text:
Páskir
Páskirnar eru størsta kristna hátíðin. Vit minnast Jesu deyða og uppreisn og siður hansara á deyða og á tí illa. Fyri tey kristnu er hetta gleðiboðskapurin um, at menniskjan nú hevur at gongd til Guds ríki í trúnni á Jesus. Paulus ápostul sigur, at um Jesus ikki var deyður, so var kristni boðskapurin syndarligur, og tá var trúgvin til fánýtis. Tað er ikki vist, at tey fyrstu kristnu hava hildið páskir. Seint í 3. øld varð semja gjørd um, at Jesus doyði langafríggjadag og reis upp sunnudag. Eftir kirkjufund í Nikea ár 325 varð tíðar bilið fyri páskirnar lagt. Halgidagarnir um páskirnar eru: Pálmasunnudagur, skírhósdagur, langifríggjadagur, páskadagur (páskasunnudagur) og 2. páskadagur. Skírhósdagur, langafríggjadagur og páskaaftan vórðu róptir: Triduum sanctum – tríggjadagahalgan, síðsta stigið í fyrireikingunum til at halda páskir. Hátíðarhaldið hevur frá fyrndini verið til at fagna várinum og hinum vaknandi gróðrinum.
Bíbliunnar frásøgn um Jesu líðing, deyða og uppreisn hevur hugkveikt mong tónaskøld og sálmayrkjarar gjøgnum tíðirnar, klassisk og nútímans. Ofta verða ymisk tónaverk og sangverk framførd um páskirnar. Nevnast kann passiónstónleikurin í protestantisku kirkjuni, ið snýr seg um Jesu líðing. Kendasta klassiska tónaskaldið er Johann Sebastian Bach, ið hevur skrivað Matteus- og Jóhannespassiónina. Tað verður hildið, at hann eisini hevur gjørt Lukaspassiónina og Markuspassiónina. Her fnna vit solistar, ið umboða Jesus, Judas, Pilatus og onnur kend nøvn. Einstøku partarnir eru knýttir saman við sálmum, ið undirstrika søgugongdina og samstundis knýta samband við protestantisku gudstænastuna.
Orðalýsing[rætta | rætta wikitekst]
Páskir er kvennkynsorð í fleirtali og ikki hvørkikynsorð, sum hoyrist so mangan. Tí eiga vit av røttum at siga eitt nú "gleðiligar páskir" og ikki "gleðilig páskir", "eg var og ferðaðist um páskirnar" og ikki "um páskini". Í norrønum máli var tað kallkynsorð í fleirtali páskar, men kom eisini fyri sum kvennkynsorð í sama sniði. Men í norrønum kemur tað eisini hendingaferð fyri í teirri mynd, sum vit kenna tað: páskir sum kvennkynsorð. Soleiðis t.d. í hinum stóra fornnorska bíbliusøguverkinum, sum gongur undir navninum Stjórn. Har stendur undir 1. Mósebók "laugardaginn fyrir pásk¬ir", t.e. "leygardagin fyri páskir". Á nútíðaríslendskum er tað kallkynsorð páskar. Men hví er so stór óvissa um kyn og form á hesum orði longu frá fyrndini? Frágreiðingin man helst vera tann, at hetta er tøkuorð, ikki upprunaorð í málinum, men innkomið uttaneftir, t.e. sunnaneftir við kristindóminum. Tað er komið um grikskt og latín úr hebráiskum máli, tí máli, sum Gamla Testamentii er skrivað á, har tað æt pesach og merkti "páskalamb". Ein týðandi táttur í páskahaldinum hjá gýðingum var at eta páskalambið. Á týskum eita páskir Ostern og á enskum easter. Hildið verður, at tað er komið av navninum á eini gyðju ella gudinnu fyri várinum. Tað er skylt millum annað við ættarnavnið eystur, har sum sólin kemur upp.
Jødiskir páskasiðir[rætta | rætta wikitekst]
Jødar halda páskir til minnis um, tá ið ísraelsfólk sluppu út úr trælahaldinum í Egyptalandi. Jerúsalem í Ísrael var staðurin, har øll fóru á páskum, tí her stóð templið. Tá ið tað var rivið niður, seinastu ferð ár 70 e.Kr., helt fólkastreymurin uppat, men enn er Jerúsalem staðurin, har nógvir jødar ferðast á páskum. Í tempultíðini ofraðu tey lomb á páskum. Í dag eta jødar páskamáltíð, har maturin hevur symbolskan týdning. Jødisku páskirnar stava frá tí ferðini, tá ið Gud bjargaði ísraels fólki undan teimum tíggju plágunum. Tá ið tíggjunda plágan skuldi koma, sigur Gud ísraelsfólki, hvussu tey skulu bera seg at, skal deyðseingilin ikki koma á gátt. Tað var blóðið av lambi, ið skuldi smyrjast um úthurðina, sum tekin fyri, at Gud vildi bjarga teimum. Hetta var ikki fremmant fyri teimum, tí vanligt var at ofra til Gud, at bøta um syndir, og tá varð blóð nýtt. Prestar tóku sær av hesum. Blóðið av lombum undan seyði ella geitum varð ofrað á altarinum í templinum. Fólk tóku deyða lambið, ið tey høvdu samsýnt fyri, heim við sær og mat gjørdu. Hetta var páskalambið, sum tey ótu á páskum. Jødar ferðaðust tríggjar ferðir um árið til Jerúsalem, tá ið templið stóð. Teir høvdu offurgávu við sær til prestarnar og templið.


c: text/html

text:
NordikUng er til tín, ið ert ímillum 13 og 17 ár.
Við NordikUng hevur tú møguleika at fáa:
- NordikUng kontu við frælsi at taka út, har tú til dømis kanst seta tín lummapening ella lønina frá frítíðarstarvinum inn
- Mín Uppsparing, ein samansparingar konta við 3 mánaðar uppsagnartíð
- Barnauppsparing, ein samnasparingar konta, ið gevur betri rentu og er bundin til tú ert 20 ár
- MasterCard Debit Standard gjaldskort, sum tú kanst gjalda við í handlum og á netinum
- Netbanka frá tú ert 15 ár, so tú kanst fara í bankan, tá tú vilt
Ein banki, sum kennir teg
Sum tannáringur hevur tú nógva ferð á lívinum, og tú hevur helst ikki stóran tørv á at hugsa um pening og bankar. Øll fáa tó einaferð tørv á ráðgeving um pening. Tað kann vera í sambandi við, at tú byrjar at arbeiða, tá tú skalt finna tín egna bústað , tá tú fert undir útbúgvin ella í sambandi við onnur endamál. Og tá er tað gott at kunna koma í ein banka, sum kennir teg. Hjá okkum fært tú fram um alt holla persónliga ráðgeving - eisini sum lesandi í Føroyum ella uttanlands.
Frá NordikUng til NordikSolo
Tá tú fyllir 18 ár, fært tú eitt tilboð um at gerast partur av NordikSolo
. Á tann hátt kanst tú tryggja tær, at tú hevur tær kontur og tey kort, ið tær tørvar. So kanst tú kanst nýta tína tíð til tað, sum hevur týdning fyri teg.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Paraguai
Paraguei ella Paraguai er eitt land í Suðuramerika. Grannalond eru Argentina, Bolivia og Brasil. Landið er 406.752 m2. Tann stóra áin Paragueiá sker landið í tvíningar. Stívliga 6,8 milliónir fólk búgva í Paraguei, av teimum búgva 44 % í býunum. Høvuðsstaður er Asunción, har búgva 519.000 fólk. Høvuðsmálið í Paraguei er spanskt, men flest øll tosa eisini tað gamla indiánamálið, guarani, og í býunum tosa summi bara spanskt. Paraguei gjørdist óheft av Spania í 1827. Mesti útflutningurin er bummull og soyabønir.
Tá ið tað hevði verið partur í spanska hjálandaríkinum í úti við 300 ár, gjørdist landið sjálvstøðugt í 1811. Síðan hava einaræðisharrar stýrt landinum næstan alla tíðina. Gitnastur var Alfredo Stroessner herovasti, sum ráddi í 35 ár, til kvett varð gjørt ímóti honum í 1989, og hann varð settur frá. Nú verður roynt at byggja landið upp.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Chacokríggið[rætta | rætta wikitekst]
Síðan miðskeiðis í 19. øld vórðu Paraguei og Bolivia ósamd um, hvør skuldi hava yvirvaldsrætt yvir Chacolendinum, eitt oyðið øki - 250.000 km2 - ímillum tey bæði londini. Í 1920-árunum varð hildið, at stórar oljukeldur vóru har, og altjóða áhugi varð fyri økinum. Í 1928 vórðu vápnaðir samanbrestir ímillum londini, og Paraguei, sum var nógv minni og hevði færri fólk, bað Fólkasamgonguna fáa semju í lag. Men allar senmingsroyndir miseydnaðust, og í 1932 brast veruligt kríggj á. Paraguei, sum varð hildið at verða óseki parturin í krígnum, tók seg skjótt fram. Tá ið kríggj hevði verið í trý ár, ið kostaði trimum bolivianarum og tveimum paragueiarum lívið fyri hvønn ferkilometur, sum tikið varð til, hevði Paraguei fingið ræðið yvir næstan øllum økinum. Umstøðurnar hjá hermonnunum í Chacolendinum vórðu ræðuligar. Stundum bardust 50 000 mans úr hvørjum landi í tættasta regnskógi og kjarrlendi ella í vandamiklum mýrlendi. Í turrtíðini varð næstan ikki vatndropi at fáa. Líka nógvar hermenn doyðu av malaria og lívsýki sum í bardøgum. Nógvu eiturormarnir gjørdu sítt til, at so mangir hermenn doyði. Kríggið hevði mergsogið báðar partar, og við altjóða hjálp avtalaðu tey vápnahvíld, og í 1938 var friður. Chaco varð býtt sundur, og Paraguei fekk meginpartin.
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Høvuðsstaðurin, og einasti stórbýurin í landinum, eitur Asunción, eini 540 000 fólk búgva í býnum. Hann er eystan Paragueiá. Tað, ið eyðkennir býin, eru rætthyrnta vegakervið við breiðum, trægirdum vegum og mongu, vøkru viðarlundirnar. Asunción hevur varðveitt sniðið og dámin úr sponsku hjálandatíðini. Í Norðurparaguei er Gran Chaco, ið er óføra stórt gras- og skógarlendi. Einastu fólk, sum búgva her, eru guraní- og macáindiánarnir. Macáindiánar selja ferðafólki t.d. handvovnar taskur.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Av tí at Paraguei er langt inni í meginlandinum, stór lendi eru óbygd og lítið náttúrutilfeingi er at taka av, er landið eitt av fjónaðu londunum í heiminum. Helmingurin av fólkinum í Paraguei er jarðyrkisfólk. Ovurstóra Itaipú-orkuverkið ger so nógv ravmagn, at stórar nøgdir verða seldar Brasil. Roynt verður eisini at menna ymsar nýggjar ídnaðargreinir, so at landið skal ikki verða so bundið at landbúnaðinum.
Mentan[rætta | rætta wikitekst]
Í Paraguei búgva umleið 40 000 indiánar. Teir hoyra til 18 ymsar ættbólkar, og hvør ættbólkur tosar sítt mál. Eini hundrað ár eftir tað, at Spania hevði lagt Paraguei undir seg í 1536, fóru jesuittatrúboðarar at kristna paragueiar. Jesuittar, katólskur trúarflokkur, bygdu trúboðarastøðir og stórar steinkirkjur og vardu guaraní-indiánarnar fyri fíggindum sínum. Tá ið jesuittarnir vórðu riknir av landinum í 1767, fullu bygningar teirra í órøkt; teir verða nú umvældir.
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
53 forsetar hava rátt í landinum. Alfredo Strössner úr Coloradoflokkinum er tann, sum hevur sitið longst við ræði. Hann sat sum forseti frá 1954, til hann í 1989 var frákoyrdur í statskvetti.


text:
Ja, eg sigi aftur í ár og ferðsluóhapp í fleirtali, tí seinastu tvær vikurnar hava tvey ferðsluóhapp verið á Hvítanesvegnum, men hetta er ikki fyrstu ferð, og her fari eg at greiða frá teimum mongu vandunum á mínum fimm minuttir stutta teini til skúlan í Hoydølum.
Hylurin
Eg eri uppvaksin beint oman fyri Hoydalar á eini lítlari síðugøtu til Hvítanesvegin, sum er parallell við Mannbrekku. Tá eg sjálv gekk í Hoydølum – og alt eg minnist, síðani eg sum fýra ára gomul flutti higar við familjuni – hevur ein stórur hylur verið langt út á Hvítanesvegin á horninum, tá eg snaraði av míni lítlu síðugøtu og út á Hvítanesvegin.
Stóri hylurin, ið var frá horninum á grótgarðinum hjá grannanum og heilt út á vegin, merkti, at eg antin fór í skúla vát um føturnar ella mátti ganga rundan um hylin og heilt út á vegin, sum er ein av mest trafikeraðu vegunum í Føroyum.
Har gekk eg so millum bilarnar, sum tíbetur ofta stóðu í kø, tá eg kom, so vandin var kanska ikki so stórur allíkavæl, tá eg gekk mitt ímillum teirra. Einki er so ringt, at tað ikki er gott fyri okkurt (vónandi merkist sarkasman eisini við endan á bilrøðini hinumegin ringvegin onkustaðni!)
Ja, so eru nokk eisini mong, ið spyrja, hví nakar skal hugsa um stóra hylin á horninum við lítlu síðugøtuna, har eg var einasta skúlabarn. Á lítlu gøtuni eru tó eisini tvey sambýli fyri menningartarnað, og fleiri av búfólkunum gingu eins og eg hvønn dag fram við stóra hylinum til busssteðgistaðið beint við Mannbrekku.
Eg veit ikki, hvør av okkum skuldi doyð, áðrenn nakað hevði verið gjørt við stóra hylin, ið tó læt lív, tá eg av tilvild ein dag í 3.s á veg heim úr skúla spurdi menninar, ið asfalteraðu hinumegin bussteðgistaðið, um teir ikki eisini kundu taka tveir-tríggjar metrar aftrat og bjarga okkum undan hylinum. Eg havi so ikki sæð hann so stóran síðani – og tá høvdu vit longu fleiri ár framman undan havt fólk frá býráðnum í grannalagnum í ringastu meldurtíð um morgunin fyri at vísa teimum vandarnar, uttan at nakað varð gjørt. At hylurin svann var bert tilvild.
Brekkan
Tá eg so var komin fram við hylinum, so var brekkan næsti vandin. Av tí, at gonguteigurin yvir um Hvítanesvegin er aftaná bæði hylin og brekkuna, mátti eg eisini yvir um Mannbrekku, ið er ógvuliga brøtt. Tað var einki stuttligt at ganga yvir um í hálku, tí eg visti, at hóast fá tordu at koyra í henni tá, so var bara ein óheppin bilur, sum av óvart gleið, meir enn nokk til, at eg ongantíð fekk prógv úr Hoydølum, men heldur ein vakran stein við eini hvítari dúgvu millum so nógvar aðrar onkustaðni úti við vesturbýin og Argir.
Eg krossaði tó fingrar, gekk í litføgrum klæðum og royndi at minnast til at ganga við endurskini, so eg skuldi síggjast væl.
Gonguteigurin og ferðin
Teir dagarnar tá eg var ov sein at náa bilrøðina og tryggleikan, sum næstan stillu bilarnir høvdu við sær, var gonguteigurin aftaná hylin og brekkuna eisini ein stórur vandi – serliga í vetrarmyrkri, tá nógv ikki orkaðu nóg tíðliga upp og tískil høvdu skund, tá klokkan nærkaðist arbeiðis- og skúlatíð.
Eg má viðganga, at eg ongantíð havi skilt, hví tað ikki eru vegbungur og annað, ið veruliga forðar bilum at koyra skjótt á Hvítanesvegnum. Gamaní eru nakrar oyggjar beint við busssteðgistøðini, har ein rúgva av næmingum úr Hoydølum hvønn dag fara í og úr bussinum, men tað er týðiliga ikki nokk. Nógvir sjafførar tykjast eisini halda, at “nú eri eg so nær skeltinum til óbygt øki, at eg bara kann seta ferðina upp longu nú” – og eg trúgvi, at nógv, ið síggja skeltir til óbygt øki úr vindeygum kring landið, kunnu vátta hetta.
Lítil broyting
Eg má viðganga, at eg í dag ikki eri líka ófør at ganga við endurskini, sum tá eg hvønn dag gekk fram við hylinum, brekkuni og gonguteiginum. Í dag eru jakkarnir hjá mær heldur ikki so litfagrir, sum teir vóru tá, men lítið annað er broytt. Vandin fyri, at onkur endar við einum vøkrum steini millum vesturbýin og Argir heldur enn einum studentsprógvi er enn líka stórur, og tað eru ferðsluóhappini á Hvítanesvegnum bæði í ár, í fjør, tá núverandi hoyvíksprestur fyri fleiri árum síðani varð ákoyrdur, og onkrir av busssamanstoytunum á Hvítanesvegnum, ið eg sum barn sá úr vindeyganum, staðfestingar av.
LES EISINI: Ferðsluvanlukkur í Hoydølum
Endurskin og gravsteinar
Tað er so heilt vist, at bæði ung og eldri áttu at verið óførari at brúkt endurskin, men sum stórur partur av næmingunum í Hoydølum herfyri søgdu, so er tað lætt at gloyma ella missa burtur. Sjálv gangi eg sum oftast í antin svørtum leðurjakka ella svørtum regnjakka. Eg gloymi konsekvent at koyra endurskin um beinið, men um tað eitt nú var seymað inn í beltið á regnjakkanum, ella hvørki skalaði jakkarnar ella datt av, tá eg lat meg úr jakkunum, so hevði verið nakað lættari altíð at havt endurskin. Kanska føroyskir sniðgevar kunnu hugsa um hetta, tá tey sniðgeva jakkar, húgvur o.s.fr.
Men tó má eg eisini spyrja, um onkur aftrat skal doyggja, áðrenn ferðslutrygdin á Hvítanesvegnum verður endurskoðað. Gamaní vera ikki so nógvir næmingar, tá Glasir letur upp í Marknagili, men tað broytir ikki vandastøðuna fyri meg, tey menningartarnaðu, ið eisini búgva á mínari lítlu síðugøtu, skúlanæmingar og ferðafólk, ið fara niðan á fornminnissavnið ella onnur, ið ferðast eftir hesum knútapunkti inn og út úr Havnini. Kanska fær nýggja býráðið tó gjørt nakað við hetta, tí tá eg sjálv gekk í Hoydølum kundu tvær av trimum vandastøðum verið slopnar undan, um bert ein gonguteigur var aftrat.
Hvítanesvegurin er tó ikki einasta vandamikla staðið, tá tað kemur til ferðslutrygd í Føroyum, og vónandi fara vit øll at hugsa okkum betur um, áðrenn vit fara út uttan endurskin, seta ferðina upp í eitt nú bygdum øki, ella tá ferðsla verður hugsað ella endurhugsað. Sjálv havi eg litað onkrar av reklamunum á endurskinum við svartari spritttíssj og klistrað tað á regnfrakkan við gaffateypi. Vónandi fer tað at halda.


