text:
Wikipedia:Hendingar/18. mai
Hin 18. mai: Tjóðardagur Somaliland, Altjóða Savnsdagur, Altjóða HIV koppsetingardagur
- 1652 - Rhode Island bannar trælahald, men lógin verður ikki hildin.
- 1803 - Stóra Bretland meldar kríggj ímóti Frakland.
- 1804 - Napoleon verður keisari av Fraklandi.
- 1980 - Toppurin av gosfjallinum Mount St. Helens (myndin) í amerikanska lutstatinum Washington spreingist í luftina. 57 fólk lata lív.
- 1993 - Ófriður tekur seg upp í Keypmannahavn eftir ein ES-fólkaatkvøðu. 113 byrsuskot verða skotin av løgregluni ímóti mótmælarunum og 11 fólk verða særd.
Leiðbeining[rætta wikitekst]
Á hesi síðu skulu helst bert vera tríggjar hendingar, ið verða skrivaðar stutt og í punktformi, danska Wikipedia hevur bert 3 hendingar fyri hvønn dagin, ið sæst á forsíðuni, tann enska hevur fimm hendingar og tann norska hevur uppaftur fleiri hendingar. Tað má bara vera upp til tann ið skrivar her at meta um, hvat ið passar best, men ikki ov nógvar hendingar. Hendingarnar skulu eisini kunna finnast aftur í greinini fyri dagin, og tað eigur at vera talan um týðandi hendingar fyri dagin.
Harumframt kunnu merkisdagar skrivast ovast (t.d. ólavsøka fyri 29. juli). Ein viðkomandi mynd skal eisini vera við her fyri at ímynda eina av hendingunum, hon skal bert vera 80 pixel (px) til støddar.


c: text/html

text:
Í hesum 12. parti hoyra vit um, tá rúmdarferðirnar byrja. Søguliga hava einfaldar rakettir verið brúktar sum fýrverk og sum dvápn í fleiri hundrað ár.
Kinesarar sendu eldørvar móti mongolum í 1200-árunum, og so við og við verða rakettir mentar til rættilig vápn.
Serliga tveir undangongumenn í nútíðar rakettvísindum verða nevndir, russarin Tsiolkovski, sum skrivar stórverkið "Um rúmdargransking við reaktiónsmotorum" og amerikanarin Goddard, sum sendir upp heimsins fyrstu rakett við flótandi brennievni.
Oberth og von Braun skriva seg eisini í søgubøkurnar sum undangongumenn í rakettmálum. Týskarar menna V2 rakettina, sum er upprunin til allar nútíðar rakettir.
Vit hoyra um, hvussu russar taka heimin á bóli við Sputnik 1. Hvussu amerikanarar eftir sputnikhvøkkin leggja seg á odda í rúmdargranskingini, og hvussu tað eydnast teimum í 1969 at senda tveir menn upp á mánan.
Vit hoyra eisini um baksýnisgeislingina, sum ger tað møguligt at mála eftirglóðina frá Big-Bang. Tað eru teir báðir Penzias og Wilson, sum mála hesa geislaleivd í 1964.
Í sambandi við sólarmyrkingina, ið er 20. mars í 2015, senda vit bókina Rúmdin - almenn stjørnufrøði, sum Pól Jespersen hevur skrivað. Nám gav bókina út í 2012. Pól Jespersen lesur sjálvur og tillagar tekstin til upplestur.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Góða fundarfólk, góðu áhoyrarar!
Svanur hevur nú lagt 12 ár aftur um seg. 2020 hevur verið eitt serligt ár. Eitt ár, vit koma at minnast sum nakað heilt serligt, har Covid-19 nærum setti dagsskránna. Hóast avbjóðingar hava verið, so hevur felagið víst vilja og áræði, og tey regluligu tiltøkini hava verið so gott sum alt árið 2020. Bæði boccia, fótbóltur og svimjing hava koyrt nærum óávirkað, og vil eg takka fyri ágrýtnið, ið okkara venjarar hava víst.
Sum nevnt var undanfarna ár eitt serligt ár við avmarkaðum tiltøkum, og tí ikki líka hendingaríkt sum 2019, sum var eitt ár, har vit fingu gleði at hátíðarhalda okkara 10 ára føðingardag. Men tó hava onkrar kappingar verið.
Mánadagin 23. november var skipað fyri árligu jóla svimjikappingini hjá Parasport og Kvøldskúlanum í Havn. Vegna tilmælini var ikki gjørt líka nógv burturúr hesaferð, men tó høvdu 26 svimjarar meldað seg til. Her stóðu vit okkum væl, og fingu fleiri heiðursmerki heim. So vit kunna gleðast um tað menning, sum er farin fram, síðan skipað svimjing er komin upp at standa. Svimjitilboðið í Leirvík er vónandi komið fyri at vera.
Hósdagin 10. desember var borðtenniskapping í fimleikarhøllini á Frælsinum í Havn. Hetta er ein afturvendandi kapping hjá Parasport, har eisini leikarar hjá Svani vóru við.
Nú vit eru byrjað uppá 2021, vóna vit, at fleiri tiltøk kunnu vera, men hetta má tíðin koma at vísa. Trúgvi fleiri sakna okkara árligu Svanacup kapping, sum bæði er spennandi og hugnalig.
Eisini hava tær lokalu boccia-kappingarnar verið. Hesar vera endaliga avgreiddar seinni í ár. Vanliga eru hesar kappingar bæði hugnaligar og spennandi.
Felagið roynir framhaldandi at hyggja eftir nýggjum ítróttargreinum, og er ein av hesum hondbóltur. Hondbóltur var á skrá ein vetur, men ikki nokk av luttakarum vóru til, at vit kundu halda fram. Vit kenna frá øðrum ítróttargreinum, at tað tekur tíð at fáa eina ítróttargrein at hanga við. Vilja royna aftur komandi vetur, um ikki tað kann bera til at fáa hesa ítróttargrein at verða ein part av skránni hjá Svani.
Til seinast vil eg takka nevnd, limum, venjarum og øllum tykkum, sum eru við til at geva eina hjálpandi hond.
Takk øll somul!
Hendrik Olsen, Nevndarformaður í Svani


text:
Týskvøldið varð FM í 10 km landavegsrenning hildið á vanligu rutuni í Runavík. Umleið…
Myndir
-
-
Í allarfagrasta veðri varð seinasta umfar av Vetrarkappingini avgreitt í Runavíkini leygardagin. Sum vant og…
-
Várkappingin, ið samstundis var seinasta umfar av Vetrarkappingini, varð runnin í fagrasta veðri í…
-
Í sambandi við Vestanstevnuna í Sørvági, skipaði Frælsi fríggjakvøldið 9. juli kl. 18.00 fyri 6.…
-
Altjóða luttøkaFÍFKastLopMetMyndirNýggjastu tíðindiRenningÚrslit
Talentbólkurin í Gøtuborg til VU-Spelen
Eftir drúgvar venjingar gjøgnum allan veturin og fram til nú, varð stundin loksins komin,…
-
FÍFKastLopMetMyndirNýggjastu tíðindiRenningÚrslit
Úrslit og myndir frá 3. Grand Prix fyri børn og ung á Tórsbreyt
Her eru úrslitini frá 3. umfari í Grand Prix fyri børn og ung á…
-
Her eru myndir, sum Pauli Djuholm hevur tikið, frá FM í ½-marathon, sum var…
-
FÍFMyndirNýggjastu tíðindiRenningÚrslit
Gudmundur Joensen og Helga Súsanna Johansen vunnu FM í ½-marathon
Leygardagin kl. 17.00 skipaði Bragdið fyri FM í ½-marathon í Havn. Byrjar og enda bleiv á…
-
Niðanfyri eru myndir frá Nýggárshálvmarathon 2010. [nggallery id=85]
-
Her eru fleiri myndir frá kappingini týskvøldið.


text:
Skriva út
Julia Lamhauge
Eftir Jústinus Leivsson Eidesgaard
Julia Lamhauge
deknurGøta
Julia Lamhauge er ættað úr Syðrugøtu og býr i uttastu húsunum uttanfyri Grógv. Og hon hevur verið leingi deknur í Gøtu, fyrsti í gomlu kirkju í Norðagøtu og síðan í nýggju kirkjuni við Gøtugjógv. Julia er fødd 1 januar í 1955 og er lærari í skúlanum í Gøtu.
-Eg var biðin í 1993. Tað var Dánjal Pauli, sum spurdi meg. Eg hugsaði, um eg skuldi halda meg til. Hugsaði aftur og fram, okkara heim hevði altíð verið kirkjufólk og eg helt, at eg hevði førleikan. Men júst tá ið eg skuldi byrja, mundi eg fingið sjokk. Undir gudstænastuni fór Olofson, prestur, at greiða frá, hvat sambært bíbliuni kravdist av einum kirkjutænara. Eg kendi tað, sum eg fór niður í gjøgnum gólvið. Hetta kundi eg undir ongum umstøðum liva upp til, eg ivist um nakað menniskja kundi liva upp til hesi krøvini. Hóast skelkað, helt eg á fram at vera deknur og lesa. Tað var soleiðis, at deknurin gjøgnum mong ár, læs fyri tað mesta og eg, av og á. Eg átti um hetta mundið tríggjar dreingir og míni foreldur og maður stuðlaðu mær í at vera deknur.
-Eg hevði sett í meg, at eg skuldi hava útbúgving. Eg ivaðist um eg skuldi lesa til sjúkrasystir ella lærara og skuldi tað vera sjúkrasystir, tá mátti eg búgva í Havn. Hetta bar ikki so væl til, tí pápi, Niels á Rætt, hevði fingið eina heilabløðing einans 49 ára gamal og hann var rættuliga óhjálpin. Hann kundi ganga eftir vegnum, men heldur ikki meira og mamma, Katrina, var einsamøll um hann. Eg vildi búgva í Gøtu og tí valdi eg at fara á Læraraskúlan, soleiðis at eg kundi koma heim aftur. Maður mín, Jóni Lamhauge úr Rituvík, hevði einki í móti at búgva í Gøtu. Eg fekk starv í Gøtu, tá ið eg var liðug við læraraútbúgvingina og eg havi bara verið her, nú er 36 ár síðan eg byrjaði, sigur Julia Lamhauge.
-Eg kenni deknastarvið sum eina stóra uppgávu, eg skal formidla orðið. Eg geri mær ómak at velja skilligar lestrar. Eg haldi, at vit hava ov lítið av úrvali av lestrum. Tað eru eisini krøv til lestrar, teir skulu ikki vera alt ov stuttir og teir skulu heldur ikki vera alt ov langir. Vit hava stóra kirkju og tað hevur týdning, at vit hoyrast undir gudstænastuni. Eg haldi, at tað er undrunnarvert, hvussu nógv fólk fáa burtur úr lestrunum og eg fái sjálv nógv burtur úr at lesa, kanska meira enn tey, sum lýða á.
-Eg haldi, tey, sum standa fyri kirkjuni áttu at hugsa um at skúla okkum deknar eitt sindur, tað sakni eg.


text:
Vøtn í Føroyum II: Sandsvatn og Toftavatn.
Útgávudagur: 26-02-2018
Vørunr.: FFM010218
Virði: 127,00
Sandsvatn
Lendið við
tey stóru føroysku vøtnini er ofta náttúruvakurt, og umhvørvið við triðstørsta
vatn í landinum, Sandsvatn, er onki undantak.
Við sunnara enda liggur bygdin Sandur – og haðani strekkir vatnið seg
norð gjøgnum ein langan dal niðan ímóti Skopun.
Sandsvatn er uml. 2 kilometrar langt og har tað er breiðast uml. 640 metrar. Ummálið er 0,82km2 og størsta dýpið uml. 5 metrar undir vatnskorpuni. Avlanga vatnið var upprunaliga ein áarrás, íkomin av niðurbróting og máan av gosrunnum legugrýti. Nú á døgum er vatnið typt frá havinum av einari uml. 400 metrar breiðari strond, sum fyri stóran part er av sandi. Á strondini, serliga niðan móti vatninum, eru við tíðini grasvaksnir sandheygar íkomnir – teir sokallaðu Mølheyggjarnir, har plantur og smákykt trívast, sum annars ikki finnast í Føroyum. Sandsvatn er annars vælumtókt millum stuttleikafiskimenn, bæði laksur og síl finnast í vatninum.
Umframt einum hópi av smærri áarløkum, renna tvær stórar áir í vatnið – Dalsá norðanífrá og Traðará eystanífrá. Frárenslið er í sunnara enda og ringir seg millum Mølheyggjar og út á hav.
Í norðara parti av Sandsvatni liggur ein lítil hólmur, Vatnsoyrarhólmur. Við norðurendan liggur annars Sandoyar meginskúli fyri eldru fólkaskúlanæmingarnar, við hentleikum sum fótbóltsvølli, ítróttarhøll og svimjihøll.
Eystursíðan av vatninum er nøkulunda óbrotin frá suður í norð. Men á vesturstrondini er ein vík við einum lítlum nesi. Hetta er Todnes, har prestagarður hevur ligið í øldir. Tveir teir kendastu og mest illkendu prestar í Føroyum hava búleikast har.
Kálvur lítli frá 14. øld, var illa gitin fyri sítt óreina lyndi – sambært søgnini, bæði drápsmaður og sadistur, grískur og áhaldandi í stríð við øll rundan um seg. Søgnin sigur, at Kálvur lítli hevði hjall á lítla hólminum, Presthólmi í víkini. Einasta farleið til hólmin vóru nakrir løgusteinar í vatninum. Ein vetur fóru seks av hansara sjey synum eftir ísinum út á hólmin at stjala mat frá pírna pápanum. Teir gingu seg tó eitt sindur skeivt av løgusteinunum, ísurin brast og teir druknaðu allir.
Annar presturin var Harra Klæmint, Clemen Laugesen Follerup (1602 – 1688). Harra Klæmint var illa gitin fyri sína girnd – sambært søgnini átti hann ikki meir, enn hann kundi bera á herðunum, tá hann kom til Føroya. Men tá hann doyði, átti hann meira jørð enn nakar annar í landinum. Prestur vann sínar jarðarognir við snildum og skálkabrøgdum og jørð var einasta gjald hann vildi vita av. Harra Klæmint átti annars óvanliga nógv børn – søgnin sigur 23 – men í skjølum viðvíkjandi arvaskiftið eftir hann, koma ”bara” 15 børn fyri.
Við útsynningsendan á Sandsvatni, í býlinginum Traðir, finst enn flati kletturin Tingborð, har tingið frá gamlari tíð var hildið.
Toftavatn
Fjórðstørsta vatn í Føroyum er Toftavatn, sum liggur í heyggjalendinum millum Toftir og Rituvík. Umgirt av lyngvaksnum heygum og túgvum er Toftavatn eitt av vakrastu støðum í Føroyum.
Ummálið á vatninum er 0,5 km2. Tað liggur uml. 75 metrar yvir havfløtuni og størsta dýpd er uml. 22 metrar. Framvið vatnbakkanum stinga klettar seg út sum smá nes og prýða um vatnið.
Við norðurendan er Toftavatn skilt av einari manngjørdari byrging, sum varð bygd fyrst í 20. øld. Frá gamlari tíð hava menn skorið torv har um leiðir og byrgingin var løgd fyri at stytta um vegin, tá torvið varð flutt oman til Toftir.
Sum áður nevnt, er umhvørvið kring Toftavatn eitt av vakrastu støðum í Føroyum. Vatnið liggur í størsta lyngheiði á oyggjunum – og á heygunum vaksa trý sløg av lyngi. Heiðalyngur (Calluna vulgaris), sum blómar seint um summarið, er tað mest vanliga lyngslagið í økinum. Sjáldsamari er klokkulyngurin (Erica tetralix) við sínum vøkru blómuklokkum. Harafturat er so tann vanligi krákuberjalyngurin (Empetrum nigrum), sum blómar í mai. Av øðrum plantum kunnu vit nevna: mýrigras (Eriphorum angustifolium), børkuvísa (Potentila erecta) og túvu-skúsgras (Scirpus caespitosus) – umframt mangar aðrar vanligar og óvanligari plantur.
Umframt ríka plantulívið er Toftavatn eisini kent fyri sítt ríka fuglameingi. Umframt likkurnar (Larus fuscus) ið eru allastaðni, tann freka skúgvin (Stercorarius skua) og onnur másasløg, finnast eisini fleiri sløg av heiðafugli, sum t.d. mýrisnípa (Gallinago gallinago) og tjaldur (Haematopus ostralegus). Lómurin (Gavia stellata) finst eisini her, sum við vøtn flest í Føroyum.
Í 1985 var fyrsta grágásaparið við ungum skrásett á Toftavatni. Síðan hevur grágásastovnurin (Anser anser) ment seg í stórum. Í juli, tá grágæsnar eru fjaðursárar, savnast tær við Toftavatn – og tá er ikki óvanligt at síggja yvir 1.000 gæs á vatninum.
Sambært fólkatrúnni hevur Toftavatn, eins og onnur fjallavøtn í Føroyum, eisini ein heldur ótespuligan íbúgva. Tað er nykurin, sum kann taka skap av øðrum verum, oftast einum hesti – og stundum royna at noyða fólk við sær niður í vatnið. Søgurnar um nykin hava frá gomlum døgum havt til endamáls at ræða børn frá at spæla við vøtnini.
Grannakommunurnar Nes og Runavík, hava síðan 2007 bygt eina gongugøtu í økinum kring Toftavatn. Hetta fyri at ferðafólk og onnur vitjandi ikki skulu streingja náttúruøkið meira enn gott er. Vakra landslagið kring Toftavatn er avgjørt vert at vitja – men eisini eitt viðbrekið náttúruumhvørvi ið skal gagnnýtast við varsemi.
Anker Eli Petersen


