text:
Kýpros
Kýpros (grikskt mál: Kύπpoς, turkiskt mál: Kıbrıs) er ein stór, náttúruvøkur oyggj eystarlaga í Miðjarðarhavi og væl umtókt ferðamannaland. Oyggin er triðstørsta oyggj í Miðalhavinum. Høvuðsstaður er Nikosia, og landið hevur umleið 800 túsund íbúgvar. Aðrir stórir býir er Limassol, Larnaca og Papos. Almennu málini eru tvey í tali, grikskt og turkiskt. Kýpros er limur í EU. Oyggin liggur eystanfyri Grikkaland, sunnanfyri Turkaland, vestanfyri Sýria og Libanon í ein útnyrðin av Ísrael og norðanfyri Egyptaland.
Kýpros tað minsta landið, sum hevur havt eitt lið við í Champions League bólkaspælinum.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Fornøldin til miðøld[rætta | rætta wikitekst]
Tey fornastu prógvini ella tekin um at menniskju hava búð á Kýpros kunnu førast aftur til 10. øld áðrenn Krist. Fornaldar útgrevstir frá hesi tíðini eru m.a. tann væl varda neolitiska bygdin Khirokitia, sum hevur fingið status sum World Heritage Site við kravi frá UNESCO um "eyka verju" status, um so er at vápnaðar konfliktir fara fram[1] Tað sama er galdandi fyri Pafos og Málaðu kirkjurnar í Troodos. Á Kýpros eru eisini nakrir av heimsins elstu vatnbrunnum.[2]
Gjøgnum tíðina hevur Kýpros verið undir fleiri ymiskum harradømum. Oyggin var bygd av grikskum mykenum í tveimum bylgjum í 2. øld áðrenn Krist. Síðan hevur oyggin verið hersett av fleiri ymiskum stórmaktum: av Nýassíriska ríkinum, Egyptalandi og síðan av Persiska ríkinum. Í 333 á. Kr. tók Aleksandur Mikli ræði á oynni. Síðan varð oyggin stýrd av Ptolemaiska Kongaríkinum, av Rómverjaríkinum, av Byzantinska Ríkinum, av árabisku kalifatunum eitt stutt skifti, av tí franska Lusignan ríkinum og av Venesianarum, og síðan av Ottomanska ríkinum í 1571.
Nýggjari søga[rætta | rætta wikitekst]
Kýpros var undir Ottomanskum harradømi í meira enn trýggjar øldir. Kýpros kom undir bretskt stýri í 1878 til oyggin fekk frælsi í 1960,[3] og gjørdist ein limur í Commonwealth árið eftir.
Áðrenn oyggin fekk frælsi í 1960, var hon undir turkiskum og síðan bretskum yvirræði. Meginparturin av fólkinum eru grikkar, bara fimtingurin turkar. Drúgvt stríð var ímillum tey bæði fólkasløgini, og tað hevði við sær, at oyggin varð býtt sundur í 1974; sunnari partur er sjálvstøðugur við meiriluta av grikskt talandi kýpriotum, meðan norðari partur er turkiskur.
Eitt vápnað stríð tók seg upp hin 21. desember 1963, sum byrjaði tá tveir turkisk-kýpriotar vóru skotnir. Dagurin er síðan kendur sum Blóðigu jólini. Tað var byrjanin til eitt stríð millum hesi bæði fólkasløgini, ein partur av griksttalandi kýpriotunum ynsktu enosis, tvs. sameining við Grikkaland. EOKA B var ein paramiliterur felagsskapur, stovnaður í 1971 av General Georgios Grivas-Digenis, nevndur Grivas. Hesir royndu eina hernaðarliga kvettroynd, eitt coup d'état, stuðlaðir av griksku juntaðini, í 1974, men hetta miseydnaðist orsakað av at Turkaland gjørdi innrás og hersetti norðara partin av oynni. Stríðið sum endaði við, at oyggin bleiv býtt sundur í ein grikskan og ein turkiskan part í 1974. Umleið 150.000 griksttalandi kýpriotar búðu tó framvegis í norðara partinum og eini 50.000 turkisttalandi kýpriotar búðu í syðra partinum av oynni. Syðri parturin av Kýpros er sjálvstøðug tjóð og fevnir um 59% av oynni, meðan Norður Kýpros, sum fevnir um 36% av oynni, bert er viðurkend av Turkalandi. Stóra Bretland hevur harradømi yvir økjunum Akrotiri og Dhekelia, sum eru suðurstrondini, ávikavist strandaøkið sunnanafyri Limassol í syðra partinum av Kýpros og vestanfyri Famagusta í turkiska partinum av oynni og við markið longri suðuri, sí kortið høgrumegin.
Í dag (2013) er oyggin framvegis deild sundur í tveir partar, í syðra partinum, sum er tann parturin ið verður nevndur Kýpros, eru griksttalandi kýpriotar í meiriluta. Í norðara partinum av oynni, sum er undir turkiskum yvirvaldi, eru turkisttalandi kýpriotar í meiriluta.
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Turkaland er einasta land, sum viðurkennir lýðveldið í turkiska Norðurkýpros. Lýðveldið varð stovnað eftir turkiska innrás á oynna í 1974 – eftir eitt kvett, sum griksku kýprotarnir saman við griksku hernaðarjuntuni av grikska meginlandinum skipaðu fyri. Grikski parturin av Kýpros hevur limaskap í ES.
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]


c: text/html

text:
Navn: Harry
Skrásetingar nr.: FR81103
Folağur: 1981
Kyn: Hestur
- geldur juni 1983
Litur: Svartbrúnur
- Hevur litgenini E- aa toto --
Stongmát: 119cm
Sinnalag: Ein sera róligur og barnavinarligur hestur. Aktar væl, og er sera góğur til børn.
Eigari: Anna Louisa Joensen - Argir
Fortíğ: Í ár 1995 átti Leif Berg (spf. Berg Hestar) hann. Hvussu leingi áğrenn og aftaná, Leif Berg átti hann, vita vit ikki. Seinni var hann seldur. Kanska var han hjá onkrum øğrum, men hann endaği í øllum førum seinni hjá Jónu á Vatnsoyrum. Í ár 2005 bleiv hann latin til núverandi eigaran.
Avkom:
Eingin

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Tað eru pengar í skarninum. Tað hevur Bakkafrost nú ásannað, og um hálvtannað ár verður roknað við, at eitt spildurnýtt biogassvirki á Skarðshjalla uttan fyri Havnina er farið í gongd, sum kemur at framleiða hita, streym og tøð til landbúnaðin.
Verkætlanin varð løgd fram á tíðindafundi í dag, har eisini varð skrivað undir avtalu við Fjarhitafelagið, Sev og Bóndafelagið.
Tað er Bakkafrost, sum tekur sær av at byggja og reka verkið. Til tess er eitt partafelag stovnað, sum Bakkafrost eigur 100 prosent, og sum fær navnið Pf. Føroysk Náttúruorka, stytt FNO.
(Mynd: Sverri Egholm)
"Sunt virksemi"
Orsøkin til at Bakkafrost fer undir slíkt virksemi skal síggjast í nýggju grønu linjuni, ið varð lagt fram fyrr í ár í frágreiðingini ”Sunt Lív – frágreiðing um burðardygd”.
Les eisini: Bakkafrost og landbúnaðurin samstarva um biogassverk
Á tíðindafundinum í dag greiddi Regin Jacobsen, stjóri, frá, at tað er í sambandi við byggingina av stóru smoltstøðini í Ánunum, at tankarnir um eitt gassanlegg veruliga tóku dyk á seg.
- Vit ynskja at hava eina grøna framleiðslu. Við at savna alla smoltframleiðsluna á einum stað og at hava smoltini gangandi í longri tíð, kundu vit innsíggja, at tað ikki ber til longur at bara leiða avfallið út í fjørðin.
- Í nýggju frágreiðingini er eisini ein partur um ”sunt virksemi” og við hesum vilja vit fortelja, at vit veruliga ynskja at gera nakað við umhvørvið eisini. So málið hjá okkum er nú at tað onki útlát skal vera frá okkara smoltframleiðslu.
Í staðin er ætlanin, at skarnið og burturkast frá framleiðsluni skal førast til eitt biogassverk, sum eisini tekur ímóti mykju frá bóndunum – og í framtíðini kanska eisini lívrunnið húsarhaldsburturkast, um gongd kemur á skiljingina av burturkastinum.
Siggert Patursson, formaður í Bóndafelagnum (Mynd: Sverri Egholm)
Hiti, ravmagn og tøð
Úr einum slíkum biogassanleggi kann framleiðast bæði hiti og ravmagn, og til at avtaka hetta, er avtala gjørd við Sev og við Fjarhitafelagið, sum Tórshavnar kommuna og Sev eiga, og sum í løtuni letur hita til áleið 1.500 húsarhald og við nýggja verkinum kann nýta eini 400 húsarhald afturat í hitanetið.
Restframleiðslan er avgassað tøð, sum verða latin aftur til bóndurnar sum tøð, ið er nógv gagnligari fyri bøin enn mykjan, sum teir lata inn.
Siggert Patursson, bóndi á Vatnaskørðum og formaður í Bóndafelagnum fegnaðist stórliga um avtaluna, hann í dag skrivaði undir við Bakkafrost sum tann fyrsti veitarin av mykju til gassorkuverkið.
Serliga tí at tøðini verða nógv betri av fiskaskarninum, sum kemur afturat frá alingini, og sum gevur fosfat, ið er gott fyri jørðina, og sum ikki er í mykjuni. Harvið fáa bøndurnir nógv meira aftur, enn teir lata til verkið.
Biogassverkið verður bygt innast á Skarðskjalla við Kaldbaksfjørð (Mynd: Google)
Ongin luktur
- Einasta keðiliga við hesi avtaluni er, at vit missan henda góða angan sum kemur frá bóndagørðunum um várarnar, tá mykja verður sprænd, legði hann skemtandi afturat – helst var tað ein heilsan til grannar sínar og hjá øðrum bóndum, sum hava ilskast inn á luktin, tá mykja verður sprænd á bøin.
Regin Jacobsen vissaði um, at tað kemur ongin luktur frá nýggja virkinum, tá tað kemur ígongd.
- Okkara ráðgevar hava sannført okkum um, at tað ikki er nakar trupulleiki at gera virkið soleiðis, at ongin luktur sleppur út, segði Regin Jacobsen.
Enn er ikki greitt, hvat kostnaðurin av einum gassorkuverkið verður, men Regin Jacobsen segði á tíðindafundinum, at hann helst kemur at liggja millum 50 og 80 milliónir krónur.
- Vit skulu rokna við reyðum tølum á botnlinjuni nógv tey fyrstu árini, tí tað tekur helst drúgva tíð, áðrenn framleiðslan fer at kasta pengar av sær. Hinvegin fer tað at síggja rættiliga gott út á okkara grøna roknskapi, og tað er góð tøl á grøna roknskapinum, sum Bakkafrost fer eftir í hesum projektinum.
John Zachariassen, nevndarformaður í Sev, skrivar undir avtalu (Mynd: Sverri Egholm)
Hans Christian Dam, stjóri, og Sune Jacobsen, nevndarformaður, skriva undir vegna Fjarhitafelagið (Mynd: Sverri Egholm)


text:
Ikki hoyrist nógv um hvat ið ætlanin er fyri fiskivinnuna hóast nýggja og umfatandi lóggávu — hurlivasi valdar framvegis í spurninginum um hvat vit vilja við hesari vinnu, og lítið og einki sæst til ábendingar um veruligar málsetningar.
Eitt er at ætla okkurt; eitt annað at vita hvat tað er man vil, herundir hví, og eisini hvussu man hugsar sær at tað man ynskir skal kunna gerast veruleiki. Tað kallast við einum fínum orði fyri at hava eina ‘visión’ — also nakað man hevur umhugsað væl og virðiliga og orðað eitt sindur yvirskipað, tó við støði í veruligum viðurskiftum og realistiskum framskrivingum av tilgongdum ið eru avgerandi fyri myndina. Tá er tað ein trúverdig visión; tað mótsatta er meira at rokna sum ein innantóm glitrimynd, og tíverri er síðstnevnda fyribrigdi dekan ov ofta tað sum rennur einum til hugs tá eitt orð sum ‘visión’ verður brúkt. Tíverri; men tað merkir ikki at nakað skeivt liggur í orðinum sum so. Hví hetta er so farið av sporinum kann sjálvandi vera áhugavert at umhugsa, men her skal fyrst og fremst staðfestast at vit sakna eina veruliga visión, eina framtíðar ætlan fyri fiskivinnuna.
Ein politiserað vinna er ikki tað ið flestu føroyingar ynskja, tvørturímóti. Tað sum fólk ynskja — og tað hevur einki sum helst við partapolitikk at gera — er greiðar spælireglur og tryggir karmar at virka undir. Men fyri at kunna gera hetta rímiliga ynski hjá vinnulívinum og øllum teimum ið eru knýtt at tí til veruleika, krevst at tey ið smíðja okkara lógir leggja fram eina greiða og skilagóða ætlan — og ja, aftur við einari visión sum vil eitt sindur meira enn alt tað vit taka fyri givið, uttan tó at gerast beinleiðis bláoygt. Er tað so torført?
Hvussu torført tað er, veldst jú um fyritreytirnar. Eru fyritreytirnar at politikarar og embætisfólk og onkrir konsulentar við teimum bara skulu seta nøkur luftig og háfloygd slagorð saman uttan munadygga samvirkan frá teimum ið kenna til fiskivinnuna í fyrstuhond, fyri síðani at fáa onkrar løgfrøðingar til at skriva ein drakoniskan lógartekst, so verður tað ikki lætt. Undir slíkum fyritreytum kemur nevniliga at leka so illa millum teori og praksis at tann legala-regulativa skútan lættliga kollsiglir longu áðrenn hon kemur út av vágni. At royna sum frægast at lensa og umvæla undir sigling er sjálvandi frægari enn at einki gera undir slíkum umstøðum; men best hevði verið at gjørt tað arbeiðið longu áðrenn lagt varð frá landi.


text:
Starvslýsing til eldrasambýlið Vesturstova
Søkt verður eftir heilsurøktara/heilsuhjálpara til eldrasambýlið Vesturstova í Fuglafirði
Dámar tær væl at arbeiða við eldri fólki, og fyri at skapa teimum góðan og virknan gerandisdag, so er tað møguliga tær vit leita eftir.
Talan er um starv á fulla ella niðursetta tíð, at arbeiða í skiftandi vaktum. Starvið er at byrja 15. februar 2019.
Krøv til førleika
• Útbúgving sum heilsurøktari/heilsuhjálpari.
• Góð samstarvsevni.
• Góð evni at samskifta í skrift og talu.
• Áhuga í at arbeiða við eldri borgarum.
• Evni og áhuga at arbeiða innan heilsustimbran, fyribyrgjan og endurvenjing.
• Dugir at eygleiða og laga virksemið til tørvin hjá borgarum í samstarvi við borgaran.
• Sær týdningin av fyribyrgjandi tænastum.
Vit kunnu bjóða tær
• Eitt framtakshugað arbeiðspláss, góðar arbeiðsumstøður og fjølbroyttar avbjóðingar.
• Gott samstarv við onnur fakfólk.
Áhugaði, ið ynskja at vita meira um starvið, kunnu venda sær til Elsebeth Viðoy Simonsen, deildarleiðara á tlf. 73 02 32.
Umsóknarfreist
Umsóknir skulu verða okkum í hendi, áðrenn týsdagin 22 januar 2019 á middegi.
Umsóknir við avriti av prógvi og viðmælum skulu sendast til nand@eystur.fo ella til:
Nánd
Oyran 2
512 Norðragøta


text:
Bygningar skulu gerast, innrættast og vera úr tílíkum tilfari, at teir til eina og hvørja tíð geva nøktandi trygd móti eldi, og at eldurin ikki breiðir seg til aðrar bygningar á sama grundøki og til grannabygningar.
Bygningar skulu til eina og hvørja tíð geva fólki, sum eru inni, góða trygd og góðar møguleikar at sleppa til rýmingar, tá eldur er í. Góðar umstøður skulu somuleiðis vera at bjarga fólkum og djórum út, umframt at sløkkja eld.
Er talan um eldhættisligt og vandamikið virksemi, sbrt. § 37 í løgtingslóg um tilbúgving, skal kommunali byggimyndugleikin eftir sína viðgerð av málinum senda eitt eintak til VØRN til endaliga viðgerð.
Brunatøkniliga skjalatilfarið, sum kommunali byggimyndugleikin hevur rætt at krevja í sambandi við umsókn um byggiloyvi, er lýst í kap. 1.3.1.
Viðvíkjandi brunatrygd í vanligari bygging, so sum einbýlishúsum, raðhúsum, frítíðarhúsum umframt alistøðum og ali- og rakstrar-bygningum hjá landbúnaðinum, kann vísast til donsku “Erhvervs- og Byggestyrelsens Eksempelsamling om brandsikring af byggeri”. Tá talan er um meira óvanliga bygging, kann vísast til donsku “Erhvervs- og Byggestyrelsens Information om brandteknisk dimensionering”.
“Eksempelsamling om brandsikring af byggeri” lýsir dømir um serstøk krøv til gerð og innrætting av bygningspørtum, og tryggjar, at brunatrygdarstøðið í bygningsreglugerðini verður gingið á møti.
“Information om brandteknisk dimensionering” lýsir hættir, sum kunnu vísa á, at brunatrygdarstøðið í bygningsreglugerðini verður gingið á møti.
Fyri eldhættisligt og vandamikið virksemi í bygningum kann vísast til § 37 í løgtingslóg um tilbúgving. Við eldhættisligt og vandamikið virksemi skilst goymsla, framleiðsla, viðgerð, handfaring ella nýtsla av spreingikvæmum, eldfimum ella eldførum løgi, ella luftevnum ella øðrum vandaevnum.
Í sambandi við eldhættisligt og vandamikið virksemi í bygningum kann vísast til serfyriskipanina:
Ásetingarnar í byggilógini taka støði í trygdini fyri fólk og djór. Ásetingarnar í bygningsreglugerðini skulu tískil tryggja fólkum at sleppa út og burtur frá bygningum, og at rímilig viðurskifti eru til bjarging av fólkum og djórum. Somuleiðis eru bygningurin og virðini í bygninginum tryggjað, um bygningurin er bygdur eftir brunaásetingunum.
Krøvini til m.a. persónstrygd og átaksmøguleikar hjá sløkkiliðnum eru sera tætt knýtt at vandanum av eldspjaðing og støðufesti í bygninginum, sum somuleiðis er avgerandi fyri virðistryggjanina. Tað kann verða neyðugt við eyka tiltøkum, um serlig atlit skulu takast at virðistryggingini í bygninginum.
So leingi bygningurin stendur, skal brunatrygdin haldast við líka og virka á fullgóðan hátt.
Fyri at halda brunatrygdina, so leingi bygningurin stendur, eigur støðugt eftirlit at verða gjørt av teimum brunatøkniligu innleggingunum og bygningslutunum.
Fyri bygningar sbrt. “Eksempelsamling om brandsikring af byggeri” eru rakstrarreglurnar hjá VØRN galdandi.
Fyri bygningar sbrt. “Information om brandteknisk dimensionering” eigur rakstrar-, eftirlits- og viðlíkahaldsætlan (REV) at verða gjørd.
Fyri bygningar sbrt. brunatøkniligum serfyriskipanum eru serfyriskipanirnar hjá VØRN galdandi, umframt tær donsku ”tekniske forskrifter” og ”bekendtgørelser”, sum lýstar í stk. 1.
Rakstrarreglur v.m. skulu tryggja, at mannagongdir eru fyri, at brunatøkniligar skipanir altíð verða hildnar við líka og eru virknar, so leingi bygningurin er í nýtslu.
Rakstrarreglur skulu m.a. fevna um:


text:
Naviair fer at seta upp nýggja radomu á rotunduna á site C á Sornfelli. Gamla radomanin fórst í storminum um jóltíðir 2016. Ætlanin er at byrja arbeiðið fyrst í mai 2018. Áðrenn hetta kann byrja, skal radaraskannarin setast á piedestallin aftur. Skannarin varð tikin av fyri veturin, tí hann kann ikki standa óvardur á Sornfelli í vetrarhálvárinum.
Upprudding eftir skaðanum í 2016 eru enn í gongd, eins og viðlíkahald framvegis verður gjørt. Sum leigumál er ein nýggjur veðurradari komin. Fokus er á syðra kupil, sum er í sera ringum standi. Her fyriliggur tó eingin játtan enn.
Elarbeiði, málaraarbeiði og annað eru gjørd, og í løtuni verður arbeitt við tetting, ið hevur verið nógv darvað av veðrinum. Støðin er aftur í fullum rakstri.
Kupilin er monteraður allur sum hann er, og reisigildi var 11. juni. Í løtuni verður eftirarbeiði gjørt. Eitt nú tetting, elarbeiði, máling v.m. Arbeiðið, sum gingið sera væl, ikki minst takkað veri góða veðrinum, verður væntandi heilt liðugt fyrst í juli, tá radarin eisini verður í gongd aftur.
Havandi í huga veðurviðurskiftini á Sornfelli – sjálvt á vári og sumri – má roknast við, at arbeiðið tekur seks-átta vikur. Arbeiðið væntast tískil liðugt um mánaðarskiftið juni-juli 2018.
Arbeiðsárstíðin byrjar um miðjan mai, og tað fyrsta, ið verður raðfest, er at fuga tann norðara kupilin.
Bygningsánari: Samferðslumálaráðið/Landsverk
Brúkari: Naviair, umframt fleiri stovnar/feløg
Byggiharri: Naviair
Høvuðsráðgevi: Ikki valdur enn.
Høvuðsarbeiðstakari: Eysturlon
Tíðarætlan: Mai-juni 2018
Kostnaðarætlan: ikki almenn


text:
MA-prógv í føroyskum
Randi S. Vang hevur lokið MA-prógv í føroyskum.
Hósdagin 13. mars helt Randi meistarafyrilestur, sum er seinasti partur av MA-námi á Føroyamálsdeildini. Fyrilesturin hevði heitið:
“Hvussu tulkar bókmentaverkið Rökkurbýsnir eftir Sjón hugmyndaheim 17. aldar?”
Fyrilesturin roknast sum vikuarbeiði (2 ECTS). Vegleiðarin orðar fyrilestrarevnið við støði í MA-ritgerðini hjá studentinum.
Heitið á ritgerðini hjá Randi er “Galdrar & guðsmenn í Rökkurbýsnum. 17. øldin lýst í modernaðari íslendskari skaldsøgu eftir Sjón”.
Í fyrilestrinum handfór Randi tann setta spurningin væl og virðiliga, lýsti bæði skaldsøguna og tíðina, sum skaldsøgan er pallsett í. Hon knýtti hegnisliga tað søguliga tíðarskeiðið yvirskipað í tað ítøkiliga í tekstinum hjá Sjón. Samanumtikið gav fyrilesturin eina kveikjandi og viðkomandi viðgerð av Røkkurbýsnum, sum Randi so rámandi týddi við orðinum Øgilsskýming.
Vit ynskja Randi hjartaliga til lukku við próvnum.
-
15.03.2019Fróðskaparsetrið søkir rektaraStarvið sum rektari á Fróðskaparsetri Føroya verður nú lýst ...
-
14.03.2019 Setrið Søgu- og samfelagsdeildin SetursskrivstovanBachelor í lóg á Setrinum í heystNú verður enn ein møguleiki at velja sær útbúgvingarleið á F...
-
12.03.2019 Føroyamálsdeildin Til lesandiHjalmar P. Petersen heldur professarafyrilesturÍ sambandi við professaratilnevningina 1. februar heldur Hja...


text:
Hví er tað umráðandi at tinglýsa?
Rættindi yvir fasta ogn skulu tinglýsast fyri at verða galdandi móti avtalum um ognina og rættaratsókn. Hetta er eitt nú, um seljarin selur ognina 2 ferðir. Tað er tí umráðandi at fyrsti keypari fær tinglýst sín rætt til ognina, so hesin rættur ikki verður mistur, um nú 2. keypari fær tinglýst sín rætt fyrst. Skjøl skulu tinglesast fyri at tryggja síni rættindi móti triðja fólki. Hetta kann standast av, at sama ogn verður seld tvær ferðir, ella onnur avtalað verður gjørd við annan persón.
Brúksrættur
Brúksrættur er avmarkaður rættur til at ráða yvir, eitt nú fastari ogn. Brúksrættur kann avtalast ella vera galdandi sum liður í almennum reglum. Dømi uppá brúksrætt er leiga av fastari ogn. Munurin millum ein brúksrætt og ein ognarrætt er, at brúksrættur er avmarkaður í tíð og/ella vavi.
Servituttur
Ein servituttur gevur rætt til at ráða yvir eini fastari ogn í avmarkaðum vavi.
Hvat er ein hjúnarsáttmáli?
Ein hjúnasáttmáli er ein avtala millum hjúnafelagarnar um ognarviðurskiftini, ið skulu vera í hjúnabandinum. Um hjúnasáttmáli ikki verður gjørdur er alt felags ogn. Tað vil siga, at øll ogn verður deild við deyða ella hjúnaskilnað. Hjúnafelagarnir kunnu við hjúnasáttmála avtala, at tað skal vera serogn í hjúnabandinum. Tær ognirnar, ið eru undir serognini verða ikki deildar við deyða ella hjúnaskilnað.
Kostnaður fyri váttanir, avrit av skjølum o.a
Fyri váttanir, avskriftir, útskriftir, fotoavrit ella líknandi er kostnaðurin 50 kr.
Kæra
Kærumál skulu reisast innan 4 vikur. Kærufreistin er roknað frá tí degi, viðkomandi hevur fingið frásøgn um avgerðina. Viðmerking um kæru verður beinanvegin førd inn í dag- ella tingbókina.
Dagbók
Dagbókin er ein listi av skjølum til eina ávísa ogn, ið eru send inn til tinglýsing. Hesi eru tó enn ikki viðgjørd og sett inn í tingbókina.
Tingbók
Tingbókin er almenn. Her verða rættindi yvir fasta ogn skrásett, so sum eigaraviðurskifti, byrður, servituttir, veð og annars lóghald og úttøka um sovorðin eru.
Søgan, lógin og hagtøl
Tinglýsingin hevur verið fyrisitin av danska Domstolsstyrelsen fram til 2006. Tann 1. februar 2006 kom tinglýsingin undir Innlendismálaráðið, fyri síðani 1. juni 2007 at gerast ein partur av Umhvørvisstovuni. Virksemið hevur sum endamál at føra øll skjøl inn í dagbók og tingbók eftir føstum reglum, serliga samsvarandi løgtingslóg um tinglýsing frá 16. august 1962.
Inngjaldið av tinglýsingargjøldum varð í 2008 broytt soleiðis, at inngjaldið fór frá at hava verið tengt at játtanini til tinglýsing til at fara beinleiðis í landskassan. Løgtingslógirnar, Løgtingslóg nr. 76 frá 17. mai 1994 um tinglýsingargjøld v.m. og Løgtingslóg nr. 8 frá 28. februar 2006 um tinglýsingaravgjald, vórðu broyttar 2. og 10. juni 2008. Tinglýsingargjaldið hækkaði úr kr. 100 upp í kr. 1000. Samstundis var eisini broytt at lániskjøl skuldu rinda 0,5 % av veðtryggjaðu upphæddini í tinglýsingaravgjaldi. Hetta merkir, at lániskjøl nú eru javnsett við ognarheimildarskjøl (t.d. skeytir) í sambandi við útrokningina av tinglýsingaravgjaldinum.Tinglýsingaravgjaldið hækkaði úr 0,5 % upp í 1,0 % frá 1. januar 2016. Hækkingin hevur tó ikki virknað fyri avtalur, sum eru gjørdar frammanundan 1. januar 2016, og sum eru latnar tinglýsingarstovuni til tinglýsingar innan 1. februar 2016 (Løgtingslóg nr. 8 frá 28. februar 2006 um tinglýsingaravgjald, sum seinast broytt við løgtingslóg nr. 156 frá 23. desember 2015).
Skjøl skulu latast inn í seinasta lagi kl. 12.00
Øll skjøl, sum skulu tinglýsast, verða at senda til Umhvørvisstovuna og samstundis skal peningur fylgja við ella kvittan frá peningastovni. Móttøkan á Umhvørvisstovuni tekur ímóti Visa korti.
Kontonnummar sum peningur kann flytast á
P/F Betri Banki 9181 - 1752911
P/F Bank Nordik 6460 - 1725221
Vilt tú vita meira um tinglýsing, ring tlf 358020, ella send okkum ein teldupost til tinglysing@us.fo


