text:
28. februar 2013Nr. 15
Kunngerð um próvtøkur fólkaskúlans
Við heimild í § 16, stk. 2 og § 17 í løgtingslóg nr. 125 frá 20. juni 1997 um fólkaskúlan, sum broytt við løgtingslóg nr. 64 frá 7. juni 2007 og løgtingslóg nr. 67 frá 26. mai 2011, verður ásett:
Kapittul 1
Endamál
§ 1. Endamálið við próvtøkunum er at skjalpróva, hvussu próvtakari lýkur mál og krøv, sum eru ásett í námsætlanunum í teimum einstøku lærugreinuum.
Stk. 2. Kunngerðin er galdandi fyri próvtøkur, sum verða skrivaðar í prógv ella skjalváttan.
Stk. 3. Kunngerðin er galdandi fyri próvtøkur fólkaskúlans og í øðrum skúlum og stovnum, sum skipa fyri próvtøkum fólkaskúlans m.a. í frítíðarudirvísingini, samsvarandi § 16, stk. 4 í lógini.
Stk. 4. Mentamálaráðið ásetir krøvini til 9. og 10. floks prógv.
Kapittul 2
At leggja til rættis
§ 2. Próvtøkurnar verða lagdar til rættis soleiðis, at til ber at meta um førleika næmingsins og at váttan fæst fyri, hvussu væl próvtakari hevur rokkið ásettu málini í námsætlanini í einstøku lærugreinunum.
§ 3. Skúlastjórin hevur ábyrgd av, at allar próvtøkur fara fram sambært reglunum í § 8 ásetingum Mentamálaráðsins og innanhýsis mannagongdum í skúlanum.
§ 4. Næmingur í 9. flokki fer til skrivliga próvtøku í hesum lærugreinum:
1) Føroyskum,
2) donskum,
3) enskum og
4) støddfrøði.
Stk. 2. Næmingur í 9. flokki fer til munnliga próvtøku í føroyskum umframt í 3 lærugreinum, sum Mentamálaráðið velur.
Stk. 3. Næmingur í 10. flokki kann fara til skrivliga próvtøku í hesum lærugreinum:
1) Føroyskum,
2) donskum,
3) enskum og
4) støddfrøði.
Stk. 4. Næmingur í 10. flokki fer til munnliga próvtøku í 4 lærugreinum, sum Mentamálaráðið velur.
Stk. 5. Verkætlanaruppgávan í 9. og 10. flokki verður tilskilað í próvnum.
§ 5. Mentamálaráðið ásetir tíðarkarmar fyri munnligu og skrivligu próvtøkurnar og ásetir seinasta undirvísingardag.
Stk. 2. Mentamálaráðið ásetir, hvønn dag skúlarnir kunngera munnligu próvtøkuætlanina.
Stk. 3. Próvtøkurnar verða hildnar í mai-juni mánaði, sum er vanliga summarpróvtøkuskeiðið, og í august mánaði, sum er sjúkrapróvtøkuskeiðið.
Stk. 4. Mentamálaráðið kann áseta onnur próvtøkuskeið, m.a. tá ið talan er um stakgreinaundirvísing.
Stk. 5. Mentamálaráðið ger skrivligu próvtøkuuppgávur fólkaskúlans.
§ 6. Ársmet hjá næmingunum í 9. og 10. flokki og talmet í sambandi við verkætlanaruppgávuna hjá næmingum í 9. flokki verða skrivað í próvbók skúlans í seinasta lagi 5 dagar fyri seinasta undirvísingardag, sbrt. § 5, stk. 1.
Stk. 2. Ársmetini eru ein heildarmeting av fakligu støðuni hjá næminginum í einstøku lærugreinunum og skulu verða skrivað í ársmetslista í seinasta lagi 7 dagar fyri seinasta skúladag.
Stk. 3. Lærari og skúlastjóri vátta við undirskrift í ársmetslistanum ársmetini í einstøku lærugreinunum umframt talmet, sum næmingar hava fingið í sambandi við verkætlanaruppgávuna.
Stk. 4. Próvtølini verða skrivað í próvbók skúlans við støði í próvtølunum, sum lærari og próvdómari hava váttað sambært próvtalslista, sbrt. § 44, stk. 4, 5 og 6 og § 45, stk. 2 og 3.
Stk. 5. Próvbók skúlans kann vera talgild ella á pappíri.
§ 7. Skúlastjórin skipar fyri, at alt tilfar, ið er grundarlag undir próvtøkunum í 9. og 10. flokki, verður sent próvdómarum í teldusamskifti í FirstClass.
Stk. 2. Mentamálaráðið ger nærri ásetingar um mannagongdir og verklig viðurskifti í sambandi við próvtøkuhald.
Stk. 3. Mentamálaráðið kann í samstarvi við skúlar og útbúgvingarstovnar leggja próvtøkur serliga til rættis sbr. § 9, stk. 5, § 21, stk. 1 og fylgiskjal 1.
§ 8. Skúlastjórin hevur ábyrgd av at kunna próvtakarar um mál og krøv, sum eru galdandi í sambandi við próvtøkur.
Stk. 2. Skúlin skal tryggja, at næmingar hava atgongd til alt tilfar, ið er grundarlag undir próvtøkunum.
Stk. 3. Skúlastjórin skal í góðari tíð undan próvtøkuni kunna próvtakarar um hesi viðurskifti og mannagongdir:
1) Próvtøkutíðarskeið, próvtøkudagar og tíðir.
2) Tal á próvtøkum.
3) Reglur fyri at lata inn ella leggja fram uppgávur ella verkætlanir, ið eru partur av próvtøkuni.
4) Treytir fyri at kunna fara til próvtøku.
5) Tíðarfreistir at boða frá um serlig viðurskifti í sambandi við próvtøku.
Stk. 4. Skúlastjórin skal í góðari tíð undan próvtøkuni tryggja, at próvtakarar og tey, sum varða av próvtøkum, verða kunnað um hesi viðurskifti:
1) Avleiðingar av sjúku ella fráveru, sum próvtakarin ikki hevur ræði á, sbr. § 12, stk. 1,
2) hjálparmiðlar, og hvussu teir verða nýttir, sbr. § 17,
3) nær ein próvtøka er byrjað, og nær hon endar, sbr. §§ 18 og 22,
4) reglur í sambandi við at lata inn skrivlig próvtøkuavrik, sbr. § 28,
5) avleiðingar av at koma ov seint ella ikki at møta til próvtøku, sbr. § 27 og § 29,
6) serligar próvtøkutreytir, sbr. § 21,
7) avleiðingar av ólógliga at útvega sær sjálvum ella veita øðrum hjálp, sbr. § 19, og
8) kærumannagongdir og kærufreistir, sbr. kap. 11.
Stk. 5. Reglur og mannagongdir, sum eru nevndar í stk. 4, nr. 1 – 8, verða lagdar á heimasíðu Mentamálaráðsins.
Kapittul 3
At fara til próvtøku
§ 9. Næmingur, ið hevur fylgt undirvísingini í enari lærugrein, fer til próvtøku í lærugreinini.
Stk. 2. Næmingur, sum heilt ella lutvíst hevur fylgt undirvísingini í einari lærugrein samsvarandi krøvunum til próvtøkur fólkaskúlans á øðrum undrvísingarstovni ella í frítíðarundirvísingini, kann skriva seg inn til próvtøku í viðkomandi lærugrein samsvarandi § 16, stk. 4 í lógini.
Stk. 3. Næmingur kann, uttan at hava fylgt undirvísingini í einari lærugrein, fara til próvtøku sum sjálvlesandi sbrt. § 10.
Stk. 4. Skúlastjórin ger av, um næmingur lýkur krøvini sambært stk. 2.
Stk. 5. Skúlastjórin tekur í samráð við lærarar floksins, næmingin og tey, ið hava foreldramyndugleikan, avgerð um, at næmingur lutvíst ella heilt kann verða frítikin frá at fara til próvtøku, sbr. § 53. Avgerðin tekur m.a. støði í einum skrivligum tilmæli frá Sernámi ella øðrum serkønum innan sernámsfrøðiliga økið um persónliga og fakliga førleika næmingsins, sbrt. fylgiskjali 1.
§ 10. Sjálvlesandi kann í seinasta lagi 25. februar skriva seg inn til próvtøku í summarpróvtøkuskeiðnum í einari ella fleiri lærugreinum. Mentamálaráðið lýsir alment, nær seinasta innskrivingarfreist er, og hvar og hvussu innskriving fer fram.
Stk. 2. Um ein lærugrein hevur fleiri tættir, eitt nú ein munnligan og ein skrivligan, fer sjálvlesandi altíð til próvtøku í øllum tættum.
Stk. 3. Hóast ásetingina í stk. 2 kann skúlastjórin vísa sjálvlesandi til próvtøku í øðrum útbúgvingarstovni.
Stk. 4. Í ávísum lærugreinum skal sjálvlesandi hava tikið ella vera farin undir at taka starvsstovuroyndir, ið eru kravdar sambært námsætlanini í teimum lærugreinum, sum hann innskrivar seg til próvtøku í.
§ 11. Skúlastjórin ger í samráð við Mentamálaráðið eina ætlan fyri lærugreinar, sum fremmandamæltur næmingur er førur fyri at fara til próvtøku í annaðhvørt í 9. ella 10. flokki.
Stk. 2. Næmingurin fer til próvtøku í próvtøkulærugreinunum, ið Mentamálaráðið velur í samráð við skúlastjóran.
Stk. 3. Á próvnum verður tilskilað, at talan er um serlig próvtøkuviðurskifti.
§ 12. Próvtakari, ið ikki kann fara til próvtøku fyri sjúku ella av aðrari orsøk, sum próvtakarin er sakleysur í, skal hava møguleika fyri at fara til próvtøku skjótast gjørligt í sama próvtøkuskeiði.
Stk. 2. Frávera sbrt. stk. 1 skal fráboðast skúlanum sum skjótast.
Stk. 3. Um próvtøkan í einari lærugrein hevur ein ella fleiri tættir, har próvtal verður givið fyri hvønn tátt sær, fer próvtakarin bert til sjúkrapróvtøku í tí tátti av próvtøkuni, sum ikki er lokin, sbr. stk. 1. Hetta er eisini galdandi, um einstøku próvtølini eru partspróvtøl av einum samlaðum próvtali í lærugreinini.
Stk. 4. Skúlastjórin kann gera av, tá ið talan er um sjúku, at sjúkrapróvtøka verður framd við at leingja tíðarfreistir, sum eru ásettar, eitt nú í sambandi við verkætlanaruppgávu ella aðrar uppgávur, har innlatingarfreist er ásett. Mentamálaráðið skal hava fráboðan um hetta.
§ 13. Næmingur í 10. flokki kann fara til próvtøku í lærugreinum á 9. floksstigi, treytað av at hann hevur fylgt undirvísingini antin á 9. ella 10. floksstigi í avvarðandi lærugrein.
Stk. 2. Næmingur, ið gongur tvey ár á sama floksstigi, fer til próvtøku á viðkomandi floksstigi.
Kapittul 4
Próvtøkuhættir
§ 14. Próvtøkuhættirnir skulu sýna, at endamálið í 9. og 10. flokki verður rokkið.
Stk. 2. Próvtakararnir verða dømdir einsæris.
Stk. 3. Próvtøkurnar verða lagdar til rættis sum einstaklingapróvtøkur, um ikki annað er ásett í reglunum í námsætlanunum í teimum einstøku lærugreinunum.
§ 15. Tá ið próvtøkuhátturin verður lagdur til rættis, skulu hesir partar verða tiknir við:
1) Próvtøkugrundarlag:
a) Tilfar.
b) Møguligt ískoytistilfari.
2) Próvtøkugongd:
a) Tíðarkarmur.
b) Próvtøkuspurningar.
c) Møgulig fyrireiking.
d) Próvhoyring.
3) Avriksháttur:
a) Skrivligur.
b) Munnligur.
c) Verkligur.
d) Samansetingar av a-c.
Stk. 2. Próvtøkan kann vera heilt ella lutvíst talgild viðvíkjandi próvtøkugrundarlagi, próvtøkugongd og svari.
Kapittul 5
Próvtøkuhald
§ 16. Munnligar og verkligar próvtøkur er almennar, sbr. tó stk. 2.
Stk. 2. Skúlastjórin kann víkja frá ásetingunum í stk. 1, um serligar umstøður ella serlig atlit at próvtakara tala fyri tí. Harumframt kann skúlastjórin vegna plásstrot avmarka atgongdina til próvtøkuhølið.
Stk. 3. Tá ið próvtakari fer til munnliga próvtøku við støði í einum bólkaavriki, sbr. § 43, skulu hini í bólkinum, sum hava verið við til at framleiða avrikið, ikki vera til staðar í próvtøkuhølinum, fyrr enn viðkomandi sjálvir eru vorðnir próvhoyrdir og hava fingið próvtal.
Stk. 4. Ljóð- og myndaupptøka í fyrireikingar- ella próvtøkuhølunum er ikki loyvd til skrivligu og munnligu próvtøkurnar, uttan so at hesar upptøkur eru partar av próvtøkuni sambært ásetingunum í námsætlanini í einstøku lærugreinini.
§ 17. Próvtakari kann nýta talgildar hjálparmiðlar eins og allar aðrar hjálparmiðlar, ið hava verið brúktir í undirvísingini, sbr. stk. 5.
Stk. 2. Til skrivligu próvtøkuna kann próvtakarin í høvuðsheitinum nýta teldu, sbr. stk. 5, um ikki avmarkingar eru ásettar í námsætlanini í teimum einstøku lærugreinunum.
Stk. 3. Skúlin skipar fyri, at próvtakari ikki fær samskift við umheimin, meðan próvtøkan fer fram, uttan so, at samskiftið er partur av próvtøkuni sambært viðkomandi námsætlan.
Stk. 4. Mentamálaráðið ger leiðbeining um at nýta teldu og aðrar hjálparmiðlar til próvtøku.
Stk. 5. Skúlin ger ítøkiligar mannagongdir við støði í leiðbeining, sum Mentamálaráðið ásetir um viðurskifti í sambandi við at nýta teldu og aðrar miðlar til próvtøku.
§ 18. Próvtøka er byrjað, tá próvtøkuuppgávurnar verða býttar út, ella tá ið próvtakarin hevur tikið próvtøkuspurningin, fingið uppgávuna, uppgávuorðingina, fyrireikingartilfar ella samsvarandi.
§ 19. Er illgruni um, meðan próvtøkan fer fram, ella tá ið eitt svar verður próvdømt, at próvtakari óreiðiliga hevur útvegað sær ella veitt øðrum hjálp, hevur latið arbeiðið hjá øðrum próvtakara inn sum sítt egna, nýtt annað tilfar, sum próvtakarin ikki sjálvur hevur framleitt undir próvtøkuni ella hevur brúkt hjálparmiðlar, sum ikki eru loyvdir, skal skúlastjórin hava fráboðan um hetta. Verður illgrunin staðfestur, og mett verður, at brotið kann hava ávirkan á próvdømingina, verður próvtakarin burturvístur frá avvarðandi próvtøku.
Stk. 2. Skúlastjórin kann vísa próvtakara burtur frá avvarðandi próvtøku, um viðkomandi hevur brotið próvtøkureglurnar, sbrt. § 8, stk. 4, nr. 7.
Stk. 3. Burturvísing frá próvtøku ella parti av próvtøku, sbrt. stk. 1 og 2 hevur við sær, at møgulig próvtøl í viðkomandi lærugrein fella burtur.
Stk. 4. Próvtakari, sum er burturvístur frá próvtøku sbrt. stk. 1 og 2, kann fara til endurpróvtøku næsta próvtøkuskeið í lærugreinini ella tí parti, har hann var burturvístur.
§ 20. Próvtøkurnar eru á føroyskum. Próvtøkurnar kunnu tó fara fram á øðrum máli, uttan so, at endamálið við próvtøkuni er at skjalprógva førleika próvtakarans í føroyskum. Tað er ein fyritreyt, at próvtakari, próvhoyrari og próvdómari hava neyðugan førleika í avvarðandi máli.
§ 21. Skúlastjórin skal bjóða próvtakara, ið hevur skerdan virkisførleika, serligar próvtøkutreytir fyri at javnstilla hann við aðrar próvtakarar í próvtøkustøðuni. Tað er ein fortreyt, at tilboðið ikki hevur við sær, at próvtøkustøðið lækkar.
Stk. 2. Skúlastjórin tekur avgerð um hetta eftir tilmæli frá Sernámi ella øðrum serkønum við sernámsfrøðiligum innliti og í samráð við næmingin, tey, ið hava foreldramyndugleikan, og Mentamálaráðið.
Skrivligar próvtøkur
§ 22. Skrivligar próvtøkur byrja og enda stundisliga sambært tíðaráseting Mentamálaráðsins.
§ 23. Próvtøkuhølið letur upp í seinasta lagi 30 minuttir, áðrenn próvtøkan byrjar.
Stk. 2. Skúlastjórin skal tryggja, at próvtakararnir hava hóskandi arbeiðsviðurskifti, meðan próvtøkan er.
Stk. 3. Skúlin skipar fyri, at navnaseðil, pappír o.a. er á borðinum hjá hvørjum próvtakara.
Stk. 4. Próvtakari hevur loyvdar hjálparmiðlar við til próvtøkuna.
Stk. 5. Skúlastjórin skal tryggja, at próvtøkurnar fara fram á slíkan hátt, at próvtakararnir ikki kunnu samskifta sínámillum, uttan so at samskiftið er partur av próvtøkuni.
§ 24. Hvørki próvtakari ella annar persónur, sum er í próvtøkuhølinum, kann taka uppgávueintak, uppgávusvar, kladdu ella hjálparpappír úr próvtøkuhølinum, fyrr enn próvtøkan er endaliga lokin sambært tíðaráseting Mentamálaráðsins.
