text:
Grækarismessurøða, sum Katrin Kallsberg, løgtingskvinna, helt í Skótahúsinum við Løkin.
Takk til Runavíkar kommunu og Skótaliðið fyri at skipa fyri tiltakinum.
Og stóra takk fyri heiðurin, mær er sýndur, at fáa høvi at siga nøkur orð.
’Tjaldur ver vælkomið til okkum heim
Frá ókendum fjarskotnum londum
Tú bert okkum boð um ein ljósari dag,
At nú er brátt summar í hondum’
Aftur í ár kom grækarismessa nærum óvart á meg. Tað kennist, sum um at jólapyntið so dánt er niðurpakkað, hóast tað lá á ovastaloftinum aftur áðrenn tjúgunda kvøld. Føstan er meira enn hálvrunnin, so at grækarismessa er her, nú páskini nærkast, sigur seg sjálvt.
Við tjøldrunum kemur várið
Henda lívsjáttandi tíðin, tá leykplanturnar varisliga kaga undan. Fyrstu krokusarnir og snjóblómurnar hava longu verið frammi í fleiri vikur, og páskaliljurnar standa um at spretta.
Hóast kava og illfýsið veður hava onkrar løtur tó longu verið í urtagarðinum.
Eg veit ikki, um tað er liggjandi landnyrðingurin, sum er orsøkin, men enn havi eg ikki sæð ársins fyrsta tjaldur í Sandagerði.
Við tjøldrunum kemur vónin um ljósari tíðir
Hóast eg, alt eg kann minnast, havi hátíðarhildið grækarismessu, er hetta ikki ein fyrndargamal siður. Upprunaliga vóru tað skótarnir úr Skótaliði Sigmundi Brestirsynar, sum hátíðarhildu grækarismessu uppi í Varðaholuni. Har var kynt bál og tosað um fugl og náttúruvernd. Í 1943, fyri 75 árum síðani, tók Sverri Patursson stig til, at skótarnir fluttu hátíðarhaldið oman á Vaglið. Sverri var fuglavinur um ein háls. Hann var sera umhvørvistilvitaður og legði dent á at verja fuglin. Fyrstu nógvu árini var Sverri fastur røðari á grækarismessuhaldinum. Hann var kendur fyri sínar áhugaverdu og drúgvu røður, sum allar endaðu við orðunum ’Latið smáfuglin og heiðafuglin hava frið’.
Tað kundi verið áhugavert at hoyrt Sverra røða um allar tær mongu útbyggingarnar, ið ganga fyri seg í okkara vakra landi í dag.
Her í kommununi eru mong sera náttúruvøkur øki, og tað er gleðiligt at roynt verður at taka hædd fyri, at bæði menniskju og djór hava teirra heim her. Tað er ógjørligt at halda grækarismessurøðu í Runavík uttan at nevna Toftavatn, hóast eg veit, at størri parturin hoyrir til Nes kommunu. Gøturnar kring vatnið gera tað møguligt hjá fólki at ganga og njóta náttúruna, uttan at órógva fuglin óneyðugt. Í farnu viku bórust tíðindi um, at fjørðan frá Glyvragjógv til Hvalsrætt verður varðveitt, og hóast sera nógv er útbygt fram við fjørðuni her, hevur tað alstóran týðning at varðveita øki órørd. Eg ivist ikki í, at onkur tjøldur fara at vera at síggja har í vár.
Eisini er tað at fegnast um, at kommunan hevur valt at uppraðfesta umhvørvisøkið við at seta eitt fólk burturav at arbeiða við hesum.
Við tjøldrunum kemur væntanin um eina enn betri framtíð
Vit hava ein skiftisnæming búgvandi hjá okkum í eitt ár. Tað er ein framíhjárættur at hava eitt ungt menniskja úr einum øðrum landi sum ein part av okkara familju. Tað er áhugavert og mennandi, at spurningar vera settir við, hví vit gera, sum vit gera, bæði sum familja og sum føroyingar. Nú grækarismessa nærkaðist, hava vit tosað nógv um tjaldrið. Hví júst tjaldrið er okkara tjóðfuglur.
Tað kann sjálvsagt tykjast løgið at hava ein flytifugl sum tjóðfugl. Hví ikki upphevja staran, sturnus vulgaris faroensis, til hetta heiðurspláss? Starin er her alt árið, er sera trúgvur móti føðistaðnum og megnar at skapa sær eina tilveru her, uttan at rýma til onnur lond, tá vetrarstormarnir herja. Sjálv má eg viðganga, at eg havi nógva gleði av starunum. Eg elski at eygleiða teir í urtagarðinum og fylgja við, tá teir rigga til at reiðrast. Eisini gevur tað mær eina góða kenslu, tá eg síggi teir kroka millum runnarnar í kavastormi, fyri at koma fram at eta, tá matur verður settur út til teirra. Eg kann mangan undrast á, hvaðani allir tá koma.
Tjaldrið hevur tó leingi havt eitt serstakt pláss í hjørtunum á flestu føroyingum. Føroyingafelag, sum var stovnað í 1888 at vinna føroyingum tjóðskaparligt frælsi, nýtti tjaldursmerkið sum flagg. Í flaggsøguni ’Merkið’ greiðir Niels Juel Arge frá, hvussu Tjaldurmerkið og Veðramerkið veitraðu lið um lið hátíðardagar og á fólkafundum. Veðramerkið var kent longu frá gamla innsigli løgmans úr 14.øld, men sum flagg var tað ikki nýtt fyrr enn Thorshavn Total-afholdsforening í 1878 hevði tað sum sítt felagsmerki.
At tað gjørdist júst tjaldrið, ið var valt, er helst Nólsoyar Pálli og hansara Fuglakvæði fyri at takka. Sum kunnugt skyrdi Nólsoyar Páll seg sjálvan tjaldrið í Fuglakvæðinum. At bæði Nólsoyar Páll og tjaldrið hava havt eginleikar, sum tjóðskaparrørslan hava sæð sum fyrimyndarligar, er lítið at ivast í.
Jákup Jakobsen, doktari, sigur í eini yrking í 1888
Tjaldrið kom og kleyv tað dimmið
Sló so ramt eitt slag
Høgdi rovfuglarnar grimmu,
Birti ljósan dag.
’Føroyingar’, fremjið verkið.
Gerið ei Føroyum skomm.
Tjaldrið verða skal várt merki,
Hvar vit halda fram.
At tjaldrið eisini er kent fyri sín eginleika at verja onnur enn sítt egna reiður er gamalt. Longu í 1770unum staðfestir Jens Christian Svabo, at føroyingar hildu tjaldrið gera gagn í bardaganum móti ravninum. Ravnurin var til ampa í haganum, tí hann lá eftir lombum, men hann tók til rýmingar, tá tjaldrið søkti at. Jóannes bóndi segði tað so vakurt ’Flest allur fuglur hevur lyndi til at verja um sítt egna reiður. Tjaldrið verjir meir, tjaldur verjir bæði sítt egna og annans reiður, tjaldrið verjir hagan, verjir alt tað landið sum er umhvørvis reiðrið’
Tað kundi verið áhugavert at lyft okkum upp og hugt at Føroyum úr sjónarhorninum hjá tjøldrunum. Tí hvør sjón møtir teimum, tá tey koma til Føroya?
Tað eru einar aðrar Føroyar, enn tey fóru frá í heyst.
Í Havn eru stórar broytingar farnar fram. Hagalendið á Glyvursnesi er minkað, nú stóra grótbrotið har veksur. Bústøðini hjá tjøldrum og øðrum heiðafuglum fækkast. Eisini fram við fjørðuni eru broytingar. Útbyggingin av Landssjúkrahúsinum etur seg oman í fjørðuna, sum nú er undir í gróti. Grótbátarnir sigla allan sólarkringin at sleppa gróti í fjørðin fyri at útbyggja havnalagið. Har er, sum skilst, tørvur á meira plássi til bingjur.
Vónandi finna tey tjøldur, sum koma til støð, sum eru broytt, eitt annað stað at reiðrast í ár.
Tjaldrið minnir okkum á boðskapin sum Sverri Patursson hevði í sínum mongu Grækarismessurøðum, at fara væl um umhvørvið. Hesin boðskapur er sera viðkomandi í dag. Nógv verður tosað um burðardygd og umhvørvi, men kanska verður meiri tosað enn handlað?
Sjálvandi eiga vit sum land at fylgja við menningini og byggja samfelagið út, tá tørvur er á tí. Okkara samferðslukervi er vælútbygt, hóast fleiri farleiðir enn eru afturúrsilgdar, og stórsti partur av fólkinum býr í mesta lagið hálvanannan tíma frá hvørjum øðrum. Tað kann tí tykjast undrunarvert at tørvur er á fleiri havnaútbyggingum í senn. Kanska ein yvirskipað lendisætlan fyri alt landið hevði kunnað virkað fyri eini enn skilabetri útbygging av landinum?
’So langt er her enn, til ein frælsis sól
kann summar um landið alt ala,
tí fólkið enn svevur sín vetrarblund;
so seint búgvast spírur at næla.’
Sangurin ’Tjaldur ver vælkomið’ ella ’Á Grækarismessu’ var upprunaliga prentaður í Tingakrossi í 1908 undir dulnevninum ’Tormaður’. Jákup Dahl, sum yrkti sangin, var slóðbrótari á fleiri økjum. Hann var sera hugtikin av føroyska málinum og vildi, at kirkjumálið skuldi vera føroyskt. Hann týddi Nýggja testamentið og ritualini til føroyskt og týddi og yrkti harumframt ein hóp av sálmum. Í 1912 mátti hann fara úr lærarastarvinum, tí hann noktaði at lýða harraboð í málspurninginum. Hann fór síðani í starv sum prestur í Suðurstreymoyar prestagjaldi og helt ótroyttiliga á við arbeiðinum føroyska málinum og mentanini at frama. Í dag, á hesum skótahátíðardegi, er vert at nevna, at hann frá 1938 var formaður fyri KFUM skótarnar.
Eg haldi ongan iva vera um, at Jákup Dahl í sanginum ótolnast eftir at føroyingar taka ábyrgd av egnum landi:
’So trekir vit eru at fara á gongd
og fylkjast í frímannaliði,
at røkja várt land og byggja várt heim
eftir fornum frímannasiði.’
Hóast sangurin hevur góða øld á baki, havi eg hug at geva Jákupi Dahl rætt. Hvørjum bíða vit eftir?
’Men kemur tú, tjaldur, ár eftir ár,
tú, boð um ljósari tíðir,
so skal tað kennast um landið alt,
tað tekur at sumra umsíðir.’
Tá vit hátíðarhalda grækarismessu, fáa vit møguleika at savnast og gleðast um, ’at nú er brátt summar í hondum’. Tað er áhugavert at liva í einum landi, har hvør árstíð hevur sítt sermerki. At okkara tjóðfuglur er flytifuglur, hóskar kanska alt ov væl. Á grækarismessu kemur tjaldrið heimaftur og ber boð um, ’at nú er brátt summar í hondum’. Gamalt var, at tjaldrið hevur fult reiður um krossmessu, og lítlan mánaða seinni koma tjaldursungarnir út. Ungarnir rýma skjótt úr reiðrinum, ofta sama dag, teir eru útkomnir. Á jóansøku koma studentarnir, og hesar hvíthúgvaðu pisurnar seta sín serstaka dám á summarið. Tá summarið líður, fækkast tey ungu, og um mikkjalsmessu er bara eitt sløð av tjaldursungum eftir. Tað er kanska tí, vit fegnast so almikið um grækarismessu, tí nú byrjar henda æviga lívsjáttandi ringrásin aftur.
Fyri fáum árum síðani var nógv tos um avbjóðingina at fáa ungu kvinnurnar at støðast í landinum. Ein ’heildarætlan um fólkaflyting og fólkavøkstur’ varð gjørd, og hon hevði – sjálvandi – tjøldur á flogi á permuni. Tað, at ungu ættarliðini nema sær útbúgving, er gleðiligt, men tað er ein avbjóðing, um ov fá leita heim aftur eftir lokna útbúgving. Tað er at fegnast um, at fleiri útbúgvingartilboð eru í Føroyum, so tað er møguligt hjá fleiri av okkara ungu at taka alla ella partar av útbúgvingini í Føroyum.
Hóast tað nú gongur rætta vegin við at fáa ungu kvinnurnar at velja Føroyar sum teirra heim, er enn neyðugt at vit gera okkara til, sum samfelag, at skapa karmar, sum eisini tær ungu kvinnurnar kunnu støðast í. Á áðurnevndu permu áttu kanska eisini at verið myndir av meira eksotiskum fuglum? Vit eru jú í tí hepnu støðu sum land at fólk, kanska serstakliga kvinnur, úr fjarskotnum londum velja at búseta seg og skapa sær eina familju í Føroyum. Hetta er við at ríka okkum sum land. Vit eiga at virðismeta tað fjølbroytni, sum hesar kvinnur kunnu tilføra. Og vit mugu tryggja okkum, at tær og familjur teirra fáa góðar karmar at mennast í. Og á samma hátt sum Jákup Dahl arbeiddi fyri at fáa føroyskt mál á breddan, mugu vit tryggja teimum føroyingum, sum ikki hava føroyskt sum fyrsta mál góða frálæru í føroyskum. Málið er samleikaskapandi og bindur okkum saman sum fólk. Tað er okkara uppgáva at tryggja øllum møguleika at luttaka í samfelagskjakinum á føroyskum.
Hendan tíðin, tá tjaldrið og hinir flytifuglarnir koma aftur til landið, er serstøk. So við og við gerast fuglaljóðini fleiri og fjølbroyttari. Hetta er ein boðan um lív, summar og vón, men tað er eisini ein áminning til okkum at virðismeta tað margfeldni, vit hava í Føroyum.
Vit hava fólk úr ymiskum londum, við ymiskari trúgv og ymiskum fortreytum annars. Men øll kunnu vit vera við at byggja land. Forfedrarnir hava latið okkum Føroyar at umsita. Vónandi ynskja vit øll eina framtíð her og vilja leggja okkara klípi til varðan, so gøtan verður enn betri at ganga hjá okkara eftirkomarum.
Lat okkum eins og tjaldrið við orðunum hjá Jóannesi bónda ’verja bæði egið og annans reiður’. Og latið okkum ’verja hagan allan’ og berjast móti rovfuglunum.
‘Lat sólina skína um dalar og fjøll,
grønkast lat heiðar og líðir!
Tí øll vit leingjast mót lívgandi sól,
Vónandi sælari tíðir.’
‘Latið smáfuglin og heiðafuglin fáa frið’
Takk fyri


