text:
Í skiftandi veðri frá sól til regn skipaði Havnar Hornorkestur fyri flaggdagshaldi á Vaglinum í Havn, har Regin Berg, stjórnmálafrøðingur og lærari á Glasir, helt røðu, sum er endurgivin longur niðri á blogginum.
Hornorkestrið og skótarnir gingu sum vant úr Kommunuskúlagarðinum oman á Vaglið. Henda hátíðardag verður Merkið vundið á stong, og vit minnast, at bretar viðurkendu Merkið tann 25. apríl í 1940 sum tjóðmerki føroyinga, sigur heimasíðan hjá kommununi. Siðvenjan við flaggdagshaldi á Vaglinum, sum vit kenna tað, hevur verið fastur táttur á hvørjum ári síðani 1947.
Seinastu árini hava Føroya Ellisakfør havt framsýning við sjáldsamum bilum og motorsúkklum í Tórsgøtu.
Í ár helt Regin Berg, stjórnmálafrøðingur og lærari á Glasir, flaggdagsrøðuna, sum er endurgvin niðanfyri.
Góðu áhoyrarar
Uppá nógvar mátar er tað løgið, at vit enn halda flaggdag. Vit liva í einum altjóðagjørdum heimi. Vit brúka fleiri tímar hvønn einasta dag á alnótini. Vit eru bitin av Netflix, HBO ella animé teknifilmum. Vit tosa meira um Trump, Putin og Kim Jong-un, enn um føroyskar politikarar.
So hví ganga runt og veittra við Merkinum í dag? Eru fløgg ikki avoldað? Vit eru heimsborgarar. Vit samskifta við allan heimin, og eru í allar mátar partur av altjóða búskapinum. So hví yvirhøvur ganga upp í, um vit eru føroyingar?
Svarið er einfalt. Vit hava brúk fyri tryggleika – vit hava brúk fyri at vita, hvørji vit eru, vit hava brúk fyri at vita, hvar vit hoyra til. Alheimurin gevur okkum so ómetaliga nógv fantastisk tilboð, men tey eru ov nógv, skifta ov skjótt og tað skal ofta so øgiliga lítið til, at vit missa okkum sjálvi burtur.
Spurningar sum: “Hvør eri eg?”, “hvørjum bólki hoyri eg heima í?” – og “hvør elskar meg?”. Kann Facebook hjálpa okkum við teimum? Vísindafólk eru samd um, at Facebook ger okkum keddari og meira ótrygg.
Hvussu við Amazon? Kunnu vit keypa okkum glað? Aftur har er svarið nei, treytað av at vit hava alt tað grundleggjandi. Men Netflix – Netflix man vera gott, ella hvussu? Nei.
Jú meira vit sita á afturpartinum og hyggja, tess minni glað verða vit, og fyrr doyggja vit.
Harafturímóti hava vit brúk fyri tryggleikanum í tí menniskjaliga. Í at kenna samfelagið kring okkum. Í at vita, at vit hava nakað til felags við teimum, sum vit eru saman við.
Og hendan tryggleikan kann tjóðskapur vera við til at geva okkum.
Vit kunnu siga: “Vit eru føroyingar. Hetta er søgan hjá okkum. Vit tosa føroyskt, vit hava Merkið – og vit taka okkum av hvør øðrum. Vit hjálpa hvør øðrum. Vit eru nakað serligt, og vit eru saman.”
Vit hava eitt ótal av dømum um, at fløgg og tjóðskapur verða misbrúkt. Men alt gott kann verða misbrúkt.
Og fløgg kunnu eisini geva okkum tryggleika. Geva okkum ein leiklut í hesum altjóðagjørda heiminum, og nakað at halda fast í, tá vit kenna, at vit ikki longur grynna sjálvi.
Men skulu vit kunna varðveita hesa kenslu av tryggleika av at vera føroyingar, krevur tað, at vit varðveita tað, ið ger Føroyar til eitt gott land at liva í. Tað krevur, at vit virða øll í samfelagnum hjá okkum, og hugsa um, at næstu ættarliðini eisini skulu kunna vera errin av at vera føroyingar.
Tí tað at vera føroyingur broytist alla tíð. Úrslitið kann tí lættliga vera, at vit brúka nógva orku at klandrast og eru minni góð við hvørt annað. Æviga stríðið millum Klaksvík og Tórshavn.
Niðurgerðandi viðmerkingar um námsfrøðingar og sjómenn. Samanbresturin millum akademikarar og tey, sum arbeiða við hondunum.
Tað er troyttandi og høpisleyst við hesum æviga stríðnum, og ger at nógv melda seg úr almenna kjakinum.
Samfelagið broytist – samfeløg broytast alla tíð. Tað er bara soleiðis. Vit hava meira og meira brúk fyri útbúgving. Vit hava meira og meira brúk fyri fólki í tænastuvinnuni, og fyri fólki, sum hugsa nýtt. Vit duga betur og betur at gera tingini, vit effektivisera, so sjálvandi minkar talið á teimum, sum arbeiða í gomlu vinnunum, og nýggjar vinnur fáa rúmd, og fáa størri týdning. Tað nyttar einki at gráta um, hvussu hetta broytir tað at vera føroyingur, hvussu vit missa tað gamla, og tað hjálpir ikki at berjast móti tí nýggja.
Avbjóðingin er ikki at reka tað nýggja burtur, men hvussu vit sameina tað gamla og tað nýggja. Hvussu vit varðveita tað, sum er vert at varðveita, og annars broyta og tillaga okkum, uttan at missa tryggleikan í tí at vera føroyingar, og enn hava eitt flagg at savnast um.
Hetta ger seg serliga galdandi, tí at stríðið millum Klaksvík og Tórshavn, spurningurin um fækkandi størvini í summum vinnum, og enntá æviga málið um loysing ella samband hevur, tá saman um kemur, lítlan og ongan týdning.
Vit standa yvirfyri so nógv størri avbjóðingum við veðurlagsbroytingunum. Ein hóttan, ið – mótsett broytingum í vinnubygnaði og búsetingarmynstri – veruliga kann gera enda á sjálvum tí at vera føroyingur.
Tí hvat er Føroyar uttan livandi havið? Hvat eru vit uttan náttúruna hjá okkum? Klára vit okkum, um vetraródnirnar blíva harðari og harðari?
So langt aftur, sum vit síggja, hevur golfstreymurin ongantíð verið so veikur sum nú. Steðgar golfstreymurin, so missa vit ikki bara veðurlagið, vit hava á landi.
Ein stór orsøk til, at Føroyar eru so sterkar, tá um ræður alivinnuna, er sjóvarhitin. Hann er júst, sum hann skal vera.
Hvat hendir, tá hetta broytist? Hvar fer fiskurin, sum fiskivinnan fiskar? Fyri ikki at tosa um, hvat hendir í havinum, um golfstreymurin ikki longur gevur djúphøvunum ilt? Eru vit føroyingar, um havið doyr?
Hetta er mest ræðandi avleiðingin, dálking kann hava fyri Føroyar. Men ikki tann einasta. Í Fraklandi eru 1/3 av øllum fuglum deyðir seinastu 15 árini, tí smákyktini, sum fuglarnir eta, eru burtur. Uppruna náttúran hvørvur, og eiturevnini úr landbúnaðinum taka sær av restini.
CO2 útlátið er ikki bara ein trupulleiki í mun til hitan. Tað ger eisini høvini súrari, so lívið í havinum, sum er bygt á kálk, er um at upploysast – lívið, sum er grundarlagið undir føðiketunum í havinum.
Ikki bara tað. Gera vit ikki meira, so verða stór øki í heiminum so heit, at tað er ógjørligt at framleiða mat har – og í fleiri londum hvørvur vatnið, so hvørt sum havið fløðir. Hundraðtals milliónir av fólki verða noydd at flyta, fyri ikki at doyggja í hungri og tosta – og vit hava nýliga sæð avleiðingarnar av, at “bara” nakrar tíggjutals milliónir fólk flýggja.
Veðurlagsbroytingar fara ikki at gera enda á mannaættini. Vit búgva ov nógva staðni, og klára ov væl at laga okkum eftir umstøðunum til, at tað er ein vandi í sjálvum sær. Men hungur. Kríggj. Sjúkur. - Børn okkara fáa eitt munandi ótryggari lív, og tað mesta av tí, sum ger Føroyar serligar og ríkar hvørvur. Tað er ikki bara realistiskt, tað er sannlíkt, um vit ikki arbeiða munandi harðari og skjótari ímóti hesum, enn vit gera í løtuni.
Politiska skipanin hjá okkum hevur gjørt onkur góð tiltøk, men alt, alt ov nógv orka fer til at klandrast um meiningsleys smáting alt meðan hóttanin, vit her standa yvirfyri, verður størri og størri.
Men tað er ikki ov seint. Vit kunnu framvegis venda gongdini, og steðga ringastu avleiðingunum av veðurlagsbroytingum og mátunum vit sjálvi oyðileggja náttúru okkara.
Enn kunnu vit tryggja, at eisini framtíðar ættarliðini hava nakað at savnast um, tá flaggdagur er, og at vit glað kunnu lena okkum afturá, at lurta eftir frálíku tónunum frá Havnar Hornorkestri.
Vit venda ikki gongdini einsamøll, ikki sum einstaklingar; men sum ein tjóð, sum eitt fólk, ið livur av, saman við og í javnvág við náttúruna, tí náttúran er grundarlagið undir allari okkara tilveru.
Tað er ikki nóg mikið, at politiska skipanin skrivar undir symbolskar avtalur og fær okkurt hissini undantak her og har. Vit, føroyingar, vit sum tjóð skulu trýsta á, og stríðast fyri, at avtalurnar seta harðari krøv.
At vit leggja størri orku í at verja náttúruna. Og prógva, at sjálvt eitt lítið og avbyrgt land sum okkara, ið er so bundið at tí, ið náttúran gevur okkum, sjálvt vit kunnu liva grønari.
Seinastu verkætlanirnar hjá SEV eru við til at prógva, at vit kunnu gera ein mun, at vit kunnu vísa veg, um bert vit velja tað.
Vit æra ikki Merkið við at bara stara okkum blind aftureftir og lovprísa tí, sum forfedrarnir hjá okkum gjørdu. Undanfarin ættarlið hava framt nógv avriksverk, men vit elska ikki Føroyar, við at tosa skaldaborið um tað, og reypa fyri ferðafólki.
Vit elska Føroyar, vit æra bæði fedrarnar og Merkið við at tryggja og stríðast fyri, at komandi ættarliðini ikki bara hava eina framtíð, men hava eina góða framtíð. Vit elska Føroyar, um vit megna at geva tann arvin vit fingu frá forfedrunum eins góðan – ella betur – víðari til tey, sum eftir okkum koma.
Tí fátt er so framúrskarðandi, sum at liva í Føroyum. Tað er aftur og aftur, um vit fara út, og hyggja at undirvøkru náttúru okkara, at vit bara kunnu gána.
Buldrandi vetraródnirnar, kínandi summardagarnir, at koma uppum pollamjørkan og hyggja at oyggjunum – hetta er eitt ótrúligt land at búgva í. Legg so afturat fólkini, at vit koma hvør øðrum við, og alla søguna, sum enn býr í okkum, eisini so hvørt sum vit mennast, og eg kann bara vóna, at míni børn eisin fáa møguleikan at síggja og uppliva tað eg upplivi og síggi.
Vit kunnu gera meira enn vit halda. Føroyar, alt tað Merkið umboðar, hetta er vert at berjast fyri. Sjálvt um avbjóðingarnar eru so mikið stórar og ræðandi, at tað kann vera freistandi at ikki hugsa um tær, so er tað okkara skylda at verja og varðveita Føroyar. At geva Føroyum teirri somu trygdina, sum Føroyar geva okkum.
Takk fyri.
Eftir røðuna spældi Havnar Hornorkestur seinasta ørindi úr tjóðsangin og fólk tóku húgvuna av. Eisini Føroya hvassasti journalistur, Øssur Winthereig, tók kollin av hesa hátíðarløtu á Vaglinum.
Hinumegin, ikki langt frá plakatini hjá Sjónleikarhúsinum, stóðu sjónleikarinnan, Annika Johannessen, sum júst hevur spælt Beinta í Vágum, og pápin, Eyðun Johannessen, leikstjóri, sum leggur bók fram í Reinsarínum í annaðkvøld, nú hann verður 80 ár.
Mitt fyri á Vaglinum eru nú komnir amerikansku fotografarnir, sum hava verkstovu, workshop, hjá Bill Schwab um alt landið. Her er tað Jim Collum, sum hevur verið á Panamé, og nú avmyndar hornorkestrið, sum tey øll eru ovfarin av. Tey hava so høgan standard, siga tey øll sum við ein munn.
So eru tað bilar fyri allar pengarnar í Tórsgøtu. Oddmar, bróður, sum er Porsche-afficiando, er júst komin úr Svøríki, har hann hevur keypt ein Porsche Carrera 2 frá 1989 við 3,6 motori. Reyða lakkið er originalt um allan bilin. Tað er Ragnar Joensen, sum sæst við hansara lið, ið hevur sagt honum frá um sjáldsama bilin, nú hann var til sølu í einum Porsche klubba. Ragnar hevur ein sama slag og vitjar her í hesum døgum.
So koma motorsúkklur og knallertir framvið. Fyrst ein original Nimbus og so tvær eins originalar, men yngri og minni Yamaha.
So fer at regna og Hans Jákup Mikkelsen startar hin reyða Ford Anglia við mínum yndisvinkli og - myndaevni, men nú í regni.
Regnið krevur nýggjar myndir av eins reyðu Porsche Carrera bilunum hjá Oddmari og Ragnari.
Oddmar bjóðar mær fyrsta biltúr í nýggja Porsche bilinum, sum er hin fjórði hann eigur. Tað skal hann ikki siga tvær ferðir. Í regninum hoppi eg beint uppí.
Ein frálíkur flaggdagur lækkar móti endanum. Irish Pub og Glitnir flagga við Merkinum niðri á Skálatrøð, og uppi við Hoyvíksvegin, har summi siga at meira mentan er, har flagga tey eisini við Merkinum frammanfyri granskingarstovuni Inova. Í dag og allar dagar eiga øll Merkið.


