text:
22. januar 2013Nr. 9
Kunngerð um gymnasialar miðnámsútbúgvingar, sum seinast broytt við kunngerð nr. 37 frá 31. mars 2017
(Undirvísingarkunngerðin)
Við heimild í § 3, stk. 7, § 4, stk. 6 og 7, § 5, stk. 5, § 7, stk. 2 og 3, § 8, stk. 2, § 9, stk. 2, § 10, stk. 3, § 12, stk. 3 og 4, § 15, stk. 2, § 29, stk. 3, § 32, stk. 3, § 33, stk. 3, § 34, stk. 3, § 35, stk. 2, § 36, stk. 2 og § 40, stk. 2 í løgtingslóg nr. 62 frá 15. mai 2012 um gymnasialar útbúgvingar, verður ásett:
Kapittul 1
Stevnumið
§ 1. Gymnasialu miðnámsútbúgvingarnar eru 3 ella 2 ára útbúgvingar, ætlaðar teimum ungu við áhuga fyri vitan, hugi at fara í dýpdina, og sum vilja skilja samanhang og hugtøk. Útbúgvingarnar eru heildarskapandi á ymiskum økjum og enda allar við próvtøku eftir fyrisettum málum.
Stk. 2. Gymnasialu miðnámsútbúgvingarnar eru lestrarfyrireikandi og almennandi útbúgvingar, ið geva næminginum fakligt grundarlag fyri hægri lestri og framhaldandi útbúgving.
Stk. 3. Útbúgvingarnar hava í sær eina greiða fakliga og námsfrøðiliga framtøku, og tær skulu styrkja og víðka fakliga førleika og lestrarførleika næmingsins.
Stk. 4. Útbúgvingarnar skulu geva næminginum vitan og skulu venja næmingin at nýta síni hugskot. Harumframt skulu útbúgvingarnar menna evni næmingsins at fara í dýpdina og at viðgera evni í frásjón.
Stk. 5. Næmingurin skal ogna sær førleika at taka virknan lut í einum fólkaræðisligum samfelag, ið byggir á andsfrælsi, tolsemi og javnrættindi, og at taka á seg ábyrgd og skyldur í hesum høpi.
Stk. 6. Næmingurin skal læra at virða og røkja sína egnu mentan, og hann skal læra, at aðrar mentanir og onnur samfeløg kunnu byggja á onnur virði enn hansara egnu.
Stk. 7. Næmingurin skal gerast tilvitandi um tøkniligar og umhvørvisligar avbjóðingar, so hann gerst førur fyri at virka fyri burðardyggari menning av samfelagnum.
Stk. 8. Næmingurin skal læra at nýta ymiskar arbeiðshættir og háttaløg og at taka virknan lut í einum lestrarumhvørvi, ið setir krøv um sjálvstøðugt arbeiðslag og samstarv. Næmingurin skal duga at leita upp og ogna sær vitan. Næmingurin skal harumframt duga at nýta og kritiskt meta um tilognaða vitan.
Kapittul 2
Skipan og útbúgvingarbreytir
§ 2. Gymnasialu miðnámsútbúgvingarnar eru skipaðar sum 3 ára útbúgvingarbreytir, tó ikki fyrireikingarbreytin, ið er skipað sum 2 ára útbúgvingarbreyt. Útbúgvingarbreytirnar eru
1) búskaparbreyt,
2) fyrireikingarbreyt,
3) hugbreyt,
4) náttúrubreyt,
5) tilfeingisbreyt, og
6) tøknibreyt.
Stk. 2. Útbúgvingarbreytirnar eru skipaðar við felagslærugreinum, breytarlærugreinum og vallærugreinum.
Stk. 3. Lærugreinarnar eru skipaðar sum gymnasialar lærugreinar á C-, B- og A-stigi, har A-stig er hægsta stig. Ein lærugrein hevur altíð greiðan stigvøkstur í sær, og eitt hægri stig byggir altíð á eitt lægri stig.
Stk. 4. Eitt framhaldsmál er at skilja sum ein mállærugrein, ið næmingurin hevur havt í 2-3 ár í fólkaskúlanum ella, sum hann hevur vunnið sær førleika í á annan hátt, áðrenn hann byrjar miðnámsútbúgving.
Stk. 5. Eitt byrjanarmál er at skilja sum ein mállærugrein, ið næmingurin ikki hevur havt áður. Talan kann t.d. vera um týskt, franskt, spanskt, russiskt, italskt, japanskt, kinesiskt.
Felagslærugreinar
§ 3. Felagslærugreinar eru kravdar lærugreinar á breytunum og eru tær somu á øllum breytunum.
Tær eru
1) føroyskt A,
2) enskt B,
3) søga C,
4) ítróttur og heilsa C,
5) samfelagsfrøði C, og
6) støddfrøði C.
Breytarlærugreinar
§ 4. Breytarlærugreinar eru kravdar lærugreinar á teirri einstøku breytini, og mynda í stóran mun fakliga innihaldið á breytini.
Stk. 2. Á búskaparbreytini eru breytarlærugreinarnar
1) virkisbúskapur B,
2) sølubúskapur B,
3) altjóða búskapur B,
4) søga C, ið verður lyft til B og
5) vinnulívsrættur C.
Stk. 3. Á fyrireikingarbreytini eru breytarlærugreinarnar
1) søga C, ið verður lyft til A, og
2) religión C.
Stk. 4. Á hugbreytini eru breytarlærugreinarnar
1) enskt B, ið verður lyft til A,
2) søga C, ið verður lyft til A,
3) lívfrøði C,
4) landafrøði C, og
5) religión C.
Stk. 5. Á náttúrubreytini eru breytarlærugreinarnar
1) støddfrøði B,
2) alisfrøði B,
3) søga C, ið verður lyft til A,
4) evnafrøði C,
5) lívfrøði C,
6) landafrøði C, og
7) religión C.
Stk. 6. Á tilfeingisbreytini eru breytarlærugreinarnar
1) tilfeingi A,
2) tilfeingisfrøði B,
3) støddfrøði C, ið verður lyft til B,
4) lívfrøði B,
5) evnafrøði B,
6) alisfrøði C, og
7) samskiftistøkni C.
Stk. 7. Á tøknibreytini eru breytarlærugreinarnar
1) tøkni A,
2) tøknifrøði B,
3) støddfrøði C, ið verður lyft til B,
4) alisfrøði B,
5) evnafrøði B,
6) lívfrøði C, og
7) samskiftistøkni C.
Vallærugreinar
§ 5. Vallærugreinarnar eru tær lærugreinar, sum ávikavist skulu verða valdar á teirri ávísu breytini, umframt tær, sum frítt kunnu verða valdar á øllum breytum.
Kravdar vallærugreinar
§ 6. Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á búskaparbreytini, eru
1) ein búskaparlig lærugrein, ið verður lyft frá B til A,
2) ein felagslærugrein ella ein breytarlærugrein afturat, ið verður lyft frá B til A,
3) ein onnur felagslærugrein ella ein onnur breytarlærugrein, ið verður lyft frá B til A, og
4) ein felagslærugrein ella ein lærugrein frá tí fría valinum, ið verður lyft frá C til B.
§ 7. Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á fyrireikingarbreytini, eru
1) eitt byrjanarmál ella framhaldsmál á B-stigi, t.d. týskt, franskt, spanskt, ella russiskt, ella danskt á A-stigi,
2) ein lærugrein, ið verður lyft frá C til B,
3) ein náttúrulærugrein, antin alisfrøði, evnafrøði, lívfrøði ella landafrøði, á C-stigi, og
4) ein listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, á C-stigi.
§ 8. 1) 2) Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á hugbreytini, eru
1) eitt byrjanarmál ella framhaldsmál á A-stigi t.d. týskt, franskt, spanskt ella russiskt,
2) eitt annað byrjanarmál ella framhaldsmál á B-stigi, t.d. týskt, franskt, spanskt, ella russiskt, ella danskt á A-stigi,
3) ein felagslærugrein, breytarlærugrein ella listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, ið verður lyft frá C til B,
4) ein onnur felagslærugrein, breytarlærugrein ella listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, ið verður lyft frá C til B, og
5) ein listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, á C-stigi.
§ 9. 1) Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á náttúrubreytini, eru
1) ein náttúrulærugrein, antin alisfrøði, evnafrøði ella lívfrøði, ella støddfrøði, ið verður lyft frá B til A,
2) ein felagslærugrein, ein breytarlærugrein ella lærugreinin tónleikur, ið verður lyft frá B til A,
3) evnafrøði ella lívfrøði, ið verður lyft frá C til B,
4) ein felagslærugrein, breytarlærugrein ella ein listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, ið verður lyft frá C til B og
5) ein listalærugrein, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki, á C-stigi.
§ 10. Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á tilfeingisbreytini, eru
1) ein felagslærugrein ella ein breytarlærugrein, ið verður lyft frá B til A.
§ 11. Tær vallærugreinar, sum skulu verða valdar á tøknibreytini, eru
1) ein felagslærugrein ella ein breytarlærugrein, ið verður lyft frá B til A.
Fríar vallærugreinar
§ 12. Tær vallærugreinar, sum frítt kunnu verða valdar á øllum breytum, eru tær lærugreinar í lærugreinarøðini, sum leiðari útbúgvingarstovnsins við grundgeving ger av at bjóða út.
Stk. 2. Samstundis sum ein lærugrein verður boðin út, skal leiðarin upplýsa, hvørji námsætlan, lisið verður eftir.
Vav og longd
§ 13. Einstaki næmingurin skal í minsta lagi hava:
1) 4 A-stig og 3 B-stig á búskaparbreytini,
2) 4 A-stig og 3 B-stig á hugbreytini,
3) 4 A-stig og 3 B-stig á náttúrubreytini,
4) 3 A-stig og 4 B-stig á tilfeingisbreytini,
5) 3 A-stig og 4 B-stig á tøknibreytini, ella
6) 2 A-stig og 3 B-stig á fyrireikingarbreytini.
Stk. 2. Minsta talið av lærugreinum á C-stigi verður ásett soleiðis, at samlaða klokkutímatalið ikki verður niðan fyri eitt minst loyvda klokkutímatal á breytini, sbr. §15, stk. 1.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann loyva, at munurin millum tað mest loyvda klokkutímatalið og tað minst loyvda klokkutímatalið kann verða nýttur til eyka A-, B- ella C-stig, ella at tímamunurin verður nýttur til at lyfta eina lærugrein upp á hægri stig, frá C til B, frá C til A ella frá B til A.
Stk. 4. Um næmingur hevur fleiri B-stig enn kravd eru á breytini, kann talið av C-stigum minka samsvarandi. Eitt eyka B-stig svarar til, at talið av C-stigum minkar við einum. Tvey eyka B-stig svara til, at talið av C-stigum minkar við tveimum o.s.fr.
Stk. 5. Hevur næmingur fleiri A-stig enn kravd eru á breytini, kann talið av B-stigum ella C-stigum minka samsvarandi. Eitt eyka A-stig svarar til, at talið av B-stigum minkar við einum, ella at talið av C-stigum minkar við tveimum o.s.fr.
Stk. 6. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann, eftir umsókn frá næmingi, sum hevur fingið avriksflutning góðkendan, loyva honum at taka eyka lærugreinar ella at lyfta lærugreinar upp á hægri stig, sbr. stk. 3.
Útbúgvingartíð
§ 14. Útbúgvingartíðin fevnir um ta tíð, sum næmingurin skal nýta fyri at luttaka í undirvísing, sum lærari heldur, ella ta tíð, sum næmingurin skal nýta til annað virksemi, sum skúlin skipar fyri við tí endamálið at røkka málunum í útbúgvingini, t.d. innanhýsis termins- og ársroyndir, lestrarmenning, felagstímar, námsferðir, evnisdagar o.tíl.
Stk. 2. Tíðin, sum næmingurin nýtir til fyrireiking, skrivlig avrik, próvtøkur, sjálvbodna undirvísing, vegleiðing sbrt. §§ 38 og 39, lesiringar o.s.fr., er ikki at skilja sum útbúgvingartíð.
§ 15. 1) Á búskaparbreytini, hugbreytini, náttúrubreytini og tilfeingisbreytini er útbúgvingartíðin í minsta lagi 2470 klokkutímar og í mesta lagi umleið 2600 klokkutímar. Á tøknibreytini er útbúgvingartíðin í minsta lagi 2630 klokkutímar og í mesta lagi umleið 2760 klokkutímar. Á fyrireikingarbreytini er útbúgvingartíðin í minsta lagi 1625 klokkutímar og í mesta lagi umleið 1760 klokkutímar.
Stk. 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann loyva, at onnur tímatøl vera nýtt, um næmingur hevur fingið avriksflutning góðkendan frá øðrum útbúgvingum.
§ 16. Til undirvísing í felagslærugreinunum eru settir hesir klokkutímar:
1) føroyskt A á 3 ára breytunum, 315 tímar
2) føroyskt A á fyrireikingarbreytini, 265 tímar
3) enskt B, 200 tímar
4) søga C, 75 tímar
5) støddfrøði C, 125 tímar
6) samfelagsfrøði C, 75 tímar
7) ítróttur og heilsa C, 75 tímar
8) lestrarmenning á 3 ára breytunum, 25 tímar
9) lestrarmenning á fyrireikingarbreytini, 35 tímar
10) 3) breytaruppgáva 2. árið, á 3. ára breytunum, 10 tímar
11) breytarverkætlan 3. árið á hug-, náttúru- og búskaparbreytini, 50 tímar
12) breytarverkætlan 3. árið á tøkni- og tilfeingisbreytini, 25 tímar
13) breytaverkætlan 2. árið á fyrireikingarbreytini, 25 tímar
§ 17. Til undirvísing í breytarlærugreinunum eru settir hesir klokkutímar:
1) alisfrøði B (náttúrubreyt), 200 tímar
2) alisfrøði B (tøknibreyt), 190 tímar
3) alisfrøði C, 75 tímar
4) altjóðabúskapur B, 130 tímar
5) enskt, lyft frá B til A, 125 tímar
6) evnafrøði B, 190 tímar
7) evnafrøði C, 75 tímar
8) landafrøði C, 75 tímar
9) lívfrøði B, 190 tímar
10) lívfrøði C, 75 tímar
11) religión C, 75 tímar
12) samskiftistøkni C, 75 tímar
13) søga, lyft frá C til A, 135 tímar
14) søga, lyft frá C til B, 55 tímar
15) sølubúskapur B, 225 tímar
16) støddfrøði, lyft frá C til B (náttúrubreyt), 125 tímar
17) støddfrøði, lyft frá C til B (tilfeingisbr.), 160 tímar
18) støddfrøði, lyft frá C til B (tøknibreyt), 160 tímar
19) tilfeingi A, 265 tímar
20) tilfeingisfrøði B, 330 tímar
21) tøkni A, 265 tímar
22) tøknifrøði B, 330 tímar
23) vinnulívsrættur C, 75 tímar
24) virkisbúskapur B, 250 tímar
§ 18. 4) Til undirvísing í vallærugreinunum eru settir hesir klokkutímar:
1) Danskt A: 200 tímar.
2) Listalærugrein C: 75 tímar, antin tónleikur, leiklist, myndlist ella miðlakunnleiki.
3) Náttúruvísindi C: 75 tímar, antin alisfrøði, evnafrøði, lívfrøði ella landafrøði.
4) Biotøkni A: 400 tímar, íroknað evnafrøði C og lívfrøði C.
Stk. 2. Meginreglan er at
1) allar aðrar lærugreinar á C-stigi hava 75 tímar,
2) at lyfta lærugrein frá C til B krevur 125 tímar,
3) at lyfta lærugrein frá C til A krevur 250 tímar, og
4) at lyfta lærugrein frá B til A krevur 125 tímar.
Stk. 3. Til breytarverkætlanina 3. árið á hug-, náttúru- og búskaparbreytini eru settir 50 tímar, til breytarverkætlanina 3. árið á tøkni- og tilfeingisbreytini eru settir 25 tímar og til breytaverkætlanina 2. árið á fyrireikingarbreytini eru settir 25 tímar.
§ 19. Av samlaðu útbúgvingartíðini kann leiðari útbúgvingarstovnsins í mesta lagi nýta 8% til innanhýsis termins- og ársroyndir, felagstímar, evnisdagar o.tíl.
§ 20. Felagslærugreinar, breytarlærugreinar og vallærugreinar skulu í arbeiðssamstarvi á teimum einstøku breytunum tryggja næminginum grundleggjandi fakligar førleikar, almennandi førleikar og lestrarførleikar.
Stk. 2. Arbeiðssamstarvið sbrt. stk. 1 verður avtalað á toymisfundum og skal vera ein natúrligur partur av toymisarbeiðinum, sbr. § 48.
Uppgávur og verkætlanir
