text:
Tjóðsavnið tekur fegið ímóti gripum og øðrum tilfari frá privatpersónum, sum vit meta vera viðkomandi til lýsing av mentanarsøgu Føroya.
Tá vit fáa eitt tilboð um innlating til savnið, meta vit, um gripurin ella tilfarið lýsa livihátt, starvslíkindi og mentan føroyinga, og um gávan er í samsvari við galdandi innsavningarpolitikk savnsins. Tað hevur týdning at kenna søguna hjá teimum gripum og tí søguliga tilfari, ið verða latin savninum. Dentur verður lagdur á at kunna greina heiti, nýtslu og eigara ella brúkara og helst eisini meira.
Ynskir tú at lata ein lut inn til Tjóðsavnið skal oyðiblað útfyllast og latast inn saman við lutinum
Treytir
Áðrenn komið verður við lutum, eigur gevari at venda sær til savnsvørðin, ið varðar av viðkomandi søguliga málsøki.
Tikið verður ikki ímóti lutum at hava í varðveitslu uttan ognarrætt. Lutir, ið verða latnir savninum, verða latnir tí til ognar, við øllum rættindum tilskilaðum (sambært lóg um upphavsrætt). Hetta er grundað í, at tað almenna við gávuni bindur seg til at varðveita tað, sum tikið verður ímóti, til framtíðar ættarlið, og harvið bindur seg til í framtíðini at gera íløgu í varðveitsluuppgávuna. Hetta ger, at savnið tilskilar sær rætt til at "velja og vraka". Valið verður gjørt við støði í søgufakligum metingum, sum stovnurin ger í hvørjum einstøkum føri.
Vaktarfólk í framsýningunum hava ikki heimild at taka ímóti gripum uttan nærri avtalu millum gevara og nevndu ábyrgdarfólk.
Lutir, ið savnið tekur ímóti, verða innskrivaðir í samlingar tess, við øllum viðkomandi upplýsingum, og kunnu einans verða útskrivaðir aftur við góðkenning frá avvarðandi landsstýrismanni.
Í sambandi við avhending verður gjørd ein skrivlig avtala um, at gevarin letur tí almenna fullan ognarrætt til tað, ið verður avhendað.


c: text/html

text:
Røða, sum Tórbjørn Jacobsen, borgarstjóri helt, tá Runavíkar kommuna fekk handaða nýggju bryggjuna undir Høgabóli.
Fá lond og menniskju eru so tengd og treytað av havinum sum føroyingar. Vit komu uttan av havi, búgva mitt í havinum og liva fyri stóran part av tí sum fæst úr havinum. Av fleiri hundraðtals túsund tonsum av svimjandi tilfeingi og fyri helvtarmun av aldum fiski úr vakstrarringum á firðum, sundum og vágum. 275 túsund ferkilometrar av havvídd, eitt ørandi stórt basseng og eitt av heimsins minstu londum í vídd, tað er okkara ogn í hesum heimi. Spísikamarið so trivaligt, at røkja vit tað til lítar, verður tað ikki svongdin, sum koppar okkum í bræði ella nakrantíð.
Ein segði mær frá Líggjasi við Gjógvará, tiltikin útróðrarmaður í Fuglafirði, at hann var so grammur at veiða, sjálvt á ellisárum, at hann ynskti at flóta við teimum yngru bara klúgvandi var. Eitt kvøldið kom ein teirra á gátt, og boðaði honum frá, at teir vandaðu veður, vóru setstir aftur. Tá helt hin gamli fyri: “Fyrr vendu vit aftur fyri veður, vit settust ikki aftur.” Jóannes á Fløtunum í Lamba skuldi siga, at hann, ið ongantíð vendi aftur av útróðri, orsakað av ringum líkindum, hann hevði róð ov lítið út og glyvramenn plagdu at siga frá eini ringari ferð hjá Andreasi í Kálvhúsinum og synunum. Teir høvdu fingið heilt væl av fiski, so segði hann, tað lá til slagið, men hann øtlaði nú veðrið. Gamli mundi vita, hvat ið var undir uppsigling. Hann togaði treystliga í árarnar, meðan teir yngru royndu at rokna seg fram til, hvat virði mundi fara at vera av veiðini, táið avreitt varð. Tá letur brádliga úr Andriasi: “Eg rokni ikki, eg bara rógvi!” Hvør skal siga, tað var nóg tíðliga at gera veiðina upp, táið teir høvdu slitið upp land.
Hesir, sum løgdu lunnarnar undir vælferðarsamfelagið Føroyar, livdu í pakt við natúruna. Har var onki val, hvør dagur bar í sær stríðið fyri at yvirliva. Materielt. Tað ráddi um hjá hesum natúrunnar børnum sum frægast at skáka megina í natúruni, at leggja á miðini og at meta um veður og vind. Seinri gjørdist alt meiri kompliserað, vælferðin vaks til tað mætasta í heimi, og tá varð tørvur á bæði rógvarum og roknarum.
Ímillum hesar báðar tíðarrokningarnar – og tað snýr seg bara um stórthundrað ár, liggur tøknin. Størsta paradigmuskiftið er, táið motorarnir loysa árarnar av. Fyrst í bátum og síðani kemur veruliga framtøkan við fiskivinnusamfelagnum – skipini koma til landið. Búnaðarlandið mettaði ikki fleiri enn nakrar fáar túsund føroyingar – nú metta veiði og framleiðsla væl meiri enn hálvthundrað túsund menniskju. Sum ein bygdarmaður mín tók til: “Landið er lítið, men havið er stórt – og í tí eiga vit nógmikið av rásarúmi.”
Frá at bøur og hagi høvdu verið lív og lunnindi mansins, gerst sævarmálin nú hitt trafikala vegamótið. Vaksandi flotin og alt størru skipini kravdu meiri tryggleika enn hann, sum fanst í útriðini, á útróðrarplássunum, har stytst var at rógva á miðini. Føroyingar fara undir at brúka firðirnar og góðu havnirnar. Klakksvík, Sørvág, Vestmannahavn, Vágsfjørð, Trongisvágsfjørð og Skálafjørð. Í okkara føri var virksemið spjatt kring allan fjørðin. Á Skála, á Skipanesi, í Søldarfirði, á Kópaskeri undir Lambareiði, á Glyvrum og í Heiðunum. Júst um hesa leiðina, her vit nú standa, byrjaði Símun á Høgabóli sítt stórvirki, og hann bygdi sjálvur neyðugu bryggjurnar, sum nú liggja undir asfalti og betongi nakað innari í økinum. Eitt dømi um at einstaklingar og partvíst myndugleikar hesi árini hava skilt, at skuldi gróður og mennandi vøkstur vera, ráddi um at styrkja maritima vegamótið – havnaløgini.
So hvørt sum tørvur og ráð hava verið, er bygt út. Og tey sum hava havt kommunukassan í varðveistlu hesi árini hava tíbetur skilt, at lívið í stóran mun kom frá bryggjukantinum og niðaneftir. Ikki øvut. Har lá botnurin undir búskaparligu transformatiónini út í alt fleiri og aðrar vinnukrókar og stovnar. Smiður, krambúðir, tænastufyritøkur, skúlar, ansingarstovnar, savningarstøð til mentan og sosiala samveru, ítróttarvøllir og hallir. Alt kemur onkursvegna úr havinum, vit hugsa kanska ikki so nógv um hetta í gerandisdegnum, men tann dagin hóttafall kemur á, ávirkar hetta gerandisdagin hjá okkum øllum í ólukkumáta. Tað eru bara nøkur fá ár síðani at flakavirkið lat aftur, og trolararnir lógu svínabundnir í mánaðir. Tað var ein døkk tíð í økinum, her var gravarfriður, ongin glæma úr flakavirkisgluggunum, og lítið hugaligt var tað tá at virka sum nýsettur havnarmeistari við hesar bryggjur. Tað var lítið meiri enn at uppilagstir fiskimenn troystaðu sær at fara ein keitúr, her var ongin fiskaluktur, onki sjóð frá motorum, ongin roykur, onki hurr frá trukkum og ongar virkisfúsar flakakonur. Advokatarnir í høvuðsborgini stríddust um rovini, men tíbetur fanst ein loysn á hesum eisini. Vælsaktans tí at kapitalurin hevði álit á arbeiðsmegini í økinum.
Vit liva og yvirliva ikki av almennum funktiónum – tað hava vit prógvað. Her finst at kalla onki alment virksemi. Kortini hevur vøksturin verið størri enn flestu aðrar staðir í landinum. Hann, ið ikki livir av at umsita onnur, hann livir og yvirlivur av virksemi. Frumvinna og framleiðsla er eitt, men neyðugt er støðugt at taka hædd fyri øðrum trivnaðarparametrum, og í so máta eiga tey, sum frá tíð til aðra ráða fyri borgum í kommunala demokratinum, at hava sær hina sosialu verkfrøðina fyri eyga í samfelagshugsanini. Menniskjað livir ikki longur av breyði eina. Langt frá tí. Hvør einstakur gevur sítt íkast til samfelagið, men krevur harafturímóti, at tilboðini til børn og eldri gera gerandisdagin so smidligan og gevandi sum gjørligt. Hetta krevur ein politiskan myndugleika, sum liggur í broddi fylkingar og hugsar nakað væl fram um nøsina, í mun til hvussu tørvurin fer at vera, og ikki bert hvussu hann er, tá hesin kemur leypandi stein av steini á hvørjum morgni, táið sólin rísur úr havi.
Býráðið, ið sat undan hesum, tók avgerðina um at fara undir hesa verkætlanina, sum í dag stendur liðug. Sitandi býráð hevur av fullum huga stuðlað undir verkætlanina, semja hevur verið um, at hesin parturin av havnagerðini skuldi fáast frá hondini sum skjótast.
Hendan verkætlanin hevur ligið í tveimum pørtum. Ynski var, at dýpið fram við hesari bryggjuni varð 12 metrar, og táið neyðugt var at spreingja hellu burtur í støðum, fyri at røkka málinum, var sáttmáli gørdur við Spf. Rókina um hetta á sumri í 2016. Fyri slakar tríggjar milliónir krónur varð dýpt her í økinum og inni á Bakka á Glyvrum, fyri at gera rúm fyri skipunum sum sigla til og frá stóru verksmiðjuni hjá Bakkafrost. Seinri, hin 7. november 2016, var sáttmáli undirskrivaður um gerð av hesum havnarlagi, sum í dag verður handað Runavíkar kommunu. Arbeiðið varð boðið út og Rókin & Munch Civil Engineering á Glyvrum lótu inn lægsta tilboðið. Upprunaupphæddin var góðar 36 milliónir krónur. Tað hevur gingist væl við arbeiðnum, ja, væl betri enn væntað og ætlað. Vit eru væl frammanfyri tíðarætlanina, - arbeiðstakaranum og býráðnum fyri at takka, sum hevur hugsað stórt í málinum við einari eykjáttan seinasta heyst soleiðis, at útbyggingin ikki kom í drag av skeivari fíggjarligari periodisering.
Runavíkar havn hevur í mong ár verið í stórari menning – hetta sæst í hagtølunum. Tað er meiri enn so komið fyri, at rúm ikki hevur verið fyri øllum teimum skipum, ið hava ynskt at frekventera havnina. Bøtt verður um hetta við hesi bryggjuni, og ikki minst gerast vinnumøguleikarnir væl trivaligari, nú grót verður flutt inn í økið úr Eysturoyartunlinum, sum skapar víddirnar og eitt rásarúm, sum frameftir verður grundarlagið undir munandi ekspansión niðri við maritima trafikala vegamótið.
Samlaði kostnaðurin var mettur til áleið 40 milliónir krónur. Onkrar avbjóðingar og broytingar í arbeiðnum hava borið við sær, at samlaði kostnaðurin ídag liggur ímillum 43 og 44 milliónir krónur. Hetta svarar til áleið 2 hundrað túsund krónur fyri meturin av atløgusíðu við 12 metra dýpi. Tilvitað vóru ravmagn og asfalt ikki partar av útbjóðingini, hóast fyrireikingarnar eru gjørdar, og støða skal nú takast til, hvussu hendan endaliga snaringin skal fáast undir land.
Tað eru nógvir partar, ið skulu takast í eið, táið ein verkætlan sum hendan skal fremjast í verki. Mong eiga harvið eina tøkk uppiborna. Í dag fari eg vegna Runavíkar kommunu at takka okkara tøkniligu deild fyri ágrýtni hennara í málinum. Býráðunum, ið samfelt hava staðið aftanfyri verkætlanina, Landsbyggifelagnum fyri eftirlitið og arbeiðstakaranum Rókini og Munch fyri valaverk - og ikki minst fer tøkkin til tykkara, ið hava lagt nógv fyri, soleiðis at sum mest fekst burturúr tí stóra tali av arbeiðstímum, ið brúktir eru fyri at fáa hetta neyðuga undirstøðukervi undir land. Tykkara er størsti heiðurin.
Fyri at gera samberingar frá tíð til aðra, so kann nevnast, at júst hetta økið, her vit nú standa, rýkur av vinnumentan. Hin navnframi Símun á Høgabóli virkaði her, og fyri smáum 90 árum síðani heitti hann á arkitektin H.C.W. Tórgarð, faðir at Axeli presti og øðrum navnframum monnum, um at tekna sær eitt turkihús. Farið varð undir at turka fisk í húsinum í 1931. Har kundu turkast eitt túsund tons av fiski um árið, og var hetta ímillum tey stóru turkihúsini í landinum um tað mundið. Turkihúsið kostaði 60 túsund krónur, og til hetta lænti hann 15 túsund krónur úr Fiskaríbankanum. Eftir at húsið var liðugt, skipaði Símun fyri at ein brúgv varð gjørd undir turkihúsinum, soleiðis, at sluppir, skonnartir og damparar kundu leggja at. Hann borgaði alt úr egnum lumma.
Stórabrúgv, sum hon varð rópt, var gjørd á tann hátt, at betong varð fylt í hessianposar, sum vórðu loraðir niður til kavaran, sum so laðaði grundina undir brúnni frá botni og upp undir vatnskorpuna. Síðani var grót fylt í. Tað, sum var oman fyri vatn, varð síðani stoypt í fulla hædd við formum. Dekkið á brúnni bleiv esini stoypt, og tað var Askham sum gjørdi kavaraarbeiðið. 88 bygdir í Føroyum fingu almennan stuðul til brýr og lendingar frá 1888 fram til 1939, og Símun fekk ikki eina krónu av hesum stuðli. Kortini ognartók almenni myndugleikin brúgvarnar miðskeiðis í 50´árunum, uttan endurgjald, og eftir tað mátti virkið hansara gjalda fyri at liggja og uppskipa við tess egnu brúgvar.
Hendan lítla øldin hevur prógvað, at menningin ongantíð steðgaði aftur og framvegis bendir alt á vøkstur og menning í økinum. Umstøðurnar eru til at liva og at yvirliva, og fólkið fjølgast. Runavíkar havn er í vøkstri, m.a. her undir Høgabóli, og fólkatalið stendur í vøkstri. Alskyns vinna blómar – á sjógvi og á landi, og vit sum fyri eina tíð eru vald at ráða yvir tykkara skattapeningi, royna sum frægast at búgva kommununa til eina uppaftur meiri spennandi framtíð.
Bryggjan – ella havnarlagið – sum vit fáa handað í dag, er fíggjað umvegis skattin, men myndin kann eisini snarast soleiðis, at nettoyvirskotið hjá Runavíkar havn síðani 2010 hevur júst verið ájavnt við kostnaðin av hesi nýggju bryggjuni, sum verður kommunalur ognarlutur ídag.
Ella sum Nancy Vesturbú, sála, yrkir í Skálafjarðarsanginum:
Eitt høvuðspláss er Runavíkar havn,
har mangt umskipast fólkinum til gavn,
tí havsins gáva reiða kann mangt borð,
á sjógv og landi skapast betri kor.
Hjartaliga til lukku við nýggja havnarlagnum øllum somul, við ynskinum um, at havnameistarin og stabur hansara fær uppaftur meiri lív og virksemi í økið, øllum til frama.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Sverri Egholm
26.07.2015 - 23:55
Ítróttur > Ítróttur > Súkkling
Fimti og seinasti dagurin av súkklukappingini Volvo Kring Føroyar varð súkklaður í góðveðrinum í Havn í dag. Hetta veit jn.fo.
Byrjað var við bilasøluna Wenzel, og elitan skuldi koyra tvær ferðir til Gomlurætt og aftur. Eftir tað, skuldu súkklararnir koyra fimm smá umfør uppá ein góðan kilometur. Tilamans 40 km.
Tá teir høvdu súkkla 1 km setti Torkil Veyhe ferð á, bert Dávur Magnussen kláraði at fylgja við honum.
Dávur misti Torkil á veg niðan aftur á Velbastaðháls, tá koyrt var aftur móti Havnini. Torkil Veyhe kom fyrstur á mál. Dávur Magnussen vann spurtin í feltinum og Gunnar Dahl Olsen kom á mál sum nummar trý.
Torkil vann klárt samanlagt
Torkil endaði á fyrsta plássi og samanlagt brúkti hann 12 tímar og 51 minuttir og 21 sekund uppá teir 460 km, sum súkklararnir hava lagt afturum seg seinastu fimm dagarnar.
Gudmundur Joensen endaði á øðrum plássi, 20 minuttir aftanfyri Torkil og Bjarke Vodder Nielsen á triðja plássi, 30 minuttir aftanfyri Torkil.
Davur Magnussen gjørdist vinnari av fjallatroyggjuni.
Hetta skrivar jn.fo í dag.
Síggj myndir her