c: text/html

text:
Pólrevur
Pólrevur, fjallarevur ella arktiskur revur (frøðiheiti: Vulpes lagopus) er eitt ránsdjór í hundaættini. Hvítur fjallarevur nevnist hvítrevur, og bláligur fjallarevur nevnist blárevur. 95 % av øllum revum í heiminum eru hvítrevar. Fjallarevur er at síggja um alla pólleiðina; hann eigur einans norðuri í kuldalondum. Hann eigur á Íslandi, Grønlandi, Svalbarði, Jan Mayen, í Alaska, Norðurkanada, Noregi, Sámalandi, Norðurfinnlandi, Norðurrusslandi og Norðursiberia. [3][4] Føði hansara er fjølbroytt, og ofta tekur hann tað, sum hann kemur framá. M.a. etur hann síl, krabbadjór, fugl og smálomb.
Pólrevur er antin heilt ljósur ella bláligur - hvítrevur og blárevur. Blárevur er á liti millum dimt stálblátt og blámorreytt alt árið, tó ljósnar hann í summarsólini, men rótin er altíð dimm. Hann losar frá apríl til august, og summarfeldurin er meira morlittur. Nýggi vetrarfeldurin veksur aftur í september. Nú á døgum er hann bara óblandaður á Kommandorskioyggjunum í Beringssundi. Alla aðrastaðni kemur hvítrevur innan av meginlandinum og makast við blárev. Hvíti liturin kemur fram av stýrdum arvaeginleika. Blá- og hvítrevur eru nakað tað sama til støddar, upp í 75 til 90 cm langir, tá er halin helmingurin av longdini. Teir viga 4-5 kg, mest um veturin, og kallrevurin er størri. [5] Hvítrevur hevur blikahvítan brodd um veturin, rótin er gráhvít, og uttast á halasnippinum eru altíð svørt hár. Vetrarfeldurin veksur í september til november, og hann kastar ullina í apríl til august. Um summarið er halin á hvítrevi ljósari, og hann er ljósari undir búkinum, feldurin er morreyður og verri enn so litfríður sum summarfeldurin á blárevi. Í vetrarfeldinum á fjallarevi eru 75 % av ullini rót (uml. 20 % av ullini á reyðrevi er rót), hetta ger, at hann kemur undan, hóast kuldin fer niður um -40 °C.
Innihaldsyvirlit
Lívsháttur [rætta | rætta wikitekst]
Føðin hjá pólrevi í Íslandi er fjølbroytt og lagað eftir árstíðini. Hann tekur fugl, egg og ungar teirra, bleikju og síl, nýlembd lomb, krækling, krabba og ræ, helst av fugli og reindjóri. Í Norðurrusslandi og Grønlandi er mesta føðin hjá pólrevi hálvhvítur læmingi, men sum ískoyti tekur hann tað, sum hann kemur fram á. Blá revur fær sær føðina við strendurnar og undir fuglabjørgunum, tað, hann har finnur av deyðum fiski, igulkerum, fugli, kræklingum og skriðkyktum, men hann leitar eisini eftir føði inni í landinum, til dømis eftir ungum og eggjum, haruungum, berum og skordýrum. Um veturin livir pólrevurin av frystum ræ. Pólrevar halda seg tveir og tveir ella einsæris. Teir makast í mars, og bæði ala hvølparnar upp. Tær fyrstu tvær vikurnar eru hvølparnir blindir, og teir verða verandi í holuni tann fyrsta mánaðin ella har á leið. [6] Við strendur heldur blárevur seg á einum øki; harafturímóti hevur hvítrevur meira lyndi til at reika víða um eftir tí, sum stendur honum í boði úti á frostmýruni. Fíggindar hjá pólrevi eru m.a. haukur, úlvur, snjóugla, ørn og veiðifalkur.
Pólrevur gongur kviðin í 7-8 vikur, og í løguni eru oftast 5-7 hvølpar, teir kunnu tó vera upp í 10-12, og teir verða lagdir í mai ella juni. [7] Hvølparnir eru fullvaksnir, tá ið teir eru uml. 10 vikur gamlir. Pólrevur er kynsbúgvin, tá ið han er ársgamal, og, eru árini góð, leggur revtíkin, tá ið hon er ársgomul. 3 til 5 ár eru ímillum tey góðu læmingaárini, og hvussu gongst hvølpunum hjá pólrevi, veldst um hesi árini; góð læmingaár, góð pólrevaár. Hvítrevur leggur fleiri hvølpar enn blárevur, tí grundarlagið undir føðini hjá blárevi broytist ikki so nógv sum hjá hvítrevi. Pólrevur kann gerast upp í 8 ára gamal, men hann verður sjáldan eldri enn 4.
Útbreiðsla og veiða [rætta | rætta wikitekst]
Pólrevur er vanligt dýr um allan pólleiðina á øllum arktisku oyggjunum og á landøkjunum norðan fyri skógarmarkið. Blárevur er sermerktur oyggja- og strandarrevur; hvítrevur, harafturímóti, er upprunaliga frostmýrurevur. Hann heldur til inni í landinum og reikar hagar, hann sleppur eftir ísinum. 95 % av øllum revum í heiminum eru hvítrevar í t.d. Grønlandi, Kanada og í Alaska. Upprunaligi fjallarevurin verður hildin at vera komin innan av frostmýrunum seinni. Í Vesturgrønlandi er meiri blárevur, men í Eystur- og Norðurgrønlandi er størri parturin av pólrevi hvítrevur. Hann er sæddur á ísinum tætt við Norðpólin og miðskeiðis ímillum Grønland og Ísland, haðani hann upprunaliga man vera komin til Íslands. Í vestara helmingi í Íslandi er mest til av blárevi, men av øllum pólrevunum í Íslandi eru 68 % blárevar, t.e. sama býtið sum í Suðurgrønlandi. Sunnanfyri er hann suður á 53 °N í Norðuramerika og 65 °N í Siberia (Russlandi), og hann hevur ongantíð verið búfastur í Føroyum.
Hóast pólrevurin í Norra hevur verið friðaður síðan 1930, eru bara eini 50 revar í stovninum. Nógvir granskarar hava undrað seg um, hví hesin lítli knái revurin ikki megnar at nøra seg. Villir pólrevar verða fangaðir og verða sleptir í eina alistøð, har teir fáa tann mat og tann frið, sum er so neyðugur fyri, at makingin skal eydnast. Hvølparnir verða so lagdir í friði og náðum, og so skjótt sum teir eru til reiðar, verða teir sleptir út aftur. Í Íslandi verður stovnurin eftir veiðuni at meta hildin at vera 2-3000 fjallarevapør. At stovnurin er minkaður hesi seinastu 50 árini, verður hildið at vera, tí at seyðahaldið er umskipað, soleiðis at færri seyðir doyggja úti um veturin. Tú kanst veiða so nógv av íslendskum revi, tær lystir, men síðani 1992 er íslendska stjórnin givin at lata samsýning fyri teir fjallarevarnar, ið skotnir verða inni í landinum, og samsýningin fyri fjallarev, ið er skotin í landinum annars, er 25 % minni enn nú. Veiðitíðin í Grønlandi er frá 16. sept. - 15. okt. til 19. mars - 14. apríl, alt eftir hvar í landinum tú ert. Í Íslandi verða 450 fjallarevar veiddir um árið og í Grønlandi 4-6000 revar, av teimum eru 3500 blárevar. Revagarðar hava verið bæði í Føroyum, Noregi, Íslandi og Grønlandi.
Flokking[rætta | rætta wikitekst]
Tað eru eini 11 ymisk undirsløg.
- Slag: Alopex lagopus (pólrevur)
- Alopex lagopus lagopus (eigur í Noregi, Norðurfinnlandi og Vesturrusslandi)
- Alopex lagopus beringensis (eigur í Barentshavi)
- Alopex lagopus fuliginosus (eigur á Íslandi)
- Alopex lagopus groenlandicus (eigur á Grønlandi)
- Alopex lagopus hallensis (eigur í Eysturrusslandi)
- Alopex lagopus innuitus (eigur í Alaska)
- Alopex lagopus pribilofensis (eigur í Alaska)
- Alopex lagopus semenovi (eigur í Norðurrusslandi)
- Alopex lagopus sibiricus (eigur í Siberia)
- Alopex lagopus spitzbergensis (eigur á Svalbarði, Bjarnoyggin og á Jan Mayen)
- Alopex lagopus ungava (eigur í Norðurkanada)
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Kelduávísingar[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ http://www.iucnredlist.org/details/899/0
- ↑ http://www.biodiversitylibrary.org/item/80764#page/50/mode/1up
- ↑ http://www.iucnredlist.org/details/899/0
- ↑ Wozencraft, W. C. 2005. "Order Carnivora". In Wilson, D. E.; Reeder, D. M. Mammal Species of the World (3rd ed.). Johns Hopkins University Press. S. 532–628. ISBN 978-0-8018-8221-0. OCLC 62265494.
- ↑ http://animals.nationalgeographic.com/animals/mammals/arctic-fox/
- ↑ http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/information/Vulpes_lagopus.html
- ↑ http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/information/Vulpes_lagopus.html

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Innflýggjan av ólógligum vápnum
Nyhed • Maj 02, 2016 13:32 GMT
Ólóglig skotvápn skulu latast politinum
Tann 30. juni 2016 er seinasta freist at lata ólóglig skotvápn inn til politiið. Nýggja vápnalógin, ið kom í gildi 1. januar 2016 ásetur, at persónar, ið eiga ella liggja inni við ólógligum skotvápnum, hava møguleika at lata tey inn til Føroya landfúta uttan revsitiltøk.
Síðani 1969 hava vandamikil skotvápn, sum eitt nú riflur og revolvarar, kravt serstakt loyvi frá politinum. Vanligar høglbyrsur hava verið undantiknar hesum loyvi, og vera tað eisini framyvir. Við øðrum orðum skulu vanligar høglbyrsur ikki latast politinum.
Men hevur tú eitt nú riflu ella revolvara, uttan at hava serstakt loyvi frá politinum, so er talan um eitt ólógligt skotvápn.
Ólógligu vápnini kunnu latast inn á hesum politistøðum í avgreiðslutíðini mánadag-fríggjadag kl. 1000-1500:
Tórshavn, Yviri við Strond 17
Klaksvík, við Sandin 5
Tvøroyri, Kirkjubrekkan 11
Liggur onkur inni við ólógligum vápnum, men ikki hevur møguleika fyri at innflýggja hesi á nevndu politistøðum, ber til at ringja til politiið á tlf. 351448 fyri at avtala nærri um, hvussu avhendingin kann fara fram.
Skotvápn, sum verða mett at hava serligan mentanarsøguligan týdning fyri Føroyar, verða í samráð við Føroya Landfúta latin Søvnum Landsins til varðveitslu.


text:
Nú val stendur fyri durum, skriva og tosa valevnini um mangt og hvat. Eitt evni, sum fleiri lata liggja, er okkara vegakervi og gongubreytir. Hví so er, vita vit óivað øll. Vegakervið og gongubreytirnar í Klaksvík eru eitt niðurraðfest og ótíðarhóskandi øki, sum eingin politikari kann vera stoltur av. Vit kunnu ikki plasera ábyrgdina á nakran einstakan og kasta við móru hvør eftir øðrum. Økið hevur verið niðurraðfest av øllum flokkum í eini 30 ár, so allir flokkar eiga medábyrgd hesum viðvíkjandi. Latið okkum heldur taka ábyrgd og koma víðari!
Viðlíkahalds- og raðfestingarætlan fyri vegakervið
Eftir mínari áskoðan, er ein orsøk til støðuna viðvíkjandi vegakervinum í Klaksvíkar Kommunu, at arbeiðið og viðlíkahald ikki eru nóg væl skipað. Gongdin seinastu nógvu árini hevur verið, at man árliga ásetur hvat skal viðlíkahaldast. Úrslitið er, at nakrir vegir ongan góðan hava átt í fleiri ár. Fyri at sleppa undan tílíkari individualistiskari raðfesting av vegakervinum, eiga vit at skipa økið betri.
Vit hava tørv á einari ítøkiligari ætlan fyri viðlíkahald og liðugtgerð av øllum vegum í kommununi. Á skynsaman hátt skal ein raðfestingarlisti gerast yvir øll vegastrekkini, umframt eina tíðarætlan, sum skal tryggja, at vegarbeiði í Klaksvíkar Kommunu altíð verða gjørd liðug, og at allir vegir fáa sítt tørn. Vit skulu hava opinleika og gjøgnumskygni. Tískil skal raðfestingarætlanin og tíðarætlanin vera alment atkomulig á heimasíðuni hjá Klaksvíkar Kommunu, so til ber at kunna seg um ætlanirnar í nærumhvørvinum.
Ein heildarkostnaðarmeting fyri viðlíkahald av øllum vegakervinum í Klaksvíkar Kommunu er leystliga mett til 40 mió. kr. Fimm mió. kr. hava verið settar av til økið um árið - undantikið í ár, har ið játtanin er hækkað til 6,2 mió. So statt skuldi ein komið ígjøgnum alt vegakervið eftir 7-10 árum treytað av, at ein raðfestingarlisti verður gjørdur, og at politiskt støðufesti er til at fremja hetta.
Gongubreytir og ferðslutrygd skulu takast við
Vit hava stórar avbjóðingar við gongubreytunum eisini. Hetta má eg ásanna, nú eg sjálvur havi roynt eydnuna við barnavogni á ”gongubreytunum” í Klaksvík. Eisini eru breytirnar ótryggar og til stóran ampa fyri tey, sum nýta koyristól, eldri og onnur fólk til gongu. Gongubreytirnar eiga sjálvsagt at verða ein náttúrligur partur av eini framtíðar viðlíkahaldsætlan fyri vegakervið.
Á sama hátt eiga vit at taka ferðslutrygdina við í hesi ætlan. Vantandi parkeringsmøguleikar eru ein stór atvold til ferðslutrupulleikarnir í Klaksvík. Serliga er hetta galdandi fyri eldri býlingarnar, har fá parkeringsøkir eru á privatu grundøkjunum. Í dag er krav, at hvørt grundøki skal kunna hýsa tveimum akførum. Klaksvíkar Kommuna hevur seinastu setuna keypt økir, sum skulu nýtast til parkeringsøkir. Hetta eiga vit framhaldandi at gera, tá ið høvi býðst. Við at hava ferðslutrygdina og gongubreytirnar við í hesi ætlan, fáa vit heildarloysnir heldur enn lappaloysnir viðvíkjandi vegakervinum, gongubreytunum og parkering í Klaksvíkar Kommunu.
Kristian Eli Zachariasen, býráðslimur


text:
Turkaland er bæði í Evropa og í Asia, og smalt sund er ímillum evropeiska og ásiatiska partin. Í meiri enn 600 ár var Turkaland partur í máttmikla Osmannaríkinum. Nú er Turkaland lýðveldi, har bæði islamskir og kristnir siðir hava djúpar røtur. Meginparturin av fólkinum er muslimar, ið tala turkiskt; men eingin ríkisátrúnaður er í landinum. Landslagið er fjølbroytt, og veðurlagið er skiftandi, nógvastaðni fruktar væl, og landið er sjálvbjargið við mati. Mong ferðafólk koma til Turkalands.
Kemal Atatúrk stovnaði sjálvstøðuga lýðveldi Turkaland og varð fyrsti forseti landsins, tá ið Osmannaríkið fór til grundar fyrst í 1920-árunum. Atatúrk setti í verk víðfevndar nýskipanir, ið millum annað bøttu um skúlaverkið og veittu konufólki størri frælsi.
Istanbul er einasti býur í heiminum, sum er í tveimum heimspørtum. Bosporussund skilur býin sundur í ein evropeiskan og ein ásiatiskan part. Nógvar brýr eru um sundið. Í Istanbul renna saman gamalt og nýtt, eysturlendskt og vesturlendskt, fagrar moskur og stórir fátækrabýlingar, ið alsamt vaksa. Istanbul er størsti býurin og týdningarmesti havnabýur. Hann var høvuðsstaður landsins, til Ankara gjørdist høvuðsstaður í 1923.
Annaðhvørt fólk í Turkalandi arbeiðir í landbúnaðinum. Bøndurnir dyrka m.a. hveiti, bummull, tubbak, sukurrøtur og frukt. Fram við Svartahavi dyrka teir nógv te, tað er væl dámdur drykkur í Turkalandi. Konufólk gera mesta landbúnaðararbeiði. Nógv og góð búnaðarjørð er í Turkalandi, og landið dyrkar nóg mikið til egna nýtslu og til útflutnings.
Fleiri milliónir ferðafólk koma til Turkalands á hvørjum ári at njóta góða veðrið, at vera á sandstrondunum og at síggja fornminni. Gamli býurin Efesos á strondini í Vesturturkalandi er gitin fyri stóra uttanduraleikpallin, sum varð bygdur í 1. øld e. Kr. - har eru 24.000 sessir. Ferðavinnan er ein av høvuðsvinnuvegunum í Turkalandi.
Marknaðir ella basarar eru vanligir í mongum turkiskum býum. Turkaland er gitið fyri listhandverk sítt, helst vøkru teppini, lutir úr leiri, leðurvørur og smíðaðar lutir úr kopari. Teppini verða knýtt av silkitráði, ullartráði og bummullartráði og hava vøkur mátað mynstur ella blómumynstur, ið ofta eru úr heimstaði vevarans
Siður er, at fólk hittast á uttandurakaféum, helst mannfólkini. Teir koma hagar at drekka te ella turkiskt kaffi, roykja pípu og práta. Ofta spæla teir kort ella damma.
Kurdar, sum eru um 25 milliónir fólk, er ein av fjølmentastu tjóðum í heiminum, sum einki heimland eigur. Teir halda til í hálendinum í marknalendinum ímillum Turkaland, Iran, Irak og Sýria. Kurdar hava leingi barst og berjast enn fyri at fáa egið ríki - Kurdistan.
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður:
Ankara
Vídd: 779.450 km2
Fólkatal: 74.877.000
Alment mál: turkiskt
Átrúnaður:
islam 99%, og aðrir 1%
Stýrirlag: fólkaræði, fleirflokkaskipan
Gjaldoyra: turkisk lira (TRY)


