text:
2018-02-16 12:17
Regin Winther Poulsen
Ólavur Hátún var aðaldrívmegin aftanfyri, at musikkskúlar komu í Føroyum og hann man vera ímillum tey fáu, sum minnast alt stríðið, sum var. Hann arbeiddi yvir fleiri ár við at fáa nútímans musikkskúlar í Føroyum, og at enda eyðnaðist. Men tá lóg skuldi gerast um musikkskúlaskipanina, gjørdist lógin ikki eins og Ólavur sjálvur hevði ynskt. Úrslitið var ein lóg um kommunalar musikkskúlar heldur enn ein heildarskipan fyri alt landið
Tað vóru nakrir mánaðir síðani eg fyrstu ferð legði leiðina niðan á Heiðavegin í húsini hjá Ólavi og Ásu Hátún, tá eg aftur var á vitjan fyri tveimum vikum síðani. Ørindini hava verið at dokumentera musikkskúlasøgu Føroya við at gera samrøður við Ólav Hátún, sum sjálvur var ein av drívkreftunum aftanfyri, at Føroyar fingu musikkskúlar. Ólavur er í dag 87 ára gamal, og tað eru 23 ár síðani, at lógin um stuðul til kommunalar musikkskúlar kom í gildi – ein lóg, sum hann aldrin var fullnøgdur við.
Húsini hjá eldru hjúnunum eru hugnalig. Tey eru full í list og prýðislutum. Skrivstovan hjá Ólavi, har tær flestu av okkara samrøðum eru gjørdar, er í kjallaranum, og hvørja ferð eg havi vitjað, liggja nýggir pappírsbunkar ymsastaðni á skrivstovuni, tí hóast Ólavur eftirhondini er ein eldri maður, hevur hann enn nógv jørn í eldinum.
Vit geva okkum kanska ikki altíð far um, hvussu týðandi musikkskúlarnir hava verið fyri menningina av tónleikalívinum í Føroyum. Skúlarnir hava verið undirstøðukervi undir orkesturlívi úr øllum landinum bæði á amatør- og yrkisstøði. Stórur partur av symfoniorkestrinum er í dag mannaður av føroyingum, sum hava tikið tónlistarliga yrkisútbúgving ymsastaðni í heiminum, men sum eru byrjaðir á musikkskúlunum í Føroyum.
Mynd: - Tá eg kom aftur til Føroya móti jólum í 1965, fór eg at hugsa um tað ikki ókenda føroyska eyðkenni, at fólk helst virka hvør í sínum lagi í staðin fyri at søkja saman í samvinnu (Mynd: Fotostudio/Finnur Justinussen)
Var næmingur í gamla musikkskúlanum
– Eg hoyrdi fyrstu ferð um musikkskúla, tá vit skuldu flyta til Havnar úr Kvívík, men hóast eg var 14 ára gamal, varð eg var ikki mettur at vera nóg búgvin tá til at sleppa á skúlan, greiðir Ólavur Hátún, sum sjálvur spældi klaver, frá.
Tórshavnar musikkskúli varð fyrstu ferð stovnaður í 1942. Tað var Erik Petersen, lærari í Havn, sum var stovnari av skúlanum, men ilt er at siga, at talan var um nakran musikkskúla í nútíðar merking. Skúlin hevði lítið av skipaðari undirvísing, og tú skuldi duga nakað, áðrenn tú kláraði upptøkuroyndina til skúlan, sum í veruleikanum var meira kamarorkestur enn skúli.
Ólavur greiðir frá, at hóast hann ikki slapp á musikkskúla beinanvegin, tá hann kom til Havnar, fekk hann klaverundirvísing frá Rigmor Restorff Rasmussen, sum var klaverlærari í Havn og ein týðandi partur av musikklívinum í høvuðstaðnum tá.
– Eg var heppin, tí hóast Rigmor hevði ovmikið av næmingum, fekk eg møguleikan at ganga til klaverundirvísing hjá henni. Rigmor hevði júst átt son sín, Rasmus, og var ikki so væl fyri. Mostir mín, Borghild á Heygum, tók sær av henni, og afturfyri fekk hon boðið klaverundirvísing, um hon kendi onkran, sum tørvaði tað. Tí fekk eg møguleikan, sigur Ólavur, ið greiðir frá, at hann seinni slapp til upptøkuroynd til musikkskúlan.
– Seinni, tá eg kom í 1. g., hevði eg Erik Petersen sum lærara, og tá fekk eg møguleikan at sleppa til upptøkuroynd. Tað varð gjørt nógv burturúr upptøkuroyndini, og allur skúlin var boðin í bókasavnið at lurta. Eg spældi kenda satsin úr mánalýsissonatuni hjá Beethoven og undirspæl til Vivaldi-violinkonsert, sum mín góði vinmaður Alex Sólstein spældi á fiól, greiðir Ólavur frá og leggur afturat, at hann fekk góð skotsmál, men at tað ikki broytti nógv, at hann var vorðin næmingur á skúlanum.
Kendi kórleiðarin greiðir frá, at hann gekk til samanspæl hjá Ebbu og Eriki Petersen í heimi teirra uppi undir Varða, men at Rigmor Restorff var tó framhaldandi hansara privati høvuðslærari.
– William Heinesen, sum sjálvur hevði verið við til at stovna gamla musikkskúlan, fortaldi mær seinni, at Erik Petersen upprunaliga hevði søkt stuðul til at gera eitt kamarorkestur, men at hóast mentamaðurin M. A. Jacobsen, ið var borgarstjóri tá, fegin vildi stuðla mentanarligum virksemi, vildi hann ikki lata stuðul til eitt orkestur, tá tað longu vóru nógv býarorkestur. Men ein musikkskúli manglaði, og tí kundi stuðul latast til tað, um kamarorkestrið kundi bera dám av einum tílíkum, sigur Ólavur og greiðir frá, at gamli musikkskúlin fekk eina musikkskúlareglugerð við lýsingum um undirvísing, men at aðalvirksemið framvegis var orkesturspæl.
– Vit eru enn fleiri, sum minnast aftur á gevandi tónleikaløtur, fyrst á bókasavninum, og frá 1956 í nýggju kommunuskúlahøllini, har Erik Petersen, Rigmor Restorff, Verland Johansen, Viggo Dal-Christiansen, Christian Restorff, Torbjørn Sørensen, Tummas Nygaard og Árni Andreassen og onnur borðreiddu við regluligum konsertvirksemi og vaktu ans fyri dygdargóðum klassiskum tónleiki, helst frá eldri tíð, greiðir Ólavur frá.
Hann leggur dent á, at Erik Petersen gjørdi nógv gott fyri tónleikalívið í Havn, hóast hann var ósamdur í, hvussu musikkskúli skuldi skipast.
Hugskotið um kommunalan musikkskúla kom á læraraháskúla
– Fyrstu ferð, eg hoyrdi um kommunalar musikkskúlar, var á Danmarks Lærerhøjskole í 1960, tá ein violinleikari kom á skúlan at greiða frá um fyrstu royndina í Danmark, har hann hevði bygt eina musikkskúlaskipan upp í Lyngby-Taarnbæk kommunu. Tankin um at fingið slíkt í lag í Føroyum rann tá fram fyri meg.
Tað var tá Ólavur var á læraraháskúla innan týskt og danskt, at hann hoyrdi um royndirnar við musikkskúlum í Danmark. Sviar vóru undangongufólk á musikkskúlaøkinum, og Ólavur vitjaði seinni á musikkskúla í Uppsala, har ljóðførisgoymsla til leigu og lán til byrjunarundirvísing og eitt nótabókasavn var. Íblásturin úr Svøríki og Danmark gjørdi, at hugskotið um musikkskúla búnaðist enn meira.
– Um heystið í 1965, árið tá eg kom heim aftur til Føroyar, fekk eg fund í lag við aðalstjóran í mentamálaráðnum í Danmark, Henning Rohde. Eg prátaði við hann um møguleikan at fáa stuðul til ein veruligan barnanna musikkskúla. Eg hevði gingið á gamla musikkskúlanum, men hevði nú sæð, at hetta var ikki tað sama sum ein musikkskúli, greiðir Ólavur frá.
– Henning Rohde var av Fanø, og vit funnu væl út av tí saman. Eg vísti honum føroyskan dans, og hann fór eisini upp á gólv at vísa mær dansin úr Fanø. Lagið var gott, og vit blivu samdir um, at eg skuldi gera eitt uppskot til musikkskúlaskipan, greiðir Ólavur frá.
– Men tá eg kom aftur til Føroya móti jólum í 1965, fór eg at hugsa um tað ikki ókenda føroyska eyðkenni, at fólk helst virka hvør í sínum lagi í staðin fyri at søkja saman í samvinnu. Eg gjørdi tí av at seta meg í samband við Erik Petersen, um vit kanska kundu samstarva um at víðka virksemið hjá musikkskúlanum til eisini at fevna um barnaundirvísing, og Erik tók undir við einari tílíkari roynd, sigur Ólavur.
Mynd: - Ein dagin eg kom til hús beint eftir nýggjár í 1981 sat ein íslendingur í stovuni, sum segðist vera bóltatemjari í Gøtu, men at hann í veruleikanum var útbúgvin tónleikari við aðalútbúgving úr Wien (Mynd: Fotostudio/Finnur Justinussen)
Gamli musikkskúlin forðaði fyri veruligum musikkskúla
Tað er ein fastur táttur í øllum samrøðunum, sum Ólavur og eg hava havt, at gamli musikkskúlin í Havn ikki var áhugaður í at víðka um virksemið. Musikkskúlar í dag hava eitt heilt annað hugsjónarligt grundarlag enn gamli skúlin, ið var fyri tónleikarar, sum longu høvdu sýnt evnir og ikki fyri øll børn eins og musikkskúlar í dag. Sambært Ólavi var ein forðing fyri nýggjum musikkskúla eisini, at politikkarar í Havn hildu seg hava ein musikkskúla.
– Eg hevði ein fund við Erik Petersen og segði honum, at nú var eg blivin útbúgvin musikkpedagogur, og at eg nú hevði ætlað at farið í holt við okkurt, men at eg helt tað vera betri, um vit slógu okkum saman. Eg skeyt upp, at eg kundi fara í gongd við tann partin, sum tey ikki høvdu gjørt, sum var at undirvísa smábørnum, greiðir Ólavur frá og leggur afturat, at Erik helt hetta vera eitt gott hugskot, og at hann eisini helt tað vera gott at arbeiða saman.
Erik Petersen sjálvur skrivaði eitt bræv til dansk-færøsk kulturfond at fáa stuðul til tveir musikkpedagogar í Føroyum. Starvsumsókn varð send til tíðarritið hjá musikkpedagogum, men av tí at umsóknin var komin nakað seint avstað, varð eitt eykablað lagt í tíðarritið.
– Nú væntaði eg, at tað fór at koma í gongd við musikkskúlanum í Føroyum. Tá var hugsanin ikki sum nú, at tað er opið hjá øllum at koma í skúlan, men at vit skuldu finna fram til tey serliga evnaríku og geva teimum møguleikan at menna seg. Eg fekk tí umstøður at vitja allar 3. til 6. klassar í Havn, har tey sungu og klappaðu rútmur saman og síðani hvør í sínum lag. Síðani gekk eg og krossaði av, og úrslitið var ein listi við meira enn hundrað úrvaldum næmingum til ætlaða musikkskúlan, greiðir Ólavur frá.
Júst í støðum sum hesum vindur Ólavur seg sjálvan upp, og tað sæst, at hann minnist væl, tí hann livir seg inn í støðurnar og sum ein annar maestro veittrar hann við ørmunum, meðan hann tosar. Stundum eru tað als ikki orð, sum koma úr munninum av honum, men miðalvarpingar, ið eru so lýsandi, at tú kortini altíð veit akkurát, hvat hann tosar um. Tað er ringt at lata vera við at hugsa um, at samrøðurnar høvdu verið væl egnaðar sum sjónvarpstilfar, tí myndin er so livandi, tá Ólavur greiðir frá.
– Eg fekk ein langan lista av evnaríkum børnum, og eg minnist, at eg segði við Finnboga Sandoy, sum var skúlatænari í kommunuskúlanum, at eg fór at koma við nøkrum børnum har. Hann segði mær seinni, at hann øtaðist, tá hann sá kjøtrondina av børnum, sum gekk upp gjøgnum trappurnar, greiðir Ólavur frá.
Men lýsingin eftir starvsfólki í Danmark var komin nakað seint, og tí var bert ein umsókn til starvið. At musikkskúlin valdi at bíða ov leingi við at taka av, førdi til, at hendan umsóknin eisini fall frá. Ólavur greiðir tó frá, at royndin við musikkskúla, sum var í 1966, ikki var heilt til fánýtis, tí úrslitið gjørdist útvarpsins barnakór, sum hevði konsertir kring landið og eisini fór til Íslands í 1969 og fekk sera góða umtalu í bløðunum.
– Men nú ráddi um at vera fyrireikaður til næstkomandi skúlaár. Fundir vórðu hildnir við nevnd Tórshavnar Musikkskúla, við ríkisumboðsmannin Mogens Wahl og eisini við onkran í býráðnum, men tá avtornaði varð tað ikki ein barnanna musikkpedagogur, sum kom til Føroyar í 1967/68, men ein gitin pianistur, Peter Weiss. Hansara fremsta uppgáva var at stjórna kamarorkestrinum, og eg gekk sjálvur til undirvísing frá honum, og tá fall prátið mangan á musikkskúlavirksemi, greiðir Ólavur frá.
Hann sigur, at Peter Weiss savnaði spælarar úr Havnini við ávísum spæliførleika at undirvísa í ymiskum ljóðførum, men at Ólavur sjálvur var rúkandi ósamdur í at byrja musikkskúla við undirvísarum, sum ikki høvdu útbúgving innan økið, og hann segði gitna pianistinum frá síni ónøgd.
– Det eneste, du opnår, er at du får legaliseret andedammen! Tað segði eg við hann, fortelur Ólavur og leggur afturat, at Peter Weiss seinni gav honum rætt.
Nýggjar royndir
Fleiri aðrar royndir vórðu gjørdar frá 1966 og 15 ár fram at gera musikkskúlaskipan í Havn. Í 1970 kom Ólavur á tal við ein norðmann, sum stjórnaði hornorkestrinum í Vágunum, um at gera eina roynd afturat. Afturat sær fingu teir Hans Erland í Brekkunum. Teir skrivaðu til landsstýrið og kommununa um ætlanirnar, og landsstýrið var við uppá hesa royndina, men kommunan svaraði ongantíð aftur. Tað sum var til hindurs var aftur, at kommunalu politikkararnir hildu, at tað longu var ein musikkskúli í Havn. Tað er í hesum árinum, at treisknið hjá Ólavi veruliga tekur dik á seg, tí í skjølunum um musikkskúlan sæst bræv oman á bræv frá Ólavi til landsstýrið og kommununa. Ólavur fór so langt sum at skriva alment lesarabræv, har hann heitti á kommunalpolitikkararnar um at taka støðu í málinum, men onki spurdist burturúr.
Ein annar glotti til at gera musikkskúla var millum annað í 1979, tá hann saman við øðrum fekk samstarv við Finn Johansen, sum var formaður í mentanarnevndini í Tórshavnar kommunu, í lag. Í brævi frá mentamálanevndini hjá býráðnum heitti nevndin á Ólav at fara undir at gera eitt uppskot um, hvussu ein musikkskúli kundi skipast og organiserast. Gamli musikkskúlin hevði ikki verið serliga virkin í eina tíð tá, og tað hjálpti til, at størri vælvild var mótvegis ætlanini.
– Tá tóktist ein glotti vera fyri, at nú fór okkurt at koma í lag. Men tá gjørdi eg tað naivu dáragerð, at eg skrivaði til Erik Petersen og greiddi honum frá nýggju støðuni og lat hann vita, at vit á ongan hátt vildu vera honum og hansara lívsverki at ógagni. Vit mæltu honum til at broyta navnið Tórshavnar musikkskúli til Tórshavnar Kamarorkestur, so skuldu vit í góðum samstarvi geva orkestrinum enn betri sømdir við næmingum frá nýggja musikkskúlanum, greiðir Ólavur frá, og sigur, at úrslitið var, at Erik fekk nýggjan fund í lag við býráði, sum steðgaði nýggju ætlanini.
Í staðin var ein kós løgd fyri gamla musikkskúlanum, har 3. og 4. árs lesandi á musikkkonservatoriinum í Keypmannahavn komu til Føroyar at undirvísa í einar tríggjar mánaðar um árið. Men tá ongin musikkskúlasiðvenja var, var torført hjá ungu næmingunum at fáa nakað haldgott at eyðnast.
Ein av teimum, ið kom, valdi sjálv at kritisera skúlan. Tann 6. juli í 1980 skrivaði Inge Sønderskov Madsen, sum var komin til Føroya í tríggjar mánaðir at undirvísa, millum annað lesarabræv í Dimmalætting, har hon spyr, hvat Tórshavnar musikkskúli er fyri nakað. Í lesarabrævinum greiðir hon frá, at hon fekk 230 næmingar fyrsta dagin, og at musikkskúlin, eins og Ólavur hevur greitt frá, var eitt skjól fyri kamarorkestrið. Lesarabrævsamskiftið millum ungu donsku kvinnuna og danska tónleikarin Pierre René Honnens tekur til næstu vikurnar, og orðaskiftið er stundum harðligt.
Mynd: - Eg fekk Poul Michelsen við upp á at keypa eitt nýtt klaver, men gamla afturhaldnið í umsitingini í býráðnum gjørdi, at klaverið stóð fleiri mánaðir undir taki á kaiini (Mynd: Fotostudio/Finnur Justinussen)
Royndarmusikkskúlin verður til
– Ein dagin eg kom til hús beint eftir nýggjár í 1981 sat ein íslendingur í stovuni, sum segðist vera bóltatemjari í Gøtu, men at hann í veruleikanum var útbúgvin tónleikari við aðalútbúgving úr Wien. Talan var um Bjørn Árnason, og hann hevði hug at byrja okkurt tónlistarligt arbeiði í Føroyum og hevði hoyrt, at eg hevði roynt at fingið musikkskúla í lag. Eg segði honum mótfallin, at eg hevði roynt fyrr; men at eg gaman í skuldi gera eina roynd afturat, tá tað nú var komið nýtt landsstýri. Og hesaferð bar til, greiðir Ólavur frá.
– Landsstýrismennirnir í ávíkavíst skúlamálum og mentamálum, Eilif Samuelsen og Torbjørn Poulsen, tóku undir við ætlanini og fingu eisini Poul Michelsen, borgarstjóra, við uppá, at meginparturin av játtaða peninginum til musikkskúlar í Havn skuldi brúkast til nýggja musikkskúlaroynd, sigur Ólavur.
Afturat sær fekk Bjørn Árnason tveir lestrarfelagar í Wien at koma til Føroyar, og tey vóru Kjartan Óskarsson og Hrefna Eggertsdóttir. Ólavur greiðir frá, at íslendingarnir vóru sera dugnaligir, og at ein av næmingunum hjá Hrefnu var Jóhannes Andreasen, sum tá var ungur. Um tað kann sigast, at tað tók langa tíð at koma í gongd við at gera nýggjan musikkskúla, kann kanska eisini sigast, at verulig ferð kom á arbeiðið, so skjótt sum loyvi og stuðul varð givin til at gera royndarmusikkskúlan í 1981. Skjótt var musikkskúlin ikki bara í Havn, men eisini í Gøtu og Fuglafirði. Ólavur helmaði ikki í, fyrr enn hann hevði fingið undirvísing í Vágunum, Norðstreymi, Sandoynni og í Suðuroy eisini, tí hann ynskti at fáa ein landsumfevnandi musikkskúla.
– Í byrjanini høvdu vit trupulleikar av ikki at hava egin hølir, hóast góðar umstøður og vælvilja frá skúlaleiðsluni at sleppa inn í Kommunuskúlan seinnapart. Eitt nú ilskaðust vaskikonurnar inn á musikkskúlaundirvísingina, og tí var tað fantastiskt at fáa barakkirnar á Frúutrøð fyri okkum sjálvi. Tapetið var gaman í slitið og fyrstu tíðina mátti Hrefna undirvísa á einum pumpiorguli, sigur Ólavur, sum greiðir frá, at vegna mótstøðu frá ymiskum innan gamla musikkskúlan gekk eisini striltið at fáa nýtt klaver.
– Eg fekk Poul Michelsen við upp á at keypa eitt nýtt klaver, men gamla afturhaldnið í umsitingini í býráðnum gjørdi, at klaverið stóð fleiri mánaðir undir taki á kaiini, sigur Ólavur.
Musikkskúlaroyndin helt fram í nøkur ár, men íslendingarnir fóru av landinum aftur longu eftir fyrsta royndarárið. Ólavur heldur orsøkina hava verið, at tey ikki fingu stuðul til at undirvísa somu næmingunum tvær ferðir um vikuna, eins og kanningar í Íslandi vístu var best. Men hann dylur heldur ikki fyri, at hann enn heldur tað vera eitt veruligt bakkast fyri musikkskúlan, at tey fóru av landinum. Í skjølum sæst, at íslendingarnir høvdu spennandi konsertir við sínum næmingum, og at allir næmingar annars fingu skrivlig skoðsmál um teirra støði og arbeiðslag. Dømi er til dømis um gentu, sum møtti væl til venjing, men ikki vandi nóg nógv heima. Ein annar næmingur, sum hevur havt nógv við tónleik at gera seinni, fekk sera góð skotsmál og møtti væl upp, stendur at lesa í ummælinum.
– Í Íslandi varð tikið væl ímóti hesum dugnaligu musikkfólkum. Bjørn Árnason gjørdist leiðari á egnum musikkskúla í Íslandi og formaður í musikkskúlalærarafelagnum í 25 ár, Kjartan Óskarsson gjørdist stjóri í konservatoriinum í Íslandi og Hrefna hevur verið ein av kendastu klaverleikarunum í Íslandi í nógv ár, sigur Ólavur.
– Hvussu er og ikki, so var royndarmusikkskúlin væl eydnaður og tí varð farið undir at gera eina lóg at skipa arbeiðið í, soleiðis at játtan kundi latast úr tinginum. Tað eigur at verða lagt afturat, at klaksvíkingar høvdu havt sín egna musikkskúla í eini tíggju ár, tá lógararbeiðið byrjaði í 1984, tí Klaksvíkar musikkskúli varð stovnaður í 1973.
Klaksvíkingar vildu ikki hava Føroya musikkskúla
– Í sínari byrjan bygdi musikkskúlaroyndin á provisoriskar játtanir frá Føroya Landsstýri, frá Tórshavnar Kommunu og á stuðulsmøguleikar frá Landsskúlafyrisitingini. Men tað var greitt, at skuldi hesari musikkskúlskipan, sum var við at breiða seg ut um alt landið, tryggjast fígging til framhald, so kravdist ein løgtingslóg, sigur Ólavur og greiðir frá, at landsskúlafyrisitingin setti eina nevnd at arbeiða við einum uppskoti til løgtingslóg. Í nevndini sótu Hans Erland í Brekkunum, Alex Sólstein, Ólavur sjálvur, Erik Petersen og vegna Landsskúlafyrisitingina Arnold Abrahamsen og Hensar Ellingsgaard.
Royndarmusikkskúlin hevði virkað sum ein landsskúli, ið hevði undirvísing kring landið. Men klaksvíkingar ynsktu heldur at hava eina stuðulslóg til lokalar musikkskúlar, og Ólavur greiðir frá, at longu á fyrsta fundi gjørdi gamli vinur hansara, Alex Sólstein, greitt, at hann ikki ynskti eina landsumfatandi skipan.
– Nú hendi tað, at klaksvíkingurin kom í mín góða vinmann, Alex Sólstein. Vit eru framvegis góðir vinmenn, men eg má siga sum er: Klaksvíkingurin verður størri enn persónurin. Hann segði, at hetta ikki var nóg gott, og at hann vildi hava eina stuðulslóg til kommunalar musikkskúlar og ikki ein Føroya musikkskúla, sigur Ólavur.
– Tá bleiv eitt øgiligt rok, og tað gjørdi, at landsskúlastjórin skifti tann friðarliga og semjusøkjandi Hensar Ellingsgaard út við ta meira braneggjaðu Súsonnu Danielsen, sum var løgfrøðiligur ráðgevi á landsskúlafyrisitingini. Musikkskúlaviðurskiftir hevði hon ikki nógv innlit í, men hon legði av fullum huga upp í leikin til tess at fremja hugskotið um eitt ótal av smærri kommunalum musikkskúlaskipanum í staðin fyri ta landsumfatandi heildarskipanina, sum var fingin í lag, og sum endamálið var at lóggeva fyri, greiðir Ólavur frá.
Sum ein roynd at varðveita eina heildarskipan, vórðu allar kommunurnar, sum høvdu luttikið í royndarætlanini, kallaðar á fund 1. februar í 1984. Í fundarfrágreiðing frá fundinum, sæst eisini greitt, at allar kommunur burtursæð frá Klaksvíkar kommunu ynskja eina landsumfatandi skipan. Í býráðnum í Klaksvík er mótstøða ímóti at lata ov nógvan avgerðarætt í fremmandar hendur. Víst verður til skipanirnar við landsverkfrøðinginum og IRF. Kommunan í Klaksvík er eisini ímóti, at landið rindar meira enn kommunurnar, og at kommunan bara skal finna seg í at gjalda rokningarnar, sum koma úr Havn.
– Beint innan endaligu avgerðina møtti eg landsstýrismanninum Eilifi Samuelsen í Varðagøtu, og hansara seinastu orð vóru: Vit í landsstýrinum ynskja ein Føroya Musikkskúla! Men ivaleyst var tað ikki so einfalt hjá landsstýrismanninum, eisini sum fleiri ára formaður Føroya Lærarafelags, at ganga ímóti ynski og tilráðing frá landsins skúlaumsiting, sigur Ólavur og greiðir frá, at nevndin at enda legði uppskot um stuðul til kommunalar musikkskúlar fram, men at Ólavur sjálvur gjørdi eitt lógaruppskot um eina heildarskipan, sum var eisini varð lagt fram. Tá lógin frá meirilutanum varð samtykt, varð ein broyting gjørd í síðstu løtu. Ein musikkskúlaleiðari skuldi vera yvir skipanini og hava umsitingarliga ábyrgd yvir fyri landsstýrinum. Hetta var tikið úr uppskotinum hjá Ólavi.
Mynd: Eg hevði aldrin ætlað mær nakað starv burtur úr musikkskúlanum. Eg hevði starv á læraraskúlanum. Men fyri at bjarga landsskipanini søkti eg sjálvur (Mynd: Fotostudio/Finnur Justinussen)
Eg legði líka í lógina
– Eg hevði aldrin ætlað mær nakað starv burtur úr musikkskúlanum. Eg hevði starv á læraraskúlanum. Men fyri at bjarga landsskipanini søkti eg sjálvur. Tað vóru onnur, ið ynsktu sær starvið, men eg var tann einasti, ið hevði musikkpedagogiska útbúgving og eg fekk tí starvið, greiðir Ólavur frá.
Hann leggur dent á, at stríðið fyri musikkskúlanum hevði verið fyri at fáa tilboð til børn í Føroyum, soleiðis at tónleikalívið kundi mennast við undirvísing frá skikkaðum tónleikarum, og at tað aldrin var ætlanin, at hann skuldi hava nakað starv burtur úr skúlanum sjálvur. Tí valdi hann eisini at umsita lógina, sum var tað ein skúlaskipan fyri alt landið, ið hann umsat, heldur enn ein skipan, har fleiri kommunalir musikkskúlar virkaðu hvør í sínum lagi.
– Tá eg fekk starvið, so legði eg líka í lógina um kommunalar musikkskúlar, fyri at siga tað beint út. Eg ferðaðist kring landið og helt fundir og blandaði meg. Eg gjørdi alt fyri at fáa bygdirnar at leggja saman, og tað eyðnaðist eisini fyri allar tær stóru oyggjarnar burtursæð frá Norðoyggjum og Eysturoy, sigur Ólavur og sipar til, at lógin um stuðul til kommunalar musikkskúlar gjørdi, at Føroyar fingu fleiri lítlar musikkskúlar, heldur enn ein heildarskúla.
– Tað gjørdi, at vit fingu ein Runavíkar musikkskúla, ein Tofta musikkskúla, ein Stranda musikkskúla og so víðari. Men eg undirskrivaði øll skjøl við Føroya musikkskúli og rak skúlan, sum tað var ein landsmusikkskúli, sigur Ólavur Hátun at enda.