text:
- Tíðindi, mentan og ítróttur
Koyrilíkindini
Tað ávirkar koyrilíkindini kring landið.
Árni Jacobsen er økisleiðari hjá Landsverki, og hann segði soleiðis um koyrilíkindini klokkan sjey:
- Tað er hált um alt landið í morgun, og tað er nakað av jarðroki meðan ælini ganga, og tað er faktisk allastaðni kring alt landið. Veginir eru frá frostmarkinum niður á eini 3 kuldastig. Tað er kalt og frost í morgun, og tað er nógvur vindur framvegis og nakað av kavaælingi, sigur hann og heitir á bilførarar um at ansa sær og koyra varðliga á landsvegnum í morgun.
Serliga á Gjáarvegnum er tað vindhart, og tað liggur um 30 m/s í hvirlunum. Har eru serstakliga vánalig koyrilíkindi á Gjáarvegnum.
Annars eru hampiliga góð koyrilíkindi hjá persónbilum, sigur hann.
Sí eisini


text:
Dísa og pápin eru á veg til Tey svørtu slottini.
Hetta er ein long og vandamikil ferð.
Dísa heldur svávulsóljuni tætt inn at sær. Nú ræður um at finna systrina og at bjarga henni.
men við heimsins enda er um at verða galið.
Tá ið Dísa stendur framman fyri verunum, sum mamman hevur fryst, missir hon vitið, tí svávulsóljan verður so brennandi heit í hondunum á henni.
Er Dísa før fyri at loysa tey úr gandinum og er hon før fyri at vinna á megini hjá mammuni?
Í røðini um Dísu eru:
Dísa og norðlýsið
Dísa og huldufólkini
Dísa á vandaleið
Hetta er blá krabbabók (5. torleikastig)
Aftur


text:
Hallur av Rana
27.03.2015 - 11:03
Ítróttur > Ítróttur > Fótbóltur
Tað er sunnudagin at føroyska landsliðið spælir EM-undankappingar dyst móti Rumenia. Seinasti dysturin hjá føroyska landsliðnum er tann nú søguliga sigurin móti Grikkalandi, og føroyski landsliðsvenjarin, Lars Olsen, metir, at tað er møguligt at endurtaka bragdið.
- Síðani vit vunnu ímóti Grikkaland, havi eg sæð fram til hendan dystin, og eg gleði meg. Kunnu vit koma upp á sama støði, sum ímóti grikkum, so er væl møguligt, at vit fáa eitt gott úrslit aftur hesaferð, sigur Lars Olsen við heimasíðuna hjá FSF.
Søguliga sæð hava føroyingar hava trupulleikar av eysturevropeiskum liðum, og sambært Lars Olsen, so verður talan eisini um ein torføran dyst móti tí, ið hann metir, er besta liðið í bólkinum.
- Rumenar hava í løtuni eitt rættuliga gott landslið, og beint nú eru teir uttan iva besta liðið í okkara bólki. Eg rokni eisini við, at teir fara at leggja eitt stórt trýst á føroyska málið frá fyrsta bríksli, og tað skulu vit vera klárir uppá beinanvegin.
- Í spælistíli líkjast teir eitt sindur grikkum. Tí skulu vit vera væl fyrireikaðir til hesa stóru uppgávu, og tað haldi eg eisini, at vit eru, sigur Lars Olsen.


text:
Yvirlýsing frá Akademikarafeløgunum: Treytaleysur stuðul til Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar
Fakfeløgini Búskapar- og Løgfrøðingafelag Føroya, Akademikarafelag Føroya og Yrkisfelagið Miðnám vilja hervið lýsa sín treytaleysa stuðul til Felagið Føroyskir Sjúkrarøktarfrøðingar í stríði teirra at fáa betri sømdir fyri limir sínar.
Fakfeløgini heita somuleiðis á Fíggjarmálaráðið, at virða frælsa samráðingarrættin hjá hvørjum einstøkum fakfelagi.
At enda vilja fakfeløgini heita á Fíggjarmálaráðið um at seta seg aftur við samráðingarborðið og byrja einar virðiligar samráðingar, sum kunnu føra á mál.
Búskapar- og Løgfrøðingafelag Føroya
Akademikarafelag Føroya
Yrkisfelagið Miðnám


text:
Tilfeingi og trýst
Tað er so ymiskt sum tær geografisku eindirnar, seinri heimsins lond, stóðu í skotmálanum, tá Skapanarverkið varð lagt og snøggað til. Størri og minni eindir, minni ella rúmari hav og ikki minst, táið tað kemur til tilfeingi, hevur stórur munur verið gjørdur á hvussu gávurnar vórðu plaseraðar. Púrgjørt í støðum og ovmikið aðrar staðir. Oyðimerkur her og spríkjandi vøkstur har. Fiskameingi eina staðni og steindeytt hav aðrar staðir. Líkamikið hvussu víkti og vendi hesum viðvíkjandi, so mátti menniskjað, sum generalurin í føðiketuni, onkursvegna finna út av at hóra undan, alt eftir hvussu kringumstøðurnar nú einaferð høvdu laðað seg.
Hvør var so munurin, táið til stykkis kom? Ja, her rokna vit sjálvandi við tveimum tíðarrokningum, fyri og eftir ídnaðarkollveltingina, ið gjørdist byrjanin til heimshandilin vit kenna ídag, har rávørur og liðugt framleidd produktir skifta hendur dag og dagliga tvørtur um landamørk og heimspartar. Tað kann líka so væl vera, at liðugvøran kemur úr einum øðrum enda á heiminum enn brúkta rávøran í framleiðsluni, tað snýr seg nú einaferð fyri tað mesta um vælaverk, kappingarføri, dugnasemi, sølusnildi, ja, um at liggja stútt og støðugt á øllum parametrunum, sum eru viðvirkandi til, at júst tín vøra fer um skivurnar sum tann fyrsta í krambúðunum kring allan heim.
Soleiðis sum heimurin nú er samanskrúvaður, hava vit – sæð í einum ógviliga einfaldum spektrum – tvær kategori´ir av londum, táið tað snýr seg um framleiðslu. Lond, við hópin av livandi og deyðum tilfeingi, og tey, sum eru við sviðið soð í so máta. Tá eitt sterkt vinnulív er sjálv fyritreytin undir vælferðarsamfeløgunum, sum eisini vit ynskja at vera ímillum, so skal framleiðast til brúks og til sølu fyri aftur at keypa, handilsbismarin skal nú helst halda javnvágina yvir tíð. Annaðhvørt framleiðir tú burturúr egnari rávøru, og eigur tú onga slíka, keypir tú rávøruna til víðari framleiðslu og sølu. Nú kundi ein hildið, og tað fylgir onkursvegna onkrum siðbundum logikki, at júst rávørulondini vóru komin best undan búskaparliga øll hesi árini, heimshandiln hevur ment seg, men so einfaldur er veruleikin kortini ikki.
Ein stórur partur av orsøkini er, at natúrgivið tilfeingi í einum landi altíð endar sum eitt hápolitiskt mál fyrr ella seinri. Søgan um imperialismuna er eisini søgan um tilfeingi, tað ráddi um hjá ídnaðartjóðunum at fáa til vega bíliga rávøru, og mangar staðir standa bara rúkandi toftir eftir, eitt nú í Afriku og Latínameriku. Tilfeingi hevur elvt til trýst, politiskt trýst. Alt eftir hvussu ideologiirnar hava verið samanskrúvaðar hjá teimum ráðandi, eru broytingar farnar fram. Stalin tekur jørðina frá bøndunum og tvingsilskollektiviserar landbúnaðin, Hoxha ger tað sama í Albania, og letur frá sær heimsins triðfátækasta land og kenda sukurlandið Cuba megnar nóg illa at sukurføða seg sjálvt longur av somu orsøk. Ein gitin ídnaðarmálaráðharri í Cuba segði einaferð, at sukrið var eitt satt forbannilsi fyri oynna. At kalla øll arbeiðsmegin virkaði í sukurframleiðsluni og búskaparliga kom tað ongantíð at føða oynna sum eitt vælferðarsamfelag, og táið subsidiuni úr Sovjet hvurvu, hvarv sukurframleiðslan eisini á kollektiviseraðu akrunum. Hinumegin hava vit hesi stokkkonservativu oljulondini, sum eitt nú Saudi Arabia, har ein lítil familja hevur sett seg á alt tilfeingið í jørðini, oljuna, og tað er bara ein politiskur og hernaðarligur jarnnevi, sum heldur fólkinum frá at gera bart, fyri at fáa part í hesum øllum. Vit mega harvið staðfesta, at egið tilfeingi skapar eina konflikt í politiskum skipanum, sum skulu loysast onkursvegna. Lættari hava teir tað í londum sum Danmark, har teir onki stórvegis tilfeingi áttu, fyrrenn teir funnu oljuna í Norðsjónum í okkara tíð – sum eisini hevur elvt til stríð. Annars snýr tað seg mest um handilspolitikk hjá dønum. Teir hava sum so nógv onnur úti í heimi funnið útav, at handil og vinningur snýr seg um so øgiliga nógv annað enn tað, at tilfeingið liggur fyri eygunum á tær, og tú kanst fáa tað fyri onki til virkingar úr havi og námum. Eftir øllum at døma veksur handilssnildið, tá tørvur er á tí, menniskjað hevur eftir øllum at døma fingið nakað nógv av eginleikunum hjá kamæleónini í vøggugávu, og teir verða bara kveiktir og vaktir, um tørvur er á tí, sum skilst.
Føroyar eru eitt av londunum, sum eru ríkiliga signað við tilfeingi. Tað sum fyri onkran kendist sum ein avmarking, tá fiskimarkið varð flutt út á 12 fjórðingar, og serliga táið markið varð hálað út á 200 fjórðingar, samstundis sum tað sama hendi kring um onnur lond, har vit áður høvdu veitt fyri størsta partin, er í dag eitt metstórt ríkidømi – roknað út á hvønn íbúgva í landinum. Hinvegin er ein avmarking ein avmarking. Og í henni liggur tann treytin, at fullkomna veiðifrælsi er burtur, tú kennir stovnarnar á leið, veitst hvussu nógv tú kanst taka burturúr teimum árliga, fyri at tryggja stovnsrøktina, tí er tað sjálvsagt, at viðgerðin av øllum hesum endar inni á bonaðu fjalunum í politisku skipanini. Hvør skal nú fáa lutirnar av Fólksins svimjandi ognum? Hvør skal verða ambætaður við skivuna, tá loyvini skulu latast, og hvussu skal skilmarkast hvør ið hin rætti loyvishavarin verður? Tað eru nógv áhugamál partar av hesum leiki: Fólkið, politikarar, útgerðarmenn, fiskimenn o.s.fr. Samanumtikið vita øll, at veiðiloyvini mega avmarkast innanvert avmarkingina, annars verður vinnubúskaparligur ruðulleiki. 50 túsund menniskju fáa ongan vinning burturúr at fara hvør sær einsæris út eftir hvør sínum luti, tí má ein skipan finnast, sum rationaliserar veiðuna til eina so rationella drift sum yvirhøvur gjørligt. Bara haðani kunnu øll hesi somu fáa nakað sum helst burtrúr hesum øllum.
Tað tykist eisini vera semja um, at eitt loyvi í hesum bassenginum, í bilateralum avalum og í strandalandaavtalum geva ein óvanligan eykavinning, sum liggur omanfyri vanligan handilsligan vinning, sum er ein treyt fyri yvirhøvur at kunna virka í vinnuni. Loyvi eru sum so latin út av Fólksins ognum til eina rationella drift hjá nøkrm fáum aktørum, tí er júst tann eykaeykavinningurin ogn hjá teimum, sum eiga havið og tilfeingið, okkum øllum ella samfelagnum. Háaktuelli spurningurin í hesum døgum er, hvussu hesin óvanligi vinningurin, íkomin av avmarkingini, skal inkasserast. Tað eru tað fleiri meiningar um.
Vit eru nú komin inn í eina endafasu hesum viðvíkjandi. Verandi loyvir vórðu uppsøgd í 2007, væl saktans tí at politiska skipanin ynskti onkrar broytingar í vinnuskipanini, men lítið hevur verið at frætt síðani um hvat flokkar og tingmenn hava ætlað sær, eftir at loyvini endaliga ganga út gamlaárskvøld um eitt gott ár. Nú tað stundar til, gerast menn harðmæltari, onkur vil onga broyting, meðan aðrir ætla at kollvelta verandi skipan. Tað sum er eftir av hesum árinum verður eitt avgerandi tíðarskeið í so máta. Nú skulu øll sjónarmið fram á torg. Við hesum í huga hevur R7 – Peturi, Eivindi og Tóri í fremstu røð – skipað fyri hesi ráðstevnuni, har serfrøðingar av ymiskum kalibri koma at leggja síni sjónarmið fram. Í einum demokratiskum landi er tað vanæriligt ikki at leggja oyruni til allar hugsanir, – sjálvur kanst tú sodna og sýla eftir tað – og eftir egnari sannføring.
Føroyskur búskapur er somikið tengdur at havsins tilfeingi, at alneyðugt er við einari tjóðarsemju um vinnuleiklut landsins eftir 1. januar 2018. Frá upphavinum fingu vit hesa gávuna, og gávum skal man fara væl við. Tað fer at vera rættiliga ruskut í politiska sjónum næstu dagarnar, mánaðirnar og fram til nýggjárs 2018, men øll eiga at leggja sín góða lut í hetta verk, soleiðis at ágóðin onkursvegna kemur tjóðini, øllum, til høldar. Málið er somikið stórt, at øll mega onkursvegna boyggja seg inn ímóti onkrum sum líkist einum modus vivendi fyri at tryggja vinnukarmarnar fleiri áratíggju fram í tíð.
Til seinast fari eg at ynskja Johnny í Grótinum, Magna Laksáfoss, Osmundi Justinussen, Gary D. Libecap, Charles R. Plott, Martin Paldam og Jón Kristjánssyni vælkomnum at gera okkara fundering munadyggari í mun til hvat ið skal henda á hesum mótinum í Føroyum um skamma stund.
Hervið er Fiskivinnuráðstevnan í Løkshøll – fyrimunir og vansar við fríari uppboðssølu – sett.


