text:
- 16 oktobur 2019
Theodor D. Hansen hevur verið so beinasamur , at hann aftur hevur sent okkum eina av sínum mongu góðu hugleiðingum, og tað bera vit honum tøkk fyri. Eg sigi mongu, tí hann hevur fleiri liggjandi, ið vit vónandi fáa á netið so við og við. Hetta er hugnaligur lesnaður, ið eisini - á ein einfaldan hátt - fær lív í tey mongu staðanøvnini, ið nevnd vera í tekstinum. Tí havi eg sett nakrar myndir inn. Vit geva Theodori á Toppi orðið:
Kom og fór í brimi 2015
Gott er útsýnið úti á Nasa. Mangt eyga hevur haðan litið út á Norðhavið, tá ið hann var komin av landnyrðingi, og bátarnir vóru ikki komnir. Eisini leitaði barnsins eyga út í havsbrúnna, tá ið báturin var ikki komin. Sjálvur kenni eg hesa kensluna, tí eg stóð har, tá ið báturin, pápi var við, kom innan av havi, og hann fjaldist í aldudølunum.
Stóri-Petur ( Petur Pauli Joensen, f. 1907) Britons Pride
Meg minnist ein dagin, tá ið postskipið, Britons Pride, kom, men ikki var farandi um borð fyri brimi. Tá stóð Petur á Roykstaðnum og veittraði skipið frá bygdini við hvítum laki. Hetta hevur mint um gamlar dagar, tá ið tílík føst skipan var um landið. Og so teir hugnaligu dagarnar, tá ið útróðraflotin í Klaksvík fór siglandi fram við bygdini. Um várið, tá ið skipini fóru til Íslands.
Vit minnast eisini krígsárini, tá ið bæði enskir trolarar og ensk krígsskip sigldu fram við bygdini inn á Funningsfjørð. Jú, úti á Nasa var mangt forvitnisligt at síggja. Ella tá ið gumma segði okkum frá fyrra kríggi, at tá brustu herskip saman á Norðhavinum.
Brimgangur 1992 Summardagur 2015
Á vetrardegi var sjónin øgilig úti á Nasa. Pápi plagdi at siga, at ein morgunin møtti hann Óla Andriasi. Hann hevði verið úti á Nasa, men tá ið hann var komin út á eggina, mátti hann renna undan brotunum. Sama hevði pápi eisini upplivað. Sum barn havi eg sæð niður í fjøruna, tá ið óløgini brutu um Gulaklett og fóru brótandi gjøgnum alla fjøruna. Sagt varð, at steinurin á Gulkletti varð lagdur upp í stórbrimi.
Trøppurnar (Trøppugrótið) Kranin (Úti á Krananum)
Vit smádreingir plagdu at undrast á Trøppugrótið á Gulaklettti. Tað tók við aftur hinumegin gjónna og sást eisini vesturi á Barminum. So allan vegin gjøgnum fjøruna og tók við aftur eysturi á Malinikletti. Veikt var í tí, so nógvir, fittir, flatir steinar vóru í fjøruni, og ógvuliga góðir at gera neyst og lendingar við í hyljunum. Vit fara nú upp eftir trøppugarðinum og niðan á slætt. Har stóð Kranin, sum eisini skuldi verða nýttur, tá ið ikki var lendandi inni í gjónni. Meðan vit standa har, rennur okkum í huga, tá ið abbi Jason segði okkum frá eini sjáldsamari hending. Teir høvdu verið útrónir, men ikki var lendandi í Gjónni. Tá varð báturin tikin upp í heilum líki – við monnum og veiði – á slætt. Hetta rann okkum mangan í hug, tá ið vit sóu Kranan.
Úti á Gulakletti var lynt, tí ikki var altíð lendandi inni í Gjónni. Tað var spennandi hjá einum smádrongi at síggja, tá ið teir tóku bát upp á Gulakletti, og hann varð drigin heim í bygdina. Og uppaftur sjáldsamari var, tá ið sluppin legði at við Gulaklett og skuldi taka fólk av. Her var eisini seiðabergspláss. Vit veiddu við agni. Eisini gingu vit Inn við Sjónum at sita á seiðabergi; men ongantíð dámdi mær at fara uppi í Skort, tó at eg visti, at abbi var gamal bjargamaður.
Men vinmenninir, vit báðir Jason, royndu á Gulakletti við vaðsteini. Jason fekk fatur á snøri. Vit bundu steinin í og fýra húkar. Gott agn fingu vit altíð í Gjónni. So kastaðu vit snørið langt út og lótu søkka á botn. Soleiðis fingu við bæði nakrar reyðfiskar og brosmur.
Longdist okkum eftir nøkrum spennandi søgum, so smugu vit okkum spakuliga inn í handlarnar – mentamiðstøðirnar í bygdini. Væl dugdu teir at siga frá ymsum hendingum á sjógvi og landi. Til dømis, tá ið teir gjørdu veg heim gjøgnum Dalin. Tá arbeiddu teir í bólkum. Spennandi var at hoyra mannin, sum skuldi leggja veg gjøgnum Huldulonina. Prúður og herðabreiður var hann, hann sat á skivuni, legði báðar lógvarnar niður á skivukantin og greiddi frá, hvat sær hevði verið fyri.
Hvussu var hin dagin, tá ið Rættarbáturin kom at landi. Tá var óført í brimi inni í Gjónni. So var einki annað at gera enn at taka sær løgir, tí ikki var farandi at seta upp í Funningi ella Funningsfirði. Pápi segði frá. Allir bátsmenninir sótu fram á árarnar. Sjúrður á Rætt, eitt reystmenni, sum pápi kallaði hann, kannaði líkindini. Brádliga rópaði Sjúrður: “Rógvið í Jesu navni!” Nógv stóð á hjá teimum, tí pápi var rørdur, tá ið hann endaði hesa frásøgnina.
Ella hvussu var hin morgunin, tá ið fýra bátar fóru til útróðrar. Tá ið teir komu út í Gjáarkjaftin, var Gjógvin støplandi full av seiði. Tá vóru allir samdir um, at hevði Várharra sent teimum alla hesa gávuna, skuldi takast ímóti henni við tøkk. Tveir bátar fóru til miðis, tveir bátar vóru eftir og kastaðu nót eftir gávuni. Tá dagur aftnaði, og komið var til lands, býttu teir javnt veiðina millum allar fýra bátarnar. Tílíkar søgur vóru mangan at hoyra í handlunum.
Penihylur (Floytingarhylurin) Pisuhylurin
Í trimum støðum er gongt niður av Gulakletti. Har vóru hyljarnir og onkur støðuhylur. Lítið varð spælt í fjøruni um veturin. Nú brimið hevði reinskað alt, lá fjøran sum nývaskað og nýskúrað. Hvør klettur, hvør steinpirra gullrein. Hyljarnir lógu høgir og klárir. Penihylur lá púra tómur. Eingin lending, einki hús – ein nýggjur, lítil heimur at fáa skil á aftur. Væl av sandi og trøppugróti, sum brimið hevði hópað saman. Eg bygdi uppaftur Danmark, og Jason bygdi uppaftur Ísland, og báðir fingu skil á Amerika og Onglandi – serliga Onglandi, tí teir keyptu jú fiskin hjá okkum. Men hvat var hetta? Hylurin var fullur av yngli! Vit sóu tað blankast í sólini. Vit vistu, at onkuntíð høvdu trøllasíl verið í hylinum. Kanska høvdu tey gýtt. Ella hevði vetrarbrimið borið okkum alt hetta vakra niðan í okkara barnaheim?
Um síðir var alt bygt uppaftur, og skipini lógu aftur við bryggju. Men so líður várið. Penihylur lá bara sum ein støðuhylur. Aldurnar vunnu ongantíð niðan í hann hetta árið. Hann bara lækkaði og gruggaðist. Sólin stóð nú høgt á luftini, og broyting var nú komin í hylin. Nú var heldur ikki nóg djúpt hjá okkum at leggja skipini við bryggju. Vit máttu leggja tey fyri íla útiá. Alt, sum livdi í hylinum hjá okkum, var nú deytt. Alt hetta blanka ynglið lá bara og fleyt.
Hygg nú klettur og hella! Nú høvdu skónirnar otað seg á klettin. Tær sita fastar á klettinum og klæða hann í skørvutan búna, korki, steinamosi, greinaskón, gulaskón og svartaskón. Bøkkar og torvur grønkaðust. Lundagrøs og lomvigagrøs settu knokkin upp millum stráini. Men hýrur okkara var ikki góður, og so mikið vistu vit, at náttúran fór aftur at hugsa um okkum og barnaheim okkara næsta ár – Penahyl.
Vit áttu ikki bara smáskip, vit sjálvir høvdu gjørt, men eisini bátar, sum vit høvdu fingið í tinganest frá pápa ella abba okkara, tá ið teir komu aftur av skipi. Nú skilið var so vánaligt, høvdu vit sett okkum fyri at fara at kanna ein nógv størri hyl – Slýggjhylin. Hetta var ein nýggjur heimur við mongum londum og oyggjum.
Slýggjhylurin Trøllasílahylurin
Slýggjhylurin var stutt og greitt grønur av vøkrum grøntara, og sum í øðrum hyljum marflugur og trøllasíl. Vit vóru nú nærri sjónum, og vit tóku til í aldri sum mong onnur. Mangan var heitt har úti, tá ið sólin hevði staðið á ein dag. Og so fóru dagar – vit førdu slýbløð og slýleggir víða um oygggjar og lond. Ein dagin raktu vit við, at ein hvít rond lá um hyljarnar. Hvat mundi hetta vera? Vit smakkaðu á hetta hvíta. Salt!! Ája, soleiðis vinna teir salt, nú vita vit tað! Meðan vit ganga oman, sóu vit eitt pinkulítið reytt á klettinum – fjørutrøll, og vit vóru so hepnir at síggja klettasprettur á degi. Tær, sum verpa í klettarivur og eta grøntara.
Nú dró Jógvinihylur okkum at sær. Vit nærkaðust sjónum. Tað kendist undir fótunum, tí nú fór kletturin at hálkast og grønkast. Nú var stutt oman til gjarrondina um hylin. Hon kom betur til sjóndar á megnari fjøru. Har var mangan hvast at stíga, tá ið vit svumu har úti. Tá hevði gjarið latið skjótilúkurnar aftur. Vit góvu okkum eisini far um, tá ið fløddi aftur, og meginparturin av gjarinum fór undir sjógv, fóru lúkurnar upp, og klænir træðrir veipaðu í allar ættir eftir æti.
Okkum dámdi væl at svimja í Jógvinihyli á flóð; men úti í munnanum var altíð bleikja, sum minti okkum á gentuna, Jógvini, sum varð drigin niður har og ongantíð kom aftur. Vit høvdu hoyrt, at Jógvinihol gekk tvørtur um helluna og kom út aftur hinumegin.
Lítlimurtahylurin (við Jógvinihyl) Heitihylur
Vit plagdu at veiða lítlimurtar í Jógvinihyli. Onkran summarseiðin fingu vit eisini. Vit sóu, at lítlimurtarnir har vóru størri enn í Gjónni – og reyðari, tí har var so nógvur tari. Í Gjónni var skelsandur á botni. Við Jógvinihyl var ein hylur, vit kallaðu Lítlimurtahylin, tí har fløddi niðaní, og har vóru tí nógvir lítlimurtar. Uppaftur longri úti var Heitihylur, har vit plagdu at svimja. Har var eisini meiri lív, tí har breyt niðaní. Enn vágdu vit okkum ikki út á Usina at veiða seið; men tann dagur kom eisini, og mangan var nógv at fáa.
Á vegnum heim aftur komu vit so fram við Pisuhylinum, sum altíð fløddi niðan í, so har var nógv lív. Niðan við Trøppunum vóru smáhyljar, har serliga trøllasíl vóru. Garðurin endar í Lítlu Kós. Har mundu børnini royna seg við tráðuni fyrstu ferð. Vit funnu okkum hømliuveðrar, vit snøggaðu. Eg plagdi at fara niðan í Ovurlond til ommu, tí eg visti, at hon átti kinesiskan tráð og knappanálir. Omma riggaði mær so dorgina, boygdi eina knappanál til húk, og so var fótur lættur oman í Lítlu Kós. Vit tóku smáar fjørukúvingar, bitu burtur av matinum smá agn og egndu fyri lítlumurt. Men onkuntíð sløddist onkur summarseiður, skrubba í Lítlu Kós. Einaferð var ein steinbítur vilstur inn hagar.
Stórakós á megnari fjøru Lítlakós
Niðanfyri var Stóra Kós: men har máttu vit hava eina longri tráðu. Tá var tað, at abbi gav mær ein gamlan pilk – amboð at fygla við í Búgvanum - hann hevði tikið teinajarnið av. Men tá mátti eg fara oman til Sofus at keypa mær lítlan húk. Í Stóru Kós tók taraskógurin við. Har vóru fleiri tarasløg, serliga blaðtari og tonglatari. Vit høvdu hoyrt, at í gamlar dagar, tá ið hungursneyð var, ótu tey tara, helst sukurtara og tonglatara. Blaðtaran plagdu vit at flysa blaðið uttan av mirhjallanum, løgdu saman í ellibita og ótu. Burtur úr tonglatara telgdu vit okkum taraknívar og taraslíðrar. Burtur av blaðtaranum tóku vit smáar skeljar – trøllaneglir – settu á kjálkarnar og gingu prikkut. Vit góvu okkum eisini far um taralýsnar.
Lunnarnir oman í Kós eru á myndini Drátturin Úti á Gulakletti
Lunnar lógu oman eftir klettinum við Stóru Kós. Um summarið stóðu bátar niðri í fjøruni. Onkuntíð plagdu teir at rógva um borð á postskipið og leggja vøru upp har - men vanliga vórðu petroliumstunnur tiknar upp har, til betri amboð vóru komin í Gjónna.
Eitt fjálgt minni rennur mær nú í hug. Lærari okkara, Kallsoy, átti ein tríbekk, sum æt Títlingurin. Tá ið Kallsoy hevði verið við hýsulínu og var komin aftur, fóru skúladreingirnir oman at hjálpa honum at draga bátin. Tá var eg ikki meira enn átta ára gamalur.
Tá ið dreingirnir tóku til í aldri, vóru fleiri, ið dugdu væl at svimja. Svimjihylur okkara – umframt í ánni - var eisini fram við landi í fjøruni. Serliga á megnari flóð. Ein dagin, eg var farin at svimja har niðri, eg minnist, at tá var fjøra, og tá komu Súsanna í Jógvanstovu og Sand prestur oman at svimja. Tey fóru so út á Tangan, har djúpt var niðurfyri. Ja, hvør skuldi hildið tað! Tey kavaðu bæði sum skarvur. Eg var tá stórur drongur, men kendi meg lítlan og vánaligan afturímóti teimum. Súsanna svam skjótt bæði á grúgvu, opin og á liðini. Orðini hjá Mikkjali á Ryggi vóru púra beinrakin: “Tey leiktu sum selir á sundi!”
M.a. Súsanna í Jógvansstovu (Susanne, f. Joensen 1895)
Meginflóð og meginfjøru dámdi okkum vinmonnunum væl. Á megnari fjøru, tá ið turkað var langt út á taraskógin, vóru vit skjótir at forvitnast. Nú var áhugavert á steinum og í rivum og hyljum. Hygg, purpurkúvingar, fjørukúvingar, fliður, smákræklingar, smáøður í rivum, áhugaverdir hyljar, vit ikki sóu á flóð, øll tarasløgini, brún, grøn og reyð, ein súgari, ið hevði sogið seg fastan á klettin, krutt og tarabrosma – ein sjáldsom mynd frá landi og út á Bugin.
Og so aftur hin stóra broytingin á megnari flóð, hvussu landið var smækkað burtur og horvið og lá stilt í sólini! Fuglalív var almikið í fjøruni. Eg minnist einaferð ein lomviga, sum var illa skotin. Hann fleyt fyrst úti fyri Tanganum og nærkaðist landi. Lítið bar til at svimja hjá honum. Hann royndi at nærkast landi, vanlukkudýrið. Fleiri smádreingir fingu sær steinar at steina hann við. Tó at vit vóru smádreingir, kom á okkum ein sovorðin fongspenningur. Eg kastaði steinin og rakti hann so meint, at hann doyði. Aldurnar bóru hann spakuliga bløðandi inn til mín. Men pápi roytti og sveið hann til sunnudagsdøgurða – og eg smakkaði hann ikki av berum harmi og trega!
Fuglur var nógvur at síggja í fjøruni. Mangan flyktist hann uppi yvir seiðavaði á Buginum.
Tjaldursgrælingar Slættin Úti í Bug
Serliga minnist eg tjaldursgrælingarnar á klettinum og hini seinastu tjøldrini hetta árið. Tá birtist ein serlig kensla í okkum, tí nú var ein árstíð farin, og fuglarøddin nógv spekt. Spælidagarnir í fjøruni vóru komnir á hall. Sama kenslan sum í yrking Steingrims, sála:
“Einsamalt á fjørusteini, lítandi um hav,
situr tú mítt síðsta tjaldur, nú ið vitjanin er av.”
Slíkt rennur mær nú í huga, nú so mangt er broytt – sum yrkjarin í Miðvági tekur til: “Nú er alt bara minni!” Mangan rennur mær í hug tann vanda, berg og brim, sum børnini mangan vóru í. Tí sigi eg av sonnum, at varðeingilin hevði úr at gera á barnaárum okkara við Gjógv!
T.D.Hansen
(Takk fyri, Theodor)


