text:
Ein olmussugenta, sum nevnist Sissal (Cesilia), var á sinni í Skúvoy; hon hevði tilhald hjá einum bónda har; sum eitt vesalavætti lá hon undir kvørnini í spjørrum um næturnar; um dagarnar var hon sett burtur í haga at ansa eftir neytum, at tey skuldu ikki koma í óføri ella detta oman fyri bakka.
Ein dagin, ið hon sat hjá neytum, kom tyngd á hana, og hon sovnaði, sum hon sat, og kom til at liggja fram eftir grúgvu. Í dreymum hoyrdi hon ein siga við seg: ”Tú svevur á gullinum! grava undir rygginum millum báðar tjarnirnar, har skalt tú finna tað, ið teg ger ríka!” Hon vaknaði, fegin um henda góða dreymin; men har var eingin ryggur og eingin tjørn at síggja, og hon hugsaði tí, at dreymurin hevði einki at týða, og tað, hann lovaði henni, kundi hon einki vænta sær av, men hon fór so heim aftur og legði seg í sína legu undir kvørnini, sum hon var von at gera. Annan dagin fer hon aftur burtur í haga í sama stað sum dagin frammanundan; tyngd fellur á hana, hon sovnar fram á, sum hon situr, og hoyrir sama málið siga við seg: ”Tú svevur á gullinum”, o. s, v. Triðja dagin gekst henni á sama máta. Hon undrast mikið á hetta, uggaði seg við, at hesin dreymur tó ikki mundi vera fyri einki, og fór tí at siga eini gamlari konu í bygdini frá øllum, sum tað hevði borist henni til. Kellingin grundaði leingi fyri at týða orðini, ið gentan hevði hoyrt; um langt og leingi segði hon við gentuna, at hon skuldi royna at grava, hvar andlit hennara hevði ligið niður á jørðina: ryggurin, sum var sagt henni í dreyminum, hon skuldi grava undir, mundi vera nasaryggur hennara, og tjarnirnar eyguni; gróv hon har, mundi gullið finnast. Gentan so gjørdi, sum konan hevði sagt, fann tað stóra gullhornið, sum Sigmundur Brestisson hevði átt.
Nú fór hon fegin heim, bar tað til bóndans og sýndi honum, hvat hon hevði funnið, og segði honum frá øllum; bóndin sá, at eydnan mundi fara at fylgja henni, sendi hornið út til kongs við frásøgn um, hvør tað hevði funnið. Tað er sagt, at gullið í tí var so reint, at kongur átti tað ikki betri í øllum ríkinum; hann gav henni virðið fyri hornið í peningum og umframt jørð í Húsavík. Fyri pengarnar keypti hon alla jørðina, ið liggur til Húsavíkar og Skarvanes, og er hon hildin at hava verið ríkasta kona, ið verið hevur í Føroyum.
Stokkahúsini, hon bygdi sær í Húsavík, komu rekandi heil úr Noregi, tilskorin so at tey straks kundu reisast; einki vantaði á uttan ljóarabogin; henda stovan kallaðist “stóra stova», og hon var eitt stórverk.
Grótgarðurin, hon læt gera um kirkjugarðin, stendur enn; veggirnir í hoyløðuni, grundin av neystinum (“skeiðs toftir”), tað steinsetta túnið húsanna millum í bygdini, alt minnir enn um húsfrúnna í Húsavík. Alt tað stóra grótið, her sæst, hevði hon nykin at draga til sín oman úr fjøllum; men umsíðir fórst honum illa: tá ið hann kom fram eftir Takkmýrum við einum stórum steini, slitnaði nykurhalin frá, og sæst merki av honum á steininum, sum liggur har; men nykurin hvarv í “Lítla vatn” og býr har síðani.
Húsfrúgvin var ill kona í hjarta; - tað er søgn, at hon gróv tvær arbeiðskonur livandi í jørð: aðra á Teigi, aðra, sum æt Brynhild, í Brynhildarheyg. Tá ið húskallar komu heim úr haga og bóru hakar á økslum, fingu teir illa mótitøku og lítlan mat, tí tá hugsaði hon, teir høvdu verið latir og lítið gjørt. Men komu teir heim og tóktust vera móðir, drógu hakarnar eftir sær, ella teir vóru vátir, tá ið teir komu av útróðri, var hon bæði blíð og týð og fagnaði teimum væl.
Á Skarvanesi læt hon gera trøð og velta; hon hevði fjós í fleiri støðum oman fyri bøin: í Kvíggjargili og á Brekku; nakrir teigar kallast enn Línteigar, har legði hon lørift út á blik. Hon rúnarbant bøin, so at eingin steinur kemur niður á hann, tó at eingin garður er um hann; um grót verður kastað oman av homrunum, sum hanga beint uppi yvir bønum, verður tað tó liggjandi í teirri brøttu brekkuni og kemur ikki oman.
Son húsfrúnnar kalla summir Ólav seyðamann; sonarsonurin var Einivaldur. Dóttir Eini-valds var Herborg ríka; hon fekk barn við soni Róalds, sum tá var løgmaður og sat á garði sínum í Dali í Sandoy. Hesin sonur Róalds gekk burtur á báti í sugguni við Skarvanes. Tá ið tíðindini um hetta skaðaverk bórust til Róalds, var Herborg stødd har hjá. Hon spurdi tá løgmannin, um barn, sum var í móðurlívi, skuldi taka arv, tó at faðirin var deyður. “Fullan og allan arv”, svaraði Róaldur. Hon sigur tá: “Minnist til tit, ið hava hoyrt”, og fell í óvit, tá hon hetta hevði sagt. Nú fyrst grunaði løgmaðurin, at hon mundi vera við barn við soni hansara, tí ikki vóru tey enn gift.
Hon átti ein son, sum var nevndur Ásbjørn; hann vóks upp hjá abbanum Einivaldi, men teir samdust ikki væl, tí at abbin kundi ikki gloyma, at hann var leysingarbarn. Asbjørn settist niður á Skarvanesi og vann tær tólv merkurnar frá fjalli og til fjøru frá Húsavík.
Ein dagin funnust teir báðir í haganum Einivaldur og Ásbjørn og fóru at deila hvør við annan um mark millum Húsavíkar og Skarvanes; teir bardust leingi saman, og meir enn ár eftir vóru grópurnar sjónligar undir Vestfelli, hvar teir tókust hondum; um langt og leingi stóð hinum gamla til vinningar og so setti hann markið, ið skuldi vera teirra millum.
Ásbjørn gjørdi garð eftir markaskilinum, men hann er tó ikki markið nú. Meðan hann gekk og dró saman grót at garðinum, sá hann ein mann við legg-aldi um lendarnar ganga og draga grót sum hann sjálvur; — hann helt tað fyrst vera huldu-mann, tí at hann kendi hann ikki; men síðani tekti hann, hvør ið var — tað var seg sjálvan hann hevði sæð í hamferð, hann doyði, áðrenn árið gekk út.
V.U. Hammershaimb: ”Færøsk Anthologi I”, 1891


c: text/html

text:
Mánakvøldið 10. februar var ársaðalfundur felagsins á Verkstaðnum Stíggjur í Saltangará. Jastrid Weihe var vald til fundarstjóra, og skipaði fundin eftir lýstu skránni: Formansfrágreiðing, framløga av roknskapi og fíggjarstøðu til góðkenningar, val av nevndarlimum, val av grannskoðara, innkomin mál og til seinast bleiv tosað um ymiskt saman við luttakarunum á fundinum.
Formansfrágreiðingin liggur her
Hendrik Olsen og Anna Gaardlykke stóðu fyri vali og stillaðu bæði upp aftur. Godwin Sunder var eykalimur og stillaði eisini upp aftur. Einki mótvalevni var.
Nevndin skipaði seg á fundi beint eftir aðalfundin. Hendrik Olsen formaður, Anna Gaardlykke næstforkvinna og skrivari, Erla Weihe Johannesen kassameistari, Sonja Reinert Norðgerð og Páll Hammer eru nevndarlimir og Godwin Sunder er eykalimur.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Putlarbeiðið ella dagdvølja
30-12-2015
Dagarnir millum jóla og nýttár, hava vit ikki nógv annað arbeiðið fyri, enn vanligu gongdina í fjósi
Jólakvøða úr Dímun
24-12-2015
Øllum kring oyggjarnar, verður ynskt eini góð og huganlig jól og eitt eydnuberandi nýggjár.
Flokksfelagir úr Skúlanum á Fløtum vitja Dímunar Skúla
30-10-2015
Í Dímun eru vit sera fegin um samstarvið við Skúlan á Fløtum. Hetta samstarv innber at børnini í Dím
Seyðaskinn
Kr. 950,-
Um vøruna:
Sum útgangsstøði royna vit at gagnnýta tilfeingið, ið er á garðinum, sum best. Tí er tað sera hugaligt at vit nú kunnu garva øll skinnini av seyðinum ...
Sí vøru
Postnummar: FO-286
Kommuna: Skúvoy
Kordinatir: 61° 41' 49" Norð,
og 6° 44' 56" Vestur
Búsitandi: 4 vaksin og 4 børn
Stødd: 2.65 km2
Hædd: 395m (Høgoyggj)
Áseyðatal: 450
Markatal: 13
Høvuðsvinna: Seyðahald
"Á Stóra Dímun hava vit seyðin sum álit."


text:
Steintór Rasmussen hevur givið nýggja fløgu út, og ein av sangunum á útgávuni eitur »Lærarin«. Hann snýr seg um lærarar og teirra yrki, og tað eru sjey lærarar kring landið, sum syngja hvør sítt ørindi í sanginum.
Tey, sum umframt Steintór Rasmussen syngja við á sanginum, eru Frits Johannesen, Joanna Johansen, Malan Eyðunsdóttir, Bárður á Lakjuni, Tóra við Keldu og Robert McBirnie.
Nýggj video er gjørd til sangin. Eyðbjørn Jacobsen hevur tikið upp og sett saman.
Her ber til at síggja videolagið til sangin »Lærarin«:
##med2##


text:
BankNordik góðan grundrakstur
Hóast úrslitið er ávirkað av koronakreppuni, vísir roknskapurin hjá BankNordik ein góðan grundrakstur í fyrsta ársfjórðingi. Úrslitið áðrenn niðurskrivingar er 46% hægri enn sama tíðarskeið í fjør. Bankin er væl bjálvaður til at standa ímóti einum búskaparligum bakkasti.
Stór óvissa er um støðuna viðvíkjandi COVID-19, og ein stórur partur av føroyskum vinnulívi er raktur av avleiðingunum av korona-átøkunum. Almennu hjálparpakkarnir koma væl við, men kortini metir BankNordik tørv vera á miðvísari hjálparpakkum, um ávísum vinnum skal vera lív lagað eftir kreppuna. BankNordik hevur eisini sett í verk egin hjálpartiltøk til kundar, ið hava tørv á fíggjarligari hjálp til at koma ígjøgnum avbjóðingarnar, ið koronakreppan hevur við sær. Í tí sambandi hava bæði vinnufyritøkur og privat húsarhald tikið av møguleikanum at útseta lánsgjøld í upp til 6 mð. Bankin væntar at staðfesta tap í kjalarvørrinum á kreppuni og hevur í tí sambandi sett 25 mió. kr. av til niðurskrivingar.
“Hóast talan avgjørt er um eina álvarsama støðu fyri partar av føroyskum vinnulívi, og harvið fyri føroyska samfelagið, eru okkara kundar sum heild væl fyri fíggjarliga og tola eina búskaparliga niðurgongd í eitt tíðarskeið,” sigur Árni Ellefsen, forstjóri í BankNordik.
Fyrsti ársfjórðingur hjá BankNordik gav hall orsakað av teimum avleiðingum, ið heimsfarsóttin hevur við sær. Bankin hevur seinastu tíðina framt ymiskar strategiskar tillagingar, ið hava bøtt um grundraksturin í fyrsta ársfjórðingi, og sum skulu slóða fyri betri úrslitum í komandi tíðum.
BankNordik er væl bjálvaður til at standa ímóti fíggjarligu avleiðingunum av heilsukreppuni. Solvensurin hjá BankNordik er øktur úr 22,3% við árslok 2019 til 23,4% og er sostatt 14%-stig omanfyri lógarkravið. Bankin hevur sum heild ein varnan kredittpolitikk og leggur dent á at spjaða síni útlán á ymiskar vinnugreinar. Hetta gevur bankanum eitt gott grundarlag at klára tær avbjóðingar, ið eru fyri framman.
Roknskapurin í stuttum
- Úrslitið fyri skatt gjørdist -30 mió. kr. samanborið við 65 mió. kr. sama tíðar-skeið í 2019
- Rakstrarúrslitið fyri niðurskrivingar gjørdist 45 mió. kr. samanborið við 31 mió. kr. sama tíðarskeið í 2019
- Niðurskrivingar á útlánum gjørdust netto -24 mió. kr. samanborið við afturfør-dar niðurskrivingar fyri 19 mió. kr. sama tíðarskeið í 2019
- Rakstrarúrslitið gjørdist 22 mió. kr. samanborið við 50 mió. kr. sama tíðarskeið í 2019
- Bankin hevði 10 mia. kr. í útlánum, ið er óbroytt í mun til sama tíðarskeið í 2019
- Innlán bankans lækkaðu úr 14 mia. kr. sama tíðarskeið í 2019 til 12,9 mia. kr.
- Solvensurin hækkaði úr 19,2% sama tíðarskeið í 2019 til 23,4%
- Bankin væntar, at nettoúrslitið fyri 2020 verður 30-80 mió. kr. (70 mió. kr. lægri enn væntað við ársbyrjan)
Nærri upplýsingar
Árni Ellefsen, forstjóri, tel: 230 348


text:
Hjúnaband
Hjúnaband ella hjúnalag er ein samfelagslig sambinding ella løgfrøðilig avtala millum tveir persónar, í summum samfeløgum er tó loyvt einum manni at hava fleiri konur, men í vesturheiminum er hetta ikki loyvt. Fyrr í tíðini var hjúnabandið bert loyvt millum tvey av ymiskum kyni, í Føroyum er tað enn soleiðis, men í nógvum øðrum londum, er tað nú loyvt tveimum av sama kyni antin at giftast ella at ganga saman í skrásett parlag. Í Føroyum er hvørki loyvt. Tvey sum giftast fáa nøkur rættindi og nakrar skyldur mótvegis hjúnafelagnum. Rættindini kunnu t.d. vera at arva hjúnafelagan, tá hesin doyr, hetta er eisini galdandi fyri ávísar pensjónir vm. Skyldur yvirfyri hjúnafelagnum kunnu t.d. vera at uppihalda hjúnafelagnum, um annar vinnur meira pening enn hin. Lógir eru ofta orðaðar alt eftir, um fólk er gift ella ikki. Í summum londum eru lógir nú broyttar, soleiðis at sambúgvandi pør eisini fáa ávisar skyldur og rættindi, sum gift hjún hava. Hetta kann t.d. vera galdandi við peningaligum veitingum frá tí almenna.
Í nógvum mentanum kring heimin er eitt hjúnaband ofta knýtt saman við ymiskum ritualum og hátíðarhaldi.
Í Føroyum kunnu fólk velja at vígast í kirkju ella í øðrum kristiligum ella øðrum átrúnaðarligum samkomum, ella borgarligt. Ein borgarlig vígsla kann t.d. fara fram á einari politistøð ella hjá borgarstjóranum. Størstiparturin av føroyingum giftast í kirkju.


