text:
Nýkaledónia
Nýkaledónia (alment franskt: Nouvelle-Calédonie) er eitt oyggjaland í Kyrrahavinum. Høvuðsstaðurin eitur Nouméa.[1] Nýkaledónia er 1800 km eystan úr Avstralia, 630 km sunnan úr Vanuatu og 1300 km vestan úr Fiji. Sum mangar aðrar oyggjar í Polynesia er Nýkaledónia undir einari størri og sterkari tjóð, Fraklandi.
Nýkaledónia hevur verið undir franska stýrinum síðan 1853. Í byrjanuni varð hjálandið brúkt til at húsa revsifangum. Í dag búgva uml. 268.000 fólk á oyggjunum, sum hava ábyrgdina av 40 prosent av heimsins nikkulframleiðslu. Nýkaledónia fær 1,3 mia. evrur, ella knappar 10 mia. krónur, um árið úr Fraklandi. Hjálandið hevur eisini fýra umboð í franska parlamentinum, umframt sína egnu kongress, ið hevur ábyrgdina av ymsum økum sum t.d. løgregluarbeiði, útbúgving og lokalari lóggávu.
Nýkaledónia liggur eystan fyri Avstralia og norðan fyri Ný Sæland. Nýkaledónia brúkar bæði fronsku trikolorina og egið flagg.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Ný Kaledonia hevur verið undir fronskum ræði, síðani tað var koloniserað seint í nítjandu øld. Upprunaliga sendu fraklendingar fangar úr Fraklandi til Ný Kaledonia, men seinni tók seg eisini upp nikkel ídnaður har. Stríð tók seg upp millum fronsku niðursetufólkini og melanesar um vald og jørð, sum endaði við at fraklendingar tóku ræðið við vápnamegi og oyggin bleiv ein fronsk koloni.
Ný Kaledonia var eitt av londunum, ið eftir Seinna heimsbardaga var sett á listan hjá ST yvir hjálond, sum fingu rætt at skipa seg sum sjálvstøðug lond. Tá fólkaatkvøða skuldi haldast í 1988 brast ófriður á. Partarnir vóru ikki samdir um, hvør skuldi hava atkvøðurætt og hvønn leiklut ST skuldi hava í samband við valið. Melanesiska sjálvstýrisrørslan boykottaði valið og undir ófriðinum lótu fleiri fólk lív. Stríðið endaði, tá ein friðaravtala, nevnd Matignon-avtalan, varð undirskrivað. Í stuttum varð innihaldið, at loysingarrørslan játtaði ikki at krevja fólkaatkvøðu um sjálvstøðu tey næstu 10 árini, og Frakland játtaði at seta ferð á samfelagsmenningina. Semjan varð send út til fólkaatkvøðu 6. nov 1988 við spurningin um, at ein fólkaatkvøða um loysing skuldi vera í 1998. 80% av teimum ið atkvøddu, vóru fyri henni (luttøkan á atkvøðuni var 37 %).
Í 1998 var avtala gjørd ímillum allar flokkarnir, bæði loysingar- og sambandsflokkarnar og tann franska statin, sum skuldi tryggja Ný Kaledonia meira sjálvræði/sjálvstøðu – tann sokallaða Noumea-avtalan. Avtalan staðfesti eitt nú, at Ný Kaledonia kundi yvirtaka ræðið á ymsum málsøkjum, og at fólkaatkvøða um loysing varð útsett og skuldi vera í seinasta lagi 20 ár eftir, at avtalan varð undirskrivað. Ný Kaledonia skipaði seg við einum fólkavaldum tingi og eini stjórn, sum umsitur tey staðbundnu politisku økini. Harafturat velja tey tveir limir í franska tingið og ein senator. Frakland hevur ræðið á rættarskipanini, løgreglu, verjumálum og uttanríkispolitikki, og ríkisveitingin er um 10 milliardir krónur.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Triðingurin av inntøkunum á oynni er stuðul úr Fraklandi. Hin parturin fæst úr ferðavinnuni og útfluttum nikkuli.[2] Franska hjálandið er millum heimsins størstu framleiðarar av nikkuli; Nýkaledónia flytur út uml. 40 % av øllum nikkuli í heiminum.[3] Nýkaledónia er millum tey lond í heiminum, har mest verður útvunnið av nikkuli og kobolti. Tann nógva námsvinnan hóttir umhvørvið. Ikki bara elvir hon til sár í landslagnum, men nógvastaðni eru tey økini eitrað, har fólk skulu fáa vatn. Ringast stendur til á Salomonsoyggjunum og í Nýkaledónia. Har hava námsfyritøkurnar hvørki havt umhvørvið ella fólkið á staðnum í huga. Nógvastaðni hevur eisini skógarvinnan ringt árin á umhvørvið.
Fólkið[rætta | rætta wikitekst]
Upprunafólkið nevnist melanesar ella kanakkar, men rættiliga stórur partur av fólkinum í Ný Kaledonia í dag eru evropearar – serliga av fronskum uppruna. Ný Kaledonia er eitt oyggjaland, sum liggur 900 fjórðingar eystur úr Avstralia, og har búgva sløk 270.000 fólk. Av hesum eru: 43% Kanakkar, 37% av evropiskum uppruna og 20% onnur (asiatar, o.s.fr.). Melanesar – ella kanakkar - hava egið mál og mentan, men franska málið verður brúkt í flestum almennum samskifti.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/nc.html
- ↑ https://snl.no/Ny-Caledonia
- ↑ http://archive.unu.edu/unupress/unupbooks/80505e/80505E03.htm
Avstralásia : Avstralia · Norfolksoyggj · Jólaoyggj · Kokosoyggjar
Melanesia : Fidjioyggjar · Papua Nýguinea · Nýkaledónia · Sálomonsoyggjar · Vanuatu
Mikronesia : Guam · Kiribati · Marshalloyggjar · Norðaru Marianaoyggjar · Mikronesiasamveldið · Nauru · Palau
Polynesia : Amerikanska Sámoa · Cooksoyggjar · Franska Polynesia · Hawai'i · Nýsæland · Niue · Pitcairnoyggj · Sámoa · Tokelau · Tonga · Tuvalu · Wallis- og Futunaoyggjar


c: text/html

text:
Tvístøða (49) - "Mín besti vinmaður hevur kvett sambandi við meg!"
Spurningur: "Eg eri ein 35 ára gamal maður, eg havi konu og tvey børn. Eg eri komin í eina tvístøðu, og leiti mær tí góð ráð hjá tykkum. Mín besti vinmaður hevur kvett sambandi við meg. Vit hava verið vinmenn alt tað eg kann minnast. Vit gingu í flokki saman í fólkaskúlanum og vóru tá saman nærum hvønn dag. Tá vit vóru ungir, brúktu vit eisini nógva tíð saman, og hava saman loyst nógvar trupulleikar. Eg havi altíð verið sera góður við hann, góðtikið hann sum hann er, og fyri meg kennist hann sum ein beiggi.
Fyri nøkrum árum síðani hendi nakað, ið eftir øllum at døma gjørdi enda á okkara vinarlagi. Uttan at koma inn á júst hvat tað var, so dugi eg ikki at skilja hví hann skuldi kvetta sambandi við meg av hesum, ella hví eg ikki var verdur at vera hansara vinur eftir hetta.
Eg skilji tað ikki! Júst hetta er tað ringasta. Eg eri sera keddur av hesum og havi trupult við at góðtaka støðuna. Eg havi ringt til hansara, skrivað boð, sent brøv, pakkar o.s.v. o.s.v. Hann svarar ikki uppá nakað. Skal eg blíva við, ella skal eg bara góðtaka at hann hevur valt meg frá? Hvat halda tit?"
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Mest lisið í farnu viku
Vespureiðrið (140) - 29. juni 2020
Heilsan frá borgarstjóranum
Tað eru følsk tíðindi
Myndarøð: Tingbólkurin hjá Javnaðarflokkinum á útferð í Fugloy og Svínoy
MYNDIR: Fingu myndir av Tvøroyri frá 1969, úr Kanada
Stórur eftirspurningur at fáa eina av hesum íbúðunum
Samgongan situr við 14,3% fleiri atkvøðum enn undanfarnu samgonguflokkar høvdu
VIDEO - TERNUSNERTUR
Fegnir sjómenn
Nøkur minnisbrot nú Sverri Faber Wang er fluttur um sýn
Hanus Hansen, reiðari: Helena hevur ongan makrel fingið
Nú eitur hann Gøtunes
Petur Hans Dahl, veðurfrøðingur: Veðurvánir fyri hesa vikuna (vika 27 )
Pínligt og respektleyst: Danmark flaggar skeivt á triðja sinni
Tá fólkaræði bert er politiskt gluggapynt
Fyrrverandi forsætisráðharri í Fraklandi dømdur 5 ára fongsulsrevsing
Fólkafundirnir á Lítla Dímun 2020 og 2021 er fult teknaðir
Koronasmittan breiðir seg við fullari ferð
Svimjihøllin í Runavík nærkast
Kelduvaðið 28. juni 2020 - Tala: Jógvan Zachariassen "Náðistólurin." - Orðið: "Dávid og Mefiboset."
Tíðindi á R7 klokkan 12:00
Ung í arbeiði fríðka um býarmyndina
Bjørg Dam: Tórshavnar býráð: lorkað milliónavirðir burtur
Samrøða: Heðin Jákupsson um nýggjan føroyska rættstavara
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Í 2004 gjørdist Fløtur aftur ein sjálvstøðugur hagapartur, men er nú 2 mk. og 8 gl. Markið ímóti Dalinum gongur eftir Gráfelsrustini, oman ímóti Stórá - heiman fyri Líkstein - og niðan í vegin. Síðani gongur tað nakað út við vegnum og so oman aftur í Stórá heiman fyri Steinin í Hórisgrøv, og haðani er Stórá so mark úteftir. Markið ímóti Líðini er óbroytt frá 1989.
Áseyðatalið á Fløtum er nú 175.
NB! Tað, ið verður skrivað eftirfylgjandi, viðvíkur bara tí gamla hagapartinum - fram til 1990.
Várgonga 1988
Marknahegn er uppsett fram við Skarðsskriðuá, og í erva stendur hegnið eftir Tunguni og so heilt niðaná, men hesin ovari parturin av hegninum er yngri enn tann niðari.
Marknahegnið niðan ímóti Tunguni er uppsett í 1924 ella har á leið, men í mei mánaði í 1916 varð viðtikið á grannastevnu í Funningi at seta hegn upp millum hagapartarnar, um hetta vísti seg at vera neyðugt. At standa fyri uppsetingini vórðu valdir Hans Johannesen, Andr. Frederik Johannesen, úr Funningi, og Sofus Debes, frá Gjógv.
Seyðurin í Gjáarlíð trongdi seg meira heim í Funningslíð enn øvugt, so tað vóru funningsmenn, ið strongdu meira á fyri at fáa marknahegnið uppsett.
Undir Sniðunum og niðan ímóti Tunguni stendur hegnið heiman fyri Skarðskriðuá, og tá ið teir so hegnaðu frá Tunguni og niðaneftir, settu teir hegnið eitt sindur uttan fyri markið í Skarðinum, soleiðis at tað, sum funningsmenn mistu undir Sniðunum, skuldu teir fáa aftur í erva.
Fitt av líra átti í Funningslíð - heim av Tunguni - men hann hvarv, tá ið hegnið kom. Hildið verður, at hann rýmdi, av tí at hann rendi seg í hegnið í myrkrinum.
Móti Fløtum er einki skarpt mark, tí báðir hagarnir hoyra til somu helvt, men tó verður Stígsgil roknað sum mark í Hjøllunum. Heimanfyri í Tyrli gongur fyri tað mesta bara flatnaseyður, meðan líðarseyður harafturímóti liggur hægstur í Teigunum.
Fylgir
Niðara fylgið í Kinnini: Lá frá Kinnini og omaneftir.
Ovara fylgið í Kinnini: Lá frá Kinnini og niðan ímóti Niðara Fylgi í Breiðhjalla.
Niðara fylgið í Breiðhjalla: Lá frá Breiðhjalla og oman ímóti teimum ovastu úr Ovara Fylgi í Kinnini.
Ovara fylgið í Breiðhjalla: Lá frá Breiðhjalla og niðaneftir. Líðærnar: Tær lógu í Ritudali, í Middagsfjalli og Heimi í Skriðum. Leggjast kann aftrat, at einki fylgi var undir Sniðunum og Úti á Múla - har sløddust bara onkrar ær.
Feli
Í skjali frá 1758 (Føroya Landsskjalasavn) sæst, at tá var Líðin feli, og tað er alt, sum talar fyri, at hagaparturin frá avgamlari tíð hevur ligið í fela. Vetrarhagin er so góður, at teir gomlu plagdu at siga, at á kyndilsmessu er sólin komin so mikið høgt á luftina, at Líðin er undansloppin.
Ból
Navnið
Tað er einki at ivast í, at hagaparturin hevur fingið navnið Dalurin av tí stóra dalinum, ið gongur frá bygdini og heim á Skarð - báðumegin Stórá.
Tann gamli hagaparturin - og tann nýggi
Tann gamli hagaparturin Heimi í Dal var 22 mk. og 424 ha. Í gomlum døgum - fram til umleið 1829 - lá Dalurin saman við hagapartinum Botnum í Funningi.
Hesin hagaparturin nevndist Dalurin/ Botnar og var samstundis norðhelvtin í Funningi.
Móti Omanrætt gongur markið úr Marknagarðinum í Loynistíggin og haðani í toppin á Sandfelli. Móti Fløtum var Stórá mark heim á Skarð, og av Skarðinum gekk markið í varðan á Fossinum í Keri og haðani í Gjótuna í Bláabergi. Móti eiðismonnum gekk markið upp av Gjótuni og eitt sindur inn á Sandarstígar og hevði so fluktina í toppin á Gráfelli.
Undir útskiftingi av høgunum í 1990 varð Dalurin lagdur saman við Fløtum, og æt tann nýggi hagaparturin, ið var 4 mk. og 12 gl., Dalurin/Fløtur. Áseyðatalið í tí nýggja haganum varð sett til 337. Markið ímóti Omanrætt varð óbroytt, meðan markið millum Dalin/Fløtur kom at vera úr toppinum á Middagsfjalli og nakrar hundrað metrar oman eftir rustini (ímóti Teigunum) og haðani oman í Neytaliðið við Ta Gomlu Flatnarætt.
Í 2004 gjørdist Dalurin aftur ein sjálvstøðugur hagapartur, men er nú 2 mk. og 4 gl. - ella 293 ha. Markið ímóti Omanrætt er framvegis óbroytt, meðan markið ímóti Fløtum gongur eftir Gráfelsrustini, oman ímóti Stórá - heiman fyri Líkstein - og niðan í vegin. Síðani gongur tað nakað út við vegnum og so oman aftur í Stórá heiman fyri Steinin í Hórisgrøv, og haðani er Stórá so mark úteftir.
Í 2004 var áseyðatalið í tí nýggja haganum 170.
(NB! Tað, ið eftirfylgjandi er fest á blað, viðvíkur bara tí gamla hagapartinum - fram til 1990)
Fylgir
Í sambandi við uttangarðútskiftingina 1990 varð fráboðað, at tá vóru 172 seyðir í tí gamla haganum, og í fylgjum sá tað soleiðis út:
Tær Ytstu, 28 í tali, sum hava summarhaga í Breiðhjalla og uppi á Sløttum.
Tær í Fríðagili, 13 í tali, sum hava summarhaga heimarlaga í Breiðhjalla og koma eisini eitt sindur upp á Slættirnar.
Tær í Rossabotni, 23 í tali, sum hava summarhaga í Rossabotni, eftir Plinkanavunum, niðan móti Sandfelli og í Gráfelsrókunum.
Tær á Seyðabólsheygnum, 14 í tali, sum hava summarhaga undir Rókunum og norðureftir.
Tær Lægru á Sandarstígum, 7 í tali, sum hava summarhaga undir Barmsbrekku og niðan undir Røkurnar.
Tær Hægru á Sandarstígum, 12 í tali, sum hava summarhaga undir Rókunum og uppi í Rókunum.
Tær Niðaru ella Tær Handaru, 11 í tali, sum hava summarhaga undir Bláabergi.
Tær í Barminum, 10 í tali, sum hava summarhaga í Barminum, men fyrr fóru teir eisini heim undir Sandar.
Tær á Bustini, 14 í tali, sum hava summarhaga undir Mjáurók, heiman fyri Bust og undir Gráfelsrókunum heimanfyri.
Kenningin, 40 í tali, sum hevur summarhaga heiman fyri Stóragil.
Kenning
Gomul skjøl frá 1758 vísa, at longu tá var ein partur av haganum kenning og ein partur feli, men tað er ikki greitt, hvussu býtið var millum kenning og fela.
Tað skilst á øllum brøgdum, at tað hevur verið ein ávís togan millum teir, ið vildu hava kenning, og teir, ið vildu hava fela, men tað sæst, at í 1836 varð avgjørt at hava tíðaravmarkaða kenning til 1840, og álíknast skuldu 2 ær upp á gyllinin. Roknast kann við, at skipanin við kenning hevur hildið fram eftir 1840. Fram til tann stóra kavan í 1947 var ein hálv ær í kenning upp á gyllinin, men síðani 1947 hevur tað verið ein ær, til kenningin varð avtikin í 2001. Kenningaærnar skulu liggja heiman fyri Stóragil og ikki í Rossabotni.
Gerda, Hanni og Kristian í Lon
Ból og seyðahús
Í Dalagerðinum vóru trý ból: Krossabólið, Bólið á Svínstígheygnum og Dukkubólið.
Krossabólið er oman fyri vegin beint uttan fyri Seyðahúsið á Krossunum, ið var bygt seinast í 1950unum. Til Krossabólið komu "Tær Ytstu".
Bólið á Svínstígheygnum stóð oman fyri vegin við vendiplássið á Svínstígheygnum. Seyðahús varð bygt á grundina veturin 1953 - 1954. Seyðahúsið á Svínstígheygnum fór av vindi í januar mánaði í 1984. Tey fylgi, ið komu til Bólið á Svínstígheygnum, vóru "Tær úr Fríðagili" og "Tær úr Rossabotni".
Dukkubólið.
Dukkubólið stóð niðan fyri garðin - beint heiman fyri Barmaportrið. Nú er seyðahús bygt á grundina. Navnið, Dukkubólið, kemur av tí, at bólið var hildið at vera so lítið, at tað var ikki frægari enn eitt dukkuból.
Tey fylgi, ið komu til Dukkubólið, vóru "Tær av Seyðabólsheygnum", "Tær Hægru av Sandarstígum" og "Tær úr Rossabotni".
Uttangarðs eru nú trý ból: Fríðagilsbólið, Seyðabólið og Heimasta Ból.
Fríðagilsbólið stóð áður heiman fyri Lítlagerði, men seinni víðkaðu teir Lítlagerði eitt sindur og fluttu hegnið heim um Fríðagilsbólið. Ein vongur varð gjørdur við bólið fyri at verja ímóti lágættini. Til Fríðagilsbólið komu "Tær úr Rossabotni".
Seyðabólið stendur heimi við Seyðabólsánna, og tað verður eisini kallað Bólið á Seyðabólsheygnum.
Til hetta bólið koma "Tær á Seyðabólsheygnum", "Tær Lægru á Sandarstígum" og "Tær í Barminum".
Heimasta Ból stendur eitt sindur niðan frá Stóruá - nakað heiman fyri Antaránna.
Í Heimasta Ból koma "Tær Hægru á Sandarstígum", "Tær Heimi á Bust" og "Tær Niðaru" (ella" Tær Handaru").
Rættir
Vit vita um tríggjar rættir: Funningsrættina, Gomlu Dalarætt, og Rættina við Fríðagilsánna.
m.a. Óli, Gubbi og Neli
Funningsrættin er avgomul og stavar frá teirri tíðini, tá ið Dalurin lá saman við hagapartinum Botnum í Funningi. Tí varð hon kallað Funningsrættin. Dalurin og Botnar vórðu býttir sundur í 1829, so rættin man vera nakað væl eldri enn tað. Í hesum sambandi kann vera skoytt uppí, at Knútur í Nýggjustovu (Knud Jacobsen, f. 1824) mintist hesa rættina í brúki. - Tað sæst hampuliga væl, hvussu hon hevur sæð út. Hon hevur verið stór og breið um kjaftin.
Tær flestu gomlu rættirnar vóru so breiðar um kjaftin, fyri tær ikki skuldu vera so góðar at brúka hjá seyðatjóvum.
Gamla Dalarætt stóð niðri við Stórá, beint heiman fyri Nýggjagarð. Enn sæst væl, hvussu hon hevur sæð út. Dalurin og Botnar fóru, sum áður nevnt, sundur í 1829, so vit kunnu rokna við, at henda rættin er gjørd í 1830unum.
á Dalarætt - umleið 19?
Rættin við Fríðagilsánna varð tikin í brúk í 1935. Um ta tíðina varð Dalagerðið býtt. Henda rættin varð brúkt til november 1989, tá ið Dalurin og Fløtur vórðu løgdsaman. Frá 1989 til 2005 varð Dalaseyðurin rikin í Flatnarætt.
Í 1954 varð vaskibrunnur við vaskirætt gjørdur við rættina við Fríðagilsánna , og var hetta sostatt tann fyrsti vaskibrunnurin í bygdini.
Tann nýggjasta rættin - nummar 4 - varð tikin í nýtslu 17.07.05, og her kann leggjast aftrat, at hana gjørdi Neli mestsum púra einsamallur.
Rakstur
Tað hava nokk altíð verið riknar tvær gongur: Ytra Gonga og Heimara Gonga. Ytru Gongu fara nakrir niðan á Slættir, og tann hægsti gongur um í Sandfelli. Fyrr, áðrenn marknahegnið kom, var niðasti maður heim eftir Brekkuni, men nú er hann eftir Breiðhjalsbrúnni. Maðurin á Breiðhjalsbrúnni má ikki koma longur heim enn á Gráaklett, tí annars kann seyðurin, ið kemur av Sløttunum, stoyta oman uttan fyri hann. Í Ytru Gongu fara nakrir heim í Barm, og tann hægsti gongur um á Foldarskarði, til hann kemur saman við manninum í Sandfelli.
Heini Nygaard Olsen, Ólavur, Kristian í Lon og Hanni
Síðan verður tikið samanum, og seyðurin stoyttur oman í gjøgnum Ennið og út í Ryggirnar - heilt út móti marknahegninum.
Áðrenn Lítlagerði varð innlagt, varð Ytra Gonga rikin heim í Fríðagil, og tað var mangan strævið at renna heimfyri og venda gonguni á Funningsrættini. Nú verður rikið oman gjøgnum Lítlagerði, og tað er eitt stórt framstig.
Í Heimaru Gongu fara nakrir heim í Barm, og restin heim undir Sandar. Tann hægsti í Barminum situr norðan fyri Kjaftin á Breiðurók og stoytir seyðin, ið kemur tann vegin undan Sondunum.
Tann hægsti undir Sondunum fer gjøgnum Gráfelsrøkurnar og so gjøgnum Breiðurók, meðan tann næsthægsti fer gjøgnum Mjáurók.
Teir, sum eru í Barminum, forða seyðinum, sum kemur undan Sondunum, og stoyta hann oman heiman fyri Stóragil. Tað var ofta trupult at venda seyðinum, tá hann kom við ferð út undir Barmsbrekku, men nú er hegnað niðan undir Barmsbrekku, so tann trupulleikin er burtur. Síðani verður seyðurin rikin oman móti Stórá og so út við ánni og í rættina.
Neli og skurðurin
Ódnir
Ódnir veit man lítið og einki um, men Nýggjustovumaðurin var altíð á Garðabrúnni, og Jógvansstovumaðurin niðastur í Ryggjunum.
Er røktingarmaður av Omanrætt á fjalli, so er hann altíð á Sløttunum.
Systrarnar Hergerð og Anna
Røktingarmenn
Jógvan í Blásastovu ( Joen Joensen, f. 1831)
Gøtu - Jógvan ( Joen Poulsen, f. 1853), sum vaks upp í Blásastovu, var ikki valdur røktingarmaður, men kortini gekk hann burtur í haga til sín doyggjandi dag.
Í lembingini fóru teir gomlu altíð sera tíðliga í hagan. Tann stóra skaðadagin 30. apríl í 1870, tá ið tvey áttamannafør gingu burtur, hevði Gøtu-Jógvan verið í haganum um morgunin. Tá ið hann kom fram við húsunum í Horni, rópti Hans Petur ( Hans Peter Jacobsen, f. 1810) á hann og spurdi: "Er nakað lamb komið í morgun?" "Jú, eitt", svaraði Gøtu-Jógvan.
Gøtu-Jógvani dámdi einki, at lamb undan tvævetursær var gott. Hann segði, at tað fór so illa við ærini, at tey seinnu lombini komu ikki at roynast so væl.
Pætur í Jógvansstovu ( Peter Joensen, f. 1864) varð valdur eftir pápa sín, Jógvan í Blásastovu (Joen Joensen, f. 1831). Pætur røktaði til umleið 1906. Pól Jóhannes í Bíggjarlagnum ( Poul Johannes Johannesen, f. 1888) varð valdur eftir Pætur í Jógvansstovu (Peter Joensen, f. 1864), men hann hevði so lítlan hug til hetta arbeiðið, at hann fór ongatíð at røkta, so ístaðin varð tað pápi hansara, Kornelius í Gortru ( Kornelius Johannesen, f. 1860), ið fór at røkta eftir Pætur.
Sofus Anton í Gortru ( Sofus A. Johannesen, f. 1897) gekk í haganum saman við pápa sínum frá barnsbeini av, og í 1934 varð hann valdur til røktingarmann. Valið fór fram yviri í Túni. Ætlanin var, at valið skuldi vera seint í 1933, men tað mátti bíða til mikkjalmessu 1934, tí sýslumaðurin segði, at valið mátti vera á mikkjalmessu. Sofus Anton var onkuntíð til samgongu í Funningslíð
Kornelius Johannesen, f. 1938, varð valdur til røktingarmann í 1967, men hann hevur eisini gingið burtur í haga frá smádreingi av.
Røktingarmenninir Neli og Gubbi
Kristian Inni í Stovu (Christian Johannesen, f. 1764).
Mangan man hava verið smáligt, og greitt verður frá, at einaferð í teimum ringu árunum fyrst í 1800, meðan Kristian røktaði, var hann um várið á veg í hagan at taka eina røktingarær. Hann møtti Stóra-Heina ( Heine Andreasen, f. 1771), ið átti serstakliga nógva jørð. Kristian fortaldi Heina, at nú fór hann eftir røktingarærini. "Ikki skalt tú fara eftir henni í dag", segði Heini og gav honum ein bógv. Kristian vendi aftur, og dagin eftir var grind í Funningsfirði, og ærin slapp sostatt at ganga.
Hanus Inni í Stovu ( Hans Johannesen, f. 1782).
Jóhannes Inni í Stovu ( Johannes Hansen, f. 1818).
Hans Pauli Inni í Stovu ( Hans P. Johannesen, f. 1856).
Feðgarnir Jens og Neli
Dánjal Rasmus í Horni ( Dánjal R. Joensen, f. 1890). Tað var í 1932, at Sofus Anton á Dalarætt uppnevndi Dánjal Rasmus til røktingarmann eftir Hans Paula Yvir í Stovu, sum um tað mundið flutti inn í Funningsfjørð at búgva.
Hans Edvard Joensen, f. 1929, fór at røkta í 1947 eftir pápa sín, Dánjal Rasmus, men Hans Edvard gekk í haganum frá smádreingi av saman við pápa sínum. Hann gavst at røkta í 2007, og hetta sama árið fór Jens Heldarskarð at røkta.
Neli, Gubbi og Jóhan
Fríðrikur á Grótheyggi ( Frederik Joensen, f. 1817) doyði í 1870 við Fríðriksbáti.
Símun á Grótheyggi ( Simon Justinussen, f. 1849) doyði við Samløguni 1884.
Justines á Grótheyggi ( Justinus Justinussen, f. 1882). Fór heilt ungur at røkta. Tað er eitt sindur ógreitt, um nakar hevur røktað í millum Símun og Justines. Í bestu árum varð Justines so illa plágaður av gikt, at hann var mestsum óarbeiðsførur. Tá ið val av røktingar- monnum var yviri í Túni í 1934, skeyt Sofus Anton upp, at Justines skuldi røkta, so leingi hann orkaði. Hetta varð samtykt, og sonur hansara, Símun, f. 1914, gjørdi ymisk arbeiði í haganum fyri pápan til val av nýggjum røktingarmonnum fór fram í 1947.
Benadikt Johannesen, f. 1917, fór at røkta í 1947 eftir Justines.
Benadikt (1917-1996) - á Dalarrætt 1989
Røktingarløn
Í fyrstani kundi hvør røktingarmaður hava tríggjar ær í part, og seinni blivu tær fýra. Teir fingu einki frá haganum, um ær ikki hevði lamb, og tað kom fyri, at røktingarmaður kom av rættini á heystardegnum bara við vøttunum.
Í løtuni (2011) fáa teir báðir røktingarmenninir 4 miðlingarlomb í part - og somuleiðis 2 hagalomb hvør. Hagalamb er tað besta lambið, ið er, aftir at veðragjólingarnir eru uppgjørdir.
Neli við Heimastaból
Veðragjólingar
Fyrr høvdu teir tríggjar veðragjólingar, seinni vórðu teir fýra og eitt miðlingalamb. Veðragjólingarnir vórðu býttir til jørðina, og miðlinga lambið varð bara tikið við fyri at fáa býtt í fimtingar.
Neli á Klábrekkuni
Fyrr í tíðini vóru veðragjólingar býttir til jørðina og flettir, tá ið teir vóru inntiknir í januar mánað. Sjálvandi vóru teir tussarak, men ivaðust teir gomlu, um veðragjólingarnir vóru etandi, so plagdu teir at taka netjuna - ið bert var ein slintra - og blaka hana upp á hurðina. Hekk netjan føst, var krovið etandi, men datt hon niður, var tað ikki munnberandi.
Burtur í haga
Tá ið Sofus Anton fór burtur í Haga, plagdi hann altíð at ganga heim eftir Brekkuni, niðan í Enni og so niðan í Rossabotn. Haðani gekk hann út gjøgnum Breiðhjalla og upp á Slættirnar og so runt har uppi. Síðani fór hann niður í Rossabotn, eitt sindur heim undir Røkurnar, út undir Barmsbrekku og so til hús. Hetta var ein gongd.
Hin gongdin var at fara heim undir Bust og so heim undir Sandar.
Í lembingini varð gjarna farið í hagan tvær ferðir um dagin, og hvør túrurin tók einar fýra tímar, men tað valdaðist sjálvandi, hvussu líkindini vóru, og hvussu ovarlaga seyðurin lá. Tá gingu røktingar- menninir vanliga soleiðis:
Fyrst varð gingið lágt heim um Heimasta Ból - áraka Steinin í Hórisgrøv - og so út eftir brekkuni út móti Stóragili. Síðani heim undir Barmsbrekku, heim undir Bust, heim undir Sandar, heilt yvir í Kaldakinn og niðan móti Lítlabarmi og Bláabergi, um veðrið var gott. Fyrr var einki hegn móti funningsmonnum, og funningsseyðurin fór út í Líð um veturin og móti vári, so dalaseyðurin lá rættuliga víða um. Síðani var farið út yvir Kráunum og Blotanum, eftir Bustini og inn í Rossabotn. Hetta er tung gongd, tí tað er ímóti alla tíðina. Tá, ið tú vart komin í Rossbotn, var sloppið, tí nú kundi tú taka undan oman úteftir í Ryggirnar. Tá ið útleið, og veðrið gjørdist betri, hækkaði seyðurin, og tá mátti tú eisini taka Breiðhjallan við.
Øll lombini við báðar endarnar við báðar endarnar vórðu tráðdrigin, og tú bjargaði altíð nøkrum lombum við at ganga nógv í lembingini. Tað er ótrúligt, sum ærnar eru hjálparleysar. Ein ær kundi lemba, og lambið fór óklombrandi í eitt hol. Hon kundi so standa og jarma uppi yvir tí, men ófyrr doyði tað, enn at hon tók í oyrað á tí og dró tað uppúr.
Góðir og ringir dagar
Ein røktingarmaður tekur soleiðis til:
Tað hava verið nógvir vánaligir túrar í haganum, men tað hava sanniliga eisini verið minnisríkar løtur. Eg minnist eina serliga vakra sjón. Eg gekk niðan móti Foldarskarði, og tað var brennandi sólskin hesumegin. Tá ið eg komi uppá, liggur mjørkin javnt við skarðið vestanfyri. Hetta var seint á degi, og sólin stóð inn eftir mjørkanum, men tað sá út, sum sólin skein inn eftir eini ísfløtu. Tann sjónin fer mær aldri úr minninum. Vit hava havt fleiri vánaligar fjalldagar um heystið, men eg kann nevna ein serliga ringan. Tað var á skurð í 19?. Tað var av besta veðri um morgunin, men tá ið vit gingu um, fór at glopraregna, og síðani bleiv tað til rennikava, men tað var mestsum stilli.
Vit róku kortini og fingu alla Fyrru Gongu í rætt, men vit vóru ikki meir enn komnir í rætt, nú brestur hann á við knasandi stormi av landnyrðingi. Vit sóu hetta hvassa kavaroksælið koma sum eitt skot heim um Nøvina. Øll gongan bleiv slept inn í Dalagerðið - bara ein veðrur bleiv tikin til hús. Tað var kolandi stormur at ganga ímóti, og tá ið vit komu til hús, stóð brimið í grasinum. Vit fóru beina kós í Gjónna at draga bátarnar niðan, og tað var so dánt, at vit bjargaðu øllum bátunum. - Ódnarveðrið kom so knappliga, sum tað nú einaferð kann koma.
Ymiskt
Serfrælsir
Hans Jákup hjá Siggu ( Hans Jacob Johannesen, f. 1864)
Petur Julius á Teigunum ( Peter Juleus Joensen, f. 1876)
Røktingarmaður hevur orðið:
Eitt árið kom eitt veðurlamb niður úr Gráfelli 27. november, og sum vanligt var í slíkum føri, varð tað selt á auktión Niðri í Túni. Tað fekk einki boð, tí teir søgdu, at tað gimaði, og eingin vildi hava heystlamb úr Gráfelli. Eg gav eitt boð og fekk lambið bíliga.
Um kvøldið fletti eg tað. Tað vigaði 28 pund, og tað sást, at lambið var afturfarið, tí at krovið var svart fram við rygginum, men eg má leggja aftrat, at tá ið krovið var turt, vóru tað fleiri enn eg, ið tóku til, hvussu væl tað smakkaði, so eg veit ikki, hvussu tað er við hesi gimingini, ið ofta verður havd á munni, tá ið sett verður á november mánað.
Eigur tvæveturær stak gott lamb, verður tað gjarna besta lambið, hon fær.
Tað ringa várið 1947 doyðu 45 ær Heimi í Dal, sjálvt um man royndi alt, sum man kundi.
Gubbi (Hans Edvard Joensen 1929 - 2011) í Hornahjallinum
Eigur gomul ær stak gott lamb, er hon avdeyði, og rættast er at taka hana. Sleppir tú henni uppaftur, kanst tú vænta tær neista undan henni árið eftir.
"Einki haldi eg, at orðið klipping er komið av tí, at teir kliptu eitt sindur burtur av doddinum á seyðinum fyri klaka. Nei, eg havi hugsað mær tað, at orðið merkir, at á hesum fjallinum kliptu teir skipanina til - ella kliptu eitt sindur burtur av henni", sigur ein eldri røktingarmaður.
Aar 1867, den 14. Marts, holdtes Grandestævne i Bygden Gjov. Samtlige Huusfædre mødte. Den sædvanlige Inkvisition blev oplæst, men ingen Lovovertrædelser angaves. Forøvrigt blev forrettet det Samme som ved Bygden Sydergøthe anført.
Følgende Forhold bleve ordnede efter Haugeloven af 23. Februar 1866:
Joen Jacobsen, Hans Peter Jacobsen, Joen Sivardsen og Daniel Rasmussen bleve enstemmig valgte til at befare Markeskjællene saavel mellem Bygdens Haugeparter som mod Grandenes Hauger ??????
Opførelsen af Varder ved Bygdeveiene paalagdes.
Rosseskiben er 7 Ros og for Tiden holdes 32 Ros i Gjov.
Søjdemærkerne bleve derpaa omhandlede, og da Søjdemærket paa Dalen faldt sammen med Mærket i Myrehaugen paa Tofte, blev Mærket for Dalen bestemt til Stíft paa begge Ører og Bragd Frammantil paa Vinstra.
Da Vedkommende ønskede endel Kjending i Dalen og Foroven Rat bleve de fornødne Contrakter derangaaende opfattede overensstemmende med Loven og efter Vedkommendes Ønsker og derpaa leveredes de Mødte for at forsynes med alle Eieres og Besidderes Underskrifter og derpaa tilbagesende Sysselmanden.
Videre afgjortes ikke om Bygdeskikke.
Mødet hævet.
Poul Poulsen C. L. Weihe D.J. Danielsen
Aar 1868, den 4. Marts, holdtes Grandestævne i Bygden Gjov. Husfædrene mødte for Størstedelen. - Den sædvanlige Inkvisition blev oplæst, men ingen Lovovertrædelser angaves. Det samme blev forrettet, som førhen findes anført.
Eierne angav, at der i Gjov holdes 3 Ros og 2 ?? tilfælles med Funding.
Samtlige de forrige Aar ved Grandestævne ( Politipr. 14/3 - 67) til at befare Markeskjæl udmeldte Mænd mødte.
De erklærede, at Markeskjællene saavel mellem deres egne som de tilgrænsede Bygders Hauger er i Orden, saa at ingen Uenighed finder Sted, dog bemærkede de, at et Stykke mellem Gjov og Eide, kaldet Skoren, paastaas holdt af Eides Mænd, hvorimod Eierne af Gjov formene sig at have Ret til andel af Samme, efter en gammel Dom eller Contrakt, som imidlertid nu er dem ubekjendt. Ligeledes er der et Stykke Sanderne kaldet, som de fleste af Eierne paastaar henhører saavel til Dalen som Fløderne ( c: Nordhelvt & Syderhelvt)
Aar 1905, den 15. April, holdtes Grandestævne i Bygden Gjov. De sædvanlige Forretninger udførtes. - Ingen Ros holdesi Bygden.
Til tilsynsmand i H. t. Lov om Ødelæggelse af Ravnens Yngel af 11.Marts 1892 ' 11 valgtes for de næste 3 Aar: Joen Joensen ( Sámalsstovu ) af Gjov. Til Forhandling er anmeldt Spørgsmaalet om Sammenlægning af Haugeparterne "Dalen" og "Suðurhælvt" i Gjov til at udgøre en Haugepart, samt i Forbindelse hermed fastsættelse af Regler for hvorledes der skal forholdes med Sommergræsning af Bygdens Koskiben i Udmarken.
Haugeparten "Suðurhælvt" udgør 72 mk. Af Ejerne mødte følgende Personer, der dels eje og efter skriftlig Fuldmagt repræsentere det nedenfor vedføjede Marketal.
1. Joen O. Christiansen, Gjov 9 Gl. 10 Skd.
2. Joen Joensen ( Klåa ) ibd. 1 - - -
3. Kornelius Johannesen ibd. 3 - - -
4. Ole Chr. Klein, Gjov, befuldmægtiget for:
1. Hans Johannesen, Funding, 1 Gl. 00 Skd.
2. Joen S. Petersen, ibd. 1 - - -
3. Johan Kleins Enke, Gjov, 8 - 10 -
10 Gl. 10 Skd.
5. Peter Joensen, Gjov, 6 - - -
6. Sivert Joensen, ibd. Ejer af 3 - 00 -
do - som befuldmægtiget for:
Elias Nielsen, Ejde,1 - - - -
Joen Sivertsens Enke ibd. 3 - 10 -
7 - 10 -
7. Poul Nolsøe Biskopstø, Gjov. 3 - 12 -
8. Joen Joensen, ældste, ibd. 1 - 00 -
9. Johan Joensen, ibd. 1 - 03 -
10. Joen Hejnesen, ibd. 5 - 00 -
11. Johs. Johannesen, ibd. 3 - - -
12. Djone Debes, yngre, ibd. 2 - - -
13. Justinus Justinussen, ibd. som befuldmægtiget for:
Simon Justinussens Enke 3 Gl. 00 Skd.
D.P.Olsen, Funding 1 - - -
4 - - -
14. Joen Joensen ( Såmalstovu ) 1 - - -
15. Chr. Joh. Sivertsen - Ejer - 1 - 10 -
befuldm. for Johan H. Weihe, Andefj. 5 - 00 -
6 - 10 -
16. Joen Joensen ( Fløt ) 1 - 10 -
17. Djone Debes, ældre 1 - 00 -
18. Clement Joensen 1 - 04 -
19. Jacob Matras 1 - 00 -
20. Peter Pauli Joensen, Gjov 10 - - -
21. Poul Johs. Joensen 4 - 10 -
22. Poul Klein, Gjov - Ejer - 4 Gl. 12 Skd.
som befuldmægtiget for:
Th. Rasmussen, Kolter 1 - 00 -
N. Niclasen, ibd. 1 - - -
6 - 12 -
23. Johannes Marius Berg 2 - 00 -
24. Poul Debes 1 - 12 -
25. Ole Debes 2 - 06 -
26. Joen Poulsen 2 - 12 -
ˍˍˍˍˍˍˍˍˍˍ
Haugeparten "Dalurin" udgør 22 Mk., og af Ejerne mødte nedenfornævnte Personer, ejende og repræsenterende det vedføjede Marketal:
1. Joen O. Christiansen 1 Gl. 15 Skd.
2. Joen Joensen ( Klåa ) 0 - 5 -
3. Kornelius Johannesen 3 - 15 -
4. Ole Chr. Klein, som befuldmægtiget
for Johan Kleins Enke 1 - 00 -
5. Peter Joensen 1 - - -
6. Sivert Joensen 1 - - -
7. Poul Nolsø Biskopstø 1 - - -
8. Joen Joensen, ældste 1 - 22 -
9. Johan Joensen 0 - 62/3 -
10.Joen Hejnesen 1 - - -
11.Johannes Johannesen 0 - 19 -
12.Justinus Justinussen, som befuldmægtiget for :
Simon Justinussens Enke, Gjov 2 Gl.
D. P. Olsen, Funding 1 -
Poul H. Haraldsen, Andefjord 1 - 4 -
00 -
13. Chr. Joh. Sivertsen, som befuldm. for:
Johan H. Weihe, Andefjord 1 - - -
14. Jacob Matras 0 - 05 -
15. Peter Pauli Joensen 4 - 05 -
16. Poul Johs. Johannesen 3 - 05 -
17. Poul Klein, - Ejer - 0 Gl 10 Skd.
som bef. for Elsebeth Klein 1 - 10 -
2 - 00 -
18. Johan M. Berg 1 - 10 -
19. Ole Debes 0 - 22 -
20. Joen Poulsen 1 - 00 -
-------------
1 Mk 14 Gl. 10 2/3 Skd.
Fra en del Ejeres Side i Haugeparten "Dalen" gjordes gældende, at efter Haugeparternes Beskaffenhed er det vanskeligt, om ikke umuligt, at holde hver af Haugernes Faarebesætn-inger paa sin egen Hauge. "Suðurhælvts" Faar komme meget ind paa Dalerhaugen, ligesom en del af Bygdens Koskiben søger Græsning paa Dalen. Det vilde derfor bilninge? til større Enighed mellem begge Haugeparters Ejere, at Haugeparterne vare i Fællig. Fra en del af Suðurhælvts Ejeres Side gjordes derimod gældende, at "Suðurhælvt" har Græsningsret i Dalerhauge for en del Faar, ligesom de mene, at Dalen er pligtig til at græsse en del af Koskiben, som Erstatning for at "Dalens" Ejere have erholdt Andel af den af "Suðurhælft" indlagte større Trø, hvorved en stor Del af det Areal, hvorpaa Koskiben hidtil har nydt Sommergræsning, er indhegnet.
Paa Forslag af P. J. Joensen m. Fl. sattes derefter under Afstemning, hvorvidt de ovennævnte Haugeparter blive at sammenlægge, eller skulle forblive delte som hidtil.
Af Ejerne af Haugeparten "Dalen" stemte de foran under Nr. 3, 7, 9, 11, 12, 15, 16, 17, 18 , 19, 20, der repræsentere et Marketal af 1Mk. 6 Gl. 31/6 Skd., samt Sivert Sivertsen, Gjov, repræsenterende 2 Gl. 62/3 Skd. og Peter Jacob Sivertsen ibd., som repræsenterer 62/3 Skd. - ialt 1 Mk. 8 Gl. 162 Skd. for den nævnte Sammenlægning, medens de foran under Nr. 1, 2, 4, 5, 6, 8, 10, 13 og 14 anmeldte Personer repræsenterende 8 Gl. 72 Skd. stemte derimod.
Af Haugepartens "Suðurhælvts" Ejere stemte de foran under Nr. 3, 7, 9, 11, 13, 14, 20, 21, 22, 23, 25 og 26 nævnte Personer, repræsenterende 2 Mk. 11 Gl. 15 Skd. samt Sivert Sivertsen, Gjov, som repræsenterer 7 Gl. og Peter Jacob Sivertsen, Gjov, ejende 1 Gl. 5 Skd. - ialt 3 Mk. 3 Gl. 0 Skd. - for at sammenlægge nævnte Haugeparter, hvorimod de under Nr. 1, 2, 4, 5, 6, 8, 10, 12, 15, 16, 17, 18, 19 og 24 nævnte Personer, repræsenterende 3 Mk. 7 Gl. 6 Skd. stemte imod saadan Sammenlægning.
Det udkræves for at tage gyldig Beslutning efter Grandestævnelovens ' 7, at mindst ??? af hvert Brugs Marketal have stemt for Sagen, men da dette Stemmetal, som det fremgaar af foranstaaende, ikke er opnaaet, tilkendegives det de mødte, at Sammenlægning ikke er vedtaget.
Hvad angaar Sagen om Græsningsret for Bygdens Koskiben, da staar denne Sag i saa nøje Forbindelse med forannævnte Sag om Sammenlægning af Haugeparterne "Dalen" og "Suðurhælvt", at der ikke forinden denne Sag, som agtes indbragt for Landvæsenskommisionen til Afgørelse tillige i hvilket Forhold "Dalen" er pligtig til at afgive Græsning til Bygdens Koskiben, er afgjort, kan fremsættes noget Forslag til Vedtagelse derangaaende. Anmelderne tilbagetog derfor Sagen.
Det protokollerede oplæst. Grandestævne sluttet.
Extrakt - Udskrift
af
Forhandlingsprotokol ved Østerø Syssels Landvæsenskommision.
Aar 1905, den 7. August, Middag Kl. 12, indfandt Landvæsenskommisionen for Østerø Syssel bestaaende af Sysselmand Petersen, som Formand, og Kommisionens faste Medlemmer Kongsbonde J. L. Weihe af Sælletræ og Tømrer J. Rasmussen af Skibenæs, sig i Bygden Gjov paa Poul Nolsø Biskopstøs Bopæl, i Anledning af, at følgende Ejere af Haugeparten "Dalurin" i Gjov, nemlig Poul Klein, P. Johs. Joensen, Kornelius Johannesen og Justinus Justinussen, alle af Gjov, have begært Kommisionens Afgørelse af nedennævnte Spørgsmaal:
1. hvorvidt Ejerne af Haugen "Syderhelft" i Gjov have nogen Ret til at lade Faar fra den til denne Hauge hørende Haugepart "Fløturnar" græsse i Haugeparten "Dalurin", samt
2. hvorvidt Ejerne af Haugeparten "Dalurin" er pligtige til at afgive Sommergræsning til Bygdens Kvægbesætning udover den Andel (1/6), der tilkommer Haugen, som udgørende 1/6 af Bygdens Marketal.
Efter at der var prøvet Forlig mellem Parterne, uden at Forligsprøven kunde tilendebringes, udsattes Sagens videre Behandling Kl. 3 Eftermiddag til Kl. 42 samme dag.
Det protokollerede oplæst.
Sagen udsat til Dags Eftermiddag Kl. 42.
T.J. Petersen J. Rasmussen J.L. F. Weihe.
Forlig:
A. Vedrørende Sagens Punkt 1:
1. Lodsejerne af "Suðurhelft" skulle have Ret til at lade 50 Moderfaar med Lam, fra Haugeparten "Fløturnar" græsse paa det til "Dalurin" hørende Haugestykke "hejmi undir Sondum" kaldet, i Tiden fra 15. Maj til 25. Oktober hvert Aar.
2. De Faar fra "Fløturnar", som nu have Sommergræsning i Haugeparten "Dalurin" paa andre Steder end "undir Sondum", skulle aftages eller vænnes til at have Græsning enten "undir Sondum" eller i "Fløturnar" i Løbet af de første 5 Aar, saaledes at "Fløturnar" efter Udløbet af disse 5 Aar ikke græsser Faar andre Steder i Dalerhaugen end paa Haugestykket "hejmi undir Sondum". De Faar som græsse højest til Fjælds og ikke kunne vænnes til at tage lovlig Sommerhauge skulle ikke formeres,men aftages med en Femtedel hvert af de næst paafølgende 5 Aar.
3. Søjdemændene fra "Fløterne" skulle i det i Punkt 2 nævnte Tidsrum være berettigede til at gaa ind i Dalerhaugen for at drive "Fløturs" Faar hen paa lovlig Sommerhauge, dog maa de ikke gaa med løs Hund.
4. Det Stykke af Haugeparten "Dalurin", som mod Nord begrændses af den nylig indlagte store Trø, og mod Syd af "Fríagjil" og beliggende "undir Brekkuni", skal af hele Bygdens Marketal bekostes indhegnet og holdes sommerfredet, og Indhegn- ingen skal være fuldført inden Udgangen af Aaret 1910. Efter at Indhegningen er tilendebragt, deles Stykket mellem Bygdens samlede Marketal.
B. Sagens Punkt 2 blev saaledes forligt:
1. I den Tid om Foraaret og Efteraaret, som Køerne "gaa ind og ud", skulle Ejerne have Frihed til at holde Kvæget græsse i hvilken Haugepart de selv ønske.
2.Naar Køerne ligge ude om Natten, skulle de græsse i Haugeparten "Fløturnar" og "Dalurin" i Fællig, hvert Aar om Foraaret fra den Tid de begyndte at ligge ude indtil 20. Juni og om Efteraaret fra 1. August indtil de ophøre med at ligge ude om Natten. I Tiden fra 20. Juni til 31. Juli skulle Køerne græsse i Haugeparten "Fyri oman Rætt." 3. Intet Kvæg maa drives ud til Græsning i Haugen efter 30. Oktober hvert Aar.
4. Omkostningerne ved Sagens Behandling for Landvæsenskommisionen udredes saaledes:
Haugeparten "Fyri oman Rætt" 1/6
Haugeparten "Dalurin" 5/12
Haugeparten "Suðurhelft" 5/12 og fordeles mellem Lodsejerne i Forhold til Marketal.
Det protokollerede oplæst og vedtaget, samt underskrevet af samtlige de mødte Ejere.
Poul Klein Cornelius Johannesen m.p.P. Ole Chr. Klein
Peter P.Joensen m.p. P. Poul Debes m.p.P. Klement Joensen m.p.P.
Poul Nolsø Johan Joensen m.p.P. Joen Olrik Christiansen
Johannes Marius Berg m.p.P. Justinus Justinussen
Sivert Joensen m.p.P. ved T.J.Petersen
Joen Joensen, ældste, m.p.P. ved T.J. Petersen
Joen Joensen Ole Debes Joen Poulsen m.p. P. ved T.J.Petersen
Peter Joensen
Sagen sluttet Eftermiddag Kl. 92
T.J.Petersen J. Rasmussen J.L.F.Weihe
Udskriftens Rigtighed bekræftes:
Østerø Syssels Kontor, Fuglefjord 16. Oktbr. 1905
T.J. Petersen
Gebyr for Beskrivelse 75 Øre
= Syvti Fem Øre
T.J.Petersen.
Fyri Oman Rætt er sjáldsamt navn á hagaparti, men tað sigur okkum so mikið, at upprunin má hava samband við orðið rætt.
Ból og seyðahús
á Ambadali:
Bólið á Rivinum
Hetta er ikki nakað beinleiðis ból, men meira at kalla veingir.
Bólið í Breiðateigi (Bólini í Breiðateigi)
Tað hevur vong. Har er eisini eitt annað ból, ið stendur nærri Rógvugili, og tað hevur eisini vong.
Bólið í Rógvugili
Bólið var nakað ovarlaga í Rógvugili - heiman fyri Rógvugil - eitt sindur niðan fyri Keldurnar. Tað er langt síðani avdankað, men tað sæst týðuliga, at ból hevur verið har.
Hetta er ikki nakað beinleiðis ból, men meira at kalla veingir.
Bólið í Breiðateigi (Bólini í Breiðateigi)
Tað hevur vong. Har er eisini eitt annað ból, ið stendur nærri Rógvugili, og tað hevur eisini vong.
Bólið í Rógvugili
Bólið var nakað ovarlaga í Rógvugili - heiman fyri Rógvugil - eitt sindur niðan fyri Keldurnar. Tað er langt síðani avdankað, men tað sæst týðuliga, at ból hevur verið har.
Húsið
Hetta bólið hevur, so langt aftur, sum nakar veit um at siga, verið kallað Húsið, so her má eitt hús hava verið í gamlari tíð.
Dalsærnar ella Tær á Miðjuni høvdu støðu her, men nú er eingin ær eftir í tí fylginum, tí felaseyðurin liggur hægri nú.
Seyðahúsið Norð á Dal
Tað er gjørt tvørtur um ánna, ið rennur heiman fyri Húsið. Jákup Matras, f. 1950, stóð mestsum fyri arbeiðinum. Hetta var í 1987.
Heimanfyri:
Støðubólið
Støðubólið, sum var oman fyri garðin heimi við Støðuánna, fór í einum skalvalopi, og nakrir seyðir doyðu, og tað bleiv hetta avgamla bólið avdankað. Støðubólið var ætlað til Tær Lægru.
Bólið Heimi á Damm (Seyðahúsið Heimi á Damm)
Tað vóru serliga Tær Heimaru í Túninum og Tær Hægru, ið komu í hetta bólið. Bólið Heimi á Damm bleiv tikið niður í 1974, tá ið tað nýggja húsið og tann nýggja rættin komu, so nú koma hesi fylgini í húsið staðinfyri.
Bólið í Bíggjarlagkróki
Í hetta bólið koma Tær Hægru og eisini Tær Oman av Barmi.
Bólið Uppi á Garðsenda (Seyðahúsið á Uppi á Garðsenda)
Tær Oman av Barmi koma eisini í hetta bólið. Bólið á Garðsenda varð niðurtikið umleið 1968, og har bleiv so eitt hús laðað upp og tak lagt á.
Bólið við Bólstein Úti í Byrgi
Í hetta bólið koma Niðastir, men tær koma meir oman á Krók nú, enn tær gjørdu fyrr.
Vongurin Uppi við Bulkabarnið
Ein støða - ikki nakað veruligt ból - var eisini Uppi við Bulkabarnið. Har varð ein vongur gjørdur, men hann er niðurdottin nú.
Seyðahúsið Heimi í Støðugili
Hetta seyðahúsið gjørdi Óli Andreas Kristiansen í 1910-1912. Tað var hildið at vera fínt, tí tað hevði tak, men í 1963 varð nýtt hús gjørt her. Tá var tað gamla húsið illa farið, men grundin á tí gamla húsinum er uppií hesum nýggja - tað bleiv bara stoypt aftrat. Breiddin er tann sama, men hetta nýggja er nógv størri og hevur reising. Tað gamla hevði slætt tak.
Til hetta húsið koma Tær Lægru.
Seyðahúsið á Stórheyggi
Nýtt seyðahús varð bygt á Stórheyggi í seinnu helvt av 1960unum, og her hevur einki ból verið fyrr. Svend Joensen, f. 1912, var formaður fyri arbeiðinum.
Til hetta húsið koma Tær undan Horninum.
Olrik, Hanni, Ólavur, Pól Hans Jacob, Hans og Fróði
Harur
Sáttarenni er ikki nakar góður haruhagi. Vit hava einki yvirlit yvir gongdina, men síðani 1967 hava Osvald á Klá og Jónsvein Mikkelsen, Toftum, skotið harur her. Osvald doyði 01.04.2006, og Jónsvein gavst at skjóta í 2009. Tað besta árið fingu teir einar 45 harur, og tað ringasta árið bert 1. Miðalár fingu teir einar 20-30 harur.


