text:
Tá ið hjúnaband ímillum tvey av sama kyni varð gjørt lógligt í Onglandi í 2011, segði konservativi forsætismálaráðharrin, David Cameron, seg stuðla broytingini av hjúnabandsstovninum fult og heilt.
“Ja, tað snýr seg um javnrættindi,” segði hann í eini røðu, sum hann helt fyri flokkinum. “Men tað snýr seg eisini um eitt annað: trúskap. Konservativ trúgva upp á bondini, ið binda okkum. Tey trúgva, at samfelagið er sterkari, tá ið vit gera lyfti og lova at stuðla hvørjum øðrum. So eg stuðli ikki samkyndum hjúnabandi, hóast eri konservativur. Eg stuðli samkyndum hjúnabandi, tí eg eri konservativur.”
Við hesum tók Cameron – sum seinni hevur kallað hesa lógarbroyting tað, ið hann er mest errin av í sínum skeiði sum forsætismálaráðharri – undir við tí sokallaða konservativa argumentinum fyri hjúnabandi ímillum tvey av sama kyni. Hjúnabandið bindur tvey saman í eina eind. Tað økir sostatt um trúskapin, støðufestið og tryggleikan í hesi eind. Sostatt verjir hjúnabandið ímóti tí stóra skaða, sum fólk kunnu gera á seg sjálvan, hvørt annað og ikki minst síni børn í kærleiks- og kynsligum óskili. Eingin orsøk er at halda, at hjúnaband bert kann gera hetta fyri hjún av hvør sínum kyni – so hví ikki loyva tveimum av sama kyni at giftast? Er tað ikki betri at lata tvey av sama kyni giftast? Er tað ikki nærum ein moralsk skylda?
Svarið hjá konservativum, sum vilja varðveita hjúnabandið, er, at sokallað samkynt hjúnaband sær út til at vera partur av júst tí mótsatta. Stuðulin, sum hjúnaband ímillum tvey av sama kyni fær í dag, er ikki merktur av moralskum álvarsemi, hvat kærleika, parlagi og familju viðvíkur. Heldur tvørturímóti. Tað er partur av einum ráki, sum undirgrevur hesi somu virði og góðan sið annars. Fólk vilja ikki broyta hjúnabandið, av tí at tey virðismeta tað. Nei, orsøkin er, at tey ikki virðismeta tað. Hetta er ikki eitt rák, sum samkynd hava byrjað. Ferð var komið á tað, langt áðrenn nakar tosaði um sokallað samkynt hjúnaband. Men at broyta hjúnabandslógina, so tvey av sama kyni kunnu giftast, hevði verið enn eitt stig á somu leið. Tað hevði ritað í juridiskan stein ein viknaðan hjúnabandsstovn, sum komandi ættarlið mugu bera avleiðingarnar av.
Tann samfelagsbólkurin í Føroyum, sum stuðlar borgarligum hjúnabandi ímillum tvey av sama kyni mest, eru tey, sum liva saman í parlagi uttan fyri hjúnaband. 91% av teimum svaraðu ja til spurningin. Tað vil siga, at tey, sum helst vilja broyta hjúnabandið, eru tey, sum ikki sjálv hava eitt hjúnaband.
Vit hava áður víst á, at tann samfelagsbólkurin í Føroyum, sum stuðlar borgarligum hjúnabandi ímillum tvey av sama kyni mest, eru tey, sum liva saman í parlagi uttan fyri hjúnaband. 91% av teimum svaraðu ja til spurningin. Tað vil siga, at tey, sum helst vilja broyta hjúnabandið, eru tey, sum ikki sjálv hava eitt hjúnaband. Út frá hesum kann sigast, at tá ið hjúnabandið ikki longur er ein sjálvsagdur karmur um kærleika, parlag og familju, byrjar hugskotið um hjúnaband ímillum tvey av sama kyni at geva meining.
Men tað er ikki bara í Føroyum, at vit síggja hetta rákið. Nýggj og umfatandi gransking í Amerika vísir tað sama. Í ymiskum tíðarskeiðum frá 2002 til 2013 gjørdi almenna heilsuhagstovan í USA, National Center for Health Statistics, samrøður við yvir 45.000 borgarar, bæði kvinnur og menn, sum vóru í aldrinum 15-44. Í frágreiðingini, “Trends in Attitudes About Marriage, Childbearing, and Sexual Behavior: United States, 2002, 2006–2010, and 2011–2013”, verður tikið samanum eina greiða gongd burtur frá hjúnabandinum. Í staðin kemur tað at samliva uttan fyri hjúnaband, kynsligt samband uttan fyri hjúnaband (ímillum bæði hins- og samkynd), og tað at fáa børn uttan fyri hjúnaband og samkynda ættleiðing.
Sambært frágreiðingini sóu lutfalsliga fá hjúnabandið sum rætta karmin kring parlag. Spurd, um tey vóru samd í setninginum, “Eitt ungt par eigur ikki at liva saman uttan so, at tey eru gift”, svaraðu einans 28% av kvinnunum og 24% av monnunum ja. Hetta er ein minking úr ávíkavist 34% og 32% í 2002. Umleið tríggir fjórðingar av bæði kvinnum og monnum mettu tað vera í lagi, at foreldur eiga og uppala børn uttan fyri hjúnabandið. 78% av kvinnum og 69% av monnum mettu somuleiðis, at tað var í lagi, at ógiftar kvinnur eiga og uppala børn. Hesin stuðulin øktist úr ávíkavist 70% og 59% í 2002. Stuðulin fyri rættinum hjá samkyndum pørum at ættleiða vaks eisini. Úr 55% í 2002 til 75% í 2013 fyri kvinnur, og 47% í 2002 til 68% í 2013 fyri menn. Sambært frágreiðingini mettu 60% av kvinnum í 2013, at kynsligt samband ímillum tvey av sama kyni er í lagi, samanborið við 42% í 2002. 49% av monnum tóku eisini undir við hesum samanborið við 40% í 2006.
Tølini um hjúnaskilnað eru áhugaverd. Meðan stuðulin fyri tí at samliva uttan fyri hjúnaband er øktur, er stuðulin fyri hjúnaskilnaði farin niður. Tá luttakararnir fingu spurningin, “Hjúnaskilnaður er vanliga besta loysnin, tá ið eitt par ikki tykist duga at loysa trupulleikar í teirra hjúnabandi”, svaraðu 38% av kvinnunum og 39% av monnunum í 2013, at tey vóru samd. Hetta er ein lækking úr ávíkavist 47% og 44% í 2002. Samstundis svaraðu 60% av kvinnunum og 67% av monnunum játtandi, at “Tað at samliva áðrenn hjúnaband kann hjálpa at forða fyri hjúnaskilnaði”. Tað kann hugsast, at økti stuðulin, sum tað at samliva fær, kemur frá einum ótta fyri ella mótvilja ímóti hjúnaskilnaði. Tað er betri at samliva enn at giftast, tykist syrgiligi logikkurin at vera, tí bara tey, sum eru gift, skiljast.
Eitt rák er, sum ber ímóti eini breiðari semju um, at samlív eins væl kann skipast uttanfyri hjúnabandið og innanfyri. Hetta rákið er størri enn spurningurin um hjún av sama kyni, men júst hesin spurningurin spælir ein avgerandi leiklut í løtuni.
Ein greiður munur var á hugburðunum hjá teimum ymisku aldursbólkunum, ið vóru spurdir. Jú yngri bólkurin var, jú størri vóru sannlíkindini, at svarað varð játtandi til spurningarnar. Tað var ímillum tey ungu, at ein liberalur hugburður hevði bestu gróðrarlíkindini. Hetta er sostatt eitt rák, sum amerikanska samfelagið er á veg inn í við vaksandi ferð.
Um hugburðurin í Føroyum er líkur honum í Amerika, so er sannlíkt, at fleiri av teimum, sum lesa hesa grein, einki galið síggja í hesi gongdini. Tað hava tey allan rætt til. Endamálið er ikki at staðfesta, um gongdin er góð ella ring, røtt ella skeiv. Endamálið er einans at staðfesta, at ein gongd er. At eitt rák er, sum ber ímóti eini breiðari semju um, at samlív eins væl kann skipast uttan fyri hjúnabandið og innanfyri. Hetta rákið er størri enn spurningurin um hjún av sama kyni, men júst hesin spurningurin spælir ein avgerandi leiklut í løtuni. Hvussu vit sum samfelag svara spurninginum um hjúnaband ímillum tvey av sama kyni umboðar eitt avgerandi stig antin við ella ímóti rákinum, ímóti streyminum. Ynskja vit at flyta okkum frá hjúnabandinum sum breitt góðtiknum normi og meira ella minni sjálvsøgdum karmi kring kærleika, parlag og familju? Ella ynskja vit at varðveita henda stovn, sum í øldir hevur tænt og vart okkara vælferð og mentan?


c: text/html

text:
Reglugerð fyri Tórshavnar Musikkskúla
frá 30. September 2009
§ 1. Tórshavnar Musikkskúli er ein kommunalur stovnur undir Musikkskúlaskipanini, sum bjóðar tónleikaundirvísing til børn og ung.
§ 2. Endamálið hjá Tórshavnar Musikkskúla er at menna musikalsku gávur næminganna, at vekja ans fyri tónleiki, at leggja støði undir einum ríkum musikklívi og skipa fyri konsertum.
Yrki skúlans fer fram í samarbeiði við heim, skúla og aðrar musikkfelagsskapir.
§ 3. Tórshavnar Musikkskúli veitir grundútbúgving, vokal- og/ella instrumentalundirvísing, undirvísing í samanspæli og samansangi, kunnleika um mentanararv og um nýggjar og gamlar framburðarhættir innan musikkin eins og hann skipar fyri næmingaframførslum.
Undirvísingin verður annars at fremja í samsvar við § 2, stykki 3 í løgingslóg nr. 69 frá 7. juni 1984, sum broytt við løgtingslóg nr. 67 frá 20. mai 1996, um stuðul til musikkskúlar ásettar reglur og kann enda við roynd.
§ 4. Mentamálaráðið setur lærarar eftir tilmæli frá leiðaranum í Tórshavnar Musikkskúla.
§ 5. Tórshavnar býráð setur eftir tilmæli frá trivnaðarstjóranum og mentamálaleiðaranum ein leiðara at hava dagligu leiðsluna av skúlanum og umsita ognir skúlans. Leiðarin hevur ta dagligu námsfrøðiligu og umsitingarligu ábyrgdina av arbeiði skúlans. Býráðið ásetur løn leiðarans.
§ 6. Tórshavnar Musikkskúli ger á hvørjum ári uppskot til fíggjarætlan skúlans fyri komandi fíggjarár.
§ 7. Tórshavnar Býráð hevur fíggjarligu ábyrgdina av musikkskúlanum.
§ 8. Ein 5 mannanevnd verður sett at fremja áhugamál Tórshavnar Musikkskúla. Nevndarlimirnir verða tilnevndir av Tórshavnar Býráð fyri eitt býráðsvalskeið í senn.
Nevndin skipar seg sjálv. Leiðarin í Tórshavnar Musikkskúla er skrivari hjá nevndini.
§ 9. Nevndin arbeiðir fyri góðum korum hjá musikkskúlanum, miðar eftir at vekja ans fyri tónleiki og arbeiðir sum heild fyri áhugamálum musikkskúlans. Nevndin eigur saman við musikkskúlanum at eggja til eitt ríkt og fjøltáttað tónleikalív.
§ 10. Nevndin hevur í minsta lagi seks fundir um árið, og umboð fyri lærararáðið í musikkskúlanum kunnu luttaka í fýra av teimum.
§ 11. Nevndin letur mentamáladeildini ársfrágreiðing í januar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
OBO
Oboin er serliga kend fyri at spæla vælklingandi og sangbær løg. Men eisini øðrvísi skemtilig ljóð.
Tú hoyrir oboina í symfoniorkestrinum og í harmoniorkestur-, undirhalds- og filmstónleiki.
Oboin hoyrir til træblásiljóðførini saman við floytu, klarinett og fagott. Ljóðið kemur fram við at blása í tað lítla dupultrør-munnstykkið – tvey bambusbløð bundin saman á eitt rør.
Um tú væl orkar at blása ballónir upp og ert um 10 ár, so er tað kanska nakað fyri teg at fara at spæla obo.
Undirvísingin er 30 min um vikuna umframt 1 tíma orkesturspæl.
Um tú skal hava gleði av at spæla obo, krevst at tú venur regluliga heima.


text:
Trupult at taka Dennis Holm í álvara
Í hvassorðaðari viðmerking í miðlunum i gjár, týsdag 29. mai, sigur Dennis Holm seg hava trupult við at taka KVF í álvara. Orsøkin er eitt 10-20 sekundir ljóðbrot, sum verður brúkt í innslagnum til eitt av teimum trimum innsløgunum, sum vóru í Degi & viku týskvøldið um politisku ætlaninar um at menna Suðuroynna.
Dennis Holm forkastar alt Kringvarpið sum óseriøst, grundað á eitt journalistiskt val um at brúka tónleik frá skemtisendingini Pipar og salt til at lýsa afturvendandi ynskið ella kravið um, at Suðuroyggin er í serstøðu og má tí fáa serligan politiskan ans. Eitt politiskt mál ella krav, sum hevur verið ovast á dagsskránni í bæði fiskivinnuppolitikki, alipolitikki og í øðrum landspolitiskum kjaki fleiri ferðir seinastu trý árini.
Var tónleikavalið smakkleyst? Var tað óneyðugt? Ella var tað sigandi fyri politisku føljetonina um Suðuroynna, sum hevur vart í nógv ár? Hyggjarin er dómari.
16 minuttir av 21 í Degi & Viku
Kringvarp Føroya hevði tíðindini um serligu ætlaninar hjá landsstýrinum og borgarstjórunum í Suðuroynni í útvarpinum klokkan 18 mánakvøldið 28. mai 2018. Samrøða var við løgmann. Í gjár týsdagin 29. mai, var øll orka sett inn á hesi viðkomandi tíðindi, sum bæði ávirka alivinnuna í Føroyum og fleiri onnur viðurskifti – ikki einans í Suðuroynni, men um alt landið. Menningarætlanin fyri oynna var høvuðstíðindini í útvarpinum á døgurða, m.a. við eini samrøðu við Dennis Holm. Tíðindini klokkan 18 sama dag vóru mest sum øll um menningarætlanina og avgerðina um at lata Bakkafrost leysa aliloyvið í oynni.
Í Degi & viku sama kvøld vóru 16 minuttir av 21 minuttir drúgvu sendingini brúktir til at lýsa hetta sama mál. Samrøður vóru við løgmann og landsstýrismannin við vinnumálum, umframt umrødda innslag.
Eg kann ikki minnast nakra politiska søgu seinasta árið, sum hevur fingið so góða rúmd í Degi & viku.
Fyrigev mær, Dennis Holm, men tað er eitt sindur torført at taka tað í álvara, tá tú alment forkastar alt Kringvarpið sum óseriøst, tí tær ikki dámar tónleikavalið í nøkur sekund av einum samlaðum tíðindadegi, sum stórt sæð snúði seg um hetta mál frá byrjan til enda.
Endamálið var ikki tillátursgera Suðuroynna, men at vísa á, at menningarætlanin er ein afturvendandi klagusangur, sum hevur verið framførdur so ofta av skiftandi politikarum, at Pipar og salt gjørdi ein satiriskan sang burturúr honum.
Satira er ikki undirhald
Tað er harmiligt, um Dennis Holm tulkar, at innslagið er ein látursgerð av støðuni í Suðuroynni. Tað hevur so ikki verið ætlanin. Tvørturímóti. Dagur & Vika nýtti 4 minuttir og síðani 12 minuttir afturat at viðgera støðuna í Suðuroynni.
Í 4 minuttirs innslagnum fekk tilmælið, sum borgarstjórarnir í Suðuroynni hava skrivað, drúgva umrøðu, og borgarstjórin í Vági fekk høvið at gera viðmerkingar til nøkur av tilmælunum. Sum hagtølini vísa, so hevur verið ein skeiv samfelagslig gongd í Suðuroy. Gongdin hevur verið so í fleiri ár. Tað fangaðu Pipar & Salt eisini, tá teir syngja um støðuna við satiriskum brillum. Satira er ikki neyðturviliga undirhald. Satira kann vera ramasta álvara.
Heini Gaard
Virkandi tíðindaleiðari


text:
26. Mar 2018
Fríggjadagin 23. mars grillaðu vit fyri fyrstu ferð í ár. Vit grillaðu sneisadrýl og væl smakkaði :) ...
20. Mar 2018
Hey JHevur tú hug at vera avloysari uppi í fjøllinum, hjá okkum?Vit sóknast ein avloysara, sum er fleksibul, stuttligur, tímur at arbeiða, dugir at taka initiativ, tímur at brúka hugflogið og rørslur saman við børnunum. Sum avloysari eigur tú at duga, at gerast partur...
20. Mar 2018
Børnini hugnaðu sær í góðveðrinum í gjár 19.03.18. Sólin kastaði sínar várstrálur á hetta vakra stað. Børnini hildu at summarið var komið ;) ...
23. Feb 2018
Fríggjadagin 23. februar var opið hús. Hjá Spírunum var disko dansur. Vit kliptu tjøldur í Reynstovu og plantaðu í Rossástovu. ...
20. Feb 2018
Bara ein uppfrískan av okkara búmerkið, og hvønn týdning vit leggja í okkara búmerkið Búmerkið hjá Dagstovninum á Hamrinum ímyndar ein varða. Okkara spælipláss er hagin, og omanfyri okkum standa Kongavarðarnir so ernir og hyggja oman á okkara spæl. Ofta gongur leiðin niðan til...
14. Feb 2018
Vit eru so heppin at sleppa nýta høllina, vit elska at verða har og gera ymiskar aktivitetir. ...
13. Feb 2018
Vit hava ráðleggingardag 18 mai. Stovnurin er stongdur tann dagin. ...


