text:
Donsk elitusvimjing hevur fingið eitt seriøst skot fyri bógvin, nú Flemming Poulsen høvuðsvenjari í Sigma Nordsjælland takkar fyri seg, við lemjandi kritikki av danska úrvalsarbeiðinum. Hetta er venjarin sum seinastu 5 árini hevur vant millum annað Lotte Friis og Mads Glæsner, ið nú trekkir seg við orðum sum hesi:
“Jeg er skuffet over den opbakning, der ydes til de bedste danske eliteklubber fra Dansk Svømme Unions side, og jeg er bekymret over den centralisering af ressourcer og fokus, der foregår omkring det Nationale Trænings Center (NTC). Hvis flere og flere ressourcer og opmærksomhed skal gives til NTC og ikke til elitemiljøerne i klubberne, så får talentudviklingen i dansk svømning et alvorligt problem om nogle få år.”
[Flemming Poulsen á EM í Rijeka 2008. Tað er hann sum vendir hendan veg.]
Poulsen leggur dent á at hann ikki er ónøgdur við svimjifelagið Sigma Nordsjælland, har hann hesi seinastu 5 árini hevur vunnið 4 donsk liðmeistaraskap, eitt ótal av heiðursmerkjum á donskum meistarastevnum, og eisini altjóða heiðursmerki við Lotte Friis og Mads Glæsner. Hann hevði mest hug at halda áfram í 5 ár afturat, og rósar úrvalsarbeiðnum í felagnum. Men her er eftir øllum at døma okkurt hent viðvíkjandi úrvalsfígging út í feløgini, sum fær hann at hugsa at hetta ikki gongur longur.
“SIGMA har Danmarks suverænt stærkeste elitekoncept, som spænder fra talentudvikling, fokus på årgangssvømning og satsning på junior/seniorelite, og der arbejdes hårdt i både træner- og ledergruppe på at fortsætte udviklingen af nye danske verdensstjerner i svømning. Derfor gør det ondt at se, at bl.a. SIGMA ikke hjælpes mere end tilfældet er, og at al økonomisk hjælp fra Unionen er skåret bort fra og med i år. På det grundlag ønsker jeg ikke at arbejde i dansk svømning og stopper derfor som elitetræner i Danmark. Jeg ønsker dansk svømning og især SIGMA alt det bedste, men er stærkt bekymret for fremtiden efter OL i 2012, hvis ikke klubmiljøerne igen kommer mere i fokus i dansk svømning.”
Lesið meira her á SwimNews.dk og í tíðindaskrivi frá Sigma Nordsjælland. Í øðrum tíðindum á SwimNews.dk vísa tey eisini til grein í Ekstra Bladet, við yvirskriftini “Oprøret ulmer i dansk svømning“, um tað at svimjisambandið “kaprer svømmere bag om deres ryg”, til úrvalsdepilin í Bellahøj. At tað verður miðsavnað ov nógv, og at tað verður arbeitt ov stuttskygt í svimjisambandinum. Danski parturin av Simma.nu er eisini væl við í kjakinum, við subjektivum meiningum og øðrum góðum at koyra á bálið.
Flemming Poulsen er fyrrverandi jægersoldat, sum meira ella minni einsamallur bankaði lítla felagið Holstebro upp til at vera besta felag í Danmark, og sum síðani gjørdist danskur landsliðsvenjari. Hann arbeiddi sum svimjivenjari í Schweitz eitt skifti, við rættiliga góðari succés, áðrenn hann vendi aftur til Danmarkar fyri 5 árum síðani. Nú gevst hann so heilt í Danmark, men hevur sambært sær sjálvum ongar trupulleikar við at finna arbeiði, hvørki innanfyri ella uttanfyri svimjingina.


c: text/html

text:
Skt. Pætursborg, Tallinn og Tartu 2012
- Mandag, 18. juni 2012 22:57
- Senest opdateret: Torsdag, 23. juni 2016 16:26
- Skrevet af Administrator
Konsertferð til Skt. Pætursborg, Tallinn og Tartu 9. til 18. juni 2012
Í døgunum 9. til 17. juni fer Tórshavnar Manskór fyrst til Sankta Pætursborg og síðani til eina Norðurlendska/Baltiska Manskórsstevnu, sum verður hildin í Tartu í Estlandi.
Stevnan er skipað soleiðis at øll kórini syngja eitt felags programm, sum er givið frammanundan, og sum er øvað bæði væl og virðiliga. Sangirnir eru hesir: »Koit«, »Nescitis vos«, »Varoni gaidiet«, »Sverige«, »Finlandia«, »Coro degli schiavi ebrei dall'opera Nabucco«, »Landkjending«, »Hakkame mehed minema« og »Kodumaa«.
Tað skal syngjast á einari rættiliga stórari scenu, sum er úti, og av tí at scenan og konsertøkið er so stórt, sum tað sæðst á myndunum, er tað meiningsleyst at tey einstøku kórini við bert 30 - 40 monnum syngja einsamøll á hesi scenu. Í staðin eru tey flestu luttakandi kórini deild í natiónir, sum syngja eitt nationalt repertoire. Vit eru eru ikki bólkaðir saman við nøkrum teirra, so vit kunnu ístaðin leggja herslu á tiltøkini, har tey ymsu kórini fara út á bygd, at syngja fyri bygdafólkunum har, og tá verða tað eini tvey, trý kór, sum syngja úr síni vanligu skrá. So tað verður spennandi um vit klára at læra allar sangirnar: felagsprogrammið, okkara egna programm, og tá vit eisini skulu til Sankta Pætursborg, at luttaka á einari kórstevnu, skulu vit læra enn fleiri sangir, so, - sum Rói Patursson sigur í yrkingini »Orðini« - eg havi nógv at læra.
Dagbók fyri konsertferð til Skt. Pætursborg, Tallinn og Tartu 9. til 18. juni 2012
Leygardagur 9.juni
Kl. 07:00 Bussar fara úr Havn av Farstøðini.
Kl. 09:00 Flúgva 3½ tíma við Atlantic Airways til Skt. Pætursborg.
Kl. 17:00 Bussur til Rossiya Hotel.
Kl. 18:00 Fráferð við bussi til Nicolaevsky Palace "Vernissage".
Kl. 19:00 Døgurði á sama stað.
Kl. 21:00 Folklore undirhald á sama stað í 1½ tíma.
Kl. 23:00 Bussur aftur til Rossiya Hotel.
Sunnudagur 10. juni
Kl. 09:30 Bussur til svensku Skt. Katarina kirkjuna/upphiting og sangroynd.
Kl. 11:00 Anglikansk guðstænasta í Skt. Katrina kirkjuni. Vit syngja tveir sangir.
Kl. 12:00 Ábit.
Kl. 12:30 Kirkjukonsert í o. u. ein hálvan tíma á sama stað.
Kl. 13:30 Við bussi Lomonosov.
Kl. 14:30 Í Lomonosov har vit hita upp og hava sangroynd.
Kl. 16:00 Galakonsert í Lomonosov. Festivalurin.
Kl. 18:30 Við bussi til Skt. Pætursborg
Kl. 20.00 Við báti eftir ánni Neva. Vit eta døgurða við øllum góðum afturvið.
Mánadagur 11. juni
Kl. 09:30 Við bussi til miðbýin.
Kl. 10:30 Við báti til summarpalassið Peterhof.
Kl. 13:00 Aftur til miðbýin við báti.
Kl. 14:00 Máltíð.
Kl. 15:00 Vit vitja kirkjuna Savior on Blood. Frí til kl 18:00. So varð aftur eti.
Kl. 20:00 Balett í The Grand Palace Theater. Swan Lake eftir P. Tjakovsky.
Kl. 24:00 Bussur til hotellið.
Týsdagur 12. juni
Kl. 10:00 Bussur til Vetrarpalassið.
Kl. 11:30 Vetrarpalassið og Hermitagan.
Kl. 14:30 Máltíð.
Kl. 17:00 Check-inn á farstøðini á Lenekspo havnini.
Kl. 19:00 Við ferðamannaskipinum Princess Maria til Helsinki ella Helsingfors.
Kl. 20:30 Døgurði (Buffet) á Seven Seas matstovuni á 8. dekki.
Mikudagur 13. juni
Kl. 8:00 Í Helsinki. Vit fara ein busstúr við guide, síðani vitja vit miðbýin.
Kl. 15:00 Vit fara við bussum úr miðbýnum til bátin.
Kl. 16:30 Við ferðamannaskipi til Tallinn í Estlandi.
Kl. 18:30 Bussar koyra okkum á hotellið har vit skulu gista.
Hósdagur 14. juni
Kl. 06:50 Manskórið fer við bussi til sjónvarpstøðina Etv har vit skulu luttaka í morgunsendingini.
Kl. 07:30 Etv hevur samrøðu við Mads A. Winther. Manskórið syngur Føroyar mítt land.
Kl. 11:00 Túr í býnum við Guide, sum fortelur um hann.
Kl. 19:00 Konsert í Skt. Micheal's kirkjuni saman við einum Estiskum manskóri.
Fríggjadagur 15. juni
Kl. 11:00 Við bussi til Tartu. Túrurin tekur um tríggjar tímar.
Kl. 14:00 Í Tartu gista vit á fýra góðum hotellum.
Kl. 16:00 Tann Norðurlendska - Baltiska Manskórstevnan byrjar.
Kl. 19:30 Koyra 40 km til Mooste, har vit hava konsert saman við Backens Manskor og kvinnukórinum Domina, sum er vertur, og sum byrjar konsertina.
Leygardagur 16. juni
Kl. 11:00 Venjing á sjálvari Tartu Festival Arena har øll kórini - 2.700 mans - vóru við.
Kl. 17:00 Øll kórini í skrúðgongu 2,5 km gjøgnum býin til Tartu Festival Arena, við føroyskum flaggi og í føroyskum búnum.
Kl. 18:00 Festivalkonsertin byrjar. Har luttaka 2.700 menn, 1.700 dreingir, symfoniorkestur, hornorkestrum og harmoniorkestur.
Kl. 22:30 Konsertin er at enda komin og vit fara í veitslu í tveimum framsýningarhøllum nærindis.
Sunnudagur 17. juni og mánadagur 18. juni
Kl. 11:00 Sova leingi eftir ein drúgvan og harðan leygardag. Vertirnir eru so vinarligir, at lata okkum hava kømrini til vit fara avstað.
Kl. 21:30 Fara vit til flogvøllin í Tartu, har Atlantic Airways skuldi heinta okkum kl. 21:30. Teir vóru 1½ tíma seinkaðir.
Kl. 03:50 Mánamorgunin lenda vit, umvegis Oslo, í Vágunum. Bussar koyra okkum til Havnar, har vit eru kl. 05:00.
end faq
Við á ferðini til Skt. Pætursborg, Tallinn og Tartu vóru:
1. tenorar: Bent Tommy Linklett (Marianna Eysturoy), Egon Hansen (Katrina Hansen), Eyvind Emil Joensen (Erla Mikkelsen), Hans Pauli Joensen (Katrin Joensen), Helgi Nielsen, Hendrik Rubeksen, Birgir Krossteig (Birita Krossteig), Jógvan Elias Winther Poulsen (Birta Bistopstø og Rógvi Hansen), Mouritz Mohr (Sølvá Vang), Oskar Eiriksson, Peter H. Niclasen, Suni Christiansen (Dorthe Pedersen), Tór Verland Johansen (Erika Hayfield).
2. tenorar: Áki Davidsen (Turið Joensen), Bárður í Baianstovu (Dania Danielsen), Høgni Mikkelsen, Jørgin Pauli Johannessen, Kári Justinussen (Malan Jusitinussen), Kjartan Mohr (Mona Mohr), Jóhannis Joensen (Katrin Nolsøe), Trúgvi Hansen (Eyðbjørg Hansen), Viggo A. Hansen (Elni Hansen).
1. bassar: Christian Kruse (Hjørdis Johansen), Elias Simonsen, Fróði Sandoy, Jákup Wardum, Georg Egholm, Jón Kragesteen (Augusta Mikkelsen), Jónfinn Petursson (Sónja Petersen), Kenneth Samuelsen (Halla Samuelsen), Martin Petersen (Marjun Petersen), Ole Jensen (Sigrid Arge), Nicolai Balle (Oddbjørg Balle), Óli Jákup Tvørfoss (Heidi Tvørfoss), Rógvi Dalsgarð, Stein Fossá (Mortina Fossá), Suni Rasmussen (Anna Maria Rasmussen).
2. bassar: Andrias Reinert (Tóra Reinert), Brynjálvur Johansen, Christian Andreasen (Nella Festirstein), Hanus Joensen (Brynhild Mohr Joensen), Hugo Samuelsen (Sanna Samuelsen), Johan R. Jacobsen (Marjun Jacobsen), Kaj Kallsberg (Olga Kalsberg), Mads Andrias Winther (Anne Lise Winther), Michael Jacobæus (Sólrun Jacobæus), Niels Hóvshólm, Petur Nielsen (Erika Egholm), Peter Gram (Hildur Gram), Sjúrður Norðbúð.
Umframt: Bjarni Restorff (Poula Johansen) Brynhild Arge, Halgir Winther Poulsen (Ása Ellefsen), Jenny Kragesteen, Kári Olsen, Siri Eysturoy,
Myndir frá ferðini til Skt. Pætursborg, Tallinn og Tartu
View this photo set on Flickr
http://shop.manskor.fo/index.php?option=com_content&view=article&id=41%3Askt-paetursborg-tallinn-og-tartu-2012&catid=1%3Auttanlandsfereir&Itemid=52&lang=da#sigProId860b04f7e9
Vil tú síggja myndirnar á Flickr, so trýst her!

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Loysn má fáast á ferðsluni í høvuðstaðnum!
Andrea Heinriksdóttir
Ein heildarætlan fyri ferðsluna í Havnini er alneyðug. Bilferðslan er økt munandi seinastu árini, men ferðslan er ikki, í nóg stóran mun, skipað soleiðis, at økingin ikki er til bága fyri býin.
Javnan hoyrist at parkeringspláss mangla, og nógv øki, sum eru uppløgd at brúka til at skapa lív í býnum, verða í dag brúkt til P - pláss, eitt nú Skálatrøð - hettar kann ikki vera meiningin. Tað má og skal finnast ein loysn á ferðsluni.
Býurin og kommunan øll eigur at endurskoða hettar økið, og saman við fólki, sum hava nýhugsaðar ferðsluskipanir sum sítt starvsøkið, finna eina varandi loysn.
Gongugøtan eigur, so vítt møguligt, at vera bilfrí. Við at gera gongugøtuna, sum navnið eisini sigur, til gøtu har fólk ganga og spáka og njóta hugnaliga umhvørvið, fer handilslívið eisini at mennast.
Aðrir býir hava sporvognar og /ella undirgrundartok. Havnin er ikki stór, so tílíkar loysnir verða helst ov kostnaðarmiklar, men kanska onkur, sum dagliga arbeiðir innan ferðsluøkið, situr inni við eini loysn, sum júst hóskar okkara høvuðstaði - ja kanska hevði verið gott við eini hugskotskapping innan ferðsluøkið !
Nú nýggj miðbýarætlan sum Hans Mortensen o.o. hava lagt lunnar undir, hevur sæð dagsins ljós, hevði helst verið skilagott at tikið ferðsluøkið við í arbeiðið við heildarætlanini fyri Havnina, tí hesi øki eru so ella so partur av somu søk.
Umráðandi er at bygdirnar kring Havnina: Kollafjørður, Kaldbak, Hvítanes, Velbastaður, Kirkjubøur, Norðradalur og Syðradalur eins og oyggjarnar Nólsoy, Hestur og Koltur, sum jú eisini eru partar av Tórshavnar Kommunu verða tiknar við, tá nýggj ferðsluskipan skal gerast. Tørvurin er ikki, tann sami har sum í miðbýnum, men harvið ikki minni umráðandi.
Tá tað kemur til Hoyvíkina og Argir, so verður í løtuni arbeitt við brúnni um Sandá og nýggjum ringvegi, og hettar má sjálvandi eisini takast við. Stórt tal av fólki býr í Hoyvík og á Argjum, og tí má tað eisini liggja frammalaga at menna hettar vegakervið.
Í útjaðaranum, eins og mitt í Havnini, er alt avgerandi, at atlit verða tikið at tryggari ferðslu, har børn eins og vaksin kunnu vera uttan at kenna órógv á sær. Tí má havast í huga at gera eina trygga og nútíðarhóskandi vegaføring – eisini tí at fleiri av vegunum liggja beint uppat íbúðarhúsum.
Havnin tekur ímóti fólki hvønn einasta dag, sum koma til arbeiðis í kommununi, hesi koma ofta í bili, og tí má atlit eisini takast til hendan tørvin - her hevði verið upplagt at landið eisini spældi við !
Ferðsla er so nógv ymiskt, bilferðsla, tung ferðsla, súkklur o.s.fr. Øll hesi eiga sítt pláss, men mugu hvør í sínum lagi samskipast á nøktandi hátt, so at tað eisini verður pláss fyri einum livandi býi, har fólk búgva, arbeiða og eru í frítíðini – og har fólk trívast.
Spell at bilferðslan og P- pláss í Havnini skulu avgera, hvussu býurin kann útbyggjast. Ein nógv meira spennandi bý fáa vit, um vit duga at finna eina loysn fyri ferðslu og parkering, - møguliga eina loysn sum liggur undir jørð - so býurin sjálvur kann hýsa livandi virksemi og trivnaði.


text:
(Mynd: Jens Kr. Vang, portal.fo)
Náttúruverndin styrkt og raðfest
Arbeiðið við náttúruvernd og at verja lívfrøðiliga margfeldið verður nú munandi styrkt, og er økið ógvuliga greitt raðfest í fíggjarlógini fyri 2018. Hetta stórfegnist eg um, tí tørvurin á at gera munadygg átøk fyri at verja náttúruna og umhvørvið eru eyðsýnd. Ikki minst nú ferðavinna og onnur vinna, sum troyta náttúruna, vaksa skjótt.
Nú nýggja árið nærkast, nærkast eisini dagurin, tá vit fáa spildurnýggja náttúruverndar- og margfeldislóg, har tað at varðveita lívfrøðiliga margfeldið og at verja okkara sárbæru náttúru verður sett í hásæti. Fyri at lógin skal virka, er neyðugt at byggja upp holla og fakliga sterka umsiting av lógini, og júst hetta sæst aftur á fíggjarlógini fyri 2018. Fyrst gjøgnum uppraðfestingina frá landsstýriskvinnuni og síðani við, at tað í fíggjarlógararbeiðinum er eyðnast at fáa fitt av peningi eyka á hesa kontu. Við hesum fer at bera væl til at leggja grundarlagið undir, at náttúruverndarlógin kemur at virka væl.
Samgongan lovaði, tá hon tók við, at fyrisitingin av náttúruvernd skuldi skipast betri, og tilbúgvingin at fyribyrgja dálking á landi og sjógvi skuldi styrkjast. Týðandi partur av hesum var at fara undir at smíða eina dygga náttúruverndarlóg.
Í lógini skal greitt ásetast, hvussu vit varðveita og verja margfeldið í náttúruni – djór, plantur, landsløg, áir, vøtn og serstøk sjóøki. Ein heildarætlan fyri alt landið skal tryggja, at verndaratlit verða tikin í góðari tíð og ikki í einari knappari vending verða sett upp ímóti vinnuligum virksemi og útbygging av samfelagnum.
Longu í 1993 samtykti Løgtingið ST-sáttmálan um lívføðiligt margfeldi. Og í 2006 varð við stórum meiriluta samtykt at heita á landsstýrið um at fylgja nevnda ST-sáttmála. Men játtanin til arbeiðið at skráseta margfeldið í føroysku náttúruni varð steðgað við teirri grundgeving, at nú fór ein náttúruverndarlóg, sum skipaði alt náttúruøkið, at koma. Øll hesi árini hevur verið bíðað eftir lógini.
Samgongan ger tað, hon er ment, at fáa avbjóðandi mál framd. Havi sjálv meira enn einaferð mist tolið, tí tað eftir mínum tykki hevur tikið alt ov langa tíð at fáa náttúruverndarlógina fram. Men nú sær út til at bresta fyri nevi. 2018 verður vónandi árið, tá stór fet verða tikin á náttúruverndarøkinum.
Bjørt Samuelsen
tingkvinna


text:
Ari av Rana
02.01.2018 - 16:56
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
5 dystir vórðu spældir í Premier League í gjár, og í kvøld verða 4 afturat spældir.
Stórfavorittarnir at vinna Premier League í ár, Manchester City, spæla á heimavølli móti Watford. Meðan Manchester City er á fremsta plássi, heili 12 stig frammanfyri nummar 2, liggja Watford á 10. plássi. Watford hava fingið nøkur góð úrslit í hesum kappingarárinum, men metast má, at Manchester City verður ein ov stórur biti at gloypa.
Tottenham Hotspur fer á vitjan í Wales, har Swansea tekur ímóti. Swansea hevur hvat eitt keðiligt kappingarár, og liggja á niðasta plássi. Tó eru glottar at hóma eftir at teir koyrdu Paul Clement, og settu Carvalhal sum venjara. Seinast vendi Swansea einum hóttandi tapi til 2-1 sigur í seinastu minuttunum. Tottenham hevur fingið góð úrslit seinastu dystirnar, takka verið einum stórspælandi Harry Kane. Kane er tó ivasamur til dystin í kvøld vegna sjúku.
Southampton fær vitjan av Crystal Palace, sum veruliga hevur vent gongdini. Leingi lá Crystal Palace á aftasta plássi, men síðani teir settu Roy Hodgson sum venjara, hevur bara gingið uppeftir. Crystal Palace hevur lyft seg upp um niðurflytingarstirkuna. Southampton hevur ikki klára seg væl, hóast ein frálíkan málleysan javnleik móti Manchester United í seinasta dysti. Felagið, sum plagar at liggja nokkso ovarlaga í deildini, liggur á 15. plássi.
West Ham United er eitt annað felag, sum hevur vent gongdini eftir at hava sett nýggjan venjara. Úrslitini hava verið nógv betri, eftir at David Moyes varð settur sum venjari, og í kvøld skal West Ham royna at knúgva West Bromwich Albion á heimavølli. Tað hevur gingið eftir skriðuni hjá West Brom seinastu dysitrnar, og er felagið dottið niður á 19. pláss.
Dystirnir í kvøld:
Southampton – Crystal Palace (kl. 19:45)
Swansea – Tottenham (kl. 19:45)
West Ham – West Brom (Kl. 19:45)
Manchester City – Watford (kl. 20:00)


text:
Steinar Patursson
02.08.2016 - 12:55
Tíðindi > Vinna & Tøkni > Annað
Ver.fo boðar frá, at nakrir limir í Facebook bólkinum Pokemon Go (FØ) hava ment eitt kort yvir øll PokeStops og PokeGyms í Føroyum.
Ì stuttum kann sigast, at mest er at finna í Havn - næstan alt nærhendis miðbýnum.
Í Havn eru trý PokeGyms - støð, har Pokemons spælarar koma at dystast - eitt við Vesturkirkjuna, eitt við Öström og eitt við Eik banka yviri við Strond. Eisini eru nógv PokeStops nærhendis miðbýnum.
Íverksetarahúsið í Klaksvík er eisini eitt PokeGym, og fimm PokeStops eru at finna í Klaksvík.
Suðuroyingar mugu yvir til Suðuroyar Sparikassa, um teir skulu Poke-beistast, tí har er einasta PokeGym á oynni.
Á Eysturoynni eru eingi PokeGyms, men Saltangará og Runavík hava hvørt sítt PokeStop.
Verri er hjá sandoyingum og vágamonnum - og annars eisini øllum øðrum - tí har eru hvørki PokeStops ella PokeGyms at finna.
Føroyska Pokekortið kann síggjast her.


text:
HELDIN
Sáttmáli um tænastustig í Heldini, millum “luttakar” og Gjaldstovuna - KT Landsins, hereftir KTL
Sáttmálin kann takast niður HER
INNGANGUR
Í rundskrivinum um Heldina er ásett, at ein sáttmáli um tænastustig skal gerast millum KTL og teir myndugleikar, sum ynskja at knýta seg í Heldina. Hesin sáttmáli er tískil gjørdur við støði í ásetingunum í rundskrivinum, og ásetingarnar eru sostatt eisini galdandi fyri teir stovnar og virki, sum skriva undir henda sáttmála.
Endamál
Endamálið við hesum sáttmála er at lýsa samstarvið millum KTL, sum umsitari og ábyrgdarmyndugleiki av Heldini, og luttakara, sum verður knýttur í Heldina. Luttakarin fær soleiðis eitt yvirlit yvir tænastur og tænastustig, sum KTL skal veita, og upplýst verður, hvørja ábyrgd luttakarin hevur í hesum sambandi.
Broytingar í hesum sáttmála og fylgiskjølum verða viðgjørdar eftir leisti lýstur í yvirskrift 6 í hesum sáttmála.
Hesin sáttmáli fevnir ikki um viðurskifti millum luttakarar í Heldini. Hesi viðurskifti eiga at verða lýst í sínámillum avtalu, sum umfatar m.a. trúnaðarviðurskifti, atgongd til dátur og líknandi.
Lýsing av hugtøkum
Heldin
Heldin er eitt tøkniligt undirstøðukervi og ein fyriskipanarligur karmur, sum ger tað møguligt at hava trygt, skipað og bronglað dátusamskifti millum KT skipanir hjá luttakarum umvegis internetið, har samskiftið er próvfast. Nærri lýsing av Heldini finst á heimasíðuni www.talgildu.fo
Mynd 1 Yvirskipað mynd av Heldini
Myndin omanfyri vísir hvussu Heldin er samansett, og hvussu luttakarar eru knýttir í Heldina. Hvør luttakari hevur sínar egnu KT skipanir, sum eru teknaðar sum kassar ovast á myndini. Hesar verða knýttar í Heldina gjøgnum ein trygdarambætara umvegis ein millumambætara. Miðambætarin virkar sum eitt umsetandi lið millum skipaninar og trygdarambætaran. Sirkulin á myndini ímyndar hvar samskiftið fer fram, og hóast tað er teknað sum ein sirkul, so fer samskifti fram umvegis bronglaðar tunlar beinleiðis millum tveir luttakarar. Kassarnir til høgru eru kjarnukomponentar, sum halda skil á hvør er hvør í Heldini og senda sertifikatir út til luttakararna, so at bronglaða samskiftið er trygt. Niðast eru dømi um ymiskar borgaratænastur, sum kunnu knýtast í Heldina. Niðast til høgru er lyklamiðstøðin fyri samleikaskipanina, sum koyrir í Heldini. Samleikaskipanin er bundin í Heldina, og verður brúkt til at logga á, men er ikki ein innbygdur partur av henni.
Mynd 2 Staklutir í einum samskifti
Hesin sáttmálin fevnir bert um viðurskifti millum KTL og luttakaran og harvið tær tænastur, sum KTL í hesum sambandi skal veita. Talan er um tann grøna kassan í myndini omanfyri. Myndin vísir hvussu samskiftið millum tveir luttakarar fer fram, og er hetta ein partur av kervinum frá fyrru myndini.
Vevtænastuveitari
Ein luttakari, ið eigur eina vevtænastu, sum umsitur dátur, sum aðrir myndugleikar kunnu umbiðja, verður umrøddur vevtænastuveitari.
Vevtænastubrúkari
Ein luttakari, ið hevur eina skipan, sum kallar eina vevtænastu hjá einum vevtænastuveitara, verður hann umrøddur vevtænastubrúkari.
Luttakari
Ein luttakari er ein almennur myndugleiki[1], eitt virki ella felag, hvørs KT skipan(-ir) er knýtt í Heldina, soleiðis at dátur kunnu deilast á ein skipaðan hátt við aðrar myndugleikar, virkir ella feløg í Føroyum, ið eisini eru knýtt í Heldina.
Ein luttakari kann vera bæði vevtænastuveitari og vevtænastubrúkari.
Heldardepilin
Heldardepilin er samansettur av hesum eindum: Sertifikat umsitingini (CA), miðambætara l & ll, yvirvaking og heldarumsitingarskipanini. Hetta eru kjarnulutirnir i Heldini.
Samskiftispersónar
Fyri luttakarar í Heldini
Samskifti um viðurskifti sambært hesum sáttmála og Heldina fer fram á tveimum stigum: Einum yvirskipaðum og einum tøkniligum stigi.
Yvirskipaða samskiftið umfatar t.d. at geva loyvir, knýta í Heldina og útnevna tøkniligar samskiftispersónar, ið taka sær av tøkniliga samskiftinum. Stjórin hevur evstu ábyrgd av yvirskipaða samskiftinum, men kann útnevna ein ábyrgdara av Heldini, ið fær heimild at geva loyvir og útnevna tøkniligar samskiftispersónar, vegna stjóran.
Tøkniliga samskiftið umfatar t.d. uppseting av KT og vevtænastu. Ábyrgdarin av Heldini útnevnir tøkniligar samskiftispersónar í umsóknini um knýti í Heldina. Tøkniligir samskiftispersónar kunnu t.d. vera ein innanhýsis teknikari ella ein uttanhýsis veitari av ambætarum. Er ongin tøkniligur samskiftispersónur nevndur, er ábyrgdarin av Heldini sjálvur tøkniligur samskiftispersónur. Luttakarin kann hava ymiskar tøkniligar samskiftispersónar fyri hvørja KT skipan/vevtænastu. Samskifti um tøknilig viðurskifti fer bert fram við hesar ásettu persónarnar, t.e. stjóran, ábyrgdaran av Heldini ella tøkniliga samskiftispersónin, sum gera neyðugu tøkniligu uppsetingina hjá luttakaranum og reka og viðlíkahalda trygdarambætaran.
Fyri KTL
Samskiftið við KTL fer fram gjøgnum KT Skivuna á Gjaldstovuni, KT Landsins, bæði yvirskipað og tøkniligt. KTL hevur innanhýsis skipað arbeiðsuppgávurnar í sambandi við Heldina.
- Yvirskipaða samskiftið umfatar t.d. at gera SLA avtalu, góðkenningartilgongd av luttakarum og vanliga umsiting av Heldini.
- Tøkniliga samskiftið umfatar t.d. hjálp til uppsetan og íbinding av trygdarambætara og vevtænastu og stovnan av sertifikatum. Samskifti um tøknilig viðurskifti fer bert fram við ásettu persónarnar, t.e. stjóran, ábyrgdaran av Heldini ella tøkniligar samskiftispersónar, sum eru skrásettir í HU (Heldarumsitingarskipanin).
ÁBYRGD, SKYLDUR OG TÆNASTUR VEITTAR AV HELDARDEPLINUM (KTL)
Yvirskipað lýsing av tænastunum
Veitingarnar í tænastuni eru:
- Trygt, bronglað samskifti millum luttakarar í Heldini
- Eitt yvirlit yvir tøkar vevtænastur
- Support í sambandi við íbinding og rakstur av trygdarambætara
- Yvirvaking av trygdarambætarum hjá luttakarum
- Trygd fyri at samskifti gjøgnum Heldina er próvfast
KTL hevur skyldu at tryggja, at omanfyri nevndu tænastur verða riknar á tryggan hátt.
KTL hevur tó ikki endurgjaldsábyrgd fyri møguligum beinleiðis ella óbeinleiðis tapi, sum luttakarar kunnu hava av nýtslu - ella vantandi nýtslu - av Heldini.
Góðkenning av luttakarum
Tann, ið ynskir at gerast luttakari í Heldini, skal hava eitt virkið V-tal. Tá søkt verður um íbinding, kannar KTL upplýsingarnar í umsóknini, t.d. um navn á luttakaranum og V-tal er rætt. Útflýggjan av sertifikati og endaliga íbindingin er treytað av, at upplýsingarnar eru rættar.
Sertifikat og forrit
Sum høvuðstáttur í trygdini í Heldini veitir KTL sertifikat og forrit, sum eyðmerkja luttakarar og bronglar samskifti millum hesar.
Tað er grundleggjandi fyri trygdina í Heldini, at allir luttakarar lúka nøkur trygdarkrøv. Krøv til trygdina hjá luttakarum í Heldini eru nærri lýst í fylgiskjalinum “Trygdarkrøv”
Yvirlit yvir tøkar vevtænastur
Allir luttakarar, vevtænastur, KT skipanir, trygdarambætarar og ábyrgdarpersónar hjá luttakarunum í Heldini, verða skrásettir í Heldarumsitingarskipanini (HU). Skipanin vísir yvirlit yvir tøkar tænastur, og hetta yvirlitið er alment á www.heldin.fo
KTL viðlíkaheldur Heldarumsitingarskipana.
Tíðarskeið og atgeingi
Atgeingi til Heldina skal vera á slíkum stigi, at tænasturnar, sæð yvir eitt 30 daga samanhangandi tíðarskeið[2], eru tøkar 99.5% av tíðini. Hetta verður nevnt nýtslutíðin[3].
Netsambondini hjá luttakarum, tað veri seg SamNet hjá luttakaranum sjálvum, internet-sambandið ella onnur viðurskifti hjá luttakarum, sum kunnu ávirka atgeingið, verða ikki roknað uppí nýtslutíðina.
Support
Allar fráboðanir um feilir, hjálp og trupulleikar skulu verða beind til KT Skivuna, við at senda teldubræv til heldin@gjaldstovan.fo ella við at ringja til 352400. Tað ber eisini til at fara inn á www.talgildu.fo/heldin at spyrja og lesa spurningar/svør hjá øðrum.
KT Skivan hevur opið (vanliga arbeiðstíð)
Mánadag - hósdag 8.00 - 16.00 Fríggjadag 8.00 - 15.00
Uttanfyri vanliga arbeiðstíð er telefonvakt til bráðfeingis trupulleikar. Tlf. 352490
Trygdaravritan
Tað eru tvey sløg av trygdaravritan í Heldini, annað av Heldardeplinum, sum KTL hevur ábyrgdina av, og hitt av trygdarambætarum hjá luttakaranum, sum luttakarin sjálvur hevur ábyrgdina av.
KTL ger stakroyndir av avritum av Heldardeplinum.
Yvirvaking
KTL yvirvakir trygdarambætararnar hjá luttakarunum og Heldardepilin. Metir KTL, at álvarslig trygdarbrot eru framd, t.d. talgild álop, virus, hakking o.s.fr., hevur Gjaldstovan heimild at fremja tey trygdarinntriv, sum mett vera neyðug t.d. at nokta viðkomandi myndugleika atgongd til Heldina, til viðurskiftini eru komin í eina trygga legu aftur.
Próvfesti
KTL skal tryggja at samskiftið í Heldini er próvfast. Hetta verður gjørt við at Heldardepilin savnar inn gerðalistar (loggar) og MD5 samanteljingar av øllum samskifti. Hervið kann staðfestast hvat veruliga er farið fram.
ÁBYRGD OG SKYLDUR HJÁ LUTTAKARUM
Ábyrgdarin
Stjórin, ella ein av stjóranum útnevndur persónur, hevur yvirskipaðu ábyrgdina av teimum pørtum av Heldini, sum stovnurin varar av, t.d. trygdarambætara og vevtænastu, sí annars kapittul 1.4 omanfyri.
Tøkniligir persónar
Ábyrgdarin av Heldini útnevnir ein ella fleiri tøkniligar persónar, sum hava ábyrgdina av tekniska samskiftinum, sí annars kapittul 1.4 Samskiftispersónar, omanfyri.
Yvirskipað lýsing av skyldum
Luttakarin hevur skyldu til at tryggja:
- Rakstur av egnum trygdarambætara
- At flokking er framd sambært vegleiðingina um trygdarflokking
- At trygdaravrit verður gjørt av trygdarambætara
Áðrenn íbinding
Luttakarin skal flokka dáturnar í teimum KT skipanum, sum skulu knýtast í Heldina.
Um ein luttakari er vevtænastuveitari, eigur hesin at lýsa endamálið, markamótið (interface) og funktiónina við vevtænastuni, og lata tað inn saman við umsóknini um íbinding. Luttakarin eigur eisini at kanna, um ein líknandi vevtænasta finst frammanundan, og um so er, heldur gera nýtslu av verandi vevtænastu. Meginreglan er, at ein ávís vevtænasta bert eigur at vera til staðar eina ferð í Heldini.
Trygd
Dátuflokkingin
Dátuflokkingin fer fram sambært fylgiskjalinum “Trygdarkrøv”
Trygdarambætarar og KT skipanir hjá vevtænastuveitarum skulu flokkast. Trygdarambætarin verður flokkaður eftir tí trygdarstigi sum KT skipanin, sum verður knýtt í trygdarambætaran, hevur. Eru fleiri ymiskar skipanir við ymiskum trygdarstigi íbundnar trygdarambætaran, skal trygdarambætarin flokkast eftir teirri skipan við hægsta trygdarstigi.
Tað er uppgávan hjá luttakarunum, at avtala trygdarstig sínámillum, um serlig trygdarviðurskifti gera seg galdandi.
Trygdarambætari og tilknýttar skipanir
Luttakarin hevur einsamallur ábyrgdina av trygdini á trygdarambætaranum, bæði tá talan er um fysiska trygd, brúkaraatgongd og herðing. Somuleiðis hevur luttakarin ábyrgdina av at tryggja samskiftið millum trygdarambætara og KT skipan. Luttakarin eigur at umhugsa at seta serlig tiltøk í verk í hesum samskifti, t.d. bronglað samskifti við SSL lyklum og/ella bert at loyva ávísum IP adressum atgongd.
Meginreglan er, at ein luttakari bert hevur loyvi at binda sínar egnu skipanir í sín trygdar-ambætara. Ynskja luttakarar at víkja frá hesari meginreglu, skulu teir venda sær til KTL við hesum fyrispurningi.
KTL kann veita support í samband við trygdaruppsetingina.
Trygdarhendingar
Gerst myndugleikin varugur við, at møgulig trygdarbrot eru framd á kervi ella skipanir tess, t.d. trygdarbrek, álop, hakking o.s.fr., skal myndugleikin alt fyri eitt boða KTL frá hesum.
Stýring av atgongd
Ein vevtænastuveitari hevur sjálvur ábyrgdina av at stýra atgongd og rættindum hjá vevtænastubrúkarum. Tað er ábyrgdin hjá vevtænastuveitaranum, at avgera hvussu neyv stýringin skal vera.
Brúkaraumsiting og atgongd hjá undirveitarum
Av tí at atgongdin til vevtænastur verður stýrd í trygdarambætaranum hjá luttakaranum, so hevur tað avgerandi týdning, at atgongdin til hendan er strangt avmarkað.
Luttakarin skal boða KTL frá broytingum við heldarábyrgdarum og tøkniligum samskiftis-persónum.
Trygdaravrit
Tað er ábyrgdin hjá luttakaranum at taka trygdaravrit av sínum egna trygdarambætara og at hava mannagongdir til at endurskapa trygdarambætaran. Tað er týðandi, at luttakarin eisini hevur eitt dagført yvirlit yvir, hvussu trygdarambætarin er settur upp, og hvørji loyvir eru givin.
Útbúnaður
Luttakarin hevur ábyrgdina av, at útbúnaðurin er í nóg góðum standi og svarar nóg skjótt og skal eisini halda viðlíka og umvæla tøkniliga útbúnaðin um neyðugt. Hetta umfatar internetsamband, firewall, lokalt net, trygdarambætara, vevtænastuambætara og annan útbúnað til rakstur av KT kervinum hjá luttakaranum.
Menning av forritum
Forrit, sum verða ment til Heldina, skulu fylgja standardinum, sum er lýstur í skjalinum “Vegleiðing til gerð av vevtænastu” á www.talgildu.fo/heldin.
Mælt verður til, at luttakarar seta seg í samband við KTL áðrenn farið verður í gongd at menna eina vevtænastu. Vevtænastur verða meldaðar til Heldina við at útfylla eitt oyðublað og senda tað til heldin@gjaldstovan.fo saman við lyklafílu frá trygdarambætara, WDSL fílu og lýsing av skipan.
PRÍSMYNDIL
Tað er ókeypis hjá almennum myndugleikum at knýta í og brúka Heldina. Allar aðrar útreiðslur, so sum menning av vevtænastum, uppseting og rakstur av trygdarambætara, gjalda allir luttakarar sjálvir fyri.
Tað er somuleiðis ókeypis fyri kommunur, virkir og feløg at knýta í og brúka Heldina. Um neyðugt, tilskilar KTL sær, í einum framtíðar høpi, rætt til, við eini 6 mánaðar fráboðan, at krevja eitt íbíndingar- og/ella rakstrargjald. Tó í mesta lagi so mikið at gjaldið samsvarar tær útreiðslur, KTL hevur hesum viðvíkjandi.
ENDURSKOÐAN AV SLA
Hesin SLA og tilhoyrandi fylgiskjøl kunnu broytast av KTL og einum umboðandi toymi fyri luttakarar í Heldini, í felag. Broytingar verða gjørdar um grundtænastan ella tænastustigið verða broytt.
FRÁBOÐAN
KTL hevur skyldu at boða luttakaranum frá, um feilir ella broytingar eru, ið kunnu ávirka arbeiðið hjá luttakaranum. Hetta verður gjørt við at senda luttakaranum teldubræv ella, í meira átrokandi førum, við at ringja til luttakaran.
FORCE MAJEURE
Hvørki KTL ella luttakarin kunnu ábyrgdast fyri at avtala ikki verður uppfylt til tíðina, tá atvoldin er eitthvørt, sum partarnir ikki hava ávirkan á.
UPPATHALD
Um luttakari ynskir at taka seg úr Heldini, skulu skrivlig boð sendast til KTL, ið tekur neyðugu loyvini aftur, so luttakarin gert óvirkin. Tað er ábyrgdin hjá luttakaranum, at fráboða teimum luttakarum, sum hann letur ella fær dátur frá, um uppathald.
UNDIRSKRIFT
Fyri _________________________________ V-tal: ____________
Navn: _______________________________ Dagfesting: ____________
Undirskrift: ________________________________________
Fyri KT Landsins
Navn: ____________________________ Dagfesting: ____________
Undirskrift: ___________________________________
[1] Ein almennur myndugleiki er sambært hesum rundskrivi um Heldina aðalráð, stovnar undir teimum, serligir grunnar o.a., umframt sjálvsognarstovnar, sum eru á fíggjarlógini javnbjóðis áðurnevndu almennu myndugleikunum.
[2] Landsnet kann út frá hesum vanta atgeingi í góðar 3,6 tímar fyri hvørjar 30 dagar (30 dg. x 24 t. * 0,005 = 3,6 t.).
[3] Nýtslutíð svarar til danska heitið ‘oppetid’, og er tíðin í % tá skipanirnar eru atkomiligar.


text:
Orð og lag: Karl David Wickberg
Týtt: Árni Jacobsen
Upprunaheiti: Du får lägga på Jesus din börda
1. Hygg á Jesus í skiftandi tíðum,
trúgvur vinur á leið tær hann er,
hann tær fylgir í brattastu líðum,
og í myrkri hann ljós til tín ber.
Niðurlag: Tínar byrðar hann lovar at bera,
sum við vin tín tú tala við hann,
tínar bønir har svaraðar verða,
aftur lívsvón hann birta tær kann.
2. Tá í ódnarnátt óttin teg nívir,
hann teg troystar og vakir við tær,
kveikir ljós, veitir skýli, sum lívir
mót teim brotum, ið hótta títt far.
3. Tá til freistingarleið tú tær hallar,
er hann nær – vend tær til hann í bøn.
Ei til fánýtis á hann tú kallar
– friður Guds tá skal verða tín løn.


text:
Væl eydna flaggdagshald í neystinum
Í gjár, flaggdagin, 25. apríl var skipað fyri flaggdagshaldi í neystinum.
Um 1-tíðina møttu allir rógvarar hjá felagnum í neystinum fyri at flota bátarnar. Róð var út í bátahylin í Runavík, og síðan var gingið inn til posthúsið, fyri at luttaka í flaggdags skrúðgonguni, ið gekk út til býráðshúsið.
Eftir flaggdagshaldið bjóðaði Kappróðararfelagið NSÍ øllum inn í neystið, har nógv bleiv gjørt burtur úr. Fyrst komu allir bátarnir rógvandi innaftur í bátahylin, saman við fleiri frítíðarbátum.
Í neystinum var borðreitt við suppu og omaná fingu fólk kaffi og kaku.
Í bátahylinum hevði kappróðrarfelagið skaffa ein vatnskutara og onkrar jollur og kanoir
Niðanfyri eru myndir frá degnum:


text:
Dátueftirlitið varð gjørt varugt við, at ætlanir vóru millum ávísar hýruvognsførarar ella hýruvognsstøðir at seta upp vakmyndatól í forrútinum á hýruvognunum. Hesi skuldu eftir ætlan gera upptøkur av ferðslu og øðrum, ið fyrifórst frammanfyri hýruvognin.
Dátueftirlitið vendi sær til hýruvognsstøðirnar og allar hýruvognsførararnar og gjørdi vart við, at øll viðgerð av persónsupplýsingum, ið varð gjørd við vakmyndatóli, skuldi lúka treytirnar í persónsupplýsingarlógini, og at øll vakmyndatól skuldu fráboðast Dátueftirlitinum. Eisini vísti Dátueftirlitið á, at vakmyndatólsuppptøka frá einum vakmyndatóli, sum er sett upp í forrútinum á einum hýruvogni, og sum harvið filmar alt, sum fer fram á gøtum, vegum og plássum, sum verða nýtt til vanliga ferðslu, harumframt kann verða brot á “lov om forbud mod privates tv-overvågning m.v.”
Heitt varð á støðirnar og hýruvognsførararnar um at siga frá, um teir høvdu vakmyndatól ella høvdu ætlanir um at fáa sær vakmyndatól í hýruvognin.
Tá allir hýruvognsførarar høvdu svarað skrivinum, vísti tað seg, at tað var bert ein hýruvognur, ið hevði vakmyndatól uppsett. Hesin hýruvognsførarin varð biðin um at fráboða vakmyndatólið, men lat hann ikki við seg koma. Harvið fekk Dátueftirlitið ikki høvi til at viðgera málið og staðfest, um talan var um lógliga ella ólógliga viðgerð av persónsupplýsingum.
Dátueftirlitið lat síðani vísandi til § 44 í løgtingslóg nr. 73 frá 8. mai 2001 um viðgerð av persónsupplýsingum sbr. § 2, stk. 3 í kunngerð nr. 124 frá 19. september 2011 um fráboðanarskyldu og undantak frá reglunum um viðgerðarloyvi, Føroya Landfúta allar upplýsingar, sum Dátueftirlitið hevði í málinum, og vísti Føroya Landfúta á, at hýruvognsførarin hevði ein profil á Facebook, har hann hevði lagt út upptøkur við vakmyndatólinum.
Eftir hetta bleiv hýruvognsførarin avhoyrdur av løgregluni, og síðani bleiv hann ákærdur fyri at hava brotið § 44, stk. 1 nr. 2, jf. § 32, jf. § 8, stk. 1 og § 9 stk. 1 í løgtingslóg um viðgerð av persónsupplýsingum, t.e. løgtingslóg nr. 73 frá 8. mai 2001, sum broytt við løgtingslóg nr. 24 frá 17. mai 2004.
Hýruvognsførarin bleiv álagdur at rinda eina bót á kr. 5.000,00, sum hann tók við.
» Melda til tíðindabræv


text:
“Torshavnar Kommuna virkin og vakin!”
Dan Klein --- 11.02.2018 - 09:47
stendur á kommunubygninginum í Steinatuni. Jú, Steinatún er vorðið sera snøgt, nýmótans og nýtiligt. MEN sigast má, at reyða bussskýlið, sum herfyri varð sett upp, misprýðir í alstóran mun. Tað hóskar ikki her, og harumframt vendir ta skeivt, t.e. móti vestri, sum er ringasta ætt. Tað er avgjørt ein misskiljing at seta eitt skýli upp her. Eitt hugskot var heldur at seta tað upp á Hoyvíksvegnum yvir av heilsøluni hjá Poul Michelsen. Har hevði tað gjørt gagn, tí har er tørvur á tí.
Við Steinatúnshúsinum hevur Tórshavnar Kommuna fingið eina sera snøgga og stórsligna høll, og vit fegnaðust øll, tí her skuldi eisini vera bíðisalur hjá teimum, sum koyra buss. Endiliga fingu vit okkurt! Og so væntaðu vit sjálvsagt, at soleiðis fór eisini at vera í framtíðini, tí vit, sum koyra buss í øllum veðri, hava tørv á einum bíðisali. – Men brádliga varð stongt, og ikki slapst inn aftan á kl. 18! Hvat er orsøkin til tess? Vit eru mong, sum undrast stórliga um hesa avgerð.
Eingin hevur fingið nakra frágreiðing, men hurðarnar eru læstar eftir kl. 18, og vit mugu standa uttanfyri sama hvussu veðrið er. Tí spyrja vit: Er kommunan virkin og vakin eisini fyri sínar medborgarar?
Vegna tey, sum koyra við bussinum hvønn dag
Bozena Rasmussen


text:
Leys størv
-
Søkt verður eftir rakstrarleiðara til teknisku deild
13. juli 2018
Spennandi starv sum rakstrarleiðari innan tekniska økið er leyst at søkja í Eysturkommunu. Undir leiðslu av tekniska leiðaranum kemur rakstrarleiðarin at hava ábyrgdina av øllum arbeiði, t.e. nýgerð, viðlíkahaldi, umvælingum o.ø., sum verða framd innan tekniska økið í Eysturkommunu. Rakstrarleiðarin...Les meira
-
Skrivstovunæmingur til umsitingina
13. juli 2018
Eysturkommuna søkir eftir skrivstovunæmingi í almennari fyrisiting at byrja tann 3. september 2018. Arbeiðsuppgávur Tú kemur sum ein partur av umsitingini at luttaka í teimum uppgávum, sum eru í eini kommunalari umsiting. Uppgávurnar fevna um tænastuuppgávur, journalisering, bókhald, lønarviðurskif...Les meira
-
Heilsurøktari ella heilsuhjálpari til eldrasambýlið Gøtubrá í Norðragøtu
5. juni 2018
Dámar tær væl at arbeiða við eldri fólki og at skapa teimum ein góðan og virknan gerandisdag ja, so er tað møguliga tær, vit leita eftir. Vit leggja dent á hesi virði: at vísa álit, at fremja gleði í gerandisdegnum og at veita fakliga umsorgan. Sí meira um okkum á www.eystur.fo Hetta starv eru leyst...Les meira
-
Námsfrøðingar til Frítíðarheimið í Eysturkommunu
17. mai 2018
Søkt verður eftir 2 námsfrøðingum at byrja 06. august 2018. Talan er um størv á 23 tímar um vikuna. Frítíðarheimið er ein stovnur fyri børn, sum ganga í forskúla. 1. flokki og 2. flokki. Okkara arbeiðið er at skapa góðar og tryggar karmar fyri hesi børn, aftaná loknan skúladag. Lønar-...Les meira
-
Námsfrøðingar til Brúsa í Leirvík
17. mai 2018
Søkt verður eftir 9 námsfrøðingum at byrja 07. august 2018. Talan er um 7 størv á 30 tímar um vikuna, 2 størv á 25 tímar vikuna. Vit kunnu bjóða tær: · spennandi avbjóðingar á stovni við uml. 90 børnum – 3 barnagarðsstovur og 3 vøggustovur · eina stovn, har pláss er fyri øllum · ...Les meira
-
Arbeiðsfólk til Eysturkommunu
7. mai 2018
Eysturkommuna søkir eftir 2 arbeiðsfólkum at byrja skjótast gjørligt. Arbeiðsuppgávurnar fevna m.a. um viðlíkahald av: · vegum, gøtum, kloakkum og vatnleiðingum · fríøkjum, spæliplássum · aðrar fyrifallandi uppgávur Førleikar: Tað er ein fyrimunur, at tey, sum sett verða, hav...Les meira
-
Søkt verður eftir summarferiuavloysarum til útiøkið, fak- og ófaklærd.
19. apríl 2018
Dámar tær væl at arbeiða við eldri fólki og at skapa teimum ein góðan og virknan gerandisdag, er tað møguliga tær vit leita eftir. Søkt verður eftir Røktarfólki at arbeiða í skiftandi vaktum , summarið 2018. Arbeitt verður dag-, kvøldvakt og annaðhvørt vikuskifti. Størvini vera at byrja 01. juni 201...Les meira
-
Tekniskur leiðari til Eysturkommunu
5. apríl 2018
Eysturkommuna sóknast eftir dugnaligum og ágrýtnum leiðara at standa á odda fyri tekniska økinum. Talan er um eitt spennandi starv, har leiðarin myndar menningina av Eysturkommunu saman við býráðspolitikarum, leiðarum og starvsfólkum. Eysturkommuna varð sett á stovn 1. januar 2009, og býráðið í Eys...Les meira
-
Nánd søkir summaravloysarar
6. mars 2018
Hevur tú hug at arbeiða við eldri fólki, ella hevur tú umhugsað at roynt teg á eldraøkinum, áðrenn tú velur tína framtíðar útbúgving? So gleða vit okkum at fáa eina umsókn frá tær. Vit hava tørv á arbeiðsfólki, at arbeiða fulla ella niðursetta tíð í skiftandi vaktum,í tíðarskeiðnum frá uml. 15. juni...Les meira


text:
Leygardagin 15. februar sýnir TJÓÐPALLUR FØROYA nýtt leikverk eftir ein av okkara virknastu skaldum, Marjun Syderbø Kjelnæs.
Leikurin “Tóm Rúm” er fyrsta leikverk hjá Marjuni S. Kjelnæs. Hon hevur áður gjørt vart við seg sum stuttsøgu- og skaldsøguhøvundur og sum yrkjari, m.a. við yrkingasavninum “Rót Trip” og ungdómsskaldsøguni“Skriva í sandin”, sum í 2011 vann Norðurlendsku barnabókmentavirðislønina hjá skúlabókavørðum og varð tilnevnd til Barna- og Ungdómsbókmentavirðisløn Útnorðurráðsins 2012 og Barna- og Ungdómsbókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins 2013. Í 2009 fekk Marjun 3-ára starvsløn frá Mentanargrunni Landsins. “Tóm Rúm” er leikur um familjuna og rúmini í húsinum, um at missa og koma til sættis við missin og framtíðina. Hon og Hann (Annika Johannessen og Annfinnur Heinesen) liva sítt lív í ávíkavíst hjúnakamarinum og tí tóma barnakamarinum, har minnini og fortíðin og tær gomlu leikurnar eru einasta innbúgv. Meðan Hann vil fjala seg í minnunum og eini vón um okkurt hinumegin, so roynir Hon at bróta upp úr nýggjum og koma víðari. Fortíðin leggur seg uppí, og knappliga er tað trygga fundamentið ikki sterkari enn ridlandi barnastólar. Tú toyggir teg, rættir teg eftir onkrum. Eftir hvørjum? Tí sum var har! Um tað nakrantíð var? Tómrúm í tómum rúmum. Leikurin hjá Marjuni er eitt eksistensielt drama um lívið og kærleikan, vónloysið og vónina. Hetta er ein stór og krevjandi uppseting, og tað eru sum altíð nógv góð fólk, ið arbeiða fyri at fáa leikin á pall.
Tað er Eyðun Johannessen ið leikstjórnar, afturat sær at gera pallmynd og búnar hevur hann eysturríkaran Manfred Blaimauer, ið eisini gjørdi pallmyndina til “Meðan vit bíða eftir Godot” í 2011. Tróndur Bogason Hansen hevur skrivað nýggjan sermerktan tónleik til leikin, Árni Baldvinsson er ljósdesignari og Jón McBirnie hevur gjørt ljóðmyndina, meðan Vígdis Hentze Olsen er komin til Føroyar at koreografera. Á pallinum síggja vit føroyskar leikarar, vit ikki vanliga síggja saman á palli, búsettir í og uttanfyri Føroyar. Tey eru Annika Johannessen, Annika Hoydal, Annfinnur Heinesen, Hjálmar Dam og Nicolaj Falck. Sangin hava Eivør Pálsdóttir og Ólavur Jákupsson lagt rødd til. Tróndur Bogason Hansen, Jóhannes Andreasen, Ólavur Olsen, Angelika Nielsen, Andrias Restorff og Jón McBirnie hava spælt tónleikin inn.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Tingmenn skuldseta Mentamálaráðið fyri lógarbrot
Hetta er eitt mál fyri bæði Landsgrannskoðanina og Landsstýrismálanevndina, sigur minnilutin í Fíggjarnevndini, Bill Justinussen, Bárður Nielsen og Jacob Vestergaard.
Teir vísa til pengarnar, sum Mentamálaráðið sambært teimum, hevur goldið ES í heimildarloysi.
Talan er um 1,1 millión krónur.
Tingmenninir siga, at í uppskotinum um eykajáttan, sum kom í mai, bað Mentamálaráðið um 1,1 mio. kr. til ES-granskingarskránna.
Orsøkin er stóri vøksturin í føroyska bruttotjóðarúrtøkuni.
Og gjaldið til ES-granskingarskránna er í lutfalli við bruttotjóðarúrtøkuna. Tað er tí vaksið, síðani fíggjarlógin fyri 2017 varð samtykt.
Men Mentamálaráðið fekk ikki hesar pengarnar í vár, tí uppskotið um eykajáttan datt burtur.
Tað kom so aftur í tingið í august.
Ikki við aftur
Men nú bað Mentamálaráðið ikki um 1,1 mió. kr.
Pengarnir eru goldnir, fekk Fíggjarnevndin at vita.
Við øðrum orðum er peningurin goldin í heimildarloysi.
At gjalda pening í heimildarloysi er ólógligt, sambært stýrisskipanarlógini, siga teir tríggir andstøðumenninir í Fíggjarnevndini.
Teir halda, at grannskoðanin eigur at viðgera hetta málið.
Eisini eigur Landsstýrismálanevndin at umhugsa at taka málið upp, nú landsstýriskvinnan ólógliga hevur útgoldið 1,1 mió. kr., siga Bill Justinussen, Bárður Nielsen og Jacob Vestergaard, løgtingsmenn.
Lesið meira her
Sí eisini


text:
Fundaðust um pensiónsnýskipanina
Eldraráðið í Klaksvík skipaði fyri fundi í Smæruni har pensiónsnýskipanin varð sett undir luppin.
Eldraráðið hevði heitt á Eyðgunn Samuelsen, landsstýriskvinnu í pensiónsmálum, Bárður Nielsen formann fyri Sambandsflokkin, Jógvan Skorheim borgarstóri og løgtingsmaður fyri Sjálvstýri, um at greiða frá um ætlaðu pensiónnýskipanina.
Eldraráðið sigur at talan gjørdist um ein góðan fund við mongum spurningum frá teimum 29 møttu. Fleiri fingu svar uppá teirra spurningar.
Myndirnar hevur Maria Olsen tikið.


text:
Nógv av okkum kenna filmin um Ron Burgundy og hansara trúsfasta team ið stóðu fyri nýggjheitunum í San Diego. Nú verða teir aftur at síggja á hvíta skíggjanum.
Django Unchained
Sum forfilmurin vísir, so er hesin filmurin fyltur við fingra avtrykkinum hjá Tarantino. Vit kenna beinavegin til blaxploitation temaði. Við funky soul tónleiki og stórum afrohári verður Django introduseraður í einum feitum spaghetti western.
Fyri at hjálpa Schultz at finna the Brittle Brothers, ið bert Django kennir á útsjónd, skal hann afturfyri fríkenna Django og hjálpa honum at fáa konuna hjá sær aftur úr klørnum á Calvin Candie.


text:
Høvuðsendamálið við Kostverkætlanini á B6 er at kanna, um øðrvísi matur við meira orku og protein í, kann fyribyrgja føðslutroti. Maturin er nú broyttur og nýggjar kanningae av sjúklingum eru í gongd, men áðrenn maturin varð broyttur, vóru ymiskar kanningar gjørdar, eitt nú fyrr umrødda nøgdsemiskanningin. Harumframt hava vit gjørt kanningar av, hvussu nógv av matinum, sum køkurin ger, fer til spillis. Úrslitini frá hesi "matspill-kanning" verða víst fram á postara á Granskingardegnum og harumframt við framløgu kl. 12:50 í høli 2. Tað er Poula Patursson sum heldur framløgu við heitinum “Hospital food waste and portion sizes”. Postarin sæst her í størri format. Framløgan frá granskingardegnum sæst her.
/Poula Patursson, verkætlanarsamskipari


text:
Pál Joensen megnaði fyri løtu síðani at vinna gull í 1500 metra frísvimjing á Swim Cup Eindhoven 2014, við tíðini 15:19.20 frammanfyri niðurlendska Maarten Brzoskowski á 15:26.21 og eysturríkska David Brandl á 15:36.81. Norski unglingurin Henrik Christiansen varð nr 4 við tíðini 15:39.04, har hann setti nýtt norskt met á 8:01.50 í 800 frí, og síðani tók tað róligt fyri rest. Sí úrslitalistan her.
(Pál á EM í Herning 2013. Svoem.dk eigur myndina)
Um vit hyggja at millumtíðunum, so var tað hesin Henrik sum reyk avstað, og kanska stressaði Pál eina løtu við at liggja og pressa Pál fyrstu nógvu hundrað metrarnar, til at liggja frammanfyri við 750 og 800 metrum, og síðani taka fótin av speedaranum. Nú vita vit ikki um Pál visti av tí, at Henrik fór at svimja so, men tað var so bara Pál sum svaraði aftur uppá ferðina hjá Henriki, og Pál tók tað so eisini meira róligt tá ið Henrik fór frá at splitta lágt í 30-unum, til at við 850 at splitta 37.
Hinir í riðlunum vóru væl og virðiliga útspældir eftir handan fyrsta, langa spurtin, men Brzoskowski hevði ein góðan stima eftir 800, og hálaði tí nakað inn á Pál, við nakrar hundrað metrar at hava millumtíðir beint undir 31 per 50 metur, har Pál tá lá eitt vet yvir 31. Men kappingin varð altso longu tá avgreidd, soleiðis at Pál kundi svimja trygt heim til gullið.
Swimming World kallaði tað fyri eitt ‘cruise’
Faroe Islands’ Pal Joensen cruised to victory in the men’s 1500-meter freestyle this evening with a 15:19.20, while Maarten Brzoskowski placed a distant second in 15:26.21. David Brandl rounded out the top three in 15:36.81.
Í morgin skulu teir so royna seg í 400 metra frísvimjing, har tað verður verri hjá Páli at vinna sær heiðursmerki.


text:
Eftir hørðu ákoyringarnar um manglandi list og kreativitet í dagstovnum og skúlum, bæði fólkaskúla og á miðnámi, fór eg at leita í myndasavninum at finna glottar, eins og teir, sum Dagur og Vika í gjárkvøldið vísti á í Hvalvíkar skúla. Og teir eru, glottarnir.
Hesar myndir eru tiknar í Listaskálanum um miðjan november 2012, har Íverksetarahúsið skipaði fyri skeiði, sum Nám bjóðaði lærarum til undir heitinum Listasavnið í innskúlingini. Tað vóru myndlistafólkini Oggi Lamhauge og Guðrið Poulsen, og stjórin Niels Ohrt, sum undirvístu í myndlist og hvussu myndlistin altíð kann brúkast í innskúlingini.
Endamálið við skeiðinum er at vísa á, hvussu eitt nú Listasavnið kann verða nýtt í sambandi við undirvísing í øllum lærugreinum í innskúlingini, tað veri seg føroyskum, kristni, støddfrøði ella heimstaðarlæru.
Hetta skeiðið var bæði ástøðiligt og ítøkiligt. Meðan framsýning hjá Hanna Bjartalíð var í næstu hølum, varð nomið við føroyska list, sum varð borin saman við evropeiska list, og ítøkiliga varð víst á, hvussu Listaskálin altíð kann verða brúktur í undirvísingini, umframt at lærararnir eisini sleppa at royna seg í listini, hands on. Jú, glottar eru.


text:
Stórt tiltak hjá Føroya Astma/Allergifelag
16-03-2018 - 11:50 - Jóanis Nielsen
Í gjárkvøldið hin 15. mars hevði Føroya Astma/Allergifelag stórt alment tiltak - Tema dag um astma.
Felagið hevði fingið Vibeke Backer, professara og astmalækna á Bispebjerg Hospital til Føroya, at halda Tema dag/Astma Skúla.
Vibeke Backer hevur holla vitan og royndir innan astmaøki, hon undirvísir og ráðgevir javnan um astma og aðrar lungnasjúkur kring um í DK.
Tey, ið luttóku á Astma Skúlanum vóru væl nøgd við tiltakið. Tey fingu nógva nýggja vitan um astma og astmaviðgerð, eisini fingu tey høvi at seta spurningar um astmaheilivág, kost og viðgerð annars v.m.
Á Føroya ferðini hevur Vibecke Backer harumframt hildið fyrilestur um Astma og doping fyri leiðarum í Ítróttasambandi Føroya og hildið fyrilestur um astma og astmaviðgerð v.m. í veitsluhøllini á Landssjúkrahúsinum fyri kommunulæknum og sjúkrahúslæknum.


text:
Saturday, September 15, 2012
Tróndur Patursson á Nordic Cool
Hósdagin varð avdúkað, at Tróndur Patursson hevur fingið stóra heiðurin at verða eitt av høvuðsnøvnunum á stóra listafestivalinum Nordic Cool, sum verður í The Kennedy Center í Washington D.C. í februar næsta ár. Nógv meira um hetta komandi tíðina, her eru fyrst myndir frá tíðindafundinum og røðan hjá Bjørn Kalsø landstýrismanni:
Røða hjá landstýrismanninum: Norðurlendski listafestivalurin í Washington í 2013
Orsøkin
Kennedy-Centrið í Washington hevur ynskt at seta ljóskastaran á norðurlendska mentan og list. Hetta verður gjørt á Listafestivali í Washington í februar-mars 2013. Í hesum sambandi hava tey vent sær til norðurlendsku sendistovurnar í Washington, sum síðan hava latið boðini víðari til Norðurlendska Ráðharraráðið í Keypmannahavn.
Umvegis Norðurlendska Ráharraráðið og og danska mentamálaráðið hava Føroyar gjørt vart við, at tað hevur týdning at føroysk mentan og list eisini verður umboðað.
Tilgongdin
Fyri Føroyar hevur Niels Halm, stjóri í Norðurlandahúsinum, staðið fyri samskiftinum við fyrireikararnar í Washington. Hetta hevði við sær , at fýra fólk frá Kennedy-sentrinum vitjaðu í Føroyum í juni mánað í ár, júst tá ið vit hildu mentanarnátt í høvuðsstaðnum. Ørindi teirra vóru at finna tilfar, sum skuldi við í skránna fyri festivalin í 2013. Fólkini fingu eina skjóta kunning um føroyska mentan og list, tey hittu listafólk, vitjaðu framsýningar og stovnar, og tey kundu við egnum eygum og oyrum gera sær eina meting av føroyskum lista- og mentanarlívi. Vitan, tey kundu hava við sær aftur til Washington at arbeiða víðari við.
Fyrireikingarnar
Fyrireikingarnar eru nú komnar so langt áleiðis, at skráin er um at verða endaliga løgd, og endaligar avtalur um at vera komnar upp á pláss. Vit hava leingi vitað at frá føroyskari síðu fer Eivør at luttaka, at tónlistabólkurin Yggdrasil skal luttaka, og nú hava vit eisini frætt, at Tróndur Patursson skal myndprýða inngangshøllina í Washington við uml. 100 glasfuglum.
Møguliga verða aðrir føroyskir luttakarar eisini, men tað fáa vit so at hoyra um seinni.
Úrslitið
Úrslitið ber einki til at siga um enn, men eg kann longu nú siga, at eg fegnist stórliga saman við føroyskum listafólkum um, at hetta ber til, og eg fari at ynskja tykkum øllum góða eydnu við fyrireikingunum og luttøkuni í Washington.
Posted by Listin at 8:30 AM


text:
Helena Hergeirsdóttir vann Gekkin seinast, og hjartagóð sum hon er, var eitt tað fyrsta hon gjørdi, at ringja til Sørin S. Djurhuus í Svimjisambandi Føroya, eftir einum hjartastartara til tað eina arbeiðsplássið hjá sær. Hon arbeiðir eisini í Barnagarðinum í Vági.
Sum skilst, so ætlaði Helena sjálv at bara lata tað fara framvið, uttan nakað hóvasták. Men lukkutíð vóru tað onnur sum imponeraðust, og varð hetta tí ein søga sum vit hervið sluppu at fortelja.
Tey har suðuri heilsa, at tey eru ovurfegin um gávuna.
Myndina hevur Jón Bjarnason tikið, av Helenu og hallarleiðaranum Sigurð Marner Simonsen í Páls Høll.


text:
Kom við til ein spennandi og hugnaligan dag í Vágum, sí hjáløgdu skrá.
Les Meira
Ársfrágreiðing hjá Landsfelag Pensjónista um farna ár 2017 til aðalfundin í mei 2018
Les Meira
Her er yvirlit yvir teir handlar, frisørar og fyritøkur, ið geva pensjónistum avsláttur.
Les Meira
Hjálagt tíðindaskriv um nevndarvalið á aðalfundinum 26. mei 2018
Les Meira
Á formansfundi hjá Landsfelag Pensjónista tann 20. mars 2018 varð hjálagdi politikkur innan eldraøkið samtyktur.
Les Meira
Avsláttaravtalur Landsfelag Pensjónista hevur fingið nógvar góðar avsláttaravtalur við handlar, hotell, matstovur og aðrar fyritøkur. Limirnir í teimum 16 lokalfeløgunum kring landið kunnu fáa avláttur úr 5% upp í 20% av vørum og tænastum frá ymsum handlum, hotellum, matstøðum og øðrum fyritøkum kring landið. Avslátturin er treytaður av, at limur vísir fram persónligt limakort frá Landsfelag Pensjónista. Limirnir fáa limakort við […]
Les Meira
Landsfelag Pensjónista var á fundi í Løgtingsins Fíggjarnevnd 6. febr. 2018 og í Løgtingsins Trivnaðarnevnd 20. febr. 2018 um Pensjónsnýskipanina. Á fundunum legði felagið fram viðmerkingar, ið hava verið viðgjørdar á nevndafundum, afturat teimum, ið felagið sendi inn við hoyringssvarinum frá 24. nov. 2017, ið eisini liggur á heimasíðuni. Hesar viðmerkingar vóru síðan handað báðum nevndunum.
Les Meira
Uppskotið til Pensjónsnýskipan 2020 við hoyringsskrivum frá ymsum feløgum kann lesast her.
Les Meira
Onnur útgávan av blaðnum Eldri er komin. Hon kann lesast her á síðuni ella takast niður. Eldri Nummar 2
Les Meira


text:
Guðrun Mortensen vann í kvøld bronsuheiðursmerki fyri eftirskúla sín Berns, tá ið hon á vestdonsku meistarastevnuni í Århus svam teinin uppá 27.21, har Julie Levisen úr Aalborg svam 25.78 og Line H. Vestergaard úr Silkeborg 27.03. Guðrun eigur sjálv føroyska metið, sum er 26.04 frá tá ið hon vann gull á NJM í Íslandi í 2011. Alvi Hjelm svam seg við tíðini 1:07.46 til eitt 17. pláss í 100 metra ryggsvimjing, meðan føroyski danin Frans Johannesen svam seg til silvur í bæði 50 og 200 frí, við tíðunum 23.60 og 1:50.61, umframt at hann vann silvur sum partur av 4×50 blandað stafettini hjá Esbjerg.
Tey á Bernstorffsminde Efterskole gjørdu annars hesa skemtiligu video herfyri, sum aftursvar til eina aðra stuttliga video har Jeanette Ottesen varð (óoffisiellur) evropameistari í ‘turrsvimjing’, við nýggjum heimsmeti. Tey á Berns kalla avrikið hjá Guðruna fyri tangering av heimsmetinum hjá Jeanette.
Her er videoin við Ottesen


text:
Holberg er sera nærverandi í Keypmannahavn. Á Kongens Nytorv situr hann so bringubrattur og gleivandi uttan fyri bygningin, har hansara leikir eru fast repertoir.
Í Store Kannikestræde plagdi Holberg at fara inn á Tað lítla apotekið at fáa sær sild og snaps. Eg gekk í hansara fótasporum henda dagin.
Her í latínarkvarterinum átti hann nøkur fótaspor, tann tíð tað var.
Tað var eitt stórt upplivilsi at síggja Olaf Johannesen í rolluni sum Jeppe. Spælt var á Grønnegårdsteatret. Tey spæla í garðinum hjá Dansk designmuseum í Bredgade. Har var ikki loyvi at fotografera, so myndirnar eru eitt sindur kiksaðar. Jeppe er avmyndaður á skránni, sum mann kundi keypa sær. Vit vóru seks og hugdu: Sólrun, Lars, Lisa, Turið, Hallur og Bergljót. Herligt. Og tað var ælaslit.


text:
Stuðulsumsókn
Reglugerð
- Stuðul verður bert latin til limir hjá Musikklærarafelagi Føroya (MLF).
- Stuðul til førleikamennandi skeið er upp til 3500,- árliga. Felagið stuðlar skeiðum við pedagogiskum innihaldi og skeiðum, har lærarin tekur tímar í sínum egna ljóðføri og funktiónum, ið beinleiðis eru tengdar at arbeiðnum hjá læraranum. Nevndin tilskilar sær at meta um í hvussu stóran mun pedagogiska innihaldi í hvørjari verkætlan er. Nevndin tilskilar sær at meta um í hvussu stóran mun ikki pedagogisk skeið tæna arbeiðinum hjá umsøkjaranum.
- Stuðul til uppgradering verður bert latin til bachelor og kandidat (Master) frá musikkskonservatorii. Stuðulin til uppgradering verður upp til í mesta lagi kr. 7.000 árliga. Stuðulin verður útgoldin fyrstu ferð í árinum útbúgvingin byrjar.
- Stuðulsárið er frá 1. august til og við 31. juli. Felagið stuðlar ikki við afturvirkandi kraft.


text:
Nýtt átak - Steðga haturstalu
Undir heitinum Steðga haturstalu fer eitt nýtt upplýsingar átak ígongd hesa vikuna.
Tað eru Fólkaheilsuráðið, Føroya Politi, Amnesty International og Sig frá/Almannamálaráðið, sum í felag skipa fyri átakinum.
Samstarvið byrjaði fyri tveimum árum síðani, við átakinum “Sex krevur samtykki”. Og seinasta summar við átakinum “Mynd krevur samtykki”, og nú kemur átakið “Steðga haturstalu”, endamálið er at varpa ljós á hetta evnið og samstundis eggja fólki til at vera gerandishetjur og steðga haturstalu.


text:
Talv: Vunnu 3½-½ á Liktinstein
ítróttur14-11-2017 - 23:38 - Jóanis Nielsen
Talvsamband Føroya: Føroyar vunnu 3½-½ á Liktinstein í fjórða umfari í EM-kappingini í talvi fyri smátjóðir í dag. Helgi Dam Ziska, Høgni Egilstoft Nielsen og Silas Eyðsteinsson vunnu, og John Rødgård telvaði remis.
Føroyar eru í løtuni nummar trý av teimum tíggju liðunum í kappingini. Monaco er nummar eitt og Andorra nummar tvey. Tey hava vunnið allar fýra dystirnar higartil, Føroyar hava vunnið tríggjar og telvað ein javnan. Tað var móti Luksemburg í fyrsta umfari.
Toppdystur í morgin
Dupultumfar er í Andorra í morgin. Lagt verður fyri klokkan 10 fyrrapartin. Tá telva Føroyar móti Jersey. Seinna umfarið í morgin byrjar klokkan fimm. Tá hava Føroyar tann sera avgerandi dystin móti oddaliðnum Monaco.
John Rødgård er ikki við í fyrra dystinum í morgin móti Jersey, men er uttan iva við aftur móti Monaco seinnapartin.


text:
Eyka býráðsfundur 13.12.2012 kl. 17:00
Býráðslimir: Magnus Rasmussen, Sæunn Ó. Hansen, Beinta Olsen, Klæmint Østerø, Bjarni Kjeld, Arnfinn Langgaard, Karl Rasmussen, Kristian Gaardbo, Fríðbjørg Weihe, Hans Jákup Johannesen, Kári E. Jacobsen
1.
11/00743 2.viðgerð av eykajáttan til Eysturoyar Barnaverndartænastu.
Eftir tilmæli Sosiala nevnd mælir fíggjarnevndin til at veita veita eina eykajáttan til Eysturoyar Barnaverndartænastu áljóðandi 354.000 kr í inniverandi fíggjarári. Samstarvskommunurnar Nes- og Sjóvar kommuna hava samtykt at játta sín part av hækkingini.
Býráðið hevur á fundi 25/10-2012, við 1. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá Sosialu nevnd og fíggjarnevndini.
Býráðið hevur á fundi 13/12-2012, við 2. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá Sosialu nevnd og fíggjarnevndini.
2.
12/00276 2. viðgerð av eykajáttan til víðkan av havnarøkinum á Glyvrum.
Eftir tilmæli frá Vinnu- og havnarnevndini mælir fíggjarnevndini til at veita eina eykajáttan uppá 3.000.000 kr. til víðkan av havnarøkinum á Glyvrum.
Býráðið hevur á fundi 25/10-2012, við 1. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndini og fíggjarnevndini.
Býráðið hevur á fundi 13/12-2012, við 2. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndini og fíggjarnevndini.
3.
12/00974: 2. viðgerð av eykajáttan til íløgur í 2012.
Fíggjarnevndin mælir til eina eykajáttan í 2012 áljóðandi 6,2 mió. til hesi øki:
Tekniska økið 600.000
Vinnu- og havnarøkið 4.050.000
Mentanarøkið 1.550.000
Býráðið hevur á fundi 25/10-2012, við 1. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá fíggjarnevndndini.
Býráðið hevur á fundi 13/12-2012, við 2. viðgerð, samtykt at taka undir við tilmælinum frá fíggjarnevndndini.
4.
12/01002: Útreiðsluneutralar flytingar á fíggjarætlanini fyri 2012 fyri økini 1 (Fyrisiting), 3 (Børn og ung) , 4 (Undirvísing) og 6 (Teknisk mál).
Fíggjarnevndin mælir til at samtykkja tilmæltu broytingarnar frá Fíggjardeildini, sum eru útreiðsluneutralar.
Býráðið hevur á fundi 13/12-2012 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Fíggjarnevndini.


text:
Ein træta er loyst konstruktivt, tá allir partar í trætuni eru nøgdir við úrslitið. Ein slík loysn krevur, at partarnir sjálvir leggja orku í at finna loysnina og eru sinnaðir at luttaka í gongdini allan vegin fram til loysnina.
Hvør einstakur ynskir ofta eitt ávist úrslit fyri seg sjálvan - men er áhugi at varveita eitt gott samband ella samskifti við hin, so er ikki er nóg mikið bert við eini góðari loysn fyri ein sjálvan - loysnin skal eisini kennast fullgóð fyri hin partin.
Slík konstruktiv trætuhandfaring krevur, at tosað verður saman. Hetta er tað mekling er um: at fáa eina byrjandi ella fastlasta trætu aftur á beint. Ofta er fyrsta stigið at fá samband aftur millum partarnar. Byrjanin kann vera trupul, men gerst munandi lættari, tá uttanveltaður persóni, átekur sær uppgávuna at fáa í lag aftur mistu kontaktina, hjálpir dialoginum á glið og heldur hesum á sporinum.
Mekling er ein dialogur, har focus ikki er á at fastleggja, hvør hevur rætt ella ikki, men har dentur verður lagdur á eisini at hyggja afturum verandi íkomnu støðuna og síðani at leita frameftir eftir loysnum. Kensluligar avbjóðingar sum rættvísi og tørvandi viðurkenning eru ofta eisini partur av gongdini.
Meklingin brýtur m.a. við rættarmálsførslu á hesum øki: rættarmálsførsla snýr seg um at staðfesta rættvísi(rætt ella skeivt) í mun til rættarreglur, viðgerðin snýr seg nakað sum farið er, lítur aftur í tíð og. Viðgerð av kenslum og samskifti annars er ikki partur av rættarmálsførslu. Rættarmálsførsla er ógvuliga kostnaðarmikil bæði í tíð, pengum og mentalari útlúgvan. Flestu meklingsfundir hinvegin enda við einum positivum úrslitið aftaná 2-3 fundir á 3 tímar og kostnaðurin er samsvarandi hesum.
Advokatyrki
Yrkisøki míni sum advokatur fevna um rættarmálsførslu, revsimál og borgarlig mál, umframt løgfrøðisliga ráðgeving og gerð av skjølum knýtt at hesum. Løgfrøðilig ráðgeving snýr seg eisini um at finna loysnir og semjur - also samráðing.
Eg havi virkað sum advokatur siðani 1982, og uppgávurnar hava verið nógvar og ymiskar.
Ofta hava uppgávurnar snúð seg um seg um eitt av kjarnuøkjunum innan advokatarbeiði, nevnliga ognarviðurskiftir og broytingar í hesum : Keyp/søla, samogn, arvaviðurskifti og hjúnabandsskifti, rættindi og skyldur í samskiftum við onnur og gerð av neyðugum skjølum:
-Skeyti: ráðgeving og umboðan í samband við keyp og sølu av fastogn, og kunning um tey rættindi/skyldur og tær fellur, sum har eru.
-Arvur/samogn: Samognarspurningar, tá fólk eiga ognir saman, t.d. arva ella keypa ogn saman og evt. upploysn av samogn. Samognarsáttmálar. Knýtt at hesum er ofta eisini testamentsviðgerð.
-Hjúnabandsskifti: Ein neyðug fylgja við hjúnaskilnaði er broyting í ognarviðurskiftum - ein fyri partarnar stór avbjóðing, sum avgjørt krevur fakligan kunnleika, um ein vil sær sjálvum væl.
Mekling
Í virki mínum sum advokatur, gjørdist mær støðugt meiri greitt, at handfaringin av trætum, ósemjum er knýtt at øðrum enn bert løgfrøðisligum reglum, og at einsporaði rættarvegurin oftast er ein neyðloysn, heldur enn ein góð loysn av eini trætu, konflikt.
Í 2004 leyk eg prógv sum konfliktmeklari við Kbh. Universitet (master of mediation and conflict resoulution). Við tí førleikanum í sjáttuni havi eg lagt meg eftir í samskiftinum við viðskiftafólk míni eisini at lýta aftur um løgfrøðiligu trætuna. Og ofta er tað so at trætan ikki byrjaði sum ein løgfrøðilig træta um at "fáa rætt" , men gjørdist tað, tá samtalan steðgaði, tí er tann góða og varandi loysnin ofta at finna við at leita fram aftur dialogin.
Havi við positivum úrlitið, sum konfliktmeklari havt nógvar ymiskar uppgávur. Fyri arbeiðspláss: millum starvsfólk, millum starvsfólk og leiðara, sum einstaklingar og bólkar, og millum leiðarar. Innan familjurættarliga økið: ósemjur millum foreldur og børn, millum foreldur um børn, millum fosturforeldur og foreldur vm.
Konstrukttiv konflikthandfaring
Mekling eigur altíð at roynast áðrenn farið verður víðari í juridiska sporinum alleina.


text:
Steinar Patursson
12.08.2017 - 18:27
Tíðindi > Uttanlands - Kríggj
Kina hevur nú lagt seg upp í orrustuna millum Donald Trump, forseta, og stýrið hjá Kim Jong-un í Norðurkorea.
Xi Jinping, forseti í Kina, hevur sambært BBC greitt kinesiskum miðlum frá, at Trump og Norðurkorea verða noyddur at vanda sær um málið fyri ikki at gera støðuna millum londini verri.
USA og Norðurkorea hava seinastu vikuna verið rætiliga hørðum orðadrátti, og Norðurkorea hótti við at fremja rakettálop á Guam, ið er undir amerikanskum valdi.
Kina, ið er einasti stóri sameindi hjá Norðurkorea, heldur tó lítið um orðaskiftið, og heitir á londini bæði um ikki at brúka óneyðuga harðan málburð.
Boðini úr Hvítu Húsunum høvdu annars verið, at USA og Kina vóru á einum máli um, at Norðurkorea skuldi halda uppat við provokerandi atburði.
Seinastu boðini úr Norðurkorea vóru, at Trump stjórnin skuldi uppføra seg ordiligt, um ikki stjórnin ynskti, at USA skuldi fáa eina tragiska lagnu.


text:
Føroya krønika
Bókadeild Føroya Lærarafelags
- Síður: 62
- Útgávuár: 2003
- Upprunamál: danskt
- Innbinding: innbundin
- Rithøvundur: Markos Jiménéz
- Myndir: Markos Jiménéz
- Týðari: Dánial Hoydal
Teknirøðin er eitt uppskot - ein persónlig tulking og kronologisk endursøgn av tí, sum kanska hendi í hesum landinum fyrstu 60 milliónir árini við serligum denti á tíðarskeiðið, tá ið menn fyrst nomu land og royndu at sættast sum frægast.
Teknirøðin er ein roynd at sameina søguligan veruleika við mytologisku, fantastisku og løgnu hendingarnar, sum tú kanst hóma í Føroyingasøgu.
Í bókini eru stuttligar og keipukendar tekningar og innihaldið er skipað soleiðis: Uppruni, Landnám, Norrøn búseting, Oyggjaskeggjar, Brestis kvæði, Sigmundur og Tórir, Hjá Hákuni, Sigmundur og Tórir venda heim aftur, Hákun ræður, Orrustan í Hjørungavági, Ólavur kongur Trygvason, Trúarstríð, Jallarnir aftur. Sigmundur og Tróndur, Eirikur og Sveinur ráða fyri Noregi, Sigmundskvæði yngra og Tróndur gandar, Brestis kvæði, sum Mikkjal D. á Ryggi yrkti, og Sigmunds kvæði yngra, sum Jens Chr. Djurhuus yrkti, eru endurgivin í fullari longd.
Stuttligu myndirnar í bókini gera, at bókin heilt vist fangar áhugan hjá størri børnum, ungum og vaksnum við.
Bókin kann heilt vist eisini vera eitt íkast til søgu- og kvæðaundirvísingina í skúlunum.


text:
Tíðindi
4. desember 2017
Felags fyri børn er tann natúrligi hugurin og tær natúrligu gávurnar til at spæla sjónleik, tí í huganum liva børn mitt í leikinum, sum eru tey ein veruligur partur av søgugongdini í leikinum. Børn eiga sínar natúrligu listagávur, meðan tey eru børn, og summi varðveita hesar natúrligu gávur og verða sjónleikarar seinni í lívinum.
Teir báðir donsku sjónleikararnir, Lise Lauenberg og Jacob Teglgaard hava ferðast í Føroyum við leikinum Kríggj – í barnahædd, og tað hevur verið teimum ein sonn fragd at oysa úr Listaleypinum, her Gunnvá Zachariasen, yrkisleikari hjá okkum í Føroyum er samskipari og verkætlanarleiðari hjá Listaleypinum, sum hetta skúlaárið fevnir um til samans 14 verkætlanir.
Í leikinum "Kríggj – í barnahædd" leiða leikararnir børnini ígjøgnum eina søgu um kríggj í einum fjarskotnum landi, meðan teir lata børnini sleppa at føla og skifta sína vitan og tankar um kríggj ... og frið.
Summi børn hava kríggið sum sín næsta granna. Hjá øðrum børnum – og tað vil siga hjá børnum yvirhøvur – er kríggj javnt við telduspøl og nýggjársbrestir. Kortini fylla kríggj og yvirgangur nógv í huganum hjá flestum børnum. Fyrilitarleys sjónbond og ógvislig orð og ræðuligar myndir verða slongd út í miðlunum. Tíðum beint í barnahædd.
Hesir ráu, harðrendu, grummu tilburðir ávirka børnini, men tað kann vera torført at tosa um teir við tey. Tí hevur danski leikbólkurin Teatergrad skapt leikin "Kríggj – í barnahædd".
Leikurin er gjørdur í samstarvi við danska Reyða Kross, sum er av teirri fatan, at tað er umráðandi, at børn verða kunnað um kríggj og tess ræðuligu avleiðingar fyri at skapa vitan um støðuna hjá ofrunum og soleiðis skapa forstáilsi, empati og tilburðargongd.
Listagreinirnar í Listaleypinum fevna víða, frá tónleikaframførslum til interaktivar sjónleikir, bussframførslu, kórlæru, til filmsverksmiðju og myndaverksmiðju og eksperimentarandi framførslur við rættiliga alternativum ljóðførum umframt rokkar og karðar og onnur amboð úr fornari føroyskari tíð. Hetta eru alt listagreinir, ið fevna um forskúla og allar flokkar í fólkaskúlanum.
Hetta skúlaárið – 2017-18 – er Listaleypurin á tremur við forkunnugum verkætlanum við professionellum listafólkum, sum vitja skúlar í Føroyum.
Listaleypurin er ein mentanarlig verkætlan, sum Norðurlandahúsið, Kommunufelagið og Mentamálaráðið fíggja og skipa fyri fyri at geva fólkaskúlanæmingum høvi at uppliva góða yrkislist. Skúlarnir gjalda einki fyri Listaleypin. Kommunurnar, Mentamálaráðið og Norðurlandahúsið bera allan kostnaðin.
Í løtuni er Gunnvá Zachariasen, yrkisleikari, samskipari og verkætlanarleiðari hjá Listaleypinum, ið hevur teldupostadressuna listaleypurin@listaleypurin.fo.
Myndin:
Her framføra teir báðir donsku sjónleikararnir, Lise Lauenberg og Jacob Teglgaard og 5. floksnæmingar í Hoyvíkar skúla interaktiva leikin "Kríggj – í barnahædd"
Tekstur og mynd: Sonne
Skúlablaðið
Pedda við Stein gøtu 9
100 Tórshavn
Tel. 23 57 73
Teldupostur: turid@bfl.fo ella skulabladid@lararafelag.fo
2015 © Bókadeildin. All rights reserved.


text:
Størv í Vágs Skúla
Lærarar til Vágs Skúla
Vágs Skúli søkir eftir samstarvshugaðum og fakliga dugnaligum lærarum at byrja skúlaárið 2017/2018.
Søkt verður eftir:
- 4 lærarum í fast starv
- 2 lærarar í tíðaravmarkað starv skúlaárið 2017/2018 fyri lærarar í farloyvi, barnsburðarfarloyvi, vegna lækkað tímatal, eftirútbúgving, serligan tørv og avlopstímar.
Endaliga tímatalið til eitt av tíðaravmarkaðu størvunum verður ikki ásett fyrr enn eftir 1. september 2017.
Skúlanum tørvar lærarar, ið m.a. kunnu átaka sær at undirvísa í alisfrøði, føroyskum, og donskum.
Umframt lærarar søkir Vágs Skúli eftir
Námsfrøðiligum stuðli skúlaárið 2017/2018.
- 1 starv at seta við setanarbrotinum 0,562 ella 25 t/v í miðdeild
Førleikakrøv:
· Tú skalt hava útbúgving sum fólkaskúlalærari.
· Hava góð samstarvsevnir
· Sýna næminginum og undirvísingini tín eldhuga
· Duga væl at brúka teldu sum amboð í undirvísingini og duga at brúka talgildar undirvísingarmiðlar.
Skúlin bjóðar
- Nútímans skúla
- Starv við møguleika at bróta upp úr nýggjum
- Góðar arbeiðsumstøður
- Starvsfólkahóp, ið ikki ræðist avbjóðingar
Lønar- og setanartreytir
Lønar- og setanartreytir eru sambært sáttmálan millum Føroya Lærarafelag og Fíggjarmálaráðið. Størvini eru lønt í lønarflokkunum 18.1 – 29.2.
Størvini eru sáttmálasett, uttan so, at tann, ið sett/-ur verður, er tænastumannasettur lærari frammanundan.
Umsóknir
Umsóknir saman við avriti av læraraprógvi, skeiðum, frágreiðingum um arbeiðsroyndir og møguligum viðmælum skulu verða Vágs Skúla í hendi í seinasta lagi mikudagin 1. juni 2017, kl. 12.00.
Tú fært meiri at vita um størvini frá John Henrik Holm, skúlastjóra, á tlf. 239330.
Umsóknin verður stílað til:
Vágs Skúla
Vágsvegur 32
900 Vágur
ella við telduposti: john.henrik.holm@skulin.fo
Um skúlan:
Næmingatalið í Vágs Skúla er 209 í tíggju árgangum. Í 8. – 9. flokki er Vágs Skúli tvísporaður hetta tí, at Vágs Skúli er felagsskúli fyri bygdirnar Hov, Porkeri, Lopra, Akrar og Sumba í hádeildini. Í skúlanum starvast 23 lærarar, 3 námsfrøðingar, húsavørður, 7 vaskifólk og heilsufrøðingur.


text:
Soleiðis elskar hann orðini/
SKRIFTSTØÐ eitur ein nýggj bók, sum Mentunargrunnur Studentafelagsins hevur givið út. Hon er reyð, vøkur og grafiskt greið við svartari skrift. Permuna hevur yrkjarin sjálvur gjørt lag oman á lag á eitt træprent við eini sjálvsmynd, ið er lagt á liðina. Á bakpermuni eru tvær tekningar av maskinkendum ringrásum kliptar og klistraðar inn við undirtekstinum: SOLEIÐIS ELSKI EG ORÐINI. Orðingarnar klinga átrúnaðarliga; skriftstøð plaga sum kunnugt at standa í Halgu Bók, men hesin yrkjarin plagar kanska at ivast meira enn hann trýr, lovsangurin er speiskur og himmalin hoyrir einamest barndóminum til.
Virkin yrkjari
Talan er um nýggjasta yrkingasavnið hjá orðaekvilibristinum, orðaelskaranum, Tóroddi Poulsen. Savnið fevnir um 90 síður av yrkingum hjá hesum roynda yrkjara, sum nú hevur givið 38 bøkur út. Í onkrum førum er talan um uppsamlingar við týddum yrkingum, og tríggjar av útgávunum eru prosa, men um vit fyri stuttleikar falda 34 (bøkur) við 70 (yrkingar í meðal í hvørjari bók), so siga vit ikki ov nógv, tá vit meta, at Tóroddur Poulsen hevur ríkað okkum við eini 2380 góðum yrkingum. Og tá eg nú haldi, at hetta nýggjasta yrkingasavnið minnir um hini, skal tað ikki skiljast soleiðis, at eg ikki haldi hesa bókina vera neyðuga, tí í øllum bókunum hjá Tóroddi Poulsen eru sera góðar yrkingar og fleiri fantastiska góðar yrkingar, so tað er at fegnast um, at yrkjarin er so virkin sum hann er.
Fleirtýdni
Bókaheitið er fleirtýtt og orðið skriftstøð kann heilt einfalt sipa til støð, har sum skriftin heldur til og tað kann t.d. væl vera í einumyrkingarsavni. Við einum heldur slitnum mótahugtaki kann savnið sigast at vera autofiktivt í støðum. Í øllum førum hómast onkur sjálvsævisøgulig drøg onkrastaðni t.d. tá tann gamli verjir seg við at lata vera við at gráta undir hátíðarhaldinum. Men tað, at ein bók í onkran mun lýsir umhvørvið og upplivingar hjá avvarðandi skaldi, er kanska so mikið sjálvsagt, og nýtist mest at verið tikið upp, um hetta ikki er so. Í fleiri yrkingum sæst afturvendandi lyndið til at venda tingunum við. T.d. verður objekt til subjekt, tá veggurin sigur við yrkjaraegið, at hann sær slitin út og treingir til máling og nýggjar myndir. Hvassa svarið “takk á sama hátt/ tú treingir til/ at verða rivin niður/ so eg kann sita og stara/ út í ta tómu luftina/ sum aldrin verður slitin” kann tulkast sum eitt slag av poetiskari trúarjáttan til ta ultimativt antimateriellu abstraktiónina. Fleiri av yrkingunum eru í øllum førum rættiliga abstraktar og torskildar, og kunnu lesast fleiri ferðir. Tær skulu helst hómast og undrast heldur enn at tær skulu lesast skjótt og effektivt. Til tíðir eru yrkingarnar formliga settar upp sum mótsetningar og ofta eru tær merktar av perspektivforskjótingum í tíð og stað, har t.d. barndómurin og ellin ganga hond í hond. Í yrkingunum eru hópin av negatiónum, t.d. tá yrkjaraegið kínur andlitinum á síni elligomlu konu, sum ongantíð hevur verið til ella tá texturin endar framman fyri hurðini hjá ongum, tað ýðir sum heild av orðum sum “eingin”, “aldrin”, “ongantíð” og “ikki” í SKRIFTSTØÐ.
Metapoesi
Innihaldsliga snúgva yrkingarnar seg um at yrkja, um málið og orðini og um bókstavarnar (teir útihýstu), um yrkingar, ið eymliga verða ballaðar og signaðar, áðrenn tær skulu út í verðina at klára seg sjálvar. Hesar yrkingarnar snúgva seg um lívið, um barndóm og elli og um deyðan - eingin dugir so væl at yrkja um deyðan sum Tóroddur Poulsen. Hann ger tað ósentimentalt og uttan uppgjørdar, tugdar hugmyndir, tá hann gevur lesaranum ein varhuga av tí ófatiliga við at seta ljós og myrkur samani eini yrking sum NÁTT:
heldur tú
ljósið
í hondini
fer til
handils
keypir
eitt kilo
av myrkri
og sleppir ljósinum
niður í
ein hárutan
myrkan lógva
sum bliknar
og gránar
Tilfarsbroyting ella metabolisma, tað, at okkurt bliknar, ræsir, rotnar, gránar, bráðnar, rustar, upploysist osfr. er afturvendandi í yrkingunum hjá Tóroddi Poulsen og ein onnur yrking, sum eisini eitur NÁTT kann brúkast sum eitt av fleiri dømum um hvussu nógv hann fær burturúr hesum:
í nátt
rusta
allar
tekjur
eins og
tá kavin
minnist
barndómin
og bráðnar
Dunnuhylurin í Havn og á G!
Aðrar yrkingar sum MOLDIN og DREYMURIN UM FLYTING eru inni á sama evni, hetta eru báðar frálíkar yrkingar. Einsemi og heimlongsul eru onnur evni í yrkingum, sum skifta frá gerandisligum eygleiðingum til stórslignar surrealistiskar, dreymakendar frásagnir um ævintýrkendar umbroytingar. Dunnuhylurin og bygdasligheitin gera um seg bæði í Havn og á G! Og tað er yrkjaraegið sjálvt, sum sutlar dunnuhylin í seg fyri síðani at flúgva burtur at skvetta hann burturúr sær aftur. Myndamálið er originalt sum altíð og fleiri yrkingar snúgva seg um ella sipa til eldri skaldskap, O móðirmál hjá Fríðriki Petersen og Viðoy hjá Christiani Matras. Fína yrkingin EIN DAG minnir meg um yrkingina Goymi eg minni hjá Regini Dahl, tá smádrongurin rópar ”Hjálp mær, hjálp mær, eg detti!” Her er eisini ein rættiliga øðrvísi og óunnilig versión av søgnini um kópakonuna, ið ongantíð er skrivað sjálvandi, hevdin hevur ongan áhuga fyri tí óuppbyggiliga. Í herligu yrkingini LÍV MÍTT SUM SKIP tekur yrkjarin ítøkiligt støði í orðingini úr Viðoy “Nú ert tú eitt skip”. Yrkjaraegið er tessvegna eitt skip, ið siglur gjøgnum Føroyasøguna, meðan hann áhaldandi fraktar sínar bøkur til Føroya. Takk fyri tað!


text:
Fátækraváði og inntøkuglopp á sýslur
Borgarar í fátækraváða í Føroyum telja 10,6% í 2015. Í Suðurstreymoyar, Norðoya og Eysturoyar sýslum er parturin minni. Fátækraváðin í tveimum av sýslunum, Sandoyar og Suðuroyar sýslum, er munandi hægri enn í landinum annars, við ávikavist 19,2% og 15,4% av borgarunum.
Frá 2014 til 2015 minkar fátækraváðin í sýslunum yvirhøvur. Einans í Eysturoyar sýslu er ein vøkstur.
Inntøkugloppið
Við inntøkugloppinum verður lýst, hvussu langt miðinntøkan hjá teimum, sum liggja undir markinum fyri fátækraváða, er frá sjálvum inntøkumarkinum fyri fátækraváða. Inntøkugloppið verður roknað sum lutfallið millum miðinntøkuna hjá teimum undir markinum og sjálvt inntøkumarkið fyri fátækraváða.
Tá talan er um inntøkuglopp, liggja flest allar sýslur á sama støði sum landið. Tað øki, sum víkir nakað frá landinum yvirhøvur, er Suðurstreymoy við 13,7%. Tað vil siga at í hesum øki eru tey, sum eru í fátækraváða, lutfalsliga longri niðan fyri markinum fyri fátækraváða enn í hinum sýslunum.
Javnvirðisinntøka er inntøka tá atlit eru tikin til talið av vaksnum og børnum í húskinum.
Øll mát eru roknaði við javnvirðisinntøku sum grundarlag.
Les meira um hvat javnvirðisinntøka er, og hvussu hon verður roknað her.
Medianinntøkan (miðinntøkan) er tann mittasta inntøkan, har helvtin hevur størri inntøku og helvtin eina minni inntøku.
Í 2015 er javnvirðis miðinntøkan í Suðurstreymoy áleið 7.000 kr. hægri enn tann í Norðoyggjum, har hon er næsthægst, og um 35.000 hægri enn tann í Sandoyar sýslu, har miðinntøkan er tann lægsta í landinum. Vága, Eysturoyar, Norðoya og Norðstreymoyar sýslur hava áleið somu miðinntøku, meðan Sandoyar og Suðuroyar sýslur liggja í lægra endanum.
Í mun til 2014 hækkar miðinntøkan í 2015 við 2-3% í Norðoya, Eysturoyar og Vága sýslum. Ì hinum sýslum er vøksturin um 0,5-1%
Í hagtalsgrunninum eru meira útgreinaðir upplýsingar, bæði á húskisbólkar, aldur, øki og kyn.


text:
Í samgonguskjalinum og fylgiskjalinum, ið vóru undirskrivaði 14. september 2015, verður nevnt um orkupolitikk:
Ferð skal av álvara setast á at leggja orkunýtsluna um, so vit gerast sjálvveitandi við grønari orku.
Høvuðsmál,sum vit fara undir at loysa alt fyri eitt
At gera íløgur í grøna orku, so Føroyar kunnu gerast sjálvveitandi við varandi orku.
Ferð á grøna orku
Ein miðvís ætlan fyri útbygging, umlegging, framleiðslu og nýtslu av varandi orkukeldum verður raðfest.
Í minst lagi helvtin av øllum sethúsum og bygningum skulu innanfyri 10 ár hitast við grønari orku.
Í 2030 skal øll elorka á landi koma frá varandi orku.
Fyri at gagnnýta elorkuna í yvirskoti og geva rúm fyri størri útbyggingum skal eggjast til grøna orkunýtslu hjá húsarhaldum, í flutningi og í vinnu.
Verandi stuðuls- og avgjaldsskipanir skulu umleggjast til tess at røkka málunum.
Allir almennir nýbygningar skulu hitast við grønari orku, og ætlan fyri orkusparing og –umlegging gerast fyri eldri bygningar.
Vinnumenning og útbúgvingar innan grøna tøkni og orku skulu stimbrast.
Livandi útoyggjar og smápláss
Verandi orkuveiting á útoyggj verður dagførd, og hon skal í størst møguligan mun brúka grønari orku.
Oyggjarnar verða royndarøki fyri grøna orku.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Aftur í rok í Javnaðarflokkinum
Tak niður
So er aftur rok í Javnaðarflokkinum.
Kristin Michelsen, tingmaður fyri Javnaðarflokkin, hevur í dag boðað Akseli V. Johannesen, løgmanni, frá, at hann fer at atkvøða fyri hvørjum máli sær í løgtinginum.
Hann kennir seg ikki longur bundnan av at atkvøða saman við Javnaðarflokkinum.
Orsøkin er nevndarbýtið í Tvøroyrar býráð, nú Kommunulistin hjá Kristini Michelsen er komin í minniluta, og Javnaðarlistin hevur fingið meiriluta saman við einum býráðslimi, sum hevur tikið seg av Kommunulistanum.
Aksel V. Johannesen, løgmaður og formaður í Javnaðarflokkinum, sigur, at hann umhugsar støðuna, men hann ætlar ikki at leggja seg út í nevndarvalið í Tvøroyrar býráð.
Løgmaður var gestur í Degi og Viku í kvøld.
Sí eisini


text:
Evnið í Barnaútvarpinum er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Hesa ferð tosa vit við Randi Kúrberg, sum er lærari og fæst nógv við frælsan ítrótt
Børn og mál 3.partur
Edny Poulsen, greiðir frá
Evnið í Barnaútvarpinum er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Hesa ferð tosa vit við Edny Poulsen, sum er teknmálstulkur.
Aðrir partar
Evnið í Barnaútvarpinum er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Hesa ferð tosa vit við Oddfríða Marna Rasmussen, sum er lærari og rithøvundur.
Evnið í Barnaútvarpinum er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Hesa ferð tosa vit við Kathrinu Lindenskov Holm, sálarfrøðing.
Evnið í Barnaútvarpinum er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Vit hoyra Sissal M. Rasmussen, sum hevur gjørt eina kanning um børn og mál. Hon arbeiðir á Føroyamálsdeildini.
Evnið í Barnaútvarpinum hesa vikuna er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Í dag hoyra vit Sissal M. Rasmussen, sum hevur gjørt eina kanning um børn og mál. Hon arbeiðir á Føroyamálsdeildini.
Evnið í Barnaútvarpinum hesa vikuna er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Í dag tosa vit við Randi Kúrberg, sum er lærari og fæst nógv við frælsan ítrótt
Evnið í Barnaútvarpinum hesa vikuna er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Í dag tosa vit við Edny Poulsen, sum er teknmálstulkur.
Evnið í Barnaútvarpinum hesa vikuna er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Í dag tosa vit við Oddfríða Marna Rasmussen, sum er lærari og rithøvundur.
Evnið í Barnaútvarpinum hesa vikuna er børn og mál. Vit tosa við fleiri vaksin, sum arbeiða við málinum á ymsan hátt. Í dag tosa vit við Kathrinu Lindenskov Holm sálarfrøðing.


text:
Keypararnir, sum vóru áhugaðir í Jupiter, hava droppað keypið.
Hetta váttar Dávið Jacobsen, tekniskurleiðari hjá Varðanum í Gøtu.
- Vit hava fingið boð frá felagnum, sum hevði áhugað í at keypa Jupiter, og teir hava sagt at verkætlanin, sum teir høvdu ikki gekk, sum teir ætlaðu, og tí skulu vit ikki bíða við at selja Jupiter til teir.
Fyrst í juni kom fram, at eitt felag í Russlandi, hevði áhugað í at keypa Jupiter, og m'guliga Høgaklett eisini, men soleiðis verður ikki kortini, ikki nú í hvørfall, váttar Dávið Jacobsen.
Jupiter hevur seinastu tíðina fiskað svartkjaft í føroyskum sjógvi, og nú verður riggað til, at fara á beding í Havn, har ymiskt viðlíkahaldsarbeiði skal gerast við skipið.
Vit spurdu Dávið, um onnur feløg høvdu áhugað í Jupiter, og her svarar tekniskileiðarin hjá Varðanum, at felagið fær fyrispurningar í heilum uppá skipið, men at einki ítøkiligt liggur á borðinum í løtuni.
Tað hevur ljóðað at russar hava verið í Føroyum, og hugt eftir Jupiter meðan skipið hevur ligið á Runavík, men hetta kennir Dávið Jacobsen einki til, sigur hann at enda við fiskur.fo.


text:
Latið inn hevur Óli A. Reinert ... hin Mik, 16/11/2016 - 14:42
Ársveitslan hjá Tøkum Lætt verður í kappróðrarneystinum á Argjum leygarkvøldið 19. novembur. Fólk møta kl. 19 og farið verður til borðs kl. 19.30.
Latið inn hevur Jóna Maria hin Mán, 24/10/2016 - 13:57
Barnadansurin er byrjaður, vit hava longi dansað 2 kvøld! Tað fyrra kvøldið vóru ikki so nógv fólk, tí fyri tað fyrsta var tað í endanum av heystferiuni, og fyri tað annað vóru enn komfirmatiónir á skránni. Men tað seinna kvøldið vóru sera nógv børn og vaksin møtt, tað var ordiliga stuttligt:) Vit dansa aftur komandi sunnukvøld kl. 19 og annars hvørt sunnukvøld líka til føstu. Ein skrá verður løgd út her á heimasíðuna heilt skjótt.
Latið inn hevur toekum_laett hin Týs, 18/10/2016 - 08:51
Ársaðalfundur okkara varð hildin í Skansastovu tann 9. oktobur og væl av fólki var møtt.
Randi og Jóna stóðu fyri vali og vóru afturvaldar. Nevndin er sostatt tann sama, við Andreasi sum formanni, Randi kassameistara og Jónu skrivara.
Í eykanevndini var ein broyting. Helena bar seg undan, og í hennara stað kom Malan Hilmarsdóttir.
Latið inn hevur Jóna Maria hin Ley, 15/10/2016 - 13:32
Nú kvøldini gerast myrk og long fer føroyski dansurin aftur í sving. Felagið Tøkum Lætt bjóðar øllum áhugaðum at vera við. Miðjað verður eftur, at hava skránna so fjøltáttaða sum møguligt við styttri vísum og tættum aftrat teimum longu kvæðunum. Tiltakið er sostatt bæði fyri roynd og óroynd. Dansað verður nú sunnukvøldið tann 16. oktober kl. 20 í Skansastovu, Djóni í Geilsgøta 1.
Barnadansurin byrjar sama kvøldið kl. 19.
Øll eru hjartaliga vælkomin:) NEVNDIN
Latið inn hevur Óli A. Reinert ... hin Mik, 12/10/2016 - 23:42
Aðalfundur var í Tøkum Lætt 9. oktobur, og tey, sum stóðu fyri vali, vórðu afturvald. Nevndin í Tøkum lætt er sostatt hin sama við Andriasi sum formanni, Randi sum kassameistara og Jónu sum skrivara.
Latið inn hevur Óli A. Reinert ... hin Ley, 08/10/2016 - 13:57
Árligi aðalfundurin hjá Tøkum Lætt verður sunnukvøldið 9. oktober klokkan 20 í Skansastovu. Skráin verður sambært viðtøkum felagsins.
Á fundinum verður eisini kunnað um ymisk tiltøk, ið ætlandi vera á skránni hjá felagnum í vetur. Eftir fundin verður hugnaligt prát afturvið einum drekkamunni, og síðani verður farið upp á gólv eina løtu.
Latið inn hevur Óli A. Reinert ... hin Frí, 06/05/2016 - 23:38
Tey, sum ætla sær við til landsdansistevnuna í Klaksvík, kunnu fara í dans á Reinsarínum sunnukvøldið 8. mai, har dansað verður saman við eysturoyingum og saman við dansifelag Kaggans. Gøtuskeggjar verða sjálvsagt á skránni, men eisini verður høvi at kvøða onnur kvæði, so hetta kann væl gerast eitt gott dansikvøld.
Dansurin byrjar kl. 20, og heitt verður á fólk um at møta stundisliga, helst áðrenn gestirnir koma.
Matarsteðgur verður við kaffi og køkum og hugnapráti.
Annars eru øll vælkomin í dans.
Latið inn hevur Jóna Maria hin Týs, 19/04/2016 - 20:18
Kl. 16,30: Dansifeløgini møtast í Vágstúni har vit kvøða 1 ella 2 stuttar vísur, síðani ganga vit niðan í Skálan, Bøgøta 11. Um veðrið ikki er til vildar, møtast vit í Skálanum í staðin fyri. Skálin er opin frá kl. 16, har vit fáa útflýggja atgongumerkini. Borðhaldið verður kl. 18 í Badmintonhøllini (liggur beint niðanfyri Skálan). Aftaná borðhaldið verður farið í Skálan at dansa, har kunnu vit eisini keypa drykkivørur. Kl. 02,00 verður morgunmatur í Badmintonhøllini.
Latið inn hevur Jóna Maria hin Ley, 16/04/2016 - 23:44
Sum tit vita, fara Tøkum Lætt og Eysturoyar Dansifelag at kvøða Gøtuskeggjar saman á Landsdansistevnuni í Klaksvík tann 21. mai. Hesi tvey dansifeløgini hava tí planlagt at kvøða saman og venja kvæðið 2 kvøld, tann 24. apríl og tann 8. mai. Komandi sunnukvøld tann 24. apríl fara vit so við bussi inn í Eysturoynna at dansa saman við teimum. Hetta verður sum eitt vanligt dansikvøld hjá okkum, har vit fara at kvøða Gøtuskeggjar, sjálvsagt. Men pláss verður eisini fyri nógvum øðrum, so hetta verður uttan iva eitt gott dansikvøld. Bussurin koyrir frá Skansastovu kl.
Latið inn hevur Jóna Maria hin Mik, 16/03/2016 - 23:05
Landsdansistevnan 2016 verður í Klaksvík 21. mai. Tøkum Lætt kvøður Gøtuskeggjar saman við Eysturoyar Dansifelag. Í tí sambandi er ætlanin at taka 2 dansikvøld saman við Eysturoyar Dansifelag. Tað fyrra verður tann 24. apríl í Runavík og tað seinna tann 8. mai her í Havn. Vit fara tí at biða tykkum lesa væl uppá Gøtuskeggjar, kanska serliga seinnu helvt. Lat okkum fáa tað at runga í skálanum :)
Síður


text:
Myndafólk: Søren Sigfusson/norden.org
Talan er um arbeiðsbólkin um vistskipanir á landi (Terrestriske økosystemgruppen, TEG) í umhvørvissamstarvinum undir Norðurlendska ráðharraráðnum, ið hevur sum høvuðsendamál, at fyribyrgja afturgongd í lívfrøðiliga margfeldinum í norðurlondum. Bólkurin arbeiðir eisini við náttúruvernd, útilívi og landslag- og mentanarumhvørvi.
Í løtuni verða serliga verkætlanir, sum snúgva um, árin av útilívi og náttúruferðavinnu á lívfrøðiliga margfeldið, raðfestar.
Samskiparauppgávan er við til at geva okkum íblástur til arbeiðið at verja náttúrumargfeldið, at fjølga um vitan okkara á økinum, geva innlit í royndir onnur norðurlond hava ognað sær umframt at skapa okkum eitt størri netverk.
Limirnir í arbeiðsbólkinum eru úr náttúru-, umhvørvis- og fornminnafyrisitingunum í øllum norðurlondum. Umboð fyri Føroyar er Maria Gunnleivsdóttir Hansen, lívfrøðingur, ið starvast sum málsviðgeri á Umhvørvisstovuni.
TEG er ein av átta arbeiðsbólkum í umhvørvissamstarvinum undir Norðurlendska ráðharraráðnum. Samskiparauppgávan er vanliga hjá einum av náttúru-, umhvørvis- ella fornminnamyndugleikunum í norðurlondum, og verður fíggjað av Norðurlandaráðnum. Til ber at lesa meira um virksemið hjá TEG og hinum arbeiðsbólkunum á heimasíðuni hjá Norðurlandaráðnum her.
Tað er Sigga Jacobsen, ið røkjur samskiparauppgávuna. Sigga hevur master prógv í altjóðaviðurskiftum og drúgvar royndir innan almenna fyrisiting.
Um tú hevur spurningar ella viðmerkingar er tú vælkomin at venda tær til Siggu Jacobsen, telefon 342400, ella at senda okkum ein teldupost us@us.fo« Aftur
Reinsiverkið hjá LSH nýggja umhvørv…
11-07-2018
Nýtt samvirkið kommunukort
06-07-2018
Kunnandi fundur um filmskapping
27-06-2018
Filmskapping um at endurnýta meira …
21-06-2018
Filmskapping um at endurnýta meira …
21-06-2018
Skerdar avgreiðslutíðir
17-06-2018
Kom við á "Mini-skeið í PCB kanning…
29-05-2018
Múlin er hægsta fjall á Hestoynni
28-05-2018
Skerdar avgreiðslutíðir á Matriklin…
19-05-2018
Verja av fugli á Ramsar-oyggjum
13-04-2018


text:
Tann 30. januar í ár kunngjørdi tíðarritið “Journal of Marine Systems” eina nýggja grein frá Havstovuni: “Phenologically distinct phytoplankton regions on the Faroe Shelf - identified by satellite data, in-situ observations and model”.
Fylgisveinamátingar av nøgdini av plantuæti í vatnskorpuni í tíðarskeiðinum 1998-2016 vísa, at gróðurin ikki er líka allastaðni á Landgrunninum. Við at greina mátingarnar ber til at býta Landgrunnin sundur í trý høvuðsøki hvat plantuæti viðvíkur (sí mynd): Innari landgrunnur (grátt), ytri landgrunnur (reydlitt) og eystaru bankarnir (grønt).
Ofta byrjar gróðurin tíðliga á innara landgrunninum og á eystaru bankunum. Á ytra landgrunninum kemur gróðurin ofta seinni, men nøgdirnar av plantuæti í vatnskorpuni gerast ofta sera stórar í juni – august á ytra landgrunninum. Størstu nøgdirnar av plantuæti eru nærum hvørt ár at finna í økinum millum Vágar og Skeiva Banka (reyðast á myndini).
Greiningin hjálpir til at skilja vistskipanina, bæði hvat viðvíkur æti, men eisini tá talan er um at skilja atburð og ferðingarmynstur hjá fiski. Á leiðunum eystanfyri gýtir upsi, og har plagdi norðhavssildin eisini at gýta. Hesi bæði fiskasløgini gýta ein til tveir mánaðir fyrr enn toskur og hýsa, sum gýta nærri landi. At gróðurin ofta byrjar tíðliga eystanfyri, er ivaleyst ein av orsøkunum til at hetta er gýtingarøki hjá upsa og norðhavssild. Kanningar av fiskamagum vísa, at nebbasild heldur nógv til á innara landgrunninum, meðan hvítingsbróðir serliga heldur til á ytra landgrunninum og hevur hetta møguliga eisini samband við, hvussu nøgdirnar av plantuæti og harvið eisini djóraæti eru á hesum leiðunum.
Greiningin vísir eisini, at gróðurin á ytra landgrunninum í ein ávísan mun líkist gróðrinum vestan fyri Skotland og Orknoyggjar. Hetta bendir á, at tøðevnini, ið verða førd við havstreymunum sunnan og vestan fyri okkum, ávirka gróðurin á ytru landgrunnunum bæði við Skotland og hjá okkum.


text:
Í sambandi við, at Bragdið komandi sunnudag skipar fyri Top Run, renningin har runnið verður í mótbrekku frá Effo-støðini í Kollfjarðadali (75 metrar yvir havinum) og niðan á Sornfelli (680 metrar yvir havinum), eitt strekkið á 9,8 km.
Hava vit funnið nakrar myndir fram, frá Top Run 2015, ið lýsa hesi gróthørðu fólk, ið renna Top Run.
Seinasta freist at melda til online, er Leygardagin 12.august kl. 22.00. Tilmelding kann eisini fara fram á Effo støðini í Kollfjarðadali frá kl. 14:00 til 14:30, á kappingardegnum.


text:
Tveir spurningar vóru um heilsuna, tann fyrri var stutt og greitt:
Seinni spurningurin spurdi fólk, um teirra dagliga virki var avmarkað av varandi heilsutrupulleika ella breki.
Hetta er tað vit rópa sjálvrapporterað heilsa, og hóast talan ikki er um nakra diagnosu og hóast svarini ikki kunnu brúkast at forútsiga heilsuútreiðslur í framtíðini, so geva tey áhugaverda vitan um fólkið.
Svarini um heilsuna hevur víst seg hava áhuga millum fólk og miðlar. Eg sá beinanvegin hetta á facebook sama dag úrslitini komu út á heimasíðuna hjá Hagstovuni:
Morgunin eftir tíðindafundin har úrslit vórðu framløgd, vitjaði Jógvan Bærentsen, fakligur leiðari á Manntal, í Góðan morgun Føroyar og har komu teir báðir verturin og hann inn á heilsuna sum eitt av nøkrum evnum, ið vórðu viðgjørd.
Portalurin skrivar eisini nakrar dagar seinni, at Sandoyingar og suðuroyingar ringast fyri.
Í faldaranum verður samanteljing av spurningi E12 løgd fram (s. 10), alt landið samanlagt, umframt hvør sýsla fyri seg. Av tí at aldurssamansetingin í sýslunum er ymisk, er eisini gjørd ein samanteljing fyri hvørja sýslu sær við einans teimum 25-64 ára gomlu. Tað sær soleiðis út:
Her er talan um sama aldursbólk (25-64 ára gomul), og kortini lata suðuroyingar og sandoyingar verri at síni heilsu enn fólk aðrastaðni í Føroyum. So vit kunnu spyrja
- Eru suðuroyingar og sandoyingar bara eru nøkur grenj, ella er heilsan veruliga er verri hjá teimum?
- Kann øðrvísi fólkasamanseting forklára munin í heilsu í Sandoy og Suðuroy í mun til restina av Føroyum?
- Er tað meira ósunt at búgva í Suðuroy og Sandoynni enn aðrastaðni í Føroyum?
- Hava suðuroyingar og sandoyingar verri genir enn føroyingar í hinum sýslunum?
Vit hyggja uppá fyrstu tveir spurningarnar. Ella rættari annan spurning, tann fyrsti verður svaraður sum korollar.
Hóast spurt verður (E12 omanfyri) um heilsuna "í mun til aldurin," so hevur aldurin stóra ávirkan á, hvussu fólk svara uppá spurningin, sum víst í faldaranum, s. 11:
Men eisini útbúgving hevur ávirkan!
Men so hevur týdning at hyggja eftir, um útbúgvingarstøði er tað sama í sunnaru sýslunum sum í hinum. Tað er tað ikki, men liggur eitt sindur lægri (s. 15):
Og so er tað aldurssamansetingin eisini. Hóast vit her hyggja einans eftir teimum 25-64 ára gomlu, so er aldurssamansetingin innanfyri henda bólkin ikki tann sama. Við at hyggja í hagtalsgrunnin hjá Hagstovuni (talvan: FOLK1ARBYGD10, ið kann gera upp fyri sýslur og 5-ára aldursbólkar) ber til at hyggja uppá innanhýsis aldurssamansetingina í sunnaru sýslunum samanborið við restina av landinum. Fyri at gera tað einfalt fara Suðuroy og Sandoy saman í ein bólk, og restina av Føroyum í hin bólkin. So verður býtt upp millum "undir 50 ár" og "50 ár og eldri" í hvørjum av teimum báðum økjunum:
Í Suðuroy og Sandoy eru nógv fleiri 50-64 ára gomul í mun til 25-49 ara gomul, tá vit samanbera við restina av Føroyum.
Hvat vísa tølini so?
Hetta byrjaði við, at suðuroyingar og sandoyingar lata verri at síni heilsu enn føroyingar annars, og vit vilja vita, um heilsan veruliga er verri, ella suðuroyingar og sandoyingar bara lata verri at. Vit vita nú eitt sindur meira enn frammanundan.
Vit hava sæð, at aldurssamansetingin av suðuroyingum og sandoyingum -- eisini tá vit einans hyggja eftir bólkinum 25-64 ár -- hevur fleiri eldri fólk í Suðuroy og Sandoy, enn tá vit hyggja eftir Føroyum annars. Vit hava eisini sæð, at millum suðuroyingar og sandoyingar 25-64 ár eru færri við víðari útbúgving eftir fólkaskúlan enn millum føroyingar annars. Bæði verri útbúgving og hægri aldur hongur saman við verri sjálvrapporteraðari heilsu.
Út frá teimum svarum sum eru givin í fólkateljingini um heilsu og útbúgving og út frá aldurssamansetingini í sýslunum kunnu vit sostatt ganga út frá, at heilsan hjá suðuroyingum og sandoyingum veruliga er verri enn í restini av Føroyum.
Um munurin í aldurssamanseting og útbúgving er nóg mikið til at forklára munin er ilt at siga út frá fyriliggjandi tølum, men ein leyslig meting við eygamáli á grafarnar sigur mær, at tað mesta, men ikki alt, kann forklárast við hesum tveimum faktorunum, aldur og útbúgving.
Men av tí at aðrir faktorar enn hesir tveir vit hava hugt eftir eisini kunnu ávirka heilsuna, er ikki orsøk til at sláa alarm um, at tað er meira ósunt at búgva í Suðuroy ella Sandoy enn at búgva aðrastaðni í Føroyum, ella at suðuroyingar og sandoyingar hava verri genir enn føroyingar annars. Hetta úrslit krevur eina "alt annað líka" samanbering ið merkir, at vit samanbera fólk, sum hava sama aldur, kyn v.m. og somu útbúgving o.a., t.e. einasti munur millum persónar vit samanbera er, um persónurin býr í Suðuroy/Sandoy ella aðrastaðni. Tað ber til at gera eina ordiliga "alt annað líka"-samanbering, um man hevur øll dataini frá fólkateljingini, so Manntal kann svara uppá, um svarini í fólkateljingini kunnu forklára verri heilsa hjá suðuroyingum og sandoyingum ella ikki. Tað kemur kanska seinni í ár.
Men sostatt eru suðuroyingar og sandoyingar opinbart heldur ikki bara nøkur grenj. (Vit viðgera heilsu, ikki samferðslu.)
Ein áhugaverdur spurningur er nú, hví fólk við verri útbúgving hava verri heilsu. Er tað tí verri útbúgving gevur harðari og meira niðurslítandi størv, ella liva fólk við verri útbúgving meira ósunt á annan hátt? Mær vitandi er talan um eitt sindur av báðum.