text:
Høstkarl i himlen
Skaldsøga. Fyrsti partur.
Knut Hansen Nesje er langabbi høvundans, og skaldsøgan byrjar í Molde ein summardag í 1874. Nesje er akurskurðarmaður á einum stórum bóndagarði og eigur ein son. Hann hevur verið einkjumaður í tvey ár.
Nesje hevur 36 ára føðingardag, og brádliga er hon har, Serianna. Tey finna kærleikan og hvønn annan – og fáa trý børn.
Skaldsøgan hevur alt, sum ein ættarsøga frá gomlum døgum skal hava, og nógv meira enn tað.
Rithøvundur: Edvard Hoem
Forlag: Hovedland
Útgivin: 2018
Blaðsíður: 327


c: text/html

text:
20-10-2021
Skal eg røkka øllum næmingum, er tað ein fortreyt, at eg lesi tekstin upp fyri næmingunum. Tað sigur Jacoba Lervig, lærari í Eysturskúlanum í Havn...
19-10-2021
Um Føroyar fara úr 40 niður í 37 tíma arbeiðsviku, merkir tað eina minking á 7,5%. Fyri okkum lærarar merkir tað á leið 2 undirvísingartímar færri um ...
18-10-2021
Tað er eingin ivi um, at tað er áhugi millum lærarar at fara undir eftir- og ískoytisútbúgving; tað ber bara ikki til, at lærarar skulu svíða fíggjarl...
07-07-2021
Tað eru 75 umsóknir til læraralestur á Námsvísindadeildini í ár. Hyggja vit at, hvussu nógv…
15-10-2021
Skúlaárið er komið væl í gongd, og tíðin er búgvin at geva næmingum og lesandi tekstir at lesa, eisini langar tekstir. Men rundan um tey lesandi eru h…
14-10-2021
At siga, at um arbeiðsvikan verður stytt úr 40 í 37 tímar (ein minking á 7,5%), so dýrka prísirnir við 7,5% er óhugsandi. Gjøllar kanningar aðrastaðni…
14-10-2021
Einstaki lærarin kann ganga undan og leggja lunnar undir eini mentan í einstaka flokkinum, har hugburðurin er, at tað er stuttligt og gevandi at lesa,…
13-10-2021Eg arbeiði ikki skjótari enn, at næmingurin klárar at fylgja við
12-10-2021Fyrimunur at undirvísa minni
11-10-2021Skúlabókasavnið kann hava týdning fyri lesivanarnar hjá børnum
08-10-2021Byrjanarlesingin – ein góð søga
07-10-2021Avgerandi at lofta lesitrupulleikum beinanvegin
06-10-2021Hvat er tað grundleggjandi í fólkaskúlanum?
Skúlablaðið
Pedda við Stein gøtu 9
100 Tórshavn
Tel. 23 57 73
Teldupostur: turid@bfl.fo ella skulabladid@lararafelag.fo
2015 © Bókadeildin. All rights reserved.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Í gjár vóru sjey tilburðir av koronu staðfestir afturat Tað vísa nýggjastu tølini hjá landslæknanum. Í fýra førum er smittukeldan kend, í tveimum førum er smittukeldan ikki kend, og ein persónur er staðfestur smittaður fimm dagar eftir at hann kom til Føroyar. Í fyrradagin vóru tríggir tilburðir og sostatt eru 10 fólk smittað hesar báðu seinastu dagarnar.
Landslæknin sigur, at í gjár vórðu 1215 kanningar gjørdar. Í løtuni eru 43 smittað við koronu í Føroyum og 155 fólk sita í sóttarhaldið.
Samstundis gongur tað eitt sindur strilti við koppsetingini, tí í gjár vórðu bara 188 fólk koppsett.


text:
16-19.mai:
Qigong & Kunst-Terapi
Við hesum serskeiði á Føroya Fólkaháskúla verður Qigong og Kunstterapi samantvinnað.
Skeiðsleiðarar eru tær báðar Vivian Sjóðklett og Solfred Hela Pedersen.
Á hesum skeið arbeiða vit við okkara innara tilfeingi
⁃ At kenna lívsorkuna gjøgnum Qi-Gong-venjingar
⁃ At finna styrki gjøgnum kunst-terapeutiskar teknikkir
Eitt kærkomið høvið til tín sum ynskir at finna títt egna innara dirvi og styrki.
QI-GONG
Kinesiska orðið Qigong merkir orkuvenjing. Hetta er aldargamal kinesiskur fimleikur, ið sameinir seinar róligar rørslur við djúpan andadrátt. Hendan heilsuvenjing gevur betri súrevnis-upptøku til kyknurnar í kroppinum, hon ger blóðrenslið betri og styrkir vøddar, sinar, beinagrind og nervalag. Qigong styrkir harumframt eisini tíni samskipanarevni, tína javnvág, og tínar eginleikar til at savna hugin. Vit arbeiða við einari røð av 18 venjingum, har tú fært vant allan kroppin, og øll kunnu verða við, tí rørslurnar verða lagaðar til tann einstaka.
KUNST-TERAPI
Við at fáa samband til skapandi evnini sum búgva í okkum øllum, vekja vit sovandi síður av okkara persónligheit. Vit gerast meira sjónlig í mun til okkara kenslulív og vit útbyggja kunnleikan um okkum sjálvi. Fyrimunurin við at nýta tann skapandi háttin í tí persónligu menningartilgongdini er, at vit fáa nakað heilt persónligt og ítøkiligt at fyrihalda okkum til: Eitt úttrykk, ið er skapað út frá okkum sjálvum, og sum inniheldur týdningarmiklar upplýsingar um okkara ótilvitaðu síðu.
Undirvísari: Vivian Sjóðklett & Solfred Hela Pedersen
Hvar: Føroya Fólkaháskúli
Nær: 16-19.mai 2019
Málbólkur: Øll (tó aldursmark 18 ár)
Kostnaður: 1750 kr.
Tekning: haskulin@haskulin.fo


text:
Í desember 2016 var fyribilsskattainntøkan hjá Nes kommunu, sambært uppgerðini hjá Taks, 3,8 mió. krónur, ímóti 3,5 mió. krónur í fjør. Ein vøkstur uppá 0,3 mió. krónur ella 9,1 prosent. Hetta er besti mánaði í skattainntøku hjá Nes kommunu nakrantíð.
Í fíggjarætlanini fyri 2016, er roknað við einari skattainntøku 35,0 mió. krónur. Talan er sostatt um eina meirinntøku í 2016, í mun til fíggjarætlanina, uppá 4,7 mió. krónur, ella 13,5 prosent.
Skattaprosentið í Nes kommunu er 20,5 prosent, og hevur verið óbroytt síðani 2006.


text:
Kosmologiska argumenti
Kosmologiska argumentið (Kalām)
- Allar tilverur hava eina orsøk
- Alheimurin hevur eina tilveru
- Tí hevur alheimurin eina orsøk
Ofta verður sipa til, at Guð bert er ein “God of the gaps argument”, at vit brúka trúnna uppá Guð sum ífyllu. Men eg eri sannførdur um, at Guð, sum útgangsstøði, er tað mest logiska, at tað eru positiv prógv fyri Guði. Hann er tað besta fundamentið, at byggja onnur vísindalig ástøði á. Vit kenna líknilsi um teir báðar sum bygdu hús. Annar bygdi húsið á sand, (helst lætt, flott og stórt). Hin bygdi húsið á hellubotn (nógv arbeiði við at grava, minni tíð til at byggja húsið stórt og flott?). Glopraregnið kom, og áin brast.. vit vita hvat hús bleiv standandi 😉
Filosofi
Í undanfarnu grein hava vit nú sæð at tað er onki grundleggjandi gali við at trúgva á Guð og samstundis at vera vísinda fólk. Trupulleikin liggur grivin á heilt øðrum støði, nemliga í filosofi.
Naturalisma
Naturalisma er ein vísindalig lívsáskoðan, trupulleikin er, at hon frá byrjani útihýsir Guði, sálini, og øllum øðrum yvirnattúrligum.
“An atheist in this sense of philosophical naturalist is somebody who believes there is nothing beyond the natural, physical world, no supernatural creative intelligence lurking behind the observable universe, no soul that outlasts the body and no miracles-except in the sense of natural phenomena that we don’t understand yet.” – Richard Dawkins
Guðloysingar eru meira dogmatiskir enn trúgvandi kristin, tí tann einasta grundgevingin teir góðtaka er ein materialistisk natúrlig grundgeving. Vit kristnu eru opin fyri bæði tí materialistiska og tí yvirnatúrliga. Hetta er bert filosofiskt og ikki vísindaligt, tí teir útihýsa øllum øðrum áðrenn teir hyggja eftir prógvinum. Hetta kallast materalistisk naturalisma. Hevur man eina tílíka áskoðan kann man aldrin mótprógva, at ongin Guð er til, tí um útgangsstøði hjá teimum er, at ongin Guð er til, hvussu kunnu teir so koma til aðra niðurstøðu?
Vísindaáskoðanin (vísindaisma)
Vísind er ein leitan eftir grundgevingum. Tí átti tað at veri upplagt at spurt: Hvussu ert tú komin fram til ta niðurstøðuna, at allur sannleiki kemur frá vísind? Er sannleikin, at allur sannleikin kemur frá vísind? Nei, Hetta kann ikki prógvast við vísind, tí hetta er ikki eitt vísindaligt uppáhald, men eitt filosofiskt uppáhald.
Øll vísindalig granskan um upprunaheimsins er grunda á filosofi tað er ógjørligt at granska vísind uttan filosofi. Vísindin sjálv sigur onki, men vísindafólk siga nakað, og um hesi vísindafólk ikki eru góð til filosofi, so vera tær vísindaligu niðurstøðurnar har eftir.
Vísindafólk eru einig um, at alheimurin hevur eina byrjan. Tað vil siga at fyrst var onki, og so var alt. (modellini eru ymisk). Men er tað mest logiska so ikki, at um onki (rúmd, tíð og evni) sprongdist, at so má grundin til at hetta EINKI bleiv til NAKAÐ vera uttan fyri evni, tíð og stað? Les meira…
Vísind og trúgv hóska saman
Seinasta innleggið, eg skrivaði, skuldi aldrin verða fullfíggjað, men legði bert eitt útgangsstøði. Meiningin er at fleiri fylgjandi innlegg koma at prógva hitt fyrra. Í seinasta innleggi segði eg, at tann kristna trúgvin ikki bert er grundað á blinda trúgv, men á trúgv samsvarandi prógvum. Nú vil eg so royna at greiða frá, hvussu trúgv og vísind hoyra saman og tað næsta innleggið verður um tað kosmologiska argumentið (upprunafrøðisligu próvgrundina).
Trúgvandi og vísinda fólk?
Gudloysingar hava tað ofta fyri at gera trúgvandi til láturs og teir pástanda ofta, at átrúnaður og vísind ikki hóska saman:
“The conflict between religion and science is unavoidable. The success of science often comes at the expense of religious dogma; the maintenance of religious dogma always comes at the expense of science.” – Sam Harris
“All attempts to reconcile faith with science and reason are consigned to failure and ridicule.” – Christopher Hitchens
“I am hostile to fundamentalist religion because it actively debauches the scientific enterprise…. It subverts science and saps the intellect.” – Richard Dawkins
Hetta er ein sera álvarsom og vanlig ákæra nú á døgum. Í hesari greinini vil eg vísa á at hetta ikki er satt og soleiðis eisini prógva, at tann trúgvandi hevur eitt betri útgangsstøði at byggja vísindalig ástøði á. Eisini vil eg líka leggja afturat, áðrenn eg fari víðari, at hetta ikki er vanligt á høgum vísindaligum støði, men at tað er framferarhátturin hjá nýatheismuni (ein meira stríðshugað, men ikki altíð so væl grundað, “rørsla”). Alister sigur tað so beinrakið:
“This is now seen as a hopelessly outmoded historical stereotype that scholarship has totally discredited.” – Alister McGrath
Seinni fari eg at vísa á, hvussu vísindin er gingin burtur frá hesum, men fyrst vil eg vísa á, at nevniliga trúgvin uppá Guð hevur verið, og er, tað besta útgangsstøði fyri vísind. Hesir menn niðanfyri bygdu sítt forvitni uppá, at Guð er ein guð við skili á tingunum, og man kann síggja nakað av hansara stórleika í skaparverkinum:
- Nicolaus Copernicus (1473-1543)
- Robert Boyle (1627-1691)
- Isaac Newton (1642-1727)
- Blaise Pascal (1623- 1662)
- Johannes Kepler (1571-1630)
- Louis Pasteur (1822-1895)
- Francis Bacon (1561-1626)
- Max Planck (1858-1947)
Eg veit fult væl, at summi av tykkum longu fílast á, at teir bara vóru trúgvandi, tí at tað onki annað val var. Men er tað ikki eitt sindur órættvíst at taka alla tað jaligu æruna burtur frá teimum, bara tí at teir vóru trúgvandi og livdu tá? Og á hinari síðuni, er man skjótur, til at geva átrúnaði skyldina fyri nógvum av ræðusøgunum frá fyrndartíðini. Tú kanst lesa um fleiri dømi við at klikkja á her.
Tað eru eisini nógv góð, trúgvandi vísindafólk nú á døgum:
- Owen Gingrich (Harvard stjørnufrøðingur) – God’s Universe
- Paul Davies (alisfrøðingur) – Goldilock’s Enigma
- Francis Collins (leiðari fyri Human Genome Project) – The Language of God
- Dr Jonathan Sarfati Ph.D. í Physical Chemistry – The Greatest Hoax on Earth? Refuting Dawkins on evolution
Eg sigi als ikki, at eg eri samdur í øllum teirra deil argumentum og niðurstøðum, men hetta eru menn við nógvari fróðskaparligari virðing og teir eru trúgvandi. Les meira…


text:
Vága Floghavn skrivaði í januar 2011 út kapping um heildarráðgeving í sambandi við um- og útbygging av farstøð í Vága Floghavn. 4 samtøk luttóku í kappingini, og vann FAERPORT samtakið kappingina. 17. juni skrivaði FAERPORT undir avtalu við Vága Floghavn um at standa fyri heildarráðgeving, nú farstøðin skal projekterast og bjóðast út. Íblásturin til nýggju farstøðina hjá P/F Vága Floghavn er komin frá bretsku barakkunum, sum vóru bygdar í Føroyum undir krígnum. Tann eyðkendi bogin, sum barakkirnar høvdu, er nútímansgjørdur, og samstundis sær farstøðin út sum ein altjóða fráfaringarhøll. Umframt farstøðina verður ein tænastubygningur bygdur, sum skal hýsa umsiting hjá Vága Floghavn, Atlantic Ariways, Posta og Taks. Ein partur av tænastubygninginum verður sløkkiliðstøð og garasjur hjá kavaruddingarmaskinum. Bygningarnir eru 6600 fermetrar tilsamans.Tað eru fleiri myndir á heimasíðunum hjá SNA og Árni Winther Arkitektar. Sí brot úr Degi og Viku niðanfyri.
Byggiharri: Vága floghavn
Ráðgevarar: FAERPORT samtakið (Árni Winther Arkitektar, Selmar Nielsen Arkitektur, LBF, SMJ Ráðgevandi verkfrøðingar umframt Cowi sum undirráðgeva)


text:
Langt úti í havi er sjógvurin so bláur sum vakrastu sortugrøs og so klárur sum reinasta glar. Men har er djúpt, djúpari enn at nakað ílatog røkkur á botn. Nógv kirkjutorn máttu verið sett oman á hvørt annað, skuldu tey rokkið frá botninum og upp um vatnskørpuna. Har niðri er tað, at havfólkið býr.
Vit mugu ikki halda, at har bara er hvíti sandbotnur! Nei, har vaksa avbera vøkur trø og plantur, sum hava so liðiligar stelkar og bløð, at tey, bara eitt sindur av røringi er í sjónum, geva seg undan, sum vóru tey livandi. Allir fiskar, smáir og stórir, smúgva millum greinarnar sum fuglarnir millum trøini her uppi á jørðini. Har, sum tað er allardjúpast, er slottið hjá havkonginum. Veggirnir eru av korallum, og vindeyguni, sum ganga upp í spíss, eru av klárasta ravi. Takið eru skeljar, sum lata seg upp og aftur, sum sjógvurin súgar. Tað er vakurt, tí í hvørjari skel er ein glógvandi perla, og hon hevði verið vakrasta prýði í eini drotningakrúnu. Havkongurin hevði í mong ár sitið einkjumaður, men gamla móðir hansara helt hús hjá honum. Hon var klók, men heldur errin, og tí gekk hon við tólv ostrum í halanum. Hinar fínu frúurnar sluppu bara at hava seks. Annars er hon bara rós verd, serliga tí hon var so góð við tær smáu sjóprinsessurnar, ommudøtur sínar. Tær vóru allar seks deilig børn, men tann yngsta var vakrast. Holdið var so fínt og skært sum rósublað og eyguni blá sum djúpasta vatn. Men eins og hinar hevði hon ongar føtur, likamið endaði í sporli og sterti.
Allan tann líðilanga dag spældu tær sær niðri í slottinum í teim stóru stovunum, har livandi blomstur vuksu á bróstunum. Tey stóru ravvindeyguni vórðu upplatin, og so komu fiskarnir svimjandi inn, eins og tað kann henda, at smáfuglar koma inn gjøgnum vindeyguni, tá ið vit lata tey upp. Men fiskarnir svumu beint yvir til prinsessurnar og ótu úr hondum teirra og lótu tær kína sær.
Uttan fyri slottið var ein stórur urtagarður við blóðreyðum og myrkabláum trøum. Fruktirnar glógvaðu sum gull og blomstrini sum logandi eldur, og tey sveiggjaðu í heilum við stelkum og bløðum. Tey stóðu í fínasti sandi, bláur sum svávullogi. Har niðri var allastaðni eitt blátt dæmi. Tú kundi eins væl hildið, at tú vart uppi í luftini og sást himmalin bæði undir og yvir tær, heldur enn at tú stóðst á havsins botni. Tá ið tað var blikalogn, kundi tú hóma sólina, hon líktist eini purpurblómu, sum sendi ljósið úr sínum snjóhvíta bikari.
Hvør av teim smáu prinsessunum átti ein lítlan blett í urtagarðinum, har hon kundi velta og seta niður, sum hon sjálv vildi. Ein gjørdi blomsturblettin hjá sær vorðnan sum ein hval, eini aðrari dámdi betur, at sín blettur líktist eini lítlari havfrúgv, men tann yngsta gjørdi sín blett trillrundan sum sólina, og hon setti bara blomstur niður, sum lýstu sum sólarroðin. Hon var eitt merkiligt barn, still og hugsanarsom, og tá ið systrar hennara pyntaðu við ymsum merkiligum, tær høvdu funnið frá burturgingnum skipum, vildi hon, umframt tey rósureyðu blomstrini, sum líktust sólini har høgt uppi, einans hava eina marmarastandmynd, sum var ein vakur smádrongur høgdur út í skínandi hvítum marmara. Hann var komin av einum soknum skipi. Við standmyndina setti hon ein rósureyðan syrgipíl niður, og pílurin vaks væl, so at tær frísku greinarnar hingu heilt niður móti bláa sandbotninum. Tað sá út, sum at toppur og rót spældu at mussast. Hon visti sær onki betri enn at hoyra um mannaheimin uppi í erva. Gamla omman mátti í heilum sita og siga frá øllum, sum hon visti um: Skip og býir, menniskju og dýr, og serliga helt hon tað vera deiligt at hoyra, at blomstrini uppi á jørðini angaðu so væl, tí tað gjørdu tey ikki niðri á havbotninum, og at skógirnir vóru grønir, og at fiskarnir, sum har smugu millum greinarnar, dugdu at láta so vakurt, at tað var ein fragd at hoyra. Omman kallaði smáfuglarnar fiskar, tí tað mátti hon, annars høvdu tær ikki vitað, hvat hon meinti við, tí fuglar høvdu tær ongantíð sæð.
”Tá ið tit fylla fimtan," segði omman, ”so skulu tit sleppa at svimja upp úr sjónum, sita í mánalýsi á onkrum skeri og síggja tey stóru skipini sigla framvið, og skógir og býir skulu tit eisini sleppa at síggja!" Næsta ár fylti ein av systrunum fimtan ár, men hinar - ja, tað var ár ímillum tær allar, so at tað vóru heili fimm ár, inntil tann yngsta slapp at svimja upp av havbotninum at síggja, hvussu her er uppi hjá okkum. Men allar lovaðu at siga frá, hvat ið tær høvdu sæð, og hvat ið tær hildu vera vakrast fyrsta dagin, tí omman segði ikki frá øllum, og tað var mangt, sum tær vildu hava skil á.
Ongin var so ótolin sum tann yngsta, júst hon, sum hevði longst at bíða, og sum var so still og hugsanarsom. Manga náttina sat hon fyri opnum vindeyga og hugdi upp gjøgnum tað bláa vatnið, har fiskarnir svumu og lótu við sterti og fjaðrum. Hon sá mánan og stjørnurnar. Tey vóru heldur kám at síggja, men gjøgnum sjógvin vóru tey nógv størri at vísa seg, enn tey eru fyri okkara eygum. Sá tað tá út, sum eitt svart skýggj kom fyri, visti hon, at tað var ein hvalur, sum svam uppi yvir henni ella eitt skip við nógvum fólki umborð. Tey hugsaðu helst ikki um, at ein fitt, lítil havfrúgv stóð niðriundir og rætti sínar hvítu hendur upp móti kjølinum.
Nú var tann elsta prinsessan vorðin fimtan ár og kundi so fara upp um vatnskorpuna.
Tá ið hon kom aftur, visti hon mangt og hvat at siga frá, men tað besta av øllum, segði hon, var at liggja á eini sandgrynnu í mánalýsi, tá ið tað var púra kyrt og hyggja inn í tann stóra býin, har ljósini blaktraðu eins og hundrað stjørnur, at hoyra tónleikin og gangin av vognum og menniskjum, síggja tey nógvu kirkjutornini og spírini og hoyra kirkjuklokkurnar kima. Júst tí, at hon ikki hevði loyvi at fara upp hagar, longdist henni so sáran eftir øllum hesum.
Áh, sum yngsta systir sat spent og lurtaði, og tá ið hon seinni um kvøldið stóð fyri tí opna vindeyganum og hugdi upp gjøgnum tann myrkabláa sjógvin, hugsaði hon um stórbýin við øllum stákinum og ganginum, og tá var tað fyri henni, sum hoyrdi hon kirkjuklokkurnar ringja niður til sín.
Árið eftir fekk næstelsta systirin loyvi at svimja upp móti vatnskorpuni og fara, hvagar hon vildi. Hon kom upp, beint sum sólin søkk í hav, og tað helt hon vera vakrastu sjón, hon hevði sæð. Allur himmalin var sum gull at líta á, segði hon, og skýggini, ja hon dugdi ikki at siga frá, hvussu vøkur tey vóru: reyð og viólublá vóru tey farin sveimandi uppi yvir henni, men nógv skjótari enn tey, fleyg, sum eitt hvítt tám, ein villur svanaflokkur móti sólarroðanum. Hon svam móti sólini, men hon fór undir, og rósudæmið hvarv av vatnskorpuni og av skýggjunum.
Árið eftir slapp triðelsta systirin upp. Hon var tann djarvasta av teim øllum, og tí fór hon svimjandi niðan eftir eini á, sum rann oman í havið. Har sá hon vakrar, grønar heyggjar, har vínberjarunnar vuksu, hon sá slott og bóndagarðar, sum kagaðu fram gjøgnum glottar í teim stóru, grønu skógunum. Hon hoyrdi fuglalátið, og sólin skein so fagurliga og heitt, at hon noyddist at fara undir kav at køla brennandi andlitið. Í eini lítlari vík sá hon ein flokk av smáum mannabørnum, sum spældu sær á sjónum. Spilnakin runnu tey á sandinum og svamblaðu í vatninum. Hon hevði hug at spæla við tey, men tey ræddust og runnu burtur, og so kom eitt lítið, svart dýr, tað var ein hundur, men hon hevði ongantíð sæð hund fyrr, og hann goyði so ræðuligt, at hon bleiv bangin og slapp sær út aftur á tað bleyta. Men aldri fór hon at gloyma teir vøkru skógirnar, teir grønu heyggjarnar og tey ógvuliga fittu børnini, sum dugdu at svimja, tó at tey høvdu hvørki sporl ella stert. Tann fjórða systirin var ikki so djørv. Hon helt seg langt úti á havinum og segði, at tað var júst tað besta av øllum. Tú sást langar leiðir uttan um teg, og himmalin uppiyvir var sum ein stórur glaskupul at síggja. Skip hevði hon sæð, men langt burtur, tey líktust másum, og hon sá nísur, sum bóltaðu rút, og hon sá stórar hvalir, sum sprændu sjógv himmalhøgt upp í luftina. Tað sá út, sum hundrað springvøtn vóru uttan um hana.
Nú var tað fimta systirin, sum átti at fara. Føðingardagur hennara var um veturin, og tí slapp hon at síggja tað, sum hinar systrarnar ikki høvdu sæð. Sjógvurin var grønur á at líta, og uttan um hana flutu stór ísfjøll, tey líktust perlum, segði hon, og kortini vóru tey størri enn kirkjutornini, sum menniskjuni bygdu. Tey vóru ógvuliga ymisk á at líta, og tey glitraðu sum gimsteinar. Hon hevði sett seg upp á eitt av teim størstu, og onki skip tordi at koma nær ella námindu, har hon sat við hárinum flákrandi í vindinum.
Men móti kvøldi kom illveður. Toran gekk, og snarljósini skygdu so blonk, og sjógvurin, sum nú var svartur á at líta, lyfti hesi stóru ísfjøllini høgt upp og læt snarljósini skyggja í teimum. Stormurin var nógvur, og øll skipini minkaðu segl, og ótti var á øllum. Men hon sat púra óttaleys á ísfjalli sínum og hugdi at snarljósunum, sum komu eftir luftini og í sjógv.
Fyrstu ferð, ein av systrunum kom upp um vatnskorpuna, var hon sera hugtikin av øllum tí vakra, sum hon sá. Men nú vóru tær vorðnar vaksnar og høvdu loyvi at fara upp, tá ið tær sjálvar vildu, og so var tað ikki forkunnugt meir, og tá longdist teimum bara eftir at koma heim aftur til teirra sjálvs, tí ongastaðni var so hugnaligt sum har, og har kendu tær seg best heima. Manga kvøldarstundina tóku tær saman hendur og svumu upp á vatnskorpuna. Vakurt høvdu tær málið, nógv vakrari enn nakað menniskja, og tá ið tað so sá út til at fara at verða illveður, so at vandi var fyri, at skip fóru at ganga burtur, svumu tær framman fyri skipið og sungu so vakurt um, hvussu vakurt tað var við havsins botn og søgdu, at sjómenninir skuldu ikki óttast fyri at koma niður hagar. Men sjómenninir skiltu ikki orðini, teir hildu, tað var stormurin, og teir sluppu ongan vakurleika at síggja, tí tá ið skipið sakk, druknaðu teir og komu sum deyðir niður til slottið hjá konginum. Tá ið systrarnar soleiðis fóru undir arm upp gjøgnum sjógvin, stóð lítla systir eftir púra einsamøll og hugdi at teimum, og tað kendist, sum var hon um at gráta, men havfrýr hava ongi tár, og tí kennist tað uppaftur sárari.
”Bara eg hevði verið fimtan ár!" suffaði hon, ”eg veit, at mær fer at dáma heimin, sum er í erva, og fólkini, sum búgva har!"
Og endin var, at hon eisini fylti fimtan.
”Nú ert tú eisini vaksin!" segði omman, gamla einkjudrotningin. ”Kom nú, lat meg pynta teg, sum eg pyntaði systrar tínar!" Og hon gav henni ein krans av hvítum liljum um høvdið, men hvørt blomsturblaðið var ein hálv perla, og tann gamla festi átta stórar ostrar í halan á henni at vísa, at hon kom av hábornari ætt.
”Eg fái so ilt!" segði lítla havfrúgvin.
”Ja, ein noyðist at líða nakað fyri stásið!" segði tann gamla.
Á, hon hevði viljað sloppið at tveitt alt hetta stásið av sær, eisini tunga perlukransin. Tey reyðu blomstrini í urtagarði hennara klæddu henni so nógv betur, men hon tordi ikki fyri ommuni. ”Farvæl!" segði hon og fór løtt og klár sum ein bløðra upp gjøgnum sjógvin.
Sólin var júst farin til hvíldar, tá ið hon stakk høvdið upp undan vatnskorpuni, men skýggini lýstu sum reyðar rósur og gull, og mitt uppi á tí ljósareyðu luftini skein kvøldarstjørnan so klárt og vakurt. Luftin var lýggj og rein, og havið var blikastilt. Eitt stórt trímastrað skip var at síggja. Bara eitt segl var uppi, tí har rørdist ikki hár á høvdinum, og uppi í rigninginum og á ráunum sótu sjómenn og hugnaðu sær. Tónleikur og sangur var at hoyra, og alt, sum tað gjørdist myrkari, vórðu lyktir tendraðar í ymsum litum. Tað var, sum hingu øll heimsins fløgg uppi. Lítla havfrúgvin svam heilt yvir til kahútsvindeygað, og hvørja ferð, hon varð lyft upp av eini aldu, sá hon inn gjøgnum teir spegilskláru rútarnar, har nógv pyntað fólk stóðu, men vakrast av øllum var tann ungi kongasonurin við teim stóru myrku eygunum. Hann mundi ikki vera stórt meir enn sekstan ár. Hann fylti, og tí var alt stásað so upp. Matrósarnir dansaðu á dekkinum, og tá ið prinsurin kom út á dekkið, ruku meir enn hundrað rakettir upp í luftina. Tað bleiv so ljóst sum á alljósum degi, og lítla havfrúgvin gjørdist so kløkk, at hon kavaði, men hon kom skjótt uppaftur, og tá var tað, sum allar stjørnur á luftini duttu niður til hennara. Ongantíð áður hevði hon sæð slíkt eldkynstur. Stórar sólir mólu í klingur, stásiligir eldfiskar spældu sær í tí bláu luftini, og alt kom sum endurskin úr tí stilla, klára vatninum. Uppi á skipinum var so ljóst, at tú sást alt skilliga, og prinsurin! Sum hann var vakur! Hann gekk og tók í hondina á fólkunum, læði og smíltist, meðan tónleikurin ljómaði í teirri deiligu nátt.
Nú seinkaði, men lítla havfrúgvin fekk seg ikki at sleppa skipinum úr eygsjón og minst av øllum honum, deiliga prinsinum. Tær fagurlittu lyktirnar vórðu sløktar, ongin rakett fór upp í loft, og ongi kanónskot hoyrdust meir. Men djúpt niðri í havinum surraði og murraði. Havfrúgvin sat hugagóð og dandaði upp og niður í sjónum og hugdi inn í kahúttina hjá prinsinum. Men nú kom vindur, seglini øll stóðu frá, og ferð kom á skipið. Sjógvurin gjørdist eisini ringur, skýggini komu sum bøklar á luftina, og toran fór at ganga. Tað tóktiskt at fara at verða ódnarveður, og skipið mátti minka segl. Skipið fór við fúkandi ferð undan vindinum, og brotini vóru ófør, og tað tóktist, sum tey fóru at leggja seg oman yvir skipið, men tað var sum ein svanur at síggja, niður í aldudalin og so upp aftur á alduryggin. Hetta helt lítla havfrúgvin vera stuttligt, men tað hildu sjómenninir ikki. Tað brakaði og knakaði í skipinum, og plankarnir bognaðu, tá ið sjógvarnir brutu. Masturin brotnaði um tvøran, sum var hon pinnaverk, og skipið legði seg so nógv, at sjógvur kom niður í kahúttina. Tá fataði havfrúgvin, at teir vóru í vanda. Hon mátti sjálv ansa sær, tí vrakpetti av skipinum rókust allastaðni í nánd. Eina løtu var so myrkt, at hon sá púra onki, men so skygdi aftur, og tað var so ljóst, at hon sá hvørt nikk og pikk umborð.
Hon kendi teir allar og sá, hvussu teir baksaðust. Hon hugdi serliga eftir prinsinum, og tá ið skipið fór av um tvøran og sakk, sá hon hann, og fyrst gjørdist hon glað, tí nú fór hann at koma niður til hennara, men so mintist hon, at menniskjuni liva ikki í sjónum, og tí var tað bara sum deyður maður, hann kundi koma niður í slottið hjá pápa hennara. Nei, doyggja mátti hann ikki, og tí svam hon millum allan rekaviðin, sum lættliga kundi verið henni at deyðameini, men tað hugsaði hon ikki um. Hon kavaði og svam undir vatni og kom so upp aftur har, sum prinsurin fleyt. Hann orkaði ikki at svimja meir í hesum ringa sjónum. Armar og bein vóru so útmødd, og hann orkaði ikki at halda eyguni opin. Hann hevði doyð, var havfrúgvin ikki. Hon helt høvdi hansara uppi, og so læt hon seg reka við streyminum við honum í favninum.
Tá ið morgunin kom, var veðrið batnað. Ikki eitt sprek av skipinum var at síggja. Sólin kom so reyð upp úr havi. Hon lýsti niður á vatnskorpuna, og tað sýntist, sum roði kom aftur í kjálkarnar á prinsinum, men eyguni vóru aftur. Havfrúgvin mussaði hann á ta vøkru pannuna og streyk tað vakra hárið frá eygunum. Henni tóktist, at hann líktist marmarastandmyndini í lítla urtagarði hennara. Hon mussaði hann einaferð aftur og bað, at lív skuldi koma aftur í hann.
Tá sá hon land, høg blá fjøll, men á tindunum lá kavi so skínandi hvítur, sum vóru tindarnir avtaktir við svanum. Niðri móti strondini vóru grønir skógir, og beint frammanfyri var ein kirkja ella eitt kleystur, hon visti ikki reiðiliga, men ein bygningur var tað. Í urtagarðinum vuksu appilsintrø og sitrónir, og beint framman fyri portrinum vuksu høg pálmatrø. Beint innanfyri, har hon var, var eitt víkarskapilsi og hvítur sandur at síggja. Har inn í víkina svam hon við tí vakra prinsinum og legði hann á sandin, men hon ansaði eftir, at høvdið lá hægst og vendi móti sólini.
Tá ringdu kirkjuklokkurnar í tí stóra, hvíta húsinum, og nógvar ungar gentur komu oman í urtagarðin. So svam lítla havfrúgvin longri út og legði seg aftan fyri nakrar stórar steinar og oysti sjóskúm á hárið og bringuna, so ongin skuldi varnast hana, og so lá hon og ansaði eftir, hvør ið mundi koma at taka sær av neyðar prinsinum.
Skjótt kom ein ung genta yvir hagar, sum hann lá. Hon gjørdist ógvuliga kløkk. Men tað vardi bara eina løtu, so fór hon eftir fólki, og havfrúgvin sá, at lív kom aftur í prinsin, og hon sá, at hann smíltist til øll, sum vóru uttan um hann. Men til hana smíltist hann ikki, og hann visti heldur ikki, at hon hevði bjargað honum. Hon kendi seg tunga í huga, og tá ið tey fóru við honum yvir í tað stóra húsið, kavaði hon sorgarbundin og svam heim til slottið hjá pápa sínum.
Altíð hevði hon verið stillfør og hugsanarsom, men nú bar av. Systrarnar spurdu, hvat hon hevði sæð fyrstu ferð, hon var oman fyri sjóvarmálan, men hon segði teimum einki.
Manga kvøldarløtu og morgunstund við svam hon upp hagar í víkina, sum hon var farin frá prinsinum. Hon sá, hvussu fruktirnar í urtagarðinum búnaðust og vórðu tiknar, hon sá, hvussu kavin tiðnaði uppi á teim høgu fjøllunum, men prinsin sá hon ikki, og tí svam hon uppaftur sorgarbundnari heim aftur á slottið. Einasti uggi hennara var at sita og halda tvørtur um marmarastandmyndina í lítla urtagarði sínum, men blomstrini gjørdi hon onki við, tey vuksu, sum best bar til, og endin var, at allur urtagarður hennara var ein hurlivasi, sum onki skil var á.
Endin var, at hon orkaði ikki at ganga við hesum einsamøll, og so segði hon einari av systrunum frá, og so var tað ikki leingi, til allar vistu tað, men heldur ikki fleiri uttan tvær aðrar havfrýr, sum bara søgdu tað fyri sínum bestu vinkonum. Ein teirra visti, hvør prinsurin var. Hon hevði eisini sæð alt stásið umborð og visti, hvaðani prinsurin kom, og hvar kongaríki hansara var.
”Kom lítla systir okkara!" søgdu hinar prinsessurnar, og hond í hond svumu tær sum ein langur hali upp gjøgnum sjógvin og hagar, sum tær vistu, at slottið hjá prinsinum var.
Slottið var av ljósagulum gliturgróti við stórum marmaratrappum, og ein trappa gekk heilt oman til strondina. Skínandi gylt kúputorn hevjaðu seg yvir takinum, og í súlnaganginum, sum var uttan um alt slottið, vóru marmaramyndir, sum sóu út, sum vóru tær allivandi. Inn gjøgnum vindeyguni sást tú prýðiligar salir við silkigardinum fyri vindeygunum og stórum, prýðiligum málningum á bróstunum. Tað var ein stuttleiki at hyggja at teimum. Mitt í størsta salinum skvatlaði eitt stórt gosvatn. Strálurnar fóru høgt móti einum glaskupli uppi undir loftinum, og sólin skein so fagurliga gjøgnum vatnið og á tær vøkru planturnar, sum vuksu í gosbrunninum.
Nú visti hon, hvar hann búði, og hagar svam hon mangt kvøldið og manga náttina. Hon fór so nógv nærri landi, enn nøkur av hinum hevði torað, ja, hon svam heilt niðan í ta smølu grøvina undir tí vakru marmarasvaluni, sum legði stóran skugga á vatnið. Har sat hon so og hugdi at tí unga prinsinum, sum ikki visti betur, enn at hann var einsamallur í tí klára mánalýsinum. Manga kvøldarstundina sá hon hann fara við tónleiki í sínum fína báti við flagginum í húnar hátt. Hon sat og kagaði millum sevini, og hendi tað, at vindurin tók í silvurhvíta slør hennara, og onkur sá tað, so hildu tey tað vera ein svan, sum lætti veingirnar.
Um næturnar, tá ið útróðrarmenninir lógu uppi yvir línunum, hoyrdi hon teir tosa um tann unga prinsin, og allir róstu honum, og hon var glað um, at hon hevði bjargað honum frá deyða ta ferðina, tá ið hann hálvdeyður lá og rakst millum brotasjógvar og rekavið.
Hon mintist eisini, hvussu fast høvur hansara hevði hvílt móti bringu hennara, og hvussu inniliga hon hevði mussað hann. Men hetta visti hann onki um, kundi ikki so frægt sum droyma um hana.
Meir og meir kom hon at halda av menniskjunum, meir og meir ynskti hon eftir at sleppa at vera teirra millum. Teirra verð, helt hon, var nógv størri enn hennara. Menniskjuni kundu jú fara yvir høvini við skipum, klúgva upp á hægstu fjallatindar, langt upp um skýggini, og londini, sum tey áttu, vóru við skógum og bø og haga nógv longri, enn eygað rakk. Tað var so mangt, sum hon hevði viljað vitað, men systrarnar dugdu ikki at svara henni øllum, og tí spurdi hon gomlu ommu sína, og hon visti mangt at siga um ta hægru verðina, sum hon so skilagott kallaði londini, sum vóru oman fyri sjóvarmálan.
”Tá ið menniskjuni ikki drukna," spurdi lítla havfrúgvin, ”liva tey so allar ævir? Doyggja tey ikki, sum vit her niðri á havbotninum?"
”Jú," segði tann gamla, ”tey noyðast eisini at doyggja, og teirra æviskeið er enn styttri enn okkara. Vit kunnu verða trý hundrað ár, men tá ið vit so eru ikki meir her niðri, verða vit til skúm á sjónum, eiga ikki so frægt sum eina grøv her á botninum millum okkara kæru. Vit hava onga ódeyðiliga sál og onki ævigt lív. Vit eru sum grøni sevleggurin. Er hann eina ferð kvettur av, grønkar hann ongantíð aftur. Menniskjuni harafturímóti hava eina sál, sum livir ævigt, livir, eftir at likamið er vorðið til mold. Sálin fer upp gjøgnum ta kláru luftina, upp til allar tær glampandi stjørnurnar. Eins og vit stinga okkum upp úr sjónum og síggja mannaheimin, soleiðis stíga sálirnar upp til ókendan fagran heim, sum vit ongantíð sleppa at síggja."
”Hví fingu vit onga ódeyðiliga sál?" segði lítla havfrúgvin sorgarbundin. ”Eg vildi fegin latið øll míni hundraðir av árum, bara fyri at sloppið at verið menniskja ein dag og síðani fingið lut í tí himmalska ríkinum!" ”Soleiðis mást tú ikki ganga og hugsa!" segði tann gamla, ”vit hava tað nógv betri enn menniskjuni har uppi!"
”So skal eg doyggja meðni, flóta sum skúm á sjónum, ikki hoyra tónleikin og alduskvatlið, ikki síggja tey vøkru blomstrini og ikki síggja ta reyðu sólina! Kann eg onki gera fyri at vinna æviga sál?"
”Nei," segði gamla, ”einans um ein maður gjørdist so góður við teg, at tú vart meira fyri hann enn faðir og móðir, um hann av heilum huga og kærleika hugsaði um teg og læt prest leggja hansara hond í tína við lyfti um at vera tær trúgvur um alla ævir. Tá hevði hansara sál runnið inn í likam títt, og tú hevði fingið lut í lukku menniskjunna. Hann gav tær sál, men varðveitti kortini sína egnu. Men tað kann aldri henda! Tað, sum er mesta prýði her í sjónum, sporl títt og stertur, halda tey uppi á jørðini vera ljótt, tey hava ikki betri skil enn so, at tey eru noydd at ganga við tveimum lorkutum beklum, sum tey kalla bein, og tað halda tey vera vakurt!"
Tá suffaði lítla havfrúgvin og hugdi sorgarbundin at sporli sínum. ”Latið okkum nú vera glaðar," segði gamla omman, ”dansa og spæla skulu vit tey trý hundrað árini, vit eiga á, tað er sanniliga nóg leingi, og so kunnu vit við góðari samvitsku hvíla okkum í grøvini. Í kvøld skulu vit hava kongaveitslu!"
Har var eisini vakurleiki, sum ein aldri sær á jørðini. Veggir og loft í stóra dansisalinum vóru av tjúkkum, men klárum glasi. Fleiri hundrað ovurstórar skeljar, rósureyðar og grasgrønar stóðu á rað uttan um ein bláan logandi eld, sum upplýsti allan salin og skein út gjøgnum veggirnar, so at sjógvurin uttanfyri var væl upplýstur. Tú sást hópin av fiski, stórum og smáum, sum svumu inn móti glasmúrinum. Á summum var roðslan purpurreyð, á øðrum skein hon sum silvur og gull. - Mitt ígjøgnum salin rann ein breið á, og í henni dansaðu havmenn og havfrýr, og tey sungu so ógvuliga vakurt, meðan tey dansaðu. So vakurt dugdu tey ikki at syngja uppi á jørðini. Og vakrast av øllum sang lítla havfrúgvin, og øll klappaðu fyri henni, og eina løtu kendi hon gleði í hjartanum, tí hon visti, at hon hevði vakrari mál enn øll bæði á jørðini og í sjónum. Men tað vardi ikki leingi, so fór hon aftur at hugsa um tey uppiyvir. Hon slapp ikki frá at hugsa um tann vakra prinsin, og hon var sorgarbundin um ikki at eiga eins og hann eina ódeyðiliga sál. Tí sníkti hon seg út úr slottinum, og meðan øll hini sungu og stuttleikaðu sær, sat hon í ringum lag í sínum lítla urtagarði. Tá hoyrdi hon tónan av valdhorni ljóða niður ígjøgnum vatnið, og hon hugsaði: ”Nú er tað helst hann, sum siglir har uppi. Hann, sum eg eri betri við enn bæði pápa og mammu, hann, sum eg altíð hugsi um, og sum eg vildi lagt mítt lív í hendurnar á. Alt vil eg gera fyri at vinna hann og eina ódeyðiliga sál! Meðan systrar mínar dansa á slottinum hjá pápa, fari eg til havgívrina, hana, sum eg altíð havi óttast fyri, men kanska hon kann leggja mær ráð og hjálpa mær!"
So fór lítla havfrúgvin út úr lítla urtagarði sínum og yvir til íðugerðirnar og meldurstreymarnar, har sum havgívurin búði. Har hevði hon ongantíð gingið fyrr. Har vuksu ongi blomstur, onki sjógras, bara nakni, grái sandbotnurin allan vegin yvir ímóti meldurstreyminum, og har fossaði sjógvurin sum í einum mylnuhjóli, mól alt runt og skræddi alt fyri sær niður í dýpið. Mitt ímillum hesar øgiligu íður mátti hon ganga fyri at koma hagar, sum havgívurin búði, og einastaðni var ongin vegur uttan tvørtur um eitt kókandi heitt runudíki, og tað kallaði havgívurin torveyga sítt. Aftanfyri var so hús hennara mitt inni í einum undarligum skógi. Øll trø og allir runnar vóru margføtlur, helvt um helvt dýr og plantur, tey líktust hundraðhøvdaðum slangum, sum vuksu upp úr jørðini. Greinarnar vóru langir, sliputir armar við fingrum sum liðiligir ormar, og alla tíðina ringdu teir seg líka frá rótini og út í ytsta spíssin. Alt, sum teir rukku við, ringdu teir seg uttan um og sleptu tí ongantíð aftur. Lítla havfrúgvin stóð púra hjartkipt.
Hjartað bankaði av ótta, og hon var um at venda aftur, men so hugsaði hon um prinsin og um mannasálina, og tá menti hon seg aftur. Hon bant tað síða, flákrandi hárið upp í topp, so at margføtlurnar skuldu ikki fáa fatur í tað, báðar hendurnar tók hon saman um bringuna, og so pílaði hon av stað, eins og fiskurin smýgur ígjøgnum sjógvin, beint inn millum allar margføtlurnar, sum rættu sínar liðiligu armar og fingrar eftir henni. Hon sá, at allar høvdu okkurt, sum tær høvdu fingið fatur á. Hundraðtals sterkir armar hildu fast um tað, sum vóru tað jarngjarðir. Fólk, sum vóru umkomin á sjónum og sokkin í dýpið, sóust sum beinaræ í ørmunum á margføtlunum. Har sóust skipsróður og skipskistur, og har sóust ræ av ymsum dýrum og ein lítil havfrúgv, sum teir høvdu fangað og kvalt, tað var fyri henni tað ræðuligasta av øllum.
Nú kom hon til eitt stórt slývaksið pláss í skóginum. Stórir, feitir vatnormar veltu sær og sýndu sín hvíta búk. Mitt í hesum plássinum var eitt hús av mannabeinum, og har sat havgívurin og mataði ein stóran frosk, sum tók matin úr munninum á gívrini, sum vit plaga at geva kanarifuglum sukur. Vatnormarnar kallaði hon høsnarungar sínar og lovaði teimum at ringja seg uttan um bróst síni.
”Eg veit væl, hvat ið tú vilt!" segði havgívurin, ”tað er býtt av tær! Men tú skalt kortini fáa vilja tín, tí tað verður tær til ólukku, mín deiliga prinsessa. Tú vilt fegin sleppa frá sporlinum og í staðin fáa tveir stubbar, sum menniskjuni ganga við, so at ungi prinsurin skal verða góður við teg, og tú skalt eisini fáa hann og eina ódeyðiliga sál!" Og í somu løtu fór gívurin at flenna so hart og so ljótt, at bæði froskurin og vatnormarnir duttu niður á sandin og lógu og veltu sær har. ”Tú kemur í røttum tíma," segði gívurin, ”í morgin, tá ið sólin er komin upp, hevði eg ikki kunnað hjálpt tær, ikki fyrr enn aftur at ári. Eg skal bryggja tær ein drykk, og við honum skalt tú, áðrenn sólin rísur, svimja til lands, seta teg í fjøruna og drekka hann. Tá klovnar sporlið og verður tað, sum menniskjuni kalla avbera vøkur bein. Men tú fært ilt, tað verður, sum hvassur knívur hevði farið ígjøgnum teg. Øll, sum síggja teg, fara at siga, at tú ert vakrasta menniskja, tey hava sæð! Gongulagið verður tað sama sum nú, og ongin dansarinna kann hava so lættligt gongulag sum tú, men fyri hvørt fet, tú stígur, verður tað, sum steigst tú á hvassar knívar. Gevur tú teg undir hetta, skal eg hjálpa tær."
”Ja," segði lítla havfrúgvin bivandi á málinum. Hon hugsaði um prinsin og um at vinna ódeyðiliga sál.
”Men minst til," segði gívurin, ”ert tú einaferð komin í menniskjalíki, so kanst tú ongantíð aftur verða havfrúgv! Tú kanst ongantíð aftur fara niður til systrar tínar og til slottið hjá faðir tínum, og vinnur tú ikki kærleika prinsins, so at hann fyri tína skyld gloymir faðir og móður, men bert hugsar um teg og letur prest leggja hendur tykkara saman, at tit verða maður og kona, so fært tú onga ódeyðiliga sál! Fyrsta morgun, sum hann er giftur við eini aðrari, má hjarta títt bresta, og tú verður til skúm á vatninum!"
”Eg vil tað kortini!" segði lítla havfrúgvin og var bleik sum eitt lík. ”Men eg skal eisini hava nakað!" segði gívurin, ”og tað er ikki so lítið, sum eg krevji. Tú hevur nógv vakrasta málið av øllum, sum búgva við havsins botn, og við málinum heldur tú, at tú kanst bergtaka prinsin, men mál títt vil eg hava. Tað besta, sum tú eigur, skalt tú geva mær aftur fyri gandadrykkin, sum eg havi latið mítt egna blóð útí, at hann skal vera so hvassur sum eitt tvíeggjað svørð!"
”Men tá ið tú hevur málið úr mær," segði havfrúgvin, ”hvat havi eg so eftir?" ”Tú hevur tína vøkru útsjónd," segði gívurin, ”títt leikandi lætta gongulag og tíni talandi eygu. Við øllum hesum kanst tú ivaleyst bergtaka eitt menniskjahjarta. Hevur tú mist mótið? Rætt mær tunguna, so skeri eg hana úr tær sum gjald fyri tann sterka drykkin, tú skalt fáa!" ”Sum tú vilt," segði lítla havfrúgvin, og havgívurin setti ketilin útá at kóka gandadrykkin. ”Reinføri er ein dygd," segði hon og skrubbaði ketilin við vatnormunum, sum hon bant saman í tyssi. So skar hon seg sjálva í bringuna og læt tað svarta blóðið dryppa niðurí. Tá fór dampurin at líkjast løgnum skepilsum, so at ræðsla kom á teg. Gandakellingin læt í heilum ymist niður í ketilin, og tá ið so kókaði, var tað, sum tá ið krokodilla grætur. At enda var drykkurin liðugur, og tá var hann sum klárasta vatn. ”Her hevur tú drykkin!" segði gandakellingin og skar tunguna úr lítlu havfrúnni, sum gjørdist stumm, so hon hvørki sang ella talaði. ”Kráma margføtlurnar eftir tær, tá ið tú fert heim aftur gjøgnum skógin, so tveit bara ein dropa av hasum á tær, so fara bæði armar og fingrar í smæstu molar!" Hetta var óneyðugt, tí margføtlurnar ræddust verri enn so. Bara tær sóu drykkin, sum hon bar í hondini, hopaðu tær undan. Soleiðis kom hon í øllum góðum gjøgnum skógin, runudíkið og meldurstreymin.
Nú sá hon slottið hjá pápanum. Ljósini vóru øll sløkt í teirri stóru dansihøllini, so tey mundu øll vera løgst. Men ikki tordi hon at fara at leita eftir teimum, nú ið hon var vorðin stumm. Nú noyddist hon at rýma frá teimum með alla. Tað var, sum hjartað skuldi bresta. Hon sníkti seg inn í urtagarðin, tók eitt blomstur úr blomsturteiginum hjá hvørjari systrini, sendi túsund fingramussir yvir móti slottinum og svam so upp gjøgnum tann myrkabláa sjógvin.
Sólin var ikki enn komin úr havi, tá ið hon sá slottið hjá prinsinum og gekk upp gjøgnum tær stórbaru marmaratrappurnar. Mánin lýsti so ógvuliga klárur.
Lítla havfrúgvin drakk tann brennandi beiska drykkin, og tað var, sum fór eitt tvíeggjað svørð ígjøgnum alt likam hennara, hon svímaði og lá sum eitt deytt. Tá ið sólin reis úr havi og sendi sínar fløvandi geislar niður yvir havið, vaknaði hon og kendi ein pínandi sviða í kroppinum, men beint framman fyri henni stóð tann ungi vakri prinsurin. Hann hugdi við sínum myrku eygum upp á hana, so at hon noyddist at hyggja burtur, og tá sá hon, at hon hevði mist sporlið og fingið so ómetaliga fitt og vøkur bein, sum nøkur genta kundi ynskja sær. Men hon var spilnakin, og tí ballaði hon sítt síða, vakra hár uttan um seg. Prinsurin spurdi, hvør hon var, og hvussu hon var komin. Hon hugdi blídliga, men sorgarbundin upp á hann, tí talað fekk hon jú ikki... So tók hann í hondina á henni og leiddi hana inn á slottið. Og tað var, sum gandakellingin hevði sagt, hvørt fet, hon steig, var sum at ganga á nálum ella hvøssum knívum, men hon gekk kortini fegin, og meðan prinsurin leiddi hana, gekk hon so lætt sum ein sveimandi sápubløðra, og bæði prinsurin og øll, sum sóu hana, undraðust á hennara lætta gongulag.
Hon fekk dýrabar klæði av silki og mussilin at fara í, og á slottinum var hon vakrast av øllum, men stumm var hon, fekk hvørki sungið ella talað. Vakrar trælkvinnur ílatnar silki og gull komu at syngja fyri prinsinum og hansara kongaligu foreldrum, og hvør sang vakrari enn onnur. Prinsurin klappaði í hendurnar og kveitti yvir til hennara, og tá gjørdist lítla havfrúgvin sorgarbundin, tí hon visti, at hon hevði kunnað sungið nógv vakrari enn tær, og hon hugsaði: ”Á, hann skuldi bara vitað, at bara fyri at eg skuldi sleppa at vera hjá honum, gav eg mál mítt burtur allar ævir."
So fóru trælkvinnurnar at dansa. Tær dansaðu yndisliga til hugtakandi tónleik, og tá rætti lítla havfrúgvin sínar vøkru armar upp, fór upp á tá sveimandi eftir gólvinum, dansaði, sum ongin hevði sæð makan. Hon fór so liðmjúk um gólvið, og vakurleikin skein av henni, sum hon sveimaði í salinum, og eyguni søgdu skilligari enn sangurin hjá trælkvinnunum, hvat búði í hjartanum.
Øll stóðu líka hugtikin og serliga prinsurin, sum kallaði hana onkarbarn sítt. Hon helt á at dansa, men hvørja ferð, føturnir bóru við gólvið, var tað, sum hvassir knívar fóru ígjøgnum hana. Prinsurin segði, at hon skuldi altíð vera hjá honum, og hon slapp at sova uttan fyri kamarsdyr hansara á einum floyalskodda.
Hann fekk tey at seyma henni ein mannfólkabúna, so at hon kundi fara at ríða saman við honum. Tey riðu gjøgnum angandi skógir, og greinarnar kíndu henni um herðarnar, og fuglarnir lótu so fagurliga. Hon klintraði upp á hægstu tindar við honum, og tó at hon bløddi um føtur sínar, so at hini sóu tað, flenti hon bara at tí og fylgdi honum, til tey sóu skýggini fara undir sær, sum vóru tey fuglar á ferð til onnur lond.
Um náttina, tá ið hini á slottinum svóvu, fór hon út á marmaratrappuna og steig út í tað kalda vatnið. Og tað linaði so óføra væl hennara brennandi føtur at standa í tí kalda sjónum. Tá hugsaði hon eisini um tey har niðri í dýpinum.
Eina náttina komu systrar hennara undir arm. Tær sungu so sorgarbundið, meðan tær svumu har uttanfyri, og hon veittraði til teirra. Tær kendu hana og søgdu, at tey vóru øll so ring um hana. Síðani komu tær hvørja nátt, og eina náttina sá hon langt úti gomlu ommu sína, sum ikki hevði verið uttanfyri í nógv ár, og havkongurin við krúnu á høvdinum kom eisini. Øll rættu hendurnar ímóti henni, men tey gomlu tordu ikki so langt inn sum systrarnar.
Sum dagarnir gingu, gjørdist prinsurin betri og betri við hana. Hann var góður við hana, sum tú ert góður við eitt fitt barn, men at gera hana til drotning hugsaði hann ikki um, og kona hansara mátti hon blíva, annars fekk hon onga ódeyðiliga sál, men fór at verða til skúm á sjónum tann dagin, hann giftist við aðrari.
”Ert tú ikki bestur við meg av øllum somlum?" sýntust eyguni í lítlu havfrúnni at siga, tá ið hann tók hana í favn og kysti hana á vakra enni hennara.
”Jú, tú ert mær kærast av øllum," segði prinsurin, ”tí tú hevur tað besta hjartað av teim øllum, tú elskar meg mest av øllum, og tú líkist eini gentu, sum eg einaferð sá, men sum eg ongantíð aftur fari at síggja. Eg var við á einum skipi. Tað gekk burtur, og eg rak í land nærindis einum templi, har fleiri ungar gentur tæntu. Tann yngsta fann meg á strondini og fekk meg til lívs. Eg sá hana bara tvær ferðir. Hon var einasta menniskja, eg hevði kunnað elskað í hesi verð, men tú líkist henni so nógv, at tú næstan fært meg at gloyma hana fyri teg. Hon er í tí heilaga templinum, og tí hevur eydnan sent mær teg, og aldri skulu vit fara hvørt frá øðrum!"
”Áh, - hann veit ikki, at eg bjargaði honum!" hugsaði lítla havfrúgvin, ”eg svam í land við honum og fekk hann inn til skógin, har templið er, eg krógvaði meg undir skúmi og bíðaði eftir, at onkur fór at koma. Eg sá vøkru gentuna, sum hann er betri við enn meg!" Og havfrúgvin suffaði tungliga, grátið fekk hon jú ikki. ”Gentan hoyrir heilaga templinum til, hevur hann sagt, hon kemur aldri út millum menniskju meir, men eg eri hjá honum, síggi hann hvønn dag, eg vil vera um hann, elska hann og veita honum alt lív mítt!"
Men nú fer prinsurin at giftast, hann skal giftast við dóttur grannakongsins, siga tey, og tí er tað, at hann riggar hatta glæsiliga skipið til. Tað sigst, at hann fer at vitja londini hjá grannakonginum, men ørindini munnu heldur vera at vitja dóttur hansara, og hann fer við stórum fylgi. Men lítla havfrúgvin risti við høvdinum og smíltist. Hon visti betur enn nakar annar, hvat ið búði í prinsinum. ”Eg noyðist at fara at finna hasa vøkru prinsessuna, tað krevja foreldur míni, men noyða meg at giftast við henni vilja tey ikki. Eg dugi ikki at elska hana, og hon líkist als ikki hini vøkru gentuni í templinum. Tað gert tú, og skuldi eg nakrantíð valt mær eina brúður, so hevði tað helst verið tú, mítt stumma onkarbarn, sum hevur so sigandi eygu!" Og hann kysti hana á tær reyðu varrar, spældi við síða hár hennara og legði seg inn at hjarta hennara, sum fór at droyma um mannalukku og ódeyðiliga sál.
”Tú óttast ikki havið, stumma barn mítt!" segði hann, tá ið tey vóru komin umborð á tað glæsiliga skipið, sum skuldi flyta tey til londini hjá grannakonginum. Hann segði henni frá ódnarveðri og dýrdarlogn, um løgnar fiskar, sum svumu í havinum og um ymist, kavarin hevði sæð í sjónum. Hon smíltist, og hann segði frá, tí hon visti betur, hvussu var við havsins botn.
Í mánalýsinum á náttartíð, meðan øll hini svóvu uttan stýrimaðurin, sum stóð til róðurs, sat hon við lúnningina og hugdi niður í sjógvin, og hon helt seg síggja slottið hjá pápanum. Uppi á loftinum stóð gamla omman við silvurkrúnu um høvur og hugdi langtandi upp undir kjølin á skipinum. Tá sá hon systrarnar koma upp um vatnskorpuna. Tær hugdu sorgarbundnar eftir henni og vríggjaðu hendurnar, men hon veittraði til teirra og royndi at siga teimum, at alt stóð væl til, og at hon var lukkulig. Tá kom skipsdrongurin, og systrarnar kavaðu, og drongurin helt, at tað hvíta, hann hevði sæð, var skúmið í sjónum.
Morgunin eftir sigldi skipið inn í havnina í høvuðsstaðnum hjá grannakonginum. Allar kirkjuklokkur ringdu, og úr teim høgu trøunum blástu teir í lúðurhorn, meðan hermenn stóðu við blaktrandi fløggum og skínandi hervápnum. Hvønn dag vóru veitslur oman á veitslur, men prinsessan var ikki við í veitslunum, hon var til venjingar í einum heilagum templi, søgdu tey, og har lærdi hon allar kongaligar dygdir. Men endin var, at hon kom.
Lítla havfrúgvin var altrá eftir at síggja vakurleika hennara, og tað mátti hon sanna, at vøkur var hon. Havfrúgvin mátti viðganga, at vakrari gentu hevði hon ikki sæð. Húðin var so fín og skær, og aftan fyri tey longu eygnahárini smíltust eini myrkablá, trúføst eygu.
”Tað er tú!" segði prinsurin, ”tú, sum fekst meg til lívs, tá ið eg lá sum eitt deytt niðri við strondina!" Og hann tók sína rodnandi brúður í favn. ”Á, eg eri so glaður!" segði hann við lítlu havfrúnna. ”Tað, sum eg ongantíð hevði vónað, er vorðið veruleiki. Tú gleðist um lukku mína, tí ongin er so góð við meg sum tú!" Lítla havfrúgvin mussaði hann á hondina, og tað var fyri henni, sum lítla hjarta hennara var um at bresta. Brúdleypsmorgun hansara fór at vera deyðadagur hennara, og hon fór at verða til skúm á havinum.
Allar kirkjuklokkurnar ringdu, boðberarnir riðu í gøtunum og søgdu frá trúlovilsinum, og á øllum altarum brann væl angandi olja í dýrabarum silvurlampum. Prestarnir stóðu og sveiggjaðu við roykilsiskørum, og brúður og brúðgómur rættu hvørt øðrum hondina, meðan biskupur lýsti signing. Lítla havfrúgvin stóð í silki og gulli og helt í kjólavelið hjá brúðrini, men hon hoyrdi ikki veitslutónleikin, og hon sá ikki kirkjuliga hátíðarhaldið. Hon hugsaði einans um sína deyðsnátt, um alt, sum hon hevði mist í hesari verð.
Longu um kvøldið fóru brúður og brúðgómur umborð á skipið. Kanónirnar buldraðu, fløggini veittraðu, og á miðjum skipi var eitt kongaligt tjald sett upp. Tað var gjørt av gulli og purpuri, og í tjaldinum vóru mjúkar sovibríkar, har brúðarparið skuldi sova hesa stillu og svalu náttina. Seglini stóðu væl frá, og skipið fór so lættliga gjøgnum sjógvin uttan at rulla stórvegis.
Tá ið myrkrið kom, vórðu skreytlampurnar tendraðar, og sjómenninir dansaðu stuttligar dansir á dekkinum. Lítla havfrúgvin mintist fyrstu ferð, hon hugdi upp um vatnskorpuna og sá sama stás og somu frøi, og hon fór at dansa við, sveimaði runt, sum svalan flýgur, tá ið smyrilin er eftir henni, og øll kappaðust um at klappa og rópa av gleði, tí aldri hevði hon dansað so vakurt. Tað prikaði sum við hvøssum knívseggjum í føtur hennara, men hon føldi tað ikki, tí uppaftur verri píndi í hjartanum. Hon visti, at hetta var seinasta kvøldið, hon sá hann, sum hon hevði latið alt: faðir, systrar, heim og alt, ja givið mál sítt og liðið ræðuliga pínu uttan at hugsa um tað. Hetta var síðsta náttin, hon andaði inn somu luft sum hann, sá havið og stjørnuklára himmalin. Ein endaleys nátt uttan tanka, uttan dreymar bíðaði henni, sum onga sál hevði og onga sál kundi fáa. Alt var gleði og fragd umborð til eftir midnátt, og hon smíltist og dansaði við deyðstankanum í hjarta sínum. Prinsurin kysti sína vøkru brúður, og hon spældi sær við hansara svarta hár, og undir arm fóru tey til hvíldar í tí stásiligu tjaldbúðini.
Tað gjørdist stilt og kvirt umborð á skipinum, einans stýrimaðurin stóð við róðrið. Lítla havfrúgvin legði sínar hvítu armar á lúnningina og leit móti eystri eftir morgunroðanum, tí hon visti, at fyrsti sólargeislin fór at taka lívið av sær. Tá sá hon systrar sínar koma upp úr kavi. Tær vóru bleikar, sá hon, og síða hár teirra flákraði ikki meira í vindinum, tí tað var avklipt. ”Vit hava givið gívrini tað fyri at fáa hana at hjálpa, so at tú ikki skalt doyggja í nátt. Hon gav okkum ein knív, her er hann! Sært tú ikki, hvussu hvassur hann er. Áðrenn sólin rísur, mást tú stinga hann í hjartað á prinsinum, og tá ið so heita blóð hansara rennur og kemur á føtur tínar, renna teir saman og verða aftur til sporl sum áður, og tú verður til havfrúgv aftur, kanst koma niður til okkara og liva í trý hundrað ár, áðrenn tú doyrt og verður til tað salta havskúm. Skunda tær, hann ella tú mást doyggja, áðrenn sólin rísur! Omma okkara syrgir, so at hon hevur mist sítt hvíta hár, eins og vit hava mist okkara til havgívrina. Tak lívið av prinsinum og kom tú til okkara! Skunda tær, sært tú ikki morgunroðan á himlinum? Um nakrar fáar minuttir rísur sólin, og so mást tú doyggja!" Eitt hulisligt suff hoyrdist frá teimum, so hvurvu tær undir vatnskorpuni.
Lítla havfrúgvin dró purpurteppið frá tjaldinum, og hon sá ta vøkru brúðrina sova við høvdinum móti bringu prinsins. Hon fór yvir til teirra, kysti hann á pannuna, leit móti himli, har morgunroðin gjørdist alt sjónskari, hugdi at tí hvassa knívinum og so yvir á prinsin, sum í dreymum nevndi brúðrina við navni. Einans hon var í tonkum hansara, og knívurin skar í hondum hennara, men so tveitti hon hann fyri borð, so langt sum hon orkaði, og sjógvurin rodnaði, har knívurin søkk, tað var, sum blóðdropar bløðraðu upp úr sjónum. Eina ferð enn kveitti hon yvir á prinsin við hálvbrostnum eygum, leyp so í havið og kendi, at likamið varð til skúm.
Nú reis sólin úr havi, geislarnir komu so flógvir á tað ísakalda havskúm, og lítla havfrúgvin føldi onki til deyðan, hon sá sólina, og uppi yvir henni sveimaðu hundrað gjøgnumskygdar, vakrar verur. Hon sá tey hvítu seglini á skipinum og reyðu skýferðina gjøgnum tær. Tær sungu vakran tónleik, men hann var so spakur, at onki menniskjaoyra hoyrdi hann, eins og onki menniskjaeyga sá tær. Veingjaleysar sveimaðu tær lættliga gjøgnum luftina. Lítla havfrúgvin sá, at hon hevði fingið eitt likam sum tær, tað hevjaði seg hægri og hægri upp úr skúminum.
”Hvagar fari eg nú?" segði hon, og mál hennara ljóðaði sum málið á hinum verunum, so andakent, at ongin tónleikur, vit kenna, er førur fyri at endurtaka tað.
”Upp til skýdøturnar!" svaraðu tær. ”Havfrúgvin hevur onga ódeyðiliga sál, kann ikki vinna hana, uttan hon fær eitt menniskja at elska seg. Á eini fremmandari megi hongur øll hennara æviga tilvera. Skýdøturnar hava heldur onga æviga sál, men við góðgerðum kunnu tær sjálvar skapa sær eina. Vit flúgva suður í heitu londini, har tann køvandi pestluftin drepur fólkið. Vit kveistra svala luft til teirra. Vit spjaða blomsturanga gjøgnum luftina og veita linna og frískleika. Tá ið vit í trý hundrað ár hava roynt at gera tað góða, vit duga, fáa vit ódeyðiliga sál og fáa lut í menniskjunnar ævigu lukku. Tú neyðar lítla havfrúgv hevur av heilum huga roynt at gera tað sama sum vit, tú hevur tolað og hevjað teg upp í skýandanna heim, og nú kanst tú við góðgerðum skapa tær ódeyðiliga sál um trý hundrað ár". Lítla havfrúgvin rætti sínar glaru armar upp móti sól Guds, og fyrstu ferð kendi hon tár á kinn.
Umborð á skipinum var lítið um tey. Hon sá, at prinsurin gekk og leitaði eftir henni. Sorgarbundin hugdu tey, brúður og brúðgómur, út á tað skúmandi havið, eins og vistu tey, at hon hevði sjálv tveitt seg á blotan. Ósjónlig mussaði hon brúðrina á ennið, smíltist til hansara og steig saman við hinum skýdøtrunum upp í tað rósureyða skýggið, sum bar tær gjøgnum luftina.
”Um trý hundrað ár sveima vit soleiðis inn í ríki Guds!"
”Vit kunnu koma hagar fyrr!" teskaði ein. ”Ósjónligar sveima vit inn í húsini hjá menniskjunum, har børn eru inni, og hvørja ferð, vit finna eitt gott barn, sum gleðir foreldur síni og hevur uppiborið kærleika teirra, styttir Gud um royndartíð okkara. Barnið veit ikki, at vit flúgva gjøgnum stovuna, og tá ið vit tá av gleði smílast av barnsins ávum, verður eitt ár tikið av teim trý hundrað, men síggja vit eitt ólýðið og illavorðið barn, mugu vit fella sorgartár, og hvørt tár leggur ein dag aftrat royndartíðini!"
Upprunaheiti: H.C. Andersen: ”Den lille Havfrue”, ”Eventyr, fortalte for børn. Første samling. Tredie hefte”, 1837.
Marius Johannesen (1905-1986) týddi. H.C. Andersen: ”Ævintýr – eitt úrval”, Bókadeild Føroya Lærarafelags 2005.


text:
Henda temasíðan er um at nýta blogg í skúlanum. Høvuðsdenturin verður lagdur á skriving og KT-førleika. Mitt fyri á temasíðuni eru sjey uppskot, sum stigvíst brúka blogg í undirvísingini. Eisini er alment tilfar á síðuni um at blogga og at brúka kunningartøkni.
Temasíðan er ætlað lærarum og næmingum í hádeildini í fólkaskúlanum.
Í Námi eru fleiri útlendskar bøkur um at blogga og hvussu ein bloggur, ella fleiri bloggar, kunnu brúkast í skúlanum.
Forlagið Dansklærer-foreningen hevur givið út @ltid online (2012), sum er til 7.-8. flokk.
Sama forlag hevur givið út vores.net (2012), ið er um bloggar og aðrar miðlar, sum brúkarin sjálvur ger av, hvussu teir virka, og hvat innihald teir hava.
Forlagið Alfabeta hevur givið út Skriv godt - i flere genrer (2016), har ein partur er um at skriva blogg. Eisini verður roynt at greina blogg sum eitt serligt slag av teksti millum klummu og tíðargrein.
Skúlabókavørðurin í Námi veit altíð at siga, hvørjar bøkur og hvat tilfar er tøkt at lána ella lesa í.
Í viku 44 í 2015 verður tiltakið "Skúlin í netsamfelagnum" í Norðurlandahúsinum. Regin Marnersson, stjóri í Námi, sigur m.a. soleiðis um tiltakið: Samtíðin setur støðugt strangari krøv á talgilda pallinum. Mangan verður sagt, at børnini eru framkomnari brúkarar enn tey vaksnu, sum so ella so eru um tey í gerandisívinum.
Tá talan eru um fakligar avbjóðingar, menning og at nýta mongu skíggjarnar sum verulig arbeiðsamboð, skortar við førleikum millum børnini og tey ungu í skúlaverkinum. Tí er neyðugt at styrkja førleikarnar hjá lærarum, so at mongu skíggjarnir kunnu gerast hent amboð ...les meira her
Niðanfyri eru sjey uppskot um, hvussu bloggur kann nýtast í hádeildini í fólkaskúlanum
Uppgávan er at lýsa staðin, her, ið eg búgvi. Lærarin skipar fyrst fyri hugaroki í skúlastovuni. Hvat er beint her í grannalagnum? Hvønn vegin gangi eg í skúla? Hvat er klokkan? Hvat síggi eg á veg í skúla? Er nakar dagur, sum er øðrvísi enn aðrir dagar? Síggi eg ruskbilin onkran dagin? Hvør annar býr í grannalagnum? Eru hundar og kettur í grannalagnum? Eigi eg eina ættartalvu heima við hús? Eiga vit eitt gamalt fotoalbum? Tak egnar myndir og skriva tekst, sum í smásøgum stuðla upp undir eina sannførandi og persónliga søgu, sum í heildini lýsa teg og umhvørvið.
Uppgávan er at lýsa tín skúla og tína frítíð. Lærarin skipar fyrst fyri hugaroki í skúlastovuni. Tak myndir av skúlanum, uttan at geva tær far um lærugreinarnar. Hugsa tær, at tú ert ein fremmandur, sum vitjar. Nú gert tú reportasju um skúlan. Tað er ein frásøgn, sum onnur, ið ikki ganga í skúla, skulu skilja. So kanna vit trivnaðin í flokkinum. Hvussu er samanhaldið í flokkinum? Nær er stuttligast at vera í einum flokki? Gongur tú til frítíðartiltøk? Tak eina mynd og skriva reportasju um tína frítíð, og hvussu nógva tíð tú brúkar til frítíðartiltøk. Hvat fært tú burturúr? Kanst tú hugsa tær ein gerandisdag uttan frítíðartiltøk?
Uppgávan er at lýsa ein dag saman við floksfeløgum á útferð og teimum fólkum, sum tú annars møtir henda sama dag. Tú byrjar við at taka mynd av morgunmatinum heima, og siga frá, hvat tú vanliga etur til morgunmat. Lýs síðan, hvussu tit møtast í flokkinum og í felag fara avstað, og hvat tit uppliva á staðnum, sum tit fara til. Hvør er ferðaleiðari og hvussu er ferðin fyrireikað? Hvørjum møta tit, og hvat hoyra tit um henda dagin? Hvussu koma tit heim aftur? Tak so nógvar myndir, sum tú vilt. Ger eitt úrval, so lesarin fær eina fatan av, hvussu dagurin gekst.
Uppgávan er at lýsa evnið dálking á blogginum. Her er umráðandi fyrst at tosa um evnið í flokkinum, hoyra hvat lærarin sigur, og so kanna evnið á netinum og á bókasavninum. Vit fara oman í fjøruna at vita, um vit finna burturkast, sum er vandamikið. Takið myndir. Hvar stavar burturkastið frá? Er nakað søguligt ruskpláss í nánd? Hvussu sleppa vit av við rusk í dag? Komin aftur í stovuna kjakast vit, um tað ber til, at sleppa heilt undan øllum ruski og burturkasti. Setið tykkum í samband við Umhvørvisstovuna, at hoyra um eina norðurlendska verkætlan, sum tey eru við í, har ætlanin er at sleppa heilt undan ruski. Tástanni kann bloggurin skrivast. Hetta kalla vit research, at kanna málið, innan skrivað verður. Brúkið myndirnar, sum tit sjálvi hava tikið.
Uppgávan er at skriva ein blogg, sum er eitt persónligt ummæli av onkrum nýggjum, sum tær dámar, og sum tú vilt viðmæla øðrum at uppliva. Tað kann vera ein bók, eitt telduspæl, eitt borðspæl, tónleikur, filmur ella okkurt annað, sum tú persónliga hevur upplivað fyri stuttum, ella fert til beint nú. Tú velur sjálv, hvat tú ummælir. Tú skalt verða hugað fyri tí, sum tú velur at skriva um. Tú ert ein bloggmissiónerur. Men ansa eftir markinum, sum er millum at rósa og skammrósa. Tú hevur avgerandi orðið, og tað sum tú skrivar ger mun.
Uppgávan er at skriva ein egnan blogg við einari mynd eftir nátturða hvørt kvøld, meðan vit eru á seturskúla. Skriva í bloggin, sum var tað ein dagbók. Minst til, at øll síggja bloggin á netinum, um tú hevur valt ein opnan blogg. Er munur á at skriva privat og alment um sama evni? Kjakist í felag um Facebook og selfies. Kunnu allar myndir koyrast á Facebook, og kann allur tekstur skrivast í ein almennan blogg? Semjist um mørk fyri, nær vit kunnu brúka myndir av floksfeløgum á netinum, og nær tað ikki er so heppið. Eru vit øll samd um hesi mørk? Kannið eftir, hvørjar reglur eru galdandi fyri góða atferð á netinum.
Sjeyndi og seinasti bloggur í skúlaárinum knýtur seg at verkætlan, har vanliga logbókin nú verður til eina bloggbók. Verkætlanin verður løgd fram við einum bloggi, har tekstur, foto, ljóð og ella filmur verða brúkt.
Skúlablaðið 5/2015 er burturav um skúlan í netverks-samfelagnum. Í samrøðu við Magna á Lakjuni, undirvísingarleiðara á Tekniska skúla í Havn, verður tosað um SAMR myndilin:
"Námsfrøðiliga hugsanin um KT tekur støði í SAMR myndlinum hjá Ruben Puentedura. Bókstavirnar standa fyri verandi KT-støði, og hvussu tað kann verða hækkað í undirvísingini og fáa næmingin við í læringina, sambært Blooms taksonomi. Myndilin byggir á 4 stig, har lærarin kann fara upp eftir stiganum, og skapa eina spennandi og mennandi frálæru."
Er elsta og størsta nettænasta, sum bjóðar tær at gera ein almennan blogg fyri einki. Tú skalt bara hava eina Gmail kontu og uppskot um eitt navn, sum eingin annar hevur. Tú kanst velja ymsar litir og snið, sum eru gjørd frammanundan. Tú kanst gera 100 ymsar bloggar í hesi skipan. Google eigur Blogger.
Er ein sosialur miðil og ein mikrobloggskipan, har tú kanst skriva tekst, senda myndir, video, slóðir, sitat og ljóð á tín egna tumbleblogg. Tú kanst gera bloggin almennan, ella privatan. 250 mió bloggarar brúka Tumbler. Helvtin av teimum eru yngri enn 25 ár. Yahoo! eigur Tumblr
Einasta tær tørvar, er ein Googlekonta, sum er ókeypis at stovna, og eitt navn til bloggin. Eftirnavnið verður blogspot.com. Fylg við hesum YouTube filmi, sum sigur, hvussu tú kanst gera tín egna almenna blogg fyri einki:
At skriva, lærir tú bara við at skriva.
...og so skalt tú lesa meiri, enn tú skrivar!


text:
Gjaldoyrahandil við gildistíð (valutatermin)
Í gjaldoyrahandli við gildistíð verður handlað við einum gjaldoyra ímóti einum øðrum gjaldoyra. Ein handil við gildistíð er ein bindandi avtala millum fyritøkuna og BankNordik um keyp/sølu av einari upphædd í einum gjaldoyra móti gjaldi í einum øðrum gjaldoyra ein ávisan dag frammi í tíðini ella tíðarskeiði.
Handil við gildistíð gevur tær:
- Ein smidligan gjaldoyradekning
- Møguleika fyri at betra títt gjaldføri
- Kendan avrokningarkurs
Tað merkir fyri teg, at:
- Tær ikki nýtist at kenna nágreiniliga tíðspunktið fyri tínar inn- og útgjaldingar fyri at fremja handil við gildistíð.
- Tú bindur ikki pening í gjaldoyra, áðrenn tað er neyðugt
- Kostnaðurin fyri at dekka tín gjaldoyraváða verður avmarkaður mest møguligt


text:
Javnt kynsbýti ein fyrimunur fyri arbeiðsumhvørvið og úrslitini
BankNordik stuðlar heimsmálunum hjá ST fyri burðardyggari menning. Samtakið hevur valt at arbeiða við fimm útvaldum heimsmálum, m.a. máli nr. 5, ið skal tryggja javnstøðu millum kynini.
BankNordik-samtakið hevur sett sær sum mál, at bæði kyn skulu vera umboðað við í minsta lagi 40% - bæði á leiðslustigi og á ymisku deildunum. Nýggjasta CSR-frágreiðingin hjá BankNordik vísir, at talið av kvinnuligum leiðarum í samtakinum er hækkað seinastu árini. Við ársenda í 2020 vóru 41% av leiðarunum kvinnur, og til samanberingar var talið 42% í 2019 og 31% í 2018.
”Vit hava nógvar dugnaligar kvinnur og menn í starvi í samtakinum, og vit fegnast um, at kynsbýtið á leiðslustigi er batnað seinastu árini. Fjølbroytni í starvsfólkahópinum er ein stórur fyrimunur, tá ið mál og avbjóðingar skulu viðgerast í gerandisdegnum, og harumframt hevur tað týdning fyri okkara menning og kappingarføri. Tí er tað umráðandi, at vit áhaldandi eru tilvitað um at geva kynsjavnvágni ans, um vit eisini frameftir skulu røkka góðum úrslitum," sigur Árni Ellefsen, forstjóri.
Meira um evnið
- Les meira og tekna teg til webinarið um kvinnur og fíggjarviðurskifti 9. mars
- Lurta eftir okkara nýggjasta poddi um kvinnur og fíggjarviðurskifti
- Les okkara nýggjastu frágreiðing um samfelagsábyrgd (CSR)


text:
Ung frá Klaksvíkara dansifelag á ferð í Íslandi Reykjavík 08.05.2013
Ung frá Klaksvíkara dansifelag eru í Íslandi í hesum døgum,
í samband við at tónleikaævintýrið “ Veiða vind ” eftir Rakel Helmsdal verður
frammført í Hørpuni í Reykjavík.
Vit fóru úr Klaksvík 06.05.2013 til Íslands, komu á
ginstigarahúsið kl 12.00.
Kl 14.00 møttu vit í Hørpuni har vit fingu eina rundvísin,
eftir tað fóru vit at venja saman við Íslenska symfoniorkestrinum, sum er
stjørna av Bernhardur Wilkinson, í Eldborg salinum.
Tær fyrstu frammførðslunar høvdu vit í dag, tann fyrsta
klokkan 09.30 og tann seinna klokkan kl 11.00. Hvør frammførðsla varðar í góðar
40 minuttir, hesar frammførðslunar sum vit høvdu í dag vóru fyri
barnagarðsbørnum í Reykjavík, umleið 1000 børn til hvørja frammførðslu, eftir
frammførðslunar fóru vit út í gongina at dansa, har øll børnini kundu koma við
í ringin.
Frammførðslunar byrjaðu við at Symfoniorkestri spældi eitt stykki av “Ólavi
Riddararós” frásøgumaður Benedikts Erlingssonar fortaldi og dró áhoyrarnar við
sær á tónleikaævintýraferð saman við
symfoniorkestrinum. Síðani fortaldi hann um Føroyska Dansin og um hvussu
føroyingar fortelja søguna um “Ólav Riddararós” í dansinum. Tey ungu frá
Klaksvíkar Dansifelag frammførdu á pallinum, og allir áhoyrarnir tóku undir við
niðurlagnum.
Bless bless
Við dansukvøðu
Ung úr Klaksvíkar Dansifelag


text:
Tíðindi
Mentanardagar 2021: Ferðavinna - eitt ótroytt tilfeingi
Mánakvøldið 13. september verður vinnukvøld á Torginum í Skúlanum við Streymin har ferðavinna verður á breddanum
Sunda kommuna umfatar fleiri av náttúruvakrastu perlunum í landinum, og eru hesar millum best umtóktu ferðamálunum í Føroyum. Okkara avbjóðing er at gagnnýta hetta tilfeingi og menna eina burðadygga ferðavinnu, til gagns fyri bæði vinnulívi og borgarum, í økinum.
Vit hava boðið fýra fólkum, sum á hvør sín hátt hava royndir frá ferðavinnuni at geva teirra íkast til hetta evni.
Tey eru:
- Eyðdis Hartmann Niclasen, fyrrverandi borgarstjóri í Vága kommunu
- Sóley Heradóttir Hammer, stjóri í Hugskotinum
- Maud Wang Hansen, ferðavinnuíverkseti í Nólsoy
- Sigurd Davidsen, eigari av Kajakk.fo í Hósvík
Tiltakið verður á Torginum í Skúlanum við Streymin.
Øll eru hjartaliga vælkomin.


text:
Skrivar tú trygging verður eisini leitað eftir øðrum endingum av orðinum sum t.d. tryggingar og tryggingarvirksemi.
Skrivar tú ?trygging verður leitað eftir orðum sum t.d. lívstrygging og lívstryggingar.
Skrivar tú ”trygging” verður einans leitað eftir júst hesum sniðnum av orðinum.
23. mars 2020Nr. 27
Kunngerð um rætt til stuðul til sjálvstøðug vinnurekandi í sambandi við COVID-19
Við heimild í § 12 a, stk. 3 í løgtingslóg nr. 113 frá 13. juni 1997 um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing (ALS-lógin), sum broytt við løgtingslóg nr. 125 frá 18. mars 2020 og í samráð við stýrið fyri ALS, verður ásett:
Rætt at tekna trygging
§ 1. Rætt at tekna sjálvbodna trygging sum sjálvstøðugt vinnurekandi og harvið rætt til stuðul sambært hesi kunngerð hevur tann, sum:
1) hevur fylt 16 ár, men ikki 67 ár,
2) hevur bústað í Føroyum,
3) hevur inntøku frá persónligum arbeiði sum sjálvstøðugur vinnurekandi, og
4) ikki fær rikið sítt virksemi til fulnar vegna avleiðingar av teimum átøkum, sum eru sett í verk fyri at basa spjaðing av COVID-19 smittuni.
Umsókn o.a.
§ 2. Fyri at koma undir hesa trygging skal tann sjálvstøðugi vinnurekandi fylla út og senda Arbeiðsloysisskipanini eitt av Arbeiðsloysisskipanini tilevnað umsóknarblað soleiðis, at tað er Arbeiðsloysisskipanini í hendi í seinasta lagi 14 dagar eftir, at tann sjálvstøðugi vinnurekandi ikki fær rikið sítt virksemi vegna avleiðingar av teimum átøkum, sum eru sett í verk fyri at basa spjaðing av COVID-19 smittuni.
Stk. 2. Í sambandi við umsóknina skal tann vinnurekandi vátta at lúka treytirnar í § 1 í hesi kunngerð og § 2 í kunngerð um arbeiðsloysistrygging fyri sjálvstøðug vinnurekandi. Arbeiðsloysisskipanin kann krevja prógv fyri hesum.
Stk. 3. Tryggingin kann í fyrsta lagi fáa gildi frá tí degi, Arbeiðsloysisskipanin hevur fingið skrivliga umsókn.
Stk. 4. Arbeiðsloysisskipanin kann í serligum førum víkja frá freistini, ásettari í stk. 1 og 3.
Inngjald
§ 3. Gjaldið fyri tryggingina er kr. 3.000,-.
Stk. 2. Gjaldið verður rindað Arbeiðsloysisskipanini, samstundis sum tryggingin verður teknað.
Útgjald
§ 4. Stuðul sambært hesi kunngerð er 115,38 krónur um tíman fyri í mesta lagi 40 tímar um vikuna. Stuðul verður veittur í sama lutfalli, sum virksemið minkar.
Stk. 2. Stuðulin sambært hesi kunngerð verður skerdur við inntøkum, sum tann sjálvstøðugi vinnurekandi vinnur sær rætt til, eftir at hann hevur fingið rætt til stuðul. Tað áliggur tryggingartakaranum at boða Arbeiðsloysisskipanini frá aðrari inntøku, tá rætturin til slíka inntøku er vunnin.
Stk. 3. Aðrar inntøkur sambært stk. 2 verða umroknaðar til tímar, í hesi kunngerð nevndir arbeiðstímar, sum stuðul ikki verður goldin fyri. Arbeiðstímarnir verða roknaðir sum vunna inntøkan í útgjaldsskeiðinum, býtt við 132,69.
Stk. 4. Um tíðarskeiðið, tann sjálvstøðugi vinnurekandi hevur arbeitt í einum stuðulstíðarskeiði, er longri enn talið av arbeiðstímum, sum verða roknaðir sambært stk. 3, verður stuðul tó ikki goldin fyri hetta tíðarskeið.
Uppsøgn
§ 5. Trygging hjá sjálvstøðugum vinnurekandi er galdandi so leingi, løgtingslóg nr. 25 frá 18. mars 2020 um broyting í løgtingslóg um arbeiðsloysistrygging og arbeiðsávísing er galdandi og í mesta lagi eitt ár frá tí degi, tryggingin er teknað.
Reglur annars
§ 6. Tann tryggjaði hevur skyldu at boða Arbeiðsloysisskipanini frá øllum broytingum í viðurskiftum, sum kunnu ávirka tryggingarviðurskiftini.
Gildiskoma
§ 7. Hendan kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd, og hevur virknað frá 12. mars 2020.
Umhvørvis- og vinnumálaráðið, 23. mars 2020
Helgi Abrahamsen (sign.)
landsstýrismaður
/ Herálvur Joensen (sign.)


text:
Privatar ognir til sølu
Á hesi síðu ber til at lýsa ognir í Hovs Kommunu til sølu. Við ognir verður í hesum førinum meint við fastar ognir, t.v.s. sethús, neyst, jørð v.m..
Fólk kunnu lýsa ognir til sølu her á síðuni við at senda ein teldupost til hov@hov.fo.
Neyðugt er, at hesar upplýsingar eru tøkar:
- lýsing av ognini (t.d. matr.nr., hvussu stór húsini eru, hvussu stórt grundstykkið er, hvussu stórt jarðarstykki er v.m..).
- mynd (av eitt nú húsum bæði innan og uttan) –myndirnar skulu vera talgildar.
- møgulig adressa.
- møguligur søluprísur.
- hvønn áhugað kunnu seta seg í samband við (navn, tlf., teldupostur).


text:
PADI
PADI (Professional Association of Diving Instructors), er eitt yrkisfelag fyri kavara lærarar og tað er heimsins størsti frítíðarkavara limafelag og útbúgvari av frítíðarkavarum stovna í 1966 av John Cronin og Ralph Erikson.
PADI limir, (kavaramiðstøðir, kavarafrítíðarstøð, kavaraskúlar, kavvenjarir, kavfrøðingar) útbúgva størsta partin av frítíðarkavarum í heiminum (uml. 65 %). PADI hevur skrivstovur í Avstralia, Kanada, Sveis, Japan, Svøríki, Stóra Bretland og Sameindu Statunum USA. Høvuðsskrivstovan, PADI Worldwide, er í Kaliforniu, USA. PADI skrivstovur avgreiða meira enn 130.000 yrkis limir og meira enn 5.300 kavarasentru og kavarskúlar í meira enn 180 londum pg økjum. PADI útbúgvingar tilfarð er tøkt í meira enn 26 ymsum málum.


text:
Í sjey ár hevur Sjúrður Skaale umboðað Føroyar á Fólkatingi, har hansara talur hava fingið góða umrøðu og givið afturljóð. Sjúrður hevur hesa tíðina eisini hilðið nógvar røður á fólkafundum og hátíðarhaldum kring landið. Og so hevur hann skrivað greinar um bæði almenn og heilt persónlig viðurskifti.
Hetta er eitt úrval av hesum tilfari. Lesarin fær eisini livandi innlit í bakstøðið fyri hvørjum einstøkum teksti.
Men fyrst hugleiðir Sjúrður við støði í egnum royndum um tað at stremba eftir politiskum valdi, og um hvat tað kann gera við fólk, tá tey fáa tað.
Her er okkurt at smílast at. Okkurt at ilskast um. Og okkurt kanska okkurt at læra.


text:
Deyvafelag Føroya
Tilgongdin at fáa teknmálið viðurkent hevði tikið nógv ár, har Deyvafelag Føroya og onnur áhugaði javnan vendu sær til landsins myndugleikar at fáa viðgjørt evni.
Føroyskt teknmál er eins og føroyskt talumál serstakt. Tað hevur egna mállæru og ber egna mentan. Tað er rættiliga vanlig uppfatan millum fólk at teknmál er eitt altjóða mál, men tað er tað ikki. Tað líkist hinum norðurlendsku teknmálunum, eins og føroyskt eisini líkist hinum norðurlendsku málunum.
Teknmál mennist, har tað verður tosað. Vit vita, at húski við deyvum børnum mentu egin tekn, áðrenn tað varð vanligt at fáa undirvísing. Í mong ár fóru føroysk deyv til Danmarkar á deyvaskúlar. Í nýggjari tíð var tað Specialskúlin og Skúlin á Trøðni, ið gjørdist miðdepil fyri undirvísing í og á teknmáli.
Tá fólk samskifta, har ikki øll nýta teknmál, verður tulkur brúktur. Hesin tulkar millum føroyskt og teknmál.
Tað eru eisini fleiri, ið nýta " tekn til talu", har bæði tekin og orð verða brúkt í samskiftinum.
Atkoma er eitt hugtak, ið er nógv at hoyra í hesum døgum. Tað er eisini galdandi fyri mál og mentan. Tá talan er um teknmál merkir atkoma, at deyv og onnur teknmælt altíð hava atgongd til egið mál og at samskifta. Tað merkir eisini at upplýsing, kunning og tíðindi eru atkomulig á báðum málum.
Hvussu er so støðan hjá føroyskum teknmáli, nú 4 ár eru liðin síðani viðurkenningina?
Støðan er trupul. Tað er eingin skipað frálæra í teknmáli. Í skúlunum verða deyv ikki undirvíst á teknmáli og í samband við tulking, av samskifti, tíðindum og sjónvarpssendingum annars, eru ikki nóg mikið av tulkum í starvi at nøkta tørvin. Deyvafelag Føroya er javnan í samband við avvarðandi myndugleikar um trupulleikarnar.
Tað skal tó eingin ivi verða um, at vit gleðast um, at føroyskt teknmál er viðurkent sum mál, tí tað gevur rættindi at seta fram ynskir og krøv á jøvnum føti við tey, ið nýta talumál.
Sum áður sagt, so vil Deyvafelagið fegið marka 4-ára dagin. Og tað verður gjørt við at geva eina plakat út við stavraðnum – á teknmáli. Plakatin fæst í trimum ymiskum litum.
Inntøkan frá søluni fer til Deyvafelagið


text:
Farspor sum gevur tær sum brúkara eina góða uppliving meðan tú er á okkara síðu. Hesin bólkur inniheldur farspor sum eru neyðug fyri at síðan og funkur á síðuni skulu virka. Ongar persónligar upplýsingar vera goymdar.
Farspor sum savnar inn upplýsingar um tínar stillingar og val tá tú er á síðuni. Hetta eru td. farspor sum goyma ymiskar funktiónir v.m.
Farspor sum gera tínar upplivingar á heimasíðuni betri og minnast ymiskar stillingar tú velur á heimasíðuni.
Hagfrøðilig farspor sum vit brúka fyri at betra um heimasíðuna. Hetta er farspor sum – dulnevnt og bert hagfrøðiliga, siga okkum hvussu brúkarin ferðast á okkara heimasíðu. Hetta er ein hjálp hjá okkum at betra um síðuna. Tað er ein stór hjálp hjá okkum um tú setir hesi farspor til.
Farspor viðv. hagtølum sum vit brúka fyri betra um ymiskar vísingar fyri brúkaranum. Hetta er farspor sum samla upplýsingar um, hvussu brúkarin ferðast á okkara heimasíðu.
Hetta eru farspor sum ikki kunnu bólkast í løtuni. Farspor í hesum bólki royna vit at flyta í røtta bólkanar so hvørt tey vera dagførd.


text:
Uppskotið hjá Fólkaflokkinum um, at vinnurekandi og fyritøkur ikki skulu rinda ein eykaskatt við KVF-gjaldið, fall í Løgtinginum. Samgongan, saman við Magna Laksafoss, feldu uppskotið. So vinnurekandi skulu framhaldandi rinda KVF-gjald sum privatpersónar og eisini sum vinnurekandi. Enn ein dupultskatting av ávísum persónum. Vinnulívsfíggindaligið politikkurin hjá samgonguni heldur fram.
Tó so, fyri at fáa uppskotið felt, boðaði Høgni Hoydal, landsstýrismaður frá, at hann í næstum kemur við uppskotið um broyting í Kringvarpsgjaldinum. Hóast hann var tráspurdur, vildi hann ikki siga, hvat uppskotið gekk út upp á.
Fólkaflokkurin


text:
Per Haldanson á Eiði var ættaður úr Lamba og tí vanliga nevndur Per í Lamba. Hann var húskallur á Látrinum. Lítil var hann til vakstrar, hartil ómansligur til kreftir; fátækur var hann, men sparsamligur, tá ið hann kom norður til Eiðis. Og hetta hjálpti honum væl fram umsíðir.
Tann pening, hann vann av fiskiskapinum - tað var í teirri tíðini eingin fiskiskapur uttan vanligur róðrarbátaútróður - átti hann sjálvur, og so væl dugdi hann at spara pening saman, at hann skjótt kundi leggja seg eftir at keypa upp jørð. So nógv hevði hann savnað saman av innangarðs eftir fáum árum, at hann var mentur at hava tvær kýr.
Sparsemi sítt sýndi hann í øllum. Sum eitt dømi í so máta kann nevnast, at tá ið hann bygdi, førdi hann sjálvur við báti alt byggingartilfarið heim úr Tórshavn. Sjálvur førdi hann húsini upp, og sjálvur takti hann tey. Og hóast tey á henda hátt vórðu sera bílig, tey vóru tá í tíðini stór hús at kalla.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text:
“Frelsari mín” í hvørt hús í Føroyum
Á kyndilsmessu í ár vóru 60 ár liðin, síðan Victor Danielsen andaðist. Og í hesum sambandi verður nú ein lítil bók, sum ber heitið “Frelsari mín”, borin í hvørt hús í Føroyum.
Í hesi bók eru 25 smá andalig stykki, sum Victor Danielsen skrivaði í blaðið „14. September“ teir seinastu mánaðirnar hann livdi. Tað var blaðstjórin, Ólavur Michelsen, sum heitti á Victor um at skriva.
Tann fyrsta greinin varð prentað 30. apríl 1960 og tann seinasta 21. januar 1961 – bert 12 dagar, áðrenn Victor andaðist.
Greinirnar vórðu í 1964 givnar út í bók, og varð hon endurprentað í 1984.
Tá ið bókin kom út í 1964, skrivaði “14. September” m.a. hesi orð:
“Hóast Victor í hesum seinastu mánaðunum av æviskeiði sínum var nívdur av sjúku og likamligari pínu, so var hann fúsur til at nýta hetta høvið til at bera tann gleðiboðskap, ið hann hevði vígt lív sítt til, út til landsmenn sínar, nú hann ikki longur orkaði at ferðast til teirra. – Lívsverk Victor Danielsens verður mett ymiskt, alt eftir, hvørja støðu ein hevur tikið til kristniboðan hansara, men øll kunnu verða samd um, at tað eru mikil avreksverk í menningarsøgu okkara, ið hann hevur avrikað. Henda bókin er lítil, men yndisligur varði yvir hetta andans stórmenni.”
Victor Danielsen var føddur í Søldarfirði 28. mars í 1894 og andaðist 2. februar 1961 í Fuglafirði, har hann búði frá 1928.
Hann tók læraraprógv í Havn í 1914 og byrjaði at arbeiða sum lærari á Skálafjørðinum, men hann hevði bert arbeitt sum lærari nakrar fáar mánaðir, tá ið hann gavst 21 ára gamal fyri heilt at halga seg Harranum. Alt lívið ferðaðist hann um oyggjarnar við gleðiboðskapinum, og samstundis avrikaði hann eitt ógvuliga stórt bókmentaligt arbeiði.
Hann skrivaði og týddi umleið 900 sálmar og sangir, skrivaði 2 skaldsøgur og umsetti einar 20 bøkur og smárit til føroyskt. Nevnast kann skaldsøga hansara, ”Aðru ferð”, sum er givin út fleiri ferðir í nógvum túsund eintøkum. Krúnan á lívsverki hansara var stórverkið, at umseta Bíbliuna til føroyskt mál.
Victor var giftur við Henrikku f. Olsen úr Søldarfirði, og tey áttu 9 børn. Tríggjar av døtrum teirra eru framvegis á lívi, Karolina Øregard, Harriet Isaksen og Victoria Jacobsen, og tær gleðast nú í aldurdóminum um, at henda lítla bókin við seinasta boðskapinum frá pápanum, sum í dag, 28. mars, hevði fylt 127 ár, verður borin í hvørt heim í Føroyum 60 ár eftir deyða hansara.
Tað er Traktatgrunnurin í Havn, sum gevur út.
Kelda: vp.fo


text:
SNEPPAN Í HAMRABYRGI
Áðrenn sóttin svarta kom og legði oyði í Føroyum, var Víkarbyrgi í Suðuroy av størstu bygdum. Men sóttin ruddaði út í Víkarbyrgi og Hamrabyrgi (tey vóru tá bæði sum ein bygd). Eitt konufólk í Hamrabyrgi, nevnt Sneppan, livdi einsamalt eftir; men hon var vorðin so vill og stygg, at hon fekst ikki upp ímillum fólk aftur. Í Hamrabyrgi varð hon sitandi einsumøll alla sína ævi, og tí gingu menn og kastaðu kjøt niður av einum hamri til hennara, at hon skuldi ikki doyggja í hungri.
Ein toft er enn í Hamrabyrgi, sum rópast Snepphúsið eftir henni.
Søgn er eisini, at tá ið sóttin svarta hevði herjað, vóru í Sumba bert nøkur fá konufólk eftir. Synir bóndans í Akrabyrgi giftust tá hagar.


text:
Tað heldur Ivan E. Eysturland, sum fylgir føroyskum landsliðsfótbólti sera væl, um javnleikin hjá U21-landsliðnum móti Fraklandi.
U21-landsliðið hjá Føroyum spældi 1-1 javnleik móti Fraklandi mánakvøldið. Frakland hevur ein hóp, sum sambært Transfermarkt hevur eitt vegleiðandi virði uppá 1,6 milliard. Bolt.fo hevur spurt Ivan E. Eysturland, sum fylgir føroyskum landsliðsfótbólti sera væl, hvussu stórt hetta úrslitið er søguliga sæð í føroyskum landsliðsfótbólti.
- Tað er rættiliga ringt at samanbera A- og U-21 úrslit. Eg meti, at tað er á hædd við U21-sigurin á Russlandi í 2009, men ikki størri kortini, tí talan var um javnleik og ikki meira enn tað.
- Um vit taka alt saman, er hetta tað størsta síðani Grikkaland, sigur Ivan E. Eysturland við bolt.fo.
Stuðlað landsliðsumrøðuni 2021 á bolt.fo hevur:


text:
LØGTINGIÐ: Hesa tingsetuna hevur landsstýrið latið Løgtinginum á alt 54 uppskot, nú freistin at lata Løgtinginum uppskot er farin.
Landsstýrið hevur seinastu dagarnar latið Løgtinginum í alt 27 uppskot, nú freistin at lata Løgtinginum uppskot er farin.
Uppskotini eru fjølbroytt og stava frá flest øllum stjórnarráðum.
Millum uppskotini, sum landsstýrið hevur latið Løgtinginum, eru:
- Uppskot til løgtingslóg um almannatrygd og tænastur
- Uppskot til løgtingslóg um doping og óreiðiliga ávirkan í ítrótti
- Uppskot til ríkislógartilmæli um at seta í gildi fyri Føroyar Anordning om ikrafttræden for Færøerne af lov om politiets virksomhed (Politiloven)
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um frískúlar
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um landsskatt og kommunuskatt (Dagføring av skattafríu upphæddini til sjálvboðið arbeiði innan ítróttarøkið)
- Uppskot til løgtingslóg um ráðgeving og stuðul, gransking, menning og nýskapan
- Uppskot til løgtingslóg um fyribyrgjandi tiltøk ímóti hvítvaski av vinningi og fígging av yvirgangi (Hvítvasklógin)
Uppskotið um at skatta vinningin av fiskiloyvum verður latin Løgtinginum í næstum við 17 undirskriftum. Talan er um eina serlóg við ávísum løgfrøðiligum avbjóðingum, sum fyrisitingin arbeiðir við í løtuni.
Hesa tingsetuna hevur landsstýrið lagt í alt 54 uppskot fyri Løgtingið. Talan er um løgtingslógir, ríkislógartilmæli og uppskot til samtyktar
Sambært § 54 í tingskipanini skulu uppskot til løgtingslógir, ríkislógartilmæli og uppskot til samtyktar - fyri at verða viðgjørd - verða framløgd innan 8. mars. Sambært § 38 í tingskipanini, skulu hesi uppskot vera formanninum í hendi í seinasta lagi 6. yrkadagin frammanundan.


text:
Í grein vísur Høgni á ymiskt viðvíkjandi fiskivinnu. Tíverri er stórsti parturin loddrøtt lygn. Og tað hevði Høgni vita, um hann gjørdi eina roynd at seta seg inn í málið.
Hevði Høgni í Stórustovu ómaka sær at spurt Høgna Hoydal ella Bjørt Samuelsen um hetta, so høvdu tey kunnu fortalt Høgna tað. Tað treytar at tey siga sum er og ikki dylja tað tey vita.
Tað er loddrøtt lygn at tilfeingisrentan er 8-900 milliónir
Høgni vísur á at tilfeingisrentan er 8-900 milliónir. Tað er loddrøtt lygn. Sambært somu uppgerð, eru manningarhýrur 2.487.000, tó at rætta talið er 701.566. Bara hýrurnar eru fleiri 100 milliónir skeivar. Somuleiðis er restin av roknistykkinum eisini skeivt. Stórsti parturin av tilfeingisrentuni er longu endaður í landskassanum. Eftir modellinum eru 133 milliónir eftir at heinta inn. Also eftir modellinum uttan justeringar. Tað føðir hvørki landskassa ella nakað annað. Havandi í huga, at modelli er vánaligt, so verður tað talið uppaftur minni.
Hetta hava Bjørt, Høgni og Aksel sæð svart uppá hvítt og fingið greitt frá. Tølini standa í uppgerðum tey hava sæð/lisið. Tað er bara ein spurningur um at lesa tøl. Ikki ein gongd neyðugt við matematik. Manningarfeløgini vóru á fundinum. Tey høvdu onga viðmerking um tølini. Heldur ikki hýruna. Men tey hava fyrr upplýst, at hýrutølini sum fiskimálaráðið og búskaparráðið brúka eru skeiv.
Manipulerandi politikarar byggja ikki land
At taka upp eftir manipulerandi politikarum, sum antin ikki skilja mun á 965 og 133, ella ikki vilja skilja munin, er ikki smart.
At útnevna fólk, sum heimskendir útlendskir serfrøðingar á økinum, halda lítið um, til skilafólk, kann ljóða smart í Føroyum. Men tað byggir onki land. Tað kann brúkast til at manipulera fólk og miðlar og onki annað.
Keðiligt at fólk, fóðra við følskum upplýsingum, renna ørindir fyri onnur, sum ongantíð hava saklig, men bara manipulerandi sjónarmið.
Stórsti vandin við ætlaðu broytingunum er helst, at stats-stýrt einaveldi ikki kann skipast komandi 12 árini, ja kanska ongantíð, heldur onkur.
Eivind Jacobsen
Strendur
P.S. Viðv. útlendingum ber ikki til at hava greiða meining, tí tey sjónarmið vit hava hoyrt eru kenslur. Ongar sakligar upplýsingar. Tað eru fyrimunir og vansar við tí, men tað skal metast sakliga. At misbrúka Hanus, sum onnur eisini hava gjørt byggir heldur ikki land. Ongin munur er á menningarkvotunum, sum Hoydal deildi út, eftir júst somu prinsippum, sum gjørt var í Namibia. Sjálvt útlendingar fingu, í stríð við lógina, menningarkvotu í Føroyum.


text:
Lýsing
Hagstovan framleiðir hagtøl, sum taka pulsin á føroyska samfelagnum. Vit leggja okkum áhaldandi eftir at menna nýggj viðkomandi hagtøl og víðka verandi hagtalsframleiðslur til gagns fyri føroyska samfelagið.
Vit byggja tí skipanir, so hagtølini kunnu framleiðast so smidliga sum til ber. Tað er serliga C#, Python, R og SQL Server, sum er kjarnan í okkara nýggju KT-skipanum.
Hagstalsskipanirnar verða mentar eftir altjóða hagtalsleisti í tøttum samstarvi við hagfrøðingarnar á Hagstovuni, sum hava ábyrgdina av hagtølunum og oftast eru product owners. Uppgávustýringin til KT-skipanirnar byggir á agilan arbeiðsleist.
At menna skipanir til hagtalsframleiðslu er krevjandi arbeiði, og tí søkja vit eftir einum dugnaligum KT-mennara afturat, sum hevur hug at arbeiða við dátum, við serligum atliti at backend partinum av okkara skipanum.
Um teg
Vit vænta, at tú hevur útbúgving innan KT, t.d. verkfrøði, cand.merc.it ella datalogi. Nýútbúgvin eru vælkomin at søkja. Tað er krav, at tú kennir SQL og hevur royndir at forrita í C#, Python ella R.
Vit arbeiða nógv við at sniðgeva dátur, og tað er ein fyrimunur, at tú hevur royndir á hesum økinum. Vit brúka Git/Bitbucket til versiónsstýring.Tað hevði eisini verið gott, hevur tú brúkt tílík amboð.
Tú ert ein pragmatiskur liðspælari og trívist væl at arbeiða í einum tvørfakligum umhvørvi. Tað er tí neyðugt, at tú dugir væl at samstarva og samskifta. Vit vænta, at tú dugir at fara niður í smálutir, men samstundis hevur yvirskipaðu heildina í huga. Tú ert fyrikomandi, forvitin, spyrt tá tú ikki veitst, dámar væl fakligar avbjóðingar og ert opin fyri áhaldandi førleikamenning.
Vit bjóða
Á KT-deildini verður tú partur av einum royndum og dugnaligum toymi, sum hevur ábyrgdina av at menna KT-skipanir til hagtalsframleiðslur.
Vit leggja dent á góðar arbeiðsumstøður, soleiðis at tú fært hugsavna teg um at menna – uttan óneyðugt órógv. Nýumvældu og opnu hølini hjá Hagstovuni við tvímans-skrivstovum eru sniðgivin til endamálið. Vit hava felags matstovu saman við hinum fakstovnunum í bygninginum.
Á Hagstovuni fært tú góðar møguleikar at menna teg fakliga og persónliga. Starvið gevur harumframt eitt altjóða útsýni við tætta samstarvinum, sum vit hava við hagstovur í londunum kring okkum.
Lønin er sambært galdandi sáttmála millum Fíggjarmálaráðið og avvarðandi yrkisfelag.
Hevur tú spurningar um starvið, løn ella onnur viðurskifti, kanst tú venda sær til Egil Hofgaard, leiðara á KT-deildini, á 352807 ella egil@hagstova.fo. Svarað verður eisini í summarfrítíðini.
Stutt um Hagstovuna
Hagstovan tekur pulsin á føroyska samfelagnum og hevur hagfrøðiligu vitanina um fólk, samfelag, vinnu, búskap og umhvørvi í Føroyum. Hagtøl geva innlit og vitan at taka avgerðir, granska og kjakast, og er ein týðandi grundarsteinur í einum framkomnum fólkaræði.
Persónlig og faklig menning eru fyritreyt fyri ein vælvirkandi stovn, og tí leggja vit stóran dent á at menna førleikarnar hjá starvsfólkunum og leiðarunum. Vit stimbra eina mentan, har dentur verður lagdur á dygd, samstarv og álit.
Á Hagstovuni starvast 20 fólk, seks teirra starvast á KT-deildini.


text:
Hann varð borin í heim í Oyndarfirði í 1887 og vaks upp »í skúlanum« har — pápi hansara var lærari.
Fjúrtan ára gamal fór hann til Havnar at ganga í realskúla, og aftan á lokna skúlagongd leitaði hann á háskúlaskeið í Føgrulíð veturin 1903 — 04. Her treivst hann so væl, at hann varð verandi á háskúlanum veturin 1904 — 05 eisini.
Hans Marius hevði hug at ganga í fótaspor faðirsins, tá hann valdi sær lívsstarv. Aftan á at hava roynt lærarastarvið sum vikarur eitt skifti, fór hann á læraraskúla í Havn og tók prógv har í 1908.
Ikki var lætt tá á døgum at koma beinleiðis í fast starv — størvini vóru ikki so mong, men hugurin mundi eisini standa til at royna okkurt annað. Tað gingu 11 ár, frá tí at hann hevði lokið læraraprógv, til Hans Marius kom í fast starv, og hann valdi sær heimbygdina og barndómsheimið »í skúlanum«. Um sama mundi fara søgur og frásagnir hansara at koma á prent, tær fyrstu í Varðanum 1924.
Lærarastarvið í heimbygdini røkti hann, til hann í 1952 legði frá sær; hann hevði umframt mong onnur álitisstørv í bygdini.
Í 1952 flutti hann til Havnar og fór alt fyri eitt at greiða til prentingar tað nógva av skaldskapinum, hann upp gjøgnum árini hevði skapað.
Hann doyði í 1966.
Bókmentaverk:
Eftir Hans M. Ejdesgaard liggja fleiri stórverk: ein *skaldsøga og ein skaldsøguskitsa, nógvar stuttsøgur og ein sjónleikur.
Brot úr skaldsøguni, tað er »Hitt ævinliga gonguverkið«, vóru prentað í Varðanum 1926, 1927 og 1928, men ikki fyrr enn í 1952 kom søgan út í síni heild.
Hetta er ein lýsing av føroyska bóndasamfelagnum, sum høvundurin sjálvur minnist tað. Hann greiðir greidliga frá arbeiðsháttum tær ymsu ársins tíðirnar, bæði á sjógvi og landi, bæði inni og úti — skeivt er tað ikki, tá ofta verður sagt, at tað reint siðsøguliga tilfarið er tað merkisverdasta í hesi skaldsøgu. Ikki tí, søgugongdin er eisini merkisverd:
Blaðungur gerst hin gávuríki Birgir á Hamri faðir- og móður-loysingur; hann noyðist at gevast við skúlagongdini í Havn og flytur aftur til heimbygdina Eysturbygd, har hann legst inni og nýtir tíð sína við at grunda út heimskendu gátuna »perpetuum mobile«, hitt ævinliga gonguverkið.
Í Vesturbygd býr megnarkvinnan Elspa í Miklagarði, ið tíðliga er vorðin einkja og nú stýrir garðinum einsamøll og elur upp dóttur sína, Katrin, so hon skal gerast dugandi kvinna. Elspa hevur á ungum árum framt misgerð móti móður Birgir, og til at bøta um samvitsku sína setur hon sær fyri at fáa mann og hampafólk burtur úr Birgiri — ongantíð betur um hann gerst dótturmaður hennara.
Ætlan hennara eydnast.
Birgir kemur í Miklagarð at verða, tað rennur saman millum hann og Katrin, og tey verða trúlovað, men hugtungur er Birgir, og í grundan síni um ævinliga gonguverkið leitar hann longri og longri inn í sinnissjúkuna — og haðani vendist ikki aftur.
Av sonnum fyri sína tíð ein merkisverd søgugongd, men ikki er »Hitt ævinliga gonguverkið« nøkur heilskapað skaldsøga, tí til tess eru *persónlýsingarnar ov grunnar og frásøgan ov sundurpettað.
Í 1962 kom út bókin »Ein stjørna er tendrað«. Umframt tvær *stuttsøgur finna vit í henni skaldsøguskitsuna, ið givið hevur bókini navn.
Í hesi skaldsøguroynd ger høvundurin meira burtur úr einum tátti, ið altíð hevur verið við í søguskriving hansara, pátrúnni og hinum yvirnáttúrliga. Fólk hava her eginleikan »at síggja« og í samband við deyðan verða gátuførar hendingar lýstar.
Yvirhøvur er hendan royndin leysari í bygging enn fyrra skaldsøguroyndin, men í grundtanka er hendan ljós, har hin er døpur. Meðan Birgir á Hamri søkkur niður í sálarsjúku, og valahúsið Miklagarður við sambandinum Birgir — Katrin gongur til grundar, sprettur kæti og lív, har Rói, ein av *høvuðspersónunum í »Ein stjørna er tendrað«, setir sín fót.
Innihaldið í føroyskari *sjónleikaskriving var alt frá byrjan og langt upp í 1900-talið afturlítandi; flestu sjónleikirnir hjá Rasmusi Effersøe, Hans Andriasi Djurhuus og øðrum samtíðarmonnum vóru bygdir á søguliga grund, ofta føroyska miðøld.
Ein hin fyrsti høvundur, sum í sjónleikasniði viðger samtíð sína, er H. M. Ejdesgaard, tá hann í 1937 letur úr hondum sjónleikin »Ein myrking«. Hetta er leikur í trimum pørtum.
Sigvaldur á Kongsmørk, bóndi og reiðari, verður ein dagin stangaður av eini kúgv, og í sinni ger hann til einkis trúlovingarnar hjá øllum trimum børnum sínum.
Men tá »myrkingin« sýgur oman yvir bygdina: Skip haðani av plássinum, sum sonur hansara førir, saknast burtur, blotnar hann, og í triðja parti lýsir í aftur: Skipið, ið øll hildu vera burturgingið, kemur aftur í aftur, Sigvaldur loyvir børnum sínum at ganga hjartaleiðina, og stór trúlovingarveitsla verður hildin á Kongsmørk.
Listarliga byggingin í hesum leiki er dekan og góðvarin. Tað er lítið trúligt, at maður, av tí at hann verður stangaður av eini kúgv, skal leggja seg so ógvisliga út í lívsførslu og støðutakan hjá børnum sínum, men leikurin hugtók kortini fólk, tí umhvørvið var heimligt, og høvundurin megnaði at skapa orðaleik leikaranna millum á kjarngóðum máli.
Tað man vera lítið at ivast í, at tað er í stuttsøgunum, at H. M. Ejdesgaard røkkur hægst sum høvundur.
Í søgunum viðger hann føroyskt bygdarlív og spennir í tíð frá einahandilsavtøkuni í 1856 upp til samtíð sína, sum hon er, tá søgurnar verða skrivaðar. Ein kærleikssøga er at kalla altíð flættað inn í hendingarnar, pátrúgv ræður, og eins og í skaldsøgunum eigur siðsøguliga tilfarið stóran lut. Flestu stuttsøgurnar eru at finna í savninum »Lívsins rættur« 1953.
Í Tingakrossi 23/3-1921 finna vit hendan stubban:
»Fyrsta hefti av nýggja tíðarskriftinum, sum felagið »Varðin« gevur út, er nú útkomið. — Tíðarskriftið er ætlað at koma í 8 heftum um árið. Ritstjóri er Richard Long.
Umslagið er skrýtt við eini vakrari mynd: Varðin, ið hevjar seg móti himli, har sólin roðar yvir sund og fjørð og bygdarlag. Ein rungandi kvøða til Føroya málið av J. H. O. Djurhuus er inngangur, Sverri Patursson hevur langa og frálíka forvitnisliga grein — við myndum — um lomvigan. Símun av Skarði skrivar »Úr ymsum ættum« um »Rusland og Lenin«, Richard Long hevur týtt »Kvæðið um falkin« eftir Maxim Gorki, Christian Matras, Poul F. Joensen og M. A. Jacobsen eiga vakrar yrkingar; henda seinasta, »Heimmynd«er skaldsligur dýrgripur.
Allir limir »Varðans« fáa tíðarskriftið fyri einki. Og tað verður óivað vert at eiga.«
Longu í hesum fyrsta Varðaheftinum stíga tveir ungir yrkjarar fram, hin 22 ára gamli Poul F. Joensen úr Sumba og hin 20 ára gamli Chr. Matras av Viðareiði.
Í 3. bindi 1923 finna vit stuttsøgu og yrkingar eftir 24 ára gamla Hans Dalsgaard úr Skálavík.
Stóru prosameninir koma nakað seinni: 37 ára gamli oyndfirðingurin H. M. Ejdesgaard fær fyrstu søgu sína prentaða í 4. bindi 1924, Heðin Brú stígur fram 28 ára gamal í 9. bindi 1929 og Martin Joensen 31 ára gamal í 13. bindi 1933.
Maurentius Viðstein, kemur ikki við í Varðan fyrr enn í 1940, men kortini hevði hann áðrenn hetta gjørt vart við seg, fyrst í »Føroya Sosialdemokrati«, seinni í »Dagblaðnum«.
Búskaparliga versna tíðirnar stórliga um allan heim, sum 20-árini líða at enda.
Heimskreppan, ið kemur í hæddina í 1929, hevur við sær arbeiðsloysi og lønarniðurskurð.
Byrjanin av 30-árunum er í mangar mátar tronglig tíð í Føroyum. Heimskreppan veldur mangan húsagangin, inntøkurnar eru sera lágar, prísirnir ikki tilsvarandi, og undan íslandi frættist mangur sorgarleikur, ið tekur einstaka húshaldinum og vinnulívinum dygt.
Hetta eru árini, nýstovnaði javnaðarflokkurin fær undirtøku úti millum fólk, hann fær umboð á ting í 1928 og veksur upp gjøgnum 30-og 40-árini. Føroyskur politikkur fær ein annan høvuðsspurning at dragast við enn toganina millum samband og sjálvstýri.
Uttan úr stóru verð frættist um einræðisharrar, ið koma til valdið, sum dubba seg hernaðarliga og leggja fram krøv um yvirvaldsrætt yvir landaøkjum, ið aðrir eiga.
Á bókmentaøkinum leggja bæði yrkjarar og prosafólk frá landi í bókmentatíðarritinum »Varðanum«, ið fyrstu ferð kemur út í 1921, og uttan iva í tráð við politisku gongdina sær *sosialrealistiskur skaldskapur dagsins ljós seinast í 20-árunum.
Hetta verður stóra skaldsøgutíðin í føroyskum skaldskapi.
Menninir, ið hoyra til hetta tíðarskeiðið, skriva einar tjúgu *skaldsøgur — o.u. ein helmingur upprunaliga skrivaður á føroyskum, ein helmingur á donskum.
Á yrkjaraøkinum fáa vit stóran náttúruskaldskap og á fyrsta sinni í yrkingalíki samfelagsrevsandi skaldskap við hvøssum broddi.
*Stuttsøgan eigur góð kor, meðan *sjónleikurin enn tykist tøva á gomlum gøtum.
Úr: Árni Dahl: Bókmentasøga I-III. Fannir. 1980-83.