text:
Farleiðin um Nólsoyarfjørð
Til lukku við starvinum, Regin I. Jacobsen og Hilmar Eliasen. Nú verður Regin ikki so drúgvur í stjórasessinum og Hilmar byrjar mær vitandi 1. juni. Tí er helst best at orða tykkum báðum sama spurning: “Hvat gera tit at tryggja góða farleið um Nólsoyarfjør – og hvussu er nýggja ferjan raðfest?”
Farna heyst fekk eg boð frá fyrrverandi stjóranum í SSL, at SSL hereftir samskifti við Tórshavnar kommunu. Eg eri sera harmur um, at SSL skumpaði arbeiðsbólkin frá sær og tí standi eg nú spyrjandi á síðulinjuni. Hvat gongur fyri seg? Hevur landsstýrismaðurin tryggjað tykkum í SSL nøktandi kor at arbeiða áfram við nýggju ferjuni?
Í februar skilti eg á landstýrismanninum, at gongd var í málinum. Í mars skilti eg á SSL, at fíggjarkarmurin ikki rúmaði nýggju ferjuni. Hvør er støðan?
SSL tørvar eykaskip – fyri Smyril, fyri Teistan og á Nólsoyar-leiðini. Men Ternan kann ikki verða eykaskip, samstundis sum Ternan skal verða álítandi ferjan til Nólsoyar. Øll skip skulu takast upp av og á, men tað er mær óskiljandi hví hetta altíð skal órógva okkum í Nólsoy.
Støðan er ótolandi, ikki minst nú óhappið var við Teistanum. Men at taka Ternuna burturav til Skopunar, fyri síðani at læna SAM til Nólsoyar, tað gevur onga meining. At tit síðani leggja farmatúr týsdag – er eisini heilt burturvið, tá ið ruskbilar og farmaflutningurin hava mikudag og fríggjadag at halda seg til.
Er tað so, at Teistin nú er á beding í 4 til 6 mánaðir (alt summar), so má SSL skipa nýggja ferðaætlan um Skopunarfjørð og Nólsoyarfjørð. Legg onkran túr burturímillum – hvønn dag – so Ternan siglir úr Skopun til Havnar og síðani út til Nólsoyar, áðrenn farið verður suður aftur um Kirkjubønes.
At senda “Jósup” til Nólsoyar, er bert sjón fyri søgn, at hetta er ikki rætta “eykaskipið”. Báturin er, eins og Silja Star, bert hóskandi til fólk, ið klára seg sjálv, ikki eru bundin av koyristóli – ella illa gongd - og ikki hava nógv viðførið við sær.
Um ferðaætlanin til Mykinesar er galdandi pr. 1. mai, verður spennandi at frætta hvørja loysn SSL skipar til Nólsoyar!
Við ynskjum um trygga og álítandi farleið – eisini til Nólsoyar!
Jákup av Skarði


text:
Er motivatiónsknøtturin tendraður ella sløktur?
”Eg vakni av einum buldri og hoyri, at tað sídsta spælið er farið í gongd. Hetta spælið er eisini tað, ið er tættast við gluggan. Eg gerist spentur og vóni at hoyra knakið, sum sigur mær, at trolið er fult. Yes, har var tað! Eg leypi upp, latið meg í búnan og fari oman á dekkið til hinar...”
“Eg eri júst komin heim aftan á ein langan arbeiðsdag. Vit hava havt fund um eina skipan, ið deildin hjá mær skal seta í verk í fyritøkuni. Hetta er ein fundur, sum eg vanliga ikki tími at vera við til, men í dag var øðrvísi. Eg var biðin um at standa fyri samskiftinum millum okkum og bókhaldið og tryggja, at dáturnar koma rætt inn í skipanina. Yes, endiliga ein nýggj uppgáva til mín, og nú sleppi eg eisini at práta við mínar starvsfelagar hinumegin veggin...”
Motivatión sum grundarsteinur í fyritøkuni
Motivatión er ein umráðandi viðspælari, tá ið ræður um at varðveita starvsfólkið og framleiðsluna í fyritøkuni. Og av tí orsøk skulu leiðarar og HR-starvsfólk altíð lívga um hana og tryggja sær, at motivatiónin ikki verður skalað, tá ið teir t.d. seta í verk nýggj tiltøk á fyritøkuni ella fremja bygnaðarbroytingar, sum hava ávirkan á tey einstøku starvsfólkini.
Hvat er tín grundarsteinur fyri motivatón?
Tá ið eg las á CBS i Keypmannahavn, segði ein heimspekingur mær, at flest fólk hava 2-3 motivatiónsgrundarsteinar, sum tey hámeta. Hesir grundarsteinar skulu vera virknir í gerandisdegnum á arbeiðsplássinum. Eru teir ikki tað, hava vit ringt við at hugsavna okkum um tað, ið liggur fyri framman. Tað ber eisini til at siga, at hesir grundarsteinarnir skulu verða til staðar, vil ein fyritøka, at starvsfólkini áhaldandi skulu gera gott avrik. Hesi orðini havi eg tikið til mín og grundi eisini javnan á tey. Serliga tá eg kavi inn í eina nýggja verkætlan ella skal seta eitt nýtt átak í verk, har eg skal samskifta og arbeiða saman við øðrum. Eg eri heldur ikki bangin fyri at spyrja mínar starvsfelagar, hvat motiverar tey, tá ið vit fáa eina verkætlan ella eina uppgávu tillutaða, sum vit skulu gera saman.
Motivatión sum amboð
Ert tú leiðari og vilt varðveita og tryggja motivatiónina hjá tínum starvsfólki, skalt tú kenna teirra grundsteinar.
Vit vita, at løn, arbeiðstrygd o.s.fr. eru týðandi grundarsteinar, tá ið umræður okkara tilverugrundarlag. Tá ið umræður okkara gerandisdag á arbeiðsplássinum, og hvat krevst fyri, at vit trívast væl á tí, eru tað nakrir aðrir grundarsteinar, ið hava eina jaligan ávirkan á okkara arbeiði, og sum gera munin.
Eg havi savnað nakrar grundsteinar, sum eg hámeti og upplivi, at mínir starvsfelagar eisini hámeta í sínum gerandisdegi á arbeiðsplássinum. Teir eru:
- Ávirkan á mínar arbeiðsuppgávur ella ávísan leiklut í verkætlan
- Góð og ítøkilig mál
- Arbeiðið hevur týdning fyri meg (fyri mína yrkisleið og menning)
- Javnvág millum krøv og tilfeingi (tilfeingi: faklig amboð og arbeiðsamboð)
- Sparring; tørvur á sparring við leiðaran/starvsfelagar dagliga/av og á
- Samstarv millum starvsfelagar og leiðaran
- Sjálvræði
- Tíð til at hugsavna meg í arbeiðinum
- Tíð til at skilja uppgávuna rætt
- Rúm til sjónliggering og at síggja mál í røttum høpi
- Trongd til at koma skjótt í gongd
- Yvirskipaðar leiðbeiningar
- Nágreiniligar leiðbeiningar
- O.s.fr.
Hvat krevst fyri at motivera teg á arbeiðsplássinum? Eru tit fleiri um eina uppgávu ella eina verkætlan, kann eg viðmæla tykkum til at finna og kenna grundsteinarnar hjá hvør øðrum, so tit saman kunnu motivera og halda áhuganum uppi í bólkinum.


text:
Michael er útbúgvin lendisarkitektur frá Landbúnaðarháskúlanum í Keypmannahavn. Hann hevur royndir innan skógrøkt og anleggsvirksemi og var í síni tíð ein teirra, ið setti á stovn P/f Hjálpirót. Michael hevur eisini fingist við at kunna um garðyrkið og lendisrøkt m.a. á kvøldskúlanum.
Michael hevur seinasta árið røkt starvið sum leiðari á Skógrøkt sum avloysari. Fyri tað var Michael í 20 ár hjá Tórshavnar kommunu, har hann varðaði av grønu økjunum, fyrst sum býargartnari og seinastu 10 árini sum lendisarkitektur á plandeildini.
Um niðurberjing av skøru
14-05-2018
Vit søkja eftir starvsfólki til umh…
30-04-2018
Verja av fugli á Ramsar-oyggjum
13-04-2018
Umlegging av tinglýsingararkivinum
11-04-2018
Skjalasøvnini í Tinglýsingini og Ma…
09-04-2018
Hægstirættardómur um matrikulgjøld
05-04-2018
Dálkingarevni í spillivatni í fýra …
03-04-2018
Órudd og annað burturkast skal ikki…
02-04-2018
Runavíkar kommuna fingið umhvørvisg…
28-03-2018
Sundsverkið fingið nýggja umhvørvis…
28-03-2018


text:
Leiðslukunning
Troyttur av at klippa og klistra data úr NAV til Excel? So skalt tú síggja, hvussu lætt tað kann gerast við Jet Reports. Stýr er fremst í Føroyum við Jet Reports. Vit vóru fyrstir at bjóða hesa loysn og hava millum størstu fyritøkur í landinum sum kundar á hesum øki.
Við leiðslukunning skilja vit tað, sum ofta verður nevnt Business Intelligence ella BI. Okkara veitingar á hesum virkisøki eru grundaðar á vanliga Microsoft tøkni, sum MS-SQL dátugrunnin, Excel og Jet Reports.
Jet Reports er eitt nýbrot fyri allar leiðarar, sum taka avgerðir við støði í roknskaparupplýsingum úr Microsoft Dynamics NAV. Talan er veruliga um eitt nýbrot av tveimum grundum:
- Amboðið byggir á Excel og er skjótt og lætt at arbeiða við
- Prísurin er so lágur, at allir NAV kundar kunnu verða við
Jet Reports lesur úr NAV talvunum og leggur upplýsingarnar í Microsoft Excel. Jet Reports er eitt plug-in til Excel og alt arbeiðið verður gjørt í vælkenda Excel. Tá ið tú hevur gjørt eina rapport, kanst tú altíð dagføra hana við nýggjastu tølum úr NAV við at trýsta á dagfør knøttin (Refresh ella Opdater).
Jet Reports fæst í trimum útgávum: Express, Essentials og Enterprise. Jet Reports Express fæst ókeypis til Microsoft Dynamics NAV frá útgávu 2009.


text:
Posta betrar tænastuna og rationaliserar raksturin
Posta hevur saman við Stýr ment eina tollingarskipan í Microsoft Dynamics NAV, har brúkarin nú kann gjøgnumføra alla tollavgreiðsluna í eini og somu skipan, nevniliga NAV. Microsoft Dynamics NAV skipanin hjá Posta er umvegis webservices knýtt at TAKS mainframe skipanini á Elektron. Hetta ger tað gjørligt hjá Posta tollingarstarvsfólki, beinleiðis í NAV, at stovna innkomnar postsendingar og tilhoyrandi tollingarlinjur online hjá TAKS. Brúkarin fær tá beinanvegin sjálvvirkandi svar frá TAKS skipanini við góðsnummari, tollrokningsnummari, útroknaðum upphæddum fyri mvg, tolli, avgjøldum v.m., so sendingin kann tollavgreiðast og klárgerast til útflýggjan. Tá ið tollrokningin verður goldin av móttakaranum, verður avroknað samstundis við TAKS sjálvvirkandi.
Tað er Stýr, sum hevur staðið fyri leiðslu av hesi verkætlan og menning av NAV partinum, sum ivaleyst er hin mest framkomna NAV integratiónsloysnin í landinum. Gott samstarv er ein fortreyt fyri at gjøgnumføra tøkniliga avbjóðandi verkætlanir, har fleiri fyritøkur luttaka. Verkætlanin er framd í góðum og tøttum samstarvi millum Posta, Stýr, TAKS og Elektron.


