text:
Persónligt frælsi
Vit vilja, at øll menniskju, uttan mun til aldur, kyn, uppruna, trúgv, sosiala støðu og kynsligan samleika, skulu hava somu rættindi at liva og virka í Føroyum.
Vinnuligt frælsi
Vínnulívið skapar búskaparliga grundarlagið undir samfelagnum og skal sum høvuðsregla rekast í privatum høpi. Tað almenna skal avmarka sín leiklut mest møguligt, og høvuðsuppgávan er at
tryggja, at vinnan er burðardygg.
Tjóðskaparligt frælsi
Framsókn vil, at Føroyar gerast fullveldi. Bert ein fræls tjóð kann gerast fullgildugur limur í altjóða samfelagnum, við øllum teimum fyrimunum og skyldum hetta inniber.
22. Jun 2017
Góðu pisur. Hjartaliga til lukku við hesum stóra degi tykkara, nú seinastu próvtøkurnar á miðnámi eru farnar aftur um, og tit eru komin saman til TYKKARA pisufund. Hetta er ein stórur dagur, tað veit eg av sonnum av royndum. Fyri...
19. Jun 2017
Til býráðsfundin í Tórshavnar kommunu í morgin 20. juni, tekur Súsanna Olsen væntandi sæti fyri Bergun Kass, ið hevur biðið um farloyvi í 14 dagar. Næstvald á listanum við kommunuvalið í 2015, var Ruth Vang, men Ruth er burturstødd. Súsanna starvast á...
12. Jun 2017
Herfyri harmaðist Lars Løkke Rasmussen, forsætisráðharri, í donskum og føroyskum miðlum, at danska grundlógin ikki loyvir einum sjálvstøðugum føroyskum uttanríkispolitikki. Í tí er einki nýtt. Sjónarmiðið nýtir ríkisvaldið ofta. Men at ríkisvaldið endurtekur hetta uppáhald ferð eftir ferð ger tað hvørki løgfrøðiliga haldført ella...
01. Jun 2017
Uttanríkis- og vinnumálaráðið hevur í dag sent uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um aling av fiski v.m. til hoyringar. Hoyringsfreistin er sett til 20. juni 2017. Skotið verður upp at broyta alilógina við tí endamáli at fáa eina meira greiða...
31. Mai 2017
Loksins varð hjúnabandslógin samtykt við triðju viðgerð. Lógin nágreinar grein 14, stk 2, at tað er upp til kirkjuna at gera av, hvørt hon vil signa samkynd ella ikki. Uppskotið varð samtykt við 18 atkvøðum fyri og 14 ímóti. ...
16. Mai 2017
Summi hava kanska lagt merki til, at Fólkaflokkurin hevur ilskast inná eitt so kallað "reytt útreiðslugildi", tí at samgongan á løgtingsfundi tann 15. mai nýtti 15 minuttir uppá at samtykkja nøkur uppskot, ið skuldi svara til 844 milliónir í løguútreiðslum. Men hyggur mann nærri...
30. Apr 2017
Úr ársfrágreiðingini hjá Poul Michelsen, formanni í Framsókn Vit vildu “røra í grýtuni”. Vit ynsktu at byggja brýr. Vit miðaðu eftir einum tíðarhóskandi samfelag. Vit bóðu veljaran um at vísa okkum álit. Tað fingu vit og harvið eisini ávirkan á førda politikkin. ...
26. Apr 2017
Skrá til ársfund 29. apríl 2016 Við ávísing til viðtøkur floksins, bjóða vit til ársfund í Katrinu Christiansen við Bringsnagøtu, leygardagin 29. apríl 2016 kl. 10:00 Val av fundarstjóra og -skrivaraFrágreiðing frá farna árinum (politisk og felagslig) Steðgur...


c: text/html

text:
Sverri Egholm
07.02.2018 - 00:34
Tíðindi > Vinna & Tøkni > Tøkni & vísindi
Upptøkan omanfyri kundi sæð tilgjørd út, men tað er hon als ikki. Á rakettini, Falcon Heavy, sum SpaceX skeyt upp í kvøld, var ein Teslabilur og ein tilgjørdur bilførari, nevndur "Starman", í oddinum, sum nyttufarmur.
Talan er um bilin hjá stovnaranum av SpaceX og Tesla, og bilurin við og rakettin eru nú í ringrás um Jørðina áðrenn kósin verður sett móti Mars.
Falcon Heavy varð skotin upp frá Kennedy Space Center í Florida, har NASA eisini hevur sent rakettir áður. Millum annað vóru fólk send til mánan har frá fyri umleið 50 árum síðani.
Les eisini: Kraftmikil rakett við Tesla-bili send móti Mars

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Innflutningurin vaksin við einum fjórðingi
vinna18-05-2017 - 15:27 - Jóanis Nielsen
Innflutningurin fyrsta ársfjórðing í ár var 1,85 mia. kr. Tað er 24% meir enn sama tíðarskeið í fjør. Um vit ikki telja skip og flogfør við, var vøksturin 17%.
Tað er serliga vøkstur í innflutningi í skipum, men vit hava eisini innflutt meir av brennievni.
Vit hava innflutt meir av rávøru til fiskavirking, vøksturin er 65% ella góðar 50 mió. kr.
Seinastu árini er innflutningurin av byggitilfari vaksin nógv, men fyrsta ársfjórðing í ár er ein lítil minking. Innflutningurin av akførum er eisini vaksin nógv seinastu árini, og har er framvegis stórur vøkstur.
Dagførd og útgreinað hagtøl um innflutningin eru at finna í hagtalsgrunninum her.


text:
M.S.Sc. í West Nordic Studies
Master of Social Sciences in West Nordic Studies, Governance and Sustainable Management
- Lestrartíðin er 2 ár og telur 120 ECTS.
- Lokin útbúgving gevur rætt til heitið Master of Social Science, stytt M.S. Sc.
- Útbúgvingin er staðsett á søgu- og samfelagsdeildini, Jónas Broncks gøta 25, 4.h, Tórshavn
- Søgu- og samfelagsdeildin - eisini rópt SSD - er partur av Megindeildini fyri hugvísindi, samfelagsvísindi og námsvísindi.
- Umleið 25 lesandi verða tikin inn á útbúgvingina: 12 føroysk, 5 norðurlendsk og 8 altjóða lesandi
- Lestrargjald:
- Fulltíðarlestur: Ókeypis fyri borgarar í danska ríkinum o.ø. norðanlondum umframt ES/EEA-lesandi. Altjóða lesandi gjalda 40.000 DKK árliga
- Umsóknarbløð og leiðbeining eru at finna HER.
- Umsóknarfreistir eru at finna HER.
Nærri kunning um útbúgvingina fæst her


text:
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um almannapensjónir o.a.
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um viðbót til ávísar pensjónistar v.fl.
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um áseting og javning av almannaveitingum.
- Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um arbeiðsmarknaðareftirlønargrunn (Pensjónsnýskipan).
- Uppskot til løgtingslóg um eftirløn (Eftirlønarlógin)(Pensjónsnýskipan).
- Uppskot til løgtingslóg um javningarprosent til almannaveitingar.
Svar frá Føroya Arbeiðsgevarafelag
Hoyringssvar til eftirlønarnýskipan
Víst verður til lógaruppskotini
1. Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um almannapensjónir o.a.
2. Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um viðbót til ávísar pensjónistar v.fl.
3. Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um áseting og javning av almannaveitingum.
4. Uppskot til løgtingslóg um broyting í løgtingslóg um arbeiðsmarknaðareftirlønargrunn.
5. Uppskot til løgtingslóg um eftirløn (Eftirlønarlógin)(Pensjónsnýskipan).
6. Uppskot til løgtingslóg um javningarprosent til almannaveitingar.
umframt fylgiskjalið “Trygg og varandi pensjónsskipan”, sum eru send okkum til hoyringar hin 2. november í ár.
Yvirskipað er at siga, at Føroya Arbeiðsgevarafelag metir tað vera neyðugt at tillaga okkara eftirlønar- og pensjónsviðurskifti soleiðis, at tey í framtíðini verða meiri haldfør. Tí kann felagið taka undir við tankanum aftanfyri eftirlønarnýskipanina.
Vit meta tó, at soleiðis sum samlaða uppskotið til pensjónsnýskipan er sett saman, eru viðurskifti, sum eru ivasom, og sum felagið er ímóti, sum ikki liva upp til endamálið at gera eina haldføra skipan, og sum eiga at vera broytt, fyri at Føroya Arbeiðsgevarafelag skal kunna taka undir við uppskotinum.
Føroya Arbeiðsgevarafelag ger einamest viðmerkingar til broytingarnar í framtíðar pensjóns-viðurskiftunum, tað vil siga hjá teimum, sum eru fødd eftir 1953.
Tó fer Føroya Arbeiðsgevarafelag at vísa á, at undir verandi skipan er mótrokningin í viðbótini á 60% fyri árliga inntøku yvir 61.900 kr. sera høg, og hetta hevur stóra ávirkan á hugin hjá pensjónistum at arbeiða. Sum dømi fær ein stakur pensjónistur, ið hevur eina inntøku á 65.000 kr um árið, ein effektivan marginalskatt á uml. 74%. Um tað er eitt politiskt ynski, at pensjónistar fáa møguleikan at arbeiða longri, so mælir Føroya Arbeiðsgevarafelag til, at mótrokningin í viðbótini verður lækkað munandi, soleiðis at tað fer at loysa seg betur at arbeiða hjá teimum, sum eru fødd áðrenn 1953.
Pensjónsaldurin
Landsstýrið er ov lítið ambitiøst í mun til at hækka pensjónsaldurin. At hækka pensjónsaldurin við tilsamans 1 árið inntil 2030, og síðan við møguliga ½ árið 5 hvørt ár alt eftir miðal lívsævi, meta vit vera ov lítið.
Hækking av pensjónsaldrinum er tann broytingin, sum í sjálvum sær helst gevur mest í mun til at spara uppá pensjónsútreiðslurnar. Tí undrar tað, at landsstýrið ikki hækkar aldurin nakað skjótari. At dagføra pensjónsaldurin við miðal lívsævini hevur gaman í eina framtíðartrygging við sær, men fyrstu hækkingarnar eiga at ganga skjótari.
Tankin um útskotnað pensjón er sum útgangsstøði góður. Tó mæla vit til, at landsstýrið endurskoðar treytirnar fyri hesum, soleiðis at tær gerast meiri liðiligar í mun til kravið um 1.000 arbeiddar tímar um árið. Her kundi møguliga kundi møguliga verið sett eitt lutfall inn ístaðin.
Tvungna eftirlønin
Víst verður í uppskotinum á, at nú inngjaldið til Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunnin hækkar við tilsamans 3 %, er ikki neyðugt, at tvungna eftirlønaruppsparingin verður meira enn 12 % í mun til 15 %, sum lógin nú sigur. Lagt verður líkasum upp til, at hesi 3 % ganga út móti hvørjum øðrum.
Hetta er ikki rætt. Flestu sáttmálarnir á privata arbeiðsmarknaðinum liggja omanfyri 12 % í eftirløn, og tað vildi verið góðtrúgvið at sagt, at tað ber til at lækka hetta prosent, uttan at tað verður umroknað til løn. Eyka arbeiðsmarknaðargjøldini verða sostatt løgd beint omaná hvørja lønarkrónu, sum ein eyka útreiðsla fyri arbeiðsgevaran.
Arbeiðsmarknaðargjøld
Í uppskotinum verður skotið upp, at gjaldið til Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunnin fer at hækka við 0,75 % til arbeiðsgevaran og 0,75 % til løntakaran.
Tað verður tó ikki lýst, hvussu nógv gjøldini til Barsilsskipanina og til ALS fara at hækka. Við ætlanini um, at eftirløn upp til 12 % skal leggjast omaná hesi gjøld, er púra vist, at gjøldini fara at hækka. Harafturat fara eisini útreiðslurnar hjá arbeiðsgevarum fyri dagpening 1. og 2. sjúkradagin at hækka. Heldur ikki hetta er lýst í uppskotinum.
Við undantaki fyri teimum 0,75 % hevur uppskotið tí við sær ókendar og ólýstar útreiðslur fyri arbeiðsgevaran, og vinnan er ikki í eini støðu, har hon tolir fleiri útreiðslur á hvørja lønarkrónu. Lønar-skatturin í Føroyum er frammanundan høgur samanborið við útlendskar skipanir, og tað legst steinur omaná byrðu hjá føroyskum fyritøkum, ið kappast við útlendskar fyritøkur um skikkaða arbeiðsmegi.
Sostatt mælir Føroya Arbeiðsgevarafelag avgjørt frá, at fleiri gjøld verða løgd á lønarútgjaldingarnar.
Mótrokning í grundupphædd
Fólkapensiónin varð upprunaliga fíggjað við einum serligum gjaldi uttanum skattaskipanina. Síðan gjørdist hetta gjald eins og útreiðslurnar til fólkapensiónina partur av skattaskipanini og sást ikki aftur sum serligt eftirlønargjald. Í mun til nýggju eftirlønarskipanna, sum skotin verður upp, ynskir landsstýrið nú at taka stigið víðari frá hesum eisini, og heldur lata fólkapensiónina verða fevnda av útgjaldi úr Arbeiðs-marknaðareftirlønargrunninum, sum fult og heilt verður fíggjaður av arbeiðsmarknaðinum. Føroya Arbeiðsgevarafelag metir hetta vera eina ógvuliga óhepna gongd, og mælir frá at mótroknað í grundupphæddini.
Mótrokning annars
Sum nevnt er ein trupulleiki við verandi pensjónsskipan, at mótrokningin í viðbótini er ov høg. Uppskotið til nýggja pensjónsskipan roynir at loysa hesa avbjóðing við at mótrokna yvir eitt longri inntøkustrekki, og at lata bæði grundupphæddina og viðbótina verða fevnda av reglunum um mótrokning. Men Føroya Arbeiðsgevarafelag metir ikki, at hesin leistur er rætta loysnin, tí effektivi skatturin á pensjónistar verður framhaldandi ov høgur. Marginalskattaprosentið hjá einum pensionisti fer eftir broytingarnar framhaldandi at liggja høgt – millum 60 og 70 %. Sostatt verður hugurin at arbeiða framhaldandi hildin aftur av, at pensjónistar verða revsaðir ov hart fyri at arbeiða, tá ið mótrokningin er so høg.
Skotið verður upp, at inngjald til eftirløn skal verða skattað stigvíst úr 30 % til 40 %, soleiðis at tað betur skal loysa seg hjá lágløntum at spara upp. Av tí at útgjøld av forskattaðari lutaeftirløn og lívrentu undir nýggju skipanini verður tald við í inntøkugrundarlagið fyri mótrokning, merkir tað tó, at effektiva skattaprosentið av pensjónini verður munandi hægri enn bara forskattingin. Hetta tí at uppsparingin í sær sjálvum førir til mótrokning. Føroya Arbeiðsgevarafelag sóknast eftir ítøkiligum útgreiningum, sum vísa virknaðin av hesum.
Føroya Arbeiðsgevarafelag mælir tí til, at viðbótin verður mótroknað nógv linari, soleiðis at málið um at fáa fólk at arbeiða longri verður rokkið. Uppsparing til aldurdómin ella arbeiði eftir pensjónsaldur eigur ikki at verða so ógvusliga skattað og mótroknað, at tað hvørki loysir seg at spara upp til ella at arbeiða eftir pensiónsaldur.
Javning av almannaveitingum
Skotið verður upp, at almannaveitingar frameftir verða javnaðar við miðaltal av broyting í prístali og broyting í almenna lønarkarminum, tó kunnu veitingarnar ongantíð lækka. Hetta merkir, at á henda hátt fara almannaveitingarnar við tíðini at hækka við meira enn miðalhækkingini av prístali og lønarkarmi. Her má tí setast inn ein indexjavning yvir ár.
Haldførið
Ført verður fram í uppskotinum, at uppskotið til eftirlønarnýskipan fremur haldførið hjá føroyska búskapinum. Millum annað tí, at vanliga fólkapensiónin nú lutvíst skal verða avloyst av útgjaldi úr Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunninum, sum nú ikki er eitt ískoyti til pensión, men partur av grundarlagnum. Tí skal meira gjaldast inn í grunnin, heldur enn at tað verður spart upp til eftirløn.
Tað er tó ein greiður munur á, um goldið verður inn til eftirløn, ella um goldið verður inn í Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunnin. So at siga ongin uppsparing er í Arbeiðsmarknaðar-eftirlønargrunninum, og tað ger hann sárbaran í mun til sveiggj í búskapinum. Eru útrokningar t.d. gjørdar í mun til, hvat hendur, tá arbeiðsstyrkin ella lønarsummurin í samfelagnum lækkar?
Samanumtikið
Sum nevnt tekur Føroya Arbeiðsgevarafelag undir við tankanum aftanfyri nýskipanina, men her eru fleiri viðurskifti, sum vit meta vera ógvuliga óheppin.
Samanumtikið vísir Føroya Arbeiðsgevarafelag á,
- at landsstýrið er ov lítið ambitiøst í mun til at hækka pensjónsaldurin;
- at eyka arbeiðsmarknaðargjøldini verða løgd sum ein eyka útreiðsla beint omaná hvørja lønarkrónu, og Føroya Arbeiðsgevarafelag mælir avgjørt frá, at fleiri gjøld verða løgd á lønarútgjaldingarnar;
- at neyðugt er, at verandi mótrokning í viðbótini verður lækkað munandi, soleiðis at tað fer at loysa seg betur at arbeiða hjá teimum, sum eru fødd áðrenn 1953;
- at tað ikki eigur at verða mótroknað í grundupphæddini;
- at tørvur er á ítøkiligum útgreiningum, sum vísa virknaðin av forskatting av og mótrokning í uppspardari eftirløn;
- at viðbótin eigur at verða mótroknað nógv linari, soleiðis at málið um at fáa fólk at arbeiða longri verður rokkið;
- at landsstýrið endurskoðar treytirnar fyri útskotnari pensjón, soleiðis at gerast meiri liðiligar í mun til kravið um 1.000 arbeiddar tímar;
- at almannaveitingarnar mugu indexjavnast;
- at vit sakna útrokningar av langtíðarhaldførinum í mun til broytingar í arbeiðsstyrki og lønarsummi.
Føroya Arbeiðsgevarafelag tekur tí ikki undir við uppskotinum, sum tað nú liggur.


