text:
Út á Fagranes, har 7 fiskimenn mistu lívið í 1927
- Jan Bendtsen
- 2 år siden
- Visninger:
Transkript
1 Nr. 300 Hósdagur 28. august ,- Síða 10 Umboð fyri Tony Blair á fund við FF Tony Blair hevur sovæl Irak sum føroysku fiskidagaskipanina í huganum. Seinasti partur av Onnu Evensen Út á Fagranes, har 7 fiskimenn mistu lívið í 1927 Síða 11-12, Hetsur hjá útvarpinum móti fiskimonnum Útvarpið førir ósakligan hets móti skattaskipanini hjá fiskimonnum grundað á ósannindi og manipulatiónir. Síða 25 Spurningur til hjartalæknan: Klári eg eina konu afturat? Síða 13 Saman við ættarfólk hjá skiparanum verður vitjað á staðnum, har hann sjálvur sjeyndi misti lívið. Síða Veiðan av upsa 6-7 faldað síðan 1998 í tali Vitjan á Bakkafjørðinum Hóast bert 145 íbúgvar er Bakkafjørður partur av okkara fiskiveiðisøgu. Vit hava verið har. Síða 4-5
2 Í Íslandi er eisini ein Tórshavn Arbeiðsdekkið á kúfiskaskipinum. Hetta er serútgerðin, sum verður nýtt til at blása sandin burtur, so tað slepst framat kúfiskinum. Hetta er so skipið, sum veiðir kúfisk. Trillurnar fáa fiskiloyvi at seta uppá rút í stýrihúsunum. Hetta man lætta nógv um eftirlitið. Ytst á molanum á Thórshøfn. Her hevur "dunnan", Langanes, fingið veingir. Íslandsferðin í samband við "Riddaran" gav ein møguleika, sum ikki hevur verið fyrr, nevniliga at vitja landnyrðings-ísland, og serstakliga Langanes; hetta nesið, sum ein plagdi at undrast á í skúlanum. Á kortinum líktist tað eini dunnu. Longu sum 14 ára gamal kom ein sum sluppfiskimaður at kroka undir Langanesi, og seinni kom ein eftir hvønn týdning, sum hetta land, hetta nes og hesin landspartur hevur havt fyri Føroyar og føroyingar. Her hava okkara fiskimenn virkað bæði frá skipum og frá landi. Útgangsstøðið fyri ferðini til Fagranes, har teir sjey menninir við "Riddaranum" doyðu, gjørdist Thórshøfn norðantil á Langanesi. Hvussu stórt Ísland er, og hvussu lítið fólk er á hesum leiðum, sást á ferðini úr Seyðisfirði til Thórshøfn. Ferðin er 200 kilometrar og tekur eftir føroyskum viðurskiftum langa tíð, tí farast skal um fjøll, og hendan dagin var kølsvart í mjørka í hæddunum. Men bygdin hevur flogsamband til Akureyrar fimm ferðir um vikuna, og hagani slepst so til Reykjavíkar. Tað er eisini busssamband til Akureyrar tvær ferðir um dagin. Hendan ferðin tekur 5 tímar. Her komu vit at búgva tvær nætur og komu at kenna býin hampiliga væl. Ein var eisini eitt sindur forvitin eftir at vita, hvussu tað mundi síggja út í hesum navnafelaga hjá okkara stórbæra høvuðsstaði.tað var jú hesin navnafelagsskapur, sum gjørdi, at ein yvirhøvur hevði varnast íslendska navnafelagin. Kúfiskur gott íkast Tað var tó ikki so nógv annað enn navnið, sum var felags. Thórshøfn er ein sjálvt eftir føroyskum viðurskiftum lítil fiskivinnubygd. Her búgva umleið 450 fólk. Her er eitt vanligt flakavirki við tilhoyrandi bátum. Men eitt hava tey tó her, sum ikki er aðrastaðni. Her veiða og virka teir kúfisk. Undir kreppuni í Føroyum vóru tað eisini teir, sum høvdu hugskot um at fiska kúfisk undir Føroyum. Her krevst tó ein serliga veiðiútgerð. Kúfiskur livir niðri í sandinum á sandbotni. Tað er eitt skip, sum fiskar kúfisk, sum verður dreggjað eftir eins og jákupsskel. Men fyri at sleppa framat kúfiskinum við dreggi- Ikki sær tann íslendska Thórshøfn nógv út fyri verðin í mun til okkara. Men her er ikki so galið kortini.
3 Nr august 2003 Síða 3 Fitta, hugnaliga hotellið Jorvik. num, verður sandurin blástur burtur av einum røri, sum gongur frammanfyri dreggið. Kúfiskurin verður virkaður á einum virki, har tað arbeiða eini 30 fólk. Og at her er skeljavirki, sæst ymsa staðni í bygdini, har vegir verða gjørdir burtur úr knústum skeljum. Mett verður, at tað er stór framtíð í kúfiskinum í Thórshøfn. Á "vanliga" flakavirkinum arbeiða eini 100 fólk. Tað kemur nakað av ferðafólki til Thórshafnar, men tey eru ikki nógv.vit búðu á hotel Jorvik, og var hetta sum at vera heima. Hendan dagin vóru als ikki aðrir gestir enn vit 10, so hetta sigur nakað um støddina á hotellinum. Vertinnan var blíð og fyrikomandi, og liggur leiðin framvið aftur, verður heilt greitt farið hagar aftur. Higani verður eisini skipað fyri útferðum út á Langanes, og eftir myndunum at døma er her avbera vakurt. Beint við hotellið er ein stór svimji- og ítróttarhøll, sum má sigast at vera sera stór í mun til fólkatalið. Men føroyingarnir, sum vóru "í pottinum", lótu væl at. Thórshøfn liggur við Thistilfjørðin, og er seyðahald grundarlagið fyri búsetingini. Her er tað vanligt, at fólk koma langa leið at luttaka í seyðarakstri. Vit kunnu bert mæla føroyingum til at fara hagar. Hetta liggur ikki minst væl fyri, tá komið verður við "Norrönu". Hevur onkur hug til at vita meira um Thórshøfn, ber til at leita á Her síggja vit kort yvir økið, har ferðin gekk. Tann fryntiligi leiðarin á hotellinum. Hon hevur havt sjálvt íslendska forsetan á vitjan, og takkarbrævið frá honum er sjálvsagt sligið upp á veggin. Á ítróttarmiðstøðini var hetta postkortið til sølu. Tað, sum kann sigast, er, at skipið er føroyskt og tað er merkt TG. Føroyska flaggið á skipssíðuni sigur eisini, at hetta er undir krígnum. Helst er skipið komið higar at keypa fisk.men hvat er hetta fyri eitt skip? Lat okkum frætta, um onkur veit tað. Maskinmeistarar søkjast til Elfelagið SEV Tvey størv sum maskinmeistarar á Sundsverkinum eru leys at søkja til setan frá umleið 1. november Starvið: Sundsverkið hevur 5 dieselmotrar upp á tilsamans 46,7 MW. Brennievnið er tungolja. Maskinmeistaraarbeiðið umfatar rakstur og hald av Sundsverkinum, bæði sum dagarbeiði og sum vaktarbeiði uttanfyri vanliga arbeiðstíð. Uttanfyri vanliga arbeiðstíð eru altíð tveir maskinmeistarar á vakt, og skulu umsøkjararnir hava førleika til at átaka sær ábyrgdina av vaktini (sum 1. maður á vakt), men eru lýstu størvini sum útgangsstøði roknað sum 2. maður á vakt. Allir maskinmeistararnir á Sundsverkinum luttaka í vaktarskipanini. Førleikakrøv: Kravt verður, at umsøkjararnir hava fulla maskinmeistaraútbúgving, t.v.s. víðkað maskinmeistaraprógv ella 3 ára maskinmeistaraskúlaprógv ella javnbjóðis útbúgving. Lønin: Størvini eru lønt sambært 4. lønarflokk eftir sáttmála millum SEV og Maskinmeistarafelagið. Lønin verður ásett eftir starvsaldri frammanundan. Byrjunar- og endalønin í 4. lønarflokki er í løtuni netto ávikavist kr ,49 og kr ,01 um mánaðin. Harafturat verður goldið í eftirlønargjaldi tilsamans ávikavist kr ,21 og kr ,63 um mánaðin. Umframt nevndu løn kann roknast við vaktargjøldum og møguliga av og á eisini úrtíðarløn. Verður viðkomandi seinni settur sum 1. maður á vakt fyri styttri ella longri tíðarskeið, verður lønin fyri ta tíðina sambært 5. lønarflokk. Umsóknir: Umsóknir skulu saman við prógvum og møguligum ummælum verða send Elfelagnum SEV, Postrúm 319, FO-110 Tórshavn og skulu vera SEV í hendi í seinasta lagi tann 15. september Nærri upplýsingar: Nærri upplýsingar um størvini fáast við at venda sær til Osvald Hansen, verksmeistara á Sundsverkinum ella til Bjarka Hermansen, deildarleiðara á Maskindeildini, báðir á telefon nr Tórshavn, tann 22. august Elfelagið SEV
4 Síða 4 Nr august 2003 Vitjan á Bakkafjørðinum Fleiri føroyingar enn íslendingar í bygdini Tað er merkiligt, sum tilvildin kann fáa samanhang í eini greinarøð.tað hevur verið ætlanin hjá okkum í fleiri mánaðar at fara at vitja á Bakkafjørðinum í samband við "Riddaraferðina". Bakkafjørðurin liggur beint á leiðini, og tað er kent, at á Bakkafjørðin komu nógvir føroyskir útróðrarmenn. Tað var av tilvild, at vit í juni komu í samband við Jógvan Edvard á Brúnni í Fuglafirði og fingu áhugaverdu samrøðuna við hann. Hann kennir so væl sum nakar til hendan útróður. Hann, brøður og svágur róðu út her. Pápin, Hans Jakku á Brúnni, sigst at hava róð út á Bakkafjørðinum í ikki færri enn 50 ár. Bakkafjørðurin hevur enntá útvegað Jógvani Her síggja vit nýggju havnina á Bakkaførðinum. Edvard konu. Samrøðan við hann var tí ein góð upptakt til okkara vitjan har. Sær ikki nógv út fyri verðini Tað er ikki tí, at Bakkafjørðurin er nakað serliga kent stað í Íslandi. Í ferðabókum yvir Ísland er tað nóg illa, at bygdin verður nevnd, og er hon nevnd, er tað fyri tað, sum er at síggja uttanfyri bygdina. Hetta vildu vit gera nakað við, tí fyri føroyingar er Bakkafjørður meira enn eini pinkubygd í Íslandi. Fyri at gera søguna Her síggja vit Elias og Hjálmar í fjøruni á Bjargi, har føroyingar plagdu at avreiða. Hetta var nakað uttanfyri sjálva bygdina. Á sumri var her lagdur ein plattur, so tað var meira pláss enn tað kann tykjast her. Men her, sum teir báðir standa, varð fiskurin blakaður upp og flaktur. Eftir at hann var flaktur, varð hann borin við leypi niðaná og saltaður. Í sjálvari fjøruni vóru bátarnir drignir niðan. Hesin báturin er tað mest ítøkiliga minnið um føroyingatíðina. Í 1933 keypti Njáll hendan bátin frá Sámali við Høglinum úr Kollafirði. Báturin hevur havt sínar bestu dagar, men hann hevur tænt fyri sítt breyð. meira viðkomandi varð avrátt við Elias Hansen í Reykjavík at koma við. Hann er abbasonur Líggjas á Fløttinum í Syðrugøtu, sum róðu út á Bakkafjørðinum í 34 ár frá 1907 til Elias er eisini ein fryntligur og fyrikomandi maður, so hann kundi eisini vera við til at opna hurðar og skapa kontaktir. Tað var eisini tað, sum hendi. Vit komu í fyrsta umfari at hitta tann 76 ára gamla Hjálmar Hjálmarsson. Og tað vísti seg, at Hjálmar var beiggi konu Jógvan, Esther, og tá Jógvan Edvard búði á Bakkafjørðinum, búðu tey øll í sama húsi. Tey vóru annars trý systkin. Afturat Hjalmari og Esther var systirin Brynhildur. Hjalmar var sera prátingarsamur, og hann vildi fegin greiða frá teirri tíðina, tá føroyingar komu hagar. Tað kann fyrst nevnast, at Hjalmar og Kristin Petursson, sum hevur fiskavirkið í bygdini, og sum er umrøtt í aðrari grein, eru trímenningar. Tosaðu føroyskt og íslendskt hvørt um annað Í umrøddu húsum vóru tvær íbúður. Jógvan búði niðriundir, og Hjalmar uppiá.men á sumri,tá føroyingar komu, fluttu nógvir inn hagar út frá orðatakinum, at "har tað er hjartarúm, er eisini húsarúm".tá vóru øll sum ein stór familja. Hetta alt gjørdi tað, at Hjalmar, eins og nógv av hinum fólkunum í bygdini, kom at skilja føroyskt. Hann dugdi eisini at tosa føroyskt, um tað onkuntíð hevur verið betri enn nú, sum hann segði. Um summarið tosaðu tey eins nógv føroyskt sum íslendskt. Hjálmar kendi og minnist til nógvar av føroyingunum. Hann minnst m.a. til, at Hans Jakku á Brúnni (y), í Fuglafirði kom til Íslands nýkonfirmeraður. Teir báðir vóru javngamlir og komu tí at vera nógv saman. Hjálmar mintist sera væl nógvar av hinumn "gomlu" føroyingunum, sum komu hagar ár um ár. Ein, sum hann minnist væl, var Eiðis-Hans Jakku úr Gøtu, pápi Jørgen Thomsen, sála, sum var tingmaður í nógv ár. Hans Jakku varð kallaður Tomsi av eftirnavninum. Men ikki minst so mintist hann Líggjas á Fløttinum, ella Flatti, sum teir nevndu hann. Og at hann nú sat saman við abbasyni hansara, sum enntá líkist honum sera nógv, gjørt sítt til, at prátið kom rættiliga at ganga um hesar góðu gomlu dagarnar á Bakkafjørðinum. Annars komu menn úr nærum øllum oyggjum, mest úr Gøtu og Fuglafirði, men eisini úr Vágum, Skopum, og Lamba í nógv ár. Allar stulkurnar fóru heim aftur Tað komu eisini "nógvar stulkur" úr Føroyum. Tær skipaðu fyri kokking og tílíkum. Tær hava bert hugsað um nyttuna, tær skuldu gera. T.v.s. einki mannfólkafjas, og tí fóru allar heim aftur. Tað var ymist ár fyri ár, hvussu nógvir føroyingar vóru á Bakkafjørðinum. Talið plagdi at liggja um 100 upp til 150 og onkuntíð meira enn tað. Á sumri vóru ofta fleiri føroyingar enn íslendingar í bygdini. Fólkatalið var 140 tá og er veruliga nakað tað sama nú. Men munurin er, at nú er nógv færri í sveitinum á bóndagørðunum. Hesi eru flutt inn til tey størru plássini, so samlað fyri økið er fólkatalið minkað. Hjálmar rør enn út Hjálmar var ein av teimum íslendingunum, sum róðu út tá. Og hann rør enn við sínum 6 tonsbáti, sum eisini eitur "Hjálmar". Kvotan er 45 tons av toski og afturat hesum tað,sum hann kann fáa av hýsu og upsa.hjálmar sigur, at toskurin er rak, og er hetta ein av orsøkunum til, at prísurin er lágur.hann er Íkr.130 fyri størsta toskin, ókruvdur. Hesin verður seldur fyri fastan prís. Restin fer á marknaðin á Vopnafjørðinum. Prísurin fyri tann smærra toskin liggur um 60 Íkr. Annars er ikki so nógvur fiskur nú, sum tað hevur verið áður. Spurningurin er, um orsøkin kann vera tann, at sjógvurin er so nógv heitari nú, enn hann hevur verið. Tað má sigast, at rættiliga fitt er gjørt fyri at varðveita búsetingina í Bakkafirði. Fyri einum 10 árum síðan fingu teir nýggja havn við einum stórum brimgarði, sum tað sæst á myndini. Keypa inn í stórum Tá útróðarmenninir vóru her í stórum tali, var einki vegasamband, og tí var at klára seg sum frægast. Nú kann koyrast um alt landið, sjálvt til Reykjavíkar. Hetta er einar 650 kilometrar. Tað er handil í bygdini. Hann verður rikin av handli á Vopnafjørðinum,"stórstaðnum" sunnanfyri. Men hann er eisini hóttur. Seinasta vetur var hann enntá afturlatin eina tíð. Tað er í Íslandi sum í Føroyum. Tey nógvu koyra eina ferð um vikuna til Akureyri, heilar 268 kilometrar hvønn vegin, at keypa inn hjá Bonus, og tá verður keypt í stórum.at tað so verður farið í lokala handilin at keypa stoppinálina, sum varð gloymd á Akureyri, kann so eingin handil liva av. Í bygdini er eisini skúli og kirkja.tað hevur verið flogvøllur, men hann er niðurlagdur. Vinnuliga virksemið í bygdini er saltfiskavirkið hjá Kristin. Nakrir bátar salta sjálvir sín fisk. Fiskurin avgerandi Tað, sum tískil er avgerandi fyri bygdina, er, hvussu nógvur fiskur kann veiðast og virkast her. Og her er íslendska kvotaskipanin ein hóttan,
5 Nr august 2003 Síða 5 seinni vóru teir 2. Tað var bert Gunnlaugsson, sum keypti fisk. Men føroyingarnir saltaðu fiskin og tóku hann heim við, um tað loysti seg.teir høvdu enntá salt við sær.men tað er óneyðugt at siga, at hetta var nógv strævnari. Hetta er gamla keypmannahúsið, sum stendur niðri við gomlu havnina á Bakkafjørðinum. Hetta húsið hevur eisini sæð sínar bestu dagar. og hon er ein skipan, sum Hjálmar heldur vera vitleysa. Teir síggja eisini, hvussu gongdin er hjá øðrum bygdasamfeløgum, sum verða oydd, tí kvoturnar verða seldar til tey stóru plássini. Men enn hevur eydnast teimum á Bakkafjørðinum at halda nøkulunda tørn. Komu í juni Hjálmar minnist, at føroyingarnir byrjaðu at kom í juni, og teir fóru í heim í september. 10. september varð roknaður fyri at vera tann fasti heimferðardagurin. Tað hann minnist, komu teir við "skutum". Fyrr komu teir við flutningsskipi ella ferðamannaskipi. Men við fiskiskipum var tað bæði bílgari og lættari, tí tá komu teir beinleiðis. "Kyrjasteinur", táverandi flaggskipið hjá fuglfirðingum, kom í nógv ár við føroyingum, og teir komu so aftur eftir teimum 10. september, tá teir vóru lidnir við sildaveiðuna fyri árið. Teir, sum høvdu árabátar,lótu teir vera eftir,meðan maskinbátarnir ofta vórðu tiknir heim við. Men tað hendi eisini ofta, at føryingarnir seldu maskinbátarnar til íslendingar um heystið, og teir komu so aftur næsta summar við nýggjum bátum. Tískil vóru bert føroyskir maskinbátar á Bakkafjørðinum, og onkur av teimum er har yviri enn, sum tað sæst á eini mynd. Føroyingarnir hildu altíð frí sunnudag, og tað sama gjørdu flestu íslendingar. Tá slappaðu teir av, og teir fóru eisini í kirkju. Tað var útróður til lands í nógvum bygdum á Eysturlandinum. Eisini t.d. á Vopnafjørðinum, sum er grannafjørður til Bakkafjørðin. Hildið varð longst á á Bakkafjørðinum. Fløttur átti søgulig rættindi Men í 1944 hildu teir flestu uppat, og beinleiðis orsøkin fyri hesum var tann endaliga loysingin millum Ísland og Danmark, sum hendi hetta árið. Tá mistu vit okkara ríkisrættarligu rættindini í Íslandi. Men Fløttur og Zakaris Karl sluppu at halda fram. Hildið varð, at teir høvdu verið so nógv ár á Bakkafjørðinum, at teir máttu eiga søgulig rættindi at halda fram. Fløttur helt á til 1949 saman við Zakaris Karl. Vanliga 4-5 á sama báti, Vanlukkur Vit hava umrøtt fyrr, at vit vita um eina deyðsvanlukku á Bakkafjørðinum. Tað var tá pápi Miu á Støðini í Gøtu umkomst har, sama árið Mia varð fødd, og hetta var í Hjálmar hevur hoyrt um hesa vanlukkuna. Hann minnist,at menninir funnist ikki aftur. Teir vóru 2 mans á bát.seinni rak báturin á land í Borgarfirði sunnanfyri Bakkafjørðin. Hjálmar hevði eisini hoyrt um vanlukkuna við "Riddaranum", sum jú hendi beint yvirum fjørðinum hjá teimum. Her er heilt stutt at sigla. Hann visti eisini at siga, at víkin, har báturin holvdist, kallaðist Borgarvík. Annars vóru "Riddarin" og aðrar sluppir og keyptu fisk Bakkafjørðinum undir krígnum og sigldu síðan til Bretlands at selja lastina. Bakkafjørður, ein bygd ið yvirlivir Tað verður ikki mett, at Bakkafjørðurin er við at doyggja út, hóast hon er sera lítil eftir íslendskum viðurskiftum. Her eru nógv ung, og tað er heilt fitt av børnum, so tað ræður um at fáa hesi at støðast. Men, sum teir siga, alt valdast fiskin! Tað nærmasta størri pláss er Vopnafjørður sunnanfyri við 800 íbúgvum. Bakkafjørðurin hevur nógva samvinnu við Vopnafjørðin, men er enn ein sjálvstøðug kommuna. Hesa myndina hava vit lánt frá Hjálmari. Hesir hava eina fríløtu hug til at beistast. Longst til høgru er tað Andreas Eliassen, úr Fuglafirði. Myndin er helst tikin fyri kríggið. Hesi øll hava meira og minni Føroyar í hjørtunum: Elias, Njáll, Guðrun, Hjálmar. Men roknað verður við, at bygdirnar verða ein kommuna innan fá ár. Her verður sama gongd sum í Føroyum. Hospitalið fyri økið er á Akureyri, meðan vanlig læknahjálp fæst á Vopnafjørðinum. Lækni kemur eina ferð um vikuna og hevur viðtalu. Í dag er tað minuttir at koyra til Vopnafjørðin, men soleiðis var tað ikki fyrr. Farleiðin hagar var vanliga við báti og tók 3 tímar hvønn vegin. Tað kundu vera nógv ørindi, sum máttu gerast á Vopnafjørðinum. M.a. var eingin smiðja á Bakkafjørðinum, so í smiðjuørindum mátti farast á Vopnafjørðin. Tá var læknin í Tórshøfn, sum er norðanfyri. Hetta kundi eisini vera stríggið. Farast mátti við báti til Gunólfsvík og so til gongu. Ella mátti farast við hesti, og tað tók fleiri tímar. Tað var eftir 1950, at teir fingu akfarsvegasamband. Men telefonin kom heilt tíðliga, nevniliga í 1906 eins og í Føroyum. Tey fingu ravmagn við lokalum dieselverki í 1962, og tey komu uppí ravmagnslandslinjuna í Her skal eisini sigast, at nógv húsarhald og ikki minst bóndagarðar høvdu egið elverk. Her var tað soleiðis, eins og í Føroyum, at øll húsarhald høvdu kúgv og nakrar fáar seyðir. Til brenni var tað fyrst torv og síðan kol. Men kolið varð skjótt avloyst av koks. Hetta strekti nógv longur, og koksið helt glóðini alla náttina, so tað var ikki neyðugt at kyka hvønn morgun. Njáll Hjálmar vísti okkum runt at síggja tey støð, sum kundu setast í samband við føroyingar, m.a. har teir høvdu lagt at landi og uppskipað og virkað fiskin. Húsini, har føroyingar búðu, eru øll burtur. Men fyrst ringdi hann Hetta er báturin hjá Hjálmari, sum eitur eins og hann sjálvur. Og Hjálmar er framvegis virkin á sjónum. Virkið Gunnólfur er lykilin til framtíðina hjá Bakkafjørðinum. til Njáll Halldórsson, sum í 1933 hevði keypt bátin hjá kollfirðinginum Sámal við Høglinum. Báturin var tá 2 ára gamal. Tað var sum at hoyra kenningar, tá hann greiddi frá, at her vóru tveir føroyingar, "og Flatti var abbi annan teirra". At síggja bátin var eingin trupulleiki og seinni fóru vit inn at heilsa uppá Njáll og konuna Guðruna Arnadóttir. Og her var hjartaligheitin ikki minni.tey tosaðu um gamlar gøtumenn, sum um tað var heima í Føroyum. Tey høvdu einaferð havt vitjan av Jørgen Thomsen. Pápi hansara, Eiðis Hans Jakku, var jú sera kendur her.tá høvdu tey býtt um myndir. Jørgen hevði fingið myndir av føroyingum á Bakkafjørðinum, og afturfyri høvdu tey fingið myndir av allari familjuni hjá Eiðis Hans Jakku. Kona hansara, Sára, var annars systir Fløtt. Føroyingarnar vóru vissuliga væl lýddir. Og sum Guðrun segði: "Tað var tómligt á heysti, tá føroyingarnir fóru!" Annars hevur Njáll eisini altíð fiskað og hevur fiskað sera væl. Tað er uppá seg stutt síðan, at hann gavst. Fyrr var nógv sild at fáa, men tað er ikki so longur. Njáll heldur, at sildin kemur og fer eftir einum ávísum mynstri, og sambært honum eru 50 ár millum hæddini á sildini. Sonur Njáll arbeiðir á íslendsku Fiskirannsóknarstovuni, so okkurt man hann fáa at vita frá pápanum, sum umboðar praktiskar fiskiroyndir sum fáur. Henda áhugaverda vitjanin á Bakkafjørðinum er við at fáa ein enda. Vit báðir Elias hava 650 km frammanfyri okkum við bili til Reykjavíkar. Hjá okkum báðum hevur vitjanin verið ein stór uppliving. Vit eiga at virðismeta, at í einum slíkum lítlum horni í Íslandi eru fólk, sum framvegis føla seg so tætt knýtt at okkum í Føroyum. Vit á FF-blaðnum fegnast eisini um, at vit hava kunnað verið við til at seta hesa søgu á blað, áðrenn tað er ovseint.
