text:
Sørvágur
Sørvágur er ein bygd í Vágum, hon er inni á botni á Sørvágsfirði. Bygdin er í seinnu tíðini vaksin skjótt, og er nú millum tær størstu í oyggjunum. Har er bæði veðurgott og kyrt, og tað má sigast at vera heldur góð skipahavn. Fiskipláss er tað av teimum bestu. Niðan fyri húsini er ein avbæra stórur sandur.
Á sunnara síðu á Sørvágsfirði er Selvík, har var fyrst í hesari øld hvalaveiðistøð.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Í tveimum av bygdunum í Vágum hava útgrevstrar víst, at bygdirnar helst stava heilt afturi frá landnáminum. Bæði í Sandavági og í Sørvági eru toftir funnar av so gamlari búseting, at búsetingin verður hildin at vera minst 1000 ára gomul.
Forna búsetingin[rætta | rætta wikitekst]
Í fimmtiárunum, tá grivið varð út fyri nýggjum skúla í Sørvági, komu menn fram á hesa gomlu búseting. Dygst undir, har gamla fimleikahøllin varð bygd, vórðu leivdirnar av búseting funnar. Fornfrøðingar komu vestur og gróvu økið út og máldu, teknaðu og kortløgdu garðin. Fyri fleiri árum síðan varð forn búseting aftur funnin í kirkjugarðinum í Sørvági. Henda búseting er ikki kannað enn og tí verður heldur ikki grivið í hesum partinum av kirkjugarðinum. Henda búseting er við Hanusará eins og tann fyrra. Vit kunnu sostatt staðfesta, at fyrsta búseting í Sørvági hevur verið uttanfyri Kirkjuá, niðan við Hanusará. Seinni, helst einaferð millum 1200 og 1400, er so tað hent, at bygdin er flutt millum Kirkjuá og Stórá at vera. Í 1600-talinum vita vit rættuliga vist, at eingin búseting var uttanfyri Kirkjuá, so tá er bygdin flutt.
Teir tríggir hagarnir[rætta | rætta wikitekst]
Tá fyrstu kendu skrivligu keldurnar taka við í 1584, nevniliga jarðarbøkurnar, eru bert tríggir garðar í bygdini. Bøndurnir, ið eru nevndir við navni eru: Philipus Gregersen, Niels Andersen og Thommes Nielsen. Hesir báðir seinastu eru hildnir at vera feðgar. Ein uppsitari er til hvønn hagan í bygdini, Suðrtriðing, Norðurtriðing og Úttriðing. Hesi haganøvn eru sera gomul og síggja vit tey stundum í tingbókunum frá fyrst í 1600 árunum og fram. Og tey eru helst eldri enn tað. Tað sýnist sum at bygdin er vaksin rættuliga nógv seinast í 1500-talinum, tí fyrst í 1600-talinum eru tey trý festini býtt sundur í átta festi. Sama uppbýtið av jørðini er líka fyrst í 1800-talinum, men hagarnir eru framvegis tríggir í tali.
Aðalsjørðin og kongsjørðin[rætta | rætta wikitekst]
Aðalsættin Benkenstock í Noregi átti, helst frá byrjan í 1400-talinum og til 1660-árini, alla jørðina í Sørvági, allar 48 merkurnar. Um 1665 seldu tey sína jørð í Sørvági til ein dana, nevndur Severin Fohrman, hesin varð av føroyingum róptur Servin. Servin byrjaði longu í 1667 at selja jørðina aftur til føroyingar. Eftir hetta er meginparturin av jørðini í Sørvági ognarjørð. At ein eigari var til jørðina, og at hann ikki var føroyingur ger helst, at nærum eingin kongsjørð er í bygdini. Tann eina hálvmørkin, ið er kongs í Sørvági vita vit stavar frá 1729, tá ein maður nevndur Sunnivu Jógvan rýmdi av landinum uttan loyvi. Hansara jørð fór tá undir kong.
Fólkavøksturin[rætta | rætta wikitekst]
Við jarðarbókini sum keldu kunnu vit ætlað, at fólkatalið í Sørvági í 1600-talinum ikki hevur verið stórt meira enn eini fimti fólk. Og tað er vaksi seint, tí í fyrstu veruligu fólkateljingini, ið er til skjals frá 1801, búgva í Sørvági bert 86 fólk, gott fimti ár seinni í 1855 búgva 163 fólk í Sørvági. Stóra boomið í fólkatalinum í Sørvági kemur eftir 1856 við fríhandlinum og nógv økta útróðrinum, ið harav stóðst. So fyri Sørvág hevði henda lóg sera stóra ávirkan, má sigast. Í dag búgva út við 1000 fólk í Sørvági og lítla bygdin, ið stóð millum áirnar báðar Kirkjuá og Stórá fyri gott hundrað árum síðan er langt síðan farin upp um allar áarbakkar, og breiðir seg nú langt suður um og vestur um gamla bøin og út í tað, sum fyri bert fáum árum síðan var hagi.
Fiskakeypararnir[rætta | rætta wikitekst]
Um ár 1900 vóru átta reiðarar og fiskakeyparar í Sørvági, ið høvdu hvør sína brúgv úti á Bakka og egnar og aðrar bátar, ið avreiddu til teirra. Einstaklingar og menn við stórum familjum fluttu til bygdina í hópatali at lívbjarga sær sum útróðrarmenn. Úti á Stongum vóru 6 fiskastykki, úti í Geilini 1 og úti á Bakka 4.
Føroya fyrsta flakavirki[rætta | rætta wikitekst]
Fyrsta flakavirki í Føroyum sá dagsins ljós í Sørvági í 1953, og var tað tann framfýsni Dánjal Niclasen, stjóri í pf. N. Niclasen, sum læt hetta gera. Fyrstu árini varð skorið við hond, men í 1962 fekk flakavirkið í Sørvági ta fyrstu flakamaskinuna í landinum. Í 1993 var givið við flakavinnuni í Sørvági – seinni er virkið bygt um til at virka alilaks. Saltfiskavirkið, ið upprunaliga hoyrdi til flakavirkið, hevur mesta partin av tíðini framleitt saltfisk undir skiftandi eigarum.
Kirkjan[rætta | rætta wikitekst]
Kirkjan í Sørvági er bygd í 1886, men kirkjur vóru undan henni, tann fyrsta stavar helst frá siðaskiftinum um 1583. Áðrenn siðaskifti sigst at eingin kirkja var men eitt bønhús og passar hetta helst, tá hugsa verður um lága fólkatalið, ið var tá. Bønhúsið stóð har koyrivegur nú er niðan gjøgnum bygdina, áleið har Útistova stóð, og niðanfyri bønhúsið var gravstað. Í 1920-unum, tá ein renna varð grivin oman gjøgnum bygdina, varð komi fram á henda gravstað.
Skúlin[rætta | rætta wikitekst]
Frá u.l. 1832 var skúli hildin í Sørvági, men fyrstu mongu árini mátti skúlin halda til í leigaðum hølum. Frá 1854 til 1880 var eingin skúlagongd men bert heimaundirvísing. Í 1880 verður aftur lærari settur og helt hann skúla í leigaðari stovu í húsunum "hjá Stoffa" rópt. Fyrsti skúlin í Sørvági varð bygdur í 1887. Í 1957 var eldri parturin av núverandi skúla bygdur, gamla fimleikahøllin er frá 1959 og sunnasti parturin av eldra skúlanum varð bygdur í 1961. Nýggi parturin av skúlanum, tann niðari, og nýggja fimleikahøllin, vórðu bygd í 1989. Gamli svimjihylur við Bonursahyl varð bygdur summarið 1930 til svimjiundirvísing. Innandura svimjihylurin varð bygdur í 1974, beint við skúlan og varð tann gamli tá niðurlagdur.[2]


c: text/html

text:
Orð: Ókendur
Lag: Vísulag
Eg ein sang nú syngja vil,
sum jú nú er blivin til,
um ein flokk av føroyingum, sum fór til Íslands.
Gentur, dreingir, konur, menn
fóru øll avstað í senn
fyri fimtanhundrað danskar kall um mánan.
Tað var “Dronningin”, sum fór,
hon var bæði flott og stór,
og har vóru tey øll fjøruti í tali.
Klokkan sjey fór hon avstað,
og alt gekk í besta lag,
inntil sjóverkurin spilti heila spælið.
Men tú kann tilhugsa tær,
at tá barrin opin var,
ei um rull og sjóverk meira nakar tosar.
Í salónini er tætt,
ja, sum seyður er í rætt,
og alt fylgið brátt av øl og whisky osar.
Har var dansur, har var spæl,
har varð drukkið tætt og væl,
konufólkini brátt flenna øll í kíki.
Tænarin á borðið ber,
um tú fullur, einki ger –
og tey føla seg sum mitt í Himmiríki.
Tvær so fittar vóru har,
segði Petur fyri mær,
lagaligar sóu tær út til at vera.
Onnur var úr Rituvík,
hon var Marilyn Monroe lík,
grønan hatt á høvdinum hon mundi bera.
Eg nú bjóða vil ein drink,
sigur Petur við eitt blink,
og hann rópar “tjener, lad os få en lille.”
Tænarin á leistum sprakk,
Petur sigur: “Takk-takk-takk!
Det var dejligt, for jeg føler mig så ilde.
Har du aldrig set mig før?
Petur Kyll fra Oyndarfjørð.
Jeg er bonde og har femogtybe køer,
men der er så kedeligt,
der er ingen Akvavit,
derfor rejser jeg nu op til Vestmanøer.
Hør De tjener, ved De hvad?
Jeg for kvindfolk er så glad,
men på Ondefjord, der findes bare køer.
Jeg om hjertet bli’r så blød,
og det kribler i mit kød –
når jeg ser på alle disse kønne møer.”
Men hjá Petur illa gekk,
einki konufólk hann fekk,
men tó fylstur hann av øllum mundi vera.
Millum borð og stólar datt,
til teir tóku í hann fatt:
átta fullir mans til koys hann máttu bera.
Best at kvæðið endar her,
tí nú barrin lokað er,
hesin túrur hevur nú ein enda tikið.
Tá eg Petur seinast sá,
hann í taxabili lá,
og hann rópti: koyrið Petur Kyll í “Ríkið”.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tað gongur illa hjá føroyska talvlandsliðnum í Georgia. Í dag taptu vit 3-1 fyri Afghanistan. Føroyska liðið er styrkismett nummar 76, Afghanistan nummar 143. Føroysku telvararnir høvdu á øllum borðum umleið 300 ratingstig fleiri enn afghansku mótstøðumenninir. Úrslitið er tí næstan óhoyrt.
Kanska eru afghansku telvararnir heldur stinnari enn styrkitølini vísa, men úrslitini hjá teimum sum heild í kappingini vísa greitt, at Afghanistan er ikki sterkari enn so, enn at eitt væl útborið føroyskt landslið eigur at vinna á teimum. Martin Poulsen var einasta ljósglæman á føroyska liðnum í dag. Hinir – John Rødgaard, Olaf Berg og Carl Eli Samuelsen taptu allir.
Tað er at undrast á, at føroyski stórmeistarin Helgi Dam Ziska annan dagin á rað ikki telvaði. Tað tykist margháttligt, at hann telvar færri dystir enn hinir. Hann er okkara sjálvsagdi undangongumaður, og nú hinir á føroyska liðnum hava ilt við at finna stevið, hevur landsliðið brúk fyri honum – eisini móti liðum sum Libya og Afghanistan. Sum skilst hevur John Rødgaard ikki kent seg so birgan í nakrar dagar – sambært egnari útsøgn á Facebook í morgun.
Føroyska liðið er nú dragnað aftur á 126. pláss í røðini av teimum 185 liðunum í almennu kappingini.
Ghana í morgin
Í tíggjunda og næstsíðsta umfari í morgin telva Føroyar móti Ghana. Teir eru styrkismettir nummar 141. Føroyska manningin verður henda: Helgi Dam Ziska, Olaf Berg, Martin Poulsen, Carl Eli Samuelsen.
Úrtøkan hjá føroysku telvarunum er henda: Helgi Dam Ziska 4/6, John Rødgaard 2½/7, Olaf Berg 3/7, Martin Poulsen 5/8, Carl Eli Samuelsen 3/7.
John Rødgaard stendur til at ganga 42 ratingstig aftur, Carl Eli 30 og Olaf 22. Tað talar fyri seg. Martin Poulsen stendur afturímóti til at ganga 10 stig fram, og Helgi varðveitir sítt styrkital. Eftir eru so tveir dystir at telva.
Poland á odda
Poland er liðið, sum hevur tikið øll á bóli í OL. Í dag vunnu teir toppdystin móti USA 2½-1½. Í oddanum er støðan nú henda: 1. Poland 16 stig 2. USA 15 3. Kina 15 4. Armenia 15 5. Ongland 15. Norðurlond: 21. Noreg 23. Svøríki 40. Danmark 46. Finnland 69. Ísland.
Dystirnir í Batumi morgin byrja um middagsleitið.


text:
Orð: Henry Francis Lyte
Lag: William Henry Monk
Týtt: Edmund í Garði
Upprunaheiti: Abide with me
Týðing hjá Victor Danielsen
1. Ver tú mær hjá, nú sólin fór um sýn,
og dagur aftnar, kæri Harri mín!
Tá onnur hjálp og uggan fellur frá,
hjálp teirra hjálparleysu, ver mær hjá!
2. Skjótt endar henda stutta jarðarstund,
tá fánar dýrdin øll við heimsins sund.
Alt ridlar leyst, sum eyga mítt kann sjá,
o, tú, sum broytist ei, ver tú mær hjá!
3. Ber ei sum drottin ræðslu í mítt sinn,
men brosa blíðan, kín mær tár av kinn!
Lat meg hjá tær, við djúpu sálartrá,
mær finna ugga, Guð mín, ver mær hjá!
4. Mær tørvar tína hjálp hvønn lívsins dag.
Bert náði tín kann doyva fjandans slag.
Hvør er sum tú? Í ódn og sólskinsbrá,
mín stavur og mín stuðul, ver mær hjá!
5. Við tær í fylgi aldri óttist eg.
Í sorg og sjúku ber tað trygdarveg.
Á gravarskugga, deyða, sum tú vá,
eg vinni sigur, um tú ert mær hjá.
6. Tá eygað sloknar, krossin vís tú mær,
lýs gjøgnum myrkrið mær í himnagarð!
Rým jarðarnátt – nú lýsing er at sjá!
Í lív’ og deyða, Guð mín, ver mær hjá!


