæði[rætta | rætta wikitekst]
Norðmenn eru sera fegnir um tjóðbúnan. Gomlu búnarnir eru ikki teir somu í hvørjari bygd. Farið verður í tjóðbúna, tá ið veitslur eru, til dømis barsil, brúdleyp ella 17. mai. Tjóðardag Noregs, 17. mai, ganga børnini skrúðgongu.
Tónleikur[rætta | rætta wikitekst]
Norskur fólkatónleikur hevur uppruna sín í gerandisvinnuni. Frá ærgishaldi á fjøllunum stava gomul ljóðføri, til dømis nævurlúrður og bukkahorn, og sermerktir sanghættir, til dømis kulokk og kauking. Fólkatónleikurin var nær knýttur at dansi, og ljóðførini, tey nýttu, vóru til dømis landleiki, munnhørpa og hardingfiól. Sámar hava egnan fólkatónleik joyk.
List[rætta | rætta wikitekst]
Týdningarmesta íkast Noregs til alheims byggilist eru tær sermerktu stavkirkjurnar. Byggihátturin er úr víkingaøld. Røros er á alheims tjóðminnaskránni hjá UNESCO, eins og bryggjan í Bjørgvin, stavkirkjan í Urne og helluristirnar í Alta.
Bókmentir[rætta | rætta wikitekst]
Ludvig Holberg (1684–1754).
Aasmund Olavsson Vinje (1818–1870).
Henrik Ibsen (1828–1906).
Bjørnstjerne Bjørnson (1832–1910).
Jonas Lie (1833–1908).
Alexander Kielland (1849–1906).
Knut Hamsun (1859–1952).
Sigrid Undset (1882–1949).
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ "Arealstatistics for Norway 2020" (in no). Kartverket, mapping directory for Norway. 2019-12-20. https://www.kartverket.no/Kunnskap/Fakta-om-Norge/Arealstatistikk/Arealstatistikk-Norge/. Heintað 2020-03-07.
- ↑ "Population, 2021-01-01" (in no). Statistics Norway. 2021-01-01. https://www.ssb.no/en/befolkning/statistikker/folkemengde/aar-per-1-januar. Heintað 2021-02-23.
- ↑ http://snl.no/Norge/historie_%E2%80%93_3
- ↑ http://www.folkemord.no/Norge/8904/8526
- ↑ http://www.bt.no/na24/article472254.ece
- ↑ Frå 1. januar 2020 er det 356 kommunar og 11 fylke i Noreg.
- ↑ http://www.nrk.no/norge/enorm-stotte-til-kongefamilien-1.11720904
- ↑ http://theforeigner.no/pages/news/un-says-norway-still-best-place-to-live/
- ↑ http://www.undp.org/publications/hdr2010/en/HDR_2010_EN_Complete.pdf
- ↑ http://snl.no/Norge/skole_og_utdanning
- ↑ https://members.weforum.org/pdf/gendergap/report2009.pdf
- ↑ http://www.allcountries.org/ranks/gender_gap_gender_equality_country_rankings_2008.html
- ↑ http://www.nrk.no/trondelag/_-homofile-ma-fa-gi-blod-1.8255722
- ↑ http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/Norske-politikere-advart-mot-navngitte-islamister-7024409.html
- ↑ http://voices.yahoo.com/top-5-safest-countries-world-685000.html
- ↑ http://www.theguardian.com/world/2007/may/30/duncancampbell
- ↑ http://www.vg.no/nyheter/innenriks/norsk-politikk/artikkel.php?artid=10104201
- ↑ http://www.vg.no/nyheter/innenriks/norsk-politikk/artikkel.php?artid=10137557
- ↑ http://www.nettavisen.no/nyheter/article3600564.ece#
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html
- ↑ http://www.vg.no/nyheter/innenriks/artikkel.php?artid=10145261
- ↑ http://www.dagsavisen.no/samfunn/vil-vente-med-olj-eboring-i-lofoten/
- ↑ http://img7.custompublish.com/getfile.php/1220930.1277.twtudxxwss/Findus-historikk.pdf?return=www.kystmuseene.no