Stk. 2. Telda og geymi, sum próvtakari hevur nýtt í sambandi við uppgávusvar, mugu ikki takast úr próvtøkuhølinum, fyrr enn próvtøkan er endaliga lokin sambært tíðaráseting Mentamálaráðsins.
§ 25. Skúlin ger við støði í leiðbeining Mentamálaráðsins ítøkiliga mannagongd um at lata inn talgild próvtøkuavrik, og hvussu tey verða send próvdómara og lærara.
§ 26. Skúlastjórin setur eftirlitsfólk eftir tørvi. Eftirlitsfólkini kunnu ikki veita hjálp í fakligum spurningum. Lærari kann ikki vera eftirlitsfólk hjá næmingum í einari lærugrein, har hann sjálvur undirvísir.
Stk. 2. Eftirlitsfólk skal fylgja próvtakara, um próvtakari noyðist at fara úr próvtøkuhølinum undir próvtøkuni.
Stk. 3. Fer próvtakari úr próvtøkuhølinum uttan loyvi ella uttan at fylgjast við eftirlitsfólki og hóast ávaring frá eftirlitsfólki móti hesum, verður uppgávusvarið mett sum ikki latið inn, og merkir hetta, at próvtøkan er slitin, og einki próvtal verður ásett.
Stk. 4. Skúlastjórin kann, tá hann metir grundgevingarnar vera nøktandi, loyva próvtakara, ið hevur slitið próvtøkuna, sbr. stk. 3, at fara til endurpróvtøku í tí parti ella teimum pørtum av samlaðu próvtøkuni, har slitið var framt.
§ 27. Próvtakarin skal sita á sínum plássi, tá ið próvtøkan byrjar.
Stk. 2. Próvtakari, ið ikki møtir ella kemur ov seint til eina skrivliga próvtøku, kann ikki krevja at sleppa til próvtøku. Skúlastjórin kann, um hann heldur, at próvtakarin hevur ikki havt møguleika at fingið upplýsingar um uppgávuna, og at seinkanin er stutt og nóg væl grundað, loyva próvtakaranum at sleppa til próvtøku. Próvtøkutíðin verður ikki longd.
Stk. 3. Skúlastjórin kann tó gera av, at próvtøkutíðin verður longd, verður hildið, at próvtakarin er ósekur í seinkanini. Mentamálaráðið skal hava fráboðan um hetta.
Stk. 4. Skúlastjórin kann gera av, at próvtakari, sum ikki møtir, kann fara til próvtøku næsta próvtøkuskeið, verður hildið, at næmingurin ikki hevur fingið neyðugar upplýsingar um próvtøkuhaldið.
§ 28. Tá ið próvtakari letur inn skrivligt avrik á pappíri, skal eitt eftirlitsfólk gjølla eftirkanna og tryggja, at hesi viðurskifti eru í lagi á øllum svarørkum, sum skulu próvdømast:
1) Navn og próvtøkunummar skúlans,
2) eyðkennisstrongur,
3) at øll svarørk eru talmerkt leypandi,
4) at øll ørk, sum skulu dømast, verða savnað fyri seg og koyrd í kápu, og
5) at øll ørk, sum ikki skulu dømast, verða savnað fyri seg og beind burtur við próvtøkulok.
Stk. 2. Eftirlitsfólkið váttar við undirskrift, at øll viðurskifti sbrt. stk. 1 eru í lagi.
Stk. 3. Skúlastjórin hevur ábyrgd av, at skrivlig próvtøkuavrik verða send lærara og próvdómara til dømingar. Próvtøkuavrikini verða á tryggan hátt sambært ásetingum Mentamálaráðsins send sama dag, próvtøkan hevur verið, ella so skjótt sum til ber.
Munnligar próvtøkur
§ 29. Próvtakari, sum ikki møtir ella kemur ov seint til próvtøku, kann ikki krevja at sleppa til próvtøku.
Stk. 2. Skúlastjórin kann tó eftir skrivligari umsókn loyva próvtakara at fara til próvtøku seinni í próvtøkuskeiðnum, verður hildið, at seinkanin er nóg væl grundað.
§ 30. Próvtakarar verða ikki kunnaðir um talið á próvtøkuspurningum, hvussu spurningarnir eru orðaðir og um talið á spurningum í teimum einstøku pørtunum í próvtøkugrundarlagnum.
Stk. 2. Próvtakarin velur próvtøkuspurning millum tøl ella seðlar, ið vísa til ítøkiligar próvtøkuspurningar. Allir próvtøkuspurningar skulu við próvtøkubyrjan liggja frammi, uttan so at annað er tilskilað í námsætlanunum í teimum einstøku lærugreinunum.
Stk. 3. Einstaki próvtakarin skal hava í minsta lagi 4 próvtøkuspurningar at velja ímillum. Próvtøkuspurningurin verður latin próvtakaranum skrivliga, tá ið próvtakarin hevur tikið próvtøkuspurningin, sbr. stk. 2.
Stk. 4. Próvtøkuspurningarnir skulu breitt umboða tey førleikamálini, sum eru ásett í avvarðarandi námsætlan, ið er grundarlag undir próvtøkuni.
Stk. 5. Bæði próvdómari og próvhoyrari skulu
vera hjástaddir, tá ið próvtakarin velur próvtøkuspurning. Próvhoyrarin skal, meðan próvdómarin lýðir á, tryggja sær, at próvtakarin hevur skilt spurningin.
Stk. 6. Tá ið próvtal verður ásett í sambandi við munnliga ella verkliga próvtøku, skulu bara próvhoyrari og próvdómari vera hjástaddir. Skúlastjórin kann tó í samráð við avvarðandi próvhoyrara gera av, at ein ikki royndur lærari kann vera hjástaddur, meðan samráðst verður um at áseta próvtal.
Stk. 7. Tá ið próvtal fyri munnliga próvtøkuavrikið verður kunngjørt próvtakaranum, skal próvdómarin lýða á.
Próvtøkur uttanlands
§ 31. Næmingur, sum er staddur uttanlands, kann søkja Mentamálaráðið um loyvi at fara til próvtøku. Mentamálaráðið kann stíla fyri próvtøkuhaldi, um tað vegna sjúku, fíggjarligum ella verkligum orsøkum ikki er møguligt hjá próvtakara at fara til próvtøku í Føroyum. Mentamálaráðið ger avtalu við skúla ella annan samsvarandi stovn um próvtøkuhaldið, so próvtøkan verður hildin trygt og sambært reglunum í hesari kunngerð.
Stk. 2. Mentamálaráðið kann gera av, at próvtøka verður hildin umvegis internetið, eitt nú sum ljósvarp. Mentamálaráðið tilnevnir ella góðkennir eftirlitsfólk, ið skal vera statt hjá próvtakaranum, meðan próvtøkan fer fram. Próvhoyrari og próvdómari kunnu vera aðrastaðni, men teir skulu próvhoyra og próvdøma sambært reglunum í avvarðandi námsætlan.
§ 32. Mentamálaráðið kann rinda útreiðslur í sambandi við próvtøkuhald uttanlands, har ímillum útreiðslur til próvhoyrara og próvdómara.
Kapittul 6
Próvdómarar og próvhoyrarar
§ 33. Mentamálaráðið tilnevnir próvdómarar bæði til munnligar og skrivligar próvtøkur við støði í upplýsingum frá skúlunum.
Stk. 2. Mentamálaráðið tilnevnir próvdómarar til munnligu próvtøkuna í nøkrum próvtøkulærugreinum, meðan skúlin sjálvur setur próvdómarar í hinum munnligu próvtøkulærugreinunum, sbr.§ 4, stk. 2 og 4.
Stk. 3. Mentamálaráðið tilnevnir til skrivliga próvtøku ein próvdómara til hvønn flokk ella bólk.
Stk. 4. Mentamálaráðið kann tilnevna aðrar próvdómarar enn teir, sum undirvísa í fólkaskúlanum.
Stk. 5. Mentamálaráðið áleggur próvdómarum próvdómarauppgávur.
§ 34. Skúlastjórin hevur ábyrgd av, at upplýsingar sbrt. § 34, stk. 2 um lærarar, sum kunnu gerast próvdómarar, eru rættir.
Stk. 2. Vanlig fortreyt fyri at hava próvdómaraførleika í einari lærugrein er, at lærari hevur undirvíst í lærugreinini á tí stigi, hann skal próvdøma, ella at hann áður hevur próvhoyrt í lærugreinini.
Stk. 3. Mentamálaráðið kann við støði í ítøkiligari meting víkja frá ásetingunum í stk. 2.
§ 35. Próvdómari kann ikki vera lærari í tí skúla, har hann próvdømir.
§ 36. Um tilnevndur próvdómari brádliga fær forfall, ella líknandi støða tekur seg upp, tilnevnir Mentamálaráðið í samráð við skúlan annan próvdómara, ið lýkur krøvini sbrt. §§ 34 og 35.
§ 37. Tá ið munnliga avrikið hjá próvtakara verður dømt, døma próvhoyrari og próvdómari, uttan so at annað er ásett í reglunum um tær einstøku próvtøkurnar.
Stk. 2. Tá ið skrivliga próvtøkuavrikið hjá próvtakara verður dømt, døma lærari floksins ella bólksins og próvdómari, sum Mentamálaráðið hevur tilnevnt, uttan so at annað er ásett í reglunum um tær einstøku próvtøkurnar.
Stk. 3. Próvtøl fyri próvtøkuavrik próvtakaranna verða skrivað á próvtalslista.
Stk. 4. Við próvtøkulok í øllum munnligum lærugreinum undirskriva próvdómari og próvhoyrari eitt oyðublað, har allir próvtøkuspurningar standa. Undirskrivaða oyðublaðið verður latið skúlastjóranum at hava í varðveitslu.
Stk. 5. Mentamálaráðið ger próvtalslista og oyðublað sbrt. stk. 3 og 4.
§ 38. Til munnligu próvtøkuna sendir lærarin próvdómaranum próvtøkuspurningarnar saman við møguligum fylgiskjølum. Próvtøkuspurningar og møgulig fylgiskjøl, t.d. ólisnir tekstir, skulu vera próvdómaranum í hendi í seinasta lagi 7 dagar undan próvtøkuni.
§ 39. Í sambandi við munnligu próvtøkuna skal próvdómarin:
1) Tryggja, at próvtøkan er í samsvari við mál og krøv í námsætlanini í avvarðandi lærugrein,
2) hjálpa til og ansa eftir, at próvtøkan fer fram sambært galdandi reglum,
3) hjálpa til og ansa eftir, at próvtakararnir fáa eina einsháttaða og rættvísa viðferð, og at avrik verður dømt álítandi og sambært reglunum um próvtalsgeving og
4) tryggja, at ásettu tíðarfreistirnar verða hildnar.
Stk. 2. Próvdómari kann seta próvtakara dýpandi spurningar.
Stk. 3. Próvdómari skal til egna nýtslu gera uppskriftir um próvtøkugongd, próvtøkuavrik og próvtal hjá einstaka próvtakaranum.
Stk. 4. Próvhoyrari skal til egna nýtslu skriva upp stikkorð um próvtøkuavrik og ásetan av próvtali hjá einstaka próvtakaranum.
Stk. 5. Uppskriftir og stikkorð, sum ávikavist próvdómari og próvhoyrari hava skrivað sbrt. stk. 3 og 4, skulu nýtast, um kært verður um próvtal ella í sambandi við møguliga ósemju um at áseta próvtal, sbr. kap. 11.
Stk. 6. Próvdómari og próvhoyrari skulu goyma uppskriftir og stikkorð í eitt ár.
Stk. 7. Staðfestir próvdómari, ella hevur hann illgruna um, at krøvini sbrt. stk. 1 ikki eru lokin, ella gevur próvhoyringin illgruna um, at undirvísingin ella vegleiðingin hevur ikki verið nøktandi, verður próvtøkan kortini hildin, men próvdómari skal eftir próvtøkulok skriva frágreiðing til skúlastjóran, sum sendir frágreiðingina víðari til Mentamálaráðið.
Stk. 8. Mentamálaráðið kann heita á próvdómara um at geva ráðnum skrivliga frágreiðing um próvtøkugongd og próvtøkuúrslit.
§ 40. Lærarin, sum hevur ábyrgd av undirvísingini hjá einstaka næminginum, er próvhoyrari til munnligu próvtøkuna, sbr. tó stk. 2.
Stk. 2. Lærari floksins ella bólksins í avvarðandi próvtøkulærugrein ger próvtøkuspurningar til munnligu próvtøkuna.
Stk. 3. Hevur stuðulslærari havt ábyrgd av undirvísingini, er stuðulslærarin próvhoyrari.
Stk. 4. Í serligum førum, m.a. um próvhoyrari hevur forfall vegna sjúku, kann skúlastjórin í samráð við Mentamálaráðið tilnevna annan próvhoyrara.
Kapittul 7
Mannagongdir í sambandi við skrivligar uppgávur og uppgávusvar
§ 41. Mentamálaráðið sendir skúlanum próvtøkuuppgávur í innskrivaðum brævi ella á annan fulltryggan hátt.
Stk. 2. Skúlastjórin hevur ábyrgd av at eftirkanna, at upplýsingarnar á brævbjálvunum við próvtøkuuppgávunum, eru í samsvari við umbøn skúlans. Er ikki samsvar, skal Mentamálaráðið beinanvegin hava fráboðan um hetta.
Stk. 3. Skúlin skal goyma brævbjálvarnar við uppgávunum á tryggum stað, so eingin óviðkomandi hevur atgongd til próvtøkuuppgávurnar.
Stk. 4. Brævbjálvarnir verða latnir upp í próvtøkuhølinum ásettu tíðina á einstaka brævbjálvanum. Skúlastjórin ella annað fólk, ið skúlastjórin gevur hesa heimild, letur brævbjálvarnar upp.
§ 42. Skrivligu próvtøkuavrikini hjá próvtakarunum verða sum skjótast á tryggan hátt send lærara floksins ella bólksins og próvdómaranum.
Stk. 2. Saman við próvtøkuavrikunum sendir skúlin lærara og próvdómara próvtalslista og uppgávusett.
Stk. 3. Mentamálaráðið ger leiðbeining um talgilda innlating og um at senda próvtøkuavrik talgilt.
Kapittul 8
Døming
§ 43. Allar próvtøkur verða dømdar einsæris, eisini tá ið talan er um bólkapróvtøku.
§ 44. Tá ið munnligt próvtøkuavrik er dømt, verður úrslitið beinanvegin kunngjørt próvtakaranum.
Stk. 2. Próvhoyrari og próvdómari døma próvtøkuavrikið í felag. Próvdómarin sigur sína døming fyrst. Bara próvhoyrari og próvdómari eru hjástaddir, tá ið munnligar og verkligar próvtøkur verða próvdømdar, sbr. tó § 30, stk. 6.
Stk. 3. Próvdómarin lýður á, tá ið próvtalið og grundgeving fyri ásetta próvtalinum verða kunngjørd próvtakaranum.
Stk. 4. Próvtalið hjá hvørjum próvtakara verður skrivað á próvtalslista.
Stk. 5. Við próvtøkulok í hvørjari próvtøkulærugrein hjá flokki ella bólki dagfesta og undirskriva próvhoyrari og próvdómari próvtalslistan, sum verður latin skúlastjóranum.
Stk. 6. Próvhoyrari og próvdómari vátta við undirskrift, at próvtølini eru røtt.
Stk. 7. Mentamálaráðið ger próvtalslista.
§ 45. Lærari floksins ella bólksins og próvdómari, ið Mentamálaráðið tilnevnir, døma skrivligu próvtøkuavrikini.
Stk. 2. Tá ið próvdómari hevur rættað próvtøkuavrikini og gjørt uppskot til próvtøl, undirskrivar hann próvtalslistan, sum í teldubrævi verður sendur skúlastjóranum í tí skúla, har hann er tilnevndur próvdómari.
Stk. 3. Tá ið lærarin hevur rættað próvtøkuavrikini og gjørt uppskot til próvtøl, undirskrivar hann próvtalslistan, sum hann letur skúlastjóranum.
Stk. 4. Skúlastjórin samanber uppskotini um próvtøl hjá ávikavist lærara og próvdómara soleiðis:
1) Er uppskot til próvtal tað sama hjá lærara og próvdómara, verður hetta próvtalið ásett sum endaliga próvtalið.
2) Er uppskotið til próvtal hjá lærara og próvdómara eitt próvtal á muni, verður tað uppskot próvdómarans, ið verður ásett sum endaliga próvtalið.
3) Er uppskotið til próvtal tvey ella meira enn tvey próvtøl á muni, skulu lærari floksins ella bólksins og próvdómari koma ásamt um felags próvtal. Koma lærari og próvdómari ikki ásamt um felags próvtal, verður endaliga próvtalið ásett sum eitt miðaltal av uppskoti lærarans og uppskoti próvdómarans. Er miðaltalið ikki eitt tal á prótalsstiganum, verður próvtalið tað tal á próvtalsstiganum, sum liggur næst miðaltalinum.
Stk. 5. Mentamálaráðið ásetir, nær skrivligu próvtølini í seinasta lagi skulu vera ásett.
Kapittul 9
Prógv
§ 46. Skúlastjórin skrivar út prógv og skjalváttanir í sambandi við próvtøku.
Stk. 2. Mentamálaráðið ger próvskjal við atliti at stødd, sniði og innihaldi umframt ásetingar um tær upplýsingar, sum skulu standa í próvnum.
§ 47. Í próvnum verða serligar próvtøkutreytir ikki upplýstar, sbr. tó §§ 11 og 21 og fylgiskjal 1.