c: text/html

text:
Ein av heilt stóru profilunum í føroyskari renning er Absalon Hansen. Absalon eigur enn føroyska met á marathon teininum, og inntil fyri heilt stuttum hevði hann eisini meti á ½ marathon teininum. Hetta eru met, sum hava staðið í mong ár.
Í dag gekk so leiðin til heimbygdina hjá Absalon, Toftir, sum á hvørjum árið er vertur fyri legendarisku rennikappingini Runt Agnið. Nær hendan kapping var hildin fyrstu ferð veit eg ikki, men síðani eg byrjaði at renna í 2002 hevur hon verið á skránni á hvørjum ári, og hesi seinastu árini sum fyrsta umfar í vetrarkappingini. Ein sera vøkur ruta, og royni eg at vera við um tað liggur fyri.
Roysnið, sum er felagið fyri frælsan ítrótt í Eysturoynni, er fyriskipari av kappingini. Stuttligt er at síggja hvussu Roysnið hevur svinga seg seinastu 2 árini, eftir at hava ligið stilt í mong ár. Annað árið á rað setur Runt Agnið met í luttøku. Arnfinn segði frá at heili 96 vóru til start í dag. 81 vaksin og 15 børn, og í dag var veðrið eisini so gott sum ongantíð áður. Við nýggja skúlanum eru karmarnir til fyriskipan framúr góðir.
Sera hugaligt at skipa fyri kappingum tá ið luttøkan er so góð, vónandi verður undirtøkan eins góð gjøgnum veturin. Næsta umfar verður í Havn um 2 vikur í vakra umhvørvinum við Kerjar.
Kappingin í dag var merkt av stórum spenningi, eingin Marner Djurhuus, so hvør skuldi kappast um fremstu plássini. Tá ið avtornaði so var tað Sam Vang, sum nokkso trygt streyk avstað við 1. plássinum, á 2. plássi kom Henry Olsen, sum sýnist vera í sera góðum formi fyri tíðina og á 3. plássi kom ungi Teitur Bjarnason, sum júst er komin í vaksna bólkin. Rúni rann eisini gott í dag, men hann legði kanska for varliga út og megnaði ikki at renna seg til heiðursmerki, hjá teimum vaksnu. Teitur og Rúni koma vit heilt sikkurt at síggja meira til í ár. Hallur var akkurát ov stuttur til eitt triðja pláss, eg haldi hetta hóðaði honum illa, hansara kappingarond feilar so einki.
Fyri mítt viðkomandi so var máli hjá mær møguliga at klára tíðina frá í fjør, sum var 42:23, men tað eydnaðist tíverri ikki, men hóast tað so eri eg sera vælnøgdur við mítt avrik. Eg eri við at fáa skil uppá mína venjing, so eg havi vónir um framgongd til tær næstu kappingarnar.
Tá ið øll vóru komin á mál bjóðaði Roysnið til kaffi og køkur, og her gekk práti listiliga um renning. Sera hugnaligt.
Roysnið, stóra takk fyri eitt super rennitiltak.
Niðanfyri nakrar myndir frá í dag.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Uppskot til løgtingslóg um barnaumboð
Løgtingsmál nr. 173/2011: Uppskot til løgtingslóg um barnaumboð
§ 1. Eitt umboð undir Løgtingsins Umboðsmanni,
ið tænir børnum, bøtir um barnakor og
tekur sær av teimum rættindum og tí tørvi, ið
børn hava sambært hesari lóggávu, verður
sett.
Stk. 2. Børn eru í hesum føri einstaklingar
yngri enn 18 ár.
§ 2. Landsstýrismaðurin setir barnaumboðið í
eitt 5 ára skeið. Barnaumboðið kann bara
loysast úr starvi eftir reglunum í kap. 5 í
løgtingslóg um tænastumenn.
Stk. 2. Um serligar umstøður gera seg
galdandi, ber tó til at seta umboðið av
nýggjum í mesta lagi í 5 ár aftrat, uttan at
starvið verður lýst leyst.
Stk. 3. Barnaumboðið skal hava lokið prógv
við viðkomandi útbúgving. Er barnaumboðið
ikki løgfrøðingur, skal løgfrøðingur knýtast at
arbeiðnum hjá barnaumboðnum.
Stk. 4. Landsstýrismaðurin ásetir løn og onnur
setanarviðurskifti barnaumboðsins. Barnaumboðið
kann ikki vera í øðrum løntum starvi
og kann ikki átaka sær uppgávur, sum órógva
barnaumboðsstarvið.
§ 3. Barnaumboðið skal virka fyri, at
landsstýrið, kommunur og stovnar, skipaðir
undir hesum, einstaklingar, feløg og
einstaklingasamtøk virða rættindi, tørv og
lógarætt barna. Umboðið skal haraftrat seta
fram uppskot og koma við ábendingum um,
hvussu børn kunnu fáa betri samfelagsligar
sømdir.
Stk. 2. Barnaumboðið skal serliga leggja dent
á:
a) at viðgera innkomin mál og taka mál upp
av sínum eintingum,
b) at elva til samfelagskjak um barnaumstøður
og barnakor, og koma fram við og vísa á
uppskot, ið betra um rættartrygdina hjá
børnum og ávirkan teirra á samfelagið,
c) at arbeiða fyri, at altjóðareglugerðir um
barnarættindi og barnavælferð, sum samtyktar
eru at seta í verk í landinum, verða virdar, og
minna á, at hesar reglugerðir eru galdandi,
d) at taka stig til hóskandi tiltøk, um mett
verður, at landsstýrið, kommunur ella stovnar,
skipaðir undir hesum, einstaklingar, feløg ella
einstaklingasamtøk, hava gjørt seg inn á børn
viðvíkjandi rættindum teirra, tørvi og
samfelagskorum, annaðhvørt við sínum
dagliga atburði ella við líkasælu og misrøkt,
e) at kunna fólk um lógir og rættarreglur, ið
eru galdandi í sambandi við børn og ung, og
birta upp undir gransking á hesum øki.
Stk. 3. Um barnaumboðið metir, at brot er
framt á § 3, stk. 2, litra d, skal umboðið koma
við hóskandi, próvgrundaðari frágreiðing til
tey, sum varða av, og koma við uppskotum, ið
kunnu bøta um hesi viðurskifti.
Stk. 4. Í sambandi við byggimál, sum
beinleiðis ella óbeinleiðis hýsa børnum og
barnavirksemi, skal barnaumboðið kunnast
um byggingina, áðrenn bygt verður.
§ 4. Barnaumboðið kann seta eitt barnaráð
við 5 limum.
Stk. 2. Limirnir skulu hava í minsta lagi
miðallanga viðkomandi útbúgving á barna-,
heilsu-, familju- ella sálarfrøðiliga økinum.
Limirnir verða valdir í eitt 5 ára skeið.
Stk. 3. Barnaumboðið ger nærri reglugerð
viðvíkjandi virksemi barnaráðsins.
§ 5. Øll kunnu koma við eini áheitan til
barnaumboðið.
Stk. 2. Barnaumboðið kann sjálvt taka mál
upp til viðgerðar og kann viðgera mál, tá ið
umboðið fær próvgrundaðar ábendingar.
Barnaumboðið ger sjálvt av, um ein ábending
er verd at verða viðgjørd.
Stk. 3. Barnaumboðið viðger ikki ósemjur
millum einstakar persónar, men tey, sum
koma til barnaumboðið vegna ósemjur, fáa
kunning um fyrisitingarlig og løgfrøðilig
rættindi og loysnir.
§ 6. Tagnarskylda er galdandi, men kortini
skal fyrisitingin veita barnaumboðnum allar
upplýsingar, ið hildnar vera neyðugar. Á sama
hátt skulu einstaklingar, feløg og einstaklingasamtøk
geva barnaumboðnum allar upplýsingar,
ið mettar vera neyðugar, arbeiði
barnaumboðnum til frama, sbr. § 3 d) .
Stk. 2. Barnaumboðið skal haraftrat hava
óskerda atgongd til allar stovnar, har børn
búgva ella á ein hvønn hátt hava við børn at
gera, um hetta verður mett neyðugt. Hetta er
galdandi fyri bæði almennar stovnar og
stovnar, sum einstaklingar, feløg ella onnur
einstaklingasamtøk reka.
§ 7. Barnaumboðið og starvsfólk á stovninum
hava tagnarskyldu eftir reglunum í revsilógini.
§ 8. Barnaumboðið setir starvsfólkini á
stovninum sambært játtanum á løgtingsfíggjarlógini
og sambært reglum og
sáttmálum, sum galdandi eru fyri almennar
stovnar.
§ 9. Á hvørjum ári skal barnaumboðið senda
landsstýrismanninum eina frágreiðing um
virksemið i farna ári. Frágreiðingin er almenn
og skal vera prentað áðrenn 1. juli á hvørjum
ári. Annars starvar barnaumboðið sjálvstøðugt
og er í virki sínum óheft av tí almennu
fyrisitingini.
Stk. 2. Landsstýrismaðurin ger eina neyvari
reglugerð um virksemi hjá barnaumboðnum
eftir uppskoti frá umboðnum.
§ 10. Barnaumboðið er eisini fevnt av
løgtingslóg nr. 60 frá 10. mai 2000 um
Løgtingsins Umboðsmann í teim førum, har
henda lógin ikki hevur serligar ásetingar.
§ 11. Løgtingslógin kemur í gildi 1. juli 2012.
Viðmerkingar:
Gerandisdagurin hjá børnum okkara er í eini broytingartíð. Tað at vera barn í dagsins samfelag er
ein leiklutur í kapprenning við tíðina. Væltilrættislagdi gerandisdagurin við føstu klokkutíðunum
gevur børnunum lítlan møguleika at vera børn uttan at skula eitthvørt. Samstundis er ávirkanin frá
miðlum, telduspølum, alnótini og videospølum so ógvuslig, at viðbrekna barnasálin lættliga følnar
ella skeiklast úr síni upprunaligu og óspiltu barnatilveru. Tíðarskeiðið, tú ert barn í friði og náðum,
er um at vera farið, ella stendur fyri stórum hóttanum.
Samstundis eru málini um siðamisbrot og skipaðan kynsligan ágang móti børnum vorðin
gerandiskostur við dómstólarnar.
Eingin ivi er um, at foreldrini hava fulla ábyrgd av at uppala og verja síni børn móti hóttanum í
gerandisdegnum, tað veri seg stakhendingum ella framhaldandi ávirkan, men bæði børn, foreldur
og politikarar fáa gagn av einum barnaumboði, sum skal tryggja, at samfelagið alt virðir
rættindi, tørv og lógarætt barna, og virkar hareftir.
Grein 3 lýsir nágreiniliga innihaldið í arbeiðinum hjá barnaumboðnum.
Øll kunnu koma við eini áheitan til barnaumboðið, sum eisini kann taka mál upp til viðgerðar, men
barnaumboðið viðger tó ikki ósemjur millum einstakar persónar.
Barnaumboðið kann hava barnatelefon ella heimasíðu, har børn kunnu ringja og skriva og soleiðis
leita sær hjálp og upplýsing.
Barnaumboðið arbeiðir óheft og er ikki á nakran hátt knýtt at aðrari almennari fyrisiting, eitt nú
Almannastovuni.
Lógaruppskotið hevur fyrimynd sína í galdandi lógum um barnaumboð í grannalondum
okkara.
Barnaumboðið er eisini fevnt av løgtingslógini um Løgtingsins Umboðsmann í teim førum, har
henda lógin (lógin um barnaumboð) ikki hevur serligar ásetingar.
Skipanin verður mett at kosta landskassanum 750.000 kr árliga.
Føroyar hava fleiri ferðir fingið viðmerkingar frá ST um, at føroysk barnarættindi ikki eru nóg væl
tryggjað, og er hettar uppskotið ein liðuri í at betra um rættartrygd føroysku barna.
Á Løgtingi, 6. mars 2012
Sirið Stenberg Páll á Reynatúgvu


text:
Nú í kvøld er semingsuppskot lagt fyri partarnar í sáttmálatrætuni millum Pedagogfelagið øðrumegin og Fíggjarmálaráðið og Kommunala Arbeiðsgevarafelagið hinumegin.
Terje Sigurðsson, semingsmaður, sigur við tíðindasíðuna in.fo, at avtalan er, at hoyra aftur frá pørtunum á midnátt.
Hava partarnir brúk fyri meiri tíð, fáa tey tað, men higartil er avtalan at hoyrast aftur á midnátt.
Tað var ikki fyrr enn í gjár, at partarnir aftur fóru til veruligar samráðingar. Verkfallið hevur nú vart í ein góðan mánaða.


text:
Háfiðringur (háfjaðraættin)
Alepisaurus ferox Lowe, 1833
Stødd: Háfiðringur verður upp í 215 cm langur.
Dýpi: Benthopelagiskur fiskur. Hann er bæði á djúpum og á grunnum vatni, úr vatnskorpuni niður á 1830 metrar.
Litur: Hann er dimmur um bakið og silvurglitrandi um síðurnar.
Lýsing: Háfiðringur er klænur og langvaksin fiskur. Hægstur við uggafjaðrarnar og mjækkar aftureftir. Ryggfjøðurin er stór og høg, er av nakkanum aftur móti fitifjøðurini. Fitifjøðurin er beint frammanvert klingruna. Gotfjøðurin byrjar undir aftara enda á ryggfjøðurini og kemur aftur undir fitifjøðurina. Uggafjaðrarnar eru langar, og búkfjaðrarnar eru ikki stórar. Hann hevur stóran, sýldan stert, ovara stertafjøður er longri. Høvdið er stutt og mjátt. Kjafturin er beinur og kemur aftur um eyguni. Tenninar eru misjavnt stórar.
Eyðkenni: Klæni og langi fiskurin og tann høga og stóra ryggfjøðurin eyðkenna háfiðring.
Týdningur: Hann hevur ikki vinnuligan týdning.
da: Langsnudet skalpelfisk, en: Longnose lancetfish, fr: Lancier longnez, ís: Stóri føldungur Langkjaf tafiskar
Útbreiðsla: Háfiðringur er sjáldsamur um okkara leiðir, men er fingin undir Íslandi, í Grønlandi og undir Føroyum. Hann er vanligari suðuri við Kanariuoyggjarnar, Madeira og Asoroyggjarnar. Undir Føroyum er ein fingin í Kalsoyarfirði í 1885, og aftur ein í 1888, men eisini í troli suður av Føroyabanka. Er annars um øll høv, suður á umleið 43°S og norður á 62°30’N.
Mouritsen, Rógvi: Fiskar undir Føroyum. Føroya Skúlabókagrunnur og Fiskirannsóknarstovan. Tórshavn. 2007.
Langkjaftafiskar Aulopiformes
Hesin hópurin hevur 15 ættir, 44 slektir og umleið 236 sløg.
Av teimum eru undir Føroyum 4 ættir við 6 slektum og 6 sløgum:
Ymiskir í stødd, frá heilt smáum upp til heilt langar fiskar.
Mjáir og smidligir fiskar við longum høvdi og kjafti, summi sløg við stórum hvøssum tonnum og høgum, longum fjaðrum. Skapið á táknabogunum er serligt, minnir um rimaverk. Nøkur sløg í hesum hópinum liva við botnin, onnur uppi í sjónum.