text:
Jens Hákun Leo
15.08.2016 - 14:13
Tíðindi > Samfelag & Politikkur > Kommunalpolitikkur
Heðin Mortensen, borgarstjóri í Tórshavnar kommunu, metir ikki, at Tórshavnar kommuna kundi bíða við útbyggingini av Eystaru bryggju. Hetta gjørdi hann greitt, tá ið sáttmálin um havnaútbyggingina av Eystaru bryggu varð undirskrivaður fyri einum góðum tíma síðan.
Spurdur um, hví tað ikki verður bíðað við einum slíkum stórum projekti, sum tað er at útbyggja Eystaru bryggju, til eftir kommunuvalið, sum verður í heyst, svaraði Heðin Mortensen, at hann ikki dugdi at síggja, at Tórshavnar kommuna kundi bíða meira, tí at so hevði málið drigið út. Hann vísti í hesum sambandi millum annað á, at málið longu hevur verið ígjøgnum alla ta tilgongd, sum skal til, at henda tilgongd hevur tikið rúma tíð, 3-4 ár, og at hon hevur fingið ta neyðugu fólkaræðisligu undirtøkuna. Hann førdi víðari fram, at bert ein býráðslimur atkvøddi ímóti hesari ætlanini (Marin Katrina Frýdal, red).
Heðin Mortensen vísti at enda á, at Tórshavnar kommuna ikki hevur verið partur av tí roki, sum nýliga hevur verið í Heilsu- og Innlendismálaráðnum, og at Sirið Stenberg, landsstýriskvinna í heilsu- og innlendismálum, í dag annars hevur boðað frá, at hon tekur undir við ætlanini um havnaútbyggingina.


text:
Svenski handilsflotin veksur - trý reiðarí flagga inn
Trý reiðarí hava boðað frá, at tey fara at skráseta fleiri skip í svensku flaggskránni. Hetta hendir, eftir at svenski handilsflotin er nógv tódnaður seinastu árini.
Eftir at vera tódnaður nógv í mong ár, sær svenski handilsflotin aftur út til at vaksa í talinum á skipum.
Sambært Dagens Industri hava trý reiðarí, hvørs nøvn ikki verða nevnd, boðað frá, at tey fara at flagga tilsamans átta skip undir svensku flaggsránna.
Frá 2001 til 2017 er svenski handilsflotin annars minkaður munandi úr 254 til 89 skip. Men nýggju reglurnar fyri tonnasjuskatti, sum vórðu settar í verk í Svøríki 1. januar, síggja við tíðindunum frá teimum trimum reiðaríunum út til at venda gongdini, skrivar Dagens Industri.
"Signalið í dag við øktari innflagging er sera týdningarmikið fyri alla vinnuna. Hetta fer at skapa fleiri arbeiðspláss í Svøríki, bæði beinleiðis í sjóferðsluni, men eisini í tilknýti til alla maritimu vinnuna. Hetta er ein vinna, ið skal mennast. Her finnast stórir menningarmøguleikar ikki minst í sambandi við veðurlagsbroytingarnar, sum vit standa yvir fyri," sigur svenski ráðharrin, sum umsitur undirstøðukervið, Tomas Eneroth, sambært Dagens Industri. Hann leggur aftrat, at svenska stjórnin er á veg við fleiri stimbrandi tiltøkum fyri sjóferðsluna.
Fleiri av innflaggaðu skipunum verða sambært svenska miðlinum LNG-nýbygningar.
Kelda: shippingwatch.dk


text:
Gríslatindur og Botnstindur
Tann 27. juni 2009 skipaði Marius Jacobsen fyri útferð til Gríslatind og Botnstind. Hetta eru ávikavist syðsti og næstsyðsti tindur á Kalsoynni. Gríslatindur er 700 m og Botnstindur 744 m.
Farið varð av Leirvík við maskinbátinum hjá Marius, nevndur Malan, kl 4 seinnapart henda dyrdar dag. Vit vóru 11 fólk í ferðalagnum. Løgdu at undir bønum á Blankskála og fóru so beint til fjals. Tað var rættuliga tungt at koma teir fyrstu 300-400 metrarnar, men so var lættari. Komu niðan á Gríslatind kl 19.
Eftir eina góð løtu á sjálvum tindinum, fóru vit niður av og har bleiv borðreitt við turrum fiski, grind og spiki. Eitt megnar máltíð.
Síðani fóru vit yvir á Botnstind og komu hagar út móti kl 9. Hugnaðu okkum eina løtu, og løgdu so leiðina omaneftir aftur. Komu aftur í bátin um hálvgum 11 og vóru á Leirvík um 11 tíðina í setandi sól.
Hetta var ein ógloymandi túrur, og eg takki Marius fyri høvið at vera við.
Botnstindur og Gríslatindur sunnast á Kalsoynni


text:
Orð og lag: Marsha J. Stevens
Týtt: Hallgrim Miðberg
1. „Legg tína byrði á meg!“ Jesus biður.
„Eg skal teg leiða og hjálpa,“ hann sigur.
Mangan eg hoyrdi tey lívsælu orð.
Eg bað: „Harri Jesus, kom ver tú hjá mær,
eg vil hvíla hjá tær.“
Niðurlag: Hann biður teg:
„Kom nú til kelduna,
kom nú til mín.
Eg veit, at tú tystir,
her er vatnið til tín.
Eg sá tína støðu,
tá í myrkri tú var,
og eg vil, tú skalt minnast,
tína byrði eg bar.“
2. Góðsku so stóra eg aldri kann skilja,
tá ið Guds Sonur við Faðirsins vilja
kom her til jarðar til spott og til háð.
Hans kærleiki loysti meg syndini frá,
tá á krossin eg sá.
3. Jesus, eg gevi tær hjarta og sinni;
uttan teg veit eg, at einki eg vinni.
Frelsari, hjálpin er altíð mær nær.
Eg takki og prísi tær fyri títt svar,
eg vil vera hjá tær.


text:
Flest allir fólkapensionistar nøgdir við tilveruna
Nýggj livkorskanning vísir, at flest allir fólkapensionistar sum heild eru nøgdir við støðuna.
Í heyst tók landsstýriskvinnan í almannamálum stig til eina kanning av livikorunum hjá fólkapensionistum í Føroyum. Kanningin, ið Fróðskaparsetrið hevur gjørt, er nú liðug og frágreiðing er skrivað.
Livikorskanningin er umfatandi og hevur nógvar áhugaverdar niðurstøður um viðurskiftini hjá fólkapensionistum í Føroyum. Kanningin staðfestir, at flest allir fólkapensionistar sum heild eru nøgdir við tilveruna. Tríggir av fýra fólkapensionistum siga seg vera væl nøgdan við tilveruna, fimti hvør er miðal nøgdur meðan 6 prosent siga seg vera illa nøgd.
Kanningin vísir, at samanhangur er ímillum luttøku á arbeiðsmarknaðinum, fíggjarstøðu, heilsu og nøgdsemi.
Níggju av tíggju lata væl at fíggjarstøðuni, og tey allarflestu eru skuldarfrí ella hava bert smáar bústaðarútreiðslur. Góður helmingurin hevur ikki aðra inntøku enn pensión og samhaldsfasta. Av teimum sum eru illa fyri fíggjarliga, nevna fýra av fimm, at orsøkin er, at tey bert hava minstupensión.
Í viðmerking sigur Rósa Samuelsen:
“Sjálvandi fegnist eg um, at føroyski fólkapensionisturin í heila tikið er væl nøgdur. Alt ov ofta verður skorið yvir ein kamb, tá ið vit hoyra um ússaligu korini, ið okkara eldru liva undir. Tíbetur fáa vit nú staðfest, at soleiðis er veruleikin ikki.
Men kanningin sigur okkum eisini, at tað eru nøkur – 6 prosent – ið eru minni nøgd við tilveruna. Mín fremsta uppgáva verður nú at hyggja eftir, hvørji viðurskifti kunnu broytast, so hesi eisini kenna seg væl sum pensionistar. Og hendan kanningin gevur mær eitt sera gott grundarlag at fara undir tað arbeiðið”.
Sosialir fólkapensionistar
Í heila tikið luttaka føroyskir fólkapensionistar nógv í sosialum samanhangum, tað verið seg saman við familju og kenningum, men eisini koma tey saman í sambandi við frítíðarítriv. Flestu fólkapensionistar hava sambært kanningini ofta ella javnan samband við familju, og øll hava samband við familju ella onnur, sum tey ikki búgva í húsi saman við. Fólk uttanfyri Tórshavn eru eitt vet oftari í samband við familju ella onnur enn tey, ið búgva í Tórshavn.
Kanningarháttur
Kanningin er í tveimum: Fróðskaparsetrið hevur staðið fyri spurnakanning millum eitt úrval av fólkapensionistum, og Almannastovan hevur staðið fyri innsavnan av taltilfari og hagtølum, sum viðvíkja veitingum til fólkapensionistar.
Mett verður at kanningin er ein eftirfarandi ábending um livikorini hjá fólkapensionistum í Føroyum.
Les meira
-
16.10.2018 Til lesandi SetursskrivstovanÍslendskur lestrarstuðul 2019Umsóknarfreistin til íslendska lestrarstuðulin er 1. desembe...
-
12.10.2018 Setrið Søgu- og samfelagsdeildin Til lesandiSigri M. Gaïni farin undir ph.d.-granskingarætlan á Setrinum um haturstaluSigri M. Gaïni fór í september 2018 undir ph.d.-lestur á Søg...
-
09.10.2018 Føroyamálsdeildin Til lesandiVísindalig grein um orðfeingið hjá føroyskum børnumGrein eftir Sissal Mariu Rasmussen í tíðarritinum First Lang...


text:
Á móðurmálshaldinum í Løkshøll í Runavík leygardagin 25. mars varð móðurmálsvirðislønin fyri 2017 latin útvarps- og sjónvarpsmanninum Suna Merkistein. Tórbjørn Jacobsen, borgarstjóri í Runavíkar kommunu, handaði Suna virðislønina vegna Rigmor Dam, landsstýriskvinnu í mentamálum. Grundgevingina prenta vit niðanfyri:
Móðurmálsvirðislønin 2017 verður tillutað
SUNA MERKISTEIN
fyri hansara avrik innan yrkismál.
Í ein mansaldur hevur Suni Merkistein starvað við ítrótta- og mentanarøkinum í bæði útvarpi og sjónvarpi. Avrikini í útvarpssendingum, sjónvarpssendingum, frásagnum og bókum vísa, at hann á ymsu pallunum megnar frásagnarkynstrið og har er við til at varðveita, menna og mýkja føroyska málið.
Hugsað verður um munnlig eins væl og skrivlig avrik hjá Suna Merkistein. Miðvíst og við nærlagni hevur hann ment og mýkt ítróttamálið í Kringvarpi Føroya, og hann hevur skrivað bøkur um ymiskar ítróttagreinar, eitt nú verkið í trimum bindum um føroysku fótbóltssøguna og stóra verkið um føroyska telving í 20. øld. Hann hevur ávirkað málið í føroyskum ítrótti og slóðað fyri hjá teimum yngru, so at vit í dag hava eitt ítróttamál, sum er væl ment og kennist heimligt.
Í ítróttafrásagnum sínum hevur Suni Merkistein mangan bæði víst og lýst, hvussu livandi og lætt føroyska málið kann vera.
Fyri hansara framúr frásagnarstíl á góðum og viðkomandi máli heiðra vit í dag Suna Merkistein við Móðurmálsvirðislønini 2017.