text:
Szczecin
Szczecin (søguligt navn: Stettin) er ein havnabýur í Póllandi. Býurin hevur fyrr hoyrt til Týskland og Svøríki. Býurin liggur í útnyrðingshorninum á Póllandi, á markinum til Týskland og mitt í søguliga økinum Pommern. Fólkatalið er umleið 408.113 (2014). Í desember 2011 varð EM svimjistevna á stuttbana hildin í Szczecin, har m.a. føroyski Pál Joensen luttók.
Slóðir úteftir[rætta | rætta wikitekst]
- Szczecin online (pólskt, týskt og enskt)
- Infoludek (pólskt, týskt og enskt)
- Stettin alfrøði
- Polen-Stettin.dk


text:
Ódnin Katrina
29. august 2005 rakti Ódnin Katrina amerikanska býin New Orleans í Louisiana. Ódnin breyt byrgingarnar, floymdi inn í býin og drap fleiri enn 1000 fólk, sum antin ikki vildu fara úr býnum ella ikki sluppu úr honum. Eisini amerikanski filmsleikstjórin Spike Lee (føddur 20. mars 1957 í Georgia í USA) hugdi skelkaður at, meðan størsta náttúruvanlukkan í amerikanskari søgu hendi.
Meðan ódnin Katrina herjar har suðuri í Louisiana, og myndugleikarnir hava úr at gera við at flyta fólk burtur úr økinum, eru tað nøkur sum verða "gloymd". Teir 7.000 fangarnir í Orleans Parish Fongslinum, sum var eitt tað størsta fongslið í USA, skuldu verið fluttir, men sjálvt tá ódnin herjar við allari megi, tað fløðir og byrgingarnar brotna, velur sjeriffurin ikki at flyta fangarnar burtur. Ikki fyrrenn 4 dagar seinni, har fangarnir hvørki hava fingið vátt ella turt, gera myndugleikarnir av at gera nakað.
New Orleans í Suðurlouisiana er enn ikki komin seg heilt, eftir Ódnina Katrinu, sum legði stórar partar av býnum í oyði. Katrina var í styrkibólki 5.


text:
1888
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- Tiltikni jólafundurin verður hildin í Tinghúsinum. Fundurin samtykti m.a., at virkast skuldi fyri:
- At kristniundirvísingin skuldi vera á før.
- At føroyskt skuldi verða fak í skúlanum.
- At undirvísast skuldi í føroyskari søgu.
- At loyvt skuldi verða at prædika á før.
- At stovnseta føroyskan háskúla.
At fremja hesi endamál varð Føroyingafelag stovnað ein mánað seinni.
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
- 1. februar - Poul Hans Jacob Joensen
- 26. mars - Elsa Brändström
- 11. mai - Irving Berlin
- 13. juni - Fernando Pessoa
- 25. juni - Christian Sofus Johan Helenius Danielsen
- 23. juli - Raymond Chandler
- 16. september - Frans Eemil Sillanpää
- 9. oktober - Nikolai Bukharin
- 15. november - Harald Sverdrup
Andlát[rætta | rætta wikitekst]
- 28. oktober - Niels Jacob Joensen
- 20. november - Jacob Andreas Lunddahl
- 25. november - Jógvan Joensen


text:
Atlantic Rhapsody - 52 scener fra Tórshavn
Atlantic Rhapsody er heimsins fyrsti føroyskt framleiddi spælifilmur, ein sonevndur no-budget filmur og kostaði bert 1,7 milliónir at gera. Úti við 200 leikarar og onnur arbeiddu ólønt til tess at filmurin kundi gerast veruleiki. Tað er Katrin Ottarsdóttir, sum hevur leikstjórnað filmin og skrivað leikhandritið, Blue Bird Film framleiddi filmin.[1] Filmurin varð frumframsýndur í 1989 og útgivin í 1990. Tá filmurin var sýndur í Leikhús Bio, sló hann øll áskoðaramet og yvirhálaði bæði Rambo og Karen Blixen-filmin "Out of Africa". Tey leikandi vóru: Páll Danielsen, Erling Eysturoy, Elin K. Mouritsen og Katrin Ottarsdóttir. Tónleikin gjørdi Heðin Meitil. Filmurin varar í 75 minuttir.
Heiður[rætta | rætta wikitekst]
- 1989 - 1. heiðursløn á Nordische Filmtage í Lübeck.


text:
LÍVIÐ SUM KRISTIN
Serligt átak at bjóða Vagttårnet í september
Fólk í øllum heiminum hava tørv á troyst. (Præ 4:1) Allan september mánað fara vit at gera serliga nógv burtur úr at bjóða Vagttårnet, sum fer at umrøða evnið troyst. Latið okkum bjóða so nógvum sum gjørligt hetta blaðið. Men av tí at vit fegin vilja tosa beinleiðis við fólk fyri at kunna ugga tey, leggja vit ikki blaðið, har sum eingin er heima.
HVAT KUNNU VIT SIGA?
„Vit hava øll av og á brúk fyri at blíva troystað. Men hvussu kunnu vit blíva tað? [Les Seinna Korintbræv 1:3, 4.] Hetta blaðið snýr seg um, hvussu Gud troystar okkum.“
Ger hetta, um tann vitjaði vísir áhuga og tekur ímóti blaðnum:
VÍS FILMIN HVÍ KANNA BÍBLIUNA?
Bjóða síðani ein bíbliulestur.
LEGG UPP TIL EINA AFTURVITJAN
Enda við einum spurningi, sum tit kunnu tosa um næstu ferð, til dømis „Hví loyvir Gud líðingum?“


text:
Heimshav
Eitt heimshav er eitt størri saltvatnsøki. Meira enn 70 % (umleið 360 mill. km²) av arealinum á jørðini er dekkað av samanhangandi mongdum av saltum vatni, sum verður nevnt heimshavið. Miðaldýpdin á heimshavinum er 3.800 metrar. Heimshavið kann býtast sundur í 1 til 5 heimshøv. Atlantshavið, Kyrrahavið og Indiska Havið verða nevnd heimshøv. Harumframt verður Íshavið onkuntíð roknað sum eitt heimshav, og onkuntíð verða bæði høvini, sum eru við teir báðir pólarnar roknaði sum heimshøv. Havið við Arktis verður nevnt Norður Íshavið, meðan havið við Antarktis verður nevnt Suður Íshavið.


text:
Eg eri heystsins seinasta blóma.
Eg varð vaggað í summarsins vøggu,
eg varð sett á varðhald móti norðanvindinum,
reyðir logar spruttu
á mínum hvíta kjálka.
Edith Södergran
Ebba Hentze týddi, Vencil nr. 1, 2006
Summi passa aldrin inn í árstíðina. Tey eru várið um heystið, veturin um summarið, várið um veturin og heystið um summarið. Tey, sum aldrin passa inn í árstíðina, hava livað lívið, stýrd av egnum vitsevnum, og vertin á, hvat onnur halda. Ebba var ein teirra.
Eg plagdi at roykja. Plagdi at roykja illa. Plagdi at roykja Look Menthol – sama merkið, sum Ebba roykti alt sítt lív. Ebburettir, plagdu vit at kalla tær. Hon neyt eisini eitt vínglas av og á – hvítt. Hon neyt eisini góðan skaldskap. Las nógv, og visti altíð um tað nýggjasta í norðurlendskum skaldskapi at siga.
Hon var nágreinilig sum fáur. Í 2004 fekk eg eitt yrkingasavn sendandi frá henni. Tað er tað ótrúliga fína yrkingasavnið In Nomine eftir Klaus Høeck. Savnið er trivaligt, góðar 400 blaðsíður. Inni í bókini lá eitt handskrivað bræv, har Ebba skrivar: Minst nú til at skera bókina upp soleiðis: Helvtina aftanifrá – og helvtina frammanifrá, tí so verður hon ikki skeiv í rygginum. Og ikki við borðknívi, men við pappírsknívi. Commeca!! Fyri Ebbu hevði BÓKIN nógv at siga. Øll BÓKIN! Og rygg hevði hon sterkan.
Tá ið vit báðir, Arnbjørn, fóru undir at gera fyrsta nummarið av Vencli út, settu vit okkum fyri, at fáa Ebbu við. Vit settu okkum fyri at fáa týðingar hennara av Edith Södergran við. Ofta rendi eg meg inn í Ebbu í Miklagarði, serliga tíðliga um morgunin, og tá plagdi hon at nevna týðingarnar, sum hon hevði liggjandi, og sum hon helt seg vera lidna við. Kærleikin og skyldskapur hennara við Södergran kom fram í práti við hana. Tað var týðiligt, at her var ein týðari, sum lærdi um egna lív sítt av tí skaldi, sum hon skuldi týða. Talan var ikki bara um eitt arbeiði, sum skuldi gerast. Ebba vildi vera við í øllum avgerðum. Onki við at tosa saman í telefon. Vit skuldu sita saman: ”tí at tað gjørdu ritstjórar,” helt hon harðliga við okkum báðar.
Vit gjørdu av at hittast á Landsbókasavninum. Har sótu vit og lósu allar 16 yrkingarnar ígjøgnum, og fingu at vita, hví hon hevði valt júst eitt orð og ikki eitt annað. Slíkar løtur eru læruríkar og geva tær innlit í eina arbeiðsgongd, sum ikki nógv hava nú, tá alt er so tekniskt og skal ganga so skjótt fyri seg.
Ebba var aldrin orðleys. Hon hevði altíð okkurt at siga, annars fór hon ikki út. Skuldi hon í Miklagarð, í Rúsuna, í bankan ella hvar hon so fór, so fór hon bara, um hon fekk sagt sína hjartans meining. Fór hon til eitt mentatiltak, so var tað fyri at lurta, men eisini fyri at siga sína hjartans meining. Tey, sum vóru um hana, tey skuldu viðhvørt hava Jobs tol og skuldu tola nógv av henni, men soleiðis var Ebba, og soleiðis góðtóku vit øll Ebbu.
Ebba fer at liva sum ein sterk bókmentarødd, hóast hon ikki er millum okkum meir. Og hevði hon vitað av, at eg siti her og skrivi minningarorð um seg, hevði hon ikki verið blíð. Tað er næstan so, at eg siti við virðing og bíði eftir, at telefonin fer at ringja og eyðkenda røddin á Ebbu sigur: “Eg vil ikki hava, at tú skriva um meg!”
Eg eri hesytsins seinasta blóma.
Eg havi sæð heystsins djúpu stjørnuvegir,
eg havi sæð ljós frá fjarum heitum eldum,
tað er so lætt at ganga sama veg,
eg skal steingja deyðans portur.
Eg eri heystsins seinasta blóma.
Edith Södergran
Ebba Hentze týddi, Vencil nr. 1, 2006
Avrikið eftir Ebbu livir enn:
Útgávur
Havi altíð skrivað. Debut (haldi eg) við yrkingum í Hvedekorn (Vild Hvede) stutt aftaná studentsprógv.
Skrivað greinir, reportagir, monologar og causarí og eisini valt og týtt eina rúgvu av stuttsøgum og yrkingum til Politiken og Politikens Magasin og onnur tíðindabløð og tíðarrit í Danmark og Svøríki. Egnar stuttsøgur lisnar í Danmarks Radio og Sveriges Radio. Gjørt sendingar í D.R. og í Sveriges Radio, mest um bókmentir.
Litteraturkonsulentur á Gyldendal.
Týtt upp ímóti 100 enskar, amerikanskar, týskar, svenskar og norskar bøkur, íroknað eina rúgvu av bókmentum til Danmarks Radio.
Týtt føroyskar bókmentir.
Havi gjørt eitt stórt arbeiði fyri at gera føroyskar bókmentir kendar uttan fyri Føroyar.
Kann her nevna nakrar av mínum týðingum úr føroyskum.
Jens Pauli Heinesen: Bølgerne leger på stranden, Gyldendal 1980.
Oddvør Johansen: Livets Sommer, Forlaget Vindrose, 1982.
Og aftur eina skaldsøgu hjá Oddvør Johansen, ið var innstillað til Norðurlandabókmentavirðislønina í 2000, men síðani flutt til 2001. Tað er skaldsøgan: I morgen er der atter en dag. Bókin er ikki komin út í Danmark enn.
Hanus Andreassen: Eitt úrval av stuttsøgum (12 í tali). Tittul:
Med Edgar Allan Poe i Solhavn. Husets Forlag 1984.
Jóanes Nielsen: Gjørt eitt úrval av yrkingum úr hansara fyrstu søvnum: Saltet i dampende middagsgryder. Forlaget Vindrose 1988.
Skaldsøguna: Gummistøvlerne er de eneste tempelsøjler vi ejer på Færøerne.
Forlaget Vindrose 1992.
Yrkingasavnið: Kirkerne på havets bund. Forlaget Vindrose 1994.
Yrkingasavnið PENTUR. Á donskum STING. Forlaget Vindrose 1999.
Týtt sjónleikin EITUR NAKA‹ LAND WEEKEND/Hedder noget land Weekend. Sjónleikurin kemur á donskum í 2005. Forlaget DRAMA.
Ólavur Michelsen: týtt Rossini á Skoradali. Á donskum: Færøhesten. Gyldendal1990.
Føroyskar sagnir og føroysk ævintýr (eitt VESTNORDENprojekt). Antologi. Gyldendal
Heðin Brú. Stuttsøgur til Danmarks Radio. M. a. Prædikumaðurin, Krokið og Hin langa Náttin.
Jógvan Isaksen. Skaldsøguna Gráur Oktober. Á donskum GRÅ OKTOBER. Forlaget Vindrose. Gráur Oktober kom út á føroyskum í 1994 og á donskum í 1995.
Tóroddur Poulsen; yrkingasavnið Blóðroyndirr útk. Í 2000. Týtt til danskt; BLODPRØVER. Edition After Hand 2002.
Havi eisini týtt nógv til føroyskt, men fari ikki at reksa alt upp her. Tó vil eg nevna Astrid Lindgren, og serliga 2 skaldsøgur, ið nerta við hennara egna barndóm.
Astrid Lindgren: Dikka hjá okkum. 1997. Og annar partur: Dikka og tey á Junifløtti. 1998
Dikka, hygg Dikka, tað kavar! 19
Lotta í Brakarastræti 1997
Ulf Nielsson: Farvæl harra Muffin og Poppkorn og Frísur – alt um kærleika í 2002
Havi týtt eitt úrval av yrkingum hjá Edith Södergran
Russel: Shirley Valentine, týdd úr enskum
Á Krabbasvalanum (Cances balkongen) týdd úr svenskum, og nú eg skrivi um sjónleik eisini August Strindberg: Kronbruden til danskt fyri Aarhus Teater.
Havi eisini sjálv skrivað bøkur. Skrivi mítt egna á føroyskum og donskum.
Antonia og Morgenstjernen (før. Antonia og Morgunstjørnan)
Antonia Midt i Det Hele (Antonia mitt í verðini).
Skrivaðar á donskum. Týddar til norskt, til svenskt, og eru eisini komnar í Hollandi og Belgia. Lisnar í finska, svenska, norska og íslendska útvarpinum.
Bjørns søn
Skrivaðar á føroyskum:
Mamman eigur meg
Mia, skúlagenta í Havn
Gulleygað
Annars skrivað yrkingar á føroyskum og donskum. Yrkingin KATA, ein seinkaður nekrologur, stendur í onkrari føroyskari skúlabók (red. Les2).
DRASSOWS Legat í 1992 og Norrøna heiðurslegatið: Lachmannska Priset í 2002.
OMR
Friður veri við minninum um Ebbu Hentze.