text:
Mentanarvika í Fuglafirði 16.-22. September
Fuglafjarðar Kommuna verður aftur í ár karmur um eina mentanarviku, ið verður 16.-22.september.
Ì september 2012 skipaði kommunan fyri eini sera umfatandi og væl móttiknari mentanarviku. At tað gekk somikið væl tá, hevur so lagt lunnar undir, at tiltakið verður aftur í ár.
Kommunan hevur í hesum sambandi sett 34-ára gamla fuglfirðingin Hergeir Eldevig sum samskipara. Hergeir er royndur tiltaksfyriskipari, og sigur soleiðis um uppgávuna “Eg tók beinanvegin av tilboðinum um at samskipa mentanarvikuna í ár. Einamest tí eg hoyrdi allar jaligu afturmeldingarnar tiltakið fekk seinast. Hóast hettar leggur eitt ávíst trýst á meg sum fyriskipara, so taki eg sera fegin ímóti avbjóðingini. Eisini síggi eg tað, at tiltakið var so væl móttikið, sum eina staðfesting av, at tiltakið eigur at vera afturvendandi. Tiskil gleði eg meg til at bjóða øllum vælkomin til mentanarvikuna hesaferð”
Mentanarvikan í Fuglafirði verður eitt sindur minni umfatandi hesaferð. Tó er lagt upp fyri hesum við ikki at leggja nøkur tiltøk samstundis. Eisini eru flest øll tiltøkini ókeypis. So tað átti at verið møguligt hjá øllum at fáa nógv burturúr at vitja Fuglafjørð í døgunum millum 16. til 22. september.
Sí skránna here.
Kelda: Fuglafjarðar kommuna


text:
Costa Concordia-hetja á veg upp í politikk
Vit minnast helst best teir, ið høvdu ein óhepnan leiklut, tá ferðamannaskipið Costa Concordia fyri seks árum síðani sigdi á eitt sker við lítlu italsku oynna Giglio og koppaði. Men har vóru eisini hetjur - tildømis Gregorio De Falco.
Gregorio De Falco var vakthavandi hjá italsku vaktar- og bjargingartænastuni, tá Costa Concordia koppaði. Meginparturin av teimum umborð komu frá vanlukkuni við lívinum, 32 doyðu. Millum tey 4.197, ið bjargaðu sær í land, var skiparin Francesco Schettino.
Scettino upplýsti fyri vaktar- og bjargingartænastuni, at síðstu ferðafólkini vóru í ferð við at fara av koppaða skipinum. Undir samrøðuni varnaðist Gregorio De Falco, at Schettino ikki longur var umborð á skipinum men á landi, hóast ferðafólk framvegis vóru umborð á skipinum.
Gregorio De Falco gav Francesco Schettino skipara boð um beinanvegin at fara umborð aftur.
"Vada a bordo, cazzo”, rópti hann illur í telefonini til Schettino, sum lættliga umsett merkir: ”Far umborð aftur, for fanin”.
Francesco Schettino, ið seinni varð dømdur 16 ára fongsul fyri ábyrgd sína í vanlukkuni, helt seinni upp á, at hann undir einum óhappi datt niður í bjargingarbátin, sum flutti hann í land.
Gregorio De Falco gjørdist fólkahetja í Italia fyri avgjørda og beinleiðis hátt sín at samskifta við Schettino upp á, og hann roynir nú at umseta sítt góða umdømi til politiska ávirkan, við at stilla upp til italska tjóðartingið fyri populistisku ’Fimm Stjørnu Fylkingina”.
Kelda: maritimedanmark.dk


text:
Jón Aldará. Growlandi smørtenorur og matelskandi lívfrøðingur
Growlandi smørtenorurin
Jón Aldará er best kendur sum sangari í Hamferð, men hann er eisini lívfrøðingur við alski til náttúruvernd, eksperimenterandi matgerð og seyðarhøvd við morlaðum heila. Les um hansara øðrvísi og spennandi matupplivingar og hvussu hann yvirlivdi eina minniliga vitjan á kinesiskari matstovu í Stockholm
Hvør er mest imponerandi máltíðin, tú hevur etið?
Ilt at siga. Havi enn ikki verið á nøkrum av teimum heilt stóru, listarligu matstovunum. Eg kann taka fram eitt serligt svartfugla- og harukvøld, sum Áarstova bjóðaði fyri nøkrum árum síðani. Eg og unnustan bíløgdu okkum borð til tvey, og tað var sum heild eitt minniligt date-kvøld við matinum sum miðpunkti. Lomvigi, álka og hara borðreidd á ymsar einfaldar men ótrúðliga smakkfullar hættir við vælvaldum víni, øli og cider afturvið. Norðurlendskur matur tá hann er bestur!
Hevur tú nakað Guilty Pleasure?
Burger Kongurin er lumpisligur. Tað kemur fyri, at hugurin til ein chiliburgara frá BK fær yvirhond, men aftaná kennist tað sum eg havi etið ein posa av sement.
Hvørjar eru tríggjar tær bestu matstovurnar í Føroyum?
Eg havi enn ikki roynt KOKS og heldur ikki nýupplatna the Tarv, ið sigst vera góð. Har eru eisini fleiri aðrar, ið eg kundi hugsað mær at roynt, t.d. Frumbiti. Men av teimum eg havi roynt, so vildi eg sagt Ræst, Áarstova og Etika.
Hvør er tín yndirsmatur?
Havi ikki nakað, ið eg meti sum absoluttan yndismat, men eitt vælsviðið ræst seyðarhøvd við eplum og morlaðum heila afturvið, tað er ikki at forsmáa!
Lýs tínar dagligu matvanar
Á morgni og á middegi eti eg vanliga breyð við ymiskum viðskera. Royni at skifta nógv ímillum, men serliga kjøtpylsur, egg, makrel, skinku og rækju- ella høsnarungasalat. Um kvøldið er døgurði, og tá er maturin sera ymiskur, tó oftast er dentur lagdur á kjøt og fisk.
Etur tú øðrvísi tá ið tú ferðast?
Ja, eg gangi nógv eftir at royna tann mest løgna lokala matin, eg megni at finna á staðnum.
Tað løgnasta tú hevur etið ...
Var á eini kinesiskari matstovu í Stockholm, har eg millum annað bílegði ”túsundársegg”. Hetta eru egg, ið eru súltað í eini vesku við m.a. øsku og leiri. Tey eru svørt við gráari blommu. Smakkaðu heilt væl, men okkurt mátti vera í, sum ikki harmoneraði við mín kropp, tí knappliga mátti eg renna á WC at tveita tað upp aftur. Haldi tað er einastu ferð, eg havi verið á matstovu og spýð hálvan vegin gjøgnum programmið. Eg kom tó skjótt fyri meg og át meg mettan av høgguslokki í kilisós.
Hvat dámar tær at servera fyri øðrum?
Mær dámar at bjóða sansunum hjá fólki av, men tó ikki so nógv, at tey ikki megna at fáa mettuna. Grindabúffur og sós við gulløli og soppum plagar at raka rætta staðið, sjálvt hjá teimum, ið ikki kennast við føroyska matmentan.
Hvat slag av mati dámar tær best?
Tað eru fá ting, ið mær ikki dámar, men eg eri kanska serliga glaður fyri indiskan og japanskan mat. Tó má eg viðganga, at eg enn ikki havi upplivað eina betri matmentan enn ta norðurlendsku.
Hvør er tín yndis føroyska rávøra?
Eg elski svartfugl til matna. Men eg eri eisini lívfrøðingur og sera nátturuverndarsinnaður. Hesi mótstríðandi áhugamálini geva mær konstant høvuðbrýggj.
Hevur tú matpakka við til arbeiðis?
Nei, eg dugi sera illa at fyrireika meg uppá dagin. Tað er eisini sera ymiskt, hvussu mínir dagar síggja út. Um umstøður eru til tað, so plagi at halda meg til breyð og viðskera á middegi, men tað kemur meira enn so fyri, at eg fái hug til okkurt meira spennandi. Fyri tíðina leiti eg oftast eftir sushi ella einari eskju við nudlurætti at koyra í mikroovnin.


text:
Granskarar meta, at skjótt fer tøknin at vera før fyri at prenta kropsligar lutir. Her verður bæði hugsað um húð, hár og brósk, men eisini gøgn sum nýru, lungu og eggjastokkar. Hetta kallast bioprentan.
Sumt av hesum hevur fleiri ára útlit til at blíva ein realitetur, men annað av hesum er tað munandi betri líkindi fyri.
Tað eru granskarir frá svenska universitetinum Sahlgrenska Universitetssjukhuset í Göteborg, sum hava tikið bróskkyknur frá knænum á einum sjúklingi, og viðgjørt kyknurnar soleiðis, at tað gerst møguligt at endurprenta kyknurnar til tað ið minnir um menniskjabrósk. Royndir við hesum eru longu gjørdar á mýs, og tað er prógvað at kroppurin á mýsnum fær tikið tað bioprentaða bróski til sín.
Hetta bendir á, at skjótt fer at bera til at leggja bioprentað brósk inn í oyru, næsar og knø á menniskjum. Tað skrivar danska síðan, Ingeniøren.
At kunna framleiða bioprentað brósk er eitt fyrsta fet á leiðini. Granskarir hava ætlanir um, at gerast førir fyri at prenta hópin av øðrum likamslutum. Húð er longu blivið eitt realistiskt mál, og væntar man eisini at hár, hornhinnur og enntá hjørtu fara at gerast møguligt í næru framtíð. Hetta eru øll likamslutir og gøgn við relativt simplum kyknusamansetingum.
Verri eru útlitini fyri gøgnum, so sum nýru, livur og eggjastokkum. Hetta eru gøgn við sera kompleksum kyknusamansetingum og tí meta granskarar, at tað enn er langt á mál, áðrenn tað ber til at prenta hesir likamslutir.
Hetta bendir tó á, at einaferð í framtíðini verður tað ikki neyðugt við gagnsgevum, tí tá verður møguligt at prenta hetta ístaðin. Tað gevur vón til tey fleiri túsund ið árliga doyggja, meðan tey bíða eftir nýggjum gøgnum.
Tá himmalin er myrkast síggjast stjørnurnar best
Tað eru ikki nógv, sum í friðartíð hava upplivað so stóra sorg, sum Fríðbjørg Jensen. Av sjey børnum hevur hon lagt fýra í...


text:
Faroe Islands’ International Minority Film Festival (FIMFF) er ein nýggjur pallur, ið hevur til endamál at skapa kjak og samfelagsbroytingar umvegis film og list. Árligi filmfestivalurin fer at leggja dent á minnilutar og aðrar marginaliseraðar samfelagsbólkar við støði í fjølbroytni og evnum, ið viðkoma hesum bólkum. Festivalurin verður fyrstu ferð hildin í Perluni í Tórshavn 7. – 10. september 2017.
Á skránni í heyst verður ein røð av norðurlendskum og altjóða filmum, stuttfilmum, dokumentarfilmum, pallborðsfundum, verkstovum og listaverkum. Faroe Islands’ International Minority Film Festival fer at seta integratión rasu- og tilflytingartrupulleikar á dagsskránna, umframt at heiðra og viðgerða kynsligt, rasu, átrúnaligt og mentanarligt margfeldi.
Samstarv við Tórshavn Film Festival
Filmfestivalurin fer at byggja bryr millum norðurlendsku londini og aðrar minnilutar kring heimin. Tí hevur festivalurin eisini fingið í lag samstarv við aðrar líknandi altjóða filmfestivalar fyri minnilutabólkar og við Norðurlandahúsið.
Áðrenn filmfestivalin í september, hevur FIMFF fingið innivist í skránni hjá Tórshavn Film Festival (TÓFF) hjá Norðurlandhúsinum, sum verður á skránni alla næstu viku. FIMFF hevur fingið heiðurin at enda ársins TÓFF við at vísa tveir forkunnugar filmar sunnukvøldið 19. februar 2017, kl. 19.30. Stuttfilmurin “Balcony” og dokumentarfilmurin “I am Gay and Muslim” verða sýndir, meðan prát verður við leikstjóran av dokumentarfilminum eftir framsýningina. Henda sýningin er eitt prei til, hvat ein kann vænta sær at uppliva á FIMFF í heyst.
Ein ensk og ein afghansk genta gerast góðar í “Balcony”
Stuttfilmurin “Balcony” fer fram í einum enskum grannalagi, sum er fylt við rasuspenningi. Har fellur Tina, ein trupul tannáringur, fyri Danu, ein nýggjur tilflytari frá Afghanistan, ið er offur fyri fordómum og skomm. Filmurin er 17 min. langur.
Dokumentarfilmurin “I am Gay and Muslim“
Chris Belloni, ið hevur gjørt niðurlendska dokumentarfilmin “I am Gay and Muslim”, nýtti tað mesta av 2011 í Marokko, har tað at vera samkyndur enn er eitt strengt lógarbrot. Hetta árið fylgdi hann ymiskum ungum samkyndum monnum, sum deila teirra persónligu upplivingar, sum samkyndir í Marokko. Filmurin er longu vístur í meira enn 60 ymiskum filmfestivalum kring heimin. Chris Belloni er eisini festivalstjóri fyri International Queer Migrant Film Festival í Amsterdam. Dokumentarfilmurin er 54 min. langur.
Samstarv við Filmsfelagið
FIMFF samstarvar eisini við Filmsfelagið og fer er at vísa sámiska filmin ”Sameblod” í felag 29. mars, kl. 20.00, í Havnar Bio. “Sameblood” er nýggjur sámiskur filmur, ið snýr seg um 14 ára gomlu sámisku Elle Marja, sum veksur upp í Svøríki í 1930’unum. Har má hon berjast við sín sámiska samleika og at
vera ein sámiskur minniluti í einum svenskum meiriluta. Hetta er fyrsti langfilmurin hjá svensku Amandu Kernell, sum longu hevur vunnið fleiri týðandi virðirslønir fyri filmin.
Filmfestivalurin skal víðka okkara sjónarhorn
Nadia Barbara Abrahamsen, ið er stovnari av og stjóri í FIMFF, sigur soleiðis um nýggja árliga filmfestivalin: “Vit vilja skapa eitt betri samfelag og heiðra ymiskleikanum umvegis film og list. Málið er at skapa ein pall fyri øll, ið vilja víðka sína vitan og sítt sjónarhorn umvegis film og list, og at skapa kjak og gevandi samskifti um minnilutar og aðrar marginaliseraðar samfelagsbólka í Føroyum og kring heimin.” Hon leggur afturat: “Eins og onnur evni, ið vanliga ikki vera kastað ljós á í almenna rúminum og í almenna kjakinum. Tað kann vera evni so sum xenofobi, homofobi, islamofobi, transfobi, rasismu, átrúnaðarligt fjølbroytni, brek og queer, trans, people of color (QTPOC) persónar. Vit hava góðar vónir um, at hesin filmfestivalurin fer at gera ein mun í Føroyum.”
Umframt Norðurlandahúsið, stuðlar Filmsfelagið, International Queer Migrant Film festival, LGBT Føroyar, Oslo/Fusion Film Festival og ymiskir mentanargrunnar Faroe Islands’ International Minority Film Festival 2017.


text:
Tað eru fleiri umfør síðani, at tað gjørdist greitt, at okkara U18-dreingir eru føroyameistarar.
Seinasti dysturin varð spældur í gjár, og eftir 5-3 sigurin á EB/streymur/Skála, so kundi Kristmund Johannesen frá FSF handa okkara ungu røsku dreingjum gull-heiðursmerkini. Vit endaðu 10 stig frammanfyri nummar tvey, og tískil var eingin ivi um rætta vinnaran. Okkara dreingir mistu bara 3 stig alt kappingarárið.
Við 19 málum í 14 dystum gjørdist stórtalentið Petur Knudsen toppskjútti.
Tað eru bara eini 4 leikarar, ið ikki hava aldur til U18 næsta ár, og tískil eru vit heilt sikkurt at finna í toppstríðnum aftur næsta ár.
Hjartaliga til lukku við FM!