text:
Himnahyljar - Hymnur millum heims og heljar/
Ein hymna er ein lovsongur ella ein sálmur, sum í átrúnaðarligum høpi plagar at vera stílað til Guðs. Talan er tó um eina sjangru, ið er nógv eldri enn kristindómurin. Í grikskari fornøld hava tey eisini brúkt hymnur, ið vórðu stílaðar til Apollon, Afrodite og Demeter, og sum granskarar halda hava verið eitt slag av innleiðslu í framførsluni av episkum yrkingum. Onkrar hymnur fáa politiska ávirkan. Hymn to Freedom skrivaði Oscar Peterson í 1962 við støði í siðbundnum afro-amerikanskum sálmasangi/negro spiritual – henda hymna er vorðin tjóðsangur hjá mannarættindarørsluni. Í sínari hymnu til tað vakra, sum er partur av yrkingasavninum Les Fleurs du Mal frá 1857, spyr franski yrkjarin Charles Baudelaire sjálvan fagurleikan, hvaðan hann kemur og hvørt tað er av himni ella úr helviti: “Viens-tu du ciel profond/ ou sors-tu de l'abîme/ O Beauté? ton regard, infernal et divin..”. Heitið á hesi yrkingini hjá Baudelaire er Hymne à la Beauté og eg komi í tankar um hana orsakað av nýyrðinum, ið myndar heitið á eini føroyskari bók, sum Tóroddur Poulsen skrivaði eini hundraðogeinogtrýss ár seinni. Nú er nakað síðani, yrkingasavnið, Himnahyljar kom út, men Jógvan Isaksen ummælti tað mikudagin í Nón, sum til alla lukku er byrjað aftur – vónandi verða hópin av ummælum at hoyra har í heyst/vetur (- eingin grund til fullkomiliga at strika ummælarasamrøðuformatið; variatión er sum kunnugt gott á øllum økjum). Himnahyljar er eitt einastandandi vakurt og fleirtýtt bókaheiti, sum kann fatast á so ymiskan hátt frá teirri ítøkiligu grundmyndini av speglingini av himmalhválvinum í hyljum. Himnahyljar ljóðar rættiliga hymnukent; tað er bara ein spurningur um at býta um uppa seinna og fyrra i í orðsamansetingini. Í fyrstu yrkingini í savninum eru vit stødd onkrastaðni millum veitslusúpanina leygarkvøld og sálmasangin sunnumorgun. Sálmarnir hjá Tóroddi Poulsen eru um einsemið, um vindin, um dirvið og um nýggja og gamla heimstaðin. Tá tað um Havnina ræður, tykist sjónarhornið tvíbýtt; nútíðareygleiðingarnar tykjast hvassari enn fortíðarperspektivið. Minnini mýkja útsýnið. Frá byrjan fær lesarin tey góðu ráð, at tað sum líkist, ikki líkist. Vit skulu við øðrum orðum lesa yrkingarnar sum yrkingar, ikki sum ævisøgur Tað er annars nógv frammi í løtuni við sjálvsævisøguligari lesing og eg hugsi eisini, at lesarin fleiri staðnum hómar persónin Tórodd í reglunum, t.d. tá hann og systirin gleða seg til pápin kemur heim úr Grønlandi við Kongshavn, og mamman sendir tey í sjónleikarhúsið at síggja Ófriðaligar tíðir hjá Kristini í Geil. Fleiri yrkingar í Himnahyljum eru eins og hendan skrivaðar í barnahædd við innliti í eitt frítt og fantasifult barnaunivers: “at tað/ oysti niður/ gjørdi ikki/ børnini/ minni kát// smáir/ bátar vórðu/ flotaðir/ og stevndu út/ og komu aftur/ fullir av/ góðum veðri”. Sum vant hjá Tóroddi Poulsen eru tær mest einføldu eygleiðingarnar samstundis tær djúpastu, ofta eru teir smáu bátarnir fullir av yrkingum. Tankar um yrkingar, um list og um skapan er ein aðaltáttur í verkinum hjá Toroddi Poulsen – eisini longsilin eftir at flyta seg gjøgnum tað ítøkiliga, gjøgnum fatanina og upp í ljósið. Í nýggja savninum síggja vit á heitinum, at himmalin er togaður niður á jørðina, tað sama er galdandi fyri upprunastaðin hjá yrkingunum, ið verður lýstur eins og eitt rættiliga jarbundið paradís.


text:
Í savninum eru sekstan stuttsøgur, sum lýsa forelskilsi og kærleika, og ikki bara tann tú vilt taka ímóti, men eisini tann tú helst vildi verið fyriuttan.
“Á einum bonki uttan fyri bygdarhúsið. Tað er ov friðarligt. Hon fer í taskuna og finnur eina lunkaða øl, sum hon rættir honum. Hann fær proppin av móti kantinum á bonkinum og gevur henni at drekka fyrst. Hon fær brús upp í nøsina og flennir. Varrarnar á henni eru vátar og freistandi, men hann heldur sær og sýgur heldur fløskuna.”
Bókin kemur út á 8 málum samstundis og er úrslit av norðurlendskum samstarvi.
Ummæli:
Bent Rasmussen: Elsker mig - elsker mig ikke. Kærlighedsnoveller fra hele Norden. Undervisere.dk
Lena Kjersén Edman: Om läppar som vill kyssa. Opsis Kalopsis. nr. 4/2010
Siv Widerberg: Älskar, älskar inte/Kääärlek. Göteborg-Posten 12. januar 2011
Aftur