text:
Stk. 1. Navn felagsins er Unga Tjóðveldið.
Stk. 2. Unga Tjóðveldið er felag teirra ungu, ið fylkjast á frælsisleið. Felagið hevur heimstað í Føroyum.
§ 2. Endamál
Endamál felagsins er at virka fyri stovnsetan av sjálvstøðugari føroyskari tjóð, og styðja og fremja tjóðveldishugsjónina, soleiðis sum hon kemur til sjóndar í stevnu Tjóðveldis.
§ 3. Limir
Stk. 1. Limur kann gerast hann, ið tekur undir við stevnu floksins og er undir 30 ár.
Stk. 2. Tann, ið er yvir 30 ár, gerst stuðulslimur.
Stk. 3. Limur kann ikki vera limur í øðrum politiskum ungmannafelag ella politiskum flokki í Føroyum samstundis Tjóðveldi undantikið.
Stk 4. Landsnevndin skrásetir limir, ið ynskja at tekna seg í felagið. Limur skal sjálvur strika tilmelding sína, um ynski er til tess. Um hann ynskir at gera hetta, skal hann bera landsnevndini boð um hetta.
Stk. 5. Er illgruni um, at limur onkursvegna tarnar ella arbeiðir í móti áhugamálum felagsins, verður máli tikið upp av landsnevndini. Landsnevndin ger av, um málið skal takast upp á landsfundi ella eykalandsfundi. Mannagongdir skulu gerast um hetta. Landsnevndin setir seg i samband við viðkomandi og boðar frá mannagongdunum. Landsnevndin hevur ikki heimild at burturvísa limi.
§ 4. Landsfundurin
Stk. 1. Landsfundurin er evsta vald Unga Tjóðveldsins.
Stk. 2. Allir limir felagsins undir 30 ára aldur hava rætt til at atkvøða.
Stk. 3. Limagjald verður ásett av landsfundinum.
Stk. 3.1. Verður onki samtykt á landsfundinum ásetir landsnevndin limagjaldið.
Stk. 4. Regluligur landsfundur verður hildin á hvørjum árið í mars mánað. Undir serligum umstøðum kann landsnevndin útseta áðurnevndu freist. Fundarboð verða givin minst tvær vikur undan landsfundinum.
Stk. 5. Á landsfundinum verður grannskoðaður roknskapur lagdur til góðkenningar.
Stk. 6. Landsnevndin ger sjálv skrá fyri landsfundin.
§ 5. Landsnevndin
Stk. 1. Evsta vald millum landsfundir og eykalandsfundir er landsnevndin.
Stk. 2. Umboðini í landsnevndini, ið ikki verða vald sambært § 5 Stk. 5, verða vald á árliga landsfundinum við loyniligari atkvøðugreiðslu. Forkvinna/maður verður vald/ur umvegis serskilda atkvøðugreiðslu.
Stk. 3. Landsnevndin skal verða mannað av 3, 5, 7 ella 9 nevndarlimum.
Stk. 4. Tiltakslimir verða valdir samstundis sum nevndarlimir, og verða tey tiltakslimir eftir raðfylgju, ið ikki fáa fastan nevndarsess.
Stk. 5. Økisfeløgini eiga ein landsnevndarsess hvør, og velja økisfeløgini sjálvi hetta umboð.
Stk. 6. Landsnevndin, undantikið forkvinnuni/manninum (§ 5 Stk. 2), skipar seg sjálv.
§ 6. Altjóðanevndin
Stk. 1. Landsnevndin setur eina nevnd við minst einum umboði úr landsnevndini.
Stk. 2. Forkvinnan/maðurin í nevndini skal vera limur í landsnevndini.
Stk. 3. Hægst 3 fólk sita í nevndini.
§ 7. Tekningarregla
Stk. 1. Felagið verður teknað av forkvinnu/manninum, næstforkvinnu/manninum og peningarøklinum í felag.
§ 8. Eykalandsfundur
Stk. 1. Eykalandsfundurin hevur eins stórt vald og landsfundurin.
Stk. 2. Eykalandsfundurin við framløgu av fundarskrá verður lýstur, um landsnevndin ella eitt av økisfeløgunum krevur tað. Eykalandsfundurin verður hildin í seinasta lagið tvær vikur eftir at krav um fund er sett fram.
Stk. 3. Fundarboð verða givin minst eina viku undan eykalandsfundinum.
§ 9. Viðtøkur
Stk. 1. Viðtøkur á lands- og eykalandsfundi verða gjørdar við vanligum meiriluta.
§ 10. Lógarbroytingar
Stk. 1. Uppskot um lógarbroytingar í hesari reglugerð kunnu setast fram av landsfelagnum, økisfelagi ella av limum felagsins.
Stk. 2. Lógarbroytingar staðfestast á lands- ella eykalandsfundi við einum meiriluta av 2/3 av møttu limunum.
§ 11. Avtøka av felagnum
Stk. 1. Avgerð um avtøku av felagnum verður tikin á lands- ella eykalandsfundi við 3/4 í meiriluta.
Stk. 2. Verður felagið avtikið fella møguligar ognir til Tjóðveldi.
Broytingar samtyktar á landsfundi 22. februar 2013.
Broytingar samtyktar á landsfundi 21. mars 2015.
Broytingar samtyktar á landsfundi 19. mars 2016.
Broytingar samtyktar á landsfundi 11. mars 2017.


text:
MFS styrkir samstarvið vid grønlendsk lesandi Meginfelag Føroyskra Studenta og grønlendska lestrarfelagið, Avalak, hava nú birt undir samstarv millum feløgini.
Føroysk og grønlendsk lesandi standa mangan í somu støðu, millum annað, tá ið tey flyta til onnur lond at lesa. Lestrarlív í útlondum og politisk val í heimlandinum varð umrøtt á fyrsta fundinum millum lestrarfeløgini.
Forkvinnan fyri MFS, Birita í Dali, fundaðist við formannin fyri Avalak, Hans Peder Kirkegaard.
Á fundinum varð kjakast um felagsáhugamálini hjá føroyskum og grønlendskum lesandi, og feløgini samdist á fundinum um at arbeiða fram ímóti at skipa fyri kjaktiltaki, ið tekur evni upp, ið viðkoma bæði føroyingum og grønlendingum.
Feløgini kunnaðu um sínar royndir sínar innan lestrarøkið, og millum evnini var at fáa føroysk lesandi í Danmark at skráseta seg til veljaralistan til løgtingsvalið 2011, ið MFS hevði góðar royndir av. Grønlendska Avalak hevur just verið í gongd við at fáa lesandi til veljarastøðini í Danmark.
Danska SU skipanin var eisini á skránni á fundinum, nú grønlendska stjórnin hevur avgjørt, at grønlendsk lesandi ikki longur frá lestrarstuðul úr. Grønlandi, tey gerast tí partur av donsku SU skipanini, eins og føroysk lesandi í Danmark eru.
MFS fekk nógvan íblástur frá Avalak í samband við teirra mongu sosialu tiltøk, eins og teirra ágrytni at arbeiða fyri, at grønlendsk lesandi fáa starvsvenjingarpláss runt um í heiminum. Feløgini fegnast um nýggja samstarvið og síggja fram til felagsátøk innan
lestarøkið.
Við norðuratlantiskum lestrarkvøðum
MFS og AVALAK


text:
Hvat ætlar kommunan við eldraøkinum?
Hvat ætlar kommunan við eldraøkinum?
Sjálvboðið arbeiði gagnar sálarheilsuni, er ein yvirskrift
hjá Tórshavnar kommunu.
Talan er um sjálvboði arbeiði á eldraøkinum. Tað kann
tykjast sum eitt gott íkast til dagligdagin hjá eldru borgarunum. Men er hetta
ikki ístaðin ein fjald sparing? Er tað rætt, at ein so rík kommuna, sum
Tórshavnar kommuna, skal leita eftir óløntari arbeiðsmegi, ístaðinfyri at
starvsfólkanormeringin á eldraøkinum verður økt. Farið heldur til verka og
loysið ótolandi støðuna á eldraøkinum á ein professionellan hátt. Tá tað
arbeiðið er gjørt, kunnu tit arbeiða við at skipa fyri óløntum og sjálvbodnum
arbeiði. Í verandi løtu, skríggjar tað til himmals, at mann letur eyguni aftur
fyri veruleikanum, at starvsfólkatrotið er alarmerandi høgt.
Heilsuskúli Føroya skipar fyri partvísari fjarundirvísing í
næstum, fyri at gera tað lættari og smidligari, at nema sær útbúgving til
heilsuhjálpara og heilsurøktara, ið stórur eftirspurningur er eftir.
Fakfeløgini stríðast undir lønarsamráðingunum, at fáa lønina
á eitt niveau, har tað gerst freistandi, at søkja sær arbeiði. Ásannast má, at
enn er langt á mál.
Hvar er leikluturin hjá kommununum kring landið? Hvussu nógv
verður gjørt, fyri at loysa hendan ovurstóra trupulleikan, ið eldraøkið er
komið í? Vælsignaðu tit, latið okkum taka saman lógvatak og loysa trupulleikan.
Heilsuhjálparafelag Føroya eru til dystin fús.
Tað kemst ikki uttanum, at starvsfólkanormeringin má og skal
hækka við lóg og at fólk ið eru áhugaði, sleppa upp í tíð. Men fyri at tað skal
bera til, má vikan styttast niður í 37 tímar og vaktirnar leingjast til 8
tímar. Sum nú er, ber illa til nógvastaðni, at arbeiða fulla tíð, orsaka av
stuttum vaktum, ið ger, at starvsfólk mugu arbeiða hvønn dag í mánaðinum, fyri
at nærkast teimum 40 tímunum.
Heimatænastan má uppraðfestast, so til ber at verða í egnum
heimið sum longst. Tað er eingin loyna, at stovnsplássini eta alla játtina, so
ein gongd leið má verða, at gera batar í Heimatænastuni.
Tey ungu, ið eru okkara framtíð, fara ikki at arbeiða undir
slíkum umstøðum, so her er einki at bíða við. Hvør dagur telur, so tað er at
fara til verka, ongantíð ov skjótt.
Mary Antonsdóttir, forkvinna
Heilsuhjálparafelag Føroya


text:
Page - At missa hárið
At missa hárið
Øll kunna missa hárið
Tað er ikki óvanligt at missa hárið, orsøkirnar kunna vera nógvar. Øll menniskju kunna uppliva hártap í størri ella minni mun, og hetta kann raka ein sera meint sálarliga. Tú kann missa hárið eitt nú av kemo- ella stráluviðgerð, eisini kann hárið blíva tunt ella heilt vekk av øðrum medisinskum viðgerðum. Fólk í øllum aldri , bæði børn og gomul, missa hárið. Burtursæð frá medisinskum viðgerðum eru tað oftast alopecia ella hormonórógvan sum er orsøkirn til hármissin.
Eg havi arbeitt við fólki, ið hava mist hárið í yvir 30 ár, og havi gjøgnum mína arbeiðstíð skapað mær holla vitan og havi samarbeiði við fólkum ymsastaðins í útheiminum.
Tí missa vit hárið
Alopecia
Alopecia tað medisinska heitið fyri plettskalla. Tað eru ymisk sløg av alopecia, so sum alopecia areata.
Tað er ein støða, sum ger, at hárið dettur av. Tað er ein autoimmun sjúka, tvs. at imunverjan áloypir kroppin, og í hesum føri er tað harrótina. Tá hetta hendir, byrjar hárið at detta av, ofta í størri ella minni plettum. Tað kunna vera nakrir fáir plettir, eins og tað kunna vera nógv plettir, ið endar í at ein gerst heilt skallutur.
Í sjáldsomum førum, missur ein alt hárið av høvdinum (alopecia areata totalis) ella á øllum kroppinum (alopecia areata universalis).
Ein kann ikki spáa um, hvor fær alopecia og ikki, men møguleikin at fáa alopecia gerst størri um hetta liggur til familjuna. Mann meinar at alopecia er oftari millum fólk, har familjan hevur autoimmunar plágur, so sum diabetis, lupus ella sjúkur í skjaldkertilinum.
Umleið 60% av fólkunum, ið fáa alopecia, vísa fyrstu teknini seg áðrenn 20 árs aldurin. Menn og kvinnur eru líka ofta rakt í yngri aldri, men seinni í lívinum eru kvinnur heldur oftari raktar enn menn.
Alopecia smittar ikki.
Kemo
Tá ein fær kemoviðgerð, kann ein av ampunum vera, at missa hárið, í størri ella minni mun. Í fleiri førum missur tú eisini eygnabrýr- og vippur, ella í minsta lagið verða tær tynnri. Í ávísum førum missur tú alt haríð á øllum kroppinum.
Tá ein fær staðfest krabba, kunna tey oftast á sjúkrahúsinum fortelja tær um tú væntandi fert at missa hárið av kemo, ella ikki. Hárið byrjar oftast at detta av 14 dagar aftaná fyrstu viðgerð av kemo.
Hárið kann eisini ávirkast negativt av antihormonviðgerðum.


text:
Endamálið hjá felagnum er at styrkja handil og búskaparligt samstarv millum hesi lond. Felagið sóknast eftir at samstarva við feløg í Íslandi og Føroyum, ið sita við líknandi uppgávum. Til at fremja hetta endamál vil felagið hava upplýsandi fundir, ráðstevnur, og breiða út kunning um vinnulívið, íløgu- og handilsmøguleikum í Føroyum og á Íslandi.
Endamál ráðsins er að menna og røkja vinnuligt samstarv millum Føroya og Íslands og at víðka samstarvið innan útbúgving, mentan og stjórnmál.
Ráðið er netverk hjá fyritøkum, stovnum og einstaklingum og markamót fyri samskifti við myndugleikar.
Ráðið er miðdepil fyri opnum orðaskifti um, hvussu best er at vaksa um samhandilin millum Føroya og Íslands.
Ráðið kunnar um viðurskifti, sum týdning hava fyri samhandilin millum Føroya og Íslands, t.d. vitan, royndir, ætlanir og hugsan í báðum londum.
Ráðið skipar fyri fundum og ráðstevnum um mál og evni, ið viðkoma báðum londum.
Ráðið verjir vinnuligu áhugamál limanna og umboðar tey í mun til føroyskar og íslendskar myndugleikar.