text:
Kvinnurnar hjá Kyndli fáa nýggjar venjarar komandi kappingarár
Flemming og Christoffur, verandi venjarir, hava valt at steðga tá kappingarárið endar.
Nevndin takkar teimum hjartaliga fyri teirra góða arbeiði.
Síðani Flemming og Christoffur boðaðu frá sínari støðu til komandi ár, hevur Kyndil leita eftir nýggjum venjaratoymi. Og tað hevur eyðnast okkum at finna eina spennandi loysn. Settir venjarir til komandi árið, verða høvuðsvenjari, Bárður Johannessen og hjálparvenjari Martin Lellek, sum áður fráboða verður høvuðsvenjari hjá monnunum hjá Kyndli.
Vit gleða okkum til hesa føroysku/donsku loysnina, sum óivað fer at vera áhugaverd og spennandi.Aftur


text:
”En ristet med det hele” sigur hann og skutrar sær í hvassa mótljósinum. Teir tosa um fótboltsdystin herfyri og geva sangbrøðrunum Olsen besta viðmæli.
Ongantíð áður hevur ræðslan fyri mateitran verið so stór sum nú. Alt, tú etur, tykist vandamikið. Pylsur, ostur, egg og sanniliga eisini neytakjøt. Miðlarnir hava lopið slíkan hvøkk á fólk, at tey gloyma bæði ferðslu, morð og krabba. Nú er tað bert neytaøði.
Fyri tveimum árum síðani hevur matvørumálaráðið hjá Henrik Dam Kristensen sett orð á borðið. Í áliti nummar 1367 hava tey etið og skrivað seg ígjøgnum danska borðið og skotið upp at stovna eitt Måltidets Hus. Á alnótini er ein, sum vil verða við, at besta ríkispylsan fæst í Silkeborg.
Og mitt í hesum pylsutosi fyllir hin gitnasta og danskasta av øllum býarmyndun runt. Hana, vit kenna av torgum og strætum - og sum óveðursnætur, tá hýruvognur ikki fæst - hevur lívgað mangan ótolnan føroyskan góma. Tad er pylsuvognurin. Hesin rullandi danski fólkakøkur við tí tølandi anganum og fryntligu fólkunum, sum altíð vita eina góða. Meðan vindurin blæsur. In narrow streets of cobblestone, I’ve come to talk with you again.
Liðin eru júst 80 ár síðani fyrsti pylsuvognurin lat upp í Keypmannahavn. Í dag eru teir 92. Harafturat teljast teir handlar og bensinstøðir, sum eisini steikja og selja pylsur. So ongum nýtist at ganga svangur í Keypmannahavn, hevur tú eitt oyra og hug til pylsu.
Fært tú pylsuloyvi, verður byrjað í útjaðaraøkjunum og so hvørt árini ganga kemur tú innar á glitrandi torgini at selja. Ein sjón fyri gudar er tað, tá pylsumaðurin bríkslandi fer dragandi gjøgnum gøtuna við vogninum aftaná. Sjálvt ikki balstýrnu hýruvognsførararnir órógvast, tá pylsuvognurin glintandi kemur á teirra leið. Tí pylsuvognurin er eitt friðhalgað tempul, antin tað rullar ella stendur í høgættarstormi á Ráðhúsplássinum. Í áttati ár.
”Jú, alt til, uttan leyk, ráan altso” svari eg honum aftur, meðan eg tyggi norðlýsið. ”Remo?” ”Ja, eisini remo.”
Birgir Kruse,
Keypmannahavn
Ferðabræv í Sosialinum 17. mars 2000


text:
Olympiski meistarin og heimsmeistarin César Cielo varð á Maria Lenk Trophy stevnuni í mai mánaða testaður positit fyri nýtslu av furosemide, sum ikki er eitt dopingevni í sær sjálvum, men sum kann fjala aðra doping. Hann sigur at talan er um krossdálking í einum lógtilskoti, og brasilska antidopingin hevur tí bara givið honum eina ávaring, saman við teimum trimum Nicholas Santos, Henrique Barbosa og Vinicius Waked, sum eisini vórðu tiknir fyri nýtslu av hesum evninum. Craig Lord er ikki glaður her á SwimNews.com, mest tí at dómirnir eru so skiftandi, frá ávaring upp til 2 ára karantenu, alt eftir hvørjum landi tú kemur frá.
Tag: Cesar Cielo Filho
Lær at rulla í crawl við Cielo og Bousquet
Ein video her av swimmingworld.tv, har Richard Quick sáli og Brett Hawke høvuðsvenjari hjá Auburn greiða frá, hvussu man skal rulla við kroppinum í crawl. Í hylinum hava teir tveir góðar svimjarar hjá Hawke, brasilski heimsmeistarin César Cielo Filho, og franski evropameistarin Frédérick Bousquet.
César Cielo sett heimsmet í 50 frí
Brasilski César Cielo Filho hevur í morgun sett heimsmet í 50 frí á langgeil, á brasilsku meistarastevnuni í Sao Paolo. Nýggja heimsmetið er 20.91, har heimsmetið hjá franska Frederick Bousquet frá í apríl var 20.94. Les her á SwimmingWorld Magazine


text:
Søgan hjá Magn byrjar í 1925, tá Christian Holm Jacobsen byrjaði sítt virksemi sum Shell umboð í Føroyum.
Fyrsta árið - frá 27. mai til 31. desember 1925 - seldi Christian Holm Jacobsen samantalt 957 tunnur av olju frá Shell til føroyingar fyri tilsamans 50.304,52 krónur. Tað gekk skjótt framá at selja Shell-olju í Føroyum. 10 ár seinni - í 1935 - var árliga sølan 13.443½ tunnur, stendur í uppskrivingarbókini hjá Christiani Holm Jacobsen.
Hann hevði tikið kappingina upp við Det Danske Petroleums Aktieselskab, DDPA, sum frammanundan var umboðað í Føroyum, og sum seinni bleiv til Esso.
Christian Holm Jacobsen umboðaði Shell umvegis A/S Dansk-Engelsk Benzin og Petroleums Co., sum Shell í Bretlandi átti meginpartin av, og sostatt vóru tað tey fyrstu árini í føroyskari oljusøgu hetta felagið og DDPA, sum kappaðust á føroyska marknaðinum.
Oljutunnurnar, sum vórðu innfluttar, vórðu skipaðar upp á sonevndu Shellbrúnna, sum nú liggur undir Vestaru Bryggju. Fyrst í tríatiárunum varð útbygt við oljutangum á Viðarnesi og aðrastaðni kring landið, og 17. oktober 1934 kom tann fyrsti oljufarmurin, sum varð fluttur við tangaskipi, til Føroyar. Christian Holm Jacobsen hevði eisini tunnugoymslu á Viðarnesi, har høvuðsskrivstovan hjá Magn er í dag.
Krígsárini - 1940-1945 - tryggjaði Ministry of Fuel í London føroyingum olju. Shell í London og Shell-umboðið í Føroyum bóru so í bandi, at føroysk viðskiftafólk hjá bæði DDPA og Shell fingu so nógva olju, sum teimum tørvaði.
Christian Holm Jacobsen gavst sum umboðsmaður hjá Shell í 1953, og tá varð Shell í Føroyum umskipað til eina deild undir A/S Dansk Shell.
Shell í Danmark setti Conrad Joensen sum stjóra í Shell í Føroyum 1. januar 1954, og hann sat sum stjóri, til Hjarnar Djurhuus tók við stjórastarvinum í 1969. Hjarnar Djurhuus var stjóri í P/F Føroya Shell til 1997, tá Hákun Djurhuus tók við stjórastarvinum.
29. mai 2007 bleiv Shell Føroyar selt úr Shell Group til P/F Fonns. Felagið skifti navn til P/F Føroya Hedda, men helt annars fram við virkseminum sum Shell umboð í Føroyum. 1. oktobur 2007 avloysti núverandi stjórin, Hendrik Egholm, Hákun Djurhuus.
1. apríl 2009 skifti felagið navn frá P/F Føroya Hedda til P/F Magn, men eins og áður er felagið framhaldandi einaumboð av Shell vørum í Føroyum. Í mai 2009 varð Magn enn eina ferð selt. Hesa ferð til Hedda Eignarhaldsfelag.
Virksemið á Magn er nógv voksið síðan Christian Holm Jacobsen í 1925 legði lunnar undir felagið. Felagið bygdi sína fyrstu Magn støð á Frælsinum (tá undir navninum Shell), og hon læt upp ólavsøkuaftan 1970. Í dag eru 11 Magn-støðir kring landið. Magn hevur høvuðsskrivstovu á Viðarnesi í Tórshavn, og deildarskrivstovur í Klaksvík og á Tvøroyri. Hartil hevur Magn umboð í Runavík, har Marine Service stendur fyri goymlu og útflýggjan av Shell oljum. Felagið hevur 14 tangabilar sum hvønn dag koyra olju til skip, virkir og húsarhald kring alt landið, eina landsumfatandi hitatænastu, og last og vørubilar sum tryggja smyrjiolju veitingar og aðrar veitingar kring Føroya land.
Hjá Magn starvast uml. 155 starvsfólk, og svarar hetta til 91 ársverk.
Um Magn
Søgan hjá Magn byrjar í 1925, tá Christian Holm Jacobsen byrjaði sítt virksemi sum Shell umboð í Føroyum.


text:
29. Sep 2018
Aðalfundur hjá Sláið Ring var 8. september og har varð fráfarandi formaðurin m.a. heiðraður
27. Sep 2018
Kunning er send feløgunum um stevnuna Ålek 2019, sum verður í Álandi 14. – 21. juliStevnan er skipað í tveimum pørtum:Ungdomsläger 14. – 16. juli.ÅLEK 16. – 21. juli.Um nóg stórur áhugi er, verður skipað fyri felags túri til stevnuna.Á stevnuni framføra vit dansispøl, sum...
21. Sep 2018
Norðstreymoyingar bjóða til dans í Kvívík leygarkvøldið 29. september kl. 21.30.
13. Sep 2018
Hóskvøldið 20. septembur fara vit at savnast í Skálanum um orðafelli úr kvæðum og vísum. Tríggir fyrilestrar eru á skránni, og tiltakið verður frá klokkan 19.00 til 21.30. Fyrilestrarhaldararnir verða Jóanes Johannesen úr Dali, Jógvan Højsted úr Funningi og Jónleif Johannesen frá Klaksvíkar Dansifelag....
04. Sep 2018
Sláið Ring og Norðurlandahúsið skipa fyri spennandi tiltaki við fyrilestrum og dansi.
06. Aug 2018
Aftur í ár skipar Tvøroyrar dansifelag fyri dansinátt á Seglloftinum.
24. Jun 2018
Tvøroyrar dansifelag á Seglloftinum. Tvøroyrar dansifelag skipar fyri dansinátt á Seglloftinum. Tiltakið kostar 300 kr. fyri hvønn og verður tað ein 3 rætturs menu við lambskjøtið sum høvuðsrætti og drykkivørur gjalda fólk sjálvi. Tiltakið byrjar kl 19.00 tann 18 august. Tilmelding...
19. Apr 2018
So eru skráirnar fyri feløgini her


text:
Norðoyastevnan 2016
Innbjóðing til Norðoyastevnu 2016.
Klaksvíkar Róðrarfelag vil við hesum bjóða tykkum vælkomin á Norðoyastevnu
FM-róðurin er Norðoyastevnuaftan, leygardagin, 4.juni 2015, kl 15 og barnaróðurin byrjar kl 13.30
Barnaróðurin byrjar kl. 13.30. og skulu bátarnir í hesum róðrum møta við dráttin í seinasta lagi kl 12.30.
FM-róðurin byrjar kl 15.00 og skulu bátarnir í hesum róðrum møta við dráttin í seinasta lagi kl 14.00.
Merkt er upp, har tær ymsu bátastøddirnar skulu standa, tað er niðanfyri Parlamentið og sunnanvert dráttin við Klaksvíksgarðin. Manningarnar vera vinarliga bidnar um at halda seg til hesar ásetingar. Dráttur og útflýggjan av tølum er á sama stað.
Væntandi verður rennikapping Norðoyastevnuaftan, tí kann roknast við at miðbýurin er stongdur fyri ferðslu millum kl. 11.00 og kl 12.30.
Matur
Ssmyrjibreyð verður at fáa í kantinuni hjá NFCS (mynd 1) frá kl.13.00. til kl 16:30 Ferðaleiðarar og bilførarar eru eisini vælkomin.
Fasti starturin
Gjørt verður vart við, at fasti starturin er festur í land við 1.000 metra málið. Bátarnir, sum ætla sær longri út,verða bidnir um at halda seg vestaru megin róðrarøkið. Vestaru megin er á tí síðuni, har bátarnir verða flotaðir.
Steypahandan:
Aftaná róðurin verða steyp og heiðursmerkir handaði í Klaksvíksgarðinum, beint við dráttin.
Feløg, ið hava ferðasteyp í varðveitslu, verða biðin um at lata tey inn í talbilin við dráttin, ímillum kl 10.00 – 13.00.
Heitt verður á feløgini um at bera upplýsingarnar víðari til róðrarfólkið og bilførararnar. Hava tit spurningar ella annað, eru tit vælkomin at seta tykkum í samband við okkum.
Við róðrarkvøðu
Klaksvíkar Róðrarfelag
Jórun Høgnesen, forkvinna
Tlf.: 215450
T-post: jorunh@olivant.fo


text:
Eitt tað størsta ynskið hjá limunum í Føroya Pedagogfelag - næst eftir eina lønarhækkan - er betur skipað arbeiðsviðurskifti.
Á aðalfundinum hjá Føroya Pedagogfelag, 27. februar 2016, fingu limir felagsins høvi at seta orð á, hvat tey ynsktu, at felagið skuldi arbeiða við.
Ovast á ynskilistanum vóru lønirnar. Har hevur landsstýrisskvinnan í Fíggjarmálum, saman við Kommunala Arbeiðsgevarafelagnum, givið lyfti um, at arbeiðast skal við einari nýggjari og rættvísari lønarskipan.
Samstundis er eitt sera stórt og greitt ynski um at arbeiðstíðirnar og skipanin av arbeiðinum verða betrað munandi. Okkara limir hugsa ikki bert um seg sjálvar. Hetta ynskið er sett fram - ikki “bara” fyri, at tey sjálvi skulu hava betri umstøður - men fleiri vístu á, at hetta hevði gagnað borgarum, foreldrum, børnum og øðrum, sum hava tørv á námsfrøðiligum stuðli í gerandisdegnum.
Kravið um betur skipað arbeiðsviðurskifti, verður sæð sum eitt neyðugt krav, ið snýr seg um at styrkja og bøta um námsfrøðiligar tænastur.
Um námsfrøðingurin fekk betri stundir at fyrireika og skipa sítt dagliga virksemi, høvdu fleiri gerandistrupulleikar verðið loystir. Børn, ung, vaksin og gomul, sum hava tørv á námsfrøðinginum, høvdu fingið eitt betur skipað og innihaldsríkari tilboð. Samfelagið hevði somuleiðis spart í longdini, tí hetta snýr seg eisini um at fyribyrgja, soleiðis at umstøðurnar rundan um einstaklingin eru so góðar sum gjørligt.
Fyri námsfrøðingin hevði hetta eisini verið ein góður bati, serliga í mun til tað sálarliga arbeiðsumhvørvið. Hugsa tær, um tú hvønn dag komst heim frá arbeiði, og visti, at tú ikki hevði fingið stundir til allar tær arbeiðsuppgávurnar, sum tú átti at gjørt?
Við betur skipaðum arbeiðsumstøðum, har námsfrøðingurin eisini fekk møguleika at fyrireika sítt virksemi, bæði fyri seg sjálvan, men eisini saman við starvsfeløgunum, hevði hetta samstundis skapt ein dynamikk. Hetta kundi havt ta positivu avleiðing, at fleiri høvdu havt orku at starvast fulla tíð.
Seinastu mongu árini hava vit sæð, at talan í stóran mun hevur verið um sparingar á námsfrøðiliga økinum - markið er rokkið fyri rúmari tíð síðani. Nú mugu land og kommunur gera fleiri íløgur í menniskjuni, sum dagliga veita eina tænastu, sum ongin kann vera fyriuttan.
Rúm skal vera fyri øllum - arbeiðsviðurskiftini mugu eisini vera samsvarandi. Føroya Pedagogfelag er altíð til reiðar at virka til, saman við almennu myndugleikunum, at komið verður á mál.