text:
Áheitan frá IRF um, at øll húsarhald fáa sær ruskstativ
IRF heitir á allar borgarar í
limakommununum um at fáa sær ruskstativ til húsarhaldsruskið – til frama fyri
bæði umhvørvi og ruskinnsavnarar.
Reglugerð
• Hav posan í stativi – so fuglur/ketta/rotta ikki kemur at
• Hav stativið sjónligt og hægst 20 metrar frá atkomuvegi
• Hav trygga og ljósa gonguleið til stativið
• Posin má hægst viga 20 kg fullur – lat einki spískt ella hvast í
• Lat stativini standa saman, har fleiri íbúðir eru á somu ogn
Góð ráð til tín, sum ikki
fært posarnar at røkka til:
• Nýt ikki posarnar til annað enn ruskstativið – annars fert tú at mangla
• Skil pappír og papp frá, t.d. allar smáeskjur frá húsarhaldinum – nýt hvíta IRF-posan til hetta
• Skil konservesdósir og annað smátt jarn frá – lat hetta í jarnbingjuna á endurnýtsluplássinum
• Skil elektronikk og leidningar frá – lat hetta í reyða IRF posan ella á endurnýtsluplássið
• Skil serliga dálkandi burturkast frá – lat hetta í reyða IRF posan ella á endurnýtsluplássið


text:
Ari av Rana
14.05.2018 - 11:42
Ítróttur > Ítróttur > Svimjing
Altjóða Svimjisambandið FINA hevur kunngjørt uppskot til kravtíðir til Olympisku Leikirnar í Tokyo í 2020. Serliga áhugavert er, at føroyingur hevur megnað at svomið skjótari enn tað eina uppskotið til kravtíð.
Signhild Joensen úr Ægir hevur svomið skjótari enn kravtíðin til OL í 200 metrar ryggsvimjing. Sambært svimjing.com hevur Signhild svomið teinin við tíðini 2:14.01, meðan uppskotið hjá FINA til kravtíð er 2:14.30.
Hetta merkir tó ikki, at Signhild hevur svomið seg til OL. Kravtíðin skal klárast á serligum góðkendum stevnum í kravtíðarskeiðnum sum FINA hevur sett at verða frá 1. mars 2019 til 29. juni 2020. Harumframt hevur Dansk Olympisk Komité herd krøv til OL luttøku. Hesi eru Føroyar undir, tá vit ikki hava okkara egna OL-limaskap.
Dansk Olympisk Komité leggur vanliga sína egnu kravtíð til OL nærri at A-kravtíðini hjá FINA, sum er 2:10.39, heldur enn B-kravtíðini, sum er tann nevnda 2:14.30. Harumframt er bert gjørligt at megna hesa kravtíð í HM 2019 og Danish Open 2020.


text:
Skúlin
Kvívíkar skúli er ein 4 flokkaður skúli.
Skúlaárið 2017-2018 eru hesir flokkar saman:
- 1. og 2. arg.
- 3. og 4. árg.
- 5. og 6. árg.
- 7. árg.
Ymiskt tilfar
- Meginreglur
- Atferðarreglur í Kvívíkar skúla
- Umsókn um næmingafríloyvi
- Tilbúgvingarætlan
- Trivnaðarætlan (dagførd, 27.10.2017)
Heilsa
Skúlaheilsufrøðingurin hevur viðtaluhøli í skúlanum og sær næmingarnar eina ferð um árið. Tá verður hugt eftir sjón, hædd og vekt hjá børnunum, og hjá 1. og 7. flokki verða eisini hoyrn og litsansur kannað. Eisini verður tosað við næmingarnar um ymiskt viðvíkjandi heilsuni, trivnað og menning.
Heilsufrøðingurin hevur tagnarskyldu og skal hava samtykki frá foreldrunum, um hon t.d. ynskir at tosa við flokslæraran um skúlatrivnaðin hjá einum næmingi.
Foreldur og næmingar eru vælkomnir at seta seg í samband við heilsufrøðingin.
Hon eitur Susie Leo Guttesen og er at hitta á tel. 56 23 39.
Tannlæknaskipanin í Kvívíkar Sókn umfatar børn frá 0 ára aldur til tey fara úr 10. flokk. Tannlæknastovan er í Vestmanna skúla, og hevur tel. 42 41 67. Tannlæknin eitur Eyðbjørn Joensen.
Skúlabørn eru til kanningar tvær ferðir um árið - vanliga beint eftir heystferiuna og undan páskum. Børnini fáa fráboðan beinleiðis til heimini.
Hjá børnum í 4. flokki verður harumframt eisini kannað, hvussu tennirnar standa. Hetta verður gjørt av serfrøðingi, sum kemur á vitjan. Boð verða tá givin beinleiðis til heimini og umvegis skúlan.
Matpakkar
Teir flokkar, sum hava tímar aftan á døgurða, eta matpakkar sínar í skúlastovuni.
Bussskipan
Børn, sum búgva í Leynum og á Stykkinum, verða koyrd til og frá skúlanum.
Í Leynum fer bussurin frá skúlanum hvønn morgun og steðgar við bussskýlið á Stykkinum 5 minuttir seinni. Í Kvívík fer bussurin frá bussskýlinum. Tíðirnar eru í talvuni niðanfyri.
Meginreglan er, at bussurin fer úr Kvívík 5 minuttir eftir at ringt er út, men av tí at sami bussur hevur skúlakoyring til og úr Vestmanna, fer bussurin seinni einstakar túrar.
Um ivamál eru, so ber til at venda sær til kommununa á tel. 66 24 00.
Útleigan av skúlanum
Reglur í samband við útleigan av skúlanum
Skúlin kann leigast við at venda sær til skúlaleiðaran ella húsavørðin.
Gjald:
- Skúlastova: 100 kr.
- Klingran: 100 kr.
- Køk: 100 kr.
- Um leigað verður í ein dag: 400 kr.
- Fimleikarhøll: 100 kr.
- Svimjihøll: 300 kr.
Leigarin hevur ábyrgd av at lata hølini aftur í sama standi.
Søgan
Skipaður skúli kom til Kvívíkar í 1905. Katrin Samuelsen var lærarinna og skúli var hildin í bóndagarðinum uppi á Hellu.
Frá uml. 1855, vita vit at Kvívíks-Jógvan og Jóan Petur Gregoriussen (I.P.G) gingu oman í prestagarðin á Kirkjuteigi at læra (læna bøkur) frá V.U. Hammershaimb. Eisini vita vit um ein ferðalærara, sum hevði alla Norðurstreymoy, frá Vestmanna til norður í Sund.
Í 1907 var skúli bygdur í Kvívík. Karin Samuelsen var lærarinna.
1918-1939 var Jóhanna Jensen (f. Haraldsen) lærarinna. Var útlærd í Havn. Í hesum tíðarskeiði vóru eisini nógvir vikarar.
1939-1945 var Hjalmar Joensen (seinni Hátún) lærari.
1945-1950 var Símun Hansen lærari.
1950-1951 var Anna Elisabeth vikarur.
1951-1991 var Rólant Lenvig lærari.
Í 1956 var vikarur settur at hava hondarbeiði.
Í 1976 var nýggjur skúli bygdur. Tá blivu fleiri lærarar settir á skúlanum. Rólant Lenvig var settur sum fyrstilærari.
Í 1991 var Bjarni Heinesen settur sum fyrstilærari.
Í 2004 var byrjað at byggja afturat verandi skúla.
1. aug. 2012 var Høgni Warberg settur sum fyrstilærari.
Svimjihylurin er opin soleiðis:
Týsdag:
18:30-20:30 Vaksin
Hósdag:
16:00-17:00 Dreingir í skúlaaldri
17:00-18:00 Gentur í skúlaaldri
18:00-19:30 Smábørn og foreldur
19:30-20:30 Vaksin
Kostnaður:
Børn: 10 kr.
Vaksin: 20 kr.
Um áhugi er at leiga hylin, vinarliga ringi á tlf. 29 24 23.
Kostnaður er 300 kr. um tíman.


text:
Í yngstu deild í dag, hava vit arbeitt við okkara húsum. Húsini eru teknað, klippt ella límað á annað pappír. Hetta var ikki bara, bara. Nógvir vinklar og litir at hugsa um; men spennandi verður, tá alt verður liðugt.
Vit hava eisini havt forkunnuga vitjan av Ebbu Hansen og Karstin Joensen. Tey komu at fortelja okkum um teirra skúlagongd, hann gekk her við Sjógv og hon á Oyrareingjum.
Kartin er abbi Jónas í 3. flokki og Jónhild í 1. flokki.
Ymiskar vóru søgurnar: Her við Sjógv vóru lærararnir strangir, søgur vóru um skápið og skammikrókin og eftirsitingar, meðan skápið á Oyrareingjum var ov lítið til nakran næming at sita inni í. Hóast hetta vóru eisini stuttligar søgur og góðir dagar í skúlanum, kanska serliga á Oyrareingjum. Lærarinnurnar vóru ikki eins strangar og lærararnir.
Mest áhugaverd var søgan um wc. Har var mangan kalt um veturin og wc fyltist um tað frysti, so mátti húsavørðurin tøma við spann og spaka og rumpurnar vóru mangan kaldar.
Tey vistu at siga um nógvar túrar í haganum, her við Sjógv skuldu lesibøkurnar við í hagan - ongantíð slapp man undan.
Børnini høvdu nógvar spurningar og tey bæði svaraðu.
Tá í tíðini var eingin bussur, øll børnini gingu í skúla, kanska onkur slapp við hestavogni ella kom á súkklu.
Um veturin var myrkt og kalt - ongar gøtulyktir vóru - tá regn og kavi var, so vórðu klæðini vát, børnini vóru sum drigin úr sjónum. Inni í skúlanum var bert ein kolovnur, so tá var gott at sita á fremstabonki.
Tey fóru í skúla tann dagin, tey fyltu 7 og fóru úr skúlanum, tá tey fyltu 14.
Ebba var kedd tann dagin hon gavst í skúlanum, nú byrjaði tað veruliga lívið við øllum teimum avbjóðingunum, ið fóru at koma.
Vit í yngstu deild takka fyri vitjanina og gleða okkum til næstu ferð onkur kemur á gátt at fortelja okkum eitthvørt.


text:
Nú er nakað síðani eg havi runnið, og orsøkin til tað er at eg havi trupuleikar við stoffskiftinum. Tað er for høgt.
Illgrunin til at okkurt ikki ruggaði rætt við mær var tá eg mátti gavst á hálvari leið til Tórshavn Marathon. Eg fekk tað ikki at passa, eg burdi verið í topform. Onkur helt tað kanska var ovurvenjing. Stutt eftir Tórshavn Marathon fóru vit til Gran Canaria, her kundi eg hvíla meg hugsaði eg, men kroppurin kendist troyttur, var eymur í musklum alla tíðina.
Afturkomin valdi eg at fara til lækna og lata meg kannað. Tá ið úrslit kom vísti tað seg at eg hevði ov høgt stoffskifti, og hetta passaði júst til tey symptomini eg havi havt, so uppá eina máta var tað gott at fáa staðfest hvat feilti mær, tí tað skal eingin loyna vera at eg hugsi tað sum verri var.
Eg havi nú verið til nakrar fleiri blóðroyndir og eisini havi eg verið til ein skanning í Havn, fyri at staðfesta júst hvat fyri slag av høgum stoffskifti tað er. Úrslitini av hesum kanningum fái eg í komandi viku, ikki fyrr enn tá kann eg fáa heilivágin, sum vónandi kann hjálpa mær.
Aftur til túrin í dag – eg má bara staðfesta at eg ikki eri førur fyri at renna optimalt sum støðan er í løtuni.


text:
Niels Petersen
01.12.2016 - 20:41
Tíðindi > Sandoy - Sandur
Sands Bygdarráð hevur einmælt samtykt fíggjarætlanina fyri 2017 í kvøld. Hetta boða tey frá í tíðindaskrivi.
Bygdarráðið er samt um, at hækkingin í inntøkuni, sum kommunan sær út til at fáa í 2017, í mun til í ár, skal koma borgarunum til góðar.
Tí hevur bygdarráðið avgjørt, at hækka barnafrádrátturin við 2500 krónum, upp í 8500 kr./barn. Afturat hesum lækkar barnaansingargjaldið við 100 kr./barn.
Høvuðstølini í fíggjarætlanini fyri 2017 eru hesi:
Persónsskattainntøkan komandi ár verður tann sama sum í 2016, 13,3 milliónir krónur. Íløgurnar verða 2,2 milliónir krónur. Størsti parturin til teknisk mál, kloakkir, byggibúning og annað.
Niðurgjalding av skuld er sett til 1 millión krónur.
Samanlagdi raksturin hjá kommununi verður 17.190.000 krónur í 2017.
Semja er eisini um, at næsta ár eigur skattatrýstið hjá borgarum tørn at lækka, sigur borgarstjórin í Sands Bygdaráð, Brandur Sandoy.


text:
Tórshavnar Musikkskúli – enn einaferð
25. oktober 2016
Er tað rímiligt, at borgarir í Tórshavnar kommunu skulu bíða meiri enn 8 ár eftir einum nýggjum Musikkskúla.
Til býráðsvalið í 2008 lovaðu valevnini, at innan tað skeiðið varð runnið skuldi ein musikkskúlabygningur standa klárur at taka í nýtslu. Tað sama gjørdi seg galdandi til næsta val, ið var í 2012, valevnini lovaðu enn einaferð, at nú skuldi tað verða.
Tað, sum er hent í hesum málinum er, at skattgjaldarin hevur goldið eina rúgvu av pengum til projektering. Fyrst skuldi skúlin verða bygdur í sortudýki, fyri síðani at verða fluttur út á Landavegin, har skuldi bygningurin so tillagast til økið har.
Men nei, enn einaferð skuldi bygningurin flytast, hesaferð oman á Skálatrøð, og nú kundi verandi tekningar ikki brúkast, og nýggjar tekningar teknast. Alt hetta kostar, og hesaferð varð Tjóðpallur Føroya og ein parkeringskjallari við í projekteringini. Alt ljóðaði sera lovandi, nú skuldi alt teknast av nýggjum, orkesturhøllin gerast størri, og enn tá skuldi undirvísingarrúmini gerast í einari meira hóskandi stødd.
Men enn einaferð skuldi Musikkskúlin flytast, og var tað út aftur við Landavegin. Gomlu tekningarnar blivu tiknar fram aftur og avstøvaðar. Nú skuldi tað verða, forkvinnan í Mentanarnevndini lovaði í apríl 2014, at í oktober 2016 skuldi Musikkskúlin standa klárur at taka í nýtslu.
Vit hava nú í oktober 2016 enn ongan musikkskúlabygning úti við Landavegin. Nú um dagarnar kom loksins útbjóðingartilfarið út, men langt er frá útbjóðingartilfari til sáttmálaundirskrift.
Musikkskúlin skal byggjast, og skal tað verða í hesum valskeiðnum.
Nú er nokk bíðað.
Gott val.
Jens Knudsen
valevni Sambandsfloksins til býráðsvalið í Tórshavnar kommunu
RN
Back


text:
Í dag bleiv hildið flaggdagshald á Glyvrum. Gingið bleiv ein túrur yvir til keypssamtøkuna og aftur á skúlan. Næmingarnir høvdu teknað tað føroyska flaggið til dagin í dag, sum tey flaggaðu. Sungi… Les meira »
Leygardagin 21. apríl 2018 verður árliga Barnadansistevnan. Hesa ferð verður stevnan hildin í Sandoynni. Børn og ung úr dansifeløgum og skúlum úr øllum Føroyum koma saman at dansa føroyskan dans frá m… Les meira »
Hendan síðsta vikan í skúlaárinum verður brúkt til ymiskt. Í dag var tað so dagurin hjá 3.flokki at skipa fyri. Siðvenja hevur í fleiri ár verið, at 3.flokkur sleppur at skipa fyri einum djóradegi, t… Les meira »
Aftur í ár riggaði garðdagurin á Glyvrum sera væl. Fitt av foreldrum og børnum møttu at hampa og fríðka um skúlagarðin. Sum undanfarin ár, so var størsta takið at mála bæði tað, ið fyrr er málað, og… Les meira »
Seinastu 14 dagarnar hava vit í Glyvra skúla havt lesi- og rokniskeið. Í stuttum er at siga um hetta skeið, at vit í tvær vikur bert hava hugsavnað okkum um føroyskt og rokning. Allar aðrar lærugreina… Les meira »