text:
Á ársfundinum hjá NAFO í seinastu viku varð avgjørt at hækka heildarkvotuna fyri tosk á Flemish Kap upp í 17.500 tons fyri 2019. Føroyar eiga 22,35% av heildarkvotuni. Sostatt hækkar føroyska kvotan 1420 tons, úr 2491 tonsum upp í 3911 tons.
Í nýggja vísindaliga tilmælinum var mett at heildarkvotan fyri tosk á Flemish Kap fyri 2019 kundi hækka úr 11.145 tonsum upp til í mesta lagi 20.800 tons. Tilmælið staðfesti eisini, at helst fór ein so stór hækking at hava við sær, at heildarkvotan fyri 2020 skuldi lækka niður í 12.400 tons.
Heildarkvotan fyri tosk á Flemish Kap verður ásett fyri eitt ár í senn. Soleiðis sum útlitini í løtuni eru, verður mett, at hækkingin næsta ár elvir til, at toskakvotan kann gerast meira støðug frá ári til árs, enn um valt varð at hækka kvotuna enn meira fyri 2019.
Á ársfundinum varð eisini avgjørt at fara undir at gera eina langtíðar umsitingarætlan fyri tosk á Flemish Kap. Talan er um eitt umfatandi arbeiði, og ætlanin er, at hetta arbeiðið skal verða liðugt fyri næsta ársfund.
Føroyska kvotan fyri svartkalva og kongafisk fyri 2019 verður ávikavist 211 tons og 69 tons, sum er tað sama sum í ár.
Harumframt vóru ein røð av viðurskiftum viðvíkjandi fiskiveiðuumsiting, eftirliti, gransking og hagtølum viðgjørd á ársfundinum.
Í føroysku sendinevndini vóru umboð fyri Uttanríkis- og vinnumálaráðið, Fiskimálaráðið, Vørn og Føroya Reiðarafelag.


text:
Hvørjum gagnar staðseting av útbúgving
01-06-2018 Hits:163 Ymiskt Jógvan Philbrow
Vit í Føroya Pedagogfelag fegnast stórliga um, at útbúgving til hjálparfólk á námsfrøðiliga økinum eftir ætlan longu verður klár í januar 2019. Útbúgvingin kann geva hjálparfólkum ein góðan møguleika at ogna...Read more
Málmenning - ein góður tanki
At lýsa 2018 sum "ár fyri málmenning hjá børnum" er ein góður tanki. Men treytin fyri gagni uppá longri sikt er, at eitt nøktandi tal av vaksnum eru kring børnini…
Lyftir omaná lyftir omaná lyftir omaná lyftir…
Samgongan hevur fleiri góð lyfti í samgonguskjalinum, men tey tykist bara verða heit luft og hvørvisjónir.
Innleiðing til filmin: Captain Fantastic
Captain Fantastic í Havnar Bio 11/9 kl. 20.00 Gott kvøld, hetta er ein stuttlig avbjóðing at “innleiða” ein film. Eg havi lisið meg fram til, at hetta er ein søga um…
Røða hildin á Skarðinum, 21 august 2016
Góðu áhoyrarar Tað er mær ein heiður at halda eina røðu fyri tykkum, her útið í tí frælsu náttúru. Eg havi sett yvirskriftina á røðuni at vera “Fjølbroytnið styrkir framburð”.
Tað góða lívið má vera málið og endamálið
Grein úr Eftirskúlin nr. 10. Samfelagið uppalir og lærir okkum at vera strongd, at vera ónøgd og elur fram mistreysti Tá samfelagið flytur sjóneykuna yvir á botnlinjuna, hvørt vit eydnast ella ikki…
Støðan hjá stuðlum í fólkaskúlanum er undir alt lágmark.
Vit kunnu staðfesta, at tó at eingin forðing sigst at vera fyri fastar setanir, verða námsfrøðiligir stuðlar í fólkaskúlanum bert settir fyri eitt skúlaár hvørja ferð. At stuðlar ikki kunnu fáa…
Tað er í lagi at fara til arbeiðis!
Góðu foreldur, góðu mammur og góðu pápar, tað er ikki neyðugt hava ringa samvitsku av at fara til arbeiðis. “Tú skalt ikki fáa tær børn fyri at onnur skulu ansa teimum”, “Børn…
Betri arbeiðsviðurskifti, takk
Eitt tað størsta ynskið hjá limunum í Føroya Pedagogfelag - næst eftir eina lønarhækkan - er betur skipað arbeiðsviðurskifti. Á aðalfundinum hjá Føroya Pedagogfelag, 27. februar 2016, fingu limir felagsins høvi…
Sjálvandi virði eg foreldur!
Onkur vil vera við, at eg virði ikki foreldur, tí eg mæli frá, at foreldur fáa pening fyri at hava børn síni heima, og halda á fram við at siga…
- 1
- 2
- 3


text:
3.500 fólk vitjaðu Glasir
Dan Klein --- 11.08.2018 - 09:20
MYNDAFRÁSØGN: Í gjár upprann so dagurin, har fyribils punktum varð sett fyri byggingini av Føroya størstu bygningsverkætlan, Glasi, tá Landsverk avhendaði Mentamálaráðnum bygningin. Hetta varð gjørt við eini almennari móttøku, har umleið 3.500 komu á gátt at síggja stásiliga bygningin, ið verður karmurin um miðskúlaútbúgvingarnar í Havn komandi mongu árini.
Áhugin at síggja nýggja og stórsligna miðnámsskúlan við Marknagil var ovurhonds stórur. Ein teljing við dyrnar vísir, at umleið 3.500 fólk nýttu høvið at síggja skúlan, og tá flest vóru inni undir móttøkuni, var talið umleið 1.900.
Húsið lat upp klokkan 14.30, har Finnur Hansen Trio spældu fyrsta hálva tíman, áðrenn sjálv móttøkan byrjaði klokkan 15 við eini áhugaverdari framførslu hjá tónleikabólkinum, Frum.
Tann fyrsti á røðaralistanum var stjórin á Landsverki, har hann millum annað segði soleiðis:
- Góðan dagin, øll somul, og hjartaliga vælkomin til móttøku her á Glasi, har vit nú formliga handa Mentamálaráðnum nýggja skúladepilin og alment lata dyrnar upp fyri Føroya fólki til hetta stásiliga og framskygda bygningsverk. Seks ár eru nú liðin, síðani vit høvdu lisitatión til hesa framúr spennandi verkætlan, sum vit eru sera errin av at hava fingið upp at standa. Hetta er eisini uttan iva tann mest kompliseraða verkætlan, sum er gjørd her á landi, tá vit hugsa um serstaka sniðið, stórslidna arkitekturin og støddina á bygninginum, segði Ewald Kjølbro.
Kostnaðurin fyri bygningin, ið er umleið 19.500 fermetrar til støddar, er settur at vera 636,5 milliónir krónur. Hetta svarar til 32.600 krónur, tá maskinur og innbúgv eru íroknaði.
- Samanbera vit kostnaðin við aðrar stórar byggiverkætlanir bæði her í Føroyum, men eisini aðrastaðni – eitt nú í Danmark – so haldi eg, at vit hava fingið nógv fyri peningin. Nevnast kann, at Skúlin á Fløtum her við síðuna av eftir ætlan fer at kosta umleið 33.000 krónur fyri fermeturin. Nýggi Legobygningurin, Legohouse í Billund, sum BIG eisini hava teknað, kostaði 50.000 krónur fermeturin. Eg kundi nevnt fleiri dømir við líknandi ella hægri fermetrakostnaði, men lat tað fara, segði Ewald Kjøbro í røðu síni.
Hann upplýsti eisini, at undir allari tilgongdini hevur Landsverk havt sáttmálar við 31 arbeiðstakarar, 11 veitarar av innbúgvi og 7 reingerðarfyritøkur. Í sjálvum byggitíðarskeiðinum hava í miðal umleið 150 fólk arbeitt á byggiplássinum, sum í tímum svarar til umleið 640 ársverk tilsamans.
- Stóra tøkk øll somul fyri tykkara ídni og stóra íkast til at fáa gjørt hendan stásiliga skúlan til veruleika. Eg vil eisini takka byggileiðslu, eftirliti og ráðgevum fyri tykkara avrik. Tit hava í verki víst, at tit megna at lyfta eina so stóra uppgávu og koma á mál, hósast ágangurin og avbjóðingarnar hava verið stórar. Vegna byggileiðsluna hjá Landsverki skal eisini ljóða ein stór tøkk fyri tað góða samstarvið, sum hevur verið á byggiplássinum. Ikki minst fyri tann vælvilja, sum hvør einstakur handverkari og arbeiðsfólk hava lagt í ta einstøku uppgávuna. Hetta eru vit sera takksom fyri, segði Ewald Kjølbro.
Eisini nýtti stjórin á Landsverki høvið at takka Mentamálaráðnum fyri samstarvið við bæði fyrrverandi og núverandi landsstýrisfólkum.
- At enda vil eg ynskja tykkum næmingum, sum skulu ganga her, og tykkum, ið fara at starvast her – bæði leiðslu, lærarum og starvsfólkum annars – til lukku við hesum nýggja og stásiliga skúla, og góða eydnu við tí virksemi, sum skúlin verður karmur um, endaði Ewal Kjølbro røðu sína.
Hini á røðaralistanum vóru Rigmor Dam, landsstýriskvinnu í mentamálum, Bogi Bech Jensen, rektari á Glasi, Bjarke Ingels og Finn Nørkjær, arkitektar hjá BIG, Rosan Bosch, innandura sniðgevi, og Jógvan Fríðriksson, biskupur.
Undir móttøkuni framførdi Tarira undir leiðslu av Bernharði Wilkinson eina kantatu við heitinum “kantina magica”, sum Unn Patursson hevur gjørt tónleikin til, og Maria Róadóttir Jæger orðini. Verkið var ein gáva frá Mentamálaráðnum til Glasir, sum Rigmor Dam handaði Boga Bech Jensen. Eisini sang Havnarkórið yrkingina “Sløttumenn” eftir Williami Heinesen, sum Vagn Holmboe gjørdi satsin til.
Glasir fekk somuleiðis gávu handaða frá Tórshavnar Býráð. Hetta var ein miniútgáva av standmyndini við Svimjihøllina í Gundadali, sum Gunnvør Balle, varaborgarstjóri handaði rektararanum á Glasi.
Sjey listafólk hava listprýtt Glasir, ið serliga eru at síggja í innanhýsis trappurúminum. Av teimum 40 uppskotunum, sum komu inn, valdi listprýðisnevndin sjey listafólk til at standa fyri hesum. Tey eru Brandur Patursson, Sigrun Gunnarsdóttir, Jóhan Martin Christiansen, Anker Mortensen, Rannvá Kunoy, Ragnhild Hjalmarsdóttir Højgaard og Hanni Bjartalíð.
Somuleiðis er eitt legomodell av Glasi komið til Føroya í sambandi við móttøkuna, sum føroyingurin Helgi Toftegaard, ið er búsitandi í Danmark, hevur gjørt, og sum verður sýnt fram á skúlanum.
Sí eisini stóra myndafrásøgn við at trýsta á fyrstu myndina niðanfyri og síðani blaða við pílinum á hvørji einstakari mynd.
Myndir: HeinesenMyndir / Landsverk


text:
Aldrin áður hevur eftirspurningurin eftir atgongumerkjum til ein landsdyst í Føroyum verið so stórur sum júst nú.
Nærum øll tjóðin kundi hugsa sær at sitið á Tórsvølli mánakvøldið, og sæð heimsins besta spælara, Christiano Ronaldo, saman við liðfeløgum hansara, spæla ímóti føroysku kempunum.
Føroyska landsliðið hevur seinastu árini prógvað, at teir eru mentir at skapa úrslit, ið eingin hevði væntað! Fríggjakvøldið vunnu vit 0-2 á útivølli móti Letlandi, og dystin áðrenn tað leiktu vit javnleik móti Ungarn á heimavølli. Í løtuni er Føroyar á 2. plássi í bólkinum.
Í annaðkvøld taka okkara evnaríku, málrættaðu og viljasterku leikarar ímóti Evropameistarunum, Portugal. Talan er um eitt brak av einum dysti, og óivað verður Tórsvøllur fullsetttur!
Tó eru tað túsundavís av føroyingum, ið ikki sleppa á Tórsvøll at hyggja at hesum megnar dysti. Runavíkar kommuna ynskir tí at bjóða øllum vælkomnum í Løkshøll í annaðkvøld, har landsdysturin verður vístur á einum av føroya størstu skíggjum.
Løkshøll er útgjørd við góðari og framkomnari útgerð til alskyns tiltøk, - Eisini landsdystir! Tiltakið er ókeypis og øll eru hjartaliga vælkomin. Vit vilja somuleiðis gera vart við, at tað er avmarka pláss. Vit mæla tí fólki til at møta í góðari tíð. Dyrnar lata upp klokkan 19:00, og dystarbyrjan er kl. 19:45.


text:
Í stríðnum fyri at broyta hjúnabandslógina verður tosað um, at ein minnilutabólkur – í hesum føri samkynd v.fl. – skulu fáa sama persónliga frælsi sum øll onnur, nevniliga “frælsi at giftast”. Tá hava vit eitt frælsari samfelag, vilja forsprákarar vera við. Men tað merkisverda er, at manglandi persónligt frælsi serliga er at síggja í teimum londum, ið hava broytt hjúnabandslógina. Kanada, ið broytti hjúnabandslógina í 2005, er kanska tað besta dømið. Í dag, bert 11 ár eftir broytingina, sæst týðiliga, í hvussu stóran mun grundleggjandi frælsi hjá vanligum kanadiskum borgarum eru vorðin skerd.
Talufrælsið er skert ógvuliga nógv. Nú er tað heilt vanligt at halda, at fólk eru langt úti og stoytandi, um tey alment eru ímóti hjúnabandi millum tvey av sama kyni. Ella um tey siga, at tað er best fyri eitt barn at vaksa upp hjá mammu og pápa sínum. Anti-diskriminatiónslógir verða javnan nýttar til at fáa slíkar “lógbrótarar” at tiga.
Men tað merkisverda er, at manglandi persónligt frælsi serliga er at síggja í teimum londum, ið hava broytt hjúnabandslógina.
Samvitskufrælsið: hundraðtals einstaklingar og fyritøkur, ið veita tænastur í sambandi við brúdleyp, eru vorðin noydd at standa andlit til andlits við kanadiskar dómstólar og mannarættindaráð. Orsøkin er, at tey av samvitskuávum ikki hava viljað bukkað undir fyri trýstinum at veita tænastur í sambandi við brúdleyp, sum tey ikki vilja luttaka í.
Frælsið, at vera foreldur: foreldur, sum ikki taka undir við hjúnabandi millum tvey av sama kyni, ella sum eru ímóti at lata børn síni fáa ta víðgongdu seksualundirvísing, ið fylgir hesum ráki, eru eisini komin í stríð við lógina. Í summum førum er tað farið so langt, at staturin hevur tikið børn frá foreldrum. Um hetta ikki er at gera seg inn á persónliga frælsið, hvat er so?
Frælsið, at kenna kærleikan frá mammu og pápa: av tí at rætturin til hjúnaband inniber rættin til at stovna familju, merkir ein broytt hjúnabandslóg, at fleiri børn, ið eru úrslit av eftirgjørdum gitnaði antin við sáðgeva sum pápa ella burðarmammu sum móðir, verða fødd. Hesi børn missa rættin at kenna í minsta lagi eitt av sínum foreldrum ella at hava samband við viðkomandi. Í mongum førum fáa tey heldur ikki atgongd til heilsu- ella ílegusøguna hjá hesum eina foreldrinum. Hvar er frælsið í hesum?
Hóast tað í føroyska kjakinum kann síggja út til, at bert kristin eru ímóti at broyta hjúnabandslógina, er hetta kortini ikki soleiðis aðrastaðni. Ateistiski høvundurin Brendan O’Neill er eisini ímóti. Hann staðfestir í grein síni Gay marriage and the death of freedom, at “Allastaðni, har samkynt hjúnaband er sett í gildi, hevur tað skert frælsið – ikki styrkt tað. Kjakið er køvt, øðrvísi hugsandi vorðin plágað og táragass nýtt ímóti kritikkarum. Kærleiki og hjúnaband hoyra møguliga saman, men tað gera frælsi og hjúnaband millum tvey av sama kyni als ikki. Stríðið fyri sokallaða frælsinum at giftast hevur givið statinum størri vald í staðin fyri at víðka frælsið hjá monnum og kvinnum. Tey, ið virka fyri hesum frælsi at giftast, megna ikki at svara píniligum spurningum. Eitt dømi: um hjúnaband millum tvey av sama kyni er ein spurningur um frælsi, hvussu ber tað tá til, at allastaðni, har henda lógarbroyting er framd, hevur úrslitið verið, at myndugleikarnir alsamt meira hava stýrt gerandislívinum hjá borgarum?” Dømini, ið hann nevnir, eru úr Fraklandi, USA og Bretlandi.
Tað hevur avleiðingar við sær at broyta hjúnabandið. Álvarsamar avleiðingar. Hygg bert eftir “londunum, sum vit samanbera okkum við”.
Um vit føroyingar veruliga virðismeta omanfyrinevndu frælsi, mugu vit hyggja væl eftir, hvørja ávirkan slíkar grundleggjandi sosialar broytingar hava ført við sær í øðrum londum – hóast tær vórðu framdar við einum ynski um at fremja persónliga frælsið hjá einum samfelagsbólki. Men hvørki lógaruppskotið ella álitið frá meirilutanum í Trivnaðarnevndini geva nakrar ábendingar um, at hetta hevur verið gjørt. Í staðin verður messað upp í saman, at henda lógarbroyting ikki fær nakrar negativar sosialar avleiðingar. Og tey, sum eftirlýsa eini gjøllari viðgerð av møguligum avleiðingum, verða skuldsett fyri at grugga málið, og síðani verður vent aftur til grunnu og einføldu slagorðini um javnrætt.
Men er tað ikki ov gott til at vera satt, at ongar negativar sosialar avleiðingar eru? Jú. Tað hevur avleiðingar við sær at broyta hjúnabandið. Álvarsamar avleiðingar. Hygg bert eftir “londunum, sum vit samanbera okkum við”. Tí átti uppskotið at verið felt. Í staðin áttu myndugleikarnir at givið sær stundir til at kanna málið betur, áðrenn teir tóku eina avgerð. Hví ikki seta ein arbeiðsbólk, ið umboðar breiddina í føroyska fólkinum, til at gera júst hetta, í staðin fyri at samtykkja eina lógarbroyting í óðum verkum? Eina lógarbroyting, sum – fyri tað fyrsta – kanska ikki kann setast í gildi í Føroyum, og – fyri tað næsta – ongin av forsprákarunum hevur kannað avleiðingarnar av.


text:
Heri Simonsen 15.04.2018 (20:35)
Meinhard: B36 var skarpari í dag
TRÝST á PÍLIN undir MYNDINI, og hoyr samrøðuna Rás2 gjørdi við toppskjúttan hjá B36, Meinhard E. Olsen, ið undan umfarinum í dag hevði skotið mál í øllum teimum undanfarnu fimm umførunum.
Tað gjørdi Meinhard E. Olsen ikki í dag, um enn hann hevði møguleikan til tað tá B36 vann 3-0 á 07 Vestur vesturi í Sørvági.
Meinhard E. Olsen fegnast tó um, at B36 sum lið var skarpari í dag, og fekk trý góð mál. Hann staðfestir eisini, at teir í B36 drivu á allan dystin, og tað er Meinhard sera fegin um.
Um komandi grannauppgerðina ímóti AB á heimavølli staðfestir Meinhard E. Olsen, at tað er ein dystur, ið B36 eigur at vinna.
Samrøðan Rás2 gjørdi við liðskiparan hjá 07 Vestur, Høgna Egilstoft Nielsen hoyrist HER
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Novatek hevur funnið stórar nøgdir av gassi í Russiskum Arktis
Russiska gass- og LNG-felagið, Novatek, boðaði
mikudagin frá, at tað hevur funnið stórar nøgdir av gassi í Ob-flógvanum, tætt
við Yamal-hálvoynna á russisku norðurpólsleiðini - ella Russiskum Arktis.
Nýggja “Norður-Obskoy”
kolvetnisøkið er mett at innihalda 320 milliardir kubikk av natúrgassi, og mett
verður, at økið hevur 900 milliardir kubikk av kolvetni íalt.
“Fundurin av
stóru nøgdunum av kolvetni í Norður-Obskoy-økinum er ein týdningarmikil byrjan
upp á framtíðar LNG-ætlanirnar í Norðurpólsøkinum,” sigur formaðurin í Novatek,
Leonid Mikhelson, í einari fráboðan.
Um
fyribilsúrslitini verða prógvað og staðfest, verður talan um eitt veldugt
framstig hjá Novatek í Arktis LNG 2 – ikki minst í framleiðsluvøkstri.
Franska
oljufelagið, Total, hevur játtað at taka 10 prosent av arbeiðinum á seg í hesi
nýggju ætlanini
Kelda: Maritime
Executive


text:
Myndir: Á seturskúla í Nesvík
04. Sep 2018
Við skúlaársbyrjan vóru nýggju Nám-Xararnir á seturskúla í Nesvík. Samansjóðing, sangløtur, kappingar o.a myndaðu túrin. Miðlabreytin var á staðnum. Sí myndir: ...
les meir
Vit fara til Nesvíkar
18. Aug 2018
Mánamorgunin 20.aug. møta allir NámX-arar í seinasta lagi kl. 9.45.Bussarnir koyra kl.10 frá skúlanum.Minnist til at hava matpakka, soviposa, lak og 100 kr við....
les meir
Jólaroyndin
21. Nov 2017
Jólaroyndin er frá og við týsdegnum 28. novembur til og við fríggjadagin 1. desembur.Royndarskemaini eru viðheft. Tvey skema, eitt fyri víðkaðu lærugreinarnar og eitt fyri...
les meir
Tónleikabreytin á gittartingi
28. Okt 2017
Tónleikabreytin hevur verið á ferð Í Klaksvík á gittartingi. Gittarsnllingurin, Rani Nolsøe, greiddi næmingunum frá um gittarar....
les meir
Myndir: Náttúrubreytin og tey føroysku rossini
27. Okt 2017
Náttúru-og djórabreytin hevur verið á ríðitúri við teimum føroysku rossunum í gomlu Hoyvíkini.
les meir
Framløga í sambandi við Berlinferðina 2018
25. Sep 2017
Í sambandi við foreldrafundin í Nám X týskvøldið 12. sept. var framløga um námsferðina til Berlin. Framløgan kann síggjast við at klikkja á niðanfyristandandi fílu:...
les meir
Heystið er byrjað: Myndir á seiðabergi
22. Sep 2017
Miðlabreytin hevur verið á seiðabergi týsdagin tann 19. septembur og fiskað á Hvítanesi.
Vit fiskaðu nógvar seiðir og lótu teir liggja og turka á steinfløtuni........
les meir
Nám X-arar ferðahugaðir til Kirkjubøar
22. Aug 2017
Angurin av føroyskari søgu fór um alla roykstovuna í dag, tá Jóannes Patursson, bóndi í Kirkjubø, bergtók Nám X-næmingarnar við livandi frásøgum úr Kirkjubø.....


text:
Nordplus kontaktseminar
Felags kontaktseminar verður frá 20. til 22. november 2016 í Keypmannahavn.
Í sambandi við, at tað nýggja Nordplus programtíðarskeiðið sum byrjar í 2017, hava Nordplus programmini ein felags kontaktseminar 20. til 22. november 2016 í Keypmannahavn, har allir møguligir umsøkjarar til Nordplus innan alt útbúgvingarøkið kunnu søkja um at luttaka.
Á kontaktseminarinum fáa komandi umsøkjarar til Nordplus høvi at finna stovnar at samstarva við frá hinum norðurlendsku og baltisku londunum til komandi verkætlanir og umsóknir.
Um Nordplus
Nordplus er størsta útbúgvingarprogrammið fyri lívslanga læring hjá Norðurlendska Ráðharraráðnum (Nordisk Ministerråd). Programmið stuðlar flytføri, verkætlanum og netverksaktivitetum og er opið fyri stovnum, felagsskapum og øðrum sum hava útbúgving og lívslanga læring sum sítt høvuðsendamál ella arbeiða innan økið.
Nordplus fevnir um tey fimm norðurlendsku londini, Grønland, Føroyar og Áland, umframt Estland, Lettland og Litava.
Praktisk kunning
Tað er ókeypis at luttaka, og stuðul er til ferðing. Tað verður møguligt at søkja um luttøku til seminarið frá 29. august og umsóknarfreistin er tann 5. oktober 2016.
Meira kunning um seminarið, hvussu mann teknar seg, temu umframt skrá fyri seminarið verður tøk á heimasíðuni hjá Nordplus í endanum á august. Á síðuni kanst tú eisini lesa meira um tey einstøku programmini hjá Nordplus.
-
16.10.2018 Til lesandi SetursskrivstovanÍslendskur lestrarstuðul 2019Umsóknarfreistin til íslendska lestrarstuðulin er 1. desembe...
-
12.10.2018 Setrið Søgu- og samfelagsdeildin Til lesandiSigri M. Gaïni farin undir ph.d.-granskingarætlan á Setrinum um haturstaluSigri M. Gaïni fór í september 2018 undir ph.d.-lestur á Søg...
-
09.10.2018 Føroyamálsdeildin Til lesandiVísindalig grein um orðfeingið hjá føroyskum børnumGrein eftir Sissal Mariu Rasmussen í tíðarritinum First Lang...


text:
Orð: Kári P.
Leygarkvøldið kom tú tá til mín
hey, hey, hey, kom tú tá til mín
eg havi bæði øl og brennivín
og heit er náttin.
eg havi bæði øl og brennivín
og heit er náttin
Tá tú kemur seti eg tað krav
á góða tak tú tuflur tínar av
tí heit er náttin.
Og um gamli spyr teg hvat tú vilt
so svarar tú “tað heila verður stilt”
tí heit er náttin.
Tá tú kemur upp til mínar dyr
lykilin hongur har hann plagdi fyrr
tí heit er náttin
Tá tú kemur í mítt kamar inn
har stendur glas við bæði øl og gin
tí heit er náttin
Mín gamli plátuspælari er frá
og hann skal spæla:
“Love me tender, love me true…”
Tá tú kemur upp í mína song
so gera vit ein purluthærdan drong
tí heit er náttin
Tá tey spyrja nær hann gjørdur var
so skalt tú bara geva hetta svar
“Jú heit var náttin”