text:
Eldraøkið tykist vera ein afturvendandi trupulleiki, tí pengarnir so illa strekkja til. Kommunurnar yvirtóku fyri nøkrum árum síðani økið, og tað bleiv fíggjað við forskattingini av pensjónunum og eini afturbering av frádráttum, sum borgarar í kommununum fáa, um teir arbeiða eitt nú undir DIS. Soleiðis skuldu tær kommunurnar, sum hava lutfalsliga nógvar borgarar, sum ikki rinda vanligan skatt, javnsetast við hinar. Landið varð skipað í eldrasamstrøv, men tað er ymiskt hvussu tað er hepnast. Nakrar halda seg rinda ov nógv, og sum heild tykjast fleiri eldrasamstørv hava trupulleikar at veita somu tænastur sum aðrar.
Serliga hava tað verið Sandoyggin og Suðuroyggin, sum hava havt tað trupult at fáa endarnar at røkka saman, eins og summar kommunur meta seg vera fyri órætti, tí tær rinda meira enn aðrar, ið fáa endurgjald fyri frádráttir. Í Suðuroynni hevur stríð millum kommunurnar havt við sær, at onkur hevur tikið seg úr kommunalu samstarvsnevndini, og ógreiða er eisini um ognarviðurskiftini á Hamragarði. Kommunufelagið hevur nevnt ein møguleika at býta eldraøkið í oynni upp í tvey.
Vit hava áður nevnt eina kommunala útjavning sum ein møguleika at koma einum parti av trupulleikunum til lívs, men tað tykist ikki vera undirtøka fyri tí, hvørki millum kommunurnar ella á tingi. Og so er spurningurin, um raksturin altíð er tann skynsamasti og effektivasti. Hóast kommunal samstarv um eldraøkið, er spurningurin, um kommunalar samanleggingar ikki høvdu gjørt raksturin av økinum munandi effektivari, heldur enn aftur at tosa um at slíta sundur. Tá hevði eitt nú stríð um hvør fekk afturbering ella ikki verið avgreidd, ognarviðurskiftini somuleiðis og tað hevði verið ein kommuna sum gjørdi av, hvussu økið varð skipað.
Tey sum svíða fyri politisku orrustunum á økinum eru tey eldru, sum ikki fáa somu tilboð um alt landið, alt ímeðan kommunurnar, sum ynskja størri kommunalt sjálvstýri, gerast veikari og merktar av sundurlyndi heldur enn samstarvi.
Man plagar at siga, at neyð lærir nakna kvinnu at spinna, man tað tykist ikki vera so hjá kommununum, sum fyri einhvønn prís vilja varðveita sín borgarstjóra, líka mikið hvør prísurin er – og so leggja ábyrgdina á landsmyndugleikarnar. Tað er í hvussu er ikki nøkur gongd leið.


text:
Kuneo (landslutur)
Landsluturin Kuneo (italskt: Cuneo, piemontesiskt: Coni) er ein landslutur í útsynningshorninum av norðuritalsku regiónini Piemonte.
Mót vestri hevur Kuneo mark til fronsku regiónina Provence-Alpes-Côte d'Azur, móti norði er mark til italska landslutin Turino, móti eystri er mark til landslutin Asti og móti suðri er mark til teir liguriansku landslutirnar Savona og Imperia. Kuneo er eisini kendur sum Provincia Granda, sum merkir tann stóri landsluturin, tí hann er triðstørsti landslutur í Italia, næst eftir Suður-Tyrol og Foggia. Kuneo er høvuðsbýur í landslutinum.
Kommunur[rætta | rætta wikitekst]
Landsluturin Kuneo hevur 250 kommunur, tær størstu av teimum eftir fólkatalið eru hesar:


text:
Herfyri fekk ein kaffistova í Keypmannahavn viðhald í tí at banna mammum at hava barn á brósti inni í kaffistovuni. Tað hevur fingið ilt í nógvar danskar mammur, sum ikki vilja finna seg í at hava skerdar møguleikar at fara hagar tær vilja við sínum nýføðingi, tí at tær sum kunnugt hava matin uppi á sær.
Hetta at banna tílíkum sum at geva bróst í almenna rúminum, hevur helst samband við tann økjandi tendensin at krympa lørini saman og hugsa um fosturlandið.
Hetta krympilsið er ikki av nýggjari dato – tað hava altíð verið ambivalentar kenslur uppi í hesum at geva bróst. Bróst á kvinnum hava jú bæði eina reint biologiska funktión at kunna geva børnum mjólk og eina seksuella, sum gevur monnum og kvinnum seksuella njóting.
Fert tú at hyggja at málningalistini er ongin endi á motivum av Mariu og jesusbarninum, hon hevur á brósti. Har verður onki yvirlatið til eventualitetirnar – bróstið á Mariu moy verður endurgivið, so at tú skuldi trúð, at kristindómurin gekk fult og heilt inn fyri at vísa nakið hold, og helst hevur kristindómurin gjørt tað eisini til tíðir, serliga katolikkar, men tá ið Luther var í velmaktini, vildi hann hava eitt annað nakið hold fram um bróstið á Mariu moy – honum dámdi betur Kristus á krossinum.
At ein onnur religión, sum ger meira og meira um seg í vesturheiminum, fullkomiliga bannar naknum holdi og hári í almenna rúminum, ger ikki sakina lættari fyri bróstagevandi konur.
Vit, sum vóru ungar í sjeytiárunum, minnast hendingina inni í Borgerrepræsentationen í 1974, tá ið reyðsokkurin Tine Schmedes hevði sítt lítla barn á brósti – myndin fór um allan heim og gjørdist fyrimynd fyri mangar kvinnur – hon setti so at siga kvinnur fríar – tær kundu nú fara út um heimið – taka lut í politiskum arbeiði ella hvat tað skuldi vera – uttan mun til um tær høvdu børn á brósti.
Tað fær meg at hugsa um, tá eg flutti aftur til Føroyar og júst hevði átt næsta barnið. Eg var farin í SMS at keypa, og knappliga gjørdist mín lítli ungi frá sær sjálvari av svongd, og eg setti meg bara á ein bonk og gav henni bróst. Men tað skuldi eg helst ikki havt gjørt, tí tað vóru fleiri fólk, sum rendu á veggir og stólpar, og hvat veit eg, tí at tey vóru um at stara eyguni úr sær. Eg hugsaði meg tvær ferðir um eftir tað, áðrenn eg blottaði meg aftur á almennum staði. Tó hoyrir við til sms-søguna, at ein rithøvdunur kom framvið, meðan eg sat og gav bróst, sum gav mær nógv vøkur orð við á vegnum. Hon rendi ikki á nakað, skal eg heilsa og siga …
Sjálvt um vit hava eitt ótal av málningum av einari bróstagevandi Mariu, so hevur henda bróstmóðurin (amman) als ikki verið so væl sædd. Vit vita, at í øðrum londum góvu konurnar í yvirstættini ikki bróst – tað høvdu tær aðrar konur til – fátækar konur, sum áttu børn alla tíðina, og tí høvdu nóg mikið av mjólk at lata frá sær. Um tað vóru yvirstættarkonurnar sjálvar ella menninir hjá yvirstættakonunum, sum vildu hava tað so, veit eg ikki.
At hildið var at bróstageving var nakað vanvirðisligt og hoyrdi til undirstættina sæst m.a. av málninginum við heitinum Gin Lane, har er alt sum hildið verður at vera vanvirðisligt blandað saman, rúsdrekka, fátækradømi, nakið hold, deyði og ein bróstagevandi full kona úr undirstættini, sum er um at missa barnið úr føvinginum av fyllskapi.
Ja sjálvt orðabøkurnar halda lítið um ammur: ammestuesnak og ammestuehistorie er nakað sum bundið verður saman við pátrúgv og einkisigandi suss.
ammestuehistorie
-n, -r
pátrúgv; det er ammestuehistorier, at storken kommer med de små børn tað er pátrúgv, at storkurin kemur við teimum smáu børnunum
ammestuesnak
-ken, einki flt.
bindiklubbaprát, konuprát, pátrúgv
Nú skal eg ikki koma at siga, at bindiklubbaprát pr. definitión er býtt prát, men helst er tað so sambært orðabókini.
Sama er við orðinum, sum nógv brúka, og sum tú ikki finnur í okkara orðabókum: ammuheili – tann heilin er ikki nógv at rópa hurra fyri – skal eg heilsa og siga. Og helst er tað so, at konur, sum hava børn á brósti, liva í síni egnu verð og hava nóg mikið í sær sjálvari. Tað sæst eisini í myndlistini – har bróstagevandi konur líka sum eru í sínum egna privata rúmi saman við barninum, har vit onnur onga atgongd hava.
Í bókini Morgun og kvøld eftir Jon Fosse, sum Sprotin fer at geva út í august, er júst ein sovorðin løta beint eftir, at konan hevur átt:
Hevur tú tað gott, Marta? sigur Ólavur
og hann hugsar at hann mátti næstan siga okkurt, kundi ikki bara standa har og ikki siga nakað og fonglast eina sovorðna løtu, hugsar Ólavur har hann stendur við síðuna av songini har Marta hevur lítla Jóhannes á brósti og Marta svarar ikki og Ólavur sær Martu lata eyguni upp og hyggja at honum og hann skilir ikki eygu hennara, tey hyggja sum langt burturi frá einum staði og tey vita helst okkurt sum hann ikki sjálvur veit, og aldri hevur hann heilt havt skil fyri konufólki, okkurt vita tey, okkurt hann aldri skilir, okkurt tey ikki siga og vist heldur ikki kunnu siga, tí at tað ikki kann sigast
Ja, sigur Marta so, lágmælt
Tað var gott, sigur Ólavur
Danski journalisturin Johanne Mygind sigur í greinini Ammegeddon, at tá hon hoyrir bróstageving verða samanborna við at skifta menstruatiónsbind á almennum staði, so fær hon hug at fáa sær eini trý ella fýra børn aftrat og geva teimum bróst, til tey eru ellivu ár.
Med store mælkesvingende, strittende bryster over alt i det offentlige rum. (Johanne Mygind: Ammegeddon í kommunikationsforum.dk)
Hetta at banna bróstageving í almenna rúminum er eitt risa afturstig fyri kvinnur – bróstageving verður seksualiserað – nakað sum er fullkomiliga óhoyrt, umframt at tú skerjir møguleikar hjá kvinnum at taka lut í tí sama sum øll onnur taka lut í.
Vónandi fær hetta krympilsið ikki fastatøkur á okkum her á landi.


text:
Viðtøkur fyri næmingaráð SVL
Grein 1
Skúlin við Løgmannabreyt (SVL) hevur 3 ráð við næmingum, ið bera navnið “Næmingaráð SVL”, við ískoytunum innskúlingin, miðdeild og framhaldsdeild, og sum hava heimstað í SVL í Hoyvík.
Endamálið við næmingaráðunum, er at virka fyri størri ávirkan hjá næmingunum á egin viðurskifti og fyri góðum, tryggum og mennandi umstøðum at læra og trívast hjá næmingum í SVL við:
1. at arbeiða fyri, at næmingarnir fáa høvi at varðveita og menna førleikarnar at virka í einum fólkaræðisligum samfelag
2. at umboða og verja áhugamál næminganna í øllum viðkomandi viðurskiftum
3. at styrkja samanhaldið í SVL og stimbra til meðvit, bæði tá tað snýr seg um læru og trivnað
4. at arbeiða fyri at styrkja samstarvið millum næmingar, lærarar, leiðslu, foreldur og skúlastýrið
2. stk. Næmingaráðið røkkur endamálinum gjøgnum egið virksemi, og samstarv við onnur næmingaráð.
Grein 2
Valbari og valrætt til næmingaráð SVL hava:
1. Til ráðið fyri innskúlingina – næmingar í 1., 2. og 3. flokki.
2. Til ráðið fyri miðdeildina – næmingar í 4., 5. og 6. flokki.
3. Til ráðið fyri framhaldsdeildina – næmingar í 7., 8. og 9. flokki.
Grein 3
Hvørt næmingaráð hevur tveir limir og tveir varalimir fyri hvønn flokk.
Grein 4
Flokkarnir hava val til næmingaráðið við skúlaársbyrjan, ella tá teirra umboð í næmingaráðnum ikki longur er næmingur í flokkinum.
Valdagurin skal verða fráboðaður í minsta lagi eina viku frammanundan.
Grein 5
Á fyrsta næmingaráðsfundi, eftir at næmingaráðini eru vald, skipa ráðini seg við formanni, næstformanni og møguligum skrivara.
Fundir í næmingaráðnum verða hildnir eftir tørvi, tó í minsta lagi 5 um árið. Allir næmingar skúlans kunnu seta fram uppskot til skrá.
Fundir í næmingaráðnum verða hildnir í skúlatíð. Tryggjast má, at fundirnir ikki altíð raka somu undirvísingartímar.
Næmingaráðið er viðtøkuført, tá ið helvtin av limunum eru møttir á fundi. Avgerðir verða tiknar við vanligum meiriluta. Stendur á jøvnum, er formansins atkvøða avgerðandi.
Um í minsta lagi helvtin av næmingaráðslimunum ynskja tað, skal ein avgerð sendast til skrivliga atkvøðu millum allar næmingar skúlans ella í viðkomandi deild.
Um ein næmingaráðslimur ynskir tað, kann hesin krevja, at tað skal atkvøðast skrivliga í næmingaráðnum. Er talan um at velja persónligt umboð til eitthvørt, verður altíð atkvøtt skrivliga.
Frágreiðing verður skrivað frá fundinum, og latin ábyrgdarlærara at leggja út á heimasíðu/FirstClass.
Við endan av hvørjum skúlaári, skipa næmingaráðini fyri fundi, har allir næmingar í deildini/skúlanum kunnu koma við og hava atkvøðurætt, har frágreiðingar frá formonnunum verða lagdar fram, og mál sum viðvíkja øllum næmingum skúlans kunnu verða sett á skrá.
Grein 6
Viðtøkurnar kunnu bert broytast, um 2/3 av næmingaráðslimunum eru møttir á fundi, og bert um 2/3 av teimum møttu atkvøða fyri hesum. Uppskot til viðtøkubroytingar skulu vera sent øllum næmingaráðslimunum í minsta lagi 1 viku undan fundinum.
Grein 7
Samtykt á næmingaráðsfundi tann 19.03. 2015 og kemur í gildi beinanvegin.


text:
Í nýggja Ó-blaðnum er samrøða við Regin Winther Poulsen, bachelor í søgufrøði úr Háskúla Íslands, ið lesur Jordan.
Tað eru mong, sum síggja søgu sum eitt turt, óviðkomandi og keðiligt skúlafak, sum bara skal standast, og ongantíð frægari, um tú sleppur undan eini roynd í søgu. Nógv vita púra einfalt ikki, hvat tey skulu brúka søgulæru til, og megna ikki at rættvísgera søgufrøði sum annað enn akademiskt nørdarí. Regin afturvísur hesi fatan, og tað so dyggiliga.
- Tað løgna í Føroym er, at altíð skal alt rættvísgerast, vigast og mátast í krónum og oyrum og altíð útfrá tí, sum onkur annar longu hevur gjørt. Í Føroyum skal tú rættvísgera tað út frá makreli. So skjótt vit bert viðurkenna tær útbúgvingar, okkum tørvar her og nú, so, ja; fyri tað fyrsta fara fólk at venda samfelaginum bakið, og fyri tað næsta fer tað at steðga allari nýhugsan, allari menning. At læra um onnur, og hvussu tey hava gjørt, kann bara gera okkum ríkari, sama um vit gera tað upp í makreli ella bókmentum.
Jordan er ikki fólkaræði, men eitt demokrati’ish við avmarkingum. Mentanarliga er Jordan, ið liggur ímillum Ísreal, Palestina, Sýria, Irak og Sauda Arábia, islamskt, og flestu jordanar sunni muslimar. Hóast rokasligu grannarnar er Jordan friðarligt, við “bert” tveimum yvirgangsálopum seinastu tjúgu árini.
- Eg má endurtaka tað, at fólkini her eru ordliga fitt, opin og hjálpsom. Eg havi ikki verið úti fyri nøkrum ófrættakendum.
Í vesturheiminum eru nógvir fordómar móti Miðeystri, og hvussu tey liva. Regin viðmerkir tó:
- Eg vil viðmæla fólki at fara til Miðeysturs - men um tú kemur her fyri at finna menn á kamelbaki, so verður tú skuffaður.
Greinin er løgd út á Portalin í samstarvi við Ó. Les alla greinina í nýggja Ó-blaðnum.