- ↑ http://www.innovations-report.com/html/reports/agricultural_sciences/report-28555.html
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/no.html
- ↑ http://www.supersaver.no/flyplasser/bergen-lufthavn-flesland
- ↑ http://www.erlingviksund.no/default.asp?k=1&id=20&aid=7
- ↑ http://www.ssb.no/emner/02/barn_og_unge/2011/tabeller/befolkning/bef0700.html
- ↑ http://www.aftenposten.no/okonomi/Darlig-nytt-for-single-menn-7546690.html#.U11pDq1dXud
- ↑ http://www.rovdata.no/Nyheter/Nyhetsartikkel/tabid/3764/ArticleId/2121/Registrerte-faerre-bjorner-i-fjor.aspx
- ↑ http://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/Flere-ulver_-farre-bjorner-7217675.html#.Uazko9L0GGUhttp://www.aftenposten.no/nyheter/iriks/Flere-ulver_-farre-bjorner-7217675.html#.Uazko9L0GGU
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Fyrireikingarbreyt
Um fyrireikingarbreytina
Fyrireikingarbeytin er ein almennandi og lestrarfyrireikandi útbúgving, ið fevnir breitt um fleiri evni.
Vit stremba eftir at gera undirvísingina á fyrireikingarbreytini bæði fjølbroytta, viðkomandi og spennandi. Nógv er vanlig floksundirvísing, men bólka og verkætlanararbeið er eisini partur av gerandisdegnum. Á fyrireikingarbreytini fært tú eisini møguleika at arbeiða sjálvstøðugt við størri uppgávum.
Útbúgvingin er serliga ætlað tilkomnum, sum hava havt ein steðg frá skúlanum, men ætla sær víðari á eina styttri ella miðallanga hægri útbúgving.
Námsferðir, vitjanir og smærri verkætlanir uttanfyri skúlan og skúlatíðina eru vanlig, á fyrireikingarbreytini.
Framtíðarmøguleikar
Útbúgvingin gevur atgongd at søkja inn á hægri lærustovnar. At útbúgvingin, ið tekur tvey ár, í fleiri lærugreinum endar við lægri stigi enn útbúgvingar, ið taka trý ár, kann hava ávísar avmarkingar við sær. Hetta kann t. d. hava við sær, at ein, ið hevur gingið á fyrireikingarbreytini, og sum ætlar sær inn á ávísar hægri framhaldsútbúgvingar, kanska noyðist at taka eina ella fleiri lærugreinir á hægri stigi her.


text:
Sannleikin og Jack Sparrow
Jesus segði um seg sjálvan:
“Eg eri vegurin, sannleikin og lívið….” – Jesus (John 14:6)
Hetta eru ikki smá orð Jesus sigur um seg sjálvan. Vit trúgva øll at sannleikin er, tí um vit ikki trúgva uppá at nakað er satt, so er onki at tosa um. Eg eri heilt vísur í at grunda á tað at eg endurgav Orð Jesusar, so er tað heilt sikkurt longu onkur meining í tínum høvdi:
Skynsemi
Vit brúka dag og dagliga okkara heila at hugsa við, og vónandi er ein ávís skipan í okkara logikki. Hvussu kunnu vit grundgeva fyri, at okkara tilvera er av tilvild, tí avleiðingin um vit veruliga vilja halda fast við, at alt er av tilvild, er at so liva vit í chaos og ikki í cosmos! Sjálvt fólk sum ikki beinleiðis rópa seg trúgvandi játta hetta:
“Tað mest óskiljandi við alheiminum er, at alt er skiljandi.” – Albert Einstein
Men hví er tað so, hví kunnu vit yvir høvur skilja nakað? Hvussu kunnu vit líta á okkara egna vit og skil – sum sambært guðloysi bert er av tilvild, og tí ein tilvildarlig samanseting.