text:
Kinesiski gullvinnarin í 100 metrar bringu á OL 2004, Luo Xuejuan, hevur allíkavæl avgjørt at venja fram ímóti OL í Beijing 2008, tó so at serfrøðingar siga at hon kann doyggja av venjingini. Hon var annars givin í vár, tá ið læknar staðfestu at hon hevði eina álvarsliga hjartasjúku. Lesið her á SwimNews.
Elspa í finalu til EJM
Elspa hevur svomið seg í finaluna í 50 rygg, við eini fastastiska góðari tið, 30.78, (794 stig) liggur sum nr 7, tað eru bert 0,3 sek til tíðina sum skuldi rokki bronsu.
Sera, sera flott – góða eydnu í finaluni.`
Sum eg tolki úrslitini bleiv Pál nr. 9 í 1500 frí, eisini í sera góðari tíð, 16.11.91.
Heri M
Fyrsti dagur á EJM 2007
Sum tit kunnu lesa her av tsvim.com, so hava føroyingar í dag sett 3 nýggj føroysk met á Evropeisku JuniorMeistarastevnuni í Antwerpen, Belgia. Pál Joensen í 400 frí við tíðini 4.06.37, Kári J. á Høvdanum í 100 rygg við 1.00.95, og Elspa Mørkøre í 200 rygg við 2.24.41.Tað røkkur tó tíverri ikki longur enn at tey koma heiðurliga langt upp frá botninum av úrslitalistanum.
SwimmingWorld skrivar her at Dani Gyurta úr Ungarn hevur sett nýtt meistarastevnumet í 200 bringu við tíðini 2.11.10, og russiska Yulia Efimova í 50 bringu við tíðini 31.75. Tit kunnu síggja úrslitini her á heimasíðuni hja EJM 2007, har tey eisini skriva um nýggj met og tílíkt, og vísa myndir frá stevnuni.
EJM 2007 í Antwerpen
Unglingalandsliðið er í Belgia í hesum døgum. Evropameistaraskapi í svimjing fyri juniorar (te. gentur 15 til 16 ár og dreingir 17 til 18 ár) er í ár í Antwerpen.
Føroyar er umboða av 3 ungum damun og 3 ungum harrum.
Úr Havnar svimjifelag er Guðrun Holm Jacobsen. Úr Fuglafjarðar Svimjifelag eru Elspa Mørkøre og Kári J. á Høvdanum. Úr Suðuroyar Svimjifelag eru Mona Simonsen, Pál Joensen og Dánjal Martin Hofgaard.
Myndin: fv. Guðrun, Mona, Elspa, Kári, Pál & Dánjal Martin standa uttan fyri Scandic Hotel í Antwerpen.
Kappingin byrjar mikudagin 18 juli kl.09:00 við innleiðandi umførum. Pál Joensen er fyrsti føroyingur sum skal svimja, og er teinurin 400m frí. Síðan skal Kári á Høvdanum svimja 100m ryggsvimjing, Guðrun Jacobsen skal svimja 100m frí og seinasti føroyingur er Elspa Mørkøre sum skal byrja sítt EJM við 200m ryggsvimjing. Mona og Dallin svimja ikki fyrsta dagin, men Tórsdagin eru tey við saman við Pál. Mona svimur tá 400m frí og Dánjal Martin svimur 100m frí. Pál skal út í tann langa 1500m frí.
EJM svimjingin er í 5 dagar, so føroysku unglingarnar fáa úr at gerða. Innleiðandi er hvønn morgun kl.09:00 og semifinalur & finalur eru hvørt kvøld kl.17:00 (te. 08:00 & 16:00 Fø. tíð) Eg skal royna at skriva hvønn dag, men havi lært okkurt frá OYL á Rhodos, so eg lovi ikki nakað 🙂 Okur fara upp hvønn morgun kl.05:15 (Fø. tíð) so tykur kunnu ætla at eg eri troyttur um nakrar dagar, ja og so tey sum skulu svimja sjálvandi 🙂 Pál skal svimja 200m, 400m, 800m og 1500m frí. Mona svimur 200m, 400m & 800m frí. Elspa & Kári svimja 50m, 100m og 200m ryggsvimjing. Guðrun svimur 50m, 100m frí og 50m firvald. Dánjal Martin svimur 50m og 100m frí
EJM er í longum hyli (50m) so akkurát hvat ein skal vanta sær av føroysku svimjarnum er ikki til at siga, men tey komu øll heim frá OYL við min. 1 gullheiðursmerki hvør, uttan Guðrun sum ikki lutók til OYL. Hvat er so eitt gullheiðursmerki frá OYL vert í mun til at koma í eina EJM finalu? Ein kann byrja við at siga Russland við sínum 142.400.000 íbúgvum (Juli 2006) kontra tey OYL lond okur kappast við, tey eru frá gott 30.000 til uml 150.000 íbúgvar. So er Italia, Tysland, Bretland, Spania, Polen, Turkaland fyri bara at nevna nøkur fá. Til EJM skal ein altso svimja nakað betur enn til eitt gjøgnumsnitts OYL fyri at kunna gera seg galdandi. Onkur methaldari frá OYL hevur tó megna at koma í meira enn eina EJM, EM, HM & OL finalu. (um eg minnist rætt) Darren Mew frá Isle of Wight er OYL methaldari í 50, 100 & 200m bringusvimjing. Men Darren var neyvan komin so langt um hann avmarkaði sína svimjing ella sínu mál, til “bert” at vinna gull til OYL. Og tí eru Guðrun, Elspa, Mona, Kári, Pál og Dánjal Martin við til EJM í ár. Okur í føroyskari svimjing vilja meira enn “bert” OYL gull og met. Hettar merkir so ikki, sum so nógv hava sagt, at okur halda okkum vera ov stór ella ov góð til OYL. Okur vunnu ikki alt á OYL, so enn er long leið til at nakar kann siga at okur eru størri enn OYL 🙂
Um okur náa eina Top´16 plasering til EJM á onkrum teini (te. ein semifinala), hevði eg veri ovurfegin, men beint uttan fyri er nú eisini sera flott.
Við svimjuheilsan úr Antwerpen
Jón B.
Tvøroyrar og Vágs svimjifelag leggja saman
Nevndin í Tvøroyrar Svimjifelag og Vágs Svimjifelag hava avgjørt at leggja saman. Nýggja svimjifelagið í Suðuroy eitur fyribils Suðuroyar Svimjifelag. Tvøroyroyar Svimjifelag bjóðar øllum at koma við hugskot til búmerkið og navn til nýggja felagið. Tað skal vera hóskandi at koyra á klæðir, lýsingar, heimasíðu, brævpappír o.s.fr. Tey trý bestu hugskotini fáa ávíkavist 3.000, 2.000 og 1.000 kr. Uppskotini skulla sendast til reisim[kurla]post.olivant.fo áðrenn 20. august, 2007.
Rhodos 2007: Bestu einstaklingar í svimjing.
Eg havi hugt at úrslitunum frá Rhodos, sett FINA stig á, og skipað hetta í tríggjar top 10 listar, ein fyri menn, ein fyri kvinnur, og ein samanlagdan lista.
Top 10 menn:
Top 10 kvinnur:
Top 10 íalt:
Pál Joensen var klárt besti svimjari hjá monnum við 1, 3 og 4 plássi á top 10. Pál var eisini mest vinnandi svimjari, saman við Brett Fraser (Cayman I.), sum báðir vunnu 3 gull. Brett Fraser rakk tó ikki top 10 í nakrari grein. Ongin av hinum føroysku monnunum rukku inn á top 10.
Ida Sandin (Gotland) var somuleiðis greitt besti kvinnuliga svimjari við 1-5 plássi á top 10. Elspa Mørkøre og Jutta Thomsen eru eisini á top 10. Ida Sandin var eisini mest vinnandi einstaklingur við 6 gull. Beint í hølunum á henni var Elspa við 5 gull. Jutta vann eina gull.
Samanlagt var Ida Sandin besti svimjari til OYL við 1-4 og 6 plássi á samlaða top 10 listanum. Bert Pál var frammanfyri hana, sum nr. 5 á samlaða listanum.
Av føroysku svimjarunum var Pál tann sum vísti hægst støði við 779 stigum í 1500 frí.
Broyting í viðmerkingum
Vit hava fingið nakrar eitt sindur keðiligar viðmerkingar frá dulnevndum brúkarum her á svimjing.com, og ‘ónevndi brúkarin’ er tí fyribils forðaður fyri at viðmerkja. Kanska með alla. Men tað er ikki verri enn at tit kunnu skráseta tykkum sum brúkari við dulnevni her á heimasíðuni, um tit ikki vilja leggja navn til.
‘Ónevndi brúkarin’ er annars bestemt eisini komin við áhugaverdum viðmerkingum, hesar fáu mánaðirnar sum heimasíðan hevur virkað, og tað er tí við ávísum sorgblídni at vit forða fyri honum nú. Vónandi merkir tað bara at hesir brúkarar skráseta seg, og so halda áfram at skriva.
Annars virða vit umsitarar dulnevnið hjá tykkum, á tann hátt at veruliga navnið ongantíð verður avdúkað av okkum her á heimasíðuni. Faktiskt verja vit okkum móti at koma til at avdúka av óvart, við ikki sjálvir at hyggja eftir hvør teldupostadressa er skrásett til brúkaran. Ein dulnevndur skal fáa frið at viðmerkja dulnevnt, so leingi sum viðmerkingarnar ikki gerast ov ljótar… og verða tær tað, so steingja vit bara fyri atgongdina hjá viðkomandi.
Námen, eg (Rókur) vóni at tit skilja støðuna. Vit vilja helst ikki drepa kjakið her á heimasíðuni, men eisini umganga at vit fáa droytt klandur her millum navngivnar brúkarar og fólk sum ikki ein gang vilja leggja navn til síni fornermilsi. Í øllum førum so leingi sum vit umsitarar eru í feriu og/ella ov sløvir til at fylgja við 🙂
Meðan vit vóru á Rhodos
.. so er tiltikni venjarin hjá millum øðrum Alexander Popov – Gennadi Touretski – blivin høvuðsvenjari hjá Sveits. 37 ára gamli Lewis Gordon Pugh ætlar sær at svimja í vanligum svimjiklæðum í havinum við Norðpólin, fyri at seta fokus á globalu upphitingina. Ian Thorpe hevur eisini skift fokus til globalu upphitingina, og Janet Evans hevur givið út eina bók um svimjivenjing.
Heim aftur komin
So siti eg endiliga í stovuni í Brekkum aftur, væl fyri eftir at hava sovið í egnari song eftir ein flogtúr sum vardi allan gjár. Ein fantastiskur men kaotiskur túrur er næstan at enda komin – eg mangli bara at fáa kuffertið eisini 🙂
Vit møttu við viðføri á Ixian Grand kl 06:30 Rhodos tíð (04:30 føroyska tíð), skræddu morgunmat í okkum og fóru so á flogvøllin kl 07:00. Bíðaðu so har eitt langt og tvey breið til vit sloppu at checka inn, og frættu so at flogfarið var seinkað til kl 11:30 Rhodos tíð (skuldu eftir ætlan flúgva kl 09:30). Námen, eg haldi at vit flugu um tólvtíðina. Heimeftir var stríður mótvindur, og vit máttu tí millumlenda í Prag í 30 minuttir, sum gjørdust í øllum førum 60 minuttir. Víðari til Keypmannahavnar at seta fólk av í 45 minuttir, sum gjørdust 1 tími og 30 minuttir (men jubii, vit sloppu í land at shoppa). Flugu so við viðvindi heim til Føroya og lendu kl 20 føroyska tíð (22 Rhodos tíð). Og vóru í Havn kl 21:30 føroyska tíð, einir 16½ tími eftir at vera farin av Ixian, og eftir at hava sitið í flogfarinum einar 10-11 tímar. Puha.
Enda-seremoniin varð líka stutt sum byrjunar-seremoniin var lang. Tað vil siga, vit bíðaðu rættiliga leingi eftir at sleppa at marsjera inn, gingu so eitt stutt petti, hoyrdu at tey høvdu tikið Oyggjaleikaflaggið niður (“ná… hvar?”), og síðani orðini “Let the party begin”. Triathletarnir marsjeraðu óvaskaði við súkklu og viðføri, av tí at vit júst vóru komin frá heiðursmerkjahandanina, og onga loysn høvdu til dýru súkklurnar. So heim og so í býin.
Annars frætti eg sum tað seinasta í gjár, at næsti flúgvarin varð útsettur til seinnapartin í dag, av tí at vit høvdu verið so leingi á veg. Sikkurt okkurt við vaktunum hjá Atlantic.
Triathlet-genturnar vunnu greitt silvur í liðkapping, og Karina bronsa sum einstaklingur! Vit fingu einki gjørt við nummar 1 og 2 av Guernsey, men eftir tað komu tær føroysku sum nummar 3, 4 og 5 av 17 byrjandi og mær vitandi fullførandi eisini. Dreingirnir vórðu nummar 16 og uppeftir, og um 4-5 sum lið, sum faktiskt var OK í mun til vánirnar. Serliga var tað gott at øll gjøgnumførdu teinin í hitanum – haldi at øll søgdu aftaná, at tey væntaðu seg at kollapsa tá ið hitin setti til, í byrjanina av renningini.
Svimjararnir vóru FANTASTISKIR, men tað hava tit longu hoyrt í óendaligheit. Til lukku til tykkum øll í Oyggjaleikahópinum, og til okkum onnur eisini fyri at hava verið runt hendan søguliga hópin. Okkara bestu á Rhodos vóru 15-17 ára gomul – juniorar – og vit eiga tí nógv gott í væntu á komandi leikum, um bara vit duga at fáa tey at halda á at venja og betra seg.
Eg má fara at eta morgunmat. Orsaka at vit (tvs. serliga eg) hava lagt upp til at fara at skriva nógv av Rhodos, fyri síðani ikki at liva upp til tað á staðnum. Eg spekuleraði uppá um tað mundi vera vegna tídarpress ella væntandi internet, at so lítið var at frætta frá svimjarunum teir fyrstu dagarnar eftir at tey vóru komin til Rhodos. Og meti nú, eftir at hava roynt tað sjálvur, at tad var fyrst og fremst vegna tíðarpress, og hareftir vegna dýrt og trekt internet, griskt tastatur, droyar teldur, og so framvegis. Eg hevdi í øllum førum mítt dýra stríð við at finna brúkiliga internettíð.
Vit mugu bara skriva ‘endurminningar’ her, komandi dagarnar. Og kjakast. Síggi at eg má puha hyggja at viðmerkingum her, tí har hevur verid rok á onkrum av gomlu søgunum. Men haldi eg byrji við at leggja myndir upp, nakrar túsund í tali, á Flickr-kontoina hjá mær og konuni.
Elspa bestur svimjari á Rhodos
Soleiðis bleiv medaljubýtið í svimjing á Rhodos:


text:
1946
Jump to navigation Jump to search
Innihaldsyvirlit
Hendingar[rætta | rætta wikitekst]
- 14. september - Fólkaatkvøða er um loysing Danmarkar og Føroya millum. Úrslitið var 48,7% fyri loysing og 47,2% fyri at eitt danskt stjórnaruppskotið var sett í gildi.
- 8. november - Løgtingsval
Ítróttur[rætta | rætta wikitekst]
Fótbóltur[rætta | rætta wikitekst]
Føðingar[rætta | rætta wikitekst]
- 21. februar - Alan Rickman, enskur sjónleikari (d. 2016)
- 7. apríl - Heðin Mortensen, føroyskur politikari
- 31. juli - Árni Dahl, føroyskur rithøvundur
- 5. september - Freddie Mercury, bretskur sangari (d. 1991)
Andlát[rætta | rætta wikitekst]
- 2. august - Jóannes Patursson, føroyskur kóngsbóndi (f. 1866)


text:
Teitur syngur í Fólkatinginum/
í danska Fólkatinginum hátíðarhalda tey í dag reformatiónsdagin. Umframt røðu frá Margretu drottning hevði Teitur eitt listarligt innslag við nýskrivaðum sálmum. Eitt inniligt og rørandi innslag, ikki minst síðsti sálmurin, sum endar á føroyskum. Sjálvur sangstílurin er rættiliga serstakur, bæði ekspressivur og heilt niðri á jørðini - næstan sum tá sungið verður fyri børnum áðrenn songartíð. Har verður andað og hugsað millum orðini og yvirhøvur verður dentur lagdur meira á ta einføldu og inniligu frásøgnina í sálminum heldur enn á klassiskar sangteknikkir. So løgið sum tað ljóðar eru tey ómetaliga fá, sum megna at hava eina tílíka listarliga framførslu. Tað ger Teitur við eini eyðmýkt, ið riggar heilt ómetaliga har mitt í maktini.
Teitur syngur, tá uml.40 min eru farnir:


text:
Súsanna Skylv verður fysiskur venjari
Uppstarturin hjá 1. deildarhópinum hjá monnum skal styrkjast, so væl kann komast frá byrjan.
Tað er ongin loyna at fysisku krøvini at spæla fótbólt á bara nøkulunda støðið eru herd nógv síðstu árini. Undanfarin ár hevur B71 kanska verið eitt sindur av einum eftirbáti í so máta og ikki tikið hesa broyting í nóg stórum álvara.
Síðani besta mansliðið hjá B71 flutti upp úr 2. deild, og komandi ár skal leika í 1. deild, hevur felagið gjørt nógv burturúr at koma væl frá byrjan. Stórur dentur er lagdur á at kappingarárið 2018 ikki skal vera eins og øll onnur ár.
Felagið hevur, sum vera man, tørv á at ganga nýggjar leiðir og at royna ymiskar loysnir, ið áður ikki hava verið raðfestar.
Sum liður í hesi nýhugsan, hava vit ráðført okkum við ítróttarkvinnuna Súsonnu Skylv um fysiska venjing til, í fyrsta umfarið, besta mansliðið hjá B71 og hettar hevur Súsanna eisini játta seg at taka sær av saman við mansliðnum.
Vit í Sandoyar Ítróttarfelag B71 eru sera errin av hesari nýggju avtalu og vænta, at leikarar og fólkið rundanum fara at taka væl ímóti nýggja tilboðnum. Somuleiðis eru vit sera spent uppá at síggja hvørji úrslit og mun hettar fer at hava hjá liðnum sum hon kemur at venja.
1. deildar hópurin kemur saman aftur í januar mánaði og tá seta vit nógv inn, so at allir menn verða klárir til kappingarbyrjan.
Drívið á B71!