text:
Samandráttur av strategiini
Tak niður skjalið um strategiina fyri Talgildum Samleika (PDF)
Arbeiðsbólkurin viðvíkjandi Talgilda Samleikanum viðmælir, at ein talgildur samleiki fyri føroyska samfelagið verður settur á stovn skjótast gjørligt. Føroyskar fyritøkur, borgarar og tað almenna hava ein skjóttvaksandi tørv á at kunna samleikaprógva seg talgilt fyri hvørjum øðrum tá umræður talgilt samskifti av upplýsingum. Harafturat er tørvur á at kunna seta eina løgfrøðiliga bindandi talgilda undirskrift á løgfrøðiliga bindandi skjøl.
Arbeiðsbólkurin viðmælir at føroyska loysnin til talgildan samleika skal stovnsetast sum ein miðspjadd (desentraliserað) loysn, har borgarin varðveitir sín persónliga lykil fysiskt í einu chippi á einum borgarakorti, lyklakorti ella simkorti. Loysnin skal stovnsetast fysiskt í Føroyum undir almennum ognarrætti. Loysnin skal stovnsetast við at nýta so nógva føroyska vitan og royndir sum gjørliga, tó at partar av loysnini skulu keypast, av tí at serliga týðandi partar av trygdarskipanini longu eru uppfunnir og altjóða viðurkendir. Viðmælt verður tí ikki at hesir partar skulu mennast av nýggjum.
Arbeiðsbólkurin viðmælir, at talgildi samleikin setist á stovn við einum trygdarkjarna grundaður á eina miðspjadda loymlagoymslu saman við hesum 8 pørtunum:
- Borgara- og lyklakort
- Mobil ID
- Lyklaumsiting
- Felags innritan
- Skjalaundirskrift
- Virkissamleiki
- Starvsfólkasamleiki
- Fulltrú
Ein Talgild Samleika loysn kann væntandi verða sett á stovn í Føroyum um 4-5 ár, frá tí at endalig avgerð verður tikin og tann neyðug fígging verður játtað.
Viðmælt verður at loysnin setist á stovn í 3 fasum. Fasa 1 umfatar Mobil ID, Lyklaumsiting, Felags innritan. Tá hesir partar eru stovnsettir er loysnin klár at takast í nýtslu til vanligt samleikaprógv millum borgara og tað almenna og fyritøkur. Mett verður at fasa 1 er klár 1,5-2 ár eftir verkætlanarbyrjan.
Fasa 2 umfatar Borgara- og lyklakort og Skjalaundirskrift, um hesir partar ynskjast settir á stovn. Fasa 2 kann byrja samstundis sum fasa 1 og mett verður at fasa 2 er klár 1,5-2 ár eftir verkætlanarbyrjan.
Fasa 3 umfatar Virkissamleika, Starvsfólkasamleika og Fulltrúi. Fasa 3 kann byrja eftir at fasa 1 er fullførd, og er væntandi klár 1,5-2 ár eftir verkætlanarbyrjan.
Arbeiðsbólkurin metir at samlaði kostnaðurin í sambandi við verkætlanina býtt yvir árini 2015-2020 til at vera:
Stovnseting: uml. 20 mio. kr. yvir 3 ár
Rakstur og varðveiðsla: uml. 5 mio. kr. árliga
Afturat hesum koma kostnaðir í sambandi við útvegan av ávikavist Borgarakort og nýggjum Sim-kortum. Metti kostnaðurin fyri hesi er uml. 15 mio. fyri borgarakort og uml 2,7 mio. fyri Sim-kort.


text:
Toll- og Skattaráð Føroya hevur gjørt av at seta úr gildi rundskriv nr. 2 frá 22. desember 2014 um skatting av fríum summarbýli og stuttleikabáti. Í rundskrivinum vóru ítøkiligar reglur og satsir lýstar fyri skatting av fríum summarbýli og stuttleikabáti. Nú er hetta rundskriv sett úr gildi aftur.
Grundleggjandi er tó heimild hjá TAKS at skatta eina veruliga nýtslu, og í fall tað ikki ber til at staðfesta hesa, skal ein mett nýtsla skattast.
Rundskrivið er sett úr gildi við einum nýggjum rundskrivi, sum er rundskriv nr. 4, dagfest 5. januar 2017.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
- Nógvir fordómar móti grønlendingum
Tak niður
Mari í Løðuni er uppvaksin í Grønlandi, men flutti til Føroya fyri 14 árum síðani. Hon sær grønlendsk út, og hetta hevur eisini við sær, at summi fólk gera sær eina mynd av henni, áðrenn tey kenna hana.
- Ná, kunnu grønlendingar eisini tað? Siga fólk vanliga, tá eg greiði frá, at eg eri fólkaskúlalærari. Summi fólk seta ofta grønlendingar í samband við at vera drankarar.
Sí eisini: Grønland skal ikki loysa enn
- Grønlendska samfelagið hevur trupulleikar, men Grønland hevur eisini so nógvar aðrar síður. Tær góðu søgurnar mangla at verða fortaldar, heldur Mari í Løðuni, sum er uppvaksin í Grønlandi.
Rembingartíð í Grønlandi
Mari greiðir frá, at sjálvsmyndin hjá grønlendingum er ikki góð - orsakað av, at teir frá gamlari tíð eru blivnir illa viðfarnir.
- Um ein nýggj fyritøka verður sett á stovn, so er hugburðurin tann, at um ein dani ikki er við, so fer tað ikki at ganga.
Tó vísir Mari á, at tað eru rembingartíðir í Grønlandi. Nýggja ættarliðið tekur í størri mun útbúgving, enn grønlendingar áður hava gjørt.
Sí eisini


text:
Orð og lag: Aage Samuelsen
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Eg Guðs náði havi sæð,
ei eg megni tulka tað,
eg í undran sá Guðs djúpa kærleikshav.
Eg av nýggjum føddur varð,
synd mín tváað varð av mær,
lív og yvirflóð í lut mær Harrin gav.
Niðurlag: Sál mín sæl og lukkulig er nú,
skjótt Hann kemur, sum eg her á havi trúð.
Síggja skal eg Jesus tá
loystur heimsins kvølum frá,
sál mín sæl og lukkulig er nú.
2. Tá í dópsins grøv eg steig,
einki misti eg, á, nei,
lagt í munn mín varð eitt Andans lovsangslag.
Tí mín tunga loyst og frí
lovsangin nú trívur í:
Sál mín lukkulig og sæl er hvønn ein dag.
3. Nú í frelsugleði eg
oysi vatn úr kelduni,
tømist eg, so fyllir Harrin aftur á.
Um við hvørt mín trúgv gerst veik
er Hann sterkur, ei Hann sveik,
sál mín lukkulig og sæl er hvønn ein dag.
4. Hóast Satan leikar í,
sál mín prísar Guði frí,
tí eg veit, at Guð er við mær hvønn ein dag.
Um enn Satan hóttir meg,
í Guðs kraft ei óttist eg,
sál mín lukkulig og sæl er hvønn ein dag.


text:
Tvøroyrar býráð samtykti á fundi tann 7. mai 2018 eina visjón og eitt tilveru- og virðisgrundarlag fyri Tvøroyrar kommunu. Síðani á heystið 2016 hava øll starvsfólk og býráðspolitikkarar á Tvøroyri verið í einari virðis- og visjónstilgongd, sum hevur verið skipað við starvsfólka- og evnisfundum og 10 verkstovum.
Á verkstovunum hevur verið arbeitt við at seta orð á tær kjarnu-uppgávur, sum starvsfólk skulu loysa fyri Tvøroyrar kommunu og tey virðir, ið løgd verða fyri dagin í arbeiðinum. Í hesum sambandi hava starvsfólk eisini sett orð á tær góðu søgurnar í teirra dagligdegi. Ein arbeiðsbólkur hevur samanskrivað tilfarið frá verkstovunum.
Endamálið við virðis- og visjónstilgongdini er at menna Tvøroyrar kommunu fram á leið soleiðis at kommunan í sínum virksemi er burðardygg á øllum økjum vísandi til eina yvirskipaða visjón og eitt tilveru- og virðisgrundarlag.
Visjónin er soljóðandi:
Tvøroyrar kommuna vil veita bestu karmar og verða ein fyrimynd soleiðis at borgarar hava tryggar og mennandi umstøður at støðast, trívast og flyta til, og fáa eina so professionella, fyrikomandi og javnsetta tænastu sum møguligt.
Tilverugrundarlagið er soljóðandi:
Tvøroyrar kommuna hevur borgarin í miðdeplinum, og virkar á einum fólkaræðisligum og burðardyggum grundarlagi soleiðis at kommunan er í einari støðugari menning vinnuliga, mentanarliga, sosialt og umhvørvisliga.
Virðisgrundarlagið, ið er samansett við 5 virðisorðum, sum skulu eyðkenna Tvøroyrar kommunu í komandi tíðum, er soljóðandi:
Samstarv – við virðisorðið samstarv meina vit:
- at býráð, umsiting og rakstrarstøð arbeiða tætt saman við virðing fyri funktiónunum hjá hvørjum øðrum soleiðis at borgarar fáa bestu tænastuna.
- at vera í konstruktivum og regluligum samskifti við borgarar, vinnulív og áhugapartar annars.
- at virða týdningin av samstarvi sum ein fyritreyt fyri menning av kommununi.
Álit – við virðisorðið álit meina vit:
- at vera álitisvekjandi inneftir mótvegis leiðslu og starvsfólkum og úteftir mótvegis borgarum, vinnulívið og áhugapørtum annars.
- at virða ymiskleikan hjá hvørjum øðrum bæði persónliga og fakliga.
- at hava álit á hvørjum øðrum.
Tryggleiki – við virðisorðið tryggleiki meina vit:
- at borgarar – ung sum eldri – føla seg trygg í gerandisdegnum.
- at fyribyrgja og taka hond um øll sløg av hendingum fyri at minka um váðan í kommununi.
- at kommunan verður rikin á einum burðardyggum grundarlagi.
Fakligur førleiki – við virðisorðið fakligur førleiki meina vit:
- at borgarin, vinnulívið og áhugapartar annars fáa eina tænastu, sum er professionell, lóglig og saklig.
- at starvsfólk og leiðslur hava høgan fakligan førleika og integritet.
- at starvsfólk og leiðslur eru nýhugsandi og bróta upp úr nýggjum.
Umhugsni – við virðisorðið umhugsni meina vit:
- at borgarin, vinnulívið og áhugapartar annars fáa ein rættvísa, javnsetta og virðiliga tænastu.
- at borgarin, vinnulívið og áhugapartar annars uppliva kommununa til at vera fyrikomandi, tænastusinnaða og nærverandi.
- at borgarin er í miðdeplinum í virkseminum hjá kommununi.
Her í juni mánaða verður ein faldari borin út í hvørt húsarhald í Tvøroyrar kommunu, har visjónin, tilveru- og virðisgrundarlagið verður lýst eisini úr sjónarhorninum hjá starvsfólkum og leiðslum í umsitingini og á rakstrarstøðunum hjá Tvøroyrar kommunu.
Til heystar er ætlanin at skipa fyri almennum borgarafundi og síðani at fyriskipa evnisfundir soleiðis at Tvøroyrar býráð við tíðini ítøkiliggerð visjónina, tilveru- og virðisgrundarlagið við politikk- og strategiskjølum á vinnu-, mentanar, sosiala- og umhvørvisøkinum.
Myndina hevur Turid Vestergaard í Dali tikið.


text:
Jógvan Hugo Gardar
22.10.2017 - 09:59
Talið á boripallum sum kunnu bora á djúpum vatni minkar nógv. Í tríðja ársfjórðingi blivu metnógvir boripallar sendir til upphøggingar. Samstundis veit Bloomberg at siga at Transocean skal senda seks av sínum boripallum til upphøggingar.
- At bora á djúpum vatni kemur at hava ein munandi minni leiklut í framtíðini, um vit samanbera við hvat oljuvinnan roknaði við fyri bara trimum árum síani, sigur Thomas Curran, ið er greinari hjá FBR Capital Markets í New York, í samrøðu við Bloomberg.
Tann fyrsti av boripallunum hjá Transocean sum nú skal gerast til seym, er Pathfinder. Hann hevur seinnu árini ligið uttan arbeiði, sokalla 'cold stacking', men hevur kostað eigarunum einar 15.000 dollarar um dagin at hava lggjandi.


text:
Orð: Jónleif Johannesen
1. Brúðarfólk góðu lýðið á
Tað eg úr Halgubók sigi frá.
Niðurlag: Alt meðan lindin hon stendur væl,
tað stendur ein lind í mín faðirsgarð,
hon er sær í rósum væl,
alt meðan lindin hon stendur væl.
2. Nomi giftist í onnur lond
synir har knýttu kærleiksbond.
3. Harrin hann lagaði lagnuna so
manni og synum sendi boð.
4. Teir grivnir vóðu í døkka mold,
so syrgnar einkjur stóðu á fold.
5. Nomi pakkar eigi sítt
Eg fari aftur til heimland mítt.
6. Stillan Ruth pakkar við hennara lið
har tín leið gongur, eg fylgi við.
7. Tungt var at liva sum einkja á fold
og ei eiga annað enn egið hold.
8. Bóas bóndi átti gull og fæ
har til eitt hjarta á røttum stað.
9. Hann sá tey fátæku svong og móð.
Hann átti føði í yvirflóð.
10. Bóas til fólk sítt sigur so:
“Tit hoyri og lýðið míni boð”.
11. Í morgin tá tit akurin skera,
mikið skal har eftir vera.
12. Í morgin tá akurin savnast skal
tit savni saman, men leivi væl.
13. Tit bundini bindi, men ei ruddi bø
Tit níggju binda og eitt verður sløð.
14. Um kvøldið Ruth í bøin fór
hon sankar saman og byrðan gerst stór.
15. Bóas hann møtir henni á leið.
hon fall til jarðar for honum neig.
16. Statt upp kæra kvinna og svara mær.
er nakar maður ætlaður tær?
17. Eg hevði ein mann, sum Harrin tók sær.
síðan eingin er ætlaður mær.
18. Hjarta mítt leikar, sum toran slær.
Tað sigur greitt, tú ert ætlað mær.
19. Ruth hugdi í hansara eygu fríð
tey vístu, at sálin var rein og blíð.
20. Bønliga Ruth eg tali til tín
Vil tú verða kona mín.
21. Ja, svarar Ruth, so fegin eg vil
sum kona hoyra hús títt til.
22. Kvøldið legðist um slignan hól
Tey fevndust í roða av setandi sól.
23. Úr teirra kærleika spretti hann
sum sigur yvir syndum vann.
24. Kærleikin gongur sína leið,
Ein løtan fløkt ein onnur greið
25. Rík og fátæk har ganga í lag.
Um aldur ei hann spyr um tað.
26. Megi størstu hann byggir á
Heldur tá alt fellur frá.


