text:
6. PARTUR
Hvussu pinkubørn broyta eitt hjúnaband
’Børn eru gáva Harrans.’ — Sálmur 127:3
Tað kann vera bæði spennandi og ræðandi hjá hjúnum at blíva foreldur. Eru tit júst blivin foreldur, kemur tað kanska óvart á tykkum, at meginparturin av tykkara tíð og orku fer til pinkubarnið. Kensluligar broytingar og manglandi svøvnur kunnu tyngja sambandið tykkara millum. Bæði tú og hjúnafelagin mugu laga tykkum eftir umstøðunum, so tit kunnu taka tykkum av barninum og eisini verja hjúnabandið. Hvussu kunnu ráðini í Bíbliuni hjálpa tykkum at klára hesar avbjóðingar?
1 SKILJIÐ, HVUSSU EITT PINKUBARN BROYTIR TYKKARA LÍV
BÍBLIAN SIGUR: ’Kærleikin er langmóðigur og mildur.’ Hon sigur eisini: ’Kærleikin søkir ikki sítt egna og goymir ikki agg.’ (1 Korintbræv 13:4, 5) Ert tú nýliga vorðin mamma, er tað natúrligt, at tú hugsar nógv um barnið hjá tær. Men maður tín fer kanska at føla, at tú gloymir hann, so minst til, at hann eisini hevur tørv á, at tú hugsar um hann. Við kærleika og tolni kanst tú vísa, at tú hevur brúk fyri honum og virðismetir hann, eisini tá ið tit taka tykkum av barninum.
„Tit menn! Livið vitiga saman við konum tykkara.“ (1 Pætur 3:7) Royn at skilja, at kona tín má brúka meginpartin av sínari orku upp á barnið. Hon hevur fingið eina nýggja ábyrgd og verður kanska strongd, útlúgvað ella enntá hugtung. Av og á kann hon eisini blíva ill við teg, men royn at vera róligur, tí „hin tolni er betri enn veldigur kappi“. (Orðtøkini 16:32) Ver skynsamur og stuðla henni. — Orðtøkini 14:29.
ROYNIÐ HETTA:
Til pápar: Hjálp konu tíni at ansa eftir pinkubarninum, eisini um náttina. Brúka minni tíð upp á annað, so tú kanst vera meira saman við konu tíni og barninum
Til mammur: Lat mann tín hjálpa tær við barninum, tá ið hann bjóðar sær til. Hav ikki at honum, um hann ikki ger alt rætt. Ver heldur blíð og vís honum, hvussu hann skal gera
2 STYRKIÐ TYKKARA HJÚNABAND
BÍBLIAN SIGUR: „Tey bæði verða eitt hold.“ (1 Mósebók 2:24) Sjálvt um tit hava fingið eitt lítið barn, mugu tit minnast, at tit sum hjún framvegis eru „eitt hold“. Gerið tykkara ítasta fyri at varðveita eitt gott hjúnaband.
Sum gift kona mást tú vera takksom fyri, at maður tín hjálpir og stuðlar tær. Tá ið tú setur orð á títt takksemi, kann tað vera honum „heilsubót“. (Orðtøkini 12:18) Sum giftur maður mást tú siga við konu tína, hvussu góður tú ert við hana, og at tú virðismetir hana. Rósa henni fyri, at hon tekur sær so væl av tykkara lítlu familju. — Orðtøkini 31:10, 28.
„Eingin søki sítt egna, men ein og hvør næstans.“ (1 Korintbræv 10:24) Gerið altíð tað, sum er best fyri hjúnafelagan. Sum hjún mugu tit geva tykkum stundir at tosa saman, rósa hvør øðrum og lurta eftir hvør øðrum. Verið ósjálvsøkin í tykkara kynsliga samlívi. Hugsið um tørvin hjá hinum. Bíblian sigur: „Haldið tykkum ikki hvørt frá øðrum uttan við samtykki frá báðum.“ (1 Korintbræv 7:3-5) Tosið opið og ærliga um hetta evnið saman. Tá ið tit eru tolin og royna at skilja hvør annan, styrkja tit tykkara hjúnaband.
ROYNIÐ HETTA:
Gloymið ikki at brúka tíð saman, bara tit bæði
Gerið okkurt smávegis, sum fær hin at føla seg elskaðan. Skrivið til dømis eina heilsan ella gevið eina lítla gávu
3 LÆRIÐ TYKKARA BARN
BÍBLIAN SIGUR: „Tú kennir frá barni av hinar heiløgu skriftir, sum kunnu gera teg vísan til frelsu.“ (2 Timoteus 3:15) Tosið um, hvussu tit skulu læra tykkara barn. Tað er heilt einastandandi, hvat tað kann læra, longu áðrenn tað er føtt. Meðan tað enn er í móðurlívinum, kennir barnið tykkara røddir aftur og verður ávirkað av kenslunum hjá mammuni. Tað er gott at lesa fyri tí, meðan tað enn er heilt lítið. Barnið skilir kanska ikki, hvat tit lesa, men lesa tit fyri tí, fær tað helst góðan hug at lesa, tá ið tað verður størri.
Tykkara barn er ongantíð ov lítið til at hoyra tykkum tosa um Jehova. Latið tað eisini hoyra tykkum biðja til hansara. (5 Mósebók 11:19) Sjálvt tá ið tit spæla við barnið, kunnu tit tosa um tað, Gud hevur skapt. (Sálmur 78:3, 4) So hvørt sum barnið verður eldri, fer tað at leggja til merkis, at tit elska Jehova, og tað lærir eisini sjálvt at elska hann.
ROYNIÐ HETTA:
Biðið um vísdóm til at læra tykkara barn
Endurtakið týðandi orð og tankar fyri barninum, so tað lærir tíðliga


c: text/html

text:
Barbara Holm 09.01.2017 (13:35)
Tórur var eygnavitni til stríðið um Kobane
Brot úr Sosialinum í dag. Keyp blaðið í handlunum kring landið nú seinnapartin.
- Tá man stendur andlit til andlit við slíkan óndskap, er trupult at skilja, hvussu fólk kunnu koma til ta niðurstøðu, at tað at liva fyri Gudi er at gera so ónd ting. Eg skilji so ikki, hvat gott kann koma burturúr slíkum óndskapi. Tað sigur Tórur Feilberg Zachariasen, ið seinastu tvey árini hevur virkað sum trúboðari í Miðeystri og Norðurafrika, um sýriska borgarakríggið og Islamska Statin.
Bardagin um Kobane er eitt av kendastu einstaku stríðnum í bardaganum hjá vesturheiminum móti yvirgangsfelagsskapinum Islamska Statinum í Sýria og Irak.
Eftir at hava hertikið stór landaøkir í Irak og Sýria, legði islamski yvirgangsfelagsskapurin Islamski Staturin 13. september 2014 á býin Kobane í Norðursýria. Í fleiri mánaðir stríddust kurdiskar herdeildir móti eirindaleysa yvirgangsfelagsskapinum, meðan heimsins eygu vórðu vend móti býnum, ið lá eitt steinkast frá turkiska markinum.
Meðan umheimurin helt ondini og fylgdi við stríðnum í býnum, har kurdar, við stuðli frá vesturheiminum, bardust við islamska yvirgangsfelagsskapin, flýddu so gott sum allir íbúgvarnir í Kobane tvørturum markið til Turkalands.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tilmelding til skúla
05. Jan 2017
Nú ber til at skriva barnið inn í 1. flokk, forskúla og frítíðarskúla á netinum. Far inn á sjálvgreiðsluna HER. Seinasta freist at skriva barnið...
les meir
Gleðilig Jól og gott nýggjár
22. Des 2016
Vit ynskja øllum eini Gleðilig jól og eitt gott nýggjár. Vit lata upp aftur mánadagin 02.januar ...
les meir
Jólatíðindi
15. Nov 2016
Leygardagin 10.desember kl.15 -17 hava vit felags jólahald fyri børnum, systkjum og foreldrum ..Mikudagin 14.desember kl.10 verður jólagudstænasta í Hoyvíkar...
les meir
Tilmeldan av barni,ímillum jól og nýggjár er í seinasta lagi 27.nov
07. Nov 2016
Foreldur í Tórshavnar kommunu, ið hava pláss fyri neyðini 27. 28. 29. og 30. desember 2016, tá ið stovnarnir annars ...
les meir
Skúlabólkurin vitjar Borgmeistarin
26. Okt 2016
Tey vóru spent í morgun, børnini á Dagstovninum við Løgmannabreyt, tá ið tey fóru í reyða bussin í Hoyvík. Tjúgu minuttir seinni vóru tey...
les meir
Myndatøka verður Mikumorgunin 02. nov
11. Okt 2016
Myndatøka við Per á Hædd verður Mikumorgunin 02. nov frá kl 9.00 Nærri kunning um hetta er á uppslagstalvuni á stovunum ...
les meir
Ráðleggingardagur 28.okt
07. Okt 2016
Sum kunnugt hava vit Ráðleggingardag Fríggjadagin 28. okt. og henda dagin er stovnurin stongdur ! ...
les meir
Takk fyri góðan foreldrafund
29. Sep 2016
Takk tit øll fyri góðan foreldrafund og fyri gott samstarv :) Bestu heilsanir ...