text:
Løgtingsins Umboðsmaður (LUM) heldur fast við sína niðurstøðu frá desember 2014. Tað var ikki í tráð við lógina at flyta veiðiloyvið frá einum línuskipi á eitt skip, sum hevði verið ídnaðarskip.
LUM staðfesti eisini, at avgerðin hjá Fiskimálaráðnum í mars 2015 ikki var í andsøgn við niðurstøðuna, tí talan var um flyting av veiðiloyvi frá einum línuskipi á eitt annað línuskip.
Tá tað eru línuskip, er tað húkatalið, sum er avgerðandi, og tí øktiskt veiðiorkan ikki, tá veiðiloyvir vóru flutt ímillum línuskip í bólki 3, staðfestið LUM.
Harvið er “siðvenjan”, sum kanningarstjórin umrøður, als ikki verið nøkur siðvenja.
Tað var “almen vitan”, at tað ikki bar til at flyta eitt veiðiloyvi av einum línuskipi á eitt ídnaðarskip.
30. juni 2016, undir sitandi landsstýrismanni, byrjaði ein nýggj siðvenja í Vørn, tá veiðiloyvi hjá Helenu var flutt á Slættaberg. Hetta verður endurtikið 22. mai 2017, tá veiðiloyvini av Helenu og Eysturingi blivu flutt á Næraberg og Slættaberg.
Tað eru í veruleikanum Vørn og kanningarstjórin, sum hava uppfunnið nevndu “siðvenju”.
Undarligt at LUM og kanningarstjórin eru so grundleggjandi ósamd um eitt og sama mál.
Landsstýrismaður, sum hevur sitið knapt 3 ár í Fiskimálaráðnum, hevur enn ikki funnið útav, hvørjar treytir skulu setast, tá línuskip verða skift út.
Ongar “klokkuklárar mannagongdir”, tíðanverri, bert tóm orð.
Jacob Vestergaard


text:
Tann frelsti veganin
Her eg búgvi býr ein vegani. Ein frelstur vegani. Ikki frelst í átrúnaðarliga týðninginum, men meira frelst í síni sannføring. Hon gongur við lív og sál upp í sína veganismum og roynur á alskyns hættir at boða gleðiboðskapin um sítt val her í lívinum. Veganar eta onki sum hevur við djór at gera. Teir hava tikið stigið víðari frá at vera vegetar, tí tá tú ert vegetar letur tú vera við at eta kjøt, men tú kanst tó framvegis njóta mjók ella hunang, sum stavar frá djórum. Veganar geva eisini slíkum djóra úrdráttum durafjórðingin. Summir veganar er so farnir enn longur, og eru blivnir raw-food veganarar, sum merkir, at maturin tey eta ikki má hitast meira enn uml. 42 hitastig.
Spyrt tú frelsta veganan, hví hon er vegani, so fært tú eitt fjøltáttað svar. Tað fyrsta hon leggur áherðslu á er, at hon heldur tað er skeivt at drepa. Gamla indiska hugtakið Ahimsa (“ger ikki nakað ringt”) er grundsúlan undir hennara heimsmynd, og eins og jainistar í India, so strekkir hennara Ahimsa hugtak seg eisini til djórini. Hon ynskir ikki at skaða nakran, og at drepa djór fyri at fáa kjøt er eitt brot á hennara heimsmynd. Harnæst, so heldur hon ikki at kjøt, egg ella mjólk er lekkurt at eta, og hon savnar ikki sín gamla lívsstíl.
Nú eru tað ikki nógvir persónar sum eru veganar. Fólk flest hava ongan trupulleika við at eta kjøt, og vit gera tað uttan at hugsa stórvegis um tað. Tað merkir so eisini, at veganar ofta hava tað trupult við at møta fólkum, sum eru eins og tey. Er frelsti veganin til okkurt borðhald har onkur úrdráttur av djórum verður bjóðaður til matna, so má hon pent takka nei. Tað førir so ofta við sær, at fólk taka synd í henni, og spyrja hvat bagir, ella spyrja hví hon ikki kann eta kjøt. Hon verður altíð eitt sindur ørg um hesa umhugsan hon fær frá fólki, tí sjálv hevur hon ongan trupulleika av at eta tað hon etur, og tað er ikki tí hon ikki kann eta kjøt at hon letur vera. Hon tímur bara ikki, tí hon heldur seg ikki fáa nakað gott burtur úr tí.
Kanska av tí at fólk ikki skilja hennara val, ella kanska meira tí at tað er festligt, so plagar frelsti veganin at halda veganskar veitslur. Her koma fólk sum hon saman at eta góðan mat, og annars hugna sær uttan teir fordómar, sum heimurin annars kann hava mótvegis fólkum, sum ikki eta kjøt og aðrar úrdráttir av djórum. Hesi fólk eru øguliga fyrikomandi og opin, full av sjálvspei og ikki minst áhugaverd at samskifta við. Tá prátið so fellir á mat og djóra vælferð, so kunna tey koma við alskyns próvgrundum fyri, hví fólk ikki eiga at eta kjøt. Tey royna at gera upp við tær mýtur, sum fólk hava um mat, t.d. “protein mýtuna” sum gongur út uppá, at fólk halda at besta keldan til protein er kjøt. Protein er týðningarmikið til at uppbyggja vøddar, men ein gorilla etur ikki stórvegis kjøt, og hon hevur stórar vøddar, og nógvir av heims bestu Ironman íðkarum eru veganar. Prátið blívur ofta øguliga tekniskt, og mann skal halda tunguna mitt í munninum tá hugtøk sum enzymir, kost ískoyti og biodynamik fúka ígjøgnum luftina, saman við duldu ákæruni: “tað er skeivt at eta kjøt, og tað tú heldur teg vita um mat er grundleggjandi skeivt”.
Vit gudloysingar eru eitt sindur sum frelsti veganin. Vit eru partur av einum minniluta, sum hevur eina øðrvísi og avgjørda meining um nakað, sum fólk flest ikki hugsa so øguliga djúpt um. Hetta, at vit eru øðrvísi, førir ofta við sær, at fólk ikki skilja okkum. Teir fordómar fólk hava um okkum byggja eina mest á manglandi vitan, og tað kann so verða ein kelda til miklan ampa. Fólk halda at vit missa øguliga nógv við tí lívshátti vit hava valt, men sjálv duga vit ikki at fáa eyga á nakran miss, og ístaðin síggja vit tað margfeldni av møguleikum, sum okkara sannføring gevur okkum. Bæði vit og veganin hava eina meira enn miðal vitan um tað økið, sum hevur okkara áhuga. Vit hava alskyns vísindaligar og heimspekisligar próvgrundir fyri at verða tann vit eru.
Tá mann soleiðis fordjúpar seg í einum evnið, so er skjótt at missa jørð forbindilsi. Mann gerst íðin, og í sínum til tíðir sjálvrættvísa íðni kann mann raka langt við síðurnar av. Frelsti veganin hevur eina vinkonu, sum gongur øguliga høgt upp í vistfrøði og tað at eta rætt. Onkursvegna fann hon út av, at eg át kjøt, og so fekk eg eina svadu um, at “tað er so og so synd í djórunum, og eg burdi skamma meg, og ískoyti E250, sum eru í summum kjøti mann fær til keyps, ger tað og tað við tín kropp, (osfr.)”. Eg ypti øksl, svaraði henni at eg tók tað ikki so tungt og at eg hevði tað fínt sum kjøt etari, samstundis sum eg hugsaði “sikken ein helvitis kúla”.
Eg vænti at nógv trúgvandi í sínum stilla sinni hugsa sama tankan, tá vit gudloysingar koma brestandi við okkara “Ert tú trúgvandi? Ert tú ikki klárur yvir hvussu trúgv heldur fólk í trælahaldi og samstundis er viðvirkandi til ófrið um allan heim (osfr.)”. Vit kunnu hava allar tær rættu próvgrundirnar, men hvat nyttar tað tá fólk ikki tíma at hoyra boðskapin? Vinkonan hjá frelsta vegananum hevði rætt í øllum tí hon segði, men tað nyttar so lítið, tí eg havi tað fínt við at eta kjøt, flest øll eg kenni eta kjøt, og eg dugi ikki at síggja stóra trupulleikan við kjøt áti. Gamaní, so er kjøt framleiðslu íðnaðurin ikki altíð líka vakur á at líta, men framleiður mann bara kjøt á rætta hátt, so er ongin trupulleiki.
Á sama hátt hugsa fólk flest um sín átrúnað. Tey flestu eru trúgvandi tí tað eru øll tey kenna, og tey síggja ikki stóra trupulleikan við trúnni. Trúgvin gevur teimum nakað tey ikki vilja missa, og øll hesi dømini um trúgvandi fólk, sum hava uppført seg minni pent, eru undantøkini, sum ikki siga nakað um heildina.
Tískil haldi eg, at vit gudloysingar onkuntíð áttu at slappa eitt sindur av, og ikki uppført okkum á sama hátt sum hendan ovursinta-urtuelskandi-djóraverndar-træklemmandi-hippie bitch’in, sum av og vitjar mín veganska nábúgva. Liv og lat liva 🙂
Merki: Eivind Ortind Simonsen, Gudloysi, kristindómur, veganisma


text:
Íbinding
Íbinding, kloakk, vatn og ravmagn
Í sambandi við kommunala útstykking verður brunnur altíð lagdur við øllum innleggingum klárum at binda í hjá teimum, sum byggja.
Er talan um privata útstykking, leggur kommunan eisini innleggingar til byggiplássið, men tá skal eigarin gjalda fyri íbindingina.
Kostnaður:
Klaksvík og Norðoyri: 100 kr. pr. m2 av grundstykkinum, tó í mesta lagi kr. 50.000,- fyri stykkið.
Hetta er galdandi fyri umsóknir innkomnar eftir 1. januar 2012.
Árnafjørður: 100 kr. pr. m2
Kalsoy og Svínoy: 50 kr. pr. m2.


text:
Fyrispurningur um føroyskar sendimenn svaraður
Politikkur20-01-2018 - 13:09 - Jóanis Nielsen
Poul Michelsen, landsstýrismaður, svarar Kára P. Højgaard, løgtingsmanni fyri Sjálvstýri um føroyskar sendimenn.
Spurningarnir vóru hesir:
1.Kann landsstýrismaðurin upplýsa førleikakrøv til sendiharrarnar, ið verða settir á føroysku sendistovum?
2.Verða størvini lýst leys, ella er bert talan um flytingar millum starvsfólkini í Uttanríkisráðnum?
3.Kemur tilmæli frá eini setanarnevnd, ella er tað landsstýrismaðurin, sum einsamallur setir sendiharrarnar?
4.Eru størvini áramálsett, og hvussu verða tey lønt?
Til sp. 1)
Tá sendifólk verða tilnevnd, verður metingarstøðið niðanfyri nýtt sum meginregla:
·Somu fakligu førleikakrøv, ið vanliga verða sett fyri at verða fulltrúi í miðfyrisitingini – t.v.s. akademiskt embætisprógv.
·Leiðsluroyndir, t.d. frá verkætlanum, toymisarbeiði ella líknandi.
·Trygga tilvitan um leiklutin hjá embætisverkinum, kunnleika um millumtjóða viðurskiftir og diplomati, samansjóðað við góðum politiskum tevi,
·Ein ávísan starvsaldur sum embætisfólk.
·Drúgvar royndir við at samskifta við myndugleikar heima sum úti.
·Álitisvekjandi persónmensku umframt góð samstarvsevnir.
·Góð samskiftisevni, og góðan málkunnleika í minsta lagi í enskum, eins og í føroyskum og øðrum norðurlendskum málum.
Til Sp. 2)
Tá nýggjar sendistovur eru settar á stovn, hava størvini sum sendifólk í fleiri førum verið lýst leys. Talan hevur í teimum førum verið um nýggj størv við tilhoyrandi játtan.
Í øðrum førum eru sendifólk útsend úr uttanríkistænastuni. Í hesum liggur, at starvsfólk í uttanríkistænastuni arbeiða í tíðarskeiðum í heimatænastuni í Føroyum, og í øðrum tíðarskeiðum úti á eini av okkara sendistovum.
At manna sendistovurnar við yrkisdiplomatum hevur týdning, um Føroyar skulu hava eina professionella uttanríkistænastu. Sama skipan er galdandi í flest øllum londum í okkara parti av heiminum.
Endamálið við flytingum ímillum heimatænastu og sendistovur er at tryggja, at sendifólk okkara hava dygga og dagførda vitan um uttanríkispolitisku áhugamál Føroya, eins og tey frammanundan hava fingið royndir at arbeiða við uttanríkispolitiskum málum, og í eini diplomatiskum umhvørvi. Harumframt hevur tað týdning fyri uttanríkistænastuna t fáa sendifólk heimaftur at arbeiða við tí vitan og teimum royndum, ið tey hava nomið sær eftir at hava arbeitt eitt áramál á sendistovunum. Skipanin er eisini við at tryggja betri samband og samstarv millum sendistovur og heimatænastu.
Skal eydnast at fáa dugnalig og framsøkin fólk at søkja størv í uttanríkistænastuni, hevur tað týdning, at tær royndir, ið hesi nema sær verða viðurkendar, og at tey vita, at tað er møguleiki fyri, at tey einaferð kunnu verða send út sum sendifólk.
Tí er ein avgerð um tilnevnan av sendifólki óloysiliga tengd at spurninginum um, hvussu vit støðugt kunnu menna okkara uttanríkistæanstu.
Til sp. 3)
Formliga er tað aðalstjórin, sum tekur avgerð um at senda út og heimkalla sendifólk, eftir tilmæli frá stjóranum fyri uttanríkistænastuna. Avgerðin verður tikin í samráð við landsstýrismannin.
Til sp. 4)
Sum meginregla eru sendifólk okkara úti á sendistovunum í fýra ár, men kann hetta verða longt ella stytt við einum ella tveimum árum, um umstøðurnar tala fyri tí.
Av tí at uttanríkismál formliga er danskt málsøki, eru føroysk sendiumboð partur av danska diplomathópinum – sendistovan í Keypmannahavn tó undantikin. Lønarviðurskiftini eru skipað í tveir partar. Føst løn, ið verður skattað eftir vanligum reglum, og ein skattafrí útiviðbót, sum er ein afturbering fyri meirútreiðslur av ymiskum slag, ið útsend hava av at arbeiða í øðrum londum. Viðbótin er í ein ávísan mun tengd at familjustøðuni hjá hvørjum einstøkum sendifólki.
Fyri 2017 merkti hetta netto umleið mánaðarliga:
Brússel 44.000, London 54.000, Moskva 55.000, Reykjavík 54.000
Sendimaðurin í Keypmannahavn verður løntur beinleiðis úr Føroyum. Í 2016 fekk hann umleið 41.000 kr. útgoldið netto.


text:
November var góður hjá Atlantic Airways
17.000 ferðandi flugu við Atlantic Airways í november í ár, og tað er 21 prosent fleiri enn sama mánað í fjør. Higartil í ár er vøksturin 13 prosent í ferðafólkatalinum tilsamans, sammett við januar-november 2014
November hilnaðist væl hjá Atlantic Airways. 17.000 ferðandi flugu á rutunetinum hjá flogfelagnum í farna mánaði, og tað er ein vøkstur á 21 prosent, sammett við sama mánað í fjør.
Góða gongdin í ferðafólkatalinum hevur sostatt hildið á alt árið. Tíðarskeiðið januar til november í ár flugu tilsamans 250.700 ferðafólk á rutunetinum hjá føroyska flogfelagnum, og tað er 13 prosent meira enn fyrstu 11 mánaðirnar í fjør, tá ið 221.800 ferðandi flugu við Atlantic Airways.
Stundvísið við fráferðir -t.e. seinking minni enn 15 minuttir – var 87 prosent av øllum fráferðum.
Tíðarskeiðið frá januar til November 2015 varð flogið rættstundis í 85 prosentum av øllum fráferðum. Tað er 3 prosent stig betri, sammett við sama tíðarskeið í 2014.
Vinaliga
Atlantic Airways
Fleiri upplýsingar fáast frá Jóhonnu á Bergi, stjóra, á telefon 21 37 30.
Atlantic Airways fær nýggja tyrlu
01. desember 2015
Atlantic Airways framvegis góð ferðafólkatøl
31. oktober 2015
Móttøka fyri Jóhannu á Bergi og Jørgen Holme
04. september 2015
Gott summar hjá Atlantic Airways
01. september 2015
Atlantic Airways undirskrivað avtalu um Airbus 320
11. juni 2015
Jóhanna á Bergi stjóri í Atlantic Airways
02. juni 2015
Atlantic Airways keypir nýggjar tyrlur
16. Mai 2015
Atlantic Airways ætlanir um nýggjan Airbus
30. Apríl 2015
2014 gott ár hjá Atlantic Airways
9. Apríl 2015
Ársaðalfundur verður 9. apríl 2015
24. mars 2015
EuroBonus víðkað og Súlan í søguna
27. februar 2015
Atlantic Airways flýgur við framkomnastu tøknifrøði í Evropa
27. januar 2015


text:
Savnsfløgan 12 góðir hjá Martin Joensen varð ummæld í seinasta Brunsj ummælinum áðrenn summarsteðgin. Eg gloymdi at leggja tað út tá, men fyri at fáa tað í savnið kemur tað út nú.
Fløgan er eitt savn av sangum, ið ein av okkara størstu lagsmiðum hevur gjørt gjøgnum árini.
Martin er í føroysku kongaligu familjuni innan sangskriving, men kundi í fleiri førum notið gott av betri prodúsara á sínum útgávum. Her eru løgini, ið sonur hansara Sakaris hevur framleitt tey bestu, og størri samstarv millum feðgarnar er ynskiligt, er eitt av nógvum poengum, ið eg komi við í sendingini, sum í øllum førum fyribils bleiv mítt síðsta ummæli í Brunsj.


