text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
Arbeiðsfólk at sláa
freist at søkja: 23.05.2018
Námsfrøðingur til dagstovnaøkið
freist at søkja: 30.05.2018
Reingerðarfólk til Látipípuna
freist at søkja: 30.05.2018
KORT
VEÐRIÐ
Vestmanna Kirkjukór og dupultkvartettin
24.11.2010
Sunnukvøldið tann 28. nov. '10 kl. 19.00, sum eisini er fysti sunnudagur í advent, skipar Vestmanna Kirkjukór saman við Vestmanna Kirkju fyri adventshugna í Vestmanna kirkju.
Nógv tey seinastu árini hevur Kirkjukórið skipað fyri hesi hugnaløtu, og aftur í ár er hugnaløtan í kirkjuni á skránni.
Á skránni verður tónleikur, kórsangur og felagsangur o.a.
Gestasangarar í ár verður Dupultkvartettin í Ebenezer.
Vestmanna Kirkjukór, sum telur uml. 30 fólk, er undir leiðslu av Erlu Olsen.
Nýggir sangir sum Raymund Nielsen hevur umsett verða á skránni. Eisini syngur Joana Johansen solo.
Hini árini hevur kirkjan verið meir enn full, og tí verður heitt á fólk um at møta stundisliga til hugnaløtuna í kirkjuni.
Aftaná sangin í sjálvari kirkjuni er ein drekkamunnur at fáa í kirkjukjallaranum.
Øll eru vælkomin.
Vestmanna Kirkjukór
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


c: text/html

text:
Victoria syngur "Mary, did you know"
Pætur Gerðalíð og systrarnar Evy og Victoria á Lakjuni syngja og spæla kenda jólalagið "Mary, did you know".
Lakjufólkini eru kend fyri at hava serligan tokka til tónleikin. Nýggja ættarliðið er einki undantak. Systrarnar Evy og Victoria á Lakjuni hava, saman við Pæturi Gerðalíð gjørt
eitt sjónbandalag við kenda sanginum "Mary, did you Know".
Mark Lowry skrivaði tekstin og Buddy Greene legði lag til.
Victoria syngur, Evy spælir klaver og Pætur Gerðalíð á cello.
Kelda Norðlýsið - Jóhann Lützen
Á føroyskum:
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt einaferð fór at ganga á vatni?
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt fór at frelsa synir og døtur okkara?
Visti tú
at Dreingjabarn títt kom at endurnýggja teg?
Hetta Barn tú føddi, skjótt fór at føða teg.
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt fór at geva einum blindum sjónina aftur?
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt fór at stilla stormin við hond Sínari?
Visti tú
at Dreingjabarn títt hevði gingið har einglarnir ganga?
Tá ið tú kysti lítla Barn títt, tá kysti tú andlit Guds?
Maria visti tú -----------
Blind síggja
Deyv hoyra.
Deyð liva
Lamin ganga.
Stumm tala
Prísa Lambinum.
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt er Harri als skapnings?
Maria, visti tú
at Dreingjabarn títt ein dag fór at ráða yvir øllum tjóðum?
Visti tú
at Dreingjabarn títt er fullkomna Lamb himmalsins?
Sovandi Barnið í hondum tínum er Hin Stóri "Eg Eri"
dp

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
André Olsen 15.05.2018 (21:30)
Aldrin selja Kane
Hugin Bentsson Albinus var besti Fantasy spælari í kappingini sum Miðlahúsið hevur skipa fyri til hetta Premier League kappingarárið.
Les eisini: Hugin vann Fantasy kappingina
Hugin Bentsson Albinus sigur, at taktikkurin hjá honum hevur verið at satsa uppá leikskránna hjá ymiskum feløgum, heldur enn at satsa uppá ávísar leikarar.
- Tað kendist sjálvandi sera gott sunnudagin, tá eg sá at eg vann, og tað var ikki frítt at man var eyka spentur sunnudagin, tá á stóð. Taktikkurin hjá mær hevur verið at hugt nógv eftir hagtølum hjá teimum ymisku leikarunum. Eg satsi uppá leikarar sum skapa kjansir, hava flest skot, koma í flest farligar støður o.s.v. Eisini hyggi eg eftir komandi umførunum. Um ein leikari hevur fimm ”lættar” dystir á rað, so satsi eg uppá teir. Ofta er betur heldur at satsa uppá leikskránna hjá ymiskum feløgum, heldur enn uppá leikarar.
Men hóast Hugin Bentsson Albinus hevur roynt at satsa uppá leikskránna hjá ymiskum feløgum, er tað tó ávísur leikari, sum hevur átt pláss á liðnum hjá honum í alt ár. Tað er Tottenham áleyparin, Harry Kane.
- Mest umráðandi taktikkurin hjá mær er tó altíð – óansæð hvat, so aldrin sel Harry Kane, sjálvt um tað pínur meg at siga sum Arsenal fjeppari. Í ár var tað sama eisini galdandi fyri Mohamed Salah, sum man kanska ikki orduliga sá koma áðrenn kappingina. Men teir báðar hevði eg so á liðnum alt kappingarárið.
Tað var serliga í trimum umførum at Hugin Albinus fekk nógv stig hetta kappingarárið. Hugin Albinus hevði millum annað Harry Kane sum liðskipara á sínum Fantasy liðið tvey umfør á rað, tá Harry Kane skoraði hattrick, og Hugin Albinus hevði eisini Mohamed Salah sum liðskipara, tá Mohamed Salah skoraði fýra mál og legði upp móti Watford.
Fyri at vinna kappingina hjá Miðlahúsinum, fær Hugin Bentsson Albinus eitt gávukort frá Bowling høllini á Hálsi.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Arbeitt hevur verið við at leggja SIT útbúgvingarnar og yrkisútbúgvingarnar saman í eina skipan, soleiðis at skúlagongdin tær fyrstu 40 vikurnar er tann sama, líkamikið um tú er næmingur ella lærlingur á læruplássi. Nýggja skipanin fer at virka frá august 2013.
Við jøvnum millumbilum er neyðugt at endurskoða allar útbúgvingar. Seinasta veruliga broytingin á yrkisskúlaøkinum varð framd í 1992, tá ið núverandi SIT skipanin fór at virka. Í 1998 kom núverandi yrkisútbúgvingarlóg og FHS lóg.
Karmurin um verandi yrkisútbúgvingar økið er 7 lógir, 14 kunngerðir, 9 útbúgvingarkunngerðir og til hvørja útbúgving sær skulu lesiætlanir gerast til almennu og yrkislærugreinarnar.
Í 2008 setti táverandi landsstýrismaður bólk at endurskoða alla yrkisútbúgvingarskipanina. Bólkurin kom við áliti í april 2010. Í august 2010 setti landsstýrismaðurin enn ein bólk at samskipa útbúgvignarnar innan tekniska økið, og er tað hetta arbeiði sum førdi til broytingar í SIT lógini, so skúlaparturin verður samskipaður við yrkisútbúgvignarskipanina.
Nýggja skipanin umfatar í fyrsta umfarið hesar breytir á teknisku skúlunum
- Maskinsmiðútbúgving
- Smiðjuútbúgving
- Elektrikaraútbúgving
- Timburútbúgving
- Hárfríðkanarútbúgving
- Bilsmiðútbúgving
Hvør einstøk breyt, sum hevur sín egna profil, verður skipað við: almennum-, yrkis- og vallærugreinum.
Almennu lærugreinarnar eru allar á E- stigið tvey tey fyrstu skúlaskeiðini.
Tvey tey fyrstu skúlaskeiðini eru 20 vikur hvørt, og umfatar yrkisútbúgvingarpartin í viðkomandi yrkisútbúgving. Hevur tú lærusáttmála skal tú taka eitt 3. skúlaskeið á 10 vikur umframt eitt sveinaroyndarskeið á 5 vikur.
Hevur tú ikki lærusáttmála er møguleiki at fara frá 2. skúlaskeiði til eitt 4. skúlaskeið, har tú kanst lesa almennar lærugreinar á C stigi. Hetta gevur tær møguleika til at fara til styttri víðari útbúgvingar ella á Vinnuháskúlan at lesa til maskinmeistara.
Í nýggju námsætlanunum verður stýrt eftir førleikum og ikki eftir pensum. Nýggju námsætlanirnar og próvtalsstigi eru longu gjørd og sett í verk fyri fólkaskúlaskipanina frá skúlaársbyrjan 2011 at rokna.
Námsætlanirnar fyri yrkisútbúgvingar økið, sum byggja víðari á námsætlanirnar fyri fólkaskúlan, verða ritstjórnaðar í løtuni, og verða saman við nýggja próvtalsstiganum settar í verk við nýggju breytaskipanini frá skúlaársbyrjan 2013.


text:
Soleiðis gera vit
Soleiðis gera vit
Næmingarnir keypa sjálvir heftir og hava øll neyðug amboð við í pennahúsanum, blýantar, viskileður, spískarar, linjál o.a.
Morgunsangur
Fríggjamorgun kl. 09:15 er felags morgunsangur, har flokkarnir skiftast um at skipa fyri.
Matarsteðgur
Matarsteðgur er frá kl. 11:15 – 11:30. Lærari situr við næmingunum, meðan etið verður. Sitið verður inni í flokkinum. Tað er týdningarmikið, at næmingurin hevur ein sunnan matpakka við í skúla. Gott er at hava frukt ella annað við til fríkorterið kl. 09:30. Tað ber til at bíleggja matpakkar á matpakkin.fo.
Frítímar
Meginreglan er, at flokkar ikki fáa frítímar, um lærarar eru sjúkir ella hava annað forfall.
Røklar
Skúlin hevur røklaskipan í hvørjum flokki. Næmingarnir skiftast um at læra at hava ábyrgd av at rudda upp eftir sær. Tá skúladagurin er liðugur, skal skúlastovan vera ruddilig.
Flokslærarar og flokstoymi
Í hvørjum flokki er eitt læraratoymi, sum leggur til rættis undirvísingina í flokkinum. Ein ella fleiri lærarar eru flokslærarar. Flokslærarin hevur dagliga samskiftið og samstarvið millum heim og skúla, ið eigur at vera tætt og gott.
Foreldrafundur/foreldrasamstarv
Ein felags foreldrafundur er í byrjanini av skúlaárinum og tvær foreldraviðtalur; ein um heystið og ein um várið. Miðað verður eftir, at foreldraviðtalurnar eru í vanligari arbeiðstíð.
Skúlamyndir
Skúlamyndir verða tiknar í 1., 4., 7. og 9. flokki.
Gloymd klæði
Gloymd klæði verða goymd í gongini uttan fyri skrivstovuna. Gott hevði verið, um navn er á húgvum, jakkum, ítróttarklæðum o.ø. Gloymdu klæðini verða løgd fram tvær ferðir um árið; um jóltíðir og fyri summarfrítíðina. Um tey ikki verða heintað, verða tey latin vælgerandi endamáli.
Tilbúgvingarætlan
Ein tilbúgvingarætlan er fyri skúlan í sambandi við álvarsliga sjúku, deyða ella annan miss. Tað ber til at fáa faldaran við at venda sær til skúlaleiðsluna.


text:
Tað er altíð deiligt og hugaligt at fáa nýbakaðar bollar ein sunnumorgun. Eg havi prøvað nógvar ymiskar uppskriftir til bolladeiggj, men hendan er uttan iva mín yndis. Tað er okkurt serligt yvir sunnudøgum. Teir kennast øðrvísi enn hinir dagarnar. Tá eg eri í Føroyum, hoyri eg gudstænastuna buldra uppiá hjá mammu, og tá er onki at ivast í, hvør dagur tað er. Eg haldi sum heild, at fólk eru eitt sindur róligari sunnudagar. Man gevur sær stundir at slappa av, og hugna saman við familjuni. Hví ikki byrja hugnaliga dagin, við morgunmatar borðið.
Hendan uppskriftin kann brúkast til bollar ella eitt stórt breyð. Eg havi eisini brúkt tað tá eg havi flættað smá breyð afturvið suppu ella salati.
Uppskrift til 20 bollar
50 g ger
2,5 dl vatn
2,5 dl mjólk
100 g olju
50 g sukur
1/2 tsk salt
1 egg
uml. 900 g mjøl
Arbeiðsháttur
Set ovnin á 175-200 stig.
Stoyt vatnið og mjólkina í ein bolla og tryggja tær at tað hevur rætt hitastig (lunka). Morla gerina í og rør. Koyr síðani sukur, olju, egg og salt og rør síðani aftur. Til síðst koyrir tú mjølið í og eltur deiggið.
Lat tað síðani ganga í 30 min.
Nú kanst tú velja um tú rullar deiggið í bollar, smáar flættur ella eina kanska eina stóra flættu (fransbreyð). Bollarnir og smáu flættirnar skulu hava 10-15 minuttir í ovninum og stóra breyðið skal hava uml. 25 minuttir.
Til flættaðu breyðini plagi eg at koyra salt, oregano og annað kryddarí á. Eisini er lekkurt at stroya eitt sindur av osti omanyvir.
Hetta deiggið er soooo lekkurt. Ikki turt, bara bleytt og fast og deiiiiligt! Mums!
Vælgagnist!
Eg vóni tit hava haft eitt gott vikuskifti, og at tit koma at njóta hendan sunnudagin.
M&K