text:
Bilreiðarí hjá Maersk hevur milliónahall
Höegh Autoliners, sum A.P. Møller-Maersk eigur meira enn ein triðing av, hevði stórt milliónahall í donskum krónum í 2017, skrivar norska blaðið, Finansavisen. Forstjórin væntar, at reiðaríið skjótt fær eina “vakrari botnlinju”, skrivar blaðið.
Norska Finansavisen skrivar, at hallið hjá norska reiðaríðnum var uppá 158 milliónir danskar krónur. Í 2016 hevði reiðaríið eitt hall uppá 223,5 milliónir dollarar ella 1,4 milliardir danskar krónur. Tá ávirkaði ein stór niðurskriving av flotanum eisini roknskapin.
Forstjórin í Höegh Autoliners, Ingrid Due-Gundersen, sigur, at reiðaríið hevur havt størri vøkstur enn onnur reiðarí á hesum marknaðinum. Men trýstið á flutningskostnaðin er stórt, tí kappingin er ógvuliga hørð, tá tað kemur til flutning av bilum og akførum.
“Vit hava minkað undirskotið munandi, og tað kunnu vit so fegnast um,” sigur Ingrid Due-Gundersen.
Höegh Autoliners hevur 55 roro-skip í flotanum.
Tað er Höegh-familjan, sum umvegis Leif Höegh & Co. Holdings, ið eigur 61,25 prosent av felagnum. Restina eigur Maersk.
Kelda: ShippingWatch


text:
Orð: Petur Jacob Sigvardsen
Viðmerking: Yrktur í adventini 2009.
O, sælasti dagur, tá brúðrin skal síggja
her himin og jørð og Jerúsalem nýggja,
tá foldin hin fyrra er farin í kavið,
– alt samalt er burtur, og horvið er havið.
O, sælasti dagur, tá eingin skal syrgja,
tá sjúka og deyði ei hjørtuni tyngja,
tá tár meir ei renna, øll pínsla er farin,
tá lovsongin syngur hin snjóhvíti skarin.
Tá staðurin halgi frá Gudi skal stíga
sum brúður, ið seg fyri manni vil prýða,
– Jerúsalem nýggja, Guds livandi staður,
har dýrd hans skal skína, so altíð er dagur.
Tá sæl øll tey eru, sum skikkjurnar tváa,
so atgongd tey mega til lívstræið fáa.
Gud gevi, at øll vit, ið her saman liva,
tann dag mega standa í Lívsins bók skrivað.
O, kærasti Kristus, mín frelsari góði:
tú reinsi mín búna í heilagum blóði
og fjal meg í frelsuni av tíni náði,
so heimvist tann dag eg í himlinum fái.


text:
Føðingardagsgávur
Á felags foreldrafundinum herfyri, tóku foreldrini avgerð um seta gávuskipan í verk í flokkinum.
TAÐ MERKIR
At hvør næmingur keypir eina føðingardagsgávu fyri 100kr. Dreingirnir eina dreingjagávu og genturnar eina genturgávu.
Børnini skulu taka gávurnar við í skúla, og so ansa lærararnir eftir gávunum og geva føðingardagsbarninum eina gávu.
Á henda hátt fáa øll børnini eina føðingardagsgávu, og tað er ikki neyðugt at hava nakra (aðra) gávu við, tá ið onkur hevur ella heldur føðingardag.
Best er, um gávurnar koma sum skjótast, tí fleiri hava longu havt føðingardag :)


text:
Anni við rannsóknarskipinum James Cook í Suðurhøvum
Í summar bleiv Anni Djurhuus Bachelor í lívfrøði á Náttúruvísindadeildini, og beint fyri jól kom hon aftur av einari seks vikur langari rannsóknarferð í Indiska havinum.
Tann 21. desembur endaði ein seks vikur long rannsóknarferð hjá bretska havrannsóknarskipinum James Cook í Port Elisabeth í Suðurafrika. Á ferðini hava tey kannað botnin og djóralívið við botnin á fimm undirsjóvarfjøllum í útsynningspartinum av Indiska rygginum sunnarlaga í Indiska havinum. Eitt av vísindafólkunum umborð á túrinum var Anni Djurhuus úr Kollafirði.
Rannsóknarferðin í Suðurindiska havinum
Djúphøvini umboða um 90% av økinum á jørðini, har lív er møguligt, men lívfrøðiligi margfeldni og viskskipanir í hesum økjunum eru lítið kannaðar. Av tí, at lívið á djúphavsfjøllunum er avbyrgt, tí tey eru umgird av djúpum sjógvi, so mennist oftani eitt serstakt lív á hvørjum einstøkum av hesum fjøllunum. Hetta er eitt fyribrigdi, sum vit partvíst kenna við sermerktu lívfrøðini, ið er á føroyska Landgrunninum og á Føroya Banka. Í 2009 var tann fyrsta slíka kanningarferðin í Suðurindiska havinum. Tá var høvuðsendmálið at kanna pelagisku vistskipaninar, meðan høvuðsdenturin á hesum túrinum var djóralívið við botnin á hesum fimm djúphavsfjøllunum í økinum.
Hetta økið er í altjóða sjógvi, og enn eru ongar avmarkingar fyri fiskiskapi í økinum enn. Djór og plantur á stórum dýpum er eyðkent við at tey vaksa seint, og um tey fáa skaða, so tekur tað langa tíð at koma fyri seg aftur. Í mong ár hevur ein stórur altjóða trolarafloti troytt nøkur av kannaðu djúphavsfjøllunum. Ein partur av endamálinum við rannsóknunum var at kanna, hvørji árin hesin fiskiskapur hevur havt á botnin.
Gos á botninum
Í økinum eru eisini undirsjóvar gos, har heitur sjógvur, - heilt upp til 360 hitastig, sprænir upp úr botninum og verður so blandaður við kaldari sjógv. Hesin sjógvurin er eisini fyltur við ymsum mineralum, sum koma við upp úr jørðini. Hettar gevur heilt serligar liviumstøður, og sostatt eitt heilt serstakt plantu- og djóralív, sum vit næstan einki kenna til. Á túrinum vóru nakrir dagar brúktir til at kanna eitt slíkt øki. Við hátøkniligu útgerðini, ið tey høvdu til taks á túrinum, fingu tey nakrar heilt útrúligar myndir og innlit í hendan undrunarsama heimin í djúphavinum.
Av Náttúruvísindadeildini til Oxford
Anni tók Bachelor prógv í lívfrøði á Náttúruvísindadeildini summari 2011, og lesur nú lívfrøði á Universitetinum í Oxford. Í Bachelor uppgávuni, sum hon gjørdi saman við Johannu Jørgensen, varð kannað, hvønn týdning bakteriur hava fyri gróðurin á føroyska landgrunninum. Á túrinum í Suðurindiska havinum hevði Anni ábyrgdina av at kanna, hvørjar bakteriur eru í sjónum í hesum serliga umhvørvinum kring hesi undirsjóvarfjøllini. Sjógvsýnir vórðu tikin upp úr dýpinum og sílaði fyri at síggja hvørjar smáverur eru í sjónum. Fyri at eyðmerkja hvørjar smáverurnar eru, verða m.a. DNA-analysur gjørdar.
Rannsóknarskipið James Cook
Rannsóknarskipið James Cook er um 5800 tons, 89.5 m langt, 18.6 m breitt og bygt á Flekkefjord Slipp & Maskinfabrikk í Noregi. Skrokkurin er tó smíðaður í Gdansk í Póllandi. Tað fór jomfrútúrin tann 5. mars í 2007, og kostaði 36 milliónir bretsk pund at byggja. Á túrinum í Suðurindiska havinum taldi manningin 20 fólk, umframt 20 vísindafólk og 14 teknikara.
BBC fylgdi við ferðini
Ein bloggur er frá túrinum (sí niðanfyri) og hagani eru slóðir til tíðindastubbar á BBC, sum fylgdi ferðini hjá Anni og teimum umborð á RSS James Cook í Suðurindia havinum. Sýndu myndirnar eru frá nevnda blogginum.
Vit á Náttúruvísindadeildini ynskja Anni alt tað besta við víðari lesnaðinum og altjóða granskingarvirkseminum.
-
16.10.2018 Til lesandi SetursskrivstovanÍslendskur lestrarstuðul 2019Umsóknarfreistin til íslendska lestrarstuðulin er 1. desembe...
-
12.10.2018 Setrið Søgu- og samfelagsdeildin Til lesandiSigri M. Gaïni farin undir ph.d.-granskingarætlan á Setrinum um haturstaluSigri M. Gaïni fór í september 2018 undir ph.d.-lestur á Søg...
-
09.10.2018 Føroyamálsdeildin Til lesandiVísindalig grein um orðfeingið hjá føroyskum børnumGrein eftir Sissal Mariu Rasmussen í tíðarritinum First Lang...


text:
Nýtt ljós á ævintýrini
Fróðskapur hevur givið út bókina Ævintýr eftir Eyðun Andreassen professara. Í bókini leggur Eyðun Andreassen fram nýggj sjónarmið um tey gomlu ævintýrini.
Eingin riddari á hvítum hesti bjargar nakrari prinsessu í ævintýrunum.
Eingin fátækur drongur verður kongur av egnum ávum í hesum søgum.
Genturnar í ævintýrunum vinna einsamallar á sínum meinbogum.
Genturnar eru klókar og vitandi, vita, hvat tær vilja, og hvat tær skulu gera. Tær hava vilja, treysti, tol og seiggj at fremja sínar ætlanir og hava megi, áræði og dirvi at taka um endan, tá ið á stendur.
Dreingirnir í sínum lagi megna einki: Ein legst at gráta, tí hann skal reinska eitt nátthús! Ein leggur seg at sova heima hjá mammu, heldur enn at vera saman við gentuni, ið er góð við hann. Ein vil ikki gera sær fyri skommum, tá hann skal út at berjast, og fjalir seg, og sanniliga um ikki ein fer við eini aðrari, tá hann og gentan endiliga skulu byrja samlívið. Og riddarin á tí hvíta hestinum? Hann verður so firtin av, at gentan einki sigur, at hann vil brenna hana á báli!
Eyðun Andreassen fer aftur um hin fantastiska ævintýrheimin við trøllum, risum, dýrum, ið tosa, umskaptum verum og øllum øðrum gátuførum, ið har er, og finnur meiningar og merkingar frá tíðini tá ævintýrini vóru livandi munnligur skaldskapur á duldum máli, sprottin úr royniligum veruleika hjá frásøgufólkunum.
Eyðun Andreassen er mentanarfrøðingur og professari á Føroyamálsdeildini á Fróðskaparsetri Føroya. Hann hevur skrivað bøkur og greinar í bløðum og vísindaligum tíðarritum, er royndur fyrilestrarhaldari og hevur javnan verið at hoyra í Útvarpinum við frásagnum um mentanarlig og almen evni.
Astri Luihn hevur gjørt permuna á bókini.
Bókin er 188 s. og fæst til keyps í bókabúðunum fyri 250 kr.
Í sambandi við útgávuna verður bókin løgd fram á almennari samkomu í Listasavni Føroya týsdagin 9. desember klokkan 16. Bókin fæst tá til serprís og høvi verður at fáa hana signeraða.
-
16.10.2018 Til lesandi SetursskrivstovanÍslendskur lestrarstuðul 2019Umsóknarfreistin til íslendska lestrarstuðulin er 1. desembe...
-
12.10.2018 Setrið Søgu- og samfelagsdeildin Til lesandiSigri M. Gaïni farin undir ph.d.-granskingarætlan á Setrinum um haturstaluSigri M. Gaïni fór í september 2018 undir ph.d.-lestur á Søg...
-
09.10.2018 Føroyamálsdeildin Til lesandiVísindalig grein um orðfeingið hjá føroyskum børnumGrein eftir Sissal Mariu Rasmussen í tíðarritinum First Lang...


text:
Gávur í samband við Jarðarferð
Krabbameinsfelagið er ómetaliga takksamt og eyðmjúkt um at tit ynskja at lata peningagávu til felagið í samband við jarðarferð.
Tá ið Krabbameinsfelagið fær gávur í samband við eina jarðarferð, verður takkarbræv sent til avvarðandi. Í brævinum stendur m.a. samlaða upphæddin, sum kom inn og nøvnini á øllum teimum, ið lótu eina gávu.
Krabbameinsfelagið hevur konto í øllum peningastovnum. Umráðandi at minnast til at viðmerkja navnið á viðkomandi, ið ferð til gravar.
Bank Nordik: 6460 - 113.240.9
Eik Banki: 9181 - 120.100.1
Norðoya Sparikassi: 9865 - 100.060.2
Suðuroyar Sparikassi: 9870 - 101.122.8


text:
Renessansan
Renessansan, eisini nevndur Endurreisnin, er heiti á mentanarligum ráki í Evropa í tíðarskeiðnum umleið 1400 til umleið 1600. Orðið renessansa kemur umvegis franskt av latínsku orðunum re, sum merkir aftur og nascere, sum merkir at føðast; renessansa merkir sostatt at endurføðast. Í hesum liggur, at renessansan tekur ta klassisku mentanina, forngrikska og fornromverska mentan, fram aftur. Renessansan endurtekur ikki bara tað klassiska, men nýtir tað og arbeiðir víðari við tí.
Í hesum tíðarskeiði verður evropeiski sjónarringurin víðkaður. Krossferðirnar hava verið eini 200 ár frammanundan, og við teimum øktist kunnleikin til jødiska og arabiska mentan. Tað gav íblástur til at leita eftir fornum handritum, og fleiri handrit eftir klassisku høvundarnar komu undan kavi - summi í klosturbókasøvnum og onnur umvegis jødisku ella arabisku mentanirnar. Í 1492 varð Amerika funnið og ein nýggjur heimur letur seg upp. At Johan Gutenberg uppfann prentlistina umleið 1450 gav samstundis heilt nýggjar møguleikar at spjaða vitan og kunnleika.
Tað er ilt at siga, nær renessansan sum tíðarskeið endar, men í hvussu er umleið 1700 hevur eitt annað rák, upplýsingartíðin, tikið yvir.