text:
Høgni Hoydal á vitjan í Brússel
Tíðindaskriv frá fiskimálaráðnum
Í dag og í morgin 25. og 26. februar fer Høgni Hoydal, fiskimálaráðharri, á vitjan í Brússel.
Á vitjanini í dag fer Høgni Hoydal, fiskimálaráðharri, at nýta høvi at greiða frá støðu Føroya sum fiskivinnutjóð. Eisini fer fiskimálaráðharrin at kunna um arbeiðsbólkin, sum er settur at gera tilmæli um fiskivinnunýskipan, eins og at hann fer at kunna um føroysk sjónarmið í mun til strandarlandasamráðingarnar um ávikavist svartkjaft, norðhavssild og makrel. Hetta verður gjørt á almennum tiltaki, sum Sendistova Føroya til ES skipar fyri.
Fríggjadagin 26. februar er fundur á skrá millum Høgna Hoydal, fiskimálaráðharra, og Karmenu Vella evropanevndarlim í fiskivinnumálum (fiskivinnukommisser). Teir báðir fara at umrøða mál, ið hava felags áhuga.
Leinkja og meira kunning um tiltakið og framløguna hjá Høgna Hoydal, fiskimálaráðharra, er her.


text:
Børn og virðisbrøv
Tá ið tú gert íløgur í virðisbrøv, fært tú ikki rentur, men eitt avkast. Avkastið er samansett av møguligum kursvinningi, vinningsbýti og rentum. Í mun til innistandandi í bankanum kunnu íløgur í virðisbrøv eisini enda við einum tapi.
Áðrenn tú tekur avgerð um, hvør íløgan skal vera, er umráðandi, at tú hugsar um hesi viðurskifti:
- Tíðarskeið
Hvussu langt er íløgutíðarskeiðið? Nær skal barnið hava peningin útgoldnan? Skal talan vera um eina langtíðar- ella stutttíðaríløgu?
- Váði
Váði og avkast hanga saman. Eitt stórt avkast merkir samstundis eisini ein størri váði. Minni váðin er, minni verður avkastið, men tá er vandin fyri einum møguligum tapi ikki eins stórur. Tí skalt tú gera av, hvussu stóran váða tú ynskir.
- Spjaðing
Umráðandi er, at íløgan verður spjadd í fleiri virðisbrøv, so váðin ikki verður ov stórur. Vit mæla til, at í mesta lagi 20% av samansparingini verður sett í eitt virðisbræv.
- Upphædd
Hvussu stórur partur av samansparingini, ið skal nýtast til íløgur er tengt at bæði tíðarskeiðnum og váðanum.
Vit syrgja fyri, at íløgan verður snikkað saman til tíni ynski og viðurskifti við atliti at tíðarskeiði, váða, upphædd og spjaðing.
Tosa við okkum
Fá meira at vita um tínar møguleikar


text:
Handil í Netbankanum
Í Netbankanum kanst tú røkta og fylgja við tínum íløgum alt samdøgrið. Tú hevur yvirlit yvir tína virðisbrævagoymslu, tú kanst keypa og selja umframt fáa marknaðarkunning og fylgja kursgongdini.
Soleiðis byrjar tú
Fyrstu ferð tú handlar virðisbrøv í Netbankanum, skalt tú lesa handilstreytinar og góðtaka tær. Hetta gert tú við at fara inn á Netbankan, vel "Avtalur" og trýst á "Íbindingaravtala".
Síðani velur tú "Tilmelding ella frámelding av funkum". Set flugubein í fyrsta kassa út fyri "Virðisbrøv". Nú kanst tú síggja tínar goymslur, og keypa ella selja virðisbrøv umvegis Netbankan.
Keyp partabrøv á snildfonini
Tú kanst eisini keypa og selja partabrøv við snildfonini - uttan mun til tíð og stað. Er hetta nakað fyri teg? So set teg í samband við tín ráðgeva, sum fegin hjálpir tær í gongd.
Fyrimunir við at brúka Netbankan til keyp og sølu av virðisbrøvum
- Altíð dagførd marknaðarkunning
- Tú hevur gott yvirlit yvir tínar íløgur - alt samdøgrið
- Tú fært atgongd til keypskálar í øllum heiminum
- Kurtagan er lægri


text:
Ráðgeving og fígging
Ert tú íverksetari, er tað helst hugskotið og dreymurin, ið eru drívmegin og kveikja viljan og treystið til at stovna egið virki. Tað er neyvan bókhald, skjøl, avgjøld, skattur, MVG, tryggingar o.a., ið dríva íverksetarahugin.
Hjálp til tað praktiska
Tað er tó umráðandi, at tey praktisku viðurskiftini eru í lagi, og tað kann fáa álvarsligar avleiðingar fyri fyritøkuna, um skil ikki er á. Um hetta ikki er ein uppgáva, ið tú heldur teg kunnu loysa, er tað eitt gott hugskot at leita tær ráð og vegleiðing hjá einum grannskoðara.
Góð ráð, tá ið tú skalt stovna virki
- Hav eina samansparing til fyrstu íløguna í virkið.
- Hav eina nágreinliga virkisætlan, ið greiðir frá tínum málum, og hvussu tú ætlar at røkka teimum.
- Bið um hjálp og ráðgeving, tá tørvur er á tí, og brúka títt netverk at sparra við.
- Tað er umráðandi, at tú førir roknskap við inntøkum og útreiðslum so hvørt, so tú hevur eitt gott yvirlit yvir fíggjarligu støðuna hjá virkinum.
- Fyrireika teg væl, tá tú skal á fund við íleggjarar. Tað er ikki nóg mikið at hava eitt gott hugskot. Tú skalt eisini kunna vísa á, at tú hevur eina burðardygga verkætlan við góðum møguleika fyri vøkstri.
Fígging
Fyrsta íløgan í virkið kemur ofta frá egnari samansparing ella frá vinum og familju, ið síggja møguleikarnar í tínum hugskoti og ynskja at hjálpa tær á veg. Fígging frá peningastovni kemur aloftast, tá fyritøkan hevur ment seg nakað og hevur víst sítt virði.
Síðani 2015 hava føroyskar fyritøkur havt møguleika at søkja fígging frá Vækstfonden, ið m.a. kann veita eina sokallaða vækstkautión sum trygd fyri upp til 75% av váðanum, sum bankin tekur, tá ið lánið verður givið. Tað eru eisini aðrir møguleikar fyri at fáa fígging frá Vækstfonden.
Stuðul úr grunnum
Tað ber eisini til at søkja stuðul frá grunnum og íløgufeløgum, tá ið tú skalt byrja fyritøkuna. Á heimasíðuni hjá Hugskotinum er eitt yvirlit yvir møguleikarnar. Íverksetarahúsið hevur eisini góð ráð til íverksetarar. Ert tú í iva um, hvat er best fyri tína fyritøku, ert tú vælkomin at seta teg í samband við okkum.


text:
Kristi himmalsferðardag, hósdagin 10. mai, var árliga útferðin hjá seinnapartssamkomuni og sjómanskvinnuringinum í Tabor. 30 fólk vóru við og leiðin gekk fyrst til altargongdsgudstænastu í Gøtu kirkju kl.11. Aftaná varLes meira
Kategori: Tíðindaskriv
Heilsan úr Thailandi
17/8-2017 Heimasíðan hevur fingið eina heilsan frá Ernst og Khem úr Thailandi. Inngangur Góðu vinir. Her er enn ein heilsan úr Thailandi. Ikki so nógv nýtt og spennandi; mest kunnandiLes meira
Føroyskt bíbliuskeið í Ísrael
8/7-2017 Í hesum døgum skipar Ísraelsmissiónin fyri bíbliuskeiði í Ísrael. Ferðalagið, ið telur 25 føroyingar, býr í húsinum hjá Ordet & Israel í Poriya sunnanfyri Tiberias við Genesaretvatni. Bíbliuskeiðið erLes meira
Fundur við vaskifólkini
18/5-2017 Í kvøld kl. 19.00 verður fundur við øll tey sum gera reint í missiónshúsinum. Tosað verður um arbeiðsuppgávunar. Øll sum gera reint í missiónshúsinu eru hjartaliga vælkomin.
Avslutningur Seinnaparssamkoma og Sjómanskvinnuringur
15/5-2017 Avslutningurin hjá Seinnapartssamkomuni og Sjómanskvinnuringinum verður sunnudagin 21. mai. Byrja verður kl. 11.00 í Fríðrikskirkjuni, síðani verður fari inn í missiónshúsið til ein góðan 3 rættaðan døgverða. Undir døgverðanumLes meira
Framsýning hesa vikuna.
1/5-2017 Framsýningin av missiónssøguni sum hongur upp í missiónshúsinum, er opin alla hesa vikuna til og við leygardagin. Opið er millum kl. 16-18 allar daganar. Vælkomin at støkka inn áLes meira
Heilsan úr Thailandi.
30/4-2017 Á møtinum síðsta sunnukvøld, bleiv nakað lisið úr einum brævi frá Ernst og Khem Magnussen. Her ber til at síggja alt brævið frá teimum. Heilsan til Thailands vinir í FøroyumLes meira
Ársmøti hjá Heimamissiónini 2017
14/3-2017 Ársmøti hjá Heimamissiónin 2017, verður í Leguhúsinum í Nesvík, í døgunum 24 og 25 mars, við yvirskriftini "so elskaði Guð heimin!" Gesta talari til ársmøti í ár verður FinnLes meira
Tofta-/Rituvíkar Blákrossfelag aðalfund og fest
7/1-2016 Tofta-/Rituvíkar Blákrossfelag hevur árliga aðalfundin og fest í morgin í Rituvíkar missiónshúsið. Dagurin byrjar kl. 17.00 við náttverða, og heldur so áfram við aðalfundi og fest. Øll, bæði limirLes meira
Sangløta í annaðkvøld
25/8-2016 Ein sangløta verður í missiónshúsinum í annaðkvøld kl. 20.00. Tað eru nakrir brøður úr Norra, sum kalla seg brøderne Nordstrand, og saman við teimum er ein klaverspælari úr USA,Les meira
Heilsan úr Teilandi
24/8-2016 Heimasíðan hevur fingið eina heilsan frá Ernst og Khem Magnussen, úr Teilandi. Tabor heilsan, summarið 2016 Mahasarakham 18. aug. 2016 Góðu vinir Nú longsti dagur á árinum á norðaraLes meira


text:
Innbjóðing til FM fyri einstaklingar 2018
Havnar Telvingarfelag bjóðar saman við Talvsambandi Føroya til føroyameistaraskapið í talvi fyri einstaklingar í 2018.
Kappingin
Kappingin verður hildin í Finsen í Havn í døgunum 24. – 30. mars 2018.
Telvað verða 7 umfør. Umhugsunartíðin er 90 minuttir til fyrstu 40 leikirnar. Síðani verða 15 minuttir lagdir afturat klokkuni. Frá fyrsta leiki verða 30 sek. løgd afturat fyri hvønn fluttan leik.
Átta teir hægst rataðu telvarnir (elo-talið verður brúkt) telva í landsliðsbólkinum um føroyameistaraheitið 2018.
Næstu átta hægst rataðu telvarnir telva í 1.bólki, og hinir telva í almenna bólkinum.
Í unglingabólkinum verður telvað um heitið unglingaføroyameistari 2018.
Víst verður annars til meginreglurnar hjá TFS fyri FM.
Allir bólkar telva soleiðis:
Leygardagur 24. mars kl. 14.00
Sunnudagur 25. mars kl. 14.00
Mánadagur 26. mars kl. 16.00
Týsdagur 27. mars kl. 16.00
Mikudagur 28. mars kl. 16.00
Skírishósdagur 29. mars kl. 14.00
Langi fríggjadagur 30. mars kl. 14.00
Luttøkugjald
Luttøkugjaldið er 300 kr fyri allar vaksnar luttakarar. Luttakarar í unglingabólkinum gjalda 150 kr. Heiðurslimir luttaka ókeypis.
Luttøkugjaldið, sum samstundis er tilmelding, skal gjaldast á konto
6460 – 1505523 hjá Havnar Telvingarfelag í seinasta lagi mánadagin 19 mars
Við tilmelding skal upplýsast: FM 2018, navn og bólkur.
Møguligir spurningar kunnu setast á tef. nr. 551009 ella teldupostadressu: joannesv@uvmr.fo
Vinningar
Landsliðsbólkurin: nr. 1 – 5.000 kr nr. 2 – 3.000 kr nr. 3 – 2.000 kr
1. Bólkur: nr. 1 – 2.000 kr nr. 2 – 1500 kr nr. 3 – 1.000 kr
Almennur bólkurin: nr. 1 – 1.500 kr nr. 2 -1000 kr nr. 3 – 500 kr
Unglingarbólkurin: nr. 1 – 1.500 kr nr. 2 -1000 kr nr. 3 – 500 kr
Steyp verða latin til nr. 1 í øllum bólkum, og harumframt verða heiðurmerki latin til nr 1,2 og 3 í hvørjum bólki. Korrektión verður nýtt við javnstøðu.
Vakurleikasteyp verður latið fyri besta talvið.
Í Landsliðsbólkinum og unglingum, verður við javnstøðu umdystur telvaður beint eftir síðsta umfar, eftir nærri kunngjørdum treytum. Í aðrar mátar verður korrektión nýtt.
Við talvkvøðu
Havnar Telvingarfelag og Talvsamband Føroya


text:
29. Sep 2017
Viðvíkjandi koyrikort til lítið prutl til 15-ára gomul.Málið viðvíkjandi undirvísing í samband við koyrikortið til 15-ára gomul var fyri á býráðsfundi 28. oktobur 2017. Býráðið samtykti at beina málið aftur í Mentamálanevndina.Sostatt bíðar Tórshavnar Kvøldskúli eftir endaligari støðutakan frá býráðnum í samband við undirvísingina...
20. Sep 2017
Um tú hevur trupulleikar at gjalda við Master Card, vinaliga flyt næmingagjaldið á kontu 9181-1643063 og viðmerk skeiðsnummar og navn á næmingi. ...
08. Sep 2017
Enn eru pláss á nøkrum skeiðum t.d. musical, enskt, russiskt, føroysk mállæra, Excel, lær at halda talu, persónlig menning, kom og seyma, seyming fyri kvinnur í barnsburðarfarloyvi, skapa títt egna kjólamynstur, snið og bindiskeið, tekna livandi modell-croquis, glasperlur, sunnur gerandiskostur, Sjeystjørna-tónleikur fyri børn, staðarnøvn í...
08. Sep 2017
Nú er møguligt at rinda við Mastercard.Í teldupostinum tú hevur fingið sendandi, í sambandi við tilmeldingina, er ein leinkja til gjaldskort. Trýst á hana og innles kortið. ...
28. Aug 2017
Grundað á sera stórt trýst koyrir tilmeldingarskipanin seint fyrstu minuttirnar. Ver tolin, tí øll koma ígjøgnum :) ...
28. Aug 2017
Toylon er nýggi bygningurin hjá Kvøldskúlanum, ið fer at hýsa seyming, brodering og glaslist og er hann beint yvir av Smæruni. ...
17. Aug 2017
Faldarin verður borin út í hvørt húski í Tórshavnar Kommunu mikudagin 23. august 2017. ...
09. Aug 2017
Tilmeldingin er opin frá mánadegi 28. august kl. 18.00 til og við sunnudagin 3. september kl. 24.00. ...