§ 21. Breytaruppgávan á 2. árið verður skrivað í tvørfakligum samstarvi millum tvær lærugreinar, sum næmingurin hevur tað árið. Í minsta lagi ein av lærugreinunum skal vera á A- ella B-stigi.
Stk. 2. Næmingurin skal sjálvur velja lærugreinar, øki og evni.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger av, nær breytaruppgávan verður skrivað. Nýttir verða í mesta lagi tveir skúladagar til sjálva skrivingina, og tá verður vanliga undirvísingin niðurløgd. Frá tí at næmingurin fær uppgávuorðingina, til uppgávan skal vera latin inn, skulu í mesta lagi ganga 14 dagar.
Stk. 4. Hvør næmingur fær tillutaðar vegleiðarar, ein í hvørji lærugrein, sum hvør sær skulu góðkenna øll næmingaval í lærugreinunum og saman gera endaliga uppgávuorðing.
Stk. 5. Við støði í grundaðari skrivligari umsókn frá næmingi, kann leiðari útbúgvingarstovnsins gera av, at breytaruppgávan kann verða skrivað í trimum lærugreinum ella bert í einari lærugrein. Endamál, mannagongd og treytir annars eru lýst í námsætlanini fyri breytaruppgávuna.
§ 22. Breytarverkætlanin á 3. ári verður skrivað í lærugrein á A-stigi í tvørfakligum samstarvi við eina aðra lærugrein á A-, B- ella C-stigi sum stuðulslærugrein.
Stk. 2. Næmingurin skal sjálvur velja lærugreinar, øki og evni.
Stk. 3. 1) Verkætlanin verður skrivað í tíðarskeiðinum 15. oktober til 1. mars. Á búskapar-breytini, hugbreytini og náttúrubreytini vera 10 skúladagar nýttir til verkætlanina, harav fimm teir síðstu skulu liggja saman. Á tilfeingisbreytini og á tøknibreytini vera 5 skúladagar nýttir til verkætlanina, harav 3 teir síðstu skulu liggja saman. Millum fyrsta og síðsta verkætlanardag skulu í mesta lagi vera 6 vikur. Uppgávuorðingin skal latast næminginum, tá fyrsti verkætlanardagur byrjar. Verkætlanin skal latast inn seinasta verkætlanardag. Teir dagarnar, næmingurin skrivar verkætlan, verður vanliga undirvísingin niðurløgd.
Stk. 4. Hvør næmingur fær tveir vegleiðarar, ein í hvørji lærugrein, sum skulu góðkenna øll næmingaval og gera endaliga uppgávuorðing.
Stk. 5. Við støði í grundaðari skrivligari umsókn frá næmingi kann leiðari útbúgvingarstovnsins gera av, at breytarverkætlanin kann verða skrivað í trimum lærugreinum ella bert í einari A-lærugrein. Endamál, mannagongd og treytir annars eru lýst í námsætlanini fyri breytarverkætlanina.
§ 23. Á fyrireikingarbreytini verður breytarverkætlan skrivað 2. árið. Breytarverkætlanin verður skrivað í lærugrein á A- ella B-stigi í tvørfakligum samstarvi við aðra lærugrein á A-, B- ella C-stigi sum stuðulslærugrein. Talan kann eisini vera um tvær stuðulslærugreinar.
Stk. 2. Næmingurin skal sjálvur velja lærugreinar, øki og evni.
Stk. 3. Verkætlanin verður skrivað í tíðarskeiðinum 15. oktober til 1. mars. Nýttir vera 5 skúladagar til verkætlanina. Teir 5 dagarnar, næmingurin skrivar verkætlan, verður vanliga undirvísingin niðurløgd.
Stk. 4. Hvør næmingur fær vegleiðarar, ein í hvørji lærugrein, sum skulu góðkenna øll næmingaval og gera endaliga uppgávuorðing.
Stk. 5. Endamál, mannagongd og treytir annars eru lýst í námsætlanini fyri breytarverkætlanina á fyrireikingarbreytini.
Avmarkingar
§ 24. Næmingur kann bert velja somu vallærugrein á sama stigi einaferð. Næmingur skal fylgja ella hava fylgt undirvísingini á einum lægri stigi, áðrenn hann kann byrja undirvísingina á einum stigi, sum liggur beint oman fyri lægra stigið. Vikið kann verða frá hesum, um leiðari útbúgvingarstovnsins metir, at ítøkiligu førleikar næmingsins eru nøktandi.
§ 25. 3) Leiðari útbúgvingarstovnsins kann nokta næmingi at velja lærugrein, sum fakliga er nær skyld við lærugrein, hann áður hevur valt.
Lærugreinabýti og tímaútluting
§ 26. 4) Lærugreinabýtið og tímaútlutingin á breytunum fyri hvørt skúlaár skal verða skipað eftir tímaleistunum fyri breytirnar, sum eru í skjølunum nr. 2-7.
Stk. 2. 4) Leiðari útbúgvingarstovnsins kann gera smærri frávik frá leistunum í skjølunum. Ger hann tað, er tað hann einsamallur, sum avger endaliga lærugreinabýtið og endaligu tímaútlutingina. Tó skulu krøvini í § 13 og § 15 altíð vera uppfylt, og Mentamálaráðið verður kunnað um øll frávik.
Umval
§ 27. Næmingur, sum byrjar í einari útbúgvingarbreyt, kann í seinasta lagi 1. oktober sama árið søkja um at skifta breyt. Møguligt skifti skal fara fram fyri heystfrítíð skúlans og í seinasta lagi 15. oktober.
Stk. 2. Umsókn um breytarskifti kann bert verða játtað, um umsøkjarin lýkur upptøkukrøvini til nýggju breytina og um pláss er á breytini.
Stk. 3. Mannagongd og viðgerð av umsókn um breytarskifti skal fylgja reglunum í upptøku-kunngerðini.
Námsferðir o.tíl.
§ 28. Partar av útbúgvingartíðini kunnu verða nýttir til námsferðir. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal góðkenna námsferðir, og tær skulu vera liður í tí at røkka málunum í námsætlanini og skulu fylgja vegleiðing um námsferðir. Námsferðir eru ikki fevndar av § 19.
§ 29. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann taka stig til at skipa tiltøk fyri allar næmingar ella partar av teimum so sum evnisdagar, felagstímar, innleiðsluskeið, ítróttartiltøk, sjónleik, tónleik o.tíl. Tiltøkini skulu hava til endmáls at røkka málunum í útbúgvingini. Tiltøkini eru fevnd av § 19.
§ 30. Næmingur kann eftir umsókn nýta part av útbúgvingartíðini á útbúgvingarstovni uttanlands.
Stk. 2. Um talan er um at vera skiftisnæmingur eitt skúlaár, skal hann, tá ið hann kemur aftur, halda fram í útbúgvingini har hann slepti, um avriksflutningur ikki er veittur sbr. §35.
Stk. 3. Er talan um stutta skiftistíð, í mesta lagi 3 mánaðir, kann leiðari útbúgvingarstovnsins góðkenna, at undirvísingartíðin í skiftislandinum kemur í staðin fyri undirvísingartíðina heima. Skúlin skal gera avtalu um faklig, námsfrøðilig og praktisk viðurskifti við skúlan í skiftislandinum í hvørjum einstøkum føri.
Átøk uttan fyri vanliga undirvísingartíð
§ 31. Útbúgvingarstovnurin kann geva næmingum við serligum tørvi serlig undirvísingartilboð. Undirvísingartilboðini kunnu fevna um royndarfyrireikandi fakliga undirvísing.
Sjálvboðin undirvísing
§ 32. Útbúgvingarstovnurin kann eisini bjóða bólkum av næmingum sjálvbodna undirvísing tvørtur um floksmørk. Hetta slag av undirvísing kann ikki vera royndarfyrireikandi faklig undirvísing. Sjálvboðin undirvísing kann ikki vera ein treyt fyri, at næmingurin sleppur at velja ávísar lærugreinar.
Stk. 2. Útbúgvingarstovnurin kann veita næmingum við serligum evnum serlig undirvísingartilboð. Útbúgvingarstovnurin kann bjóða næmingum at luttaka í lesiringum tvørtur um floksmørk. Hetta slag av undirvísing kann ikki vera royndarfyrireikandi faklig undirvísing og kann ikki vera ein treyt fyri, at næmingurin sleppur at velja ávísar lærugreinar.
Námsætlanir
§ 33. Í øllum lærugreinum á øllum stigum eru námsætlanir. Námsætlanirnar eru til skjals í rundskrivum. Námsætlanin allýsir lærugreinina við hesum hugtøkum:
1) Samleiki,
2) endamál,
3) stig og tímatal,
4) øki,
5) førleikamál,
6) eftirmeting og próvtøka, og
7) at skipa undirvísing.
Stk. 2. Í stk. 1, nr. 4 verður øki skipað í eitt kjarnaøki og eitt ískoytisøki. Kjarnaøkið fevnir um kravt fakligt innihald, og er umleið 80% av undirvísingartíðini. Ískoytisøkið er fakligt innihald, svarandi til uml. 20% av undirvísingartíðini, sum verður valt soleiðis, at kjarnaøkið verður lýst meiri nágreiniligt. Ískoytisøkið skal stuðla undir at røkka førleikamálinum í lærugreini, víðka fakliga sjónarring næmingsins, og næmingurin skal takast við í avgerðina, tá ið evni verða vald.
§ 34. Høvuðsmálið í undirvísingini er føroyskt. Í øðrum máli enn móðurmálinum kann høvuðsmálið í lærugreinini vera avvarðandi mál, men mállærugreinarnar skulu umframt teirra egnu málfrøðiheiti eisini vísa til føroysk málfrøðiheiti, har tað ber til.
Avriksflutningur
§ 35. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann eftir umsókn veita næmingi avriksflutning fyri undirvísing og próvtøku í lærugrein, hann áður hevur lokið í gymnasialari miðnámsútbúgving ella hægri útbúgving. Áður lokna lærugreinin skal vera á samsvarandi ella hægri gymnasialum stigi.
Stk. 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann somuleiðis eftir umsókn góðskriva næmingi undir-vísingartíð og roynd, sum er farin fram á øðrum útbúgvingarstovni t.d. uttanlands, um so er, at leiðari útbúgvingarstovnsins metir, at skúlagongdin á øðrum stovni kann javnmetast við undirvísingina í miðnámsútbúgvingini.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann gera av, at næmingar, sum hava fingið avriksflutning sambært reglunum í stk.1 og 2, kunnu fáa loyvi at stytta um samlaðu útbúgvingartíðina.
Stk. 4. Hvørjar lærugreinar kunnu geva avriksflutning, og í hvønn mun avriksflutningur kann vera partur av einum samlaðum prógvi, er ásett í kunngerð um avriksflutning.
Kapittul 3
Vegleiðing og fráfall
§ 36. Vegleiðing í gymnasialu miðnámsútbúgvingunum verður skipað sum lestrarmenning, persónlig ráðgeving og felagsvegleiðing.
Lestrarmenning
§ 37. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal skipa so fyri, at allir næmingar fáa miðvísa fakliga vegleiðing og vegleiðing um lestrarháttalagið í ávísu lærugreinunum. Vegleiðingin skal miða ímóti, at næmingurin gerst førur fyri at lesa og granska í lestrartíðini, og at næmingurin megnar at fremja útbúgvingina innan ásettu tíðarkarmarnar.
Stk. 2. Til lestrarmenning skulu nýtast 25 klokkutímar, á fyrireikingarbreytini tó 35 klokkutímar, og tímarnir skulu nýtast fyrsta árið. Lestrarmenning skal standa á tímatalvuni, og tað er skylda næmingsins at luttaka. Vegleiðingin skal taka støði í námsætlanini fyri lestrarmenning og vegleiðing um lestrarmenning.
Persónlig ráðgeving
§ 38. Lestrarvegleiðingin skal ráðgeva næmingum við sosialum, persónligum og fíggjarligum trupulleikum. Vegleiðingin skal skipa so fyri, at næmingar, sum bera brek, eru orðblindir, eru varandi sjúkir o.tíl. fáa hjálpitól, fáa serliga lesivegleiðing, fáa sjúkraundirvísing, verða vístir til samrøðu við sálarfrøðing o.s.fr.
Stk. 2. Lestrarvegleiðingin skal vegleiða um rættindi og skyldur næmingsins í sambandi við skúlagongdina.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal skipa so fyri, at gjørdar vera mannagongdir, sum hava til endamáls, at so fáir næmingar sum gjørligt gevast ella verða noyddir at velja av nýggjum.
Felagsvegleiðing
§ 39. Lestrarvegleiðingin skal kunna næmingar og møguligar umsøkjarar um breytaskipanina, kravd val á breytini, frí val á breytini og møgulig umval til aðra breyt. Vegleiðingin skal kunna næmingarnar um vinnu- og útbúgvingarmøguleikar eftir útbúgvingarlok og upptøkukrøv til framhaldandi lestur.
Stk. 2. Lestrarvegleiðingin skal so tíðliga sum gjørligt fáa kunnleika um fortreytir næmingsins í sambandi við upptøkuna. Tá ið næmingar verða tiknir upp í fyrsta miðnámsflokk, kunnu lestrarvegleiðarar luttaka í upptøkuviðgerðini.
Kapittul 4
Flokkar og valbólkar
§ 40. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger við grundgeving einsamallur av, hvørjir valbólkar verða bodnir út ella settir á stovn, sbr. stk. 4.
Stk. 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger somuleiðis av, í hvørjum flokki og í hvørjum valbólki næmingarnir skulu ganga.
Stk. 3. Skulu næmingar frá ymiskum útbúgvingarstovnum ganga í sama flokki ella sama valbólki, skulu leiðararnir fyri ávísu útbúgvingarstovnarnar góðkenna hetta.
Stk. 4. Valbólkar kunnu verða settir á stovn, um samlaði kostnaðurin ikki fer upp ta játtan, sum stovnurin hevur fingið tillutaða.
Samanlegging av flokkum og valbólkum
§ 41. Avger leiðari útbúgvingarstovnsins at leggja flokkar ella valbólkar saman, skulu næmingar og lærarar fáa hetta at vita í so góðari tíð, at toymið fær stundir at gera nýggjar lestrarætlanir, sbr. § 48.
At bjóða út og seta á stovn lærugreinar
§ 42. Hvørjar lærugreinar úr lærugreinarøðini, stovnurin velur at bjóða út sum vællærugreinar, ger leiðari útbúgvingarstovnsins einsamallur av.
Stk. 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal skipa útboðið soleiðis, at allir næmingar fáa møguleika at seta útbúgvingina saman, soleiðis at krøvini í § 4, stk. 3 og 4 um tal av A-, B- og C-stigum kunnu verða hildin.
§ 43. Umframt felagslærugreinar, breytarlærugreinar og danskt A skulu í minsta lagi hesar lærugreinar verða bodnar út á breytunum:
1) Á búskaparbreytini: Tvær búskaparligar A-lærugreinar og støddfrøði A.
2) Á fyrireikingarbreytini: Tvey byrjanarmál ella framhaldsmál B, støddfrøði B og samfelags-frøði B.
3) Á hugbreytini: Tvey byrjanarmál ella framhaldsmál A.
4) Á náttúrbreytini: Støddfrøði A og alisfrøði A.
5) Á tilfeingisbreytini: Lívfrøði A og alisfrøði B.
6) Á tøknibreytini: Tøknifrøði A, støddfrøði A og alisfrøði A.
Breytasamstarv um lærugreinaútboð
§ 44. Breytirnar skulu, hvør í sínum upptøkuøki, luttaka í einum samstarvi um í minsta lagi at bjóða út tær lærugreinar, sum hægru lærustovnarnir seta sum upptøkutreyt sambært teirra upptøkukunngerðum.
Stk. 2. Talan er í minsta lagi um hesar lærugreinar: Altjóðabúskap B, alisfrøði A, danskt A, enskt A, evnafrøði A, samfelagsfrøði B, søgu B, støddfrøði A og tvey fremmandamál á A-stigi.
Stk. 3. Landsstýrismaðurin kann áleggja stovni at skipa fyri, ella ikki at skipa fyri, ávísari breyt ella ávísari lærugrein.
Næmingaval
§ 45. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger av, nær næmingurin skal velja lærugrein til næsta skúlaár.
