text:
Víðsjón
Kringvarp Føroya skal vera fremsti mentanarberi føroyinga.
Miðsjón
Kringvarpið skal ríka lív og samleika føroyinga við sendingum og tænastum, sum upplýsa, menna og undirhalda.
Kjarnuvirðir
Trúvirði
– Starvsfólk Kringvarpsins skulu vísa ábyrgd og trúfesti í síni framleiðslu, so Kringvarpsbrúkarar kunnu hava álit á Kringvarpinum.
Virðing
– Kringvarpið skal vísa virðiliga atferð í øllum sínum virki, arbeiða fyri at varðveita føroyskt mál og mentan og virka savnandi fyri føroysku tjóðina.
Slóðbrótan
– Kringvarpið skal vera slóðbrótandi, bjóða av og ganga á odda
Professionalisma
– Í Kringvarpinum skal professionalisma, engasjemang, kreativitetur, fjølbroytni og toymisandi ráða.


c: text/html

text:
Orð: Hans Andrias Djurhuus
Lag: Jógvan Waagstein
1. Øll verðin í eldi, men okkara før
fram hildu tó ferð yvir strong
á niðu og nátt, gjøgnum vanda og drátt
við okkara flaggi á stong.
2. Har fórust so mong, mangt eygað varð sløkt,
meðan gotrini dundu um økt –
tó hugdjarvir menn bitu fast saman tenn,
og á stongini flaggið hekk høgt.
3. Her heiðra vit tykkum, sum har lótu lív
undir flogfara oyðandi ferð –
vit havsbornu menn eiga havsdragið enn
og minnast á tykkara gerð.
4. Tí landið og flaggið, tá skot geltu hátt –
og tá snarljósið skar gjøgnum ský,
var tykkara vón – og tykkara sjón, –
tit, sum ei bóru boð heim í bý.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Science fiction
Science fiction (eisini vísindaskaldsøga ella framtíðar(skald)søga á føroyskum) er ein bókmentasjangra, ið upprunaliga umfataði skaldsøgur og stuttsøgur (novellur), ið snúðu seg um eitt ímyndað framtíðarumhvørvi, har vísindin, og tá serliga tøknin er nógv meiri framkomin við markantari ávirkan á samfelagið og einstaklingar. Broytingarnar, og tær uppfinningar og uppdagingar og samfelagsviðurskifti sum mynda bakgrundina, kunnu vera umfatandi og eisini rein fantasi (ímyndan).
Sjangran hevur so við og við spjatt seg til aðrar miðlar, t.d. film, útvarp, sjónvarp og teknirøðir.


text:
Orð: Lina Sandell
Týtt: Petur Jacob Sigvardsen
Viðmerking: Týddur 1. apríl 1961.
”Klettar og fjøll einaferð skulu svíkja,
heyggjarnir við skulu skakast í grund,
miskunn mín ikki tó frá tær skal víkja,
sáttmáli mín skal ei vikast ta stund!”
So hevur Harrin í trúfesti svarað,
hann, sum er heilagur, veitti oss trú.
Er hann hin sami, tá øldirnar fara?
Kann eg á lyfti hans byggja mær bú?
Galda hans orð øll tey lívsælu, eymu
eisini fátæka syndara, meg?
Tori eg drekka av sælunnar streymi?
Harri, tú svarar: ”Tað er fyri teg!”
Ja, á tann klettin, á orðið hitt fasta,
talað í trúfesti, talan er sonn,
har eg við skuld míni tori meg kasta,
bjargaður væl inn á sælunnar strond.


text:
Janita Sivertsen og Elisabet Holm Simonsen 10.01.2017 (13:37)
Lata aftur fyri donskum ferðafólki
Norska sendirøðin Skam er væl dámd ímillum ungdómin bæði í Skandinavia og eisini aðrastaðni í heiminum. Ungir danskirar eru farnir til Olso at vitja Hartvig Nissens skole, har røðin er upptikin, og har ein av høvuðsleikarinum, Tarjei Sandvik Moe, gongur í skúla.
Tarjei Sandvik Moe spælir Isak í Skam. Isak er høvuðsleikarin í sesong 3.
Rektarin er nú troytt av donku fjepparum, sum koma inn í skúlan. Hon heldur, at tað er fínt, um teir koma uttan fyri skúlatíð ella í skúlagarðinum. Hon hevur møtt nøkrum fáum svium, men 90% av teimum, hon hevur møtt, eru danir.


text:
Kristoffur Kolumbus
Kristoffur Kolumbus (føddur 31. oktober 1451 í Italia – deyður 20. mai 1506 í Spania) var føddur í býnum Genova í Italia. Faðir hansara var vevari, og sum drongur hjálpti Kolumbus pápa sínum, men hetta arbeiðið dámdi honum ikki. Honum dámdi best at ganga niðri í havnini og síggja øll seglskipini, ið har lógu. Longu sum 14 ára gamal fór hann til sjós. Mest varð siglt millum londini við Miðjarðarhavið, men kanska hevur hann verið onkran túr í Norðurlondum og fram við Afrikastrondini.
Okkurt bendi á, at hann vildi gerast viðgitin og ríkur. Hann var ikki nøgdur við at vera av fátækum fólki, tí lætst hann at vera av ríkum fólki, og hann segði seg hava fingið útbúgving. Í nøkur ár búði hann í Portugal, har hann giftist eini ríkari gentu. Tá sá hann, hvussu tey ríku livdu, og hugurin at gerast viðgitin og ríkur vaks. Øll vistu, at stór ríkidømi vóru í Ásia, og nógvir vísindamenn vóru ikki í iva um, at tað bar til at koma til Ásia, um tú sigldi vestureftir. Men eingin hevði roynt at sigla tann vegin. Kolumbus varð meira og meira sannførdur um, at tað læt seg gera. Hann var so spentur at prógva tað, at hann í næstan tíggju ár royndi at fáa ymisk lond at gjalda ferðina. Og at enda eydnaðist tað at fáa sponsku kongshjúnini at játta.
Í apríl 1492 vórðu skjølini undirskrivað, og Kolumbus fór at fyrireika sína fyrstu ferð. Á síni fyrstu ferð kom hann til Bahamasoyggjarnar, Kuba og Hispaniola. Men ferðin eydaðist ikki so væl. Hann hevði nøkur innfødd við sær, tá ið hann kom heimaftur til Spania, og hann visti nógvar spennandi søgur at siga um tað, hann hevði funnið. Men tað nógva kryddvørurnar og gullið, sum hann hevði droymt um, fann hann ikki. Kolumbus var tí vísur í, at hann fór at finna ríkidømi, um hann slapp einaferð aftrat. Isabella og Ferdinand stuðlaðu honum, og hann slapp tríggjar ferðir aftrat. Á hesum ferðum fann Kolumbus Trinidad, Jameika og fleiri lond í Miðamerika. Tað stóra ríkidømi fann hann ongantíð, men til sín doyggjandi dag í 1506 var hann vísur í, at tað var Ásia, hann var komin til.


text:
Andalusia
Andalusia er ein sjálvstýrandi landspartur í Suðurspania. Høvuðsstaður er Sevilla. Landsparturin fevnir um 87.600 ferkilometrar og hevur 7,4 mió. íbúgvar (2005). Nú á døgum er ferðavinnan ein stór inntøkukelda fyri Andalusia, og nógvir føroyingar hava hoyrt um ella enntá verið á Costa del Sol (sólstrondini).
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Tá ið maurarnir komu til Spaniu var Andalusia nærum oyðin. Teir fóru undir at veita vatn oman á láglendið og út um fløtuna, har teir umsíðir kundu vælta bæði rís, bummull, morberjatrø og allar suðrønar fruktir. Arabar (maurar) hava sett sín dám á Andalusia, millum annað við at byggja navnframa Alhambra, sum framvegis er at síggja, tó í sterkt endurskaptum formi, av tí at meginparturin av anlegginum brendi í 1800-árunum. Andalusia var miðdepilin í Maurararíkinum í 7-800 ár, har Córdoba var mentanarmiðstøð.
Landalæra[rætta | rætta wikitekst]
Suðuri í Spaniu er láglendið Andalusia, sum áin Guadalquivir rennur ígjøgnum. Andalusia er lýggjasti blettur í allari Evropu (30°C í miðal í juli). Andalusia er ein vælveltur slætti, har alskyns fruktir eru at fáa.
Bøkur um lívið í Andalusia[rætta | rætta wikitekst]
Føroyski ævintýrarin og rithøvundurin Durita Holm flutti fyri nøkrum árum síðani til eina lítla andalusiska bygd, og hon hevur skrivað bókina "Á Smølum Andalusiskum Gøtum" (2003) um fólkið og lívið har, umframt søguna hjá landspartinum.
- Holm, Durita: Á Smølum Andalusiskum Gøtum (2003). Freyja.
- Stewart, Chris: Driving over Lemons (1999), A Parrot in the Pepper Tree (2002), The Almond Blossom Appreciation Society (2006). Sort of Books.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- Den lille danske encyklopædi. Gyldendal (2005).


text:
Orð og lag: Kajfinn Hammer
Viðmerking: Yrktur í 1993.
1. Menniskjans leið yvir øldir og økt
víst hevur hvat ið hon her hevur søkt;
menniskjan, dýrdmesti skapningur Guðs,
helt sína leið burt frá kærleika Guðs.
Niðurlag: Sig, hvat verður úrslitið, hvør sleppur inn,
inn til Guðs hvílu, inn í Himmalin?
Verður tú við, kæra sál, sig mær tað?
skal eg teg síggja har heima ein dag?
2. Livir tú lívið í synd uttan Guð,
í frelsuni ikki tú ynskir tær lut;
søkir títt egna og gert sum tú vilt?
– Guðs kall og Guðs náði tú burt hevur spilt!
3. Heimurin tók teg við húð og við hár,
flýggjar frá Guði burt ár eftir ár.
Sig, hvør verður endin, tá lívið er av,
skal sál tín tá søkka í glatanarhav?
4. Rørir tað aldri títt sinn og títt lag,
at fyri teg Jesus doyði ein dag?
Á, drála ei longur, tí tíðin hon fer,
dagurin nærkast, tá Jesus er her!


text:
Amerikanska Frælsisyvirlýsingin
Hin 4. juli 1776 góðtók Kongressin Frælsisyvirlýsingina (á enskum: United States Declaration of Independence), sum umboðsmenn fyri øll 13 hjálondini høvdu skrivað undir. Hon segði, at sameindu hjálondini vórðu og skuldu verða fræls og óheft ríki. Her kom hugsanin um menniskjarættindini í 18. øld fyrstu ferð á prent í einum ríkisrættarligum skrivi. Thomas Jefferson úr Virginia orðaði yvirlýsingina, sum í stóran mun er grundað á tey politisku ástøðini hjá bretska heimspekinginum John Locke. Frælsisyvirlýsingin varð samtykt 4. juli 1776 í Philadelphia í Pennsylvania. Amerikanska Kollveltingin var byrjað.
Tey, sum gjørdu amerikonsku stýrisskipanarlógina, gloymdu ikki, hvussu misnøgd tey høvdu verið, meðan tey stóðu undir bretska konginum. Tí vildu tey vissa sær, at hvørki einstøk bólkar ella fólk fingu ov mikið vald. Stýrisskipanin varð lagað soleiðis, at tað var samveldisstýri, har ið valdið var býtt ímillum eina samveldisstjórn og stjórnirnar í einstøku ríkjunum. Samveldisstjórnin var veik. Stýrisskipanin lutaði eisini valdi sundur ímillum lóggevandi, útinnandi og dømandi valdið. Tær kundu so royna avgerðirnar til hvør hjá aðrari. Nakrir tingmenn hildu, at miðsavnað stýri fór at taka rættindi frá borgarunum. Teir fingu lyfti um, at grundlógarískoyti í tíggju brotum skuldi verða lagt afturat stýrisskipanini. Henda lóg vissaði amerikanarum grundleggjandi rættindi sum trúarfrælsi, skrivi- og talifrælsi. Hon vissaði teimum eisini rættarviðgerð við nevningatingi og vardi teir ímóti píning.
Brot úr Amerikonsku Frælsisyvirlýsingini[rætta | rætta wikitekst]
"Vit halda tað vera rímiligt og sjálvsagt, at øll verða javnsett, og at vit hava fingið ávís ómissandi rættindi frá skaparanum - rættin til lívið, frælsið og stremban eftir eydnuni. Tey, ið ráða, eru vald at tryggja okkum hesi rættindi. Tá ið ein stýrisskipan verður avlagað, so at hesi rættindi verða sett í vága, hevur fólkið rætt at seta hana frá og velja nýggja, sum er grundað á meginreglur, sum tryggja fólkinum lukku og vælferð. Hjálondini hava í tolni góðtikið nógv, men nú er neyðugt at broyta gamla stýrið. Bretakongur hevur ferð eftir ferð vanvirt hugsanir okkara, og vit hava verið fyri ágangi, sum bara hevur havt fyri eyga at skipa fullkomið harðræði í hjálondunum. At prógva hetta, leggja vit sannleikan fram fyri ein uttanveltaðan heim".