§ 48. Bert eitt frumprógv verður skrivað fyri eina samlaða próvtøku ella skjalváttan fyri stakgreinapróvtøku. Skúlastjórin kann eftir umbøn skriva út avrit av einum prógvi, um frumprógvið er horvið. Tilskilast skal, at talan er um avrit.
Stk. 2. Skúlastjórin kann skriva út nýtt frumprógv, sbrt. § 60, stk. 5, verður gamla frumprógvið latið skúlanum og síðani burturbeint.
§ 49. Næmingur, sum gevst í útbúgvingini, hevur rætt til at fáa útflýggjað skjalváttan fyri tær einstøku próvtøkurnar, hann hevur lokið, umframt skjalváttan fyri seinastu árs- ella støðumetini.
§ 50. Skúlin skal goyma prógv og skjalváttanir hjá næmingum umframt próvtøl og støðu- og ársmet í 30 ár.
Stk. 2. Verður skúli lagdur niður ella lagdur saman við øðrum skúla, skal skúlin lata Føroya Landsskjalasavni upplýsingarnar sbrt. stk. 1.
§ 51. Øll talmet, har ímillum støðumet, ársmet og próvtøl, verða latin Mentamálaráðnum sambært ásetingum Mentamálaráðsins.
§ 52. Prógv kann innihalda upplýsingar um avriksflutning. Dømingin fyri møguligan avriksflutning verður tilskilað sum próvtal.
§ 53. Skúlastjórin skrivar næmingi, sum ikki megnar fakligu krøvini í einari lærugrein og tí verður frítikin fyri at fara til próvtøku, støðumetingarskjal, sbr. § 9, stk. 5 og § 62, stk. 1.
Stk. 2. Skúlastjórin tekur í samráð við avvarðandi lærara, næmingin og tey, ið hava foreldramyndugleikan, avgerð um, hvat støðumetingarskjalið skal fevna um í mun til úrtøku og avrik næmingsins. Mentamálaráðið ger frymil til støðumetingarskjal.
Kapitul 10
Skeivleikar ella brek í próvtøkum
§ 54. Verður skúlin í sambandi við skrivliga próvtøku varugur við skeivleika ella brek í einum uppgávuraði, skal skúlin beinanvegin boða Mentamálaráðnum frá hesum. Mentamálaráðið tekur við støði í einari ítøkiligari meting støðu til atgerðir at minka um avleiðingarnar av skeivleika ella breki.
Stk. 2. Kann skeivleiki ella brek elva til stórar misskiljingar og minka um møguleikan hjá próvtakarunum at svara uppgávuraðnum, ger Mentamálaráðið av, hvørt próvtøkan skal ógildast.
Stk. 3. Verður próvtøkan ógildað, fara allir próvtakarar til endurpróvtøku, og próvtalið frá endurpróvtøkuni verður endaliga próvtalið.
§ 55. Verður skúlin í sambandi við munnliga próvtøku varugur við skeivleika ella brek í próvtøkuni, ger skúlastjórin av, um skeivleikin ella brekið eru so týðandi, at umdøming skal fara fram. Mentamálaráðið skal beinanvegin hava fráboðan um hetta.
Stk. 2. Hava fleiri próvtakarar verið fyri sama skeivleika ella breki, skulu allir próvtakarar, sum eru fevndir av skeivleikunum ella brekunum, hava sama tilboð um umdøming. Mentamálaráðið tekur avgerð í málinum.
Stk. 3. Er talan um stórar skeivleikar og brek í sambandi við próvtøku, kann Mentamálaráðið ógilda próvtøkuna, og próvtakararnir fara til endurpróvtøku.
Stk. 4. Próvtøl, sum próvtakarar fáa til endurpróvtøku sbrt. stk. 3, eru endalig.
Stk. 5. Umdøming, sum er elvd av skeivleika ella breki, kann ikki enda við einum lægri próvtali, uttan so er, at talan er um endurpróvtøku.
Kapittul 11
Kærur um próvtøku
§ 56. Næmingur ella tey, ið hava foreldramyndugleika, kunnu kæra viðurskifti í sambandi við próvtøku har ímillum um próvtøl og ársmet, sum telja við sum próvtøl. Kæran verður latin skúlastjóranum og skal vera grundgivin.
Stk. 2. Kæran skal vera skúlastjóranum í hendi í seinasta lagi 4 vikur eftir, at próvtøkuúrslitið er kunngjørt próvtakaranum.
Stk. 3. Kærarin fær útflýggjað avrit av próvtøkuuppgávuni ella próvtøkugrundarlagnum, sum hann hevur viðgjørt og svarað. Er talan um skrivligt próvtøkuavrik fær kærarin útflýggjað avrit av egnum próvtøkuavriki.
Stk. 4. Kæra um munnligt ella skrivligt próvtal kann hava við sær, at ásetta próvtalið verður hækkað, lækkað ella staðfest.
§ 57. Kært verður persónliga, og kæran skal ítøkiliga lýsa veruligu umstøðurnar, ið sambært fatan kærarans eru orsøk til, at kæran eigur at verða gingin á møti. Kæran kann snúgva seg um:
1) Próvtøkugrundarlagið, t.d. próvtøkuspurningar og próvtøkuuppgávur, í mun til krøv og mál í námsætlanini í avvarðandi lærugrein.
2) Próvtøkugongdina og
3) dømingina.
Stk. 2. Hevur Mentamálaráðið gjørt uppgávuna til próvtøkuna, ið kært verður um, sendir skúlastjórin Mentamálaráðnum kæruna um próvtøkugrundarlagið, sbrt. stk. 1, nr. 1, og tekur Mentamálaráðið avgerð í málinum við støði í fakligari ráðgeving.
§ 58. Skúlastjórin avger, um kærumál sbrt. § 57, stk. 1 skal viðgerast, ella um tað verður víst aftur. Afturvísing skal vera skrivlig og grundgivin.
Stk. 2. Tekur skúlastjórin avgerð um, at kæran verður víst aftur, kann kærarin umvegis skúlastjóran kæra málið til Mentamálaráðið innan 7 dagar eftir, at afturvísingin er kunngjørd kæraranum. Skúlastjórin sendir Mentamálaráðnum sítt tilmæli saman við kæruni.
§ 59. Tekur skúlastjórin avgerð um, at kæran skal viðgerast, letur hann kæruna beinanvegin til avvarðandi partar. Tá ið tað snýr seg um skrivliga próvtøku, letur skúlastjórin kæruna til próvhoyrara og próvdómara, og tá ið tað snýr seg um munnliga próvtøku til próvhoyrara og próvdómara. Próvhoyrari og próvdómari skulu innan 7 dagar frá tí, teir hava fingið kæruna frá skúlastjóranum, gera eina fakliga meting umframt eina felags niðurstøðu í kærumálinum.
Stk. 2. Skúlastjórin sendir fakligu metingina og niðurstøðuna til kæraran, sum fær høvi til innan 7 dagar at gera møguligar viðmerkingar.
Stk. 3. Við støði í frágreiðingunum og møguligum viðmerkingum, sbrt. stk. 1 og 2, avger skúlastjórin, um kæran skal viðgerast ella verður víst aftur. Avgerðin hjá skúlastjóranum skal vera skrivlig og grundgivin. Skúlastjórin sendir próvtakara, próvhoyrara og próvdómara fráboðan um avgerðina.
§ 60. Tekur skúlastjórin avgerð um, at kæran skal viðgerast víðari, sendir hann Mentamálaráðnum kæruna hjá próvtakaranum saman við grundgeving síni, frágreiðing frá próvhoyrara og próvdómara um próvtøkuna og møguligar viðmerkingar frá kæraranum.
Stk. 2. Snýr kæran seg um at áseta próvtal í sambandi við skrivliga próvtøku, sendir skúlastjórin Mentamálaráðnum alt tilfar í kærumálinum, sbrt. stk. 1, so umdøming kann fara fram. Mentamálaráðið tilnevnir síðani ástøðufólk, sum við støði í øllum tilfarinum í kærumálinum ásetir próvtal. Próvtalið, sum ástøðufólkið ásetir, skal vera grundgivið og er endaligt.
Stk. 3. Snýr kæran seg um at áseta próvtal í sambandi við munnliga próvtøku, tekur Mentamálaráðið við støði í øllum tilfarinum í kærumálinum støðu til kæruna. Mentamálaráðið avger, um endurpróvtøka skal verða boðin kæraranum, ella um kæran verður víst aftur.
Stk. 4. Verður endurpróvtøka sbrt. stk. 3 boðin kæraranum, tilnevnir Mentamálaráðið nýggjan próvdómara, og endurpróvtøka verður framd so skjótt sum til ber.
Stk. 5. Meðan kærumál verður viðgjørt, skal skúlin hava frumprógvið í varðveitslu. Ber umdøming ella endurpróvtøka í sær, at próvtal verður broytt, útskrivar skúlastjórin nýtt prógv, og gamla frumprógvið verður burturbeint.
Stk. 6. Umdøming og endurpróvtøka kann hava við sær, at próvtalið verður hækkað, lækkað ella verður tað sama, sum fyrr ásett.
Kapittul 12
Aðrar reglur
§ 61. Skúlin skal goyma skrivlig próvtøkuavrik í 30 ár, og skal tilfarið síðani latast Føroya Landsskjalasavni í varðveitslu.
Stk. 2. Mentamálaráðið hevur rætt til í navnleysum líki at nýta øll skrivlig próvtøkuavrik í sambandi við m.a. gransking, námsfrøðiligt arbeiði og námsfrøðiliga útbúgving.
§ 62. Mentamálaráðið kann eftir skrivligari umsókn frá skúlastjóra loyva frávik frá ásetingunum í hesi kunngerð, tá ið umsóknin er grundað á serlig næmingaviðurskifti.
Stk. 2. Mentamálaráðið kann eftir skrivligari umsókn loyva frávik frá ásetingunum í hesi kunngerð, tá ið talan er um royndar- og menningarvirksemi, ið hevur eitt greitt lýst endamál og undirvísingargrundarlag.
Stk. 3. Loyvi sambært stk. 1 og 2 mugu ikki minka um møguleikarnar hjá næmingi, sum loyvið fevnir um, at søkja inn á vinnu- og miðnámsútbúgvingar.
Kapittul 13
Gildiskoma
§ 63. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd, og er galdandi fyri próvtøkur í 9. flokki, sum fara fram eftir 1. august 2012 og fyri próvtøkur í 10. flokki, sum fara fram eftir 1. august 2013.
Stk. 2. Samstundis fer úr gildi kunngerð nr. 22 frá 14. mai 2008 um próvtøkur fólkaskúlans.
Mentamálaráðið, 28. februar 2013
Bjørn Kalsø (sign.)
landsstýrismaður
/ Poul Geert Hansen (sign.)
Fylgiskjal 1
Næmingur, ið hevur skerdan virkisførleika, sbrt. § 21, stk. 1 og 2
1. Serlig fyriskipað próvtøka
a) Skúlastjórin skal bjóða næmingi, sum hevur skerdan virkisførleika, eina serliga fyriskipaða próvtøku.
b) Fyriskipanin kann fevna um próvtøkuhættir og karmar fyri próvtøkuna, m.a. at nýta serligar hjálparmiðlar, eyka tíð og ella øðrvísi uppgávur.
c) Hóast serligar fyriskipanir verður hildið fast við endamálið við próvtøkuni og at fakliga støðið ikki verður broytt. Um ein partur av próvtøkutilfarinum skal tillagast, skal annað koma í staðin, sum lýkur sama mál og støði.
d) Ítøkiligari meting verður gjørd í hvørjum einstøkum føri, og kann talan vera um at nýta hesar hjálparmiðlar:
1. Eyka tíð
2. Hjálp til at lesa
3. Rættstavara
4. Orðabanka
5. CD-orð
6. Skanning/tala
7. Talgildur upplestur
8. Tala til tekst
9. Punktskrift
10. Stórskrift
11. Verklig hjálp
12. Taktilir hjálparmiðlar
13. Lummaroknari við upplestri
14. Hjálpartól, sum styrkja talu og skerja óljóð (t.d. Comfort Audio)
15. Tulkur, teknmál og/ella munn/hond skipanin
16. Steðgir
17. Hjálparforrit og
18. Samsvarandi hjálparmiðlar
e) Próvtøkan verður fyriskipað eftir somu treytum, sum undirvísingin hevur verið løgd til rættis eftir, og skal endurspegla undirvísingartilgongdina hjá næminginum.
2. Mannagongdir
a) Flokslærarin metir í samráð við hinar lærararnar, um næmingur hevur tørv á serligari fyriskipan í einari ella fleiri próvtøkulærugreinum. Tey, sum hava foreldramyndugleikan og næmingurin verða kunnað um niðurstøðuna og um møguleikarnar hjá næminginum at fara til próvtøku eftir serligari fyriskipan.
b) Ynskir næmingur at fara til próvtøku eftir serligari fyriskipan, letur flokslærarin skúlastjóranum eina tilráðing um, hvussu próvtøkan kann verða skipað.
c) Grundað á tilmæli flokslærarans og í samráð við tey, ið hava foreldramyndugleikan, og lærararnar í viðkomandi lærugreinum, tekur skúlastjórin avgerð um serligu fyriskipanina. Serlig fyriskipan kann eisini vera grundað á eina námsfrøðiliga-sálarfrøðiliga meting, um næmingur vegna trupulleikar ikki kann fáa próvtøkuúrslit, sum endurspegla hansara fakliga støði. Onnur sernámsfrøðilig meting kann eisini verða nýtt.
d) Avgerð um próvtøkur eftir serligari fyriskipan skal vera tikin fyri 1. februar fyri próvtøkurnar í mai-juni mánaði sama árið.
3. Próvdøming
a) Próvdømingin skal fylgja somu meginreglum og vera á sama fakliga støði, sum galdandi er fyri hinar næminganar. Próvdómarin skal vera tann sami sum hjá hinum næmingum. Í sambandi við skrivliga próvtøku, har næmingur hevur nýtt ávíst hjálpartól, kann tó verða neyðugt, at lærari við serkunnleika innan økið próvdømir.
b) Skúlin søkir Mentamálaráðið um at útvega serligar uppgávur til næmingar við serligum tørvi. Umsókn verður send fyri 1. februar til próvtøkurnar í mai-juni mánaði sama árið.
Fylgiskjal 2
Frítøka ella lutvís frítøka frá at fara til próvtøku sbrt. § 53, stk. 1 og 2 og sbrt. § 9, stk. 5.
1. Frítøka grundað á munandi skert virkisføri
a) Skúlastjórin ger av, um næmingur í serligum føri kann verða frítikin fyri at fara til próvtøku í einari ella fleiri lærugreinum ella í parti av lærugrein, sum hevur fleiri tættir. Avgerðin verður tikin við støði í eini meting um, í hvønn mun næmingurin ikki kann fara til próvtøku sbrt. § 21 og við atliti at nr. 1-3 í fylgiskjali 1.
b) Treyt fyri frítøku er, at støða verður tikin til, um næmingurin kundi farið til próvtøku sbrt. § 21 og nr. 1-3 í fylgiskjali 1, og at støða samstundis verður tikin til, hvussu úrtøka næmingsins møguliga kann eftirmetast á annan hátt.
c) Heldur flokslærari eftir samráð við hinar lærararnar, at tað ikki er gagnligt fyri næmingin at fara til próvtøku, verða næmingurin og tey, ið hava foreldramyndugleikan, kunnað um møguleikan fyri frítøku í einari ella fleiri lærugreinum. Samstundis verða løgd fram uppskot um aðrar møguleikar at eftirmeta úrtøkuna av undirvísingini hjá næminginum.
d) Flokslærarin letur skúlastjóranum tilráðingina um annan eftirmetingarhátt.
e) Grundað á tilráðing frá flokslærara og í samráð við tey, ið hava foreldramyndugleikan, og lærararnar í ávísu lærugreinunum tekur skúlastjórin avgerð um frítøku frá próvtøku. Avgerðin kann eisini verða tikin eftir tilmæli frá Sernámi ella øðrum serkønum við sernámsfrøðiligum innliti.
f) Avgerð um frítøku frá próvtøkum skal vera tikin í seinasta lagi 1. mai fyri próvtøkurnar í mai-juni mánaði sama árið.
2. Onnur viðurskifti
2.1.Vavið á frítøku.
Skúlastjórin ger av saman við næmingi, teimum, sum hava foreldramyndugleikan, og lærarum í avvarðandi lærugreinum, hvat frítøkan fatar um.
2.2. Onnur eftirmeting enn próvtøka.
Støða verður samstundis tikin til, á hvørjum øðrum grundarlagi úrtøkan hjá næminginum verður eftirmett. Eftirmetingin, sum verður í staðin fyri próvtøku, fer fram í próvtøkutíðarskeiðnum.
2.3. Prógvið.
Á próvnum verða bara tilskilaðar upplýsingar um frítøku í kravdum próvtøkulærugreinum ella partar av próvtøkulærugreinunum. Verður næmingur frítikin fyri lærugreinar, sum ikki eru kravdar próvtøkulærugreinar, og sum Mentamálaráðið ikki hevur tikið út til próvtøku, verður á próvnum einki tilskilað um frítøku.