text:
Gjaldoyrakonta
Um virkið hevur handil við útheimin og tí hevur nógvar inntøkur í einum øðrum gjaldoyra, kunnu tit stovna eina gjaldoyrakontu, har peningurin verður settur beinleiðis inn, uttan at verða vekslaður til danskar krónur. Gjaldoyrakontan kann stovnast í øllum mest vanligu gjaldoyrunum.
Fyrimunir við gjaldoyrakontu:
- Gjaldoyrakontur kunnu stovnast í øllum høvuðsgjaldoyrum: EUR, SEK, NOK, ISK, GBP, USD, CAD, CHF og JPY
- Gjaldoyraváðin minkar
- Lægri kostnaður, tí tað eru ongar útreiðslur til veksling og kursmun


text:
Reingerð nú eisini ein møguleiki í heimatænastuni
30. november 2018
Politiskt samstarv og breiðar semjur í Tórshavnar býráð er vegurin fram at menna kommunala virksemi og vælferðartænastur til borgaran - hetta uttan mun til politiskan lit. Vit øll í býráðum eru vald politiskt at leiða og stýra somu kommunu, og ikki einari kommunu fyri samgonguna og einari fyri andstøðuna
Politiskt samstarv er vegurin fram fyri at fáa ávirkan, og eg vil fegin vera við til at ávirka og flyta okkara høvuðstað strategiskt fram á leið.
Síðani kommunurnar yvirtóku eldraøkið, hava vit alla tíðina kýtt okkum at betra heimatænastuna, og nú verður sett í verk enn ein nýggj tænasta, sum vit kunnu bjóða okkara borgarum í Tórshavnar Kommunu komandi ár.
Møguleiki verður nevnliga fyri komandi ár at fáa hjálp til húsliga reingerð til okkara eldru og meira og minni óhjálpnu borgarar, tí nú er sett av ein hálv millión krónur á fíggjarætlanini fyri 2019, júst til at styrkja hesa tænastu.
Hetta er eitt úrslit av góðum politiskum samstarvi um fíggjarætlanina fyri 2019, sum eg taki undir við - grunda á, at meirilutin m.a. gekk hesum ynski á møti, nevnliga at játta pening til Menning av heimatænastuni.
Menning av heimatænastuni er eitt av teimun fokusøkjum, sum eg havi lagt stóran dent á og serliga, at vit kunnu veita reingerð til teir brúkarar, sum eru illa fyri likamliga og fíggjarliga, og einans hava fólkapensiónina at liva av.
Vit fara nú at menna hesa skipan, soleiðis at tað fyrst og fremst verða teir veikastu brúkararnar, sum fáa tilboð um hesa tænastu. Tað verða okkara fakfólk, sum koma at visitera og meta um tørvin í hvørjum einstøkum føri, t.v.s. slag og stødd á tørvi.
Ein fíggjarætlan er grundarlagið undir okkara politisku málsetningum, raðfestingum og øllum okkara kommunala virksemi, og tí kann henda vera við til at flyta býin fram á leið.
Sjálvandi eru tað mál, sum eg kundi ynskt at havt størri ávirkan á og broytt, men eg má eisini fyrihalda meg til politiska veruleikan sum m.a. verandi í andstøðu.
Eg velji politiskt samstarv og ávirkan, heldur enn at stilla meg uttanfyri og onga ávirkan fáa.
Annfinn Brekkstein
býráðslimur fyri Sambandsflokkin í Tórshavnar Kommunu
RN
Aftur


text:
16. januar
16. januar er dagur 16 í árinum í gregorianska kalendaranum. 349 dagar eru eftir av árinum (350 dagar um skotár er).
HendingarEdit
- 1992 - Eftir blóðugt borgarakríggj í El Salvador kemur friðaravtala í gildi henda dagin.
- 2011 Tangaskipið Jessica fer á land, nær havnini við Puerto Baquerizo Moreno, á oynni San Cristobal, hetta hendir tætt við Galapagosoyggjarnar. Nógv olja lekur út í havið.
- 2015 - Listaboykottið, sum listafólk í Føroyum settu í verk ímóti tí almenna við Mentamálaráðnum á odda 2. november 2012, er nú av. Tað vóru Steintór Rasmussen og Teitur Lassen, ið tóku stig til boykottið, eftir at samgongan valdi at skerja játtanina við einum fjórðingi.
- 2015 - Mentanarvirðislønir Landsins, sum áttu at verið handaðar dagin fyri, hin 15. januar, verða orsakað av óveðri, handaðar 16. januar á samkomu í Deplinum í Skálavík. Tórbjørn Olsen, listamálari, fær Mentanarvirðisløn Landsins, Tey av Kamarinum fáa Heiðursgávu landsins, Mathias Kapnas, tónleikari, fekk virðisløn til Ungt listafólk. Oddvør Johansen, rithøvundur og Katrin Ottarsdóttir, filmsleikstjóri, fingu Sømdargávu landins.
- 2015 - Landsstýrismaðurin í mentamálum, Bjørn Kalsø, kunnger, at orðabøkur Sprotans nú verða ókeypis atkomuligar hjá øllum ið ynskja tað, bæði føroyingum og útlendingum, í Føroyum eins væl og úti í heimi. Henda tænasta verður fíggjað av Mentamálaráðnum og Kommununum í Føroyum. Avtalan er fyri trý ár fyribils og er ein avtala millum Mentamálaráðið, Kommunufelagið umboðandi allar kommunur í Føroyum og forlagið Sprotan. Í løtuni eru 13 bøkur á kervinum, og tær eru nú fríar hjá øllum at nýta. Fleiri mótmælistiltøk vóru í samband við, at føroyskir næmingar, ið áðrenn 1. januar 2015 høvdu ókeypis atgongd til orðabøkur Sprotans, mistu henda møgulleikan frá 1. januar 2015 og til ein loysn varð funnin í dag. Eitt nú høvdu studentaskúlanæmingar í Hoydølum og Suðuroynni trappuverkfall nakrir dagar frammanundan, og næmingar frá framhaldsdeildini í Eysturskúlanum í Havn handaðu eitt mótmælisskriv til Heðin Mortensen, borgarstjóra, sum lovaði, at ein loysn fór at vera funnin, tó ikki bara fyri næmingar í Havn men fyri allir føroyingar og eisini fyri útlendingar kring allan heimin.
FøðingarEdit
- 1874 - Robert W. Service, bretsk-kanadiskt skald (d. 1958)
- 1901 - Fulgencio Batista, kubanskur forseti (d. 1973)
- 1931 - Johannes Rau, týskur forseti (d. 2006)
- 1933 - Susan Sontag, amerikanskur rithøvundur (d. 2004)
- 1948 - John Carpenter, amerikanskur leikstjóri.
- 1974 - Kate Moss, ensk supermodell.
- 1979 - Aaliyah, amerikonsk songkvinna (d. 2001)
- 1983 - Emanuel Pogatetz, eysturíkskur fótbóltsleikari.
- 1988 - Nicklas Bendtner, danskur fótbóltsleikari.
AndlátEdit
- 1957 - Arturo Toscanini, italskt tónaskald (f. 1867)
- 1993 - Jón Páll Sigmarsson, íslendskur kraftamaður (f. 1960)


text:
80 ára rockur í Tjaldinum
Rockbólkurin Guns4Sale tulkar við lív og sál og sveittabroti klassikan 80 ára rocktónleik.
Góður gamal rockur úr 80’unum verður í miðdeplinum, tá ið bólkurin Guns4Sale fer at seta futt í stóra tjaldið á ársins Summar Festivali.
Guns4Sale heiðrar og tulkar klassiskan rocktónleik hjá bólkum sum Motley Crue, Van Halen og Whitesnake, og tað gera teir við ótrúligari spæligleði og stórari framførsluorku.
Bólkurin er virkin í Danmark, men á odda fyri Guns4Sale er eingin minni enn Edmund Jacobsen, sum mong munnu kenna sum oddamann í føroyska rockbólkinum Chase. Edmund er búsitandi í Danmark, og har hevur hann funnið saman við hinum tónleikarunum, sum eisini stórtrívast við at spæla klassiskan rocktónleik.
Teir, sum manna Guns4Sale, eru: Edmund Jacobsen (sang), Matthew Anyanwu (trummur), Kent Svendsen (bass) og Torben Steffensen (gittar).
– Hjá okkum er einki fjas. Vit spæla rock fyri at fáa fólk í gott lag. Vit lata onnur um kenslur og hjartasorg – tað finna ikki út av alíkavæl, sigur Edmund Jacobsen, sangari í Guns4Sale.
Summar Festivalurin verður hildin í døgunum frá 6. til 8. august.


text:
So halda pappírini longri
Tær vælumtóktu lamineringsmaskinurnar frá Leitz fáast í trimum røðum, ið allar eru góðar til hvør sín tørv. Við teimum kanst tú laminera skjøl, myndir og visittkort. Er tilfarið laminerað, heldur tað longri og kann til dømis hanga uttanfyri. Allar røðirnar fáast í A3 og A4, og vit selja bæði maskinur og plastlummar.
Spyr bara
Ver vælkomin at ringja 20 20 20 ella støkka inn á gólvið hjá okkum í Tórshavn, Saltangará ella Klaksvík.
Til smærri skrivstovur og heimið
Er tørvurin ikki so stórur, er henda maskinan akkurát fyri. Hon hóskar best til tunt pappír, og um úrslitið ikki skal vera so sterkt ella tjúkt plast.
Til størri skrivstovur og hóvliga nýtslu
Laminerar tú regluliga, er hendan maskinan skjót og góð. Hon er einføld og løtt at stýra, og tekur fleiri tjúkdir av papíri og plasti, so til ber at laminera í ymiskum góðskum.
Til professionella nýtslu
Skalt tú laminera nógv, og skal tað ganga skjótt, er henda lamineringsmaskinan ivaleyst besta valið. Tað tekur bara ein minutt at hita hana upp, og hon stillar seg sjálv inn eftir pappírinum, so tú ikki skalt fortelja henni, hvussu tjúkt pappírið er.


text:
Arktis
Norðasta stjørnumyndin undir norðurhválvi, Arktos (úr grikskum) ella Stórabjørn (frá latín), er upprunin at navninum á Arktis, sum á okkara máli eitur Norðurkollur og er havið - Íshavið - kring Norðurpólin. Íshavið er suður at norðastu pørtunum í Evropa, Asia, Norðuramerika og Grønlandi. Meginparturin av Norðuríshavinum er fryst, hóast heitir havstreymar ganga norður higar úr Atlantshavi og Kyrrahavi og gera, at luftin hitnar, og ísurin tiðnar við strendurnar við Íshavið. Lítið fólk býr á Norðurkolli, hóast har er nógv tilfeingi og stórt dýrameingi.
SøgaEdit
Í 16. øld fóru evropeiskir sjófarar at gera rannsóknarferðir til Norðurkoll til tess at finna eina aðra siglingarleið til Asia. Bretar fóru at kortleggja útnyrðingsleiðina ímillum Kanada og pólísin, og niðurlendskir sjófarar granskaðu landnyrðingsleiðina ímillum Siberia og pólísin. Men ikki fyrr enn í 1906 vórðu báðar leiðirnar sigldar. Trý ár seinni kunngjørdi amerikanski pólfarin Robert Peary (6. mai 1856 – 20. februar 1920), at hann hevði verið á Norðurpólinum. Summi ivast í, um Peary nakrantíð var á Norðurpólinum, tí ferðin vardi so stutt.
Leingi hildu summir pólfarar, at pólísurin lá oman á einum stórum meginlandi. Í 1958 prógvaði amerikanski kjarnorkurikni kavbáturin Nautilus, at tað ikki var so, tá ið hann sigldi undir ísinum úr Alaska til Svalbarð. Seinni hava havrannsóknir kortlagt havbotnin.
Dýr og vøksturEdit
Satt dýrameingi er í Íshavinum. Kópur, roysningur og mong hvalasløg tola væl glerkalda sjógvin, tí undir húðini og undir hvøljuni er tjúkt spik, sum lívir væl fyri kulda. Uppi á landi eru reinsdýr, moskusneyt, hara, pólrevur og úlvur; alsamt á ferð eftir mati. Um veturin leita hesi dýr suður eftir undan ringasta vetrarkuldanum. Stutta summarið blóma nógvar harðførar plantur og veita øllum skordýrameinginum á frostmýrunum føðslu. Her eigur eisini nógvur fuglur um summarið, til dømis helsigás, terna, entur og ymisk másasløg.
Fólkið og samfelagiðEdit
Lítið fólk býr í køldu, harðføru londunum við Íshavið. Sámar í Sámalandi, jakutar og nenetsar í Siberia og inuittar í Kanada, Alaska og Grønlandi livdu fyrr av at veiða. Nógv reindýr halda til á hesum leiðum og av teimum fekk fólkið til dømis mat, klæði, amboð og lutir til býtishandil. Nøkur fólk liva enn soleiðis, men tey flestu hava nú búsett seg í bygdum og hava fast arbeiði.
Um veturin liggur lendið undir í djúpum kava, og um summarið, tá ið kavin tiðnar, gerast stór lendi bleytar mýrar. Fólk eru í kavaskóm ella á skíðum, at tey skulu ikki søkka niður í kavan. Á gleri og hørðum kava ganga fólk í skóm við tjúkkum, grovum botni, ella tey hava píkar undir skónum, at tey ikki glíða. Fyrr varð hundasleta álitið til allan flutning langvegis; men nú nýta tey flestu kavaskutara. Hann er lættur at handafara, ekur skjótt og orkar væl at draga.
Ísurin í Íshavi er vanliga 2 metrar tjúkkur. Skal verða siglt har norðuri, má ísbrótari verða nýttur, ella hann má sigla undan øðrum skipum og bróta teimum eina rennu at sigla ígjøgnum. Ísbrótarar hava ógvuliga sterka maskinu og ísstyrktan skrokk. Bógvur og stevni eru sergjørd. Ísbrótarin setur ferð á, siglir framskipið upp á ísin, ið so brotnar undan skipinum.
LandalæraEdit
Arktis er eitt ómetaliga stórt øki, ið fevnir um partar av Alaska, Russlandi, Kanada, Finnlandi, Svøríki og Noregi, og harumframt Grønland, Ísland og Føroyar. Arktis verður lýst á ymsan hátt. Landafrøðiliga verður lýsingin ofta avmarkað til økið norðan fyri pólkringin, ella har ið markið gongur suður til øki við permafrost, ella har miðalhitin í juli er í mesta lagi 10 hitastig. Men tá tað snýr seg um politiskt samstarv, fevnir Arktis um øll londini og fólkini á norðurleiðum, m.a. Føroyar. Føroyar eru partur av sendinevndini hjá kongsríkinum í Arktiska Ráðnum saman við Grønlandi og Danmark. Hini limalondini í Arktiska Ráðnum eru USA, Kanada, Russland, Svøríki, Finnland, Ísland og Noreg.