Stk. 2. Í seinasta lagi 1. mars skulu allir næmingar skrivliga ella talgilt hava boðað frá endaliga vali teirra, sum tá er bindandi.
Stk. 3. 1) Eftir 1. mars kann valið ikki verða broytt, uttan so at leiðari útbúgvingarstovnsins í serstøkum føri gevur loyvi. Gevur leiðari útbúgvingarstovnsins loyvi at skifta út vallærugrein, skulu hesar treytir vera loknar:
1) Vikið má ikki vera frá ásetingunum um, at næmingurin skal hava møguleika at taka fult prógv eftir galdandi reglum,
2) skiftið skal fara fram, áðrenn undirvísingin er byrjað, tó kann leiðari útbúgvingarstovnsins hendingaferð loyva, at skiftið fer fram í seinasta lagi tríggjar vikur eftir, at undirvísingin er byrjað.
3) (Strikað).
4) (Strikað).
Stk. 4. 1) Næmingar, sum byrja í eini útbúgvingarbreyt og hava í umsóknini valt lærugreinar, kunnu ikki broyta valið, uttan so at leiðari útbúgvingarstovnsins hendingaferð loyvir tí. Gevur leiðari útbúgvingarstovnsins loyvi at skifta út vallærugrein, eru ásetingarnar í stk. 3 nr. 1 og 2 galdandi.
Skúlaár og frítíð
§ 46. Skúlaárið í gymnasialu miðnámsútbúgvingunum er frá 1. august til 31. juli árið eftir og skúladagatalið er ásett at vera 199.
Stk. 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger av, nær skúlin byrjar og hann ásetur fyri 1. mars frídagar og frítíð fyri tað komandi skúlaárið. Frítíð og frídagar kunnu ikki verða lagdir í próvtøkutíðarskeiðinum.
Kapittul 5
At ráðleggja og fremja undirvísing
§ 47. Undirvísingin verður løgd til rættis og framd, soleiðis at málini við útbúgvingini í síni heild verða rokkin, og somuleiðis, at málini í teimum einstøku námsætlanunum verða nádd.
Stk. 2. Ymisku fortreytirnar og ymisku evnini hjá næmingunum skulu vera havd í huga, tá ið undirvísingin verður løgd til rættis.
Stk. 3. Undirvísingin í felagslærugreinunum og vallærugreinunum kann verða samskipað í valbólkar tvørtur um breyta- og floksmørk.
Stk. 4. Í serstøkum førum kunnu fleiri lærarar røkja undirvísingina í einari lærugrein, men leiðari útbúgvingarstovnsins skal gera av ábyrgdarbýti í sambandi við samlaðu undirvísingina, eftirmeting, royndir og próvtøkur.
Læraratoymi
§ 48. Endamálið við toymisarbeiðinum er at fyrireika og leggja undirvísingina til rættis.
Stk. 2. Toymið skal ráðleggja, eftirmeta og menna undirvísingina, men leiðari útbúgvingarstovnsins ger av í hvørjum einstøkum føri, hvørjar uppgávurnar hjá toyminum eru.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal gera karmar fyri læraratoymið, sum m.a. skulu fevna um
1) hvussu toymið verður skipað,
2) meginreglur fyri luttøku lærarans í toymum,
3) eina lýsing av uppgávunum og virkseminum hjá toyminum,
4) leiklutin hjá leiðsluni í toyminum,
5) avgerðarbýtið millum leiðslu og toymi, og
6) eftirmeting av toymisarbeiðinum.
§ 49. Fyri hvønn upprunaflokk setir leiðari útbúgvingarstovnsins eitt flokstoymi, ella hann velur at nýta aðra fortreyt enn upprunaflokkin sum toymiseyðkenni. Toymi kunnu eftir tørvi virka í styttri ella longri tíð.
Lestrarætlan
§ 50. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal skipa so fyri, at toymið samskipar undirvísing og skrivlig avrik.
Stk 2. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal í samráði við læraratoymið staðfesta eina stutta og yvirskipaða lestrarætlan fyri flokkin.
Stk 3. Lestrarætlanin skal vera leisturin, sum allir lærarar ráðleggja eftir, og lestrarætlanin skal staðfesta, hvør lærari hevur ábyrgdina av teimum ymisku undirvísingarpørtunum.
Stk 4. Lestrarætlanin skal ikki fara í smálutir, men í høvuðsheitum fevna um raðfylgjuna, longdina og høvuðsinnihaldið, lýst við nágreiniligum stikkorðum av komandi stórum undir-vísingargongdum, umframt skrivlig avrik.
Stk 5. Lestrarætlanin skal fevna um allar floksins lærugreinar og samspælið millum tær. Ætlanin skal fevna um at nýta fjølbroyttar arbeiðshættir innan t.d. skrivlig avrik, virtuellar framløgur og verkætlanir. Ætlanin skal eisini fevna um námsferðir, fakligar útferðir o.s.fr.
Stk. 6. Lestrarætlanin skal býta arbeiðsbyrðu næminganna javnt út á útbúgvingartíðarskeiðið.
Stk. 7. Lestrarætlanin skal verða dagførd eftir tørvi og vera teldutøk hjá teimum, sum ætlanin fevnir um.
§ 51. Tá næmingur á fyrsta sinni fær undirvísing í einari lærugrein, ella hann á fyrsta sinni fær undirvísing á einum hægri lærugreinastigi, skal hann hava eina lestrarætlan útflýggjaða, ella vera við at gera eina lestrarætlan. Møguligar seinni dagføringar verða gjørdar í samstarvi við næmingarnar.
Skrivlig avrik
§ 52. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal skipa so fyri, at stovnsins fíggjarliga tilfeingi eisini verður nýtt til at gera skrivligar uppgávur, skrivligar venjingar og til at eftirmeta skrivlig avrik.
Stk. 2. Skrivligar uppgávur og skrivligar venjingar eru í hesum sambandi at skilja sum tekstir, tøl og grafar, kt-framløgur, margmiðlaframleiðslur o.tíl.
§ 53. Fyri at dygdin í útbúgvingini hjá tí einstaka næminginum skal vera samsvarandi endamálinum við útbúgvingini og málunum í námsætlanunum, er neyðugt, at næmingurin fær venjing í at skriva.
Stk. 2. Stigvís framtøka skal vera í krøvunum til ta skrivligu venjingina. Tey skrivligu avrikini skulu vera partur av dagligu innanhýsis eftirmetingini.
§ 54. Lestrarfyrireikandi skriviførleikar eru at skilja sum
1) tilvitska um tekstslag,
2) at nýta rættan málsligan búna,
3) at skipa evni,
4) at grundgeva,
5) at nýta sitat,
6) at lýsa við myndum, grafum o.tíl.,
7) at leggja fram og
8) at nýta tilvísingar, gera notur og bókmentalista.
§ 55. Skrivlig venjing í lærugreinum og í lærugreinasamstarvi skal vera við til at menna lestrarfyrireikandi skriviførleikarnar hjá einstaka næminginum, soleiðis at
1) næmingurin fær ment sítt fimi og økt sína fakligu vitan,
2) næmingurin fær venjing í at lata eitt fakligt evni í tann rætta málsliga búnan,
3) næmingurin sjálvur gerst førur fyri at viðgera spurningar skrivliga,
4) næmingurin fær venjing í at vera skipaður, hava yvirlit og at fara í dýpdina,
5) næmingurin fær venjing í at samskifta og at bera fram greiðan boðskap, og
6) næmingurin fær vant seg at skriva.
§ 56. Leiðari útbúgvingarstovnsins raðfestir nýtsluna av skrivligum venjingum, bæði í einstøku lærugreinini og í lærugreinasamstarvinum, og leiðarin ger av, hvør lærari ella hvørjir serliga skulu átaka sær uppgávuna at undirvísa í júst teimum skriviførleikum, sum eru nevndir í § 54.
Stk. 2. Yvirskipað skal tíðin, sum brúkt verður til skrivlig avrik á eini breyt vera eins long fyri øll á breytini.
Stk. 3. Leiðarin kann, tá ið talan er um serligan tørv, víkja frá hesi meginreglu.
Næmingatíð
§ 57. Nøgdin av skrivligum venjingum verður gjørd upp í næmingatíð.
Stk. 2. Næmingatíðin er tann tíðin, mett verður, at ein miðal næmingur, á einum ávísum lærugreinarstigi, nýtir til at framleiða eitt nøktandi uppgávusvar, uttan fyri vanliga undirvísingartíð.
Stk. 3. Innanhýsis jólaroyndir, várroyndir, terminsroyndir o.tíl. eru ikki at rokna sum næmingatíð.
§ 58. Leiðari útbúgvingarstovnsins lutar út næmingatíð eftir reglum í § 60, og næmingarnir verða kunnaðir um næmingatíðina, sum er lutað tí einstaka skrivliga avrikinum.
§ 59. Samlaða næmingatíðin hjá hvørjum einstøkum næmingi skal ikki fara niður um samlaðu minstu næmingatíðirnar sbrt. § 60.
Stk. 2. Vanliga kann eingin næmingur hava meir enn hesa samlaðu næmingatíð
1) á hugbreytini, náttúrubreytini og búskaparbreytini í mesta lagi 650 tímar,
2) á tøknibreytini og tilfeingisbreytini í mesta lagi 780 tímar, og
3) á fyrireikingarbreytini í mesta lagi 450 tímar.
§ 60. 4) Næmingatíðin til skrivliga venjing í ymisku lærugreinunum skal í minsta lagi vera lutað sum ásett í skjali 9 um næmingatíðir.
§ 61. Leiðari útbúgvingarstovnsins kann krevja, at næmingur skal vera til staðar, tá ið hann nýtir næmingatíð til skrivlig avrik t.d. á einum skriviverkstaði uttan fyri vanligu tímatalvu næmingsins.
§ 62. Umframt næmingatíðina í § 60 skal leiðari útbúgvingarstovnsins seta næmingatíð í grunn at nýta til serlig átøk, eitt nú til
1) næmingar við serligum tørvi, sbrt. § 31,
2) næmingar við serliga góðum evnum, sbrt. § 32, stk. 2,
3) næmingar, sum hava serligan tørv á próvtøkuvenjing, og
4) hækking av einstøkum næmingatíðum sbrt. § 60.
Stk. 2. Hækkar leiðari útbúgvingarstovnsins einstakar næmingatíðir sbr. § 60, eigur hetta at verða gjørt við atliti at
1) frágreiðingum í sambandi við royndararbeiði,
2) frágreiðingum í sambandi við verkætlanir,
3) skrivligum avrikum tvørtur um lærugreinar,
4) skrivligum avrikum í lærugreinum á B-stigi, har næmingurin hevur boðað frá, at hann fer at velja vallærugreinina á A-stigi, og
5) skrivligum eykavenjingum av serligum orsøkum.
Stk. 3. Í grunnin skulu í minsta lagi verða settir 5 tímar av næmingatíð fyri hvønn næming á breytini tann 1. september hvørt skúlaár.
§ 63. Í sambandi við at skrivlig arbeiði verða eftirmett, skal næmingur javnan hava at vita, hvør fakliga støðan er, og hann skal somuleiðis hava eina nágreinliga lýsing av veikleikum og dygdum í hansara skrivligu avrikum.
§ 64. 4) Leiðari útbúgvingarstovnsins skal javnan útvega sær vitan um fakligu støðuna í tí einstaka flokkinum. Hann skal serliga útvega sær kunnleika um skrivligu førleikarnar. Við hesi vitan í huga skal leiðarin í samráði við læraratoymið gera eitt nýtt býti av næmingatíð, um hann heldur tørv vera á tí, tó ongatíð minni enn ásetingin í skjali 9.
§ 65. Skrivligar venjingar í lærugreinum, sum hava fingið tillutaða næmingatíð, skulu verða eftirmettar, og fleiri eftirmetingarhættir skulu verða nýttir, har ímillum
1) rætta skrivlig svør, sum einstaklingar hava latið inn, t.d. uppgávur, mátingar og innanhýsis jóla-, vár-, termins-, ársroyndir o.s.fr.,
2) rætta og viðmerkja skrivlig einstaklingsavrik og bólkaavrik,
3) gera viðmerkingar til lutvíst liðug avrik í ávegisskriving,
4) samrøða við einstaklingar og næmingabólkar, ella
5) ein samanrenning av nr. 1-4.
§ 66. Tað er leiðari útbúgvingarstovnsins, sum ger leiðreglur fyri, hvussu eftirmetingin skal fara fram í teimum einstøku lærugreinunum.
Kapittul 6
Stakgreinalestur og sjálvlesandi
§ 67. Gymnasialu miðnámsútbúgvingarnar kunnu verða tiknar sum stakgreinalestur og kunnu eisini verða tiknar sum sjálvlestur.
Stakgreinalesandi
§ 68. Gymnasiala stakgreinaprógvið verður sett saman av próvtølum í øllum kravdum lærugreinum og í breytarverkætlanini.
Stk. 2. Stakgreinalesandi fylgja undirvísingini eftir somu treytum sum onnur lesandi. Tey fylgja undirvísingini í flokkum ella valbólkum, sum longu eru settir á stovn á útbúgvingarstovninum.
Stk. 3. Undirvísingin í teimum einstøku lærugreinunum endar við próvtøku eftir somu reglum sum fyri onnur lesandi.
Stk. 4. Undirvísingin skal fylgja somu reglum um útbúgvingartíð og næmingatíð sum fyri onnur lesandi.
Stk. 5. Stakgreinalesandi skulu hava støðumet, samstundis sum flokkurin ella valbólkurin, tey eru í, fær støðumet.
Stk. 6. Hevur lærugreinin skrivliga próvtøku, skal tann stakgreinalesandi í síðstu lestrarhálvu hava møguleika at fara til skrivliga roynd undir próvtøkulíknandi umstøðum.
Stk. 7. Stakgreinalesandi, sum ætlar at taka eitt samlað prógv, skal skriva breytaruppgávu sbrt. § 21 og breytarverkætlan sbrt. § 22.
Stk. 8. 1) Lærugreinin ítróttur og heilsa C kann skiftast út við aðra lærugrein á C-stigi. Um lærugreinin ítróttur og heilsa C ikki verður skift út við aðra lærugrein á C-stigi, skal ársmetið í ítrótti og heilsu telja við í próvnum.
Stk. 9. 1) Hevur næmingur lokið lærugrein í áður loknari útbúgvingargongd, og sum tá ikki varð tikin út til próvtøku, skal endaliga ársmetið frá nevndu útbúgvingargongd koma við á prógvið.
Stk. 10. 1) Eitt gymnasialt stakgreinaprógv skal, alt eftir útbúgvingarbreyt, lúka treytirnar í § 13 um A-, B- og C-stig.
Sjálvlesandi
§ 69. Sjálvlesandi skal innskriva seg til próvtøku eftir reglunum í § 8 í próvtøkukunngerðini.
Stk. 2. Áðrenn innskriving til próvtøku skal tann sjálvlesandi skjalprógva, at eitt ítøkiligt próvtøkugrundarlag er tøkt. Próvtøkugrundarlagið skal hava støði í námsætlanini í ávísu lærugreinini.
Stk. 3. Sjálvlesandi skal hava tilboð um fakliga vegleiðing, antin sum einstaklingur ella í bólki saman við øðrum.
Stk. 4. Sjálvlesandi, sum ætlar at taka fult prógv, skal skriva breytarverkætlan.
Starvsstovuroyndir hjá stakgreina- og sjálvlesandi
§ 70. Stakgreinalesandi skal gera starvstovuroyndir saman við tí flokkinum ella valbólkinum, sum hann er í.
Stk. 2. Sjálvlesandi kann gera starvsstovuroyndir saman við einum flokki ella valbólki. Ber tað ikki til, skal hann melda seg til starvstovuskeið á stovninum, har hann ætlar sær til próvtøku. Stovnar, sum hava sjálvlesandi, skulu samskipa møgulig starvstovuskeið.
Stk. 3. Starvsstovuskeið verður tikið í staðin fyri tað royndararbeiðið, sum er ásett í námsætlanini fyri lærugreinina.
Stk. 4. Útbúgvingartíðin í sambandi við starvsstovuroyndir í eini lærugrein er 15 tímar fyri C-stig, 15 tímar fyri B-stig og 15 tímar fyri A-stig. Ein treyt er, at eitt lægri stig er lokið, áðrenn farið kann verða undir eitt hægri stig.
Stk. 5. Afturat útbúgvingartíðini verður tíð roknað til at skriva frágreiðingar. Vegleiðing og gjøgnumgongd av teimum fyrstu frágreiðingunum hoyrir við til útbúgvingartíðina.
Stk. 6. Stovnurin, sum heldur starvsstovuskeið, skal geva teimum, sum fullføra, skeiðsváttan.
Kapittul 7
Eftirmetingar
§ 71. Útbúgvingarstovnurin skal hava eina eftirmetingarætlan, sum skal fevna um eftirmeting av undirvísingini og eftirmeting av tí, sum næmingurin fær burturúr.
Eftirmeting av undirvísing
§ 72. Tvær ferðir um árið skulu næmingarnir hava høvi at eftirmeta undirvísingina. Eftir samráð við flokkin tekur lærarin avgerð um, hvussu eftirmetingin skal verða gjørd.
Stk. 2. Eftirmetingarúrslitið skal viðgerast í flokkinum. Lærarin skal gera stuttan skrivligan samandrátt til næmingarnar. Samandrátturin skal í minsta lagi fevna um
1) nær og hvussu eftirmetingin er gjørd og
2) niðurstøðu og møgulig átøk.
Eftirmeting av næmingum
§ 73. Til at meta um fakligu støðu næmingsins skulu verða nýtt støðumetstøl, royndarmetstøl og munnligar ella skrivligar viðmerkingar.
Stk. 2. Givin verða støðumet, ársmet og royndarmet. Støðumet lýsir fakligu støðu næmingsins, júst tá ið metið verður givið, t.e. hvussu stórur partur av málunum er rokkin í mun til undirvísingartíðarætlanina. Ársmet er eitt støðumet, sum lýsir fakligu støðu næmingsins við undirvísingarlok. Royndarmet lýsir, hvussu stórur partur av málunum er náddur í mun til ávísa uppgávuorðing ella ávísan spurning.
§ 74. Næmingarnir skulu hava
1) støðumet gjøgnum skúlaárið,
2) ársmet við undirvísingarlok og møguliga royndarmet við skúlaársenda, í lærugreinum, sum halda fram, og
3) endalig ársmet við undirvísingarlok í lærugreinum, sum ikki halda fram.
Stk. 2. 3) Næmingar á fyrireikingarbreytini skulu ikki hava endalig ársmet, bert vegleiðandi støðumet gjøgnum skúlaárið.
§ 75. Leiðari útbúgvingarstovnsins ger av, nær metini verða givin.
Stk. 2. Ársmetini við undirvísingarlok og møgulig royndarmet við skúlaársenda eru grundarlag undir avgerð leiðara útbúgvingarstovnsins, hvørt næmingurin verður fluttur upp í næsta flokk.
§ 76. Í lærugreinum við ongari munnligari próvtøku, men sum kunnu enda við skrivligari próvtøku, verður bert givið met í skrivligum. Í øllum øðrum lærugreinum, sum kunnu enda við skrivligari próvtøku, skulu næmingarnir hava met í skrivligum og í munnligum. Næmingar skulu harumframt hava met í skrivligum og munnligum í hesum lærugreinum
1) á náttúrubreytini og á hugbreytini: Lívfrøði B, alisfrøði B, evnafrøði B, landafrøði B og framhaldsmálum B,
2) á búskaparbreytini: Framhaldsmálum B og
3) á tøknibreytini og á tilfeingisbreytini: Lívfrøði B, alisfrøði B, evnafrøði B og landafrøði B.
Stk. 2. Í øllum øðrum lærugreinum, sum ikki eru nevndar í stk. 1, skal næmingurin bert hava met í munnligum.
Stk. 3. Í lærugreinum, sum halda fram, skulu næmingarnir við skúlaársenda hava støðumet, t.e. ársmet, og møguligt ársroyndarmet.
Stk. 4. Endalig ársmet skulu skrivast í próvtalsskrásetingina, áðrenn munnligu próvtøkurnar verða kunngjørdar.
Stk. 5. Endalig ársmet verða flutt á endaliga prógvið hjá næminginum sambært reglum í próvtøkukunngerðini og eini nágreiniligari vegleiðing.
§ 77. Í tíðini frá byrjanini 1. árið til undirvísingarlok 3. árið skulu haldast í minsta lagi 5 royndir, skrivligar ella munnligar, undir próvtøkulíknadi umstøðum, t.e. eftir reglunum í próv-tøkukunngerðini og námsætlanini við tí í hyggju, at næmingarnir fáa vant teir ymisku próvtøkuhættirnar, sum eru at finna í útbúgvingini.
Undirvísingarfrágreiðing
§ 78. Lærari skal fyri hvørja lærugrein og hvørt lærugreinastig gera eina undirvísingarfrágreiðing, so hvørt sum skúlaárið líður. Nakað fyri undirvísingarlok skal lærarin gera undirvísingarfrágreiðingina lidna, eisini fyri tær lærugreinar, sum halda fram næsta skúlaár.
Stk. 2. Áðrenn eina freist, sum leiðari útbúgvingarstovnsins setir, skal lærari skrivliga vátta fyri leiðara útbúgvingarstovnsins, at undirvísingarfrágreiðingin er liðug og lýkur krøvini í samsvarandi námsætlan. Leiðarin góðkennir undirvísingarfrágreiðingar, áðrenn tær verða endaliga kunngjørdar.
§ 79. Undirvísingarfrágreiðingin er grundarlag undir munnligu próvtøkuni. Frágreiðingin verður gjørd eftir leisti, sum Mentamálaráðið ger, og hon skal vera tøk hjá próvdómara at taka niður frá stevnu, heimasíðu ella líknandi miðli, í seinasta lagi 14 dagar áðrenn munnligu próvtøkurnar verða kunngjørdar.
Stk. 2. Fyri næming, sum skiftir skúla í einum skúlaári, skal lærarin gera eina avmarkaða undirvísingarfrágreiðing.
Váttan um undirvísing
§ 80. Næmingur, sum hevur fylgt undirvísingini í eini lærugrein, uttan tó at gera seg lidnan, kann eftir umsókn fáa váttan fyri at hava luttikið og fáa avrit av støðumetum.
Stk. 2. Næmingur, sum hevur fylgt undirvísingini í eini lærugrein og gjørt seg lidnan og fingið endaligt ársmet, kann eftir umsókn fáa váttan fyri luttøku og avrit av støðumetinum, um lærugreinin ikki varð tikin út til próvtøku.
Stk. 3. Næmingur, sum skiftir skúla, og av tí orsøk ikki fær høvi at enda eitt B- ella A- stig, kann fáa sítt seinasta støðumet við sær sum endaligt ársmet í somu lærugrein á einum lægri stigi.
Kapittul 8
Serstøk undirvísing
Næmingar, ið bera brek
§ 81. Um næmingur, ið hevur tørv á sernámsfrøðiligari hjálp orsakað av sálarligum ella likamligum avmarkingum, søkir inn í miðnámsskúla, skal skúlin seta seg í samband við Sernám, áðrenn upptøka fer fram.
Stk. 2. Skúlin ger av saman við Sernámi, í hvønn mun næminginum tørvar stuðul, og hvørji møgulig hjálpartiltøk skulu verða sett í verk, tá ið næmingurin byrjar í skúlanum.
Stk. 3. Verður tørvurin ávístur, eftir at skúlagongdin er byrjað, verða hjálpartiltøk framd skjótast til ber.
§ 82. Tá ið avgerð um upptøku er tikin, ella tá ið tørvurin er ávístur, boðar leiðari útbúgvingarstovnsins Sernámi frá tørvinum. Fráboðanin skal fara fram í samráði við næmingin, faklærarar og lestrarvegleiðara næmingsins.
Stk. 2. Í tann mun tilvísing til sernámsfrøðiliga hjálp hevur við sær, at aðrir stovnar skulu verða tiknir við upp á ráð, hevur skúlin ábyrgdina av, at hetta verður gjørt.
§ 83. Við støði í tørvinum hjá næminginum ger skúlin í samstarvi við Sernám eina virkisætlan fyri næmingin.
Stk. 2. Skúlin hevur ábyrgdina av, at lagda virkisætlanin verður fylgd, soleiðis at avmarkingin í minst møguligan mun darvar næminginum í at fylgja undirvísingini. Skúlin skal í minsta lagi eina ferð hvørt hálva ár eftirmeta virkisætlanina.
Stk. 3. Um tørvurin hjá næminginum broytist í útbúgvingargongdini, skal støða sum skjótast verða tikin til, um onnur virkisætlan skal verða gjørd. Skúlin hevur ábyrgdina av, at hetta verður gjørt.
§ 84. Skúlin ger í samstarvi við Sernám tilmæli um tørvin á stuðli, og um hvørji hjálpitól og hjálparmiðlar eiga at verða útvegað.
Stk. 2. Skúlin ger kostnaðarætlan fyri sernámsfrøðiligu stuðulstiltøkini, íroknað kostnaðin á hjálpitólum og hjálparmiðlum. Kostnaðarætlanin skal fevna um samlaðu útbúgvingargongd næmingsins.
Stk. 3. Skúlin kann við støði í staðfesta tørvinum hjá næminginum søkja Mentamálaráðið um játtan til sernámsfrøðiligu tiltøkini.
§ 85. Skúlin skal í samstarvi við Sernám lata Mentamálaráðnum skrivliga frágreiðing um samlaðu støðu næmingsins eina ferð um árið.
§ 86. Skúlin skal saman við Sernámi hjálpa næmingi við serligum tørvi at samskifta við aðrar myndugleikar um framhaldandi veiting, tá ið tílík er neyðug fyri at næmingurin kann fullføra útbúgvingina.
Sjúkraundirvísing
§ 87. Næmingur, ið vegna sjúku ikki megnar at fylgja vanligari undirvísing í longri tíð, skal hava tilboð um sjúkraundirvísing.
§ 88. Um roknað verður við, at fráveran fer at vara í longri tíð, skal stovnurin sum skjótast og í seinasta lagi 10 skúladagar eftir, at næmingurin seinast var til undirvísing, venda sær til næmingin við tí í hyggju at fremja sjúkraundirvísing, um næmingurin ynskir tað, sbr. stk. 2 og 5.
Stk. 2. Um næmingurin ikki er myndugur, skal stovnurin venda sær til tann, sum hevur foreldramyndugleikan.
Stk. 3. Stovnurin skal skipa so fyri, at tann neyðuga undirvísingin verður sett í verk. Nær undirvíst verður og vavið av undirvísingini, sbrt. §§ 4 og 6, verður avtalað við næmingin.
Stk. 4. Er næmingurin innlagdur á sjúkrahúsi ella øðrum stovni, verður avtala gjørd við sjúkrahúsið ella stovnin.
Stk. 5. Er væntandi, at samlaða fráveran ikki fer út um 15 skúladagar, verður sjúkraundirvísing ikki framd.
§ 89. Endamálið við undirvísingini er at tryggja, at næmingurin, aftan á sjúkraleguna, er førur fyri at fylgja vanligari undirvísing.
Stk. 2. Undirvísing skal fyrst og fremst verða givin í teimum lærugreinum og evnum, sum næmingurin hevur ilt við at ogna sær av sínum eintingum, og undirvísingin skal vera í samsvari við ta undirvísing, sum annars fer fram í flokki næmingsins.
Stk. 3. Um so er, at faklærari næmingsins ikki kann fremja undirvísingina sbr. stk. 1 og 2, skal hon so vítt gjørligt verða løgd til rættis eftir avtalu við faklæraran.
§ 90. Undirvísingin, sum í vavi til eina og hvørja tíð má laga seg eftir heilsustøðu næmingsins, kann ikki fara út um 5 tímar um vikuna, og kann ikki vara í meiri enn 40 skúladagar.
§ 91. Tá ið serlig viðurskifti tala fyri tí, kann undirvísingin verða røkt av øðrum lærarum.
§ 92. Um heilt serlig viðurskifti gera seg galdandi, kann ávikavist vikutímatalið og tíðarskeiðið, sjúkraundirvísing verður framd, sbr. § 90, verða økt og longt. Um onnur serlig viðurskifti gera seg galdandi kunnu reglurnar í § 93 um longda útbúgvingargongd eisini fevna um næming, sum er sjúkur í longri tíð.
Stk. 2. Næmingur, sum við títtari, styttri fráveru vegna sjúku hevur verið burtur, ella sum væntandi noyðist at vera burtur frá undirvísingini í longri tíð, kann fáa ískoytisundirvísing.
Næmingar, ið fáast við úrvalsvirksemi
§ 93. Ein 3 ára útbúgvingargongd kann verða løgd serliga til rættis sum ein 4 ára útbúg-vingargongd fyri næming, sum íðkar úrvalsítrótt, úrvalstónleik ella annað úrvalsvirksemi á høgum stigi. Ein fyritreyt er, at viðkomandi landsfelag, samband ella skipanir skrivliga viðmæla og vátta ætlanirnar.
Stk. 2. Somuleiðis kann ein 2 ára útbúgvingargongd verða løgd serliga til rættis sum ein 3 ára útbúgvingargongd fyri næming á fyrireikingarbreytini, sum íðkar úrvalsítrótt, úrvalstónleik ella annað úrvalsvirksemi á høgum stigi. Ein fyritreyt er, at viðkomandi landsfelag/samband ella skipanir skrivliga viðmæla og vátta ætlanirnar.
Stk. 3. Landsstýrismaðurin ger nærri ásetingar um longda útbúgvingargongd, og hvussu próvtøkur kunnu verða lagdar serliga til rættis sbrt. stk. 1 og 2.
Kapittul 9
Kæra
§ 94. 1) Næmingur ella møguligur foreldramyndugleiki kann kæra námsfrøðiligar avgerðir, sum eru tiknar á stovninum sambært hesi kunngerð, her undir endalig ársmet, til leiðara útbúgvingarstovnsins. Kærufreistin er 7 dagar frá tí degi, at avgerðin er kunngjørd næminginum.
Stk. 2. Gongur leiðari útbúgvingarstovnsins ikki kæruni á møti, kann næmingurin ella møguligur foreldramyndugleiki kæra avgerð leiðara útbúgvingarstovnsins til landsstýrismannin, samsvarandi § 40, stk. 1 í lógini. Kærufreistin er 7 dagar, eftir at avgerð leiðarans er kunngjørd næminginum ella foreldramyndugleikanum. Kæran skal vera skrivlig, ítøkilig og grundgivin.
Stk. 3. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal gera eitt ummæli av kæruni sbrt. stk. 2 og geva kæraranum høvi at gera viðmerkingar til ummælið. Leiðari útbúgvingarstovnsins skal í mesta lagi geva kæraranum 7 dagar til at gera viðmerkingar. Kærarin skal lata leiðaranum sínar møguligu viðmerkingar, sum so sendir alt málið til landsstýrismannin.
Stk. 4. Landsstýrismaðurin kann taka avgerð um at burturvísa kæruni, um treytirnar í stk. 2 ikki eru uppfyltar. Landsstýrismaðurin kann eisini staðfesta avgerð leiðarans. Landsstýrismaðurin kann somuleiðis taka avgerð um at broyta avgerð leiðarans til kærarans fyrimun, og landsstýrismaðurin kann eisini taka avgerð um at heita á leiðaran um at viðgera málið av nýggjum.
Stk. 5. Kærur um próvtøl, próvtøkur og próvtøkuviðurskifti annars kunnu tó verða kærd samsvarandi reglunum í próvtøkukunngerðini.
Stk. 6. Aðrar fyrisitingarligar avgerðir hjá leiðara útbúgvingarstovnsins, sum ikki eru fevndar av stk. 2 ella stk. 5, kunnu somuleiðis verða kærdar til landsstýrismannin. Kærufreistin er 4 vikur eftir, at kærarin hevur móttikið avgerðina.
Kapittul 10
Undantøk
§ 95. Landsstýrismaðurin kann í serstøkum føri loyva, at vikið verður frá hesi kunngerð sam-svarandi § 37 í lógini, eitt nú tá ið talan er um at fremja royndarvirksemi ella námsfrøðiligt menningararbeiði.
Kapittul 11
Gildiskoma
§ 96. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd og er galdandi fyri næmingar, sum byrja skúlagongdina 1. august 2013 ella seinni.
Mentamálaráðið, 22. januar 2013
Bjørn Kalsø (sign.)
landsstýrismaður
/ Poul Geert Hansen (sign.)
Skjøl:4)
1) Breytaskipanin – tímatøl
2) Tímatalsleistur fyri búskaparbreytina
3) Tímatalsleistur fyri fyrireikingarbreytina
4) Tímatalsleistur fyri hugbreytina
5) Tímatalsleistur fyri náttúrubreytina
6) Tímatalsleistur fyri tilfeingisbreytina
7) Tímatalsleistur fyri tøknibreytina
8) Gymnasiala lærugreinarøðin
9) Næmingatíð
Skjal 1 4)
Breytaskipanin - tímatøl
Skjal 2 4)
Búskaparbreytin - tímatøl
Skjal 3 4)
Fyrireikingarbreytin – tímatøl
Skjal 4 4)
Hugbreytin – tímatøl
Skjal 5 4)
Náttúrubreytin – tímatøl
Skjal 6 4)
Tilfeingisbreytin – tímatøl
Skjal 7 4)
Tøknibreytin - tímatøl
Skjal 8 4)
Gymnasiala lærugreinarøðin
Næmingatíð


