text:
CCF 185
Einki TSB-nr.
1 Stádarin kom har gangandi í garð,
úti bóndans hústrú fyri honum stár.
Oskan út for dagin.
2 Hann bað for Guds skyld geva sær breyð,
hon svór um Gud, hon leið sjálv neyð.
3 “Nógv havi eg bæði úti og inni,
líkavæl livi eg sum ein fátæk kvinna.
4 Maður mín reið av bý í gjár,
allar sínar lyklar hann við sær bar.”
5 Niður settist stádari, sum hann kundi best,
hann bað ta hústrú til sín gest.
6 Hann gav henni av sínum posa mat,
og tá gjørdist hon í hjarta glað.
7 Tey ótu og drukku og gjørdu sær gaman
og gingu í song at sova saman.
8 Stádarin og tað væna vív
tey leiktu við teirra unga lív.
9 Árla um morgunin, dagur var ljús,
stádarin var til klæði fús.
10 “Statt upp, stádari, klæð tú teg,
knapt verður tað, at eg gloymi teg!”
11 Bóndi hann kom har ríðandi í garð,
og úti hans hústrú fyri honum stár.
12 Bóndin tekur av sín hatt:
“Hústrú, hvussu hevur verið fatt?”
13 “Vilja tit vita, hvørt tað er fatt,
eg svav hjá einum stádara í nátt.”
14 Hann kastar sínar lyklar stórar og smá:
“Kæra hústrú, tak vara uppá!
15 Et og drekk, hvat ið lystir tær,
og aldri skal eg tað spara meir.”
Oskan út for dagin.
CCF 185
Einki TSB-nr.
Handrit: a: Savn Schrøters 1825 (Ny kgl. Saml. 346,8°), nr. 21; b: Savnið, ið nevnt verður Schrøters Blandinger, Savn Hammershaimbs (AM, Access. 4), nr. 25.
Útgávur:
1. Føroya kvæði (N. Djurhuus greiddi til útgávu 1972), Band VI, s. 270.
2. Føroya kvæði (Inngangur og úrtøk eftir Dánjal Niclasen, 2004) 35. bind, s. 186.
Heimild: Úr Suðuroy: Johan Hendrik Schrøter (1771-1851), Vági 1825.


c: text/html

text:
Danjal av Rana 20.09.2017 (20:02)
Rema1000 kemur fyri Gestus
Komandi tíðina fara viðskiftafólk hjá Samkeyp og Á-handlunum at leggja til merkis, at vøruúrvalið í handlunum veður broytt.
Lágprísvørur, sum tær hjá First Price og Gestus, fara so líðandi at verða skiftar um við vørur frá Rema 1000.
Hettar eru broytingar, ið koma í sambandi við, at høvuðsveitarin hjá Samkeyp og Á, Poul Hansen heilsøla, hevur gjørt eina strategiska samstarvsavtalu við Arctic Import og Reitan Distribution. Í dag er Reitan Distribution veitari hjá Rema 1000, 7Eleven, Q8, Circle K og OK+.
Stjórin hjá Poul Hansen heilsølu, Høgni Hansen, fegnast um nýggju avtaluna við Arctic Import.
- Tá vit skuldu velja nýggjan samstarvsfelaga, løgdu vit dent á góðsku og kappingarførar prísir. Harumframt løgdu vit dent á, at okkara virðir í samtakinum, t.d matoyðsl og umhvørvisvinarligar vørur skuldu síggjast aftur í tí nýggja samstarvinum. Og hettar meta vit okkum at hava fingið við nýggju avtaluni, sigur Høgni Hansen.
Vøruúrvalið hjá REMA 1000, sum er væl umtókt í Danmark og Grønlandi, verður so líðandi eisini at síggja á hillunum í teimum 14 Samkeyp og 12 Á-handlunum kring landið.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Sjálvstýrisstríð íslendinga (færeyska)
Sjálvstýrisstríð íslendinga.
Vitjan í Føroyum
20. september 1998
Fyrst vil eg í røðu míni takka fyri, at hava fingið møguleika til at koma higar og røða um sjálvstýri Íslands og hvussu tað hevur ment seg.
Serliga vil eg takka føroyska starvsbróðuri mínum Signari á Brúnni fyri at hava boðið mær. Hóast tað er skomm at siga frá, er hetta fyrsta ferðin eg komi til Føroya, tó eg áður havi sæð tær føgru oyggjarnar bæði úr luftini og av sjónum, men aldrin áður havi eg sett fót her.
Meiri enn so hevur hugur mín staðið til at koma higar, síðan kona mín Rut Ingolfdóttir hevur ferðast kring oyggjarnar og leikað á fiól sína í kirkjum, samkomuhúsum og her í hesum húsi, sum í ár heldur fimtan ára føðingardag sín. Minnini, sum hon hevur havt heim við sær, eru fjálg og góð. Tey kunnu sum heild sigast at endurspegla tann tokka, sum íslendingar hava til grannar sínar og frændur í Føroyum. Tá nógv hevur staðið á, ikki minst eftir óhøpp og náttúruvanlukkur, hevur tað ongantíð svitast, at føroyingar hava sýnt vinskap sín, eisini í verki. Fyri tað verður aldrin fulltakkað.
Sambandið millum tjóðir okkara er styrkt og ment á gleðiligan hátt seinasta tíggjuára skeiðið. Tað myndast á ymsan hátt og er sjálvsagt ikki bundið av tí, sum fyriferst millum embætisfólk. Um miðjan august í ár vóru til dømis hildnir føroyskir dagar í Snæfelsbygdum við hin mikla Snæfelsjøkul, sum breiðir seg tignarliga út í ein vestan úr Reykjavík. Har var nógv og gott undirhald við luttøku úr Føroyum, millum annað spældi tónleikabólkurin Twilight fyri stúgvandi fullum húsum í Klifi í Ólafsvík. Tiltakið vakti verdugan ans, og var millum annað atvoldin til, at floksbróðir mín Árni Johnsen altingsmaður, sum er ótroyttandi í royndum sínum at styrkja sambandið landanna millum, skrivaði grein í Morgunblaðið, størsta dagblað okkara, og eggjaði til, at vit íslendingar røkja og økja samstarvið við føroyingar, og sýna teimum størstu virðing og vinarlag, tí vit eru á sama báti sum føroyingar, sæð mentanarliga og yvirhøvur, og lætt átti at verið fyri føroyingar og íslendingar at arbeitt saman, av tí at hugsanin er tann sama. Síðani tekur eldsálin Árni soleiðis til orðanna: „Tað er stórur fongur í tí, fyri okkum skjótlyntu íslendingar, at arbeiða saman við føroyingum í teirra stoisku og miðvísu ró."
Nú lesa og hoyra vit, at føroyingar vilja líta at royndum okkara, nú teir umhugsa at økja sjálvstýri sítt og broyta sambandið við danir. Vit íslendingar eru sjálvsagt áhugaðir í gongdini í hesum máli og mega styðja allar avgerðir hjá føroyska stjórnarvaldinum í hesum. Ikki er ætlan okkara, at verða partur í málinum, og allar minst vilja vit leggja okkum út í viðkvæmt politiskt orðaskifti um tað við føroyingar.
Við hesum orðum mínum, fari eg at royna at lýsa nakrar høvuðstættir, sum eiga at verða havdir í huga, tá litið verður at sjálvstýrisstríði íslendinga. Eg havi ongar fortreytir fyri at bera gongdina í Íslandi saman við tað, sum hent er ella hendir í Føroyum. Tað er greitt, at hjá báðum tjóðum hendi tað um miðju seinastu øld, at áhugin fyri tungumáli teirra og tjóðskapi vaknaði um somu tíð, sum frælsisvindar fóru um Evropu, tá einaveldiskongar avhendu vald sítt til fólkavald umboð.
Itamar Even-Zohar er ísraelskur fólkalívsfrøðingur, sum hevur lagt orku sína í at kanna støðu tjóða í útjaðaraøkjum. Føroyingar og íslendingar teljast millum slíkar tjóðir. Fólkalívsfrøðingurin hevur verið eina tíð í Íslandi og harafturat hevur hann vitja eitt annað oyggjaland í Norðuratlantshavi, Nýfundland. Hugsan hansara er tann, at útjaðaraøkini hava miklan tørv á at bróta sær veg inn á miðjuna. Hann tekur sjálvstýrisstríð íslendinga sum prógv fyri at tað hevur borið til. Hin vegin er hetta stríð fullkomuliga miseydnað í Nýfundlandi, tjóðin fór á húsagang, og nú er Nýfundland partur av Kanada. Í samrøðu við Morgunblaðið fyri stuttum tók Itamar soleiðis til orðanna:
„Hetta [royndirnar úr Nýfundlandi] er dømi um útjaðaraøki, sum eisini fer at vera tað framyvir. Tá koyrt verður í norðara parti av vesturstrond Nýfundlands er nú lítið annað at síggja enn bygdir í órøkt. Har er fátæksligt, og skjótt er at fáa kensluna av at vera staddur í triðjaheims landi. Har búði lutfalsliga múgvandi tjóð. Vit síggja slík útjaðaraøki víða, til dømis í Suðurfraklandi, í Bretagne eins og í USA. Fólk í hesum økjum hevur, hvørki politisk, ei heldur mentanarlig evni ella orku til at skipa seg og bróta sær leið inn á miðjuna. So leingi økini eru stjórnað úr miðjuni, av fólki sum er aðrastaðir, er eingin vón um at stað teirra og støða broytast.
Torført er at siga, hví Ísland kláraði hetta og Nýfundland ikki. Tað tykist sum munurin heilt einfalt er tann, at Nýfundlandi væntaði kreftir, sjálvsálit og trúgv á, at tað kundi verið á miðjuni. Hesum var hinvegin eingin skortur á hjá íslendingum. Søga tykkara er vissuliga ótrúlig. Hin viðurkenda hugmyndin um lut Jóns Sigurðssonar er sagnarkend, og verk hansara og søga sjálvstýrisstríðsins yvirhøvur, tørva at vera rannsakað betur."
Her ætli eg at skjóta inn ta frágreiðing, at Jón Sigurðsson er sjálvstýrishetjan hjá okkum íslendingum. Hann var kosin leiðari tjóðarinnar um miðju síðstu øld, vísindamaður í Keypmannahavn og altingsmaður, sum legði hugsjónarliga grund undir leið okkara til sjálvstýri. Tjóðardagur okkara, 17. juni, er føðingardagur hansara. So fær Itamar frá Ísrael aftur orðið:
„Vit kunnu til samanburðar ímynda okkum Tasmaniubúgva, sum fer yvir á meginlandið Avstraliu og fer at halda røður um, at Tasmania eigur at hava sjálvsstýri. Hesin maður verður valla tikin í álvara; væntandi hevði hann verið boðin til kaffi hjá onkrum embætismanni, og flestir høvdu bert smílst burtur øðru megin. Hvussu fekk Jón Sigurðsson fólk at lurta? Hví var hann tikin í álvara? Hann hevði einki bakland og kortini kundi hann skapa íslendingum eina framtíð. Hesum hevur ongantíð verið greitt frá. Vit vita heldur ikki, hvussu teir menn, sum skrivaðu um evni, sum komu hesum stríði við, fingu samband. Teir vóru valla meir enn 25 til 30. Vit vita ikki, hvussu tekstir teirra og gerðir skapaðu ta íslendsku tjóðartilvitskuna, sjálvsmynd tjóðarinnar. Vit vita ikki, hvussu hesir menn skipaðu seg og minst av øllum vita vit, hvussu teir komu til valdið. Tað ber til at síggja, hvat hesir menn hugsaðu um, men tað er verri at síggja, hvussu teir fingu broytt, hvussu íslendingar sóu sjálvar seg. Hetta er týðandi og forvitnisligt verkevni, sum higartil lítið hevur verðið arbeitt við her."
Mangt er soleiðis enn illa lýst, nú kannast skal til lítar, hví íslendingar valdu tað leið teir gjørdu, um tað mundi, sum kongur teirra loysti einaveldistakinum. Tann klassiska frágreiðingin er, at við íslendskari tungu vórðu serstakur tjóðskapur, serstakir siðir og serstøk mentan varðveitt. Við málinum hevði medvitið um serstøðu íslendinga mótvegis norðurlendskum brøðratjóðum alla tíðina liva í fólkinum. Íslendingar hava trúð tí, at serstakt mál og serstøk mentan skapaði teimum søguligan og náttúrligan rætt til fullkomið sjálvstýri.
Tá danir lýstu sambandi millum Ísland og Danmark á 19. øld, kallaðu teir Ísland biland ella hjáland. Sjálvir fóru danir spakuliga at vinna fram móti fólkaræði eftir 1830, og máttu tá taka avgerð um støðu Íslands í tí nýggja stjórnarkervinum. Íslendingar fingu, uttan at hava biðið um tað, tvey umboð á ráðgevandi ting kongs fyri donsku oyggjarnar. Har við var land teirra flokkað saman við oyggjunum millum Jútlands og Svøríki. Hetta bar í sær, at íslendskir akademikarar og studentar í Keypmannahavn fóru at stríðast fyri, at íslendingar fingu egið ráðgevandi ting í egnum landi og at altingið skuldi endurreisast. Hetta gjørdist veruleiki og í 1845 kom altingi saman í húsi latínskúlans í Reykjavík, skipað av bóndum og embætismonnum.
Við fall danska einaveldisins í 1848 hildu íslendingar undir leiðslu Jóns Sigurðssonar, at á sama hátt sum danska tjóðin tók við valdi kongs, átti íslendska tjóðin at taka við valdi hansara í Íslandi. Teir settu uppskot fram um, at boðað var til tjóðfundar, ið hevði sama vald í málum Íslands og grundlógargevandi ríkistingið í málum Danmarkar. Tjóðfundurin var hildin í 1851. Treytirnar danir har buðu íslendingum vóru ikki góðar, tí at støða Íslands skuldi vera lík amti í Danmark og vald altingsins hitt sama sum kommunustýri har á landi. Hesum uppskoti og framferð dana mótmælti Jón Sigurðsson og stóri parturin av fundarfólkinum.
Eingin niðurstøða fekst á hesum fundi og danskt stjórnarvald, ríkisdagur og stjórn, fóru við íslendskum málum sum teimum hóvaði best og tað ráðgevandi altingið fekk somu støðu móti hesum umboðum danska fólksins, sum tað hevði havt áður mótvegis kongi. Økta frælsi hjá danska fólkinum í teirra egna landi, gjørdist til, at tað fekk yvirharradømi í íslendskum málum, sum tað aldrin áður hevði havt, heldur høvdu málini verið í hondum kongs. Ætlan íslendinga var at flyta valdið úr hondum kongs, inn í egið land og í hendur íslendsku tjóðarinnar, og ikki í hendurnar á danska stjórnarvaldinum.
Til endans varð so, at danski ríkisdagurin og kongurin í 1871, uttan samtykki frá altingi og uttan at lógin var viðgjørd har, samtyktu lóg um stjórnarligu støðu Íslands í ríkinum. Hon segði, at Ísland er óloysandi partur av danska ríkinum við serligum landarættindum, og síðan vóru sermál Íslands tikin fram; tey vóru lógar- og dómsvald, tó ikki hægstirættur, kirkja, skúlar, heilsumál, kommunumál, samferðsla, vinnuvegir, skattur, almennar ognir og stovnar. Tá var sett á stovn landshøvdingaembæti, sum í amtmansins stað, fekk hægsta vald í Íslandi. Støðulógin var ikki løgd fyri altingið og hesum mótmælti altingið í 1871 undir leiðslu Jóns Sigurðssonar og gjørdi kunnugt, at hon kundi ikki vera bindandi fyri Ísland.
Í hvussu so var og ikki, so var tað støðulógin, sum gav Íslandi sess í Danaveldi fram til 1918, tá sambandslógin kom í hennara stað. Tak dana á íslendingum í hesa knøppu hálvu øld frá 1871 hevur verið lýst soleiðis, at harradømi teirra hvíldi í ongum uttan valdi, berum harðræði, frá tí sum hægri var.
Kongur setti, við samtykki frá donsku stjórnini og eftir boðum hennara, í árinum 1874 stjórnarskrá um sermál Íslands. Hesar grundlógarviðtøkur seta enn stóran dám á íslendsku grundlógina. Tað hevur ongantíð, tó at tjóðin hevur fult sjálvræði, verið politisk semja um at endurskoða hana, hóast áhaldandi royndir til heildarendurskoðunar hava verið gjørdar og nógvar grundlógarnevndir hava sitið.
Ráðharrastarvið fyri Ísland var um seinasta aldarmót eykastarv eins og fyri ráðharrarnar í donsku ríkisstjórnini. Ráðharrin bar ikki ábyrgd mótvegis altinginum og lógir, sum altingið samtykti, vóru ofta sýttar av kongi. Landshøvdingin lútaði fyri vilja donsku stjórnarharrana í øllum, sum veruliga hevði týdning. Magnús Stephensen, sum sat við landshøvdingaembætinum longst, segðist hava verið eins og lús millum tvær negl, altingsins og donsku stjórnarinnar.
Tað var ikki fyrr enn eftir stjórnarskifti í Danmark í 1901, tá parlamentarisk stjórn kom til valdið og í henni sótu menn, sum kendi onkrar íslendingar frá lestrarárunum í Keypmannahavn, at danska stjórnin heimilaði altinginum at velja, hvørt tað vildi heldur, at Íslandsráðharrin var búsettur í Íslandi ella í Keypmannahavn. Valdi altingið Reykjavík og Hannes Hafstein var fyrsti ráðharri Íslands, sum búsettist har til tíðliga í 1904,og tá fór landshøvdingaembætið so í søguna.
Um aldarmótið 1900 búðu knapt 7.000 fólk í Reykjavík og uppmóti 80.000 í øllum landinum. Tá kom til tøkniliga øki vóru íslendingar millum tilafturskomnastu tjóðir í Evropu, 80% av fólkinum livdi av djórahaldi og fiskiskapi, 7% av ídnaði og 9% av handli og tænastu. At kalla eingir vegir vóru í landinum og í roynd og veru kendu landsmenn neyvan hjólið. Hetta broyttist skjótt fram móti aldarmótinum sum fiskiflotin varð mekaniseraður og keyptir vóru trolarar við guvumotori. Fram móti 1918 var tann broyting hend, at næstan allur fiskiskipaflotin var motordrivin. Handilin var í vaksandi mun fluttur yvir á íslendskar hendur um hetta mundið. Lóg um skúlaskyldu kom í gildi 1908, og árið 1911 var Háskóli Íslands stovnaður.
Tað sigur seg sjálvt, at vend kom í menningina av íslendska samfelagnum, eftir at ráðharrin var vorðin íslendskur við búðstaði í Reykjavík. Tað økta stjórnarliga sjálvstýri var orsøk til, at nýggj megi førdist í andligt og verkligt framtak tjóðarinnar.
Stríðið um støðuna innan danska ríkið helt tó fram. Nú snúði tað seg mest um, at ráðharrin skuldi bera lógir og týðandi stjórnarfyriskipanir upp fyri kong í ríkisráðið. Hetta var tulkað soleiðis, at viðurkent varð, at Ísland var partur av donsku ríkisheildini, tá danskir ráðharrar kundu leggja seg út í íslendsk mál. Danskt flagg veittraði í Íslandi. Danir ásettu krónuna . Danski hægstirættur hevði ovasta dómsvald í íslendskum málum. Donsk verjuskip vardu sjómarkið, sjálvt hernaðarverjan var í teirra hondum. Danir høvdu uttanríkismál Íslands sum heild í sínum hondum. Íslendskur ríkisborgararættur var ikki viðurkendur, bert danskur, og danir høvdu sama rætt í Íslandi sum íslendingar.
Harðlig var viðgerðin á altingi um, hvør støða íslendinga skuldi vera í donsku ríkisheildini. Fekst semja um hetta við danir í 1907 og Hannes Hafstein viðmælti at taka undir við tí. Hesum var havnað við stórum meiriluta við vali í 1908. Tað valið førdi til mikið rumbul í sjálvstýrisstríðnum.
Í 1913 heimilaði kongur íslendingum at draga egið flagg á stong allastaðni í landi sínum og innan sjómark. Tað var tó ikki fyrr enn í 1915 at íslendingar valdu at hava trýlitt tjóðarflagg , fram til tá høvdu teir nýtt bláhvítt flagg sum tjóðarmerki landsins.
Hóast tað ikki hevur verið tikið serstakliga fram her, er neyðugt at hava í huga, tá mett verður um støðutakanina hjá dønum, at teir gjarna tóku støði í áhugamálum sínum mótvegis týskarum í Suður-Jútlandi, í avgerðum um Ísland. Undir fyrra heimsbardaga, 1914 til 1918, høvdu Vestanveldini sum mál at økja um sjálvsavgerðarrættin hjá londum og ikki minst frælsi smátjóða. Danir vildu, at hesin rættur suðurjyda til at avgerða framtíð sína, varð viðurkendur. Tá var torført fyri teir at styðja hesi søk og samstundis havna sjálvstýriskrøvum íslendinga. Stuðlaði hetta mikið undir, at danska ríkisstjórnin tíðliga í 1918 legði upp til, at semja var gjørd við íslendingar um sjálvstýriskrøv teirra.
Hvør partur tilnevndi fýra menn til samráðingarnar. Teir nutu allir mikið álit í londum sínum. Samráðingar byrjaðu um summarið 1918 og altingið samtykti sambandslógina um heysti við øllum atkvøðum uttan tveimum. Kann eg hartil nevna tað, at abbi mín, Benedikt Sveinsson, var annar teirra, tí hann helt ikki, at nóg væl var møtt sjálvstýriskrøvum íslendinga við lógini. Tí næst fór fram fólkaatkvøða og lógin var samtykt við stórum meiriluta. Í Danmark var hon eisini samtykt á løgligan hátt, bert teir konservativu vóru ímóti. Var hon til seinast staðfest av kongi og kom í gildi 1. desember 1918.
Fyri Íslandi bar sambandslógin tað í sær, at tað var viðurkent av dønum, at Ísland var frælst og sjálvstøðugt ríki. Teir sleptu tí hugsan, at Ísland var óloysandi partur av danska Ríkinum. Landið var í roynd og veru leyst úr ríkisheild Danmarkar. Íslendingar gjørdu avtalu um felags kong, treytaða viðgerð dana í uttanríkismálum Íslands, javnrættindi fyri borgarar, dómsvald danska hægstarættar í íslendskum málum og danska sjóverju við Ísland, men teir kundu siga hesi felagsmál upp, antin beinanvegin ella eftir 25 árum. Í lógini var uttanveltaða støða Íslands í allar tíðir lýst og álit á hervernd dana til at fylgja hesum upp.
Beinavegin árið 1919 stovnaðu íslendingar sín egna hægstarætt. Teir tóku eisini skjótt sjóverjuna í egnar hendur. Viðgerðin av uttaríkismálum fluttist meir og meir yvir á íslendska stjórnarvaldið, hóast avgerðina í sambandslógini.
Hersetingin av Danmark várið 1940 førdi til, at altingið alt í einum sjálvt mátti taka sær av umsiting kongsvalds, viðgerð av uttanríkismálum og verju av sjómarki, alt var flutt til landið. Í 1941 var gjørdur verndarsáttmáli millum ríkistjórnir Íslands, USA og Bretlands, har amerikonsk herlið tóku sær av at verja Ísland í stað bretska hersins, sum hevði hertikið landið eftir fall Danmarkar. Var tann avtalan tulkað sum viðurkenning amerikumanna og breta av fullkomna frælsi og fullveldi Íslands.
Sambært sambandslógini kundu íslendingar slíta øll bond við danir árið 1943. Eftir ynski frá amerikanum var hetta útsett til árið 1944. Nýggj grundlóg fyri lýðveldið Ísland var fyrireikað og gjørt varð uppskot um avtøku av sambandslógini frá 1918. Síðani var fólkaatkvøða um sambandsslit og stovnan av lýðveldi. Nærum allir veljarar søgdu seg fylgja slitinum og lýðveldinum, sum síðan var stovnað á føðingardegi Jóns Sigurðssonar, tann 17. juni 1944.
Eg veit ikki, hvat føroyingar halda seg kunna læra av hesi søgu. Eg fari so at draga hana saman á henda hátt nú til endans.
Í fyrsta lagið er eyðsýnt at sjálvstýrisstríð ber ikki til at føra uttan viljin er savnaður um at lata hugsjónina verða til veruleika. Hvussu hon kyknar í brósti á heilari tjóð kann tykjast øðrum ein gáta, men fyri tey, ið standa í stríðnum tykist málið at vera einfalt og greitt.
Í øðrum lagi er leiðin móti málinum ikki altíð eyðsýnd. Hjá íslendingum var hetta íbirt av royndini at fáa støðu sína innan donsku ríkisheildina skilgreinda eftir egnum treytum. Teir vildu sjálvir taka við valdinum eftir kong og ikki hava danska ríkisstjórn sum millumlið. Innan hesi mørk eru ivaspurningar sum kunna elva til hart tjak harheima. Úrslitið av valinum í 1908 tá Hannes Hafstein, fyrsti ráðharrin tapti dyggiliga, av tí at hann var hildin at ganga dønum ov mikið á møti, minnir á, at eingin hevur sessin tryggan í politikki.
Í triðja lagi mega menn leggja seg eftir at útgreina fløkt mál á einfaldan hátt fyri mandantum sínum, veljarunum, tí teir hava síðsta orðið. Broytingar viðvíkjandi ríkisstøðu í tjóðsamfelagnum verða ikki avgjørdar uttan við fólkaatkvøðu.
Í fjórða lagi mega allar avgerðir vera í trá við við altjóða streymar og taka støði í áhugamálum hjá tveimum ella fleiri ríkjum sum eiga lut í málinum.
Í fimta lagi kunnu menn ikki vita, hvørja ávirkan broytingin fer at hava. Lætt er at hava fyri sær ta mynd, at við broytingunum fylgir mikil vandi og tess vegna er óráð at arbeiða fram móti teimum. Hendan váða mugu menn vera klárir at taka. Gjørd vera krøv til, at ávíst verður, at ytra og innara trygd ríkisins er tryggjað við skilagóðum skipanum, har fíggjarlig sveiggj hvørki verða útilokað ella tíðarbundin vandi.
Góðu áhoyrarar!
Eg havi her sett fram tað, sum kemur í huga mín, tá roynt verður at lýsa sjálvstýrisstríð íslendinga í stuttum. Søgan vísir at vit tóku rættar avgerðir. Við endan á hesi øldini er Íslandi ikki mest tilafturkomna land í Evropu, heldur er tjóðin í fremstu røð, tá nýttur verður altjóða mátistokkur til at meta lívskor tjóða, á fimta plássi á mátistokki OECD um fíggjarlig kor, og á sama plássi tá Sameindu tjóðirnar bera saman lívskor í víðastu merking. Í útbúgving og tøkni standa vit frammaliga, og okkum hevur eydnast at tryggja trygd okkara og vernd, bæði við limaskapi í NATO og í avtalu við USA.
Hvørki Jón Sigurðsson ei heldur aðrir, sum leiddu sjálvstýrisstríðið, hava kunna órað tað, at íslendingar við aldarskiftið fóru at vera í teirri støðu, sum søgan sýnir. Í mínum huga er eingin ivi um, at sjálvstýri hevur ikki átt minni tátt í tí enn sjálvsálitið.
Þýtt hefur á færeysku
Lena Reinert


text:
André Olsen 12.01.2018 (20:48)
Síggi stóra framtíð í liðnum
Føroyska a-landsliðið hjá monnum í hondbólti tapti í dag annan dystin í HM-undankappingini móti Rumenia við 28-20. HM-undankappingin verður spæld í Italia, og er kapping millum Føroyar, Ukreina, Rumenia og Italia.
Hóast greiða tapið í dag, er føroyski liðskiparin, Tróndur Kragesten, ikki so mótfallin. Tróndur Kragesten sær stóra framtíð í føroyska liðnum, og heldur at ein av orsøkunum til nógvu misnýttu møguleikarnar í dag vera, at tað mangla dystir á liðnum á hægri stigið.
Hoyr samrøðuna sum okkara maður í Italia, Tróndur Arge, gjørdi við navnan hjá sær, Tróndur Kragesten, eftir dystin móti Rumenia í dag við at trýsta á pílin undir myndini.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Ari av Rana
10.01.2018 - 20:45
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
Tá hugsa verður um heimsins ríkastu fótbóltsleikarar, fara tankarnir skjótt til heimsstjørnur sum Lionel Messi, Cristiano Ronaldo, Neymar og Carlos Tevez. Men eingin teirra er nær námind líka ríkur, sum 19 ára gamli Faiq Bolkiah.
Faiq Bolkiah, sum til dagligt spælir á eykaliðinum hjá Leicester City, er frá Brunei, og er bróðursonur Hassanal bolkiah, sultánin í Brunei.
Sum úrslit av stóra ríkidøminum hjá pápabeiggjanum, er Faiq mettur at verða verdur 126 milliardir danskar krónur. Til samanbering hevur Lionel Messi júst longt sín sáttmála við Barcelona. Messi fær næstu fimm árini 260 milliónir danskar krónur eftir skatt.
Faiq Bolkiah hugsar tó ikki so nógv um sítt stóra virði.
- Eg havi spælt fótbólt so leingi eg minnist, og síðani eg var ungur, havi eg altíð elska at fara á vøllin og merkja bóltin á mínum fótum. Míni foreldur hava altíð stuðla mær í at liva dreymin sum yrkisfótbóltsleikari, sigur Faiq við Leicester Mercury.
Faiq er føddur í USA, men spælir á landsliðinum hjá Brunei. Á landsliðinum er hann liðskipari, har hann hevur spælt 9 dystir og hevur skorað eitt mál.


text:
Lógin um javnstøðu millum kvinnur og menn er frá 1994, og endamálið við henni er at beina burtur allan mismun vegna kyn.
Í sambandi við til dømis starvssetanir, uppsagnir, lønarflokkingar, starvsflytingar, farloyvi, arbeiðsumstøður og framíhjárættindi, skulu kvinnur og menn vera javnsett.
Kvinnur og menn skulu hava somu løn og ágóða annars fyri sama arbeiði, og arbeiðsgevarar skulu geva kvinnum og monnum eins møguleikar til t.d. útbúgving, umskúling og økt starvsføri.
Hagtøl vísa, at býtið millum kvinnur og menn á føroyska arbeiðsmarknaðinum er toluliga javnt, hóast menninir eru nakað betur umboðaðir. Men hóast tað so vísa hagtølini eisini, at spurningurin um javnstøðu hevur heilt aðrar avbjóðingar, enn tær sum lógin umfatar. Hagtøl frá 2013 vísa nevniliga, at meira enn helvtin av øllum kvinnum á arbeiðsmarknaðinum, 52,4 %, arbeiða niðursetta tíð, samanborið við 13,5 % av monnum. Hetta merkir, at hóast tímalønin er tann sama hjá báðum kynum, so hava menn nógv størri ársinntøku enn kvinnur, tí at tímarnir hjá teimum á arbeiðsmarknaðinum eru nógv fleiri.
Ein orsøkin til hesa støðuna er, at kvinnurnar í nógvum førum velja sjálvar at vera meira heima hjá børnunum, men ein avleiðing av hesum er, at tann parturin av lønini, sum fer til pensjónsuppsparing, er minni hjá kvinnum enn hjá monnum. Harvið fáa tær minni at liva av, tá tær koma í pensjónsaldur. Ein onnur avleiðing er, at tað gongur longri tíð hjá kvinnum enn hjá monnum at fáa hækkingar í lønini orsaka av starvsaldri. Tí verður lønin fyri hvønn arbeiðstíma við tíðini lægri hjá kvinnum enn hjá monnum, hóast sáttmálin sigur, at lønin er tann sama.
Javnstøðulógin hevur bara ásetingar um javnstøðu millum kynini. Hon krevur ikki javnstøðu millum aðrar partar í samfelagnum. Spurningurin er onkuntíð frammi, um lógin eisini átti at fevnt um aðrar møguligar mismunir sum til dømis vegna húðalit, aldur og brek, men higartil eru ongar broytingar gjørdar í lógini tí viðvíkjandi.
Tað er Javnstøðunevndin, sum hevur eftirlit við, at javnstøðulógin verður hildin. Javnstøðunevndin er ráðgevi hjá myndugleikum og øðrum í javnstøðuspurningum og skal gera tilmæli í javnstøðumálum. Fólk, sum halda seg hava verið fyri mismuni vegna kyn, kunnu kæra til Javnstøðunevndina.
Í Javnstøðunevndini sita fimm limir. Avvarðandi landsstýrisfólk velur formannin/-kvinnuna og tilnevnir eftir tilmæli frá feløgum og stovnum fýra aðrar limir umboðandi arbeiðsgevarar, løntakarar, Kvinnufelagssamskipan Føroya og skúla-, heilsu og almannaverkið.
Heimasíðan hjá Javnstøðunevndini er: www.javnstoda.fo


text:
Orð: Johan í Høgeil
Lag: Blue side og lonesome
1. Mær untist tað fagrastu rósu,
í urtagarðinum stóð.
So bjørt móti sóljum og liljum.
So roðandi reyð sum ein glóð.
2. Hon bergtók við yndi mítt hjarta
og veitti mær gleði og gleim.
Hon vermdi sum sólin mítt sinni.
Tá ofta eg troyttur kom heim.
3. Eg aftur av langferð var komin.
So sára mær longdist tað kvøld.
Tá sakk eg í myrkastu niðu.
Mín rósa var følnað og køld.
4. Mær følnaði alt her á foldum.
Eg siti við útkaldan eim.
Goym harri mær rósuna vonu.
Til eg eisini komi heim.
Orð: Johan í Høgeil
Lag: Leon Payne
Tað lívið á foldum vit liva
sum tíðin umskiftandi er
Tað lívið við gleði vit nýta
Umsíðir tað sorgina ber
í ungum og friðastu árum
tá hjarta í kærleika slær
tá finna hvørt annað tey ungu
tá finna hvørt annað tey kær
mær untist tað fagrastu blómu
var vøkur sum vársólin reyð
og hana jé hevði so kæra
men nú er hon følna og deyð
Nú eina jé eftur má verða
til lívssólin søkkur í kav
til landið har blómurnar savnast
jé komi um deyðamyrkt hav
har veit jé, jé aftur skal finna
tað blómu jé hevði so kær
og at hon um øldir og ævir
ei aftur skal følna sum her
til hana sum jé ei kann gloyma
til stundar mín langtandi trá
at harrin skal blómuna goyma
um ævir ei skiljast vit tá


text:
Skrivað hevur Niels Uni » 05 nov 2008, 22:31
Eg haldi altso, at ítrótturin eigur eitt pláss, altso sum undirhald, riggar fínt við steypafinalu har, men evropeiskur fótbóltur forstýrar kansak eitt sindur har, men tá er møguleiki, fyri at bjóða onkrum forkunnugum gestaliðið, at spæla í móti einum havnarliðið. Nógv fólk dámar væl fótbólt. Eisini hevur traditionelt verið eitt sindur av hondbólti, og tað hevur eisini verið væl vitjað, eins og kappróðurin enn savnar eina rúgvu av fólki. Men ja, ítóttarráðið skal burturúr yvirskipaðu fyrireikiningi. Annars haldi nógv av tínum hugskotum eru góð.
“I played for Liverpool for a few years and had some great moments. But when a club like Chelsea, with bigger potential, come calling, it’s hard to say no – especially when it looked impossible to win the league for Liverpool.”, Fernando Torres


text:
Tveir triðingar av teimum, sum hava søkt um upptøku á bachelor og hjánámi á Setrinum, eru kvinnur.
Tað vísir ein uppteljing, sum fyrisitingin á Fróðskaparsetrinum hevur gjørt, nú freistin at søkja um upptøku til næsta skúlaár er farin afturum.
Samanlagt, tá eru masterútbúgvingarnar taldar við, hava 563 fólk søkt, av teimum hava 472 søkt inn á bachelorútbúgvingarnar og hjánám.
Av teimum eru 302 kvinnur og 170 menn.
Hetta svarar til at 64 prosent av teimum lesandi eru kvinnur og 36 prosent.
Samanborið við skaran av lesandi í Danmark, eru tað lutfalsliga fleiri lesandi kvinnur í Føroyum. Donsku hagtølini vísa, at tað í fjør og fyrraárið vóru góð 57 prosent av umsøkjarunum kvinnur.
Soleiðis hevur verið í longri tíð, men munurin er minkaður nakað seinastu árini.
Hagtølini hjá danska kenslumálaráðnum ganga aftur til 1996, og tá var kynsbýtið 60-40.
Aftur hesaferð eru lærara-, sjúkrarøktarfrøði- og námsfrøðingaútbúgvingin, sum eru toppskorarar við ávikavist 91, 90 og 58 umsóknum. KT-verkfrøði er eisini ein væl dámd útbúgving, tí har hava 50 næmingar søkt.
Eitt áhugavert við listanum hesaferð er, at 49 næmingar hava søkt um sleppa at lesa búskaparfrøði. Tað er ein av nýggju útbúgvingunum í ár, og tí má sigast at tað er serliga hugaligt hjá fyrireikarunum at síggja, at undirtøkan er so stór.
Til samanberingar kann sigast, at 19 fólk hava søkt um at sleppa at lesa sosialvísindi og samfelagsplanlegging og 11 hava søkt um at sleppa at lesa stjórnmálafrøði, ella politikk og umsiting, sum tað eitur.
Nágreiniliga býtið sæst niðanfyri:


text:
Tað sum vitast kann um Gud liggur teimum jú opið; Gud hevur gjørt teimum tað opinbert. Ósjónliga vera Hansara, bæði æviga kraft og guddómleiki Hansara, sæst frá skapan heimsins; tað skilst av verkum Hansara; tey hava tí onga avsakan (Rómbrævið 1: 19-20)
Youtube: Faroe Apologetik
Sunday, November 20, 2011
105.000 kristin dripin fyri teirra trúgv árliga
Dugi ikki at siga um statistikkurin er álítandi. Fyri nøkrum árum síðani ljóðaði hann uppá 150.000. Men hetta er ikki óhugsandi. Serstakliga í muslimska heiminum verða kristin myrd, burturførd og neyðtikin í hópatalið, alt meðan vesturlendska media, í sínari politisku korrektheit velur at fjala yvir ræðuleikarnar.
Tølini fyri Sudan liggja møguliga upp í móti einari millión, kanska hálva aðru millión síðani 80ini. Harnæst mugu vit heldur ikki gloyma, at fleiri hundratúsindatals kristnir trælir verði hildnir í arabiskum londum, hesi eru vanliga kvinnur og børn tikin sum krígsfangar í jihad. Hvussu mong av hesum enn eru á lívið og hvussu mong av hesum doyggja árliga er ógvuliga ringt at vita. Støðan í Indonesia er altíð hættislig. Í 70unum gjørdust milliónir av muslimum kristnir og talið økist enn. Muslimar hava tí í longri tíð ført Jihad í mongu kristnu bygdunum, har í hópdrápini eru mong og heilar bygdar tvingaðar at taka við Islam.
Av ateistiskum londum er talan serstakliga enn um Kina og Norður Korea. Í Norður Korea verða kristin í hópatalið enn pínd og dripin í fangatippum. Kina sigst at hava víst meiri tolsemi mótvegis teimum kristnu í landinum, sum nú telja umleiða 100 milliónir. Ávísir mannarættinda felagskapir vísa tó á, at Kina framførir proganda og at støða teirra kristnu framvegis er spent.


text:
Herfyri varð millum ung í Vági valt Ungdómsráð, sum skal arbeiða í tættum samstarvi við Ungdómsnevndina hjá Vágs kommunu.
Vágs kommuna hevur longu latið nýggja Ungdómsráðnum egin fundarhølir, har tey kunnu arbeiða við ungdómsarbeiði og fyrireika tey evnir, sum tey ynskja á kommunal-politiska dagsskrá; og Ungdómsráðið er eisini farið til verka. Í vikuni løgdu tey á fundi fram sínar ætlanir fyri Ungdómsnevndini hjá Vágs kommunu.
Vit eru sera fegnin um, at vit nú hava fingið eitt Ungdómsráð í Vági og at ungdómsarbeiðið í Vágs kommunu við hesum kann verða uppraðfest, sigur Levi Mørk, formaður í Ungdómsnevndini hjá Vágs kommunu.
Tað hevur stóran týdning fyri okkum, at tey ungu sjálvi eru við til at mynda, hvat innihaldið skal verða í ungdómsarbeiðinum hjá Vágs kommunu. Tey komu við fleiri spennandi ungdómsverkætlanum, sum vit fara at seta á skrá og royna at føra út í lìvið saman viđ Ungdómsráðnum, sigur Levi Mørk, formaður í Ungdómsnevndini.
Í nýggja Ungdómráðnum eru: Mikala Vilhelm, Fríði Stenberg Olsen, Páll Guðmundsson Jacobsen, Natalia Skorastein, Sirið Brattaberg Evaldsdóttir og Johanna Dam.
Í Ungdómsnevndini hjá Vágs kommunu eru Levi Mørk, formaður, Eyðbritt Krosslá og Anna B. Samuelsen.
Myndin: Ungdómsráðið á fundi viđ Ungdómsnevndina.


text:
Aftur í nátt noyddust løgregla og sløkkilið í Svøríki at fara út til fleiri eldar. Tað skrivar Ritzau.
Talan er um bil-brandar, ið eru ásettir, og løgreglan fekk í nátt fráboðanir um níggju eldibrandar innan fyri ein hálvan tíma - teir flestu í økinum Hyllie beint við Malmø.
Løgreglan sigur, at støðan var so spent, at sløkkiliðsfólkini í fleiri førum ikki náddu út til bilbrandarnar, og tí máttu fólk á staðnum sjálv sløkkja eldin.
Talan er um eina bylgju av ásettum eldum, og samlaða talið av eldásettum bilum er farið upp um 100 hetta summarið. Serliga er tað farið fram í Malmø.
Samstundis, sum nógvir eldar vóru ásettir í nátt, hevur ein røð av eldásetingum verið í økinum við høvuðstaðin Stokkholm, har einir 50 bilar eru skaddir av eldsbrunum seinastu tíðina.
Týsnáttina var løgreglan kallað út til eitt parkeringshús norðarlaga í Stokkholm, har tveir bilar vóru brendir heilt niður, og aðrir 47 fingu roykskaðar.
Løgreglan hevur fingið hendur á ymiskum prógvum, sum vísa at eldarnir eru ásettir, millum annað eldfiman løg, og tilburðirnir verða roknaðir sum grovt herverk.
Eisini aðrastaðni í landinum hava myndugleikarnir fingið boð um brennandi bilar. Sunnudagin skrivaði blaðið Sydsvenskan, at talið á eldásettum bilum er komið upp á hundrað, men tað var so áðrenn týsnáttina.
Enn er eingin tikin fyri eldásetingarnar.


text:
Dreingir klára seg lutfalsliga betur í próvtøkum, vísir ein kanning av ársmetum og próvtøkumetum. Tað er Olav Absalonsen, lærari á Handilsskúlanum, sum hevur staðið fyri kanningini, sum verður umrødd í Miðnámsriti nr. 10 frá juni.
Ætlanin var upprunaliga at kanna munin millum ársmet og próvtøkumet, bæði í lærugreinum við skrivligum og munnligum próvtøkum. Men meðan Olav Absalonsen blaðaði gjøgnum tilfarið, sær hann, at hjá gentum er próvtøkumiðal ofta lægri enn ársmiðal, men hjá dreingjum er ofta meira javnt.
Kanningin byggir á tøl frá próvtøkum í Handilsskúlanum í 2006 og 2007.
Kanningin vísir, at í munnligum próvtøkum fingu dreingir í HH lægri ársmet enn gentur í miðal, men at dreingir fingu hægri próvtøkumet enn gentur í miðal.
Í FHS fingu gentur somuleiðis hægri ársmet í munnligum enn dreingir, og tær fingu eisini hægri próvtøkumet enn dreingir í miðal, men har var munurin minni enn í ársmetinum, so rákið var tað sama sum í HH.
Í skrivligum líktust HH og FHS eisini. Í HH var eingin munur á ársmetum hjá gentum og dreingjum í miðal, men próvtøkumetini hjá dreingjum vóru hægri enn hjá gentum. Í FHS fingu gentur heldur betri ársmet enn dreingir í skrivligum, men próvtøkumetini hjá dreingjum vóru betri enn hjá gentum.
Sostatt vóru rákini tey somu. Genturnar standa seg betur gjøgnum alt árið, dreingirnir standa seg betri til próvtøkur. Spurningurin er so, hví dreingir fáa betri próvtøkumet í mun til ársmet, enn gentur fáa. Tann spurningurin er opin, sigur Olav Absalonsen.
- Eitt boð er, at gentur flest duga betur at røkja sínar skyldur gjøgnum árið enn dreingir, og tað ger, at tær fáa betri ársmet. Tá ið so próvtøkan kemur, verður avdúkað, at hesi ársmetini eru verri at halda hjá teimum hugagóðu enn hjá teimum, sum hava tikið sær av løttum gjøgnum árið, sigur Olav Absalonsen, sum samstundis heldur tað vera ivasamt, um hetta heldur, tí tað, at ein næmingur røkir sínar skyldur í árinum, skuldi ikki bara sæst aftur í ársmetinum, men eisini í próvtøkuavrikinum.
Sama rák ger seg eisini galdandi á Oxford University, har dreingir ár um ár klára seg betur í próvtøkum enn gentur. Mike Nicholson frá Oxford University vil vera við, at dreingir tora betur at taka kjansir og vága meira í próvtøkum enn gentur, og tað sæst aftur í úrslitinum.
Dreingir sum heild fylgja ofta tí, sum teir hava varhugan av, tá ið teir ikki vita við vissu, meðan gentur eru sum heild meira varnar, sigur Nicholson, men øll eru ikki samd við hann um hetta. M.a. vísa aðrar kanningar á, at gentur klára seg betur enn dreingir í hægri útbúgvingum.
Hvussu er og ikki, so er sama rák galdandi í fleiri kanningum, sum vísa, at dreingirnir standa seg lutfalsliga betur í próvtøkum.


text:
Útbúgvingarráð fyri Heilsuútbúgvingarnar
Útbúgvingarráðið hevur umboð frá starvsvenjingini, ábyrgdarhavandi myndugleikum og ráðum, starvsfólki á Heilsuskúlanum, eins og frá fakfeløgum á heilsuøkinum.
Tvær ferðir árliga hevur Útbúgvingarráðið fund á Heilsuskúlanum.
Ráðið er sett fyri at viðgerða og ummæla ymisk viðurskfiti í útbúgvingini og fær á henda hátt ávirkan á, og kann fylgja við í gongdini, hvussu útbúgvingin verður skipað og uppbygd. Allar útbúgvingarligar broytingar og endurnýggjanir, sum eru í námsskipan, námsætlanum, kunngerð og lóg, skulu fyri útbúgvingarráðið til ummælis, fyri síðan at verða góðkendar av Mentamálaráðnum.
Sí meira niðanfyri í kunngerð um Útbúgvingarráð:
OBS! Nýggj kunngerð er lýst í mai 2017:
Nr. 87 31. mai 2017
Kunngerð
um
útbúgvingarráð fyri heilsuhjálparaútbúgvingar og heilsurøktaraútbúgvingar
Við heimild í § 21, stk. 5 í løgtingslóg nr. 57 frá
26. mai 2010 um heilsuútbúgvingar verður ásett:
§ 1. Fyri støðugt at menna heilsuhjálparaútbúgvingarnar
og heilsurøktaraútbúgvingarnar setir landsstýrismaðurin
eitt útbúgvingarráð, ið hevur til endamáls
at fylgja gongdini innan heilsuútbúgvingarnar
og viðgera uppskot um at broyta og endurnýggja
hesar.
Stk. 2. Útbúgvingarráðið skal ummæla námsskipan
skúlans, námsætlanir fyri lærugreinirnar, innihaldið
annars í útbúgvingunum, umframt viðgera
viðkomandi mál, ið eru av týdningi fyri útbúgvingarnar.
Stk. 3. Ráðið kann heita á serkøn fólk at vera sær
til hjálpar í sínum arbeiði at menna útbúgvingarnar.
§ 2. Útbúgvingarráðið fyri heilsuútbúgvingarnar
hevur 7 limir og 7 tiltakslimir, sum landsstýrismaðurin
tilnevnir fyri eitt 4 ára skeið í senn eftir
tilmæli frá stovnum og pørtum, nevndir í stk. 2 og 3.
Stk. 2. Útbúgvingarráðið verður tilmælt soleiðis:
1) Almannamálaráðið gevur landsstýrismanninum
tilmæli um val av einum limi og einum tiltakslimi.
2) Heilsu- og innlendismálaráðið gevur landsstýrismanninum
tilmæli um val av einum limi
og einum tiltakslimi.
3) Kommunufelagið gevur landsstýrimanninum
tilmæli um val av einum limi og einum tiltakslimi.
4) Heilsuhjálparafelag Føroya gevur landsstýrismanninum
tilmæli um val av einum limi og
einum tiltakslimi
5) Heilsurøktarafelagið gevur landsstýrismanninum
tilmæli um val av einum limi og einum
tiltakslimi.
6) Lærararnir í Heilsuskúla Føroya geva landsstýrismanninum
tilmæli um val av einum limi
og einum tiltakslimi millum lærarar skúlans.
Stk. 3. Landsstýrismaðurin tilnevnir ein lim, sum
er formaður, umframt tiltakslim hansara.
Stk. 4. Um limur í útbúgvingarráðnum tekur seg úr
ráðnum, tekur tiltakslimurin við, og viðkomandi
felag ella partur, sum limurin hevur umboðað, sendir
Mentamálaráðnum tilmæli um val av nýggjum tiltakslimi.
Stk. 5. Leiðarin fyri Heilsuskúla Føroya er skrivari
í útbúgvingarráðnum, men hevur ikki atkvøðurætt.
Stk. 6. Umboð fyri Mentamálaráðið umframt leiðarin
fyri sjúkrarøktarfrøðiútbúgvingina kunnu taka
lut á útbúgvingarráðsfundunum eftir áheitan frá
ráðnum.
§ 3. Formaður útbúgvingarráðsins boðar til fundar
eftir tørvi, tó skulu í minsta lagi 2 fundir vera um
árið.
Stk. 2. Formaðurin ásetir fundartíð og fundarstað.
Stk. 3. Formaðurin ger fundarskrá, sum saman við
møguligum skjølum verður send ráðslimunum í
seinasta lagi 7 dagar undan fundinum. Formaðurin
kann í serligum førum víkja frá tíðarfreistini.
Stk. 4. 3 ráðslimir kunnu skrivliga krevja fund um
ítøkilig evni. Formaðurin boðar í hesum føri til
fundar í seinasta lagi 14 dagar eftir, at áheitanin er
formanninum í hendi.
§ 4. Útbúgvingarráðið er viðtøkuført, tá ið í minsta
lagi 4 ráðslimir eru á fundi.
§ 5. Gerðabók verður førd á útbúgvingarráðsfundunum,
og fundarfrásøgn verður send ráðslimunum í
seinasta lagi 14 dagar eftir fundin.
§ 6. Skrivstova útbúgvingarráðsins er í Heilsuskúla
Føroya.
§ 7. Heilsuskúli Føroya rindar fundarsamsýning
og ferðaútreiðslur hjá limunum í útbúgvingarráðnum
sambært reglum hjá Fíggjarmálaráðnum.
Givið út 2. juni 2017
§ 8. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at
hon er kunngjørd.
Stk. 2. Samstundis fer kunngerð nr. 10 frá 19.
januar 2011 um útbúgvingarráð fyri heilsuhjálparaog
heilsurøktaraútbúgvingar úr gildi, tó soleiðis at
sitandi útbúgvingarráð heldur fram við virksemi
sínum til nýtt útbúgvingarráð verður tilnevnt.
Mentamálaráðið, 31. mai 2017
Rigmor Dam (sign.) landsstýrismaður
/ Poul Geert Hansen (sign.)
--------
Eldri kunngerð:
KUNNGERÐ NR. 10 FRÁ 19. JANUAR 2011 UM ÚTBÚGVINGARRÁÐ FYRI HEILSUHJÁLPARA- OG HEILSURØKTARAÚTBÚGVINGAR
Kunngerð nr. 10 frá 19.01.2011
Broytingar eftir 1. januar 1999 og kunngerðir.
Við heimild í § 21, stk. 5 í løgtingslóg nr. 57 frá 26. mai 2010 um heilsuútbúgvingar verður ásett:
Fyri støðugt at menna heilsuhjálpara- og heilsurøktara-útbúgvingarnar setir landsstýrismaðurin eitt útbúgvingarráð, ið hevur til endamáls at fylgja gongdini innan heilsuútbúgvingarnar og viðgera uppskot um at broyta og endurnýggja hesar.
Stk. 2. Útbúgvingarráðið skal ummæla námsskipan skúlans, námsætlanir fyri lærugreinirnar, innihaldið annars í útbúgvingunum, umframt viðgera viðkomandi mál, ið eru av týdningi fyri útbúgvingarnar.
Stk. 3. Ráðið kann heita á serkøn fólk at vera sær til hjálpar í sínum arbeiði at menna útbúgvingarnar. http://www.heilsuskulin.fo/
§ 2. Útbúgvingarráðið fyri heilsuútbúgvingarnar hevur 7 limir og 7 tiltakslimir, sum landsstýrismaðurin tilnevnir fyri eitt 3 ára skeið í senn eftir tilmæli frá stovnum og pørtum, nevndir í stk. 2 og 3.
Stk. 2. Almannamálaráðið og Heilsumálaráðið geva í felag landsstýrismanninum tilmæli um val av 3 limum og 3 tiltakslimum. Hesir limir skulu umboða Nærverkið/ellis- og røktarheimini, sjúkrahúsverkið, Almannamálaráðið og Heilsumálaráðið. Heilsuhjálparafelag Føroya og Almanna- og heilsurøktarafelagið geva landsstýrismanninum tilmæli um val hvør av sínum limi og tiltakslimi. Lærararnir í Heilsuskúla Føroya geva landsstýrismanninum tilmæli um val av einum limi og einum tiltakslimi millum lærarar skúlans.
Stk. 3. Landsstýrismaðurin tilnevnir ein lim, sum er formaður, umframt tiltakslim hansara.
Stk. 4. Um limur í útbúgvingarráðnum tekur seg úr ráðnum, tekur tiltakslimurin við, og viðkomandi felag ella partur, sum limurin hevur umboðað, sendir Mentamálaráðnum tilmæli um val av nýggjum tiltakslimi.Leiðarin fyri Heilsuskúla Føroya er skrivari í útbúgvingarráðnum, men hevur ikki atkvøðurætt.
Stk. 6. Umboð fyri Mentamálaráðið umframt leiðarin fyri sjúkrarøktarfrøðiútbúgvingina taka lut á útbúgvingarráðsfundunum sum ráðgevar.
§ 3. Formaður útbúgvingarráðsins boðar til fundar eftir tørvi, tó skulu í minsta lagi 2 fundir vera um árið.
Stk. 2. Formaðurin ásetir fundartíð og fundarstað.
Stk. 3. Formaðurin ger fundarskrá, sum saman við møguligum skjølum verður send ráðslimunum í seinasta lagi 7 dagar undan fundinum. Formaðurin kann í serligum førum víkja frá tíðarfreistini.
Stk. 4. 3 ráðslimir kunnu skrivliga krevja fund um ítøkilig evni. Formaðurin boðar í hesum føri til fundar í seinasta lagi 14 dagar eftir, at áheitanin er formanninum í hendi.
§ 4. Útbúgvingarráðið er viðtøkuført, tá ið í minsta lagi 5 ráðslimir eru á fundi.
§ 5. Gerðabók verður førd á útbúgvingarráðsfundunum, og fundarfrásøgn verður send ráðslimunum í seinasta lagi 14 dagar eftir fundin.
§ 6. Skrivstova útbúgvingarráðsins er í Heilsuskúla Føroya.
§ 7. Heilsuskúli Føroya rindar fundarsamsýning og ferðaútreiðslur hjá limunum í útbúgvingarráðnum sambært reglum hjá Fíggjarmálaráðnum.
§ 8. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd.
Mentamálaráðið, 19. januar 2011
Helena Dam á Neystabø (sign.)
landsstýriskvinna
/ Leivur Harryson (sign.)


text:
Løgtingið varð sett á ólavsøku, tá ið løgmaður helt ólavsøkurøðuna. Í ólavsøkurøðuni verður sett í kortið, hvat samgongan ætlar sær komandi árið.
Ólavsøkusetanin merkir eisini, at nú er løgtingið farið aftur til arbeiði, og lagt verðu til brots í dag klokkan 10, tá ið farið verður at viðgera løgmansrøðuna. Settir eru tveir dagar av til viðgerðina, í dag og í morgin.
Hósdagin er aftur tingfundur á skránni. Tá fer løgtingið at viðgera uppskotið um fiskidagar, sum Høgni Hoydal hevur lagt fyri løgtingið.


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
-
KORT
VEÐRIÐ
Spyr bara
Spyr bara verður strikað
Teigurin Spyr bara her á heimasíðuni er farin í søguna.
Avgerðin er tikin av bygdarráði og umsiting í felag.
Orsøkirnar eru fleiri. Ein er, at mett verður, at tað er sera óheppið, at fólk sleppa at seta spurningar ónavngivin, og at hetta er við til at lækka støðið á kjakinum. Fleiri áheitanir eru komnar um hetta frá borgarum í kommununi.
Ein onnur orsøk er, at Vestmanna Kommuna heldur vil koma beinleiðis á tal við borgararnar. Hetta kann gerast, við at borgarar koma á Kommunuskrivstovuna til eitt prát, ella við at senda okkum fyrispurningar við telduposti ella vanligum posti. Harumframt er ein góður møguleiki á Facebook-síðuni hjá Vestmanna Kommunu; har ber eisini til at seta spurningar og gera viðmerkingar.
Vestmanna Kommuna vónar, at borgararnir skilja avgerðina, og at teir ikki halda seg aftur at seta spurningar, gera viðmerkingar og koma við atfinningum, hóast Spyr bara verður strikað.
Møguligt verður í eina tíð at fáa atgongd til Spyr bara í teiginum til vinstru á heimasíðuni, men bert fyri at kunna lesa gamlar spurningar og svar. Seinni verður leinkjan strikað og nýggj leinkja løgd undir Kommunan → kommunalar tænastur.
Vinarliga
Vestmanna Kommuna
Vestmanna, 10. juli 2015
2015: Jul Jun Apr Mar Feb Jan
2014: Des Nov Okt Sep Jun Apr Mar Feb Jan
2013: Des Okt Sep Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2012: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Feb Jan
2011: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2010: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2009: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2008: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2007: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2006: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2005: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar
Blikkini !
Desember 31 , 2006Vónandi verða nýggjársblikkini tikin upp í ár, eftir at tey hava tant sínum endamálið.
Órudd hava vit nokk av í bygdini.
Grundin niðan fyri minnisvarðan
Desember 27 , 2006Kunnu tit í bygdaráðnum greiða okkum frá nær í grundin niðan fyri minnisvarðan verður tikin niður. Sum eg minnist, so var hon bygd uttan byggiloyvi, og fekk eigarin boð um at taka hana niður aftur, hví er hetta enn ikki gjørt, og nær kun nu vit vanta at tað verður gjørt ? Tá ið t.d.líkfylgi ganga har framvið, verður hon ofta havd á loftið, og er tað IKKI fyri sín vakurleika.....
Ein ið ynskir líka fyri øll.
Fjallsvegur
Desember 17 , 2006Nýggja projektið og myndirnar tit hava lagt út á heimasíðuna virkar í so dýrt.
Hava tit roynt, aðara møguleikar ?
Hví skal vegurin so langt niður, hasi húsini omanfyri vegin fara so øðiliga langt upp av hesi orsøk.
fer hetta projektið at gera, at einki annað kann gerast í áravís ? .
Fjallsvegur/ Niðari vegur
Desember 16 , 2006Hvussu ber tað til at komunan tekur fjallsveg(ein privat útstykking) framum Niðara veg sum er høvðus innkoyring hjá stórum akførum til stóran part av okkara vinnulívið í Vestmanna??? Niðari vegur var jú valagn hjá teimum flestu sum sita í komunustýrinum í dag, ikki gott!!!!!!
Alla aðrastaðni í Føroyum er tað tey sum skulu byggja sum gjalda fyri vegin, og kommunan yvirtekur viðlíkahaldi av vegnum tá arb er liðugt. Latið vera við at brúka tær fáu skattakrónurnar uppá privat endamál hjá einstøku bygdaráðslimunum !!
Nógv fyri at ein stór vanlukka skal henda áðrenn tit vaknað!
Ónøgdur borgari.
SEV / Røkt
Desember 12 , 2006Er bygdarrádid nøgt vid, at SEV, at síggja til, heldur Sp/f Røkt uttanfyri, nú vindorkan verdur útbygd? Er tad ikki so, at sitandi bygdarrád studladi valinum av verandi stýri í SEV, sum feldi stýrid, sum fegin yngsti størri samstarv vid Sp/f Røkt? Roynir bygdarrádid, ígjøgnum umbodid, sum tad fekk valt í stýrid, at leggja trýst á restina av stýrinum/leidsluna í SEV, fyri at skaffa Røkt størri vælvild? Hevur bygdarrádid fult álit á verandi stýri og leidslu í SEV?
Skonnert HANNA
Desember 08 , 2006Hvem kan fortelle mig historien om skonnert HANNA, bygget 1898 i Antwerpen, 74 bruttotons, i 1948 ejet af A E O Hansen, Vestmannahavn. Gerne også med et foto.
Torsten Hagnéus, Västra Frölunda, Sverrig
líkbilurin
Desember 07 , 2006eru tað kommunurnar Vestmanna,Sandavág,Kvívík og Miðvág
sum eiga og reka líkbilin.
heilsan Steingrím.
Jólatræðstendring fyrr og nú
Desember 04 , 2006í samband við ritgerð um jólatræðstendring frá gamlari tíð og fram til í dag, hevði verið kærkomið at fingið upplýst røðararnar til jólatræðstendringina uml. fimm tey seinastu árini.
Heilsan ein lesandi
Vestmanna Søga
Desember 02 , 2006Í nógv ár hevur Vestmanna Kommuna sett pening av á fíggjarlógini, fyri at fáa Vestmanna søgu skrivaða. Av givnum orsøkum, hava steðgir verið i arbeiðinum. Hvussu gongur við hesum arbeiðinum nú, og nær kunnu vit vestmenningar vænta, at kunna seta okkum afturá at blaða í søgu heimbygd okkara? Hvør tekur sær av hesum arbeiðinum nú?
2015: Jul Jun Apr Mar Feb Jan
2014: Des Nov Okt Sep Jun Apr Mar Feb Jan
2013: Des Okt Sep Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2012: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Feb Jan
2011: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2010: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2009: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2008: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2007: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2006: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2005: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
-
KORT
VEÐRIÐ
Spyr bara
Spyr bara verður strikað
Teigurin Spyr bara her á heimasíðuni er farin í søguna.
Avgerðin er tikin av bygdarráði og umsiting í felag.
Orsøkirnar eru fleiri. Ein er, at mett verður, at tað er sera óheppið, at fólk sleppa at seta spurningar ónavngivin, og at hetta er við til at lækka støðið á kjakinum. Fleiri áheitanir eru komnar um hetta frá borgarum í kommununi.
Ein onnur orsøk er, at Vestmanna Kommuna heldur vil koma beinleiðis á tal við borgararnar. Hetta kann gerast, við at borgarar koma á Kommunuskrivstovuna til eitt prát, ella við at senda okkum fyrispurningar við telduposti ella vanligum posti. Harumframt er ein góður møguleiki á Facebook-síðuni hjá Vestmanna Kommunu; har ber eisini til at seta spurningar og gera viðmerkingar.
Vestmanna Kommuna vónar, at borgararnir skilja avgerðina, og at teir ikki halda seg aftur at seta spurningar, gera viðmerkingar og koma við atfinningum, hóast Spyr bara verður strikað.
Møguligt verður í eina tíð at fáa atgongd til Spyr bara í teiginum til vinstru á heimasíðuni, men bert fyri at kunna lesa gamlar spurningar og svar. Seinni verður leinkjan strikað og nýggj leinkja løgd undir Kommunan → kommunalar tænastur.
Vinarliga
Vestmanna Kommuna
Vestmanna, 10. juli 2015
2015: Jul Jun Apr Mar Feb Jan
2014: Des Nov Okt Sep Jun Apr Mar Feb Jan
2013: Des Okt Sep Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2012: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Feb Jan
2011: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2010: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2009: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2008: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2007: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2006: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2005: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar
almenn toilettir
Mars 30 , 2015møtti tveimun dønum í morgun,spurdu meg um almenn toilet var í nánd, tíverri mátti eg siga at ongi almenn toilett eru í vestmanna .eg veit tey hava veri men eru burtubeind tí onnur skuldu taka sær av toilettinum,men so er ikki so vítt eg veittit kunnu rætta meg hvissi eg fari skeiv, men um so er eg havi rætt er ta ikki gott fyri ummvóni hjá vestmannakomunu.vóni titunna svara mær
Kommunan
Mars 26 , 2015Havi tađ fatal, at kommunan bara sleingir okkurt út til borgaran. Kommunan hevur ongantíđ veri so óvirulig sum nú.Hvat viđ arbeiđsformanninum? har bleiv heldur ikki søkt.
Takk fyri spurningin.
Í sambandi við at fyrrverandi arbeiðsformaðurin segði seg úr starvi, valdi kommunan ikki at seta nýggjan formann. Umleggingar skuldu gerast á tekniska økinum, m.a. skuldi manningin minka úr fýra niður í tríggjar mans. Eisini varð avgjørt, at Vestmanna Kommunu heldur brúkar avloysarar, tá ið tørvur er á tí til ávísar uppgávur.
Verandi arbeiðsformaður hevur í nógv ár virkað sum avloysari fyri arbeiðsformannin, tá ið hesin hevur verið burturstaddur. Sostatt hevur hann drúgvar royndir við arbeiðsuppgávunum innan tekniska økið.
Tá ið arbeiðsformannin segði seg úr starvi, gjørdi henda nattúrliga frágongdin tað møguligt at sleppa undan uppsøgnum av verandi manning.
Vestmanna Kommuna hevur og er sera nøgd við at hava verandi arbeiðsformann í hesum starvi.
Barnagarđsøki
Mars 25 , 2015Kann Vestmanna kommuna greiđa frá sparingunum á barnagarđsøkinum.6F
Takk fyri spurningin.
Vestmanna Kommuna hevur ikki gjørt nakrar sparingar í rakstrinum á dagstovnaøkinum. Men hevur hinvegin hækkað raksturin fyri 2015.
Vestmanna Kommuna hevur frá mars 2015 lagt dagstovnaøkið undir eina felags leiðslu, har ið man hevur ein leiðara og tveir varaleiðarar í mun til frammanundan, har vit høvdu tveir leiðarar og tveir varaleiðarar.
Við broytingini í leiðsluni væntar Vestmanna Kommuna framyvir at hava eina minking í lønarútreiðslum til leiðslu á uml. kr. 400.000 árliga.
Barnaansing
Mars 25 , 2015Gevur kommunan systkinaavsláttur í samband við barnaansing? Um so er, hvar ber til at finna eitt yvirlit yvir tað?
Sýggi fleiri hava spurt, men havi ongantíð enn lisið svar uppá spurningin: Hevur kommunan nakrar ætlanir um at hækka barnafrádráttin?
Ein nøgdur borgari
Takk fyri spurningin.
Vestmanna Kommuna letur ikki
systkinaavsláttur til barnaansingina. Vestmanna Kommuna viðgjørdi hetta til
fíggjarætlanina fyri 2015, men valdi at seta skattaprocentið niður úr 23% í
22%.
Bygdarráðið viðgjørdi eisini spurningin um at hækka barnafrádráttin, men valdi sum omanfyri nevnt í staðin at lækka skattaprocentið.
Hesi bæði málini verða heilt víst eisini tikin upp í sambandi við
fíggjarætlanararbeiðið í heyst.
vegarbeiði
Mars 25 , 2015Síggi, at nógv verður skrivað um vánaligu vegirnar í bygdini, og at væntandi verða pengar settir av til asfaltering, men er nøkur vón at ynskja sær, at t.d. at arbeiðið fram við Ovara Vegi frá Fossá og ein góðan km inn í bygdina verður gjørt liðugt? Vegurin hevur staðið hálvgjørdur í skjótt 40 ár, og somuleiðis er við einum ótali at støðum í Vestmanna.
Vagnur Streymoy
Takk fyri spurningin, Vagnur.
Vestmanna Kommuna harmast um, at tað eru so
nógv óliðug vegastrekki og støð. Vestmanna Kommuna fer vónandi í komandi fíggjarætlanunum
at seta pengar av til at fáa hesi strekki liðug.
goymslupláss
Mars 25 , 2015Hevur kommunan eitt pláss til mítt ítriv, um eg fari at samla uppá bilvrak og dangur?
Vagnur Streymoy
Takk fyri spurningin, Vagnur.
Kommunan hevur lendi, ið tú ert vælkomin at
leiga frá Kommununi. Eitt lendi, sum er væl egnað til hetta endamál, er í
innhegningini í grótbrotinum. Hetta økið er á umleið 1.000 fermetrar, og
leigukostnaðurin er kr. 15,- fermeturin um árið J
Slatur
Mars 25 , 2015Er ta ratt at pedellur er fluttur úr høllini av seligari orsøk niðan í Gjaarlon kann ta vera ratt at hann situr har uppi og bara hevur tann stovnin nar fara tit so at seta nyggjan pedell i hollina tá hin nú er vekk hava tit lov sum tit nu gera bara at biða onkran arbeiða í høllini fyri hin uttan at lysa tað leyst
Takk fyri spurningin.
Húsavørðurin á stovnunum tekur sær av m.ø. Gjáarlon, Látipípuni, Sýslumanshúsunum, Johnsa Handli og Staðnum.
Sí annars svarið til spurningin “Størv” niðanfyri.
Størv
Mars 25 , 2015Nú er tað soleiðis, at eg komi nógv í høllina og svimjihylin við mínum børnum. Havi lagt til merkis, at ein nýggjur húsavørur er har viðhvørt. Havi onga starvlýsing sæ til hettar. Nakað áðrenn jól vóru vit og svumu, og har var aftur ein annar. Vist nokk abbasonur Ein av húsavørunum. Spurdi hann um hann var avloysari. Hann svaraði at abbi hevði vagt, men var farin til Havnar, so hann hevði fingið lyklarnar og læt upp fyri seg.
Kunnu tey , sum arbeiða hjá kommununi bara biða onkran fyri seg?
Hevur kommunan ikki "pligt" til at lýsa eftir fólkið, so øll hava møguleikan til at søkja?
Ella ræður tað bara um, at hava skeggið nær høkuni?
Fyri mær sær tað út til at hettar er guff fyri løgtingsins umboðsmann.
Rokni við at hetta verur svarað.
Ein sera spyrjandi skattgjaldari.
Vit fara víðari við hesum, um tit ikki svara.
Takk fyri spurningin.
Í høllini verður arbeitt í skiftandi vaktum og vit hava ta seinastu tíðina havt tørv á einum avloysara til vikuskfitir.
Vestmanna Kommuna arbeiðir í løtuni við at fáa hesi viðurskifti í rættlag, og tá ið komið er á mál, verður søkt eftir einum fólki at røkja m.a. hesa uppgávu.
Vit hava tosað við viðkomandi húsavørð, sum tú nevnir í hesum spurningi. Sum hann minnist, varð hann biðin um at fara eitt ørindi av bygdini fyri kommununa, og spurdi tískil abbasonin, um hann kundi lata upp fyri seg. Tí hann vildi ikki órógva hin húsavørðin, sum hevði frí. Einki er galið í hesum.
Tá ið tit spyrja, um kommunan ikki hevur “pligt” til at lýsa eftir fólki, so kunnu vit einans svara, at vit halda okkum til lógir og reglar á starvsfólkaøkinum.
Kommunan viðger ikki starvsfólkamál inni á “spyr bara”, so um tit hava fleiri spurningar eru tit altíð vælkomin at venda tykkum til kommununa hesum viðvíkjandi.
Um tit halda hetta vera guff fyri Løgtingsins umboðsmann, eru tit vælkomin at venda tykkum til hann.
Hvat er meiningin
Mars 25 , 2015Síggji niðanfyri at tit ætla bara at hampa um vegirnar, nei álvara tos, tað kunnu tit ikki meina, tit tosa bara um at tit faa meira skatt inn. Nú má okkurt henda við vánaligu vegunum.
Asfalt
Mars 25 , 2015Er spurningurin ikki komin har til, at asfalterast má ?
Vánaligir vegir !!!
Mars 10 , 2015Huff sum eg, og uttan iva nógv við mær, eru troytt av vánaligum vegum í vestmanna. Vegirnir eru so vánaligir, at teir rætt og slætt oyðileggja bilarnar, tað er rættuliga óharmuligt. Sum dømi kann nevnast allur Ovari vegur og Garðastovuvegurin. Tað er so galið, at eg heldur koyri eftir Rógvuvegi fyri at koma til Gjáarlon, og tað er ein stórur umbegur fyri meg. Verða vegirnir í nærmastu framtíð gjørdir betri ? Annars alt gott til Vestmanna Kommunu.
Heilsan ein sum ikki vil oyðileggja sær bilin !
Takk fyri spurningin
Vestmanna Kommunua fer at gera neyðugar ábøtur á vegirnar í ár, men tað eru ikki settir pengar av til asfaltering.
Fíggjarætlanin fyri 2016 verður viðgjørd frá
oktober mánaða í ár, og vónandi verður upphædd
tá sett av til asfaltering.
Vegirnir
Mars 10 , 2015Ætlar kommunan at brúka nakað av peningi til at bøta um okkara, eftir hondini, sera sera sera vánaligu vegir ?? Her er næstan ikki koyrandi í bygdini longur.
Takk fyri spurningin
Vestmanna Kommunua fer at gera neyðugar ábøtur á vegirnar í ár, men tað eru ikki settir pengar av til asfaltering.
Fíggjarætlanin fyri 2016 verður viðgjørd frá oktober mánaða í ár, og vónandi verður upphædd tá sett av til asfaltering.
Sólarmyrking
Mars 06 , 2015Síggi at nógvar kommunur gera nógv burtur ú nú sólarmyrking verður m.a. felags morgunmat, túrar og brillur til borgarar. Men úr Vestmanna hoyrist einki! Ætlar kommunan veruliga einki at gera fyri borgaran nú hendan so serstaka hending stendur fyri durum?
Takk fyri spurningin.
Í Vestmanna ætlar kommunan at lata dyrnar upp í Vektarbúðini, so at fólk kunnu vera saman har, meðan sólarmyrkingin er. Opið verður kl. 8.00 – 11.00, og høvi verður eisini at keypa sær ein kaffimunn.
Vestmanna Skúli skipar hendan morgunin fyri útferð niðan á Gomlu plenu, har ið foreldrini hjá børnunum eisini eru boðin við.
Dagstovnarnir hava opið tann dagin. Vit hava varhugan av, at nógv fara at halda frí hendan dagin, men høvi skal vera fyri at koyra barnið á stovn, um neyðugt er hjá foreldrunum at fara til arbeiðis.
Vektarbúðin og Krambúðin lata uppaftur kl. 15, og har verður opið til seint út á kvøldið.
Kl 20.00 verður tónleikacafé á Vektarbúðini, har ið Finnur Koba og Pauli Magnussen fara at framføra.
Nevnast kann eisini, at øll gøtuljós í bygdini, eisini á kei-økinum og á kommunalum bygningum verða sløkt hendan morgunin, so tey ikki fara at órógva hesa sermerktu løtu.
Kirkjugarðarnir
Mars 06 , 2015Góðan dag.
Hevði tað ikki verið ein møguleiki at gjørt tað eitt sindur meira hugnaligari ella meira vælkomandi, tá man kemur í kirkjugarðarnar. Tildømis á jólum, tá var alt bølamyrkt í kirkjugørðunum og man sá einki uttan so at onkur bilur lýsti niðan ella man sjálvur hevði lummalyktir við og tað er sera harmiligt og tað burdi okkurt verði gjørt við tað. Havt ljós ella okkurt líknandi, so tað var meira "glaðari" at koma oman ella niðan í kirkjugarðarnar og havt tað á øllum árstíðunum.
Vestmanna Kommuna fer í vár at seta ljós
fram við høvuðsgøtuni í nýggja kirkjugarðinum. Hetta eru ljós líknandi teimum, ið
eru set á grøna økinum uttanfyri niðastu brúnna um Fossá.
Í gamla kirkjugarði eru ljós oman við høvuðsgøtuni. Fyribils eru ongar
ætlanir um at seta fleiri ljós.
2015: Jul Jun Apr Mar Feb Jan
2014: Des Nov Okt Sep Jun Apr Mar Feb Jan
2013: Des Okt Sep Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2012: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Feb Jan
2011: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2010: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2009: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2008: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2007: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2006: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar Feb Jan
2005: Des Nov Okt Sep Aug Jul Jun Mai Apr Mar
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Haiti, sum er annað landið í oynni Hispaniola - hitt er Dominika Lýðveldið - er fátækasta land í vesturheiminum. Í 1791 gjørdu afrikanskir trælir, við Toussaint l'Ouverture á odda, uppreistur og feldu franska yvirvaldið, og Haiti gjørdist fyrsta svarta lýðveldið í heiminum. Í mong ár stýrdi eirindaleysi einaræðisharrin Francois Duvalier, nevndur "Papa Doc", og til 1986 stýrdi sonur hansara "Baby Doc" í landinum. Politiskur ófriður er enn vanligur, og landið er blóðfátækt. Mangir haitianar fáast við voodoo-trúnna, ið hevur røtur aftur í afrikanskar náttúru-átrúnaðir og katólska trúgv. Voodoofólkini trúgva á máttmiklar andar, og dansur og tróttugur sláttur á halgar trummur er partur av voodoosiðum.
Flestir haitianar eru smábøndur og eiga eitt lítið jarðarstykki, har teir dyrka ymiskt til matna og halda geitir. Inntøka er at kalla eingin, og til tess at fáa dyrkilendi fella teir skógin. Ein partur av viðinum verður brendur til trækol og nýttur til brenni á bygd. Geitirnar fara illa við skóginum, ið eftir er. Hildið verður, at triðingurin av jørðini á Haiti nú er oyðilagdur.
Mangir haitianar royna at vinna sær pening til lívsins uppihald við at selja ferðafólki handgjørdar lutir, t.d. stráhattar og træskurðir, og eisini bjóða teir seg fram óalment at vísa ferðafólkið í kring. Síðan í 1930-árunum hava listamálarar í Haiti verið gitnir fyri sín einfalda, litfagra málningastíl, sum er ávirkaður av prýðingunum í voodootemplum.
Málið, søgan og mentanin í Miðamerika og Suðuramerika hava sum heild røtur aftur í hjálandatíðina. Til 1492, tá ið Kristoffur Kolumbus kom til Bahamaoyggjar, búðu bara indiánar í hesum parti í heiminum. Men eftir tað fóru fólk úr Spania og Portugal at búseta seg har í stórum tali, og nógvir afrikanar vórðu fluttir hagar úr Afrika sum trælir, helst til Karibia og Brasil. Í Karibia settu eisini mangir onglendingar, fraklendingar og niðurlendingar búgv. Tí er fólkið í hesum heimsparti nógv blandað. Spanskt er vanligasta málið í meginlandinum, saman við portugisiskum í Brasil. Í Karibia eru enskt og franskt vanligari, og í Surinam er almenna málið niðurlenskt.
Fyrst í 16. øld fóru Spania og Portugal at taka sær hjálond í Miðamerika og Suðuramerika. Bæði londini sendu eisini trúboðarar at umvenda upprunafólkið til katólska trúgv. Spania tók stórar partar av meginlandinum, men Brasil, sum Portugal legði undir seg, gjørdist størsta landið og sterkast búskaparliga. Enn á døgum eru flestir suðuramerikanarar katolikkar.
Indiánarnir, ið kunnu lesa søgu sína aftur til indiánsk fólkasløg, sum búðu í Miðamerika og Suðuramerika, áðrenn niðursetufólkini úr Evropa komu hagar, eru nú bara 2% av fólkinum. Næststørsti fólkabólkurin eru fólk ættað frá afrikonsku trælunum, tey flestu búgva í Brasil og í Karibia. Í næstan øllum londum á meginlandinum eru fólk, sum eru blandað við indiánar og evropear, í meiriluta. Tey verða kallað mestitsar.
Sløk hundrað ár eftir, at spaniamenn komu til Suðuramerika, vóru 90% av indiánska fólkinum deyð. Høvuðsatvoldin var sjúkur, ið evropearar bóru við sær, til dømis pokur og meslingar. Indiánarnir høvdu ikki íborið mótstøðuføri ímóti hesum sjúkum, og teir flestu, ið vórðu smittaðir, doyðu. Nú á døgum eru indiánarnir í minniluta allastaðni uttan í Guatemala, har mangir mayaindiánar enn búgva í hálendinum, og á Andesháslættanum í Bolivia, har eftirkomarar inkafólksins búgva.
Flestu lond í Miðamerika og Suðuramerika hava ovurstóra uttanlandsskuld. Brasil er eitt av hesum londum, men skuldin er lutfalsliga lítil borin saman við inntøkurnar. Nikaragua skyldar nógv minni, men skuldin er átta ferðir so stór sum tjóðarinntøkan.
Í 20. øld vaks fólktalið nógv í heimspartinum, helst í Brasil og londunum fyri norðan. Men í flestu londunum lækkar burðartalið nú. Men av tí at stórur partur av fólkinum eru ungfólk, og at fleiri børn koma undan, av tí at heilsuviðurskiftini batna, veksur fólkatalið alsamt. Í 1990-árunum vaks fólkatalið í Mið-og Suðuramerika við uml. 80 milliónum.
Næstan tríggir av fyra suðuramerikanarum búgva í býum. Í summum londum, m.a. Kili og Uruguai, býr ein triðingur av fólkinum í høvuðsstaðnum. Mong hava verið noydd ay rýma av bygdini undan fátækadømi og arbeiðsloysi og búgva nú í ovfólkaðum, skirvisligum býlingum, sum vaksa skjótt í útryðjunum á stórbýunum.
Á øllum meginlandinum eru ovurstórir garðar, ið hava ógvuliga stór seyða- og neytafylgi og stórar lundir við sukurrørum og bananum. Útlendsk feløg ella nakrar fáar, ovurríkar familjur eiga hesar stórgarðar. Tó er øðrvísi í Kuba, har eigur stjórnin stórgarðarnar.
Flestu bøndur í hesum heimsparti eiga so lítið av jørð, at teir valla kunnu breyðføða fleiri enn tvey, trý fólk. Teir velta ein lítlanjarðarteig, og hava nøkur fá húsdýr, t.d. hønur og svín. Av tí at garðurin kann ikki føða alt húskið, mega nøkur teirra flyta heiman at fáa sær arbeiði
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður:
Port-au-Prince
Vídd: 27.750 km2
Fólkatal: 9.719.932
Alment mál:
franskt, franskt kreólskt
Átrúnaður:
kristindómur 96% aðrir 4%
Stýrsilag:
fólakræði, fleirflokkaskipan
Gjaldoyra: gourde (HTG)


text:
Hósdagin 1. mars kl. 9 verður vinnarin av kappingini um at gera nýggja fimleikarhøll við Løkin almannakunngørdur.
Tað var seinasta summar, at Runavíkar Kommuna tók avgerð um at fara undir verkætlanina at gera høll til estetiskan, lið- og reiðskapsfimleik við Løkin.
Við støði í brúkarafundum og einari útførligari byggiskrá hava fimm samtøk í tveimum umførum kappast um at tekna, projektera og at byggja høllina.
Tað hevur verið eitt ynski frá Runavíkar Kommunu og brúkarunum, at nýggja høllin, umframt at hýsa fimleikinum, eisini skal betra um møguleikarnar fyri óformligum og óskipaðum virksemi, spæli, rørslu og sosialum tiltøkum, og kemur hølin tí at betra bæði um felagslív og ráðstevnumøguleikar í økinum.
Ein dómsnevnd við umboðum fyri Runavíkar Kommunu og lokalu ítróttarfeløgini, stuðla av uttanhýsis serfrøði, hevur nú valt ein vinnara, og verður hesin almannakunngjørdur á tíðindafundi hósdagin 1. mars kl. 9 í býráðssalinum hjá Runavíkar Kommunu.
Høvi verður hjá áhugaðum at síggja eina framløgu um vinnandi verkætlanina. Somuleiðis verður høvi at síggja hini fimm uppskotini. Høvi verður eisini at tosa við umboð fyri kommununa og vinnandi samtakið.


text:
Alex Vilhelm í Vági væntar at bjóða á uppboðssøluni í august mánaði, men hevur eisini vónir til, at tey í oynni fáa atgongd til tað, sum nevnist menningarkvotur í uppskotinum til fikivinnunýskipan – upprunaliga nevndist tað økiskvotur.
– Økið her suðuri hevur verið forsømt í so nógv ár, og eg haldi, at myndugleikarnir hava skyldu at lata okkum nakrar kvotur her í oynni. Vónandi fáa vit nakað at arbeiða við, áðrenn fólkatalið er minkað burtur í einki.
Tað sigur Alex Vilhelm, stjóri í feløgunum South Pelagic og Ocean Group Faroes, sum herfyri gjørdu eitt treytað keyp av skipinum Norðhavið, so teir í fyrstu syftu sluppu framat eini felagskvotu av svartkjafti upp á 70.000 tons. Og møguliga kann skipið eisini brúkast, um nakað verður keypt av rættindum á uppboðssøluni, sum verður fyriskipað í august.
Tá verða 5.447 tons av makreli, 1.107 av botnfiski í russiskum sjógvi og 614 í norskum sjógvi í Barentshavinum seld á uppboði. Hetta ætlar Alex Vilhelm at bjóða uppá, men tað leggur ikki nakran veruligan botn í ætlanirnar hjá felagnum.
Alex Vilhelm sær nógv størri møguleikar í teimum ætlaðu royndar- og menningarkvotunum, ið eru partar av uppskotinum til nýskipan av fiskivinnuni. Hetta var tað, sum upprunaliga nevndist økiskvotur, men sum eftir samráðingar í samgonguni skifti navn til royndar- og menningarkvotur.
Hóast felagið í Vági hevur keypt Norðhavið, so eru keypstreytirnar so leysar, at báðir partar kunnu sleppa burtur úr avtaluni nær tað skal vera, tí seljarin hevur bæði ein afturkeypsrætt og afturkeypsskyldu.
– Vit hava eisini eitt annað skip klárt, um tað skuldi verið neyðugt, sigur Alex Vilhelm.
South Pelagic var í samstarvi við eitt danskt reiðarí, tá felagið átti skipið Asbjørn Senior. Tað skipið varð seinni selt til Russlands.


text:
Snorri Brend
28.11.2014 - 14:17
Í gjárkvøldið gjørdist so greitt, at føroyska Herborg við Sandá Thomsen vann donsku útgávuna av kappingini ”Klar, parat,sy!”.
Hetta er ein kapping sum danska sjónvarpsrásin TV2 hevur skipað fyri hesar seinastu mánaðirnar.
Fleiri føroyingar hava fylgt við í kappingini, sum endaði í gjárkvøldið við at Herborg, sum er gift og býr í Danmark, sum vinnara.
- Eg veit ikki, hvat eg skal siga. Hetta er bara so feitt, var tað einasta sum hon fekk sagt við mannin í telefonini, eftir at avgerðin var fallin.
UPPIBORIÐ
Dómararnir søgdu í síni grundgeving, at teir vóru ikki í iva um at Herborg var rætti vinnarin.
Ein teirra, Jesper Høvring segði beinleiðis, at Herborg var the underdog, tá kappingin byrjaði.
- Men nú hevur ment teg heilt ómetaliga nógv. Tú hevur tikið við øllum tí, sum vit hava lært teg gjøgnum hesa kappingina.
- Tí er tað fult uppiborið, at tú nú stendur sum vinnari, segði hann.
Dómararnir vístu eisini á, at kjólin, sum hon hevði seymað til finaluna var sera vakur. Hon dugdi somuleiðis væl at brúka tíðina á rættan hátt.
- Og so eru vit sera hugtikin av sloyfuni, sum hann hevur aftanfyri, legði Jesper brosandi dent á.
Eisini hinir luttakararnir í finaluni fegnaðust saman við Herborg um sigurin.
- Herborg er einki minni enn eitt stjørnuskot, segði ein teirra, Henrik, sum hon kappaðist við í gjárkvøldið.
ÍBLÁSTUR
Herborg og hinir báðir amatør-skræddararnir skuldu í kappingini sniðgeva ein kvøldarkjóla.
Dómararnir løgdu í hesi kappingini dent á, at hesi trý brúktu allan tann lærdómin tey lógu inni við – og væntaðu tí tað fullkomna úrslitið í kappingini.
Íblástur til seymingina kom frá einum av størstu sniðgevunum í Danmark tey seinastu árini, Erik Mortensen.
Kappingin endaði so við, at føroyska Herborg vann kappingina.


text:
- Baksýni – málið burturvíst, tí rættarligur áhugið manglar
Undirritaði stevndi Fiskimálaráðnum í august mánaða í fjør at viðurkenna, at grindalógin er ógildug, tí Fiskimálaráðið í samráð við Fútaembætið hevði lagt uppskot fyri Løgtingið, at seta nýggjar reglur í gildi í føroysku grindalógina um virksemi hjá politinum, sum eftir røttum hevur Fólkatingið sum lóggávumyndugleika. Hetta tí, at politiið framvegis er danskt málsøki.
Nýggju reglurnar snúgva seg um víðfevnd inntriv mótvegis persónum og lutum eitt nú møguleikan hjá politinum, at halda aftur persónar fyrisitingarliga – uttan skuldseting og illgruna-grundarlag - í 12 tímar áðrenn afturhildni persónurin hevur møguleikan at royna fyrisitingarliga afturhaldni í rættinum. Talan er um herdar reglur úr politilógini og sokallaða ”lømmelpakken” í Danmark, sum ikki eru settar í gildi í Føroyum.
Mánadagin 2. mai gjørdi Føroya Rættur úrskurð í málinum, at málið skuldi vísast burtur og ikki viðgerast í rættarskipanini. Dómarin tók bara støðu til ”formalitetin” í málinum, um undirritaði hevði rættarligan áhuga í at føra málið. Dómarin tók ikki støðu til ”materiuna” (innihaldið) í málinum – tað vil siga mítt uppáhald um, at grindalógin er ógildug, tí Løgtingið sambært heimastýrislógini, yvirtøkulógini og stýrisskipanarlógini bert hevur lóggávumyndugleika í yvirtiknum málum. Politiið er felagsmál og tí er tað Fólkatingið, sum hevur lóggávumyndugleika viðvíkjandi politinum.
Føroya Rættur grundgav burturvísingina av málinum við í fyrsta lagi, at ein serlig nevnd við umboðum fyri føroyskar og danskar myndugleikar umframt trimum hægstarættardómarum, skipað sambært heimastýrislógini § 6, stk. 2, skal taka støðu til ivamál viðvíkjandi hvør í hevur lóggávuheimildina ávíkavist føroyskir ella danskir myndugleikar. Henda nevnd er ongantíð brúkt. Í øðrum lagi grundgav rætturin burturvísingina við, at undirritaði ikki hevði rættarligan áhuga í málinum – hvørki á einum ítøkiligum- ella á einum almennum grundarlagi.
- Fólkaræðið og rættartrygdin í Føroyum í vanda
Dómurin um burturvísing máar støði undan fólkaræðinum í Føroyum. Hetta tí at tað nú er ógreitt, hvør er rætti lóggávumyndugleiki í ávíkavist yvirtiknum málum og felagsmálum. Sambært Føroya Rætti, so kunnu danskir- og føroyskir myndugleikar nú avtala seg fram til lóggávumyndugleikan – antin Fólkatingið ella Løgtingið – alt eftir fatanini hjá útinnandi valdinum og uttan at borgarin kann gera nakað við tað.
Burturvísingin og grundgevingarnar hjá Føroya Rætti í hesum málið hava við sær, at rættartrygdin hjá borgarum í Føroyum og teimum útlendingum, sum vitja Føroyar, er ikki serliga góð. Hetta tí, at myndugleikar hjá donsku stjórnini – Fútaembætið – og myndugleikar hjá landsstýrinum – Fiskimálaráðið – kunnu avtala sínámillum, at gera herdar reglur í føroyskari lóggávu um viðurskifti hjá politinum, har Fólkatingið er rættur lóggávumyndugleiki, og tá talan er um reglur, sum eru á markinum til grundlógartryggjaðu frælsis- og mannarættindini.
Verður hetta rættarstøðan í Føroyum, sum Føroya Rættur staðfesti í dóminum 2. mai, so vil eg meta, at rættartrygdin hjá borgarum og fólkaræðið í Føroyum er álvarsliga í vanda. Hetta tí, at so kann útinnandi valdið í Danmark og í Føroyum – undir veingjabreiði heimastýrislógarinnar - avtala hvat sum helst viðvíkjandi herdari lóggávu mótvegis borgarum í Føroyum, sum sami borgari er avskorin frá at royna í rættinum, hóast §§ 3 og 63 í grundlógini tryggja øllum borgarum – eisini føroyingum - møguleikan, at royna mál av prinsipiellum- og serligum slag í rættinum mótvegis lóggevandi- og útinnandi valdinum.
Ein tílík rættarstøða, sum Føroya Rættur leggur fyri dagin í sambandi við burturvísing av grindalógini, har borgarin í Føroyum ikki kann royna prinsipiell og herd viðurskifti í einari lóg, sum er avtala millum danskar og føroyskar myndugleikar, kann gerðast dómsfordømi innan onnur málsøki eitt nú heilsu-, sosial- og almannamál, sum eru stór málsøkir við nógvum rættartrygdarligum atlitum mótvegis borgarum.
- Grindalógin er eitt trygdarpolitiskt mál, men verður ikki viðgjørt sum eitt tílíkt mál
Grindalógin er samtíðis eitt trygdar- verjupolitiskt mál, tí lógin er gjørd við tí endamáli, at fyribyrgja, at útlendskur djóraverndarfelagsskapur hevur møguleika til, at skapa ótryggleika og hótta samleika og mentan í Føroyum við at mótmæla grindaveiðu. Myndugleikarnir hava tí handfarið málið í totalverjuhøpi, sum er samstarvi millum hernaðarvaldið, sivilar landsmyndugleikar og politiið.
Á lóggávuøkinum hava myndugleikarnir latið gjørt grindalógina og nú eisini eina herda kunngerð sambært lóg um trygd á sjónum. Hetta eru alt tiltøk, sum hoyra til ein nútímans trygdarpolitikk. Avbjóðingin – ella kanska trupulleikin - er bara tann, at útinnanin av trygdarpolitikkinum er danskt málsøki, atknýtt beinleiðis til yvirvaldi hjá statinum Danmark mótvegis fólkasamfelagnum Føroyar.
Verjan av sínum yvirvaldi og rættinum til trygdarpolitikkin forðar fyri, at danski staturin setir í talu, at føroysk samfelagsvirðir, mentan og umdømi eru hótt, tí tað vil viðføra, at Føroyar sum land má hava ein meira virknan og sjálvstøðugan trygdarpolitikk. Líkasum ein statur hevur fokus á at verja sítt yvirvald (suverenitet), so hevur eitt fólkasamfelag fokus á at verja sín samleika og sína mentan.
Í sambandi við ger av grindalógini merkir tað, at ístaðin fyri at Fólkatingið gjørdi broytingar um herdar inntrivsheimildir hjá politinum í donsku rættargangslógini, sum skipar viðurskiftini hjá politinum, so velur Fútaembætið í samstarvi við Fiskimálaráðið, at seta herdu inntrivsheimildarnar beinleiðis í grindalógina. Á henda hátt verða ásetingar úr danskari lóggávu, sum hoyra til ein nútímans trygdarpolitikk, og sum eru á markinum til grundlógartryggjaða persónliga frælsi, sett inn í føroyska lóggávu ígjøgnum bakdyrnar, og uttan at grindalógin verður viðgjørd í einum trygdarpolitiskum samanhangi og av røttum lóggávumyndugleika.
- Umboð fyri vøldini standa saman um at burturvísa málið
Víðfevndu inntrivsheimildirnar hjá politinum í grindalógini verða í hoyringssvarið til Fiskimálaráðið góðkendar og blástemplaðar av advokati, sum av Føroya Rætti er settur til at verja nøkur av útlendsku djóraverndarfólkunum, sum eru skuldsett og dømd sambært somu inntrivsheimildum í grindalógini. Hetta er at blanda saman viðurskiftini hjá útinnandi og dømandi valdinum til bága fyri rættartrygdina hjá borgarum, tí greiður skilnaður millum tey trý vøldini – lóggávu-, útinnandi- og dømandi valdið – er ein grundleggjandi fortreyt í einum samfelag – eisini tí føroyska - sum byggir á fólkaræði og rættartrygd.
Dómurin tann 2. mai um burturvísing av málinum við uppáhaldinum um, at grindalógin er ógildug, skal tí eftir mínum tykki síggjast í ljósinum av einum trygdar- og valdspolitiskum samanhangi í viðurskiftunum millum Danmark og Føroyar, sum grindalógin er blivin ein partur av og har útinnandi- og dømandi valdið – við lóggávuvaldinum sum áskoðara - standa saman um ikki at viðgera innihaldið í málinum.


text:
DEC stendur fyri Danish Endurance Championship. Talan er um longri kappingar, har tað ikki bara ræður um at koyra skjótt, men eisini at bilurin og koyrarar skulu halda til tað. Tann kendasta kapping av hesum slagi man vera 24 tímar kappingin í Le Mans.
DEC kappingarnar vara fýra ella fleiri tímar, har bilar við 2-4 koyrarum kappast um at koma fyrst á mál.
35 ára gamli Ian Andersen, ið er ættaður úr Runavík, er eisini deyvur og tískil er talan um ein forkunnugan sáttmála. Hann er tó tengdur av, at Ian kann fáa persónligar sponsorar at stuðla sær. Fyri at fáa eitt DEC setur krevjast einar 75.000 krónur í stuðli.
Ian er bjartskygdur um, at hetta fer at eydnast.
- Eg havi koyrt gokart síðani eg var lítil við tí fyri eyga at fáa møguleikan at koyra ein rættan rasara bil, og nú sær dreymurin út til at gerast veruleiki, sigur Ian, og vónar at kanska onkur føroysk fyritøka hevur hug at gerast stuðul hjá honum.
Liðið, ið hevur boðið Ian eitt setur, eitur SRT-Motorsport. Teir koyra ein tunaðan Peugeot 207. Toppfarturin liggur um 190-200 kilometrar um tíman.
DEC kappingarnar byrja í apríl mánaði.
Les meira um DEC her: http://padborgpark.dk/motorsport/dec/


text:
Lógirnar
Lógir Havnar Bóltfelags
Samtyktar á fyrsta sinni 30. sept. 1911, síðani broyttar 6. apríl 1930, 20. okt. 1931, jan. 1957, 1959, 1962, 1968, 1. mai 1969, 16. jan. 1973, 22. jan. 1978, 1988, 14. nov. 1991, 19. nov. 1992, 11. jan. 2001, 29. jan. 2003, 4. des. 2004, 17. feb. 2009, 22. feb. 2011 og 21. jan. 2014
Grein 1 - Navn og heimstaður
Navn felagsins er Havnar Bóltfelag - ella í stuttum HB. Heimstaðurin er Tórshavn. Felagið varð stovnað 4. oktober 1904.
Grein 2 - Endamál
Høvuðssetningurin er at fremja kunnleika og áhuga fyri fótbólti í høvuðsstaðnum og at geva ungdóminum góðar karmar og møguleikan at mennast kropsliga og sosialt gjøgnum fótbóltsspælið.
Felagið kann íðka aðrar ítróttargreinar umframt fótbólt.
Felagið er limur í FSF og ÍSF.
Grein 3 - Limaskapur
Øll kunnu gerast limir í felagnum - virknir ella hvílandi. Limaskapurin er galdandi, tá ið limagjaldið er goldið. Tó kann innliman verða noktað, um serstøk viðurskifti tala fyri hesum.
Aðalfundur felagsins kann - við 2/3 av atkvøðunum í meiriluta at rokna millum tey, ið greiða atkvøðu á fundinum - burturvísa limi, ið fremur munandi brot á skyldur sínar mótvegis felagnum ella sum virkar beinleiðis til skaða fyri felagið.
Limur, íð - hóast kravdur - ikki rindar limagjald sítt, kann verða strikaður sum limur í felagnum. Hóast limur er burturvístur ella strikaður, hevur hann skyldu at rinda fult limagjald fyri viðkomandi roknskaparár.
Grein 4 - Limagjaldið
Limagjaldið verður ásett av nevnd felagsins. Nevndin ger av ivaspurningar um gjaldsskyldu og um hvussu limagjald verður kravt.
Grein 5 - Skylda limanna
Tað er skylda limanna at halda lógirnar umframt mannagongdir, ið eru samtyktar av nevndini.
Grein 6 - Uppsøgn av limaskapi
Uppsøgn av limaskapi skal verða á skrift. Uppsagnartíðin er 30 dagar.
Grein 7 - Starvsnevndin
Felagið verður stjórnað av 5-8 mannanevnd, ið verður vald av ársaðalfundinum, tó bert helvtin av nevndarlimunum hvørja ferð. Nevndarlimur verður valdur fyri 2 ár og skal vera fyltur 18 ár. Nevndarlimur kann verða afturvaldur. Starvsnevndin skipar seg sjálv við formanni, næstformanni, skrivara og peningarøkili. Nevndin leggur sjálv sítt arbeiði til rættis. Miðað skal verða eftir at hava ein fund um mánaðin, men fundur skal í minsta lagi verða annanhvønn mánað. Nevndarfundir felagsins skulu førast í gerðabók. Hon skal í hvussu er lýsa allar avgerðir hjá nevndini og skal undirskrivast av nevndarlimun, sum eru á fundi.
Nevndin er viðtøkufør, tá ið 2/3 av nevndarlimunum eru møttir. Allar avgerðir á nevndarfundi verða tiknar við vanligum atkvøðumeiriluta, men stendur á jøvnum er atkvøða formansins avgerndi.
Peningarøkilin rindar útreiðslur felagsins eftir ávísing formansins.
Grein 8 - Arbeiðsbólkar, hjálparfólk vm.
Starvsnevndin hevur heimild til at seta arbeiðsbólkar, hjálparfólk, ráðgevarar o.a., sum hon metir tørv vera á. Starvsnevndin fastsetir við starvskipan reglur fyri virksemið hjá omanfyri nevndu.
Grein 9 - Ábyrgd nevndarinnar
Nevndin hevur fíggjarligu og ítróttarligu ábyrgdina. Limir felagsins ábyrgdast á ongan hátt persónliga fyri fíggjarligu skyldum felagsins.
Grein 10 - Roknskapargrannskoðarin
Ársaðalfundurin velur roknskapargrannskoðara, sum ikki er nevndarlimur. Hann grannskoðar roknskap felagsins og vissar seg um, at ognir felagsins eru til. Hann hevur rætt til, so ofta hann vil, at síggja felagins gerðabók og allar konti, kassaskjøl o.a.
Aðalfundurin er hægsti mynduleiki felagsins. Nevndin boðar til aðalfundar við 14 daga ávaring í minst einum av teimum føroysku bløðunum og á heimasíðu felagsins, ella við skrivligum baðum til allar einstøku limirnar og altíð við fundarskrá. Aðalfundurin er altíð viðtøkuførur, tá hann er lógliga boðaður. Allir limir kunnu møta, og atkvøðurætt hava allir, sum eru fyltir 16 ár fundardagin. Øll uppskot og val á aðalfundinum verða viðgjørd við vanligum atkvøðumeiriluta. Hvør limur hevur eina atkvøðu, men tó bert um limagjaldið er goldið. Stendur á jøvnum, fellur málið. Fundurin kann avgera, at atkvøðugreiðsla skal verða skrivlig og loynilig. Fundurin avgerð um mál, sum limir hava lagt fyri fundin, skulu viðgerast.
Mál. ið limir ynskja viðgjørd áðalafundi, mugu verða nevndini í hendi innan 1. januar. Eru tað mál, sum viðkandi ynskir sett undir atkvøðugreiðslu, skal skrivligt uppskot fylgja við. Aðalfundurin verður stjórnaður av orðstýrara, sum nevndin velur. Fundarstjórin ger gerðarbók felagsins og undirskrivar hana.
Vanligur ársaðalfundur verður hildin á hvørjum ári í í seinasta lagi í februar mánaði við í minsta lagi hesari dagsskrá:
1. Frásøgn formansins frá farna árinum
2. Framløga av grannskoðaðum ársroknskapi til góðkenningar
3. Val av nevndarlimum og tveimum tiltakslimum
4. Val av roknskapargrannskoðarum
5. Innkomin mál
6. Ymiskt
Grein 12 - Eykaaðalfundur
Starvsnevndin kann kalla til eykaaðalfund. Annars skulu í minsta lagi 40 limir (við atkvøðurætti) krevja tað, samstundis sum tað verður boðað starvsnevndini skrivliga frá tí, ið fyrilagt verður. Eykaaðalfundur verður lýstur á sama hátt sum vanligur aðalfundur.
Grein 13 - Keyp og sølu av fastari ogn v.m.
Keyp og søla av fastari ogn og aðrar fyri felagið týdningarmiklar íløgur skulu góðkennast av aðalfundinum ella einum eykaaðalfundi, tá lýst er til tess. Á hesum fundi mugu í minsta lagi 40 av limum felagsins (við atkvøðurætti) vera møttir. Av teimum møttu limunum mugu 2/3 atkvøðu fyri. Er hetta tal av limun ikki møtt á fundinum, verður nýggjur fundur lýstur á sama hátt sum omanfyri, og er hesin tá viðtøkuførur uttan mun til hvussu nógvir eru møttir.
Grein 14 - Avtøka felagsins
1. Lýst má verða lógliga til eykaaðalfundar
2. Avtøka felagsins má vera tilskilað fundarskránni
3. 2/3 av limum felagsins mugu vera á fundi
4. Av teimum møttu limunum mugu 3/4 atkvøða fyri avtøkuni. Eru ikki nóg nógvir limir á fundi, kann verða boðað til eykaaðalfundar á øðrum sinni við somu dagsskrá, og er hesin fundur tá altíð viðtøkuførur við 3/4 av teimum møttu. Ikki mugu ganga meir enn 21 dagar frá hesum til tann seinna fundin.
Í sambandi við avtøku av felagnum verður ognin at lata Barnabata.
Grein 15 - Lógarbroyting
Lógarbroyting kann bert verða gjørd á aðalfundi/eykaaðalfundi, tá lýst verður til tess.
Grein 16 - Lógarsamtykt
Hesar lógir eru samtyktar á aðalfundi felagsins hin 21. januar 2014. Samstundis falla allar aðrar viðtøkur Havnar Bóltfelags, sum stríða ímóti hesi lóg, burtur.


text:
Aung San Suu Kyi brýtur tøgnina um Rohingya-kreppuna við ákærum um “følsk tíðindi”
Hon hevur verið fyri sterkum atfinningum í mun til sína handfaring av kreppuni, men meinar, at stjórnin verjir allar íbúgvar
Internetatgongd verður bannað undir próvtøku í donsku miðnámsskúlunum
Danski undirvísingarráðharrin vil basa sviki. Umboð fyri næmingar metir avgerðina vera ótíðarhóskandi.
Oxford og Cambridge ovast á listanum yvir lærdar háskúlar
Stuðul til gransking kann tó hvørva við Brexit, og hetta kann seta góðu plássini í vanda
Nýggjur stjóri á JT Electric
Suni Justinussen er settur sum nýggjur stjóri á JT Electric.


text:
- Tað er hugvekjandi at staðfesta, at allir limirnir í nevndini búgva og arbeiða í høvuðsstaðarøkinum.
Soleiðis sigur Bill Justinussen úr Miðflokkinum, sum nú alment setir stórt spurnartekn við ta samanseting, sum Kristina Háfoss, landsstýriskvinna í fíggjarmálum, hevur valt til skattanevndina.
Skattanevndin er sett at endurskoða alla skatta- og avgjaldsskipanina í Føroyum.
Eingin úr Norðoyggjum, Eysturoynni, Vágoynni, Sandoynni ella Suðuroynni er mettur egnaður at siga landsstýriskvinnuni, hvussu framtíðar skattapolitikkurin skal síggja út, hevur landsstýrismaðurin úr Eysturoynni lagt til merkis, og tað heldur hann hava týdning.
- Sjónarmiðini um, hvussu skattur skal áleggjast, eru sera ymisk í landi okkara. Í økjum, har vinnulívið stendur sterkt, eru nøkur sjónarmið ráðandi, sum sjáldan vinna vegin fram til heitu stólarnar á almennu skrivstovunum í høvuðsstaðnum, sigur Bill Justinussen millum annað í løgtingsfyrispurningi, sum hann hevur sett Kristinu Háfoss.
Hann spyr millum annað, hví bara fólk við hægri útbúgving eru sett at viðgera skattaskipanina. Hví eru ikki eitt nú verkafólk og vinnulívsfólk í nevndini. Men høvuðsdenturin hjá tingmanni Miðfloksins er, hví so nógv fólk í høvuðsstaðnum skulu manna nevndina.
- Skal arbeiðið í eini skattanevnd hava tyngd, vekt og undirtøku, bæði á Løgtingi og mest av øllum millum fólkið, er neyðugt, at øll viðkomandi sjónarmið verða vigað og viðgjørd á so sakligum og óheftum grundarlagi, sum gjørligt, sigur Bill Justinussen.
Talan er um ein grein 52 spurning, sum Kristina Háfoss skal svara skrivliga.


text:
Fiskivinnunýskipanin fyllir nógv í politiska landslagnum í løtuni, men tað er synd at siga, at vanligi føroyingurin verður kunnaður so mikið, at hann eisini skilir, hvat tað er sum hendir. Hendan so ómetaliga týdningarmikla skipan, verður brúkt at vinna hvørjum øðrum politiskar neisir, samstundis sum hóttanir um at steingja virkir og selja skip ræðir vanliga føroyingin. Øðrumegin stendur landsstýrið við einum víðgongdum uppskoti, sum er sent til hoyringar, og hinumegin stendur stórur partur av andstøðuni og vinnuni og niðurgerð uppskotið.
Kringvarpið roynir í sínum lag at kunna føroyingar um, hvat tað er kjakið snýr seg um við eini røð av innsløgum undir heitinum Skil Fiskin. Hetta rakar ein breiðan skara av fólki, sum kanska ikki hevur stórvegis innlit í fiskivinnuna, og greinar eisini hugtøk, sum verða slongd aftur og fram í kjakinum. Hetta er gott public-service útvarp, tí fiskivinnupolitikkur rakar ikki bara tey í vinnuni, men alt fólkið, sum sambært lóg eigur tilfeingið í havinum.
Fiskivinnupolitikkurin eigur at vera ein so týdningarmikil og grundleggjandi partur av okkara tilveru, at kjakið um nýskipan fær okkum at standa saman og hugsa um heildina. Tá Sambandsflokkurin fór í samráðingar við samgonguna, hómaðist ein glotti av ábyrgdarkenslu, men tað var líkasum at flokkurin gjørdist fjálturstungin, tá samgongan brádliga lurtaði og atfinningarnar frá vinnuni tóku til í megi. Tá tordi hann ikki meira. Honum á kroppi komu so einstakir politikarar í samgonguni, sum at kalla allir høvdu tilknýti til økir, har sterkar vinnufyritøkur mæltu ímóti ætlanunum um eina nýskipan.
Hetta sundurlyndið og vantandi ábyrgdarkensla, tykist ikki sørt ørkymlandi, og í einum so stórum álvarsmáli, eiga aktørarnir at leggja egin áhugamál til viks og taka lógvatak. Eingin sigur, at semja skal vera um alt og kjak skal til – men tað snýr seg um eitt uppbyggjandi kjak, heldur enn eitt niðurbrótandi. Sum er, tykist dentur vera lagdur á at hótta og vera móti øllum. Tað týdningarmesta er, at øll seta sær eitt mál, heldur enn at skjóta alt niður sum onnur koma við.


text:
26. Aug 2011
FM í einkultstarti verður leygardagin kl. 13.00Møtt verður á vendiplássinum við landsvegin mitt í Kollafirði.Teinurin ið súkkla verður er: Kollafjørður-Ljósá-KollafjørðurLongdin er áleið 40 km. Fyrireikararnir, Geyr og Eyðfinn, heita á luttakararnar um at møta í góðari tíð. ...
09. Aug 2011
Súkklukappingin hjá Tórshavnar Súkklufelga á Norðasta Horni spældist væl av. 21 børn í aldrinum 7 til 13 ár høvdu leitað sær fram til kappingina og stóðu spent klár at innrita kl. 17.00. Umframt innritan, høvdu luttakarnir eisini møguleika at velja sær ein íspinn at skriva navn sítt á og koyra í eina krukku til lutakast um vinningar aftaná súkklukappingina. At hugna um kappingina høvdu foreldur skipað eitt kaku og kaffiborð umframt frukt, ið enn einaferð var latin okkum frá PM Heilsølu. Kemilux hevði hjálpt okkum við dunkum við kranum at bjóða vatn úr.
07. Aug 2011
Fjallasúkklukappingin Blackfoss var leygardagin 6. august 2011. Súkklast skuldu áleið 30 km. Kappingin var væleydnað. Fyrireikararnir vilja takka Skógrøkt landsinsTórshavnar kommunuPM HeilsølaMBM og Fønix fyri teirra vælvild.Til ber til at síggja útgreina úrslit við at trýsta á leinkjuna niðast.Placeringarnar eru: ...
01. Aug 2011
Hóskvøldið 4. august er ætlanin at ein fjallasúkklukapping fyri børn upp til 14 ár, verður úti á Norðasta Horni.Møtti verður við barnagarðin á Norðasta Horni kl 17.00. Luttøkugjaldið er 20 kr og verður goldið við innritan. Tíðarætlanin fyri kappingina sær soleiðis út:17.00 Verður møtt...
01. Aug 2011
Bólkur: 8 ár og yngri (2003 og seinni):Dreingir:1. Brandur Kjartansson2. Bjartur Brisenfeldt3. John Thorsteinsson4 Ísak BrisenfeldtGentur:1. Eydna Hansen2. Andrea Joensen3. Magda HansenBólkur: 9-11 ár ( 2000-2002)1. Bartal D Gregoriussen2. Tunnas Simonsen3. Pauli Jacobsen4. Regin M Gaard5. Finnur Hansen6. Brandur Dam7. Andrew G Nielsen8. Andreas D...
22. Jun 2011
Vegna tað at tað hevur verið trupult at finna sponsor til okkara so væl eydnaðu súkklukapping X Kring Føroyar, ja so eru fyrireikingarnar nakað seinkaðar! Men nú hava vit avgjørt at kappast verður og kappingin í ár kemur at eita KS Kring Føroyar, og...
24. Mai 2011
Viðarlundin í Hoydølum verður 2. jóladag karmur um føroyameistaraheitið í fjallasúkkling, tí sokallaðu MTB Cross Country kappingina! Umhvørvisstovan hevur enn einaferð givið loyvi til at skipa fyri kappingum í flotta umhvørvinum í Hoydølum.Mál og startur verður við fimleikahøllina hjá Føroya Studentaskúla í Hoydølum, og koyrt...
29. Mar 2011
Ein fjallasúkklukapping var nú leygardagin í tí fagrasta veðrinum á økinum kring Studentaskúlanum. Hetta er eitt øki, sum er vælegna til slíkar kappingar, og so hugnaligt at súkkla á. Og er viðarlundin eitt tað nærmasta ein kemur skóg-vøkstur í Føroyum. Ein tøkk fer til...


text:
Jens-Kjeld Jensen og Ricardo L. Palma, lívfrøðingur frá Ný Sælandi, hava skrivað grein um lýs, sum eru savnaðar í Føroyum í einum 10 ára skeiði, frá 2006 to 2015. Hetta er framhald av arbeiði, sum teir áður hava gjørt og skrivað grein um.
Hetta skrivar Granskingarráðið á heimasíðuni. Jens Kjeld-Jensen
Lýs vóru savnaðar og eyðmerktar frá 40 fuglasløgum og 4 súgdjórasløgum í Føroyum. Úrslitið var 34 nýggjar skrásetingar av sløgum og undirsløgum, 4 ættarsløg og 20 nýggj vert-lús sambond í Føroyum. Hesi úrslit verða øll lýst í greinini.
Saman við áður almannakunngjørdum skrásetingum er samlaða talið av kendum lúsum í Føroyum nú 251 sløg og undirsløg - 239 frá fuglum og 12 frá súgdjórum - íroknað 13 skrásetingar sum bert eru eyðmerktar á ættarstigi.
Greinin kallast "Additional records of lice (Insecta, Phthiraptera) from the Faroe Islands" og er prentað í Norwegian Journal of Entomology. Hon kann lesast her
Jens-Kjeld Jensen er útnevndur heiðursdoktari fyri umfatandi granskingar og útgávuvirksemi á lívfrøðiøkinum.


text:
Løgmaður trýr upp á tað norðurlendska samstarvið, og at Føroyar fara at fáa ein meira týðandi leiklut. Men hann fýlist á tilgongdina at fáa fullan limaskap, og heldur at avgerðin hjá Poul Michelsen ikki at vera við kann tulkast sum eitt signal um føroysku ónøgdina
– Eg kenni meg vanliga væl í norðurlendskan høpi, og havi verið við til nógvar viðkomandi fundir og spennandi umrøður. Men tá eg ferð eftir ferð upplivi, hvussu trupult tað hjá Føroyum at fáa fullan limaskap í hesum felagsskapi, og tá eg merki, at okkara luttøka ikki er á jøvnum føti við hini norðurlondini, føli eg meg ikki væl. Eg kenni tá, at føroyska tjóðin ikki fær tað pláss, sum hon hevur uppiborið.
Tað sigur Aksel V. Johannesen, løgmaður, eftir at Poul Michelsen, landsstýrismaður, fyri tveimum vikum síðan gav ilt av sær í Dimmalætting um norðurlendska samstarvið. Hóast hann varðar av norðurlandamálum í landsstýrinum valdi hann ikki at fara á norðurlandaráðsfund í Helsinki. Hóast hetta fyrst og fremt er fyri parlamentarikarar, so er vanligt, at ráðharrarnir eisini eru við og hittast – men tað valdi Poul Michelsen frá, tí hann onnur mál vera meira átrokandi – og at hann so afturat føldi seg illa í norðurlendska samstarvinum, har føroyingar ikki sleppa at vera við tá veruligu avgerðirnar verða tiknar, var so bara enn ein orsøk at halda seg burtur. Sonevndi Helsingforssáttmálin, sum er grundarlagið fyri samstarvinum, má broytast, um Føroyar skulu sleppa við – men tað hava hini boðað frá ikki kemur upp á tal.
LESIÐ MEIRA HER


text:
Ein jólamarknaður í Potsdam fríggjadagin í Týsklandi, fekk ein bráðan enda, tá løgreglan fann ein pakka, ið sá illgrunasamur út. Øll fólk vóru biðin um at flyta seg burtur úr økinum og økið bleiv kannað.
Týska løgreglan hevur síðani váttað, at pakkin ið bleiv funnin, allarhelst var ein bumba. Pakkin bleiv sendur til eitt apotek, ið lá í sama øki sum jólamarknaðurin bleiv hildin. Eitt starvsfólk opnaði pakkan og fann leidningar, seymir og ymsan elektronikk í honum. Løgreglan bleiv síðani tilkallað.
Jólamarknaðir eru á hvørjum árið hildnir í desember í Týsklandi, og eru teir altíð sera væl vitjaðir og væl umtóktir. Tað verður mett at meiri 2600 jólamarknaðir verða hildnir kring landið í Týsklandi í desember. Í fjør hendi eitt terrorálop við ein jólamarknað við Breitscheidplatz í Berlin. 12 fólk lótu lív og meira enn 50 fólk vóru særd. Týska løgreglan hevur tískil hert trygdina munandi við allar jólamarknaðar síðani.
Karl Birgir: Konan hevði nokk ynskt at eg lá eitt sindur meira í sofuni
Tó, at Karl Birgir Isaksen úr Klaksvík hevur eitt sera lætt sinni og eisini kann finna upp á at arga eitt sindur, so hava...


text:
Skipasmiðjan MEST ætlar at byggja eina sonevnda dokkhøll omaná verandi turrdokk á Skála. Høllin verður góðar 40 metrar til hæddar og 129 metrar til longdar.
- Arbeiðsumstøðurnar gerast munandi betri enn í dag og verður tí lættari at draga at sær starvsfólk innan ymiskar fakbólkar. Við hesum kunnu vit í Føroyum nøkta tørvin at reka eina nýtímans innilokaða turrdokk til gagns fyri sjóvinnu og starvsfólk, sigur Mouritz Mohr, stjóri hjá MEST.
Á stórum borgarafundi á Skála hevur verið kunnað um ætlanina, sum kemur at verða rættiliga sjónlig í landslagnum. Bygningurin er høgur og skarar framúr við síni góðari 40 metra hædd.
- MEST hevur lagt seg eftir at fáa arkitektar og byggifrøðingar til at ráðgeva. Hetta fyri at bygningurin kann taka seg væl út í landslagnum og ikki “fylla” ov nógv. Tá ið talan er um lit og skap – so eru atlit tikin til, at bygningurin kann fella so væl inn í landslagið sum møguligt. Eitt nú eru litirnir valdir at verða koks-gráðir yvir í mat svart, sigur skipasmiðjan í skrivi sent miðlunum.
Bygninginum av høllini hevur við sær at byggisamtyktin skal broytast um Runavíkar Kommuna kann geva loyvi til byggingina.