text:
www.ssl.fo: Í samband við umvælingar arbeiði á høvuðsmaskinaríi, hjá Smyrli, varð sum kunnugt ein deilur sendur av landinum til umvælingar.
Strandferðslan hevur nú fingið upplýst frá veitarunum at arbeiði at umvæla deilin er í gongd, og væntandi fer Smyril aftur at sigla við 4 motorum frá 26/02-2018.
Tískil verður neyðugt at tillaga ferðaætlanina hjá Smyrli til broyttu umstøðurnar í komandi viku og til allir motorarnir aftur eru tøkir.
Tað at vit eru mitt í vetrartíð og at Smyril hevur havt sera torført við at halda ferðaætlanina higartil, krevur broytingar.
Broytta ferðaætlanin kemur í gildi frá 17.02.2018 kl.07:00.
Nýggja ferðætlanin fyri Smyril við 3 motorum sæst her


text:
Fyrispurningur um manglandi bústað v.m. til ung á Rásini – einaferð enn, settur Anniku Olsen, landsstýriskvinnu (at svara skrivliga eftir TS § 52a)
1. Er tað rætt, at avgerð er tikin um ikki at taka nýggjar næmingar inn á Rásina komandi ár, tí ikki er møguligt at bjóða verandi næmingum hóskandi bústað v.m.?
2. Hava verandi næmingar á Rásini ikki enn fingið bústað v.m. bjóðaðan eftir, at tíðin á Rásini er liðug nú seinast í juni?
3. Um ikki, hví er hetta ikki komið í rættlag eftir trimum árum?
4. Um ikki, er hetta so í samsvari við § 6, stk. 4 í lóg um skúlatilboð til ung við breki?
5. Um ikki, er hetta so ikki brot á ST-sáttmálan um rættindi teirra brekaðu?
6. Er tað rætt, at ætlanin er at leingja tíðarskeiðið hjá verandi næmingum á Rásini, eins og gjørt varð fyri trimum til fýra árum síðan?
7. Hvat ger Almannamálaráðið ítøkiliga fyri at tryggja, at verandi næmingar fáa bústað v.m. í øki eftir egnum vali í summar, og at nýggir næmingar harvið kunnu koma inn á Rásina komandi ár?
8. Nær er varandi bústaðarloysn funnin til øll tey ungu frá Rásini, sum fingu eina fyribils bústaðarloysn fyri trimum til fýra árum síðan?
9. Heldur landsstýriskvinnan, at Almannamálaráðið og Mentamálaráðið hava røkt sína uppgávu í hesum málinum?
Viðmerkingar
7 ung fólk við menningartarni eru liðug við 3-ára útbúgving teirra á Rásini nú seinast í juni. Hóast hetta, so er enn eingin loysn fingin á, hvar tey ungu skulu búgva og virka eftir lokið skúlaskeið.
Tíverri sær tað út til, at søgan er við at endurtaka seg. Tí fyri trimum til fýra árum síðan var neyðugt at leingja tíðarskeiðið hjá táverandi næmingum við hálvum ári, tí eingin bústaður v.m. var klárur til tey, tá tey vóru liðug við skúlan. Eftir hálvum ári fingu tey eina fyribils bústaðarloysn.
Tað var tá ein gøla, at myndugleikarnir ikki høvdu tosað saman og tryggja teimum ungu nøktandi bústaðar- og virksemisloysn eftir lokna skúlagongd. Hetta hóast myndugleikarnir høvdu havt 3 ár at fyrireika hetta. Almannamálaráðið og Mentamálaráðið lovaðu tá, at hetta skuldi ikki endurtaka seg.
Nú eru 3-4 ár aftur farin framvið, og 7 næmingar eru nú aftur til reiðar at flyta í egnan bústað og fara undir vart starv ella annað hóskandi virksemi. Men, sum skilst, er heldur ikki hesuferð nakað klárt til tey ungu frá Rásini.
Hetta hendir enntá hóast tað í lóg um skúlatilboð til ung við breki í § 6, stk. 4 verður ásett: “Ráðgevandi bólkurin skal saman við foreldrum og øðrum myndugleikum fyrireika bústaðar-, frítíðar- og arbeiðstilboð til tey ungu eftir lokið skúlaskeið”. Eisini hava Føroyar samtykt og sett í verk ST-sáttmálan um rættindi teirra brekaðu.
Men einaferð enn standa foreldur, lærarar og tey ungu í eini ótolandi støðu. Ein støða sum er óskiljandi, tá myndugleikarnir hava havt meira enn 3 ár at fyrireika eina góða loysn.
Fyri at fáa greiðu á hesum viðurskiftum verður hesin spurningur settur landsstýriskvinnuni á almannamálum.
Á Løgtingi, 10. juni 2015
Kristina Háfoss
Svar:
1. Er tað rætt, at avgerð er tikin um ikki at taka nýggjar næmingar inn á Rásina komandi ár, tí ikki er møguligt at bjóða verandi næmingum hóskandi bústað v.m.?
Almannamálaráðið hevur fingið staðfest frá Mentamálaráðnum, at nýggir næmingar verða tiknir inn á Rásina komandi ár eins og ætlað. Næmingar eru visiteraðir og hava fingið fráboðan um, hvør hevur fingið tillutað skúlatilboð.
2. Hava verandi næmingar á Rásini ikki enn fingið bústað v.m. bjóðaðan eftir, at tíðin á Rásini er liðug nú seinast í juni?
Almannaverkið hevur upplýst, at ein bústaðarloysn er funnin til seks av teimum sjey næmingunum, og arbeitt verður við at finna eina loysn til tann síðsta. Tó verður talan um bíðitíð hjá onkrum av teimum.
3. Um ikki, hví er hetta ikki komið í rættlag eftir trimum árum?
Avgerð tikin um, at bútilboðið, ið verður veitt næmingum, ið verða lidnir á Rásini, ikki verður veitt til hesi sum samlaðan bólk, men verður veitt tí einstaka í mun til tørv og ynskir hjá viðkomandi.
Tær loysnir, sum funnar eru til teir seks næmingarnar, eru tískil ymiskar.
Trý ár kann virka sum long tíð, og landsstýriskvinnan má ásanna, at tað koma at ganga nøkur ár við miðvísum arbeiði, áðrenn vit hava rokkið málinum um at hava útvegað tíðarhóskandi bústaðir til øll, ið hava tørv.
Stór stig eru tikin á bústaðarøkinum. Føroyar hava fingið ein bústaðarpolitik og avgerð er tikin um at útvega fleiri sambýli, búfelagsskapir og vardar íbúðir umvegis Bústaðir til fólk við serligum avbjóðingum soleiðis, at bústaðarmarknaðurin gerst størri og meira fjøltáttaður.
Landsstýriskvinnan ásannar at byggitíðin ikki altíð heldur.
Seinastu trý árini hevur Almannamálaráðið arbeitt miðvíst við at byggja tíðarhóskandi bústaðir í Norðoyggjum og Eysturoynni, og nú verður gongd av álvara sett á tilgongdina at útvega fleiri bústaðir í Tórshavn har tørvurin er størstur.
Í Norðoyggjum eru ung fólk nýliga flutt inn í nýbygdan búfelagsskap (8 pláss), og ætlandi flyta fólk inn í nýggja sambýli í Klaksvík í september (12 pláss). Í Runavík letur nýtt sambýli upp í heyst (12 pláss) og farið er undir at byggja búfelagsskap (minst 8 pláss). Harumframt lat depilin til fjølbrekað í Runavík upp á heysti 2014
Í løtuni verður arbeitt við eini yvirskipaðari út- og umbyggingarætlan fyri høvuðsstaðarøkið har ein ætlan verður gjørd fyri, hvussu tørvurin kann nøktast komandi 10 árini. Gongd er tó eisini komið á tilgongdina við at útvega fleiri bústaðir í Tórshavn, har tørvurin er størstur. Sambýlið Eystan Heyg (16 pláss) lat upp í fjørð. Bygginevnd er sett til at gera uppskot til bú-, umlættingar- og frítíðartilboð til børn og ung við autismu í Tórshavn. Avtala er gjørd við Bústaðir um at byggja tveir búfelagsskapir í Tórshavn og ítøkiligar ætlanir eru um at byggja sambýli til fólk við menningartarni, peningur er avsettur til endamálið.
4. Um ikki, er hetta so í samsvari við § 6, stk. 4 í lóg um skúlatilboð til ung við breki?
Sambært § 6, stk. 4 í løgtingslóg um skúlatilboð til ung við breki skal ráðgevandi bólkurin saman við foreldrum og øðrum myndugleikum fyrireika bústaðar-, frítíðar- og arbeiðstilboð til tey ungu eftir lokið skúlaskeið.
Tað er Mentamálaráðið, sum umsitur lógina um skúlatilboð til ung við breki og sum eisini hevur ábyrgd av virkseminum hjá ráðgevandi bólkinum.
Almannaverkið umboðar Almannamálaráðið í bólkinum og hevur Almannaverkið havt kunnleika til teir sjey næmingarnar, síðani teir byrjaðu. Almannaverkið hevur brúkt sessin í ráðgevandi bólkinum til at fylgja við menningini hjá einstaka næminginum. Sambært Almannaverkinum varð farið undir formliga visitering um ársskiftið 2015, tá samrøður vóru við næmingar og avvarðandi um framtíðarstøðuna hjá einstaka næminginum.
Landsstýriskvinnan fer í næstum at taka spurningin upp við landsstýrismannin í mentamálum um, hvønn leiklut ráðgevandi bólkurin skal hava og hvussu bólkurin skal vera samansettur.
5. Um ikki, er hetta so ikki brot á ST-sáttmálan um rættindi teirra brekaðu?
At tryggja rættindini í ST-sáttmálanum er eitt áhaldandi arbeiði, og landsstýriskvinnan kann bara enn einaferð vísa á, at ferð er sett á tilgongdina við at útvega fleiri búpláss til fólk við serligum avbjóðingum í Føroyum. Við at útvega fleiri bústaðir – bæði sum sambýli, búfelagsskapir og vardar íbúðir, fáa fólk í størri mun møguleika at velja hvar og saman við hvørjum tey ynskja at búgva.
Umframt at útvega teim ungu eitt búpláss er eisini alneyðugt, at tey fáa møguleika at hava eitt innihaldsríkt og virkið lív á jøvnum føti við onnur ung í sama aldri og ásannar landsstýriskvinnan at tað tekur tíð at byggja og tá bygt verður gongur ikki altíð sum ætla at fáa byggingina liðuga til ásettu tíðina
6. Er tað rætt, at ætlanin er at leingja tíðarskeiðið hjá verandi næmingum á Rásini, eins og gjørt varð fyri trimum til fýra árum síðan?
Mentamálaráðið hevur staðfest, at verandi næmingar verða lidnir í summar eins og ætlað.
7. Hvat ger Almannamálaráðið ítøkiliga fyri at tryggja, at verandi næmingar fáa bústað v.m. í øki eftir egnum vali í summar, og at nýggir næmingar harvið kunnu koma inn á Rásina komandi ár?
Víst verður til svar til spurning 3
8. Nær er varandi bústaðarloysn funnin til øll tey ungu frá Rásini, sum fingu eina fyribils bústaðarloysn fyri trimum til fýra árum síðan?
Sí svar til spurning tvey.
9. Heldur landsstýriskvinnan, at Almannamálaráðið og Mentamálaráðið hava røkt sína uppgávu í hesum málinum?
Landsstýriskvinnan metir ikki at tað er rætt at gera viðmerkingar til um Mentamálaráðið hevur røkt sína uppgávu í hesum málinum. Landsstýriskvinnan harmast um, at tað ikki eru nóg nógvir bústaðir til fólk við serligum avbjóðingum í Føroyum soleiðis, at tað vóru sjey búpláss klár til júst hesar sjey næmingarnar. Hinvegin fegnast landsstýriskvinnan um, at ferð nú er komin á arbeiðið við at útvega fleiri bústaðir.
Seinastu trý árini hava Almannamálaráðið og Mentamálaráðið í nógv størri mun enn áður arbeitt við at betra um samskipanina av skúlatilboðum og tilboðum aftaná skúlatíð, samstundis sum arbeitt verður við at skapa fleiri og meira fjøltáttaði skúlatilboð til ung við serligum avbjóðingum eftir loknan fólkaskúla. Í ár hevur Almannaverkið td. verið við til at taka avgerð um, hvørjir næmingar skulu ganga á Rásini komandi tvey árini. Eisini hava Almannaverkið og Føroya studentaskúli samstarvað um tilboð til serflokkin fyri ung við autismu í Hoydølum, og lagt er upp til samskipan nú serbreytin verður skipað á Kambsdali. Í samstarvi við Mentamálaráðið er framtíðarætlanin at taka næmingar inn á Rásina á hvørjum ári.


text:
Hvølpamotivatión
Um tú ert tann stolti eigarin av einum hvølpi, ið er ímillum 3 til 6 mðr gamal, so eru tit tilreiðar at byrja eitt hvølpamotivatiónsskeið. Ì hesum tíðarskeiðnum eru hvølpurin sera opin fyri nýggjum lærdómi. Tað er tí sera týdningarmikið at hvølpurin sleppir út at hitta vinaligum hvølpum/hundum og øðrum fólkum enn tey hann kennir í gerandisdegnum. Hetta fáa tit møguleika fyri á hesum skeiðnum.
Á hvølpamotivantiónsskeiðnum hjá HUFF, Dansk Kennel Klub kreds 12, læra tú og hvølpurin at venja soleiðis at hundurin varðveitir sín hug at læra og venja. Hetta á ein jaligan hátt og á ein hátt har, ið hundurin sjálvur má hugsa og taka støðu. Endamálið við hesum er, at styrkja tín leiklut sum leiðara og at menna álitið ímillum teg og hundin.
Skeiðið er áleið 1½ tíma hvørja ferð og er íalt 12 tímar. Umframt tann teoretiska partin er størsti parturin praktiskur har tú millum annað venur hetta saman við hvølpinum:
Tilvenjing av umhvørvinum - ljóð, ferðsla, trappir o.a í er í nær og fjarumhvørvinum
Sosial samverða - skilagóða samverðu við hundar og fólk
Innkall og venjingar har vit handfara hundin - hvølpurin lærir at koma, at sita, at standa og at liggja róliga.
Leiðara og samskiftis venjingar - har eigarin fær hugskot til venjingar, sum flokksleiðari í gerandisdegnum.
At ganga pent í reim - hvølpurin verður motiveraður til at fylgja ánar sínum har reimin hongur leys.
Leita - hvølpar hava eina náttúrliga góða nøs og hava stóran tørv á at brúka hana. Tískil venja vit hvølpin at brúka sína nøs til spennandi venjingar og á ein áhugaverdan hátt.
Vit fara eisini at umráða hvussu ein fær hvølpin reinligan


text:
Ber til at fáa stuðul til málskúla í samband við hægri lestur?
Ja. Stðuðlsstovnurin kann veita lán til skúlagjald og lán til uppihald. Í stuttum kann greiðast soleiðis frá skipanini.
Henda skipanin veitir stuðul til málslig fyrireikingarskeið til hægri útbúgvingar í ikki enskt-talandi londum uttanfyri Norðurlond og er ætlað tær,ið ætlar at lesa hægri lestur í hesum londum.
Stuðulin verður í fyrstu atløgu veittur sum lán til skúlagjald og lán til livikostnað.
Til skúlagjaldið verður veitt lán, tó vanliga í mesta lagi kr. 20.000,00. Skúlagjaldið umfatar bert útreiðslur, ið hava beinleiðis við lesturin at gera. Til livikostnað verður veitt lán. Lánsupphæddin, ið verður veitt hvønn mánað er mánaðarliga studningsupphæddin, sum til eina og hvørja tíð verður veitt til hægri lestur í Føroyum – skúlaárið 2012/2013 er henda upphædd kr. 3.737,00.
Stuðulin verður í mesta lagi veittur í 6 mánaðir, men er talan um heilt fremmant mál, kann stuðul veitast í upp til 1 ár.
Tað serliga við hesi skipan er, at um tú, innan 15 mánaðir eftir at málsliga fyrireikingarskeiðið er endað, fert undir hægri lestur á lærustovni, har høvuðsmálið er tað sama, sum tað var á málsliga fyrireikingarskeiðnum, verða lánini umløgd til studning. Umleggingin verður framd, eftir at tú hevur tikið próvtøkurnar á fyrsta lestrarári í útbúgvingini.
Kelda: Studni tann 23. juli 2013.