text:
1921
Frá Wikipedia, hin frælsa alfrøðin
Innihaldsyvirlit
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 21. januar - Kvinnur fáa atvøðurætt í Svøríki.
- 3. mai - Norður Írland verður partur av Englandi.
- 26. mai - Aðalverkfall tekur seg upp í Noregi.
- 30. juni - Deyðarevsing verður avtikin í Svøríki.
- 18. juli - Fyrsta koppseting ímóti tuberklum verður givin.
- 29. juli - Adolf Hitler verður leiðari í týska Nasistaflokkinum.
- 11. august - Hitabylgja í Evropa. Hitin mælist 39 gradur í Polandi.
- 7. september - Vakurleikakappingin Miss America verður hildin fyri fyrstu ferð.
- 13. september - White Castle hamburger, opnar matstovu í Kansas í USA, og verður heimsins fyrsta fastfood keta.
- 21. oktober - Friðarráðstevna í London ímillum England og Írland.
- 9. november - Albert Einstein fær handað Nobelvirðisløn í alisfrøði.
- Ófriður í Reykjavík, stórur partur av løgregluliðinum meiðslast.
Ókendar dagsetningar[rætta | rætta wikitekst]
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Fótbóltur[rætta | rætta wikitekst]
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
- 6. juli - Nancy Reagan, fyrrverandi forsetafrúa USA


text:
Orð og lag: Ásbjørn Jacobsen
1. Eg veit eina Lilju í dali,
hon livir har einslig men stinn.
So føgur og bjørt men tó eyðmjúk
hon troystar og kínir mær kinn.
2. Eg veit væl at víða um ongir,
har glitrar og glampar um sýn.
Eg kann ei um mína so siga,
tó Liljan í dali er mín.
3. Tann Liljan er mín livandi trúgv,
tann Liljan er mín livandi trúgv.
Hon er ljós mítt og vón mín og yndi,
tann Liljan er mín livandi trúgv.
4. Í storminum blómurnar følna,
í dali á bøi og ong.
Og heystvindar blása um heiðar,
sín kalda og køvandi song.
5. Nú vetur er komin við kava,
ið fjalir alt lív her á fold.
Eg kann tó ei Liljuna gloyma,
hon aftur vil spretta úr mold.
6. Tann Liljan er mín livandi trúgv,
tann Liljan er mín livandi trúgv.
Hon er ljós mítt og vón mín og yndi,
tann Liljan er mín livandi trúgv.


text:
12. september 2013
Av tí at starvsfólkatalið er minkað við tveimum, søkir Nes kommuna nú eftir tveimum fólkum til tekniska økið.
S°kt verur eftir 2 fˇlkum at byrja 1. oktober, ella sum skjˇtast. Talan er um 2 fulltÝarst°rv, harav anna er eitt tÝaravmarka fulltÝarstarv fyri restina av hesum ßrinum, vi m°guleika fyri, at ta verur longt.
Sagt verur Ý lřsingini, at ta er ein fyrimunur, at ums°kjararnir hava handverkara˙tb˙gving og royndir Ý at koyra minni gravmaskinu, men ta er ikki ein treyt. Teir settu vera partur av toyminum sum umsitur tekniska °ki, og arbeisuppgßvurnar vera m.a.:
-h˙savarauppgßvur av kommunalu bygningunum
-vaktarhald ß endurnřtsluvirkinum
-vatn- og kloakkleiingsarbeii
-veg- og g°tuarbeii
-kirkjugarsarbeii
St°rvini vera l°nt sambŠrt sßttmßla millum Kommunala Arbeisgevarafelagi og F°roya Handverkarafelag ella F°roya Arbeiarafelag.
Umsˇknir vi m°guligum vimŠlum skulu sendast til:
Nes kommuna
Toftavegur 3
FO-650 Toftir
ella vi telduposti til: nes@nes.fo
Umsˇknir skulu vera Nes kommunu Ý hendi Ý seinasta lagi frÝggjadagin, 27. september 2013.
NŠrri upplřsingar um starvi fßast vi at seta seg Ý samband vi Aksel H°jgaard, tekn. leiara, tlf. 565001. Aftur


text:
Fuglafjørður
Fuglafjørður er ein býur og fjørður í Eysturoynni.
Fuglafjørður liggur við fjørðin við sama navni, og hildið verður, at upprunin til navnið er antin kallkynsnavnorðið fuglur ella mansnavnið Fugli. Tað løgna er, at býurin eingi fuglabjørg eigur, men fyrr átti nógvur skrápur í Føroyum, og hann átti uppi á sløttum í urðum og líðum. Kanska hevur serliga nógvur skrápur og heiðafuglur átt í haganum uttan um Fuglafjørð. Er upprunin hinvegin eitt mansnavn, kann man hugsa sær, at Fugli var ein av niðursetumonnunum í bygdini.
Frá gamlari tíð eru kendir fýra býlingar, við Gjógvará, við Garð, í Toftum og á Áargarði. Fyri 50 árum síðan fór fram fornfrøðiligur útgrevstur á Oyrini við Gjógvará, og har var komið niður á húsatoftir, búnyttur o.a., sum prógvaðu, at býlingurin er frá víkingatíð, um 950-1050. Býurin er nógv vaksin, serliga seinastu 100 árini, og allir býlingarnir eru samanvaksnir. Í 1801 var manntalið 128, og í 2006 var tað um 1 700.
Í fjøruni á syðra armi á Fuglafirði er ein kelda, sum eitur Varmakelda. Vatnið, ið rennur úr henni, er eini 10 stig heitari enn í øðrum keldum. Tað hevur verið siður, at ungdómurin í grannabygdunum hittist her á jóansøku til dans og hugnaliga samveru. Gjøgnum tíðirnar eru mong giftarmál komin burtur úr hesum. Tá bygdastevnan Varmakelda er, hevur eisini verið fast at hava fólkafund og dans á staðnum, men í 2007 varð í staðin fólkafundur hildin uttan fyri Mentanarhúsið í bygdini.
Í 1849 fluttu fólk úr Fuglafirði og settu seg niður á Hellunum, og miðskeiðis í 1980-árunum komu fyrstu húsini á Kambsdali, ið liggur 3 km sunnan fyri býin. Í dag búgva eini 200 fólk á Kambsdali.
Fuglafjarðar, Leirvíkar og Gøtu kommunur eiga og reka í felag Ítróttar- og Samkomuhøllina á Kambsdali.
Eitt fjølbroytt vinnulív er grundarlagið fyri framburði og trivnaði. Fuglafjørður hevur eitt breitt úrval í øllum vinnubólkum.
Fuglafjørður er góð skipahavn, og tí er nógv virksemi har, ið hevur samband við fiskivinnuna, og mong skip hava havt heimstað á fjørðinum. Í 1964 var sildaverksmiðja sett á stovn, sum hevur ment seg nógv gjøgnum árini og er størsta arbeiðsplássið í býnum.
Føroyar eru fiskivinnutjóð og í hesari vinnu fært tú allar tænastur í Fuglafirði.
Fuglafjarðar Bókasavn heldur til í hugnaligu hølunum á gamla skúlanum frá 1882, mitt í bygdini.
Fyri fáum árum síðani var eitt mentanarhús bygt í býnum, sum verður nógv nýtt til konsertir og onnur tiltøk.
Innihaldsyvirlit
Vinarbýir[rætta | rætta wikitekst]
Myndir[rætta | rætta wikitekst]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]
Fuglafjørður | Hellurnar | Kambsdalur


