text:
Samgonguavtala frá 14. november 2011
Samgonguskjal
millum
Sambandsflokkin, Fólkaflokkin, Miðflokkin og Sjálvstýrisflokkin
Búskaparsemjan
Føroyska samfelagið hevur stórar búskaparligar avbjóðingar. Tí má stýrast við skili og fastari hond, so Føroyar koma væl ígjøgnum hesar avbjóðingar, uttan at vælferðin verður sett í vanda.
Málið er ein sjálvberandi búskapur.
Fyritreytin fyri einum góðum samfelag fyri øll er búskaparvøkstur, ið tryggjar vælferðina.
Samgongan hevur sett sær fyri at fáa yvirskot á fíggjarlógina í seinasta lagi 2016. Langtíðarfíggjarætlanir verða gjørdar bæði fyri rakstur og íløgur.
Fíggjar- og búskaparpolitikkur
Ein varin og miðvísur búskaparpolitikkur skal rekast.
Samlaðu útreiðslurnar á samtykta játtanarkarminum fyri 2012 – 2016 skulu haldast.
Bygnaðarbroytingar skulu gerast fyri at fáa búskapin á beint aftur. Almenna húsarhaldið verður innrættað, so mest møguligt fæst fyri hvørja krónu. Smærri almennir stovnar verða lagdir saman í effektivari eindir. Hædd verður tikin fyri økjum kring landið.
Vinnuvøkstur skal skapast, og birtast skal upp undir nýggjar og nýskapandi vinnur. Endamálið er at skapa støðugan búskaparvøkstur.
Samráðingar verða við donsku stjórnina um at dagføra ríkisveitingina til dagsvirði. Av hesum og komandi árligu økingini av ríkisveitingini verða 15% av vanligu meirinntøkum landskassans mótroknaðar í økingini.
Samráðingar vera millum landsstýrið og donsku stjórnina um endurgjald fyri skatt av útisiglarum (DIS).
Samráðingar vera við donsku stjórnina um eina greining av peningarenslinum millum Føroyar og Danmark. Greiningin skal verða liðug 31. dec. 2012.
Samráðingar verða tiknar upp við tí fyri eyga at gera nýggjar og endurskoða galdandi dupultskattaavtalur.
Skattingin av føroyingum, sum arbeiða uttanlands, verður endurskoðað.
Fyri at tað altíð skal loysa seg at arbeiða, verður ein flatskatta-skipan sett í verk. Hon hevur ein skattafrían botnfrádrátt á 65.000 krónur og 20% í landsskatti av inntøkum millum 65.000 og 600.000. Inntøkur yvir 600.000 kr. rinda 5% eyka av upphæddini millum 600.000 og 1 mió og 10% eyka av upphæddini yvir 1 mió. kr. Hetta ávirkar ikki kommunuskattin.
Pensjónsnýskipanin verður sett í gildi tann 1. januar 2013, tó verður lóg um inngjaldið sett í verk frá 1. januar 2012.
Pensjónsuppsparing verður skattað við inngjald.
Har til ber, verður lóggáva lagað til føroysk viðurskifti, so hon verður lættari og einfaldari at umsita.
Játtanarskipanin verður endurskoðað, so at stovnar, sum hava avlop, ikki verða revsaðir.
Møguleikarnir fyri útveiting av almennum tænastum og einskiljing av almennum fyritøkum verða útgreinaðir.
Útbjóðingarportalur verður settur á stovn sum skjótast.
Starvsfólka- og setanarpolitikkurin hjá tí almenna skal endurskoðast.
Í sambandi við at øki verða flutt frá landi til kommunur, fylgir peningur við. Sáttmáli verður gjørdur millum partarnar, sum tryggjar, at samlaða skattatrýstið ikki økist.
Fyri at foreldur betur kunnu leingja barnsburðarfarloyvi, eigur at verða heimilað kommununum at rinda part av kostnaðinum fyri stovnspláss til foreldrini, velja tey at ansa egnum barni/børnum heima.
Fyri at fjøltátta og bøta um møguleikarnar, verður samsýningin fyri at ansa eldri og óhjálpnum heima endurskoðað.
Samgongan virðir og ynskir framhaldandi at stuðla tað megnar arbeiði, sum sjálvbodnir felagsskapir hvør á sínum øki gera kring land okkara.
Vinnu– og fiskivinnupolitikkur
Hildið verður fram við yvirskipaða vinnupolitikkinum at skapa vinnuni góðar og støðugar karmar, soleiðis at verandi fyritøkur fáa best møguligar fortreytir at menna seg. Tað skal vera lagaligt hjá nýggjum fyritøkum at koma fyri seg og somuleiðis áhugavert hjá útlendingum at gera íløgur í Føroyum.
Menning av alivinnuni
Hildið verður fram við tilgongdini at víðka um verandi aliøki, og møguleikarnir fyri aling á opnum havi verða kannaðir víðari.
Kannast skal, um einkarætturin hjá Apotekinum at selja heilivág til alivinnuna eigur at halda fram.
Dentur skal leggjast á gransking innan fyri alivinnuna.
Burðardygg fiskiveiða
Umsitingarætlanin frá 24.10.2011 verður grundarlag undir viðgerðini av framtíðar reguleringum av fiskiskapinum av høvuðsfiskasløgunum, toski, hýsu og upsa.
Greiður ræðisrættur verður knýttur at veiðiloyvum, fiskidøgum og kvotum. Samgongan saman við fakfólkum ger við útgangsstøði í loyvistreytunum í alilóggávuni uppskot um, hvussu ein tíðaravmarkað/rullandi skipan verður gjørd.
Fyri at tryggja arbeiðspláss í Føroyum verða nærri ásetingar gjørdar, sum tryggja, at sum mest av fiski kemur upp á land í Føroyum. Avreiðingargjald verður lagt á allan óvirkaðan uppisjóvarfisk, sum ikki fer um føroyskan kaikant. Undantiknar eru landingar til føroysk móðurskip.
Tilfeingis-/loyvisskattur, líkur tí sum er galdandi fyri 2011, verður lagdur á eyka stóran vinning hjá alivinnu og fiskiskipum. Hesin skattur fer í landskassan.
Fult gjøgnumskygni skal valda í eigaraviðurskiftunum í høvuðsvinnuni.
Vinnan skal frítt leggja sína veiðu til rættis og laga sítt virksemi til tøkar veiðimøguleikar.
Krøv skulu setast til góðsku og úrtøku av okkara fiskatilfeingi.
Royndarveiða skal fara fram eftir ávísum fiskasløgum í samráð við Havstovuna.
Fiskivinnulóggávan verður dagførd og gjørd einfaldari og skal leggjast fyri politisku skipanina til støðutakan í 2012.
Brúksskylda á fiskirættindum skal setast í verk.
Møguleikarnir hjá heimaútróðrinum skulu betrast. Í hesum sambandi verður regluverkið gjørt smidligari. Øki, ið eru friðað fyri at verja ungfisk, verða endurskoðað saman við vinnuni, eins og kunngerðin um treytir fyri at vera fullrikin útróðrarbátur verður endurskoðað.
Havstovan ger saman við vinnuni árinskanningar og lýsir, hvussu friðingar hava ávirkað stongdu økini.
Ásett verður upphædd til fiskivinnumenning á landi.
Áherðsla verður løgd á at vinna Føroyum rættindi í altjóða millumlanda samráðingum.
Gjørd verður ætlan saman við vinnuni fyri gagnnýtslu av gørnum, rogn og livur hendan ætlan verður liðug 1. jan. 2013.
Menning av matvøruvinnu
Granskingarelaterað matvøruútbúgving verður sett á stovn.
Sjóvinna
Ætlan verður løgd fyri, hvussu Føroyar kunnu bjóða seg fram at gerast ein altjóða sjóvinnu-, tænastu- og útbúgvingardepil.
Landbúnaðurin
Hildið verður fram at dagføra landbúnaðarlóggávuna.
Málið er, at vit í størri mun gerast sjálvbjargin innan framleiðslu av landbúnaðarvørum og fóðri.
Arbeiðið at varðveita føroysk húsdjór verður raðfest frammarlaga.
Ferðavinna
Ferðaráð Føroya ger saman við ferðavinnuni ætlan fyri menning og marknaðarføring av Føroyum sum ferðavinnulandi áðrenn 1. mai 2012.
Skipanin við ferðaavgjøldum verður endurskoðað.
Vinnugransking
Saman við vinnuni virkar almenni myndugleikin fyri at skapa umhvørvi fyri nýmenning, har biotøknilig og onnur gransking fær góðar karmar at virka undir. Samgongan leggur stóran dent á at seta gongd á hetta virksemið og at lyfta sín part av uppgávuni.
Almennur innkeyps- og útbjóðingarpolitikkur
Lóg um almennan innkeyps- og útbjóðingarpolitikk verður sett í gildi í 2012.
Talgild undirskrift
Arbeiðið við talgildari undirskrift heldur fram.
Elektroniska undirstøðukervið
Fyri áhaldandi menning av okkara samfelag verða íløgur í elektroniska undirstøðukervið/fipur raðfest høgt.
Seming
Gerast skal nýggj semingslóg, sum fevnir um allan arbeiðsmarknaðin.
Menningarmøguleikar – vitanarstørv
Virkað verður fyri einum meira fjøltáttaðum vinnubygnaði fyri at geva føroyska búskapinum fleiri bein at standa á.
Settur verður serfrøðingabólkur frá vinnuni og tí almenna at viðgera og gera tilmæli um, hvørjar íløgur krevjast, so samfelagið kann fáa fleiri vitanarstørv í Føroyum. Hægri útbúgvingar, ið eru viðkomandi fyri føroyskt vinnulív, verða styrktar.
Miðað verður eftir at menna vinnuligan vøkstur m.a. við:
• gransking og menning innan kunningartøkni, heilsugransking, ílegu- og biotøkni
• áhaldandi íverksetaraátøkum saman við vinnuni, Íverksetarahúsinum og Mentamálaráðnum
• førleikamenning av arbeiðsmegini
• betri marknaðaratgongd
• útlendskum íløgum
• betri hagtalsgrundarlagi
• kappingarførari FAS skipan
• styrktari vinnugransking
Byggivinnan
Almennar útbjóðingar verða lagdar soleiðis tilrættis, at føroyskar fyritøkur hava ein veruligan møguleika at bjóða seg fram. Í langtíðarløguætlan verður høvuðsdentur lagdur á at seta pening av til arbeiðsskapandi verkætlanir.
Nýggj byggilóggáva verður gjørd.
Orkupolitikkur
Heildarætlanin fyri orku- og elveiting er grundarlagið undir framtíðarútbyggingum innan orkuøkið.
Samráðingar skulu takast upp við kommunurnar, har miðað verður eftir at finna eina framtíðarloysn viðvíkjandi SEV.
Fjarskiftisøkið
Virkað verður fyri størri kapping á fjarskiftismarknaðinum, so økið áhaldandi mennist til gagns fyri brúkaran.
Spurningurin, um Netfelagið skal leggjast uttan fyri rakstrarfelagið, skal viðgerast.
Javnstøða
Virkað verður fyri javnstøðu á arbeiðsmarknaðinum, í politikki og samfelagnum annars.
Útbúgving og mentan
Ein góður skúli er grundarsteinurin í samfelagnum. Landsins skúlaskapur skal tryggja øllum holla útbúgving, handaliga sum andaliga, har øll skulu hava møguleika at vinna sær útbúgving. Skúlin skal framhaldandi byggja á kristna siðalæru og føroyska mentan.
Fólkaskúlin
Spurningurin um at lækka undirvísingarskylduna til 6 ára aldur verður lýstur.
Næmingatillaga undirvísing skal styrkjast.
Miðað verður eftir størri skúlaeindum við atliti at menning av fakliga og námsfrøðiliga umhvørvinum. Hædd verður tó tikin fyri, at smáir skúlar á útoyggj halda fram.
Tilboðini til børn við serligum tørvi skulu betrast.
Tænasturnar hjá Sernámsdeplinum og almannaverkinum verða samskipaðar.
Arbeiðið við námsætlanum og próvtalsstiga heldur fram.
Samstarvið millum barnagarð, skúla og foreldur verður styrkt við millum annað fráboðanarskyldu.
Ítøkiligar menningarætlanir verða gjørdar til næmingar við serligum tørvi.
Eftirútbúgving av lærarum skal framhaldandi raðfestast.
Privatskúlar og eftirskúlar skulu stuðlast og mennast.
Miðnámsskúlin
Arbeiðið við at endurskoða miðnámsskúlaútbúgvingarnar heldur fram.
Næmingar á miðnámsskúlunum skulu hava møguleika fyri at samanseta sína egnu miðnámsskúlaútbúgving.
Ástøðiligt og praktiskt pædagogikum skal raðfestast.
Víðkað tilboð verða givin ungum við serligum tørvi.
Endurskoðan av yrkisútbúgvingum heldur áfram.
Vaksnamannaundirvísing
Fjøltáttaðir møguleikar fyri vaksnamannaútbúgvingum eiga at verða skaptir.
Arbeitt verður við førleikamenning og lívslangari læring, eisini fyri ófaklærd.
Arbeiðsbólkur verður settur at kanna møguleikarnar og grundarlagið fyri útbúgvingartilboði innan framleiðslu og sniðgeving av ulla- og skinnvørum.
Hægri lestur
Føroyar skulu gerast ein altjóða miðdepil fyri maritimar útbúgvingar. Útbúgvingarnar á vinnuháskúlanum skulu uppstigast til bachelor og masterstig. Møguligt skal vera at taka gjald fyri at taka útbúgvingar á vinnuháskúlanum (útlendingar).
Lestrarstuðulsskipanin verður endurskoðað m.a. við atliti at fjarlestri og ÚSUN-skipanini. Fjarlestur skal skipast.
Møguleiki skal framhaldandi eisini vera fyri at taka maritimar útbúgvingar uttan krav um miðnám.
Lóg um privat universitet skal gerast. Vit skulu liva upp til øll altjóða krøv, tá umræður hægri lesnað. Føroyar skulu gerast partur av Bologne-avtaluni.
Fróðskaparsetrið skal styrkjast sum altjóða hægri lærustovnur.
Námsfrøðilig gransking skal samskipast á Fróðskaparsetrinum.
Góðkendar útbúgvingar tiknar í øðrum londum skulu eisini verða góðtiknar í Føroyum, um tær liva upp til okkara krøv.
Inntøkujavningin av lestrarstuðlinum verður endurskoðað.
Gransking og menning
Samgonguflokkarnir taka undir við tiltøkum og átøkum, sum eru nevnd í álitinum ”Vitan og vøkstur”.
Týdningarmikið er at raðfesta granskingarætlanir, sum kunnu menna og skapa eitt fjølbroyttari vinnulív. Verkætlanir, sum eru í gongd, skulu gerast lidnar.
Vísindaráðið heldur fram.
Umsitingin av teimum ymisku granskingarjáttanunum skal endurskoðast.
ES-samstarvið innan gransking heldur fram.
Mentan og ítróttur
Lagdur verður dentur á at skapa góðar karmar fyri mentan, list og ítrótt.
Samgongan vil í mest møguligan mun við góðum viðurskiftum stuðla tí týðandi sjálvbodna arbeiði, sum ÍSF, ÍSB, ítróttarfeløg, skótar, heimavirkis- og ítrivsfeløg, samkomur og einstaklingar gera fyri at menna børn og ungdóm.
Kunnleiki til okkara livandi søgu, føroyskan dans, myndandi list, heimavirki, tónleik, bókmentir og skaldskap eigur at verða styrktur, og í samstarvi við musikkskúlaskipanina verður tónleika- og sangmentan okkara styrkt í fólkaskúlanum.
Miðað verður eftir at stuðla føroyskum limaskapi í millumtjóða ítróttarfelagsskapum eins og luttøku í millumtjóða kappingum.
Føroyar eiga at vera sjónligar í altjóða ítróttarsamstarvi, taka ábyrgd og hýsa altjóða tiltøkum. Arbeitt verður framhaldandi fyri føroyskum limaskapi í IOC.
Frítíðarfelagsskapir verða stuðlaðir í sambandi við millumtjóða virksemi.
Miðað verður eftir at stuðla úrvalsítrótti og úrvalsítróttarfólki.
Føroyskt mál skal styrkjast. Samgongan fer at arbeiða fyri at fylgja tilmælunum frá Málstevnunevndini. Føroyskt mál eigur at koma inn á fartelefonir og teldur.
Ein heildarmeting verður gjørd av Kringvarpi Føroya, og lógarverkið verður endurskoðað.
Framleiðsla av margmiðlatilfari (spølum, videofilmum o.ø.) til børn eigur at verða stuðlað.
Fólkakirkjan
Arbeiðið við at gera føroyskt lógarverk heldur fram í samstarvi við allar partar í Fólkakirkjuni.
Almannamál
Málið er at byggja á førleikar heldur enn forðingar, at tryggja fólki við breki og sálarsjúku eitt virkið og sjálvstøðugt lív og at veita endurbúgving, arbeiðsbúning, arbeiðsvegleiðaraskipan, har vit seta borgaran í miðdepilin.
Endurvenjing skal setast á stovn til fólk, sum eru rakt av sjúku ella skaða.
Samgongan ætlar miðvíst at betra arbeiðs- og inntøkumøguleikar hjá borgarum við skerdum førleika. Almenni setanarpolitikkurin skal taka hædd fyri, at almennir stovnar seta fólk við skerdum førleika í starv.
Fleiri vardir bústaðir skulu útvegast.
Arbeiðast skal tvørpolitiskt og tvørfakligt á øllum samfelagsstigum fyri at tryggja fólki við breki sama rætt til útbúgving, menning, arbeiði, bústað og eitt vanligt arbeiðs- og gerandislív.
Borgarin skal hava eina heildartænastu uttan mun til, hvør myndugleiki hevur ábyrgd.
Lóg um valdsnýtslu verður gjørd.
Útlendingar og teirra pensjónsviðurskifti verða greinað.
Nýggj forsorgarlóg verður gjørd.
Bøtt verður um korini hjá støkum uppihaldarum.
Kvinnuundirskotið skal takast í stórsta álvara.
Eldrapolitikkur
Árið 2012 verður útnevnt til at vera ár teirra eldru.
Setast skal ein arbeiðsbólkur við m.a. umboðum fyri tey eldru at gera ein eldrapolitikk við heildarætlan fyri innihaldið í tænastuni. Dentur skal leggjast á, at tænastan í størst møguligan mun stuðlar upp undir lívsgóðskuna og sjálvsavgerðarrættin hjá tí einstaka.
Tilboðini á eldraøkinum verða veitt við støði í eini heildarmeting av tørvinum hjá tí einstaka og við tí fyri eyga, at hin einstaki kann vera heima sum longst.
Visitering til heimahjálp skal víðkast til eisini at fevna um heimavenjing, ergo- og fysioterapi, fyri at fólk kunnu vera longur virkin.
Heimahjálpin skal styrkjast.
Upptøkureglur til vard dagtilhald, sambýli og røktarheim skulu samskipast.
Miðvís ætlan fyri demensøkið verður løgd.
Eldraøkið verður lagt út til kommunurnar 1. januar 2014.
Barnavælferð
Skipast skal eitt tilboð/barnahús til børn, sum hava verið kynsliga misbrúkt. Verandi arbeiðið á økinum verður framhaldandi stuðlað.
Heildartilboð eigur at bjóðast børnum og ungum við serligum tørvi: bústaðar-, menningar-, skúla-, arbeiðs- og frítíðartilboð.
Áðrenn farið verður í 1. flokk, eigur tørvur hjá sjónveikum, hoyriveikum, orðblindum o.ø. at verða staðfestur.
Verkætlanin um harðskap í parlagi skal eisini fevna um kynsligan ágang.
Virksemið hjá Løgtingsins Umboðsmanni verður víðkað til eisini at fevna um eftirlit innan barnavernd og fólk, ið búgva á sambýli og røktarheimi. 10
Heilsumál
Í heilsuverkinum skal tvørgangandi, samanhangandi sjúklingaviðgerð mennast í tøttum samstarvi millum sjúkrahúsini, aðrar partar av heilsuverkinum og serviðgerðina uttanlands.
Sjúkrahúsini skulu útbyggjast sambært langtíðarløguætlanini, og støða verður tikin til, hvørjar funktiónir skulu verða á hvørjum sjúkrahúsi.
Arbeiðast skal fyri styttri bíðilistum.
Psykiatriska viðgerðin má mennast gjøgnum samanhangandi sjúklingaviðgerð við tí endamáli at veita skjóta hjálp.
Ein greiður rúsdrekka – og rúsevnapolitikkur skal orðast sum skjótast.
Heilsugransking verður ment til gagns fyri sjúklingar og til menning av eitt nú ílegugransking sum vinnugrein.
Sjúkraváttanirnar verða broyttar, so tær eisini lýsa, hvat sjúklingurin hevur førleika til at gera, heldur enn bara at lýsa, hvat hann ikki kann.
120 daga-reglan í dagpengalógini skal endurskoðast, so møguleiki er at søkja um undantak.
Fyribyrging verður ment við fólkaheilsuátøkum, fyribyrgjandi kanningum og kunning.
Ráðgeving í fosturtøkuspurninginum verður styrkt við serkønum á hesum øki.
Innlendismál
Føroysk rættarskipanarlóg skal gerast. Revsilógin skal lagast til føroysk viðurskifti. Reglur um sektorábyrgd verða tilevnaðar. Nýggj byggilóg, sum tekur hædd fyri føroyskum viðurskiftum, verður gjørd. Lóg um barnaváttanir verður framd.
Útlendingamál verða yvirtikin.
Setast má í verk ein skipað integrasjón av útlendingum í Føroyum.
Samferðslumál
Samgongan er samd um, at ein langtíðarløguætlan verður gjørd fyri 1. apríl 2012. Í hesi langtíðarætlan, sum fevnur um árini frá 2012 til 2024, verða raðfestar ætlanir, sum kunnu skapa vøkstur og trivnað um alt landið. Millum hesar verkætlanir eru: vegakervi, skúlabygging, tunnilsgerð, sjóvegis samband og onnur samferðsluviðurskifti. Harumframt skal ein loysn finnast fyri føstum sambandi til suðurøkið. Fylgibólkur við umboðum úr samgonguflokkunum verður settur, og arbeiðið skal verða liðugt 1. apríl 2012.
Menningarætlan skal gerast fyri útoyggjarnar.
Umstøðurnar hjá rørslutarnaðum í samferðsluni skulu betrast.
Kommunumál
Samgongan tekur undir við, at kommunurnar gerast færri og størri. Kommunusamanleggingin skal vera sambært lóg um sjálvbodna kommunusamanlegging. Innlendismálaráðið skipar fyri fólkaatkvøðu í øllum kommunum tíðliga á vári í 2012.
Kommunurnar yvirtaka ábyrgdina av eldraøkinum og fólkaskúlaøkinum.
Kommunurnar og landsstýrið avtala fíggjarleist, og hvussu økini verða skipað.
Umhvørvismál
Umhvørvisverndarlógin og náttúrufriðingarlógin skulu endurskoðast. Orka úr varandi orkukeldum skal økjast munandi.
Landsmyndugleikar og kommunur skulu samstarva, so at oljunýtslan til upphiting verður munandi minni.
Uttanríkisvøkstur og menning
Áherðsla verður løgd á at føra ein virknan uttanríkispolitikk, altjóða handilspolitikk og at vinna okkum fríhandils- og samstarvsavtalur. Umboðan Føroya mótvegis umheiminum verður áhaldandi styrkt í samstarvi við onnur fyri at náa málinum um vaksandi vinnumøguleikar og harvið øktum búskaparligum vøkstri.
Lóg um uttanríkispolitiskt virksemi verður gjørd.
Landsstýrið ger samstarvsavtalu við danir og onnur norðurlond um at nýta teirra sendistovur kring allan heim. Møguleikarnir verða gagnnýttir fyri at útbúgva føroyingar á hesum sendistovum. Vit skulu áhaldandi gerast virknari í menningarsamtarvi, og við ábyrgd fyri næstanum eiga vit at lata neyðhjálp, har neyðin rakar. Arbeiðið at gera Føroyar til sjálvstøðugan lim í Norðurlandaráðnum og WTO heldur fram.
Útflutningsráð verður skipað at røkja áhugamálini hjá føroysku útflutningsvinnuni.
Møguleikin fyri at hava fleiri sendifólk uttanlands verður umrøddur saman við nýggja útflutningsráðnum. Okkara geopolitiska/strategiska støða í NATO skal greinast.
Arbeiðið at gera nýggjan sáttmála við ES heldur fram.
Avtala skal gerast við ES, so sleppast kann undan ákærum um dumping (tollsamgongu). 12
Arbeiðið at gera handils- og íløgurammusáttmála (sonevndan TIFA) við USA heldur fram.
Okkara leiklutur í Arktiska ráðnum verður framhaldandi mentur. Ætlan verður gjørd fyri, hvussu vit best gagnnýta fyrimunirnar av broytingum, sum henda í arktiska økinum.
Eisini verður ætlan gjørd fyri, hvussu vit verja okkum móti árinum, sum standast av nýggjum farleiðum í arktiska økinum.
Undirskrivað tann 14. november 2011
Sambandsflokkurin
Fólkaflokkurin
Miðflokkurin
Sjálvstýrisflokkurin


c: text/html

text:
Skrivað hevur Martin Johannesen: Eftir nógv ára stríð er endiliga líkt til, at RaceRunning byrjar at menna seg í Føroyum. Ítróttarmaðurin Martin Johannessen greiðir her frá framgongdini innan RaceRunning í Føroyum.
Byrjanin til mína egnu RaceRunner-karrieru
Tá eg fyri umleið 9 árum síðani, ein dag í 2009, varð uppringdur av táverandi ÍSB, nú Parasport Føroyar, og tey spurdu meg, um eg hevði hug at koma til Havnar at royna eina súkklu á Tórsbreyt, segði eg, at tað kundi eg væl. Eg hevði umleið ein tíma til Havnar, og meðan eg koyrdi suður, fóru tankarnir eisini upp at koyra. Súkkla og rennibreyt? Hví skal man súkkla á eini rennibreyt? Tað ljóðaði undarligt, og eg varð forviti
Tá eg so komi ti lHavnar og síggi súkkluna, hugsi eg: “Hvar eru pedalirnar?” Men so fann eg út av, at eg skuldi upp á setrið og brúka hetta 3-hjólaða stellið til at flyta seg. Eftir fyrstu 10 metrarnar var eg seldur! Og síðani havi eg elskað RaceRunning.
Í 2011 var eg á fyrsta “camp” á Frederiksberg saman við Heðini Midjord úr Lopra. Hann var aftur við í 2012, men gavst so.
Árini sum einsamallur íðkari
Eg havi sjálvur verið við á Camp & Cup øll árini síðani 2011, men eftir at Heðin gavst, havi eg verið tann einasti íðkarin. Eg gjørdi, hvat eg kundi, fyri at fáa fleiri við, og royndi eftir besta førimuni at promovera hesa fantastisku ítróttargreinina; eisini í samstarvi við Parasport Føroyar. Nakrir fáir fyrispurningar komu, og fyri nøkrum árum síðani royndi ein annar eisini, men síðani minkaði tað burtur aftur.
Eg var ofta ørkymlaður um, at vit ikki kundu fáa fleiri við, tí eg hevði sæð hvussu fantastiskt RaceRunning var, og hvussu mong kundu íðka ítróttargreinina, nærum uttan mun til brek.
100% øking í Føroyum í 2017
Í 2017 eydnaðist tað okkum at fáa unga Levi Hanusarson við. Hóast hann er nógv ár yngri enn eg, var tað hugaligt at fáa ein makkara aftur. Hann kláraði seg sum øllum kunnugt væl, og hann er eins og eg púra seldur og elskar RaceRunning, serliga at renna skjótt.
Fyrstu mánaðirnir í 2018
Í januar 2018 setti Parasport ein landsdekkandi venjara, sum skal hava 1-2 felagsvenjingar um mánaðin. Endamálið við at seta venjaran er at royna enn einaferð at fáa nøkur fleiri við, og tað sær nú út til at eydnast. Venjarin er tann 18 ára gamli Gunnar Eihilt Sivertsen, sum hevur góðan kunnleika til renning hóast sín unga aldur. Hann kennir ikki so nógv til RaceRunning, so eg havi lovað at hjálpa honum sjálvboðið fyrstu mánaðirnar.
Fyrsta venjingin var í januar, næsta í februar, og har lýstu vit við, at man eisini fekk møguleika at royna súkklur. Nøkur fólk komu at hyggja, men higartil er tað ikki blivið til meira – enn.
Eitt bjart hugskot
Men so var tað, at vit fingu eitt hugskot, og tað skuldi vísa seg at geva úrslit. Í Suðuroy hava tey júst fingið eina nýggja marghøll við innandura fótbóltsvølli og rennibreyt. Gunnar og eg sita heima hjá mær og tosa um RaceRunning og skifta orð um hugsanir við hvønn annan um venjing, og hvat vit kunnu gera fyri at fáa gongd á. So hugsaðu vit um marghøllina og Suðuroy – vit gera eina venjingarlegu! Vit settu okkum í samband við tey í Suðuroy, og vórðu meira enn vælkomin at royna RaceRunning í Marghøllini í Vági.
Har var langur vegur til Suðuroy, men vit vildu royna, og vit søgdu, at um vit fingu bara ein íðkara meira har, so vórðu vit nøgdir.
Vit hildu venjingarleguna í døgunum 2.-4. mars, og gjørdist postivt bilsnir. Umframt meg og Levi komu 5 onnur at royna RaceRunning. Ein hevði roynt tað áður, nevniliga Heðin, ið er byrjaður aftur. Hini fýra høvdu aldrin roynt tað, men tey sóu út ti lat hugna sær og hava tað stuttligt.
Góð framtíðarútlit fyri RaceRunning í Føroyum
Vit vóna, at allir vilja halda fram at renna, og eg kann enda við at nevna, at tær súkklurnar, vit høvdu eyka, máttu vit taka heim aftur, tí neyðugt er at seta seg í samband við Parasport fyri at fáa eina súkklu. Men vit komu heim sunnudagin 4. mars, og nú vit skriva 7. mars, eru 3 av súkklunum longu bílagdar, so tær skulu suður aftur. So nú hendir okkurt, og vit síggja út til at fáa fleiri íðkarar.
Tíverri verða tað bert eg og Levi á ársins “camp”, tá Parasport krevur, at íðkaðar skulu hava verið virknir í 1 ár, áðrenn teir kunnu luttaka í kappingum uttanlands. Men um menningin heldur fram, so koma Føroyar at hava eitt størri lið í 2019, og tað vóna vit. Levi og eg hava framvegis okkara persónligu venjarar, tí vit vilja fegnir venja meira enn bert 1-2 ferðir um mánaðin.
Vit halda, at Marghøllin í Vági hevur uppiborið stóra tøkk, og at verða nevnd her. Uttan teirra fantastiska gestablídni og hjálpsemi hevði hetta ikki borið til. Tey hava av álvara fingið glið á RaceRunning, sum nú sær út til at breiða seg í Føroyum.
Til ber at biðja um súkklur hjá Parasport Føroyar við at seta seg í samband við teir á tlf 21 79 75
Meira kunning og myndir um Racerunning er at finna her
Greinin er upprunaliga skrivað á donskum. Men er síðani umsett av Norðlýsinum.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
nýggjar myndir frá skúlabyggingini
Í góðveðrinum í síðstu viku vórðu nýggja dronumyndir tiknar av byggiøkinum við Skúlan við Streymin.
Byggingin hevur verið nakað darvað av ringum veðri í desember, men nú er gongd komin á aftur arbeiðið. í løtuni verður arbeitt við betong, kloakk og at binda jarn. Til várs ferð meir at síggjast tá byrjað verður at reisa bygningarnar.
Í desember varð undirskrivaður ein ískoytissáttmáli við Spf/Jóan Petur Vang, byggimeistara, har avtalað var at leingja byggitíðina inntil 31.desember 2019.
Dronumyndir síggjast her:
http://sunda.fo/borgarin/tidindi/index.php/1554-nyggjar-myndir-fra-skulabyggingini-2#sigProIdc678c01791


text:
Jórun Larsen Mørkøre
Jórun Larsen Mørkøre (fødd 19. juli 1970 í Klaksvík) er ein føroysk vinnulívskvinna, bakari og ítróttakvinna. Hon eigur og er stjóri í síni egnu fyritøku, ið nevnist Bakaríið hjá Jórun og liggur í Klingrugarði í Klaksvík.[1]
Innihaldsyvirlit
Lívsleið[rætta | rætta wikitekst]
Lívsleið sum vinnulívskvinna[rætta | rætta wikitekst]
Hon varð útlærd sum bakari sum 23 ára gomul, og í 1999 valdu hon og maðurin Kim at keypa bakaríið Hjá KI frá svágri hennara. Jórun fór beinanvegin undir at nýmótansgera og víðka um fyritøkuna, men vakstrarmøguleikarnir vóru avmarkaðir og Jórun søkti tí um at fáa grundstykki, tá økið Klingrugarður varð útlagt sum ídnaðarøki í Klaksvík, og í 2004 stóð nýbygda bakaríið ‘Hjá Jórun’ klárt at taka í nýtslu. Bakaríð hjá Jórun hevur støðugt ment seg og fyritøkan umsetur fyri milliónir. Hesi seinastu fimm árini hevur bakaríið í meðal útgoldið 6 mió kr í lønum um árið, ella góðar 30 mió kr tilsamans og er bakaríið tískil eitt av stóru arbeiðsplássunum í Klaksvík. Í 2013 varð Jórun kosin Megnarkvinna 2013.[2]
Lívsleið innan ítrótt[rætta | rætta wikitekst]
Hon er aktivur rennari og rennur fyri felagið Treysti úr Klaksvík, har hon eisini er limur í trivnaðarnevnini hjá felagnum.[3] Hon luttók á HM í hálvmaraton 2014, sum varð hildið í Keypmannahavn, hon kom á mál við tíðini 1:50.37.[4] Hon luttók eisini á Eik hálvmaraton Klaksvík 2014, har hon gjørdist nummar sjey í opna bólkinum hjá kvinnum við tíðini 1:52.45.[5] Hon hevur fyrr verið aktiv innan hondbólt, fótbólt og flogbólt. Kendast man hon tó vera fyri avrikini innan fitness kappingar. Hon hevur sett fleiri føroysk met og í juni 2014 vann hon kappingina Natural Power Fitness í Danmark. Nummar tvey í somu kapping gjørdist havnakvinnan Árna Fjallstein. Hjá monnum gjørdist føroyingurin David Arge Galan nummar tvey.
Úrslit innan fitness[rætta | rætta wikitekst]
Føroysk styrkismet sum Jórun hevur sett[rætta | rætta wikitekst]
Tølini niðanfyri eru dagførd sambært heimasíðuni yndi.fo hin 14. juni 2014.[9]
Heiður[rætta | rætta wikitekst]
- 2013 - Ársins Megnarkvinna. Prísurin verður latin eini kvinnu, sum hevur klárað seg væl sum íverkseti og verður latin av Íverksetarahúsinum og blaðnum Kvinna.[10]
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
- ↑ industry.fo
- ↑ is.fo
- ↑ treysti.fo
- ↑ Treysti.fo
- ↑ Treysti.fo
- ↑ in.fo, Føroyingarnir hølvaðu alt av, skrivað hevur: Rannvá G. Fossaberg hin 14.06.2014
- ↑ sportal.fo, Fitness Føroyar: Nýggjur vinnari skal finnast hjá monnum
- ↑ kvf.fo
- ↑ yndi.fo, Styrkimet Kvinnur
- ↑ is.fo, Jórun L. Mørkøre fekk Megnarprísin 2013


text:
Persónligt frælsi
Vit vilja, at øll menniskju, uttan mun til aldur, kyn, uppruna, trúgv, sosiala støðu og kynsligan samleika, skulu hava somu rættindi at liva og virka í Føroyum.
Vinnuligt frælsi
Vínnulívið skapar búskaparliga grundarlagið undir samfelagnum og skal sum høvuðsregla rekast í privatum høpi. Tað almenna skal avmarka sín leiklut mest møguligt, og høvuðsuppgávan er at
tryggja, at vinnan er burðardygg.
Tjóðskaparligt frælsi
Framsókn vil, at Føroyar gerast fullveldi. Bert ein fræls tjóð kann gerast fullgildugur limur í altjóða samfelagnum, við øllum teimum fyrimunum og skyldum hetta inniber.
01. Apr 2011
Framsókn skjýtur upp, at løgmaður skipar eina kreppustjórn, ið skal tryggja, at stórmálini, ið arbeitt hevur verið við, ikki detta niður fyri.Nú, tá ið Føroyum, mest av øllum, tørvar politiskar flokkar, ið vísa ábyrgd, ber ikki til at sleppa øllum á gólvið, bara tí at...
.
Leygardagin tók Janus Rein seg aftur sum tingmann fyri Framsókn og segði seg somuleiðis úr nevndini fyri flokkin.Janus staðfestir, at samstarvið millum hann og formannin í longri tíð, síðani løgtingsarbeiðið byrjaði, als ikki hevur verið nøktandi. Hetta er orsøkin til, at hann hevur valt at...
.
Hanna Jensen, tingkvinna fyri Framsókn spyr soljóðandi:1. Heldur landsstýrismaðurin, at tørvur er á einum yvirskipaðum almennum mentanarpolitikki?2. Heldur landsstýrismaðurin, at tørvur er á einum greiðari stuðulspolitikki fyri mentan og list?3. Kann ein samskipan av m.a. stuðli, ráðgeving, tilmælum o.ø. leggjast undir eitt mentanarráð/ listaráð, sum...


text:
Samgongan spottar fólkaræðið
Vegna innanhýsis ósemju, hevur tað nú leingi verið siður í ymsum flokkum, at tað stendur einstøku valevnunum frítt at atkvøða eftir egnari sannføring í ávísum málum. Tískil valdi Gudloysi fyri valið, at senda einstøku valevnunum spurningar um hvar hesi standa í málum viðvíkjandi javnrættindum og trúarfrælsi. Einans ~10% valdu at svara okkum.
Tað er ongin loyna, at eitt av málunum, nevniliga javnrættindi til samkynd, spældi ein stóran leiklut í valstríðinum. Meðan ónøgdsemi við fyrrverandi høgravendu samgonguna allarhelst spældi størra leiklutin í valúrslitunum, kunnu vit ikki síggja burtur frá, at Framsókn fekk framgongd (+0,6), Miðflokkurin afturgongd (-0,6), og at Sonja Jógvansdóttir, sum kunnugt er samkynd og fyri hjúnabandsbroyting – og annars eitt av teimum fáu valevnunum, ið tordi at svara okkara spurningum – fekk triðmest persónligar atkvøður av øllum valevnum. Fólkið hevur talað! Ein sannur sigur fyri fólkaræðið!
Ella er tað nú kortini tað?
Grundarlagið undir fólkaræðinum er, sum navnið bendir á, at fólkið ræður. Fyrimyndaðarliga fólkaræðið hevði tískil verið fullur avgerðarrættur fólksins í øllum málum – t.v.s. beinleiðis fólkaræði. Hetta hevði tó verið ein álvarsom fyrisitingarlig avbjóðing. Hóast nýmótans tøkni hevur gjørt avbjóðingina munandi minni ógjørliga, so hevur tankin verið, at vit ikki øll somul kunnu renna til valkassan í tíð og ótíð fyri at atkvøða um hvørt tað einasta evarska lítla politiska málið. Neyðsemjuloysnin hevur tískil verið umboðsfólkaræði, ið er at lata okkara avgerðarræt upp í fáar hendur, valdar inn á ting at umboða okkara sjónarmið.
Um hetta skal rigga, er greitt samskifti millum valevni og veljara alneyðugt. Veljarin má vita mest gjørligt um hvar einstaka valevni og einstaki flokkurin stendur á flest øllum málum.
Samgongan hevur í sínum samgonguskjalið meldað út at:
Í sonevndum etiskum málum stendur hvørjum einstøkum tingfólki frítt at atkvøða eftir egnari sannføring.
Hvussu skal hetta tulkast í mun til at bert tvey av tingfólkunum hjá samgonguni svaraðu spurningunum um hvussu tey fóru at atkvøða í hesum málunum? Hvussu skal tað tulkast, at Sonja Jógvansdóttir, ikki fær ein landsstýrissess?
Hetta er at halda fólkaræðið fyri turran spott.
Hetta kann einans tulkast sum ein útmelding frá samgonguni um at Føroyar er ikki eitt fólkaræði.
Føroyar er eitt happadráttsveldi.
Vegna Gudloysi
Heini Reinert, skrivari
E.S. Gevst at nýta heitið ‘etisk mál.’ Øll politisk mál eru etisk mál. Finn eitt betri heiti.


text:
Norðurlendskur filmur hevur títt og ofta staðið sterkur á altjóða pallinum. Heilt frá teim fyrstu døgum, tá filmar vórðu gjørdir í Týsklandi, og heimurin lærdi seg nøvn sum Die Asta, ið var danska Asta Nielsen (1881-1972), og tá svenski filmsleikstjórin Victor Sjöström (1879-1960) fór til Hollywood, og ikki minst tá landsmaðurin og starvsbróðurin Mauritz Stiller (1883-1928) uppdagaði Gretu Garbo (1905-1990) og førdi hana til amerikanska býin, sum enn er ímyndin av filmslist og filmsídnaði. Seinni fingu vit so nøvn sum Bergman, August og von Trier. Men Føroyar eru ikki órørdar sum filmsland. Longu í 1907 tók heimsins elsta filmsfelag, Nordisk Film, eina danska kongavitjan upp í Havn, og sama ár keypti Ólavur á Heygum (1866-1923) eitt filmsapparat úr Noregi, sum hann trý ár seinni seldi til Dia av Bø, tað er Andrias Niclasen, ið fór undir biograf í Havn. Síðani var biografur bæði í Sjónleikarhúsinum, sum upprunaliga varð bygt í 1926, og í Havnar Klubba, sum í 1962 bygdi einasta biografbygning í landinum. Har var tað at Filmslistafelagið varð stovnað í oktober 1962. Tíggju ár frammanundan var norski Leif Sinding (1895-1985) í Føroyum og gjørdi filmin, sum fekk heitið Selkvinnen (1953).
Uttanduraupptøkur vóru gjørdar í Føroyum í 1952 og aftur árið eftir. Guðrun Haustein, omanfyri, sum tá var ung, fekk til uppgávu at svimja sum Selkvinnen í Sundalagnum og at sita á eini tekju í Saksun. Tað var Niclas Andreasen, sum skipaði fyri, tí hann var skrivari hjá norska konsulinum, minnist Guðrun, ið fekk fimmhundrað krónur fyri uppgávuna. So flutti hon niður til Danmarkar, giftist og gloymdi alt um filmin, sum hon aldri sá, fyrr enn Filmsfelagið vísti hann í Havn í 1990.
Jan Erik Holst, sum í mong ár var stjóri í Norsk Filminstitutt, er nú pensioneraður. Eg avmyndaði hann niðanfyri Hotel Føroyar, nú hann aftur var í Havn við tiltikna filminum um Kópakonuna, sum íslendski Birgir Thor Møller, niðanfyri, sýndi á Føroyskum Filmsdøgum í Norðurlandahúsinum. Nú fer tiltakið til Póllands, ið er eitt av mest spennandi evropeisku filmslondunum.
Fyrsti filmur, sum Filmsfelagið sýndi í Havnar Bio, var júst hin pólski Ida, sum allir ummælarar fegnast um. Hóast hann er svart-hvítur og í academy formati, var útselt til fyrstu sýningina. Næsti filmur var hin russiski Livjatan og triði verður Mr. Turner, ið er um kenda bretska landslagsmálaran Turner, sum Bárður Jákupsson fer at hugleiða um.
Verður undirtøkan eins góð og fyrstu sýningarnar benda á, so verður filmfestivalur í Havnar Bio. Ole Wich, sum var í gamla Filmsfelagnum, hevur gjørt búmerkið fyri komandi filmfestivalin. Búmerkið byggir á upprunaliga búmerkið, sum Petur Zachariassen teknaði. Tað ímyndar ta felagskenslu, sum natúrliga tekur seg upp, tá fólk í hópatali fara í biograf at síggja nýggjan listarliga áhugaverdan film - filmsdagar í Havn, sum altíð eru í felag!


text:
Framsókn er enn einsamalt í oddinum at definera grafiska valstríðið, nú løgtingsval verður týsdagin 1. september, tað er um góðar tvær vikur. Tað sæst á heimasíðuni hjá flokkinum og við vegjaðaran kring alt landið. Framtíðin er appilsingul, í hvussu er um tú velur F fyri Framsókn. Tó so, hin andstøðuflokkurin, Tjóðveldi, hevur gjørt talmerkt prent í Steinprenti á Skálatrøð í Havn. Tróndur Patursson hevur gjørt reyðu grundina, og so hevur Carl Johan Jensen skrivað skaldaborin orð og setningar omaná. Við hond, og í elstu prenttøkni, sum til er á okkara leiðum, steinprenti. Minnist meg ikki hava sæð ein politiskan flokk, sum so beinleiðis og ítøkiligani knýtir politiskt samband við listina. Og tað riggar heilt væl á vegginum, eisini. Væl frágingin og funktionell valpropaganda í talmerktum sølueintøkum hjá lista E.
Hin fremsti í bókstavaraðnum, listi A, sum mikið hóskiligani kallar seg A-liðið, hevur eins effektiva propagandatænastu, við góðum grafikki á øllum pallum, og hinir báðir fyrr nevndu flokkarnir. Í snøgga yvirlitinum hjá Eiriki Lindenskov í Sosialinum mikudagin, liggur A-liðið eisini allar fremst, tá tað snýr seg um at vera í samgongu og fáa praktiska ávirkan í politisku søgu Føroya.
Men hyggja vit við grafiskum eygum eftir búmerkinum hjá lista A, so síggi eg altso bara Afrika. Ja, heimspartin Afrika. Har stendur eitt feitt A omaná svøltandi heimspartinum, Afrika. Veit, at ætlanin er at vísa Føroyar og strandaøkið sum ein grafiskan klump, men tað riggar ikki. Tá A stendur omaná, sigur myndin Afrika. Har manglar bara eitt S og so heimsparturin hinumegin hav. So er sunnara hálvkúla definerað. Sá, at Fróði, nýggja valevnið hjá lista A á Argjum, brúkar ein gamaldags valkross upp at stavinum A. Einki meir. Kanska er listi A á grafiskari oyðimarkargongd. Spyrst, so livst.


text:
Torkils døtur
Bókadeild Føroya Lærarafelags
- Síður: 59
- Útgávuár: 2013
- Upprunamál: føroyskt
- Innbinding: heft
- Rithøvundur: Sólrún Michelsen
- Myndir: Herdis Jakobsen
Torkil hevur lagt døtrum sínum eina við, at tað er vandamikið at fara einsamallar frá húsum. Gentur mugu ikki ríða einsamallar, tí ikki allir vallarar hava góðar ætlanir.
Kortini fer Katrin einsamøll á rossabaki í kirkju …
Tá ið ein vallari seinni kemur til garðin hjá Torkili og tekur reyða serkin, ið Katrin var í um morgunin, upp úr pjøkanum, verður Ása ræðslusligin …
Torkils døtur er nýskrivað søga, ið byggir á kvæðið Torkils døtur. Evnið í søguni er frá miðøld. Søgan um Torkils døtur livir í halgikvæðum og sagnum og er til í øllum Norðurlondum.
Bókin er myndprýdd, øll sum hon er, við litríkum, fantastiskum myndum, sum unga evnaríka Herdis Jakobsen hevur teknað.


text:
Soleiis taka vit vi landsins leislu
Undir heitinum ôFrß fßmannaveldi til tjˇveldiö samtykkir floksting Tjˇveldis hesa yvirlřsing:
Tjˇveldi tekur vi landsins leislu og vil skipa einar frŠlsar F°royar. Her ganga vit tjˇfundarleiina, sum merkir, at F°roya fˇlk tekur st°u til tjˇarinnar framtÝ vi fˇlkaatkv°u.
Tjˇveldishugsjˇnin byggir ß frŠlsi, fˇlkarŠi, javnrŠttindi, samhaldsfesti og burardygd, og ta er hetta, sum ein nřggjur politikkur vi leislu Tjˇveldis skal tryggja.
Skatta- og fÝggjarpolitikkurin hjß sitandi samgongu er til ˇbˇtaligan skaa fyri tann framtÝar fÝggjarpolitikk, sum skal tryggja komandi Šttarlium s°mulig kor her ß landi. Skatta- og fÝggjarpolitikkurin skal fßast aftur ß beint.
F°rdi vinnupolitikkurin hevur vi sŠr, at rÝkid°mi landsins verur lati upp Ý hendurnar ß teimum fßu og ger, at rŠi ß landsins virum og virisskapanin fer av landinum.
Fiskivinnupolitisk nřskipan eigur at vera framd sum skjˇtast. Allir f°royingar skulu hava sama rŠtt at bjˇa seg fram at gagnnřta tilfeingi F°roya fˇlks.
Umst°urnar hjß feravinnuni vera alsamt mentar, so skaptir vera vinnum°guleikar kring landi.
Vi nřggjum ßt°kum ß sosiala °kinum verur b°tt um liviumst°urnar hjß °llum borgarum okkara, so at sosial viurskifti ikki noya fˇlk av landinum.
┌tbyggingin av samferslukervinum skal mennast, og stˇrar Ýl°gur Ý verkŠtlanir vera fyrireikaar ß fÝggjarliga skynsamiligan hßtt.
Fyri at tryggja framtÝar samhaldsfesti verur fingi Ý lag tŠttari samstarv vi fakfel°g og ßhugafel°g, so at ßhugamßl og rŠttindi fˇlksins vera best vard og umsitin.
ěllum umbor ß f°royskum skipum skulu tryggjast rŠttindi sambŠrt sßttmßlunum millum partarnar ß f°royska arbeismarknainum.
Flokstingi vil, at vit byggja eitt sterkt frˇskaparsetur vi einum gˇum og mennandi lestrar- og granskingarumhv°rvi. Samstarv millum vinnu, vÝsindi og ˙tb˙gving verur styrkt.
Avgerandi er, at vit tryggja °llum minnilutum javnst°u og sjßlvs°gd fˇlkarŠislig rŠttindi.
Stˇrt trot er ß dagf°rdum f°royskum undirvÝsingartilfari, serliga til minßms˙tb˙gvingar. Her skal onnur og st°rri rafesting gerast.
Tjˇveldi er eisini flokkur teirra ungu. Dentur verur lagdur ß at veita teimum ungu javnrŠttindi, eitt n˙ vi eins treytum fyri stuli til ˙tb˙gvingar. Mia verur eftir at lŠkka valaldurin til 16 ßr.
Flokstingi hevur umr°tt dagf°rd stevnumi, sum vera l°gd fram ß eykaflokstingi 10. mai til samtyktar.
Flokstingi heitir ß sitandi samgongu um at leggja frß sŠr, so at vit sum skjˇtast kunnu fara undir at menna F°royar frß einum fßmannaveldi til tjˇveldi F°royar.
Soleiis samtykt ß flokstingi Ý Sandavßgi hin 29. mars 2014.
Tjˇveldi


text:
Træ/alu-komposit
Legg merki til, at tað finnast tey gomlu træ/alu vindeyguni, har talan er um eitt vanligt træ vindeyga, har tú við nøkrum plast knøttum, festir ein aluminium klæðing uttaná.
Nýggju træ/alu-komposit vindeyguni, hava eina 40mm komposit rammu, millum træi og aluminiumi.
Henda komposit kjarna forgongst ikki. Hon brýtur kuldabrúnna, minimerar hitatapið, og gevur hægri temperatur rundan um glas kantarnar. Kompositkjarnan tryggjar harafturat vindeyga soleiðis at tað er meiri stabilt tá hetta verður sett í. Møguleikin fyri innvendigum kondensi er sera lítil við hesum vindeygum
Tí liva nýggju træ/alu-komposit vindeyguni upp til strongu krøvini í donsku byggilóggávuni í BR15.
Import bjóðar einans tey nýggju træ/alu komposit vindeyguni.
Um tú vilt hava vakrar og hugnaligar trærammur innan, men vilt sleppa undan viðlíkahaldi uttan, er træ/alu-komposit vindeygað tað rætta til tín.
Storm Vindeygað veitir 10 ára trygd!
Import_Træ_alu_A4.pdf Faldari ið sigur meiri um snið, bjálving osfr.


text:
Fimti partur í røðini um gladiatordrein...
Fimti partur í røðini um gladiatordreingirnar, sum verða tiknir fangar og førdir til Róm
Onnur bókin í røðini um gladiatordrongi...
Onnur bókin í røðini um gladiatordrongin Decimus Rex
Fyrsta av seks bókum um drongin Decimus...
Fyrsta av seks bókum um drongin Decimus Rex
Seinasti partur í røðini um gladiatordr...
Seinasti partur í røðini um gladiatordreingirnar í Róm. Ein spenanndi endi!
Triðja bókin í røðini um Gladiatordrong...
Triðja bókin í røðini um Gladiatordrongin
Fjórða bókin í røðini um Gladiatordrong...
Fjórða bókin í røðini um Gladiatordrongin


text:
Navn, Heimstaður, Endamál
§1
Navn felagsins er Handilsvinnufelagið. Heimstaður felagsins er Tórshavn.
§2
Endamál felagsins er at savna føroyska handilsvinnu í ein vinnufelgsskap at útinna felags áhugamál
Í virki sínum skal felagið skipa fyri felags menning í vinnugreinini, bæði í virkjunum, og av teimum karmum virkað verður undir. Millum limirnar skal felagið stuðla undir samskifti og førleikamenning, og úteftir virka sum felags málgagn mótvegis myndugleikum, stovnum og aðrari vinnu, herundir.
• Menna og ávirka útbúgvingarskipanin fyri handilsvinnuna
• Betra um rekruttering av arbeiðsmegi til vinnugreinina
• Menna handilsvinnuna gjøgnum kunning og skeið
• Greina og vísa á týdningin av handilsvinnuni
• Ávirka og menna karmarnar fyri at reka handilsvinnu
• Hoyring av lóggávu
• Lobbyvirksemi
2. Limaskapur
§3
Í felagnum kunnu handilsfyritøkur gerast limir.
Umsókn um limaskap í felagnum verður send umsitingini av felagnum. Nevndin ger ásetingar fyri møguligar treytir fyri limaskapi.
Við innliming í felagið skrivar fyritøkan undir at halda lógir felagsins soleiðis, sum tær eru ella seinni á lógligan hátt kunnu verða broyttar.
Limur kann siga seg burturúr felagnum við 6 mánað freist.
Limur, sum ikki hevur greitt limagjald kann koyrast út úr felagnum. Henda útkoyring loysir tó ikki viðkomandi lim frá gjaldskyldu síni. Felagið kann krevja limagjald inn umvegis innheinting.
3. Limagjald
§4.
Limagjaldið verður ásett á hvørjum ársaðalfundi, fyri eitt ár ísenn. Tá ið limur meldar seg inn í felagið í árinum, verður hann at gjalda lutfalsligt limagjald fyri tað tíðarskeiðið, ið eftir er av árinum.
Limagjaldið fellur til gjaldingar tann 01. mai á hvørjum ári.
Felagsins inntøkur verða at nýta til rakstur, sum nevndin, ið stendur aðalfundinum til svars, heldur verða neyðugar. Skuldi felagnum verið tørvur á meiri peningi til at fremja ávís mál, hevur aðalfundurin heimild til at útvega neyðuga fígging við tilskotum frá limunum. Eisini kann aðalfundurin til útvegan av slíkum peningi leggja eykagjald á limirnar í hvørjum kalendaraári, tó ikki størri enn tað, ið svarar til tey vanligu limagjøldini.
4. Aðalfundurin
§5.
Aðalfundur felagsins hevur hægsta ræðið í øllum viðurskiftum felagsins.
Rætt at koma á aðalfund hava allir limir felagsins.
Ein og hvør, sum hevur rætt til at koma á aðalfund, kann koma fyri annan við sama fundarrætti, um hesin limir hevur fingið fulltrú til tess. Limur kann skrivliga geva øðrum persóni fulltrú til at fara á fund og greiða atkvøðu hansara vegna.
§6.
Vanligur aðalfundur verður hildin á hvørjum ári í apríl mánað. Lýst verður skrivliga til vanligan aðalfund minst 14 dagar frammanundan við brævi ella við lýsing í almennum føroyskum lýsingarblað.
Á aðalfundinum er henda skrá:
1. Val av fundarstjóra
2. Framløga av limalista
3. Frásøgn nevndarinnar frá farna ári
4. Framløga av grannskoðaðum roknskapi
5. Vald av nevnd og tiltakslimum
6. Val av grannskoðara
7. Áseting av limagjaldi
8. Ymiskt
Allar avgerðir verða samtyktar við vanligum meiriluta. Atkvøðubýtið er ásett eftir starvsfólkatalinum hjá limunum soleiðis:
Limirnir hava eina atkvøðu fyri upp til 3 ársverk
millum 4 og 10 ársverk tvær atkvøður
millum 11 og 20 ársverk tríggjar atkvøður
millum 21 og 50 ársverk fýra atkvøður
fyritøkur við fleiri enn 51 ársverkum fimm atkvøður.
Atkvøðugreiðsla á aðalfundinum, ið viðvíkur lógarbroyting, kann bert verða samtykt við ¾ av atkvøðunum. Er fundurin ikki viðtøkuførur, kann verða lýst til nýggjan fund, og ræður tá vanligi meiriluti úrslitinum, uttan mun til fundarluttøku.
§7.
Eykaaðalfundur verður at halda, tá í minsta lagi 2 nevndarlimir, ella minst ¼ av limunum skrivliga krevja tað. Lýst verður til eykaaðalfund á tann hátt og so langa tíð frammanundan, sum nevndin ger av.
5. Nevndin
§8.
Felagið verður stjórnað av eini 3-5 manna nevnd. Aðalfundurin velur annaðhvørt ár 1 ella 2 og annaðhvørt ár 2 ella 3 limir í nevnd felagsins, fyri 2 ár ísenn.
1 ella 2 tiltakslimir verða valdir á hvørjum aðalfundi
Miðað verður eftir, at nevndarlimir og tiltakslimir umboðað tær ymisku handilsgreinarnar og landið so væl sum tilber.
Nevndin skipar seg sjálv við formanni og næstformanni.
Nevndin hevur minst fýra nevndarfundir um árið.
Gerðabók verður førd frá nevndarfundum.
6. Tekning / ábyrgd
§9.
Nevndarformaðurin teknar felagið. Nevndin hevur heimild at seta fólk til dagligu leiðslu felagsins, og kann veita slíkum umboðsfulltrú.
Til at upptaka lán, seta í veð, selja ella keypa fasta ogn krevst aðalfundarsamtykt og undirskrift á viðkomandi skjøl av nevndarformanni.
Felagið ábyrgdast bert við teirri til eina og hvørja tíð í felagnum verandi ogn. Í samband við virksemi felagsins, áliggur tað ikki limum og nevnd nøkur fíggjarlig ábyrgd.
7. Grannskoðan
§10.
Roknskapur felagsins verður grannskoðaður av einum av aðalfundinum valdum grannskoðara.
Roknskaparárið er kalendaraárið.
Roknskapurin skal liggja til skjals á skrivstovu felagsins, tá lýst er til aðalfund.
8. Avtøka av felagnum.
§11.
Felagið kann verða tikið av við ¾ av teimum greiddu atkvøðunum eftir samtykt av tveimum aðalfundum, og mugu í mesta lagi verða lidnir 14 dagar millum fundirnar.
Skuldi felagið verði tikið av, verða ognir felagsins nýttar, soleiðis sum aðalfundurin tekur avgerð um
Samtyktar á eykaaðalfundi 02. juli 1997.
Broyttar á eykaaðalfundi 06. juni 2001.
Broyttar á eykaaðalfundi 24. august 2011.
Broyttar á eykaaðalfundi 1. mars 2016.


text:
Fríggjadagin hin 13. oktober kl. 17 verður skipað fyri almennari móttøku í samtakinum Roðin, ið er økistænastan sum Nes, Sjóvar- og Runavíkar kommuna samstarva um. Leiðaraskifti er orsøkin, nú Tordur J. Niclasen hevur valt at fara frá fyri aldur og Jóngerð Guttesen hevur tikið við leiðsluni. Móttøkan verður á Ellis- og Røktarheiminum í Runavík.
Tordur J. Niclasen, sum er seyrvingur, er fyrsti og einasti leiðarin á Eysturoyar Ellis- og Røktarheimi, sum varð tikið í brúk í oktober mánaða í 1983. Í november mánaða 2015 gjørdist hann leiðari fyri Roðanum, og fyri kortum legði hann frá sær fyri aldur. Tordur er útbúgvin sjúkrarøktarfrøðingur og hevur nomið sær leiðslukunnleika á ymiskum skeiðum. Umframt starvið á Ellis- og Røktarheiminum hevur Tordur eisini ferðast á politiska pallinum. Hann hevur verið løgtings- og landsstýrismaður og í 8 ár var hann borgarstjóri í Eiðis kommunu, har hann og Sigrun og børn teirra hava búð seinastu mongu árini.
Í summar gjørdi stýrið fyri Roðan av, at seta Jóngerð Guttesen í starvið sum leiðari fyri Roðan. Roðin fevnir um økistænastuna, sum húsast á Ellis- og Røktarheiminum í Runavík, Vesturskin á Toftum, í Sjóvarlon á Strondum, í Dagtilhaldinum á Skála, á Heiminum á Mýrunum og sum leigar seg inn m.a. í Heilsudepilin í Runavík.
Jóngerð Guttesen (fødd Larsen) er ættað og uppvaksin í Fuglafirði. Hon er gift Jóannesi Guttesen og eiga tey børnini Karin, Knútur og Daniu. Tey búgva í Hoyvík.
Jóngerð er upprunaliga sjúkrarøktarfrøðingur. Hon hevur drúgvar royndir sum leiðari – serliga innan økistænastu og eldrarøkt. Hon hevur útbúgving sum bachelor í leiðslu og í løtuni er hon sjálvlesandi til master í almennari leiðslu við Suðurdanska Lærda Háskúlan í Odense/Aarhus.
Arbeiðsroyndir hennara fyri starvssetanina sum leiðari fyri Roðan eru m.a.: Sjúkra-røktarfrøðingur á føðingardeildini A2 á Landssjúkrahúsinum. Sjúkrarøktarfrøðingur á Røktar- og umlættingarheiminum Lágargarði. Varaleiðari og deildarleiðari á Røktar- og umlættingarheiminum Lágargarði. Leiðari fyri Stuðulsfólkaskipanini fyri børn hjá Almannaverkinum. Leiðari fyri Boðanesheiminum og eindarleiðari í Heilsu- og umsorganartænastuni hjá Tórshavnar kommunu.
Stýrið fyri Roðan takkar Tordi fyri tænastuna í nærum 35 ár, og ynskir Jóngerð blíðan byr í starvinum sum leiðari í ókomnum døgum.
Øll eru hjartaliga vælkomin at heilsa teimum báðum fríggjadagin í vikuni kl. 17 - í Friðartúni í Runavík.
Stýrið fyri Roðan
Tórbjørn Jacobsen, formaður


text:
Jan Müller
08.03.2018 - 13:22
Er tað nakað, sum mongu greinarafyritøkurnar á oljumarknaðinum eru ósamdar um, so er tað framtíðar oljuprísin. Soleiðis hevur tað verið, og soleiðis fer tað framhaldandi at vera. Nýggjastu metingarnar av oljuprísinum komandi fimm árini spenna tískil eisini víða, alt frá góðum 60 dollarum til 80 dollarar.
Ein av greinarafyritøkunum, BMI Research, heldur oljuprísurin í 2019 fer at liggja um 75 dollarar. Hinvegin heldur Bloomberg, sum javnan verður endurgivið fyri at meta rætt, hevur eina væl lægri meting. Oljuprísurin fer í 2019 í meðal at liggja um 63,5 dollarar fyri tunnuna heldur Bloomberg.
Tríva vit so í aftur metingina hjá BMI, fer oljuprísurin í 2020 at liggja um 78 dollarar, áðrenn hann í 2021 og 2022 fer at hála seg nakað longur upp og gerast 80 dollarar. Taka vit so Bloomberg, tá verður meðal oljuprísurin í 2020 65 dollarar og í 2021 67,5 dollarar.
Hyggja vit so eftir verandi árinum, 2018, metir BMI oljuprísin til 67 dollarar. Bloomberg liggur nakað lægri, á 63,8 dollarum.
Óvissan um framtíðar oljuprísin er sum vera man merkt av fleiri ymiskum viðurskiftum. Størsta hóttan í løtuni móti einum støðugum og høgum oljuprísi er fyrst og fremst amerikanska skifurframleiðslan. Tess meiri skifurgass og –olja kemur á marknaðin, tess størri er møguleikin fyri, at oljuprísurin lækkar. Framleiðslan verður størri enn eftirspurningurin. Og goymslurnar fyllast. Men tað er so eisini bara ein spurningur um tíð, til eftirspurningurin aftur fer at vaksa – hetta vegna minkandi leiting og størri búskaparvøkstri í Asia.
Enn ein faktorur, sum hevur týdning fyri framtíðar oljuprísin, er framleiðsluloftið, sum Opec og Russland hava sett til at vara árið út. Aftrat hesum koma so viðurskifti, sum veðurlagið og kríggj hava ávirkan á.
Fram til prísskædlið í 2014 var oljuprísurin oman fyri 100 dollarar. Tvey ár seinni, í 2016, var hann niðri á 28 dollarum. Tvs. at hann lækkaði við góðum 70 dollarum eftir góðum tveimum árum.
Kelda: Rigzone


text:
Eins og undanfarin ár skipar Dansibandsfestivalurin eisini í ár fyri tiltakið á Hamragarði saman við Vágs kommunu.
Syngið við kvøld verður á Hamragarði tórskvøldið 3. mai kl. 19.00 við luttøku av Árna, Hentzar, og Terja við harmonikum og bassi.
Dansistovugaman kemur eisini at framføra og møguleiki er at luttaka í dansinum. Kaffi/te og okkurt gott afturvið verður eisini bjóðað.
Ókeypis tiltak ætlað aldursbólkinum 65+ og verður skipað í samstarvi við eldraátøkini hjá Vágs kommunu.
Øll eru hjartaliga vælkomin !


text:
Sverri Egholm
23.01.2018 - 20:03
Tíðindi > Uttanlands > Politikkur
- Mín fyrsta reaktión var, at eg ikki fekk meg at trúgva tí. Tað kann hon ikki hava sagt.
Tað segði Magni Arge, fólkatingslimur, við Dag & viku í kvøld eftir at hann var spurdur um útsøgnina hjá Marlene Wind, professara í stjórnmálafrøði á Københavns Universitet eftir kjakið í gjár, har Carles Puigdemont luttíók.
Marlene Wind segði við katalanska miðilin VilaWeb, at hon eitt nú heldur, at Føroyar eru ov fátækar at loysa frá Danmark.
- Tað næsta eg hugsaði er, at so var hóast alt vóru hógvarnir komnir undan hjá summum, sum ikki hava so stóra virðing fyri sjálvavgerðarættin hjá føroyingum og grønlendingum - og sum kanska eru so lítið upplýst um hvussu væl vit klára okkum í Føroyum og hvussu lítið heft vit eru av Danmark, segði Magni Arge.
- Um hatta er ein nýggjur holdningur millum donsku elituna, so haldi eg, at vit vita útmerkað hvør kósin hjá Føroyum er, og vit skulu gera skjótt av.
Hann legði tó afturat, at hann ikki hevur upplivað tílíkar útsagnir í danska Fólkatinginum seinastu tvey árini.
Les eisini: Danskur professari: - Føroyar eru ov fátækar at loysa
Magni Arge og Carles Puigdemont á Christiansborg (Mynd: EPA)


text:
Anna Suffía, dóttir Kristjan Johannesen frá Sandá á Selatrað, giftist til Gjáar, og doyði um 1907.
Hon segði frá, at áðrenn hon fór av Selatrað, var hon guðmóðir at einum barni, hvørs foreldur búðu í Mittúni á Selatrað. Í teirri tíðini var langur vegur til kirkju hjá selatraðfólki. Og á vegnum til kirkju kundi av teim, ið fylgdust, verða snakkað um mangt og hvat. So var eisini nú, barnið skuldi doypast. Mangt og hvat var havt á lofti, og einaferð kom tosið inn á hetta sama barn. Summi hildu vera óskikk, at so mong eftirnøvn í bygdini endaðu við “-sen”. Allir faddrarnir vóru samdir um hetta, og hildu teir tí, at best var at fáa barnið doypt við eftirnavninum Mittún eftir navn býlings, har tað var borið í heim. So varð gjørt. Barnið varð doypt, og so fóru fólk heimaftur til Selatraðar.
Á vegnum heim tingaðust menn um, hvør teirra ið skuldi hava til umboð at siga faðiri barns frá, hvat eftirnavn, ið givið var barninum. Ivasamt kundi vera, hvussu hann vildi taka tað. Umsíðir eintust teir um hetta.
Tá ið barnabáturin legði at landi á Selatrað, kom faðirin oman á støðna at taka ímóti teimum. Hann bað tey vera væl heimaftur komin. Og so fekk hann at frætta um eftirnavn barns, sum øll, ið við høvdu verið í kirkju, róstu tað dúgligasta, tey vóru ment.
Tøgn var eina løtu. So segði hann, at gjørd gerð fekk onga vend, og beyð teimum til húsar. Eftirnavnið Mittún hvarv skjótt av Selatrað, men livir enn í Tórshavn og í Skotlandi.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text:
Fyri stuttum komu úrslitini aftur frá samskiparunum av eini “próvtøku” fyri starvsstovur – og vit hava staðið við einum 12-tali.
Kanningarførleikarnir eru mentir og settir í verk hesi seinastu árini á granskingarsetrinum iNOVA á einum framkomnum massaspektrometriskum (UPLC MS/MS) kanningartóli, hetta við hollum stuðli frá kanningarstovuni MTM á Örebro Universiteti í Svøríki. PFAS verður nýtt sum stytting fyri bæði per- og polyfluoreraði alkylevnir, har mest kenda evni í bólkinum er PFOS. Hetta eru umhvørvisdálkandi evni, sum serliga finnast aftur í fiski, kjøti, sjófugli og hvali. Her heima eru kanningar gjørdar av fiski, bæði pelagiskum fiski og aldum laksi. Av tí at sera smáar nøgdir eru at finna av PFAS evnum í føroyskum fiski, er neyðugt við ógvuliga neyvum og viðkvæmum tóli, og stendur eitt tílíkt á iNOVA.
Verkætlanin “PFC í fiski” var framd av almennum stovnum saman við nøkrum privatum fiskivinnufyritøkum við stuðli frá Granskingarráðnum. Kanningarnar vórðu framdar á tóli, sum Vinnuframi keypti til endamáls at fremja framkomnar kanningar í Føroyum. Granskingardeildin á Umhvørvisstovuni hevur havt verkætlanarleiðsluna undir hond og hevur framt kanningarnar. Umframt Umhvørvisstovuna hava hesir stovnar og fyritøkur luttikið í verkætlanini:
Deildin fyri Arbeiðs- og Almennaheilsu, Fróðskaparsetur Føroya, Heilsufrøðiliga Starvsstovan, Faroe Pelagic, Luna/Hiddenfjord og Varðin Pelagic.
Frágreiðing frá verkætlanin “PFC í fiski” er at finna her.
Niðanfyri á Mynd 1 sæst innihaldið av hvørjum PFAS evni sær í flaki av ávikavist makreli (Varðin Pelagic), makreli (Faroe Pelagic), gullaksi, svartkjafti, sild og aldum laksi.
Mynd 1. PFAS innihald fyri hvørt evni sær í flaki.
Mynd 2 vísir samlaðu mongdina av PFAS evnum í tí kannaða fiskinum í verkætlanini “PFC í fiski” frá 2015, samanborið við samsvarandi fiskasløg úr øðrum havøkjum og árstølum.
Mynd 2. PFOS í makreli undir Føroyum í 2015 samanborið við makrel úr øðrum havøkjum og árstølum. Um ikki annað er tilskilað, eru kanningarnar gjørdar av flaki. Víst verður til frágreiðingina fyri nærri kunning um tilvísingarnar.
Nærri fæst at vita við at ringja til Mariu Dam á Umhvørvisstovuni, tlf. 342400, ella við at senda okkum ein teldupost á us@us.fo« Aftur
Stongt vegna starvsfólkatiltak
23-05-2018
Verja av fugli á Ramsar-oyggjum
13-04-2018
Skjalasøvnini í Tinglýsingini og Ma…
09-04-2018
Hægstirættardómur um matrikulgjøld
05-04-2018
Dálkingarevni í spillivatni í fýra …
03-04-2018
Órudd og annað burturkast skal ikki…
02-04-2018
Runavíkar kommuna fingið umhvørvisg…
28-03-2018
Sundsverkið fingið nýggja umhvørvis…
28-03-2018
Næmingur úr 9.ð fekk høvi at royna …
16-03-2018
Norðurlendskur stuðul til verkætlan…
15-03-2018


text:
Skeiðini
1. Lestrarhálva
Á fyrstu lestrarhálvu verður dentur lagdur á teori, metodologi og tvørfakligum samstarvi. Ein týdningarmikil partur av hesi lestrarhálvu er, at tú kemur at arbeiða við einari ávísari masterlæruverkætlan í einum sokallaðum "praksisfelagskapi". Tú kemur við øðrum orðum at samstarva við onnur lesandi og vísindastarvsfólk á deildini. Fakskeiðini geva tær eina víðkaða innførslu í teori og metodologi, og hetta kemur at stuðla arbeiðsgongdini við masterlæruverkætlanini.
Lestrarhálvan er skipað í 3 partar:
10 ECTS er skeið í Metodologi 1, ið gevur tær epistemologiska og vísindafilosofiska grundarlagið fyri masterlæruskipanina. Hetta skeiðið liggur tí fyrst í lestrarhálvuni og endar við eini skrivligari einstaklinga próvtøku.
10 ECTS eru fakskeið har tú fært innførslu í teoretiska og metodiska grundarlagið í vísindagreinini, sum tú hevur valt. Fakskeiðini eru vanliga samansett av fyrilestrum og kjakbólkavirksemi. Fakskeiðini enda við eini skrivligari próvtøku.
10 ECTS eru sett av til Masterlæruverkætlan. Arbeiðsgongdin við masterlæruverkætlanini byrjar tíðliga í semestrinum og heldur fram alla lestrarhálvuna við eitt nú bólkaframløgum og felags seminarum.
Legg til merkis: ECTS stendur fyri European Credit Transfer System, og er eitt mát fyri, hvussu nógvar tímar ein lesandi samanlagt skal seta av til eitt ávíst skeið. 1 ECTS svarar til millum 25 og 30 tímars arbeiði.
2. Lestrarhálva
Á aðru lestrarhálvu tekur tú skeið innan títt serøki á útlendskum universiteti. Tað er týdningamikið, at tú í samstarv við Masterlærutoymi fert í gongd við at leggja aðru lestrarhálvu til rættis longu í byrjanini av fyrru lestrarhálvu.
Onnur lestrarhálva er skipað í 30 ECTS skeið frá útlendskum universiteti
3. Lestrarhálva
Á triðja semestri fert tú i praksislæru/phronetikum.
Hetta merkir, at tú, grundað á avtalu millum teg og ein stovn ella virki, granskar eina fakliga viðkomandi uppgávu, samstundis, sum tú eisini luttekur í vegleiðing og metoduskeiðum á Setrinum. Harumframt er ein minni partur av lestrarhálvuni ein teoretisk og metodisk fyrireiking til masterritgerðina.
Tað hevur týdning, at tú arbeiðir aktivt við fyrireiking til serritgerðina longu her. Tískil samskipa vit tína praksislæru soleiðis, at stundir eisini vera til at arbeiða á Setrinum fastlagdar dagar. Harumframt skrivar tú synopsu í metodologi 2, sum skal virka sum grundarsteinur undir sjálva ritgerðina.
Lestarhálvan er skipað í 2 partar:
25 ECTS praksislæra/phronetikum
5 ECTS Metodologi 2
4. Lestrarhálva
Fjórða lestarhálva skrivar tú Masterritgerðina.
Umframt at hvør lesandi fær ein atknýttan vegleiðara, so er eisini skipað fyri seminar, har lesandi fáa høvi at sparra, motivera og stuðla arbeiðsgongdini hjá hvørjum øðrum.
30 ECTS Masterritgerð


text:
Í gjár vóru 100 ár síðani, at omma okkara, Sunneva F. Háberg, varð borin í heim 4. juni 1917. Hendan myndin er frá 2006, tá hon var 88 ár. Sunneva (systir mín) tók myndina á Láargarði, har omma búði seinastu 10 árini av sínum lívi.
Omma var ein syngjandi omma, ein stuttlig omma, ein kærleiksfull omma og ofta eisini ein fjollut omma. Hon hevði sítt egna skemt og dugdi at fáa børn við uppá tað. Abbi var ikki altíð so við uppá tað, tá fjollið tók yvirhond. Á tí økinum vóru tey mótpólar, men á tónleikaliga økinum vóru tey eitt. Tónleikur og sangur vóru miðsavnandi í teirra lívi, og saman við mammu okkara, Annu, hava tey havt óteljandi góðar løtur frammanfyri klaverinum.
Tá omma var blaðung, gjørdist hon álvarsliga fepursjúk, og familjan savnaðist um sjúkraleguna at biðja fyri henni. Hon lovaði Gudi, at um hon gjørdist frísk, skuldi hon syngja honum prís restina av ævi síni. Hon gjørdist frísk og helt eisini orð. Hetta var ein grundleggjandi táttur í hennara søgu um seg sjálva. Eg havi djúpa virðing fyri fólkum, ið hava skil uppá sína egnu søgu, tí tað er lætt at villast í henni. Í so máta var omma konsekvent. Kortini gjørdist "Viðareiðissangurin" eitt týðandi undantak (hvat eru reglur uttan undantøk?). Í Føroyum hevur hvør bygd og hvørt fótbóltslið sín egna sang ella sangir, og soleiðis er eisini við Viðareiði. Tá omma sá tann sangin, mátti hon bara siga ja til at syngja hann inn á band, tí hann var ov vakur at siga nei til (omma smíðaði eisini lag til sangin). Øll, ið hava verið á Viðareiði á hásumri, vita eisini, at har er nokkso himmalskt, so tað má vera í lagi við tí.
Í aðrar mátar vóru tingini heldur ikki so svørt/hvít. Fyri ikki so langari tíð síðani fortaldi ein fróðskaparmaður fyri mær, at tá hann eina ferð helt rundan føðingardag, komu hjúnini Sunneva og Knút á gátt. Sum kvøldið leið, fóru tey bæði at syngja og spæla frammanfyri klaverinum, og fólk savnaðust rundanum. Hvat sungu og spældu tey? Jú, vísur og festligar sangir. Viðkomandi greiddi frá, at tá tey bæði takkaðu fyri seg, vóru tey so hjartans fegin og kendu seg upplyft..
Persónliga verði eg rørdur av tankanum um tey bæði ommu og abba, ið syngja og spæla vísusangir og hugna sær í góðum selskapi. Uttan nakað dikkedar. Tí tónleikur er tónleikur, líkamikið hvat fyri predikat vit seta á hann. Men tónleikur er eisini eitt tað sterkasta, vit eiga. Mín góði vinur Benjamin tosar beinrakið og rørandi um hetta í forsíðugrein í Sosialinum hetta vikuskiftið. Tað kann ikki undra, at kirkjur og samkomur á ymsan hátt hava ynskt at temja hesa tølandi kraftina. Andaligi sangurin er eisini grundleggjandi í øllum tónlistaligum virksemi, og tey bæði omma og abbi áttu flestu tónlistaligu løturnar í samkomuni Ebenezer yvirav "Glade hjørn" (viðhvørt tykist tað sum ein ævinleiki sveimar uppi yvir springvatninum í miðjuni).
Hóast tey vóru kend hiðani, hevði familjan hjá ommu tilknýti til Hvítusunnusamkomuna. Henni dámdi ikki, at nakar segði nakað neiligt um hvítusunnusamkomuna, og handan søgan um fepursjúkralegu og bønarhald er álvaratos eisini radikal uppá tann pinsaliga mátan. Tí kennist tað merkiliga fullkomið, at Hvítusunna er samstundis sum hesin 100 ára dagurin hjá ommu. Hvítusunna er "hátíð til minnis um Heilaga Andans komu". Heilagi Andin, tað er tann meira rock'n'roll parturin av kristindóminum. Tann, ið er sum vindurin. Tann, ikki letur seg temja, hvussu galið vit menniskju annars vilja tað. Men stundum kann ein ordiliga góður sangur opinbera hetta fyri okkum, og stundum er Viðareiði sum ein lítil sneið av tí himmalska. Æra verið minnið um ommu.


text:
Mellerud
Mellerud er ein býur í Melleruds kommunu í Västra Götalands län í Svøríki. Býurin hevur umleið 3 750 íbúgvar (2010).[1]
Tufflur úr træ vóru framleiddar í Mellerud av verksmiðjuni AB Melleruds Skoindustri frá 1909 til 1975, tá ið verksmiðja læt aftur. Tá ið verksmiðjan byrjaði í 1909, var navnið E R Anderssons Trätoffelfabrik. Tey fyrstu árini helt tufflu-verksmiðja til í leigaðum hølum, men í 1918 varð ein nýggjur bygningur bygdur til framleiðsluna, og í 1960 vórðu nýggir verksmiðjubygningar bygdir, og teir gomlu vóru tiknir niður í 1971. Í 1970-árunum arbeiddu gott 50 fólk á verksmiðjuni, har tey framleiddu umleið 1500 tufflur um dagin. Hesar vórðu útfluttar til eitt nú Týskland, Noreg og USA undir vørumerkinum Dalbo Toffeln.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]
Slóðir[rætta | rætta wikitekst]


text:
N. F. S. Grundtvig
Nikolai Frederik Severin Grundtvig (8. september 1783 í Udby við Vordingborg – 2. september 1872 í København) var ein danskur rithøvundur, teologur, yrkjari (serliga kendur sum sálmasmiður), filosoffur, søgufrøðingur, prestur við Vartov í København, tittulerbiskoppur, filologur, skúlamaður og politikari. Han legger navn til Grundtvigianismuna og var stigtakari til fólkaháskúlan. Grundtvig er tann sálmasmiðurin ið oftast kemur fyri í Den Danske Salmebog og er ein "institutión" í donskum ands- og samfelagslívi.
Keldur[rætta | rætta wikitekst]


text:
Innsent
18.04.2018 - 23:09
Ítróttur > Ítróttur > Huga ítróttur (talv/bridge osv.)
Olaf Berg var dagsins hetja í Small Nations talvkappingini í Klaksvík í dag. Honum eydnaðist at fella stórmeistaran Igor Efimov í stórum stíli í fimta umfari í dag. Efimov hevði vunnið øll talvini frammanundan.
Við svarta fólkinum tók Olaf ósigraða mótstøðumannin á bóli við snildum vendingum í spentari støðu, og lumpaði hann við flottari kombinatoriskari fintu. Olaf tá hann er bestur.
Helgi fremstur
Sigurin kom eisini sera væl við hjá Helga Dam Ziska, sum nú hevði møguleikan at leggja seg einsamallan á odda. Tað gjørdi hann eisini við bravour. Tað var rein stórmeistaratelving í dag móti altjóða meistaranum Aloma Vidal úr Andorra. Helgi er tí einsamallur á odda við fullum stigatali eftir fyrstu fimm umførini.
Støðan í Small Nations 2018 eftir fimm umfør
1 GM Helgi Dam Ziska (Føroyar) 5
2 GM Igor Efimov (Monako) 4
3 IM Fred Berend (Luksemburg) 3½
4 Paris Kleridis (Kýpros) 3½
5 IM Aloma Vidal (Andorra) 2½
6 Olaf Berg (Føroyar) 2
7 Peter Kirby (Guernsey) 1½
8 Stelios Theocharous (Kýpros) 1
9 Krysztof Belzo (Jersey) 1
10 Renato Frick (Liktinstein) 1
Í sætta umfari í morgin í kappingini millum telvarar úr smátjóðum úr Evropa hava báðir føroysku telvararnir hvíta fólkið. Helgi møtir Renato Frick úr Liktinstein og Olaf Berg telvar móti Peter Kirby av Guernsey.
Kappingin endar sunnudagin.


text:
Avisen "Dimmalætting" skriver:
Vígdis Sigmundsdóttir hevur heilt frá barni av altíð tekna og málað nógv, tað gjørdu tey nógv av í hennara barnaheimi. Hon er dóttir kenda listamannin Sigmund Petersen sála.Vígdis hevur í mong ár bert arbeitt við papírsklippi, hon dámar henda arbeiðsháttin sera væl.
Vígdis er útbúgvin sjúkrarøktarfrøðingur , interiør arkitektur og hevur luttikið á listaskeiðum bæði í Føroyum og í Danmark. Teknikkin til papírklippini hevur hon sjálv funni fram til. Hon arbeiður nógv við ljós og skugga og damar best, tá sólin gevur henni skuggar.
Perspektiv, farvur og samanseting arbeiðir hon nógv við. Tá tekningin/skitsan er liðug gjørd, byrjar hon at klippa myndina. Hon brúkar sýrufrítt karton og Pritt límstiftir, hon klippur, sker og skræðir papírið.
Vígdis hevur sín egna arbeiðshátt, og vanliga íblásturin til myndaevnini eru úr føroysku nattúruni.
Tað var í samband við framsýning í Førde norðan fyri Bergen, hagar Vígdis var boðin, at hon fór í kvæðaheimin eftir evni til klippmyndirnar, av kvæðinum Ormurin Langi, sum er norsk søga . Aftaná framsýningina í Førde, av teimum 12 klippmyndinum , komu 10 myndir út á føroysk frímerkir í 2006.u.


text:
Nú árið 2017 er farið afturum, kann vera hóskandi í stuttum at taka saman um arbeiðið hjá Havstovuni at tæna okkara høvuðsvinnu.
Uppsjóvarfiskur
Føroyar eiga ein týdningarmiklan part av felags stovnunum av makreli, norðhavssild og svartkjafti. Leikluturin hjá Havstovuni í hesum sambandi er partvís at fáa vitan til vega, ið kann vera við til at tryggja Føroyum sín rættvísa part av hesum tilfeingi, og partvís at samstarva við hini grannalondini um stovnsmetingar og aðrar lívfrøðiligar kanningar, ið skulu til, fyri at ráðgevast kann um stovnsrøkt og skilagóða gagnnýtslu av hesum stovnunum.
Í farna ári blivu tríggir rannsóknartúrar gjørdir í samstarvi við skip frá øðrum strandalondum. Í apríl kannaði Magnus Heinason svartkjaft sunnanfyri, í mai kannaði skipið sild norðanfyri, og í juli bleiv Tróndur í Gøtu leigaður at kanna makrel norðanfyri. Á øllum trimum túrunum blivu kanningar av sjógvi og æti eisini gjørdar. Harumframt hevur Havstovan støðugt fingið prøvar av veiðuni hjá fiskiskipunum.
Viðmerkjast skal, at í 2017 var rættiliga stórur vøkstur í teirri tilmæltu veiðuni, so hóast minking í ár í mun til í fjør, so eru tær samlaðu tilmæltu nøgdirnar ikki minni enn vanlig ár. Tó hevur norðhavssildin verið í minking hesi seinastu 8 árini, av tí at eingin stórur árgangur er komin inn í gýtingarstovnin.
Tað er ikki full semja millum øll strandalondini um býtið av hesum trimum stovnunum, og tí hevur veiðan, ið londini hava ásett sær, verið størri enn tilmælið frá ICES. Hetta verður væntandi eisini soleiðis í 2018.
Botnfiskur
Hesi seinastu nógv árini hevur upsi verið okkara høvuðs-botnfiskaslag undir Føroyum. Tilgongdin hevur verið miðal og yvir miðal hesi seinastu árini. Gýtingarstovnurin varð í 2017 mettur at vera uml. 100.000 tons og er í vøkstri. Veiðutrýstið verður tó mett at vera í hægra lagi í mun til størst møguligu langtíðarúrtøku. Tann fiskurin, ið verður veiddur, er sum heild smærri enn hann kundi verið. Væntandi verður rist kravd í upsatrolum um stutta tíð, og tað fer at minka um veiðutrýstið á teir yngstu árgangirnar. Fiskiskapurin er góðkendur sum burðardyggur av MSC.
Verri stendur til við toska- og hýsustovnunum. Tilgongdin hevur svikið í nógv ár á rað, og stovnararnir eru smáir. Gýtingarstovnurin hjá toski varð í 2017 mettur at vera 21.700 tons og av hýsu 19.200 tons. Glottar eru tó at síggja. 2015-árgangurin av hýsu er mettur at vera lítið undir miðal (tann frægasti síðani 2003), og 2016-árgangurin verður mettur at vera heilt góður. Tilgongdin av toski er torførari at meta um, av tí at smáfiskurin er undir landi tey bæði fyrstu árini. Ábendingar eru tó um, at bæði toska- og hýsustovnurin eru í vøkstri. Spennandi verður at síggja úrslitini frá komandi stovnsmetingum, ið verða gjørdar á vári 2018.
Longustovnurin hevur verið í vøkstri í fleiri ár og er væl fyri. Stovnsuppbýtið av brosmu er ikki kent til fulnar og í ICES verður brosma við Føroyar viðgjørd saman við brosmuni vestan fyri bretsku oyggjarnar. Fullfíggjað stovnsmeting verður ikki gjørd av brosmu, men veiða uppá roynd hjá fiskiskipunum kann geva eina ábending um støðuna í okkara øki. Tað føroysk línuskip hava fingið í mun til royndina, er lítið broytt (ella ein lítil øking) tey seinastu árini. Hetta bendir á, at stovnurin er rættiliga støðugur.
Gulllaksur hevur stóran týdning fyri tey skip og fyri tær fyritøkur, ið hava loyvi til tann fiskiskapin. Stovnurin tykist at vera hampiliga væl fyri og fiskiskapurin er góðkendur sum burðardyggur av MSC.
Kalvin hevur verið í minking í nógv ár á rað, og neyðugt er við tiltøkum, fyri at økja um sannlíkindini fyri frægari tilgongd. Serliga eigur gýtingin at verða betur vard.
Á Føroyabanka bíða vit framvegis eftir góðari tilgongd av toski. Á seinastu yvirlitstroling í september 2017 sást tó toskur í øllum støddum, og ikki einans stórur fiskur, eins og vanligt plagdi at vera. Vit eru tí sera spent til næstu yvirlitstroling, ið verður í mars 2018. Viðvíkjandi hýsu, so sæst tann góði 2016-árgangurin nú aftur í yvirlitstrolingunum og nøgdin av hýsu á Bankanum er farin at líkjast tí, sum fyrr var vanligt.
Hav- og vistskipanir
Havstovan hevur í fleiri ár luttikið í altjóða gransking av havfrøðini í Norðuratlantshavi, og 2017 var einki undantak í so máta. Eitt havfrøðiligt fyribrigdi, ið hevur verið staðfest hesi bæði seinastu árini er, at tann subpolari meldurin, ið hevur sítt miðstað í Irmingarhavinum, hevur verið óvanliga sterkur. Hetta ger, at kaldur sjógvur av arktiskum uppruna , ið hevur nógv av tøðevnum og æti í sær, verður førdur víða um, bæði vestan fyri Føroyar, framvið Føroyum og inn í Norðurhøv. Trúligt er, at hetta hevur góða ávirkan á uppsjóvarfiskin á okkara leiðum og eigur at kannast nærri.
Á Landgrunninum var sera nógvur gróður í 2017. Gróðurin var líka nógvur sum tey sera góðu árini 2000 og 2001. Árini frammanundan hava vit sæð týðiligt samband millum gróðurin og fisk og sjófugl á Landgrunninum, og tað sum vit higartil hava sæð, tykist hetta eisini at hava verið galdandi hesaferð. Væl kom undan, bæði av sjófuglapisum og av yngli (íroknað nebbasild og hvítingsbróðri) og botnfiskurin hevði nógv at eta.
Gransking og førleikamenning
Samanlagt luttók Havstovan í 16 ymiskum granskingarverætlanum í 2017. Verkætlanirnar eru fíggjaðar av ES-granskingarsamstarvinum, donsku stjórnini, Fiskivinnuroyndum, Granskingarráðnum, Norðurlandaráðnum og yvir játtanina á fíggjarlógini.
Ein granskari vardi sína PhD-ritgerð í 2017 á Fróðskaparsetrinum, við gransking á Havstovuni sum grundarlagi. Sólvá Eliasen hevur granskað í gróðri á Landgrunninum, og hvussu havfrøðilig viðurskifti ávirka gróðurin. Tveir aðrir granskarar eru í PhD-útbúgving.
Havstovan hjálpir fegin PhD-, MSc- og BSc-lesandi við verkætlanum, vegleiðing, arbeiðsumstøðum og at finna fígging. Hetta hevur týdning fyri førleikamenning og at seta við nýggjar granskarar. Um lesandi eru, ið hava hug í havfrøði ella havlívfrøði og leita eftir evnum at granska í, eru tey vælkomin at seta seg í samband við Havstovuna, fyri at fáa hugskot, tilfar og vegleiðing.
Rannsóknarskipið
Í farna ári bleiv sáttmáli gjørdur við MEST um at byggja tað nýggja rannsóknarskipið. Skipið skal verða liðugt á sumri 2020.
Spennandi avbjóðingar
Árið 2017 var í stóran mun merkt av teirri politisku viðgerðini av lógini um fyrisiting av sjófeingi. Lógin er nú samtykt, og fyri framman liggur arbeiðið at fylla út teir karmarnar í lógini, ið hava við lívfrøðiliga partin at gera. Hetta verður gjørt í samstarvi við vinnu og myndugleikar.
Bæði rannsóknarskipið og ynskið frá myndugleikunum, um størri áherðslu á gransking og stovnsrøkt, bera boð um eina spennandi framtíð, sum Havstovan fer undir við góðum treysti.
Havstovan takkar fiskivinnuni fyri gott samstarv í farna ári, við ynskjum um eitt gott komandi ár.


text:
Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunnurin (AMEG) er settur á stovn við løgtingslóg nr. 39 frá 7. mai 1991 við seinni broytingunum.
Grunnurin hevur til endamáls at tryggja øllum íbúgvum landsins eina arbeiðsmarknaðareftirløn. Fæ grunnsins verður fingið til vega við at allir persónar undir 67 ár rinda grunninum 2,50% av teirra árligu skattaskyldu inntøku og allir arbeiðsgevarar rinda 2,50% av útgoldnum A-inntøkum.
Stovnurin fór undir regluligar útgjaldingar til persónar yvir 67 ár 1. apríl 1997. Ein persónur hevur rætt til eftirløn, tá hann hevur fylt 67 ár.


text:
A-landsliðið hjá monnum úttikið
ítróttur10-01-2017 - 13:02 - Jóanis Albert Nielsen
Nú í vikuskiftinum dagarnar 13. – 15. januar spælir føroyska A-landsliðið við monnum EM - undankappingardystir á heimavølli í høllini á Hálsi. Hetta er fyrsta av tveimum undankappingarumførum.
Sekstan leikarar skulu við, men av tí at vit hava nakrar skaðar og ivasamar leikarar, hava venjararnir fyribils tikið hesar átjan leikararnar út.
Lars Larsen Black, ÍF Føroyar
Ári Egason Dam, H71
Niklas Simonsen, Skjern Håndbold
Rókur Akralíð, ÍF Føroyar
Hjalti Mohr Jacobsen, Kyndil
Helgi Hildarson Hoydal, H71
Tony Hammer Weyhe, KÍF
Bogi Gaard Davidsen, H71
Rúni Joensen, KÍF
Tróndur Kragesteen, ÍF Føroyar
Nicklas Selvig, TMS Ringsted
Allan Norðberg, StÍF
Andrias Eriksen, VÍF
Kjartan Johansen, Team Sydhavsøerne
Julian Olsen, VÍF
Hans Eli Sigurbjørnsson, KÍF
Rói Lamhauge, VÍF
Fríði Hammer Weyhe, KÍF
Føroyar eru í bólki A saman við Grikkalandi og Kýpros. Grikkaland er styrkismett ovast, Kýpros næst og Føroyar niðast. Dystarskráin er hendan
Fríggjadagin 13. jan
Kl. 20.00 Kýpros - Føroyar
Leygardagin 14. jan
Kl. 18.00 Grikkaland - Kýpros
Sunnudagin 15. jan
Kl. 16.00 Føroyar - Grikkaland
Vinnandi liðið spælir seg víðari í endaligu undankappingina til EM 2020, sum verður spælt í Noreg, Svøríki og Eysturríki í januar 2020.
Venjarar hjá liðnum eru Kári Nielsen, Birgir Hansen og Bogi Henriksen. Jákup Durhuus er liðleiðari og Beinta Bendix Laursen fysioterapeut.
Vinarliga
Hondbóltssamband Føroya


text:
- 17 apríl 2018
Á bygdarveitsluni 14.04.18 helt Jórun Høgnesen hesa taluna:
Lýð á ljóðið, lýð á ljóðið, Føroya fólk so blíð, potið burt úr oyra, so tit kunnu hoyra, hvussu til gekk í tí fornu tíð.
Hetta er byrjanin til yrking eftir Kvívíks Jógvan, sum var føddur í 1843. og sum er um støðuna í Føroyum í Gablatíðini og við monopol handlinum. Kvívíks Jógvan yrkir um vandafullar handilsferðir, um troyggur og hosir, sum vóru vrakaðar. Um garpin reysta, sum biður fólkið vakna upp úr dúri, har tey hava sovið fast, og hann sigur, at umsíðir trælabandið brast. Tingið bleiv sum kunnugt endurreist í 1852 og fríhandilin kom í 1856 og harvið byrjar eitt nýtt tíðarskeið í Føroyum. Og Kvívíks Jógvan endar við at siga: Er nú ikki, er nú ikki, her umskipað nógv. Beint á veg var funnið, Føroyar hava vunnið. Vinning stóran, vinning stóran bæði á land og sjógv.
Barnaminni
Eg eri ikki uppvaksin við Gjógv, men eg eri sera glað fyri, at kalla meg hálvt gjáarfólk, tí mamma mín Jóhanna Fredrikka, var ættað úr Blásastovu. Ommu við Gjógv, Jørginu, kendi eg ongantíð, tí hon doyði bert 58 ára gomul í 1941. Abba við Gjógv, Jóhan í Blásastovu, eigi eg nøkur góð barnaminnir um. Hann andaðist í 1963, 84 ára gamal.
Tað var altíð so gott, hugnaligt og stuttligt at koma norður til Gjáar at ferðast um summarið. Í trýssunum var ikki vanligt at ferðast so nógv uttanlands, men leiðin gekk út um bygdirnar í Føroyum. Eg helt, at vit vóru so heppin, at bæði foreldrini ikki vóru slektaði úr Klaksvík, tí so høvdu vit neyvan ferðast nakað serligt, soleiðis var tað bara, men ein túr til Gjáar fóru vit hvørt summar. Ofta gjørdu mostur og mamma ferðalag, og tá var fult í Blásastovu, og væl bar til uttan sentralhita og uttan elektrisitet og uttan WC. Um summarið var leingi ljóst og eftir skýming var petroliumslampan tendrað og kolkomfýrurin var heitur, so tað var so fjálgt og gott.
Vit spældu úti allan dagin. Øll bygdin var spælipláss okkara, men í Gjónna, og út á Nasa og Gulaklett ella á Seiðaberg máttu vit ikki fara uttan við vaksnum, og tað aktaðu vit sum smábørn. Var tað so onkur, sum kortini smoygdi sær oman í Gjónna, so var altíð onkur maður ella kona, ið bað børnini koma niðan aftur. Ì tí førinum var øll bygdin barnagenta. Hóast tað vóru vit ofta niðri í fjøru og fangaðu trøllasíl, eitt orð, sum eg bara kenni frá Gjógv. Og eitt tað stuttligasta var at spæla við leikur, sum vit kallaðu koppa og tallerkabrotini, sum vit funnu millum malagrótið í fjøruni. Eg kendi meg so hepna, um eg fann eitt leikapettið við onkrum mynstri á. So spældu vit Anna og fleiri fólk í húsi og gjørdu okkum hømiligudukkur, hentaðu sóljur og summardáar, sum vit bundu til vøkur blómutyssi ella drógu uppá tráð til hálsbond og armbond.
Vit lakkaðu paradís við passaligum lakksteinum, sum vit funnu niðast í ánni. Teir vóru myrkir og vakrir, men tá abbi smurdi okkurt feitt uppá teir, gjørdust teir svartir og ordiliga blankir, og tá vóru teir dýrgripir, sum vit høvdu við okkum inn aftur til klaksvíkar at vísa gentunum har.
Meira enn einaferð havi eg bjargað hønunum hjá Lovisu undan tí óreina hananum, tí hann var so herviligur at leypa uppá tær. Tá eg segði frá mínum bragdi, so flentu mamma og mostir bara.
Áin var akkurát líka spennandi tá, sum nú. Har fangaðu vit síl, og silgdu við flakum og tunnubátum á Lítla Fløtti. Nógvir vóru karmanir, og nógv stríð munnu mammur og ommur hava havt fyri at turka øll klæðini aftur, men ongantíð minnist eg, at tey vaksnu vóru ill við okkum fyri tað. Onkur hevði funnið uppá at rópa KÓPUR eftir honum ella henni, sum datt og fór undir, og so var man kópur fyri dagin, og tað var ikki so gott. Eingin tímdi ordiliga at verða kópur, so tað var helst ein góð og snild fyribyrging . Enn spæla øll børn, sum koma til Gjáar á Lítla Fløtti, og einaferð systirdóttirin sum smágenta hevði verið á fyrsta sinni í Tivoli í Keypmannahavn, og mamman spurdi hana, um tað var stuttligt, svaraði hon jú, men Lítli Fløttur var nógv stuttligari.
Við Gjógv keddu børnini seg ikki og vit spældu so langt, sum hugflogið rakk, og dagurin endaði ofta við, at vit fóru at reka neytini inn um kvøldarnar. Og sjálvandi vóru klókastu kýrnar í Føroyum við Gjógv, tí tær funnu allar samlar fram til sína egnu hurð, sum stóð opin, so tær fóru inn og so var klárt at binda á básin. So orðið kúbýtt var ikki galdandi her.
Við Gjógv vóru í mong ár tveir handlar, sum høvdu næstan alt, sum húsarhaldið tørvaði, men fyri okkum, sum komu úr stórplássi, tóktist tað løgið, at vit ikki kundu keypa breyð og heldur ikki tyggigummi. Sum barn helt eg tað vera eitt sindur løgið og stuttligt, at fólkini komu inn í handilin og skuldu keypa tvey tøl, also 4 og 1 ella okkurt sovorðið, og tá so mamma eisini keypti sovorðið, tá vit vóru við Gjógv, so fór eg at undrast, tí eg hevði ongantíð hoyrt ella sæð hana keypa tøl í Klaksvík, so her var okkurt, sum var nýtt fyri mær. Men eg bleiv klókari, tí hetta snúði seg ikki um at keypa tøl, men hveitmjøl og rugmjøl til at baka breyð við, og tá helt eg tað vera sera snilt uppá funnið, og næstan eitt sindur Pippisligt, tí tað er so nógv lættari at siga 4 og 1 enn at siga 4 pund av mjøli og eitt pund av rug, og so sluppu tey frá at viga mjølið umaftur, tá knoðast skuldi, tí tað var longu vigað, so tað passaði til fínabreyðið ella rugbreyðið, sum bakast skuldi. Alt var koyrt í ein pakka og eitt lítið pappírstykki var lagt í millum at skilja hveiti frá ruginum. Einki oyðsl. So her var tað burðardygt, sjálv um tað orðið ikki var uppfunnið tá.
Eg minnist eisini, at menn sótu á beinkinum í handlinum og prátaðu um alt møguligt, og teir bæði royktu og snúsaðu. Í handlinum hjá Petur Kristiani var ein so sjáldsamur upptrekkjari. Minnist meg rætt,var tað ein risastórur nagli, sum var boygdur á ein serligan hátt, so hann kundi brúkast at trekkja proppar av fløskum við. Sovorðnan hevði eg ongantíð sæð fyrr. Í handlinum hjá Sofusi var tað tann risastóri lykilin og vektirnar, sum vóru serliga spennandi og so petroliumspumpan, sum á so undurfullan hátt fekk petrolio at renna í dunkin, saman við tubbaksroykinum gav hetta handlinum ein serligan lukt.
Summarið 1973 var eg sum vanligt og ferðaðist við Gjógv og eg búði hjá gummu mínari Oddvør, og tá slapp eg at hjálpa til í handlinum hjá Sofusi, Hetta var í hoyggingatíðini, og nógv var at gera á bønum. Mær dámdi so sera væl at verða í handlinum, og eg fekk mangan góðan drekkamunnin frá Jóhannu út í handilin, tí blíð vóru tey altíð og sera familjukær. Tað var ein avbjóðing at viga eitt fjerðipund av te, og at rokna prísin á einum ostastykki út eftir loddunum á vektini, men eg lærdi tað skjótt. Áðrenn eg fór aftur til Klaksvíkar, fekk eg eina so deiliga skipstroyggju frá Jóhannu, og eg var so glað fyri hana, tí hetta var jú tann tíðin vit ungu gingu í skipstroyggju, grønum anorakki ella ulpu og tuflum. Eg kann leggja afturat, at eg eigi troyggjuna enn, og hon hevur verið brúkt á onkrum Summarfestivali.
Eitt summar hildu vit nógv til í dansistovuni, og vit settu okkum fyri, at gólvið skuldi vaskast. Har var einki vatn, í hvørfall einki heitt vatn, so vit gingu hús úr húsi við spann at biðja heitt vatn, eg og Kristina hjá mammubeiggja fylgdust, tí hon dugdi so væl at føra orðið.. Øll tóku væl ímóti okkum og vit vaskaðu uppá lívið, og vit høvdu tað stuttligt til langt út á næturnar.
Hvør minnist ikki rekatræðið, sum lá við húsini hjá Olivari, men eg haldi, at ofta var gangurin frá teim ungu so nógvur, at tað órógvaði náttarfriðin hjá teimum, sum skuldu upp á sláa tíðliga um morgunin, so tað endaði við at træið bleiv flutt, og síðani fekk tað fast pláss upp á Gjógv, og har lá tað eisini væl.
Barnaárini renna skjótt, og eg havi tíbetur nógv góð minni hiðani úr bygdini. Eg má eisini nevna mammubeiggja mín Jógvan Sofus, sum var ein so fittur og hugfarsligur maður. Í Fornanum havi eg havt nógvar góðar løtur, og míni børn minnast eisini hvussu stuttligt tað var, tá ommubeiggi kom at vitja í Blásastovu, tí honum dámdi so væl at fortelja teimum okkurt stuttligt, og hann dugdi so væl at fáa tey at lurta. Hann plagdi at siga, at tá eg kom út á trappuna í Fornanum í gjárkvøldið, so sá eg tað var ljós í heimara enda í Blásastovu, og so kom hann út ein túr. Gjáarminnini eru minni, sum eg gleðist yvir at eiga, tí hetta hevur heilt víst eisini givið mær góða barlast og verið við til at mynda meg sum persón.
Skúlaskapur
Tað ofta sagt, at við gjáarfólk vóru so góð við skúlan. Tað gav at býta fyri nøkrum árum síðani, tá eg á einum politiskum fundi á bygd talaði fyri at geva skúlanum bestu kor at arbeiða undir, tá lat í einum manni, at hann visti ikki, um tað var tað besta at gera, tí hygg bara eftir Gjáarbygd, har skúlaskapurin var tiltikin góður, so alt tað unga fólkið læs seg av bygdini við tí úrsliti, at nú er skúlin stongdur. So einfalt er tað tó kortini ikki, tí her hava nógv onnur viðurskifti gjørt seg galdandi, tað vita vit øll.
Sambært Gjáar søgu, so er fyrsti hjálparskúli menn vita um við Gjógv í Blásastovu. Hetta er uml. 1845. Seinni er skúlin fluttur í Ólastovu, og á heysti 1883 er nýggjur skúli liðugur. Hóast skúlin ikki er brúktur til undirvísing í dag, so stendur hann sum ein varði fyri góðan skúlaskap, og sum eisini eg havi notið nógv gott av, tí í hesum skúla hevur mamma mín lært so sera nógv, sum hon eisini hevur latið víðari til okkum. Tað er tí sera hugaligt, at skúlin er gjørdur í stand og skal húsa fornlutum úr bygdini.
At skúlin var høgt í metum við Gjógv er kanska ikki so løgið. Gjáarbygd er kend sum sjálvstýrisbygd, so helst hava fleiri lisið Føringatíðindi, og í Føringatíðindum kunnu vit lesa, at heitt verður staðiliga á foreldur um at vera góð við lærarin, og at hjálpa honum so væl sum gjørligt við at eggja børnunum at lesa og skriva, og tað hava gjáarfólk tikið væl undir við, og so hava tey eisini havt góðar lærarar. Virðingin, sum mamma og helst øll hini við,hevði fyri læraranum var sera stór, og tað var ikki so sjálvdan, at hon segði, at hatta ella hatta lærdu vit hjá Kallsoy. Tað kundi vera føroysk mállæra ella onkur fosturlandssangur ella sálmur, og tað sat fyri lívið. Eisini var tann góði siður her, at børn gingu út í hús at lesa, og hetta má hava lætt nógv hjá skúlalæraranum og foreldrunum. Hesa skipan havi eg ikki hoyrt nakað um úr øðrum bygdum í landinum. Góði skúlaskapurin hevur heilt víst gjørt sítt til, at so mong gjáarfólk hava latið so nógv gott úr hondum á mentanarliga økinum.
Í dag er ein onnur tíð. Eingin spælur við leikapetti, ella rekur neytini heim um kvøldarnar. Um veturin er myrkt í nógvum húsum í bygdini, og alt ov friðarligt. Um summarið harafturímóti, er bygdin yvirfloymd av ferðafólki, sum vilja njóta eina av vakrastu bygdum í Føroyum. Onkur heldur vist, at hetta er ov nógv av tí góða. Gjógv hevur í hvussu er sera nógv at bjóða ferðafólkum, sum leggja leiðina hendan vegin, og tað eru nógv fyriskipaði tiltøk í bygdini hvørt ár, til stóra gleði fyri okkum, sum dáma væl at koma til Gjáar ein túr. Enn kenni eg eina serliga nærveru, tá eg eri við Gjógv, ein kensla, sum í okkara nýtímans samfelag hevur fingið eitt skot fyri bógvin.
Vit brúka framvegis nógva orku uppá at læra børnini nógv ymiskt í skúlanum, men í dag kappast vit við nýggju tøknina, sum eftir míni meining er við at taka okkum av fótum, tí hon tíverri verður so nógv misbrúkt. Tað er einki galið við sjálvari tøknini, um hon verður rætt brúkt, og eg brúki tøkni hvønn dag, men tá hon tekur ræðið á bæði foreldrum og børnunum, ja so óttist eg fyri fylgjunum. Øll eru ON alla tíðina, men tey eru ikki nærverandi. Tey sita við nøkrum dimsum ella smálutum í oyrunum og stara í ein skerm, og so er næstan líka mikið hvar tey eru stødd. Tí er fakkunnleikin farin at rópa varsgó, og tí er aftur neyðugt at siga sum Kvívíks Jógvan. Potið burt úr oyra, so tit kunnu hoyra, hvat náttúran og menniskju vilja siga tykkum. Í dag fáa vit stóran vinning bæði á sjógvi og landi, so skuldi ein trúð, at alt var gott, men nei, tí hóast tað, so er vandi á ferð hjá uppvaksandi ættarliðnum.
Ein slík veitsla sum her í kvøld, hevur tí stóran týdning, tí vit kunnu sleppa gerandisdegnum og skermunum og bara hugna okkum saman og vera nærverandi. Framhaldandi góða veitslu og takk fyri orðið.


text:
Eysturskúlin varð vígdur í august 1980. Skúlin varð bygdur í tveimum byggistigum. Fyrsta byggistigið, A-bygningurin, sum er ovasti parturin av skúlanum, var liðugur 18. august í 1974. Tá vóru 10 skúlastovur. Eysturskúlin var liðugt bygdur í 1980.
Skúlin er tann størsti í landinum, næstan 6.000 fermetrar. Skúlin er ikki bygdur í fleiri hæddum, men mestsum í einari hædd, og er tí vítt um at fara. Sjálvt um 30 ár eru liðin, síðan fyrsti parturin, var tikin í nýtslu, so eru karmarnir góðir. Møguleiki er at innrætta, soleiðis at vit fáa undirvíst sambært fólkaskúlalógini, sum kom í 1997.
Skúlin hevur eisini svimjihyl, og hann verður nógv brúktur, bæði í og aftaná skúlatíð. Hylurin er, sum vanligir skúlahyljar, 17 metrar langur. Ein vanlig fimleikahøll er í skúlanum, og í 1993 varð skúlahøllin umbygd til ítrótt, serliga flogbólt.
Skúlahøllin varð liðug umvæld í summar, og vit hava fingið játtað, at tá ítróttahøllin í Kollafirði er liðug, verður skúlahøllin í Eysturskúlanum sett í upprunastand við ljósi, palli o.ø. Vit fáa allar teir einastandandi málningarnar, sum skúlin eigur inn aftur, soleiðis at teir koma til sín rætt, til gleði fyri næmingar, foreldur, starvsfólk o.ø., sum koma í skúlan.


text:
Tilfarið er tøkt mánamorgunin 13. mars frá kl. 7.45
Fyrstu vikuna (vika 11) t.v.s 13. - 17. mars kann næmingur lata inn eitt avrik til hvørja partsuppgávu.
Seinnu vikuna vika (12) t.v.s. 20. -24. mars kann næmingur lata inn fleiri avrik til hvørja partsuppgávu.
Tilfarið er tungt á netinum, og kann hetta hava við sær, at síðurnar ikki koma so skjótt fram í svar.fo!
Frá 27. mars verður tilfar til komandi próvtøkur og Landsroynd testað, og verður svar.fo tí regluliga stongt í sambandi við hesar testir.
Kunnað verður um hetta á fc-stevnuni Talgildar royndir og á http://provstovan.fo/
provstovan@ provstovan.foStarvsfólk
Próvstovan er stovnur undir Mentamálaráðnum, sum tekur sær av øllum próvtøkuhaldi, sum ráðið hevur endaligu ábyrgdina av. Tað er próvtøkuhald í fólkaskúlanum, á miðnámi, maritimu skúlunum, yrkisútbúgvingunum og kvøldskúlunum.


text:
Tað var ein áhugaverdur boðskapur, sum var at hoyra frá Akseli V. Johannesen, formanni í Javnaðarflokkinum, um avtøku av dagstovnagjaldinum. Í fyrstu atløgu ljóðar hetta sera skilagott og sum ein sjálvfylgja. Tí sjálvandi eiga dagstovnar at vera ókeypis á sama hátt sum skúlin.
Men tað er helst ikki so einfalt kortini. Kommunur hava nevniliga fyrr roynt seg við at lækka gjaldið á stovnum, og hevur hetta í fleiri førum veri til stóran ampa fyri hesar dagstovnar, tí teir aftaná eru møttir við kravi um sparingar.
Lat okkum tó endiliga taka hetta gjaldið upp til kjak og viðgerðar. Um vit so samstundis fáa eitt minstakrav fyri starvsfólkatímum inni á dagstovnunum – tað sum vit í námsfrøðiliga yrkinum kalla normeringar – við í roknistykkið, so er avgjørt okkurt at tosa um. Á dagstovnunum hevur tað jú avgerandi týdning, at nokk av útbúnum fólki er um børnini, tí tað er ein fortreyt fyri at tryggja góðskuna.
Vænti eisini, at tað fyri foreldur hevur týdning, at nóg mikið av vaksnum eru um børnini, og at tað ikki verður spart meira á tí økinum.
Eitt annað, sum eisini hevur týdning, er tørvurin á at gera eina betri greining av, hvat náttúrliga hoyrir til raksturin av einum dagstovni: Er sovorðið sum frukt, mjólk ella blæur partur av einari fíggjarætlan ella er tað eitt eyka gjald; verða útferðir við bussum til tiltøk partur av rakstrinum, ella skulu foreldur gjalda so hvørt og velja, hvørt børn teirra luttaka í øllum teimum ymisku tiltøkunum, sum náttúrliga hoyra til dagstovnaverðina.
So, ja, lat okkum miða ímóti at avtaka dagstovnagjaldi – men við teirri treyt, at tað ikki gongur útyvir góðskuna ella fakligheitina.


text:
Stuðul handaður Krabbameinsfelagnum
Stuðul handaður Krabbameinsfelagnum
Aftur í ár skipaði Ítróttarfelagið Frælsi í Vágum fyri Føroya vakrasta hálvmaraton, og aftur í ár varð somuleiðis møguleiki at ganga gongu½maraton frá Gásadali til Sandavágs. 360 vóru tilmeldaði í 2017 og inn komu kr. 36.000 í stuðli.
Krabbameinsfelagið takkar hjartaliga fyri stuðulin, sum Ítróttarfelagið Frælsi letur felagnum og fyri at bera so í bandið at vit kunnu verða ein partur av hesum vakra tiltakið.
Á myndini: Sigga Jacobsen, Durita Tausen og Simonsarson


text:
Ættarbandsskráin er ein ættartalva yvir allar føroyingar, og fevnir hon um tíðarskeiðið frá umleið 1650 til í dag. Ættarbandsskráin verður bert brúkt til heilsugransking, og er hon eitt hent amboð í mun til ílegugransking, tí til ber at kanna sambandið millum ættarbregði og sjúku, sum er tongt at ílegubreki.
Ættarbandsskráin verður gjørd í samstarvi við Landsskjalasavnið, og skrásetingin byggir á keldur so sum kirkjubøkur, fólkateljingar, Landsfólkayvirlitið v.m.
Tað er Ílegusavnið, sum umsitur Ættarbandsskránna og viðger umsóknir um at granska í upplýsingum í henni.
Hoyr meira um Ættarbandsskránna í samrøðu við Guðrið Andorsdóttir, stjóra á Ílegusavninum. Samrøðan er frá sendingini, Vitan, hjá KVF frá 18. juli 2017.


text:
Heri Simonsen 07.02.2018 (22:10)
Hilmar Leon gekk undan hjá H71
H71 vann sær ein lítlan fyrimun í Faxe Kondi kappingini hjá monnum við at vinna 27-25 (10-12) á Neistanum í fyrru hálvfinaluni í Faxe Kondi kappingini.
Hilmar Leon Jakobsen var toppskjútti hjá H71 við níggju málum, og Tróndur Kragesteen var toppskjútti hjá Neistanum við átta málum.
TRÝST á PÍLIN undir MYNDINI, og hoyr samrøðuna Tróndur Arge gjørdi við Hilmar Leon Jakobsen, sum gekk undan og skoraði níggju mál fyri H71 í kvøld.
Serliga málið Hilmar Leon Jakobsen fekk í teimum allarseinastu sekundunum av dystinum var minniligt og gott, og hann greiðir frá, at tað vóru bert seks sekund eftir á klokkuni, tá hann tók avgerðina hvar bólturin skuldi skjótast.
Hilmar Leon Jakobsen heldur, at tað er altíð stuttligt at spæla ímóti Neistanum, har dystirnir eru javnir og spennandi. Nú skal arbeiðið gerast liðugt á Hálsi sunnudagin klokkan 16.
Hoyr Trónd Arge siga frá spennandi dystarendanum, og hoyr Teitur Joensen taka samanum dystin HER
Hoyr samrøðuna Tróndur Arge gjørdi við Tróndur Kragesteen hjá Neistanum HER
Hoyr samrøðuna Tróndur Arge gjørdi við Sonni Larsen, venjara hjá H71 HER
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Fyrilestur í Listaskálanum mikukvøldið kl. 19.30
26. Nov 2013
Nils Ohrt fortelur um 'Hirðarnir tilbiðja' hjá Hugo van der GoesHugnalig samvera og góður matur er tað besta við jólunum hjá flestøllum í dag.Eitt...
les meir
Útferð til Klaksvíkar
09. Nov 2013
Leygardagin 16. november skipar Listafelagið fyri útferð til Klaksvíkar. Vitja verður í Christianskirkjuna. Edward Fuglø, listamaður greiður frá listarverkunum í kirkjukjallaranum. Tað er 10...
les meir
òlavsøkuframsýningin 2013
25. Aug 2013
òlavsøkuframsýningin 2013 er um at vera liðug og allir luttakarar verða bidnir um at koma eftir verkunummánadagin 26.aug. frá klokkan 12-16 ...
les meir
Johannes Itten og Árni Nicolajsen í Smiðjuni í Lítluvík
17. Aug 2013
Tá eg var lærari á Kirkju, tók eg nógvar fotomyndir eisini av postbátinum og ferðafólki á keiini. Eg ætlaði at planleggja ein linoskurð...


text:
Søgan eitur Karitas við ongum heiti ella uttan heiti, sum málningar ofta eita. Og kapitlini byrja við einum málningi, lýstur við orðum.
Ein søga um kærleika og list, ella eg vildi heldur sagt erotikk og list, tí tað er tann erotiska atdráttarmegin hjá Sigmari, sum vinnur á Karitas – hvørja ferð. Listakvinnan, sum verður gift og fær børn og dvølur einsamøll í eini bygd, meðan maðurin er til skips, og so tá ið maðurin rýmir, og hon eigur tvíburar. Hjúnini tosa ikki nógv saman, men eros heldur ikki frí.
Søgan er næstan líka nógv um mammu Karitas, eitt konubrot, sum ‘fer ringin’ til at útvega børnum sínum skúlagongd.HOn fer við báti av Vestfirðum, men tey slepppa ikki norðureftir fyri ísi, tá siga tey við hana, at so má hon droppa hasa øru ferðina við øllum børnunum: “Við heyrum stutt og kalt svar móður okkar. Ég fer bara hringinn.” Hesin ringur er sjálvandi túrurin um meginpartin av landinum til at koma fram til Akuroyrar, men ringurin gerst eisini eitt bragd, eitt avrik hjá mammuni, og seinni sigur Karitas sjálv, at hon ætlar at ‘fara ringin’. Tað vil siga, hon ger av at taka lívið í egnar hendur og gera okkurt sjálv. Ein onnur mynd er jøkulin, jøkulsferðin hjá Karitas saman við Eyð, sum loysir knútar í sinni Karitasar og fær hana at skilja, at hon má taka sína lagnu og barnanna í egnar hendur eins og mamma hennara gjørdi. Náttúran við sínum føgru myndum og ísandi kulda er forloysandi, sprungurnar undir fótunum eru deyðiliga vandamiklar, sum fellurnar í lívinum.
Nógvar flottar náttúrulýsingar, nógvar lýsingar av konum, hetta er ein kvinnubók, tað má mann siga, menninir eru eitt sindur sum statistar og óveðurskrákur. Ein onnur mynd, sum verður endurtikin eru bindini, mánasjúkubindini, sum altíð eru í vaskibaljuni (tá á døgum var bind ikki tveitt burtur, men brúkt aftur), Karitas eygleiðir hesi bindini við sínum listakvinnueygum, tey gerast symbol – fyri kvinnuleiklutin, sum er so tengdur at, um tú fært børn ella ei, um tú skalt passa ein repil av børnum ella bløðir og tí fært passað tíni egnu áhugamál.
Hóast umstøðurnar at mála eru vánaligar, so málar Karitas alla tíðina av og á, og hennara áskoðan á list, traditionella, sum ‘líkist’ og modernaða, sum henni dámar betur er áhugaverd, hon ger eisini installatiónir. Mær kom í hug ‘Lívsins summar’ hjá Oddvør Johansen frá 1982, sum eisini er um konufólk og list.
Fín bók, tað hildu vit vist allar í Bókastevi. Gleði meg at lesa framhaldið ‘Óreiða á stríga’, sum merkir Ruðuleiki á lørifti.