text:
Columba livia – kanningar av føroysku bládúgvuni
[Columba livia – a Study of the Rock Pigeon on the Faroe Islands]
BS-uppgáva í lívfrøði, juni 2007, Náttúruvísindadeildin
Skrivað hava: Sólvá Jacobsen & Jana Mikkelsen
Innanhýsis vegleiðari: Dorete Bloch, Fróðskaparsetur Føroya
Uttanhýsis vegleiðari: Jens-Kjeld Jensen
Les greinina "Bládúgvan fyri hóttafalli", sum stóð á heimasíðu okkara 6. juni 2007
Samandráttur
Fyrstu ferð dúgvan varð nevnd í føroyskum høpi var av Lucasi Debes (1673), men hildið verður, at bládúgvan hevur verið í Føroyum, áðrenn fólk búsettust her. Johannes Reinhardt (1826) staðfesti, at vanliga dúgvan í Føroyum er av slagnum Columba livia,Fo: bládúgva. Bládúgvan finst í tveimum litbúnum: hin vanligi gráblái búnin og so ein myrkari búni, har veingir og bak hava svartar blettir. Upprunin til blettuta búnan er ókendur. Niels Petersen á Botni og Kenneth Williamson (1949) skrivaðu í eini grein, at tamdúgvur hava verið í Føroyum í minsta lagi síðani 1800, og at vilstar brævdúgvur av og á enda í Føroyum. Várið 2007 varð farið um alt landið at telja bládúgvur. Endamálið við teljingini var at kanna, hvussu reinur føroyski stovnurin er. Dúgvurnar blivu deildar í fýra flokkar: vanligar, blettutar, svartar og rest. Niðurstøðan gjørdist, at bládúgvan í Føroyum er lítið dálkað, men blanding fer fram millum villar og tamar dúgvur.
Abstract
The first time the pigeon was mentioned in Faroese literature was in 1673 by Lucas Debes. However the pigeon is believed to have been resident long before human settlement. Johannes Reinhardt (1826) determined that the pigeon was Columba livia, En: Rock Pigeon. The Rock Pigeon is dimorphic: with the typical blue-greyish plumage and a darker plumage with black spots on the wings and upper back. The origin of the spotted morph is unknown. Niels Petersen á Botni and Kenneth Williamson (1949) wrote that domestic pigeons had been kept on the Faroe Islands since 1800 at least, and that stray homing pigeons also sometimes find their way to the islands. In spring 2007 pigeons in most villages on the Faroe Islands were studied. The object of this study was to decide how pure the Faroese Rock Pigeon is. The pigeons were sorted into four categories: typical, spotted, black and remaining. The conclusion was that the Rock Pigeon on the Faroese Islands is only slightly mixed with domestic pigeons.


text:
Svøríki er ímillum Noreg og Finnland. Norðari partur er skógvaksin og kaldur, syðri partur er gott landbúnaðarlendi, og har býr meginparturin av svenska fólkinum. Landið er 1.574 km langt, 499 km, har tað er breiðast, og er fjórðstørsta land í Vestuevropa. Svøríki hevur mong ár á baki sum ídnaðarland, hevur væl útbúgvið fólk á øllum økjum, og er ímillum framkomnastu ídnaðarlond í heiminum.
Tá ið røtt verður um samfelagsliga vælferðarskipan, sum vissar øllum borgarum landsins mannsømilig kor, hevur Svøríki verið undangonguland. Barnaansingarstovnar, sjúkrahús og ellisheim eru frágera góð. Vinnuloysið hevur verið eitt hitt lægsta í Evropa, men tað vaks nógv í búskaparkreppuni í 1990-árunum. At halda hesari vælferðarskipan uppi gjalda sviar nógvan skatt. Búskaparkreppan í 1990-árunum hevði við sær at skert var í teimum almennu veitingunum.
Skandinavisku londini og Finnland eru gitin fyri einføldu og reinu sniðini á tí, tey gera, eitt snið, sum er væl umtókt aðrastaðni. Svenskir sniðskaparar komu sær serliga fram í 1960-árunum. Vælumtókt snið hevur gjørt, at svenskir bilar, t.d. Saab og Volvo, ravmagnsamboð, klædnavørur, glassvørur og húsbúni - her kann IKEA nevnast - úr svenskum nálaviði eru høgt í metum í útlondum.
Sviar leggja sær nær at fara væl um umhvørvið og hava eisini gjørt nógv burtur úr at varðveita søguligar bygningar. Mong friðað øki eru í Svøríki, og nakrir av størstu tjóðargørðunum í Evropa eru í fjallalendinum í Norðursvøríki. Sviar tala nógv um, at áir og vøtn verða dálkað, og Svøríki hevur gingið undan í stríðnum at minka dálkingina í Eystarasalti. Svøríki hevur eisini avmarkað ídnaðarútbygging ymsastaðni fram við strondini. Stórur dentur verður lagdur á at skilja burturkast og húsarhaldsrusk, og Svøríki ger nógv burtur úr endurnýtslu endurnýtsla av aluminiumsblikkum.
Ikki er óvanligt, at svensk húski eiga summarhús - um 600.000 summarhús eru í Svøríki. Tey eru bygd úr viði, ofta reyðmálað, og standa niðri við strondina, við vøtnini, í skógunum ella uppi í fjøllunum. Her kunnu troytt býarfólk taka sær av løttum í vikuskiftunum og frítíðini. Vanligt er eisini at leiga útlendskum ferðafólki húsini. Mong útlendsk ferðafólk koma til Svøríkis, helst um summarið.
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður: Stockholm
Vídd: 449.960 km2
Fólkatal: 9.088.728
Alment mál: svenskt
Átrúnaður: kristindómur 93%, aðrir 7%
Stýrðislag: fólkaræði, fleirflokkaskipan
Gjaldoyra: svensk króna (SEK)


text:
Mønustingarin ikki løggildur enn...
Heimabeiti var í so tíðliga á ferð, tá upplýst var, at broytingarnar í kunngerð um grind vóru framdar og settar í verk. Nýggj kunngerð er ávegis, men hon kemur ikki fyrrenn seint í august mánaða. Tað er serliga við atliti til mønustingaran, at fáa henda løggildan sum grindareiðskap, sum hevur týdning.
Nˇgvar kanningar og royndir hava veri gj°rdar vi m°nustingaranum og loksins verur mett, at hesin n˙ er so vŠl tilgj°rdur, at hann skal l°ggildast sum grindareiskapur.
Ta hava veri fleiri uppskot um m°nustingara og er tann endaliga ˙tgßvan n˙ funnin. Hetta upplřsti J˙stines Olsen, djˇralŠkni, sum aftur hesafer hevur veri undangongumaur ß °kinum. J˙stines upplřsti eisini, at Štlanin er at framleia eitt ßvÝst tal av m°nustingarum, sum sÝani vera latnir til gˇkendu hvalvßgirnar. Hetta er sami arbeishßttur, sum var br˙ktur, tß blßsturkrˇkurin var gj°rdur Ý ßvÝsum tali og sÝani lagdur ˙t ß ßvÝs st°, so allar gˇkendu hvalvßgirnar kunnu gera br˙k av hesum.
Endamßli vi at framleia fleiri m°nustingarar og leggja hesar til hvalvßgirnar er m.a. at so vera hesir gj°rdir eftir teim forskriftum, sum eru gˇkendir og at teir altÝ eru til taks ß hvalvßgunum.
Seinni Ý august verur so vŠntandi kunngerin lřst og m°nustingarin l°ggildur.


text:
- Hetta er ein bílig skipan, og fyri tann einstaka kostar tað ikki nógv meira enn eina krónu um dagin at hava tílíkt hald, sum eisini veitir eina ávísa trygd, sigur Hans J. Langgaard, kundastjóri í Føroya Tele.
Tað er vorðið alt bíligari at hava eina fartelefon, og nú kostar tað heldur einki eyka at reika kring Evropa við hesi fartelefon, sum tískil hevur nógvar fyrimunir. Eisini samskifti umvegis ymiskar teldutænastur, sum eru ókeypis at brúka á netinum, vinna fram, millum annað umvegis Skype og Facebook/Messenger.
Men tað eru framvegis nógv húsarhald við fastnettelefon. Sambært uppgerð frá Fjarskiftiseftirlitinum vóru tað 19.851 fastnethald í Føroyum í seinnu hálvu í 2015. Her er talan um bæði vinnufyritøkur við vekslarum og privat hald. Tað svaraði sambært Fjarskiftiseftirlitinum til eina minking upp á 1.726 hald síðan seinnu hálvu í 2013, ella eina árliga minking upp á fýra prosent.
Sambært ársfrágreiðingini hjá Føroya Tele hevði størsti veitarin í Føroyum 13.844 fastnethald í 2014, men tað var minkað niður í 13.502 hald í 2015. Fara vit so aftur til 2009 var talið 16.792 og í 2005 var tað heilt upp á 18.818. Nakað er kanska farið yvir til Vodafone, og ip-telefoni er heldur ikki við í gomlu tølunum, men talan er um eina rættiliga greiða minking.
Hans J. Langgaard frá Føroya Tele sigur, at teir ongar ætlanir hava at sleppa fastnetinum, nú onnur tøkni hevur tikið yvir sum tann ráðandi innan samskifti.
- Ungar familjur, sum seta búgv, velja kanska fastnetið, men hjá fleiri er hetta ein trygd. Hon virkar altíð, eisini tá streymurin fer. Nógv eldri fólk vilja eisini varðveita fastnetið, sigur Hans J. Langgaard.
Grein frá Dimmalætting hesaferð


text:
Havi ikki hoyrt um hetta fyrr enn, nú ið Annelisa segði mær frá tí. Tað hava verið framløgur fýra ella fimm ferðir. Henda framløgan var í Østrøm.
Framløguhátturin er japansk uppfinning, ella hon er uppfunnin í Japan. Navnið merkir smáprát. Tað var sera stuttligt at uppliva henda modernaða ungdómsliga framløguformin, skjótt , skjótt, skunda tær víðari, 20 myndir, 20 sekund til hvørja, zapp, zapp. Nú ljóði eg so negativ, men mær dámar væl, at tað gongur skjótt,, tann sum vil, kann sjálv fara at kanna málið nærri.
Áhoyraraplássini vóru full, meðalaldurin var lágur – í mun til tú upplivir til fyrilestrar í t.d. Norrøna felagnum ella Dansifelagnum í Havn. Men vit – við kelinavninum silvurmafian – vóru eisini upp á pláss. Mær dámdi allarbest framløguna hjá Eileri um gamlar føroyskar lýsingar, deiligt at flenna.. Framløgurnar um pílagrímsferð, Berlin og filmin Vetrarmorgun vóru eisini fínar.


text:
< Ársfundur
14.03.2017 19:34 Aldur: 309 days
Embla
"Embla" norðurlendsk matvirðisløn.
Embla er navni á norðurlendskari matvirðisløn, sum bóndafeløgini í norðurlondum standa á odda fyri.
Virðislønin er tann fyrsta av sínum slag, sum gongur millum norðurlondini, og er stuðla av Norðurlandaráðnum.
Eftir áheitan frá norðurlandaráðnum hava bóndafeløgini í Danmark, Svøríki, Føroyum, Íslandi, Finnlandi og Noregi átitkið sær, at skipa eina virðisløn sum setur tað staðbundna í miðdepilin.
Endamálið er at styrkja samanhald og vitan landanna millum, og millum tað fólk sum dagliga arbeiðir við at framleiða, virka og borðreiða fyri okkum øllum, og at menna tað góða tilfeingi vit hava hjá okkum.
Embla verður latin annað hvørt ár, fyrstu ferð í Keypmannahavn í august 2017
Danska bóndafelagið L&F "Landbrug & Fødevarer" er vertur. Við handanina verður vertslandi til virðislønina 2019 avdúka.
Tað stendur øllum frítt at koma við uppskotum til virðslønina.
Vitja heimasíðuna "emblafoodaward.com" og fá vegleiðing um hvussu farast skal fram.