text:
Monday, August 25, 2008
Íslendska troyggjan er liðug
Men her er ein mynd.
Garn: Álafoss Lopi frá Ístex (kann keypast í Stikkuni)
Uppskrift: Ístex.is
Broytingar: Rondina gjørdi eg um til 2 r og 2 vr. Harafturat setti eg knappar í ístaðin fyri lynlás.
Gó' ella No Gó': Gó', men næstu ferð skal hon vera minni :-)
Húgvur
Eg byrjaði upp á eina nýggja og rættaði stokkastødd o.a. til, so tá gekk betur.
Garn: Tann minna er 2 tr. tógv frá Snælduni og tann størra er bundin við dupultum 2 tr. tógvi frá Snælduni.
Uppskrift: Frá Hotte Huer til Børn eftir Lene Holme Samsøe
Gó' ella No gó': Gó'
Wednesday, August 20, 2008
Troyggja til veturin
Garn: Lett Lopi frá Ístex (kann keypast í Stikkuni)
Uppskrift: Design hjá Katrin Haraldsen í Stikkuni
Broytingar: Troyggjan í uppskriftini var opin, men eg bant hana heila. Eygatalið var eisini gjørt um so tað passaði til mynstrið. Bindifastleikin passaði als ikki hjá mær, so eg mátti frá stokkum 6 upp á stokk 8.
Gó' ella No Gó': Sera Gó'..... eg fari eisini at binda mær eina opna.
Føðingardagsgáva
Garn: Sisu frá Sandnes garn
Uppskrift: Kæk og klassisk børnestrik eftir Lene Holme Samsøe
Broytingar: Eingin
Gó' ella No Gó': Absolut og definitivt GÓ'
Heitar fussir
Eg fann eina uppskrift á netinum, sum eg kundu halda meg til.
Garn: Navia hosutógv og ein rest av mohair
Stokkar: 3½ og heklunál á 2½
Uppskrift: Á Marknodesign fann eg eina uppskrift
Broytingar: Tað eina parið bant eg í rættbinding. Kantin heklaði eg ístaðin fyri at binda - eina rundu við fastmaskum og síðan eina rundu við krebsemaskum.
Gó' ella No Gó': Gó' - deiliga skjótt at binda, og teir passa fínt.
Tuesday, August 19, 2008
Summarfrítíðin av
Men eg havi bundið rættiliga nógv, meðan eg havi havt frí.....skóleistar, húgvur, eina babyundirtroyggju o.s.fr. Eg havi tó ikki tikið myndir av øllum, men tað kemur seinni.
Eg eri eisini blivin liðug við troyggjuna við tí føroyska mynstrinum, men myndin er ikki tikin enn.
Eitt, sum eg havi tikið mynd av, eru allar djevlahúgvurnar (finnur onkur ikki skjótt uppá eitt fittari heiti), sum eg havi bundið fyri fleiri mánaðum síðani, men sum nú eru vaskaðar og pressaðar. Nú eru tær klárar at geva til fitt lítil børn.
Garn: Baby og hosegarn frá Løve
Uppskrift: Stribet djævlehue í Hendes Verden
Broytingar: Ongar uttan tann at ein feilur er í uppskriftini. Á 8. síðstu reglu skal standa * ístaðin fyri 8.
Gó' ella No Gó': Absolut Gó'. Húgvan er løtt og skjót at binda.
Thursday, July 17, 2008
So eri eg á gongd
Men ikki veit eg.....nú fekk eg hug at skriva um og vísa tykkum tað, sum eg bindi, broderi og kanska eisini seymi.
So fáa vit at síggja hvussu flittig eg verði, og kanska er hetta eisini ein motivatiónsfaktor :)


text:
Sissal Kampmann umboðar Føroyar á ársins Transpoesie í Brússel/
Í ár er triðju ferð at Føroyar luttaka í altjóða bókmentatiltakinum Transpoesie í Brússel. Sissal Kampmann fer at lesa yrkingar upp á føroyskum á einum almennum tiltaki hóskvøldið 8. oktober, saman við yrkjarum úr Pólandi, Estlandi, Israel, Ungarn og Noregi. Ungarska mentanarhúsið í Brússel, Balassi Institutt, verður karmur um tiltakið, ið verður klokkan 20.
Afturvendandi Transpoesie tiltakið í Brússel hevur til endamáls at varpa ljós á almenna evropeiska dagin fyri mál - 26. september - sum Evroparáðið og ES settu á stovn í 2001 fyri at fagna máli og málsligum fjølbroytni. Transpoesie 2015 hevur skipað fyri 4 ymiskum tiltøkum síðani í september. Yrkjarar úr 24 londum lesa verk síni upp alment á egnum máli, samstundis sum týðingar til franskt, hollendskt og/ella enskt verða varpað á stórskíggja. Tiltakið hóskvøldið verður tað seinasta í røðini í ársins Transpoesie.
Sendistova Føroya til ES gjørdist fyri trimum árum síðan atlimur í EUNIC Brússel, sum er eitt samstarv um mentan millum mentanarstovnar og sendistovur úr evropeiskum londum við umboðan í Brússel. Hetta hevur millum annað havt við sær, at Føroyar hava fingið møguleika at fáa føroyskar yrkingar við í Transpoesie, sum EUNIC Brússel skipar fyri í samstarvi við býráðið í Brússel og ávísar navnframar lista- og bókmentastovnar í býnum. Sum partur av EUNIC Brússel samstarvinum er Sendistova Føroya eisini vorðin sjónlig sum ein av viðvirkandi stovnunum fyri Transpoesie og hevur eisini átikið sær ein virknan leiklut í at samskipaTranspoesie.
Undanfarnu árini hava yrkingar verið at sæð í bussum, sporvognum og í metro’ini, umframt á plakatframsýningum í belgiska høvuðsstaðnum. Í ár verða yrkingarnar tó ikki vístar fram í samferðslukervinum. Í staðin verður størri dentur lagdur á livandi tiltøk við upplestri og eina dagførda heimasíðu, sum verður eitt livandi savn av øllum teimum yrkjarum og yrkingum, sum higartil hava myndað Transpoesie í Brússel. Við støði í hesum er vón um, at tiltakið fer at menna seg uppaftur meir komandi árini.
Ársins føroyska umboð í Transpoesie, Sissal Kampmann, er útbúgvin í norðurlendskum máli og bókmentum á lærda háskúlanum í Keypmannahavn. Hennara fyrsta yrkingasavn, Ravnar á ljóðleysum flogi – yrkingar úr uppgongdini, kom út í 2011. Síðani hevur Sissal givið út søvnini Endurtøkur (2012, 4D (2013) ogHyasinttíð (2014). Sissal er eisini fyrsti føroyingur at fáa handað Klaus Rifbjerg debutantprísin fyri lýrikk, sum verður latin av Danska Akademinum.
Til ber at lesa meira um Transpoesie á www.transpoesie.eu. Meira fæst eisini at vita við at venda sær til Sendistovuna.


text:
Her er ein rúgva av greinum, ið eg havi skrivað seinasta áratíggið. Flestu greinarnar eru longri kronikkir ella viðmerkingar, men eisini eru nøkur ummæli og røður at finna. Greinarnar eru ikki altíð orðarætt sum prentaðu útgávurnar. Ynskir tú at citera, verður um gjørligt víst til prentaðu útgávuna fyri at finna røttu kelduávísingina. Longri brot mugu ikki endurgevast ella útgevast uttan loyvi. Tó kunnu greinarnar verða kopieraðar til egna nýtslu ella til undirvísing.
Monday, December 17, 2007
Læran hjá Laksáfoss vinnur
Magni Laksáfoss fekk eitt rættiliga gott fólkatingsval, ið kann benda á eitt líknandi gott val til løgtingsvalið. Um populariteturin hjá honum verður staðfestur við eitt løgtingsval, so er neyvan nakar ivi um, at hann framyvir telist millum sterku menninar í Sambandsflokkinum. Verður lagt afturat, at Sambandsflokkurin møguliga verður størsti flokkur á tingi, so er Magni Laksáfoss nærum óundansleppiligur í einum komandi landsstýri.
Tí hava fleiri av mótstøðumonnum hansara hesa seinastu tíðina roynt at kasta runu á hvítu skjúrtuna hjá Magna Laksáfoss. Hann og hansara meiningar mugu dálkast mest møguligt, soleiðis at hann ikki kemur at standa so sterkur eftir løgtingsvalið. Og higartil hevur dálkingartaktikkurin serliga ligið í samanberingini við Bárð Nielsen, ið eftir øllum at døma hóskaði betri inn í krammið hjá hinum samgonguflokkunum.
Einans norðoyingar vilja skattalætta
Serliga er tað skattaspurningurin, ið liggur í buktini. Bárður Nielsen arbeiddi sum fullblóðs liberalistur fyri at minka um skattatrýstið. Tað er sjálvandi nakað, ið vanliga vil hóska væl inn í politisku ynskini hjá høgravendum veljarum. Men Magni Laksáfoss er hugsjónarliga nærum tað umvenda av sínum undangongumanni. Magni Laksáfoss hevur fingið hugsjónina um afturhaldandi og regulerandi fíggjarpolitikk inn í føroyska kjakið, og tað er nakað, ið hóskar betri til politisku ynskini hjá vinstravendum veljarum.
Ein veljarakanning, ið Fynd hevur gjørt fyri Sosialin, vísir, at heili 65 % av veljarunum, ið hava tikið støðu, ynskja ikki skattalætta í komandi valskeiði, meðan 35 % hinvegin ynskja skattalætta. Serliga er tað í Norðurstreymoy og Suðurstreymoy, at mótsøðan móti skattalætta er størst. Her ynskja umleið 7 av 10 ikki skattalætta. Men eisini í Suðuroy, Sandoy, Vágunum og Eysturoy ynskja umleið 6 av 10 ikki skattalætta.
Einans í Norðoyggjum er skattalættin høgt í kurs. Her ynskja heili 64 % av fólkafloksveljarunum, ið hava tikið støðu, at skattalætti skal latast í komandi valskeiði.
Eigur komandi landsstýri
at geva fleiri skattalættar?
Øki
Ja
Nei
Suðuroy
41%
59%
Sandoy
40%
60%
Suðurstreymoy
29%
71%
Norðurstreymoy
26%
74%
Vágar
39%
61%
Eysturoy
37%
63%
Norðoyggjar
64%
36%
Tey, ið hava svarað ”veit ikki”,
eru ikki við í prosentútrokningini
Tað er ikki nakar avgerandi munur á kynunum viðvíkjandi skattalætta. Tó eru tað nakrar fleiri kvinnur enn menn, ið siga seg ynskja skattalætta. 4 út av 10 kvinnum ynskja skattalætta, meðan 3 av 10 kvinnum ynskja skattalætta í komandi valskeiði.
Heldur rakstur enn íløgur
Men eitt er at tálma vøksturin við at varðveita skattatrstið og harvið at leggja hald á part av peningarenslinum í samfelagnum. Onnur fíggjarpolitiska skrúvan er almenna nýtslan. Tá búskapurin byrjar at kóka yvir, eigur tað almenna at halda aftur við rakstri og íløgum. Spurningurin er so bara um man skal velja at spara í rakstri, íløgum ella í báðum.
Magni Laksáfoss gjørdi seg kendan upp á sítt uppskot um at útseta Sandoyartunnilin til verri tíðir. Í farnu samgonguni var tó ikki semja um hetta, og mett varð rættari eisini at hyggja eftir sparingum í rakstrinum. Trupulleikin við hesi støðutakan er tó, at tað mesta av rakstrinum er lógar- og sáttmálabundið og tískil ikki kann broytast frá degi til dags. Íløgur kunnu hinvegin gerast, strikast ella avtakast við stuttum skoðbráði.
Og tað tykist vera gingið upp fyri veljarunum, at tað ikki er í rakstrinum, at sparast skal, men heldur í íløgunum. 62 % av teimum spurdu, ið hava tikið støðu, halda at tað heldur eigur at sparast í íløgum enn í rakstri. Serliga í Norðurstreymoy er hetta tíðiligt. 7 út av 10 stuðla hesum sjónarmiði. Men eisini í Suðuroy, Vágunum, Suðurstreymoy, Eysturoy og Norðoyggjum eru umleið 6 út av 10, ið, ið heldur vilja spara í íløgum enn í rakstri.
Í so máta hevur fíggjarlógaruppskotið rakt rætt, tí meðan raksturin er hækkaður við umleið 200 miljónum, eru íløgurnar minkaðar við umleið 100 miljónum.
Einasta øki í landinum, har veljarin heldur vil síggja sparingar í rakstri enn í íløgum er Sandoyggin, har einans 4 út av 10 ynskja at spara í íløgum heldur enn í rakstri. Men her eru tølini so smá, at tey tíverri ikki eru so álítandi.*
Eigur landið heldur at spara
í almenna rakstrinum enn í
íløgum í vegir og tunnlar?
Øki
Ja
Nei
Suðuroy
34%
66%
Sandoy
60%
40%
Suðurstreymoy
37%
63%
Norðurstreymoy
30%
70%
Vágar
36%
64%
Eysturoy
39%
61%
Norðoyggjar
43%
58%
Tey, ið hava svarað ”veit ikki”,
eru ikki við í prosentútrokningini
Fólkafloksveljarar heitastir fyri at spara rakstur
Tað eru tey, ið siga seg vilja velja Fólkaflokkin, ið ynskja heldur at spara í almenna rakstrinum enn í íløgum í vegir og tunnlar. Men heldur ikki her er tað sannførandi. Fólkafloksveljarar standa umleið á jøvnum.
Miðflokkaveljarar eru eisini rímiliga samdir við Fólkafloksveljarar. Her ynskja 45 % heldur at spara í almennum rakstri. Fyri hinar flokkarnar eru tað umleið 3 til 4 út av 10 veljarum, ið ynskja heldur at spara í almennum rakstri enn í íløgum í vegir og tunnlar.
Eigur landið heldur at spara
í almenna rakstrinum enn í
íløgum í vegir og tunnlar?
Siga seg velja
Ja
Nei
Fólkaflokkin
49%
51%
Sambandsflokkin
38%
62%
Javnadarflokkin
27%
73%
Sjálvstýrisflokkin
23%
77%
Tjódveldisflokkin
39%
61%
Midflokkin
45%
55%
Miðnámsflokkin
38%
63%
Tey, ið hava svarað ”veit ikki”,
eru ikki við í prosentútrokningini
Læran hjá Laksáfoss vunnið frama
Tað bendir á, at Magni Laksáfoss hevur rakt rætt við sínum politikki. Hetta varð fyrst staðfest á fólkatingsvalinum, og nú bendir á, at veljarin sum heild tekur undir við hansara hugsjón. Tað má sigast at vera ein góð vitan at fara á val við.
Sambandsflokkurin hevur jú roynt at standa sum tann ábyrgdarfulli flokkurin, ið ikki kundi standa vitni til at ein javnaðarmaður og ein fólkafloksmaður høvdu eina hálva miljard reikandi uttanfyri fíggjarlógina. Bæði Sambandsflokkurin sum heild og Magni Laksáfoss sum persónur hava dugað at sett seg í eina martýrstøðu í mun til hinar báðar flokkarnar.
Um Magni Laksáfoss og Sambandsflokkurin megna at halda fast um “Læruna hjá Laksáfoss” heilt fram til valið, so kunnu hinir samgonguflokkarnir verða noyddir til at laga seg til hesa læruna. Og tá kann gerast talan um eina samgongu við einum fullkomiliga øðrvísi búskaparhugsjón enn tann undanfarna.
Laksáfoss stuðul úr Tjóðveldi
Men alt er ikki so ljósareytt sum tað tykist hjá Sambandsflokkinum og Magna Laksáfoss. So løgið tað ljóðar eru eingir veljarar so ósamdir við Magna Laksáfoss sum júst veljararnir hjá Sambandsflokkinum. Einans 48 % av teimum, ið hava tikið støðu, stuðla afturhaldandi skattapolitikkinum, meðan 52 % hinvegin vilja hava fleiri skattalættar í komandi valskeiði.
Sjálvt av fólkafloks- og sjálvstýrisveljarunum vilja umleið 6 av 10 ikki vita av skattalætta. Umleið 7 av 10 mið- og javnaðarfloksveljarunum vilja ikki hava skattalætta. Og mest móti skattalætta eru veljararnir hjá Tjóðveldi og Miðnámsflokkinum, har umleið 8 av 10 ikki ynskja skattalætta.
Eigur komandi landsstýri at geva fleiri skattalættar?
Siga seg velja
Ja
Nei
Fólkaflokkin
42%
58%
Sambandsflokkin
52%
48%
Javnadarflokkin
32%
68%
Sjálvstýrisflokkin
38%
62%
Tjódveldisflokkin
21%
79%
Midflokkin
33%
67%
Miðnámsflokkin
14%
86%
Tey, ið hava svarað ”veit ikki”,
eru ikki við í prosentútrokningini
Spurningurin er so um Magni Laksáfoss í grundini er limur í skeivum flokki. Tað eru veljararnir úr Tjóðveldi, ið eru mest samdir við honum hvat viðvíkur skattatrýst. Hinvegin fær hann eisini dyggan stuðul úr Sjálvstýrisflokkinum og Javnaðarflokkinum hvat viðvíkur heldur at útseta íløgur í veghir og tunnlar heldur enn at spara í rakstri.
Ella er Sambandsflokkurin í veruleikanum í ferð við at velta politisku moldina til eina heilt nýggja samgongu eftir valið?
* Viðvíkjandi smáu valdømunum og smáu flokkunum eru tølini í veljarakanningini so smá, at tað saktans kann raka meiri enn 10 % við síðunar av, tá hesir smábólkarnir verða býttir upp í uppaftur smærri bólkar. Strangliga tikið má innanhýsis býtið av meiningum í smáu flokkunum og smáu valdømunum ikki síggjast sum annað enn ein ábending.
No comments:
Fátækradømi – annað enn bara búskapur
Prentað sum tíðargrein í Sosialinum 19. oktober 2018 Radarin 10. oktober 2018 snúði seg um fátækradømi. Hetta er eitt sera nógv umtala...
-
Prentað sum kronikk í Dimmalætting 4. august 2017 Í løtuni hava nógvir føroyingar summarfrí. Dagligu pliktirnar eru lagdar til síðis na...
-
Prentað sum kronikk í Sosialinum 29. dec. 2017 ”Somu løn fyri somu útbúgving” er eitt slagorð, ið javnan hoyrist í hesum tíðum, tá fakb...
-
Føroyskur politikkur hevur søguliga verið lýstur við tveium ásum: vinstra/høgra og loysing/samband. Men seinastu tíðina hevur nógv verið tos...


text:
Virðismikið ættarfæ
21.06.2013 - 07:17 - Kelda: Pól á Kletti/folkakirkjan.fo
Í Havnar Kirkju hósdagin 13. juni var minningarhald fyri Andreas Christian Lützen, ið var organistur og deknur í kirkjuni.
Hann var lærari í Almúguskúlanum í Havn og seinni í Realskúlanum og Læraraskúlanum. Henda dagin vóru liðin 200 ár síðan hesin vælumtókti suðurjútin var borin í heim og fyri 175 árum síðan gróðursetti Lützen-navnið í Føroyum. Hann var fyrsti borgarstjóri í Havn eftir at staðurin sambært lóg í 1866 varð skipaður sum kommuna
Tað eru eftirkomarar Andreas Christian Lützens í Føroyum, sum skipaðu fyri tvey hundrað ára minningarhaldinum.
Á minningarhaldinum í Havnar Kirkju hósdagin kl. 17.00 hevði Uni Næs, dómpróstur, minningartalu um A. C. Lützen og virki hansara her á landi – og tað var sera fjølbroytt; alt frá lærarayrki, kirkjutænastu til stjórnmál og vinnulív.
Nógvir av eftirkomarum A. C. Lützens høvdu leitað sær til minningarhaldið. Umframt í Havn er Lützens-navnið kent innan handils- og útgerðarvirki í Klaksvík.
Heini Lützen, ið var høvuðsforsprákari fyri minningarhaldinum, sang í Havnar Kirkju solo sálmin »Harmur og gleði í felag tey reika«. Sum felagssálmur varð sungin »Tín miskunn, o Gud«.
Úr Havnar Kirkju varð farið út á Skúlareyn, har Almúguskúlin var og har Sersjantahúsini í dag eru á somu grund. Almúguskúlin var seinni læknaviðtaluhús. Christoffer Lützen, realskúlastjóri, keypti seinni húsini at búgva í, tók tey av grund og reisti tey aftur Oman Mattalág. Hann var abbasonur A. C. Lützen.
Síðan var farið út í kirkjugarðin á Svínaryggi til grøv A. C. Lützens, har Óli Jacobsen, rithøvundur, greiddi frá. Borgarar og næmingar settu Lützen gravstein.
Síðan varð farið oman í Öström (Fabrikkina við Rættará), har Óli Jacobsen hevði stutta røðu og annars legði fram bók við endurminningum eftir Onnu Evensen, dóttir A. C. Lützen; hon var gift Jens Chr. Evensen, prósti. Sonur teirra var A. C. Evensen, prestur í Sandoy.
Skúli og heim á Reyni
Andreas Christian Lützen kom til Føroya í 1838 og tók við sum lærari í nýstovnaða Almúguskúlanum í Havn. Eisini í hesum føri er talan um ein merkisvarða, tí í ár eru liðin 175 ár síðan Lützen-navnið varð gróðursett í Føroyum.
Skjótt legði A. C. Lützen ástir saman við Evu Margrethu Jákupsdóttur úr Baiansstovu, og tey giftust longu árið eftir, at hann kom til Føroya. Tey fingu níggju børn.
Tey búðu í læraraíbúðini í Almúguskúlanum, sum eftir tátíðarmeti hevur verið rættiliga stór við tveimum stovum í neðra, kamari og køki og kova í erva.
Eva Margretha hevði í mong ár starvast í Arbeiðsskúlanum í Havn og okkurt skifti staðið fyri skúlanum, tá ið bróðir hennara, Magnus Jacobsen, hevði fráveru.
Í endurminningum sínum greiðir Anna Evensen frá, at mamman javnan sat og vav um kvøldarnar, tí heimavirki lá væl fyri hjá henni, og hon vevaði hóp fyri fólk.
Slík kvøld var pápin farin til embætismenninar eftir skúlatíð at geva børnum teirra eykaundirvísing. Av og á undirvísti hann eisini næmingum í týskum heima hjá sær sjálvum um kvøldarnar.
Kálgarður var eitt tað fyrsta, A. C. Lützen fekk sær, tá hann settist sum lærari Úti á Reyni. Kúgv hevði hann eisini, og tá skúlin einki fjós hevði, lænti hann bás fyribils frá grannanum.
Anna Cathrina Michelsen í Dalólastovu hevur í níggjunda bindi Varðans hugtakandi grein um skúlaskap í Havn í 1860-árunum, har hon sigur frá skúlagongdini hjá A. C. Lützen.
Honum dámdi so væl í Havn, at hóast honum í øllum føri tvær ferðir stóð í boði at fáa betri lærarastarv í Danmark, tók hann ikki av.
Fekk amtmannin frá
Andreas Christian Lützen var borin í heim 13. juni 1813 í Horsbøl í Suðurjútlandi. Foreldrini vóru Sicka Jürgensdatter og Nickels Lützen.
Hann var lærari í Havn 1838-74 og somu tíð organistur og deknur í Havnar Kirkju. Hann var løgtingsmaður 1855-65 og 1867-74, landstingsmaður 1863-64 og fyrsti borgarstjóri í Havn eftir at staðurin sambært lóg í 1866 varð skipaður sum kommuna. Og borgarstjóri var hann, tá hann brádliga small og doyði meðan hann helt røðu fyri Christiani kongi IX, sum vitjaði í Føroyum. Hetta var 25. juli 1874.
A. C. Lützen var ein av teimum tólv tingmonnunum, sum í 1860 rýmdu úr Løgtinginum, tí C. E. Dahlerup, amtmaður, hevði verið so óhøviskur við tingmenn; hetta var í sambandi við eitt mál um akkerspening. A. C. Lützen og tveir aðrir løgtingsmenn, E. D. Bærentsen og H. D. Matras, stóðu á odda fyri mótstøðuni og vóru millum teir tíggju løgtingsmenninar, ið skrivaðu undir klaguna til løgmálaráðið um at fáa amtmannin settan frá; hann var sum amtmaður eisini formaður í Løgtinginum. Hetta eydnaðist eisini. Dahlerup fór í 1860 av landinum og kom ikki aftur.
Av tí at Lützen vágaði sær at muta ímóti, hevði Dahlerup ilt eyga á honum og royndi m.a. við ósannindum at vísa á, at hann misrøkti skúlan, tá hann var í tinginum. Og eina trøð, sum Chr. Pløyen, amtmaður, hevði latið Lützen, tók Dahlerup av honum aftur.
Legði dent á livandi orðið
Umstøðurnar í Almúguskúlanum vóru trongar. Onkuntíð var næmingatalið 140 við bert einum lærara. Og ein kann undrast á, at ein so nærlagdur og samvitskufullur lærari sum A. C. Lützen læt sær lynda at starvast undir slíkum viðurskiftum, tá honum stóð betri í boði í Danmark.
Lützen legði dent á tað livandi orðið í undirvísingini. Hann skilti føroyskt talumál og loyvdi børnunum at tala tað, eisini til próvtøkurnar, men bæði yvirhoyringin og frálæran vóru á donskum.
Anna Katrina í Dalólastovu sigur, at tá ið Lützen »talaði við okkum um Danmark og danmarkarsøgu, talaði hann altíð so hjartaliga, at tað er ikki at undrast á, at vit, sum gingu í skúla hjá honum, komu at vera góð við Danmark.«
Tá ið Lützen var deyður – sum nevnt undir kongsvitjanini í juli 1874 – skrivaði H. C. St. Finsen, amtmaður, soleiðis um hann í brævi til Kanselliið (1874):
»Eg skal viðmerkja, at Lützen, skúlalærari, hevur við sjáldsomum ágrýtni og nærlagni virkað í Almúguskúlanum í samfull 36 ár. Og sannast má, at hann var virdur av bæði høgum og lágum.«
Chr. IX kongur var kløkkur og harmur um, at Lützen skuldi smalla deyður við hansara lið. Hann læt einkjuni, Evu Margrethu, 100 rbd. í hondina at røkta útreiðslur til jarðarferðina við, og síðan 200 rd. um árið í eftirløn, so leingi hon livdi; men tað varð ikki leingi; hon doyði í 1877, trý ár eftir mannin. Frá kommununi fekk hon 60 rd. um árið tey trý árini, hon livdi eftir mannin.
A. C. Lützen bar orð fyri at vera heldur snarsintur, men átti tó serstakar gávur sum lærari at vinna fólkatekki. Hann livdi seg inn í viðurskiftini hjá fátækafólki, var góður við børnini og tey við hann, og hann starvaði væl saman við skúlanevndina.
Nátúrligu karmarnir um skúlan vóru ongantíð nøktandi, meðan hann starvaðist har, men hann megnaði við ágrýtni og dugnaskapi at skipa fyri góðari undirvísing. Tá hølisviðurskiftini eru roknað frá, var størsta forðingin fyri menning í undirvísingini reglan í 1854-lógini, sum segði, at Havnar skúli skuldi bert hava ein lærara.
Og tá var ikki lætt, sjálvt hjá tí besta at fáa nógv av skafti við so høgum næmingatali, sum her var talan um.


text:
Orð: Daniel Webster Whittle
Lag: May Whittle Moody
Týtt: Arnfinnur Setberg og Zacharias Zachariassen
Upprunaheiti: Moment by moment
1. Deyður við tær, Harri, tú ert nú mín,
lívið tú gavst mær, tú kallar meg tín.
Vend mær mót tær, og mær dýrd tína sýn
– dag eftir dag, Harri, á meg tú skín!
Niðurlag: Dag eftir dag, Harri, elskar tú meg,
dag eftir dag, Harri, lív eigi eg.
Vend mær mót tær, so tín dýrd lýsir mær
– dag eftir dag, Harri, ert tú mær nær.
2. Hótti meg freisting, tú altíð vart nær,
tyngdu meg byrðar, tú við mær tær bar,
skar sorgin hjartað, eg troyst fekk og svar
– dag eftir dag, Harri, vernd vart tú mær.
3. Hjørtu, sum suffa í trongd og í neyð,
sorgtyngd, sum knógva um einsligan heyg,
alt, sum tey sakar, at flýggja tú beyð
– dag eftir dag, Harri, varði tú tey.
4. Er nakar veikleiki, tú ikki vann,
er nøkur sjúka, tú grøða ei kann?
Í øllum umstøðum vegin tú fann
– Jesus, mín troyst, hvat so baga enn man.


text:
Fyri stuttum løgdu limir í
LGBT eina grein út um Matthew Workman, ein mormonara, sum luttók í einari ‘gay
pride' skrúðgongu, og sum í løtuni eggjar øðrum mormonum og eisini kristnum til at luttaka
og eisini at broyta hugburð mótvegis samkyndum.
Umsetta greinin við heitinum:
‘Hví eg luttók í Pride skrúðgonguni, og
hví tú eisini áttið at komið við’
tyktist vera ein innbjóðing til føroysk kristin um eisini at luttaka og ein
frágreiðing um, hví kristin sambært bíbilskum sjónarmiði kunnu luttaka.
Hetta skrivið hjá mær er ein
viðmerking til nakað av innihaldinum í greinini.
Men áðrenn eg viðmerki, vil eg fyrst
siga: Takk fyri innbjóðingina.
Eg eri partvíst samdur við
viðkomandi (Matthew Workman), sum hevur skrivað greinina. Tey kristnu eru
ongastaðni (í Bíbliuni) eggjað til at kúga, døma ella hata samkynd, eins og vit ikki er eggja til at kúga, døma og hata menniskju sum heild. Somuleiðis eri eg samdur í,
at tey, sum eru við til at kúga síni medmenniskju, eitt nú samkynd, koma í høpinum av ‘Ríkið Guds’ (sum kemur) einaferð at
standa til svars fyri hægru maktini.
Soleiðis skal kristindómur ið hvussu er
skiljast. Tí verður í hesum sambandi ikki sipað til Móselógina - ein lóg, sum
varð givin øðrum fólki í øðrum andaligum tíðarhúshaldi, í aðrari tíð og undir
øðrum umstøðum - men læru Kristindómsins og Nýggja Testamentis, sum er til okkum kristnu ídag, allastaðnis.
Tó (og her kemur tað
partvísa inn) merkir hetta ikki, at kristin eiga at taka undir við samkyndum
lívsstílið, geva skarvin yvir fyri at vera politiskt røtt ella luttaka í LGBT
skrúðgongum.
Hví?
Jú, sum tey flestu ivaleyst
hava fatað, so hava Jesu eftirfylgjarar bæði persónin Jesus Kristus og Ný
Testamentligu skriftirnar sum útgangsstøði; lív okkara er tengt at læru og
fyrimynd Jesusar og læru ápostlanna, og henda fyrimyndin og hesar skriftir
fevna ikki um gudfrøði eina, men eisini um lívsstil, moral og etikk.
Sum eg longu havi víst á so lærir fyrimynd Jesusar okkum, at vit ikki eiga at vera fordømandi. Í sínari tíð hugdi Jesus ikki hyggja niður á
syndarar (og tá eg nýtið orðið syndari í hesi grein, er tað ikki specifikt eitt skot eftir samkyndum) og so kunnu vit sjálvandi spyrja okkum sjálv, hvussu vit skuldu
kunnað annað. Bíbliunnar læra lýsir, at hvørt menniskja av nátturu er syndigt
og harvið óskikkað at hyggja niður á onnur, meðan hesin Jesus eftir læru Bíbliunnar ikki verður
roknaður sum syndari.
Og tó síggja vit ikki Jesus døma, gremja seg ella ikki umgangast syndarum. Tvørtur ímóti síggja vit Jesus javnan sita saman við teimum sum tey tátíðar religiøsu úr fyrstu øld hugdu niður og ikki bara valdi hann at umgangast tey, men enntá eta og drekka í teirra samfelagi,
eitt eyðkent jødiskt tekin í fyrstu øld um, at tað hesi vóru góðtikin og ikki hugd niður á við fordøming.
Tískil koma her dømi um, at
Jesu eftirfylgjarar eiga hava sama hugburð, og ávaringin um, at tey, sum døma,
skulu sjálvi verða dømd:
"Dømið ikki,
fyri at tit skulu ikki verða dømd!” (Matteus 7: 1)
Jesus dittaði sær enntá at
orða seg soleiðis:
Orð Jesusar tala fyri seg, tað tykist ofta lættari hjá
hesum óheiløgu og óreligiøsu at ganga inn í Ríki Guds enn hjá religiøsa
fanatikaranum (og enn einaferð 'óheiløg' og 'óreligiøs', eru í hesum høpið ikki ein specifik peikan eftir samkyndum).
Tískil tekur Jesus eisini
mangan meiri dýran til og slær nógvar ferðir meiri niður á hesar religiøsu
fanatikarir enn á tann opinlýsa syndaran.
Tá ið tað er sagt, er tað
harnæst av týdningi ikki at missa fulla samanhangið, tí her er tað, at tey
mongu velja at vera nøgd við avmarkaðan bíbliukunnleika, samstundis sum tey
nokta at hyggja nærri at fullu læru og hugburði Jesusar.
Latið okkum fyrst taka
fyrimyndina Jesus – hesin, sum javnan át og drakk við syndarunum, og sum vísti
okkum á ein ófordømandi hugburð. At Jesus var góður við syndaran, kemst ikki
uttanum, men hetta merkti kortini ikki, at Jesus jaliga góðtók lívsførslu
syndarans. Til dømis tosar Jesus harðliga ímóti hori, lystum eygnanna (t.d. at
hyggja at øðrum við girndarhuga, nakinmyndir o.s.fr.), dráp, vreiði, hatur,
hjúnabandsbrot o.s.fr.
Listin yvir ymiskar syndir, sum Jesus
einaferð setti upp, sum Markus hevur endurtikið í sínum Evangeliið, ivaleyst frá
Pæturi ápostli, ljóðar: “Siðloysi, stuldur, manndráp, hor, havisjúka, óndskapur,
svik, skammloysi, øvund, spottan, hugmóð, fávitska” (Markus 7: 21-22).
Hetta yvirlitið rakar hvønn einstakan av okkum og
øll sløg av fólki og hesi, sum Jesus var góður við, men hvørs lívsførslu hann
samstundis talaði ímóti.
Við øðrum orðum: skøkjan og
tollarin, sum hava lættari við at koma inn í Ríki Guds enn religiøsi
fanatikarin, trína ikki inn í hesa sælu, tí tey hykla minni, men tí tey mangan
hava lættari við at umvenda seg, og umvending er kravið.
Hesi sum trúðu Jóhannes umvendu seg og vóru doypt.
Tað eigur tí ikki at koma
dátt á okkum, at Jesus eisini lýsir hesi, sum hann hevur verið góður við, sum
hann ikki hevur dømt og sum hann hevur etið og drukkið saman við, eisini við
neiligum orðum, eins og hann ger við hyklandi religiøsa fanatikaran:
“Stríðist fyri at koma inn
um hitt tronga portrið! Tí mong, sigi eg tykkum, skulu royna at koma inn og
ikki koma…Tá skulu tit fara at siga: ‘Vit ótu og drukku fyri eygum Tínum, og tú
lærdi á gøtum okkara’! Men Hann skal svara: ‘Eg kenni tykkum ikki, hvaðani tit
eru; farið burt frá mær, øll tit sum gjørdu órætt…’! (Lukas 13)
Greinin, sum eg her svari
aftur, rakar harvið langt við síðuna av, tá hon leggur upp til, at tú dyrkar
Gud, um tú luttekur í skrúðgongum sum Faroe Pride, og tað enntá fyri tína trúgv
(ivaleyst sipað til kristna trúgv). Hetta gevur onga meining í kristnum høpi,
har lystur samkynda eins og ymisk onnur tráan skilir seg frá tí lívsstíli, sum
verður álagdur okkum.
Jú, tú dyrkar Gud, um tú
elskar samkynd, eins og tú eisini elskar øll tíni medmenniskju. Tú dyrkar Gud, um tú ikki
hyggur niður á samkynd ella fordømir og háðar tey, eins og tú somuleiðis dyrkar
Gud, um tú ikki dømir og háðar onnur medmenniskju.
Men tú dyrkar heldur ikki
Gud, um tú tekur undir við samkyndum lívsstíli, eins og tú heldur
ikki dyrkar Gud, um tú tekur undir við øðrum, sum Nýggja Testamenti forbjóðar.
Brot úr Bíbliuni, so sum:
‘dømið ikki’ ella ‘elska næsta tín sum teg sjálvan’ ella ‘alt sum tit tí vilja,
at menniskju skulu gera tykkum, skulu eisini tit gera teimum’ merkja ikki, at
tann kristni neyðturviliga skal taka undir við øllum, sum næstin ger. Havast
skal í huga, at setningurin: “elska næsta tín sum teg sjálvan”, stendur saman
við “elska Harran Gud tín av øll hjarta tínum”; har Jóhannes ápostulin í brævi
sínum skrivar, at: “Tað er kærleikin til Gud, at vit halda boð Hansara”.
Boð Guds fevna um hópin av
góðum gerðum, positivan hugburð, sterk hjúnabond o.a, men eisini um ávísan
atburð, lívstíl og hugburð og gerðir og lívsførðslu sum ein skal taka avstand frá.
Tað er tí høpisleyst at
nýta sum grundgeving fyri, at kristin skulu fara á Faroe Pride, at onkur
mormonari er vorðin meiri opinsinnaður, ella at nøkur kristin hava ment seg úr
fornøldini. Tað er høpisleyst, av tí at hesi fara ímóti tí læru, sum Bók teirra
kristnu ásetur og hesi umboða tí slett ikki tað trúgv og tey virðir, sum
kristindómurin upprunaliga stendur fyri.
Talan er her um slík, sum
sundurpetta kristindómin fyri at hann skal hóska seg einum og hvørjum tíðaranda.
Um kristindómurin skal skerjast fyri at toknast hvørjum Peri og Pól, Adam og
Steve og hvørjum Vishnu og Ahmed, bæði í eystri og vestri, hvat hevur
Kristindómurin so eftir at bjóða?
Eg ynski tykkum samkyndu
alla eydnu við lívinum og ætli mær ikki at taka lut í nakrari kúgan;
tvørturímóti er tað mín kristna skylda at virða samkynd sum vanlig fólk og
medmenniskju og eisini at standa saman við teimum, um tey verða atsøkt, verði tað seg í Føroyum, Russlandi ella Uganda.
Men tá ið tað er sagt, so
fari eg neyvan at taka undir við samkyndum lívsstíli og so slett ongantíð við søkini hjá LGBT og ætli mær tí ikki at luttaka í tykkara skrúðgongu.
Annars skrivaði eg hetta
skrivið av tí einu orsøk: ikki fyri at niðurgera samkynd ella onnur, men eina tí at LGBT viðhaldsfólk í hesum førið, í teirra reklamu
fyri Faroe Pride blandaðu Bíbliuna og kristnu trúnna uppí.
Vinarliga
Høgni Johannesen


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Eru byrjað uppá H-bygningin á Landssjúkrahúsinum
Løgtingið samtykti í vár at játta pening til parkeringskjallara á niðastu hædd í nýggja bygninginum. Tað kravdi meira spreingiarbeiði, men nú verður farið til næsta byggistig.
50 parkeringspláss verða í nýggja parkeringskjallaranum.
92 seingjarpláss verða í H-bygninginum. Av teimum eru 28 til psykiatriskar sjúklingar.
Sostatt fara sjúklingar við sálarligum og kropsligum trupulleikum at fáa viðgerð í sama umhvørvi.
Í nýggja bygninginum verða eisini tríggjar føðistovur, tvær nýggjar háisolatiónsstovur, høvuðskøkur og kantina.
Gongst sum ætlað, verður nýggi bygningurin á Landssjúkrahúsinum liðugur at taka í nýtslu í februar í 2021.
Sí eisini


text:
Orð: Bernard úr Clairvaux
Lag: Thomas Hastings
Týtt: Victor Danielsen
1. Áh, Harri Krist, at minnast teg
er søtt og signað fyri meg!
Men søtari enn alt tó er,
at tú ert sjálvur staddur her.
2. Áh, Jesus, søta sálartroyst,
lívskelda góð, í hjartað oyst,
sum onnur gleði ei kann ná
og stígur upp um alla trá!
3. Ei muður hetta mæla kann,
so føgur orð ei nakar fann;
bert tann, sum sjálvur royndi tað,
hann kennir Jesu kærleika.
4. Áh, Krist, tann kærleiki, tú ber,
hann sterkari enn deyðin er!
Tú komst og eina brúður vann,
men fyri hana blóð títt rann.
5. Áh, Kristus, klára rættferðsól,
vár borg, vár klettur, lívd og skjól!
Hvør elskuligt títt minni er,
hvør dýrt at møtast við tær her!


text:
Greinar
Hví hjálpir oss nú eingin Nólsoyarpáll ...
29. Jun 2012
Danmark er eitt av 27 ES-londum. Í Danmark býr 1 % av fólkinum í ES. Tí kann Danmark ikki einsamalt forða ES at seta tiltøk...
les meir
Grundlógarsøga Høgna er framvegis ósonn
06. Jun 2012
Høgni Hoydal blívur við og blívur við og blívur við. Men satt verður tað ikki Í grein týsdagin um donsku grundlógina skrivar Høgni Hoydal...
les meir
Deprimerandi sannleiksorð frá Odd Bjellvåg
01. Jun 2012
Í gjár fluttu vit okkum eitt stig frá lógarstýri til persónsstýri
les meir
Aksel avloysir Sjúrð í Fólkatinginum
20. Apr 2012
Sjúrður Skaale hevur biðið um farloyvi úr Fólkatinginum frá í dag, 20. apríl, og komandi mánaðin inntil 20. mai. Tí hevur Aksel Johannesen, sum fekk næstflestar atkvøður til fólkatingsvalið, nú yvirtikið sessin. Hann fær seg royndan alt fyri eitt.
les meir
Danska stjórnin stuðlar ikki makrel-tiltøkum og fer møguliga at føra sak móti ES vegna Føroyar
15. Apr 2012
Danska stjórnin hevur gjørt av, at hon ikki stuðlar makrel-tiltøkum ímóti Føroyum, og hon fer møguliga eisini at føra sak móti ES vegna Føroyar
les meir
Fakta um sanktiónsmálið
21. Mar 2012
Í tíðindaflutninginum um ætlanirnar hjá ES at sanktionera Føroyar, kemur alt ikki altíð rætt fram. Fleiri útflytarar eru ørkymlaðir, og eg skal tí stutt greiða frá málinum og okkara støðutakan
les meir
Nei, Danmark hevur ikki ábyrgd av ”blokk-økjunum”
02. Mar 2012
Tað er lógarfest, at Danmark við blokkstuðulsskipanini segði frá sær ábyrgdina av teimum økjum, sum Føroyar áður fingu endurgjald fyri. Svar til Edmund Joensen ...
les meir
Bondskar ákærur móti Føroyum
29. Feb 2012
- Bretski umboðsmaðurin í ES kallaði føroyingar fyri piratar. Tey føra fram, at føroyingar hava seksfaldað fiskiskapin og hótta stovnin. At føroyingar og íslendingar eru teir einastu, sum fiska uttan avtalu, og at teir á henda hátt undirgrava tilverugrundarlagið hjá øllum fiskimonnum.


text:
Uppskot um at útbyggja handils- og ferðasambandið við Stórabretland
Løgtingsmál nr. 153/2011: Uppskot til samtyktar um at útbyggja handils- og ferðasambandið
við Stórabretland
Løgtingið heitir á landsstýrið um at seta miðvísan arbeiðsbólk at útgreina og leggja fyri Løgtingið
frágreiðing við uppskoti um, hvørji stig eiga at verða tikin – politiskt og vinnuliga – til tess at
útbyggja handilssambandið og ferðasambandið við Stóra Bretland, við tí endamáli at fáa
kostnaðarstøðið á innfluttum vørum niður, til gagns fyri vinnu og húsarhald.
Viðmerkingar
Føroyar teljast ímillum dýrastu lond, tá talan eru um prísir á vørum og tænastum. Ein orsøk er, at vit
innflyta størsta partin av okkara gerandisvørum úr tí nógv dýrasta landinum í ES – Danmark.
Føroyar og Stóra Bretland eru grannatjóðir og samstarva í mongum viðurskiftum væl. Samstarv er
ímillum londini á fiskivinnuøkinum, innan oljuvinnuna, ferðavinnu, útbúgving og mentan. At
útbyggja handils- og ferðasambandið fer at skapa stórar møguleikar fyri at útbyggja samstarvið á
øllum økjum.
Ein stór forðing er vánaliga ferðasambandið millum Føroyar og bretska meginlandið. Í 2008 varð
rutan hjá Norrønu til Skotlands niðurløgd, uttan at hon hevði fingið neyðuga skotbráið at verða
bygd upp til eina vælvirkandi ferðaleið. Harvið mistu vit ikki bert ferðafólkasambandið sjóvegis,
men eisini einastu ro-ro farmarutuna fyri trailarar v.m. Bingjufarmaskip sigla tó framvegis fast
millum londini. Loftvegis ferðasamband er einans ein part av summarhálvuni til London.
Helst eru mangar orsøkir til, at bróðurparturin av gerandisvørum okkara verða innfluttar úr
Danmark. Talan kann vera um siðvenju, umboðsskipanir (agentur), praktiskar forðingar,
málforðingar, stødd á marknaði, ov vánaligt ferðasamband og so frameftir.
Hugsanin við uppskotinum er at seta ein miðvíst arbeiðandi bólk – “task force” – at útgreina, hvat
politiski myndugleikin og vinnan kunnu og eiga at gera, til tess at útbyggja handilssambandið við
bretska marknaðin.
Arbeiðsbólkinum eigur at verða mannaður við umboðum fyri vinnuna – innflytarar, útflytarar,
flutningsfeløg og ferðavinnu, uttanríkistænastuna við sendistovuni í Bretlandi, bretska konslinum
og møguliga fleiri.
Prísstøðið í ymiskum londum. Í desember 2011 almannakunngjørdi Danmarks Statistik eina
samanbering av prísstøðinum í Evropa. (http://www.dst.dk/pukora/epub/Nyt/2011/NR618.pdf)
Tá talan er um brúkaraprísir, so liggur Danmark heili 42 prosent omanfyri miðal í ES-londunum.
Tað sigur seg sjálvt, at við danska marknaðinum sum høvuðsveitara, verður prísstøðið í Føroyum
óneyðuga høgt. Verða EFTA-londini tikin við, so eru Norra og Sveis enn dýrari, tey liggja 48
prosent omanfyri miðalprísstøðið í ES. Eisini Finnland og Svøríki verða roknað sum dýr lond, við
24% og 22% omanfyri ES-miðal, men eru kortini munandi bíligari enn Danmark. Bretland liggur
hinvegin á miðal, tá øll ES-londini verða sammett, og eru prísirnir á brúksvørum har í miðal heili 30
% lægri enn í Danmark. Stóra Bretland liggur eisini nakað lægri enn Týskland, sum annars er tann
marknaðurin, sum danir troyta, fyri at fáa bíligari vørur.
Føroyski innflutningurin. Føroyar innflyta vørur og tænastur úr nógvum ymiskum londum. Í 2011
varð samlað innflutt fyri knappar 5,3 milliardir krónur. Hetta árið er innflutningurin úr Norra (skip,
olja) í virði munandi hægri enn vanligt, og hægri enn úr Danmark. Tølini – sí talvu – vísa, at vanliga
er ein góður triðingur av øllum okkara innflutningi úr Danmark. Londini, vit annars keypa mest úr,
eru Norra, Svøríki, Týskland, Kina, Bretland, Pólland og Ísland.
Í 2010 innfluttu vit úr Bretlandi fyri góðar 152 milliónir ella einans 3,5% av samlaða føroyska
innflutninginum. Hetta minkaði til 2,7% í 2011. Samstundis var innflutningurin úr Danmark hesi
bæði árini 1,5 og 1,4 milliard krónur. Vit innflyta sostatt 10 ferðir so nógvar vørur úr Danmark,
dýrasta landi í Evropa, sum úr Bretlandi.
Hyggja vit at flutningskostnaðinum, so er lítil ivi um, at styttra farleiðin til bretska meginlandið
eisini eigur at kunna lætta um flutningskostnaðin, tí leiðin er so nógv styttri. Av prísinum, ein
brúkari í Føroyum betalir fyri vørur, er fraktkostnaðurin 6-7%, tá talan er um mat, eini 15%, tá
talan er um hvítvørur, og upp í heili 25% fyri summar aðrar vørur.
Tjóðveldi hevur áður víst á, hvussu neyðugt tað er at fáa gjørt átøk at lækka um kostnaðarstøðið í
Føroyum – millum annað við uppskoti um at útgreina orsøkir til høga kostnaðin á vørum og
tænastum í Føroyum og at vísa á neyðug tiltøk til tess at lækka kostnaðarstøðið (Løgtingstingmál
140/2010). Løgtingið viðgerð í løtuni eitt líknandi uppskot, so viljin til at fáa gjørt nakað við
trupulleikan tykist stórur.
At útbyggja handils- og ferðasambandið við bíligari marknaðir er neyðugur táttur, skal málið um at
gera tað bíligari at liva og virka í Føroyum røkkast.
Øktur samhandil við bretska meginlandið veksur eisini um grundarlagið fyri flogleið alt árið til ein
av heimsins fremstu høvuðsstøðum, London, til oljubýin Aberdeen og til ein fíggjarmiðdepil í
Evropa – skotska høvuðsstaðin Edinburg. Hetta hevði aftur givið munandi betri grundarlag fyri
øktum samstarvi innan ferðavinnu, útbúgving og samstarvi innan mentan og ítrótt.
Skjal 1: Innflutningur skiftur á upprunaland
Á Løgtingi, 28. februar 2012
Bjørt Samuelsen


text:
Spurningar til valevnini 2011 um sekularisering
Sum eitt felag, ið millum annað vil arbeiða fyri sekularisering, hava vit, nú val er í hondum, sjálvandi áhuga í at vita, hvørjar meiningar tit valevni hava viðvíkjandi hesum máli. Tí vilja vit her spyrja tykkum nakrar ítøkiligar spurningar um mál, vit meta hava týdning í sambandi við sekularisering. Til ber at býta spurningarnar upp í høvuðsevnini “Fólkakirkjan” og “Fólkaskúlin,” tí vit meta, at júst í sambandi við hesar stovnar hevur vantandi sekularisering neilig árin á okkara samfelag.
Til ber at svara spurningunum við tali á einum stiga frá eitt til fimm, har tølini merkja:
1: Nei, og eg fari at arbeiða ímóti tí
2: Nei
3: Veit ikki/Hvørki fyri ella ímóti
4: Ja
5: Ja, og eg fari at arbeiða fyri tí
Hesin talstigi loyvir tykkum at hava eina ideologiska støðu til eitt evni, samstundis sum tit kunnu velja, hvørt tit siga, um tit ætla at arbeiða fyri/ímóti nevnda málinum.
Tit eru eisini vælkomin at skriva tykkara egnu viðmerkingar aftur at tí talinum, tit seta sum svar til hvønn einstakan spurning.
At enda stendur tað tykkum sjálvandi frítt at lata einstakar spurningar ella allar standa ósvaraðar.
Fólkakirkjan og hennara støða sum statskirkja:
- Skal kirkjan hava núverandi myndugleika til skráseting av nøvnum?
- Skal kirkjan kunna taka skatt frá fólki, ið, uttan at ynskja tað, vórðu innlimað sum nýføðingar?
- Havandi í huga, at hetta er ein fólkakirkja, sum skal eitast at vera fyri alt fólkið vilja vit seta hendan spurning:
Skal kirkjan sum stovnur einsamøll kunna gera av, hvørji fólk skulu sleppa at giftast í henni, og har við gera mun á fólki?
Her verður til dømis sipað til samkynd, fráskild ella fólk við aðrari/ongari trúgv.
- Skal kirkjan hava lut í tingsetanini?Fólkaskúlin, hansara samspæl við fólkakirkjuna og undirvísing:
- Skal fólkaskúlin hava somu trúgv sum fólkakirkjan, undirvísa næmingar í hesi trúnni og ala teir upp í henni?
- Skal fólkaskúlin hava kristnan morgunsang?
- Skal undirvísingin í kristni fatast sum uppaling til at vera ein góður samfelagsborgari?
- Skal undirvísingin í kristni fara fram á ein hátt, ið nýtir bíbliuna sum eina sanna søgubók?
- Skulu næmingar fáa frí frá aðrari undirvísing fyri at ganga til prest?
- Skal kreasjonisma/vitugt snið vera partur av undirvísingini í lívfrøði?
Svarini til spurningarnar kunngera vit í fullum á heimasíðuni hjá Gudloysi ( Gudloysi.fo ) fyri einstøk valevni. Vit ætla okkum eisini at kunngera ein samandrátt fyri flokkarnar.
Ymiskir gudloysingar hava ymiskar fatanir viðvíkjandi hesum spurningunum. Tískil er hetta ikki neyðturviliga ein listi av tingum, sum Gudloysi vil broyta. Heldur er hetta ein listi av spurningum, sum loyvir fólki við áhuga fyri sekularisering, at síggja hvørjum valevnum, tey eru mest samd við.
Um tú ert eitt valevni, men av onkrari orsøk ikki hevur fingið okkara spurningar við t-posti, ert tú framvegis hjartaliga vælkomin, at svara teimum við at skriva inn til:
Postur@Gudloysi.fo
Ella brúka okkara snildu sambandssíðu.
Vinarliga,
Gudloysi
Merki: løgtingsval, politikkur, sekularisering, spurningar, valevni


text:
”Fíggjarliga haldførið” er eitt hugtak, sum vit hava hoyrt nógv um ta seinastu tíðina. Vit fáa at vita frá búskaparfrøðingum, at tað er ikki nóg mikið, at vit klára at venda hallinum hjá landskassanum til avlop, tí vit mugu eisini hyggja longur fram í tíðina. Vit mugu vera klár at møta tíðini, tá ein størri partur av føroyingum verða pensjónistar, og tá fólkatalið møguliga aftur fer at minka, verður sagt.
Tvær loysnir
Tað eru serliga tvær loysnir, sum hava verið nevndar í hesum sambandinum. Onnur er uppsparing til pensjónir og hin er tilfeingisgjøld. Sjálvur havi eg góðar vónir um, at vit, langt um leingi, nú fara at finna eina breiða semju á pensjónsøkinum, hóast vit í mun til okkara grannalond eru alt ov sein á veg.
Hvussu verður við semjuni um tilfeingisgjøld er ilt at siga. Men tað løgna er, at tað tykist sum at teir pengarnir eru langt síðani brúktir, longu áðrenn teir nakrantíð eru fingnir til vega.
Soleiðis fara pengarnir
Tá løgtingið um ársskiftið viðgjørdi fíggjarlógina fyri 2015, hevði andstøðan uppskot um fleiri útreiðslur, men kortini var undirskotið hjá teimum minni enn í uppskotinum hjá landsstýrinum. Orsøkin var, at sambært teirra uppskoti skuldi meira koma frá vinnuni. Tilfeingisgjøldini skuldu rinda fyri alt frá valstríði hjá politisku flokkunum, til Tjóðleikhús og Kirkjubømúrin.
Javnaðarflokkurin hevur harumframt lovað skattalætta til lægru inntøkurnar, og eisini hann skal fíggjast við tilfeingisgjøldum.
Undirskotið á fíggjarlógini skal burtur, og eisini har eru tað tilfeingisgjøldini sum skulu gjalda.
Tá fullveldisfólkini verða spurd, hvussu tey ætla at fíggja teirra fullveldisætlan, so vísa tey á stóra ríkidømið í fiskivinnuni og alivinnuni. Tilfeingisgjøldini haðani skulu koma ístaðin fyri ríkisveitingina úr Danmark.
Næstseinasta vikuskifti hevði Javnaðarflokkurin landsfund, og har føddist enn eitt uppskot, sum skal fíggjast við tilfeingisgjøldum. Nú skal barnaansingin vera ókeypis fyri foreldur, tí alivinnan skal gjalda. Eg gangi úr frá, at tá nýggi formaðurin í Pedagogfelagnum sær hetta, so fer hann at siga, at tá tit hava ráð til ókeypis ansing, so hava tit eisini ráð at geva starvsfólkunum hægri løn. - Og vinnan fær rokningina.
Umframt alt hetta skulu vit minnast til, at vit eru í einum valári, og tað skal undra meg nógv, um ikki fleiri uppskot fara at verða drigin upp úr skjáttuni, har ið tilfeingisgjøld standa á inntøkusíðuni.
Men hvat hendur við øllum hesum útreiðslunum, um alivinnan aftur verður rakt av sjúku, ella makrelstovnurin minkar? Hvar verður tá fíggjarliga haldførið?
Brúksveitslan er byrjað
Tað skal ikki vera nøkur loyna, at eg taki undir við, at landskassin krevur tilfeingisgjøld frá vinnuni.
Búskaparfrøðingar mæla til, at vit bara brúka avkastið av tilfeingisgjøldunum, og at vit goyma sjálva tilfeingisognina til komandi ættarlið. Men við hetta lag, verður einki at goyma, og vit tryggja heldur einki haldføri, tí vit brúka allar pengarnar longu áðrenn teir nakrantíð eru komnir í kassan.


text:
SEV 50 ár
SEV 1996
Fyrstu árini í farnu řld vóru ein tíđ viđ bjartskygni og stórum vónum. Hol varđ sett á ćtlanir, sum skuldu menna Fřroyar til eitt framkomiđ samfelag. Elektricitetiđ var eitt týđandi liđ í hesum hugsanum, tí tađ kundi elva til framburđ og trivnađ.
Lagt varđ til brots fyri at vinna elektricitet burtur úr fossamegini í Fossá í Vestmanna, men striltiđ gekst at fáa ćtlanirnar framdar í verki. Leikirnir vóru mangir í hesum langa talvi, og máliđ var ikki rokkiđ, fyrrenn řldin var meir enn hálvrunnin.
Fyrsta vatnorkuverkiđ bygdi Vágs Kommuna í Botni í 1921, og sama áriđ bygdi Tórshavnar Kommuna eitt motorverk. Í 1931 bygdi Klaksvíkar Kommuna sćr vatnorkuverk á Strond.
Tann 1. oktober 1946 stovnađu flestu kommunur í Norđstreymoy, Eysturoy og Vágum elfelagiđ SEV, sum setti sćr fyri at útbyggja Fossá í Vestmanna. Fossáverkiđ fekst í lag og fór í rakstur í 1954.
Tá steđgađist ikki aftur. Útbyggingarnar komu hvřr eftir ađra, og í 1963 vóru so at siga allar kommunur í Fřroyum savnađar í SEV, sum nú hevđi til endamáls at ravmagna allar Fřroyar. Máliđ náddu teir í 1970.
Henda bók, sum varđ givin út á 50 ára degnum hjá SEV, viđger ta fřroysku elsřguna frá byrjanini til okkara tíđ.
(Fćst enn)


text:
ARSFRÁGREIÐING: Tá Landsverk mitt í áttatiárunum byrjaði at gera uppmátingar av havbotninum – tað er uppmáting og kortlegging av havdýpinum – varð hetta sett í verk við eini verkætlan, sum í árunum 1985-89 fekk eina játtan á fíggjarlógini til uppmátingar í firðum og sundum. Síðani hevur ikki verið nøkur sertøk játtan til endamálið.
Men av tí at Landsverk staðfesti ein tørv á hesum økinum, varð hildið fast við hesa tænastu, og síðani hevur stovnurin gjørt íløgur í nýggjastu tøknina innan økið.
Eitt av virkisøkjunum hjá Landsverki er havbotnsuppmátingar, sum stovnurin fór undir at gera mitt í áttatiárunum. Sum greitt frá í ársfrágreiðingini 2017-18 hjá Landsverki, sum kom út fyrr í ár, var hetta undir eini serligari verkætlan fyri eitt 4-ára skeið, ið kom á fíggjarlógina, hvørs endamál var at kortleggja dýpdir í firðum og sundum.
Síðani játtanin fór av aftur fíggjarlógini í 1989, hevur ikki verið fíggjarorka til at geva út nýggj og neyvari dýpdarkort av firðum og sundum sum heild, men einans til umbidnar uppgávur og annars eftir tørvi. Talan er tí í stóran mun um at loysa bílagdar uppgávur í havnum, við lendingar og í innsiglingarleiðum.
Árini eftir 1989 varð hetta gjørt við sonevndum einkultstráluekkoloddi, sum varð sett í ein gummibát. Sum fráleið vuksu krøvini til neyvari skrásetingar av havbotninum, og harvið til tøkniligu útgerðina at gera mátingarnar við. Í høvuðsheitum var talan um at gera mátingar í sambandi við havnarútbyggingar.
– Vit fylgdu menningini innan sjóuppmáting, og í 2007 vóru vit klár við nýggjari tøkni. Í hesum sambandi keyptu vit ein AWI-bát úr Runavík og gjørdu hann út við fleirstráluekkoloddi, sigur Anne Marie Berg Norby, ið er uppmátari á Deildini fyri Infrakervi á Landsverki.
Fullur dekningur av havbotninum
Fleirstráluekkoloddið sendir út ljóðbylgjur í eini breiðari ál upp á tvørs, og saman við positiónsútgerð og rørslusensorum til rættingar av teimum skrásettu dýpdardátunum, ber til at fáa hundrað prosents dekning av havbotninum.
– Eftir at vit fingu ta nýggju og víðarimentu útgerðina, fingu fleiri málbólkar eyguni upp fyri øktum møguleikum at útvega sær upplýsingar, sum so gjørdi, at vit fingu nýggj sløg av uppgávum. Eitt nú at gera forkanningar, har káplar og leiðingar skulu leggjast, neyv kort yvir havbotnsyvirflatuna, eins og aðrar uppmátingar. Til dømis gjørdu vit uppmáting av russiska trolaranum, Olshana, sum sakk við Flesjarnar í 2007, vísir Anne Marie Berg Norby á.
Ein partur av uppmátingunum verða latnar GST (Geodatastyrelsen), ið nýtir tær til at dagføra sjókort. Úrslitini av arbeiðinum við uppmátingum og sjókortum verða eisini send Søfartsstyrelsen til at kunngera í sonevndu kunningartænastuni, “Efterretninger for søfarende”.
Anne Marie Berg Norby vísir á, at arbeiðstakarar hava stóra gleði av betraðu góðskuni av uppmátingunum, sum vísa hvørja steinpirru á botni, so uppgávurnar eru bæði fjølbroyttar og spennandi.
Hendan dagin myndamaður okkara var umborð, gjørdu tey uppmátingar í sambandi við útbyggingini av Tórshavnar havn, Skansabryggjuni. Hesar uppmátingar av arbeiðsøkinum verða máldar eina ferð um mánaðin, so neyvt ber til at fylgja útleggingini av gróti.
Gott toymi er gull vert
Tá uppmátingarnar eru gjørdar, verða strikumyndakort og 3D-myndir av skanningum latnar arbeiðstakaranum, ið nýtir tær til eitt nú mongdarútrokningar.
Í sambandi við arbeiðið á bátinum hjá Landsverki, Nísuni, eru altíð tvey fólk umborð til at taka sær av teimum ymsu uppgávunum, sum eru tengdar at uppmátingini.
– Báturin skal setast á sjógv og gerast klárur, útgerðin skal kannast og stillast inn, og so krevur tað ikki minst ein góðan skipara at stýra og manrera bátin undir mátingunum. Hetta soleiðis, at best møguligt úrslit fæst burturúr, sigur Anne Marie Berg Norby og leggur dent á, at eitt gott toymi, sum tey eru, er gull vert.
Skipari á Nísuni er vanliga Ernst Vágsgarð, sum dagliga virkar sum formaður hjá Landsverki í Norðurøkinum.