text:
Uppskot um at yvirtaka loftrúmið
Løgtingsmál nr. 178/2011: Uppskot til løgtingslóg um at taka loftrúmið undir føroyskt
løgræði og fyrisiting
§ 1. Føroyska loftrúmið innan 200
fjórðinga sjómarkið og búskaparumveldið
verður tikið undir føroyskt løgræði og
fyrisiting frá 1. januar 2013 at rokna.
§ 2. Føroyskir myndugleikar taka við
teimum avtalum og sáttmálaskyldum, sum
eru gjørdar føroyska loftrúminum
viðvíkjandi.
§ 3. Hendan lóg fær gildi dagin eftir, at
hon er kunngjørd.
Viðmerkingar
Umsitingin av føroyska loftrúminum er í dag løgd til íslendskar myndugleikar at umsita.
Eftir at radarin á Sornfelli er sløktur, hava samráðingar verið millum íslendskar og danskar
myndugleikar um nýggja tøkni og aðrar spurningar viðvíkjandi umsitingini av loftrúminum.
Samstundis eru stórar broytingar í ferð við at henda innan Evropasamveldið, har nýggjar
navigerings- og samskiftisskipanir skulu setast í verk, og har ætlanir eru um at samskipa
umsitingina av loftrúmunum hjá einstøku londunum í Evropa.
Samstarv við londini kring Norðuratlantshav
Lond sum Ísland og Noreg hava longu fyrireikað seg til nýggja veruleikan í
Norðuratlantshavi og hava orðað ætlanir og strategiir fyri, hvussu tey kunnu fáa ein virknan
leiklut í tí tómrúminum, sum hevur tikið seg upp, eftir at hernaðarligu samskiftis- og
eftirlitsskipanirnar verða niðurlaðaðar.
Sostatt verður nú beinagrindin sett saman, ið fer at binda saman alla umsiting, inntøkur og
tøkniliga menning á loftferðsluøkinum og í loftrúminum í okkara parti av heiminum.
Eingin orsøk er til, at Føroyar lata Danmark gera avtalur við onnur um okkara loftrúm.
Danmark tykist als ikki at hugsa um føroysk áhugamál ella at hava nakra ætlan fyri leikluti
Føroya í teimum samráðingum og broytingum, ið fara fram.
Danski ráðharrin við ábyrgd fyri økinum hevur higartil enn ikki kunnað upplýst, hvussu nógv
flogfør fara gjøgnum føroyskt loftrúm árliga, ella hvat gjald tey lata.
Vit kunnu eins væl sjálvi taka ræði á økinum og síðani hava okkara egna leiklut við
samráðingarborðið. Á henda hátt vinna vit okkum samtundis innlit og vitan um, hvussu
loftrúmið kann gerast eitt fakligt, tøkniligt og møguliga fíggjarligt tilfeingi fyri Føroyar. Vit
vinna okkum altjóða støðu og royndir sum áhugaverdur samráðingarpartur – og vit kunnu
fara undir at velja okkara egnu strategiir og loysnir til frama fyri føroyska samfelagið.
Metingar um gjøld o.a.
Ógjørligt er í løtuni at fáa neyvar og haldgóðar upplýsingar um, hvat fyriferst í føroyskum
loftrúmi – og trupult er at meta um, hvørji gjøld verða tikin og kunnu takast frá flogførum í
føroyskum loftrúmi.
Greitt er, at ICAO-sáttmálin ásetir, at gjøld skulu byggjast á rakstrar- og íløguútreiðslur fyri
ta tøkni og tey starvsfólk, ið krevjast fyri at umsita lofrúmið og veita tænastur.
Men greitt er ikki, hvat júst hetta fevnir um.
Í hvussu er kann staðfestast, at ymiskt er, hvussu høg gjøld tey ymsu londini í Evropa taka
fyri flúgving gjøgnum síni loftrúm.
Eitt nú tekur Bretland eitt lutfalsliga høgt gjald, ið gevur rættiliga stórar inntøkur tilsamans.
Inntøkur, ið tykjast vera væl størri enn kostnaðurin at hava eftirlit við loftrúminum.
Tjóðveldið hevur útvegað sær upplýsingar til eina meting, ið sjálvsagt skal takast við størsta
fyrvarni og fyrst og fremst skal lýsa, hvussu gjøld verða roknað út aðrastaðni.
Í talvuni niðanfyri verður víst, hvussu gjøld verða ásett aðrastaðni, og eitt roknidømi er gjørt
fyri Føroyar.
Ein eindarprísur verður ásettur í mun til slag av flogfari og í mun til vekt. Síðani verður
goldið eftir, hvussu langan tein eitt flogfar ferðast í loftrúminum.
Vit hava sett talið av flogførum í føroyskum loftrúmi í mun til talið av flogførum í
íslendskum loftrúmi – og hava varilsiga mett, at 74.000 flogfør eru í føroyskum loftrúmi
árliga.
Eindarkostnaðurin í Evropa liggur millum 55-70 Euro (Bretland er tó hægst við 81,83 Euro),
og vit hava tí varisliga sett ein eindarkostnað upp á 60 Euro.
Síðani hava vit býtt sundur millum trý sløg av flogførum, ið hava ymiskan eindarprís.
Sambært hesum metingum kunnu vit í minsta lagi staðfesta, at eingin trupulleiki skuldi verið
at fíggjað eina egna loftrúmsumsiting við íløgum, arbeiðsplássum og tøkni. Og hetta eigur
samstundis at vera týðandi fíggjargrundarlag undir íløgunum í framtíðarflogvøll í Føroyum
og menning av føroyskum førleikum á økinum.
Á Løgtingi, 29. februar 2012
Høgni Hoydal Sirið Stenberg Páll á Reynatúgvu
Bjørt Samuelsen Gunvør Balle Kristina Háfoss


c: text/html

text:
GRANSKING: Seinastu mßnairnar hevur Fiskaaling roynt seg vi einum nřggjum kanningarhßtti Ý sambandi vi strongd, sum betri tekur atlit fyri laksinum og er ˇmakaleysari fyri tey, i gera kanningarnar. ┌rslitini eru sera gˇ, tÝ royndirnar vÝsa, at til ber at fßa eins neyv ˙rslit vi nřggja kanningarhßttinum, sum tß talan er um blˇroyndir.
Eins og strongd ßvirkar trivnain og harvi mˇtst°uf°ri hjß okkum menniskjum, er j˙st ta sama galdandi fyri laks. Ta er eingin loyna, at strongdur laksur ikki mennist lÝka vŠl sum laksur vi lÝtlari og ongari strongd, har trivnaurin sjßlvandi er munandi betri. Strongdarst°i hevur ßvirkan ß menningina og harvi vakstrarlÝkindini hjß laksinum, sum so aftur ßvirkar ˙rt°kuna hjß alifyrit°kunum.
Mßtingar av strongd hjß laksi vera aloftast gj°rdar vi at kanna strongdarhormoni, kortisol, Ý blˇroyndum, Ý skarni ella av vatninum, sum fiskurin svimur Ý. Hesir kanningarhŠttir hava tˇ ßvÝsar avmarkingar. Eitt n˙ eru blˇroyndir ein heldur trupul kanningarhßttur. Eisini eru nˇgv stig Ý framleisluni, har hv°rki skarn-, blˇ- ella vatnroyndir eru m°guligar at ˙tvega.
Fyri laksin er ta ein stˇr broyting og nˇgv handfaring, tß laksurin fer ˙r tÝ meira varda umhv°rvinum ß landi og vÝari ˙t ß sjˇgv, har avbjˇingarnar eru munandi st°rri. Til d°mis Ý sambandi vi aldu, streym og truplu veurviurskiftini annars. Ta er avbjˇandi fyri laksin, og tÝ er umrßandi, at fiskurin verur strongdur minst m°guligt ßrenn og vi ˙tseting.
═ samstarvi vi Luna hevur Fiskaaling seinastu mßnairnar ment eina mannagongd til at mßta strongdarhormoni, kortisol, Ý slipuni, sum er slÝmlagi uttan ß skrŠuni.
- Hetta er roynt ßur av °rum granskarum uttanlands, tˇ at ta ikki er komi vÝari enn til samanberingar av kortisol Ý slipu- og blˇroyndum undir kontrolleraum umst°um, eitt n˙ ß starvsstovum. ═ l°tuni verur rŠttuliga lÝti gj°rt Ý F°royum vi at mßta strongd hjß laksi. Vit vildu tÝskil fegin kanna, um hetta kundi br˙kast Ý framleisluh°pi, sigur ┴sa Jacobsen, granskari ß Fiskaaling, i hevur stai fyri menningini av kanningarhßttinum ß starvsstovuni ß iNOVA.
═ tÝlÝkum f°rum er samstarv vi vinnuna sera třdningarmiki, og sÝani Ý vßr hevur Fiskaaling, vi Elini Djurhuus Samuelsen, granskara, ß odda, gj°rt mßtingar av strongdarhormoninum, kortisol, ß smoltst°ini hjß Luna ß F˙takletti. Kortisol var mßta bŠi Ý slipu og Ý blˇi frß stˇrum smolti Ý sambandi vi st°ddarskiljing og ˙tkoyring, sum sjßlvandi eru liir Ý framleisluni, har strongdarßvirkanin er st°rst.
- VivÝkjandi slipu, so er talan um ein nřggjan kanningarhßtt, i so at siga ikki er royndur ßur. Hv°rki Ý F°royum ella arastani Ý framleisluh°pi. Vit vˇru tÝ ˇgvuliga spent at sÝggja, hvat fßast kundi burtur ˙r hesum slagi av royndum. ┌rslitini vi slipu hava higartil veri avbera gˇ, tÝ tey vÝsa nŠrum somu mynd, sum tß blˇroyndir vera nřttar, sigur Elin Djurhuus Samuelsen, granskari.
Hesar royndir hava stafest, at til ber at br˙ka innihaldi av kortisol Ý slipuni eins vŠl sum Ý blˇroyndum til at meta um strongdina hjß tÝ einstaka laksinum. Vi hesum nřggja kanningarhßtti er sostatt m°guligt skjˇtt og lŠtt at meta um strongdina hjß fiskinum bŠi inni ß smoltst°ini og ˙ti Ý aliringunum. Harumframt kann hetta br˙kast sum eitt ambo at betra um mannagongdir Ý framleisluni, so atlit vera tikin Ýmˇti ˇneyugari strongd, sum Ý sÝsta enda kann elva til sj˙ku og ˇneyugt felli.
═ summar vˇru somuleiis mßtingar gj°rdar av slipu av laksi Ý alibr˙kinum hjß Marine Harvest vi HaldˇrsvÝk. Tann royndin var gj°rd fyri at meta um, hvussu sřnist°kan kundi gerast Ý praksis ˙ti vi aliringarnar og fyri at kanna, hv°rja ßvirkan doyvingin hevur ß kortisolinnihaldi Ý slipuni. ┌rslitini samsvarau vŠl vi ˙rslitini av F˙takletti.
- Hˇast fleiri royndir skulu til, so ivast vit ikki Ý, at mßtingar av slipu kunnu vera eitt virismiki ambo til mßting av strongd hjß laksi, og sum Ý stˇran mun kann avloysa blˇroyndirnar, i bŠi eru truplari og umst°uligari at gera. Vi minni ampa av kanningarhßttinum eru gˇir m°guleikar hjß alifel°gunum at °kja um tÝttleikan av kanningunum og harvi neyvari fylgja vi Ý heilsust°uni hjß laksinum ß bŠi landi og sjˇgvi. Grundleggjandi er talan um eitt virismiki ambo, bŠi tß rŠur um at menna framleisluna, eins vŠl og til granskingarverkŠtlanir, siga Elin Djurhuus Samuelsen og ┴sa Jacobsen.
Granskararnir vÝsa ß, at °ll alifel°gini hava vÝst hesum m°guleikanum ßhuga, og fleiri ynski eru Ý alivinnuni um at nřta hendan kanningarhßttin Ý bŠi framleislu og verkŠtlanum framyvir.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Navn og heimstaður
§ 1.
Stk. 1. Navn felagsins er: Arbeiðsgevarafelagið hjá fíggjarstovnum í Føroyum stytt AFF.
Stk. 2. Heimstaður tess er Tórshavn, Føroyar
Endamál
§ 2.
Stk. 1. Endamál felagsins er at fremja áhugamál limanna í øllum málum um lønar- og setanarviðurskifti starvsfólkanna.
Felagið vil tí m.a.virka fyri góðum arbeiðsviðurskiftum og einari hóskandi lønarlegu samráðast um sáttmála við starvsfólka- og fakfeløg, sum hava heimild at samráðast røkja áhugamál limanna í málum um lønar- og setanarviðurskifti, útbúgving o.a. og søkja samskifti við tey starvsfólka- og fakfeløg, sum samráðst verður við virka fyri og ansa eftir, at galdandi sáttmálar verða hildnir gera sítt til, at tað slepst undan trætumálum millum arbeiðsgevara og starvsfólk, ella um hetta ikki ber til, at royna at fáa tey loyst á friðarligan hátt uttan arbeiðssteðg. Verður arbeiðssteðgur ella trætumál, røkir felagið, tá heitt verður á tað, mál arbeiðsgevaranna so langt, sum hóskandi verður hildið virka fyri, at trætumál limanna millum verða loyst.
Trætumál
§ 3
Stk. 1. Verður arbeiðssteðgur ella trætumál millum lim í felagnum og starvsfólk tess, ella starvsfólka- ella fakfelag teirra, binda hinir limirnir í felagnum seg at stuðla og hjálpa viðkomandi limi mest møguligt, heruppií at taka lut í móttiltøkum, sum nevndin í felagnum ella aðalfundurin samtykkir at seta í verk.
Stk. 2. Allir limir binda seg til um nevndin boðar frá tí, ikki at seta fólk hjá teimum limum í starv, har arbeiðssteðgur er, fyrr enn hann er hildin uppat.
Upptøka
§ 4
Stk.1. Limir kunnu gerast peningastovnar, tryggingarfeløg, virðisbrævameklarafeløg og edv-fyritøkur, sum eru tilknýttar áðurnevndu stovnum.
Stk. 2. Limaskapur kann fara fram, tá nevndin einmælt samtykkir hetta. Annars verður umsókn um limaskap at leggja fram á aðalfundi, sum avger málið. Til upptøku krevst, at 3/4 av teim greiddu atkvøðunum á aðalfundinum eru fyri upptøku.
Stk. 3. Allir, sum gerast limir í felagnum, skriva undir viðtøkur felagsins, soleiðis, sum tær eru, ella seinni á lógligan hátt kunnu verða broyttar.
Útmeldan
§ 5
Stk.1. Eingin kann siga seg úr felagnum, uttan við innskrivaðum brævi og við 6 mánaða freist. Tó kann eingin fara úr felagnum, meðan arbeiðstræta er.
Stk. 2. Meðan arbeiðstræta er, verða fráboðaðar uppsagnir frestaðar til endan av tí mánaða, trætan er loyst.
Stk. 3. Hóast limur sigur seg úr felagnum, er hann framvegis bundin av galdandi sáttmálum, til hesir halda uppat.
Stk. 4. Limur, sum fer úr felagnum, hevur einki krav móti felagnum.
Útilokan
§ 6
Stk. 1. Limur, sum í avgerandi mun ella ferð eftir ferð hevur brotið ella vikið uttan um viðtøkur felagsins ella sáttmálar, sum felagið hevur gjørt við bindandi virknaði fyri viðkomandi lim - ella eftir meting aðalfundarinnar - í avgerandi mun ella ferð eftir ferð hevur vanvirt áhugamál felagsins, kann aðalfundurin útiloka og/ella áleggja bót.
Stk. 2. Um aðalfundurin hevur álagt limi bót, kann avgerðin innan ein mánaða eftir at hetta er fráboðað liminum, leggjast fyri gerðarrættin samb. grein 14 stk. 1. Um limur ikki innan ta tilskilaðu freistina skrivliga hevur fráboðað felagnum, at limurin leggur málið fyri gerðarrættin, er avgerðin hjá aðalfundinum endalig.
Stk. 3. Avgerðin hjá aðalfundinum, um at útiloka lim, kann leggjast fyri gerðarrættin.
Stk. 4. Tann sambært stk. 1 álagda bótin lutast felagnum.
Limagjald og skuldbinding
§ 7
Stk. 1. Limagjaldið verður goldið eftir reglum ásettar av nevndini og verður grundað á útgoldna A-inntøku, undantikið lønir til stjórn og nevnd, undanfarna álmanakkaár. Aðalfundurin ásetur gjaldið, eisini møguligt minstagjald fyri hvønn lim.
Gerst felag limur í árinum, verður limagjaldið roknað lutvíst í mun til, hvat eftir er av árinum, tó í minsta lagi minstagjaldið.
Allir limir hava skyldu til at uppgeva til felagið, innan 1. mars, hvussu nógv er útgoldið í A-inntøku undanfarna ár.
Stk. 2. Limirnir ábyrgjast ikki fyri skyldur felagsins.
Aðalfundurin
§ 8
Stk. 1. Aðalfundur felagsins hevur hægsta ræði í øllum viðurskiftum felagsins. Ein og hvør, sum hevur rætt til at koma á fund, kann koma fyri annan við sama fundarrætti, tá hann hevur fingið skrivliga fulltrú til tess.
Stk. 2. Aðalfundur verður hildin á hvørjum ári, áðrenn august mánaður er farin. Nevndin boðar limunum til aðalfundar við brævi minst 14 dagar frammanundan.
Fundarskráin, ið skal sendast saman við innbjóðingini, er soljóðandi:
- Frágreiðing nevndarinnar frá farna ári
- Framløga av grannskoðaðum roknskapi til góðkenningar
- Ásetan av limagjaldi
- Val av nevnd
- Val av grannskoðara
- Møgulig innkomin mál
- Møgulig upptøka av limi
- Ymiskt
Aðalfundurin verður stýrdur av fundarstjóra, ið fundurin velur.
Stk. 3. Uppskot, sum limirnir ynskja viðgjørd á aðalfundi, skulu vera skrivlig, og vera felagnum í hendi í seinasta lagi 1. apríl. Roknskapur felagsins skal sendast út til limirnar í seinasta lagi eina viku fyri aðalfundin.
Stk. 4. Eykaaðalfundur verður hildin, tá ið minst 3 limir ella limir, sum tilsamans umboða í minsta lagi 1/5 av teimum av felagsins fulltíðarstarvsettu, skrivliga biðja um tað. Innkalling til eykaaðalfund fer fram á sama hátt og við somu freist sum til vanligan aðalfund. Nevndin kann tó í serligum føri innkalla við styttri freist.
Stk. 5. Allar avgerðir verða samtyktar við vanligum meiriluta. Tó kunnu spurningar viðvíkjandi:
a. Lógarbroyting
b. Støðutakan til verkbann og boykotting
c. Útilokan av limi
d. Upptøka av limi
e. Støðutakan til lógarbrot
f. Avtøku av felagnum
bert samtykkjast, um limir umboðandi í minsta lagi 3/4 av teimum av felagsins fulltíðarstarvsettu eru á aðalfundinum, og um í minsta lagi 3/4 av greiddum atkvøðum eru fyri uppskotinum.
Stk. 6. Eru færri enn 3/4 av felagsins fulltíðarstarvsettu umboðaði á aðalfundinum, men uppskotið samtykt við 3/4 av greiddum atkvøðum, kallar nevndin innan 8 dagar til nýggjan aðalfund, har uppskotið kann samtykkjast við vanligum meiriluta, sama hvussu nógvir limir eru á fundi.
Stk. 7. Hvør limur hevur eina atkvøðu fyri hvørjar byrjandi 1.000 kr í goldnum limagjaldið.
Um tað, sum fer fram á aðalfundinum, verður førd gerðarbók, ið verður undirskrivað av fundarstjóranum.
Nevnd
§ 9
Stk.1. Aðalfundurin velur eina nevnd manna við 3 til 5 persónum. Í nevndina kunnu bara veljast stjórnarlimir í limafeløgunum.
Hvør nevndarlimir tilnevnir ein persónligan tiltakslim.
Nevndarlimirnir verða valdir í 3 ár. Um nevndin telur 3 limir stendur ein nevndarlimur fyri vali á hvørjum ári eftir tørni. Um nevndin telur 4 limir stenda nevndarlimir fyri vali eftir tørni soleiðis: 1. árið 1 nevndarlimur, 2. árið 1, og 3. árið 2. Um nevndin telur 5 limir stenda nevndarlimir fyri vali eftir tørni soleiðis: 1. árið 1 nevndarlimur, 2. árið 2, og 3. árið 2. Afturval kann fara fram.
Stk. 2. Nevndin velur sjálv formann og næstformann. Nevndin kann seta skrivara.
Nevndarfundur er so ofta, formaðurin metir tað vera neyðugt, ella um ein nevndarlimur setir ynski fram um tað.
Nevndin er viðtøkufør, tá hon er fullmannað.
Hvør nevndarlimur hevur eina atkvøðu, og avgerðir verða tiknar við vanligum meiriluta, samanber tó grein 4 stk. 2.
Um tað, sum fer fram á nevndarfundi, verður førd gerðabók, ið allir nevndarlimirnir undirskriva.
Nevndararbeiðið er ólønt.
Tekning
§ 10
Stk. 1. Felagið verður teknað av nevndarformanninum saman við einum nevndarlimi, og um honum berst frá, næstformanninum saman við einum nevndarlimi.
Samráðingarnevnd
§ 11
Stk. 1. Nevndin er eisini samráðingarnevnd. Nevndarformaðurin er samstundis formaður í samráðingarnevndini. Við sáttmálasamráðingar kann samráðingarnevndin, eftir meting nevndarinnar, víðkast við umboðum fyri tað einstaka sáttmálaøkið.
Samráðingarnevndin kann, um nevndin ynskir tað, leita sær sakkunnleika aðrastaðni.
Stk. 2. Uppgávan hjá samráðingarnevndini er at samráðast við tey starvsfólka- og fakfeløg, sum hava heimild at samráðast um sáttmála og høvuðsavtalu.
Stk. 3. Um so er at samráðingar eru við fleiri starvsfólka- og fakfeløg, verður eingin sáttmáli undirskrivaður fyrr enn allar samráðingar eru at enda komnar og sáttmálarnir greiðir at undirskriva samstundis.
Roknskapur og grannskoðan
§ 12
Stk. 1. Roknskaparárið er álmanakkaárið.
Stk.2. Roknskapur felagsins skal grannskoðast av einum grannskoðara, ið aðalfundurin velur.
Stk. 3. Roknskapur skal vera endaður og grannskoðaður, áðrenn juni mánaður er farin, og verður síðani sendur limunum.
Tagnar- og upplýsingarskylda
§ 13
Stk. 1. Limir felagsins hava tagnarskyldu viðvíkjandi upplýsingum um innanhýsis viðurskifti í felagnum.
Stk. 2. Limirnir hava skyldu til eftir áheitan frá nevndini at lata tær upplýsingar, ið hava týdning fyri at kunna útrokna limagjald og atkvøðutal, umframt upplýsingar um lønar-, arbeiðs- og útbúgvingarviðurskifti fyri starvsfólkið. Hesar upplýsingar verða viðgjørdar í trúnaði.
Gerðarrættur
§ 14
Stk.1. Trætumál millum felagið og lim kann leggjast fyri gerðarrætt.
Stk. 2. Í gerðarrættinum eru tveir limir, av hvørjum felagið velur annan og limurin hin, umframt ástøðumann, sum verður tilnevndur av Føroya Rætti.
Stk. 3. Avgerðin hjá gerðarrættinum er endalig, og kann ikki leggjast fyri Føroya Rætt.
Avtøka av felagnum
§ 15
Ognir felagsins skulu, verður felagið tikið av, býtast millum limir felagsins á tann hátt, at miðaltalið fyri limagjaldið trý tey seinastu árini gevur lutfalstalið til hvønn lim.
Gildiskomu og skiftisreglur
§ 16
Stk. 1. Hesar viðtøkur fáa gildi frá 16. mars 1998.
Stk. 2. Av teimum í grein 9 valdu nevdnarlimunum, stendur ein fyri vali til aðalfundin 1999, ein í ár 2000 og ein í ár 2001. Nevndin avger sjálv raðfylgjuna.
Soleiðis samtyktar á stovnandi aðalfundi hin 16.03.1998, broyttar á eykaaðalfundi 23.02.1999, á aðalfundi 26.06.2000 og á aðalfundi 13 oktober 2008.
Tórshavn tann 13. oktober - 2008


text:
Hawaii
Staturin Hawaiioyggjar (Hawaiianskt: Mokuʻāina o Hawaiʻi, Enskt: State of Hawaii) er ein lutstatur í USA við 1,4 miljónum innbúgvum (2014). Hawaiioyggjar liggja langt úti í Kyrrahavinum - millum Norðuramerika og Japan - seks tíma flúgving úr Los Angeles í Kalifornia. Størsti býur og høvuðsstaður er Honolulu. Almennu málini eru tvey í tali, hawaiianskt og enskt. Í 8. øld nomu polynesar land á Hawaii. Enn búgva nógvir eftirkomarar teirra har. Hawaiioyggjar vóru til ár 1900 frælst kongaríki, men gjørdust tá tjóðveldi og komu í ríkisfelagskap við USA. Í 1959 gjørdust tær 50. veldið í USA. Flest fólk búgva á Oahu, men størsta oyggin er Hawaii.
At Hawaii eisini hevur verið bretskt hjáland, sæst m.a. væl á hawaiianska flagginum. Hawaiianska flaggið hevur bretska flaggið í ovasta vinstra teigi og síðan 6 linjur, eina fyri hvønn oyggj (Hawaiʻi, Oʻahu, Kauaʻi, Kahoʻolawe, Lānaʻi, Maui, Molokaʻi og Niʻihau). Mesta fólkið er samankomið úr ymsum heraldshornum - amerikanar, kinesar og japanar eru flestir í tali. Á Hawaii dyrka tey nógv ananas, sukur og kaffi.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Á O'ahu og øðrum oyggjum, sum polynesar búsettu seg á, var fruktagott og gott landbúnaðarlendi. Teir búsettu seg á summum oyggjum og dyrkaðu kokosnøtur, epli, bananir og tero, og veittu vatn á markirnar. Hawaiianar sigldu í kanoskapaðum bátum til fjarskotnar oyggjar. Bátarnir høvdu tvinnanda kjalir, sum vórðu bundir saman. Bátarnir høvdu eisini árar og segl. Teir førdu konufólk, menn og børn umframt bæði plantur, dýr og fræ, sum fólk høvdu fyri neyðini, tá ið tey skuldi seta búgv á oyggjunum, tey komu til. Hawaiianar vóru sjáldsama skilagóðir og dugnaligir sjómenn. Teir sigldu eftir stjørnunum ógvuliga langar leiðir, og miðjaðu seg eftir ætt og alduskoti.
Teir, sum vóru við James Cook (1728-1779) á triðju rannsóknarferð hansara, vóru fyrstu evropearar, sum komu til Hawai'i. Tá ið teir komu hagar, varð tikið ímóti Cook, sum var hann ein gudur, men aðru ferð, hann vitjaði oyggjarnar, gjørdist ósemja, og ein dagin, tá ið James Cook keglaðist við Hawaiibúgvar í Kealakekua, varð hann dripin.
Í 1959 vórðu Alaska og Hawaii 49. og 50. stakríkið í USA.
Hendingarøð[rætta | rætta wikitekst]
- Uml. 500 - Fyrstu niðursetufólkini koma úr Polynesia.
- Um 1250 - Farið verður at leggja stórar vatnveitingar til búnaðarjørðina í dølunum á Hawaiioyggjum.
- Um 1300 - Á Hawaii verður stættarbýti. Atvoldin til tað er búskaparlig framgongd í landbúnaðinum.
- 1778 - Enski uppdagingarferðandi James Cook verður sagdur vera fyrsti evropeari á oynnum. Hann kallar tær Sandwich-oyggjarnar eftir einum av sínum sponsorum, John Montagu, 4. jalli av Sandwich.
- 1779, 14. februar - James Cook dripin av oyggjabúgvunum.
- 1795 – Oynnar fyri fyrstu ferð savnaðar undir krígskonginum Kamehameha I (1758–1819). Kamehameha stóð fyri mongum nýskipanum. Hann fekk tignarheiti Kamehameha Mikli.
- 1810 - Kamehameha I tók at enda Kauai í 1810, ikki við vápnamegi, men við friðarsamráðingum. Tað gav honum valdið yvir øllum Hawaiioyggjum.
- 1819 - Kamehameha I doyr. Eftirmaður hansara Kamehameha II (1797–1824) tekur av skipan, ið avmarkar sambandið millum konur og menn.
- 1824 - Kamehameha II doyr á ferð í Stóra Bretlandi.
- 1826 - USA viðurkendi Hawaii sum eitt frælst, sjálvstøðugt land.
- 1840 - Kamehameha III (1814–1854) setur í gildi stýrisskipanarkongsríki; fyrsta skrivliga stýrisskipanarlógin á Hawaii.
- 1848 - Kamehameha III lutar jørð sundir til fólkið.
- 1851 – Kamehameha III leggur oyggjarnar undir vernd av USA.
- 1865 - Fyrstu kinverjarnir koma til Hawaii at arbeiða.
- 1874 - David Kalakaua verður kongur á Hawaii (til 1891).
- 1887 – Kongsvaldið formliga avtikið.
- 1893 - Amerikanski herflotin hersetti Hawaii við tí sum undanførslu, at tað var til fyrimuns fyri tryggleikan hjá USA. Amerikanski ráðharrin vant amerikanska flaggið á stong á Hawaii og lýsti hátíðarliga, at Hawaii nú var eitt hjáland hjá USA.
- 1894 – Lýðveldið Hawaii (1894-1898) sett á stovn. Liliuokalani drotning rikin frá valdinum. USA viðurkennir lýðveldið.
- 1898 – USA tekur Hawaii (4. juli). USA innlimaði alment Hawaii.
- 1941 – 7. desember loypa japanar á Pearl Harbour. USA við í kríggið í parti við teimum sameindu.
- 1959 – USA skipaði eina fólkaatkvøðu fyri at spyrja hawaiibúgvar, um teir ynsktu at varðveita sína støðu sum amerikanskt hjáland ella ynsktu at gerast partur av USA sum ein lutstatur. 21. august blívur Hawaii 50. statur í Sambandsríki Amerika.
Landalæra[rætta | rætta wikitekst]
Í miðjuni av Kyrrahavinum liggur oyggjabólkurin Hawai’i, har lendið skiftir ímillum fruktagóðan regnskóg og grótoyðu, og grótbræðing streymar úr bullandi rivum í jørðini. Oyggjarnar eru 20 í tali, men bara sjey eru bygdar. Átta tær størstu oyggjarnar í Hawaii eru einar 4.000 km í ein útsynning úr San Francisco, Kalifornia. Tann størsta oyggin eitur Hawaii, og høvuðsstaðurin eitur Honolulu. Hawaiioyggjar eru av gosgróti. Gosfjøllini hava verið mong, men nú er bara lív í tveimum. Hesi bæði rúka í heilum og taka stundum á at goysa, men eru tó vandaleys at búgva við. Uppi á gosfjøllunum standa ferðamannaheim, sum eru fullsett við ferðafólk alt árið. Tey vilja fegin á myrkari nátt síggja niður í eitt gløðandi gosop, og um dagin njóta tað fríða útsýnið av fjøllunum. Fleiri staðir er eisini møguleiki at svimja í heitum keldum. Hægsta fjallið er 4.207 metrar. Ein av teimum flottastu tropisku fossunum er at finna á Kauaʻi.
Hawaiioyggjar eru stutt norðan fyri ekvator (miðkring), og tí kundu vit hildið, at veðurlagið var heitt og kvalið; men so er ikki. Tað finst valla fagrari og frískligari veðurlag, tí havvindarnir svala so væl, so at sumrini eru ikki heitari enn tey við Miðjarðarhavið og vetrarnir nakað sum summar í Norðurtýsklandi. Tað frálíka veðurlagið og tann fruktagóða jørðin gera, at mong fólk huga sær væl at búgva í oyggjunum. Hægsta fjallið er 4.207 m. høga gosfjallið Mount Kea.
Flotahavnin Pearl Harbour er gitin frá Seinna heimskríggi.
Jarðfrøði[rætta | rætta wikitekst]
Hawaii eru 132 gosoyggjar. Flestu gosfjøll eru á kantinum á meginlandaplátunum, sum jarðarskorpan er býtt sundur í. Hesi gosfjøllini verða soleiðis til, at groyti spríkir upp ígjøgnum ein gosháls og haðan upp ígjøgnum rivur í havbotninum. Tá ið pláturnar í jarðarskorpuni flyta seg uppi yvir einum tílíkum goshálsi, verða nýggj gosfjøll til. Nú er goshálsurin undir oynni Hawaii.
Oyggjar[rætta | rætta wikitekst]
Størstu býir[rætta | rætta wikitekst]
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Bøndurnir á Hawaiioyggjum velta sukurrør og ananas. Nógv ferðafólk koma alt árið til oynna Mavi og hinar Hawaiioyggjar. Ferðafólkið er nógv, sum hagar kemur, og mong eru tey, sum liva av at taka ímóti teimum. Tey arbeiða á ferðamannastovum, gistihúsum, handlum og gera smálutir at selja teimum mongu ferðamonnum, sum við flogførum og stórum skipum koma yvir um hav at sóla sær við strendurnar og at bólta sær í Kyrrahavinum.
Fólkið[rætta | rætta wikitekst]
Tað búgva 1,3 mió. fólk í oyggjunum. Upprunaliga búðu har bara polynesarar, men nú eru teir ikki óblandaðir, tí fólk úr øllum ættum eru komin hagar. Fjøldin av teimum er japanarar, amerikanarar, filiparar, kinesarar o.a., og allir liva teir í góðari semju sum eitt fólk. Av upprunafólkinum eru bara eini 20 000 eftir. Nógv fólk úr USA kemur eisini til oyggjarnar at halda frí.
Fólkatalsfrøði[rætta | rætta wikitekst]
Myndasavn[rætta | rætta wikitekst]
Honolulu er høvuðsstaðurin í oyggjunum og liggur á oynni Oahu.
Avstralásia : Avstralia · Norfolksoyggj · Jólaoyggj · Kokosoyggjar
Melanesia : Fidjioyggjar · Papua Nýguinea · Nýkaledónia · Sálomonsoyggjar · Vanuatu
Mikronesia : Guam · Kiribati · Marshalloyggjar · Norðaru Marianaoyggjar · Mikronesiasamveldið · Nauru · Palau
Polynesia : Amerikanska Sámoa · Cooksoyggjar · Franska Polynesia · Hawai'i · Nýsæland · Niue · Pitcairnoyggj · Sámoa · Tokelau · Tonga · Tuvalu · Wallis- og Futunaoyggjar


text:
Odd Dam skrivar soleiðis á okkara vangamynd (á FB):
"HB, B36 og AB høvdu U10 innanhýsis kapping um vikuskifti í Gundadali.
Uml 23 liđ vóru tilmeldađi..1 AB liđ í tí sterkara bólkinum og 3 í miđal bólkinum.
Veđri og umstøđurnar vóru super.
HB og B36 høvdu 2 sterk liđ hvør í tí sterkara bólkinum.
Dreingirnir hjá AB vunnu bólkin, og kunnu í verandi stund kalla seg Havnameistarar.
Dreingirnir í miđal bólkinum klárađu seg eisini væl og vóru sera vælnøgdir."
Vit í AB kunnu ikki gera annað enn at fegnast við teimum - Stórt tillukku her frá.


text:
Her er ein rúgva av greinum, ið eg havi skrivað seinasta áratíggið. Flestu greinarnar eru longri kronikkir ella viðmerkingar, men eisini eru nøkur ummæli og røður at finna. Greinarnar eru ikki altíð orðarætt sum prentaðu útgávurnar. Ynskir tú at citera, verður um gjørligt víst til prentaðu útgávuna fyri at finna røttu kelduávísingina. Longri brot mugu ikki endurgevast ella útgevast uttan loyvi. Tó kunnu greinarnar verða kopieraðar til egna nýtslu ella til undirvísing.
Monday, May 26, 2008
Hví góðtaka vit tunnilsgjald?
Men munur verður hóast hetta gjørdur á Leirvíks-tunlinum og Norðoya-tunlinum. Tunnilin omanfyri sjóvar-málan er ókeypis at koyra gjøgnum, meðan tunnilin niðanfyri sjóvar-málanum kostar.
Spurningurin er bara hví vit góðtaka, at tvey serstøk vegastrekki í landinum – Vága-tunnilin og Norðoya-tunnilin – skulu kosta fyri tann einstaka, meðan øll hini vega-strekkini skulu kosta fyri felags-skapin.
Hví brúkaragjald?
Ivaleyst var tað lætt at grundgeva fyri hví tað var eitt gott hugskot við brúkara-gjaldi fyri tey vegastrekki, ið ikki eru omanfyri sjóvar-málan. Hetta tí at undirsjóvar-tunlarnir avloystu eina almenna tænastu við brúkara-gjaldi, nevniliga ferjurnar. Onkursvegna verður tað roknað sum sjálvsagt, at tað kostar at sigla við ferjunum. Hetta kann diskuterast, men tað gevur eina ávísa meining, tí at ferjurnar einans rúma eina ávísa nøgd av bilum og fólki. Og um einki brúkara-gjald er á, er vandi fyri, at ferjurnar fyllast og tað kanska má setast ein eyka ferju í rutu fyri at nøkta tørvin. Men hesin trupulleiki ger seg ikki galdandi fyri tunlarnar, ið eru opnir í báðum endum og harumframt so langir – og harvið rúmligir, at tað einans vil vera í nærum óhugsandi førum, at teir verða fyltir upp av bilum.
Harvið fellur regulerandi elementið í brúkara-gjaldinum burtur. Tað er ikki tørvur á einum atburðs-regulerandi gjaldi, ið skal fáa borgararnar til at nýta almennu tænastuna eitt sindur minni, soleiðis at útreiðslurnar ikki ganga amokk.
Skattagrundað partabrøv?
Tað eru grundleggjandi tvinnar orsøkir til at nýta brúkara-gjald. Fyrra orsøkin er at tálma nýtsluni av vøruni ella tænastuni. Onnur orsøkin er snøgt sagt at vinna pening – brúkara-gjald er jú einki annað enn eitt serligt slag av skatti. Sjálvandi er tað sambært hesi seinnu orsøkini, at vit í dag eru endað við einum brúkara-gjaldi fyri at koyra gjøgnum Vága-tunnilin og Norðoya-tunnilin. Og tað er sjálvandi at somu orsøk, at ynski eru um brúkara-gjald fyri at koyra gjøgnum Sandoyar-tunnilin og Skálafjarðar-tunnilin.
Men viðvíkjandi Skálafjarðar-tunlinum fer man eitt fet víðari út í tað moralskt ivasama. Her er brúkara-gjaldið ikki einans at meta sum ein inntøku-kelda. Her verður brúkara-gjaldið talusett sum einki minni enn tilveru-grundarlagið undir verk-ætlanini. At tað enntá skal vera eitt privat felag, ið skal umsita hetta, merkir í grundini, at tað privata fær eitt ekstra-ordinert loyvi til at innkrevja skatt frá borgaranum.
Víðari skal hetta tulkast sum at eitt privat felag fær loyvi til at krevja inn skatt at gjalda rentur til Eik fyri og harvið at styrkja um partabræva-avkastið hjá teimum, ið eiga í Eik. At halda, at Eik fer inn í eina slíka verkætlan av idealistiskum orsøkur, er sjálvandi sera naivt.
Tað skal ikki nógv fantasi til at síggja tað undrunarverda í hesum.
Brúkaragjald minka um samfelagsvinningin
Men eitt er tað ivasama í, at privat skulu sleppa at áleggja borgarum skatt. Hetta kann møguliga góðtakast, av tí at talan ikki er um eina lívsæðr, men um ein alternativan vegatein. Tað fer sjálvandi framhaldandi at vera gjørligt at koyra ókeypis um brúnna um Streymin, um tað onkursvegna verður hildið at vera ov dýrt at koyra undir Tangafjørð. Ella man veit sjálvandi ongantíð, um brúkara-gjalds-rákið kann føra við sær, at tað eisini skal kosta at koyra um Streymin, soleiðis at inntøku-grundarlagið hjá Skálafjarðar-tunlinum verður optimerað, við at kappingin frá norðaru leiðini verður tálmað.
Í heila tikið er tað eitt skráplan, um Føroyska infra-kervið í alsamt størri mun verður tengt at brúkara-gjaldi. Brúkara-gjald geva gaman í landskassanum eina ávísa beinleiðis skatta-inntøku, men samfelagsliga vil vinningurin vera minni enn hann annars kundi verið, tí tunnilin ikki verður nýttur til fulnar.
Tað hevur hesi seinnu árini verið ein greið fatan av, at neyðugt er at integrera føroyska samfelagið geografiskt. Við Vága-tunlinum og Norðoya-tunlinum er føroyski “netverks-býurin” vaksin munandi, og hetta er í sjálvum sær við til at minka um fløskuhálsar á arbeiðs-marknaðinum. Tað, at arbeiðs-megin er vorðin meiri mobil, ger jú, at lokalt ósamsvar millum útboð og eftirspurning í ávísan mun kann javnast út. Ikki minst er tað gott, at tað er møguleiki hjá talentum í útjaðara-økjum at taka sær meiri krevjandi størv í býunum enn tey kundu hugsast at fingið í heim-økinum.
Men tað, at brúkara-gjald er á Vága-tunlinunm og Norðoya-tunlinum, tekur broddin av effektunum av verkætlanunum. Og brúkara-gjald á Skálafjarðar-tunlinum og Sandoyar-tunlinum vilja fungera á sama hátt. Hóast meiningin við brúkara-gjaldinum á Skálafjarðar-tunlinum er inntøku-skapan, so slepst jú ikki undan, at brúkara-gjaldið eisini fær eina atburðar-regulerandi effekt. Við einum brúkara-gjaldi vilja tað vera færri, ið nýta vega-teinin, enn tað annars høvdu verið.
At taka støðu mótvegis brúkaragjaldi
Men tann mest tung-tvigandi orsøkin til at vera ímóti brúkara-gjaldi, er ivasemið um tað er rætt, at bara tey, ið brúka tænastuna, skulu gjalda fyri hana. Eitt brúkara-gjald er jú – sum áður nevnd – ein alternativur skattur, ið tað almenna leggur oman á herðar borgarans. Vit hava nógv sløg av skattum í landinum, men skattatypan “avgjald” – herundir “brúkara-gjald” – hevur tann eginleika, at hon rakar tey harðast, ið hava ringast ráð. Serliga avgjalds-typan “brúkara-gjald” hevur stórar sosialar avleiðingar, tí fátæki persónurin kann verða noyddur at velja (í hesum føri) koyringina frá. Í tíðum við hækkandi oljuprísum og hækkandi rentum, kann tann fátæki verða noyddur at substituera og í staðin velja at koyra buss við øllum teimum trupulleikum og forðingum hetta førir við sær – ikki minst hjá fólki, ið hava skeivar arbeiðstíðir ella mugu eftir børnunum í barnagarðinum o.s.fr.
Spurningurin er, um samfelagið ynskir at skapa sosialan mismun gjøgnum infrakervið. Tí ein slíkur mis-munur kann føra við sær, at arbeiðs-marknaðurin verður minni integreraður í framtíðini.
Ein heilt greið støðutakan kundi verið, at vit ikki ynskja brúkara-gjald á infra-kervi. Hetta merkir sjálvandi, at vit ikki vilja leggja mesta eyka-skattin yvir á tey, ið skulu brúka tunnilin mest. Í staðin kann ein prinsipp-støða takast um, at samfelagið sum heild eigur at skapa eitt rímiligt infra-kervi á einum solidariskum grundarlagi.
Hin spurningurin, ið stingur seg upp, er um tað verður mett í lagi, at infra-kervi yvirhøvur skal vera á privatum hondum. Tann spurningurin er eisini sera spennandi og neyðugur at kjaka ígjøgnum. Men megnar politiska skipanin at taka støðu móti brúkara-gjaldi, so er spurningurin um privat infra-kervi sjálvandi eisini logiskt útihýstur.
Líkamikið hvat, so er neyðugt, at politikararnir – og Føroya fólk sum heild – semist um eitt prinsipp fyri fígging og nýtslu av almenna infra-kervinum. Vit mugu fyri tað fyrsta kalla ein spaka fyri ein spaka. Eitthvørt brúkara-gjald er reelt ein skatta-hækking. Alt annað er bara uttan-um-tos. Váðin er, at vit eru á veg inn í eitt veruligt brúkara-gjalds-samfelag, uttan at tað verður skavað samsvarandi av í inntøku-skattinum. Tá er vanligi føroyingurin jú tyngri skattaður enn hann var áðrenn, og tað sum sagt serliga tey við lægru inntøkunum, ið verða harðast rakt av brúkara-skattunum.
Pedagogikkur, løn og status
Prentað sum kronikk í Sosialinum 29. dec. 2017 ”Somu løn fyri somu útbúgving” er eitt slagorð, ið javnan hoyrist í hesum tíðum, tá fakb...
-
Prentað sum kronikk í Dimmalætting 4. august 2017 Í løtuni hava nógvir føroyingar summarfrí. Dagligu pliktirnar eru lagdar til síðis na...
-
Føroyar hava hesi seinastu árini upplivað ein stóran vøkstur innan ferðavinnu, og líkt er til, at hesin vøkstur fer at halda fram. Politika...
-
Í 2008 snúði løgtingsvalstríðið seg m.a. um betri umstøður til miðnámsskúlar. Hóast summi vóru ónøgd, vóru tey flestu tó fegin, tá hetta kj...


text:
Tjóðveldi hevur lagt fram tvey lógaruppskot á Løgtingi um at steðga eggjan til lántøku til keyp av virðisbrøvum, og um at avmarka fíggjarliga váðan av útlendskum bankavirksemi.
Lóggáva skal ikki eggja fólkum til at taka lán til at keypa virðisbrøv .
Eitt lógaruppskot, ið tekur burtur ta lógarbroyting í kapitalvinningslógini, sum samgongan í 2006 valdi at fremja, tá umræður, at loyva fólkum, at rentuútreiðslur, sum stava frá lántøku í sambandi við keyp av virðisbrøvum, skuldu kunna mótroknast í kapitalvinningi.
Henda lógaráseting gjørdi tað meira fíggjarligt áhugavert fyri fólk at taka lán fyri at gera íløgur í virðisbrøv, tí við hesum kundu fólk mótrokna rentuútreiðslur til lán, ið tey tóku fyri at keypa virðisbrøv, í møguligum vinningi í sambandi við virðisbrøvini. Harvið skuldi minni skattur rindast av vinninginum. Við hesi lógarbroyting sendið táverandi samgonga og Løgtingið samstundis eisini fráboðan til fólk um, at ynskt varð at skunda undir lántøku í samband við keyp av virðisbrøvum.
Hetta var eisini nakað, ið fleiri fólk valdu at gera, og eru fleiri eisini komin fíggjarligar trupulleikar av hesum eftir at partabrøvini eru fallin í virði, ella heilt hava mist teirra virði.
Eftir standa fólk við láninum. Landsstýrismaðurin í fíggjarmálum hevur upplýst, at bara í 2006 og 2007 læntu privatfólk uml. 200 milliónir krónur til at keypa virðisbrøv fyri eftir nýggju regluni um mótrokning av rentum av lánum í kapitalvinningi. Hetta bendir á, at skattafyrimunurin hevur verið við til at skunda undir lántøku til keyp av partabrøvum.
Fyri at at tryggja, at lóggávan ikki framhaldandi óneyðugt eggjar fólkum til, at taka lán fyri at gera íløgur í virðisbrøv, verður lógaruppskot lagt fram, ið tekur burtur ásetingina, ið heimilar mótrokning av rentum, sum stava frá lántøku hjá persónum í sambandi við keyp av partabrøvum. Hetta verður galdandi fyri lán framyvir, og er sostatt ikki galdandi fyri tey, ið longu hava sett seg í skuld.
Avmarka samfelagsliga váðan av útlenskum bankavirksemi
Eisini leggur Tjóðveldi fram uppskot til samtyktar um, at fáa tikið ítøkilig stig at avmarka váðan hjá føroyska samfelagnum við atliti til útlendskt virksemi hjá føroyskum fíggjarfyritøkum, herundir tryggja, at útlendskt bankavirksemi hjá føroyskum fíggjarfyritøkum, verður skipað í felagi fyri seg.
Tað er gleðiligt at føroyskar fyritøkur menna seg bæði í og uttanfyri Føroyar – tá hetta er ein fyrimunur fyri fólkið í Føroyum – men samstundis vísir søgan greitt, at uttan mun til, hvørjar trygdir annars tykjast at vera, so kemur eitt stórt trýst á landsstýrið, landskassan og skattgjaldaran, tá bankar eru komnir í fíggjarligar trupulleikar.
Virksemið í Føroyum er ein partur av váðanum, meðan virksemið uttanlands kann gerast ein so ómetaliga nógv størri fíggjarligur váði. Ein váði, ið kann gerast fleirfaldaður í mun til føroyska búskapin og framleiðsluna. Meðan samlaða føroyska framleiðslan – bruttotjóðarúrtøkan – í 2014 er um 15 mia. kr. (meting hjá Búskaparráðnum ), so hevur størsti føroyski peningastovnurin ein javna á nærum 17 mia. kr.
Ein máti at tryggja neyvari innlit og at avmarka samfelagsliga váðan í framtíðini er, at framt verður eitt uppbýti av virkseminum innanlands og uttanlands. Hetta soleiðis, at útlendskt bankavirksemi verður skipað í felagi fyri seg, og virksemið í Føroyum verður skipað í felagi fyri seg. Hetta vil eisini tryggja størri gjøgnumskygni í mun til virksemið í og uttanfyri Føroyar, hjá føroyska fíggjargeiranum. Mælt verður tí til, at Landsstýrið ger neyðugar metingar og greiningar, fyri síðan at leggja fyri Løgtingið lógarbroytingar, ið avmarka váðan hjá føroyska samfelagnum við atliti til útlendskt virksemi hjá føroyskum fíggjarfyritøkum.
Lógaruppskotið um broyting í kapitalvinningslógini kann lesast her:
Uppskotið til samtyktar um at avmarka samfelagsliga váðan av útlendskum bankavirksemi kann lesast her:
Á Løgtingi, 14. november 2014
Tjóðveldi


text:
Seinastu nógvu vikurnar hevur verið ógvuliga lítil venjing. Formurin er tískil har eftir. Í gjár var eg ein hálvlangan rennitúr – 10 km – eg rann runt í býnum, veðrið var av tí fagrasta. Vónandi er vári komi nú. Grækarismessa er so í morgin, tá kemur tjóðarfuglur okkara tjaldri til landi.
Ferðin var annars nokkso góð, 13 km/t. Urið segði 10 km beint uttanfyri gamla Norðoya Banka, tað er har Húsið heldur til í dag. Her valdi eg at steðga. Eg var púrasta fyri ongum, fyrstu ferð í langa tíð at eg havi runnið venjingartúr við slíkari ferð, og má eg bert ásanna at formurin var ikki til tað. Mítt fína Garmin 620 renniur segði eisini, at eg má hvíla í 59 tímar áðrenn eg aftur kann fara í renniskógvarnar. So tað hevur ikki verið nøkur venjing í dag.
9 mai er EIK ½ marathon í Klaksvík, eg eri tilmeldaður, so her er eingin góða mamma. Eg má fáa stýr uppá venjingina um eg skal gera mær vónir um eina tíð undir 1 tímar 30 minuttir.


text:
23. februar 2018
Nú seinnapartin handaði Annika Olsen, borgarstjóri, umboðum fyri Havnar Sjónleikarfelag ein kekk uppá 100.000 krónur í sambandi við 100 ára dagin hjá felagnum.
Annika Olsen hugleiddi eitt sindur um at hetta at ganga í teatur í Havn veruliga er avgamalt, helst eini hálvtriðja hundrað ár, men at komedian og sjónleikurin ikki tóku veruliga dik á seg fyrrenn í 1880'unum.
Hon nevndi, at lesir ein bløð og tíðarrit frá teirri tíðini sæst, at helst hevur sjónleikurin havt alvorligan brodd, tí mong av fínara borgaraskapinum í Havn fingu alvorliga ilt í dintilin - serliga av komediunum, og østu seg upp um, at ungdómur og vaksin spiltu tíðina uppá beran stuttleika.
- So longu tá hevur sjónleikurin verið við til at lyfta stemningin upp í býnum - og ein kann bara ímynda sær, hvussu stóran týding tað hevur havt fyri kjakið, humørið og harvið almannaheilsuna, segði Annika Olsen m.a.
Havnar Sjónleikarfelag varð stovnað sum amatørteatur í 1918, m.a. sum úrslit av arbeiðnum hjá Rasmussi Effersøe, sum enn í dag hongur yvir leikpallinum saman við orðunum "Til gaman og álvara".
8 ár eftir at felagið varð stovnað varð Sjónleikarhúsið tikið í nýtslu og við tí mentust møguleikarnir fyri sjónleiki stórliga.
- Tað eru nú 100 ár síðan, at lýst varð til "aftenunderholdning" tann 10. februar 1918. Síðan tá hava tit í Havnar Sjónleikarfelag verið partur av mentan og undirhaldi fyri allar føroyingar, bæði til gamans og álvara.
- Tað eru helst fleiri, sum hava nevnt tað í sambandi við føðingardagin, men tað mentanarlív, Havnar Sjónleikarafelag skapti, menti ikki bara føroyingar innan sjónleik og tónleik, men ikki minst hevði virksemið stóran týdning fyri føroyska málið, tí stórarbeiði varð lagt í at útvega føroyskt tilfar.
Sjónleikarhúsið hevði filmssýningar, barnadans og annan dans. Her vóru skótatiltøk, kabarettir og hópur av øðrum tiltøkum sum marknaðardagar, sjónleikaraskúli, og leikhúsjól.
Havnar Sjónleikarfelag hevur havt ómetaligan mentanarligan týdning hesi 100 árini. Í fjør hendi tað gleðiliga, at Sjónleikarfelagið fekk Barnamentanarheiðursløn Tórshavnar Býráðs.
Heiðurslønin varð veitt fyri teir mongu barnaleikirnar, sum Havnar Sjónleikarfelag hevur sett upp gjøgnum árini, nógvar stórar leikuppsetingar til fragd fyri bæði stór og smá.
- Felagið hevur havt ómetaligan mentanarligan týdning á fleiri økjum - eg haldi tó at tað átti uppiborið eina heiðursløn aftrat fyri at hava drigið føroyskt mál inn í krókar, hagar tað annars hevði verið torført og drúgvt at vunnið málinum pláss.
- Men um tað ikki akkurát er ein heiðursløn, vit handa í dag, so er tað tó ein sømdargáva, ein væl unt føðingardagsgáva frá høvuðsstaðnum.
- Eg veit at gávan kemur á eitt turt stað, men eg veit eisini, at tit vita best, hvar hon ger størstu og bestu nyttuna, segði Annika Olsen m.a., áðrenn hon handaði Karini Djurhuus, forkvinnu í Havnar Sjónleikarfelag gávukekkin.


text:
Fuglafjørð
Fuglafjørð tú vana bygd,
so prúð og so errin har finnir tú trygd,
har áin hon spælir løtt eins og vín,
og Fuglafjørð heimbygdin mín.
Og Fuglafjørð so vøkur og fín,
so eymliga dregur tú meg heim til tín,
vakrasta bygd eg kenni á jørð,
er heimbygd mín Fuglafjørð
So mangan eg reisti í fremmand lond,
har møtti eg fólki ið góðu mær hond,
tey greiddu frá bygd ið gjørdi tey ørð,
tí vakrast í Føroyum er Fuglafjørð.
Fuglafjørð so vøkur og fín,
so eymliga dregur tú meg heim til tín,
vakrasta bygd eg kenni á jørð,
er heimbygd mín Fuglafjørð.
Fuglafjørð so vøkur og fín,
so eymliga dregur tú meg heim til tín,
vakrasta bygd eg kenni á jørð,
er heimbygd mín Fuglafjørð.


text:
Skarvanes
Skarvanes er ein bygd i Húsavíkar kommuna á Sandoy vestan fyri Dalur. Hon er gomul bygd, og fólk hevur búð har, í hvussu so er, frá um ár 1500. Bygdin var millum bestu kornpláss í landinum, og hagin rættiliga góður, so livilíkindini vóru hampilig, hóast møguleikar fyri útróðri vóru smáir, tí brimpláss er. Fráflyting hevur verið, og ár 2000 doyði seinasta fólkið á Skarvanesi, men seinni eru fólk aftur flutt til bygdina. Í 2013 vóru 11 fastbúgvandi sambært Hagstovuni, og í Djúpadali 2 km norðanfyri býr eitt húski. Húsini í bygdini, verða mest nýtt sum summarhús.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Útvortis ávísing[rætta | rætta wikitekst]


text:
Bøtið um trygdina heima!
- ja, tað er neyðugt at vísa á vandan, tí vit halda mangan, at skaðin rakar grannan!?
Í fyrru helvt av 90'unum, var alt hetta viðvíkjandi fyribyrging ikki tað stóra, men vit vóru nøkur, sum veruliga vildu fáa boðskapin út til borgararnar.
Eg leggi onki í, um onkur vil siga, at nú er hann aftur við hesum, men onkursvegna SKAL hetta sigast upp í saman, tí vit hava lyndi til at gloyma og ikki síggja tørvin ella vandan.
Tað eru nokk ikki nøkur hagtøl, men eg trúgvi og vóni, at hetta arbeiðið hevur bjargað onkrum!?
Lat okkum minnast:
-
Tryggjað tykkum væl við roykvarnarum, og skiftið battaríir í verandi varnarum – 1. desember á hvørjum ári.
-
Havið í minsta lagi ein eldsløkkjara á høgligum stað og tryggið tykkum, at hesin er í lagi.
-
Havið eitt brandteppi á høgligum stað.
-
Havið eina hondlykt – t.d. har tit velja at hava eldsløkkjara og brandteppið hangandi.
-
Leggið eina ætlan fyri, hvørja rýmingarleið tit eiga at velja.
-
Farið ongantíð út frá brennandi kertuljósum.
-
Latið ongantíð smábørn vera einsamøll við kertuljósum.
-
Nýtið altíð eldfastar stakar.
-
Tað er skilagott, at hava eina kannu við vatni, har kertuljós o.a. eru tendraði.
GEVIÐ GÆTUR!!
-
Ansað VÆL eftir, at vatn ikki stoytt á grýtu við feitti, tí so hendir ein sokallað dampeksplosión, og eldurin verður tveittur um alt rúmið og á menniskju, sum eru í nánd.
-
Takið endiliga ikki grýtuna av komfýrinum.
-
Køvið við einum loki ella brandteppi og skrúva niður fyri hitanum.
-
Er eldur komin upp undir eymhettuna, má ein tryggjað sær, at eldurin ikki er farin víðari.
FÝRVERK!!
-
Farið ongantíð undir heimagjørt fýrverk – t.d. rørbumbur o.a.
-
Ikki ganga við fýrverki uppi á tær.
Vinarliga
Fríðálvur A. Jensen


text:
Fyrsta starvið
Tín fíggjarliga støða broytist, tá ið tú fært títt fyrsta fulltíðarstarv. Skiftið frá lestrarlívi og studningi til starv og inntøku ber við sær heilt aðrar møguleikar. Hetta skiftið er samstundis eitt gott høvi til at endurskoða tíni fíggjar- og tryggingarviðurskifti.
Nýtt starv - nýggir møguleikar
Eitt nýtt starv gevur tær nýggjar møguleikar fyri at spara saman og gera íløgur í framtíðina. Byrjar tú tíðliga at spara saman til eitt nú bil, bústað og pensjón, kanst tú skjótari røkka tínum málum og gera tínar dreymar til veruleika. Minst til, at alt ger mun.
Betri fyrivarin enn eftirsnarin
Tá ið fyrsta starvið er komið undir land, er hetta samstundis eitt gott høvi til at fáa skil á tínum tryggingum. Nógv gloyma at geva tryggingunum gætur, og tað kann gerast dýrgoldið, um tørvur brádliga er á tryggingini, t.d. í sambandi við skaða, sjúku ella vanlukku.
Spar saman
Tá ið tú fært fyrstu lønina, kann tað vera freistandi at brúka pengarnar til ymiskt, sum tú hevur ynskt tær. Ger tær tó tann beina alt fyri eitt at byrja at leggja eitt sindur til viks til samansparing hvønn mánað. Skalt tú keypa bil ella bústað, hevur tað nevniliga nógv at siga, at tú hevur spart nakað av peningi saman, áðrenn tú skalt taka lán í bankanum. Eigur tú eina samansparing, verður mánaðarliga gjaldið til lánið minni, og møguleikin fyri at fáa ta lánsupphædd, tú ynskir tær, verður eisini størri.
Skalt tú keypa fyrsta bilin?
Tað er vert at hava í huga, at tú umframt prísin á bilinum eisini skalt gjalda biltrygging, veggjald, brennievni o.a.


text:
Nr. 1819-737
Endamßl: At geva luttakarum eitt styrkimßl og innlit Ý ßst°i handan styrkirnar. Luttakarar lŠra, hvussu til ber at fßa styrkirnar Ý spŠl hjß sŠr sjßlvum og °rum. Endamßli er m.a. at geva nŠminginum eina kenslu av f°rleika og tryggleika at fara undir nřggjar og avbjˇandi uppgßvur.
Innihald: Styrkigrunda nßmsfr°i er sprottin ˙r positivari sßlarfr°i og hevur vunni fram kring allan heim, tÝ hon hevur havt sera gˇ ˙rslit, bŠi tß ta snřr seg um ta fakliga og ta sßlarliga. Sk˙lar, sum arbeia vi st°i Ý styrkigrundaari nßmsfr°i, taka st°i Ý styrkjunum og f°rleikunum hjß nŠminginum. Tß i arbeitt verur vi st°i Ý styrkjum, eru sannlÝkindini fyri at koma Ý flow stˇr. Flow verur eisini kalla optimala lŠringarst°an.
┴ skeinum koma vit m.a. inn ß:
- ┴st°i um styrkirnar.
- M°guleika at taka talgilda styrkiroynd.
- Vitan um, hvussu arbeiast kann vi styrkjum.
- Uppskot um, hvussu farast kann undir at arbeia vi styrkjum.
- Vitan um flow.
Skeissni: Upplegg, videobrot, bˇlkar og kjak.
Mßlbˇlkur: Allur sk˙lin.
Tß i ein sk˙li ynskir hetta skeii, skal leislan Ý fyrsta umfari venda sŠr til Nßm.
UndirvÝsing: Gitte Klein, Master of Positive Psychology og stud. cand. psyk.


text:
Høgguslokkur er lindýr. Hann hevur ongar liðir, og kroppurin er bleytur og sliputur. Høgguslokkar kunnu hava 8 ella 10 armar.
Tíggjuermdur høgguslokkur
Tíggjuermdur høgguslokkur gongur í torvum uppi í sjónum. Á høvdinum hevur hann stór eygu og 10 armar. Tveir av ørmunum eita tøkuarmar og eru longri enn hinir. Um kroppin er ein kápa, sum bara er fest á bakinum. Tá ið høgguslokkur svimur, fyllir hann kápuna við sjógvi, og tá ið hann sprænir sjógvin út aftur, fýkur hann av stað aftureftir.
Føðin hjá grindahvali er eina mest tíggjuermdur høgguslokku. Høgguslokkur sjálvur etur mest krabbadýr og hummara.
Áttermdur høgguslokkur
Áttermdur høgguslokkur heldur til á botni, har hann krógvar seg og lúrir eftir føði. Hann brúkar armarnar at hála seg fram við og at taka fongin við. Allir áttermdir høgguslokkar eru eitrandi, men bara eitt slag er lívshættisligt fyri fólk – og tað livir ikki undir Føroyum.
Hevur nev!
Millum longu armarnar hevur høgguslokkur ein stóran kjaft við tveimum kjaftlimum úr horni og rívitungu. Kjaftlimirnir líkjast øvutum ránsfugla nevi.
Ein forvitin snigil
Høgguslokkur er forvitin og eisini lærinemmur. Í filminum niðanfyri sært tú ein kavara í sjónum út fyri kanariuoyggjarnar, sum helst hevur fingið sær ein nýggjan vin. Áttaermdi høgguslokkurin eygleiddi kavaran gjølla, áðrenn hann kom og setti seg á hondina hjá henni. Men kanska var tað í so spennandi, tí fleiri ferðir svimur høgguslokkurin vekk, men kemur so kortini aftur. Filmurin er frá nationalgeographic.com


text:
Tað var “ediligt” og átuligt henda leygardagin á Sjómannadegnum í Klaksvík. Vit bæði maðurin fóru við tveimum ommusynum. Fyrr í tíðini var tað fiskikørini, teir vóru hugtiknir av. Nú var tað fiskaborðið og listin, vit høvdu á skránni.
Karin Kjølbro hevur skrivað,
Makrelsalatið við súltaðum reyðleyki og rugbreyðsflykrum var framúr og harumframt sera vakurt. Fish and chips høvdu vit ikki tol til at royna. Bíðirøðin mundi tó prógva, at tey, sum stóðu har í regninum, vistu, at tey fingu mikla løn, tá tey náddu málinum. Grillaðu laksasneisirnar vóru sera vakrar, men mintu um drýlin hjá Abbanoa: Hann var ráur og brendur, ongatíð var hann vendur…. Einki er tó at ivast í, at tey sum grilla, fingu góðan íblástur. Og øll elska vit Bakkafrostlaksin.
Tað var annars fyri meg góð uppliving, tá eg vísti ommusynunum á snøgga milliarderin í laksatjaldinum, at hin eldri svaraði, jamen omma, hann sær ikki glaðari út enn vit. Tað fingu vit eitt gott ommuprát burturúr.
Ein slíkan dag er eisini frálíkt at møta fólki. Summi høvdu verið um morgunin til handan av heiðursplátum til dugnaligastu skipini í Klaksvík. Ein kona segði mær, at Líggjas hevði mussað Høgna landsstýrismann – á báðar kjálkar. Spurdi um tað var sami Líggjas, ið á onkrum fundi í ár segði: Onki er vorðið betri við hesi samgongu uttan bankin. Jú, hon váttaði.
Listaframsýningarnar í tjaldinum hjá Lydiu Petersen og Magnu Aðunsson – báðar sera virknar – var eina vitjan verd. Kátu og litføgru børnini og unglingarnar hjá Lydiu dámar mær sera væl og so róligu, og harmonisku landsløgini hjá Magnu og harumframt fleiri skipamyndir. Serliga vældámdar vóru verkini av Syðradali á Kalsoynni, søgdu drongirnir.
Kann ikki lata vera við at nevna, at skipið Helena smæddist ikki burt millum øll førini. Var málað til dagin. Hóast hon í ár er komin í ringt orð, so vermir Helena mítt kriminalforsorgarhjarta. Støðan var ongatíð so vánalig, at ikki skiparin Guttorm var fúsur at rætta eina hond. Síðani er hon keypt og seld nógvar ferðir.
At enda fóru vit at vitja Edward Fuglø. Vildu, at drongirnir skuldu síggja ótrúliga urtagarðin og sera áhugaverda atelierið við loftslampuni, ið hevur eina serliga søgu. Edward og pápin tóku sera væl ímóti. Edward fór beinanveg at siga frá tí, hann arbeiddi við, og sum altíð var tað originalt og áhugavert. Hetta dámdu dreingjunum sera væl. Áhugavert eisini við hesum fólkunum, sum hava røtur á Kalsoynni, – hugsi bæði um Edward og Jóngerð Purkhus, sum sýnir fram áhugaverd listahandverk í Müllers Pakkhúsi hesa vikuna, – og bæði líka stillfør og beskeðin.
Almikið av øðrum var at síggja og uppliva í Klaksvík, men vit vildu eisini vitja familju.
Aftur til Havnar sat eg og hugleiddi um, at hetta í nógvar mátar var ein minnilig og vónrík vika í fiskivinnuni. Vinnunevndin gjørt semju um fiskidagarnar, og nú beinleiðis hjartaligt klemm millum línuskipara í Klaksvík og landsstýrismannin í fiskivinnumálum. Kanska ferðin til Japans ornar tað seinasta.


text:
Taðing og goymsla av tøðum
Tøð frá køstum og mykjubrunnum skulu nýtast til taðing soleiðis, at tað ikki elvir til dálking ella er til ampa fyri fólk, ið búgva nærindis, hvørki hvat viðvíkir lukti, taðsprutti, rottu, fugli, nógv flugu o.s.fr.
Taðingin má heldur ikki elva til dálking av áum, løkum vøtnum v.m. Um nýtslan av køstum, mykjubrunnum, súrhoyggjabrunnum og taðing av hesum elva til dálking ella ampa kann kommunan seta forboð fyri tí.
Fyri at dálking og ampi ikki skulu standast av taðing og gymslu av tøðum mælir Umhvørvisstovan til
1. Goymsla av tøðum.
Øll frárensl frá fjósum, stallum o.t. skulu førast í køst, mykjubrunn ella tílikt í tøttum leiðingum. Køstar, mykjubrunnar, súrhoyggjabrunnar o.t. skulu verða vatntættir og vera lokaðir. Køstar, mykjubrunnar, súrhoyggjabrunnar o.t. skulu tømast so ofta, at engin vandi er fyri, at teir flóta yvir. Mælt verður til, at teir skulu rúma í minsta lagi tí, sum svarar til 10 mánaðir goymslu av tøðum.
2. Nær kann man taða.
Taðingin eigur at fara fram í gróðrartíðini, ið er frá 15. mai tl 1. august. Tó kunnu tøð veltast í jørðina í tíðarskeiðinum 1. apríl til 1. oktober. Fyri at fyribyrgja, at tøðini seta í áir, løkir, vøtn v.m. verður mælt frá at taða, tá nógv regn (áarføri) er. Tað eigur ikki at verða taða, tá lendi er fryst ella tá kavi liggur.
3. Taðingarlendi.
Tann ið taðar, skal hava atgongd til nóg mikið av taðingarlendi at spræna tøðini á. Mælt verður til, at tað skal í minsta lagi verða 1 ha av innangarðsjørd fyri hvørja djóraeind (svarandi til eitt mjólkineyt). Tað eigur ikki at verða taðað uttangarðs og í haga.
KALENDARI
SAMBAND
Kunoyar kommuna
Kunoyargøta 7
780 Kunoy
Tel. +298 21 68 14
Skrivstovan
Kunoyargøta 7
780 Kunoy
Opið er:
Mánadagin frá 9:00 til 11:00


text:
Suðuroyar Musikkskúli hevur sett Kára Jacobsen sum nýggjan leiðara. Kári er útbúgvin á Det Kgl. Danske Musikkonservatorium í Keypmannahavn og hevur drúgvar royndir sum tónleikalærari, tónasmiður, fyriskipari og framleiðari bæði í Føroyum, í Keypmannahavn og aðrastaðni uttanlanda. Hann starvast eisini m.a. sum klaverlærari í Suðuroy.
Í eina tíð hevur Suðuroyar Musikkskúli verið uttan leiðara, av tí at ivamál hava verið um setanartilgongdina. Men úr musikkskúlanevndini verður sagt, at nú verður hugt frameftir og at tey fegnast um at leiðaraviðurskiftini loksins eru komin í rætt lag.
Tey, ið ynskja at ganga til eitt ljóðføri, kunnu melda seg til á heimasíðuni hjá Suðuroyar Musikkskúla sumus.fo, sum í næstum verður dagførd.


text:
Luttekur tú í FarGen-verkætlanini, kanst tú vænta at verða spurd/ur, um tínar upplýsingar kunnu verða brúktar í granskingarverkætlanum innan heilsuøkið. Samtykki krevst til hvørja einstaka granskingarverkætlan, og tí fær eingin atgongd til tínar dátur uttan eina váttan frá tær.
Útgangsstøðið er, at tú sum luttakari ikki sjálv/ur fært beinleiðis ágóða av at luttaka í eini granskingarverkætlan. Tú gert tó títt til, at funnið verður fram til nýggja vitan, ið, sum frálíður, eitt nú kann fyribyrgja sjúku og gagna sjúkum fólki.
Tørv á sjálvbodnum luttakarum
Í granskingarverkætlanum innan heilsuvísindi er tørvur á sjálvbodnum luttakarum fyri at finna fram til nýggja og virðismikla vitan, sum ikki fæst á annan hátt. Verður granskað í ávísari sjúku, er tørvur á luttakarum, sum hava ávísu sjúkuna, men vanliga verða frískir persónar eisini tiknir við í granskingina sum samanberingargrundarlag.
Rættindi og trygd viga mest
Tað hevur alstóran týdning at finna fram til nýggja vitan á heilsuøkinum, men atlitið til heilsu, rættindi og trygd hjá luttakarunum í eini granskingarverkætlan verður raðfest hægri enn vísindaligu og samfelagsligu áhugamálini. Tað er Vísindasiðsemisnevndin, sum varðar av áhugamálunum hjá luttakarunum, og allar granskingarverkætlanir innan heilsuøkið skulu hava góðkenning frá Vísindasiðsemisnevndini.
Nøktandi kunning er eitt krav
Vísindasiðsemisnevndin leggur stóran dent á, at luttakarar fáa nøktandi kunning um verkætlanina, áðrenn teir taka støðu til sína luttøku í verkætlanini.
Umhugsar tú at luttaka í eini granskingarverkætlan innan heilsuøkið, eigur tú at seta teg væl inn í, hvat verkætlanin snýr seg um. Sum luttakari hevur tú rætt til nágreiniliga kunning um tíni rættindi og um ta verkætlanina, tú luttekur í.
Les um kunnað samtykki.


text:
Í september byrja fakskeiðini, t.e. skeið innan tykkara valdu fakøki í Masterlæruskipanini.
Her arbeiðir tú sostatt í fakbólki við øðrum, sum hava valt sama fak, sum tú, tó so at summi skeið gott kunnu vera felags. Fakskeiðini geva tær innlit í teori og metodu innan títt fakøki, og eiga eisini at virka stuðlandi til Masterlæruprojektið. Eitt aktivt samanspæl millum fakevnini og arbeiði við Masterlæruprojektinum er altso ynskiligt.
Hvørt faksskeið fevnir um 10 ECTS
Sosialvísindi og planlegging
Við støði í læruúrtøkunum megnar tú aftaná fakskeiðið í sosialvísind og samfelagsplanlegging at:
- At orða og samskifta við víðkaðari interdisiplinerari fatan av sosialvísindi og planlegging
- At greiða frá lykla hugtøkum og leiklutinum hjá sosialvísindini og samfelagsplanlegging úr einum víðkaðum samfelagsfrøðiligum sjónarhorni.
- Áseta, greina og lýsa ítøkiligar problematikkir og metodur í sosialvísind og samfelagsplanleggin, sum eru viðkomandi fyri eini breiðari fatan av modernaðum institutiónum, organisatiónum og sosialum relatiónum.
- At gera refleksiv úrval av viðkomandi teorium og teoretiskum tilgongdum, og duga at nýta tær í eini beinleiðis greining/fatan/lýsing av samfelagnum og samfelagsviðurskiftum, harav teirri funktiónum, institutiónum og organisatiónum.
____
- Formulate and communicate an advanced interdisciplinary understanding of social studies and planning.
- Elucidate the key roles of social and planning studies in an advanced society.
- Identify and define concrete problematics and methods in social studies and planning, which are relevant to the advanced understanding of modern institutions, organizations and social relations.
- Make reflexive choices between different theories and theoretical approaches and their concrete uses in understanding advanced societies, their functions, institutions and organisations.
- Elucidate social and institutional change and the demands that such changes put on societal functions and intentional response.
Politikkur og umsiting (stjórnmálafrøði)
Við støði í læruúrtøkunum megnar tú aftaná fakskeið í politikki og umsiting, at:
- Vísa á vitan og fatan av teoretisku økjunum innan politikk og umsiting.
- Nýta teoretisk hugtøk, teoriir og metodologiskar tilgongdir til empiriskt tilfar.
- Orða og samskifta á víðkaðum interdisiplinerum fatanarstøði um títt fakøki.
- Lýsa og greiða frá lykla leiklutum hjá politikk og umsitingarliga fakøkinum í modernaða/seinmodernaða samfelagnum.
____
- Demonstrate knowledge and understanding of theoretical fields in politics and administration.
- Applying theoretical concepts, theories and approaches in politics and administration on selected empirical fields.
- Formulate and communicate an advanced interdisciplinary understanding on politics and administration.
- Elucidate the key roles of politics and administration in modern/ late modern societies.
Søga (smátjóðir og altjóðagerð)
Við støði í læruúrtøkunum megnar tú aftaná fakskeiðið í søgu at:
Kemur seinni


text:
Endalán
Lán til lesandi, sum hava brúkt allan studningin
Um tú hevur fingið tann stuðul, sum kann fáast frá STUDNA eftir vanligu reglunum, kanst tú søkja um at fáa endalán, í mesta lagi í 11 mánaðir á kr. 6.234,00 um mánaðin.
Treytin fyri at fáa endalán er, at tú tekur eina hægri útbúgving, ert lestrarvirkin, og at avvarðandi lærustovnur kann vátta, at tú ert før/ur fyri at gera útbúgvingina lidna innan 1 ár.
Afturgjaldstreytirnar fyri hetta lán eru tær somu sum fyri vanliga lestrarlánið.
Les meira á stuðulsmøguleikar á www.studni.fo


text:
Jóhanna Sigurðardóttir, forsætisráharrin í Íslandi kemur á vitjan í Føroyum. Altíð stuttligt at hava vitjan av leiðarum frá grannalondunum, so hetta eru hugnalig tíðindi. Har er tó altíð onkur sum skal spilla okkum spælið. Ífylgi Vágaportalinum tímir Jenis av Rana ikki at eta saman við Jóhonnu og konu hennara, Jónínu Leósdóttir. Hví? Ja, tað er ivaleyst ikki so ringt at gita:
Jenis av Rana kallar hesa vitjanina hjá íslendska forsætismálaráðkvinnuni fyri eina beinleiðis provokatión. Hetta er nógv meira alvorligt enn sum so, og hetta signalerar ikki tað normala sambært skriftunum, so eg hevði ikki droymt um at farið til ein sovorðnan døgurða, sigur Jenis av Rana við Vágaportalin.
So, Jenis heldur vitjanina vera reina provokatión? Tað, at ein stjórnarleiðari vitjar eina aðra tjóð við sínum maka, er provokatión? Hvønn heldur hann Sigurðardóttir, forsætisráðharri roynir at provokera? Vónandi heldur hann ikki at íslendska stjórnin og Føroya løgmaður við vilja royna at provokera bara hann, ella? Eg haldi tað er eitt nokkso ógvusligt tiltak, bara fyri at provokera Jenis. Eg haldi ikki sjálvt Gudloysi hevði tímað at spilt tíð uppá tað.
Næsta punkt. Tað normala sambært skriftunum? Eg helt at Jesus var vinur við tey “ópopuleru”. Øll tey, sum fólk hildu vera ómoralsk og syndug gjørdi Jesus sær ómak at vera góður við. Eg rokni ikki við at hann hevði uppført seg sum ein sovorðin fariseari, kenni eg mínar bíbliusøgur rætt. Kanska blandar Jenis Jesus við Paulus?
Eg haldi hetta vera eitt øgiliga týðiligt dømi, um hvat kann henda, um tú gloymir tína egnu samkenslu við næstan og tína egnu menniskjansligheit fyri at passa inn í eina ekstrema, afturhaldna og snævurskygda trúgv. Tú endar við at brúka bíbliuna sum umskyldning fyri at lata vera við at vísa gestablídni og opinleika fyri verðini. Vónandi skamma kristin flest seg yvir at hoyra til sama “bólk” sum Jenis.
Annars skal sitatið frá Vágaportalinum takast við fyrivarni, so um tey hava gjørt Jenisi órætt, taki eg hetta fegin aftur.
Ása Johannesen


text:
Føroyskir sangtekstir
- Á, signaða, lívssæla land
- Áh, eg veit eitt land, langt frá jarðarinnar stríð
- Áh, náði, rík og dýrabar
- Áh, signaði, lívsæli dagur
- Av fjalsins brún
- Ævigt meg elskar Jesus, mín Harri
- Byggir ikki Harrin húsið
- Eg sá í Jesu andlit
- Eg vil syngja ein song um hitt signaða land
- Ei eg kenni morgindagin
- Ein dag, ein dag – um ikki fyrr
- Eingin brýggjar seg um meg
- Far meg ikki um, áh, Jesus
- Flytifuglarnir
- Føgur var náttin við blaktrandi stjørnum í forðum
- Gangi eg um heiðar, fjøll og dalar
- Guds kærleiki er størri, hægri
- Guds náði er botnleys
- Guds Sonur steig úr dýrdini í henda myrka heim
- Handan skýggini har stendur Harrin Jesus
- Hevur tú ei rúm til Jesus
- Hygg fjøldin
- Lagatyssi
- Lat meg siga frá og syngja nú um Jesus
- Lívið
- Lívsins land, mítt eyga teg langt burtur hóma kann
- Lívsmynstur vevarans
- Loðsur tú ver mær
- Mær er sagt um ein stað handan támið
- Mín Jesus, eg takki tær fyri títt stríð
- Mong vónleys sál
- Møtast og skiljast
- Óverdur eg var til ta náði, hann gav
- Sæl er sálin
- Skjótt kemur Jesus skýnum í
- Sunnudagsskúlin
- Tá ið ferðin er endað, og eg leggi inn í havn
- Tá ið myrkast var náttin, ódnin herjaði á
- Tá tígnandi í undran, harri drottur
- Tað er einki dulsmál
- Vit prísa tær, Faðir, at Sonin tú gav


text:
Endiliga eydnaðist tað!
Eg havi arbeitt fram ímóti hesum úrslitinum í eina viku. Eg fekk hugskotið til mín blómuvegg á netinum. Tann blómuveggurin var tó væl flottari og hevur nokk kostað fleiri túsund krónur. Eg havi væl at merkja, ikki fleiri túsund krónur til veggjaprýði, og valdi tí at finna mína egnu loysn. Hetta hevur tikið nógvar, nógvar tímar og eg havi enntá havt ilt í rygginum onkur kvøld. Eg eri heldur ikki tað tolnasta menniskja, so eg havi fleiri ferðir viljað givið upp, men eg kláraði at hanga í. Har eru umleið 1200 kaffifyltur uppiá hasum vegginum! 1200!!! Tað bleiv til 400 rósur. Harra jesus! Men eg eri soooo glað fyri mín heilt egna blómuvegg og so stolt av at eg havi gjørt hann púra sjálv. Tað var alt stríðið vert. Wuhuuuuu!!!
Um tú eisini hevur hug til at gera tær ein blómuvegg, so fært tú brúk fyri hesum:
– Kaffifyltur
– Fruktfarvu
– Límpistól
– Net
Arbeiðsháttur
Koyr vatn í eina skál og blanda við tí fruktfarvuni tú hevur valt. Trýst kaffifyltrini í vatnið, til farvan er komin á. Vind vatnið úr. Um tú vilt hava hvítar blómur, koyr so fyltrini í reint vatn, tí tað er lættari at arbeiða við kaffifyltrunum tá tey eru vát ella fuktig. Tað er ikki neyðugt at bíða til fyltrini torna, tú kanst fara í gongd beinan veg.
Tú brúkar trý fyltur til hvørja blómu. Tak í niðara endan á fyltrinum og snúra endan saman. Koyr tað síðani niður í næsta og triðja fyltrið, og snúra endan saman, soleiðis at blóman “sprettur”. (Ger so hetta í 20 tímar, fortel mær so hvussu stuttligt tað er! Hehehe…tvætl!) Men jú so er bara at hanga í, til tú hevur gjørt so nógvar tú skalt brúka.
Tá tú hevur gjørt allar blómurnar, skulu tær festast á netið. Eg keypti, ella faktiskt var tað sjeikurin hjá mær, sum var so fittur at fara fyri meg. Hann keypti eitt net sum hevði umleið 1-1,5 cm hol. Eg trýsti endan á blómuni inn í holið og trýsti endan út aftur ígjøgnum holið við síðunar av. Síðani brúkti eg límpistólini, til at festa endan á blómuni, so hon nærum bleiv krøkt um netið. (At festa blómurnar, er faktiskt tað stravnasta av allari blómu verkætlanini). Tá eg hevði fest allar blómurnar á netið, var tað so tungt, at eg næstan ikki kláraði at heingja tað upp sjálv. Eg skrúðaði tvær skrúður í veggin sjálv, men kláraði ikki at halda javnvágini í miðjuni, so tá mátti eg biðja um hjálp! Hann sjálvur (mín heilt egni handyman) var skjótt klárur.
Eg havi ikki sæð fittari. Fyri tað fyrsta at hann hevur lovað mær at gjørt ein blómuvegg í okkara heimi. Fyri tað næsta at hann tímur at hjálpa mær! Fitt er tað. Náhh…Back to business!
So eg brúkti skrúður til at heingja netið upp við. Tað var tað einasta sum kláraði at halda vektini. Tá netið var komið upp, var bara eftir at festa tað í síðunum og at klippa tað netið av, sum var til yvurs.
Yayyyy!! I did it!! Wauwww! Og eg kann altíð taka hann niður og heingja hann aðra staðni, um eg verði troytt av honum. Men eg eri ordiliga væl nøgd við úrslitið!
Kanska tit fingu íblástur frá hesari verkætlanini. Um tit eisini fara í gongd, so hevði tað verið ordiliga stuttligt at sloppið at sæð tykkara tulking av blómuvegginum. So vís mær endiliga!
M&K


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Við Tórði á túri
Tak niður
Í sendingini "Við Tórði á túri", sum verður send í Útvarpinum mánadag klokkan 17:05, vitjar Tórður Mikkelsen við mikrofonini bygdir og býir kring landið og varpar ljós á gerandisdagin hjá fólki. Forvitnið er drívmegin og evni, ið ikki skapa yvirskriftir í miðlunum, hava mangan stóran týdning fyri fólkið á staðnum.
Tað eru nógvar smærri bygdir kring landið, sum sjáldan fáa pláss í miðlunum, men sum avgjørt hava sína søgu. Og hvørt menniskja hevur eina søgu at fortelja. Tað hoyra vit í reportasjunum í Útvarpinum mánadag klokkan 17:05.
Fyri at skapa eina variatión í sendingunum, vitjar Tórður Mikkelsen viðhvørt býlingar og ávísar gøtur. Hann hevur eisini lýst serlig tiltøk, m.o. Bindifestivalin og Sjómannadagin, og onkuntíð er hann á túri í øðrum londum.


text:
Í dag eru 50 ár liðin síðan mest sermerkta Beatlesplátan, Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band, kom út í Bretlandi. Í USA kom hon út dagin eftir.
Tað verður hátíðarhildið næstan uppá dagin við einum nýggjum heimildarfilmi hjá Alan G. Parker, sum mikið hóskandi hevur heitið IT WAS FIFTY YEARS AGO TODAY!
Frá Miracle Films hevur Filmsfelagið keypt eina sýning, ið hevur danskar undirtekstir og varar 114 min. Sýningin verður í Havnar Bio mikukvøldið 7. juni kl 20 og er hin seinasta fyri summarsteðgin.
Beatleskennarin Suni Merkistein innleiddi sýningina við Beatlesfilminum EIGHT DAYS A WEEK í fjør heyst. Í farnu viku hevði Suni útvarpsending um Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band. Hesa ferð er tað Beatleskennarin Uni Arge, ið innleiðir sýningina við nýggjasta Beatlesfilminum.
Heldur enn tónleikafilmur er hetta heimildarfilmur, har vit fara niður í maskinrúmið at fylgja við, tá kendasta LP plátan í rocksøguni verður til. Her eru samrøður og ein røð av forvitnisligum upptøkum við John Lennon, Paul McCartney, George Harrison og Ringo Starr.
Sambært Rolling Stone Magazine er LP plátan Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band hin týdningarmesta rock & roll LP plátan, ið nakrantíð er gjørd. Í samfullar 23 vikur var plátan nummar eitt á bretska topplistanum og er millum mest seldu LP plátur yvirhøvur.
Við nýggja heimildarfilminum IT WAS FIFTY YEARS AGO TODAY! kava vit niður í teir tólv mánaðirnar frá august í 1966 til august í 1967, sum broyttu merkisverda frambrotið hjá The Beatles. Eitt ár, har teir ikki longur brýggjaðu seg um at vera heimsins fremsta ferðandi rock-orkestur, men í staðin gjørdust nýskapandi listafólk í fremstu røð. Eitt kreativt tíðarskeið, har teir fýra eisini tóku rák sum Swinging London, avantgarde, LSD og The Summer of Love til sín. Úrslitið varð felt niður í teirra nýggja alter ego, Sgt. Pepper.
Alan G. Parker sker inn á bein í søguni og tosar í útvið tveir tímar við fyrrverandi starvsfólk, tónleikarar, familju og journalistar, sum øll vóru til staðar og enn kunnu siga frá, hvussu alt gekk fyri seg. Nýggju søgurnar verða styrktar av savnstilfari, sum ikki hevur verið frammi síðan tað varð sent í samtíðarsjónvarpi.
Úrslitið er í fyrsta lagi ein nágreinilig framløga av, hví orkestrið gavst at ferðast og halda konsertir, í øðrum lagi ein framløga av teksti í ymsu sangunum, og í triðja lagi hvussu LP plátan bleiv til og hvussu hon varð tikin upp í tiltiknu Abbey Road upptøkuhølunum.
Samstundis verða fleiri tónleikafløgur givnar út at hátíðarhalda 50 ára dagin. Tær fáa rímiligvís besta og enn betri ummæli allar samlar. Tí verður spennandi at síggja filmin, sum als ikki er ein tónleikafilmur, men ein prátingarsamur heimildarfilmur, og hoyra, hvat Beatleskennarar halda um hann. Filmurin verður bara vístur hesa einu ferð í Filmsfelagnum í Havnar Bio.


text:
Heyst- og várskráin 2015/2016
23. november – Avkriminalisera keypisex, Katrin á Neystabø frá Amnesty Føroya Deild hevur framløgu.
19. desember – Jólaborð. Kostnaður kr. 150,-. Íroknað er døgurði, dessert og drekkivørur, gott lag, látur, gløggar og stuttligar kvinnur. Kom við Melda til hjá Tinu á 216064 ella flyt kr. 150 á 6460-153.255.5 og viðmerk “jól” og títt navn.
20. januar – Barsilsskipanin… Jóanna Djurhuus, løgfrøðingur, fer at greiða frá rættarstøðuni á barsilsøkinum.
12. februar – Kjakmentan. Hví stinga kvinnur ikki nøsina meira fram í almennum kjaki? Kinna Poulsen luttekur.
08. mars – Altjóða Kvinnudagur. 100 ár eru síðani kvinnur fingu valrætt í Føroyum. Skráin er ikki endalig enn.
23. mars – Aðalfundur.
mai – Ársfundur hjá Kvinnufelagasamskipan Føroya. Dagur er ikki ásettur enn. Melda til hjá Tinu á 216064. Tilmeldingarfreist verður kunngjørd tá dagfestingin fyri fundin er komin. Ársfundurin er eitt fínt høvi at hitta kvinnur úr øllum landinum, ið hava somu áhugamál sum vit. Kom við
Afturvendandi tiltøk eru 8.mars-hald, limatiltøk frá september til mai, og hvørt ár verður skipað fyri jólaborði. 5 hvørt ár eru vit vertir fyri ársfundin hjá Kvinnufelagasamskipan Føroya, hini fýra árini vitja vit gleðiliga hini feløgini, og allir limir eru hjartaliga vælkomnir til øll hesi tiltøk.


text:
B.Sc. í búskaparfrøði
Skeiðslisti
2280.16
Aðaltættir í búskaparfrøði, makro
Endamálið við skeiðinum er at fyrireika tey lesandi til sjálvstøðugt at vera før fyri at lesa búskaparfrøðiligan faklitteratur og at brúka mikrobúskaparfrøðiliga metodu og hugsunnarhátt í greiningum av búskaparligum spurningum.
2281.16
Virkisstýring
Endamálið við skeiðnum er at geva teim lesandi: • Innleiðslu í virkisbúskaparlig hugtøk og mannagongdir í sambandi við avgerðargongdir innan ymisk virkisumhvørvi • Fatan av praktiskari nýtslu av búskaparligum greiningum við atliti til virkisstjórnarligar avgerðargongdir
2282.16
Støddfrøði 1
Endamálið við hesum skeiði er at tann lesandi fær grundleggjandi vitan um víðarigangandi støddfrøði til nýtslu í búskaparfrøði, hagfrøði og økonometri.
2283.16
Aðaltættir í búskaparfrøði, mikro
Endamálið við ‘Aðaltættir í búskaparfrøði, mikro’ er at geva tí lesandi eitt fyrsta innlit í búskaparfrøðiligan hugsanarhátt við so lítlari nýtslu av støddfrøði sum gjørligt.
2284.17
Marknaðarføring
At lesandi fáa góðan kunnleika um marknaðarføring, sum gevur førleika at skilja, lýsa, kanna, greina og meta um støðuna hjá fyritøku og at loysa marknaðarførings avbjóðingar.
2285.17
Mikro 1
Endamálið við skeiðinum er at fyrireika tey lesandi til sjálvstøðugt at vera før fyri at lesa búskaparfrøðiligan faklitteratur og at brúka mikrobúskaparfrøðiliga metodu og hugsunnarhátt í greiningum av búskaparligum spurningum.
2286.17
Roknskaparfrøði og greining
At tann lesandi kennir og skilir • Roknskaparbygnað og roknskaparframløgu. • Ársroknskaparlógina, frøðimál, reglur og modellir • Búskaparligar og roknskaparligar meginreglur, sum Ársroknskapar-lógin byggir á. • Vitanarroknskapir, grønar roknskapir og virkisætlanir.
2287.17
Støddfrøði 2
Endamálið við hesum skeiði er, at næmingurin fær grundleggjandi vitan um víðarigangandi støddfrøði til nýtslu í búskaparfrøði, hagfrøði og økonometri.
2288.17
Sannlíkindarokning og Hagfrøði
Endamálið er, at tann lesandi fær grundleggjandi vitan um og førleikar í sannlíkindarokning og hagfrøði til brúks í økonometri og framhaldslestri í búskaparfrøði.
2289.17
Mikro 2
Endamálið við skeiðinum er at fyrireika tey lesandi til sjálvstøðugt at vera før fyri at lesa búskaparfrøðiligan faklitteratur og at brúka mikrobúskaparfrøðiliga metodu og hugsunnarhátt í greiningum av búskaparligum spurningum.
2290.17
Makro 1
Endamálið við skeiðinum er at geva næmingunum førleikar til sjálvstøðugt at brúka teir týdningarmestu ástøðiligu og støddfrøðiliga lýstu grundmyndlarnar um stakpartar av drúgføru samfelagsmenningini, og tessvegna at grundfesta kunnleikan hjá næminginum í vísindaligum háttalag og ástøði um evnið.
2291.17
Strategi
Endamálið við skeiðnum er at læra tann lesandi at skilja tey strategisku atlitini og møguleikarnar hjá einari fyritøku, og at skilja hesi í tí ítøkiliga umhvørvinum, sum fyritøkan virkar í.
2292.18
Organisatiónsgreinging
2294.18
Makrobúskaparfrøði 2
Endamálið við skeiðinum er at geva teim lesandi førleikar, til sjálvstøðugt at brúka teir týdningarmestu ástøðiligu og støddfrøðiliga lýstu grundmyndlarnar um búskaparbygnaðin, og serliga viðbrekni hansara mótvegis sveiggjum av búskaparliga relevantum slag í umhvørvinum, og tessvegna at grundfesta kunnleikan hjá næminginum í vísindaligum háttalag og ástøði um evnið.
2531.18
Økonometri
Endamálið er, at tann lesandi ognar sær vitan um empirisku tilgongdina til búskaparfrøði, bæði ástøðiliga og gjøgnum egnar royndir við empiriskum kanningum. Harumframt er endamálið, at tann lesandi fær førleikar til at meta um og taka hædd fyri teimum óvissum, sum kunnu gera seg galdandi í empiriskum greiningum


text:
Í gjár samtykti løgtingið at leingja barnsburðarfarloyvið við tveimum vikum. Nú er barnsburðarfarloyvið 46 vikur, umframt at eftirlønargjald verður lagt aftur at útgjaldinum.
Løgtingið samtykti í gjár at leingja barnsburðarfarloyvið við tveimum vikum. Eitt samt løgting tók undir við uppskotinum, sum Hendrik Old hevði lagt fram.
Í álitinum frá eini samdari rættarnevnd verður millum annað sagt, at ætlanin hevur verið, at barnsburðarfarloyvið við tíðini skuldi leingjast til 52 vikur, og at hetta er ein liður í teirri ætlanini.
Umframt at farloyvið verður longt til 46 vikur, verður barnsburðarfarloyvið longt úr 48 vikum til 50 vikur fyri ættleiðingarforeldur.
Eftirlønargjald verður eisini lagt aftur at útgjaldinum, ið framvegis verður 0.71 prosent eftir broytingina. Óneyðugt hevur verið at hækka inngjaldið til barsilsgrunnin, tí inntøkurnar hjá grunninum vóru nóg høgar, sum var.
Katrin Kallsberg, ið er tingfólk fyri Tjóðveldi og hevur verið forkvinna í javnstøðunevndini áður, skrivar á Facebook vanga sínum, at hon fegnast um, at tað eydnaðist at leingja barnsburðarfarloyvið. Hon viðgongur tó, at hon harmast um, at tað ikki bar til at marka nakrar av vikunum til páparnar.
– Barnsburðarfarloyvið verður longt við tveimum vikum. Og nú verður eftirlønargjald lagt OMAN Á barsilsgjaldið. Sera tiltrongt. Tíverri eyðnaðist ikki at marka vikurnar ella um ikki annað einu vikuna til páparnar hesuferð, skrivar Katrin Kallsberg á Facebook vanga sínum.


text:
Orð og lag: Ova
tína húð, títt hár
títt oyra, tín háls
er alt eg vil hava
eg má standa til tols
og blíva við at hyggja eftir tær
tín muður, títt smíl
tín nøs, tín angi
draga
eg eri tín fangi
eg má blíva við at hyggja eftir tær
tað er teg, eg vil hava
teg, eg vil hava -nú
tað er teg, eg vil hava
teg, eg vil hava -her hjá mær
títt navn, títt mál
tín lit, tína stødd
er alt eg vil hava
men eg havi onga rødd
tá eg so mikið sum skeiti eftir tær
gev mær lov til at elska
eg skal elska teg so væl
títt vit, títt skil
tín verð, tíni orð
er alt eg vil hava
og mítt lív fer í sor
av bert at kunna hyggja eftir tær