text:
21. desember
21. desember er dagur 355 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 356 um skotár er). 10 dagar eru eftir av árinum.
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 1988 - Eitt Pan-Am flogfar datt niður yvir skotska býin Lockerbie, tá ein bumba brast í flogfarinum. 259 ferðafólk og starvsfólk sum vóru umborð umframt 11 fólk, sum vóru niðri á landjørðini, lótu lív.
- 1988 - Kolandi ódn herjaði í Føroyum og gjørdi stóran skaða kring alt landið. Ódnin verður vanliga nevnd Jólaódnin í '88. Í desember 2013 vísti Kringvarpið eina sending um Jólaódnina frá 1988, teir vístu myndir og filmsbrot frá 1988, sum vístu skaðar ymsastaðni frá og tosaðu eisini við fleiri av fólkunum, sum høvdu mist hús teirra tá, nú 25 ár vóru liðin síðan hendingina.
- 2006 - Gásadalstunnilin letur formliga upp


text:
Avgjaldsøði Løgmans er uttan heimild
politikkur23-12-2016 - 15:15 - Jóanis Nielsen
At løgmaður við einum pennastroki ger Vágatunnilin til eina pengamaskinu hjá Skatta- og avgjaldssamgonguni, er í stríð við bæði lógina um Vágatunnilin og við Stýrisskipan Føroya.
Samb. Grein 5 í lógini um Vágatunnilin, hevur felagið rætt at krevja nýtslugjøld. Í serligu viðmerkingunum er útgreinað, hvat henda heimild gevur loyvi at krevja inn til. Har stendur “Nýtslugjøldini skulu fíggja bæði afturgjaldingina av lánunum til byggingina og raksturin av vegunum og tunnlinum.” Víðari stendur, at: “Landsstýrismaðurin hevur ongar heimildir til áseting av støddini á nýtslugjøldunum.”
Tað er sostatt eingin heimild hjá Løgmanni ella landsstýrimanni at krevja nýtslugjøld til annað enn lánini og raksturin. Um Løgmaður nú ynskir at gera Vágatunnilin til eina pengamaskinu hjá Skatta- og avgjaldssamgonuni, so skal løgtingslóg til.
Í Stýrisskipanarlógini stendur púra greitt, at ”Eingin beinleiðis ella óbeinleiðis skattur má verða álagdur, broyttur ella avtikin uttan við løgtingslóg.”
Tá nýtslugjaldið nú skal nýtast til annað enn lógin heimilar, so er talan um ein nýggjan óbeinleiðis skatt. Hetta er í stríð við bæði lóg um Vágatunnilin og við Stýrisskipan Føroya.
Jørgen Niclasen
Tingmaður fyri Fólkaflokkin


text:
Nú nærkast til at freistin er farin at lata inn nýtt tilfar til Vencil nummar 16.
Soleiðis gert tú, tá ið tú skalt senda inn tilfar.
Øll kunnu senda inn tilfar til Vencil, og tað kann gerast alt árið runt.
Tíðarfreistini er 1. august.
Treytirnar fyri upptøku er, at talan er um skaldskap á bundnum ella óbundnum máli, uppíroknað essays, ella stutt ummælir av nýggjari føroyskum skaldskapi, og at tað er væl og virðiliga arbeitt ígjøgnum og stórt sæð liðugt, áðrenn tað verður sent okkum.
Teksturin, sum verður sendur inn skal verða sendur teldutøkur á til vencil@vencil.fo, saman við kontonummari og P-tali.
Síðani gera vit viðmerkingar til tekstin og senda hann aftur, so at høvundurin kann arbeiða tekstin lidnan.
OMR&AÓD


text:
50 ár á føroyska prentmarknaðinum
Estra byrjaði at prenta í 1965 og hevur altíð lagt stóran dent á at hava vælútbúgvið fólk innan tey ymisku økini. Í dag starvast 9 fólk her.
Prentsmiðjan arbeiðir bara á føroyska marknaðinum. Estra hevur ein sera stóran og breiðan kundaskara, og prentar alt frá visitkortum til bøkur og krevjandi litprent.
Vit arbeiða støðugt við at menna okkum sum prentsmiðju, og fylga gongdini innan prentfakið og marknaðinum.
Umframt at prenta veitir Estra ráðgeving innan prenting og val av tilfari til ymiskar uppgávur.
Vit seta altíð kundan í miðdepilin og leggja størsta dentin á góðsku og veitingartryggleika.
Ein samskiftisfyritøka í menning
Umframt at prenta er Estra eisini ein samskiftisfyritøka. Endamál okkara er saman við kundanum at skapa myndina úteftir. Frá fyrsta samskifti við kundan verður funnið fram til hvørji ynskini eru, og hvussu boðskapurin skal verða framborðin.
Set teg í samband við okkum umvegis telefon, teldupost ella støkk inn á gólvið og saman við tær kunnu vit ráðgeva, tilrættaleggja, sniðgeva, framleiða og marknaðarføra júst tín boðskap ella vøru.
Vit gera allar grafiskar uppgávur, so sum búmerkir, faldarar, lýsingar, plakatir, fløguhúsar, heildarloysnir, álmanakkar, web-lýsingar, heimasíður, bøkur og mangt annað.
Vit fylgja uppgávuni frá fyrsta útkasti til lidna úrslitið.
Hent prent
Vit hava nógva prentvøru liggjandi klára til títt virki at keypa – uttan nakra bíðitíð.
Til dømis hava vit rokningsblokkar við og uttan kopi, lønarseðlar við og uttan kopi, kvittanarblokkar, bókingarskjøl, útreiðsluskjøl, inntøkuskjøl, bingoseðlar, eydnuhjólseðlar og mangt annað.
Ring +298 478500 og bílegg
– ella send teldupost til estra@estra.fo
AVRIK
STARVSFÓLK
Sonja á Líðarenda
sonja@estra.fo
+298 741744
+298 478500
Gunvá við Keldu
gunva@estra.fo
+298 778519
+298 478503
Jónreid Dalheim
jda@estra.fo
+298 778518
Áslakur Heinesen
aslak@estra.fo
+298 478519
Jákup Alberg Eliasen
+298 478500
Estrid Klakstein
+298 478500
Sólvá Olsen
solva@estra.fo
+298 478506
Maibritt Olsen
maibritt@estra.fo
+298 478507
Else Sjúrðaberg
else@estra.fo
+298 478509
SAMBAND
Estra
Húsgarður 3 // Postrúm 10 // FO-510 Gøta // Faroe Islands
Tel. +298 478500 // estra@estra.fo // www.estra.fo
Virkisupplýsingar
V-tal: 420778
Kontur:
6460-201.605.4 // 9181-124.270.0 // 9865-202.066.6
Copyright © Estra Prent 2016


text:
Hvat er stýrandi ráðið hjá Jehova vitnum?
Stýrandi ráðið er ein lítil bólkur av andaliga búnum monnum, sum samskipa arbeiðið hjá Jehova vitnum um allan heimin. Arbeiðið hjá teimum er býtt upp í tveir partar:
Teir hava umsjón við bíbilsku undirvísingini, sum Jehova vitni fáa í lesnaði, á møtum og skúlum. – Lukas 12:42.
Teir hava umsjón við boðanararbeiðinum hjá Jehova vitnum og hava eftirlit við nýtsluni av stuðlinum, ið verður latin.
Stýrandi ráðið tekur eftir ’ápostlunum og hinum elstu’ í Jerusalem í fyrstu øld, sum tóku týðandi avgerðir fyri alla ta kristnu samkomuna. (Ápostlasøgan 15:2) Hesir trúføstu menninir vóru ikki leiðarar, og limirnir í stýrandi ráðnum eru heldur ikki leiðarar í okkara samskipan. Teir leita sær ráð í Bíbliuni og ásanna, at Jehova Gud hevur útnevnt Jesus til at vera høvur samkomunnar. – 1. Korintbræv 11:3; Efesusbrævið 5:23.
Hvørjir eru limirnir í stýrandi ráðnum?
Frá mars 2016 eru limirnir í stýrandi ráðnum Samuel Herd, Geoffrey Jackson, Stephen Lett, Gerrit Lösch, Anthony Morris, Mark Sanderson og David Splane. Teir tæna á okkara høvuðsskrivstovu í Warwick, New York, USA.
Hvussu er stýrandi ráðið skipað?
Stýrandi ráðið hevur stovnað seks nevndir, sum hava umsjón við ymiskum pørtum av okkara arbeiði, og hvør limur situr í eini ella fleiri av hesum nevndunum.
Samskipanarnevndin: Hevur umsjón við løgfrøðiligum málum. Skipað verður eisini fyri hjálp, um vanlukkur henda, ella tá ið Jehova vitni verða atsøkt fyri sína trúgv, ella um onnur týðandi mál, sum ávirka samskipanina, stinga seg upp.
Starvsfólkanevndin: Tekur sær av øllum, sum hevur við betelfamiljuna at gera.
Útgevaranevndin: Hevur umsjón við prenting og flutningi av bíbilskum lesnaði og við arbeiðinum at byggja møtisalir, umsetingar- og deildarskrivstovur.
Tænastunevndin: Hevur umsjón við arbeiðinum at boða „evangelium ríkisins“. – Matteus 24:14.
Undirvísingarnevndin: Syrgir fyri bíbilsku undirvísingini, sum vit fáa á møtum, skúlum og í ljóðupptøkum og filmum.
Skrivinevndin: Syrgir fyri bíbilsku undirvísingini, sum vit fáa í prentaðum lesnaði og á okkara heimasíðu. Hevur eisini umsjón við umsetingararbeiðinum.
Umframt at arbeiða í hesum nevndunum kemur stýrandi ráðið saman eina ferð um vikuna fyri at tosa um tørvin í samskipanini. Á hesum fundunum tosa teir um, hvat Bíblian sigur, og teir lata seg leiða av heilaga anda Guds, so teir kunnu taka avgerðir, sum teir allir eru samdir um. – Ápostlasøgan 15:25.
Hvørjir eru hjálparmenninir hjá stýrandi ráðnum?
Teir eru álítandi kristnir menn, sum hjálpa til í nevndunum hjá stýrandi ráðnum. (1. Korintbræv 4:2) Teir hava førleikar og royndir innan arbeiðið, sum viðkomandi nevndin hevur umsjón við, og teir eru við á fundinum hjá nevndini hvørja viku. Hjálparmenninir eru ikki við til at taka avgerðir, men teir hava stóra vitan og eru góðir í ráðum. Teir seta avgerðirnar hjá nevndini í verk og kanna eftirfylgjandi, hvussu úrslitið verður av hesum. Stýrandi ráðið kann eisini geva teimum ta uppgávu at vitja Jehova vitni ymsastaðni í heiminum ella at halda fyrilestrar við serlig høvi, eitt nú á ársmøtum ella tá ið fráfaringarhald er í sambandi við Gileadskúlan.
LÆR MEIRA
Hví hevur Gud eina samskipan?
Bíblian sigur frá, hví og hvussu sonn kristin eru samskipað.
Hvussu virkar Stýrandi ráðið hjá Jehova vitnum í dag?
Í fyrstu øld tænti ein lítil bólkur av elstum og ápostlum sum eitt stýrandi ráð hjá kristnu samkomuni. Hvussu er í dag?
Hava Jehova vitni ein løntan prestaskap?
Eru tey býtt sundur í prestar og leikfólk? Hvørji boða gleðiboðskapin og undirvísa?


text:
Orð og lag: Heri Nolsøe
Viðmerking: Yrktur í 2007.
Ferðast vit við Kyndli um sund og fjøll,
verja ítróttarandan vit øll,
og við dirvi og tolni vit stríðast um vøll,
spenningsrómur fyllist í høll.
Kyndil, vinnur á mál,
kveikir í okkum ítróttarbál,
Kyndil, kósin er løgd,
til avrik og roysnisbrøgd.
Fram á vøllinum renna vit lið um lið,
geva mótstøðuliðnum ei grið,
og tá høllin hon kókar og nógv stendur á,
verður mál – viðhaldsfólk fer upp frá.
Kyndil, vinnur á mál,
kveikir í okkum ítróttarbál,
Kyndil, kósin er løgd,
til avrik og roysnisbrøgd.
Upp um verju við hoppskotum skora mál,
renna aftur við ferð uttan drál,
verja málið við avgjørdum andlitsbrá’,
sveittin vindast kann úr hvørjum tráð.
Kyndil, vinnur á mál,
kveikir í okkum ítróttarbál,
Kyndil, kósin er løgd,
til avrik og roysnisbrøgd.
Og tá sigursløtan í eygsjón er,
felagsskapurin fram okkum ber,
sum eitt fok vit um vøllin á ferð fram á leið,
kyndilsmerkið í húnarhátt steig.
Kyndil, vinnur á mál,
kveikir í okkum ítróttarbál,
Kyndil, kósin er løgd,
til avrik og roysnisbrøgd.