text:
Venjarin hjá Michael Phelps, Bob Bowman, hevur sambært SwimNews.com ætlanir at brúka ‘superdraktir’ eisini eftir 31. desember 2009, sjálvsagt ikki sum draktir at brúka í kapping, men sum venjingartól serliga fyrst á svimjiárinum, til at venja við hægri ferð og betri teknikki, enn hvat ið svimjararnir uppá tað tíðspunkt kunnu svimja uttan superdrakt. “I will be changing one thing: I will be using the suits in training … to give them the neuro-muscular feel for racing fast early in the season.”
Avstralski svimjiguru’in Bill Sweetenham sigur á líknandi hátt, at “The suits are the best training aid ever invented. They aid recovery, they aid flotation, help you swim higher in the water at speed and at lower speeds. You can do more repeats at race speed, and beyond race speed (without the swimmer breaking down). You can’t just do 30m at race speed but 50m and more. Far better than towing ropes and stretch chords. When kids are fatigued you can get the in a suit and aid their recovery.”
Hetta er sjálvsagt ógvuliga áhugavert, eisini fyri okkum føroyingar. Tí tað merkir vónandi eisini, at vit ikki missa alt aftur sum superdraktirnar hava hjálpt uppá føroysk svimjiúrslit, bara tí at tær nú skulu burtur aftur. Svimjararnir fáa við superdraktunum ein møguleika at svimja væl skjótari enn teir annars kundu, og læra so okkurt av tí, sum tey ikki missa aftur, hóast tey fara aftur í meira vanligar draktir.
Hetta kann eg persónliga skriva undir uppá, sum ein ið fyrst lærdi at svimja ordiliga um 17 ára aldur, og sum fann hjálp serliga av at venja í triathlondrakt. Tað er ikki so lætt at skula hugsa um hondstøður og ‘høgar albogar’, samstundis sum tú skalt stríðast við eisini at halda tær uppi, og tað hjálpti tí ein heilan deil at fara í eina vátdrakt, sum helt mær uppi sjálvt tá ið eg ikki gjørdi ein pinn 🙂
Annars áhugaverd viðmerking hjá Bowman har síðst í greinini, um hvat ið hann heldur at Phelps serliga hevur fingið burtur úr at fáa smekk á World Cup. Nevniliga at Phelps nú uppá sín kropp og í kapping hevur lært, hvussu nógv stytri hann kann senda seg og svimja undir vatni út í frá vegginum, áðrenn hann má byrja at svimja yvirflatusvimjing aftur. Hann mátti tí byrja at svimja fyrr, og justera eitt sindur til at umganga eina deyða sonu har í framdriftini, millum undirvatnssvimjing og yvirflatusvimjing. Og tað er so fyri tað fyrsta ein lærdómur sum hann kann brúka beinanvegin, umframt at tað kanska er ein gularót til hvat ið hann kann blíva betri til, einaferð longri frammi í framtíðini.


text:
Fílabeinsstrondin sigst vera eitt tað tryggasta landið í Afrika, bæði politiskt og búskaparliga. Ein av atvoldunum er, at landið hevði sama forseta, Félix Houphoue-Boigny, í 33 ár - 1960 -1993. Hann legði dent á, at landið skuldi flyta út ymiskar vørur, tí at tað er ein av fortreytunum fyri sterkum búskapi. Týdningarmestu landbúnaðarvørurnar eru kaffi og kakao. Bøndurnir dyrka eisini bummull, frukt og tubbak og hava eisini skógarvinnu. Fílabeinsstrondin gjørdist sjálvstøðugt ríki í 1960, tá hevði landið verið franskt hjáland í mong ár. Landið hevur enn nógv samband við Frakland.
Borið saman við flestu lond í Afrika er Fílabeinsstrondin rættiliga ríkt land. Ein ein av orsøkunum er, at myndugleikarnir hava lagt seg eftir, at bøndurnir dyrka ymiska grøði. Einki land í heiminum dyrkar so nógv kakao sum Fílabeinsstrondin - summi ár kemur 1/3 av øllum kakao haðan - men kapping úr Landsynningsasia kann fara at broyta hetta. Einki annað land í Afrika dyrkar so nógv kaffi, og teir dyrka eisini ananas og bananir.
Kúpan á størstu kristnu kirkju í heiminum dagar høgt upp um húsatekjurnar í lítla býnum Yamoussoukro, sum fyri stuttum varð gjørdur til høvuðsstað á Fílabeinsstrondini. Gamli forsetin, Boigny, hevði sjálvur eftirlit við arbeiðinum; kirkjan varð liðug í 1989. Hon var ovurdýr at byggja, men har eru 7.000 sessir, og í túninum fáa 350.000 fólk verið - tríggjar ferðir so nógv fólk, sum búgva í býnum. Funnist varð harðliga at forsetanum fyri at seta í verk so ræðuliga dýra bygging í einum landi, har enn er stórt fátækadømi.
240 km sunnanfyri høvuðsstaðin liggur Abidjan. Hesin nýmótans havnabýurin við glampandi háhúsum er størsti býur í landinum. Í Abidjan eru nógvir snøggir mótahandlar og fínar matstovur, ið eru merkt av franskari ávirkan og minna um, at landið hevur staðið undir Fraklandi. Mangir bankar í Abidjan og aðrar fyritøkur húsast í háhúsunum uppi á heygnum í býnum. Abidjan var høvuðsstaður á Fílabeinsstrondini til 1991, tá ið Yamoussukro gjørdist høvuðsstaður.
Fyrr vóru stórir skógir á Fílabeinsstrondini. Har vaks nógvur dýrur viður, sum t.d. íbinholt og mahogni. Nú er næstan eingin skógur eftir. Í mong ár var skógarvinna álitið í búskapinum, og nógvur viðarútflutningur var hildin at vera ein av útvegunum at vinna á uttanlandsskuldini. Stórir skógir vórðu høgdir niður og lendið lagt inn til kaffi- og kakaolundir. Nú verður roynt at bjarga tí skógi, sum eftir er, og farið er eisini at gróðurseta trø.
Fleiri enn 60 fólkasløg eru á Fílabeinsstrondini, og samanumtikið liva tey friðarlaga saman. Eitt av hesum fólkum er danfólkið, djúpt inni í skógunum fyri vestan. Tey eru gitin fyri at duga væl at skera í træ og gera m.a. træskortar, sum limirnir í serligum loyniligum felagsskapum brúka, so at eingin skal vita, hvørjir teir eru. Bara limirnir í hesum felagsskapum sleppa at dansa styltudansin hjá danfólkinum.
Fyri øldum sínan vóru stór ríki, t.d. Ashantiríki og Maliríki, í tí øki, sum verður nevnt Vesturafrika. Søgur um nógv gull drógu evropearar higar, og í 1880-árunum var næstan alt Vesturafrika evropeiskt hjáland. Vesturafrika vann ikki sjálvræði aftur fyrr enn í 1960-árunum. Hóast nógv olja, gull, viður og annað náttúrutilfeingi er her, eru næstan øll 15 londini í Vesturafrika fátæk lond. Her búgva ógvuliga mong fólkasløg - bara í Nigeria eru fleiri enn 200 fólkasløg og ættarbólkar. Stóra fátækadømið og stríð ímillum fólkasløgini hava verið atvold til drúgvan politiskan ófrið í flestum londum í Vesturafrika.
Vesturafrika kann sigast at vera býtt sundur í ein norðara og ein sunnara part, tá ið talan erum veðurlag og landslag; sama kann verða sagt um tað átrúnaðarliga. Fyri norðan eru flestu fólk muslimar, fyri sunnan eru mong fólk kristin. Í øllum Vesturafrika eru eisini gamlir afrikanskir átrúnaðir, t.d. voodoo, sum er vanligur í Benin.
Fórt tú eina ferð norðaneftir og suður ígjøgnum hesi stóru lond, hevði tú sæð ógvuliga hugtakandi og fjølbroytt tropulandslag. Gróðurin hevur lagað seg eftir, hvussu nógv avfallið er. Suðuri við strondina regnar illa, men fyri norðan regnar lítið, og har er javnan ringur turkur. Sumstaðni er regntíð einar 4-6 mánaðir. Tað, ið eftir er av árinum, kemur ikki dropi av luftini.
Í hesum parti í Afrika eru tvey púra ólík sløg av búnaðarfólki - bøndur og flakkfólk. Bøndurnir hava bygt sær hús tætt við smáu jarðarteigar sínar, har teir dyrka grøði til seg og síni. Summir dyrka eitt sindur at selja, t.d. kakao ella oljutrø. Flakkfólkini, t.d. fulanifólkið, fara tvørtur um alt økið við fenaði sínum at fáa fenaðin á beiti. Flestu flakkfólkini búgva í turrlendinum fyri norðan, har illa ber til at dyrka jørðina.
Kornsløgini hirsa og rís verða dyrkað víða um í Vesturafrika. Hirsa er vanlig grøði í turra lendinum fyri norðan, men rís veksur best, har avfallið er nógv, soleiðis er eisini við rótplantum sum t.d. jamsrót og maniok. Ein hin best dámdi rætturin er jarðnøtastúvningur og jollofrís, ið er senegalskur serrættur av rísi, tomat, leyki og kryddi, sum verður etin aftur við steiktum kjøti.
Maniok og jamsrót verða kókað og etin t.d. aftur við fiski, høsnarungum ella geitakjøti.
Norðari partur í Vesturafrika er í heitasta Sahara. Her veksur næstan einki. Oyðimørkin breiðir seg ella minkar eftir, hvussu turt tað er í útryðjuni í oyðimørkini.
Karga og turra graslendið og runnalendið norðuri í útryðjuni í oyðmørkini verður nevnt Sahel - orðið merkir oyðimarkarstrond á arabiskum. Bara heilt fá trø vaksa í hesum lendi.
Longri suðuri regnar meir - her er savannan, ið eru víðar grasfløtur. Har vaksa akasiutrø, baobabtrø og onnur trø spjødd. Stórur partur í Vesturafrika er savanna.
Suðuri við strondina regnar illa; her veksur tropuskógur. Her eru mong dýr, og her vaksa nógvar plantur, men ikki í so stórum meingi sum í regnskógunum í Miðafrika.
Kelda: Heimsins lond. Bókadeild Føroya Lærarafelags og Føroya Skúlabókagrunnur. Tórshavn 1999.
Høvuðsstaður:
Yamousoukro
Vídd: 322.463 km2
Fólkatal: 20.617.068
Alment mál: franskt
Átrúnaður:
afrikanskir átrúnaðir 63% islam 25% kristindómur 12%
Stýrislag: fólkaræði, fleirflokkaskipan
Gjaldoyra: CFA frankur (XOF)


text:
4,6 mia
1,3 mia
Aa3 støðug útlit
Landsbanki Føroya er stovnaður aftur 1. januar 2017. Bankin er almennur fíggjarstovnur, og umsitur landsins gjaldføri og fyrisitur landsins lántøku. Landsbanki Føroya er eisni greiningarstovnur, ið virkar fyri fíggjarligum støðufesti í Føroyum. Bankin er ein sjálvstøðugur almennur stovnur. Sum skrivstova fyri Føroya váðaráð, skal bankin vera við til at hava eftirlit við systemiskum fíggjarligum váðum í Føroyum. Bankin fyrisitur eisini Arbeiðsmarknaðareftirlønargrunnin.


text:
Um skúlan
Glasir er Føroya størsti útbúgvingarstovnur við yvir 1.500 lesandi og 250 starvsfólkum. Á Glasi ber til at taka yvir 30 ymsar útbúgvingar. Størsta talið av lesandi ganga á miðnámi og á yrkisnámi. Harafturat bjóðar Glasir eina røð av hægri- og víðari útbúgvingum.
Glasir er ein skúli, sum er vorðin til eftir at Føroya Studentaskúli og HF-skeið, Føroya Handilsskúli og Tekniski Skúli í Tórshavn vórðu lagdir saman í 2015. Vit halda til á trimum støðum: í Hoydølum, í Marknagili og í Smiðjugerði.Studentaskúlin og Handilsskúlin. Tá nýggi bygningurin í Marknagili er liðugur á sumri 2018 verður skúlin savnaður á einum staði.


text:
Agnar Frederiksen
13.05.2018 - 19:45
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
Tað eru havnarfeløgini í topp-fimm, ið hava viðvind i løtuni. HB og B36 nærkast bæði tíggju sigrum á rað í lands- og steypakapping, og liðini norðanfyri og eystanfyri, ið øll eru úti av steykappingini, stríðast fyri at fylgja við.
Í dag vann HB í Norðagøtu, KÍ og NSÍ fingu eitt stig í part í Klaksvík, og B36 setti Skála uppá pláss í Gundadali.
Oddaliðið HB var á vitjan í Sarpugerði, og HB heldur fram við frálíku gongdini. HB var í dag uttan leikbannaða Símun Samuelsen, men ein frísparkssnillingur við fortíð í Víkingi avgjørdi dystin fyri HB.
Tað var skjótt, at HB legði seg á odda. í 10.minutti gjørdi Hans Jørgen Djurhuus fríspark beint uttanfyri brotsteigin eitt sindur til høgru, og so gjørdi Adrian Rúnason Justinussen eins og hann gjørdi tvær ferðir ímóti AB: Hann sendi bóltin beinleiðis og elegant í netið.
Tað tók ein lítla løtu, áðrenn Víkingur ordiliga kom fyri seg, men í 25.minutti svaraði heimaliðið aftur. Eftir eitt væl spælt álop varð lagt útfrá úr vinstru, og so setti Heðin Hansen bóltin kontrolerað við innaru síðu niður í longra málhorn frá brotsteigarmarkinum. Víkingur legði nógv fyri í royndini at leggja seg á odda, men í yvirtíðini sló ein ungur gøtumaður aftur til fyri HB. Hesaferð var talan um fríspark úr vinstru og longri burtur frá málinum, men toppskjúttin í Betri-deildini smekkaði bóltin í longra málhorn. Eitt framúr mál og eingin møguleiki hjá Eliasi Rasmussen, og so var 2-1 í hálvleikinum.
Hetta skuldi vísa seg at verða avgerandi málið. Víkingur stríddist fyri at javna, og ímóti endanum av dystinum varð Atli Gregersen sendur fram í álopi. Men hóast m.a ein stóran møguleika til Andreas Lava Olsen, so helt oddaliðið fast, og HB hevði eisini vandamiklar støður í umstillingum.
HB vann sjeynda sigurin á rað í Betri-deildini, og níggjunda dystin á rað, um ein telur steypakappingin við. Liðið hjá Heimiri Guðjónssyni, har Adrian í løtuni gongur á odda, er fremsti FM-biðilin í løtuni. Víkingur spældi enn einaferð ein tættan dyst, men hesaferð koppaði tað ikki til fyrimuns fyri føroyameistaran, ið nú hevur átta stig upp til HB.
Víkingur - HB 1-2(1-2)
Adrian Justinussen 0-1
Heðin Hansen 1-1
Adrian Justinussen 1-2
NSÍ megnaði at bjarga sær eitt stig við heim úr Klaksvík, tá KÍ tók ímóti í einum lykladysti. Tað vóru nógvir nærdystir og fáir málmøguleikar við Djúpumýru í 1.hálvleiki. NSÍ var meira ágangandi í byrjanini, men sum hálvleikurin leið setti KÍ seg meira á spælið. Liðini høvdu ein góðan møguleika í part, og NSÍ fekk eitt mál kolldømt, tá Pól Jóhannus Justinussen varð dømdur fyri rangstøðu.
Tað var meira lívligt frá byrjan í 2.hálvleik. KÍ hevði sett Jóannes Bjartalíð, ið var smáskaddur, og Ísak Simonsen, ið júst er komin ordliga aftur frá skaða, á vøllin. Hetta var við at geva KÍ meira tyngd, og í 54.minutti legði heimaliðið seg á odda. Jákup B. Andreasen vann bóltin inni á NSÍ-hálvuni, hann sendi Boris Dosljak avstað, ið úr heldur spískum vinkli, einsamallur við Tórði Thomsen, setti bóltin elegant í málið.
Løtuna eftir málið var KÍ greitt omaná, har Jóannes Bjartalíð m.a hevði ein risa møguleika. NSÍ kom tó væl fyri seg, og royndi at leggja trýst á. Tað haltaði tó við at skapa upplagdar málmøguleikar, men smáar tíggju minuttir fyri leiklok javnaði útiliðið. Eftir hornaspark kom bólturin útfrá, Einar Tróndargjógv smekkaði til av brotsteigarmarkinum, og umvegis eitt KÍ-bein fór bólturin í málið, og snýtti Kristian Joensen. KÍ svaraði aftur, og trýsti fyri at avgera dystin, men hóast góðar møguleikar, so eydnaðist tað ikki hjá KÍ at fáa trý stig í dag.
Fjórðu ferð á rað fóru klaksvíkingar av vøllinum uttan at vinna, og frástøðan til HB økist. Tað ger hon eisini hjá NSÍ, ið hevur átta stig upp. Javnleikurin kann tó undir umstøðunum vera góðkendur hjá runavíkingum.
KÍ - NSÍ 1-1(0-0)
Boris Dosljak 1-0
Einar Tróndargjógv 1-1
Í seinasta dystinum í dag endaði tað við málveisltu í Gundadali. Tað var B36, ið helt málveislu, og Skála ið var treyðugir gestur. Útiliðið kom annars væl frá fyrstu stóru 25 minuttunum. Skála helt B36 væl frá málmøguleikum, og hevði onkran góðan møguleika eftir umstilling. Skála hevði fýra cleen-sheet, og hevði bert latið 8 mál inn í Betri-deildini undan dystinum, men seinasta stóra tíman rapaði korthúsið.
Eins og í steypadystinum ímillum liðini hósdagin so avgjørdi B36 dystin í 1.hálvleiki. Trý mál innan sjey minuttir drupu dystin, og tá tíggju minuttir vóru eftir av 1.hálvleiki var 3-0. Eli F.Nielsen legði heimaliðið á odda, og bæði tey fyrru málini komu eftir lang innkøst frá Benjamin Heinesen, og málið til 3-0 var eitt frálíkt skot uttanfyri brotsteigin frá Meinhard E. Olsen.
Broddurin var nú farin úr Skála-liðnum, og B36 spældi sera væl til tíðir, og hevði fult tamarhald. Kaimar Saag, ið hevði skorað til 2-0 í fyrra hálvleiki,skoraði innanfyri tíggju minuttir tvær ferðir, og so hevði estiski leikarin gjørt hattrick. Harvið er hann, saman við Meinhardi á deildum 2.plássið á toppskjúttalistanum. Báðir B36-leikararnir hava skorað sjey mál. Edvin Jacobsen fekk pyntað um úrsliti fyri Skála ímóti endanum, men liðið hjá Eyðuni Klakstein má ásanna, at í løtuni eru teir við í botnstríðnum. B36 er hinvegin sera væl við í oddinum. Við sigrinum trekkja Jákup á Borg og co. frá KÍ, Víkingi og NSÍ, og halda sambandið við HB. 8.sigurin á rað hjá B36, tá steypakappingin er íroknað.
B36 - Skála 5-1(3-0)
Eli Falkvard Nielsen 1-0
Kaimar Saag 2-0
Meinhard E. Olsen 3-0
Kaimar Saag 4-0
Kaimar Saag 5-0
Edvin Jakobsen 5-1
Suðringar vunnu 3-0 í Sørvági, og AB vann 2-0 á heimavølli ímóti EB/Streymi. Les meira um teir dystirnar her: http://portal.fo/taettari+i+botninum+eftir+10umfar.html
Støðan eftir 10. umfar:
1. HB (25 stig)
2. KÍ (20 stig)
3. B36 (19 stig)
4. Víkingur (17 stig)
5. NSÍ (17 stig)
6. Skála (11 stig)
7. EB/Streymur (10 stig)
8. TB/FCS/Royn (10 stig)
9. AB (8 stig)
10. 07 Vestur (1 stig)
Einar Tróndargjógv, ið her er í luftdysti við Páll Klettskarð, fekk javnað fyri NSÍ í Klaksvík í dag. Boris Dosljak(nr.21) skoraði fyri KÍ.
(Mynd: Jens Kr. Vang)
Tað vóru nógv mál hjá B36 at fegnast um í Gundadali í dag. Myndin er frá uppgerðini millum liðini í steypakppingini
(Mynd: Sverri Egholm)


text:
Á Endurnýtsluni í Vestmanna verður sera nógv gjørt burturúr at endurnýta. Greinar, viðarbular, matleivdir, møblar, plattar, spillolja, káplar og nógv annað – ja, alt verður endurnýtt.
Undangongumaður við endurnýtslu í Vestmanna er Finnbogi Joensen, ið starvast sum umsjónarmaður í Vestmanna kommunu.
– Skaparverkið er undurfult, og tað er ikki meiningin, at alt, ið vit ikki nýta, skal brennast. Tað mesta kann nýtast umaftur á ein ella annan hátt. Vit eiga at hugsa grønt, og geva fólki umstøður at sleppa av við ting til endurnýtslu, sigur Finnbogi.
Áður æt tað bingjuplássið í Vestmanna, men nú hevur tað skift navn til Endurnýtslan. Orsøkin er einfalt, at venja fólk við at endurnýta sum mest.
Endurnýta greinar
Allar greinar, viðarbular, gras, mold og annað verður nýtt umaftur.
Greinar verða koyrdar í kvørnina at mala, og eftir stuttari løtu er ein posi fyltur, ið verður seldur bíliga fyri 20 ella 30 krónur – alt eftir um tað er grovari og betri tilfar ella ikki so grovt tilfar. Tilfarið verður brúkt at taða við millum trø í urtagørðum ella í almennum plássum, t.d. í Viðarlundini í Vestmanna.
– Hetta tilfarið er munandi bíligari enn líknandi danskt innflutt tilfar, ið ofta verður keypt í handlum. Og minst líka gott, sigur Finnbogi.
Eru tað størri viðarbular, verða teir sagaðir sundur til minni stykki, og fólk kunnu nýta teir til brenniovnin, eftir at teir eru turkaðir og hava ligið eitt ár.
Endurnýta matleivdir
Á Endurnýtsluni í Vestmanna eru kassar settir, har stovnar í kommununi kunnu lata matleivdir í. Hetta verður blandað við spønum av greinum, og maðkar verða latnir í, og hetta liggur so og rotnar í næstan eitt ár. Hetta er sokallað sankutøð (kompost).
– Vit fáa ta bestu moldina úr hesum, og hana brúka vit so aftur ymsastaðni í kommununi at fríðka um, sigur Finnbogi.
Endurnýta plattar
Eins og nógva aðrastaðni, so koma nógvir plattar inn til Endurnýtsluna í Vestmanna. Allir heilir plattar verða stáplaðir, og avtala er við eina fyritøku, ið fær hesar plattar at nýta. Einasta treyt er, at fyritøkan sjálv heintar plattarnar.
Dugni hevur eisini bingju á Endurnýtsluni, og har verða settir møblar, stólar, borð og aðrir lutir, ið eru góðir og heilir, og sum kunnu seljast umaftur.
Savna blikk til nýggjárið
Á Endurnýtsluni ber eisini til at lata inn spillolju í tangar og káplar og annað, ið fer til endurnýtslu.
Vestmenningar eru eisini raskir at gera nógv burturúr nýggjárinum, og gjøgnum árið savnar Endurnýtslan blikk inn, sum so verða sett upp og lýsa ymsastaðni í bygdini á nýggjárinum. Aftaná verður alt ruddað, og blikkini fara í bingjuna til jarn, sum so verður send uttanlands til endurnýtslu.
Papp og pappír verður eisini sent til endurnýtslu.
Í Vestmanna eru eisini bingjur, har fólk lata ymiskt inn, ið skal brenna, men av tí, at nógv verður gjørt við at endurnýta, so er ikki neyðugt at lata so nógv inn til brenning, sum tað verður gjørt aðrastaðni kring landið. Á hendan hátt sparir kommunan eisini pening.
Fólkið tilvitað um endurnýtslu
Fólk í Vestmanna eru røsk at skilja ruskið, og til dømis er tað í øllum stovnum í bygdini soleiðis, at børn og vaksin skilja ruskið í tríggjar kassar: pappír, matleivdir og tað, sum skal brennast.
Finnbogi hevur í nógv ár verið undangongumaður innan økið at endurnýta og ikki blaka burtur. Hann hevur havt fyrilestrar kring landið um hetta, og í Vestmanna verða bæði barnagarðsbørn og skúlabørn lærd upp í hesum at hugsa grønt.
– Í skúlanum verður rusk ikki blakað, men alt verður latið í teir kassar, har tað eigur at verða lagt í. Fólk sum heild her í Vestmanna eru eisini rættiliga tilvitað um at endurnýta, sigur Finnbogi.
Nýggjasta ætlanin hjá Endurnýtsluni er at fáa bingju frá Reyða Krossi, har til ber hjá fólki at lata inn góð brúkt klæði, sum so kunnu seljast bíliga víðari. Faldari verður sendur út í heyst við kunning um møguleikarnar at endurnýta.
Vit kunnu øll gera mun
– Tann jørðin, ið vit liva á, er undurfull, og alt er so væl skapað. Okkara uppgáva er at fara væl um, og ikki niðurbróta skaparverkið. Tað er okkara ábyrgd at verja jørðina, og vit kunnu øll gera mun við okkara íkasti, sigur Finnbogi Joensen.
IRF fegnast um, at Vestmanna kommuna hevur eina góða og sera væl skipaða endurnýtslu.
Les meira um, hvussu ein kommuna kann skipa sína endurnýtslu, við at trýsta á her.


text:
Rættindi og skyldur
Á hesi síðu verður greitt nærri frá tínum rættindum og skyldum mótvegis Almannaverkinum.
Umframt at umsita eina røð av peningaveitingum, skulu vit sambært lóg og kunngerðum veita nakrar tænastur.
Vit skulu upplýsa almenningin um rættindi og skyldur sambært almannalóggávuni og geva borgaranum tilboð um persónliga og forsorgarliga ráðgeving og vegleiðing.
Harumframt er tað uppgávan hjá Almannaverkinum at hjálpa og vísa borgarum við serligum tørvi á tilboð ið stovnurin veitur. Talan kann vera um tørv á stuðulsfólki, stovnsuppihaldi ella uppihaldi á sambýli til fólk, ið bera likamligt ella sálarligt brek.
Dagført tann 12-10-2012


text:
- Publiceret den 30 juni 2014
- Víst: 3229
Í ár hevði Útoyggjafelagið avgjørt at flyta Útoyggjastevnuna inn á fastlandið, og í tí sambandi løgdu tey stevnuna við Gjógv. Eitt sindur av kjaki stakk seg sjálvsagt upp, hvørt hetta var rætt at gera ella ikki, men tað kemur ikki hesum fáu orðunum við. Stevnan var við Gjógv sjálvan longsta dag, og hon eydnaðist væl, tá ið ikki verður hugsað um ferðsluna til og frá bygdini. Tað er so lætt at vera eftirklókur, men veruleikin er helst tann, at væl fleiri fólk høvdu komið, um ongar ferðsluforðingar vóru. Fyrireikararnir valdu at vera á tryggari grund (kanska ov tryggari) - býttu eini 130 koyripass út til bilar hjá Gjáarfólki og øðrum, ið eru nær knýtt bygdini - við t.d. summarhúsi. Vaktir stóðu á Eiði og í Funningi, og haðani slapst so til bygdar við bussi. Men vit menniskju eru so forvand og dovin og vilja sleppa við egnum bili so nær sum gjørligt - helst heilt inn í SMS, sum onkur tók til. Fyrireikararnir skulu ikki lastast fyri, at teir raðfestu trygdina hægst, men hetta verður kanska ein lærdómur um líknandi tiltøk koma til bygdar.
Sum longu nevnt, var dagurin góður, og nógv var at fara til - bæði handaliga, andaliga og matliga. Útoyggjafelagið hevði Bygdarhúsið og tjald í Bíggjarlagnum, meðan Bygdarhúsfelagið hevði tjald á Tjørnini. Eingin fór svangur av bygdini: Útoyggjafelagið hevði útoyggjaborð í Bygdarhúsinum, Bygdarhúsfelagið smurt breyð á Tjørnini, og Gjáargarður steiktar lambaryggir í rúgvuvís. Í Flatnagarði seldu tey eisini pylsur og smurt breyð. Í Hoygarðinum seldu tey bøkur frá forlagnum "Ungu Føroyar" til frama fyri Bygdarhúsið - og samstundis kaffi/vaflur við sama endamáli. Onkur skúlaflokkur, sum samlaði sær pening til uttanlandsferð, seldi eitthvørt søttligt undir Gortruskjøldrinum. Tá ið borgarstjórin, Heðin Zachariasen, setti stevnuna kl.13.00, var væl av fólki á Gjónni. Esther, dóttir Lenu og Birgir, sang eisini hesa løtuna. Síðani fór tað heila í gongd so pø á pø. Gjómaður vildi vinna sær nøkur oyru við síging, rennistrongi og skjóttgangandi báti, og fleiri royndu hesar avbjóðingar. Tað hoyrdist um bygdina, at Neli var tann elsti, ið royndi renninstrongin hendan dagin. Flott! Í kirkjuni var ymiskt: andakt kl. 9.00, seinni var Knút Olsen har við sangum hjá Petur Jacobi, Kingokórið úr Tjørnuvík við sínum sangum, og eisini sang Hanus G. Johansen sangir hjá Bernhard Brim og Hans Jacob Glerfoss.
Bárður hevði listaframsýning í Barbustovu, Fríðgerð í Ólastovu, Mia hjá Sørini og ?, dóttur Anjó í Lon, høvdu framsýningar av handverki og list í Bygdarhúsinum. Í skúlanum var framsýning av bókum, ið gjáarfólk hava skrivað. Smoltstøðin vísti fram gongdina frá yngli til fullborið smolt. Petur Jacob helt fyrilestur á Gjáargarði, meðan Ásfinn og Páll vóru gongutúr í bygdini við gestum. Seinnapartin var eisini útimøti á Gjónni, har Fríðgerð og onnur skipaðu fyri. Herman Eysturoy vísti filmin um Búgvatúrin á Gjáargarði.
Um nátturðatíð var Fólkafundur á Gjónni. Lasse var orðstýrari. Har røddu Katrin Dahl, Hoyvík, Harry Jensen, Skúvoy, Helgi Abrahamsen, Strondum og Sirið Stenberg, Vági. Tey røddu, sum væntandi var, um viðurskiftini á útoyggj og í útjaðaranum. Orð vera nógv søgd um hesi viðurskiftini, men ilt er at stríðast ímóti tíðarandanum, sum nú ber tann vegin, at øll vilja nærkast býunum - ikki bert vit føroyingar, men fólk flest. Vónandi vendir rákið, so teimum smærru plássunum verður lív lagað, sjálvt um skýggini tykjast í dimmara lagi í løtuni.
Um kvøldið var eitt slags kvøldseta í tjaldinum í Bíggjarlag. Har var sangur - Esther Kristiansen - brøðurnir Jens og Jógvan Sámal Heldarskarð - Jónsvein í Lon - og eisini las Petur Jacob nakrar yrkingar og bar kvøðu til bygdina. Tjaldið var stúgvandi fult, og ein rúgva stóð uttanfyri. Tá ið setan var liðug, var farið upp á gólv, og dansurin mundi vera á góðari leið, tí har vóru kendir kvøðarar ímillum. Aftan á dansin fór øll gongan oman í Fjøru - oman undir Kleiv - har stórt bál varð kynt. Hetta var ein mikið hugnalig løta. Bygdarhúsið seldi breyð og drykkir niðri í Kós, og prátið gekk av tí besta. Uttan um nakra skrá - so spontant - tók Kristian Jákup orðið, og væl lá fyri. Tað rapaði úr honum - skiftandi millum gaman og álvara. Eisini hann nam við viðurskiftini á smáplássum og segði m.a. tað, at Fornagarður er tað besta, ið hent er bygdini hesi seinastu árini, og at fornagarðsbúgvar eru vorðnir miðleingjan í bygdini. Beinrakið og rætt, og lógvabrestir staðfestu eisini tað. Tá ið hann gavst, skar onkur út úr at syngja, og síðani rungaði sangurin, meðan klokkan sníkti seg yvir á tey smærru tølini. Ein av sangunum var sjálvsagt tann obligatoriski hjá Christiani Matras, "Einki er sum summarkvøld við strendur", ið er sjálvskrivaður til slíkar gevandi, friðfyltar løtur, meðan eitt æðupar við ungum sínum seigliga damlaði sær út úr Jógvinihyli. Tá ið sangurin so við og við dovnaði burtur, helt onkur fyri, at best var at fara at dansa í Bygdarhúsinum. Tað fekk góða undirtøku, men tá ið klokkan nú hevði flutt seg av tí minsta talinum, var nokk frægast hjá teimum eldru at fjagga sær at húsum. Dagin eftir hoyrdist, at dansurin hevði verið góður, og at tá teir seinastu tónarnir tagnaðu, vóru bygdarinnar morgunmenn longu á fótum. -- Jú, jú, samanlagt - ein góður og hugnaligur longsti dagur.
(Eg tók eina rúgvu av myndum hendan dagin. Har var nógv fremmant fólk - og eisini kent - ið eg ikki havi klárað at navngivið. Fyri eftirtíðina hava navngivnar myndir størri virði, so um onkur kundi hjálpt mær á tí økinum, so ber til at viðmerkja nøvnini undir viðkomandi mynd, og so kann eg seta tey inn aftaná.)
Myndirnar eru at síggja í myndasavninum: Útoyggjastevnan 21.06.14.


text:
Orð: Jens Eli Ellefsen
Lag: Christian Christensen og Kjell Rian
Sum eg her siti við veitslunar borð,
tankarnir víða sveima,
minnini berast í suður og norð,
dvølja við smáttuna heima.
Tá sólin á kvøldi sakk logandi reyð
syngjandi fuglur um reiður sítt fleyg.
Niðri á støðni um klettin tað dró.
Nú er alt bara minnir.
Minnast tit friðin um bygdina lá,
øll høvdu tíð at liva,
skemtandi menn undir hjallum tú sá,
tímatabell var ei skrivað.
Tá sólin á kvøldi sakk logandi reyð,
syngjandi fuglur um reiður sítt fleyg.
Niðri á støðni, um klettin tað dró.
Nú er alt bara minnir.
Eg minnist hanan á morgni, hann gól
húskið hann alt fekk at vaka
fiskafløgg veittra í rísandi sól,
rívur á trøðni raka.
Í torvi á Kvígandal kyndu vit bál
vit drukku “roykte” vit burdu sagt skál.
Svumu í ánni, ja pápi svam við.
Rík eru gomul minnir.
Og tá so dangurnar riggaðu til,
garpar á Suðurland sigldu.
Nýbarkað seglini settu teir til,
stýrdu á bárunum villu.
Men heima har sótu tey kona og børn,
lýddu á havið í stormi og ódn,
longdust til heystið, tá sluppin kom heim.
Nú er alt bara minnir.
Í Urðini sóu vit húkandi menn
lótu sín afførning fara.
Harðvunnar kjálkar, og fastbitnar tenn,
kendu til útnyrðing harðan,
teir royttu ein neva av sýrum og gras
turkaðu endan, tað var onki fjas,
tíðin var tíðin, sjálvt lívið var alt.
Nú er alt bara minnir.
Víst vóru løtur við álvara í,
“Gráa” til tarvs mátti fara,
spulað um halan, og eg spurdi hví,
fekk tá um storkin at læra.
Tá sólin á kvøldið sakk logandi reyð
syngjandi fuglur um reiður sítt fleyg,
niðri á støðni, um kletting tað dró.
Nú er alt bara minnir.


text:
Í Dimmu týsdagin hevur formaðurin í Tingsins Mentunarnevnd Jógvan á Lakjuni aftursvar til grein, sum stóð í Sosialinum fríggjadagin 15. mars. Upprunagreinin var viðtal við formannin sjálvan, sum mentablaðkvinnan Turið Kjølbro hevði gjørt.
Hóast eg helt samrøðuna i Sosialinum vera skakandi og tænti formanninum í Tingsins Mentunarnevnd til lítlan sóma, vil eg tó ikki gera beinleiðis viðmerkingar til hesa. Tað er Turið’sa borð. Eisini, tá hin spurdi sigur »eg kenni hetta ikki heilt aftur«.
Tó, í endanum á báðum greinum er ein ódámligur og í føroyskum høpi í drúgva tíð ókendur tóni og sikti, sum fær meg at støðga á og undrast.
Í báðum førum endar formaðurin í Tingsins Mentunarnevnd við at staðfesta, at mentanin er miðsavnað í Havn. Tí har situr »eitt lítið úrvalslið, sum sleppur at definera, hvat vert er at stuðla!«. Orðini og rópiteknið í endanum eigur Jógvan sjálvur í valgreinini í Dimmu týsdagin, so her er neyvan skeivt endurgivið.
Hetta orðalag og sikti er, tað eg veit, nýtt í føroyskum mentunarligum kjaki. Ella í hvussu er ikki hoyrt í drúgva tíð. Mentunarliga at seta høvuðsstaðin upp móti restini av landinum.
Hyggja vit at teim avgerðum, sum eitt nú Mentunargrunnur Landsins hevur tikið, tá umræður størstu starvslønirnar, sum eru trý ár, so sæst at báðir móttakararnir eru ikki havnarmenn. Hin fyrri fuglfirðingur og hin seinni úr Hattarvík, nú búsettur í Keypmannahavn. So her er ikki nógv hjá havnarfólki at fara eftir, skuldu tey av onkrari orsøk hildi tað.
Til ber eisini at hyggja eftir nevndarlimunum, sum taka dagar ímillum í hesum føri. Formaðurin og ein nevndarlimur eru úr Havn, tvey eru avbygdafólk úr Húsavík og Runavík og ein er ættaður úr Danmark, men í mong ár búsettur í Havn. Skrivarin er sambært Lærarabókini ættaður úr Vík.
Og hyggja vit at øllum umsóknunum, sum koma hesum og øðrum almennum grunnum í hendi, so eru gamaní fleiri úr Havn, men ikki allar. Og so langt ífrá. Alment innlit er galdandi eisini á hesum øki, so har er bara at kanna. Ikki trúgvi eg, at ein adressa er avgerandi í viðgerðini av mentunarligum verkætlanum og í metingini av listarligari dygd. Heldur ikki í huganum hjá teimum, sum søkja og undir trongum korum virka úti um landið og í øðrum londum við.
Eg loyvi mær tí at spyrja formannin, sum hetta skeiðið hevur verið einki minni enn hægsti lóggevandi myndugleiki á almenna føroyska mentunarøkinum um, hvat hann byggir hetta við tí lítla úrvalsliðnum í Havn á.
Eru tað goldnar starvslønir? Er tað latin stuðul frá almennum føroyskum grunnum? Ella eru tað onnur skrásett viðurskifti, sum Tingsins Mentunarnevnd hevur innlit í? Kanska beinleiðis óreglulig viðurskifti, sum landsgrannskoðarin hevur peikað á og sum enn ikki eru komin alment fram?
Ella er tað bara gamla hugtakið »interrós«, sum í berari ómegd er kyknað upp aftur?
Lesarabræv, Dimmalætting 26. mars 2002:


text:
Úr Mittstovuni á Blankaskála fór ein maður ein dagin eini ørindi til Húsa. Ætlanin var hjá honum at verða aftur um kvøldið. Men hann kom ikki.
Leitað varð bæði leingi og væl av blankaskálamonnum og húsamonnum, men alt var til onga nyttu.
Eina tíð eftir, at maðurin var horvin, førdu blankaskálamenn prest frá bygd teirra og til Oyndarfjarðar. Tá ið teir komu norður fyri Líðarmunna, helt prestur fyri: “Her ganger et af vore Faar!”
Manningin spurdi tá prest, um tann, hann nevndi, og sum teir grunaðu mundi vera tann burturblivni blankaskálamaðurin, ikki kundi bjargast aftur. Jú, tað helt hann, men hann hevði nú verið so leingi burtur, at eingin gleði mundi vera at fáa hann aftur - best mundi vera, sum var.
Andreas Weihe: “Søga og søgn”, 1933


text: Lág sól og ikki ein ond í Havn á middegi í dag. Var tað ikki fyri fíggjarnevndarformanninum í tíðindunum, aftur ein ondfyltur bygdarmaður, so var friður í Føroyum. Uppskriftin til politiskan frið í nýggja árinum verður eftir øllum at døma at flyta Miðnámsdepilin á bygd, helst til Klaksvíkar, tí í Vestmanna og Hovi er upptikið, og so taka Kringvarpið við í somu ferð. Tá fer friður aftur at valda í Føroyum og vit kunnu vinda Merkið í húnar hátt í høvuðsstaðnum. Tí her er ikki ein ond. Hvat flagg tey fara at brúka á bygd, verður spennandi at síggja.


text:
OGNIR til sølu/leigu
BYGDARRÁÐSFUNDIR
LÝSINGAR
Arbeiðsfólk at sláa
freist at søkja: 23.05.2018
Námsfrøðingur til dagstovnaøkið
freist at søkja: 30.05.2018
Reingerðarfólk til Látipípuna
freist at søkja: 30.05.2018
KORT
VEÐRIÐ
Gøtuljósini í Gørðum og Mikkatrøð
23.01.2015
Sum flest øll hava lagt til merkis, hava gøtuljósini í Gørðum og Mikkatrøð ikki lýst í meira enn eina viku. Orsøkin er tann, at gøtuljóssteyri í Mikkatrøð brotnaði av klaka í kavarokinum í síðstu viku. Tá steyrin brotnaði, slitnaðu linjurnar til gøtuljósini báðumegin við. Gøtuljósini í Gørðum og Mikkatrøð eru samanhangandi, og tí sloknaðu øll gøtuljósini í hesum øki.
Nýggjur steyri má setast, og fyri at fáa streym í nýggja steyran má kaðal leggjast frá steyrunum báðumegin við. Hetta er eyðvitað eitt arbeiði, sum tekur tíð, men arbeiðið hevur høga raðfesting, so fyrsta dagin verður farið undir at seta nýggjan steyra og at grava fyri kaðlunum.
Vit rokna við, at fyribils kaðal verður lagdur fyrsta dagin, soleiðis at gøtuljósini vónandi lýsa aftur í seinnu helvt av komandi viku.
Heitt verður á bilførarar um at vísa serligan ans á hesum myrka strekki. Ongar gongubreytir eru, og tí ganga fólk á vegnum.
KOMMUNUSKRIVSTOVAN
Vestmanna kommuna
Bakkavegur 8
Postboks 91
FO-355 Vestmanna
Tel. +298 770 100
Fax +298 770 101
vestmanna(a)vestmanna.fo
Kommunuskrivstovan er opin:
mánadag-fríggjadag
kl. 9.00 - 15.00
Kontunummur
Eik Banki: 9181-123.097.4
Bank Nordik: 6460-110.628.9
Suðuroyar Sparikassi: 9870-997.298.7
Barnaansing: 6460-156.028.1
Staðið FM 101
Sunnukvøld frá kl. 21
Hóskvøld frá kl. 21 (endursendingar)


text:
Gunnar Guttesen besta filmin um gransking
Á Vísindavøkuni varð avdúkað, hvør filmur vann kappingina hjá Granskingarráðnum um besta film 2012. Tað var filmurin hjá Gunnar G. Guttesen í Havn við heitinum “Í síðsta enda eru tað hini forvitnu, ið broyta heimin”, sum varð kosin vinnari. Fyri hetta fekk hann heiðursbræv og ein kekk uppá 5.000 kr.
Tað komu fýra filmar inn til kappingina. Allir fýra filmarnir vóru vístir á Vísindavøkuni. Hini trý toymini fingu hvør sínar 1.000 kr. sum samsýning fyri luttøku og loyvi at leggja myndirnar á Youtube.
Innkomnu filmarnir síggjast á Youtube:
Í síðsta enda eru tað hini forvitnu, ið broyta heimin – Gunnar G. Guttesen
Forvitin er fegin - Árni Winther Jákupsson, Dánjal Pauli Danielsen og Rógvi Jákupson í Stórustovu
Gransking - Andras Jákup Lindenskov Petersen, Mikala Jacobsen, Esther S. Thomsen og Johan Østerø
Yvirskegg - Tað filmar v/Mikkjal Olsen og Klæmint Klakk
Um kappingina
Granskingarráðið gjørdi fyrr í ár av at skriva út eina filmskapping. Vit heittu á fólk at gera ein stuttan film 1-4 m. um gransking - í víðastu merking.
Filmarnir skuldu kunna brúkast til marknaðarføring av gransking. Her hugsaði vit serliga:
- at filmarnir skulu fortelja ungum, at gransking er týdningarmikil fyri tey og teirra gerandisdag
- at størv innan føroyska gransking eru áhugaverd
- at hesi størv hava stóran týdning fyri samfelagið, og at hetta er eitt av økjunum, sum tey áttu at umhugsað at útbúgvið seg til.
Filmarnir skuldu kunna leggjast á gransking.fo og á Youtube.
Meting av filmunum
Ein dómsnevnd varð sett at taka sær av at velja besta filmin. Hon var sett saman av einum umboði fyri Klippfisk, einum umboði fyri samskiftisvinnuna og einum fyri Granskingarráðið. Umboðini vóru Jákup Veyhe, Lena L. Mohr og Annika Sølvará.
Dómsnevndin var samd um, at filmarnir allir lúka treytirnar, sum settar vóru.
Teir fýra filmarnir eru sera ymiskir. Kappingin legði upp til, at alt var møguligt. Karmarnir vóru nokkso leysir og tað speglast aftur í innkomnu uppskotunum. Hetta ger tað eitt sindur ringt at samanbera filmarnar. Kortini var dómsnevndin samd um, at ein filmur skaraði framúr. Tað er filmurin hjá Gunnari Guttesen. Bæði filmsheitið og sjálvur filmurin lýsa, hvønn týdning gransking hevur fyri okkara samfelag. Gransking er grundað á forvitni, tvs. á eitt ynski um at vilja vita meira. Við meiri vitan menna vit okkara samfelag og broyta tað til tað betra.
Talan er um ein flottan film. Sera flott filmað. Góð søga uttan talu. Filmurin hevur eitt forvitnisligt og hóskandi ljóðspor sum kveikir áhuga fyri myndasíðuni. Uppbygnaðurin við kontemplativum myndum og síðani action er væl raktur, og lýsir eisini væl gransking sum bæði hugsunarsamt og spennandi.
Filmskaparin hevur gjøt sær nógvan ómak, hevur verið í Skúgvi og filmað, hevur filmað fuglar og harur og fyri hyggjaran tykist tað, sum myndamaðurin hevur bíðað leingi eftir teimum bestu myndunum. Vakrar náttúrumyndir. Forvitnisligar myndir. Góðar og krevjandi effektir. Góður stílur og litir á myndunum. Alt í alt ein stutt, men heilskapað lýsing av gransking.


text:
Hósdagin 24. Mai 2018 kl. 19.00 hevur Bátafelagið á Toftum aðalfund í Undirhúsinum.
Skrá: Sambart viðtøkum felagsins.
Nýggjir limir kunna tekna seg, so vit verða fleiri .
Hevur tú hug, at verða við í fyrireikingini til Bátafestivalin, so er tað tær vit hava tørv á.
Tæt nýtist ikki at verða í starvsnevndini, men í nevndini, sum skapar karmarnar,
har tit fáa fríðar teymar at byggja upp.
Er onkur, ið hevur hugskot at fáa meiri “go” í festivalin, so bíða vit spentir.
Fyri at njóta, er neyðugt at taka lut.
Øll hugskot eru vælkomin.
Vit eru tilreiðar, er tú ???
Vit bíða eftir tykkum, tí vit eldast.
Okkum tørvar tykkum😎
Nevndin fyri Bátafelagið


text:
MÁNAKVØLDIÐ 14. MAI KLOKKAN 19:30 verður ein lítil konsert í tónleikastovuni í skúlanum á Toftum. Violinnæmingarnir hjá Moniku fara at spæla. Undirspælið á klaver hevur Anki, annar av klaverlærarunum í Nes Sóknar Musikkskúla.
TÝSKVØLDIÐ 15. MAI HEVUR MUSIKKSKÚLIN AFTUR KONSERT – hesaferð í Løkshøll. Konsertin byrjar klokkan 18:30, tá klavernæmingarnir hjá Heðini Kambsdal og Ann-Kristin Nilsson (Anki) fara at spæla.
Klokkan 19:00 fer týsdagsorkestrið hjá Nes Sóknar Musikkskúla at framføra í Løkshøll. Tað eru tríggir musikkskúlalærarar, ið taka sær av hesum orkestrinum týsdagar. Teir tríggir eru Anki, sum vanliga stjórnar orkestrinum, Jona, sum er annar violinlærarin hjá okkum, og Tóri Restorff Jacobsen, ið undirvísir í cello. Orkestrið spælir í okkurt um tjúgu minuttir.
Aftan á hetta orkesturspælið fáa áhoyrararnir høvi til at lurta eftir framførslum við klarinettum , tvørfloytum og helst trummum eisini.
Hósdagsorkestrið hjá Nes Sóknar Musikkskúla, sum Elsa Maria Dam, lærarin í tvørfloytu, Oddur Hentze, klarinettlærarin, og trummulærarin, James Goodwin, taka sær av, fer eisini at spæla nøkur løg. Oddur stjórnar vanliga hesum orkestrinum.
Hetta týskvøldið er annað virksemi í kantinuni, samstundis sum konsertin er. Tí verður heitt á fólk um at ganga stillisliga við hurðunum.
MIKUKVØLDIÐ 16. MAI endar konsertrøðin á hesum sinni. Hetta kvøldið kl. 19.00 fara guitarnæmingarnir hjá Herluf Lützen at framføra í Løkshøll. Nakað av samanspæli er eisini á skránni.
MIKUKVØLDIÐ 30. MAI verður horntónleikur at hoyra í Glyvra Kirkju. Tað er Nes Sóknar Hornorkestur, ið fer at framføra. Nakrir av hornnæmingunum hjá Ken Jones sleppa eisini at spæla við hetta kvøldið, og tí kundi tað verið áhugavert at stokkið inn á gólvið.


text:
Tjóðsangurin ikki í vanda av Gudloysi
Sjeynda september skrivaði Regin Eikhólm eitt lesarabræv kallað “Hjúnaband ella løggilt parlag – vit fáa brúk fyri báðum!” Lesarabrævið hevur ikki nógv upp á seg. Regin er eyðsæð við upp á javnrættindi eftir apartheid-prinsippinum; samkynd mugu gjarna fáa sína egnu gongubreyt, so leingi, sum tað er teimum bannað at ganga á gongubreytini hjá okkum hinskyndu.
Eg vil tó gjarna byrja við at viðgera endan á lesarabrævinum hjá Regini:
“P.S. Skal Løgtingið treytaleyst taka til eftirtektar, um nú “Gudloysi” ynskir broyting í tjóðsanginum, so tey eisini kunnu syngja við – uttan Gud?”
Álvaratos! Tað undrar meg ferð eftir ferð, at sjálvútnevndir verjar fyri søguligari siðvenju eru so skjótir at avdúka, hvussu lítið teir vita um sama.
Regin kann veruliga ikki vera so fákunnugur, at hann ikki veit, at vit í Føroyum – í mun til í summum øðrum londum – onga siðvenju hava fyri at lógarfesta tjóðsangin. Hvat hevur Løgtingið við sakina at gera? Løgtingið hevur aldrin tikið avgerð um, at “Tú alfagra land mítt” skuldi vera okkara tjóðsangur fram um t.d. “Eg oyggjar veit.” Ta avgerðina hava vit Føroya fólk øll tikið í felag, og stendur tað okkum eisini frítt at broyta hana aftur í felag, uttan at Løgtingið nýtist at vera blandað uppí.
Sum gudloysingur stendur tað mær frítt at syngja við, lata vera við at syngja, broyta orðini ella, ja, syngja ein heilt annan sang, um eg endiliga vil – heilt uttan at vera í vanda fyri at verða handtikin! Ein gudloysingur, eg kenni, fortaldi mær, at hann plagar at syngja “ja dude signið Føroyar, mítt land.”
Eg hevði verið ógvuliga bilsin, um nakar nakrantíð hevur uppdagað hesa broytingina. Tað er hóast alt eisini gamal siður í Føroyum at hava akvavitt í æðrunum og ropa heldur enn syngja orðini, tá tjóðsangurin skal endurgevast. “Dude signið Føroyar, mítt land” er neyvan tað størsta brotsverkið, ið er framt ímóti Símuni av Skarði.
Sjálvur havi eg nú í mong ár gingið runt og sagt “Nudla signið teg” heldur enn “Guð vælsignið teg,” tá fólk njósa, og higartil hevur ongin látist um vón.
Fólkaræði – ella um ikki annað ein vánalig roynd upp á fólkaræði – er eisini gamal siður í Føroyum. Løgtingið er hóast alt eitt av heimsins elstu tingstøðum. Tað undrar meg tískil, at Regin spyr, um Løgtingið treytaleyst skal taka til eftirtektar, um nú Gudloysi ynskir onkra broyting. Hvør skal siga, at hetta er ein góð samanbering til at lýsa, hví Løgtingið ikki skal taka tað til eftirtektar, tá LGBT Føroyar ynskir broyting í hjúnabandslógini. Sjálvandi skal Løgtingið taka tað til eftirtektar, um fólkið ynskir eina broyting! Tað er tað, sum tingið í einum fólkaræði er til!
Tað er misvísandi, tá Regin í sínum lesarabrævi óbeinleiðis setur líkheitstekin millum tað, at vera hinskyndur føroyingur, og tað, at vera kristið mótstøðufólk av samkyndum hjúnabandi. Ynskið um broyting í hjúnabandslógini kemur ikki einans frá samkyndum. Nógvir eru hinskyndu stuðlar LGBT Føroya, og øll okkara eru ikki kristin. Kristindómurin eigur ikki einkarætt upp á hjúnabandið. Mangar vóru vígslurnar, áðrenn Føroyar vórðu kristnaðar. Ella heldur Regin í síni søguligu fávitsku kanska, at ongin føroyingur varð giftur, fyrr enn Sigmundur Brestisson beyð okkum at velja ímillum kærleika Jesu og hatur svørðsins?
Tað sigur ikki lítið um, hvussu langt vit í Føroyum eru komin við at góðtaka samkynd, og hvussu stutt vit eru komin við at góðtaka gudloysingar, tá Regin kennir seg noyddan at venda sær til ræðsluna fyri gudloysingum fyri at rættvísgera mismun ímóti samkyndum.
Sømuligt er tað tó ikki.
Og nei, Gudloysi leggur ikki stórvegis í tjóðsangin, tá samkynd ikki hava javnrættindi, kritikkur av átrúnaði er ólógligur, fólkaskúlalógin býður okkum at trútta kristnu trúarlæruna niður í børnini o.s.fr.
Vit hava nógv týdningarmiklari mál enn tjóðsangin at taka okkum av.
Vegna Gudloysi
Heini Reinert, skrivari
Merki: tjóðsangurin


text:
Bergur vaknar um morgunin tann 1. desember. Hann heldur, at tað einasta, hann fer at uppliva tann dagin, er at fáa kalendaragávu og síðani skúlan, men so er ikki .... Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Eg sá ein eingil 5. partur
Jólakalendarin
Vit hoyra 5. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Aðrir partar
Vit hoyra 10. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 11. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 12. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 13. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 14. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 15. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 16. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 17. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 18. og seinasta part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Bergur vaknar um morgunin tann 1. desember. Hann heldur, at tað einasta, hann fer at uppliva tann dagin, er at fáa kalendaragávu og síðani skúlan, men so er ikki .... Elin á Rógvi skrivaði og legði til røttis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Bergur vaknar um morgunin tann 1. desember. Hann heldur, at tað einasta, hann fer at uppliva tann dagin, er at fáa kalendaragávu og síðani skúlan, men so er ikki .... Elin á Rógvi skrivaði og legði til røttis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 4. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 6. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 7. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 8. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.
Vit hoyra 9. part av jólakalendaranum - Eg sá ein eingil. Elin á Rógvi skrivaði og legði til rættis. Jón Svein Heinesen og Finnur Hansen stóðu fyri tí tekniska.


text:
Verkstova um H2020 umsókn
Dan Klein --- 13.05.2018 - 08:15
Granskingarráðið skipar, saman við Melanie Büscher frá Brain2Business, fyri verkstovu um umsóknina til Horizon2020.
Verkstovan verður fríggjadagin 11. mai frá kl. 9.00 til kl. 16.00 í hølunum hjá Fróðskaparsetrinum, Jónas Broncksgøta 25, niðasta hæddin.
Hvar byrji eg? Hvussu finni eg góðar partnarar at arbeiða saman við? Hvussu kunnu fleiri føroyskir luttakarar koma við? Nógvir eru spurningarnar, og saman við Melanie fara vit at seta fokus á nakrar og vónandi kveikja áhugan, geva íblástur og áræði til at fara í gongd við eina umsókn til Horizon 2020.
Kom við og sig frá tínum royndum. Kom við, tí tú ikki veitst nokk ella nakað sum helst.
Vit hava avtalað við Melanie, at tilfarið verður á enskum máli, men at vit kunnu samskifta við hana á donskum.


text:
Nýggja alilóggávu - hví tað?
19. september 2016
Lat alivinnuna fáa frið at arbeiða og menna seg
Hesin spurningur rann fram fyri meg, tá eg nú um dagarnar las tíðargrein í Sosialinum, sum landsstýrismaðurin í Uttanríkis- og vinnumálum, Poul Michelsen hevur skrivað.
Landsstýrismaðurin sigur púra greitt, at arbeitt verður við eini nýggjari alilóggávu.
Fakta um føroysku alivinnuna
Tá eg hugsi, at ætlanin er at gera eina nýggja alilóggávu, so má tað vera tí, at verandi alilóggáva ikki er brúkilig.
Eg læt tí hugin reika eina lítla løtu um verandi alivinnu, sum er grundað á verandi alilóggávu, og kom eg til, at:
- Føroyska alivinnan er í heimsflokki
- Alivinnan, saman við avvarandi myndugleikanum, arbeiðir javnt og samt við at tryggja lívfrøðiliga burðardygd
- Tað gongur væl í alivinnuni
- Føroyski laksurin hevur sera gott orð á sær og verður seldur um allan heim og góður prísur fæst fyri laksin
- Føroyski laksurin verður eisini virðisøktur í Føroyum og langtíðaravtalur við kundar um allan heim verða gjørdar
- Íløgur, sum ongantíð áður, verða gjørdar í alivinnuni – íløgur bæði á sjógvi og landi
- Fleiri hundrað fólk arbeiða í alivinnuni
- Nógv arbeiðspláss verða skapt í alivinnuni, og nógv arbeiðspláss eru á veg
- Í alivinnuni er eisini brúk fyri væl útbúnum fólkum
- Nógvar avleiddar vinnur eru í sambandi við alingina
- Føroysk virki framleiða ein hóp til alivinnuna
- Alivinnan stendur fyri einum stórum parti av føroyska útflutningsvirðinum
- Alivinnan letur, í skattum og avgjøldum, fleiri hundrað milliónir í landskassan og kommunukassar
- Alivinnan er sera kapitalkrevjandi vinna við stórum váða
- Vit hava nøkur sterk og vælrikin alifeløg – alifeløg, sum tola búskaparlig sveiggj
Ongin orsøk til nýggja alilóg
Hví skulu vit nú hava eina nýggja alilóg, tá alivinnan virkar væl og er í blóma, samstundis sum alivinnan er ein av grundsúlunum undir føroyska vælferðarsamfelagnum? Hvør er trupulleikin, má eg spyrja?
Søguliga so eru stór sveiggj í alivinnuni, og tað eru bert nøkur fá ár síðani, at alivinnan ók á knøunum og áhugin fyri at virka í vinnuni var heldur ikki serliga stórur, nei hann var snøgt sagt lítil. Við áræði, dirvi og stórum dugnasemi - frá fleiri pørtum - er vend komin í, og vit hava í dag eina sera væl virkandi alivinnu.
Eg dugi tí ikki at síggja, at neyðugt nú er við nýggjari alilóggávu, sum sannlíkt fer at broyta grundleggjandi viðurskifti í alivinnuni.
Eg vil beinleiðis mæla frá hesum, tí hetta fer at órógva og skaða alivinnuna. Lat nú alivinnuna fáa frið at arbeiða og menna seg, nú gongdin er so góð.
At onkrar smærri tillagingar og smærri dagføringar eru neyðugar, tað vil so vera. Vit eiga eisini at stremba eftir at gera tingini betur. Men í hesum førinum, so eiga vit nú, í staðin fyri at brúka tíð og orku at gera eina nýggja alilóg, heldur at brúka orkuna til støðugt at virka fyri at tryggja lívfrøðiliga burðardygd í alivinnuni.
Lívfrøðilig burðardygd er sjálvt grundstøðið undir alivinnuni, og er tað ikki til staðar, so verður eingin alivinna.
Magnus Rasmussen
løgtingsmaður fyri Sambandsflokkin
RN
Back