text:
Regin í Toftum suðuri í Vági í Suðuroy var ein rættur yvirgangskroppur, herviligur gandakallur og viðgitin fyri styrki; men ikki var hann sagdur at vera vitugur maður. Hann átti allan Toftahaga (átta merkur í jørð), hálvan Lambhaga og Tórishaga, ið eru næstir Sumbiar bygd (báðir átta merkur), og í Hamrahaga skuldi hann eisini eiga, so at ogn hansara var ein fjórðingur av allari Vágs bygd.
Eina ferð hevði hann verið í Mykinesi og sæð eina kúgv har, sum var eins litað og ein kúgv hansara sjálvs, ið deyð var. Hann fór so einsamallur á einingi í báti aftur til Mykines, legði sína deyðu kúgv upp har, tók hina inn í bátin í staðin og róði so heim aftur. Tá ið hann kom suður fyri Nípubakka (norðan fyri Hvalvík í Suðuroy), fekk hann andstroymi, vestfalsbroddur kom á hann. Hann róði tvær reisur til av øllum alvi, men báturin rak aftur. So fór hann í fikkuna eftir punginum, tók eina trístrenda nál uppúr og rendi gjøgnum nasarnar í øði, so blóðið spruttaði út ígjøgnum. Tá gekk báturin.
Siður var tá í tíðini, at tá ið grasningur var (trætni um hagamark), gingu tveir menn, ein fyri hvønn partin, saman at glímast, og var tað kallað »hólmgonga«. Rættur var tá, at tann, ið vann, setti markið har, sum hann og hansara partur ætlaðu, at tað skuldi vera.
Frásagnir eru um tríggjar glímur, ið Regin hevði um hagamark.
Ein steinur er eysturi í túninum í Toftum, sum søgn gongur um, at tann, ið dettur um hann, kemur ikki skaðaleysur upp aftur. Dráttur var ímillum nesbóndan og toftabóndan um markið. Bæði neyt, seyður og ross gingu úr Neshaganum inn á Toftagarðin. Nesmenn settu ein íslending, sum var hildin at vera sterkur í gandi, til at berjast ímóti Regini, og bardagin stóð heima í Toftatúninum. Regin syfti íslendingin, so ryggur hansara kom tvørtur um hin áðurnevnda steinin og brotnaði. Regin gjørdi tá einsamallur marknagarðin ímillum Nes og Tofta eftir sínum tykki (bróstið Nesmegin, so neytini skuldu ikki sleppa inn á Toftahaga). Sjálvur sat hann og virkaði hosubond, meðan flagtorvurnar, seks og sjey, komu brestandi og løgdu seg á garðin.
Eitt smalt stykki av Botnhaga, húshagin, gongur niður ímillum Gjógvaráfjals og Toftahaga (Botnhagin sjálvur er í erva). Harum stóð trætni millum Regin í Toftum og gjógvarámenn, tí báðir partar kannaðu sær allan húshagan. Gjógvarámenn, sum áttu ogn í Botnhaga, vildu sleppa við markinum í Longutrøðhorn, men Regin vildi hava tað heilt upp í Gjógvarágjógv. Hólmgonga var samrádd, og gjógvarámenn valdu Dánial við Gjógvará, ið eyknevndur var Krókurin, til at berjast ímóti Tofta-Regini. Eyknevnið Krókurin hevði hann av tí, at hann vildi altíð krøkja sær meira til, enn hann átti. Ein garð gjørdi hann, sum vendi bakið ímóti Botnhaga og bróstið ímóti Gjógvaráfjalli, so tað, ið leyp innum av seyði, slapp ikkí út aftur — tað krøkti hann til sín. Nú er garðurin avfallin, men garðslaðið er eftir enn. Hann var bæði stórur og sterkur og hildin at vera vitugur maður. Hólmgongan stóð »uppi á lág« (omanfyri húsini í Smillum), mitt ímillum Gjógvaráfjals og Longutrøðhorns. Regin hevði ta fyrstu syftuna, men hin fell ikki, tí hann var frálíka fótgóður, og tó at Regin hevði hann høgt upp í loft, kom hann standandi niður aftur. So fór við ymsum syftum, ið Regin gjørdi, at hin fell ikki; men av tí, at gjógvarámaðurin hevði minni megin, syfti hann ikki aftur ímóti, uttan ansaði bara sær sjálvum, at hann skuldi ikki falla, og ætlaði á henda hátt at lúgva toftabóndan. Regin, sum hevði varhuga av tí, ilskaðist og segði, at hetta var ikki fyri mark, at hann syfti ongantíð. Gjógvarámaðurin var tá noyddur at gera eina syftu; men í tí sama setti Regin fót fyri hann, so hann fell, og Regin kom omaná. Tá tók gjógvarámaðurin ein knív fram, sum hann hevði goymt uppi á sær, og rendi í lærið á Regini. Av hesum stingi varð Regin so skakkur, at hann sprakk á føtur, brá sær avstað alt í senn og rópaði upp í há, at hin hevði stungið hann; men gjógvarámaðurin helt fram, at hann hevði vunnið, av tí at Regin flýddi undan honum. Teir átta menn, ið hjástaddir vóru sum vitnir, søgdu so, at gjógvarámaðurin hevði vunnið, og markið kom at vera Longutrøðhorn.
Um hetta leitið var eisini nógvur dráttur ímillum sumbingar og vágbingar. Báðir partar valdu tá hvør sín mann til at gera Lopransgarð í felagi. Regin í Toftum, ið var fyri vágbingar, vildi hava hann suður undir Heyggj (Sumbiarmegin), men Regin í Hørg, eyknevndur »Sumbiarkleyvin«, vildi hava hann upp í Eiðishamar (Vágsmegin). Teir sameintust so um, at hvør skuldi gera frá sínum enda: Regin í Toftum eystara endan og Regin í Hørg hin vestara, og so møtast á miðjuni. Garðurin kom tí at ganga uppá skák báðumegin frá, ymsar vegir snúaður, krókaður og skinklaður, og so stendur hann enn. Men enn var stríðið ikki endað, tí báðir partar vildu ognast Lopranshólm vestan fyri Lopranseiði, har sum markaskjalið var ímillum báðar bygdirnar. Avrátt varð tá, at hólmgonga skuldi enda stríðið. Vágbingar sendu Tofta-Regin, sumbingar Regin í Hørg (»Sumbiarkleyvin«), ið tá var høvuðsmaður í Sumba. Hann átti alla Blæðingina (fjúrtan merkur) og helvtina av vestara Lopra, sekstan merkur til saman og fjórðingurin av Sumbiar bygd. Stórur og stimburmikil maður var hann. Tofta-Regin gav seg treyður til, tí gjógvarámaðurin hevði loypt ekka á hann, tá ið hann stakk hann. Men av tí, at Dánial við Gjógvará var deyður hálvt ár eftir tað, at hann hevði havt hólmgonguna við Regin (gandaður, hildu fólk, av honum, ið so vildi hevna seg fyri stingin), so var eingin eftir í Vági uttan Regin, ið tordi at meta mátt sín ímóti Sumbiarkleyvini. Vágbingar lovaðu honum fjórðing av hólminum og eggjaðu hann so til hólmgonguna. Dagin eftir jóansøku gingu báðir saman at glímast í Lopransdali; men áðrenn teir vóru áfastir, var eftir bøn Tofta-Regins Regin í Hørg rannsakaður, um hann hevði knív ella annað drepandi vápn uppi á sær. Fýra sumbingar og fýra vágbingar vóru hjástaddir sum vitni. Leingi bardust teir, tí báðir vóru nakað javnir bæði til styrki og til fótfimleika. Aðrahvørja syftu átti hvør teirra. Sólin var gingin um eina hálva økt, og enn ivaðust menn í, hvør ið mundi fara at vera við yvirlutan. So gjørdi Sumbiarkleyvin eina syftu, men tað var alt í senn, at hin syfti aftur ímóti og maktaði syftuna. Sumbiarkleyvin fór øvigur um eina túgvu og Tofta-Regin omaná. Ikki vildi hin fyrri tó fallast á, at hann var løgliga vunnin, tí — segði hann — sjónin gekk frá honum, í tí at hann syfti, og tað var av gandi Tofta-Regins; men Tofta-Regin segði, at tað kom bert av tí, at mátturin bilaði honum; hann var útlúgvaður — tí fell hann. So varð hólmurin dømdur vágbingum til. Men so pøstur var Regin av hesum bardaga, at hann gjørdi hilniseið uppá, at hann skuldi ikki nema mann aftur uttan eingjargarðin. So skarpt hevði hann fingið.
Stutt eftir hetta kom ein biddaraflokkur til Tofta. Teir bóðu Regin um olmussu og hildu seg eiga hana heimila, av tí at teir høvdu heitt á halga verjara teirra í himli og biðið um sigur fyri hann, og gingið hevði eftir bøn teirra. Men Regin, sum var neyvur og tað við lít, illbrýnskaðist við og svór, at hvørki hevði hann givið ella vildi nakrantíð geva olmussu. Tá segði ein av biddarunum, at tann, sum ráddi fyri øllum, hevði vald á tí, um hann vildi, at gera hann so fátækan onkuntíð, at hann vildi vera fegin at tiggja olmussu. Tá var Regin reint í fluktini og legði dýrt við, at hann skuldi hvørki geva ella tiggja olmussu á sínari ævi; ella skuldi hann eita orðloysingur og meinsvorin.
Regin í Hørg átti ein son, sum æt Jenis og búði í Laðangarði. Trý ár eftir tað, at faðirin hevði ligið undir í hólmgonguni, hevði hann gift seg. Ólíkur var hann pápanum í skapi, hevði ikki góða muru og var út av lagi hevnisamur. Hann stundaði tí nógv á at hevna tap faðir síns uppá Tofta-Regin. Tá ið hann frætti um biddararnar og heitstreingi Regins, hugsaði hann, at nú skuldi hann sæta honum.
Ein dagin um heystið høvdu sumbingar verið á fjalli at taka skurð, og Jenis hevði fingið nógvan seyð. Hann orðaði tá við húskallar sínar og segði, at tann av teimum, sum vildi taka ein av geldseyðunum, ið lógu á roykstovugólvinum, fara við honum sama kvøld til Tofta-Regins og bera tey boð, at hetta var olmussa frá Jenisi í Laðangarði, skuldi fáa í løn fyri hesa gerð tann besta geldseyð, á gólvinum lá, og har afturat vinskap sín. Tá stóð ein av húskøllunum, ið nakað gjøðin var, fram og segði, at um húsbóndin vildi læna honum hest sín, skuldi hann hætta á tað váðaverkið. Jenis eftirlíkaði honum og læt hann fáa hestin. Hesin hestur var so einstaka góður og hartil so væl vandur, at Jenis kundi, tá ið hann sat á bakinum á honum, taka hvat seyð hann vildi, um tað so var tann versti vargaseyður; hesturin tók seyðin og helt honum ímillum frambeinini, til Jenis var farin av baki og hevði fingið í hann. Tað var seint á kvøldi, tá ið húskallurin kom til Tofta. Hann bindur hestin vestan fyri húsini, ”vesturi á Fløtti”, og fer so inn við geldseyðinum á baki. Liðið er um nátturðamála og komið at niðurfaringartíð. Regin hevur etið náttturð og latið seg úr hosum og brókum. Hann situr nú í berari stúku á eldbríkini og gleivar uppi yvir eldinum við fótunum á grúgvusteininum til at verma seg. Sumbingurin kemur inn fyri gáttina, blakar seyðin á roykstovugólvið og sigur: ”Húsbóndi mín, hin navngitni Jenis í Laðangarði, hevur frætt, at tú, Regin, hevur strongt tað heiti ikki at geva ella taka olmussu; til tess at tú nú kanst vera bæði orðloysingur og meinsvorin, sendir hann tær henda geldseyðin í olmussu.” Sumbingurin brá sær við, tá ið hann hevði sagt hetta, og var úti av durunum alt fyri eitt og uppi á hestinum. Regini var dátt við í fyrsta bragðinum; hann sat sum í ørviti eina pinkulítla løtu. So leyp hann upp, skræddi seg í brøkurnar og sprakk á dyr algoystur eftir sumbinginum, sum tá var komin mitt ímillum Toftahúsini og Hvanndalshúsini. Birgur var hin gamli enn og fótfimur, tó at hann var væl við aldur, og slík var bræðin á honum, at hann leyp hestin aftur. Vestur um bygdina fóru teir, eftir sandinum - tá var skamt ímillum teirra - og tá ið hesturin skuldi leypa um Ósagarð, sum tá var bøgarðurin í Vági, var Regin so nær, at hann treiv um halafaksið á honum. Hesturin leyp, men Regin setti báðar føtur í spenni ímóti garðinum og strongdi á so fast, at hann sleit faksið útúr og datt øvigur aftur við tí í hondini. Hesturin stoyttist eftir høvdinum út um garðin, og húskallurin rendist beint framav. Í somu stund mintist Regin á eiðin, ið hann hevði svorið, og rópaði eftir honum: ”Bannaður verði tú, illgerðarmaður! Ikki skuldi tú borið boð í býggj, hevði eg ikki svorið hilniseið ikki at nema mann aftur uttan eingjargarðin.”
Tá ið Regin kom heim aftur í Toftir, var hann so alrasin og ovursintur, at hann bangaði geldseyðin, morðaði hann sundur og tveitti hann út fyri dyr. Síðan dró hann hýr á seg og gekk og hímaðist, legðist so av lungnasótt og beið ikki bót. Hann doyði á pætursmessu; summi søgdu, at hann varð sjúkur av tí, at hann iðraði seg so ógvuliga um tær neisur, ið honum vóru vunnar; men summi søgdu, at tað kom bert av tí, at hann hevði runnið ov hart. Og her endar søgan um Regin í Toftum.
Jakob Jakobsen: ”Færøske folkesagn og æventyr”, 1898-1901
Sagnirnar eru her endurgivnar við Hammershaimbs stavseting eftir útgávuni:
Jakob Jakobsen: "Sagnir og ævintýr" , fororð eftir Mariu Mikkelsen, 1. útg. 1925, 2. útg. 1984-85.