text:
Ummæli í Sosialinum, 29. mai 2015.
Endurgivið við loyvi høvundsins.
Arnbjørn Dalsgarð og Oddfríður Rasmussen (ritstj.): Vencil nr. 15, 8. árg. 108 síður, 180 krónur. Vencil og Bókadeild Føroya Lærarafelags, 2015
Bókmentaglaðir føroyingar hava eftirhondini vant seg við, at harrarnir Rasmussen/Dalsgarð rímiliga regluliga hava borið okkum Venclar hesi seinastu 6 árini.
Venclar, sum hava verið á tremur við spildurnýggjum skaldskapi … bæði hjá royndum føroyskum høvundum og debutantum … og skaldsligum perlum uttan úr heimi, sum annaðhvørt hava tolt tíðarinnar tonn og eru vorðnar staðfestur partur av medvitinum hjá vanliga lesaranum, ella eru forkunnugar røddir, sum sanniliga breiðka sjónarringin og vísa tær á, hvat finst á endaleysu bókahillum heimsins … og alt á føroyskum … aloftast góðum føroyskum, týtt við neyvum nærlagni, soleiðis at tað veruliga kennist, sum er tað Hemingway, ið talar til tín úr ævinleikans lesisali, ella er tað Gabriel García Márquez?
Umframt skaldsligu superstjørnurnar handan hav, ið eru umboðaðar við hvør sínari væltýddu søgu – “Heimsins høvuðsstaður” hjá Hemingway, sum Vagnur Streymoy hevur týtt, og “Heimsins vakrasti druknaði (maður)” hjá García Márquez, ið Marianna Hoydal hevur týtt, so er mangt annað forvitnisligt at finna millum mattgrønu permuna, ið ritstjórarnir hesaferð sjálvir hava sniðgivið.
Beint øvugt av einfeldninum á permuni standa søgurnar, Oddfríður og Arnbjørn sjálvir hava skrivað – onkur skaldsligur ágóði skal sjálvandi fylgja við, tá tú framleiðir einasta tíðarritið fyri skaldskapi á føroyskum, ikki so?
Tá ið tær – “Fellan” hjá Oddfríða og “Søga søkir maka” hjá Arnbirni – eru vælskrivaðar og tó argandi hjá lesaranum og ikki loyva honum uttan víðari at gloyma seg aftur, raka teir okkurt rætt … líka so sjarmerandi “Søga søkir maka” er, líka órógvandi er “Fellan”, tí hvat meinar hann við við hesi søguni, ið eg havi lisið aftur fyri at sissa sinnið eitt sindur … fari allarhelst eftir henni aftur … tá møðin er runnin av …
Aðrir tekstir møða minni, um enn teir saktans kunnu vera undirhaldandi fyri tað … og soleiðis havi eg tað við stuttsøgunum “Fennika” hjá Anniku Skaalum, “Sexologurin” hjá Ludvíki á Brekku, “Tornið” hjá Jóni Thorsteinsson og “Svart hol” hjá Sámali Soll … skjótt lisnar og hampuliga undirhaldandi … og munnu tey ikki fara at vera at finna aftur í onkrum komandi Vencli?
Søgan “Sunnudagur” hjá Sólrún Michelsen gav mær tó eitt sindur meiri, tí hon er ikki líka beint fram sum hinar … hon reisir nakrar spurngar, sum tú mást arbeiða við, og ger, at eg mest sannlíkt vendi aftur til hana … kanska eg enntá fari at brúka søguna í míni undirvísing einaferð í framtíðini …
“Svongd” hjá norsku Merethe Lindstrøm, ið Jákup í Skemmuni hevur týtt, tori eg næstan við vissu at siga, at eg ætli mær at brúka í føroyskum komandi skúlaár … hon er spennandi upp á ein merkiliga paranoidan máta, og tá kanst tú saktans fáa eitt gott kjak burturúr …
Vencil hevur tó altíð verið annað og meiri enn bara eitt savn av stuttsøgum, og soleiðis er eisini hesaferð … Lív Róadóttir Jæger eigur til dømis nakrar stuttprosatekstir í Vencli nr. 15, og hon má gjarna senda tilfar innaftur, tí hesir tekstir eru so, at eg longu fleiri ferð havi gingið aftur á teir at njóta poetiska dráttin í teimum; billi mær ikki beinleiðis inn at skilja akkurát, hvat hon meinar við allatíðina, men kortini er har okkurt, okkurt eg ikki heilt fái skúgvað til viks … og í sambandi við skaldskap er tað eitt pluss, ikki so?
Yrkingar eru sum bótin – sjálv kraftin í skaldskapinum – tað, ið liggur eftir, tá alt annað er kókað burtur úr skaldsliga súpanarbollanum … og helst er tað orsøkin til, at eg ikki nevni tær fyrr enn nú móti endanum.
Randi Ward, sum áður hevur havt yrkingar standandi í Vencli, eigur seks helt stuttar yrkingar, sum Óla Jákup Niclasen hevur týtt. Onkursvegna kennist tað sissandi, tá hon í teirri seinastu staðfestir: himmalin er fullur/av betri børnum,/ ið bíða eftir beinagrind/míni at føðast úr … tí tað vissar sjálvt tann vesaligasta av okkum øllum um, at eisini tað menniskjað hevur týdning … og mær dámar væl ta tankagongdina.
Birna Svartá og Hans Erik Hansen eiga hvør sína yrking í tíðarritinum hesaferð. Hetta er fyrstu ferð hjá báðum, at tey hava latið ein av tekstum sínum prenta; tað mugu tey gjarna gera aftur …
Oddfríður Rasmussen hevur hinvegin latið nokkso fitt úr hondum á skaldsliga økinum eftirhondini, og hevur hann týtt tað, sum eftir er at nevna av tekstum í verandi Vencli.
Donsku yrkjararnir Claus Carstensen og Nina Malinovski teljast bæði millum skøld, eg ikki hevði varnast áður. Av teimum hjá Claus Carstensen dámar mær best hana, ið byrjar við setninginum tey funnu hann niðri við ánna … men mær dámar Ninu Malinkovski væl betur – Ikki fyrr enn her í myrkrinum/tá ið tú ert mær heilt nær/føli eg frástøðuna/okkara millum, soleiðis byrjar hon eina av yrkingunum, sum væl hevði kunnað verið lisin í samanbering við “Sunnumorgun” hjá Sólrún Michelsen ella “Svongd” hjá Merethe Lindstrøm, nú tað stundar til próvtøku kring landið alt.
Tað eru jú teir miðnámslærarar, ið hava havt á orði, at tað er líkavið, at teir ikki høvdu kunnað hildið lesiætlanina, var tað ikki fyri Vencil … og størri rós kann eitt tíðarrit fyri skaldskap á føroyskum valla fáa …
Persónliga eigi eg teir allar samlar, og hesin seinasti ger so avgjørt tað, at eg síggi fram ímóti tí næsta … kanska gert tú eisini tað?
Bergur Rasmussen


text:
Týtt: Árni Jacobsen
1. Skjótt í skýggjunum vit síggja
Harran, sum her gav sítt blóð,
hann við einglaheri kemur,
tá ið lúður gevur ljóð.
Tá skal boð av Himli koma,
boð til øll, sum hava trúð:
„Komið heim, tit øll dýrt keyptu,
heim til tykkar gylta bú!“
Niðurlag: Vinur, ert tú tá til reiðar,
kanst tú glaður Harran sjá,
ella skalt tú standa eftir
– ei umvending býðst tær tá!
2. Tá ei boð um frelsu hoyrist,
eingin talar tá um frið,
mong Guds orð tá skulu søkja,
tó, ov seint at venda við.
Tá í Himli verður songur,
áh, eitt stórt og fagurt lið.
Mangur verður tá, sum angrar,
at hann ei tók hetta stig.


text:
Tróndur Arge 09.01.2017 (20:39)
Santos uttan felag
Alex José dos Santos heldur ikki fram í ÍF, har hann spældi í fjør. Vinstri bakkurin, sum eisini hevur spælt við B36, HB og EB/Streymi í Føroyum, er tó sinnaður at spæla komandi kappingarár.
- Tað er rætt, at eg ikki haldi fram í ÍF, men eg eri sinnaður at spæla komandi kappingarár, um rætti møguleikin kemur á borðið, sigur Alex José dos Santos við In.fo.
35 ára gamli vinstri bakkurin, sum er føddur og uppvaksin í Brasil, spældi næstflestar minuttir fyri ÍF farna kappingarár. Hann var við í 26 av 27 av dystunum í Effo-deildini.


text:
Hara
Harur (Leporidae) eru ein ætt í bólkinum harudjór. Hara er eisini føroyska navnið á eini Leporidae slekt Lepus.
Innihaldsyvirlit
Harur (Lepus)[rætta | rætta wikitekst]
Eyðkenni fyri harur er at tær hava eina lítla tonn aftan fyri fortennirnar í báðum kjálkum, og at bakbeinini eru munandi stórligari enn forbeinini, tað er hetta ið gevur haruni eitt 'hoppandi' gongulag.
Harur ið finnast i Europa eru;
- Hara (Snjóhara) (Lepus timidus).
- Suðurhara (Lepus europaeus).
- Pólhara (Lepus arcticus), í Grønlandi
- Kapphara (Lepus capensis), hevur spjatt seg úr Afrika til Miðeysturs og Suðurevropa.
Føroyska haran (Lepus timidus)[rætta | rætta wikitekst]
Haran í Føroyum (Lepus timidus) leggur 3 ferðir um árið. Hon leitar eftir føði, meðan ungarnir krógva seg í holum. Haran í Føroyum nevnist snjóhara, men verður meira grálig nú um vetrarnar, av tí at so lítið av kava er.
Kanadiska pólharan (Lepus arcticus), sum er í Grønlandi, og Norðurevropeiska snjóharan (Lepus timidus) eru lívfrøðiliga rættiliga líkar. Pólharan og snjóharan eru 46-61 cm langar og viga 3,5-4,2 kg. Í Grønlandi eru tær størri jú longri norðuri, tær halda til. Tær hava stutt, breið oyru við svørtum snippi.
Pólharan er heilt hvít á vetri. Harafturímoti eru tvey litfrábrigdi, tá talan er um snjóharu. Vetrarfeldurin á teimum, ið reika heilt har norðuri, í Miðnoregi og Norðurnoregi, er snjóhvítur, harafturímóti er hann ljósagráur og ber í hvítt syðri í Føroyum, Skotlandi, Írlandi, og í Suðurnoregi og Suðursvøríki. Hjá báðum sløgunum er summarfeldurin morlittur og gongur yvir í heilt ljósamorreytt.
Hvussu víða reikar haran, og hvar heldur hon til[rætta | rætta wikitekst]
Í Íslandi eru ongar harur. Snjóharan er í Føroyum, Skotlandi og oyggjaflokkunum har, Írlandi, Noregi og Svøríki, umframt í Alpunum. Í Føroyum er væl til av henni, og hon er slept upp í fleiri oyggjum. Pólharan finst fram við norðurstrondini í Kanada og í Grønlandi fram við strondini, tó ikki í Landssynningsgrønlandi og í Melvillevíkini. Fornfrøðingar hava funnið beinleivdir av henni í norðbúgvabygdum úr víkingatíðini.
Í august 1855 vórðu 4 snjóharur sleptar í Kirkjubøreyn. Tær vóru snjóhvítar um veturin, men longu í 1860-árunum vórðu nakrar blágráar vetrarharur sæddar - bláharur. Tær vuksu skjótt í tali og troðkaðu ta hvítu snjóharuna heilt burtur. Veturin 1916-1917 varð tann seinasta snjóharan skotin.
Royndir við snjóharu-bláharu vísa, at hvíti vetrarfeldurin altíð troðkar seg framat; tað liggur í hesum harunum. Á Kragerø í Noregi, haðani tær føroysku snjóharurnar komu, er eitt blendsøki, har snjóharur halda seg høgt og bláharur lágt. Um bara ein av teimum 4 uppsleptu snjóharunum hevur havt bláharu-ættarbregði í sær, hevur ikki borið til at sæð tað, fyrr enn stovnurin varð so væl fyri, at bláharu-ættarbregðið slapp framat.
Bláharan í Føroyum leggur 3 ferðir um árið, tá veðrið er til vildar, men snjóharan leggur bara 2 ferðir. Harumframt fær snjóharan hvíta vetrarbúna sín fyrr um heystið, enn bláharan fær sín blágráa vetrarbúna.
Í Føroyum liggur kavin sjáldan leingi, so tað hevur verið nógv verri hjá snjóharuni enn hjá bláharuni at fjala seg fyri harumonnunum. Tá ið snjóharan varð flutt til eitt øki við havveðurlagi, misti hon øll framíhjárættindi síni. Hetta hevði við sær, at ikki gingu meira enn 60 ár, fyrr enn tað ráðandi snjóharuættarbregðið var forkomið. Eitt frálíkt skúladømi, tá tað kemur til arvalívfrøðina. Pólharan og snjóharan halda til í skógi, har skógur er, men annars eru tær á lyngheiðum heilt upp at kavanáminum. Tær leggja ímillum grót og klettar.
Haran etur plantur, grøs, stargrøs, urtir og trøllakambar, umframt knubbar og endaknappar á runnum og trøum. Pólharan og snjóharan eru virknastar í dimmingini. Men tá ið makingartíðin kemur, og tær renna hvør eftir aðrari og gera seg upp, síggja vit tær eisini um dagin.
Hara gongur kviðin í einar 7 vikur. Pólharan og vetrarhvíta snjóharan longst norðuri leggja bara eina ferð um árið, men longur suðuri leggja tær tvær ferðir um árið. Bláharan í Føroyum leggur 3 ferðir um árið, og 2-3 ungar eru í hvørjari legu. Kortini er sjáldan, at veðrið er so gott, at allar 3 legurnar koma undan. Í leguni hjá pólharuni í Grønlandi eru 5-7 ungar. Teir eru kynsbúnir, tá ið teir eru 8 mánaðir gamlir. Hetta hevur við sær, at ársgamlar harur leggja.
Pólhara og snjóhara verða veiddar, tí at kjøtið smakkar so væl. Hildið verður, at stovnurin í Føroyum í 1997 var uml. 5 000 harur, men av tí at harumenn í Føroyum ikki skulu biðja um veiðiloyvi ella geva fongin upp, er torført at meta um, hvussu nógv verður skotið árliga. Í Føroyum er loyvt at skjóta haru frá 2. november til 31. desember.
Frábrigdi[rætta | rætta wikitekst]
Fleiri staðsettir (lokalir) snjóharustovnar breðga frá upprunastovninum, og verður hetta nevnt "frábrigdi"; t.d. í Skotlandi (L. t. scoticus), í Írlandi (L. t. hibernicus) og í Sveis (L. t. varronis). Føroysku harurnar hava longu sýnt broytingar, ið benda á at føroyski stovnurin kann gerast eitt føroyskt frábrigdi í framtíðini, eins og hent er við føroysku mýsnum og fleiri føroyskum fuglastovnum.


text:
AVVARÐANDI BÓLKAR FYRI AVVARÐANDI AT FÓLKI VIÐ SÁLARSJÚKU
Felags fyri avvarðandi kann vera, at tey eisini verða rakt, tá ein í familjuni gerst sjúkur. Familjustøðan broytist. Nógv kenna seg ørkymlaði, ráðaleys og máttleys. Eru møguliga ráðavill í mun til, hvussu tey skulu handfara tann rakta, ávíkavist tætt familja ella vinir.
Endamálið við sjálvhjálparbólkunum er m.a., at avvarðandi fáa møguleika at hitta onnur ið somu støðu, eitt frírúm, at hittast uttanfyri sjúkrahúsið og fáa góð ráð frá øðrum avvarðandi og á hendan hátt fáa orku, at halda áfram, sum tann stuðlandi “viðleikandi mótspælarin” hjá teirra kæru, ið gerast sálarsjúk, eitt skifti í lívinum, ella við jøvnum millumbilum.
NÝGGJASTA TÍÐINDI
Áhugafelag teirra, íð hava sálarsjúku og avvarðandi teirra
ENDAMÁL FELAGSINS
Sinnisbati hevur sum endamál at bøta um korini hjá teimum sálarsjúku og virkar fyri tolsemi og betri fatan av menniskjum, sum eru sálarsjúk – herundir at veita upplýsing um sálarsjúku og viðgerðarmøguleikar, stuðla samstarvi millum avvarðandi at sálarsjúkum, stovnar, læknar & onnur umframt fyribyrgjandi tiltøkum, gransking & øðrum, ið virka sálarheilsufremjandi.
SAMBAND
Laðabrekka 1, Postsmoga 1184, 110 Tórshavn
Tlf.:
+298 59 7913
Teldupost:
sinnisbati@sinnisbati.fo
copyright © Sinnisbati 1982-2016


text:
Krikkont
Krikkont (frøðiheiti - Anas crecca), summstaðni av misgáum kallað stikkont, er góð at kenna av tí, at hon er so lítil. Steggin tapir einki fyri villdunnusteggjanum í vakurleika, heldur er hann at vinna. Høvdið omaná og tað mesta av hálsinum er reyðbrúnt. Á hvørjum vanganum og haðani langt oman á hálsin er ein stórur fagurt glitrandi grønur litur. Kroppurin er rondutur av fínum svørtum og hvítum strikum, og spegilin er bjart grønur. Bøgan líkist mest villdunnuni, men hevur grønan spegil. Nú á døgum er tað sera sjaldan at finna krikkantarreiður her í Føroyum. Eggini eru nógv, 8—10. Dúnungin er littur sum villdunnuungi. Reiðrið ger hon sær altíð har, sum vatn er høgligt at koma í.[1]
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Kelda[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ Mikkjal á Ryggi: Fuglabókin, Dýralæra II. 1951.


text:
DÝRGRIPIR ÚR GUDS ORÐI | PRÆDIKARIN 1-6
Gleð teg um títt arbeiði
Jehova vil, at vit skulu gleðast um okkara arbeiði og lærir okkum, hvussu vit kunnu gera tað. Tá ið fólk hava rætta hugburðin til arbeiði, hjálpir tað teimum at gleðast um tað.
Tú fært glett teg um títt arbeiði, tá ið tú ...
3:13; 4:6
roynir at hava ein positivan hugburð
hugsar um, hvussu títt arbeiði gagnar øðrum
gert alt, tú ert mentur, á arbeiðsplássinum, men letur familjuna og tað andaliga fáa fremsta plássið, tá ið tú hevur frí


text:
Hvat skal til fyri at fáa eitt gott familjulív?
Heldur tú, at tað er ...
kærleiki?
pengar?
okkurt annað?
BÍBLIAN SIGUR
„Sæl eru tey, sum hoyra orð Guds og goyma tað!“ — Lukas 11:28, umseting eftir Victor Danielsen.
HVØNN TÝDNING HEVUR HETTA FYRI TEG?
Tú fært sannan kærleika. — Efesusbrævið 5:28, 29.
Tú verður virdur. — Efesusbrævið 5:33.
Tú kennir teg tryggan. — Markus 10:6-9.
KUNNU VIT VERULIGA TRÚGVA TÍ, BÍBLIAN SIGUR?
Ja, í minsta lagi av tveimum orsøkum:
Gud hevur stovnað familjuna. Bíblian greiðir frá, at Jehova Gud sameindi tey bæði fyrstu menniskjuni í hjúnalag. (1 Mósebók 2:18-24) Við øðrum orðum er familjan til, tí Jehova stovnaði hana. Hví er tað týdningarmikið at vita?
Ímynda tær, at tú fekst eina sera góða máltíð, og at tú vildi hava uppskriftina. Hvør heldur tú kundi givið tær hana? Sjálvandi hann, ið hevði gjørt máltíðina.
Á sama hátt, um vit vilja hava uppskriftina til eitt gott familjulív, er tað skilagott at leita til Jehova, sum hevur stovnað familjuna.
Gud hevur umsorgan fyri tykkum. Familjur gera væl í at søkja sær ráð frá Jehova í Bíbliuni. Hví? „Tí Hann hevur umsorgan fyri tykkum.“ (1 Pætur 5:6, 7) Jehova vil tykkum tað besta, og hansara ráð eru altíð góð! — Orðtøkini 3:5, 6; Esaias 48:17, 18.
HUGSA UM HETTA
Hvussu kanst tú vera ein góður hjúnafelagi og eitt gott foreldur?
Bíblian svarar hesum spurninginum í EFESUSBRÆVINUM 5:1, 2 og í KOLOSSEBRÆVINUM 3:18-21.
LÆR MEIRA
Tín familja kann verða lukkulig
Tú kanst fáa eitt gott hjúnalag og eina lukkuliga familju við at fylgja bíbilskum meginreglum.


text:
Orð og lag: Arnold Børud
Týtt: Charlotta á Váli Olsen
Upprunaheiti: Jesus kom til jorden for å dø
1. Jesus kom at doyggja fyri teg,
kom av Himli, ofra læt seg her.
Ja, á krossi mátti Kongur bløða
til at bjarga falnu verð.
2. Jesus kom at doyggja fyri teg.
Langt frá Gudi vóru tú og eg.
Men Gud hvønn ein syndara so elskar,
at sín Son hann ofraði.
3. Jesus kom at doyggja fyri teg,
sigur vann á Satans óndu makt.
„Alt er fullgjørt“, sigursrópið rungar.
Alt er honum undirlagt.
4. Jesus kom at doyggja fyri teg.
Hann so dýrt við blóði okkum vann.
Alt hann gav! So eymur hann nú spyr: „Hvat
gevur tú til Frelsaran?“


text:
MS-DOS
Microsoft DOS er frá 1981, og tað eru 19 versjónir av Microsoft DOS.
Innihaldsyvirlit
Microsoft DOS 1.0[rætta | rætta wikitekst]
Bleiv so tann fyrsta versjónin av Microsoft DOS.
Og kom alment út í 8/12/81
(ùtgivi samman við IBM)
Microsoft DOS 1.1[rætta | rætta wikitekst]
Hevði so eitt nýtt ting sum eg havi funni um, og tað er at Microsoft DOS 1.1
hevði møguleika fyri at hava 2 disketti drev.
(ùtgivi samman við IBM)
Microsoft DOS 1.25[rætta | rætta wikitekst]
Hevði onkrar fá nýggj ting, men Microsoft Dos 1.25 var so tað fyrsta DOS sum Microsoft hevur útgivi einsamalt
Microsoft DOS 2.0[rætta | rætta wikitekst]
Tað eru 2 ár farin síðan tað fyrsta DOS kom alment út, so nú eru vit í 1983.


text:
Hildesheim
Hildesheim er ein gamal býur í Norðurtýsklandi við ánna Innerste og hevur 101 516 íbúgvar (1. januar 2009). Býurin er 92,17 km² til víddar.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Fólk hevur búð har síðan um ár 700. Í meira enn 1100 ár hevur Hildesheim verið biskupssetur. Biskupssetrið hevur verið stovnað í 815. Tann fyrsta dómkirkjan varð bygd i 9. øld. Fram til 2009 eru nevndir 72 katólskir biskupar í Hildesheim. Hildesheim fekk keypstaðurrættindi í 1249 og gjørðist ein sera ríkur handilsstaður í miðøld. Um ár 1300 hevði Hildesheim umleið 5 000 íbúgvar, meira enn Berlin ella München. Í 1542 hendi siðaskifti í Hildesheim. Háskúlinn varð stovnaður í 1971.
Átrúnaður[rætta | rætta wikitekst]
Meira enn 38 % av fólkinum hoyrir til ta evangelisku-luthersku kirkjuna og umleið 28 % hoyrir til ta katólsku kirkjuna. Hildesheim er katólskt biskupssetur.
Áhugaverð støð[rætta | rætta wikitekst]
- Dómkirkjan varð bygd í 9. øld. Ein størri umbygging og víðkan varð gjørd í 10. og 12. øld. Síðan 1985 er dómkirkjan UNESCO heimsarvur.
- Michaeliskirkjan varð bygd í árunum 1001-1033. Siðan 1985 er kirkjan UNESCO heimsarvur.
- Ráðhúsið varð bygt í 1268. Ráðhúsið stendur við Torginu (Marktplatz).
- Knochenhauer-Amtshaus, eitt stórt bindingsværkshús frá 1527, stendur eisini við Torgið.
- Kehrwiedertornið (30 metrar), bygt í 13. øld, stendur við gøtuna Lappenberg.
- Andreaskirkjan, bygd í 14. øld. Tornið (114,3 metrar) er tað hægsta kirkjutornið í Niedersachsen og varð ikki liðugt fyrr enn 1883.
- Borgarmúrurin frá miðøld.
- Krosskirkjan varð stovnað í 9. øld og heilt umbygd í 11. øld.
- Viðarlundin Magdalenengarten er ein gomul viðarlund frá 1720-25 og liggur í miðbýnum. Viðarlundin hevur eisini eina vínbrekku. Tann gamli borgarmúrurin sæst.
- Godehardskirkjan varð bygd í árunum 1133-1172.
- Gomul hús frá miðøld, t.d. í gøtunum Lappenberg, Brühl, Hinterer Brühl, Gelber Stern, Keßlerstraße, Knollenstraße, Am Kehrwieder, Godehardsplatz. Við Godehardsplatz stendur t.d. Wernerhús frá 1616.
- Borgin Steuerwald: Biskupur Heinrich II (1310-1318) læt borgina býggja í árunum 1310-13. Ein størri umbygging og víðkan varð gjørð í árunum 1319-31 og í 16. øld. Tornið (26 metrar) varð bygt í 1325. Bønhúsið (Magdalenenkapelle), vígd í 1310, er eisini sera áhugavert.
- Mauritiuskirkjan varð vígd í 1068 og umbygd í 18. øld. Tornið varð bygt í 1765.
- Borgin Marienburg: Biskup Heinrich III (1319-1331) læt borgin byggja í 1346 við ánna Innerste. Borgin stóð liðug í 1349. Millum annað er tornið (31 metrar) áhugavert.
- Viðarlundin Ernst-Ehrlicher-Park er ein gomul viðarlund frá 19. øld og liggur í miðbýnum.
- Lambertikirkjan varð bygd í árunum 1474-88.
Myndir[rætta | rætta wikitekst]
-
-
-
-
Gøtan Hinterer Brühl. Í baksýni sæst Godehardikirkjan.
-
-
Michaeliskirkjan, UNESCO mentanararvur
-
-
-
-
-
-


text:
Geykur
Geykur (frøðiheiti - Cuculus canorus) er nakað sum bládúgva til støddar, men klænri. Omaná er steggin blágráur, bøgan morreyð við svørtum rondum, í neðra eru bæði hvít við dimmum rondum. Tað er skógarfuglur og eigur víða hvar í Evropa og Asia. Hann er vakur og syngur væl. Men bøgan er eitt rætt letivætti, sum hvørki tímir at verma egg síni ella geva ungunum. Hon lúrir eftir, nær smáfuglarnir — erlur, grátítlingar, músabrøður o. a. — verpa, og meðan teir eru úti, sníkir hon seg til at verpa eitt egg í reiður teirra. Dagin eftir fer hon í eitt annað reiður; upp til tjúgu egg kann hon verpa. Undarligt er, at hvørt egg, hon verpur, altíð bæði á liti og stødd er meinlíkt eggjunum hjá tí fugli, sum hon leggur tað undir. Og nú er hon leys frá avkomi sínum — smáfuglurin vermir eggið og føðir ungan. Hann etur óføra nógv og veksur skjótt, og so varpar hann smáfuglaungarnar út úr reiðrinum og liggur einsamallur eftir. Fosturforeldrini eru so ágrýtin at bera honum, at tey ofta sjálv koma upp í rak.
Sera sjáldan hoyrist, at hann er sæddur í Føroyum; men hann man tó ikki vera so heilt sjáldsamur, tí stundum verður hann kendur fyri smiril; teir eru so líkir at síggja nakað burturfrá.
Slag[rætta | rætta wikitekst]
- Clamator glandarius (Skjórugeykur)
- Coccyzus americanus (Grágeykur)
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Mikkjal á Ryggi: Fuglabókin, Dýralæra II. 1951.


text:
Skúgvoy
Skúvoy er ein útoyggj vestan fyri Sandoynna. Skúvoyggin er sera kyrruvont pláss, men frá seinnu helvt av 1960'unum og til dagin í dag, er rættiliga nógv gjørt fyri at bøta um lendingarviðurskiftini. Skúgvi liggur ímillum Stóru Dímun og Sandoy. Tað er ein grøn vøkur oyggj við einari fjølbroyttari og stórslignari náttúru. Fuglameingið er stórt, og bjørgini bera nógvan fugl. Tey seinnu árini hevur tó verið afturgongd, serliga í lomvigastovninum. Skúvingar hava, sum kent er, tikið bæði egg og fugl, hetta hevur verið eitt gott ískoyti til húsarhaldið. Landbúnaður er eins og á hinum útoyggjunum tað, sum tey flestu takast við. Av øðrum virksemi eru tænastur fyri strandferðsluna, avgreiðsla av tyrluni, skúlaverkið og innan heilsurøktina. Í Skúgvi eru góðir møguleikar fyri framburði og menning. Landbúnaðurin kann við betur fyriskipanum gerast ein lønandi vinna. Tað tilfeingi, sum oyggin hevur, kann gagnnýtast til fulnar, tá umstøður fyri framleiðslu undir heilsufrøðiligum góðkendum umstøðum vera til staðar. Ferðavinna er ein góður møguleiki í Skúgvi.
Sildberin røkir farleiðina eftir sjónum til Skúvoyar, allir túrar undantikið ein hvønn yrkadag eru við tilkalling. Tyrlan røkir loftvegis sambandið, mikudag, fríggjadag og sunnudag. Ritan siglir við farmi av Havnini eina ferð um vikuna.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Hóast smæðin í stødd, bert 10 km2 ella 60 merkur, er Skúvoyggin ofta nevnd í fornu søguni. Tað kemst av tí, at oyggin alt frá søguligari tíð gjørdist høvdingasetur. Her búsettust brøðurnir Beinir og Brestir. Miklir menn í mæti og ikki minni virdir og kendir sum hirðmenn Hákun Jals í Noregi. Sigmundur og Tórur, synir hjá Bresti, vuksu upp í Skúvoy. Sigmundur er grivin í Ólansgarði í Skúvoy, og har stendur gravsteinur sum minni um hann. Sigmundur var hann, ið læt fyrstu kirkjuna byggja úti í Skúgvoy. Eisini er nýliga reistur minnisvarði um Sigmund: Ein standmynd av Sigmundi sum smádrongur.