c: text/html

text:
Føroya Handverksmeistarafelag havt aðalfund30. apríl 2018
8. fl. í Klaksvík lærdi um handverksútbúgvingar23. apríl 2018
Handverkarar greiða frá sínum yrki í Klaksvík9. apríl 2018
13 handverkarar fingið tornkranaprógv26. mars 2018
Aðalfundur í Havnar Handverksmeistarafelag19. mars 2018
Yrkisútbúgvingar til fólkaskúlan12. mars 2018
Tornkranaskeið í Føroyum26. februar 2018
Myndir frá FM fyri handverkslærlingar23. oktober 2017
Væleydnað FM fyri handverkslærlingar16. oktober 2017
Vinnararnir av FM fyri handverkslærlingar9. oktober 2017
Skráin fyri FM fyri handverkslærlingar2. oktober 2017
Hesi kappast um FM fyri handverkslærlingar25. september 2017
Nú verður FM fyri handverkslærlingar11. september 2017
Fyrsta skeiðið í nýggju bygningskunngerðini BK1728. august 2017
Aðalfundur í Føroya Handverksmeistarafelag3. apríl 2017
Aðalfundur í Havnar Handverksmeistarafelag27. mars 2017
ABF 06 skeið fyri handverksmeistarar6. mars 2017
Vænta, at fleiri fara at taka eina yrkisútbúgving27. februar 2017
Vinnan fyrireikar seg til nýggju byggireglugerðina19. desember 2016
Kunningartiltøk um byggireglugerðina 5. desember 2016
Bjóða út og fá rætta prísin7. november 2016
Limakvøld í Havnar Handverksmeistarafelag24. oktober 2016
Danir vilja aftur til meistaralæru22. august 2016
Skal Landsverk stovna húsavarðafyritøku?1. juli 2016
Lærlingarnir skulu vera fyrimyndir27. juni 2016
Havnar Handverksmeistarafelag havt aðalfund4. apríl 2016
Greið frá tínum yrki14. mars 2016
Fleiri á yrkisleið15. februar 2016
Fokus á arbeiðstrygd14. desember 2015
Yrkisútbúgvingar í fokus23. november 2015
Eru vit klár til frádrátt fyri handverkaraarbeiði í Føroyum?5. oktober 2015
Føroyska byggivinnan í vøkstri11. mai 2015
Skeið um góðskutrygging fyri handverksmeistarar 18. november 2013
Temadagur um útbjóðing av ráðgeving við Charlotte Nørbak, COWI17. oktober 2012
Føroya Handverksmeistarafelag havt aðalfund21. mai 2012
Byggiboom í Týsklandi2. apríl 2012
Kunningarfundur um at skipa samstarv millum byggifyritøkur30. januar 2012
Skeið í byggiløgfrøði15. august 2011
Suðuroyar Handverksmeistarafelag stovnað14. mars 2011
Bankum dáma ikki at læna pengar út til byggivinnuna29. november 2010
Útbjóðing loysir seg, hóast stríðið20. september 2010
Meistaraskráin góða undirtøku12. juli 2010
Vænta tjúkkari ordrabøkur7. juni 2010
Krøv um sólfangarar á takinum17. mai 2010

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tveir dagar í politisku søgu Føroya – anno 2012
Hósdagur 29. mars 2012
Á Føroya Løgtingi hósdagin 29. mars 2012, viðgjørdi tingið uppskot frá landsstýrinum (Sambandsflokkinum, Fólkaflokkinum, Miðflokkinum og Sjálvstýrisflokkinum) um at minka útgjaldið til arbeiðsleys við umleið 2.500 krónum um mánaðin. Í Føroyum eru í dag 1800 fulltíðar arbeiðsleys.
Undir orðaskiftinum sama dag kom fram, at løgmaður og landsstýrisfólk hava fingið millum 3000 og 4000 krónur eyka um mánaðin eftir skatt við flatskattaskipanini, sum tey sjálvi evnaðu til og fingu samtykt.
Á sama fundi varð eisini sligið fast, at við forskattingini og brandskattingini av pensjónsinngjøldum, hevur eitt vanligt verkafólk, sum rindar til egna pensjón, mist upp móti 1.500 krónum um mánaðin. Hesir pengar verða fluttir til skattalætta til hægstu inntøkurnar.
Alt hetta varð skrumblað ígjøgnum uppá minni enn tríggjar vikur fyri jól í fjør. Uttan nakra veruliga viðgerð. Ímóti øllum ráðum frá fakfólki. Og við djúpu grundgevingini um, at tað loysti seg ikki at kanna nakað, ella at siga nakað um framtíðina. Hetta var “politikkur” (!).
Fríggjadagur 30. mars 2012
Á Føroya Løgtingi fríggjadagin 30. mars 2012, viðgjørdi tingið uppskot frá javnaðarflokkinum um at endurskoða kostnaðarendurgjaldið til løgtingsfólk og landsstýrisfólk. Uppskotini snúðu seg rætt og slætt um, at ávíkavist formansskapurin í tinginum og løgmaður fingu álagt at gera uppskot til broytingar. Fyri tey landsstýrisfólk, ið fáa størst endurgjald, er talan um 13.000 krónur skattafrítt um mánaðin, afturat lønini. (Ein arbeiðsleysur skal annars fáa útgjald uppá 17.500 um mánaðin – og gjalda skatt av tí, sambært uppskotinum frá landsstýrinum.)
Uppskotini vórðu dyggiliga feld. Bert Tjóðveldi, Javnaðarflokkurin og Framsókn atkvøddu fyri.
Samgongufólk og løgmaður vístu á, at broytingar kundu ikki fremjast í kostnaðarendurgjaldinum uttan gjølliga viðgerð. Her máttu nevndir setast og allir hugsandi serfrøðingar spyrjast. Tað var óðmannaverk at fara broyta tílíkt, uttan langa fyrireiking og útrokningar, hildu nú samgongufólk.
Sama dag løgdu Sambandsflokkurin, Miðflokkurin, Fólkaflokkurin og Sjálvstýrisflokkurin fram uppskot til játtanarkarmar fyri almenna húsarhaldið komandi árini.
Her varð m.a. fráboðað, at pensjónsaldurin skal setast til 68 ár frá næsta ári av. Hetta merkir fyri teir lægstløntu samfelagsbólkarnar, ið bara hava fólkapensjónina og samhaldsfasta at dúva uppá, og sum skulu pensjónerast komandi árini, at tey í veruleikanum missa eina inntøku uppá 120.000 krónur. Fyri tey, ið hava eina lága pensjónsuppsparing, skal hetta leggjast afturat missinum av forskattingini av pensjónsinngjøldum frá fyrstu krónu.
—
Tveir dagar í politisku søgu Føroya. Tveir dagar, ið lýsa grovastu gjáargraving millum stættir, ið sædd er í einum vesturheimskum samfelag. Og ja. Árið er 2012 – ikki 1812…


text:
Trupulleikarnir á Landssjúkrahúsinum er ikki at finna norðri í Klaksvík ella suðri á Tvøroyri
Nógva kjakið um okkara heilsuverk, fer mangan av sporinum. Ein fær ta fatan av kjakinum í miðlunum, at avbjóðinganar í okkara heilsuverki eru orsakað av, at vit hava trý sjúkrahús.
Trý sjúkrahús er ikki ein vansi, men ein fyrimunur.
Í hesum fótbóltsdøgum er kanska hóskandi at nýta dømi úr fótbóltsheiminum. Her í Eysturkommunu eru tveir fótbóltsvøllir. Tað kostar sjálvani meir í rakstir av vøllunum at hava teir, men tað er ein stórur fyrimunur fyri fótbóltin her í kommunini. Sama eigur at vera galdandi fyri okkara sjúkrahús. At vit her í Føroyum eru so væl útbygd við trimum sjúkrahúsum, er ein fyrimunur og ikki ein vansi. Tað gevur møguleikar, og er ikki ein forðing. Vit mugu venda okkara hugsunarhátti til at síggja møguleikar, ístaðin fyri at síggja forðingar allastaðni. Tað er ein avbjóðing fyri okkum øll.
Ein heildarætlan fyri heilsuverkið er neyðug
Tað er neyðugt, at vit lyfta kjakið upp á eitt virðuligt støðið og finnan loysnir. Heilsuverkið er kjarnan í okkara vælferðarsamfelag. Tað er ikki serliga uppbyggjandi fyri okkara heilsuverk, at næstan alt kjakið higartil, mestsum einans hevur snúð seg um, hvørs vit skulu niðurleggja okkurt sjúkrahús, ella skipa eina felags leiðslu fyri øll sjúkrahúsini o.s.fr. Spuringurin vit eiga at seta okkum, eigur at vera, hvussu fáa vit, sum best burturúr tí vit hava, og ikki hvussu vit niðurbróta tað, sum onnur hava uppbygt.
Heildarætlanin skal fyrst og fremst sjálvandi taka støði í sjúklingunum. Síðani í tí sum vit hava, og hvar vit vilja vera. Okkara mál í Tjóðveldi er, at sjálvandi skal okkara heilsuverk vera á sama støði sum í hinum norðurlondunum.
Tað starvast nógv dugnaliga fólk í heilsuverkinum, sum dag og dagliga virka undir alt ov vánaligum umstøðum. Mangan er eisini trongligt, og mugu sjúklingar liggja úti á gongunum. Tað sømir ikki einum framkomnum samfelag sum okkara.
Heilsuverkið hevur tørv á einari politiskari leiðslu og einari heildarætlan, sum tekur støði í verandi, og dugur at síggja møguleikar fram um forðingar.
Gott val – við vón um álti
Jóhan Christiansen, Tjóðveldi


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Fólkaflokkurin vil strika uppboðssøluna
Lógin um fyrisiting av sjófeingi er ikki meira enn komin í gildi, áðrenn andstøðan vil hava lógina broytta aftur.
Fólkaflokkurin hevur lagt uppskot fyri løgtingið um at strika allar uppboðssølur av veiðirættindum, sum eru í galdandi lóg um sjófeingi.
Útlutan av veiðirættindum umvegis uppboðssølu skapar ótryggleika í vinnuni, vísur Fólkaflokkurin á í viðmerkingum til uppskotið.
-So at siga øll vinnan hevur í hoyringarskrivum og undir hoyringum í Vinnunevndini gjørt vart við, at uppboðssøla av veiðirættindum er stórt afturstig í tí stóru menning, sum vit seinastu árini hava sæð í fiskivinnuni, síðani seinasta samgonga hækkaði uppsjóvarkvotupartin munandi, sigur Fólkaflokkurin í viðmerkingunum til lógaruppskotið.
Flokkurin vísir á, at uppboðssølan skapar ótryggleika og fær reiðarí at aftra seg við at gera stórar íløgur í nýggj og framkomin skip.
Uppskotið frá Fólkaflokkinum varð lagt fram í gjár.
Høgni Hoydal, landsstýrismaður í fiskivinnumálum, er eisini áveg í løgtingið við uppskoti um at broyta lógina um fyrisiting av sjófeingi. Hann mælir til 22 lógarbroytingar, sum tó allar verða lýstar sum ”tillagingar, rættingar og fylgibroytingar
Sí eisini


text:
Útgivið tann: 02.10.2013
Einir, einar, eini (Marius Staksberg)
Skrivað hevur: Jógvan Andersen
Orðið ein verður sum kunnugt bent í kyni og falli, t.d. ein drongur, ein genta og eitt barn í eintali, og í fleirtali einir skógvar, einar hosur og eini kort. Har fer neyvan nakar skeivur. Men tá ið tað verður brúkt sum hjáorð við merkingini 'umleið', hava vit lyndi til at lata tað vera óbent, t.e. at vit brúka hvørkikynsformin eini eisini í kallkyni og kvennkyni, eitt nú eini hundrað hvalir og eini hundrað bøkur. Her átti kallkynsformurin at verið einir og kvennkynsformurin einar, t.e. einir hundrað hvalir og einar hundrað bøkur. Vit kundu sostatt sagt: Í flokkinum eru eini tjúgu børn, einir tíggju dreingir og einar tíggju gentur. Men umframt í kyni verður ein eisini bent í føllum. Dømini omanfyri eru í hvørfalli. Í hvønnfalli hevði tað eitt nú verið: Eg sá einar tíggju dreingir, Eg sá einar tíggju gentur og Eg sá eini tjúgu børn. Í hvørjumfalli er formurin altíð einum, t.e. eitt nú Hann gongur í flokki saman við einum tíggju dreingjum, …einum tíggju gentum og …einum tjúgu børnum.


text:
Orð: Hans Andrias Djurhuus
Lag: Nú fiskur er á grunnunum
Viðmerking: Yrkingin tykist vera yrkt í sambandi við “adressugøluna”. Henda gøla tók seg upp á vári 1917, tá ið nakrir løgtingsmenn, orsakað av týsku blokaduni av sjóøkinum um Føroyar, við almennari adressu heittu á bretsku stjórnina um at geva føroyskum skipum fría farleið til Íslands eftir neyðsynjarvørum.
1. Tá stórmansliðið fylkti seg
tá seyg tað fólksins merg;
tað ferðaðist á frælsis veg –
tá flentu fjøll og berg.
So fagurt stórmansliðið kvað
um fosturland og eyð,
og fáur mundi gruna tað,
at hvørt eitt kvæði leyg.
2. Tí, Føroya fólk, tú stendur enn,
sum alla stund tú stóð.
Tað eru tínir kosnu menn,
ið súgva merg og blóð.
Teir tala væl og siga, at
teir vilja bjarga tær –
tá neyðin kom, hvør teirra sat
og nørdi bert at sær.
3. “Eg elski teg, eg virði teg!”
so ljóðaði um heyg,
teir virdu mest tó sjálvan seg,
tá ørv av boga fleyg.
Fávitskut ert tú, gamla tjóð,
tú ruggar ikki rætt.
Tú heldur teirra føgru ljóð
í øllum siga satt.
4. Tú raggar tær á rangan veg,
tí tað skal standa fast,
at tínir kosnu sviku teg
við fyrsta vápnakast.
Tí dálin teirra merki er,
als ikki frælsis flog,
og hann, ið slíkt eitt merki ber,
ber altíð deyðans boð.
5. Tó ert tú enn av svikum rakt,
tann dagur koma man,
tá tað, ið tær í barm var lagt
og gjøgnum øldir brann,
skal smildra berg og sora fjøll
og tváa hold og húð
og vísa, mangir eru trøll,
ið bóru mannaskrúð.


text:
Íslendskur saltfiskur fær góð skoðsmál í Portugál
-Íslendskur saltfiskur er hátíðarmatur her og sjálvandi høvuðsrættur á jólaborðinum. Hann hevur fest røtur í portugisisku mentanini, og vit læra longu í barnaskúlanum at virðismeta saltfiskin. Tann íslendski er rætt og slætttann besti!
Hetta sigur portugisiski sølustjórin hjá íslendsku fyritøkuni Vinnslustöðin hf. í Portugál, Nuno Araújo, sambært Morgunblaðnum.
Íslendska fyritøkan hevur sum lið í einum søluátaki stovnað eina marknaðar- og søludeild í Portugál undir heitinum About fish Portugal.
Henda deildin rekur handil í býnum Oliveira de Azeméis frá oktober og árið út bert við íslendskum saltfiski á vøruhillunum.
Byrja at keypa inn í oktober
Tað er ikki av tilvild, at handilin bert er opin hesar tríggjar mánaðirnar.
-Portugisar byrja longu í oktober at keypa inn saltfisk til adventuna og jóla.Nú fáa teir so møguleika at keypa vøruna beinleiðis frá framleiðaranum í Vestmannaoyggjunum. Samstundis fáa starvsfólkini í nýggju fyritøku okkara í Portugál møguleika at koma á tal við kundarnar og hoyra um tørv og ynski teirra, stendur á heimasíðuni hjá Vinnslustøðini.
-Norskur saltfiskur er eisini á mongum døgurðaborðum í Portugál, men líkt er til, at tann íslendski er heldur betur umtóktur. Uppgávan hjá About fish er millum annað at styrkja hesa fatanina upp aftur meira millum portugisar, leggur Vinnslustøðin aftrat.
Størsta keyparalandið hjá Íslandi
Portugál er longu sum er størsti keyparin av íslendskum saltfiski.
Portugisar hava onnur krøv til saltfiskin enn grannarnir í Spania.
Teir vilja helst hava turkaðan saltfisk, meðan spaniólar leggja størri dent á, at toskurin er hvítur og fínur, siga íslendsku saltfiskaframleiðararnir sambært Morgunblaðnum.
Mest lisið í farnu viku
Góð ráð til at eyðmerkja maktmenniskju
Rák (6) - Mannarættindi verða brotin í Føroyum og í Danmark, tá tað snýr seg um sálarligan harðskap
Video - Vardø er ein óhugnaligur býur
Leopardsnigilin vinnur á morsniglinum
Tá fake gerst fakta
Dreingirnir úr Gøtu sleppa at halda fram í skúlanum við Løkin
Útflutningurin av makreli og sild er nógv minkaður
Aling á landi verður ein avbjóðing fyri føroyska alivinnu
Vespureiðrið (76) - 14. mai 2018
Nýggjur kupil verður reistur á Sornfelli
Fyrsti spakin settur í til nýggjan Hvalbiartunnil
Skógarmotta funnin á seyði í Føroyum
Bilsølustevna í SALT á Drelnesi
Rák (6) - Urtagott
Radiooperatørur roknaði positionina út, tað var bjargingin
Prát við Regin Jacobsen, um at Bakkafrost hevur keypt sølufyritøku í USA
Løtan er ikki røtt
NOVA úr Suðuroynni - Sending 6
Gjørd av byggiblokkum
Hetta kann ikki góðtakast
Doyði av e-sigarettini
Hugnaløtan (21) - Gestur: Lasse Klein
Forða fyri at manningarnar koma at bera kostnaðin
Opið hús á Kambsdali í sambandi við at FabLab verður alment tikið í nýtslu
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
Arbeiðsfólk at sláa
freist at søkja: 23.05.2018
Námsfrøðingur til dagstovnaøkið
freist at søkja: 30.05.2018
Reingerðarfólk til Látipípuna
freist at søkja: 30.05.2018
KORT
VEÐRIÐ
Kvinnukvøld á Bryggjuni
29.09.2010
Kvinna!
Slepp nú stokkunum, gevst við at hugsa um EIK og legg Facebook niður eina løtu. Tí nú skalt tú hugna tær saman við tínum vinkonum í Vestmanna!
Fríggjakvøldið bjóðar barrin í Vestmanna øllum kvinnum til eitt spennandi og forvitnisligt tiltak, har fokus verður sett á kvinnuna og tørv hennara í dag.
Í barrini hetta kvøldið hitta vit m.o. stylecoach Sunnevu Thorsteinson til prát um kropsbygnað og klædnaval og sjúkrarøktarfrøðing til prát um Restylane.
Ein sexologur kemur við áhugaverdum eygleiðingum um parlag og kynslív, samstundis sum ein spennandi og provokerandi heimasíða kemur at vísa fram lutir, sum annars oftast síggja liggja við songarkantin.
Seinni um kvøldið borðreiða vit við hugskotum til jólagávuna til mannin saman við livandi tónleiki, góðum gávum, make over's og lívligum práti.
Ert tú við? So hittast vit á Bryggjuni fríggjakvøldið tann 1. oktober 2010 kl. 20.00.
Kostnaður fyri alt kvøldið er 250 krónur og er 18 ára aldursmark.
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Feb 22, 2013
The Unlikely Pilgrimmage of Harold Fry (Rachel Joyce)
Ein, sum eg kenni, lænti mær hesa bókina. Eftirsum eg eri pílagrímur sjálv og havi skrivað eina pílagrímsbók, var tað so sjálvandi, at eg var áhugað. Bókin er eisini fín. Full av lívsvísdómi. Ferðin má vera heimsins elsta metafora. Í síni gongd burtur frá sær sjálvum og inn í seg sjálvan lærir Harold nógv. Hann lærir m.a. at líta á menniskju, at fyrigeva og at biðja um fyrigeving og at góðtaka síni lívskor. Á síni ferð gjøgnum alt Ongland og heilt norður á skotska markið fær ivin fleiri ferðir vald á honum, hann ivast í, um tað nyttar nakað, sum hann roynir. Men hann heldur fast, hóast bilur stendur klárur, og túrurin hevði bert tikið tímar, og hóast føturnir svella og bløða og túrurin tekur vikur…so rekur hann ivan burtur.
Harold er ikki religiøsur, og bókin er ikki ein prædika, men bókin er í stóran mun um okkara andaliga lív sum mótsetning til okkara tímiliga lív. Harold sleppur sær av við allar ognir og gongur við ongum kredittkorti, hann livir av olmussu og gávum, sum pílgrímar gjørdu. Pressan er ein strika í rokningini hjá Harold, lýsingin av sensasjónspressu og ‘følskum’ pílarímum, sum bara vilja síggja gott út, er frálík. Hasin harra Rich, minnir nakað um bólkaleiðaran Jack í 'Lord of the Flies', har hann situr og telgir eitt spjót spískt.
Kona Harold Maureen hevur sína egnu ferð heima í húsunum, einsamøll. Men fyrst halda vit, at hon hevur sonin David at tosa við, hann gevur henni góð ráð, og hon væntar, at hann kemur at vitja. Seinni vita vit, at hann tók lívið av sær fyri 20 árum síðani, hon hevur ikki dugað ay slept honum. So við og við verður teirra familjulív, teirra lukka og ólukka rullað upp fyri lesaranum. Øllum tørvar fyrigeving, øll hava okkurt at angra.
Skrivistílurin er humoristiskur, Harold hittir so mong sjáldsom fólk á leiðini.
Sumt kendi eg aftur frá okkara gongutúri, t.d. at fólk fara pílgrímsferð, tá ið tey hava mist, ella tá ið tey eru sloppin av við sjúku, og morgnarnar, tá ið hann fór til gongu áðrenn sólarris og upplivdi dagslýsisins komu, tað kendi eg aftur. Kendi eisini, hvussu hann føldi seg, tá ið hann kom inn í stóran bý, betong og trongt, longdist út aftur á vallarans veg. Jú ein sera góð bók við hugvekjandi temum.
Munurin millum okkara bók 'Jákupsvegurin' og hesa er nokk fyrst, at okkara er um ein veruliga ferð, og henda er um eina fiktiva ferð. Harold gekk bæði longri tíð og longri tein. Vit gingu 6 vikur, hann gekk í 11-12 vikur.
Takk fyri lán! Tú fært hana skjótt aftur.
Skrivað hevur Bergljót av Skarði klokkan 00:37
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Orð: Hjalmar Hansen
Lag: Ida Mathisen
Týtt: Victor Danielsen
1. Dýrasta navn, ið á fold talað er:
Jesus, Jesus!
Hvørjum, sum trýr, hetta navn frelsu ber:
Jesus, Jesus!
Tað hevur lýst mær á myrkastu nátt,
um alla gleði upp stígur tað hátt –
troystin í deyða, í lívi alt gott:
Jesus, Jesus!
2. Tá ið eg hvíldi mítt høvur so møtt –
Jesus, Jesus!
Lívgaði sál mína navnið so søtt:
Jesus, Jesus!
Tá varð tað smátt, alt, ið fyrr tyktist stórt,
tá varð tað lítið, alt, eg hevði gjørt,
tá var mín trygd, at tú ei frá mær fórt,
Jesus, Jesus!
3. Villandi óljóð úr heiminum har –
Jesus, Jesus! –
Minni úr farnari tíð koma nær –
Jesus, Jesus!
Tá ið mítt hjarta er veikt, og mítt sinn
leitar til tín, áh, mín Frelsari, inn,
kom mær tá nær, meg við troyst tíni finn,
Jesus, Jesus!
4. Teska við meg, tá eg sovni á nátt,
Jesus, Jesus!
Teska títt navn, og tá verður alt gott,
Jesus, Jesus!
Navn títt burt reka alt ilt frá mær skal,
tað skal mær fylgja um deyðskuggans dal,
í tínum navni trygt hvíla eg skal,
Jesus, Jesus!


text:
FRÁ 1. JANUAR 2018
Á aðalfundinum 28. apríl 2017 bleiv samtykt, at nágreina treytirnar fyri, hvørjir limir gjalda vanliga limagjaldið, og hvørjir limir gjalda lægra limagjaldið. Støddin á sjálvum limagjaldinum bleiv ikki broytt. Sambært viðtøkum felagsins § 4 koma broytingar viðvíkjandi limagjaldi í gildi komandi roknskaparár. Hetta er 1. januar 2018.
Vanliga limagjaldið er kr. 185,00 um mánaðin. Av hesum fara kr. 65,00 í verkfallsgrunn.
Hetta er galdandi fyri:
1) Persónar sum eru í starvi sum hoyrir undir kollektiva sáttmálaøkið hjá BLF. Hetta økið er ásett í § 1 og í skjali 1 í sáttmálanum millum Fíggjarmálaráðið og BLF. Økið fevnir í løtuni um Føroya landsstýri og kommunurnar. T.v.s. tey sum arbeiða í stjórnarráðunum, (lands) stovnunum, hjá kommununum og á (kommunalu) stovnunum. Hjá hesum persónum er tað líka mikið, um teir ítøkiliga eru settir sambært BLF-sáttmálanum. Orsøkin er tann, at BLF hevur eksklusivan rætt til hesar persónar sambært kollektiva arbeiðsrættinum.
2) Persónar sum eru í starvi sum ikki hoyrir undir kollektiva sáttmálaøkið hjá BLF, men sum hóast hetta, eru individuelt settir sambært BLF-sáttmálanum.
Lægra limagjaldið er kr. 75,00 um mánaðin.
Hetta er galdandi fyri:
1) Persónar sum eru í starvi sum ikki hoyrir undir kollektiva sáttmálaøkið hjá BLF, og sum heldur ikki eru individuelt settir sambært BLF sáttmálanum.
2) Lesandi, sum ikki samstundis hava ½ starv ella meiri sum uppfyllir treytirnar til hægra limagjaldið.
3) Arbeiðsleys.
GG: Sum útgangsstøði verða limir settir at gjalda vanliga limagjaldið. Limur kann tó venda sær til BLF og prógva, at viðkomandi lýkur treytirnar fyri lægra limagjaldinum. Limagjaldið verður tá broytt framyvir.


text:
Bjørn Kunoy grein í tíðarritinum Ocean Development & International Law
Bjørn Kunoy, løgfrøðiligur ráðgevi í uttanríkisráðnum, hevur skrivað grein, ið er útgivin í seinastu útgávu í Ocean Development & International Law, 2009, vol. 40 (No. 2), ss. 131-145 (Taylor & Francis Journals). Greinin viðger hvørt 10 ára freistin, frá tí at havrættarsáttmálin varð settur í gildi fyri avvarðandi sáttmálapart at havrættarsáttmálanum, til at senda ytri landgruns framløgu sína til landgrunsnevnd Sameindu Tjóða, er galdandi fyri umstrídd øki ella ei. Heitið á greinini er: "The 10 Year Time Frame to Disputed Areas".
Ein samandráttur av greinini kann lesast her.
Jørgen Niclasen, uttanríkisráðharri, tilnevndi fyri stuttum Bjørn Kunoy at leiða samráðingarnar um ytri landgrunskrøvini norðan fyri Føroyar.
Les meir um Bjørn Kunoy í Heilagrunninum.


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
Arbeiðsfólk at sláa
freist at søkja: 23.05.2018
Námsfrøðingur til dagstovnaøkið
freist at søkja: 30.05.2018
Reingerðarfólk til Látipípuna
freist at søkja: 30.05.2018
KORT
VEÐRIÐ
Tromsø vil hava fleiri fiskivinnuskúlanæmingar
17.02.2010
Tíðindaskriv frá Fiskivinnuskúlanum:
Prógvið frá Fiskivinnuskúlanum í Vestmanna man hava roynst væl í norðurnorska býnum Tromsø, tí í næstum kemur Jóan Karl Joensen, sum lesur fiskarífak við norska universitetið til Føroya at kunna um útbúgvingarmøguleikarnar á norðurnorska universitetinum. Tey flestu munnu minnast Jóan Karl, sum var nógv frammi í fjølmiðlunum síðsta summar, tí norðmenn settu spurnartekin við prógvið frá Fiskivinnuskúlanum. Men nú er vent í holuni.
Jóan Karl byrjaði lesturin í Tromsø síðsta summar, og herfyri heitti lærustovnurin á hann um at fara til Føroya at fáa fleiri fiskivinnunæmingar og aðrar føroyskar miðnámsnæmingar at koma til Norra at útbúgva seg. Jóan Karl kemur til Føroya beint áðrenn ella beint eftir páskir, og tá fer hann at ferðast runt og kunna á fleiri føroyskum miðnámsskúlum.
Fyrrverandi næmingurin frá Fiskivinnuskúlanum sigur seg trívast væl í Tromsø, men hann gleðir seg til at sleppa ein túr til Føroya á páskum, har hann sjálvsagt eisini fer at heilsa upp á vinir og kenningar. Vit á Fiskivinnuskúlanum gleða okkum til at fáa vitjan av Jóan Karl. So verður tað spennandi at síggja, um hann klárar at sannføra fleiri fiskivinnunæmingar um, at tað er eitt gott hugskot at fara til Norðurnorra at lesa víðari.
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Tað hevur verið kjakast nógv um fosturtøku seinastu tíðina. Í kvøld skipar Javnaðarflokkurin á fólkatingi fyri almennum tiltaki um evnið.
Javnaðarflokkurin hevur gjørt eina meiningakanning um fosturtøku, sum vísir, at flestu føroyingar halda, at fosturtøka bert skal loyvast undir ávísum umstøðum, eins og lógin loyvir í dag. 56% vilja at fosturtøka skal loyvast í serligum førum, 29% vilja loyva fríari fosturtøku, 8% vita ikki og 7% vilja, at fullkomiliga banna fosturtøku, vísir kanningin.
Kanningin vísir eisini, at bert ein av fimm føroyingum heldur, at lógin verður fylgd, meðan triði hvør sigur seg vita um fosturtøkur, sum eru framdar av øðrum orsøkum enn tær, sum lógin loyvir. Tí metir flokkurin, at neyðugt er at taka málið upp til viðgerðar.
Fundurin byrjar við, at fýra politiskt ungmannafeløg luttaka á pallborðsfundinum. Tey eru Unga Tjóðveldið og SU, sum bæði eru fyri fríari fosturtøku, og Huxa, sum herfyri ikki hevði eina greiða støðu, og Ung fyri Miðflokkin, sum eru ímóti fosturtøku. Hervør Pálsdóttir umboðar Unga Tjóðveldið.
Síðani leggur Sjúrður Skaale, fólkatingslimur fyri Javnaðarflokkin, fram um úrslitið av kanningini “Fosturtøka í Føroyum”. Til ber at lesa kanningina her.
At enda kjakast umboð fyri fýra politiskar flokkar. Annita á Fríðriksmørk fyri Tjóðveldi, Helena Dam á Neystabø fyri Javnaðarflokkin, Jákup Mikkelsen fyri Fólkaflokkin og Kaj Leo Holm Johannesen fyri Sambandsflokkin.
Tiltakið verður í Miðlahúsinum og byrjar kl. 19. Sólvit Nolsøe er orðstýrari.


text:
Orð og lag: Sámal Andrias Weihe
1. Til okkum her á lágum støðum
í dag er sendur Harrin Krist;
sum sólarris av himni høgum
Guðs náði hevur heimin gist.
2. Men Betlehem, tú lítli staður,
av heimsins smáu størstur er;
í tínum gøtum lýsti dagur,
sum rann úr ævinleikans verð.
3. Í tær er savnað mannavónin
og tað, sum vísmenn hava rátt;
um aldur streymar gleðitónin
í tíni fyrstu jólanátt.
4. Tøkk, ævinleikans mildi faðir,
títt Betlehem mítt eyga sær;
nú ikki longur myrkrið ræðir,
tí ljósið eiga vit í tær.


text:
5000 FØROYINGAR Í VEITSLU
Sjónleikurin Veitslan, ið er bygdur á kenda filmin Festen eftir Thomas Vinterberg, gjørdist ein tann størsta áskoðarasuccess´in í fleiri ár. 5000 føroyingar komu í veitslu og gjørdust partur av eini heilt serstakari uppliving, sum áskoðarar og ummælarar róstu til skíggja. Sjónleikarar, pallsniðgevi, tónaskald og leikstjóri komu úr Danmark, Íslandi, Grønlandi og Føroyum og talan var sostatt um eina sjáldsama og einastandni norðurlendska verkætlan.
Leikurin var sýndur í Løkshøll, Norðurlandahúsinum og í Miðnámsskúlanum í Hovi.
Tað frættist skjótt millum manna um hesa spennandi verkætlanina og vónirnar vóru stórar. Marknaðarføringin tók støði í hesum spenningi og legði upp til eina stórfingna veitslu. SAVNA hjálpti til við viralu marknaðarføringini av leikinum og framleiddi filmsbrot, Facebook lýsingar, bannaralýsingar o.a. , sum var lagt á Facebook og fekk sera nógvar vísingar.


text:
Kappingin er opin fyri øllum talváhugaðum, eisini teim sum ikki – ella bara partvís – hava luttikið higartil.
Í finaluumfarinum verður tískil ikki bert telvað um endaligar plaseringar í samlaðu kappingini.
Telvað verða 7 umfør, har umhugsunartíðin er 10. min. + 5 sek. í part til talvið.
Heiðursmerkir verða latin trimum teim bestu telvarum, ið verða handaði til steypakappingina, ið verður kunngjørd í næstum.
Luttøkugjaldið er kr. 100.
Vinarliga boðið frá luttøku í seinasta lagi faroechess@faroechess.com, í seinasta lagi fríggjakvøldið kl. 22.
Luttøkulistin higartil sæst við at trýsta her.
Við talvkvøðu,
Talvsamband Føroya / Havnar Telvingarfelag


text:
U21: Taptu 3-0 fyri Litava
ítróttur09-06-2017 - 13:04 - Jóanis Nielsen
Føroyska U21-landsliðið tapti fyrsta dystin í undankappingini til EM 2019. Úrslitið ímóti Litava gjørdist 3-0 til litavar, eftir 1-0 leiðslu í steðginum.
- Í mun til dystarætlan, og avrikið hjá hvørjum einstøkum spælara, so eri eg rættuliga væl nøgdur, tí nógv av tí, sum vit løgdu dent á, eydnaðist partvís. Men um vit bara hyggja at úrslitinum, so kunnu vit á ongan hátt vera nøgdir, sigur Eli Hentze, U21-landsliðsvenjari.
Hósdagin spældi føroyska U21-landsliðið fyrsta dystin í undankappingini til EM 2019. Dysturin varð spældur í Litava, og úrslitið gjørdist 3-0 til litavar, sum vóru á odda 1-0 í steðginum.
Tá nærum hálvur tími var spældur legði Romanovskij heimaliðið á odda við brotssparki. Hendan støða helt sær til tíggja minuttir fyri leiklok, tá Janonis økti til 2-0, áðrenn Baniulis í 85. minutti slerdi 3-0 sigurin fastan.
- Vit kunnu væl brúka okkurt úr hesum dystinum í okkara víðari menning. Men hesin dysturin fer nú í søgubøkurnar, og vit hyggja fram ímóti næstu avbjóðing, sum er á heimavølli ímóti Danmark seinast í august, sigur Eli Hentze við heimasíðuna hjá FSF.


text:
Orð og lag: Jim Hill
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Á, hin dagur er nær,
tá øll pína verður fjar,
eingir myrkir skuggar meir,
eingi tár har renna fleir.
Alt av friði anda fer
í tí Landi Harrin er,
á, hvør dagur, hvør sæl ein stund.
Niðurlag: Á, hvør dagur verður tað,
tá mín sál sær Jesus glað;
fyri Honum boyggi knæ,
Hann, sum doyði í mín stað.
tá Hann tekur meg í hond
og leiðir meg til Lívsins Lond,
á, hvør dagur, hvør sæl ein stund.
2. Sorg og kvøl endað er,
eingin meira byrðar ber;
eingin sjúka og neyð,
eingin skilnaður og deyð’.
Vit í ævir síggja Hann,
sum okkum lív og frelsu vann;
á, hvør dagur, hvør sæl ein stund.
3. Hjá Tær Heilagi Guð,
Lambsins Brúður fríað út,
fyri Tær nígur fró,
tvigin rein í Lambsins blóð’,
tí í gloymskunnar hav
hennar synd varð søkt í kav.
Er tín synd, vinur, har strikað út?


text:
Sverri Egholm
25.11.2016 - 07:14
Fiskur > Samfelag & Politikkur > Fiskivinnupolitikkur
Bókin hjá Óla Samró, “Fiskiskapur - fjølbroyttar ásetingar”, ið bleiv løgd fram á føroyskum í juli, verður nú týdd til norskt, íslendskt og enskt.
Bókin hevur stóran áhuga Íslandi, tí evnið er aktuelt, nú íslendingar skipa nýggja stjórn. Royndirnar í Føroyum við uppboðssølu av fiskiloyvum í 2011 og 2016 hava serligan áhuga, eins og uppskotið hjá ráðleggingarnevndini. “Færeyska uppboðsleið” er eitt heitt politiskt evni í Íslandi.
Undir heitinum: “Hvør eigur fiskin í sjónum? “ heldur Óli Samró fyrilestur í Hørpu í Reykjavík í morgun kl 8.30.
Óli Samró hevur seinastu mongu árini hevur arbeitt sum ráðgevi í fiskivinnuni kring heimin.


text:
Rani Nolsøe ger vidmerkingar til FM í talvi, sum í hesum døgum verdur telvad í Argja Skúla.
Áhugavert 1. umfar, við fitt av mannfólkatelving! Finnbjørn slapp umsíður leysur við riddaranum og groundaði stigið heim. Eyðun og Martin droppaðu krígsmalingina, CENS man hava roknað væl uppá linjur og diagonalar, áðrenn mátnetið kom í hús, Ólavur hevur heilt víst havt marruna av 52. Re1 í nátt(!). Uttan silikonvinmannin dugi eg ikki at siga, um talvið annars var javnt?! Hans Kristinan broderaði í og so nógv rundan um hasa d-finnuna, sum eisni vísti seg at avgera talvið. Olaf, Høgni, Finnbjørn og Carl Eli vóru kaldir í hesum altíð nervøsa 1. umfari. Spurningurin er um Hans Kristian, Herluf, Hanus og serliga Ólavur klára at mobilisera 100% til næsta umfar, meðan Eyðun og Martin munnu hava havt tankarnar onkra aðrastaðni) Hvat siga aðrir viðmerkjarar?
{jcomments on}


text:
Samtyktir gjørdar á bygdarráðsfundi mándagin 13. apríl 2015.
Møtt til henda bygdarráðsfundin vóru: Mikkjal Sørensen, Sveinur Bech, Andreas Berg, Eyðolf Bech
og Rannvá Albinus.
1.
Samtykt varð at geva byggiloyvi til umbygging av sethúsinum á matr. nr. 44b Porkeri, og samtykt
varð at geva loyvi at gera parkeringsøki sunnan og vestan fyri sethúsini á matr. nr. 44b.
Samtykt varð, at bygdarráðið fer á staðið, áðrenn bygging kann byrja.
Meðan hetta mál var fyri, var Rannvá Albinus ikki við á fundinum.
2.
Samtykt varð at gera eina 1- árs avtalu við Landsverk um salting og kavarudding av vegnum
oman til Skúladepilin í Suðuroy.
3.
Samtykt varð at loysa trupulleikarnar.
4.
Bygdarráðið er samt um at fríðka um økið á Gøttteiginum, og um at innheinta tilboð uppá, hvat
ætlaða spæliplássið kemur at kosta.
5.
a. Umsóknin ikki gingin á møti.
b. Samtykt varð at játta 20.000 krónur. Mikkjal var ikki við undir viðgerðini.
c. Samtykt varð at játta 1.000 krónur.
d. Samtykt varð at játta 1.000 krónur.
e. Samtykt varð at játta 1.000 krónur.
f. Umsóknin ikki gingin á møti.
g. Umsóknin ikki gingin á møti.
h. Umsóknin ikki gingin á møti
6.
Borgarstjórin kunnaði um skriv frá Heimara Parti um vetrarfriðing. Síðan kunnaði hann um
álitisskriv um ”Eftirskúlan” og um skattainntøkuna hjá kommununi fyri februar/mars 2015.
7.
Samtykt varð at keypa ein hjartastartara.
Porkeris Bygdarráð.