text:
av framleiðsluvørunum hjá Kemilux innihalda omanfyristandandi evni. Jóhanna leggur afturat, at tað er ógvuliga umráðandi fyri
ikki brúka óneyðug kemisk evni, sum kunnu elva til ovurviðkvæmi ella eru hormonavlagandi.
Kemiverkfrøðingurin
og góðskuleiðarin
hjá Kemilux
leggja seg eftir at framleiða sápur, sum ikki innihalda óneyðug evni. Tískil innihalda okkara sápur ikki evni, ið eru hormonavlagandi ella kunnu elva til ovurviðkvæmi.
Kemilux leggur seg eftir at brúka lætt niðurbrótilig evni, sum eru umhvørvisvinarlig og sum ikki skaða føroysku náttúruna. Í hesum sambandi hevur
Kemilux "Fliðumerking". Fliðan
er tín trygd fyri at sápan er umhvørvis- og allergivinarlig. Les meiri um Fliðina her: Fliðan
Les um kanningina hjá Norska Brúkaraumboðnum HER
________________________________________________
18.08.2016
Veitst tú av at Kemilux
hevur ISO9001 góðkennning?
Hvat merkir ISO 9001?
ISO 9001 merkir, at Kemilux líkur strangastu altjóða krøvini innan framleiðslu. Hetta merkir eisini, at Kemilux er undir eftirlit, bæði internt og eksternt.
Umframt ISO 9001 góðkenning hevur Kemilux eisini gjørt sína egnu umhvørvis merking. Tað er Fliðan
. Fliðan er tín trygd fyri at at vøran ikki inniheldur óneyðug kálkbindandi evni
.
Tað er ikki av tilvild, at Kemilux hevur valt fliðuna, tí fliðan er úr kálki og – eins og okkara viðkvæma umhvørvið annars – verður hon rakt av skaðiligu árinunum av kálkbindandi evnunum, ið sápa til evropeiska marknaðin vanliga inniheldur.
Í londum kring okkum inniheldur vatnið upployst kálk, sum kann skaða ketlar, vaskimaskinur o.a. Kálkið ávirkar eisini virkningin av sápuni. Tessvegna mugu sápuframleiðarar úti í heimi tilseta ymisk kemisk evni at binda kálkið í vatninum. Hesi evni, so sum Na-EDTA og NTA, eru torfør at niðurbróta í náttúruni og dálka tessvegna umhvørvið. Hesi óneyðugu evni nýta vit ikki í húsarhaldssápunum frá Kemilux. Føroyska vatnið er nevniliga kálkfrítt, tí tað kemur ikki úr undirgrundini, men úr erva sum regn.
Hevur tú spuringar v.v. vørunum hjá okkum ert tú altíð vælkomin at seta teg í samband við okkara góðskuleiðara.
__________________________________________________________________
13.06.16
Yvirlýsing frá Kemilux:
Kopivørur skaða umdømið hjá Kemilux
Kemilux skal gera vart við, at Sapolux í Hirtshals hevur eftirlíknað vørur frá Kemilux. Fleiri av okkara kundum, sum hava hildi seg keypt Kemilux vørur, hava gjørt vart við, at vørurnar frá Sapulux ikki hava somu dygd.
Sapolux í Hirtshals roynir av órøttum at gera sær dælt av dygdini og góða umdøminum hjá Kemilux. Á heimasíðuni hjá Sapolux verður sagt, at teirra vørur eru ein ”erstatningur” fyri upprunaligu sápuvørurnar hjá Kemilux. Hetta er beinleiðis skeivt, og tað skaðar umdømið og kundanøgdsemið hjá Kemilux – eitt umdømi og nøgdsemi, sum er uppbygt gjøgnum nógv ár.
Vit eru sera hørm um støðuna, bæði okkara vegna, men serliga vegna okkara kundar, sum á henda hátt verða villleiddir av Sapolux.
Kemilux vil tí við hesum gera vart við, at okkara felag hevur als einki samstarv ella aðrar avtalur við felagið Sapolux ApS í Hirtshals.
Á heimasíðuni hjá Sapolux verður m.a. hetta ført fram: “SUPER 1 ALKA (også kaldet S-1 EXTRA) er udviklet af SAPOLUX ApS som et grovrengøringsmiddel til all-round brug i mange forskellige brancher. Det er en direkte erstatning for det velkendte og velrenommerede SUPER 1-EXTRA.”
Hetta er ein grov misleiðing og misnýtsla av okkara vørum og okkara umdømi, og Kemilux mótmælir hesum harðliga. Umboðið hjá Sapolux í Føroyum misbrúkar eisini hesar órøttu upplýsingar og villleiðir sostatt trúfastar Kemilux-kundar.
Sapolux er ein vørueftirlíkning, framleitt í Danmark, og hevur sambært fleiri av okkara kundum ikki somu góðu eginleikar sum Kemilux sápuvørurnar.
Á myndini niðanfyri sært tú vøruna S1-extra frá KEMILUX og Super Alka 1 frá Sapulux.
______________________________________________________________________
KEMILUX luttók á DANFISH 2015 messuni í Aalborg.
Danfish messan verður hildin annað ella trijahvørt ár og verður hon søgd at vera "messan hjá fiskarum". 2015 var fyrsta árið Kemilux luttók og verður hetta uttan iva ein messa vit venda aftur til.
______________________________________________________________________
Kemilux flytir ikki framleiðsluna til Danmarkar
Men Kemilux hevur fingið nýtt søluumboð í Danmark. Tann 1. novembur yvirtók Skovbo-Ren í Hjørring søluna av okkara vørum á danska marknaðanum, sí www.skovbo-ren.dk
.
Vørurnar koma framhaldandi at hava sama heiti.
KEMILUX INDUSTRI varð stovnað í 1965 í Tórshavn, har felagið framhaldandi hevur heimstað og framleiðslu av reingerðarevnum. Vit framleiða bæði til húsarhaldið og íðnaðin, so sum fiskiíðnaðin, off-shorevinnuna og maritimu vinnuna yvirhøvur.
Vit fegnast yvir, at Skovbo-Ren hevur játtað at samarbeiða sølu og promovering av okkara vørum í Danmark, og vænta vit eitt gott og varandi samstarv.
KEMILUX INDUSTRI er einasti framleiðarin av reingerðarevnum í Føroyum og er førandi á tí føroyska marknaðanum yvir sølu av reingerðarevnum. KEMILUX INDUSTRI hevur í nógv ár verið stórur veitari til íðnaðin í Føroyum, Danmark, Íslandi, Noregi, Grønlandi, Kanada og Skotlandi.
________________________________________________________________________
________________________________________________________________________
Føroyingar hava tikið Vaska til sín
Nýggja reingerðarrøðin frá Kemilux hevur fingið sera góða móttøku á føroyska marknaðinum. Tað er ikki so undarligt, tí Kemilux er einasta virki í heiminum, sum framleiðir reingerðarevni við serligum atliti til føroyska umhvørvið
Vaska Upp & Niður
Vaska Hendur


text:
Hvat bjóðar Hugskotið?
Hugskotið bjóðar eitt kveikjandi umhvørvi, har møguleiki er at fáa ókeypis vegleiðing og innivist, og har møguleiki er at netverka við aðrar íverksetarar. Hevur tú ikki tørv á innivist, kanst tú í staðin fáa vegleiðing og hjálp at koma víðari við tínum hugskoti. Hevur tú tørv á serkønari hjálp, hava vit í fleiri førum møguleika at bjóða tær eina mentorskipan.
Ókeypis vegleiðing og ráðgeving til íverksetarar ogfyritøkur
360° gjøgnumlýsing av hugskoti/fyritøku
Vegleiðing út frá góðkendum
viðurkendum amboði
Vakstrarørk, sum kunnu hjálpa tær
at koma víðari
Møguleiki fyri mentorskipan
100% tagnarskyldu
Pláss til 10-12 íverksetarar
Allir vanligir skrivstovuhentleikar
Internet
Kopimaskina og prentari
Streymur og hiti
Reingerð
Ráðgeving/vegleiðing
Kveikjandi umhvørvi, netverk og
sparring
Kveikjandi fyrilestrar og skeið
Sámiligur kostnaður


text:
DÝRGRIPIR ÚR GUDS ORÐI | JOB 38-42
Jehova verður glaður, tá ið vit biðja fyri øðrum
Jehova segði, at Job skuldi biðja fyri Elifazi, Bildadi og Zofari
42:7-10
Jehova bað Elifaz, Bildad og Zofar fara til Job og ofra brennioffur
Job skuldi biðja fyri teimum
Tá ið Job hevði biðið fyri teimum, varð hann signaður
Jehova signaði Job fyri hansara trúgv og úthaldni
42:10-17
Jehova tók burtur líðingarnar hjá Job og gjørdi hann frískan aftur
Job fekk sanna troyst frá vinfólki og familju
Jehova gav Job ríkidømið aftur. Tað, sum hann hevði mist, fekk hann tvífalt aftur
Job og kona hansara fingu aftur tíggju børn
Job livdi 140 ár aftrat og slapp at síggja familju sína í fjórða ættarliði


text:
Byrgingar
Byrgingar verða mest gjørdar at goyma vatn, sum aftur verður brúkt til ravmagnsgerð, men vatngoymslur kunnu eisini lata landbúnaðinum vatn. Tá ið á verður byrgd, verður stór vatngoymsla. So ber til at goyma vatn at brúka, tá ið turkur er um summarið. Byrgingar kunnu eisini forða fyri vatnflóð. Fram við strondini á láglendi gera teir byrgingar at verja fyri stórari vatnflóð. Tvinnar eru betongbyrgingarnar: bogabyrgingar og gravitatiónsbyrgingar. Bogabyrgingar eru høgar, ofta bara 3 metrar tjúkkar. Bogaskapið ger tær ógvuliga sterkar. Gravitatiónsbyrgingar (gravitatión = atdráttarmegi) verða eisini gjørdar úr betongi, men tað er tann nógva tyngdin, sum ger, at tær halda. Verjugarðar eru ymiskir til støddar og eru gjørdir úr leiri og gróti, sum er dungað saman í langan rygg. Inni í miðjum rygginum er helst betong ella leir, sum ger, at vatnið ikki seyrar ígjøgnum. Uttaná verða lagdir stórir klettar at verja fyri aldunum.