text:
Røða, sum Torbjørn, Jacobsen, borgarstjóri, helt á bygdastevnuni á Skála 22. juni 2018:
Einaferð var tað bara éin serstakur fríggjadagur í lívinum hjá okkum, sum eru partar av kristnu læruni, og sum tignarliga halda hendan dagin, táið upphavið, Guðs sonur, Menniskjusonurin, var fyribeindur á rómverska krossinum, á Golgata heygnum í útriðju Jerusalems, fyri nærum tveimum millennium av árum síðani.
Nú er hvør fríggjadagur serstakur og drúgvur. Ludomaniin hevur tikið hvørkratak um eina heila tjóð. Frammanfyri glampandi sjónvarpsskíggjan liggja vit knælandi fram á altarið og bíða eftir mammon. Sjálvt Guð kennist fjarur hesa løtuna. Ein samfingin national ludomanisk psykosa hevur hertikið okkara fólk, alt annað í landinum má dvína fyri einum bingospæli, har ið vinningurin nú nærkast fýra milliónum krónum. Hjólið tykist vera so snildisliga samanskrúvað, at gyrðni naglin røkkur ikki leypunum, heldur ikki nú, táið til ber at velja teir allar í senn. Alt er søtt hjá tí svanga, tí eru fólk eisini farin at sættast við teir smærru vinningarnar, sum um ikki annað kunnu fíggja eina uttanlandsferð. Spælisjúkan heldur fram og avleiðingin er, at fríggjadagurin ikki er tøkur hjá t.d. ítróttarfeløgum, at skipa fyri góðum og neyðugum tiltøkum í heimbygdini. Tað, at Gekkurin er settur á skrá – á stórskíggja - fyri eitt hald sum hetta, sigur alt um ringa standin, tí fari eg enn einaferð at heita á nationalu public service rásina, Kringvarp Føroya, um at flyta hetta eydnuhjólið til eina aðra og høgligari løtu í vikuni. Bara fyri at samfelagið kann virka og fólk kunnu trívast uttanfyri vinningin, sum tey ongantíð fáa hendur á.
Í hesum døgum, tó tíðaravmarkað, rekst annar leikur fram úr skíggjunum. Fótbólturin. Skjótast vaksandi peningamaskinan í heiminum. Hóast eg ongantíð havi tímað at spælt í Gekkinum, tíansheldur verið á bingo, so hevur knattspyrnan – sum teir fornnorrønu róptu leikin – snúgvið sær inn um eitt veikt portur í sálarbarrieru míni. Fyri tað mesta eru tað menn sum víggirða seg á hesum altarinum, við alskyns meiri og minni kvalifiseraðum meiningum um tað, sum fótbóltssnillingarnar úr øllum heimsins heraðshornum fremja á vølli. Sum kunnugt sita teir bestu bóltleikararnir altíð á lektarunum – áskoðaraplássunum. Í tí meinginum – segmentinum - finnur tú eisini teir bestu dómararnar. Leikt verður í hesum døgum kring um russiska stórríkið og so stóran týdning hevur hesin leikur í okkara tíð, at beinleiðis samskifti er ímillum Kremlovastan Vladimir Putin og landsliðsvenjaran Stanislav Cherchesov fyri og eftir dystirnar hjá heimaliðnum, sum er komið betri frá byrjan enn nakar væntaði.
32 lond kappast um heimsvaldið í fótbólti á russisku grasfløtunum. Tað hevur altíð verið hugfarsligt at skoða, hvussu heimliga mentanin hjá hvørjum einstøkum liði endurspeglast í leikinum. Hvør fuglur syngur við sínum nevi, og tað var kanska meiri eyðsýnt áður enn nú, at leikararnir úr Latínameriku, Miðameriku, Europu, Afriku og Fjareystri komu úr ymiskum jørðildum. Onkursvegna tykist tað eisini, sum at sambafótbólturin hjá brasilianarum hevur mist fótafestið ímóti topptunaðu kroppunum úr Europu, og táið so ein snillingur sum kroatin Luka Modrić verður skeklaður uppí høpið, hann er farin at líkjast alt meiri eini nútíðarútgávu av legenduni Johan Cruijff, so standa sjálvt ikki Lionel Messi og hansara menn fyri balkanska yvirvaldinum. Í Brasilia rópa teir fótbóltin fyri „O Jogo Bonito“ – tað vakra spælið – ein fragd fyri eygað, men spurningurin er bara hvussu langt tað røkkur í HM-endaspælinum í ár. Ber tað ongan veg, so verður tað undir øllum umstøðum eitt afturstig fyri fótbóltin sum listargrein.
Okkurt slag av hesum leiki hevur eftir øllum at døma altíð verið. Kinverjar leiktu bóltspæl við fótunum fyri 5 túsund árum síðani. Í Mexico og Miðamerika var gummibólturin sólin í heilagari ceremoni 15 hundrað ár fyri okkara tíðarrokning. Hetta sæst á málningum í Teotihuacan og Chichén-Itzá. Í Amazonfrumskógini í Bolivia runnu indiánararnir eftir einum stórum gummibólti og royndu at sparka hann ímillum tveir stólpar og úr Italiu vita vit, at Leonardo da Vinci var íðin fótbóltsfjeppari og at valdsfilosoffurin Niccolò Machiavelli var ein habilur leikari. Kortini siga vit, at bretar byrjaðu tað spælið, sum vit nú kenna.
Og nú er fótbólturin vorðin edilingasporturin hjá øllum heiminum. Í Føroyum megnar tjóðarítróttin – kappróðurin – nóg illa at halda stand. Sjálvt gamlir og trivaligir menn, sum eg, fáast við at spæla fótbólt, í mínum føri fyri tað mesta innandurað - heyst, vetur og vár. Tað hevur mikla eydnu við sær hvørja ferð, og vinnarainstinktið er ikki viknað, hóast ferðin er minkað orsakað av tálgafitaðari polstring.
Men hvat er hetta í grundini fyri eitt spæl? Ella er hetta annað og meiri enn eitt spæl, nú so mong onnur áhugamál hava krøkt seg í fótbóltin? Fótbóltur er so mangt. Kanska er hann fyrst og fremst eitt slag av sjónleiki, har stórar persónsmenskur og lið í ógloymandi dystum fara ígjøgnum stór menniskjanslig drama. Fótbóltur er eitt kontrollerað eksperimentarium, har tú sært samanstoytin ímillum vilja og tilvild, ímillum individ og kollektiv, ímillum skilagóðar ætlanir og ringasta dølsni. Tað er í grundini ikki so nógv øðrvísi enn at hyggja at einum filmi, kanska er fótbólturin minni kontrolleraður enn kykmyndin, - tí er venjarin, sum skal liggja á takinum stútt og støðugt, so serliga avgerandi. Hann skal kollektivisera og sambræða uppvøksturin, ræðsluna, hatrið, trauma´ini og sosiala útgangsstøði hjá hvørjum einstøkum leikara í eina vinnandi heild. Og ongin ivast í, at teir báðir Eyðun Klakstein og Sámal Erik Hentze høvdu sær hetta fyri eyga í granna- og kommunuuppgerðini í dag, sum endaði við javnleiki 1-1. Eftir at Petur Knudsen hevði skotið og Pætur Dam Jacobsen hevði stútað bóltin í skálagørnini norðari og syðri.
Leikararnir eru partar í einum stríði, sum snýr seg um heiður, stíl, professionalismu og nú eisini pening. Fjeppararnir, strongdir av harðari arbeiðsviku, standa framvið vøllinum og sita á lektarunum og blása tungar gerandistankar úr heysunum. Hetta er sum at syngja í kóri, øll hava sama og bara eitt fokus. Bólturin, leikararnir og úrslitið. Og tað besta við fótbóltinum er savningarmegin og burturfoykingin av sosialum ójavna, spælið sum í 90 minuttir megnar at fáa blikkenslagaran og milliarderin at standa undir liðini á hvørjum øðrum og í samróðri at hugsavna seg um eitt og tað sama, og rópa og geyla alt eftir hvussu tað vignast á vøllinum, uttan yvirhøvur at taka atlit til tað, sum hesir annars fáast við í gerandisdegnum. Tað er sum at fara í grind ella í bjørgini, tá eru allir líka og ongin er meiri líka enn ein annar.
Tað ber ikki til at yvirmeta týdningin av einum vælvirkandi ítróttarfelag í einari bygd ella einari kommunu, og tíbetur eiga vit fleiri av teimum. Í dag heldur Skála Ítróttarfelag bygdarstevnu og felagið hevur havt, hevur og fer at hava ein kolossalan týdning fyri hesa bygdina, fyri ikki at siga alla vestursíðuna á fjørðinum, í árum sum koma. Fyri børn, unglingar og vaksin. Savningar- og samleikamegina í hesum skilir ein bert, um man hugsar um, hvør støðan hevði verið, um felagið brádliga ein dagin slóknaði, og ongin vildi kennast við tað. Hetta er fremsta sosiala høpið í bygdini, sum í flestu bygdum og býum, og eg kann endurtaka tað, at ítróttarfeløgini eru bíligastu sosialu stovnar, sum finnast í landinum, tí eiga býráðspolitikarar at vera góðir við hesi feløgini, líkamikið hvørji tey eru, hvar tey eru og hvaðani tey eru. Tað ræður um at lynna, men ikki meiri enn hartil, at lynningin ikki køvir eginuppdriftina í bygdini sjálvari. Føroyska orðatakið: Ongin veit av søtum at siga, fyrr enn hann á beiskum bítur, er sera hóskandi í so máta. Táið alt rennur sum eftir ánni, tykist tað so sára lætt, men tað liggja ótaldir ósjálvsøknir tímar handan hetta verk og halda vit ikki stiminum uppi, áhaldandi, so kann tað vera skjótt at kontaktin slóknar, og bara hin beiski bitin er tá eftir at piða burturav beininum.
Á onkran hátt kann ein kommuna samberast við eitt HM í fótbólti. 15 bygdir eiga Runavíkar kommunu. Tær liva sítt lív og skulu sleppa at liva sítt lív. Leikurin er ymiskur hareftir. Umráðandi er, at bygdirnar varðveita sína egnu mentan, sum sæst aftur í málinum og dialektunum. Hesin fjølbrigdaði strongur fremur eitt einastandandi ríkidømi, í hvussu er í mínum høvdi. Tí kenni eg tað ikki sum eina skyldu, heldur sum eina náðigávu, sum eina stóra uppliving, táið stundir eru at aka úr miðsavningini eystanfyri fyri at tosa við tey, sum tíbetur hava valt at búleika í bygdunum kring um – norðari og syðri. Bara fyri at taka eitt dømi av nógvum, sum ger mær stóran mun, tað er, táið eg eri til guðstænastu í Elduvík. Aðrar staðir hava tey ravmagnsknøttar sum syfta kúlvin í klokkuna, men í Elduvík er øðrvísi. Táið djáknurin hevur sagt amen í útgangsbønini, tástaðni hevjar klokkarin seg úr sæti frammi í kór. Gongur oman ígjøgnum skipið, út í forkirkjuna og hagani uppá loftið. Táið tú hoyrir venanina frá trapputrinunum undir fótum og tyngd Dánjal Martins, tá fer tú at hugsa um klokkaran úr Notre Dame kirkjuni í París, sum rithøvundin Victor Hugo skrivaði so væl um á sinni. Gomul siðvenja sigur Dánjal fyri mær, og eg svari aftur: Ein siðvenja sum má varðveitast, hóast tað tekur einar 5-6 minuttir frá tí at útgangsbønin er lisin hagartil biðisløgini verða sligin. Vinningurin er hugsavning og bíðanin eftir biðjandi tøgnini. Avstrongjan, sum so stórur tørvur er á í okkara talgildu tíð.
Skála hevur eisini sínar stórbæru eginleikar. Bygdin sum liggur mær nærri undir húðini enn tær flestu. Eigi heilt væl av fjølskyldu her, nærri og longur burtur. Plagi at siga, at eg eri skyldur við hálva bygdina, og tað man vera á einari leið, tí tað eydnast sum oftast slektini at fáa annan av tveimum býráðslimum inn í forstandaraskapið. Jóhanna, kona Skála Petur, sum vit róptu hann, Petur í Uppistovu, var abbasystir mín. Har vitjaðu vit í mínum barnaárum, onkuntíð í fleiri dagar, og tað var vorið sum útferð. Slektin hevur altíð havt eitt sjáldsama gott samband og samskifti, tí var tað í sínari tíð so sára sjálvsagt, at hin nýsligni teologurin Petur Martin Rasmussen, trímenningurin, helt jarðarferðartaluna, táið abbabeiggi mín, framtaksmaðurin á vinnumótum, Jóan Pauli Gregersen, bróðir Jóhonnu, varð jarðaður úr Gøtu kirkju í 1964. Hóast eg bara var 8 ára gamal, minnist eg, at hann tók til sloganið hjá Palle Gubba og Gregersen slektini: „Lad ikke modet falde!“ Omma mín í Gøtu, sum sjálv var vinnurekandi, eitt satt konubrot, hevði ein brennandi áhuga fyri øllum sum hevði við vinnu at gera, og fór ein nýbygningur úr barkastokkum á Skála, so varð útferð gjørd fyri at skoða verkið og framtakið. Seinri havi eg brúkt ótaldar tímar á skipasmiðjuni sum dekkari, skipari og útgerðarmaður. Minnini eru góð frá tí tíðini. Og tað frøir meg almikið, at skipasmiðjan nú aftur liggur fyri at fara undir ein nýbygning – hesaferð nýggja havrannsóknarskipið, sum tær almennu Føroyar hava so ríkiliga brúk fyri. Vónandi kann hetta hava tað við sær, at skipasmiðjan aftur gerst miðásin í vinnuliga verkinum á Skála.
Skála er ein heild, sum stendur uppi av sær sjálvari. Tað er sjáldsamt, at ein bygd, við lutfalsliga so fáum fólkum, megnar at halda fast um sína positión í fremstu deildini í fótbólti, eisini í kvinnufótbóltinum standur hon mát, og væl tað, - hetta boðar frá megi, góðari fyriskipan og samanhaldi. Úti við Prestá hava tit skapt og sniðgivið eina sanna perlu, sum fólk úr øllum landinum ynskja at vitja. Gekk mær ein túr við Tummasi - Mikael - ein dagin, í øllum økinum, og har rýkur av nógvari søgu. Ormur bóndi og Poul Poulsen huseraðu her í farnari tíð. Hesin seinri festi Ytra Skála garð í 1690 og smíðaði fyrsta føroyska verjuskipið fyri Frederik von Gabel. Eitt tíggjumannafar. Pól var langabbi Nólsoyar Pálls. Í Fornminnafelagnum er framskrúvað, kirkjan er hegnisliga útbygd, ítróttarhøllin er umvæld, FIFA-vøllurin er komin, spæliplássið við, sambýlið er tíbetur latið uppaftur, tað søguna lata vit liggja ídag, ein útstykking stendur fyri framman í Hornabønum, Óli Petersen teknar sum ongantíð áður, nú hann er farin um kappaaldur, ljósini um vøllin eru í væntu og Janus Uldall og sveinar hansara eru farnir undir at smíða eina nýggja kahytt úti við bátahylin - í grannalagnum hjá Sjúrði hjá Dánjal Jákupi og egingarskúri teirra. Og tøkk skulu skálafólk hava fyri vatnið, ið kom so sera væl við í øllum turkinum herfyri.
Nú eg nevndi útstykkingina, kom eg at hugsa um Niðagrísin og Loddasar stein. Steinurin stendur í syðra jaðara á Hornsgøtu, og hann skal varðveitast, tað havi eg lovað Eyðbjørg Thorleifsson, sum gjørdi meg varðugan við plaseringina. Men tað er kortini ein søga higani, sum er meiri sigandi enn nógvar aðrar søgur. Hon er um Risan og Lokka.
Jakob Jakobsen, doktari, nevnir hann Lokka av Skála, tó at skálabygd ikki er nevnd í søguni. Men Lokkanavnið er í fleiri staðarnøvnum á Skála og nærindis: Lokkamørk, Lokkafelli og Lokkafalsgjógv. Lokki er húskallur hjá Risanum. Tvær ferðir tríggjar ferðir lumpar Lokki Risan. Tríggjar tær fyrru ferðirnar skuldu Risin og Lokki bera hvør sína byrðu. Risin eina stóra og Lokki eina lítla; Risin ein oksakropp, Lokki høvdið; Risin eitt stórt træ; Lokki eitt lítið; og triðju ferð er tað eina vatntunnu. Í somu løtu Risin fer til gongu, leggur Lokki sína byrðu oman á Risans og setir seg sjálvan oman á rokan. Hann loypur av, áðrenn Risin varnast, at hann hevur borið báðar byrðarnar og Lokka við. Táið teir kóka kjøt, sløkkir Lokki eldin undir pottinum tí megin, hann situr, og biður Risan trimma dúgliga sínumegin. Hetta ger Lokki fyri at fáa fløtið at renna yvir til sín. Táið kókað er, leggur Lokki uppúr. Hann sker kjøtið uttan av beininum og leggur tað í ein part; beinini leggur hann í ein annan og leggur so ein stóran feitan bita oman á beinini. Risin sleppur at velja og „krámar eftir tí feita partinum“. Fyri at fáa beint fyri Risanum, drepur Lokki hanan hjá honum og setir seg sjálvan upp á vaglið at gala, fyri at fáa Risan at vakna. Táið Risin hoyrir hanan, tað er Lokka, gala, fer hann fram. Tá hevur Lokki gløtt eina jarnstong, sum hann rennur í eygað á honum, so hann doyr. Spell, at Risar altíð eru so býttir. Men ein troyst er, at Lokki á Skála er klókari enn Risin.
Nú doyði ongin av seinasta býráðsvalinum og tað kunnu ongar samanberingar gerast yvirhøvur, men eg kom at hugsa um ræstkjøtaveitsluna hjá Garðalíð - valkvøldið í 2016. Hann var uppstillaður, og tað var Hans Jákup eisini. Garðalíð kókaði av grimd og legði uppúr, sjónvarpið var á staðnum, ræst kjøt úr Vestmanna skuldi verið gott fyri atkvøðuteljaran. Fólk valfartaðu til valevnini, vildu vita hvat tey ætlaðu, komu tey inn, men Hans Jákup hevði ikki stundir at tosa, hann rak guerillakríggj frá hurð til hurð, meðan Garðalíð var bundin av opna eldinum og kókigrýtuni. Spurdi onkur Hans Jákup hvussu bleiv, varð hann valdur, svaraði hann bara: Valveitslan verður niðri hjá Garðalíð. Og so varð. Garðalíð helt veitslu fyri valda býráðsliminum Hans Jákupi, kortini bleiv navigatørformaðurin suppleantur hansara, og tað hevur verið mikið hugnaligt og hugaligt at havt navigatørkollegan í býráðnum tær ferðirnar, hann hevur stigið um gáttina í fráveru Hans Jákups.
Minnist eina tíð
full av vøkrum vónum
heimurin lá opin fyri mær
vildi sleppa út
fjakka púra frælsur
kenna tað at liva
uttan bond
bara vera
Soleiðis tekur skálamaðurin Hans Jacob Kollslíð til í einum sangi á nýggju og framúr góðu fløguni – Portur - hjá søldfirðinginum Hans Mariusi Ziska. Er høvdið fult av vónum, andin frælsur og tú ikki letur teg avmarka av annara bondum, er kjansurin stórur fyri, at okkurt fer at eydnast hjá tykkum og okkum øllum.
Mátti stevnan vera tykkum til eydnu og byrurin verið bygdini blíður í ókomnum døgum.