text:
Foreldrafundur 8.-10. fl.
SSP skipar fyri foreldrafundi, har møtiskylda er hjá foreldrum. Boðast skal frá hjá flokslærara næmingsins, um forðingar eru fyri at møta til fundin.
Foreldrafundurin verður í Vágs Skúla (Auluni) tórskvøldið 19.okt. kl. 19.00
Evnið er "Foreldur hjá tannáringum" lívið og avbjóðingar hjá tannáringum og foreldrum
Skrá:
John Henrik Holm, skúlastjóri bjóðar vælkomin
Lars Muller, løgreglumaður tosar um lógarverk
Karin Strøm, heilsusystur tosar um, samskifti millum børn og foreldur
Rakul Dahl, leiðari av ungdómshúsinum tosar um tilboð teirra.
SSP


text:
Tíðindi
2. februar 2018
Í dag verður bókin Mennandi sálarfrøði – sálarheilsa og trivnaður í verki løgd fram í Miðlahúsinum.
Gitte Klein og Ann-Britt Fríðheim Mortensen hava skrivað bókina, sum er tann fyrsta av sínum slagi á føroyskum. Bókin byggir á ástøði í positivari sálarfrøði, menningarsálarfrøði og neurosálarfrøði. Hon gevur boð upp á, hvussu til ber at arbeiða øðrvísi við sálarheilsu og trivnaði í verki og harvið betra trivnað og sjálvsvirði hjá børnum og ungum – geva teimum betri sálarheilsu.
Bókin er ætlað øllum, sum hava áhuga fyri trivnaði hjá børnum og ungum, foreldrum, námsfrøðingum, lærarum og øllum øðrum, sum eru um børn í tí dagliga.
Á framløguni fara høvundarnir at greiða stutt frá innihaldinum, somuleiðis fara landsstýriskvinnurnar Sirið Stenberg og Rigmor Dam at siga nøkur orð.
Høvi verður at keypa bókina fyri serprís og fáa hana signeraða av høvundunum.
Øll eru vælkomin til bókaframløguna, sum verður í Miðlahúsinum í dag, 2. februar kl. 16.00.
Kelda: nam.fo
Skúlablaðið
Pedda við Stein gøtu 9
100 Tórshavn
Tel. 23 57 73
Teldupostur: turid@bfl.fo ella skulabladid@lararafelag.fo
2015 © Bókadeildin. All rights reserved.


text:
Seinastu mánaðir er lesing og orðblindni rættiliga komið í brennidepilin her á landi. Onkur hevði skipað fyri kanning av miðnámsnæmingum, og vísti tað seg, at har stóð ikki for væl til við lesingini. Tey vildu enntá vera við, at stórur partur av næmingunum var orðblindur. So ikki kann sigast annað, enn at tað er gleðiligt, at MMR nú er farið at útbúgva nýtt lið av orðblinda lærarum.
Tað eru aftur tey bæði Winnie og Hans Pauli, ið eru primus motorar. Í 2010 vórðu hesir 17 orblindalærarar útbúnir. Eisini undir kønari leiðslu av teimum báðum. Hendan útbúgvingin vendi sær móti miðnámi, teknisku skúlunum og kvøldskúlum. Var altso vend móti ungum og vaksnum fólki. 22.okt byrjaði varð lagt frá landi við nýggju útbúgvingini. Hesaferð er tað fyrst og fremst fólkaskúlanæmingunum útbúgvingin skal koma til góðar. Staðið var skeiðsstovan á Námi. Tríggir lærarar frá Orðblindainstituttinum í Ballerup skipaðu sjálva undirvísingina. May, Andrea og Stine.
Fyri 4 árum síðan vórðu 18 lærarar útbúnir sum orðblindalærarar fyri ung og vaksin. Skeiðið, ið nú er tilrættalagt vendir sær móti skúlabørnum. Hósdagin og fríggjadagin varð arbeitt við lesiástøði, metodum, tilfari, undirvísing, lesimenning, eftirmetingar og virkisætlanir. Stavimenning, lesing, læring og serundirvísing.
Myndir:


text:
Persónligt frælsi
Vit vilja, at øll menniskju, uttan mun til aldur, kyn, uppruna, trúgv, sosiala støðu og kynsligan samleika, skulu hava somu rættindi at liva og virka í Føroyum.
Vinnuligt frælsi
Vínnulívið skapar búskaparliga grundarlagið undir samfelagnum og skal sum høvuðsregla rekast í privatum høpi. Tað almenna skal avmarka sín leiklut mest møguligt, og høvuðsuppgávan er at
tryggja, at vinnan er burðardygg.
Tjóðskaparligt frælsi
Framsókn vil, at Føroyar gerast fullveldi. Bert ein fræls tjóð kann gerast fullgildugur limur í altjóða samfelagnum, við øllum teimum fyrimunum og skyldum hetta inniber.
19. Mai 2018
Carolines livsfortælling Kaspers livsfortælling Jonas livsfortælling Soleiðis stóð, tá eg royndi at googla – ung og alkoholtrupulleikar. Óteljandi nøvn, óteljandi lagnur, óteljandi sorgir, óteljandi einsemi og soleiðis kundu vit hildið áfram. Misnýtslan verður eins lívssøga ella lagnusøga. Sum almennur...
05. Mai 2018
Árligi landsfundurin í Framsókn verður leygardagin 9. juni 2018Kunnað verður nærri um klokkutíð og staðsetingFundarskrá fyri landsfundin er hendan:1. Landsfundurin verður settur av floksformanninum/kvinnuni.2. Val av fundarstjóra og –skrivara.3. Frágreiðing frá farna árinum (politisk og felagslig).4. Framløga av roknskapi floksins.5. Framløga og orðaskifti.6. Møguligir gestarøðarar.7....
25. Apr 2018
At telja dagar okkara - lær Tú okkum tað, so vit kunnu fáa vísdóm í hjartað! Hesi orð eru tilskrivað Mósesi, og eg haldi so við, at tá vit telja upp, hvat vit náddu eina ávísa avmálda tíð, so gevur...
20. Apr 2018
“Eg elski Setrið” – var slagorðið hjá Fróðskaparsetri Føroya í kampanju, sum byrjaði í 2012 og sum hevði til endamáls at fáa fleiri ung at raðfesta at lesa á Setrinum. Og eg elski Setrið. Gekk sjálv har í tíðarskeiðnum frá 2000 til 2007, fulla...
13. Mar 2018
Røða í sambandi við at Tilhaldið hevðir 20 ár á baki Ein avleiðing av, at fólk sóu tørvin, tóku stigið, brendu fyri nøkrum, hingu í og fingu undirtøku í fólki og kommunu. Og ikki eru tað smáting sum liggja eftir, bæði av...
05. Mar 2018
Størsta avbjóðingin við ferðafólkum í Føroyum er ikki, at tey gerast fleiri. Avbjóðingin er at síggja ferðavinnuna sum ein nýggjan møguleika heldur enn ein trupulleika. “Nei, nú eru ov nógv ferðafólk í Føroyum”.Tú ert ikki tann einasti, sum hevur hoyrt hesa útsøgnina í seinastuni. Hetta...
23. Feb 2018
Skapandi vinnurnar – breitt hugsað – eru millum skjótast vaksandi vinnur í heiminum. Skapandi vinnur eru vinnur, ið hava eitt mentanarligt og skapandi grundarlag. Tær eru grundaðar á tað óavmarkaða tilfeingið – vit kunnu t.d. samanbera við sjófeingi. ...
06. Feb 2018
Munnligur fyrispurningur til Rigmor Dam um Námsfrøðiliga Útbúgving til lærarar á miðnámi 1. Hvussu mong, sum undirvísa á miðnámi, hava ikki fingið møguleikan at taka kravdu námsfrøðiligu útbúgvingar - ávíkavist ástøðiliga og verkliga partin eins og fakdidaktisku skeiðini? 2. Hví...


text:
Suðuroyar
Suðuroyggjar ella Hebridurnar eru tveir oyggjabólkar vestanfyri Skotland. Í Suðuroyum er størsti býurin Stornoway. Oyggjarnar vóru einaferð undir norskum valdi, og enn finnast spor frá teirri tíðini.
Innihaldsyvirlit
Søga[rætta | rætta wikitekst]
Hetland, Orknoyggjar og Hebridurnar ella Suðuroyar, sum norðbúgvar kallaðu tær, vóru í gomlum døgum í tí norska ríkinum eins og Føroyar, Grønland og Ísland. Landið kom undir Skotlands kong, tá ið Kristian 1. var kongur í Danmark-Noregi. Hann setti oyggjarnar í veð til kongin av Skotlandi fyri heimanfylgju, sum dóttir hansara, sum var gift skotska konginum, skuldi hava. Veðið var ongantíð loyst. Seinni kom Hetland, saman við Skotlandi, undir kongin av Onglandi.
Landafrøði[rætta | rætta wikitekst]
- Innaru Hebridur eru nærri landi. Tær eru fleiri størri og smærri oyggjar spjaddar suður við skotsku vesturstrondini suður móti Írlandi. Tær fevna um Skye, Mull, Islay, Jura, Staff og fleiri smáar oyggjar.
- Ytru Hebridurnar eru longri úr landi. Tær eru fleiri oyggjar, ið mest liggja enda í enda suður og norð á 7 stigum vestur (tað er beint áraka Føroyar, bara einar 500 km. sunnari. Tær fevna um norðan ífrá: Lewis og Harris, sum í grundini eru ein oyggj. Sunnanfyri eitt sund eru síðani Berneray, North Uist, Benbecula, South Uist og Eriskay, ið allar eru sambundar við byrgingum. Sunnanfyri Barrasund er oyggin Barra, og einar 40 fjórðingar vestur úr North Uist er St. Kilda.
Samfelag[rætta | rætta wikitekst]
Mál[rætta | rætta wikitekst]
Gæliskt er móðurmál hjá stórum parti av fólkinum á ytru Hebridunum, og gæliskt er lærugrein í skúlanum. Undirvísingin fer tó mest fram á enskum. Fólkið, sum fyrr talaði norrønt mál, talar nú enskt.
Átrúnaður[rætta | rætta wikitekst]
Norðari helmingur av Hebridunum er fyri tað mesta protestantiskur, syðri helmingur fyri tað mesta katólskur. Norðurendin á South Uist og Benbecula er blandingsøki, har summi eru protestantar, onnur katolikkar.


text:
Jekarastova er partur av eind 10 í Trivnaðardeplinum.
Samband fæst við eindarleiðsluna her
Jekarastova
Jekaragøta 8
100 Tórshavn
Tlf.: 318915
Jekarastova heldur til í einum húsum Yviri við strond í Havn, og er partur av Bú- og viðgerðarstovninum. Pláss er fyri sjey børnum/ungum. Børnini/tey ungu hava sítt egna kamar, sum tey sjálvi seta dám á. Børnini/tey ungu taka lut í húsliga arbeiðinum eftir aldri og førleika. Dentur verður lagdur á at skapa eitt so vanligt barna- og ungdómslív sum gjørligt.
Skúli, arbeiði og frítíðarítriv eru partar av gerandisdegnum, tá brúka tey oftast býbuss. Stovnurin hevur egnan bil og viðfestivogn. Húsafundir eru hvørja viku har børnini/tey ungu eru við at taka avgerð um, t.d. matarætlan, útferðir og aktivitetir.
Børnini/tey ungu hava atgongd til teldur, sjónvarp, playstation og internet. Eisini hevur stovnurin trampolin,
súkklur , fýrahjólarar og motocrossir. Børnini/tey ungu ferðast saman við starvsfólki tvær ferð um árið í egnum landi, og annað hvørt ár uttanlands.
Jekarastova er normerað til 9 fulltíðar pedagogstørv
Dagført tann 23-08-2016


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Undantakið í pensjónslógini er ongantíð brúkt
Eingin hevur søkt um undantaksloyvi frá løgtingslógini um at fáa fulla fólkapensjón í Føroyum, hóast fólk ikki hava búð í danska ríkinum í 40 ár.
Tað sigur Eyðgunn Samuelsen, landsstýriskvinna, í svari til Sonja J. Jógvansdóttur, løgtingskvinnu.
Hesin møguleikin er tí ongantíð viðgjørdur í Almannamálaráðnum.
Tí er heldur ikki greitt, hvørjar treytirnar eru fyri at geva undantak, tí tær standa ikki í lógini frá 1999.
Lógin sigur einki
Har stendur bara, at serligar umstøður skulu vera fyri at fáa fulla fólkapensjón, hóast bústaðurin ikki hevur verið í danska ríkinum í 40 ár.
Fólk, sum hava búð minni enn tey 40 árini, fáa part av fullari pensjón, tey fáa brotpensjón eftir, hvussu nógv árini eru í danska ríkinum.
Eyðgunn Samuelsen sigur í svarinum, at 31.desember 2016 fingu 290 fólkapensjónistar føroyska brotpensjón, 216 teirra búðu uttan fyri danska ríkið.
Og 71 fyritíðarpensjónistar fingu brotpensjón, helvtin, 35 fólk, búgva uttan fyri danska ríkið.
Sí eisini


text:
Hvíldartíð og frísamdøgur
Arbeiðstíðin skal skipast soleiðis, at í hvørjum samdøgri, roknað frá tí at arbeiðið byrjar, skulu arbeiðsfólk hava eina hvíldartíð, ið er minst 11 samfeldar tímar.
Hvíldartíðin kann minkast til í minsta lagi 8 tímar í:
- arbeiði í fiskavirkjum í háveiðitíðini,
- árstíðarbundnum arbeiði í byggi- og verkayrki,
- vaktarskifti á virkjum, sum hava vaktarskipan, tá partarnir á arbeiðsmarknaðinum semjast um tað,
- inn- og uppskiping og tørvandi arbeiði, sum hartil hoyrir, so sum goymslu og pakkhúsarbeiði, og
- arbeiði í landbúnaðinum.
Arbeiðsfólk mugu ikki regluliga arbeiða sunnu- og halgidagssamdøgur, uttan so at halgidagsarbeiðið er til samfelagsins frama ella er neyðugt fyri at varðveita virðir.
Halgidagssamdøgur skulu liggja innan fyri tíðarskeiðið frá kl. 22.00 kvøldið fyri halguna til kl. 08.00 morgunin eftir halguna.
Sum endurgjald fyri mista frítíð, orsakað av regluligum sunnudagsarbeiði, hava arbeiðsfólk rætt til aðra samfelda frítíð innan fyri eina viku, við at samsvarandi tal av arbeiðstímum dettur burtur.
Harumframt eru serlig krøv galdandi fyri hvíldartíð hjá børnum og ungum undir 18 á, sí her
Frávik
Tá náttúruviðurskifti, vanlukkur, maskinbrek e.t. koma óvart á, og hava við sær, at ólag kemur í raksturin á virkinum, kunnu frávik gerast í tann mun, tað er avgerandi neyðugt, til regluligur rakstur aftur er fingin í lag.
Frávik kunnu verða loyvd av Arbeiðs- og brunaeftirlitinum, tá:
- útinnan av arbeiðinum ella arbeiðið er av slíkum slagi, at tað ikki kann útsetast, ella
- at serligir arbeiðshættir gera frávik rímilig.
Frávik frá einari einstakari hvíldartíð ella einum einstøkum frísamdøgri kann í hesum føri verða gjørt, uttan at ein frammanundan hevur fingið loyvi til tess, um tað hevur ikki borið til at útvega nevnda loyvi í rættari tíð. Frávikið skal skjótast møguligt skrivliga fráboðast Arbeiðs- og brunaeftirlitinum við avriti til trygdarumboð/álitisfólk.
Frávik kunnu við avtalu millum avvarðandi arbeiðsgevarafelag og løntakarafelag verða gjørd í lógarinnar ásetingum um hvíldartíð og frísamdøgur. Nevndu avtalur hava bert gildi, um tær eru góðkendar av Arbeiðs- og brunaeftirlitinum.


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
Arbeiðsfólk at sláa
freist at søkja: 23.05.2018
Námsfrøðingur til dagstovnaøkið
freist at søkja: 30.05.2018
Reingerðarfólk til Látipípuna
freist at søkja: 30.05.2018
KORT
VEÐRIÐ
Seinasta freist at ogna sær atgongumerki
30.10.2013
Flestum kunnugt skipar VÍF fyri rimmar jólaborðhaldi í Ítróttarhøllini leygarkvøldið 23. november.
Til jólaborðhaldið verður matskrá við 3 rættum. Undirhaldinum stendur Jákup Veyhe fyri og Kim Hansen band stendur fyri dansinum. So ikki kann sigast annað enn, at lagt er upp fyri einum stórslignum kvøldi. Alt fyri einans kr. 400.
Seinasta freist at ogna sær atgongumerki er mánadagin 4. november. VÍF boðar frá, at tað ikki eru nógv atgongumerki eftir, so um vestmenningar ætla at tryggja sær atgongumerki, mugu teir skunda sær, tí í vikuskiftinum verður farið aktivt í gongd við at selja tey seinastu atgongumerkini til fyritøkur og einstaklingar av bygd.
Til ber at keypa atgongumerki á vif.fo, og eisini á Magn, í Skivuni og hjá Palla Lamhauge.
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Páskatombola í Streymnesi
Sunnudagin 2. apríl kl. 14.00 skipar Hvalvík Streymnesar Róðrarfelag fyri páskatombola. Hetta er eitt afturvendandi tiltak í róðrarneystinum í Streymnesi, sum plagar at vera stak hugaligt.
Felagið brynjar seg út til komandi kappingarár. Higartil hevur felagið tvær manningar. Hvessingur er mannaður við monnum og Báran er mannað við gentum.
Felagið hevði fegið viljað fingið eina barnamanning, men tað er avbjóðandi at finna rógvarar. Til bátin krevst manning, gentur ella dreingir, sum hava hug at rógva og fylla 12, 13 ella 14 ár í 2017. Tilmelding fer fram við at ringja til telefon 283013.
nevndin í Hvalvíkar Streymnesar Róðrarfelag.


text:
RØRSLUFAGNAÐUR
At røra seg er
gott.
At gera tað saman við øðrum er enn betri
Og at gera tað á ein stuttligan, meiningsfullan og litríkan hátt, er ein sonn frøi
Tað er í hesum anda, at Fólkaheilsuráðið í samband við Útivikuna, skipar fyri einum hugtakandi ABC-tiltaki har øll kunnu vera við. Tað einasta, ið krevst, er, at tú kemur akkurát soleiðis, sum tú ert J
Endamálið er at síggja so nógv ymisk menniskju savnast
og røra seg saman sum møguligt.
Tí øll hava brúk fyri at røra seg, og ongantíð betri um hetta kann gerast til eina enn betri uppliving við at gera tað saman við øðrum. Tað er saman við øðrum at vit vaksa.
Vit møtast á Vaglinum fríggjadagin 25. mai kl. 10.00 um morgunin, og byrja tann 5 km. túrin frá Vaglinum. Leiðin gongur síðani til Tyrlupallin, og síðan venda vit við aftur til Vaglið. Tó so, tað ber til at venda við, tá ein metir seg hava rørt seg nokk. Tí minst til; bara við at luttaka, ert tú við og hevur longu klárað tað J
Øll rørslutól kunnu nýtast
Umframt at brúka beinini og armarnar og øll sløg av súkklum, kunnu øll onnur hugsandi rørslutól, ið eru egnaði at flyta seg við, brúkast. T.d. rulluskoytur, rennifjøl, rullistól, rolator, Zigboard, rennihjól, rennisúkkla, høkjur, hoppistavur, trillibøra, kassabilur og barnavognur.
Ljóð og litir
Ert tú ein, ið vil hava ljóð og litir yvir fjøldina so læt teg í okkurt spraklandi og litfagurt og tak so kanska tínar trummur, gittara, saksofon, grýtulok, klappi-posar ella tað tú hevur hug til við. Og læt so tíni fagnaðarljóð hoyrast.
Tú verður ikki einsamøll/mallur um at lyfta stemningin. Umframt ein eldblásara og ein bil, ið fylgir gongdini við lívgandi tónleiki, verður ein kveikjandi upphiting, áðrenn vit fara frá Vaglinum.
Ymiskt virksemi við leskiligum afturvið
Aftaná rørslutúrin verður skipað fyri ymiskum uttandura virksemi á Vaglinum og har umleiðir. Hetta fyri veruliga at leggja dent á boðskapin í ABC, so høvi er at verða hugbundin í virksemi saman við øðrum á ymiskan hátt og heilsa uppá nýggj andlit. Eitt nú verður møguleiki at gera úti-joga, ganga á línu, gera ABC-hugleiðingar, spæla stórt talv, ymisk kritspøl o.s.fr.
Afturvið øllum hesum, ber til at fáa sær okkurt leskiligt aftur við. FK og Tórshavnar kommuna standa fyri hesum. Saman bjóða tey fríska og turkaða frukt, grønmeti, kaffi, te, nøtur og leskiligt vatn.
Eitt grønt tiltak
Vit miða eftir at brúka so lítið av burturkasti sum møguligt. Tað er í hesum anda, at vit fara at heita á tey luttakandi at taka sín egna kopp, krúss, dunk ella kanska okkurt heilt triðja við. Um ikki ber til at hava tað, ein hevur tikið við, í einum ryggsekki ella øðrum, fer at bera til at seta tað frá sær til varðveitslu til komið er aftur á Vaglið.
So er bara eftir at siga, at vit fegin vilja síggja teg og tey tú hevur hug at taka við tær til hetta tiltak.
Ongantíð betur um tú ert líka sum øll onnur – nevniliga øðrvísi


text:
Bústaðarpakkin kann bjarga hópin av familjum og einstaklingum
Dan Klein --- 12.09.2011 - 14:40
Bústaðarpakkin má setast í verk beinanvegin, soleiðis at fólkið fær fjøltáttaðar møguleikar at seta búgv. Verður avbjóðingin við føroyska bústaðarmarknaðinum loyst á góðan hátt, hvørvur hópurin av núverandi og framtíðar sosialum trupulleikum.
Tað er í
dag somikið dýrt bæði at leiga og at seta búgv, at nógvar familjur hava ilt við
at fáa endarnar at røkka í gerandisdegnum. Talan er ikki einans um nøkur fá
láglønt fólk, lesandi ella arbeiðsleys, men um hópin av (barna)familjum,sum
eisini hava rímiliga góðar inntøkur.
Seinastu
15 árini hava skiftandi landsstýri umrøtt spurningin um ein bústaðarpakka,
soleiðis at ymiskir samfelagsbólkar kunna fáa sín bústaðartørv nøktaðan. Talan
er eitt nú um bústaðir til eldri, bústaðir til lesandi,bústaðir til
førleikaskerd og fólk við serligum tørvi annars. Tað eru heldur ikki allar
familjur, sum ynskja síni egnu sethús, men sum heldur kundu hugsa sær at leiga
ella at hava eina lutaíbúð.
Lutaíbúðir
Lógin um lutaíbúðir manglar, umframt aðrar lógir sum gera, at bústaðarmarknaðurin kann fjøltáttast. Tað eru feløg, sum kundu hugsa sær at gjørt lutaíbúðir, men lógargrundarlagið manglar. Eisini átti spurningurin um øðrvísi fíggingarmøguleikar at verið avgreiddur sum skjótast, so sum at fingið føroyskan realkreditt og at givið Húsalánsgrunninum øktar møguleikar at fíggja bústaðir. Tað lækkar eisini um stóra arbeiðsloysi, um fleiri bústaðarverkætlanir kunnu setast í verk.
Í
ólavsøkurøðu løgmans í ár legði løgmaður m.a. dent á at; "landsstýrið
hevur arbeitt við einum bústaðarpakka, og nýggj leigulóg er komin í gildi. Vit
mugu tó ásanna, at illa ber til at fáa til vega bústaðir til fólk við lágum
inntøkum og skerdum førleikum, um bústaðirnir skulu fíggjast eftir
marknaðartreytum. Tí verður uppskot lagt fram, sum gevur Húsalánsgrunninum
møguleika at veita lagalig lán at fíggja alternativa bústaðarbygging.
At
keypa hús er eitt stórt tak fyri flest allar familjur, men lítil og ongin
brúkaraverja er á hesum marknaði. Uppskot til lóg um brúkaravernd í sambandi
við at keypa og selja fastogn er liðugt, og tað verður nú lagt fyri tingið."
Samtak
vónar, at landsstýrið ella løgtingið kann avgreiða henda spurningsum skjótast,
so at tað gerst lættari hjá fólki at seta búgv. Verandi støða ger, at alt ov
stórur partur av fólkinum fær ikki tann bústað hann kundi hugsa sær, og at
bústaðir eru lutfalsliga dýrir.


text:
Vegleiðing frá Skipaeftirlitinumum góðkendar bjargingarvestar umborð á kappróðrarbátum
Í kunngerð nr. 64 frá 17. mai 2006 um bjargingarútgerð á kappróðrarbátum er ásett, at øll manningin á kappróðrarbáti skal vera í einum av Skipaeftirlitinum góðkendum bjargingarvesti[1].
Í hesi vegleiðing vísir Skipaeftirlitið á krøvini til góðkendar bjargingarvestar umborð á kappróðrarbátum:
1. Vestarnir skulu vera av góðkendum slag (typegóðkendir). Skipaeftirlitið góðkennir vestar sum eru merktir við evropeiska CE-merkinum ella við altjóða ratmerkinum og
2. Vestarnir skulu hava ávísa uppdrift t.v.s. eginleikar at halda einum persóni flótandi. Uppdriftin verður ásett í Newton (N). 10 Newton svarar til uml. 1 kg. uppdrift.
a. Rógvarar, ið duga væl at svimja, skulu brúka vestar við í minsta lagi 50 N uppdrift.
b. Rógvarar, ið als ikki duga at svimja, ella ikki duga væl at svimja, skulu brúka vestar við í minsta lagi 150 N uppdrift.
Vestarnir eiga at vera í sterkum litum – orange, reyðum ella gulum - so tað gerst lættari at fáa eyga á ein neyðstaddan persón í sjónum.
Vestarnir mugu viðlíkahaldast og/ella undir regluligt eftirlit samsvarandi ásetingunum frá framleiðaranum.
Skipaeftirlitið, juni 2008
KUNNGERÐ NR. 64 FRÁ 17. MAI 2006 UM BJARGINGARÚTGERÐ Á KAPPRÓÐRARBÁTUMVið heimild í § 5 í løgtingslóg nr. 25 frá 12. apríl 2006 um bjargingarútgerð á opnum bátum og førum undir 20 tons (BT) verður ásett:
§ 1. Tá lagt verður frá landi, skal øll manningin á kappróðrarbáti vera í einum av Skipaeftirlitinum góðkendum bjargingarvesti, sbr. tó stk. 2.
Stk. 2. Undir kappróðri er ikki neyðugt, at manningin er í bjargingarvestum, men skulu vestarnir vera í bátinum. Høvuðsdómararnir á kappróðrarøkinum kunnu tó áleggja manningini at vera í vestinum undir róðrinum, um hetta verður mett neyðugt.
§ 2. Harumframt skal kappróðrarbátur í minsta lagi hava hesa útgerð umborð undir venjing:
- Kumpass,
- Pøs ella eyskar at oysa við,
- Radarreflektor, sum er festur á stong, ið røkkur minst ein metur yvir stavnarnar, og
- Floytu ella blásilúður.
§ 4. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon kunngjørd. Samstundis fer úr gildi kunngerð nr. 19 frá 16. mars 1999 um bjargingarútgerð á kappróðrarbátum.
Fiskimálaráðið, 17. mai 2006
Bjørn Kalsø (sign.) landsstýrismaður / Rógvi Reinert (sign.)
[1] Burtursæð frá góðkenningarkravinum fyri sjálvar bjargingarvestarnar, er tað ikki Skipaeftirlitið, men Fiskiveiðieftirlitið, sum hevur eftirlit við, at kunngerðin verður hildin.


text:
Enn eitt lagasavn eftir Marianne Clausen er komið. Almenn framløga í Norðurlandahúsinum fríggjadagin 24. august 2012, kl. 19.30. Í bókini eru øll tey føroysku skjaldur, sum til hevur borið at fingið fatur á. Nógv av hesum eru síðan 1902 sungin inn á fonograf og bond, og burtur úr hesum tilfari hevur Marianne valt 331 løg, […]
Kari Roarsdóttir hevur gjørt bókling við nøkrum av sínum málningum og vatnlitsmyndum. Í einum stuttu teksti greiðir Kari frá sínari bakgrund sum teknari og listakvinna. Myndirnar í bókini fevna um árini 1985-2010. Kari hevur havt nakrar framsýningar í Føroyum og í Noregi, og hon hevur undirvíst í myndlist á kvøldskúlanum í Havn. Bókin fæst við […]Halt á at lesa …


text:
Viðmerking til greinina “Vildu ikki taka í hondina á Ísraelsvini”.
Fyrst og fremst leggur yvirskriftn upp til, at er ein ikki “Ísrealsvinur”, so má ein vera “Ísreals-fíggindi”. Hetta er ikki so. At fáa rættin hjá palestinum til egið land, at marka upp til jødahatur, og eina hugsan um, at jødar ikki hava rætt til egið heimland, kann bert lýsast sum villeiðandi, og vánaligur miðlasiður.
Vit vildu ikki sýna palestinum vanvirðing, við at taka í hondina á einum víðgongdum" zionisti" (t.e hugsanin, at Ísrealittar hava einkarrætt til Palestina, Kána og lovaða landi annars - hóast at onnur hava búð har longri, og áðrenn, at Ísreal verður skapt sum hugskot, í Gamla Testamenti), ímeðan ein stendur undir liðini á einum palestina, mitt í einum tílíkum hátíðarhaldi. 70 ára dagur Ísreals, og hetta hátíðarhald, var samstundis við, at USA viðurkennur Jerusalem sum høvuðsstað Ísreals, og sama dag, at 52 palestinsk mótmælis fólk vórðu tikin av døgum, av hesum, sokallaða, “einasta fólkaræði miðeysturs”.
Hetta er ikki ein spurningur um einstaklingar her heima, men um ósek fólk, hvørs dagligdagur er kúgan, armóð og deyði. Mangir Palestinar hava ongantíð búð í heimlandi sínum, tá ættfedrar teirra vórðu burturbeindir, av tí, at Ísreal varð stovnað. Hesin palestinin er ein av hesum - vildi tú tiki í hondina á einum, ið sýttu føroyingum búðrætt okkara í Føroyum? Ísreal ynskir ikki aftur til støðuna áðrenn 6 daga kríggið. Ísreal hevur áhaldandi gjørt seg inn á menniskjarættindi, og næstakærleikan, við ólógligum búsetingum, ið er de facto herseting. Her er onki tekin um inniligt friðarynski úr Ísreal, ið hevur við sær, eina tvítjóðar loysn.
Vit heita staðiliga á Norðlýsið, at leita sær kunning úr Amnesty International, Sameindu Tjóðum og øðrum friðarfelagsskapum. Málið er ikki eins og svart/hvítt, sum vinarfelagið Føroyar-Ísreal, og almenna kjaki annars ger tað til. Hesir stovnar hava frægasta innlit í málið, og vilja verja menniskjarættindi, fólkaræði og frælsi annars, eins og flestir føroyingar vilja tað.
Státurin Ísreal, og víðgongdu yvirgangsfelagsskapir í Palestina, grugga málið, við at breiða út ósannindi. Forseti Ísreals, Benjamin Netanyahu, sigur eitt nú, at dripnu næstar okkara, vóru limir í Hamas. Hetta er ikki so. Veruleikin verður bendur, til tess at vinna sær samkenslu úr vesturheiminum. Munur er á teimum, ið ynskja eitt frítt Palestina, og teimum búrkroppum, ið ynskja deyða jødanna - almenna kjaki hevur til tíðir hug at gloyma hesa sannroynd. Vit, ið flaggaðu, ynskja bert rættvísi, og frið. Hendan friðarvón okkara er ikki gjørlig, so longi sum Ísreal kúgar Palestina, og metir seg sum einsamallan rættindahavara til land har um leiðir - sum føroyskt skald skrivar “Eitt kúga fólk vil altíð reisa seg!”.


text:
Eftir fyrsta dópin herðist mótstøðan í Havn og kring landið. Fólk venda sær ímóti Sloan og teimum, ið standa saman við honum. Tey doyptu verða eyknevnd „baptistar“. Um Dia sigur ein havnarkona, tá ið hann er doyptur:
Góðu, góðu! Hevði tað verið mítt barn, hevði eg dripið tað!
Dia fær tátt beinanvegin, hann er doyptur. Honum, eins og øllum, ið seinni verða doypt um hetta mundið, verður givið „dópsnavn“, og tað er hundanavn. Eitt ørindi ljóðar:
Heykur, tann hundur
fór tríggjar ferð undir
á Eystaruvág –
MacDonald stóð hjá.
Systir Dia í Geil, Elsba, verður rópt „Flora“ eftir einari tík, sum tey eiga har í húsunum – stundum verður hon rópt „geilartíkin“ og viðhvørt „Jomfru Gloria“.
Eftir fyrsta dópin fáa søgusmiðirnir úr at gera. Ræðusøgur og tíðindi ganga um allar oyggjarnar um hesar „gendoyparar“. Bygdarmaður kemur aftur úr Havn til heimbygd sína og sigur í djúpasta álvara og djúpt sorgarbundin, at óivað fara mong fólk í Føroyum at doyggja í framtíðini við at koma sær upp í hesa „sektina“. Dópurin, tey mugu geva seg undir, fer fram á tann hátt, at tey verða hildin undir vatni, til tey síggja Heilaga Andan í vatninum, og at tað eydnast bert teimum fæstu at síggja okkurt glinsandi, sum skal eitast at vera skinið av Andanum. Onnur siga, at ein dunna verður slept niður í vatnið. Fólk signa seg, summi fella tár um hesar villfarandi sálir, meðan onnur halda, at tey skuldu verðið avlívað. Ein maður sendir hakan eftir Dia í Geil, men rakar hann tíbetur ikki.
Eftir hetta kemur eingin á møti í Havn uttan tey 4-5, sum eru í samkomuni. Harafturímóti flykkjast tey uttanfyri og gera seg inn á húsið. Gjøgnum áhaldandi tol og gudsótta vinna tey so við og við á hesari mótstøðu. Mong ár seinni viðganga foreldur Dia fyri honum og systur hansara, at hetta stig hansara – so sorgarbundin tey enn vóru av tí tá – kortini læt upp eygu teirra.
Tá ið Sloan vitjar í Klaksvík beint eftir fyrsta dópin 31. oktober 1880, fær hann ikki innivist, har hann hevur verið áður. At enda sleppur hann at gista hjá sýslumanninum; men illa gongst at fáa hús at halda møti í.
Fyrstu árini eftir dópin – og helst, tá ið dópur fór fram – vóru alt annað enn hugnalig. Partvíst volt av prestunum var Sloan illa sæddur av fólki, sum vísti honum óvilja og stundum opinlýsa mótstøðu. Dyr vórðu klamsaðar í og stongdar fyri nøsini á honum. Av og á varð hundur beittur eftir honum, sum hann nærkaðist onkrari bygd. Børn ræddust og runnu undan honum ella tóku eftir teim eldru at spotta hann. Tað gingu jú ræðuligar søgur um henda „villeiðaran“ og fylgisneytar hansara.
Staddur í Miðvági, har Sloan saman við konu síni og lítla soninum Poul er at vera eina tíð, skrivar hann um áramótið 1884-1885 í dagbók síni m.a.:
Sunnudagsskúlin er byrjaður aftur í Tórshavn sum svar upp á bøn; Andr. Isaksen ger góð framstið í tænastu Harrans har. Godtfred Heinesen er byrjaður at prædika Orð Guds – aftur eitt bønarsvar. Fordómar móti mær tykjast alsamt minka.
Vit hava verið roynd í tí, at kona mín fekk deyðføtt barn, og seinni í árinum var fíggjartrot, men fingu hjálp í rættari tíð, einar tvær ferðir.
Saman við mongu signingunum er grund til takksemi. Eftir fýra farnu árini við stórari mótstøðu, sum tók seg upp móti sannleikum Guds, ið vit kunngera – serstakliga um dópin og samkomuna – vóni eg, at tað vóru fyrireikandi ár til betri tíðir, og um Gud unnir mær framhald, er tað bøn mín, at Hann vil styrkja meg við Anda Sínum til at vera trúfastari móti Honum, enn eg havi verið farna árið; at Hann fer at unna mær ávøkst Honum til æru, ella at Hann vil brúka aðrar til at heysta, har sum eg havi sáað.
Tað eru annars tveir trupulleikar, eg við signing Guds vóni at vinna á, og tað er fløkjalag og leti, so at alt er greitt og ruddiligt hjá mær, og at eg síðani eri hugagóður fyri Gudi. Amen.
Les meira... (Tíðir broytast – 1891)


text:
Fyri fyrstu ferð eru tvey bretsk fróðskaparsetur ovast á listanum hjá Times Higher Education World University Rankings. Hetta skrivar BBC.
Times Higher Education World University Rankings varð stovnað í 2004, og ger lista yvir heimsins bestu fróðskaparsetur, mett eftir eitt nú frálæru, gransking, altjóða útlitum og umdømi. Listin, sum stjórnir og fróðskaparsetur meta høgt, er eisini ein hjálp hjá lesandi at velja lestrarstað.
Times Higher Education leggur dent á, at øgiliga tætt er millum ovastu plássini. Ein avgerandi orsøk til góðu plássini hjá Oxford og Cambridge, er hækkaða inntøkan seinasta árið, ið partvís er grundað á granskingarstuðul úr ES. Meðan Oxford og Cambridge høvdu vøkstur í inntøkunum, á ávikavíst 24% og 11%, lækkaðu inntøkurnar hjá nærmastu kappingarneytunum, California Institute of Technology og Stanford University.
Men henda inntøka kann hvørva við Brexit, ávarar Phil Baty, ið er við til at gera listan yvir fróðskaparsetrini. Umleið ein fjóðringur av granskingarinntøkunum hjá Cambridge, og umleið ein fimtingur hjá Oxford, eru játtanir úr ES. Hetta vísir á, hvussu Brexit kann gerast ein hóttan ímóti góðu plássunum á Times Higher Education World University Rankings.
Tey 20 bestu fróðskaparsetrini í heiminum eru, sambært Times Higher Education World University Rankings, hesi:
1: Oxford University
2: Cambridge University
=3: California Institute of Technology
=3: Stanford University
5: Massachusetts Institute of Technology
6: Harvard University
7: Princeton University
8: Imperial College London
9: University of Chicago
=10: ETH Zurich - Swiss Federal Institute of Technology
=10: University of Pennsylvania
12: Yale University
13: Johns Hopkins University
14: Columbia University
15: University of California, Los Angeles
16: University College London
17: Duke University
18: University of California, Berkeley
19: Cornell University
20: Northwestern University


text:
Allan vegin runt Føroyar og millum oyggjarnar er sjógvur. Í sjónum eru bæði fiskar, plantur og nøkur av størstu súgdýrunum í heiminum. Og í sjónum hendir alla tíðina okkurt, sum kann undra og ríka okkum.
Dýralívið
Lívið byrjaði í sjónum. Tað uddi við dýrum í sjónum, áðrenn dýrini fóru upp á land.
Nógv fiskasløg eru elligomul. Til dømis livdu nógv ymisk sløg av hávum fyri 200 milliónum árum síðan. Sostatt vóru hávar til langt áðrenn dinosaurarnir.
Ótrúliga nógv onnur ymisk dýr liva í sjónum við Føroyar. Gongur tú í fjøruni, sært tú marflugur, krabbar, skeljar, gággur og nógvar aðrar løgnar skapningar, ið siga frá einum fjølbroyttum lívi í sjónum og eina millióna ára gamla náttúrusøgu.
Ríkidømi
Í sjónum er stórt ríkidømi. Hvønn dag verða túsundtals tons av fiski hálað upp úr sjónum og seld til matna. Føroyar hava leingi livað av fiskivinnu. Flest øll kenna onkran sjómann, tí í Føroyum eru nógvir trolarar, línubátar, nótabátar og útróðrarbátar. Nógv fólk á landi arbeiða eisini í fiskivinnuni, eitt nú á flakavirkjum og alivirkjum.
Men tað er ikki bara fiskur at fáa í sjónum. Vit veiða eisini hval, rækju, hummara, krækling, jákupskel og annað. Til dømis hevur grønlandsrækja stóran vinnuligan týdning. Fleiri hundraðtúsund tons verða fiskað árliga.
So at siga allur fuglur, sum vit veiða og eta, er sjófuglur. Sjófuglur er fuglur, sum finnur føði sína á sjónum.


text:
Nýtt sjálvstýri er komið við einum uppskotið, ið skal loyva foreldrum, at fáa pening fyri at vera heima hjá sínum barnið, og eg undrist og spyrji hvat er endamálið við hesum?
Í dag er tað soleiðis, at barsilsfarloyvið er upp í 46 vikur.
Hetta merkir, at ein kommuna longu hevur nóg mikð av tíð, at finna útav, at eitt pláss eigur at vera tøkt. At vísa til eina skipan í Odense, sum ber orð fyri at raðfesta dagstovnar og børn sera lágt, er ikki nøkur dygd.
Tíðin er farin frá at samfelagið tekur atlit til foreldur, heldur enn atlit til barnsins besta. Kjarnuhugsanin í dagstovnalógini er, at menna og menta børnini á fullgóðan hátt. Um nakað skuldi verið gjørt, so er tað ein endurskoðan av lógini um dagstovnar og dagrøktir, sum skuldi syrgt fyri, at tryggja øllum børnum í landinum javnbjóðis atgongd til dygdargóðar stovnar.
Hetta uppskotið byggir ikki á at tryggja børnum eina dygdargóða framtíð. Um so var, so hevði ætlanin ella uppskotið snúð seg, um at geva fleiri møguleikan at útbúgva seg til námsfrøðing og kravt, at øll sum arbeiða við børnum hava eina útbúgving.
Í dag er tað soleiðis, at tvær inntøkur skulu til fyri at ein familja kann lívbjarga sær við rímiligari lívsgóðsku.
Fleiri ganga við einari “romantiskari” mynd av hvussu tað var fyrr í tíðini. Veruleikin er nokk ikki heilt so ljósareyður, við størri títtleika í deyðsføllum ella álvarsomum vanlukkum.
Tað er blivið soleiðis, at vegirnir eru blivnir tómir fyri børnum. “Barndommensgade” er flutt yvir í barnagarðarnar (dagstovnarnar), har børn fáa høvi at spæla, vera saman við, og mennast saman við øðrum børnum, í einum tryggum og barnavinarligum umhvørvið - har útbúgvið fólk er um tey og bæði fyribyrgja og stuðla undir teirra menning.
Kvinnupolitiskt?
Eingin eigur at vera bundin at øðrum, fyri at eiga til dagin og vegin. Og ein persónur, sum er bundin at inntøkuni hjá øðrum, er settur í eina keðiliga støðu og missir ávirkan og vald á egið lív. Hetta haldi eg er ein skeiv gongd fyri alt samfelagið, ið heldur eigur at arbeiða fram móti at øll megna sítt.
Eisini er tað neyðugt fyri framtíðarbúskapin, at øll spara upp til aldurdómin - og tað ger man ikki, tá man er heima uttan løn. Vandið er fyri at skipanirnar eru viðvirkandi til at vit fara at hava tveir samfelagsbólkar, har tann eini kemur at hava meira til aldurdómin enn hin. Ein partur missir longu eftirløn við at fara í barsil, umframt at kvinnur longu arbeiða í teimum verri løntu størvunum.
Kommunalpolitiskt valagn?
Tað tykist mær, at tað eisini er vandi fyri at hetta uppskotið snýr seg mest um at tekjast veljarum, ið ikki hava til uppgávu at hugsa um heildina. Tað hava tit sum løgtingsfólk.
Eg vil tískil frámæla uppskotið.
http://logting.fo/files/casestate/15967/063.15%20U.t.s.%20um%20dagstovnar%20og%20dagrokt.pdf


text:
Gott nýggjár
Kæru S & K limir Tórshavn 3.1.2013
Nevndin í S & K felagnum vil ynskja tær og tínum eitt gott nýggjár og takka fyri tað farnað.
2012 var eitt sera hendingarríkt ár fyri S & K felagið. S & K felagið var stigtakari til, at fakfeløgini í Føroyum í felag fóru í holt við at royna at keypa Føroya Lívstrygging. Hettar arbeiði byrjaði í mars í 2012 og í desember 2012 undirskrivaðu vit ein treytaðan keypssáttmála við Vinnumálaráðið. Innan hettar, var eitt stórt arbeiði gjørt, fyri at kanna um Føroya Lívstrygging var eitt sunt felag, sum lív var lagað. Vit fingu grannskoðarar, sakførarar og ein aktuar, at kanna Føroya Lívstrygging, um tað var skilagott at keypa Føroya Lívstrygging, ella um um tað var nakað, sum vit skuldu halda fingrarnar burtur frá. Teirra niðurstøða var, at Føroya Lívstrygging er ein sunn fyritøka, men at tað skulu nakrar umskipanir fara fram í bygnaðinum av Føroya Lívstrygging, um vit skuldu náa okkara málsetningi, at fáa umsitingar gjaldið hjá Føroya Lívstrygging niður og at fáa eitt so gott avkast sum møguligt til eftirlønaruppspararnar, við so lítlum váða sum møguligt.
Hetta greiddu við leiðsluni á Føroya Lívstrygging frá og hon hevur longu nú sett broytingar í verk soleiðis at frá 1. Januar 2013 er umsitingargjaldið farið næstan niður í helt, av tí tað var í fyrra kvartal í 2012, so longu nú kunnu vit heysta ágóðan av okkara arbeiði. Tann endaliga yvirtøkan verður ikki fyrr enn Tryggingareftirlitið hevur góðkent fakfeløgini sum keyparar, og Kappingareftirlitið hevur góðkent handilin. Hvussu langa tíð tað tekur, vita vit ikki, men vit vanta, at tað verður einaferð í mars 2013. Tá fáa tey keypandi fakfeløgini 50% av partabrøvunum í Føroya Lívstrygging og Ognarfelagið Lív, sum umboðar hvønn einstakan tryggingartakara í Føroya Lívstrygging, fær 50% fyri onki. Umleið 80% av inngjøldunum í Føroya Lívstrygging kemur frá limum í fakfeløgunum, gjøgnum teirra lønarsáttmála.
Evsta vald í Ognarfelagnum Lív verður eitt umboðsráð, ið kemur at telja 35 limir og sum verður valt av øllum teimum, sum hava inngjøld í Føroya Lívstrygging. Vit koma at senda tykkum eitt skriv um hvussu hettar kemur at ganga fyri seg og hvønn vit fara at heita tykkum á, at velja í umboðsráðið, at umboða tykkum. At enda vil nevndin í S & K felagnum minna á aðalfundin hjá S & K felagnum, sum verður 23 februar 2013 kl. 19:00 í hølunum hjá S & K felagnum.
Vinarliga
2012 var eitt sera hendingarríkt ár fyri S & K felagið. S & K felagið var stigtakari til, at fakfeløgini í Føroyum í felag fóru í holt við at royna at keypa Føroya Lívstrygging. Hettar arbeiði byrjaði í mars í 2012 og í desember 2012 undirskrivaðu vit ein treytaðan keypssáttmála við Vinnumálaráðið. Innan hettar, var eitt stórt arbeiði gjørt, fyri at kanna um Føroya Lívstrygging var eitt sunt felag, sum lív var lagað. Vit fingu grannskoðarar, sakførarar og ein aktuar, at kanna Føroya Lívstrygging, um tað var skilagott at keypa Føroya Lívstrygging, ella um um tað var nakað, sum vit skuldu halda fingrarnar burtur frá.
Teirra niðurstøða var, at Føroya Lívstrygging er ein sunn fyritøka, men at tað skulu nakrar umskipanir fara fram í bygnaðinum av Føroya Lívstrygging, um vit skuldu náa okkara málsetningi, at fáa umsitingar gjaldið hjá Føroya Lívstrygging niður og at fáa eitt so gott avkast sum møguligt til eftirlønaruppspararnar, við so lítlum váða sum møguligt.
Hetta greiddu við leiðsluni á Føroya Lívstrygging frá og hon hevur longu nú sett broytingar í verk soleiðis at frá 1. Januar 2013 er umsitingargjaldið farið næstan niður í helt, av tí tað var í fyrra kvartal í 2012, so longu nú kunnu vit heysta ágóðan av okkara arbeiði. Tann endaliga yvirtøkan verður ikki fyrr enn Tryggingareftirlitið hevur góðkent fakfeløgini sum keyparar, og Kappingareftirlitið hevur góðkent handilin. Hvussu langa tíð tað tekur, vita vit ikki, men vit vanta, at tað verður einaferð í mars 2013. Tá fáa tey keypandi fakfeløgini 50% av partabrøvunum í Føroya Lívstrygging og Ognarfelagið Lív, sum umboðar hvønn einstakan tryggingartakara í Føroya Lívstrygging, fær 50% fyri onki. Umleið 80% av inngjøldunum í Føroya Lívstrygging kemur frá limum í fakfeløgunum, gjøgnum teirra lønarsáttmála.
Evsta vald í Ognarfelagnum Lív verður eitt umboðsráð, ið kemur at telja 35 limir og sum verður valt av øllum teimum, sum hava inngjøld í Føroya Lívstrygging. Vit koma at senda tykkum eitt skriv um hvussu hettar kemur at ganga fyri seg og hvønn vit fara at heita tykkum á, at velja í umboðsráðið, at umboða tykkum. At enda vil nevndin í S & K felagnum minna á aðalfundin hjá S & K felagnum, sum verður 23 februar 2013 kl. 19:00 í hølunum hjá S & K felagnum.
Vinarliga
Hetta greiddu við leiðsluni á Føroya Lívstrygging frá og hon hevur longu nú sett broytingar í verk soleiðis at frá 1. Januar 2013 er umsitingargjaldið farið næstan niður í helt, av tí tað var í fyrra kvartal í 2012, so longu nú kunnu vit heysta ágóðan av okkara arbeiði.
Tann endaliga yvirtøkan verður ikki fyrr enn Tryggingareftirlitið hevur góðkent fakfeløgini sum keyparar, og Kappingareftirlitið hevur góðkent handilin. Hvussu langa tíð tað tekur, vita vit ikki, men vit vanta, at tað verður einaferð í mars 2013. Tá fáa tey keypandi fakfeløgini 50% av partabrøvunum í Føroya Lívstrygging og Ognarfelagið Lív, sum umboðar hvønn einstakan tryggingartakara í Føroya Lívstrygging, fær 50% fyri onki. Umleið 80% av inngjøldunum í Føroya Lívstrygging kemur frá limum í fakfeløgunum, gjøgnum teirra lønarsáttmála.
Evsta vald í Ognarfelagnum Lív verður eitt umboðsráð, ið kemur at telja 35 limir og sum verður valt av øllum teimum, sum hava inngjøld í Føroya Lívstrygging. Vit koma at senda tykkum eitt skriv um hvussu hettar kemur at ganga fyri seg og hvønn vit fara at heita tykkum á, at velja í umboðsráðið, at umboða tykkum. At enda vil nevndin í S & K felagnum minna á aðalfundin hjá S & K felagnum, sum verður 23 februar 2013 kl. 19:00 í hølunum hjá S & K felagnum.
Vinarliga
Evsta vald í Ognarfelagnum Lív verður eitt umboðsráð, ið kemur at telja 35 limir og sum verður valt av øllum teimum, sum hava inngjøld í Føroya Lívstrygging. Vit koma at senda tykkum eitt skriv um hvussu hettar kemur at ganga fyri seg og hvønn vit fara at heita tykkum á, at velja í umboðsráðið, at umboða tykkum.
At enda vil nevndin í S & K felagnum minna á aðalfundin hjá S & K felagnum, sum verður 23 februar 2013 kl. 19:00 í hølunum hjá S & K felagnum.
Vinarliga
Vinarliga


text:
Kristel Lisberg í Tjaldinum
Kristel Lisberg telist millum tær evnaríku føroysku songkvinnurnar, og hon er í uppskoti sum ársins songkvinna, tá ið føroysku tónleikaheiðurslønirnar verða lætnar.
Kristel Lisberg hevur verið virkin sangari, síðani hon var ung genta, og evnini at syngja og tulka sangir hava verið og eru framvegis eyðsýnd. Seinastu árini hevur Kristel Lisberg givið fleiri sangir út, og nú um dagarnar kom enn ein sangur, September, frá henni.
Í august verður Kristel Lisberg á Summar Festivali saman við bólki sínum. Hon fer at hava framførslu í Tjaldinum.
- Eg fari at spæla egin løg, og eg fari at tríva í allar sangirnar, sum eg havi givið út gjøgnum árini – eisini Ain’t No Love, sum kom út í 2003. Eg havi ongantíð áður framført tann sangin live, men nú skal tað verða. Eg taki sjálvandi eisini tey nýggjastu løgini, Without You og September, og onkur meira ókend eisini, sigur Kristel Lisberg.
- Eg gleði meg sera nógv til at standa á palli aftur, og eg eri fegin um at fáa møguleikan at spæla á Summar Festivalinum, sigur hon.
(Mynd: Jepser Bang-p Thortzen)


text:
Í september var árstíðarjavnaða fulltíðararbeiðsloysið 2,4%, samanborið við 2,3% mánaðin frammanundan og 2,8% fyri einum ári síðani. Í alt ár hevur arbeiðsloysið sveiggjað millum 2,2 og 2,6%. Munurin millum kynini er óbroyttur, har tað nú er 2,1% hjá monnum og 2,7 hjá kvinnum. Í tali er fulltíðararbeiðsloysið 684 persónar í september í ár, tað eru 113 færri enn í september í fjør.
Myndin omanfyri vísir gongdina í arbeiðsloysinum síðstu tólv árini, eins og munin millum talið av skrásettum arbeiðsleysum persónum, persónar umroknaðir til fulltíð, og árstíðarjavnað tal av fulltíðararbeiðsleysum. Aftast í hesi grein er ein lýsing av hesum hugtøkum.
Í talvuni niðanfyri er arbeiðsloysið fyri alt landið, menn og kvinnur, lýst mánað fyri mánað, frá september 2016 til september 2017, bæði í tali av fulltíðararbeiðsleysum persónum og í % av arbeiðsfjøldini.
Minst arbeiðsloysi í Eysturoy - nógv størst í Suðuroy
Stórur munur er á arbeiðsloysinum í ymisku sýslunum:
- Minst er tað í Eysturoyar og Norðoya sýslum og í Norðstreymoy við 1,2% - 1,3%.
- Síðani 1,6% - 1,7% millum í Vága sýslum og Sandoyar sýslum.
- Nakað størri í Suðurstreymi við 2,5%.
- Nógv størst er arbeiðsloysið í Suðuroy við 5,7%, og tað er ein lítil hækking frá mánaðinum frammanundan, tá tað var 5,4%.
Í øllum sýslum uttan Vága og Sandoyar sýslum er arbeiðsloysi munandi hægri hjá kvinnum enn hjá monnum. Í Sandoyar sýslu er tað 1,3% hjá kvinnum, samanborið 6,4% í Suðuroy.
Lægsta arbeiðsloysið yvirhøvur er hjá monnum í Norðstreymi, har tað bert er 0,7%. Hetta sæst av myndini niðanfyri.
Høga arbeiðsloysið í Suðuroy er ikki serstakt fyri hetta árið
Í samband við høga arbeiðsloysið í Suðuroy í ár hevur verið nevnd tann serliga støðan, ið stóðst av eldsbrunanum á uppsjóvarvirkinum Varðanum Pelagic tann 9. juni, har virkið brendi niður. Men verður hugt eftir, hvussu arbeiðsloysið hevur verið í ymisku sýslunum síðstu 3-4 árini, sæst, at arbeiðsloysið í Suðuroy var hægri í fjør summar enn í ár. Samstundis sæst, at síðsta hálvtriðja árið hevur arbeiðsloysi í Suðuroy mánað fyri mánað ligið langt omanfyri arbeiðsloysið í hinum sýslunum.
Minst arbeiðsloysi hjá teim yngstu, størst hjá teim 25-34 ára gomlu
Minsta arbeiðsloysið er hjá teim yngstu monnum og kvinnum 16-24 ár, og eisini javnt lágt í øllum aldursbólkum oman fyri 35 ár. Men ein aldursbólkur skilir seg nógv burturúr við nógv størsta arbeiðsloysinum: tað eru tey 25-34 ára gomlu og har serliga kvinnurnar. Ein lutfalsliga stórur partur av hesum eru skrásett sum arbeiðsleys eftir forsorgarlógini.
Um árstíðarjavning
Árstíðarjavnað tøl eru reinsað fyri árstíðaravvik, sum t.d. afturvendandi sveiggið í virkseminum millum vár og summar, heyst og vetur. Hetta merkir, at til ber at hyggja eftir gongdini mánað fyri mánað, uttan at samanberingin verður órógvað av regluligum sveiggjum millum árstíðirnar. Til ber at lesa meira um árstíðarjavning her.
Trý mát: rakt av arbeiðsloysi, umroknað til fulltíð, og árstíðarjavnað
Í uppgerðini hjá Hagstovuni eru íroknað skrásett arbeiðsleys hjá ALS og hjá Almannastovuni.
- Hetta eru tey, sum eru rakt av arbeiðsloysi, og her telja øll líka, líka mikið hvussu lítið ella nógv tey eru arbeiðsleys í tíðarskeiðinum.
- Út frá skrásetta talinum av arbeiðsloysistímum verða tey í ALS umroknað til fulltíðararbeiðsleys, t.v.s. arbeiðsleys allar 40 tímarnar í vikuni. Tey, sum ikki eru í ALS men fáa arbeiðsloysisveiting frá Almannastovuni, eru øll roknað sum fulltíðararbeiðsleys.
- Síðan verður eisini roknað eitt árstíðarjavnað tal av fulltíðararbeiðsleysum.
Dagførdu arbeiðsloysistølini eru nú tøk í hagtalsgrunninum við fleiri útgreinaðum upplýsingum her.


text:
Aleutoyggjar
Aleutoyggjarnar (enskt: Aleutian Islands) eru ein oyggjabólkur í Vesturalaska. Aleutoyggjarnar er oyggjabólkur sum telur 14 størri oyggjar og umleið 300 smærri oyggjar og hólmar. Attu Island og Unalaska Island eru størstu oyggjarnar í hesum oyggjabólki. Nógv tað størsta plássið er býurin Unalaska, sum við sínum 4,376 fólkum hevur uml. 50 % av fólkatalinum í Aleutoyggjum. Á Aleutoyggjum tosa tey flestu enskt, men har eru eini 500 fólk, sum tosa aleutiskt. Oyggjarnar vóru einaferð undir russiskum valdi, og enn finnast spor frá teirri tíðini.


text:
Nýggjastu tíðindini
Melda til tíðindabræv
Tíðindi - 12. september 2017
Thomas Thinggaard, venjari, hevur úttikið U17-landsliðið við dreingjum, sum í døgunum 25. september til 4. oktober skal til Finnland at taka lut í fyrsta innleiðandi umfarinum í EM-undankappingini
Í august vóru U17-dreingirnir til NM í Íslandi, og har eydnaðist millum annað at spæla málleysan javnleik ímóti Svøríki - Mynd: Josva Thomsen
- Vit fara til Finnland í trúnni á, at vit kunnu yvirraska. Stórt bjartskygni er í hópinum, og spælararnir trúgva veruliga uppá, at tað ber til, sigur Thomas Thinggaard, venjari.
Í døgunum 25. september til 4. oktober fer føroyska U17-landsliðið við dreingjum til Finnland, har liðið skal taka lut í fyrsta innleiðandi umfarinum í EM-undankappingini. Hópurin hevur fyrireikað seg væl, og nú er greitt, hvørjir teir 18 verða, ið skulu umboða Føroyar.
Hópurin
Áki Hentze, Andrass Johansen, Sámal Jákup Jóhannusarson, Jóhann Hansson Jensen og Pætur Eliasen, B36.
Bárður Ó. Jensen, B68.
Símun Sólheim, Brøndby IF (DEN).
Hanus Sørensen, FC Midtjylland (DEN).
Bjarti Vitalis Mørk, Leivur F. Guttesen, Regin í Geil Jacobsen og Sveinur Lava Olsen, HB.
Óli Eyðsteinsson Poulsen, Gulak Andrias Jacobsen og Olaf K. Hansen, KÍ.
Meinhard Debes Geyti, NSÍ.
Peter Bergmann Hansen, OB Odense (DEN).
Elias El Moustage, AaB Ålborg (DEN).
Umframt Føroyar og vertslandið, verða Ísland og Russland eisini við í kappingini, og sambært føroyska venjaranum, so eru russar favorittar.
- Fyrr í ár, tá NM var í Íslandi, møttu vit ímóti Finnlandi, so teir kenna vit væl. Ísland og Russland havi eg sæð eitt sindur til á video, og tað eru tvey góð lið. Men vit trúgva avgjørt uppá okkara møguleika, sigur Thomas Thinggaard, U17-landsliðsvenjari, við heimasíðuna hjá FSF.
Skráin
27. september Russland - Føroyar
30. september Ísland - Føroyar
3. oktober Føroyar - Finnland
Allir dystirnir verða klokkan 11:00, føroyska tíð.


text:
Betri Deildin: Annar hálvleikur kostaði
07 Vestur høvdu møguleikar at skora, men tóku ikki av, samstundis sluppu vertirnir ofta framat og tríggjar ferðir sluppu teir framvið Ivan, sum eisini bjargaði brotsparki.
Vit skapt ikki nógv fyrra hálvleik í Gundadali í gjár. Hóast tað áttu vit fyrsta stóra møguleikan, men Ken, sum burdi gjørt tað betri, var ikki nóg kaldur, hóast einsamallur við málverjanum longu áðrenn 5 minuttir vóru farnir.
Heimaliðið hevði hópin av møguleikum, men tað skuldi ikki verða. Enntá brotspark høvdu teir, sum Ivan tók.
Stutt fyri hálvleik høvdu vit aftur ein stóran møguleika, men, á sjálvari strikuni, bjargaði ein HB-ari skotinum frá Gilla.
Annar hálvleikur varð ikki gamal áðrenn HB hevði skorað til bæði eitt og tvey null. Og so varð mótbrekkan nærum ómøgulig.
Miðskeiðis í øðrum hálvleiki brendi Gilli ein sera stóran møguleika, men annars vóru tað havnarmenn, sum áttu flestu møguleikarnir. Hóast tað komu ikki fleiri mál og vit máttu heim aftur við 3-0 sekki.
Sunnudagin verður aftur dystur, tá vit skulu inn á Skála, í 9. umfari. Dysturin verður kl. 15:00.
Komandi dystir
Betri-deildin, 27. mei kl. 15:00
07 Vestur - Skála
2. deild, 26. mei kl. 15:00
07 Vestur - NSÍ
Kvinnur, 23. mei kl. 18:20
AB/B71 - 07 Vestur a
Fleiri
Betri Deildin
Stigatalvan
Málskjúttar
Málskjúttar


text:
TAKS hevur sent út eitt nýtt rundskriv um broytingar av roknskaparári hjá feløgum.
Ein av størstu broytingunum er, at tað nú ber til at umleggja frá álmanakkaári til annað roknskaparár í tann mun, at broytt verður til ein ársfjórðing.
Umsóknir um at broyta roknskaparár til álmanakkaár verða í høvuðsheitinum altíð gingnar á møti, meðan umsóknir um at broyta roknskaparár frá álmanakkaári til brotið roknskaparár verða gingnar á møti, í tann mun broytt verður til ein ársfjórðing.
Um eitt felag søkir um at fáa brotið roknskaparskeið umlagt til annað brotið roknskaparskeið, verður umsóknin eisini gingin á møti, í tann mun broytt verður ein ársfjórðing.
Hevur TAKS varhugan av, at ein umsókn um broyting av roknskaparári einans hevur til endamáls at fáa eina longri gjaldfreist við skattinum, verður umsóknin ikki gingin á møti.
Sí rundkskrivið her.


text:
Órógv í Solstad Farstad
Sverre Andreas Farstad hevur tikið seg úr nevndini í norska frálandsreiðarínum Solstad Farstad, upplýsir felagið í stuttari fráboðan til keypskálan í Oslo.
Onki verður sagt um, hví hann hevur gjørt av at taka seg úr nevndini, men Sverre Andreas Farstad hevur fleiri ferðir funnist at gongdini í Solstad Farstad.
Solstad, Farstad og Deepsea Supply løgdu fyrst í 2017 saman, og í summar kom fram, at fleiri skuldu sigast upp.
Uppsøgnirnar fóru serliga at raka fyrrverandi skrivstovurnar hjá Farstad, og tað fekk familjuna, ið stovnaði Farstad á sinni, at ressast við.
"Hetta er ein líka dapur dagur, sum tá Farstad Shipping fór í søguna," segði fyrrverandi nevndarformaðurin í Farstad og stórpartaeigarin Sverre Farstad um uppsøgnirnar við Sysla.
Sambært børsfráboðanini skal ein nevnd í Solstad Farstad taka støðu til, hvørt ein nýggjur nevndarlimur skal skjótast upp á næsta aðalfundinum hjá reiðarínum.
Kelda: shippingwatch.dk


text:
Orð: Petur Jacob Sigvardsen
Viðmerking: Yrktur í februar 2007.
1. Sum húshaldarar Guds vit liva,
til láns vit hava húshald hans,
tann ábyrgd stór er uttan iva,
hon bæði kvinnu er og mans.
Alt hevur Gud oss litið til:
várt lív, várt arbeið, vit og skil.
2. Um tú og eg tað gjølla kanna
tær ognir, gávur Gud oss gav,
hvør má tá ikki stúrin sanna,
at mangt er oytt har burtur av.
Forkomin, spilt mong arbeiðstíð,
og fáfongt mangt eitt strev og stríð.
3. Men einaferð tað til oss ljóðar:
Tú legg fram rokniskapin tín!
Tað neyvan nøkrum okkar hóvar,
tá Gud hann kannar húskall sín.
Væl tann, ið tá fær hetta svar:
Tøkk, tænari, tú trúgvur var.
4. Ei ævigt her vit hús hans halda,
várt heimbýli er himni á
hjá Harra várum, tí alvalda,
har vinir vænta okkum tá.
Várt rætta heim er himmalin,
o, sælur hvør, har sleppur inn.


text:
Búnaðarstovan umsitur loyvi at skjóta grágás í veltum lendi
Fiskimálaráðið hevur lagt umsitingina av loyvum til at skjóta grágás, sum setur seg og ger skaða á velt lendi, til Búnaðarstovuna at umsita. Heimildin er í Løgtingslóg nr. 27 frá 9. september 1954 um fuglaveiðu v.m., sum seinast broytt við løgtingslóg nr. 48 frá 15. mai 2014, § 17, stk. 3. Eingin kunngerðarheimild er, men Fiskimálaráðið hevur gjørt eitt rundskriv, til Búnaðarstovuna at umsita eftir, og Búnaðarstovan hevur gjørt eina mannagongd fyri arbeiðið.
Høvuðsendamálið við heimildini er at fyribyrgja skaða á sláttubø hjá bóndum. Serstakliga trupult er í nýveltum lendi, har sligið verður seint um árið, og har sligið verður fleiri ferðir. Stóri skaðin hendir, tá grágásin legst á sláttubø og velt lendi, eftir at ungarnir eru floygdir. Tá etur hon grasið og dálkar sláttubøin so illa, at í ringasta føri er ikki møguligt at sláa bøin til vetrarfóður.
Løgtingið hevur, sum eina roynd, samtykt at veita eina serstaka undantaksheimild sambært fuglaveiðilógini, sum verður í gildi fram til 1. juni 2020.
Tann, sum vil søkja sær loyvi at skjóta grágæs í veltum lendi, skal fylla út serstakt oyðiblað, sum finst á heimasíðu Búnaðarstovunar undir leinkinum Oyðubløð.


text:
Viðgerðartrygd til allar føroyingar verður vónandi skjótt veruleiki
Heilsupolitikkur -
Sambandsflokkurin hevur lagt uppskot fyri løgtingið um at seta í verk eina skipan við viðgerðartrygd til allar føroyingar.
Tað skal kunna bera til hjá øllum sjúklingum at leita sær heilsubót innan stutta tíð.
Í løtuni er eitt vaksandi tal av føroyingum, sum hava eina privata viðgerðartrygd. Alt gott um tað. Men tað er umráðandi, at vit virka fyri, at allir sjúklingar verða viðgjørdir so skjótt sum til ber. Vit eru noydd til at gera tað møguligt at bjóða øllum sjúklingum viðgerðartrygd.
Ein tanki hevur verið, at tú skalt vera útgreinaður og viðgerð er byrja innan 30 dagar, frá tí at tú bleivst sjúkur, men tað hevur onkur hildið vera eitt í so høgt mál at seta sær. Men har er í øllum førum eitt arbeiði sum skal gerast, soleiðis at vit kunnu bjóða øllum føroyingum, at um tú gerst sjúkur, so skulu vit kunna bjóða tær eina trygd fyri, at tú kemur í skjóta viðgerð.
Um vit framhaldandi skulu kunna kalla okkum eitt væferðarsamfelag, so er hetta ein av grundarsteinunum.
Vónandi vinnur uppskotið hjá Sambandsflokkinum frama, tí har er nógv at vinna, fyrst og fremst fyri sjúklingin og tey avvarandi, og annars fyri alt samfelagið.
Edva Jacobsen
RN


text:
Kristina: Kanska er tað í merginum
Í dag spælir Kristina Bærendsen á Vágsbøi
Kristina Bærendsen hevði eina øðrvísi uppliving á Summar Festivalinum fyri einum ári síðani. Konsertin hjá henni á stóra palli varð steðgað, tí tað regnaði so illa inn á pallin, at tøknin toldi tað ikki og vandi var fyri skammlopi.
Í dag skal Kristina aftur á sama pall, og hesaferð verður upplivingin ein onnur, tí sólin skínur oman og niðan í Klaksvík í dag.
– Eg vóni, at tað fer at lukkast betur í ár, tí eg havi sligið tað stórt upp í ár, sigur Kristina Bærendsen, sum hevur stóran bólk við sær á pallin.
Hon sigur, at hon veit ikki rættiliga, hvaðani hennara tætta samband til countrytónleik kemur.
- Kanska er tað bara inni í merginum, sigur hon.
Kristina Bærendsen spælir á Vágsbøi í dag kl. 16:00.
Her ber til at síggja video-samrøðu við Kristinu Bærendsen:


text:
Móritania er meiri enn tvær ferðir so stórt sum Spania, men har búgva færri fólk enn í Madrid. Tað er tí eitt av strálbygdastu londunum í heiminum. Seinastu árini er nógv fólk flutt av bygd at arbeiða í býunum, og fólkatalið í høvuðsstaðnum Nouakchott er vaksið úr 20.000 upp í 900.000 síðan 1960. Máttmesta fólkið í landinum og tey, ið hava politiska valdið, eru arabisku mórarnir fyri norðan, men svarta fólkið fyri sunnan er hart ímóti at standa undir teimum. Námsvinna er týdningarmikil vinna, tí at nógv kopar, gull, fosfat og onnur steinsløg eru í Móritania. Turkur er stórt vandamál í hesum parti í Afrika.
Fiskiskip úr øllum londum í heiminum fiska við strendurnar í Móritania, har nakrir av bestu fiskigrunnum í Vesturafrika eru. Ásett er við lóg, at allur fiskur, ið verður veiddur í móritanskum sjógvi, skal verða avreiddur og virkaður í Móritania, áðrenn hann verður fluttur út. Men framtíðarútlitini fyri fiskivinnuni eru óviss, tí at stór nóta- og trolskip trároyna fiskastovnarnar.
Tveir triðingar av Móritania eru í Sahara, og bara lendið fram við Senegalá er nýtiligt sum landbúnaðarjørð. Lendið har ímillum er oyðimarkarkent, nevnt Sahel, tað er beiti hjá flakkfólki. Her er javnan turkur, og jarðartýningin er stór og versnar alsamt, tí at fólkið høggur tey fáu trøini, ið eru, til brenni, og neytafylgini rótbíta, so at svørðurin losnar. Tí breiðir oyðimørkin seg skjótt suðureftir.
Fyri øldum sínan vóru stór ríki, t.d. Ashantiríki og Maliríki, í tí øki, sum verður nevnt Vesturafrika. Søgur um nógv gull drógu evropearar higar, og í 1880-árunum var næstan alt Vesturafrika evropeiskt hjáland. Vesturafrika vann ikki sjálvræði aftur fyrr enn í 1960-árunum. Hóast nógv olja, gull, viður og annað náttúrutilfeingi er her, eru næstan øll 15 londini í Vesturafrika fátæk lond. Her búgva ógvuliga mong fólkasløg - bara í Nigeria eru fleiri enn 200 fólkasløg og ættarbólkar. Stóra fátækadømið og stríð ímillum fólkasløgini hava verið atvold til drúgvan politiskan ófrið í flestum londum í Vesturafrika.
Vesturafrika kann sigast at vera býtt sundur í ein norðara og ein sunnara part, tá ið talan erum veðurlag og landslag; sama kann verða sagt um tað átrúnaðarliga. Fyri norðan eru flestu fólk muslimar, fyri sunnan eru mong fólk kristin. Í øllum Vesturafrika eru eisini gamlir afrikanskir átrúnaðir, t.d. voodoo, sum er vanligur í Benin.
Fórt tú eina ferð norðaneftir og suður ígjøgnum hesi stóru lond, hevði tú sæð ógvuliga hugtakandi og fjølbroytt tropulandslag. Gróðurin hevur lagað seg eftir, hvussu nógv avfallið er. Suðuri við strondina regnar illa, men fyri norðan regnar lítið, og har er javnan ringur turkur. Sumstaðni er regntíð einar 4-6 mánaðir. Tað, ið eftir er av árinum, kemur ikki dropi av luftini.
Í hesum parti í Afrika eru tvey púra ólík sløg av búnaðarfólki - bøndur og flakkfólk. Bøndurnir hava bygt sær hús tætt við smáu jarðarteigar sínar, har teir dyrka grøði til seg og síni. Summir dyrka eitt sindur at selja, t.d. kakao ella oljutrø. Flakkfólkini, t.d. fulanifólkið, fara tvørtur um alt økið við fenaði sínum at fáa fenaðin á beiti. Flestu flakkfólkini búgva í turrlendinum fyri norðan, har illa ber til at dyrka jørðina.
Kornsløgini hirsa og rís verða dyrkað víða um í Vesturafrika. Hirsa er vanlig grøði í turra lendinum fyri norðan, men rís veksur best, har avfallið er nógv, soleiðis er eisini við rótplantum sum t.d. jamsrót og maniok. Ein hin best dámdi rætturin er jarðnøtastúvningur og jollofrís, ið er senegalskur serrættur av rísi, tomat, leyki og kryddi, sum verður etin aftur við steiktum kjøti.
Maniok og jamsrót verða kókað og etin t.d. aftur við fiski, høsnarungum ella geitakjøti.
Norðari partur í Vesturafrika er í heitasta Sahara. Her veksur næstan einki. Oyðimørkin breiðir seg ella minkar eftir, hvussu turt tað er í útryðjuni í oyðimørkini.
Karga og turra graslendið og runnalendið norðuri í útryðjuni í oyðmørkini verður nevnt Sahel - orðið merkir oyðimarkarstrond á arabiskum. Bara heilt fá trø vaksa í hesum lendi.
Longri suðuri regnar meir - her er savannan, ið eru víðar grasfløtur. Har vaksa akasiutrø, baobabtrø og onnur trø spjødd. Stórur partur í Vesturafrika er savanna.
Suðuri við strondina regnar illa; her veksur tropuskógur. Her eru mong dýr, og her vaksa nógvar plantur, men ikki í so stórum meingi sum í regnskógunum í Miðafrika.
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður:
Nouakchott
Vídd: 1.025.520 km2
Fólkatal: 3.129.486
Alment mál:
franskt, Hasanija arabiskt og Wolof
Átrúnaður:
islam 100%
Stýrirlag:
fólkaræði, fleirflokkaskipan
Gjaldoyra:
ougnuioya (MRO)


text:
Krøv og væntanir
Útbúgvingarnar í Masterlæru eru bygdar upp eftir lærumálum. Hetta merkir, at tú fyri tína útbúgvng sum heild og fyri einstøku skeiðini kanst seta teg inn í, hvat tú eigur at duga. Lærumálini eru sett soleðis upp, at tey taka støði í, hvat skal til fyri at fáa hægsta próvtal. Tú kanst lesa meira um lærumálini og annað viðkomandi kring skeiðini í skeiðslýsingunum.
Útbúgvingin er fulltíðarlestur og krevjandi. Vit vænta sjálvandi, at tú brennir fyri at læra, og at tú brennir fyri at skapa eina servitan í tøttum samstarvi við okkum, annan útbúgvingarstovn og einum stovni/fyritøku (3. lestrarhálva). Vit vænta eisini, at tú luttekur og ert virkin til undirvísingina, seminarini, bólkaarbeiði og fundir annars.
Vit leggja sjálvandi karmarnir, men vit hava gjørt tað soleiðis, at tú sum lesandi hevur góðar møguleikar fyri at sniðgeva tín egna útbúgvingarleist og harvið at skapa tín egna fakliga profil.
Hugsjónin hjá okkum er í fyrstu atløgu at geva øllum Masterlærulesandi eitt felags fakligt fundament og førleikar til at fyrihalda tykkum tvørfakligt til eitt yvirskipað tema, og síðan at stuðla tykkum í at seta egin lærumál. Við hesum leistinum meta vit at bæði tit sum lesandi, Setrið og føroyska samfelagið sum heild fara at fáa nógv burturúr Masterlæruskipanini.
Til at røkka hesum lærumálum, krevst ein ætlan og eitt samstarv millum tykkum og okkum, Tiskil, og í samband við hetta, vórðu tit longu í umsóknarskjalinum biðin um at lýsa tykkara motivatión og ætlan við útbúgvingini. Við støði í hesum, fara vit stutt eftir lestrarbyrjan at hava fund við hvønn einstakan, og saman menna tykkara egnu læruætlan.


text:
Leygardagin 16. des. 2017 koyra Jólabrandbilarnir runt ymsastaðni.
Í ár eru tveir Jólabrandbilar, skráin er víðka og eru fleiri stopp á skrá. Nýggj stopp eru: Elduvík, Skálafjørður, Lamba, Søldarfjørður, Rituvík og Æðuvík.
Í Runavík støðgar bilurin við Jólatræið.
Skráin sær soleiðis út.
Bilur 1
Elduvík kl. 11.00 við Jólatræið
Funningur kl. 11:45 við brúnna
Funningsfirði kl. 12:10 við Jólatræið
Oyndarfirði kl. 13:00 við Jólatræið
Skálafirði kl. 13.45 parkeringsplássi við Kelduna
Strendur kl. 14:30 við Jólatræið
Skála kl. 15:00 við jólatræið
Toftir kl. 16:00 við Jólatræið
Runavík kl. 17:00 við Jólatræið
Bilur 2
Lamba kl. 15.40 við spæliplássið
Søldarfjørð kl. 16.00 við spæliplássið
Æðuvík kl. 16.45 við Jólatræið
Rituvík kl. 17.15 við Jólatræið
Leygardagin 16.des. hevur Handilslívið í Runavík hevur opið til kl 20.00


text:
Jóhannes Doyparin
Í Nýggja Testamenti er Jóhannes Doyparin (hebraiskt: יוחנן המטביל) undanmaður hjá Jesusi; hann prædikar umvending í oyðimørkini, boðar at Jesus skal koma og doypir mong, eisini Jesus, í ánni Jórdan. Jóhannes var sonur Elisabet, ið var systkinabarn Mariu Moy. Foreldur hansara fingu at vita frá Gabriel høvuðseingil, at hann skuldi gerast profetur. Hann fór út í oyðimørkina í Júdea og livdi av ongsprettum og villum hunangi. Og har fór hann undir at doypa fólk og segði, at hann var boðberi fyri ein, ið er nógv sterkari enn hann sjálvur. Jóhannes meinti við Jesus, sum hann helt vera hin rætta at doypa seg.
Føðing Jóhannesar[rætta | rætta wikitekst]
Tá ið Heródes var kongur í Júdea, var har ein prestur, sum æt Sakarias. Kona hansara æt Elisabet og var av Árons ætt. Tey vóru bæði gudrøkin og royndu at liva eftir Guds boðum. Sakarias og Elisabet vóru væl til aldurs og áttu eingi børn.
Einaferð, meðan Sakarias var í templinum og bar fram roykilsisoffrið, sá hann ein eingil frá Gudi standa høgrumegin altarið. Sakariasi varð dátt við hesi sjón; men eingilin segði: Óttast ikki, Sakarias, tí at bøn tín er hoyrd, og Elisabet, kona tín, skal føða tær ein son, og tú skalt lata hann eita Jóhannes. Hann skal vera mikil fyri eygum Harrans. Vín og sterkan drykk skal hann ikki drekka, og alt frá moðurlívi skal hann fyllast av heilagum anda. Sjálvur skal hann ganga undan fyri ásjón hansara í anda og kraft Elia, til tess at vinna Harranum eitt vælbúgvið fólk.
Hvussu skal eg vita hetta vist? Tí eg eri ein gamal maður, og kona mín er komin væl til aldurs? Spurdi Sakarias. Eingilin svaraði honum og segði: Eg eri Gabriel, sum standi fyri andliti Guds, og eg eri sendur út at bera tær hesi gleðiboðini. Tú skalt verða málleysur og ikki fáa talað inntil tann dag, tá ið hetta hendir, afturfyri at tú trúði ikki orðum mínum.
Tey, sum sótu uttanfyri og bíðaðu, meðan Sakarias var inni í templinum, ótolnaðust, og tey skiltu ikki, at Sakarias var so leingi í templinum. Tá ið hann kom út aftur, fekk hann ikki talað, men gjørdi tekin í staðin fyri at lýsa signingina. Tá skiltu tey, at hann mundi hava havt eina sjón, og tey undraðust.
Sonurin, sum eingilin hevði boðað Sakarias frá, var nú komin. Grannar og frændur komu at vitja og gleðast saman við teimum. Átta dagir eftir tað, at barnið var føtt, komu teir at umskera barnið og geva tí navn. Teir ætlaðu, at tað skuldi eita Sakarias eftir faðir sínum; men Elisabet segði: “Hann skal eita Jóhannes”.
Hetta hildu teir vera løgið, tí eingin í ættini æt Jóhannes. Teir spurdu Sakarias, hvussu hann vildi barnið skuldi eita. Sakarias gjørdi tekin at fáa eina talvu, og tá ið hann fekk talvuna, skrivaði hann: “Jóhannes er navn hansara”. Í somu stund fekk Sakarias málið aftur, og hann lovaði Gudi. Barnið vaks og varð sterkt í andanum; og hann var í oyðimørkini, til hann steig fram fyri Ísrael.


text:
Jaspi ECO LUX rřđin er vćl roynd á fřroyska marknađinum. Viđ sínum smidliga sniđi og lágu orkunýtslu er ketilin sera vćl umtóktur bćđi millum húsaeigarar og innleggjarar. Ketilin er framleiddur til krevjandi veđurlag og hevur lítiđ útlát.
Jaspi ketilin er ein orkusparandi ketil viđ eini virkningsgrad á heili 93,4% (royndur av týskum myndugleikum, TÜV) og bestur av sínum slagi á marknađinum. Ketilin er framleiddur av 5mm kortenstáli og ketilin hevur langa livitíđ. Ketilin hevur ein stóran vatntanga viđ einum ruplutun spirali, sum tryggjar komfort og nokk av heitum brúksvatnivatni. Bulurin á ketlinum er vćl bjálvađur soleiđs, at sjálvur ketilin hevur so at siga einki orkutap.
Ketilin er framleiddur í Finnlandi viđ nýmótans mannagongdum og třkni. Hetta er viđ til at tryggja dygdina og kappingarfřrar prísir. Einfaldi formurin ger, at tađ fellur lćtt hjá eftirlitsfólki at viđlíkahalda ketilin. Lćttgjřrt viđlíkahald er ein treyt, um ketilin skal halda húsinum heitum í mong ár.
Tađ er mřguligt at binda ađrar orkukeldur til ketilin, so um EL-patrón, Sólorku, Hitapumpu o.a.
Jaspi ketilin er ein dygdar ketil viđ kapppingarfřrđum prísum. Ketilin er viđ til at minimera orkunýtslua og útláti.
Heinta faldara her
Vitja okkum á Smyrilisvegi 8 og fá meir at vita ”KOM OG SPAR SAMAN VIĐ OKKUM”
Maria Poulsen
Tlf: 31 20 00
mp[@]mp.fo


text:
Føroya Handverksmeistarafelag er samansett av lokalfeløgunum í Havn, Eysturoynni, Klaksvík, Vágum og Suðuroy.
Fyri vali hesaferð stóð umboðið fyri Meistarafelagið í Klaksvík. Kjartan Hansen tók ikki við afturvali. Dávur Høgnason var tí innstillaður vega Meistarafelagið í Klaksvík. Eisini innstillaði Meistarafelagið í Klaksvík Frimodt Rasmussen sum eykalim.
Í nevndini sita eisini Magnus Magnussen, Petur Frank Joensen, Jens Kristian Haraldsen og Sjúrður Holm.
Nevndin skipaði seg eftir aðalfundin á sama hátt sum eftir aðalfundin seinasta ár við Magnus Magnussen sum formanni og Petur Frank Joensen sum næstformanni.


text:
Skipaðar íløgur
Ein skipað íløga er ein samanseting av ymsum sløgum av virðisbrøvum.
Ofta er talan um eina íløgu, har tú øðrumegin fært nakrar eginleikar hjá einum lánsbrævi (t.d. avmarkað gildistíð) og hinumegin nakrar eginleikar frá eini partabrævaíløgu (óavmarkað gildistíð ella í øllum førum munandi møguleiki fyri stórum avkasti).
Tað eru nógvir ymsir eginleikar við skipaðum íløgum: útgjald av rentum so hvørt ella ikki, heil trygging av lánsupphædd, lutvíst ella als ikki, avkastið hevur samband við (hækking ella niðurgongd í) einstøkum partabrøvum, partabrævaindeks, rávørur, hedgefunds ella annað.
Tað er torført at siga nakað yvirskipað um hesi. Bankin mælir tí altíð til at fáa ráðgeving áðrenn keyp av skipaðum íløgum.


text:
Sangur
Til ber at tekna seg til sang í Tórshavnar Musikkskúla. Klassiskan og rútmiskan kórsang umframt einsang.
Kórini eru býtt í trí menningarstig. nýkomin, ávegiskomin og víðarikomin kór.
Nýkomin
Sangkór 1. og 2. flokkur
Kórið er fyri børn í 1. og 2. flokki. Undivíst verður í klassiskum kórsangi. Undirvísingin er 60 min. um vikuna og fer fram á Frúutrøð. Kári Bæk og Joanna Johansen undirvísa.
Dropar
Kórið er fyri børn 9 – 12 ára aldur. Undirvíst verður í rytmiskum kórsangi. Sigrid Sivertsen undirvísir. Undirvísingin er 60 min. um vikuna og fer fram í Skansastovu.
Ávegiskomin
Sangkór 3. til 6. flokkur
Kórið er fyri børn frá 3. til 6. flokk. Undivíst verður í klassiskum kórsangi. Undirvísingin er 60 min. um vikuna og fer fram á Frúutrøð. Kári Bæk og Joanna Johansen undirvísa.
Ung stjørnuskot
Kórið er fyri børn 13 ár og eldri. Undirvíst verður í rútmiskum kórsangi og Sigrid Sivertsen undirvísir. Undirvísingin er 60 min um vikuna og fer fram í Skansastovu.
Víðarikomin
Úrvalskórið Cantus
Hettar er klassiskt úrvalskór og verða næmingar at fara til eina roynd fyri at koma inn í kórið. Undirvísingin er 90 min um vikuna. Kári Bæk og Joanna Johansen undirvísa.
Xperiment
Hettar er rútmiskt úrvalskór og verða næmingar at fara til eina roynd fyri at koma inn í kórið. Undirvísingin er 90 min um vikuna. Sigrið Sivertsen og Edith Dahl Jakobsen undirvísa.
Einsangur (solo)
Einsangur er á musikkskúlanum ein hálvan tíma um vikuna og undirvísingin verður løgd til rættis saman við læraranum.
Frálæra í einsangi verður givin til byrjanar eins og víðarikomnar sangarar.
Stutt kann sigast at venjingin verður laga eftir røddini hjá tí einstaka næminginum soleiðis, at sangarin fær nøktandi amboð, fyri soleiðis, á ein sunnan hátt, at fáa tað besta burtur úr røddini.
Sum næmingur fær tú eisini frálæru í at handfara eina sangmikrofon. At duga nótar er ikki ein treyt, men er tó ein fyrimunur og ger tað lættari at venja heima.
Byrjanaraldur er 12 ár.


text:
Reglugerð fyri dagstovnin í Sjóvar kommunu
§ 1
Kommunalur stovnur
Dagstovnurin á Strondum er ein kommunalur stovnur, góðkendur við heimild í løgtingslóg um dagstovnar og dagrøkt nr. 67 frá 10. mai 2000, seinast broytt við løgtingslóg nr. 38 frá 9. mai 2006.
§ 2
Endamál stovnsins
1. stk.
Endamál stovnsins er gerandisdagar í dagtímunum at hava umsorgan fyri, menna og menta børnum í aldrinum frá 6 mánaðir til og við 2. flokk, ið hava bústað í Sjóvar kommunu.
Stovnurin verður rikin í einum kristnum anda, í tryggum umhvørvi og á námsfrøðiligan fullgóðan hátt.
2. stk.
Javnstillað við 1. stk., er endamál stovnsins at samskipa tiltøk fyri børn, sum av fysiskum, sálarligum og sosialum orsøkum hava tørv fyri meiri stuðli enn tí, sum heimið megnar at geva.
§ 3
Foreldraráð
1. stk.
Fyri stovnin skal veljast eitt foreldraráð, sum skal verða bindilið millum foreldur og stovn. Ráðið skal á ein positivan hátt arbeiða fyri, at bøta og styrkja um samstarvið millum foreldrini, stovnin og kommununa.
2. stk.
Leiðarin tekur stig til, at eitt ráð verður sett. Í ráðnum skulu vera 3 – 5 limir, sum verða valdir fyri tvey ár. Fyri hvønn lim, verður ein varalimur valdur.
3. stk.
Ráðið skal verða umboðað av foreldrum, sum hava børn á stovninum.
4. stk.
Kommunan ger viðtøkur fyri virksemi ráðsins.
§ 4
Setanarviðurskifti og uppgávubýti
1. stk.
Til tess at røkja dagligu leiðslu stovnsins, setir kommunan ein leiðara og ein varðaleiðara við námsfrøðiligari útbúgving. Setanarbólkur við dagstovnaleiðaranum, varaleiðaranum, álitisfólkinum og formanninum, ella øðrum umboði í Trivnaðarnevndini, setir fólk í starv og sigur fólk úr starvi. Størvini skulu lýsast leys alment. Fólk, ið verða sett í starv eftir hesi reglugerð, verða lønt sambært sáttmála millum Kommunala Arbeiðsgevarafelag Føroya og avvarðandi yrkisfelag.
2. stk.
Stovnurin er opin í dagtímunum mánadag til fríggjadag, men kommunan kann eftir tilmæli frá barnaverndarnevndini geva loyvi til, at stovnurin kann hava opið alt samdøgrið ella í vikuskiftunum sambært § 3, stk. 2 í løgtingslóg nr. 67 frá 10. mai 2000, seinast broytt við løgtingslóg nr. 38 frá 9. mai 2006, um dagstovnar og dagrøkt.
Leiðarin skal hava boð innan 1. mai, nær barnið skal í summarfrí. Barnið skal hava frí minst 4 vikur um árið, harav 3 vikur er samanhangandi um summari og ein vika um veturin.
3. stk.
Leiðarin hevur ábyrgdina av námsfrøðiligu leiðslu stovnsins og stendur fyri dagliga rakstrinum í samstarvi við kommununa.
4. stk.
Sjóvar kommuna ger upptøkureglur, sum skulu góðkennast av landsstýrismanninum sambært § 4, stk. 2 í løgtingslóg nr. 67 frá 10 mai 2000, seinast broytt við løgtingslóg nr. 38 frá 9. mai 2006, um dagstovnar og dagrøkt.
5. stk.
Leiðarin hevur ábyrgdina av, at gjaldið, ið foreldrini skulu lata, verður kravt og førir leiðarin í samstarvi við annað starvsfólk hjáverðubók, har tað hvønn dag verður sagt frá, hvørji børn eru komin.
6. stk.
Leiðarin førir høvuðsbók við upplýsingum um tey børn, ið eru upptikin á stovninum, navn teirra og aldur, foreldur/verji, og hvussu leingi tey vóru á stovninum og um orsøkina til, at tey fóru av stovninum.
7. stk.
Leiðarin skipar fyri arbeiðsætlanum, frítíðarætlanum, sjúkraseðlum o.s.fr.. Uppsøgn av starvsfólki verður framd í tráð við tær til eina og hvørja tíð gladandi reglur.
8 stk.
Leiðarin hevur ábyrgdina av, at óregluligar avgerðir ikki verða tiknar á stovninum. Um kommunan tekur avgerð, ið eftir uppfatan leiðarans er í stríð við galdandi reglur so sum sáttmáli o.t., hevur leiðarin skyldu til at boða kommununi frá hesum. Um kommunan ikki er samd við leiðaranum hesum viðvíkjandi, kann avgerð kommununnar kærast til Almanna- og Heilsumálaráðið.
9. stk.
Er talan um størri útveganir, fer keypið fram eftir, at tilboð eru fingin til vega og løgd fyri kommunustýrið til støðutakan.
10. stk.
Er talan um størri útreiðslur, sum ikki eru innan fyri góðkendu fíggjarætlan, skulu útreiðslurnar ikki berast uttan góðkenning frá Sjóvar kommunu.
§ 5
Fíggjarætlan
Tað áliggur leiðaranum, saman við kommunalu fyrisitingini, at gera uppskot til fíggjarætlan, sum verður løgd fyri kommunustýrið til viðmerkingar og góðkenningar. Kommunan velur ríkisgóðkendan ella skrásettan grannskoðara fyri stovnin.
§ 6
Uppsagnargrund
1.stk.
Um eftirstøðan fyri at hava barn á stovninum fer upp um 3. mánaðir, kann stovnurin avgera at siga plássið upp.
2. stk.
Um barn er á bíðilista, hvørs tørvur verður mettur hægri enn tørvurin hjá upptiknum barni, er tað ikki uppsagnargrund.
§ 7
Kommunustýrið fyri Sjóvar kommunu kann broyta hesa reglugerð.
Reglugerðin er góðkend av kommunustýrinum fyri Sjóvar kommunu tann 29.09.2010
Artur Johansen, borgarstjóri


text:
Skal - skal ikki?
21. Februar 2013 - Una
Í farnu viku fekk eg eina opinbering. Eg lá og vendi og snaraði mær við andvekri. Tankanir mólu í høvdi mínum. Róptu og geylaðu. Líka hvussu nógv eg royndi at hugsa svart, vildu teir ikki tiga.
Tankin um at klippa hárið er ongantíð ordiliga farin frá mær síðan hesa náttina. Hann hevur ligið og lúrt í baktonkunum alla vikuna. Eg havi hugt at saksinum og tikið hann upp fleiri ferðir. Enn tá hildið hann tætt at hárinum, men síðani slept honum aftur. Man eg fara at angra tað? Hvat steðgar mær? Einki uttan mínir egnu tankar. Einki. Og nú verður tað!
Einir 30cm eru kliptir av hárinum, og ætlanin er at donera restirnar av svørtu lokkunum til Locks of Love, ið gera parúkkar til børn við kreft. Bleikta hárið kunnu tey nevniliga ikki brúka av ymsum orsøkum.
Posted by Fjøllini Dansa at 18:59
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Matur
Matur er nakað, sum kann etast. Matur er høvuðskeldan til orku og føðsluevni fyri djór, og kemur vanliga frá djóri ella plantu. Øllum djórum og menniskjum tørvar mat. Í matinum eru lívsneyðug evni, ið veita kroppinum bæði orku og hita, og evni, sum eru lívsneyðug fyri trivnað og vøkstur.
Kosturin er ymiskur um allan heim og lagar seg eftir, hvør matur er tøkur. Menniskan kann sodna sera ymiskan mat av gróðri og djóri, men summi fólk eru urtaátarar, vegetarar, burturav. Tey eta ikki kjøt, tí trúgv teirra loyvir tí ikki, ella tey halda tað vera ringt fyri heilsuna. Er kosturin ikki nóg heilsugóður, ella mattrot er, kann sjúka standast av tí. Hjarta- og æðrasjúkur og aðrar vælferðarsjúkur kunnu vit fáa, um vit oveta okkum av mati, sum er ringur fyri heilsuna.
Innihaldsyvirlit
Matur[rætta | rætta wikitekst]
Frá plantum[rætta | rætta wikitekst]
Frá djórum[rætta | rætta wikitekst]
Frá hvørki djóri ella plantu[rætta | rætta wikitekst]
Sløg av framleiddum mati[rætta | rætta wikitekst]
- Drekka: Djús, Saft
- Rúsdrekka: Øl, Vín, Brennivín
- Breyð
- Kaka
- Ostur
- Kips
- Súltutoy
- Pasta
- Terta
- Pitsa
- Tvíflís
- Salat
- Sós
- Pylsa
Ávisingar úteftir[rætta | rætta wikitekst]


text:
Í Føroya elstu kirkju, Ólavskirkju í Kirkjubø, verður ein sjáldsom konsert hóskvøldið 14. desember klokkan 19:30.
- Fyrimyndin er úr St Martin In the Fields kirkjuni í London, har konsert er á hvørjum ári, sum kallast Bach in Candle Light, sigur Jóhan Mortensen. Í innbjóðing ger hann vart við, at konsertin er ókeypis og pláss er fyri 100 áhoyrarum.
- Bretska konsertin er hugnalig og sera væl fagnað, og við íblástri frá henni verður nú konsert i Kirkjubøar Kirkju við Bach tónleiki á høgum støði, sigur Jóhan.
Aftaná konsertina, sum varar slakan tíma, hevur Føroya Bjór móttøku í Roykstovuni hinumegin túnið, har eitt jólalag eisini verður spælt.
Palli Gregoriussen sigur, at kirkjan í Kirkjubø, eisini nevnd Ólavskirkjan, er elsta kirkja í landinum, sum er í brúki. Hon hevur eitt tíðarskeið verið dómkirkja á føroyska biskupssætinum. Í 1963-1966 fóru fram umfatandi fornfrøðiligar rannsóknir av lendinum undir kirkjuni. Rannsóknin vísti, at kirkjustaðurin er fornur. Komið varð m.a. fram á tríggjar gólvfláir úr miðøld. Í hesum fláum vórðu funnir fimm myntir. Tann elsti, ið er enskur, varð sligin í tíðarskeiðinum 1223-1235, og varð hann funnin undir tí elsta gólvinum. Innar í kóri varð funnin ein bispagrøv. Grøvin sjálv var klødd innan við nævur. Kolevnis-14 tíðarfestingar bæði av kistuviðinum og nævrinum vísa, at grøvin man verða frá miðskeiðis í 1200-árunum. So mangt bendir á, at kirkjan er reist einaferð í 1200-árunum, og er sostatt ein miðaldarkirkja, sigur Palli Gregoriussen í bókini Eldru hválvkirkjurnar.


text:
Hesa vikuna er kroppurin Gud á listablogginum. Tað er
hann jú í øllum øðrum miðlum og ikki bara hesa vikuna,har er hann allatíðina,
hvønn dag eru greinar, útvarps- og sjónvarpssendingar, sum snúgva seg um hvussu
vit fáa ein vakrari kropp og ikki minst ein kropp, sum heldur til æviga tíð, so
at vit øll somul kunnu gerast heiladeyðar vakurleikadrottningar og kongar.
Men sjálvt um miðsavnanin um kropp framum ond kann
ørkymla við støðugu ræðsluni fyri kropsins forfalli, sum vit nú deila í
gerandisdegnum, so hava vit á Listablogginum einki í móti kroppinum. Í grundini
halda vit, at hann er sera praktiskur og at nógv spennandi list er komin burtur
úr kroppinum. Listin, sum vit fara at deila við tykkum hesa vikuna, snýr seg um
kroppin. M.a. verður ein grein um tekningarnar hjá Bárði Oskarsson, har
kroppurin er í fokus og so hava vit nakrar myndarøðir og nakrar yrkingar á
skránni, sum á ymsan hátt viðgera kroppin sum evni antin tað er tann
eksistentielli, tann deyði, tann dansandi, tann erotiski ella tann speiski
kroppurin.
Morgunkanón
Ein fluga setti
seg á mína morgunkanón
Gud viti hvaðani hon kom
Kanska frá eini søtari kaku
Møguliga úr eyganum á einum deyðum katti
Og hon surraði somikið áhaldandi
At eg klárvaknaði
Buddistar siga at sálin hjá tí deyða
Kann taka bústað í hundi ella í rottu
Handa nærgangandi fluga kundi kanska hýst sálini
Ja, eg veit ikki hjá hvørjum
Men onkrum
Sum elskaði eina morgunkanón
Jóanes Nielsen. Brúgvar
av svongum orðum.
Mynd: Peter Carlsen


text:
Orð: Mikkjal á Ryggi
Lag: Marsjur frá tríatiárakrígnum
Viðmerking: Sipað verður til fólkatingsvalið 12. mai 1915, tá sjálvstýrismaðurin Edvard Mortensen (Mitens) vann yvir sambandsmanninum Andrasi Samuelsen.
1. Sigur, sigur vunnin er,
og horvin er hin tunga tíð og happ og háð og trælapína;
aftur frættast skal um verð,
at óðalborin veldu vann og stórverk ger.
Fram nú! Fram til brøgd og stríð;
lat argar fylkja seg í flokk, eg ætli undan ei at dvína;
áður aldri var tann tíð,
eg grið mær bað og ræddur leyp um fjøll og líð.
Sælur hann er,
ið frælsisveldi eigur,
stolt er hans ferð,
og virðing hann sær veiðir.
Stundin komin er til brøgd,
lat tár og tungu minni vera burtur løgd.
Vekjandi vónir lat nú grøða
sorgtunga sinnið aftur. Merkið veittrar bjart.
Sterkt, hert enn stendur landið ódnarbart.
Og málið ljóðar enn av trúgvum tungum vart.
2. Liva allar ævir skal
mítt fría fólk, mítt fagra land, mítt móðurmál og fedraminni,
nørast frælsisandin væl;
ei sorg, ei svongd, ei ránsmanshond meg ger til træl.
Veksur vald og vit og skil,
og lívið gerst so ríkt og frítt, tá framburðshugur fyllir sinnið.
Fylkjast frægir garpar til
við magn í arm, við mót í barm og hjartans yl,
bróta so slóð,
har ógongt tyktist áður,
byggja upp tjóð,
ið goymir mentar gávur,
hevja fría fedra arv
og birta upp hin bragdarhug, ið burtur hvarv,
stálseta sinnið. Skal tá knáur
føroyingur metast javnt við fremst fólk í verð.
Frítt, vítt um Føroya fjøll og firðir fer
eitt fólk, ið heiðurskrúnu hátt um høvur ber.