text:
Uruguai
Uruguai (Spanskt; República Oriental del Uruguay) er eitt land í Suðuramerika, sum hevur mark við Brasil móti norði og til Argentina í ein útsynning. Har búgva umleið 3,4 milliónir og fólkatíttleikin er 19,1 pr.km². Uruguei fevnir um eitt øki á 176.220 km². Høvuðsstaðurin eitur Montevideo. Málið er spanskt, og tað mesta fólkið er katólskt.
Tað mesta av Uruguai er slættlendi. Jørðin er góð og veðurlagið gott, nóg mikið av regni og góður sólargangur. Landið er tí eitt rætt landbúnaðarland. Bøndurnir hava mest lagt seg eftir seyða- og neytahaldi. Nýtslyplanturnar, sum teir velta mest av, eru epli, hveiti og mais; eisini dyrka teir væl av víni og tubbaki. Av tí at veðurlagið er so lýtt, og stórir sandar eru fram við Atlantshavi, kemur nógv fólk til Uruguai at stuttleika sær úti við strondina í frítíðini.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Landið var ein partur av tí spanska hjálandaveldinum til 1821, tá Brasil legði landið undir seg. Uruguai gjørdist sjálvstøðug tjóð í 1828. Í hjálandatíðini varð økið nevnt Banda Oriental, sum merkir eystari áarbakki Uruguei-ánni. Hetta sæst eisini aftur í almenna navinum.
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Marijuana[rætta | rætta wikitekst]
Sum fyrsta land í heiminum hevur Uruguai gjørt av, at tað ikki longur skal vera ólógligt at dyrka, selja og brúka marijuana. Eftir 12 tíma langa viðgerð í senatinum týsdagin 10. desember 2013 bleiv nýggja lógin samtykt við 16 atkvøðum fyri og 13 ímóti. Undirhúsið í Uruguai samtykti lógina longu í juni 2013, og roknað varð við, at hon skuldi setast í gildi í apríl mánaði í 2014. Sambært lógini fáa fólk 18 ár og eldri rætt til at keypa upp í 40 gramm av marijuana um mánaðin. Stjórnin vónaði, at lógarbroytingin fór at gera sítt til at steðga narkokartellunum í landinum, men tey ivasomu siga, at hon fer at gera tað lættari hjá fleiri fólkum at fáa rúsevni. Sálarfrøðingar siga, at lógin fer at elva til, at talið av fólkum við sálarsjúkum fer at vaksa, og skúlalærarar stúra fyri, at fleiri næmingar fara at dumpa. Og apotekarar eru ikki fegnir og siga, at nýggja lógin fer at skaða teirra umdømi [1].
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Landslutir[rætta | rætta wikitekst]
Landið er býtt sundur í 19 landslutir:
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Victor Danielsen
Victor Danielsen (28. mars 1894 í Søldarfirði - 2. februar 1961 í Fuglafirði) var ein føroyskur trúðboðari innan Brøðrasamkomuna og bíbliutíðari. Hann var útbúgvin lærari.
Innihaldsyvirlit
Lívsleið[rætta | rætta wikitekst]
Victor Danielsen gekk á læraraskúla í Havn 1911 - 1914, tá hann fekk prógv sum bestur av teimum 10, sum tá fingu prógv. Skúlatíðina í Havn hevði hann nakað av sambandi við heimamissiónina og serliga danska trúboðaran hjá heimamissiónini, Ryving-Jensen. Hesa tíðina upplivdi hann eina andaliga kollvelting, sum fullkomiliga broytti hansara lív. Eftir lokið prógv gjørdist hann lærari við skúlarnar í Søldarfirði, á Glyvrum og í Lamba, men gavst sum lærari longu 6 - 7 mánaðir seinni og fór at virka sum trúboðari. Í 1916 breyt hann við kirkjuna, tá hann saman við øðrum varð doyptur á sjónum í Søldarfirði, og eftir tað gjørdist hann ein hin ídnasti trúboðarin hjá Brøðrasamkomuni. Í 1920 giftist hann Henrikku Malenu f. Olsen úr Søldarfirði. Í 1928 fluttu tey til Fuglafjarðar, fyrst í eina lítla íbúð í samkomuhúsinum Siloa, og í 1933 fluttu tey í egin hús við Gjógvará í Fuglafirði.
Victor Danielsen var sera virkin trúboðari, og umframt at vera virkin í samkomuni í Siloa í Fuglafirði ferðaðist hann víða um landið og prædikaði.
Bókmentaliga avrik Victors var fyrst og fremst bíbliutýðingin. Hitt Nýggja Testamentið kom út í 1937 í týðing Victors, og í 1949 kom øll Bíblian út í hansara týðing - nú við nýtýddum Nýggja Testamenti.
Victor umsetti umleið 870 sálmar, og sjálvur yrkti hann 27 sálmar. Umframt bíbliu og sálmabók skrivaði Victor Danielsen 2 skaldsøgur: Aðru ferð (1927) og Nei, lyftið sveik ikki (1947). Hann týddi úti við 20 bøkur. Allar bøkur hansara hava andaligt innihald og eru partur av trúboðanarvirki hansara. Gjøgnum bókmentaliga arbeiði sítt, serliga gjøgnum bíbliutýðingina og sálmabøkurnar, fekk Victor Danielsen stóra ávirkan á Brøðrasamkomuna í Føroyum og á føroyskt samkomu- og kirkjumál.
Tann 28. september 2008 varð standmynd av Victori Danielsen avdúkað í Fuglafirði. Tað er listamaðurin Hans Pauli Olsen, ið hevur gjørt standmyndina.
Bókmentalig avrik[rætta | rætta wikitekst]
Í sálmabókunum, ið Victor Danielsen hevur latið úr hondum, hevur hann týtt ella yrkt meginpartin av sálmunum, men ikki allar.
- 1920 "Sálmar"
- 1922 "Sálmar" (økt útgáva)
- 1923 J. R. Cacduff: "Hin trúfasti lovarin", týdd úr donskum
- 1923 "Nýggir Sálmar"
- 1926 "Songbók fyri børn"
- 1926 G. Thornton: "Fra vantroen til Kristus", týdd úr enskum til danskt
- 1927 V. Danielsen: Aðru ferð; fyrra skaldsøga hansara - og 2 skaldsøgan á føroyskum.
- 1932 "Guds Fólks Songbók" (endurprentað 1942 og 1946)
- 1933 "Útvaldir Sálmar"
- 1937 "HITT NÝGGJA TESTAMENTI
- 1939 "Evangelisk Songbók (endurprentað 1946)
- 1942 "Nýggir andaligir songir"
- 1946 "Nýggir andaligir songir (økt útgáva)
- 1946 John Bunyan: "Pílagrímsferðin", týdd úr enskum
- 1947 V. Danielsen: "Nei, lyftið sveik ikki", seinna skaldsøga hansara
- 1947 O. Walton: "Tikin ella latin eftir", týdd úr enskum
- 1948 O. F. Walton: "Tá ið Eingil fylti, týdd úr norskum;
- 1949 "BÍBLIAN", kom út fyrstu ferð á føroyskum tann 19. mars, útgivin av Hinum føroyska bíbliugrunninum, ið var stovnaður í hesum sambandi. Hon var umsett eftir norskum (bæði nýnorskt og bókmál), donskum, íslendskum, svenskum, 2 enskum og 2 týskum týðingum umframt at Nýggja Testamenti í týðing Jákup Dahls hevur verið tøkt).
- 1949 "Nýggir andaligir songir (økt útgáva)
- 1949 John Bunyan: "Ómetalig náðin", týdd úr enskum
- 1949 Silas K. Hocking: "Einglar hansara", týdd úr enskum, seinni útgivin undir heitinum "Benny hennara"
- 1950 John Bunyan: Hin heilagi bardagin", týdd úr enskum
- 1950 D. L. Moody: "Himmalin", týdd úr enskum
- 1950 Ókendur høvundur: "Ein jólasøga", týdd úr norskum
- 1951 Amy Le Feuvre: "Bilsnir synir", tydd úr enskum
- 1951 Mary Carter: "Mary Jones og Bíblia hennnara", týdd úr enskum
- 1951 C. H. Spurgeon: "Alt av náði", týdd úr enskum
- 1952 "Songbók Guds Fólks"
- 1957 Guðrun Lárusdóttir: "Tríggjar smásøgur", týdd úr íslendskum
- 1957 Mrs. Bird: "Við Gudi er smátt stórt", týdd úr enskum
- 1957 Newmann Hall: "Kom til Jesus", týdd úr norskum
- 1957 C. H. Spurgeon: "Við hitt tronga portrið", týdd úr enskum
- 1961 Ókendur høvundur: "Hygg á Jesus", týdd úr donskum
Aðrar útgávur:
- 1964 V. Danielsen: "Frelsari mín", savn við kristiligum greinum, ið Victor Danielsen skrivaði í 14. september seinasta árið áðrenn hann doyði
- 1992 "Talur eftir Victor Danielsen" - bók við talum, sum eru tiknar upp á band frá 1949 til 1960.
Afturat hesum skrivaði hann fleiri smárit og greinar, og almanakkan "Ráðgevari mín" fór hann at geva út í 1937. Hann var komin í 25. árg., táið Victor doyði. "Ráðgevari mín" kemur framvegis út hvørt ár.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Victor Danielsen - 100 ára minnisrit (1994)
- Árni Dahl: Bókmentasøga II; Forlagið Fannir (1981)
- Zacharias Zachariassen: Bíblian á føroyskum í hálva øld; Forlagið Leirkerið, Gøtu (2000)