text:
Fjølmiðlar
Almannaverkið leggur dent á opinleika og gjøgnumskygni í sínum virki. Eitt av raðfestu málum Almannaverksins er at vera ein opin stovnur, sum ger tað einfalt fyri borgararnar. Harafturat hava starvsfólk og leiðsla í Almannaverkinum valt gjøgnumskygni sum eitt av virðisorðum stovnsins.
Fjølmiðlarnir virka sum fólksins umboð, og Almannaverkið svarar fyrispurningum frá fjølmiðlunum so skjótt og greitt, sum til ber.
Allir fyrispurningar frá fjølmiðlunum verða viðgjørdir og beindir til rætta viðkomandi, sum hevur ta vitan, fjølmiðilin sóknast eftir. Umbønir um alment innlit verða á sama hátt skrásettar, viðgjørdar og beindar til rætta viðkomandi skjótast gjørligt.
Tá fjølmiðlar hava tørv á almennum viðmerkingum frá Almannaverkinum, verður fyrispurningurin í fyrstu atløgu beindur til Edvard Heen, stjóra.
Edvard hevur telefon 210503


text:
Marianna Debes Dahl
Marianna Debes Dahl er føroyskur rithøvundur fødd í 1947 í Vestmanna.
Hon hevur útbúgving sum lærari, men hevur starvast sum rithøvundur burturav nú í nøkur ár.
Hon hevur verið aktiv á vinstravonginum og skrivaði í kommunistiska blaðið Fríu Føroyar frá 1983 til 1993.
Hon hevur umframt at skriva bøkur eisini framleitt ein hóp av sendingum til Útvarp Føroya.
Fyrsta bók hennara var Burtur á heiði, ein barnabók, ið vann fyrstu virðisløn í kapping um at skriva barnabók.
Útgávur:
1996 Burtur á heiði
1997 Úti á leysum oyggjum
2001 Flosi fer í føðingardag
Umrøður:
Malan Johannessen: Sm´abarnabøkur frá Fonnum. Br´a 9/10-1986
Malan Marnersdóttir (red): Vinalagið, náttúran og samfelagið, 1994
Elisabeth Møller Jensen (red): Nordisk kvindelitteraturhistorie, 1993-98
Aref T. Olsen: Alt er ein ferð. Føringurin 29. januar 1998
Malan Johannesen: Faðirmorð við einum orði. Oyggjaskeggi 1998/4
Heiður:
Barnabókavirðisløn Tórshavnar Býráðs 1978


text:
Eftir at hava flutt tiltakið aftur og fram millum ymisk tíðspunktir, er tað nú greitt, at árliga innandurakappingin, Bassa Cup verður hildin 18. februar í høllini í Trongisvági. Nakrar ferðir hava vit verið noydd at flyta tiltakið, orsakað av samanrenningum við aðrar ítróttargreinar, men nú er tíðspunktið sett endaliga.
Kappast verður í hesum aldursbólkum
U8, U10, U12, U14, U16 og U19
Leikreglur:
Barn, sum til dømis skal luttaka í bólkinum U8, má ikki hava fylt 8 ár áðrenn 1. januar 2012.
Liðini í bólkunum U8, U10 og U12 spæla við 5 leikarum + einum eyka.
Liðini í bólkunum U14, U16 og U19 spæla við 4 leikarum + 2 eyka.
Tilmeldingarfreistin er 10. februar, og tað ger man við at ringja á tlf 282060 ella á 221078.
Kostnaðurin er kr. 300 fyri hvørt lið.
Bassa Cup 2012 verður stuðlað av Eik Banka
Tvøroyrar Bóltfelag


text:
Leygardagin klokkan 11.00 ljóðar startskotið fyri fjórða umfari í TF Vetrarkappingini. Tað verður Frælsi, sum verður vertur, og tey hava kappingina í Sørvági á somu rutu sum í fjør.
Byrjað verður við kirkjuna í Sørvági og runnið verður næstan til munnan við Gásadalstunnilin at venda, og so sama veg heimaftur. Bæði á veg út og heim verður runnið omanfyri Bíggjar bygd. Gentur og dreingir byrja samstundis, men venda við 1,5 km. Teirra teinur er sostatt 3 km.
Runnið verður í hesum bólkum:
Gentur og dreingir (f. 2000 – 2004)
Kvinnu- og mansunglingar (f. 1995 -1999)
Opin bólkur kvinnur og menn (f. – 1999)
Veteranar kvinnur og menn (f. 1961 – 1970)
Superveteranar kvinnur og menn (f. – 1960)
Førarafeltið í “rekkjurenning” í 2013. Vit kunnu vænta øðrvísi og betri veður leygardagin (mynd: Jens Kristian Vang)
Í fjør var av fagrasta vetrarveðri, men vit vóru kortini noydd at útseta startin tveir tímar, meðan vit bíðaðu eftir, at saltið skuldi eta glerstoyddu koyribreytina, har rennast skuldi. Og í 2013 var av fúlasta veðri, og tá bleiv talan fyri tað mesta um “rekkjurenning” til Bíggjar og so flúgvararenning heimaftur.
Men leygardagin lovar hann turt, sól og eitt lítið lot av norði. So vit kunnu vænta ein fantastiska vakran túr vestur til Bíggjar, og Frælsi gleðir seg til at bjóða øllum vælkomnum vestur.
Møtt verður í skúlanum, har startnummur verða latin frá klokkan 10.00. Tað ber eisini til at skifta og fara í brúsu í skúlanum. Eftir renningina bjóðar Frælsi suppu og ein kaffimunn.


text: Tað kom fyri viðhvørt at vit høvdu grind og spik til døgverða tá eg var barn í sekstiárunum. Hendingaferð, tí heima hjá okkum var eingin sum fór í grind. So helst hava vit allan mín barndóm hildið okkum væl niðanfyri tær tilmælingar, sum heilsumyndugleikarnir komu við eftir at kanningar av heilum árgangum av føroyskum børnum vístu, at samband er millum nøgdina av kyksilvuri í mammuni og hvussu væl fyri børnini eru. Eitt øvut samband, har nógv kyksilvur í nalvastronginum merkir vanda fyri at barnið ikki er líka væl fyri sum tá lítil kyksilvur er. Tá eg gekk í studentaskúla át eg døgverða á skúlanum, og nú fekk eg grind og […]


text:
Sjórænarar
Sjórænarar eru menn, ið ræna á sjónum ella frá skipum, sum leggja at á støðum, sum hava ilt við at verja seg, og so ræna teir tað, sum hevur nakað av virði. Bæði fyrr og nú hava sjórænarar eisini rænt fólk, eisini í Føroyum. Summarið 1629 rændu tvey turkisk sjórænaraskip í Hvalba. 6 fólk vórðu dripin og fleiri enn 30 kvinnur og børn vórðu burturflutt. Tey burturfluttu komu ongantíð heim aftur til Føroya.[1]
Fyrr í tíðini herjaðu sjórænarar allastaðni, men mest í Karibiahavi, í Indiahavi og aðrastaðni í Asia og fram við landi í Afrika. Flestøll hava lisið um sjórænarar. Hetta eru ógvisligir jassar við klaffa fyri eyganum og við træbeini. Í veruleikanum vóru teir rætt og slætt ránsmenn, sum lupu á friðarlig handilsskip. Tað fyrsta, vit vita um sjórænarar, er fyri 4000 árum síðan, tá ið handilsskip í Miðjarðarhavi stundum vórðu tikin. Mest gjørdu teir um seg umleið 1500 til 1850. Tiltiknasti av øllum sjórænarum var Henry Morgan (1635-1688). Á óvitaárum var hann seldur trælur á Barbados í Karibia. Tilkomin var hann á mangari ránsferð, og sjórænararnir valdu hann flotaovastin sín. Í 1674 setti onglendingakongur hann til varalandshøvding á Jamaika. Kaparar vóru sjórænarar, sum í krígstíð fingu alment loyvi (kaparabræv) at ræna handilsskip hjá fíggindanum. Enn eru sjórænarar í Suðurkinahavi og í Somalia. Teir taka m.a. bátar við flóttafólkum úr Vjetnam.[2] Sjórænarar úr Somalia taka fólk sum gíslar og vilja síðan ikki lata tey leys aftur uttan so at teir fáa eitt sera stórt loysunargjarld afturfyri. Hetta er ein stórur trupulleiki m.a. fyri donsk farmaskip. Skip eru onkuntíð hildin aftur at sjórænarum í meira enn eitt ár.[3]
Gomlu sjórænaraskipini vóru smá, sigldu væl og vóru løtt at stýra. Tey flutu høgt á vatninum, so at tey kundu sigla undan inn á grunt vatn, vórðu tey jagstrað, og flestu teirra høvdu so nógvar kanónir, sum til bar at hava. Summar kanónirnar vóru stórar og brúktu stórar metalkúlur. Aðrar vóru minni og kundu snarast á umsar vegir; tey brúktu blýkúlur. Í bókum og á filmum taka sjórænarar ofta stórt ríkidømi, sum teir sigla til óbygdar oyggjar og grava niður. At finna tað aftur, tekna teir skattakort. Gjaldoyrað, sjórænarar brúktu, var sponsk gullmynt, rópt dublón. Rændu teir gull, smeltaðu teir tað upp aftur til dublónir. Ein dublón var verd átta spanskar eskudo.
Ein tann herviligasti sjórænarin, vit vita um, var onglendingurin Edward Teach, sum varð eyknevndur Svartskeggi. Tað besta, hann fekk at drekka, skuldi vera romm við krúti í. Í bardaga var hann øgiligur: hann bar seks skammbyrsur og flættaði fjús í hárið og festi eld í. Hann doyði umborð á enskum herskipi í 1718.


text:
Fredrik Reinfeldt
John Fredrik Reinfeldt (føddur 4. august 1965 í Österhaninge) er ein svenskur politikari, sum síðan 2003 hevur verið floksformaður fyri Moderaterna og síðan 6. oktober 2006 hevur verið forsætisráðharri Svøríkis.
Sum floksleiðari endurnýggjaði hann flokkin við átakinum De nya Moderaterna 2005, og var ein av teimum, ið stóð fyri borgarliga samstavinum Allians för Sverige 2004. Á ríkisdagsvalinum 2010 fingu Moderatarnir yvir 30% av atkvøðunum, og stjórnin gav Reinfeldt enn eitt stjórnarskeið. Næst eftir E. G. Boström er hann tann ikki-sosialdemokratiski forsætisráðharrin, ið hevur sitið longst við valdinum út í eitt í Svøríki.


text:
- This event has passed.
Jólasvimjikappingin 2018
28. november 2018 kl 17:00 - 19:00
Árliga jólasvimjikappingin hjá Parasport verður mikudagin 28. november kl 17 í svímjihøllini í Gundadali.
Tey ið ynskja at luttaka skulu melda til við tilmeldingarblaðnum í seinasta lagi mánadagin 26. nov.
Luttakararnir verða bólkaðir eftir svimjiførleika.
Nr. 1, 2 og 3 fáa heiðursmerki.
Kappingin er ókeypis og øll eru hjartaliga vælkomin at luttaka.
Leinka til tilmeldingarblaðið, og meir kunning er at finna her.


text:
Tak yvir høvdið til teg og tíni
Eg havi gjørt av at stilla upp til býráðsvalið, tí eg eri sera góð við Havnina og vil fegin vera við til at loysa tey mongu týðandi mál, ið liggja á láni. Mál, sum hava stóran týdning fyri trivnaðin og gerandisdagin hjá borgaranum.
Fyrst og fremst skal øll orka setast inn fyri at basa íbúðartrotinum. Tað er ein grundleggjandi mannarættur at seta føtur undir egið borð og hava gott og trygt tak yvir høvdið til teg og tíni. Hendan rætt er tað ein rúgva av fólki í Havn í dag, sum ikki hava. Mong, mong fólk eru í stórari neyð, tí teimum tørva eitt stað at búgva. Hetta kunnu vit ikki liva við og hesa uppgávu skal ein so stór og sterk kommuna kunna loysa.
Eitt annað hjartamál er, at vinnulívið í Tórshavnar Kommunu skal vera sterkt og fjøltáttað. Vestara Bryggja skal framhaldandi vera miðdepil fyri sjóvinnu og maritimar tænastur og ferðavinnan skal skipast betur, so hon kann skapa fleiri inntøkur. Sum høvuðsstaður skal Havnin vera miðdepil fyri listarligum og kreativum virksemi og einum sterkum íverksetaraumhvørvi.
Eldraøkið skal takast í tí álvara, hendan stóra uppgáva krevur. Kommunan skal orða ein eldrapolitikk, har vit seta mál fyri góðskuni og innihaldinum í gerandisdegnum hjá okkara eldri borgarum. Og málini skulu fylgjast við at syrgja fyri at nóg nógvar heitar hendur og hjørtu fylgja við. Serfrøðin hjá sjúkrarøktarum og – frøðingum og ergo- og fysioterapeutum skal gagnnýtast betur – og hví ikki fáa pedagogar inn at skapa innihald í ein ofta langan gerandisdag?
Um vit fara í tær positivu og ókritisku brillurnar, er nógv at gleðast um. Nógv er gjørt fyri trivnaðin, ítróttar- og mentanartiltøkini blóma, býarrúm eru skapt, matstovur og kaffihús á hvørjum horni og alt hetta gleðist eg eins nógv og øll onnur um.
Men vit skulu minnast til at tíðirnar hava verið avbera góðar og tað fløðir í øllum kassum, – so tað hevur verið lætt at vera gávumildur og tað er heldur ikki blivið spart uppá tey stuttskygdu og populistisku tiltøkini. Tað sum mest sker í eyguni eru øru húsakeypini og havnaútbyggingin. Stórir bygningar eru keyptir og umvældir fyri 100 tals milliónir og standa sum tóm og dýr tekin um politikk, ið er merktur av handahógvi og stuttskygni. Og avgerðirnar, ið eru tiknar ísv havnaútbyggingina, eru grundaðar á stórar ivar og vánaliga fyrireiking. Pent sagt. Og borgarin hevur verið illa hoyrdur og stak illa kunnaður um hesa størstu íløgu kommununar.
Tí haldi eg at tað týdningarmesta er, at fáa skilagóða stýring aftur í Tórshavnar Kommunu. Saman við Tjóðveldi vil eg vera garantur fyri at tingini verða gjørd ordiligt.
Saman við 16 øðrum góðum fólki á tjóðveldislistanum, gleði eg meg at lurta og tosa við borgarar í kommununi, so vit vita hvat liggur fólki á hjarta. Og vónandi fara tit at geva okkum tað álit at sleppa at stjórna kommununi komandi fýra árini.
Gunvør Balle
valevni Tjóðveldis til býráðið


text:
Sálomonoyggjarnar
Sálomonoyggjarnar eru oyggjabólkur í Oseania í Kyrrahavinum, eystan fyri Papua Ný Guinea og í ein útnyrðing úr Vanuatu. Miðallívsævin í landinum er 73,69 ár.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Fólkið á Sálomonsoyggjum livdi í samfeløgum og vóru saman um alt. Tey vildu ikki vita av fremmandafólki, sum tey hildu hava ilt í kvittanum.
Oyggjabólkurin varð 2. apríl 2007 raktur av stórari flóðaldu, sum stóðst av einum jarðskjálvta, ið vísti 8,2 á Richterstiganum.
Jarðskjálvti[rætta | rætta wikitekst]
Sálomonoyggjarnar eru í einum sera virknum jarðskjálvtaøki. Ein jarðskjálvti við Sálomonoyggjarnar 1. apríl í 2007 var so harður, at ávaringarstøðirnar í økinum settu í gongd eina tsunamiávaring fyri stórar partar av útsynningsøkinum í Kyrrahavinum, Sálomonoyggjarnar, Papua Ný Guinea, Avstralia og Nýsæland. Jarðskjálvtin varð máldur at vera 8,2 á Richterstiganum.
Jarðskjálvtin elvdi til eina tsunamialdu, sum skolaði inn yvir fleiri av Sálomonoyggjunum og Papua Ný Guinea. Fólk á staðnum boðaðu frá, at aldan var fleiri metrar høg summa staðni. Ávaringar um tsunami vóru sendar út fáar minuttir eftir hendingina, men tsunamialdan skolaði inn yvir Sálomonoyggjarnar so skjótt, at tey nærmastu fólkini náddu ikki at fáa hesar ávaringar. Tey kendu ristingarnar frá jarðskjálvtanum og megnaðu at bjarga lívinum við at flýggja niðan í brekkurnar.
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Sálomonoyggjarnar eru limir í ST, WTO og The Commonwealth.
Landalæra[rætta | rætta wikitekst]
Landslutir[rætta | rætta wikitekst]
Sálomonoyggjarnar eru býttar upp í níggju landslutir og eitt høvuðsstaðarøki:
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Portal.fo - Salomonoyggjarnar stóran tørv á hjálp
- Salomonøerne - Wikipedia (danskt)
- Salomonøerne var forberedt på katastrofe - Dansk Røde Kors
- Mange ofre stadig uden nødhjælp efter flodbølge - Politiken.dk
Avstralásia : Avstralia · Norfolksoyggj · Jólaoyggj · Kokosoyggjar
Melanesia : Fidjioyggjar · Papua Nýguinea · Nýkaledónia · Sálomonsoyggjar · Vanuatu
Mikronesia : Guam · Kiribati · Marshalloyggjar · Norðaru Marianaoyggjar · Mikronesiasamveldið · Nauru · Palau
Polynesia : Amerikanska Sámoa · Cooksoyggjar · Franska Polynesia · Hawai'i · Nýsæland · Niue · Pitcairnoyggj · Sámoa · Tokelau · Tonga · Tuvalu · Wallis- og Futunaoyggjar