text:
Skylduavhending
Ein av høvuðsuppávunum hjá Landsbókasavninum er at savna inn, skráseta og varðveita allar føroyskar útgávur av bókmentatilfari, tvs. allar føroyskar bókmentir, og alt sum er skrivað av bókmentum um Føroyar og av føroyingum.
Til tess at tryggja innsavningararbeiðið, eru ásetingar í bókasavnslógini um avhending av skyldueintøkum.
Avhendingarskyldan
Sambært hesum ásetingum, § 24 í bókasavnslógini, skulu avhendast 4 ókeypis eintøk til Landsbókasavnið av øllum verkum, útgivnum í Føroyum. Skyldan er galdandi uttan mun til í ella á hvørjum miðli verkið fyriliggur.
Tað vil siga, at allar bøkur, fløgur, filmar, ársfrágreiðingar, lýsingarbløð, faldarar, plakatir, postkort og mangt annað útkomið í Føroyum skal latast Landsbókasavninum, eisini talgilt tilfar og alt tað, sum kemur út á internetinum.
Avhendingarskyldan áliggur tí, sum framleiðir liðug eintøk til útgávu.
Útgávur, sum koma út uttanlands
Ivamál er ofta um útgávur, ið koma út og verða framleiddar uttanfyri Føroyar. Spurningurin er, nær slíkar útgávur koma undir avhendingarskylduna? Í bókasavnslógini § 24, stk. 6 stendur um hetta: Útgáva her á landi fevnir um, tá ið eintøk av verki eru framleidd í Føroyum, og tá ið tey eru framleidd uttanlands við útgávu í Føroyum fyri eyga.
Vit brúka hesa seinnu ásetingina um útgávur, framleiddar uttanlands við útgávu í Føroyum fyri eyga, soleiðis, at útgávur í hesum týdningi umfata útgávur, sum fyrst og fremst eru givnar út til ein føroyskan lesaraskara. Hetta merkir m.a., at rithøvundurin hevur tilknýti til Føroyar, at útgávumálið er føroyskt, at forlagið, sum gevur út, er føroyskt, og at útgávan t.d. eisini hevur føroyskt ISBN ella aðra líknandi føroyska merking.
Eru ivamál, kann Landsbókasavnið greiða nærri frá galdandi reglum og mannagongdum.
Hvør skal lata inn tilfar?
PRENTAÐ TILFAR
• Tilfar sum er prentað í Føroyum
Verður tilfarið prentað ella prenttilgjørt á einari føroyskari prentsmiðju, er tað prentsmiðjan, ið hevur skyldu at lata tilfarið.
• Tilfar sum er prentað uttanlands
Í hesum føri er tað antin forlagið, útgevari, umboð fyri útgávuna ella rithøvundurin sjálvur – í nevndu røð - sum skulu lata tilfarið.
TILFAR Á ØÐRUM MIÐLUM
• Tónleika-, fløgu- og filmsútgávur
Her verður farið fram, sum lýst omanfyri, tvs. at avhendingarskyldan liggur fyrst hjá teimum, sum framleiða tilfarið til útgávu.
Um ivi er ella tilfarið verður gjørt útgávuklárt uttanlands, er tað forlagið, plátufelagið, filmfelagið, umboðsfólk ella listafólkið sjálvt, sum skulu lata tilfari inn – í nevndu røð. Til ber at fáa nærri kunning viðvíkjandi avhending av tónleikatilfari, við at skriva til unnp@landsbokasavnid.fo
• Talgilt tilfar og tilfar, ið kemur út á netinum
Tey sum framleiða talgildar útgávur ella leggja talgildar útgávur út á netið, hava somu skyldu som omanfyri nevnt, at senda Landsbókasavninum hetta.
• Serligar ásetingar um útgávur á netinum
Sambært kunngerð um avhending av skyldueintøkum frá 2012 § 3, stk. 4 hava útgevarar, feløg, virki, stovnar og einstaklingar skyldu til at fráboða Landsbókasavninum hesar útgávur so hvørt, sum tær verða almannakunngjørdar. Landsbókasavnið ger av, hvussu avhendingin í slíkum førum fer fram.
HVUSSU SKAL TILFARIÐ LATAST INN?
• Prentað tilfar
Prentað tilfar verður sent ella handað Landsbókasavninum, tá tað er útkomið. Framleiðarar av størri nøgdum av tilfari, prentsmiðjur lýsingarfyritøkur o.o., skulu lata tilfar inn minst 4 ferðir árliga ella eftir avtalu.
• Tónleika- og filmsútgávur
Útgávurnar verða latnar Landsbókasavninum so hvørt, sum tær koma út.
Landsbókasavnið ger avtalur við størri útgevarar um nær og hvussu útgávurnar skulu latast.
• Útgávur á netinum
Víst verður til nærri lýsing av hesum á síðuni: Avhending av talgildum útgávum (LEINKJA)
ENDAMÁL
Skylduavhendingin er partur av støðinum undir okkara felags tjóðminnum. Avhendingin skal tryggja, at vitanin um føroyska mentan, søgu og føroyskt samfelagslív verður varðveitt til gagns fyri gransking og almenningin yvirhøvur.
Skylduavhendingin skal eisini tryggja støðið undir tjóðbókaskránni, so at henda verður so fullfiggjað sum gjørligt.
Tað kann vera torført at spáa um framtíðina, og kanska fer ikki alt, sum vit savna inn við avhendingarskylduni at verða brúkt so nógv. Hinvegin vísa royndir, at útgávur, sum at síggja til ongan týdning hava, t.d. lýsingabløð, lønartalvur, príslistar, films- ella tónleikabrotbrot, faldarar, bloggar, heimasíður o.tl., seinni kunnu vísa seg at hava stórt virði t.d. sum keldutilfar og í miðlingini um okkara farnu tíð.
Skylduavhendingin er skipað í
Løgtingslóg nr. 79 frá 8. mai 2001 um bókasøvn, sum broytt við løgtingslóg nr. 148 frá 20. desember 2005.
Kunngerð nr. 4 frá 20. januar 2012 um avhending av skyldueintøkum til Landsbókasavnið.
Eru ivamál eru tit altíð vælkomin at seta tykkum í samband við okkum antin við at skriva, ringja ella støkka inn á gólvið.
Avhending av talgildum útgávum
Ásetingar og reglur um avhending av skyldueintøkum til Landsbókasavnið eru galdandi uttan mun til á hvørjum miðli verkið fyriliggur. Tí skulu útgávur av talgildum kunningartilfari og útgávur á netinum eisini avhendast.
Skyldan áliggur teimum, sum framleiða talgildar útgávur, ella sum leggja talgildar útgávur út á internetið.
Landsbókasavnið ger av, hvussu avhendingin í slíkum førum fer fram.
Fráboðan
Fyri útgávur á internetinum er galdandi, at útgevarar, feløg, virki, stovnar ella einstaklingar hava skyldu til at fráboða Landsbókasavninum hesar útgávur so hvørt, sum tær verða almannakunngjørdar.
Skriva til sofiao@landsbokasavnid.fo
Útgevarar
Útgevarar, prentvirki, miðlafyritøkur o.tl. kunnu gera avtalu við Landsbókasavnið um at senda framleitt og almannakunngjørt tilfar. Sigið Landsbókasavninum frá, tá tit ætla at fara undir at senda okkum tilfar, sum kemur undir reglurnar um skylduavhending. Setið tykkum í samband við Landsbókasavnið, so avtala kann gerast um á hvønn hátt tilfarið verður latið.
Einstaklingar, stovnar, ráð, nevndir, virki, feløg
Hesi, sum geva út eitt nú rit, álit, frágreiðingar ella greinir á internetinum, hava skyldu at fráboða og senda Landsbókasavninum útgivna tilfarið. Smærri mongdir av tilfarið kunnu sendast sum viðfestir pdf´ar. Er talan um størri mongdir av tilfari, má avtala gerast við okkum um á hvønn hátt tilfarið verður latið.
Innheysting av netinum
Við jøvnum millumbilum heintar Landsbókasavnið inn alt fo-navnaøkið á internetinum. Vitja heimasíðuna Føroyska Netsavnið fyri at kanna, um tín heimasíða, ella onkur føroysk heimasíða tú veist um, verður heintað inn.
Hetta merkir tó ikki, at útgevarar sleppa undan at boða frá og senda Landsbókasavninum talgild bókmentalig verk, so sum greinir, rit o.tl. Eisini eiga útgevarar at boða Landsbókasavninum frá um útgávur, sum koma út á heimasíðum, sum ikki eru á fo-navnaøkinum.
Ritgerðir
Á Landsbókasavninum taka vit fegin ímóti serritgerðum á kandidat- ella masterstøði umframt doktararitgerðum, sum eru skrivaðar av føroyingum ella eru um føroysk viðurskifti. Skriva til solvorh@landsbokasavnid.fo , um tú ynskir meir kunning um ritgerðir.
Ivamál
Eru ivamál, kann Landsbókasavnið altíð greiða nærri frá galdandi reglum og mannagongdum.
Hava tit spurningar um skylduavhendingina, ber eisini til at fara inn á kunningarsíðuna:
Avhending av talgildum útgávum OSS - Ofta settir spurningar (leinkja)
Ofta settir spurningar
• Hvat skal latast inn?
Alt, ella næstan alt, skal latast inn. Innheinting av skyldueintøkum fer fram sambært Kunngerð nr. 4 frá 20. januar 2012 um avhending av skyldueintøkum til Landsbókasavnið.
Í kunngerðini eru eisini dømi um útgávur, sum koma undir reglurnar um skylduavhending antin talan er um prentað ella um talgilt tilfar ella útgávur á netinum.
Har verður m.a. nevnt hetta: avísir, árbøkur, bløð, bóklingar, bøkur, faldarar, ferðaætlanir, flogseðlar, framleiðslulýsingar, framskorin kort, frágreiðingar, kort, leikskráir, lýsingar, myndir, nótar, plakatir, postkort, príslistar, roknskapir, skráir, sølutilfar, tíðarrit o.s.fr.
Í kunngerðini ber eisini til at lesa um tilfar, sum ikki kemur undir avhendingarskyldu.
Í § 3, stk. 4 í kunngerðini er ásett, at er talan um útgávur, ið eru tøkar á netinum, skulu hesar fráboðast Landsbókasavninum so hvørt. Gev gætur, at Landsbókasavnið tilskilar sær rættin at velja, hvat tilfar verður varðveitt og ikki.
• Hvussu er við bloggum?
Ein bloggur er at rokna sum ein útgáva. Í slíkum føri skal Landsbókasavnið hava fráboðan um bloggin. Avhendingarskyldan er galdandi, um tú ert føroyingur, og uttan mun til hvar tú býrt, á hvørjum máli, bloggurin er skrivaður, ella hvar hann verður útgivin.
• Hvussu er við bløðum og tíðarritum á netinum?
Blaðútgáva á netinum uttan mun til innihald og snið, kemur undir reglurnar um skylduavhending og skal tí fráboðast Landsbókasavninum. Eru ivamál viðvíkjandi tíðarritum, ber til at seta seg í samband við tanyam@landsbokasavnid.fo
• Eg havi skrivað eina (umfatandi) hugleiðing á Facebook - skal tað fráboðast Landsbókasavninum?
Høvuðsreglan er, at tað skulu avhendast eintøk av øllum verkum, sum eru útgivin í Føroyum. Landsbókasavnið tekur støðu til, um tað metir at ein útgáva kemur undir hugtakið verk, sum er at skilja ein avmarkað mongd av upplýsingum, sum er at meta sum ein liðug og sjálvstøðug eind.
Ein stutt viðmerking á Facebook er neyvan eitt verk og kemur sostatt ikki undir reglurnar um skylduavhending.
Undantøk kunnu vera, t.d. um ein viðmerking ella táttur eru so umfatandi, at hetta kemur undir hugtakið verk, sum eigur at verða varðveitt fyri eftirtíðina.
Støða má takast til hetta í hvørjum einstøkum føri. Eru ivamál um hetta, so eigur Landsbókasavnið at fáa fráboðan. Skyldan um avhending er bara galdandi, um tilfarið er merkt alment atkomuligt ella verður kunngjørt einum størri bólki.
• Eg havi gjørt eina fotobók, skal tað latast Landsbókasavninum?
Fotobøkur og aðrar útgávur, sum eru ætlaðar eini avmarkaðari privatari fjøld, t.d. familju ella arbeiðsfeløgum, koma ikki undir reglurnar um avhending av skyldueintøkum.
Øðrvísi er, um slíkar útgávur eru atkomiligar í handli ella á annan hátt almannakunngjørdar, tí tá eru reglurnar um skylduavhending galdandi.
• Eg havi skrivað eina grein ella ummæli, skal tað fráboðast Landsbókasavninum?
Hjá Landsbókasavninum er tað av stórum týdningi, at kunna savna inn og skráseta greinir, sum eru meir enn ein tíðindastubbi, t.d. vísindaligar greinir, kronikkir, hugleiðingar ella ummæli. Og tað ger einki, antin greinin stendur í einum føroyskum ella útlendskum riti.
• Ritgerð
Eg vil fegin lata mína ritgerð inn – er tað skylda?
Nei, ritgerðir, sum ikki eru givnar út alment, koma ikki undir skyldu, men tit eru vælkomin at lata Landsbókasavninum ritgerðina til at goyma og læna út. Vit taka fegin ímóti ritgerðum á kandidat- ella masterstøði og doktararitgerðum, sum føroyingar hava skrivað, ella sum eru um føroysk viðurskifti. Ritgerðir kunnu latast inn við at nýta hetta skjalið.
• Wikipedia - Eg havi skrivað í Wikipediu, skal tað fráboðast Landsbókasavninum?
Greinir í Wikipediu (t.d. http://fo.wikipedia.org/wiki/) eru vanliga frítt atkomiligar, og tí verður slíkt tilfar savnað inn við innheystingini av føroyska internetinum, sum Landsbókasavnið skipar fyri við jøvnum millumbilum. Tískil er hetta ikki neyðugt at fráboða Landsbókasavninum.
• iTunes og Youtube og tónleikaútgávur á netinum annars. Skal hetta fráboðast Landsbókasavninum?
Sum støðan er nú, fær Ladsbókasavnið ikki heintað inn iTunes og Youtube. Hóast tað, so er tað sambært § 3, stk. 4 í kunngerðini ásett, at er talan um útgávur, ið eru tøkar á netinum, skulu hesar fráboðast Landsbókasavninum so hvørt. Tískil eiga útgevarar at fráboða Landsbókasavninum um hesar útgávur, m.a. fyri at kunna skráseta tilfarið.


text:
Súlubonus BASALT
BASALT* limaskapur í Súluskipanini er okkara hægsta limastig, sum vit bert bjóða okkara allar trúgvastu kundum. “BASALT” er tað hægsta stigið í Súlubonusskipanini. BASALT er bæði fyri privat- og vinnukundar:
- Fyri at fáa BASALT limaskap sum privatkundi, skalt tú hava ferðast fyri 40.000 stig innanfyri eitt ár
- Vinnukundar kunnu eisini fáa BASALT-limaskap við vinnukundaavtalu við Atlantic Airways
BASALT-limaskapur hevur hesar ágóðarnar við sær:
- Kom skjótt ígjøgnum trygdareftirlitið á flogvøllinum í Kastrup við CPH EXPRESS
- Tak tær av løttum í ATELIER RELAXIUM LOUNGE á flogvøllinum í Kastrup
- Matur og drekka umborð á okkara rutuflogførum er íroknað
- Fá altíð eitt eyka stykki av viðføri ókeypis við á ferðini
*BASALT-limaskapurin er galdandi eitt ár frá útgávudegnum.
Okkara Súlubonusskipan er áhaldandi í menning, og í framtíðini fara enn fleiri fyrimunir at verða knýttir at tínum limaskapi.


text:
Pætur og Dósi - báðir húsamenn - ferðaðust ofta saman. Soleiðis verður sagt, at teir báðir einaferð vóru saman í Mikladali. Dósi var leiddur av at bíða eftir felaga sínum og fór undan honum heimaftur. - Nú hetta verður sagt fyri Pæturi, svarar hann blídliga, at Dósi mundi nokk koma at bíða eftir honum kortini. Og hann skundaði sær ikki við at gera seg lidnan. - Tá ið hann umsíðir var liðugur við ørindi síni, fór hann til gongu. Komin niðan á Ennið, var Dósi har. Tað var honum ógjørligt at koma longri, hvussu hann enn royndi, áðrenn Pætur kom.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text:
Ein drongur var í Koltri áður á sinni, sum fríggjaði til eina gentu í Hesti, men pápi hennara vildi einki vita av, at tey komu saman. Drongurin varð tí at søkja gentuna á loyndum, og hetta gjørdi hann á tann hátt, at hann svam um Kolturssund (sundið ímillum Kolturs og Hests) og valdi sær sjóvarfallið, fallandi vestfall, at svimja suður við; vestfallið hálvrunnið dettur beint á Bogatanga í Hesti (Bogin eitur norðurendin av oynni). Har kom hon á fund hansara, og so svam hann norður aftur við eystfallinum; tí eystfallið rekur beint um sundið inn um Koltursnakk. Stórt hundrað favnar eru ímillum Kolturstanga (syðst í Koltri) og Hestboga. Í Magnusartanga norðast í Hesti var hann vanur at svimja til lands, og hesin tangi sigst at vera nevndur eftir honum. Magnus skuldi drongurin eita. Har stóð gentan fyri honum við turrum klæðum. Ein lítil barmur er beint innan fyri Magnusartanga, nevndur Alskarabotnur eftir teimum báðum. Hetta helt so við eina tíð, men til endan saknaði pápin dóttur sína burtur og fekk illgruna. So eitt kvøldið, tá ið drongurin kom svimjandi, stóð hesin gamli pápi hennara fyri honum við øksi í hond og hótti við at drepa hann, um hann kom í land. Tá varð drongurin at venda norður aftur í sama sinni, og síðan spurdist einki aftur til hansara. Líkindi eru til, at íðan hevur tikið hann og ført hann útum.
Søgn er, at tá ið hesin koltursdrongur var druknaður, kom íðan tann, ið nevnist Grísarnir, upp innan fyri Kolturssund. Hetta skuldi vera í hevnisótt.
Jakob Jakobsen: ”Færøske folkesagn og æventyr”, 1898-1901
Sagnirnar eru her endurgivnar við Hammershaimbs stavseting eftir útgávuni:
Jakob Jakobsen: "Sagnir og ævintýr" , fororð eftir Mariu Mikkelsen, 1. útg. 1925, 2. útg. 1984-85.


text:
eta er klárt til summarið
At koma inn í eta í Vágsbotni minnir eitt sindur um at stíga inn í lítlu sølubúðirnar hjá 7-eleven. Úrvalið í eta er stórt og breitt, og nærum alt er liðugtpakkað og klárt at taka við sær. Í eta er okkurt til øll; tey hava pitsurnar frá hvonn, tvíflísar, sushipakkarnar frá etika og eisini smyrjibreyð við føroyskum viðskera. Við myndatóli og mikrofon í hond vóru vit og forvitnaðust í nýggja matstaðnum og spurdu, hvussu hevur gingist fyrstu tíðina.
Her hevur verið nógv fólk, síðani vit lótu upp! Tað er serliga nógv at gera í vikuskiftinum, men vanligar dagar síggja vit eisini nógv fólk her niðri, fortelur Marianna Højsted Horsdal, ið starvast í eta.
Hetta løgdu vit eisini merkis til, tá ið vit hugdu okkum umkring í Vágsbotni. Um døgurðatíð er fólk byrjað at leita sær yvir á nýggju trappurnar at njóta døgurðan (sum møguliga er útvið frá eta?) og góða veðrið.
Nýggju trappurnar í Vágsbotni hava eisini verið karmur um EM-fótbólt og serliga dystirnar hjá Íslandi, og tað hevur merkt søluna hjá eta.
Fótbóltur er vorðin vístur á trappuni, og tá hava vit havt nógv at gera áðrenn og aftaná dystin. Fótbólturin verður jú vístur um kvøldarnar í meldurtíð, tá ið vit longu hava nógv at gera við døgurðamati, sum skal útvið, so tað verður nógv í alt.
Munnu tey vera klár til summarið, tá ið útisetar og ferðafólk økja nógv um fólkatalið í høvuðsstaðnum?
- Ja, tað eru vit heilt víst, sigur Marianna við einum stórum smíli.


text:
Hans Andrias Djurhuus
Hans Andrias Djurhuus (føddur í Tórshavn 20. oktober 1883, deyður 6. mai 1951) er bróðir navnframa yrkjaran Janus Djurhuus, og saman ganga teir mangan undir heitinum Áarstovubrøðurnir. Orsøkin til navnið er hon, at barnaheim teirra var Áarstova í Havn. Hans Andrias var lærari í fólkaskúlanum, realskúlanum og í læraraskúlanum. Hann verður mangan nevndur "Føroya kærasta fólkaskald"; sum skald var Hans Andrias ógviliga virkin og fjølbroyttur og royndi seg á flestøllum skaldskaparøkjum, t.d. sum yrkjara, sálmaskald, stuttsøgu-og ævintýrahøvund, skaldsøgu-og sjónleikahøvund. Tað mesta av tí, hann skrivaði, er komið út í verkinum Ritsavn I-VII.
Innihaldsyvirlit
- 1 Lívssøga
- 2 Ritverkið
- 3 Ritverkið í pørtum
- 4 Útgivið
- 5 Sagt um Hans Andrias og skaldskap hansara
Lívssøga[rætta | rætta wikitekst]
Hans Andrias Djurhuus varð borin í heimin hin 20. oktobur í árinum 1883. Hans Andrias vaks til í Tórshavn, har barnaheim hansara var Áarstova. Umstøður teirra vóru truplar, og húskið virkaði undir trongum og fátæksligum korum. Faðirin var útróðrarmaður, meðan móðirin var húsmóðir. Í Áarstovu høvdu tey miklan ans fyri mentan og søgu, og faðirin kvað og segði børnum sínum frá gomlum søgum og sagnum. Foreldur Hans Andriasar vóru Óla Jákup Djurhuus og Elsa Maria Djurhuus, ið fingu sera nógv børn saman. Hans Andrias var ikki fyrsta barn teirra, tí áður hevði Elsa Maria borið átta nýføðingar í heimin. Fimm teirra varð ikki lív lagað, og teir andaðust fáar mánaðir eftir barnsburðarnar. Seinni fingu Elsa Maria og Óla Jákup tvær døtur, ið doyðu stutt eftir, at tær vóru bornar í heimin. Fimm av børnum teirra komu tó undan við lívinum, og tey vóru: Armgarð, Janus, Christian, Hans Andrias og Poul Juel. Móðir Hans Andriasar doyði á ungum árum av tuberklasmittuni, ið herjaði um alt landið. Elsa Maria doyði í árinum 1897, og eftir sat faðirin, Óla Jákup, við fimm børnum. Eftir at móðirin var deyð, tók Armgarð, ið var elsta systir Hans Andriasar, húskið á herðar sínar. Svár hevur sorgin verið teimum, og fátæksligu liviumstøður teirra hava neyvan bøtt um støðuna.
Hin 8. august í árinum 1899 stóð grein í Fuglaframa, har Sverre Patursson skrivaði, at Símun av Skarði og Rasmus Rasmussen fóru undir háskúlavirksemi í Føroyum. Nakað seinni kom Hans Andrias á Føroya Fólkaháskúla at ganga. Tað hevði sera stóran týdning fyri Hans Andrias, at hann kom á Føroya Fólkaháskúla at ganga, tí á skúlanum fekk hann kunnleika til føroyskt mál og bókmentir. Hans Andrias fór nú at yrkja á føroyskum, eftir at hava yrkt á donskum áðrenn. Hans Andrias sat nú og yrkti í Føgrulíð. Háskúlin í Føgrulíð, ið er vestantil á Borðoynni, vakti av álvara yrkjarahug Hans Andriasar. Í árinum 1902 fór Hans Andrias á læraraskúla, har hann tók prógv í 1905. Í tveimum umførum var Hans Andrias eisini á læraraskúla í Danmark. Lærarastarvið gjørdist lívsstarv hansara, og lærari var hann í Sandavági, á Tvøroyri og í Tórshavn. Eitt skifti hevði Hans Andrias eisini verið avloysari í Klaksvík.
Lívið var ikki uttan trupulleikar fyri Hans Andrias. Í árinum 1923 misti hann konu sína, Juttu. Orsøkin var aftur herviliga tuberklasmittan, og Hans Andrias gjørdist einkjumaður. Hans Andrias giftist tó uppaftur í 1925, og í seinnu giftu giftist hann við Petru. Hjúnarlagið teirra millum helt síðani á, inntil Hans Andrias andaðist í 1951.
Ritverkið[rætta | rætta wikitekst]
Fyrsta almenna verk Hans Andriasar var yrkingin, Harður er stormur á firði, ið kom út í árinum 1901, meðan Hans Andrias var næmingur í Føgrulíð. Fáar mánaðir frammanundan hevði Janus Djurhuus, eldri bróðir Hans Andriasar, eisini latið úr hondum fyrstu almennu yrking sína. Yrking Janusar fekk betri skoðsmál enn yrking Hans Andriasar, tó at mikið rós varð veitt yrking Hans Andriasar. Sermerktu skaldagávur Hans Andriasar bóru boð um, at eitt stórskald var ávegis.
Hans Andrias Djurhuus er stórvirknasta skaldið, ið Føroyar nakrantíð hava fostrað. Ikki bert hevur hann roynt evni síni sum yrkjari, men harumframt hevur Hans Andrias fingist við onnur sløg av skaldskapi. Hans Andrias hevur millum annað skrivað sjónleikir, ævintýr, stuttsøgur, eina skaldsøgu og mangt annað. Tískil kann ikki sigast annað enn, at ritverk hansara er sera fjølbroytt og fevnir víða.
Tað er tó einki at taka seg aftur í, at týdningarmesti partur av ritverki Hans Andriasar uttan iva er yrkingarnar og barnaskaldskapurin. Yrkingarnar kunnu býtast sundur í fleiri smærri partar, tí sera ymiskt er, hvussu Hans Andrias yrkir. Millum annað hevur Hans Andrias yrkt tjóðskaparsangir, søguligar yrkingar, sjómansrímur, barnarímur, minnisyrkingar og sálmar.
Hóast ritverk Hans Andriasar er sera fjølbroytt og spennir sera víða, sæst týðiliga, at týdningarmiklir felagsnevnarar eru í øllum skaldskapi hansara. Hugsað verður serstakliga um lívskáta og ljósa hugburðin, ið er sum afturljóð í skaldskapi hansara. Tískil er eyðvitað, at lyndi og heimsfatan Hans Andriasar týðiliga koma til ásýnis í skaldskapi hansara. Fatan okkara av Hans Andriasi, sum barnsins og fólksins vinur, er tískil sprottin úr káta yrkingarhátti og lyndi hansara. Føroysku náttúruna, ið er bæði harðbalin og hóttandi, lýsir hann vakra og hugtakandi. Dagsins strev og barnsins leik, ja, alt samalt lýsir hann við miklari gleði og sóma, soleiðis er Hans Andrias og skaldskapur hansara.
Hans Andrias hevur í mong ár veitt føroyska samfelagnum dýrar gripir, ið flestu fólk hava kærar. Av verkum hansara kunnu millum annað nevnast Undir víðum lofti frá 1934, Yvir teigar og tún frá 1936, Sjómansrímur frá 1925, Beinta frá 1927, Søgumál frá 1922 og Føroya søga frá 1924. Navnframastu verk hansara eru tó uttan iva barnabøkurnar Barnarímur frá 1915 og Barnabókin, bd. 1-2 frá 1923-1924. Óvitar og ungdómar hava í mong ár fingið innlit í hesi verk, tí tilfarið í teimum verður dúgliga nýtt til skúlabrúks.
Í skaldskapi sínum vendir Hans Andrias sær tessvegna til bæði vaksnamannasálina og barnasálina. Káta huglagið eyðkendi Hans Andrias sum persón, nakað ið týðiliga sæst aftur í skaldskapi hansara.
Ritverkið í pørtum[rætta | rætta wikitekst]
Barnaskaldskapurin[rætta | rætta wikitekst]
Sálmarnir[rætta | rætta wikitekst]
Sjómansrímurnar[rætta | rætta wikitekst]
Útgivið[rætta | rætta wikitekst]
Yrkingasøvn[rætta | rætta wikitekst]
- 1905 - Hin gamla søgan
- 1915 - Barnarímur
- 1916 - Hildarljóð
- 1922 - Søgumál
- 1925 - Sjómansrímur
- 1932 - Halgiljóð
- 1934 - Morgun- og kvøldsálmar
- 1934 - Undir víðum lofti
- 1936 - Yvir teigar og tún
- 1936 - Havet sang
Sjónleikir[rætta | rætta wikitekst]
- 1908 - Marita
- 1917 - Annika
- 1930 - Álvaleikur
- 1930 - Eitt ódnarkvøld
- 1933 - Traðarbøndur
- 1935 - Ólavsøkumynd
- 1936 - Løgmansdótturin á Steig
- 1947 - Leygarkvøld í Bringsnagøtu
Ymiskt[rætta | rætta wikitekst]
- 1922 - Eitt ár til skips (smásøgur & ævintýr)
- 1922 - Barnabókin
- 1924 - Føroya søga
- 1927 - Barnabókin, økt útgáva
- 1927 - Beinta (skaldsøga)
- 1929 - Ævintýr
- 1950 - Í mánalýsi (minnisrit)
- 1952 - Føroya søga, økt útgáva
Sagt um Hans Andrias og skaldskap hansara[rætta | rætta wikitekst]
Christian Matras sigur:[rætta | rætta wikitekst]
- Einki føroyskt skald hevur havt so miklan týdning fyri tað almenna fólkið sum hann. (Føroysk bókmentasøga. Síða 97.)
- Glæsiligari røðumaður hevur neyvan staðið á steininum enn hann. Men so bundið var tað at løtuni, at manninum sjálvum, sum hann stóð har og livdi við kropp og sál, at tað oftast var vónbrot at lesa orðini, tá tey komu á prent. (Nøkur mentafólk. Síða 33.)
- Hann er ein av teimum fáu yrkjarunum, sum hava dugað at yrkja og skriva fyri børn, so at oðrini fáa av sær sjálvum barnsins huga á flog. (Nøkur mentafólk. Síða 35.)
- Fyri børn og fyri tilkomið fólk, sum eigur eitt sindur av barninum eftir í sær, skapaði hann sín besta skaldskap. (Nøkur mentafólk. Síða 35.)
Rikard Long sigur:[rætta | rætta wikitekst]
- Hjá Hans Andriasi eru tað kenslurnar, ið eiga valdið. Hitt reint hugsunarliga ofta eins og dvínir fyri tí ríkt vellandi kensluflóð. (Kveikt og kannað. Síða 123.)
- Tað er ljósinum, tí livandi og leikandi, sum hann vígar sínar bestu sangir. (Kveikt og kannað. Síða 126.)
- Skaldskapur hansara kann líknast við ein stóran og víðan urtagarð, har alt stendur í fagrasta blóma, alt sprettur og grør, men lítið verður lúkað og urtagarðsmaðurin fær seg ikki til at nýta knív ella saks. (Kveikt og kannað. Síða 146.)
- Ikki minsta týdningin fyri hann fekk samveranin við Mikkjal skald á Ryggi, ið tá var heima í Miðvági. Ofta vitjaðu teir hvør annan, og bæði líkir og ólíkir í skapi, sum teir eru, so høvdu teir sterka ávirkan hvør á annan, og kapping teirra hevur hjá báðum sett sær virðifull merki í skaldskapi. (Kveikt og kannað. Síða 130.)
William Heinesen sigur:[rætta | rætta wikitekst]
- Skald var Hans Andrias út í odd og egg og inn í mønu og merg. (William ummælir fagrar listir. Síða 107.)
- Sinni hansara uddi at kalla altíð við rútmu og rími og við skaldsligum myndum. (William ummælir fagrar listir. Sìða 107.)
- Tín fyrsta hugmynd av einum skaldi, tað er Hans Andrias. (William ummælir fagrar listir. Sìða 62.)
- Fyri tey fáu, fyri tey ógvuliga vandnu, stendur hann sum eitt skald, ið ofta fer ov lætt um tað listarliga, hann er ofta ov leysur í skapi, tekur seg sjálvan uppaftur ov ofta evni, sum hann bert fær lítið virði úr. (William ummælir fagrar listir. Sìða 63.)
Sigurð Joensen sigur:[rætta | rætta wikitekst]
- Hans Andrias er føðin hjá okkara uppvaksandi tjóð. Hann er breyðið, hon etur í uppvøkstrinum og loftið, hon andar niður í seg. (Eg stoyti heitt. Síða 106.)
- Hann, sum hevur dugað yrkingar hansara frá barnsbeini, hann veit at tær batna við aldrinum. (Eg stoyti heitt. Síða 107.)
Símun av Skarði sigur:[rætta | rætta wikitekst]
- Sjálvandi finnast eisini veikar og bleikar yrkingar ímillum. (Símun av Skarði III. Síða 406.)
- Er ikki at undrast á, at ikki alt verður av einslistum hjá manni, ið smíðar so nógv sum H.A.D. (Sìmun av Skarði III. Síða 406.)


text:
Aðalfundur 13 februar 2016
Í samband við at VFF Cup verður í Tórshavn vikuskiftið 13 februar, hevur venjarafelagið árligan aðalfund. Aðalfundurin verður í Bowling høllini á Hálsi leygrdagin 13. februar 2016 kl. 12.00
Skráin fyri aðalfundin er:
1. Formansfrágreiðing um farna árið.
2. Framløga av grannskoðaðum ársrokniskapi.
3. Lógarbroytingar.
4. Ásentan av limagjald.
5. Innkomin mál
6. Val av trimum nevndarlimum og einum tiltaklimi. (2 nevndarlimir verða valdir líka ár og 1 nevndarlimur ólíka ár, tiltakslimurin verður valdur hvørt ár.
7. Val av grannskoðara.
8. Ymiskt.


text:
Vetur
Vetur er tann kaldasta av teimum 4 árstíðunum, tað er tann árstíðin, tá jørðin vendir burtur frá sólini. Dagarnir eru stuttir og næturnar eru langar. Veturin er tann árstíðin, ið er millum heyst og vár. Veturin er so ymiskur alt eftir hvar ein er staddur á jørðini. Á norðaru hálvkúlu verður sagt, at veturin er í desember, januar og februar. Fleiri djórasløg fara í hi um veturin. Tað finnast ymiskt sløg av vetrarítrótti, og fjórða hvønn vetur verða Vetrar-Olympisku leikirnir fyriskipaðir. Nógvastaðni legst kavi um veturin og alt kann frysta. Í Føroyum er tað ikki so ofta, at tað legst kavi um veturin, og ofta liggur hann ikki serliga longi. Á syðru hálvkúlu er veturin í juni, juli og august, sum er sama tíðarskeið, ið norðara hálvkúla hevur summar.