text:
Landafrøði
Landafrøði er læran um heimsins yvirflatu. Hetta umfatar politiskar eindir, t.e. lond, veðurlag, jarðfrøði og onnur fyribrygdi, ið hava við heimsins yvirflatu at gera. Fyri at halda skil á landafrøðini, og fyri lættliga at kunna ferðast á yvirflatuni á jørðini, er korttekning ein partur av landafrøðini. Ígjøgnum heimssøguna hava royndir verið gjørdar at tekna heimskort, men tað er ikki fyrr enn við menningini av tøkni, at góð og álítandi kort eru gjørd, t.d. við fylgisveinatøkni. Men hóast dagins tøkni kemur enn fyri, at gamlar upplýsingar, ið fyrr vóru mettar at vera álítandi, verða broyttar eftir nýggjar uppmátingar. Seinastu árini hava fleiri fjøll í Føroyum broytt hædd umframt at oyggjar eru vaksnar ella minkaðar í eygunum hjá landafrøðini.
Innihaldsyvirlit
Heimsins lond[rætta | rætta wikitekst]
Evropa[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Evropa
Asia[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Asia
Norðuramerika[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Norðuramerika
Suðuramerika[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Suðuramerika
Afrika[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Afrika
Kyrrahavsoyggjarnar[rætta | rætta wikitekst]
- Lond í Kyrrahavsoyggjarnar


text:
Býarvøksur
Býarvøksur er at fólk flyta av bygd og til býir og búseta seg har. Orðið urbanisering kemur av latínska orðinum urbs, sum merkir býur. Tað merkir, at fólkið flytur av landinum og inn í býirnar. Grundin til hesa flytning er, at menniskju skifta frá 1. vinnu (framleiðir rávøru, t.d. landbúnaður og fiskiveiða) til 2. vinnu (virkar rávøruna ávegis ella til lidna vøru. Hon er ofta ídnaður) og serliga til 3. vinnu (hon veitir okkum tænastu, har vit ikki megna sjálv at gera hetta arbeiði, ella vit vilja sleppa undan. T.d. útbúgvingarverkið, handlar, flutning og heilsuverkið). Henda gongdin elvir til, at fólk flyta saman í býir at búgva. 2. vinna økir um býirnar, tí at virkini ofta verða sera stór og hava tí nógv fólk í vinnu. Tey vilja helst búgva í rímiligari nánd av arbeiðsplássinum, og somu fólk verða kundar hjá tænastuvinnuni. Urbaniseringin í ídnaðarlondunum er tí ein nátúrlig avleiðing av broytingunum í vinnulívinum.


text:
UPPÍSKOYTI
Hvat sigur Bíblian um hjúnaskilnað og sundurlesing?
Jehova væntar, at tey, sum gifta seg, halda hjúnabandslyftið. Tá ið hann sameindi fyrsta mannin og kvinnuna í hjúnabandinum, segði hann: „Maðurin ... heldur seg til konu sína, og tey bæði verða eitt hold.“ Seinni tók Jesus orðini uppaftur og legði aftrat: „Tað, sum tí Gud hevur bundið saman, má menniskja ikki skilja sundur.“ (1 Mósebók 2:24; Matteus 19:3-6) Jehova og Jesus meta altso hjúnabandið sum eitt lívlangt samband, ið bert slitnar, tá ið annar hjúnafelagin doyr. (1 Korintbræv 7:39) Av tí at hjúnabandið er ein fyriskipan frá Gudi, er hjúnaskilnaður eitt álvarsligt stig at taka. Satt at siga hatar Jehova hjúnaskilnaðir, sum ikki hava bíbilskt grundarlag. – Malakias 2:15, 16.
Hvat er sambært Bíbliuni eitt loyviligt grundarlag fyri hjúnaskilnaði? Jehova hatar hjúnabandsbrot og kynsligt siðloysi. (1 Mósebók 39:9; 2 Sámuel 11:26, 27; Sálmur 51:6) Ja, hann hevur so stóra andstygd fyri kynsligum siðloysi, at hann loyvir fólki at skiljast á hesum grundarlagi. (Ein viðgerð av, hvat kynsligt siðloysi fevnir um, er at finna í 9. kapitli, stykki 7.) Jehova gevur tí óseka hjúnafelaganum rætt at velja, um hann ella hon vil verða verandi hjá tí seka hjúnafelaganum ella søkja um hjúnaskilnað. (Matteus 19:9) Um ein ósekur hjúnafelagi tí velur at lata seg skilja, er tað ikki nakað, Jehova hatar. Men kristna samkoman fer tó ikki at eggja nøkrum til at søkja um hjúnaskilnað. Nøkur viðurskifti kunnu kanska fáa tann óseka makan at verða verandi hjá tí seka, serliga um hesin veruliga hevur angrað. Undir øllum umstøðum mugu tey, sum hava bíbilskt grundarlag fyri at lata seg skilja, sjálv taka avgerðina og góðtaka avleiðingarnar, ið tað kann hava við sær. – Galatiabrævið 6:5.
Nøkur sera álvarslig viðurskifti hava fingið nakrar tænarar hjá Gudi at lata seg sundurlesa ella skilja frá einum hjúnafelaga, hóast viðkomandi ikki hevur framt kynsligt siðloysi. Í slíkum førum ásetur Bíblian, at tann, sum velur at fara, skal ’verða verandi ógiftur ella koma til sættis’ við hjúnafelagan. (1 Korintbræv 7:11) Ein tænari hjá Gudi, ið velur at gera hetta, er ikki leysur at leita sær eftir einum øðrum at gifta seg við. (Matteus 5:32) Latið okkum nevna nakrar heilt serligar umstøður, ið nøkur hava mett sum grundarlag fyri sundurlesing.
Tá ið maðurin við vilja forsømir at uppihalda familjuni. Ein familja kann gerast sera fátæk og mangla tað mest neyðuga til lívsins uppihald, um maðurin ikki syrgir fyri sínum, hóast hann er førur fyri tí. Í Bíbliuni stendur: „Hevur onkur ikki umsorgan fyri ... húsfólki sínum – hann hevur avnoktað trúnna og er verri enn ein vantrúgvandi.“ (1 Timoteus 5:8) Vil ein tílíkur maður ikki broyta seg, má konan gera av, um hon noyðist at verja seg sjálva og børnini við at lata seg sundurlesa. Teir elstu eiga sjálvsagt at kanna málið væl, um ein bróðir verður ákærdur fyri at nokta at uppihalda síni familju. Vil ein maður ikki syrgja fyri familjuni, kann hann verða útihýstur.
Tá ið lív og heilsa eru í vanda av harðskapi. Ein hjúnafelagi, sum fremur harðskap, kann fara so ógvisliga fram, at lív og heilsa hjá makanum kemur í vanda. Er tann, sum fremur harðskap, ein tænari hjá Jehova, skulu teir elstu í samkomuni kanna ákærurnar fyri at vita, um tær eru sannar. Illsinnisherðindi og harðligur atburður kunnu elva til útihýsing. – Galatiabrævið 5:19-21.
Tá ið andaliga heilsan er í álvarsligum vanda. Ein hjúnafelagi roynir kanska í heilum at forða makanum í at tilbiðja Gud ella roynir enntá at noyða viðkomandi at bróta Guds boð á onkran hátt. Er hetta støðan, má tann hótti hjúnafelagin gera av, um einasti møguleikin at „lýða Gud meir enn menniskju“ er at lata seg sundurlesa. – Ápostlasøgan 5:29.
Í øllum málum, har støðan er so álvarslig, sum vit júst hava umrøtt, eigur eingin hvørki at royna at sannføra tann óseka hjúnafelagan um at lata seg sundurlesa ella at verða verandi hjá hjúnafelaganum. Andaliga búgvin vinfólk og elstar kunnu veita stuðul og bíbilska leiðbeining, men tey vita ikki um alt, sum gongur fyri seg millum mann og konu. Tað er bara Jehova, sum sær tað. Ein gift kona, sum tænir Gudi, ærir hvørki Jehova ella hjúnabandið, um hon fær trupulleikarnar í hjúnalagnum at ljóða verri, enn teir eru, bara tí hon vil sleppa frá at búgva saman við manni sínum. Hetta er eisini galdandi fyri mannin, um hann ger tað sama. Jehova sær, hvat býr undir eini og hvørji roynd at verða sundurlisin, uttan mun til hvussu fólk royna at fjala út yvir tað. Ja, „alt er nakið og bert fyri eygum hansara, sum vit standa til svars fyri“. (Hebrearabrævið 4:13, Dahl/Viderø) Men er talan um eina sera vandamikla støðu, ið heldur fram, eigur eingin at hava at einum tænara hjá Gudi, sum velur at lata seg sundurlesa, tí hann eingi onnur ráð veit sær. Tá ið samanum kemur, skulu vit „jú øll standa fyri dómstóli Guds“. – Rómbrævið 14:10-12.