text:
Tvøroyri
Tvøroyri er ein býur í Suðuroy, partur av Tvøroyrar kommunu, og har búgva 1.763 fólk 2014. Fólkatalið var býtt soleiðis millum bygdirnar: 850 á Tvøroyri, 510 í Trongisvági, 287 í Froðba, 67 í Øravíkarlíð og 44 í Øravík.
Innihaldsyvirlit
Tvøroyrar kirkja[rætta | rætta wikitekst]
Tvøroyrar kirkja varð smíðað í Noregi og síðan førd við skipi til Føroya, har hon varð reist á Tvøroyri og vígd í 1908. Í mun til aðrar kirkjur í Føroyum, so er hendan kirkjan smíðað uttanlands, á Strømmen Trævarefabrik A/S í Noregi. Arbeiðið fór í gongd um heystið í 1906 og var liðugt í 1907. Kirkjan varð sett upp á ætlaða staðnum. Um várið 1908 var hon klár at taka í nýtslu, og Kr. Himmalferðardag sama ár fór vígslan fram.
Kongaligi Einahandilin og T.F. Thomsen A/S[rætta | rætta wikitekst]
Tá Føroyar í 1856 fingu fríhandil, varð felagið T.F. Thomsen A/S stovnað. Danin Thomas Frederik Thomsen úr Keypmannahavn keypti bygningarnar eftir danska kongaliga einahandlinum á Tvøroyri. Hesir vórðu seldir á uppboði á Tvøroyri hin 9. juni 1856. T.F. Thomsen A/S hevði reiðaravirksemi við nógvum skipum upp gjøgnum árini inntil í 1996, tá seinasta skipið í felagnum varð selt. Eftir tað varð hildið fram við Krambúðini hjá Thomsen, sum seldi matvørur og aðrar kai-relateraðar vørur til fiskafólkið á økinum. Í yvir 100 ár hevði felagið umboð fyri D.F.D.S., hvørs skip sigldi millum Føroyar, Ísland og Keypmannahavn.
Johan Mortensen og N.J. Mortensen[rætta | rætta wikitekst]
Johan Mortensen úr Øravík, fekk handilsbræví 1858 og setti seg niður á Tvøroyri. Handilsvirkið hjá Johan Mortensen gjørdist skjótt eitt tað størsta í Føroyum, sum eftir deyða hansara i 1889 varð gjørt til partafelag undir navninum A/S J.Mortensens Eftf. Ein sonur, N. J. Mortensen tók seg kortini burtur og fekk egið handilsvirki í 1911.
Hvannhagi[rætta | rætta wikitekst]
Hvannhagi verður mettur at vera besta pláss í Føroyum til tjóðargarð. Staðið er avbyrgt, men kortini væl atkomandi til gongu. Sjáldsamt jarðfrøðisligt landslag við einum fjøllbroyttum plantu- og djóralívi. Hvannhagi er eitt sermerkt og vakurt náttúruøki í norðaru helvt av Suðuroynni. Hann liggur avbyrgdur og kann bert røkkast til gongu. Vanliga verður gingið frá vestara endanum av Ovara vegi á Tvøroyri, og har verður gingið eftir einari gøtu norðureftir tvørturum fjallið.
Hvannhagi er kransað av steyrrættum fjallalíðum, og har slepst bert oman í tveimum støðum. Verður gingið oman eftir tí eystaru gøtuni, er eitt frálíkt útsýni norðureftir til Lítlu og Stóru Dímun.
Hvannhagi hevur eitt sjáldsamt jarðfrøðisligt landslag, sum er vælkent av jarðfrøðingum eisini í altjóða høpi.
Á hvørjum ári verður skipað fyri gongutúrum til Hvannhaga, og hetta er ein væl vitjaður útferðarstaður fyri bæði útlendingar og føroyingar.[1]
Hvannhagi er sundurbýttur hagi - Norðaripartur og Uttaripartur. Hagin hevur einki ásett markatal og liggur í tveimum markatalsbygdum. Hvannhagi Norðaripartur hevur 70 áseyðir. Seyðamarkið er "Fjøður mitt um heilt" á høgra oyra. Hvannhagi Uttaripartur hevur 72 áseyðir. Seyðamarkið er "Mitt um sýling" á vinstra oyra.
Søvn og gallarí[rætta | rætta wikitekst]
Á Tvøroyri er eitt bygdarsavn, sum eitur Tvøroyrar Bygda og Sjósavn. Savnið er í Doktaragøtu, tætt við Havnarlagið í gomlu Doktarahúsinum. Húsið hevur eisini verið býráðsskrivstova. Tað er Tvøroyrar Forninnisfelag sum rekur bygdarsavnið. Savnið eigur 1500 skrásettir lutir og 1700 myndir.[2] Formaður í felagnum er Einar Larsen. Á Tvøroyri er eitt gallarí, sum eitur Gallarí Oyggin. Tað er Palle Julsgart, sum eigur og rekur Gallarí Oynna. Gallaríið hevur skiftandi framsýningar við føroyskum og øðrum norðurlendskum listafólkum, umframt fasta framsýning við verkum eftir Palla Julsgart sjálvum. Í havanum og á økinum yvirav gallarínum eru fleiri standmyndir, sum Palle Julsgart hevur gjørt.[3]
Myndir av Tvøroyri[rætta | rætta wikitekst]
-
-
-
-
-
Frælsi, standmynd eftir Palla Julsgart.
-
-
-
-
Jóhan Olsen, bátasmiður, sum m.a. hevur smíðað Naddodd.
-
-
-
-
-
Trongisvágsfjørður, Tvøroyri, Trongisvágur og Øravíkarlíð.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]
- Tvøroyrar Kommuna
- Myndasavn á Flickr hjá Erik Christensen
- Myndasavn á Flickr hjá Eileen Sandá
- Suðuroyar Kunningarstova
- Suðuroyar Portalurin
- Oyggin.fo, Gallarí Oyggin
Froðba · Trongisvágur · Tvøroyri · Ørðavík · Ørðavíkarlíð


text:
Pandora
Pandora er ein sjeynda-generatións hondhildin spælkonsol, ið vantandi verður útgivin í august í 2008, og fer tá, ífylgi framleiðarunum, at verða kraftigasta hondhildna spælkonsolin á marknaðinum.
Pandora er ein andaligur efturfylgjari til GP32 og GP2X, og er framleitt av trimum amerikanskum spæl enthusiastar, og teirra mál er í teirra egnu orðum at skapa "the ultimate open source handheld device". Maskinan er ment í samráð við "forum community" og vanligir brúkarar hava kunna ynskt sær features og tekniskar specifikatiónir og framleiðararnir hava tikið hesi ynski til sín og designa Pandora eftir hesum. Nógvir software forritarar gera software til gomlu GP32 og GP2X og teir arbeiða eisini við at flyta tað tey forritini til Pandora, og við at gera nýtt system software hana.
Maskinan megnar at koyra fleiri emulatorar og nógv vanligt Linux software, og eisini alt sum er skapt til GP32 og GP2X. Av emulatorum kann hon til dømis koyra Playstation 1, Sega, NES og SNES, Gameboy, DOSBox og ScummVM. Av tí at hon hevur ein GPU er hon eisini nóg máttmikil til at koyra Quake 3 og nýggi Firefox 3 er vorin so lættur í vendingini at hann koyrur væl á Pandora. Og so kann man brúka VLC Media Player til at avspæla nær um allar video fílar á henni.
Í fylgi heimasíðuni verður prísurin umkring £199 (inc. VAT), $330, € 212 (Ex.VAT).


text:
Finnland
Finnland (finskt: Suomi) er lýðveldi í Norðurevropa. Finnland hevur mark við Noreg í norðri, Svøríki og botnisku víkina í vestri, Eystrasalt í ein útsynning Finnlandsfjørðin í suðri og Russland í eystri. Finnland er norðasti sjálvstøðuga land í heiminum eftir Ísland.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Í øldir var Finnland undir svenskum yvirvaldi (Hertugadømið Finnland), til tað kom undir Russland í 1809. Finnland gjørdist sjálvstøðugt land í 1917.
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Samkynt hjúnaband[rætta | rætta wikitekst]
Ríkisdagurin í Finnlandi samtykti 28. nov. 2014 við teprum meiriluta eitt uppskot um at loyva hjúnaband millum persónar av sama kyni.[1] Uppskotið um sokallað kynsneutralt hjúnaband varð samtykt við 105 atkvøðum fyri og 92 ímóti.[2] Síðan 2002 hevur skrásett parlag verið ein møguleiki í Finnlandi, men í 2014 fóru lógarsmiðirnir eitt fet víari. Finnland hevur verið einasta av teimum fimm stóru Norðurlondunum, har samkynd ikki kundu ganga saman í hjúnalag.[3] Lógaruppskotið í 2014 var eitt úrslit av einum sokallaðum borgaratiltaki fyri javnbjóðis hjúnabandslóggávu. Upp móti 170.000 undirskriftir vórðu savnaðar og latnar ríkisdagsformanninum í 2013. Sambært finskari lóg skal ríkisdagurin viðgera ein spurning, ið savnar minst 50.000 undirskriftir. Í juni mánaða í 2014 varð uppskotið havnað í eini tingnevnd, men uppskotið varð kortini lyft víðari inn í ríkisdagssalin, sum tók avgerð sína í spurninginum 28. nov. 2014.[4]
Mentan[rætta | rætta wikitekst]
Finska mentanin er ólík mentanini í hinum Norðurlondum, og finskt er ikki skylt við norrønu málini. Finnar lýsa mentan teirra við trimum orðum "sauna, sisu og náttura" Orsaka av stødd Finnlands er Finska mentanin, landafrøðiliga deild upp. Ì Finnlandi er ein sera sterk smáttu mentan. Finnar fara út í smáttur sínar, hvørjaferð tíðin loyvir tí. Hesar smáttur, eru sum oftast staddar við sjógvin ella við eitt av mongu vøtnunum í Finnlandi
Tónleikur[rætta | rætta wikitekst]
Ì mun til fólkatalið hevur Finnland mest tungmálmsbólkar í heiminum.
Til dømis kunnu nevnast bólkar sum HIM, Nightwish, Children of Bodom og Stratovarious
Eisini kann nevnast at kendi DJ'urin Darude kemur úr Finnlandi.
Innan rokk tónleik eru The Rasmus, celloleikandi bólkurin Apocalyptia og 70'ára bólkurin Hurriganes helst tey kendastu nøvnini.
Fyrsti finski bólkurin sum fekk altjóða viðurkenning var rokkbólkurin Hanoi rocks
Finnar luttaka í Evropeisku sangkappingini Eurovision. Tað hevur ikki gingið teimum væl. Fyri uttan í ár 2006 Tá ið Tungmálmsbólkurin Lordi
gjørdist sigursharri.
Landfrøði[rætta | rætta wikitekst]
Størsti parturin av landinum er skógur, har fura, grann og bjørk vaksa. Kavin liggur næstan allan veturin.
Stórir partar av Finnlandi eru skógvaksnir, og har eru mong vøtn, tí at skriðjøklarnir gróvu djúpar lægdir í lendið í seinastu ístíð.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Mesta fólkið livir av jarðarbrúki og skógbrúki. Tað er so í Finnlandi, at til hvønn garð liggur eitt strekki av skógi, og hetta gevur ofta líka nógv av sær sum tað, maðurin fær burtur úr jørðini. Um summarið verða neytini rikin á skógin. Kornsløgini, teir dyrka í Finnlandi, eru mest bygg og havri, men teir velta ikki sørt av hveiti. Inni í landinum kann tað ofta henda, at hann legst við náttarfrosti, tá ið akrarnir eru farnir at næla, og so er alt strevið burturspilt. Kornið stadnar ikki allastaðni á bønum, so teir mugu turka tað inni. Eplum og rótum verður nógv velt av. Røturnar verða brúktar til neytini. Neytatalið í Finnlandi er heilt stórt, og teir kirna væl av smøri. Skógbrúkið hevur ovurhonds nógv at týða fyri finnlendingar; um tveir triðingar av landinum er skógvaksið, og væl ber til at floyta viðin eftir áunum, sum renna millum tey ymsu vøtnini; kortini kann tað henda, at stórir fossar eru á vegnum, og tá ber ikki til, men so hava teir grivið gryvjur millum vøtnini. Hægsti fossurin í Finnlandi eitur Imatra: har er bygt stórt elverk. Tað eru ikki bara stórvið og borðvið, teir flyta út úr Finnlandi. Nøgd av viði, helst av tí, sum lítið virði er í, verður gjørt til pappír, og Finnland flytur pappír út í stórum; krosslineri flyta teir eisini nógv út av; finskir svávulpinnar eru væl kendir. Í nýggjari tíð verður nógvur viður nýttur í klædnagerð (kunstsilki, eisini kallað rayon). Kol ella olja finst ikki í landinum, men fossamegín trýtur ikki, so teir brúka elkraft til drívmegi á ídnaðarvirkjunum. Eitt sindur av jarni er í landinum, men ikki nóg mikið til egið brúk; harafturímóti er væl til av kopari.
Hygg eisini at[rætta | rætta wikitekst]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ http://www.theguardian.com/world/2014/nov/28/finland-legalises-gay-marriage
- ↑ http://blog.foreignpolicy.com/posts/2014/11/28/finland_becomes_an_unlikely_battleground_for_same_sex_marriage_debate
- ↑ http://www.reuters.com/article/2014/11/28/us-finland-gaymarriage-idUSKCN0JC0YX20141128
- ↑ http://www.huffingtonpost.com/2014/11/28/finland-gay-marriage_n_6235690.html
Ávisingar úteftir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Sámisk mál
Sámiskt (sámiskt: Sámegielat) er ein málætt, ið tosaði í Sámalandi. Sámisku málini verður vanliga býtt í tey máløki: eystursámiskt og vestursámiskt. Sámisku málini er í ætt við ungarskt, finskt og estiskt.
Norðursámiskt er tað vanligasta av teimum níggju staðbundnu málunum. Eini 85–90 % av øllum, ið tala sámiskt, tala norðursámiskt. Norðursámiskt er ein partur av miðsámiskum. Staðbundnu málini og onnur mentanareyðkenni eru íkomin eftir ferðingarleiðunum hjá reindjórunum heldur enn av landamørkum.
Av heimsins 60.000 sámar duga umleið 20-30.000 sámar eitt av sámisku málunum.
Innihaldsyvirlit
Flokking[rætta | rætta wikitekst]
Vestursámiskt[rætta | rætta wikitekst]
- Útsynningssámiskt
- Suðursámiskt (600)[1]
- åselemálføri
- jamtlandmálføri
- Umesámiskt (20)[2]
- Suðursámiskt (600)[1]
- Útnyrðingssámiskt
- Veruligt útnyrðingssámiskt
- Pitesámiskt (20)[3]
- Lulesámiskt (2000)[4]
- Norðursámiskt (20,700)[5]
- tornesámiskt
- finnmørksámiskt
- sjósámiskt
- Veruligt útnyrðingssámiskt
Eystursámiskt[rætta | rætta wikitekst]
- Meginlandsámiskt
- Inarisámiskt (300)[6]
- Kemisámiskt (útdeytt)
- Skoltsámiskt (420)[7]
- Akkalasámiskt (útdeytt)
- Nessámiskt
- Kildinsámiskt (500)[8]
- Tersámiskt (2) [9]-10[10])
GG: Omanfyrinevdnu tøl eru metingar.
Sí eisini[rætta | rætta wikitekst]
Tilsipingar[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ Grein hjá Ethnologue um suðursámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um umesámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um pitesámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um lulesámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um norðursámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um inarisámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um skoltsámiskt
- ↑ Grein hjá Ethnologue um kildinsámiskt
- ↑ Pravda - The 5 Smallest Languages of the World
- ↑ Grein hjá Ethnologue um tersámiskt


text:
Ragnar M. Egholm (f. 1964). Hann er föddur í Havn. Fyrst útbúgvin tökniligur hjálparmaður í Havn. Arbeitt hjá arkitekti og verkfröðingum í Havn. Seinni útbúgvin byggifröðingur í Keypmannahavn. Arbeiðir á arkitektteknistovu í Keypmannahavn. Býr í Albertslund. Týtt yrkingar, sum hava staðið í Vencil, Dimmu og Varðanum.
Tekstir
Yrkjarin Willum Peder Trellund (ritroynd). Nr. 10/2011, s. 25-29.
Týðingar
13 yrkingar / Willum Peder Trellund. Nr. 10/2011, s. 9-24.
Ellivu eftirlagdar yrkingar / Willum Peder Trellund. Nr. 16/2015, s. 48-58.


text:
Rick Perry
James Richard "Rick" Perry (føddur 4. mars 1950 í Paint Creek, Texas) er guvernørur í Texas. Rick Perry hevur verið guvernørur í Texas síðani 2000, tá hann tók við eftir George W. Bush [1]. Rick Perry segði í august 2011, at hann eisini umhugsar at leggja seg út í kappingina um, hvør skal bjóða Barack Obama (D) av í 2012 [2]. Í talu síni segði Rick Perry millum annað, at skal skil aftur fáast á búskapin í landinum, skal arbeiðsloysið minkað og skal álit aftur fáast á USA, so er neyðugt at fara til Washington DC við einum uppsagnarskrivi. Rick Perry vísti á, at seinasta árið eru 40 % av øllum nýggjum arbeiðsplássum í USA vorðin til í Texas; hóast Texas bert hevur 10 % av samlaða fólkatalinum í USA. Um Rick Perry verður amerikanskur forseti, verður eitt tað fyrsta, hann fer at gera, at fáa sonevnda heilsupakkan hjá Barack Obama burtur. Hann fer eisini at vera nógv strangari við markinum millum Meksiko og USA. Rick Perry er útbúgvin í amerikanska flogvápninum [3]. Hann er giftur og hevur tvey børn, ein drong og eina gentu.


text:
Teldupostur
Teldupostur er postur sendur millum teldur. Á føroyskum verður tað stytt til t-postur, tó verður eisini enska heitið e-mail brúkt á føroyskum. Í staðin fyri teldupostur kann ein eisini siga teldubræv. Fyri at kunna senda eitt teldubræv er neyðugt at hava ein teldupost bústað (adressu). Felags fyri allar teldupost adressur er, at tær innihalda teknið @. Eitt dømi kann vera domi@domi.fo. Teldupost adressurnar kunnu ikki innihalda føroysku bókstavar sum t.d. á, í, ó, ú og ð. Fólk brúka ofta sítt navn ella stytting av navninum í teldupost adressuni. Tað finnast nógvir ymiskir veitarir, har ein antin kann keypa sær eina ella fleiri teldupost adressu, og so finnast tað eisini altjóða veitarir, har ein kann fáa sær eina ókeypis t-post adressu, t.d. Gmail frá Google ella Hotmail frá Microsoft. Tá talan er um ókeypis teldupost adressur slepst ofta ikki undan lýsingum á netinum, sum t.d. kunnu síggjast í høgra bredda ella aðrastaðnis innbakkanum. Ein kann innstallera eina teldupost adressu á teldu síni, men tey flestu ynskja eisini at hava atgongd til sín teldupost frá fleiri ymiskum teldum, tá verður innrita gjøgnum eina ávísa heimasíðu. Hotmail adressur sum tann frá Microsoft ella Google eru ikki knýttar at nakrari ávísari teldu, ein kann rita inn frá hvørjari sum helst teldu, um bert ein minnist til brúkaranavnið, sum er t-post adressan og til loyniorðið. Teldupostkassin er ofta býttu upp í fleiri partar. T.d. er innbakkin sum oftast tað fyrsta ein kemur til, har er allur inngangandi teldupostur at finna. Sendur postur er fyri seg, kladdur fyri seg, slettaður postur fyri seg, spammpostur fyri seg osfr. Hetta sæst sum oftast til vinstru ella ovast á teldupost síðuni.
T-postur í dag[rætta | rætta wikitekst]
Man brúkti t-post áðrenn internetið varð útbygt. Í dag verða t-postar sum oftast sendir via SMTP (Simple Mail Transfer Protokol) í samstarvi við DNS og POP3/IMAP. Ein vanligur t-postur inniheldur hesir teigar:
- Frá
- Til
- Evni
- Innihald
Harumframt er ein "Send" knøttur, sum brúkarin skal trýsta á við músini, tá teldubrævið er klárt at verða sent til móttakran. Ein kann senda til ein ella fleiri móttakrar. Um talan er um fleiri móttakarar, so verða teldupost adressurnar sum oftast skildar sundur við komma (,) ella semikolon (;). Til ber eisini at víðarisenda eitt teldubræv til ein annan móttakara við at trýsta á "Víðarisend" og síðan útfylla adressu teigin og so trýsta á Send knøttin.


text:
Tá ið tú savnar tíni fíggjarviðurskifti hjá okkum og gerst Nordik360-kundi, fært tú ágóðan av rentufyrimunum og ókeypis tænastum.
Nordik360 hevur trý stig
Nordik360 er ein fyrimunaskipan við trimum stigum. Grundreglan er: Jú størri samlaðu fíggjarviðurskifti tíni við bankan eru, tess færri gjøld og betri rentur fært tú.
Tú kanst gerast Nordik360-kundi á trimum ymiskum stigum, treytað av samlaðu fíggjarviðurskiftum tínum við bankan. Les meira um fyrimunirnar og treytirnar fyri einstøku stigini her:


text:
Orð og lag: T. B. Barratt
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Himnahválvið skjótt man rivna,
Jesus Kristus sæst í ský,
eins og snarljósið man glógva
sæst Hann einglaskarum í.
Niðurlag: Ber bert boð við hvørt ein høvi,
skunda tær, tí nær Hann er!
Skjótt hvørt skýggj á himli rivnar,
Jesus sjálvur tá er her!
2. Leingi fólk Títt hevur vænta
henda mikla loysnardag,
tá sjálvt deyðans vald skal sindrast,
ævigt horvið deyðans vað.
3. Á, hvør fundur tá tey frelstu
møta Jesusi í ský;
hvíttklødd syngjandi í ævir
Lambsins lovsong frelst og frí.
4. Virka, spreið Hin Glaða Boðskap,
grøð tey sjúku, skunda tær;
vilt tú síggja glatað frelsast
far avstað – tí Hann er nær.
5. Tíðin rennur, løtan nærkast,
tá ið Kongurin er her!
Vaknarrópið dagligt ljóðar,
troyst til tey, Hann elska her.


text:
Námsfrøðilig leiðsla góð, men vantar yvirskipaðan leist
Í einari nýggjari granskingarverkætlan hevur Jóhannes Miðskarð, ph.d. og adjunktur í leiðslu á barna-, ungdóms- og serstovnaøkinum, kannað námsfrøðiligu leiðsluna hjá føroyskum skúlaleiðarum.
Námsfrøðilig leiðsla er nakað annað enn - men tó samantvinnað við - starvsfólkaleiðslu, strategiskari leiðslu og fyrisitingarligari leiðslu. Í námsfrøðiligari leiðslu eru tvey høvuðsvirksemi: leiðsla av læraranna undirvísing og menning av organisatoriskum strukturum, sum menna læraranna undirvísing.
Í granskingarverkætlanini varð kannað, bæði hvussu skúlaleiðararnir fataðu teirra egnu námsfrøðiligu leiðslu, og hvussu lærararnir fataðu námsfrøðiligu leiðslu skúlaleiðaranna. Hetta var gjørt á fýra ymiskum skúlum í Føroyum.
Kanningin staðfesti, at hesir føroysku skúlaleiðararnir á ein dygdargóðan hátt útinna nógv virksemi, sum kunnu sigast at verða námsfrøðilig leiðsluvirksemi. Hetta skal eisini síggjast í ljósinum av, at skúlaleiðarar í Føroyum, inntil víðari, ikki hava fingið nakra beinleiðis eftirútbúgving í at leiða undirvísingina hjá lærarum.
Men kanningin staðfesti eisini, at hesir føroysku skúlaleiðararnir vanta ein yvirskipaðan leist, sum samansjóðar teirra námsfrøðiliga leiðsluvirksemi.
Úrtøkan av granskingarverkætlanini er ein vísindalig grein, ið er send til javnlíkametan hjá einum altjóða tíðarriti innan skúlaleiðslu. Harumframt eru fýra aðrar greinar, ið verða lagdar á heimasíðuna hjá Skúlablaðnum.
Samband:
Jóhannes Miðskarð, johannesm(at)setur.fo, tlf. 299426


text:
Persónur (máll.)
Persónar eru tríggir í tali í føroyskari málfrøði. Teir verða lýstir við persónsfornøvnum. Hesi persónsfornøvnini verða bend í føllum, tølum og kyni á júst sama hátt sum navnorð. Teir tríggir persónarnir eru:
-
- Fyrsti persónur er tilsiping til sín sjálvs, ella til ein bólk,´ið ein sjálvur er partur av. Á føroyskum sipa hesi persónsfornøvnini til 1. persón: eg, meg, mær, mítt, mín, míni osfr.
- Annar Persónur er tann ella tað, ið talað verður við í beinleiðis talu. 2. persónur hevur hesi persónsfornøvnini: tú, teg, tær, títt, tín, tíni osfr.
- Triði persónur er tann ella tað, ið talað verður um. Hesi persónsfornøvnini standa í 3. persóni: hann, hon, tað, honum, hansara, hana, hennara, tí, tess, sín, sítt osfr.
Sagnorð verða m.a. bend í persónum.
Bending av persónligum hjáorðum í føllum, tølum og kynum:


text:
Høgguslokkar
Høgguslokkar (frøðiheiti - Cephalopoda) hava altíð hugtikið menniskjur. Fólk hildu teir vera álíkar sjóskrímslum. Høgguslokkar hava onga beinagrind og eru størstir og gløggastir av ryggleysu dýrunum. Sjónin er góð, og heilin stórur, og kanningar vísa, at teir læra av royndum. Høgguslokkar eru sera virknir og eru knappir. Teir eru lindýr, og í ætt við skeljadýr og kúvingar. Tó hava teir onga skel uttan, men summir tíggjuermdir høgguslokkar hava súgskálir á ørmunum og brúka tær, tá ið teir taka fong ella ganga eftir botni. Tíggjuermdir høgguslokkar hava átta armar og tveir langar tøkuarmar, sum kunnu rullast saman og strekkjast út. Teir taka fong ella halda honum við tøkuørmunum og stýra við hinum ørmunum, tá ið teir svimja.
Stórir høgguslokkar eru meira enn 9 metrar langir. Høgguslokkur sprænir sjógv út gjøgnum ein tút og fer við fúkandi ferð aftureftir. Áttaermdi høgguslokkurin liggur um dagin á botni í holum og rivum. Um náttina tekur hann krabbar, skeljadýr og smáfiskar. Kjafturin er harður og líkist nevi. Í kjaftinum er rívitunga. Við hvørt fæst fitt av høgguslokki á summum firðum í Føroyum. Hann er gott agn, og grindahvalur etur hann. Í øðrum londum verður hann brúktur til matna.


text:
Orð og lag: Kajfinn Hammer
1. Gleð teg, sál, í Guði, ver ei stúrin meir,
uppaftur eg sigi: Gleð teg meir og meir!
Friður Guðs tá fylla víst skal tína sál,
ber av øllum viti, leiðir teg á mál.
2. Farin er tann tíð, tær hildu heimsins gørn,
nú ei er at finna millum Hagars børn;
nei, til frælsi føddur, loyst øll trælabond,
rópar: Abba Faðir í sonarrættar ond!
3. Sagt farvæl tú hevur til Egyptaland,
til eitt lív, sum bygt var á hin leysa sand;
grýturnar í Gosen tøla teg ei meir,
Kána’ans mjólk og hunang tú tær ynskir meir!
4. Aftanfyri liggur Reyða havið stilt,
Himmalsk’ manna eta kanst tú sum tú vilt!
Sært tú ikki, borðið borðreitt er til tín?
Skunda tær við Miriam út í dansin trín!
5. Lovprísa Yahshua fyri tað, tú sást,
afturum sum Dátan ei tú líta mást!
Elt ei tey, ið stevna móti heimsins havn,
Reyðahavsins aldur taka tey í favn!
6. Halt avstað við Móses, Jósva, Káleb, Hur,
ei teg møðir strævna oyðimørkin Sjur;
klæðini ei slítast, sól ei brennir teg,
Harrin er tín lækni, grøðir, salvar teg!
7. Kæra sál, sum ikki kennir Lívsins Guð,
trælabúnan blaka, gríp hin góða lut!
Skalt tú eftir standa á Reyðahavsins strond,
meðan onnur verða loyst til sál og ond?


text:
Nýggjastu tíðindini
Melda til tíðindabræv
Tíðindi - 7. mars 2014
Árligi stórsteypadysturin millum føroyameistaran og steypavinnaran í mansfótbólti, sum eftir ætlan skuldi verði spældur sunnudagin, er útsettur til mánadagin 10. mars, kl. 18:00
HB og Víkingur spæla Stórsteypadystin mánadagin 10. mars, kl. 18:00
Í ár eru tað føroyameistararnir úr HB og steypavinnararnir úr Víkingi, sum bresta saman í Stórsteypadystinum, sum verður leiktur á ovara vølli í Gundadali mánadagin 10. mars, klokkan 18:00, og ikki sunnudagin 9. mars, sum áður lýst.
Tað eru Lions Club Føroyar og Fótbóltssamband Føroya, sum í felag skipa fyri Stórsteypadystinum, og umframt at endamálið sjálvsagt er at fáa ein góðan dyst, verður eisini roynt at savna inn pening til eitt vælgerandi endamál.
Hesaferð hevur Lions Club í Føroyum gjørt av, at innkomnu pengarnir skulu fara til eitt altjóða Lions-átak, nú Føroyar hava fingið áheitan um at vera við til at stuðla bygging av eini lyftu á einum heimi fyri brekað í Dusheti í Georgia.


text:
Dan Quayle
James Danforth »Dan« Quayle (føddur 4. februar 1947) var 44. varaforseti í Sambandsríki Amerika millum 1989 og 1993.
Hann er limur í Republikanska flokkinum. Quayle bleiv varaforseti í januar 1989, eftir at hann og George H. W. Bush høvdu vunnið á Michael Dukakis, og forsetavalinum hjá demokratunum, í tí sonevnda javnasta valinum í amerikanskari søgu. Bush og Quayle blivu ikki afturvaldir í 1992.
Í dag býr Quayle í Phoenix, Arizona, saman við konu sínari, Marylin Quayle, og teirra trimum børn.
Hann er kendur fyri sínu mongu stuttligu mistøk sum varaforseti.


text:
Saturn
Saturn er sætta gongustjørnan frá Sólini og er næststørsta gongustjørnan í sólarskipan okkara. Bara Jupiter er størri. Eins og Uranus, Neptun og Jupiter er Saturn ein gassrisi, og merkir hetta, at hon fyrst og fremst er gjørd úr gassum, heldur enn steini. Saturn er uppkallað eftir rómverska gudinum Saturnus, sum er gudurin fyri bóndaskapi, rættvísi og styrki. Veðurlagið á Saturn er ekstremt, og vindarnir kunnu koma heilt upp í 1 800 km/h. Saturn hevur í minsta lagi 61 mánar. Størsti mánin á Saturn, Titan, er størri enn gongustjórnan Merkur, og er einasti mánin í sólarskipanin, sum hevur eina nevniverda atmosferu.


text:
Tá tú keypir eitt partabræv, verður tú partaeigari í einum partafelag, sum gevur partabrøvini út. Váðin fyri tapi er avmarkaður til ta upphædd, sum tú hevur sett í, meðan tín møguleiki fyri vinningi er óavmarkaður.
Kursurin á einum partabrævi endurspeglar vanliga evnini hjá fyritøkuni at tjena pengar í løtuni ella í longdini.
Um tú gert íløgur í partabrøv, eigur tú at spjaða tínar íløgur á fleiri fyritøkur, og tað er eisini eitt gott hugskot at hava ein lutfalsliga langan tíðarkarm. Harvið minkar tú um váðan við tíni íløgu og økir møguleikan fyri vinningi.
Marknaðargreining hjá BankNordik
Her finnur tú greining av fíggjarmarknaðunum hjá BankNordik, sum verður nevnd BankNordik Markets Update. Her kanst tú lesa bankans metingar av fíggjarmarknaðnunum umframt okkara yvirskipaðu tilmæli.
Yvirskipað um íløgur
At gera íløgur hevur altíð ein ávísan váða fyri, at væntanirnar um gongdina framyvir ikki halda. Ein íløga kann hava tap við sær treytað av gongdini í kursinum og tann, sum ger íløguna, ber váðan fyri hesum.


text:
Hvussu nógvur peningur er farin í landskassan frá fiski- og alivinnuni
politikkur03-01-2017 - 14:34 - Jóanis Nielsen
Magnus Rasmussen, løgtingsmaður fyri Sambandsflokkin, hevur í dag sett ein skrivligan fyrispurning (§ 52a) til Kristinu Háfoss, landsstýriskvinnu í fíggjarmálum, um inntøkur til landskassan frá fiski- og alivinnuni
Magnus Rasmussen, løgtingsmaður fyri Sambandsflokkin, heitir á landsstýriskvinnuna í fíggjarmálum um at greiða nærri frá:
1. Hvussu stór samlaða inntøkan frá fiskivinnuni til landskassan hevur verið seinastu 20 árini - greinað á inntøkuslag?
2. Hvussu stór samlaða inntøkan frá alivinnuni til landskassan hevur verið seinastu 20 árini - greinað á inntøkuslag?
Fiskivinnan og alivinnan eru fíggjarligu grundsúlurnar undir føroyska samfelagnum. Seinastu árini hevur gingið væl í fiskivinnuni - serliga hjá uppisjóvarvinnuni. Somuleiðis hevur gingið sera væl í alivinnuni seinastu árini. Tó skulu vit bert nøkur ár aftur í tíðina, tá bæði fiskivinnan og alivinnan høvdu tað sera trupult og illa stóð til.
Sveiggini í hesum báðum vinnum hevur sera stóra ávirkan á fíggjarligu fortreytirnar í føroyska samfelagnum og eisini hjá landskassanum.
Áhugavert er tí at fáa yvirlit yvir gongdina í hesum báðum vinnum seinastu 20 árini, har vit fáa at síggja, hvussu nógvur peningur frá hesum vinnum er farin í landskassan. Her verður hugsað um: Felagsskatt, vinningsbýtisskatt, tilfeingisgjald, tøkugjald, uppboðssølu o.s.fr.


text:
Sýriskur fílur
Sýriskur fílur (latín Elephas maximus asurus) , er eitt útdeytt undirslag av asiatiskum fíli.
Beinagrindir av Elephas maximus asurus eru funnar í Miðeystri í Turkalandi, Sýria og Irak, stavandi frá tíðarskeiðnum 3 mill. f.Kr. til ár 100 f.Kr.
Fornaldar sýriskir handverkarar skóru lutir úr fílabeini av sýriskum fíli. Framleiðslan var í hæddini í fyrstu øld f.Kr., tá aramæar framleiddu stórfingin innløgd prýði úr fílabeini til møblar. Henda ovurveiða av sýriskum fílum eftir fílabeini elvdi til endaligu týningina av slagnum.
Innihaldsyvirlit
Útsjónd[rætta | rætta wikitekst]
Sýriskur fílur var eitt tað størsta undirslagið av asiatiskum fíli, ið yvirlivdi upp til søguliga tíð, 3,5 m ella meir til hæddar. Funnar beinagrindir sýna at slagið líktiskt ikki nógv frá indiska slagnum burtursæð frá støddini.
Útbreiðsla[rætta | rætta wikitekst]
Sýriskur fílur var tað vestara undirslagið av asiatiskum fíli, útbreiðsluøkið rakk frá Sýria til Iran.
Orðadráttur[rætta | rætta wikitekst]
"Sýriskir" fílar verða ofta nevndir í hellenistiskari søgu, tí seleukidisku kongarnir, ið høvdu nógvar krígsfílar, ráddu fyri borgum í Sýria í hesum tíðarskeiði. Summi halda, at hesir krígsfílar vóru indiskir fílar (E. m. indicus), ið vórðu útvegaðir av seleukidiskum kongum við teirra hertøkum í eystri. Tað er váttað av fornum keldum so sum Strabo og Polybius at seleukidisku kongarnir Seleucus I og Antiochus III høvdu stórar fjøldir av innfluttum indiskum fílum. Spurningurin, hvørt hesir indisku fílar vóru innfluttir tí at talið av heimligu sýrisku fílunum var farið at minka, ella tí at indisku fílarnir vóru lættari at temja og venja, stendur ósvaraður.
Hannibal hevði ein fíl nevndur "Surus"; hetta nevni kundi týtt "hin sýriski". Hesin var kendur sum hansara besti og størsti fílur. Í so fall kann hesin fílur hava verið av seleukidiskum uppruna, men tað verður bara til gitingar um hann var sýriskur ella indiskur. (Annars vóru vanligu krígsfílarnir hjá Karthagomonnum teir smærru norðurafrikansku fílarnir [Loxodonta africana pharaoensis], eitt undirslag av afrikanskum runnafílum ið eisini er útdeytt.)


text:
Ferðavinnan á veg
Nú trý ár eru liðin síðani nýggja strategiin fyri ferðavinnuna í Føroyum varð sett í verk, verður tikið samanum, eins og hugt verður frameftir til komandi árini.
Í hesum sambandi bjóða vit tær til ein fyrrapart í Norðurlandahúsinum, har tú fært nærri innlit í víðari arbeiðið við at marknaðarføra Føroyar. Nýggj og spennandi átøk verða avdúkað og ein nýggj ferðafólkakanning verður almannakunngjørd, ið gevur áhugavert innlit í, hvussu okkara ferðafólk uppliva Føroyar.
Poul Michelsen, ráðharri í ferðavinnumálum, setur dagin.
Tiltakið endar við einum løttum miðmála.
Nær: Fríggjadagin, 18. mars kl. 10-13
Skráseting frá kl. 9.30
Hvar: Norðurlandahúsið
Tiltakið er fyri innbodnum.


text:
Krokudillur
Krokudillur (frøðiheiti: Crocodilia) eru skriðdýr. Kaimanur, gavialur, krokodilla og alligatorur teljast upp í krokodillur. 13 krokodillusløg eru, 8 kaimansløg, 2 alligatorsløg og eitt gavialslag. Fyri 100 mió árum síðan ók hon eisini í mýrlendum saman við dinosaurunum. Krokodillur taka ymisk dýr. Tær fjala seg í vøtnum, mýrum, áum og leggja á bæði stór og smá dýr, ið koma teimum nær. Alligatorar og krokodillur slúka froskar og fisk heilar. Hjørtir og onnur stórdýr draga tær undir vatn, læsa kjaftin í fongin, snara kroppinum á og skræða soleiðis fongin sundur. Hendinga ferð leggja alligatorar og krokodillur á fólk. Krokodillan er næstan allastaðni í Afrika sunnanfyri Sahel og í Avstralia, Florida, Karibia, Mið- og Suðuramerika. Tvey alligatorsløg eru: tann amerikanski og tann kinverski. Nú er kinverski alligatorurin nógv hóttur, bara nøkur fá hundrað dýr eru eftir. Tann amerikanski alligatorurin heldur til í mýrum og áum í t.d. Louisiana, Carolina og Florida í Landsynnings-USA. Hann veiðir vaðfugl, fisk og annað mangt. Í tættbygdum økjum tekur hann viðhvørt óvarin heimadýr. Gavialurin livir í India, Burma, Pakistan, Bangladesj og Nepal í Ásia. Kaimanur livir í Mið- og Suðuramerika.
Sum flestu skriðdýrini verpur kvennkrokodillan, og hon verjir eggini, til ungarnir koma út. Tríggir mánaðir, so koma ungarnir út. Mamman ansar væl eftir teimum, so stórar eðlur og onnur ránsdýr ikki taka teir. Varisliga tekur hon nakrar í kjaftin í senn og ber teir oman í vatnið, har teir eru tryggari. Krokodillur liggja ofta við opnum kjafti og sóla sær. Blóðæðrar í kjaftinum súgva sólarhita í seg, so kropshitin veksur. Tí orka tær at veiða sær føði um kvøldið.
Flokking[rætta | rætta wikitekst]
Keimanur, gavialur, krokodilla og alligatorur teljast upp í crocodilia. Til eru 1 gavialslag, 2 alligatorsløg, 8 kaimansløg og 13 krokodillusløg - tilsamans 24 sløg.
- Ætt: Crocodilia (krokodillur)
- Slekt: Gavialidae (gavialur)
- Slag: Gavialis gangeticus
- Slekt: Caimaninae (kaimanur)
- Slag: C. yacare
- Slag: C. crocodilus apaporiensis
- Slag: C. crocodilus fuscus
- Slag: C. lutescens
- Slag: C. venezuelensis
- Slag: C. latirostris
- Slag: Melanosuchus fisheri
- Slag: Melanosuchus niger
- Slekt: Alligatoridae (alligatorur)
- Slag: Alligator mississippiensis (amerikanskur alligatorur)
- Slag: Alligator sinensis (kinverskur alligatorur)
- Slekt: Crocodylus (rættiliga krokodillur)
- Slag: Crocodylus acutus (amerikanskur krokodillur)
- Slag: Crocodylus niloticus (nilkrokodillur)
- v.f.
- Slekt: Gavialidae (gavialur)


text:
Russland
Russland er eitt sambandsríki í Evropa og Asia. Russland er verðins støsta land og hevur umleið 143 mió íbúgvar. Høvuðsstaður er Moskva og londinum hevur mark við 14 lond: Noreg, Finnland, Estland, Litava, Hvítarussland, Lettland, Pólland, Ukreina, Georgia, Aserbadjan, Kasakstan, Kina, Mongolia og Norðurkorea.
Innihaldsyvirlit
- 1 Søga
- 2 Landafrøði
- 3 Fólkið
- 4 Búskapur
- 5 Politikkur
- 6 Landsverja
- 7 Eitt sindur um Russland
- 8 Mentan
- 9 Keldur
- 10 Slóðir
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Fyri nøkrum árum síðan var Russland høvuðslandið í mikla kommunistaríkinum Sovjetsamveldinum. Tá ið kommunisman fall í 1991, lýstu stórir partar í Sovjetsamveldinum seg sum fræls ríki. Stjórnin í nýggja Russlandi roynir nú at laga landsins stýri til fólkaræði og umskipa og evna búskapin eftir vesturlendskum leisti.
Tá ið kommunisman kom til Russlands[rætta | rætta wikitekst]
Russland áðrenn kommunismuna[rætta | rætta wikitekst]
Áðrenn kommunistarnar tóku valdið í Russlandi, var tað eitt kongsveldi, har Zarurin stýrdi. (Ein zarur: ein russiskur keisari). Ì 1894 til 1917 ráddi Nikolaj t. 2 zarur í Russlandi. Zarurin var einaræðisharri í landinum, og soleiðis hevði verið síðan 1547, við tí fyrsti keisaranum Ivan 4. Í1897 var Zar-veldið mett til at fevna um eini 1,8 milliónir limir. Flestu av hesum vóru góðseigarar, embætismenn og heryvirmenn. 90% av íbúgvunum búðu á bygd í bóndafamiljum, sum góðseigarar áttu og kundi gera við, hvat teimum lysti. 75% av íbúgvunum dugdu ikki at lesa, tí at tey ráðandi vóru bangin fyri, at tað fór at ávirka hugburð fólksins.
Russland gerst ídnaðarland og jarnbreytirnar í Russlandi[rætta | rætta wikitekst]
Tey ráðandi royndi fyrst at fáa gongd í ídnaðin í 1890’unum. Russland hevði góðar møguleikar fyri ídnaði, tí har fanst nógv ymiskt tilfeingi, sum kol, jarn og olja. Ein týðilig forðing fyri ídnaðarvøkstri var, at tað var trupult at flyta vøru úr einum staði í annað. Av hesi orsøk var avgjørt at byggja fleiri jarnbreytir, sum til dømis Tann Transsibiriska jarnbreytin, ið er úr Moskva til Vladivostok í Sibiria. Hendan var liðug í 1916, og er heimsins longsta. Tær skuldu harumframt eisini gera tað møguligt, at leggja eitt øki í Kina undir seg, at fáa fólk til at flyta til Sibiria at grava eftir málmi. Frakland veitti Russlandi lán til jarnbreytirnar, men tað vóru mest bøndurnir sum goldu fyri tær. Við tí nýggja ídnaðinum, komu fleiri fólk at arbeiða, og lívskorini vórðu betur, hóast verkafólkið enn hvørki slapp at stovna verkamannafeløg ella fara í verkfall.
1917 – kollveltingin eydnast[rætta | rætta wikitekst]
Undir fyrra heimsbardaga, var Russland millum annað í kríggj við Týsklandi. Á várið 1917, tá kollveltingin byrjaði, verður mett, at Russland longu tá hevði eitt tap uppá 7 mió. hermenn sum antin vóru falnir, særdir ella tiknir til fanga. Orsøkirnar til hendan stóra sorgarleikin eru tvær; tey høvdu ikki nóg góðan førleika og ein stórur manglandi dugur á krígsførslu. Hin orsøkin er, at tey høvdu ikki tíðarhóskandi amboð til samband sínámillum og ei heldur nóg góð vápn, nóg nógva føðslu, klæðir o.s.fr. Frá 1915 hevði Zarin persónliga leiðsluna av. Vanlukkurnar seinnameiri sóu fólkið sum ábyrgd Zarins. Fólkið misti myndugleikatrýgv til Zarin, og tey liðu hungursneyð og vóru køld. Fleiri bøndur vóru tiknir í herin, og kornframleiðslan minkaði. Tað viðførdi hungursneyð í landinum. Støðan gjørdist rættiliga hættislig, tá ið allur jarnbreytaflutningarnar steðgaði.
Februarkollveltingin[rætta | rætta wikitekst]
Í 1916 vóru yvir ein mió. arbeiðarar í verkfalli. Í mars 1917 kom mongdin av fólkum, ið vóru í verkfalli, í hæddina. Lívskorini gjørdist verri, tí alt breyð var uppi, og uppreistur brast á. Verkføllini og uppreistrinum vóru spontan, men eftir nakrar dagar, stovnsettu bøndurnir, ið vóru í verkfalli, og hermenninir eitt felag. Herleiðslan gav hermonnunum boð um, at seta seg upp ímóti uppreistrafjøldini og skjóta teir. Ístaðin skutu hermenninir yvirmenninar og fóru uppí uppreisturin. Eftir fáum døgum, hevði Zar-stýrið mist tamarhaldið á fólkinum. Nikolaj t. 2. noyddist at abdisera, tvs. hann fór frá valdinum.
Bolsjevikkar taka ræðið[rætta | rætta wikitekst]
Ymiskir politiskir flokkar vórðu loyniliga settir á stovn undir Zar-stýrinum, harímillum Bolsjevikkaflokkurin. (Bolsjevik=meiriluti). Flokkurin varð stovnaður av Vladimir Iljitsj Uljanov, betri kendur sum Lenin, ið er hansara dulnavn. Hann hevði ætlanir, um at drepa zarin, men tað týdningarmesta helt hann vera, at stovna ein flokk, ið setti limunum strong krøv, so flokkurin gjørdist betri førur fyri at megna at kollvelta samfelagið.
Lenin hevði ætlanir um, at kollvelta allan heimin, og vildi byrja við sosialistisku kollveltingini í Russlandi. Tað helt hann vera skilagott, tí hann var vísur í, at fólkið hevði fingið ein annan politiskan hugburð aftaná februarkollveltingina. Hann megnaði at sannføra Bolsjevikkaflokkin til sín framtakshugaða politikk. Í 1917 var Bolsjevikkaflokkurin einans ein lítil flokkur á uml. 25.000 limir, men í 1917 var limatalið økt til tað tíggjufaldaða, við slagorðunum: “Friður, jørð og breyð”. Flokkurin hevði meirilutan í teimum týdningarmestu sovjettunum (ráðum). Stjórnin við Lenini á odda varð tilnevnd, og har vóru millum aðrar eisini Trotskij og Stalin í. Valið til nýggja tjóðartingið hilnaðist illa hjá flokkinum, tí teir fingu bert ein fjórðing av atkvøðunum. Aðrir sosialistiskir flokkar fingu meira, men Lenin noktaði at leggja frá sær valdið, og í januar 1918 tók hann tjóðartingið av, og gjørdi, at aðrir flokkar vórðu bannaðir.
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
Russland, ið er størsta land í heiminum, er í tveimum heimspørtum (Evropa og Ásia) og er um næstan hálva jørðina. Av tí at veðurlagið er bítandi kalt, og náttúra og landslag eru soleiðis lagað, at ikki ber til hjá fólki at búseta seg nógvastaðni, er hetta stóra ríkið ógvuliga strálbygt. Men soleiðis er ikki allastaðni, í vestara og syðra parti er nógv fruktagóð jørð, og víða um í ríkinum eru mong steinsløg í jørðini og ovurstórt náttúrutilfeingi.
Uralfjøll eru mark ímillum evropeiska og ásiatiska partin í Russlandi. Tveir triðingar av fólkinum, 100 milliónir, búgva vestan fyri Uralfjøll. Mesta fólkið í evropeiska partinum í Russland býr í stórum býum, til dømis Moskva (høvuðsstaði landsins) og St. Pætursborg ella á víða slættlendinum fram við Volgaá.
Nógv steinsløg eru í undirgrundini. Mesti landbúnaðurin í Russlandi er eisini evropeiskumegin, fyri norðan verða dyrkað hveiti og onnur kornsløg, fyri sunnan, har lýggjari er, verða dyrkað tubbak, aldinfrukt og mangt annað.
Russland er tað kaldasta landið í øllum heiminum. Í mestsum øllum Siberia, ið er russiski parturin í Ásia, er bítandi kalt um veturin. Norðari partur eru frostmýrar. Her hevur jørðin nógvastaðni verið fryst síðan seinastu ístíð. Sunnan fyri frostmýrarnar er heimins størsti nálaskógur (Teiga), og syðri eru turru grasfløturnar, steppur, ið eru besta landbúnðarjørðin í Russlandi.
Fólkið[rætta | rætta wikitekst]
Heilsa[rætta | rætta wikitekst]
Fjórði hvør russiskur maður doyr, áðrenn hann er komin miðskeiðis í 50-árini, og ein av stóru orsøkunum til stuttu lívstíðina er vodka. Tað kemur fram í eini kanning, sum varð almannakunngjørd í januar 2014. [1] Meir enn 150.000 russiskir menn luttóku í kanningini, sum vísir, at russiskir menn liva óvanliga stutt, fyrst og fremst teir, sum søgdu seg drekka tríggjar ella fleiri hálvlitursfløskur av vodka um vikuna. Deyðsorsøkirnar millum menn í 50-árunum vóru í stóran mun alkoholeitran, vanlukkur, harðskapur og sjálvmorð umframt sjúkur so sum háls- og livrakrabbi, tuberklar, lungnabruni og livrasjúkur. Russiska deyðatalið hevur verið ógvuliga skiftandi tey seinastu 30 árini í tráð við, at rúsdrekkapolitikkurin og sosialur stabilitetur broyttist undir forsetunum Mikhail Gorbatjov, Boris Jeltsin og Vladimir Putin, og fremsta orsøkin til hesi stóru skiftini er vodka. Meðan til dømis deyðatalið millum bretskar menn er minkað støðugt síðani 1980, fyrst og fremst tí so nógvir menn hava lagt av at roykja, hevur russiska deyðatalið verið upp og niður og ofta ein endurspeglan av russisku rúsdrekkanýtsluni. Tá Mikhail Gorbatjov í 1985 herdi rúsdrekkalógina, minkaði rúsdrekkanýtslan nærum 25 prosent – og tað sama gjørdi deyðatalið. Og tá kommunisman í Sovjetsamveldinum so fall, fóru rúsdrekkanýtslan og deyðatalið upp aftur.
Í kanningini, sum varð kunngjørd í læknafrøðiliga blaðnum Lancet, spurdu granskararnir 151.000 menn um, hvussu nógv vodka teir drukku og um teir royktu, og síðani fylgdu teir hesum monnunum í nærum tíggju ár [2]. Næstan 8000 av teimum doyðu í hesum tíðarskeiðnum, og kanningin vísti, at vandin fyri at doyggja var nógv størri hjá monnunum, sum royktu og sum drukku tríggjar ella fleiri hálvlitursfløskur av vodka um vikuna, enn hjá monnum, sum royktu og bara drukku minni ein eina fløsku um vikuna.
Búskapur[rætta | rætta wikitekst]
Oljuídnaður[rætta | rætta wikitekst]
Russland er heimsins størsti framleiðari av olju, men nógv bendir á, at toppur er náddur fyri russiska oljuævintýrinum. Russland framleiddi 518 milliónir tons av ráolju í 2012 og var harvið heimsins størsti oljuframleiðari. Hóast framleiðslan vaks í 2012, so merkir hetta, at toppurin er náddur. Í 2012 vórðu framleidd 10,4 milliónir tons føt av olju um dagin, men vøksturin kann steðga í 2013 orsakað av tómum oljukeldum í Vestursibiria. Russland hevur sum mál at framleiða 10 milliónir tunnur av ráolju um dagin til 2020. Russiskir myndugleikar hava økt sín ognarlut í landsins oljuídnaði til meira enn 50 % eftir, at stóra almenna Rosneft gjørdi eina avtalu við bretska-russiska TNK-BP. Oljuprísurin vaks við 388 prosentum í árunum 2000 til 2008, um somu tíð sum Vladimir Putin var forseti Russlands í tvey tíðarskeið. Prísvøksturin var orsøkin til, at milliónir av russum fingu størri vælferð, og gjørdu um somu tíð Putin, sum í dag er forseti, sera vælumtóktan millum fólk. Men kortini skortar ikki uppá ávaringar um, at Russland er vorðið heft at oljuni, og at russiska fíggjarlógin er vorðin sera sárbar fyri broytingum í oljuprísinum. Sambært Alfa Bank var fíggjarlógin heft at einum oljuprísi uppá 117 dollararum fyri tunnuna fyri at fáa javnvág, sammett við 20-30 dollarar fyri tunnuna í árunum fram til 2007 [3].
Politikkur[rætta | rætta wikitekst]
Mannarættindi[rætta | rætta wikitekst]
Mannarættindafelagsskapurin, Amnesty International, óttast fyri størri valdsmisnýtslu og fleiri mannarættindabrotum eftir at stjórnin hevur handtikið yvir 200 mannarættindastríðsfólk og tíðindafólk í 2014[4]. Amnesty sigur, at hóphandtøkan er dømið um kúgandi politikkin hjá russiska stjórnini mótvegis fólkaræðuliga andstøðuni í landinum.
Talu- og skrivifrælsi[rætta | rætta wikitekst]
,,Álopini á mannarættindastríðsfólk og óheft tíðindafólk, sum hava verið seinastu tíðina, vísa vandan, sum hesi eru fyri í sambandi við arbeiði sítt,” segði Amnesty International í oktober mánaði í 2009 í sambandi við 2-áradagin fyri, at óhefta tíðindakvinnan Anna Politkovskaya varð myrd [5]. Harvið verður heitt á russisku myndugleikarnar um at steðga revsifrælsi fyri mannarættindabrot móti mannarættindastríðsfólki og fjølmiðlum. Í einum landi, har sjónvarp og fleiri aðrir fjølmiðlar eru stýrdir av statinum, er minni og minni pláss fyri óheftum tíðindaflutningi. Tey tíðindafólk, sum royna at arbeiða óheft, verða forðað í at fremja professionella arbeiði sítt og eru í vanda fyri hóttanum og at verða rættarsókt. Til dømis bleiv radiostøðin Ekho Moskvy fleiri ferðir biðin um at útflýggja útskriftir av sendingum sínum til skrivstovuna hjá statsadvokatinum í sambandi við kanningar av uppáhaldinum um, at støðin hevði sent víðgongd sjónarmið. Møguleikarnir fyri at bera fram atfinningarsom sjónarmið eru stigvíst og í alt størri mun blivnir avmarkaðir í Russlandi seinnu árini.
Samkynd[rætta | rætta wikitekst]
Altjóða felagsskapurin fyri samkynd, tvíkynd og tvørkynd, ILGA, hevur samanborið rættindini hjá hesum minnilutabólkum. Í hesum sambandi hevur felagsskapurin sett ein lista upp upp við 46 punktum yvir ymisk øki, har munur er á javnrættindum hjá samkyndum, tvíkyndum og tvørkyndum, og øðrum fólkum. Bretland veitir heili 77 % av øllum ásettu rættindunum til sínar samkyndu, tvíkyndu og tvørkyndu borgarar. Tætt í hølinum á Stórabretlandi, eru flestu londini í Vesturevropa [6]. Longur eystur vit fara, verri verður støðan. Allar ringast stendur til í Russlandi, sum einans uppfyllir 7 % av ásetingunum hjá ILGA-Europe [7]. Men hetta yvirlitið er gjørt áðrenn lógin í 2013 kom í gildi, sum eitt nú bannar Pride-skrúðgongum og annars allar jaligari umtalu av samkyndum í Russlandi. Í St. Pætursborg og fleiri øðrum russiskum landspørtum eru lógir samtyktar, sum banna positivari umtalu av samdkyndleika. [8] Grundgevingin fyri tí lógini var, at hon skal verja ung og børn. Tískil verður russiska prosenttalið uttan iva enn lægri í 2014.
Fongsul[rætta | rætta wikitekst]
Russland eigur í 2014 tann ivasama heiður at hava heimsins næsthægsta tal av fangum - 800 000 - harav ein triðingur er ósekur sambært mannarættindabólkum (t.d. Amnesty International).
WTO[rætta | rætta wikitekst]
Russland fekk í 2012 formliga limaskap í Altjóða Handilsfelagsskapinum WTO. Samráðingarnar um russiskan limaskap í WTO hava verið sera truplar. Tær byrjaðu fyri 18 árum síðani, og hesi árini hava nógvir fundir verið. Tann 10. juli 2012 samtykti tjóðartingið í Moskva, at Russland skuldi fara upp í WTO.
Arktis[rætta | rætta wikitekst]
Í januar 2014 gav Vladimir Putin, forseti, boð um, at russiska verjan skuldi styrkja sína støðu í Arktis. Russisku myndugleikarnir hava gjørt av at skipa eina hernaðarliga miðstøð í Arktis, og málið við tiltakinum er at verja landsins arktisku áhugamál. Tann nýggja miðstøðin verður sett saman av einari herskipadeild, einari herdeild, sum serliga verður útgjørd til arktiska krígsførslu, einari loftverjudeild og so nøkrum bygningum, sum skulu hýsa umsitingarligum uppgávum. Herskipadeildin skal hava ábyrgdina av at verja tey russisku áhugamálini í Arktis so sum farmasigling, fiskiskap, olju -og gassleiðir og landsins mark norðanfyri [9].
Uttanríkispolitikkur[rætta | rætta wikitekst]
Føroyar og Russland[rætta | rætta wikitekst]
Handilsviðurskifti[rætta | rætta wikitekst]
Føroyar hava í nógv ár arbeitt við at betra um handilsviðurskiftini við Russland. Føroyar og Russland royndu í fleiri ár at fáa ein handilssáttmála landanna millum, men tað eydnaðist kortini ongantíð at koma endaliga á mál, tí Russland millum annað knýtti ætlaða WTO-limaskapin at handilssáttmálnum. Úrslitið var, at Føroyar gjørdu ein sáttmála við Russland, sum byggir á grundregluna hjá WTO um Most Favoured Nation Treatment. Sáttmálin kom í gildi í 2006 [12]. Roknað í mun til samlaða føroyska útflutningin fara góð átta prosent av øllum føroyskum útflutningi til Russlands, tað vísa tøl hjá Hagstovu Føroya [13]. Og ikki nokk við tí: seinastu árini er útflutningurin til Russlands nevniliga øktur við rúkandi ferð. Áðrenn 1992 útfluttu Føroyar als einki til Russlands. Og næstu nógvu árini sveiggjaði føroyski útflutningurin til henda risastóra marknað millum tríggjar og 40 milliónir krónur. Í 2005 fór føroyski útflutningurin til Russlands upp um 100 milliónir krónur, men tað var ikki fyrr enn í 2011, at tølini fóru beint upp í loft. Í 2011 útfluttu føroyingar fyri 420 milliónir krónur til russiska marknaðin og í 2012 útfluttu Føroyar fyri 463 milliónir krónur. Hesi bæði árini hækka tølini upp í 7,77 prosent av samlaða útflutninginum í 2011 og upp í 8,43 prosent av samlaða útflutninginum í 2012. Laksur var tað, sum Føroyar útfluttu mest av til Russlands í 2012. Samanlagt útfluttu føroyskar fyritøkur laks fyri 196 milliónir krónur til Russlands í 2012. Næst á listanum var sild, tí í 2012 keyptu russar sild úr Føroyum fyri 123 milliónir krónur. Á triðja plássi kom makrelur við 61 milliónum krónum.
Undir árliga ST-aðalfundinum í 2012 nýtti løgmaður, Kaj Leo Holm Johannesen, høvi at hava fund við russiska uttanríkisráðharran, Sergey Lavrov [14]. Á skránni fyri fundin vóru handilsviðurskiftini millum Føroyar og Russland. Føroyski útflutningurin til russiska marknaðin er vaksandi, og ynski er frá føroyskum vinnulívi at fáa betri marknaðaratgongd. Landsstýrið arbeiðir tí fyri at at fáa ein nýggjan handilssáttmála í lag, og er hetta fyrstu ferð, at handilsviðurskiftini landanna millum, eru umrødd á ráðharrastigi. Á fundinum legði løgmaður dent á tað søguliga samstarvið millum Føroyar og Russland, og vísti á góða samstarvið á fiskivinnuøkinum, og at Føroyar vóru millum fyrstu londini í Vesturheiminum, sum gjørdu fiskivinnusáttmála við táverandi Sovjetsamveldið. Samskifti hevur áður verið millum Føroyar og Russland um ein nýggjan handilssáttmála, men russar vóru ikki sinnaðir at samráðast um nýggjan sáttmála fyrr enn Russland gjørdist limur í WTO. Fleiri enn 30 lond ynskja at gera fríhandilssáttmála við Russland í 2012; løgmaður og uttanríkisráðharrin Lavrov samdust um at byrja eina tilgongd, har fyrsta stigi er, at landsstýrið letur russisku stjórnini eina formliga áheitan um nýggjan handilssáttmála. Í hesum sambandi segði løgmaður: ”Ein nýggjur handilsssáttmáli við Russland hevur stóran týdning fyri okkara útflutning. Men vit mugu gera okkum greitt, at tað kann ganga rúm tíð áðrenn ein sáttmáli gerst veruleiki" [15].
Sendistovan[rætta | rætta wikitekst]
Føroyar fáa sendistovu í Moskva í 2014 [17]. Løgmaður vil styrkja handilsviðurskiftini við Russland, og tí sambandi vil løgmaður hava eina sendistovu Moskva. "Sendistovan í Russlandi verður eitt týdningarmikið amboð hjá Føroyum at styrkja handilsviðurskiftini við Russland og onnur eystanlond", segði Johannesen. "Russland hevur alsamt størri týdning fyri Føroyar og landsstýrið staðfestir, at tað er týdningarmikið at vit hava okkara egnu umboð á staðnum, sum tryggjar støðugt samband og samstarv við russiskar myndugleikar og tollsamgongur um marknaðaratgongd og um at fáa fríhandilssáttmála", sigur landsstýrið. Í hesum sambandi hugsar landsstýrið sær, at føroysk umboð í Moskva skulu byggja upp gott samband við matvørumyndugleikar, tollmyndugleikar, vinnufeløg, myndugleikar og politikarar í Moskva, Kiev, Minsk, Kaliningrad, Astana, Murmansk og Arkhangelsk [18]. Landsstýrið segði, at Vinnuhúsið tekur undir við ætlanini at hava føroyska sendistovu í Moskva. Áhugin fyri at keypa fiskavørur úr Føroyum er vaksandi í hesum londum, serliga fáa Russland og Ukreina størri og størri týdning fyri føroyskan útflutning, eina mest uppisjóvarfisk og laks. Landsstýrið sigur, at tí er neyðugt at bøta um marknaðaratgongdina hjá føroyskum útflytarum.
"Hetta er ein stórur dagur fyri føroyskan uttanríkispolitikk. Sendistovan í Russlandi verður eitt týdningarmikið amboð hjá okkum at styrkja handilsviðurskiftini við Russland og onnur eystanlond. Málið er at fáa sendistovuna at virka í 2014", sigur Kaj Leo Holm Johannesen, løgmaður. Føroyar hava í 2013 sendistovu í Keypmannahavn, London, Reykjavík og Brússel. Sendistovan í Moskva verður sostatt fimta sendistova Føroya úti í heimi [19]. Hesar sendistovurnar kosta áleið 12,5 milliónir krónur at reka árliga. Og nú verða tvær milliónir árliga afturat til sendistovu í Russlandi. Sendistovan fer at kosta góðar 3,25 milliónir krónur. Í fyrstu syftu bendi á, at fíggjarnevndin ikki var serliga fyri ætlaninum hjá løgmanni. Fíggjarnevndin læt bara 500 000 DKK til endamálið. Fíggjarnevndin hevur í 2012 broytt støðu, og við triðju viðgerð av uppskotinum fer løgtingið at játta 3,25 milliónir krónur.
Landsverja[rætta | rætta wikitekst]
Herurin hevur altíð verið stoltleiki Russlands, men so er ikki longur. Herurin fær ringa fígging, og tann fyrr so stolti russiski herurin er um at detta sundur. Teir herskyldigu verða kúgaðir og yvirmenninir eyðmýktir. Á hvørjum ári verða 300 000 ungir menn kallaðir inn til hertænastu, men stúranin fyri harðskapi og fyri at verða sendir til Kekenia hevur gjørt tað at sleppa undan hertænastu til eina tjóðarítrótt. Fleiri enn 3 000 hermenn doyggja av harðskapinum, sum gjøgnumsúrgar allan herin.
Eitt sindur um Russland[rætta | rætta wikitekst]
- Russland er heimsins størsta land.
- Russland hevði stóran leiklut í 2. verðinskríggji.
- Russland er m.a kent fyri Sovjetsamveldið.
- Russland er býtt upp í 5 partar.
- Russland er í tveimun heimspørtum: Evropa og í Ásia.
- Í slættaumráðinum dyrkast: Korn, eplir og Sukur.
- Hægsta fjall er Elbrus sum er 5642 m høgt.
- Størsta vatnið er Bajkalvatn sum er 31 468 km2.
- Í Russlandi eru fleiri muslimar enn í Jordan og Libia tilsamans.
- Í høvusstaðnum Moskva er kenda: Reyða Torgi.
- Í vestara og syðra parti er fruktagóð jørð, men víða um í landinum er steinlendi.
- Í Russlandi kann tað gerast ræðuliga kalt, tí landið er so nær við Norðurpólin.
Mentan[rætta | rætta wikitekst]
Tónleikur, dansur og ballett[rætta | rætta wikitekst]
Russlands mongu fólkasløg hava hvør sínar serstøku siðvenjur innan fólkatónleik. Í 19. øld var tað ein kapping í tí russiska tónleikalívinum millum «Teir fimm» (Mili Balakirev, Aleksandr Porfirjevitj Borodin, César Cui, Modest Mussorgskij, Nikolaj Rimskij-Korsakov) og Mikhail Glinka øðrumegin, og teir meira afturhaldssinnaðu Nikolaj og Anton Rubinstein hinumegin. Seinni kom Pjotr Tsjajkovskij, ein av teimum kendastu romantikarunum. Tann russiska romantiska siðvenjan varð førd víðari av Sergej Rakhmaninov inn í 20. øld.
Í 20. øld var Rakhmaninov, Aleksandr Skrjabin, Igor Stravinskij, Sergej Prokofjev og Dmitrij Sjostakovitsj russiskir komponistar í heimsflokki. Í sovjettíðini var tann klassiski tónleikurin í Russlandi undir strongum eftirliti, og var gjarna rættiliga konservativur í tráð við doktrinini um sosialistiska realismu.
Russland hevur uppalt fleiri heimskendir konsertsolistar: violinistin David Ojstrakh, cellistin Mstislav Rostropovitsj, pianistarnir Vladimir Horowitz, Svjatoslav Richter og Emil Gilels, og sopranin Galina Visjnevskaja.
Pjotr Tsjajkovskij var maðurin handan kendastu ballettirnar við Svanavatninum, Nøtuknekkaranum og Tornerósu. Tíðliga í 20. øld gjørdist ballettdansararnir Anna Pavlova og Vatslav Nizjinskij heimskendar, og seinni varð siðvenjan førd víðari av dansarum sum Maja Plisetskaja, Rudolf Nurejev og Mikhail Barisjnikov. Bolsjoj í Moskva og Mariinskij í St. Pætursborg eru heimskendir ballettpallar.
Innan poptónleikin hevði bólkurin Akvarium kultstatus frá 1970-árunum og heilt til nýggjari tíð, við skiftandi limum. Undir glasnost kundu teir eitt stutt skifti útgeva teirra tónleik á tí statsliga plátufelagnum Melodija, eftir at hava tikið upp ólógliga síðan 1972. Støðan hjá hesum orkestrinum í tí seinasta partinum av Sovjet-tíðarskeiðnum kann samanberast við støðuna hjá Beatles í Vesturheiminum um somu tíð, meðan tann mest týðandi vísusangarin tá var Vladimir Vysotskij. Í dag er gentuduo'in T.A.T.u. Russlands størsta tónleikaliga útflutningsvøran. Av russiskum rock-orkestrum er Mumij Troll kendir og hava ein rættiliga stóran skara av fjepparum í Skandinavia.
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Av holdítrótti er íshockey millum best umtóktu í Russland. 21 av 24 lið í Kontinental Hockey League eru russisk, og tað russiska landsliðið hevur havt stóra sukse í altjóða meistaraskapum, eitt nú við gull í HM í 2009.Fyrr var íshockeylandsliðið hjá Sovjetsamveldinum heimsins besta við sjey gull, einari silvur og einari bronsu av 9 olympiskum kappingum. Tað mest vinnandi russiska íshockeyfelagið hevur verið CSKA Moskva, sum eisini vann Europacup 20 av 22 ferðum í tíðarskeiðnum 1969-90.
Russlands harrelandslið í fótbólti var pr. september 2009 á einum sættaplássi á listanum hjá FIFA um heimsranking. Í Euro 2008 vann liðið bronsuheiðursmerki, tað var besta plasering síðan Sovjetsamveldið fall. Tað góða spælið í meistaraskapinum gjørdi eisini at fleiri russiskir leikarar nú spældu í evropiskum toppliðum, hetta er eitt nú galdandi fyri Jurij Zjirkov í Chelsea og Andrej Arsjavin í Arsenal. Hóast tað, so er russiska meistaradeildin pengasterk og heldur eitt høgt støði, og tí spæla teir flestu landsliðsleikararnir í heimlandinum. Tradisjonelt hava Moskva-feløgini CSKA, Lokomotiv, Spartak og Dynamo verið tey sterkastu, men tey seinastu árini hevur Zenit úr St. Pætursborg bjóða sterku moskovittunum av.
Av einstaklingaítróttargreinunum hevur tennis verið best dámt síðan 1990-árini, nakað sum í stóran mun kann sigast at skyldast stóra áhugan hjá fyrrverandi forseta Russlandsm Boris Jeltsin, fyri hesum ítróttinum. Seinastu árini hava teir bestu russisku tennisleikararnir verið í heimsflokki, við leikarum sum Jevgenij Kafelnikov hjá monnunum og Anastasija Myskina, Anna Kurnikova og Marija Sjarapova hjá kvinnunum. Innan vetrarítrótt hevur Russland havt stóra sukse við langrenning, kanska serliga hjá kvinnunum. Jelena Välbe og Ljubov Jegorova vóru tær mest eyðsýndu í 1990-árunum, seinni komu eitt nú Larisa Lazutina, Julija Tsjepalova og Jevgenija Medvedeva-Abruzova. Hjá monnunum hava eitt nú Aleksej Prokurorov og Mikhail Ivanov havt sera góð úrslit. Tann etniski russarin Vladimir Smirnov hevði eisini sukse í 1980-árunum og 1990-árunum, men valdi at kappast fyri Kasakhstan eftir at Sovjetsamveldið varð upployst.
Tilsamans hevur Russland vunnið 323 heiðursmerki í summar-OL og 76 heiðursmerki í vetrar-OL (íroknað Tað russiska keisararíki til og við 1912). Harafturat kemur Sovjetsamveldið við tilsamans 1204 heiðursmerkjum (bæði summar og vetur) tíðarskeiðið 1952-88, og SUS við 135 heiðursmerkjum í 1992. Um man leggur alt hetta saman, so er Russland á øðrum plássi, næst eftir USA, í samlaðum tali av heiðursmerkjum frá øllum olympiskum leikum. Um tað bert verður hugt at heiðursmerkjum, sum ítróttafólk úr russisku føderasjónini hava vunnið síðan Russland gjørdist sjálvstøðug tjóð frá og við 1994, so kemur Russland á eitt fimtapláss.
Russland (sum tá var ein partur av Sovjetsamveldinum) fyriskipaði summar-OL í 1980. Leikirnir vóru hildnir í Moskva, men minkaðu orsakað av altjóða boykottinum av Summar-OL 1980, har fleiri lond valdu ikki at luttaka. Vetrar-OL 2014 vóru hildnir í Sotsji í útsynningsparti Russlands.
Russland verður eisini vertur fyri HM í fótbólti í 2018.[20]
Bókmentir[rætta | rætta wikitekst]
Í 18. øld, í russisku Upplýsingarøldini, mentist russikar bókmentir við verkum eftir Mikhail Lomonosov og Denis Fonvizin. Fyrst í 19. øld byrjaði ein tjóðskaparlig nýmótans siðvenja, har ið nakrir av teimum størstu rithøvundum í søgu Russlands útgóvu síni verk. Hetta tíðarskeiðið er eisini kent sum Gulløldin hjá Russiskum skaldskapi og byrjaði við Alexander Pushkin, ið verður sæddur sum stovnarin av tí nýggja russiska bókmentamálinum og verður ofta nevndur hin "Russiski Shakespeare".[21] Tíðarskeiðið helt fram inn í 19. øld við yrkingum eftir Mikhail Lermontov og Nikolay Nekrasov, sjónleikir eftir Alexander Ostrovsky og Anton Chekhov, og prosa eftir Nikolai Gogol og Ivan Turgenev. Leo Tolstoy og Fjodor Dostojevskij eru blivin ummæld av bókmentafrøðingum sum teir størstu skaldsøguhøvundarnir gjøgnum allar tíðir.[22][23]
Í 1880-árunum var øldin við teimum stóru skaldsøguhøvundunum farin og stuttsøgur og yrkingar gjørdist tær dominerandi sjangrurnar. Tey komandi áratíggjuni gjørdist kend sum , Silvurøldin við russiskum yrkingum, tá symbolisman kom í staðin fyri tað fyrr so dominerandi bókmentaligu realismuna. Nakrir av kendastu rithøvundunum frá hesum tíðarskeiðnum eru Valerij Brjusov, Vjatseslav Ivanov, Alexandr Blok, Nikolaj Gumiljov og Anna Akhmatova, og skaldsøguhøvundarnir Leonid Andrejev, Ivan Bunin, og Maksim Gorkij.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ http://www.reuters.com/article/2014/01/31/us-russia-vodka-idUSBREA0U01120140131
- ↑ http://www.bbc.co.uk/news/health-25961063
- ↑ http://uk.reuters.com/article/2013/01/02/uk-russia-oil-idUKBRE90107X20130102
- ↑ http://www.amnesty.no/aktuelt/over-200-demonstranter-arrestert
- ↑ http://www.amnestyusa.org/our-work/cases/russia-anna-politkovskaya
- ↑ http://www.thegayuk.com/magazine/4574334751/NEWS-UK-Tops-The-List-Of-Best-Place-For-LGBT-People-To-Live-In-Europe/5691495
- ↑ http://www.independent.com.mt/mobile/2013-05-20/news/gay-marriage-a-step-too-far-for-malta-1634992129/
- ↑ http://www.gaysir.no/artikkel.cfm?CID=15219
- ↑ http://thediplomat.com/2014/02/russia-to-establish-arctic-military-command/
- ↑ http://www.nordlysid.fo.php53-6.dfw1-1.websitetestlink.com/tad+lysir+i+eystri.html
- ↑ http://docreader.readspeaker.com/docreader/index.php?jsmode=1&cid=btsjm&lang=en_us&url=http%3A//www.tinganes.fo/Admin/Public/DWSDownload.aspx%3FFile%3D%252fFiles%252fFiler%252fPHJ+f%2526iacute%253blur%252fKopi+af+Import+Export+Russia+FO.pdf&referer=http%3A%2F%2Fwww.tinganes.fo%2FDefault.aspx%3FID%3D10768%26PID%3D10768%26NewsID%3D5405%26Action%3D1&v=
- ↑ http://www.in.fo/news-detail/news/tad-lysir-i-eystri/
- ↑ http://aktuelt.fo/handilsstongsulin+russland+tridstorsti+markadur+hja+foroyum.html#.Ux9sleddXv0
- ↑ http://www.us.fo/Default.aspx?ID=11242&M=News&PID=24224&NewsID=4742
- ↑ http://www.us.fo/Default.aspx?ID=11242&M=News&PID=24224&NewsID=4742
- ↑ http://www.nordlysid.fo.php53-6.dfw1-1.websitetestlink.com/tad+lysir+i+eystri.html
- ↑ http://kvf.fo/greinar/2013/12/18/foroyar-faa-sendistovu-i-moskva
- ↑ http://www.in.fo/news-detail/news/foeroysk-sendistova-i-moskva-naesta-ar/
- ↑ http://nordlysid.fo/foroyar+faa+sendistovu+i+moskva.html
- ↑ http://www.fifa.com/newscentre/news/newsid=1344497.html Vitjað 2. desember 2010
- ↑ Bók: Kelly, C, Russian Literature: A Very Short Introduction (Paperback), Oxford Paperbacks, ISBN 0-19-280144-9, 2001
- ↑ "Russian literature; Leo Tolstoy". Encyclopædia Britannica. http://www.britannica.com/EBchecked/topic/513793/Russian-literature. Heintað 11 April 2008.
- ↑ time.com


text:
Nú sleppur tú undan at gjalda sjálvsábyrgd, um tú verður fyri óhappi í leigubili
Gjaldskort av slagnum MasterCard Gold og MasterCard Platinum hava nú fingið betri tryggingarfulnað. Frá 1. januar 2016 fevnir tryggingin, ið er knýtt at kortunum, nevnliga eisini um sjálvsábyrgd.
Tað vil siga, at tú ikki skalt gjalda sjálvsábyrgd, um tú verður fyri óhappi í leigubili. Nýggi tryggingarfulnaðurin er bæði galdandi fyri nýggj og gomul MasterCard Gold og Platinum gjaldskort.
Upphæddir
- Við MasterCard Gold verður fulnaður nú veittur fyri sjálvsábyrgd upp til 5.930 kr. fyri hvørja hending.
- Við MasterCard Platinum verður fulnaður nú veittur fyri sjálvsábyrgd upp til 9.990 kr. fyri hvørja hending.
Fulnaðurin er sjálvandi treytaður av, at óhappið ikki er framt við vilja ella av grovum ósketni.
Við Ársferðatrygd frá Trygd fært tú alt í einum
Vilt tú tryggja teg enn betur, tá tú fert uttanlands, kanst tú við Ársferðatrygd frá Trygd tryggja teg, bæði áðrenn tú fert avstað, og meðan tú ferðast.
Ársferðatrygd veitir m.a. endurgjald fyri sjálvsábyrgd í sambandi við skaða á leigubil, og tryggingin hevur einki hámark viðvíkjandi endurgjaldi í hesum sambandi. Les meira um Ársferðatrygd hjá Trygd.


text:
Vodka
Vodka er rúsdrekka, sum er sterkari enn 37,5% alkohol. Vodka er upprunaliga ein eysturevropeiskur drykkur, ið verður framleiddur úr øllum rávørum, sum kunnu gerast um til alkohol, men sum oftast verður korn ella epli nýtt. Tá ið tað er dropadrivið, verður sprittið sílað, so at øll lukt- og smakkfrumevni verða tikin burtur. Munurin á teimum ymsu sløgunum liggur í dygdini á rávørunum og í vatninum. Vodka verður mest nýtt til at blanda ymiskar drykkir. Vodka inniheldur vatn og alkohol. Tað fæst harumframt eisini við einum ótali av ymsum tilsettum smakkum. Alkoholprosentið spennir millum 35 % og 50 %. Navnið Vodka er eitt vart navn í ES, og reglurnar eru greiðar. Vodka skal verða destillerað til minst 95 % og síðani blandað til í minsta lagið 37 %. Um hesar reglur ikki verða fylgdar, kann tað ikki eita Vodka, men má seljast undir øðrum navni.
Sløg[rætta | rætta wikitekst]
- Absolut Vodka
- Absolwent Vodka
- Bols Vodka
- Chopin Vodka
- Explorer Vodka
- Finlandia Vodka
- Fjodor Vodka
- Ikon True Russian Vodka
- Kalashnikov Vodka
- Komitroff Vodka
- Konings Rossia Vodka
- Koskenkorva Vodka
- Moskovskaya Vodka
- Palace Vodka
- Rasputin Vodka
- Smirnoff Vodka
- Stolichnaya Vodka
- Zaranoff Vodka
- Znaps Vodka


text:
Orð og lag: Ókendur
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Á, havi eg spilt burt mín fyrsta kærleika,
er Golgata ei meir mær kært;
og síggi ei, Jesus, Títt offur, eymleika,
gloymt straffina, Tú har barst?
Niðurlag: Mær tørvar eitt møti við Golgata,
eitt møti við krossin og Tíni sár;
so birtast kann aftur við Golgata
frelsugleðin, sum var mín í gjár.
2. Er gleðin í Guði, sum áður var mítt alt,
av eygnanna lyst førd avstað?
Er friðurin burtur og hjartað stongt og kalt,
á, møt mær so, Guð, í dag.
3. Lat blóðið av nýggjum meg reinsa fult og heilt,
í bøn mína birt aftur lív;
við krossin Tú grøðir tað sum er hálvt og deilt;
Tær gevi eg alt mítt lív.


text:
Søga 99: Í einum rúmi á fyrstu hædd
NÚ er hóskvøld, tveir dagar seinni. Jesus og teir 12 ápostlarnir eru saman í hesum stóra rúminum á fyrstu hædd fyri at eta páskamáltíðina. Maðurin ið fer avstað, er Judas Iskariot. Hann fer at siga prestunum hvar teir kunnu taka Jesus.
Dagin fyri fór Judas til teirra og spurdi: ’Hvat fái eg fyri at hjálpa tykkum at taka Jesus?’ Teir svaraðu: ’Tretivu silvurstykki.’ Judas fer nú út at vísa monnunum hvar Jesus er. Er tað ikki ræðuligt?
Páskamáltíðin er av. Men nú byrjar Jesus eina aðra serliga máltíð. Hann gevur ápostlunum eitt breyð og sigur: ’Etið hetta, tí tað merkir likam mítt, sum skal verða givið fyri tykkum.’ Síðan gevur hann teimum eitt glas við víni í og sigur við teir allar: ’Drekkið hetta, tí tað merkir blóð mítt, sum skal verða úthelt fyri tykkum.’ Bíblian nevnir hetta ’kvøldmáltíð Harrans’.
Ísraelsmenn hildu páskir fyri at minnast eingilin hjá Gudi ið spardi teir í Egyptalandi meðan hann drap teir frumbornu í húsunum hjá egyptum. Men nú vil Jesus at lærisveinarnir skulu minnast hann, og minnast at hann gav lív sítt fyri teir. Tí sigur hann at teir skulu halda hesa serligu máltíðina á hvørjum ári.
Aftan á kvøldmáltíðina gevur Jesus ápostlunum áminning um at vera djarvir og sterkir í trúnni. At enda syngja teir Gudi lovsangir, og fara avstað. Nú er ógvuliga seint, helst yvir midnátt. Nú skalt tú hoyra hvar teir fara.
Matteus 26:14-30; Lukas 22:1-39; Jóhannes, kap. 13 til 17; 1 Korintbræv 11:20.


text:
18. januar
18. januar er dagur 18 í árinum í gregorianska kalendaranum. 347 dagar eru eftir av árinum (348 dagar um skotár er). Gomlu jól - tað er jólini sum tey lógu eftir julianska kalendaranum - vóru roknað at enda henda dagin.
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 1993 - Marita Petersen verður sum fyrsta kvinna nakrantíð vald til Føroya løgmann
- 2006 - Undrið FF varð stovnað.
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
Andlát[rætta | rætta wikitekst]
- 1589 - Magnus Heinason varð hálshøgdur í Keypmannahavn.


text:
Sokrates
Sokrates (470 f.Kr. - 399 f.Kr.) var grikskur heimspekingur. Hann skrivaði einki sjálvur, og vit vita bara um hann frá Platon, Aristoteles, herføraranum Xenofon og komediuskaldinum Aristofanes. Hesir menn hava ymsar fatanir av Sokratesi. Platon lýsir hann sum miklan vísmann og annars eitt stásfólk. Xenofon lýsir Sokrates sum eitt slag av vandaleysum miðalhampamanni. Aristofanes ger í komediu síni Skýggjunum gjøldur burtur úr Sokratesi, sum gongur og spyr býttar spurningar.
Sambært Platoni gekk Sokrates einans og spákaði runt í Athen og prátaði við fólk, og kom so líðandi inn á heimspekiligar spurningar. Sokrates helt, at vit øll innast inni eru alvitandi, og at við at spyrja spurningar, kunnu vit koma fram á hetta guddómsliga innlit, sum vit øll hava í sálum okkara. Hesin máti nevnist "more Socratico" - Sokrateski mátin. Sagt verður, at mamma Sokrates var ljósmóðir, og at Sokrates uppfataði sín spyrjandi framferðarhátt sum ein "ljósmøðrahátt", har hann fekk tankar at føðast.
Sokrates var biddari, og sambært keldum var hann ikki sørt tuflaður undir konuni Xantippu, rýmdi ofta heimanifrá undan henni. Tað verður stundum sagt um eina grussu, at hon er ein "xantippa".
Í verki Platons "Verjurøða Sokratessar", sum J.H.O. Djurhuus týddi til føroyskt, og sum skal vera Sokratessar veruliga verjurøða, nevnir Sokrates, at sín góði vinur Karifon einaferð spurdi oraklið í Delfi, um nakar var vísari enn Sokrates. Tá segði oraklið nei, og Karifon nevndi so hetta fyri Sokratesi. Sokrates undraðist stórliga á hesa framsøgn hjá oraklinum, til hann gjørdi ta niðurstøðu, at oraklið hevði rætt, av tí at Sokrates "visti, hvussu lítið hann visti", meðan fólk flest hildu seg vita nógv, tá tey í veruleikanum einki vistu.
Í árinum 399 varð Sokrates dømdur til deyðis fyri at hava "siðspilt" ungdómin í Athen, og hann varð dømdur at drekka kók av eini eitrandi plantu. Hetta gjørdi hann uttan at blunka.
Í verki sínum "Feidon", sum J.H.O. Djurhuus týddi til føroyskt, lýsir Platon gjølla, hvussu Sokrates drekkur eitrið og doyr - fyrst missir hann kensluna í fótum, so beinunum, og so víðari allan vegin uppeftir, til hann doyr. Hesar lýsingar Platons tulka summi sum lýsing av heimspeki hansara - tá sálin fer úr likaminum, gerst fræls.


text:
Orð: Petur Jacob Sigvardsen
Viðmerking: Yrktur í 1990.
1. Í barmi mær býr einki gott,
har eigur syndin miklan mátt;
øll hugsan, orð og hvør mín gerð
– alt samalt syndadálkað er.
So sárt meg nívir syndatrá,
sum hvørja stund meg herjar á.
2. Ja, líti eg at sjálvum mær,
eg síggi bert eitt lasafar
og tekki onga leið at gá,
bert heljar lokur opnar stá,
tí misgerð mín og øll mín synd
mær lokað hava himnagrind.
2. Men líti eg av sjálvum mær
– ófatiligt at hugsa sær,
tá tekki eg ein frelsarmann,
– tann einasta, mær hjálpa kann;
hann borið hevur mína skuld,
í honum øll mín synd er huld.
3. Tað blóð, sum rann á krossartræ
hin dapra langafríggjadag,
tann droyri reinan gjørdi meg
og legði ljósan lívsins veg.
Tí, Jesus, ert tú øll mín troyst,
tú meg frá deyða hevur loyst.
4. Guds náði opinberað er
í Jesu miklu sáttargerð.
At henda náði frelsa man,
tað er tann trúgv, meg ugga kann.
Guds náðigáva her í verð
mær ævigt lív í Kristi ber.
5. Bønhoyr meg, kæri Harri Krist:
í himmiríki veit mær vist,
tá foldum frá eg fara skal,
tú leið meg í tín himnasal.
Gud gevi har eg syngja má
tær, Lambi Guds, halleluja!


text:
04. Des 2016
Hetta vikuskiftið var KBF saman við BSF vertur fyri Grand Prix 3. Kappingin er verður kalla JFK-Open tí JFK er stuðul av kappingini. Tað vóru 219 luttakarar meldaðir til, og bara leygardagin vóru heili 330 dystir leiktir í 13 tímar, sum er meir enn...
27. Okt 2016
Skriva hevur Ítrottartíðindi: Heilt ungir Føroyskir badminton leikarar gjørdu bart í Yonex Open junior 2016 í Danmark í seinastu viku. Í seinastu viku var, ein av heimsins størstu badmintonkappingum við øllum heimsins bestu leikarum, hildin...
23. Mar 2016
Seinasta leygardag var FM-2016 í double og mix fyri ung í badminton hildið í Klaksvík.Tað vóru um 70 pør melda til, og er hetta nøkur pør minni enn seinast. Kappingin lukkaðist sera væl, og vóru seinastu heiðursmerkju handa aðrenn kl 1800. Tað...
27. Feb 2016
20.februar var FM fyri lið hildin í Klaksvík, har KBF saman við BSF var vertir. Tað vóru 17 lið melda til, og er tað sama tal sum seinast. Tað vóru 6 lið í U11 og 6 lið í U13. Her vóru...
12. Des 2015
JFK-Open kappingin varð hildin seinasta vikuskifti. Tað vóru 202 tilmeldingar og er hetta klárt met.Veðrið var sera vánaligt leygardagin, og tað vóru eisini nøkur, sum væl skiljandi, ikki hattaðu sær norður til Klaksvíkar leygardagin.Kappingin gekk væl og nógv var gjørt burturúr við at hava tað...
03. Des 2015
her er kappingarskrá til JFK-Open, sum verður í Klaksvík leygardagin og sunnudagin komandi vikuskifti.( sí skriv niðanfyri frá kappingarleiðsluni )Kappingin komandi vikuskifti er størsta badminton kapping í Føroyum nakrantíð:-) 201 badmintonspælarar frá 6 badmintonfeløgum í landinum, har ímillum teir bestu í landinum koma...
30. Nov 2015
Vit í Klaksvíkar Badmintonfelag lýsa her til aðalfund. fundurin verður í hølunum hjá Eik í klaksvík, mikudagin 9.des 2015 kl 19:00.Nevndin í Klaksvíkar Badmintonfelag. ...
04. Nov 2015
Okkara leikarar kláraðu seg sera gott seinasta vikuskifti í Havn, har Grand Prix 2 var leikt. Hjá teimum vaksnu hevur Rani í Bø hjá KBF lagt seg á odda í Grand Prix kappingini og Rainer eisini úr KBF er nummar tvey, flott av...


text:
Izmir
Izmir (İzmir; grikskt Euύpvn, á latínskum: Smyrna) er ein býur í Turkalandi og hevur 4 005 459 íbúgvar (2012). Borgarstjóri er Aziz Kocaoğlu. Býurin er ein havnabýur í vestara partinum av Turkalandi og liggur við Egearahavið í Miðjararhavinum. Býurin er fyrisitingarligur býur og høvuðsbýur í landslutinum við sama navni. Izmir er triðstørsti býur í Turkalandi, og stórstaðarkommunan umsitir 21 øki við tilsamans 4 005 459 íbúgvum í 2012, harav umleið 80% búgva í sjálvum býnum. Høvuðsvinnan er havnin, ið er ein av týdningarmiklastu í landinum, ídnaður og oljuvinna. Í býnum er ein NATO kommandostøð.
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Býurin varð stovnaður av aiolsikum grikkum undir fornøldini sum Mύῥpa (Mýrrha). Ár 688 f.Kr. varð býurin vunnin av jónum úr Kolofon, ið var nærhendis, og varð innlimaður í jóniska samveldið. Býurin varð lagdur í oyði av tí lydiska konginum Alyattes umleið ár 600 f.Kr., og síðan lá hann oyðin í umleið 300 ár, til hann varð bygdur aftur av Antigonos I Monofthalmos 4 km í ein útsynning av tí gamla býnum, úti við havið. Lysimachos gjørdi Smyrna til ein av vakrastu býunum í Eystri. Seinni hoyrdi býurin til tað sýriska og tað pergamenska ríkið, til hann ár 133 f.Kr. gjørdist partur av tí rómverska landslutinum Asia. Harðir jarðskjálvtar vóru í Smyrna í 178 og 180 f.Kr., men býurin varð bygdur upp aftur av keisara varð av Marcus Aurelius.
Býurin verður umrøddur sum Smyrna í Opinbering Jóhannesar, og Polykarpos doyði martyrdeyðan í Smyrna umleið ár 155. Í miðøldini hoyrdi býurin leingi til tað Byzantinska ríkið, síðan hoyri býurin til Lýðveldið Genova og Lýðveldið Venedisia áðrenn hann gjørdist høvuðsstøð hjá Maltesaraordanini. Maltersarariddararnir vóru riknir út ár 1402 av Timur Lenk, og ár 1425 tóku osmanarnir ræði á býnum. Undir Fyrra heimskríggi varð Smyrna undir álopi fleiri ferðir av teimum sameindu. Í býnum búði eitt stórt tal av grikkum, og sambært Sèvres friðaravtaluni í 1920, sum kom eftir fyrra heimskríggj, so fall býurin og økini kring býin til Grikkaland. Undir griksk-turkiska krígnum (1919-1922) varð býurin tó vunnin aftur av Turkalandi, og tað varð staðfefst í Lausanne-friðaravtaluni í 1923. Býurin hevur verið turkiskur síðan tá.


text:
19. Jan 2017
Sambært samtyktu broyttu viðtøkum felagsins, verður hervið lýst til eyka-aðalfundar í 07 Vestur-húsinum sunnudagin 5. februar kl. 16:00.
08. Jan 2017
Leikskráin í EFFO-deildini er nú kunngjørd, og fyrsta umfar, 12. marts, verður móti HB í Gundadali. 07 Vestur fáa eisini Ólavsøkudyst móti B36. Kappingarárið endar í Fuglafirði 21. oktobur.
03. Jan 2017
Fyrr í dag kom svenski miðverjuleikari okkara, Petter Bjørlund, til landið. Petter flytir til 07 Vestur úr Ljungskile, sum spælir í Superettan. Petter kemur upprunaliga frá IFK Gøteborg.
02. Jan 2017
Thiago Borges Pinto er annar leikarin við superligu-royndum, sum skal spæla við 07 Vestur komandi tvey árini. Liðið byrjar at venja út í morgin, og í dag er Thiago so komin, sera spentur at sleppa í gongd.
30. Des 2016
07 Vestur hava í dag undirskrivað avtalu við Albert Ellefsen, ið inniber, at royndi venjarin verður hjálparvenjari hjá EFFO-liði okkara komandi kappingarár.
26. Des 2016
Eins og undanfarnu ár, skipar 07 Vestur fyri fýrverksølu. Selt verður í Vakstrarhúsinum Sandavági. Tá tú keypir fýrverk frá 07 Vestur, stuðlar tú samstundis arbeiðinum hjá felagnum.
22. Des 2016
Í vikuni skrivaði Asbjørn Heðinson, sum bleiv 16 ár mánadagin, sín fyrsta sáttmála. Asbjørn er eitt av størstu talentum felagsins, og komandi ár hevur hann (endiliga) aldur at spæla við vaksnu deildunum. Hjartaliga tillukku!
15. Des 2016
Á hvørjum ári skipar Fótbóltssamband Føroya fyri hópin av venjaraskeiðum, og komandi ár verður einki undantak. Í januar mánaða 2017 skipar FSF fyri fýra B1-venjaraskeiðum, og í februar verða tvey B2-venjaraskeið á skránni.


text:
Orð: Paul Rader
Lag: Arthur W. McKee
Týtt: Jóhan við Neyst
Upprunaheiti: The river of thy grace
1. Á náðihavinum eg ferðist trygt
ímóti gyltu himnastrondini,
og í tínum kærleika mítt alt er bygt
– skjótt í Himlinum eg síggi teg.
Niðurlag: Áh, skjótt dagar undan
ljósa himnaglæman.
Tína tign og dýrd eg síggi tá.
Vit í allar ævir vera saman
har við gyltu náðitrónuna.
2. Tín Halgi Kærleiksandi foldum á
enn bjóðar syndarum hin sanna frið.
Bert títt dýrabara blóð á Golgata
veitir deyðadømdum sálum grið.
3. Gud kallar eymt á hvønn ein syndara.
Tú ófrelsti, kom trúgv á Frelsaran!
Fest títt trúareyga nú bert Jesus á,
og í Himmalin teg leiðir hann.


text: Savnssending Føroysk barnasending í 13. pørtum. Í hesi barnasendingini síggja vit góðar filmar. Og læra bæði at trumma og tekna. Ert tú við? Lív er vertinna. Í sendingini verður vístur ein stuttur góður filmur um happing, og aftaná koma leikararnir í sjónvarpsstovuna at greiða frá. Børn úr frískúlanum á Velbastað spæla við og tosa um filmarnar. So skulu vit eisini læra at tekna, og tí er neyðugt at hava pappír, blýant og tusj hjá sær, tá sendingin byrjar. Janus fer at vísa hvussu man teknar, og Brandur er trummulærarin, sum saman við Aldu, Vár og Poul Jóhan fara at trumma saman við øllum, sum hyggja. Setið tykkum væl til rættis, so skulu tit bara síggja - og vónandi eisini læra, at tað væl ber til at trumma, hóast eingin trumma er.


text:
Heimasíður
Snøggar heimasíður til einstaklingar,
feløg, virkir og stovnar
Vit kunnu bjóða snøggar heimasíðuloysnir, sum við eitt kunnu gera teg, títt virki ella stovn, sjónligan. Hvør á sín hátt kunnu tær gerast tykkara sýnisgluggi á internetinum, har tit kunnu bjóða fram tykkara tænastur og førleikar og lætta um sambandið við viðskiftafólk tykkara.
Vit hava tríggjar ymiskar loysnir: Einfald, Vanlig og Víðkað.
Heimasíðurnar eru bygdar á nógv brúktu og brúkaravinarligu skipanina WordPress. Hetta merkir, at fólk við eitt sindur av kunnleika til teldu, sjálvi kunnu dagføra heimasíðuna. Tað er lætt at leggja mynd og tekst út.
Í prísinum er video-undirvísing, ið lærir tygum at dagføra nýggju heimasíðuna. Video’in kann takast niður – og er tí altíð tøk hjá tí, sum hevur dagføringina um hendi. Hava tygum ikki tíð og orku at dagføra heimasíðuna, kunnu vit gera tað fyri tygum. Saman finna vit eina heimasíðuloysn til tygara brúk.
Heimasíður, sum vit hava veitt:
Meira um WordPress
WordPress skipanin er ein sokallað opin (rópt opensource), og nógv brúkt heimasíðuskipan, ið alsamt gerst betri. Nógvar funktiónir eru gjørdar til skipanina og fleiri leggjast aftrat. Upprunaliga var skipanin ætlað til bloggarar. Í dag eru nógvar kendar heimasíður bygdar á WordPress skipanina, t.d. The New Yorker, Reuters og BBCAmerica.
Hentar funktiónir
Dato fyri almannakunngerð og arkivering av einum posti (tekst og myndir) kann ásetast frammanundan. Soleiðis kemur posturin fram á síðuni og hvørvur av sær sjálvum til ásetta tíð og dag.
Virkir hava ofta gleði av at senda tíðindabrøv út til kundarnar. T.d upp til jóla og summarferiur, har tit siga frá nær tygara virki er í feriu. Ella at tit hava eitt gott tilboð. Tíðindabrøv verða lisin av nærum øllum haldarum – tað verður ein Facebook uppdatering ikki. Tað er lætt at gera eitt tíðindabræv—tað verður sent út til allar haldarar samstundis.
Annað dømi um funkur kundi verið gjaldsskipan ella bookingskipan – funkur, sum kunnu lætta um hjá einum virki.
Tygum eru vælkomin at senda ein fyrispurning ella ein teldupost:


text:
Anfinn Kallsberg
Anfinn Kallsberg (19. november 1947) var løgmaður í Føroyum 1998-2004, hann hevur eisini verið fiskimálaráðharri, fíggjarmálaráðharri, løgtingsformaður og formaður í Løgtingsins Fíggjarnevnd. Hann var limur í Danska Fólkatinginum frá 2005 til 2007. Anfinn er útbúgvin innan skrivstovu og handil. Hevur starvast sjálvstøðugur við bókhaldi og annað á Viðareiði í tíðarskeiðinum frá 1974 til 1996. Harumframt hevur hann starvast hjá J.F. Kjølbro í Klaksvik frá 1964 til 1974.[1] Anfinn Kalsberg legði frá sær sum løgtingsmaður í januar 2011, tá Fólkaflokkurin avgørdi at gera ymiskar umrokeringar í flokkinum. Jørgen Niclassen fór frá sum uttanríkisráðharri og fór í staðin í Løgtingið. Annfinn hevði tá verið virkin í føroyskum politikki á Føroya Løgtingi í 30 ár.[2]
Løgtingslimur, landsstýrismaður, løgmaður, nevndarsessir og onnur álitisstørv[rætta | rætta wikitekst]
- 1974 - 1980 Borgarstjóri í Viðareiðis kommunu
- 1980 - 1998 Løgtingslimur
- 1983 - 1985 Landsstýrismaður í fiskivinnu- og handilsmálum
- 1985 - 1986 Varalimur í Norðurlandaráðnum
- 1989 Landsstýrismaður í fiskivinnumálum
- 1989-90 Fíggjarnevndarformaður og aftur frá
- 1991 - 1996 Limur í stýrinum fyri Klaksvíkar Sjúkrahús
- 1991 januar - juli Fastur limur í Norðurlandaráðnum
- 1991 - 1994 Varalimur í Norðurlandaráðnum
- 1991 - 1993 Løgtingsformaður
- Juli 1994 - 1996 Fastur limur í Norðurlandaráðnum
- 1994 - 2007 Formaður í Fólkaflokkinum
- 1996 - 1998 Landsstýrismaður í fíggjarmálum
- 1998 Landstýrismaður
- Mai 1998 - Januar 2004 Løgmaður
- 2004 - Fíggjarnevndarformaður
- 8. februar 2005 - 13. november 2007 Fólkatingsumboð fyri Fólkaflokkin
- 19. januar 2011 - Anfinn Kallsberg legði tingsess sín frá sær[3]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Ávisingar úteftir[rætta | rætta wikitekst]
- Folketinget.dk - Anfinn Kallsberg
- Folkaflokkurin.fo - Anfinn Kallsberg
- Løgtingið 150 - Hátíðarrit. Tórshavn 2002, Bind 2, s. 308 (PDF-Download)
Andrass Samuelsen | Kristian Djurhuus | Peter Mohr Dam | Hákun Djurhuus | Peter Mohr Dam | Kristian Djurhuus | Atli Pætursson Dam | Pauli Ellefsen | Atli Pætursson Dam | Jógvan Sundstein | Atli Pætursson Dam | Marita Petersen | Edmund Joensen | Anfinn Kallsberg | Jóannes Eidesgaard | Kaj Leo Johannesen | Aksel V. Johannesen


text:
Orð: Kajfinn Hammer (versini) og Lina Sandell (niðurlagið)
Týtt: Victor Danielsen (niðurlagið)
1. Ljósið skiftandi glitrar á skýggjanna lag,
leikar fagurt um teig og um garð;
glæman lyftir meg upp mót tí Himmalska Stað,
og mín Guð kemur sál míni nær.
Niðurlag: Har er nakað at fá, har er nakað at fá,
har er nakað hjá børnum at fá;
í tí Himmalska Stað
eru øll altíð glað,
har er nakað hjá børnum at fá!
2. Gjøgnum døggváta rútin ein sólglæma sær
frá tí ævigu verð á mítt kinn;
frá Guðs Trúnu eg hoyri ein ljómandi sang,
sum eitt svalandi lot til mítt sinn:
3. Hoyr, hvørt undurfult lag, hvørji undurfull orð,
eins og ljóð mangra vatna tað er!
Lambsins sangur frá frelstum við Himmalsins borð
út um heimin og rúmdina fer:
4. Hoyr, tú sál, sum í vónloysismyrkri ert stødd,
fyri framman eitt ljós lýsir tær!
Hvørt eitt suff, hvørt eitt vónbrot, hvør missur, hvør sorg,
Harrin Jesus tað fyri teg bar!
5. Á, tú Himmalska Land handan skýggjanna heim,
á, eg hómi í Andanum teg!
Har ei skilnaðarstund meir skal køva tann gleim,
sum eg fekk, tá eg fann Lívsins Veg.


text:
Skaldsøga
Ein skaldsøga er ein longri, íspunnin frágreiðing innan fagrar bókmentir, sum í okkara døgum sum oftast verður útgivin sum ein bók. Ein skaldsøga kann eisini gevast út í bløðum ella tíðarritum í pørtum. Hetta var til dømis vanligt í Stóra Bretlandi í 1800-talinum, og tann stóri enski rithøvundurin Charles Dickens útgav tær flestu av skaldsøgum sínum á henda hátt. Nú á døgum kemur tað eisini fyri, at skaldsøgur verða útgivnar á internetinum.
Sum oftast snýt ein skaldsøga seg um lív og lagnu hjá menniskjum. Á enskum eitur skaldsøga novel. Á øðrum norðurlendskum málum (donskum, norskum, svenskum) verður skaldsøgan nevnd roman, tað orðið kemur frá romanz, sum í miðøldini var tað orðið sum í franskttalandi økjum merkti, tað málið ið verður tosað av "rómarum", tvs. latínska málið. Orðið fekk síðan annan týdning og fór at verða tað orðið ið segði nakað um eitt ávíst slag av søgum, sum antin vóru týddar úr latínska málinum til fólkamálið (tvs. franskt ella provensalskt) - ella var skrivað á fólkamálinum eftir fornum rómverskari fyrimynd. Fyrstu ferð at orðið roman kemur fyri í fronskum, er í heitinum Roman de Brut, sum er ein týðing frá 1155 av einari enskari krøniku. Tann teksturin, ið verður roknað sum tann fyrsta skaldsøgan í evropeiskum bókmentum er tó Don Quijote hjá Miguel de Cervantes.
Í 1800-talinum mennir skaldsøgan seg til at gerast tann best dámda sjangran innan bókmentir, og frá síðst í 1800-talinum hava fleiri rithøvundar ført skaldsøgusjangruna á nýggja leið, soleiðis sum hon helt fram við at gera undir moderniskmuni: Fjodor Dostojevskij, Knut Hamsun, Marcel Proust, Franz Kafka, James Joyce, Virginia Woolf og Robert Musil.
Fyrsta skaldsøgan á føroyskum máli kom út í 1909, tað var Bábelstornið, ið Regin í Líð skrivaði.
Føroyska orðið skaldsøga líkist nógv íslendska orðinum fyri tað sama: skáldsaga. Føroyska orðið er samansett av orðinum skald og søga.
Tað eru fleiri ymisk sløg av skaldsøgum, t.d. krimiskaldsøgur, kærleiksskaldsøgur, søgulig skaldsøga, menningarskaldsøgan, riddaraskaldsøgan, framtíðarskaldsøga (Science fiction), bræv- og dagbókskaldsøga osfr.


text:
Charles Darwin
Charles Darwin (12. februar 1809 – 19. apríl 1882) var ein bretskur lívfrøðingur. Tað var á síni rannsóknarferð við "Beagle", at Darwin fekk hugskotið til arvalæru sína (menningarlæruna). "Beagle" vitjaði Galapagosoyggjarnar, og har sá Darwin, at sami upprunaligi fuglurin - finkan - gjøgnum tíðina var vorðin til eini tjúgu ymisk sløg av fuglum, hvør við sínum serligu eginleikum. Tað gingu tó útvið tjúgu ár eftir at Darwin kom aftur av ferðini, áðrenn úrslitini og niðurstøðurnar, hann gjørdi sær, komu út í bók. Men tað er ikki at taka munnin ov fullan at siga, at bókin "The Origin of Species" gjørdist ein hin mest týðandi bókin í heiminum, og enn tann dag í dag verður arvalæran dúgliga umrødd millum leikfólk.


text:
Orð: E. E. Hewitt
Lag: W. J. Kirkpatrick
Týtt: Kajfinn Hammer
1. Kom ber tína byrðu til Jesus
legg hana við Meistarans fót,
við krossin á Golgata heygnum;
kom, frelsuni frítt tak ímót.
Niðurlag: Á, boygg teg, o, sál, fyri Jesus,
fortel Honum alt gjøgnum bøn!
Tín Faðir, sum sær í tí fjalda,
skal geva tær signaða løn!
2. Kom, gleð teg nú fult í Hans frelsu,
frá sorg tá er fríað tín sál.
Og ber somu boð til tín næsta,
og vís honum Frelsunnar mál.
3. Lat Guð leiða teg gjøgnum lívið,
vík ikki frá Hansara lið.
Í Honum tú finnur ta keldu,
sum fløðir av frelsu og frið!


text:
Orð: Bjarne Jes Hansen
Lag: Gleði, gudagáva bjarta (Freude, schöner Götterfunken)
Leysliga týddur úr donskum: Turið Sigurðardóttir
Upprunaheiti: Håb for alle gode kræfter.
Viðmerking: Til føroysku kvinnufylkingina í Keypmannahavn í 80-árunum.
1. Menn teg, blíða vónaralda,
vón hjá hvørji tjóð á jørð.
Kríggið heita, kríggið kalda
kódni, meðan vónin grør.
Niðurlag: Sterk vit eru øll í bólki,
fólkasløg um jarðarsóð.
Frið á jørð, alt vald til fólkið,
vónarglóð hjá hvørji tjóð.
2. Yvirganginum vit havna,
harðræðið skal boyggja seg.
Fólkið krevur rætt og javnað,
fólkið – tað er tú og eg.