6 Síða 6 Nr august 2003 Kann givin tilsøgn takast aftur? Tað er nógv skrivað og sagt um "Jógvan S" málið, men tað er eingin viðgerð farin fram um tað løgfrøðisliga í hesum máli.og tað serstakliga av teimum rættindum, sum borgarar eiga í viðurskiftum millum borgara og almennan myndugleika. Vit endurgeva aðrastaðni upprit hjá Halgir W. Poulsen um hendan spurning, og hann metir mannagongdina í málinum at vera sera ivasama. Tað ófrættakenda í teirri avgerð, sum er tikin av landsstýrismanninum, er, at avgerðin ikki er grundað á løgfrøði. Hon er grundað á eina politiska hóttan um at verða koyrdur frá, um hann ikki makkar rætt.tað er óneyðugt at siga, at hetta er í stríð við alt, sum eitur rættartrygd. Hinvegin er tað í samsvar við ta rættarfatan, sum má sigast at vera almennur politikkur í Føroyum, stuðlað av øllum flokkum, har løgfrøði og politikkur verður blandað saman á ein slíkan hátt, at ein ikki skal vita, hvat ið er hvat. Hetta er eisini í stríð við fordømi í landsstýrinum um eitt líknandi mál. Í 1994 varð samtykt ein lóg, sum gav landsstýrinum heimild at geva ymsum bólkum av skipum íløgustuðul. Landsstýrið hevði gjørt eina samtykt um, hvørji skip skuldu fáa, og hvørji ikki skuldu fáa. Nøkur av skipunum í hesum seinna bólkinum fingu kortini orsakað av einum mistaki í umsitingini bræv um, at tey skuldu fáa stuðul við heimild í hesi lógini.tá mistakið var staðfest, fingu hesi skip eitt nýtt bræv um, at skipini kortini ikki fingu stuðul, og merkti hetta, at stuðulin var afturtikin. Hetta reisti so spurningin, um tað veruliga kundi bera til,at borgarar, sum vóru ósekir í hesum mistaki hjá umsitingini, nú skuldi missa rættindi, sum teir høvdu fingið bræv uppá. Hetta var í stríð við ta rættarfatan, sum ein vanligur borgari mátti hava. Men løgfrøðingar í landsstýrinum tvíhildu um, at hetta var í lagi løgfrøðisliga. Ein landsstýrismaður fór tá at kanna málið, m.a. við at spyrja seg fyri hjá advokatum í býnum, sum hann hevði álit á. Hetta var ikki væl upptikið í landsstýrinum. Men landsstýrismaðurin var sannførdur um, at her ruggaði ikki rætt, og at hetta mál skuldi hava eina avkláring. Aftaná boksing aftur og fram endaði tað við, at hann fekk viðhald í landsstýrinum, og skipini fingu ta sømd, sum teimum var játtað. Men sum teimum ikki var ætlað! Hervið var staðfest politiskt, at ein tilsøgn frá landsstýrinum ella almennum myndugleika var bindandi, sjálvt um hon var grundað á eina misskiljing. Skuldi nakar svíða fyri hesum, so mátti tað vera tann, sum hevði gjørt mistakið. Framferðin í hesum máli er tískil eitt beinleiðis afturstig í rættartrygdini hjá borgaranum, og sigur hetta nakað um, hvussu fráboðanin í heilum seks løgmanstøðum um rættartrygd skal skiljast. Ein stríðsmaður fyri fiskimenn farin: Til minnis um Johan Olsen Tann 18. august andaðist Johan Olsen úr Rituvík, og er tað nakar, sum hevur uppiborið nøkur orð í blaðnum hjá fiskimonnum, so er tað Johan. Tí hava fiskimenn átt nakran sannan vin, so er tað hann. Heilt síðan, eg sjálvur fór til skips, og til nærum endan komu okkara vegir at krossast. Havi altíð havt sera stóra virðing fyri Johan, og eg haldi meg tora at siga, at virðingin gekk báðar vegir. Hetta nýtti Johan fleiri høvi til at bera fram alment, og skal hann hava takk fyri tað. Johan var føddur 4. oktober 1922 í Rituvík. Johan. ættað av Nesi. Børn teirra eru Erland, Oda, Elkin og Helgi. drekkamunn. Men Johan kom skjótt eftir, at tað var tørvur á einum veruligum føroyskum sjómansheimi í Reykjavík, har tað lutvíst kundi gevast ein betri tænasta, og lutvíst kundi bera til at búgva hjá sjómonnum og føroyingum annars. Í fyrsta umfari fekk Johan útvegað eitt grundstykki,sum lá væl fyri.síðan var at útvega pening til bygging av húsinum. Umstøðurnar broyttust tá, tí tað gjørdust færri føroyingar, sum komu til Íslands, og hetta minkaði um áhugan at stuðla ætlanini. Men Johan trúði alla tíðina, sum ein av Foreldrini vóru Elias teimum fáu, uppá, at sjómansheim Frederik Olsen úr Rituvík og Elken Davidsen av Gjørdist sjómanstrúboðari skuldi byggj- ast.so hann fór í gongd at Nesi. Tey bæði fingu 11 Johan fór á bíbliuskúla í útvega pening. Hetta børn. Nú Johan er farin, eru Lena, Sára og Elina eftir á lívi av systkjunum. Sum ungur fór Johan til sjós. Leiðin gekk til Íslands. Tað var eisini har uppi, at Johan um tjúguárs aldur var fyri teirri vanlagnu at missa høgra arm. Hetta gjørdi tað sjálvsagt ómøguligt at halda áfram á sjónum. Men hann arbieddi í staðin á landi, og vit, sum kendu Johan, máttu undrast yvir, hvussu væl hann Noregi, og í 1960 gjørdist hann sjómanstrúboðari. Og hetta arbeiði gjørdi, at tað eru hundraðir og túsindir av fiski- og sjómonnum, sum kendu Johan. Sum fiskimaður kendi eg hann eisini frá teirri tíðini, og minnist eg, hvussu hjálpsamur Johan var.tað kundi jú vera nógv ørindini, sum ein sjómaður hevur at gera, tá hann kemur í havn, og har tað kann koma væl við at fáa hjálp. Men her var Johan gjørdi hann m.a. við at selja lutaseðlar bæði í Føroyum og Íslandi. Hóast trúgvin til ætlanina var lítil,so bar ikki til at koyra Johan út aftur uttan at keypa! So við og við fekst so mikið av peningi, at byrjast kundi at byggja. Nógv hjálp fekst eisini frá sjálvbodnari arbeiðsmegi. Ein dag í 1991 stóð húsið klárt og kundi innvígast. Hetta var ein stórur dagur hjá Johan! Og eftirtíðin hevur eisini víst, at bakkaði upp, kundi arbeiða, hóast altíð tøkur at rætta eina Johan var á rættari leið. hann bert hevði ein arm. hond. Tørvurin og nyttan av sjómansheiminum Hetta sást ikki minst uppi hevur í Reykjavík, tá hann arbeiddi við sjómansheimið. Síggi hann í andanum, hvussu hann klintraðist uppi á takinum við málingaspann, og hann kláraði seg eins væl og onnur við fullum førleika. Eitt skifti gjørdist Johan handilsmaður í Rituvík. Hann giftist 19. januar 1951 við Amy, sum var Stóra avrikið: Sjómansheimið í Reykjavík Tað er serliga fyri sítt virksemi í Íslandi, at Johan verður mintur. Í nógv ár var hann fyristøðumaður á føroysku sjómansstovuni á havnini í Reykjavík. Her kundu fiskimenn koma inn á gólvið at "slappa av" og fáa sær ein verið ovurstór. Men Johan slepti ikki endanum fyri tað. Hann helt áfram at koma til Íslands og at gera sítt arbeiði bæði á tí tímiliga og tí andaliga økinum. Hann var altíð tann sami, positivi, fitti og sáttligi, sum altíð var við tí góða orðinum. Ikki at gloyma Amy! Johan var við í nógvum andaligum virksemi. Hann var limur byggiráðnum fyri Rituvíkar kirkju frá í síðan í kirkjuráðnum frá 1955 og til Hetta gevur tilsamans 50 ár, og sigur nakað um trúfestið hjá Johan. Han sat í stýrinum fyri Rituvíkar missiónshúsi í nógv ár og var eisini í stýrinum fyri Runavíkar Sjómansheim. Eisini var Johan við til at seta sjómanskvinnuringar á stovn. Tað hevur verið sagt fyrr her í blaðnum, og tað skal endurtakast enn einaferð. Okkara siglandi fólk hevur so ómetaliga nógv at takka sjómansmissiónini, og harvið monnum sum Johan, fyri. Vælvildin móti okkara siglandi fólki kann skifta eftir umstøðunum í samfelagnum. Men í "missiónini", og her eru øll íroknað, hava vit ein stóran bólk av kvinnum og monnum, sum bakka sjófólkið upp uttan mun til, hvat onnur annars halda. Tað er óneyðugt at siga, at uttan eina konu, sum alt hon kundi, hevði Johan ikki kunnað gjørt sítt arbeiði. Tí vita vit, at Amy hevur verið fortreytin fyri øllum virkseminum hjá honum. Ikki bert vegna tað praktiska arbeiðið, sum ein kona skal til fyri at fáa gjørt. Men eisini vegna tann moralska stuðul, sum Amy hevur verið fyri Johan. Hon hevur altíð verið tann stillføra, sum við sínum lyndi hevur gjørt arbeiðið hjá Johan yvirkomiligt. Nú var heilsan farin. Eg fekk heilsað uppá hann fyri kortum á Ellisheiminum í Runavík, og gjørdist hetta seinastu ferð, vit hittust. Ærað veri minnið um Johan. Vegna alt okkara siglandi fólk vilja vit takka Amy og Johan fyri alt tað, sum tit hava verið fyri teir og okkum. Óli Jacobsen Sjómansheimið í Reykjavík stendur sum ein minnisvarði eftir Johan.
7 Nr august 2003 Síða 7 Minningarhald Í samband við minningarhaldið á Seyðisfirði helt Heðin Samuelsen hesa røðu í kirkjuni vegna tey avvarðandi. Eg eiti Heðin Samuelsen og eri sonur Súsannu Sofíu Samuelsen vanliga nevnd Fía og sum var dóttir skiparan á Riddaranum, Mortan Nielsen úr Sumba. Familjuna vegna vil eg hjartaliga takka teimum, sum hjálpt hava til at fáa hesa ferð í lag. Óli Jacobsen, formaður í Føroya Fiskimannafelag og sum er við her í dag, hevur verið ein stór og íðin hjálp at finna fram í Íslandi fólk, sum høvdu hoyrt um og kundu siga frá um hesa bátsvanlukku. Við okkum í dag er eisini Julia Imsland, sum er abbadóttir tann bóndan, Jón Jónasson, sum fann tann einasta, sum yvirlivdi vanlukkuna nevniliga Petur Nielsen (Petur í Lopra), og sum kundi siga okkum frá, hvussu hesir menn allir í bestu árum upplivdu teirra síðstu løtu her á fold. Pápi Juliu, sum var føddur á Fagranesi í 1914 og sostatt stórur smádrongur, tá vanlukkan hendi, doyði so stutt sum fyri 2 mánaðum síðani, og vilja vit tí eisini hava hann í huga eina slíka løtu. Teimum her í kirkjuni, prestinum Cecil Haraldsson og hjáparfólkið, sum hava játtað og fingið Heðin Samuelsen. hetta minningarhald í lag, takkar familjan hjartaliga. Tó at hendan bátsvanlukkan hendi 12 ár fyri eg var føddur næstan uppá dagin eg eri føddur 23. og vanlukkan hendi 25 september, so var hon á ongan hátt gloymd heima hjá okkum, og beri eg kenslu av longu við móðurmjólkini at hava fingið frásagnir í samband við ólukkuna og øll árini, líka til móðir mín doyði í Hetta var ein hending, sum merkti hana alt lívið. Hon kostaði pápanum, beiggjanum, pápabeiggjanum og fleiri av hennara javnaldrum og vinum í Suðuroy og Sumba lívið. Hon var tá 17 ára gomul og átti 2 yngri brøður, sum hon nú skuldi taka sær av einsamøll. Mamman var deyð fyri fleiri árum síðani. Støð sum Langanes, Finnafjørður, Fagranes og Seyðisfjørður, sum vit nú á fyrsta sinni vitja, eru nøvn, sum ofta vórðu nevnd í okkara heimi sum børn og tilkomin, og altíð hekk ein døpur glæma við hesi støð. Tey mintu okkum á hesa sváru vanlukku, sum so sárt hevði rakt skyldfólk og vinfólk úr Suðuroy, og tað einamest úr Sumba, har 6 av druknaðu monnunum vóru frá. Vónandi og tað ivist eg ikki í renna onnur ljósari minnir í hugan, tá vit heimafturkomin hugsa um hesi nøvn. Eg veit, at hesar gravir ella hendan grøv mær er sagt at allir fóru í eina grøv, sum vit nú vitja, eru høgt virdar á Seyðisfirði. Og hava verið líka sum eitt bindilið millum føroyingar og íslendingar her á Eysturlandinum, tá almennar vitjanir hava verið her á staðnum. Tær liggja tí eisini sum eitt minni um teir hundraðtals føroyingar, sum í sínum arbeiði at vinna dagligt breyð til tey har heima, sjólótust og ongantíð fingu eina grøv og ein minningarstein, sum teir á "Riddaranum". Latum okkum eisini hava teir í huga eina slíka minningarløtu. Vit eru glað um og stolt av í Føroyum at vera partur av einari ógvuliga framkomnari fiskivinnutjóð. Men eitt eiga vit at gera okkum púra greitt, at uttan tær royndir og uttan tað dirvi, sum teir, sum undan fóru, vístu, ofta undir út av lagi vánaligum umstøðum, sum í alt ov nógvum førum kostaði ungum monnum lívið undir Íslandi, var neyvan so liviligt á okkara klettum í dag.tað eru nú einaferð lívsroyndirnar, sum skapa framburð. Hesir menn livdu ikki til fánýtis, men eru ein stórur partur av okkara framkomna samfelag. Og eiga tí ikki at verða gloymdir. Í djúpum samhuga við øllum teimum, sum við gráti, tárum og sárum sakni hava longst eftir pápa, soni, manni, drongi, vinfólki, og sum ongantíð náddu heimaftur undan Íslandi, vilja vit ogna eina slíka løtu sum hesa. Takk fyri! Ófulltikin dekkari til Fiskiveiðieftirlitið Eitt starv sum ófulltikin dekkari verður hervið lýst leyst, at seta skjótast gjørligt. Ert tú ung/ungur, og hevur hug til arbeiði umborð á skipi, er hetta ein góður møguleiki. Starvstíðin sum ófulltikin dekkari telur á sama hátt sum starvstíð við handilsskipum Arbeiðið umfatar at ganga vakt, og annars vanligt deksarbeiði. Førleikakrøv: Heilsuváttan fyri sjófólk (uttan avmarkingar og er skikkaður til kagtænastu) Trygdarskeið (Fyrimunur men ikki krav) Setanartreytir og løn eru sambært sáttmála millum Fíggjarmálaráðið og Starvsmannafelagið. Setanarøkið er Fiskimálaráðið og stovnar undir tí. Tænastustaðurin er í løtuni Fiskiveiðieftirlitið, Vaktar og Bjargingartænastan. Setanin er avmarkað til tvey ár. Skrivligar umsóknir, saman við avriti av prógvum og møguligum viðmælum, skulu vera Fiskiveiðieftirlitinum í hendi í seinasta lagi 01. september 2003 kl Umsóknir skulu sendast til: Fiskimálaráðið Att.: Fiskiveiðieftirlitið Postsmoga Tórshavn Fiskimálaráðið Fiskiveiðieftirlitið Nærri upplýsingar um starvið kunnu fáast við at venda sær til Fiskiveiðieftirlitið, tlf og tosa við Jóannes Heimustovu, samskipara.