text:
Kristina Háfoss koyrdi alla nevndina í Fíggingargrunninum til hús, tí tey skaffaðu landskassanum 100 mió kr í vinningsbýti, men sama Háfoss vil einki gera við nevndina í Landsbankanum, sum fyllir sínar egnu lummar úr landskassanum.
Meginreglan eigur at vera, at eingin í tí almenna skal kunna játta sær sjálvum pengar. Nevndarsamsýngarnar í Landsbankanum eru dømi um hví.
Undanfarna landsstýrið gjørdi átøk fyri at steðga hesum, t.d. var nevndin í Fíggingargrunninum skift út, tí samsýningarnar, tey høvdu ásett sær, vóru alt ov høgar. Í lógini um Eystur- og Sandoyartunlar stendur, at landsstýrið skal góðkenna samsýningar til nevnd og stjóra.
Fíggjarmálaráði gjørdi lógaruppskotið við hesi áseting, og sama Fíggjarmálaráð hevur nú gjørt uppskotið um Landsbanka, har hendan áseting ikki er í. Munurin er nýtt landsstýrisfólk.
Fíggingargrunnurin
Herfyri valdi Kristina Háfoss, landsstýriskvinna, at koyra alla nevndina í Fíggingargrunninum til hús. Hennara grundgeving var, at henni ikki dámdi, at Fíggingargrunnurin hevði skaffað landskassanum 100 mió kr í vinningsbýti. Hetta er óskiljandi og vágin boðskapur.
Íleggjarar hava lagt milliardir í partabrøv í børsskrásetta BankNordik og fáa nú at vita, at um teir fáa útgoldið eitt oyra í vinningi, so verða fleiri, ið missa høvdið.
Nú Landsbankanevndin hevur ásett sær sjálvum órímiliga høgar samsýningar, sigur landsstýriskvinnan seg einki vilja gera. Tey, sum koyra í landsskassan, vera fjernaði, men tey, sum fylla sínar egnu lummar úr landskassanum, fáa frið.
Hetta ger hon, hóast løgtingið í vetur einmælt hevur samtykt uppskot frá Løgtingsgrannskoðarunum um, at eingin í tí almenna skal kunna játta sær sjálvum pengar.
Kvalifikatiónir
Tá landsstýriskvinnan setti nevndina fyri landsbankan, kasseraði hon ein nevndarlim, tí viðkomandi var ikki kvalifiseraður, sum hon málbar seg. Hyggja vit eftir nevndini, sum Kristina Háfoss hevur valt, síggja vit leiðandi persónar í kaupthingævintýrinum. Vit vita øll, hvussu har gekk og endaði.
Ein kann spyrja, um tað er kaupthingsstílur, sum nú er komin í Landsbankan? Hesi skulu umsita allan peningin hjá skattgjaldarnum og burtur av tí játta sær sjálvum pening.


text:
Móttøka við Stórá leygarkvøldið
TB | 16/05/13
Vallarhúsið við Stórá letur upp alment leygarkvøldið, og ikki fyrst í komandi viku, sum fyrr sagt frá.
Móttøka verður við Stórá leygarkvøldið millum kl. 19.00 og 21.00, og øll eru hjartaliga vælkomin framvið at síggja snotuliga ítróttarhúsið.
Kristin Michelsen, borgarstjóri á Tvøroyri, Anita Vibergsdóttir, forkvinna í mentunarnevnd Tvøroyrar Býráðs, André Dalfoss, formaður í Tvøroyrar Bóltfelag og Charlotta Nielsen, formaður í ungdómsdeildini hjá TB, fara at røða.
Ungdómsdeildin hjá Tvøroyrar Bóltfelag fer í samband við at húsið letur upp alment at handa øllum børnunum í felagnum eina serliga felagsgávu. Tað er ikki eydnast okkum at fáa eina ábending um innihaldið í pakkanum, men sagt verður, at talan verður um eina sera spennandi gávu.
Umframt at vitjandi hava høvi at síggja alt húsið, so verða tey eisini boðin til kaffi, køkur og sunkist.


text:
Meiriluti fyri at útseta Brexit
30. juni verður nevndur, men tað krevur, at ES-leiðararnir góðtaka tað.
Meirilutin í Undirhúsinum í Bretlandi vil hava meira tíð, og vil tí ikki at Bretland skal úr ES longu tann 29. mars, sum annars ætlað. Undirhúsið samtykti í gjár at útseta skilnaðardagin. Men tað krevur, at ES-leiðararnir góðkenna, at dagurin verður útsettur. Hetta verður tað næsta, sum Theresa May má samráðast við ES um.
Dagurin 30. juni verður nevndur sum ein møguligur dagur, tá skilnaðaravtalan skal setast í verk.
Mest lisið í farnu viku
Fakta kekking av Ingolf S. Olsen
Allan Samuelsen: Country & Blues festivalurin hevur vind í seglini
Magnus Heinason gjørdi bummtúr eftir toski
Vespureiðrið (100) - 18. mars 2019
Cruiseskip við 1300 fólkum í havsneyð 1-2 sjómíl frá norsku strondini
Tí eigur onkur at steðga verandi ætlanum, áðrenn stórskaðin hendir.
Flaggdagin 2018 var tøki peningur landskassans negativur
Komið øll við (4) - Gestur: Mikkjal Hvannastein - 21. mars 2019
Prát við Rigmor Dam, fyrrv. mentamálaráðharra
Dómadagsmiðlar og politikarar siga eitt, veruleiki sigur annað
Jógvan Skorheim vísir aftur øllum ákærunum frá Rógva Fossadal
Samkynda forkvinnan hjá skotsku konservativu júst fingið barn
Hvast orðaskifti á tingi um Landsbankan
Stóra plastruddingin í Kyrrahavinum er steðgað
Normenn fingu rættuliga stóran tosk
Louisa Joensen rópar varskó, meðan hon ansar føroysk ross í 47 m/s
Botnurin er lagdur fyri árið
Tey villfremmandu halda fram at floyma yvir Bretland
VÍF - H71 endaði við 33-22
Hjálparfólkafelagið og Betri hava kunningarfund
Fyrsta flagið er loyst fyri eini risastórari verkætlan við eigaraíbúðum í Vesturbýnum í Havn
Italska stjórnin lagt ræðandi uppskot til fíggjarlóg fram
Prát við Jóhan í Niðristovu, um vindmyllur
Nógvar 100-tals milliónir oyramerktar til okkara heilsuverk hvurvu
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
Fleiri fráboðanir hava ta seinastu tíðina verið um rottur ymisk støð Inni á Gøtu. Hetta gevur okkum ta fatan, at rottan er í vøkstri júst nú í okkara øki. Rotta nørist sera skjótt, og tí er tað sera umráðandi, at vit hjálpa til við at steðga hesum vøkstri.Læs videre Rottur→
Ein flokkur av dúgvum heldur til sunnast á Niðarugøtu og elvir til ampa á ymsan hátt.
Janus Hansen, lívfrøðingur á Tjóðsavninum, greiðir frá, at talan er um bládúgvu, sum er vanligasta dúgvan í Føroyum. Dúgvur læra skjótt, hvar tær finna mat og skapa sær vanar at halda til slík støð. Um fólk kasta út mat til fuglarnar, taka dúgvurnar væl ímóti hesum og halda til her.Læs videre Dúgvur→
Veitslan Inni á Gøtu verður í býlingshúsinum leygarkvøldið 10. mars kl. 19.Vit kunnu gleða okkum til buffet við góðum mati, bæði heitur matur og tað kalda borðið. Kokkur okkara er Hansa Johannesen. So her verður lekkur matur, lívligur tónleikur og gott lag á fólki.
Møguligt er at keypa m.a. vín og øl í barrini.
Og so kunnu vit gleða okkum til onkur yvirraskilsir….
Fyrr í vikuni var eigarafelagið inni á Gøtu niðri á býráðnum við einum mótmælisskrivi.
Tey mótmæla uppskotum frá Tórshavnar kommunu, ið leggur upp til, at vegurin frá Eysturoyartunnlinum kemur møguliga at liggja beint framvið býlingunum inni á Gøtu.
Jan Mortensen, næstformaður í eigarafelagnum inni á Gøtu, sigur at tey síggja onga meining í at taka eitt økið til veg, sum nógv brúka til at ganga í. Eisini kemur vegurin at liggja beint framvið spæliplássi og fótbóltvølli, sum verða nógv brúkt, sigur Jan Mortensen.
Elin Lindenskov, forkvinna í teknisku nevnd hjá Tórshavnar býráð, sigur at kommunan er ikki liðug at viðgera málið, men at mótmæli verður tikið við í viðgerina.


text:
Um eftirlit
Sum eftirlitsstovnur fremur Arbeiðs- og brunaeftirlitið eftirlitsvitjanir á m.a. arbeiðsplássum, spreingievnisgoymslum, bygningum, sum hýsa eldfimum virksemi og støðum, har ið fólk koma saman.
Heimildirnar hjá stovninum til at gera eftirlitsvitjanir eru m.a.:
- Løgtingslóg um arbeiðsumhvørvi
- Løgtingslóg um tilbúgving
- Løgtingslóg um spreingievni og spreingiarbeiði v.m.
Endamálið við eftirlitsvitjanunum hjá stovninum er at eftirkanna, um krøvini í viðkomandi lóggávu verða fylgd.
Nær fær man vitjan av Arbeiðs- og brunaeftirlitinum?
Arbeiðspláss kunnu fáa vitjan:
- tá ið Arbeiðs- og brunaeftirlitið ger eftirlit við arbeiðsumhvørvinum.
- tá ið Arbeiðs- og brunaeftirlitið ger eftirlit við brunatrygdini
- tá ið Arbeiðs- og brunaeftirlitið ynskir at gera eftirlit við einum ávísum framleiðsluøki á arbeiðsplássinum.
- tá ið Arbeiðs- og brunaeftirlitið hevur móttikið eina klagu um ávís viðurskifti á arbeiðsplássinum / bygninginum.
- tá ið arbeiðsplássið hevur biðið um at eitt eftirlit verður gjørt.
- tá ið ein arbeiðsvanlukka er hend.
Arbeiðspláss, ið eru undir serligum eftiransni eru:
- Arbeiðspláss, ið Arbeiðs- og brunaeftirlitið, grundað á klagur, arbeiðsvanlukkur ella arbeiðstengda sjúku hevur kunnleika um, at viðurskiftini á arbeiðsplássinum eru trupul.
- Arbeiðspláss í ovbyrjaðum vinnugreinum.
- Arbeiðspláss, ið ikki eru vitjað í longri tíð.
- Arbeiðsplass, ið av øðrum orsøkum krevja eyka uppmerksemi.
Fráboðaðar og ófráboðaðar eftirlitsvitjanir
Arbeiðs- og brunaeftirlitið kann gera bæði fráboðaðar og ófráboðaðar eftirlitsvitjanir.
Tá ið talan er um fráboðaða eftirlitsvitjan, í sambandi við arbeiðsumhvørvi, setir Arbeiðs- og brunaeftirlitið seg í samband við arbeiðsplássið áðrenn vitjanina. Avtalað verður antin, at eftirlitsvitjanin verður gjørd ein ávísan dag og klokkutíð, ella at vitjanin verður í næstum.
Tá talan er um fráboðaða eftirlitsvitjan, í samband við brunatrygd, setir Arbeiðs- og brunaeftirlitið seg í samband við tann, sum eigur ella umsitur bygningin ella mannverkið umframt staðbundna tilbúgvingarleiðararn (sløkkiliðsstjóran).
Er talan um eina ófráboðaða eftirlitsvitjan, møta eitt ella fleiri eftirlitsfólk frá Arbeiðs- og brunaeftirlitinum upp uttan frammaundan at hava gjørt avtalu um vitjan.
Óansæð um talan er um fráboðaða ella ófráboðaða eftirlitsvitjan, skal virkið ella tann, sum umsitur bygningin seta neyðuga tíð av til at gjøgnumganga eftirlitspunktini saman við eftirlitsfólkunum frá Arbeiðs- og brunaeftirlitinum.
Eftirlitsfólkini skulu vísa samleikaprógv frá Arbeiðs- og brunaeftirlitinum og hava rætt til at gera eftirlit uttan rættarúrskurð. Eftirlitsfólkini hava rætt til at t.d. taka royndir, biðja um skjøl og taka myndir av staðnum.
Sløg av eftirlitum
Arbeiðs- og brunaeftirlitið umsitur fleiri ymisk málsøki og hevur harvið fleiri ymiskar heimildir til at gera eftirlit. Hesi sløg av eftirlitsvitjanum eru:
- Heildareftirlit, har ið endamálið er at hyggja eftir heildini - t.d. í mun til arbeiðsumhvørvi.
- Málrættað eftirlit, har ið endamálið er at hyggja málrættað eftir einum ávísum trupulleika ella trupulleikaøki.
- Vanlukkugransking, har ið endamálið er at granska umstøðurnar rundanum eitt arbeiðsóhapp.
- Tekniskt eftirlit, har ið endamálið er at gera regluligt eftirlit við tøkni ella skipanum – t.d. elevatorum, dampketlum og frystiskipanum.
- Brunasýn, har ið endamálið er at staðfesta, um brunatrygdin hjá bygningi ella mannaverki er nøktandi.
Reaktiónir í sambandi við eftirlitsvitjan
Eftir eina eftirlitsvitjan kann Arbeiðs- og brunaeftirlitið koma við ymiskum aftursvarum í mun til, hvør niðurstøða er gjørd um arbeiðsumhvørvið á arbeiðsplássinum.
Aftursvarið er tengt at vavi og álvarsemi í teimum trupulleikum, ið verða staðfestir á eftirlitsvitjanini.
Arbeiðs- og brunaeftirlitð kann geva:
- Forboð - hetta er forboð móti at halda fram við arbeiðinum ella t.d. nýtsluna av einum bygningi.
- Skundboð - hetta inniber ítøkiligt krav um at bøta um ónøktandi viðurskifti alt fyri eitt.
- Boð við freist - hetta inniber ítøkiligt krav um at bøta um ónøktandi viðurskifti innan ásetta dagfesting.
- Vegleiðing - hetta inniber tilráðingar um, hvussu viðurskifti kunnu betrast.
- Politifráboðan - hetta kann verða gjørt um lógarbrot er farið fram ella um boð ikki verða aktað.
Eftir eftirlitsvitjanina verður ein eftirlitsfrágreiðing send arbeiðsplássinum. Innihaldið í eftirlitsfrágreiðingini er tengt at teimum trupulleikum, ið vórðu staðfestir undir eftirlitsvitjanini umframt hvussu álvarsligir trupulleikarnir eru.
Um Arbeiðs- og brunaeftirlitið hevur reagerað við at geva forboð, skundboð ella boð við freist, eigur eftirlitsfrágreiðingin at vísa til ta lóg, ið gevur heimild til hesa reaktión.
Freist fyri afturboðan
Um arbeiðsplássið skal reagera uppá eitt bræv ella eina eftirlitsfrágreiðing, eigur at standa skrivað, nær ið freistin at geva aftursvar er.


text:
DcH Danmark
DCH – Danmark Heimasíða hjá høvusfelagnum, har FcH hevur atlimaskap hjá.
Kreds 1 Heimasíða hjá “Kreds 1” har FcH er partur av.
Djóralæknar
Djóralækna Tænastan telefon 315273
Djóralækna Stovan telefon 311041
Shopping til hundar á alnótini
Kenjan heimasíða við útgerð av góðari góðsku. Nógv útgerð til lýdni venjing (senda til Føroyar)
DogShop heimasíða við góðum úrvalið. Hevur nógva útgerð av góðari góðsku (senda til Føroyar)
Smileydog heimasíða við stórum úrvalið. Hevur nógv útgerð til smáar hundar (senda til Føroyar)
Petdreams heimasíða við góðum úrvalið. Sera góðar prísir og bíliga frakt (senda til Føroyar)
Annað
Djóraverndarfelagið telefon 504533
Netdyredoktor Djóralæknin á netinum. Her ber til, at lesa nógv áhugavert um heilsuna hjá hundinum. Far tó altíð til djóralæknan um hundurin er sjúkur.


text:
Bloggar
Hvussu vita vit, at barnagarðsbarnið er búgvið til skúlan:) Nær er hóskandi hjá einum barni at læra seg at lesa:) Og hvussu lærir ...
Les meira
So eru vit aftur har, at eg skal byrja at hugsa um at finna pennahúsið fram í onkrum flytikassa og spíska blýantarnar. Tá skúlin byrjar aft...
Les meira
Setrið hevur føðingardag, og í síðstu løtu avgeri eg, saman við eini vinkonu, at vit skulu hátíðarhalda føðingardagin saman við øðrum lesan...
Les meira
Sonurin snorar og hostar eitt sindur enn. Tað hevur hann gjørt í vikur, og eg havi hug at hava hann heima, inntil hann gevst at snora og ho...
Les meira
So var eg aftur. Eg veit ikki rættiliga, um hendan Ingun, sum nú er afturkomin, er tann sama, sum fyri einum ári síðani fór í farloyvi, tí nógv er ...
Les meira
Hesin bloggur, tit lesa nú, er tann fimti og møguliga seinasti hjá mær, nú undanfarni bloggari, Ingun Malunardóttir Háberg, kemur aftu...
Les meira
Nú eri eg farin undir 3. árið á læraraútbúgvingini og eri komin nakrar vikur inn í tað fyrra av tveimum linjufakum, sum læraútbúgvingin hev...
Les meira
Tá eg júst var byrjaður á Setrinum, vóru vit nýggju lesandi vóru boðin til eina samkomu í hølunum hjá Østrøm. Sigurd í Jákupstovu, rektari, helt rø...
Les meira
Eg havi nú gingið á Læraraskúla í skjótt tvey ár, og eg eri ovfarin av tí, eg havi lært, og at tað var so nógv eftir hjá sjálvt mær at læra...
Les meira
Onkur lesari undrast kanska á, hví eg eri farin at blogga í Skúlablaðnum. Grundin er, at eg á gamalsaldrinum eri væl á veg at gera...
Les meira
Eg havi hugsað eitt sindur um tað í seinastuni. Eg havi faktiskt hugsað um tað leingi og verið eitt sindur ónøgd, men eg haldi, eg havi broytt mein...
Les meira
Mammufepurin hevur lagt seg. Ella. Hann hevur ikki lagt seg. Tað er allarhelst bara eg sjálv, sum havi vant meg við hann.
Í skúlanum eri eg ...
Les meira
Tá eg byrji at skriva bloggin hesaferð, siti eg ikki heima í míni deiligu íbúð á Argjum, sum eg plagi. Nei, hesaferð siti eg á eini sofu og bíði ef...
Les meira
Einki er sum kenslan av at hava staðið ársins seinastu roynd mitt í juni og vita sær, at tú ikki ert noydd at lesa eitt orð í tveir mánaðir. Tær ný...
Les meira
Fyrstu nógvu mánaðirnar á Læraraskúlanum høvdu vit eina rúgvu av ástøðiligum fakum. Alt í lagi við tí, men vit hava veruliga havt tørv á sj...
Les meira
Eg lurtaði eftir eini svenskari dokumentarsending um yvirklók børn í gjár og fór, eftir at sendingin var liðug, enn einaferð at hugsa um vit hava n...
Les meira
Tá eg varð spurd, um eg hevði hug at skriva bloggar fyri Skúlablaðið, segði eg sjálvandi ja. Eg elski at skriva, og tað fellur mær lætt.
...
Les meira
Í mínum seinasta bloggi greiddi eg frá, hvussu trupult tað var at vera einsamallur í Føroyum og samstundis ganga í skúla. Í tí sambandinum stúrdi e...
Les meira
"... men vit fara ikki at smyrja matpakkan hjá tær. Tú kemur ikki sovandi ígjøgnum, og her verður onki fjasarí, men tú sleppur at vera forvitin, tú...
Les meira
- Íjøsus, spennandi! Ert tú ikki spent:) - Deiligt hjá tær, hatta er akkurát tú! Gleðir tú teg ikki:) Júst soleiðis reage...
Les meira
Skúlablaðið
Pedda við Stein gøtu 9
100 Tórshavn
Tel. 23 57 73
Teldupostur: turid@bfl.fo ella skulabladid@lararafelag.fo
2015 © Bókadeildin. All rights reserved.


text:
Í Guds hond
Men eg seti mítt álit til tín, Harri, eg sigi: Tú ert Guð mín! Í tíni hond eru forløg míni! (Sl. 31, 15 – 16)
Lívið setur okkum uppá valg, men tað eru bert tveir møguleikar. Vit kunnu antin leggja lív okkara í Guds hond, ella taka tað í okkara egnu hendur.
Okkara hendur eru óróligar, uttan hvíld og veikar. Vit eru troytt aftaná tað friðleysu tuskan, og vit lata mangan hendurnar falla niður við síðuna á okkum. Vit eru óttafull fyri framtíðini, og vit eru bangin fyri deyðanum. Vit megna ikki lívið, og vit hava so lætt við at oyðileggja tað. At taka lívið í egnar hendur, er tí ikki bert vandamikið, tað er vanlukkuligt!
Harafturímóti, so førir tað tryggleika og hvíld við sær, tá vit leggja lívið í Guds sterku hond, ein hond, sum ongin makt í heiminum kann samanberast við.
Guds hond vil halda okkum uppi og bera okkum. Vit hava ikki fyri neyðini, at óttast nakað. Tá eitt barn leggur sína lítlu veiku hond í faðirsins sterku hond og letur hann leiða, so er barni sterkt, ikki í sær sjálvum, men harvið, at faðirsins styrki kemur barninum tilgóðar. Vissan um, at Guds kærliga hond heldur okkum fast, vil hjálpa okkum ígjøgnum allar trupulleikar og gremjan.
Tá lívsins byrðar tyngja okkum, so skulu vit ikki hokna undir teimum. Tá alt er myrkt rundan um okkum, og mótloysi nívir, so eiga vit ikki at falla í fátt, tí Guds hond heldur okkum uppi og ber okkum. Tá vit kenna okkum troyttan og veikan í trúnni, og eru bangin fyri at missa sambandi við Gud, tá kunnu vit hvíla í lyftinum: “Og eg gevi teimum ævigt lív, og teir skulu allar ævir ikki glatast, og eingin skal slíta teir úr hond míni.” (Jóhs. 10, 28)
Gud sleppur okkum ikki. Í lívið og deyð heldur hann okkum fast inn at sær. Legg hvønn dag lív títt í Guds hond av nýggjum.


text:
Niðurnívd
Atsøktir, men tó ikki uppgivnir... (2. Kor. 4, 9)
Á hendan hátt eru viðurskiftini hjá teimum kristnu.
Niðurnívd, tað blíva vit øll. Tað verður ikki tikið frá okkum, tað sum ger, at vit missa móti og eru niðurnívd. Hugtung yvir okkum sjálv, og tað úrslit vit fáa av okkara heilaggering, ella yvir okkara arbeiði fyri Gud. Hugtung yvir trupulleikar og yvir menniskju, ið vilja skaða okkum.
Men ongantíð uppgivin.
Tað er altíð nakað eftir, ið eingin kann taka frá okkum og gera til einkis, tann óuppiborna náði frá Kristus. Alt okkara egna kann gerast til einkis, ja, tað er neyðugt, at tað hendir.
Men so eri eg júst ríkari og sterkari enn nakrantíð áður. Tí tá stendur bert Kristus aleinaður eftir.
So eri eg ikki meira niðurnívdur, men óræddur. Tí Kristus ger meg djarvan.
Tí: ongantíð uppgivin.


text:
Eirikur Lindenskov 01.08.2018 (06:32)
Vit keypa alsamt fleiri nýggjar bilar
Innflutningurin av bilum veksur framvegis. Tað vísa nýggjastu tølini frá Akstovuni, sum eru fyri sjey teir fyrstu mánaðirnar í ár.
Higartil í ár eru innflutt 1.828 nýggj akfør, sum eru 174 fleiri enn sama tíðarskeið í fjør, tá vit innfluttu 1.654 nýggj akfør. Talið er vaksið 10,5%.
Nógv tann størsti parturin av innfluttu akførunum eru persónbilar – 1.373 í tali. Tað eru 179 fleiri enn sama tíðarskeið í fjør, tá vit innfluttu 1.194 nýggjar persónbilar. Vøksturin í innflutninginum av nýggjum persónbilum er 15%.
Yvirlitið frá Akstovuni um skráseting av nýggjum akførum fyri Jan-Jul 2018 og 2017 sær soleiðis út:
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Fram til 10. apríl ber til at søkja um stuðul til mentanarlig tiltøk og verkætlanir í Runavíkar kommunu.
Runavíkar kommuna setur á hvørjum ári pening av til mentanarstuðul, og verður stuðulin útlutaður um várið og um heystið.
Søkt verður við serligum oyðublaði, sum kann takast niður her, Mentanarstuðul oyðublað várið 2019 (177 kb docx).
Freistin at vera við í fyrru útlutingini í ár er 10. apríl 2019. Tá skal oyðublaðið saman við frágreiðing og fíggjarætlan latast kommununi umvegis teldupost til runavik@runavik.fo.
Tá freistin er farin, viðgerð mentanarnevndin hjá Runavíkar kommunu innkomnu umsóknirnar og letur stuðul.
Reglugerðin fyri mentanarstuðulin sæst niðanfyri:
-Stuðulin er ætlaður at stuðla mentanarligum tiltøkum og verkætlanum í Runavíkar kommunu.
-Fæið, sum á vári 2019 er 100.000 kr., verður latið sambært hesum ásetingum:
-Mentanarnevndin játtar stuðulin eftir tilmæli frá Mentanardeildini.
-Lýst verður í bløðunum og á heimasíðuni hjá kommununi um, at til ber at søkja stuðul, og nær freistin er at søkja.
-Tiltøkini ella verkætlanirnar, sum stuðul verður latin til, skulu vera almannagagnlig, fjølbroytt og helst við nýhugsan á mentanarøkinum í víðari merking.
-Tiltøk, framførslur, framsýningar o.l. skulu vera í Runavíkar kommunu í hesum árinum. Tó kunnu tey eisini vera á øðrum staði, um mett verður, at tey varpa ljós á Runavíkar kommunu.
-Í umsóknini um stuðul skal vera nágreinilig kunning um innihaldið og eisini eitt fíggjarligt yvirlit, sum greinar kostnaðin av tiltakinum. Kontaktpersónur og ábyrgdarfólk skal nevnast.
-Tiltøk, ið hava egin- ella aðra fígging enn bert kommununnar, hava fyrimun í viðgerðini, um tey annars verða hildin egnað og áhugaverd.
-Meginreglan er, at stuðulin verður latin, tá ið tiltakið hevur verið.
-Sama verkætlan fær í mesta lagi stuðul tvær ferðir.
-Tá ið tiltakið er av, skal frágreiðing og eftirmeting sendast kommununi.


text:
Ingolf S. Olsen: Alt fer rætt fram við Katrin Jóhonnu
Norðlýsið undrast í grein á, at nýggja vágaskipið Katrin Jóhanna landar svartkjaft, sum er fiskaður av menningarkvotu, til ídnað á Havsbrún í Fuglafirði.
Men tað er við loyvi frá Fiskimálaráðnum, at Katrin Jóhanna í løtuni fiskar og landar svartkjaft í Fuglafirði. Tískil er tað eisini í samsvar við verkætlanina, sum menningarkvotan er latin til, at hetta verður gjørt.
Tað er eisini tað, sum frá fyrstan tíð hevur eyðkent eigararnar av Katrin Jóhonnu – reiðaríið p/f Kinnfelli – at teir ongantíð hava gjørt nakað sum helst í sambandi við menningarkvoturnar, uttan at tað er gjørt í samráð við Fiskimálaráðið og myndugleikarnar annars.
Í so máta eru teir eitt fyridømi, ið bert hava rós uppiborið, og sjálvur eri eg ógvuliga errin um, at Vágar hava fingið lut í menningarkvotum, og at tær eru í so góðum hondum, sum tær eru.
Hetta var fyrsti túrurin hjá skipinum, og skipari og manning skulu sjálvsagt hava møguleika at læra skipið, kølingina og allar greiðirnar annars at kenna.
Ongin, heldur ikki politiski myndugleikin, hevði heldur roknað við, at øll tey umleið 10.000 tonsini av svartkjafti, sum árliga svarkjaftakvotan er upp á, beinanvegin fóru at kunna virkast og mennast í Miðvági. Men vónandi fer virkið at røkka langt í so máta, so hvørt sum fýra ára skeiðið fyri menningarkvotuna líður.
Sum eg havi skilt tað, skal ein norðmaður, ið hevur drúgvar royndir við skipinum, verða við næsta túr at leggja lag á. Tann túrurin verður eisini eftir svartkjafti at landa í Fuglafirði. Men síðani verður farið á makrelveiðu, og tá verður miðað eftir at landa mest møguligt til Snarfrost í Miðvági. Eisini har er talan um at byrja á berum, so sjálvsagt skal eisini verða rúm fyri royndarkoyring ta fyrstu tíðina.
Síggi, at Norðlýsið leggur dent á, at Havsbrún fyri stóran part hevur útlendskar eigarar. Dugi ikki rættiliga at síggja, hvønn týdning tað hevur í hesum sambandi, tí Havsbrún hevur onki ræði á rættindunum hjá Katrin Jóhonnu. Í øllum førum hevur tað ikki øðrvísið týdning fyri Katrin Jóhonnu og menningarkvoturnar, enn tað hevur hevur fyri øll tey gomlu uppsjóvarreiðaríini, sum øll somul eisini landa svartkjaft til Havsbrún.
Ingolf S. Olsen
Tjóðveldi, framsøgumaður í fiskivinnumálum


text:
Starvslesandi til sendistovurnar og føroysku landsfyrisitingina
Uttanríkstænastuni á Løgmansskrivstovuni tørvar starvslesandi til sendistovurnar í Keypmannahavn, Brússel, Reykjavík og London.
Nú nærkast freistin til, at sendistovurnar og føroysku stjórnarráðini taka inn starvslesandi til seinnu hálvu í 2013. Í hesum umfari væntar Løgmansskrivstovan, at allar sendistovurnar taka ímóti starvslesandi.
Freistin at søkja er mikudagin 3. apríl 2013. Vinaliga sendið til Løgmansskrivstovuna.
Viðlagt er eitt skjal, ið greiðir nærri frá starvslestrinum.
Starvslesandi_til_sendistovurnar_og_føroysku_landsfyrisitingina.pdf
-
25.03.2019 Setrið FøroyamálsdeildinBorðabáturin hjá HammerhaimbV.U. Hammershaimb (1819-1909) fekk henda borðabátin í gávu í...
-
25.03.2019 Setrið Søgu- og samfelagsdeildinNABO – Norðurlendsk verkætlan um ung og sosiala inklusiónFirouz Gaini, lektari á Søgu- og samfelagsdeildini, luttekur...
-
22.03.2019 Setrið NámsvísindadeildinFakdidaktiskt skeið í føroyskum fyri miðnámsskúlalærararFrá 11.-13. februar skipaði Námsvísindadeildin fyri fakdidak...


text:
Prát við Osmund Justinussen um fiskivinnu
- Ljóðbrot úr sendingini "Metis" tann 3. juli 2018
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Líknandi tíðindi
Mest lisið í farnu viku
Fakta kekking av Ingolf S. Olsen
Magnus Heinason gjørdi bummtúr eftir toski
Vespureiðrið (100) - 18. mars 2019
EFTIRSKÚLI Á TVØROYRI Í AUGUST
Hugnaløtan (54) - Gestur: Hjalgrím Davidsen
Tí eigur onkur at steðga verandi ætlanum, áðrenn stórskaðin hendir.
"Kom á 2069!" (52) - 15. mar 2019
Prát við Rigmor Dam, fyrrv. mentamálaráðharra
Dómadagsmiðlar og politikarar siga eitt, veruleiki sigur annað
Toskurin ferðast
Hvast orðaskifti á tingi um Landsbankan
Jógvan Skorheim vísir aftur øllum ákærunum frá Rógva Fossadal
Samkynda forkvinnan hjá skotsku konservativu júst fingið barn
Álvara Kaj Leo, meinar tú tað? Einki er meira veruleikafjart.
Normenn fingu rættuliga stóran tosk
Komið øll við (4) - Gestur: Mikkjal Hvannastein - 21. mars 2019
Stóra plastruddingin í Kyrrahavinum er steðgað
Sendið boð eftir fráfarna stjóranum
Rák (37) Barnarættindadagar 2019 vísa hvar barnarættindi verða brotin í Føroyum
Hjalmar Zachariassen; Fólksins ogn
Tey villfremmandu halda fram at floyma yvir Bretland
VÍF - H71 endaði við 33-22
Hjálparfólkafelagið og Betri hava kunningarfund
Fyrsta flagið er loyst fyri eini risastórari verkætlan við eigaraíbúðum í Vesturbýnum í Havn
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
Kappingin er opin fyri øllum talváhugaðum, eisini teim sum ikki – ella bara partvís – hava luttikið higartil.
Í finaluumfarinum verður tískil ikki bert telvað um endaligar plaseringar í samlaðu kappingini.
Telvað verða 7 umfør, har umhugsunartíðin er 10. min. + 5 sek. í part til talvið.
Heiðursmerkir verða latin trimum teim bestu telvarum, ið verða handaði til steypakappingina, ið verður kunngjørd í næstum.
Luttøkugjaldið er kr. 100.
Vinarliga boðið frá luttøku í seinasta lagi faroechess@faroechess.com, í seinasta lagi fríggjakvøldið kl. 22.
Luttøkulistin higartil sæst við at trýsta her.
Við talvkvøðu,
Talvsamband Føroya / Havnar Telvingarfelag


text:
Sjarma og søga, fyrstafloks matur, óformelt og nærverandi.
Vælkomin til Katrinu Christiansen.
Mánadag - leygardag:
kl. 18.00 – 22.00
Sunnudag:
kl. 12.00 – 15.00
kl. 18.00 – 22.00
Bílegg borð
Vit bjóða tykkum Ommusa lamb ella oksasteik hvønn sunnudag frá kl. 12-15.
Matskrá
Lambskjøt (17. og 31. mars)
Oksasteik (24. mars)
Eplir og rabarbur
Brún sós
Prísur fyri hvønn: kr. 175
(Børn 0-5 ár eta ókeypis og børn 6-12 ár rinda hálvan prís)
Til ber eisini at bíleggja barnarætt fyri kr. 70
Kaffi/te og omaná fyri einans kr. 65
Bílegg borð her ella ring til okkum á 31 32 33
Har Katrina Christiansen stendur í dag, hevur verið virksemi síðani fyrst í 1700-talinum. Húsini hava havt minst fýra ymisk nøvn: Bartskerstova, Skálahús, hjá Restorff, hjá Heinesen og hjá Katrinu Christiansen.
Umframt vinnuligt virksemi frá bartskerum til handil kann nevnast, at William Heinesen er føddur har, og búði síni fyrstu barnaár "hjá Heinesen", sum húsini vórðu rópt tá.
Hóast neyðugar ábøtur eru gjørdar, so er alt, sum kundi varðveitast í húsunum, varðveitt. Harafturat er nógv forkunnugt, sum var farið úr húsunum, afturfunnið og sett uppaftur.
Maturin í nýggju matstovuni er inspireraður av spanska tapas-stílinum, men er fullførdur við íblástri frá føroyskum matsiði og øllum tí, sum okkara náttúra hevur at bjóða.


text:
Soleiðis arbeiða vit
Samband fæst við Kvinnuhúsið dag og nátt, alt árið. Hetta letur seg gera, tí stórur partur av arbeiðnum í Kvinnuhúsinum verður gjørt av sjálvbodnum óløntum kvinnum. 35 sjálvbodnar kvinnur eru við í eini vaktarskipan. Umframt tær sjálvbodnu kvinnurnar, starvast dagliga trý lønt fólk í Kvinnuhúsinum ávíkavíst 40, 30 og 10 tímar um vikuna.
Skrivstovan er opin gerandisdagar frá kl. 10 til kl. 17. Í skrivstovutíðini er møguleiki til antin at ringja til okkara ella koma í Kvinnuhúsið og tosa við okkum. Uttanfyri skrivstovutíð eru hurðarnar læstar og ringjast skal frammanundan.
Arbeiði í Kvinnuhúsinum er grundað á hjálp til sjálvhjálp. Kvinnur kunnu venda sær til okkara við ymiskum trupulleikum og fáa vegleiðing.


text:
Uppgávan er at lurta
Kvinnuhúsið: 35 sjálvbodnar kvinnur skiftast um at sita við telefonina hjá Kvinnuhúsinum um kvøldið og náttina. Hvør kvinna hevur vakt tvær ferðir fimtu hvørja viku, og tað er eitt lítið offur, heldur Mari Ann Ellendersen, sum nú í fleiri ár hevur verið ein av sjálvbodnu vaktunum.
Kvinnuhúsið hevur trý lønt starvsfólk, ið arbeiða ávíkavíst 40, 30 og 10 tímar. Tilsamans 2 ársverk. Arbeiðstíðin hjá hesum kvinnunum er gerandisdagar frá kl. 10 til 17.
Húsið svarar tó allar hinar tímarnar í samdøgrinum, og tað er takka verið teimum 35 kvinnunum, sum eru við í vaktarskipanini hjá húsinum.
Vaktarskipanin er løgd soleiðis til rættis, at tær 35 kvinnurnar eru býttar upp í fimm bólkar. Hvør bólkur hevur vakt fimtu hvørja viku, og hvør av teimum sjey kvinnunum í hvørjum bólki hevur ta vikuna eina forvakt og eina bakvakt.
Ein av hesum kvinnunum er Mari Ann Ellendersen, sum hevur verið vakt síðan 1999.
Tað varð nokkso tilvildarligt, at eg kom uppí. Eg varð spurd, og tað vildi eg gjarna, sigur Mari Ann sum er sjúkrarøktarfrøðingur.
Fleiri av sjálvbodnu kvinnunum hava verið við, líka síðan Kvinnuhúsið læt upp fyri 15 árum síðan. Av natúrligum orsøkum gevast nakrar av og á, og tá verða so aðrar bidnar um at koma við. Kvinnur kunnu eisini altíð sjálvar bjóða seg fram hjá Kvinnuhúsinum, og tað hevði einki gjørt, um nakrar stóðu á bíðilista, heldur Mari Ann.
Løtt vakt
Hon heldur tað ikki vera nakað stórt offur at hava sjálvbodna vakt tveir dagar fimtu hvørja viku. Tann, sum hevur forvakt, hevur telefonina, og hon kann vera heima hjá sær sjálvari. Tað er bara, um ein kvinna ringir og má hava innivist, at sjálvbodna vaktin ringir til hina, ið hevur bakvakt, og tær fara við kvinnuni í Kvinnuhúsið. Meira enn so hendir tað, at telefonin ongantíð ringir á eini vakt.
- Tey fimm árini, eg havi verið við, havi eg bara verið við tveimum kvinnum í Kvinnuhúsinum, sigur Mari Ann. Aðra ferðina var hon hjá kvinnuni í Kvinnuhúsinum, til føstu starvsfólkini í húsinum komu til arbeiðis um morgunin.
Aðrar vaktir hava verið oftari í Kvinnuhúsinum við kvinnum í neyð. Sjálvbodna vaktin kann tó altíð vænta, at telefonin ringir onkuntíð, og tær, sum ringja til Kvinnuhúsið, eru fyri tað mesta kvinnur, sum treingja til onkran at tosa við ella biðja um ráð. Onkuntíð ringja menn við onkrum spurningi, og tað eru teir vælkomnir til. Sjálvbodnu vaktirnar eru ikki fakfólk, og ráðini, tær kunnu geva, eru oftast at vísa til sosialráðgevan, sálarfrøðingin ella løgfrøðingin, ið eru knýttir at húsinum.
Lurta
Okkara uppgáva er fyrst og fremst at lurta, sigur Mari Ann. Eingin ávís krøv verða sett vaktunum, men tær skulu helst ikki sjálvar hava trupulleikar at dragast við. Tær skulu vera búnar kvinnur, sum arbeiða út frá sær sjálvum sum menniskju og ikki sum fakfólk.
Mari Ann sigur, at fleiri av kvinnunum hava summarfuglar í búkinum, tá ið tær fyrstu ferð hava vaktina, men tá fyrsta vaktin er av, er eisini sloppið, tí arbeiðið er ikki so torført.
Hon hevur ongantíð havt nakrar keðiligar upplivingar av arbeiði sínum sum sjálvboðin vakt. Eingin er nakrantíð lopin á hana, tí hon arbeiðir fyri Kvinnuhúsið.
Tær leggja stóran dent á, at tær ikki vilja kenna viðurskiftini út í æsir hjá teimum, sum ringja, men beina kvinnurnar víðari. Hava tær verið í Kvinnuhúsinum við eini kvinnu, sum tær møta aftur, lata tær bara sum einki, tí tær vilja ikki avdúka, hvør hevur verið í Kvinnuhúsinum. Allar vaktirnar hava eisini skrivað undir tagnarskyldu.
Góður felagsskapur
Mari Ann sigur, at hon vil fegin luttaka í hesum arbeiðinum, tí sjálvbodna vaktarskipanin er treytin fyri, at Kvinnuhúsið kann hava sína tænastu, og tørvur er á Kvinnuhúsinum, sum er viðurkent av øllum mynduleikum. Arbeiðið hjá vaktunum er sjálvboðið, og tað vil siga, at tær fáa onga løn. Men tær fáa upp á ein annan máta nakað burturúr. Vaktirnar hittast á hósdagsfundum at tosa um spurningar, sum tær hava rent seg í, og tað víðkar sjónarringin at fáa hetta innlitið. Á fundunum verða ávís evni viðgjørt, men tær tosa ongantíð um nøkur ávís mál hjá kvinnum, sum hava ringt, tí tær kvinnurnar eru anonymar. Hósdagsfundirnir eru fyri sjálvbodnu kvinnurnar eisini ein sosial samvera, sum Mari Ann er fegin um at luttaka í.
Greinin stóð í Dimmalætting 13.januar 2006. Skrivað greinina hevur blaðkvinnan Randi Jacobsen.


text:
Henrik Old á Fólkating
Sjúrður Skaale fer í dag í farloyvi og í hansara stað kemur Henrik Old
Fyri løtu síðani varð útskiftingin í fólkatingsmanningini hjá Javnaðarflokkinum formliga góðkend í fólkatingssalinum, og Henrik Old hevur sostatt tikið sætið fyri Sjúrð Skaale í eitt tíðarskeið.
Henrik Old hevur drúgvar royndir í føroyskum politikki sum bæði løgtings- og landsstýrismaður. Hann stillaði upp til fólkatingsvalið fyrstu ferð í 1984, men hetta er fyrstu ferð, at hann tekur sætið á Fólkatingi.
- Hetta er ein spennandi avbjóðing, so eg ivaðist ikki í at taka av, hóast tað bert er fyri eitt stutt tíðarskeið, sigur hann.
Henrik Old skal luttaka á ymsum fundum í Fólkatinginum. Millum annað hevur hann í dag luttikið á fundi við donsku fregnartænasturnar. Eisini skal hann í komandi viku umboða Javnaðarflokkin, tá ið fundir verða í Norðurlandaráðinum í Reykjavík. Harumframt skal hann hitta nýggja formannin í norska Stórtinginum, sum í sambandi við sína vitjan í Fólkatinginum vil kunna seg um ríkisfelagsskapin og arbeiðið hjá norðuratlantisku fólkatingslimunum.
Javnaðarflokkurin
« aftur


text:
Lestrartíð: Upp til 4 ár
Skúlabyrjan: August
Umsóknarfreist: 15. mars. Upptøka er annaðhvørt ár, næstu ferð í 2019
Útbúgvingarstovnur
Glasir
Útbúgvingarstaður
Tórshavn
Lestrarstuðul:
Lestrarlán:
Serflokkurin innan autismuøkið er ætlaður ungum, sum hava tørv á serliga skipaðum skúlatilboðum, har stuðulsfyriskipanir eru í og um neyðugt eftir skúlatíð.
Eyðkennið við serflokkinum er, at floksundirvísingin er serliga skipað og fer fram í flokki við fáum næmingum. Bólka- og verkætlanararbeiði er eisini partur av gerandisdegnum. Í serflokki fært tú eisini møguleika at arbeiða sjálvstøðugt við størri uppgávum.
Námsferðir, vitjanir og smærri verkætlanir eru vanlig í serflokkinum.
Serflokkurin hevur eina felags breyt, og næmingurin kann velja nakrar vallærugreinar. Hesar verða valdar eftir ávísum treytum fyri at tryggja, at prógvið uppfyllir formligu krøvini á breytini.
Treytin fyri upptøku er, at tú hevur:
● fullført 9. flokk fólkaskúlans ella hevur samsvarandi útbúgving frá øðrum lærustovni
● lokið kravdu próvtøkur fólkaskúlans í 9. flokki í skrivligum føroyskum, donskum, enskum og rokning/støddfrøði
● lokið munnligu próvtøkur fólkaskúlans í 9. flokki, sum Mentamálaráðið hevur tikið út.
Lýkur umsøkjari ikki onkra av omanfyristandandi treytum, kann einstaki skúlin gera eina ítøkiliga meting og taka støðu eftir henni.
Við einum prógvi frá serflokki hevur tú ognað tær førleika at søkja inn á ymsar hægri lærustovnar, alt eftir hvørjar lærugreinar eru og verða valdar.
Glasir, Hoydalar – www.glasir.fo
Lestrartíð: Upp til 4 ár
Skúlabyrjan: August
Umsóknarfreist: 15. mars. Upptøka er annaðhvørt ár, næstu ferð í 2019
Útbúgvingarstovnur Glasir
Útbúgvingarstaður
Tórshavn
Lestrarstuðul:


text:
1,2 milliónir til test av føroyskum svimjarum
Svimjisamband Føroya fer í næstum undir stóra verkætlan saman við Fróðskaparsetrinum til at byggja upp eina røð av standardtestum til føroyskar svimjarar.
Hetta í samstarvi við Human Performance Lab á granskingardeplinum iNOVA og Københavns Universitet, og við fíggjarligum stuðli frá altjóða svimjisambandinum FINA.
Verkætlanin er okkara ískoyti til nýggja “FINA Olympic Aquatics Support Programme”, har FINA bjóðar sær til at stuðla sínum limalondum við upp til US$ 25.000 um árið til menning av fyrisiting og professionalismu, til dømis tá ið tað kemur til útgerð og útbúgving av íðkarum og venjarum.
Svimjisambandið og Fróðskaparsetrið søktu um stuðul til menning av eini røð av standardtestum til føroyskar svimjarar, undir heitinum “Building a Testing Regime for Faroese Swimmers”. Verkætlanin fevnir um 4 ár, so at vit í 2021 vónandi hava eina reglufasta skipan til test av føroyskum svimjarum.
Teir fyrstu US$ 25.000 eru játtaðir av FINA, fyri ætlaða virksemið í 2018, og hevur Svimjisambandið hartil bundið seg til at leggja tilsvarandi upphædd í verkætlanina, so at samlaða upphæddin verður umleið 300.000 krónur í 2018, ella umleið 1,2 milliónir krónur tilsamans, fram til og við 2021.
Fyrsti liður í verkætlanini er eitt framhald av granskingarverkætlanini frá 2016, har ið føroyskir úrvalssvimjarar vórðu testaðir á Human Performance Lab á iNOVA í Tórshavn, til at vita um ein test á svimjiergometri (ein sokallað Critical Power Test) kundi lýsa teirra svimjievni í vatni. ”Testin er vísindaliga grundað og er tann fyrsta av sínum slag, sum kann lýsa kropsliga táttin í svimjing á landi, og sum kann meta um avrik í vatninum” sigur Magni Mohr granskingarleiðari.
Úrslitini vóru rættiliga lovandi tá, og tí verður farið undir eitt líknandi umfar nú, har vit umframt at royna at staðfesta at testin riggar, eisini fara at kanna, hvussu hon háttar seg í mun til ta venjingarnøgd, sum svimjarin verður útsettur fyri um sama mundi.
Til hetta er hátøknilig útgerð bíløgd, ið við støð í Tórshavn, Klaksvík og Vági kann skráseta hvønn metur sum útvaldu svimjarar svimja, við útgreining av øllum møguligum lutum so sum svimjigrein og ferð, armtakslongd, orku í avsetti og metrar svomnir undir vatni.
Granskararnir verða teir somu sum í 2016, Magni Mohr, ph.d. og lektari í Human Fysiologi á Fróðskaparsetri Føroya, og Nikolaj Nordsborg, ph.d. og lektari í Human Fysiologi á Københavns Universitet. Hartil Juan Jaime Arroyo Toledo, høvuðsvenjari hjá Ægir og ph.d. í ítróttarvísindum.
Svimjisambandið hevur bundið seg til at lata inn ávegisfrágreiðingar og roknskap til FINA, og kann so á hvørjum ári í november søkja um stuðul til næstkomandi ár, fram til og við 2020. Ætlan okkara er tí eisini hvørt árið at eftirmeta verkætlanina í oktober, og tá fastleggja virksemið til árið eftir.
Svimjisamband Føroya metir, at hetta átak hjá FINA er ein sera kærkomin hjálp til okkum at kunna byrja upp á veruliga skipað landsliðsarbeiði við útgerð og royndum, sum kunnu hjálpa okkara svimjarum fram til enn betri úrslit.
”Verkætlanin í 2016 gav okkum beinanvegin nakrar ábendingar, sum síðani hava givið úrslit, og eru vit sjálvsagt sera glað og takksom fyri tað hjálp sum vit her fingu og fáa frá viðkomandi serfrøðingum, umframt frá svimjarum, venjarum og eldsálum annars í okkara svimjifeløgum”, sigur Rókur í Jákupsstovu.
Nú gleða vit okkum koma í gongd við næstu fasu, og við hesi næstu fýra árini, til vónandi at byggja upp eitt veruligt testumhvørvi, og eina testprotokoll, ið verður unik altjóða sæð og sum eisini kann brúkast av øðrum londum.
Vegna Svimjisamband Føroya og Fróðskaparsetur Føroya
Rókur í Jákupsstovu og Magni Mohr
-
25.03.2019 Setrið FøroyamálsdeildinBorðabáturin hjá HammerhaimbV.U. Hammershaimb (1819-1909) fekk henda borðabátin í gávu í...
-
25.03.2019 Setrið Søgu- og samfelagsdeildinNABO – Norðurlendsk verkætlan um ung og sosiala inklusiónFirouz Gaini, lektari á Søgu- og samfelagsdeildini, luttekur...
-
22.03.2019 Setrið NámsvísindadeildinFakdidaktiskt skeið í føroyskum fyri miðnámsskúlalærararFrá 11.-13. februar skipaði Námsvísindadeildin fyri fakdidak...


text:
Útgávan er ein listarlig myndabók, ið er ætlað børnum í ymsum aldri. Hvør opna lýsir eitt evni úr Bíbliuni við eini stórari mynd, ið er samansett av fleiri myndum. Her kunna foreldur og børn saman leita eftir brotmyndum í myndameldrinum – tí nevna vit bókina Meldurbíblian.
Forlagið “Bókin” hjá Føroyska Bíbliufelagnum gevur Meldurbíbliuna út í samstarvi við Danska Bíbliufelagið, sum hevur prentað bókina á grønlendskum og donskum.
Meldurbíblian er at fáa í bókasølum kring landið og kostar 169,- kr.
Nærri kunning fæst við at venda sær til aðalskrivaran hjá Bíbliufelagnum, Gunnar K. Nattestad á tlf. 787826.


text:
Daniel Jacob Danielsen
Daniel Jacob Danielsen (í Føroyum vanliga nevndur Dollin ella Dánjal, í enskum tekstum oftast nevndur Danielson, føddur 15. juni 1871 í Keypmannahavn, uppvaksin í Tórshavn,[1] deyður 16. oktober 1916 í Tórshavn) var ein føroyskur trúboðari, prædikumaður og humaniterur undangongumaður.[2] Hann var tann fyrsti føroyingurin, ið starvaðist uttanlands sum trúboðari og var við til at broyta søguna í Fólkaræðiliga Lýðveldinum Kongo. Hann arbeiddi tætt saman við íranum Roger Casement í arbeiðinum við at skjalfesta valdsgerðir, ið vórðu framdar av fyrisitingarfólkum og hermonnum hjá tí belgiska konginum móti teimum innføddu kongolesarunum, og var við til at stovna Congo Reform Association í Stóra Bretlandi í 1904.[3][4][5]
Innihaldsyvirlit
LívsleiðRætta
Føðing og uppvøksturRætta
Dánjal Jacob Danielsen varð føddur í Keypmannahavn í 1871 av einari ungari ógiftari føroyskari kvinnu, Sigrid Danielsen, ið flutti til Keypmannahavnar sum ung genta. Hon var fastir Victor Danielsen. Tann lítli drongurin varð navngivin Ludvig Daniel Jacob Danielsen, tað fyrsta fornavnið, Ludvig, verður sagt at vera eftir faðir hansara. Dollin kendi aldri pápa sín og brúkti heldur ikki Ludvig-navnið. Í Føroyum varð hann nevndur Dollin. Stutta tíð eftir føðingina fluttu mamma og sonur aftur til Føroya, til Havnar, har mamman giftist í 1874.
Trúboðaravirksemi og mannarættindaverjiRætta
Dollin fór til sjós sum 18 ára gamal og búsettist í Skotlandi, har hann lærdi til maskinmeistara og skipsførara. Hann kom frá einari trúgvandi familju í Føroyum, men var ikki trúgvandi sjálvur sum ungur. Men 27 ára gamal varð hann umvendur av Brøðrasamkomuni á einum vekingarmøti í Glasgow. Hann fór til Kongo sum trúboðari fyri Congo Balolo Mission, við støð í Bonginda. Hann var trúboðari í privata hjálandinum hjá tí belgiska konginum Leopold 2., Frístatinum Kongo 1901–03. Hann hevði høvuðsábyrgdina fyri rakstrinum av hjóldamparanum hjá missiónini, ið nevndist Pioneer og sigldi til og frá missiónini eftir Kongoánni. Í 1903 var hann skipsførari og hjálparmaður og myndamaður hjá Casement, meðan hesin gjørdi kanningarferðir fyri bretsku stjórnina fram við Kongoánni. Eftir heimkomuna til Ongland í 1904 helt Dollin eina røð av ljósmyndafyrilestrum um viðurskiftini í Kongo, har hann vísti ljósmyndir av ræðuleikunum, ið fóru fram har móti teimum lokalu fólkunum. Í enskum tekstum verður Dollin nevndur Danielson, ikki Danielsen.[6]
Í 1904 flutti Dollin saman við konu síni Linu aftur til Føroya. Her virkaði hann sum prædikumaður fyri Brøðrasamkomuna í Føroyum. Hann andaðist í 1916 og varð grivin í Gamla Kirkjugarði á Svínaryggi í Havn. Á gravsteini hansara stendur: Virkaði í Congo 1901–1903 / Ein óræddur hermaður Harrans.[6]
Í 2014 varð hann eitt av motivunum á einum av føroysku frímerkjunum, og fyrrverandi formaður í Føroya Fiskimannafelagi og politikari Óli Jacobsen hevur givið út tvær bøkur um lívið hjá Dollanum og um hansara lut í Kongo.
KeldurRætta
- ↑ Jacobsen, Óli. "Daniel J. Danielsen (1871–1916): The Faeroese who Changed History in the Congo". Brethrenhistory.org. http://www.brethrenhistory.org/qwicsitePro/php/docsview.php?docid=1926. Heintað 27 December 2015.
- ↑ Maye, Brian (14 December 2014). "Daniel J Danielsen – a pioneering humanitarian who helped Roger Casement expose the horror of Belgian rule in the Congo". The Irish Times. http://www.irishtimes.com/culture/heritage/daniel-j-danielsen-a-pioneering-humanitarian-who-helped-roger-casement-expose-the-horror-of-belgian-rule-in-the-congo-1.2036137. Heintað 27 December 2015.
- ↑ The Casement Report 1904 and Daniel J. Danielsen; stamps.fo
- ↑ Óli Jacobsen. «Daniel J. Danielsen (1871–1916): The Faeroese who Changed History in the Congo» I: Brethren Historical Review; Vol 8, 2012
- ↑ Óli Jacobsen. Atrocity Photographs and the Congo Reform Movement. Tórshavn, 2014.
- ↑ 6.0 6.1 Heimasíðan hjá Óla Jacobsens - Daniel J. Danielsen (1871–1916): The Faeroese who Changed History in the Congo


text:
Meiya & Alvin
Meiya & Alvin eru tveir lítlir fittir skapningar úr einari barnabók. Tann lítla músin og fílurin eru til í ymiskum sniðum - bæði sum bamsur, í bókum og sum bíti leikur. Leikurnar eru lættar hjá barninum at halda í, og eru gjørdar eftir, hvat einum pinkubarnið tørvar. Øll vøran er gjørd við burðardyggum hugsunarhátti. Teirra vøra er non-toxiv, BPA frí, phthalat frí og PVC frí. Alt gummi er gjørt av havea gummi og teirra vøra er GOTS góðkend. Bíti leikurnar eru hondmálaðar við litevnum grundaði á plantur, so at tær eru tryggar hjá tínum barnið at bíta í. Toydjórini og suttuklútarnir kunnu vaskast í maskinuni.


text:
Í septembur í 2020 verður altjóða ráðstevan um fiskalús umsíður og fyri fyrstu ferð hildin í Føroyum við Fiskaaling sum verti. Sambært Fiskaaling, er ráðstevnan fakliga mennandi og eitt gott høvi hjá fyritøkuni at gera vart ið seg
Vísindaliga ráðstevnan, Sea Lice Conference, er ein ráðstevna, har nýggjastu granskingarúrslitini um fiskalús verða løgd fram. Endamálið er at savna og styrkja samstarvið millum teir fremstu granskararnar í fiskalús og tí, sum hartil hoyrir.
Altjóða lúsaráðstevnan verður hildin annaðhvørt ár ymsastaðni í heiminum, har 300-400 granskarir hittast fyri at leggja fram granskingarúrslit.
Í aðru viku í septembur í 2020 verður 13. lúsaráðstevnan, í røðini síðani ta fyrstu í 1992, fyri fyrstu ferð hildin í Føroyum.
Eydnaðist umsíður
Føroyar hava altíð havt føroysk umboð við á ráðstevnuni, og seinast var tað Tróndur Kragesteen, Ph.d.-lesandi á Fiskaaling, sum granskar í lúsaspjaðing, ið umboðaði Føroyar.
Ynski hevur tó leingi verið um at fáa ráðstevnuna henda vegin, og eftir at hava søkt tvær ferðir, um at fáa hana til Føroyar, hava fyriskiparir umsíður gjørt av, at 13. ráðstevnan í 2020 skal haldast í Føroyum, við Fiskaaling sum verti:
- Fyrst varð avgerð tikin um, at ráðstevnan skuldi vera í Skotlandi. Næst, í Avstralia, og Føroyar vórðu raðfestar sum nummar trý. Skotland vendi tó aftur við teimum boðum, at vegna umbygging av Sterling Universiteti, har ráðstevnan eftir ætlan skuldi verða, ber kortini ikki til at hýsa ráðstevnuni har komandi ár, sigur Stjóri í Fiskaaling, Jóhanna Lava Køtlum í samrøðu við Dimmalætting.
Føroyar liggja tætt við Skotland, og eftir avboð frá skotum, vendu fyriskiparirnir sær til Fiskaaling í Føroyum.
Ein onnur orsøk til, at Føroyar vórðu valdar fram num Avstralia, kann hugsast at vera, at seinasta ráðstevna í 2018, varð hildin í syðrasta býi í heiminum, Punto Arenas í Kili, og fyriskipararnir av ráðstevnuni vilja, at ráðstevnan aðru hvørja ferð verður hildin innan Europa og aðru hvørja ferð uttanfyri Europa.
- Á seinastu ráðstevnuni, sum var í Kili, høvdu vit ymiskt annað á skránni, og bert eitt føroyskt umboð var við. Tískil gjørdu vit ikki líka nógv burturúr, sum vit hava gjørt undanfarnu árini, tá vit hava søkt, men vit hava leingi ligið framvið og fegnast avgjørt um avgerðina, sigur Jóhanna Lava Køtlum.
Menna Føroyar sum ráðstevnuland
- Tað er absolutt sera áhugavert, at Føroyar fara at hýsa eini so umfatandi og týðandi altjóða vísindaráðstevnu, sigur Jóhanna Lava Køtlum.
Sambært henni, er hetta eitt gott høvi hjá Fiskaaling at gera vart við seg sum týðandi og seriøs granskingarfyritøka:
- Tað er viðkomandi og fakliga mennandi at vera við í ráðleggingini av eini slíkari ráðstevnu, greiðir hon frá, og leggur afturat:
- Eisini styðjar tað uppundir ætlanirnar hjá Føroya Landsstýri, Tórshavnar Kommunu og VisitFaroe Islands, ið ynskja at menna Føroyar sum eitt ráðstevnuland.
Les eisini: Til Dubai at keypa ráðstevnur
Tað eru fleiri granskarar á Fiskaaling, ið fáast við gransking innan lús, men Jóhanna Lava Køtlum greiðir frá, at tá arbeitt verður innan gransking, verður arbeitt tvørtur um landamørk, har klók høvd frá øllum heiminum seta seg saman:
- Vit skulu ikki uppfinna tann djúpa tallerkin umaftur her í Føroyum, sigur hon.
Drúgvar fyrireikingar
Fleiri hundrað granskarir úr øllum heimsins heraðshornum luttaka vanliga til lúsaráðstevnurnar, og fyrireikingarnar eru sostatt drúgvar. Í Kili í fjør, luttóku áleið 350 fólk, og Fiskaaling væntar áleið sama luttakaratal til ráðsetvnuna komandi ár.
- Vit søgdu, beint sum vit fingu boðini, at vit eru klár og áhugaði, men áðrenn vit endaliga søgdu ja, kannaðu vit flogferðsluna, og um Norðurlandahúsið og gistingarhús eru tøk alla ta vikuna, ráðstevnan verður, sigur Jóhanna Lava Køtlum, stjóri, og tekur aftur í orðið:
- Fyrireikingarnar til ráðstevnuna byrja longu í ár. Eitt nú, hvussu vit tríva aftur í niðurstøðuna frá seinastu ráðstevnu og gera hesa ráðstevnuna áhugaverda fyri øll. Tí hóast laksalús er ein avbjóðing hjá alivinnuni í Føroyum at halda niðri, eru tað onnur granskingarviðurskifti innan lúsa- og fiskasløg, ið hava týdning aðrastaðni. Skrá og fyrilestrahaldarar verða tískil funnir í samstarv við onnur.
Fiskaaling ætlar at heita á føroyskar aktørar at taka sær av teimum praktisku fyrireikingunum, og sjálvi hugsavna seg um ta fakligu fyrireikingina.


text:
Drongur við autismu gjørdi heimsins størsta Lego-Titanic
Fyri fimm árum síðani varð heimsins størsta
Lego-modell av Titanic gjørt í Íslandi. Tað var íslendski drongurin, Brynjar
Karl Birgisson, sum bygdi modellið. Brynjar var tá 10 ára gamal.
Í hesum døgum
verður modellið hjá íslendska dronginum sýnt fram í Museum Attraction í Pigeon Forge, Tennessee.
Brynjar Karl
Birgisson, sum býr í Reykjavík, nýtti í alt 56.000 legobrikkar til Titanic.
Modellið er 26 føtur langt og 5 føtur høgt. Brynjar, sum hevur autismu, nýtti
einar fimm tímar um dagin at byggja Lego, longu tá hann var 5 ára gamal. Tá
bygdi hann serliga tok.
Eftir at abbi hansara,
Ludvík Osmundsson, tók hann við sær á flot, birtist áhugin fyri bátum og
skipum. Sum 10 ára gamal visti Brynjar alt, sum vert var at vita um Titanic.
- Tá eg var og
vitjaði í Legolandi í Danmark, og sá øll tey stóru húsini og skipini, bygd við
legobrikkum, fekk eg hugskotið at byggja Lego-Titanic, sigur Brynjar við CNN.
Titanic gjørdist
ein familjuætlan, tí bæði abbi Brynjar, sum er verkfrøðingur, og mamma Brynjar,
Bjarney Ludvíksdóttir, hildu hann í gongd.
Og í hesum døgum
verður stóra legomodellið av Titanic sýnt fram í USA.
Kelda: CNN


text:
Í fyrstu sendingini í nýggju vetrarskránni hjá KVF eru vit við Tórði á túri á ferð í Norðurísrael. Hetta var ferð, ið Ísraelsmissiónin skipaði fyri.
Hoyr sendingina her.
Tórður Mikkelsen var í august í Norðurísrael saman við einum føroyskum ferðalagi og hann hevði mikrofonina við.
27 fólk vóru í ferðalagnum og tey búðu við Genesaretvatn og koyrdu í egnum leigubilum. Í sendingini hoyra vit fleiri av teimum.
Ferðalagið sigldi á Genesaretvatni og tey ótu tann kenda pætursfiskin. Tey vóru nógvar aðrar áhugaverdar túrar.
Millum annað á Golan og í søguligu býunum Nazaret og Jeriko. Ein dag vóru tey eisini suðuri í Jerusalem.
Sendingin varð send fyrstu ferð í september 2015.
Líknandi ferð, sum tann, ið var í 2015, verður eftir ætlan gjørd nú í summar 2019. Enn eru nøkur fá pláss eftir. Les meira her.


text:
Um Familjufyrisitingina
Familjufyrisitingin umsitur, vegna landið, ymiskar uppgávur á familju- og persónsrættarligu økjunum.
Áðrenn 29. juli 2018 var tað Ríkisumboðið og partvís Landfútin, ið vegna danska statin vardu av teimum uppgávunum, ið nú liggja hjá Familjufyrisitingini. Familjufyrisitingin varð sett á stovn 29. juli 2018, í sambandi við at Føroyar sama dag yvirtóku familju-, persóns- og arvarættin.
Familjufyrisitingin er myndugleiki undir Almannamálaráðnum og hevur skrivstovu undir Bryggjubakka 27 í Tórshavn.
Starvsfólkini á Familjufyrisitingini eru løgfrøðingar, skrivstovufulltrúar og sosialráðgevar. Eisini er sálarfrøðingur knýttur at stovninum sum konsulentur. Harafturat er sakførari tilnevndur fastur verji hjá Familjufyrisitingini. Familjufyrisitingin verður leidd av einum fakligum stjóra.
Familjufyrisitingin skal, við skynsemi og tíðarhóskandi leisti, megna at veita borgarum góðar tænastur sambært lógarkarminum, ið Familjufyrisitingin arbeiðir eftir.
Endamálið er altíð at taka rættar og greiðar avgerðir, hava stutta málsviðgerðartíð og veita børnum og vaksnum skjóta hjálp og ráðgeving. Vit vilja vera ein opin umsiting, ið er løtt og einføld hjá borgaranum at samskifta við.
100 Tórshavn