text:
Søkt verður eftir:
- 1 námsfrøðingi á 40 tímar um vikuna á barnagarsstovu at byrja 10. august 2020.
- 2 námsfrøðingar á 35 tímar um vikuna í vøggustovu at byrja 10. august.2020.
Hvørji eru vit:
- Barnalund, er ein samansjóðaður dagstovnur ætlaður 60 børnum í aldrinum 0-6 ár. Stovnurin er skipaður í tvey hús, - við einari vøggustovu og einari barnagarðstovu í hvørjum húsi. Ein felagsgongd/-høll, við fjølbroyttum virksemismøguleikum, bindur húsini saman. Uttanumøkið hjá stovninum er stórt og endurspeglar í stóran mun uppruna lendið og bjóðar inn til ymiskar avbjóðingar.
Vit sóknast eftir starvsfólki:
- ið hevur umsorgan fyri børnunum.
- ið bæði kann arbeiða sjálvstøðugt og í toymi.
- ið er týðilig í samskifti og leggur dent á gott samstarv.
- ið hevur arbeiðsroyndir, sum kunnu nýtast í dagliga arbeiðinum.
- ið er eldhuga og konstruktivt.
- ið sær møguleikar fram um mørk.
Vit kunnu bjóða tær:
- Áhugavert og avbjóðandi starv.
- fjølbroyttar arbeiðsuppgávur.
- eitt starv, har tú kanst nýta tínar dygdir, hava ávirkan og samstundis menna teg sjálvan.
- sernámsfrøðiliga ráðgeving.
Setanartreytir:
Løn eftir sáttmála millum Føroya pedagogfelag og Kommunala Arbeiðsgevarafelagið.
Um námsfrøðingar ikki søkja størvini, kann hjálparfólk verða sett í tíðaravmarkað starv.
Nærri fæst at vita um stovnin og um størvini við at venda sær til leiðaran í Barnalund
Leilu H. Hansen á tlf. 238031.
Umsókn saman við prógvi og møguligum viðmæli/-um, skal sendast til býráðsskrivstovuna: Ennivegur 38, 530 Fuglafjørður ella umvegis teldupost á info@fuglafjordur.fo, í seinasta lagi mánadagin 15. juni 2020 kl. 12.00.
Fuglafjarðar kommuna
Ennivegur 38, 530 Fuglafjørður
info@fuglafjordur.fo


text:
Illinois
Staturin Illinois (alment enskt heiti: State of Illinois) er stakríki í Sambandsríkinum Amerika við umleið 12,8 mió. íbúgvum. Í norðri hevur Illinois mark við Wisconsin, í suðuri við Kentucky, í eystri við Indiana og í vestri við Iowa og Missouri. Springfield er høvuðsstaðurin, og størsti býurin er Chicago. Í desember 1818 bleiv Illinois stakríki í USA.
Fjørutiundi forsetin, Ronald Reagan (1911-2004), Republikanski Flokkurin, var føddur í Illinois.
Eyknevni er Graslendisstaturin (enskt: The Prairie State).
SøgaEdit
IndiánarnirEdit
Í Illinois vórðu í 1200-1400 bygdir stórir býir og andaligir miðdeplar fram við Mississippiá. Tann týdningarmesti varð bygdur í Cahokia í St. Clair County. Tað, sum eyðkendi búsetningarnar fram við Mississippiá í Suðurillinois, var allir ferhyrntu heyggjarnir, ið vóru flatir omaná og vórðu seinni brúktir sum grundir undir templum og húsum hjá tignarligum monnum. Heyggjarnir stóðu á víðum, innigirdum vøllum ella fram við breiðum vegum. Fjølbygdasta búsetingin var Cahokia í Suðurillinois, har fleiri enn 100 heyggjar vóru. Moldin til heyggjarnar varð borin í kurvum. Gággur og aðrar skeljar vórðu brotnar og eltar upp í leirin, so at hann skuldi verða sterkari.
Samfelagsskipanina í Cahokia vita vit einki um, men helst var tað høvdingadømi, og fólkið dýrkaði høvdingarnar sum gudar. Grivnar eru út nakrar prýðiligar høvdingagravir: ein høvdingur fekk 20.000 perlur við sær í grøvina, og líkini uttan um hann vísa, at alt húskið og tænararnir vórðu grivin við honum.
Flestu fólk í Suðurillinois vóru bøndur. Tey búðu í leirklíndum húsum av flættaðum greinum, sum stóðu uttan um heyggjarnar og í bygdum fram við ánni, har fruktabesta jørðin var. Bøndurnir dyrkaðu mais, bønir og grasker - moldin varð loyst við hakkara. Bøndur veiddu eisini hjørt við ørv og boga.
Við hvørt hús varð djúpt hol grivið í jørðina, har ið meginparturin av matinum varð goymdur. Grøðin, sum leyp, varð borin inn í býin og skift ímillum embætisfólk og handverkarar, ella hon varð latin fremmandum handilsmonnum í býti við mariuglas, kopar og skeljar. Hvørt húski gjørdi sær búnyttur og amboð til egna nýtslu og at selja.
MyndirEdit
Henda pipan er úr Cahokia, Illinois.
Størsti heyggjurin var Monks Mound (omanfyri), stíviliga 30 m. høgur.
Størstu býirEdit
Teir 10 størstu býirnir í Illinois eftir íbúgvatali vóru í 2018 hesir:[1]
- Chicago – 2 705 994
- Aurora – 199 602
- Naperville – 148 304
- Joliet – 148 099
- Rockford – 146 526
- Springfield – 114 694
- Elgin – 111 683
- Peoria – 111 388
- Champaign – 88 029
- Waukegan – 86 792
Sí eisiniEdit
Ávísingar úteftirEdit
- Heimasíða hjá stjórnini: illinois.gov
- Illinois, wikivoyage (á enskum)
Coordinates: 40°2′34.8″N 89°0′46.8″W / 40.043000°N 89.013000°W
KeldurEdit
- ↑ City and Town Population Totals: 2010-2019 - Illinois, citypopulation.de


text:
“SEV hevur ongantíð fyrr kært eitt vindútboð, men fyri at verja elskipanina, síggja vit í hesum førinum ikki annan møguleika enn at leggja málið fyri Vinnukærunevndina”, sigur nevndarformaðurin.
Orsøkin til kæruna er í stuttum, at skeiva staðsetingin og skeiva ‘teimingin’ við hesum vindútboðnum hava við sær, at elveitingin verður ótryggari.
Stutt sagt, eru vansarnir, at:
Eftir fleiri ferðir at hava gjørt vart við vansarnar við hesum vindútboðnum, og uttan úrslit at hava mælt Umhvørvisstovuni til at taka vindútboðið aftur, hevur SEV avgjørt at kæra avgerðina hjá Umhvørvisstovuni til Vinnukærunevndina.
“SEV hevur ábyrgdina av góðskuni og trygdini í elveitingini til føroyska samfelagið, og Umhvørvisstovan hevur við avgerð síni sett trygd og góðsku til viks, hóast tey eiga at vita betur. Tí kenna vit okkum tíverri noydd til at kæra”, sigur Kári Johansen, nevndarformaður í SEV.
Framferðin hjá Umhvørvisstovuni í hesum málinum er ikki í samsvari við elveitingarlógina; m.a. er lógarásetta ráðføringin við SEV ikki framd, og harumframt er kapping munandi avmarkað við einum slíkum útboði, har ongin annar sleppur framat økinum í Hoyvíkshagnum.


text:
Vegna vánaligt veður nýggjársaftan, bleiv árliga nýggjárshaldið á Toftum útsett.
Nýggjárshaldið verður ístaðin leygarkvøldið, 4. jan., kl 16.00. Eins og í fjør, skipar B68 fyri nýggjárshaldinum norðan fyri Bilverkstaðið við Rætt. Nýggjársbálið og fýrverkið verður norðanfyri Saltsøluna.
Skráin:
kl. 16.00 B68 bjóðar heitt kakao og bollar við Bilverkstaðið við Rætt – norðureftir.
kl. 16.30 Nýggjársrøða, sum Jaspur Langgaard heldur.
kl. 16.45 Verður skotið við fýrverki og bálið tendrað.
Vegna fyrireikarnar
Tofta Ítróttarfelag


text:
Góðir møguleikar at brúka føroysk og donsk cpr-nummur
7. november 2018
Bárður Nielsen hevur fingið svar frá Ríkisumboðnum um danskt cpr-nummar til føroyingar, sum ískoyti til føroyska p-talið, eitt nú í sambandi við sjúkraviðgerð á donskum sjúkrahúsum og atgongd til at avgreiða pensjóns- og skattaviðurskifti v.m.
Svarið staðfestir, at ongar forðingar eru fyri at brúka og samkoyra føroysk og donsk cpr-nummur. Spurningurin er nú meira um politiski viljin er til staðar at gera nakað ítøkiligt við hetta málið, so føroyingar fáa lættari atgongd til at útvega sær danskt cpr-nummar.
Í svarinum verður víst á, at føroyingar vanliga fáa eitt sokallað administrativt cpr-nummar í sambandi við skatting, sjúkraviðgerð, lestur o.a. Tað eru ikki nakrar tekniskar forðingar fyri at tilluta administrativ persónnummur til persónar, sum ikki eru bústaðarskrásettir í Danmark, og at hetta kann útveitast til ein myndugleika í Føroyum.
Spurningurin er nú meira um politiskan vilja í Føroyum at geva møguleikan til øll at fáa lættari atgongd at útvega sær eitt danskt cpr-nummar, ið kann brúkast til allar tænastur og lættur sostatt um dagligdagin hjá føroysku borgarunum, hjá ungum lesandi, eldri, ið skulu fáa útgoldið pensjón og annars øll tey, ið hava brúk fyri at avgreiða síni viðurskifti við ríkismyndugleikan.
Spurningurin um samkoyring av føroyskum og donskum cpr-numrum má so loysast fyri seg.
Les viðhefta svar frá Ríkisumboðnum: Svar frá Ríkisumboðnum um danskt cpr-nummar til allar føroyingar
Bárður Nielsen
formaður í Sambandsflokkinum
RN
Aftur


text:
Skálavíkar Kirkja
Í adventini, t. 17. desember 1889, fór táverandi kirkja illa av vindi. So illa, at seinasta skoðsmál, kirkjan fær frá Jørgen Falk Rønne, presti, 2. januar 1890, er stutt og greitt: Kirken er aldeles ubrugelig. Tí heitir prestur á kirkjustjórnina um, at umhugsa at byggja eina nýggja kirkju.
27. mai verður avgjørt at taka kirkjuna niður, áðrenn vindurin fer við henni.
6. juni sendir Rønne prestur kirkjustjórnini tekning til nýggja kirkju saman við yvirslagi yvir kostnaðin, sum Christian Davidsen av Sandi hevur gjørt. Uppskotið sýndi eina kirkju í krossformi. Løgtingið samtykkir at játta 3000 kr. til endamálið. Tó so, at kirkjan skal byggjast af Tømmer med Nævertag, paa sædvanæog Maade c. 22 alen lang og 11 alen bred og af en Højde af 4 alen mellem Syllerne. Somuleiðis verður gjørt av at nýggja kirkjan skal byggjast á Lógvheyggi.
29. oktober 1890 fær kirkjustjórnin so tað tilboðið, sum kirkjan verður bygd eftir. Jacob Clementsen, Jákup á Bakkanum, handilsmaður í Húsavík, bjóðar sær at byggja ta nýggju kirkjuna af tilhugne Kampesten. Við sær til grótarbeiði hevði hann Joen Johannesen og Hans Anthoniussen, báðir úr Húsavík. Uppsýni við timburarbeiðinum hevði Peter Johannesen (av Reyni) úr Havn og smiðir vóru Hans í Mortansstovu úr Havn og Óli Mortensen (hjá Mortani) av Argjum. Kirkjan gjørdist 24 x 12 alin, og bríkirnar vóru 24 í tali.
Sunnudagin 6. september 1891 varð kirkjan vígd. Pastor Madsen, úr norðstreymi, læs inngangsbønina og Provst Evensen helt vígslutaluna.
[KELDA: J. P. Gregoriussen, Yngru Hválvkirkjurnar]
Hvíta kirkjan á Lógvheyggi varð vígd í 1891. Inni í kirkjuni hongur stórfingin og serlig gáva, latin kirkjuni frá kongsgarðinum á Trøðni. Traðarbóndin, Tróndur á Trøð, borin í heim 17. november 1846, skar sjálvur allar tólv apostlarnar og tvær stórar reliefmyndir – Samson og leyvan og Bileam og asnin – úr rekaviði. Eingin onnur kirkja í landinum eigur nakað, ið líkist hesum.


text:
Týsdagin 13. november var hátíðarhald í hølunum hjá heimatænastuni á Tvøroyri fyri Rúnu Esmarsdóttir Sørensen, ið hevur starvast í eldratænastuni í Suðuroy í 30 ár.
Rúna byrjaði sum heimahjálp á Tvøroyri í 1988 og tók prógv sum heilsuhjálpari í 2003.
Ì sambandi við 30 ára starvsdagin fekk Rúna blómur og gávur handaðar, og segði Anna Djurhuus, leiðari hjá Bú- og Heimatænastuni segði nøkur orð, har hon takkaði Rúnu fyri góða og trúgva tænastu.
Eisini fekk hon eina heilsu frá heilsuhjálparafelagnum og sínum starvsfeløgum.
Mynd: Frá vinstru: Daimi Kjærbo eindarleiðar, Rúna E. Sørensen og Barbara Julsgart, deildarleiðari


text:
Hevur tú áhuga fyri sálarheilsu og hug at fáa meira innlit og vitan um sálarsjúkur og sálarheilsuøkið, sum heild? So er tað møguliga tær, vit leita eftir!
Sinnisbati sóknist eftir skrivstovufólki at starvast á skrivstovuni hjá felagnum 10 tímar um vikuna. Starvið hóskar seg væl til lesandi, ið lesa hægri lestur ella ein, sum ynskir eyka arbeiðstímar.
Arbeiðsuppgávurnar á skrivstovuni hjá Sinnisbata eru fjølbroyttar, avbjóðandi og ikki minst áhugaverdar. Í tøttum samstarvi við aðalskrivara felagsins, nevndina, sjálvboðin og yrkisstarvsfólk knýtt at felagnum, kemur tú at arbeiða við skrivstovuuppgávum í einum føroyskum áhugafelagsskapi í støðugari menning, har nógv spennandi er at fáast við.
Sinnisbati er ein sjálvboðin áhugafelagsskapur fyri fólk, ið hava sálarsjúku og avvarðandi teirra. Felagið er átrúðnaðarliga og politiskt óheft. Sinnisbati bleiv sett á stovn í 1982 og arbeiðir fyri at bøta um korini hjá menniskjum við sálarligum avbjóðingum og sjúkum, umframt at kunna um sálarsjúku og skipa fyri átøkum, sum kunnu lætta um gerandisdagin hjá hesum fólkum og arbeiða fyribyrgjandi.
ARBEIÐSUPPGÁVUR OG FØRLEIKAR
Tínar arbeiðsuppgávur fevna m.a. um at:
- samskifti við og móttøku av fólki, ið venda sær til felagið umvegis teldupost og telefon, eitt nú limir, myndugleikar, stovnar og samstarvsfelagar
- samskipa og skráseta hagtøl (áheitanir til felagið)
- leggja bókhaldið til rættis og gera klárt til bókhaldaran
- journalisering og rættlestur
- aðrar fyrisitingarligar uppgávur
Vit ynskja, at tú hevur áhuga innan málsøkið, sum Sinnisbata arbeiðir við og hevur góðar telduførleikar, umframt góðar málsligar førleikar á føroyskum. Harumframt ynskja vit, at tú:
- er jalig/ur og ágrýtin
- dugir at arbeiða sjálvstøðugt
- er væl skipað/-ur í tínum arbeiði
- hevur góð evni at samstarva
Tað er ein fyrimun, at tú hevur royndir innan samskifti og umsiting, men tað er ikki eitt krav. Vit skulu nokk seta teg væl inn í viðuskiftini. Starvið sum skrivstovufólk í Sinnisbata er sera liðiligt og arbeiðstíðin kann lættiliga leggjast eftir lesnaðin og/ella øðrum arbeiði.
LØN OG TREYTIR
Talan er um eitt starv við ein setanarbrøkur á 1/4 frá 1. september 2021. Starvsbrøkurin kann tó hækka upp í 15 tímar um vikuna, um tørvur verður á tí. Starvið er lønt sambært sáttmála millum Fíggjarmálaráðið og Starvsfelagið.
UPPLÝSINGAR OG UMSÓKN
Til ber at lesa meira um Sinnisbata og virksemið hjá felagnum á www.sinnisbati.fo. Meira kunning um starvið fæst við at venda sær til Lauru Apol, aðalskrivara, á teldupost laura.apol@sinnisbati.fo
Umsókn við viðkomandi skjølum skal sendast í telduposti til sinnisbati@sinnisbati.fo í seinasta lagi á miðnátt tann 16. august.