c: text/html

text:
##med2##
Aftaná yvir 50 føroyingar í Gibraltar høvdu saman sæð minniliga gulldystin í Gøteborg á stórskíggja setti FM1 og in.fo Peturi Mittún og Sjúrði H. Hoydal stevnu til eina stutta samanumtøku uppá minniligu European Open kappingini, ið føroyska U17 manslandsliðið stóð fyri við at vinna ein knúsandi 36-29 sigri á vertstjóðini, Svøríki.
Petur Mittún, ÍSF-aðalskrivari er gamal hondbóltsspælari, royndur hondbóltsvenjari og pápi Paula Mittún, ein av gullvinnarunum hjá føroyska U17 manslandsliðnum, og hann er ovurfegin um sigurin og góða føroyska avrikið: - eg var róligur áðrenn dystin, sigur Petur Mittún.
Petur Mittún er hugtikin av hvussu U17 manslandsliðið onkuntíð er fallið í fátt tá løtur hava verið við mótgangi, og tað hevur riðið um snarið, sum í tí sera avgerandi dystinum móti Ungarn ígjár. Hann gleðir seg at fáa orðið á sonin, Paula og ynska honum hjartaliga tillukku við gullinum í European Open. Petur heldur eisini, at avrikið hjá U17 manslandsliðnum er ein góður íblástur til føroyska oyggjaleikahópin.
Sjúrður H. Hoydal, ið eisini var millum føroyingarnar sum saman hugdu eftir dystinum í Gibraltar slær fast, at tað sum er hent er risastórt, og hann gleðir seg til at fara at lesa hvat útlendskir hondbóltsmiðlar fara at skriva um fantastiska føroyska avrikið í European Open kappingini.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Leiden
Leiden er ein býur og kommuna í landslutinum Suður Hollandi í Niðurlondum. Fólkatalið í kommununi er umleið 121.200. Saman við forstøðunum Oegstgeest, Leiderdorp, Voorschoten, Valkenburg, Rijnsburg og Katwijk er býurin Leiden eitt tætt fólkað býarøki við umleið 254.000 íbúgvum. Leiden er bygdur á Oude Rijn umleið 20 km frá Haag og 40 km frá Amsterdam.
Leidens Universitet varð stovnað í 1575 og er harvið tað elsta í Niðurlondum.
Hollendski listamálarin Rembrandt varð føddur í býnum í 1606 og búði har til 1624.