text:
Høvuðspersónarnir í filminum "Fimm dagar fyri valdið", Høgni Hoydal og Jóannes Eidesgaard, í durinum í Norðurlandahúsinum beint fyri frumsýningina sunnukvøldið (Myndir: Birgir Kruse)
Her er ummæli skrivað fyri Sosialin 22. september 2008:
Fimm dagar fyri valdið
Í bleiktrandi sjónvarpsljósi og jøvnum tíðindastreymi kann politikkur tykjast spennandi og vælskipaður við góðum spunasmiðum og hollum ráðgevum. Allir av evstu rók í samfelagnum.
Veruleikin er ein annar. Politikkur er eitt einsamt strev, ið kostar nógva tíð og stórt persónligt offur. Tað prógvar nýggi heimildarfilmurin við sniðfundiga heitinum Fimm dagar fyri valdið.
Tí hetta er ein filmur um tveir menn, Jóannes Eidesgaard og Høgna Hoydal, ið vilja vald, kosta hvat tað kosta vil. Hvør dagur er ein bardagi fyri valdi. Sum flugan á vegginum fylgja vit teimum í fimm teir mest avgerandi dagarnar fyri løgtingsvalið í januar. Og hesar fimm dagarnar falla nógvar grímur.
Millum annað at besti sparringspartnari hjá Jóannesi er konan Anita og at Høgni kennir seg best heima í egna fílabeinstorninum, sum hann tekur til. Vit eygleiða eisini ein bannandi, men skemtingarsaman Jóannes, meðan Høgni er framúr siðiligur, næstan turrisligur. Men so roykir hann so illa.
Upptøkutólini eru sum flugan á vegginum og tey, ið spyrja hoyrast bara hendingaferð. Teir eru Dánjal Højgaard og Tórður Mikkelsen. Uppskriftin er hin góða gamla hjá Niels Juel Arge at klippa seg úr samrøðuni og gera seg ósjónligan. Einfalt og effektivt.
Tað er Dánjal, ið eigur hugskotið handan filmin. Hann prógvaði eisini sítt nærverandi dugnasemi við filminum Svartur Sannleiki (1999) um Ingálv av Reyni. Nærvera er lyklaorðið í øllum hansara arbeiði.
Dag fyri dag verður nýggja søgan um teir fimm valdsdagarnar søgd paralell, javnfjart, við báðum høvuðspersónunum í miðdeplinum.
Krossklippingin riggar væl og er ofta beinleiðis effektiv fyri søguna. At gera politikk til undirhald er ikki lætt. Ja, kanska er politisk orrusta tað truplasta og keðiligasta evnið at syfta, tá umræður undirhald. Men tað hepnast framúr.
Stórsta styrkin er góði teksturin, ið knýtir drúgvu og hendingaríku søguna saman, og so turri upplesturin hjá Pálli Danielsen. Upplesturin er somikið góður, at tú gloymir at hann er har. Tað er styrkin við góðum upplestri. Ikki at taka frá, ella leggja afturat, men bara at bera søguna fram. Einki annað. Tá fær filmaða søgan eitt flow, tey rópa. Og flow hevur søgan um teir fimm dagarnar, ið filmaði valdsdysturin hjá Høgna og Jóannesi varir.
Verri er statt við politiska landslagnum í landinum. Mangan verður tosað um spunasmíð, revakøkur og rossahandlar á hægsta stigi. Hesin filmur avdúkar hvussu syndarliga illa politiska apparatið hjá flokkunum riggar. Tað er ikki bara innihaldsleyst, tað er beint fram høpisleyst.
Besta brotið at prógva hetta er fyrst ein bussfundur hjá Javnaðarflokkinum á Kambsdali og so ein busstúrur hjá Tjóðveldi í Sandoynni har tveir lokalir høvuðkambar fara upp at kóla, meðan vit øll fylgja við. Óbetaliligt. Og so ein taktisk samrøða millum Jóannes og Kristian Magnussen. Óbetaliligt.
Í skemtiligu deildini er besta brotið tá Hendrik Old skriðar sær í rygginum upp móti durakarminum á Apotekinum. Óbetaliligt.
Og so mátti tað koma. Klippið frá valfundinum í Miðlahúsinum, tá Jóannes nevnir kúbeinið úr amboðskassanum hjá Høgna. Tá flenti allur salurin, eisini báðir høvuðspersónarnir. Ein praktfull biografuppliving.
Skilligt er at poltikararnir, ið allir eru menn, hava lært seg hugtakið retorikk. Teir skriva og finna uppá tey fagrastu orðini. Bara Anita, kona Jóannes, talar at. Við hesum filminum kunnu vit siga at retorikkurin vann, men innihaldið tapti.
Eitt sindur óvanligt, at ein sjónvarpsfilmur, sum Kringvarpið hevur gjørt, verður sýndur, sum var tað ein biograffilmur. Men undirtøkan var stór og politiska støðan gav filmin nýggjar, óvæntaðar dygdir. Serliga tí at høvuðspersónarnir, Jóannes Eidesgaard og Høgni Hoydal, sótu á fremsta beinki í Norðurlandahúsinum.
Hetta er styrkin við biografsýningum – menniskjansliga samveran, at hitta fólk, skifta orð um brot og vendingar í filminum og so at flenna í felag tá okkurt stuttligt verður sagt.
Við at sýna filmin á henda hátt, fingu vit eina kærkomna biografuppliving. Í somáta eru Føroyar kargar. Sera kargar. Filmar eiga at síggjast í biografi. Eisini eygleiðandi heimildarfilmar sum Fimm dagar fyri valdið.
Filmurin varir 100 minuttir og verður sýndur í Kringvarpinum í tveimum pørtum.


text:
Gunnleyg Durhuus nýggjur leiðari í Reyða Krossi Føroya
mentan05-01-2017 - 09:22 - Jóanis Nielsen
Tíðindaskriv frá Reyða Krossi
4. januar 2016
Gunnleyg Durhuus nýggjur leiðari í Reyða Krossi Føroya
Reyði Krossur hevur sett Gunleyg Durhuus í starv sum dagligan leiðara hjá Reyða Krossi Føroya.
Gunnleyg Durhuus hevur drúgvar arbeiðsroyndir bæði sum leiðari og sum sjálvstøðug vinnurekandi. Gunnleyg Durhuus hevur millum annað arbeitt sum landsarkitektur hjá Føroya Landsstýri, sum trivnaðarstjóri hjá Tórshavnar kommunu og sum leiðari fyri eldraøkið hjá Nærverkinum/Almannaverkinum.
Sum yngri arbeiddi Gunnleyg Durhuus sum arkitektur í Eysturríki og í Fraklandi, og hon hevði egna arkitektteknistovu í Keypmannahavn.
Eisini hevur hon gott innlit í arbeiðið hjá Reyða Krossi, har hon hevur verið nevndarlimur og næstforkvinna í nógv ár.
Gunnleyg Durhuus er útbúgvin arkitektur og hevur fleiri eftirútbúgvingar innan leiðslu, HR-menning, samskifti og annað.
Sum dagligur leiðari fær Gunnleyg Durhuus ábyrgdina av virkseminum hjá felagsskapinum. Hon er bindiliðið millum tey mongu sjálvbodnu og nevndina, og hon samskipar virksemið á teimum mongu og fjølbroyttu økjunum, har okkara nógvu sjálvbodnu gera eitt stórt arbeiði.
- At hava ábyrgdina av dagliga virkseminum hjá Reyða Krossi og at kunna vera við til at menna felagsskapin enn meir, er ein ynskistøða hjá mær, sigur Gunnleyg Durhuus, sum gleðir seg at byrja í nýggja starvinum.
Nevndin í Reyða Krossi fegnast um nýggja leiðaran og um, at felagsskapurin fær enn betri møguleikar at fremja tær mongu uppgávurnar, sum eru fyri framman.
Vegna nevndina í Reyða Krossi Føroya
Jóannes Eidesgaard, formaður


text:
Orð og lag: Rani Nolsøe
Tit søgdu nei til trælahald
nei til rómverskt vald
talan var greið til ta kúgaðu fjøld
sum fjøtrað av rómverjum var
tá Pilatus alt vald hevði har
Palestina tit vildu hava frælst
og hóast leinkjan tó aldri brast
so var tað eitt frælsis- og kærleiksboð
sum í uppreistri tykkara lá
og øllum kúgaðum hvílur á
Men nú stendur kærleiksboðið veikt
frælsið lýsur bleikt
tí tíðirnar broyttust og hvør segði nei
tá atomøldin reisti seg
og við vápnum slóðaði veg
So hvat vilja profetarnir í dag
sum tigandi hava sæð
seg sjálvar alt meira fløktar inní
eina yvirvápnaða verð
har Mammon gudurin er


text:
Orð og lag: King-Ekberg-Thomas
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Í tí kvirru kvøldarskýming, gylt við reyðum skýggjum er,
meðan sólin setur, dagur fjarar út,
kent eg havi Jesu nærleika og undrast manga ferð:
Kemur Hann ei skjótt, so enda fær mín sút?
Niðurlag: O, mær leingist, ja, eg bíði hvønn ein dag og hvørja stund,
og eg undrist: Á, hví drálar Hann væl enn?
Men á árlu morgunstund og á tí stillu kvøldarstund
enn Hann teskar: Jú, Eg komi, komi skjótt!
2. Á tí gyltu morgunstund og gjøgnum tungan vetrardag
fylt mítt hjarta hevur Hann við hesi troyst:
Skýggini skjótt skulu bresta, koma skal Hann aftur skjótt
til at heinta tey sum Hann her hevur loyst?
3. Einki suff og eingin klagan, eingin neyð og deyði meir,
fyri tey, sum vænta Hann alt verður nýtt.
Og í stillu náttarkvirru hoyrist enn Hans rødd so blíð:
Ver til reiðar, stundin nærkast, barnið Mítt!


text:
Leys størv
INNGANGUR
Enn ein lestrarhálva er um at halla og jólahøgtíðin stendur fyri durðum. Vit gleða okkum øll til at sleppa at halda jól og nýggjár saman við familju og vinum.
Vit fara at ynskja øllum nær og fjar eini gleðilig jól og eitt vælsignað nýggjár, við tøkk fyri gott samstarv í skjótt farna ári.
Evstamark fyri tilfari til komandi tíðindabræv er mikudagin 28. januar 2015 kl. 12. Tit kunnu rokna við einum nýggjum INNANSETURS í viku 5.
ÚTBÚGVING
Lestrarevnini, sum verða boðin út á MA og BA á Føroyamálsdeildini í vár, eru: Barnabókmentir (Tóta Árnadóttir), bókmentatíðarskeiðið 1950-árini (Turið Sigurðardóttir) og setningafrøði (Zakaris S. Hansen). Tvey onnur skeið vórðu boðin út, men vegna ov lítla undirtøku vórðu tey tikin av skránni. Hesi skeiðini vóru orðabókafrøði og innsavning (feltarbeiði).
------------
Í november/desember hava John Andersen professari við Roskilde Universitet, og Finn Laursen, lektari við Aalborg Universitet, verið og undirvíst í ávikavist samfelagsplanlegging og í sosialvísindum, hetta fyri lesandi á triðja ári á bachelor á Søgu og samfelagsdeildini.
Komandi vár byrjar nám í føroyskari kirkjusøgu sum stakgreinalestur á Søgu og samfelagsdeildini. Henda útbúgvingin verður sett í verk í samstarvi millum Fróðskaparsetur Føroya og Fólkakirkjuna í Føroyum.
Fyrsta skeiðið “Liturgikk og hymnologi – føroysk gudstænastuskipan og sálmasangur” verður várið 2015 og umsóknarfreistin til hetta er sett til 9. januar 2015. Les meira her
Til heystar verður tikið upp til felags vesturnorðurlendska masterútbúgvingini í Governance and Sustainable Management, West Nordic Studies, á Søgu- og samfelagsdeildini. Talan er um samstarv ímillum Fróðskaparsetur Føroya, University of Greenland, University of Akureyri in Iceland, University of Iceland og University of Nordland, coastal Norway. Les meira her
Aftur komandi summar bjóðar Fróðskaparsetur Føroya alment skeið í landgrunsrætti. Talan er um framhald av sama skeiði, ið varð hildið á Fróðskaparsetri Føroya í juni 2014. Skeiðið hesaferð verður hildið í døgunum 21. – 28. juni 2015. Les meira her
VEGLEIÐING
Kunning um upptøku á Fróðskaparsetrinum 2015 er nú komið á setur.fo.
sí leinkið
Her fæst eisini umsóknarblað og leiðbeining til at søkja inn eftir kvotu 2, har umsóknarfreistin er 15. apríl 2015 á midnátt. Umsóknarblað og leiðbeining til at søkja inn eftir kvotu 1, har freistin er sett til 1. juli 2015 á midnátt, verður lagt á seinni.
Sama kunning um upptøku er eisini at finna inni á deildarsíðunum.
-----------
Í januar og februar mánað fer Vegleiðaratoymið at kunna á øllum miðnámsskúlunum í Føroyum um lestrarmøguleikar á Setrinum í 2015.
PRÓVTØKUR
Vetrarpróvtøkurnar á Føroyamálsdeildini eru byrjaðar nú í desember og halda fram allan januar mánað.
Fimm lesandi eru til próvtøku í Søguligum málvísindum. 3 MA-lesandi og 2 BA-lesandi.
------------
Á Søgu- og samfelagsdeildini hava royndir verið: skrivlig roynd í fakinum Grundleggjandi fyrisitingarlóg 12. desember og munnlig roynd í Kommunurætti 15. og 16. desember.
FYRISITING
Nýggjastu leiðslufundarfrágreiðingarnar:
Nýggjastu stýrisfundarfrágreiðingarnar:
------------
Møguleiki er hjá starvsfólki á Setrinum at fara inn á felags Z-drivið fyri at síggja fundarfrágreiðingar frá skrivarafundum og samstarvsnevndarfundum.
------------
Lestrarráðið á Føroyamálsdeildini er mannað. Lærararnir í ráðnum eru: Bergur D. Hansen (formaður), Zakaris S. Hansen og Jógvan í Lon Jacobsen, og studentarnir eru: Silja Poulsen (næstforkvinna), Ebba Malena Debess Thomsen og Ingilín Strøm.
------------
Samstarvsavtala er undirskrivað millum Fróðskaparsetrið og Sapienza university í Rom. Tað hendir í sambandi við, at Søgu- og samfelagsdeildin og Facoltà di Lettere e Filosofia á Sapienza university hava ætlanir um granskingsamstarv og undirvísing í føroyskari miðaldarsøgu.
ÚTGÁVUR
Eyðun Andreassen, professari á Føroyamálsdeildini, hevur givið út eina bók um ævintýr. Útgevari er Fróðskapur.
Hjalmar P. Petersen, lektari á Føroyamálsdeildini & Renata Szczepaniak hava eina grein í Fródskaparritum: Frá hvørsfalli til klípi.
Jógvan í Lon Jacobsen og Hjalmar P. Petersen, lektarar á Føroyamálsdeildini, hava eina grein í Fródskaparritum: Fyrisetingin fyri í føroyskum.
------------
Fróðskapur hevur givið út bókina Frá sjálvstýri móti loysing. Donsk-føroysk viðurskifti frá 1906 til 1925 við serligum atliti at radikaliseringina av tjóðskapar- og sjálvstýrisspurninginum, sum Hans Andrias Sølvará, lektari á Søgu- og samfelagsdeildini, hevur skrivað. Bókin er 480 síður.
Pat Maher, Hans Gelter, Kevin Hillmer-Pegram, Gestur Hovgaard, lektari á Søgu- og samfelagsdeildini, John Hull, Gunnar Þór Jóhannesson, Anna Karlsdóttir, Outi Rantala og Albinu Pashkevich. 2014. Arctic Tourism: Realities & Possibilities. Arctic Yearbook 2014.
TILTØK
Hósdagin 18. desember bjóðaði Føroyamálsdeildin starvsfólki og lesandi til jólahugna og eina máltíð á middegi.
------------
Temadagurin á Føroyamálsdeildini verður gjørdur sum ein mentanartúrur gjøgnum gomlu Havnina í dag fríggjadagin 19. desember. Byrjað verður kl. 14.00 við Føroyamálsdeildina. Gingið verður oman á Öström, har ein bókmentafrøðingur fer at hugleiða um fabrikkina í føroyskum skaldskapi. Síðan halda vit fram til standmyndina av Nólsoyar Pálli o.s.fr. Túrurin fer væntandi at vara hálvan annan til tveir tímar. Fólk av øllum Setrinum eru boðin við.
------------
Mint verður á umsóknarfreistina til útbúgvingar í UK við UCAS umsóknum, sum er 15. januar 2015.
FRÁBOÐAN
Tilmelding til INNANSETURS
Ert tú so óheppin ikki at hava móttikið tíðindabrævið? So er møguligt at melda til her.
Tilfar til INNANSETURS
Møguleiki er fyri at senda okkum kunningartilfar, sum tit meta eigur at vera við í INNANSETURS. Hygg nærri her.
Vit tilskila okkum rættin til at ritstjórna í tilfarinum. Tað er av týdningi, at INNANSETURS ikki skal innihalda persónsviðkvæmt tilfar.
Tá tú skrivar ein tíðindastubba, minst tá til at hava eina yvirskrift, eina lýsing, tíðspunkt, stað, fyrireikara og kontaktpersón.
Evstamark fyri tilfari til komandi tíðindabræv er mikudagin 28. januar 2015 kl 12.
Ritstjóri av INNANSETURS
Anna Katrin Matras


text:
Tá Oscarvirðislønirnar verða handaðar í Hollywood á 88. sinni hin 28. februar 2016, verður eins og undanfarin ár spennandi at fylgja við í kappingini um besta útlendska filmin, Best Foreign Language Film.
Í ár eydnaðist Filmsfelagnum at vísa allar teir fimm filmarnar, sum síðst kappaðust um hesa somu virðisløn. Teir vóru pólski Ida, sum vann, russiski Leviathan, georgiski Mandariunur, móritanski Timbuktu og argentinski Wild Tales. Tilsamans fimm fantastiskir filmar, sum geva okkum livandi innlit í filmsgerð í fjarum londum, ið øll hava eina ríka filmsmentan og livandi filmsídnað. Estiski Lembit Ulfsak, sum hevði høvuðsleiklutin í Mandarinum, hevur í ár høvuðsleiklutin í finska filminum Fiktarin.
Í dag hava øll luttakandi filmslond valt ein film, sum umboðar teirra land. Filmsnevndin, The Academy of Motion Picture Arts and Sciences, kannar eftir, at filmarnir hava verið sýndir í biografunum í tíðarskeiðnum frá 1. oktober í 2014 til 30. september í 2015, og at filmurin ikki er gjørdur í USA og hevur eitt annað høvuðsmál enn enskt.
Eftir 1. oktober verða tilnevndu filmarnir mettir á fundi í fremmandamálsnevndini í The Academy of Motion Picture Arts and Sciences, sum velur seks filmar, ið sleppa víðari. Síðan velur ein onnur úrvalsnevnd tríggjar filmar, fyri at tryggja eina javnvág. Nú eru níggju útlendskir filmar á listanum. So hyggja tvær amerikanskar filmsnevndir, ein á eysturstrondini og ein á vesturstrondini, eftir teim níggju filmunum og semjast um fimm filmar, sum endaliga verða settir á Oscarskránna sum kappingarneytar.
14. januar verður kunngjørt, hvørjir filmar eru á endaliga Oscarlistanum.
Í dag hava øll Norðurlond valt ein film í part til kappingina um heimsins besta film, sum ikki er amerikanskur. Teir fýra úrvaldu leikstjórarnir eru føddir í 70’unum, meðan eini leikstjórin, svenski Roy Anderson, er 72 ára gamal. Í bókstavarøð eftir landi, eru teir fimm norðurlendsku filmarnir hesir:
Danmark: Kríggið (Krigen), sum Tobias Lindholm (f. 1977) hevur leikstjórnað
Finnland: Fiktarin (Miekkailija), sum Klaus Härö (f. 1971) hevur leikstjórnað
Ísland: Veðrar (Hrútar), sum Grímur Hákonarson (f. 1977) hevur leikstjórnað
Noreg: Flóðaldan (Bølgen), sum Roar Uthaug (f. 1973) hevur leikstjórnað
Svøríki: Ein dúgva sat á eini grein og hugsaði um tilveruna (En duva satt på en gren och funderade på tillvaron), sum Roy Andersson (f. 1943) hevur leikstjórnað.
Fólk, ið hava sæð íslendska filmin, gita, at hann kemur við í endaligu kappingina og fer at vinna. Sama siga tey, sum hava sæð danska filmin. Sjálvur havi eg bara sæð svenska filmin, sum eg haldi verða visuelt spennandi, men kanska nakað misantropiskan til hesa kapping, hóast hann vann í Venezia. Serliga, tá ein ferðandi doyr við diskin umborð á einum strandferðslubáti, har hann júst hevur keypt døgurða og eina øl. - Hann er deyður, men hevur betalt, sigur kassadaman, og spyr hvør av teim ferðandi nú vil hava. Ein herrligur filmur. Livst, so spyrst.


text:
Vel eitt hald sum passar til tín tørvLes meira her
Fá atgongd til allan heiminLes meira her
Telefonin sum altíð er at finnaLes meira her
Um tú hevur fartelefonhald hjá Hey ella øðrum veitara, so er lætt og ómakaleyst at skifta og fáa fyrimunirnar við nýggja haldinum. Tað gert tú við at vitja okkara nýggju sjálvgreiðslu, upprætta ein brúkara og fylgja vegleiðingunum víðari.
Hey haldini gera tað ekkaleyst at brúka fartelefonina, tú fært ongar óvæntaðar eykarokningar. Goldið verður forút, og ynskir tú at brúka meira enn íroknaðu nýtsluna, mást tú fylla pening á inni á sjálvgreiðsluni.
Nú ber til at avgreiða øll tíni viðurskifti á netinum. Tú hevur altíð møguleika at broyta títt hald, leggja familjulimir afturat, bjóða vinum við og fáa eitt yvirlit yvir tína nýtslu
Bjóða einum vini at gerast kundi hjá Hey, og um viðkomandi tekur av, fáa bæði tú og tín vinur 4 GB í part omaná tykkara verandi hald.
Um tú hevur eitt 5 GB hald og bara brúkar helvtina av tínum GB í einum mánað, jamen so kanst tú brúka hina helvtina næsta mánað uttan meirkostnað.


text:
12. Mar 2018
Føroyar eru saman við Danmark og Norra, triðja landi í heiminum, ið arbeiðir við hesum átaki
07. Mar 2018
Typa2 diabetes er í dag ein globalur trupulleiki. WHO metir, at 370 milliónir koma at hava typu2 diabetes í 2030. Sóra kanningin hjá Fólkaheilsuráðnum - ”Hvussu hevur tú tað” - hevur millum annað kannað typu2 diabetes í Føroyum. Vár Honnudóttir og Louise Hansen...
28. Feb 2018
Arbeiðið at leggja lunnar undir karmarnar fyri ABC virksemið í samfelagnum gongur væl. ...
22. Feb 2018
Lærarar og einir 350 næmingar úr øllum skúlum í kommununi vóru savnaðir til fyrilestur um ABC fyri sálarliga heilsu í bæði í Skúlanum við Løgmannabreyt og Skúlanum á Argjahamri.
09. Feb 2018
Eini 800 miðnám- og yrkisskúlanæmingar hava verið til tiltøkini "Mynd krevur samtykki", ið hevur verið kring landið.
05. Feb 2018
Týsdagin 6. februar er Tryggari internet dagur. Í ár er evnið: "Skapa, sambind og vís virðing: Eitt betri internet byrjar við tær", sum er ein áheitan til øll at gera sítt til, at internetið verður betri fyri øll, ikki minst teir yngstu...
23. Jan 2018
- Hetta ger, at vit nú hava peningaliga orku, at taka lut í landsumfatandi verkætlanini, ABC fyri sálarliga heilsu
19. Jan 2018
Tá ung kenna síni rættindi, duga tey betur at seta egin mørk og at skapa felagsskapir, har persónlig mørk verða vird.


text:
Aristoteles er ein av teimum áhugaverdastu og mest siteraðu politisku heimspekingunum, sum heimurin nakrantíð hevur kent. Við Politikkinum roynir Aristoteles at finna fram til, hvussu tað góða samfelagið er, sum skal vera tann neyðugi karmurin um tað lukkuliga lívið hjá tí einstaka menniskjanum. Eftir at hava granskað tær ymsu stjórnarskipanirnar í teimum griksku býarstatunum, samskipar hann tað, hann hevur funnið og metir um tann ideella statin og tann, sum í verki er bestur
Brot úr Politikkur
Vit síggja, at ein og hvør statur er ein felagsskapur, og at ein og hvør felagsskapur er stovnaður við onkrum góðum endamáli í hyggju (alt menniskjansligt virksemi miðar eyðsýnt ímóti onkrum, sum verður hildið at vera gott). Tað er harvið greitt, at allir felagsskapir hava okkurt gott sum mál, at hetta serstakliga fatar um tann týdningarmesta av øllum felagsskapum, hann sum fatar um allar hinar, og at hann hevur sum endamál tað mest umráðandi av øllum góðum. Hetta er tað, sum vit kalla statin ella tann politiska felagsskapin.
Onkur heldur, at annaðhvørt ein er statsmaður ella kongur ella ræður yvir einum húshaldi ella yvir trælum, so er hetta sami starvsháttur, men tað er ikki rætt. Tey halda, at munurin bara er við, hvussu mongum ella hvussu fáum, tey ráða yvir, ikki við, at tað er ein aðalmunur teirra millum, tað merkir, at ræður ein yvir fáum, er ein harri yvir trælum, yvir fleiri, er ein húsbóndi, og um enn fleiri, er ein statsmaður ella kongur, eins og eingin munur er millum eina stóra familju og ein lítlan stat. Tá ið tað ræður um ein statsmann ella kong, er hugsanarhátturin, at tá ið ein hevur tikið valdið sjálvur, er ein kongur, men gongur ein eftir reglunum í teirri politisku skipanini og stýrir ella verður stýrdur eftir tørni, er leiðarin statsmaður.
Men hetta er ein skeiv áskoðan, og tað fer at vísa seg, um vit taka henda spurningin upp við tí mannagongd, vit plaga at brúka. Sum á øðrum økjum mugu vit eisini her taka til viðgerðar tær einstøku luteindirnar, sum tað samansetta er úr, tað er teir minstu staklutirnar av øllum. Tá ið vit soleiðis hyggja at teimum pørtunum, sum ein statur er settur saman av, fara vit eisini á hesum økinum betur at síggja, hvat tað er, sum skilur tey virksemini, vit nevndu omanfyri, hvørt frá øðrum, og um møguligt koma fram til eitt úrslit á eini vísindaligari grund.


text:
07 Vestur hevur gjørt sáttmála við tveir ungar spælarar
ítróttur12-07-2017 - 20:14 - Jóanis Albert Nielsen
07 Vestur hevur gjørt sáttmála við tveir ungar evnaríkar spælarar. Talan er um ein norðmann, sum eitur Pál Fjelde og ein sum er ættaður úr Miðvági men uppvaksin í Danmark talan er um John Frederiksen.
John Frederiksen er ættaður úr Miðvági har bæði pápin og mamman er frá, men hann er uppvaksin á Bornholm í Danmark. John hevur verið partur av U-17 og U-19 landsliðnum hjá Føroyum, og hevur hann eisini verið til venjing hjá U-21 landsliðnum.
John hevur seinast spælt við Fredriksborg, hann hevur eisini spælt við FCK. John hevur hug at royna seg í Føroyum nú, og hevur hann og 07 Vestur tí gjørt avtalu. John er 202 cm langur, og spælur sum 10'ari og kantur.
Hin er 22 ára gamli Pál Fjelde, sum er norðmaður. Pál er verjuleikari / defensivur miðvallari. Hann hevur seinast spælt í næstbestu deildini í Skotlandi við St. Mirren. Hann er annars uppvaksin í Viking í Stavanger, hann hevur eisini roynt seg í Bryne.
07 Vestur sær nógv í hesum báðum evnaríku leikarnum.


text:
– Tíverri fái eg ikki spælt aftur í hesi HM-undankappingini. Eg havi verið á skaðastovuni í dag og fekk at vita, at eg havi eitt beinbrot í fótinum og skal binda frið í tveir mánaðir, sigur ein vónbrotin Helgi Hoydal.
Tað var í seinna hálvleiki í dystinum í gjár móti Ukraina, at skaðin hendi, tá Helgi í verjustøðu hoppaði eftir bóltinum og lendi skeivt og beklaði.
Føroyar hava tríggjar strikuspælarar við í hópinum, so nú verða tað Rókur Akralíð og Sigmundur Nolsøe, sum skulu traðka til uttan Helga.


text:
Limadagur 22. mars
Hósdagin 22. mars kl. 16 til 19 verður limadagur. Umframt at tilmelding er til ymisku liðini, verða góð tilboð uppá 07 Vestur-klæðir frá Sport 24, sum koma vestur at vitja. Millum 17 og 18 skipa ungdómsvenjararnir fyri felagstiltaki. Og sjálvandi verður kaffi og køkur til øll.
Í ár eru 34 lið meldað til tilsamans hjá kvinnum og monnum í øllum aldursbólkum. Væntandi verða yvir 400 luttakarar tilsamans.
Sum áður lýst, er avtalan við Select longd, og til ber at royna og bíleggja klæðir, taskur og annað á limadegnum. Sport 24 koma vestur við góðum tilboðnum og einum úrvalið, so til ber at síggja tað mesta av tí, sum er til keyps.
Øll skulu hava møguleika at luttaka, óansæð ítróttarligar dygdir ella ambitiónir. 07 Vestur ynskir at bjóða tilboð bæði til tey, sum stremba framá móti eini fótbóltsyrkisleið, til tey, ið ynskja at koma út at røra seg, og til tey mongu, ið íðka fyri at verða partur av felagskapinum. Øll skulu verða líka vælkomin.
Nógvur peningur skal til, og øll íðkandi gjalda limagjald. Fyri tey yngstu er limagjaldið kr. 400 og fyri ung og vaksin kr. 600.
Komandi dystir
Betri-deildin, 27. mei kl. 15:00
07 Vestur - Skála
2. deild, 26. mei kl. 15:00
07 Vestur - NSÍ
Kvinnur, 23. mei kl. 18:20
AB/B71 - 07 Vestur a
Fleiri
Betri Deildin
Stigatalvan
Málskjúttar
Málskjúttar


text:
Arbeiðsverkætlanin fyri ung verður í ár skipað eitt sindur øðrvísi, eitt nú í umsóknar- og setanartilgongdini og á arbeiðsplássunum, sum í ár bæði vera á kommunala og privata arbeiðsmarknaðinum Ung í arbeiði hevur seinastu mongu árini verið fastur partur av sumrinum í Klaksvíkar kommunu, har ungir borgarar gerast partur av kommunalu arbeiðsorkuni í tvær vikur Les meira…
Myndir Konfirmatión í Christianskirkjuni ídag
Tað var sannur hátíðardagur í Christianskirkjuni í dag, har hesir konfirmantar blivu fermdir. Her nakar myndir frá konfirmatiónini, fleiri myndir vera lagdar út seinni, klikk her “Konfirmatión í Christianskirkjuni Pálmasunnudag 2018” Hjartaliga tillukku øll somul og sjálvandi eitt serligt tillukku til gubbadóttrína Jónu Gardar. SáH
Ljósgongan ígjøgnum býin gekk væl
Við Jógvan Brim á odda fór ljósgongan ígjøgnum býin. Nógv fólk vóru í skrúðgongini og gingið varð frá Býráðshúsinum og til Posthúsið, har børnini og tey vaksnu høvdu ymiskt ljós á sær, eitt nú pannulyktir, lummalyktir, ljósrør, ljóssvørð og onnur ljós. Komin til Posthúsið var bjóða vælkomin, sungi vóru tríggir sangir frá Kular Røtum og Les meira…
Steintór Rasmussen fekk Listavirðisløn Nólsoyar Páls 2017
Leygarkvøldið bleiv Listavirðisløn Nólsoyar Páls 2017 handað og hesaferð fekk Steintór Rasmussen hana. Hetta hendi í Atlantis, har nógv fólk vóru komi saman. Listavirðislønin er 75.000,00 krónur. Undanfarin ár er heiðurin og heiðurslønin farin til Hanus G. Johansen í 2013, Edward Fuglø í 2014 og Eyð Matras í 2015. Ongin fekk hana í 2016 og Les meira…
Frimodt Rasmussen ársins privati leiðari 2018
Í stórari samkomu fríggjadagin bleiv Frimodt Rasmussen kósin ársins privati leiðarin í Føroyum. Dómsnenvdin brúkti m.a. hesi orð um Ársins Privata leiðara 2018 * Fridmodt Rasmussen hevur síðani 2011 verið undangongumaður og dungalig leiðarin á Klaksvíkar Sleipipstøð. * Stendur á odda fyri ein vælvrikandi skipasmiðju, har alt frá smábátum til stór skip fáa nútímans og dygdargóða Les meira…


text:
Nýggir landsvegir
Áðrenn sett verður út í kortið fyri einum nýggjum landsvegi, og óansæð um hetta er eitt stig, sum Landsverk sjálvt tekur, ella tað kemur sum eitt politiskt ynski, so byggir ein slík ætlan altíð á eitt sera gjølligt forarbeiði.
Síðani fyrsta samferðsluætlanin kom í 2007 - seinni dagførd í 2012 - hevur hon verið grundarlag fyri nýggjum vegaføringum. Tá farið verður undir nýggja verkætlan er fyrsta stigið at savna inn hagtøl, fyri at kunna lýsa tørvin nágreiniliga. Tá fíggjarligu karmarnir eru komnir upp á pláss, kann prosjekteringin bjóðast út, og til síðst verður sjálv verkætlanin boðin út.
Aðalmálið við øllum ferðslutrygdararbeiðinum er nullvisjónin; at eingin skal doyggja ella koma álvarsliga til skaða í ferðsluni.
Landsverk varðar av landsvegakervinum, og hevur seinastu 30 árini arbeitt miðvíst við at bøta um trygdina hjá teimum ferðandi á landsvegunum. Arbeitt verður bæði við at minka um vandan fyri, at óhapp henda og við at minka avleiðingarnar av óhappum.
Sniðgevingar av vegum og vegumhvørvinum, skulu vera leiðandi. Tað merkir, at sjálvur vegabygnaðurin skal vísa teimum ferðandi, hvør atburður í ferðsluni er tann rætti.
Vegabygnaðurin skal eisini verða fyrigevandi. Kanningar vísa, at stórur partur av øllum óhappum skyldast menniskjaslig mistøk. Hesi óhapp eru ring at fáa heilt burtur, men avleiðingarnar av óhappunum kunnu minkast, um vegurin er bygdur soleiðis, at tey ferðandi ikki doyggja ella fáa álvarligt mein í einum ferðsluóhappi.
Landsverk var við at orða fyrstu ferðslutrygdarætlanina fyri Føroyar, ið fevnir um fleiri ítøkilig tiltøk, sum kunnu gera tað tryggari í ferðsluni. Fleiri av hesum tiltøkum eru sett í verk.
Sambært Ferðslutrygdarætlanini fyri Føroyar 2008-2015 er eitt av málunum, at óheftir trygdargrannskoðarar skulu eftirmeta allar vega- og ferðsluverkætlanir, sum verða settar í verk í Føroyum. Hesir fara í framtíðini at eftirkanna allar nýggjar vega- og ferðsluverkætlanir, sum Landsverk varðar av. Endamálið er at gera nýggjar vegir ella broyta teir til at verða so tryggar, sum til ber, áðrenn teir verða tiknir í brúk.
Ferðslutrygdarætlanin fyri Føroyar kann takast niður her
Ferðslutrygdartiltøk
Endamálið við ferðslutrygdartiltøkunum er at betra ferðslutrygdina á verandi vegakervi. Talan er oftast um tiltøk, ið eru neyðug, tí ferðslan er økt ella broytt, síðani ein vegur ella tunnil varð tikin í nýtslu. Í øðrum lagi har nýggj vitan hevur gjørt tað neyðugt at broyta verandi veg, tí hann ikki lýkur trygdarkrøvini í dag.
Játtanin til ferðslutrygdartiltøk hevur seinastu árini ligið um 2 og 7,5 mió. um árið. Landsverk hevur annars mælt til, at minst 8 mió. kr. verða settar av til ferðslutrygdartiltøk um árið. Ferðslutrygdartiltøkini verða raðfest soleiðis, at mest møgulig trygd fæst fyri játtanina. Tað merkir, at tiltøk verða sett í verk, har tú fyribyrgir flest ferðsluóhappum.
Skrásetingar og ferðslutrygdareftirlit
Eitt miðvíst arbeiði verður gjørt fyri at heinta inn neyvar upplýsingar, útgreiningar og tøl, sum vísa, hvar og hví óhapp henda. Hugt verður eisini út um landoddarnar eftir kanningum og royndum aðrastaðni.
Sum aðrastaðni eru menniskjaslig mistøk orsøk til flest øll ferðsluóhapp. Hinvegin vísa kanningar eisini, at vegurin sjálvur og kringumstøðurnar eru beinleiðis orsøk til 6 prosent av øllum ferðsluóhappum. og saman við menniskjasligum feilum óbeinleiðis orsøk til 19 prosent. Tískil ber eisini til at fáa talið av ferðsluóhappum niður við at gera vegakervið tryggari.
Sum dømi um ferðslutrygdartiltøk kunnu nevnast: Trygging av vegamótum, rumlifoyrur, ljós, trygdarútbúnaður í tunlum, breiðkan av vegi og víkipláss.
Ítøkiligar verkætlanir
Les meira um tey ferðslutrygdartiltøk, sum eru í gongd her
Ferðsluhagtøl
Ein umráðandi partur av arbeiðinum at tilrættisleggja og tryggja ferðsluna eru ferðsluhagtøl. Landsverk hevur síðani mitt í áttati-árunum gjørt ferðsluteljingar á landsvegunum. Hesar vísa, hvussu ferðslan er broytt seinastu árini, og virka sum grundarlag, tá ferðslutrygdartiltøk og -ætlanir skulu gerast.
Talan er fyrst og fremst um teljingar av akførum, umframt at slag av akfari, koyrirætningur og ferð eisini verður staðfest.
Landsverk hevur síðani miðskeiðis í áttati-árunum skrásett øll ferðsluóhapp út frá politifrágreiðingum. Fyri miðvíst at minka um ferðsluóhapp, er umráðandi at vita, hvat hendi, hví tað hendi, og ikki minst, hvat kann gerast fyri at fyribyrgja, at tað hendir aftur.
Ferðslufrágreiðingar
[PDF skjøl - Kunnu lesast við Acrobat Reader]
Eitt vælvirkandi samferðslukervi hevur stóra ávirkan á, hvussu samfelagið virkar. Tað hevur ávirkan á, hvar fólk búseta seg og arbeiða, hvar vinna, skúlar og aðrar tænastuveitingar verða staðsettar. Ein yvirskipað samferðsluætlan er ein langtíðarætlan. Hon skal tryggja, at samferðslukervið til eina og hvørja tíð nøktar samtíðarinnar krøv og tørv.
Peningur í flutningskervið skal verða brúktur so optimalt sum til ber. Endamálið við infrakervinum er flytføri – tað at kunna ferðast úr staði í stað – og framkomuleikin, sum er ferðatíðin, smidleikin og dygdin á ferðini. Samstundis skal havast í huga, hvørja ávirkan betri flytføri og framkomuleiki hava á bæði ferðslutrygd og umhvørvi.
Samferðsluætlan 2008-2020
Vinnumálaráðið setti í 2006 gongd á arbeiðið at orða eina samferðsluætlan fyri Føroyar. Í arbeiðsbólkinum vóru umboð fyri Vinnumálaráðið, Strandferðsluna og Landsverk. Samferðsluætlanin varð latin Løgtinginum í 2007.
Samferðsluætlanin er eitt fakligt tilmæli til politisku skipanina um, hvat skal gerast og nær. Hon fevnir um alt flutningskervið: landsvegir, tunlar, brýr, havnir, ferjur, tyrlupallar, flogvøll og ferðsluknútapunkt.
Fyrst varð eitt Strategiskjal orðað, sum fevnir um visjónina fyri flutningskervið og eina lýsing av atlitum, ið eiga at verða tikin, tá íløgur verða gjørdar í flutningskervið. Somuleiðis verður raðfestingargrundarlagið lýst, t.e.hvørjar íløgur eiga at verða gjørdar nær. Strategiskjalið kann takast niður her
Síðani varð ein Heildarætlan orðað, sum við støði í Strategiskjalinum lýsir, hvørjar íløgur eiga at verða gjørdar, og ein raðfesting av hesum. Í Heildarætlanini eru eisini nærri greiningar av verandi støðu. Heildarætlanin kann takast niður her
Samferðsluætlan 2012-2024
Í 2012 kom nýggj og dagførd samferðsluætlan undir heitinum "Samferðsluætlan 2012-2024". Fyrri parturin "Strategi og Mál" (reyði parturin) fevnir um yvirskipaðu málini fyri framtíðar íløgur í samferðslukervið, umframt grundarlag undir raðfestingum av teimum málum, sum sett eru út í kortið. Endamálið við hesum er at geva eitt yvirlit yvir, hvørji atlit skulu takast, tá útbyggingar ella broytingar á samferðsluøkinum skulu fremjast, og hvussu hetta skulu raðfestast. Tað er neyðugt fyri at kunna meta um, hvørt ein íløga er til gagns fyri samfelagið ella ikki.
Annar partur er "Íløguætlan - íløgur komandi árini" (blái parturin), sum fevnir um tær íløgur, ið mælt verður til at gera fyri at náa teimum málum, ið sett eru í fyrra parti. Hetta eru mál fyri, hvørjar íløgur skulu gerast fyri at binda landið enn meira saman, so vit kenna tað sum eina eind. Júst sum heitið "Føroyar sum ein býur" signalerar.
Nýggjasta samferðsluætlanin kann takast niður her
Mett er, at neyðugt er at gera slíkt arbeiði umleið fjórða hvørt ár. Heildarætlanin, sum fevnir um ítøkiligu verkætlanirnar, verður dagførd á hvørjum ári. Arbeitt verður við trimum útvaldum tema'um:
- Viðlíkahald og forfall (eftirsleip)
- Viðkvæmt infrakervi, tilbúgvingarætlan fyri flutningskervið
- Alternativir fíggingarmøguleikar
Greinar um samferðsluplanlegging
“Færøerne – en by i verdenssamfundet” í “Trafik & Veje” aug. 2007
“Nye mål for færøsk infrastruktur” í “Trafik & Veje” aug. 2010


text:
Stór grein um Talgildu Føroyar í The Next Web
Í dag hevur talgilda tíðarritið The Next Web eina stóra grein um Talgildu Føroyar. The Next Web er ein viðurkend heimasíða, sum viðgerð rák innan tøkni og talgildan. Nevnast kann at The Next Web hava nærum tvær milliónir fylgjarar á Twitter, har greinin eisini er deild. Greinin er skrivað út frá samrøðum við Kristinu Háfoss, landsstýriskvinnu í fíggjarmálum, og Nicolai Mohr Balle, verkætlanarstjóra. Talgildu Føroyar frøist um hetta altjóða uppmerksemi um verkætlanina.
Greinin kann lesast her


text:
Trekur magi
Trekur magi er, tá ið opningurin er harður og turrur, og 3 ella fleiri dagar ganga ímillum hvønn opning. Hjá teimum flestu er hetta vandaleyst og kann koma av, at tú hevur fingið ov lítla vætu, etið ov lítið av trevjuríkum mati, ella at tú hevur rørt teg ov lítið. Hevur tú ikki havt harðan maga fyrr, og tað heldur á í meira enn ein mánað, eigur tú at fáa tað kannað hjá lækna, tí tað kann tá vera tekin um álvarsama sjúku.
Av tí, at trekur magi kann gera okkum illa til passar, og vit fáa ringan matarlyst og ymiskar magabágar, er ein vælvirkandi magi týðningarmikil fyri okkara vælveru.
Vanligasta orsøk til trekan maga:
- Ov lítil væta í ella aftur við matinum
- Ov lítið av trevjuríkum mati í kostinum
- Ov lítil rørsla
- Ferðing
- Drúgv seingjarlega
- Viðgerð við heilivági, ið elvir til harðan maga (heilivágur fyri trota, morfinheilivágur og psykofarmaka v.m.)
- Kostbroytingar
- At vera við barn
- Strongd
- Ávísar sjúkur, eitt nú sclerosa, myksødem o.a.
Tekin
Sjúkutekin kunnu vera:
- Búkurin kennist tambaður
- Pína av luft í tarmunum
- Tyngdarkensla av nógvum skarni í tarmunum
- Pína ella bløðing í sambandi við opning
- Kenslan av at tarmarnir ikki eru tømdir
Tú eigur at leita til lækna, um tú hevur nøkur av hesum sjúkuteknum: Svimbul, møði, bleikt dæmi, um tú lætnar ella bløðir frá tarmunum (antin sum blóð ella sum myrkur opningur). Hesi sjúkutekin kunnu benda á álvarsamar sjúkur.
Hvat kann eg gera?
I flestu førum eru ráðini einføld, eitt nú at drekka nógv (helst vatn, umleið 2 ltr. um dagin), meiri likamlig íðkan ella at eta trevjuríkan kost, sum saman ella hvørt sær øll kunnu bøta um støðuna, áðrenn tørvur er á at tosa við lækna.
Um tú hevur trekan maga í meiri enn 1 mánað, hóast tú hevur gjørt eftir ráðunum omanfyri, eigur tú fara til lækna.
Fylgjur av trekum maga
Um trupulleikin við hørðum maga heldur fram, kunnu aðrir trupulleikar stinga seg upp, eitt nú taggur (hemoridir) og sár í baktarminum.
Viðgerð
Um rívilig væta, trevjaríkur kostur og rørsla ikki hava givið úrslit - og krabbamein er útilokað - ber til at royna ymisk evni í handkeypi.
- Vanliga verður fyrst roynt okkurt evni við trevjum, t.d. Husk® ella Vi-Siblin®
- Ella evni, sum halda vatninum aftur í tarmunum, t.d. Magnesia® og Laktulosa®
- Um hetta heldur ikki hjálpir, kann vera neyðugt at brúka heilivág, sum virkar á tarmrørslurnar, t.d. Dulcolax® ella Laxoberal®
- Um skarnið situr niður ímóti baktarminum, kann tað vera fyrimunur at brúka klysma-heilivág at føra inn í baktarmin, eitt nú Microlax® ella Glyoktyl®
- Spyr á apotekinum, hvørjir fyrimunir og vansar eru við teimum ymsu viðgerðunum, so viðgerðin verður lagað eftir tínum tørvi.


text:
At leggja av at roykja
Tað ber til at leggja av at roykja uttan heilivág ella aðra hjálp. Men kanningar vísa, at útlitini fyri, at roykisteðgurin varir við, er væl størri, um tú tekur av onkrum tilboði um leiðbeining og stuðli til roykisteðgin møguliga saman við nikotin heilivági.
Fyrireiking
Tað hevur stóran týdning, at tú gevur tær stundir til eina fyrireikingartíð, umleið 2-3 vikur áðrenn sjálvan roykisteðgin.
- Vel eitt tíðarskeið til fyrireikingartíðina, har tú ikki hevur krevjandi uppgávur og ikki skal í veitslu ella skal til onnur tiltøk, har tú plagar at roykja í hugnaligari samveru.
- Vel ein ávísan dag (set dagfesting á), tá tú hevur avgjørt, at nú hevur tú roykt seinastu sigarettina.
- Nevn dagfestingina fyri øllum teimum, ið dagliga eru saman við tær, so tey kunnu stuðla tær, soleiðis at tað ikki verður so lætt hjá tær at bera teg undan avgerðini, tá dagurin nærkast.
- Tá tú hevur lagt av, koma tað ivaleyst ymiskar støður, har tú serliga freistast til at roykja. Tí er tað av stórum týdningi, at tú longu í fyrireikingartíðini hugsar, nær og hvar freistingarnar eru, og hvussu tú kanst broyta teir roykivanar, tú hevur júst nú.
Hetta eru sera týdningarmikil stig á leiðini.
Her eru nøkur dømi:
- Er fyrsta sigarettin um morgunin tann besta á degnum? Royn í fyrireikingartíðini at leggja alt tú plagar at gera til rættis á ein annan hátt, soleiðis at tú ikki fær stundir at roykja, áðrenn tú fer til arbeiðis.
- Dámar tær væl at roykja, meðan tú tosar í telefon? Tak ein penn/blýant í hondina í staðin fyri sigarettina, meðan tú tosar.
- Plagar tú at roykja saman við starvsfeløgum í kaffisteðginum? Ver meira saman við teimum starvsfeløgunum, sum ikki roykja í staðin.
- Dámar tær væl eina sigarett aftur við einum kaffimunni? Drekk vatn ella okkurt annað í staðin, sum tú ikki vanliga plagar at drekka afturvið sigarettini.
- Dámar tær væl at roykja omaná døgurða/nátturða? Skunda tær frá borðinum, tá tú hevur etið. Vaska upp ella spáka tær ein túr í staðin.
Abstinensir
Í fyrireikingartíðini er tað eisini gagnligt at kunna seg um, hvørji evni eru í tubbaksroykinum, og hví vit verða bundin av at roykja:
Í tubbaksroyki eru uml. 4000 ymisk evni. Av teimum eru umleið 50 krabbameinselvandi. Tey 3 evnini, ið skaða kroppin mest, eru:
- Kolilta
- Tjøra
- Nikotin
Kolilta er eitt slag av gassi, ið bindur seg til reyðu blóðlikamini, tá ið tú roykir. Reyðu blóðlikamini flyta súrevni (oxygen) runt í kroppinum. Tá so koliltan setur seg á reyðu blóðlikamini, megna tey ikki at flyta neyðugu mongdina av oxygeni runt í kroppinum. Serliga verður konditiónin verri, tí ov lítið av oxygeni verður flutt til kyknurnar í vøddunum.
Tjøra verður framleidd, tá tubbak verður brent. Tjøran er ein brúnlig evja, ið setur seg í lunguni og í filtrini í lungnaøkinum. Hvussu nógv tjøra setur seg í lunguni veldst um, hvussu nógv tú roykir, um tú andar roykin niður í lunguni, og hvat slag av sigarettum, tú roykir. Tjøran inniheldur tey flestu av teimum 4000 evnunum, ið eru í tubbaksroykinum - eisini tey evnini, ið kunnu elva til krabbamein.
Nikotin er eitt litleyst flótandi evni, ið virkar stimbrandi. Bert lítla løtu eftir, at nikotinið er komið inn í blóðrenslið, fer tað upp í heilan og troðkar seg inn til tað staðið, har impulsir verða fluttir millum nervakyknurnar. Heilin gevur rúmd fyri nikotininum og venur seg við at fáa nikotin frá tubbaksroykinum. Tá tú leggur av at roykja, fær heilin ikki longur nikotinið, sum hann hevur vant seg við at fáa, og tað eru tóm pláss í nervakyknunum, har sum nikotinið áður var. Hetta elvir til, at tú fær abstinensir. Tú følir teg ikki væl, tað kennist, sum tú hevur fingið krím. Tú hevur ongan frið á tær og hevur ikki bindindi til tað, tú vanliga fæst við. Tíbetur minka abstinensirnir, sum tíðin gongur. Eisini ber til at fáa heilivág, ið inniheldur nikotin, sum kann hjálpa tær fyrstu tíðina eftir roykisteðgin.
Nikotin heilivágur
Hesir tilbúningar fáast sum tyggigummi, plástur, munnholuspray, nasapístr, súgvitablettir, innhalatorar og tablettir at leggja undir tunguna. Fá leiðbeining á apotekinum um, hvør tilbúningur hóskar júst til tín tørv.
Plástur:
Tá tú nýtir nikotinplástur verður nikotinið upptikið gjøgnum húðina. Síðani fer nikotinið í blóðið. Plástrið skal setast á húðina einaferð um dagin – um morgunin. Mælt verður til, at húðin er turr og rein, og at ikki ov nógv hár eru á økinum. Vanligt er t.d at seta plástrið á mjødnina ella ovarliga á arminum. Plástrið skal skiftast hvønn dag, og best er, um tú setur plástrið eitt annað stað á kroppinum, tá tú skiftir, soleiðis at húðin ikki verður ørkymlað. Tá tú nýtir nikotin-plástur fært tú eina javna mongd av nikotini allan dagin. Um hungurin eftir nikotini ikki verður nøktaður við plástrinum, ber til at nýta aðrar tilbúningar saman við plástrinum, tá hungurin er størstur. Plástrini finnast í ymsum styrkjum og finst bæði sum dag- og samdøgursplástur, alt eftir nær trongdin serliga er.
Tyggigummi:
Tá tú nýtir nikotin-tyggigummi, verður nikotinið upptikið gjøgnum slímhinnuna í munninum og fer síðani út í blóðið. Um tú tyggir á vanligan hátt, verður alt nikotinið leysgivið í senn, og trupult verður hjá kroppinum at upptaka nikotinið, um tú tyggir uttan íhald. Vandi er eisini fyri, at tú fer at hista, fær ilt í hálsin, ella fær ilt í búkin, um ov nógv nikotin verður leysgivið í senn. Tí skal nikotin-tyggigummið tyggjast á ein serligan hátt. Tú skal tyggja spakuliga, til tú kennir sterka nikotinsmakkin í munninum. Síðani leggur tú tyggigummið undir tunguna ella í munnklovan, til sterki smakkurin er burtur. Síðani kanst tú aftur tyggja, til sterki smakkurin kennist í munninum. Og so skal tú aftur leggja tyggigummið í munnklovan ella undir tunguna, til smakkurin er burtur. Tá tú hevur gjørt hetta í 20-30 min., er alt nikotinið farið úr tyggigumminum, sum síðani skal tveitast burtur.
Nikotin tyggigummiini hava ymsa styrki og finnast við ymiskum smakkum.
Innhalator:
Innhalatorin er eitt rør av plastikki. Smáir proppar við nikotini í verða settir í innhalatorin, og so verður sogið úr innhalatorinum á sama hátt, sum tá tú roykir eina sigarett. Tó verður nikotinið upptikið gjøgnum slímhinnuna í munninum, tá tú nýtir innhalatorin, í staðin fyri at fara niður í lunguni. Í einum proppi er nikotin til 20 min. Til ber at súgva fleiri ferðir, eins og tá tú roykir eina sigarett. Til dømis 4 ferðir við 5 minuttum í millum.
Nasapístr:
Nasapístrið er ætlað teimum, ið roykja nógvar sigarettir dagliga. Nikotinið verður upptikið gjøgnum slímhinnuna í nøsini. Tú tekur eitt pístr eftir tørvi. Tað er týdningarmikið, at tú ikki svølgir, ímeðan tú nýtir nasapístrið. Fyrstu dagarnar kanst tú kenna sviða og eyman háls.
Resoriblett:
Ein resoriblett er ein lítil tablett, sum tú leggur undir tunguna, har hon verður upployst í 20 – 30 minuttir. Nikotinið verður upptikið gjøgnum slímhinnuna í munninum. Ein resoriblett má hvørki tyggjast ella súgvast.
Súgvitablett:
Tú skal súgva tablettina, til tú kennir ein sterkan smakk, síðani skal tú leggga súgvitablettina í munnklovan, til smakkurin er horvin. Síðani sýgur tú aftur, til tú kennir sterka smakkin, og so leggur tú súgvitablettina aftur í munnklovan. Soleiðis ger tú í umleið 30 minuttir, til súgvitablettin er upployst, og nikotinið er leysgivið. Nikotinið verður upptikið gjøgnum slímhinnuna í munninum.
Munnholupístr:
Tú sprænir eitt pístr, eftir tørvi, í munnin millum kjálkan og tenninar. Tú skal spræna aðru hvørja ferð í høgra og vinstra kjálka, og lata vætuna verða so leingi í munninum sum gjørligt. Tí verður mælt til at svølgja væl og virðiliga, áðrenn tú sprænir vætuna í munnin. Nikotinið verður upptikið gjøgnum slímhinnuna í munninum. Tað er týdningarmikið, at tú ikki drekkur kaffi, juice ella sodavatn o.a. 15 minuttir, áðrenn tú nýtir munnholupístrið, tí hetta minkar um upptøkuna av nikotininum.
Tað er alneyðugt at leggja sær í geyma, at hesin heilivágurin ikki einsamallur ger, at tú leggur av at roykja, men at hann saman við fyrireikingartíðini og tíni avgerð um at leggja av at roykja, kann vera eitt týdningamikið stig á leiðini. Hóast tú fær minni nikotin, tá tú tekur heilivág, enn tá tú roykir, er tú enn bundin av nikotininum. Tí verður mælt til, at tú bert nýtir heilivágin eina stutta tíð. Helst ikki meira enn 3 – 12 mánaðir eftir roykisteðgin alt eftir hvønn tilbúning, tú hevur valt at nýta. Tá tú skal minka um nýstluna av nikotin heilivágnum, kanst tú lesa í kunningarlepanum, hvussu tú ber teg at.
Tú er vælkomin at fáa leiðbeining og stuðul á apotekium. Har eru serútbúgvin starvsfólk, ið fegin vegleiða teg og stuðla tær.
Sum annar heilivágur kann nikotin heilivágur hava hjáárin. Les kunningarlepan ella kom á apotekið og fá vegleiðing um hetta.
Gott at vita
Stutt eftir roykisteðgin, kanst tú fara at hosta meira, enn tú plagar, men hetta er eitt gott tekin, tí hetta vísir, at smáu bivhárini í lungunum aftur eru virkin, og at slímið loysnar, sum áður hevði samlað seg orsakað av roykingini.
Nikotin ávirkar tarmskipanina. Aftaná roykisteðgin kann umskiftið elva til, at tú fær leyst lív. Hetta varir bert eina stutta tíð, so virkar tarmskipanin sum áður.
Stoffskiftið hevur eisini verið ávirkað av nikotininum og lækkar eftir roykisteðgin. Tú er í vanda fyri at fitna eini 3-6 kilo fyrstu tíðina eftir roykisteðgin. Men um tú ansar eftir vektini og rørir teg umleið 1/2 tíma hvønn dag, er hetta ikki nakar trupulleiki.
Aðrir møguleikar
Forskriftaheilivágur: Tað finst eisini heilivágur á forskrift, ið kann hjálpa tær við at gevast við at roykja (Champix® (Vareniclin), Zyban® (Bupropion), Wellbutrin® (Bupropion)). Tosa við læknan um hetta.
E-sigarettir: E-sigarettin er ein elektronisk sigarett, ið inniheldur eina vætu við nikotini og ymsum smakkievnum. Vætan verður upphitað og verður til damp, ið verður andaður inn. Á henda hátt kennist tað sum at roykja eina sigarett. Elektroniskar sigarettir við nikotini í eru ólógligar. Nikotin er skrásett sum heilivágur, og tískil skulu tey, ið innflyta og selja e-sigarettir við nikotini í, fylgja somu mannagongdum og krøvum, sum eru til heilivág annars og søkja um góðkenning til at framleiða hesa vøru. Enn hevur ongin framleiðari søkt um hesa góðkenning, tískil er onki støðugt eftirlit við trygdini, góðskuni og virknaðinum av teimum elektronisku sigarettunum.
Meira kunning um e-sigarettir fæst á:
Fleiri heimasíður, appi’ir og sms skipanir eru, ið vilja stuðla tær og geva tær góð ráð til at leggja av at roykja:
Fólkaheilsuráðið (sms skipan)
http://ekvit.dk/ (app)
www.Xhale.dk (Serliga til ung, ið vilja leggja av at royka)
www.ddsp.dk (Her fært tú eisini góð ráð um at avvenja nikotin heilivág)
Faldari:


text:
Dagurin ígjár skuldi verða hvílidagur, so tað var bert spurningur um at renna ein ógvuliga róligan túr uppá ca. 3 km. At avgreiða 3 km tekur onga tíð, so eg hevði ikki sett tíðspunkt nær hetta skuldi gerast. Tað regnaði illa í gjár, so eg hugsaði at avgreiða hetta á rennibandinum.
Nógv var á skránni í gjár, so áðrenn eg visti av var klokkan 11 á kvøldi, og eg hevði ikki runnið. Eldra dóttirin, Sólrun, hevði nú yvirtikið rúmið har rennibandi stendur.
Tíanbetur var veðrið vorðið munandi betur, so kl. 23:55 í myrkrinum fór eg ein stuttan róligan rennitúr. Tá eg koma aftur at húsum, nakað yvir midnátt, vísti urið 3,25 km,
So enn kann eg siga at eg havi runnið hvønn dag í ár.


text:
Hóskvøldið 31. mai klokkan 18.30 verður ársaðalfundurin hjá Frælsum Ítrótti Føroya hildin í høllini hjá ÍSF.
Sambært galdandi lóg verður dagsskráin hendan:
1. Val av orðstýrara.
2. Formaðurin greiðir fra virki sambandsins í farna ári.
3. Kassameistarin leggur fram grannskoðaðan roknskap.
4. Innkomin mál.
5. Val av nevndum og eykamonnum.
6. Val av skrásettum grannskoðara.
7. Ymiskt
Hvørt felag kann senda tríggjar limir á aðalfundin. Atkvøðurætt á fundinum hevur hvørt felag við einari atkvøðu.
Fyri vali standa formaðurin Hallur Holm, sum ikki tekur við afturvali og Guttorm Sørensen, sum hevur boðað frá, at hann tekur við afturvali.
Heitt verður á feløgini at umhugsa evni til at manna starvsnevndina. Uppskot um lóg og lógarbroytingar skulu vera nevndini í hendi í seinasta lagi 14 dagar innan fundin.
Uppskot kunnu sendast til:
athletics@athletics.fo
FÍF bjóðar ein bita og okkurt afturvið einum kaffimunni. Vit vóna at øll feløgini eru umboðað á fundinum.
við ítróttarkvøðu
FÍF
Eftir aðalfundin í 2016, tá teir báðir í hvítum seinast vórðu afturvaldir. Hesuferð stillar bert annar upp aftur.


text:
Felags kunningarfundur um stuðulsmøguleikar
Hvussu er leiðin frá hugskoti til pengar, um tú kundi hugsað tær at fingið stuðul til gransking menning og nýskapan?
21. mai skipar Granskingarráðið fyri fundi um stuðul til gransking, menning og nýskapan í Føroyum. Umboð fyri stovnarnar og grunnarnar, sum umsita stuðulsjáttanir, koma at fortelja um ymsu møguleikarnar at søkja stuðul. Luttakararnir eru Vinnuframagrunnurin, Fiskivinnugransking, Innlendismálaráðið, NORA, NPP og Granskingarráðið.
Á skránni eru fyrst stuttar framløgu um, hvat stuðul kann latast til, hvør kann søkja, hvørji krøv eru til umsóknirnar, umsóknarfreistir og mannagongdir annars. Síðani verður ein kaffisteðgur, har áhoyrararnir hava høvi at seta ymsu stovnunum og grunnum ítøkiligari spurningar. Hetta verður skipað við borðum, har fleiri umboð eru tøk og kunningartilfar fæst. Aftaná verður ein fyrilestur um stuðul til gransking, menning og nýskapan.
Fundurin verður í Klingruni í Norðurlandahúsinum fríggjadagin 21. mai frá kl 13 til 16. Tiltakið er alment og ókeypis. Fyrri parturin er serliga ætlaður teimum, sum umhugsa at søkja stuðul, og granskingar- og stovnsleiðarum. Fyrilesturin er eisini ætlaður politisku skipanini, miðfyrisitingini og øðrum, sum seta karmarnar fyri gransking, menning og nýskapan í Føroyum.
Neyvari kunning um skránna og fyrilestrarhaldaran kemur seinni.