text:
MÆLT VERÐUR ØLLUM VITJANDI, SUM HAVA VERIÐ UTTANLANDS, AT HALDA ALMENNA TILMÆLIÐ UM AT LATA SEG KANNA FYRI KORONU 2. DAGIN EFTIR KOMU OG IKKI AT VITJA BÚEINDIRNAR Í NBH, FYRR ENN EITT NEGATIVT SVAR ER FINGIÐ UPP Á KORONUKANNINGINA.
VITJANDI, SUM HAVA VERIÐ UTTANLANDS OG IKKI ERU KOPPSETT, EIGA IKKI AT VITJA Á BÚEINDUNUM, FYRR ENN TEY HAVA FINGIÐ NEGATIVT SVAR UPP Á KORONUKANNING 4. DAG EFTIR HEIMKOMU.
ER TALAN UM SERLIGAR UMSTØÐUR, BER TIL AT VENDA SÆR TIL DEILDARLEIÐARAN VIÐ UMBØN UM MØGULIG UNDANTØK FRÁ HESUM TILMÆLUM.
Tann 9. november 2013 opnaði Heimið við Vágna, sum er tað nýggjasta hjá NBH. Tað eru 24 búpláss í trimum eindum, 8 á hvørjari eind. Tann eina eindin verður nýtt til umlætting.
Í norðara enda í niðaru hæddini er dagtilhaldið Búðatrøð.
Deildarleiðari er Katrin Hansen, sjúkrarøktarfrøðingur
Adressa:
Sævargøta 1
700 Klaksvík
Tel. 408400
nbh@nbh.fo
Umsóknarblað fæst her.


text: Anja Salberg Olsen, Kollafjørður, Anja Sigrun Olsen, Vestmanna, Árni G. Rúnarson, Vestmanna, Beinta Müller, Vestmanna, Bergur Helmsdal, Tórshavn, Esbern á Geilini, Tórshavn, Hans Kári Joensen, Vestmanna, Jacoba R. Christensen, Kollafjørður, Nancy Mikkelsen, Sørvágur, Natalia M. Isaksen, Tórshavn, Rasmus Holm, Kvívík, Sanna Silvurstein, Vestmanna, Sára J. Carlsson, Stykkið, Símun Eyðun Davidsen, Kollafjørður, Símun Mellemgaard, Vestmanna, Sveinur Ellefsen, Miðvágur, Terji T. Magnussen, Tórshavn og Tóra Seloy, Vestmanna


text:
1933
1933 (MCMXXXIII) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum sunnudegi.
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 5. januar - Farið verður undir bygging av Golden Gate brúnni í San Francisco, USA.
- 15. januar - Politiskur ófriður í Spania hevur við sær at umleið 100 lata lív.
- 30. januar - Adolf Hitler verður útnevndur kanslari í Týsklandi av forsetanum Paul Von Hindenburg.
- 17. februar - Amerikanska blaðið Newsweek kemur út á fyrsta sinni.
- 27. februar - Eldur tekur seg upp í týska Reichstag bygninginum. Eldurin er ásettur av einum hollenskum kommunisti.
- 3. mars - Ein jarðskjálvti í Japan hevur við sær at 3000 lata lív.
- 4. mars - Franklin D. Roosevelt tekur við embæti forseta USA av Herbert Hoover.
- 10. mars - Jarðskjálvti í Long Beach, Kalifornia í USA hevur við sær at 117 lata lív.
- 20. mars - Dachau, fyrsta týska týningarlegan stendur liðugt bygd. Legan opnar 22. mars.
- 23. mars - Týska tingið (Reichstag) útnevnir Adolf Hitler sum einræðisharra yvir Týsklandi
- 24. mars - Jødar heita á fólk um at boykotta týskar vørur.
- 27. mars - Japan tekur seg úr League of Nations.
- 1. apríl - Nývaldi Naziflokkurin í Týsklandi setur í verk ein dags boykott av øllum virkjum átt av Jødum.
- 3. apríl - Flogið verður yvir Mount Everest fyri fyrstu ferð í flogfari.
- 5. apríl - Altjóða Dómstólurin í Haag avger at Grønland hoyrir undir Danmark, og átalar Noreg fyri landgongd í eystara parti av landinum. Noreg góðkennir dómin, og tekur seg úr landinum.
- 11. apríl - Flogskiparin Bill Lancaster fer á flog frá Englandi. Kursur er settur í móti Góðvónarhøvdini (Cape of Good Hope) í Suðurafrika, men flogskiparin hvørvur sporleyst. Lík hansara verður funnið í Sahara oyðimørkini 29 ár seinni í 1962.
- 24. apríl - Jehovas Vitnir í Nazitýsklandi verða dømd fyri fyrstu ferð vegna noktan av hertænastu. Umleið 10.000 verða handtikin ímillum 1933 og 1945, harav eini 2.000 verða send í týningarlegur.
- 26. apríl - Gestapo loyniløgreglan verður sett á stovn í Týsklandi av Herman Göring.
- 8. mai - Mohandas Ghandi fer undir 3 vikna hungurverkfall.
- 10. mai - Naziflokkurin skipar fyri stórari bókabrenning í Týsklandi.
- 6. juni - Fyrsti Drive-In biografurin opnar í New Jersey, USA.
- 21. juni - Allir ikki-Nazi felagskapir verða bannaðir í Týsklandi.
- 4. juli - Mahatma Ghandi verður dømdur fongsulsrevsing í India.
- 15. juli - England, Italia, Frakland og Týskland skriva undir "Four-Power" avtaluna.
- 22. juli - Amerikanarin Wiley Post verður fyrsti maður til at flúgva runt um jørðina. Túrurin tók 7 dagar, 18 tímar og 45 minuttir.
- 12. august - Winston Churchill talar fyrstu ferð alment um hætturnar ið kunnu stavast av týsku stórmaktini.
- 25. august - Jarðskjálvti í Kina hevur við sær at 9.000 lata lív.
- 7. oktober - Air France verður stovnað, eftir at 5 fronsk flogfeløg leggja saman. Samlaði flotin við stovnanina er 250 flogfør.
- 14. oktober - Týskland boðar frá at landið tekur seg úr League of Nations.
- 17. oktober - Albert Einstein kemur til Amerika, eftir at hava flýggjað frá Nazitýsklandi. Hann fær starv við háskúlan í New Jersey.
- 5. desember - Brennivínsforboðið verður avtikið í USA virkandi frá 15. desember.
- 24. desember - Tokvanlukka í Fraklandi hevur við sær at meir enn 200 lata lív.
- 26. desember - Bilframleiðarin Nissan verður settur á stovn í Tokyo, Japan.
Ókendar dagsetningar[rætta | rætta wikitekst]
- Charles Lindbergh vitjar á Tvøroyri.[1]
- Kannabis verður bannað í USA.
- Hungursneyð herjar í Ukraina.
- Jimmie Angel verður fyrstur (uttan innføddra) at finna Angel fossarnar. Fossarnir verða nevndir eftir honum.
- 15 milliónir eru arbeiðsleys í USA.
- Meksikanska Indiánara kríggið tekur enda eftir 414 ár.
List[rætta | rætta wikitekst]
Filmar[rætta | rætta wikitekst]
- King Kong (frumsýndur í New York City 2. mars)
- Walt Disney's Silly Symphony: Three Little Pigs (frumsýndur 27. mai)
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Fótbóltur[rætta | rætta wikitekst]
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
- 18. februar - Yoko Ono, japonsk sang og listarkvinna, einkja John Lennon.
- 14. mars - Michael Caine, enskur sjónleikari (Alfie)
- 9. apríl - Jean-Paul Belmondo, franskur sjónleikari (d. 2021)
- 30. apríl - Willie Nelson, amerikanskur country sangari og tónaskald
- 3. mai - James Brown, amerikanskur sangari og "The Godfather of Soul" (d. 2006)
- 25. mai - Jógvan Sundstein, føroyskur løgmaður frá 1989-1991.
- 8. juni - Joan Rivers, amerikanskur skemtari (d. 2014)
- 10. juni - Jacob Lindenskov, føroyskur deildarstjóri og politikari (d. 2018).
- 11. juni - Gene Wilder, amerikanskur sjónleikari (See No Evil, Hear No Evil) (d. 2016)
- 10. september - Karl Lagerfeld, týskur mótasniðgevi (d. 2019)
- 19. november - Larry King, amerikanskur talkshow vertur.
Andlát[rætta | rætta wikitekst]
- 5. januar - Calvin Coolidge, amerikanskur forseti (f. 1872)
- 20. juni - Clara Zetkin, týskur politikari og stríðskvinna fyri kvinnurættindum (f. 1857)


text:
Meirilutin í landsstýrismálanevndini hevur viðgjørt kæru frá Meginfelag útróðrarmanna, men heldur ikki, at Høgni Hoydal hevur gjørt nakað galið.
Kæran um Høgna Hoydal snúði seg um trý punkt:
1. Brot á LVF § 22, stk. 4 um serstaka upplýsingingarskyldu í sambandi við ásetan av fiskidøgum/fiskirættindum.
2. Óviðkomandi og ófullfíggjaða eftirkannan av heimildargrundarlagnum fyri íverksetan av átøkum og diskriminerandi inntrivum.
3. Villleiðing av løgtinginum.
Niðurstøðan hjá meirilutanum í landsstýrismálanevndini, sum er Annita á Fríðriksmørk og Magnus Rasmussen, er, at Høgni ikki hevur gjørt nakað galið í nøkrum av kærupunktunum.
Minnilutin, Jógvan Skorheim, hevur eins og fyrr gjørt greitt, at hann ikki vil viðgerða kærur í landsstýrismálanevndini, tí hann ikki heldur landsstýrismálanevndin hevur nóg góðar heimildir at viðgerða kærur.
Les alla niðurstøðuna her


text:
Nýggjur leiðari settur á kunnningarstovuni
Nýggjur leiðari settur á Visit Sandoy.
Bryndis í Dali er sett sum leiðari á Visit Sandoy. Hon byrjar í starvinum 1. juni.
Bryndis í Dali er 27 ára gomul og hevur lisið master innan ferðavinnu í Aalborg Universitet. Sum leiðari kemur Bryndis í Dali at hava alla dagligu ábyrgdina av Visit Sandoy, samstundis sum uppgávur hennara verða at virka fyri og menna økið í ferðavinnuhøpi.
Stórar avbjóðingar og broytingar liggja fyri framman innan ferðavinnuna í Sandoyar Sýslu komandi árini. Neyðugt er við einum væl útbúnum leiðara við góðum førleikum, ið kann flyta og skipa arbeiðið og harvið gera Sandoyar sýslu til eitt av berandi økjunum innan ferðavinnu í Føroyum.
Um fá ár verður koyrandi suður í Sandoynna, tá kemur ferðafólkamynstrið at broytast og ikki minst ferðafolkatalið at økjast munandi. Arbeitt hevur verið miðvíst seinastu árini fyri at gera økið klárt til komandi broytingarnar og verður hetta eisini eitt av høvuðsøkjunum, ið Bryndis kemur at arbeiða víðari við.
Vit ynskja Bryndis hjartaliga vælkomnari og vónandi verður móttøkan og samstarvið við ferðavinnuáhugað í økinum gott og gevandi.
Vegna Nevndina í Sandoyar Sýslu Ferðalag
Heini Tausen


text:
Värmlands län
Värmlands län er ein sýsla í Svøríki. Í vestri hevur Värmlands län mark við Noreg, í norðri við Dalarnas län, í eystri við Örebro län og í suðri við Västra Götalands län. Värmlands län varð stovnaður á 1779. Høvuðsstaðurin í Värmlands län er Karlstad.
Värmlands län hevði 274.582 íbúgvar í 2014 og eina vídd á 17.583 km².
Kommunur[rætta | rætta wikitekst]
- Arvika kommuna
- Eda kommuna
- Filipstads kommuna
- Forshaga kommuna
- Grums kommuna
- Hagfors kommuna
- Hammarö kommuna
- Karlstads kommuna
- Kils kommuna
- Kristinehamns kommuna
- Munkfors kommuna
- Storfors kommuna
- Sunne kommuna
- Säffle kommuna
- Torsby kommuna
- Årjängs kommuna


text:
Lýsing
1. august 2019
Sambandsflokkurin ynskir eitt samfelag, har vit øll trívast. Øll skulu hava somu atgongd til vælferðartænastur, og allar vælferðartænastur skulu vera í heimsflokki.
Samfelagið skal tryggja, at allir borgarar í Føroyum hava bestu møguleikar at trívast og mennast.
Sambandsflokkurin stendur saman um samfelagið og borgaran.
Sambandsflokkurin er ein vinnuvinarligur flokkur. Vinnan er grundarlagið, vit byggja landið á, og tí skal hon hava bestu karmar. Sum samfelag eiga vit at gera tað smidligt og lætt hjá vinnuni at vaksa og at sleppa út um landamørk.
Sambandsflokkurin ásannar risastóra týdningin vinnan hevur fyri landið. Ongin vinna, ongin vælferð.
Sambandsflokkurin stendur saman um vinnuna og fólkið.
RN
Aftur


text:
-
Rotta 122 ritorno- Floriana
nálægt San Ġwann tal-Għargħar, San Ġwann (Malta)
-
Rotta 122 ritorno
nálægt San Ġwann tal-Għargħar, San Ġwann (Malta)
Staðir í Saint John
- Ferlar í Minsija
- Ferlar í Misraħ Lewża
- Ferlar í Saint John
- Ferlar í San Ġwann tal-Għargħar
- Ferlar í Ta’ Ċikkun
- Ferlar í Ta’ Giorni
- Ferlar í Ta’ Kappara
- Ferlar í Taż-Żejt
Flokkar í Saint John (Malta)
- Bestu Fjallahjól ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Útivist ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Götuhjól ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Hlaup ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Alpaferðir ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Bíll ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Fjallaklifur ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Götureiðhjól ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Fjallahlaup ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Ganga ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Lest ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Torfæruakstur ferlar í Saint John (Malta)
- Bestu Húsbíll ferlar í Saint John (Malta)


text:
Sunnukvøldið eydnaðist tað KÍ kvinnurnar aftur at gerast føroyameistarar, tá ið tær á heimavølli spældi javnt 0-0 ímóti føroyameistarnum í fjør og fyrrárið, nevnliga felagsliðið EB/Streymur/Skála.
Dysturin gjørdist sera spennandi og tað var nógv uppá spæl fyri bæði liðini, bólturin var tí eina ferðina í málinum hjá EB/Streymur/Skála, tá ið Eivi á Lakjuni bleiv spæld frí, men málið bleiv kolldømt, tí Eivi var offside sambært linjuverjanum, men tað vóru fleiri sum hildu, at so var ikki, sjá filmsklipp herundir.
Spenningurin helt sær í allar 90 min., men onki mál kom og sostatt gjørdist KÍ kvinnurnar føoyrameistar og tað er tvey á síðani, at tær vóru føroymeistarar síðst og eftir at tær høvdu sligið verðinsrekord og høvdu verið føroyameistarar í sannnfull 17 ár upp í slag.
Her filmsklipp frá Kringvarp Føroya, klikk her “Føroyameistaraheitið aftur í Klaksvík”.
Stórt tillukku og sjálvandi hoyrir FM heima í Klaksvík.
SáH


text:
Hagtalsyvirlitið gevur tær eina samlaða mynd av hvussu tín støða er yvirfyri teimum ymsu kreditorunum.
Fyri hvønn einstakan kreditor sær tú hesar samanteljingar:
Tal móttiknar rokningar
Samlað uppkravd upphædd
Hvussu nógv hevur tú goldið
Hvussu nógv manglar tú at gjalda
Tú hevur stýringina. Gjald tínar rokningar, nær tað skal vera. Tú kann enntá fáa framtíðar rokningar goldnar sjálvvirkandi.
Er sjálvvirkandi gjaldsavtala ikki skrásett, so kann rokningin gjaldast við gjaldskorti.
Tann 1. Juni 2015 var ein stór príslækking á GS- og LS-gjøldum, sum svarar til 30 % príslækking, til okkara kundar.
Tað eru ikki einans kundar okkara, ið njóta fyrimunir við at móttaka talgildar rokningar. Innanhýsis hjá okkum er eisini nógv broytt til tað betra, sigur Petur Amon Dalbø.