text:
Thordis Dahl Hansen
Síðan 1951 hevur Danski tjóðbankin prentað føroyskar pengaseðlar við føroyskum teksti. Virðið á føroysku pengaseðlunum er tað sama sum á teimum donsku pengaseðlunum. Støddin er eisini tann sama.5
Høvuðsevnini á teimum pengaseðlunum, sum komu í 2012, eru føroysk djór og føroysk náttúra. Á eini síðu eru djór og á hinari síðuni er ein landslagsmynd.7
Tað er føroyski listamaðurin Zacharias Heinesen, sum hevur gjørt vatnlitsmyndirnar á teimum seðlunum, íð komu út í 2012. Myndevnini eru við til at geva seðlunum lív og ymiskleika.9
Hetta er ein 50-krónu seðil. Á aðrari síðuni er eitt veðrahorn, og hinari er Beinisvørð.11
Hetta er ein 100-krónu seðil. Á aðrari síðuni er eitt petti av einum toski, og hinari er ein mynd av Klaksvík, sum er Føroya næst størsti býur.13
Hetta er ein 200-krónuseðil. Á aðrari síðuni er ein náttfirvaldur, og á hinari er ein mynd av Tindhólmi.15
Hetta er ein 500-krónuseðil. Á aðrari síðuni er ein fjørukrabbi, og á hinari síðuni er bygdin Hvannasund.17
Hetta er ein 1000-krónuseðil. Á aðrari síðuni er ein grágrælingur, og hinari eru oyggjarnar Koltur og Hestur.19
Foto/ Myndir/ Asseq/ Valokuva/ Guvvieh/ Nuotraukos/ Photo:
S1+4+10-20: Thordis Dahl Hansen / Nationalbanken
S6: Jóannes Símunarson Hansen
S8: Birgir Kruse
S22: Martaposemuckel - pixabay.com


text:
Lutaíbúðir (Andelsboliger) er ein annar bústaðarmøguleiki.
At ogna sær eina lutaíbúð merkir í stuttum, at tú gerst partur av einum lutaíbúðarfelagið, og harvið partaeigari av ognini.
Tað er ymiskt, hvussu lutaíbúðirnar verða settar til sølu. Summar verða seldar ígjøgnum bíðilistar – hetta er serliga galdandi fyri eldru feløgini – meðan aðrar verða seldar gjøgnum lýsingar í bløðunum og á netinum og gjøgnum húsameklarar.
Tíanverri er einkið samlað yvirlit yvir lutaíbúðir í Danmark, men hesar íbúðirnar kunnu finnast á netinum á sama hátt sum vanligu leiguíbúðirnar – gjøgnum eitt nú Facebook ella dba.dk.
Nærri kunning um lutaíbúðir er tøk her:
Samband
Strandgade 91, 4.
1401 København K
Tlf. 33 23 99 80
T-postur: radgevingin@radgevingin.dk
Sikker mail
Upplatingartíðir
Mánadag 11:30 - 15:30
Týsdag 11:30 - 15.30
Mikudag 13:00 - 17:00
Hósdag 11:30 - 15:30
Persónlig viðtala eftir avtalu
Ráðgevingin á Facebook
2 døgum síðani
2 vikum síðani
3 vikum síðani
4 vikum síðani


text:
Reglur viðvíkjandi heilivágskeyp hjá einstaklingum staddir í Danmark.
Sjúklingar sendir til viðgerð í Danmark.
Heilivágur í samband við viðgerðina verður goldin av sjúkrahúsverkinum í samband við innlegging.
Tá Sjúklingurin verður útskrivaður til víðari ambulanta viðgerð til dømis til Sjúklingahotellið Tórshavn, og fær resept uppá heilivág, er mannagongdin hendan:
Sjúklingurin kann keypa resept-heilivág á donskum apoteki. Heilsutrygd endurrindar tilskot samsvarandi heilivágsstigan. Umsókn, avrit av reseptini og gjaldskvittanini skulu sendast til:
Heilsutrygd
Postsmoga 52, Klaksvíksvegur 2. FO-700 Klaksvík
Tlf. + 298 61 40 00 – faks +298 47 10 11 – heilsutrygd@heilsutrygd.fo
Fylgjarar/avvarðandi
Um fylgjarar/avvarðandi hjá sjúklingum keypa heilivág á einum donskum apoteki er tað fyri egnu rokning. Heilsutrygd veitir ikki stuðul uttan so, at heilt serlig viðurskifti gera seg galdandi.
Ferðandi
Keyp av heilivági á einum donskum apoteki er fyri egnu rokning.


text:
Tað er treyt hjá Facebook, at brúkarar eru minst 13 ár, tá ið teir stovna kontu á Facebook. Tað er í stríð við reglurnar hjá Facebook at lata órættar upplýsingar í sambandi við stovnan av kontu á Facebook. Hetta er eisini galdandi fyri kontur, ið verða stovnaðar av eldri parti vegna børn, ið eru undir 13 ár.
Um tú hevur eitt barn undir 13 ár, ið hevur stovnað vangamynd á Facebook, kanst tú vísa barninum, hvussu tað kann strika kontuna við at fáa tað til at rita inn á kontuna og nýta hetta oyðublaðið um at strika kontu
Um tú vilt boða frá eini kontu, ið er stovnað til eitt barn, sum er undir 13 ár, skalt tú nýta hetta oyðublaðið:
Eg vil boða frá einum brúkara, ið er yngri enn 13 ár
Facebook strikar kontur, ið hoyra til børn undir 13 ár beinanvegin, um hetta verður fráboðað gjøgnum oyðublaðið omanfyri.
Myndir á Facebook av barni tínum, sum er undir 13 ár
Tú hevur møguleika fyri at boða frá um tú metir at persónsverndin hjá barni tínum verður brotin. Hetta kann fráboðast við at nýta oyðublaðið niðanfyri.
Eg vil melda mynd av barni mínum, ið er yngri enn 13 ár


text:
Nú ber til hjá øllum at kunna seg um stevnumiðini hjá Tjóðveldi, tí flokkurin hevur valt at prenta tey sum bók, umframt at tey eru teldutøk á heimasíðu floksins.
Fyrimunurin við at prenta stevnumiðini sum bók, er innlýsandi. At sita við eini bók, uttan at verða órógvaður av sterka ljósinum frá skíggjanum, undirstrikar týdningin av boðskapinum: Politikkur og visjónir fyri alt frá fullveldispolitikki til búskaparpolitikk, vinnupolitikk, sosial-, heilsu-og vælferðarpolitikk, útbúgving, mentan og list, orku- og umhvørvi, økismenning og útoyggjar, uttanríksipolitikk, eldrapolitikk, ungdómspolitikk, javnstøðupolitikk, ítróttarpolitikk og so framvegis. Talan er um tey mest umfatandi stevnumiðini hjá Tjóðveldi nakrantíð, sigur flokkurin á heimasíðuni tjodveldi.fo
Á Føroyaprent kunnu vit framleiða nakrar fáar bøkur ella fleiri túsund eintøk. Vit bróta um, prenta og binda inn, og geva fegin óbindandi tilboð uppá bøkur og aðrar prentuppgávur.


text:
Átøk innanlands
Føroyar eru vertir fyri einum stórum ferðavinnutiltøkum á hvørjum ári.
VISIT FAROE ISLANDS – 30. apríl – 3. mai.
VISIT FAROE ISLANDS tiltakið er eitt árligt átak, sum ein samlað føroysk ferðavinna stendur aftanfyri. Endamálið við VISIT FAROE ISLANDS er at geva útlendskum ferðasmiðjum høvi at uppliva Føroyar sum ferðamál. Við at bjóða teimum til Føroyar, fáa tey møguleika at hitta umboð fyri ferðavinnuna og síggja hvat tey hava at bjóða. Harumframt taka tey sjálvi lut á útferðum, sum vísa landið fram og harvið síggja tey hvørji tilboð, vit hava at bjóða ferðafólkum.
Nærri kunning um VISIT FAROE ISLANDS 2020 fæst her.


text:
Løgmaður fingið gullnál og heiðursbræv
Á fundi við ÍSF í dag tók Bárður á Steig Nielsen, løgmaður við sum verji hjá føroyskum ítrótti.
Síðan 1955 hevur verið siðvenja, at Føroya løgmaður er verji hjá føroyskum ítrótti, og í hesum sambandi handaði Elin H. Joensen, forseti í Ítróttasambandi Føroya í dag Bárði á Steig Nielsen gullnál og heiðursbræv.
Bárður á Steig Nielsen er sjálvur royndur ítróttarmaður, og hevur øll síni ár verið virkin partur í ítróttarlívinum í heimbygdini Vestmanna. Umframt at hava vunnið heiðursmerkir og meistaraheitir fyri VÍF í hondbólti og kappróðri, hevur nýggi løgmaður Føroya eisini staðið á odda fyri fleiri ítróttaverkætlanum. Hann kennir tí føroyskan ítrótt sera væl, og er somuleiðis tilvitaður um, hvønn týdning ítróttur hevur í samfelagnum.
– Tað er ein stórur heiður at gerast verji hjá føroyskum ítrótti. Í ítrótti lærir tú teg dissiplin, at kýta teg og at standa saman um eitt felagsmál. Hetta eru stak góðir eginleikar, sum bæði vinna og samfelag kunnu nýta gott av. Ítróttur og frítíðarvirksemi hava avbera stóran týdning fyri okkara heilsu og trivnað, tí tað gevur øllum møguleika fyri at vera virkin og eisini at vera partur av einum sunnum felagsskapi, sigur Bárður á Steig Nielsen, løgmaður.
Verji og virðiligt umboð
Fyri føroyskan ítrótt hevur tað nógv at siga, at løgmansembætið eisini umfatar ítróttin, bæði í mun til ítróttarliga virksemið í føroyska samfelagnum, men eisini í mun til føroyskan ítrótt á altjóða pallum, sigur Elin H. Joensen, forseti í ÍSF.
– Við íðkarum, venjararum, hjálparfólki og stuðlum av øllum sløgum, so umfatar føroyskur ítróttur jú so gott sum allar føroyingar, og tí halda vit tað vera gleðiligt og hóskandi, at løgmaður eisini er verji hjá ítróttinum. Og tá ið vit so hugsa um okkara stremban eftir altjóða viðurkenning og IOC limaskapi, so hevur tað heilt víst eisini stóran týdning, at landsins hægsti myndugleiki er sjónligur og tekur lut í tí arbeiðnum, greiðir ÍSF forsetin frá.
Bárður á Steig Nielsen er 13. løgmaður í røðini, sum gerst verji hjá føroyskum ítrótti. Siðvenjan byrjaði í 1955, og tá var løgmaður eisini sambandsmaður, nevniliga Kristian Djurhuus.


text:
Almennur kunningarfundur verður í Norðurlandahúsinium mikudagin 16. juni 2010 kl. 15-17. Mentamálaráðið og ÍSF, saman við umboði frá LOA-grunninum, skipa fyri fundinum, sum verður í Skálanum í Norðurlandahúsinum. Høvi verður eisini hjá áhoyrarunum at seta fram spurningar og samskifta um ávísar ítøkiligar verkætlanir.
Í apríl 2010 skrivaði landsstýriskvinnan í mentamálum, Helena Dam á Neystabø, undir samstarvsavtalu við Lokale- og Anlægsfonden, LOA-grunnin, soleiðis at føroyingar í ár kunnu søkja um stuðul til íløgur innan ítrótt og mentan.
Við avtaluni við LOA ber til at søkja um stuðul ella lán til størri íløgur í ítróttaverkløg, mentanarhús, sjónleikarhús, konserthús, verkløg til skótar, biografar, tónleika- og dansiverkløg o.t. at nýta til almannagagnlig endamál. Tey, sum kunnu søkja, eru feløg, stovnar, grunnar og kommunur, sum ynskja at byggja og reka verkløg uttan fíggjarlig egináhugamál.
Tiltakið er ætlað teimum, sum umhugsa at søkja úr grunninum, men fjølmiðlar og onnur áhugað eru vælkomin. Tiltakið er alment og ókeypis.
Skráin:
15.00- 15.10 Vælkomin – Helena Dam á Neystabø, landsstýriskvinna
15.10- 16.10 Jørn Christoffersen, ráðgevi í LOA-grunninum, greiðir frá virkseminum hjá grunninum, so sum stuðulsmøguleikar, mannagongdir, krøv v.m. Harumframt verður kunnað um ymiskar verkætlanir, sum LOA-grunnurin áður hevur stuðlað
16.10- 16.30 Kaffisteðgur
16.30- 17.00 Spurningar og kjak
LOA-grunnurin er danskur grunnur, ið verður fíggjaður við 8% av donsku veddingarpengunum, harumframt hevur grunnurin eitt stovnsfæ, sum donsk ítróttarfeløg settu í grunnin, tá ið hann varð stovnaður í 1993.


text:
Tørvurin at sleppa lætt í millum býlingarnar í Nes kommunu hevur altíð verið til staðar. Lendið er nógva staðni nokk so bratt, og tí eru vegastrekkini rættuliga lang. Tað er nógva staðni langt at ganga eftir vegnum, tá ferðast skal í millum ymisku býlingarnar.
Gjøgnum tíðina eru fleiri gøtur gjørdar, og Nes kommuna dagførir og víðkar javnan um gøturnar.
Nes kommuna hevur í longri tíð arbeitt við at gera eina gøtu millum býlingarnar Undir Nesinum og í Saltnesi. Fyrr í ár komu lendisloyvini uppá pláss, og í gjárkvøldið samtykti bygdarráðið at fara undir at gera gøtuna.
Tað verður EJ-Maskinur, sum saman við Nes kommunu kemur at gera gøtuna. Arbeiðið byrjar í sept./okt. og kostnaðurin er mettur til kr. 139.000.
Gøtan verður 160 m. lang og 1,5 m breið. Á kortinum niðanfyri sæst, hvar hon kemur at liggja.


text:
Reklamur.fo er ein lítil fyritøka, men vit eru klár til at átakð okkum størri uppgávur, eina væl at vit vilja veita eina góða og dygdargóða tænastu og ráðgeving. Um uppgávan virkar ov stór til okkara lítla virki, hava vit gott samband við størri framleiðslu fyritøkur, sum kunnu veita eina góða vøru.
Tilber at síggja hvat tænastur vit kunnu veita fyri okkara kundar, undir teiginum “Tænastur
” ovast. Og eisini kann nakað síggjast, av tí vit hava gjørt á okkara instagram síðu, sum kann síggjast ein partur av í vinstru síðu á hesi síðuni.
Hevur tú ein spurning ella eina uppgávu tú vilt hava hjálp til at loysa ?