8 Síða 8 Nr august 2003 Ódnin 20. september 1900 Sum framhald av frásøgnini, vit hava havt um ódnina í 1900, endurprenta vit frásøgn, sum Erling Poulsen hevur havt um hetta illveðrið. Ár 1900 var eitt ræðuligt ódnarveður um heystið, nevniliga tann 20. september.abbi mín var við skipi, ið var statt millum Ísland og Føroyar í hesari ódnini, og eg hoyrdi hann so mangan taka soleiðis til orðanna, at tað kundi gera tað sama, hvørja árstíð tað var, vár ella heyst, summar ella vetur, verri veður enn tá var kundi ikki blíva aftur. Royndin Fríða Í hesum ódnarveðrinum fóru tvey skip á land á Seyðisfirði og blivu givin upp sum vrak. Annað av hesum skipum var "Royndin Fríða" av Tvøroyri. Hon var dagin fyri komin inn á Seyðisfjørð, og hvødu teir lagt hana fyri akker inni í Øld við sunnara landið, stutt uttanfyri krambúðina hjá Watne. Skipari var Dánjal Johan Jespersen, úr Hovi, vanliga nenvdur Hovs Dánjal. Veðrið var gott tá, men um 4-tíðina morgunin eftir kom hann við glaðustroki av útsynningi. Teir lótu tá hitt akkerið falla og stungu báðar keturnar á tamb. Um 8-tíðina gekk hann eitt sindur meira vesturá við meira jøvnum vindi, men hann vaks vindin í hvørjum, og um middagsleitið stóðu hav og himmal í einum roki, og eingin umborð hevði verið í slíkum veðri áður. At enda fór skipið at dríva spakuliga fyri báðum akkerunum, og einki var at gera uttan at lata tað dríva. Uppi høvdu teir fokkuna við tveimum repum og mesanin við trimum repum í, men teir fingu ikki brúkt seglini. Um 5-tíðina fór "Royndin Fríða" á land á Vesturdalsoyrini og legði seg á liðina einar favnar úr landi. Hóast væl var av brimi, fóru teir í bátin, men tá ið allir trettan menninir vóru komnir niður í hann og skuldu skjóta frá, fingu teir eitt brot, sum hvøldi bátin. Skiparin og Erik Lávus Johannessen frá Gjógv sjólótust tá, meðan brotið skolaði hinar upp á land. Manningin á "Royndini Fríðu" hendan túrin, umframt hesar báðar áðurnevndu menn,vóru hesir: Petur Juel Danielsen í Ungagarði, bestimaður, Erling Poulsen. Tvøroyri, Tummas Johan Ludvig, Niels Christian Holm, Jóan Jákup Ludvig, Jens Ferdinand Andreassen og Carl Fredrik Berg, allir úr Hvalba, Sámal Magnussen og Sofus Olsen úr Froðba, Dánjal Jacob Michelsen úr Vági, Hans Pauli Debes frá Gjógv og Mortan Mørk úr Sandvík, sum var kokkur. Hovs Dánjal, ið var búsitandi á Tvøroyri, var ógiftur. Fearless Hitt skipið var "Fearless", og var tað eisini av Tvøroyri. Mortan í Sandi keypti hana úr Grimsby í 1895 saman við soninum Jóhannesi og Jákupi Peder Michelsen. Mortan í Sandi førdi hana til Føroya, hóast hann ikki var skiparalærdur tá, og førdi hana hetta árið til fiskiskap, men so tók sonurin,jóhannes, við og førdi "Fearless", til hon fórst í ódnarveðrinum á Seyðisfirði 20. september. Jóhannes hjá Mortani, sum hann vanliga var nevndur, vandist til skips hjá pápabeiggjanum, Debes við Sílánna, umborð á "Don" og "Immanuel". Teir vóru komnir 18. september inn á Seyðisfjørð eftir agni.teir løgdu skipið út fyri Vesturdalsoyruni, men kvøldið eftir fluttu teir tað inn um Oyruna, har skipið skuldi liggja betri. Sum longu greitt frá her frammanfyri undir "Royndini Fríðu", fór veðrið at versna um morgunin tann 20.september og versnaði í hvørjum, til himmal og hav stóðu í einum roki. Verri veðri visti eingin frá at siga. Umborð á "Fearless" royndu teir at gera tað, ið gerast kundi,fyri at skipið ikki skuldi fara á land, men kortini fór hon at dríva, og um 5-tíðina seinnapartin fór hon á land á Vesturdalsoyruni. Skipsráð varð hildið, og gjørdu teir av, at 6 mans skuldu fara í land við bátinum, og skuldu so tveir mans hála bátin út aftur til skipið eftir einum trossa, sum teir skuldu hava inn á land við sær. Menninir komu í øllum góðum inn á land, men báturin kom ikki út aftur til skipið, sum ætlanin var helst av tí, at brimið var so nógv. Skiparin, Jóhannes hjá Mortani, bant tá eina bjargingarboyu á seg, og hevði eisini eina línu á sær og lesti seg so eftir trossanum inn á land. Hetta varð hildið at vera eitt bragd og komin inn á land, loysti hann boyuna av sær, bant hana í línuna, sum so varð drigin umborð aftur. Teir menninir, ið enn vóru umborð á "Fearless", vórðu so stjóraðir í land. Dagin eftir, tá ið hann hevði makað veðrið, sluppu teir umborð á "Fearless", men tá stóð nógvur sjógvur í henni. Teir fingu tó bjargað nakað av fiskinum í lastini, nøkrum livraføtum og klæðum hjá manningini. Men skipið var so illa farið, at tað varð givið upp sum vrak. Hendan túrin var Mortan í Sandi við, og hann setti seg ímóti, at teir fóru í bátin, og hendi tí kanska eingin mannskaði. Manningin hjá Jóhannes hjá Mortani hendan túrin var Poul Debes í Stovu, ið var bestimaður, sum áður nevnt faðir skiparan, Mortan í Sandi, og Hanus Hansen, úr Dali, allir búsitandi á Tvøroyri, Hans Reinhold Hansen og Jógvan Sedus Hansen, báðir úr Leirvík, Tummas Petur Thomsen úr Skúvoy, Óli Sofus Olsen, Óli Martin Olsen og Óli Chr. Olsen úr Trongisvági, Niels Antonius Smith úr Hovi, Dánjal Olsen og Tummas Pauli Winther úr Vági og Tummas Pauli Jensen úr Hvalba. Manningin slapp heim til Føroya við skonnartini "Falkinum" hjá Mortensen. Seyðisfjørður, har føroyskar sluppir rættiliga vóru í andglettinumi í umrødda ódnarveðri. Aðrar sluppir vóru eisini inni á Seyðisfjørðinum henda ódnardagin. Á "Energy" kappaðu teir mastrarnar, so hon varð liggjandi. Skipari á henni var Mortan Luid Mortan í Meileti ættaður úr Hovi, men búsitandi á Tvøroyri. Jóhannes Lambá, skipari úr Havn, var eisini staddur á Seyðisfjørðinum hendan dagin við "Streymoynni", og hann bjargaði skipinum frá at fara á land við at seta segl og halda út av fjørðinum. Fyri hetta bragdið fekk hann eina heiðursgávu við innskrift á frá tryggingini. Viking Tá ið so ringt veður var inni á Seyðisfjørðinum, kann ein og hvør skilja, at tað mundi vera nógvar ferðir verri úti á víðum havi, og at tey skip, ið har vóru, vóru sera illa fyri, ja, summi av teimum beinleiðis í havsneyð, og skal eg nú greiða frá nøkrum av teimum. Norðan fyri Langanes lá "Viking", og skipari á henni var Lávus á Høvda. Hann var útsynningur sunnan í ættini, men ikki ringur sjógur til tað. Um kvøldið gekk hann upp í útnyrðing við somu vindmegi, og havið østist upp. Teir fingu tá ein øðiligan sjógv, ið legði skipið skerflatt. Barlastagrótið slongdist upp úr kjølinum, salt og fiskur tveittust upp undir dekkið og yvir í leborð, og allar stútturnar í lastini kvettust av.til alla eydnu skrædnaði stórseglið í tveimum støðum, so at sjógvurin setti úr, og skipið reistist aftur. Báðir bátarnir fóru í sor, fiskakassin stóð eftir. Annars var alt sópað av dekkinum. Snørini, ið hingu á vaðbeininum í gulborð vóru øll burtur uttan eitt, og vaðbeinini vóru kvett av. Eitt barlastajarn, sum hevði ligið í einari sildatunnu í forlastini, og ein sjóstivli, sum hevði ligið í lugarinum, og ringar av kabyssini funnu teir millum fiskin og saltið í afturlastini. Maðurin, ið hevði staðið til útkikk í kahútskappanum, varð standandi, til brotið fjaraði av, fyri ikki at so nógvur sjógvur skuldi sleppa niður, men dekkið lak illa um kapparnar. Teir seglstumparnar, ið vóru eftir, lótu teir hanga, og loraðu teir seglið eitt sindur niður, men av tí at óklárt var í erva, mátti onkur upp at greiða pikkfallið. Maður varð so bundin til róðurs og roynt varð at taka skipið undan, tá ið løgir vóru og so at lensa við henni. Teir flestu av manningini fóru í lastina at stakka fiskin um aftur. Teir fingu okkurt nosið eftir tað, men tá ið veðrið batnaði dagin eftir, eydnaðist tað teimum at fáa sligið eitt nýtt stórsegl undir. Teir settu so kós eftir Føroyum og komu á Trongisvág í øllum góðum. Vágbingur "Vágbingur" var eisini eitt av teimum skipunum, ið kom undir ódnarveðrið. Teir høvdu fiskað um Langanesleiðina og fóru at sigla heim tann 19. september. Tá ið teir dagin eftir vóru komnir áraka Seyðisfjørðin, bar óveðrið við teir. Tað fyrsta, ið hendi, var, at stórseglið skrædnaði, og bundu teir tað tí fast.teir royndu so við stakfokkuni at halda skipinum uppí, men tað fall kortini av og lá tvørs í sjónum og fór sum ein fjøður undan storminum. Teir fingu fleiri stórar sjógvar, ein knústi bátin og ein annar lyfti skanndekkið uppav frá bógnum í stýriborð og nakað aftur eftir, so skipið fór at leka illa.teir tóku hana so undan og fóru at lensa eftir Føroyum við henni. "Trongisvingurin" var eisini staddur um Langanes-leiðina, tá ið ódnarveðrið brast á. Teir fingu ein øðiligan sjógv, ið tók mesta partin av skansaklædninginum og gjørdi annan skaða. Skipari var Dánjal á Rananum. "William Cloves" var eisini stødd millum londini, og hon misti tveir mans, Johan Mikal Jensen úr Hvalba og Jógvan Poulsen úr Elduvík. Skipari var Skála Magnus. Men eisini onnur skip vóru millum londini í hesari ódnini, nøkur av teimum lógu bakk, meðan onnur komu undir tað, ið sjómenn rópa fyri neyðlensing, fáa ikki lagt bakk,
9 Nr august 2003 Síða 9 Kári við Stein í Føroyum Okkara maður í Grønlandi hevur beint verið í Føroyum og vitjað. Vit vóru so heppin at hitta hann saman við dóttir og abbabørnum,áðrenn hann fór avstað aftur. Her síggja vit Kára saman við dóttrini Hansu og børnum hennara Eri og Henny. Lesarar okkara gleða seg til at hoyra frá Kára, tá hann kemur heim aftur. "Jóhanna" reið stormin av í 1900, og tað hevur hon gjørt til henda dag. men mugu sigla undan veðrinum alla tíðina. Norðstjørnan Eitt av teimum skipunum var "Norðstjørnan" av Tvøroyri. Hon sigldi alla tíðina, og til róðurs stóð Palli oman Garðs í Øravík, og var hann ikki avloystur í 18 tímar. Hann fekk onkuntíð ein kaffimunn og ein sukurmola rættan upp gjøgnum kappan. Skiparin, Hans Debes, kravdi, at so skuldi vera, tí Palli var tikin úr leiki sum róðursmaður í ringum líkindum. Tað hevur ikki verið gamansleikur at staðið til róðurs í slíkari ódn og halda skipinum undan veðrinum. Teir komu tíbetur í øllum góðum á Trongisvágsfjørð. Tvær sluppir úr Vági vóru eisini noyddar at neyðlensa í hesari ódnini, og tær vóru "Johanna" og, sum frammanfyri nevnt, "Vágbingur". Tummas við Kráir førdi "Johannu", og skiftust hann og systkinabarn hansara, Mortan við Misa, ið var bestimaður og ein skilamaður á sjónum, um at stýra. Á "Vágbinginum" var tað skiparin, Jógvan í Toftum, og beiggi hansara, Kali í Toftum, ið var bestimaður, sum skiftust um róðurtørnini. Hann var skilagóður sjómaður og sigldi javnan sum bestimaður við bróðurinum Jógvani. Tá ið liturin á luftini var ljótur, og tað sá út til at blíva illveður, skuldi Kali taka soleiðis til orðanna: Skitin luft, skitin luft. Báðar sluppirnar komu tíbetur í øllum góðum á Vág. Cyklone Tann triðja sluppin úr Vági, ið var millum londini í hesum ódnarveðrinum, var "Cyklone", og hon lá bakk. Um midnáttina fingu teir ein øðiligan sjógv, ið fór avstað við fokkuni og gjørdi annan skaða á dekkinum. Teir gjørdu eina aðra fokku klára, men fingu ikki sligið hana undir, meðan myrkt var. Í lýsingini fingu teir aftur ein stóran sjógv, og eg hoyrdi ein av teimum, ið við var, taka soleiðis til, at tað var sum um alt Gjógvarafjall kom oman yvir hana. Teir bíðaðu so, til tað fjaraði av aftur, og fór so ein maður við lissu um miðjuna á dekkið og við sleggju knúsa nøkur livraføt, so sjógvurin kundi slætna eitt sindur, og teir kundu sleppa á dekkið og fáa sligið segl undir aftur. Onkur av teimum, ið var fyrsta árið til skips, helt, at teir fóru at ganga burtur. "O, nei, einki fara vit at ganga burtur", segði bestimaðurin, ið altíð royndi at ugga, tá ið ringast stóð til. Hann segði seinni, at júst tá var sjógvurin so ringur, at hann roknaði ikki við, at teir fóru at fáa fast undir fótin aftur, men soleiðis vóru teir gomlu, ansaðu væl eftir ikki at loypa skelk á teir ungu, ið vóru á blotanum í slíkari ódn. Eisini "Cyklone" kom á Vág í øllum góðum. Alt hetta, ið her er greitt frá, er ein farin tíð, ið ongantíð kemur aftur, og tað hevur givið okkum eina hóming av, hvussu sjógóðar sluppirnar vóru. Tær fóru mangar ringar ferðir millum lond. Hesar frágreiðingar um ringar sjóferðir siga okkum frá, hvørjir sjógarpar fedrar okkara vóru. Óræddir og ráðagóðir hvussu ið visti við. Nú eru bert tvær av sluppunum eftir á floti. Tær eru "Jóhanna" og "Westward Ho", sum eru gjørdar í stand, og ætlanin við at varveita tær er óivað hon,at okkara og komandi ættarlið skulu hava kunnleika um tey skip, ið fedrarnir baldust á og løgdu grundarlagið undir tað samfelag, ið vit hava í dag. Sum áður nevnt vóru eisini hesar báðar sluppir raktar av ódnini 20. september Hetta vóru so nøkur orð um ódnirnar báðar ár Eitt av skipunum, sum kom í ódnarveðrið, var "Vágbingur".