text:
Fundarfrágreiðingar
Fundarfrágreiðing frá aðalfundi 19-06-2021.
-
1) Formaðurin beyð vælkomin. Poul valdur til fundarstjóra. “Føroyar, tá sólin” bleiv sungin.
-
2) Eydna legði fram ársfrágreiðingar fyri 2019 og 2020. Góðkendar.
-
3) Sonja legði grannskoðaðar roknskapir fyri 2019 og 2020 fram. Gódkendir.
-
4) Uppskot um broyting av grein 10 samtykt.
-
5) Ásetan av limagjaldi: eingin broyting.
-
6) Nevndarlimirnir frá 2019 verða standandi. Allir nevndarlimirnir uttan Hannemia, sum ikki stillaði uppaftur, afturvaldir. Sostatt umfatar nevndin fyri 2021 bert 5 limir. Sum tiltakslimir vóru valdar: Inga Ludvig og Marjun Winther.
-
7) Sum grannskoðarar blivu Pól og Páll afturvaldir.
-
8) Heystveitslan verður tann 16/10 2021 í Sinding.


text:
Upplýsingartíðin
Upplýsingartíðin er heiti á mentanarligum ráki í Evropa, sum fylgdi eftir renesansuna. Upplýsingartíðin verður roknað at byrja við John Locke (1632 - 1704) og enda við Immanuel Kant (1724 - 1804). Meginhugsanin í upplýsingartíðini er bjartskygd fatan av mannavitinum og vón um eina bjarta framtíð fyri mannaættina. Longu í renesansuni var heimspekin byrjað at gera seg leysa av gudfrøðiliga grundarlagnum, og henda gongd verður fullførd við upplýsingartíðini. Tað eru serliga Ongland, Skotland, Týskland og Frakland, sum eru háborgin í upplýsingartíðini.


text:
Eitt pinkalítið dreingjabarn, sum varð føtt í Japan í august í fjør, skal hava havt minstu burðarvekt, ið nakar nýføðingur hevur havt, sum hevur yvirlivað. Tað siga tey í hvussu er á sjúkrahúsinum - Keio Universitetssjúkrahúsi í Tokyo - har hann er føddur.
Drongurin varð nevniliga føddur heilar 16 vikur – ella umleið fýra mánaðir – ov tíðliga, men eftir at hava verið undir eftirliti og tilkoplaður maskinur, er hann nú sloppin heim av sjúkrahúsinum og hevur tað gott. CNN skrivar, at tá drongurin varð føddur, vigaði hann sløk 268 gram, og tað var ógvuliga ivasamt, um hann yvirhøvur fór at liva.
Sambært skrásetingum hjá Universitetinum í Iowa, sum skrásetir ov tíðliga fødd børn, hava heilt síðan 1936 bert 23 børn yvirlivað, sum hava havt eina vekt niðan fyri 300 gram.
Metið fyri minsta nýføðing, sum hevur yvirlivað, hevur sambært skrásetingum verið í Týsklandi, har ein drongur, føddur í 2009, bert vigaði 274 gram. Drongurin í Japan hevur sambært Keio Universitetssjúkrahúsi í Tokyo við sínari burðarvekt á 268 gram sligið hetta met.
Eftir fimm mánaðir á sjúkrahúsi er drongurin nú sloppin heim til familju sína. Sambært BBC er mamman ógvuilga fegin, tí tá lítla barnið varð føtt heilar 16 vikur ov tíðliga, tordi hon illa at trúgva, at drongurin fór at yvirliva.
Men, sigast má, at hetta dreingjabarn hevur verið ein ordiligur knassi, sum ikki hevur havt hug at givið skarvin yvir, tí í dag vigar minsti nýføðingur nakrantíð, sum hevur yvirlivað, ikki minni enn 3,2 kilo og er sambært sjúkrahúsinum í Tokyo bæði frískur og væl fyri.


text:
Leygardagin 22. august verður tann árligi Sjómannadagurin í Klaksvík. Í hesum sambandi, verður eitt nýtt kappróðrartiltak á skránni, ið vit nevna “Heimsmeistaraheitið í langróðri” og byrjar tað klokkan 13.00.
Kappast verður í tveimun bátastøddum, 6- og 5-mannaførum. Menn ella blandaðar manningar rógva við 6-mannaførum, meðan kvinnur rógva við 5-mannaførum. Aldursmarkið er sett til at vera 14 ár.
Teinurin, ið rógvin verður er áleið 8,5 kilometrar og verður róð frá núverðandi máli í Klaksvík, norður til byrgingina í Haraldssundi og aftur til málið í Klaksvík. Starturin verður leysur og við niðurteljing.
Róðrarsambandið kemur við nærri kunning um kappingina, reglar og praktisk viðurskifti í august.
Til ber at melda til nú, tað skal gerast við at senda ein teldupost til rsf@olivant.fo, við bátanavni, navni á bátsformanni og telefonnummar. Freistin at melda til er 20. august.
Heiðursmerkir og steyp verða latin til nummar 1,2 og 3. Somuleiðis verður ein vinningur latin til vinnandi manningarnar.
Við vón um góða undirtøku
Róðrarsamband Føroya


text:
Annar FM-róðurin varð avgreiddur á Jóansøku í gjár. Hóast onkrir byrjunartrupuleikar vóru, so gekk væl at avgreiða róðrarnar, tá gongd var komin á. Sum lógin áleggur, vórðu nýggjar tíðir fyri, nær flaggið fer upp, meldaðar út, so skjótt til bar at siga nakað um hesar. Nýggju tíðirnar hildu sera væl.
Øll úrslit verða løgd út á úrslitasíðuna á heimasíðuni hjá RSF beinanvegin. Tað kann koma fyri, at onkur tastifeilur verður í tíðunum. Úrslitini verða tó altíð gjøgnumgingin aftur seinni og møguligir feilir rættaðir. Raðfylgjan og stigabýtið er tó rætt, tá tað fer út fyrstu ferð.
Trýst HER fyri at síggja øll úrslitini


text:
Uttanríkispolitikkur
Føroyar og liviumstøður hjá fólki her eru nær tengdar at viðurskiftum við umheimin, búskaparliga, rættarliga, mentanarliga og á annan hátt. Samhandil og samstarv við umheimin er tí eitt neyðugt grundarlag undir menning og vælferð í Føroyum.
Uttanríkistænastan er skipað sum partur av Uttanríkis- og mentamálaráðnum, og situr fyri uttanríkismálum og millumlandaviðurskiftum. Uppgávan er at røkja landsins týdningarmiklu áhugamál, bæði beinleiðis búskaparlig áhugamál og eisini at tryggja, at Føroyar eru ein ábyrgdarfullur samstarvspartur í heimssamfelagnum.
Sendistovur Føroya í Brússel, Keypmannahavn, London, Moskva og Reykjavík eru framskotnir virkispallar uttanlands hjá Uttanríkistænastuni. Uttanríkistænastan varðar eisini av føroyska limaskapinum í fleir- og millumtjóðafelagsskapum; hesir eru:
- Økisfelagsskapir fyri veiðiumsiting: NAFO, NAMMCO, NASCO, NEAFC, SPRFMO.
- NORA (Norrønt Atlantssamstarv).
- NPA (Northern Periphery and Arctic Programme).
- Felagsskapir undir Sameindu Tjóðum (ST), har ið Føroyar eru atlimir: FAO, IMO og UNESCO.
- Samstarvið í Norðurlendska Ráðharraráðnum, har ið Føroyar hava eitt slag av atlimaskapi.
- Í Arktiska Ráðnum luttaka Føroyar, í felag við Grønland og Danmark, sum partur í Kongsríki Danmarkar.
Á uttanríkisøkinum verður virkað eftir lógini um uttanríkisræði frá 2005. Henda lóg er grundað á avtalu við Danmark, og hon ásetir, at Føroyar hava rætt til at samráðast og gera altjóðarættarliga bindandi sáttmálar við onnur lond og millumtjóða felagsskapir viðvíkjandi øllum málum og málsøkjum, ið eru undir føroyskum málsræði. Tó eru eisini avmarkingar, so sum at Føroyar kunnu ikki vera partur í sáttmála, har ið Danmark eisini er partur, og at Føroyar og Grønland noyðast at vera ein felags partur í sáttmálum, har ið bæði londini eru við.
Arbeiðið við fríhandilssáttmálum er høgt raðfest øki í uttanríkispolitikki Føroya. Fríhandilssáttmálar eru við Europasamveldið (ES), Ísland (Hoyvíkssáttmálin), Noreg, Sveits og Turkaland. Í løtuni verður arbeitt við at fáa í lag fríhandil við Eurasiatisku Búskaparsamgonguna, har serliga Russland er áhugavert, umframt við Japan, Kina og Suðurkorea. Samband er harumframt við brasilskar myndugleikar um møguleikar fyri betri handilssambandi, eins og møguleikar viðvíkjandi øðrum marknaðum verða kannaðir.
Tá ið Danmark í 1973 fór upp í ES (tá EF), og tískil gjørdist bundið av felags evropiska fiskivinnupolitikkinum, valdu Føroyar at verða verandi uttanfyri ES, fyri sjálvstøðugt at kunna røkja egin fiskivinnuáhugamál. Føroyar hava fiskiveiðisáttmála við ES, og hava í fleiri ár luttikið sjálvstøðugt sum strandarland í samráðingum og semjum við grannalond um umsiting av felags fiskastovnum í Norðuratlantshavi.
Føroyar hava langa raðfest eina virkna luttøku í Norðurlendska samstarvinum, bæði í Norðurlandaráðnum og í Norðurlendska Ráðharraráðnum. Hetta er eitt týdningarmikið økissamstarv, har ið millumtjóðamál verða umrødd og í ávísan mun samskipað. Føroyar hava søkt um fullan limaskap í Norðurlendska samstarvinum. Arbeitt verður við at styrkja um støðu Føroya í Norðurlendska samstarvinum, meðan virkað verður áhaldandi fyri at fáa fullan limaskap.
Arktiska Ráðið er annað økissamstarv um okkara leiðir, har ið Føroyar taka lut saman við Danmark og Grønlandi. Í Arktiska samstarvinum krevst neyv samskipan millum Føroyar, Danmark og Grønland, tí her talar Kongsríki Danmarkar einans við einari rødd. Hóast Føroyar sostatt hava minni beinleiðis ávirkan her, samanborið við Norðurlendska samstarvinum, er Arktiska høpið týdningarmikið, m.a. orsakað av veðurlagsbroytingum, sum bæði geva avbjóðingar og møguleikar í komandi tíðum og tí, at virksemi í Arktiska Ráðnum í høvuðsheitum fevnir um øki undir føroyskum málsræði.
Tað er eisini ein støðugur og týdningarmikil táttur í føroyskum uttanríkispolitikki at taka medábyrgd sum tjóð í heimssamfelagnum, m.a. við at stuðul til menningarsamstarv og neyðhjálp. Somuleiðis eru Føroyar fevndar av fleiri mannarættindasáttmálum, og ein nýggjur táttur er, at Føroyar nú fara at gera sínar raðfestingar í mun til 2030-menningarmálini hjá ST.
Føroyar hava í samstarvi við danir samráðst um mørk við okkara grannar. Vit samráðast nú um rættindi til havbotn og undirgrund uttanfyri 200 fjórðingar.


text:
7330.18 - Bókmentir til børn og ung
Skeiðsnummar
7330.18
Heiti
Bókmentir til børn og ung
ECTS
15
Fortreytir
At lesandi er innskrivaður til lestur á NÁD
Endamál
Endamálið við skeiðnum er, at lesandi menna og ogna sær førleikar at skipa undirvísingar-tilgondir innan bókmentir í donskum/norðurlendskum í føroyska fólkaskúlanum. Umframt, at tey lesandi ogna sær ymisk viðgerðarháttaløg verður dentur eisini lagur á tann didaktiska partin, soleiðis, at tey lesandi ogna sær førleikar, ið kveikja og skapa áhuga fyri lesing av donskum/norðurlendskum bókmentum í føroyska fólkaskúlanum.
Innihald
Yvirskipaða innihaldið á skeiðnum fevnir um hesi øki: • Byrjunar undirvísing í bókmentum • Barna- og ungdóms-bókmentir • Ymisk bókmenta viðgerðarháttaløg - herundir m.a. biografisk-, nýkritiskt- og receptións háttaløg. • Bókmentasøga – tíðarskeið og tekstasløg - frá søgn til talgildar bókmentir. • Fakdidaktikk og undirvísingar møguleikar - herundir læringsstrategiir og dømi um fjølbroyttar undirvísingarhættir. • Onkrar norðurlendskar tekstir – úr svenskum og norskum máli
Læru- og undirvísingarhættir
Á hesum skeiðnum verða fjølbroyttir læru- og undirvísingarhættir brúktir, m.a.: • Lærarastýrd undirvísing við fyrilestrum og framløgum, tó við møguleikum fyri samtalu/orðaskifti við og millum tey lesandi. • Bólka- og einstaklinga arbeiði, har lesandi sjálv eru aktiv. Lærarans leiklutur er m.a. at vera vegleiðari. • Lesandi skriva styttri uppgávur, t.d. viðgerðir av aktuellu læringsstøðuni. Hetta kann t.d vera eitt bókaummæli og greining og tulking av einari barna/ungdómsbók. • Tey lesandi skulu vera kreativ – sjálvi tilevna ymisk læringsspøl innan fakøkið. • Lesandi skulu eisini royna seg, við at menna og útføra eina fullfíggjaða undirvísingar-tilgongd við støði í innihaldinum í skeiðnum. Hetta skal leggjast fram og eftirmetast við orðaskifti. • Lesandi skulu lesa faklitteratur umframt danskar/norðulendskar barna/ungdómsbøkur - nýggjar sum eldri.
Læruúrtøka
Til tess at lesandi skulu menna og ogna sær førleikar til at skipa, gjøgnumføra og eftirmeta undirvísing, krevst at tey skulu duga: • At brúka almennu námsfrøðina/didaktikkina saman við fakdidaktikkini í einari undirvísingartilgongd innan danskt temuni lesing og skriving, og harumframt duga at skilja og tosa danskt. • At duga at reflektera um egna fyrireiking, gjøgnumførslu og eftirmeting av undirvísing innan viðgerð av ymsum tekstasløgum • At vísa í praksis, at tey hava ognað sær góðan kunnleika og vitan um tey eksemplarisku fakøkini, sum skeiðið hevur snúð seg um
Próvtøkuháttur
Skeiðið verður eftirmett við støði í eini styttri, skrivligari spurdómsstýrdari uppgávu, sum tekur støði í læruúrtøkuni, ið lesandi hava ognað sær á skeiðnum. Skrivliga uppgávan verður próvdømd saman við eini munnligari roynd, har skrivliga avrikið telur mest (uml. tveir triðingar). Spurdómsstýrda uppgávan er lýst í serligum skjalið.
Próvdøming
Innanhýsis
Próvtalsstigi
P-talsstigin
Lestrarlisti
Fullfíggjaði lestrarlistin verður handaður lesandi við skeiðsbyrjan
Ábyrgd
Mikkjal Petur Fríðálvur Mikkelsen