text:
Námsætlan sum Word-fíla:
Námsætlan fyri innovatión á C stigi
1. Samleiki
Innovatión er samfelagsfrøðilig lærugrein, ið fevnir um vitan um uppfinning, nýskapan og útbreiðslu. Lærugreinin gevur vitan um hugskotsmenning og nýskapan, og hvussu nýskapan kann verða brúkt til vinnulig endamál. Í lærugreinini innovatión verður arbeitt við nýskapandi mannagongdum, verkætlanarleiðslu og verkætlanargongd ella virkisætlanum.
Lærugreinin gevur vitan um mannagongdir frá hugskotsmenning til sølu og marknaðarføring bæði í privatum og almennum virkjum, umframt vinnuligum og ikki-vinnuligum virkjum. Næmingarnir læra at arbeiða við nýskapan í nýggjum og virkandi fyritøkum og almennum stovnum.
2. Endamál
Endamálið við undirvísingini er, at næmingurin lærir at arbeiða miðvíst við hugskotsmenning. Harafturat er endamálið, at næmingurin mennir handilsligt virkisfýsni, evni til at meta um váða, og evni til at brúka skipaðan arbeiðshátt til at fremja nýhugsandi verkætlanir og stovna nýggj virki í einum altjóða búskapi. Harumframt er endamálið, at næmingurin mennir síni evni til at arbeiða við vitan og nýhugsandi arbeiðshættum í veruleikakendum verkætlanum.
3. Stig og tímatal
Undirvísingin í innovatión á C-stigi fevnir um 75 klokkutímar.
4. Øki
Fakliga innihaldið í lærugreinini er lutað sundur í kjarnaøki og ískoytisøki. Kjarnaøki eru kravd øki, ið fevna um umleið 80% av klokkutímatalinum á hvørjum floksstigi. Ískoytisøki eru valfrí øki, sum lærari og næmingar í einstaka flokkinum velja í felag. Ískoytisøki fevna um umleið 20% av klokkutímatalinum á hvørjum floksstigi.
Kjarnaøki
Kjarnaøkini í innovatión á C-stigi eru at skilja sum tað mest neyðuga, fyri at stigið í lærugreinuni skal verða rokkið. Námsætlanin lýsir gongdina frá 0 til C. Innovatión C gevur møguleika at taka innovatión á B-stigi 1 ára gongd.
Somu kjarnaøki eru á C- og B-stigi, men tó er munur á teirri fakligu dýpd, sum væntað verður á B-stigi.
Innovatión og samfelagsmenning
Næmingurin skal hava innlit í viðkomandi hugtøk og allýsingar, ið hava týdning fyri fakið. Tað skal gerast næminginum greitt, hvør munurin er millum hugtøk, so sum innventión, innovatión, íverksetan, entrepreneurship og intrapreneurship.
Næmingurin skal hava eina grundleggjandi fatan av hugtakinum kappingarføri og týdninginum av hesum í sambandi við samfelagsmenningina. Innovatión er ein týðandi partur av kappingarførinum, og tí skal næmingurin hava eina greiða fatan av samanhanginum millum innovatión, kappingarføri og samfelagsmenning.
Næmingurin skal hava eina fatan av, hvat samfelagið og virkini gera við innovatión, og hvørjar framtíðarætlanir eru á økinum. Eisini skal næmingurin fáa innlit í, hvussu Føroyar eru fyri í mun til onnur lond, tá ið talan er um innovatión.
Innovatión og kappingarførleiki hjá fyritøkum
Fyri at fáa greiðu á kappingarførleikum hjá virkjum, kann virðisketan hjá virkinum brúkast sum útgangsstøði. Næmingurin skal við støði í virkinum og virðisketuni fáa eina fatan av muninum millum vøruinnovatión, processinnovatión og tænastuinnovatión og týdninginum av hesum í sambandi við kappingarførið hjá virkinum. Við støði í virðisketuni kann næmingurin fáa eina fatan av, hvussu stóran týdning innovatión hevur fyri, at virkið áhaldandi kann skapa virði fyri kundan.
Næmingurin skal hava greiðu á heitum so sum ”inkrementell” innovatión og “radikal” innovatión. Somuleiðis skal næmingurin fáa fatan av, hvat marknaðarrikin innovatión er, í mun til innovatión, sum er førd fram av tøkni.
Næmingurin skal hava eina fatan av samanhanginum millum kappingarføri og innovatiónsstrategi, har hugtøkini tøkniligur leiðari og tøkniligur fylgjari skulu viðgerast.
Innovatión og hugskotsmenning
Næmingurin skal fáa fatan av, hvaðani innovatiónin kann koma, og hvussu innovatión kann verða framd. Her skal næmingurin fáa greiða fatan av hugtøkunum inventión og innovatión, umframt muninum og samanhanginum millum hesi heiti.
Næmingurin skal fáa innlit í ástøði um, hvussu hugskotsmenning kann fremjast í verki. Myndlar og teknikkir skulu lærast, og næmingurin skal royna í verki at fremja hugskotsmenning við atliti at tí, at hann/hon skal koma við áhugaverdum hugskotum. Næmingurin skal harafturat læra at meta um, hvørt hugskotini eru handilsliga, framleiðsluliga og umhvørvisliga burðardygg.
Innovatiónstilgongdin
Innovatión skal lýsast við støði í PLC-farstrikuni, so at næmingurin fær eina greiða fatan av, hvør samanhangurin kann vera millum innovatión og lívsleiðina hjá ymiskum vørum og tænastum.
Gongdin frá hugskoti til marknað skal viðgerast við støði í viðkomandi myndlum. Viðkomandi myndlar og tøkni skulu brúkast, og næmingurin skal royna í verki at arbeiða skipað ígjøgnum ymisk stig frá hugskoti til marknað. Viðurskifti, so sum málbólkur, tørvur, marknaður, samfelagskrøv o.s.fr., skulu takast við í tilgongdina.
Útbreiðsla
Útbreiðsla av eini vøru ella tænastu (diffusión) skal viðgerast og setast í samband við PLC-farstrikuna. Ymiskar PLC-farstrikur kunnu brúkast, alt eftir hvørjari vinnugrein tú arbeiðir við, og hugtakið “ráðandi snið” skal viðgerast sum ein týðandi partur av útbreiðslutilgongdini.
Næmingurin skal hava innlit í, hvat patent er, hvønn týdning patent hevur, og hvussu fram verður farið, tá ið søkt verður um patent.
Toymi og toymisleiklutir
Tá ið nýskapan og tiltøk annars skulu setast í verk, eru tað sjálvsagt starvsfólk og tann verandi fyriskipanin, ið fremja arbeiðið. Talan kann vera um sjálvstøðugar persónar, toymi ella øll starvsfólkini í eini fyriskipan, sum skulu vera við í arbeiðinum. Fyri at skilja hetta betur, kann tað vera skilagott at býta fyriskipanina upp i fleiri stig. Eitt stig er, har tann einstaki persónurin er partur av arbeiðinum, og hesin hevur ymiskar menniskjaligar og fakligar eginleikar. Eitt annað stig er, har toymið er í miðdeplinum. Her er týdningarmikið at skilja, hvussu toymi arbeiða, og hvørjir eginleikar skulu vera til staðar í toyminum, fyri at tað skal virka væl.
Ofta uppliva toymi tvídrátt í sambandi við uppgávur. Heldur enn at royna at sleppa undan tvídrátti, er týdningarmikið, at toymið er ført fyri at skilja, hví tvídráttir taka seg upp, og hvussu hesir kunnu loysast. Tí er týdningarmikið, at næmingurin lærir viðkomandi ástøði og praksis á økinum.
Virkisætlan og verkætlanartilgongdin
Næmingurin skal fáa gott innlit í, hvat ein virkisætlan er, og hvat hon kann verða brúkt til. Alt innihaldið í eini virkisætlan skal gjøgnumgangast og viðgerast. Virkisætlanin skal innihalda viðurskifti so sum samandrátt, hugskotsgrundarlag, marknaðarlýsing, kundalýsing, mál, marknaðarføring, rakstrarætlan, fíggjarætlan, fyriskipan, tíðarætlan o.s.fr.
Ískoytisøki
Ískoytisøki eru valfrí øki, sum lærari og næmingar í einstaka flokkinum semjast um í felag. Ískoytisøki kunnu styðja og lýsa eitt ella fleiri kjarnaøki frá øðrum sjónarhornum og vera við til at menna førleikar næmingsins samsvarandi teimum førleikamálum, ið ásett eru. Endamálið við ískoytisøkjum er harumframt at geva skúlum og útbúgvingarbreytum rúm fyri serligum eyðkennum og arbeiðsháttum. Niðanfyri er yvirlit yvir tilfar, ið kann geva íblástur til ískoytisøki.
5. Førleikamál
Førleikamálini í innovatión eru býtt sundur í støðisførleikar og fakligar førleikar.
Støðisførleikar
Støðisførleikar eru grundleggjandi førleikar, sum menniskju ogna sær tíðliga í lívinum, men sum mugu stimbrast og mennast alt lívið. Støðisførleikar hava avgerandi týdning fyri, at kunnleiki, vitan og førleikar verða ment í øllum lærugreinum. Støðisførleikar eru við til at menna sannkenning, virðing, hugflog og evni til støðutakan og sjálvvirkni. Undirvísingin skal virka fyri, at næmingurin fær hug og sinni at læra og geva sítt íkast til kjak og loysnir.
Í hesum sambandi eru fýra støðisførleikar lýstir við atliti at teimum fortreytum, sum eru galdandi fyri lærugreinina. Í øllum lærugreinum skal næmingurin læra:
- at virða
- at samskifta
- at kanna
- at skapa
At virða
At virða er at virka fyri góðari samveru millum menniskju og fyri góðum samanspæli millum menniskju, náttúru og umhvørvi. Virðing fremur tryggleika og trivnað, ið eru fortreytir fyri gagnligari menning. Undirvísingin skal virka fyri, at hvør einstakur næmingur verður sæddur og hoyrdur, og at hann kennir seg at hava virði og týdning, har hann er.
Førleikin at virða snýr seg í innovatión harumframt um at virða og menna støðið innan viðurskifti í lærugreinini, sum undirvíst verður í. Undirvísingin leggur dent á, at næmingurin skilir tær ymisku fortreytirnar, ið øll menniskju hava í lívinum, og lærir at virða tørv og sjónarmið hjá øðrum, uttan mun til aldur, kyn, húðarlit og lívsáskoðan. Næmingurin skal eisini virða sín egna tørv og tað náttúrutilfeingið, vit øll eru bundin at. Hann skal læra at virða tær skyldur og tey rættindi, sum fólkaræði byggir á. Eisini skal næmingurin hava virðing fyri, at ymiskar mentanir og samfeløg kunnu byggja á onnur virði enn hansara egnu. Í lærugreinini innovatión snýr tað seg eisini um at arbeiða kreativt saman við øðrum og at virða styrkir hjá sær sjálvum og samstarvsfeløgum. Tað hevur eisini týdning, at næmingurin hevur virðing fyri náttúruni og øllum áhugabólkum í samfelagnum, tá ið arbeitt verður við at skapa og menna innovativar loysnir.
At samskifta
At samskifta snýr seg í innovatión um førleikan at bera fram hugsanir sínar munnliga og at lesa og skriva. At samskifta snýr seg eisini um at rokna og at nýta tøknilig amboð, ið tæna samskiftinum millum manna
Førleikin at bera fram hugsanir sínar munnliga verður mentur við miðvíst at arbeiða við munnligum venjingum í ymiskum samskiftisstøðum. Næmingurin skal frá fyrsta degi verða vandur við at tala, skifta orð, lýða á, próvføra og bera fram egnar metingar. Í lærugreinini innovatión snýr tað seg m.a. eisini um at orða tørv og trupulleikar, so at loysnir kunnu finnast á hesum, og at orða loysnir á skilagóðan hátt, so at viðkomandi áhugabólkar í samfelagnum verða hugaðir í at samstarva.
Førleikin at skriva er avgerandi fortreyt fyri øllum samskifti og lærdómi í lívinum. At skriva er at skipa hugsan og menna hugskot, at lýsa, greina, viðgera, próvføra og meta um evni innan innovatión í skrivligum uppgávum, frágreiðingum og ritgerðum. Í lærugreinini innovatión snýr tað seg eisini um at skriva skilagóðar virkisætlanir, ið eru grundarlagi undir einum virki.
Førleikin at lesa er at skyna á, greina, tulka og gagnnýta keldur, ið eru viðkomandi fyri at lýsa og viðgera evnini í lærugreinini. Keldurnar kunnu t.d. fevna um yrkisbókmentir, greinar, tíðarrit, hagtøl, internet og annað skrivligt tilfar.
Førleikin at rokna snýr seg um evnini at lesa og gera hagtøl og ritmyndir, at samanlíkna hagtøl, og at gera útrokningar í sambandi við prísásetingar og kostnaðarmetingar. At rokna er eisini at hugsa skilvíst og loysa vandamál. Hesir førleikar eru fortreyt fyri at skilja og taka støðu til mangar gerandisspurningar, umframt spurningar, ið eru tengdir at innovatión. Undirvísingin í innovatión hevur ein týðandi lut í hesi menning. At rokna snýr seg í innovatión eisini um at gera/rokna og seta upp greiðar fíggjar- og rakstrarætlanir.
Førleikin at nýta tøknilig amboð er í lærugreinini Innovatión at duga at nýta kunningartøkni, ið er ein fortreyt fyri øllum samskifti, harundir skrivligum tilfari og munnligum framløgum. At nýta talgild amboð fevnir eisini um, at leita eftir upplýsingum á alnótini, at vera keldukritiskur, at flokka og at greina upplýsingartilfar. At megna at nýta tøknilig amboð fevnir eisini um at gera tilfar til marknaðarføring og at kenna og virða etisku reglurnar, tá ið samskift verður við kunningartøkni.
At kanna
At kanna er ein íborin førleiki. Vit kanna umhvørvið fyri betur at finna okkum til sættis í lívinum. At granska er at eygleiða, undrast, finna svar og gera royndir. Lærarar skulu geva gætur, at hesir førleikar verða mentir frá lægsta til hægsta stig.
Førleikin at kanna snýr seg um at eggja forvitni hjá næminginum og stimbra hug og dirvi hansara at seta spurningar og at leita sær ráð og vitan um viðurskifti av týdningi fyri næmingin og hansara umhvørvi. Frá 1. floksstigi skal næmingurin læra at leita upp og ogna sær viðkomandi vitan á bókasøvnum, í bókmentum, handbókum, á internetinum o.s.fr. Næmingurin skal eggjast til at síggja gagn og gleði í yrkis- og fagurbókmentum og til at fregnast um mentanarligar og samfelagsligar spurningar, sum bjóða forvitninum av. Við dømum og venjingum skal næmingurin læra at nýta vísindaliga framferðarháttin og at handfara keldutilfar á ein sakligan og siðiligan hátt. Í lærugreinini innovatión snýr tað seg m.a. um at fremja marknaðarkanningar og at finna nýggj hugskot og loysnir, ið kunnu nøkta staðfestar tørvir ella trupulleikar, ið eru í samfelagnum.
At skapa
Forvitni, spæl og hugflog eru serligir eginleikar, sum lærarin skal varða um og gera gagn av í undirvísingini. At skapa er eisini ein førleiki, ið kann vinnast við lærdómi. Næmingurin skal læra at hugsa, tala og skriva sjálvstøðugt og at menna hugskot síni, og hann skal kenna seg at hava ein virknan lut í egnari menning og læringartilgongd.
Førleikin at skapa snýr seg um at gera næmingin tilvitaðan um og líta á egin evni, so hann gerst førur fyri sjálvur at byggja víðari á tað, sum lært er. Næmingurin skal læra, hvussu innovatión og menningarvirksemi hevur verið við til at skapað samfelagið. Næmingurin skal læra, at tekstframleiðsla er ein skapandi tilgongd, sum byggir á hugflog, íblástur og treystleika. Við atliti at búningarstigi og serligu gávum næmingsins verður arbeitt miðvíst við skapandi tilgongdum, sum fremja íblástur og stimbra hugflogið. Í innovatión snýr tað seg m.a. um at arbeiða kreativt og at skapa og menna hugskot til nýggjar vørur, tænastur, arbeiðshættir, mannagongdir, framleiðsluhættir, marknaðir, tøkni, o.s.fr., ella at orða hugskot um, hvussu hesi kunnu gerast betur.
Fakligir førleikar
Næmingurin dugir
- at greiða frá grundleggjandi heitum, ið eru knýtt at innovatión, og lýsa, hvussu innovatión kann ávirka menningina í einum landi og einum virkisøki,
- at greiða frá og brúka viðkomandi myndlar til hugskotsmenning (hugaroksfund o.s.fr.),
- at greiða frá og brúka viðkomandi myndlar og ástøði til støðulýsingar av virkjum, at greiða frá og brúka viðkomandi ástøði og myndlar til at fremja innovatiónstilgongdina frá hugskoti til marknað,
- at greiða frá og brúka viðkomandi ástøði til tørvsgreining, kundagreining/marknaðargreining, segmentering, kappingargreining, o.a.m.
- at greiða frá og brúka viðkomandi ástøði til greining av útbreiðslu (diffusión), marknaðarføring (tey 7 p'ini) og kappingarætlanir,
- at nýta talgild amboð í lærugreinini, t.e. at duga at brúka tekstviðgerð, rokniark, hagfrøði og framløguforrit. At nýta talgild amboð fevnir eisini um at heinta upplýsingar á internetinum, at verða keldukritiskur og at flokka og greina dátur
- at greiða frá og gera eina nøktandi virkisætlan.
6. Eftirmeting og próvtøka
Eftirmetingar
Einstaki næmingurin skal eftirmetast ávegis í undirvísingargongdini við støði í antin skrivligum ella munnligum framløgum. Næmingurin eigur at hava eina greiða fatan av støðu síni í mun til fakligu málini í lærugreinini, og hann eigur at fáa vegleiðing um, hvussu og hvørjum arbeiðast skal við fyri at røkka málunum.
Eftirmetingin verður skjalfest.
Próvtøkuhættir
Hildin verður ein munnlig próvtøka.
Munnliga próvtøkan
Grundarlagið fyri munnligu próvtøkuni er ein virkisætlan, ið er ein bólkauppgáva. Virkisætlanin verður send til próvdómara til góðkenningar í seinasta lagi 5 dagar áðrenn munnligu próvtøkuna.
Tveir próvtakarar verða hoyrdir um tíman, íroknað próvdøming. Próvtakarin hevur onga fyrireikingartíð.
Próvtøkan tekur støði í framløgu próvtakarans av síni virkisætlan, og lærarin setur síðani viðkomandi spurningar. Bert tann munnliga próvtøkan skal vera grundarlag fyri metingini.
Dømingargrundarlag
Próvtakarin skal við støði í fakligari tilgongd og støðisførleikunum sýna evni sjálvstøðugt at leggja fram og viðgera tilfar við støði í próvtøkutilfari og próvtøkuspurningum.
Í dømingini verður dentur lagdur á, at próvtakarin lýkur málini í lærugreinini. Dentur verður lagdur á, at próvtakarin:
- Sýnir fakligt yvirlit,
- dugir at nýta fakligt ástøði og fakligt háttalag,
- dugir at velja út, skipa og bera fram fakligt tilfar frá verkætlanini,
- dugir at orða seg neyvt fakliga og at brúka arbeiðshættir og myndlar í einum veruleikakendum samanhangi,
- dugir at grundgeva fyri sínum sjónarmiðum og vali av arbeiðshátti,
- dugir at skipa tað fakliga tilfarið, og
- dugir at meta um og perspektivera viðkomandi avbjóðingar í sambandi við innovatión, har næmingurin brúkar viðkomandi orðaval (yrkorð), ástøði og framferðarhátt (háttalag).
Próvtal verður givið við støði í einari heildarmeting av tí munnligu próvtøkuni.
Próvtalslýsingar
Munnligt C-stig
7. At skipa undirvísing
Í hesum parti av námsætlanini verður í stuttum greitt frá teimum didaktisku meginreglum, ið eru støði undir skipan av undirvísing. Hvør einstøk námsætlan myndar didaktiska sjónarmiðið, og saman mynda allar námsætlanirnar tann felags didaktiska pallin, har undirvísing verður útint.
Undirvísingin tekur altíð støði í teimum førleikum, ið næmingurin hevur við sær av tí stigi, hann kemur. Námsætlan og útbúgvingarbygnaður skulu tryggja, at fortreytir fyri fjøltáttaðari undirvísing eru til staðar.
Didaktiskar meginreglur
Undirvísingin tekur støði í aktuellum og veruleikakendum vandamálsorðingum ella tørvsorðingum. Undirvísingin verður løgd til rættis soleiðis, at hon er evnislagað og verkætlanarkend. Fyri at lýsa og gjøgnumganga viðkomandi ástøði kann undirvísingin taka støði í case-uppgávum. Í sambandi við case-undirvísingina kann verða samstarvað við starvsfelagar frá virkjum ella við íverksetarar.
Undirvísingin skal taka støði í einstaka næminginum og skipa læringarumhvørvið soleiðis, at hædd verður tikið fyri tørvinum hjá tí einstaka næminginum, og hvussu hesin arbeiðir og lærir best.
Undirvísingin skal leggja dent á hugskotsmenning og meting av hugskotum, so at hesi kunnu verða grundarlag fyri einum nýggjum virki ella menning av verandi virki. Undirvísingin skal leggja seg eftir at menna handilsførleikarnar hjá næminginum.
Undirvísingin skal skipast soleiðis, at skift verður ímillum deduktiva frálæru, har lærarin skipar og greiðir frá innihaldinum í lærugreinini og induktiva frálæru, har næmingurin fær møguleika, at seta seg inn í og loysa veruleikakendar uppgávur.
Stigvøkstur
Stigvøkstur merkir støðuga framtøku av einum lægri stigi á eitt hægri. Í læringartilgongdini verður farið frá tí lætta til tað torføra, frá tí einfalda til tað tor-greidda og frá tí ítøkiliga til tað úrtøkiliga. Stigvøksturin er oftast tíðartreytaður.
Undir stigvøkstrinum liggur eisini kravið um vaksandi ábyrgd og virknari luttøku.
Umráðandi er í hesum sambandi, at ljós verður varpað á teir leiklutir, sum næmingur og lærari kunnu hava hvør sær. Samrátt verður um, hvat ið er best at gera, og hvussu hetta verður gjørt, so næmingurin fær ávirkan á undirvísingina og á egnu læring.
Stigvøksturin kemur serstakliga til sjóndar í teimum førleikamálum, sum lýst eru í námsætlanini. Málini lýsa framúravrikið (hægsta próvtal) og eru bindandi, soleiðis at skilja, at lærari og næmingur altíð arbeiða fram ímóti at náa teimum ásettu málunum so væl sum gjørligt. Fyri at tryggja stigvøkstur er neyðugt, at sett verða ávegismál, sum hjálpa næminginum fram móti endaligu málunum. Umráðandi er eisini, at lærarin er tilvitaður um fortreytirnar hjá einstaka næminginum og tillagar undirvísingina eftir einstaka næminginum. Lærarin skal leggja undirvísingina til rættis, so næmingurin veit frammanundan, hvørji ávegismálini eru. Næmingurin skal gerast tilvitaður um tey krøv, ið sett verða, so hann kann seta upp mál, umhugsa og leggja til rættis sína egnu menning. Næmingurin skal greitt fáa at vita, hvussu hann verður eftirmettur, og hvat metingarstøðið er.
At læra at læra
Næmingurin skal gerast tilvitaður um, hvat tað í grundini er at læra. Eisini skal næmingurin gerast tilvitaður um ymiskar læringarhættir, og hvat endamálið við læringini er.
Undirvísingin skal sostatt ikki bert savna seg um tað, sum lært verður, men eisini um, hvussu lært verður. Umráðandi er, at hugtakið læring verður lýst og viðgjørt í flokkinum, so næmingurin gerst tilvitaður um, hvat hugtakið ber í sær. Næmingurin skal regluliga gerast varugur við, hvussu læringartilgondin er ætlað, og hann skal verða eggjaður til at umhugsa sína egnu støðu í henni. Dentur skal eisini leggjast á heimaarbeiði, og tann týðandi leiklut hetta hevur í fakligu menningini.
Næmingurin skal frá fyrsta degi skilja týdningin av lærugreinini innovatión. Tá ið arbeitt verður við ymiskum evnum og táttum, verða ymiskir førleikar mentir. Næmingurin skal fáa fatan av, hvat hesir førleikar kunnu verða brúktir til, eisini uttan fyri skúlans gátt. Undirvísingin í innovatión skal gera næmingin tilvitaðan um, at hann í lærugreinini mennist og gerst førur fyri at arbeiða greinandi og kritiskt við teimum ymisku evnunum og táttunum, sum arbeitt verður við. Eisini skal næmingurin verða tilvitaður um, at hann í lærugreinini mennir sær førleikarnar at koma til orðanna í nógvum ymiskum viðurskiftum, ið so ella so eru knýtt at evnafrøðiligum spurningum.
Arbeiðshættir
Undirvísingin er løgd til rættis við skiftandi arbeiðshættum, so at næmingarnir bæði arbeiða sjálvstøðugt og í bólkum. Tað er týdningarmikið, at næmingarnir fáa møguleika at arbeiða við kreativum tilgongdum, so at teir gerast førir fyri at loysa trupulleikar og kunnu nøkta tørvir í samfelagnum.
Undirvísingin skal innihalda eina arbeiðsgongd, ið varar eitt longri tíðarskeið, har næmingarnir í bólkum arbeiða við hugskotsmenning, stovnsetan av egnum vinnuligum virki ella einum ikki-vinnuligum virki. Arbeiðið skal enda við eini virkisætlan, ið er grundarlag undir munnligu próvtøkuni. Undirvísingin kann skipast tvørfakligt, soleiðis at viðkomandi fak í skúlanum á ein skilagóðan hátt verða partar av arbeiðinum.
Undirvísingin skal skipast við atliti at kunningar- og samskiftistøkni. Næmingarnir skulu hava atgongd til viðkomandi tøkni, soleiðis at hon kann vera eina natúrligur partur av arbeiðinum.
Umráðandi er, at undirvísingin verður skipað við atliti at viðkomandi kappingum.
Avrik
Skrivligi og skapandi parturin av lærugreinini letur upp fyri tvørfakligum samstarvi, og við tí øðrvísi skrivligum avrikum. Heldur enn at lata eitt avrik inn bara í innovatión, kann talan vera um tvørfakligt samstarv, t.d. eina afturlýtandi framsýning, eina røð av fyrilestrum, eina heimasíðu ella eina ritgerð. Ein grundgeving fyri, at skrivligt og skapandi arbeiði kann vera partur av tvørfakligum samstarvi, er, at næmingurin lærir, at tað at skriva væl (t.e. greitt og uttan stórvegis villur) ikki bara er eitt krav í lærugreinini føroyskum, men eitt alment krav, ið er knýtt at øllum skrivligum samskifti í øllum lærugreinum.
Næmingurin skal hava venjing í at skriva, so at hann eisini skrivliga kann vera partur av toymisarbeiði og verkætlanum. Á tann hátt kann næmingurin mennast til at geva og taka ímóti viðmerkingum til skrivlig upprit, sum verða løgd fram, á mennandi hátt. Kunningartøknin letur harumframt upp fyri munagóðum og ítøkiligum møguleikum í sambandi við vegleiðing og umrøðu í sjálvari skrivitilgongdini.
Samrøða
Munnliga miðlanin verður best styrkt, um einstaki næmingurin so nógv sum gjørligt sleppur til orðanna. Hetta kann fáast í lag við, at lærari og næmingur samrøða sínámillum, og at næmingar samrøða, tveir og tveir og í bólki. Eisini kann hetta verða gjørt við, at einstaki næmingurin av og á sleppur at leggja fram tilfar úr tíðarritum o.tíl., ella at halda stuttar fyrilestrar. Eisini framløgur í smærri bólkum kunnu stimbra munnliga táttin hjá næminginum, sum á henda hátt fær venjing í at brúka móðurmálið í lærugreinini.
Lesing
Næmingurin skal haldast til at lesa ymisk sløg av teksti, so sum greinar í dagbløðum og tíðarritum, úrdráttir úr fakbókum og faktíðarritum, tilfar av internetinum o.tíl. Hetta fyri at kjarnaøki og ískoytisøki skulu verða betur lýst.
Eitt gott lesiumhvørvi á skúlanum er ein treyt fyri at menna góðar og fjølbroyttar lesiførleikar. Hetta verður skapt í flokkinum við nógvum ymiskum lesitilfari og góðum lesivanum. Skúlabókasavnið er ein sjálvsagdur partur av hesum góðu vanum. Fyri at røkka góðum lesiumhvørvi er av stórum týdningi, at skúlabókasavnið er ein natúrligur partur av skúlagongdini.
Lívlong læring
Umráðandi er, at næmingurin gerst tilvitaður um samfelagsliga og persónliga týdningin av tí menniskjaliga og samfelagsliga tilfeingi, útbúgving er. Tí skulu næmingar eggjast til at umhugsa sína egnu framtíð og seta sær persónlig mál, har lærarin leggur lag á og skapar umstøður, sum stimbra hugin til at læra nýtt alt lívið.


text:
Tað besta fyri langtíðar støðufestið í einum samfelag er at hava sunnar familjur. Trygdin fyri sunnum familjum er sunn hjúnabond, og saman skapa hesar familjur eitt sunt samfelag. Ósunn hjúnabond skapa hinvegin ósunnar familjur, ið síðani skapa eitt ósunt samfelag. Tí má eitthvørt samfelag taka hjúnabandið í størsta álvara.[1]
Trygdin fyri sunnum familjum er sunn hjúnabond, og saman skapa hesar familjur eitt sunt samfelag.
Tíverri er tað ikki hetta, sum vit hava upplivað í vesturheiminum seinastu hálvu øldina. Í staðin hava vit sæð eitt alsamt vaksandi tal av hjúnaskilnaðum. Við allari virðing fyri teimum, ið hava valt hjúnaskilnað sum útveg úr einum truplum hjúnabandi, so er tað neyvan nakar, ið giftist við tí fyri eyga at skiljast aftur. Hjúnaskilnaður er úrslit av einum brostnum dreymi. Tí má hjúnaskilnaður sigast at vera neiligur í útgangsstøðinum. Og tey eru mong, bæði børn og vaksin, sum hava kent tungu avleiðingarnar av hjúnaskilnaði á egnum kroppi.
Vaksandi talið á hjúnaskilnaðum ber boð um, at familjurnar tíverri ikki hava tað gott.
Vaksandi talið á hjúnaskilnaðum ber boð um, at familjurnar tíverri ikki hava tað gott. Eisini vísir henda gongd, at týdningurin, sum hjúnabandið hevur, er alsamt minkandi í borgarans eygum. Sambært enska journalistinum og høvundanum Peter Hitchens eigur seksuella kollveltingin í 60’unum ein stóran leiklut í hesum. Í blogginum “So mikið fyri pápadagin – í einum landi, har faðirskapur er við at doyggja út” frá 2013 skrivar Hitchens soleiðis:
“Ein eldfim kjarna í kollveltingini var broytingin í lógini um hjúnaskilnað frá 1969. Henda broyting var væl dámd og varð móttikin sum vælvild mótvegis teimum, ið vóru fangað í kærleiksleysum hjúnabondum. Nú var nógv lættari at sleppa burtur úr einum truplum hjúnabandi enn at stríðast fyri at bjarga tí.
Tá hetta var vorðið vanligt, broyttist hjúnabandið við rúkandi ferð frá at vera eitt lívslangt lyfti til at vera eitt val um lívsstíl… Menn byrjaðu at hugsa, at hjúnabandið ikki var vert alt stríðið. Og p-bollin og frí fosturtøka (sum eisini hoyrdu til kollveltingina í 60’unum) gjørdu, at skundbrúdleyp (orsakað av at drongur hevði gjørt gentu við barn) ikki vóru neyðug longur.”
Hvørji eru so úrslitini av hesum í dag? Hitchens skrivar:
“45 ára langa stríðið, sum tjóðin hevur ført ímóti siðbundnu familjuni, hevur eydnast so væl, at næstan 50% av øllum 15 ára gomlum ikki longur búgva saman við báðum foreldrunum.”
Og Hitchens heldur fram:
“Kostnaðurin fyri faðirloysi er nú heili 49 mia. pund (490 mia. kr.) árliga. Hetta er hægri enn fíggjarætlanin fyri okkara verjupolitikk… Henda upphædd, sum í løtuni kostar hvørjum skattgjaldara 1.541 pund (15.410 kr.) árliga, veksur støðugt, og er hækkað við næstan einum fjórðingi síðani 2009.
Fýra av tíggju børnum, sum vaksa upp hjá mammuni – næstan 1,2 mió. – hava onki samband við pápan.
Familjumynstrið hevur týdning. Hagtøl vísa, at ung, sum koma úr brotnum heimum, eru í tvífalt so stórum vanda fyri at fáa atferðartrupulleikar í mun til tey, ið koma frá støðuføstum heimum. Tað er meiri sannlíkt, at hesi fyrru gerast tunglynt, fáa rúsevnis- ella rúsdrekkatrupulleikar, klára seg illa í skúlanum og enda við at liva í lutfalsligum fátækradømi.
Sannlíkindini fyri at gerast við barn sum tannáringur eru 7-8 ferðir hægri fyri gentur við fráverandi pápum (sambært gransking í USA og Ný Sælandi) í mun til tær, sum hava havt gott samband við pápan.
Hinvegin er sambandið millum hjúnaband og góða heilsu so sterkt, at ein gransking vísti, at heilsufyrimunirnir við at giftast vóru eins stórir sum at gevast við at roykja.”[2]
Her er sostatt greitt samband millum eina viknandi virðing fyri hjúnabandinum og vaksandi samfelagstrupulleikar av alskyns slagi. Ein slík gongd kostar tí samfelagnum ógvuliga nógv.
Her er sostatt greitt samband millum eina viknandi virðing fyri hjúnabandinum og vaksandi samfelagstrupulleikar av alskyns slagi. Ein slík gongd kostar tí samfelagnum ógvuliga nógv. Ikki bert í krónum og oyrum, men fyrst og fremst menniskjansliga. Og her tosa vit ikki bert um eitt, men fleiri ættarlið, sum koma at kenna sviðan av hesum.[3]
Í Bretlandi er framtíðin sostatt í upploysn, tí at hjúnabandið er í upploysn. Havast skal í huga, at so ring var støðan, áðrenn hjúnabandslógin í Bretlandi varð broytt til at fevna um annað enn mann og konu. Við broytingini viknar virðingin fyri hjúnabandinum enn meira, og tað fær upp aftur aðrar og meiri umfatandi samfelagsligar avleiðingar.[4]
Støðan í Bretlandi átti at verið eitt ávarandi fyridømi fyri okkum.
Gongdin tykist vera tann sama í Føroyum. Hjúnaskilnaðirnir seinastu 10 árini eru hægri enn nakrantíð áður. Og nú er ætlanin eisini at broyta hjúnabandslógina. Men støðan í Bretlandi átti at verið eitt ávarandi fyridømi fyri okkum.
[1] http://www.thepublicdiscourse.com/2014/05/13108/.
[2] http://hitchensblog.mailonsunday.co.uk/2013/06/so-much-for-fathers-day-in-a-country-where-fatherhood-is-dying-out.html (mín týðing).
[3] http://www.centreforsocialjustice.org.uk/UserStorage/pdf/Pdf%20reports/CSJ_Fractured_Families_Report_WEB_13.06.13.pdf.
[4] http://www.thepublicdiscourse.com/2014/01/11880/.


text:
“Dengang var det ikke så nemt at få en abort”, var svarið sum eg fekk, tá eg fyrstu fer møtti biologisku mammu míni og spurdi um mína fortíð.
Hvat er munurin á 7. januar 1967 og 7. januar 2015? Fyri meg er munurin lív og deyði, at vera føddur ella at hava mist rættin til lívið!
Fyri meg var 7. januar 1967 ein lagnu dagur. Eg varð føddur! Tað, sum vardi meg, var landsins lóg. Kvinnan, sum læt meg føða, kendi seg ikki at vera før fyri at hava meg og læt meg til eitt barnaheim, og síðani varð eg ættleiddur til míni foreldur, sum hava elskað meg og hava givið mær góðar rammur og umstøður í lívinum.
Eingin ivi fyri meg í dag, at virðini, politikarar hava, hava allan týdningin fyri, um tey óføddu børnini hava møguleikan at koma inn í henda heimin, ella ikki. Um politikarar byggja á gudloysi ella humanistisk virði, so er tað ógvuliga lætt at geva kvinnum rættin til at taka fosturtøku ella ikki.
Men har menniskju geva øllum menniskjum eisini teimum óføddu rættindi at liva, har hava menniskju, sum eg, møguleika at liva. Hvør munur er á mær og tær? Hvør í hesum heimi hevur myndugleika at døma, um eg skal liva ella ikki? Eg havi fingið trý børn í dag, og hesi liva, tí ein kvinna ikki hevði betri ella størri rættindi til lívið enn eg!
Er tað rætt at taka lívið hjá einum sum mær? Jú, tíbetur var eg føddur í 1967, áðrenn fosturtøkan varð frígjørd í Danmark, tí um tað var í 2015, so hevði eg verið tikin av lívi, og míni deiligu børn høvdu aldri livað!?
Eg eri so sera takksamur fyri, at kvinnan, sum bar meg, valdi at fylgja lógini, hóast hon ikki kendi seg føra fyri at hava meg hjá sær, men gjørdi sína skyldu og tók avleiðingar av at vera menniskja, og læt meg koma inn í hesa verð. Tað takki eg henni fyri.
Men eg takki eisini fyri, at menniskju gjørdu lógir, sum vardu meg, tann ófødda, so eg varð føddur. Eg takki eisini fyri kærleikan, foreldur míni høvdu, at taka meg til sín, hóast tey ikki fingu meg sum natúrligt er. Tey ættleiddu meg, og vit gjørdust ein familja. Foreldur og barn. Eisini hetta gjørdi lógin okkum øllum møguligt. Lógirnar vardu okkum!
Men í dag í 2015 er støðan ikki tann sama. Tey óføddu børnini, sum eg eisini var ein partur av, liva í einum ótryggum heimi. Ongar lógir verja tey óføddu longur. Nú hevur egoisman og onnur gudleys virði tikið yvir. Hetta snýr seg ikki bara um virði, men tað fær avleiðingar og fylgjur, sum vit ikki hava rúm fyri at skilja. At taka lív fær sjálvandi avleiðingar!
Tað undrar meg, at vit kunnu gera so nógv fyri bjarga menniskjum í neyð, eitt nú tá kríggj er ella vanlukkur, samtíðis sum vit kunnu taka so nógv lív. Hvar er sam- anhangurin? Vit ikki bara loyva fosturtøku, men beinleiðis eggja til tað í fleiri førum og harvið taka lívið av túsundavís menniskjum hvørt ár runt heimin, og av hesum eru eisini nøkur føroyingar.
Tí eiga vit at broyta lógina og gera tað ólógligt at fremja fosturtøku! Hesi hava somu rættindi til lívið sum tú og eg. Eg var so heppin at vera vardur av lógini í 1967. Men tey, sum eru í míni støðu, fáa ongantíð lívsins gávu; hon er tikin frá teimum.
Tá vit lesa tey 10 boðini, er tað eina, at tú má ikki drepa. Hetta boðið merkir eisini, at vit eiga at verja lív. Tí er tað einki minni enn ein tjóðarsynd, at vit lata kvinnur taka fosturtøku. Vit tosa um, at kvinnur hava rættindi. Tað hava tær! Men fostrið, kvinnan ber, hevur somu rættindi! Soleiðis er skaparverkið innrættað, og hetta kunnu vit ikki gera okkum harrar yvir, men innrætta okk- um eftir og í takksemi síggja komandi ættarlið taka ábyrgdina fyri lívinum víðari. Tá ein kvinna ikki megnar at hava eitt barn, eru tað onnur menniskju, sum kunnu taka ábyrgd.
Tað er Gud, sum er skaparin og ábyrgdari fyri okkara lívi. Um vit leggja okkum eina við gudsótta og takka Gudi fyri skaparverkið, verður hetta okkum til signing!
Heri Kjærbo
KELDUR: Trúboðin – Kirkjuliga Heimamissiónin – november 2015
Takk fyri, Heri, at tú stendur fram – og loyvir okkum at deila tína søgu her á okkara síðu.


text:
Katrin Joensen stillar upp fyri Sambandsflokkin
30. august 2016
Nýtt kvinnuligt valevni fyri Sambandsflokkin
Katrin Joensen stillar upp fyri Sambandsflokkin til býráðsvalið í Tórshavnar Kommunu.
Hon er fødd og uppvaksin í Havn og er 46 ár. Útbúgving: Cand. Mag. í CCG (Culture, Communication & Globalisation) og MA í løgfrøði.
Katrin hevur starvast sum fulltrúi og samskiftisfólk á Landssjúkrahúsinum seinastu 7 árini.
Hon hevur altíð fylgt við í politikki og havt stóran áhuga fyri samfelagsviðurskiftum.
Eitt av hennara hjartamálum er arbeiðið at nøkta eftirspurningin eftir bústaðarmøguleikum og samstundis tálma sethúsaprísirnar, soleiðis at familjur við miðalinntøkum eisini kunnu seta búgv í Tórshavnar Kommunu.
RN
Aftur


text:
Guttormur í Múla
Guttormur í Múla (1657 til 1737) var bóndi í Múla á Borðoynni, sonur Rasmus í Haraldsundi, og tí verður Guttormur skrivaður Guttorm Rasmussen. Guttormur í Múla var tiltikin stinnur í gandi, sum søgnin hjá Jakob Jakobsen um Guttorm í Múla sigur frá.
Stutt um lív Guttorms Guttormur Rasmusson var føddur í Haraldssundi uml. 1657, sonur Rasmus Magnusson, men navnið á mammuni er ikki at finna. Men tað sigst at mamma Guttorms, var í slekt við Hans Jørgensen Fynbo prest, tí í einum sakarmáli millum Rasmus og ein kunoying var eitt vitni, sonur Hans Jørgensen Fynbo, ið ikki kundi vitna, tí hann og Rasmus vóru í svágarskapi. Foreldur Guttorms doyðu, áðrenn hann varð tilkomin. Tí mátti onkur taka sær av Guttormi. Guttormur fór allarhelst norður til Múla, at búgva hjá skyldfólki. Men eisini Hanus í Gerðum, sum var maður Annu Berintsdóttir, ið var slektað frá Fynbo presti, sigst at hava tikið sær av Guttormi. Hetta vóru múgvandi, høgt mentað og bókakøn fólk, ið Guttormur hevði tilknýti til. Á lívsleið Guttorms hendi mangt. Hann varð boðin at fara niður uppá landsins besta, men fór ikki vegna forfall, bleiv meldaður av konu síni á vártingi fyri at hava verið við aðrari kvinnu, hjálpti presti við sálarligum trupulleika og bjargaði viðingum úr Drangi norðantil á Viðoynni. Kona Guttorms æt Billa og tey bæði fingu átta børn saman, tríggjar dreingir og fimm gentur. Eftir eitt hendingaríkt lív, andaðist Guttormur í 1737.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Eyðun Andreassen: Úr søgn og søgu, Føroya Skúlabókagrunnur 1986, s. 166ff.


text:
Væleydnaður aðalfundur
Týskvøldið 24. apríl 2018 hevði Vinafelagið Føroyar-Ísrael aðalfund Úti á Fløtum; á Landavegi 96 í Havn.
Felagið leigar goymsluhøli í niðaru hædd í húsunum. Tilber eisini at hava fund uppi á, har eini 30 kunnu sita við borð; annars ber væl til at sessa upp í 50 fólk í hugnaligu hølunum.
Umstøðurnar til fundarvirksemi eru sera góðar í húsunum.
Formaðurin greiddi frá virksemi felagsins í farna ári. Jákup nevndi m.a. góða tiltakið á Ólavsøku: OPIÐ HÚS í Sloans Húsum og væleydnaða Holocaust minnigarhaldið í Løkshøll 27. januar í ár.
Hann legði eisini dent á, at Ísrael framvegis tørvar okkara stuðul á allan hátt.
Síðan legði Rikka fram roknaskap fyri 2017.
Ein góður kaffimuður var at fáa og høvi var at ogna sær onkra bók ella Ísrael/Føroyar-flaggnálina, sum felagið aftur hevur á goymslu.
Í nevndini sita nú:
Jákup S. Joensen, form.
Dánjal Poulsen, næstform.
Rikka Øregaard, bókhaldari
Klæmint Weihe, skrivari
Jógvan Poulsen, nevndarlimur
Rutt Marsteen, nevndarlimur
Ragnar O. Sundstein, eykalimur
Hallur Hjalgrímson, eykalimur
Sum vit vita, so kann Ísrael í ár hátíðarhalda 70-ára dagin síðan endurstovnanina 14. mai 1948. Felagið fer skjótt at lýsa við tiltøkum í sambandi við henda stóra merkisdag.


text:
4 nøvn verða í dag kunngjørd at spæla á ársins G! Festivali. Hesi eru Analogik úr Danmark, Gluteus Maximus úr Íslandi og okkara egnu Eivør og Marius.
Bæði Eivør og Marius Ziska lata í hesi vikuni nýggjar útgávur úr hondum. Hetta eru útgávur, ið stórar vónir eru til bæði heima og úti.
Analogik er danskur bólkur, ið á heilt egnan hátt samansjóðar instrumentalan balkan tónleik við hiphop og swing-jazz. Teir hava sítt heilt egna ljóð, ið kennist aftur við fyrsta lurt.
Gluteus Maximus er ein elektroniskur bólkur úr Íslandi sum ferðast innan minimalan deep house tónleik.
Frammanundan er greitt, at tungmálmsrisarnir At The Gates og inniligi Teitur spæla á ársins festivali.
Fleiri nøvn verða kunngjørd hósdagin. Enn ber til at fáa atgongumerki til lægri prís. Prísurin hækkar upp á 995 kr. mánadagin 2. marts.
G! Festivalurin verður 16., 17. og 18. juli.


text:
( Mai 2011 )
Og uttan umstríðing mikil
er loyndardómur gudiligleikans:
Guð varð givin til kennar í kjøtinum,
rættvísgjørdur í Andanum,
sæddur av einglum, prædikaður
Heidningunum, trúðin á í heiminum,
móttikin upp inn í dýrd.
( I. Tim. 3:16 FKJ )
Menniskjusonurin var í himlinum
(Hesa grein skrivaði eg í 2004, eftir at eg hoyrdi falslæruna, sum sigur, at Jesus varð skaptur, fyri fyrstu ferð í Glyvra Missiónshúsi, av falslærandi donskum “presti”, sokallaðum).
Tað koma av og til undarligar lærur fram millum teirra, sum boða orðið, eisini lærur, sum víkja heilt frá teimum grundleggjandi lærusetningunum um eitt nú tríeinigheitina. Tað hevur ein læra vunnið meiri og meiri frama í síðstuni, sum setir í iva sannleikan um, at tann tríeinigi Guð, Faðirin, Sonurin og Heilagi Andin, altíð hevur verið, er, og altíð verður hin sami. Læran um, at Guð er tríeinigur, og at allir tríggir persónar í Guddóminum eru líka nógv Guð og líka ævigir, liggur heilt inni í mønuni í christnu læruni í øllum rættlærandi kirkjugreinum, til allar tíðir, og má og eigur at verjast, fyri at ikki skal berast av leið.
Tað ónda vil altíð pilka við Jesu Guddómleika. Falslærarar vilja hava hann niður á støði við heimsspekingarnar, – at hann var ein góður maður, ja ein prophetur, – men Guðs Sonur, – nei, tað krevur ov nógv, og tað ger Christindómin ov “ópopuleran”. Men, eydnast tað ikki at órógva hetta, so roynir man at siga, at Jesus varð skaptur sum Guðs fyrsta verk í forðum, – og tað er júst hetta, sum teir følsku prophetarnir í dag royna at spjaða í prædikustólum okkara.
Góðir og rættlærandi bíbliulærarar hava altíð sagt mær, alt tað eg minnist (nú eri eg 34 ár), at Guðs orð alt vitnar um Jesus. Jesus verður hjá Jóhannesi, fyrsta kapitli, kallaður Guðs orð. Gamla testamenti vitnar alt um hann; er ein skuggi av honum, sum koma skuldi í heimin, Messias, sum skuldi frelsa mannaættina við deyða sínum og gerast kongur í Ísrael. (vísandi t.d. til 1. Mós. 49:10 og Jes 53:1-5).
Essensurin í hesi vranglæruni er hesin: ein vil siga, at Jesus var skaptur av Faðirinum. Hetta er vranglæra, tí tað tekur Jesu ævigu tilveru sum Guð og Guðs Sonur burtur; hetta, at hann er annar persónurin í ævigu tríeinigheitini, at hann saman við Faðirinum og Heilaga Andanum er Guð. Hetta fáa teir m.a. burtur úr setninginum í Orðtøkunum, kap. 8: “Harrin skapaði meg sum sítt fyrsta verk í forðum, áðrenn hann gjørdi nakað annað”. Jesus er Guðs vísdómur (2. Kor. 1, 30; Kol. 2, 3), og umrøddi kapitulin umtalar hann, Jesus, men sum ein skuggi, so sum alt gamla testamenti ger tað. Samstundis siga teir, at Sálomon sjálvur var hjástaddur við skapanina. Man vil niðurgera Jesu æviga eksistens sum Guðs Sonur, sum Guð, samstundis sum man upphevjar Sálomon til nakað meir enn hann var. Hetta er vandamikið, ja hetta líkist lærunum hjá eitt nú Jehova vitnum og Mormonum, sum siga, at Jesus var “ein guð”, ella “ein eingil”, sum Guð skapaði í forðum, kanska hægri enn aðrir einglar, men teir avnokta hann sum Guðs Son og sum Guð.
Hesi vranglæru vil eg nú vísa aftur.
Jesus segði hesi órannsakiligu orðini: “Áður enn Ábraham varð, EG ERI”. (Jóh 8:58. FKJ)
Guðs navn, Jehovah, merkir EG ERI. Guð segði við Móses, at hann skuldi siga við Ísraelsmenn: “Eg eri” hevur sent meg til tykkara. (2. Mós. 3:14)
Jesus hevur altíð verið, er og altíð verður. Meðan hann gekk á jørðini, gjørdi hann seg til eitt við Guð, segði seg vera Guðs Sonur og mótmælti ikki, tá ið Tummas segði við hann eftir uppreisnina: “Harri mín (Adonai) og Guð mín (Jehovah)”, (sí Jóh. 20,28).
Guð hevur altíð verið, er, og altíð verður, ein tríeinigur Guð: Faðirin, Sonurin og Heilagi Andin. Í gamla testamenti kendu
teir Sonin ikki við navninum Jesus, men orðið “sonur”, meint við sonur Guðs, kemur mangar staðir fyri.
Um faðirin og sonin stendur: Hvør er farin upp til himna og niður aftur komin? Hvør hevur savnað vindin í lúkur sínar? Hvør hevur bundið vatnið í skikkju sína? Hvør hevur reist allar endarnar á jørðini? Hvussu eitur hann, og hvussu eitur sonur hans – um tú veitst tað? (sí Orðt. 30:4. Dahl).
Um Jesus stendur tað prophetiska orðið, um tá hann skuldi føðast á jørðini: Sonur mín ert tú, í dag havi eg føtt teg. (Psálmur 2:7). Hetta er eitt orð, sum teir villast av, tí teir siga, at Jesus ikki varð Guðs Sonur, fyrr enn hann føddist í Betlehem; at hann tí ikki var Guðs Sonur í himlinum, áðrenn hann kom til jarðar. Um tað, at menniskjusonurin var í himlinum í sama líki áðrenn hann kom til jarðar, sum eftir at hann var farin upp aftur hagar, segði Jesus hesi sera kláru orðini í Jóhannes 3:13: Og eingin er farin upp til himmalin, uttan tann, sum fór niður av himlinum, menniskjusonurin, sum er í himlinum. Vit síggja púra klárt, at:
1) Menniskjusonurin var í himlinum
2) Menniskjusonurin fór niður av himlinum
3) Menniskjusonurin er í himlinum
Ja men so var Menniskjusonurin og Guðs Sonurin í himlinum, í sama líki áðrenn hann kom til jarðar, – ikki sum nakað annað, ella í einum øðrum formi, men sum tann hann er og einki minni og einki annað.
Tað er púra greitt, at Jesus var í himlinum sum Menniskjusonurin, áðrenn hann fór niður av himlinum, annars hevði Jesus her talað ósannindi, – og tað gjørdi hann ikki.
Guðs Sonur var aldri føddur, eiheldur skaptur. Nei, sum Mika sigur: “…frá forðum er upphav hans, frá ævinleikans døgum”. (Micah 5:1. Dahl).
Allir tríggir persónarnir í Guddóminum hava altíð verið, hóast vit í skriftini fáa eina gradvís vaksandi opinbering av hesum sannleika, at Guð er ein, men samstundis tríggir. Á skapanarmorgni segði Guð: “Vær viljum gera menniskjur eftir okkara mynd, okkum líkar”. Orðið “vær” á hebráiskum er í pluralis (ikki dualis) hátti, sum merkir, at tríggir (ella fleiri) persónar vóru til staðar. Men vit hava ljósið frá orðinum til at kunna siga, at Faðirin, Sonurin og Heilagi Andin vóru allir til staðar, tí Guð ER Faðirin, Sonurin og Heilagi Andin, og ikki bara Faðirin, ella Faðirin og einglarnir og Andin, ella nakað annað. Vit síggja jú, at Guðs Sndi sveimaði yvir vøtnunum (I. Mós. 1:2), so vóru Faðirin og Andin har til staðar, ja so er eingin grund til at siga, at Sonurin ikki var har eisini.
Ta ferðina, fólkið hevði bygt Bábelstornið, stendur, at Harrin mælti: “…komið tí og latum okkum stíga
oman og fløkja tungumál teirra.” Ikki vóru tað fleiri gudar, men hin ævigi tríeinigi Guð, ið talan var um.
Ella ta ferðina, Harrin birtist fyri Ábrahami í Mamrelund, men tá ið Ábraham sá Harran, sá hann tríggjar mans. Hetta var ein skuggi og prophetisk mynd av tí æviga sannleika, at hin ævigi, sjálveksisterandi, óbroytiligi Guð, er Faðirin, Sonurin og Halgi Andin, tríggir persónar.
Ella skulu vit minnast mannin, sum birtist fyri Jósva í Gilgal, høvdingin fyri herliði Harrans, og sum Jósva tilbað og slapp at tilbiðja. Hevði maðurin verið ein eingil, so hevði tað verið honum noktað, so sum Jóhannesi á oynni Patmos (sí Opb. 22:8-9). Nei, maðurin var og er Jesus Christus, harri herliðanna, einglanna, sum hann hevur fagrari og hægri navn enn, hann sum er hin ævigi, hálovaði Sonur hins hægsta, Menniskjusonurin, Guðs Sonurin, Jesus.
Ella hvør var tað, sum Ezekiel sá sita uppi á hásætinum,” eins og mynd at síggja í mannalíki”…? Jú tað var menniskjusonurin sjálvur, hann sum segði um seg sjálvan: “og eingin er farin upp til himmalin, uttan tann, sum fór niður av himlinum, menniskjusonurin, …” (sí Jóh. 3:13; Ezek. 1:26).
Ella vit hugsa um tann fjórða mannin í eldovninum, sum “hevði ásjón eins og ásjón Sonur Guðs (KJB)”. Hvør er Sonur Guðs, sum kundi frelsa Sjadrak, Mesjak og Ábed-Nego úr gløðandi eldovninum? Jú, tað var Sonurin sjálvur, annar persónur í æviga, tríeiniga Guddóminum. (sí Dán. 3:25).
Vit kundu hildið áfram gjøgnum alt gamla testamenti, men eingin ivi man vera í, at vit kunnu vera einigir í, at Jesus og Faðirin og Heilagi Andin eru líka nógv Guð, ja, tað er neyvan nakað, sum kann sigast um Faðirin og Heilaga Andan, sum ikki kann sigast um Sonin somuleiðis.
Áðrenn orðið varð gjørt kjøt (Jóh. 1:14), kendu vit hann sum orðið, sum var hjá Guði og sum var Guð, prophetiska orðið og Guðs orðið í gamla testamenti, men at siga, at hann bara var orðið og ikki Guðs Sonur, veruligur Sonur og Guð, áðrenn hann kom til jarðar, tað er falslæra.
Philippibrævið 2, v. 6-11 lærir okkum heilt greitt, at Jesus var í Guðs mynd, áðrenn hann avklæddi seg hana og gjørdist monnum líkur, og síðan er hann hevjaður upp aftur, og hvør tunga skal ásanna, at Jesus er Harri, til dýrdar Guðs Faðirsins. Jesus er Guð, komin í kjøti at frelsa okkum, og er farin aftur til himmals í somu dýrd, sum hann kom úr.
Í himlinum er alt ævigt. Har síggja vit Jesus sum Lambið, sum varð dripið áðrenn grundvøllur heimsins varð lagdur, altso var lambið eisini í himlinum hin dagin, meðan tað varð slaktað úti á Golgata, tí himmalin er ævigur, eins og Guð er ævigur, óbroytiligur, hevur verið, er og altíð verður…
Einasti munurin á Menniskjusyninum fyri og eftir vitjanina til jarðar, eru sárini, sum hann fekk, tá ið hann keypti teg og meg við deyða sínum á krossinum. Hin upprisni Menniskjusonurin í dýrdarlikami hevði sár í hondum, fótum og í síðuni (Jóh. 20:27).
Ævigt lov og tøkk fái hann, Jesus Christus, Guðs ævigi Sonur, sum var lýðin Faðirsins vilja, at lata seg føða, og lata seg doyggja fyri okkum.
Sjúrður Højgaard.


text:
Tað eydnaðist Seth at flýggja úr Malice, tí ræðuliga heiminum inni í einari teknisøgu, men vinkonan Kady er enn fangað har. Nú má hann gera alt fyri at koma aftur og bjarga henni.
Kady hevur sítt egna at stríðast við. Hon roynir at finna Havoc, ein bólk av uppreistrarhugaðum børnum, sum ætla at gera enda á Tall Jake, tí ónda harranum yvir Malice. Og sjálvur vil hann gera alt fyri at steðga teimum ...
Fyrra bókini Malice (á føroyskum 2011) fekk rósandi orð við á vegnum frá blaðnum The Guardian: 'Framúrskarandi ... fult av fantastiska ólekrum skapningum.'
Henda seinna er ikki minni fantastisk og eisini full av ólekrum skapningum!
Aftur


text:
1. «Heilagt títt navn verði,» Guð vár,
alvaldi, alvísi!
Tungur óteljandi skapara sínum lovprísi;
øld eftir øld
fagnarljóð ættanna fjøld
takkandi til tín upp rísi!
2. Himlanna herskarar kvøða tær
heiðrandi kvæðir.
«Heilagur, heilagur, heilagur ert tú, Guð faðir!»
Einglanna mongd
tarna ei tíð ella longd,
vilja tín virka teir glaðir.
3. «Heilagt títt navn verði,» Harri!
vær syngjum við treysti,
veldig er kraft tín og virkan frá fyrndum, albesti;
stjørnur og sól
– lýsandi, lívgandi tól –
fylgja tí rás, tú teim festi.
4. «Heilagt títt navn verði,» Guð, fyri mær
og so mínum,
halga vár’ hug og várt hjarta við andanum tínum,
húski og heim
ognist tín frið og tín gleim;
bønhoyr oss, Guð yvir skýnum!
5. Stimbra og styrk oss, so hátt yvir alt
vit teg æra,
elska títt heilaga orð og tað hugagóð læra,
hevja várt mál,
birta í jarðbundna sál
ljós títt og lív, sum skal vara!
Mikkjal á RyggiGoym tekstin


text:
Týsdagin 4. mai og mikudagin 5. mai skipar Vinnunám fyri skeiði í byggiløgfrøði á Hotel Føroyum.
Vinnunám er felagsheiti fyri skeið og tiltøk, ið eru fyriskipað av Vinnuhúsinum.
Á skeiðnum verður undirvíst í løgtingslóg um útbjóðing v.m. og avtalugrundarlagnum millum byggiharrar og arbeiðstakarar, ABF06. Greitt verður frá ásetingunum á “vanligum” máli, og kunnað verður um dómar og avgerðir, ið eru knýtt at útbjóðingarlógini og AB92, ið er grundarlagið undir ABF06.
Skeiðið er m.a. ætlað teimum, sum fyrireika ella luttaka í útbjóðingum av byggiverkætlanum. Hetta kunnu t.d. vera starvsfólk í byggifyritøkum, fyrisiting hjá byggiharrum og ráðgevar. Onnur áhuga kunnu eisini takað lut á skeiðnum.
Undirvísari verður Peter Andersen, leiðandi løgfrøðingur í Håndværksrådet, ið fleiri ferðir fyrr hevur hildið skeið í Føroyum.
Kostnaðurin fyri skeiðið er kr. 4.900,- hjá teimum, ið eru limir í Føroya Arbeiðsgevarafelag ella undirfeløgum tess. Kostnaðurin fyri onnur er kr. 5.800,-
Tilmelding fer fram við at senda teldupost til industry@industry.fo
ella ringja til Vinnuhúsið á telefon 309900.
Til ber at lesa meira um skeiðið her


text:
2012
2012 (MMXII) er tað 503. skotár síðan Kristi Føðing. Árið byrjaði ein sunnudag.
Innihaldsyvirlit
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 1. januar - Ein augustur gjørdi landgongd í Nesi í Hvalba nýggjársmorgun, hann lá á liðini og var illa fyri. Ongin roynd var gjørd at fáa hann útaftur, og hann doyði seinni sama dag.
- 22. mars - Nýggja Airbus-flogfarið hjá Atlantic Airways kemur til Føroya frá Airbus-verksmiðjuni í Hamburg í Týsklandi.
- 28. mars - Nýggja Airbus-flogfarið hjá Atlantic Airways fer fyri fyrstu ferð í rutuflúgving. Hesin fyrsti rutuflogtúrurin er til Kastrup Flogvøll í Keypmannahavn.
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Fótbóltur[rætta | rætta wikitekst]
Landsdystir menn[rætta | rætta wikitekst]
- 7. september - Týskland - Føroyar 3-0. Dysturin varð leiktur í Hannover í Týsklandi.
- 12. oktober - Føroyar - Svøríki 1-2. Dysturin varð leiktur á Tórsvølli í Havn.
- 16. oktober - Føroyar - Írland 1-4. Dysturin varð leiktur á Tórsvølli í Havn.
Landsdystir kvinnur[rætta | rætta wikitekst]
- 28. november - Luksemburg - Føroyar 0-6.
- 28. november - Randi Wardum, Malena Josephsen og Rannvá B. Andreasen spældu allar sín 25. dyst fyri Føroyar, tá føroyska kvinnulandsliðið leikti vinadyst móti Luksembourg hin 28. november 2012. Føroyar vann dystin 6-0.
Føroyameistarakappingin[rætta | rætta wikitekst]
- 6. oktober - EB/Streymur vann sítt annað føroyameistaraheitið við 58 stigum, ÍF vann silvur við 54 stigum og HB vann bronsu við 45 stigum, sama stigatal sum KÍ og Víkingur, men HB hevði betri málúrtøku. FC Suðuroy endaði niðast við 9 stigum og B68 endaði næstniðast við 24 stigum, sama stigatal sum TB, men B68 hevði verri málúrtøku. Niðurflytarar gjørdust tí FC Suðuroy og B68.
- 22. september spældu KÍ kvinnur seinasta dystin og kundu enda kappingarárið við enn einum føroyameistaraheiti, hesaferð við 52 stigum. Nummar tvey gjørdist B36 við 45 stigum og nummar trý gjørdist AB við 37 stigum.
Steypakappingin[rætta | rætta wikitekst]
- 25. august - Víkingur vann steypafinaluna móti EB/Streymi eftir umdyst og brotsparkskapping. Vanligi dysturin endaði 2-2, í longdu leiktíðini gjørdist støðan 1-1 (tvs. samlað 3-3). Síðan var brotssparkskapping, sum endaði 4-5 (EB/Streymur 4 og Víkingur 5).
- 25. august - KÍ kvinnurnar vunnu steypafinaluna 2-1 móti B36.
Hondbóltur[rætta | rætta wikitekst]
Svimjing[rætta | rætta wikitekst]
- Pál Joensen luttók á Summar-OL 2012 í London. Hann er fyrsti føroyski svimjarin, sum hevur klárað at kvalifisera seg til OL. Hann svam fyri Danmark, tí Føroyar ikki er sjálvstøðug tjóð og tí ikki fær loyvi til at kappast innan OL. Pál kom ikki í nakra finalu, hann gjørdist nummar 10, 13 og 17 í teimum trimum kappingunum, ið hann luttók í. Men tað er stórt yvirhøvur at koma við til OL. Hann var annar føroyingurin nakrantíð, ið hevur luttikið á OL. Hin føroyingurin er Katrin Olsen.
- 16. desember - Pál Joensen vann sítt fyrsta HM heiðursmerki (og fyrsta HM heiðursmerki nakar føroyingur hevur vunnið innan tær stóru ítróttagreinirnar) tá hann gjørdist nummar trý í 1500 metrum frí á HM í svimjing á stuttgeil (25 m) í Istanbul. Hann kom á mál við tíðini 14:36.93 og vann HM bronsu.
Klatring[rætta | rætta wikitekst]
- 17. juli - Tað eydnaðist fýra monnum at klatra upp á toppin á Trøllkonufingri, sum er ein 313 metrar høgur drangur. Teir fýra vóru: Herman Eysturoy, Absalon Eysturoy, Aksel Poulsen og Bjartur Lamhauge. Tríggir aðrir vóru eisini við á Trøllkonufingri, men komu ikki heilt upp á toppin, teir vóru: Heini Hátún, Hjálmar Hátún og ein dani.
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
Andlát[rætta | rætta wikitekst]
- 12. apríl - Steinbjørn B. Jacobsen
- 18. apríl - Ivan Johannesen, reiðari og politikari fyri Sambandsflokkin.
- 24. august - Pauli Ellefsen, løgmaður 1981-1985.


text:
Tíðin í dag tykist krevja, at kristin mugu taka lut í kjakinum um hvat í er at rokna sum nátturligt og ikki. Hetta fer Kristindómur Svarar í framtíðini at leggja seg meiri út í.
Ein áhugaverda byrjan, er kanska hendan leinkjan um sexual serfrøðingin Alfred Kinsey, sum gav stóra íblásturin til ómoralsku kolveltingina fyri 60 árum síðani.
Greinin, er ikki ein detaljera viðger við fótnotum, men framleggur kortini í hesum relevanta høpinum, hópin av dømum viðvíkjandi tí kritikki sum er viðkomandi og sum vit eiga at hongja okkum fast í.


text:
1. Hvussu sær ein eingil út?
Hevur tú nakrantíð sæð ein eingil? Um ikki, hvussu kanst tú so vita, hvussu ein eingil sær út?
2. At síggja er at trúgva (1)
Um tú ikki trúði á einglar, men síðan møtti einum eingli, hevði tú tá trúð á einglar? Ella hevði tú bara hugsað, at tú droymdi?
3. At síggja er at trúgva (2)
Er tað lættari at trúgva, at trø, bilar og menniskju eru til, enn at trúgva, at einglar eru til? Er tað kanska bara tí, at vit ikki eru von við at síggja einglar, ella kunnu tað vera aðrar orsøkir, at nógv menniskju ikki trúgva á einglar? Eru bara teir lutirnir til, sum vit síggja? Er tað lættari at trúgva, at Gud er til, enn at trúgva, at einglar eru til? Hví, hví ikki?
4. Hvat er ein eingil og hvussu sær hann út?
Mugu einglar hava nakað við Gud at gera? Um ja, ber til at trúgva á einglar, og ikki á Gud?
Er einglarnir deyð menniskju? Um ja, hvør er so munurin á einglum og spøkilsum?
Hava allir einglar veingir?
Síggja einglar út sum menniskju?
Kann ein eingil vera ljótur og skitin?
Kann ein eingil vera lítil?
Hvat er tað øvuta av einum eingli?
Kann eitt menniskja vera ein “eingil”? Um vit siga: “Tú ert ein eingil”. Hvat meina vit tá við?
Kann ein eingil doyggja?
5. Hvat kann ein eingil gera?
Kann ein eingil liva á jørðini?
Kunnu einglar svimja ella rulla oman eftir bønum?
Kunnu einglar vera ósjónligir?
Hava einglar kropp, eins og menniskjuni hava? Um ja, mugu einglar so eisini eta og fara á vesi?
Gerast einglar troyttir?


text:
Orð: Poul F. Joensen
Viðmerking: Yrking sum Pól F. Joensen yrkti sum eftirmæli til Victor Danielsen.
1. Eg virði teg hátt, tú ein stríðsmaður var,
sum alt gav fyri hugsjónir tínar,
eg fati teg væl, tó eitt bládýpi var
millum hugmyndir tínar og mínar.
2. Tí ymiskt var mið, vit vegaðu slóð
og ei viku for ørvaroddum,
tú bar guðsmerki – eg andsmentans kyndil –
óræddur mót heljarbroddum.
3. Vit lærdu báðir til sama starv,
men báðir slitu vit tjóðrið,
tó atvoldin tín var mótvegis mín,
og við hvør sínum fari vit fóru.
4. Tú setti mót stjørnum og himni kós,
heim farm av guðsboðum tú hevði;
eg barlast av iva og fedranna mentan,
eg ytst út á oyðuna legði.
5. Tú akker læt falla á bíbilska grund,
sum ikki í stormi dró;
ivaleysur og sálartryggur
sum stríðsmaður Harrans tú stóð.
6. Av botnleysum djúpum einsamallur
meg mátti um streingin rógva,
tá lýsti til landa meg andans viti
um ivans brotasjógvar.
7. Tú hevði eydnu og sálarbót
sum Harra tíns tænari vunnið.
Men eg havi funnið sálarfrið,
tó ongan gud havi funnið.
8. Tú livdi eftir lyndi og læru,
tí sælur tú fór undir mold.
Var mið títt eitt lognbrá, so vann tú tó
títt dýrdarríki á fold.
9. Hin fremsti í víngarði Harrans tú var
og bjargaði sálum úr vanda;
eingin er maður í mansins stað,
so djúpt tíni fótaspor standa.
10. Eitt stórmenni, ápostul og skald
við tær av fold er farið,
tú bíbil og sálmabók føroyingum gav,
tær verða tín minnisvarði!


text:
Dagsskrá við myndasamskifti
ClearComm ger tað lætt og skjótt, at leggja eina dagsskrá til rættis, fyri búfólkið á stovni tínum. Stýringin fer fram beinleiðis í kagaranum á øllum nýmótans teldum og teldlum. Brúkarin kan nýta einhvørja nýmótans eind, so sum smart-telefon, teldil ella teldu fyri at síggja og brúka dagsskránna. At seta eina dagsskrá saman tekur fáar minuttir. Hvør brúkari fær sína egnu dagsskrá, sum kann brúkast frá ein kagara ella ClearComm appini, ið fæst til iOS eindir.
ClearComm er fróðliga ment av Beak. Skipanin er ment í tøttum samstarvið við ein stovn, og vit leita altíð eftir háttum, ið kunnu betra um ClearComm.
Vit ynskja at skipanin skal vera eitt tól, sum ikki bara ger tað møguligt hjá foreldrum og hjálparfólki at betra um teirra arbeiði, men eisini gera tað møguligt fyri brúkaran, at betra um teirra samskiftið og dagligu gongd.
Kundi
Beak (Innanhýsis)
Útgivið
15/02 - 2015
Heimasíða
http://www.clearcomm.fo
Tags
AJAX, CSS3, Design, HTML5, iOS, jQuery, Responsive, Symfony2,


text:
U20 landsliðið byrjar ímóti Íslandi
Føroyska U20 landsliðið hjá monnum, sum fríggjadagin í næstu viku skal spæla sín fyrsta landsdyst í EM-kappingini í Høllini á Hálsi, møtir í fyrsta dystinum Íslandi.
Dysturin byrjar klokkan 19.00.
Hetta verður samstundis fyrsti EM-landsdystur, sum føroyska U20 landsliðið spælir á heimavølli, so á ein hátt verður søga skrivað hetta kvøldið.
Føroyar hava í fleiri umførum spælt ímóti Íslandi, og seinast var í oktober í 2017, tá Føroyar vunnu 3-1 í kapping í Kettering í Onglandi.
Settini endaðu 25-20, 20-25, 25-21, 25-14.
Leygardagin 24. mars skal liðið spæla ímóti Skotlandi, og sunnudagin 25. mars verður mótstøðuliðið Luksemborg.


text:
Ingi Samuelsen
20.03.2018 - 07:35
Í gjárkvøldið høvdu Pipar & Salt fyrstu framførsluna av nýggja shówinum ’Alt var betri fyrr’. Og viðgangast má, at Jákup Veyhe og Sjúrður Skaale framvegis hava fatur í langa endanum, tá tað snýr seg um at undirhalda.
Ongin kann sum teir gera satiru á føroyskum, og tað prógva teir enn einaferð við nýggju framførsluni í Norðurlandahúsinum, sum varð nærum útseld áðrenn hon var lýst leys.
Tey, ið eru so heppin at hava fingið hendur á atgongumerki, kunnu gleða seg. Har er alt sum tað skal vera. Teir góðu gomlu figurarnir, væl knýttir saman við fyndugum viðmerkingum til dagsins aktuellu hendingar.
Argemaðurin fær av at vita
Ein skal varða seg við at avdúka alt ov nógv, men innslagið um Magna Arge og Puidgemont á rundferð í Føroyum var hæddarpunktið. Og nei. Tað var als ikki úttalan av katalonska eftirnavninum, sum farið varð eftir. Tað er Argemaðurin, sum fær av at vita í hesum sketsjunum, og tað er hýlandi stuttligt.
Har eru eisini aktuellar viðmerkingar við burka-klæddum kvinnum, við kamuflasjuklæddum sjónvarpsvertum, ið kunnu avdúka hvør tað er, ið skaffar rúsevni til Føroya og ein galloperandi damp’aður skóti, sum fær ein at ringja seg í látri – bara tí at Jákup Veyhe er stuttligast, tá hann dansar runt sum eitt ørt á pallinum.
Kári Kul er sjálvandi við – sangurin er hin sami, men einasta endurnýtslan, sum vit løgdu merki til. Kalle Mohr fer á vitjan í handlinum hjá Símin at keypa føðingardagsgávu til Børge, og tað vísir seg, at Símun eigur øl undir diskinum. Sangarin úr Søldarfirði, sum hesaferð ikki syngur um høm-høm, men um tralla-lalla-lei (kanska ein nýggj føroysk máliska), danskararnir, suðringarnir, sum hata alt, ið kemur norðaneftir líka til teir fara at trætast um Vág kontra Tvøroyri, norðingarnir, ið hata alt, sum kemur úr Havnini (sitat: SMS er reyvarholið í Føroyum) og so teir báðir Ravnur og Úlvur, sum nú eru endaðir á ALS – ikki sum arbeiðsleysir, men í starvi, og ja, tað er óluksáliga strævið...
Mikrofonin druknaði
Kjarstan er eisini sloppin við – hóast hann vistnokk ikki hevur upptraðka í júst Pipar & Salt-samanhangi fyrr, og hann er eitt scoop til eina og hvørja sýning.
Og Esmar kemur eisini við heilt móti endanum av framførsluni, hesaferð sum ein s..... Nei, nú mundi eg sagt ov nógv....
Bert spell, at mikrofonin hjá Jákupi Veyhe streykaði í endanummarinum – tað tók líkasum glansin (!) av finaluni. Tað tyktist sum um mikroport-mikrofonin hjá Jákupi ikki megnaði hansara rumsteran á pallinum og tey nógvu búna- og parúkk-skiftini, so ljóðið doyði, ella skulu vit siga druknaði í eggjahvítanum, men so siga vit heldur ikki meira.
’Alt var betri fyrr’ gongur tvær ferðir hvørt kvøld hesa vikuna og næstu viku við. Men alt er útselt.


text:
Uppgerð við uttanríkispolitisku heimildarlógina
Tað ber ikki til at lata týðandi viðurskiftir upp í hendurnar á mótpartinum, tí hesum er ongin sloppin væl frá nakrantíð. Tí mugu vit gera upp við uttanríkispolitisku heimildarlógina og vinna okkum størri uttanríkispolitiskt rásrúm, skrivar Magni Arge, fólkatingsmaður, í hesi tíðargreinini
Arktiska ráðstevnan í Eigtved pakhus í Keypmannhavn herfyri var týðiliga merkt av donskum diplomatiskum snildi.
Øll londini í kongaríkinum bjóðaðu til ráðstevnuna í felag. Tey høvdu hálað sjálvan krúnprinsin oman av Amalienborg at seta stevnuna, áðrenn teir sonevndu javntsettu partarnir í Kongeriget Danmark við hvør sínari talu skuldu adressera heimselituna í arktiskum málum.
Men Poul Michelsen spilti spælið, tá hann noktaði at taka á seg leiklutin sum pyntidukka í arktiska teatrinum á Eigtved pakhus. Uppaftur verri bleiv tað, tá hann samstundis las illbønir yvir danska uttanríkisráðharran, tí hann hevði ógildað eina samstarvsavtalu – sum í grundini bara er ein yvirlýsing – millum Grønland, Ísland og Føroyar.
Hevði Martin Breum, sum leiddi ráðstevnuna, havt fríar hendur, so kundi hann brúkt júst hetta sum eitt klokkuklárt dømi um konfliktina millum geopolitiska áhugan fyri arktiskum viðurskiftum og so tann lokala viljan at menna búskap og vælferð hjá teimum, sum búgva í økinum.
Pynt á ráðstevnum
Flestu ráðstevnur um Arktis taka støði í geopolitiskum spurningum. Tungvektararnir í arktisku kjakunum eru umboðini fyri londini, sum liggja við markið upp ímóti Íshavinum. Dagliga arbeiða hesi fólkini í Washington, Ottawa, Moskva, Oslo ella Keypmannahavn.
Men fólkið, sum býr í økinum, er fáment, og tí fáa teirra áhugamál lítla rúmd í arktisku skránni hjá tungvektarunum. Men tey rigga væl sum pynt – tey, sum koma úr White Horse, Iqaluit, Umanaq, Grímsey, Koltri, Jokk Mokk og Rovaniemi.
Tað er ein støða, sum fleiri vilja broyta, so vælferðin hjá fólkinum í Norðurhøvum fær hægri raðfesting. Í tí sambandinum er onki meira natúrligt enn, at londini í útnorðri, Grønland, Ísland og Føroyar, finna saman um felags menningarmál. Og hetta er vilji til í Nuuk, Reykjavík og Havn.
Danska valdið
Tá Taksøe-jensen herfyri skrivaði, at “Danmark er en arktisk supermagt”, visti hann væl, at hann samstundis viðurkendi, at uttanríkispolitiska ræðið á serliga Grønlandi, men eisini Føroyum, ger Danmark til ein geopolitiskan tungvektara. Hesa støðu vil danski staturin varðveita, tí Danmark missir bæði tign og mæti í altjóða samfelagnum uttan hesa støðu.
Trætan millum Føroyar og Danmark, sum førdi til, at danski uttanríkisráðharrin, Anders Samuelsen, boðaði íslendingum frá, at føroyingar og grønlendingar høvdu ikki heimild at skriva undir yvirlýsing um samstarv við íslendingar, skal síggjast í hesum ljósinum. Teir staðfesta bara, at maktin liggur í Keypmannahavn.
Danskarar hava ivaleyst eisini eina juridiska sak her, tí tingið var so lítið framskygt, at tað tók undir við eini niðurbinding í uttanríkspolitisku heimildarlógini frá 2005. Eg skal ikki viðgera tann partin nágreiniliga her, men bara staðfesta, at Føroyar líka síðan fiskimarkið varð flutt út í 1977 hava samráðst og skrivað undir sáttmálar við onnur lond um bilateralar fiskiveiðiavtalur. Uttan at spyrja Danmark og uttan at nevna Danmark.
Og Føroyar taka eisini lut í NAMMCO og Útnorðurráðnum, ið bæði eru samstørv millum lond í Norðurhøvum, sum hava til endamáls at fremja og styrkja samstørv millum londini. Danmark er ikki partur av teimum samstørvunum heldur.
Ofta ikki samd
Men síðan heimildarlógin kom, er meginreglan tann, at øll mál skulu vendast á borðinum í danska uttanríkisráðnum, og Føroyar skulu luttaka í altjóða samfelagnum sum Kongeriget Danmark for så vidt angår Færøerne, hvør so fann uppá hesa margháttligu og niðrandi orðingina.
Tað heilt skilaleysa í konstruktiónini liggur í teimum felagsskapum og samráðingum, har bæði Grønland og Føroyar luttaka. Tá er skipanin, at vit skulu vera samd um okkara støðu. Vit hava bara eina atkvøðu og atkvøða tí blankt, tá vit eru ósamd. Og tað er ikki altíð, at Føroyar og Grønland draga eina línu – minni enn so.
Áðrenn heimildarlógin kom í gildi, vóru reglurnar ógreiðari, men eisini smidligari enn nú, tá brúk var fyri at laga seg til ein nýggjan politiskan veruleika.
Í dag hómast ein áhaldandi hugur frá danskari síðu at reka føroyingar og grønlendingar inn í eina tronga juridiska heimildarrætt, samstundis sum tørvurin á uttanríkispolitiskum smidleika hjá okkum økist, tí vit støðugt mugu laga okkum til eina dynamiska globalisering og skiftandi viðurskiftir í nærumhvørvinum.
Og tað mugu vit, tí vælferðin hjá okkum byggir á evnini at verja og víðka um atgongdina til fiskiskap úti sum heima, førleikarnar at virðisøkja bæði villan og aldan fisk og atgongdina til altjóða marknaðin, sum vil lata góðan prís fyri vøruna. Tá Danmark saman við ES boykottaði Russland, hildu vit fram at flyta út fisk til Russlands. Tí tað gagnaði okkum og gagnar okkum enn.
Sporini frá makrelstríðnum eru týðilig enn – bæði í Danmark og i Føroyum. Fyri okkum hevur tað týdning at hava fleiri dyr opnar, um vit aftur verða fyri stongsli. Meðan tað smakkar dønum illa, at uttanríkispolitikkurin í kongaríkinum hevur fleiri høvd.
Skulu vit varðveita og menna vælferðina í Føroyum, hava vit snøgt sagt ikki ráð at styðja okkum til Danmark og ES í øllum uttanríkispolitiskum málum. Tí tá verður nógv minni í okkara part, og búskapurin tódnar. Tað tola vit illa, tí meiri enn 90 prosent av inntøkugrundarlagnum hjá landi og kommunum stavar frá egnum virksemi, meðan minni enn 10 prosent koma frá danska blokkinum.
Rætt at bjóða av
Føroyski búskapurin er óloysiliga knýttur at millumtjóða og globalum viðurskiftum. Tað er tann danski eisini. Men teirra viðurskifti í uttanríkis- og handilspolitiskum málum eru knýtt at ES, og tað er okkara ikki. Tvørturímóti hava vit í summum førum púra hvør síni áhugamál og enda í hvør sínum parti.
Tí mugu vit gera upp við uttanríkispolitisku heimildarlógina og vinna okkum størri uttanríksipolitiskt rásrúm. Tað ber ikki til at lata týðandi viðurskiftir upp í hendurnar á mótpartinum, tí hesum er ongin sloppin væl frá nakrantíð.
Tí haldi eg eisini, tað var rætt at bjóða dønum av í stríðnum um samstarvssáttmálan við Ísland og Grønland, hóast málið ivaleyst kundi verið loyst juridiskt við onkrari málsligari fintu, so danskir myndugleikar kunnu siga, at tað liggur inden for grundlovens rammer. Men tað er ikki kjarnin í málinum. Kjarnin er at vinna okkum størri rásarúm í uttanríkispolitiskum málum, og tað fáa vit ikki uttan stríð.
Rásarúmið skulu vit brúka til at standa fyri egnum samráðingum við Bretland í sambandi við Brexit, vit skulu taka lut í NEAFC og øðrum líknandi felagsskapum í egnum navni og við egnari rødd, vit skulu støðugt fremja samstørv við onnur lond í útnorðri, ið hava somu áhugamál sum vit, og annars flyta okkum í mun til avbjóðingar og møguleikar, sum standast av broytingum á altjóða pallinum. Tá eru okkara áhugamál best vard.
Vit kunnu væl samstarva við danir, har samljóð er millum okkara áhugamál, men vit eiga ikki undir nøkrum umstøðum at góðtaka eina støðu, har okkara egnu áhugamál verða sekunder í mun til tey donsku, ella eina støðu, har donsk betongjura bremsar føroyskum framfýsni.
Tí tá er vandi fyri, at føroyska tjóðin bløðir sína vælferð.


text:
Barbara Holm 12.06.2018 (22:15)
Krevur Kringvarpsstýrið saman um teldupostarnar
- Hetta er ikki í lagi. Tað kann ikki góðtakast, at stjóri í Kringvarpinum skrivar uppskot til greinar til ein annan miðil og siterar seg sjálvan fyri onga viðmerking at hava. Tað er óakseptabult, sigur Katrin Petersen, journalistur og limur í Kringvarpsstýrinum.
Katrin Petersen hevur tí skrivað til hinar stýrislimirnar í Kringvarpsstýrinum í kvøld og sagt, at hon vil hava ein fund sum skjótast um støðuna. Hvat hon fer at skjóta upp á tí fundinum er óvist, men hon er tó púra greið um, at málið um teldupostarnar millum Johnny í Grótinum, kringvarpsstjóra og Ólavur í Beiti, ábyrgdara á Vágaportalinum á ongan hátt er í lagið.
–Mín hugsan er tann, at vit hava ein stjóra, sum ger nakað, sum er púra óakseptabult. Stjórin eigur at styrkja og verja um trúvirðið hjá Kringvarpinum, men ger tað øvugta í hesum førinum, sigur Katrin Petersen.
Hon ger eisini greitt, at fyri hana er hetta málið um teldupostarnar sítt egna mál, og tað skal síggjast isolerað og ikki sum ein partur av málinum um uppsøgnina av Liljan Weihe. Hóast teldupostarnir frá Johnny í Grótinum til Vágaportalin snúgva seg um málið við Liljan Weihe, so er tað sjálvt samstarvið millum Kringvarpsstjóran og VP, sum Katrin Petersen finst at, og ikki málið um Liljan Weihe í síni heild.
Les eisini: Avdúking: Her eru teldupostarnir millum Johnny og VP
– Tá Kringvarpsstjórin skal úttala seg um nakað, so skal tað vera opið og erligt. Tað skal vera í tíðindaskrivi til allar miðlar ella sum svar upp á spurningar hjá fjølmiðlafólki. Tað skal ikki vera í loyniligum samskifti við ein miðil, har man samskiftir aftur og fram um, hvussu ein grein skal skrivast. Og hetta er øgiliga umráðandi fyri trúvirðið hjá stovninum. Stjórin í Kringvarpinum kann ikki skriva uppskot til greinar til aðrar miðlar og sitera seg sjálvan fyri onga viðmerking at hava, sigur Katrin Petersen.
Nær Kringvarpsstýrið verður kallað saman er óvist. Miðlahúsið hevur roynt at fingið fatur á Rúna Heinesen, stýrisformanni, síðani blaðið um teldupostarnar kom út mánadagin, men tað hevur enn ikki eydnast.
TRÝST HER fyri at lesa teldupostarnar og annað í mikudags-Sosialinum
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Niels Petersen
17.09.2016 - 14:17
Tíðindi > Uttanlands > Politikkur
Kristian Thulesen Dahl helt fyrrapartin røðu í Herning Kongrescenter, á ársfundinum hjá Dansk Folkeparti. Og tað var ein dundurtala. Hann lat ongan sum helst iva vera um, at Dansk Folkeparti ætlar als ikki at bakka fyri kravinum hjá Liberal Alliance um skattalætta til tey sum verða toppskattaði. Sambært Dr.dk vil hann heldur fara til fólkatingsval.
Liberal Alliance hevur við sínum kravið um at lækka toppskattin við fimm prosentum, skakað grundarlagið undir stjórnini hjá Lars Løkke Rasmussen, forsætisráðharra, sum er ein minnilutastjórn.
Kristian Thulesen Dahl segði millum annað í røðu síni, at Dansk Folkeparti ikki stuðlar nakrari avtalu í heyst, har tey sum rinda toppskatt, skulu fáa fimm prosent í lætta. Tað kemur ikki at henda, segði formaðurin fyri væl uppmøtta ársfundinum í Herning.
Formaðurin DF endaði við at siga, at hann nógv heldur var sinnaður at fara til val, heldur enn at góðtaka krøvini frá LA. Og tá hann rópti spyrjandi til fundarfólkið í høllini, um tey vóru klár til eitt fólkatingsval, rungaði eitt greitt JA frá teimum.
Sostatt rillar grundarlagið undir samgonguni hjá Lars Løkke Rasmussen forsetisráðharra.