c: text/html

text:
Cecilia legði út við at taka juniormetið frá Biritu í 100 frí, í innleiðandi riðlunum í morgun. Tíðin hjá Ceciliu var 1:02.69, í mun til at Birita svam 1:03.10 á HM í Rom. Men 4 av 8 svimjarum í finaluni í kvøld eru føroyingar, íroknað Ceciliu og Biritu, so nógv kann hendan enn.
Tanja setti juniormet í 50 bringu innleiðandi, við 35.98, har kravtíin til at kunna seta juniormet var 36.88. Cecilia vann silvur í 400 frí í opna bólkinum, og gull í juniorbólkinum. Og Magnus vann silvur í 200 rygg í opna bólkinum, og gull í juniorbólkinum.
Vit koyra á aftur kl 15:00 íslendska tíð, sum er klokkan 16:00 í føroyum. Klokkan er sirka 13:30 her yvir nú, so man skal lííka fáa eyguni saman eina løtu, áðrenn bussurin koyrir aftur kl 13:50.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
HEKSIRNAR
- Ein leikur fyri alla familjuna -
Hesin leikurin er um heksir. Av teimum, sum eru til. RÆTTULIGAR HEKSIR. Í ævintýrum plaga heksir altíð at vera í fjákutum, svørtum hatti, í svørtum kappa, og tær flúgva á kustaskafti. Men hetta er onki ævintýr. Sjálvur havi eg tvær ferðir sæð heksir. Fyrru ferð slapp eg heilskapaður undan, men seinnu ferð gekk verri ... Men tá saman um kemur eri eg enn á lívið, so sjáldsamur eg annars síggi út. Men lat okkum byrja frá byrjanini ...
“Heksirnar” er familjuleikur eftir kenda rithøvundan Roald Dahl. Tað er David Wood, ið hevur umskrivað væl umtóktu barnabókina til leik. Laura Joensen hevur týtt leikin, við stuðli úr týðingini hjá Eyðuni Andreassen av bókini.
Tað er ein serlig sýning, ið Kristina Sundar Hansen hevur leikstjórnað, har er spenningur, eymleiki, sorg, keipur og skemt, alt í somu sýning. Afturat sær hevur Kristina fingið Hansinu Iversen at gera pallmynd og búnar. Tað er ein royndur leikarahópur, sum fevnir um kendar sjónleikarar sum Hans Tórgarð, Katarinu Nolsøe, Lauru Joensen, Páll Danielsen, Sóley Danielsen, Jákup Dahl Wardum, Petur Meinhard E. Andersen og Nicolaj Falk. Fleiri teirra sleppa at royna seg í fleiri leiklutum.


text:
1. Lat anda tín við okkum vera,
vit biðja teg, vár frelsarmann,
so hvørt eitt barn, vit til tín bera,
sælt til tín deyða doypast kann!
2. Vit eftir tær tey her upp kalla,
tú styðja tey, tí rás er hál,
og snáva tey, lat tey ei falla,
men halda fram og náa mál’!
3. Er skeiðið langt, lat tey ei møðast,
styrk tú tey, tá ið grána hár!
Er skeiðið stutt, lat tey tá frøast
um tína dýrd tey ungu ár.
4. Títt navn í teirra hjarta skriva,
og teirra navn í hendi tær,
so tey í sorg og gleði liva
í andans felagi við tær.
5. Guðs einglar vøgguljóðið syngja,
tað ljóði gravarbakka á!
Og sum tey krossur her skal tyngja,
so lat tey sigurskrúnu fá.
Jákup Dahl týddiGoym tekstin


text:
Umleið 30 tónleikarar og sangarar eru knýttir at bólkinum. Lovsangstænastan hevur givið út tvær fløgur, "Guds faðirhjarta" og "Tú talar vón", umframt fleiri stakløg.
Bólkurin varð stovnaður, tá Martin gekk í tónleikaskúla í Onglandi. Nú eru bert føroyskir tónleikarar við. Stílurin er rockabilly og laid back poppur.
Eyðun er kendur um Føroyaland við sínum sangi. Stílurin er country, southern gospel og lovsangur. Sjálvur hevur hann fleiri útgávur á baki, bæði í Føroyum og Danmark.
Embers er ein nýggjur bólkur, ið spælur singer-songwriter. Bólkurin er mannaður av 4 limum. Embers merkir ein lítil logi í einum sløknandi eldi.
Glæma er ein akapellabólkur. Við í bólkinum eru 7 kvinnur, ið við sangi ynskja at senda smáar ljósglæmur til menniskju.


text:
Orð og lag: James McGranaham
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Mítt heim er har hinumegin támið,
har tímaglas mítt ei rennur út;
har aldri skiljast vit skulu meira
og ævigt endað er sorg og sút!
Niðurlag: Á, sæla Heimland hjá Jesu vinum,
har finst ei meir nakað sorgartár;
tí syndasárið ei meira svíðir,
tá eru lekt øll tey djúpu sár.
2. Ei nakar sjómaður meir í havsneyð,
skal vónleyst søkja sær trygga havn.
Ei mamman meir syrgir mista barn sítt,
tí havið opnar ei meir sín favn.
3. Ei ferðarmaður av møði boygdur
skal meira leita sær náttarskjól.
Har ævigt gloymd er hin myrka grøvin,
har ræður lívið og ævig sól.
4. Har suffar eingin, ei sólin setir,
og eingin bivar tí nátt er nær.
Nei, øll har syngja tey morgunsangin,
tí Guð er sólin, sum ævigt sær.
5. Mítt heim mær bíðar á lívsins strondum,
har friður hjartans ei følnar, fer.
Við sigurspálmum í sínum hondum,
hvør ein sín fagna til Lambið ber.


text:
27. november 1952Nr. 53
Løgtingslóg um viðarlundir, sum seinast broytt við løgtinslóg nr. 110 frá 29. juni 1995
§ 1. Viðarlundir í almennari ogn í Føroyum, nevniliga í Tórshavn (niðursettar í 1904), Kunoy (niðursett í 1905), Selatræð (niðursett í 1912), Hoydølum (niðursett um 1915), Trongisvági (niðursett í 1924), við Marknagil í Tórshavn (niðursett í 1932) og í Mikladali (niðursett í 1951) koma undir skógfriðingarskyldu eftir reglunum í hesi lóg. Friðingarváttan verður at tinglesa á hesum lendum so skjótt henda lóg er komin í gildi.
Tað verður ein treyt í framtíðini fyri almennum studningi til niðursetingar ella rakstur av viðarlund, at friðingarváttan er tinglisin á viðkomandi lendi eftir hesi lóg.
§ 2. 1) Ein skógfriðingarnevnd, sum hevur 5 limir, verður sett at hava eftirlit við friðaðum viðarlundum til verndar av vøkstri og dýrum á hesum lendum. Nevndin umsitur tann pening, sum latin verður henni til frama av træniðurseting í Føroyum.
2) Í nevndini sita 5 limir valdir av landsstýrinum. Nevndin skipar seg sjálv.
§ 3. Eigari av skógfriðingarskyldugum lendi hevur skyldu at halda haldgott stik rundan um alt lendi, sum kann halda seyði og stórdýrum úti, líka mikið hvør garðskylduna í grundini hevur. Tað er eisini ein treyt, at lendið er vetrarfriðað og hevur hóskandi nógvar breytir. Tað er eigarans skylda at umsita breytirnar og forkoma tílíkum óruddi, sum kann lýta viðarlundina innan og eisini uttanum.
Øll forstlig tiltøk eitt nú niðurseting, felling og tynning verða útinnt av skógfriðingarnevndini, sum hevur fullt ræði á øllum vøkstri og dýralívi í viðarlundini.
Almenningurin hevur onga atgongu uttan eftir loyvi nevndinnar, men nevndini áliggur at loyva atgongu mest gjørligt uttan at nerva vakstrarlíkindi viðarlundinnar.
§ 4. Eigari ber útreiðslurnar av teim tiltøkum, sum standast av § 3, 1. p. Um so er, at eigari misrøkir sínar skyldur sum tilskilað her og ikki eftir ávaring letur við seg koma, kann nevndin lata tørvandi tiltøk fremja fyri eigarans rokning. Fyri tílíkar útreiðslur hevst pantingarrættur.
Útreiðslur, sum standa av teim í § 3, 2. p. nevndu tiltøkum, ber nevndin í fyrstu syftu, men nevndin fær tær endurrindaðar frá eigaranum eftir uppgerð fyri eitt ár í senn.
Møguligar inntøkur av viðarlund verða bókaðar eigaranum til góðar.
Nevndin kann lata vera at krevja útreiðslur eftir § 3, 2. p. endurrindaðar og veita studning til rindingar av teim í § 3, 1. p. nevndu útreiðslum.
§ 5. Innan mars mánaði er úti letur nevndin roknskap fyri lidna álmanakkaárið og haraftrat ársfrágreiðing.
§ 6. 3) Hann, sum ger skaða á skógfriðingarskyldugt lendi, eitt nú inn á vøkstur, dýr, stik ella annað, kemur undir bót, sum fer í ríkiskassan og má haraftrat endurgjalda skaðan.
Undir somu bót kemur hann, sum ger seg inn á skógfriðingarskyldugt lendi.
Tílík mál fara fram sum løgreglumál.
§ 7. Henda lóg kemur í gildi beinanvegin.


text:
Fyrst práta vit við Victor Dánjalson. Vit hoyra um Ástjørn í Íslandi og um álmenakkan “Ráðgevari mín”. Síðani er vitjan av bólkinum Blátt Gras. Ragnar Joensen, Richard Johansen og Terje Johannesen greiða frá um nýggju fløguna “Ávegis” sum bólkurin hevur gevur út. Eisini hoyra vit fleiri sangir av fløguni. Útgávukonsertir verða á Reinsarínum í Havn hóskvøldið 27. nov. kl. 20.00. Í Libanon í Sørvági fríggjakvøldið 28. nov. kl. 20.00. Í Kelduni í Skálafirði sunnukvøldið 30. nov. kl. 20.00
Vertur: Tór Arni Samuelsen
Lurta eftir sendingini her
Um tú vilt taka sendingina niður, so høgraklikka slóðina og vel “Save link as…” ella “Gem destination som…”


text:
Silvurstinglaksur (stinglaksaættin)
Lepidopus caudatus (Euphrasen, 1788)
Stødd: Silvurstinglaksur verður upp í 210 cm langur.
Dýpi: Hann er botnfiskur og uppsjóvarfiskur. Hann gongur í torvum úr 100 m niður á 600 m dýpi.
Litur: Hann er silvurlittur, dimmur um fjaðrarnar.
Teinar: R IX + 90-107; U 12.
Lýsing: Silvurstinglaksur er langur og mjávaksin fiskur. Hann er hægri, enn hann er breiður. Hann hevur eina langa ryggfjøður. Gotfjøðurin er í einum undir klingruni og bert leysir broddar eru haðani og fram til gotið. Hann hevur smáar búkfjaðrar, smáar uggafjaðrar og lítlan stert. Høvdið hækkar aftan fyri eyguni upp móti ryggfjøðurini. Hann hevur stór eygu og stóran kjaft við hvøssum tonnum.
Eyðkenni: Kropsskapið kann minna um eitt stórt svørðsblað. Høga ennið. Lítli sterturin.
Týdningur: Hann hevur ikki vinnuligan týdning í Føroyum, men verður nógv veiddur aðrastaðini.
da: Strømpebåndsfisk, en: Scabbard fish, fr: Sabre argenté, ís: Marbendill, no: Slirefisk, tý: Degenfisch
Útbreiðsla: Silvurstinglaksur kemur norður móti Føroyum, men er ikki skrásettur í føroyskum sjógvi. Hann sløðist til Íslands, er annars vestan fyri Írland til Senegals, við Suðurafrika og Madagaskar, nakað inn í Miðjarðarhavið. Úti í Atlantshavinum er hann á tindum og bankum. Hann er eisini við Suðuravstralia og Nýsæland.
Mouritsen, Rógvi: Fiskar undir Føroyum. Føroya Skúlabókagrunnur og Fiskirannsóknarstovan. Tórshavn. 2007.
Áburrufiskar Perciformes
Hesin hópurin er størstur av fiskahópunum.
Í hópinum eru 160 ættir, 1539 slektir og 10033 sløg.
Av teimum eru 18 ættir við Føroyar, og hesar hava 29 slektir og 41 sløg:
Í hópinum er ein størri blanding av fiskum við mongum ymsum frábrigdum og útsjónd, langir og klænir, smáir og stórir, smalir og høgir.
Her eru fiskar, ið hava bleytar teinar í fjaðrunum, og aðrir, ið hava harðar teinar í fjaðrunum. Nakrir hava eina, aðrir hava tvær ryggfjaðrar.
Í karpaættini eru onkur fiskasløg tvíkynjaði.
Undir Føroyum eru bert saltvatnsfiskar í hesum hópinum, men úti í heimi eru eisini sløg, sum eru í feskum vatni og í blandingsvatni.