c: text/html

text:
Santiago de Compostela
Santiago de Compostela er høvuðsstaður í tí sjálvstýrandi Galicia, sum liggur í útnyrðingshorninum av Spania, og hevur umleið 94,000 íbúgvar (ár 2008). Býurin er uppkallaður eftir Jakob eldra, ið var ein av teimum 12 apostlunum hjá Jesus. Grøv hansara er í dómkirkjuni (katedralinum) í býnum. Síðan miðøldina hava pílagrímar gingið pílagímsgongu til grøvina. Vanligt er, at fólk ið hava vitja grøvina, seta eina Jákupsskel á klæði síni, sum eitt tekin um at tey hava verið har.
Gamli býarparturin av Santiago de Compostela kom á listan hjá UNESCO yvir heimsarv í 1985. Býurin hevur egið fróðskaparsetur. Í 2000 var býurin Evropiskur mentanarhøvuðsstaður.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Línuskip. Tvey eru á rygginum og fiska. Annað landar mánadagin, meðan hitt landar møguliga síðst í vikuni. Tey fáa mest av toski og so nakað av svartkalva og blálongu. Seks línuskip eru vestanfyri og kemur eitt at landa mánadagin, meðan hini landa síðst í vikuni ella fyrst í aðru viku. Tey fáa mest av toski og hýsu og so nakað av longu og brosmu. Av frystiskipunum, so er eitt við Eysturgrønlandi, eitt undir Íslandi og tvey eru í føroyskum sjógvi. Eitt tekur ímóti fiski við Grønland.
Útróður: Streymurin er góður, men veðri er nakað óstøðugt. Vit vantað tó at bátarnir fara at rógva út, tí at ættin er tilvildar norðanfyri. Bátarnir hava gott fiskarí.
Djúpvatnstrolarar: Ein fiskar kongafisk. Vit rokna við at hann landar síðst í vikuni.
Partrolarar: Tey flestu eru til fiskarí. Øll fiska upsa. Fiskaríið er smáligt. Tey landa sum vikan líður.
Trolbátar: Bara ein er til fiskarí. Hann fiskar á Skeivabanka og fær ein blanding av toski, havtasku, upsa og longu. Hann landar mánadagin. Restin liggur við bryggju, men helst fer onkur út í næstum.
Garnaskip: Tvey garnaskip fiska svartkalva. Bæði ísa fiskin umborð. Fiskiskapurin er smáligur. Tvey garnaskip fiska havtasku, eitt frystir fiskin, meðan hitt ísar havtaskuna. Eitt garnaskip er fari á beding.
Heinta alla metingina her


text:
Tað var lagt upp til spennandi FM-finalu hjá dreingjunum, og ólavsøkuróðurin livdi eisini sanniliga upp til hetta.
Royndin Fríða kom sera væl frá byrjan, meðan Heykur byrjaði illa. Komin innum Molan harðnaði kappingin so hvørt, og seinastu tøkini var ikki til at dagar ímillum bátarnar. Tað gjørdist tó greitt, at teir úr Hósvík júst vórðu ov stuttir, og teir á Royndini Fríðu kundu fegnast. Talan er um næmingar á Ítrottarháskúlanum, ið hava róð við bátinum í ár.
Tann blái báturin var ikki meira enn enn 20 hundradapartar frammanfyri, tá samanum kom, og eitt stig skiltu Heyk og Royndina í samlaða FM-úrslitinum. Karin úr Klaksvík var eisini væl við størsta partin av túrinum og vann bronsu í dag og samanlagt.
5 mannafør dreingir
1. Royndin Fríða 04.37.17
2. Heykur 04.37.37
3. Karin 04.38.25
4. Drekin
5. Ørnin
6. Tjaldrið
7. Jallurin
8. Sílið
9. Firvaldur
Endaliga støðan
1. Royndin Fríða (42 stig)
2. Heykur (41 stig)
3. Karin (32 stig)
4. Drekin (31 stig)
5. Sílið (15 stig)
6. Firvaldur (14 stig)
7. Tjaldrið (12 stig)
8. Ørnin (7 stig)
9. Jallurin (2 stig)
10. Teistin (0 stig)
Royndin Fríða føroyameistari hjá dreingjum eftir spennandi finalu
Vágbingarnir megnaðu akkurat at knógva Heyki - bert tjúgu hundradapartar vóru á muni.
Tað var lagt upp til spennandi FM-finalu hjá dreingjunum, og ólavsøkuróðurin livdi eisini sanniliga upp til hetta.


text:
Skúlablaðið: Torbjørn Jacobsen er formaður í eldrasamtakinum ímillum Runavíkar kommunu, Sjóvar kommunu, Nes kommunu og Tofta kommunu. Á ellisheiminum í Runavík vóru tey somikið framsíggin fyrst í sjeytiárunum, at tey gjørdu ein svimjihyl.
- So kom henda tíðin við hesi kreppuni, sum vit í Føroyum kanska ikki merktu so øguliga nógv til í 2008, men tá tóku tey og lótu av sparingum henda svimjihylin aftur, og spurt varð, hví skuldi akkurát svimjihylurin sparast burtur.
- Tað varð gjørt, og sum so ofta í Føroyum, hylurin varð ikki latin uppaftur, so eitt tað fyrsta, eg setti mær fyri, tá ið eg gjørdist formaður í eldrasamtakinum, varð at lata henda svimjihylin uppaftur, sigur Tórbjørn Jacobsen, borgarstjóri.
Í Runavíkar kommunu eru tey nú farin at fyrireika seg so mikið nógv, at frá 1. januar 2019 er tann svimjihylurin opin aftur.
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Føroysk krimirøð ger hol í sjógvin á altjóða filmsstevnu
“TROM” hetta er arbeiðsheitið á føroyskari sendirøð, sum í hesum døgum er í menning og er boðin við sum ein út av einans 10 nýggjum røðum, sum í februar mánaði verða lagdar fram á týsku Berlinale, ið er ein av heimsins størstu filmsstevnum.
Føroyska luttøkan er partur av altjóða samframleiðsluátakinum CoPro Series, sum setur sjóneykuna á spennandi nýggjar røðir, har “TROM” er ein av teim fáu útvaldu, ið verða lagdar fram fyri útlendskum íleggjarum.
Føroyska røðin fellur innan krimisjangruna og hevur føroyskt grindadráp sum søguinngang. Stutta lýsingin ljóðar soleiðis:
“Tá ið líkið á einum djóraverndarfólki kemur undan kavi í einum blóðugum grindadrápi, vágar miðlamaðurin Hannis Martinsson sítt egna skinn fyri eina stórfingna søgu, ið skelkar avbyrgda oyggjasamfelagið, har ein og hvør brádliga kann koma undir illgruna fyri morð.”
Torfinnur Jákupsson er skaparin og filmshøvundurin handan “TROM,” sum tekur íblástur úr bókum Jógvan Isaksens um rannsakandi miðlamannin Hannis Martinsson. Fyrsta sesong fevnir um átta partar á 45-55 minuttir, og fevnir sendirøðin um fleiri sesongir.
Kykmyndir við Jón Hammer á odda, ið hevur fleiri ára royndir á danska Zentropa, er við sum føroyskur framleiðari.
Somuleiðis er fyrsta samframleiðsluavtala fingin í lag við danska REinvent Studios við Rikke Ennis og Helene Aurø á odda, ið hava fleiri ára leiðararoyndir á sølufelagnum TrustNordisk og søludeild DRs. REinvent stendur í hesum sambandi fyri sølu og fígging úti í heimi.
Framleiðslan fer ætlandi í gongd í næsta ár, og skal røðin somuleiðis sýnast í Kringvarpi Føroya.
Sí meir á reinvent.dk og berlinale.de


text:
ES boykottið – hvat er málið um?
2013-07-24 22:27
Um eina stóra viku kemur ES bannið helst í gildið, men hvat snýr málið seg um?
Sæð úr Føroyum er ósemjan um, at Føroyar ikki fáa ein nóg stóran lut av sildini, hvørki søguliga ella í mun til broyttar umstøður.
Okkara mótpartar hava tó megnað at varpað eina heilt aðra ásjón út. Hon er heilt einføld og og greið. Føroyar halda ikki ásetingar um burðardygga veiðu, og tí skulu tiltøk setast í verk ímóti Føroyum. Føroyar eru ein Bandit State, tá talan er um fiskivinnu.
ES kommiserurin Damanaki var púra greið á tíðindafundi herfyri. Hetta handlar um, at fiskivinnan skal verða burðardygg – Føroyar fiska ikki burðardygt – tí setur ES tiltøk í verk ímóti Føroyum. Hetta er ein sera góð og einføld populistisk søk fyri ein politikkara – og Damanaki sleppur at spæla hetta spæl at kalla uttan mótspæl.
Sama stendur at lesa í fráboðan frá danska MatvørumálaráðharranumGjerskov, sum seint í farnu viku segði, at Danmark gongur ikki inn fyri, at fiskivinnan ikki er burðardygg, men at seta tiltøk í verk, er ikki tað rætta, segði hon. Her hava vit “okkara” rødd í ES, sum alment greinar støðuna við útgangsstøði í tí, sum mótparturin byggir málið á, nevniliga at Føroyar ikki fiska burðardygt.
Vit síggja í almennu donsku lýsingini av málinum, sum Matvørumálaráðiðtendur fyri saman við danska Uttanríkisráðnum, at Danmark ikki einans kennir seg bundið at fylgja møguligum tiltøkum, sum ES setur í verk, men eisini at alt málið byggir á, at Føroyar ikki fiska burðardygt. Tað er tað lógargrundarlagið fyri tiltøkum frá ES byggir á.
Heimurin er ikki gjørdur av lógum eina, og at hava løgfrøðiliga rætt er ikki altíð nóg mikið. Hóast vit kunningarliga hava eina góða søk, sum er væl egnað at fáa í miðlar aðrastaðni, so er tað bara Damanaki útgávan, sum fær rúmd uttanfyri Føroyar og enntá í so stóran mun, at tað er ein sjálvfylgja at skýra okkum Bandit State. Her hava politisku skipanirnar hjá okkara mótstøðufólkum megnað at fáa opiniónina við sær, og tá politisku skipanirnar hava opiónina við sær, kann verða sera trupult at standa ímóti, sjálvt um vit hava løgfrøðisliga rætt. Tá so ein toppolitikari sum Damanaki leggur so nógv fyri at revsa Føroyar - og at alt annað ger, at hon missir andlit og trúvirði, ja so er tað ikki altíð galdandi reglur ella rættvísi, sum hava avgerandi orðið.
At vit hava rætt, er tað eingin ivi um – men tað hjálpir ikki, um tað bara eru vit sum vita, at vit hava rætt....


text:
15. juli 2019Nr. 114
Kunngerð um broyting í kunngerð um veiðu eftir botnfiski og rækjum við fiskiførum undir føroyskum flaggi við Svalbard í 2019
(Hækking av útlutaðu fiskidøgunum eftir rækjum)
§ 1
Í kunngerð nr. 173 frá 21. desember 2018 um veiðu eftir botnfiski og rækjum við fiskiførum undir føroyskum flaggi við Svalbard í 2019 verður í § 5, stk. 3, 1. pkt. “Av fiskidøgunum, sambært stk. 1, verða 508 fiskidagar” broytt til: “Fiskidagarnir, sambært stk. 1, verða”.
§ 2
Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd.
Fiskimálaráðið, 15. juli 2019
Høgni Hoydal (sign.)
landsstýrismaður
/ Rógvi Reinert (sign.)


text:
Vørunr.: 10012
Á goymslu:
187 stk. á goymslu
Árið 2006 vóru hundrað ár liðin síðani Sámal Joensen-Mikins var borin í heim. Nesútgávan hevur í hesum sambandi givið út prýðilega bók um hann. Í verkinu er dentur lagður á nágreinilega at greiða frá yrkisleið og lívi hansara. Listfrøðingurinn Aðalsteinn Ingólfsson hevur skrivað, og bókin er til støddar 30.5 x 29.0 cm í broti við 320 blaðsíðum á dygdargóðum pappíri. Øll framkomin tøkni er nýtt til tess at tryggja, at tey 250 listaverkini, í bókini eru, koma til sín rætt á besta hátt. Eisini eru í bókini neyv lýsing av lívsleið hansara, listi yvir sýningar, skrivligar heimildir, yvirlit og ljósmyndir í stórum tali.
Hjemmesiden bruger cookies til at gemme hvilke varer du lægger i kurven. Ved at fortsætte uden at ændre i indstillingerne i din browser, accepterer du at modtage cookies.


text:
Tað almenna má samstarva við vinnuna um lærlingar
2014-07-10 22:20
Vit hoyra um tað ferð eftir ferð, at nú eru ongi lærupláss at fáa og nakað seinni, hoyra vit, at nú er metstórt tal av lærlingum. Trupulleikin er bara tann, at tá ið ongi lærupláss eru at fáa, er arbeiðsloysið ofta sera høgt, og tá ið nógvir lærlingar vera tiknir inn, tá er trot á arbeiðsmegi. Hetta tí at einstaki meistarin bert kann taka lærlingar, tá ið hansara ordrabók er í vøkstri. Samfelagi hevur hinvegin tørv á at nógv kunnu sleppa í læru, tá ið ringar tíðir og arbeiðsloysið er. Tað er ikki einfalt at gera nakað við hetta ósamsvar millum útboð og eftirspurning av arbeiðsmegi og læruplássum. Men um allir partar seta sær fyri, í felag at samstarva um eina varandi loysn, so ber til at gera nakað við trupulleikan.
Konjunkturjavna lærlingatal
Hóast arbeiðsloysið er minka og byggivinnan er í vøkstri so eru tað framvegis 1000 arbeiðsleys. Tí áttu vit at havt brúk seinastu 3 árini, meðan vinnan hevur verið niðri í einum aldudali, til at viðgjørt hvussu vinnan var best útgjørd at møta avbjóðingunum, tá ið hon kom upp aftur úr aldudalinum. Ein aktuellur trupulleiki ið arbeitt kundi verið við at loyst, var hvussu vit tryggja eina støðuga lærlinga tilgongd.
Vit mugu hava eina støðuga tilgongd av lærlingum av tveimum orsøkum, fyri at hava nokk av handverkarum, tá ið byggivirksemi veksur og fyri at tey ungu, ið ynskja at fáa lærupláss, kunnu fáa tað, bæði í góðum og ringum tíðum.
Trýpartasemja vinnan, tað almenna og ALS.
Flestu av grannalondum okkara hava eitt vælskipað trýparta samstarv millum tað almenna og vinnuna, arbeiðsgevarar og arbeiðstakarar.
Okkum manglar, at tað almenna tekur stig til at skipa eitt javnbjóðis samstarv millum partarnar á arbeiðsmarknaðinum, har fokus er á at menna arbeiðsmarknaðin og arbeiðsmegina, so vinnan alsamt er før fyri at møta avbjóðingunum í dagsins samfelag.
Eitt samstarv har partarnir krevja nakað av hvørjum øðrum. Til dømis kundi tað almenna sett meistaraútbúgvingina á stovn, ið vinnan hevur mælt til í longri tíð. Vinnan kundi gingið við til at lærlingar fingu logbók ella útbúgvingarhandbók, so skjalfest er hvørjar fakdisiplinir lærlingurin hevur lært, meðan hann hevur verið á læruplássinum. Hevur lærlingurin onkra disiplin, ið arbeiðsuppgávurnar hjá meistaranum ikki hava dekka, so kundi skúlin nomið við tann partin, næstu ferð lærlingurin kemur í skúla.
Møguligar loysnir mugu byggja á vitan
Øll okkara grannalond hava framrokningar um hvussu stórur teirra framtíðar tørvur er á yrkislærdari arbeiðsmegi. At gera eina slíka kanning, her hjá okkum, sum Javnaðarflokkurin hevur skotið upp, er felt í løgtinginum av samgonguni, hóast hon hevði verið ein uppløgd byrjan á eitt konstruktiv trýpartasamstarv.
Somuleiðis kundu partarnir í felag loyst spurningin um, hvussu lærutíðin hjá lærlinginum kann skipast tá ið lítið arbeiðið er. Vinnan hevur ikki verið glað fyri skipanina við skúla praktikk. Kann verða, at tað ið felag hevði borið til at funnið eina loysn, har lærlingatalið er meira støðugt enn í dag, og har læruplássi kundi havt ábyrgdina av lærlinginum, meðan hann skifti millum skúla og lærupláss á ein meira fleksiblan hátt enn í dag.
Eindarkostnaðurin fyri ein studentaskúlanæming er munandi hægri enn fyri ein lærling, tí kundi ein umhugsa, at stuðulin til læruplássini fyri lærlingar var endurskoðaður. Ein annar møguleiki er at tilkomin fólk kundu fingið tilboð um at koma í læru við arbeiðsloysisstuðli.
Tað almenna má taka stigi
Alt hetta eru spurningar, ið tað almenna átti at gingið á odda við at kjakast við vinnuna um og funnið loysnir í felag. Eitt vælskipað trýpartasamstarv er vegurin fram, heldur enn sum nú, bert at sløkkja eldar tá ið eldur er í komin. At geva loyvið at fáa útlendska arbeiðsmegi inn, nú støðan er akutt, er jú bert eldsløkking og ongin varandi loysn.


text:
Talan er um eina víðfevnda avtalu, har tollurin fyri 98 % av sjógæti verður strikaður, og har aðrir lættar so líðandi verða settir í verk.
Sambært umboðum fyri kanadisku sjógætisvinnuna eru fyrispurningar komnir frá kundum, sum higartil ikki hava haft nakran áhuga fyri kanadisku fiskavørunum, orsakað av tí tollinum, sum hevur verið á kanadisku fiskavørunum. Væntandi fer nýggja avtalan at vaksa munandi um útflutningin frá kanadiskum sjógætisfyritøkum til evropeiska marknaðin.
Føroyar hava eisini eina fríhandilsavtalu við ES, men kanadiska avtalan er munandi meira víðfevnd enn tann føroyska. Føroyar hava tollfrælsi fyri meginpartin av teimum fiskavørum, sum eru nevndar í kap. 3 í vøruskránni. Sama tollfrælsi er tó ikki á teimum føroyskt virkaðu fiskavørunum, sum eru fevndar av kap. 16 í vøruskránni, eitt nú niðursjóðaðar fiskavørur.
Sum dømi kann nevnast, at tollurin á føroyskum niðursjóðaðum makreli er 25 %, meðan hann nú er 0 % á kanadiskum niðursjóðaðum makreli.
Kelda: seafoodsource.com


text:
*Dagføring: Her er ein leinkja til at síggja fyrilesturin á youtube:
Hvat er hent uppi á Sátuni fyri milliónum av árum síðan, sum brýtur grundleggjandi jarðfrøðiligar meginreglur? Her á Sátuni við Leynar á Streymoynni finna vit nevniliga yngri jarðløg djúpt inni í fjallinum heldur enn ovast á fjallatindinum, har vit væntaðu at finna tey!
Mánadagin 24. apríl kl 12 verður fyrilestur á alnótini fyri skúlum í øllum Føroyum um serstøku jarðfrøðina á Sátuni og tær fýra grundleggjandi jarðfrøðiligu meginreglurnar, sum øll jarðfrøði byggir á. Irena Áarberg, jarðfrøðingur á Jarðfeingi, skipar fyri webinari fyri øllum føroyskum skúlanæmingum í aldrinum 13 – 20 ár. Fyrilesturin tekur umleið 35 minuttir.
Irena Áarberg greiðir frá, hvussu jarðfrøðingar gera eygleiðingar í feltinum í sambandi við kortlegging. Tá er týdningarmikið at lýsa, hvussu landið er bygt upp og finna útav, hvat grót er elst, og hvat er yngst.
At enda kunnu allir luttakararnir vera við í spælinum Kahoot, sum tekur saman um framløguna.
Fyrilesturin er liður í EU-verkætlanini EduArctic, sum bjóðar ókeypis náttúruvísindaligar fyrilestrar fyri skúlaflokkum í øllum Evropa.
Áhugaðir lærarar kunnu melda seg til fyrilesturin: http://edu-arctic.eu/program/lessons/69
Tað einasta, sum krevst, er telda og netsamband. Rúm er tó einans fyri 23 flokkum.
Fyrilesturin mánadagin 24. apríl kl 12 er opin fyri almenninginum í framsýningini á Tjóðsavni Føroya, Brekkutún 6 í Hoyvík.


text:
ÁlaQuiz
Ársins seinasta ÁlaQuiz02/12/2019 | Brynhild Dam
Ársins seinasta ÁlaQuiz verður fríggjakvøldið 6. desembur 2019 í hølunum hjá føroyingafelagnum á Forchhammersvej 5-7, 9000 Aalborg.
Fríggjakvøldið verður ársins seinasta pubquiz í Álaborg. Dyrnar lata upp kl. 21.00 og vit byrja at quizza kl. 22.00. Ingigerð Damgarsdóttir Tróndheim verður … Les meira...
Kunningartiltak í annaðkvøld11/09/2019 | Brynhild Dam
Í annaðkvøld, hósdagin 12. september kl. 17.00-19.00 skipar føroyingafelagið í Aalborg, nýggja Vegleiðingin í Aalborg og MFS fyri einum kunningartiltaki fyri limum, nýggjum lesandi og tilflytarum í Norðurjútlandi. Tiltakið verður í Álastovu á Forchhammersvej 5-7, 9000 Aalborg.
Sí skrá … Les meira...
ÁlaQuiz!03/10/2018 | Martin Didriksen
Hóskvøldið, 4. okt, er ÁlaQuiz á skránni! Dyrnar lata upp klokkan 18:30, og quizzin byrjar klokkan 19:30.
Jóna Mohr Højsted & Beinta Marnarsdóttir Andreasen standa klárar í barrini og selja kaldar øæ, sjussar og skot. Quizmeistarin hesaferð er Tummas Jóhan … Les meira...
ÁlaQuiz í kvøld!04/05/2018 | Martin Didriksen
Í kvøld quizzast vit aftur. Hetta er næst seinasta ÁlaQuiz áðrenn summarfrítíðina, og tískil vænta vit nógv fólk 🙂 !
Quizmeistarin í kvøld er Jarmundur Steinkross, og í barrini kanst tú hitta Borgar Jónsson Stórá, Árna Lisberg og Martin Didriksen … Les meira...
Nú byrjar at fyllast í Álastovu29/09/2017 | Magnus Pauli West
ÁlaQuiz byrjar kl. 22 og Álastova er full av fólkið. Um tú ætlar tær at vera við til ÁlaQuiz.. So er at skunda sær 😊
Vónandi hittast vit til Álaquiz🇫🇴
Í Álastovu er fult!26/08/2017 | Magnus Pauli West
Í kvøld er ÁlaQuiz á skránni, og ofta er nógv fólk á gátt. Tó er tað sera sjálvsamt at boða frá at Álastova er metta, og meir verður ikki tikið inn. Hetta er tó søgan í kvøld til hesa ÁlaQuiz.
Álaquiz verður fríggjakvøldið 5. mai11/06/2017 | Magnus Pauli West
Fríggjakvøldið 5. mai kl. 21.00 verða dyrnar til Álastovu latnar upp og kl. 22.00 byrjar Álaquiz! Eisini er tað her at nýggja barrin í Álastovu verður avdúka.
Bjarni Kárason Petersen hevur játta seg sum Quizmeistara, og tað gleða vit okkum … Les meira...
Álaquiz verður leygarkvøldið 3. juni01/06/2017 | Martin Didriksen
Leygarkvøldið 3. juni kl. 21.00 verða dyrnar til Álastovu latnar upp og kl. 22.00 byrjar Álaquiz! Barrin verður sjálvsagt opin har vit m.a. selja alskyn føroykst øl, og til tey meira garvaðu hevur barrir eisini annað at bjóða uppá. … Les meira...
ÁlaQuiz31/03/2017 | Magnus Pauli West
Fríggjakvøldið 7. apríl kl. 21.00 verða dyrnar til Álastovu latnar upp og kl. 22.00 byrjar pub quiz, ella sum vit framyvir fara at kalla tað; Álaquiz.
Barrin verður sjálvsagt opin har vit m.a. selja alskyn føroykst øl.
Til tiltakið verður … Les meira...


text:
Vatnskutarar eiga ongan góðan
Herfyri hendi ein álvarslig vanlukka í kanalini í Keypmannahavn, har tvær kvinnur lótu lív, tá bátur teirra varð rFyri haldarar
Ein sterkur ríkisfelagsskapur við rúmd fyri ymiskleika
Lars Løkke Rasmussen, forsætisráðharri, viðmerkir støðuna í ríkisfelagsskapinumFyri haldarar
- Tú gevur ikki barni tínum 10 koppar av kaffi
Spurningurin um orkudrykkir var nógv frammi fyri trimum árum síðani. Serliga merkið Red Bull fekk øði í fólk, og taðFyri haldarar
Nærum 200 milliónir í avlopi seinastu fimm árini
Frá at hava ligið rættiliga tungt í sjónum, hevur Smyril Line vent gongdini, og kundi í farnu viku boða frá einum avlopi fyriFyri haldarar


text:
Man hækkar bara hjáveiðuprosentið upp í 12%
Mangt løgi er farið fram viðvíkjandi makrelkvotum og loyvum hesa seinastu tíðina. Føroysk skip hava mist fiskiloyvið í upp til 4 vikur fyri at hava havt ov nógva hjáveiðu, sum tá var í mesta lagi 5%. Nú Føroysku “ísfiskaskipini” eru liðug við kvotuna teimum var tillutað, eru bert tey føroysku uppisjóvarskipini, sum hava nakað av makrelkvotu eftir, umframt sildakvotu, og tískil loyvi at fiska sild og chilensk/kinesik skip, ið fiska kvotuna hjá einum 29 fót glastrevjabáti, uttan sildakvotu. Hvat ger man so? Jú, man hækkar bara hjáveiðuprosentið upp í 12%. Hvør, ið skal betala hesi 12 prosentini, er ikki gott at vita. Livst so spyrst. Tað er gott at tað er stutt til komandi løgtingsval, vit mugu tá minnast til hvørjar klovnir vit ikki skulu velja aftur! Mortan G Berjastein


text:
Stovnstænastan
Ráð og tænastur í bókasavnsviðurskiftum
Stovnstænastan á Landsbókasavninum veitir skúlum og øðrum stovnum ráð og tænastur í bókasavnsviðurskiftum.
Ráðgeving
Ráðgeving kann fevna um bókasavnsmál, so sum skráseting av tilfari, útlan og røkt av tilfarsstovni.
Skráseting og røkt av bókasøvnum
Landsbókasavnið átekur sær eisini eftir umbøn at skipa og skráseta bókastovnar hjá almennum og privatum stovnum.
Skrásetingin fer fram í bókasavnsforritinum Aleph, sum verður brúkt á flest øllum føroyskum bókasøvnum.
Fyrispurningar um ráðgeving ella tænastur kunnu sendast til:
Tanya Møller
Tlf.: 340517
E-mail: tanyam@landsbokasavnid.fo


text:
Nordisk Rusmiddel Seminar 2018
Fólkaheilsuráðið skipaði fyri Nordisk Rusmiddel Seminar 2018
Nordisk rusmiddel seminar 2018 hevur verið í Føroyum í ár. Fólkaheilsuráðið var vertur fyri seminarinum, sum landsstýriskvinnan í Heilsu- og innlendismálaráðnum, Sirið Stenberg, setti mikumorgunin 22. august. 40 fólk úr teimum ymisku norðurlondunum, Grønlandi, Íslandi, Finlandi, Norra, Svøríki, Álandi, Danmark og Føroyum hava verið savnaði fyri at umrøða fyribyrgjandi arbeiðið á alkohol og rúsevnis økinum. Seminarið hevur verið sera áhugavert og gevandi og endaði á middegi í dag. Hesaferð hevur dentur verið lagdur á støðuna millum børn og ung, har evnini vóru:
- Søguliga gongdin í Føroyum
- Arbeiðið hjá Fólkaheilsuráðnum
- Týdningurin av ABC fyri sálarliga heilsu í mun til alkohol og rúsevni
- Drekkivanar í teimum ymisku londunum
- Ymiskar alkohol tilráðingar
- Avbjóðingar á økinum
- Liberaliseringar í mun til cannabis
- Møguligar avleiðingar, tá ið politiskar avgerðir verða tiknar uttan vísindaliga prógva gransking
- Hvønn týdning hevur gransking
- Marknaðarføring
- Hvørji átøk rigga
- Eyðkenni hjá ungum, sum drekka í mun til tey, sum ikki drekka
- Týdningin av góðum relatiónum, serliga relatiónir til foreldur
- Hvønn týdning hugburðurin hjá foreldrum hevur
- Hvussu stuðla vit foreldrunum á bestan hátt
- Hvønn týdning hevur samskifti um rúsvanar
Granskingin vísir týðiliga, at fyribyrgjandi arbeiðið riggar og vit eru væl við í Føroyum. Tí skulu vit halda fast um tær verkætlanir, sum vit longu nú arbeiða við. Tó liggja Føroyar á næst síðsta plássinum í norðurlondum, tá ið tað snýr seg um aldur fyri nær ein byrjar at drekka alkohol, so her hava vit nakað at arbeiða við, tí vit síggja, at tað hava onnur megnað at broytt í størri mun enn vit í Føroyum.


text:
Listasavnið á Sandi
Listasavnið er bygt til endamálið. Tað var Sofus Olsen sum lat savnið byggja. Sofus hevði gjøgnum nógv ár keypt og samla list eftir mætastu føroysku listafólkunum, og á gamlsaldrinum avgjørdi hann at lata heimbygdini øll verkini. Hann lat eisini savnið, sum J. P. Gregoriussen, arkitektur hevur teknað, byggja.
Á savninum eru, millum onnur, verk eftir S.J. Mikines, Janus Kamban, Frimod Joensen og Ingálvi av Reyni.
Av og á, t. d. í sambandi við “Summartónar” vera konsertir hildnar á Listasavninum.
Ljóðviðurskiftini í eru framúr góð og pláss er fyri 40 fólkum.
BÍLEGGING
Vitjan kan avtalast við at ringja +298 211 924 ella skriva til info@visitsandoy.fo
OPIÐ ER
Frá 1. Juni til 31. august:
Mándag – leygardag: 11.00 – 13.00
Annars eftir avtalu.
Eisini ber til at leiga listasavnið til serlig tiltøk
PRÍSUR
Tað kostar 60 kr. at vitja savnið.
Fyri bólkar við 12 fólkum ella fleiri er prísurin 50 kr. fyri hvønn.
Fyri vitjanir uttanfyri vanliga upplatingartíð, er minstiprísurin 300 kr.
Upplatingartíðirmon-sat 11:00 - 13:00
sun Stongt
-
Tiltøk hjá Listasavnið á Sandi
20 Oct
Andreas Liebert
Konsert í Listastovuni á Sandi við týskmanninum, Andreas Liebert kl. 20.00.
08 Dec
Jólahugni á Listasavninum á Sandi 8. desember
kl. 16.00 fer Vár B. Jacobsen at lesa jólasøgu hjá Astrid Lindgren og vit gera ein jólaeingil.
av


text:
Árliga landsinnsavnignin hjá Bláa Krossi er leygardagin komandi, 6. mai. Sum er mangla bússuberar í Tórshavn.Vit hava verið á heimasíðuni hjá Bláa Krossi og nápað hesa søguna:Hjálpið børnunum við at ganga við bússu. Størsta avbjóðingin er at fáa nóg
Tess vegna, elskaðu mínir, líkasum tit altíð hava verið lýdnir, so arbeiðið, ikki bert sum tá ið eg eri hjástaddur, men nú nógv meira, tá ið eg eri frástaddur, upp á tykkara egnu frelsu við ótta og bivan;
Fil. 2,12
Tað eru tvær ferðir í lívinum, at ein maður ikki skal hugsa, tá hann hevur ráð til tað, og tá hann ikki hevur.
Mark Twain


text:
6-9 ár - bøkur merktar við "Deyði"
Vís alt angist appilsingulur krabbi bamsa Beinta bláur krabbi bíbliusøga detektivstovan deyði dreingir dreki dreygar dýr einsemi Elin á Rógvi faktabók faktakrabbi fantasy fornfrøði frøkun ignora fuglur fátækradømi fótbóltur føroysk faktabók føstulávint føðingardagur gandur gerandissøga Gladiatordrongurin gladiatorur gomul gulur krabbi happing harðskapur heilsa heimadýr heksir hevnd hjálpsemi hugflog hungur jól jólabók kenslur klassikari krabbabók krabbabøkur krabbi krimi kroppurin kærleiki leiku lilla krabbi list lættlesibók lús Maggi Mannajagstrarin mannarættindi matstikni matur messi mumi myrkaræðsla náttúra Nýggjastu Ole Lund Kirkegaard orðabók pinkulingur pippi reyður krabbi robin hood Ronaldo rím Róm rómverjaríkið sangir sjúka skemt skúlabyrjan slatur sodningarleiðin sorg spenningur spæl spøkilsi ST stavraðið stúran systkin sálarsjúka søgn tarzan tenn Teseus trælir trælur trøll tónleikur tøl uggi vinir vitello vættrar víkingar yrking zombie Álvur Ákason ævintýr Í skúla ítriv óhugni Øssur og Maria øðrvísi úr mosakulluni


text:
Hvussu leitar ein upplýsingar fram á einum skjalasavni?
Tjóðskjalasavnið, eins og onnur skjalasøvn, varðveitir síni savnsskjøl eftir proveniensprinsippinum.
Tað merkir, at hvørt skjalasavn (sýslurnar, prestagjøldini, Fútin, Sorinskrivarin, Færø Amt/Ríkisumboðið o.s.fr.) verður varðveitt fyri seg.
Tað merkir eisini at savnsskjølini verða varðveitt á sama hátt, sum stovnurin sjálvur hevur skapt og varðveitt síni savnsskjøl. Tað sama er eisini galdandi fyri privat skjalasøvn.
Tá ið upplýsingar um eitt ávíst evnið skulu finnast á einum skjalasavni, er tískil neyðugt at vita hvør hevur umsitið tað øki, sum upplýsingarnar snúgva seg um. T.d. var tað fútin og sýslumennirnir, ið mynstaðu manningar á skipum fram til uml. 1988 og tí eru mynstringar at finna í teimum søvnunum.
Flestu almennir stovnar, ið hava avhendað teirra savnsskjøl, hava eina journalskipan, sum savnsskjølini so eru varðveitt eftir. (Sí meir um journalir).
Nakrir stovnar hava varðveitt savnsskjøl síni sum samlimál undir ymiskum evnum. Fleiri stovnar hava tó bæði journal- og samlimál. Sorinskrivarin hevur t.d. fá journalmál, men fleiri samlimál, har mál av sama slag eru varðveitt saman (borgarlig mál, revsimál, uppboðssølur, skiftir o.s.fr.)
Savnsyvirlitini, sum viðskiftafólkini á lesistovuni fáa at leita í, eru gjørd við støði í, hvussu teir avhendandi stovnarnir hava varðveitt teirra savnsskjøl.


text:
Vinnuhúsið: Í oddagrein í DI Business í dag vísir stjórin í Dansk Industri, Karsten Dybvad, á, at valið nú er millum vøkstur heima ella vøkstur úti.
Eins og hjá føroyskum arbeiðsgevarum er ein hin størsta avbjóðingin hjá limunum í DI trupulleikin at skaffa nóg nógv starvsfólk við røttu førleikunum. Tørvurin á arbeiðsmegi trýstur fleiri og fleiri fyritøkur at velja millum at siga nei til ordrar – og harvið vinning – ella at gera uppgávurnar í útlandinum, men tá er eingin vinningur til danska samfelagið.
Fyritøkurnar velja sjálvar, um tær loysa trupulleikan við at flyta virksemið til útlandið. Men sum samfelag mugu vit velja, um vit ynskja lut í vøkstrinum hjá fyritøkunum ella ikki, sigur Karsten Dybvad.
Stjórin í DI vísir í oddagreinini á, at fyritøkurnar sjálvsagt hava eina ábyrgd í mun til at at fáa ung og arbeiðsleys í vinnu, men at tað hevur týdning, at treytirnar og skipanirnar kring hetta eru lagaðar til tørvin. Hann nevnir millum annað, at tað hevur týdning at fáa tey ungu við. Fleiri ung skulu fáa sær eina yrkisútbúgving sum fyrsta val, og at hetta krevur dialog við skúlar, foreldur og tey ungu.
Tað hevur harafturat týdning at hava atgongd til útlendska arbeiðsmegi. Karten Dybvad leggur dent á, at talið av arbeiðsplássum í Danmark ikki er avmarkað. Heldur er tað hinvegin soleiðis, at fleiri útlendsk starvsfólk kunnu gera, at uppaftur fleiri danir fáa starv. Tí tað kunnu vera nøkur fá lyklastarvsfólk, sum gera munin millum, um ein heil deild skal liggja í Danmark ella uttanlands. Og útlendskir starvsfelagar trýsta heldur ikki lønina, men teir kunnu vera við til at tryggja, at búskapurin ikki verður ovhitaður.
Støðan í Føroyum er ikki ólík tí støðu, sum stjórin í Dansk Industri vísir á. Eisini her er tørvurin á arbeiðsmegi ónøktaður, og tað kemur meira enn so fyri, at fyritøkur ikki átaka sær uppgávur, sum tær annars høvdu verið væl førar fyri at loyst.
Til ber at lesa oddagreinina á DI Business her.
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Til samans 52 fólk vórðu ikki afturvald til fólkatingið ella stillaðu ikki upp aftur til valið, og hesi kunnu nú gleðast um at fáa fulla løn tey næstu tvey árini.
Fráfaringarlønin er 56.494 krónur um mánaðan í upp til tvey ár. Hetta er tað sama, tey hava fingið, meðan tey hava sitið í tinginum.
Sostatt fáa tey 52 nú fyrrverandi fólkatingslimirnir til samans gott 70 mió. krónur at deila millum sín.
Fólkatingslimir kunnu, sambært núverandi reglunum, vinna sær rættin til fráfaringarløn í eitt hálvt ár fyri hvørt ár, tey hava sitið í tinginum, tó í mesta lagi tvey ár.
Sostatt hevur ein fólkatingslimur, ið hevur sitið í sessinum í fýra ár, rætt til fráfaringarløn í tvey ár.
Ein fólkatingslimur hevur eisini rætt til fráfaringarløn, um tey noyðast at gevast vegna sjúku.
Tó skal eisini mótroknast, um tey í hesum tíðarskeiðnum fáa annað lønt arbeiði.
Fyrsta árið verður einki undir 144.358 krónur mótroknað, men næsta árið verður alt mótroknað, men einki eftirlit er við hesum, sigur Roger Buch, valgranskari á Danmarks Medie- og Journalisthøjskole, sambært DR.
Men at fyrrverandi fólkatingslimir hava rætt til fulla løn í tvey ár er ikki rætt, heldur Peter Skaarup, formaður í tingbólkinum hjá Dansk Folkeparti.
- Eingin á privata ella almenna arbeiðsmarknaðinum fær fráfaringarløn í eitt so langt tíðarskeið, og politikarir skulu hava somu umstøður sum øll onnur. Tann skipanin, vit hava í dag er alt ov lagalig, sigur hann.
Peter Skaarup heldur, at fráfaringarløn í 3-5 mánaðar er nóg mikið hjá fyrrverandi fólkatingslimum, og sambært honum hevur Dansk Folkeparti ætlanir um at leggja fram uppskot um at broyta hetta.


text:
IRF tekur ímóti bilvrakum í Suðuroy, Sandoy og Klaksvík. Fyri at lata inn eitt bilvrak fæst eitt innlatingargjald áljóðandi 4000 krónur. Avroknað verður umleið tvær ferðir um mánaðin.
Reglugerð:
• Lat nummarplátuna inn til Akstovuna og fá frámeldingarváttan uppá bilin.
• Set teg í samband við IRF og avtala tíð og stað fyri innlating av bilvrakinum.
• Tá ið vrakið verður latið inn á bilvraksplássið hjá IRF, skal frámeldingarváttanin fylgja við, umframt at kontunummar skal upplýsast, har peningurin skal flytast á.
GG: Letur tú bilvrak inn, har ein annar stendur sum eigari, er neyðugt við eini fulltrú frá eigaranum, sum sigur, at peningur kann flytast til annan enn eigaran. Eisini kann tú koma við váttan uppá keyp av bili, hóast fyrrverandi eigari stendur á frámeldingarváttanini.
Tak fulltrúarváttan niður her.
Vilt tú vita meira?
Bilarnir verða umhvørvisviðgjørdir á Kommunalu Brennistøðini í Tórshavn. Síðani verða teir sendir til endurnýtslu uttanlands.
Samband
Bilvraksplássið í Suðuroy: Trøllavík, Hov. Ring 414243
Bilvraksplássið í Sandoy: Sandarhagi. Ring 414243
Bilvraksplássið í Klaksvík: Stoksoyrarvegur 62, 700 Klaksvík. Ring 414243.


text:
2454.18 - Føroysk fyrisitingarlóg
Skeiðsnummar
2454.18
Heiti
Føroysk fyrisitingarlóg
ECTS
10
Fortreytir
Bachelor prógv ella samsvarandi við nóg mikið av løgfrøði
Endamál
At veita innlit í føroyska fyrisitingarlóg, serliga í tær mongu lógkeldurnar á økinum ið merkt er av ymsum rættarskapandi stovnum, Løgtingi og fyrisiting, samveldisstovnum, vanligu rættarskipanini, serligum trætustovnum og kærunevndum og ikki minst Løgtingsins Umboðsmanni, sum tilsamans orða tinglógir, kunngerðir, kæruavgerðir, úrskurðir, dómar og álit. Harumframt eru á hesum øki sera nógvar bókmentir ið hava stóra ávirkan. Hesar ymsu lógkeldurnar samvirka at skapa sera fjøltáttaða og broytiliga støðu. Síðan Løgtingsins Umboðsmaður var settur á stovn er hann vorðin alsamt meiri týðandi sum tann stovnur ið samskipar og mennir hesa avbjóðandi skipan. Men framvegis hevur stóran týdning at hava innlit í tær stóru tinglógirnar á økinum, umframt ávirkan frá danskari lóg og altjóða stovnum, og ymsari serligari lóggávu ið mangan er viðkomandi, umframt tengdar siðvenjur, serliga góðan fyrisitingarsið ið støðuga mennist. Skeiðið veitir kunnleika og háttalag at meta um hesa fjølbroyttu rættarstøðu.
Innihald
Skeiðið byrjar við at ganga ígjøgnum hugtøk og háttalag viðkomandi fyri fyrisitingarlóg, eisini mótini við onnur lógøki. Síðani verða viðgjørd evnini søga, skipan og størv, at veita innlit, at fyrisita formliga, at fyrisita sakliga, kommunal fyrisiting og at royna fyrisitingarlóg. Fyri hvørt av evnunum verða tikin fram mong dømi um fyrisitingarlóg í verki og praktiskar avbjóðingar, har tey lesandi verða kunnaði um, hvussu fyrisitingarligar meginreglur mýkja ætlanir og heimildir hjá stovnum og rættindum og virksemi hjá borgarum. Í praktiskari fyrisiting á almennum stovnum verða stór krøv sett fyrisitarum, bæði lógkønum og fólki við aðrari útbúgving. Karmar eru settir í lóg, men innan hesar karmar skulu fyrisitarar leggja virki sítt til rættis. Mótvegis borgarum skal fyrisitast rætt formliga og innihaldsliga, mótvegis leiðsluni skal bæði vísast trúfesti og ráðgeving um møguleikar og avleiðingar. Fyrisiting krevur oftast at neyðugt er bæði at hava serkunnleika á ávísum tøkniligum øki og at duga at brúka fyrisitingarligar meginreglur. Skeiðið skal tí geva teimum lesandi kunnleika og amboð at greina tær ymsu skyldur og reglur, ið hvíla á fyrisitingin. Tey lesandi verða fyrireikaði til bæði at taka avgerðir og at ráðgeva í almennari fyrisiting í føroyskum høpi.
Læru- og undirvísingarhættir
36 tímar. Undirvísingin verður skipað við framløgum frá lærara og venjingum. Møguliga verða studentaframløgur eisini.
Læruúrtøka
Tey lesandi skulu: -Greiða frá fyrisitingarlóg, lógkeldum, heimildum, stovnum og trætuskipanum. -Sýna ítøkiliga og breiða vitan um og fatan av innihaldsligu evnunum søgu, skipan, størv, innliti, formligari fyrisiting, sakligari fyrisiting, kommunalari fyrisiting og fyrisitingarligari roynd í føroyskum høpi. -Greiða frá týdninginum av samveldisstøðu Føroya í hesum høpi, hvørja ávirkan donsk og altjóða lóg og hvørjar heimildir danskir og altjóða stovnar hava í føroyskari fyrisitingarlóg. -Greiða frá viðkomandi tulkingarhættum og tulkingaravbjóðingum, eisini týdninginum av mennandi venju og ymsum sløgum av siðvenju. -Greiða frá grundleggjandi og serligum rættindum borgaranna í almennari fyrisiting. -Greiða frá heimildum og venju hjá ymsu trætustovnunum og høvinum hjá pørtunum at nýta hesar stovnar. -Greiða frá týdninginum av fyrisitingarlóg fyri einstaka stovnin og borgaran, eisini kommunum og óheftum stovnum. -Greina truplar fyrisitingarlógligar avbjóðingar við innliti í og fatan av øllum viðkomandi sløgum av lógkeldum. -Greina ta menning ið sæst ella er væntandi á ymsum økjum í fyrisitingarlóg. -Leggja fram og føra próvgrundir við javnvág og fatan av ymsum áhugamálunum, tulkingarrúmd og menning av økinum. -Leggja fram og føra við fatan av praktiska týdninginum av teim ymsu ásetingunum, siðvenjunum og mentu venjunum. -Miðla og orða vitan og framløgu fakliga og málsliga vandaliga merkt av greiðari skipan og høpi.
Próvtøkuháttur
Uttanseturs próvdøming (saman við lærara) Bundin heimauppgáva telur 1/3 av próvtalinum, skrivlig próvtøka 2/3. Til próvtøkuna fær hin lesandi 4 tímar, og hevur hann loyvi at hava pensum og annað tilfar við frá undirvísingini. Próvtøkuspurningurin er um ávíst evni í pensum.
Próvdøming
Uttanhýsis
Próvtalsstigi
7-talsstigin
Lestrarlisti
Kári á Rógvi & Bárður Larsen: Fyrisitingarlóg (lærubók) Bárður Larsen: Tilfarssavn í Fyrisitingarlóg.
Ábyrgd
Bárður Larsen


text:
Nýggjastu tíðindi
Eirikur vann og setti pr!
Vit áttu tørn at skipa fyri triðju vetrarkappingini, Betri VK3 og sum eisini var tann seinasta í ár. Hendan kappingin hevur verið runnin á fleiri støðum, bæði í Havn og á Argjum, men í ár [...]
Betri VK 3 í Kollafirði
Bragdið fer úr Havn eina løtu, tí leygardagin 7. december kl. 11.00 fara vit til Kollafjarðar at renna. Hetta er triðja kappingin í Betri VK 3 og vit eiga tørn at skipa fyri. Øll eru [...]
Komið og rennið við okkum
Gongur tú við einum dreymi um at orka betri at renna? So kunnu vit í Bragdinum kanska hjálpa tær, tí nú fara vit at bjóða rennivenjing til tín, sum er á byrjanarstøðið og fegin vil [...]


text:
Orð: Hans Andrias Djurhuus
Lag: Hans Jacob Højgaard
1. Lítla Marin droymdi,
hon sá eitt jólatræ,
sum stóð einsamalt á eini fløtu.
Har kom mamman gangandi og festi ljós í tað,
tá ið skýming fór at káma gøtu.
2. Ljósini tey skinu, og tá var træið bjart,
á tess greinum lýstu heimsins stjørnur
blankar, sum tá tú tær um veturnætur sært,
tá ið glerið leggur lok á tjørnir.
3. Fram har gingu vættrar yvir frystan svørð,
fóru tær at dansa har um træið;
sungu tær um vetrardýrd og jólafrið á jørð.
Marin lýddi hugtikin á lagið.
4. Og so fór at kava – og so var træið skrýtt,
flykrur løgdust lið um lið á greinar;
hvítar vóru gøturnar, fløtulendið hvítt,
hvítar túgvur, hvítir allir steinar.
5. Fuglar komu flúgvandi, bóru bond og fløgg,
tað var sum tað átti – alt í lagi –
eisini so bóru teir so fjálg og vøkur pløgg,
sum teir løgdu varliga um træið.
6. Marin lá og droymdi, men vaknaði av tí,
mánin lýsti gylt á kinn og enni;
tá fór hon at smílast, tí brosandi og blíð
har sat mamman framman fyri henni.


text:
Góður september mánaði í mun til varandi orku
Vinna09-10-2019 - 19:51 - Jóanis Albert Nielsen
Elframleiðslan í 3. ársfjórðingi 2019
Váta veðrið í september royndist væl í mun til varandi orku. Samanlagt vórðu 50,1 prosent av samlaðu framleiðsluni í september framleidd úr vatni og vindi. Í september í fjør var talið 46,2 prosent.
Vatnorkuframleiðslan var heili 25 prosent hægri í september í ár í mun til september í fjør. Tilsamans framleiddu vatnverkini hjá SEV 11,3 Gigawatt tímar. Miðal vatnframleiðsla í september er annars 10 GWt. Eisini vindúrtøkan var betri í september í ár, t.e. 5,3 GWt í mun til 4,9 GWt í fjør. Miðal úrtøka fyri september er vanliga 5 GWt. Elframleiðsla úr olju var 16,4 GWt, sum er á sama støði sum í september í fjør.
Góða summarið og brek á myllum í Neshaga síggjast aftur í tølunum
Góðu tølini fyri september eru tó ikki galdandi fyri árið sum heild. Higartil í ár hevur býtið millum varandi orku og olju verið ávikavist 38 prosent og 62 prosent av samlaðu elframleiðsluni. Býtið millum vatn og vind var ávikavist 24 prosent vatnorka og 14 prosent vindorka.
Serliga er tað elframleiðslan úr vindorku, sum er minkað í mun til sama tíðarskeið í fjør. 2018 var higartil besta árið til úrtøkuna av vindorku, og afturgongdin higartil í ár hevur verið góð 14 prosent, meðan afturgongdin fyri vatnorkuframleiðsluna var góð 3 prosent.
Varandi orkukeldur er óstøðugar orkukeldur, og tí er natúrligt, at úrtøkan úr varandi orkukeldum sveiggjar frá ári til ár. Tað sveiggjar bókstaviliga í mun til veður og vind, og avbera góða summarveðrið, ávirkaði sjálvsagt úrtøkuna av vatnorku og vindorku.
- Tó er hetta ikki einasta orsøkin til, at úrtøkan serliga úr vindi er minkað, sigur Heri Mortensen, deildarstjóri fyri elframleiðsluna hjá SEV. Ólag hevur verið á tveimum myllum í Neshaga og serliga var tað tað eina brekið, sum tók langa tíð at umvæla. Tá ein mylla stendur still vegna brek, fer vindurin fyri skeytið, og tað sæst aftur í framleiðslutølunum.
Eftirspurningurin eftir elorku veksur støðugt
Vøksturin í eftirspuringinum eftir elorku heldur fram, og elframleiðslan við endan av triðja ársfjórðingi í ár lá 10 prosent hægri enn sama tíðarskeið í fjør. Higartil í ár eru framleiddir 277 GWt í mun til 252 GWt sama tíðarskeið í fjør.
Til samanberingar kann sigast, at fyri 10 árum síðan vórðu framleiddir 201 GWt sama tíðarskeið, og fyri 20 árum síðan var talið 146 GWt, t.e. nærum 100 prosents vøkstur í 20 ár.


text:
SKAPANARGUDSTÆNASTA Í GJÓNNI VIÐ GJÓGV
Hetta er triðja árið á rað at skipað hevur verðið fyri hesi serligu gudstænastu. Hini bæði árini hevur undirtøkan verið framúr góð, og veðrið hevur verið til vildar. Tað sama má sigast um undirtøkuna og veðrið í ár.
Sum nakað nýtt í ár ringdi kirkjuklokkan, meðan prestur varð skjútsaður inn í Gjónna.
Eiðis ljómfelag við øðrum spældi undir gudstænastuni undir leiðslu av Oddi Hentze, m. a. inn- og útgangsspæl (præ- og postludium).
Umframt til felagssálmasangin sang Felagskór (Vestmanna sangkór og Eystanljóð), stjórnað av Benjamin Gaasedal, eisini ein sang og ein sálm undir gudstænastuni. Harafturat sang Elsa Súsanna Dalsgarð, alt-solo, einsong.
Urguleikari varð Gudmund Mortensen, dómorganistur í Havnar kirkju – dómkirkjuni.
Emil Olsen, sóknarprestur í Eiðis prestagjaldi, sum Gjáar sókn eisini er ein partur av, var liturgur og helt prædikuna.
Fjøld av fólki hevði leitað sær til Gjáar, og stúgvandi fult av fólki var til gudstænastuna. Veðrið var til vildar, og øll sóu út til at vera bæði glað og væl nøgd. Ein væleydnað løta.
Gudstænastan verður sjónvarpað 15. sunnudag eftir tríeindardag hin 9. september.
Viðmerking: Tó at skapanarsunnudagurin (grøni sunnudagurin, har dentur verður lagdur á náttúru og umhvørvi) í Hini føroysku fólkakirkjuni er settur at vera fyrsta sunnudag í september mánaði, varð kortini hildið hóskandi at halda hesa gudstænastu sum eina skapanargudstænastu, við tað at hon varð hildin í náttúrunnar katedrali – Gjónni við Gjógv.
Sálmar: 25 – 29 // 1 (sum sálmvers eftir ápostólsku signingina – øll versini) – 669 – 403.
Inngangskollekt
Latum okkum øll biðja!
Harra, vár Guð, himmalski faðir, tú, sum skapað hevur allar lutir, himmal og jørð, havið og alt, sum í teimum er, alt tað, sum livir og andar á foldum, og í veldi tínum heldur øllum livandi og alheiminum uppi. Vit biðja teg, tú, sum hevur sett okkum at umsita náttúruna og allar gávur tínar, hjálp okkum at kenna ábyrgd fyri hvør øðrum og øllum skapanarverki tínum, so at vit umsita gávur tínar rætt, og ikki í sjálvsøkni, egingirnd og havisjúku misbrúka og oyðileggja tað, sum tú hevur skapað, men fara væl um náttúruna og umsita hana á skynsaman hátt til gagns fyri øll menniskju og alt livandi, djór og allan vøkstur fyri einborna son tín, Jesus Krist, váran Harra, sum við tær livir og ræður í einleika heilaga andans, ein sannur Guð um aldur og ævir allar! Amen.
Prædika: Lít á Guðs umsorgan.
Tekstir: Sl. 8,2 og 4-10; Matt. 6,25-34.
Í navni faðirsins og sonarins og heilaga andans. Amen.
“Hvat merkir tað at hava ein Guð, ella hvat er Guð?” spyr trúbótarmaðurin, Martin Luther, í stóru lærubók síni, og hann gevur sjálvur svarið:”Ein Guð merkir ella nevna vit hann, sum vit vænta okkum alt gott frá, og sum vit kunnu venda okkum til og søkja skjól hjá í allari neyð.”
Og í prædikutekstinum heitir Jesus á okkum um ikki at stúra fyri okkara jarðiska lívi, men heldur líta á Guðs kærleika og umsorgan.
“Hyggið at himmalsins fuglum,” sigur hann, “Gevið tykkum far um liljurnar á markini. Legg tó til merkis, hvussu Guð hevur umsorgan fyri skapanarverki sínum. Eru tit ikki mikið meir verdir enn fuglar, liljur og grasið á markini, sum bert stendur eina stutta tíð og so følnar? Tá ið nú Guð soleiðis klæðir grasið, man hann tá ikki mikið meir klæða tykkum, tit fátrúnu?”
Men beinanvegin er okkurt í okkum, sum mótmælir. Er hetta ikki ábyrgdarleyst? Er so einki annað at gera enn at lata Guð syrgja fyri okkum og annars ganga um sum letingar? Soleiðis hevur onkur skilt hesi orðini, sum maðurn, ið var komin til umvendingar, og við sínum sterka álitið á Guðs umsorgan setti døgurðapottin út í túnið, tí at Guð vildi syrgja fyri restini.
So ótrúligt, tað ljóðar, er hetta ein sonn søga um ein annars vanligan mann. Hetta var sjálvandi ein stór misskiljing og gekk sjálvsagt ikki. Men soleiðis kann tað eisini henda ta fyrstu tíðina í eini østari veking, sum er farin av kós, at menniskju læsa seg føst í ávísum skriftstøðum – rivin úr samanhanginum.
Øðrvísi var við honum, sum arbeiddi í urtagarði sínum. Presturin kom framvið, heilsaði uppá mannin og segði:”Várharra hevur ríkiliga vælsigna teg við einum vøkrum urtagarði.” Maðurin svaraði:”Tá skuldu tygum sæð garðin, tá ið Várharra var einsamallur um hann!”
Vit skulu sjálvandi gera okkara gerning. Rætt er tað, at Guð hevur umsorgan fyri okkum, men vit eru eisini sett til at hava umsorgan fyri tí, sum Guð hevur litið okkum til, sum vit lesa í einum finskum versi:
Guð gevur bøin, men ikki plógvini;
Guð gevur okkum kelduna, men ikki ílatið;
Ein og hvør á hesum foldum
má sjálvur spinna við egnari hond,
sjálvur hugsa við egnum høvdi
og sjálvur skapa.
Kortini koma vit ikki uttan um hesi orðini:”Stúrið ikki fyri lívi tykkara! Stúrið ikki fyri degnum í morgin!”
Vit mugu viðganga, at tað ljóðar sum ein dreymur: eitt lív uttan stúran og ótta. Tað er so rótfest í okkum menniskjum at spyrja, hvussu tað nú man fara at gangast við hesum og hasum. Mangt er at hugsa um. Og alt eftir hvørjum umstøðum vit liva undir, kunnu spurningar koma, eitt nú:”Hvussu verður við arbeiðinum, inntøkuni? Hvussu við heimssamfelagnum? Yvirganginum? Yvirupphitingin av jørðini? Dálkingini? Matinum? Heilsuni? Samfelagsbúskapinum?
Vit verða í fjølmiðlunum fóðrað bæði við einum og øðrum, sum, í hvussu so er hjá summum, skapar stúran og ótta og hjá øðrum eina ávísa órógv.
Ella tá ið menn fara til bjarga ella á fjall í brattlendi har illgongt er. Hvussu man fara at gangast? Koma allir heilskapaðir heimaftur? Ella tá ið menn fóru til til skips og til útróðrar eisini hiðani úr Gjónni, serliga fyrr, tá ið førini ikki høvdu teir hentleikar sum nú. Mundi tá ikki stúranin somuleiðis bylgjast mongum í barmi, og bøn verða send upp til Guðs um at alt mátti vignast væl, og at teir máttu koma heimaftur í øllum góðum?
Tað vóru teir, ið fórust í hesum yrki ella ikki komu afturíaftur, sum eisini Gjáar søga veit frá at siga, og sum Anne Mette prestur nam við í prædiku síni her í fjør.
Tí skal sigast, at Jesus ikki ber okkum hesi orð um ikki at stúra, tí at einki er at stúra fyri, ei heldur fyri at vit kunnu vera líkasæl og einki leggja í at vera nærløgd, við ídni vinna til lívsins uppihald og gera okkara samfelagsskyldu.
Sjálvandi skulu vit hava umsorgan fyri tí, sum er litið okkum til. Teir fuglar, sum Jesus vísir okkum á, hava so sanniliga eisini sítt arbeiði. Sjálvt um teir hvørki sáa ella heysta ella bera saman í løður ella gera annað arbeiði, eins og vit menniskju, so mugu teir kortini breiða út veingir sínar og leita sær føði.
Skilt á henda hátt tekur Guð ikki stúranina og óttan frá okkum. Tað kunnu vera ymiskar skyldur og uppgávur í dagliga yrki okkara, sum kunnu fáa okkum í døpurhuga og valda høvuðbrýggj. Og tað má vist soleiðis vera til tíðir, um nøkur ábyrgdarkensla er í okkum.
Vit kunnu siga, at kann vera at Guð ikki tekur alla stúran frá okkum, men hann kann taka frá okkum tað óttafullu stúranina, um vit kunnu kalla tað so. Tað stúran, sum læsir okkum føst, so at vit ongan glotta hóma og gerast virkislamd.
Og hetta eru ikki bara tóm orð, tí milliónir av menniskjum hava sannað, at tá ið ringast visti við, tá ið støðan var vanlukkulig, og ódnarstormarnir leikaðu og dundu ímóti lívshúsi teirra, so at tað ridlaði og var um at syndrast, tá var tó Guð teimum nær og gav teimum uppreisn, ljós og vón. Hann var teimum til troystar og veitti teimum linna.
Hetta sannaðu eisini mangir av forfedrum okkara. Tí leitaðu teir til hansara – eisini tá ið vanlagnan rakti. Hann er altíð til staðar við kærleika, hjálp og umsorgan, eisini tá ið vit hava ilt við at síggja tað, og hann tykist fjaldur fyri okkum.
Tá ið sluppirnar, Nólsoyggin (Nólsoy) og Neptun, fórust í 1934, skrivaði fyrrverandi sýslumaðurin í Vestmanna, Gunnar Dahl-Olsen, hesi orðini:”Eingin rætti teimum hond á deyðastund. Eingin móðurhond streyk soninum yvir ennið. Eingin kysti tær blánaðu varrar ........Havið hevur fevnt teir........” (Dimmalætting 29.05.1984).
Men vit kunnu tó leggja afturat hesum orðunum hjá Gunnari Dahl-Olsen:”Um eingin menniskja rætti teimum hond á deyðastund, so gjørdi Guð tað. Um eingin móðurhond streyk soninum yvir ennið, so gjørdi Guð tað. Um eingin menniskja kysti tær blánaðu varrar, so gjørdi Guð tað.”
Og Jákup Dahl, próstur, segði í eini prædiku, sum hann helt í hesum sama viðfangi:”Havdýpið hevur fevnt teir. Men vit leggja afturat: Guðs náðidýpi hevur fevnt teir. Væl er havdýpið stórt og djúpt; men Guðs náðidýpi er størri og djúpari........Tá ið sorgaraldurnar ganga síðar í hjartadýpinum, tá ið neyðar- og trongdarsjógvarnir bróta stórir á lívshavinum, tá kemur Jesus gangandi á vatninum og sigur:”Havið gott treyst, óttist ikki, tað eri eg.”” (Dimmalætting 29.05.1984).
Guðs náðiljós hvílir altíð á okkum og lýsir fyri okkum. Hann er altíð hjástaddur.
Guð vil gera okkum frí frá teimum óttafullu stúranum og hugsanum um alt tað, sum vit kortini ikki kunnu gera nakað við, tí at tað liggur í Guðs hond.
Í staðin vil Jesus hjálpa okkum til at venda hugi okkara at tí, sum vit veruliga kunnu gera nakað við hvør í sínum lagi. Hvør hevur sítt, sum hann ella hon kann hugsa um, har ímillum at fara væl um skapanarverkið, so at vit ikki í egingernd og havisjúku við løtuvinningi fyri eyga oyðileggja allan vøkstur og lív í náttúruni, men fara væl um tað tilfeingi, sum er litið okkum til – bæði á sjógvi og á landi.
Her hava vit eina felags ábyrgd og kunnu ikki umbera okkum og siga:”Eg megni, ella vit megna so lítið, vit eru so fáment, at tað ger hvørki frá ella til, hvat ið vit gera. Tað ger ongan mun, tí er ikki neyðugt hjá okkum at gera nakað. Latið tey størru londini fáast við slíkt. Tey hava størri ávirkan.”
Hetta er ókristiligur hugsanarháttur, tí at tað er ein partur av kristnu lívsvirðunum at fara væl um skapanarverkið. At háða og niðra henda gerning í tí smáa hoyrir ongastaðni heima. Tað byrjar jú við hinum einstaka. Tað snýr seg um rættan hugburð, og saman við øðrum kunnu vit útinna nógv.
Vit hava fingið skapanarverkið til láns frá Skapara okkara, og tað skal latast komandi ættarliðum – vónandi í liviligum standi.
Og so skulu vit ikki hoyra hesi orðini um ikki at stúra sum eini harraboð, og so kenna tað sum stein oman á byrðu, at um vit stúra, eru vit ikki Guðs børn. Men vit skulu heldur hoyra hesi orðini sum eini gleðiboð. Ein er, sum eg altíð kann koma til við øllum tí, sum bylgist í mær, sum Pætur ápostul sigur:”Kastið alla sorg tykkara á hann (Guð); tí at hann hevur umsorgan fyri tykkum.” (1. Pæt. 5,7).
Martin Luther segði einaferð:”Eg havi ein prædikant, sum eg haldi meira av enn nøkrum øðrum prædikanti: tað er mín lítli og tami bringureyði, sum prædikar fyri mær hvønn dag. Eg leggi nakrar breyðmolar í vindeygakarmin, serliga um náttina. Hann kemur til vindeyga, tá ið hann vil hava mat, og fær sær so mikið, sum honum tørvar. Síðani flýgur hann upp í eitt træ nærhendis, lyftir upp rødd sína til Guðs og syngur sín lovsong í tøkk, stingur síðani lítla nev sítt undir veingin, sovnar og svevur sín søta svøvn og letur morgindagin syrgja fyri sær sjálvum, tí hvør dagur hevur nóg mikið í síni plágu. Mín bringureyði er tann besti prædikanturin, eg havi á foldum. Hann lítur á Guð og væntar alt gott frá honum, og tekstur hansara er:“Himmalski faðir tykkara veit, at tykkum tarvast alt slíkt.””
Æraður veri faðirin og sonurin og heilagi andin, sum tað var í upphavi, so nú og altíð, og um allar ævir! Amen.
Heilagi faðir! Vit takka tær fyri títt heilaga orð. Orð títt er sannleiki. Lat tað lýsa okkum vegin til sannleika og sælu! Amen.
Kirkjubøn við faðirvár
Latum okkum øll biðja!
Lovaður veri tú, heilagi, ævigi, alvaldi Guð og faðir, alheimsins skapari, fyri alt skapanarverk títt.
Vit takka tær fyri allar gávur tínar; fyri vakurleikan og undursemi í handaverki tínum; fyri jørð, hav og himmal; fyri hin æviga heimin, sum streymar ígjøgnum henda heim; fyri spírandi plantur og allan vøkstur; fyri alskyns djór og himmalsins fuglar; fyri føði og skjól; fyri son tín, sum tú sendi til tess at endurreisa alheimin og endurskapa mynd tína í okkum.
Vit viðganga fyri tær, at vit ikki virða gávur tínar, sum vit áttu. Vit fara av leið og eru vilja tínum ólýðin. Vit svíkja teg og ta ábyrgd, tú hevur givið okkum at varða um náttúruna og alt tað, sum tú hevur skapað. Vit hava í sjálvsøkni og við løtuvinningi fyri eyga misrøkt skapanarverk títt og hava dálkað land, luft og hav.
Tí biðja vit teg, miskunnsami faðir, fyrigev okkum misgerðir okkara og ver okkum náðigur.
Vit biðja fyri teimum felagsskapum og einstaklingum, sum stríðast fyri at avmarka dálking og aðra oyðilegging av tí skapanarverki, sum á tíðarinnar morgni var reint og fullkomið.
Vit biðja fyri heimsins leiðarum, gev teimum vísdóm og umhugsni, fyrilit og mót til at varða um jørðina og alt livandi, plantur og allan vøkstur, menniskju og djór. Gev teimum og okkum øllum at hugsa um komandi ættarlið.
Hjálp okkum at síggja skapanarverkið sum tína ogn, ið er latin okkum til láns – eitt lán, vit einaferð skulu lata eftirkomarum okkara.
Gev kirkju tíni mót og megi til at tala at, har ið órættur og egingirnd valda alheiminum at skaða.
Vit biðja teg at dagur má koma, tá ið virðingin og ærufryktin fyri øllum tí skapaða verður ein natúrligur partur av allari mannahugsan og atferð.
Tí at himnarnir boða skaparans dýrd; jørðin boðar almátt Guðs; havið boðar mekt og mæti Harrans; og hvør likamligur og andligur skapningur boðar stórleika Guðs um aldur og ævir allar!
Faðir vár, tú sum er í himlunum.............................................................................................Amen!
Útgangskollekt
Latum okkum øll biðja!
Harra, vár Guð, himmalski faðir, tú, sum vælsignar arbeiði okkara og gevur okkum dagligt breyð. Vit biðja teg, vek upp hjørtu okkara við heilaga anda tínum, so at vit ikki í sjálvgóðsku bert hugsa um eginvinning, men við gleði og gávumildni geva øðrum menniskjum lut í tí, sum tú vælsignar okkum við, og soleiðis roynast trúgvir húshaldarar yvir tínum margfaldu gávum, fyri einborna son tín, Jesus Krist, váran Harra, sum við tær livir og ræður í einleika heilaga andans, ein sannur Gud um aldur og ævir allar! Amen.


text:
##med2##
H71 framdi eitt gott altjóða avrik ígjár við at vinna 25-24 á Maribor úr Slovenia í tí fyrra av tveimum Challenge Cup dystum. Hesin dysturin taldi sum heimadystur.
Seinni dysturin verður í høllini á Hálsi í Havn sunnukvøldið klokkan 19. Tekniskt hevur Maribor heimadyst tá. Vinnur Maribor 24-23 fer Maribor víðari við flest málum á útivølli. Vinnur Maribor 26-25, og tað er samlað javnt 50-50 fer H71 víðari við flest málum á útivølli.
Við til søguna hoyrir, at H71 eitt skiftið var á odda 23-16, men tíverri megnaði H71 ikki at vinna ein størri sigur enn ein eittmálssigur, men tað skal ikki taka frá H71, at tað var vorðið sum bragd at vinna á einum liði úr einari sterkari hondbóltsstjóð sum Slovenia.
H71 – RK Maribor Branik 25-24 (11-12)
H71 málskjúttar: Peter Krogh 6, Vilhelm Poulsen 5, Pætur Mikkjalsson 5, Leivur Mortensen 3, Pauli Mittún 2, Hans Kári Hansen 1, Hilmar Leon Jakobsen 1, Rúni Vest Højgaard 1 og Pætur Thomsen 1.
Á hesari ljóðfíluni ber til at hoyra frá FM1:
1) Hoyr hvussu tað ljóðaði á FM1 tá frásøgumaðurin hjá FM1, hondbóltsserfrøðingurin, Sjúrður H. Hoydal segði frá spennandi dystarendanum. H71-legendan, Halgir Dahl Olesen var viðmerkjari til dystarfrásøgnina.
2) Hoyr samrøðuna Sjúrður H. Hoydal gjørdi við Ára E. Dam.
3) Hoyr samrøðuna Sjúrður H. Hoydal gjørdi við Peter Krogh.
4) Hoyr samrøðuna Sjúrður H. Hoydal gjørdi við 17 ára gamla Paula Mittún.
5) Hoyr samrøðuna Sjúrður H. Hoydal gjørdi við Rúna Vest Højgaard.
6) Hoyr Sjúrð H. Hoydal og Halgir Dahl Olesen taka saman góða avrikið hjá H71.
Menn eru glaðir fyri at vinna ein altjóða dyst, men iðranin er, at sigurin ikki gjørdist størri tá H71 eitt skiftið var á odda 23-16.


text:
Politiska afturljóðið í Kringvarpinum - nú málið er at lítisgera borgarligu samgonguna
Aftaná jagstranina av borgarligu samgonguni, vann andstøðan og KvF valið í 2015, tó sera tepurt.
So var mestsum borgarfriður. Sosialistiska samgongan var nærum ikki í skotmála, hóast har burdi verið hópurin at rivið í orsakað av innanhýsis hurlivasa, skeivum (ólógligum) avgerðum, lyftisbrotum, fatalari fíggjarstýring av almennum verkætlanum, almennan útreiðsluvøkstur uppá milliardina og so ikki at gloyma lógina um sjófeingi, sum bleiv eitt óseriøst partapolitiskt projekt, har einki varð framt av tí, sum serfrøðinganir mælti til. Lógin og avleiðingarn blivu ein hurlivasi, sum eingin vildi kennast við.
Veljarin gav tí samgonguni durafjórðingin 30. august. Neyvan bara tí at andstøðan hevði opinberað glarastu alternativini, men tí at sosialistiska miðlasamgongan rætt og slætt ikki var annað enn eitt fallerað búgv.
Doseringar
Nú vóru góð ráð dýr. Hvussu skuldi miðlaleikurin koma afturíaftur, nú borgarliga samgongan aftur sat við borðendan?
Høvið bleiv so uppskotið um nýggja fiskivinnulóggávu. Lagt varð fyri í Breddanum seinast í oktober, har serfrøðin í tilfeingisrentuni ”prógvaði”, at vinnan árliga stingur 1,2 mia kr í lumman, meðan landið/løntakararnir bara fáa molarnar, sum detta á gólvið.
Soleiðis hevur miðilin manipulerað við jøvnum doseringum farnu vikurnar, har illgresi er sátt um órætt og stuldur, nú vinnunevndin Løgtingsins viðger uppskotið um fiskivinnupolitikkin.
Sirkussið
D&V hevur heldur ikki ligið á lætu síðuni. Stórt sæð eingin samrøða er gjørd av sjónarmiðunum hjá samgongufólkum um broytingarnar í fiskivinnuuppskotinum. Uttan sjálvsagt frá onkrum samgongulimi, sum hevur víkjandi sjónarmið – og so frá onkrari novisu í samgonguni. Harafturímóti eru andstøðuumboð sjálvsagt sloppin framat skýggjunum at útleggja tekstin.
Men D&V hóskvøldið bar tó prísin. Sirkussið helt fram. Bita fyri bita varð fiskivinnuuppskotið niðursáplað.
Set-uppið, har fyrrverandi kampanjuleiðari Tjóðveldis við talvum fyrst ”avdúkaði” stuldurin frá fjøldini við tølum frá javnaðarbúskaparfrøðinginum, sum uttan spurningar útlegði tekstin.
Hyggjararnir fingu at vita, at partar av vinnuni sita á milliardum, sum er ogn alra.
Vinningsbýtið í 100millióna klassanum til nøkur fá, tí vinnan ikki er á uppboðssølu ella verður brandskattað av yvirnormalum vinningi?
Ongan lívsins skúla
At staðfesta ránið var formaðurin í Búskaparráðnum í essinum.
Hetta er starv, sum skal mynda óheftni, er treytað av drúgvum royndum og vísdómi og soleiðis kann fáa virðing millum manna. Formaðurin í búskaparráðnum kann so ikki breggja sær av hesum eyðkennum. Tað er sum kunnugt ikki alt, sum kann lesast millum permur.
Formaðurin gøllhelt um, at uppsølan er svarið.
Øll fiskivinnurættindir skulu seljast. Hettar er einasti mátin at áseta virðini uppá.
Hettar er reint politiskt postulát uttan nakað grundstøði yvirhøvur. Uppboðssøla av fiskrættindum letur seg ikki gera í praksis. Hevði uppboðssøluskipanin fatað um øll rættindi, vildi úrslitið blivið, at bert heilt fá reiðarí høvdu yvirlivað.
Bert tey ríku
Vinnararnir í hesi “marknaðarkapping” høvdu verið tey ríkastu, sum aftaná “kappingina” vildu ásett prísin á fiskivinnurættindunum. Uppboðssølan vildi snøgt sagt eisini niðurlagað miðspjaddu vinnuna í Føroyum.
Skipanin vildi tí verið óðamannaverk. Men sum kunnugt – ástøði millum permurnar við Excel-arkinum á skýggjanum er sera tølandi. Har krevst eingin lívsins skúli.
Einki annað land í heiminum hevur uppboðssøluskipan og ikki uttan orsøk. Kortini vil formaðurin í Búskaparráðnum, andstøðan (og KvF?) hava slíka í Føroyum. Alt bygt á politisk postulat – uttan nakrar referansur.
Í sendingini var eisini samanbering millum fiskivinnuna og oljuvinnuna. Hetta var snøgt sagt óseriøst.
Hví var eingin samanbering gjørd við fiskivinnuskipanirnar í okkara grannalondum? Svarið gevur seg sjálvt. So rakk KvF ikki endamálinum við sendingini?
Postuleringin
At stuðla undir politisku fatanina hjá búskaparfrøðinginum (og hjá KvF?) slapp stjórnmálafrøðingurin (valevni hjá Framsókn) skammleyst at postulera um, at vit vóru ávegis oligarki og at spurnartekin kann setast, um vit nú veruliga hava fólkaræði, og at tey sum sita við pengunum í síðsta enda fara at hava ræðið?
Eisini var uppáhaldið, at valdið nú verður flutt yvir á reiðarí´ini, sum fara at trýsta politiska myndugleikan til egnan vinning?
Soleiðis slapp stjórnmálafrøðingurin uttan nakran spurning at kriminalisera vinnuna.
Upp móti hesum politiska set-uppi sat einsamallur stjóri frá Varðanum - sum jú umboðaði oligarkarnar.
Hann svaraði eftir førimuni, og kom rímiliga væl undan.
Hinvegin, so var endamálið hjá miðlinum kortini rokkið. Einvegis ljós var varpað á “órættvísið”.
At viðgera skattlig viðurskifti og møguleikar at finna bestu javnvágina millum at hava eitt sterkt vinnulív og javnbjóðis góðar inntøkur til landið hevði ongan áhuga. Tað átti sjálvsagt at verið fokussið.
Málið var tí eittans. At lítisgera og sáa iva um lógaruppskotið um fiskivinnunýskipanina og soleiðis aktivt máa støðið undan uppskoti landsstýrisins.
Aftur deja-vu frá tíðini 2011 og 2015.
Bjarni Djurholm


text:
Myndina av Mariu Eide Petersen tók Rúni Brattaberg
Maria Eide Petersen (Maria Eide) (1894-1994) var úr Nólsoy. Hon tók læraraprógv á Føroya Læraraskúla í 1923. Árið eftir tók hon við lærarastarvi í Funningi og starvaðist har, til hon fór frá fyri aldur í 1959.
Í 1974 gav Maria Eide út bókina Konglar, í 1977 Rekar og í 1982 Snøklar. Allar eru tær frásagnir frá gerandisdegnum og her greiðir hon eisini frá um dans og dansisiðir, sum hon kennir til. Hóast Maria skrivar, at hon ikki dansaði so nógv sjálv, so var hon ein eyðkendur kvøðari við treystum máli. Hon dugdi nógv ymiskt, og er væl umboðað í bandasavninum bæði við kvæðum, sálmum og skjaldrum.
Í Snøklum skrivar hon soleiðis um at dans og kvøðing:
“Eitt er at kvøða, annað er at dansa og triðja at fáa dansin at ganga.
Hetta, at fáa dansin at ganga, haldi eg er viðføtt, tað kann ikki lærast. Tað er nakað “individuelt”, um eg so má siga. Summi eru so løtt, tað er, sum loft er undir teimum, tað er, sum nema tey ikki við gólvið. Aftur onnur eru so tung og stirvin, tað er, sum hevði tú ein klótuanga framman fyri tær-
Kráku líkar best á unga sín, og eg haldi, at nólsoyingar hava sera gott mál – klingandi sum málmur -. Fjalladun er einki í Nólsoy, men brimdunið er veldugt. Um hetta kann hava nakra ávirkan á røddina, veit eg ikki, men tað er møguligt”
Maria Eide savnaði og týddi eisini nógvar lestrar og teir komu út í bókunum Livandi vatn, 1972, Lívsins breyð, 1978 og Lívsins kelduvað, 1982
Maria Eide fekk M.A. Jacobsens virðislønina fyri yrkisbókmentir í 1978.
Keldur:
- Árni Dahl, Bókmentasøga I-III. Fannir, 1980-83.
- Føroyskir fólkaskúlalærarar 1870-1997. Ritstj. Niels Jákup Thomsen. BFL, 1998.
- Maria Eide Petersen, Snøklar, H. N. Jacobsens Bókahandil, 1982.


text:
Í langa tíð hava vit innrættað okkum við alskyns myrkum og djúpum litum, men nú skrúða vit niður og skifta farvukortið út við meira jarðarkendar litir.
Brúnt, beige, grátt og sartir pastel litir eru stóra rákið í 2019. Vit fara frá at hava innrættað býlið við alskyns litum, til nú at koma meira niður á jørðina við dempaðum og jarðarkendum litum.
##med2##
Vit hava skund sum ongantíð áður, og tí er nú fokus á at skapa okkum eitt heim, ið gevur okkum ró og hvíld tá vit koma heim. Kom niður á jørðina við at velja róligar litir í tí brúnliga farvuskalanum ella dempaðar pastell litir.
Tá alt er hektiskt og gongur so skjótt fyri seg uttanum okkum, er gott at koma heim til eitt róligt býli við avslappaðum huglagi. Tað er sjálvsagt púra individuelt, hvussu akkurát tú skapar ró heima hjá tær. Tað snýr seg um at finna teir møblar og litir, sum gera, at tú kanst kobla av, tá tú kemur heim.
##med3##
Sum heild er hetta árið, har vit flyta okkum frá sterkum og myrkum litum til meira dempaðar og jarðarkendar litir. Møblarnir verða tyngri, bleytari og meira fevnandi - við øðrum orðum koma vit meira niður á jørðina.


text:
Gott, at lærlingaskipanin verður styrkt og ment
2019-06-25 13:05
Vinnupolitikkur -
Tað er gott at frætta, at lærlingaskipanin nú verður styrkt og ment til tað betra. Hetta er gjørt í einari trípartasemju, sum landsstýrið, arbeiðsgevarar og fakfeløgini undirskrivaðu í gjár 24. juni í Vinnuhúsinum, um yrkisútbúgvingarøkið. Eitt nú er ætlanin at stytta skúlaskeiðið, títtari upptøka og hækking í stuðlinum til lærlingar.
Málið við hesum tiltakinum er at styrkja verandi skipan og fáa fleiri lærlingar á arbeiðsmarknaðin og skapa betri útbúgvingarmøguleikar.
Hetta er eisini júst nakað av innihaldinum í tí uppskoti, sum Sambandsflokkurin legði fyri løgtingið í seinastu tingsetuni, men tá fekst ikki undirtøka fyri tí.
Tí fegnast vit í Sambandsflokkinum um, at lærlingarskipanin nú verður stykrt og ment - til gagns fyri tey ungu, arbeiðsmarknaðin og samfelagið.
Bárður á Steig Nielsen
formaður í Sambandsflokkinum
RN


text:
Skúlafótbóltur og BankNordik hava undirskrivað avtalu, har BankNordik-samtakið verður høvuðsstuðul hjá nýggju spennandi fótbóltskappingini, Skúlafótbóltur, sum verður á fyrsta sinni í Føroyum í heyst.
Skúlafótbóltur er ein afturvendandi fótbóltskapping, sum verður skipað í Vági hvørt ár í heyst-, vetrar- og várhálvuni. Kappingin verður skipað í framúr góðu umstøðunum til fótbólt í Marghøllini og á Eiðinum í Vági – og allir fólkaskúlar og miðnámsskúlar í landinum eru hjartaliga vælkomnir til Skúlafótbólt í Vági.
“Skúlafótbóltur er eitt dygdargott og spennandi tilboð til føroyskar skúlanæmingar, har dentur verður lagdur á at bøta um heilsuna, eggja til rørslu og menna sosialu førleikarnar hjá teimum ungu. Og júst hesa samanrenning halda vit í BankNordik-samtakinum vera sera gagnliga”, sigur Árni Ellefsen, forstjóri í BankNordik, sum fegnast um nýggja samstarvið.
Kjarnuvirðini hjá Skúlafótbólti eru at leggja dent á heilsuna og rørsluna hjá tí einstaka og samstundis tryggja, at øll eru við. Og hetta eru virði, sum BankNordik tekur undir við og ynskir at taka ein virknan lut í at stuðla til frama fyri føroysk børn og ung og føroyska samfelagið sum heild.
Meiri fæsta at vita um fótbóltskappingina Skúlafótbóltur á www.skulafotboltur.fo
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Tætt samband við Guðs orð!
Lesiringar eru smáir óhátíðarligir bólkar av fólki, sum taka avgerð um at taka eitt skeið saman. Ein røð av skeiðum er til taks hjá Útbúgvingarnevndini.
Hvør bólkur tekur sjálvur avgerð um tíðarkarmin fyri lestrinum, meðan hann gjøgnumgongur skeiðstilfarið, sum hann fær. Á hesum skeiðum liggur denturin á at arbeiða saman. Tann besti næmingurin er ikki hann, ið fær hægstu próvtøl - tí her er ongin próvtøka - men tann næmingurin, sum fær mest burturúr og hjálpir hinum at gera tað sama. Skeiðini eru grundað á samráðing, samstarv og samvinnu og tænastu - ikki á framstig hjá tí einstaka ella kapping.
Hesin lestrarháttur hevur verið nýttur um allan heim til tess at hjálpa fólki at menna teirra andaliga lyndi, geva teimum eina djúpari fatan av sambandi teirra við Guð og í verki menna teirra tænastuevni.
Baha'i-samfelagið eggjar inniliga fólki til andaligan vøkstur, tí tað styrkir og stimbrar vælferðini í familjum og samfeløgum okkara.
Hevur tú ein bólk av vinfólki, sum tú vildi lisið saman við? Set teg í samband við Útbúgvingarnevndina til at fáa tilfar at byrja við - senda t-post
Fyrsta skeiðið í røðini: Grundanir yvir Lív Andans
Inniheldur:
At umhugsa Guðs orð
Bøn
Lív og deyði


text:
Sum áður víst á í greinini: “Við íløgum nú verður avkastið stórt í framtíðini”, so hava kommunurnar um alt landið, sambært Hagstovuni, játtað ein starvsfólka-tíma færri í miðal um vikuna til hvørt barn seinastu 10 árini á dagstovnum í Føroyum.
Hvønn týdning hevur EIN tími?
Fyri ein dagstovn verða starvsfólkatímar vanliga játtaðir í mun til talið av børnum á stovninum. Fyri ein vanligan dagstovn við umleið 80 børnum merkir tað, at tvey til trý starvsfólk í tímum eru spard burtur í miðal hesi 10 árini.
Hetta merkir sjálvsagt, at tað eru færri tímar til verandi starvsfólk. Færri tímar merkir slakari fyrireiking, torførari verður at “dekka” skemaði við starvsfólkum, og tí verða tey eisini meira einsamøll við børnum í alsamt fleiri tímar av arbeiðsdegnum.
Hetta ber sjálvsagt ikki til. Barnsins vælferð má ikki verða spard soleiðis.
Játtanarlykil
Føroya Pedagogfelag hevur leingi víst á tørvin á einum játtanarlykli. Tað er neyðugt at kunna staðfesta hvussu nógv tíð hvørt einkult barn hevur krav á at fáa. Tað hevði stuðlað uppundir tryggari viðurskifti hjá starvsfólkum, men so sanniliga eisini grundleggjandi styrkt um trygdina og góðskuna hjá hvørjum einkultum barni.
Uttan greitt ásetta TÍÐ ber ikki til at skipa eitt trygt, mennandi og barnavinarligt umhvørvi.
Tølini omanfyri undra okkum í Føroya Pedagogfelag. Stovnar boða frá teprum játtanum, har tað ikki er rúm fyri sáttmálaásettu fyrireikingartíðini hjá starvsfólkum til dagliga virksemi. Eitt annars klokkuklárt krav í semjuni frá 2012.
Um nakað, so eru uppgávurnar seinastu 10 árini á stovnunum einans blivnar fleiri, meira fjøltáttaðar, og torførari at loysa. Til dømis kann nevnast broytingarnar á kommunala økinum í 2006, tá børn við serligum tørvi vórðu løgd út til kommunurnar at umsita, tó uttan at tað sýnast sum um, at hægri játtan hevur fylgt teimum broytingunum til starvsfólkaøkið.
Niðurstøðan Pedagofelagið tí kemur til er, at dagstovnaøkið er niðurraðfest síðstu 10 árini.
Hetta meðan kommunukassarnir standa til at bresta.
Tíðin er komin hjá kommunalum politikkarum at geva børnum í okkara landi hægri raðfesting. Um øll børn skulu hava bestu møguleikar at mennast, so er neyðugt at raðfesta góðar og tíðarhóskandi dagstovnar, og geva børnunum minst EIN tíma meira um vikuna – heldur enn ein tíma minni.


text:
Seinastu tíðina hevur samskiftið verið millum Kommunala Arbeiðsgevarafelagið og Føroya Pedagogfelag, um flokking av størvum hjá eindarleiðarum. Talan er um størvini í Tórshavnar Kommunu. Partarnir eru ikki komnir til nakra semju um størvini, hóast fleiri møguleikar hava verið uppi at venda. Nú verða størvini lýst leys og setir Tórshavnar Kommuna eindarleiðarar í starv, hóast ongin semja er um flokking. Í … Continue reading Námsfrøði er ikki tilboðsvøra
Hevur Jenis onga ætlan at styrkja førleikarnar á dagstovnum?
Í fyrispurningi til Jenis av Rana, landstýrismann, hevur Jóhannis Joensen, tinglimur, spurt landsstýrismannin, hvørjar ítøkiligar ætlanir landsstýrismaðurin hevur, viðvíkjandi málundirvísing fyri fremmandmælt børn á dagstovnum og í skúlunum. Í skrivliga svarinum til Jóhannis, hevur landsstýrismaðurin útgreinað sínar ætlanir. Pedagogfelagið harmast um svarið. Í svarinum nevnir Jenis einki um ætlanirnar fyri dagstovnarnar. Harafturímóti er ætlanin at … Continue reading Hevur Jenis onga ætlan at styrkja førleikarnar á dagstovnum?
Taka ikki undir við eindarleiðslu
Føroya Pedagogfelag skal gera tað púra greitt. Pedagogfelagið tekur ikki undir við ætlanunum hjá Tórshavnar Kommunu at skipa eindarleiðslur á dagstovnaøkinum, hóast Gunnvør Balle hevur miðlað hetta. Hetta eru eisini boðini kommunan hevur fingið frá felagnum, tá ið felagið er blivið kunnað um ætlanirnar hjá kommununi. Pedagogfelagið hevur ongantíð fingið nakra skrivliga kunning um ætlanina, … Continue reading Taka ikki undir við eindarleiðslu
Ein rættleiðing til millum onnur Annfinn Brekkstein
Havi frætt, at limir og ávísur politikkari halda, at Føroya Pedagogfelag hevur blástemplað ella góðkent ætlanirnar hjá Tórshavnar býráð, um nýggjan økisleiðslubygnað fyri Dagstovnaøkið í kommununi. Hetta er ikki rætt, vit eru tó kunnað um ætlanirnar og hava greitt umsitingini í kommununi frá okkara hugsan. Og bara fyri at gera tað greitt. Nei, Pedagogfelagið hevur … Continue reading Ein rættleiðing til millum onnur Annfinn Brekkstein
Tá leiðsla er spjadd út ymsastaðni í dagstovninum
Í hesum tíðum eru avbjóðingar við leiðslu orsakað av at kompleksiteturin veksur alsamt í okkara organisatiónum og vesturlendsku samfeløgum. Hetta er eisini galdandi innan dagstovnaøkið í Føroyum. Vit hava tí tørv á at finna eina aðra allýsing av leiðslu. Í hesi grein greiða Turið Helen Winther Joensen og Jóhannes Miðskarð frá hvussu professarin James Spillane … Continue reading Tá leiðsla er spjadd út ymsastaðni í dagstovninum
Ásetið minstamark nú!
Føroya Pedagogfelag heitir á politisku flokkarnar um, at raðfesta eina lógarbroyting í dagstovnalógini soleiðis, at børn á dagstovnum verða tryggjað eitt minstamark av tímum. Hetta skal tryggja eina gjøgnumskygda skipan, har námsfrøðiliga góðskan og umsorganin fyri barninum, ikki kann verða niðurraðfest. Fíggjarjáttan til leiðslu, vikarar, reingerð og líknandi eigur ikki at ávirka tímajáttanina til børnini. Føroya … Continue reading Ásetið minstamark nú!
Eru kommunurnar brynjaðar til styttri skúladag?
Nú tað er samtykt at føroysk skúlabørn við byrjan av komandi skúlaárið kunnu koma at hava 2 tímar styttri skúlagongd um vikuna, skapar hetta ringvirkningar runt í samfelagnum. Eitt stað sum heilt víst kemur at verða ávirka, og sum limir okkara kunnu koma at merkja, er á frítíðarskúlaøkinum, t.e. tey tilboð ið eru aftaná skúlatíð … Continue reading Eru kommunurnar brynjaðar til styttri skúladag?
Fyrireikingartíð og eftirútbúgving hjá starvsfólkum í dagstovnum í Chicago
Í einum dagstovni í Føroyum eru vanliga ein til tveir ráðleggingardagar um árið. Síðani kunnu einstøk starvsfólk í Føroyum gera avtalu um at sleppa á skeið ella eftirútbúgving antin við løn, og/ella í arbeiðstíð. Í 2017 vitjaði eg á trimum dagstovnum í Chicago har tey skipa seg sindur øðrvísi. Í teimum trimum dagstovnunum var ein … Continue reading Fyrireikingartíð og eftirútbúgving hjá starvsfólkum í dagstovnum í Chicago
Styrki frítíðarskúlarnar
Nú politikarar í løgtinginum kjakast um at lækka tímatalið hjá føroysku fólkaskúlanæmingunum, so er tað eitt gott høvi at kjakast um at styrkja frítíðarskúlatilboðini. Tað verða har børnini fara teir færri tímarnar tey verða í skúla. Skapanarevni og sosialu tiltøkini mynda gerandisdagin á frítíðarskúlum og hevði tað sjálvsagt komið væl við at styrkt hetta tilboðið. … Continue reading Styrki frítíðarskúlarnar
Vandi á dagstovnaøkinum
Týðandi stig mugu takast fyri at bøta um arbeiðsorkuna hjá starvsfólkum á dagstovnum Manglandi stovnspláss eru nú frammi í miðlunum. Serliga eru trupulleikar í Tórshavn, har fólkavøkstur setur stórt trýst á kommunalu myndugleikarnar at útvega nøktandi karmar. Trupulleikin er tó nógv størri enn bara at útvega karmar at seta børnini inn í. Leingi hava vit … Continue reading Vandi á dagstovnaøkinum


text:
Evnið á Heysttinginum er oljuprísurin.
Røðarar á heysttinginum verða Richard Hardman og Magni Laksáfoss. Richard Hardman er nevndarlimur í Atlantic Petroleum UK Ltd. og hevur 35 ára royndir í at leita eftir kolvetni í Norðsjónum. Magni Laksáfoss er búðskaparfrøðingur og fyrrverandi landsstýrismaður í fíggjarmálum.
Oljuprísurin er nógv hækkaður tey seinastu árini, og tað hevur verið nógv tosað um, hvat vit kunnu vænta okkum av oljuprísinum í framtíðini, og hvørjar avleiðingar av einum høgum oljuprísi kunnu vera. Við støði í teirra fakligu bakgrund og royndum, fara Richard Hardman og Magni Laksáfoss at gera sínar metingar av, hvat vit kunnu vænta okkum av oljuprísinum í framtíðini.
Heysttingið verður týskvøldið 16. september 2008 kl. 19.00 á Hotel Føroyum. Limir í Oljutinginum skulu boða frá luttøku í seinasta lagi 15. september
í Vinnuhúsinum á telefon 309900 ella umvegis teldupost: industry@industry.fo


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Tú pellar! Bjartur og Bjørt
Tak niður
Pellararnir hesaferð eru Bjartur Nolsøe og Bjørt Samuelsen, sum bæði hava tvær søgur við sær í útvarpsstovuna, harav onnur er sonn, meðan tey pella í hinari.
Hevur Bjørt læst seg úti av hotelkamarinum, bert ílatin eitt handklæði, ella hevur hon boðið Jens Stoltenberg til ein dekkamunn?
Og hevur Bjartur sitið uttanfyri stadion í London, tí atgongumerkið til fótbóltsdystin ikki var í ordan, ella hevur hann verið á skaðastovuni tríggjar ferðir innan eitt 18 daga tíðarskeið?
Sí eisini


text:
Í gjár vunnu Føroyar við heili 17 málum á Bulgaria. U17-kvinnurnar spældu ein góðan dyst á øllum økjum, har bert teir seinastu 10-12 minuttirnir av fyrra hálvleiki vóru minni góðir.
Les eisini: Føroyar settu Bulgaria so dyggiliga uppá pláss
Føroyar eru eftir tveir dystir á 2. plássi við tveimum stigum. Serbia, sum okkara taptu 30-26 fyri í fyrsta dystinum, hava fýra stig fyri tveir dystir. Ukraina, ið bert hevur leikt ein dyst, hevur eisini tvey stig. Tað er helst, og vónandi, júst Ukraina, ið Føroyar koma at kappast við í bólki A. Nógv bendir á, at sterka Serbia fer at vinna bólkin, men tað er púra opið um hitt hálvfinaluplássið.
Grikkaland tapti leygardagin við einum málið fyri Ukraina. Í dag leiktu grisku genturnar imóti Serbia og skoraðu bert 13 mál í ellivu-máls ósigrinum. Tilsamans hevur Grikkaland bert 31 mál í tveimum dystum, men í dag skal liðið, ið fylgdi væl við Serbia í 1. hálvleiki, royna at fáa síni fyrstu stig. Serbia og Ukraina hittast seinni í dag.
(Sára Sigrunardóttir skorar her ímóti Bulgaria - Mynd: W17ehfgeohandball)
Um Føroyar skulu gera sær vónir um at koma víðari, so skal dysturin í morgun allarhelst vinnast. Harvið verður sett upp til eina møguliga finalu um 2. plássi ímóti Ukraina hósdagin. Føroyska liðið hevur víst styrki tveir teir fyrstu dystirnar; Elsa Egholm og Jana Mittún í bakketuni síggja t.d. sera sterkar út, og hava verið kosnar til dagsins leikara í hvør sínum dysti. Málverjarnir taka væl frá, og saman við verjuni burdi verið møguligt at gjørt tað stríggið fyri málfátøku grikkarnar.
Dysturin byrjar klokkan 11.00 føroyska tíð, og hann kann stoymast á ehftv og her
Føroyar skulu royna at halda fast um 2. plássið
Grikkaland er mótstøðuliðið hjá føroysku U17-kvinnunum í Tibilisi seint fyrrpartin.
Lív Bentsdóttir Zachariasen (27) og Elsa Egholm (2) vóru vælleikandi í gjáramorgunin. Í dag boðar ein nýggj og truplari avbjóðin - Mynd: w17ehf.geohandball
Í gjár vunnu Føroyar við heili 17 málum á Bulgaria. U17-kvinnurnar spældu ein góðan dyst á øllum økjum, har bert teir seinastu 10-12 minuttirnir av fyrra hálvleiki vóru minni góðir.


text:
Brúgvin (94) - 18. juni 2018
Sending um Runavíkar Kommunu: Gongutúrur fyri dementum og avvarandi, Cruiseskip vitjar Runavík og Matstovan á Hotel Runavík.
Hesaferð tosa vit fyrst við Unn Justinussen frá Roðanum um gongutúr fyri dementum og avvarandi hóskvøldið 21. juni.
Rannvá Troest tosar um at fyrsta cruiseskipið í ár kemur á Runavík leygardagin 23. juni
og ringt verður eisini til Sveinbjørn Kvilt á Matstovuni á Hotel Runavík.
Sølvi Reinert Hansen og Bárður Højgaard leggja til rættis.
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Mest lisið í farnu viku
Vit á R7 gita: Hendan ferjan skal sigla við farminum, um Skopunarfjørð
Høvdu vit átt ein Brand Sandoy, so var annarleiðis her
Framfýsin borgarstjóri: ongin orsøk at fella i fátt
4,8 milliónir hava sæð filmin um filippinarar í Føroyum
Forkvinnan í Kringvarpstýrinum heldur eisini at ein kanning skal setast í verk, um lekan í KVF
R7 Premier League (41) - 9. des 2019
Miðvika við Kára P. Højgaard (4) - Gestur: Henning Bøgesvang
Samrøða: Heine Lützen um 17 heimsmálini hjá ST
Úr myndasavninum – Nøkur góð minni um mynd frá seinast í 1960 – árunum
R7 eisini rakt av fútabanni
Útlendskur ognarskapur í føroysku fiskivinnuni má út
Hendingin í Miðvági í gjárkvøldið: politiið hevur sent hetta tíðindaskriv út
Fiskaðu tosk, men avreiddu sild
Jólapakkarnir eru góðir, hóast allir eru til mannfólk
So er Hasfjord helst á veg í flotan- Løgtingið samtykt 10 milliónir til ferjukeyp
Jødar umhugsa at fara úr Bretlandi
Samrøða: Óli Jacobsen um bókina “Njál – ljós í skugga”
Skattamálið snýr seg ikki um boðberan
Er tað so KVF sum hóttir trygdina í Føroyum?
TALUFRÆLSI
Úr myndasavninum: Nøkur orð um 67 ára gamlan komfýr og ovnar úr stoypijarni
Professari á DTU: Ætlanin er at fólk skulu hava elektroniska flís í heilan
Metis - Øll sendingin - 10. des 2019
Bókatátturin (2)
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
– Málið um at byggja eina stóra hitamiðstøð í Klingruni í Hoyvík vendir skeivt, alt sum tað er, siga eigarafeløgini, sum bæði kæra umhvørvisgóðkenningina og savna undirskriftir.
Seinnapartin handaðu umboð fyri eigarafeløgini í Hoyvík Umhvørvisstovuni eina kæru móti tí umhvørvisgóðkenning, sum Umhvørvisstovan longu hevur givið til at byggingin kann fara ígongd.
Hetta er aðruferð, at Umhvørvisstovan gevur sína umhvørvisgóðkenning, hesaferð við nógv fleiri treytum enn fyrruferð. Men tað loysir ikki grundleggjandi trupulleikan, sigur Niclas Johannesen, sum saman við Lis Mortensen umboðar eigarafeløgini í Hoyvík:
– Hetta er ein spurningur um sunna fornuft. Ein dálkandi, oljubrennandi hitamiðstøð skal ikki liggja mitt í einum íbúðarøki, beint upp at einum dagstovni og har børnini annars spæla, siga Lis Mortensen og Niclas Johannesen.
Tey geva lítið fyri tær tillagingar, ið er gjørdar í byggiætlanini, frá hon fekk fyrru til seinnu umhvørvisgóðkenning.
– Tað er sum at fara frá at roykja prince til prince light. Tað gongur also ikki, sigur Niclas Johannesen.
Eigarafeløgini í Hoyvík hava higartil savnað okkurt um 600 undirskriftir móti ætlanini at byggja hitamiðstøð í Hoyvík.
Les eisini: Eigarafeløg vilja ikki gevast
Eisini siga tey seg hava fingið lovað ein fund við Heðin Mortensen, borgarstjóra í Havn, um málið. Enn er tó eingin fundardagur ásettur.
– Hetta snýr seg um at nærdemokratiið má sleppa til orðanna. Í løtuni vendir alt øvugt, siga Lis Mortensen og Niclas Johannesen.
Til ber at lesa kæruna frá eigarafeløgunum við at TRÝSTA HER.
Hoyr samrøðu við Lis Mortensen og Niclas Johannesen við at trýsta á pílin undir myndini.


text:
Smyr liðiligar deilir
Óansæð um tíni vindeygu ella hurðar eru av træ, plast ella aluminium, so er gott at hyggja nærri at teimum av og á. Onki er fullkomiliga viðlíkahaldsfrítt. Ein góður vani er at smyrja besløg, hongsl, skinnarar og annars allar liðiligar deilir eini tvær ferðir árliga, t.d. á heysti og um várið. Soleiðis eru vindeygu og hurðar klár til vetrarveðrið, og viðlíkahildin tá veturin er av. Brúka vanliga sýrufría olju. Tú skalt helst ikki brúka rustloysara, tí hann upploysir ikki bert rust, men skaðar eisini haldførisviðgerðina á jarndeilum. (t.d. er tað væl kenda WD40 ikki gott til hetta endamálið.)
Tá tú nú ert farin at smyrja, so er tað eitt gott hugskot at hava ein klút og kanska ein lítlan kust við hondina. Turka og busta dust og fínan sand av pakningum og úr karminum. Syrg somuleiðis fyri at drenholini í vindeyganum eru opin, soleiðis at vatn ikki stendur í karminum, men kann renna út aftur.
Við regluligum viðlíkahaldi leingir tú munandi um livitíðina hjá tínum vindeygum og hurðum.


text:
Wikipedia:Hendingar/25. apríl
Hin 25. apríl: Flaggdagur, Markusarmessa
- 1792 - Franska Kollveltingin: Nicolas Jacques Pelletier er fyrsti maður, sum verður avrættaður við hálshøgging í falløks (guillotinu), ið var so dánt uppfunnin.
- 1792 - Franski tjóðsangurin La Marseillaise verðu skrivaður.
- 1919 - Bauhaus var stovnað í Týsklandi.
- 1940 - Merkið (myndin) verður viðurkent av bretskum myndugleikum.
- 2005 - Bulgaria og Rumenia skriva undir avtalu um upptøku í Evropasamveldið.
Leiðbeining[rætta wikitekst]
Á hesi síðu skulu helst bert vera tríggjar hendingar, ið verða skrivaðar stutt og í punktformi, danska Wikipedia hevur bert 3 hendingar fyri hvønn dagin, ið sæst á forsíðuni, tann enska hevur fimm hendingar og tann norska hevur uppaftur fleiri hendingar. Tað má bara vera upp til tann ið skrivar her at meta um, hvat ið passar best, men ikki ov nógvar hendingar. Hendingarnar skulu eisini kunna finnast aftur í greinini fyri dagin, og tað eigur at vera talan um týðandi hendingar fyri dagin.
Harumframt kunnu merkisdagar skrivast ovast (t.d. ólavsøka fyri 29. juli). Ein viðkomandi mynd skal eisini vera við her fyri at ímynda eina av hendingunum, hon skal bert vera 80 pixel (px) til støddar.


text:
Spetturnar eru rættir skógfuglar. Sum fluga kunna tær renna beint upp eftir einum træ, og undir greinunum. Við tí hvassa og sterka nevinum banka tær inn á børkin, og lurta eftir, um tómt er innan fyri; hoyra tær tað, so vita tær, at ormur er har inni og høgga hol á; tunguna kunna tær fáa óføra langt út, og nú stinga tær hana sum skutil fasta í ormin og draga hann út. Tá ið líður at klekingartíð, høgga tær sær eitt stórt rúm inni í trænum; ágrýtnar arbeiða tær í einar 14 dagar, so er rúmið liðugt, og inni í tí gera tær sær eitt lítið reiður av høgguspønunum og verpa so.
Nógv eru sløgini av spettum. Eitt teirra, stóra flekkuspettan, sæst av og á í Føroyum, helst um heystið. Hon er heldur størri enn stari, fagurt reyð uppi á skallanum og frá beinunum aftur undir velið, annars grefliga svart-og hvítflekkut. Eyðkend er hon í setuni, altíð beint upp og niður. Ofta setur hon seg mitt á eina hjallsrim, krøkir seg fæsta við klónum og setur velið innat til at styðja.
Úr: Mikkjal á Ryggi: Fuglabókin, Dýralæra II. 1951.


text:
Føroyar hava nú fingið sítt seinasta heiðursmerki á hesum 19. oyggjaleikunum í Gibraltar.
Tað var Rebekka Fuglø úr Treystinum, sum fekk silvur um hálsin fyri flottu renningina fyrr í dag í 800 metra kappingini – kappingin, ið verður søgd at verða tann harðasta av øllum rennigreinum, tí spurtast skal stórt sæð allan vegin.
Oyggjaleikirnir eru nú av. Um eina løtu verður endahátíðin, og í kvøld fara íðkarar og onnur, sum hava verið við á oyggjaleikum at seta nøsina heimaftur til Føroyar.
Flogfarið við føroyska ferðalagnum er væntandi í Vágum um sekstíðina.
Føroyar fingu tilsamans 22 gullheiðursmerki, 11 silvurheiðursmerki og 27 bronsuheiðursmerki.