text:
Neistin
Hondbóltsfelagið Neistin í Havn varð stovnað 21. mars 1931. Í apríl 2011 vunnu bæði mans- og kvinnuliðini hjá Neistanum føroyameistaraheitið. Tað ver fyrstu ferð síðan 1978, at bæði liðini hjá Neistanum vunnu føroyameistaraheitið sama kappingarár.[1] Í februar 2013 vunnu kvinnurnar hjá Neistanum steypakappingina.[2]
Innihaldsyvirlit
- 1 Steypavinnarar
- 2 Føroyameistarar
- 3 Neistin fyrsta føroyska hondbóltsfelag sum kom víðari í Europa
- 4 Hópurin hjá Neistanum í Sunsetdeildini (kvinnur) 2012/13
- 5 Hópurin hjá Neistanum í Atlantic Airways kappingini (menn)
- 6 Venjarar hjá kvinnunum
- 7 Stovnarar
- 8 Keldur
- 9 Slóðir
Steypavinnarar[rætta | rætta wikitekst]
Steypakappingin í hondbólti hevur verið fyriskipað í Føroyum síðan 1985 fyri menn og síðan1987 fyri kvinnur. Neistin hevur vunnið steypakappingina fleiri ferðir, bæði hjá kvinnum og monnum.
Neistin kvinnur í Steypakappingini[rætta | rætta wikitekst]
Besta kvinnuliðið hjá Neistanum hevur vunnið Steypakappingina í hondbólti 12 ferðir: 1987, 1988, 1989, 1990, 1992, 1994, 1995, 1996, 1997, 1998, 2006 og 2012.[3]
Neistin menn í Steypakappingini[rætta | rætta wikitekst]
Besta mansliðið hjá Neistanum hevur vunnið Steypakappingina í hondbólti 6 ferðir: 1992, 1994, 2009, 2010, 2011 og 2012.[4]
Føroyameistarar[rætta | rætta wikitekst]
Neistin kvinnur í FM[rætta | rætta wikitekst]
Besta kvinnuliðið hjá Neistanum hevur vunnið FM 38 ferðir: 1943, 1946, 1948, 1952, 1953, 1954, 1955, 1956, 1957, 1959, 1966, 1967, 1969, 1970, 1971, 1972, 1973, 1974, 1975, 1978, 1979, 1980, 1982, 1983, 1984, 1985, 1986, 1987, 1988, 1989, 1990, 1992, 1994, 1995, 1996, 1997, 2011 og 2012.[5]
Neistin menn í FM[rætta | rætta wikitekst]
Besta mansliðið hjá Neistanum hevur vunnið FM 8 ferðir: 1949, 1953, 1955, 1978, 2000, 2008, 2010 og 2011.[6]
Neistin fyrsta føroyska hondbóltsfelag sum kom víðari í Europa[rætta | rætta wikitekst]
Í 2011 spældi Neistin tveir altjóða dystir móti A C Latsia frá Kypros. Fyrri dysturin varð leiktur á Kypros 4. september 2011, Neistin vann tann dystin 17-30. Seinni dysturin varð leiktur í Høllini á Nabb hin 11. september 2011. Neistin vann heimadystin 37-25. Í alt var úrslitið: Neistin – A.C. Latsia 67 – 42 (37-25) (30-17). Næsta liðið, ið Neistin skal spæla ímóti verður Madeira, sum var nummar tvey í portugisisku deildini í 2010.[7] Teir sum vóru við í hópinum tá teir leiktu útidystin vóru hesir: Eirikur Magnussen, Bogi Henriksen, Jugoslav Djumich, Andrias Nielsen, Heini Hanusarson, Sjúrður K. Thomassen, Guðfinnur Thorsteinsson, Carl Herup Olsen, Finnur Hansson, Eddie Joensen, Áki Mørk, Teitur Magnusson, Rósing Rasmussen, Josef Abrahamsen, Ári Dam, Bartal T. Kamban og Jón Ludvig.[8]
Hópurin hjá Neistanum í Sunsetdeildini (kvinnur) 2012/13[rætta | rætta wikitekst]
Venjari hjá Neistakvinnum í Sunsetdeildini eru Kári Horn, hjálparvenjari er Jákup Hanusson. (Plássini niðanfyri eru tilvildarlig uttan hjá málmonnunum, hetta tí at fyrimyndin til talvuna er úr fótbóltinum, og tað er ringt at finna útav, hvør ið leikar sum verjuleikari og hvør sum álopsleikari í hondbólti).
Hópurin hjá Neistanum í Atlantic Airways kappingini (menn)[rætta | rætta wikitekst]
Venjarir eru Áki Mørk og Ári Rouch. Hópurin er dagførdur í 2011/12.
Venjarar hjá kvinnunum[rætta | rætta wikitekst]
- Kári Horn
- Kári Durhuus
- Sigrun Mikkelsen
- Birgir Hansen - til januar 2012
Stovnarar[rætta | rætta wikitekst]
- Petra Rein
- Jenny Rein
- Edil Djurhuus
- Helge Michelsen
- Andreas Mouritsen
- Hanna Mouritsen
- Borghild Evensen
- Anna á Lag
- Sanna á Lag
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ Sportal.fo
- ↑ Sportal.fo Neistin er steypavinnari
- ↑ HSF.fo Vinnarar – kvinnur
- ↑ HSF.fo Vinnarar – menn
- ↑ HSF.fo Sunset – kappingin
- ↑ HSF.fo Atlantic Airways – kappingin
- ↑ Sportal.fo, Avgreiðsluspurningur
- ↑ Neistin.fo, Neistamenn vunnu 30-17 móti A.C. Latsia
- Neistin 50 ár. Í: Myndablaðið NÚ, nr. 1, 1981.


text:
Softub Resort 300+ er vælegnaður fyri familjur. Sosial samvera fyri upp til 6 persónar.
Av teimum trimum Softub støddunum, ið eru at fáa, er spa Softub Resort 300 + tann best umtókti. Pláss er fyri, at øll familjan kann slappa av.
SOFTUB LITIR
Til tveir persónar. Softub Sportster 140 er tað rætta valið fyri singlar, pør og eithvørt heim við avmarkaðum plássi. Tak hann eisini við umborð á bátin.
SOFTUB LITIR
Softub Legend er rúmligur og ætlaður til 3-4 persónar. Vælegnaður til pør og familjur við 1-2 børnum.
SOFTUB LITIR


text:
NORTHERN ASSEMBLY koma til Føroyar at spæla konsert
Bólkurin Northern Assembly kemur til Føroya í komandi viku at spæla inn eitt videolag. Í hesum sambandi spælir bólkurin eina hugvekjandi konsert í kirkjuni í Saksun leygarkvøldið 9. September kl.20.00.
Við fangandi søgum um rótloysi og við dragandi, lívsjáttandi tónum, sum best kann lýsast sum “rootless folk” (rótleyst fólk), roynir fólkakvartettin Northern Assembly at svara, hvat tað er, sum best lýsir okkum norðurlendingar.
Northern Assembly er ikki grundað á ávísa tónleikatraditión, men er heldur talan um ein longsul eftir at finna eitt stað, ið kann kallast heim. Hóast heimstaðurin í løtuni er Danmark, hava báðir sangararnir og søgusigararnir í Northern Assembly, Dina Dánjalsdóttir og Andreas Bevan, ferðast víða og givið av teirra týdningarmiklastu ungdómsárum í støðum sum Afrika, Onglandi, Noregi og Føroyum. Hetta hevur ta ávirkan, at tey bæði altíð hava havt kensluna ikki at hoyra heima. Hetta er teirra sannroynd, og kann hon bert linnast gjøgnum tónleikin.
Saman við trummusláaranum Jens Hedegaard og kontrabassistinum Jesper Smalbro, sum hava teirra røtur væl plantaðar í jútskari jørð, funnu tey saman gjøgnum Northern Assembly ein hátt at úttrykkja teirra kenslur.
Og so líðandi er ymiskt spennandi hent fyri bólkin. T.d. útseldar konsertir og festivalluttøkur. Sannførandi luttøkur á Spot Festivalinum hava elvt til áhuga úti í heimi, og haðani eru boð eftir Northern Assembly. Finna tey nakrantíð heimaftur?


text:
Í fyrsta grundlógarískoytinum hjá amerikanarum er lógin um talu- fundar- og pressufrælsi. Men hetta forðar ikki stovnum at banna t.d. ávísum bókum. Hetta er í grundini sera vanligt manga staðni í Amerika.
Í løtuni er Banned Books Week í USA. Hetta er eitt átak, sum verður stuðlað frá hægri stað, t.d. av Library of Congress saman við journalistum, forleggjarum, rithøvundum, bókahandlarum og øðrum.
Hvørt ár, tá Banned Books Week er, verður listi kunngjørdur við bókum, sum, man veit um, eru bannaðar onkustaðni í USA.
Tað er serliga skúlar og skúlabókasøvn, sum sensuerera tað skrivaða orðið. Sum oftast eru tað bøkur, ið verða hildnar at hava keðiliga ávirkan á børn og ung. Serliga bøkur um kynslív og bøkur, sum verða hildnar at vera gudspottandi og rasistiskar standa mangan fyri skotum.
Eg havi hugt at listanum fyri 2008-09, og tað er skelkandi at síggja, at nógvar av bókunum eru slíkar, sum eg sjálv antin havi lisið, kundi hugsað mær at lisið ella onkusvegna kennist við.
Her er eitt úrval:
Mark Bowden: Black Hawk Down, tí hon brýtur ásetingar í økinum um illbønir.
Eoin Colfer: The Supernaturalist, tí foreldrum og lærarum dámar ikki, at hon handlar um tað yvirnatúrliga
Aldous Huxley: Brave New World, tí bókin hevur ov nógvar tilsipingar til sex og narko.
Ken Follett: Pillars of the Earth, tí at ein neyðtøka verður lýst í bókini, og kynslív annars verður opið lýst.
Susanna Kaysen: Girl, Interrupted, tí hon inniheldur lýsingar av kynslívi og brúkar eiðir.
Khaled Hosseini: The Kite Runner, tí at ein anal neyðtøka verður lýst og vegna ónærisliga málnýtslu.
Philip Pullman: The Golden Compass, tí hon verður hildin at vera gudsspottandi.
Stephenie H. Meyer: Twilight Series, tí hon hevur seksuelt innihald.
Toni Morrison: The Bluest Eye, tí har eru greiðar lýsingar av ósømiligum sexlívi.
Jodi Picoult: My Sister´s Keeper, tí hon er ov rasistisk.
Mark Twain: The Adventure of Hucklebarry Finn, tí hon er ov rasistisk.
Alice Walker: The Color Purple, tí hon lýsir samkynd, neyðtøku og blóðskemd.
Alice Sebold: The Lovely Bones, tí hon er ov ræðandi fyri børn.
Åsne Seierstad: The Bookseller of Kabul, tí hon hevur ov opnar lýsingar av kynslívi.
Inni á einum bloggi um átakið ímóti at banna bøkur, sá eg eina stuttliga lýsing av einum bókasavni:


text:
Smæran: Væleydna boccia-kapping
Sunnudagin 26/02 var tann síðsta av trimum kappingum hildin. Um 20 fólk vóru til staðar, og herav luttóku um helvtin í kappingunum. Tað endiliga úrslitið var, at Meiken fekk 28 stig, Jonhard 25 stig, Unn 22 stig, Birita 22 stig, Øssur 18 stig, Hans Jákup 13 stig, Rene 10 stig, Julian 9 stig, Ester Maria 5 stig & Vagnur 3 stig.
Heiðursmerki vóru latin, og luttakaraheiðursmerki somuleiðis. Sigrun Wardum, forkvinna fyri Javna, var møtt til tiltakið, og hevði hon eitt ferðasteyp til vinnarin- Meiken.
Yvirhøvur eitt deiligt tiltak, sum vit í Smæruni eru takksom
at skipa fyri. Hjartaliga tillukku til tykkum øll! Heilsan nevndin.
Kalendari
Slóðir
Innanlanda
- Ítróttafelagið Smæran
- Ítróttafelagið Svanur
- Ítróttasamband Føroya
- Meginfelag teirra brekaðu
- Javni
- Sjóndepilin
- Deyvafelagið
Nlsk. sambondini fyri brekað
Altjóða sambond


text:
Nýggja grindareglugerðin fekk gildi leygardagin 13. juli 2013
Grindareglugerðin hevur verið nógv umrødd í seinastuni, tá reglugerðin var til hoyringar.
Grindareglugeršin, sum hevur veriš til hoyringar hjį ymiskum pųrtum, hevur eftir nżggja višgerš i Fiskimįlarįšnum fingiš endaliga stašfesting frķggjadagin 5. juli 2013 viš kunngerš nr. 100 frį 5. juli 2013 kunngerš um grind. Grindareglugeršin fekk gildi leygardagin 13. juli 2013.
Talan er um munandi broytinar i mun til fyrru kunngeršina. Samstundis fara śr gildi kunngerš nr. 107 frį 21. november 1989 um góškenning av hvalvįgum, kunngerš nr. 166 frį 27. august 1993 um fyribils góškenning av hvalvįgum, kunngerš nr. 118 frį 23. oktober 1996 um fyribils góškenning av hvalvįgum, kunngerš nr. 46 frį 8. aprķl 1998 um grind og kunngerš nr. 72 frį 17. mai 2000 um fyribils góškenning av hvalvįgum.
Ķ nżggju grindareglugeršini liggja tekningar av góškenda blįsturkrókinum sum fylgiskjal 1 og góškenda mųnustingaranum sum fylgiskjal 2.
Samstundis eru góškenning av hvalvįgum ein partur av nżggju kunngeršini.
Grindareglugeršin sęst viš at trżsta į: Grindareglugerš


text:
Granskarar á Institut for Statskundskab á Aarhus Universitet hava kannað, hvussu 1000 kommunupolitikarir tóku støðu útfrá kunning um ymisk evni. Teir skuldu meta um politisk uppskot aftaná at fáa meiri vitan um fólkaskúlar, sjúkrahús, infrakervi og uppafturvenjing. Hóast øll vitanin peikaði í ein rætning, vístu úrslitini greidliga, at politikarirnir ikki broyttu meining. Egin sannføring og serliga flokspolitikkur stóðu sterkari, enn kunningin teir fingu.
Ein av granskarunum aftanfyri verkætlanina, Martin Bækgaard, sigur við dagblaðið Information, at politikarirnir heldur høvdu lyndi til at standa sterkari við sína sannføring, jú meira mótstríðandi kunning teir fingu. Hann ásannar eisini, at politikkur í stóran mun snýr seg um sannføring, tá øll viðurskifti ikki kunnu gerast upp í fakta. Tó metir hann, at ávís evni og tilhoyrandi avgerðir eiga at verða grundað á fakta, tá tey eru til staðar.
Vanligir borgarir vórðu eisini bidnir um at taka støðu til somu uppskot útfrá somu kunning, og har vístu úrslitini tað sama. Altso at teir ikki vórðu til reiðar at broyta meining, hóast vitan, kunning og prógv stríddi henni ímóti. Martin Bækgaard undirstrikar tó, at politikarir ofta hava nógv fleiri royndir í at fyrihalda seg til nógva kunning frá eitt nú embætisfólki, og ein tí kundi væntað, at teir hugdu burtur frá egnari sannføring.
Úrslitini, ið eru útgivin í British Journal of Political Science, kunnu lesast her.


text:
Á heysti 2015 skipaði VEKS fyri almennari búmerkjakapping.
Endamálið var at fáa eitt búmerki, sum, á ein einklan hátt, kundi avspegla virksemi, umframt tær 4 kommunurnar í samstarvinum. Vinnarin av kappingini gjørdist Robert Gutke av Eiði.
Hugsanirnar handan nýggja búmerkið eru hesar:
- Tann uttari parturin a búmerkinum vísir eitt hjarta. Hetta umboðar kærleikan og umsorganina fyri teimum eldru, ið er kjarnin í arbeiðinum hjá VEKS.
- Í miðjuni sæst eitt hús, sum umboðar tann praktiska partin, at bjóða teimum eldru eitt heim, at koyra mat til hurðina, og at geva eina hjálpandi hond í heimi teirra.
- Allur formurin er bundin saman við einum pennastroki, sum vísir á, at alt hongur saman. Á sama hátt kann VEKS-samstarvið bert eydnast, um ØLL arbeiða saman og eru knýtt at hvørjum øðrum.
- Búmerkið er sett saman av fýra ymiskum pørtum, við hvør sínum liti. Hesir 4 partarnir umboða tær 4 kommunurnar sum arbeiða saman fyri at hjálpa eldri fólki.
- Litirnir í búmerkinum eru av grønum litdámi. Hetta er valt í samband við navnið VEKS, sum merkir at vaksa, at menna og geva lív til nýtt.
- Skriftslagi “Varela Round”, við sínum avrundaða skapi, er valt fyri at geva búmerkinum eina nútíðarútsjónd.
Búmerkið skal verða sjónligt í øllum samskifti hjá samstarvinum, tað verið seg á pappíri, skelting, netmiðlum, teldupostsamskifti v.m.