text:
Niels Petersen
08.07.2016 - 21:59
Tíðindi > Tíðindi > Skipasøga
Ein av bátunum sum eru við á Strandamentanarstevnuni í Vági um vikuskiftið er íslendski Húni II úr Akureyri. Húni II er størsta eikiskip, sum smíðað er í Íslandi, og enn flýtur. Tað var sjósett í 1963.
Umleið 50.000 arbeiðstímar vórðu brúktir til at smíða Húnu II, harav var umleið helvtin av tíðini brúkt til arbeiði við el-útgerð, motoríseting, jarnsmíð og at smíða brúnna, ið er úr aluminium.
Øðilig rúgva av tilfari
Til træsmíðið, tað vil siga kjøl, stevni, bond, deksplankar og plankar til skrokkin, vórðu brúkt um 240 rúmmetrar av amerikanskari eik, og roknað verður við, at um 360 stykki av umleið 139 ára gomlum eikitrøum, hava verið feld, fyri at fáa fatur í so nógvum tilfari.
Tríggir hektarar av landi mugu til, fyri at røkta hesi eikitrø.
Frá tí at báturin varð sjósettur í 1963 og til 1994, legði hann 32.000 tons av fiski uppá land. Tá varð avgjørt, at leggja bátin, og bíðaði hann eftir kostnaðarmiklari upphøgging í Seyðisfirði. Eigararnir seldu tí glaðir bátin, tá teir fingu tilboð uppá einans 10 krónur fyri hann.
Keyparin var Torvaldur Skaftason og kona hansara, Erna Sigurbjørnsdóttir, ið høvdu tilknýti til bátin. Við tógvið stríð, eydnaðist tað teimum at gera bátin sjókláran aftur, og var hann fyri tað mesta brúktur til hvalaferðavinnu. Hetta royndist ikki nóg væl.
Stuðulsfelagið Húna II sett á stovn
Í 2003 varð báturin 40 ára gamal, og tá tók ein áhugabólkur seg saman um at verja hann. Torvaldur silgdi bátin til Akureyrar í 2005, og tá varð stuðulsfelagið Húna II sett á stovn.
Á vári í 2006 keyptu landið, Akureyrar kommuna og KEA bátin frá Torvaldi og góvu Ídnaðarsavninum í Akureyri hann við teirri avtalu, at stuðulsfelagið Húna II skuldi taka sær av bátinum, sum felagið eisini hevur gjørt síðani tá.
Størsti eikiskipið í Íslandi
Húni II er størsta eikiskipið, sum smíðað er í Íslandi, og enn flýtur. Báturin er í dag í høvuðsheitum óbroyttur frá tí at hann varð smíðaður, uttan at fiskilastin varð broytt til matarsal, wc vórðu gjørd og góðar umstøður annars fyri ferðafólk.


text:
Filmsfelagið vísti í gjárkvøldið dokumentarfilmin ”It Was Fifty Years Ago Today” í Havnar Bio um slóðbrótandi Beatles-plátuna Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band frá 1967. Uni Arge innleiddi sýningina við hesum tekstinum:
“Teir komu har fyrst!”
Hesi orðini skuldi flogvitið úr The Beach Boys, Brian Wilson, siga, tá hann hoyrdi “Strawberry Fields Forever” í einum útvarpslurti í februar 1967, og so fór hann í svart.
Í fýra ár høvdu The Beatles hertikið heimin við sínum slóðbrótandi plátum og konsertum, og himmalferðin tóktist ongan enda at fáa.
Men í 1966 vórðu teir nærum avmardir á Fillippinunum fyri ikki at møta upp til eina móttøku hjá forsetafrúuni, Imeldu Marcos, og í USA brendu tey teirra plátur, tí John Lennon hevði hugleitt hart um, at kristindómurin helst fór at fjara burtur áðrenn rock ‘n’ roll.
Sum konsertbólkur góvu teir sær sjálvum mønustingin á Candlestick Park í San Francisco 29. august í 1966, og eftir tað varð dúgliga gitt, at Beatles-bløðran var brostin.
Men Brian Wilson skilti hendan dagin í februar 1967, at tað var hon ikki. Tí ”Strawberry Fields Forever” boðaði eitt avgerandi kósskifti í kreativa útlátinum hjá heimsins fremsta tónleikafyribrigdi.
Hetta kósskiftið tók skap longu í desember 1965 á Rubber Soul.
Hashroykur, kynisma og djúptøknar eygleiðingar um tilveruna settu dám á Rubber Soul. Ongin poppsangari hevði frammanundan sagt t.d. “He’s a real Nowhere Man sitting in his Nowhere Land making all his Nowhere Plans for nobody.”
Við Rubber Soul settu beatlarnir standardin fyri, hvat tú í minsta lagi skuldi duga, skuldi tú vera á popptindinum árini, ið koma skuldu.
Ein, sum straks ásannaði hetta, var Brian Wilson. Tá hann hoyrdi Rubber Soul, setti hann seg at skriva nýggjar sangir, tí hann vildi gera heimsins bestu plátu. Í mai 1966 hevði hann saman við hinum í Beach Boys evnað til meistaraverkið, Pet Sounds.
Ein ummælari skrivaði seinni, at ongin var til reiðar til nakað so hjartanemandi, so sálarfult og so tankavekjandi sum Pet Sounds. Har vóru sangir sum “God Only Knows”, “Wouldn’t it Be Nice” og ”Slopp John B”, og ikki bara sangskrivingin var nýskapandi. Tað vóru arrangementini, røddirnar og spælið eisini.
Tveir, sum vóru meira enn hugtiknir av Pet Sounds, vóru John Lennon og serliga Paul McCartney.
Fyrsta svarið hjá beatlunum var Revolver í august 1966. Plátan var ein maktdemonstratión í góðari sangskriving og nýskapan. ”Turn on your mind relax and float down stream,” sungu teir. LSD var komið uppi leikin, og nú var onki í teimum skjótt broytiligu sekstiárunum, sum tað hevði verið.
Brian Wilson ætlaði sær uppaftur longri eftir Pet Sounds. Hann vildi verða fyrstur við tí allarbesta og mest nýskapandi, sum hugsast kundi, í 1967, tí tann, sum kom fyrst, fór at definera tónleikin næstu árini, visti hann. Hann arbeiddi tí hart við næsta stórverkinum, Smile.
Men so var tað, at John Lennon fór at spæla inn krígsfilm í Spania beint eftir Revovler, og millum upptøkurnar skrivaði hann ”Strawberry Fields Forever”. Paul McCartney svaraði aftur við ”Penny Lane”.
Hetta var byrjanin til Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band. Sangirnir komu út sum singlepláta í februar 1967, tí Brian Epstein var ótolin eftir at fáa nýtt tilfar á marknaðin. Plátan endaði nr. 2 á hittlistunum, og aftur spurdi pressan, um bløðran var brostin.
Brian Wilson visti, at tað var hon ikki. Sum ein annar Robert Scott, tá hann kom á Suðurpólin og sá, at Roald Amundsen longu hevði verið har, skuldi hann siga: ”Teir komu har fyrst,” og hansara næsta verkætlan varð skotin út í óvissa framtíð av listarligari møði og sorg.
Paul McCartney var maðurin, sum fekk tað hugskot, at beatlarnir skuldu lata seg í eitt alter ego, so teir sluppu úr sínum egnu ímynd sum The Beatles. Teir skuldu frælsir rísa upp sum eitt heilt nýtt orkestur – Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band.
Spenningurin var stórur um, hvat teir fingust við, meðan teir í 700 tímar vóru í upptøkuhølunum. Svarið, tá tað kom, var rein og skær listarlig sosial- og surrealisma, sum aldrin var hoyrd fyrr.
Á Sgt. Pepper vóru sangir sum ”A Day in the Life”, “Lucy in the Sky with Diamonds”, “She’s Leaving Home”, “Being for the Benefit of Mr. Kite”, “Getting Better” og “Fixling a Hole”. Og so tann potenta og samstundis viðkvæma byrjanin við Sgt. Pepper og Billy Shears. Hetta var alt skakandi og hugtakandi um somu tíð.
Ein ummælari í The New York Times, Richard Goldstein, váðaði sær at skriva, at sangirnir á Sgt. Pepper vóru ikki betri enn á teir á Revolver og Rubber Soul, um tú skrædlaði produseraða skreytið oman av teimum. Men hann viðurkendi, at “A Day in the Life” við síni sarkastisku realismu var eitt vegamót í rocksøguni.
Sgt. Pepper setti dagsskránna um allan heim og var í 23 vikur ovast á bretska hittlistanum. Hon var rockur og list í fagrari sameining. Ein samanrenning av genialari framleiðslu, framúrskarandi sangskriving, grafiskum uppfinnsemi, innihaldsligari dýpd og listarligum sjálvsáliti.
”It’s getting better all the time,” sang Paul, og John svaraði aftur “It couldn’t get no worse.” Tað hava tey flestu hoyrt.
Kanska færri vita, at John førdi pennin, tá Paul sang: ”I used to be cruel to my woman I beat her and kept her apart from the things that she loved. Man I was mean but I’m changing my scene and I’m doing the best that I can. I admit - it’s getting better!”
Tað bjartskygda og tað døkka arbeiddu lið um lið á Sgt. Pepper. Sum listamálarar tveittu teir ljósagrønt og kolasvart upp á løriftið, og úrslitið var ein psykedeliskur Picasso í tónleikahami. Kanska eitt Guernica í rockformati.
Peter Blake, sum gjørdi húsan við teimum mongu andlitunum, fekk 200 pund fyri ómakin.
Hesin nú 84 ára gamli listamaðurin hevur sagt, at eitt land hevur bara mentanina – restin er eitt samferðslukervi. Hann hevur aldrin atkvøtt til nakað val, tí ongin politikari hevur nakrantíð sagt honum nakað, men tónleikur, list, sniðgeving og skaldskapur – tey hava varandi virði.
Og tað fekk Sgt. Pepper.
Ongin spyr, hvør var forsætisráðharri í 1967, men øll vita, at Sgt. Pepper er sum fyrsta mánalendingin. Ein uppdaging av nøkrum nýggjum og stórum. Ein tíðarmarkandi stórhending. ”Teir komu har fyrst,” sum Brian Wilson skuldi siga. Ella var hann fyrstur?
Filmurin í kvøld er ein dokumentarur við snakkandi gráum høvdum um tilgongdina og ikki ein tónleikafilmur, havi eg skilt. Í filminum hoyra vit fleiri, sum vóru rundan um teir, siga frá tí, sum hendi, men vit hoyra ikki tónleikin av Sgt. Pepper. Hann hava vit í huganum.
Fyri okkum, sum ikki fáa nóg mikið av Beatles, hevur alt dokumentariskt tilfar sjálvandi áhuga, og spennandi verður nú at frætta, um tað, eg havi sagt her, passar, ella um vit fáa okkurt heilt nýtt at vita um John, Paul, George og Ringo, George Martin, Geoff Emerick og øll hini.
Alan G. Parker hevur gjørt filmin. Hann hevur sagt, at hann skilir ikki tey, sum finnast at, at tónleikurin ikki hoyrist í filminum. Tí hetta er bakgrundssøgan um Pepper.
Vælkomin í Pepperland - vónandi verður løtan góð!


text:
Dagfinn Olsen 09.08.2018 (21:17)
Matiné í Havnar kirkju
Leygardagin 11. august kl. 11.30 fara Kenneth Jones og Birgitte Schnakenburg at spæla til matiné í Havnar kirkju.
Kenneth Jones er trompetleikari. Hann starvast á musikkskúlum kring landið, og er væl kendur í føroyska hornorkesturheiminum. Upprunaliga er hann úr Wales, men hevur nú í nógv ár búð og arbeitt í Føroyum.
Birgitte Schnakenburg spælir klaver og arbeiðir Tórshavnar musikkskúla, har hon bæði undirvísir í klaver og hevur fylgisspælið, tá ið næmingar, sum spæla onnur ljóðføri, hava tørv á fylgisspæli. Birgitte er upprunaliga donsk, og hevur eisini í nógv ár búð í Føroyum.
Kenneth og Birgitte hava spælt saman í fleiri ár og havt nógvar konsertir saman. Tey hava eisini givið út fløgu við tónleiki fyri trompet og klaver.
Leygardagin fara tey at spæla tónleik av Kenneth Jones og Pauli í Sandagerdi.
Kenneth hevur lagt løgini Gakk tú tryggur fram við góðum treysti, Einki er sum summarkvøld við strendur og danska lagið I skovens dybe stille ro til rættis fyri trompet og klaver.
Birgitte fer at spæla fýra sangir eftir Paula í Sandagerði: Vísa, Flýgur tú lógv, Træið og Fjarlagt hvesti hann sjógvin.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Orð: Brynleif Hansen
Lag: Poul Færø
1. Her glaður eg ferðist á ungdómsins veg,
tí eg eigi Jesus og Hann eigur meg.
Ja, Jesus meg elskar, seg sjálvan Hann gav,
og synd mína søkti í djúpasta hav.
2. Ja, glaður eg ferðist við Jesusi her,
Hann vegurin, lívið og sannleikin er.
Bert eina ferð sært tú ta ungdómsins tíð.
Á, kom tí til Jesus, kom kallinum lýð.
3. Her glaður eg ferðist mót himmalsins strond,
og eingin meg rívir úr Frelsarans hond,
tann hondin, sum særd var, hon eisini ber
til staðin, sum Jesus til reiðar mær ger.
4. Um portrið av perlum eg stíga skjótt skal
og síggja av sonnum, Hann leiddi meg væl.
Har sólin ei setur, eg krúnu skal fá
og fylgjast við Jesusi gullgøtum á.


text:
Spilnakin í rættinum!
Spilnakin í rættinum!
Fyri stuttari tíð síðan stóð ein ung kvinna, ið júst var flutt heim aftur til Føroya, so at siga spilnakin í Føroya rætti. Grundgevingin til hetta var, at hon ikki hevði rindað kringvarpsgjald og einki hevði at gjalda við.
Vit kenna øll tey vælkendu orðini ”Vælkomin heim til Føroya”, sum runga inni í flogfarinum, tá ið man er lendur í Vágum, og hvussu tað frískliga lotið kínir okkum bleytt um kjálkarnar, tá ið vit trína út og síggja okkara vøkru oyggjar.
Tað eigur altið at vera gott og so lætt sum gjørligt at flyta heim, men soleiðis er ikki altíð. Ein sera keðilig hending var her fyri, og tað var tann, at hendan unga kvinnan, sum júst var flutt heim til Føroya, fekk sum tað fyrsta vælkomubrævið eina rokning á kr. 3.600 fyri kringvarpsgjald.
Unga kvinnan ringdi síðan til Kringvarpið og segði, at her mátti vera ein feilur komin í, tí hon var flutt heim til mammu sína úr Danmark, og at mamman segði seg skula standa fyri hesum gjaldið. Svarið varð síðan, at rokningin bleiv strikað, og at nýggj rokning bleiv send til mammu kvinnuna.
Ein tíð gongur og næsta brævið, sum kemur inn ígjøgnum dyrnar, er ikki annað enn ein fráboðan um at møta upp í Føroya Rætti, tí nú var sagt, at unga kvinnan noktaði at gjalda kringvarpsgjaldið, og at um hon ikki vildi gjalda, so skuldu tey koma og taka pant í hennara lutum.
Unga kvinnan, sum mest av øllum føldi seg illa av tí viðferð, hon hevði fingið, møtti síðan upp í rættinum, og har stóð hon, ímeðan peikað bleiv eftir henni, og sagt varð, at hon ikki vildi gjalda.
Unga kvinnan hevði til alla eydnu verfaðir sín við, sum á góðum suðuroyarmáli greiddi frá framferðini gjølla og væl. At enda segði hann ”Um tit skulu taka hennara lutir, íðan so taki eg og skræði klæðini av henni, soleiðis at hon stendur spilnakin, tí tað er alt, hon eigur”.
Tíbetur bleiv endin tann, at rokningin bleiv stílað mammuni at kvinnuni, men at fáa slíka vælkomu er satt at siga ein stór skomm fyri okkum sum samfelag.
Okkara samfelag skríggjar eftir at fáa tey ungu og helst ungar kvinnur heim aftur til klettarnar, tí vit mangla hesar ungu kreftir at taka og bera okkara samfelag og tjóð inn í framtíðina.
Vit áttu heldur at bjóða hesum tilflytarum vælkomnum við vælkomubrøvum, sum vísa á møguleikar í okkara samfelag, og á tær tænastur eitt nú kommunurnar bjóða, og ikki minst áttu vit at bjóða teimum møguleikan at koma til eitt prát og ein kaffimunn niðri hjá Jógvani ella Heðini.
Vit hava sæð, hvussu ónøgdin er um kringvarpsgjaldið, sum kann vera ein stórur biti at svølgja hjá summum. Vit hava sæð, hvussu kringvarpsgjaldið ikki klárar at fylgja við prístalsvøkstrinum, og vit hava sæð, hvussu stórur tørvurin er á, at vit framhaldandi skulu tryggja okkara mentanararv.
Tí vóni eg, at tey, sum varða av okkara samfelag, tryggja, at slík viðferð, sum hendan unga kvinnan fekk, aldrin verður endurtikin, og at tey tryggja eitt gott óheft kringvarp, sum varðar og mennir okkara mentan.
Hvussu? Legg kringvarpsgjaldið um til ein prosentsats (eins og barnsburðar gjaldið), sum fer óskerdur til Kringvarpið, soleiðis at øll gjalda í sama kassa. Tað er lættari at umsita, og tryggjar Kringvarpið, eisini tá ið prístalsvøkstur er. Ikki minst tryggjar tað, at fólk ikki skulu møta upp sum Svarti Per niðri í rættinum.
John av Reyni, formaður
Sosialistisk ung


text:
Marianna er fødd í Vestmanna í 1947 og vaks upp í Havn. Hon fór 12 ára gomul til Danmarkar at ganga í skúla. Í 1971 kom hon heim aftur og fór í læraraskúla, haðani hon tók læraraprógv. Hon starvaðist í mong ár sum lærari, men hevur seinni roynt seg í øðrum størvum eisini.
Marianna hevur verið virkin á mongum økjum, t.d. í Rithøvundafelag Føroya, Listafólkasambandinum (LISA), innan friðarrørsluna og í rørsluni ímóti rasuskilnaði (apartheid).
Hon hevur verið sera virkin høvundur innan mong tekstasløg. Hon hevur skrivað smábarna-og barnabøkur, bøkur fyri ung, stuttsøgur, skaldsøgur, ferðafrásagnir, leikir, hevur týtt og ummælt, skrivað, týtt og lagt til rættis nógvar ljóðmyndir, sum Kringvarpið hevur sent.
Hon er fødd í Vestmanna í 1947, vaks upp og gekk í barnaskúla í Havn, fór 12 ára gomul niður á kostskúla í Danmarkog tók realprógv í 1964. Skúlaárið 1964/ 65 var hon eftir AFS-skipanini í USA, kom so aftur til Danmarkar, tók studentsprógv í 1967 og las í tvey ár fagrar bókmentir við lærda háskúlan í Keypmannahavn. Í 1971 fór hon á Føroya Læraraskúla, har hon tók prógv í 1975. Sama árið varð hon sett í starv við Venjingarskúlan í Havn. Av og á hevur hon havt fríloyvi úr hesum starvi, m.a. sum bygdalærari í Tjørnuvík 1978/79 og sum lærari á Føroya Fólkaháskúla 1981/82.
Í studentaárunum var hon virkin eitt nú sum skrivari í MFS og blaðstjóri á Oyggjaskeggja, og hon skrivaði søgur eitt nú í studentablaðið Fjølnir og í Gluggan.
Fyrst í sjeytiárunum skrivaði Mentunargrunnur Studentafelagsins í Keypmannahavn út barnabókakapping, sum Marianna vann við handritinum »Burtur á heiðk, ið kom á prenti í 1975. Fyri hesa bók fekk hon í 1978 barnabókavirðisløn Tórshavnar Býráðs við hesi grundgeving:
»Marianna Debes Dahl lýsir í hesi bók á løttum og einfaldum máli børn á stórplássum í Føroyum. Hon sigur frá týdninginum av góðum vinarlagi og gevur eina góða mynd av tí, børn í dag takast við og hava áhuga fyri. Eisini greiðir hon hugtakandi frá tí, børn uppliva í teirri føroysku náttúruni«.
Seinni eru komnar tvær barnabøkur aftrat: »Dirdri«, 1979, og »Skilnaður«, 1981, sum báðar m.a. lýsa barnið, ið sær Føroyar í víðum sjónarringi, av tí at tað sjálvt býr ella hevur búð í fjarlagdum landi.
Viðvíkjandi unglingabókum hevur føroyski bókaheimurin verið illa staddur. Marianna er fyrsti høvundur, ið av álvara ger roynd at bøta um hetta brek. Higartil hevur hon skrivað tríggjar bøkur til ungfólk, »Millumleikur«, 1978, »Fløkjan«, 1978, og »Síðsta skúlaárið«, 1980. Høvuðsevnið í bókunum er drátturin millum smábygdina, býin og stórbýin. Ungfólk flyta av bygd til Havnar, haðani møguliga heilt suður til Keypmannahavnar, men í teimum bilgist longsulin heim til upprunan, men eisini, tá ið tey aftur eru heima, spurningurin: Var hetta alt, eg vildi?
Sami spurningur verður eisini havdur á lofti í søgusavninum »Lepar«, 1980, men her verður eisini skrivað um oyðslið og ovnýtsluna í føroyska samfelagnum í dag og um støðuna hjá ungu kvinnuni/ið bæði arbeiðir úti og hevur høvuðsábyrgdina av húsi og børnum.
Marianna var umboðandi Føroyar luttakari á friðargonguni Stockholm-Moskva-Minsk á sumri 1982, og um hesa ferð hevur hon skrivað frásøgnina »Latið altíð sólina skína«, 1982.
Í sambandi við at ST lýsti árið 1982 at vera halgað bardaganum móti apartheidstýrinum í Suður-Afriku, týddi hon fýra søgur; sum á heysti hetta árið komu út undir heitinum »Uppreisnin og aðrar søgur úr Suður Afriku«.
Marianna hevur, ofta sum nevndarlimur, dúgliga tikið lut í felagslívi; m.a. var hon formaður í Rithøvundafelag Føroya 1980-81.
Úr: Árni Dahl: Bókmentasøga I-III. Fannir. 1980-83. (GG. Seinast dagført í 1983).


text:
Árni Gregersen, ting.fo 10.11.2017 (16:49)
Kreppa: Meirluti ikki í samgonguni fyri fiskivinnunýskipanini
Tað er neyvan at taka munnin ov fullan at siga, at sitandi samgonga í løtuni hevur ómetaliga stórar trupuleikar.
Helst kann staðfestast at kreppa er í samgonguni.
Orsøkin er, at samgongan nú alment ikki megnar at fáa allar 17 atkvøðurnar í samgonguni at atkvøða fyri fiskivinnunýskipanini.
Hetta stendur greitt eftir at samskifti hevur verið í samgonguni og formaðurin í Javnaðarflokkinum hevur sagt, at Kristin Michelsen ikki tekur undir við uppskotinum og neyvan Bjarni Hammer heldur.
Hesin veruleikin fekk samgonguleiðaran at kalla Miðflokkin inn og spurt um flokkurin møguliga kann gersast ein partur av samgonguni og á tann hátt tryggja samgonguni politiska lívið.
Endaligar samráðingar hava ikki verið við Miðflokkin, men onki bendir á, at flokkurin bara fer inn og stuðlar samgonguni. Fer Miðflokkurin í eina samgongu, so vil hann eisini, at samgongan eisinig eitt nýtt samgonguskjal.
Tað hevur ikki borið til at fáa fatur á teimum trimum floksformonnunum í samgonguni í dag, annað nn at løgmaður gjøgnum samskiftisráðgevan sigur, at hann hevur ongan viðmerking.
Politiska kreppan verður eisini á breddanum í tíðindunum á Rás 2 klokkan 17.30 ella í hálvleikinum í landsdysinum.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Tóra hevur seinastu 10 árini starvast í størsta danska blaðhúsinum innan magasinir og vikubløð, Aller Media. Seinastu árini hevur Tóra verið leiðandi redaktørur á vældámdu bløðunum Isabellas, Mad & Bolig og Spis Bedre. Frammanundan var hon leiðandi redaktørur á Vi Unge, Bazar og Kig Ind, umframt at hon hevur starvast á vikublaðnum Søndag. Tóra er útbúgvin journalistur frá Danmarks Medie- og Journalisthøjskole.
- Eg gleði meg at byrja á Kvinnu og at brúka mínar royndir í føroyskum høpi. Kvinna er eitt spennandi blað, og eg síggi fleiri møguleikar at gera blaðið enn meira viðkomandi. Eg kundi hugsað mær fleiri kvinnusøgur, og at Kvinna kemur meira út um landið. Eg síggi eisini fyri mær, at mótin fer at hóska betri til føroyska gerandisdagin. Og so kundi eg hugsað mær matuppskriftir, sum kunnu gerast ein vanligan týsdag, sigur Tóra.
Hon veit, at tað er hart arbeiði, ið liggur handan vøkru forsíðurnar, og hon veit, at Kvinna skal geva íblástur, undirhalda og skapa kjak:
- Kvinna skal vera í eygnahædd við føroysku kvinnuna, og tí fari eg at arbeiða fyri at fáa meira gerandisdag og meira íblástur frá kvinnu til kvinnu. Lesarin skal spæla ein størri leiklut í Kvinnu komandi árini - og eg gleði meg at samstarva við mongu kreativu og inspirerandi føroysku kvinnurnar, leggur Tóra afturat.
Saman við Tóru flyta maðurin Dan og synirnir Ísak, 3 ár, og Boas, 9 mánaðir, heim til Føroya í komandi ári.
Lena L. Mohr, stjóri á Sansum, ið geva Kvinnu út, er sera fegin um, at tað hevur eydnast at fáa Tóru sum blaðstjóra.
- Vit kunnu gleða okkum til ein blaðstjóra, sum er bæði dugnalig og fyrikomandi og sum elskar gerandisdagin. Sjálv sigur Tóra, at hon er magasin-aholic, og tað meti eg vera eina stóra styrki fyri Kvinnu afturat hennara sterku og sera áhugaverdu royndum. Vit, sum arbeiða á Kvinnu, eru í øllum førum ómetaliga spentar at fáa Tóru heim, sigur Lena.
Tóra avloysir Siri Sørensen, sum hevur verið blaðstjóri á Kvinnu seinastu 5 árini, og sum hevur lagt seinastu hond á útgávuna, sum kemur út nú fríggjadagin.
- Samstundis sum vit ynskja Tóru hjartaliga til lukku við blaðstjórastarvinum, takka vit eisini Siri hjartaliga fyri hennara ídni og áræði hesi seinastu fimm hendingaríku árini. Undir hennara leiðslu fylti Kvinna 10 ár, gjørdist tannáringur og rundaði 100 útgávur, sigur Lena, sum verður fyribilsblaðstjóri á Kvinnu, til Tóra tekur við blaðstjórastarvinum 1. mars.


text:
Hvørjar persónligar upplýsingar savna vit og hví?
Viðmerkingar
Tá vitjandi skriva eina viðmerking á ruddaforoyar.fo, goyma vit dáturnar, ið tú skrivar. Eisini verður IP-adressan, ið tú skrivar frá, goymd. Hetta er fyri at verja heimasíðuna ímóti spam.
Ein duldur strongur frá tíni teldupostadressu, ið eisini nevnist eitt ‘hash’, verður sendur Gravatar-tænastuni til tess at kanna, um tú nýtir hesu tænastu. Privatpolitikkurin hjá Gravatar finnur tú her: https://automattic.com/privacy/. Tá ið tín viðmerking er góðkend, verður tín Gravatarmynd sjónlig saman við tíni viðmerking.
Miðlar
Um tú sendir okkum myndir, er best um tú strikar (EXIF GPS)-dáturnar, ið liggja í myndini. Ferðandi á alnótini hava møguleika at taka fílur niður og kunnu tá síggja, hvar tú ert, út frá EXIF GPS-dátunum.
Samband
Sendir tú okkum boð frá heimasíðuni, goyma vit upplýsingarnar, ið tú skrivar: Teldupostadressu, navn og boð tíni. Um tú ynskir, at vit strika tínar upplýsingar og/ella viðmerkingar, skriva tá vinarliga til okkum á ruddaforoyar@ruddaforoyar.fo
Cookies
Cookies eru tekstfílur, ið verða goymdar á telduni. Hetta er fyri at gera tað lættari og skjótari hjá vitjandi at nýta síðuna. Um tú t.d. skrivar eina viðmerking á heimasíðuni, kanst tú velja at goyma tína teldupostadressu og navn. Sostatt sleppur tú frá at skriva alt av nýggjum, hvørja ferð tú skrivar eina viðmerking. Um tú ikki strikar cookies í kaga tínum, verða tær goymdar í 1 ár.
Innihald frá øðrum heimasíðum
Greinar á ruddaforoyar.fo innihalda møguliga video, myndir og leinkjur til aðrar heimasíður. Hesar heimasíður nýta egnar cookies og kanna møguliga eisini tína nýtslu av heimasíðu teirra. Um tú trýstir á eina leinkju til aðra heimasíðu, umsitur Rudda Føroyar ikki innihaldið ella heimasíðuna, tú vitjar.
Analytics
Vit nýta Google Analytics og aðrar tænastur frá Google. Hetta til tess at menna heimasíðuna.
Hvønn deila vit upplýsingar við?
Vit taka trygdaravrit av heimasíðu okkara. Hesi trygdaravrit verða deild við heimasidur.fo. Trygdaravritini verða tó strikað javnan.
Hvussu leingi goyma vit persónligar upplýsingar?
Um tú skrivar eina viðmerking, verður hon goymd í óavmarkaða tíð. Hetta verður gjørt, so tú kanst dagføra og stovna nýggjar viðmerkingar automatiskt.
Hvørji rættindi hevur tú í mun til tínar persónligu upplýsingar?
Um tú hevur skrivað eina viðmerking ella sent okkum annað tilfar, ið tú ynskir strikað, kanst tú senda okkum ein teldupost og biða um at fáa tilfarið sent aftur til tín ella strikað.
Hvar senda vit tínar dátur?
Vit nýta recaptcha-funkuna fyri at verja heimasíðuna ímóti spam.
Hvat gera vit fyri at tryggja tínar persónligu upplýsingar?
Okkara heimasíða er vard við einum SSL-certifikati og Firewall.
Automatiskar avgerðir og profilering
Rudda Føroyar er ein ábyrgdarfullur stovnur og tekur ongar automatiskar avgerðir tína vegna og selir ikki tínar persónligu upplýsingar til triðja part.


text:
Jonna og Gloria eru bestu vinkonur. Tær eru ikki serliga væl dámdar, men verða heldur ikki happaðar. Men so fara tær á eina veitslu og sleppa at dansa við Robin, flottasta, kulasta dreingi í skúlanum.
Hann tykist halda tær vera heilt ókey, kanska enntá fittar. Tað er næstan ov gott at vera sannheit. Tað er tað eisini. Óndar viðmerkingar byrja at koma á bloggin hjá Gloriu, og á Facebook verður ein bólkur gjørdur, sum eitur Hata horuna. Gloria verður so illa fyri av hesum, at hon byrjar at skera seg aftur. Jonna má gera okkurt, tí hon má hjálpa Gloriu. Hon ger av at geva aftur av somu skuffu, tí á netinum kann alt lata seg gera.
Aftur


text:
Orð og lag: Eyðbjørn Jacobsen
1. Sólin skínur og veðrið er gott
hjálmin upp á høvdið,
áh sum tað er flott,
og tá tað regnar, tað einki ger
tað bara spruttar, tá eg havi nógva ferð.
Niðurlag: Súkkla nú,
eg vil vera við,
at tú vilt vera við at
súkkla nú
hjálmin upp á høvdið, so fara vit at
súkkla nú
eg vil vera við,
at tú vilt vera við at
súkkla nú
hjálmin upp á høvdið, so fara vit
ein túr.
2. Saman við góðum vinum er best
hetta er tað, ið gleðir meg mest
hendurnar á róðrið og hjálmin upp á
traðkað á pedalina, so fara vit uppfrá.


text:
Tíðindaskriv
28.12.2017 - 13:52
Mentan > Mentan > Konsertir
Skipað verður fyri eyka konsert við Marius Ziska á Reinsaríinum, nú konsertin 28. desember er útseld. Avgjørt er, at eyka konsert verður sama kvøld.
Á konsertini verður høvið, at fáa ein forsmakk av nýggja tónleikinum hjá bólkinum. Teir eru júst komnir úr upptøkuhølinum har nýggj útgáva er innspæld.
Sjálvandi vera eisini hópin av teimum kendu og vælumtóktu løgum á skránni, so hetta er ein uppløgd jólagáva til sín sjálvs, um tær dámar góðan tónleik.
Teir, ið manna Marius Ziska, eru: Hans Marius Ziska, Allan Tausen, Heðin Ziska Davidsen, Brandur Jacobsen, Magnus Jóhannesen og Mikael Blak.


text:
Tjóðveldi merkir fólkaræði • Veruligt frælsi og ábyrgd • Frælsi, fólkaræði, javnrættindi, samhaldsfesti og burðardygd • Hugsjónarliga vágskálin
Tjóðveldi er ein hugsjón, ein rørsla og ein politiskur flokkur, sum stríðist fyri at skipa Føroyar sum eitt sjálvstøðugt og frælst land í heiminum við fólkaræði og javnrættindum fyri alt fólkið í landinum. Í Tjóðveldi savnast fjølbroytt og ymisk fólk um eina hugsjón og um grundleggjandi virðir, mannarættindi og mál, sum skulu fremjast.
Tjóðveldi merkir fólkaræði
Í stevnu floksins verður sagt í fyrstu grein: “Føroyska tjóðveldið verður stovnsett við fólkaræði í politiska, vinnuliga, sosiala og mentanarliga lívi landsins. Einki útlendskt vald eigur nakran rætt til ræði og ognir í landinum. Føroyar verða loystar úr øllum útlendskum bondum, soleiðis sum føroyska tjóðin avgjørdi á fólkaatkvøðuni 14. september 1946. Heldur ikki eigur nakar einstaklingur ella nøkur serstøk stætt framíhjárætt til vald landsins og ognir. Føroyingar allir eiga somu samfelagsrættindi og hava somu samfelagsskyldur.”
Tjóðveldi merkir sostatt fólkaræði. At tjóðin – fólkið – hevur valdið. Og at fólkaræði og javnrættindi eru galdandi í øllum samfelagsins lutum.
Javnrættindi skulu vera millum tjóðir til at taka egnar avgerðir og at stjórna egnari framtíð og egnum tilfeingi. Og hetta er óloysiliga samantengt við, at somu javnrættindi skulu galda millum fólkið, ið er tjóðin: Frælst fólk í frælsum landi, har øll eiga rættin at liva og virka við sømd og javnbjóðis treytum.
Grundvirðið hjá Tjóðveldi er, at øll eiga sama rætt og sama frælsi at velja, virka og mennast, tað veri seg í politikki, í sínum lívsvalum, í vinnu, í útbúgving, í mentan og í sosialum viðurskiftum, sama um vit eru kvinnur ella menn, ung ella eldri, rík ella fátøk, bera brek ella sjúku, búgva ymsastaðni í landinum, hava ymsan húðarlit, uppruna, trúgv og áskoðan, og sama hvussu vit eru fødd í hendan heim og hava valt at liva okkara lív.
Veruligt frælsi og ábyrgd
Tjóðveldi byggir á eina fevnandi frælsishugsjón. Mótsett útihýsandi frælsisfatanum, har frælsi verður fatað sum frælsi FRÁ at taka ábyrgd og á, at frælsi hjá einum er bygt á mist frælsi hjá øðrum, byggir Tjóðveldi á, at frælsi er ábyrgd og verður vunnið í felagsskapi, og at okkara frælsi er treytað av frælsinum hjá næstanum.
Hetta frælsið er frælsi TIL at taka egnar avgerðir, at standa við tær og til svars fyri tær. Tað er frælsi til at virka saman við øðrum á jøvnum føti. Hendan fevnandi frælsishugsjónin, har fólk í felag taka ábyrgd av at skapa felags kor, rættindi og møguleikar, hevur skapt øll verulig framstig í heiminum, og hendan frælsishugsjónin hevur skapt alt tað, sum er okkum dýrabart: Mentan, mál og virði, vinnumøguleikar, rættin til okkara tilfeingi, javnrættindi, vælferð og trivnað, skúla og útbúgving, vegir og samferðslu – umframt hug, dirvi og sømd í okkara egna landi.
Tjóðveldishugsjónin byggir sostatt á
Tjóðskaparligt og politiskt frælsi: Føroyingar eiga sama rætt og frælsi sum aðrar tjóðir at velja, virka og mennast í heiminum. Vit skulu samstarva við hvønn, vit vilja, og taka somu ábyrgd í heiminum sum onnur. Okkara mál, mentan og samleiki skulu virðast og mennast á jøvnum føti við onnur. Øll eiga rættin at taka avgerðir og at skipa seg í felag og soleiðis hava ávirkan á samfelagið og egið lív.
Persónligt frælsi: Hvør einstakur eigur sama rætt og frælsi til at velja, virka og mennast, um vit taka við somu skyldum og ikki gera okkum inn á frælsið hjá øðrum.
Sosialt frælsi: Frælsi og samhaldsfesti eru samantvunnin. Vit hava felags ábyrgd at tryggja øðrum somu rættindi, frælsi og møguleikar og rættin at skipa okkum í felag.
Vinnuligt og fíggjarligt frælsi: Ongin stætt ella einstaklingur eigur framíhjárættindi í samfelagnum. Øll eiga rætt at taka lut og at bjóða seg fram eftir somu treytum til at vinna og skapa úr samfelagsins tilfeingi og møguleikum.
Fyri Tjóðveldi er tjóðskaparligt, politiskt, persónligt og sosialt frælsi sostatt fortreytin fyri fíggjarligum og búskaparligum frælsi. Tá vit taka ábyrgdina og vinna okkum somu rættindi og møguleikar at taka egnar avgerðir, kunnu vit skapa veruligt fíggjarligt og búskaparligt frælsi. Henda hugsjónin ger upp við hugsanina um, at fyrst skal fíggjarligt frælsi vera, og síðan kunnu vit taka ábyrgd og fáa somu rættindi og møguleikar. Var tann hugsanin galdandi allastaðni, hevði ongin tjóð, ongin persónur ella nakar samfelagsbólkur vunnið sær sjálvstøðu og rættindi.
Søguliga byggir Tjóðveldi hinvegin á ta sannroynd, at tá tjóðir hava vunnið sær frælsi og javnrættindi, hava tær ment sítt fíggjarliga og búskaparliga frælsi. Tá samfelagsstættir hava vunnið sær politiskt frælsi og rættindi, hava tær broytt sínar umstøður og vunnið sær fíggjarligan framburð, og tá einstaklingar og samfelagsbólkar hava vunnið sær myndugleika og somu rættindi, hava teir ment sínar fíggjarligu møguleikar.
Frælsi, fólkaræði, javnrættindi, samhaldsfesti og burðardygd
At fremja tjóðveldishugsjónina, virðini og málini er ongantíð eitt liðugt ella avmarkað verk. Frælsi skal skapast, tryggjast og endurskapast hvønn dag, um tað skal hava veruligt og varandi virði.
Í stevnu floksins og í stevnumiðunum ganga hesi hugsjónarligu virði – sum hava alheims gildi – aftur í øllum teimum politisku hjartamálunum og ítøkiliga politikkinum:
- Frælsi
- Fólkaræði
- Javnrættindi
- Samhaldsfesti
- Burðardygd
Harumframt liggur málið um at menna føroyskar førleikar í einum nútímans, altjóða heimi sum ein áhaldandi drívmegi undir øllum tí politiska arbeiðinum.
Hesi grundvirði og mál binda politikkin hjá Tjóðveldi saman á øllum økjum: Í tjóðskaparmálum, í altjóða samstarvsmálum, í rættindamálum, í búskaparpolitikki, í vinnumálum, í sosial- og heilsupolitikki, í mentanarmálum, í útbúgvingar- og granskingarmálum, í umhvørvis- og orkumálum, í økismenning, í ungdómspolitikki o.s.fr.
Hugsjónarliga vágskálin
Tjóðveldi vigar støðugt síni politisku mál og sínar ítøkiligu avgerðir á hesi hugsjónarligu vágskál:
- Fremur tað fullveldi fyri tjóðina?
- Fremur tað frælsi fyri øll?
- Fremur tað fólkaræði?
- Fremur tað javnrættindi hjá øllum?
- Fremur tað samhaldsfesti?
- Fremur tað burðardygd?
- Fremur tað føroyskar førleikar í einum nútímans heimi?


text:
Gongutśrur ķ Hvannhaga
Sunnudagin tann 29. august 2010 gekk leišin hjį Eysturoyar Gongufelag ķ Hvannhaga noršanfyri Trongisvįg. Dagurin byrjaši viš at fara ķ kirkju į Tvųroyri kl 11. Sķšani varš fariš ķ Hvannhaga. Vit gingu nišur ķgjųgnum Hundagjógv eystanfyri Fjalliš og yvir til Hvannavatn. Eftir ein stešg varš fariš oman ķ fjųršuna og yvir į Stųš og til Stapan. Leišin heim aftur gekk fram viš Hvannavatni og upp ķgjųgnum Frostgjógv vestanfyri Fjalliš til Tvųroyrar. Tśrurin endaši viš einum munni nišri ķ Gamla Pakkhśsi, mešan bķšaš varš til Smyril sigldi. 23 fólk vóru į tśrinum. Myndir her.


text:
Fríggjadagin fara londini í OPEC at fundast í Wien, har framtíðar oljuframleiðslan stendur ovast á skránni, og harvið eisini komandi oljuprísur. Ósemja er í felagsskapinum um, hvussu stór framleiðslan skal vera komandi tíðina. Meðan Saudi Arabia og Rusland, sum hevur verið partur av semjuni um at avmarka framleiðsluna, vilja vaksa um framleiðsluna, so eru lond sum Iran, Iraq og Venezuela ímóti. Serliga er tað Iran, sum er hart ímóti at hækka framleiðsluna. Landið hevur hótt við at seta fram veto móti eini hækking, um Saudi Araba tvíheldur um at økja framleiðsluna. Sambært reglunum í Opec skulu øll londini vera samd, tá tey taka eina avgerð, sum í hesum førinum er um at vaksa um framleiðsluna ella varðveita framleiðsluloftið. Stóri spurningurin í løtuni er, um Rusland fer at ganga sínum allieraðu í Iran á møti og lata vera við at hækka framleiðsluna.
Oljufundur í Wien avger framtíðar oljuprís
Fríggjadagin fara londini í OPEC at fundast í Wien, har framtíðar oljuframleiðslan stendur ovast á skránni


text:
A-landsliðið við kvinnum úttikið
ítróttur11-11-2017 - 19:45 - Jóanis Albert Nielsen
FSF: Pætur Clementsen, landsliðsvenjari hjá kvinnum, hevur úttikið hópin, sum 24. november skal spæla HM-undankappingardyst á útivølli móti Slovenia.
Um góðar tvær vikur, fríggjadagin 24. november verður seinasti dystur í hesum árinum á skránni, tá kvinnulandsliðið skal spæla HM-undankappingardyst á útivølli móti Slovenia.
Higartil hava slovensku kvinnurnar spælt tveir dystir í hesari undankappingini, og eins og Føroyar, hava tær framvegis sítt fyrsta stig til góðar. Slovenia hevur tapt 6-0 á útivølli móti Týskland, og 4-0 fyri Kekkia á heimavølli.
Pætur Smith Clementsen er landsliðsvenjari hjá kvinnum, og hann hevur nú sett navn á tær 20, ið eru úttiknar til dystin móti Slovenia.
Hópurin
Anna S. Hansen, EBS/Skála
Birita B. Nielsen, B68
Birna T. Mikkelsen, EBS/Skála
Lív F. Arge, Østerbro IF (DEN)
Súsanna Maria Hansen, B36
Heidi Sevdal, EBS/Skála
Ásla Johannesen, B36
Eyðvør Klakstein, KÍ
Rannvá B. Andreasen, KÍ
Olga Kristina Hansen, Østerbro IF (DEN)
Milja R. Simonsen, HB
Jóna Nicolajsen, B36
Katrina Akursmørk, KÍ
Ansy Sevdal, EBS/Skála
Jónvá Hentze, HB
Margunn Lindholm, EBS/Skála
Arnborg Lervig, ÍF/Víkingur
Laila Pætursdóttir, B68
Rebekka F. Banbakoura, HB
Randi Eyðunsdóttir á Bergi, K


text:
26. april 2013
Haukur Bjarnason hevur skeið í reiðhøllini 18 og 19 Mei.
Íslendingurin Haukur Bjarnason av Skáney á Borgarfjørðinum, ið hevur lokið útbúgving á Hólum og limur í felag Tamningamanna, kemur til Føroyar at halda skeið tann 18 og 19 Mei. Skeiðið verður skipað sum einaundirvísing har dentur verður lagdur á at hjálpa reiðfólk at fáa betri samband við ross teirra, hetta útfrá verandi fortreytum hjá rossi og reiðfólki. Møguleiki er eisini at skipað fyri bólkaundirvísing.
Tilmelding og meira info er á brandur@dali.fo ella á tlf. 511618.
les meira um Hauk á: http://skaney.is/islenska/
24. april 2013
Høllin stongd vegna ríðiskeið
Høllin er stongd frá hósdegi 25/04 kl 16 til sunnudagin 28/04 kl 12 vegna skeiðvirksemi.
4. april 2013
Video frá felagstúrinum 2 páskadag
Vit høvdu ein framúr túr 2. páskadag, her eru eitt video frá túrinum.
Brandur í Dali eigur myndinar
Abonner på: Indlæg (Atom)


text:
Prísir fyri leigu av Starvsmannafelagshúsinum
Leiguprísir fyri limir:
Styttri fundir ella tiltøk 375,00 kr.
Vanlig heildagstiltøk, fundir o.l. 750,00 kr.
Vanlig samdøgurstiltøk 1.500,00 kr.
Leiguprísir fyri tey, ið ikki eru limir:
Styttri fundir ella tiltøk 1.000,00 kr.
Vanlig heildagstiltøk, fundir o.l. 2.000,00 kr.
Vanlig samdøgurstiltøk 4.000,00 kr.
Limir leiga hølini fyri serprís. Skipa limir fyri fakligum tiltøkum ella fundir, verður ongin leiga tikin.
Bílegging av hølunum fer fram á skrivstovu felagsins.
.