10 Síða 10 Nr august 2003 Tíðindaskriv: ENDURREISN AV KOLLAFJØRÐ PELAGIC Eftir at hava arbeitt við eini endurreisingarætlan í eina tíð, er nú eydnast at útvega íløgu og rakstrarfígging til framhaldandi rakstur. Umboð fyri Tony Blair kanna føroyska fiskivinnu Tað eru føroyskir íleggjarar, sum hava sett nýggjan pening í, og eru tað hesi feløg: P/F Driftin, P/F E.M Shipping, P/F Vinnan, Tryggingarfelagið Føroyar, Føroya Sparikassi og Notio Íleggingarfelagið. Hollendska felagið Kloosterboer er ikki longur partaeigari í Kollafjord Pelagic. Farið verður beinanvegin undir at gera tillagingar av útbúnaðinum á virkinumum. Ætlanin er, at virkið aftur fer at taka ímóti uppsjóarfiski í desember Á eykaaðalfundi leygardagin 16. august 2003 varð nevnd vald, og er hon mannað soleiðis: Sverri Hansen, Reykjavík, formaður Anfinn Olsen, Fuglafjørður Tummas Christophersen, Vestmanna Jákup Magnussen, Tórshavn Einar Johansen, Tórshavn Johan Dahl sum hevur arbeitt við endurreisingini heldur fram sum stjóri í felagnum. Vegna P/F Kollafjørð Pelagic Sverri Hansen, nevndarformaður Johan Dahl, stjóri Góð veiða eftir stinglaksi, langasporli og hávi Nakrir av teimum stóru ísfiskatrolarunum eru rættiliga farnir í holt við at veiða tað, sum vit einaferð kallaðu "alternativ fiskasløg". Hetta eru fiskasløg, sum er at fáa á djúpum vatni bæði í føroyskum og altjóða sjógvi. Her er fyrst og fremst talan um stinglaks, langasporl og háv. Ein av hesum trolarum er "Suðringur".Teir láta væl at. Heilt fitt er at fáa av hesum fiskasløgum. Landað verður í Skotlandi, og prísirnir eru heilt góðir. Heilt upp til kr. 20 pr. kg. Tað er hugaligt, at hetta skal bera til. Ikki minst tá hugsað verður um, at tað er ikki so langt síðan, at slíkur fiskur als ikki varð tikin. Sum tað var frammi í fjølmiðlunum í seinastu viku, vildi bretska stjórnin hava føroyingar at greiða bretum frá, hvussu tað ber til, at føroyska fiskivinnan er so burðardygg. Ein strategibólkur var í Føroyum mikudagin og hósdagin í farnu viku, har hann hevði fund við føroysku fiskivinnuna. Bretski forsætisráðharrin,tony Blair, hevur sjálvur tikið stig til, at strategibólkurin í Downing Street nummar 10 eisini skal spyrja føroysku fiskivinnuna, hvussu tað ber til, at føroyingar eftir øllum at døma hava eina betri fiskivinnuskipan enn bretar hava. Í Norðsjónum eru botnfiskastovnarnir trároyndir, og toskakvoturnar í ár eru á fleiri økjum niðri á null. Hósmorgunin, 21. august, hevði bólkurin, og vóru tað Mark Holden og Prashant Vaze, fund við umboðini fyri tey meginfeløg, sum umboða veiðuliðið. Her fingu umboðini eina gjølla kunning um fiskidagaskipanina. Teir fingu at vita upprunan í 1995 og 1996,eins og teir fingu eina gjølliga kunning um gongdina, soleiðis sum fiskimenn hava upplivað hana. Varhugi fekst av, at teir báðir vóru sera væl nøgdir við ta kunning, teir fingu. Henda kunning er annars sera umfatandi. Bólkurin hevur ferðast kring stóran part av fiskiveiðisamfeløgunum á okkara leiðum at kunna seg um, hvussu teirra skipanir Frá vinstru: Mark Holden og Prazhant Vaze á fundinum við veiðifeløgini. Aftaná fundin: Frá vinstru: Óli Jacobsen, Prazhant Vaze, Mark Holden, Jákup Sólstein, Auðunn Konráðsson, Kate Sanderson og Olaf Olsen. Jógvan Norðbúð var eisini á fund inum. virka. Mark og Prashant vóru júst komnir úr Íslandi, har teir eisini hava hitt Jón Kristjánsson, sum jú er væl kendur á okkara leiðum. Bólkurin fekk eisini at vita, hvørjar royndir vit hava av Jón. Nevniliga at hann altíð hevur rætt! Annars hevur bólkurin eisini ferðast um í Bretlandi, har hann hevur hitt fiskimenn, og bólkurin hevur tí kunnað fingið sær fyrstahondskunnleika til, hvussu fiskimenn uppliva støðuna. Tað verður spennandi at frætta, hvat ið kemur burturúr hesi kanning. Eysturríkska fiskimannafelagið á vitjan Fiskimannafelagið fær nógvar vitjanir millum ár og dag.nú um dagarnar kom Sámal Bláhamar inn á gólvið saman við Karl Maly, sum er formaður í eysturríkska fiskimannafelaganum. Hetta ljóðaði eitt sindur løgið, tí sum kunnugt liggur Eysturríki mitt inni í Europa, langt frá øllum havi og harvið fiski. Men tað vísti seg, at Karl umboðaði felag av stuttleikafiskarum. Hetta er eitt gamalt felag, stovnað heilt aftur í 1880.Limatalið liggur um Tað eru nógvir møguleikar hjá stuttleikafiskarum í Eysturríki, tí tað eru jú nógvar áir og nógv vøtn at veiða í. Hetta gav tó høvi til eitt prát um fiskiskap, og Karl Maly hevði stóran áhuga fyri føroyskum fiskivinnuviðurskiftum. Hann fekk eisini góða kunning á enskum fyrst og fremst um FF og um tað, sum okkara felag stendur fyri. Karl helt, at góður møguleiki er fyri eini eyka vinnu hjá føroyskum førum, og hesin er at fara út at fiska við ferðafólki. Hjá slíkum er tað ikki so avgerandi at fáa nógvan fisk. Tað er mest spenningurin við at veiða, sum hevur teirra áhuga.tí vil ein slík vinna ikki vera nøkur hóttan móti fiskastovnunum. Ein slík vinna vil heldur ikki krevja nakra serliga útgerð, burtursæð frá at trygdin skal vera í lagi. Men hesi ferðafólkini hava reiðskapin við sær. Tað kann bert gevast ein ábending um, hvussu nógv ein slík vinna kann geva av sær. Men fyri ein heilan dag til sjós kann hugsast at fólk vilja gjalda kr Hetta kann so faldast upp við kanska einum 6 fólkum. Nakað av útreiðslum skulu tó av, m.a. skulu luttakararnir hava mat og agn. Karl Maly Fortreytin, fyri at hetta skal rigga, er tó, at ein slík vinna kann vera uttan fyri fiskidagaskipanina. Spurningurin er, hvat útróðrarmenn við støðugt lækkandi fiskidagatali siga til eina slíka ískoytisúrtøku!
11 Nr august 2003 Síða 11 Anna Evensen seinasti partur Vit eru nú komin til seinasta part av frásøgnini hjá Onnu Evensen. Hesa ferð fáa vit, umframt frásøgn um gamlar siðir, eisini nógvar huldusøgur. Skytspligt Færingerne har ikke Værnepligt, men "Skytspligt" og de er skytspligtige fra det 16de til det 60de Aar. I hver By er en "Skytsskaffer", som man henvender sig til, naar man vil over til en af de andre Øer, eller man vil have en Vejviser over Fjeldet. Skytsskafferen sender saa Bud til en eller flere af de pligtige (det gaar paa Omgang), og saa skal de møde. Skytstjenesten betales efter bestemte Takster. Fra Næs til Thorshavn (hvortil vel var 3 Fjerdingvej) kostede det 1 Krone pr. Mand (6 Roere) og det var samme Pris, enten der var en eller flere i Baaden. De gamle forudsagde ofte Vejret eller Solen (der var en "Hun" medens Maanen var en "Han"). Eftersom Belysningen var paa Fjeldet, naar Solen skinnede, kunde de forudsige Vejret og det passede altid. De holdt paa, at Storm, Snefog og andet Uvejr, altid varede i tre Dage: "I Dag er det tredie Dagen, saa holder det nok op", sagde de. Naturbeskrivelse fra Næs Næs er den sydligste Bygd paa Østerøens vestlige side, den ligger meget smukt, især Præstegaarden, der ligger paa en Skrænt ved Vandet. Det er ikke let at sige, hvornaar der er smukkest. Enten det er en stille Sommermorgen, naar Taagen letter og Solen trænger igennem. Eller det er naar Solen staar højt paa Himlen, og lette Briser sætter det blaa Vand i Bevægelse. De fleste vil vel nok synes, at Aftenen med de vidunderlige Solnedgange er smukkest, ihvertfald mest stemmningsfulde. Da farves Fjeldene og Havet i de pragtfuldeste Farver. Alt er saa stille, alt aander Fred og Ro. Der kan ogsaa være meget smukt og storslaaet om Vinteren, naar de rasende Storme, der sætter Havet i det vildeste Oprør, hærger. De mægtige Bølger kaster sig med Raseri mod Klipperne, tager store Klippeblokke, som var de Bolde,og kaster dem hid og did; da skal der passes paa Baadene, at de er i Hus, ellers tager Brændingen dem og knuser dem i Stumper og Stykker. Skøn er ogsaa en stille Vinterdag, naar der ligger Sne paa Fjeld og i Dal. Desværre regner det meget paa Færøerne, alt for meget, baade Vinter og Sommer og da er der knugende trist og mørkt. Der kom, som sagt, mange Gæster hos os, deriblandt ogsaa den bekendte Kaptain, Daniel Brun, hvis Onkel var Amtmand over Færøerne og Hendan myndin, tikin í 1914, er av Onnu Evensen saman við trimum beiggjum hennara. Undir liðini á Onnu er tað Jacob Lützen ( ), sum var ein av teimum stóru vinnulívsmonnunum í Havn í síni tíð. Hann hevði eisini hóp av álitisstørvum. Jacob var giftur við Henriettu, dóttir gamla Restorff, og tey fingu 12 børn. Aftanfyri Onnu er Nickels ( ), ið sum ungur fór til Klaksvíkar, har hann arbeiddi hjá Jørgen Bech & Sønner. Undir hansara lið er Edvard, sum gjørdist prestur m.a. í Grønlandi. boede i Thorshavn. Hans Søstre boede en Tid hos os. Naar Vejret var godt, sejlede vi Damer selv ud. Jeg var med til at ro. Ofte hændte det, at de, der stod oppe paa Land, var bange for at vil skulde komme ud i Strømmen og blive ført væk, men vi var ikke saa tossede, vi vendte Baaden. Tit havde vi Snører med, og vi laa og pladskede og fiskede til langt ud paa Aftenen, der kunde være saa vidunderlig lyst, stille og stemningsfuld som næppe noget andet sted i Landet. Natten kunde om Sommeren være saa Lys, at man kunde se at læse og skrive. Engang var der et Par Danskere der oppe. Efter Aftensmaden vilde de gaa en Tur til "det begyndte at mørkne". De gik og gik, men jo længere de gik, desto lysere blev det. Min Mand elskede Naturen og gik ofte lange Ture over Fjeldet. Det kunde da hænde, at han tog Hatten af og gik med den i Haanden, da sagde de gamle: "Se til Provsten, han tager Hatten af og hilser paa de Underjordiske". Med de underjordiske mente de altid Huldrene og Nøkken. Den sidste boede i en lille Sø. Som Provst paa Næs skulde min Mand, naar han var paa "Omrejse", 6 gange om Aaret tale i syv Kirker paa hver Omrejse. Naar Befolkningen saa, at han rejste hjemmefra, sagde de: "Nu faar vi nok godt Vejr, for Provsten er taget paa Omrejse". De troede fuldt og fast, at han kunde stille Vind og Vejr, og at han kunde mane. Magnus den synske Der boede paa Næs en fattig Fisker, der hed Magnus. Han var synsk. En Aften var han paa Besøg i Præstegaardens Røgstue. Da det led ud paa Aftenen, sagde han Godnat og gik. Mellem hans Hus og Præstegaarden var der en Elv,og Vejen gik langs denne. Som han nu allerbedst gaar paa Vejen, ser han, at der ovre paa den anden Side af Elven gik en Mand i samme Retning. Han kendte ham ikke, og han kunde ikke sige noget til ham. Da Magnus senere kom ned i Præstegaarden, spurgte han om hvad det var for en fremmed Mand, der havde været der, men der havde ikke været nogen. Et Par Dage efter hørte Magnus, at et Mand, han kendte, var død det Klokkeslet den Aften, hvor han havde set den fremmede gaa ved Elven. Magnus' Kone fortalte, at da hun en Dag gik ud af Køkkendøren, saa hun, at der gik tre bitte smaa Skikkelser omkring udenfor Døren, de gik hen og satte sig paa Møddingen. Lige paa én Gang var de væk. Huset med Døren der smækkede Engang gik mine to Døtre med Karlen og Pigen ud for at se til en anden lille Pige, der boede i Nærheden og som gik i skole hos vor Lærerinde.Da de kom derud, skulde de have Kaffe. Som de nu sidder allerbedst, hørte de, at Manden, der sad ude i Køkkenet ved Ildstedet, gik hen og lukkede Yderdøren haardt i idet han sagde: "Det er da ogsaa underligt med den Dør, kan den da ikke staa lukket?" Da det havde gentaget sig et Par Gange, gik de derud for at høre, hvad der var paa færde. Han forklarede, at Døren ikke kunde staa lukket. Ligesom han sagde det, var det som om en Haand tog i Klinken og de saa alle,at den løftedes, og at Døren gik op. Da de atter og att- Framhald á næstu síðu
12 Síða 12 Nr august 2003 er lukkede Døren, og den hver Gang blev lukket op, blev de enige om, at naar den næste Gang gik op, vilde de tage Lampen og styrte ud og se, hvem det var, der narrede dem. Atter gik Døren op, de greb Lampen og løb rundt om Huset. Der var intet, absolut intet, og da det var en dejlig stille Aften (Lampen brændte jo ude), kunde det ikke være Blæsten, der smækkede Døren i. De gik saa atter ind, men Klinken blev ved med at gaa op hele Aftenen.Tilsidst blev de jo noget uhyggelige ved det og gik saa hjem. Den fremsyntes Fodspor Paa Hjemvejen maate mine Døtre gaa foran, medens Jegvan gik bagefter med Søsteren, Jegvan var jo "fremsynt", saa ingen maate gaa i hans Fodspor, for "saa" han "Noget", vilde den eller de, der traadte i hans Fodspor, komme til at se det samme. Da Datteren oppe fra Huset Dagen efter kom i Skole, spurgte vi hende, om hvordan det saa var gaaet med Døren. Jo, Faderen havde tilsidst bundet den, og saa forblev den lukket. Dagen efter fik de at vide, at en af Mandens Slægtninge var død oppe paa Island - dog ikke den Aften med Døren. Puslingen paa Dørtærsklen En Dag skulde Jegvans Moder bære en Gryde kogende Vand udenfor Døren. Ligesom hun skul- Framhald á síðu 17 Johan Evensen Spinnarin Ein av synunum hjá Jens Christiani og Onnu Evensen var Johan Evensen, vanliga kallaður Spinnarin, tí hann hevði spinnaríið við Sandá, sum enn er til, men sum nú verður brúkt til onnur endamál. Í veruleikanum er tað bygt yvir sjálva ánna og kundi nýta orkuna í fossinum. Hetta var hetta eitt sera framkomið hugskot fyri nærum 100 árum síðani. Tað er ikki nógv, sum er skrivað um Johan, men vit hava hitt Elsebeth Christinu Wang f. Simonsen, vanliga kallað Ebba. Hon er úr Hoyvík, og hon hevur arbeitt hjá Johan sum ung genta. Fyri lesararnar hjá FF-blaðnum kann tað hava áhuga, at Elsebeth Christina er systir tann kenda skiparan, Johan í Hoyvík, sum í 1943 mitt undir krígnum sigldi úr Esbjerg til Føroya og seinni læt Kúrberg, Hoyvíking og Váðastein byggja. Ein annar bróðir var John, sum var kendur útróðrarmaður, búsettur á Argjum. Systir hennara, Elsa, sum var lærarinna, var gift við skiparanum Johan í Gjørðum í Porkeri. Pápi teirra var Hans uttan fyri Garðar í Hoyvík, sum var traðar- og útróðrarmaður, men sum eisini hevði skiparaprógv. Elsebeth Christina er fødd í 1915 og er tískil 88 ára gomul. Aftaná skúlagongd seks dagar um mánaðin í fýra ár í Hoyvík fór hon í realskúlan í Havn og tók realprógv í Í september sama fór hon at arbeiða hjá Johan Evensen, 16 ára gomul. Johan var føddur í 1881, og Elsebeth Christina sigur, at hann hevði 50 ára føðingardag beint eftir, at hon var komin hagar. Jacob Lützen, sum var mammubeiggi Johan, innrættaði spinnaríð í Rættará í 1903, og Johan skuldi blaðungur standa fyri spinnarínum. Jacob og sonurin, Valdemar Lützen, góvust í 1908 og keypti Johan alla útgerðina og bygdi virkið við Sandá, og tað var tá, at hann fór at nýta vatnorkuna. Johan hevði verið 3 ár í Týsklandi og hevði útbúgvið seg sum spinnari har. Mannfólkini, sum arbeiddu á spinnarínum, vóru Johan, Edvard Samuelsen, ættaður úr Horni í Havn, og Mortan á Argjum. Restin var konufólk. Elsebeth Christina hevði avgreiðsluna um hendur. Men henda gekk fyri seg heima á gamla hospitali, sum Johan átti, og har hann búði. M.a. skuldi Elsebeth Christina skriva øll postuppkrøv. Alt varð sent við postuppkravi um ikki annað var avtalað. Hon skuldi eisini bera umsorgan fyri, at posarnir við ull vóru væl og virðiliga merktir, so teir kundu koma aftur til sín rætta eigara. Tað var ikki lukkuligt, um hetta ikki var gjørt. Men tað kom sera sjáldan fyri, at merkingin hvarv. Ull kom allastaðni frá í landinum, so tað var eisini nógv at halda skil á. Tann ull sum hann keypti skuldi eisini skiljast, vaskast og turkast. Hon kundi turkast úti, men vóru ikki líkindi til tess, kundi hon viðhvørt verða turkað uppi á loftinum undir væðingini á gamla hospitali, áðrenn hon við hestavogni ella seinni bili varð koyrd út til spinnaríið at verða spunnin. Eisini veving Umframt at spinna varð eisini vovið. Hetta var gjørt í 3-4 ymiskum kvalitetum, sum vóru frá fínum til minni fínt. Hetta var tweed, ið var tiltikið fyri vakran lit. Toyið varð sent niður til Danmarkar at tøva og farga. Tá tað kom upp aftur, var tað klárt at verða selt. Hetta virksemið steðgaði annars, tá sambandið við Danmark varð kvett í Elsebeth Christina hevði fingið greið boð um, hvussu hon skuldi avgreiða kundarnar, tá teir komu at keypa tilfar til buksur. Var tað til stuttar buksur til stóran mann, skuldi nýtast 1,1 metur av klæði. Til ein miðal mann kravdist 1 metur, og til lítlan mann 0,9 metur. Til einar langar buskur skuldi 0,25 m leggjast afturat. Johan legði saksin á borðið, og nú var tað ábyrgdin hjá Elsebeth Christinu at klippa. Hon var í fyrstuni bangin fyri at klippa skeivt, men hetta bilaði ongantíð. 30 krónur um mánaðin og weekend Elsebeth Christina búði heima hjá Johan og Berghild, sum annars var systir Petur Mohr Dam. Hoyvík var jú langt burturi. Hon fekk fullan kost og 30 kr. í løn um mánaðan. Tað var als ikki so galið tá. Johan og Berghild áttu Onnu tá, og seinni varð Johan føddur í Elsebeth Christina var fyri ein part eisini arbeiðskona heima hjá teimum. Eingin kom jú við ull um summarið, men um heystið var nokk at gera. Elsebeth Christina letur væl at Johan Evensen og eisini konuni Berghild. Tey vóru stás fólk. Her fekk hon nakað so forkunnugt sum weekend, og tá slapp hon heim til Hoyvíkar. Víst var tað ikki fyrr enn leygarkvøld, men kortini... segði hvat tað kostaði. Maðurin hevði verið á útróðri og hevði ikki pening uppi á sær. Men Elsebeth Christina hevði fingið boð um bert at lata út, um hon fekk peningin í hondina. Men maðurin segði, at beint nú lá tað altso fyri hjá konuni at seyma buksurnar, og tað kundi ikki klárast, um hann skuldi heim eftir peningi fyrst. Elsebeth Christina var rættiliga í døpurhuga. Hon hugdi upp á mannin. Hann sá ikki óskikkiligur út, so hon letur hann fáa klæðið. Og hon fær at vita, at navnið var Jóan Karl av Skála, sum annars var ein kendur útróðrarmaður. Evensen kom seinni at fáa rapport og fekk søguna. Elsebeth Christina segði sum var. Hon hevði pakkað inn, og maðurin sá út til at vera erligur! Tá flenti Evensen og segði, at Jóan Karl á Skála var góður nokk. Eina tíð hevði Evensen danskan skræddara, Mørup nevndur, sum m.a. seymaði klædningar. Hann spurdi Evensen, um Elsebeth Christina kundi koma og seyma fóður í klædningarnar, og tað gjørdi hon. Dámdi væl at skjóta Johan Evensen dámdi væl at skjóta. Hann hevði góðan hug at fara í fjørðin at skjóta fugl, og eisini var hann við til stuttleikaskjóting við Svartafoss, sum var eitt ítriv hjá havnarmonnum. Inni í ekspeditiónini stóðu fleiri byrsur og eisini riflur. Ein dag um heystið var hann og skeyt harur í Kirkjubøhaganum hjá Müller. Tá skuldi hann hava húðaskógvar, og Elsebeth Christina varð send til Karl hjá Vága-Heina at keypa Johan Evensen var ein undangongumaður í sínari tíð; stillførur og arbeiddi uttan hóvasták. Í 1909 yvirtók hann maskinurnar, sum stóðu í fabrikkini í Rættará og bygdi spinnaríið úti í Sandá. Umframt spinning varð har vovið tweedklæði, ið var tiltikið fyri dygd og vakran lit. Á virkinum var veldugt mylnuhjól, sum við vatnkraft dreiv maskinurnar, hóast motorur eisini varð nýttur. eini skøðir. Teir mátaðu og spurdi hana. Elsebeth Christina visti einki um stødd, men tað passaði allíkavæl. Tá Johan kom aftur, hevði hann nakrar harur, men hann fór beinleiðis í song og orkaði einki at eta. Var framburðsmaður Johan var ein framburðsmaður og hevði eisini aðrar ætlanir. Eina tíð hevði hann bátin "Staksafoss", og ein norðmaður kom upp at føra hann. Tað vóru stuttir túrar, og tað mundi ikki gangast nakað serligt. Norðmaðurin fór av stað aftur, og Evensen seldi bátin. Elsebeth Christina heldur, at tað var til geytamenninar í Kollafirði. Um tær ætlanir, sum Johan annars hevði skrivar Petur Háberg í sínum "Hugbirtingum" um sildina: "Tað var eisini ein undangongumaður í øllum sínum stillføri, og tað var fabrikanturin, Johan Evensen í Havn, ið hevði virkið úti við Sandá, har bæði var spunnið og vovið. Hann arbeiddi við teirri ætlan at byggja ísvirki sum grundarlag fyri sínum dreymi um at flyta út feskan fisk og undir tí sild. Ikki vóru tað mong, ið vistu hvussu nógv hann hevði virkað og ofrað av peningini, og hvussu nógvar dreymar um framtøk fyri Havnina fóru í grøvina við honum." Men sjúka kom upp í leikin. Tá seldi Johan spinnaríið til sín felaga Edvard í Horni. Men Elsebeth Christina arbeiddi bert til 1. mai 1935, tá hon fór á royndarstøðina í Hoyvík at arbeiða á skrivstovuni. Um hetta leitið fingu Berghild og Johan sonin Johan, sum í dag býr í Danmark. Og á heysti 1935 doyr Johan spinnarin. Og hann gjørdist tann fyrsti sum varð jarðaður í nýggja kirkjugarði í Havn. Sum nevnt áttu Johan og Berghild tvey børn. Anna var gift við Gundur Schiller, og tey áttu døturnar Ann-Britt og Ingun. Gundur doyði í 1986 og Anna í Johan býr niðri og er giftur við Ingelise. Tey eiga trý børn: Lars, Helle og Keld. Fyrstu arbeiðsroyndirnar hjá Elsebeth Christinu (Ebbu) Wang vóru hjá Johan Evensen, spinnaranum. Jóan Karl var góður nokk Ein maður kom ein dagin at keypa klæði til buksur. Hann spurdi eftir Evensen. Elsebeth Christina pakkaði inn, og Spinnaríið.