text:
Súla #1 - Klassik venjingar:
Tær navnframu venjingarnar eru sjálvsagt ein týðandi súla undir Klassik konseptinum. Vit venja saman í 1 tíma, mánadag, mikudag og fríggjadag. 1 tími er nóg mikið, tí hann er sera effektivur.
Eg havi ymiskar tíðir á degnum, har møguleiki er at venja. Tú velur tær eina fasta tíð, men tó ber til at tillaga tíðirnar sohvørt, um tú t.d arbeiðir í skiftisvaktum.
Tað er umráðandi, at ongin spilltíð er í hesum tímanum, t.v.s at vit byrja stundisliga.
Súla #2 - Cardio venjingar:
Teir dagar, vit ikki venja, er umráðandi, at vit røra okkum kortini. Tá er 60 min. gongutúrur, svimjing, renning ella onnur íðkan eftir egnum ynski á skránni.
At ganga í fjallalendi er sera gott fyri vøddar og liðir, samstundis sum tú brennir nógva orku.
Mælt verður IKKI til at renna, um tú ikki ert von/vanur við hetta ella vigar ov nógv, vegna vandanum fyri skaða í knø, skinnabein e.a
Sunnudag hvíla vit heilt, soleiðis kroppurin kann byggja seg uppaftur til næstu vikuna.
Súla #3 - Kostur:
Mínar royndir hava lært meg ein óvikaligan sannleika: stýra vit ikki inntøkuna av kalorium í mun til tað, vit brenna, lætna vit ikki eitt gramm!
Er títt endamál at lætna nøkur kilo ella byggja vøddar, koma vit ikki langt uttan skilagóða kostvanar. 3. og seinasta súlan í konseptinum, ynskir at stuðla undir heilsugóðar vanar í dagligdegnum.
Burn kostætlanin er sera fjølbroytt, so tú kanst gera mat til alla familjuna. Hon inniheldur allan vanligan mat, eisini hópin av føroyskum mati.
Við hesum sleppur tú undan at keypa serligar vørur, men kanst nýta vanligar vørur, sum tú longu hevur í køkinum.
GG: Kostætlanina kanst tú taka niður á facebook- bólkinum.
Logga á
Fyri at fáa avsláttur sum afturvendandi kundi, er neyðugt at rita inn við telduposti og loyniorði.
Tá tú hevur ritað inn, minnist skipanin hvussu nógvum skeiðum, tú hevur veri á, og rættar prísin til tín.
Brúkaranavn:
Hetta er tín telduposturin, tú hevur uppgivið, tá tú keypti títt fyrsta skeið. Soleiðis er teldupostur altíð títt brúkara navn.
Loyniorði:
Hetta er somuleiðis tað loyniorðið, tú valdi tær, tá tú keypti skeið fyrstuferð. Tá tú hevur skrivað teldupostin sum brúkara navn, umframt títt loyniorð, trýstir tú á rita inn niðast til høgru.
Minst til mín:
Um tú velur at seta flugu bein í hetta feltið, ert tú áhaldandi innritaður í skipanina, og soleiðis kann tað verða lættari fyri teg næstuferð.
Hjálp:
Um tú hevur trupulleikar at rita inn, um annahvørt teldupostur ella loyniorð er skeivt, kanst tú trýsta á hjálp ovast til høgru.
Gloymt loyniorð
Um tú hevur gloymt títt loyniorð, kanst tú trýsta á gloymt loynið orð niðast til høgru. Vit senda tær tá eitt nýtt loynirorð á tín teldupost. Hetta loyniorðið fært tú broytt til eina og hvørja tíð sjálv/sjálvur.
4. mai
800,00 kr. – 2.200,00 kr.
Burn Klassik skeið í 4 vikur
1. juni
800,00 kr. – 2.200,00 kr.
Burn Klassik skeið í 4 vikur
29. juni
800,00 kr. – 2.200,00 kr.
Burn Klassik skeið í 4 vikur
3. august
800,00 kr. – 2.200,00 kr.
Burn Klassik skeið í 4 vikur


text:
Brævatkvøður:
Veljarar, ið verða burturstaddir valdagin, ella á annan hátt lúka treytirnar fyri at greiða brævatkvøðu, kunnu í seinasta lagi mánadagin 03. juni 2019 greiða brævatkvøðu við at venda sær til kommunuskrivstovuna.
Brævatkvøðurnar skulu vera valstýrinum í hendi innan valið byrjar kl. 09.00 tann 05. juni 2019.
Heimaval:
Veljarar, ið vegna sjúku ella vantandi førleika ikki kunnu koma á valstaðið, kunnu velja heima í seinasta lagið mánadagin tann 03. juni 2019, við at boða kommunuskrivstovuni frá á tlf. 447586 helst innan kl. 12.00 fríggjadagin 31. mai 2019.
Valkort:
Valkort skulu nýtast til valavgreiðsluna, og valkortini verða send út við postinum til allar veljarar, ið standa á vallistanum. Um onkur, sum heldur seg hava atkvøðurætt, ikki hevur fingið valkort, ella okkurt annað er komið skeivt fyri, skal verða sagt kommunuskrivstovuni frá sum skjótast.
Valevnislistar:
Valevnislistar til fólkatingsvalið 5. juni 2019 síggjast við at trýsta her.


text:
Í hvussu so er fimtan fólk eru deyð og okkurt um 45 eru løstaði eftir ein maður leyp á eitt heim fyri menningartarnað í Japan.
Álopið hendi tá ein maður við knívi kom inn á heimi og leyp á búðfólkið. Stovnurin í Sagamihara, vestan fyri Tokyo, er bæði ein búðstaður og dagstilhald fyri fólk við menningartarnið. Brotsmaðurin sigst at hava arbeitt á stovninum. Maðurin meldaði seg sjálvur sekan sambært japansku miðlunum. Hann sigst at hava sagt seg vilja gera av við fólk við menningartarni.
Hetta er ringasta álopi í Japan í langa tíð.


text:
Thordis Dahl Hansen
Lohkeme Marita Lisberg
Ólavsøkuaftan, 28. juli, verður ólavsøkan sett. Til setanina ganga ítróttarfólk og hornarorkestur skrúðgongu.9
Ólavsøkudag, 29. juli, ganga løgtingslimir, landsstýrisfólk, prestar og ríkisumboðið skrúðgongu úr Tinghúsinum oman í Havnar kirkju til guðstænastu.13
Eftir guðstænastuna fer skrúðgongan niðan aftur til tinghúsið, har eitt stórt ólavsøkukór syngur á Tinghúsvøllinum og har nógv fólk er samankomið.15
Eftir sangin fara tingfólkini og landsstýrisfólkini inn í Tinghúsið, har løgmaður setur tingið og eitt nýtt tingár byrjar.17
Á ólavsøku er sera nógv at fara. t.d. listaframsýningar, tivoli, fólkafundir, konsertir og fótbóltur.21
Men hóast tað er nógv at fara til, so eru tað nógv, sum bert ganga oman og niðan og práta við fólk.23
Og so er tað mittnáttarsagnurin 29. juli. Fyri fleiri er hetta hæddarpunktið, tá ið fleiri túsund fólk eru samlað til felagssang á Vaglinum.25
Foto/ Myndir/ Asseq/ Valokuva/ Guvvieh/ Nuotraukos/ Photo:
S1+10+12+16: Sigmar Mørkøre
S4+8+24: Birgir Kruse S6: Peter Nicolai Arbo
S14: Heini Nygaard
S18: Noomi Káradóttir Rasmussen
S20: Guðrið Reinert Joensen
S22: Jóanis Nielsen
S26: Jens Pauli Nolsø


text:
Skrivar tú trygging verður eisini leitað eftir øðrum endingum av orðinum sum t.d. tryggingar og tryggingarvirksemi.
Skrivar tú ?trygging verður leitað eftir orðum sum t.d. lívstrygging og lívstryggingar.
Skrivar tú ”trygging” verður einans leitað eftir júst hesum sniðnum av orðinum.
15. juli 2019Nr. 113
Kunngerð um broyting í kunngerð um at skipa fiskiskapin eftir djúphavsfiski, rækjum og øðrum fiski í altjóða sjógvi í NEAFC í 2019
(Tillaging av innganginum, gjaldi fyri eygleiðarar og revsireglunum)
§ 1
Í kunngerð nr. 163 frá 18. desember 2018 um at skipa fiskiskapin eftir djúphavsfiski, rækjum og øðrum fiski í altjóða sjógvi í NEAFC í 2019 verða gjørdar hesar broytingar:
1. Inngangurin verður orðaður soleiðis:
“Við heimild í § 34, stk. 1, 2. pkt. og stk. 2, § 39, stk. 1, nr. 1, 3 og 5, stk. 2, nr. 2, 4, 5 og 10 og stk. 3, § 44 og § 81, stk. 2 í løgtingslóg nr. 161 frá 18. desember 2017 um fyrisiting av sjófeingi, sum broytt við løgtingslóg nr. 33 frá 20. apríl 2018 og løgtingslóg nr. 66 frá 9. mai 2019, verður ásett:”
2. § 6, 4. pkt. verður orðað soleiðis:
“Fiskifarið ber útreiðslurnar til kost og innivist av at hava eygleiðara frá Vørn umborð.”
3. § 22, stk. 2 verður orðað soleiðis:
“Stk. 2. Feløg og aðrir løgfrøðiligir persónar koma undir revsiábyrgd eftir reglunum í kapitli 5 í revsilógini.”
§ 2
Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd.
Fiskimálaráðið, 15. juli 2019
Høgni Hoydal (sign.)
landsstýrismaður
/ Rógvi Reinert (sign.)


text:
VW tekur LNG-rikið bilskip í nýtslu
Volkswagen Group sendi í gjár heimsins fyrsta LNG-riknað bilskipið út á jómfrúferð sína. Umborð vóru meira enn 4.800 bilar. Siem Confucius, sum skipið eitur, er fyrsta av tveimum skipum, sum kinesiska Xiamen-skipasmiðjan smíðar, og sum skulu avloysa eldru og oljuriknu flutngingsskipini hjá felagnum.
LNG-riknað bilaflutningsskipið fór í gjár úr Emden í Týsklandi á fyrstu tríggjar vikur ferð sína – fullastað við persónbilum. Skipið ferð til Meksiko, og steðgar í Kanada og USA á leiðini.
Týski bilaframleiðarin fer at brúka bæði skipini til farleiðina millum Emden og Meksiko. Seinna skipið, Siem Aristotle, verður handað seinni í ár.
VW verður fyrsti bilaframleiðarin, sum brúkar LNG-rikin skip á longu farleiðum sínum til bilar.
“Vit eru errin av at hava bílagt heimsins fyrstu LNG-riknu bilaflutningsskip í hesari støddini,” sigur Thomas Zernechel, sum er leiðari fyri logistikk hjá Volkswagen Group.
Kelda: Maritimedanmark og Offshore Energy


text:
Roysnið skipar fyri fleiri kappingum gjøgnum árið, ma. Nýggjárshálvmarathon, Várkappingina og Runt Agnið. Javnan eru stevnurenningar á skránni eisini, t.d í smb. við Eystanstevnu og Varmakeldu. Onkrar heilsurenningar hevur Roysnið eisini staðið fyri, og av og á kappingar í frælsum ítrótti á breytini á Svangaskarði eisini.
Á heimasíðuni hjá FÍF, sæst ein listi yvir týðandi kappingar annars innan frælsan ítrótt í Føroyum. Her er eisini beinleiðis link til FÍF-kalendaran (google) við ymiskum áhugaverdum hjá teimum sum íðka frælsan ítrótt. Hann sæst eisini herundir í minni stødd.


text:
JFK hevur keypt flakatrolaran Dorado at fiska kongafisk í Irmingarhavinum og í altjóða sjógvi norðan fyri Føroyar umframt tosk í Barentshavinum.
Tað veit Norðlýsið at siga.
Skipið fer væntandi til fiskiskap í august.
Talan er um fyrrverandi Akraberg, sum nú fær gamla JFK-navnið navnið Sjúrðarberg.
Gadus og Sjúrðarberg skulu fiska kvotuna hjá felagnum til nýggi Gadus kemur um tvey ár, skrivar Norðlýsið.
Trolarin er upprunaligi Skálafjall, ið varð smíðaður á Skála í 1987. Hann hevði eisini nøvnini Beinir og Akraberg áðrenn hann varð seldur av landinum og hevur havt nøvnini Polonus, Tunu og nú Dorado og skrásettur í Gdynia í Polandi.


text:
Ríkisveitingin er gjald fyri felagsmál - og ikki olmussa
10. juni 2015
Oftani verður ført fram av loysingarflokkunum, at ríkisveitingin er olmussa, og vit fara niður til danir á biddaragongd.
Hetta er als ikki so. Vit hava nøkur felagsmál, sum eru heilsuverk, fólkapensjón og serforsorg. Tað eru mál, sum ikki eru yvirtikin, og skal ríkisveitingin verða við til at tryggja føroyingum tænastur á sama støði sum í Danmark.
Eins og okkara grannalond, so hava vit stórar avbjóðingar á hesum økjum.
Útreiðslur til heilivág eru alsamt vaksandi og viðgerðir meira specialiseraðar. Fyri at kunna veita bestu tænasturnar til okkara sjúklingar, og nøktandi umstøður til okkara starvsfólk, er neyðugt við samstarvi við onnur sjúkrahús, soleiðis at læknar og heilsustarvsfólk annars, hava møguleikar í tíðarbilum at arbeiða á øðrum sjúkrahúsum og hava møguleikar at granska, fyri at nema sær bestu førleikar. Alt hetta fyri at tryggja bestu viðgerðirnar.
Enn hava vit ikki nøktandi umstøður innan serforsorgina, og skulu tí framhaldandi útbyggja og veita tænastur til borgaran innan hetta økið.
Viðbøturnar til fólkapensjónistar eru hækkaðar, og endamálið við dagføringini av ríkisveitingini er júst at betra livikorini hjá fólkapensjónistum.
Endamálið við ríkisveitingini er at røkja felags mál.
Ger tína ávirkan galdandi. Far á val og vel eitt av valevnunum hjá Sambandsflokkinum á lista B.
Rósa Samuelsen, løgtingskvinna
Valevni Sambandsfloksins til fólkatingsvalið
RN
Aftur


text:
Útlánsvøksturin til vinnuna er linkaður
vinna20-02-2020 - 15:01 - Jóanis Nielsen
Landsbankin:
Útlán til vinnuna stóðu næstan í stað í 2019 samanborið við undanfarin ár. Vinnan stóð fyri einum góðum triðingi av útlánum úr føroyskum peningastovnum. Samlaðu útlánini hjá føroyskum peningastovnum vóru 15,6 mia. kr. við ársenda 2019 og av hesum stóð vinnan fyri 5,6 mió. kr.
Útlán til vinnuna vuksu væl seinni í 2019 enn undanfarin ár. Útlánsvøksturin var 1% við ársenda 2019. Hetta er nógv minni enn við ársenda 2018, tá ið útlánsvøksturin var 6%. Útlán hjá føroyskum peningastovnum til vinnuna vóru umleið 5,6 mia. kr. við ársenda 2019. Tað er ein góður triðingur av samlaðu útlánunum á 15,6 mia. kr. Við vinnu verður sipað til bæði privatar og almennar fyritøkur í Føroyum. Danskir peningastovnar veita ikki nógva fígging til føroyskt vinnulív. Verða útlán frá donskum peningastovnum tald við, er útlánið til vinnuna tilsamans 5,9 mia. kr.
Fleiri orsøkir kunnu vera til, at vøksturin í útlánum til vinnukundar er minkaður so nógv. Negativu renturnar, sum komu í gildið fyri vinnukundar í 2019 eru ivaleyst ein partur av frágreiðingini. Sannlíkt er, at vinnukundar rinda skuld niður heldur enn at hava pening á bók til negativa rentu.
Vøksturin í útlánum til vinnuna frá føroysku peningastovnunum var um 1% við ársenda 2019 (Mynd 1), men verða útlánini hjá donsku peningastovnunum eisini tald uppí, var hann 3% við ársenda 2019.
Av útlánum á 5,9 mia. kr. til vinnuna eigur ráevnisvinnan umleið 1 mia. kr., framleiðsluvinnan 1,4 mia. kr., tænastuvinnan 3,1 mia. kr., og restin (400 mió. kr.) er ókent (Mynd 2).
Útlán til ráevnisvinnu og framleiðsluvinnu, eru ikki økt nógv í mun til árið fyri. Meginparturin av ráevnisvinnuni er fiski- og alivinna, og í framleiðsluvinnuni eru millum annað ídnaður og byggivinnan. Í tænastuvinnuni eru serliga útlán til gisti- og matstovuvinnuna vaksin í 2019. Upphæddin, ið lænt verður út til gisti- og matstovuvinnuna, er lítil samanborið við aðrar geirar, men útlánini til hesa vinnu eru økt við einum triðingi í 2019, sum er ein lutfalsliga stórur vøkstur.
Landsbankin heldur eyga við útlánsvøkstrinum. Er hann størri enn vøksturin í búskapinum, kann vandi vera á ferð. Millum annað vuksu útlánini undan kreppuni í 90’unum og fíggjarkreppuni í 2008 munandi skjótari enn búskapurin. Sambært framrokning hjá Hagstovuni vaks búskapurin (BTÚ) við 6,6% í 2019 meðan vøksturin í útlánum hjá føroyskum peningastovnum var væl lægri enn tað hetta árið.


text:
Okkara avrik
Enniberg:
Bíligari rakstur og leingjan av livitíð
Eigarin av Enniberg umhugsaði framtíðar støðuna viðvíkjandi skipinum. Eftir greiningararbeiði saman við MEST var avgjørt at skifta meginpartin av maskinlutunum út við nýggja dagførda útgerð. Úrslitið er munandi bíligari rakstur og ein leingjan av livitíðini hjá Enniberg.
Royndirnar við verkætlanini vísa, at slík stórarbeiði kunnu lyftast í Føroyum.
Bakkafrost:
MEST verið við í framgongdini
Bakkafrost er vorðið útbygt og umbygt munandi seinastu árini - og er í dag ein leikari á altjóða pallinum innan sølu av laksi.
MEST Runavík hevur verið við til at veitt loysnir til Bakkafrost innan flestu virkisøkini – farming, processing og packaging.
West Hercules:
Sera jaligt skotsmál frá kundanum
Eini 100 fólk vóru við í hesi verkætlanini, sum fór fram á Skálafjørðinum í august og september 2014. Talan var um arbeiði innan stál og rør økið umframt annað umvælingararbeiði. Mest og Pam Offshore vóru heiðra við Ársins Átaki 2014. Skotsmálini frá kundanum hava eisini verið sera jalig – m.a. sigur Thomas Gunnlaugsson, Statoil:
Maersk Edgar
Trupulleikin loystur eins og avtalað
Avtala varð gjørd millum MEST og Maerks Tanker viðvíkjandi umvæling av Maersk Edgar. Skipið var umvælt sambært avtalu og til avtalaða tíð meðan tað lá við bryggju í Runavík. Sambært Maersk Tankers var avbjóðingin loyst til fulnar. Fleet Group Manager, Ajay Arora,Maersk Tankers, skrivaði til okkum: : “I have received very positive and encouraging feedback on your handling of the Maersk Edgar”
Thor Alpha:
Supply skip - nýbygningur frá 2008
Seinasti nýbygningurin, sum var latin av MEST var Thor Alpha. Talan er um eitt supply/chase skip, sum hevur uppgávur kring allan knøttin.


text:
Manglar tær íblástur til onkra jólagávu?
Hvat so við at gleða ein ella fleiri tú kennir við einari bók. Myrka vetrartíðin er ein tann hugnaligasta tíðin at sita í sofuni undir einum heitum teppi og lesa eina bók. Ella, ert tú foreldur og hevur smá børn, at fortelja barninum eina søgu.
Her eru trý jólagávuhugskot – trýst á bókaheitini at fáa meir at vita um bøkurnar:
Til tey størru 12+ / vaksnu:
Annika í Dímun
Katrin í Toftum
Til tey smærru frá 5-9 ár:
Marin og Hjartavætturin
Bøkurnar fáast í:
- Rit og Rák (SMS)
- Bókhandlinum á Vaglinum
- Bókamiđsøluni uppi á Hjalla
- Bókaklubbanum á Bókadeildin
- Og annars í bókhandlum kring landi


text:
Etiska Ráðið skipar fyri kjakfundi um fosturdiagnostikk. Endamálið við kjakfundinum er at lýsa hvørjar etiskar spurningar fosturdiagnostikkur kann hava. Fundurin er í Norðurlandahúsinum mikukvøldið 22. mai frá kl. 19.30 til 21.30.
Tað ber til, at lurta eftir higar á Youtube: Fosturtøkudiagnostikkur – Vilja vit vita ella ikki vita (1:19:15 – við skrá)
“Fosturdiagnostikkur førir við sær nógvar torførar etiskar spurningar, sum t.d. nær skal kvinnan fáa bjóðað fosturdiagnostikk ?, hvør skal fáa hetta tilboð ?, og hvussu eiga truplu støðurnar at handfarast, sum kvinnur og pør kunnu koma í orsakað av fosturdiagnostikki. Hvørjar avleiðingar kann ein fosturdiagnosa fáa persónliga og samfelagsliga? Ella er best einki at vita ?
Fundurin verður skipaður við fýra uppleggum. Hildur við Høgadalsá, forkvinna í Etiska ráðnum fer yvirskipað at greiða frá um fosturdiagnostikk útfrá spurninginum hvørt vit vilja vita ella ikki vita. Ann Danielsen, serlækni í kvinnusjúkum og limur í Etiska ráðnum, fer at greiða frá fosturdiagnostikki í Føroyum í dag og Fróði Joensen, yvirlækni á Barnadeildini, fer at greiða frá um genetiska skreening av arvaligum sjúkum í Føroyum.
Áðrenn orðaskiftið verður, fer Jógvan D. Hansen, lærari í heimspeki og limur í Etiska ráðnum, at hugleiða um, hvørjar etiskar tvístøður kunnu standast av fosturdiagnostikki og m.a.hvørjar avleiðingar fosturdiagnostikkur kann hava samfelagsliga og fyri tann einstaka…”
Meira upplýsing: Fosturtøkudiagnostikkur – Vilja vit vita ella ikki vita – dagur.fo, 20.05.2019


text:
Liverpool vann í kvøld tryggjan sigur Crystal Palace. Sigurin merkir, at Liverpool nú er tvey stig frá at vinna enska meistaraheitið, og tað kann henda longu í morgin, tá Manchester City skal spæla móti Chelsea. Her skal Manchester City vinna, um Liverpool ikki skal vinna meistaraheitið í annaðkvøld.
Í fyrsta dystinum eftir koronasteðgin spældi Liverpool málleysan javnleik móti grannunum úr Everton. Í kvøld var liðið í sterkastu uppstilling og tað sást aftur á avrikinum. Liverpool var sannførandi frá dystarbyrjan og hótti í næstan hvørjum álopið.
Tað endaði við 4-0 sigri, har málskjúttarnir vóru Trent Alexander-Arnold, Mohamed Salah, Fabinho og Sadio Mané. Tað kundi lættliga verið meir og Liverpool bleiv snýtt fyri minst eitt brotsspark, tá Gary Cahill brádliga fór at spæla hondbólt.
Við sigrinum er Liverpool 23 stig fremst í Premier League. Seinast Liverpool vann meistaraheitið var í 1990. Tá var ongin av spælarunum, sum var á vøllinum fyri Liverpool í kvøld, føddur. Nærmastur er liðskiparin, Jordan Henderson, sum bleiv føddur 17. juni í 1990.


text:
Tíðindaskriv
20.06.2018 - 09:36
Mentan > Mentan > Konsertir
Hóskvøldið 21.juni spælir Heiðrik í Spaniastovu.
Hetta er í sambandi við, at multi-talentið Heiðrik er við føroyska/íslendska bólki sínum á konsertferð í Føroyum. Spæld verða løg av útgávuni “Funeral”, sum kom út 2017. Somuleiðis framførir Heiðrik eldri og nýggjari tónleik, m.a. White Flag, sum er hansara nýggjasta staklag.Heiðrik hevur fingið tvær FMA-virðislønir og fult hús av stjørnum frá øllum ummælarunum - bæði í Føroyum og uttanlanda.
Við sær á palli hevur hann Heðin Ziska Davidsen (guitar), Halldór Sveinsson (klaver), Per Højgaard Petersen (trummur) og Bergur Fonsdal Johannesen (bass).


text:
Í barnaútvarpinum hava vit sagt, at vit fara at hava ymiskar kappingar. Seinast bóðu vit tykkum senda myndir inn av onkrum gomlum, sum tit funnu í skápinum. Vit hava fingið hópin av myndum av børnum, sum vísa gamlar pakkar av rís, sum eru útgingnir og mangt, mangt annað. Í dag fara vit at biðja tykkum gera eitthvørt kreativt við vesirullum - roynið og gerið vesirullulist. Sendið myndir inn og tit eru við í kappingini at vinna páskaregg. Eisini hava vit tosað um at hamstra, og Elin fer at práta við Beintu og Naomi, sum hava hamstara.
Barnaútvarpið - Korona 8. partur
Óli og Anna Katrina greiða frá
Hvør vinnur páskareggið? Í dag endar kappingin, sum snýr seg um at gera eitthvørt kreativt úr vesirullum. Óli hevur sent inn og hann fer at greiða frá. Anna Katrina ger alt møguligt kreativt, nú hon hevur frí, og hon hevur fleiri góð hugskot.
Aðrir partar
Teams er ein pallur, har tað ber til at hava fund á netinum. Í hesum døgum eru næmingar í miðdeild og hádeild á Teams, tí tað er her, tey hitta lærara og floksfelagar. Hvussu er at hava undirvísing á Teams? Anna Helena í 4.flokki í Eysturskúlanum í Havn og Lív, sum er flokslærari, fara at greiða frá.
Vit fregnast, hvat børn gera, nú tey hava frí. Jensina, Anna Fríða og Bjarki fara at greiða frá
Í dag tosa vit við Martin, ið hevur sent okkum mynd av útilist, sum skúlin á Argjahanri skipar fyri
Hesa ferð hoyra vit um bamsuveiðu, sum Barnabati hevur fingið í lag. Silja í Norðagøtu hevur sæð 78 bamsur í Norðagøtu og hon fer at greiða frá. Símun Hansen úr Svínioy fer at greiða frá luti úr Kina. Eisini er nýggj kapping á skránni. Her ber til at finna og uppá at gera okkurt við sokkum. Sendið inn og tit eru við í kappingini at vinna páskaregg.
Vit tosa við Sjúrð Hammer um fuglabingo
Hósdagin 2. apríl klokkan 10:00-10:30 fara vit at telja fugl. Í hesum sambandi fara vit tosa um fuglar. Palli, sum gongur í 2.a í skúlanum á Fløtum fer at greiða frá.
Elin hevur hønur og tað vilja vit fegin hoyra um í dag. Elin og Eva eru farnar út og tær fara at greiða frá, eisini hoyra vit hønurnar á Argjum. Í dag er fuglabingo klokkan 10.00-10.30. Tá fara vit at telja fugl og so fara vit inn á facebook síðuna hjá Føroya Fuglafrøðifelag, har er ein leinkja at fylla út.
Í dag finna vit útav, hvør vinnur tey 3 páskareggini
Hósdagin 2. apríl frá klokkan 10.00 til 10.30 varð skipað fyri fuglabingo. Tá bar til at telja fugl heima í stovuni. Í barnaútvarpinum hesa ferð fara vit at fregnast at vita, hvussu nógv taldu fugl og hvørjir fuglar vóru at síggja. Sjúrður Hammer fer at greiða frá.
Óluva Lín og Vár Sól práta um, at barnagarðar lata uppaftur og korona smittuna.
Levi og Rannvá ganga í 6.flokki í skúlanum við Løgmannabreyt. Tey halda, at tað er keðiligt, ikki at sleppa í skúla. Tey sakna skúlan og at vera saman við vinum.
Merkið varð 101 ár leygardagin, vit halda flaggdag í barnaútvarpinum.
Vit tosa við Elsebet, sum er stødd úti í Svínoy. Eisini hoyra vit um kapping, har tað ber til at vinna páskaregg. Til ber at senda myndir inn á jonna@kvf.fo ella Elinr@kvf.fo.
Sum hevur fingið eina virðisløn, frá einum forseta.
Rói á Kósini er lækni, og hann fer at greiða frá hondreinføri.
Vit hoyra um koronahár
Vit hava fingið fleiri brøv og myndir sendandi. Eitt nú fingu vit bræv frá Oliviu, sum hevur føðingardag. Jónas er í Famará, og hann fer at greiða frá, hvat hann ger um dagarnar.
Jóhan Bolstad Mortensen flytir fram røðu. Eisini fara vit at ringja til børn, sum hava sent inn til kapping.
Vit hoyra Bjarka syngja sín korona sang og Freiu greiða frá um violinundirvísing á telduni
Tað hevur stóran týdning at røra seg í hesum døgum. Sigrun Danielsen, sum er fysioterapeutur, fer at greiða frá. Martin fer at greiða frá, hvat tey gera á Sandi, nú tey ikki eru í skúla.
Beinta Johannesen, sum er lívfrøðingur, fer at greiða frá, hvussu týdningarmikið tað er at rudda í náttúruni. Súsanna, sum býr í Klaksvík, hevur verið túr við familjuni, og hevur funnið nógv rusk. Sendið myndir, so eru tit við í kappingini at vinna páskaregg.


text:
BrúkariTil ber at skráseta seg sum brúkari og skipanin goymir upplýsingarnar til næstu ferð, tygum keypa. So slepst undan at rita upplýsingarnar inn umaftur.
Neyðugt er at upplýsa navn, bústað, teldupost og telefonnummar.
Allir upplýsingar eru loyniligir fyri óviðkomandi.
Um tygum vilja strika brúkaran, skulu tygum einans senda ein teldupost til Handla, og vit strika brúkaran.
Tað ber til at keypa, hóast ein ikki skrásetir seg sum brúkara. Upplýsingar um navn, teldupost, bústað og telefonnummar skulu latast, men verða ikki goymdir.
GjaldshættirFyri stovnar, skúlar og fyritøkur er møguligt at keypa og fáa rokning eftirfylgjandi.
Gjaldsfreistin er 30 dagar eftir bókingardag. Eftir hetta verður 1,5% í rentu og rykkjaragjald kr. 50 roknað fyri hvønn mánað.
Fyri privat er einans møguligt at gjalda við Dankort/VISA-Dankort. Gjaldið verður fyrst tikið av tygara konta, tá ið vøran er send.
Allir kostnaðir er í DKK (donskum krónum) og íroknað Mvg.
Postgjald verður at rinda eykað. Sí kostnaðir fyri útbering.
Gjaldsskipanin hjá NETS er soleiðis háttað, at óviðkomandi ikki hava møguleika at lesa tygara kortupplýsingar ella aðrar viðbreknar upplýsingar, tá ið goldið verður.
Bíleggingarváttan verður send, tá ið keypið er framt.
ÚtberingVørur, ið eru á heimagoymslu
Vøran verður koyrd út eftir 1-2 døgum.
Vørur, ið eru á fjargoymslu
Vørur, ið verða keyptar heim frá fjargoymsluni taka 8 til 14 dagar at koma fram. Ynskjast vørur levaraðar við 8 daga freist, er keypsfreistin mánadag kl. 12:00.
Kostnaður
Kostnaðurin fyri útbering er 39 kr. um alt landið.Verður keypt bæði av heimagoymslu og fjargoymslu, verður útberingin framd, tá ið allar vørur eru á heimagoymslu, um ikki annað er tilskilað. Um ynski er, at vøruútberingin er í tveimum, har vørurnar, sum eru á heimagoymslu, verða bornar út beinanvegin, verður rindað tvær ferðir fyri fraktina, t.v.s. 2 x 39 kr. = 78 kr.
Endurgjaldskrav (reklamation)Handla fylgir teimum lógum og viðtøkum, sum eru galdandi fyri endurgjaldskrøv í Føroyum, viðvíkjandi fabrikatións- ella tilfarsvillum.
Endurgjaldskrøv kunnu ikki fevna um vørur, sum kundin er farin illa við, ella hava tikið skaða orsakað skeivari handfaring.
Um brek eru á einari vøru, skal keyparin beinanvegin venda sær til Handla og fáa nærri kunning um, hvussu farast skal fram.
Í samband við endurgjaldskrøv, rindar kundin einans fyri upprunaleveringina av vøruni.
IðranarfreistKundin hevur 14 dagar iðranarfreist, roknað frá móttøku av vøruni. Um tygum vilja nýta hendan møguleika, skulu tygum einans senda vøruna aftur til Handla, (sí bústað) og pengarnir verða fluttir aftur á kontu tygara.
Talan kann vera um, at kundin ikki fær fult endurgjald, um manglar eru í vøruni ella brúk ella líknandi hevur ført virðisminking við sær. Tygum rinda sjálvi fyri kostnaðin, ið stendst av at senda vøruna aftur.
Iðranarrætturin krevur, at vøran er í upprunastandi, og tygum skulu senda ein teldupost til kundatænastuna hjá Handla og upplýsa um aftursendingina.
Tygum skulu gera vart við, at iðranarrætturin ynskist brúktur.
Avtala kann gerast við Handla um at lata vøruna inn sjálvi.
Viðmerkingar og klagurUm skeivt er, má sigast frá innan 8 dagar.
Handla vil fara langt fyri at geva kundanum eina góða uppliving, tá ið handla verður hjá okkum. Vit vilja tí gjarna hava afturmeldingar, um tygum sum kundi er nøgdur ella ónøgdur.
Viðmerkingar og klagur kunnu sendast til handla@handla.fo.


text:
leygardagur, 30. apríl 2016
DJ OX, (Óli G. Samuelsen) kemur at hugna um við góðum country og blues tónleiki í Kovboybarrini Wild West. Vágafólk kenna sikkurt DJ OX sum annan av teimum lívligu DJ'arunum sum plaga at undirhalda áskoðararfjøldini í øllum flogbóltsfinalunum SÍ og Dráttur hava luttikið í seinastu árini.
Óli kemur at hugna um við góðum tónleiki, eins og hann skal stýra karaoke, tá vit fara at bjóða tykkum countrygestum, sum hava hug, upp at syngja teir góðu slagararnar. Tekstirnir verða vístir á stórskýggja, so vit skullu nokk fáa nógvar góðar felagassangløtur inni í Wild West.
DJ OX byrjar at spæla inni í Wild West, í somuløtu sum dyrnar fyri festivalin lata upp fríggjadagin 10. juni kl. 16.00. Eitt sindur seinni kemur ein kendur gesta DJ at velja løg, eisini inni í Wild West.


text:
Samgongan sagt nei til hækking í grundarupphæddini til pensjónistar
13. desember 2018
Eftir drúgva politiska viðgerð í Løgtinginum í dag, so fall uppskotið frá Sambandsflokkinum um at hækka grundarupphæddina til fólkapensjón, endalig.
Sambandsflokkurin harmast um, at tað ikki eydnaðist at tryggja pensjónistunum upprunaligu grundarupphæddina - ein pensjón, sum gjøgnum allar tíðir hevur verið fatað sum ein sosial sátt millum ættarlið.
Vit ætla ikki at gevast í hesum málinum, og tá Sambandsflokkurin kemur aftur í landsins leiðslu, fer flokkurin at virka fyri, at grundarupphæddin til fólkapensjónir kemur á sama støðið sum áður.
Bárður S. Nielsen
formaður í Sambandsflokkinum
RN
Aftur


text:
PCB í føroyskum børnum fær vaksinatiónsverjuna at vikna
PCB í føroyskum børnum fær vaksinatiónsverjuna at vikna Kanningar á Deildini fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu týða uppá, at umhvørviseitur, so um PCB, kunnu tálma virknið í immunskipanini hjá børnum. Hetta stendur í eini grein, sum verður almannakunngjørd í dag, týsdagin 22. august, í tíðarritinum Public Library of Science Medicine. Kanningarúrslitini eru grundað á kanningar av børnum, fødd í 1994 og 1995, og sum eru vorðin kannað regluliga, heilt frá nýføðingum, og nú seinast sum tíggju ára gomul. Hetta kanningarúrslitið vísir, at PCB minkar um tey andevni, sum ætlanin er, at vaksinatiónin skal elva til. Tá børnini vóru 18 mðr. gomul, var ein týðilig minking í andevnisnøgdini í blóðinum, jú hægri PCB í blóðinum var. Her var talan um andevni fyri difteritis. 7 ára gomul vístu andevni móti stívkrampa tað sama, nevniliga minkandi mongd av andevnum, jú hægri útsetilsið fyri PCB hevði verið í móðurlívi. Kanningin er grundað á rættiliga fá børn, 129 í tali. Til tess at fáa størri vissu fyri, at úrslitini eru eftirfarandi, er ein nýggj verkætlan í gongd á Deildini fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu, har ið andevnini og dálkingarevnini verða kannað hjá á leið 600 børnum um 5 ára aldur. Úrslit frá hesi kanning er tó enn ikki til skjals. Um tað vísir seg, at niðurstøðurnar í kanningini eru eftirfarandi, kann tað hava týdning fyri immunverjuna sum heild hjá børnum. Í nógvum samfeløgum, serliga umkring Norðurpólin, er útsetilsið fyri PCB og onnur lívrunnin eiturevni stórt. Hetta merkir, at sjálvt um tálmingin av immunskipanini er lítil, kann árinið á fólkaheilsuna samanumtikið verða stórt. Granskingararbeiðið er fíggjað við peningi frá amerikanska National Institut for Environmental Health Sciences, The US Environmental Protection Agency, Læknavísindaliga Granskingarráðnum í Danmark og Danska Umhvørvisstýrinum. Granskingarverkætlanin er farin fram í einum samstarvi við Ríkissjúkrahúsið í Keypmannahavn, Syddansk Universitet, Harvard School of Public Health og Deildina fyri Arbeiðs- og Almannaheilsu.
Vinarliga Pál Weihe
yvirlækni


text:
Ein áheitan til Kára Thomsen
2020-06-10 15:32At hoyra Kára Thomsen og fleiri við honum, oysa gor og gall út úr særum landið Ísrael.
Og mangan rennur kalt niðureftir rygginum, at hoyra atfinningarnar um hetta land.
Eg vil heita á Kára Thomsen, um at seta seg inn í søgu Ísraels, áðrenn hann festir nakað á blað, tað finst ein hópur av bókum um Ísrael, tað er einki land, sum hevður eina so greiða og langa søgu
sum Ísrael.
Eg haldi at Kári Thomsen, skuldi byrja við at lisið Gamla Testamenti, og má Harrin opna orði fyri tær.
Tosaði nakar, um minnilutabólkar.
vh
Árni Nygaard


text:
Skal góðskan vera av besta slag, er umráðandi at handfara vínið rætt. Ymsu vínini skulu handfarast ymiskt, og her eru nøkur góð ráð um, hvussu tú kanst bera teg at frá keypi til skeinking.
Keyp
Gott er at keypa vínið í góðari tíð. Vín skal ikki keypast sama dag, sum tað skal njótast. Alt vín hevur gott av at hvíla minst eitt samdøgur.
Goymsla
Vín búnast og verður betri av at verða goymt. Goym vínið myrkt, har ongar ristingar eru.
Best er at goyma vínið í 10-14 hitastigum. 15-20 hitastig oyðileggja ikki vínið, men tað búnast skjótari í hesum hitanum. Hiti yvir 20 stig er ikki heppin. Vín má ongantíð frysta.
Goym altíð vínið liggjandi, so proppurin ikki tornar. Um proppurin tornar, sleppur súrevni at víninum, og vínið oyðilegst.
Borðreiðing
Hitin er sera avgerandi fyri, hvussu vínið smakkar. Er vínið ov kalt, kemur smakkurin ikki til sín rætt. Er vínið ov heitt, doyvir alkoholdampurin tað besta í bæði anga og smakki.
Jú kaldari vínið er, tess frískari tykist tað. Tí er hvítvín betri egnað at borðreiða kalt enn reyðvín.
Svaling
Lættari er at geva hvítvíni rætta hitan enn reyðvíni. Nógvir hættir eru at køla vínið. Besti og skjótasti mátin er at seta vínið í eina spann við vatni og ísi. Eisini kann vínið standa undir rennandi, køldum vatni.
Køliskápið kann nýtast, men lat ongantíð vínið liggja ov leingi í køliskápinum.
Upphiting
At hita vín tekur longri tíð. Best er at seta reyðvínið í køkin, helst dagin fyri borðreiðing. Mælt verður staðiliga frá at royna at skunda undir upphitingina. Víngóðskan minkar, verður fløskan hitað við heitum vatni ella á annan hátt.
Upplating
Eldri og búgvin reyðvín eiga at verða latin upp stutt undan borðreiðing. Tað sama er galdandi fyri portvín. Ung og frísk reyðvín tola at verða latin upp langt undan borðreiðing, upp í fleiri tímar. Hvítvín og rosévín eiga at verða latin upp stutt undan borðreiðing.


text:
Listaverkini í Skúladeplinum í Suðuroy
Aggi Ásgerð Ásgeirsdóttir
Hetta var ein sera áhugaverd uppgáva og ein stór avbjóðing, tá íð Árni Winther, arkitektur bað meg um at vera við at myndprýða nýggja skúladepilin í Hovi.
Skúladepilin í Hovi er í sær sjálvum ein arkitektonisk listaperla, sum sæð í sær sjálvum gjørdi uppgávuna sera spennandi; eisini serstakliga fyri meg sum listafólk at fáa høvi at arbeiða í tøttum samstarvi við arkitektar er fyri meg ein sonn dreymauppgáva har rúmið og listin ganga upp í eina hægri eind.
Míni verk
Eg havi gjørt 36 verk til skúladepilin í Hovi og tey hava øll fingið ymisk heiti, øll hava sína søgu, hetta eru hugleiðingar um bæði fortíð, nútíð og framtíð - ein lívsferð við passión, so at siga.
Í fyrstu syftu sá eg skúlan og tók støði í sjálvum skúlanum sum heild. Eg tók støði í rúminum, eg skuldi myndprýða, í tilfarinum: betong, træ, metal, glas og litinum, inventarinum og minimalistiska dáminum. Skúlin hevur útsýni til Hov, og tað at glasið var við síðuna av sterku náttúruni fekk stóran týdning fyri mína palett, eins og bókasavnið hinumegin gav hugleiðingar um filosofina og dreymarnar. Og frammanfyri tað centrala rúmið, sum verður brúkt dagliga bæði í arbeiðshøpi og til hugnaløtur. Ein akustikveggur tók 2/3 av veggjaplássinum, og valdi eg tí at intgrera sjálvan veggin inn í verkið sum ein nátturlig eind, tí fekk hvørt verk mátini 48 cm x 48 cm (hetta er kubistisk kvadratisk mát) MDF plátur 6mm, sum tá tú hyggur frá síðuni inn á myndirnar skal virka, sum tær eru klistraður uppá veggin.
Myndirnar hvør í sær hava sína egnu søgu. Eg havi eisini havt íblástur frá tíðini eg sjálv gekk á miðnámsskúla, hvat eg sjálv var upptikin av, heilt frá William Heinesen til Jim Morrison og annars upp til í dag við góðum og skelkandi filmum og bókum, sum hava sett síni spor. Tónleikur og kvadratiska mátið hjá myndunum, er íblást av øllum teimum fantastisku LP- húsunum, sum man helt í hondunum og sum man át við eygunum, meðan man hoyrdi tónleikin. Hetta er ein farin tí og saknur er í teimum. Eg eri enn í dag rættuliga bergtikin av teimum - sostatt spegla myndirnar í Hovi eina lívsleið, har eitt lív flytir seg, mennist og reflekterar yvir fortíðina og er droymandi um framtíðina.
http://listinblog.blogspot.com/2010/09/almennar-pryingar-aggi-asger.html


text:
Vænta nógv fólk til Svínoyar
Tað frættist úr Svínoy í morgun, at nógv fólk kom út í gjár og vænta tey annars fleiri í dag. Hetta í sambandi við at minnisvarði verður avdúkaður.
Kunningarstovan hevði í gjár selt 320 ferðafeðlar og verða helst fleiri seldir í dag og í morgin. So tá ið til stykkis kemur kann væntast at eini 600 fólk ella meir verða við til løtuna, tá ið minnisvarðin, “Dropi í lívsins havi” verður avdúkaður í moring, leygardagin.
Ferðaseðlar til siglingina í morgin, leygardagin 15. juni 2019 eru skipaðir við keyp av bondum á Kunningarstovuni í Klaksvík, sum hava ymiskar litir til hvønn túrin – Sí ferðaskrá niðanfyri.
Ættin er góð til Svínoyar í morgin, so siglt verður á Eiðið, og hann sigur 4 m/s av eystri, lítt og boðar frá onkrum sólglottum eisini.
Byrjað verður við morgunmatarborði í Gamlagarði
Úr skránni:
Kl. 08.30 – 11.00 Morgunmatur á Gamlagarði
Ein løtt máltíð við te ella kaffi
Kl. 13.00 Guðstænasta
Samanringing, Preludium, Inngangsbøn
Stutt tala í sambandi við dagin: Jóannes Purkhús, sóknarprestur
17 Sangarar syngja - Uttan teg
Prædika: Jógvan Fríðriksson, biskupur
Tey á Váli syngja - Á, tú sorgbundna sál
- Felagssálmar verða eisini sungnir
Útgangsbøn, Biðisløg, Postludium
Kl. 14.00 Farið verður út til minnisvarðan, “Dropi í lívsins havi”
17 Sangarar syngja – Bert ein dag
Jógvan Skorheim, borgarstjóri heldur røðu
Felagssálmur
Poul Sivar Olsen greiðir frá tilgongdini at reisa minnisvarðan
Edward Fuglø greiðir frá hugskotinum handan minnisvarðan
Tey á Váli syngja – Eg eigi Hirða
Heri Joensen, prestur flytir fram røðu
17 Sangarar syngja – Allar staðir har eg fari.
Minnisvarðin verður avdúkaður av Bjarna Jacobsen
Minnispláta verður avdúkað av Petur Danielsen
Heri Joensen, prestur lýsir signing
Felagssangur, Tú alfagra land mítt
Kl. 15.00 Vitjað verður runt í bygdini – Símun Hansen, Óli og Jógvan Edmund á Geilini siga frá
Kl. 16.00 Boðin verður suppa í Gamlagarði
Soleiðis verður siglt, leygardagin 15. juni:
Kl. 07.00 Tjørnunes siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 08.15 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 08.45 Tjørnunes siglir úr Hvannasundi til Kirkju
Kl. 09.45 Tjørnunes siglir úr Hvannasundi til Kirkju
Kl. 09.30 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 10.45 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 12.00 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Ritan tekur í mesta lagi 121 ferðafólk hvørja ferð
Kl. 15.30 Ritan siglir úr Hvannasundi til Fugloyar
Innaftur umvegis Eiðið
Kl. 16.30 Ritan siglir av Eiðnum til Hvannasunds
Kl. 17.15 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 18.30 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 19.45 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 21.00 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Kl. 22.15 Ritan siglir úr Hvannasundi til Svínoyar
Um tá vísir seg ikki at vera nóg mikið av fólki innaftur, verður hildið fyrr uppat at sigla
– Nærri kunning verður á heimasíðuni hjá Norðlýsinum og Klaksvíkar kommunu.


text:
Ikki færri enn átta býir og bygdir kunnu í dag og komandi dagarnar vænta sær forkunnuga bókavitjan, nú Edmund Joensen, fólkatingsmaður, er farin á ferð kring alt landið við nýggju bók síni, "Okkara maður á Christiansborg".
- Bókaútgávan er eitt gott høvi at hitta fólk, og eg má siga, at eg gleði meg at koma út um alt landið, sigur Edmund Joensen, ið fer at leggja bókina fram og at signera bøkur til teirra, ið hava hug at ogna sær bókina.
"Okkara maður á Christiansborg" er bókin, sum tekur lesaran aftur um politiska leiktjaldið og sigur nakað um føroyskan politikk og onnur mál á Fólkatingi og her heima. Í bókini eru persónligar upplivingar og frásagnir, umframt eitt breitt úrval av góðum litmyndum.
Tiltøkini eru almenn og øll eru hjartaliga vælkomin.
Lagt er soleiðis til rættis, at nú í dag (fríggjadagin 7. nov. kl. 16.30) verður bókaframløga og signering av bókini í Beitishúsinum í Miðvági.
Síðani verður hildið fram alt vikuskiftið og komandi dagarnar á hesum støðum:
Runavík:
Leygardagin 8. nov. kl 11.00 á bókasavninum.
Klaksvík:
Leygardagin 8. nov. kl 15.00 í Miðstovu.
Heima á Sandi:
Sunnudagin 9. nov. kl. 16.30 á bókasavninum.
Vágur:
Leygardagin 15. nov. kl. 11.00 í Stóra Pakkhúsi.
Porkeri:
Leygardagin 15. nov. kl. 14.30 í Húsinum við á.
Tvøroyri:
Leygardagin 15. nov. kl. 19.00 á Seglloftinum.
Hvalba:
Sunnudagin 16. nov. kl. 14.30 í skúlanum.


text:
Tvær ferðir árliga verða 28 gráir posar bornir út. Hetta strekkir til, at IRF heintar ein posa um vikuna, umframt at hvørt húski hevur tveir eykaposar til hvørt hálvár.
Tá 6 fólk ella fleiri eru í húskinum, hevur tú rætt til fleiri posar, og fært tú teir við at boða kommununi frá.
Manglar tú posar áðrenn viku 12, eru ov nógvir posar nýttir.
Innsavnararnir hjá IRF taka bert gráu og hvítu posarnar frá IRF og ikki aðrar svartar ella gráar posar.
Hvítu posarnir hjá IRF skulu bert nýtast til reint papp og pappír. Er annað burturkast í, verða teir ikki tiknir.
Á www.irf.fo er yvirlit yvir, hvar posar fáast til keyps. Á síðuni eru eisini góð ráð til, hvussu gráu posarnir kunnu strekkja longur.
Last modified: 18. februar 2019


text:
Förka P/F ætlar at byggja biogassverk á Hjalla, sum skal brúka metanið frá framleiðsluni til at framleiða ravmagn.
Sambært § 16 í elveitingarlógini skal ravmagnsframleiðari gera umhvørvisárinsmetingar, áðrenn loyvi til framleiðslu verður givið. Í árinsmetingini skal verða mett um, hvørjar møguligar fylgjur ætlaða virksemið kann hava fyri umhvørvið.
Biogassverkið hevur tekniska orku til at taka ímóti 100.000 tons av lívrunnum tilfari um árið. Í fyrstu atløgu er ætlanin tó at taka ímóti upp til 50.000 tonsum um árið. At byrja við kemur lívrunna tilfarið í høvuðsheitum frá neytamykju, skarni frá smoltstøðum og súrløgu frá alivinnuni.
Verkið fer at taka ímóti lívrunnum tilfari/tøðum og avskipa avgassað tøð vanligar yrkadagar við tangabilum. Tangarnir verða tømdir og fyltir inni í afturlatnari høll. Luft verður alla tíðina sogin úr høllini til reinsifiltur. Biogassverkið framleiðir biogass allar dagar í árinum.
Á verkinum er ein gassmotorur, sum hevur ein framleiðslumátt upp á umleið 1,5 MW av ravmagni. Harafturat kunnu umleið 1,5 MW av hita fáast burturúr, sum kann veitast til fjarhitaskipan. Tá motorurin ikki framleiðir, fær biogassverkið neyðugu orkuna frá SEV og Fjarhitafelagnum. Verkið hevur trý filtur, sum reinsa svávulbrintu og lukt úr luft og royki frá verkinum.
Árinsmetingin inniheldur eina lýsing av verkinum við teksti og myndum. Harafturat eru fylgiskjøl um spjaðing av lukti, royki og ljóði.
Umhvørvisstovan góðkennir umhvørvisárinsmetingina hjá Förka frá 20. desembur 2018 at byggja biogassverk á Skarðshjalla. Árinsmetingin er galdandi fyri móttøku av 50.000 tonsum av blandaðum lívrunnum tilfari, biogassframleiðslu í hesum sambandi og framleiðslu av 13 MWh av ravmagni um árið.
Av tí at virksemið at fáast við burturkast og virksemið at framleiða orku eru fevnd av kap. 5 í lóg um umhvørvisvernd, verða neyvari treytir til innrætting og rakstur av biogassverkinum á Skarðshjalla settar í umhvørvisgóðkenning fyri verkið. Förka hevur søkt um umhvørvisgóðkenning.
Um tú hevur spurningar ella viðmerkingar er tú vælkomin at ringja til Ingvard Fjallstein, telefon 342400, ella at senda okkum ein teldupost us@us.fo« Aftur
Grøn fjarhitaskipan boðin út
15-07-2020
Starvsfólk til náttúru- og umhvørvi…
14-07-2020
Starvslesandi til Umhvørvisstovuna
13-07-2020
Útlátið av vakstrarhúsgassi økt 6%
13-07-2020
Útskiftingin í Uppsalahaga endað
07-07-2020
Marita er útlærd - pláss er til nýg…
19-06-2020
Grønur alibátur boðin út
19-06-2020
Mowi á Strondum fingið umhvørvisgóð…
16-06-2020
Tur/retur-ferðaseðil? So er bústaða…
15-06-2020
Streymur og alda á føroysku firðunu…
12-06-2020


text:
Í august sigldi svenski veðurlagsaktivisturin, Greta Thunberg til New York at luttaka á ST-aðalfundi. Síðan tá hevur hon verið stødd í Amerika, har tað var ætlanin, at hon skuldi verða verandi, til hon skuldi á veðurlagstoppfund í Suðuramerika í desember.
Upprunaliga var tað Brasil, sum skuldi vera vertur fyri COP25-veðurlagstoppfundinum hjá ST, men brasilski forsetin, Jair Bolsonaro, avlýsti. Síðani var ætlanin, at fundurin skuldi vera í Costa Rica, men av fíggjarligum orsøkum bar hetta ikki til, og síðani fekk Kili vertskapin, men orsakað av harðligu mótmælisgongunum í landinum, bar heldur ikki til at hava fundin har.
Tá spanski høvuðsstaðurin, Madrid síðani bjóðaði seg fram at hava fundin, sum skuldi vera 2. til 13. desember, fekk 16 ára gamla Greta Thunberg ein trupulleika. Hon skuldi finna sær fart yvirum Atlantashavið sum skjótast.
Greta Thunberg, ið ikki ynskti at flúgva orsakað av CO2-útlátinum hjá flogførunum, hevur nú funnið fart aftur til Evropa. Hesum boðar hon frá á sosialu miðlunum.
Greta Thunberg og pápi hennara, Svante, hava fingið bjóðað fart úr Virginia á 14 metrar langa katamaraninum "La Vagabonde", og ferðin byrjar í morgun lokala tíð.
Tey, ið hava bjóðað Gretu Thunberg fart til Evropa eru kendu avstralsku YouTube-stjørnurnar Riley Whitelum og Elayna Carausu. Á YouTube-rásini "Sailing la Vagabonde" hevur parið fleiri enn 1 mió. fylgjarar, og sambært DR ber eisini til at síggja upptøkur frá ferðini har.
Fólkini umborð á "La Vagabonde" fáa eisini hjálp frá bretsku sjókvinnuni Nikki Henderson.


text:
Fleiri fólk í býnum Franklin í amerikanska statinum Texas eru vorðin heimleys.
Orsøkin er ein melduródn, ið herjaði ein stóran part av Texas í gjár.
Fleiri hús vórðu javnað við jørðina, og sambært lokalu løgregluni hava tvey børn í býnum Lufkin latið lív. Hetta hendi, tá eitt træ koppaði niður á bilin hjá familjuni. Foreldrini fingu ongan skaða.
Vindurin var upp til 62,5 m/s.
Veðurfrøðingar mæli til, at fólk halda seg innandura ella rýma úr teimum økjum, sum eru í vanda fyri at verða rakt at melduródnini, skrivar DR.


text:
26. februar
26. februar er dagur 57 í árinum í gregorianska kalendaranum. 308 dagar eru eftir av árinum (309 dagar um skotár er).
HendingarRætta
- 1658 - Friðaravtala í Roskilde. Eftir at Danmark hevði bjóðað Svøríki av í kríggj árið fyri, bað Danmark nú um friðaravtalu.
- 1794 - Kongsslottið Christiansborg í Keypmannahavn brennur. Eftir einum samdøgri brenna bæði høvuðsslottið og slotskirkjan í grund. Tað eydnast at bjarga stórum parti av tí, ið inni var, men 70-80 fólk doyggja í bjargingararbeiðinum. Kongshúskið flytir eftir eldin til tað minna og lítillætna slottið Amalienborg.
- 1815 - Napoleon Bonaparte flýggjar úr útlegdini á Elba, fer í land í Frankaríki og setir kósina ímóti París.
- 1849 - Danska stjórnin sigur upp vápnahvíldina við Týskland. Vápnahvíld hevði verið síðani august árið fyri. Málið hjá stjórnini er at gjøgnumføra óbýtta sambandið hjá Slesvig við Danmark.
- 1918 - Søgunnar higartil størsta ítróttarvanlukka hendir í Hong Kong á kapprenningarbreytini hjá Jockey Club, tá eitt hágólv dettur niður, og 604 fólk doyggja.
- 1936 - Volkswagen letur upp sína fyrstu verksmiðju í Týsklandi.
- 1952 - Winston Churchill boðar frá, at Ongland hevur framleitt sína egnu kjarnorkubumbu.
- 1962 - Hægstirættur í USA boðar frá, at øll sløg av rasuskilnaði í almennum flutningstólum eru í stríð við grundlógina.
- 1991 - Saddam Hussein boðar frá, at allar irakskar herdeildir verða tiknar aftur úr Kuveit.
- 1993 - Bumbuspreinging í World Trade Center í New York City.
FøðingarRætta
- 1802 - Victor Hugo, franskur rithøvundur (d. 1885).
- 1881 - Janus Djurhuus, føroyskur rithøvundur (d. 1948).
- 1920 - Tony Randall, amerikanskur sjónleikari (d. 2004).
- 1928 - Fats Domino, amerikanskur sangari.
- 1932 - Johnny Cash, amerikanskur sangari (d. 2003).
- 1958 - Tim Kaine, amerikanskur politikari.
- 1973 - Ole Gunnar Solskjaer, norskur fotbóltsleikari.
- 1982 - Li Na, kinesisk tennisleikarinna.
- 1984 - Emmanuel Adebayor, togoiskur fotbóltsleikari.
AndlátRætta
- 1969 - Karl Jaspers, týskur heimspekingur (f. 1883)


text:
6.12.2019 |
Næmingar úr Skúlanum á Giljanesi skulu á Fólkating
Tveir næmingar í 9. fl. eru útvaldir til at luttaka á Ungdómstinginum á Christiansborg tann 27. januar 2020.
9. flokkur hevur í lærugreinini samtíð arbeitt við uppskotum at senda inn til Fólkatingið.
Uppskotið hjá Beintu Ellefsen og Ronju Reginsdóttir er so mikið gott, at tað skal leggjast fram á Ungdómstinginum.
Teirra uppskot var millum fleiri enn 850 onnur uppskot úr Danmark, Grønlandi og Føroyum.
Uppskotið eitur “mindre straf, mere hjælp” og snýr seg um, at fleiri resursir mugu setast av til ung fólk, ið hava gjørt lógarbrot, soleiðis, at hesi kunnu fáa sálarliga viðgerð og aðra hjálp; ikki bara revsing.
Ingi Wiberg undirvísir í lærugreinini samtíð.
Til síðsta ungdómsting, í januar 2018, var tað eisini uppskot frá tveimum av hansara næmingum, ið bleiv valt út.
Vit eru sera fegin um og stolt av, at tað fyri aðru ferð eru næmingar úr Skúlanum á Giljanesi, ið eru útvaldir at luttaka á Ungdómstinginum á Christiansborg.
Tað verða 60 bólkar við hvør sínum uppskoti við til Ungdómstingið.
58 uppskot úr Danmark, eitt úr Grønlandi og eitt úr Føroyum sluppu gjøgnum nálareygað.
Í januar mánað skulu bólkarnar arbeiða saman yvir netið, har tey skulu minka um uppskotini, so tað verða uml. 24 broytingaruppskot, sum endaliga enda til viðgerðar í Fólkatinginum.
Tiltakið verður stroymað beinleiðis á heimasíðuni hjá Fólkatinginum mánadagin 27. januar, so har ber til at fylgja við.
Vit ynskja Beintu, Ronju og Inga góða eydnu á Christiansborg :-)


text:
Kirkjan í Kirkjubø – eisini nevnd Ólavskirkjan – er elsta kirkja í landinum, sum er í brúki. Hon hevur eitt tíðarskeið verið dómkirkja á føroyska biskupssætinum.
Í 1963-1966 fóru fram umfatandi fornfrøðiligar rannsóknir av lendinum undir kirkjuni. Rannsóknin vísti, at kirkjustaðurin er fornur. Komið varð m.a. fram á tríggjar gólvfláir úr miðøld. Í hesum fláum vórðu funnir fimm myntir. Tann elsti, ið er enskur, varð sligin í tíðarskeiðinum 1223-1235, og varð hann funnin undir tí elsta gólvinum.
Innar í kóri varð funnin ein bispagrøv. Grøvin sjálv var klødd innan við nævur. Kolevnis-14 tíðarfestingar bæði av kistuviðinum og nævrinum vísa, at grøvin man verða frá miðskeiðis í 1200-árunum. So mangt bendir á, at kirkjan er reist einaferð í 1200-árunum, og er sostatt ein miðaldarkirkja.
Máld í nútíðar mátum er kirkjan 21.8m long og 7.5m breið. Hon er bygd úr ótilhøgdum gróti, og veggirnir eru múraðir við skilpmørtli og klípaðir við smærri klípum, eins og í hinum miðaldarligu bygningunum á staðnum. Veggirnir eru pussaðir bæði innan og uttan.
Torn fekk kirkjan í 1855, sum Mortan Rasmussen smíðaði.
Kirkjan varð høvuðsumvæld í 1874 og endurvígd av V.U.Hammershaimb, prósti, hin 15. desember 1874.
Kirkjan varð aftur høvuðsumvæld í 1965-67 og endurvígd, undir stórum hátíðarhaldi, sunnudagin 3. september 1967.
Múrurin í Kirkjubø


text:
Í dag er læraraskeið í Námi við nýggja upprunatilfarinum Finka, sum gevur móðurmálsfakinum nýtt flog longu í øðrum flokki.
Høvundur er Marianna Skarðenni Poulsen, ið vann skúlabókakappinga, sum Nám útskrivaði í 2016, til tess at finna nýtt tilfar og fáa samband við nýggjar høvundar til skúlabøkur.
Bókaheildin Finka, sum umframt lesibók fevnir um tvær arbeiðsbøkur, eina ljóð- og mállærubók og eina læraravegleiðing við ástøðisparti og vegleiðingarparti, er nú komin á marknaðin.
Sissal M. Rasmussen hevur viðgjørt tilfarið lesifrøðiliga.
Ritstjórarnir, sum í Námi hava varað av nýggja tilfarinum, eru Gunvá Magnussen og Marjun Ziskason. Tær báðar siga, at endamálið við Finku er at byggja brúgv millum holla ljóðarbeiðið, sum er gjørt í fyrsta flokki, og eina sjálvvirkna og meira flótandi lesing, sum væntað verður í triðja flokki.
Kathrina Skarðsá hevur teknað og Anna Simonsen, sum fann uppá heitið Finka, hevur verið grafikari. Hon starvast hjá Grafia, sum hevur havt bókagerðina um hendi.
Á myndini síggjast frá vinstru Marjun Ziskason, Marianna Skarðenni Poulsen og Gunvá Magnussen.


text:
28.02.2020 · Uttanríkis- og mentamálaráðið
Skúla FM 2020 í Spinnarínum
Jenis av Rana, landsstýrismaður, setti Skúla FM í Spinnarínum í morgun.Skúla FM er ein kapping, sum Íverksetarahúsið skipar fyri í fólkaskúlanum. Skúla FM var fyri fyrstu ferð í 2010, og allir fólkaskúlar í Føroyum hava verið við.Í kappingini í ár vóru 7 skúlar við, og tað vóru 8, 9 og 10 fl., sum kappast um Gullfræðið.Tað var Skúlin á Skúlatrøð, sum vann. Bólkurin, sum vann, kallast Trekk og ger ymiskar matvørur úr tara. Jenis av Rana, landsstýrismaður, handaði virðislønina.


text:
Nú Talgildu Føroyar hava verksett Heldina, Samleikan og Vangan, er avgerandi, at politiska skipanin heldur fast í ætlanini at talgilda Føroyar og leggur lunnar undir víðari menning av talgildum loysnum til føroyingar. Talgildu Føroyar hevur í sínum verkætlanum valt at brúka føroyskar veitarar, og tað fegnast vit um.
Um koronastøðan kann læra okkum nakað, so er tað, hvussu týdningarmikið tað er, at føroyingar eiga og reka egið KT-infrakervi. Tá samfelagið fekk óynskta vitjan av koronu farsóttini, var vandi fyri, at samfelagið varð lagt lamið, men so var ikki. Ístaðin var samfelagið talgilt nærum yvir náttina og stórur partur av føroyingum kundu arbeiða víðari aðrastaðni frá og KT-infrakervið var skjótt og smidliga tillagað nýggju íkomnu støðuna.
Verklætlanir kundu halda áfram nærum ótarnað. Millum annað kundu Talgildu Føroyar verkseta Samleikan og Vangan síðst í mai mánaði og hesar skipanir verða nú testaðar av útvaldum persónum í Føroyum og ætlandi verða hesar skipanir tøkar hjá øllum føroyingum seinni í ár og hjálparpakkar vóru talgildir upp á stutta tíð, so samfelagshjólini ikki steðgaðu upp.
Føroyskt KT hevur havt ein sera týðandi leiklut í framgongdini í Føroyum. Vit síggja eisini, at fleiri í privatu vinnuni í stóran mun keypa føroyskt KT, tí tey vita, at loysnirnar virka best, um tær verða snikkaðar til føroyska tørvin. Fíggjarmálaráðið og Talgildu Føroyar hava í stóran mun fylgt hesum rákinum og vit vóna, at aðrir almennir stovnar, kommunur og privat virkir gera tað sama. Við at keypa føroyskt KT, røkka vit longri. Vit fáa tryggar, smidligar og bíligar loysnir, sum hóska til føroyska tørvin.
Talgilda menningin gongur við rúkandi ferð. Skulu Føroyar megna at fylgja við, er alneyðugt, at vit menna loysnirnar her á landi. Tað er við til at styrkja KT-førleikarnar enn meira, so vit eisini í framtíðini kunnu menna dygdargóðar loysnir til føroyingar.
Hugsa tær til, um alt byggivirksemið í Føroyum framvegis var framt av útlendskum fyritøkum og ráðgevum. So hevði framgongdin heilt víst verið nógv minni í Føroyum, deils tí vit høvdu staðið rættiliga aftarliga í køini at fáa hjálp og deils tí loysnirnar høvdu verið væl dýrari og ikki hóskað til føroyska samfelagið og veðurlagið.
Á sama hátt er við føroyskum KT. Ein íløga í føroyskt KT er íløga í framtíðina.
------
Í KT-felagnum eru í dag:
Combine-IT, Elektron, Formula, Føroya Tele, Globe Tracker, Klintra, Knassar, KT-fo, KT-húsið, Nema, Net, Stýr, Synack, Tøkni, Halling og Nemlia
Í nevndini í KT-felagnum sita: Ulla Joensen, forkvinna, Jan Ziskasen, Fróði Magnussen, Ólavur Ellefsen, Snæbjørn Jacobsen og Gudny Langgaard.
KT-felagið er stovnað við tí endamáli at savna allar KT- og fjarskiftisfyritøkur at útinna felags áhugamál soleiðis, at KT-vinnan gerst týðandi táttur í føroyska búskapinum, kend fyri sína dygd.


text:
Tann 28. mars frá kl. 20.30-21.30 luttekur Runavíkar kommuna eisini í ár í tí heimsumfatandi Earth Hour átakinum.
Earth Hour er ein tími har kommunur, býir, fyritøkur, stovnar og fólk kring allan heimin sløkkja ljósini í ein tíma. Hetta er eitt afturvendandi átak sum WWF skipar fyri at varpa ljós á umhvørvi og veðurlagsbroytingar.
Kommunan fer at sløkkja gøtuljósini í øllum bygdunum í kommununi umframt onnur ljós, sum eru ráðilig at sløkkja.
Í hesum døgum eru føroyingar nógv heima við hús, og hetta er eitt átak, sum man kann verða við í heimanífrá.
Runavíkar kommuna vil heita á borgarar, vinnu, stovnar og onnur um at sløkkja ljósini hendan tíman og verða við til at geva myrkrinum frið.
Á Facebook er stovnað eitt tiltak, sum ber til at melda seg sína luttøku á, og sum kann brúkast, sum áminning hetta kvøldi.


text:
Kennedy-familjan í USA er aftur vorðin rakt av einari vanlukku.
Abbadóttir Robert F. Kennedy, Maeve Kennedy Townsend McKean, og átta ára gamli sonur hennara - Gideon - eru nevniliga saknað eftir ein túr í lítlum báti.
Sjálvur varð Robert F. Kennedy skotin í 1968, tá hann var forsetavalevni. Beiggi hansara, John F. Kennedy, sum var amerikanskur forseti, varð skotin í Dallas í 1963.
Kennedy-familjan hevur upp gjøgnum tíðirnar verið fyri einari røð av ymiskum vanlukkum, og so seint sum í august í 2019 varð 22 ára gamli, Saoirse Kennedy Hill, funnin deyður.
Tað var guvernørurin í Maryland, Larry Hogan, sum á tíðindafundi í dag váttaði, at móðir og sonur eru saknað, og tað er tíðindastovan - ABC - sum ber hesi tíðindi. Løgreglan hevur sagt, at tey hava funnið ein lítlan bát, sum líkist bátinum, ið tey bæði vóru við.
Sambært myndugleikunum á staðnum var nógvur vindur, og hetta er helst orsøkin til, at móðir og sonur ikki megnaðu at rógva til lands aftur. Familjan hevur heitt á miðlarnar um at geva teimum frið, og tey hava biðið fólk um at biðja fyri teimum, sum eru burtur.
Aftur og aftur hevur Kennedy-familjan verið rakt av óskiljandi vanlukkum. - Tað hongur eitt vanlukkuligt slør yvir familjuni, hevur onkur USA-serfrøðingur sagt.
* 1963: Forsetin, John F. Kennedy, verður skotin í Dallas
* 1968: Robert F. Kennedy, forsetavalevni, verður skotin í Kalifornia.
* 1984: Sonur Robert F. Kennedy - David - doyr at yvirdosis.
* 1997: Sonur Robert F. Kennedy - Michael - doyr í einari skíðvanlukku.
* 1999: Sonur, John F. Kennedy - John F. Kennedy Jr. og kona hansara - doyggja í einari flogvanlukku.
* 2019: Abbadóttir Robert F. Kennedy, Saoirse Kennedy Hill, doyr av yvirdosis.
* 2020: Abbadóttir Robert F. Kennedy - Maeve Kennedy Townsend McKean og sonur hennara - eru saknað eftir vanlukku í báti.