Eg spurdi einaferð ein guðloysing, um hansara heili er samansettur á skynsaman hátt, hansara aftursvar var ikki serliga skynsamt, men tað lata vit fara. Hvussu við tær, er tín heili samansettur á skynsaman hátt, ella eru allar tínar niðurstøður tilvildarligar? Les meira…


text:
Drongurin Kim hevur ógvuliga stóran áhuga fyri toski. Tað byrjar sum vanligur áhugi, men endar við, at hann verður sjúkliga upptikin av toskum. Eingin tekur hann í álvara, og øll, bæði mamman, lærarin og vinirnir gera gjøldur burtur úr honum. Hetta ger, at hann fer meiri og meiri inn í seg sjálvan og livir í síni dreymaverð.
Í veruleikanum hevði endin óivað verið tann, at Kim tekur lívið av sær, men í hesi bókini verður hann til ein tosk. Endiliga er hann millum vinir.
Hetta gevur rúm fyri fleiri tulkingum. Ein tulking kundi verið, at Kim druknar seg, men hetta hevði verið ov mikið fyri beiggja hansara Ova. Ovi vil vera við, at Kim nú svimur lukkuligur í havinum.
Svim fyri lívinum er ein skelkandi søga um happing. Hevur tú lisið hana, gloymir tú hana ikki.
Aftur


text:
Sálmur til fólkaskúlan - Framhaldsdeild (netútgáva)
Sálmar til fólkaskúlan, Framhaldsdeild, er ætlað næmingum í 8. til 10. flokki. Her eru uppgávurnar torførari, men eisini her stendur tað til læraran at meta um, hvat næmingarnir eru førir fyri.
Tilfarið kann eisini í stóran mun nýtast tvørgreinaligt. Her eru m.a. uppgávur í at samanbera sálmar, tekst og týðingar.
Aldursgrein: 8.-10. flokkur
Lærugrein: Kristnikunnleiki og átrúnaður
Kjarnaøki: Høvuðstættirnir í kristnari trúgv, list og mentan í søguligum og nútíðarligum høpi
Evni: Sálmar


text:
Sum fráboðað á ársaðalfundi bankans tann 30. mars í ár fer BankNordik nú undir eina skipaða tilgongd viðvíkjandi afturkeypi av egnum partabrøvum.
Afturkeypið av egnum partabrøvum er ein liður í tilgongdini at tillaga kapitalgrundarlagið soleiðis, at tað betur endurspeglar kapitalmál bankans.
Talan er um afturkeyp, ið fer fram í tíðarskeiðnum 30. mai – 30. desember 2016. Í hesum tíðarskeiði fer BankNordik at keypa aftur egin partabrøv fyri í mesta lagi 33 mió. kr. í marknaðarvirði.
Sambært ES-reglugerð skal BankNordik seta ein fíggjarligan ráðgeva, sum óheftur og uttan ávirkan frá BankNordik tekur handilsavgerðir og útinnir afturkeypið innanfyri kunngjørdu karmarnar. BankNordik hevur sett íløgubankan ABG Sundal Collier til at útinna afturkeypið.


text:
Rakel Helmsdal hevur skrivað eina ungdómsskaldsøgu, sum bæði í innihaldi og formi ferðast nýggjar leiðir og hevur víðan listaligan sjónarring. Hetta er ein fangandi og nemandi søga, sum lesarin upplivir bæði ígjøgnum ymisk tekst- og frásøgusnið og myndir: frásøgurødd, dagbókatekstir, tankatekstir, listar, skitsur og myndir bera øll søguna hjá høvuðspersóninum, Lauru, fram. Kathrina Skarðsá hevur myndprýtt bókina og givið henni eitt nýskapandi og sermerkt snið.
Ein beinagrind í einum kjarri. Ein knústur barndómur. Ein verð, sum tú ikki visti var til, men kanska hoyrir heima í. Eitt lítlafingurbein í lummanum og ein ryggsekkur á bakinum. Søgan um Lauru er ein ferð ígjøgnum minnir, manesjur við logandi kyndlum og ein leitan eftir svarum upp á brennandi spurningar. Einasta vitnið: dagbókin.
Skráin
- Vælkomin
- Nýggja blásikvartettin Euterpe spælir
- Lesarin sigur frá: Annika Dalsgaard
- Eyð Steinbjørnsdóttir hevur samrøðu við Rakel Helmsdal
Bókin fæst fyri serprís á tiltakinum.
Bókadeildin bjóðar øllum vitjandi kaffi, te og smákøkur.
Tiltakið er eitt samstarv millum Bókadeild Føroya Lærarafelags og Norðurlandahúsið.
Tilmelding krevst til øll tiltøk, eisini til tey, ið eru ókeypis. Hetta fyri at tryggja, at pláss er til øll og til smittuslóð. Tekna ókeypis atgongumerki á www.nlh.fo


text:
Fyri løtu síðan bleiv kunngjørt, at fyritøkan Breyðvirkið, sum tær báðar Fríða Hansen og Randi Olsen reka og eiga, er...
Tíðindi
Jákup Brúsá á Ársins íverksetaradegi 2021
Jákup er íverkseti og serfrøðingur innan talgilda marknaðarførslu, hann fer at hava eina framløgu, har hann gevur góð...
Runar Reistrup høvuðstalari á Ársins Íverksetaradegi 2021
Rúnar hevur verið stjóri og við í menningini av fyritøkuni Depop, sum fyrr í ár bleiv seld fyri 10 milliardir krónur....
Verkætlanin “Smátturnar Uppi Á Deildini í Mikladali” fíggjað umvegis Hópfígging
So var enn ein verkætlanin fíggjað umvegis Hópfígging, hesaferð var tað Smátturnar Uppi Á Deildini í Mikladali, sum...
Ó, søgur um djevulskap – sjónleikurin fíggjaður umvegis Hópfígging
So var enn ein verkætlanin fíggjað umvegis Hópfígging, hesaferð var tað pallsetingin av skaldsøguni eftir Carl Jóhan...
Ó, søgur um djevulskap – sjónleikurin á Hópfígging
Bókin, sum tú ongantíð fekst lisið? Ella tú kanska nettupp las og tí veist tú, at yvir 200 persónar traðka inn og út...
Nýggj hópfíggingarverkætlan á Kalsoynni
Endamálið við verkætlanini er at kveikja áhuga fyri Kalsoynni og at fáa vitjandi at steðga á og njóta løturnar úti á...
DUEL VANN DM Í ÍVERKSETAN
Í dag var Íverksetarahúsið karmur um Danmarksmeistaraheitið í íverksetan fyri fólkaskúlanæmingar. Endin var at...
Bókin “Tey búsettust á Oyrarbakka!” fíggjað umvegis Hópfígging
So var enn ein verkætlanin fíggjað umvegis Hópfígging, hesaferð var tað ein bók um fyrstu niðursetufólkini á...
Samrøða um nýggja verkætlan á Hópfígging
Hoyr áhugaverdu samrøðuna við Sólgerð Andreassen, sum GMF sendi í morgun Sólgerð Andreassen er ein av íverksetunum,...
Aðalfundur verið í Íverksetarahúsinum
Fríggjadagin tann 26. mars. 2021 varð ársaðalfundurin hildin í Íverksetarahúsinum. Fundurin byrjaði við at bjóða tí...
Nýggj verkætlan á hópfígging “Tey búsettust á Oyrarbakka”
Vilt tú vera við at tryggja, at søguligi varðin um búseting á Oyrarbakka verður útgivin? Nú hevur tú møguleikan at...