text:
14. oktober 2016 – 08:28
Leygarkvøldið 22 okt skipar Strálan fyri góðum dansi á Strondum – Sunrise spælir.
Skipað verður fyri hugnaløtu í lítla sali áðrenn dansin. Góður búffur við øllum sum hoyrir til – aftaná kaffi og dessert. Vit koma at hugna okkum við felagssangi við góðum spælimonnum, sum spæla undir.Drykkjuvørur fáast til keyps.
Kvøldið byrjar kl.20 og dansurin byrjar kl read more »
14. oktober 2016 – 08:04
Leygarkvøldið 19. november kl.19.00 SJÁLVTØKUBORÐ við fleiri heitum rættum (Buffet) Drykkjuvørur fáast til keyps ÁRNI OG MARNAR skipa fyri undirhaldinum SUNRISE spælir til dans Dansurin er eisini almennur 150 kr UM NÁTTINA BJÓÐA VIT feska bollasuppu kaffi – køkur og karamellur KOSTNAÐUR TILSAMANS 600 kr Atgongumerki fáast við at senda teldupost til stralan@stralan.fo read more »
15. juli 2016 – 09:58
Strálubingo verður í Leirvík sunnudagin 17.juli kl.16. At vinna m.a. tvær ferðir 1000 kr - eisini lúkur at lata upp.
10. maj 2016 – 19:30
Sjavskapping verður í Bygdahúsinum á Strondum leygardagin 14.mai kl.17. Fýra tey bestu pørini fáa vinningar. Øll pørini sum luttaka hendan dagin koma í posan – har vinningurin er – eitt sjavspar fær sjavstúrin við Norrønu – trekt verður seinni í mánaðinum. Vinnandi sjavsparið hendan dagin fær eisini ókeypis døgurða 2 hvítusunnudag við teirra maka ( read more »
10. maj 2016 – 19:29
Árni og Marnar koma 2 hvítusunnukvøld kl.19 at syngja góðar slagarar í biosalinum á Strondum. Í steðginum bjóða vit kaffi og køkur ókeypis. Sangløtan kostar 100 kr. Møguleiki er at leggja atgongumerki av á tlf 216500 ella stralan@stralan.fo – annars verður selt við dyrnar ein tíma áðrenn. Heilt vist, at tað verður ein góð og read more »
10. maj 2016 – 19:28
Døgurði í Bygdahúsinum 2 hvítusunnudag 16.mai Tað er Strálan sum skipar fyri og ger tað møguligt at tekna seg til ein góðan døgurða 2 hvítusunnudag kl.13 Tað verður ein trýrætta menu: Aspargessuppa Lambskjøt og oksakjøt Kaffi / te og dessert Drykkjuvørur fáast til keyps. Kostnaður 200 kr Børn 7 til 12 ár 100 kr Børn read more »
29. marts 2016 – 17:57
Eisini er møguleiki at hugna sær við góðum mati og øllum góðum áðrenn dansin Leygarkvøldið 16. apríl skipar Strálan fyri góðum dansi á Strondum — Sunrise spælir. Teir spæla góðan dansitónleik – hetta eru kendir leikarar (Martin Sømark – Árni Andreasen og Arni Strøm) Skipað verður eisini fyri hugnaløtu í lítla sali áðrenn dansin. Vit read more »
26. februar 2016 – 10:56
Sjavskapping á Strondum leygardagin 27.februar kl.16. Fýra tey bestu pørini fáa vinningar.
26. februar 2016 – 10:53
Strálan hevur bingo í Leirvík sunnudagin kl.16. At vinna m.a. tvær ferðir 1000 kr – eisini lúkur at lata upp.
13. januar 2016 – 20:05
Strálan hevur bingo í bygdahúsinum í Leirvík sunnudagin 17. jan. kl.16. At vinna m.a. tvær ferðir 1000 kr – eisini lúkur.


text:
John Heri Mouritsen, fyri ungdómsnevndina, og Heðin Jørgensen, formaður í 07 Vestur, finna vinnaran í posanum.
Advokatskrivstovan vinnari av firmalutaseðlinum
Í sambandi við uttanlandaferð skipaði ungdómsdeildin hjá 07 Vestur fyri sølu av firmalutaseðli. Advokatskrivstovan vann stóra vinningin á ferð fyri 20 fólk undir Vestmannabjørgini, vitjan á Søgusavninum og døgurða á Fjørðukrónni, umframt busskoyring til Vestmanna og heimaftur.
Vit takka stuðlunum, Skúvadal og Á Giljanesi fyri vinningin. Vit vilja eisini takka øllum sum hava stuðla við at keypa seðil.
Komandi dystir
EFFO-deildin, 28. jan. kl. 14:30
EB/Streymur - 07 Vestur
(venjingardystur)
EFFO-deildin, 4. feb. kl. 12:00
NSÍ - 07 Vestur
(venjingardystur)
EFFO-deildin, 4. feb. kl. 14:30
B68 - 07 Vestur
(venjingardystur)
Fleiri
Stigatalvan


text:
Jan Müller
04.12.2016 - 21:27
Tað var ein nøgdur og fegin Poul Michelsen, sum í farna mánað hitti umboð fyri umleið 20 altjóða oljufeløg á eini móttøku í London. Vælvitjaða móttøkan av fleiri av heimsins størstu oljufeløgum, sum snúði seg um komandi útbjóðingina á føroyska landgrunninum, var við til at sannføra landsstýrismannin í oljumálum um, at tað er rætt og skilagott at lata uppaftur fyri oljuleiting við Føroyar í 2017.
”Sjálvandi var tað gevandi fyri meg sum nýggjur landsstýrismaður í oljumálum at tosa við hesi mongu oljufólkini, nú ein útbjóðing stendur fyri framman. Men tær mestu og bestu vónirnar havi eg tó fingið frá Jarðfeingi og fólkunum, sum arbeiða har. Tey hava við sínum fakliga og professionella arbeiði, ment eina fatan, sum er sera sannførandi. Hinvegin er tað eisini gott sjálvur at kunna hitta og tosa við fólk, sum arbeiða hjá útlendskum oljufeløgum. Tað var tí sera áhugavert at hoyra beinleiðis frá teimum um teirra hugsan um m.a. tíðspunktið fyri komandi útbjóðing. Onkur helt tað ikki vera røttu løtuna at bjóða út, meðan fleiri teirra, ja tey flestu av teimum hildu hetta vera júst rætta tíðspunktið fyri eini útbjóðing í Føroyum.”
Hitti umboð fyri stór oljufeløg
Poul Michelsen, sum vegna Uttanríkis- og Vinnumálaráðið var vertur umborð á snotuligum móttøkuskipi við Thames ánna, bar fram røðu, eftir at føroyski sendimaðurin í London, Áki Johansen, hevði boðið vælkomin. Eftir røðuna hevði Heri Ziska frá Jarðfeingi eina framløgu, har hann greiddi frá um komandi útbjóðingina og mongu spennandi møguleikunum hon hevur við sær.
Landsstýrismaðurin hevði so eisini høvi at hitta umboð fyri ymsu oljufeløgini, teirra millum Total, ENI, BP, Repsol og CnoocNexen fyri bert at nevna nøkur teirra.
”Fyri meg sum nýggjur á hesum økinum var tað áhugavert at hoyra tað tey høvdu at bera fram. Tú beit merki í, at strategiirnar hjá feløgunum eru sera ymiskar. Summar eru her og nú, meðan onnur feløg hava lagt seg eftir eini longri strategi fyri, hvat tey ætla í framtíðini.”
Poul Michelsen helt seg eisini kunna merkja, at vinnan er komin fyri seg aftur, eftir avleiðingarnar av brátt lækkandi oljuprísunum.
”Hon hevur megnað at rationalisera virksemið og fingið framleiðslukostnaðin niður, fólkini arbeiða meira entusiastiskt, og tú merkir heldur ikki til ta somu grátigheit, sum fyrr hevur merkt hesa vinnu. So samanumtikið merkti eg á prátinum við hesi mongu oljufólkini, at vinnan er við at koma fyri seg aftur og hevur fingið eitt betri fótafesti at standa á. Og tað er sjálvandi eisini ein týðandi fortreyt fyri at fáa eina væleydnaða føroyska útbjóðing.”
Landsstýrismaðurin heldur eisini, at umstøðurnar kring móttøkuna umborð á einum stásiligum skipi við Thames ánna, vóru sera góðar og tæntu avgjørt okkara góðu søk.
”Hetta varð eitt ómetaliga gott høvi hjá mær at hitta fólk, sum arbeiða í hesi vinnuni, heldur enn at skula vitja eina stóra oljumessu við túsundtals fólkum.”
Ein gevandi túrur
Poul Michelsen: ”Tað var forkunnugt at kunna møta fólki, sum meta um forsøgnir og nýggj data og so hava Føroyar við í sínum framtíðar leitiætlanum. Tað var sannførandi at hoyra tey tosa um Føroyar sum framtíðar oljutjóð, og her vóru spurningar á lofti um, hvussu tað fer at eydnast at koma gjøgnum basaltið ol. Eg haldi ikki nakar ivaðist í, at olja og gass eru í føroysku undirgrundini. Spurningurin er bara, hvussu man kemur ígjøgnum basaltið á rætta hátt. Tøknin mennist við rúkandi ferð, so fyrr ella seinni fer hetta ikki at vera nakar trupulleiki longur, helt ein av oljuserfrøðingunum fyri.”
Fyri nýggja landsstýrismannin í oljumálum var London-ferðin avgjørt ein gevandi túrur og eisini sum landsstýrismann í vinnumálum, har hansara egna fyritøka eisini hevur verið partur av tilgongdini sum veitari til oljuvinnuna.
Hóast olja og gass enn ikki eru funnin í rakstrarverdum nøgdum í Føroyum, so heldur Poul Michelsen kortini, at royndirnar higartil og ikki mist okkara stóra luttøka í altjóða oljuvinnu, har tað í dag arbeiða fleiri enn 1000 føroyingar, koma okkum til góðar, tá vit umrøða framtíðar leiting her um leiðir við altjóða oljufeløg.
”At vit eru so virkin og fylgja við, bæði vinnuliga og politiskt, er ein stórur fyrimunur fyri okkum sjálvi og eisini fyri útlendsku vinnuna, sum vónandi vil gera íløgur her. Men at vit eisini eru luttakari í altjóða oljuvinnuni haldi eg er av stórum týdningi, antin vit so finna olju ella ikki. Tað er altíð gott at hava fleiri bein at standa á. Tær íløgur vit sjálvi gera sum veitarar í hesa vinnu, antin tað er fyri at finna okkara egnu olju ella tað er fyri at vera partur av hesi vinnu uttanlands eisini, tæna somu søk. So tá fakligheitin og vitanin fylgja við í hesi gongdini, verða avgerðirnar eisini meira og betri grundaðar.”
Álit á Jarðfeingi
Landsstýrismaðurin í oljumálum, sum fyrst og fremst byggir sína vitan og hugsan á ta kunning hann við fleiri høvi hevur fingið við at samskifta við fólkini á Jarðfeingi, sigur seg vera væl nøgdan við gongdina higartil.
”Nú eri eg nokkso nýggjur í hesum, men eg má ærliga viðganga, at tey fólkini, sum eg havi havt høvi til at samskifta við hjá Jarðfeingi, og sum stýra hesi gongdini at fáa eina væleydnaða oljuleiting í gongd aftur, virka sera entusiastisk og vitandi og hava rætta hugburðin til hetta fyri Føroyar týdningarmikla málið. Fyri meg er tað ein frægd at arbeiða saman við hesum fólkunum. Tey trúgva uppá tað tey gera, og eg eri vísir í, at fyrr ella seinni fara vit eisini at fáa stórt gagn at hesum arbeiðinum. Tað vit í dag brúka uppá hetta arbeiðið er bert ein brøkpartur av tí vinningi vit sum samfelag kunnu fáa burtur úr í longdini. So eg vil fegin eisini vera við til at uppraðfesta tað. Her hugsi eg bæði um ta vitan, sum vit fáa um okkara egna landgrunn og undirgrund, umframt at vit arbeiða saman við royndum fakfólki í øðrum londum at menna vitanina um okkara egna land. Vit býta um data, fáa inn nýggj data, læra at lesa data betri - alt nakað, sum hevur stóran týdning. So eg eri imponeraður av hesum arbeiðinum. At vit hava góð fólk á Jarðfeingi, upplivdu vit eisini á stóru Petex messuni í London herfyri. Og tað kendi tú eisini millum útlendsku oljufólkini á móttøkuni í London, har virðingin fyri okkara egnu fakfólkum var stór. Slíka virðing fær tú bara, tá tú hevur við professionell fólk at gera.”
Landsstýrismaðurin kennir seg eisini væl kunnaðan á øllum økjum, sum viðvíkja komandi leiting og gransking á stovninum annars. Tað ger eisini, at hann fær fylgt betri við gongdini og fær gjørt sítt til, at hon fer rætta vegin. Og tí dylur Poul Michelsen heldur ikki fyri, at hann saman við tí politisku skipanini annars fer at gera alt tað hann er mentur fyri, at føroyska oljan og gassið, sum helst liggur fjalt onkunstaðni í undirgrundini, verða funnin ein dag í framtíðini.
Nú sær hann fram til stóru FIEC-ráðstevnuna í Føroyum næsta ár, tá hann sum landsstýrismaður í oljumálum alment fer at lata upp fyri 4. útbjóðingini á føroyska landgrunninum.


text:
Tak niður
Føroyar vóru í 30-árunum ógvuliga tilafturskomnar, men krígsárini forvunnu Føroyar nógvan pening í vandasiglingini til Bretlands at selja fisk.
Samstundis sum ráðini batnaðu, vaks fram eitt nýtt tilvit millum føroyingar. Ein kensla av, at vit kunna sjálvir. Hin nýggi Fólkaflokkurin, sum umboðaði radikalt sjálvstýri, gjørdist størsti flokkur undir krígnum.
Sambandið við Danmark varð kvett øll krígsárini, og tí var støðan spent eftir krígslok. Føroyingar vildu ikki aftur í amtsstøðuna. Tingingar vóru við donsku ríkisstjórnina um eina framtíðarskipan fyri Føroyar.
Knúturin var ringur at loysa, tí føroyingar vóru mest ósamdir innanhýsis. Endin av øllum var, at fólkaatkvøða skuldi vera um samband ella loysing.
Tepur meiriluti var fyri loysing á fólkaatkvøðuni 14. september 1946, men stutt eftir upploysti danski kongurin Løgtingið og skrivaði út nýval í Føroyum.
Í sendingini eru Zakarias Wang, Hans Andrias Sølvará, Óli Breckmann, Pól á Kletti, Høgni Mohr o.a.
Suni Merkistein og Jens Jákup Hansen leggja til rættis.


text:
Jens Hákun Leo
11.01.2017 - 10:15
Tað er, sambært veðurforsøgnunum, væntandi, at veðrið verður meira ilsligt út á dagin í dag við vindi, vátaslættingi ella kava, og at hetta veðrið fer at halda fram í morgin.
Í gjárkvøldið kundu vit boða frá, at tað í dag fyrst verður 10-15 m/s av útnyrðingi, og at vindferðin hareftir veksur upp til 15 til 20 m/s og út á náttina við hvirlum.
Út á dagin verður vátaslettingur ella kavaæl, og verður hitin ímillum 2 og 5 stig og seinni 0 til 3 stig.
Í morgin fer ættin í ein útnyrðing ella norðan, og vindurin verður upp í 18 til 23 m/s við hvirlum upp í stormstyrki. Kavaælingur verður, samstundis sum hitin verður ímillum 1 kuldastig og 3 stig. Út á náttina minkar vindurin, og tá er sloppið í hesum umfari, sambært veðurforsøgnunum.
Og sambært Landsverk er longu heldur ilsligt og hált at koyra í støðum kring landið.
Landsverk boðar frá nógvum vindi í hesum støðum beint fyri klokkan tíggju í morgun:
Viðareiðisvegurin, á Leiti - 09:58 Stívt andøvsgul, Í hvirlunum upp til 36 m/s.
Høgareyn - 09:58 Skrið, Í hvirlunum upp til 26 m/s.
Porkerishálsur - 09:57 Hvassur vindur, Í hvirlunum upp til 26 m/s.
Landsverk boðar eisini frá hálku í hesum støðum beint fyri klokkan tíggju í morgun:
Klaksvík, Gerðabøur - 09:58: Roknast kann við hálku.
Høgareyn - 09:58: Roknast kann við hálku .
Kaldbaksbotnur - 09:57: Roknast kann við hálku.
Sund - 09:58: Roknast kann við hálku.


text:
Tangled
Tangled ("Fløkt"; danskt heiti: "To på flugt - Et hårrejsende eventyr") er ein amerikanskur familju teldugjørdur teknifilmur frá 2010. Hann hevur danska talu, og nógvur tónleikur og sangur er í honum. Aldursmarkið er frá 7 ár og eldri. Filmurin varar 1 tíma og 40 minuttir. Filmurin kostaði 260 milliónir amerikanskir dollarar (1,35 milliardir krónur) at gera.
Søgugongd[rætta | rætta wikitekst]
Langt inni í einum skógi, er tann vakra og ljóshærda prinsessan Rapunzel goymd í einum høgum torni. Øll vilja hava fatur á henni, av tí at hár hennara er gandað. Tá ið Rapunzel var lítil, stjól ein ónd kona hana og goymdi hana burtur fyri at hava gandamegina fyri seg sjálva. Foreldrini hildu á við at leita eftir henni, men til fánýtis.
Ein dagin rýmur tjóvurin, Flynn Rider, undan vaktarum og finnur av óvart tornið við goymdu Rapunzel. Hon leingist innarliga eftir frælsi og at sleppa at síggja heimin, sum hon ongantíð hevur upplivað. Flynn hevur ógvuliga nógvar fíggindar, men tey gera eina avtalu, og saman fara tey gjøgnum nógv spennandi og stuttligt. Rapunzel møtir nógvum nýggjum og spennandi fólkum, og tey gerast vinir hennara. Nógv av teimum eru tjóvar og ógvuliga vandamiklir, men Rapunzel fær tað besta úr teimum.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ "Tangled: 100 minutes (Starz 08/2011 Schedule, Page 4)". http://www.starz.com/guides/1108STZ1.pdf.


text:
Orð og lag: S. H. Rawley
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Í hesi verð vit eru einans gestir,
eitt lítið bil bert varar lívsins ferð!
Lat einki her, o, Guð, mítt hjarta binda,
sum forðar mær og burt av leið meg ber!
2. Hvat bilar tað, at ferðin roynist torfør,
hon varar bert eitt stutt og stokkut bil.
Men síðan skal so mikið meira signað,
Guðs gleðisdýrd mær ævigt hoyra til.
3. Tú undrandi meg mátar: Kann hann vera
eitt satt Guðs barn, ein Brúður Jesu Krists?
Men, á, tú sært jú ferðarbúnan bara,
og ikki brúðarkyrtil mín, so vist!
4. Tá deyðin meg so einaferð avklæðir
mítt síðsta plagg av ferðarbúnanum
og eygað brestur, hjartað slær ei meira,
eg flyti heim til Guð í Himlinum!
5. Tá skal eg ævigt eins og sólin skína
í størri dýrd enn øll tess glitran her!
Tá Harrin Jesus heintar heim Sín Skara,
tá skal eg ævigt, ævigt vera Hans!


text:
Heilsutænasta
Altjóða ávísan til heilsustarvsfólk
BRÁÐFEINGISHJÁLP:
Tá tørvur er á bráðfeingishjálp. Ringið til:
Tel. + 354 825 3536 Álvarsliga sjúk børn
Tel. + 354 543 2011 Bráðfeingismóttøka
Læknahjálp, ið roknast at vera neyðug innan 1-3 dagar
Tá talan er um brádliga og versnaða sjúku, og tørvur er á læknahjálp innan 1-3 dagar, skal ein venda sær til Flæðisdeild E2. Starvsfólkið fær neyðugar upplýsingar um sjúklingin, hvørju sjúkueyðkenni sjúklingurin hevur og stutta sjúkrasøgu. Síðani fara boðini beinleiðis til vaktlæknan, ið tekur støðu til um framhaldið.
Kanning fyri MRSA
Allir sjúklingar, ið skulu til kanningar og viðgerð / innlegging á Landspitalinum skulu kannast fyri MRSA.
Sjúkraflutningstænastan
Tá ið sjúklingar skulu flytast til og frá flogfari, skal flutningur bíleggjast úr Føroyum.
Ringjast skal til Sjúkraflutningstænastuna í Reykjavík.
Tlf. 00 354 5702080
Opið er alt samdøgrið, halgidagar og um vikuskiftið.
LÆKNAHJÁLP, gerandisdagar:
1. Ringjast kann, ella við at senda ávísingarseðil. Skrivið navn, føðingardag, bústað, telefon og ávísandi lækna á ávísingarseðilin. Eisini hvørji sjúkueyðkenni sjúklingurin hevur, sjúkrasøgu, ella hvat slag av kanning ynskt verður. Síðani verður ávísingarseðilin sendur til Flæðisdeildina (sjúklingaskrivstovan).
Tá ið Flæðisdeildin E2 hevur móttikið ávísingarseðilin, fara boðini beinleiðis til ávísta serlækna, ið tekur støðu til nær sjúklingurin skal kallast inn. Síðan verður innkallingarbræv sent umvegis teldupost til Uttanlandstænastuna á Landssjúkrahúsinum, ella fyristøðukvinnuna á Klaksvíkar ella Suðuroyar Sjúkrahúsi við upplýsingum um, nær sjúklingurin hevur fingið tíð til samrøðu, kanning og viðgerð/ innlegging. Hetta verður so sent til sjúklingin saman við vegleiðing og kunning. Tá ið sjúklingurin hevur gjørt avtalu við Uttanlandstænastuna á Landssjúkrahúsinum, Klaksvíkar ella Suðuroyar Sjúkrahús, um nær hann ynskir at ferðast, skulu øll kanningarúrslit, so sum avrit av journal, skanning, mikrosvar, patologisvar, røntgenmyndir, blóðroyndir og MRSA, sendast umvegis faks til Flæðisdeildina E2, Sléttuvegi 2, 105 Reykjavík.
2. Ringjast kann beinleiðis, ella við at senda teldupost til ávísta serlæknan (mánadag til fríggjadag 08:00-16:00)
Innkallingarstjórar
Skurðdepilin
- Gunnjóna S. Jensdóttir, teldupostur: gunnjona@landspitali.is
Æðraskurðviðgerð
- Marta K. Pétursdóttir, teldupostur: martakpe@landspitali.is
Hjartamyndatøka.
- Sigurlaug Magnúsdóttir, teldupostur: sigurlma@landspitali.is
Stráluviðgerð
- Svandís Matthíasdóttir, teldupostur: svandism@landspitali.is
Kvinnuskurðviðgerð
- Majbritt Vestergaard, teldupostur: majbritt@landspitali
Kanning fyri MRSA av sjúklingum, ið skulu í viðgerð á Landspítalinum í Reykjavík
Sum áður kunnað, verða sjúklingar, ið skulu í viðgerð á Landspítalinum í Reykjavík kannaðir fyri Meticillin resistentar Staphylococcus aureus (MRSA).
Sjúklingurin fær soljóðandi bræv frá ávísandi lækna:
Kanning fyri MRSA
Vit skriva til tygum fyri at siga frá, at allir sjúklingar, ið skula í viðgerð á Landspítalinum í Íslandi, skulu kannast fyri eina bakteriu, ið hevur heitið MRSA.
Fyri at tryggja, at Landspítali fær kanningarúrslitini í góðari tíð, heita vit á tygum, um at fara til komunulækna at blíva potað. Potingarnar verða gjørdar við vattpinnum í næsagluggunum, svølginum, aftanfyri kynsgøgnini og frá eksemi, um tygum hava tað. Er okkurt ólekt sár, verður potað frá tí eisini.
Kommunulæknarnir eru kunnaðir um mannagongdina, so tað er nóg mikið, at tygum upplýsa fyri læknanum, at tit skulu kannast fyri MRSA, tí at tygum skulu í viðgerð á Landspítalinum í Íslandi.
Um tygum eru í ambulantari viðgerð, verða potingarnar gjørdar í ambulatoriinum.
MRSA eru stafylokokkar, ið hava mótstøðuføri fyri tí antibiotikanum, ið vanliga verður brúkt til viðgerð av bruna, ið stavar frá stafylokokkum. MRSA er sera sjáldsom bæði í Íslandi og í Føroyum, og tað er just fyri at forða, at hon verður spjadd, at íslendsku heilsumydugleikarnir krevja, at fólk verða potað.
Tað er lítið hugsandi, at tygum hava hesa bakteriuna, men skuldi tað víst seg, er hon løtt at týna, men avleiðingin kann verða, at viðgerðin á Landsspitalínum verður útsett nakað.
Vit fara at heita á tygum um at gera hesar kanningarnar. Potað verður frá næsagluggum, svølgi, perineum, eksemi um tað er og frá sárum. Kolpotipinnar skulu brúkast. Ein seðil skal verða fyltur út fyri hvørt potingarstað. Tað mýkir munandi um mannagongdina í rannsóknarstovuni um skriva verður á seðlarnar: Til kanning fyri MRSA.
Utanlandstænastan á Landssjúkrahúsinum


text:
6. PARTUR
Job varðveitir sakloysi sítt
Satan setir spurnartekn við sakloysi Jobs fyri Gudi, men Job verður verandi trúfastur
HEVÐI nakað menniskja verið verandi trúfast móti Gudi, um tað varð roynt til tað ítasta, og lýdnið ikki tóktist geva nakrar materiellar fyrimunir? Hesin spurningurin varð reistur — og svaraður — í samband við ein mann, ið kallaðist Job.
Meðan ísraelsmenn enn vóru í Egyptalandi, búði Job, ein skyldmaður hjá Ábrahami, í tí landi, sum nú á døgum kallast Arabia. Um ta tíðina stigu einglarnir fram fyri Gud í himli, millum teirra var eisini tann uppreistrarhugaði Satan. Fyri hesum himmalska skaranum segði Gud, hvussu stórt álit hann hevði á trúfasta tænara sínum Job. Í veruleikanum segði Jehova, at einki annað menniskja var so sakleyst sum Job. Men Satan helt uppá, at Job bara tænti Gudi, tí Gud hevði signað og vart hann. Ja, Satan vildi vera við, at um Job misti alt, ið hann átti, fór hann at banna Gudi.
Gud loyvdi Satani at ráma Job, so hann fyrst misti ríkidømi sítt og børn síni og síðani gjørdist sjúkur. Av tí at Job ikki visti, hvønn leiklut Satan hevði í øllum hesum, skilti hann ikki, hví Gud læt hann fáa so nógvar trongdir oman yvir seg. Men kortini vendi Job ongantíð Gudi bakið.
Tríggir falskir vinir komu til Job. Í eini røð av talum, sum fylla nógvar síður í Jobs bók, royndu menninir av órøttum at sannføra Job um, at Gud revsaði hann fyri duldar syndir. Ja, teir hildu eisini uppá, at Gudi hvørki dámar tænarar sínar ella hevur álit á teimum. Job vísti skeivu hugsanum teirra burtur. Sannførdur segði hann, at hann skuldi verða sakleysur til deyðan!
Men Job fór skeivur, tá hann hugsaði alt ov nógv um at rættvísgera seg sjálvan. Elihu, ein yngri maður, sum hevði lurtað eftir øllum orðaskiftinum, segði sína hugsan. Hann fanst at Job fyri ikki at hava skilt, at tað hevði nógv størri týdning at verja fullveldi Jehova Guds, enn at rættvísgera seg sjálvan. Harafturat gav Elihu følsku vinum Jobs eina harða átalu.
Síðani talaði Jehova við Job og rættaði hugsunarhátt hansara. Hann vísti á nógv undur í skapanarverkinum og lærdi soleiðis Job, hvussu lítið menniskjað er í mun til Gud. Job tók eyðmjúkur átaluna til sín. Jehova, sum er „sára náðiríkur og miskunnsamur“, læt Job fáa heilsuna aftur, gav honum tvífalt aftur av ríkidøminum, hann hevði áður, og signaði hann við tíggju børnum. (Jákup 5:11) Job varðveitti sakloysi sítt og vísti soleiðis ákæruni frá Satani aftur, um at eingi menniskju verða verandi trúføst móti Gudi, um tey verða roynd.
— Grundað á Jobs Bók.


text:
10. Jan 2017
Leygardagin 14. januar kl.11.30 verður GP4 í hallum Eysturskúlans í Tórshavn. ...
05. Des 2016
TBF hevur havt jólahugna. Her eru nakrar myndir. ...
29. Nov 2016
Sverre var undangongumaðurin og eggjarin! Hann royndi áhaldandi at menna borðtennisítróttina í Føroyum. Samstundis var Sverre sera hyggin t.e., at hann hugsaði um onnur. Hann var ein trúfastur vinur og ein púrasta avhaldsmaður. Borðtennis í Føroyum varð av fyrstan tíð leikt vetrartíð -...
26. Nov 2016
Knútur Jóannesarson vann 3. umfar í Grand Prix kappingin í borðtennis.
26. Nov 2016
Bólkur A Nr.1 Peter Niclasen Nr.2 Pætur AlbinusNr.3 Knútur JóannesarsonNr.4 Anna MikkjalsdóttirNr.5 Kai RoestNr.6 Sveinur NolsøeNr.7 Helgi ÓlavsonNr.8 Elinborg NygaardNr.9 Rói Hjaltason Nr.10 Høgni Heinason Bólkur B Nr.1 Maria Albinus Nr.2 Julian Frankieson Nr.3 Tórur E. Eliasen Nr.4 Hjalgrím Højgaard Nr.5 Britt Michelsen Nr.6...
23. Nov 2016
3. umfar í Grand Prix kappingini í borðtennis verður leygardagin 26. novembur í høllini í Trongisvági.Byrjað verður kl. 09.30. ...
17. Okt 2016
Leygardagin 22. oktobur verður 2. umfar í GP-kappingini í Eysturskúlanum í Havn.
01. Okt 2016
Fyrsta umfar í GP-kappingini varð avgreitt í høllini í Trongisvági í dag.


text:
VisualEditor er ein nýtíðar heimasíðurættari, sum er mentur serstakt til Wikipedia. Á síðuni her er ein brúkaravegleiðing á føroyskum, sum er ein týðing úr ensku vegleiðingini. Myndirnar ið nýttar eru, hava enskan tekst, á føroysku Wikipediu sær tú í høvuðsheitum føroyskan tekst, tá tú rættar við VisualEditor, tó kann ein velja at øll kervisboð og annað skal vísast á øðrum máli, tað gert tú inni í "Innstillingar" ovast til høgru, um tú hevur upprættað brúkara. VisualEditor verður tikin í nýtslu á føroysku Wikipediu 2. desember 2013. Hann var tikin í nýtslu á ensku Wikipediu og á teimum størstu málunum í juli 2013. Ymiskir trupulleikar hava verið, men hesir verða rættaðir so við og við. VisualEditor sum verður brúktur á føroysku Wikipediu hevur tí ikki teir somu byrjunartrupulleikarnar, ið tær størstu Wikipediurnar hava verið ígjøgnum. Um tú kemur fram til onkran feil, vinarliga boða so frá til dømis í Undirhúsinum.
Brúkaravegleiðing verður viðlíkahildin og týdd á Mediawiki.org
[1].
Fyri at rætta eina síðu við at brúka VisualEditor, so skal tú klikkja á "Rætta
beta" knøttin ovast á síðuni.
Tað kann taka nøkur sekund at lata upp eina síðu til rættingar, og uppaftur longri, um síðan er sera long.
Við at klikkja á "Rætta wikitekst" knøttin verður tann gamli klassiski wikitekst rættarin latin upp, ikki VisualEditor.
Tú kanst eisini lata upp VisualEditor við at klikkja á "Rætta
beta " leinkjuna í hvørjum broti. Tá tú koyrir músina yvir eina yvirskrift, so víðkast leinkjan og bjóðar tær møguleikan at lata upp tann klassiska wikitekst-rættaran við at nýta "Rætta wikitekst" leinkjuna. Tá ið síðan verður latin upp fyri rættingum, so verður tú verandi í hasum reglubrotinum, hinvegin er tað framvegis møguligt at rætta alla síðuna.
Tað er betri at nýta eina leinkju við eitt reglubrot, heldur enn at nýta knøttin ovast á síðuni, um tú bert hevur ætlanir um at rætta eitt lítið brot á síðuni. Hetta tí at tá tú klikkir á leinkjuna til eitt ávíst reglubrot, so kemur yvirskriftin til hetta reglubrotið sjálvvirkandi við í rættingarsamandráttin (sum greitt verður frá niðanfyri í
Goym broytingar). Um yvirskriftin á einum broti er við í rættingarsamandráttinum, so vísir tað øðrum brúkarum hvar á síðuni tú hevur gjørt broytingar.
VisualEditor tóllinjan (víst á enskum)
VisualEditor tóllinjan kemur fram ovast á skerminum, tá tú fer í gongd við at rætta við VisualEditor. Hon inniheldur nakrar væl kendar ikonir:
Angra og ger umaftur broytignarnar ið tú hevur gjørt. (Annar ella báðir pílar eru gráðir, um tú enn ikki hevur nakað at angra ella gera umaftur.)
Yvirskrift-rulla-niður menyin: loyvir tær at broyta slag av yvirskrift til tekstin. Standard yvirskriftin eitur "Yvirskrift", sum víst á tekningini. ( Heading á enskum.)
Formatering: "B" broytir útvaldan tekst til feita skrift, og "I" broytir til skráskrift (kursiv). Leinkjan er leinkingartól at gera slóðir til aðrar wikipediasíður við. Tann seinasta ikonin ("Reinska formatering") tekur burtur alla formatering, ið frammanundan er vald til útvalda tekstin.
Listar & innrykkingar: Tvær tær fyrstu ikonirnar loyva tær at gera listar í talrøð og í røð við kúlum frammanfyri (bullets). Tær seinastu tvær ikonirnar loyva tær at minka um ella økja um innrykkingina av innihaldinum.
Meira: rulla-niður-teksturin á VisualEditor tóllinjuni gevur tær fleiri møgulleikar afturat til at broyta skriftina og valfríar handlingar, eitt nú at innseta keldur og at taka fyrimyndir við. Tó eru tað ikki allar av hesum funksjónunum, ið eru virknar enn.
"Teldu kota" ikonin (eitt par av krúllutum klombrum: {}) sum broytir valdan tekst soleiðis at hann skilir seg út frá øðrum teksti.
"Gjøgnumstrikað" ikonin (S) sum gevur eina striku gjøgnum valda tekstin.
"Undirstrikað" ikonin (U) sum gevur eina linju undir tann valda tekstin.
"Niðursokkin skrift" ikonin (S2) sum ger at tann valdi teksturin sær minni út enn restin av teksini og er eitt sindur undir linjuni.
"Hevja skrift" ikonin (S2) sum ger at valdi teksturin sær minni út enn restin av tekstinum og er eitt sindur hevjaður yvir linjuni.
"Miðil" ikonin (ein mynd av fjøllum) letur upp miðla dialog.
"Kelda" ikonin (eitt bókamerki) letur upp ein samrøðukassa til rætta keldur.
"Keldulisti" ikonin (tríggjar bøkur) letur upp ein samrøðukassa sum vísir keldur.
"Leggjast inn í" ikonin (ein pussluspælbrikkur) loyvir tær at rætta fyrimyndir.
"Mál" ikonin (Bókstavurin A í tí latínska bókstavaraðnum og tað japanska kana (あ)) loyva tær at broyta málið á tí valda tekstinum. (Bíðar. Er ikki tøkt enn.)
"Hieroglyffur" ikonin (eitt egyptiskt akker: ☥) fer at loyva tær at leggja afturat egyptiskar hierogryffur til síðuna. (Bíðar. Er ikki tøkt enn.)
"LaTeX" ikonin (eitt sigma tekin: E) fer at loyva tær at vísa matematiskar formlar. (Bíðar. Er ikki tøkt enn.)
Fleiri innstillingar er við síðuna av knøttinum sum loyvir tær at Angra ella goyma tínar rættingar. Undir Fleiri innstillingar eru tað í løtuni møgulleikar at tilrætta innstillingar til síðuna við at rætta bólkar og seta í eina røð slóðir til onnur mál. Í summum brovsarum kanst tú eisini skifta einvegis frá VisualEditor til tann klassiska wikitekst keldu rættaran.
Angra ella goym tínar broytingar. Um tú trýstir á "Angra, so verður tú biðin um at vátta, at tað er tað ið tú ynskir at gera. Um tú klikkir á "Goym síðu", so kemur fram ein samrøðukassi, við teimum síðstu stigunum fyri at fullføra tínar rættingar.
Tá tú ert liðug/ur at rætta, trýst so á tann grøna "Goym síðu" knøttin í tóllinjuni. Tað ber ikki til at klikkja á tann grøna knøttin, um ongar broytingar vóru framdar.
Tá tú trýstir á tann grøna "Save page" knøttin, verður ein lítil dialogkassi latin upp, har tú kanst geva ein stuttan samandrátt av tínum handlingum, markera tína rætting sum lítla og velja at hava eftirlit við framtíðar rættingum á síðuni.
Talið vísir, hvussu nógv pláss er eftir í tínum rættingar samandrátti. Tú kanst eisini eftirkanna tínar rættingar fyri at tryggja tær, at tað er sum tú hevði ætlað, áðrenn tú goymir broytingarnar.
(Um tú av onkrari orsøk ynskir at venda aftur fyri at rætta, trýst so á "^" í ovasta horninum til høgru í samrøðukassanum.)
Leinkjur kunnu leggjast afturat við "Leinkju" ikonini (leinkjur í einari ketu) á tóllinjuni, ella við at brúk snarvegin Ctrl+K (ella ⌘ Command+K á einari Mac).
Um tú velur tekst við at markera hann ella peikar við músini á eitt orð, so vil tað at trýsta á "Link" knøttin innseta eina leinkju á tann tekstin.
Annahvørt tú nýtir knøttin ella snarvegin, so kemur ein samrøðukasssi fram, har tú kanst tasta leinkjuna. VisualEditor vil royna at hjálpa tær við innanhýsis leinkjum (slóðir til aðrar síður á Wikipediu) við at leita eftir sannlíkum passandi síðum, tá tú fert í gongd við at tasta.
Tá tú hevur innsett ella valt leinkjuna, so kanst tú trýsta á ↵ Enter, klikkja uttanfyri samrøðukassan, ella trýsta á ikonina fyri at lata aftur (<). Tín leinkja kemur nú til sjóndar á VisualEditor síðuni, men hon verður ikki goymd, fyrrenn tú goymir síðuna.
Fyri at leinkja til eina heimasíðu uttanfyri Wikipedia, skal tú bara gera á sama hátt; innset leinkjuna í teigin, so verður hon løgd afturat sum "slóð úteftir".
Fyri at broyta ella taka burtur eina verandi leinkju, trýst so á leinkjuna í tekstinum, trýst síðan á "Leinkju" ikonina, sum kemur fram beint við. Tú kanst eisini trýsta á somu ikon á tóllinjuni ella brúka Ctrl+K snarvegin á knappaborðinum, meðan tú ert á leinkjuni.
Tú kanst nú rætta leinkjuna, ella taka hana heilt burtur við at trýsta á 'Tak burtur' ikonina (skrellispann) ovast í høgra horni í samrøðuboksini.
Fyri at rætta eina keldu sum er har frammanundan, so skal tú klikkja á hana í tekstinum, og síðan klikkja á "Keldu" ikonina (bókamerki) sum kemur fram beint við hana, ella á ikonina í tóllinjuni.
Við at klikkja á Keldu ikonina, so verður ein samrøðukassi latin upp, sum inniheldur ein mini-rættara, har tú kanst rætta tekstin í kelduni.
Tú kanst formatera tað, eins og tú hevði gjørt í restini av síðuni, t.d. við skráskrift ella leinkjum.
Nógvar wikiir brúka fyrimyndir fyri at formatera keldur sambært einum serligum standardi. Tú leggur tað til merkis, um tú rættar eina keldu sum finst frammanundan, hvørs innihald verður blátt tá tú velur hana.
Trýst á innliman ikonina (putlispæl brikkin) fyri at rætta innihaldið í fyrimyndini.
Við at trýsta á innliman ikonina (putlispæl brikkin) so fært tú loyvi til at rætta tey ymisku parametrini í fyrimyndini.
Trýst á "Goym broytingar" tá tú ert liðug/ur, og síðan kemur tú aftur til keldurættaran.
Um tað ikki er meira at rætta, trýst so á "Goym broytingar" aftur fyri at koma aftur til síðuna.
Um síðan longu inniheldur keldur, so kanst tú velja at endurnýta eina verandi endurgeving, um tað passar til tekstin, ið tú ynskir at leggja keldu til.
Fyri at endurnýta eina verandi keldu, peika so við músini har ið tú ynskir at leggja kelduna í tekstin, og trýst so á "Keldu" ikonina (bókamerki) í tóllinjuni.
Í keldurættaranum skal tú trýsta á knøttin sum sigur "Nýt eina verandi keldu", niðast í vinstra horni í vindeyganum.
Um tað eru nógvar keldur, so kanst tú nýta leititeigin (við heitinum "Hvat ynskir tú at leggja keldu til?") fyri bert at vísa fram keldur sum passa til ein givnan tekst. Leita fram kelduna, ið tú ynskir at endurnýta, í listanum og vel hana.
Fyri at leggja eina nýggja keldu, peika so við músini har ið tú ynskir at leggja kelduna í tekstin, og trýst so á "Keldu" ikonina (bókamerki) á tóllinjuni.
Í keldu-rættaranum kanst tú leggja afturat, rætta og formatera tína endurgeving.
Tú kanst bera so í bandi, at ein kelda kemur at hoyra til ein ávísan bólk; hetta verður gjørt fyri at vísa bólkar av keldum saman við "Keldulista" tólinum.
Um tú innsetir eina nýggja keldu, og tú ynskir at innseta eina fyrimynd (skapilón) í hana, so skal tú klikkja á Innlimanar ikonina (putlispælsbrikkur) í tóllinjuni í keldurættaranum.
Síðan skal tú leita eftir tí fyrimynd, ið tú ynskir at brúka, vel hana og rætta hana sum tú vildi gjørt við eina fyrimynd sum longu var upprættað frammanundan.
Trýst á "Goym broytingar" fyri at venda aftur til keldu-rættaran, og "Goym broytingar" enn einaferð, fyri at venda aftur til síðuna.
Um tað ikki longu er ein listi við keldum á síðuni (til dømis um tú leggur afturat ta fyrstu kelduna á síðuni), so mást tú leggja hana afturat soleiðis at teksturin á tínari keldu verður vístur.
Peika við músini hagar ið tú ynskir at keldan skal vísast (vanliga er tað niðast á síðuni), og trýst á "Keldulista" ikonina (tríggjar bøkur) fyri at innseta kelduna.
Fyri heilt einfalt at innseta ein keldulista, trýst so á "Goym broytingar" í samrøðukassanum.
Um tú hevur upprættað bólkar av keldum, so kanst tú nágreina ein bólk í hesum samrøðukassanum, soleiðis at bert útvaldar keldur koma til sjóndar, og sum hoyra til tann bólkin.
Fyri at leggja inn eina nýggja fyrimynd á síðuna, peika so við músini har ið tú ynskir at leggja fyrimyndina, og trýst so á "Innlimanar" ikonina (putlispælsbrikkur) á tóllinjuni.
Skriva navnið á skapilónini (fyrimyndini), ið tú ynskir at seta inn og trýst á "Innset fyrimynd".
Tú kanst eisini rætta fyrimyndir sum longu eru á síðuni við at velja tær (tær gerast bláar), og trýsta á "Innliman" ikonina (putlispælsbrikkur) sum kemur til sjóndar, ella á tann á tóllinjuni.
Tá tú innsetur eina nýggja fyrimynd ella letur upp eina verandi, so kemur "Innliman" samrøðukassi til sjóndar við einum lista av individuellum parametrum og virði teirra.
Tú kanst leggja afturat parametrar ella rætta teir sum longu eru á listanum.
Fyri at broyta virði á parametrinum, vel so parametrið á listanum, og rætta virði í vindeygasnum beint við.
Tá ein fyrimynd (skapilón) innlimar aðrar fyrimyndir, so síggjast hesar undir-fyrimyndir sum parametur. Hesar kunnu rættast ella takast burtur við at klikkja a navnið á undir-fyrimyndini.
Nýggjar undir-fyrimyndir verða lagdar afturat við at fylgja stigunum til at leggja afturat eitt parametur. Tú kanst vera noydd/ur til at kanna eftir dokumentasjónina hjá fyrimyndini (skapilónini), fyri at tryggja tær at undir-fyrimyndin verður stuðlað.
Tá tú ert liðug/ur, trýst so á "Goym broytingar" fyri at lata aftur samrøðukassan og venda aftur til síðurættaran.
Tá ein fyrimynd má
skiftast út, tasta so
subst: (kolon íroknað) áðrenn navnið á fyrimyndini.
Sjálvvirkandi ligugtgerð (autocompletion) virkar ikki saman við
subst:; um tú hevur tørv á sjálvvirkandi ger-ligugt, legg so afturat
subst: men ikki fyrr enn tú hevur funnið fram til ta fyrimynd, ið tú leitar eftir.
Trýst so á tann grøna "Set inn fyrimynd" knøttin.
Legg afturat eitt hvørt parametur sum vanligt og "Goym broytingar".
Tú fert ikki at síggja fyrimyndina víðkast á síðuni gjøgnum hesa innleiðandi fasuna.
Eftir at tú ert liðug/ur við tínar broytingar og goymir, so verður útsjóndin av fyrimyndini broytt, tá broytingarnar koma í gildi.
Summir lutir, sum t.d. myndasøvn, matematiskir formlar og tónleikanótar verða ikki stuðlað enn av VisualEditor. Til tey vera tað, so noyðist tú at rætta keldu-wikitekstin beinleiðis, um tú ynskir at broyta ella leggja hesi afturat.
Nógv av teimum sum rætta á Wikipedia eru von við at skriva wikitekstin beinleiðis, serliga við feitum, skráskrift og wikileinkjur. Snarvegir á knappaborðinum loyva tær á ein skjótan hátt at innseta líknandi formatering uttan at tú noyðist at klikkja á knøttarnir í tóllinjuni. Vanligir generellir snarvegir, og slíkir sum vera brúktir av øðrum fólkum sum skriva og rætta, virka eisini í VisualEditor:
PC snarvegur
Handling
Mac snarvegur
Ctrl + B
Feitt
Cmd + B
Ctrl + I
Skráskrift
Cmd + I
Ctrl + K
Innset leinkju
Cmd + K
Ctrl + X
Klipp
Cmd + X
Ctrl + C
Avrita
Cmd + C
Ctrl + V
Set inn
Cmd + V
Ctrl + Z
Angra
Cmd + Z


text:
Orð: Mikkjal á Ryggi
1. Ævigi Guð vár, títt veldi, tín æra
upphav ei hevur og enda ei fær;
túsundtals mansaldrar koma og fara,
eru ei meir enn ein økt fyri tær,
stórlátin ríki sum fon burtur svinna,
heimur vár sjálvur skal brenna sum strá,
stjørnur og sól skulu enda sín finna,
einans tær, Guð vár, ei tíð rínur á.
2. Alvaldi Harri, tær einki kann forða;
einglanna herskarar lýða títt boð,
stormur tær tænir og dundrandi tora,
sólskin og væta og flykranna flog;
brattastu bylgjur eitt orð av tær spekir,
yðjandi fjøldum sítt borð reiðir tú,
følnaðan gróður á vári upp vekir,
fagrari blomstur enn Sálomons skrúð.
3. Alvitri skapari, faðir alvísur,
loyndasti tanki ei duldur er tær,
túsundfalt longri enn sóleygað lýsir,
eyga títt gløgt út um stjørnurnar sær.
Vísmanna ráðgerð títt roynist so illa,
Guð altíð sær, hvat ið gagnar oss best,
altíð hann veit vára angist at stilla,
borg hans er betur enn jarðklettur fest!
4. Algóði faðir, tín miskunn so víða
fevnir og føðir hvørt livandi kykt,
endaleys góðska og signing tín blíða
milt okkum lýsir, tí liva vit trygt.
Kærleiki ert tú! Og kærast av øllum
skapningi tínum tær menniskjan er,
sælastu gleði í sólbjørtum høllum
veitir tú hvørjum, ið vilja tín ger.
5. Heilagi Guð vár, í rættlætis loga
ljómar øll borg tín, ei myrkur har er;
andlitis ljós títt ei orkar at skoða
menniskjan, tó hon títt bílæti ber.
Rættvísi Harri, sum reinleika krevur,
visti tó væl fyri syndarum ráð;
Jesus bar bót, so tú synd fyrigevur,
tekur oss heim, tá vit fara herfrá!
6. Livandi Guð vár, til jarðar vit níga,
lova og prísa títt heilaga navn,
kenna vár’ anda mót ljósi upp stíga,
himmalskur ylur tá fyllir vár’ favn;
hjarta, sum loyst er frá ótta og iva,
kennir, at andin av himli er nær,
sannar, at gott er hjá Guði at liva.
Takk fái tú, sum oss hýsa vilt har.