text:
Ebba Hentze
Ebba Hentze (fødd 25. september 1930, deyð 20. mai 2015 í Havn[1]) var ein føroyskur rithøvundur, barnabókahøvundundur, skald, týðari og ummælari. Hon fekk Barnamentanarheiðursløn Tórshavnar býráðs í 1984, Mentanarvirðisløn M. A. Jacobsens í 2006 og Mentanarvirðisløn Landsins í 2008.[2] Ebba hevur bæði skrivað á føroyskum og donskum. Meðan hon búði í Danmark skrivaði hon mest á donskum. Hon er ættleidd til Føroya og vaks upp á Tvøroyri. Foreldur hennara vóru Peter Christian Pauli Hentze (1891-1971), keypmaður og Olivia Sophie Skaalum (1888-1976) úr Hvalba.[3] Ebba fór sum ung niður til Danmarkar, har hon tók studentsprógv frá Statens Kursus í Keyðmannahavn í 1950. Síðan fór hon at lesa mál og bókmentafrøði á Københavns Universitet. Hon læs bókmenta- og málfrøði á Københavns Universitet. Hon fekk námsstyrk til lestur við Uppsala Universitet í Svøríki og til universitetini í Wien, Rom og Sorbonne í 50-unum.[4] Ebba arbeiddi eitt tíðarskeið fyri danska blaðið Politiken, har hon var forlagsráðgevi, hon hevur eisini verið bókmentakonsulentur á Gyldendal. Søgur hennara eru blivnar lisnar í Danmarks Radio og Sveriges Radio. Hon skrivaði fleiri stuttsøgur m.a. til Politikens Magasin. Tað fyrsta sum kom á prent hjá Ebbu var ein yrking, sum kom í danska tíðarritið Hvedekorn, tað var í 1953. Ebba arbeiddi freelance í donskum, føroyskum og svenskum útvarpi. Hon flutti aftur til Føroya seinast í 1970-árunum og fekk ein týðandi leiklut millum rithøvundar í Føroyum. Í 1985 gav hon eitt týðandi íkast til føroyskar kvinnubókmentir við prosayrkingini Kata, ein seinkaður nekrologur. Yrkingin lýsir eina kvinnu, sum gevur upp dreymar sínar um at fáa sær eina útbúgving, tí hon má taka sær av yngru systkjunum, sum eru blivnir móðurloysingar. Ebba hevur umsett nógvar bøkur til danskt mál úr enskum, týskum, svenskum og føroyskum, eitt nú hevur hon týtt svenskar krimiskaldsøgur eftir Sjöwall og Wahlöö til danskt[5] og yrkingar eftir Edith Södergran úr finskum til føroyskt.[6] Hon gjørdi eitt stórt arbeiði við at týða føroyskar bøkur til danskt. Hon hevur umsett bøkur hjá fleiri føroyskum rithøvundum, ikki minst bøkur hjá Jóanes Nielsen. Ebba var eitt skifti limur í nevndini, sum ger tilmæli til norðurlendsku bókmentavirðislønina. Eitt tíðarskeið var hon varalimur Rithøvundafelagsins í Málnevndini.[7]
Innihaldsyvirlit
Bókmentir í úrvali[rætta | rætta wikitekst]
Barnabøkur[rætta | rætta wikitekst]
- Antonia og Morgenstjernen, 1981, barnabók
- Antonia midt i det hele, 1982, barnabók - Báðar bøkurnar um Antoniu eru skrivaðar á donskum, týddar til føroyskt, norskt og svenskt, og eru eisini komnar út í Hollandi og Belgia. Lisnar í finska, svenska, norska og íslendska útvarpinum.
- Bjørns søn, 1983, barnabók (søgan byggir á eitt sagn úr Hvalba, haðani móðir Ebbu kom)
- Mia, skúlagenta í Havn, 1987, barnabók
- Gulleygað, 1992, barnabók
Stuttsøgur[rætta | rætta wikitekst]
Yrkingar[rætta | rætta wikitekst]
- Kata, ein seinkaður nekrologur, 1984 í Brá nr. 5[9] Er eisini útgivin í føroysku skúlabókini Les 2, sum er til framhaldsdeildina.[10]
Týðingar av føroyskum bókum til danskt[rætta | rætta wikitekst]
- Bølgerne leger på stranden (Jens Pauli Heinesen), Gyldendal, 1980.
- Livets Sommer (skaldsøga hjá Oddvør Johansen), Forlaget Vindrose, 1982.
- Med Edgar Allan Poe i Solhavn. Husets Forlag, 1984. (Eitt úrval av stuttsøgum, 12 í tali, hjá Hanus Andreassen)
- Ligesom, 1986, (yrkingasavn eftir Róa Paturssyni, sum vann Norðurlanda heiðurslønina), upprunaheitið: Líkasum
- Saltet i dampende middagsgryder, 1988 (yrkingar eftir Jóanes Nielsen), Vindrose, Ebba Hentze gjørdi eitt úrval av yrkingum úr hansara fyrstu søvnum og umsetti tey til danskt.[11]
- Færøhesten, 1990 (barnabók, myndabók, eftir Ólavur Michelsen)[12]
- Gummistøvler er de eneste tempelsøjler vi ejer på Færøerne, 1992 (skaldsøga eftir Jóanes Nielsen) og digtsamlingerne. Upprunaheitið: Gummistivlarnir eru tær einastu tempulsúlurnar sum vit eiga í Føroyum
- Kirkerne på havets bund, 1994, (yrkingar eftir Jóanes Nielsen). Upprunaheitið: Kirkjurnar á havsins botni
- Grå oktober, 1995 (krimiskaldsøga eftir Jógvan Isaksen)[13] Upprunaheitið: Gráur oktober
- Sting, 1998, (yrkingar eftir Jóanes Nielsen). Upprunaheitið: Pentur
- I morgen er der atter en dag (skaldsøga hjá Oddvør Johansen) - varð tilnevnd til Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins fyrst í 2000, men síðan varð tað útsett til 2001. Bókin er ikki útkomin í Danmark enn.
- Blodprøver, 2003 (yrkingar eftir Tóroddi Poulsen)
- Hedder noget land weekend?, 2005 (sjónleikur eftir Jóanes Nielsen)
Heiðurslønir, gávugóðs o.a.[rætta | rætta wikitekst]
- Barnamentanarheiðursløn Tórshavnar býráðs í 1984
- Drassows Legat í 1992[14]
- Lachmannska Priset í 2002
- Mentanarvirðisløn M. A. Jacobsens í 2006
- Mentanarvirðisløn Landsins í 2008
- Sømdargáva landsins 2012, sum er ein árlig upphædd á 20.000 kr. restina av lívinum.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ in.fo - Ebba Hentze deyð
- ↑ MMR.fo
- ↑ kvinfo.dk
- ↑ Rit.fo
- ↑ birkblog.blogspot.com
- ↑ listinblogg.blogspot.com - Ebba Hentze fyllir runt
- ↑ Rit.fo Formansfrágreiðing 2007
- ↑ Nordicwomensliterature.net
- ↑ Nordicwomensliterature.net LYSTEN TIL ET ANDET LIV eftir Maluna Marnersdóttir
- ↑ Ljodbokur.fo
- ↑ Rit.fo
- ↑ Adlibris.com Færøhesten
- ↑ Adlibris.com
- ↑ Litteraturpriser.dk