text:
Bókagávur
Føroya Landsbókasavn ella Færøe Amts offentlige Bibliothek, sum tað eitur í fyrstu reglugerðini fyri bókasavnið, er stovnað 5. november 1828, tá ið Fríðrikur 6. kongur góðtekur og staðfestir reglugerðina. Áðrenn hetta hevði nógv virksemi verið at fáa til vega bøkur til bókasavnið og fáa fígging til bókasavnshús og rakstur. Teir, sum løgdu mest fyri at fáa bókasavn stovnað í Havn, vóru Carl Christian Rafn (1795-1864), professari og útgevari, sum saman við Rasmus Rask stovnaði Det kongelige Nordiske Oldskriftselskab í 1825, Jens Davidsen (1803-1878), amtsskrivari og seinni bókavørður á amtsbókasavninum, og Christian Ludvig Tillisch (1797—1844), amtmaður.
Jens Davidsen var limur í Oldskriftselskabet, og hann og Rafn skrivaðu saman m.a. um bókasavnsmálið. Rafn skrivar Davidsen bræv dagfest 12. september 1826, og her nýtir hann høvið at gera vart við nýggja bókasavnið í Íslandi og sendir Davidsen frágreiðing um bókasavnið har. Hetta hevur vakt áhuga, tí í brævi til Rafn dagfest 18. oktober 1826 skrivar Davidsen, at hann og Mikkjal Müller, skipari, hava stovnað lestrarfelag, sum skal royna at fáa sett eitt bókasavn á stovn í Havn. Hann vísir til, at Rafn hevur gjørt sítt til – eitt nú við bókagávum – at alment bókasavn er stovnað í Íslandi í 1818, og at hann tí loyvir sær at senda umbøn til hansara at hjálpa til at skaffa bøkur til føroyska bókasavnið. Davidsen nevnir, at bøkur eru dýrkaðar so nógv, at ringt er nú at fáa hendur á teimum í Føroyum, og hann spyr, um ikki Rafn, sum kennir nógv vísindafólk og lærdómsvinir, kann fáa hesi at verða so beinasom, at tey lata bókasavninum bøkur. Og nakað av bókum er longu latið bókasavninum.
Rafn svarar umbønini longu 1. apríl 1827, og sendir saman við yvirliti 62 bøkur frá ymsum gevarum, eisini frá Rafn sjálvum. Rafn skrivar m.a., at skal ein stovnur sum bókasavnið hava trygt á at standa “bør den staae under Amtsøvrighedens Overbestyrelse.”
Müller og Davidsen eru ovfarnir av, at Rafn hevur gjørt so skjótt av og takka í brævi dagfest 30. apríl 1827 fyri ómakin og spyrja Rafn, hvussu hann heldur, teir eiga at skipa bókaútlánið, um tað skal vera móti gjaldi ella ókeypis.
Rafn svarar í brævi dagfest 3. juni 1827, at hann fegnast um, at amtmaðurin og prósturin hava lovað at virka fyri uppskotinum hjá sær um alment bókasavn. Rafn skrivar, at tað fyrsta at fara undir nú er at savna bøkur til savnið. Hann sigur eisini, at: “Bibliotheket maa være offentligt og Bøgerne udlaanes gratis, naar det tilsigtede Formaal, Oplysnings og nyttige Kundskabers Udbredelse, skal lettest opnaaes”, og leggur dent á, at “der maa vælges nyttige Skrifter, og ikke blot Morskabs Lecture” til bókasavnið. Rafn sendir dømi um reglugerð at skipa útlánið eftir og bjóðar sær eisini til at koma við uppskoti til, hvørji europeisk og amerikansk tíðarrit bókasavnið kann halda. Hann mælir til at skráseta innkomnu bøkurnar á skjal hvør sær, so til ber at raða tær í stavrað ella eftir evni.
Í Føroyum eru menn ótolnir og vilja hava bókasavnið stovnað longu í 1827, men Rafn heldur ikki, at tíðin enn er búgvin til hetta.
Men nú byrja bókagávur at koma til bókasavnið, sum ætlanin er at stovna.
13. sept. 1827 kemur onnur bókasendingin frá Rafn til landið, 8 gávubøkur eisini frá vinum hjá Rafn í útlondum. Seinni koma so 9 bind aftrat, sum embætismenn í Føroyum lata. Stóri vøksturin í bókastovninum kom í 1828. Bæði Rafn og Tillisch vóru nógv úti um seg at fáa fólk at lata bókagávur. Av teimum stóru gávunum hetta árið kunnu nevnast bókasending 369 bind, sum J. Deichmann, ið átti Gyldendals bókahandil, sendi, og sum kom til landið 24. apríl 1828. Tað var tó Sælands biskupur Friederich Münter (1761–1830), sum hevði tikið stig til at fáa hesa sending í lag, og var hetta eftir áheitan frá Tillisch amtmanni. Friederich Münter, sum hevði stóran áhuga fyri norrønum bókmentum, hevði vent sær til bókahandlarar og -útgevarar í Keypmannhavn at lata bøkur. Münter hevði eisini syrgt fyri at fáa sent 288 bind, sum vóru tvítøk úr Sælands stiftsbókasavni í Roskilde til amtbókasavnið í Føroyum. Bøkurnar komu við skipi á Havnina 25. juni 1828. Við sama skipi var eisini stór bókasending frá Rafn, 368 bind. Og í september sendi Rafn aftur 413 bind, sum hann hevði fingið frá ymsum fólkum í Danmark og aðrastaðnis. Aðrar bókagávur komu eisini hetta árið, og bókasavnið hevði eisini keypt nakrar bøkur, so at við ársenda 1828 átti bókasavnið 1.968 bind.
Gávur komu eisini tey komandi árini. Í 1829 átti bókasavnið 2.590 bind og í 1830 2.721 bind.
Tað er vert at nevna her, at nýstovnaða bókasavnið fekk egin hús oman fyri Quillingsgarð í 1830, og har helt bókasavnið til líka til 1931, tá ið tað flutti út í nýggju bókasavnshúsini á Debesartrøð.
Tillisch amtmaður, sum hevði virkað so eldhugaður fyri bókasavninum, fer úr Føroyum í 1830, og í hansara stað kemur bróðurin Frederik Ferdinand Tillisch (1801-1889), sum eisini er limur í bókasavnsstjórnini. Millum teir fýra, sum nú sita í stjórnini, er eisini Christian Pløyen (1803-1867), fúti. Á sjórnarfundi 9. mai 1831 verður Jens Davidsen valdur til bókavørð, og hann situr í hesum starvi líka til 1878, tá ið hann andaðist. Stjórnin ger eisini fyriskipan um bókavørðin og kassameistaran og reglur um lán úr bókasavninum. Tað stendur øllum í Føroyum í boði at brúka bókasavnið. Útlán av bókum er ókeypis, men bókasavnið kann nokta at læna út til tey, sum kunnu, men ikki vilja lata bókasavninum tilskot.
Bókasavnið fekk gávur eisini tey komandi árini, eitt nú frá íslendska bókmentafelagnum, sum lat savninum 50 bind í 1866. Og líka til henda dag verða bókagávur latnar Landsbókasavninum, sum er heitið, savnið fær, tá ið tað er yvirtikið sambært heimastýrislógini og við løgtingslóg um landsbókasavn v.m. frá 1952. Tá kemur eisini kunngerðin um avhending av skyldueintøkum til Landsbókasavnið. Umframt tað eina eintakið, sum Landsbókasavnið nú fær frá føroyskum prentsmiðjum, kann Landsbókasavnið biðja um 4 eintøk aftrat, um hesi eru hóskandi til bókabýti.
Færø Amts Bibliothek sigldi tó í tungum sjógvi árini eftir, at tað var stovnað, tá hugurin hjá eitt nú embætisfólkunum at stuðla bókasavninum linkaði. Í 1857 spyr Rafn táverandi amtmann Dahlerup um, hvussu bókasavnið hevur tað. Dahlerup svarar, at bókasavnið hevur onga stjórn, og at hann sjálvur og Davidsen royna eftir førimuni at reka bókasavnið. Útlánið var lítið øll hesi árini, mest skaldsøgur og lættari lesnaður, meðan stórur partur av bókastovninum stóð órørdur. Ov fáir pengar vóru til at binda bøkurnar inn, og meginparturin av inntøkunum hjá bókasavninum fara til at halda bókasavnhúsini. Hann nevnir eisini, at prestarnir dáma onki bókasavnið longur, tí teir halda, at tað vanliga fólkið eigur ikki at lesa annað enn gudiligar bøkur. Ein bókaskrá yvir savnið verður gjørd á sumri 1906, og hon verður seinni prentað. Um hetta mundið eigur bókasavið 6.036 bind.
Davidsen doyr sum nevnt í 1878, og ikki fyrr enn amtsbókasavnið varð skipað sum høvuðsbókasavn fyri Føroyar í 1921, og M. A. Jacobsen verður settur sum bókavørður, kemur so smátt gongd á aftur virksemið.
Bókasavnið fær eisini hesi árini bókagávur, bæði frá føroyingum og uttanífrá, m.a. eitt stórt savn av tvítøkum frá Kgl. Bókasavninum í Keypmannahavn í 1924.
Tá bókasavnið fylti 100 ár 5. november 1928, heitti bókasavnsstýrið á M. A. Jacobsen at skriva eitt minnisrit, sum kom út í 1929.
Í grein í Bogens Verden sama árið um bókasavnið er M. A. Jacobsen ikki í iva um týdningin, sum bæði H. C. Lyngbye og Rafn hava havt. Um útgávuna hjá Lyngbye av Sjúrðar kvæði 1822 nevnir M. A. Jacobsen, at: “Det er denne Udgave, som henleder Opmærksomheden paa Færøerne, og den Interesse, som derefter udvistes fra dansk Side for vore Fortidsminder, virkede atter ansporende paa de oplyste blandt Færingerne”. M. A. Jacobsen nevnir eisini arbeiðið hjá Rafn, eitt nú at útgávan hjá honum av Føroyingasøgu í 1832 eggjaði hesum føroyingunum at halda fram at savna inn føroysk fólkaminni.
Nú hundrað ár vóru liðin, síðan bókasavnið var stovnað, vitjaði Maria Mikkelsen (1877-1956), savnsvørður á Ríkisskjalasavninum í Keypmannahavn, grøvina hjá Rafn á Assistenskirkegården í Keypmannahavn. Hon legði vegna bókasavnið krans á grøvina, og á bandinum stóð áskriftin: Í takksemi frá Føroya Amts Bókasavni 1828-1928. Í taluni á grøvini nevndi Maria týdningin, Rafn hevði havt fyri Føroyar og føroyskt mentanarlív.
Bókmentir
Sverri Fon: Bókasavnsarbeiði í Føroyum. Í: Útiseti 3, 1948, s. 100-111.
M. A. Jacobsen: Færø Amts Bibliotek 1828-1928. Í: Bogens Verden, 1929, nr. 6, s. 73-81.
M. A. Jacobsen: Føroya Amts Bókasavn 1828-1928. Minningarrit. Tórshavn, 1929.
Katalog over Færø Amts Bibliotek. Ved R. C. Effersø og J. Lauritsen. Tórshavn, Fram, 1909.
Ole Harbo: Færø Amts Bibliotek. C. C. Rafn: Bilandenes bibliotekspionér. Í: Bibliotekspressen 15, 2004, s. 434-435.
Ole Harbo: Islands Stiftsbibliotek. C. C. Rafn: Bilandenes bibliotekspionér. Í: Bibliotekspressen 14, 2004, s. 414-415.
Ole Harbo: Oldskriftselskabets almægtige sekretær. C. C. Rafn: Bilandenes bibliotekspionér. Í: Bibliotekspressen 14, 2004, s. 412-413.
Ole Harbo: Sydgrønlands bogsamling. C. C. Rafn: Bilandenes bibliotekspionér. Í: Bibliotekspressen 15, 2004, s. 435-436.


text:
Ekkókanningar av brislingi á Skálafirði og Tangafirði eru gjørdar við Jákup Sverra í tíðarskeiðinum 22.-24. apríl 2021.
Brislingur var at síggja mest sum allastaðni, har dýpið var meir enn áleið 25 m. Tað var heldur meir av brislingi at síggja á Tangafirði enn á Skálafirði.
Um dagin sást brislingurin í smáum torvum nær botni og sum størri stimar uppi í sjónum. Støddin á fiskinum, sum stóð niður móti botni, var blandað, mest tvey ára gamal fiskur, meðan skriftin, sum sást upp móti vatnskorpuni, var smáur ársgamal brislingur.
Í skýmingini lyfti brislingurin seg upp frá botni og loystist heilt upp í vatnsúluni.
Eingin lodna var fingin á túrinum, og sostatt er lodnan, sum var fingin í kanningunum fyri einum ári síðani, ikki at síggja í ár. Tó var lodna fingin fyrr í ár á yvirlitstrolingunum á Landgrunninum, so óvist er, hvar hon er farin.
Túrfrágreiðingin kann lesast her.
Jan Arge Jacobsen ( This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it. )


text:
Samandráttur.
Í smb við Corona smittuna, so er óvissan stór um hvat skip og bátar gera tað næstu tíðina. Eisini hevur okkurt virkið stongt, onnur umhugsa at stongja, meðan restin koyrur við niðursettari arbeiðsorku.
Vónandi gongur ikki ov long tíð til vit fáa normal viðurskifti aftur.
Fiskamarknaðurin hevur opið sum vanligt, men bert helvtin av fólkinum er til arbeiðis ísenn. Tað er fyri at binda um heilan fingur, í so fall at onkur verður sjúkur, so kann hin vaktin traðka til. So tit muga halda okkum til góðar um avgreiðslutíðin kanska verður ov long onkuntíð.
Línuskip: Bara eitt línuskip eru til fiskarí. Tað er nýliga byrjað túr, so tað landar ikki fyrr enn eftir páskir. Frystilínuskipini eru øll til fiskarí. Møguliga fer okkurt línuskip avstað í næstum.
Útróður: Streymurin verður harður og veðri og Corona gera tað, at ikki verður so nógvur útróður.
Djúpvatnstrolarar: Bara ein er til fiskarí. Hann fiskar stinglaks, men landar ikki áðrenn páskir.
Partrolarar: Bara tvey pør eru til fiskarí. Annað landar mánadagin og hitt parið landar helst eftir páskir. Vantandi fer okkurt parið avstað í næstum. Eitt par fiskar gulllaks og tvey onnur pør rigga til at fara at fiska gulllaks.
Trolbátar: Ein fiskar norðanfyri og kemur helst at landa mánadagin. Hinir fara avstað eftir páskir.
Garnaskip: Trý garnaskip fiska svartkalva. Fiskiskapurin er brúkiligur. Tvey landa mánadagin og so koma nokk allir tríggjir at landa eftir páskir.
Heinta veðurforsøgnina her
Heinta alla metingina her


text:
Allar útbúgvingar
17 námsfrøðingar fáa prógv á Fjarlestrardeplinum
Fríggjadagin 28. juni verður hátíðardámur á Fjarlestrardeplinum í Vági, tá 17 námsfrøðingar fáa prógv.
Hægri fjarlestur á Glasi
Um nóg nógv tekna seg, fara Glasir og Fjarlestrardepilin í Vági at kunna um møguleikar fyri hægri lestri í vetur. Tiltakið verður á Fjarlestrardepilinum tórskvøldið 23.august kl. 19,30 Tiltakið er sjálvandi ókeypis.
Sosiala Akademiútbúgvingin á Fjarlestrardeplinum
Fjarlestrardepilin í Vági hevur seinasta árið arbeitt við at fáa í lag fjarlestrar útbúgving innan sosial ráðgeving og sosialt arbeiði; ein útbúgving sum stórur áhugi er fyri í Føroyum. -Og nú er møguleiki at søkja inn á Sosialu Akademiútbúgvingina á Fjarlestrardeplinum í Vági, ein útbúgving sum byrjar í august 2018.
Vil tú lesa sosial-ráðgeva sum fjarlesandi?
Stórur áhugi er í at lesa sosial-ráðgeva sum fjarlesandi. Av somu orsøk verður nú arbeitt við møguleikanum at hava ein heilan flokk av sosial-ráðgeva lesandi sum fjarlesandi á Fjarlestardeplinum.
Próvtøka á Fjarlestrardeplinum
Í hesum døgum eru fyrstu próvtøkurnar hjá námsfrøðingunum, sum eru fjarlesandi umvegis Fjarlestrardepilin.


text:
Lesið til pedagog á Fjarlestrardeplinum
Síðan Fjarlestardepilin varð stovnaður á várið 2013 hevur stórur eftirspurningur verið eftir pedagog-útbúgving umvegis fjarlestur. Arbeitt hevur verið í longri tíð við at fáa í lag hesa skipan og nú komið er á mál, merkir hetta, at føroyingar kunnu lesa til pedagog umvegis fjarlestur, uttan at fara av landinum fleiri ferðir um árið í samband við fjarlesturin.
Útbúgvingin verður skipað sum ein kombinatión av fjarlestri og undirvísing á Fjarlestrardeplinum í Vági. Ítøkiliga merkir hetta, at tað verður fjarundirvísing fimm vikuskiftið (fríggjadag og leygardag) hvørja lestrarhálvu, umframt fjarundirvísing ein dag um vikuna. Harumframt verður eisini nakrar undirvísing í Vági, har undirvísarar frá UCC-Nord koma á staðið.
Fyri lesandi merkir hetta, at tey kunnu lesa til pedagog uttan at hetta hevur stórvegis ávirkan á teirra gerandis- og arbeiðslív. Harumframt slepst undan stórum kostnaði við at ferðast til t.d. Danmarkar í smb. við fjarlestrar-útbúgvingina, eins og vanligt hevur verið.
Umframt vanligu pedagogútbúgvingina, so er eisini gjørt samstarv við UCC-Nord um merit-útbúgvingina, tað vil siga at fólk við drúgvum royndum innan t.d. barnaansingarøkið nú kunnu taka pedagogútbúgving sum merit-útbúgving.
Lesið meiri um útbúgvingarnar her:
Umsóknir til vanligu pedagog útbúgvingina
Umsóknir til merit-útbúgvingina
Um fjarlestrarútbúgvingar á UCC-Nord
UMSÓKNARFREISTIN TIL BÆÐI PEDAGOG OG MERIT-ÚTBÚGVINGINA ER 1. NOV. 2015.
Eru ivamál ella spurningar í samband við um útbúgvingina, so ber til at senda ein teldupost til info@fjarlestur.fo ella ringja til okkum á tlf. 239340.


text:
Avesta
Avesta er ein býur í Avesta kommunu í Dalarnas län í Svøríki. Umsitingin í í Avesta kommunu er í býnum. Býurin liggur í syðra parti av landslutinum Dalarna. Vanliga teljast hesar bygdir við í býin Avesta: Karlbo, Krylbo og Skogsbo. Fólkatalið í býnum var 14.506 í 2010[1], meðan fólkatalið fyri Avesta kommunu var 21.870 í 2014. Avesta fekk býarstatus í 1641, men misti hann aftur í 1686. Avesta fekk býarstatus aftur í 1919.
Býurin er kendur fyri sín jarn- og stálídna, men fyrr í tíðini var eisini koparframleiðsla í býnum. Heimsins størsta mynt varð gjørd í Avesta, hon vigar 19,7 kg og verður víst fram í myntsavninum í býnum.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Tórshavnar kommuna
Tórshavnar kommuna
Heilsu- og umsorganartænastan: Til lesandi sum ynskja at koma í starvsvenjing ella skriva ritgerð
Heilsu- og umsorganartænastan:
Starvsvenjing / skriva ritgerðir hjá Heilsu- og Umsorganartænastuni (HU)
Til lesandi sum ynskja at koma í starvsvenjing ella skriva ritgerð, hava vit gjørt nøkur uppskot til evni:
Starvsvenjingar:
– snildar loysnir – Smart City – gera eina strategi fyri HU
– vælferðatøkni – samrøður við starsvfólk og borgarar, hvørja tøkni hava vit brúk fyri- feltstudie
– fólkaheilsupolitikk TK- hvussu kann ein fólkaheilsupolitikkur í Tórshavnar Kommunu síggja út
– Heilsa- kostscreening, hvussu er føðslustøðan hjá borgarum í Heimatænastuni og / ella á røktarheimini
– Føðsla og eldri
– APV- kanning av arbeiðsumhvørvi hjá starvsfólki á røktarheimum/ heimatænastu
Skriva ritgerðir:
– Fysioterapi: effektin av venjing í samdøgursrehabilitering. Hava kanningarúrslit frá 2014 til dd.
– Ergoterapi: Ergoterapi til eldri, hvørjar tænastur veita ergoterapeutar og hvat er tørvyurin hjá borgarar í TK
– Sjúkrarøktarfrøðingar heilivágur, heilivágsgjøgnumgongd
– Sjúkrarøkt á røktarheimum, uppgávur og kompetansur
– Kommunulæknar á Ellis- og røktarheimi, hvussu kann tað skipast í TK, og kanna effektina av tí
– Tannrøktari á Bústovnum – kanna effektina av tí.
– Kanna bløðrubruna títtleika á røktarheimini, og gera uppskot til leist. Hvussu stór er antibiotika nýtslan. Hvat kann gerast fyri at fyribyrgja bløðrubruna
– Trykksár- hvussu nógv hava trykksár, hvørjar mannagongdir eru og kann betrast um hetta ? gera tilmæli.
– Harðskapur innan eldraøkið – hvussu er starvsfólk ílætin til at handfara harðskap, og gera tilmæli
– Rehabilitering- í hvønn mun megna vit at hugsa rehabilitering inn í gerandisdagin.
Hetta eru uppskot, og listin er ikki út tømandi. Vit vilja altíð vísa vælvild í mun til verkætlanir, og eru opin fyri at fara í samstarv.
Kom og tosa við okkum á Jobmatch.
Tú kannst eisini ringja til Marjun Poulsen á telefon 22 41 35 ella Naina Túgvustein á telefon 519112


text:
Toybókin um djór
Bókadeild Føroya Lærarafelags
- Síður: 0.0
- Útgávuár: 2009
- Upprunamál: enskt
- Innbinding: toybók, songarprýði
- Myndir: Stella Baggott
- Týðari: Marna Jacobsen
Børnum fara at dáma væl at hyggja at hesari stuttligu toybókini.
Á aðrari síðuni hava myndirnar sterk litbrigdi fyri at stimbra sjónina hjá nýføðinginum.
Tá ið barnið verður eldri, kann bókin vendast, soleiðis at tað kann njóta tær bjørtur, litríku myndirnar.
Hetta er ein øðrvísi bók, sum bæði kann klemmast og leggjast rundan um songina hjá tí lítla.


text:
Komandi vikuskifti, skipar Skjótisamband Føroya fyri seinastu úttøkukappingunum til oyggjaleikirnar á Gibraltar 2019.
Tveir skjúttar í trap og tveir í skeet verða úttiknir, at umboða Føroyar á leikinum.
Higartil hava 6 úttøkukappingar verðið, og í skeet liggja Marius F. Joensen og Tórur Fløtt úr Sunda Byrsufelag fremstir.
Í trap eru Alex Johannesen úr Eysturskot, og Finn Ludvig úr Veiðifelagnum Byrsumúla fremstir.
Men enn er onki avgjørt, og stutt er niður til teir næstu. Hava hesir ein góðan dag, kunnu teir lætt taka plássini frá áður nevndu.
Skeet úttøkan verður á skjótibreytini hjá Sunda Byrsufelag á Norðskála. Úttøkan verður saman við 33 ára føðingardagskappingini hjá Sunda Byrsufelag.
Trap úttøkan verður á skjótibreytini hjá Veiðifelagnum Byrsumúla á Sandvíkum Tórshavn. Úttøkan verður saman við Flaggdagskappingini.
Byrja verður at skjóta leygardagin 13. apríl kl. 9:00, og uml. kl. 13:00 er greitt hvør hevur skoti seg á oyggjaleikalandsliðið.
Samlaða støðan í oyggjaleika úttøkini innan seinastu úttøkukappingina.
Skeet
1. Marius F. Joensen, SBF (140 stig)
2. Tórur Fløtt, SBF (138 stig)
3. Sámal Debes, SBF (131 stig)
4. Jóhann Fløtt, SBF (127 stig)
5. Jóannis Joensen, SBF (125 stig)
6. Gunnar Sjúrðarson Knudsen, VBM (124 stig)
Trap
1. Alex Johannesen, EYS (120 stig)
2. Finn Ludvig, VBM (119 stig)
3. Jón Jacobsen, VBM (114 stig)
4. Esmar Joensen, VBM (105 stig)
5. Johnhard Klettheyggj, VBM (104 stig)
6. Petur Skeel Dahl, VBM (50 stig)
Nummar 1 og 2 í hvørjari grein, verða úttiknir til oyggjaleikirnar á Gibraltar í summar.


text:
Við førleikameting kanst tú taka eina útbúgving eftir styttri tíð enn annars. Førleikametingin kann eisini hjálpa tær at taka rætta avgerð um útbúgving. Ert tú 25 ár – tó 30, tá talan er um handverksútbúgvingar – hevur tú møguleika at verða førleikamett/ur.
Útbúgving og læring eru týdningarmiklir tættir í okkara samfelag, bæði fyri tann einstaka, fyri vinnuna og samfelagið sum heild. Tí er umráðandi, at øll tey vaksnu, sum tíðliga fóru úr skúlanum út á arbeiðsmarknaðin at royna sínar førleikar, fáa møguleika at taka eina útbúgving seinni í lívinum, um tey hava hug ella ynskja tað. Hetta er ikki altíð so lætt, sum tað kann tykjast.
Endamálið við førleikametingini er at veita vaksnum fólki førleikameting í sambandi við, at tey ynskja at fáa sær útbúgving ella at styrkja um støðu sína á arbeiðsmarknaðinum. Hetta fyri at tryggja, at tey ikki skulu ígjøgnum skipanir fyri at nema sær førleikar, sum tey longu hava.
Við hollari vegleiðing og førleikameting kann hetta stóra stig gerast lættari enn tað annars vildi verið.
Førleikameting snýr seg í stuttum um, at ein persónur fær mett um og viðurkent førleikar, sum hann hevur útvegað sær gjøgnum lívið, td. í útbúgvingarskipanini ella á arbeiðsmarknaðinum. Metingin verður brúkt til at søkja inn á eina útbúgving, at fáa part av útbúgvingini góðskrivaðan, ella til at søkja starv, við møguleika fyri at styrkja sína støðu á arbeiðsmarknaðinum
Øll, sum eru fylt 25 ár og hava 3 ára starvsroyndir kunnu verða førleikamett. Førleikametingin er við til at gera av, um ein persónur lýkur treytirnar fyri at fara undir ávísa útbúgving, og um persónurin møguliga kann fáa ávísan part av útbúgvingini góðskrivaðan. Hevur persónurin viðkomandi førleikar, skal hann ikki á skúlabonk at læra hesar førleikar umaftur.
Fyri ávísar handverkaraútbúgvingar er treytin fyri at verða førleikamettur 30 ár, og persónurin skal hava í minsta lagi 5 ára starvsroyndir. Útbúgvingarnar, ið talan er um, eru timbur-, snikkara-, bilmekanikara-, elektrikara-, metal- og hárfríðkanarútbúgvingin. Fyri allar aðrar útbúgvingar er 25 ára aldur og trý ára starvsroyndir galdandi.
Ein, sum ynskir at verða førleikamettur skal venda sær til Yrkisdepilin ella tann útbúgvingarstovn, har viðkomandi ætlar ella ynskir at fara í útbúgving. Har fæst nærri at vita, hvørjir møguleikarnir fyri førleikameting og útbúgving ella førleikamenning í tí sambandi eru.
Førleikameting er ikki vorðin ein samantvunnin partur av okkara útbúgvingarskipan enn, eins og talan t.d. er í Danmark, har øll, sum eru farin úr almenna skúlanum og hava verið á arbeiðsmarknaðinum eitt skifti, og sum síðan ynskja at taka eina útbúgving, verða førleikamett ella førleikavigað, áðrenn tey byrja útbúgvingina.
Fyri at tryggja dygdina í førleikametingini og álitið á skipanina, er umráðandi, at tey fólk, sum skulu arbeiða við førleikameting, og sum skulu viðurkenna og meta um førleikar og gera niðurstøðu út frá førleikametingini, eru útbúgvin til at røkja hesar uppgávur á besta hátt.
Tað fyrsta avgerandi stigið í verksetingini av førleikameting í Føroyum verður tí at eftirútbúgva og førleikamenna faklærarar, skoðanarmeistarar, vegleiðarar og onnur starvsfólk innan hetta umfatandi øki, sum fevnir um alt tað føroyska útbúgvingarverkið umframt arbeiðsmarknaðin.


text:
Áhugin fyri føroyskum fótbólti vaks alsamt tá kunngjørt varð, at føroyska Betri Deildin byrjaði aftur, og hetta áðrenn flestu aðru kappingarnar kring heimin, eftir COVID-19-farsóttina.
Norska TV2 keyptu rættindini til Betri Deildina og í vikuskifitinum vóru tríggir dystir vístir. Hyggjaratølini síggjast niðanfyri. Fyrsti dystur, og harvið eisini dysturin, í Betri Deildini í ár var dysturin hjá okum ímóti NSÍ. Hetta var eisini dysturin, ið hevði flestar hyggjarar hjá norsku rásini.
NSÍ – TB 26.000 hyggjarar
KÍ – B36 17.000 hyggjarar
AB – Víkingur 10.000 hyggjarar
Ikki er tað bert norska TV2, sum hevur víst áhuga fyri fótbólti úr Betri Deildini. Danska Ekstrabladet vísur eisini føroyskan fótbólt.
Stórur áhugi fyri TB
Í Norra er áhugin fyri okra felag eisini vaksin alsamt, har er enntá ein norsk fjepparasíða á Facebook, sum í skrivandi løtu hevur gott og væl 430 limir.
Okra egni Facebook-dunnuhylur, TB-bólkurin, hevur eisini tikið dik á seg. Har eru komin fleiri og fleiri limir seinastu vikurnar. Í skrivandi løtu eru gott 2.150 limir. Ein vøkstur seinastu 28 dagarnir á meira enn 15 prosent. Her er talan um bæði fótbóltsáhugaði, men eisini tey, ið eru bingospælarir, sum hava mynda vøksturin.


text:
OPEN DOORS: Victor og Shamiriam eru flýggjað úr Iran
Open Doors Føroyar skrivar á Facebook:
Stórtíðindi!
Victor og Shamiriam eru flýggjað úr Iran.
Bert fáar tímar áðrenn Shamiriam skuldi inn at sita, megnaðu hon og maðurin, Victor, at flýggja av landinum, siga keldur hjá Open Doors.
Dóttur teirra, Dabrina, sum er búsitandi í Sveis, vildi ikki, at foreldur hennara, sum nærkast 70, skuldu í Evin fongslið, sum eisini verður kallað “iranska torturhúsið.”
Saman við øðrum, hevur Dabrina miðvíst lagt eina ætlan, at fáa foreldrini úr landinum. Tað var ikki ein løtt avgerð fyri tey at flýggja, sigur Dabrina. Hjarta teirra bløðir fyri fólkinum í Iran. Onkursvegna kenna tey, at tey hava svikið tey, sum sita eftir í kirkju teirra. Tríggir aðrir leiðarar í samkomu teirra eru fongslaðir.
Dabrina greiðir víðari frá, at foreldrini ætla sær inn í landið aftur, skjótast gjørligt. Tey fara áhaldandi at kæra órættvísa dómin, til tey fáa viðhald.
Lat okkum halda á at biðja fyri teimum. Serliga mugu vit biðja fyri, at Gud heldur hond sína yvir teimum, nú tey flýggja fyri lívinum. Biðið eisini fyri samkomu teirra.
Hjálp okkum at hjálpa teimum:
Stuðla á konto 6460-6058169
Mynd: Open Doors Føroyar


text:
Nærverandi konsert við Marius Ziska
- Dagur:
- Fríggjadag 5. november 2021 21:00
- Staður:
- Stoffalág 32, Tórshavn
KEYP
5. og 6. november fer Marius Ziska at spæla 2 forkunnugar stovukonsertir í Havn.
Talan verður um intimar konsertir har Marius fer at spæla fleiri av góðu løgum sínum, og møguliga fáa vit onkran brellbita av nýggju útgávu hansara sum er ávegis.
Saman við sær hevur hann trúgvu fylgissveinarnar Allan Tausen og Magnus Johannessen og Heðin Ziska Davidsen.Teir hava í eina tíð spælt saman til smærri og størri tiltøk. M.a. vóru teir í Dk á konsertferð herfyri.
Við hesum konsertunum ynskir Marius at koma heilt tætt at áhoyrarnum, sum kann vænta sær eina nærverandi uppliving.
Á staðnum er kaffi, te, køkur og annað gott til góman
Aðrar dagfestingar:
- Dagur:
- Leygardag 6. november 2021 21:00
- Staður:
- Stoffalág 32, Tórshavn
Deil tiltakið
Fyriskipari
Marius Ziska
Telefon +298 508270
[email protected]


text:
Vilt tú hava tann allarbesta motorin til bátin? So er bert eitt stað í Føroyum at fara: Norður til Klaksvíkar í handil okkara. Tí, sært tú, vit eru einaumboð á bátamotorar og marine generator-anlegg frá Solé Diesel – beinleiðis frá framleiðara í Barcelona. Úrvalið fevnir um bátamotorar frá 16 HK heilt upp í 272 HK og marine generator-anlegg 1- ella 3 fasa við effekt frá 6 KVA til 115 KVA.
Alt hetta fært tú hjá okkum. Og ikki at gloyma allar eykalutirnar til Solé Diesel-motorarnar, ið vit hava liggjandi á goymslu.
Og sjálvandi – ynskir tú hjálp at skifta motorin, gera vit fegin hetta fyri teg. Tær nýtist ikki lyfta ein fingur.
Niðanfyri sært tú yvirlit yvir motarar frá Solé


text:
10. september 2016
Anna vann gávubrævið
Tá kappingarárið hjá reiðfólkunum endaði við heystkappríðing seinasta vikuskiftið, var sum vant drigið um eitt gávubræv á kr. 5.000,- frá BÚRØKT.
Hepni vinnarin í ár var Anna Magnussen úr lamba. Anna hevur seinastu árini verið millum ídnastu reiðfólkini og er hon við í mestsum hvørjari kapping, ið skipað verður fyri. Tí má tað metast sum sera uppiborið at júst hon vinnur gávubrævið í ár.
BÙRØKT er høvuðsstuðul hjá kappingunum hjá Føroya Ríðingarfelag og er hetta avtala báðir partar hava verið fegnir um. Brandur í Dali formaður í Føroya Ríðingarfelag fegnast um avtaluna við BÚRØKT og sigur at hetta heilt vist er við til at menna kappríðingina enn meira.
Ein liður í hesari menning er at felagið seinni í hesum mánaðinum, hevur evniskvøld um kappríðing og aðrar møguligar kappingar.
7. september 2016
Máni frá Kílhrauni helst skjótasti travari í heiminum.
Leygardagin hevði Máni frá Kílhrauni sína síðstu kappríðing í trav, Máni er 20 ára gamal og hevur verið í Føroyum síðani hann var 6 ár. Hesi 14 árini hann hevur verið í Føroyum, hevur hann verið føroyameistari heili 13 ár.
Hann hevur sligið sínar egnu banarekordir fleiri ferðir. Hansara besta tíð á 250 m í startboks er 24,4 sek og á 500 m í startboks er 45,1 sek.
Eigarin Knút Lútzen og onnur hava fylgt við og spurt seg fyri men er ikki komin fram á nakað annað ross ið hevur betri tíðir enn besta tíðin hjá Mána. Tað er sjálvandi ringt at vita, um annað ross er skjótari nú tað ikki er so vanligt at kappast einans í trav – men eingin yvi er millum rossafólk at Máni er eitt av skjótastu rossum, tá tað kemur til trav. Tí kann Máni helst kallast, skjótasti travari í heiminum, tá tað kemur til Íslandsross.
4. september 2016
Svanna tók øll á bóli
Óvæntaður vinnari í Tvíspor, og ein gamal kenningur takkaði fyri seg !
Árliga Heystkappríðingin hjá Føroya Ríðingarfelag var leygardagin á breytini uppi í Marknagili.
34 ross vóru við og var hetta seinasta kappingin í hesum kappingarárinum. Fyrsta kappingin var tølt, hesa grein vann Syrpa við Regin Johannesen á baki, nummar tvey var Máni við Knút Lútzen. Máni megnaði við hesi plasering at vinna FM í tølt.
Skeið vann Sokkur og Jóna Ólavsdóttir, men tey megnaði tó ikki at vinna FM. Tað kappingina vann Viti, tað er tó Jóna Ólavsdóttir sum hevur riðið Vita flestu kappingarnar í ár, so kanska kann sigast at hon fekk bæði í posa og sekk.
Tvíspor opin flokkur vann Tindur og Hans Pauli Poulsen, Fenja við superveteraninum Svenning Reinert á baki, gjørdist nummar tvey. Travkappingina vann ein annar veteranur, Máni hjá Knút Lútzen. Máni hevur vunnið fleiri enn 10 FM og vann hann tað eisini í ár. Sum skilst var hetta seinasta kappingin hjá Mána, tað verður løgið at fara til kappríðing næsta ár uttan hendan úrmæling á breytinum.
Tvíspor ung vann Brá og Ragnheiður Ólafsdóttir, Tvíspor vaksin annan flokk vann Prins við Godtfred Joensen á baki.
Mest óvæntaða úrslitið kom í Tvíspor vaksin fyrsti flokkur. Har var tað Svanna hjá Hans Paula Poulsen ið tók øll á bólið og fekk bestu tíð av øllum hendan dagin, Hans Pauli Poulsen eigur nógvar fyrstu virðislønir, men hetta var so tann fyrsta hjá Svannu.
Øll úrslitini síggjast á leinkju við at trýsta HER
Árliga Heystkappríðingin hjá Føroya Ríðingarfelag var leygardagin á breytini uppi í Marknagili.
34 ross vóru við og var hetta seinasta kappingin í hesum kappingarárinum. Fyrsta kappingin var tølt, hesa grein vann Syrpa við Regin Johannesen á baki, nummar tvey var Máni við Knút Lútzen. Máni megnaði við hesi plasering at vinna FM í tølt.
Skeið vann Sokkur og Jóna Ólavsdóttir, men tey megnaði tó ikki at vinna FM. Tað kappingina vann Viti, tað er tó Jóna Ólavsdóttir sum hevur riðið Vita flestu kappingarnar í ár, so kanska kann sigast at hon fekk bæði í posa og sekk.
Tvíspor opin flokkur vann Tindur og Hans Pauli Poulsen, Fenja við superveteraninum Svenning Reinert á baki, gjørdist nummar tvey. Travkappingina vann ein annar veteranur, Máni hjá Knút Lútzen. Máni hevur vunnið fleiri enn 10 FM og vann hann tað eisini í ár. Sum skilst var hetta seinasta kappingin hjá Mána, tað verður løgið at fara til kappríðing næsta ár uttan hendan úrmæling á breytinum.
Tvíspor ung vann Brá og Ragnheiður Ólafsdóttir, Tvíspor vaksin annan flokk vann Prins við Godtfred Joensen á baki.
Mest óvæntaða úrslitið kom í Tvíspor vaksin fyrsti flokkur. Har var tað Svanna hjá Hans Paula Poulsen ið tók øll á bólið og fekk bestu tíð av øllum hendan dagin, Hans Pauli Poulsen eigur nógvar fyrstu virðislønir, men hetta var so tann fyrsta hjá Svannu.
Øll úrslitini síggjast á leinkju við at trýsta HER
2. september 2016
Ríða kapp í Marknagili
Leygardagin kl 15:30 verður seinasta FM kappríðingin í ár - dystast verður á breytini hjá Føroya Ríðingarfelag í Marknagili í Havn.
Størsti spenningurin er í greinini Tølt, har Máni og Syrpa dystast um FM. Máni hevur undan heystkappríðingina 19 stig og Syrpa hevur 16. So her skal ikki nógv til fyri at Syrpa skal koppa Mána. Tvíspor Ung er heldur ikki endaliga avgjørt, men har skal vilja illa til um Brá ikki skal varðveita sítt FM heitið frá 2015.
Skeiðkappingina hevur Viti vunnið, hann er heili 16 stig frammanfyri nummar tvey. Trav er eisini avgjørt, har er tað Máni sum hevur endurvunnið FM, hesin úrmælingurin av einum hesti hevur vunnið FM 12 ferðir og er tað helst eindømi. Tvíspor vaksin er aftur í ár vunnið av Fúsa. Fúsi hevur tó hevur fingið munandi harðari kapping í ár enn undanfarin ár.
Allar paringarnar síggjast við at trýsta á Kappríðingarleinkja
1. september 2016
Broyting í tíðum leygardagin
Vegna jarðarferð hjá Sólveig Patursson, broyta vit tíðina fyri bæði kappríðing og veitslu leygardagin.
Kappríðingin verður kl 15:30 - Veitslan byrjar kl 19:30
Nevndin
Kappríðingin verður kl 15:30 - Veitslan byrjar kl 19:30
Nevndin
Abonner på: Indlæg (Atom)


text:
So verður tað kapping aftur! Vit hava gjørt av at gera eina kapping í Valorant spælinum, eftir fleiri eftirspurningar hava verið í tí. Hetta er fyrsta royndarkappingin í spælinum, og verður spennandi at síggja, um spælið tekur sær dýk í Føroyum.
Sjálvt um spælið er nýtt, verður mett at nógv í Føroyum spæla tað. Spælið líkist nógv CS:GO, men við fleiri objektivir, gandir, og spælið mátan er ørðvísið enn tað sum vit áður kenna frá CS:GO. Kappingin ferð at verða spæld online, við einari undankapping ið ‘seedar’ liðini í bólkaspælið. Frá bólkaspælinum koma liðini víðari í upper og lower bracket, alt eftir hvussu nógv lið verða tilmeldaði.
Kappingin verður ókeypis at luttakað, og vinningar verða kunngjørdir seinni. Vinnaraliði í kappingini vinnur ein vinning. Sjálvboðin fólk hava bjóða seg fram til at skriva og livestroyma kappingina, so tær næstu vikurnar verður meira gjørt burturúr Valorant í Føroyum!
Kappingarformatið
Kappingin hevur eitt maks antal luttakarapláss á 16 lið. Eingin útskiftarar verða loyvdir í fyrstu royndarkappingini, og liðini skulu skráseta maks 5 leikarir á hvørjum liði.
Øll lið spæla við í undankappingini, ið verður tann 5 Mars frá klokkan 19:00. Spælt verður Bo1, og møguliga verður spælt tann 6 Mars – alt eftir hvussu nógv lið tilmelda seg.
Í bólkaspælinum verða liðini deild upp í 2 bólkar. Bólkur A spælur Mánadagin og Mikudagin (8 og 10 Mars). Bólkur B spæla Týsdagin og Hósdagin (9 og 11 Mars) frá klokkan 19:00 hjá báðum bólkunum. Bo1, einaferð mótvegis hvørjum øðrum.
Til upper og Lower Bracket byrja vit Fríggjadagin 12 Mars, og spælt verður fram til finaludagin 14 Mars, Sunnudagin, ið verður Bo5.
Vinningar
Vinningar verða kunngjørdir seinni.
Tilmeldingin
Tilmeldingin ferð fram her:
https://forms.gle/y6m1pTn4d1Kxkgnp7
Tilmeldingin endar 1 Mars klokkan 19:00.
Hjálp til kappingina:
eSport.fo á Facebook
Petur D. Petersen
Rúni W. Johnsen


text:
Føroysku svimjararnir góvu tað teir áttu, hetta fjórða og síðsta kvøldið á Oyggjaleikum 2019, og rakk tað tá til 1 trygt gullheiðursmerki umframt fýra silvur í sera harðari kapping um heiðursmerkini. Serliga Vár E. Eidesgaard skaraði framúr, við at taka sítt sætta gullheiðursmerki á hesum leikum, og við at seta stórt føroyskt met í 100 frí.
- Óli Mortensen silvur í 400 frí
- Vár Eidesgaard silvur og føroyskt met í 100 frí
- Signhild Joensen silvur í 50 rygg
- Vár E. Eidesgaard gull í 800 frí
- Føroyar silvur og landsliðsmet í 400×100 frí fyri menn
- Føroyar nr 4 og landsliðsmet í 4×50 frí fyri menn og kvinnur
Á heiðursmerkjatalvuni standa Føroyar til at hava ‘vunnið’ stevnuna, men loyvi eg mær at ivast, við tað at har vist nokk manglar síðsta gullheiðursmerkið hjá sera væl svimjandi Isle of Man.
Óansæð fyrstapláss ella annaðpláss í hesari kapping, so er úrslitið hjá føroyska svimjilandsliðnum tó avgjørt góðkent, havandi í huga tær avbjóðingar sum hava verið uppundir og á stevnuni.
Tak til dømis at Eyðrið Mortensen breyt fótin í vár, at Signhild Joensen lá við sjúku her stutt uppundir stevnuna, at Róland Toftum regluliga hevur verið í Danmark til viðgerðar fyri sína sjúku, at Pál Joensen varð sjúkur sum tey komu til stevnuna, og at Elisabeth Erlendsdóttir keikti fótin á knortlutu gøtunum á Gibraltar.
Og so tað at vit øll vórðu ríkiliga snerkt og vindblást, her sunnast í Evropa.
Til lukku til tykkum og okkum runt føroyska svimjilandsliðið.
Rókur


text:
Dupultfløga við Miðnáttarsangbólkinum
Bólkurin, sum var væl dámdur í sjeytiárunum, verður við á serligum tunnilstiltaki á Toftum nú leygardagin 19. desember 2020.
Hesi myndaðu Miðnáttarsanghbólkin í sjeytiárunum:
Aftast, v.f.: Jóannes S. Hansen, Leivur á Torkilsheyggi og Ólavur Tausen. Miðraðið, v.f.: Anna á Torkilsheyggi, Karin Lamhauge, Elin á Torkilsheyggi, Charles Jacobsen, sáli, og Eydna Torkilshøj.
Fremst, v.f.: Hallgrím Miðberg, Sæunn Hansen,Annika Gunrim og Símun Pætur á, Torkilsheyggi.
Nú undan jólum er dupultfløga komin í handlarnar við gomlum, kendum sangum og tónleiki. Talan er um tann, frá sjeytiárunum, legendariska og væl kenda og populera sangbólkin í Eysturoynni – Miðnáttarsangbólkurin.
Tað var í 1973, at Miðnáttarsangbólkurin hoyrdist á fyrsta sinni á almennum støði. Hetta var í sambandi við miðnáttarsamkomurnar, sum hvørt vikuskifti vóru í Berøa í Saltangará, har ungdómur úr allari oynni savnaðist at hoyra Guds Orð og lívsglaðan sang, saman við einum góðum drekkamunni.
Tað var ikki bert møti-ungdómur, ið møtti upp til hesar miðnáttarsamkomur, men eisini ungdómurin, sum kom úr dansi- og discohølunum í oynni vitjaði dúgliga – og teimum dámdu væl, eisini at hoyra andaliga sangin.
Tað var undir hesum umstøðum, at Miðnáttarsangbólkurin fekk luft undir veingirnar og gjørdist kendur, fyrst í Eysturoynni, men tað var skjótt, at boð vóru eftir honum um alt landið, og sjeytiárini var tíggjuáraskeiðið, har Miðnáttarsangbólkurin fylti nógv í tónleikalandslagnum í Føroyum.
Fyri mongum árum síðan, ávíkavist 1973 og 1977, komu tvey kassettubond í handlarnar við bólkinum. Men tey seinastu árini hava vit ikki hoyrt og sæð nógv til sangbólkin, og mong ár eru eisini liðin síðan seinastu tónleikaútgávuna – men, sum nú reisist úr gamla tónleikasavninum!
Tað er felagið Tónar v/ Jóhan Magnus Gunrim, sum hevur tikið stig til at savna gomlu upptøkurnar við Miðnáttarsangbólkinum. Hann hevur fingið gott fólk afturat sær, sum bæði hevur hegni og nýggjastu útgerðina til at klæða gamlan tónleik í nýggjar búnar.
Country and Western
Á dupultfløguni eru ikki færri enn 32 innspælingar, har flestu eru country and western sangir, sum eru týddir m.a. av Flóvini Tyril, Hallgrím Miðberg og Jóannes S. Hansen. Fløgan kemur í dag 18. desember 2020.
Í fløguhúsanum er kápumynd av upprunabólkinum, og eisini hefti við nógvum forvitnisligum, søguligum myndum og teksti, sum sigur frá søguni hjá Miðnáttarsangbólkinum. Tað er Flóvin Tyril, sum hevur skrivað tekstin. Jóannes S. Hansen hevur tikið myndirnar, og Pól Andrias Larsen hevur sniðgivið fløguhúsan.
Tað er lív í Miðnáttarsangbólkinum enn, tí leygardagin frá kl.14 til 20, verður drive-in tunnilstiltak á havnaøkinum á Toftum, har m.o. Miðnáttarsangbólkurin fer at syngja.
Kelda: Kristiliga Tíðindatænastan v/poul jóhan djurhuus, Glyvrar


text:
Tað er Nationalt Videnscenter for Psykotraumatologi, Institut for Psykologi á Syddansk Universiteti, sum hevur gjørt hesa nýggjastu kanningina. Kanningin hevur fingið drúgva umrøðu í donskum miðlum, og onkur hevur fílst á, at kanningin er ov grunn og óseriøs. Men tað skilir leiðandi sálarfrøðingurin á Psykiatriska Deplinum á Landssjúkrahúsinum, Suni Poulsen, ikki.
- Eg ivist í, um fólk, sum finnast at kanningini, í grundini hava lisið alla kanningina, sigur Suni Poulsen.
Kvinnulig yvirgangsfólk
Suni Poulsen vísir á, at kanningar, sum eru gjørdar í USA, vísa sama rákið, sum hendan nýggja danska kanningin, nevniliga at fleiri kvinnur enn menn sláa.
- Hinvegin vísir hendan nýggjasta kanningin samstundis, at fleiri av kvinnuligu offrununum koma illa fyri enn í teimum førum, har menn eru offrini. Tað merkir kortini ikki, at tað ikki finnast harðskapsraktir menn, sum koma rættiliga illa fyri. Tað finnast nevniliga kvinnur, sum eru yvirgangsfólk. Tær kunnu vera rættiliga ógvusligar, og hendan kanningin vísir altso, at kvinnur fremja meira ella oftari harðskap enn menn.
- Og ongin orsøk er at halda, at føroyskar kvinnur fremja minni harðskap móti monnum sínum, enn kvinnur aðrastaðni, sigur Suni Poulsen, sálarfrøðingur.
Bannhalgað evni
Yvirhøvur at viðgera evnið um kvinnur, sum buka menn, kann vera trupult, tí evnið er bannhalgað. Hendan nýggja danska kanningin byrjar eisini við at taka øll møgulig fyrilit fyri evninum, hetta, at flestu okkara halda, at tað eru menn, sum fremja harðskap, at evnið er politiskt viðkvæmt og so framvegis.
- Eg haldi tað vera áhugavert at síggja, hvussu vandamikið tað er í 2018 at siga, at kvinnur fremja meira harðskap enn menn, men at tað altso eru fleiri kvinnur enn menn, sum fáa mein av harðskapinum, sigur Suni Poulsen.
Tvey sløg av gransking
Sálarfrøðiligi leiðarin á Psykiatriska Deplinum vísir á, at vit vanliga tosa um tvær oyggjar – tvey sløg av gransking. Eitt eru sonevndar feministiskar kanningar, har granskarar vanliga fara út á kreppumiðstøðir at tosa við kvinnur, sum hava verið fyri harðskapi. Síðan verður farið út til menn, sum eru í viðgerð fyri at hava verið harðligir.
- Har steðgar tann granskingin, og tá fært tú úrslitið, sum vísir, at tað eru menn, sum eru harðligir, og at tað eru kvinnur, ið eru offur, sigur Suni Poulsen, sum samstundis ásannar, at tað kann vera trupult at granska í hesum evninum.
Byrjaðu at ivast
Í áttatiárunum fóru fólk at ivast í, um hetta at tað bara vóru menn, ið vóru harðligir, var allur sannleikin. Tí byrjaðu granskarar at gera øðrvísi kanningar, har nógv fleiri fólk vórðu tikin við. Samstundis fingu tey fleiri møguleikar at svara upp á ymsu spurningarnar. Til dømis kundi vera spurt:
“Hvørjar avleiðingar plagar tað at fáa, tá tit bæði skeldast?”
Og síðan komu fleiri svarmøguleikar sum t.d.:
“Eg havi roynt at verið empatiskur, eg skeldi, eg byrji at gráta, eg havi hótt, eg havi sligið, eg havi skumpað og so framvegis.”
- Tað er í hesum kanningum, at tað vísir seg, at kvinnur fremja meira harðskap enn menn, sigur leiðandi sálarfrøðingurin á Landssjúkrahúsinum, Suni Poulsen.
Harðskapur millum samkynd
Uppáhaldið, at tað eru menn, sum eru yvirgangsmenn, og kvinnur, sum eru offur, kann heilt natúrliga ikki brúkast í øllum førum.
- Tað kann ikki brúkast, tá talan er um samkynd pør, tí har er líka nógvur harðskapur – kanska meira harðskapur, enn millum heteroseksuell pør, sigur Suni Poulsen.
Danska heimasíðan Kvinfo.dk, Køn-Viden, Information, Forskning skrivar um eina svenska kanning av samkyndum parløgum. Tann kanningin vísir, at umleið 10 prosent av øllum, sum hava verið í samkyndum parløgum, hava verið fyri harðskapi. Tá tað kemur til samkyndar kvinnur, verður tosað um hin tigandi harðskapin.
(Framhald av samrøðu við Suna Poulsen í seinni grein)
Skrivað hevur Grækaris Djurhuus Magnussen, PRESS
Les eisini: Kvinnur fremja eisini harðskap
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Landsstýriskonan í almannamálum, Eyðgunn Samuelsen, og formaðurin í Javnstøðunevndini, Ólavur Ellefsen, eru á einum máli um, at verða menn raktir av harðskapi í parløgum, eiga teir at fáa somu tilboð sum harðskapsraktar kvinnur.
Eyðgunn Samuelsen sigur, at harðskapur í parløgum spyr ikki um kyn. Hon vísur til Heildarætlan um harðskap í parløgum og nærsambondum, har harðskapurin verður lýstur í breiðastu merking, millum annað um sálarligan harðskap, sum kvinnur kunnu fremja eins væl og menn.
- Er harðskapur móti kvinnum eitt evni, sum vit hava havt ilt við at tosa um, er harðskapur móti monnum sannlíkt uppaftur meira tabuiseraður. Tí gleðir tað meg, at VP tekur hetta viðkvæma og týdningarmikla evnið til viðgerðar, sigur landsstýriskonan í almannamálum.
Kvinnuhúsið í 1990
Eyðgunn Samuelsen vísur á, at tá Kvinnuhúsið lat upp í 1990, varð ikki hildið, at tað mundi vera neyðugt við slíkum húsi – ikki her í friðarligu Føroyum. Seinni hevur tað víst seg, at vitjanirnar í Kvinnuhúsinum gerast fleiri ár undan ári, og sambært ársfrágreiðingini hjá Kvinnuhúsinum komu 505 áheitanir í fjør.
Tað er Kvinnuhúsgrunnurin, sum síðani 1990 hevur rikið Kvinnuhúsið, so talan er ikki um eitt alment tilboð. Men land og kommunur lata stuðul til fíggjarliga raksturin. Millum annað verður stuðul latin sambært omanfyri nevndu Harðskapsætlan til sálarfrøðiliga hjálp, og til tulking og neyðsynjarvørur til kvinnur, sum koma í Kvinnuhúsið.
Onga djúptøkna viðgerð
Javnstøðunevndin hevur ikki gjørt nakra djúptøkna viðgerð av spurninginum, um menn kunnu vera fyri harðskapi í parløgum. Formaðurin í nevndini sigur, at allar kanningar, sum hann hevur sæð, vísa, at mesti og álvarsligasti harðskapurin í parløgum verður framdur av monnum móti kvinnum.
- Hinvegin er eingin ivi um, at tað eisini eru menn, sum eru fyri bæði likamligum og sálarligum harðskapi í parløgum, og hetta kann vera ein serligur trupulleiki, tí at menn í uppaftur størri mun enn kvinnur aftra seg við at boða frá hesum.
- Javnstøðunevndin er av tí fatan, at bæði kvinnur og menn eiga at fáa tilboð um hjálp í sambandi við harðskap, herundir hjálp í sambandi við sálarligan harðskap, sigur formaðurin í Javnstøðunevndini, Ólavur Ellefsen.
Álvarsligur harðskapur
Sum vit hava víst á í einum tema her á VP, so vísa kanningar í millum annað Noregi, USA og Danmark, at harðskapur í parløgum, har kvinnan fremur harðskap móti manninum, er ein stórur trupulleiki. Flestu kanningar vísa eisini, at kvinnur sláa oftari menn enn øvugt, men harðskapurin, sum menn fremja móti kvinnum er mangan ógvusligari og álvarsamari.
Kortini vísa kanningar, at harðskapur, sum kvinnur fremja móti monnum, eisini kann vera ógvuliga álvarsamur. Til dømis vísur ein norsk kanning, at av fýra harðskapsmálum í parløgum, sum enda hjá løgregluni, er eitt mál, har tað er kvinnan, sum hevur framt harðskap móti manninum.
Landsstýriskonan í almannamálum heldur tað vera týdningarmikið at stuðla sjálvbodnum arbeiði, sum tað hjá Kvinnuhúsinum er sprottið úr.
- Er tað onkur, sum vil fara undir at skipa eitt tilsvarandi tilboð til menn, sum eru fyri harðskapi, og kemur ein umsókn um fíggjarligan stuðul higar, fari eg avgjørt at viðgera slíka umsókn við vælvild, sigur altso landsstýriskonan í almannamálum, Eyðgunn Samuelsen við VP.
Í undanfarnum greinum hava leiðarin í Kvinnuhúsinum, Elin Reinert Planck, og sálarfrøðiligi leiðarin á Psykiatriska deplinum á Landssjúkrahúsinum, Suni Poulsen, víst á, at tørvur í øllum førum er á einum ókeypis sálarfrøðiligum tilboði til harðskapsraktar menn í Føroyum.
Skrivað hevur Grækaris Djurhuus Magnussen, PRESS
Kvinnur fremja eisini harðskap
Kvinnur kunnu pilka menn niður
Vanliga harðskapsmyndin er skeiv
Breyt steintoy og klipti undirklæði sundur
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Tíðindi
Bókin Hagar og seyðamark er komin og fæst í bókabúðunum um landið. Í Vágum í FK Miðvági
Bókin Hagar og seyðamark.
Bókin er við hagayvirliti vísandi hagastødd, áseyðatal, seyðamark, eigarar/festarar/røktarar og hagakortumframt vísandi:
tær 85 markatalsbygdirnar og 481 matr. hagarnar í tølum vístar á kortum við áseyðatali og pr. mørk og pr. km²
allar viðkomandi lógir og kunngerðir
fjallatindar í Føroyum flokkaðar eftir hædd og eftir oyggj og í hvørjum haga teir liggja og hvør stendur fyri haganum
forvitnislig grein hjá Eyðfinni Magnussen um føroysku haruna og veiðitøl v.m.
um feløgini Jarðir og Hagafelagið
kort vísandi býti millum landsjørð og ognarjørð
festilistin hjá Búnaðarstovuni
seyðamarkini í mynd og teksti
Bókin er 298 síður og kostar 278,00 kr. og fæst í bókabúðunum og kann bíleggjast frá Bókamiðsøluni, á Hjalla 7B, 100 Tórshavn, tlf. 313756 ella skriva til bms@bms.fo
Seinastu tíðindi
Rættingarhefti til 3. útgávu av Hagar og seyðamark
Rættingarhefti til 3. útgávu av bókini Hagar og seyðamark, er gjørt og latið bókabúðunum. Tey, sum…
Fígging til føroyskan landbúnað
GranskingØll gransking byrjar við einum hugskoti og eini ætlan. Men tað krevur góðan gróðrarbotn at…
Bókin Hagar og seyðamark er komin og fæst í bókabúðunum um landið. Í Vágum í FK Miðvági
Bókin Hagar og seyðamark. Bókin er við hagayvirliti vísandi hagastødd, áseyðatal, seyðamark, eigara…


text:
Almannaverkið manglar búpláss, og Almannamálaráðið hevur gjørt avtalu við Heilsu- og Innlendismálaráðið um at yvirtaka bygningin Eirargarð 14. Áður hevur Almannaverkið einans verið í bygninginum, Eirargarður 16. Báðir bygningarnir skulu høvuðsumvælast. Fyrst Eirargarður 14, og síðani Eirargarður 16. Eftir umvælingina skal verða pláss fyri í mesta lagi 32 borgarum, umframt eldradagtilhaldi og ungdómstilboði. Brúkararnir eru fólk við menningartarni, rørslutarni og fjølbreki.
Oktober 2018: Landsstýriskvinnan hevur slept ætlanini at heildarumbyggja Eiraargarð 14-16. Ístaðin ger Landsverk ábøtur fyri at bøta um inniumhvørvið.
Játtanin í 2019 var 3,8 mió. kr. til dagføring av Eirargarði 14a. Verkætlanin fevnir um eina búeind til 5 fólk og eitt dagtilhald. Dagføringin fevnir um útskifting av gólvi og lutvíst lofti, máling, dagføring av baðirúmum, nýggjan køk, liftskipan og øðrum. Byggingin byrjaði í oktober 2019 og gongur fram til januar 2020.
Fígging er fingin til vega at umbyggja og dagføra tríggjar hæddir á Eirargarði 14-16. Talan eru dagføring av 16a og b, og umbygging og dagføring av 14a. Á hesi hædd verður pláss fýra borgarum, eins og rúm verður fyri einum dagtilboði har.
Ventilatiónseindirnar eru monteraðar og innkoyrdar. Umbygging og tillagingar av bygningi 14-16 verða í løtuni lagdar tilrættis.
Ætlanir fyriliggja at seta upp ventilatiónseindir.
Lógaruppskotið varð samtykt við triðju viðgerð í mai. Prosjekteringin er í gongd. Arbeiðið verður boðið út í sum eitt sonevnt tíðliga-útboð.
Bygningsánari: Almannamálaráðið
Brúkari: Almannaverkið
Byggiharri: Landsverk


text:
Skrivað hevur Ingrid Bjarnastein
Myndir: Høgni Heinesen
Hon lýsir seg sum opna og forvitna. Eyðmjúka. Ágrýtna. Og hesir eginleikarnir hava verið gjørt allan munin í tilgongdini sum rithøvundur. Sum rithøvundur við einum heilt serligum tokka til Føroyar og tað føroyska samfelagið.
Í trý ár býtt yvir tvey umfør hevur Lisbeth Nebelong (61), rithøvundur og journalistur, búð í Føroyum. Og hon vitjar javnan aftur – helst fleiri ferðir um árið.
“Tá ið tú hevur livað so leingi sum eg,” byrjar hon og stórflennir!
“Tá sært tú, hvat hevur týdning fyri teg. Tey barnaárini, tá ið eg búði í Føroyum, hava havt ómetaliga stóran týdning fyri meg, og eg havi í mínum bókum skrivað um øll tey føroysku hugløgini og kenslurnar. Eg havi verið inni í tí. Og nú verði eg næstan kropsliga illa fyri, um eg ikki sleppi til Føroya minst tvær ferðir um árið,” sigur Lisbeth Nebelong, og hesa ferð merkist álvarin í tónalagnum.
Men tað var ikki uttan trupulleikar, tá ið Lisbeth av fyrstan tíð sum tíggju ára gomul flutti til Føroya. Pápi hennara hevði fingið starv sum fulltrúi hjá Ríkisumboðnum, sum tá var Mogens Wahl.
“Eg var skrædd upp við rót frá øllum mínum vinum og mínum umhvørvi heima í Danmark. Eg skilti ikki eitt orð av føroyskum fyrstu vikurnar, men eg fekk eykatímar í Nonnuskúlanum og lærdi tíbetur skjótt málið. Og tað var líka skelkandi fyri meg, tá ið vit eftir tvey ár í Føroyum skuldu flyta aftur til Danmarkar, og eg av nýggjum skuldi finna mítt pláss har,” greiðir Lisbeth frá.
Lisbeth Nebelong er serliga kend sum rithøvundur og journalistur. Umframt tað hevur hon eina útbúgving í leiðslu, og áðrenn hon blakaði seg út í at skriva skaldsøgur, hevur Lisbeth givið sjey bøkur út um búskap og fíggjarstýring.
Nú eru 13 ár liðin, síðan Lisbeth Nebelong gav sína fyrstu skaldsøgu út. Skaldsøgan Når engle spiller Mozart hevur Føroyar sum pall. Onkursvegna ein óforloyst kærleikssøga um donsku Lisu og føroyska Kára og fullveldissamráðingarnar eru karmar um skaldsøguna, sum fer fram í Føroyum.
Og síðan fyrstu skaldsøguna hava tvær afturat sæð dagsins ljós. Og báðar varðveita Føroyar sum avgerandi pall í verkunum. Seint í fjør komu allar tríggjar bøkurnar út sum samlað tríverksbind við felags heitinum Færø Blues Triologien. 700 síður um Lisu, Kára, Føroyar, kærleika, føroysk samfelagsviðurskifti, tónleik og so framvegis.
“Eg havi hesa søguna at bjóða; hetta er mín søga til heimin. Mítt íkast. Hví tað er týdningarmikið? Ja, hví er tað týdningarmikið fyri Knausgård at lýsa alkoholismuna hjá pápa sínum? Í donskum bókmentum eru mínar tríggjar skaldsøgur stórt sæð tað einasta, sum finst, sum lýsir sambandið millum Føroyar og Danmark, og um eg havi nakað endamál við hesum, so er tað at fortelja dønum okkurt um Føroyar,” slær Lisbeth Nebelong fast.
Rithøvundurin er greið yvir, at um hon sjálv ikki hevði búð her í fleiri ár og verið ein partur av føroyska samfelagnum, hevði tað ikki verið gjørligt á sama hátt at skriva hesar skaldsøgurnar.
“Eg var jú føroyingur!” sigur Lisbeth Nebelong, men leggur so kvikliga afturat:
“Men ongantíð heilt kortini. Tí nær ert tú føroyingur?” spyr hon retoriskt.
“Eg havi verið ein partur av øllum. Eg havi sungið fosturlandssangirnar. Barnarímurnar. Eg kenni alt innanífrá. Eg havi verið kring allar Føroyar. 17 tíma siglitúrar við Thorshavn ferð eftir ferð kring oyggjarnar. Og júst hesir túrarnir hava givið mær nógv, tí um eg ikki hevði gjørt tað – um eg bara hevði verið í Havn – so haldi eg ikki, at Føroyar á sama hátt høvdu komið mær í blóðið. Tað var har undir teppinum umborð á “Thorshavn” sum eitt við náttúruna, at eg kendi meg lukkuligast. Og tað hevur eisini havt tað við sær, at eg kenni meg heima í Føroyum.”
Lisbeth Nebelong er mangan vorðin spurd, um Lisa, kvinnuligi høvuðspersónurin í bókunum, er Lisbeth sjálv.
Í bókini flytur Lisa – saman við beiggjanum Eriki og foreldrunum – til Føroya, tí pápin er vorðin nýtt Ríkisumboð. Júst sum Lisbeth sjálv flutti til Føroya við foreldrunum, tí pápi hennara hevði fingið fulltrúastarv hjá Ríkisumboðnum. Og sum heild er nógvur líkskapur millum Lisu og Lisbeth við frítíðarítrivum og upplivingum.
“Eg upplivi ofta, at fólk halda, at eg eri Lisa. Hetta er tó ikki mín søga, tí um eg eri Lisa, so eri eg eisini Erik og Kári (beiggi Lisu og kærleiki Lisu, red.). Eg líkist øllum teimum trimum. Eriki við tí anarkistiska, Lisu sum karrierukvinnu og Kára við tí listarliga. Tað, Kári ger við tónleiki, geri eg við orðum,” sigur Lisbeth Nebelong, sum viðgongur, at persónarnir í bókini fylla nógv í hennara lívi.
So mikið nógv, at hon er ikki heilt til reiðar at sleppa hesum heiminum, sum í so langa tíð hevur verið og er ein partur av hennara lívi.
“Mín ætlan er at skriva eitt stuttsøgusavn við nøkrum av eykapersónunum í bókunum, tí eg kenni tað, sum teirra søga eisini skal forteljast. Tað er hart at skriva fagrar bókmentir, so tað verður neyvan til nakra skaldsøgu afturat,” sigur Lisbeth Nebelong.
Og í framtíðini – saman við stuttsøgusavninum – liggja enn fleiri vitjanir í Føroyum. Í ár millum annað í heyst, tá ið hon fer at skjóta lomviga saman við manningini á Bresti.* Og tað gleðir hon seg til.
*Í sambandi við bøkurnar var Lisbeth ein túr við Bresti og gjørdi kanningararbeiði.
Fakta:
Lisbeth Nebelong
Fødd í 1955 í Keypmannahavn
Búði í Føroyum í trý ár í 60- og 70-árunum
Rithøvundur, journalistur og MPM
Er í løtuni frammi við tríbindsverkinum Færøblues
Skrivar og ritstjórnar bókina Turen går til Færøerne


text:
Fiskar undir Føroyum
Fiskar undir Føroyum snýr seg um, hvørji fiskasløg eru við Føroyar, teirra føroyska navn og teirra vísindaliga navn, og eisini eru nøvnini, sum nøkur av grannalondunum brúka um ávísa fiskin, við í bókini. Mynd er av hvørjum fiskaslag, og sagt er frá um teirra útsjónd, hvussu víða tey liva, um stødd, lit og dýpi og teirra týdning fyri fiskiskapin.
Hóast nortið verður við flokking, so er bókin ikki ein bók í lívfrøði. Hon er heldur ikki um veiðihættir, viðgerð ella annað, ið hevur við fisk at gera, sigur Rógvi og leggur dentin á, at hetta er ein bók til almenningin og undirvísingarverkið, ið skal geva fólki møguleika at greina fiskasløgini undir Føroyum. Nógvir av fiskunum, fiskahópunum og fiskaættunum høvdu ikki føroyskt navn, tá Rógvi Mouritsen fór undir at savna og skipa nøvnini. Eg havi tí eftir førimuni funnið teimum føroyskt navn. Nøkur eru beinleiðis umsett, nøkur havi eg sjálvur sett á, og onnur eru gjørd av ymsum fólkum, sum eg havi havt samband við. Øll tey nýggju nøvnini eru at enda góðkend av fullkønum og skikkaðum fólki, sigur Rógvi Mouritsen eftir lokið avrik.


text:
Gullkálvurin
Gullkálvurin er sambært Bíbliuni ein skurðgudarkálvur av gulli, ísraelsfólk skapaði í oyðimørkini og byrjaði at dyrka, tí tað ótólnaðist meðan Móses var burturstaddur í Sinai. Tá ið Móses kom aftur av fjallinum og sá skurðgudin, oyðilegði Móses hann. Í eysturlendskari mentan var vanligt at dyrka tarvar tá í tíðini, og til dømis merkir bíbliska navnið Lea kúgv.
Sangurin "Gullkálvsvalsurin" eftir Kára P. brúkar gullkálvin sum myndamál og m.a. er niðurlagið "Vit dansa um gullkálvin dag eftir dag", sum kann tulkast sum at tilbiðja ríkidømi sum ein gud.


text:
“Sælari er at geva enn at fáa”
Tá ið vit hvørt ár handa ársins rósu, verða hesi orðini tikin fram, tí tey standa ofta
graveraði í gávuni, sum ársins rósa fær.
Orðini stava úr Ápostlasøguni og snúgva seg um, hvussu vit eiga at arbeiða og taka okkum av teimum, sum eru verri fyri enn vit sjálvi.
Í dag raka tey beint í kjarnuna av tí, sum tykkara ferð til París snýr seg um.
Í nógvar mánaðar og fleiri kilometrar hava tit traðkað og sveittað føroysku vegirnar
upp og niður á gulu súkklunum.
Góðu súkklarar.
Tit hava longu givið so nógv.
Krónur, kilometrar og kaloriur í hópatali.
Men samstundis ivist eg ikki eina lítla løtu í, at tit eisini hava fingið nógv gott í
viðførið, sum tit nú taka við tykkum suður gjøgnum Evropa.
Tit hava vant og kempað fyri hesi ferðini saman, og tit eru sum luttakarar innlimaði í ein heilt serligan felagsskap, sum vit onnur ikki kunnu kenna og skilja til fulnar.
Longu nú, áðrenn ferðin yvirhøvur er byrjað, er lætt hjá okkum øðrum at síggja
vinarbondini og samanhaldið, sum er knýtt ímillum tykkum “Rynkur”.
Tað mest fantastiska við Team Rynkeby er nevniliga, at tit sum luttakarar fáa
møguleika fyri at gera nakað gott fyri onnur við at gera nakað gott fyri tykkum sjálvi.
Endamálið, sum tit við ferð tykkara tæna, er so ómetaliga stórt og virðiligt, at vit
kunnu ikki gera tað upp í berum krónum og oyrum.
Tit veita stuðul og samstundis ganga tit undan og eru fyrimyndir, og tað mugu vit
ongantíð gloyma ella undirmeta. Fyrimyndir hava risastóran týdning fyri eitthvørt mannalív.
Í hesum HM-døgum eru heimsstjørnur at síggja í sjónvarpinum hvønn tann einasta dag, og kring allan heimin sita yngru ættarliðini við stjørnum í eygunum og hyggja at hesum fyrimyndunum.
At hava onkran at síggja upp til ger okkum betri og eggjar okkum eisini til at vilja
gerast betri.
Betri útgávur av okkum sjálvum.
Og nú, tit standa her í tykkara gulu súkkluklæðum, klár at taka langa teinin úr
Klaksvík til París, síggja tit øll út sum tær bestu útgávurnar av tykkum sjálvum.
Eins og spentir fótbóltsfjepparar frammanfyri sjónvarpið, hyggja vit í dag eftir
tykkum og síggja okkara fyrimyndir.
Fyrimyndir, sum eru til íblástur, sum eru ótrúliga treyst og røsk, og sum hava tað
stuttligt, meðan tey tæna einum fantastiskum endamáli.
“Lat heimin vera eitt betri stað, tá tú fert úr honum, enn tá tú komst í hann”.
Soleiðis skal undangongumaðurin innan skótarørsluna, Lord Baden Powell, einaferð hava sagt.
Góðu súkklarar.
Við tykkara litríka og krevjandi íkasti gera tit heimin til eitt betri stað hjá okkum
øllum at vera.
Eina ógloymandi ferð og blíðan byr ynski eg tykkum, nú tit fara avstað.
Takk fyri.
Signhild V. Johannesen, borgarstjóri


text:
10. december 2011
Djóralæknavaktin spard burtur
Pr. 01.01.2012 hevur Føroya Landstýrið spart játtanina til djóralæknar burtur ! Hetta kemur helst at hava við sær at vaktarskipanin hjá djóralæknunum hvørvir, So nu er bara at vóna at djór okkara ikki gerast sjúk í úrtíð. Vit øtast fyri at henda sparing kann viðføra at djór kunnu koma at pínast óneyðugt og fáa seina viðgerð sum kanska í seinasta enda føra við sær at tey mugu avlívast... !
Føroya Ríðingarfelag harmast almikið um at landstýrið heldur vil nýta pening uppá asfalt enn djóravælferð. Játtanin er frammanundan so lítil, at sparingin valla klárar at gera eitt nýtt víkjipláss á okkara veganetið.
1 kommentar:
-
-
so langt úti !
- 20. dec. 2011 18.01.00


text:
46 Uppskot til lųgtingslóg um broyting ķ lųgtingslóg um įseting og javning av almannaveitingum
A. Upprunauppskot
B. 1. višgerš (Oršaskifti)
C. Įlit
D. Frįvik
E. 2. višgerš (Oršaskifti)
F. 3. višgerš (Oršaskifti)
Įr 2008, 3. desember, legši Rósa Samuelsen, landsstżriskvinna, fram soljóšandi
§ 1
Ķ lųgtinglóg nr. 107 frį 22. desember 1999 um įseting og javning av almannaveitingum, sum seinast broytt viš lųgtingslóg nr. 39 frį 21. mai 2008, veršur gjųrd hendan broyting:
Ķ § 2 veršur 4% broytt til: 3%.
§ 2
Henda lųgtingslóg kemur ķ gildi dagin eftir, at hon er kunngjųrd, og hevur virknaš fyri śtgjalding av veitingum frį og viš januar mįnaši 2009.
Kap. 1. Almennar višmerkingar
Endamįliš viš uppskotinum er at minka vųksturin ķ śtreišslunum į almannaųkinum. Uppskotiš hevur ikki veriš til ummęlis.
Um uppskotiš skal virka frį 1. januar 2009, so er neyšugt, at taš veršur lżst ķ seinasta lagi 12. desember 2008. Hetta fyri at Almannastovan kann fįa broytingina viš ķ teirra skipan til śtgjųldini fyri januar mįnaša.
Kap. 2. Avleišingar av uppskotinum
Viš at minka um įrligu javningina śr 4% ķ 3%, minka śtreišslurnar til almannaveitingar, tį til stykkis kemur, viš 4,5 milliónum krónum ķ 2009. Fyri t.d. ein stakan hęgsta fyritķšarpensjónist samsvarar taš viš, at pensjónin veršur 133 kr. lęgri um mįnašin, enn um javnaš varš viš 4%. Taš samsvarar viš eina minking upp į umleiš 90 kr. um mįnašin aftanį skatt. Mįnašarliga upphęddin til vanliga barnagjaldiš (barnapeningur veittur ķ forskoti) veršur į sama hįtt 9 kr. lęgri.
Kap. 3. Serligar višmerkingar
Til § 1:
Lógarbroytingin hevur viš sęr, at almannaveitingarnar sambęrt hesari lóg frameftir verša javnašar viš 3% įrliga.
Til § 2:
Gildiskomuregla.
Hesir tingmenn višmęla, sambęrt § 54, stk. 2 ķ tingskipanini, at mįliš kann verša lagt fram og fįa višgerš:
1. višgerš 10. desember 2008. Mįliš beint ķ Trivnašarnevndina, sum tann 11. desember 2008 legši fram soljóšandi
Įlit
Landstżriš hevur lagt mįliš fram tann 3. desember 2008, og eftir 1. višgerš 10. desember 2008 er taš beint Trivnašarnevndini.
Nevndin hevur višgjųrt mįliš į fundi tann 11. desember 2008.
Undir višgeršin hevur nevndin bżtt seg ķ ein meiriluta og ein minniluta.
Meirilutin (Jįkup Mikkelsen, Andrias Petersen, Jaspur Vang, Helgi Abrahamsen) tekur undir viš mįlinum og męlir Lųgtinginum til at samtykkja uppskotiš.
Minnilutin (Karsten Hansen, Tórbjųrn Jacobsen og Bergtóra Hųgnadóttir Joensen) višmerkir, at orsakaš av tķ, at samgongumeirilutin hevur noktaš fyri at mįliš yvirhųvur kundi višgerast og lżsast, sęr minnilutin seg ikki fųran fyri, at skriva įlit ķ mįlinum og stašfestir harumframt at meirilutin viš sķnum arbeišshįtti hevur suspenderaš parlamentarismuna undir nśverandi heimastżrisstjórn.
Į tingfundi 12. desember 2008 varš atkvųtt um uppskot frį Jįkup Mikkelsen, Helga Abrahamsen, Jaspur Vang, Andrias Petersen, Bjarna Djurholm, Alfred Olsen og Eyšgunn Samuelsen um frįvik sbr. § 85 ķ tingskipanini į ųllum višgeršarstigum. Samtykt 18-0-9.
2. višgerš 12. desember 2008. Uppskot frį Jenis av Rana um at beina mįliš aftur ķ nevnd fall 8-1-17.Uppskotiš samtykt 18-0-8. Uppskotiš fer soleišis samtykt til 3. višgerš.
3. višgerš 12. desember 2008. Uppskotiš, sum samtykt viš 2. višgerš, endaliga samtykt 18-0-8. Mįliš avgreitt.
Ll.nr. 106 frį 12.12.2008