text:
Vit í Námi fagna Margretu Næss og hennara stóra og slóðbrótandi arbeiði við ljóðbókum, bæði yrkis og fagurbókmentum. Teirra millum mongu skúlabókunum, ið eru farnar um hennara hendur mongu seinastu árini. Við hegni, huga og einum brennandi ynski um at lata teimum sjónveiku, leisveiku og orðblindu skrivaða orðið. Hjartaliga tillukku við kærleikskúluni, Margreta.
Nám letur allar nýggjar bøkur lesa inn. Lutvíst hava vit eisini latið eldri bøkur, ið enn eru í nýtslu, verið lisnar inn. Tað er okkara greiða mál, at føroyskt sum undirvísingarmál skal vera atkomuligt hjá øllum uttan mun til førleikar og avmarkingar. Harafturat at mestsum alt skal verða á føroyskum. Okkara bøkur til fólkaskúlan eru flest allar lisnar inn og eru tøkar ókeypis á Snar hjá øllum - næmingum, foreldrum og øðrum áhugaðum.
Okkara bøkur til Miðnám, ið eru komnar út seinastu árini liggja á okkara sBókaportali, ið sjálvur dugur at lesa bøkurnar fyri tí lesandi. Hetta tí annar slóðari, Karin Kass, hevur gjørt eitt megnar arbeiði við føroysku teldutaluni og ger tað framvegis. Allar okkara talgildu royndir kunnu eisini lesast við lesiforritum, sum Nám hevur keypt og bjóðar øllum í skúlaverkinum ókeypis.
Alt hetta er beinleiðis ella óbeinleiðis avleiðing av slóðarum sum Margretu, ið hevur verið ímyndin av ljóðbókatænastuni. Vit í Námi gleða okkum eisini til samstarvið við nýggja leiðaran fyri ljóðbókatænastuna, Lindu Mortansdóttir.
Landstýriskvinnan í Mentamálum sigur við tíðindaportalin in.fo, at hon ætlar, at vit framhaldandi skulu fylgja hesi slóð, og tað ætlar Nám eisini. Men kanska skuldi Rigmor tikið Margretu upp á orðið og lógarfest at føroyskt lærutilfar skal vera atkomuligt hjá lesi-, skrivi- og sjónveikum. Og kanska skuldu vit samstundis sett okkum hægri mál, tá tað viðvíkir føroyska málinum. Hvat við at seta í verk, at alt tilfar og allar próvtøkur í fólkskúlanum og á miðnámi skulu vera á føroyskum og harafturat atkomuligar hjá øllum?
Tað hevði verið eitt risafet rættan veg – okkum øllum sum velja at búgva her at sóma.
Mentanin býr í málinum, vit styrkja okkara samleika og mentan við at nýta okkara egna mál, her, har og allastaðni.
Regin Marnersson
Stjóri í Námi og á Próvstovuni
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


c: text/html

text:
“hvat heita …?”
“Vøksturin fer til nakrar fáar menn”, var yvirskriftin í Breddanum á KvF-heimasíðuni tann 22. januar. “Lønarvøksturin er serliga í toppinum av samfelagnum og 95 prosent av løntakarunum hava sostatt ein støðugt minkandi lut av vøkstrinum”, sigur hagfrøðingurin, sum leggur afturat, at tað eru serliga “nakrir fáir menn sum strúka avstað við tí mesta” og at tað er kvinnunar, sum eru við skerdan lut.
Man hugsar bara fyri sær sjálvum “hvat heita …?” Tað ljóðar, sum um inntøkumunur eintýðugt lýsir rættvísi í landinum. Inntøkumunur verur brúkt sum eitt annað orð fyri ójavnvág, fyri órættvísi. Tann logiska niðurstøðan av hesi ófullføru hugsan er, at tey við høgum inntøkum eru orsøkin til, at onnur hava lægri inntøkur.
Tað skrivar formaðurin í Føroyaflokkinum, Hjalmar Zachariasen á facebook vanga sínum.
les eisini https://lesarin.fo/ojavnvagsleitarar.html
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í hesum lesarabrævið, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Mest lisið í farnu viku
Samrøða: Jakup Olsen, um hví hitapumpur og jarðhiti ikki eru umhvørvisvinarligar loysnir fyri føroyingar
Miðvika við Kára P. Højgaard (12) - Gestur: Jógvan Fríðriksson, bispur
Sámal Bláhamar: Trupulleikin við ferðafólkum í fjøllunum er sjálvskaptur
Leiga av kvinnuligum undirlívum góð inntøka hjá summum
Samrøða: Beinta Jógvansdóttir úr Saksun, um ferðavinnu og byggisamtyktir
Leysaløtan - Øll sendingin - 21. feb 2020
Tilbúgvingarfundur í Klaksvík
Hasfjord sleppur ikki at sigla fyrr enn viðurskiftini eru í ordan
Óli Rubeksen, SSP ráðgevi: Um Snapchat og aðrir vansar við Internetinum
Samrøða: Jógvan Poulsen, um amerikanskan politikk
Ferðavinnumaður: Ílagi at taka pening fyri at fara í fjøllini
Bilur koppaði á Sundi
Myndarøð: Móttøka var á Føroya Eftirskúla í gjár
Samrøða: Alexandra á Dul, stjóri á Klaksvíkar sjúkrahúsi
Bíblian, ið kundi kostað lív.
Myndarøð. HASFJORD KOMIN
Visit Faroe Islands: Eru vit á veg aftur til bóndasamfelagið?
Samrøða: Annika Olsen, borgarstjóri, um gongdina í Tórshavnar kommunu seinastu trý árini
Norrøna liggur uttanfyri Hirtshals og bíðar
Skráin hjá IKTUS, sunnudag 23. februar 2020
Corona
Lonin er ein sólskinssøga
Eitt av heimsins bakbeistum fingið linan dóm hóast m.a. hópdráp
Tíðindi á R7 klokkan 12:00
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Í skrivið frá Europeisku Olympisku Nevndini (EOC) 4. februar, sum ÍSF hevur mótikið,
verður niðurstøðan frá starvsnevndarfundinum í EOC 25. januar endaliga staðfest.
Hetta merkir, at Føroyar sleppa at luttaka undir Føroyskum flaggi í teimum
kappingum, sum EOC skipar fyri og har sum Føroyar hava altjóða limaskap.
Talan er um European Games og European Youth Olympic Festival. Harafturat er
ÍSF bjóðað við, sum eygleiðarar til Games of Small States of Europe í ár.
European Games er fjórða hvørt ár, við umleið 6.000 íðkarum. Í ár verður kappingin
21. til 30. juni í Minsk í Hvítaruslandi. Føroysku ítróttagreinirnar, sum kunnu luttaka
hesuferð eru: bogaskjóting, badminton, judo og borðtennis.
European Youth Olympic Festival er annað hvørt ár, og er fyri ungar íðkarar 14-18
ár. Talið av íðkarum er umleið 3.600. Í ár verður kappingin í Baku í Aserbadjan 21.
til 27. juli. Føroysku ítróttagreinarnar, sum kunnu luttaka hesuferð eru: hondbóltur,
judo, svimjing og flogbóltur.
Games of Small States of Europe er annað hvørt ár, og er fyri lond við færri enn
einari mllión fólkum. Umleið 1.000 íðkarar eru partur av hesari kapping. ÍSF er
bjóðað við sum eygleiðari til leikirnar í 2019, sum verða í Montenego 27. mai til 1.
juni. Tað er okkara vón, at Føroyar sleppa at luttaka í leikunum í 2021.
Limalondini í Games of Small States of Europe eru: Monaco, Cyprus, Andorra,
Malta, Luxemburg, Ísland, Liechtenstein, San Marino og Montenegro.
Elin Heðinsdóttir Joensen, forseti í ÍSF sigur:
”Hetta er eitt risa frambrot í strembanini, at vinna okkum altjóða viðurkenning innan
ítrótt, herundir limaskap í IOC (Altjóða Olympisku Nevndini).”
”Avgerðin gevur okkum mót uppá at halda áfram við arbeiðinum, at tryggja øllum
okkara ítróttagreinum altjóða viðurkenning og harvið møguleikan, at kappast støðugt
í altjóða kappingum.”


text:
Stjórnin hjá Kaj Leo Johannesen II
Onnur stjórnin hjá Kaj Leo Johannesen var stýri í Føroyum frá 14. november 2011 til 15. september 2015 við Kaj Leo Johannesen úr Sambandsflokkinum sum løgmanni og landsstýrisfólkum úr Fólkaflokkinum, Sjálvstýrisflokkinum og Miðflokkinum. Talan var um eina fleirtalsstjórn, og tann fyrsta reint borgarliga samgongan í Føroyum síðan 1985. Kári P. Højgaard varð koyrdu frá sum landsstýrismaður 5. september 2013 orsakað av málinum um CIP sáttmálan og Skálafjarðartunnilin, sama dag tók Sjálvstýrisflokkuirin seg úr samgonguni.


text:
Nýggju eigarnir av Hotel Runavík hava lagt nógva orka í, at renovera hotellið. Á niðastu hædd eru gjørd fýra nýggj kømur. Øll vindeyguni móti veginum eru skift út, og síðan oman móti veginum er klædd við eternit. Øll innara síðan móti veginum er gjørd av nýggjum. Stóran part av spartli- og málaraarbeiðinum gjørdu vit eisini.
Bygningurin er ikki til, at kenna aftur. Hann er sera vakur á at líta, og vit eru sera takksamir, at tað vóru vit, sum fingu hesa uppgávu.
Vit átaka okkum allar slíkar uppgávur á okkum, ymsastaðni í landinum.
Hava tit okkurt, sum skal gerast, koma vit fegnir á staðið til eitt byggiprát.


text:
Pensjónsaldurin hjá arbeiðandi fjøldini skal ikki hækka!
2019-02-07 14:06
Sosial- og almannamál -
Eg haldi tað rætta hevði verið at lækka pensjónsaldurin hjá arbeiðandi fjødini. Hesi fólkini slíta seg upp gjøgnum árini, og nógv mugu fara frá vegna slit. Tey sum eru nóg heppin skulu slítast til tað síðsta. Ár 2025 og 2030 skal pensjónsaldurin hækka, fyrst uppí 67,5 ár og síðani upp í 68 ár.
Tað verður ikki tikið hædd fyri at arbeiðarin slítist við sama lag. Gott medisin leingir um lívið ja, men hvat fyri lív er tað at ganga lamin og í ringasta føri vera seingjarliggjandi og taka pínustillandi í 20-30 ár eftir pensjónsmarkið?
Hyggja vit eftir hvat hesi fólkini gera, og hvørjar førleikar tey missa gjøgnum árini, so eru tað fleiri. Luktisansin og hoyrnina missa fleiri fólk har olja, sterk máling og nógvur larmur er, eitt nú á eini smiðju ella í einum maskinrúmi.
Eyguni kunnu eisini taka skaða við at rusk kemur innundir trygdarbrillurnar, og ein gløðandi spón kann skjótt gera stóran skaða.
Gikt og slit er eisini ein stórur trupulleiki hjá nógvum arbeiðaranum, millum annað hjá flakakvinnum, heilsuhjálparum, landingarmonnum og sjómonnum.
Hetta er tað, tey mugu liva við, og einki far mann afturfyri. Jú, eina hjartans tøkk fyri innsatsin og ein hækkaðan pensjónsaldur. Óviriligt sigi eg bara.
Hvør er tað sum gerð hesar lógirnar? Tað eru tey væl lisnu, høgt útbúnu sum sita inni í hitanum við ein telduskíggja og arbeiða, tey eru ikki útsett fyri nøkrum vandum á kontórinum. Har missa tey ongar fingrar.
Góðu umstøðurnar hava tey eisini væl fortjent, men eg meini so við, tað kann ikki vera meiningin, at ein niðurslitin sjómaður skal pensioneraðst samstundis sum ein kontórmaður, arbeiðini kunnu ikki samanberast.
Løgtingið er mannað av akademikarum. Arbeiðarin og handverkarin hava ongan at umboða seg, tí vil eg bjóða meg fram til komandi løgtingsval sum valevni fyri Sambandsflokkin.
Hans Marius E. Høgnesen
RN


text:
Tunlarnir norður um fjall, eru at meta við deyðsfellur. Hetta kann ikki góðtakast og tað hevur skund at fáa til vega, nýggjar tunlar.
Málið um tunlarnar norður um fjall, hevur í fleiri umførum, verið og vent í løgtinginum.
Peningur hevur verið settur av á fíggjarlógini og mong føgur orð hava ljóðað. Men tá avgerðirnar skuldu takast, vórðu onnur øki og aðrir tunlar, raðfestir fremst. Hetta hevur sjálvsagt verið til sera stóra misnøgd fyri tey, ið búleikast norðan fyri fjall. Ikki er løgið at vit, ið her búgva, síggja fyri okkum at vit enn einaferð, verða fyri vanbýti, tá hugt verur eftir raðfestingunum, sum fyriliggja.
Tunlarnir norður um fjall, vóru eitt frambrot í 1967, men eru tað øvugta í 2018, yvir fimti ár seinni. Støðið er undir alt lágmark og harumframt eru teir lívshættisligir. Viðhvørt hoyrist millum manna at trygdin í tunlunum er vánalig. Eg eri samdur, men freistist at leggja afturat at ilt er at fáa eyga á nakra trygd yvirhøvur.
Undirritaði var ein gongutúr, ein góðveðursdag á Viðareiðisvegnum, summarið 2016. Danin, sum hevði leiga sær bil í Havn støðgaði á, fyri at fregnast um matstovu í økinum. Hesin hevði góða tíð og prátið gekk frá bíligum pylsum í Føtex, til ríkisfelagsskap og kongshús. Brádliga spyr fryntligi danin, um vit her norðanfyri, vóru partur av føroyska samfelagnum?
Eg svari ja og undrist yvir spurningin. Hann sigur síðani at hann á túrinum hevði koyrt í gjøgnum fýra tunlar, sum vóru at meta við reint komfort, fyri síðani at renna seg í tvær “kolaminur.” Hann segði seg verða fjálturstungnan og hann hevði óvæntað møtt mótkoyrandi ferðslu og tað vóru ikki “kolvognar.”
Eftir hetta prátið, stóð eg eftir við einari tómari kenslu.
Ein nýggj, trygg farleið norður um fjall, er ikki ein spurningur um komfort, men er beinleiðis ein trygdarspurningur. Núverandi tunlar, við øktari ferðslu, eru at meta við deyðsfellur, har ábøtur og lappaloysnir ikki eru nøktandi.
Bert eitt dømi:
Suðurgangandi akfør skulu, ífylgi ferðsluskeltingini halda av fyri norðurgangandi akførum, í víkipláss, á teirra høgru síðu. Størri suðurgangandi akfør verða vegna teirra stødd, standandi á koyribreytini, tí víkiplássini eru ov stutt, ov smøl og ov lá, og kunnu tí ikki nýtast til hesi akfør. Hetta merkir at norðurgangandi akfør, sum ífylgi ferðsluskeltunum ikki skulu halda av, tó eru noydd at halda av í víkipláss, á teirra vinstru síðu.
At halda av á vinstru síðu fyri mótkoyrandi ferðslu, er beinleiðis í stríð við ferðslulógina.
Eitt er at lokal bera ótta fyri at ferðast á farleiðini. Men hvat við teimum, sum ikki ferðast dagliga á farleiðini? Tað er eitt alsamt vaksandi tal av ferðafólki, sum ferðast norður um fjall. Hesi eru ikki so fá í tali, men fleiri túsund, árliga. Sum dømi kunnu nevnast, franski, ella týski ferðamaðurin sum ætlar sær norður um fjall við perónbili, kanskað eisini við einum viðfestivogni. Hvussu í allari víðu verð, skal hesin vænta sær at koma heilskapaður norður um, eftir at hava møtt lastvogni, bussi ella trailaravogni í tunlunum? Tað er eygsæð at viðkomandi vil fara av aftur landinum, við einari skelkandi uppliving av føroyska infrakervinum.
Almenna lýsingin frá landsverk sum javnan er at síggja á KVF skýggjanum, um hvussu tú eigur at bera teg at, um eldur er í bili inni í tunlinum, kann undir ongum umstøðum nýtast í tunlunum norður um fjall. Ein slík vanlukka vildi verðið katastrofal. Sera trupult, fyri ikki at siga ómøguligt, vildi verið hjá neyðhjálparliði at komið til vanlukkustaðið, um hesi yvirhøvur høvdu megnað at komið framat.
Tað skal verða mín áheitan til avvarðandi mynduleika og Føroya Løgting, um at nýta álvarsomu brillurnar í hesum máli, tí hetta er sanniliga eitt álvarsmál, sum hevur skund at fáa avgreitt.
Um vanlukka verður fyri, í tunlunum norður um fjall, beri eg ótta fyri at tað kann hava við sær syrgiligar avleiðingar.
Rói Jacobsen
Hvannasund
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
"Við at vera áhaldandi skulu tit vinna sálir tykkara." Luk. 21,19
Gud lærir teg tolni, tá hann fær teg at bíða longur, enn tú hevur hug til, eftir tí, tú ynskir tær. Ynski okkara eru sum villross – neyðugt er at temja tey. "Tykkum tørvar tol, so tit – táið tit hava gjørt vilja Guds – kunnu fáa tað, sum lovað er." (Hebr. 10,36) Ótol títt kann gera bæði teg og øll rundan um teg í ringum lag, men ótolið fær ikki Gud at skunda sær.. Hann virkar eftir sínum egna vilja og síni egnu tíðarætlan: "... vit skulu heysta í síni tíð, so satt sum vit geva ikki uppat." (Gal. 6,9) "Í síni tíð" er, tá tað hóvar Gudi, ikki tær. Hann tekur sær tíð, so alt fellur rætt. Tú veitst ikki, hvat hann ger, men tað veit hann. Og tað má vera nóg gott hjá tær.
Guds tíðarætlan er hansara mál. Hann kemur ongantíð ov seint, men hann kemur aloftast heldur ikki ov tíðliga. Hann brúkar allar møguleikar til at menna ein tolnisávøkstur í tær. Men eisini annan ávøkstur í tær, sum skal mennast og vera við í kapprenningini, um tú skalt um málstrikuna sum vinnari. Ómentir menningarmøguleikar veita Gudi ongan heiður. Um tær gekst ómetaliga væl, men tú vart hástórur og bonskur móti øðrum, hevði tað ikki líkað Harranum. So um tú fert framum á onkrum øki, fer hann varisliga, men við fastari hond at steðga framgongd tíni á tí økinum, til onnur øki kunnu fylgja við. Tað virðismetir tú ikki, meðan tað hendir, men seinni fert tú skilliga at síggja fyri tær, hvat óskil var komið burturúr, um alt hendi eftir tínum høvdi í staðin fyri at fylgja Guds tíðarætlan.
Erla Berghamar týddi
Hesa tíðina, tá ið stundar til jóla, hoyra vit á hvørjum ári hesi signaðu og nógv sigandi orðini: Dýrd veri Gudi á hæddini, friður á jørðini, í menniskjum góður tokki!Les meira
"... Hann visti sjálvur, hvat í menniskjuni var" Jóh. 2,25. - Tú skalt læra at hava jarðbundnar væntanir á trimum økjum...Les meira
Jesus sá tað besta í fólki og virkaði fyri at fáa tað fram. Men hann var ikki góðvarin; hann kendi veikleika menniskjans...Les meira
Orðið hugagóður fevnir um dygdir sum hart arbeiði, reinlyndi, áhaldni og stremban eftir framúr avriki. Ein serfrøðingur sigur: "Skal verk títt eydnast...Les meira
Vilt tú staðfesta okkurt uttan at fáa tær óvinir, er gott at vera varin. Roynir tú at vinna onkran, eru tveir lutir, sum tú fyrst skalt vera greiður yvir:Les meira
Um tú ikki brúkar tíð saman við Gudi, fert tú altíð at hava eina djúpari kenslu av óvissu. Summi fólk geva okkum kensluna av tryggleika,..Les meira
Hjartasjúkur eru drepandi, um tær ikki verða funnar og viðgjørdar nóg tíðliga. Tað er satt bæði likamliga og andaliga...Les meira
Lætt er at vera nøgdur, tá lívið gongur, sum tú vilt; men hvussu ofta hendir tað? Bíblian sigur, at vit skulu læra kynstrið at vera nøgd...Les meira
Gud lærir teg tolni, tá hann fær teg at bíða longur, enn tú hevur hug til, eftir tí, tú ynskir tær. Ynski okkara eru sum villross – neyðugt er at temja tey..Les meira
Góð uppaling krevur, at rætti hátturin verður funnin til hvørt barnið at gerast sjálvstøðugt. Summi taka seg aftur fyrr enn onnur ...Les meira
Tú fært ikki altíð forðað fyri, at barn títt fær mein. "... Í heiminum hava tit trongd ..." (Jóh. 16,33) Annaðhvørt fáa tey mein og læra at handfara veruleikan,..Les meira
"Veingir" eru hin gávan, tú mást geva børnum tínum. Tey eru fødd til at flúgva, ikki verða verandi í reiðrinum...Les meira
Á ferðini frá ungdómstíð til vaksnamannalív fer barn títt at uppliva óvissu, sjálvmótsøgn og svingandi huglag...Les meira
Tá tú sært børn tíni vera før fyri at fara frá tær og sjálv fáa sær eina góða tilveru, kanst tú vera vísur í, at lutur tín sum pápi ella mamma hevur eydnast..Les meira
Fyri nøkrum árum síðan varð strongd roknað sum ein trupulleiki hjá mannfólki, men soleiðis er ikki longur...Les meira
"Hann grøðir tey, ið hava sundurbrotið hjarta ..." Sálm. 147,3. Ein av mest rørandi hendingum í Skriftini er, tá ið Jesus grætur við grøvina hjá Lazarusi...Les meira
Fleiri av brøvunum hjá Paulusi byrja við orðunum: "Náði veri við tykkum og friður frá Gudi, Faðir okkara, og Harranum Jesusi Kristi!" ...Les meira
Um mál tíni eru miðsavnað um Gud, fer hann at hjálpa tær at røkka teimum ....Les meira
Gev tí gætur, sum fólk siga kring teg. Nógv teirra harmast um, at tey sleptu dreymunum á ungum árum ....Les meira
So er tað varandi útreiðslur. Vit vilja øll somul fegin hava tað, sum fólk við framgongd hava ...Les meira
Dreymur tín gongur ongantíð út, um tú ikki vilt gjalda tað, sum fylgir við ...Les meira


text:
Beint aftaná dystin millum NSÍ og KÍ fekk Tróndur Arge orðið á Trygva Mortensen, høvuðsvenjara hjá NSÍ, sum var ein lættur maður, tá hansara menn í evstu løtu av dystinum fingu bjargað sær eitt stig við einum 1-1 javnleiki.
Trygvi fegnast eisini um, at nógvir av teimum blaðungu spælarunum hjá NSÍ traðkaðu í karakter í dag.
TRÝST á PÍLIN undir MYNDINI: Hoyr fremst ótrúliga 1-1 málið hjá NSÍ, og síðani tað, sum Trygvi Mortensen segði við Trónd Arge aftaná dystin. Tróndur Arge segði frá dystinum á Rás2, og Ólavur Larsen var viðmerkjari.
Í morgin sigur Tróndur Arge frá dystinum á Argjum millum AB og HB. Sendingin byrjar klokkan 14.30.


text:
Vitjanin hjá norska forsætisráðharranum, Jens Stoltenberg, í Føroyum var væl eydnað - eisini tí, at samráðingarnar um makrelveiðuna nú eru lyftar upp á politiskt stig.
Hetta var tað einasta skilagóða at gera.
Nú er tað so upp til landsstýrismannin í fiskvinnumálum og norska fiskivinnumálaráðharran at røkka einari semju.
Øðrumegin skulu Føroyar hava sín rímiliga part av heildarveiðuni, og hinvegin skulu vit sleppa okkum undan ES-revsitiltøkum, ið fara at skaða føroyska vinnu og vinnulig áhugamál.
Her krevst realpolitiskur vilji og gott hegni fyri at koma á mál.
Føroyar hava eina góða sak. Men útgangsstøðið hjá landsstýrismanninum er órógvandi. Úttalilsi hansara fyrradagin í Útvarpinum benda á, at hann hevur hug at síggja trupulleikar fram um møguleikar. Man landsstýrismaðurin ikki í nóg stóran mun trúgva uppá føroysku argumentatiónina? Tað er hóast alt hon, ið skal flyta samráðingarnar munandi okkara veg.
Í grundini er sannleikans tími komin fyri fiskivinnupolitikkin hjá hesi samgonguni.
Løgmaður og Stoltenberg standa sjálvandi við síni orð. Um landsstýrismaðurin og ráðharrin koma til kort, so skal makrelsamráðingin flytast longur upp eftir politiska stiganum, tvs. upp til løgmann og norska uttanríkisráðharran.
Helst verður tað endin.
Hóskandi kundi løgmaður við tað høvið boðið íslendska uttanríkisráðharranum og ES-kommisserinum í fiskivinnumálum, Mariu Damanaki, við til samráðingarnar, so semja kann røkkast saman við hinum strandalondunum.
Slíkar samráðingar eiga at verða her í Føroyum.
Edmund Joensen
fólkatingsmaður fyri Sambandsflokkin


text:
- Nógv nýggj vinnuvirki eru bygd kring landið, og tá hava vit skyldu at tryggja streymveitingina. Hesum sleppa vit ikki undan, eins og millum annað motorarnir á Sundi mugu skiftast, sigur Hákun Djurhuus, stjóri í SEV.
Bara íløgan á Sundi fer at kosta SEV 800 milliónir krónur - men nógv skal gerast afturat.
Neyvan nakrantíð áður hevur SEV spent seg so hart fyri sum nú og tey komandi fimm árini. Ein av størstu íløgunum hjá SEV seinastu árini er vindmyllulundin í Húsahaga, men tann íløgan er einki at sammeta við stóru ætlanirnar komandi árini. Vindmyllulundin kostaði 102 milliónir krónur, afturímóti 1,7 milliardum krónum, sum skulu brúkast næstu fimm árini.
Meira í blaðnum og í dimma.fo í morgin.


text:
Árliga várkonsertin hjá Nes Sóknar Musikkfelag verður í Løkshøll í Runavík mikukvøldið 15. mai kl. 19.30.
Ein messingbólkur við næmingum úr Nes Sóknar Musikkskúla leggur fyri.
Síðani spælir hornorkestrið m.a. tey fýra løgini, sum orkestrið fer at spæla á musikkstevnuni, sum verður í Norðurlandahúsinum Dýra Biðidag 17. mai. Hesi eru Thundercrest, Make Me a Channel of your Peace, Gakk tú tryggur og Cossack Patrol.
Kenneth Jones stjórnar Nes Sóknar Musikkfelag, sum telur eini 20 spælarar í øllum aldrum.
Tiltakið er ókeypis.


text:
Hin stóra kirkjuhøllin
Tilbiðja Gud kunnu vit allar staðir og allar tíðir. Vit eru von serliga at tilbiðja hann í kirkjuni og aðrastaðni, har sum vit koma saman til gudstænastu. Men vit vita, at »Gud býr ikki í templum, gjørdum av mannahondum«. Tilbiðjan okkara er ikki bundin til stað og tíma. Gud er at hitta bæði úti á havi og uppi á landi, bæði burtur og heima, bæði ljósan dag og dimma nátt. Vit kunnu tilbiðja hann, hvar vit eru stødd
Pól á Kletti
poulkletti@hotmail.com
Hann, sum myndað hevur fjøllini og skapað stormin, kunngjørt monnum hugsanir sínar og gjørt hevur morgunroðan og myrkrið og gongur yvir jarðarinnar hæddir, Harrin, Gud herliðanna, er navn hans. – Ámos 4,13
Stutt síðan boðaðu vit her á heimasíðu fólkakirkjunnar frá, at fyrsta lutherska útigudstænasta í Føroyum varð hildin á Traðahamri á Sandi 2. hvútusunnudag (14. mai) 1894. Jørgen Falk Rønne prestur í Sandoy prædikaði og sálmar vórðu sungnir. Síðan tá eru mangar útigudstænastur hildnar í Føroyum. Seinastu árini hevur verið siður at hava útigudstænastu á Ovaravølli í Gundadali í Havn 2. hvítusunnudag.
Fyribrigdi í náttúruni, ið onkursvegna verða hildin at víkja frá umhvørvinum, kunnu viðhvørt draga sagnir at sær, sum t.d. 625 m høga fjallið Postulakirkja í Ytra Heimara haga á Bjørgum í Vestmanna.
Staðarnøvn, knýtt at gudsdyrkan hava vit ymsastaðni í Føroyum. Fyri kristna tíð t.d. Hósvík, Tórshavn, Velbastaður og Hov, har gudahov mugu haldast hava verið. (Navnliðirnir hós- og tórs- benda á norrøna gudin Tór.) Í kristnari tíð kyrjarheygar, vígdáir, krossstíggjar o.s.fr., sum benda á einhvørja kristna halgigerð. Og í Vestmanna hava vit so hetta fjallið við orðinum ‘-kirkja’ sum seinna navnliði. Hildið verður, at tað hevur samband við keltisku kristmenninar í Føroyum – írsku munkarnar, ið nevndir vórðu papar, og sum Paparøkur í Vestmannabjørgum og Papurshálsur í nánd av Saksun benda á.
Postulakirkja er sjáldsamt fjall og hevur sjáldsamt navn, í skapi ikki ólíkt kirkju; og kann navnið í styttingarsniði sipa til, at talan er um halgan stað, vígdur ápostlunum (sí ‘postula’). Írsku munkarnir søgdust fjakka sum ápostlarnir tólv í tali. »Guds felagar« (‘kuldaar’) nevndu teir seg.
Vit kunnu um náttúruna siga – við Postulakirkju sum myndbering – at sjálvur skapari hennara býr ikki í templum, ið mannahendur hava bygt. Og hetta minnir m.a. Ámos profetur okkum á so tíðliga sum í áttandu øld fyri okkara tíðarrokning (sí Ámosar bók í Gamla Testamenti).
Ámos er ein av smáu profetunum í Ísrael. Ein seyðamaður, ættaður úr Tekoa sunnan fyri Betlehem, sum livdi á døgum Jeroboams 2. kongs í Ísrael uml. 786-746 f.Kr. Um hetta mundið ráddi vælferð í Ísrael, og væl hevði gingist Jeroboami kongi at vinna á moabittum og aramearum og víðka landamark sítt. Men breiðar herðar skulu til at bera góðar tíðir. Í sigursglæmuni fylgdi ólevnaður og skurðgudadyrkan. Óskilið hevði vundið so nógv upp á seg, at Gud sendi Ámos til fólkið við ávaring um revsing.
Og fallkomnu ættina, Ísrael, letur Ámos vita, hvørjum drotti, hon skal búgva seg til at møta: »Hann, sum myndað hevur fjøllini og skapað stormin, kunngjørt monnum hugsanir sínar og gjørt hevur morgunroðan og myrkrið og gongur yvir jarðarinnar hæddir, Harrin, Gud herliðanna, er navn hans.«
Gud í náttúruni
Hóast søga Ísraels óloysiliga er knýtt at templinum og at fólkið fór í halgidómin at finna Gud við ákallan og bøn, so finna vit her hjá Ámosi farran av einari hugmynd um, at Gud er at finna í skaparverki sínum – úti í náttúruni; »gongur yvir jarðarinnar hæddir«. Men her skal havast í huga, at tað er eitt fráfallið fólk, Ámos talar til.
Í andligari uppfatan kenst hesin hugburður aftur hjá nútíðarfólkum, tá talað verður um at hava tilknýti til kirkju ella samkomu. Vit hoyra javnan, at yngra ættarliðið í dag víkir frá hesari gøtuni. Men talan nýtist ikki at vera um líkasælu ella gudloysi, tí hesi fólk verja seg ikki sjáldan við orðunum: »Eg gangi ikki í kirkju, tí eg finni Gud í náttúruni.« Ja, gjørdi ikki eisini Hans Andrias Djurhuus á sín hátt tað, tá hann yrkti »Tú undrast, at eg ei sat í kirkjuni og bíndi«? Talan er heldur um panteismu – alverulæran, ið bendir á, at Gud er ikki avmarkaður og trongdur innan fyri fýra veggir, men er at finna allar staðir, har tú søkir hann.
Í 1998 gav C. A. Reitzels Forlag út bókina »Naturens lys – Vestens naturfilosofi i højmiddelalder og renæssance 1250-1650« eftir Aksel Haaning, lektara í heimspeki á Roskilde Universitetscenter. Her umrøður høvundurin náttúruheimspekingar frá Roger Bacon (1220-1292) til Giordano Bruno (1548-1600), sum varð brendur á báli í Róm; teir gingu helst eisini í kirkju, men tað var í størri mun í náttúruni, teir leitaðu til Guds og eftir tí guddómliga.
Í fornum átrúnaðum eigur náttúrudyrkanin týðandi lut. Við kristintrúnni hvarv so líðandi tann náttúrudyrkan, sum eyðkendi undankristna átrúnaðin. »Tann mikli Pan er deyður,« segði grikski heimspekingurin Plutarch (uml. 45-120). Forngrikski hirða- og skógargudurin Pan var hálvt menniskjað og hálvt dýr, sonur Hermesar og eina dís (kvinnuligan guddóm). Í inngangi sínum endurgevur Haaning brot úr yrkingini »Pan« í savninum »Jord« (1904) eftir danska skaldið Thøger Larsen:
af Muld, over Muld, i Muld – –
jeg aner en Gud, et evigt Jeg,
der har Nerver i Klodernes Indre
og i Slægternes Marv,
og hvis Evner fra Solene tindre,
og hvis Væsen er Væsnernes Tarv
Ein hóskandi byrjan til djúptøknu umrøðuna av náttúruheimspekini í teirri setandi miðaldarsólini og rísandi rennessansusólini.
Hesir náttúruheimspekingar vóru í roynd ikki vísindamenn í nútíðarmerking; teir grundaðu og hugsaðu djúpt meira enn teir granskaðu og avrikaðu. Men tað var náttúran, ið vakti teirra eldhuga – og serstakliga náttúran sum spegilsmynd av skaparveldi Guds. Og hetta var orsøkin til ósemjuna við kristnu skapanarlæruna – ein ósemja, sum við Giordano Bruno mentist til satt vápnabrak. Kristna skapanarlæran segði, at Gud hevði skapað jørðina og náttúruna, men sjálvar vóru tær ikki guddómligar.
Ein týðandi leiðregla hjá náttúruheimspekingunum var henda: at kenna og skilja innastu loynidómar náttúrunnar er samstundis at játta trúnna á hitt hægra valdið. Náttúruna viðurkendu teir ikki bert við at leita út í hana, men eisini við at leita inn í seg sjálvan, sína egnu tilvitsku. »Hetta er ein og sami vegur, har náttúran stígur niður og skapar allar lutir og mannavitið stígur upp og ásannar teir,« skrivaði Giordano Bruno.
Tá Bruno á torginum Campo de 'Fiori í Rom varð brendur á báli í 1600 meðan munkarnir sungu »Te deum«, tænti pávakirkjan ikki – sum hon annars helt seg gera – sannleikans søk, men bronglaði hana. Tann sanna virðingin fyri sannleikanum er andlit til andlits at tola mótmæli. Og okkum lærir kristintrúgvin, at sannleikin læt seg krossfesta.
Annars manar Aksel Haaning við bókini »Naturens lys« niður í jørðina seiglívaða páhaldið um, at tað var vísindi ímóti trúgv, talan var um í rættargongdini móti Bruno. Hann varð ikki avrættaður sum vísindamaður, men sum trúarvillingur. Talan var serstakliga um áskoðan hansara á skapanina og heilagu tríeindina.
Høvuðsverkið hjá Bruno er »De la causa, principio et uno« (1584).
Tveir føroyskir panteistar
Í nýggjari tíð eru setningar úr gomlu, keltisku kirkjuni umsettir til dagsins veruleika. Á smáoyggjum og útskerjum kring strendur Írlands eru toftir av halgidómum har gudsmenn hava leitað til Harrans í ákallan og bøn. Og úr ymsum heraðshornum eru søgur um einbýlismenn, sum úti á villini heiði og oyðimørk hava átt sín halgidóm.
Tað er átrúnaðarliga djúphugsanin, ella meditatiónin, ið mong hava tikið til sín, og við bøn og tænastu stuðla og hjálpa hvørjum øðrum. Náttúran var inspiratiónskelda hjá keltisku papunum (munkunum), sum eitt nú leitaðu sær til Føroya um ár 700 ella fyrr. Teir kendu í náttúruni nærveru Guds. Tí leitaðu teir burtur í einsemi at meditera.
Og panteismu, ella læruna um, at Gud er í øllum, hava vit dømi um í føroyskum skaldskapi – og politikki við.
»Jógvan á Mýrini – klokkarin í bygdini – gletti á tonn. Hann skuldi fara at ringja fyrstu ferð – sunnumorgun var. Dugir tú ikki triðjaboð? spurdi klokkarin Hans Andrias, tá ið teir møttust henda sunnumorgun. Hans Andrias fór út í hagan.«
Vit eru stødd í Sandavági, og tað er Jógvan við Ánna, ið hetta nevnir í minningarorðum um Hans Andrias Djurhuus í Skúlablaðnum 1951. Hans Andrias var lærari har í bygdini 1909-16.
Men í dagsins einsemi hevði Hans Andrias Djurhuus (1883-1951) longu svarið klárt til klokkaran í Sandavági. Í 1908 tekur hann í yrkingini »Hagin og kirkjan« soleiðis til:
Tú undrast, at eg ei sat í kirkjuni og bíndi,
meðan sólin í várgleði fjøllunum kíndi;
kennir tú meg rætt, so veitst tú væl at eg
má leita mær burtur hagar, himinin er høgur,
hagar lotið og fuglurin eitt várkvæði kvøður;
tí er hagin nógv betri enn kirkjan fyri meg.
Yrkingin er prentað í Tingakrossi 19. mai 1909 og síðan í Songbók Føroya Fólks.
Ístaðin fyri at sita í kirkjuni og bína, so skulu bæði klokkarin og øll onnur vita, at skaldið, lærarin og panteisturin Hans Andrias leitar sær burtur hagar, himinin er høgur; hagar lotið og fuglurin kvøða sítt várkvæði. Og nú er tað, vit við Hans Andriasi verða leidd fram at sjálvari frumkelduni til tað, sum her frammanundan er nevnt:
Tú veitst væl, at Harrin, sum valdar øllum londum,
býr ei í templum bygdum av menniskjahondum,
hann nýtir ei, at menniskjan biður honum bøn.
Tú finnur hann í lotunum, sum svalliga anda,
tú finnur hann í blómunum, sum áarbakkan randa.
Tí fari eg til fjals, tá ið mørkin gerst grøn.
Hans Andrias Djurhuus yrkti mangar yndisligar náttúrusangir til vaksin og børn. Jógvan við Ánna sigur í nevndu minningarorðum, at tað var sum øll náttúran fylgdi við Hans Andriasi inn í skúlan, tí snimma – áðrenn fyrsta tíma – hevði hann longu verið gongutúr á fjøllunum í góðveðrinum.
Føroyska kirkjumálið og orðaskiftið um tað í Løgtinginum er ikki uttan týdning í hesum føri. Í 1920- og 1930-árunum er tað til viðgerðar. Í 1930-árunum vórðu føroysku ritualini góðkend, ein lestrabók komin út og Nýggja Testamenti komið út í heftum og síðan í heild og góðkent av kongi í 1937.
Loyvt varð at prædika á føroyskum, men hvussu nógv føroyskt ljóðaði í gudstænastuni, avmarkaði seg sjálvt, tí tað vóru bert tveir prestar, sum talaðu føroyskt, Jákup Dahl og Gulak Jacobsen. Teir prædikaðu bæði á føroyskum og donskum um hetta mundið.
Vit hava so mangan hoyrt, hvat sambandsmenn og sjálvstýrismenn søgdu um føroyskt og danskt, og her er einki nýtt undir sólini. Meira spennandi er, hvørja støðu javnaðarmenn hava. Og í hesum viðfangi er serstakliga áhugaverd støðan hjá tí eina javnaðartingmanninum, Tróndi Hansen í Havn, valdur á ting í Suðurstreymoy 1936. Hann segði seg ikki vera serliga kirkjuliga sinnaðan:
»Mín kirkja er náttúran. Eg kann finna Várharra í einum grasstrái og í fuglasonginum. Men skuldi eg farið at takka, hevði tað ikki verið á donskum.«
Hann helt tað tí vera ónatúrligt, at Guds orð varð boðað á einum máli, sum ikki var móðurmálið.
Trónd Hansen (1881-1939) varð í Havn nevndur Tróndur hjá Gustu. Hann var urtagarðsmaður, búði í Gundadali og hevði blómuhandil.
Ávarpandi reglan
»Við trúgv fata vit, at heimurin er skipaður við Guds orði, so at tað, sum sæst, ikki er vorðið til av tí, sum er til sjóndar.« (Hebr. 11,3). Í hesum orðum er sagt greitt og í stuttum, hvat tað merkir, at Gud er skaparin.
Tilbiðja Gud kunnu vit allar staðir og allar tíðir. Vit eru von serliga at tilbiðja hann í kirkju og samkomuhúsum og aðrar staðir, har vit koma saman at halda gudstænastu. Men sum áður sagt: Gud býr ikki í templum, gjørdum av mannahondum. Tilbiðjan okkara er ikki bundin til stað og tíma. Gud hitta vit bæði úti á havi og uppi á landi, bæði burtur og heima, bæði ljósan dag og dimma nátt. Vit kunnu tilbiðja hann, hvar vit so eru stødd.
Eins og hin 2. hvítusunnudagin á Traðahamri fyri 125 árum síðan, tá Jørgen Falk Rønne prædikaði fyri stórari mannfjøld úr ymsum bygdum, eru vit enn á døgum uppi millum fjalla stødd í stórari kirkju, har høgt er til loft og vítt til veggja. Í Guds stóru, undurføgru náttúru, undir høgum, bláum lofti.
Á slíkum staði kunnu vit tilbiðja Gud, og í tilbiðjan okkara eigur eisini at vera borin fram ein tøkk og ein lovsongur til Guds, sum hevur givið okkum hesar vøkru oyggjar til bústað.
Í gomlum døgum var siður her á landi, at um onkur av einhvørji grund fór at ferðast ein sunnudag, so royndu tey at leggja ferðina soleiðis til rættis, at annaðhvørt fóru tey ikki avstað fyrr enn aftan á kirkjutíð, so at tey kundu fara í kirkju til gudstænastu fyrst, ella varð so tíðliga farið avstað, at tey kundu lukkast at sleppa í kirkju í teirri bygdini, ið tey fóru til.
Í hesum, sum í so mongum øðrum viðurskiftum, er so nógv broytt her á landi. Nú verða sunnudagar vanliga nýttir til útferðir. Og tað er ikki so nógv at siga til. Útferðir kunnu vera góðar og gagnligar til likams og sálar. Men ofta verður farið avstað beint undir kirkjutíð.
Yvirhøvur er ofta alt summarið ígjøgnum ein togan millum kirkjuna og náttúruna. Men soleiðis eigur ikki at vera. Halgidómur og náttúra eiga ikki at verða sett upp ímóti hvørjum øðrum, tí at tað er hin sami Gud og Harri, sum eigur bæði og ræður báðar staðir.
Ávarpandi reglan eigur tí at vera, at vit møta báðum í anda og sannleika.
MYND
Bergur Debes Joensen prædikar á Ovaravølli í Gundadali á hvítusunnu.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Ikki tikið avgerð um stjórnarskipanina
Løgmaður ætlar at tosa við formenninar í flokkunum fyrst, áðrenn hann tekur støðu til, um hann leggur fram aftur uppskotið um stjórnarskipan.
Formaðurin í grein 25 nevndini hjá løgtinginum, sum viðgjørdi uppskotið í seinastu tingsetu tó uttan at skriva álit, heitti á løgmann um at leggja uppksotið fram aftur í hesi tingssetuni.
Stjórnarskipanararbeiðið fyllir skjótt 20 ár, og eg havi lagt stóra orku í málið alt valskeiðið, men tað hevur verið tungt, segði Aksel V. Johannesen, løgmaður, í tinginum í gjár.
Stjórnarskipanin er ikki eitt samgongumál. Hon er eitt mál fyri alt løgtingið og allar føroyingar, segði hann.
Tí má alt løgtingið eisini vera við.
Viljin hjá andstøðuni hevur verið avmarkaður, men eg fari kortini at tosa við formenninar eina ferð enn fyri at vita, um grundarlag er fyri at arbeiða víðari við stjórnarskipanini, segði løgmaður.
Sí eisini


text:
Løtan tú ert saman við borgaranum, er ikki tín løta, men tað er løtan hjá borgaranum
Akkurát hendan støðan hevur lært meg sera, sera nógv. Eg dugi ikki heilt at seta orð á, hvussu nógv, men eg eri heilt víst blivin ein betur heilsurøktari, eitt betur menniskja.
Heilsurøktarar í ymiskum størvum
”Eg var tilkallað at hjálpa einum starvsfelaga, tí ein borgari lá á gólvinum”. Har var sera nógv at arbeiða við, hann skuldi hava hjálp til alt… Har var ongin kontakt við familjuna, børn ella fólk yvirhøvur uttan heimahjálpina. Og kallitólið var slitið, tí tað bleiv misbrúkt.
Vit fáa telefonina í rættlag og tosa um tey nærmastu, ið hann hevur mist samband við. Hann blívur keddur og vil ella veit ikki, hvussu hann skal tosa um hetta.
Eg finni nummarið hjá einum av hansara nærmasta. Fyri meg er umráðandi at finna javnvágina. Hvussu nógv kann eg pressa uppá? Eg sigi nummarið einar tvær til tríggjar ferðir um dagin í einar tveir, tríggjar dagar.
Ein morgun eg komi til arbeiðis, er hann sera glaður. Hann hevur ringt og alt gekst væl.
"Tá tú trýrt uppá meg, so má eg eisini"
Í dag hevur borgarin samband við nógv av sínum nærmastu. Hevur fingið ein virðiligan gerandisdag, har hann sjálvur kann passa sítt persónliga reinføri, ganga túr, vera ein partur av tí sosiala samfelagnum, gera ítriv heima og vera ein partur í matgerð heima, fara til handils o.a.
Eg havi lært sera nógv av hesari tíðini
Eg havi lært hvussu umráðandi tað er at hava tvørfakligt og at samstarva við familju og vinir. Uttan samstarv hevði hetta ikki kunna latið seg gjørt.
Og ikki at gloyma samstarvið við borgaran sjálvan, ið kemur fyrst og fremst – framstig fær man ikki uttan samstarv við borgaran.
Hvussu umráðandi tað er at vera tolin, róligur og til staðar. At eygleiða gerðir og útsagnir. Hvat tær kunnu merkja, tí tað merkir ikki altíð tað, sum verður sagt ella gjørt. At hjálpa borgaranum at seta orð á gerðir og útsagnir, so hann betur kann skilja seg sjálvan.
Løtan tú ert saman við borgaranum, ikki er tín løta
Akkurát hendan støðan hevur lært meg sera, sera nógv. Eg dugi ikki heilt at seta orð á, hvussu nógv, men eg eri heilt víst blivin ein betur heilsurøktari, eitt betur menniskja, kona, mamma og omma. Eg síggi øðrvísi uppá mín egna dagligdag. Onki er ein sjálvfylgja; øll hava brúk fyri at vera sædd, hoyrd, stuðla og føla, at man er nakað og ger mun.
Tað er løtan hjá borgaranum, tú ert har fyri hann. Hansara løta, ikki mín løta, mínar kenslur og mínar gerðir, ið hava týdning.


text:
Atgeingi til savnsskjøl
Eitt av høvuðsendamálunum hjá Tjóðskjalasavninum er at tryggja, at savnsskjølini eru tøk fyri almenningin.
Tó ber ikki altíð til at fáa atgeingi til øll savnsskjøl, tí tey koma undir serligar reglur um atgeingi.
Reglurnar eru millum annað gjørdar fyri at verja privatlívið hjá einstaklingum.
Vanligu atgeingisfreistirnar eru:
- Persónsmál 80 ár - savnsskjøl, sum t.d. innihalda privatar upplýsingar hjá einstaklingum
- Vanlig savnsskjøl 30 ár
Persónsmál kunnu til dømis vera kirkjubøkur, faðirskapsmál, starvsfólkamál, ættleiðing, fólkateljingar, rættarmál og so framvegis.
Stovnurin, ið avhendar, kann saman við Tjóðskjalasavninum áseta eina longri freist, um serlig viðurskifti krevja tað.
Sí dømi um atgeingisfreistir.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Spreinging í Stokkhólmi í nátt
Ein íbúðarbygningur í Østermalm í Stokkhólmi hevur fingið stóran skaða av eini spreinging í nátt.
Í løtuni er óvist, um nakar hevur fingið mein av spreingingini.
Umleið 30 fólk vórðu flutt á ein skúla, og økið varð avbyrgt, skrivar Expressen sambært Berlingske.
- Ein hvøllur brestur hoyrdist um allan Stokkhólm, segði ein myndamaður, sum býr ein kilometur frá økinum, har spreingingin var.
Bygningurin hevur fingið stóran skaða, og ein bilur varð sprongdur í luftina.
Rútar brotnaðu eisini í einum skúla nærindis.
Svenska løgreglan veit ikki, hvat hendi í nátt.
Í Uppsala, norðan fyri Stokkhólm, var eisini ein spreinging í nátt.
Heldur ikki har er frætt um, at fólk hevur fingið skaða.
Sí eisini


text:
Sornfelli
Sornfelli er fjall á Streymoynni, 749 m til hæddar. Tað liggur um 12 km frá Havnini (20 km eftir vegi).
Í 1958 gav Føroya Løgting NATO loyvi at byggja hernaðarliga eftirlitsstøð á Sornfelli, og á sumri 1963 - tá Kalda kríggið var í hæddini - byrjaði NATO at hava radareftirlit við skipaferðslu og flogferðslu í norðuratlantshavi frá radarum á Sornfelli. Tætt knýtt at virkseminum á Sornfelli var Natostøðin í Mjørkadali.
Radarin varð sløktur og steðgaður tann 1. januar 2007, og tann 15. november 2010 steðgaði samskiftisuppgávan á Sornfelli eisini, og gavst NATO tá við øllum virkseminum á Sornfelli.


text:
Í grein í danska Finanswatch verður varpað ljós á serligu støðuna í Betri, har nógvar kvinnur eru partur av nevndum og eru leiðandi starvsfólk.
Samrøða er gjørd við Jean Djurhuus, forstjóra í Betri Banka, um gongdina, sum er sermerkt í mun til restina av bankageiranum í kongaríkinum.
Í danska bankageiranum er óvanligt, at so nógvar kvinnur eru leiðandi starvsfólk. Bara 8 út av 58 bankum hava kvinnulig starvsfólk í leiðandi størvum tætt upp á stjórn. Í Betri Banka eru 6 út av 9 nevndarlimum kvinnur og 5 út av 7 rakstarleiðarum eru kvinnur. Umframt hetta eru stjórarnir í Betri Trygging, Betri Heim og Betri P/F kvinnur.
Jean Djurhuus, forstjóri, sigur millum annað, at breiða kynsumboðanin er gevandi, tí tað hevur við sær øðrvísi og betri kjak.
"Um ein leiðsla ella nevnd er samansett av 9 monnum á umleið 60 ár við somu útbúgving og arbeiðsroyndum, so haldi eg ikki, at kjakið verður serliga breitt", sigur Jean Djurhuus m.a. við Finanswatch.
Øll greinin kann lesast (krevur hald): trýst her
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Føroyska koyrikortið kann umbýtast í Stóra Bretlandi Føroyskt koyrikort til vanligan persónbil (bólk B) kann frá 31. januar 2007 uttan víðari umbýtast til eitt samsvarandi bretskt koyrikort.
Føroyskt koyrikort til vanligan persónbil (bólk B) kann frá 31. januar 2007 uttan víðari umbýtast til eitt samsvarandi bretskt koyrikort.
Vinnumálaráðið hevur í samstarvi við Akstovuna fyrireikað føroysku umsóknina til Bretsku koyrikortmyndugleikarnir, DVLA, og hesir hava nú boðað frá, at umsóknin er gingin á møti og endaliga undirskrivað av ráðharranum.
Hetta merkir, at koyrikort til vanligan persónbil (bólk B) uttan víðari kann umbýtast til eitt samsvarandi enskt koyrikort. Hetta verður væntandi ein stórur lætti hjá føroyingum, sum velja at búseta seg í Onglandi í styttri ella longri tíð.
Vinnumálaráðið ætlar saman við Akstovuni at nýta bretsku góðkenningina til eisini at fáa umbýtisrætt í øðrum londum, har hesin møguleiki ikki er til staðar í dag. Viðgerðin í Stóra Bretlandi hevur víst seg at vera drúgv, og tí ber ikki til at siga, nær komið verður á mál í øðrum londum, har føroyingar búsetast og starvast.


text:
Sifnos
Sifnos er ein oyggj í Grikkalandi, hon liggur í oyggjabólkinum, sum verður nevndur Kykladurnar, millum oynnar Serifos og Milos, vestanfyri lítlu oynna Delos og Paros. Fólkatalið á oynni var 2.442 í 2001, í 1991 búðu 1.960 fólk har. Nógvur leirur er á oynni, og ein vinna sum er vanlig har er leirlist.
Innihaldsyvirlit
JarðfrøðiRætta
Sifnos liggur umleið 130 km frá Pireus, sum er tann havnin sum er nærmasta við Athen. Sifnos er 74 km2 til støddar, hon er 15 km long og 7,5 km breið. Strandalinjan er 70 km.
SøgaRætta
Fólk hava búð á Sifnos í hvussu so er síðan umleið ár 4000 f.Kr.[1] Oyggin var rík í gomlum døgum, har vóru gull, silvur og blýggj nám heilt aftur til 3. øld f.Kr. Hetta prógvar skatturin hjá sifnoyingum, sum teir bygdu á oynni Delos. Sambært Pausanias so vóru hesi nám oyðiløgd av vatnflóð. Enn í dag síggjast nøkur av hesum námum á oynni, tann kendasta er í Agios Sostis. Frá 12. øld á.Kr. var oyggin fólkað av Ioniskum grikkum frá Athen. Í 6. øld f.Kr. var oyggin fólkað av sjórænarum av oynni Samos. Í 5. øld á.Kr. var Sifnos ein almennur limur í griksku verjuni móti persarum í Persarastríðnum. Eitt skiftið eydnaðist tað persarum at taka oynna, men hon var fríða aftur at einum flota hjá Aleksander tí Stóra. Man veit lítið um søguna hjá Sifnos undir rómverjatíðini og tí byzantinsku tíðini, tó eru nakrar leivdir frá hesi tíðini varðveittar, tríggjar rómversker sarkofagir eru at finna í Kastro og 80 byzantinskar myntir eru at finna á einum savni í oynni. Hildið verður, at fólk hava búð á oynni alla tíðina hesi tíðarskeiðini. Tíðliga í 14. øld kom Sifnos undir harradømi hjá tí italienska ella spanska Januli da Corogna, sum hoyrdi til Maltesaraordanin. Hesin proklameraði oynna frælsa frá Sanudi ríkinum, sum stýrdi yvir tær flestu av Kykladu-oyggunum tá á døgum. Corognas familjan stýrdi Sifnos í meira enn hundrað ár; umleið ár 1440 var valdið yvir oynna latið til eina familju úr Bologne, Gozzadini, orsakað av einum hjúnalagi. Henda familjan stýrdi oynni til 1617. Sjálvt um bæði hesi stýrini vóru helleniseraði, so varð hildið fast við rómansku katólsku trúgv teirra. Frá 1537 var Sifnos eins og hinar oyggjarnar í Egearahavinum ein partur av tí Osmaniska ríkinum. Man veit lítið um søguna hjá Sifnos hetta tíðarskeiðið, hildið verður, at teir ið stýrdu tí Osmaniska ríkinum bert høvdu leyst stýrið yvir Sifnos, og bert kravdu skatt frá fólkunum har. Frá tíðliga í 17. øld var Sifnos ein týðandi haldilsoyggj. Og frá 1821 spældi oyggin týdningarmikland leiklut í frælsisstríðnum.
Øki og bygdir á SifnosRætta
Sifnos kommuna er býtt sundur í tvey øki við hesum bygdum:
- Apollonia (Apollonia, Vathy, Kamares, Kastro, Kato Petali, Platys Gialos, Faros, Chrysopigi)
- Artemonas (Artemonas, Agia Marina, Troulaki, Cherronisos)
KeldurRætta
- ↑ Maranti, Anna Siphnos: The Brilliance of Apollo. Athens, Toubis, 2002, s. 18


text:
Bóltfelagið 1936
Bóltfelagið 1936 ella B36 er eitt fótbóltsfelag í Havn, sum varð stovnað 28. mars 1936. Felagið er eitt hitt størsta fótbóltsfelagið í Føroyum við umleið 500 limum.
HB var leingi einasta fótbóltsliðið í Havnini, men at tørvur hevur verið á einum liði aftrat, er eyðsæð, tá ið vit hyggja eftir søguni hjá B36. B36 var leingi "lítlibeiggi" í fótbóltinum í høvuðsstaðnum (og ikki minst í medvitinum hjá HB-viðhaldsfólki), og tey mongu ár, sum gingu frá føroyameistaraheitinum í 1962, til tað aftur bragdaði í 1997, vóru mangan spottandi tikin til fagnaðarsangin hjá B36 við niðurlagnum "Í ár verða vit føroyameistarar!" við teirri heldur argandi umskrivingini "nær verða teir føroyameistarar?" Síðan VB vann føroyameistaraheitið í 2000, hava Havnarliðini bæði - HB og B36 - nærum verið einaráðandi á ovastu rók og hava býtt meistaraheitini millum sín. HB hevur vunnið 6 og B36 trý, NSÍ og EB/Streymur hava eisini vunnið hvør sítt meistaraheitið tíðarseskeiði 2001-2011. Í 2014 vann B36 FM í mansfótbólti fyri 10. ferð og árið eftir endurvunnu teir føroyameistaraheitið. Tað er fyrstu ferð, at felagið hevur vunnið FM tvey ár á rað.
FótbóltshópurRætta
- Dagført hin 29. juni 2018
Viðmerking: Fløgg vísa til landslið, sambært reglunum hjá FIFA. Leikarar kunnu hava meira enn ein ikki-FIFA tjóðskap.
HeiðurRætta
- Effodeildin: 11
- Løgmanssteypið: 6
- 1965, 1991, 2001, 2003, 2006, 2018.
- Stórsteypadystur: 1
- 2007
- 1. deild: 1
- 1985
Luttøka í UEFA kappingumRætta
DystirRætta
- Viðmerkingar
- QR: Innleiðandi umfar
- 1Q: Fyrsta innleiðandi umfar
- 2Q: Annað innleiðandi umfar


text:
Sunnudagin 9. juni var útferðin til Skótahúsið við Løkin. Dagurin byrjaði við familjugudstænastu, har Bergur D. Joensen var prestur. Gentukórið Døggdropar og klovnurin Bubu luttóku eisini. Eftir gudstænastuna var farið til Skótahúsið við Løkin, har døgurðin bíðaði. Borðreitt varð við stoktum marineraðum búffum, stoktum marineraðum høsnarungabringum, rómabakaðum eplum, salat, pylsum, og burgarum við tilhoyri. Tað smakkaði, sum vera man, sera væl og mett og væl sett bleiv gjørt klárt til eina postarenning.
Har vóru ymiskir postar at royna seg, so at øll sluppu at royna seg. Minustrúkari, leggja klæðini í eitt rað, vurderað vekt og longd á ymsum tingum, byggja lego, lata seg í stuttlig klæði, stápla bikar og ganga við bindi fyri eyguni gav alt mangar avbjóðingar, sum skuldu loysast í felag.
Drekkamuður var klárur, tá postarenningin var liðug, og eftir tað var ein spurnarkapping, har somu bólkar sum í postarenningini royndu seg.
Ein sera hugnaligur dagur, sum vit kunnu vera takksom fyri. Myndir av degnum kunnu síggjast við at trýsta á her!
Útferð til Skótahúsið við Løkin 9. juni
Sunnudagin 9. juni var útferðin til Skótahúsið við Løkin. Dagurin byrjaði við familjugudstænastu, har Bergur D. Joensen var prestur. Gentukórið Døggdropar og klovnurin Bubu luttóku eisini. Eftir gudstænastuna var farið til Skótahúsið við Løkin, har døgurðin bíðaði. Borðreitt varð við stoktum marineraðum búffum, stoktum marineraðum høsnarungabringum, rómabakaðum eplum, salat, pylsum, og burgarum við tilhoyri. Tað smakkaði, sum vera man, sera væl og mett og væl sett bleiv gjørt klárt til eina postarenning.


text:
Ofta síggja vit at íverksetar koma frá degi til dags fram í almennu myndini við sínum avrikum. Men har liggur altíð hart arbeiði og ein persónlig søga aftanfyri.
Nýggja Startup Podcastið fortelur hesa persónligu søguna.
Tað er Halgir Winther Nagata, sum hevur sett sær fyri at læra um íverksetan gjøgnum samrøður við royndar íverksetar.
Fyrsta samrøðan er við Andres Jacobsen, sum byrjaði sum heilt ungur at gera gysara filmar við grísa-hjørtum og medistarapylsu. Í dag rekur hann saman við vinmanninum Brian Samson Polar Films, har teir gera lýsingarfilmar hjá fyritøkum kring landið. Hetta vann teimum heiðurin sum Ársins Íverksetar í 2016.
Startup Podcastið finst á appunum Apple Podcast og Stitcher, og á heimasíðuni halgir.fo.


text:
Tað er ofta ein stór avgerð, at fáa sær børn, men avgerðin kann verða trupul, um foreldrini vita ella hava illgruna um, at annað teirra ella bæði hava ílegubrek, sum kann elva til sjúku hjá barninum. Valið at fáa eitt barn kann hava við sær, at neyðugt er at taka enn fleiri avgerðir viðvíkjandi møguligum ílegukanningum av fostrinum í viðgongutíðini.
Ávísar avmarkingar eru við slíkum kanningum, og hóast ílegubrek verður staðfest hjá fostrinum, ber ikki altíð til at siga við fullari vissu, hvørji sannlíkindini eru fyri sjúku, ella hvussu lívsgóðskan hjá barninum verður.
Les um at seta mørk fyri ílegukanningum.
Kelda: Health - Centre for Genetic Education, Australia


text:
Samstundis sum verkfall og verkbann vórðu fráboðað í desember mánaði, boðaði Runavíkar kommuna frá, at gjøldini fyri mista tænastu á ansingarstovnum hennara í hesi undantaksstøðu skuldu endurrindast foreldrunum.
Runavíkar kommuna hevur nú tikið avgerð um at bøta um miss foreldranna á henda hátt:
Á dagstovnum og frítíðarskúlum, har børnini ikki vóru ansað í júst ein mánað, verður javningin framd á tann hátt, at onki ansingargjald verður kravt inn fyri februar mánað 2018.
Viðvíkjandi forskúlanum ”Brúgvin” á Glyvrum lækkar foreldragjaldið við einum fjórðingi – 25%´um – í februar mánað 2018. Hetta kemst av, at ansing bert var annan hvønn dag í ein hálvan mánað.
Viðvíkjandi forskúlanum á Skála lækkar gjaldið við 60 krónum í februar mánað, hetta er fyri miss av ansing áðrenn kl. 8 á morgni.
Foreldur, sum eiga børn í Dagrøktini, og hava mist einstakar ansingardagar, fáa endurgjald samsvarandi missinum.
Við hesum fáa foreldur í Runavíkar kommunu fult endurgjald fyri tænastumissin, soleiðis sum fráboðað, orsakaður av arbeiðssteðginum á dagstovnaøkinum.


text:
Mál borga fyri undirhaldi í fótbólti. Tí ber ikki til at siga annað, enn at tað var undirhaldandi, tá ið KÍ og HB hittust fyri fyrstu ferð í ár. Hetta var í venjingardysti á vøllinum á Eiðinum í Klaksvík tíðliga seinnapartin.
Úrslitið var 3-3, eftir at KÍ í fyrra hálvleiki var frammanfyri 1-0 við brotssparki, sum Jóannes Bjartalíð umsetti til mál, tá ið eitt lítið korter var farið.
Adrian Justinussen hevur longu nú fokus á rætta staðnum. Hann skoraði í seinna hálvleiki trý mál. Tíggju minuttir eftir steðgin javnaði hann til 1-1 við beinleiðis frísparki, trettan minuttir seinni javnaði hann til 2-2 við brotssparki, og uppaftur tríggjar minuttir seinni legði hann HB framum 3-2, tá ið hann varð spældur leysur í vinstru.
Tveir av royndu KÍ málskjúttunum skoraðu í seinna hálvleiki tvey mál. Páll Klettskarð legði KÍ framum 2-1 tríggjar minuttir eftir, at HB hevði javnað. Hann varð leysur, tá ið hann lyfti bóltin uppum málverjan, og í síðsta minutti umsetti Jóannes Bjartalíð fyri aðru ferð í dag brotsspark til mál og 3-3.


text:
Býráðsfundur 3. november 2006
1.
J. nr. EL 257b – 06/00824
Sp/f Atlantshav søkir við skrivi df. 02/10-06 um loyvi at byggja ein tilbygning uppí virkis-bygningin á matr. nr. 257b í Funningsfirði.
-Havnanevndin mælir til at ganga umsøknini á møti.
-Samtykt at taka undir við havnarnevndini.
2.
J. nr. 521 – 06/00823
Innkoyringar frá Gulasteinsvegi og havnaøki við høvuðspierin.
-Býráðið kunnað um málið.
3.
J. nr. 046 – 06/00706
Setan av havnarstjóra til Runavíkar Havn.
-Samtykt at seta Sverra Kjærbæk, Glyvrar í starv sum havnarstjóri fyri Runavíkar Havn.
4.
J. nr. 243 - 04/00460
Innandura fótbóltshøll í Skálafirði – skriv frá Fótbóltssambandinum um broyttu viðurskiftini nú onkrar kommunur hava boðað frá, at tær ikki verða við í ætlanini í Skálafirði.
-Formaðurin í mentanarnevndini kunnaði um fundin á Oyrabakka.
5.
J. nr. 132 – 06/00715
Endurnýggjan av sáttmálanum um skúlasamstarv millum Sjóvar kommuna og Runavíkar kommunu
-Formaðurin í Mentanarnevndini kunnaði um fundin við Sjóvar kommunu.
6.
J. nr. 531 – 06/00866
Fríðkan av økinum kring Toftavatn. Áheitan frá Nes kommunu um at kommunurnar í felag seta pening av til endamálið komandi fíggjarár.
-Mentanarnevndin mælir til at avseta kr. 50.000 á fíggjarætlanini fyri 2007 til endamálið.
-Samtykt at taka undir við mentanarnevndini.
7.
J. nr. 561 – 06/00849
Avtalað við Nes kommunu viðvíkjandi vegaførin til økið sunnanfyri Løkin
-Byggi- & býarskipanarnevndin mælir til at góðkenna uppskotið til avtalu ímillum kommunurnar.
-Samtykt at taka undir við byggi- og býarskipanarnevndini.
8.
J. nr. G 222 – 06/00874
Umsókn frá Kára Johannesen um loyvi at byggja uppí bygningin á matr. nr. 222 norður ímóti 219g.
Ummæli frá Teknisku Deild:
Byggitekniskt er onki til hindurs fyri at loyva tilbygninginum um tilbygningurin lýkur ásettu krøvini í Almennu byggisamtyktini millum annað at:
Brandveggur verður gjørdur á markinum
· At grannin gevur skrivliga grannaváttan um at norðari veggur á tilbygninginum kann koma nærri enn 2,50 m frá marki ella á markið.
-Byggi- & býarskipanarnevndin mælir til at taka undir við Tekninsku Deild.
-Samtykt at taka undir við byggi- og býarskipanarnevndini at játtað uppíbygging norðureftir smb. støðumynd df. 25/10-2006.
9.
J. nr. 352 – 06/00889
Víðkan av barnaansingini.
-Sosiala nevnd hevur á fundi 26/10-2006 samtykt at raðfesta bygging av ansingarstovnum soleiðis:
Nr. 1. Bygging av ansingarstovni til 30-34 børn í Søldarfirði.
Nr 2. Beint eftir hesa bygging verður bygdur ansingarstovnur til 36-40 børn á Skála.
Báðir stovnarnir (nr. 1 og 2) kunnu útbyggjast við 2. byggistigi.
Nr. 3. Rituvíkar skúli umbyggjast til barnaansing til 60-80 børn
-Samtykt at arbeiða víðari við eini fyribils ansingarloysn til 12-14 vøggustovubørn í Søldafirði.
Eisini varð samtykt at taka undir við raðfestingini hjá sosialu nevnd, og um møguligt at byggja stovnin í Søldarfirði og á Skála samstundis.
10.
J. nr. 352 – 06/00878
Tilboð og uppskot um bygging av barnaansingarstovni/-um.
-Sosiala mælir til at taka upp samráðingar um bygging av tveimum ansingarstovnum (1. byggistig). Einum í Søldarfirði og einum á Skála sum umfata tvær ansingarstovur og felagshøli til 40 børn.
-Samtykt at taka upp samráðingar við áhugaðar byggitakarar um møguliga bygging og gjaldsavtalu av tveimum ansingarstovnum.
Miðast skal ímóti at stovnurin í Søldarfirði er klárur at taka í nýtslu á heysti 2007 og á Skála í august 2008, ella at báðir verða bygdir samstundis og verða klárir at taka í nýtslu vári 2008.
11.
J. nr. 046 – 06/00850
Møgulig setan av húsavørði til barnaansingarstovnarnar í kommununi.
Ummæli frá Teknisku Deild:
Ongin húsavørður er til stovnarnar og heldur TD hetta ikki verða nøktandi, tí nógv brúk er fyri húsavørði.
-Sosiala nevnd heldur at neyðugt er at skipa viðurskiftini soleiðis, at stovnar og ognir verða viðlíkahildin av húsavørði.
-Samtykt at Tekn. deild ger konkret uppskot til hvussu hús og ognir verða viðlíkahildin.
12.
J. nr. 022 – 06/00223
Eysturoyar Barnaverndartænasta – rakstur 2006.
-Sosiala nevnd mælir til at uppnormerða barnaverndartænastuna við ½ starvið. Semja skal verða millum kommunurnar í samstarvinum um hetta.
-Samtykt at taka undir við Sosialu nevnd.
13.
J. nr. 102 – 06/00801 / 561 - 06/0870
Eykajáttan til útstykkingar og til vegagerð til íbúðir í Runavík.
-Tekniska nevnd og Fíggjarnevndin mæla til eina eykajáttan uppá 2,5 mill. kr. til útstykkingar og 1 mió. til vegagerð.
-Samtykt at taka undir við Teknisku nevnd og Fíggjarnevndini.
14.
J. nr. 141 - 06/00820
Upptøka av láni til skúlabygging í Runavík.
-Samtykt at upptaka 56 mió. kr. í láni til skúlabyggingina.
15.
J. nr. 102 – 06/00662
2. viðgerð av fíggjarætlanin hjá Runavíkar kommunu fyri 2007.
-Samtykt at hava 3. viðgerð av fíggjarætlandini seinni í mánaðinum.


text:
Árligu fimleikaframsýningarnar hjá Støkk verða 30. og 31. mars í Bylgjuni í Runavík. Leygarmorgunin 30. mars kl. 11 verður framsýning við børnum undir skúlaaldur, leygardagin kl. 15 og sunnudagin kl. 15 eru framsýningarnar við liðum frá 1. flokki og uppeftir.
Felagið hevur fjølbroyttan fimleik at vísa fram, m.a. foreldur og børn, børn undir skúlaaldur, ung og eldri breiddarlið í rútmu og reiðskapi, tricking, kappingarlið í reiðskapi og estetisk kappingarlið. Undir framsýningini verða merki og ídnisprógv handað.
Allar dagarnar verður skipað fyri páskareggjatombola. Eisini kann kaffi og okkurt afturvið keypast úti í gongini. Atgongumerkjasølan byrjar ein tíma undan framsýningini og øll eru hjartaliga vælkomin.


text:
Setrið boðar í dag frá, at Firouz Gaini er settur í starv sum nýggjur útbúgvingarleiðari á bachelorútbúgvingini í Sosialvísindum og samfelagsplanlegging á Søgu- og Samfelagsdeildini á Fróðskaparsetri Føroya.
- Firouz er professari í antropologi og hevur undirvíst á Námsvísindadeildini (2007-2012) og Søgu- og Samfelagsdeildini (2015-) í mong ár. Eisini hevur hann undirvíst á altjóða ‘Childhood Studies’ masterútbúgvingini á NTNU í Tróndheim (2013-2015), skrivar Setrið.
Kortini er tað fyri hansara gransking innan ungdómsmentan, at flesti føroyingar munnu kennast við navnið.
Í nýggja starvinum kemur hann at hava ábyrgd fyri undirvísing, ið umfatar millum annað antropologi, sosiologi/sosialvísindi, barna- og ungdómsgransking, smá oyggjasamfeløg, vísindaástøði og kvalitativ háttaløg.
Firouz Gaini tók við nýggja starvinum á Setrinum fyrst í síðsta mánaði.
Firouz nýggjur útbúgvingarleiðari
Mynd: setur.fo
Setrið boðar í dag frá, at Firouz Gaini er settur í starv sum nýggjur útbúgvingarleiðari á bachelorútbúgvingini í Sosialvísindum og samfelagsplanlegging á Søgu- og Samfelagsdeildini á Fróðskaparsetri Føroya.
Mynd: setur.fo


text:
Endamálið við hesi tænastu er at geva leiðsluni greið fakta um teirra kundar, við tí endamálið at røkka kundunum betri, og harvið veita eina betri tænastu.
Alt ov ofta verður samskift og arbeitt út frá tilvild og gitingum, og tá tekur samskifti ofta støði í kenslum og ósakligum grundgevingum. Ynskir tú at styrkja umdømi og samleikan, er neyðugt at arbeiða við støði í analysum, sum staðfesta veruleikan. Endamálið við analysuni er at geva tykkum greiðar upplýsingar um, hvat kundarnir veruliga meta um tykkara vørur og tænastur.
Vit leggja stóran dent á, at niðurstøðurnar eru einfaldar, greiðar og klárar at arbeiða víðari við beinanvegin. Okkara tilmæli eru altið býtt sundur í tilmæli um hvat kan gerast beinanveg, og hvat kann gerast yvir tíð. Harumframt geva tilmælini eisini greið boð um, hvussu nýbrot og betringarnar kunnu femjast í verki.
Kanningar, sum vit kunnu gera fyri tykkum:
Vit kunnu bjóða tykkum kvalitativar og kvantitativar kanningar:
- Fokus bólkar
- Kundakanningar
- Brúkarakanningar
- Marknaðarkanningar
- Málbólka kanningar
- SEO greining av heimasíðu og hvussu tit røkka kundunum á netinum – Finna kundarnir upplýsingarnar teir hava tørv á? (Verður gjørt við Search Engine Optimization analysu og Google Analytics)
- Lyklaorðsætlan
- SEO vinarligan tekst
- Google amboð
- Linkbuilding
-
- SEM – lýsingar
- SEM – lýsingar
Hetta fáa tit burturúr:
- eina óhefta kanning
- grundleggjandi vitan um eitt ávíst øki
- samskifta við áhugabólkarnar um tykkara tænastu/vøru
- øll úrslitini verða greinaði og verða klár at nýta beinanvegin
- skjalfesting av allari kanningini og úrslitinunum
- upplýsingar um hvørjar menningarmøguleikar eru
- greiðar upplýsingar um hvar tørvurin á betringum eru mest átroðkandi
- betringarnar verða býttar upp í skjótar loysnir og loysnir sum taka longri tíð


text:
Rökkvi & Jákup á LakjuniBook now
Sunnukvøldið 1. mars kl 20:00 er Mentanarhúsið karmur um eina konsert við fullmannaða tónleikabólkinum Rökkvi og Jákupi á Lakjuni.
Rökkvi er væl etableraður á føroyska tónleikapallinum. Luttikið á fleiri konsertum, festivalum og líknandi tiltøkum. Rökkvi spælir melodiskan popp/rokk við electro ísletti.
Jákup Á Lakjuni gevur sangskrivarasjangruni eina heilt serliga inniligheit. Løg og framførsla eru djúp og nærverandi.
Address
Mentanarhúsið í Fuglafirði
Karvatoftir 5
530 Fuglafjørður
Eysturoy
ContactWebsite
(+) 238070
mh@fuglafjordur.fo


text:
Countrytónleikur
Countrytónleikur er tónleikarøð. Countrytónleikur tók seg upp sum fólkatónleikur ímillum hvíta, fátæka fólkið í Kentucky og Tennessee í USA. Stóru víddirnar, kúrekin og setandi sólin eru afturvendandi partar í einum røttum amerikonskum countrysangi. Her hjá okkum er tað havið, ið skapar víddirnar. Setningar sum "Eg aftur pløga skal Atlantshav" og "Lítlum báti rekist eg á" kundu verið tiknir úr einum countrysangi. Gamaní var sjómaðurin ein orsøk til at countrytónleikur gjørdist so væl umtóktur hjá bygdafrellum í Føroyum, men eisini onnur viðurskfiti, sum røkka út um sjómannin gera seg galdandi. Sjómaður ella landkrabbi, mannfólk ella konufólk, so er kjarnin í einum ektaðum countrysangi heimlongsul.


text:
Stakgreinalesandi eru lesandi, sum fylgja undirvísing og fara til próvs í einstøkum lærugreinum/skeiðum uttan at vera innskrivað til fullan lestur.
Útbúgvingarnar eru settar saman av skeiðum, og tí ber til at tekna seg til tey einstøku skeiðini og taka prógv í teimum. Talan er um stakskeið, ið verða bjóðað út sum partar av útbúgvingunum á Setrinum, har stakgreinalesandi kunnu verða tikin upp, um pláss er á skeiðinum. Harumframt eru gjaldsskeið, sum verða bjóðaði út, har skikkaðir umsøkjarar kunnu tekna seg.
Hetta er ein góður møguleiki hjá teimum, sum vilja eftirútbúgva seg, ella vilja vinna sær innlit í eina nýggja lærugrein.
Fyritreytin fyri upptøku er, at umsøkjari lýkur upptøkukrøvini. Stakgreinalesandi søkja um upptøku til hvørt skeið sær og skulu lúka somu krøv til upptøku sum onnur lesandi. Serstøk førleikakrøv eru til hvørja lærugrein sær.
Eisini ber til at søkja um upptøku á BA og MA eftir undantaksreglum.
Talan er um gjaldsskeið. Gjaldið fyri tøk pláss er kr. 200/ECTS. Fyri gjaldsskeið er kostnaðurin kr. 6.000 fyri skeiðið.
Skeiðsgjaldið verður goldið, áðrenn skeiðið byrjar. Skeiðsgjaldið er fyri undirvísing, vegleiðing, próvtøku og umsiting.
Fulltíðarlesandi á Setrinum kunnu taka stakskeið á øðrum útbúgvingum uttan at gjalda.
Søkt verður um upptøku til stakgreinalestur við serligum umsóknarblað, sum fæst við at venda sær til deildina, har skeiðið verður hildið.
Fróðskaparsetur Føroya - www.setur.fo.
Tú kanst eisini venda tær til lestrarvegleiðararnar, sum tú finnur her.


text:
Jón Gnarr
Jón Gnarr Kristinsson (føddur Jón Gunnar Kristinsson 2. januar 1967) er ein íslendskur politikari, sjónleikari og standup skemtari. Hann er fyrrverandi leiðari í flokkinum Besti flokkurinn og fyrvverandi borgarstjóri í Reykjavík. Hann sat sum borgarstjóri í Reykjavík frá 15. juni 2010 til 16. juni 2014.
Hann er giftur Jóhonnu Jóhannsdóttir og eiga tey 5 børn. Eitt av børnum teirra, Margrét, er fitness model.
Jón Gnarr hevur spælt, og fingið heiðurslønir fyri eina rúgvu av íslenskum sjónsvarpsevni. Millum annað hevur hann skrivað og spælt høvuðsleiklutin í sjónvarpsrøðunum Næturvaktin (2007), Dagvaktin (2008), og Fangavaktin (2010). í 2010 gav hann út eina dokumentar nevnda Gnarr, ið fylgir honum í valstríðinum um borgarstjórasessin í Reykjavík. Filmurin hevur verið vistur runt um í heiminum, og hevur millum annað verið vístur á stóru streaming heimasíðuni Netflix.
í 2014 gav Jón Gnarr út bókina Gnarr! How I Became the Mayor of a Large City in Iceland and Changed the World


text:
Fríggjadagin 4.okt. varð læraradagur hildin í Tofta skúla fyri fimtu ferð. Læraradagurin hevur síðani 1994 verið hildin víða hvar í heiminum. ST hevur útnevnt 5.okt. sum almennan læraradag.
Endamálið við degnum er at varpa ljós á tann stóra týdning, ið lærarans arbeiði hevur fyri tann einstaka næmingin og samfelagið alt.
Tað var skúlastýrið saman við næmingaráðnum, ið skipaði fyri degnum.
Skráin var fjølbroytt.
Dagurin byrjaði við morgunsangi. Síðani bjóðaði Durita Jakobsen, skúlastjóri, vælkomin og greiddi frá skránni fyri degnum.
Niclas Davidsen, nevndarlimur í skúlastýrinum, bar síðani eina heilsan fram.
Síðani fekk gestarøðarin Magnus Rasmussen, løgtingsmaður og fyrrverandi lærari, orðið.
Til seinast varð tað Magnus í Hjøllum, formaður í næmingaráðnum, sum vegna allar næmingarnar bar fram eina heilsan til lærarar og starvsfólk skúlans.
Eftir taluna hjá formanninum í næmingaráðnum fingu flokkarnir høvi til at bera heilsanir fram. Fyrst vóru tað næmingarnir 1. og 2. flokki o.s.fr. Lærararnir fingu brøv, blómur, gávur o.a.
Læraradagurin endaði við, at næmingarnir fóru í sínar stovur, har eldri næmingar ansaðu eftir teimum, meðan skúlastýrið bjóðaði lærarum og stuðlum ein drekkamunn í tónleikahølinum.
Fjórða tíma varð tann vanligi skúladagurin uppafturtikin.
Fleiri myndir frá læraradegnum síggjast her!
Øll greinin kann lesast á heimasíðuni hjá Tofta skúla við at klikkja her.


text:
Tjóðskjalasavnið Faroese National Archives
V.U. Hammershaimbs gøta 18
FO-100 Tórshavn
T-postur: skjalasavn@skjalasavn.fo
Tlf: +298 340 540
Seinast dagført: 14-12-2014
Endamálið við history.fo er at gera søguligar keldur, søgulig hagtøl og annað søguligt tilfar atgongt fyri fakfólki og fyri almenninginum, bæði í Føroyum og aðrastaðni.
Ætlanin er at leggja bæði nógv brúkt tilfar, so sum kirkjubøkur, á heimasíðuna og eisini meiri sjáldsamt tilfar.
Heimasíðan verður umsitin av Landsskjalasavninum, og meginparturin av originalunum av teimum skannaðu keldunum er í varðveitslu her.
Eisini fólk uttanfyri Landsskjalasavnið hava latið tilfar til heimasíðuna.
Ein ráðleggingarbólkur var knýttur at heimasíðuni, tá hon varð gjørd.
Í honum sótu:
Rolf Guttesen
Magni Laksáfoss
Arne Thorsteinsson
Sámal Tróndur F. Johansen
Lena Nolsøe


text:
Flogbóltssambandið: Skulu vit máta eftir hvussu gondin hevur verið í seinastuni, so er eingin ivi um, at SÍ er favorittur. Liðið hevur vunnið alt síðan nýggjár, meðan Fleyr hevur tapt fleiri dystir.
Hinvegin liggur Fleyr so langt fremst á stigatalvuni, at finaluplássið í kappingini um FM longu er komið í hús. Soleiðis meira ella minni, uttan vit tó hava roknað allar matematisku møguleikarnar út.
Tí hevur liðið vant tungt í januar, fyri at kunna hava tað sum skal til fyri at halda kappingarárið út.
Men nú kemur steypafinalan
Men nú kemur steypafinalan, og í grundini er tað byrjanin uppá endan á kappingarárinum. Gamaní eru slakir tveir mánaðir til FM-finalurnar eru avgreiddar heilt, men tá steypafinalan, við øllum sínum fokusi er av, er helvtin av kappingini avgjørd.
Fyri tveimum vikum síðan vann Fleyr 3-0 á Ternuni í hálvfinaluni, í einum dysti, sum vísti at Fleyr er væl fyri.
Í morgin er tað SÍ sum stendur fyri. SÍ, sum er liðið í 2017, tí sørvingarnir hava vunnið alt. Men skulu menninir hjá Fleyr á fyrsta sinni vinna steypakappingina hjá FBF, so skal SÍ setast til viks.
Fleyr hevur bara verið í einari finalu fyrr, í 2006, og hana taptu teir. Tað var samstundis einasti dysturin, sum Fleyr tapti tað árið. Teir vunnu FM, men steypafinaluna taptu teir.
- Tað vilja vit sjálvandi gera nakað við, so tí fara vit sjálvandi eftir sigrinum, sigur Kristian Mikkelsen, venjari hjá Fleyr.
Kravið er FM gull eisini
Hann hevur sett sær sum mál, at Fleyr skal vinna gull í ár, spurningurin er so, um tað skal vera nú, í steypakappingini, um tað skal vera FM ella um liðið skal vinna greipuna.
- Nei, tað fært tú meg ikki at siga. Vit fara á vøllin við tí fyri eyga at vinna, og tað gera vit eisini í morgin. So mugu vit síggja, hvussu langt tað røkkur, sigur Kristian Mikkelsen.
Hann er greiður yvir, at tað er munur á royndum, tá tað snýr seg um finalur. SÍ hevur so nógv royndari hóp, tí bæði teir gomlu og teir ungu hava drúgvar royndir. Bæði við steypafinalum, FM-finalum og landsdystum. Fleyr er ikki á sama stigi, hvat tí viðvíkur.
- Tað hevur sítt at siga, men vit hava eitt gott lið, sum vit eisini vístu í hálvfinaluni móti Ternuni. Og tað ætla vit at fáa framaftur móti SÍ. Tað er ein heilt, heilt onnur uppgáva, men vit fyrireika okkum til hana og so mugu vit síggja, hvussu langt tað røkkur, sigur Kristian Mikkelsen.
Havnafólk møtið fjølment
Hann vónar, at havnarfólk møta fjølment fyri at stuðla sínum liði í høllini á Hálsi í morgin. Tað hevur stóran týdning, sigur hann og vísir á, at sørvingar koma manssterkir til Havnar at stuðla. Hvørja ferð teirra lið spælir finalu.
- Tað koma eini 400 fólk úr Sørvági at stuðla, og tað ger stóran mun, um teir hava eina størri áskoðarafjøld. Tí vóni eg, at fólk koma í høllina at stuðla okkum. Vit fara í øllum førum at gera okkara besta fyri at vinna og fyri at áskoðararnir skulu fáa ein góðan dyst, sigur Kristian Mikkelsen.
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Vípan í HM-finalu
Í hesum døgum er HM í estetiskum fimleiki í Budapest í Ungarn. Í gjár vóru innleiðandi umfør, og fimm føroysk lið vóru við í kappingini.
Tað var tó einans kvinnunglingarnar úr Vípuni, sum megnaður at koma víðari til finaluna í dag.
14 lið komu víðari í gjár, og Vípan er við sum nummar 10.
Antton Laine hevur gjørt seriuna hjá Vípuni, og serian var eisini kosin ársins seria til Fimleikagalla 2018.
Úrslitini í gjár gjørdust hesi:
Kvinnuunglingar: Vípan úr Støkk 14,9 stig. Eina úr HF 14,2 stig og Nora úr HF 14,05 stig.
Kvinnur: Hydra úr Ljósinum 15,5 stig og Hulda úr HF 14,7 stig.
Finalan byrjaði klokkan 10. Kappingin verður stroymd beinleiðis á netinum, leinkjan er her.
Gev tó gætur um, at tað ikki er Kringvarpið, sum stroymir kappingina. Stroymingin opnar tí í nýggjum vindeyga.
Sí eisini


text:
Tann meinigi og sakleysi veljarin vil ikki longur finna seg í, at nakrir heilt fáir grískir aðalsmenn í tí sjálvsøkna kraddara-liðinum av ser-mentamonnum seta seg á allar landsins kultur-kvotur og okkara avmarkaða tilfeingi.
Tað kulturella feitilendið og kulturkvotur eru ogn Føroya fólks og eiga ikki at verða útbýttar til nakrar heilt fáar fína-mentar-menn úr tí grádiga E-liðinum.
Frelsið okkum øll frá tí markleyst freku og grammu mentakvotu-juntaini.
Vit mugu fáa og krevja eina kulturvinnu-nýskipan, har øll fáa lut í tí mentar-tilfeingi, sum er í øllum krókum, skotum og grunnum í landinum.
Allir okkara mentingar og ikki bara nakrir heilt fáir aðals-mentingar hava rættin til landsins rávøru til andiliga framleiðslu.
Annars verða bara nøkur fá fáment mentar-frell, sum skúmað róman av øllum landsins ands-tilfeingi
Vit mugu fáa og krevja nú eina radikala kulturvinnu-nýskipan!
Vit krevja beinanvegin eitt rívuligt millióna-gjald fyri rættin til tað føroyska kultur-tilfeingið. -
Tað er jú fólksins dýrabæra ogn.
Vit nokta tí fámentu kultur-klikuni at kráma sær til barbariskt andsmonopol í útvarpi, sjónvarpi, sjónleikarhúsum og koncerthøllum.
Hesir fjølmiðlar eru landsins og fólksins ogn, tí mugu nakrir fáir framleiðarar av einoygdum kulturi ikki troka tann vanliga føroyingin burtur av tí almenna andspallinum.
Kulturministarin má alt fyri ett skipa fyri eini strangari uppboðssølu ella auktión til hægstbjóðandi mentingar fyri rættin og atgongd til lukrativa føroyska mentar-vinnu.
Nøkur fá mentarvinnu-virki, sum Listasavnið, Meiaríið, Sjónleikarhúsið, Reinsaríið Skjalasavnið, Rithøvunda-felagsskapurin, Nám, Skúlabókagrunnurin ella privatir menta-kvotubólkar mugu ikki sleppa at monopolisera menta-ídnaðin.
Tað er syndarligt hjá tí sakleysa "mentarsøra" og "andleysa" manninum á gøtuni at síggja, at nakrir fáir stílskrivarar, penslasveiggjarar og tónasmiðir skammleyst brúka okkara almennu rávøru av orðum, litum og tónum til teirra heilt privata fyrimun og samstundis herja á alskyns almennar konti, líka frá M. A. Jacobsens-kvotuni og til ta donsku fíggjarlógina fyri at fáa fíggja síni mentar-smølu produktir.
Henda kulturframleiðsla eigur ikki longur at vera privatiserað og centrerað á so láturliga fáum hondum, serliga ikki á tí glasiliga (sjálv)RÓSA-virkinum í Havn.
Latið ikki tey fáu ráða, men skræðið kulturin úr hondunum hjá hesum fámenta oligarki av fínarimpum og ands-aðalsmonnum.
Sleppið kvotukulturinum heilt leysum og liberaliserið tað fjøtraða andslívið!
Fólkið krevur, at hvørt orð, hvør litur, hvør tóni og alt annað mentar-tilfeingi verður kvoterað rættvísari og bara við almennari heimild ella harðari uppboðssølu.
Tann vanligi føroyingurin má sleppa framat aftur øllum okkara kulturi og blaka fína-mentingarnar burtur úr allari ands-vinnu.
Mentan skal ikki bara vera glasurur útyvir sjónskar sprungir og rivur í stórviði og berandi kultur-konstruktiónum.
Virgar T. Dalsgaard
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Á heystið 2004 tók Eysturoyar Vinnufelag stig til altjóða vinnustevnu, ið hevur heitið Faroexpo. Vinnustevnan verður nú hildin fyri triðju ferð í Runavík í døgunum 29. oktober til 1. november 2007, og verður sostatt partur av áhugaverdu Mentanarvikuni í Runavíkar kommunu, sum byrjar sunnudagin 28. oktober og endar sunnukvøldið 4. november.
Talan verður um eina undirhaldandi og spennandi viku hjá bæði almenninginum og hjá teimum fyritøkum, sum luttaka á Faroexpo. Ein rættur blandingur av mentanarligum undirhaldi og fakligum innihaldi, soleiðis at tad verðuliga merkist at talan er um eina stóra og fjølbroytta hending.
Vinnustevnan vendir sær til føroyskar og útlendskar vinnufyritøkur og feløg, sum fáast við, ella ætla sær í holt við útflutning og møguligt samstarv innan útflutning. Harafturat er Faroexpo eitt gott høvi hjá føroyskum fyritøkum at hittast og byrja samstarv, sum kann økja um teirra møguleika á heimliga og altjóða marknaðinum.
Skipað verður fyri sonevndum partneriati í ítrottarhøllini í Runavík. Mannagongdin fyri slíkum er, at luttakararnir frammanundan stevnuna, hava ynskt at hitta aðrar luttakarar á skipaðum fundum, sum verða hildnir innanfyri eitt avmarkað tíðarskeið á einum stevnubási. Hetta tryggjar, at fyritøkur og feløg hittast á ein sera miðvísan hátt, og stutt og greitt fáa avdúkað, um tey hava felags áhugamál, ið kunnu mennast við atliti at útflutningi. Fleiri av fyritøkunum, ið hava luttikið á Faroexpo hava fingið beinleiðis úrslit burturúr teirra luttøku, so sum samstarv við útlendskar og føroyskar fyritøkur, høvi at arbeiða innan oljuídnaðin uttanlands, betur atgongd til fyribils arbeiðsmegi og beinleiðis bíleggingar í síni heild.
Á vinnustevnuni verður eisini skipað fyri eini røð av fyrilestrum. Fyrilestrarnir eru eisini fyri almenninginum, og eru mettir at vera sera viðkomandi og forvitnisligir fyri øll, ið hava áhuga fyri útflutningsvinnu og altjóða vinnuviðurskiftum.
Ítróttarhøllin í Runavík kemur at virka sum høvuðsøki og Keldan í Skálabotni verður karmur um ráðstevnupartin.
Stigtakararnir vóna, at luttakararnir fáa íblástur til støðugt at menna sítt virksemi við atliti at útflutningi og samstarvi úteftir. Harafturat vóna teir, at øll fáa eina undirhaldandi viku við áhugaverdum mentanartiltøkum og íbirtandi fyrilestrum.
Aftur í ár er tað fyritøkan Virkisráðgeving í Runavík sum samskipar Faroexpo.


text:
Gerðabók
BI/
39. fundur
Ár 2019, týsdagin 17. desember, kl. 11.00, varð tingfundur settur.
Landsstýrismenninir, Kaj Leo Holm Johannesen, Jenis av Rana, Elsebeth Mercedis Gunnleygsdóttur og Helgi Abrahamsen og løgmaður og ríkisumboðsmaðurin vóru ikki á fundi.
Til viðgerðar:
Fundur niðurlagdur kl. 11.18
Fundur uppafturtikin kl. 15.11
Fundur niðurlagdur kl. 15.13
Fundur uppafturtikin kl. 18.07
Fundur niðurlagdur kl. 18.08
Fundur uppafturtikin kl. 23.13
1. Framløga
Formaðurin boðaði frá, at Jørgen Niclasen, landsstýrismaður hevur lagt fram tingmálini nr. 45/2019: Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um meirvirðisgjald (Meirvirðisgjaldslógin) (Broytt minstamark fyri skrásetingarskyldu o.a.), nr. 47/2019: Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um landsskatt og kommunuskatt (Skattalógin) (Heimavirki) og nr. 48/2019: Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um meirvirðisgjald (Meirvirðisgjaldslógin) (Leingja umsóknarfreistina fyri mvg-afturbering til almannagagnligt frítíðarvirksemi og leigubústaðir)
at Jenis av Rana, landsstýrismaður, hevur lagt fram tingmál nr. 46/2019: Uppskot til samtyktar um at taka aftur uppsøgn av Hoyvíkssáttmálanum
at Kaj Leo Holm Johannesen, landsstýrismaður hevur lagt fram tingmál nr. 44/2019: Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um at høvuðsumvæla, útbyggja og nýtíðargera Landssjúkrahúsið
at Elsebeth Mercedis Gunnleygsdóttur, landsstýrismaður hevur lagt fram tingmál nr. 49/2019: Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um familjuískoyti (Rætting av áseting um mótrokning av familjuískoyti o.a.)
at Vinnunevndin hevur lagt fram álit í tingmáli nr. 15/2019: Uppskot til løgtingslóg um sjófeingi (Sjófeingislógin)
Fundur lokin kl. 23.16
Jógvan á Lakjuni
løgtingsformaður
/Beinta Isaksen
skrivari


text:
Góðu tit øll – lærarar, avvarðandi og sveinar – og góðu próvtakarar!
Hjartaliga tillukku, nú tit um eina løtu fáa prógvið uppá, og tit av røttum kunnu kalla tykkum handverkarar. Tit hava lokið eina góða útbúgving, hava fingið breiða vitan um tykkara serøki og drúgvar arbeiðsroyndir í tykkara lærutíð.
Tað er av sonnum ein stórur dagur. Og tað er eisini stórt, at vit í Føroyum hava skipað samfelagið soleiðis, at ein frí og dygdargóð útbúgving stendur øllum frítt í boði, og at tað bara er upp til okkum sjálvi at velja eftir hugi og hegni.
Í fýra ár hava tit stríðst. Nú hava tit staðið sveinaroyndina, og tit fáa um eina løtu prógvið. Tað er stórt og hátíðarligt.
Men – sum tit so væl vita – so er prógvið í sær sjálvum bara eitt pappír. Tað hjálpir tykkum í gongd, nú tit skulu út at søkja arbeiði ella stovna tykkara egna.
Men hereftir verður hvørt einasta arbeiði, tit átaka tykkum at meta sum ein sveinaroynd – ein próvtøka, sum avdúkar tykkara evni – og kanska serliga – tykkara arbeiðslag og tykkara hjartalag.
***
Lat meg siga tykkum eina stutta, sigandi søgu.
Einaferð var tað ein handverkari. Tíðirnar vóru ringar, og hann var fátækur. Hann og familjan búðu illa, og tey høvdu lítlan møguleika fyri at broyta síni kor.
So var ein arbeiðsgevari, sum bað hendan handverkaran koma til arbeiðis.
– Kanst tú smíða mær eini hús, spurdi arbeiðsgevarin.
– Tú skalt bara brúka gott tilfar, og eg vil hava, at húsini skulu vera sera væl gjørd.
Handverkarin tók av.. Men sum hann fór undir arbeiðið, byrjaði ein keðilig kensla at nørast. Hann var øvundsjúkur inn á arbeiðsgevaran, ið bara soleiðis uttan víðari kundi byggja sær eini nýggj hús av besta tilfari – hann hevði jú eini góð hús frammanundan.
Sjálvur mátti hann spinka og spara, búði í einum vánaligum húsum og hevði ongan møguleika at sæta sær og familjuni betri.
Og øvundsjúkan bara vaks, sum hann arbeiddi. Hann bleiv beiskur og líkaglaður – og tað forðaði honum í at vera nærlagdur – hansara beiska hjartalag forstýraði hansara arbeiðslag, og hann livdi ikki upp til síni evni.
Hann keypti ikki tað besta tilfarið og legði líka í, um vinklarnir vóru skeivir og alt ikki var púra tætt. Við vilja snýtti hann og sjuskaði.
Brátt vóru húsini liðug.
Arbeiðsgevarin takkaði honum fyri arbeiðið – og við aðrari hondini rætti hann honum ein posa við pengum.
– Ger so væl, segði hann – Her er lønin, sum vit avtalaðu. Men so rætti hann eisini hina hondina fram: Og her er skeytið til húsini – tey eru tíni.
Handverkrin svølgdi. Allatíðina hevði hann havt eina skeiva fatan av arbeiðsgevaranum. Allatíðina hevði hann latið sína egnu øvundsjúku skuggað yvir tí, sum hann visti, var rætt. Tað hevði fingið hann til at sjuska og snýta – men nú skilti hann, at hann ikki hevði snýtt nakran annan enn seg sjálvan.
***
Vit menniskju verða støðugt vigað og dømd út frá okkara gerðum. Bæði tí, sum vit gera professionelt og fakligt, men sanniliga eisini, hvussu vit eru sum menniskju.
Tí hesi bæði hanga óloysiliga saman. Okkara virði, okkara hugsunarháttur – okkara mura – skínur altíð ígjøgnum – eisini í tí arbeiðinum, vit gera.
Soleiðis er tað hjá tykkara lærarum, tykkara sveinum og okkum politikarum.
Gerningurin stendur altíð eftir og talar fyri eftirtíðini um dygdir, virðir og hvønn ómak, vit gera okkum.
Og tí eiga vit altíð at leggja okkum eftir at gerast betri og mennast fakliga – alt lívið.
Og tað er bara betur, um vit eisini leggja okkum eftir at bøta um hjartalagið og verumátan samstundis. Vit mugu ikki vera ov stór til at viðganga feilir – og vit mugu samstundis ikki vera ov smá til at tora at standa við tað, vit duga og vita.
***
Tað, sum tit nú fáa prógv uppá at duga og vita, er ómetaliga týdningarmikið – sama um tit koma frá træ, el ella metal.
Tit og tann arbeiðsmarknaðurin, tit umboða, hava ein ómissandi týdning, tá vit tosa um at menna Føroyar enn meira.
Vit hava góðar møguleikar at gera okkum nógv meira galdandi. Tað, at vit liggja her í Norðuratlantshavi og eru við í samstarvinum við Arktis, gevur óteljandi vinnu-og samstarvsmøguleikar.
Hugsa vit um Føroyar sum maretiman tænastudepil – sum er eitt av okkara týdningarmiklu strategisku málum – so tørvar okkum her tykkara hjálp. Tykkara hugflog og tað, at tit tora at hugsa út um kassan, so vit kunnu menna nýggjar loysnir, nýggjar vinnur, nýggjar veitarar og undirveitarar. Takið lut!
Arbeiðsmegi tykkara og vitan kunnu føra vinnurnar her á landi enn longur fram og enn longur út um tey mørk, vit nú kenna – við nýmenning, nýhugsan og nýggjum arbeiðsplássum. Takið land!
Og eg heiti á tykkum um eisini at mynda samfelagið enn meira við at blanda tykkum í heimliga kjakið. Sigið okkum tykkara hugsan og tykkara uppskot til semjur og loysnir. Vísið okkum, sum snakka allatíðina, hvussu heimurin sær út úr tykkara sjónarhorni við kjaki og lesarabrøvum. Takið ábyrgd!
***
Eg segði í áðni, at hereftir verður hvør einasta uppgáva tykkara, sum ein sveinaroynd.
Tí sum handverkarar vita tit, at sjálvt um tit gera eitt arbeiði fyri onkran annan, sjálvt um onkur annar rindar fyri tykkara arbeiðsorku og vitan – so arbeiða tit eisini altíð fyri tykkara egna umdømi, hvørjaferð tit gera eitt arbeiði.
Og umdømið hevur kanska serliga nógv at siga í einum lítlum landi, sum Føroyum, her slaturin gongur skjótt – bæði tann góði og tann ringi.
Og eisini uttanlands hevur tykkara umdømið týdning. Tað er gull vert fyri tykkum, at tykkara undangongumenn og – kvinnur hava slóðað fyri, og at tit nú – bara við at vísa tykkara føroyska prógv – eisini eru fevnd av hesum góða umdøminum uttanlands. Minnist til tað – og gerið tit eisini tykkara til at røkja tað – bæði fyri dugnaskap innan sjálvt handverkið, men sanniliga eisini fyri hjartalagið og arbeiðslagið. Leggið tykkum eftir at vera dugnalig, men hartil smidlig, lagalig og løtt at hava við at gera.
Tí í mun til tíðirnar, vit nú liva í, eru hesar dygdirnar: at vera smidligur, at vera lagaligur og lættur at hava við at gera, eisini gull verdar.
Tað er soleiðis vorðið í dag, at tá børn byrja í 1. flokki, so vita vit ikki, hvat tey koma út til eftir loknan fólkaskúla, tí tíðirnar broytast so skjótt.
Og bara hesi seinastu árini, meðan tit hava verið í læru, eru hendar ófatiligar broytingar, fyri ikki at siga kollveltingar.
Evni sum umhvørvi, grøn orka, plastdálkingog náttúrudálking fylla nógv meiri í dag. Og hvør veit, hvussu verður um fýra ár frá í dag?
Allur heimurin leitar eftir nýggjum loysnum, grønum loysnum, góðum loysnum.
Og føroyingar kunnu eisini vera við í dystinum um bestu loysnirnar, tá tað kemur til grøna orku, til burðardygd og til minni dálking.
Kanska verður tað ein tykkara, sum fær tað heilt góða hugskotið, sum fer at broyta heimin. Ella kanska kunnu tit – saman við undanfarandi og komandi ættarliði – spakuliga flyta okkum rætta vegin, eina lítla loysn fyri og aðra eftir.
Tí skal føroyskur útbúgvingarpolitikkur altíð vera frammalaga og satsa uppá góðar og viðkomandi yrkisútbúgvingar. Tí arbeiða vit støðugt við at gera bestu skipanir millum lærupláss og skúlaskeiðini, við at menna kunning og vegleiðing um yrkisútbúgvingar, við at útvega nýggja útgerð og tøkni, við at lata upp fleiri dyr til víðari læru og lestur, við einum javnari lærlingatali hvørt ár – og við at menna nýggju kappingina millum lærlingar: FM fyri handverkslærlingar.
***
Kendi munkurin og halgimenni, Frans av Assisi, skal hava sagt soleiðis:
Hann, ið arbeiðir við sínum hondum, er ein arbeiðsmaður.
Hann, ið arbeiðir við sínum hondum og sínum høvdi, er ein handverkari.
Hann, ið arbeiðir við sínum hondum, sínum høvdi og sínum hjarta er eitt listafólk.
Munurin snýr seg um, hvat tit sjálvi leggja í arbeiðið. Tað snýr seg um innsats og um hugburð. Hvørja ferð.
Handverkarin, sum eg byrjaði við at siga tykkum um, var ein arbeiðsmaður. Hann var beiskur og tað forðaði honum í at arbeiða við høvdinum og tí góða hjartalagnum. Og hann snýtti ongan annan enn seg sjálvan.
So gerið tykkum ómak, leggið hjartað í, saman við tykkara góðu vitan og handalagi, so fer tað at gangast tykkum væl.
Lat meg enda við orðunum hjá tí vísa Sálomin kongi í Halgubók:
Varðveit hjarta títt, fram um alt, ið varðveitt verður, tí úr tí gongur lívið út!
Takk fyri – og hjartaliga til lukku!


text:
Aftur í ár fara jólamenninir at tendra jólatræið á Vaglinum.
Jólatræið kemur úr Reykjavík, og tað er sjálvur borgarstjórin, Dagur B. Eggertersson, sum hevur felt træið.
Og vældámdi borgarstjórin í Reykjavík verður eisini á Vaglinum, tá ið íslendska gávan til havnarborgarar verður tendrað.
Havnar Hornorkestur fer at spæla nøkur løg, og so verða eisini røður á skránni.
Í ár verður jólatræið tendrað leygardagin 26. november klokkan 15:30.
Mynd: Tordis á Rógvi
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
V. U. Hammershaimbsgøta 18, FO-100 Tórshavn
- Lógarásetingar, reglur og avtalur í samband við virksemi hjá Tjóðskjalasavninum
Løgtingslóg nr. 49 frá 28. apríl 1992 um skjalasøvn, sum broytt við løgtingslóg nr. 63 frá 30. apríl 2018
Kunngerð nr. 117 frá 5. juli 1995 um almenn savnindi og virksemið hjá Føroya Landsskjalasavni
Reglur um vraking av ávísum skjølum hjá almennum stovnum
Lógarásetingar fyri ríkisskjøl
Aftale mellem Statsministeriet og Færøernes Landsstyre om statens arkivalier på Færøerne


text:
Hvussu fíggja vit øll vallyftini, verður spurt í hesum døgum. Miðflokkurin hevur nøkur vallyfti, sum kosta pengar. Men tað er ikki so trupult at svara fyri, hvussu tey verða fíggjað. Vit lova, at samhaldsfasti skal gerast skattafríur. Tað kostar umleið 200 mió. krónur. Tað merkir, at pensionistar fáa 200 milliónir meiri at liva fyri árliga. Ella 16,6 milliónir um mánaðin.
FÍGGING
Tann fyrsta mánaðin fáa pensionistar sostatt umleið kr. 2.000 meiri at liva fyri í januar mánaða 2020. Sjálvsagt um Miðflokkurin fær góða undirtøku til valið leygardagin. Hesar 2.000 krónurnar fara pensionistarnir at brúka. Teir fara at keypa brúksvørur. Av hesum keypi fær landskassin beinanvegin 20% í mvg, tað vil siga 400 krónur. Eisini keypa pensionistarnir olju, bensin og aðrar avgjaldsvørur fyri pengarnar. Latið okkum siga, at hetta svarar til 200 krónur. Handlar og veitarar selja vørur og tænastur til pensionistin. Tað skapar vinning í vinnulívinum. Av vinninginum gjalda privatar fyritøkur 40% í skatti og feløg 18%. Latið okkum siga, at skattur hjá vinnuni verður í miðal 25% av teimum 1.400 krónunum, sum ikki longu eru farnar til mvg og avgjøld. Tað gevur 200 krónur. Handlar og fyritøkur brúka eisini vunnu pengarnar til at økja um virksemið og keypa inn frá øðrum veitarum. Og soleiðis kunnu vit halda fram.
KLIPPA HVØRJUMØÐRUM
Búskaparfrøðingar plaga siga, at tað ber væl til at liva av at klippa hvørjumøðrum. Tað er lutvíst rætt. Men uttan vørur og útflutning hava vit ongan valuta og onki fæ at seta í umferð. Tí eru fiski- og alivinnan grundvøllurin, sum allur búskapurin byggir á. Men sera nógv virksemi í landinum livir av krónum, sum verða brúktar aftur og aftur. Tí ein króna kann brúkast fleiri ferðir. Og skjótari, hon er í umferð, oftari kann hon brúkast og skapa virksemi. Búskapurin stagnerar og stirvnar, tá øll fara at spara upp og leggja hald á krónurnar, sum skulu skapa virksemi og búskap.
Fíggingin av vallyftum um skattalættar liggur fyri ávísan part í peningaumferðini. Hetta hava vit sæð bæði umvegis flat-skattin, sum undanfarna skatta veitt og skattalættan, sum sitandi samgonga hevur veitt.
Sitandi samgonga hevur lagt fleiri og fleiri avgjøld á vinnu og borgara. Nú nærkast vit aftur markinum fyri, at fólk tíma at taka eyka tøk. Og tí má inntøkupolitikkurin komandi tíðina snúgva seg um at veita skattalættar, sum vilja halda góðu gongdini í samfelagnum uppi.


text:
Í næstu viku kemur enskur serfrøðingur í øðrum heimsbardaga at greiða frá um bretsk verjumál í Føroyum.
Tað var í fjør, at umboð fyri Krígssavnið í Vágum vóru á námsferð í Onglandi. Tey komu tá í samband við fleiri serfrøðingar við stórum kunnleika um seinna heimsbardaga, serliga RAF, sum var í Føroyum í stórum tali og millum annað gjørdi flogvøllin.
Ein av hesum serfrøðingum, Steve Lloyd, Group Captain RAF Retired, Deputy Head Air Historical Branch (RAF), kemur nú at vitja Krígssavnið. Hann fer at greiða frá um bretsk RAF-verjumál við serligum atliti til virksemið í SOR-bygninginnum, sum Krígssavnið fyrireikar at verða framtíðar Krígssavn.
Fyrilesturin verður týskvøldið klokkan 19.30 í Gamla skúla í Sørvági. Heitið á fyrilestrinum, sum er almennur, er: »The origins of the UK Air Defence System«. Fyrilesturin er almennur og ókeypis, siga tey frá Krígssavninum.


text:
Staff
Tænastueind - leiðsla, ráðgeving
-
Bjarni Askham BjarnasonPermanent SecretaryEmail: bab@fmr.foMobile: +298 502085
-
Jákup Eyðfinn KjærboLøgfrøðiligur ráðgeviEmail: jek@fmr.foMobile: +298 552040
-
Bára MichelsenSamskipariEmail: bara@fmr.foMobile: +298 552030
-
Súsanna í StórhúsiSkrivstovufulltrúi - samskipan av lønardeildini, Roknskaparhald, journal, KT, hølir vm.Email: sis@fmr.foMobile: +298 552210
Fíggjarmál, búskaparmál og Samferðsla
-
Atli Suni LeoJáttanarskipan, fíggjarlóg, alment innkeyp, roknskaparverk, grannskoðanEmail: atli@fmr.foMobile: +298 552055
-
Egon JoensenKommunal fíggjarmál, fíggjarlóg, alment innkeyp, roknskaparverk, grannskoðan og samferðsla.Email: egon@fmr.foMobile: +298 552005
-
Hans Kári VangEftirløn, Grunnar, Skattir og avgjøld, búskaparpolitikk, fíggarlógEmail: hansk@fmr.foMobile: +298 552009
-
Tórir MichelsenSamferðsla, bústaðir, búskaparpolitikk, skattir og avgjøldEmail: torir@fmr.foMobile: +298 552011
-
Eli ChristiansenJáttanarskipan, fíggjarlóg, alment innkeyp, roknskaparverk, grannskoðan, samferðslaEmail: eli@fmr.foMobile: +298 226200
-
Atli EirikssonJáttanarskipan, fíggjarlóg, verklagslóg, budgeteftirlit og íløguætlan landsins.Email: atlie@fmr.foMobile: +298 558092
-
Annika Poulsen (farloyvi)LøgfrøðingurEmail: annika@fmr.foMobile: +298 558075
Lønar- og starvsfólkamál
-
Jan MortensenBúskapar- og Løgfrøðingafelag Føroya, Felag Tænastumanna Landsins, Føroya Skipara- og Navigatørfelag, Maskinmeistarafelagið.Email: jan@fmr.foMobile: +298 552000
-
Súsanna NolsøePrestafelag Føroya, Bioanalytikarafelagið, Ergoterapeutfelagið, Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar, Fysioterapeutfelag Føroyar, Heilsuhjálparafelag Føroya, Hjálparlæknaráð Føroya, Kost- og føðslufelagið, Ljósmøðrafelag Føroya, Serlæknafelag FøroyaEmail: susanna@fmr.foMobile: +298 552209
-
Bjarni MortensenFelagið Maskinmeistaralærarar & Fakfelag Sjómansskúlalærara í Føroyum, Føroya Lærarafelag, Føroya Pedagogfelag, Føroya Tekniska Lærarafelag, Musikklærarafelag Føroya, Yrkisfelag MiðnámEmail: bjarni@fmr.foMobile: +298 552214
-
Marjun JacobsenFøroya Handverkarafelag & Landsfelag Handverkaranna, Havnar Arbeiðskvinnufelag, Heilsurøktarafelagið.Email: marjun@fmr.foMobile: +298 552004
-
Una Djurhuus ChristiansenAkademikarafelag Føroya, Starvsmannafelagið, Farmakonomforeningen, Pharmadanmark.Email: una@fmr.foMobile: +298 552006


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Kristersson er vónbrótin
- Hesin dagurin er ikki tann besti, sum eg havi upplivað, og tað av góðum grundum.
M.a. hetta skrivar Ulf Kristersson, formaður i Moderaterna á facebook, nú bæði Liberali flokkurin og Miðflokkurin hava boðað frá, at teir fara ikki at stuðla honum sum forsætisráðharra, tá atkvøðast skal í svenska ríkisdegnum í dag.
Tað gongst sera striltið í Svøríki at skipa stjórn, og nú meira enn tveir mánaðir eru lidnir síðani ríkisdagsvalið, stendur í botni.
Ulf Kristersson sigur við svenska kringvarpið, at hann er vónbrotin um, at alliansuflokkarnir ikki vilja taka av møguleikanum og fáa tað frægasta burtur úr.
Politiska støðan í Svøríki er so fløkt, tí tilflytarakritiski høgraflokkurin, Svøríkisdemokratarnir, sita við avgerandi atkvøðunum í ríkisdegnum. Men av tí at hinir flokkarnir ikki vilja hava eina stjórn at sita við vælsignilsi frá teimum, so er rættilig naggatódn íkomin.
Sí eisini


text:
8 føroyskir judoleikarar í Reykjavík International Games 2020
Leygardagin 25. Januar 2020 verður árliga RIG kappingin í judo í Reykjavík.
8 føroyskir luttakarar eru úr Føroyum í ár.
Fríði M. Fríði M. Carlsson luttekur í -60 kg., Gunnar Magnussen og Bárður Lenvig luttaka í -66 kg., Hans Jákup Glerfoss í -73 kg., Tóki Brandsson og Nicolaj Skoubo í -81 kg., eins og Anna Salomona Steinberg og Hansa Torgerð Ellingsgaard luttaka hjá kvinnunum í -78 kg.
Dystirnir byrja kl 9.00 leygardagin og finaluumførini vera seinnapartin.


text:
Holocaust: Okkara skylda at minnast óskiljandi óndskapin
Politikkur27-01-2020 - 06:26 - Jóanis Albert Nielsen
Tað er okkara skylda sum menniskju og sum samfelag at halda á við at lurta, læra og minnast Holocaust. Skipaða fólkadrápið undir seinna veraldarbardaga telist millum mest andstyggiligastu og ótespiligastu brotsgerðir, sum nakrantíð eru framdar.
Í dag er altjóða minningardagur um Holocaust og øll onnur fólkadráp.
Í nógv ár hava okkara virknu áhugafelagsskapir og okkara dygga skúlaverk í Føroyum gjørt nógv burtur úr at kunna um Holocaust, tá ið 6 milliónir jødar vorðu dripnir. Hálv onnur millión vóru børn.
Sum samfelag eiga vit at standa saman um, at hesin óskiljandi óndskapurin ongantíð má verða gloymdur.
Tað er neyðugt, at komandi ættarlið fáa innlit í, hvønn týdning ráðandi virði og hugsanir hjá menniskjum kunnu hava, og hvussu hetta eisini í dag kann føra til grundleggjandi mannarættindabrot. Søgan um fólkadráp og Holocaust kann tíverri eisini sigast at vera søgan um okkara menniskju.
Fólkadráp sum Holocaust eru tíverri ikki nakað serstakt undantak, og heilt upp til okkara tíð eru fleiri fólkadráp framd. Sum dømi kunnu nevnast fólkadrápini í Kambodja, Irak, Rwanda, Bosnia, Darfur og Sýria.
Tíverri er tað framvegis soleiðis, at fólk, ið onkursvegna víkja frá, verða forfylgd og týnd – á sama hátt sum jødarnir undir seinna veraldarbardaga. Tí mugu vit sum samfelag standan saman og áhaldandi upplýsa og ávara móti hugburði og atburði, sum kunnu føra til fólkadráp.
Eitt týðandi stig á leiðini er, at Føroya løgting einmælt hevur samtykt at gera dagin til almennan minningardag um Holocaust og onnur fólkadráp.
Bárður á Steig Nielsen
Løgmaður


text:
Atkomuviðurskifti til bygningar skulu tryggja atgongd fyri øll. Bústaðir og aðrar bygningseindir skulu hava beinleiðis atgongd útifrá ella umvegis felags atkomuleið útifrá.
Einbýlishús, tvíhús o.tíl. eru ikki fevnd av kap. 3.2 og kunnu gerast uttan beinleiðis atgongd útifrá.
Við atliti at tryggja atkomu fyri øll kann vísast til „DS 3028, Tilgængelighed for alle“, sum vísir dømi um, hvussu atkomuviðurskifti til bygningar kunnu gerast atkomuvinarlig fyri øll, eisini fyri fólk við rørslutarni.
Við atliti at atkomuleiðum, sum eisini eru rýmingarleiðir, verður víst til kap. 5, Brunaviðurskifti.
Við allar úthurðar skal vera atgongd uttan hæddarmun til bygningseindir og til møguligar lyftur í atkomuhæddini (veghæddini) í bygninginum. Møguligur hæddarmunur skal javnast í atkomuøkinum uttan fyri bygningin. Rampur kunnu nýtast.
Uttan fyri úthurðar skal vera eitt vatnrætt, fast og slætt øki á 1,5 m x 1,5 m, mált frá hongslasíðuni á hurðini. Tá hurðin gongur úteftir, skulu 0,2 m leggjast afturat økinum fram við framsíðuni á bygninginum. Økið uttan fyri úthurðar skal merkjast taktilt ella vera í øðrum liti enn tí, sum annars er uttanum.
Hurðartelefonir og tilkalliskipanir skulu vera soleiðis, at tað bæði hoyrist og sæst, at skipanin er virkin, og at samband er við móttakaran.
Tá ið tøl verða nýtt í hurðartelefonum og tilkalliskipanum, skal 5-talið merkjast við taktilum eyðkenni.
Ásetingin fevnir umframt um úthurðar eisini um hurðar í rýmingarleiðum og neyðdyr í atkomuhæddini (veghæddini) og hurðar til urtagarð, altan og terassu.
Atgongd uttan hæddarmun merkir, at trin ikki skulu vera millum lendið uttan fyri bygningin og eindirnar í atkomuhæddini (veghæddini) og møguligum lyftum. Atkoma umvegis ikki sjálvvirkandi lyftur (trappulyft og lyftipall), leysa skavirist o.tíl. er ímóti ásetingini.
Hædd á hurðargátt má í mesta lagi vera 25 mm.
Hurðartelefonir og tilkalliskipanir eiga at setast í eina hædd, sum er millum 90 og 120 cm yvir gólv/lendið.
Skeltir, ið venda sær til almenningin, og sum verða sett í almennar bygningar ætlaðir almennum tænastum, skulu vera lætt lesilig og greið, við týðuligum sniði og liti.
Um tørvur er á tí, kann punktskrift eisini nýtast.
Punktskrift (blindskrift) kann t.d. setast á skeltini við klisturbandsstrimlum, har punktskriftin er merkt ”taktilt” á klisturbandsstrimmilin.
Ásetingin er galdandi fyri kunningarskelting við inngangir í bygningar og vegleiðingarskeltir í sambandi við vesirúm og býtisvegir í bygningum.
Hurðarop skulu hava eina fría breidd á í minsta lagi 0,77 m, sbrt. „DS/EN 14351-1 + A1:2010, Vinduer og døre - Produktstandard, ydeevneegenskaber - Del 1: Vinduer og yderdøre uden brandmodstandsevne og/eller røgtæthedsegenskaber“.
Letur hurðin upp ímóti fólkinum, skal plássið við síðuna av hurðini mótsett hongslasíðuni vera í minsta lagi 0,5 m.
Glashurðar skulu hava merking, sum ger hurðina sjónliga.
Úthurðar skulu hava lættgangandi handtak, og skulu ganga lætt. Neyðuga orkan at lata hurðina upp má í mesta lagi vera 2,5 N (2,5 kg).
Hædd á hurðargátt má í mesta lagi vera 25 mm
Ásetingin fevnir um hurðar í felags atkomuleiðum, íroknað í minsta lagi eina hurð til hvørja bygningseind á øllum hæddunum í bygninginum.
Fría breiddin verður máld, tá hurðin stendur 90° opin.


text:
Rødd teirra ungu
2012-10-30 05:38
Eg eiti Katrina Gullaksen, gangi á miðnámskúla og hóast eg einans eri 18 ár, so eri eg eitt av valevnunum til býráðsvalið í Klaksvík.
Vallyftini plaga at vera mong, og ofta eru tey vend ímóti teimum tilkomnu og eldru, men eg haldi, at nú skuldi onkur komið í býráðið at tala søk teirra ungu.
Sjálvsagt skulu øll í kommununi fáa bestu sømdir og bestu kor, men tað er eisini umráðandi at skapa góðar karmar fyri ungdómin. Her hugsi eg um skúlaskap, ítrótt, tónleik, list og alt, ið er við til at menna, stimbra og gera býin til ein spennandi bý, har ungdómurin trívist og vil verða búgvandi.
Væl veit eg, at pengar eru ikki til at gera alt, ið ynskiligt er, men tað ber til at stinga út í kortið, gera langtíðarætlanir og fremja ymisk átøk í smáum, sum ráðini eru.
Góði veljari! Heldur tú, at vit eiga at hava eina unga rødd í býráðnum, so er møguleikin nú!
Katrina Gullaksen
Rødd teirra ungu
Sambandsflokkurin