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Bara annar læknin flytur úr Berjabrekku
Bara annar læknin flytur úr Berjabrekku.
Býráðið í Havn fer hóskvøldið at atkvøða um eitt uppskot um at halda fram við leigumálinum í Berjabrekku og, at klinisku dietistarnir fáa boðið at flyta í Berjabrekku. Meirilutin í Fíggjarnevndini hjá býráðnum tekur undir við hesum.
Heilsutrygd vil, at kommunulæknarnir halda fram í Berjabrekku. Har eru tvær viðtalur. Men tann eini læknin flytur í nýggju hølini við Kirkjustræti í Hoyvík.
Klinisku dietistarnir kunnu so flyta í tómu viðtaluhølini í Berjabrekku.
Í løtuni eru klinisku dietistarnir í læknaviðtalunum í Miðlon og í Gundadali.
Ikki pláss fyri fýra læknum
Annars hevur Heilsutrygd boðað frá, at ikki ber til at hava fýra læknar í viðtaluhølunum í Miðlon.
Teir fýra kommunulæknarnir í Miðlon, sum allir arbeiða niðursetta tíð, verða settir at arbeiða fulla tíð. Soleiðis verður annað av nýggju kommunulækna-størvunum mannað.
Hitt starvið bíðar til Tórshavnar kommuna hevur tíðarhóskandi viðtaluhøli at vísa á.
Tá komið er so langt, verða ein læknaviðtala í Berjabrekku, fýra í Gundadali, tríggjar í Miðlon, fimm í Kirkjustræti og ein viðtala er í Kollafirði.
Býráðið væntar, at bygningurin við Kirkjustræti verður liðugur í august mánað.
Sí eisini


text:
Miðvikudagin – í morgin – kl. 16:30 syngja og spæla Kári Sverrisson og Hans Jacob Kollslíð í hølunum hjá kunningarstovuni Visit Runavík í handilsgøtuni á Heiðavegi. Teir eru slektaðir av hvør sínum armi við Skálafjørðin og búgva báðir í Runavíkar kommunu. Í Saltangará og á Skála. Tónleikaliga tilgongdin hjá teimum báðum er rættiliga ymisk, Kári er í stóran mun fólkatónleikari, meðan Kollslíð verður mettur at liggja nærri popp og rocktónleikinum. Hvør sær eru teir alkendir úr ymsum høpum, eisini uttan fyri oyggjarnar, og kortini rennur ymiskleikin so væl saman í felags stevi teirra, at musisk dygdarverk fáast burtur úr, eisini tá ið teir hava sær væl fleiri enn túsund ára gamlar kinverskar yrkingar sum undirstøðu.
Í dag hava teir givið út nýggja fløgu undir heitinum ”Eystanduni”. Yrkingarnar eru læntar úr bókini við sama heiti, sum Bókagarður gav út í 1976. Gamli landslæknin, Hanus Debes Joensen, sáli, týddi tær fleiri enn 120 yrkingarnar, smíðaðar í tíðini tá ið Tang dynasti ið ráddi fyri borgum í 7. – 9. øld eysturi í Kina, sum eru í bókini afturat viðmerkingum og einari andssøguligari frágreiðing um hesa tíðina. H. D. Joensen fekk annars M. A. Jacobsens virðislønina fyri yrkisbókmentir í 1969. Hann var ein av teimum sum setti á stovn Fróðskaparsetur Føroya.
Sverrisson og Kollslíð og hjálparfólk teirra hava annars vant til hesa útgávuna í gamla skúlanum á Glyvrum í vár og í summar. Tónleikararnir á fløguni eru, umframt Kára og Hans Jacob, sum báðir syngja og spæla gittarar, Bergur Fonsdal Johannesen, bass, Harald Fonsdal Johannesen, trummur, Mattias Kapnas, tangentar, Gwendolyn Philbrow, cello, Unn Paturson, sang, Eivin Dam Simonsen, trompet, og Hans Marius Ziska, kór.
Theodor Kapnas og Hans Marius Ziska tóku fløguna upp í Studio Bloch í Havn og í studionum hjá Hans Mariusi í Søldarfirði fyrr í ár, og Jens L. Thomsen ljóðblandaði í Støkumørk innan Glyvur fyri nøkrum vikum síðani. Jason Goz mastraði í London.
Í morgin spæla teir nøkur av løgunum í hølunum hjá Visit Runavík og til ber at keypa nýggju fløguna hesa løtuna.


text:
Starvsfólk á einum av ferðamiklastu flogvøllunum í heiminum, Heathrow Airport, hótta við verkfalli.
Eftir at umboð fyri fakfelagið Unite hava sitið yvirav umboðum fyri Heathrow floghavn við samráðingarborðið alt vikuskiftið, er stígur komin í millum partarnar.
Fakfelagið Unite lýsti fyri stuttum við mótmælisverkfalli, sum skuldi vara mánadagin og týsdagin, men síðani er mótmælistverkfallið avlýst.
Hóast mótmælisverkfallið varð avlýst í síðstu løtu, fekk hetta stórar avleiðingar fyri Heathrow. Fleiri enn 170 flogferðir vórðu avlýstar.
Í dag møtast partarnir aftur við samráðingarborðið.
Sum støðan er, halda fløgfeløgini fram at ávara ferðfólk um, at ferðir kunnu verða avlýstar.
Eisini Heathrow Airport heitir á ferðafólk um at binda um heilan fingur.
– Vit viðmæla øllum at halda vakið eyga við flogferðsluna, og øll eiga at kunna seg um ferð sína, áðrenn tey fara á flogvøllin, segði umboð fyri Heathrow Airport.
Fakfelagið Unite umboðar starvsfólkini á Heathrow floghavn. Eitt nú trygdarfólk, sløkkiliðsfólk og mekanikarar teljast millum limirnar.
Unite hevur ætlanir um at fara í verkfall 23. og 24. august, um semja ikki fæst um lønina hjá starvsfólkinum, skrivar enska blaðið The Guardian.


text:
Fleiri túsund borgarar í Havn uttan lækna. Skiftandi vikarar í triðju hvørju læknaviðtalu. Hølisviðurskifti, sum ikki eru nøktandi. Og arbeiðsbyrða, sum styggir læknar burtur.
Hetta er støðan á kommunulæknaøkinum í høvuðsstaðnum.
Tórshavnar býráð hevur heitt á Heilsumálaráðið um fleiri læknar, og tað røkist fyri, at hetta verður veruleiki. Hetta fegnast vit um, men skipanin tykist ikki fylgja við tíðini.
Fyri kortum varð lýst eftir tveimum læknum, tí aðrir vóru givnir fyri aldur. Men bert ein varð settur í starv, tí umsøkjararnir settu krøv fram um at hava færri borgarar fyri hvørja viðtalu enn tað, ið teir undanfarnu høvdu.
Tað bar ikki til, hóast vit øll munnu taka undir við at lætta um arbeiðsbyrðuna hjá læknunum, tí tey hava krav uppá familjulív eisini.
Men fyri okkum í høvuðsstaðnum er undrunarsamt, at tað stutt eftir vórðu settir í starv tveir læknar í Sundalagnum eftir øllum at døma við júst hesum sømdum.
Nú verður søkt eftir trimum læknum í høvuðsstaðarøkinum, og ætlandi verður søkt eftir tveimum nýggjum læknum aftrat seinni. Men um arbeiðsgevarin – heilsumyndugleikararnir, ikki tryggjar læknunum virðilig arbeiðskor, so skulu vit neyvan vænta nakran nýggjan lækna í Havn.
Dýra og ónøktandi vikarskipanin kemur at halda fram. Tað kann ikki góðtakast.
Viðtaluhøli
Kommunan hevur ábyrgd at veita kommunulæknum viðtaluhøli og útgerð. Her má ásannast, at kommunan hevur ikki røkt hesa uppgávu nóg væl. Nakrar av viðtalunum eru heilt einfalt ikki í nøktandi standi.
Tórshavnar kommuna fer at gera sítt til, at øll kommunulæknaskipanin í Havn kemur upp á nútíðarstig. Kommunan er tí farin í gongd við at skipa nýggjar læknaviðtalur bæði til teir nýggju læknarnar, sum koma inn í skipanina, og til tess at niðurleggja gomlu viðtalurnar.
Mín vón er, at býráðið um hálvan desember kann kunngera neyvari ætlan um hetta, so at vit í 2018 eisini hava hølisviðurskiftini uppá pláss. Tað skylda vit borgarunum, tað skylda vit læknunum.
Annika Olsen
Borgarstjóri


text:
Hermann og “gloymdu” tølini í roknistykkinum
2019-08-24 12:19
Ríkisfelagsskapur -
Nú er fyrrverandi valevni fyri Tjóðveldi, Hermann Oskarsson, úti aftur við rívuni á Facebook og brúkar sítt skálkaskjól sum búskaparfrøðingur at greiða Føroya fólki frá tjóðveldispolitikki, og at blokkurin ikki neyðugur, um vit bara leggja enn fleiri gjøld á vinnulívið og koyra meiri á uppboðssølu.
Óansæð, hvussu Oskarsson roynir venda tí, er veruleikin tann, at yvirskotið á fíggjarlógini í dag er góðar 400 milliónir (íroknað forskatting av pensjónum á umleið 400 mió (!)). Blokkurin er smáar 642 milliónir krónur. Hyggja vit eftir ársfrágreiðingini frá Ríkisumboðnum fyri 2018, so stendur at føroyski landskassin, umframt blokkin, fær 314 milliónir krónur í beinleiðis inntøkum og spardum útreiðslum til millum annað rakstur av ríkismyndugleikum í Føroyum løgreglu, dómsvald, ávísar pensjónir v.m. Um nakar skuldi ivast, stendur hetta á bls. 134 í Ársfrágreiðingini hjá Ríkisumboðnum. Tá eru útreiðslur til føroyingar uttanlands so sum SU og aðrar sosialar veitingar í Danmark ikki tiknar við (uml. 2.-300 mió.), og sum ríkisborgarar í øðrum londum ikki fáa úr Danmark, uttan teir lúka heilt serligar treytir. Heldur ikki eru útreiðslur til rættarskipan og løgreglu í Danmark, sum føroyingar javnan gera brúk av, tiknar við í roknistykkið hjá Hermanni.
Heldur ikki er lága rentustøðið, sum Ríkisfelagsskapurin tryggjar føroyska húsarhaldinum, tikin við í roknistykkið hjá Oskarssyni. Kenda metingarfyritøkan Moody’s vil vera við fleiri staðni í síni frágreiðing, at støðugu viðurskiftini við Danmark eru við til at tryggja Føroyum eina góða meting av búskapinum, og av tí sama er váðin lítil, tá ið landskassin skal taka lán til m.a. undirsjóvartunlar. Alt hetta bleiv váttað av Sverra Hansen, fyrrv. formanni í Búskaparráðnum, tá ið formaður Sambandsfloksins, Bárður á Steig Nielsen, gav Kristinu Háfoss eina ordiliga breiðsíðu í kjaki á FM1 (sendingin kann hoyrast her á síðuni), har hon á besta republikanska hátt mátti verja seg við alternative facts. Uttan hetta lága rentustøðið, var tað húsarhaldið í Føroyum, ið slapp at rinda munin.
Samanbera vit við Ísland, liggur Íslandi munandi lægri á listanum hjá Moody’s enn Danmark/Føroyar. Av tí sama er rentustøðið har uml. 2-3 % hægri enn í Føroyum. Lønarlagið í Íslandi er lægri enn í Føroyum; arbeiðsvikan er hægri, brúkaragjøldini eru mong á vælferðartænastum - hóast Ísland hevur munandi fleiri bein at standa á enn Føroyar og til ein ávísan mun er Íslandi púra óheft av dýrari orku.
Tí er eitt vist, at fullveldi er bert fyri tey vælbjargaðu, og tí undrast mann yvir, at Javnaðarflokkurin so glaðbeintur vil halda áfram í einari samgongu við teimum rabiatu úr Tjóðveldinum og Framsókn.
Sambandsflokkurin er einasti garantur fyri Ríkisfelagsskapinum
Við at velja Sambandsflokkin velur tú tann einasta flokkin á Føroya Løgtingi, sum av fullum hjarta hvønn einasta dag berjist fyri at tryggja øllum føroyingum og okkara vinnulívi tryggar karmar í okkara fantastiska Ríkisfelagsskapi.
Ein ríkisfelagsskapur, sum tryggjar okkara lesandi bestu útbúgvingarsømdir á nøkrum av heimsins bestu útbúgvingarstovnum við nøkrum av heimsins bestu granskarum, og sum eigur stóran lut í høga vitanarstøðinum í Føroyum. Spyr bara øll tjóðveldisfólkini á Løgtingi og landsstýri, sum hava nomið sær útbúgvingar í Danmark.
Ein ríkisfelagsskapur, sum tryggjar landskassanum og okkara húsarhaldum eitt lágt rentustøði.
Ein ríkisfelagsskapur, sum so ofta hevur víst sítt virði m.a., tá ið innistandandi hjá flestu privatkundum í 2010 bleiv tryggjað.
Og ikki minst ein ríkisfelagsskapur, sum verjir okkara borgarar í heimsins bestu og minst korruptu rættarskipan.
Ein felagsskapur, sum aðrar smátjóðir misunna okkum.
Ein ríkisfelagsskapur sum røkkur frá Norðpólinum og niður til týska markið.
Hugsa um alt hetta valdagin, tí við loysingini, verður alt hetta tveitt á bláman, og tá vendist ikki aftur.
Vel tí ein sterkan Sambandsflokk á Løgting tann 31. aug. 2019!
Johan Dahl
valevni til Løgtingið fyri Sambandsflokkin


text:
Avisen "Dimmalætting" skriver:
Vígdis Sigmundsdóttir hevur heilt frá barni av altíð tekna og málað nógv, tað gjørdu tey nógv av í hennara barnaheimi. Hon er dóttir kenda listamannin Sigmund Petersen sála.Vígdis hevur í mong ár bert arbeitt við papírsklippi, hon dámar henda arbeiðsháttin sera væl.
Vígdis er útbúgvin sjúkrarøktarfrøðingur , interiør arkitektur og hevur luttikið á listaskeiðum bæði í Føroyum og í Danmark. Teknikkin til papírklippini hevur hon sjálv funni fram til. Hon arbeiður nógv við ljós og skugga og damar best, tá sólin gevur henni skuggar.
Perspektiv, farvur og samanseting arbeiðir hon nógv við. Tá tekningin/skitsan er liðug gjørd, byrjar hon at klippa myndina. Hon brúkar sýrufrítt karton og Pritt límstiftir, hon klippur, sker og skræðir papírið.
Vígdis hevur sín egna arbeiðshátt, og vanliga íblásturin til myndaevnini eru úr føroysku nattúruni.
Tað var í samband við framsýning í Førde norðan fyri Bergen, hagar Vígdis var boðin, at hon fór í kvæðaheimin eftir evni til klippmyndirnar, av kvæðinum Ormurin Langi, sum er norsk søga . Aftaná framsýningina í Førde, av teimum 12 klippmyndinum , komu 10 myndir út á føroysk frímerkir í 2006.u.