13 Nr august 2003 Síða 13 Spurningur til hjartalæknan: Klári eg eina konu afturat? Ein av summargestunum, vit hava hitt, er Sigrun Laksáfoss, ættað úr Klaksvík, sum býr í Sameindu Emiratunum við Persaragolfin, har maðurin, Søren, sum er dani, arbeiðir á einum hernaðarsjúkrahúsi sum eygnalækni. Tey búgva í Abu Dhabi, sum er høvuðsstaðurin í Sameindu Emiratunum, ikki langt frá innsiglingini til Flógvan. Emiratini eru tils ferkilometrar til støddar, ella tað dupulta av Danmark. Beiggi Sigrun, Árni, býr í Qatar, sum er grannaland hjá Emiratunum.Tvíburðasynirnir hjá Árna, teir 17 ára gomlu Búgvi og Rani, eru annars í Føroyum beint nú, har teir vilja royna landið hjá pápanum. Í Emiratinum hava tey als ikki vilja vitað av Saddam Hussein, og tey eru fegin um, at hann er beindur av vegnum. Emiratini eru eitt av teimum meira frísinnaðu arábisku londunum. Víst hava tey ikki demokrati í okkara merking, men tey hava eitt "gott" einaræði, sum hevur umsorgan fyri fólkinum.og eitt,sum tey ikki vilja vita av, er Bin Laden og hansara fundamentalisma. Skuldi slíkt roynt at fáa høvdið fyri seg, vildi tað verið køvt í stundini. Hettar eru okkara fólk í Sameindu Emiratinum og Qatar við persiska flógvan. Tvíburarnir Búgvi og Rani, Bo og Sigrun. Sigrun var í Føroyum nakrar dagar saman við soninum, Bo, sum beint nú er undir útbúgving í Danmark. Sigrun letur væl at at búgva millum arábarar, har blíðskapurin er framúr. Tað gav at bíta tann eina dagin, tey vóru útferð í einum býi. Knappliga stendur ein maður og rópar eftir teimum. Tey skilja ikki at byrja við, hvat maðurin vil, men so kemur onkur til, sum dugur enskt. Og tá eru ørindini at bjóða teimum í brúdleyp, og tey vildu fegin vera fólkalig og taka við hesi innbjóðing. Men tað var bert tann munur á einum føroyskum brúdleypi og hesum,at her var eingin brúður! Hon mátti, saman við hinum konufólkunum, halda seg í einum rúmi fyri seg sjálvi. Hetta var vist triðja ella fjórða konan hjá manninum, t.v.s. í senn. Sigrun sigur annars, at tey hava ein kenning, sum er hjartalækni. Eitt, sum kann øsa hann upp, er, tá ein eldri maður kemur í viðtalu og ørindini eru at spyrja, um hjartað man tola eina konu afturat. Hetta vil hann als ikki svara uppá. Hansara standardsvar er: "Spyr konuna, sum tú longu hevur!" Annars er tað alment kent, at í arabiska heiminum er tað sera vanligt, at hjúnarløgini verða skipað millum ættarfólk. Nógv, sum giftast, eru systkinabørn og trýmenningar. Verður hetta gjørt ættarlið eftir ættarlið, sæst úrslitið í vanskaptum børnum. Og teimum eru nógv fleiri av, enn vit kenna til á okkara leiðum. Børn verða fødd t.d. uttan rættiligt andlit. Summi teirra doyggja, meðan onnur koma til og fáa eitt vánaligt lív. Vit í Føroyum kunnu vera fegin um alt tað fremmanda blóð, sum Linda t.v. og Rannvá t.h. vitjaðu á fjakkaraferð í vár Sigrun í Sameindu Emiratunum. Nú hittust tær aftur í Føroyum. kortini er komið higar gjøgnum tíðirnar, sjálvt um tað ikki altíð hevur verið so legalt. Í Emiratunum kenna tey einki til ta religiøsu intoleransu, sum vit hoyra so nógv um í samband við Islam. Her eru kristnar kirkjur av ymiskum slag, og tað er eingin, sum fær ilt av tí. Tað er ikki frítt fyri fiskarí í sjónum hjá Emiratunum, og teir hava eisini eina handilsavtalu við ES um handil við fiski, serliga tun. Sjóøkið hjá Emiratunum er ferkilometrar av grunnum sjógvi, grynri enn 40 m. Her verður veitt rættiliga fitt. Tað eru bátar við fiskimonnum, og veiðan er árliga. Hetta ger Emiratini til fjórðstørstu arábisku fiskivinnutjóð og ta næststørstu í flógvanum. Týdningarmesta fiskaslagið er tun,men her eru eisini rækjur, krabbar, hummari, høggislokkur og onnur fiskasløg. Hetta er í hvussu er eitt spennandi øki, sum vit áttu at vita meira um. Fiskibátar. Sløðing av tunfiski.
14 Síða 14 Nr august 2003 Ferðin út á Fagranes Í seinasta blaði høvdu vit eina frásøgn frá minningarhaldinum á Seyðisfirði í samband við vanlukkuna við "Riddaranum" í Dagin eftir minningarhaldið, t.v.s. 1. august, var so ætlanin at fara út á plássið, har vanlukkan hendi. Við á hesi ferð vóru 10 eftirkomarar hjá skiparanum á "Riddaranum", Mortan hjá Stjóranum, úr Sumba. Afturat teimum var formaðurin í fiskimannafelagnum við. Ein slík ferð krevur sína fyrireiking.takkað føroyavininum, Oskar Vigfusson, fyrrverandi formanni í Sjómannasamband Íslands, var komið í samband við abbadóttir bóndan á Fagranesi, Juliu Imsland, og hevði hon gjørt tær neyðugu fyrireikingarnar. Bæði við at skaffa lagaligan fart við bjargingarfelagnum á staðnum og við at fáa staðkent fólk at koma við á ferðini. Her var ikki bara at fara, tí fyri ein stóran part skuldi koyrast gjøgnum knortlutan haga. Og her var ikki bert brúk fyri einum Her eru vit komin til Fagranes, har bóndagarðurin var. Vanliga plagdu bátar av føroyskum skipum at koma inn higar, og her er eisini rímiliga lætt at koma niðan frá.men júst hendan dagin, 25.september 1927, var ikki komandi at her. Tí varð roynt sunnari. Her verður steðgað á við garðin. Frá vinstru eru tað íslendski jeppførarin, Heðin, Helga, Thórarin, sum er staðkendur her, og Elias. Toftir av bóndagarðinum. Her síggja vit restir av spælinum og rennistronginum, sum varð nýtt her. Her síggja vit tvær "gravir".tað varð róð út higani, og einki skuldi fara til spillis. So slógvið varð goymt her og brúkt til taðing. Henda kullan var ísgoymsla. Íslendingar vóru sera frammalaga við køling, sum teir høvdu lært frá íslendingum í Amerika. Kavi varð goymdur her, og hann kundi so nýtast so hvørt til køling. Nakað tað sama sum við íshúsunum, sum vit kenna í Føroyum. Blómur blakaðar á sjógv til minnis um teir farnu.
15 Nr august 2003 Síða 15 jeepi, men tveimum. Um annar rendi seg fastan, skuldi hin hjálpa til at fáa hin leysan. Ein part av teininum mátti eisini gangast. Tann staðkendi leiðarin var Thórarin Bjørson. Bóndin, Jón, sum búði har, tá vanlukkan hendi í 1927, flutti haðani 3 ár seinni, t.v.s. í Aftur tvey ár seinni flutti familjan hjá Thórarin higar.tá var hann 5 ára gamal. Men hetta var tó ov stríggið, og í 1939 fluttu tey burtur aftur. Men Thórarin hevur so havt ein stóran part av sínum barndómi her, og hann kendi bæði staðið og søguna um "Riddaran". Við í ferðini var eisini Elias Hansen, sum var komin úr Reykjavík við sínum egna jeepi, og gjørdi hetta,at ferðalagið var tað betri fyri. Tað vóru tveir garðar á Fagranesi. Hin lá longri uppi í brekkuni. Hetta var einaferð innandura á garðinum. Jeepurin er fastur, men hetta var skjótt orðnað Lendið. Her er ættin hjá skiparanum, sum nú, eftir nærum 76 ár, kann vera á staðnum, sum hevur merkt teirra lív. Frá vinstru síggja vit: Regin Samuelsen, Birni Hansen, Helga Hansen, Lina Hansen, Heðin Samuelsen, Lis og Heidi Hansen, Hjalti Samuelsen, Eyðun og John Hansen. Íslendingarnir, sum vóru við á ferðini, og sum gjørdu sítt til, at hon eydnaðist so væl. Hetta er fjøran, har roynt varð at koma á land, men sum endaði so illa.
16 Síða 16 Nr august 2003 Eitt sindur av rækjubjartskygni í Noregi Vit fáa javnan marknaðarrapport frá Noregs Råfisklag viðvíkjandi rækjum. Í frágreiðingini fyri juli og august siga teir, at norski útflutningurin av rækjum er minkaður við 1807 t. ella 18,5% sammett við sama tíðarskeið seinasta ár. Landingarnar eru minkaðar munandi meira. Prísirnir hava verið heldur frægari fyri smæstu rækjurnar. Men hetta kemur mest av eini viknaðari norskari krónu. Annars verður sagt, at íslendskur áhugi fyri rækjum úr Barentshavinum vil kunna geva hægri prísir komandi vikurnar. Tað eru nú 5 færri bátar sum veiða rækjur í norskum øki, og nú eru 26 bátar eftir.teir flestu veiða við Hopen. Vitjan frá Norges Råfisklag Nevndin í Norges Råfisklag vitjar í Føroyum í døgunum september. Á Føroyaferðini er nevndin, sum telur 10 mans, serliga áhugaðir í tveimum viðurskiftum. 1. Føroysku fiskidagaskipanini 2. Uppiboðssølu av fiski Fiskimannafelagið skal hitta teir leygardagin 13. september, og her teir áhuga fyri at hoyra um: 1. Hvat Fiskimannafelagið heldur um fiskidagaskipanina 2. Hvat Fiskimannafelagið heldur um skipanina við uppboðssølu av fiski Á vitjanina koma norðmenninir eisini at hitta Maritu Rasmussen úr Fiskimálaráðnum,og skal hon hava eina framløgu um fiskidagaskipanina. Onnur tey skulu vitja eru Páll Gregersen, Fiskavirkið í Gøtu, Eirikur á Húsamørk Høvdavirkið í Lorvík, John Nielsen Fiskamarknaður Føroya. Har umframt verður vitjað í Blásastovu í Gøtu, Kirkjubø og Listaskálanum. Norðmenninir fara úr Føroyum seinnapartin mánadagin. Komandi blað Í dag hava vit seinasta part av hugtakandi søguni hjá Onnu Evensen.Anna hevur sum fáur kunnað greitt frá dagliga lívinum í 19.øld, og er hennara frásøgn tí eitt gullnám. Okkurt verður tó afturat um Evensen ættina. Í komandi blaði fara vit at hava fyrra part av frásøgn hjá eini aðrari Onnu, nevniliga ta 102 ára gomlu Onnu Askham. Hetta er eisini spennandi lesnaður, sum er eitt slag av framhaldi av Onnu Evensen. Vit koma eisini at hava eina frásøgn um "Vesturhavið Blíða", eftir at tað fór til Noregs eftir at hava skapt søgu í Føroyum sum fyrsta stállínuskipið.
17 Nr august 2003 Síða 17 de til at træde ud paa Trappen, ser hun, at der sad en lille bitte Mand paa Trappen. Det kan nok være, at hun blev glad over, at han boede der i Huset, thi det gav Held. Den fremsynte nr. 2 Der var ikke saa faa "Fremsynte" paa Færøerne. Saaledes var der en ca. 30 aarig Færing, der ogsaa var fremsynt, og der var mange Historier om alt det, han kunde se forud. En Gang blev en ung Pige syg. Lægen i Thorshavn skulde hentes, og den fremsynte var med at ro Baaden. De var næppe kommet et lille Stykke ud i Fjorden, førend han sagde: "Det kan ikke nytte, at vi henter Lægen, for nu er hun død, hun sidder der i Forstavnen". De andre vilde ikke tro paa det og roede videre efter Lægen. Da de kom hjem med ham, var Pigen meget rigtig død. Den døde viser sig for Kaptajnen Min Onkel var Kaptajn, og han sejlede mellem Færøerne og Danmark. Hans Skib var et Sejlskib. Saa er det da en Dag, at han, paa en Tur til Danmark og op til Øerne, gik ned i Kahytten for at skrive i nogle Journaler. Da han kom ind i Kahytten, blev han meget forbavset, thi der sad en gammel Kone med Kyse paa. Han kendte Konen fra Thorshavn. Næppe var han traadt over Dørtærskelen, førend Konen forsvandt. Han fandt det saa mærkeligt, at han skrev Synet, Dato og Klokkeslet op. Da han kom hjem til Thorshavn, hørte han, at Konen var død samme Dato og Klokkeslæt, som han havde Synet paa. Den fremsynte Provst Hentze Man sagde, at Provst Hentze (Maleren Gudmund Hentzes Bedsteeller Oldefader), der var Præst paa Suderø og død for mange Aar siden, ogsaa var synsk, og der var mange Historier om hans mærkelige Evner. Saaledes fortalte hans datters datter, der var gift med min Mands Broder, at det ikke var saa sjældent, at han saa noget overnaturligt.en Gang sad han inde i Stuen. Pludselig saa han aandsfraværende ud, lidt efter sagde han: "Ak, sikken en Ulykke der skete, der sank en større Baad. Og meget rigtigt. Noget efter kom der Meddelelse om, at der var forsvundet en større Baad med 8 Hetta er mynd av familjunum Evensen + Evensen. Frá vinstru: Frida Evensen, dóttir Onnu ; Johan Evensen, sonur Johan hjá Onnu ; Elisabeth Evensen (dóttir til Fridu) ; Anna Schiller, dóttir Johan. ; Berghild Evensen (mamma til Annu og Johan) Myndin er tikin í 1955 ella Mand. Han "saa" som sagt tit noget, og han led nok ikke saa lidt ved det. Han kunde i forvejen mærke paa sig, naar der kom noget overnaturligt. Spøgeri eller? Denne Provst Hentze havde en Gammel Alterbog, som han havde bestemt altid skulde ligge paa Alterbordet, og hvorfra den ikke under nogen Omstændigheder matte fjernes. En senere Præst (Falck Rønne i København) tog en Dag Bogen med hjem for at studere i den. En Dag, da han havde sidddet og læst i den, gik han et Øjeblik ind i den anden stue,men lod Bogen ligge opslaaet paa Bordet. Da han lidt efter kom tilbgae, var Bogen væk. Da der ikke havde været nogen inde i Stuen, var det jo meget besynderligt. Der blev søgt allevegne i Huset, Bogen var og blev væk. Da Præsten et Par Dage efter kom ind i den selvsamme Stue, laa Bogen opslaaet paa samme Side og paa samme Sted af Bordet, som den Dag han havde forladt den. En af de senere Præster (Rønne?) paastod, at der var "Noget" i Huset. Naar Familien sad i Dagligstuen, kunne de høre, at der gik nogen inde i Spisestuen, der blev raslet med Nøgler eller med Sølvtøjet, men naar de gik derind, var der intet. Præstens Bøger blev, ligesom Alterbogen, flyttet. Havde han lagt dem et Sted, kunde han være vis paa, at de ikke laa der, naar han kom tilbage. Nisser og Huldrer Min Svigerinde, Sigrid Jóan Petur Evensen ( ) var beiggi Jens Christian Evensen.Var handils- og útgerðarmaður í Havn. Var limur í borgaraumboðanini í býarstýrinum í útvið 35 ár og stóran part av hesi tíð formaður.hann var limur nógv longri enn nakar annar. Lützen, paastod, at der boede Nisser eller Huldrer i deres Hus. Om Aftenen, naar Familien var gaaet i seng, begyndte de at rasle med Ringene og Gryderne ude i Køkkenet. Det skete ofte, at der paa en uforklarlig Maade blev Genstande borte, saaledes var en Hue blevet borte, der blev søgt efter den allevegne, men uden Resultat. En Lørdag havde de vasket Gulvet inde i den fine Stue. Da Gulvet var tørret, vilde Sigrid gaa ind for at ordne og støve af.og saa laa Huen lige midt paa det nyvaskede Gulv. Sigrid Lützen troede selvfølgelig, at Nisserne eller Huldrene havde laant den. En anden Gang blev der nogle Knive borte for dem. De ledte allevegne uden Resultat, og de slog sig tilsidst til Taals med, at de nok kom. Da de saa en skønne Dag lukkede Køkkenskabet op (som blev aabnet hver Dag), laa Knivene der lige for. Huldrene! En anden Gang var Pigens Postmonæ blevet borte. Da der var temmelig Mange Penge i den, blev der søgt efter den overalt i Huset, men uden Resultat. Sigrid L. var Bange for, at en af Husets Beboere havde taget den, og hun var meget ulykkelig over det. Saa en Dag, da Pigen kom ind i det Værelse, som hun delte med Husets Døtre, laa Postemonæen under nogle Aviser paa Bordet. Der manglede ikke en Øre. Bordet var blevet støvet af hver Dag. Det var selvfølgelig ogsaa Huldrene, eller Nisserne, der havde været paa Spil. Huldrene spillede i det hele taget en stor Rolle. Mange troede fuldt og fast paa dem, og de, der var synske og kunde se dem, havde ofte Omgang med dem. Bonden der var gift med Huldren Der boede en gammel Bondemand paa Husum. Han hed Hans. Det fortaltes om ham, at han foruden sin rigtige Kone, tillige havde en Huldrekone. Han lignede selv en Huldre, lille, foroverbøjet og højst aparte. Hans gik engang imellem til Fjelds og besøgte Huldrekonen, og han blev i Reglen hos hende et Par Dage. En Morgen gik han bort. Pludselig blev det et øsende Regnvejr. Da han om Eftermiddagen kom hjem igen, var han fuldstændig tør. Han havde selvfølgelig været hos Huldren. Hans rigtige Kone spurgte ham ud om, hvordan det kunde være, at han kunde komme fuldstændig tør hjem i saadan et Regnvejr. Men han vilde skam ikke ud med sproget. Huldren havde givet ham en Lampe, som blev brugt i hans Hjem. En skønne Aften, som de sidder og arbejder ved Huldrelampen, begyndte Lampen af sig selv, pludselig at glide henad Bordet, gled og gled til den tilsidst faldt paa Gulvet og gik itu. Sagnet om Sælhundene Sagnet fortæller, at Sælhundene er Mennesker, som paa en bestemt Dag skyder Sælhammen af sig, bliver Mennesker og morer sig med Dans og anden Lystighed paa Strandbredden. Engang var en ung Sømand ved Aftenstid gaet ned til Stranden. Sælhundene, der lige havde aflagt Sælhammen, saa ham ikke, og som rigtige Mennesker dansede de i den stille lyse Aften paa Strandbredden. Sømanden forelskede sig i en af de unge Piger, og han fik set sit Snit til at tage hendes Ham. I samme Nu, Sælhundene opdagede Sømanden, styrtede de hen til Hammerne, tog dem paa og styrtede ud i det sortladne Hav. Kun den unge Pige kunde ikke komme ud igen, fordi Sømanden havde taget hendes Ham. Det var ganske forfærdeligt, saa hjerteskærende og bedrøveligt Sælhuldrene ude fra Havet kaldte paa hende. Sømanden tog hende med hjem og giftede sig med hende. Sælhammen skjulte han i en Kiste, som han laasede. Nøglen bar han altid paa sig. De levede meget lykkeligt og fik et Par Børn. En skønne Dag tog Manden ud paa Fiskeri og glemte at tage Nøglen med sig. Konen fandt den, laasede Kisten op og tog Sælhammen. Da hun gik, sagde hun, at til Straf fordi han havde holdt hende fanget saa længe, skulde der drukne ligesaa mange Mennesker, som der skulde til for at favne om Kalsøen. Og det gjorde der ogsaa, hvilket endnu kan ses af Kirkebogen. Færøsk Bryllup Min Mand talte kun i Næs Kirke, der laa lige i Nærheden af Præstegaarden. Der var en temmelig stor Menighed. Færingerne var den Gang mere religiøse end nu og gik ofte i Kirke. Jeg vil gerne fortælle lidt om, hvorledes det gik til ved ét af de gode gammeldags Bryllupper. Dog husker jeg ikke,om dette er paa Næs eller paa Viderejde. Stedet spiller jo ingen Rolle. Hver Gang der skulde være Bryllup, skulde vi i Præstegaarden bage alt det Brød, der skulde bruges til Gildet. Mærkeligt nok var der ikke andre Bagerovne end Præstegaardens, til Gengæld var den ogsaa stor. Cirka 6 Dage før Gildet kom Bryllupsfamilien med en hel Tønde Rugmel, med Hvedemel, Smør, Sukker og andet godt. Der fulgte altid den Besked med, at vi bare skulde bage væk til Melet var opbrugt. Det kan nok være, at mine Piger og jeg fik travlt. Først bagte vi Brødet og de store Kager. Vi leverede selv Mælken. Bryllupsdagen, eller dagen før, kom de med store Kurve og hentede alt det bagte. Brudefolkene laante eller lejede nogle Nabohuse, hvis Ejere skulde sørge for Beværtning og Natteleje til de Gæster, der (ofte) kom sejlende Aftenen før Brylluppet. Naar de alle var samlede, fik de Aftensmad, Pølse, Lammesteg, Kartofler og Smørebrød. Efter Maaltidet lagdes der Raad op om, hvem der skulde følge med hvem til Kirken den næste Dag. Det var nemlig skik, at Brud og Brudgom gik foran med hinanden under Armen, og derefter sluttede Følget op bag dem, ogsaa "Par om Par" og med hinanden under Armen. Brudefolkene, der jo vidste hvem der kom til Højtideligheden, morede sig med at parre dem sammen, som man vidste godt kunde lide hinanden. Undertiden parrede man de største Kontraster, eller endog Uvenner, sammen noget der altid vakte vild Munterhed. Naar dette Anliggende var ordnet, færdigdrøftet, tog de fat paa Dansen,der dansedes i Reglen til kl.11. Bryllupsdagen kom de øvrige Gæster, nogle vandrende over Fjeldet, andre sejlende.vore Piger havde meget travlt med at tage imod alle disse Mennesker, der ofte var saa drivvaade, at deres Tøj skulde Tørres, nogle skulde børstet eller have pudset Sko. Naar alle Gæsterne var samlet i Præstegaarden, stillede Bruden sig op i Framhald á næstu síðu
18 Síða 18 Nr august 2003 Døren og raabte udover Forsamlingen, hvem der skulde følges med hvem. Derefter gik de, der endnu ikke var i Stadsen, hjem og pyntede sig, og saa samledes de igen i Præstegaarden. Brud og Brudgom tog hinanden under Armen, og saa gik de op imod Kirken fulgt af to Brudesvende og to Brudepiger, samt af alle Gæsterne, der gik i dere færøske Dragter, Par efter Par, saaledes som det var bestemt og alle med hinanden under Armen. Det saa meget smukt ud, naar hele Følget en straalende Solskinsdag bevægede sig op mod Kirken. Efter Brylluppet gik Gæsterne over i Gildehusene, hvoraf det ene blev benyttet til at spise i, det andet til at danse i og det tredie at lege i. Ved Bryllupsbordet,der var dækket i Hesteskoform, sad Brudeparret i Midten, saa alle kunde se de lykkelige. Stuen var ikke særlig pyntet, kun var den bedre oplyst end sædvanligt. Festmaaltidet bestod af Sago- eller Sødsuppe, Okse- eller Lammesteg og tilslut store Lagkager. Lammestegen bestod altid af Bagkroppen, der blev baaret hel ind paa et Fad. Lammehalen blev under megen Skæmt skaaret af og lagt paa en Tallerken, der overraktes en af Gæsterne med et tolinet Rim som: "Med denne lille Hale, skal gerne følge en Tale." og saa skulde Modtageren straks fortsætte Rimet, række Tallerkenen til den næste, der atter skulde rime o.s.fr. Det kunde være meget morsomt, da mange var hele Mestre i at rime. Var der mange Gæster, spistes der i flere Hold med Brudefolkene, Familien og de ældste i første Hold. Efter Maaltidet gik man over i Dansehuset og begyndte Dansen. Først blev der sunget en Brudevise, den lød saaledes. Færøsk Kædedans Derefter blev der sunget Kæmpeviser og Kvad, og til dem traadtes saa Dansen. Alle Deltagerne tog hinanden i Hænderne, saa de dannede en stor Rundkreds. Efter at være gaaet nogle Gange rundt, brødes Kæden og stadig holdende hinanden i Hænderne, gik man snart i en Halvcirkel til højre, snart til venstre, snart i 8-Taller og hvad man nu kunde finde paa. Aa, det var saa morsomt, saa morsomt, især naar der var en god Forsanger. Melodien markeredes med Fødderne. Denne Dans dansedes hele Natten, og det var saa godt og morsomt hele Tiden. Naar der saadan blev sunget ustandselig hele Natten, kunde Halsen jo nok trænge til at klares engang imellem, der blev da budt Øl eller et Glas Brændevin. Der dansedes hele Natten. Næste Dag gik alle Gæsterne hen i et Hus, der Raabtes "Brudehus". Der sad Bruden og tog mod Brudegaverne. Man gav altid Penge, thi saa kunde Bruden købe det, de trængte mest til eller helst vilde have. Derefter gik alle tilbage til Spisehuset, hvor der serveredes Frokost, og efter den blev der danset lige til Aften, først da sagdes der Farvel og Tak, og hver gik da til sit. Søndagen efter var der "Køkkengilde" for dem, der havde lavet Maden. Barselmad Naar Konerne havde barslet, kom Nabokonerne med "Barselmad", i Reglen Grød og Skærpekød, og de fik saa meget, at der ligefrem kom Velstand i Huset. Barnedaab De smaa Børn blev i Reglen opkaldt efter Bedsteforældrene, naar der skulde døbes,men hvad Barnet skulde hedde, blev aldrig nævnt førend i Kirken. Af hvilken Grund ved jeg ikke. En Dag kom der en Mand ind til min Mand for at faa indskrevet sin Søn til Daaben: "Hvad skal han saa hedde?" spurgte min Mand. Isaks Vise I ærlige Brudefolk give paa Agt, hvad vi for eder vil sjunge om Isak den Patriark, her han sit Giftermaal finge. Der af faar i baade Trøst og Lære, at Gud vil Ægteskabs Forsvar være hos dem, som honnom frygte. Efter Hjalmar Thurens: Folkesangen paa Færøerne. "Johannes Hals". "Hals! Hvorfor skal han dog hedde Hals, det er jo ikke noget Navn?" Han forklarede da, at der i Almanakken stod Johannes Hals for den Dag, og saa skulde Drengen hedde det. Min Mand tog Almanakken og slog op paa det paagældende Sted. Det viste sig da, at det var Johannes Halshugning, der var forkortet. Min Mand fik da tilsidst talt Manden fra det. Det var i Reglen en af Fadderne, der bar Barnet til Kirken, ofte en Vandring over store Strækninger. En Dag bankedes der paa vor Dør. Min Mand gik ud og lukkede op. Udenfor stod to Mænd i færøske Dragter. De fortalte, at de var Officerer fra Damperen, og at De nu var paa Tur til "Toftevandet". I Nærheden af Kirken, havde de mødt saadan en underlig Forsamling. Henad Vejen var der kommet gaaende en 6-7 Mennesker, deriblandt en Mand, der bar et lille Barn i et stort Tørklæde foran paa Brystet. Tørklædeenderne var bundet op om Halsen. Min Mand fortalte da,at det var Skik, at Fadderne bar de smaa Børn til Daaben. Min Mand bød dem ind paa Kaffe, det vilde de gerne. Nu var det saa uheldigt,at vi ingen brændte Bønner havde og for Lugtens Skyld, kunde vi ikke godt begynde at brænde. Jeg lod derfor Pigen løbe hen i et andet Hus og brænde dem, men da det varede for længe, inden hun kom tilbage, lavede jeg Chokolade til dem. Medens vi sad og drak den, sagde min Mand: "Drik blot væk, bagefter faar vi Kaffe". Det var et Held, at Officererne gik, thi Pigen var endnu ikke kommet tilbage. Begravelser Naar nogen var død og lagt i Kiste, fik de undertiden Tokroner lagt paa Øjelaagene og et Tørklæde bredt over Ansigtet. Begravelsesdagen gik alle forbi Kisten, een efter een og hver enkelt lagde Haanden paa den Dødes Bryst, medens de for sig selv sagde: "Tak for Alt Gud velsigne Dig" eller lignende. De var meget bange for at de døde skulde "gaa igen".undertiden blev Kisten med den Døde sejlet til Kirken, der laa lige ved Vandet. Det var meget smukt og højtideligt, naar Baaden under Salmesang roedes til Land. Der var paa Hvidenæs en Fisker og hans Kone, der var Katholiker og havde deres eget lille Kapel. En Gang om Aaret, kom der en katholsk Præst fra Danmark derop udelukkende for deres Skyld, i Reglen fortsatte han Rejsen op til Katholikene paa Island. Det var ikke Skik, med Kirkeklokkerne, at "ringe Solen ned" om Aftenen; kun paa de store Helligaftener blev der ringet en Time og saa selvfølgelig til Gudstjenesten. Vort Sølvbryllup holdt vi i Stilhed, jeg tror ikke, at der var nogen, der vidste det. Vi havde ikke andre Fremmede end min Mands to Brodersønner, og af Børnene var der ikke andre hjemme end Elisabeth. Vi fik Chokolade om Eftermiddagen og Gaasesteg om Aftenen. Da min Mand havde været Præst i 25 Aar, blev han Ridder af Dannebrog. Afsked med Færøerne Da min Mand blev ældre, kunde han ikke udholde de strenge Ture i alskens Vejr, snart over Fjeldet, snart i Robaad hvor Søerne i Storm slog ind. Han længtes efter mildere Klima og efter at komme i Fred og Ro. Han var træt. Da Bregninge Kald blev ledigt, søgte han det og fik det. Det var meget stærkt for ham at bryde os fra Færøerne. Da han holdt sin Afskedstale, var Kirken fuld af Færinger, og han var meget bevæget... Ankomst til Bregninge For fjerde Gang drog min Mand og jeg over Vandet til et nyt Embede. Det sidste. Elisabeth var med. Min mand var glad over det nye Embede, som han tiltraadte 28. mars Her var jo meget mildere, og han var saa glad over, at han kunde køre i Vogn til Annekset, Bjergsted. Desværre fik vi ikke Lov til at beholde ham saa længe, han blev syg og vi maatte holde Kapellan. Kun i fire Aar fik han Lov til at blive her. Min Mands Død Min Mand døde den 27. juli 1904 og blev begravet paa Bregninge Kirkegaard, hvor hans Grav er mellem Sakristiet og Vaabenhuset. Efter min Mands Død vendte jeg tilbage til Færøerne, hvor jeg boede hos min Søn, Johan, indtil jeg atter vendte tilbage til Bregninge! Efterskrift og Bladudtalelse Den højtdannede, kultiverede Provst Evensen, var en sjælden retlinet, fin og nobel Personlighed, meg- Nú eru vit komin til endan av ævisøguni hjá Onnu Evensen. Hon doyr í Bregninge og fer til gravar mánadagin 25.apríl. Í kirkjuni verða sungnir sálmarnir: "Lyksalig, lyksalig, hver Sjæl, som har Fred!" og "Kirkeklokke, ej til Hovedstæder".Á grøvini varð sungið "Klokken slaar, Tiden gaar". et tilbageholdende og faamælt. Han tilhørte ikke, og vilde ikke tilhøre nogen bestemt religiøs Retning. Efter Ankomsten til Bregninge, indfandt der sig en Dag en Mand i Præstegaarden, der til Provstens store Forbavselse spurgte: "Er De Grundtvigianer?" "Nej". "Er De da Indremissionsk?" "Nej", "Men hvad i Alverden er De da?". "Jeg er mig selv." En anden Gang var der en anden af Menigheden, der kom med de samme Spørgsmaal. Da svarede Evensen: "Jeg er ikke Præst for en enkelt Retning, jeg er Præst for alle i Sognet". Disse Svar var saa karakteristiske for Provst Evensen. Det faldt aldrig ham ind, ukaldet, at snige eller Trænge sig ind i Folks Indre, i deres private Tanke- og Følelsesliv og buldre løs, saaledes som mangen fanatisk Præst har for Skik. Han havde den Tro, at dersom der var noget i Religionen, der var dunkelt for Menighedens Medlemmer, eller at de trængte til religiøs Vejledning, saa kom de nok til ham, saaledes som de havde gjort oppe paa Færøerne, hvor de altid gik til "Provsten", naar der var et eller andet, de vilde have Rede paa. Og oppe paa Færøerne, med hvis storslaaede Natur han var saa indlevet, at han ikke taalte Omplantningen til Bregninge, der forstod og elskede de deres Provst, som paa saa mange Maader havde gjort saa meget for dem. Befolkningen deroppe paa de afsides Øer, nærede fuld Tillid til ham, de troede ganske simpelt alt hvad han, deres Provst, sagde Provsten der aldrig havde skuffet eller svigtet dem. Det var saa karakteristisk for Evensens Forhold til hans færøske Menighed og et Eksempel paa den store mystiske og aandelige Kraft han udstraalede, at naar han deroppe sad ved et Dødsleje og blot holdt den Døende i Haanden, fik Vedkommende Kraft fra ham, saa han tillidsfuld kunde gaa det ukendte imøde. Mange Aar efter Provst Evensens Død kom et Skib fra Færøerne til København. En af Sømændene tog da den lange Vej ned til Bregninge blot for at se "Provstens" Grav og hilse paa Datter Elisabeth. Saadan var Forholdet mellem Færingerne og deres Provst.
19 Nr august 2003 Síða 19
20 Síða 20 Nr august 2003 Greinarøðin um Bakkafjørðin: Fløttur sigur frá Elias Hansen, Líggjas á Fløttinum, í Syðrugøtu. Í bókini hjá Sámal Johansen "Til lands" eru fleiri samrøður við gamlar menn, sum hava verið til lands. Eisini er ein við Elias Hansen, Líggjas á Fløttinum, í Syðrugøtu, sum fólk framvegis minnast á Bakkafjørðinum, sum greitt frá aðrastaðni í blaðnum. Vit endurprenta hesa samrøðu: "Eg var í Íslandi og róði út í 34 ár á Bakkafirði, (Bakkafjørður er á suðurarminum á Bakkaflóa. Inn Her arbeiða tey sild á Bakkafjørðinum. úr Bakkaflóa eru tveir aðrir firðir: Miðfjørður og Finnafjørður). Fyrsta árið var 1907, og seinasta árið var 1949, okkurt vár fór burturímillum. Oftast vóru vit 11 menn í felagnum, viðhvørt 4 menn, og seinasta árið vóru vit bara 2 menn. Vit fóru við postskipum t.d."ceres","vestu" ella "Ingolf". Hesi skip sigldu tá regluliga millum Danmark, Føroyar og Ísland. Eg minnist, at tað plagdi at Tað kundi væl hent, at tað eru føroyskir bátar, sum avreiða her.knoss hevur verið! Hetta kundi eisini verið føroyskir bátar. kosta 10 kr. fyri hvønn mann at fara við, um vit guldu peningin í landi, men guldu vit hann umborð, kostaði tað 12 kr.tá skuldi stýrimaðurin helst hava 2 kr. Vit vóru í lastini á skipinum við øllum tí viðføri, vit høvdu. Har var ofta trongligt, og svøvnurin var lítil, vit fingu onkran blund so av og á, men gingu annars mest á dekkinum og válaðu. Áti var ikki gjørt nógv av, onkur kundi seta seg á lastalúkuna við einari seiðagreipu og einum rivi; ein temunn ella ein kaffimunn kundu vit fáa frá teimum umborð, men skamm í tað, summir av kokkunum vóru trekir at lata okkum fáa nakað, men ikki var leingi yvirum einar 36 tímar, so ta stuttu tíðina kundu vit saktans klára okk-um. Á Bakkafirði fingu vit nýggj timburhús at búgva í. Hetta vóru mestsum at kalla stórir skúrar, sum vórðu bygdir til føroyskar útróðrarmenn. Hesir skúrarnir vóru ikki væl gjørdir, tað geys so illa í teimum, at tá ið vindur var, var tað, kann eg væl siga, ikki inniverandi fyri gjóstri.tá vóru tey gomlu íslendsku moldhúsini ólíka lýggjari, og tað vóru fleiri, sum heldur vildu vera í teimum. Konufólk at halda hús Vit høvdu konufólk til at halda hús fyri okkum.tey fyrstu árini vóru tað íslendsk konufólk, sum hildu hús hjá okkum, og summar av teimum dugdu bara óføra væl, bæði at hava tað reint og nossligt inni og at gera mat, onkur av teimum hevði verið á húshaldsskúla og lært matgerð. Tey seinastu árini høvdu vit føroysk konufólk at halda hús hjá okkum.tað var óføra gott at kunna hava konufólk heima at matgera og at halda íbúðina reina og nossliga. Menninir høvdu nóg mikið at gera, og so eru tað so fáir menn, ið eru so húsligir, sum kvinnur eru. Eg haldi, at húsaleigan mátti sigast at vera høg. Vit guldu 1/10 av bruttoinntøkuni í húsaleigu.tað vóru fiskakeypararnir, sum áttu húsini, vit búðu í, og áttu teir ikki húsini, so útvegaðu teir íbúðir. Saltaðu vit fiskin, so rindaðu fiskakeypararnir 1/10 av saltinum, og keyptu vit sild, so rindaðu teir 1/10 av tí, sum sildin kostaði. Skatt guldu vit eisini, 35 oyru av hvørjum skippundi í ráfiski; 800 pund av ráfiski roknaðu teir fyri eitt skippund. Fiskaðu egið agn Vit seldu fiskin bæði sum ráfisk og saltfisk, tey fyrstu árini næstan bara sum ráfisk, men seinni fóru vit at flekja og salta fiskin. Har var stórur handil og stór goymsluhús til fiskin, nógv fólk arbeiddu upp á fisk, harímillum eisini nógv føroysk konufólk. Vit brúktu snøri og pilk ta fyrru tíðina á árinum, men tá ið tað kom út í juli mánað, brúktu vit mest línu, tá var sildin komin. Vit høvdu sildagørn við okkum, og viðhvørt var nógv sild at fáa, vit fingu altíð so mikið av sild, at okkum treyt ongantíð agn. Sildina goymdu vit í frystikassum, og kava høvdu íslendingar í moldhúsum. Seinni, tá skip vóru farin at royna eftir sild, komu tey ofta inn á Bakkafjørðin, og tá plagdu vit at keypa agnsild frá teimum. Tá vit sjálvir royndu eftir sild, settu vit gørnini soleiðis, sum vit seta gørn í Føroyum, men oftast royndist tað betur at fara út í Bakkaflóa við drívgørnum. Tað kundi tíðum vera so nógvur sólvindur í Íslandi, at ikki var hugsandi um at royna útróður um dagin. Um hásummar eru næturnar ljósar, so tað hendi seg ofta, at vit fóru til útróðrar móti nátt, tí um náttina var stilli. Roynt varð til kl um morgunin, tá kom vindurin. So varð sett á segl. Fiskileiðirnar hjá okkum lógu soleiðis fyri, at tað bar til at sigla heim meginpartin av leiðini. Tað vóru um fjøruti bátar, sum royndu um somu leið, so ofta vóru segl at síggja á Bakkaflóanum og úti fyri Bakkabjørgum. Viðhvørt var óføra nógv hýsa at fáa á línu.tá steinurin var komin í bátin, kom øll línan upp á flot við hýsu á hvørjum húki. Ójavnt var, sum fiskurin vildi taka. Vit sóu ofta niður á stórar toskatorvur, men fingu ongan, hann stóð beint upp og niður við gronini móti botninum. Hetta var nær landi og á so grunnum vatni, at botnur sást. Fiskurin svevur Eitt árið kom ein íslendingur við einum smádreingi úr Finnafirði til Bakkafjørðin at rógva út. Tað kom ikki so ógvuliga nógv burtur úr fiskiskapinum hjá hesum íslendingi, men hann visti nógv um fisk, og hvussu fiskar háttaðu sær. Ein dagin vóru vit útrónir, men drupu ikki livandi. Vit royndu bæði eina og aðra leið, men fingu einki.allir bátar fóru til lands uttan ein bátur úr Fuglafirði. Hesin bátur drálaði longst, og tá hann var á heimleið, kom hann fram á íslendingin og smádreingin, teir høvdu heldur einki fingið. "Nú er fiskurin farin," heldur fuglfirðingurin við íslendingin. "Nei, hann er," svarar íslendingurin. "Hvar er hann?" spyr fuglfirðingurin. "Hann svevur," svarar íslendingurin. "Nær vaknar hann?" spyr fuglfirðingurin. "Tá ið tað fer at fjara," svarar íslendingurin. Fuglfirðingar steðgaðu á, og so var, sum íslendingurin segði, tá ið tað fór at fjara, fór fiskurin at taka.fuglfirðingarnir fyltu bátin, og íslendingurin og smádrongurin fingu so nógv, sum teir vóru mentir at draga. Brendu toskaryggir Húsini, vit búðu í, vóru, sum sagt, av viði. Inni í køkinum var ein lítil komfýrur, ella kabúss, tað var tað einasta at hita húsini við, og tá ein lítil petroliumskókari var undantikin, var henda kabúss tað einasta at kóka matin á, so ætlast kann, at tað skuldi hegni til við hesum vána amboðum at matgera niður í 12 svangar menn. Og ógvuliga illa gekst at fáa brenni til kabússina. Vit høvdu nakrar kolamolar, men teir vóru ódrúgvir, vit royndu at henta saman tey viðasprek, sum vit kundu fáa fatur á, men tað munti ikki nógv. So var tað livurin, men tað var so óluksáligur kjararoykur av henni. So funnu vit uppá at turka toskaryggir, hetta mundi ivaleyst onkur hava gjørt undan okkum. Vit hongdu toskaryggirnar upp at turka og hongdu so livrar upp á teir. Tá ryggirnir vóru turrir, brúktu vit teir til at
Søgan um "Vesturhavið Blíða"
Síða 28 Nr. 284 Hósdagur 9. januar 2003 10,- Føroysk kirkjufólk á Filippinunum Grønlandstíðindi frá Kára við Stein Síða 23 Gamlar Havnarmyndir Carolina Heinesen greiðir m.a. frá, tá gamli Rubek, f. 1816,Læs mere
Sagsøgeren har påstået sagsøgte dømt til at betale 42.400 kr. med procesrente fra den 26. juni 2003, subsidiært procesrente fra den 22. april 2008.
DOM Afsagt af retten på Færøeme den 22. december 2009 IBS-sagnr. 619/2008 Skatteyderi mod TAKS Samandráttur: Málið snýr seg partvís um saksøkjarin, skattagjaldari, skal rinda mvg av skrásetingaravgjaldinumLæs mere
Sigurd fekk medalju fyri sigling í krígstíð í Íslandi
Síða 4 Ættarliðsskifti í Realinum Nr. 344 Hósdagur 9. juni 2005 12,- Mynd: Kristian M. Petersen Síða 9 Sigurd fekk medalju fyri sigling í krígstíð í Íslandi Sigurd Joensen sum umboðar FF við Johannu, fekkLæs mere
Minni um teir, sum sigldu og teir, sum doyðu undir krígnum Ferðin hjá "Johannu" eitt rimmar tiltak.
Nr. 345 Hósdagur 23. juni 2005 12,- Baksíðan Býráðslimurin av Trøllanesi Signhild kann greiða frá hvussu útoyggjapoltikkur kann skipast. Mynd: Kristian M. Petersen Minni um teir, sum sigldu og teir, sumLæs mere
Færøerne for så vidt angår danskerne Kanning um hvat danir vita og halda um Føroyar og føroyingar
Færøerne for så vidt angår danskerne Kanning um hvat danir vita og halda um Føroyar og føroyingar OLE WICH 2013 Javnaðarflokkurin á Fólkatingi Færøerne for så vidt angår danskerne Kanning um hvat danirLæs mere
Marius smíðar bát í Íslandi. ALS 10 ár. Stór frásøgn frá hátíðarhaldinum. Bjarni Djurholm má steðgast og fiskimonnum má vera tryggjað rættindi.
Síða 13 Nr. 282 Hósdagur 5. desember 2002 10,- Marius smíðar bát í Íslandi Sigurd Simonsen, seinasti partur. Síða 25 Fiskivunnuráðið: Noktað er fiskimanni sjúkraviðbót hóast lógarheimild Rættarstøðan hjáLæs mere
http://www.vagaportal.fo/pages/posts/oli-jacobsen-skrivar-v...
Page 1 of 9 Mikudagur 26 August 2009 Set til startsíðu Lýsingar Um Vágaportalin Forsíða Vágatíðindi Onnur tíðindi Mentan Bøkur Tónleikur Framsýningar Ólavur í Beiti tann 06/06/2009 kl. 18:34 Tiltøk KrutlLæs mere
Føroyskur saltfiskur væl umtóktur
Nr. 294 Hósdagur 29. mai 2003 10,- Landsstýrið hevur sjálvt gjørt fakfeløg til mótpartar Síða 24 Søgan hjá Onnu Evensen Anna Evensen var dóttir tann fyrsta Lützen í Føroyum og mamma A. C. Evensen, sumLæs mere
Tryggingartreytir fyri Bólkalívstrygging
Tryggingartreytir fyri Bólkalívstrygging Galdandi frá 1. januar 2016 1. Tryggingaravtalan Stk. 1. Tryggingaravtalan fevnir um bólkalívsavtaluna og niðanfyristandandi tryggingartreytir. Stk. 2. Frávik tilLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 3 mai. 2010 63. árið Kirkjuligt Missiónsblað KALLIÐ Legg tú á Harran tínar leiðir, og lít tú á hann, hann man tað útinna. Sálm. 37,5. Kallið, til at arbeiða í Guds ríki, er Guds gáva til hvørt einstaktLæs mere
- Webundersøgelse, Fólkaskúlaráðið, oktober 2013. Fólkaskúlaráðið. Undersøgelse om læreres og skolelederes syn på
Fólkaskúlaráðið Undersøgelse om læreres og skolelederes syn på og erfaringer med ressourcentre på skolerne 2013 Udarbejdet af Scharling Research for bestyrelsen i Fólkaskúlaráðið, oktober 2013 Scharling.dkLæs mere
Ein livandi Kristus til ein doyggjandi heim
Ein livandi Kristus til ein doyggjandi heim John Drane prestur segði frá lívssøgu síni í God Channel. Hann kom ikki úr einum kristnum heimi. John var nógv hjá abba sínum, sum heldur ikki var trúgvandi.Læs mere
Aftaná eitt misálit Tað hjálpir einki bert at seta nýggjan landsstýrismann. Tað, sum ræður um, er ein fullkomilig umskipan av fiskimálaráðnum.
Nr. 285 Hósdagur 23. januar 2003 10,- Grønlandstíðindi frá Kára við Stein Síða 23 Síða 21 Aftaná eitt misálit Tað hjálpir einki bert at seta nýggjan landsstýrismann. Tað, sum ræður um, er ein fullkomiligLæs mere
Klagan til TV2. Hvat kann gerast. Upplivdi illveðrið í 1932, ið beindi fyri formanni í FF. Livravirkið á Eiði. Frásøgn hjá Andrew Godtfred:
Nr. 323 Hósdagur 5. august 2004 12,- Síða 13 Livravirkið á Eiði Nýggj roynd at gagnnýta livrina og aðrar úrdráttir. Vit hava verið á Eiði og hitt virkisleiðaran Onnu Katrin Matras. Síða 9 Frásøgn hjá AndrewLæs mere
Gamlar myndir úr Norðuroyggjum
Nr. 289 Hósdagur 20. mars 2003 10,- Síða 20 Símun Johan Wolles 70 ár Løgtingsmál viðvíkjandi fiskivinnu og -monnum Vit greiða frá teimum framløgdu tingmálunum, sum viðvíkja fiskimonnum. Síða 6-9 FF hevurLæs mere
Inklusión, Relatiónir og Felagsskapurin. Rógvi Thomsen, cand.ped., pedagogiskur ráðgevi Hósdagur 16. januar 2014
Inklusión, Relatiónir og Felagsskapurin Rógvi Thomsen, cand.ped., pedagogiskur ráðgevi Hósdagur 16. januar 2014 Integration og eksklusión versus inklusión Integratión merkir at vera so normalur, sum gjørligt,Læs mere
Bekendtgørelse om arbejdsløshedsforsikring ved arbejde mv.m.v. inden for EØS, Færøerne og i det øvrige udland
Bekendtgørelse om arbejdsløshedsforsikring ved arbejde mv.m.v. inden for EØS, Færøerne og i det øvrige udland I medfør af 41, stk. 6, 53, stk. 8, og 95 i lov om arbejdsløshedsforsikring m.v., jf. lovbekendtgørelseLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 6 sep. 2011 64. árið Kirkjuligt Missiónsblað BØNARLÍV Í Jóh. 2,1-11 læra vit nógv av Mariu um bøn. Maria fer beina leið til Jesus við síni bøn. Hon sigur Jesusi frá, hvat vertsfamiljuni tørvar. BønLæs mere
Søgan hjá einum krígssiglara. 75 ár liðin síðan sorgarleikin við "Riddaranum" Síða 2. Síða 13. Síða 22
Síða 2 Nr. 277 Hósdagur 26. september 2002 10,- Eingin hummari á Skeiva Banka Síða 13 Søgan hjá einum krígssiglara Sigurð Simonsen í Fuglafirði greiðir frá síni sigling undir krígnum. Síða 22 75 ár liðinLæs mere
Fiskimaðurin Andrias í Tarti. Vit ynskja honum tillukku og hava 5. part av hansara lívssøgu. M.a. eru vit í barsil hjá Georg L. Samuelsen í 1911.
Nr. 379 Hósdagur 23. november 2006 15,- Síða 6 Søgan um Coronet Frásøgn frá samkomuni í Klaksvík Fiskimaðurin Andrias í Tarti 100 ár Vit ynskja honum tillukku og hava 5. part av hansara lívssøgu. M.a.Læs mere
"Okkara maður" í Sandoynni fyllir runt. Sigmund verður 75. Vit dokumentera, at sjónvarpstíðindini vóru fupp. Úr Syðrugøtu til Aberdeen
Nr. 352 Hósdagur 6. oktober 2005 12,- "Okkara maður" í Sandoynni fyllir runt. Síða 3 Sigmund verður 75 Fupp og fakta um tilfeingisgjald og -rentu Vit dokumentera, at sjónvarpstíðindini vóru fupp Síða 6Læs mere
forbindelse med både ansættelse, ændring i ansættelsesforhold og ved afslutning af ansættelsen.
Retningslinie Uppgávu- og ábyrgdarbýtið ímillum og eindir/leiðarar á LS, tá ið byrjar í starvi, broytir starv innanhýsis ella fer úr starvi / Opgave og ansvarsfordeling mellem medarbejdere og afdelingerLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 7 nov. 2012 65. árið Kirkjuligt Missiónsblað VIT MUGU HAVA HEILAGA ANDAN. Uttan halgan skal eingin síggja Harran! (Heb.12,14) Tað er ein sannleiki, sum nógv kenna, men sum fá veruliga hugsa um. HvussuLæs mere
ATLANTIC AIRWAYS KAPPINGIN H71 - NEISTIN. Sunnudagin 28. september kl. 16.00 Hoyvíkshøllin
KAPPINGARÁRIÐ 2014-15 HEIMA Í HOYVÍK ATLANTIC AIRWAYS KAPPINGIN H71 - NEISTIN Sunnudagin 28. september kl. 16.00 Hoyvíkshøllin Pensjón Betri at hava gott í væntu 1. januar 2014 kemur nýggja pensjónslóginLæs mere
Svenskur elitusvimjivenjari
Síða 26 Nr. 275 Hósdagur 15. august 2002 10,- Svenskur elitusvimjivenjari til Føroya Svenski Mats fann kærleikan í Føroyum So nú liggur fyri hjá okkara svimjarum Fiskiskapur: Meira av tungu og størri upsiLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 3 mai. 2012 65. árið Kirkjuligt Missiónsblað BÍBLIAN - KELDA TIL LJÓS OG FATAN Tá ið Sun Yat-sen, sum var ein politiskur oddamaður í Kina í 1912, einaferð varð spurdur, nær stóra vekingin í Kina byrjaði,Læs mere
Givið út 30. mai 2017
Givið út 30. mai 2017 Nr. 78 29. mai 2017 Løgtingslóg um broyting í ymiskum lógum á málsøkinum persóns-, húsfólka- og arvarætti (Myndugleikaflyting vegna yvirtøku av málsøkinum) Samsvarandi samtykt LøgtingsinsLæs mere
Mikudagin TANN 15. apríl verður ráðstevna á Hotel Føroyum um multiresistentar bakteriur og antibiotikaresistens
Mikudagin TANN 15. apríl verður ráðstevna á Hotel Føroyum um multiresistentar bakteriur og antibiotikaresistens Átøkini, ið verða framd til tess at fyribyrgja spjaðing av MRSA (Methicillin resistente StaphylococcusLæs mere
Ben Yami: Skerjið ikki línuveiðuna! Seinastu kundarnir í 100 ára søguni hjá Frants Restorff. Íslendska fyritøkan Torbjørn ikki til sølu
Nr. 371 Hósdagur 13. juli 2006 15,- Vit hava hitt stjóran Gunnar Tómasson Síða 3 Íslendska fyritøkan Torbjørn ikki til sølu Frágreiðing frá vitjanini hjá Ben Yami. Hann sigur nógvar óvissur vera við fiskifrøði.Læs mere
Framleiðsla av salti
Síða 2 Nr. 329 Hósdagur 5. november 2004 12,- Sámal Jákup farin í land Aftaná 50 ár á sjónum er Sámal Jákup givin. 100 ár síðan fyrsta Gøtuskipið fórst Tað gekk illa hjá fyrstu gøtumonnum, sum fingu særLæs mere
Fólkaheilsukanning Hvussu hevur tú tað 2015
Fólkaheilsukanning 2015 - Hvussu hevur tú tað 2015 Fólkaheilsuráðið juni 2016 Sálarheilsa Sálarheilsa Perceived Stress Scale Í hesi kanningini verður PSS (Perceived Stress Scale) nýtt fyri at meta um sálarheilsunaLæs mere
Heilsan hjá langfarafiskimonnum
Nr. 307 Hósdagur 11. desember 2003 10,- Síða 3 Søgan um John Dam John Dam var ein megnarmaður. Vit ummæla bókina og hava frásøgn frá móttøkuni, tá bókin varð handað. Bátasøgan á Eiði Vit hava fyrsta avLæs mere
Heilsulýsing Landslæknans 2011-2012
ISSN 0903-7772 Heilsulýsing Landslæknans 2011-2012 Greitt úr hondum hevur Høgni Debes Joensen, landslækni Medical Report 2011-2012 from the Chief Medical Officer in the Faroes 1 2 Heilsulýsing LandslæknansLæs mere
90 ár síðani skaðagrindina. í Sandvík
Síða 11 Nr. 335 Hósdagur 3. februar 2005 12,- Ran farin fyrsta túrin Enn eru knotur í føroyingum 90 ár síðani skaðagrindina í Sandvík 13. februar eru liðin 90 ár síðani ringastu skaðagrind í søguni. VitLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 6 sep. 2012 65. árið Kirkjuligt Missiónsblað SAMFELAG VIÐ GUD 1. Jóh.1,6-10: Um vit siga, at vit hava samfelag við hann, og ganga í myrkrinum, tá ljúgva vit og gera ikki sannleikan. Men um vit gangaLæs mere
Skipari kláraði tað, sum læknar ikki kundu! Læknarnar vildi taka beinið av Palla, men hann noktaði.
Nr. 357 Hósdagur 22. desember 2005 12,- FF-blaðið og Føroya Fiskimannafelag ynskja øllum okkara sjófólki, lesarum og føroyingum annars ein gleðilig jól og eitt av Harranum signað nýggjár. Síða 14 AtlanticLæs mere
Enok maðurin, sum gekk við Gudi
Enok maðurin, sum gekk við Gudi Les ið: 1. Mós. 5,21-23; Hebr. 11,5-6 og Judas v. 1-1 UMSKIFTIÐ. Bíbliulesarar kenna helst Enok sum mannin, sum gekk saman við Gudi. Eitt umskifti kom í lívi Enoks, tá iðLæs mere
Bjørn kann ikki nokta fiskimonnum at kryvja við maskinu
Nr. 359 Hósdagur 26. januar 2006 15,- Síða 18 Tíðindi frá Gianfranco Gjørdi orðabók og mátti av landinum. Men vit hava frætt frá honum Karl Johan Joensen: Av Eiði til Esbjerg Droymdi at hann fór at verðaLæs mere
Fiskidagaskipanin í Ísrael
Nr. 378 Hósdagur 9. november 2006 15,- Síða 3 Bók um Jóan Petur hjá Mouritsi Minnisvarði settur einum av okkara bestu fiskimonnum. Ísrael hevur best hugsandi fiskiveiðiskipanina. Síða 6 FiskidagaskipaninLæs mere
Bakstøði Ynski var: - At lýsa teir møguleikar og tær treytir eldri fólk í Føroyum hava fyri einum góðum lívi í eldri árum - At lýsa hvørji átøk kunnu
URININKONTINENS HJÁ KVINNUM MILLUM 60 OG 65 ÁR Í FØROYUM Títtleiki og ávirkan á gerandislivið Ása Róin, Sjúkrarøktarfrøðingur og Master í professiónsmenning Hildur við Høgadalsá, SjúkrarøktarfrøðingurLæs mere
Verkið liðugt hjá Líggjasi
Nr. 325 Hósdagur 2. september 2004 12,- Síða 9 Barbistovusøgan Naena Danielsen skrivar um Barbistovuættina í Syðrugøtu. Í Lopra hittu vit Jákup Joensen, sum ikki hevur givið skarvin yvir hóast pensjónistaaldur.Læs mere
HEVUR JESUS NAKRAN TÝDNING
HEVUR JESUS NAKRAN TÝDNING - nú talan um synd og frelsu er avoldað? Missiónsvika á Argjum 13. februar 2016 Alt hevur hann gjørt lagaligt til sína tíð, eisini ævina hevur hann lagt í hjørtu teirra, menLæs mere
Skrá. Vælkomin Malan Johansen, orðstýrari. Talgildar Tænastur Durita Tausen, varastjóri á Gjaldstovuni
Skrá Vælkomin Malan Johansen, orðstýrari Um talgilding í Føroyum higartil, tørvin á eini strategi og Talgildu Føroyar Leif Abrahamsen, stjóri á Gjaldstovuni Talgilding og e-governance í einum altjóða høpiLæs mere
Nr. 321 Hósdagur 8. juli ,- Síða 17 Baksíðan Síða 9 Síða 3 Síða 14
Nr. 321 Hósdagur 8. juli 2004 12,- Karl verið í sama reiðarí í 25 ár Góð reiðarí fáa fiskimenn at støðast. Karl hevur verið í sama reiðarí í 25 ár. Síða 17 Lorraine við skriviborðið hjá Anettu, har honLæs mere
Vinnan í Gøtu 20 ár. Landsfundurin 2006
Síða 23 Nr. 382 Hósdagur 11. januar 2007 15,- Av "Atlantic Navigator" út á Stóru Dímun Síða 4 Landsfundurin 2006 Vit hava nógv tilfar frá landsfundinum. Hvalaveiðan í Suðuríshavinum Hesa ferð hava vitLæs mere
Hoyringssvar til uppskot um broytingar í útlendingalógini
Tórshavn 22. august 2007 Innlendismálaráðið Postboks 159 FO-110 Tórshavn Hoyringssvar til uppskot um broytingar í útlendingalógini Samandráttur Fakfeløgini eru sera ivasom um ætlaðu broytingarnar í útlendingalógini,Læs mere
Grindadráp í Tjukotka í Siberia
Nr. 315 Hósdagur 8. apríl 2004 12,- Síða 11 Pavel í Moskva Vit hava hitt Pavel, sum nýtir allar sínar kreftir at hjálpa illa støddum børnum. Síða 7 Vit hava myndafrásøgn frá hvalaveiði í Tjukotka. GrindadrápLæs mere
Jesus biður fyri okkum Joh. 17, 20-26
Jesus biður fyri okkum Joh. 17, 20-26 Joh. 17, 20-26 er endin á høvuðsprestabønini, sum Jesus bað áðrenn hann var tikin til fanga. Her biður Jesus fyri øllum komandi trúgvandi, teimum sum skulu koma tilLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 7 nov. 2008 61. árið Kirkjuligt Missiónsblað JESU FANGI Tá ið Jesus varð tikin uttanfyri Getsemane urtagarð, varð hann førdur til Kaifas, høvuðsprestin, har hann varð avhoyrdur og sat fangi nakrarLæs mere
Til minnis um tríggjar brøður
Nr. 298 Hósdagur 24. juli 2003 10,- Síða 2-3 Til minnis um tríggjar brøður Anna Evensen 5. partur Baksíðan Síða 11-12, 17-18 Spurnartekin við ICES Vit seta enn eina ferð spurnartekin við ICES, nú tað vísirLæs mere
DOM. Under denne sag, der er anlagt den 16. august 2010, har sagsøgerne, A, B, C, D, E, F, H, I, J og K, nedlagt påstand om:
DOM Afsagt den 14. juni 2011 i sag nr. BS 1270/2010: A, B, C, D, E, F, G, H, I, J og K mod TAKS Under denne sag, der er anlagt den 16. august 2010, har sagsøgerne, A, B, C, D, E, F, H, I, J og K, nedlagtLæs mere
Laksur frá veiðu í Alaska til sølu av føroyingi í USA
Nr. 303 Hósdagur 16. oktober 2003 10,- Síða 25 Dýpið skuldi loddast eftir fólkaatkvøðuna í 1946 Vit hava eitt higartil ókent ískoyti til søguna aftaná fólkaatkvøðuna. Framstig í Fugloy: Kundu rógva tilLæs mere
Trøllanesgenta hevur ansað eftir drotningini
Nr. 268 Fríggjadagur 10. mai 2002 10,- Baksíðan Trøllanesgenta hevur ansað eftir drotningini Síða 9 Mánadagin skrivaðu Føroya Fiskimannafelag og Føroya Reiðarafelag undir ein nýggjan sáttmála. Tað mestLæs mere
Hvussu kunnu vit liva sum trúgvandi í dag?