text:
Katrina “úti í Stovu” í Leirvík hevði ójavnar dagar og ymist at minnast á í sínum aldurdómi. Hon átti tveir brøður, og báðir giftust burtur, annar úti á Oyri, annar í Skúvoy, og hesin seinni fekk eina mørk í festi við giftuni.
Katrina giftist við Jógvani Tummassyni av Eiði, sum var uppvaksin á Látrinum. Tey giftust inn “úti í Stovu” og livdu har í gleði og gaman nøkur ár, men lívið er eitt eydnuspæl, og eingin er førur fyri at flýggja undan lagnuni.
Ein vármorgum fór Jógvan, maður Katrinu, við elsta soni sínum og fýra øðrum monnum til útróðrar á Norðurhavið. Veðrið var vánaligt, men Jógvan helt, at ikki bilaði. Men ikki varð so. Teir gingu burtur á heimferðini. Sárt var hjá teimum, ið av varðaðu, og helst hjá Katrinu, ið misti mann og son. Elsta barnið, ið nú var eftir, var dóttirin Henrietta Suffía, sum var 16 ára gomul.
Árið eftir um veturnætur (14. oktober) fóru Henrietta og vinkona hennara, Marsanna, til Eiðis at ferðast. Marsanna, ið var nakað eldri, var ættað av Eiði og tænti í Leirvík, og her var hon blivin trúlovað.
Kl. 10 um morgunin vóru tær farnar avstað til gongu, og ætlanin hjá teimum var fyrst at fara til Fuglafjarðar og haðani til Oyndarfjarðar og Elduvíkar og so við báti yvir um til Funnings. Haðani til gongu yvir um Eiðisskarð til Eiðis. Í eskjuni, ið Marsanna hevði við sær, hevði hon umframt klæðir nakað av hespum, sum hon skuldi veva sær til klæðir, meðan hon var á Eiði, og ætlanin var at verða har í tvær vikur. Tá var ikki sum nú, lítið og einki varð brúkt av útlendskum klæðum, alt varð vovið og bundið heima til kvinnu og mann.
Tíðin leið, og báðar vikurnar vóru farnar, og heima í Leirvík vóru tey farin at leingjast eftir hesum báðum gentunum. Nú komu grindaboð í Sundunum. Har komu saman fólk bæði úr Leirvík og av Eiði og aðrastaðni við. Og leirvíkingarnir fóru sum vera man at spyrja eiðismenninar eftir hesum báðum gentunum, nær ið tær mundu fara at koma heim aftur. Tá gjørdust eiðismenninir bilsnir, tí ongar vóru komnar hagar.
Tá ið grindamenninir vóru komnir heim aftur til Leirvíkar, spyr Katrina húskall sín tíðindi úr grindini. Niels svaraði nakað bondskliga: “Ongar gentur eru komnar til býs.” Hesi tíðindi tóku Katrinu ógvuliga fast, hon orkaði ikki at vera inni, men fór út, og sorgin tyngdi hana so, at hon misti skilið at kalla í fleiri samdøgur.
Í øllum norðara parti av Eysturoy vórðu nú fólk sett út at leita. Leirvíkingar, ið vóru og leitaðu, funnu nær við bakkan undir Varmakeldueiði hespurnar og annað, ið Marsanna hevði havt í eskjuni. Seinni fann ein útróðrarbátur lokið av eskjuni, sum var eyðkent, av tí at tað var so vakurt prunkað, norðuri á Funningsfirði.
Tað var í hesi tíðini, at hetlendingar fiskaðu undir Føroyum. Teir lógu meginpartin av árinum her við fiskiskipum sínum víða hvar rundan um oyggjarnar.
Henda morgunin, Henrietta og Marsanna fóru úr Leirvík, lógu tvey hetlandsskip úti undir Varmakeldueiðinum. Tey lógu fyri akkeri bæði; av tí innara kom manningin sum vanligt við báti inn til Fuglafjarðar; men frá hinum, ið lá nærri eiðinum, fór bátur rógvandi til lands inn undir eiðið. Hetta skuldi verða sætt frá Fuglafirði. Her á hesum landinum lá bátshaki og annað eftir á klettinum. Skipið sigldi um middagsleitið út aftur, uttan at nakar av manningini kom til Fuglafjarðar, sum annars vanligt plagdi at vera.
Tað er ikki at undrast yvir, at fólk fekk illgruna til hetta skipið, tí hetlendingar vóru óflýggjaligir, tá ið teir komu í land, og menninir í bygdini vóru burtur.
Genturnar hvurvu og spurdust ongantíð íaftur, men hesin óhugnaligi og loyndarfulli tilburður, ið var so gátuførur, gekk ongantíð teimum, ið av varðaðu, úr minni. Nú eru okkurt um 50 ár liðin (skrivað í 1933), síðan hetta hendi.
Katrina sat einkja í meira enn 30 ár og hevði onga glaða løtu, eftir tað at dóttirin var farin.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text:
Søgnin er, at langt aftur í tíðini gingu tveir stórir bátar út frá Selatrað.
Nakað út á árið gjørdist einaferð so illa við, at annar báturin kom at sakna ein mann í fulla bátskipan. Eingin var at fáa í bygdini, og fingu teir tá ein mann úr Sevlendi á Strondum at rógva út við teimum. Hann gekk, hvørja ferð ið útróður var væntandi, yvir í Kolbeinagjógv, og har var hann so tikin við.
Ein morgun hevði hesin sevlendimaður bíðað nakað leingi eftir bátsfeløgum sínum. Beint áðrenn tað degnaði, sá hann bát leggja inn til klettin, har hann plagdi koma at landi. Hann fór út á klettin, tók ímóti og leyp so alt fyri eitt inn í bátin og inn á sessin, har hann vanliga plagdi at sita.
Tá ið tað lýsti, sá hann, at hann kendi ongan av bátsfeløgum sínum.
Lítið og einki varð skift av orðum á vegnum. Hvør maður sat við síni ár, og sevlendi-maðurin sat umframt og hevði sínar tankar um hesa ferð.
Tá ið teir vóru komnir út á hav, bað hann, ið sýndist at vera formaður, hinar um at kasta niður. Sjálvur sat hann við árarnar og andøvdi.
Væl var at draga, og hvønn fisk, sevlendimaðurin dró, skar formaðurin niður á nakka.
Eftir stuttari tíð høvdu teir fingið so mikið, at báturin var vorðin nóg tungur. Og so varð róð heim aftur.
Fyrsta orðið, ið sagt var til sevlendimannin, kom frá formanninum, tá ið teir á heimvegnum vóru komnir norð fyri Kolbeinagjógv. Hann spurdi, hvat ið sevlendimaðurin helt um henda dagin.
“Tungur er tigandi róður”, svaraði hann aftur, men helt annars fyri, at hann ongantíð hevði verið við at floytt bát so skjótt sum henda dagin.
So varð lagt at landi í sama staði, har ið hann var komin við. Hann fór fram og tók ímóti. Og hinir kastaðu so upp á land tann markaða fiskin. Men áðrenn hann koyrdi bátin frá landi, segði hann, at hvastið sítt lá eftir á remmuni, og bað formannin handa sær tað.
Tá segði formaðurin: “Tað var eydna tín, at tú bað um tað og nevndi tað hvastið”, og hvastið var flýtt honum upp í hondina. So fór báturin út frá aftur.
Sevlendimaðurin fór nú niðan eftir leypinum, sum hann um morgunin hevði sett uppi undir bakkanum; hann fekk sær samtíðis ein bita. Men tá ið hann kom oman aftur eftir veiðini, var eingin fiskur at síggja.
Hann helt tá hart fyri seg sjálvan: “Ongantíð hava huldumenn borið orð fyri at verið óærligir.”
Síðani fór hann nakkalangur til hús. Men tá ið hann kom inn í roykstovuna, lá fiskurin á gólvinum.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text:
Ert tú í iva um hvør hitaskipan er tann rætta til tín tørv? Ein luft-til-vatn skipan sum hendan er væl egna sum høvuðshitaskipan.
Ein luft-til-vatn hitapumpa kemur fullkomiliga í staðin fyri oljufýringina. Í stuttum tekur hitapumpan kalda luft inn í ein kompressara, gangnýtir nátúrligu orkuna í luftini, økir lufthitan við at komprimera luftina og gera hana til heitt vatn. Hetta vatnið fer síðan inn í hitaskipanina í húsinum, sum bæði hitar húsið og brúksvatnið.
Hendan luft-til-vatn hitapumpan er ein monoblok skipan. Hetta merkir, at hon er uppbygd soleiðis, at hon hevur ein kompaktan útipart og bert ein minni innipart. Hendan skipanin hóskar seg tískil væl um lítið pláss er innandura. Monoblok skipanin hevur tann fyrimun, at hon sum oftast kann bindast beinleiðis til verandi innleggingar (heittvatnstanga o.ø.) uttan stórvegis broytingar. Tí mæla vit til at nýta monoblok skipanir, tá ið skift verður frá einari eldri skipan, so sum oljufýring. Hetta orsakað av at tú í flestu førum fær endurnýtt partar av verandi innleggingum.
Airwell Wellea Monoblok er partur av nýggjastu røðini frá Airwell. Kompakta skipanin er góð tá ið lítið er av plássi og kann í bindast beinleiðis til verandi skipan. Skipanin hevur digitalan skíggja, har møguleiki er at stilla skipanina til júst sín tørv (hita, køla, forbrúksvatn, vikuligur timari, feilfinning v.m.).
Hitapumpan hevur eitt SCOP virið á 3,41, tá hitin á kranavatninum er 55° og heili 4,62 tá hitin er 35°. Hetta merkir at fyri hvørt kilo Watt (kW) hitapumpan brúkar, gevur hon avíkavist 3,41 og 4,62 kW av hita.
Hitapumpan hevur ein hitakapasitet áljóðandi 15,90 kW. Hettar merkir at pumpan er væl egna til búeindir upp til áleið 300 m2. Hon er tí sera væl hóskandi til størri sethús, bygningar o.l.
Vøran er á goymslu hjá veitara. Veitingartíð er 7-14 arbeiðsdagar.
Hitapumpan skal setast upp av góðkendum uppsetara. Annars fellur garanti’ið burtur.
Les meir um uppsetan her
Har eru ongin ummæli enn.
Prísur við standard uppsetan
Vídd á búðeind: 100 m²
Ljóðastig: 21 db
Egna sum: Høvuðs- og ískoytis hitaskipan
Prísur við standard uppsetan
Vídd á búðeind: 190 m²
Ljóðastig: 28db
Egna sum: Høvuðs- og ískoytis hitaskipan
Prísur við standard uppsetan
Vídd á búðeind: 149 m²
Ljóðastig: 59 db
Egna sum: Høvuðshitaskipan
Neyðug farspor hjálpa okkum at gera grundleggjandi møguleikar á heimasíðuni virknar. Fyri at heimasíðan skal kunna nýtast á ein nøktandi hátt, er neyðugt at nýta hesi farspor. Tær verða tí nýttar uttan samtykki.
Vit savna inn upplýsingar um tínar stillingar og val á heimasíðuni. Hesi farspor gera tað møguligt at vísa tær tann partin av heimasíðuni, ið er mest viðkomandi fyri teg. Farsporini geva t.d. møguleika at goyma upplýsingar um, hvat mál tú velur.
Brúkarauppliving farspor vera brúk til at skilja og greina vitjanir.
Vit nýta hagfrøðilig farspor til at síggja, hvussu tú nýtir heimasíðuna. Kunning um atferðina hjá vitjandi hjálpir okkum at gera marknaðargreiningar og at gera heimasíðuna meiri effektiva og brúkaravinarliga.
Vit savna inn upplýsingar um tíni áhugamál, t.d. hvørjum síðum og lýsingum tú hyggur at og hvørjum vørum ella tænastum tú vísir áhuga fyri ella keypir á hesari og øðrum heimasíðum. Hetta gera vit fyri at vísa tær viðkomandi lýsingar. Vit samstarva við aðrar fyritøkur sum vit deila upplýsingar við.
Onnur farsspor eru ikki undir einum bólki enn og verða enn greina fyri seinni, at koyrast undir ein bólk.


text:
16-11 Uppskot til samtyktar um góškenning av roknskapum Postverk Fųroya fyri fķggjarįrini 1996 og 1997
A.
Upprunauppskot
B. 1. višgerš
C. 2. višgerš
Įr 1999, 2. mars, legši
Hergeir Nielsen, lųgtingsmašur, vegna lųgtingsgrannskošararnar fram soljóšandi
Uppskot
til
samtyktar
Vķsandi til nišanfyristandandi frįgreišing samtykkir lųgtingiš at góškenna roknskapirnar hjį Postverki Fųroya fyri fķggjarįrini 1996 og 1997.
Frįgreišing frį lųgtingsgrannskošarunum:
1. Lógargrundarlag:
Postverk Fųroya er stovnur undir Fųroya landsstżri og virkar eftir:
- lóg nr. 113 frį 22. desember 1989
- lóg nr. 86 frį 13. juni 1995
2. Endamįl:
Postverk Fųroya hevur, sambęrt lųgtingslóg nr. 17 frį 31. mars 1976 um Postverk Fųroya, viš seinni broytingum, til endamįls:
3. Fķggjarvišurskifti:
Sambęrt lųgtingslóg nr. 17 frį 31. mars 1976 um Postverk Fųroya er taš landsstżriš, sum įsetir tališ į starvsfólki. Har lógarreglur ikki eru (§2, 4. stk.), veršur starvsfólkiš lųnt og starvast eftir reglum settar av landsstżrinum.
Allar ętlanir um śtbygging, umskipan og nżskipan av postverkinum, verša gjųrdar av postverkinum ķ samrįš viš landsstżriš, og skulu góškennast av landsstżrinum, įšrenn tęr verša settar ķ verk (§3, 1. stk.).
Fķggjar, rakstrar- og ķlųguętlan fyri postverkiš veršur gjųrd į hvųrjum įri og latin landsstżrinum (§ 5, 2. stk.).
Til tess at kunna lųgtingiš um ta fķggjarligu gongdina hjį postverkinum er gjųrdur ein samandrįttur av įrsroknskapunum fyri 1996 og 1997, og til samanberingar eru roknskapartųlini fyri 1993-1995 tikin viš.
4. Yvirlit yvir rakstur 1993-1997:
5. Yvirlit yvir gongd ķ fķggjarstųšuni 1993-1997:
6. Roknskapargrannskošanin:
Lųgtingsgrannskošararnir hava gjųgnumgingiš įrsroknskapirnar og grannskošanarprotokollirnar, til tess at vissa seg um, at rętt er fariš fram bókhaldsliga og roknskaparliga hjį stovninum.
7. Višmerkingar:
Postverk Fųroya er viš į fķggjarlógini fyri 1997 sum "landsfyritųka". Ķ višmerkingunum til uppskotiš til fķggjarlóg fyri 1997 veršur fųrt fram, at taš hevur vķst seg, at ov nógvir tųkniligir trupulleikar eru viš landsfyritųkum į fķggjarlógaruppskotinum fyri 1997, og tķ veršur m.a. gjųrt vart viš, at fyribils eru višmerkingarnar og sundurgreinaš ętlan hjį jįttanarslagnum "Landsfyritųka" į fķggjarlógaruppskotinum fyri 1997 bert til kunningar, og at arbeitt veršur viš ķ įrinum 1997 at gera "landsfyritųkur" til ein part av jįttanarroknskapinum.
Ógreišu jįttanar- og roknskaparvišurskiftini višvķkjandi "landsfyritųkum" eru ikki loyst, og lųgtingsgrannskošararnir hava heitt į Fķggjarmįlastżriš um at fįa hesi višurskifti ķ ręttlag. Fķggjarmįlastżriš hevur upplżst, at ętlanin er at umskipa Postverk Fųroya til alment partafelag, og tķ veršur taš ikki hildiš neyšugt at gera broytingar višvķkjandi hesum stovni. Lųgtingsgrannskošararnir eru ikki samdir ķ hesum og męla til, at Postverkiš veršur tikiš viš ķ landsroknskapin fyri fķggjarįriš 1998.
1. višgerš 26. mars 1999. Mįliš beint beinleišis til 2. višgerš.
2. višgerš 7. aprķl 1999. Uppskoti endaliga samtykt 28-0-0. Mįliš avgreitt.