text:
Orð: Flóvin Tyril
Lag: Hallgrim Miðberg
Vit takka tær, ljósanna Faðir,
fyri títt borðreidda borð,
fyri, tú føðir og klæðir,
fyri so fræg vári kor.
Hjá tær ei skiftandi skuggi,
gáva øll góð er frá tær.
Ger, at eg greitt hetta síggi,
hvar ið enn staddur eg var.
Týtt: Flóvin Tyril
Ver eitt himmalljós í heimi,
skín sum viti kletti á!
Ver eitt himmalljós í heimi,
í treysti halt framá,
til úr Himli Harrin kemur
og sigur við teg: Gott!
Ver eitt himmalljós í heimi,
skín hátt, skín hátt, skín hátt!
Orð: Eben Eugene Rexford
Lag: Charles Hutchinson Gabriel
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: Only one way
1. Tað er einans ein vegur til frelsu:
Hin krossins, men dýrmæta leið.
Hon gjøgnum Getsemane gongur,
við tornum, har fóturin steig.
Tó trong, hon við dýrdleika skyggir
við himmalskum lyftum á ferð.
Er hon ósløtt og torfør at ganga,
so náði í yvirflóð er.
Niðurlag: Tað er einans ein vegur til frelsu:
Hin krossins, dýrmæta leið.
Tað er einans ein vegur til frelsu:
Hin krossins, men dýrmæta leið.
2. Tað er einans ein vegur til frelsu!
Hann byrjar við Golgata træ,
um iðranardalin hann gongur,
úr syndanna díki og stað.
Mong vitni hann fargaðu reyðan,
og tárini runnu so stríð,
men hann er tó hin einasti vegur,
sum leiða kann Himmalin í.
3. Tað er einans ein vegur til frelsu,
hann tykjast kann trongur sum er,
við fjøllum av royndum og sorgum,
við gremju um oyðimørk her.
Men Jesus, sum syndarar frelsir,
skal fylgja og leiða hvørt stig.
Hann skal styðja og troysta og bera.
Trúgv á hann og ja honum sig!
Orð: Gloria Gaither og William J. Gaither
Lag: William J. Gaither
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: Gentle shepherd
Góði Hirði, leið tú okkum,
ger tað so, at vit fara rætt avstað.
Góði Hirði, føð tú okkum,
tína kraft nýtst okkum dag um dag.
Tú bert mentur ert at veita okkum hjálp á hvørjum degi her.
Góði Hirði, leið tú okkum,
ger tað so, at vit fara rætt avstað.
Orð og lag: Laurie Klein
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: I love you, Lord
Eg elski teg, Harri, prísi tær,
tilbiði teg, dýrur ert tú mær.
Lat toknast tær mítt takkarlag,
søtt í oyrum tínum, Gud, veri tað.
Orð og lag: Dottie Rambo
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: The holy hills of heaven call me
1. Meg kalla halgu heimlands hæddir
til fagran bústað handan hav,
mær bíða kær, og krúnur latast,
har skyggir dýrd, sum heilt ber av.
Niðurlag: Mítt likams tjald er sum í fongsli,
sál mín enn býr hylkinum í,
men tess leirdyr brátt skulu bresta úr stongsli,
tá ið einglar loysa mína sál.
Eg flúgvi heim sum á arnarveingjum,
dýrdin veittrar mær, skjótt ber tað á mál.
2. Mong kær eg hómi hinumegin,
øll sorg er burt, hvørt tár, ið rann.
At síggja Krist gerst størsta gleðin,
tann dýrdarsjón ei lýsast kann.
Orð og lag: Martin Alfsen
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: Denne dagen er din
Harri, henda stund er tín,
saman eru vit at møta tær,
til at fagna tíni uppreisn her,
tínum sigri yvir deyða.
Harri, henda stund er tín,
saman eru vit at prísa tær
fyri orðið, tú her okkum ber,
og várt samfelag í tær.
Stundin er tín,
tín sigur er mín,
tá kærleiki tín vann,
tá páskamorgun rann.
Henda stundin er tín.
Orð: Charles Wesley
Lag: Samuel Stanley
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: O thou who camest from above
1. Áh, tú, ið komst úr hægstu dýrd
at birta ljós í myrku verð,
at loysa sál, av lystum stýrd,
at veita fangum frælsi her.
2. Kynd tú í mær eitt kærleiksbál,
ið støðugt brennur fyri teg
og er eitt himmalljós tí sál,
ið trilvar fram á myrkursveg.
3. Áh, Jesus, míni tráan vend
at tæna, toknast, líkjast tær,
so náðin stór gerst mongum kend,
og nýggja sjón hin blindi fær.
4. Tín halga vilja við mær frem
og ger meg ílat, tær til prís,
mítt treka, kalda hjarta nem,
so góðska tín gerst øllum vís.
5. Eg aldri fult tær takka kann,
at tú mær birti lívsins ljós.
Tú tókst mín dóm, mítt syndabann,
og nú mót Himli ber mín kós.
Orð: Johnson Oatman
Lag: William Edie Marks
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: The last mile of the way
1. Tá eg gangi á rættferðarvegi,
og mín leið móti dýrdini ber,
skal eg skoða mín kong har við gleði,
tá ið skeið mítt á fold runnið er.
Niðurlag: Tá ið skeið mítt á fold runnið er –
og um dagsetur endar mín ferð,
skulu hvíld mær og lívsæla bíða,
tá ið skeið mítt á fold runnið er.
2. Lat meg boðskapin glaða nú bera
teimum burt vilstu sálunum her,
so mín frøi kann fullkomin vera,
tá ið skeið mítt á fold runnið er.
3. Her tey dýrastu bond mugu støkka,
sorgin beiska hvønn dag um seg ger,
men ei grátur, ei suff meg kann røkka,
tá ið skeið mítt á fold runnið er.
4. Og um trúfastur virkað eg havi,
gingið sannleikans leiðir í verð,
tvífalt fegnast eg skal alla ævi,
tá ið skeið mítt á fold runnið er.
Orð og lag: John W. Peterson
Týtt: Flóvin Tyril
Upprunaheiti: It’s not an easy road
1. Ei lættfør leiðin er, vit mót Himlinum halda,
tí óslætt er og skursl víða hvar.
Ei lættfør leiðin er, men við okkum er Harrin,
tað gleðir, at hann okkum er nær.
Niðurlag: Nei, nei, ei lættfør leiðin er,
áh, nei, ei lættfør leiðin er,
men Jesus gongur undan og gøtuna javnar
og lættir hvørja mótbrekku her.
2. Ei lættfør leiðin er – mangan møðsom og trupul,
og ikki helma vandarnir í,
men Jesus okkum verjir, so einki skal saka,
og førir gjøgnum vandar og stríð.
3. Tó ferðamóður mangan og sárur í fótum,
um byrðaður av stúran og sorg,
veit eg, ein betri dagur við dýrd stendur fyri,
ein hvíld framúr í himmalsku borg.


text: Nú kostar liturin av bensini ellivu krónur og tjúgu. Fyri ein tanga, tað eru 63,89 litrar, kostaði bensinið í dag 715,57 krónur hjá Magn við Ringvegin á Hálsi í Havn. Eina løtu seinni koyrdi eg framvið skeltinum hjá Effo í Gundadali og uppdagaði at teirra bensin kostaði bara ellivu krónur og ellivu. Tað var sum Sørin. Eg kundi havt spart fimm krónur og fimmoghálvfjers. Grannin, Tróndur, upplýsir úr Aarhus, at har kostar liturin 13,48 krónur og úr Noregi sigur Jógvan Hugo at har er liturprísurin 15,49 norskar krónur, sum í løtuni eru ájavnt við føroyska ríkisdálan. Well, so er bara at stíga lættari á spitaran. Soleiðis eitir tað nú. Spitari, kobling og gir.


text:
Úrslit: Kapp du Norð + nógvar myndir
Súkklukappingin hjá Tórshavnar Súkklufelga á
Norðasta Horni spældist væl av. 21 børn í aldrinum 7 til 13 ár høvdu leitað sær
fram til kappingina og stóðu spent klár at innrita kl. 17.00. Umframt innritan,
høvdu luttakarnir eisini møguleika at velja sær ein íspinn at skriva navn sítt
á og koyra í eina krukku til lutakast um vinningar aftaná súkklukappingina. At
hugna um kappingina høvdu foreldur skipað eitt kaku og kaffiborð umframt frukt,
ið enn einaferð var latin okkum frá PM Heilsølu. Kemilux hevði hjálpt okkum við
dunkum við kranum at bjóða vatn úr.
Í bólki
1 vóru fýra luttakarar hjá dreingjum og ein hjá gentum. Hjá Brandi
Niclassen var tíanverri soleiðis, at ketan leyp av, og fitt av tíð fór við at
fáa hana á aftur. Tískil kappaðust hinir tríggir óført um, hvør skuldi verða
fremstur. Tá avtornaði, vann Sámal Jákup Jacobsen á Óðin Andor Ellefsen aftaná
ein ordans endabrest. Jason Thomsen í Stovugarði kom buldrandi inn á eitt
triðja pláss. Einsamalla kappingargentan Eydna Hansen vísti dreingjunum, at
teir bara skula ansa sær, og at hon saktans kann kappast við teir. Hon vann
sjálvandi sín bólk, men hevði eisini blandað seg á heiðurspallinum millum
dreingirnar á einum flottum triðja plássi.
í bólki
2 vóru fleiri luttakarar hjá dreingjum, men eisini bara ein genta. Bartal
Dam Gregoriussen legði seg beint á odda og traðkaði sum eitt óløgið allan vegin
á mál sum fyrsti maður. Í hølinum á honum var Tummas Simonsen, sum var óheppin
at detta aftaná fyrsta rundan var súkklað. Við skurðslaðum knæi helt Tummas
óført á at jagstra Bartal og kom flott á mál sum nummar tvey. Eitt sindur av
blanding kom í hjá dómarunum, og komu teir at telja skeivt á hvør gjørdist
nummar trý. Hans Olivur Kristjánsson má hava verið so skjótur framvið málinum
eina av ferðunum, at dómarirnir als ikki náddi at síggja hann. Rakett-Hans rópa
teir hann. Hørð kapping var um plássini beint aftanfyri, og lógu Finnur Hansen,
Andrew Gunnarson Nielsen og Regin Marjunarson og bardust um at gerast fjórði
drongur á mál. Einsamalla gentan Rebekka Hoydal Joensen, legði eisini bart
fyri, og spurtaði undan flestu dreingjunum at byrja við. Hon vísti síðani, at
tað ikki bara var í byrjani at hon var sterk, men at hon saktans bæði dugdi og
orkaði at trampa í pedalurnar allan vegin á mál. Eisini hon var komin á
sigurspallin, hevði hon kappast við dreingirnar, á einum flottum triðja plássi.
Í bólki
3 vóru heili átta luttakarar hjá dreingjum, og enn einaferð ein genta. Mortan Johannesen vísti seg sum bæði sterkan
og kringan fjallasúkklara og súkklaði á flottan hátt gjøgnum forðingarnar á
teininum sum skjótasti drongur. Tóri Christiansen var líka tryggur á øðrum
plássi, hóast hann rakti skeivt inn á eina lítla forðing og gleið eina ferð.
Hann var tó skjótur uppi aftur og risti grús og skerv av sær. Tað latst til, at
grúsið fekk meira ilt enn Tóri. Um triðja plássið bardust serliga Andrias Dam
og Hilbert Johannesen, men teimum næstir vóru eisini Teitur Bjarnastein, Teitur
Tausen og Rúni í Lon. Tað verður øgiligt, tá hesir hava kappast nakrar ferðir
afturat, at vita um ikki teir fara at bjóða Mortan av um fyrsta plássið!
Einsamalla gentan í elsta bólkinum Durita Toftum Joensen, vann sjálvsagt sín bólk, men stríddist til tann bitra enda og endaði á einum samlaðum 5. plássi. Hon súkklaði sum um hon aldrin hevur
gjørt annað enn at sita á fjallasúkklu og hugna sær. Dreingirnir skulu heilt bestemt
vara sær, um teir ikki ætla at verða settir púra til viks av hesu sterku
gentuni.
Omaná vinningarnar, ið vóru kakaomjólkbrikkar
frá MBM, vóru latnir ymsir vinningar í lutakasti. Hetta varð skipað soleiðis,
at ein fitt lítil genta slapp at taka íspinnar úr einari krukku. Á íspinnunum
stóðu síðani nøvnini á hepnu vinnarunum. Millum vinningarnar vóru hjálmar frá
Ráðið fyri Fersðlutrygd, Trygdarvestar frá FØNIX, kakaomjólk frá MBM,
drekkidunkar frá Tryggingarfelagið Føroyar og árskort frá Sjósavn Føroya. Tað
er sera gleðiligt, at so nógv góð feløg og virki vildi stuðla tiltakinum.


text:
Um kvotu 2
Kvotu 2-umsøkjarar kunnu í býtast sundur í tríggjar bólkar:
- Umsøkjarar, ið ivast í, um tey hava nóg høgt miðalpróvtal í gymnasiala miðnámspróvnum til at verða upptikin gjøgnum kvotu 1
- Umsøkjarar, ið hava útlendsk miðnámsprógv
- Umsøkjarar, ið ikki hava gymnasialt miðnámsprógv, sum tískil søkja um undantaksloyvi frá vanligu upptøkutreytunum
GG: Ein kvotu 2-umsókn hjá umsøkjara, ið hevur gymnasialt miðnámsprógv, er samstundis eisini ein kvotu 1-umsókn. Hetta merkir, at umsóknin verður mett av upptøkubólkinum í kvotu 2 og hugt verður eftir próvtøkuúrslitinum í kvotu 1.
Umsøkjarar, ið ivast í, um tey hava nóg høgt miðalpróvtal
Umsøkjarar, ið ivast, um miðalpróvtalið í gymnasiala miðnámsprógvi teirra er nóg gott at koma inn gjøgnum kvotu 1, kunnu søkja um upptøku gjøgnum kvotu 2-skipanina. Umsóknin verður viðgjørd við støði í gymnasiala miðnámspróvnum umframt teimum skjalprógvaðu førleikunum, ið umsøkjarin hevur lagt við umsóknini. Førleikarnir, ið mettir verða, eru teir somu, sum verða mettir hjá umsøkjarum, ið ikki hava gymnasialt miðnámsprógv (sí niðanfyri).
Ein umsøkjari, ið einans søkir við miðnámsprógvi og ongum øðrum skjalprógvaðum førleikum, skal søkja gjøgnum kvotu 1 uttan mun til, hvat miðalpróvtalið í próvnum er.
Umsøkjarar, ið hava útlendsk miðnámsprógv
Umsøkjarar, ið hava føroysk ella norðurlendsk miðnámsprógv, kunnu søkja um upptøku gjøgnum kvotu 1 uttan trupulleikar. Umsøkjarar, ið hava prógv, ið eru úr londum uttanfyri norðurlond, skulu søkja um upptøku gjøgnum kvotu 2. Orsøkin er tann, at hesi prógv skulu sendast til metingar hjá Uddannelses- og Forskningsministeriet í Danmark, so greiða kann fáast á, um prógvið kann javnsetast við eitt norðurlendskt gymnasialt miðnámsprógv. Metingin kann taka drúgva tíð, og tí skal umsøkjarin senda umsóknina til donsku myndugleikarnar í góðari tíð. Umsøkjarin kann senda umsókn um upptøku inn til Setrið, áðrenn prógvið er liðugt mett av donsku myndugleikunum, men viðgerðin av umsóknini kann ikki gerast, fyrr enn metingin er komin frá donsku myndugleikunum. Kann miðalpróvtal roknast út frá metingini hjá donsku myndugleikunum, er umsóknin samstundis eisini at rokna sum ein kvotu 1-umsókn.
Tað er ábyrgdin hjá umsøkjaranum at senda prógv sítt til meting í Danmark og at boða Setrinum frá niðurstøðuni, tá hon er liðug.
Leinki til nærri kunning um at søkja um at fáa mett útlendsk prógv fæst HER.
Umsøkjarar, ið ikki hava gymnasialt miðnámsprógv
Umsøkjarar, ið ikki hava lokið fult gymnasialt miðnámsprógv, kunnu søkja um undantaksloyvi. Tað vil siga, at umsøkjarin søkir um undantaksloyvi frá galdandi upptøkukravi, ið er gymnasialt miðnámsprógv. Hetta verður gjørt gjøgnum kvotu 2.
Umsøkjarin skal skjalprógva, at viðkomandi hevur ognað sær neyðugu førleikarnar at lesa á hægri lærustovni. Umsóknin verður send til ein upptøkubólk, ið metir um samlaðu førleikarnar hjá umsøkjaranum. Í metingini av førleikunum verður dentur lagdur á, at umsøkjarin kann skjalprógva at hava ment sín lestrarførleika innan almennu lærugreinarnar á tílíkan hátt, at hetta – saman við øðrum viðkomandi, skjalprógvaðum førleikum – kann metast at verða javnsett við eina gymnasiala miðnámsútbúgving. Tað vil siga, at umsøkjarin hevur ognað sær bókligar førleikar, ið hava eina ávísa teoretiska dýpd og breidd, umframt at umsøkjarin hevur skrivað eina uppgávu á miðnámsskúlastigi. Hetta verður mett at vera ein fortreyt fyri at kunna skipa, miðla og ognað sær akademiska vitan á hægri lærustovni.
Metingin tekur støði í fylgjandi førleikum:
- Fakliga viðkomandi útbúgvingarroyndir eftir fólkaskúla, t.d. yrkisútbúgving, partar av gymnasialari miðnámsútbúgving ella miðallong hægri útbúgving ella partar av henni, sum t.d. professionsbachelorútbúgving
- Úrslit frá minst fýra almennum lærugreinum á miðnámsskúlastigi, ið eru viðkomandi fyri útbúgvingina, har minst ein lærugrein er á A-stigi og minst tvær á B-stigi. Almennar lærugreinar eru t.d. føroyskt, enskt, søga, støddfrøði og samfelagsfrøði
- Størri skrivligar uppgávur á miðnámsskúlastigi, sum t.d. høvuðsuppgáva, bachelorritgerð ella onnur størri skrivlig uppgáva
- Skjalprógvaðar starvsroyndir, ið verða mettar at vera serliga viðkomandi fyri útbúgvingina
- Aðrar royndir ella førleikar, ið eru góður førningur, tá lisið verður á einum hægri lærustovni
Undantøk verða ikki givin, tá talan einans er um starvsroyndir ella einans yrkisútbúgving ella einans partar av gymnasialari miðnámsútbúgving.


text:
Arbeiðsbólkur á embætismannastigi er í gongd við at kanna um tað ber til at seta í gildi somu reglur hjá fyritíðarpensjónistum millum Føroyar og Danmark sum í Norðurlondum. Tað vísir svarið frá Jørn Neergaard Larsen, arbeiðsmarknaðarráðharra, til spurning frá Magna Arge, fólkatingsmann fyri Tjóðveldi.
Í seinastuni hevur verið frammi, at fyritíðarpensjónistar kunnu flyta pensjónir millum norðurlendsk lond, men ikki millum Føroyar og Danmark, tí lóggávan er ymisk í ríkisfelagsskapinum. Ráðharrin váttar, at soleiðis er støðan í løtuni. Hann sigur eisini, at ein arbeiðsbólkur á embætismannastigi í løtuni arbeiðir við málinum og kemur við tilmælum í fyrsta lagi í summar.
Ráðharrin væntar ikki at taka nøkur stig fyrr enn arbeiðið hjá arbeiðsbólkinum er liðugt áðrenn summarferiuna.
Magni Arge sigur, at hann ætlar sær at fylgja gongdini og vónar, at ein smidlig loysn finst á økinum, so fyritíðarpensionistar í Føroyum og Danmark fáa somu sømdir at flyta millum londini sum til onnur Norðurlond.
Leinkja til svar frá ráðharranum:
http://www.ft.dk/samling/20151/spoergsmaal/s691/svar/1303643/1604782.pdf


text:
Uttanríkisráðið | Uttanríkisráðið á Facebook | Tiltakslýsing á Facebook
Ókeypis tiltak fyri lesandi/útisetar: Aftur í ár skipar Sendistovan í London fyri tiltakinum Førleiki í Útlegd. Hesaferð fer stjórin í NEMA samtakinum, Christian Nagata, at greiða frá, hvussu NEMA við nýggja samleikanum hevur lagt lunnar undir komandi menning og vøkstur. Tiltakið verður skipað sum framløga og kjak og síðani sum hugnaløta við ábiti og drekka.
Neyðugt er at tekna seg til tiltakið við at senda ein teldupost til katrinak@mfa.fo ella við at ringja á nummar 0207 333 0227 áðrenn mikudagin 27. oktober.
Stað: Carmelite, Stirling Street, Aberdeen, AB11 6JU (á Google Maps) Dagfesting: Fríggjadagin 29. oktober 2010 Tíð: Kl. 18.00 - 21.00


text:
Eftir at hava ligið stilt í áleið 10 ár, tók MFS Keypmannahavn upp aftur táttin at skipa fyri almennum flaggdagshaldi á studentagarðinum Regensen. Merkið var sjálvsagt heiðursgestur og vundið høgt á stong til skoða fyri øllum teimum, ið høvdu leitað sær inn á Regensen. Og vakurt blaktraði Merkið í lotinum hendan sólríka dagin.
Tiltakið byrjaði við rundferð á Regensen. Tað var Bartal Nolsøe Poulsen, ið býr á studentagarðinum, sum vísti fram og greiddi frá. Mannbjørn Jacobsen og Hans Mols Mortensen hildu hvør sína røðu við støði í søguliga staðnum, og eftir hetta bar Sissal Kampmann fram flaggdagsrøðuna. At enda vóru føroyskir sangir sungnir. Umframt talur og sang, bjóðaði MFS ókeypis kaffi, te og køku, og øl til keyps.
Umframt hugnaliga samveru, vil MFS eisini nýta høvið at takka fyri at fólk møttu so fjølment hendan góðveðurs dagin. Árliga flaggdagshaldið á Regensen skal avgjørt ikki detta niður fyri aftur.


text:
Dálking
Dálking; Tilfar og loftsløg, sum eiga ikki at vera har, spilla umhvørvið hjá plantum og dýrum, sum liva har. Jørðin er serlig, men viðkvom. Tá ið vit dálka við evnavørum, oyða vit lívsneyðug virði.
Dálkan stendst fyrst og fremst av ídnaðinum og ávirkar allan heimin. Evni til landbúnaðin hava eitrað moldina og verða ikki úrskild í føðsluliðunum; ídnaðarburturkast og evnafrøðiligt avlop verða tveitt í havið ella í áirnar; eitrandi loftevni úr verksmiðjum og orkuverkum og bilroykur dálka loftlagið og eru atvold til súrt regn, sum týnir skógir og vøtn og tærir bygningar. Loftdálkanin hevur eisini sett hol á ozonlagið, sum verjir jørðina fyri fagurbláu sólargeislunum. Hesir geislar kunnu elva til krabbamein hjá fólki og dýrum. Vaksandi orkunýtslan og skógartýningin økja um vakstrarhúsárinið, sum ger, at tað verður heitari á jørðini. Tað kann elva til stórar og álvarsamar veðurlagsbroytingar.
Dálkað luft[rætta | rætta wikitekst]
Verksmiðjur, serliga tær, sum nýta steinrunnin brennievni, goysa vandamiklan royk upp í luftina, sum ringur fyri lunguni. Hann ger eisini regnið súrt.
Brennandi skógir[rætta | rætta wikitekst]
Síðani 1945 eru fleiri enn 40 % av tropiska regnskóginum feld til timbur og dyrkilendi. Tá ið skógur hvørvur, hvørvur heimið hjá nógvum dýrum og plantum.


text:
Burhan G á Okkara Tórsfest 2018
Mentan24-01-2018 - 08:37 - Jóanis Albert Nielsen
Fleiri spennandi útlendsk og føroysk nøvn fara á pall á Vaglinum í Havn leygarkvøldið 21. juli, tá Tórshavnar Ítróttarráð fyri fimtu ferð skipar fyri Tórsfest. Fyrsta navnið, sum fyriskipararnir kunngera, er danski sangarin Burhan G.
Leygarkvøldið fyri ólavsøku verður Vaglið og gongugøtan í Havn aftur fylt við tónleiki og veitslulag, tá fleiri útlendsk og føroysk nøvn fara á pallarnar, ið verða settir upp á Vaglinum í Havn. Hetta verður fimtu ferð, at Tórshavnar Ítróttarráð skipar fyri Tórsfest, sum er tann nýggja fólkaveitslan mitt í Havnini beint fyri ólavsøku.
Í ár hevur tað millum annað eydnast at fáa vælumtókta danska sangaran Burhan G við sínum bólki á Tórsfest. Dárandi sangarin og sangskrivarin er mest kendur fyri sínar kenslubornu sangir, har hann við einum blandingi av poppi og RnB klárar at fáa fjøldina at brána við síni rødd og sangum.
Burhan G hevur givið út sjey fløgur við hittum sum ”Kalder Mig Hjem”, “Din for evigt” og ”Jeg Vil Have Dig For Mig Selv”. Hann hevur eisini sungið og givið út sangir saman við millum øðrum L.O.C., Nik & Jay og Medinu. Tí kunnu áhoyrarar á Okkara Tórsfest 2018 vænta eina røð av hittum frá einum av best umtóktu sangarunum í Danmark.
Forsølan byrjar fríggjadagin 26. januar
Forsølan av atgongumerkjum til Okkara Tórsfest 2018 byrjar fríggjadagin 26. januar kl. 10.00 í Power í SMS og á ebillett.fo, har tey fyrstu atgongumerkini fara fyri serprís fram til kl. 18.00. Eftir hetta hækkar prísurin og atgongumerki fáast tá í Fast-handlunum kring landið, Power í SMS, Kunningarstovuni í Steinatúni og á ebillett.fo.
Í morgin og fríggjadagin verða enn fleiri nøvn kunngjørd, sum fara at spæla á Okkara Tórsfest 2018.


text:
Marknaðurin í Norðsjónum var merktur av vánaligum veðri og lítlum virksemi tveir teir fyrstu mánaðirnar av 2017. Hetta setti sín dám á virksemið hjá Viking Supply Ships, kemur fram í roknskapinum fyri fyrsta ársfjórðing. Sum avleiðing av hesum fall umsetningurin
Og hann hevur svarað mær: "Náði mín er tær nóg mikið; tí at mátturin verður fullkomin í máttloysi." Nógv heldur vil eg tí fegin rósa mær av máttloysi mínum, fyri at máttur Krists má taka sær búgv hjá mær.
2. Kor 12,9
Royndir gera tað møguligt fyri teg at kenna feilir aftur, næstu ferð tú gert teir.
Oscar Wilde


text:
Nýborg er nú á veg á Runavík, har teir væntandi verða um middagsleitið. Eftir umstøðunum hevur manningin tað gott.
Tað var tíðliga í gjárkvøldið, at Nýborg fekk ein sjógv 130 fjórðingar suður úr Akrabergi. Tveir rútar á brúnni fóru inn ígjøgnum og ein maður fekk skaða – hann breyt armin og óstbeini og varð við tyrlu fluttur á Landssjúkrahúsið.
Suðuroyarportalurin skilur, at talan var um eitt óvanliga stór brot, sum rakt stýrihúsið úr bakborðssíðu. Skipið fekk black-out, men hevur annars siglt inn við egnari kraft, í fylgi við Brimil.
Manningin hevur tað eftir umstøðunum gott, sigur Alex Vilhelm reiðari. Tað er ikki greitt, hvussu umfatandi skaðin er og hvussu langa tíð tað tekur at gera skipið klárt til fiskiskap aftur, sigur reiðarin.


text:
Eftir Elin Heinesen
Sjónarringurin má gerast breiðari, um Føroyar skulu klára seg á alheims marknaðinum í framtíðini. Visjón 2015 hevur sett ferð á eitt alneyðugt kjak um, hvussu føroyingar skulu síggja seg sjálvar í einum størri perspektivi. Men enn halda nógv fast í avoldaðum ideologiskum ímyndum og brúka – av gomlum vana – mestu orkuna uppá kegl um partapolitikk ístaðin fyri at taka støðu til tær veruligu avbjóðingarnar.
Politiska kjakið í Føroyum er beiskt, nú vit meira og meira gerast partur av alheimssamfelagnum. Tá talan fellir á støðutakanina til alheimsgerðina – til tjóðskaparligu virði okkara í mun til viðurskiftini við útheimin, serliga Danmark og ES – er ein av stóru spurningunum: Hvussu kunnu vit varðveita tjóðskaparligu virði okkara undir umstøðum, har umheimurin streingir meir og meir á.
Tá sambandskreftirnar aftur fingu betri fótafesti, royndi ytri tjóðveldisvongurin at teknað eina dapra mynd av framtíð føroyinga, tá valdið eftir teirra tykki var yvirtikið av einum afturhaldandi landsstýri, sum setti menning okkara sum tjóð ártíggjundir aftur. Ein skilir vónbrotið, men eru atfinningarnar relevantar, tá vit hyggja at tí stóra samanhanginum? Hvussu nógv hevur tað í roynd og veru at siga fyri menningina í Føroyum, hvør ið situr við róðri?
Eg lurtaði fyri eini tíð síðani eftir áhugaverdari sending á Danmarks Radio P1, har danski rithøvundurin og kunningartøknisserfrøðingurin Ole Grünbaum tosaði um danska samfelagskjakið um tjóðskaparlig virði. Eitt kjak, sum er frammi nú orsaka av økta trýstinum, mangir danir kenna frá stóru tilflytingini til Danmark – serliga frá muslimsku londunum. Danska kjakið um tjóðskaparlig virði kann á nøkrum økjum samanberast við føroyska kjakið um tað sama.
Ole Grünbaum vísti í hesum samanhanginum á, hvussu heimssamfelagið hevur broytt seg so ómetaliga nógv seinastu 30-40 árini, og hvussu hetta hevur broytt fyritreytirnar fyri hugburðin, og á hvønn hátt gamal hugburður ikki longur er tíðarhóskandi.
Tjóðskaparkjakið – ein anakronisma
Vit kunnu samanbera tjóðskaparkjakið eitt sindur við kapitalismukritikkin, sum serliga var frammi í 70’unum. Ole Grünbaum helt fyri, at í dag er sosialisman sum samfelagsskipan deyð. Fyri tað ber tó væl til enn at finnast at kapitalismuni. Men tað er bara ikki tann sama kapitalisman, sum ræður longur. Fyrstu 60-70 árini í fyrru øld var ímyndin av kapitalismuni ein tekning av einum feitum heilsølumanni í høgum hatti og jakkaveli við serviettinum bundnum um hálsin og við eini stórari steik á gaflinum, sum hann át gramliga, meðan tey fátæku svøltandi hugdu at honum. Henda myndin gav meining tá. Hon vísti eina klára mynd av fíggindanum – honum, fólkið skuldu gera uppreistur ímóti. Men í dag er kapitalisman annaðleiðis.
Kapitalisman kann ikki longur identifiserast við persónar. Kapitalisman er ein real time alheims telduskipan. Tað eru pensiónskassar – tvs. lønmóttakarar sum tú og eg – ið eiga ein sera stóran part av vinnulívinum í verðini. Tú kanst siga, at kapitalisman hevur sigrað, tí hon er í okkum øllum. Tá ið funnist verður at kapitalismuni í dag, er tað ofta á ein hykleriskan hátt, tí fólk ’gloyma’, at vit øll eru kapitalistar. (Spyr bara bankaráðgeva tín). Vit mugu eisini hyggja at okkara egnu kapitalismu.
Hvat er frælsi?
Kapitalisman er ikki tjóðarmonopolistisk longur, segði Ole Grünbaum. Tjóðskaparliga frælsisstríðið, sum blómaði í 60’unum og 70’unum, tá nógv hjálond fingu loysing, er í nógvum førum endað í einari sjálvsandsøgn – serliga fyri tey londini, sum sóu sosialistisku samfelagsskipanina sum eitt alternativ til kapitalismuna. Tey allarmest kollveltingarsinnaðu londini, sum rivu seg leys frá koloniharrunum og vildu gerast heilt óbundin av øðrum, eru í dag vorðin døpur kollveltingarfornminnissøvn – t.d. Cuba, Zimbabwe ella Norður Korea, har fólksins besta vón er, at leiðararnir doyggja.
Frælsi fyri eitt land er tí – eftir Ole Grübaum’sa meting – ikki at melda seg út úr heimssamfelagnum, at avbyrgja seg og bert ansa sær sjálvum. Frælsi er ikki ideologiirnar, sum gerast ein samfelagslig spennitroyggja. Nei, frælsi er at vera við í felagsskapinum! At vera við í netverkinum, tí tað er har, frælsi liggur. Tað er har, menningin fer fram. Tað er har, vælferðin liggur. Tað er har mentanin er, sum er til at halda út at vera í.
Hykleriskt at bólka hvønnannan
Royndirnar eru enn nógvar – eisini í Føroyum – at skapa gamlar ideologiskar ímyndir um tey ’óndu hini’, sum postmodernistarnir kalla tað. Ein konstruerar seg sjálvan við at konstruera tey ’óndu hini’. Eins og sosialisman gjørdi tað við kapitalismuna. Eins og (nógv) tjóðveldisfólk gera tað við sambandsfólk (og umvent) og/ella við danir. Eins og Dansk Folkeparti ger tað við muslimsku tilflytararnar í Danmørk. Og tey vinstraradikalu gera tað við Dansk Folkeparti. Øll henda ideologiska konstruktiónin við teim ’óndu hinum’, sum ein eisini kann kalla ’leguhugsan’ – er ikki longur aktuell. Øll hava bara ikki heilt givið tí ans enn í Føroyum.
Nógv hevur verið tosað um samanleggingar av fyritøkum í vinnulívinum seinastu 30 árini, meðan minni verður hugsað um, at minst líka nógvar samanleggingar eru farnar fram millum mentanir og ideologiir. Í dag ganga mørkini millum einu síðuna og hina síðuna mitt niður ígjøgnum hvønn einstakan av okkum. Vit eru ikki longur bara til eina síðu, men til báðar. Vit eru øll bæði national og transnational. Vit eru øll bæði vinstra- og høgrahall. Vit eru øll bæði tjóðveldisfólk og sambandsfólk…!
Tí er tað hykleriskt, tá ið ein vil identifisera tey ’óndu hini’ við ávísar bólkar í samfelagnum, har ein metir seg sjálvan at vera millum tey góðu og reinu – tey kroniskt óseku – meðan hini eru ”tey óndu”. Í hesum sambandinum er freistandi at spyrja: Eru allir sambandsføroyingar veruliga minni føroyingar enn tjóðveldisføroyingar? Og eru allir tjóðveldisføroyingar minni kosmopolittar enn sambandsføroyingar?
Hvør stýrir útviklinginum?
Ein kundi spurt: Men er tað ikki neyðugt at halda lív í politiska samfelagsliga kjakinum, har partarnir standa beint yvir av hvørjum øðrum og halda seg hvør sær hava rættin, meðan hini fara skeiv? Jú, tað kann vera sera undirhaldandi, men um ikki kjakið snýr seg um nakað, sum hevur rót í veruleikanum, er tað jú líka mikið.
Sum sagt eru vit í dag bæði national og transnational. Tað vil m.a. siga, at samfelagsgongdin í veruleikanum ikki verður avgjørd í serliga stóran mun inni í løgtingshúsinum ella úti í Tinganesi. Fólkið kann ikki velja eina ávísa leið, sum fólkið meinar, er tann rætta, við at velja ein ávísan meiriluta inn í løgtingið, tí gongdin verður í veruleikanum ikki avgjørd har. Heimsins gongd verður avgjørd í einari røð av netverkum, har nakrar (fáar) avgerðir kanska koma innum tingsins gátt – tær flestu ikki. Har eru stjórnir, har eru NGO-felagskapir (privatir hjálparfelagskapir), har eru Greenpeace og antiglobalistarnir, sum er heimsins størsta fólkarørsla í løtuni. Har eru altjóða felagsskapir, har eru alheims fyritøkur. Har eru films- og tónleikaídnaðurin – tónleikastjørnur, mótaskaparar og aðrir trendsetarar osfr. Landsstýrið og løgtingsmeirilutin er bara eitt lítið netverk út av so nógvum.
Vit eru heimsborgarar
So kunnu vit gera politiskar stevnuskráir og liggja og kjakast so galið vit vilja í lítlu Føroyum, til vit liggja næstan deyð og bløðandi eftir á víðvøllinum. Men tað hevur bara ongan týdning fyri stóra samanhangin, sum vit øll eru partur av meira enn nakrantíð. Vit kunnu ikki halda á at liva í illusiónini um, at Føroyar enn liggja óspiltar og órørdar í Norðuratlantshavinum, og at einasti mátin at varðveita okkara serkenni og reinleika er at leggja sjógv millum okkum og onnur. Hetta er vanahugsan, sum er avgomul. Og vanar eru sum vera man tíverri rættiliga seiglívaðir.
Veruleikin er, at tá vit keypa útlendskar vørur í sjálvtøkuhandlunum – tá vit byggja hús við útlendskum viði – tá vit selja fisk okkara – tá vit ferðast uttanlanda sum ferðafólk, embætisfólk ella handilsfólk – ella bara tá vit hyggja at fylgisveinasjónvarpi ella rógva á alnótini, sum vit gera meira og meira, og soleiðis fylgja við í heimsins gongd, eru vit øll partur av heimssamfelagnum, eins væl sum av okkara egna lokala samfelag. Vit eru ikki bara føroyingar – tað eru ikki bara fjøll, fuglur, fiskur, seyður, grindadráp og kristnitrúgv, sum ger okkum til tað, vit eru. Vit eru eisini heimsborgarar. Tað er í allarhægsta grad eisini samskifti við umheimin, sum ger okkum til tað, vit eru, og sum ikki minst mennir okkum sum menniskju – og andslív og mentanarlív okkara.
Forðingarnar
Vit koma ikki víðari, so leingi vit hava tvíbýttar politiskar vengur, sum halda lív í gomlum svørt-hvítum fíggindaspøkilsum – tjóðveldisvongurin í sínari ímynd um reinleika føroyinga einumegin í mun til danska koloniharradømi og samansvørjingar móti føroyingum hinumegin. Og ímyndini um Føroya-elskandi tjóðveldisvongin einumegin í mun til ’hentu býttlingar’ dana í Føroyum (sambandsvongin) hinumegin. Meðan sambandsvongurin í sínum lag heldur lív í síni klettafastu trúgv uppá, at tað einasta ‘rætta’ er at tvíhalda um ríkisfelagsskapin, og ímyndini um at ein og hvør, sum hóttir ríkisfelagsskapin, hóttir eisini eksistensgrundarlag føroyinga. So leingi vit tvíhalda um hesar ímyndir – ja, so kemur lokala politiska kjakið einans at snúgva seg um, hvørji tey óndu eru, og hvørji tey góðu eru.
Hetta er bara við til at økja um óhepnu frástøðuna millum politisku partarnar og millum Føroyar og heimssamfelagið – og ger okkum enn meira maktaleys, tí vit nokta at spæla við har, sum veruligu avgerðirnar verða tiknar. Ístaðin brúka vit alla orku okkara uppá innanhýsis persónligt kegl og klandur. Hetta var m.a. orsøkin til, at Suður-Afrika, hóast ómetaliga stórt náttúrligt ríkidømi, gjørdist avbyrgt og eftirbátur á nógvum økjum, og at Apartheid livdi so leingi í Suður-Afrika. Øll orkan bleiv brúkt til at keglast um rasuatskiljing ella ikki, meðan tey ‘veruligu evnini’, so sum at finna konstruktivar politiskar loysnir í konkretum málum og fyri samfelagið sum heild, ongantíð fingu ordiliga loyvi at koma á dagsskránna.
Hvussu koma vit víðari?
Svart-hvíta kjakið førir ongastaðni, og leiðir bert burtur frá teimum stóru evnunum, sum veruliga hava týdning fyri framtíð Føroya at tosa um – nevniliga:
Hvat merkir ’frælsi’ í roynd og veru? Øll ynskja frælsi – men frælsi til hvat? Eingin ynskir at vera trælur – sjálvt ikki sambandsfólk. Øll vilja hava sjálvsavgerðarrætt og ávirkan á egna lagnu. Hvat kunnu vit gera sjálvi í Føroyum fyri at økja um sjálvsavgerðarrætt føroyinga, okkara sjálvsvirðing og okkara vælferð? Hvørjir eru bestu møguleikarnir fyri hesum – uttanfyri ella innanfyri altjóða felagsskapirnir? Hvønn leiklut kunnu vit sum føroyingar spæla í heimssamfelagnum? Hvussu kunnu vit spæla ein aktivan leiklut? Hvønn leiklut fáa vit, um vit fara burturúr ríkisfelagskapinum? Skulu vit halda okkum uttanfyri altjóða felagskapir – ella skulu vit melda okkum inn í t.d. EU?
Hetta eru relevantir spurningar at fáa greiðu á, tá vit vilja finna út av, hvussu vit gera samfelagið so demokratiskt sum gjørligt, og hvussu vit vilja tryggja, at tann einstaki fær so stóran avgerðarrætt yvir egið lív sum gjørligt. Sjálvsavgerðarrættur eigur ikki at snúgva seg um ideologi og dogmur um at varðveita eina reina óspilta tjóð mótvegis einum hóttandi umheimi (t.d. Danmark/EU), men í roynd og veru bara um at loysa nakrar praktiskar spurningar í mun til tann alheims veruleika vit liva í í dag (um vit vilja tað ella ikki).
Her mugu vit vera konstruktiv, um vit skulu náa úrslit, og ikki so bundin av vanahugsan, sum heldur okkum fast í slítandi ósemjum um hugburð og hugtøk, sum ikki eru til longur. Í øllum førum ikki í sama hami sum fyrr. Tí so leingi vit tvíhalda um svart-hvíta hugsunarháttin, ja, so leingi vengurnir hvør sær ikki rættiliga viðurkenna, at í einum og hvørjum tjóðveldisfólki býr eisini eitt lítið sambandsfólk – og at í einum og hvørjum sambandsfólki býr eisini eitt lítið tjóðveldisfólk – koma vit ikki av fetanum.


text:
Hatta er ikki hveiti á hansara kvørn.
Frótt er høvur á fullum maga.
Deyður ert tú høvuðleysur.
Eydnan hjálpir tí reysta.
Orðabøkur á goymslu, sum grunnurin hevur verið við til at fíggja:
Føroysk samheitaorðabók. Ritstjórnað hevur Henning Thomsen.
Føroysk-týsk orðabók. Ritstjórnað hevur Ulf Timmermann.
Føroysk-donsk orðabók. Ritstjórnað hevur Zakaris S. Hansen.
Sponsk-føroysk skúlaorðabók. Bókin er ætlað miðnámsskúlunum. Í bókini eru útvald leitorð, ið eru mest viðkomandi hjá miðnámsskúlanæmingum og øðrum, ið vilja læra spanskt. Randi Meitil og Birgit Remmel hava ritstjórnað.
Donsk-føroysk orðabók. Eisini fløguútgáva. Ritstjórnað hevur Hjalmar P. Petersen.
Føroysk orðabók (heft og innbundin), sum Jóhan Hendrik W. Poulsen, Marjun Simonsen, Jógvan í Lon Jacobsen, Anfinnur Johansen og Zakaris Svabo Hansen hava ritstjórnað, var útseld, men eitt-binds útgávan í stívari permu er uppafturprentað og á goymslu.
Føroysk-italska orðabókin, sum Gianfranco Contri hevur ritstjórnað, er útseld.
Umframt omanfyri nevndu hevur grunnurin:
føroysk-donsku orðabókina, sum M. A. Jacobsen og Chr. Matras ritstjórnaðu og føroysk-norsku orðabókina, sum Eigil Lehmann hevur ritstjórnað, á goymslu.
Fløguútgávan av Føroysku orðabókini er útseld, men ókeypis atgongd fæst til hana á heimasíðuni hjá Orðabókagrunninum.


text:
Grønland, Ísland og Noreg í oljusamstarv
Sverri Egholm --- 12.09.2011 - 11:13
Um eitt ella tvey ár fara feløg væntandi at leita eftir olju undir Eysturgrønlandi, og tað leggur upp til spennandi grannasamstarv, heldur grønlendski landsstýrisformaðurin.
Kanningar hava bent á, at olja og gass eru undir havbotninum við Vesturgrønland, og hóast Cairn ikki hevur rakt við nakað enn, eru vónirnar góðar. Næsta ár ella í 2013 fara grønlendingar eisini at venda eygunum eystur um landið, tí tá er ætlanin at fara undir at leita eftir olju og gassi undir eysturgrønlendska havbotninum.
Tað upplýsti grønlendski landsstýrisformaðurin, Kuupik Kleist, í Íslandi, har hann hevur vitjað teir seinastu dagarnar. Hann segði, at í sambandi við leitingar undir Eysturgrønlandi hevur verið upp á tal at brúka Ísafjørð í Íslandi sum útgerðarstað, tí hann liggur sera høgliga fyri. Men tað var ikki tað einasta hugskotið um samstarv, sum Kuupik Kleist kom við.
-Tað kann vera, at vit fara at leita undir Eysturgrønlandi, samstundis sum íslendingar fara at leita á Drekaleiðini og norðmenn longri norðuri. Hetta hevði skapt grundarlag fyri samstarvi millum tey trý londini, segði Kuupik Kleist.
Hann legði afturat, at í fyrsta umfari eiga londini at semjast um tiltøk til at verja umhvørvið.
Síðani ber til at tosa um onnur viðurskifti so sum eitt egnað útgerðarstað og flutning.
Kelda: Oljan.fo/Jan Müller


text:
Vistfrøði
Eingin lóg ella kunngerð er í Føroyum um vistfrøðiliga góðkenning.
Men til ber at søkja sær góðkenning til dømis úr Íslandi. Íslendingar hava lóg og góðkendan standard um vistfrøði eins og at teir hava góðkenningarstovn TÚN sum er góðkendur og undir eftirliti av IFOAM, ið er altjóða vistfrøðiligi standardurin.
Her niðanfyri eru nakrar grundreglur leysliga umsettar úr íslendskum, sum siga nakað um grundleggjandi krøv um hvussu vanlig landbúnaðarframleiðsla skal broytast til góðkenda vistfrøðiliga framleiðslu.
Ein (gentlemen) avtala fyriliggur millum Føroyar og Ísland um, at føroyingar og føroyskar fyritøkur kunnu søkja sær góðkenning frá TÚN. Til ber at seta seg beinleiðis í samband við TÚN ella Búnaðarstovuna, sum fegin vil hjálpa til við at knýta samband.
Nøkur góð ráð at byrja við: