text:
Lat okkum hjálpa tær at seta
saman fíggjarliga trygdarnetið, so hongur tað ikki á tær
ALT Á EINUM STAÐ
ÓBINDANDI PRÁT
Flestu okkara eru sera umhugsin tá hús, bilur, innbúgv og aðrar ognir skulu tryggjast. Vit gloyma til tíðir, at tað eru vit sum persónar, sum borga fyri teimum umstøðum vit liva í. Missur av ognum er harmiligt, men rakar neyvan líka hart sum missur av arbeiðsorku ella um makin fellur frá.
Tí eiga vit í góðum árum at tryggja okkum sjálv og okkara nærmastu á skynsaman hátt. Havast skal eisini í huga, at longri inngjaldingarskeiðið er fram til eftirlønaraldurin, lægri er upphæddin, sum skal setast av á hvørjum ári. Tað er einki at bíða við, kom inn á gólvið til eitt óbindandi prát.
RØTTU TRYGGINGARNAR
Eru tínar tryggingar rætt settar saman, tá hugsa verður um:
• Hjúnastøðu
• Sambúgva
• Børn
• Húsakeyp
• Lønarlag v.m.
Tá tað henda broytingar í tínum lívi, eigur tú at kannað eftir um tryggingarnar framvegis standa mát við tørvin hjá tær. Tú ert altíð vælkomin inn á gólvið til eitt prát, so vit í felag kunnu finna fram til hvør samanseting passar best til tín.
EFTIRLØNARUPPSPARING Á EINUM STAÐ
Vanliga ráða vit til, at tú samlar tína eftirlønaruppsparing á einum staði.
Tað gevur betri innlit, og tá er eisini lættari at tillaga samansetingina soleiðis, at hendan stendur mát við tín tørv og ynskir. Tað er oftast peningur at spara, tá tú ikki skalt rinda umsitingargjald í fleiri støðum. Tað kunnu tó vera støður, sum gera, at tað ikki loysir seg at flyta tína samansparing. Set teg í samband við okkum, so vit í felag finna fram til bestu loynsnina til tín.
Tú ert vælkomin at ringja til okkum á tlf. 31 11 11 og avtala eina tíð til samrøðu við ein kundaráðgeva.
PENSJÓNSSAMANSPARING
Vit hava skipað pensjónspartin soleiðis, at hesin er einfaldur at
umsita. Okkara arbeiðsháttur og sparsemi í fyrisiting tryggjar tær
ein lægri kostnað, eitt betri avkast og harvið eina hægri pensjón.
Vit ynskja fult gjøgnumskygni og dylja ikki umsitingargjaldið.
Fyri okkara marknaðarrentuavtalur er umsitingargjaldið 5,50% av árliga
inngjaldinum + eitt árligt grundgjald á kr. 300.
Verður arbeiðsorkan skerd við 2/3 ella meira, spara vit upp til tína eftirløn fyri teg. Eftir 3 mánaða óarbeiðsføri, heldur LÍV fram við tínum inngjaldi, so leingi óarbeiðsføri stendur við, um neyðugt heilt fram til eftirlønaraldur.
Sostatt hevur tú vissu fyri, at inngjaldið til tína pensjón ikki brádliga steðgar, um óarbeiðsførið rakar í eitt longri tíðarskeið.
Tað verður goldin 40% eftirlønarskattur av inngjaldinum, og útgjaldið
er sostatt skattafrítt.
Inngjøld fram til 1. januar 2014 – og rentan av hesum virði – fylgja
teimum avtalum um útgjald, sum gjørdar eru frammanundan.
Útgoldið verður í tráð við ásetingarnar í Rentutryggingarlógini.
Um tú doyrt áðrenn eftirlønaraldur, verður uppsparda virðið útgoldið
til næsta avvarðandi, uttan so at onnur skrivlig avtala er
gjørd við LÍV.
Samansparing og renta, sum stavar frá inngjøldum fram til og við 31.12.2011 verður útgoldin í tráð við ásetingar í Rentutryggingarlógini. Avgjald/skattur verður frároknað í sambandi við útgjald.
Samansparing og renta, sum starvar frá inngjøldum í tíðarskeiðnum 01.01.2012 til og við 31.12.2013 verður útgoldin við ásetingar í Rentutryggingarlógini. Útgjaldið er skattafrítt.
Samansparing og renta, sum stavar frá inngjøldum frá 01.01.2014 og frameftir verður útgoldin í tráð við ásetingar í Eftirlønarlógini. Útgjaldið er skattafrítt.
Ásetingar í Eftirlønarlógini í sambandi við útgjald eru soljóðandi:
Undantak smb. § 10 í Eftirlønarlógini:
Upphæddir galdandi pr. 01.01.2018. Er tín samlaða eftirlønarsamansparing minni enn kr. 391.708,- kunnu upp til kr. 58.756,- verða rindaðar út í einum, og restin kann gjaldast út við upp til kr. 2.448,- um mánaðin, til alt er útgoldið. Nevndu upphæddir verða dýrtíðarviðgjørdar á hvørjum árið.
Yvirlit á kundaportalinum MÍTT LÍV
Inngjøld fram til og við 31.12.2011 eru bókað inn á trygging nr. 14-xxxxxx
Inngjøld frá 01.01.2012 og frameftir eru bókað inn á trygging nr. 15-xxxxxx
Nú útgjaldið av tínari pensjón nærkast, skal støða takast til, um peningurin skal flytast.
Alsamt fleiri velja at lata peningin standa á einari LÍVKONTU hjá okkum.
Hetta verður gjørt uttan stovningarkostnað. Uppsparingin verður rentað við marknaðarrentu. Íløgurnar í sambandi við LÍVKONTU verða gjørdar við lægsta váða.
Til ber at fylgja gongdini á kontuni á kundaportalinum MÍTT LÍV.
PERSÓNSTRYGGINGAR
Flestu lívstryggingar verða í dag teknaðar sum samlagstrygging.
Tað vil siga, at hesar tryggingar verða teknaðar í einum stórum
felags bólki. Hetta gevur betri javnvág, tá hugsað verður um skaðagongd
og prísáseting. Hjá okkum fær kundin ágóðan,
tá avlop er í bólkinum. Grundað á samansetingina hevur LÍV seinastu árini lækkað upprunaliga
prísin við 40%.
Fyri at lætta um fíggjarliga, um tú ella børn hjá tær verða rakt av ávísum hættisligum
sjúkum, bjóða vit eina trygging, sum gevur rætt til útgjald eftir nærri ásettum reglum.
Ein avtalað upphædd verður útgoldin, og tað er
tú, sum gert av, hvussu upphæddin verður brúkt.
Tryggingin fevnir um børn upp til 18 ára aldur. Les nærri um treytir fyri hvørjar sjúkur/sjúkuavgerðir eru fevndar av tryggingini,
og hvørjar reglurnar eru fyri útgjaldi. Yvirlitið er dagført per 01.01.2017.
Óarbeiðsførið kann raka fíggjarliga
grundarlagið
sera meint. Tí bjóða vit tær at tekna eina
óarbeiðsføristrygging,
sum við einum mánaðarligum útgjaldi kann bøta um fíggjarliga
smeitin, um illa vil til.
Tú hevur rætt til hesa veiting, um arbeiðsorkan verður skerd við 2/3 ella meira. Útgjaldið
byrjar 3 mánaðir eftir at óarbeiðsføri er staðfest.
Til tín sum ynskir ein alternativan møguleika, tá viðgerðartilgongdin gerst ov long. Viðgerðartrygging gevur atgongd til skjóta viðgerð og kann soleiðis stytta munandi um tíðina, tú ert burtur frá arbeiðsmarknaðinum. Ert tú ikki komin í viðgerð innan 10 dagar, eftir at sjúkuavgerðin (diagnosan) er staðfest, er møguligt at søkja um viðgerð á privatsjúkrahúsi. Eisini kann søkjast um ískoyti til serlækna, fysioterapi, ergoterapi, zoneterapi, fótterapi, vøddamýkjan, kiropraktor, sálarfrøðing, akupunktur og kostráðgeva. LÍV teknar viðgerðartrygging í samstarvi við Mølholm Forsikring í Danmark.
Nærri ásetingar og treytir finnur tú á heimasíðuni mølholm-forsikring.dk.
UMSITINGARGJALD & KUNDAVIÐURSKIFTI
Seinastu árini hevur tað eydnast felagnum at fasthildið ein lækkandi rakstrarkostnað i mun til inngoldin bruttotryggingargjøld.
Umsitingargjaldið er nú lækkað niður í 5,5% + kr. 300,- í grundgjaldi, fyri teir kundar, sum hava eina marknaðarrentu avtalu.
Gongdin staðfestur styrkini av at lyfta í felag. Fleiri vit eru, sum standa saman, bíligari verður tað fyri tann einstaka.
Arbeitt verður framhaldandi at lækka rakstrarkostnaðin, fyri at kunna bjóða viðskiftafólkunum eina kappingarføra tænastu.
LÍV hevur nógvar upplýsingar um síni viðskiftafólk. Upplýsingar, sum kunnu verða viðkvæmar, um tær verða latnar óviðkomandi. LÍV hevur tørv á tínum upplýsingum fyri at kunnu røkja tínar tryggingar á bestan hátt, og fyri at tillaga tryggingarnar til júst tín tørv. Allar upplýsingar verða sjálvsagt viðgjørdar í trúnaði á LÍV.
Upplýsingarnar, sum eru skrásettar hjá LÍV eru bústaður, p-tal, heilsustøðu osfr. Flestallar eru frá tryggingartakarunum sjálvum. Aðrar upplýsingar hevur tryggingartakarin givið LÍV loyvi til at innheinta. LÍV hevur skyldu til at lata almennum myndugleikum ávísar upplýsingar um síni viðskiftafólk í sambandi við sítt virksemi. Bert neyðugar upplýsingar verða latnar. Um tú ikki hevur givið LÍV loyvi til at lata øðrum upplýsingar um teg, verða upplýsingar bert latnar í samsvari við løgtingslóg um tryggingarvirksemi og løgtingslóg um viðgerð av persónsupplýsingum. Hetta verður bert gjørt í serligum førum, um tað er neyðugt fyri at røkja tíni áhugamál og tína trygging.
Tú ert vælkomin at venda tær til okkum, um tú ivast í, hvørjar upplýsingar vit hava skrásettar um teg. Eisini um tú ivast í, hvørjar upplýsingar LÍV kann lata øðrum, um tú hevur givið loyvi til tess.
Eitt ómaksgjald kann verða ásett, um tú vilt hava skrivligt svar uppá, hvørjar upplýsingar vit hava skrásettar um teg.
Dømi 1
- Trygging fram til fylta 67 ár
- Upphædd við deyða:
- 15 - 49 ár kr. 500.000,-
- 50 - 54 ár kr. 400.000,-
- 55 - 66 ár kr. 300.000,-
- Upphædd “ávísar hættisligar sjúkur”
- kr. 125.000,-
dømi 2
- Trygging fram til fylta 67 ár
- Upphædd við deyða:
- 15 - 49 ár kr. 1.000.000,-
- 50 - 54 ár kr. 800.000,-
- 55 - 66 ár kr. 600.000,-
- Upphædd “ávísar hættisligar sjúkur”
- kr. 125.000,-
dømi 3
- Trygging fram til fylta 67 ár
- Upphædd við deyða:
- 15 - 49 ár kr. 750.000,-
- 50 - 54 ár kr. 600.000,-
- 55 - 66 ár kr. 450.000,-
- Upphædd “ávísar hættisligar sjúkur”
- kr. 125.000,-
- Árlig veiting í sambandi við óarbeiðsføri
- kr. 92.800,-
SAMBAND
Samband við LIV
Vitja okkum mánadag - hósdag kl. 10-16
og fríggjadag kl. 10-15
Kopargøta 1 – Boks 206 - 110 Tórshavn
Tú er vælkomin at skriva eini boð til okkara niðanfyri við at fylla út teigarnar.
Vinarliga minst til at skriva inn P-talið.


c: text/html

text:
Røða, sum Torbjørn Jacobsen, borgarstjóri, helt leygarkvøldið 17. juni 2017 í Funningi, nú várhugnadagar hava verið í bygdini.
Hon er miðja landsins, - Eysturoyggin. Landafrøðiliga toyggir hon seg norðanfyri upp ímóti himmalhválvinum, sum hin hægsta í Føroyum, og aðrar staðir liggur hon mjá og mjúklig, serliga í láglendinum fyri sunnan. Síðani landnámið hevur hon eisini havt serstøðu søguliga og búskaparliga, sum hin óræddi stavnamaðurin, ið leit út so víðan, setandi sær nýggj mál, áhaldandi, inn í eina ókenda framtíð. Hetta røkkur alt - heilt aftur til Ísraelsbørn, sum ikki vendu innaftur á hina sløttu gøtuna, hóast gilt var til matna í kjøtpottunum í Egyptalandi. Við áliti og trúgv á hin Almáttuga og seg sjálvi valdu tey tann tyngra lutin, at fara til gongu út í hitt ókenda, har Móses gerst knarvi Guðs á eini ferð, sum legði lunnar undir so mangt í vesturlendskari civilisatión, m.a. tað, at hendan serstaka vakra kirkjan stendur sum átrúnaðarligur savningarstaður í Funningi í dag.
Úr fornfrøðiligum rannsóknum gerst búseting í Føroyum bara eldri og eldri. Hvørjum hesi fólkini eru flýdd undan, og hví tey valdu einsemi á hesum naknu klettum er ilt at vita. Eyðvitað komu tey sunnaneftir, onki fólk búði norðanfyri, uttan eskimoisku veiðimenninir í kuldanum við norðara Pólin. Tú heldur ikki leiðina norðureftir, ætlar tú at liva av landbúnaði á okkara leiðum. Tí eru hesi fólkini rýmd undan trega, svongd ella harðræði - alternativt hava hetta verið sjáldsamir serskøltar, ið hava valt einsemið, tí at kemi´in ikki hóskaði til sosiala samveru.
Hitt klassiska landnámið er í so máta betri nágreinað søguliga. Vit vita at harðræði Haralds Hárfagra í Noregi fekk nógv fólk at flýggja av landinum. Grímur Kamban er ein av teimum, og í Føroyinga søgu fáa vit at vita, at hann er fyrsti maðurin, ið setti búgv í Føroyum. Í litterera løðarsteininum í søguni, fáa vit eisini at vita, at Eyð hin Djúphugaða fór til Íslands og bar við í Føroyum; her gifti hon burtur Óluvu, dóttir Torsteins Reyða, og síðani kenna tey flestu søguna um mætu ættina hjá Gøtuskeggjum, hvørs avrik er skrivað, yrkt og kvøðið um.
Soleiðis gerst Eysturoyggin onkursvegna basan hjá hesum flóttum, ið rættiliga fótaðu sær í oyggjunum. Funningsfólk ivast ikki í, at Grímur setti fótin á land á fyrsta sinni júst her, sum vit nú standa. Ongin hevur higartil hættað sær at ganga ímóti hesum uppáhaldi, tí verður hetta sannleikin, hagartil tað øvuta verður prógvað. Og tað hendir ongantíð. Navnið á bygdini bendir eisini tann vegin. Tað kemur av “fundi” – at finna – her funnu landnámsmenn land. Kamban-navnið er av keltiskum uppruna, tí kann tað væl vera, at Grímur Kamban gjørdi ein avstingara til onkra av oyggjunum sunnanfyri – Hetland, Orknoyar ella Hebridurnar – áðrenn hann lendi og bleiv verandi í Føroyum. Í Funningi.
Og Funningur var eitt gott val. Firðirnir í Føroyum gjørdust ikki áhugaverdir, fyrrenn fiskivinnan hevði avloyst landbúnaðin sum meginundirstøða í landsins búskapi, tað ráddi um at plasera seg so nær fiskimiðunum sum gjørligt, soleingi útróður og fiskivinna suppleraðu høvuðsvinnuna – landbúnaðin – hetta var tíðin fyri, at motororka gjørdi innrás í oyggjunum. Tað ráddi um stytstu leið við árarnar. Funningur er kortini í eini serstøðu, bygdin liggur gamaní við ein fjørð, men samstundis so nær Norðhavinum og fiskameinginum norðanfyri, at logistikkurin, ið skuldi røkjast við vøddum, vilja og treiskni, ikki var ein trupulleiki. Staðsetingin innanvert Funningsmúla og Líðina, vard ímóti opnum havi av hinum fjarðalandinum - og ikki minst Kalsoynni eystanfyri. Ikki minst av Kallinum, ið stendur sum ein kastali og verja, í skiftandi litbrigdum eitt tað flottasta natúrfenomenið í øllum heiminum.
Tað plagar at verða tikið til, at eitt mannalív bara er sum eitt lítið ljósblunk í hinum stóra kosmiska ljóshavinum. Vit, sum eru komin nakað til árs, kenna tað ikki soleiðis. Tað er hent so ófatiliga nógv í hesum landinum síðani stríðsárini – í framtøku á øllum mótum og í vælferð – at broytingarnar eru størri enn hjá fleiri ættarliðum frammanundan hesum.
Funningur er ímillum tær fyrstu bygdirnar, eg visti nakað um. Var trý ára gamal piltur tá - í Grógv í Syðrugøtu. Abbi mín hevði handil, ráfiskakjallara og benzinsølu og omma mín fekk konur at tøta skipstroyggjur fyri seg kring um alt landið. Í kjallara hennara sótu støðugt eini 8-10 konur og kliktu við stokkunum. Tað angaði av arbeiðssemi og góðum hugi. Tað skuldi gott fólk til, fyri at halda hesum gangandi. Ein teirra, sum kom í handilin at virka og ekspedera, var Marjun Jóanesarson úr Funningi. Hon var bara seytjan ár tá, og fyri fyrstu ferð síðani havi eg hitt og spjallað við hana ídag, væl meiri enn eina hálva øld seinri. Hetta hevur verið veturin 58/59, at hon var í Gøtu, tí sviin Sten Nordenskiöld var í Føroyum um tað mundið og tók upp føroyskan dans. Niels Juel Arge var við honum í Gøtu, og haðani stava nakrar av eldru upptøkunum av føroyskum dansi í Útvarpinum. M.a. “Fisken tager sin føde i vand”, sum Pól morbróðir skipaði. Dansað var í roykstovuni Niðri við Hús – á Húsgarði – og tá var gott at hava Marjuna við, sum var væl kálvfødd og hevði fingið kvæðamentanina inn við móðurmjólkini her norðuri í Funningi.
Nakað eftir tað bleiv vegurin knýttur saman ímillum Fjarða. Ímillum Funningsfjørð og Skálafjørðin. Hetta var ein somikið stórur dagur, at vit gjørdu útferð úr Syðrugøtu fyri at síggja hetta undurverkið, at tað nú var akandi við bili allan tann langa vegin til Funningsfjarðar. Myndugleikarnir hava helst hildið tað verið skilabetri at fara úr Funningi norðureftir við vegnum, teinurin suðuryvir er drúgvur í vegagerð, men táið Gjógv eisini skuldi hava vegasamband, so lá tað meiri til høgrabeinið at fara tann vegin og Brattin – kempan Arne Brattaberg - bleiv sendur niðan í brattan at pløga seg ígjøgnum fjallasíðurnar, og tað má sigast at vera eitt megnarverk hesir menn hava gjørt, og eg ivist í, um nakar hevði farið í holt við hetta í okkara cost-benefit tíðum. Kanska størsti hugsjónarmaðurin í Føroyum í okkara tíð, Mikkjal Helmsdal, um nakar, visti, hvat skuldi til fyri at styrkja undirstøðuna, bæði so og so, í Føroyum, tað var at knýta allar búsetingarnar í landinum saman. Tað er nú komið somikið væl áleiðis, at bundið verður fast undir havbotninum, har sum koyrandi er frammanundan, og lív fólksins hevur ikki verið frægari enn tað sama.
Seinri fann eg útav, at eg havi, kanska rættari havi havt, familierar relatiónir til Funnings. Í mínum føri gongur leiðin úr Funningi umvegis Kunoyarbygd til Syðrugøtu, har langomma mín Kunoyar Jóhanna giftist við langabba mínum Pól Kristoffuri Poulsen. Tey settu seg niður í Úti Guttastovu – ímillum áirnar. Hon var av hinum gitna Pílta slagnum. Dóttir Sámal. Nakrir grundarsteinar síggjast framvegis niðan við ánni her í bygdini, omanfyri brúnna, har sum húsini stóðu.
Tað eru fleiri søguvariantar, táið tað snýr seg um Píltarnar, men tann sum hevur fingið tey treystastu beinini at ganga á hesi seinastu árini er, at hendan slektin er undan einum íra, sum við einum skipi strandaði á Munkinum – Sumbiarsteini - fyri mongum Harrans árum síðani. Teir komu uppá Munkin, men hesin ættfaðirin var hin einasti sum yvirlivdi. Hinir megnaðu ikki at standa ímóti sjóroki, sjóvarilsku og kavaroki á sama hátt, og fóru heim til Harran umvegis eina váta grøv. Ættfaðirin var illa á holdum komin, táið sumbingar tóku hann av Munkinum, men lív og kropsvarmi fekst kortini í hann aftur, eftir at hann, eftir eina drúgva legu, hevði ligið undir váðini í einari rekkju, hjá einum konufólki, sum skuldi tað vísa seg, ikki bara hevði verið varmadunkur allar hesar tímarnar, sum hitin gjøtlaði uppeftir, tí stutt eftir var staðfest, at hendan kvinnan var við barn. Tí standi eg her, gekk tað øðrvísi við at tiðna hendan íran uppaftur, var tað onkur annar sum stóð her, soleiðis hevði Franz Kafka helst orðað seg.
Søgan endar ikki her. Spurnartekn varð sett við likamsliga harðbalni hjá hesum eina yvirlivandi íranum. Funnið var fram til, at hann var ættaður frá Yamana-indiánarunum heilt har suðuri í Eldlandinum – í Tierra del Fuego – í Argentina. Europearar høvdu tikið hann við sær aftur hendanvegin, og av einum skipbroti gjørdist hann upphavið hjá eini lutfalsliga stórari slekt í Føroyum.
Sagt verður, at m.a. Yamana-indiánararnir komu úr norðara partinum av Ásiu fyri áleið 40 túsund árum síðani. Teir høvdu búleikað sum veiðimenn í Eldlandinum í 10 túsund ár, táið europeiskir missionerar komu framá teir. Vanlukkuliga vórðu teir saman við kristnanini hertiknir av europeiskum sjúkum, sum teir ikki toldu, tí er hendan stamman ikki til longur. Hon finst bara í Føroyum, og Funningur er onkursvegna snúningspunktið og kjarnan hjá teimum, sum eru eftir av Yamana-indiánarunum. I 1832 var Charles Darwin í Tierra del Fuego økinum, og hann helt fyri, at hetta var tað mest vesala fólkaslagið hann nakrantíð hevði sæð. Teir gingu spillnaknir í øllum kuldanum har suðuri við Antarktis leiðina, og livdu sum nomadar á støðugari veiðiferð. Hagar gongur strongurin til tað heita og villa blóðið, harðbalni og tey skráu skeivu og brúnu eyguni hjá Píltaslagnum, sum breiddi seg um tað ganska land út frá Funningi.
“Kvirr og lítillát liggur bygdin har niðri við sjógvin, niðri undir alháum fjøllum. Tað er sum, at hon boyggir seg fyrir sterkum mættum, sum hon onki megnar í móti. Menn eru ígjøgnum tíðirnar farnir hógværliga fram. Bygdin veit, at allur mannligur máttur er onki, megnar onki, aftur í móti teimum sterku náttúrukreftunum. Teir hava tigandi boygt seg fyrir hinum sterkara.” Soleiðis tekur Viderø til, og hann heldur fram, og endurgevur Sørensen prest og próst á Nesi fyri at hava sagt, at tað mest tignarliga og hugtakandi hann mintist aftur á, eftir at hann var farin niðuraftur at vera, pensióneraður, var kirkjan í Funningi full av funningsmonnum og monnum frá Gjógv, sum trúliga komu hin langa og tunga veg til kirkju í øllum veðri. Altarsklæðini høvdu teir í heimagjørdum eskjum. Tøguligir og alvarligir fóru teir inn í hús at skifta hosur og skógvar – fastandi – og tigandi gingu teir oman í kirkjuna, har teir sótu og sungu av øllum hjarta og heilum hugi og av allari kraft. Eftir guðstænastu tosaðu teir um útróður, seyð, fugl og veðrið og blíðskapurin var stórur í bygdini.
Tað er gomul søgn, at hann ið átti pott og tráðu, yvirlivdi í Funningi. Seiðabergið er hitt besta, og sagt var, at sjálvt hýsan skuldi koma inn at lendingini ella støðni. Hann, ið kom krøktur aftur, hevði vantandi handalag til veiði. Kann ætla at Tobbasatangi hevur verið gott seiðabergspláss, og ivaleyst hevur onkur Tobias á søgunnar slóð verið drúgvur á klettinum, seiðaberginum, haðani stavar navnið. Skal ikki liggja omaná, at tað flónaði eitt sindur um hjartað, táið eg fyrstu ferð varnaðist hetta heitið.
Funningsfjørður er ímillum størstu og ríkastu firðir í landinum. Hvalvág er inni í firði og industrialiseringin kom við hvalastøðini inni á Skipagjósoyruni. Ivaleyst hevur hetta verið stórhending, nógv fremmant fólk, og helst hevur hetta broytt viðurskiftini hjá fólkinum, sum búleikti kring fjørðin, munandi. Fleiri enn hundrað ár eru farin uppá hespuna síðani. - Fremmant og nýfingið hevur hetta í hvussu er verið, og ein av søgunum frá hesi tíðini er frá tveimum altarsklæddum dreingjum úr Liðanum í Elduvík, sum ein sunnudag vóru farnir at skoða hesa nýggju verksmiðjuna, ella verðina, har teir flensaðu, skóru upp og kókaðu hesi stórdýrini, sum høvdu svomið niðri við havsins djúpu nám. Ein djúp manshøg veit var løgd í gólvið, til frárenslið, og táið teir nærkast henni, halda teir báðir, at hon er fullsett, rokað, av hvítum fínum sandi - og annar ger ikki mætari, enn at hann leypur við báðum beinum út í hendan ókenda konsistensin, sum vísti seg at vera kyksendi heldur enn sandur. Komin á botn og meðan móðan og lýsið fløddu og fjaraðu um ádamseplið og slipsaknútin, skuldi láta úr honum: ”Nei, - stórverðin !”
So livandi sum fjørðurin er, sjóvarfallið røkkur hann allan, er nógv virksemi av ymsum slagi, alt frá fjarðarmunnanum og innar í fjørð. Hummaraveiði, kræklingaaling, taraaling og ikki minst laksaaling. Sagt verður, at Funningsfjørður er ímillum bestu firðir í Føroyum at ala laks í, og tað eru ikki hissini virðir, ið verða hóvað upp úr fjørðinum, sum skroyva væl upp í útflutningstølunum hjá Føroyum.
Nú eru nøkur ár síðani, at Funnings- og Runavíkar kommuna løgdu saman í eina og somu kommunu. Eftir at vegurin var komin út eftir fjørðinum var tað ein skilagóð loysn. Hann gjørdist eitt paradigmuskifti. Áðrenn vegasambandið lógu bygdirnar eystan- og norðanfyri í Eysturoy tættari at Klaksvíkini, farleiðin var sjóvegis. Tað heilt gamla sambandið, afturi í einahandilstíðini, var kortini suðuryvir, úteftir Skálafjørðinum og til Havnar at handla. Vegurin knýtti hetta forna sambandið samanaftur, tí var tað ein skilagóð gerð at leggja kommunurnar saman. Týdningarmikið er eisini, at tú definerar eina kommunu frá útryðjini og inn á miðjuna, ikki øvut, annars røkka politisku armarnir ongantíð út hagar teir eru ætlaðir at røkka. Tá eg varð valdur býráðslimur fyri góðum 4 árum síðani, ynskti eg gerast limur í Funningsnevndini, orsøkina finna tit í tí, sum sagt er frá frammanundan, og tað hevur verið ein fragd at virka saman við teimum trimum Marjuni, Óluvá og Randi.
Ein dagin í fjørsummar vildu teir báðir Jógvan Højsted og Petur Dahl hava meg norður at hyggja eftir Atustovu. Saman við øðrum hava teir fingið Ølvustovu upp at standa aftur, eitt satt bragd, har sum søgnin sigur, at teir fyrstu landnámsmenninir bygdu – á grundunum Heimi í Túni. Roknaði við at hetta fór at vera avgreitt eftir 5-10 minuttum, so eg bað bara konuna seta døgverðapottarnar útá suðuri í Havn. Bráðsinni hjá Píltunum spældi mær eitt puss tann dagin, tí fundurin við teir báðar vardi í einar tríggjar tímar, avrátt varð tann dagin, at kommunan skuldi keypa Atustovu, um undirtøka fekst fyri hesum í býráðnum, og so skuldi fornminnisfelagið her norðuri hava hana undir hond. Komin til Havnar lógu kjøtfrikadellirnar sum kanónkúlur á pannuni, og tað var næstan sum hjá Salla av Hellunum og toftamanninum Heindrikki umborð á Kongshavn. Táið Heindrikk kom aftur av útróðri, í Grønlandi, væl seinri enn ætlað, setti hann seg at skaffa, og sjálvt ikki felliknívurin beit á kjøtfrikadellunum. Tá Salle spurdi hvussu tað smaðkaði, svaraði toftamaðurin: ”Hevði Hitler átt hesar undir krígnum, so hevði tað verið lag á manni hjá honum at vunnið kríggið ímóti teimum sameindu.”
Tá Bjørg hjá Andor Sivertsen, funningskona í Vestmanna, damptromlan í hesum málinum, fyrstu ferðina setti seg í samband við meg, um hetta tiltakið, sá eg ikki fyri mær, at bygdin fór at síggja soleiðis út í dag, við tí velduga áhuganum, sum hevur verið fyri hesum. Árenningarnar hava verið øgiligar, og Funningur hevur átt fyrstu raðfesting síðani. Bøtt er um skúlan. Verkfrøðingar, handverkarar og borgarstjóri hava í fleiri syftum verið her norðuri, ein skilagóður máti at fáa bøtt um ymiskt, sum annars helst hevði ligið á láni. Nú bíða vit bara eftir at skúlagarðurin verður hampaður og graslíki verður lagt á partar av honum. Í spølni nevndi eg einaferð fyri skyldmanninum, gitna graslíkismanninum og hálva funningsmanninum Osvaldi, at kanska hann kom við einum vølli, afturfyri skuldu vit rópa vøllin fyri Osvald Simonsen Arena. Hann er oldurommusonur hesa gentuna úr Funningi, sum giftist til Kunoyar og svall so illa í hondini, at Osvald Madsen, lækni í Klaksvík, sagaði hondina av henni. Hon var fyrsta fólk í Føroyum, sum var doyvd, bedøvað, fyri at linna um pínuna, meðan læknagerningurin stóð uppá. Ólukkutíð vaknaði hon meðan sagað var, Madsen var komin á hálva leið, men hon ynskti ikki meiri doyving, vildi heldur útstanda pínuna, tað var næstan sum hjá Mósesi, ið heldur valdi at tola alt ilt saman við Guðs fólki enn at hava eina syndanjóting í Egyptalandi. Hann bar sjálvur hin størsta saknin. Langabbi Osvalds og Jákup Símun, hesin seinri sigst hava verið í stoytinum í røðusnildi niðri á støðni í gjárkvøldið, varð uppkallaður eftir manninum við sagini, - Osvaldi Madsen, lækna.
Tíðirnar broytast og vit broytast við. Vit eru vorðin ein ítøkiligur partur av verðini, sum Liðadreingirnir spáddu um á Hvalastøðini inni við Skipagjósoyruna fyri meiri enn hundrað árum síðani. Funningur er eftirhondini í miðjum landi, tí yvirlivur hon, og tað er ógvliga týdningarmikið at bygdirnar hóra undan. Øll hesi ymsu frábrigdini hjá fólki og bygdum, serliga á mentanarliga og málsliga mótinum, ger tað meiri vert at liva og búgva í Føroyum, heldur enn nakrar aðrar staðir í heimi.
Tíðirnar eru sjálvandi broyttar síðani Sjúrður einsamallur í húsi gavst at tváa sær. Sum Viderø tekur til: ”Hann tímdi ikki at tváa sær, sagdi tað vera til einkis, har sum hann hvaðna skjótari óhreinsaðist aftur. Havdi hann etið snik, fór hann út fyrir dyr og turkaði hendurnar upp í lágu grastekjuna, og havdi hann sopið súpan, terdi hann skeggið upp í takskeggið. Hann saltaði grind og spik í roykstovuni og tók rekkjuváðina til viks og læt hønurnar leggja seg upp í lokrekkjuna at verpa. – Eitt sinn hann fór burtur í torv, fekk hann sær dríl og smjørklíning upp í húgvuna; men smjørið bráðnaði. Hann streyk sær um ennið og mælti fyrir munni sær: ”Hetta er undarligur sveitti.””
Nú er alt tann bera tváan – ongin sveitti. Pizzaflakarnir og amerikanska djunkføðin hava loyst av tvøstið og spikið og eggini. Og tað vantar bara, at onkur uppfinnur eina snildfon ella ein IPad, sum eisini megna tað, at tváa fólki um endan, táið tað er neyðugt, tí tað fer helst ongantíð av móta. Og í grundini var Sálamon kongur ikki so langt av leið skotin, táið hann mælti fyri munni: ”Onki er nýtt undir sólini.”
Takk øll somul fyri eitt framúrskarandi tiltak, sum styrkir Funnings-identitetin hjá okkum øllum, ið hava eitthvørt við hesa frægu landnámsbygd at gera.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Søgan
SMJ ráðgevandi verkfrøðingar varð stovnað í august 1969 av Sofus M. Jakobsen, sum virkið eitur eftir. Í 2013 eru broytingar farnar fram í bygnaðinum av felagnum. Upp í SMJ er komið felagið RM bólkurin, sum hevur tikist við ráðgeving innan trygdarøkið, og KJ Elráð, sum er ráðgevandi verkfrøðingar í el. Felagið hevur skipað seg við fimm høvuðs arbeiðsøkjum.
- Installatiónir
- Orkuráðgeving
- Bruna- & trygdarráðgeving
- Umhvørvisráðgeving
- Byggi- & verkætlanarleiðsla
Bygnaður.
- Árni Jakobsen er stjóri
- Heini Ellingsgaard er deildarleiðari fyri HVS partin
- Petur Martin Glerfoss er deildarleiðari fyri elpartin.
Í felag hava vit nógvar verkætlanir at vísa til, sum eru loystar seinastu árini.


text:
Írar skulu í næstum á fólkaatkvøðu, sum snýr seg um at geva parlamentinum heimild at liberalisera írsku fosturtøkulógina. Írska fosturtøkulógin er enn strangari enn tann føroyska. Snotra hevur tosað við felagsskapin Frítt Val, sum arbeiðir fyri fríari fosturtøku í Føroyum.
Tráin Petursson Nónklett hevur skrivað.
Írar og føroyingar hava nógv til felags, tá ið tað snýr seg um ymisk mál, sum oftani verða bólkaði undir sokallaði “etisk mál”. Bæði londini hava stranga fosturtøkulóg, og tað er heilt nýligani, at hjúnabandslógirnar eru broyttar soleiðis, at tvey av sama kyni sleppa at giftast borgarliga. Tá vóru írar eisini á fólkaatkvøðu. Hetta var í mai 2015, har 62% av fólkinum atkvøddu “ja” á fólkaatkvøðuni. Í Føroyum var aftaná tógvið stríð endaliga samtykt í 2016, at tvey av sama kyni kunnu giftast borgarliga.
Írska fosturtøkulógin strangari enn tann føroyska
Fosturtøkulógin í Írlandi er enn strangari enn tann føroyska lóggávan. Írska lóggávan er soleiðis, at bert kvinnur, har lívið á kvinnuni er í vanda, hava loyvi at fáa fosturtøku framda. Í Føroyum kunnu kvinnur fáa framda fosturtøku undir serligum treytum. Treytirnar eru m.a.: at lívið á kvinnuni er í váða, er neyðtikin ella sálarliga illa fyri. Føroyska lóggávan er sera gomul. Hon er frá 1956, tó við nøkrum broytingum síðani, og er skrivað á donskum.
Fólkið í Írlandi skal ikki taka støðu til eitt liðugt lógaruppskot á fólkaatkvøðuni. Verður tað eitt “ja”, so er tað ein heimild til írska parlamentið at gera eina lóggávu, sum loyvir fosturtøku upp til 12. viku.
Fólkaatkvøðan verður eftir ætlan hildin seint i mai mánað í ár.
Frítt Val: Løgtingið eigur broytingina
Felagsskapurin Frítt Val – fyri fríari abort arbeiðir fyri at fáa fría fosturtøku í Føroyum. Felagsskapurin er ein samling av føroyskum kvinnum, sum saman hava gjørt vart við málið. Tær hava m.a. skrivað alment skriv, savna inn undirskriftir og skipa fyri filmskvøldum.
Tær hava savnað fleiri hundrað undirskriftir, sum kunnu síggjast her á myndini. (Greinin heldur áfram niðanfyri)
- Vit eiga at liberalisera abortlógina í Føroyum, tí at vit halda, at allar kvinnur skulu vera javnar fyri lógini, tá tað viðvíkur abort. Kvinnan hevur ræðið á egnum kroppi, og tí skal hon sjálv gera av, um hon fremur abort ella ikki. Tað skal verða kvinnan, ið hevur síðsta orðið, hvørt abortin verður framd ella ikki, og ikki ein lækni, politikari ella serfrøðingur. Allar kvinnur í Føroyum skulu hava sama møguleika at ráða yvir egnum kroppi og gera av, hvusssu framtíðin verður skipað, svarar Frítt Val, tá spurt verður um, hví vit skulu hava fría fosturtøku í Føroyum.
Men loysnin er sambært teimum ikki ein fólkaatkvøða, eins og Írland fer at halda. Tað er Løgtingið sjálvt, sum skal broyta lógina.
- Vit meina, at Løgtingið sjálvt skal taka sær at av broyta abortlógina. Sum rørsla halda vit ikki tað er ok, at allar Føroyar við atkvøðurætti skulu vera við til at avgera, um vit skulu hava ræðið á okkara egna kroppi, svara tær at enda.
Keldur: The Guardian, logir.fo


text:
Tíð: Hósdag kl. 14.00 - 17.00
Stað: Heima hjá Marjun í Lambanum 1
Undirvísari: Maiken Steinberg FO
Hendan verkstovan er nýbyrja og duga at binda.
Vevbinding er ein stuttlig, øðrvísi og løtt binding.
Í vevbinding kann tað síggja út, sum um mynstrini verða bundin við tveimum ella fleiri litum á sama umfari. Men í veruleikanum, so verður bert bundið við einum liti í senn, akkurát sum tá man bindur strípur.
Effektin líkist ómetaliga nógv jaquardbinding, tó uttan roksið við at binda við tveimum ella fleiri litum á sama stokki.'
Mynstrini innan vevbinding verða, sum oftast bundin aftur og fram og bert bundin við einum liti í senn – sum oftast tvey umfør av hvørjum liti.
Nøkur av mynstrunum minna um mynstur innan veving
At hava við:
Tógv, bummull og ull, í fleiri litum og hartil hoyrandi stokkar, t.d. 3,5 - 4,5
60 kr. fyri annað tilfar
Undirvíst verður á føroyskum, donskum, enskum og/ella týskum


text:
Innsavningarbilarnir í miðøkinum hjá IRF eru tvídeildir, og savna inn bæði pappír/papp til endurnýtslu, umframt vanligt húsarhaldsrusk. IRF vil tí heita á fólk um at vera røsk at skilja, og lata alt reint papp og pappír í hvíta posan til endurnýtslu.
Tað eru tvey kømur á innsavningarbilunum hjá IRF, sum koyra í miðøkinum. Innsavnararnir lata tann gráa posan við vanligum burturkasti í rúmið, ætlað til gráa posan, meðan hvíti posin við øllum reinum pappíri og pappi fer í rúmið, ætlað til endurnýtslu. Tað í gráa posanum fer til brenningar, meðan alt í hvíta posanum verður endurnýtt.
IRF ynskir at fáa nógv fleiri hvítar posar til endurnýtslu. IRF vil tí heita á fólk um at lata allar smáeskjur og pakkitilfar úr pappi, umframt alt reint pappír í hvíta posan til endurnýtslu. Pappír og papp kann nevnliga endurnýtast upp til tíggju ferðir.
Hjálpið okkum at verja umhvørvið – endurnýt meira!
Øll húski í økinum hjá IRF sleppa regluliga av við hvíta posan til endurnýtslu, eins og vinnan eisini lættliga sleppur av við papp og pappír til endurnýtslu hjá IRF, sum m.a. tekur ímóti makuleraðum pappíri til endurnýtslu.
Lær meira um hvat kann endurnýtast hjá IRF á www.irf.fo undir “Skiljing”.


text:
- Klokkan er langt yvir miðnátt. Tað er ein vika síðani, at eg fekk koyrikortið, endiliga. Eg vendi pylsum alt summarið fyri at fáa ráð til hendan bilin. Tá eg koyri inn í bergholið, traðki eg á speedaran, seti ferðina upp. Lítli reyði pinnurin førkar seg. „Steðga“ hoyri eg. Eg flenni og traðki harðari. Tað er rúsandi at koyra uppá hendan mátan. Rópini gerast harðari. Eg snari rórinum til vinstru. Eg føli meg frælsan, flúgvi. Náttin er tóm, og harði bassurin køvir genturnar. Tríggjar skríggjandi gentur. Kunnu tær ikki halda kjaft? Hetta er mín bilur.
Nøkunlunda soleiðis ímyndi eg mær, at tú hevur hugsað í løtuni.
Koyrir tú ov skjótt? Tað er ikki fitt ella stuttligt yvirhøvur. Tú heldur kanska, at tú minnir um John Travolta ella um onkran úr Fast and Furious, men tað kann eg lova tær fyri, at tú ikki ger.
Um har er nakar, sum elskar fart, so er tað eg. Tað besta, eg veit, er at fara tvísporandi á hestbaki ella ein túr við „Dæmonen“ í Tivoli . Men at koyra skjótt í bili er nakað av tí mest ósexutta.
Tað følist sum eitt yvirgreb at sita í einum bili, sum koyrir ov skjótt. At sita púra hjálparsleys og einki fáa gjørt. Tankarnir flúgva gjøgnum høvdið. Hvat um vit renna saman við onkrum ella á okkurt fólk. Hvat um eg doyggi? Hvat um onkur annar doyr? Hvat um eg endi sum grønsak restina av lívinum
- Eg siti á baksetrinum. Eg haldi, at hon á forsetrinum fjasast við honum, sum koyrir. Eg kenni hann ikki. Vit koyra skjótt, og mær dámar tað ikki. Eg royni at lata sum einki, flenni nervøst. Eg havi ikki koyrikort, so hvat veit eg. Tey klandrast framman, hon biður hann seta ferðina niður. Vit koyra altso ræðuliga skjótt. Eg biði hann eisini gevast, hetta er ikki stuttligt longur. Hann er í síni egnu verð. Bilurin sveiggjar á vegnum, nú koyra vit í skeivari síðu. Eg fái ilt í búkin, mítt hjarta dukar. Eg síggi fyri mær myndir av knústum royndardukkum. Vit skríggja og skríggja, bøna hann um at seta ferðina niður, onki riggar. Eg føli tað, sum eg drukni. Eg haldi ondini og biði innantanna. Roynir hann at drepa okkum?
Í førarasetrinum í einum bili hevur tú nógv vald. Tað er feitt at hava vald, ha?
Ella er tað adrenalinrúsurin? Fær heldur niðan í Gundadal og hoppa av hægstu vippuni, heldur enn at seta lívið hjá tínum vinfólki í váða. Tú fært heldur ikki fisu av at koyra skjótt. Tú sært bara býttur og ósikkur út. Tú ert eitt reyvarhol, og ikki uppá tann góða mátan. Fær heldur og fiksa tín klædnastíl, og set hárið betri. Tak eina selfie og skovla nøkur likes. So fær tú kanska tað viðurkenning, tær manglar. Tað er ikki tín skyld, um tú ikki bleiv klemmaður nóg nógv sum barn. Ella fá tær ein hobby. Gev lívinum meiri innihald, so hugsar tú teg kanska um, áðrenn tú blakar tað burtur. Steðga við hasum lortinum góði.
Hanga ikki nokk av blómutyssum við vegjaðaran hvørt ár?


text:
Joel Osteen
Joel Osteen er føddur 5. mars 1963 í Houston, Texas. Hann er pastorur í Lakewood Church í Texas, sum er størsta samkoman í USA. Osteen er eisini rithøvundur og hevur skrivað 3 bøkur: "Your Best Life Now: 7 Steps to Living at Your Full Potential" (2004), "Become a Better You: 7 Keys to Improving Your Life Every Day" (2007) og "It's Your Time" (2009).
Í 1984 giftist hann við Victoria Iloff Osteen (f. 1961). Tey eiga tvey børn, Jonathan- og Alexandra Osteen. Hann býr nú í Houston í Texas.


text:
Nógvir valmøguleikar eru, um ein ynskir at fáa sær hita í gólvini. Gólvhiti er alt meiri vanligur í nýggjum húsum, og ofta verður eisini skift til gólvhita, tá ið umvælingar av eldri húsum verða gjørdar.
Tað eru nógvir hugsandi hættir at leggja hita í gólvið. Tí verður í hesi greinini greitt nærri frá møguleikunum, og víst verður eisini til teir mest vanligu hættirnir, ið vera nýttir.
Vanligt er at fáa sær eina gólvhitastýring til sínar gólvhitar. Hetta merkir, at øll rørini verða leidd fram og aftur úr fordeilararørum á gólvhitastýringini. Gólvhitastýringin syrgir síðani fyri at termoventilar á fordeilararørunum lata upp og aftur fyri hitanum.
Termoventilarnir samskifta við termostatar í einstøku rúmunum, har ein eisini kann stilla rætta hitalagið. Sostatt ber til neyvt at stýra hitalagnum í einkultu rúmunum eftir egnum ynski, um tørvur er á tí.
Gólvhitastýringar regulera hitan í framleypsrørunum. Fyrr var mest vanligt at hava returventilar og termostatar, sum vóru til at regulera manuelt í rúminum. Hesin hátturin verður tó enn nýttur til smærri umvælingar, har tað t.d. einans verður lagdur hiti í gólvið í baðirúmum.
Wavin fordeilararør og shuntstýring
Hjá P/F Svend Krosstein kanst tú velja í millum 2 sløg av gólvhitastýringum. Wavin gólvhitastýring, sum er tann mest vanliga, er síggja í nógvum føroyskum heimum. Umframt Wavin hava vit eisini Danfoss gólvhitastýring, ið hevur møguleika fyri stýring á einari snildfon.
Fyrr var vanligt bert at hava hita í stoyptum gólvi, men í dag er vanligt at hava hita til øll sløg av gólvum. Við at nýta aluplátur at leggja rørini í, so ber til hita upp eitthvørt gólv. Alupláturnar kunnu m.a. fyrst vera lagdar í spón- ella flaminguplátur, sum hava spor í.
Neyðugt er at nýta aluplátur, tá ið gólvhiti verður lagdur undir parket, laminat ella trægólv. Alupláturnar syrgja fyri, at hitin úr rørunum verður javnur í øllum gólvinum.
At nýta spónplátur við sporum er mest nýtti hátturin at leggja hita í gólv, har ein ikki skal stoypa. Tá er støddin á rørunum 16 mm.
Flaminguplátur við sporum verða mest nýttar, um ein ikki hevur møguleika til annað. Hetta kann m.a. vera har tað longu er stoypt eitt gólv. Tá er støddin á rørunum antin 16 ella 20 mm. Hartil eru flamingupláturnar úr bjálvandi tilfari, ið ger tær egnaðar at nýta, har ein ikki fær bjálvað nóg mikið.
Í dag er mest vanligt at nýta PEX ella ALUPEX rør til gólvhita.
20 mm PEX rør og 16 mm ALUPEX rør eru mest nýttu støddirnar. Sjálvt um báðar støddirnar verða nýttar til ávíkavist at leggja í betong ella í aluplátur, so er mest vanligt, at 20 mm PEX rør verður nýtt til at stoypa í gólvið og ALUPEX 16 mm verður oftari nýtt til at leggja í aluplátur.
Fyrr var tað ógvuliga vanligt at nýta koparrør ella smærri støddir av PEX røri, men gingið verður burtur frá hesum loysnum, av tí at koparrør eru dýr, og eisini tí at ALUPEX rør eru nógv lættari at leggja enn PEX rør.
20 mm PEX rør verður tó enn nýtt til stoypt gólv, tí prísurin er lágur og møguleiki er at nýta færri metrar fyri hvønn fermetur og harvið størri strong.
Hjá P/F Svend Krosstein hava vit, umframt rør, eisini aluplátur, spónplátur og flaminguplátur á goymslu.
20 mm PEX rør fest niður á armering við stáltráði
Umráðandi er at hvør einkultur strongur ikki gerst ov langur. T.v.s. at verður 16 mm ALUPEX rør nýtt, so má strongurin í mesta lagi vera 100 metur til longdar. Verður harafturímóti 20 mm PEX rør nýtt, so kann hvør stongur vera upp til 120 metur langur.
Tá ið ein nýtir 20 mm PEX rør í stoypt gólv, skal frástøðan millum rørini helst ikki vera størri enn 30 cm. Men mest vanligt er at hava 25 cm millum rørini. Er frástøðan 25 cm millum rørini, so verða nýttir í miðal 4 metrar av røri fyri fermeturin.
Til 16 mm ALUPEX skal frástøðan millum rørini í stoyptum gólvi helst ikki vera størri enn 30 cm. Mest vanligt er tó at leggja hesi rørini við 20 cm frástøðu millum rørini. Harvið verða í miðal nýttir 5 metur av røri fyri fermeturin.
Tá ið rør verða løgd í spónplátur við sporum, verður 16 mm ALUPEX rør nýtt, og er frástøðan millum rørini tá 20 cm.
Tað er av stórum týdningi, at tað verður væl bjálvað undir einum gólvhita. Hetta er serliga galdandi, um talan er um gólvhita í stoyptum gólvi, ið liggur beint niður á jørðina.
Niðanfyri eru víst nøkur dømi hvussu gólvhiti verður lagdur.
Tekniskur ráðgevi
Tel. 34 46 83
olaf@krosstein.fo


text:
Felags foreldrafundur
Góðu foreldur
..Vit vilja ynskja tykkum Vælkomin til " Àrsins felags Foreldrafund í økinum Hoyvík " har Anne Brodersen og Mads Brodersen fara at halda fyrilestur fyri okkum um hvønn týdning rørslur hava á barnsins menning, felagsskap og trivnað.
Anna Brodersen hevur millum annað skrivað bøkurnar “Grundmotorik” og “Brug din krop” og staðið á odda fyri stóru donsku kanningini “Tidligere indsats”.
Mads Brodersen hevur stovnað “Vends Motorik og Naturskole”. Mads er útbúgvin nàttúruvegleiðari, motorikvegleiðari og hevur PD í ungdómsnámsfrøði. Hann hevur meira enn 20 ára royndir innan sítt økið og innan sosiala og almenna námsfrøði, har hann brúkar náttúruna sum amboð.
Dato: 17. mai 2017
Kl. 19 – 21
Stað: Skúlin við Løgmannabreyt
Vit gleða okkum at síggja tykkum
Vinaliga heilsan
Leiðararnir


text:
Nær eigur tú at gevast at koyra bil
Tey flestu duga sjálv at meta um, nær tey eiga at gevast at koyra bil. Tó er ein lítil, men vandamikil, bólkur av eldri bilførarum, sum ikki skilir ella góðtekur, at koyriførleikarnir ikki eru nøktandi, og at tað tískil ikki er ráðiligt hjá teimum at koyra bil longur.
Sjúkur sum t.d. minnisloysi (demens), Parkinson, sukursjúka og gikt kunnu ávirka førleikarnar at koyra bil. Ein (diagnosa) er tó ikki nóg gott grundarlag at gera av, um ein persónur kann koyra bil, men tað kann vera ein ábending um, at koyriførleikarnir skulu kannast. Tekur tú heilivág, sum er merktur við reyðum ávaringartríkanti, mást tú ikki koyra bil.
Hava fólk rundan um teg ampa av tíni bilkoyring, eigur tú at taka tað í álvara, tí tey vísa í roynd og veru umsorgan fyri tær. Í stuttum kann sigast, at tú eigur at gevast at koyra bil:
- Um lækni ella løgregla meta tað
- Um familjan biður teg um tað
- Um onnur ikki tora at koyra við tær


text:
Um tú sær rottu í Hovs kommunu, sig so frá við at ringja til Eyðfinn Joensen á 23 95 52 ella við at skráseta tað niðast á síðuni.
Um tú sær tekin um rottu, so sum rottuholur, rottulort ella at tað er gnaga í ruskposanum, boða so frá hesum eisini.
Tá rottu er fráboðað, koma fólk frá kommununi at seta tiltøk í verk, fyri at basa rottuni.
Um tú hevur eina mynd av, hvar tú sá rottuna, er hetta stór hjálp, fyri at vita, hvar fellan skal setast.
Fyri at seta rottufelluna upp á røttum stað, er neyðugt at hava sera neyvar upplýsingar um hvar rottan er sædd.
Tað sum tú sjálv/ur kann gera fyri at fyribyrgja rottu, er at:
- Ansa eftir at eingin matur er tøkur, har sum hønur, gæs ella seyður verður fóðrað
- tryggja at rottur ikki sleppa til skrellispannina
- ikki blakað mat út til likkur e.l.
- tetta steinseting í kjallara
- kannað, at tað ikki eru opnar rennur frá kjallara
Kunngerð nr. 147 frá 16. november 2017 um fyribyrging og týning av rottu


text:
Í tollfríu sølubúðini í Kastrup spyr hon, um eg lendi ella fari. - Leaving or landing, sigur hon uppaftur, ótolnari enn fyrru ferð, og toyggir seg revsandi móti mær. Eg lukti deymin av pylsu og leyki úr grannabúðini, og tað gongur upp fyri mær, at hon hevur havt ein stravnan dag við tollfría diskin. Svørtu eygnaskuggarnir molna í sveittaperlum. - Leaving, sigi eg, feriubúgvin í fremmandum summarlandi. - Et bordingpass, tak, sigur hon og rystir faksið, so bringan darrar. Í sveittadryppandi gloppinum síggi eg sjókulátubuding við hvítum blonduróma úr hjallinum hjá ommu. Taki fráferðarkortið hjá Atlantsflogi úr innarlummanum. - Men dér står København. Du sa’ leaving! Æhm, hugsi eg og grundi yvir, hvat tað er, vit tosa um. Havi keypt eina strípu av grágrønum Boss deodoranti, sum er fjøruti krónur bíligari í Kastrup enn í Vágum. - Men du sa’ leaving! Jamen, kønki eg fram fyri meg...- Hvordan skal jeg vide, hvor jeg skal sætte momsen, hvis du ikke ved, om du er leaving eller landing, hartar hon meg. Gapandi standi eg eftir og angri, at eg yvirøvur dugdi danskt, og vildi samskifta við hana á hesum máli, staccato-ferðamanna-donskum. Eg skifti til enskt og bestemmi meg til aldri aftur at tosa danskt við eitt handilsfólk her í landinum. Enskt, tað er trygdin fyri tænastu. Sum føroyingur at tosa danskt við eitt handilsfólk í Danmark, tað setir teg á reyvina á fjórðu división. Har ætli eg mær ikki at verða settur aftur. Nýlendur í Kastrup má eg sanna, at gerandisfasisman, hon býr í handilsmálinum. Her hevur kundin bara órætt. Tað er sum Dansk Folkeparti. Tey bjóða til danskan fólkadans. Men uttan stjórnarábyrgd. Tað sigur avísin Information, sum hevur boðið mær ókeypis hald á netinum og á papíri, borið til hurðina, hvønn dag, meðan eg eri í Danmark.
Rolling Stone blaðið er eisini við hondina, 21 krónur fyri eintakið í eitt heilt ár. Heiðurskrýndu bløðini berjast við talgildu on line tøknina, sum gevur fólki demens, fyri at sitera Gitte Klein. Partvíst hevur hon rætt, tí kvalitetstekstur, sum er skrivaður við virðing bara til tín, er eitt doyggjandi fyribrigdi. Tøknin er blivin fíggindi og slayer hjá skrivaða orðinum. Tey, sum forrita, duga ikki at skriva, og tey, sum skriva, duga ikki at forrita. Soleiðis hevur altíð verið, og soleiðis fer altíð at verða. Lukkutíð eru góðir høvundar enn í hesum gloppi, eisini ritstjórar, sum til dømis í Mentablaðnum í Sosialinum. Takk, Dorit!
Fyri fyrstu ferð havi eg leigað ein bil frá Flog.fo. Prísurin er hundrað krónur um dagin fyri ein av Citroen C4 slagnum. Tí havi eg bara sæð henda bil í Havnargøtum, og glett meg sum eitt barn at koyra hann. Men gakk. Tá eg komi til diskin hjá Sixt, er tað ein koreanskur Hyundai i30. Hvítur og diesel. Havi ikki hoyrt so skaft. Men bilurin er spildurnýggjur, bæði í kilometrum og anga. Einki er sum angin av nýggjum bili. Tað plagdu vit bæði, Ebba Hentze, at vera samd um. Nýggjur angi av leðri og skókremi, og so at skifta gir og kenna framdrift í landslagnum, sum nú er víðtjald við umfarsljóði. Ein frálíkur bilur. Lidl er fyrsta støðin at bunkra. Ódýrt sum við týska markið.
Og so eru vit frammi í Dovregade, har allar dyr eru opnar.
Stefano úr Mogoro á Sardinia er sjálvlærdur pizzabakari. Á horninum hevur hann Sardegna og vit keypa tað besta, hann kann viðmæla av heimrustini til ein nýlendan fríggjadagsnátturða. Tað er rímiligvís sardegna, og í okkara føri kanska ikki hon við pylsu og leyki, sum hevur frámerkið danese. Gott at lenda, arriving ella ikki.


text:
Havnar Sjónleikarfelag - Sjónleikarhúsið
Havnar Sjónleikarfelag 100 ár
30. januar 1918 stendur lýsing í bløðunum at tey sum vilja verða limir í Havnar Sjónleikarfelag kunnu siga frá ella tekna seg hjá einum av okkum undirskrivaðu. Limagjaldið er 9 kr. um árið, og gevur atgongd til felagsins mánarligu samkomir. Fyrsta samkoman (aftenunderholdning) verður hildin 10. Februar.
Undirskriva av: J. Waagstein, H.C.W. Tórgarð, J. Baia, Andreas Djurhuus, Herluf Lútzen, Holm-Isaksen, Nyholm Debes, M.A.Jacobsen, P.A.Restorff, Poul Hansen, P. Alberg, Oluf Joensen
13.februar 1918 stendur at lesa í Tingakrossi:
Havnar Sjónleikarfelag
Fastelavnssøndag bød den nylig dannede “Havnar Sjónleikarfelag” paa sin første Underholdning. Programmet var helt igennem viet den nordiske Digtkunsts Primas i den nyere Tid BJ. Bjørnsson. I et kort Foredrag fremdroges Digterens Liv i Hovedtræk,og et af hans dramatiske Arbejder. “De nygifte”, oplæstes. Resten af det righoldige Program var forbeholdt et skønsomt Udvalg af Bjørnssons populæreste sange – de sange, hvormed han har sunget sig ind i de tusen hjem i alle de nordiske lande. Udførelsen af saavel den instrumentale som den vocale Del af Programmet var god, og Aftenen formede sig til et smukt Hele og gjorde den nye Forening al Ære; det hele var smagfuldt arrangeret, og der var Flugt og Stemning over aftenen. – Det er sikkert en god Ide saaledes at samle hele Programmet om et enkelt Navn; det kan derved – som Aftenen viste – lykkes at skabe et forholdsvis fyldigt Indtryk af en Digters Person og Livsværk.
Det er Foreningens Agt at afholde en lignende Underholdning hver måned; næste Gang en Drachmann Aften. – Standarden er sat: vi haaber, det maa lykkes “Havnar Sjónleikarfelag” at holde den lige saa højt i Fremtiden
Hin politiski kannustoyparin eftir L. Holberg
Í Tingakrossi stendur 24.juli 1918 at lesa:
Føroysk komedia
Eins og Ludvig Holberg sáli í árinum 1747 byrjaði ein “danske skueplads” við “Den politiske kandestøber”, byrjaði “Havnar Sjónleikarfelag” sítt yrki við hesum sama tiltikna sjónleiki í føroyskari umseting. Hitt forna og fremmanda í tí fornu “comediuni” fær alt ein meira heimligan dám av at vera framført á okkara egna máli. Tað er Richard Long cand.phil, ið týtt hevur.
Tá ið Kannustoyparin kom fram av fyrstan tíð var hann lítið umtóktur av “tí frægari slagnum”, eina mest tí at hitt danska málið – móðurmálið! – var hildið at vera so “simpult”: tey spældu tá einans týskar og franskar sjónleikir í Keypmannahavn. Henda vanvirðing fyri móðurmálinum er tíbetur ikki til yvir høvur í Føroyum nú á døgum og fólk fer nú fult so fegið at síggja føroyska komediu sum nakra aðra.
Útlendskir leikir verða umsettir og spældir, og eftir yvirlitinum sum er at finna í Sjónleikarhúsinum, er tað ikki fyrr enn seint í 20-unum at Havnar Sjónleikarfelag sýnir føroyskir leikir.
Tað var eitt megnartak, tá ið sjónleikaáhugaði fólk í Havnini, so stutt eftir at Havnar Sjónleikarfelag var stovnað, gjørdi tað bragd at fáa húsið upp og við tí skapa so góðar karmar fyri sjónleikin
Tað sum hendir á sjónleikarpallinum í Havn í árunum aftaná, er at finna í bløðunum. Ongar gerðabøkur eru tøkar fyrr enn í 1941.
Enska hersetingin legði hald á Sjónleikarhúsið undir krígnum, so virksemi hjá Havnar Sjónleikarfelag lá meir ella minni stilt hesi árini.
Í Sjónleikahúsinum hevur altíð verið sagt at tá ið kríggið var av, og eingilsmenn fóru úr Sjónleikarhúsinum, hvarv eitt skrivaraborð. Hetta verður eisini umrøtt í brævaskiftið millum Tórshavnar kommunu og Havnar Sjónleikarfelag.
Í hesum skrivaraborðið lógu gerðabøkurnar hjá felagnum, umframt leikrit og onnur skjøl. Ein søga sigur at skrivaraborðið fór inn á Skálafjørðin, onnur at tað fór av landinum. Tað hevur ikki eydnast felagnum at staðfesta hvat hendi, og seinasta roynd felagsins var at venda sær til British Warmuseum, men tey finna onki tilfar frá Havnar Sjónleikarfelag í goymslum teirra.
Virksemi at fáast við áhugaleik er ógvuliga skiftandi, og soleiðis eisini við Havnar Sjónleikarfelag. Umframt at vera karmur um áhugasjónleik, sjónleikaraskúla saman við Tórshavnar kvøld og ungdómsskúla er Sjónleikarhúsið karmur um onnur tiltøk, sum t.d. føroyskan dans, enskan dans, konsertir, ráðstevnur og útleigan til privatar veitslur.
Frá 30-unum og fram til 70-ini er Studentakabarett, við fáum undantøkum, hvørja Ólavsøku í Sjónleikahúsinum. Seinnu árini eru kabarettirnar framleiddar av bólkum her á landi og heiti er nú Ólavsøkukabarett.
Myndatilfar er til taks frá einstøkum av teim fyrstu leikunum, sum allir vóru útlendskir leikir umsettir til føroyskt. Ikki fyrr enn í 50 - unum verður meira regluligt við myndatilfari
Felagið og Sjónleikarhúsið hava í skjótt heila øld verið virkin innan bæði mentan og undirhald til gagns fyri fólkið í Havn og allar føroyingar. Sjónleikarhúsið hevur verið og er ein týðandi mentanarstovnur í býnum og landinum.


text:
Leigu- og sakargjøld
Gjøldini eru sett við heimild í Kunngerð um umsiting av landsjørð, sum seinast broytt við kunngerð nr. 96 frá 3. juli 2013
Kapittul 9
Leigu- og sakargjøld
§ 11. 1) Fyri sølu av jørð, makaskifti, marknaumskipan, servitutstriking, festaraskifti og sáttmálar verða ásett hesi gjøld:
1) Fyri sølu, makaskifti, marknaumskipan, servitutstriking av grundstykkjum av vanligari stødd kr. 2.000,-
2) Fyri sølu, makaskifti, marknaumskipan, servitutstriking av størri øki 1½ % av keypsprísinum, tó í minsta lagi kr. 2.000,-
3) Makaskifti kr. 2.000,-
4) Marknaumskipan kr. 900,-
5) Servitutstriking, átekning skeytir kr. 900,-
6) Býarhegn/vetrarfriðing kr. 5.000,-
7) Festaraskifti kr. 3.000,-
8) Leigusáttmálar og ískoytir til leigusáttmálar kr. 1.000,-
9) Leingjan av leigusáttmála hjá sama leigara kr. 500,-
10) Traðarleiga kr. 500,- um árið
11) Leiga av neystagrund kr. 100,- um árið
12) 2) Leiga av lítlum óinngirðaðum lendi til transformatorstøð, mastrar og antennur kr. 500,- um árið
13) Leiga av størri lendi til størri anlegg, so sum vindmyllur, aling o.a. kr. 3,44 pr. m2 (2008 prístalið), tó ikki minni enn kr. 5.700,- um árið (2008 prístalið)
14) 2) Onnur leiga av lendi í styttri áramál kr. 5.700,- um árið
15) 2) Fyri leigusáttmála millum Búnaðarstovuna og kommunu um lendi til almannagagnligt endamál kr. 5.000,- um árið. Leiguupphæddin verður prístalsviðgjørd sambært galdandi kunngjørt prístal frá Hagstovu Føroya.
§ 12. Leigugjald verður tikið fyri leigu av lendi til:
1) fóðurframleiðslu,
2) traðir, traðarstykkir og stykkir til urtagarðsbrúk, og
3) grundstykkir til húsabygging, vinnu-, ítróttar- og frítíðarendamál og til almen endamál.
Stk. 2. Leigugjaldið fyri lendi til fóðurframleiðslu, traðir v.m., verður ásett í mun til tað landbúnaðarvirði, sum lendi hevur hjá festaranum. Tó verður ásett eitt minsta leigugjald fyri fermeturin.
Stk. 3. Leigugjald fyri grundstykkir til húsabygging, vinnu-, ítróttar- og frítíðarendamál og almenn endamál verður ásett í mun til søluvirði.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Uppskot um misálit á løgmann lagt fyri tingið
Uppskot um misálit á løgmann er lagt fyri løgtingið.
Bárður Nielsen, formaður í Sambandsflokkinum, Jørgen Niclasen, formaður í Fólkaflokkinum, og Jørgen Niclasen, formaður í Miðflokkinum, sum hava lagt uppskotið.
Jógvan Skorheim, formaður í Sjálvstýri, sum eisini er í andstøðu, er ikki millum teirra, sum hava lagt uppskotið um misálit fram.
Løgtingið viðger í løtuni eitt uppskot um hitapumpur, og tá tað er liðugt viðgjørt, verða øll onnur mál tikin av skránni, og síðani verður farið at viðgera uppskotið um misálit á løgmann.


text:
Roykfrí umhvørvi
Verandi løgtingslóg um tiltøk at minka um royking er frá 2008. Endamálið við hesi lóg er:
- at tryggja øllum roykfrí umhvørvi
- at tryggja, at innandura støð og flutningsfør, har almenningurin hevur atgongd, eru roykfrí og
- at avmarka marknaðarføring og sølu av tubbaki.
Roykiavmarkingar
Sambært lógini er royking er ikki loyvd innandura:
- á almennum arbeiðsplássum.
- á privatum arbeiðsplássum, har fleiri enn eitt fólk starvast.
- á stovnum, sum veita dag- ella samdøgurstilboð til børn, ung og vaksin.
- í skúlum, á sjúkrahúsum og í varðhaldinum.
- á støðum, har almenningurin hevur atgongd.
- í flutningsførum, har almenningurin hevur atgongd.
Tann, sum eigur, rekur ella ræður yvir stovnum, støðum og flutningsførum skal tryggja, at reglurnar um royking verða fylgdar.
Innflutningur, søla og lýsing av tubbaksvørum
Loyvt er ikki at lýsa við tubbaksvørum í bløðum, tíðarritum, bókum, kringvarpi, biografum, á alnetinum, skeltum, spjøldrum, faldarum o.ø.
Tubbaksvørur mugu ikki vera lutur í lýsingum fyri øðrum vørum ella tænastum.
Undantiknar forboðnum eru lýsingar í prentaðum dagbløðum og øðrum ritum, innflutt til Føroya, sum ikki eru skrivað ella prentað í Føroyum, uttan so at endamálið við tíðarritinum er at lýsa við tubbaksvørum í Føroyum.
Undantikin er tubbaksvøra, tá hon verður brúkt í ítøkiligum upplýsingar- og ávaringartiltøkum móti royking.
Loyvt er ikki at lýsa við ella á annan hátt at gera vart við ella kunna um, at ávísar tubbaksvørur eru minni skaðiligar enn aðrar.
Á sølustøðum, har tubbaksvøra verður seld, skal tubbaksvøran vera fjald soleiðis, at hon als ikki er sjónlig fyri viðskiftafólki.
Tað er bert loyvt at flyta inn tubbaksvørur til Føroyar til vinnuligt endamál og selja slíkar vørur, um tær eru merktar við ávaringarteksti samsvarandi reglum, ið landsstýrismaðurin hevur ásett, um heilsuvandar, ið standast av tubbaksnýtslu og innihaldslýsing av tjøruevni, nikotini, kolsúrevni v.m. –
Sí annars kunngerð nr. 105 frá 9. desember 2008 um krøv til innandura roykirúm og ávaringartekst um heilsuvandar v.m.
Aldursmark
Tað er ikki loyvt at selja ella lata tubbaksvørur til persónar yngri enn 18 ár. Er ivi um aldurin á keyparanum, kann søla bert fara fram, um keyparin skjalprógvar aldur sín.


text:
Í politikki tykist lítið og onki at broytast. Málini broytast nakað, men trupulleikarnir eru teir somu. Eg fari at loyva mær at vísa til hesa grein sum eg hevði í Tarablaðnum sum kom út beint fyri Ólavsøku 2005, har eg viðgjørdi útbúgvingarstøðið hjá okkara politikarum. Í 2005 vórðu politisku útsøgnirnar slíkar sum “Størstu mistøkini gjørd av akademikarum”. Í dag eru politisku vísdómsorðini “Akademikararnir í Havn vilja hava valdið í hesum landinum”. Í 2005 vóru tað heimildarlógirnar sum vóru á skránni, í dag er talan um føroysku útbúgvingarskipanina.
Heimildarlógirnar vórðu kroystar ígjøgnum tingið í størsta skundi, og fyri “sikkurheits skyld” vórðu tær samtyktar 2 ferðir, fyrst í føroyskum líki, og síðani í donskum. Mær kemur fyri, at um eg skrivi eitt testamenti í dag, og eitt annað í morgin, so er tað tað nýggjara, sum er galdandi. Hetta helt eg vera eina meginreglu, men hon tykist ikki at galda á løgtingi. “Hatta er bert løgfrøði, tað vit gera her er politikkur,” varð undanførslan undir viðgerðini.
Kanska ynskti Føroya Løgting at samtykkja tær føroysku yvirtøkulógirnar, men ivasamt er um løgtingið skoytti um heimildarlógirnar yvirhøvur. Harafturat kundi Løgtingið ikki góðtaka donsku viðmerkingarnar til hvørki av uppskotunum. Men hví samtyktu løgtingslimir nakað teir ikki tóku undir við, serliga tá hugsað verður um at teirra egnu serfrøðingar mæltu frá?
Vórðu løgtingslimir spurdir, var svarið, at tað var tí §7 í heimastýrislógini kravdi hetta.
Nevnda §7 sigur, at føroyska heimastýrið skal verða kunnað og hava møguleika at gera viðmerkingar til tiltøk, sum ríkisvaldið setur í verk fyri Føroyar, men §7 gevur onga trygd fyri at lurtað verður eftir hvat føroyingar meina. Eisini sigur §7 at danska stjórnin kann seta tíðarfreist á, nær álitið frá heimastýrinum skal vera liðugt.
Sostatt hevði tað sambært §7 verið ivaleyst at føroyska heimastýrið skrivaði eitt álit, har tað t.d. stóð at heimastýrið ikki kundi taka undir við ríkislógartilmælinum. Kanska royndi løgmaður at samráða seg fram til eitt betri upplegg hina ferðina, hann bleiv sendur heim aftur sum av torvheiðum.
Hvat veruliga hendi tykist vera fløkt at fáa skil á. Helst er tað sum Anfinn Kallsberg segði í útvarpsviðtali, at danska stjórnin kravdi at løgtingið samtykti danska ríkislógartilmæli. Ein hugsað frágreiðing kann vera, at landsstýrið visti, at danska stjórnin fór at seta sítt tilmæli í gildi uttan mun til hvat føroyingar søgdu, umframt at danska stjórnin kann hava hótt føroysku sambandsstjórnina sum illavorðin børn: um tit ikki akta, so antin 1) fáa tit ikki tað og tað, ella 2) verða tit flongd – ella sagt við øðrum orðum, samtykkja tit ikki, so antin 1) sleppa tit ikki at yvirtaka nakað sum helst, ella 2) krevja vit at tit yvirtaka alt.
Hvat hendi ella ikki, so er hetta ikki nøkur støða at reypa av hvørki fyri Føroya Løgmann ella Føroya Løgting.
Dirvisloysi, undirbrotligheit ella ódugnaligheit?
Sum gallup-kanningin sum verður kunngjørd í hesum Tarablaðnum vísir, so er tað bert ein lítil triðingur av Føroya fólki sum trýr at heimildarlógirnar vóru nakar bati. Tað sum er uppaftur meira áhugavert er, at tann størsti triðingurin setir seg ikki føran fyri at taka støðu. Hetta mundi vera sama støða sum meginparturin av løgtingslimunum vóru í. Tíverri vórðu teir í samgonguni kroystir at samtykkja.
At landsstýrið setir Føroya Løgting í eina slíka støðu kann einans standast av antin dirvisloysi, undirbrotligheit ella ódugnaligheit. Sambandshugsjónin kann kanska fáa skyldina fyri dirvisloysi og undirbrotligheit, og tann partin kann helst bara tíðin gera nakað við. Men er trupulleikin ódugnaligheit, so kann nakað gerast.
Var til ein fund um samspælið millum embætisfólk og politikarar sum Føroya Landsstýrið skipaði fyri. Eitt kjakevni har var, hvørt tað var rímiligt at seta ávís førleikakrøv til landsstýrisfólk, hetta var út frá tí, at øll kunnu verða vald á ting, men spurningurin er um skipanin ikki er við at verða so mikið krevjandi, at tað er rímiligt at seta krøv til landsstýrisfólk. Serliga John Johannesen úr Javnaðarflokkinum dámdi sera illa at slíkt varð tikið upp á tungu.
Nú hevur samgongublaðið Sosialurin umrøtt evnið og ásannað, at myndin í Føroyum er grundleggjandi øðrvísi enn í øðrum londum. Aðrastaðni er meginparturin av ráðharrunum akademikarar, í Føroyum er meginparturin fólkaskúlalærarar. Men sambært Sosialinum eru akademikarar helst ikki líka góðir sum fólkaskúlalærarar. Yvirskriftirnar á tema-síðunum ljóða: “Størstu mistøkini gjørd av akademikarum”, “Fakmaður kann gerast ein forðing” og “Útbúgvingin als eingin trygd”. Keldurnar til tær tvær fyrstu eru tveir blaðmenn sum báðir hava verið ráðharrar, og til ta triðju er ein samfelagsfrøðingur. Tann sum lesur greinina við samfelagsfrøðinginum sær, at blaðmaðurin roynir at fáa hann at siga at útbúgving er ein vansi, men at samfelagsfrøðingurin afturvísir hesum harðliga: Fakligur førleiki er ongantíð ein vansi.
Um fakligi førleikin hjá føroysku landsstýrismonnunum verður sammettur við teirra starvsfelagar í Danmørk er heilt týðiligt, at føroyska samráðingarstøðan ikki er góð. Tá okkara løgmaður fór at samráðast við danska statsministaran, var tað ein fólkaskúlalærari sum skuldi samráðast við ein búskaparfrøðing. Um talan var um fótbólt, so hevði eingin væntað, at amatørar úr Føroyum fóru at vinna á einum professionellum útlendskum lið, uttan mun til hvussu góðan venjara liðið fekk. Men tá talan er um politikk, so er ikki neyðugt at vera professionellur. Tað tykist sum hugburðurin er, at tað er uppgávan hjá embætisverkinum at fáa politikaran at gera politisk avrik.
Útbúgvingarstøðið hjá føroysku landsstýrismonnunum skal ikki fáa alla skyldina fyri syndarligu gongdina í heimildar- og yvirtøkulógunum, men útilokast kann tað ikki. Eitt kent danskt orðafelli sigur: “Den mere kloge narrer den mindre kloge”, og kann eisini nýtast um útbúgvingarstøði: Tað er lættari hjá einum betur útbúnum at lumpa ein minni útbúnan. Hetta er eisini galdandi innan politikk. Kanska var tað so at danski forsætismálaráðharrin, tí hann er betur fyri útbúgvingarliga, megnaði at lumpa løgmann. Men hóast ávaringar frá føroyska embætisverkinum, so trúði løgmaður meira uppá danska forsætismálaráðharran enn føroysku embætisfólkini, og gjøgnumførdi danska projektið. Tað sigst at jú meira ein persónur hevur lært, tess meira er hann eisini vitandi um hvussu nógv hann ikki veit. At ignorera ráðgevingina frá egnum serfrøðingum, og heldur trúgva uppá mótpartin bendir uppá antin ræðslu fyri konfrontatión, undirbrotligheit, ella rætt og slætt býttheit. Danir hava eitt annað orðafelli, sum kanska kann ugga føroyska embætisverkið: “Mod dumhed kæmper selv guderne forgæves”.


text:
Hoyrnarveik genta
13. november 2011
Samia Naain var ein genta, sum hevði ógvuliga lítla hoyrn. Hon vaks upp í Kairo.
Samia Naain var ein genta, sum hevði ógvuliga lítla hoyrn. Hon vaks upp í Kairo. Eftir nógvan mótburð royndi hon at taka lív sítt. Men ein vinkona, sum trúði á Jesus, kom at vitja hana. Her er vitnisburður hennara, soleiðis sum hon greiddi frá á eini sjónvarpsrás.
Eg eiti Samia Naain, og eg eri úr Kairo. Har búði eg saman við foreldrum mínum og 10 systkjum. Eg fekk eina sjúku, tá ið eg var 8 ára gomul, og hon førdi við sær, at eg fór at hoyra ógvuliga illa, og eg prátaði lítið. Allir brøður mínir og systrar mínar sluppu at ganga í skúla; men foreldrini hildu meg heima, og har mátti eg rudda, vaska og gera mat til restina av familjuni. Foreldrini slerdu meg ofta, sjálvt um tey fóru væl við hinum systkjum mínum.
Tá ið eg at enda slapp at ganga í skúla, sendi lærarin meg heim aftur við boðum um, at eg var ikki før fyri at læra nakað.
Familjan eyknevndi meg og kallaði meg alt møguligt ljótt, og tey fóru við mær, sum við einari arbeiðsgentu. Foreldur míni hóttu meg og søgdu, at tey skuldu lata meg inn á eitt barnaheim, tí at ongum dámdi meg. Tá ið eg hoyrdi tað, fór eg at hata øll fólk, sum vóru uttan um meg, og eg hataði meg sjálva.
Burturgift
Eina viku seinni kom mamma heim við einum manni, sum eg mátti gifta meg við. Men hann fór eisini, sum frá leið, at gremja seg um, at eg var ikki virkisfør. Eg var deyv ogógjørligt var at práta við meg. Hann slerdi meg og fór illa við mær.
Av tí at eg hoyrdi so illa, var tað bara við neyð og deyð, at eg kundi tosa við onnur fólk. Eg skilti lítið av tí, onnur søgdu, og eg var ikki glað fyri lívið. Skjótt fóru tankar um sjálvmorð at mala í høvdinum á mær. Eg royndi millum annað at blaka meg framman fyri ein bil, og eg royndi eisini at gassa meg í køkinum hjá okkum; men eg varð bjargað hvørja ferð.
Einslig
Eg var ómetaliga einslig og átti ongan góðan. Eingin skilti meg, og eg skilti ongantíð onnur. Ein dagin kom ein vinkona at vitja. Hon spurdi, hvussu eg av røttum hevði tað. Eg fór at gráta og segði, at eg hevði tað ræðuligt. Hon spurdi, um eg vildi biðja saman við henni, og hon fór at tosa um Jesus. Hetta var fyrstu ferð, at eg hevði hoyrt um Jesus. Hon segði frá um kærleika hansara, og at hann hevði ætlanir fyri framtíð míni. Eg segði henni, at eg hevði ynskt, at eg kundi tosa.
Eg hevði eina kenslu innan í mær, at eg ongantíð fór at hoyra hampiliga væl aftur. Men tá ið eg hoyrdi um Jesus, fekk eg kortini eina vón.
So líðandi grødd
Ein dagin fór eg við vinkonu míni á eitt møti í einari kirkju. Har sá eg eina lamna konu, sum bað um forbøn, og eftir nøkrum minuttum reistist hon og fór at ganga! Tað var tá, at eg segði við vinkonu mína, at nú vildi eg tosa. Nú vil eg biðja Jesus gera tað soleiðis, at eg kann tosa aftur!
Fleiri konur savnaðust rundan um meg, meðan tær bóðu og róptu á Jesus um at grøða meg. Tá ið ein løta var farin, fór eg at murra og syngja. Tá hildu tær áfram at biðja, og eg kendi, at okkurt hendi innan í mær. Eg gjørdist ófatiliga glað, tá ið eg megnaði at tosa meir og meir, eftir sum hoyrnin so líðandi kom aftur. Tað gjørdist bara betri og betri.
Nú elski eg at lovsyngja, lesa í Bíbliuni og fara á húsmøti. Øll, sum kenna meg, duga at síggja, at eg eri vorðin broytt. Nú smílist eg sum ongantíð áður. Jesus broytti lív mítt.
Effie Campbell umsetti.


text:
SAVNA hevur í samstarvi við dugnalig føroysk filmsfólk staðið fyri framleiðslu av fleiri filmslýsingum. Vit leggja dent á tað góða hugskotið og í tøttum samstarvi við kundan og framleiðaran at skapa nærverandi og sterkar søgur og upplivingar.
Filmar
Væl umtókta tænastan við matpakkum til skúlabørn varð lýst við einum lekkrum filmi frá Savna.
Savna hevur framleitt film fyri MICE.FO, sum er fyriskipari av ráðstevnum, fundum og starvsfólkaupplivingum í Føroyum. Filmurin byggir á upptøkur frá ráðstevnuni FOCAL EPILEPSY
CONFERENCE 2017, har granskarar úr øllum heiminum luttóku og hildu fyrilestrar.
Savna hevur framleitt eina røð av filmum fyri Hoyrnina við Eivør, ið fortelur um hennara egnu persónligu royndir við niðursettari hoyrn, og hvussu hoyritól hava givið henni ein betri gerandisdag - persónliga og professionelt.
Filmsupptøkur: Friisframe v/ Rúna Fris Kjær
Foto: Tróndur Dalsgarð
Savna hjálpti Norðurlandahúsinum við marknaðarføringini av stóra norðurlendska festivalinum Land í eygjsón.
Savna hevur framleitt tríggjar filmar fyri Klintra, ið er ein ambitøs og vitanartung føroysk KT-fyritøka.
Í sambandi við hoyridagar í HOYRNINI, framleiddi Savna tveir filmar, sum gjørdu vart við tilboðið.
Filmur sum lýsir eitt hendingaríkt romatiskt vikuskifti við Meira av tí góða. Filmaður í 1:1 formati fyri at endurskapa 'Instagram-kensluna'.
Í sambandi við frumsýningina av Café Gløgg á Tjóðpalli Føroya gjørdu vit tveir skjótar filmar, sum lýstu stemningin, spenningin og móttøkuna hjá áskoðarunum.
Sum partur av viralu marknaðarføringini av sjónleikinum Veitslan vórðu nakrir filmar framleiddir, sum skuldu skapa forvitni og áhuga fyri leikinum áðrenn frumsýningina
Í sambandi við Tórshavn Marathon 2015 framleiddu vit tveir filmar til altjóða marknaðin


text:
EINKI ORÐ er ein rørandi, upplýsandi og fangandi søga um 24 ára gomlu kvinnuna, Hannah, ið upplivir harðan mótgang fyri sína muslimsku trúgv beint eftir 9/11 yvirgangsálopið í New York. Hannah upplivir stóran mótgang í lívinum, serliga tá hon sum ung genta verður gift – ímóti sínum vilja – við einum harðligum manni. Tá tað seinni kemur fram at Hannah er samkynd, venda maðurin, familja og vinfólk henni bakið.
EINKI ORÐ hevði frumsýning á Tjóðpalli Føroya í Novembur 2014 og varð sera væl móttikin. Brot úr ummælinum hjá Beatu L. Samuelsen:
“Sóley Danielsen megnar við leikinum ”Einki Orð” at lata seg í leiklutin sum muslimska Hannah. Sorgin, gleðin, barndómurin, áðrenn og eftir deyða móðir hennara, endurspeglast í andlitsbráðum Sóleys eins og hugsunarsami atburðurin hennara á pallinum. Hon hevur góða tíð. Einki hevur skund. Áskoðarin kann á henda hátt liva seg inn í tankarnar, sum aftur og fram og við fullari ferð, reika runt innan í tí ungu kvinnuni. Alla tíðina er hon trúføst móti islam og Allah, hóast hóttanin um deyðarevsing hongur yvir høvdinum á henni hvønn einasta dag. Vegna samleika sín sum samkynd og sum ikki passar inn í muslimsku trúnna, vendir familjan Honnuh bakið.”
Sóley Danielsen spælir leiklutin sum Hannah, umframt at eisini spæla hinir 10 leiklutirnir í leikinum. Íslendski leikstjórin Jenný Laurá hevur leikstjórnað leikin og sniðgivið pallsetingina. Jákup Bernhard Brim hevur týtt leikin til føroyskt. Tónleikin hevur Per I. Højgaard Petersen gjørt. Leikurin er skrivaður á gerandis máli og er lætt skilligur. Uppruna heitið á leikinum er ”No Word in Guyanesse for me” og er skrivað av rithøvundanum Wendy Graf.
Leikurin er ikki dømandi mótvegis nakrari trúðargrein og kemur ikki til nakra beinleiðis niðurstøðu um hvat er rætt ella skeivt. Leikurin eggjar til kjak og gevur áskoðarunum upplýsing um tveir minnilutabólkar: islam og samkyndleika.


text:
“Um eg vann eina millión krónur, so var lívið betri!” “Um eg hevði ein maka, so var lívið betri!” “Um eg átti míni egnu hús, so var lívið betri!” Vit kunnu hava ymiskar hugsanir um, hvat okkum tørvar, soleiðis at lív okkara varð betri. Og tað kann væl vera, at nógv av hesum hevði gjørt lívið lættari, um ikki betri. Men vita vit veruliga, hvat okkum tørvar? Og vita vit veruliga, um okkara lív gjørdist betri, um vit fingu tað, vit halda okkum tørva? Hugsa um tað: Hvussu nógv hevur tú í dag, sum tú ynskti tær fyri tíð síðani? Nú tú hevur hetta, er lívið betri? Ella er henda hugsanin enn til staðar: “Um eg hevði…, so var lív mítt betri!”
Hvussu nógv hevur tú í dag, sum tú ynskti tær fyri tíð síðani? Nú tú hevur hetta, er lívið betri?
Ein pápi var í neyð, tí at sonurin var álvarsliga sjúkur. (Les meira um hesa hendingina her.) Sum so nógv onnur fór hann í máttloysi sínum at finna Jesus, sum hjálpti honum. Faðirin fekk sonin og sítt egna lív aftur. Máttloysið var føstan hjá pápanum, tí at hann hevði lagt sítt egna lív til viks. Við trúgv bað hann Jesus um hjálp og fekk hana. Máttloysið dreiv faðirin at biðja um hjálp!
Í hvørjum menniskja er okkurt tómrúm. Vit søkja eftir ymiskum at fylla tað, men tað vísir seg ikki at hjálpa, tí vit halda fram við at søkja og leingjast eftir at fáa tørv okkara nøktaðan. Vit fylla tørvin við tí, vit halda okkum tørva. Men vit mettast ikki. Hetta veit Jesus væl og er grundin til, at hann legði sín tørv til viks og legði okkara tørv í Guds hond. Hann valdi at ofra sítt lív, so at tú kundi fáa loyvi at liva títt. Størsti tørvur okkara er samfelagið við skapara okkara, sum hevur skapað okkum at liva í eini tilveru, har vit ikki halda okkum mangla nakað, fyri at vera glað. Júst hetta vann Jesus okkum við at doyggja og rísa upp aftur.
Gallup gjørdi í 2012 eina kanning, sum vísti skermnýtsluna hjá børnum í Danmark. Kanningin vísti, at 6 ára gomul børn brúka í miðal yvir tríggjar tímar dagliga frammanfyri skermum. 9 ára gomul 4 og ein hálvan tíma. 12 ára gomul góðar 6 tímar. 15 ára gomul 7 og ein hálvan.
Vit eru øll bundin at onkrum. Okkurt tekur títt uppmerksemi og lív. Tað kann vera ríkidømi, viðurkenning, heilsa, umdømi ella okkurt annað. Hvussu nógva tí dagliga brúka vit til tað, sum bindur okkum?
Jesus segði: Har skattur tykkara er, har vil eisini hjarta tykkara vera. Føsta flytur mítt uppmerksemi, soleiðis at eg leggi mín tørv til viks. Tað fái eg ilt av og ger meg máttleysan. Men máttloysið drívur meg at biðja um hjálp!
Máttloysið drívur meg at biðja um hjálp!
Havi eg veruliga tørv á at vinna eina millión? Havi eg veruliga tørv á tí, eg haldi meg tørva? Ímynda tær eitt lív uttan longsul at metta tín tørv! Men hinvegin vera nøgd(ur) við tað, tú hevur! At liva í hvíld og friði og gleði um tað, tú eigur! Hetta er tað lívið, Jesus longu hevur givið tær!


text:
Jan Müller
16.05.2018 - 19:32
Avgerðin hjá Trump forseta at taka USA úr kjarnorkuavtaluni við Iran er við at seta álvarsligar kílar í tað annars góða samstarvið millum Europa og USA. Trump stjórnin hevur boðað frá, at sanktiónir verða settar í verk aftur móti Iran. Um so er at ES ella fyritøkur í Europa ikki fylgja hesum sanktiónum, kann hetta fáa álvarsligar fylgjur fyri Europa. Nýggi trygdarráðgevin hjá Trump, John Bolton, segði í vikuni í samrøðu við sjónvarpsstøðina CNN, at tað er ikki ómøguligt, at USA fer at krevja av europeiskum fyritøkum, at tær eisini fremja boykott móti Iran, og tað merkir, at allar avtalur hesar hava við Iran skulu uppsigast. Tað kann hava við sær álvarsligar fíggjarligar avleiðingar bæði fyri einstøku fyritøkurnar men eisini fyri alt ES samveldið sum heild.
Óvanliga støðan hevur nú fingið leiðsluna í einum av heimsins størstu oljufeløgum, franska Total, at krevja av Trump stjórnini, at fyritøkan fær greitt at vita, um USA ætlar at tað skal fáa avleiðingar fyri felagið, heldur tað fram við samvinnu og íløguvirksemi sínum í Iran. Tað er nevniliga so, at Total arbeiðir um allan heimin, og nærum allar peningaflytingar hjá felagnum fara gjøgnum amerikanskar bankar. Um USA ger álvara av síni hóttan, so kann framhaldandi virksemi hjá Total í Iran rætt og slætt steðga felagnum at virka kring heimin.
Um sama mundi hevur ovasti leiðarin í ES, Donald Tusk í dag verið á røðarapalli og lýst støðuna millum USA og Europa sum kanska eina ta ringastu í søguni. Europearar kenna seg sviknar av amerikanska forsetanum, nú hann í fleiri førum hevur sagt upp avtalur, sum USA annars sjálvt hevur verið við til at fáa í lag.
Tíðindamaðurin hjá DR 2 í Bruxelles segði seinnapartin, at ongantíð tey 30 árini hann hevur arbeitt í ES, hava viðurskiftini millum Europa og USA verið so ring sum nú. Sjálvur roknar hann við tí versta, sum kann fara at henda millum heimspartarnar báðar, nevniliga eitt veruligt handilskríggj.
Í kvøld fara leiðararnir í ES londunum at viðgera aktuellu støðuna millum Europa og USA í bulgarska høvuðsstaðnum Soffia.


text:
Ingi Samuelsen
18.04.2017 - 12:40
Ítróttur > Ítróttur > Renning
Tveir føroyskir rennara vórðu um páskirnar heiðraðir við serligum heiðursmerki, nevniliga fyri at hava runnið tær seks stóru maraton-renningarnar, og kunnu sostatt kalla seg ”Six Star Finishers”.
Talan er um teir báðar Súna Jacobsen og Robert Vilhelmsen, sum 2. páskadag runnu maraton í Boston í USA, skrivar heimsasíðan hjá Bragdinum.
Komnir á mál høvdu teir runnið tær seks stóru maraton-renningarnar, nevniliga í London, Berlin, Tokyo, Chicago, New York og Boston og fingu serliga heiðursmerkið.
Bragdid.fo skrivar, at Súni og Robert hava verið í sama ferðalagi á fleiri av hesum maraton-túrunum.
Tríggir aðrir rennarar hjá Bragdinum, Herluf Jakobsen, Henry Olsen og Jan Egholm, gjøgnumførdu eisini Boston Maraton í gjár.
Serliga heiðursmerkið fyri at hava runnið allar tær seks stóru maraton-renningarnar (Mynd: bragdid.fo)


text:
KonfirmatiónsKonta14% p.a. í rentu av tínum konfirmatiónspengum.
Suðuroyar Sparikassi bjóðar 14% p.a. í rentu til allar konfirmantar, sum seta pengar inn á eina KonfirmatiónsKontu.
KonfirmatiónsKonta er eisini til tín, hóast tú ikki velur eina kirkjuliga konfirmatión.
Tú kanst taka pening út av KonfirmatiónsKontuni eftir tørvi.
KonfirmatiónsKonta
- Konfirmantur várið 2018
- Inngjald í tíðarskeiðinum 1. mars - 30. juni 2018
- Hámarkið fyri inngjald er kr. 10.000
- Bert loyvi at gera eitt inngjald
- 14% p.a. í rentu fram til 31. desember 2018
- Frá 1. januar 2019 er rentan svarandi til Puls nýtslukonta.
Tú og foreldur tíni eru vælkomin í Suðuroyar Sparikassa at hoyra meira um hesar tænastur.


text:
Kortlegging á landi við atliti at grundvatni og geothermalari orku
Kortlegging á landi er nakað, sum støðugt skal arbeiðast við. Vit vilja fokusera upp á kortlegging av rivum, fláamørk og goymslugrýti (legugrýtislindir) til tess at kanna møguleikarnar fyri at gagnnýta grundvatn og geothermala orku á landi. Hetta arbeiðið kann við tíðini vera við til at gera Føroyar burðardyggari við at veita varandi orku umframt reint vatn til bæði borgararnar og vinnulívið.
Jarðfeingi hevur 2015 og 2016 gjørt tvær frágreiðingar í samband við heita vatnið í Kollafirði.
Vinaliga trýsti á frágreiðingarnar niðanfyri, fyri at taka fílarnar niður.


text:
Á Kneysum 12
Fo- 650 Toftir
Teldupostur: nebo@nebo.fo
Heimasíða: www.nebo.fo
Tiltøk sum eru í Nebo eru m.a. familjumøti, sunnudagsskúli, bønarmøti, ungdómsmøti. Meira fæst at vita um tiltøkini við at fara á heimasíðuna hjá Nebo.
Nøkur av tiltøkunum eru ikki á skránni á hásumri!
Samkoman
Fyrstu møtini í samkomuni á Toftum vóru í 1925 – í stovuni hjá Sonnu og Andreasi í Túni. Salurin varð bygdur í Gamla bø omanfyri úti í Viku. Hann varð tikin í nýtslu á trettandu í 1935. Fyri lítlari hálvari øld síðani varð salurin lyftur upp, og tað varð bygt niðanúr, so pláss varð fyri køki og wc.
Fyrst í sjeyti árunum varð loftið sett í stand, og gamla gongin varð tikin uppí salin. Í áttati árunum varð køkurin gjørdur umaftur. Seinastu árini eru alt fleiri komin í salin, og harvið er hugsanin um nýggjan sal ment. Fyrsti fundur, um møguligan nýggjan sal, var hildin aftaná eitt morgunmøti 15.03.1998, har tosað varð um møguligt keyp av grundøkið.
Gamli salurin bleiv seldur til Tofta Talvfelag.


text:
Margrethe II
Margrethe II ella Margreta II (Margrét Þórhildur II) (f. 16. apríl 1940) er drotning í Danska kongaríkinum, og altso eisini í Føroyum og Grønlandi. Dóttir kong Frederik IX og drotning Ingrid, sum var fødd og uppvaksin í Svøríki. Hon giftist við prins Henrik (1934-2018), sum var úr Fraklandi og upprunaliga æt Henri Marie Jean André greivi de Laborde de Monpezat. Tey fingu synirnar Frederik (f. 1968) og Joachim (f. 1969).
Vitjanir í Føroyum[rætta | rætta wikitekst]
Margrethe II hevur javnan vitjað í Føroyum. Fyrstu ferðirnar við foreldrum sínum, og seinni í fylgi við manni sínum og viðhvørt synunum eisini. Tá hon vitjaði í Føroyum í 2005, var krúnprinsaparið Frederik og Mary eisini við. Tá drotningin vitjaði Føroyar í 2016 vóru hvørki Heindrikkur prinsur ella synirnir við henni.


text:
Ein ávís beinagrind er neyðug, at halda dramatisku søguni uppi, so vit kunnu gáa um staklutir og tíma at fylgja við í søguni frá byrjan, umvegis ein miðdepil og so heilt til endans.
Eina tílíka beinagrind kunnu vit seta inn í ein frymil, sum ikki bara er galdandi fyri film, men allar søgur, sum vit kunnu raka við á palli ella skíggja.
Sagt verður, at grikski heimspekingurin Aristoteles (384-322 f.Kr.) er upphavið til tankan um ein frásagnarfrymil í sjey stigum.
Í 1970’unum hevur svenski leiklistafrøðingurin, Ola Olsson (1943-2008), skapt nýggjan áhuga á okkara leiðum fyri frásagnarfrymilinum, sum flytir seg eftir eini tíðarrás í ávísum stigum, sum vísa spenningin í søguni. Frymilin verður eisini róptur Hollywoodfrymilin.
Her er endin í frásagnarfrymilin víðkaður, so vit fáa níggju stig við í frymilin.


text:
Týtt: Hanus M. Hansen
1. Á gøtunum í Sao Paulo, har liva børn í neyð
og teljast fleiri hundrað túsund, sum ikki eiga breyð.
Men alt, sum eg kann gera, so lítlan mun tað ger.
Tað tykist sum ein dropi, í stóra havið fer.
Niðurlag: Trupult er neyð at lætta,
øllum tó býðst eitt høvi
hjálpandi hond at rætta.
Egið sinni legg í støvið,
trupult at hjálpa,
øllum tó býðst eitt høvi.
2. Um samverjan vit kunnu lesa, sum falna mannin fann.
Og Jesus sigur, at vit skulu vera eins og hann.
Hann hjálpti hesum eina, sum staddur var í neyð,
og syrgdi fyri, at hann fekk innivist og breyð.
3. Tað lítla, sum vit kunnu gera, tað gerast má í dag,
menniskju í angist rópa, og tíðin fer avstað.
Um bert eitt glas av vatni ein neyðstaddur her fær,
so sigur Harrin sjálvur: „Tað gjørt er móti Mær“.


text:
Løgtingslóg um kringvarp varð broytt 1. januar 2016. Kringvarp Føroya kann framhaldandi senda lýsingar á útvarps- og sjónvarpsmiðlinum, men peningurin skal í landskassan.
Í hesum sambandi hevur Kringvarp Føroya umskipað økið, og nýggjar mannagongdir eru galdandi frá 1. apríl 2016.
Høvuðsbroytingin er, at Kringvarp Føroya hevur ikki longur atknýtt sølufólk, sum samskipa lýsingasøluna. Kringvarp Føroya tekur frá 1. apríl 2016 bara ímóti lidnum lýsingum.
Lidnu lýsingarnar skulu fylgja nøkrum tøkniligum nágreiningum, sum eru at finna aðrastaðni undir lýsingasølu.
Samband
Hevur tú spurningar um lýsingar/kunngerðir, kanst tú seta teg í samband við Malenu Klemmentsen ella Biritu Háskor, telefonnummar +298 34 75 00.
Les meira um
● Reglugerð fyri lýsingar og kunngerðir


text:
Hent at vita
ASX
Meira um bilin
(Prísirnir í tekniske specifikationer eru danskir, og tí ikki eftirfarandi)
ASX (MY17)
ASX fæst í trimum ymiskum útgávum; Invite, Intenst og Instyle. Við útgerð sum 18" alu. felgum, leðursetrum, Hill Start Assist, Xenon-forlyktir, panoramaglastak, lyklafríð atgongd og START/STOP knøtti, fartpilot, leðurróður v/multifunku, MGN Radio v/fløguspælara, MP3 og Bluetooth, 7" Touch-skermi v/navigatión, v.m. ber til at velja júst ta útgávuna, sum hóskar best til tín tørv.
Bilurin er sera rúmligur innan og hevur eitt stórt viðførisrúm. Er tørvur á enn meira plássið til viðføri, kunnu setrini aftan leggjast niður.
Í samband við Euro NCAP trygdartestin fær ASX toppkarakter - heili 5 stjørnur. Bilurin er útgjørdur við 7 airbags. Eisini økjur útgerð sum ABS við EBD, Active Stability Control (ASC) Traction Control (TCL) og Hill Start Assist um trygdina.
ASX fæst við 1,6 bensin og 2,2 diesel motori, manuellum ella automatiskum gearum og 2WD ella 4WD.
Ein 2.2 DI-D við aut. gearkassa koyrir heilt upp til 17.2 km pr. liturin, og hevur eitt CO2-útlát á 152g/km.
Hevur tú spurningar um bilin, sum ikki vera svaraðir á hesu síðu, ella kundi tú hugsað tær at roynt bilin, ert tú altíð vælkomin at seta teg í samband við okkum.
Samband
Hevur tú fyrispurningar ert tú vælkomin at seta teg í samband við okkara søluleiðara.
Finn Baldvinson
Søluleiðari
Tel. 36 36 67
Fartel. 28 36 66
Teldupostur. finn@waagbilar.fo


text:
LASIK er ein ljósbrótandi viðgerð, ið rættar nærsýni(myopia), fjarsýni(hyperopia) og skapbrek(bygningsfeil). Viðgerðin minkar um ella beinir burtur tín bundinskap at brillum og kontaktlinsum. Brillur kunnu darva einum, ið førir eitt virkið lív antin í arbeiði, ítrótti ella leiki. Brillur geva ikki altíð bestu sjón til fólk við høgum stigi av nærsýni ella skapbreki. Kontaktlinsur eru eitt alternativ hjá teimum. Tó, hóast kontaktlinsur geva eina nøktandi sjón til nógv fólk so kunnu tær hava avmarkingar so sum turr eygu og ovurviðkvæmi í eygunum. Hevur ein borið kontaktlinsur í langa tí, kunnu tær gera skaða á eygnahinnuna bæði orsaka av gníggimótstøðu á yvirflatuvevnaðin og av varandi ilttroti í eygunum. Umframt tað kunnu linsur føra til smittu á hornhinnuna ella hornhinnusár.
ALL-LASIK er møguliga tín loysn á hesum trupulleikum, og á Augljós Laser Center kanna vit nágreiniliga tíni eygu fyri at tryggja okkum, at tú ert væl egnað/-ur til viðgerð. Hetta inniber:


text:
Tað er javnan, at útlendingar arbeiða á Umhvørvisstovuni í styttri tíðarskeið. Soleiðis hevur eisini verið í heyst, har tveir norðurlendingar hava verið her.
Astrid Laustsen Lave úr Danmark hevur verið í starvsvenjing á Matriklinum. Astrid lesur til landinspektør á Aalborg Universiteti.
Hesa tíðina, Astrid hevur verið í Føroyum, hevur hon arbeitt við matrikulerari málsviðgerð, har hon m.a. hevur gjørt eina størri útstykking.
Petter Mahrs úr Svøríki hevur verið á Umhvørvisstovuni sum liður í norðurlendsku skipanini um starvsfólkaumbýti. Skipanin gevur øllum alment settum møguleika at arbeiða hjá myndugleikum og stovnum í norðurlondum eitt ávíst tíðarskeið.
Petter er útbúgving samfelagsfrøðingur við denti á løgfrøði, og starvast á altjóða deildini á Naturvårdsverket í Östersund. Seinastu árini hevur hann arbeitt sum samskipari hjá norðurlendska arbeiðsbólkinum TEG, sum arbeiðir við vistskipanum á landi og serliga lívfrøðiligum margfaldi.
Vit á Umhvørvisstovuni hava verið glað fyri at hava tey á stovninum. Astrid og Petter siga bæði, at tey hava kent seg væl í Føroyum, og at tað er við einum ávísum sorgblídni, at tey nú fara heimaftur til Danmarkar og Svøríkis.
Um tú vil hava meira at vita, ert tú vælkomin at seta teg í samband við Ronnie Thomassen ella Suna Petersen, telefon 342400 ella us@us.fo
« Aftur
Stongt vegna starvsfólkatiltak
23-05-2018
Verja av fugli á Ramsar-oyggjum
13-04-2018
Skjalasøvnini í Tinglýsingini og Ma…
09-04-2018
Hægstirættardómur um matrikulgjøld
05-04-2018
Dálkingarevni í spillivatni í fýra …
03-04-2018
Órudd og annað burturkast skal ikki…
02-04-2018
Runavíkar kommuna fingið umhvørvisg…
28-03-2018
Sundsverkið fingið nýggja umhvørvis…
28-03-2018
Næmingur úr 9.ð fekk høvi at royna …
16-03-2018
Norðurlendskur stuðul til verkætlan…
15-03-2018


text:
Eftir at hava spælt 245 milliónir dollarar inn upp á eitt vikuskifti, svarandi til slakar 1,5 milliardir krónur, fer Black Panther væntandi at seta øll met í atgongumerkjasølu.Read More
Summafuglar í búkinum, eygu, ið møtast, og ivi. Alt hetta og meira aftrat følir tú, tá ið tú ætlar tær at spyrja um kjans. Tað kann vera bæði spennandi og ringt alt í senn. Tað vita Maria, Eiri og Elin.Read More
So er bara at leggja í vaðið og fara at lesa! Í blaðnum hesaferð er eitt sindur av hvørjum: kærleiki, ítriv, met, skúlating, Lítla havfrúgvin og Herkules og alt møguligt annað spennandi😀Read More
Ert tú ein av teimum 15, sum fara at mála á Torginum í SMS? Høvuðsvinningurin er eitt gávukort á 2.000 krónur, og nummar 1, 2 og 3 fáa eitt atgongumerki il Voxbotn.Read More
Hvítar, vakrar og villar. Og so er hon størsta ránsdýrið, sum livir á landi.Read More
Kunnu stingir í búkinum vera krabbamein? Og hví havi eg ilt í nakkanum? Tveir STROK-lesarar siga frá síni ræðslu fyri at fáa eina ringa sjúku.Read More
Um tær vinna, sleppa tær at umboða Danmark í evropiska grand prixnum, sum verður í Portugal í mai.Read More
YouTube straffar Logan Paul fyri at leggja eitt videobrot út.Read More


text:
Landsstýriskvinnan í mentamálum, Rigmor Dam, hevur tikið avgerð um, at FHS Yrkisnám skal verða eitt av útbúgvingartilboðunum til suðuroyingar komandi skúlaár.
FHS er støðisútbúgving í fyrisiting, handli og skrivstovu, sum tekur eitt ár. FHS er sett saman av yrkislærugreinum og almennum lærugreinum. Flest allar lærugreinirnar enda við C stigi.
Eftir staðið FHS kann farast undir yrkisútbúgving innan skrivstovu ella handil.
Við rættari samanseting av yrkislærugreinum í FHS Yrkisnámi er eisini møguleiki at fara inn á annað árið á búskaparbreytini, sum eftir tveimum árum kann geva eitt gymnasialt miðnámsprógv.
Útbúgvingin verður skipað sum dagundirvísing. Tað verður Miðnámsskúlin í Suðuroy, sum skal standa fyri hesum tilboði, sum er ætlað fólki í øllum aldri.
Enn er ikki ásett, hvussu nógv verða tikin inn. Tað veldst um pláss.
Vit vita heldur ikki við vissu, um ein Búskaparbreyt verður sett á stovn, sum framhald av FHS.
Um so verður, ber til at lesa tvey ár afturat og taka prógv sum handilsstudentur.
Annars ber eisini til at halda fram í Havn ella í Kambsdali.
Treytin fyri at sleppa inn á Búskaparbreytina í Suðuroy og í Kambsdali er, at næmingarnir velja støddfrøði C og itrótt og heilsu á umsóknarblaðnum. Í Havn krevst støddfrøði C.
Upptøka á FHS er treytað av, at umsøkjarin:
1) Hevur lokið kravdu próvtøkur fólkaskúlans í 9. flokki í skrivligum føroyskum, donskum, enskum og støddfrøði, og
2) hevur lokið munnligu próvtøkur fólkaskúlans í 9. flokki, sum Mentamálaráðið hevur tikið út.
Umsøkjarar, sum ikki lúka hesi krøv, kunna tó verða tiknir inn eftir meting skúlans.
Kunngerð um FHS : www.logir.fo/Kunngerd/110-fra-07-10-2015-um-stodisutbugving-innan-fyrisitingarokid-handilsokid-og-skrivstovuokid
Vegna Miðnámsskúlan í Suðuroy.
Ole V. Laursen


text:
B68 sett høvuðsungdómsvenjara
Seinasta àrið hevur Øssur Hansen rikið starvið sum høvuðsungdómsvenjari. Øssur er nú farin í starv
hjá FSF sum fótbóltsmennari, har hann fer at takað sær av U15 landsliðinum.
Ungdómsnevndin hevur, síðan kappingin endaði, støðugt arbeitt við at seta venjarir til fótbóltsárið 2017.
Vit byrjað so við at kunngera Poul Helga sum høvuðsungdómsvenjara.
Poul Helgi hevur lokið B-prógv, og er farin íholt við A-venjara útbúgvingina. Poul Helgi hevur fyrr sitið á
hesum venjarastarvið, men seinastu árini hevur hann tikið sær av U17 gentum og 1.deild kvinnum hjá B68
Ungdómsnevndin er sera fegin, um at hava fingið Poul Helga, at leiða og hjálpa okkara felagið, venjarum og serliga spælarum.
Vit ynskja Poul Helga bestu eydnu í starvinum sum høvuðsungdómsvenjari hjá B68.


text:
U14 genturnar hjá AB/B71 hava leikt seg í hálvfinaluna í steypakappingini, sum eitur Eilif Arge steypið.
Fjórðingsfinaludysturin varð leiktur á Tórsvølli ímóti B36. AB/B71 legði seg á odda um miðjan fyrra hálvleik við einum máli frá Fridrikku Clementsen. Fridrikka vann bóltin á miðum vølli, og hon rak frá øllum mótleikarunum og setti bóltin trygt í netið til hálvleiksstøðuna 1-0.
Tá seinni hálvleikur var gott og væl hálvrunnin, legði Judith Rasmussen AB/B71 á odda 2-0. Eftir hornaspark fekk Judith fatur á bóltinum, og hon smekkaði hann í málið, og so vóru vit á odda 2-0.
Eftir hetta legði B36 enn meira fyri, men okkara gentur stríddust sera væl. Trýstið frá B36 gav at enda úrslit, og tær fingu eisini tvey skjót mál, og so stóð á jøvnum 2-2.
Okkara gentur hildu áfram við góða hugburðinum, og stríðshugurin var framúr. Hetta gav eisini úrslit tá 13 minittir vóru eftir at leika. Ein langur bóltur varð sendur inn um B36 verjuna, har Judith fekk fatur á honum, og hon rak frá B36 verjuni og setti bóltin trygt í netið til 3-2.
B36 royndi at leggja stórt trýst seinastu løtuna, men okkara gentur megnaðu at standa ímóti. Vit høvdu eisini kjansir og høvdu millum annað skot á stongina og á tvørstongina.
Endaliga úrslitið gjørdist 3-2 til AB/B71, og harvið hava genturnar leikt seg í hálvfinaluna, sum verður leikt á Argjum 10. juni. Mótstøðuliðið verður TB/FCS/Royn ella Víkingur.
Stuttligt at síggja hvussu góður stríðsviljin og hugburðurin var. Vit gleða okkum til 10. juni.


text:
Lesarin skrivar
Torri Thomsen: Eg undrist
Eg undrist.
Minningarorð um fakfelagskvinnuna Hildebjørg Brattalíð
Tað var við stórari sorg, at okur í Arbeiðskvinnufelagnum Drósuni frættu, at forkvinna okra, Hildebjørg Brattalíð, var farin. Hildebjørg var bert 73 ár, tá hon 3. desember í fjør legði eyguni saman fyri seinastu ferð, men avrikini vóru mong.
Lýsing
Komandi tiltøk
Vevkameraðir í Suðuroynni
Lýsing
Veðrið frá Windy.com
Tekstlýsingar
Fyribils ferðaætlan á Suðuroyarleiðini
Í samband við yvirháling av høvuðsmotorum um borð á Smyrli, kunnu seinkingar ella broytingar koma fyri í tíðarskeiðinum 22. mai og 3-4 vikur fram. Ferðaætlanin sæst her http://www.ssl.fo/fo/ferdaaetlan/oyggjaleidir/7-tvoeroyri-torshavn-fyribils-ferdaaetlan-3-motorar/ Galdandi frá kl.07:00 tann 26.05.2018
Søga á Seglloftinum og í Pakkhús 5
Leygardagin 26. mai kl. 16.00 er áhugavert ókeypis tiltak á Seglloftinum og í Pakkhús 5 á Tvøroyri.
Klassisk konsert í Salt
Stórfingin, ókeypis konsert verður í SALT leygardagin 26. mai kl 16. Bæði Føroya Landsorkestur (FLO) og heili tvey symfoniorkestur luttaka. FLO er eitt harmoniorkestur við bestu blásara- og slagsverksleikarum úr øllum musikkskúlunum í landinum, m.a. eisini næmingar úr Suðuroyar Musikkskúla. Symfoniorkestrini eru mannaði av nøkrum av bestu næmingunum í Tórshavnar Musikkskúla. Alt samalt undir kønari […]
Størv
Hesi størv eru leys at søkja í Vágs Skúla
2 lærarar í føstum starvi og 3 lærarar í tíðaravmarkaðum starvi
Stuðul til Suðuroyar barnaverndartænastu – starv á 30 t/vikuna – Endurlýsing
Søkt verður eftir fólki 30 tímar um vikuna at starvast, fyrst og fremst, heima hjá barna- familjum, har ein stuðlar, eygleiðir og vegleiðir foreldrum og børnum.
Kunningarfólk á Krambatanga / SALT
Við hesum søkir Suðuroyar Ferðavinnufelag eftir fólki at taka sær av kunning í samband við komur, hjá Smyrli.


text:
Agnar Frederiksen
22.04.2018 - 18:03
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
Dystirnir í 7. umfari eru av, og oddaliðini vunnu øll, hóast var einki avgjørt fyrenn heilt ímóti seinasta bríksli.
EB/Streymur var sera væl við í Klaksvík í dag, har oddaliðið tók ímóti. KÍ legði seg á odda eftir 7.minuttir. Efti frísparksinlegg varð bólturin stútaður niðurfyri føturnar á Jákup B. Andreasen, ið fekk beint bóltin í málið. EB/Streymur hevði til tíðir yvirvágina, og hevði vandamiklar støður í báðum hálvleikum. KÍ var eisini sera nær við at økja við – serliga í 2. hálvleiki. EB/Steymur royndi at trýsta, men innskifti Steinbjøn Olsen skorað við sínari fyrstu nerting í yvirtíðini, og avgjørdi harvið dystin fyri oddaliðið.
Í Trongisvági var HB á vitjan. TB/FCS/Royn megnaðu heldur ikki hesaferð at skor ella fáa stig. Heimaliðið fekk reytt kort, tá lítil hálvur tími var leiktur. Tað var høgri bakkurin, Eirikur Magnusarson, ið fekk sítt seinna gula kort. HB hevði stóra yvirvág og trýsti heimaliðið. Heimaliðið helt leingifast, men Jógvan Skeel Nolsøe avgjørdi dystin í yvirtíðini fyri HB, og tryggjaði harvið útiliðnum trý sera týdningarmikil stig. Fjórði útisigurn á rað hjá liðnum hjá Heimie Guðjónsson.
B36 vann tepran sigur á argjamonnum, og talan var um triðja sigurin á rað hjá liðnum hjá Jákupi á Borg. Bæði liðini høvdu stórar møguleikar í 1. hálvleiki, men tað var málleyst, tá liðini fóru at hvíla seg. Men í 2. hálvleiki kom gongd á. Tað var AB, ið legði seg á odda tíggju minuttir inní 2. hálvleik, tá Tóki á Lofti skoraði. Men fyrrverandi AB – leikarin, Alex Mellemgaard, javnaði næstan beinavegin. Og tá tjúgu minuttir vóru eftir legði liðformaðurin hjá B36, Odmar Færø, heimaliðið á odda. AB megnaði ikki at javna, men argjamenn góvu aftur einu av ovaru liðnum ein sera truplan dyst.
Í Runavík vann NSÍ ein umráðandi 1-0 sigur á Skála. Einsamalla málið eitt søguligt mál, sum kom eftir eitt korter. Klæmint Andrasson Olsen skoraði sítt mál nummar 153 í Betri-deildini. Hann kemur ájavnt við Jákup á Borg sum mest skorandi leikarin á hægsta støði í Føroyum. Annars var tað spenningur til seinasta bríksl, men NSÍ var tó omaná, og hevði rímiliga gott tamarhald á dystinum. NSÍ kom harvið aftur á vinnarakós, og fylgir við hinum oddaliðunum.
Í Sarpugerði tók Víkingur ímóti 07 Vestur. Heimalið var omaná allan dystin og vann 4-1.
Úrslit
B36 - AB (2-1)
Tóki á Lofti 0-1
Alex Mellemgaard 1-1
Odmar Færø 2-1
KÍ - EB/Streymur (2-0)
Jákup B. Andreasen 1-0
Steinbjørn Olsen 2-0
TB/FCS/Royn - HB (0-1)
Jógvan Skeel Nolsøe 0-1
NSÍ - Skála (1-0)
Klæmint A. Olsen 1-0
Víkingur - 07 Vestur (4-1)
Andreas Lava Olsen 1-0
Gunnar Vatnhamar 2-0
Gilli Samuelsen 2-1
Adeshina Lawal 3-1
Sølvi Vatnhamar 4-1 brotsspark
Støðan eftir 7. umfar
1. KÍ (19 stig)
2. HB (16 stig)
3. NSÍ (13 stig)
4. B36 (13 stig)
5. Víkingur (13 stig)
6. EB/Streymur (9 stig)
7. Skála (7 stig)
8. AB (5 stig)
9. TB/FCS/Royn (3 stig)
10. 07 Vestur (1 stig)
*Dystir framvegis í gongd


text:
Upptakt: AB - KÍ 11 umfar
KÍ skal út á argir 2. Hvítusunnudag at spæla ímótir AB.
KÍ skal út á Argir 2. Hvítusunnudag
Mánadagin 21 mai skal Betri liði hjá KÍ út á Argir at spæla ímótir AB. Dysturin byrjar kl 17:15.
KÍ Kvinnur vunnu stór sigur á EBS/Skála
Kvinnurnar hjá KÍ vunnu stór sigur 4-0 á verandi greipuvinnarinum EBS/Skála. Tískil er stórur spenningur í Betri deildini hjá kvinnum.
Hópurin er úttikin til kvinnulandsliðið
Pætur Clementsen, landsliðsvenjari hevur úttikið hópin til komandi dystirnar, og eru 4 leikarar úr KÍ við.
BOÐINI INNKOMIN TIL BLÁA SKÝLIÐ
Innkomnu tilboðini uppá arbeiðstøku í samband við verkætlanina Bláa skýli, vórðu latin upp í Býráðshúsinum í dag.
Okkarar leikarar á U15 landsliðinum
Okkara Jákup, Rógvi og Tóki eru á ferð við U15 landsliðinum í Esbjerg.
Intersport Summar Cup 2018
Leygardagin og sunnudagin 7. og 8. juli 2018 skipar B36 aftur fyri Intersport Summar Cup. Kappingin er ein barna- og ungdómskapping, har dentur verður lagdur á…
Endur uppliv steypadagin 2016
Dagurin tá KÍ gjørdist steypavinnarar í 2016, var nakað heilt serligt fyri allar norðoyingar.
Jonn Johannesen skrivað undir 2 ára sáttmála við KÍ
Tað var mikudagin at Jonn Johannesen spældi sín fyrsta dyst fyri KÍ. Hann kom inn í 83' min. fyri Boris Dosljak, i dýstinum ímóti Suðringum. Í kvøld hevur 16 á…
Vaksin kr. 700,-
Barn nummar 1 kr. 700,-
Barn nummar 2 kr. 400,-
Barn nummar 3 kr. 100,-
Barn nummar 4 kr. 0,-
Viðmerkjast skal: Navn og føðidato.
Um tú ynskir at verða hvílandi limur, so er limagjald kr. 400,-
Peningurin fer til ungdómsarbeiðið.