text:
Orð og lag: Aage Samuelsen
Týtt: Kajfinn Hammer
Upprunaheiti: Her på jorden er livet så kort
1. Her á foldum so stutt lívið er;
sum ein blóma, sum sprettur og fer,
gleðin følnar so mangan av sorgum og sút,
mong ein framtíðarvón kólnar út.
2. Mitt í gleðini særandi orð
kunnu leggja títt lívsverk í sor;
ja, sjálvt vónríkar sjónir tær tóku tín frið,
sum ein hvørvisjón hvurvu tær við.
3. Tínir vinir, sum fylgdu tær her,
hvør og ein jú so trúleysur er;
tá í roynslunnarstund særda hjarta títt slær,
háð og svik tað er alt, ið tú fær’.
4. Tó í vónloysi sál tín er stødd,
til tín talar ein lívgandi rødd,
tað er Jesus, Guðs einborni Sonur, sum kann
stríð og myrkur til ljós broyta man.
5. Hann vil taka teg eymt at sær inn,
turka tár sum tær renna á kinn;
gríp ta sármerktu hond, hon skal leiða teg heim,
heim til Himmalsins gleði og gleim.


text:
Í samband við ymiskt, sum seinastu tíðina er skriva um grøna orku og hitapumpur vilja vit koma við n
Eini hjún skiftu sær nevniliga oljufýrið út við einari hitapumpu fyri tveimum árum síðani, og tey
Fyrilestrar hjá Demich um jarðhita
Áhugaverd grein í ingeniøren um sjógvhitapumpuskipanina á Boðanes- heiminum, ið Demich hevur gjørt
Nýggj áhugaverda grein hjá Jarðfengi um m.a. varandi orku Les greinina hjá teimum her
Demich er landsins førandi fyritøka innan alternativa orku. Saman við okkum ber til at fáa hita burtur úr nærum øllum elementum.
Vit veita og seta upp hitapumpur ið taka hita úr luft, sjógv og jørð. Set teg í samband við okkum á tlf. 350 300 ella á demich@demich.fo og fá eitt orkuprát.


text:
Svartbakur
Svartbakur (frøðiheiti - Larus marinus), vanliga nevndur bara bakur, er størsti fuglur av másasløgunum. Á kápuni er hann dimmgráur. Hann eigur víða um í norðanlondunum. Reiðrið er stórt, men heldur óvandaliga gjørt. Ofta er tað í homrum ella rókum millum hamrar, men stundum á sløttum haga, helst ikki langt frá fuglabjørgum. Klekingartíðin er 28 dagar. Dúnungin líkist likkuunga. Svartbaksskurin er nógv bleikari enn másaskurin og likkuskurin, og hann hevur ikki fingið sín fullkomna lit fyrr enn 4ða ella 5ta árið — til dømis er hin reyði bletturin á nevinum svartur til 5ta árið. Har, sum bakur eigur, vilja aðrir fuglar ikki fáa sær bústað, tí hann etur bæði egg og ungar teirra, hann drepur eisini smálomb, og tí hava føroyingar roynt at avoyða hann. Nú eru so fáir eftir, at tað sæst lítið ella einki til spellið, teir gera.


text:
Saint-Pierre og Miquelon
Saint-Pierre og Miquelon eru oyggjar sum politiskt hoyra til Frakland. Oyggjarnar liggja uttanfyri landslutin Nýfundlandi og Labrador í eystara parturin av Kanada. Týdningarmesta vinnan er fiskivinnan. Fólkatalið var á 6311 í januar 2014, av teimum búðu 5676 í Saint-Pierre og 635 í Miquelon-Langlade.
Innihaldsyvirlit
Landfrøði[rætta | rætta wikitekst]
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Mentan[rætta | rætta wikitekst]
Búskapur og ferðsla[rætta | rætta wikitekst]
Bøkur[rætta | rætta wikitekst]
Ávisingar úteftir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Norðurlandaráðið
Norðurlandaráðið er eitt samstarv millum fólkavaldu tingini í norðurlondum, og harvið ein týdningarmikil brikkur í almenna partinum av norðurlendska samstarvinum. Norðurlandaráðið er ein pendantur til Norðurlendska ráðharraráðið, sum er samstarv millum norðurlendsku stjórnarleiðararnar.
Norðurlandaráðið varð stovnað í 1952 og fevnir um tey fimm norðurlendsku londini Danmark, Finland, Ísland, Noreg og Svøríki, umframt tey trý sjálvstýrandi økini Føroyar, Grønland og Áland. Karmarnir fyri Norðurlandaráðið eru settir í Helsingforssáttmálanum frá 1962. Endamálið hjá ráðnum er at varðveita og menna norðurlendska samstarvið, tá tað kemur til rættarviðurskifti, mentan, samferðslu, umhvørvi, sosial og fíggjarlig viðurskifti.
Norðurlandaráðið handar hvørt ár hesar virðislønir:
- Barna- og Ungdómsbókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins
- Bókmentavirðislønina
- Filmvirðislønina
- Tónleikavirðislønina
- Umhvørvisvirðislønina
Virðislønirnar eru áljóðandi 350.000 DKK. og verða handaðar í sambandi við árliga fundin hjá ráðnum.


text:
Føroysk mentan
Føroyska mentanin er siðirnir, listin og málið í Føroyum. Føroysk mentan hevur sín uppruna í norrønari mentan.
Bæði tey søguligu og tey landalæruligu viðurskiftini eru við til at mynda eina mentan.
Innihaldsyvirlit
Føroyska málið[rætta | rætta wikitekst]
- Høvuðsgrein: Føroyskt mál
Tey fyrstu niðursetufólkini, sum komu til Føroya úr Noregi, høvdu sína mentan úr heimlandinum við sær. Málið var norrønt, soleiðis sum tað varð tosað á Vesturlandinum í Noregi, men nú fólkini vóru skild sundur, gekk eisini málið sundur og broyttist ymiskar vegir. Fyrsta dømið um, at føroyskt er um at gerast sjálvstøðugt mál, finst í Seyðabrævinum frá 1298.
Føroyskt mál var langt upp í tíðina bara talumál. Eftir trúbótina gjørdust allir prestar í Føroyum danskir embætismenn og fóru at prædika og tosa á donskum. Hjá føroyingum fekk danskt støðu sum tað tignarliga og heilaga málið, og danskt varð skrivað í øllum viðurskiftum við myndugleikarnar. Føroyskt var bara heimamálið, sum vanliga fólkið tosaði sínámillum í gerandisdegnum. Onkrar royndir vórðu gjørdar at skriva føroyskt. Tann fyrsti, sum rættiliga savnaði føroysk orð og gjørdi føroyska orðabók, var miðvingurin Jens Christian Svabo. Sagt verður um hann, at hann við hesi innsavning bjargaði føroyskum undan at doyggja út. Hetta var um 1780.
Presturin Johan Henrik Schrøter beyð sær til at umseta Nýggja Testamenti til føroyskt. Hann týddi Matteusar Evangeliið, tað kom út í 1823. Mótstøðan var stór ímóti útgávuni. Prestar og flestir føroyingar hildu, at føroyskt hóskaði seg ikki í viðurskiftunum við Várharra, ella, at Gud skilti ikki føroyskt. Føroyingar høvdu tá í nærum 300 ár vant seg við, at málið í kirkjuni var danskt. Alstóran týdning fyri føroysk bíbliumál og kirkjumál fingu Victor Danielsen og Jákup Dahl. Í 1937 góvu teir út hvør sína umseting av øllum Nýggja Testamenti. Í 1949 kom øll Bíblian út í týðing eftir Victor Danielsen.
Føroyskur dansur[rætta | rætta wikitekst]
- Høvuðsgrein: Føroyskur dansur
Eitt annað sereyðkenni fyri føroyska mentan er dansurin, sum føroyingar hava dansað langt aftur í tíðina og dansa enn. Teir hava kvøðið um stórar hetjur, sum søgur gingu frá. Hesar søgur breiddu seg í miðøldini um alt Norðurevropa og heilt til londini í Norðurhøvum. Um føroyska dansin fáa vit fyrstu ferð at vita frá íslendinginum Jóni Indiafara, tá ið hann var í Føroyum í árinum 1615.
Í 19. øld fóru menn rættiliga at skriva niður føroysk kvæði. Fornminnisgranskarar høvdu funnið fram til, at fornu hetjusøgurnar vóru best varðveittar í føroysku kvæðunum. Tí heittu teir á føroyingar um at skriva tey niður. Ein hin kendasti var Jóannes í Króki heiman av Sandi. Hann savnaði ein hóp av kvæðum saman. Í øldir hava kvæðini verið lærd munn av munni. Foreldur lærdu dóttur ella son tey kvæðini, tey dugdu uttanat. Soleiðis kundu tey varðveitast og skrivast niður.
Føroyskur tónleikur[rætta | rætta wikitekst]
Føroysk tónaskøld sum t.d. Sunleif Rasmussen og Pauli í Sandagerði eru viðurkend aðrastaðni enn í Føroyum, og føroyskar fløgur koma út í stórum tali. Tað er ikki sum fyrr. Tá gjørdu føroyingar lítið við ljóðføri, onkur skúlalærari átti eina violin, onkur sjómaður eina harmoniku, tað var alt. Men so við og við vaks áhugin, fólk fóru at læra seg at spæla, orkestur vórðu skipað, musikkskúlarnir komu til, og nú taka nýggir tónleikabólkar seg upp í heilum og allastaðni í landinum. Samstundis eru hornorkestrini og kórini framvegis virkin um alt landið.
Føroyingar syngja saman meira enn onnur, verður sagt, og kórsangurin er sum eitt framhald av gomlu kvøðingini. Tey eldru tónaskøldini sum Hans Jákup Højgaard og Jógvan Waagstein skrivaðu songløg og stjórnaðu sjálvir kórum. Yrkjarin Regin Dahl er eisini virkin sum tónaskald, menn hann skrivaði ongantíð løgini niður. Kórsangur verður eisini framførdur saman við ljóðførum, eitt nú á nýggjárskonsertunum hjá Føroya Symfoniorkestri í Norðurlandahúsinum.
Føroyskur sjónleikur[rætta | rætta wikitekst]
Fyrsta, vit vita um sjónleik í Føroyum, er frá ferðafrásøgn eftir Jens Christian Svabo í 1781. Hann sigur frá, at embætismenninir í Tórshavn stuttleika sær við at spæla sjónleik. Teir spældu leikir eftir norðmannin Ludvig Holberg, sum var vælumtóktur og kendur kommediurrithøvundur um alt Norðurevropa í 18. øld. Føroyskan sjónleik fáa vit í tjóðarskapartíðini. Fyrsta avrikið var longu á føstulávint í 1889, beint eftir at Føroyingafelag varð stovnað. Tá vóru tveir leikir frumsýndir, annar var Gunnar Havreki eftir Rasmus Effersøe og hin Veðurføst eftir Sonnu Helenu Patursson. Í 1977 fór sjónleikurin inn á eina nýggja kós, tá ein av fremstu leikstjórum okkara Eyðun Johannessen saman við øðrum stovnaði yrkisleikbólkin Grímu. Við hesum bólki hevur føroyskur sjónleikur vunnið nógv framá og er vorðin ein listagrein á høgum listaligum stigi.
Føroyskir filmar[rætta | rætta wikitekst]
Føroyingar síggja útlendskan film, kanska serliga amerikanskan, bæði í biohøllum og í sjónvarpi. Einasti føroyski filmsleikstjórnin, sum higartil hevur gjørt vart við seg, er Katrin Ottarsdóttir. Filmar, hon hevur leikstjórnað, eru m.a. Bye Bye Bluebird, Maðurin ið slapp at fara og Atlantic Rhapsody - 52 scener fra Tórshavn. Føroyar hava eisini verið nýttar sum leiktjøld hjá útlendskum filmsleikstjórum, m.a. í stóra filminum eftir danska leikstjóran Niels Malmros, Barbara. Barbara byggir á skaldsøgu eftir Jørgen-Frantz Jacobsen. Í hesum filmi vóru nógvir føroyingar uppií, serliga sum statistar.
Føroysk list[rætta | rætta wikitekst]
Tónleikur við ljóðførum kom seint til Føroya. Sama kann sigast um myndlistina. Elstu føroysku málningarnar, vit vita um, hevur Díðrikur í Kárastovu av Skarvanesi gjørt um ár 1850. Men teir fyrstu málararnir, sum Jógvan Waagstein og Niels Kruse, málaðu mest tað føroyska landslagið við sínum skiftandi ljósi og litum. Í 1948 varð skipað fyri fyrstu almennu framsýningini av myndlist í Føroyum. Tá varð hildið, at kundi ein framsýning skipast annaðhvørt ár, so var væl vorðið. Nú eru framsýningarnar tættar, og eitt stórt tal av listafólki skapa eina fjølbroytta føroyska myndlist.
Kendast eru listafólk sum t.d. Hans Pauli Olsen, Steffan Danielsen, Janus Kamban, Ingálvur av Reyni, Ruth Smith, Tróndur Patursson, Zacharias Heinesen, Sámal Joensen-Mikines og Thomas Arge. Hjá teimum, sum nú mála, er føroyska landslagið fremvegis eitt høvuðsevni, men nú verður tað loyst sundur í litir og skap, so tað ikki kenst aftur beinleiðis. Sum við nútímans yrkingum og tónleiki verður meira og meira gjørt við at skapa óbundnar og fríar myndir.
Føroyskir rithøvundar[rætta | rætta wikitekst]
Fosturlandssangirnir skuldu vekja fólk og lata eyguni upp fyri tí góða og vakra í Føroyum. Tað friðsæla og vakra var eisini fremst í huganum á skaldinum Hans Andreasi Djurhuus, sum skrivaði ævintýr, sjónleikir, søgur og nógvar sangir, serliga barnasangir. Men skaldskapurin broyttist, og í 1914 gav beiggi hansara, J.H.O. Djurhuus, út fyrstu føroysku yrkingarnar, sum ikki vóru ætlaðar at syngja. Tær skuldu lesast og lýsa kenslurnar hjá skaldinum sjálvum. Um ár 1900 vórðu føddir fleiri av okkara størstu rithøvundum. Poul F. Joensen í Sumba, William Heinesen og Jørgen-Frantz Jacobsen í Tórshavn, Christian Matras á Viðareiði, Heðin Brú í Skálavík og Martin Joensen í Sandvík.
Best síggja vit ta broyttu tíðina aftur í yrkingasøvnum, sum nú komu út. Tær eldru yrkingarnar høvdu rím og eitt fast snið. Tann fría nútíðaryrkingin er heilt øðrvísi. Nú sleppur hugurin at reika og fara út um vanlig mørk, og yrkjaring roynir at seta myndir saman til eina sterka, persónliga kenslu. Her kunnu nevnast nýskapandi yrkjarar sum til dømis Jóanes Nielsen, Rói Patursson, Guðrið Helmsdal og Steinbjørn B. Jacobsen.
Føroyskir miðlar[rætta | rætta wikitekst]
Fjølmiðlarnir hava fingið stóran týdning í okkara mentan. Í 1959 kom Útvarp Føroya aftur at bløðunum, og í 1984 fór Sjónvarp Føroya at senda. Fjølmiðlarnir bera tíðindi og lýsa viðurskifti í okkara samfelagi. Nú eru eisini teldurnar komnar, og nú sita ung og børn og leggja sínar tankar út á netið, siga frá um seg sjálv og koma í samband við allan heimin. Samstundis sita ungdómar og lurta eftir tónleiki úr øllum heimspørtum.


text:
9.1.2017 |
Foreldrafundur fyri 1.flokkarnar
Mánadagin 13.februar kl.19:00 verður felags foreldrafundur fyri foreldur í 1.flokki í Bygdaskúlanum í Miðvági
Hetta er foreldrafundurin, har barnið og foreldrini eru í miðdeplinum. Tað er sera umráðandi at so nógv foreldur sum gjørligt møta til henda fundin.
SSP skipari fyri, og kemur Óli Rubeksen at hava eitt upplegg. Fyrr um dagin í skúlanum hittir Óli næmingarnar, og hevur prát og orðaskifti við teir.
Fundurin er um, at skipa góð sambond millum foreldur í flokkinum, og skapa eitt foreldranetverk.
Foreldranetverk er, tá ið foreldur í einum flokki hittast og skifta orð um áskoðanir, rammur og hugskot fyri trivnaðin og sosiala lívið í flokkinum.
Miðvíst arbeið við trivnaðinum og vælferðini hjá næmingunum fremur umhvørvið fyri læring og menning av lívsføreleikum.
Heitt verður á foreldur um at siga flokslærarinum frá hvør umboðar barnið á fundinum.