Hvussu kunnu vit liva sum trúgvandi í dag? Titus 2, 11-15 Haldi tað er eitt sindur ymiskt, hvat hugtekur okkum mest, tá ið tað kemur til evni í sambandi við okkara kristinlív. Summum dáma væl bíbliusøgurnarLæs mere
HAVNAR KLUBBI oktober Endurgerð av minnisriti Havnar Klubba, tá hann fylti 160 ár.
Endurgerð av minnisriti Havnar Klubba, tá hann fylti 160 ár. 1799-27.oktober - 1959 Teksturin er ikki broyttur, bert innskannaður, og tí sæst týðiliga, hvussu nógv skriftmálið hevur broytt seg tey seinastuLæs mere
Søgan um ein heiðursmann og ein gravstein við Havnar Kirkju
Nr. 281 Hósdagur 21. november 2002 10,- Síða 8 Tað skal valdast blankt pappír Fundurin, sum løgmaður kallaði partarnar á arbeiðsmaknaðinum inn til, gjørdist fundur uttan pappír Søgan um ein heiðursmannLæs mere
Kanning av Eik Grunninum og grunnaeftirlitinum
Kanning av Eik Grunninum og grunnaeftirlitinum LØGTINGIÐ 19 nevndin Kanning av Eik Grunninum og grunnaeftirlitinum 19 nevndin: Joen Magnus Rasmussen, formaður Kristina Háfoss, næstforkvinna Helgi AbrahamsenLæs mere
Jarðarferðin hjá Morning Star
Nr. 313 Hósdagur 11. mars 2004 12,- Síða 8 & 14 Nýggjur sáttmáli hjá Fiskimannafelagnum: Hvíldartíðin skal haldast Malmberg: Var á veg til botns á fleiri hundrað favna dýpi Síða 9 Áheitan á ALS: AvgreiðiðLæs mere
Kirsten Jacobsen og Fisker-Kaj
Nr. 293 Hósdagur 15. mai 2003 10,- Fiskimenn í Hirtshals: Vilja hava okkara fiskiskipan Vit hava vitjað fiskimannafelagið í Hirtshals. Teir hava sítt at dragast við og vilja hava fiskidagaskipan. SíðaLæs mere
Andras á Forunum og Ríki-Rasmus við Sjógv
Gentan hjá Ríka-Rasmusi doyði dagin fyri brúdleypið Andras á Forunum og Ríki-Rasmus við Sjógv Bæði Andras Poulsen og pápabeiggin Rasmus vóru nógv ár til lands í Íslandi Andras Inni í Húsi við Sjógv verðurLæs mere
Fiskavirkislærlingar í Gøtu
Nr. 297 Hósdagur 10. juli 2003 10,- Síða 10 Minningarhald á Seyðisfirði fyri teir, sum fórust við "Riddaranum" Tann 31. juli verður minningarhald fyri teimum 7 monnunum av "Riddaranum", sum fórust fyriLæs mere
SAMNORDISK PENSIONÄRSKULTUR Tórshavn, Føroyar 3-10 august 2014
SAMNORDISK PENSIONÄRSKULTUR Tórshavn, Føroyar 3-10 august 2014 Góðu norðurlendsku vinir, Tórshavn hin 10 December 2013 Tað er okkum ein gleði at bjóða tær til Føroya í samband við Samnordisk PensionärskulturLæs mere
Nýggi stjórin á ítróttarparkini í Keypmannahavn
Síða 7 Nr. 274 Hósdagur 1. august 2002 10,- Nýggi stjórin á ítróttarparkini í Keypmannahavn Páskasólin yvir Kuummiut Hugtakandi frásøgn um tá vinmaðurin hjá Tord og Sigrun doyði og fór til gravar SíðaLæs mere
Almannastovan. Almannastovan. Skjal 11. Dagur J. nr I. Almanna- & Heilsumálastýrið Fyrisitingardeildin Eirargarður Tórshavn
Skjal 11 Dagur 28-11-99 J. nr. 95.50.I Almanna- & Heilsumálastýrið Fyrisitingardeildin Eirargarður 2 100 Tórshavn Hjálagda tilfar verður við hesum sent til stýrið sum Almannastovunar viðmerkingar til ætlanirnarLæs mere
samstarva At veita eina um skjóta hettar og tilboðið: goða viðgerð til kvinnur við burðartunglyndi.
November 2014 Til allar kommunulæknar í Føroyum November 2014 Til allar kommunulæknar í Føroyum Viðgerðartilboð til kvinnur við burðartunglyndi - Psykiatriski depilin Viðgerðartilboð Hettar brævið er tilLæs mere
Ríki maður og Lázarus Luk. 16,
Ríki maður og Lázarus Luk. 16, 19-31. Úr bókini Sæden er Guds ord Øivind Andersen Hetta líknilsið er av øðrum slag, enn tað vit hava sæð í Matteus Evangeliinum. Her snýr tað seg ikki um myndatalu ellaLæs mere
Á fiskivinnuframsýning
Síða 6 Nr. 342 Hósdagur 12. mai 2005 12,- Á fiskivinnuframsýning Vit hittu fleiri fiskimenn á fiskivinnuframsýningini Sjómannadagin í Íslandi verður róð kapp við føroyskum kappróðrarbátum. Síða 18 KappróðrarbátarLæs mere
Hugburður til føroysk yrkisorð
JÓGVAN Í LON JACOBSEN Hugburður til føroysk yrkisorð Endamálið við hesi grein er at siga eitt sindur um hugburð føroyinga til føroysk yrkisorð og um yrkisorðafrøði yvirhøvur. Grundarlagið undir greininiLæs mere
Aðalfundur í Realinum
Síða 11-12 & 17 Nr. 271 Hósdagur 20. juni 2002 10,- Skiparin á Jóhannu, sum endaði í Esbjerg Samrøða við Joen Jakku Justinussen, sum hevur roynt fiskiskap í Danmark sum fáur annar Tá tipoldurabbi FinnbogaLæs mere
Álit um stýrisskipanarviðurskifti Føroya
Álit um stýrisskipanarviðurskifti Føroya Álit um stýrisskipanarviðurskifti Føroya Álit frá nevndini, landsstýrið setti 1. apríl 1993, at kanna stýrisskipanarviðurskifti Føroya. Sjúrður Rasmussen, adv.Læs mere
Fekk ferðaboð til Auschwitz!
Nr. 349 Hósdagur 25. august 2005 12,- Aftur á slóðina hjá "Egil Reyða" Síða 14 Fiskimannakonan Hanna: Aftaná 50 ár hava bjargaðu fiskimenninir verið aftur á staðnum Fekk ferðaboð til Auschwitz! Síða 9Læs mere
Men størstur av teimum er kærleikin
Nr. 19 17. september 2017 77. árg. Men størstur av teimum er kærleikin 1. Kor.13,13. Vitið góðtekur ikki altíð arbeiðsháttin hjá kærleikanum, og lívið hevði verið fátækt, um tað var soleiðis. Meðan vitiðLæs mere
Liðugfráboðan til eftirlits av Brunaávaringarskipan
Síða 1 av 5 Til Brunaumsjón landsins, Tinghúsvegi 5, 100 Tórshavn Liðugfráboðan til eftirlits av Brunaávaringarskipan Anleggseigari Navn: Bústaður: Att.: Anlaggsadressa Navn: Bústaður: Kontaktpersónur:Læs mere
Samkoma fyri manningina á
Baksíðan Ben-Yami á Fiskimannafelagnum Nr. 319 Hósdagur 3. juni 2004 12,- Samkoma fyri manningina á Síða 4 Sigurfarinum og Mekanik Tarassov Hugtakandi samkoma millum teir, sum bjargaðu, og teir bjargaðu.Læs mere
Blað Føroysku Sjúkrarøktarfrøðinga Nr
Blað Føroysku Sjúkrarøktarfrøðinga Nr. 2 2008 Útgevari og ábyrgd: Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar INNIHALDSYVIRLIT 03 Oddagrein: Vár í Gong Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar Lucas DebesargøtuLæs mere
11. december (Indsendelsesbekendtgørelsen) Kapitel 1 Anvendelsesområde
Nr. 1385 11. december 2007 Bekendtgørelse for Færøerne om indsendelse og offentliggørelse af årsrapporter m.v. hos den færøske registreringsmyndighed, sum broytt við kunngerð nr. 32 frá 22. apríl 2014Læs mere
hægri útbúgvingartilboð í Føroyum er tað møguligt? Hannes Gislason, Prof., PhD., deildarleiðari, Náttúruvísindadeildin
Fjarlestur frá topp 16 til 100 hægri útbúgvingartilboð í Føroyum er tað møguligt? g Hannes Gislason, Prof., PhD., deildarleiðari, Náttúruvísindadeildin 2 Fjarlestur skrá Evnir Hví fjarlestur? FjarlesturLæs mere
Ferðaminni frá útróðrarhavnum
Nr. 299 Hósdagur 14. august 2003 10,- Síða 7 Hvar er poststemplið hjá Ruth? Saman við postverkinum eftirlýsa vit poststemplinum hjá "Ruth" og hava samstundis áhugaverda frásøgn frá fyrsta skipinum hjáLæs mere
Føðingardagurin hjá Haldor
Nr. 355 Hósdagur 24. november 2005 12,- Føðingardagurin hjá Haldor Síða 12 Fyritíðarpensjónin afturútsigld Síða 3 Ein "ræðusøgu" um serføroyska løgfrøði Síða 4 Sofus Poulsen 4.partur: Nógvar uppgávur íLæs mere
Tá møguleiki gerst veruleiki
4 Evropameistarin úr Vági vil umboða Føroyar í OL Summary, page 12 14 900 år gammel kulturskat og verdens bedste lammekølle 22 Føroyingar útflyta grønan sjómsskap Summary, page 28 30 Fjepparar á ævintýrferðLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 8 15. desember 2007 60. árið Kirkjuligt Missiónsblað JESUS, FRELSARI OKKARA Hvat ynskir tú tær til jóla? Hetta er ein sera vanligur spurningur, ið vit fáa settan hesa tíð av árinum. Tað verður baraLæs mere
LØGTINGIÐ 150 Løgtingssøgan 1. bind.umbr 1 10/07/02, 17:16
LØGTINGIÐ 150 LØGTINGIÐ 150 HÁTÍÐARRIT 150 ár liðin, síðani Løgtingið varð endurstovnað 1 4 Løgtingið 150 2002, Løgtingið og høvundarnir Greitt til prentingar: Erling Isholm Perma: Ingi Joensen Umbróting,Læs mere
Størrelsessortering af rejer med sorteringsrist
Størrelsessortering af rejer med sorteringsrist Projekt med formål at forøge værdien af fangsten ombord på rejetrawlere Tórshavn Februar 21 Kristian Zachariassen Jógvan P. S. Olsen HAVSTOVAN NR.: 1-4 SMÁRITLæs mere
SVEINASTYKKIÐ HJÁ NIELS CHRISTOFFER DEBES
BLAÐ NR. 51 HAVNAR HANDVERKARAFELAG SVEINASTYKKIÐ HJÁ NIELS CHRISTOFFER DEBES ODDAGREIN SJÓNARHORNIÐ: TORKIL SØRENSEN Umbygging av ogn felagsins í Stoffalág Sum samtykt á aðalfundi varð útbjóðingar tilfarLæs mere
Skatta- og avgjaldsmál avgerðir
Skatta- og avgjaldsmál avgerðir Mál nr.: Lóg: Avgerð tikin: 09-03-31-72 Meirvirðisgjaldslógin 12 29.11.2010 Sýtt útgjald av íløgu-mvg. Søla av virksemi. Próvbyrða. Samandráttur: Kært er um, at TAKS hevurLæs mere
Nýggju og stásiligu skipini hjá p/f Polarstjørnuni komu til Leirvíkar seinasta týskvøld. Endurtekur ítøkiligar skeivar grundgevingar.
Síða 21 Nr. 331 Hósdagur 2. desember 2004 12,- Nýggja uppboðssølan skipað Byrjað verður 1. januar Nýggju og stásiligu skipini hjá p/f Polarstjørnuni komu til Leirvíkar seinasta týskvøld. Nýggju LeirvíkstrolararnirLæs mere
Fylgiskjøl 2-11 til tilmælið
Fylgiskjøl 2-11 til tilmælið 31 Fylgiskjal 2: Listi yvir OCN-gongdir á praktiska / vinnuliga økinum. INDHOLDSFORTEGNELSE 2 Catering 12 Catering Varm mad 12 Catering - Kold mad 13 Catering Maskiner og udstyrLæs mere
Landsstýrismálanevndin hevur viðgjørt málið á fundum 30. oktober 2012, 22. januar, 21. mars og 11. apríl 2013.
Jørgen Niclasen, landsstýrismaður, Fíggjarmálaráðið Aksel V. Johannesen, løgtingsmaður, Maritugøta 79, Hoyvík Eyðgunn Samuelsen, løgtingskvinna, Jørundsgøta 40, Klaksvík Kristina Háfoss, løgtingskvinna,Læs mere
Integrasjónsálit INNLENDISMÁLARÁÐIÐ
Integrasjónsálit INNLENDISMÁLARÁÐIÐ Innihald Integrasjónsálit 1. Formæli 4 2. Um integrasjónsálitið 5 3. Samandráttur 7 4. Integrasjónsavbjóðingin í dag 9 5. Integrasjónspolitikkur 11 6. Royndirnar aðrastaðniLæs mere
Kirkjuligt Missiónsblað
Nr. 4 juni. 2011 64. árið Kirkjuligt Missiónsblað SAMKOMAN Í EFESUS Brævið til Efesus (Opb. 2,1-8) Eingin samkoma er fullkomin her á jørð. Jú, í trúnni eru vit fullkomin fyri Gudi, men her á jørð eru vitLæs mere
Orðið eigur í føroyskari felagsverklóg 1
Orðið eigur í føroyskari felagsverklóg 1 Snorri Fjallsbak 2 Tað er stórur munur á einari kanin og einari kanón. Tí er tað sera umráðandi, at vit gera okkum ómak, tá ið vit skriva orðini, og at vit stavaLæs mere
Nr. 1 Februar árið
Fællesbrev nr. 126 Arusha 20/1 2016 1 Når vi det? Julebrevet blev skrevet, men sidste fællesbrev har et stykke tid på bagen. I december tog vi endnu en tur til YMCA i Moshi, hvor vi tog en uges ferie.Læs mere
Suðuroyar Sparikassi P/F Skrás.nr. / Reg.no 4122
Skrás.nr. / Reg.no 4122 Ársfrásøgn fyri 2013 Årsrapport for 2013 Avrit / Kopi Ársfrásøgnin er góðkend á aðalfundi tann Årsrapporten er godkendt på generalforsamlingen den Fundarstjóri / Dirigent: / InnihaldsyvirlitLæs mere
Tórshavn 3. apríl Viðmerkingar til byggilógina v/petur Olsen
1 Viðmerkingar til byggilógina v/petur Olsen Tórshavn 3. apríl 2011 Næstan allar viðmerkingarnar siga, at lógin er ógreið á fleiri økjum. Talan er um avmarkað økið innan bygging talan er um økta byggiumsitingLæs mere
OVERENSKOMST 2011 til 2015
OVERENSKOMST 2011 til 2015 MELLEM FÍGGJARMÁLARÁÐIÐ og FARMAKONOMFORENINGEN 1 Ansættelse... 3 2 Løn... 3 Farmakonomer og defektricer... 3 Mellemledere... 3 Ledende farmakonom/souschef... 3 SystemansvarligeLæs mere
Álit Viðvíkjandi klagu um vantandi fráboðan, grundgeving og kæruvegleiðing í avgerðum hjá TAKS
Tórshavn, tann 15. juli 2010 J.Nr.: 200900065 / 23 Álit Viðvíkjandi klagu um vantandi fráboðan, grundgeving og kæruvegleiðing í avgerðum hjá TAKS Við skrivi, móttikið tann 1. august 2009, hevur A sentLæs mere
Suðuroyar Sparikassi P/F
Fundarstjóri / Dirigent: / Årsrapporten er godkendt på generalforsamlingen den Ársfrásøgnin er góðkend á aðalfundi tann Skrás.nr. / Reg.no 4122 Ársfrásøgn fyri 2014 Innihaldsyvirlit / IndholdsfortegnelseLæs mere
OVERENSKOMST FÍGGJARMÁLARÁÐIÐ FARMAKONOMFORENINGEN MELLEM
2010 OVERENSKOMST MELLEM FÍGGJARMÁLARÁÐIÐ og FARMAKONOMFORENINGEN 1 Ansættelse... 3 2 Løn... 3 Farmakonomer og defektricer... 3 Mellemledere... 3 Ledende farmakonom/souschef... 3 Systemansvarlige og undervisere...Læs mere
Suðuroyar Sparikassi P/F
il Suðuroyar Sparikassi P/F Skrás.nr. / Reg.no 4122 Ársfrásøgn fyri 2011 / Årsrapport for 2011 Ársfrásøgnn er góðkend á aðalfundi tann / Årsrapporten er godkendt på generalforsamlingen den / - 2012 FundarstjóriLæs mere