text:
Ert tú so heppin at hava fingið ein merktan fisk, so vinarliga lat okkum merkið og fiskin. Tú fært góðan kiloprís fyri fiskin, umframt finningarløn og lutaseðlar, har tú verður við í einum árligum lutakasti um 12.500 kr.
Upplýsingar at lata við:
- Navn, bústað og kontonummar hjá innsendara
- Skip
- Positión
- Fiskidato
- Merkisnummar
Oyðiblað til merktan fisk fæst á Havstovuni ella kann takast niður her.
Um tað ikki liggur fyri at koma á Havstovuna við fiskinum, ber til at ringja til okkara á tlf. 35 39 00 ella skriva ein teldupost til This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. . So finna vit eina loysn.
Samsýningin er bæði peningur og lutaseðlar. Fyri eitt vanligt spagettimerki fáast 50 kr. og 1 lutaseðil, og um fiskurin eisini verður latin Havstovuni, fáast 125 kr. og 3 lutaseðlar, umframt kiloprísur fyri fiskin. Fyri goymslumerki fáast 125 kr. og 1 lutaseðil, og um fiskurin eisini verður latin Havstovuni, fáast 375 kr og 3 lutaseðlar, umframt kiloprísur fyri fiskin. Lutakast er hvørt heyst um 12.500 kr.
Merkt fiskasløg
Seinastu árini hevur Havstovan merkt tosk, hýsu, havtasku, svartkalva og kalva.
Sløg av merkjum
Merkini eru ymisk, men vanligast eru appelsingul ”Spagetti”-merkir, har merkið verður skotið í ryggin á fiskinum og situr uttaná.
Goymslumerkir verða innopererað, antin í ryggin (havtaska) ella í búkholuna (toskur). Í báðum førum situr merkið innvortis, meðan ein gulur gummitráður hongur uttaná.
Fremmand merkir
Um merkið ikki er av føroyskum uppruna, kann tað eisini latast Havstovuni. Vit senda upplýsingarnar um merkið og fiskin víðari til viðkomandi granskingarstovn.


text:
On an isolated island, Ester goes about her mundane life, quietly obeying her religious parents. One day the rebellious Ragna moves to town, and together they enjoy the summer nights, dreaming about something different, something better.
Ester (Juliett Nattestad) býr í lítlu bygdini við havið, hon gongur í sunnudagsskúla, keðir seg og onki hendir. Alt hetta broytist tá Ragna (Helena Heðinsdóttir) flytur til bygdina. Gjøgnum Ragnu letur ein nýggjur heimur seg upp, ein heimur uttan mørk. Men Ragna hevur trupulleikar at dragast við, og Ester lærir skjótt, at frælsi og val hava avleiðingar. Saman droyma tær um at sleppa burtur, men gera sær ikki rættiliga far um, hvat tær flýggja undan, ella hvagar tær skulu fara.


text:
Norskahavið
Norskahavið er tann parturin av Atlantshavinum, ið er millum Noreg, Bjarnoynna, Jan Mayen, Svalbarð og Ísland. Tað er 2,6 milliónir km² í vídd. Føroyar liggja á markinum millum tvey stór havøki. Eystan- og norðanfyri er eitt øki, sum vit nevna Norðurhøvini, ið er eitt felagsnavn fyri tey trý Norskahavið, Grønlandshavið og Íslandshavið. Vestan- og sunnanfyri Føroyar er Norðuratlantshavið. Markið millum Norðuratlantshavið og Norðurhøvini er ein undirsjóvarryggur: Grønlands-Skotlandsryggurin. Í støðum er hann djúpari enn 500 metrar, og tey ovastu løgini av sjógvi ferðast frítt yvir honum; men hann forðar tí serliga á stórum dýpi Norðuratlantshavið frá Norðurhøvunum. Norðan fyri Norðurhøvini liggur Íshavið, eystanfyri er Barentshavið og sunnanfyri Norskahavið og eystanfyri Stórabretland er Norðsjógvurin.
Sambært einari frágreiðing í 2014 arbeiða 24.000 fólk á boripallum í Norskahavinum [1][2]. Av teimum eru 12,5 prosent kvinnur. Í kanningini sæst eisini, at 90 prosent eru norðmenn. Av útlendingunum eru amerikanarar best umboðaðir. Teir eru 400 í tali. 300 danir eru á pallunum, 270 sviar og 220 bretar. Longri niðri á listanum sæst, at finnarnir eru 43 í tali, íslendingar somuleiðis 43, og at 24 føroyingar eru í teirri skrásetingini. IRIS (International Research Institute of Stavanger), sum hevur gjørt frágreiðingina, ger vart við, at tølini umfata ikki tey, sum eru við veitingarskipum, sum liggja hjá pallunum og heldur ikki tey, sum arbeiða uppi á landi í arbeiði, sum hevur tilknýti til pallarnar.
Næststørsta fiskileið hjá føroyingum í 2012 var ICES øki IIa1 og IIa2 við Jan Mayen í Norskahavinum, har góð 100 000 tons vóru fiskað, herav góð 81 000 tons var makrelur.


text:
Í sambandi við at Klaksvíkar bókasavn verður 65 ár, verður hátíðarhald og framsýning á savninum.
Í dag, mánadagin 4. septembur ber til at koma á Klaksvíkar bókasavn til ein kaffimunn og okkurt gott afturvið. Tað sigur Klaksvíkar kommuna í tíðindaskrivi.
Tað var annars 3. septembur, at bókasavnið hevði 65 ára dag.
John Reid Bjartalíð var undangongumaður at seta savnið á stovn, og hann starvaðist eisini á bókasavninum í mong ár. Bókasavnið húsaðist fyrst í hølum úti í Búðunum, har KFUM og K hevði havt høli. Bókasavnið leigaði síðani ymsastaðni í býnum, áðrenn bókasavnið flutti undir egna lon á Biskopstøð í 1977. Har heldur bókasavnið framvegis til.
Í sambandi við 65 – ára haldið er framsýning sett upp. Framsýningin lýsir søguna hjá savninum, og verður hon at síggja alla vikuna.


text:
NSÍ hevur tryggjað sær pláss í fjórðingsfinaluni í kappingini um løgmanssteypið.
Kappingin um Løgmanssteypið: NSÍ – TB við Løkin 14. mars.
Liðið hesaferð var nakað broytt í mun til seinast. Í verjuni – umframt Kristian í málinum – byrjaði Sjúrður inni á vinstra bakki, Pól Jóhannus og Jonhard í miðverjuni og Monrad høgru megin. Á miðjuni vóru Karl og Andras við Magnusi frammanfyri, Jann Martin høgrumegin og Andy vinstrumegin og hesaferð spældi Árni heilt frammi.
Í 5. minutti hevði Monrad innlegg, sum onki spurdist burturúr. Í 10. min. spælir Magnus Jann Martin ígjøgnum, men hann er rangstaddur. Í 10. min. leggur Monrad innfyri eftir hornaspark, men TB málverjin tekur sær av innlegginum. Í 11. min. vann Andy bóltin, spældi Árna á vonginum. Hann legði innfyri og við handaru stong avsluttaði Magnus beint framvið. Í 12. min. fær TB fríspark úti í horninum, sum okkara fáa beint út til horna. Í 20. min. hava tvøramenn skot omanfyri aftaná heldur passivt verjuspæl – aftaná at vit mistu bóltin á miðjuni. Í 23. min. er gott gjøgnumspæl sum endar við at Magnus spælir Jann Martin, sum tíverri var rangstaddur. Í 25. min. hava tvøramenn skot útifrá langt við síðuna av. Í 34. min. stórbjargar TB málverjin, aftaná innlegg frá Monrad til Árna, sum langaði til, men málverjin bjargaði við fótparadu. Í 40. min. er horna til TB, sum onki spurdist burturúr.
Í 42. min. bragdar hjá okkara. Tað var Sjúrður sum spældi inn um verjuna, har Árni rann frá verjuni og setti bóltin trygt í mótsatta síðunet og so var støðan 1 – 0.
Í 45. min. hevði Karl skot sum málverjin bjargaði væl. Hann trekti annars beint ígjøgnum – gjørdi sum hann spældi Andy í vinstru, men dróg ístaðin inneftir og avsluttaði. Í 47. er Árni í góðari støðu, men verjuleikari brúkti neyðbremsuna og fekk kort fyri tað. Magnus skeyt frísparkið omanfyri. Í 48. min. dregur Andy ígjøgnum, men verjan fær beint út til horna. Í 50. min. er Poul Johannus um at koma sær í torføra støðu í egnum brotsteigi, men alt spælir kortini væl av. Í 51. min. vinna okkara bóltin og spæla gott álopsspæl. Karl spælir Monrad og so innlegg úr høgru, har Magnus skallar omanfyri. Í 58. min. fekk Magnus upplagdan kjans, tá TB-arnir leggja bóltin inn fyri egið mál, men skotið fór við síðuna av. Í 60. min. er Magnus aftur í góðari støðu, men verður taklaður í skotroyndini. Løtuna aftaná royna tvøramenn at trýsta, men mangla neyvleika. Í 68. min. verður Jens innskiftur í miðverjuna, Jonhard fer samstundis fram í høgru síðu og Jann Martin flytir inn sum offensivur miðvallari. Í 70. min. kemur Einar inn á vinstra bakk, Andrass bleiv útskiftur, meðan Sjúrður fór fram á miðjuna.
Í 71. min. fáa vit mál og tað hendi aftaná at Karl hegnisliga spældi Jann Martin leysan og hann var tryggur og skoraði til 2 – 0.
Einar fekk ikki langa tíð á vøllinum í dag. Í 76. min. fekk hann gult kort og í 82. min. fekk hann seinna gula kortið og mátti av vøllinum og má tí sita uttanfyri til næsta dyst. Í 86. min. er Jonhard í góðari skotstøðu, men skýtur uppum, aftaná gott uppspæl frá Karl. Hóast í yvirtali, megnaðu TB-arnir ikki at gagnnýta fyrimunin og tað var í tráð við leikgongdina, at NSÍ spældi seg víðari í kappingini um Løgmanssteypið.
Næsti dystur, sum verður í Effodeildini, verður ímóti AB komandi fríggjakvøld á útivølli.
Saman standa vit sterk !
NSÍ – TB 2 – 0 (1 – 0)
42’ Árni Frederiksberg
71’ Jann Martin Mortensen
Liðið hesaferð:
Kristian, Monrad, Pól Johannus, Jonnhard, Sjúrður, Jann Martin, Karl, Andras (70’ Einar), Magnus (68’ Jens), Andy (75’ Andrias) og Árni.


text:
Sandskøta (skøtuættin)
Leucoraja circularis Couch, 1838
Stødd: Sandskøta verður upp í 120 cm long, oftast millum 70-100 cm.
Dýpi: Hon sigst at vera millum 70 m og 275 m, men undir Føroyum fæst hon niður á í minsta lagi 825 m dýpi.
Litur: Á bakinum er hon einlitt grábrún, ljósabrún, í reyðbrúnan lit við 5-6 smáum, makaðum gulhvítum blettum, sum smámyntir, hvørjumegin ryggin. Onkuntíð sæst sandskøta við ongum blettum. Undir búkinum er hon hvít.
Lýsing: Umleið 7-8 píkar eru framman fyri og inn millum eyguni. Ein trunki av tindum er á nakkanum. Á halanum eru fýra røð av píkum, tvey hvørjumegin miðjuna, umframt, á ungum fiskum, eitt rað eftir miðjuni á halanum. Úr trantinum til fremst á halanum er styttri, enn fiskurin er breiður. Ravahornini eru rundað, og ravakantarnir eru innbendir framman. Hon hevur spískar tenn, kubbuta gron og lítlan trant framúr.
Eyðkenni: Teir hvítligu blettirnir á bakinum og á búkfjaðrunum og fýra píkarøð á halanum.
Týdningur: Sandskøta verður avreidd, men nøgdin er lítil.
da: Sandrokke, en: Sandy ray, fr: Raie circulaire, ís: Sandskata, no: Sandskate, tý: Sandrochen
Mouritsen, Rógvi: Fiskar undir Føroyum. Føroya Skúlabókagrunnur og Fiskirannsóknarstovan. Tórshavn. 2007.
Skøtur Rajiformes
4 ættir eru í hópinum, 32 slektir og 285 sløg.
Við Føroyar er bert tann eina ættin, og hon hevur 8 slektir og 14 sløg:
Skøturnar eru eyðkendar við sínum flata kropsskapi, spísku gron og langa hala,
oftast við nógvum píkum eftir baki og hala.
Kjafturin og táknaopini eru á blindusíðu, meðan eyguni og andaholini eru á eygnasíðuni.
Undir Føroyum eru skøturnar bert í sjónum, men aðrastaðir eru nøkur sløg bæði í feskum vatni og í blandingsvatni.
***
Í stuttum um skøtur:
Halin á skøtu er í veruleikanum aftari partur av rygginum. Hann verður tó nevndur hali millum manna, og eisini her.
Ryggfjaðrarnar eru aftarlaga á halanum, og sterturin bara hómast aftast.
Ravarnir eru í veruleikanum uggafjaðrarnar, sum við tíðini hava fingið tað skapið,
teir hava nú.
Eins og aðrir bróskfiskar, hava kallfiskarnir tvey útvortis makingargøgn hangandi
aftur úr sær, eitt hvørjumegin halarótina.
Undir Føroyum eru skrásett 14 skøtusløg.


text:
Lektiu- telducafé er á skúlanum
Hvønn týsdag kl. 11.45 - 12.15.
Hetta er ein gyltur møguleiki at fáa íblástur/stuðul til heimaarbeiðið, eins og hjálp til at læra førleikar við teldu og teimum KT-skipanum sum skúlin brúka til næmingarnar.
Allir næmingar, sum hava tørv á hjálp við heimaarbeiðinum, eru vælkomnir.
Tímin kann eisini brúkast til lektiubólk, har næmingar í føstum bólkum tosa um heimaarbeiði og kunnu stuðla hvørjum øðrum. Lektiubólkurin kann eisini velja at venda sær til lærararnar á lektiucaféini við spurningum.
Vit bjóða
- Stuðul til spurningar tit koma við til skúlating, bæði í yrkislærugreinunum og í almennu lærugreinunum
- Hjálp til telduførleikar og kt-skipanir
- At tit taka spurningar fram, sum tit hava arbeitt við, ið vóru serliga truplir at skilja.
- Íblástur til skrivligar uppgávur, ið tit hava trupulleikar við.
Møguleiki er eisini hendan tíman, at venda sær til aðrar lærarar, ið ikki skipa fyri lektiucafé, við at venda sær til skrivstovurnar hjá hesum.
Hevur tú onki at spyrja um, kanst tú gera skúlating.
Er fastlagt á tímatalvuni hjá heilsuhjálparum, skal avtalast við lærararnar í heilsurøktaraútbúgvingini.