text:
Tíðindaskriv
07.12.2017 - 09:43
Mentan > Tónleikur > Siðbundin tónleikur (fólkatónleikur, sálmar o.a.)
Eins og tey hava gjørt nakrar ferðir áður, seinast í 2014, hava kórini Eystanljóð og Tórshavnar Manskór aftur í ár gjørt av at vera saman um jólakonsertina. Í ár verður hon sunnudagin 10. desember, sum eisini er annar sunnudagur í advent.
Og av tí, at kórini hvør í sínum lagi vanliga hava skipað fyri jólakonsertum í sínum øki, hava kórini í ár gjørt av at hava tvær konsertir. Ta fyrru í Gøtu kirkju seinnapartin sunnudagin, og ta seinnu í Vesturkirkjuni um kvøldið.
Tað eru tvey javngomul kór, sum fara at syngja sunnudagin. Manskórið var stovnað í 1986 og hevði 30 ára stovningardag í fjør, og Eystanljóð varð stovnað í 1987, og hevði tí 30 ára stovningardag í ár.
Tað var russiski tónleikalærarin, André Demidoff, sum stovnaði kórið undir kvøldskúlaskipanini í Gøtu kommunu í 1987, og hann stjórnaði eisini kórinum fyrsta árið. Tá hann fór frá, tók Bjarni Restorff, sum hevur verið kórleiðari hjá Tórshavnar Manskóri síðan kórið var stovnað, við. Bjarni hevur stjórnað Eystanljóði í tveimum umførum, í tilsamans sjey ár. Síðan tað hava fleiri aðrir kórleiðarar leitt Eystanljóð, til Leif Hansen, sum hevur verið leiðari seinastu mongu árini, tók við. Tað er eisini hann, sum stjórnar kórinum nú.
Eystankórið


text:
Ósigraða røðin brotin
Toppdysturin ímóti vágakvinnum endaði súrt fyri okkara viðkomandi.
Tvey mál frá sama 07 Vestur leikara, var tað sum skildi liðini hendan mikudagin inni í Dal. Tað fyrsta heldur tíðliga í 1. hálvleiki og somuleiðis tað næsta tíðliga í 2. hálvleiki.
Okkara kvinnur høvdu stóran leikligan yvirvág til tíðir. Enntá so mikið í fyrra hálvleiki, at tað viðhvørt bert tóktist vera ein spurningur um tíð, áðrenn 07 Vestur hoknaði og útjavnandi málið kom. Tíverri stóð miðverjan ógvuliga kompakt og málverjin hjá vágakvinnum hevur rós uppiborið, tí hon megnaði at taka tað sum okkara megnaðu at diska upp við, ið fyri tað mesta vóru langskot ella skot frá spískum vinklum.
Munurin vóru einkult avrik og so sjálvsagt tað at vit ikki megnaðu at spæla okkum fram til teir opnu málmøguleikarnar. Annars spældu vit fult upp til mótstøðuliðið og til tíðir betur.
Men eftir stendur tó tann sannroynd at tapið var okkara og at a-liðið hjá 07 Vesturi legði sjógv millum okkum og tær við sigrinum í dag. Spell, tí skal nakar steðga hesum liðnum, so var tað næstan vit. Men so er at hopa at hini liðini klára at spæla oddafiskunum eitt puss, meðan vit halda áfram við góða stimanum, ið vit hava lagt fyri dagin í seinastuni.
Vit eru við fyri at læra og blíva betur og vit eru sanniliga eitt betur fótbóltslið enn í fjør. Tað síggja vit á úrslitunum, ið vit frammanundan hava fingið.
So drívið á tit kvinnur, møguleiki er enn at náa oddin aftur!
Drívið á B71!


text:
Lionel Messi
Lionel Andrés Messi (føddur 24. juni 1987) er ein argentinskur fótbóltsleikari, sum spælir fyri FC Barcelona og A-landsliðið hjá Argentina. Í 2007 varð hann tilnevndur FIFA World Player of the Year saman við Kaká og Cristiano Ronaldo, Messi gjørdist nummar tvey. Í 2008 gjørdist hann eisini nummar tvey. Í 2009 varð hann fyri triðju ferð tilnevndur FIFA World Player of the Year og hesaferð vann hann og kann tí sigast at vera heimsins besti fótbólts spælari í 2009.
Innihaldsyvirlit
Met[rætta | rætta wikitekst]
Í heiminum[rætta | rætta wikitekst]
- Flestar FIFA Ballon d'Or awards: 4
- Guinness World Records heitið fyri flest skoraði mál í einum ári: 91 mál
- Flest altjóða mál í einum ári (fyri felag og landslið): 25 mál (hetta metið deilir hann við Vivian Woodward)
- Flest mál skoraði í FIFA Club World Cup: 4 mál. (Hetta metið deilir hann við Denilson og Mohamed Aboutrika)
Evropa[rætta | rætta wikitekst]
- Flest mál skoraði í einari sesong (landskapping): 73 mál
- Flest mál skoraði í einum ári (landskapping): 79 mál
- Flest mál skoraði í einum evropeiskum steypakappingarári (sesong): 14 mál (hetta metið deilir hann við José Altafini)
- Flestar heiðurslønir fyri evropeiskar steypakappingar: 4 (hetta metið deilir hann við Gerd Müller)
- Toppskorari í einum evropeiskum steypakappingardysti: 5 mál (hetta metið deilir hann við 10 aðrar leikarar)
Argentina[rætta | rætta wikitekst]
- Flest mál skoraði í einum ári (landsliðið): 12 mál (hetta metið deilir hann við Batistuta)
Spania[rætta | rætta wikitekst]
- Flest mál skoraði í La Liga í einari sesong: 50 mál
- Flest La Liga hat-tricks í einari sesong: 8 hat-tricks
- Flest mál skoraði í Supercopa de España: 10 mál
- Flestir La Liga dystir í rað, har mál varð skorað: 11 dystir
Barcelona[rætta | rætta wikitekst]
Dagført 30. januar 2013
- Toppskorari í almennum kappingum: 297 mál
- Topskorari í La Liga: 202 mál
- Topskorari í UEFA Champions League: 56 mál
- Topskorari í evropeiskum kappingum: 57 mál
- Topskorari í altjóða kappingum: 61 mál
- Flest hat-tricks yvirhøvur í FC Barcelona: 22 hat-tricks]]
- Flest La Liga hat-tricks yvirhøvur: 16 hat-tricks
Keldur[rætta | rætta wikitekst]


text:
Bretskar kvinnur tjena 18% minni, tí tær arbeiða tað styttri
Bretland er dýrt land at eiga børn, og tí lækkar kvinnulønin luftalsliga nógv, tá møður um 30 ára aldur arbeiða heima við børnum og/ella arbeiða hálva tíð.
Tað er Daily Telegraph, ið hevur kannað lønartøl hjá kynjunum báðum og sammett bretskar við evropeiskar lønarmunir millum menn og kvinnur.
Fyrst er at siga um lønarkanningina, at munurin millum mans- og kvinnurlønir er nógv minkaður farnu 20 árini, út 28% á muni í 1997 niður í 18% í 2017.
Men enn er lønargloppið millum kynjanna størri í Bretlandi enn í Evropa.
Onnur áhugaverd staðfesting í hesi kanning er, at lítil og eingin munur er í dag á bretskum mans- og kvinnulønum í aldrinum 18 til 29 ár.
Men tá kvinnur nærkast 30 ára aldri, verður munur á, sum sagt í miðal 18%.
Kvinnurnar vinna ikki henda lønarmun innaftur, tá tær eftir barnsburðsaldur nærkast mannfólkaløn aftur í miðal.
The Telegraph skrivar, at Bretland er hitt dýrasta í Evropa at eiga børn í, m.a. tí at bretsk barnaansing kostar meiri enn hon í øðrum framkomnum londum.
Eitt barn “etur upp” heilan triðing av eini bretskari familjuinntøku sammett við bert 10% í Týsklandi og 5% í Svøríki, skrivar avísin.
Nógvar bretskar møður velja at ansa egnum børnum heima, tí tað loysir seg ikki hjá teimum at arbeiða úti og at gjalda fyri barnaansingina.
Aðrar familjur velja eina millumloysn, so mamman velur hálva arbeiðstíð úti.
Kanningin vísir eisini, at helvtin av teimum 18%, ið bretskar kvinnur fáa minni í løn enn menninir, skyldast gjaldinum, foreldur mugu av við til barnaansing.
Nakrar møður halda á við hálvari tíð, eftir at børnini eru undankomin, men hóast nógvar taka fulla arbeiðstíð tá, innheinta tær ikki ta mistu inntøkuna. Hin vegin eiga tær stóru gleðina av at hava verið um børnini, tá tey vóru smá.
The Telegraph heitir á bretskar politikarar um at gera tað so, at tað loysir seg betur enn higartil hjá bretskum familjum at eiga børn, so tær fáa fleiri børn.
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í sendingum á R7, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Mest lisið í farnu viku
Álvarsom lúgvisjúka stórtrívst millum ávísar journalistar í Føroyum
Norðoyggjar missa nógv orsaka av fiskivinnunýskipanini
Kristin Michelsen: Hetta er brot á lógirnar hjá Javnaðarflokkinum
Ætlar Bjørn at forkoma Sjálvstýrisflokkinum?
Kristin Michelsen stillar uppaftur
Alt hevur sína tíð her á fold
Jenis ætlar sær í landsstýrið
R7 og KvF samsenda
Kanning av kynsligari misnýslu av børnum í Føroyum
Fuglafjarðarsendingin (7) - 18. okt. 2018
Hugnaløtan (38) - Gestur: Karina Højgaard
Ljóðbrot: Tá dunnan endaði undir sofuni
Óreglusemi á fundarborði í fiskimálaráðnum
Líggjas Johannesen: Hvar eru pengarnir brúktir?
Hava lýst eftir stjóra fyri slakar 50.000 krónur
Sverri Hansen sagt seg úr búskaparráðnum
Metis - Øll sendingin - 16. oktober 2018
At lata Almannaverkinum fleiri íbúðir loysir sjálvandi nakað
Myndarøð: Café"in á Mølini í Skálavík
Myndarøð úr Føroyingahavnini: Tíðarinnar tonn er farin avstað við tí mesta.
Norðlysið gitar: Tummas Lervig fyri Hendrik Old
Eg gangi út frá, at Poul Michelsen hevur eina góða frágreiðing til vanliga skattgjaldaran
Saudi-Arabiski krúnprinsurin kann verða koyrdur frá
Sjálvstýri havt ársfund
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


text:
Herfyri meldaðu rokktónleikararnir í 200 Hvalvíksprest fyri lesararabræv, ið hesin skrivaði í bløðunum áðrenn jól, har hann millum annað setti samkynd í bás við pedofil. Nú er ein annar listarmaður farin í herðna ímóti snævurskygninum.
Fjøllbroytti listarmaðurin Ole Wich fer á heimasíðu sínari inn í stríðið fyri rættindunum hjá teimum samkyndu. Ole Wich sigur í lesarabrævi í bløðunum hesa vikuna, at hann fer at royna at spjaða sloganið homFObia, so nógv sum tilber. Hann ger hetta fyri at mótmæla, at 1500 føroyingar noyðast at liva uttanfyri landoddarnar orsaka av, at teirra kynsliga sannføring er ein onnur enn tann hjá meirilutanum.
Hann greiðir í lesarabrævinum frá, at hann gjørdist øgiliga rørdur, tá hann í august sá hvussu yvirraska tey samkyndu, sum gingu skrúgongu vóru av uppmøtingini í Tinghúsgarðinum: “Det rørte mig meget at fornemme, at denne gruppe af udstødte ikke forventede at blive godt modtaget. De forventede faktisk ikke, at deres medmennesker var villige til at bruge et par eftermiddagstimer på at vise vi var solidariske med deres situation. Det gik op for mig at de homoseksuelle færinger aldrig forventer at blive accepteret af deres medborgere i deres eget fædreland. De håber på accept, men forventer den ikke.” .
Hann sigur harumframt, at hann saknar, at tey moderatu kristnu gera vart við seg og vísa, at tey ikki vilja hava at Føroyar verður eitt afturstandandi fundamentalistiskt samfelag, ið vegna snævurskygni ikki vil mennast.
Ole Wich er beinleiðis farin í herðna í móti snævurskygninum. Á heimasíðu síni hevur hann lagt fílir út við homoFObia merkinum, myndir av bíblium á forboðskeltum við tekstinum “Bibelfrit område” og eitt merkið, ið verður køvt undir eini bíbliu. Til ber at taka mekini niður ókeypis, ella at fáa tey sum klisturmerki ella plakatir fyri ein ávísan kostna.


text:
Ingi Samuelsen
24.03.2016 - 09:37
Tíðindi > Uttanlands - Yvirgangur
Vóru fleiri sjálvmorðsbumbumenn í undirgrundarjarnbreytini í Brússel?
Hesin spurningur verður nú settur í sambandi við kanningarnar av yvirgangsálopunum í belgiska høvuðsstaðnum týsdagin. Løgreglan er í holtur við at eyðmerkja tey seku, og roynir at fanga tey.
Franska blaðið Le Monde og almenna belgiska sjónvarpsstøðin RTBF upplýsa í morgun, at belgiska løgreglan nú arbeiðir við at finna ein møguligan samsekan til bumbuálopið á undirgrundina.
Eftirlýsti maðurin bar eina stóra tasku, og fylgdist við Khalid el Bakraoui, ið sprongdi seg sjálvan í luftina á Maelbeek-jarnbreytastøðini. Tað vísa myndir frá vakmyndatólum á støðini, skriva miðlarnir.
RTBF skrivar, at tað er óvist, um løgreglan veit hvør maðurin er, og um hann er livandi ella slapp frá hendingini við lívinum.
Harumframt leitar løgreglan eftir minst einum samsekum manni, sum framvegis gongur leysur.
Tað er maðurin í ljósum klæðum og hatti, ið varð sæddur í Zaventem-floghavnini saman við teimum bðaðum sjálvmorðsbumbumonnunum.
Hesin maðurin hevur eftir øllum at døma lagt eina bumbu í floghavnini, og rýmdi síðan frá henni. Bumban brast ikki, men varð funnin og gjørd óskaðilig.
Álopið á floghavnina og jarnbreytina í Brússel týsdagin hevur kostað 31 fólkum lívið. 300 vórðu særd, harav 61 framvegis eru álvarsliga skadd.


text:
Á móðurmálshaldinum í Løkshøll í Runavík leygardagin 25. mars varð móðurmálsvirðislønin fyri 2017 latin útvarps- og sjónvarpsmanninum Suna Merkistein.Tórbjørn Jacobsen, borgarstjóri í Runavíkar kommunu, handaði Suna virðislønina vegna Rigmor Dam, landsstýriskvinnu í mentamálum. Í grundgevingini fyri at lata Suna Merkistein
Og hann hevur svarað mær: "Náði mín er tær nóg mikið; tí at mátturin verður fullkomin í máttloysi." Nógv heldur vil eg tí fegin rósa mær av máttloysi mínum, fyri at máttur Krists má taka sær búgv hjá mær.
2. Kor 12,9
Royndir gera tað møguligt fyri teg at kenna feilir aftur, næstu ferð tú gert teir.
Oscar Wilde


text:
Í samband við árliga Eldradagin í Tórshavnar kommunu, sum verður hildin fríggjadagin 5. okt. er Katrin Holm, formaður í Eldraräðnum, og greiðir frá fjølbroyttu skránni Eldradagin. Síðani eru Jonna Færø og Beinta Háberg Jacobsen gestir, tær greiða frá einum áhugaverdum túri í Ísrael í sept. mánaða. Hetta var ein serstakur kvinnutúrur, ferðaleiðari var Maigun Solmunde. tá Stefan var ferðaleiðari hjá einum ferðalagið.
Vertur: Eydna Háberg og Tór Arni Samuelsen
Lurta eftir sendingini her
Um tú vilt taka sendingina niður, so høgraklikka slóðina og vel “Save link as…” ella “Gem destination som…”