text:
Orð og lag: Martin Joensen
Eitt andarhald
ímeðan løtan líður,
– undrist yvir hvagar tíðin flýgur,
og um hon mann koma fram umsíður?
Og so ein pinkalítlan fuglalúr.
Tá ið eg var
ein tíðarleysur drongur
ætlaði eg mær at vera kongur,
– tað ætli eg mær slettis ikki longur,
tí so hevði eingin verið eg.
Og klokkan slær,
sjálvt um eg einki havi gjørt,
sig mær, hvat billar hon sær inn?
Eg slái aftur, men tað er so eiðasørt
at tað rørir lítlapinn,
– tað er so eiðasørt!
Nú ringir meðan
eg siti og tonki.
Galið nummar, frægari enn einki.
So fekk eg reist meg upp frá mínum beinki,
– at rørast sigst at vera sera sunt.
Eg siti her
ímeðan sólin følnar.
Stari eftir kaffinum, ið kølnar.
Og eg tódni meðan kvøldið bólgnar,
busti tenn og sleppi mær í song.
So liggi eg
í náttini og droymi
hetjudreymir, sum eg altíð gloymi,
um alt eg kundi gjørt í hesum heimi.
So upp at hita kaffi frá í gjár.


text:
Orð og lag: Swangah Dangah
Eg føli enn, at meiningin er blivin tikin yvir av røddunum.
Friðurin livir við jalousi í mjørkanum, verðin flowar nú á ódnunum við beatinum frá vøddunum, tí skilið hjá fólkinum fellir niður nú við høvdinum.
Rutan breyt í sundir tvey, frá hungursneyð til at munga fame, buldrið bleiv til Guð og faith, tá munnurin skeyt við kuldashakes
Eg veit hvør spular AIDS, verðina runt ráða slaves, tvinga fólk at stuðla breyt, í tankagongd við hugarape.
Tit líta á ordrarnar og bíða eftir formlinum, drekka pínu til í morgin og blása stríðið við torvinum, meðan trýnið av storminum ger man ríkur í formin, sum prísar ríkið á torninum meira enn lívið hjá borgarinum.
Men fuck akta nú, vit traðka út við sál í bein’, mála tein og sikta enn eftir framtíðini sum Columbine. Tit síggja dráp og crime, vit síggja dollarsigns, drepa fyri at eta sjálvt um kontoin er bonafied.
Og shotcalla “buck” rópa eftur homicide, tín pína verður brúkt sum tann deiligasta lollibye.
Tað er nú tað vísast skal, at Ghandi var við síðurnar av, eitt eyga fyri eitt eyga, øll eru blind her atlíkavæl!
Nú leiðin stendur fast, øll sprinta runt, bakka upp av rygginum, blóðtrongd til Babylon, dómadagur lyftist upp.
Gott fyltir upp, vápnaðir i sinninum
(Kill, kill, kill, ‘em all)
Ein og hvør í siktinum við headshots!
Bakka, bakka, bakka!
Aftan læstar dyr, roykskýggj og brotin spegl.
Við insomnia, sveittabrot, eg síggi alt blíva kollvelt.
Framtíðin er nú, og tey recorda hvørt mítt fótafet, sum um eg livi lógleyst, alt mítt skal verða góðkent.
Eygað í himmalinum veit, um eg traðki skeivt og heldur vakt, so eg haldi høvdið beint, til eg ikki orki meir og bróti takt.
Fót á kant’, sjálvmorðs tankar, vón at lenda og róta alt.
Visjón og makt vakja lemmings úr heilavask við gróðurreins.Goym tekstin


text:
Orð: John Davidsen
Lag: Vísulag (Guttorms vísa)
1. Nú gerast kvøldini myrk og long,
og lítið eg dugi at spinna,
og heima har verður stovan ov trong,
hvar skal eg mær stuttleika finna?
Frægast man vera at fara í dans,
heimalambið er har – eg gevi tí ans,
og í Klubbanum hittist mangt par,
har man finnast einhvør stakur fyri mær.
2. So klæði eg meg í mín stutta stakk,
sum neyvan til kníggja man røkka,
og silkisokkar og skógvar av lakk,
ið brádliga sundur munnu støkka;
skjótt er at greiða mítt dreingjahár,
so klíni eg smyrsl uppá kyssusár.
So er “daman í galla og fjong,”
nú bert tørvar mær ein “heimalambs-drong.”
3. Mót Klubbanum seti eg mína kós,
har jass-banda streingirnir grenja.
Gud gævi, eg fann mær ein fittan matrós,
sum meg í tí dansi kann venja!
Eg stígi treystlig um Klubbans gátt,
eg veit, at eg fái eina stuttliga nátt;
nú eg síggi ein vakran korporál,
hann skal verða í kvøld mítt høvuðsmál!
4. Við blíðum eygum og bros á kinn
eg tíðum á hann man heita;
og vakrari drongi í hold og skinn
tú leingi eftir skalt leita.
Hann hyggur og brosar yvir móti mær,
hann kennir, at eg havi hug á sær,
og nú stígur hann fram, ger eitt bukk:
“Må jeg be’ om en dans, Frøken Smuk!”
5. Til jazzbandagrenjan vit fara á flog,
og fram eftir gólvinum reika,
og eyguni hittast og bera boð,
meðan hjartað í ørsku man leika.
Hann lýðir mær í oyrað: “Vi ta’r os en tur,
her bliver så trangt som i et fangebur.”
Og úr Klubbanum hvørva vit brátt,
fyrst nú byrjar hin stuttliga nátt.
6. So vinarlig hond í hond,
vit undan fólkinum renna.
Steðga forpøst har yviri við Strongd,
har eingin okkum man kenna.
Mánin hann skínur yvir Nólsoyarfjørð.
Hann skínur og glampar so vit verða ør.
Og teir knappar teir skína sum gull,
eg av elskhugi verði so full.
7. Eg kvøði ei meira um hesa nátt,
eg livdi jú fleiri slíkar.
Eg drongurin fittur, og veðrið er gott,
so alt eftir vild seg líkar.
Hugurin er góður, av besta slag,
um teir koma aftur ella fara avstað,
og tá vit ikki longur fáa drong,
ja so fara vit allar undir kong.


text:
Hevur tú virki í Føroyum og brúkar tú tónleik? So hevur tú allarhelst longu ta fragd at hitta Pernille Rostgård Olsen. Komandi fýra mánaðirnar verður Pernille í Føroyum, fyri at efterlíka einum vaksandi tørvi á vitan um tónleikanýtslu og upphavsrætt.
Fyrstu ferð Pernille skuldi til Føroyar, var tað vegna forfall. Men tá hon trein út úr flogfarinum á Vága Floghavn, var tað 'sum at koma heim'. ”Síðan 2013 havi eg havt ábyrgd fyri Føroyum – eitt øki, ið eg brenni fyri og arbeiði intensivt við. Føroyar eru farnar heilt í blóðið á mær, og eg havi hitt einum ótrúliga fyrikomandi, men eisini stoltum fólkaslagi, og havi kent meg sum heima, síðan eg vitjaði landið fyrstu ferð. Nú havi eg fingið fastan basa í Føroyum allan august mánaða út, og fegnist um at kunnu skapa tættari bond til bæði teir føroysku tónleikabrúkararnar og til tey, sum skapa tónleik, sum eg vónandi komi at hitta meðan eg eri her uppi” sigur Pernille Rostgård Olsen.
”Eg havi fingið fast pláss í Norðurlandahúsinum hvønn hósdag frá kl. 14:00-17:00, har øll, ið hava spurningar til tónleikanýtslu, konsertrapportering, tónleikaavtalur ella limaskap, eru vælkomin. Og um man hevur hug at gerast limur í Koda, er tað eisini nakað, ið eg fái hjálpt við”, heldur Pernille Rostgård Olsen framm.
”Eg gleði meg til at fara á allar stevnurnar, festivalarnir og útvaldar konsertir í summar, so eg fái gjørt mítt fyri at tryggja, at øll hava tær røttu avtalurnar. Og so gleði eg meg til at tosa við so nógv sum gjørligt, meðan eg eri her uppi. Tað er av stórum týdningi fyri meg, at tónleikabrúkararnir hava eina uppliving av, at teir fáa eina góða tænastu, og at teir kunnu kenna seg vísar í og vita, at tann tónleikaavtalan, teir hava, hóskar best til júst teirra tónleikanýtslu. Og eg vóni sjálvandi at koma so víða um sum gjørligt, áðrenn leiðin gongur aftur til Danmarkar', endar Pernille Rostgård Olsen.
Fylg við Pernille í Føroyum? Pernille dagførir javnan sína Facebook-síðu, Pernille og Færøerne, har tú kanst fylgja við upplivingunum hjá Pernille í Føroyum. Fylg við her.


text:
Uglur
Uglur eru roknaðar upp í rovfuglar, men tær drepa lítið annað enn rottur og mýs. Og tað eru tær væl lagaðar til. Eyguni eru avbara stór og nógv kúput. Tí síggja tær frálíka væl í myrkri, men tola ikki dagsljós í sjónina. Fjaðrarnar uttan um eyguni gera seg til ein stóran flatan ring, ið aftantil liggur sum eitt lok yvir hinum sera stóru oyrnaholunum; tá ið tær gloppa tað lokið útfra, hoyra tær óføra væl. Men sjálvar hoyrast tær als ikki, so stillisliga flúgva tær. Allan dagin sita tær stillar og krógva seg; í skýmingini, tá ið rottur og mýs koma út at fáa sær, tá fara tær við. Hendir tað seg, at tær noyðast út á degi, eru tær illa fyrikomnar; næstan allir fuglar leggjast á tær, arga tær og píska tær, og hálvblindar, sum tær tá eru, fáa tær ikki vart seg.
Slag[rætta | rætta wikitekst]
- Tyto alba (Hjartaugla)
- Bubo scandiacus (Snjóugla)
- Surnia ulula (Heykugla)
- Aegolius funereus (Hjómut ugla)
Kelda[rætta | rætta wikitekst]
- Mikkjal á Ryggi: Fuglabókin, Dýralæra II. 1951.


text:
Útvarp Føroya
Útvarp Føroya (ÚF) var almenna útvarpið í Føroyum og eitur nú Kringvarp Føroya.
Fyribils stjórin eitur Kári Sólstein.
SøganRætta
Útvarp Føroya varð stovnað í 1957 og fór undir regluligar sendingar 6. februar 1957. Løgtingið hevði í 1956 samtykt at seta á stovn eitt alment útvarp í Føroyum. Fyrsti útvarpsstjórin var Axel Tórgarð, ið seinni gjørdist prestur, fyrsta programmfólkið var Hjørdis Thomsen úr Nólsoy. Elias Johansen, Lias í Rættará, sum fyrr hevði verið blaðstjóri, var eisini eitt av fyrstu starvsfólkunum í útvarpinum, í fyrstani keypti útvarpið tíðindi frá honum fyri ávíst krónutal, men seinni varð hann settur í fast starv. Eftir Axel Tórgarð, í 1960, tók Niels Juel Arge við sum útvarpsstjóri, og hann leiddi stovnin, til hann legði frá sær fyri aldur í 1990. Niels Juel byrjaði í føstum starvi sum upplesari í útvarpinum longu í mai 1957.
Sent varð ein hálvan tíma á miðdegi og millum hálvan og heilan tíma um kvøldið. Høvuðsinnihaldið vóru tíðindi, veðurtíðindi og nakrar talu- og tónleikasendingar.[1]
Útvarpið menti seg gjøgnum øll trýssini, stundum við stórum framleiðslum av útvarpsleikum, beinleiðis sendingum, týðing av heimsbókmentum o.s.fr.
Útvarp Føroya hevði ikki nokk av pengum til at mennast nóg nógv, og tí var farið undir at fáa fleiri inntøkur til vega, hetta gjørdist við eydnuspælinum V4. Tað varð sambært løgtingslóg sett í verk í november 1969. V4 vísti seg at gerast ein rimmar inntøkukelda hjá útvarpinum. Samstundis fekk útvarpið sína størstu viðgongd nakrantíð við undirhaldssendingunum, sum folk bara nevndu V4. Ferðast varð kring landið, og sent varð av bygd og úr bý í eini 10 ár.
Fyrstu árini varð sent av Bryggjubakka í hølum, sum útvarpið upprunaliga leigaði frá Telefonverkinum, og keypti fyrst í sjeytiárunum. Farið varð undir byggingina av nýggjum útvarpshúsi á heysti 1978, og 2. juli 1981 varð flutt inn í tann eystara partin av húsinum, sum hevur tríggjar útvarpsstovur og skrivstovu- og redaksjónsrúm.
Á sjálvum 25 ára degnum, tann 6. februar 1982, varð alt húsið tikið í brúk. Nú vóru eisini forhøllin, útvarpshøllin og leikhøllin klárar. Útvarpið hevði nú einar 2200 fermetrar av gólvi at húsast á, og bara útvarpshøllin einsamøll hevði líka stóra gólvvídd, sum tey gomlu hølini á Bryggjubakka tilsamans.
Útvarp Føroya var síni fyrstu mongu ár einasti luftborni miðil í landinum. Kapping var frá norskum, donskum og íslendskum útvarpi. Í henni stóð Útvarp Føroya seg væl.
Umleið 1980 fekk ÚF eisini kapping frá sjónvarpi í Føroyum. Sendingarnar hjá fyrst Sjónvarpsfelagnum í Havn og síðani Sjónvarpi Føroya tóku í fyrstani nógvar lurtarar ein part av degnum, men sum frá leið stóð útvarpið seg eisini væl í hesi kapping og menti seg.
Í nítiárunum kom fyrst kapping frá fylgisveinasjónvarpi og síðani øðrum føroyskum útvarpsrásum. Umstøðurnar hjá Útvarpi Føroya broyttust, og kappingin um lurtararnar harðnaði enn meir.
Útvarpið fór undir sínar sendingar við einum lítlum 5 kW-sendara frá Marconi, sum kom úr Suðurafrika, hagar hann varð sendur miðskeiðis í fimtiárunum. Hann varð tó ongantíð uppsettur har og kom síðani til Føroya, har hann varð settur upp uppi á Varða í Havn.
Hesin sendari var leingi álitið hjá Útvarpi Føroya at bera boð til Føroya folk, men hann hevði sínar veikleikar og onkuntíð kavaði hann inni, so hann fekk ikki sent. Hjálpt varð um hetta um tíggjuáraskifti 1969-1970, tá tríggir FM-sendarar vórðu settir upp á Húsareyni, á Brúnaskarði og á Hestinum.
Hesir sendarar sendu ikki so langt sum millumbylgjan, men ljóðgóðskan var munandi betri, og gjøgnum hesar sendarar hoyrdu eitt nú hetlendingar sínar fyrstu sendingar í stereo. Útvarp Føroya varð seinni í sjeytiárunum fyrsta útvarpsstøð, sum rakk um alt landið við stereo.
Øll áttiárini varð arbeitt fyri nýggjum og sterkum millumbylgjusendara at røkka sjófólkið, sum hevði sítt arbeiðspláss víða um Norðuratlantshav. Hetta fekst loksins í lag, og avrátt varð at byggja ein 200 kW-sendara í Akrabyrgi. Hann sendi í 18 ár, til hann í 2008 varð skiftur út við tveir nýggjar sendarar, ein á 100 kW og ein á 50 kW.
1. januar 2005 vórðu Útvarp Føroya og Sjónvarp Føroya løgd saman í ein stovn, Kringvarp Føroya. Stjórin í Kringvarpinum eitur Dia Midjord, hann tók við starvinum 1. august 2012 eftir at Annika Mittún Jacobsen legði frá sær.[2]


text:
Jú, Palleba og Marsanna skilja Makrelin!
Rói Egholm, skrivar: Fyristilli okkum, um allir føroyingar sluppu á fólkaatkvøðu, um rættin til okkara fiskitilfeingi, og at atkvøðu seðilin sá soleiðis út:
Í samband við, at Landsstýri hevur ætlanir um, at øll fiskivinnu- og aliloyvir skulu seljast á uppboðssølu í fríðari kapping, vilja vit geva tær møguleikan, sjálv at avgera hvat skal henda við tínum parti.
Mett verður, at øll loyvini hava eitt árligt søluvirði áljóðandi 1,5 mia. Kr. Hetta svarar til uml. 30 tús. Kr. Til hvønn av teimum uml. 48 tús føroyingum sum eru búgvandi í Føroyum.
søluvirðið kann broytast nakað frá einum árið til annað, men hetta er eitt nøkurlunda miðal sølu virði.** Tú hevur 3 valmøguleikar:
1. Tín valmøguleiki í hesum ger, at hvør føroyingur, útyvir sína vanligu inntøku, fær 50% av sínum parti, uml. 15 tús kr. Útgoldið skattafrítt hvørt ár restina av lívinum og hin helvtin, uml. 15 tús. Kr. fara í landskassan, til rakstur og menning av samfelagnum.
Hetta merkir, at eitt vanligt húski, við einum foreldrapari og 3 børnum, hvørt ár fáa útgoldið skattafrítt 5 x 15. Tús kr. = 75. Tús. Kr. Og sama upphædd fær landskassin at arbeiða við.
Einlig foreldur við 2 børnum fáa hvørt ár uml. 45 tús kr, og eini pensionista hjún, fáa hvørt ár, uml. 30.tús kr.
Legg til merkis, at allar hesar inntøkur, eru skattafríðar og afturat tínari vanligu inntøku!
Um allir føroyingar taka av hesum tilboðnum, so fær landsbúskapurin í 2012 eitt yvirskot áljóðandi uml. 250 mió. Kr.
2. Tín valmøguleiki í hesum ger, at allur ágóðin av søluni fer til Landskassan, og kunnu Føroyar soleiðis fáa ein sera sterkan landsbúskap, til rakstur og framtíðar menning.
3. Tín valmøguleiki í hesum ger, at tú frásigur tær hesar inntøkur og gevur hesi virðini til Lndsstýrismennirnar í fiskivinnumálum og, fyri aliloyvini, til Landsstýrismannin í vinnumálum at umsita. Teir kunnu síðani útflíggja hesi virðir til útvaldar Føroyingar og útlendingar, uttan nakran kostnað.
Hetta førir so við sær, at tú frásigur tær, tín part av sølu inntøkunum.
Um allir føroyingar velja 3. møguleikan, fara hesar 1,5 mia. Kr. Í millum skins og hold í fiskivinnuni, har ein parturin endar sum skatta krónur av lønum og partafelagsskatti, ein partur fer til virðisminking í einari til tíðir ikki kappingarførari vinnu, og restin fer til virðisøking og endar sum vinningur hjá nøkrum fáum føroyingum og hjá nógvum útlendingum.
Hetta førir eisini við sær, at landsbúskapurin í 2012 fær eitt hall áljóðandi uml. 500 mió kr. Her skulu so tær 9 mió kr. Sum landstýrið, við ørmunum yvir høvdd, eru so fegnir at hava fingið tiltuska sær, frá danska skatt gjaldarinum, mótroknast.
Hugsast skal um, at eingin keypir nakað loyvi á eini uppboðssølu, uttan so at viðkomandi meinar at vinningur kann fást burtur úr keypinum.
Um føroysku fyritøkurnar, sum í dag virka í vinnuni, eru kappingarførar, so vinna tær fríu kappingina á uppboðssøluni.
Verandi fyritøkur, sum ikki klára at keypa síni rættindi til rávøruna, í fríari kapping, eru ikki kappingarførar og eiga tí ikki at verða í vinnuni. Tað er ikki sjálvgivið, at tú ert kappingarførur, bert tí at tú kennir landsstýrismannin, betur enn grannin kennir hann!
Tað passar ikki, at vit vanligu føroyingar, ikki skilja hetta!!


text:
Til Krabbarøðina eru uppgávur gjørdar. Tit eru vælkomin at prenta tær út ókeypis – tær eru hugsaðar at verða prentaðar út í A5 stødd, tvs. at allar 4 síðurnar verða prentaðar út á eitt A4 ark.
Uppgávurnar eru eitt tilboð til lærarar og næmingar. Árna Højgaard og Birita Weihe hava skrivað; tær eru lærarar og hava í nógv ár havt yngstu næmingarnar. Uppgávurnar eru í fyrsta umfari royndar í ymsum flokkum og síðan viðgjørdar av lesifrøðinginum Sissal Rasmussen.
Lærugrein: Føroyskt
Kjarnaøki: Skrivaða málið


text:
Seinnapartin sunnudagin var heimildarfilmurin “Søgan um Ruth”, sum Árni Nicolajsen hevur leikstjórnað, frumsýndur í Miðlatúni í Vági.
Filmurin er um lívið hjá listakvinnuni Ruth Smith, sum helst er størsta listakvinna Føroyar hava átt. Søgan um Ruth Smith er ein kensluborin søga, um eina kvinnu við framúr listarligum gávum, sum eisini í gerandisdegnum – eins og so nógvu onnur – hevur sítt at dragast við.
Hyggjarin verður við framúr góðu frásøgugávunum hjá Eivind Weyhe leiddir ígjøgnum filmin og ígjøgnum lívið hjá Ruth. Filmurin er eisini ein samanseting av smærri leikum, har ymiskar støður í lívinum hjá Ruth Smith verða lýstar.
Ruth Smith doyði 26. Mai 1958, tá hon var funnin deyð í mølini í Lopra – og her endar eisini filmurin Søgan um Ruth, sum er ein sterkur og kensluborin heimildarfilmur um listakvinnuna.
Fegin leikstjóri
Tað var ein fegin og rørdur leikstjóri, sum eftir frumsýningina takkaði fyri hjálp og stuðul á 4-5 ára leiðini, sum Árni Nicolajsen hevur brúkt uppá at gera heimildarfilmin um Ruth Smith.
Hyggjaraskarin var eisini á einum máli um, at úrslitið var gott og talan var um eina sterka og kensluborna lýsing av lívinum hjá listakvinnuni Ruth Smith.


text:
Lið
Les meira um tey ymisku liðini
í liðyvirlitinum.
Okkara venjarar hava viðkomandi og góðkend skeið og
útbúgvingar.
Snýt ikki teg sjálvan fyri eina góða liðvenjing, men møt upp og
royn venjingina. Vit hava lið til allar aldursbólkar, til bæði
menn og kvinnur. Børn niður til 12 ár kunnu vera við í
útvaldum liðum eftir avtalu við viðskiftafólkið.
Kom inn á gólvið ella ring og fá meira at vita um møguleikarnar,
ið nøkta tín tørv, og vit kunnu geva tær tað røttu vegleiðingina
til góða liðvenjing.
Um tú ert limur í Vælveru Fitness er liðvenjingin við í gjaldinum,
so tað er eingin orsøk til ikki at møta upp!


text:
Sosiala netverkið má ikki svíkja
20. september 2016
Sambandsflokkurin kann einki gera við, at vit eldast, men Sambandsflokkurin kann betra um umsorganina av okkara eldru
Í valskrá okkara fer Sambandsflokkurin at leggja stóran dent á ein sterkan og støðufastan kommunalbúskap við góðum vælferðartænastum, ið skal koma hvørjum einstøkum av okkara borgarum til góðar.
Men tað er ikki lætt, sum støðan er. Serliga ikki, tá ein kommuna sum Tórshavnar kommuna fyllir skattapengarnar í stóru pengakistuna fyri síðani at keypa innantómar bygningar í staðin fyri at hækka íløguna til eldraøkið og vælferðartænastuna í síni heild.
Fyri meiri enn hálvum øðrum ári síðani yvirtóku kommunurnar eldraøkið, eftir sum kommunurnar høvdu besta kunnleikan til tørvin hjá okkum eldru. Hartil kom, at summar kommunur, verri enn so allar, søgdu seg verða til reiðar at yvirtaka økið. (Samstundis liggur í hesum ein fjaldur frívillugur tvingsul frá landsins síðu, at eggja kommunur til at leggja saman).
Vend má koma í
Ein kommuna skuldi kent sínar borgarar best, men tá tað kemur til at taka sær av teimum/okkum, sum vanta hjálp, kennist kommunan verri enn so altíð við sínar borgarar.
Tá verða vit slept uppá fjall. Orsøkin er, at fleiri kommunur yvirhøvur ikki eru til reiðar at taka sær av eldraøkinum, einum øki, ið er so stórt, at sjálvt landið ikki var ført fyri røkta sínar lógarásettu uppgávur og fekk skumpað økið yvir á kommunurnar.
Her má vend koma í.
Tað sama siga sjálvandi allir flokkar, sum stilla upp til kommunuvalið komandi, men Sambandsflokkurin meinar tað, hann sigur, og ætlar sær eisini at gera nakað við tað.
Umsitingin av eldraøkinum hevur ikki riggað serliga væl við sitandi manning í skjótt farna valskeið eftir. Tað kundi verði betur. Tað er ongantíð gott fyri eitt býráð ella eitt lóggevandi ting, at ein flokkur einsamallur hevur meirilutan, so sum Javnaðarflokkurin hevur manurerað seinastu fýra árini.
Val var t.d sunnudagin í Russlandi, og vit síggja/lesa longu nú, hvussu tey puffa har yviri eftir, at ein einsamallur flokkur hevur fingið meirilutan.
Bara hesa seinastu vikuna havi eg frætt um tvey dømi um álvarsliga sjúkar eldri sjúklingar í okkara kommunu, sum útskrivaðir eru av Landssjúkrahúsinum.
Útskrivaðir til hvat? Til einki. Jú, útskrivaðir til eina tóma íbúð og eini tóm hús.
Hatta kenna vit, og dømini eru mong. Avvarðandi vilja sjáldan standa fram við sínum lagnusøgum av ótta fyri, at so verður kanska uppaftur verri.
Oyramerktir pengar
Hetta eru einsamøll fólk, sum higartil hava klárað seg sjálvi, men sum tíverri eru komin soleiðis fyri, at tey knappliga krevja neyðuga hjálp hvønn einasta dag. Pláss er ikki fyri teimum nakra staðni. Og sjúkahúsverkið? Ja, har eru hesi sjúklingar, sum upptaka eina song ov nógv. Haraftrat er tað eitt stórt minus, at sjúklingarnir eru gamlir. Og so má familjan um rest.
Sambandsflokkurin kann einki gera við, at vit eldast og gerast gomul, men Sambandsflokkurin kann gera, hvat hann megnar at betra um ta umsorgan, so tey, ið eru illa fyri, kunnu fáa neyðugu hjálpina og umsorganina, um vit koma fjølment framat í Tórshavnar býráð.
Tí má íløgukarmurin til eldraøkið hækkast. Fíggingin má kunna fáast til vega t.d. við, at býráðið sleppur sær av við óneyðugu keyptu ognir sínar, og oyramerkir peningaupphæddina til eldraøkið.
Beate L. Samuelsen
valevni Sambandsfloksins til býráðsvalið í Tórshavnar kommunu
RN
Aftur


text:
Góðskutrygging í kt-skipanum
Orðið “góðska” verður brúkt í ymiskum høpi og kann hava ymiskan týdning. Í hesum høpi snýr góðska seg um, at tað er møguligt at finna dátur og skjøl aftur í kt-skipanum hjá kommunalum - og landsstovnum.
Góðskueftirlit skal tryggja, at skrásetingar í skipanum eru rættar, og at tað er møguligt at leita fram tær røttu upplýsingarnar. Tað kann til dømis vera eitt gott hugskot at eftirkanna um teldupostsamskifti hava sigandi heitið fyri innihaldið, ella um tey eru skrásett við tí sjálvirkandi ‘SV:SV:SV: spurningur um x-mál’. Ella eftirlit við, at varðveittar verða einans loyvdar fílur, soleiðis at skjølini kunnu latast upp og lesast.
Sí meir í vegleiðing um góðskutrygging í kt-skipanum: her.
Les eisini:
- "Mannagongd fyri góðskutrygging" - 3 dømi (á donskum)
- Dømi um: "Vejledning til kvalitetssikring af anvendelsen af 360" (á donskum)
- Dømi um instruks viðv. góðskutrygging av journalum (á donskum)
Sjónbandaframløga: Jette Holmstrøm Kjellberg. Kvalitetssikring i it-systemer med dokumenter. 1. partur.
Sjónbandaframløga: Jette Holmstrøm Kjellberg. Kvalitetssikring i it-systemer med dokumenter. 2. partur.


text:
Katedralurin Notre Dame í Frankarík brennur júst nú og her kunnu tit síggja tað beinleiðis, Klikk link herundir:
Written by Símun á Høvdanum
Hjálp News.fo og Norðoya Portalin at gerast enn betur. Send okkum tíðindir, lýsingar og hava tit hug at stuðla fíggjarliga, eru tit vælkomin at senda eina upphædd á konto 6460 382.440.50 ella 9865 9927330. Símun er myndamaður og ein sannur miðlamaður. Hann tekur myndir og skrivar greinar av/um ymisk tiltøk, og tilber eisini at bíleggja eina myndatøku ella greinaskriving, send ein teldupost á simun@news.fo um tú veist eina góða søgu, ella vilt hava tikið myndir av onkrum ávísum.


text:
Brúkaraíkast
Jump to navigation Jump to search
- 1. jul 2019 kl. 10:37 munur søga 0 s Brúkari:Waldyrious 1997kB flutti síðuna Brúkari:Waldir til Brúkari:Waldyrious: Automatically moved page while renaming the user "Waldir" to "Waldyrious" (ovast)
- 1. jul 2019 kl. 10:37 munur søga +33 N Brúkari:Waldir 1997kB flutti síðuna Brúkari:Waldir til Brúkari:Waldyrious: Automatically moved page while renaming the user "Waldir" to "Waldyrious" (ovast) Merki: New redirect
- 6. mai 2019 kl. 14:42 munur søga 0 s Brúkarakjak:Milenioscuro 1997kB flutti síðuna Brúkarakjak:Shadowxfox til Brúkarakjak:Milenioscuro: Automatically moved page while renaming the user "Shadowxfox" to "Milenioscuro" (ovast)
- 6. mai 2019 kl. 14:42 munur søga 0 s Brúkari:Milenioscuro 1997kB flutti síðuna Brúkari:Shadowxfox til Brúkari:Milenioscuro: Automatically moved page while renaming the user "Shadowxfox" to "Milenioscuro" (ovast)
- 6. mai 2019 kl. 14:42 munur søga +35 N Brúkari:Shadowxfox 1997kB flutti síðuna Brúkari:Shadowxfox til Brúkari:Milenioscuro: Automatically moved page while renaming the user "Shadowxfox" to "Milenioscuro" (ovast) Merki: New redirect
- 6. mai 2019 kl. 14:42 munur søga +39 N Brúkarakjak:Shadowxfox 1997kB flutti síðuna Brúkarakjak:Shadowxfox til Brúkarakjak:Milenioscuro: Automatically moved page while renaming the user "Shadowxfox" to "Milenioscuro" (ovast) Merki: New redirect


text:
Vinnuátakið verður latið virki ella persóni, sum hevur gjørt eitt serligt átak, ið kann gagna vinnuligum framburði – við serligum atliti til bæði búskaparliga, umhvørvisliga og sosiala burðardygd. Talan kann vera um einstakt átak, men kann eisini vera arbeiði, sum er gjørt í longri tíð.
Dómsnevnd, sett av Føroya Arbeiðsgevarafelagi, kjósar ársins Vinnuátak. Fyri at fáa so nógv uppskot sum gjørligt at velja millum, hava allir limir í Føroya Arbeiðsgevarafelag fingið møguleika at skjóta upp átøk, sum hava uppiborðið heiðurin. Tað er tó dómsnevndin, sum einsamøll hevur gjørt av, hvat átak hevur uppiborðið heiðurin sum Vinnuátakið 2019. Grundgevingin hjá dómsnevndini, sum varð lisin upp á vinnudegnum fyrr í dag, sæst her.


text:
Umhvørvisstovan hevur nú gjørt eina vegleiðing til allar kommunur um, hvussu rotta skal haldast niðri ella heilt burturi, tá vit tosa um rottufríar oyggjar. Fyrsta boð er, at øll eiga at boða frá beinanvegin, tey hava illgruna um rottu.
Umhvørvisstovan hevur skrivað eina vegleiðing til kommunurnar, har gjølla verður greitt frá, hvussu kommunur eiga at fyribyrgja spjaðing av rottu, og hvussu farast skal fram, tá ein tilburður er staðfestur. Serligt fyri Føroyar er, at vit hava 11 oyggjar, sum eru rottufríar. Vit eiga at gera alt fyri at verja hesar oyggjar móti innrás av rottu, sigur Umhvørvisstovan í vegleiðingini.
Skjót kanning eftir fráboðan
Fyrsta boð í stríðnum móti rottuni er, at øll eiga at boða frá beinanvegin, um tey halda seg síggja ella hoyra tekin um rottu. Kommunan er rætti móttakari av boðunum. Og hon eigur at vera klár - fyrst til at kanna, um rotta er á fráboðaða staðnum, meta um, hvussu nógvar rottur eru, og síðani at seta inn við røttu týningaramboðunum.
Skilagott er at gera meting av tali av rottu áðrenn týning verður sett í verk.
Tann, ið er aktingarfólk (hevur ábyrgd av týningini) hjá kommununi, leggur tá út eitt evni, sum rottan etur. Nøgdin, ið verður etin, kann geva eina ábending um, hvussu nógvar rottur eru, og hvussu tær ferðast í einum avmarkaðum øki.
Er talan um eina ella fáar rottur, ber til at sleppa undan at brúka eitur, men í staðin nýta klappfellur.
Ikki styggja rottuna
Er trupulleikin stórur, er neyðugt við eitri, men sera umráðandi er, at útleggingin er skipað. Eitrið eigur ikki at blíva uppi í tíðarskeiðnum, meðan týnt verður. Eisini er týdningarmikið ikki at styggja rottuna burtur. Heldur rottan til á plássi við nógvum óruddi, kann vera best at týna fyrst og rudda aftaná.
Mótstøðuførar rottur
Ein høvuðsorsøk til, at eitringin má stýrast væl, er, at rottan kann verða mótstøðufør móti einum ávísum eiturslagi. Er hon tað, má annað, helst sterkari, evni nýtast. Men einaferð er uppi við valmøguleikum. Tí má roynast at halda eiturnýtsluna so lítla sum til ber, og at hava tað sterkasta eitrið í bakhondini.
Farmur og ferjur kunnu hótta
Fyri at verja rottufríu oyggjarnar eigur vøra, ið skal flytast til rottufrí øki, at verða kannað. Ongi hol mugu vera á emballasju og sekkjum. Eitt nú eigur innflutt fóður at verða pakkað út og kannað, áðrenn tað verður sent til rottufría oyggj.
Havnaløg skulu yvirvakjast
Havnir, haðani ferjur sigla til rottufríar oyggjar, eru at rokna sum váðaøki, og har skal yvirvøka vera. Tað vil siga, at har skal útgerð setast, sum kann fanga spor av rottu, so sum rottutunlar, ella evni, sum kann etast, sum vísir, at rotta ferðast á staðnum. Um mett verður, at rotta er á staðnum av og á, skal týning setast í verk.
”Tú siglir nú til rottufría oyggj”
Tá fólk ferðast til rottufríar oyggjar, eiga tey at verða mint á hetta. Tí verða skelti sett upp við atløgupláss og umborð á strandfaraskipum, sum siga frá, at nú verður farið til rottufrítt øki.
Tá tunlarnir koma
Sandoyggin er rottufrí, sum nú er, men um fá ár gongur undirsjóvartunnil frá einum øki, sum er fongt við rottu, til oynna. Tunlar sum hesin krevja serlig atlit. Sterkt eitur eigur at verða lagt í slíkar tunlar við javnari frástøðu. Eftilit skal javnan førast við kassunum, har eitrið er í, fyri at fylgja við, um rotta ferðast í tunlinum.
Men eisini um rottan ikki fer til gongu gjøgnum tunnilin, økist vandin fyri innrás, tí væntandi broytast flutningsmynstur eisini, og vandin fyri at rotta verður flutt við bilum veksur. Tí er týdningarmikið at farmur verður væl kannaður, áðrenn hann verður koyrdur til rottufrí øki.
Um rottan ger innrás
Um ein kommuna fær fráboðan um tekin um rottu í rottufríari oyggj, skal hon taka sær av málinum innan 24 tímar og seta í verk tilbúgvingarætlanina. Hon umfatar millum annað at leggja eitur og seta fellur upp, seta upp kanningarútgerð, sum kann avdúka rottuspor, og føra eftirlit, til eingi tekin longur eru um, at rotta er á staðnum.
Sleppa vit av við rottuna?
Í teimum økjum, har vit longu hava rottu, er skilagott at gera eina endamálslýsing. Er ætlanin at sleppa heilt av við rottuna, er hetta eitt munandi meira krevjandi arbeiði enn um málið er at halda stovninum niðri. Skilagott er tí at gera eina støðulýsing og gera sær greitt, hvat kommunan ynskir at fáa burtur úr týningini, og hvørji náttúruvirði ein ynskir skulu verjast móti rottuni.
Umhvørvisstovan hevur eftirlit við kommununum
Kommunurnar hava ábyrgd av fyribyrging og týning, og at hava eftirlit við øllum virksemi, so tað ikki er við til at nøra um rottuna. Umhvørvisstovan hevur ábyrgdina at ráðgeva og at savna inn skrásetingar frá kommununum fyri at kunna betra um týningina í Føroyum. Umhvørvisstovan hevur eisini eftirlit við, at kunngerðin um rottu verður fylgd, og sambært lóg er tað bara Umhvørvisstovan, sum kann innflyta rottueitur.« Aftur
Útlátið av vakstrarhúsgassi økist f…
11-10-2019
Loyvir latin til 12 nýggjar vindmyl…
03-10-2019
Soleiðis skulu vit halda rottuni ni…
01-10-2019
Nátamagar á Vísindavøkuni
19-09-2019
Nú byrjar savningin av náttúruvitan…
11-09-2019
Sólorkuskipan í Sumba
11-09-2019
IRF fingið umhvørvisgóðkenning til …
05-09-2019
Góðkenning til útfylling til ídnaða…
04-09-2019
Klaksvíkar Sleipistøð umhvørvisgóðk…
29-08-2019
Tíðindaskriv: Nýggjar vísindaligar …
28-08-2019


text:
Í september vóru knappar 850 milliónir útgoldnar í lønum. Tað eru 80 milliónir meira í mun til sama mánað í fjør. Vøksturin hevur verið rættiliga støðugur síðani 2014.
(trýst á myndirnar, so tær gerast størri og tú kanst blaða millum hesar)
Myndin niðanfyri vísir lønargjaldingarnar fyri bæði kyn. Kámu strikurnar vísa útgoldnu lønirnar og sterku strikurnar vísa gongdina ella trendin fyri bæði kynini.
Í september var parturin hjá monnum knappliga 530 milliónir og 320 milliónir hjá kvinnunum. Vøksturin í lønum hevur verið størri hjá monnum enn hja kvinnum seinastu 5 árini. Tilsamans eru lønirnar hjá monnum umleið 200 milliónir størri enn hjá kvinnunum mánaðarliga. Í 2014 var munurin smáar 140 milliónir mánaðarliga.
Myndin niðanfyri vísir lønargjaldingarnar í teimum fýra høvuðsvinnugreinunum. Kámu strikurnar vísa lønargjaldingarnar, og sterku strikurnar vísa trendin fyri vinnugreinarnar.
Sløk 65% av lønargjaldingunum verða útgoldar í almennu- og privatu tænastuvinnunum, 20% í fiskivinnu og aðari tilfeingisvinnu og 15% í byggivinnu og aðrari tilvirking. Trendurin vísir, at vøkstur er í øllum vinnugreinabólkunum, hóast ymiskur.
Dagførdu lønartølini við fleiri útgreinaðum tølum finnur tú í hagtalsgrunninum.
Stutt um lønargjaldingarnar
Lønargjaldingar eru A-skattskyldugar lønir, sum fyritøkur við heimstaði í Føroyum gjalda. Hagtølini fevna bara um løn fyri útint arbeiði. Aðrar samsýningar og útgjøld, so sum veitingar og eftirlønir eru ikki roknaðar uppí.
Allar lønargjaldingar, sum lúka oman fyri nevndu krøv, verða taldar uppíuttan mun til um lønarmóttakarin er føroyingur ella útlendingur.
Stutt um trendin
Trendurin lýsir rákið í lønargjaldingunum við at reinsa fyri árstíðarfrávik og aðrar tilvildarligar broytingar í arbeiðsloysinum.
Stutt um høvuðsvinnugreinabólkarnar
Fiskivinna o.a. tilfeingisvinnur fevnir um hesar vinnugreinarnar: Landbúnaður, Fiskiskapur, Ali- og kryvjivirki, Ráevnisvinna, Fiskavøruídnaður og Ótilskilað v.m.
Byggivinna o.o. tilvirking fevnir um hesar vinnugreinarnar: Skipasmiðjur, smiðjur, Annar ídnaður, Bygging og Orku- og vatnveiting
Privatar tænastuvinnur fevnir um hesar vinnugreinarnar: Handil og umvæling, Gistihús og matstovuvirki, Sjóflutningur, Flutningur annars, Postur og fjarskifti, Fígging og trygging, Vinnuligar tænastur, Húshaldstænastur og Felagsskapir, mentan o.a.
Almenn o.o. tænasta fevnir um hesar vinnugreinarnar: Almenn fyrisiting v.m.: Landsfyrisiting, Kommunur og ríkisstovnar, Undirvísing og Heilsu- og almannaverk.


text:
Føroyingaliðini, Vejle og Roskilde vunnu bæði á heimavølli í næstbestu donsku fótbóltsdeildini í dag.
Finnur Justinussen sat á beinkinum allan dystin, tá Roskilde á heimavølli vann 3-1 á Nykøbing. Støðan var 2-0 í steðginum, og tá 50 minuttir vóru farnir var Roskilde longu á odda 3-0.
Viljormur Davidsen byrjaði á beinkinum, og fekk eitt lítið korter á vøllinum, tá lið hansara, Vejle vann 3-0 á Hvidovre á heimavølli, men Viljormur átti eitt hegnisligt innlegg til Kjartan Finnbogason, tá hesin skoraði til 3-0, og staðfesti sigurin tá fimm minuttir vóru eftir av vanligu leiktíðini. Sami Kjartan Finnbogason legði Vejle á odda 1-0 tá ein lítil tími var farin av dystinum. Mads Greve skoraði annað málið hjá Vejle tá 75 minuttir vóru leiktir.
Hósdagin klokkan 17 møtast Vejle og Roskilde í Vejle, og so er at vóna, at talan verður um meira føroyska spælitíð tá.
Heini Vatnsdal var við frá byrjan tá lið hansara, Fremad Amager ígjár tók móti Viborg FF á leikvøllinum í Sundby á Amager.
Leingi var Fremad Amager á sigurskós. Samson Ideye legði Fremad Amager á odda longu tá 12 minuttir vóru farnir, og hendan støðan helt sær næstu 77 minuttirnar.
Seinasta minuttin av vanligu leiktíðini og í tíðini sum dómarin hevði lagt aftrat misti Fremad Amager alt á gólvið. Verjuspælari hjá Fremad Amager rakti bóltin við hondini, og so var brotsspark til Viborg, ið var sett í netið. Tveir minuttir inni í tíðini sum dómarin hevði lagt aftrat skoraði Viborg sigursmálið.
Verjan stútaði bóltin burtur, men bólturin endaði hjá Frederik Brandhof sum meddaði bóltin í meskarnar hjá Fremad Amager.
Komandi dystur hjá Fremad Amager verður á útivølli sunnudagin 22. september móti Fredericia.


text:
28. Des 2012
Eftir ein spennandi og hendingaríkan fyrrapart í høllini á Giljanesi har yngru árgangirnir hava skotið fleiri mál, er tíðin hjá teimum vaksnu at sleppa framat.Lutakastið til bólkarnar er gjørt, og spælt verður soleiðis:Bólkur 1 Menn byrja kl. 17.30. Fimm lið eru við, og tey eru:...
27. Des 2012
Lagt er upp til ein spennandi dag í høllini á Giljanesi í morgin (fríggjadagin).Skráin sær soleiðis út:Smápiltar spæla Kl. 10.00Piltar spæla kl. 11.00Smádreingir spæla kl. 12.00Dreingir spæla kl. 13.00Kvinnur og menn byrja um 17-18 tíðina (meira at lesa um hesar bólkar seinni í kvøld...
26. Des 2012
Aftur í ár skipar 07 Vestur fyri fýrverksølu til frama fyri ungdómsarbeiði. Keyp fýrverkið í Løvuhandlinum í Sørvági ella pakkhúsinum á Bakka í Sandavági.
14. Des 2012
Fríggjadagin 28. desembur 2012 verður innandurakapping í høllini á Giljanesi.
13. Des 2012
FSF ætlar at hava tvey B1 skeið í januar og februar 2013. Fyrra skeiðið verður í Gundadali 18-20. januar. Annað skeiðið verður í Leirvík 1-3. februar. Bæði skeiðini eru treytaði av nóg góðari undirtøku.
13. Des 2012
Niðanfyri er yvirlit yvir venjaraskeið, sum ætlanin er at hava í 2013. Hesi skeiðini eru partur av venjaraútbúgvingarskipanini hjá FSF. Neyvari lýsing av skeiðunum og innbjóðing verður løgd á heimasíðuna so hvørt.
09. Des 2012
Í dag var drigið ímillum lutaseðlarnar hjá 07 Vestur. Vinnandir seðlarnir vóru hesir:
05. Des 2012
At 07 Vestur meinar tað í álvara, tá sagt verður, at ætlanin er ikki at flyta niður aftur í næstfremstu deildina, mann vera lítil at ivast í. Nevndin hevur, síðani uppflytingin gjørdist viss, arbeitt við at fyrireika komandi kappingarár, og nú byrjar at líkjast.


text:
Fólkaheilsuráðið verður á Torginum í SMS 30. og 31. august 2013, hetta er í sambandi við árligu Heilsudagarnar.
Fólkaheilsuráðið raðfestir at leggja dent á kostrákið fyrr og nú, og við denti á umhvørvið, og ovurnýtsluna serliga í vesturheiminum.
Hetta verður víst á tveimum borðum á Torginum í SMS
Fyrr - borðið
Á ”Fyrr” borðinum er
støðið tikið í seinastu 30 árunum. Her kann nevnast, lightbyglgjan, feitt
forskrekkilsi og feittforvirringin. Umframt ídnaðarvørur, liðugrættir, matur,
ið er pakkaður inn í nógv plastikk, og sum heild matur, ið mettar lítið. Við
øðrum orðum: deyður matur!
Eisini er ein mynd framvið síðuni á ”Fyrr” borðinum, ið vísir hvat ein týsk familja etur gjøgnum eina viku.
Nú - borðið
Á ”Nú” borðinum
verður støðið tikið í feskari kostgransking, føroyskari og norrønari matmentan.
Mat, ið mettar, fullkorn, heilkorn, einfeldni og árstíðirnar.
Við øðrum orðum:
livandi matur!
Eisini verður dentur
lagdur á gerandisvørur, og at heilsugóður matur nýtist ikki at vera
kostnaðarmikil.
Á síðuni á ”Nú”
borðinum sæst ein mynd frá einari listaframsýning frá 2011, ið nevnist Hungry
Planet. Myndin vísir hvat ein familja frá Equador etur gjøgnum eina viku.


text:
Felags marknaðarføring av føroysku maritimu vinnuni
Faroe Islands Maritime Services er heitið á einum átaki sum hevur til endamáls at marknaðarføra og promovera føroysku sjóvinnuna úti í heimi.
Upprunaliga stigið til átakið tók Sjúrður Skaale, fólkatingslimur, ið sá tørvin á at gera Føroyar og føroysku sjóvinnuna meiri sjónliga úti í heimi. Saman við Oljuvinnufelagnum er átakið farið í gongd og hevur verið brúkt alment á Oljuvinnumessuni í Aberdeen og á Arctic Circle í Reykjavík, har løgmaður og Sjúrður Skaale hildu framløgu.
SAVNA hevur staðið fyri ráðgeving, sniðgeving og framleiðslu í sambandi við átakið, sum higartil fevnir um
- Grafiskur samleiki
- Felags heimasíða www.maritime-services.com
- Básur á Offshore Europe 2015 í Aberdeen
- Prentlutir við mappu og visittkortum
- Prezi framløga til Arctic Circle 2015 í Reykjavík.


text:
Orð: Petur William Háberg
Lag: Jens Guttesen
1. Tá ár fer at halla og hvørvur so smátt,
og aftur eitt ár kemur nær,
tá steðga vit ivandi, líta um bak,
minnast aftur, hvat fortíðin bar.
Niðurlag: :,: Men mín sál kann tó glað
„Ebenezer“ sítt reisa í dag. :,:
2. Kann vera, at leiðin ei gingin varð bein,
og ljós undir skeppu varð fjalt,
tí andin er fúsur, men holdið er veikt,
og skjótt verður hjartað várt kalt.
3. Kann vera, at onkrum er fallið í lut
at stíga í deyðskuggans dal,
men keppurin ævigi óttan tók burt,
og við hansara hjálp gongst alt væl.
4. Kann vera, tú svárt kennir saknin í dag
av vinum. ið tær stóðu nær.
Tó – vita, at vinurin besti tó er
tann HARRIN, sum verður og var.
5. So ugga tá, Harri, ta máttleysu sál
og turka burt sorganna tár,
og lat okkum liva tær nærri hvønn dag
hetta komandi, ókenda ár.
Niðurlag: :,: Og mín sál skal tá glað
„Ebenezer“ sítt reisa hvønn dag. :,:


text:
Løgtingslóg um trygd á sjónum kom í gildi 1. januar 2002. Við hesum varð økið teknisk lóggáva og eftirlit við føroyskum skipum yvirtikið frá donskum myndugleikum.
Uppgávurnar vórðu lagdar undir tá nýstovnaða Skipaeftirlitið, sum í dag er partur av Sjóvinnustýrinum.
Sambært lógini er landsstýrismaðurin hægsti fyrisitingarligi myndugleiki. Tó so, at tær fyrisitingarligu uppgávurnar, sum eisini fevna um tekniskt lógarsmíð, eru latnar Sjóvinnustýrinum at umsita. Reglur, sum Sjóvinnustýrið ásetir, verða kunngjørdar í "Fráboðan frá Sjóvinnustýrinum" á regluportalinum hjá Sjóvinnustýrinum.
Sjóvinnustýrið er vitanartungur stovnur, hvørs uppgáva m.a. er at veita kunning til stovnar og viðskiftafólk. Av tí at starvsfólkini eru fá í tali, er ikki gjørligt at hava servitan innan øll øki og má stovnurin tí ogna sær hana uttanifrá.
Høvuðsuppgávurnar hjá skipaeftirlitinum eru hesar:
- Umsita og útinna lóggávuna, sum nevnd er omanfyri, so sum at skriva út loyvisskjøl og samstarva við vinnuna í hesum sambandi.
- Eftirlit við at lata byggja og umbyggja skip.
- Sýna skip, kanna vanlukkur á sjónum o.a.
- Hava eftirlit við klassafeløgum, sum hava myndugleikagóðkenning at sýna og útgeva loyvisskjøl vegna føroysku myndugleikarnar.
- Umsita samskiftið við IMO og aðrar avvarðandi altjóða felagsskapir og stovnar.
- At samstarva um tvørgangandi uppgávur í Umhvørvis- og Vinnumálaráðnum.


text:
Charles Darwin
Í dag 12. februar eru 200 ár liðin síðani Charles Darwin varð borin í heim í Shrewsbury í Vestur Onglandi.
Vísindaligu sjónarmið síni grundaði Darwin partvís á drúgvu ransóknarferð á Galapagosoyggjunum í Kyrrahavi í 1830- árunum.
Eg haldi hesin dagur er verdur at minnast.
Charles Darwin varð nummar fimm av seks systkjum.
Pápin Robert Waring Darwin, varð ein vælumtóktur lækni, men hann varð eisini ein buldribassi, sum ikki goymdi sínar meiningar, men bar tær opið og frítt framm, men Charles Darwin sigur at hann minnist pápa sín sum tað vinarligasta menniskja hann nakrantíð hevur kent.
Abbi Charles varð eisini víðagitin lækni, men eisini var hann kendur sum vísindamaður , uppfinnari, og filosoffur. Møguliga varð tað hansara teori um útviklingslæruna, sum kom at ávirka lívsleiðina hjá Charles.
Mammuna mintist Charles ikki nógv til, hon doyði táið Charles varð 8 ára gamal.
16 ára gamal fór Charles til Edingburgh har hann skuldi lesa til lækna, men skjótt gjørdist tað honum greitt, at henda útbúgving ikki varð tað hann vildi, og gavst.
Í 1828 setti Darwin seg aftur á skúlabonk í Cambridge. Nú var tað teologistudie sum hugtók hann, hann vildi verða prestur.
Í januar 1831 tók Darwin prógv sum prestur. Hann bleiv nr. 10 av 178 lesandi.
Hann kundi nú fara í arbeiði sum prestur, men tilvildin vildi tað so, at hann í staðin kom við í eini sigling kring knøttin.
Í 1839 gav hann út: The Voyage of the Beagle. Henda reisufrágreiðing var tann sum gjørdi hann víðagitnan.
Í 1859 kom út høvuðsverk hansara: On the Origin of Species– (Menningarlæran).
Henda útgáva er grundarlagi undir menningarlæruni sum vit kenna hana í dag.
Hóast Darwin varð útbúgvin teologur við framúr góðum prógvi so misti hann trúnna á, at nakar Gud er til. Men vit eiga at leggja okkum í geyma, at hann eisini segði, at gudstrúgvin er ómøgulig at viðgera vísindarliga.
Við øðrum orðum vísindarligar hugsjónir skulu prógvast.
Trúgv skal trúgvast, og nýtist ikki nakað prógv.
Tann besta gávan vit sum menniskju hava fingið frá Gudi og sum verðuliga skilir okkum frá dýrunum er heili okkara. Vit eiga at siga Gudi tøkk fyri hesa stóru gávu, og nýta hana til fulnar. Tí skilji eg ikki, at tað framvegis eru fólk sum við hond og fót skulu arbeiða ímóti vísindaligum verðuleikum sum prógvfastir vísa seg í lívinum á jørðini.
Vit vita eisini hvussu Kopernikus varð tvingaður av pávanum, at taka í seg aftur orðini: At jørðin varð rund, anars vildi hann verða lýstur í bann. Hann gjørdi sum hann varð tvingaður til. Tók orðini í seg aftur. Men táið Kopernikus kom út aftur frá pávanum, segði hann:
Sjálvt um eg varð tvingaður til at siga at jørðin er fløt, so er hon rund allíkaval.
Henda fitta søga vísir okkum tíðuliga tátíðar snævurskygni við nútíðareygum. Eg rokni við at øll í felag í dag flenna at hesum bíttleika.
Spurningurin er so, hvørjum okkara eftirkomarar flenna eftir um 100 ár.
Í mínum hugaheimi er : fundamentalistiska avnoktanin av menningarlæruni – ein háan móti skapanarverkinum og misbrúk av tí bestu gávu Gud hevur givið okkum (heilanum).
Eg vil at enda taka fult undir við Arna Zachariassen og Sjúrði Hammer, har teir í lesarabrævið í Dimmalætting
byrja við spurninginum:
Hvør skapti blómurnar?
og í endanum á skrivinum siga:
Svarið er sjálvandi:
Gud í Himlinum
Eg havi bert tað viðmerkingina, at hann ikki er liðugur enn.
Hann broytir og skapar framvegis.
Tann sum vil vita meira um Darwin kann kunna seg á hesi heimasíðuni: www.aboutdarwin.com
[12.02.2009 – Jóhan Heri Joensen]


text:
Býráðsfundur 28.01.2016 kl. 17:00
Varalimir: Kristian Gaardbo fyri Terja B. Vestergaard
Ikki møtt: Helgi L. Petersen og Kári E. Jacobsen
1/16: Drive-in Bio í Saltangará.
J. Lamhauge søkir um loyvi at reka eitt Drive-in Bio á økinum matr. nr. 246s (p-øki) í Saltangará nøkur kvøld um vikuna.
-Mentanarnevndin hevur á fundi 15/1-16 mælt til at játta umsóknina og mælir til at beina málið í Teknisku nevnd til viðgerðar.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Mentanarnevndini, treytað av, at Tekniska nevnd viðgerð málið og tekur undir við, at p-økið kann verða brúkt til ætlanina.
2/16: Umsókn um byggiloyvi til dokk á Skála.
Skipasmiðjan Mest søkir um loyvi til at inniloka dokkina á Skála.
-Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin mæla til at arbeiða víðari við málinum, sum eisini ber við sær broytingar í byggisamtyktini.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
3/16: Broyting av býarplani og byggisamtykt fyri Skála.
Í samband við umsókn um bygging av dokk, er neyðugt at broyta býarplanin og byggisamtyktina fyri Skála.
-Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin mæla til, at býarplanurin og byggisamtyktin verður broytt soleiðis, at serligt loyvi verður avsett í býarplaninum, sum loyvir hægri bygningum á økinum við dokkina, enn verandi byggisamtykt loyvir.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
4/16: Virkisgrundstykki í Grótbrotinum á Skála.
Tórleif Hansen søkir um grundstykki í grótbrotinum á Skála til bygging av virkisbygningi í staðin fyri ídnaðargrundstykkið, sum hann hevur fingið til keyps, oman fyri bátahylin í Skálafirði.
-Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin taka undir við ætlanini hjá Teknisku deild um, at Tórleif fær loyvi at ogna sær grundstykki í grótbrotinum ímóti at kommunan fær ognina niðri við bátahylin aftur.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
5/16: Neystaøki í Søldarfirði.
Møgulig býarplansbroyting í samband við nýtt neystaøki í Søldarfirði.
Uppskot er komið um at gera nýtt neystaøkið frá Trøllaklett í Søldarfirði til størri neyst, serliga til frítíðarbátar.
-Vinnu- og havnarnevndin mælir til, at Tekniska deild ger verkætlanina meira ítøkiliga, fyrireikar býarplansbroyting og broyting í byggisamtyktini, sum eisini loyvir summarbústøðum.
-Byggi- og býarskipanarnevndin tekur undir við, at Tekniska deild um at gera verkætlanina meira ítøkiliga og at fyrireika broyting av býarplaninum og møguliga broyting av byggisamtyktini.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
6/16: Vegasambandið til og frá Eysturoyartunnilinum.
Í samband við staðseting av tunnilsmunnanum í Rókini, mælir Tekniska deild til at fyrireika íbindingarvegirnar og ferðsluna til broyttu umstøðurnar.
-Vinnu- og havnarnevndin, Tekniska nevnd og Byggi- og býarskipanarnevndin taka undir við tilmælinum frá Teknisku deild um at seta arbeiðsorku av at viðgera ferðslumynstrið og vegakervið til broytta ferðingarmynstrið.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin, Teknisku nevnd og Byggi- og býarskipanarnevndin.
7/16: Lendi til Eysturoyartunnilin.
Landsverk søkir, vegna Eysturoyartunnilin, um at kommunan letur 893 m2 burturav matr. nr. 93a Tofta bygd, sum kommunan eigur, til vegin til tunnilin.
-Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin mæla til at taka undir við tilmælinum frá Teknisku deild um at lata umsókta lendi til veg til tunnilin.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
8/16: Broyting av býarplaninum í Søldarfirði í samband við oljugoymslurnar.
Í samband við útbygging av oljugoymslum í Søldarfirði, er neyðugt at víðka D-økið í býarplaninum og somuleiðis at broyta byggisamtyktina í økinum.
-Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin mæla til at taka undir við tilmælinum frá Teknisku deild um at nýtt pkt. verður gjørt í býarplaninum og tilhoyrandi pkt. í byggisamtyktini, sum loyvir hægri bygningum.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Vinnu- og havnarnevndin og Byggi- og býarskipanarnevndin.
9/16: Útstykking á Høgabóli í Saltangará.
Byggiráð søkir um loyvi at gera útstykkingarveg til sethúsaøki á Høgabóli. Talan er um part av matr. nr. 209a og matriklarnar 211k, 211n og 211o í Saltangará, við íbindingin í Heiðaveg sunnan fyri Bank Nordik.
-Tekniska nevnd og Byggi- og býarskipanarnevndin mæla til at taka undir við tilmælinum frá Teknisku deild um loyvi at gera útstykkingarvegin til byggiætlanina.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Teknisku nevnd og Byggi- og býarskipanarnevndin.
10/16: Garðavegur í Søldarfirði
Liðuggerð av sunnari end av Garðavegnum í Søldarfirði við gongubreyt, kantsteinum, vendiplássi og spilli- og regnvatnsleiðingum.
-Tekniska nevnd mælir til at taka undir við tilmælinum frá Teknisku deild um at seta arbeiðið í verk og at arbeiðið verður fíggjað av konto 670 (Vegir og øki) og 660 (Spillivatn).
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Teknisku nevnd.
11/16: Víðkan av kirkjugarðinum í Rituvík.
Kirkjuráðið í Rituvík mælir til, at kirkjugarðurin í Rituvík verður víðkaður.
-Byggi- og býarplansnevndin mælir til, at kommunan ognar sær lendi til víðkan av kirkjugarðinum og at broyta býarplanin í hesum sambandi. Mælt verður somuleiðis til, at seta pening av á fíggjarætlanini fyri 2017.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Byggi- og býarskipanarnevndin.
12/16: Býarplansbroyting á Glyvrum.
Uppskot um broyting av býarplaninum á Glyvrum (matr. 134 og part av 101a) frá C9-øki (Alment endamál) til A1-øki (Miðstaðarendamál) í samband við umsókn um grundøki til handilsbygning.
-Byggi- og býarskipanarnevndin mælir til at broyta býarplanin á økinum har «Glyvra Bio» stóð soleiðis, at uml. 2.345 m2 av C9-økinum verður broytt til A1-øki.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Byggi- og býarskipanarnevndin.
13/16: Landsvegurin oman fyri bygdirnar Søldarfjørður - Runavík.
Í landsvegaætlanini hevur nýggjur landsvegur seinastu uml. 40 árini verið planlagdur at liggja omanfyri bygdirnar frá Søldarfirði til Runavíkar.
Landsvegurin verður neyvan lagdur í hesum lendi og liggur í vegin fyri øðrum ætlanum í økinum.
-Byggi- og býarskipanarnevndin tekur undir við tilmælinum frá Teknisku deild um at fyrireika broyting av býarplaninum, har landsvegurin omanfyri bygdirnar verður tikin burtur úr ætlanini.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Byggi- og býarskipanarnevndin og at málið síðan verður lagt fyri býráðið til viðgerðar aftur.
14/16: Kongshavnar havnarstýrið – Rakstrarætlan fyri 2016.
-Fíggjarnevndin hevur viðgjørt uppskotið til rakstrarætlan fyri Kongshavnar Havnarstýri fyri 2016, við eini mettari inntøku uppá kr. 850.000,- og einum rakstraravlopi uppá kr. 345.750,-. Fíggjarnevndin mælir til at góðkenna uppskotið.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Fíggjarnevndini.
15/16: Læknahúsini á Eiði.
Eiðis kommuna spyr, um Runavíkar kommuna er sinnað at lata Eiðis kommunu sín part í læknahúsunum á Eiði. Talan er um ognarpartin, sum Funnings kommuna átti í læknahúsunum. Læknadømið er fyri kortum broytt og hoyra borgarar í Funningi nú til Heilsudepilin við Skálafjørðin.
-Sosiala nevnd og Fíggjarnevndin mæla til at selja kommununar part í læknahúsinum á Eiði til Eiðis kommunu.
-Býráðið hevur á fundi 28/1-2016 samtykt at taka undir við tilmælinum frá Sosialu nevnd og Fíggjarnevndini.
16/16: Eldrasambýlið á Skála.
Karl Rasmussen og Bárður K. Nielsen heita á býráðið um at virka fyri, at ætlanin at niðurleggja virksemið á Eldrasambýlinum á Skála verður slept.
-Sosiala nevnd mælir til at leggja málið fyri býráðið.
-Borgarstjórin setti fram uppskot um at samtykkja, at Runavíkar býráð heitir á umboðini, sum sita í Skálafjarðar samstarvinum vegna Runavíkar kommunu, um skjótast gjørligt at mæla Skálafjarðar samstarvinum til, at brúkið av ymsu ognum tess verður tikið upp til nýggja viðgerð, vísandi til skjal nr. 3 í máli 16/16


text:
Tjóðarblóman
Rasmus Rasmussen, kendur sum Rasmus á Háskúlanum, skrivar í 1923 eina grein um vanliga mýrisólju (Caltha Palustris) í Botanisk tidskrift. Hann er hugtikin av plantuni av fleiri ávum. Fyrst og fremst er tað, at mýrisóljan fær Føroyar at tykjast slagríkar og fruktagóðar tíðliga á sumri, hóast tær sammett við onnur lond, ikki kunnu sigast at vera tað.
“Blandt de planter der saaledes, trods Mangelen, højlig bidrager til at give Færøernes Forsommer-Flora et ret yppigt Udseende, maa i første række nævnes Caltha palustris“
Navnið sólja, sum ofta verður hildið at koma frá sol-øje, hugleiðir Rasmus eisini um í greinini. Landt metir í en beskrivelse af Færøerne, sum kom út í 1800, bæði “solja” og “sol-eja” at vera sagt um plantuna í Føroyum. Hann heldur, at navnið má vera samansett av sól og eyga. Men tað heldur Rasmus ikki. Hann vísir í staðin á, hvussu mýrisólja veksur í mongd á avmarkaðum økjum, ið taka seg út sum gular oyggjar í grøna grasinum. Navnið, metir hann, kemur av hesum. Endingin á orðinum sólja, metir hann tí vera avleidda av “eya”, sum merkir oyggj. Um tað so er sólin, ið skínur serliga nógv á hesi økini ella mýrisóljurnar, sum fáa hesar blettirnar at sýnast sum sóloyggjar, letur Rasmus verða í tí óvissa.
Tíðliga í hesi øldini varð skipað fyri atkvøðugreiðslu fyri at finna eina tjóðarblómu í Føroyum, og stórur meiriluti var fyri vanligari mýrisólju.
Hon blómar í urtagarðinum á Debesartrøð nú, men hon blómar eisini aðrastaðni.


text:
Tað vóru tvey skalvalop, ið herjaðu á tann aldagamla býlingin í Gerðum sjálvan grækarismessudag í 1745 og 1765, sum kravdu mong mannalív. Atvoldin var ein ovurhonds skalvur, sum losnaði undan Kjalarbrúnni, og sum við hesum legði henda serstaka býlingin undir Kjøli í oyði.
Eitt eindømi í landinum
Bæði úthús og sethús vórðu tikin av grund. Og hóast tað at 5 fólk doyðu av fyrra skalvalopinum, so blivu bóndahúsini í Norðurstovu og Niðristovu við úthúsum endurreist á staðnum.
Av tí seinna skalvalopinum – 20 ár seinni - doyðu heili 20 fólk av teim 26 fólkunum, ið tá búðu á báðum gørðunum.
Allur stórviðurin var í knúsi og kundi tí ikki nýtast aftur. Meðan tær fáu fjalirnar, ið dugdu so mikið, blivu í neyðini nýttar til líkkistur. Tástani fluttu gerðabøndur stovurnar oman hagar, ið tey nú eru.
Talandi toftir
Á vetri 1948/49, táið vit búðu úti í Gravardali, gekk eg dagliga framvið hesum tyrvdu - og tó talandi – toftum - við tí snøgga 200 ára minnisvarðanum - sum ættarfólk reistu millum báðar stovutoftirnar tann 12. mars í 1945.
Í skúlanum hoyrdu vit um hesar vanlukkurnar og lósu meiri seinni um, hvat ið vártingsbøkurnar, Robert Joensen og Símun Hansen løgdu fyri dagin um hesar sorgarleikir.
Í skúlanum lærdu vit - alt annað líka - eisini um eina aðra ovurhonds vanlukku, sum líka brádliga raktu italska býin Pompeii, táið gosfjallið Vesuv við Napoli fór at goysa, tann 24. august, í árinum 79.
Sjálvur var eg í Pompeii í 1966, og har var nógv grivið út tá og verður hetta framvegis kannað og varisliga handfarið. Staðið er eitt stórt turistmál og verður fjølment vitjað av ferðandi hvønn dag í árinum.
Tey seinastu árini hava fús og áhugað fólk - bæði privat og myndugleikar - gjørt munandi avrik við at varpa ljós á søgu og sagnir í Norðuroyum.
Minnisvarðar
Nólsoyingurin, Páll, og gerðamaðurin, Jógvan Fríðrik, hava fingið síni bæriligu eftirmæli reist í sama umhvørvi á Biskupsstøð. Waagstein og Elinborg við eru komin fram í dagin.
Fyri ikki at tala um Kópakonuna, sum í ljósi, litbrigdi og brimgangi úr Norðurhavsins veldi hevur kollvelt bæði bygd og oyggj vegna streymin av vitjandi úr øllum landinum - og úr øðrum londum við - sum altrá vilja síggja meistaraverkið hjá Hans Paula Olsen.
Henda sorgblíða søgnin um kópakonuna, sum søguliga sæð hevur líka lítið av veruligum kjølfesti, sum tann fitti sangurin hjá Hans Andriasi, um hin raska dreingin frá Fjallafonn, sum tó gjørdist kongur í Babylon.
Merkiligt, men so løgi er tað – at um søgnin/søgan/listaverkið bara “vendir rætt” (sum kópakonan) í tilevning og umhvørvi - so spyrst nakað heilt annað burtur úr eini hugbirting - av mentanarligum (og vinnuligum) gagni - og gevur avrikinum og verandi býarskipan eitt nýtt innihald. Hetta svitast ikki.
Hvat nú?
Spurningurin er tí hesin: Er tíðin nú komin til at grava toftirnar í Gomlu Gerðum fram í dagin, hesar toftir sum væl kunnu vera fleiri hundrað ár eldri enn tey 250 árini, síðani skalvalopini herjaðu á býlingin uppi á Grundum?
Her er ikki talan um eina torgreidda søgn ella ævintýr: “Men er tann beri veruloyki!”, sum ein kendur løgtingsmaður, sáli, úr Norðuroyggjum plagdi at taka til í orðadrátti.
Og hvussu gerst hetta veruleiki?
Jú, SEV rendi seg fast av nøkrum ærgistoftum við Eiðisvatn í sambandi við vatnútbyggingina í 1980’unum.
Tá varð valt – og vitiliga í samstarvi við avvarðandi myndugleikar – at leiga eini 10 fakfólk og lesandi uttanlands at grava benið út í tørvi.
Hetta avrikið tók nakrar fáar vikur á hásumri og kostaði bara einar tríggjar milliónir krónum. So var leyst og liðugt - umframt at leiðarin fyri manningini fekk góðkent eina phd-ritgerð burtur úr sjálvum útgrevstrinum.
Er hetta ein gongd leið?
Eg havi skilt á gerðabóndum at hesir eru áhugaðir, klárir og til dystin fúsir. Og vóru tað ikki júst tríggir gerðamenn, sum vóru oddvitar til tað framúr væl eydnaða átakið við kópakonuni?
Arnstein Niclasen
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
ÍF venjarin: Spenningur fyri framman
Flogbóltsfinala - menn: - Vit hava havt eitt gott ár, sum vit eru sera væl nøgdir við. Nú taptu vit steypafinaluna, og tí vilja vit øgiliga fegnir vinna meistaraheitið, sigur Boban Ilic, venjari hjá ÍF, sum í dag fer at spæla finalu móti Mjølni.
Seinastu nógvu árini hevur ÍF verið eitt av oddaliðunum í mansflogbólti her á landi. Og hóast liðið beint nú er í einari broytingarfasu, har nýggir leikarar vera settir við, endaðu fuglfirðingar væl og virðiliga ovast í grundspælinum í landskappingini.
ÍF fekk tilsamans 40 stig, átta meira enn Mjølnir á øðrum plássi og 12 fleiri enn Fleyr á triðja plássi.
Í dag og leygardagin skulu fuglfirðingar so royna at vinna teir báðar seinastu dystirnar, so meistaraheitið endar í Fuglafirði, júst sum ætlanin hevur verið alla tíðina.
Fleiri skaðar, men eitt gott lið
Tað verður tó kanska ikki heilt so lætt og einfalt, sum venjarin kundi ynskt sær. Fleiri leikarar dragast við skaðar, og tí verður neyðugt við broytingum á liðnum.
- Tað er óheppið, men vit mugu arbeiða við tí, sum vit hava at arbeiða við, sigur Boban Ilic.
Hann veit væl, at trýstið liggur meira á fuglfirðingum, og hann roynir heldur ikki at renna undan tí.
- Vit hava eitt gott lið, og sjálvt um liðið er skert av skaðum beint nú, fara vit á vøllin fyri at vinna. Vit hava eisini havt rímiliga gott tak á Mjølni í ár, og tí trúgva vit sjálvandi uppá, at vit klára at fáa meistaraheitið til Fuglafjarðar, sigur venjarin.
Taptu steypafinaluna
Fyri einum góðum mánaði síðan spældu fuglfirðingar steypafinaluna, sum teir taptu. Tað var sjálvandi ein strika í rokningini, men ósigurin kom ikki so óvart á venjaran hjá ÍF. Undan tí dystinum var hann realistiskur og legði dent á, at talan var um eitt sera roynt SÍ-lið, sum hevði nógv at taka av.
- Finalan vísti okkum eisini, hvør dugur er í teimum. Teir spældu ein sera góðan dyst og vunnu uppiborið, hóast vit veruliga royndu alt okkara. Men talan er jú eisini um frálíkar flogbóltsleikarar í besta aldri, sigur Boban Ilic.
Mjølnir annað grundarlag
Hesin dysturin er øðrvísi í so máta. Mjølnir kann ikki samanberast við SÍ, tí klaksvíkingar hava eitt annað grundarlag.
- Eg vóni, at teir hava allar spælarar tøkar, so áskoðararnir fáa tveir góðar finaludystir. Vit fara í øllum førum at gera okkara ítarsta fyri at vinna, og eg eri vísur í, at Mjølnir fer at gera tað sama, sigur Boban Ilic.
Fyrra finalan verður leikt í Stórhøllini á Hálsi í kvøld klokkan 20, og tann seinna verður leikt seinnapartin leygardagin, klokkan 16.00.


text:
Grønt Super Chew
Chewy tubes eru gjørd til børn og vaksin, sum hava brúk fyri hjálp, til at menna og varðveita førleikan at bíta og tyggja.
Gult Super Chew
Gult Super Chew er glatt og behagiligt at bíta í. Handtakið er lætt at halda í bæði hjá børnum og vaksnum.
Stødd á leið: 10 x 6 cm.
Chewy tube økja um kraftina í kjálkabeininum og gevir tí góðar teytir at bíta og tyggja.
Við miðvísari venjing ber til at:
- Styrkja tyggimusklarnar
- Minka um sensoriskar avbjóðingarnar inni í munninum (taktilt)
- Hjálpa teimum sum hava tørv á at býta (proprioceptión)
_ _ _
- Tað verður ikki viðmælt at brúka sama amboð til venjing og spæl/frítíðina
- Tað verður viðmælt at chewy tubes verður brúkt undir eftirlit av einum vaksnum
- Chewy tubes skal brúkast á kinntennirnar, um barnið brúkar framtenn ella hjørnatenn er vandi at tær brotna
- Tað skal ikki hálast í chewy tubes samstundis sum tað verður bitið í tað.


text:
Tað eru ikki samráðingar, tá Fíggjarmálaráðið hevur avgjørt frammanundan, hvat lønin skal verða, og noktar at flyta seg ein tumma. Hetta er brot á fría samráðingarrættin.
Einki fakfelag kann góðtaka, at Fíggjarmálarráðið ikki virðir hendan rættin.
Fíggjarmálaráðið tykist sera áhugað í at samráðast í miðlunum og borðreiðir við tølum av alskyns slag. Hendan fløkja av tølum tykist mest ætlað at skula taka fokus frá veruligu støðuni. At Fíggjarmálaráðið ikki virðir rættin hjá fakbólkum at samráðast hvør sær.
Okkara limir fáa nógv minnið í løn enn aðrir starvsbólkar við samsvarandi útbúgving og ábyrgd. Orsøkin er ongin onnur enn ein søguligur skeivleiki. Fíggjarmálaráðið krevur við sínum treiskni, at vit bara skulu góðtaka henda skeivleika.
Okkara áheitan er enn sum áður, at Fíggjarmálaráðið letur upp fyri lønarsamráðingum. Tað gevur lítla meining at skýra okkara krøv met høg, tá man als ikki nakrantíð hevur viljað samráðst um nøkur lønarkrøv.
Nú er tíð at rætta skeivleikan!
Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo