text:
Aktivistiskur journalistikkur uttan javnvág skaðar okkum
Um tríggjar ógildaðar uppsagnir og faktaskýggjandi, aktivistiskan journalistikk.
Mánakvøldið 4. juni 2018 fylti Barbara Holm forsíðuna og fleiri blaðsíður í Sosialinum við eini søgu um tvær ógildaðar uppsagnir á Landssjúkrahúsinum og tí einu í Kringvarpi Føroya. Kvøldið fyri, sunnukvøldið 3. juni 2018, hevði eg skrivliga greitt Barbaru neyvt frá bakgrundini til tær tríggjar uppsagnirnar við støði í tilfarinum, sum hon hevði fingið alment innlit í. Eg greiddi henni frá, at uppsagnirnar vóru púra ósambæriligar, og at eg ongan lut átti í tí einu uppsøgnini á Landssjúkrahúsinum. Men Barbara svaraði mær aftur mánamorgun kl 8:03, at hon ikki fór at taka hesa bakgrundsvitan við í blaðið. Hennara søga skuldi ikki órógvast av fakta frá mær, høvuðspersóninum í forsíðusøguni um ”dýra almenna stjóran”. Bert ein setningur um tí einu uppsøgnina kom við í greinina.
Tær tríggjar ógildaðu uppsagnirnar eru sera ymiskar, sum eg fegin vil lýsa her við støði í tilfarinum, sum tað longu er veitt alment innlit í. Ein lýsing, sum eg til fánýtis royndi at geva Barbaru Holm, blaðstjóra á Sosialinum, og Georg L. Petersen, blaðstjóra á Dimmalætting. Eg eri fullgreiður yvir, at tað er óvanligt av einum fyrrverandi stjóra soleiðis at umrøða uppsagnarmál. Men tá alment innlit longu er veitt í øll hesi mál, og tá fleiri av miðlunum framhaldandi sipa til hesa søgu um uppsagnarmálini, kenni eg tørv á at greiða stutt frá mínum leikluti, sum hann er skjalfestur í tilfarinum. (Formaðurin í kringvarpsstýrinum og forstjórin í Sjúkrahúsverkinum hava fingið hetta skriv til kunningar og viðmerkingar fyrst, og høvdu teir onga viðmerking til skrivið og virða mítt talifrælsi.)
Um ein lutfalsliga sterkur persónur sum eg ikki tali at, tá ein upplivir, at journalistikkurin fer av kós, hvør skal tá megna tað?
Um tær tríggjar uppsagnirnar
TM, deildarleiðari á Landssjúkrahúsinum:
Ovasta leiðslan á Landssjúkrahúsinum var ein trímannað stjórn, har eg var sjúkrahússstjóri við tveimum varastjórum. Allir stjórnarlimirnir hava somu heimild til at taka avgerðir í starvsfólkamálum. Eg var ikki partur av uppsagnartilgongdini viðvíkjandi TM, sum tann eini varastjórin tók sær av. Tað er skjalfest í yvir 100-síðu rúgvismikla tilfarinum, sum tað er veitt alment innlit í, og sum teir báðir miðlarnir, Sosialurin og Dimmalætting, siga seg grundað sínar niðurstøður á. Har er skjalfest svart upp á hvítt, at eg als ikki tók lut í nøkrum av hesum samskifti. Varastjórin og deildarleiðarin sjálv kundu eisini havt váttað hetta, um Sosialurin og Dimmalætting høvdu ómakað sær at spurt tær um málsgongdina.
Í grein um málið í Dimmalætting verður gjørt nógv burtur úr, at mítt navn stendur maskinskrivað á uppsagnarskrivinum. Men undirskriftin er ikki mín, tí har hevur varastjórin skrivað undir stovnsins vegna. Hetta er siðvenja á Landssjúkrahúsinum, sum greinaskrivarin á Dimmalætting hevði fingið váttað, um hann hevði vent sær til varastjóran, sum eg eisini viðmælti honum í stuttari telefonsamrøðu. Á Landssjúkrahúsinum starvast yvir 800 fólk, tí er tað skynsamt, at sjúkrahússtjórin ikki skal eftirspyrjast um øll starvsfólkamál.
Eg havi fult álit á, at varastjóri mín gjørdi sítt besta í samráð við uttanhýsis løgfrøðing at finna frægastu loysnina í táverandi truplu støðu. Tað harmar meg sjálvandi almikið, at TM sambært kærumyndugleikanum bleiv uppsøgd av órøttum í míni stjóratíð. Men av tí at eg als ikki var partur av hesum uppsagnarmálinum, er tað faktuelt skeivt av Dimmalætting og Sosialinum at brúka hesa ógildaðu uppsøgn til at gera nakra niðurstøðu um mín leiðsluatburð ella um, hvussu nógv míni uppsagnarmál hava kostað landskassanum.
Fakta frá høvuðspersónunum í hesum uppsagnarmálið høvdu tó ikki teirra áhuga, tí tey tykjast longu hava fingið skjalainnlit og vinkling upp á søguna frá Jan Lamhauge, journalisti í Kringvarpinum. Hann ákærdi meg í klagu til Kringvarpsstýrið í desember 2017 grundað á hetta eina uppsagnarmál fyri at ”hava eina siðvenju frá Landssjúkrahúsinum við ógildaðum uppsøgnum”. Á fundum við Jan og Stýrið greiddi eg neyvt frá rætta samanhanginum, sum Stýrið tók til eftirtektar, meðan Jan tykist bert at hava ypt øksl og – sambært útgreiningini hjá Norðlýsinum av skjalainnlitunum – varpað sína niðurstøðu víðari til hini bæði miðlahúsini í høvuðsstaðnum.
SC, leiðandi ljósmóður á Landssjúkrahúsinum:
Hetta uppsagnarmál var endin á eini drúgvari tilgongd frá mars 2017, tá avgerð bleiv tikin um bygnaðarbroyting á Føðideildini, til síðst í august, tá endalig avgerð um uppsøgn bleiv tikin. Eg luttók frá byrjan til enda. Bygnaðarbroytingin bleiv sum kunnugt gjørd eftir rumbul í longri tíð.
Uppsøgnin bleiv ógildað av kærumyndugleika, tí tey mettu ikki, at ovasta leiðslan grundgav nóg væl fyri manglandi álitinum og handlaði ov seint í mun til ítøkiligu hendingarnar, ið elvdu til misálit á leiðandi ljósmóðrina.
Eg skilji niðurstøðuna og harmist sjálvandi um íkomnu støðuna av ógildaðu uppsøgnini, sum eg fult og heilt hevði ábyrgdina av. Heildarmyndin er tó eisini, at har var eitt ógvusligt stríð, sum eftir uppsøgnina stilnaði av, tí flestu av teimum sjúkrameldaðu ljósmøðrunum møttu til arbeiðis dagarnar eftir, at ætlanarskriv um uppsøgn var handað SC. Hesa heildarmynd kundi Sosialurin fingið staðfest, um tey vendu sær til aðrar keldur á Landssjúkrahúsinum.
Liljan Weihe, tíðindaleiðari í Kringvarpi Føroya:
Ein einstøk hending gjørdi, at eg misti álitið á Liljuna Weihe. Tvey notat hjá Liljuni vóru keldurnar til, at ein røð av ósonnum ákærum um meg blivu bornar alment fram í blaðgreinum hjá Barbaru Holm í Sosialinum í november 2017. Eftir mínum tykki skaddi hetta umdømið og trúvirðið hjá bæði Kringvarpi Føroya og mær. Í mun til uppsagnarmálið á Landssjúkrahúsinum handlaði eg skjótt, tí Sosialurin kom hósdag, og Liljan Weihe varð send heim hósdagin eftir við ætlanarskrivi um uppsøgn.
Uppsøgnin bleiv ógildað av Mentamálaráðnum, tí Liljan Weihe onga átalu ella ávaring áður hevur fingið í Kringvarpi Føroya, og tí hon lutvíst kundi sigast at vera í góðari trúgv. Mentamálaráðið staðfesti tó í avgerð síni, at tað var skjalfest, at Liljan Weihe hevði sýnt skeivan leiðsluatburð og hevði umrøtt stjóran ósømiliga. Ráðið metti tó uppsøgn vera eitt ov víðgongt stig.
Eg bleiv ovfarin av niðurstøðuni, men eg tók hana til eftirtektar. Niðurstøðan fyrilá fríggjadagin 20. apríl 2018, og mánadagin 23. apríl borðreiddi Sosialurin við stórari forsíðusøgu grundað á samrøðu við Liljuna Weihe, sum segði seg vera særda av at blíva kallað illoyala. Als ongin kritiskur spurningur bleiv settur í samrøðugreinini, hóast Mentamálaráðið í síni avgerð staðfesti, at Liljan Weihe hevði sýnt skeivan leiðsluatburð og umrøtt stjóran ósømiliga.
Mentamálaráðið staðfesti eisini í avgerð síni, at eg í staðin kundi taka minni víðgongd stig sum til dømis at flyta Liljuna Weihe í annað starv. Hesari ætlan boðaði eg Liljuni Weihe frá á fundi týsdagin 24. apríl, men tað gingu ikki fleiri tímar til heimasíðan hjá Sosialinum, In.fo, borðreiddi við vreingjandi yvirskriftini ”Liljan Weihe aftur uppsøgd í dag” grundað á sjónarmið hjá advokatinum hjá Liljuni.
Mótvegis aktivitiskum journalisti er upplýsing nyttuleys
Eg havi lært nógv av hesi tilgongd, ikki minst tað, at tá aktivistiskir journalistar sum Barbara Holm hava eina dagsskrá, nyttar millum lítið og einki at koma við viðkomandi fakta fyri at upplýsa málið. Fríggjadagin 1. juni greiddi eg Barbaru til fánýtis frá nágreiningini frá Mentamálaráðnum um leiðslurætt kringvarpsstjórans, sunnukvøldið 3. juni gav eg henni til fánýtis innlit í bakgrundina fyri teimum trimum uppsagnarmálunum. Mánadagin 4. juni ruddaði hon forsíðuna við søguni um dýra almenna stjóran uttan upplýsingarnar, ið kundu skapa javnvág í søguni.
Týsdagin 5. juni sendi eg í avmakt teldupostarnar til Vágaportalin. Miðilin hevði sýnt málinum áhuga og sett mær nakrar spurningar, og eftir samskifti sendi eg portalinum uppskot til nakrar orðingar. Eg bar eingin ósannindi og avdúkaði einki loyniligt, tvørturímóti endurgav eg bert úr almennum tilfari. Men eg var ov hjálpsamur og gjørdi eitt mistak, sum eg harmist um og eisini bað starvsfólk míni um treytaleysa umbering fyri. Men eg havi onga væntan um, at Barbara Holm harmast um nakað sum helst. At ágangandi herferðin hjá Sosialinum var viðvirkandi til, at Stýrið og eg so smidliga og skjótt gjørdu eina fráfaringaravtalu, nýtist ongin at ivast í. Eg hevði fingið nokk.
Onkur kundi kanska sagt, at eg bara átti at kært Sosialin til Fjølmiðlanevndina fyri einsíðugu herferðina. Men eisini í mun til Fjølmiðlanevndina havi eg í hesi tilgongd merkt avmakt. Í august 2017 kærdi eg sum sjúkrahússtjóri Kringvarp Føroya til fjølmiðlanevndina fyri einsíðugan dekning av stríðnum á føðideildini. Landssjúkrahúsið fekk seinni viðhald í kæruni. Men longu 4. august 2017 forklagaði táverandi tíðindaleiðarin komandi kringvarpsstjóran til stýrisformannin fyri atfinningar mínar. Ein skrivlig klaga um meg, sum í november 2017 bleiv til enn eina vreingjandi forsíðusøgu hjá Barbaru Holm í Sosialinum. Í oktober 2017 samskifti eg eisini við Fjølmiðlanevndina um ógvusligar ábreiðslur frá Símuni Absalonsen mótvegis Kringvarpi Føroya, men áðrenn nevndin náddi at viðgera fyrispurning mín, gjørdi Barabara Holm hetta til eina gølusøgu á In.fo.
At fáa ein aktivistiskan journalist sum Barbaru Holm upp á nakkan kennist eitt sindur sum at vera í amerikonskum krimifilmi, har løgreglumaðurin minnir brotsmannin á: ”Anything you say, can and will be used against you!”
Nú havi eg lagt Kringvarp Føroya aftur um meg. Og eg havi við hesi grein nýtt høvi at varpa ljós á vandamiklu avleiðingarnar av virkseminum hjá aktivistiskum journalistum, sum fyrilitarleyst fylgja síni egnu dagsskrá uttan javnvág í viðgerð síni. Vónandi kunnu røttu ábyrgdarhavandi taka hædd fyri hesum í roynd teirra at skapa betri rásarúm og gróðrarbotn fyri sakligum journalistikki í Kringvarpi Føroya, Dimmalætting og Sosialinum, tí dugnaligu starvsfólkini og samfelagið alt hevur tað uppiborið.
Tórshavn, tann 5. juli 2018
Johnny í Grótinum, fyrrverandi stjóri í KVF og á LS
Meiningar og hugleiðingar ið verða bornar fram í hesum lesarabrævið, umboða ikki meiningar, áskoðanir ella sjónarmið hjá leiðsluni í R7 Kringvarp.
Mest lisið í farnu viku
Borgarstjórin í Runavíkar býráð er ikki Tórbjørn Jacobsen á Glyvrum, hetta sigur Tobbi við R7
NOVA úr Suðuroynni (32) - 03. des 2018
R7 Premier League (28) - 03. des 2018
Brúgvin (112) - 3. des 2018
Jógvan Páll Lassen: Lat SEV selja bensin og olju
Hundraðtals milliónir fyri skeytið á Gomlurætt
Metis - Øll sendingin - 04. desember 2018
Sonni hevur Volvo "virus "
Kleptoman-landskassi
Í kjalarvørrinum, lív okkara - eitt kelduvað av vitan og lívsroyndum
"Kom á 2069!" (42) - 7. des 2018
Rák (27) Damudomi um sexismu í almanna rúminum
Glasir!
Nýtt virksemi í turkihúsinum í Vági
Tvístøða (49) - "Mín besti vinmaður hevur kvett sambandi við meg!"
Fuglafjarðarsendingin (14) - 06. des. 2018
Her verða allar gátur loystar
Dýrir dreingir í Hoyvíkshaga
Tvístøða (49) - Øll sendingin
Tvístøða (49) - "Eingin hevur ábyrgdina av teimum, ið ikki finna bústað!"
Tíðindi klokkan 12
Eiga at halda fast við tálmandi rúsdrekkapolitikkin
Novembervitjan í Suðuroy - møtir og bíbliuskeið
Tíðindi klokkan 17:00
Samband
Postboks 226
FO-600 Saltangará


c: text/html

text:
Skemtilig samanbering av heiðursmerkjabýtinum hjá Phelps, í mun til ymisk lond, funnin her.
- Um Michael Phelps var eitt land, so hevði hann nú ligið nr 3 á listanum yvir tey lond sum hava vunnið flest gullheiðursmerki í Beijing.
- Á listanum yvir heiðursmerki tilsamans, hevði hann ligið nr 12 saman við Niðurlondum.
- India, Indonesia, Pakistan, Nigeria, Egyptaland, Mexico og Bangladesh hava 2,1 milliardir íbúgvarar tilsamans, og hava vunnið fýra gullheiðursmerki tilsamans. Phelps hevur vunnið fimm.
- Phelps hevur vunnið fimm av átta gullheiðursmerki givin monnum í svimjikappingunum higartil á OL
- Um vit síggja burtur frá USA og Avstralia, so hevur restin av heiminum til nú vunnið 5 heiðursmerki, í mannfólka- og konufólka-svimjikappingunum á OL. Tað hevur Phelps eisini 🙂

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Hvussu fara tær mongu bensinstøðirnar at síggja út, tá tørvur ikki longur er á bensin og diesel?
Grøn orka gerst ein alsamt størri partur av samlaðu elframleiðsluni í Føroyum, og bæði Føroya Landsstýri og SEV hava boðað frá, at málið er at hava hundrað prosent varandi orku á landi í 2030. Meira nágreiniliga, snýr henda hugsjón seg um, at føroyska samfelagið so líðandi skal skifta oljuverk, bensin og oljurikin akfør út við grønar orkuloysnir.
Ætlanin er, at allir bilar í 2030 skulu verða umhvørvisvinarligir, eins og el-bilarnir eru, ið longu eru at síggja á marknaðinum. Hesir framkomnu el-, og á annan hátt umhvørvisvinarligir bilar, eru tískil týðandi liðir í hesi verkætlan.
Teir gerast alsamt bíligari at keypa, enn teir áður hava verið, og eru harafturat frítiknir skrásetingar-, veg- og umhvørvisgjald.
Harafturat eru hesir bilar eru sera ljóðveikir, tí teir koyra uppá streym, sum eisini júst er orsøkin til, at teir eru umhvørvisvinarligir. Men hetta vil eisini siga, at teir hvørki hava tørv á diesel ella bensini.
Ein viðkomandi spurningur er tískil, hvussu tað kemur at ávirka tær mongu bensinstøðirnar í landinum, tá tørvur ikki longur er á hesum brennievnum.
Dimmalætting hevur tosað við stjórarnar á Magn og Effo.
Framtíðar bensinstøðin
Janus Thomsen, stjóri í Effo sigur soleiðis við Dimmalætting:
- Tað er sjálvsagt sera trupult at spáa um, hvat fer at henda í 2030. Vit tosa nógv um el. Menningin gongur skjótt, so tað er als ikki óhugsandi, at aðrar orkukeldir eisini koma at spæla ein leiklut innan ta tíð, eitt nú hybrid- og brintbilar. Tað verður eisini nógv granskað í diesel, og hvussu man fær reinsa hetta brennievnið so mikið, at útlátið dálkar sum minst.
- Men óansæð hvussu bilparkin sær út í 2030, so ímynda vit okkum, at støðirnar koma at hava ein stóran leiklut. Tær verða framhaldandi eitt stað, har fólk koma at møtast, fáa sær okkurt gott til matna og annars stytta sær stundir meðan bilurin verður áfyltur og/ella vaskaður.
- Uppgávan hjá okkum verður áhaldandi at dekka tann tørv, ið viðskiftafólkini hjá okkum hava á støðunum, og tað hava vit góðar vónir um at kunna.
Hendrik Egholm, forstjóri í Magn, sigur somuleiðis, at framtíðin er ring at spáa um, tí so nógv hendir úti í heiminum.
Hann er sannførdur um, at eisini aðrar orkukeldur fara at vinna fram. Millum annað japanskir bilframleiðarir, ið eru farnir at framleiða brint-bilar, sum eru skjótir at fylla og kunnu koyra langt fyri hvørja áfylling:
- Brintið verður pumpað sum vanligt bensin, tað er flótandi og gjørt av yvirskotsorku, greiðir Hendrik Egholm frá, ið heldur hesar brint-bilar vera ein kappingarfør loysn, ið egnar seg væl til føroyska almenningin, tí yvirskotsorku hava vit nógv av. Eisini sigur hann teir ikki vera eins dálkandi at framleiða sum battaríir til el-bilar.
- Broytingin kemur spakuliga, men eitt nú eru royndir longu gjørdar við el- og brintstøðum í Íslandi
Nýhugsað konsept
Sambært Hendrikki Egholm, fer marknaðurin í framtíðini óansæð at krevja, at bensinstøðirnar umhugsa teirra konsept av nýggjum. Sum dømi, nevnir Hendrik Egholm, at Cirkle K í Norra koyrir eina royndarverkætlan, har tey hava gjørt íløgur í el-løðarar og fokusera uppá góðan kvalitetsmat- og kaffi heldur enn fast food.
- At man ger støðirnar til eitt stað, har man kann og tímir at fara inn at seta seg, tykist at vera rákið aðrastaðni, sigur forstjórin í Magn, Hendrik Egholm, ið greiðir frá, at Magn somuleiðis tillagar seg eftir hesum rákinum og ivaleyst fer at síggja heilt øðrvísi út um fimm-sjey ár. Hann nevnir Magn við ringvegin, ið selir bagels og mat frá Gómanum, sum dømi.
Bæði Hendrik Egholm, forstjóri í Magn og Janus Thomsen, stjóri í Effo eru jaligir og sannførdir um, at við eitt sindur av nýhugsan og tillaging, fara bensinstøðirnar áhaldandi at bera seg.
Les eisini: Bilurin løðast við hús


text:
Summar Festivalurin verður hesar dagar í 2017
Summar Festivalurin hevur ásett dagarnar fyri festivalin í 2017.
Enn ein Summar Festivalur er farin aftur um bak. Tveir og ein hálvur dagur við framúr góðum veðri og stórslignum konsertum, og so eitt meiri vátt kvøld, har broytingar vóru gjørdar, men fólk framvegis vóru í framúr festivalhýri.
Nú er greitt, nær næsti Summar Festivalurin verður hildin. Fyrireikararnir hava gjørt av, at Summar Festivalurin í 2017 verður hildin í døgnum frá 10. til 12. august.
Forsølan til Summar Festivalin 2017 byrjar í november.


text:
Les til skipsatstøðara II
Kunning:
- Lestrartíð: ½ ár
- Umsóknarfreist: 15. juni 2017
- Skúlabyrjan: 17. august 2017
- Fíggjarviðurskifti: Lestrarstuðul
- Útbúgvingarstovnur: Sjónám
- Útbúgvingarstaður: Klaksvík
- Kunning: Skeiðið kann ikki takast umvegis sjálvlestur
Raðfesting:
Sjónám bjóðar út grundskeið og endaskeið samstundis.
Endaskeiðið verður raðfest framum grundskeiðið á vári. Grundskeiðið er raðfest framum endaskeiðið á heysti.
Skeiðini verða hildin, treyta av, at nóg nógv tekna seg.
Verður raðfesta skeiðið avlýst, so verður hitt skeiðið hildið, treyta av, at nóg nógv tekna seg.
Alment:
Eftir at 20 vikur grundskeið í útbúgving til skipsatstøðara er lokið bjóðar Sjónám endaskeið í útbúgving til skipsatstøðara, ið er ein framhaldandi útbúgving á 20 vikur. Kunngerðin um endaskeið í útbúgving til skipsatstøðara var sett í gildi í november 2015.
Útbúgvingin er ein lógásett framtíð til sjós og sostatt vegurin til møgulig vinnubrøv og førleikaprógv sambært galdandi kunngerð nr. 105 frá 5. august 2015 um sjóvinnubrøv og førleikakrøv til manning við skipum
Tilmelding:
Møguligt er at tilmelda seg á heimasíðu Sjónáms: www.sjonam.fo.
Eisini ber til at senda Sjónámi umsókn tygara saman við avriti av grundskeiðinum, heilsuváttan, sjófartsbók og føðibrævi við Posta ella telduposti til sjonam@sjonam.fo.
Sjónám
Faktorsvegur 14
700 Klaksvík
Upptøka:
Til endaskeiðið í skipsatstøðaraútbúgvingini kunnu persónar takast upp, sum eftir at hava staðið grundskeið í skipsatstøðaraútbúgivngini, hava verið í starvi sum ófulltikin skipsatstøðari umborð á havfarandi handilsskipi størri enn 20 BT í minsta lagi í 6 mánaðar.
Upptøka til endaskeiðið er harumframt treytað av, at umsøkjari hevur galdandi heilsuváttan fyri sjófólk.
Tikið verður inn eftir tí raðfylgju, sum umsóknirnar koma inn, treytað av, at umsóknirnar lúka upptøkukrøvini, at pláss er og at nóg nógv tekna seg.
Útbúgvingarbók:
Vísandi til galdandi kunngerð nr. 105 frá 5. august 2015 um sjóvinnubrøv og førleikakrøv til manning við skipum krevst ofta góðkend útbúgvingarbók fyri at fáa sjóvinnubræv. Meira nágreinilig kunning um sjóvinnubrøv og førleikakrøv sæst her: Sjóvinnubrøv
Her kanst tú taka útbúgvingarbókina niður av netinum: Útbúgvingarbók
Innivist til næmingar:
Sjónám kann ikki veita lesandi innivist, men vit kunnu vísa til kunningarstovuna og Tekniska Skúla, sum kunnu útvega innivist. Eisini ber til at søkja eftir íbúð í lokalu fjølmiðlunum.
Ivamál:
Um ivamál stinga seg upp ert tú vælkomin, at seta seg í samband við Sjónám á telefon 66 58 88.
Kunngerð um endaskeið í útbúgving til skipsatstøðara
Við heimild í § 4, § 6, stk. 1, nr. 1-5, § 8, stk. 4 og § 11 í løgtingslóg nr. 55 frá 24. apríl 2001 um útbúgving av manning á skipum o.ø. verður ásett:
Øki
§ 1. Kunngerðin fevnir um endaskeið í útbúgving til skipsatstøðara, sbr. § 5.
Krøv til endaskeiðið
§ 2. Endaskeiðið í útbúgvingini til skipsatstøðara skal lúka krøvini í altjóða sáttmálanum um útbúgving av sjófólki, um sjóvinnu og um vaktarhald við seinni broytingum, STCW-sáttmálin, reglu VI/I um grundleggjandi upplæring um trygd og tey ástøðiligu evnini sambært reglu II/4 og III/4 um vaktarhald.
Stk. 2. Umframt at lúka krøvini sambært stk. 1, hevur útbúgvingin til endamáls at geva næminginum førleikar, sum lúka krøvini í STCW-sáttmálanum, kapittul II/5 og III/5.
Førleikamál
§ 3. Endaskeiðið í útbúgvingini til skipsatstøðara skal geva næminginum neyðugu amboðini at menna seg í tí bindandi felagsskapi, sum neyðturviliga er í einari skipsmanning.
§ 4. Førleikamálini fevna um ta vitan, tey evni og teir førleikar, sum næmingurin skal røkka á endaskeiðnum.
Stk. 2. Vitanarførleikarnir eru, at skipsatstøðarin eftir staðið endaskeið hevur:
1) kunnleika til uppbygging av skipi, innrætting, maskinarí og aðra útgerð,
2) kunnleika til tey siglingarfrøðiligu og maskinteknisku økini umborð á skipi,
3) fatan av týdninginum av góðari røkt umborð,
4) kunnleika til ymsar vágar, tá arbeitt verður umborð á ymiskum skipasløgum, fyri at sleppa undan vanlukkum og arbeiðsskaðum,
5) kunnleika til gongdir í sambandi við flutning og handfaring av last og
6) kunnleika til grundleggjandi hugtøk og íblástur til ábøtur av verandi og menning av nýggjum mannagongdum og arbeiðsgongdum.
Stk. 3. Evnisførleikarnir eru, at skipsatstøðarin eftir staðið endaskeið kann:
1) virkin luttaka í menning og varðveiting av einum tryggum og sunnum arbeiðsumhvørvi,
2) útinnan av ítøkiligum viðlíkahaldsarbeiði og umvælingararbeiði umborð á skipi,
3) nýta og viðlíkahalda bjargingarútgerð,
4) fremja verkligt arbeiði umborð við togverki, veirum og útgerð til surring,
5) fremja arbeiði í samsvari við ásettar normar fyri dygd,
6) fremja verkliga eldsløkking,
7) verða við til at bøta um fremjan og dygdina í arbeiðinum og
8) nýta og samskifta á einum virknum enskum máli innan viðkomandi økir fyri starvið.
Stk. 4. Málið fyri at nema sær førleikar er, at eftir staðið endaskeið kann skipsatstøðarin:
1) virkin luttaka í samstarvinum við ráðlegging av arbeiðsuppgávum,
2) sjálvstøðugt útinna verkligar uppgávur í sambandi við vanligt skipsarbeiði, undir hesum viðlíkahaldsarbeiði, og
3) leiða og fremja smærri flutningsuppgávur við m.a. handfaring av krana.
Stk. 5. Næmingurin skal eftir lokna útbúgving lúka krøvini í STCW-sáttmálanum í samsvari við dygdarkrøv Mentamálaráðsins viðvíkjandi:
1) Passa ein bjargingarbát, bjargingarflaka og mann-yvir-borð bát, sambært reglu VI/2, § 1, í STCW-sáttmálanum.
2) Dugnaskaparskeið í motorpassing.
3) Verndartilbúgving og serstakar verndaruppgávur á skipi, sambært reglu VI/6, § 4, í STCW-sáttmálanum.
Upptøka á endaskeiðið
§ 5. Skúlin hevur ábyrgdina av upptøku á endaskeið í útbúgvingini til skipsatstøðara og tryggjar, at umsøkjarar lúka upptøkukrøvini sambært stk. 2 og 3.
Stk. 2. Á endaskeiðið í skipsatstøðaraútbúgvingini kunnu persónar takast upp, sum eftir at hava staðið grundskeið í skipsatstøðaraútbúgivngini, hava verið í starvi sum ófulltikin skipsatstøðari umborð á havfarandi handilsskipi størri enn 20 BT í minsta lagi í 6 mánaðar.
Stk. 3. Upptøka til endaskeiðið er harumframt treytað av, at umsøkjari hevur galdandi heilsuváttan fyri sjófólk.
Skipan av útbúgvingini
§ 6. Skúlin ásetur í námsskipan, reglur og vegleiðingar um, hvussu útbúgvingin skal leggjast til rættis, og hvussu útbúgvingin skal fremjast í verki. Námsskipanin skal lýsa, hvussu skúlin í síni tilrættislegging av útbúgvingini lýkur krøvini í skjali 1, umframt krøvini í STCW-sáttmálanum.
Stk. 2. Í námsskipanini skulu eisini ásetast nærri reglur um:
1) mál fyri útbúgvingina,
2) bygnað og uppbygging av útbúgvingini, modulir og ECTS-stig,
3) undirvísingarhættir og samstarvshættir,
4) samstarv við vinnu og aðrar útbúgvingarstovnar,
5) lestrarætlanir og
6) avriksflutning.
Stk. 3. Námsskipanir og munandi broytingar í skipanini fáa gildi frá skeiðsbyrjan.
Stk. 4. Námsskipanir og munandi broytingar í skipanini sambært stk. 3 skulu áseta skiftisreglur.
Stk. 5. Galdandi námsskipan skal verða atkomulig á heimasíðu skúlans og skal harumframt verða skjalprógvað í dygdarskipan skúlans.
Próvtøka og prógv
§ 7. Próvtøkur og eftirmetingar skulu viðgerast sambært kunngerð um próvtøkuskipan fyri maritimar útbúgvingar.
§ 8. Skúlin skrivar út endaligt prógv, tá ið næmingur hevur staðið endaskeiðið í útbúgving til skipsatstøðara.
Undirvísingarførleiki
§ 9. Lærari, sum skal undirvísa í útbúgving til skipsatstøðara, skal í minsta lagi hava útbúgving sum skipsførari við í minsta lagi tvey ára royndum sum einastýrimaður, yvirstýrimaður ella skipari við handilsskipum ella hava útbúgving sum maskinmeistari.
Stk. 2. Fyri at verða settur í fast starv skal lærari hava lokið viðkomandi námsfrøðiliga útbúgving, sum svarar til 30 stig í European Credit Transfer System, ECTS-stig.
Aðrar ásetingar
§ 10. Endaskeiðið í útbúgvingini til skipsatstøðara er ásett at verða ein lestrarhálva, sum svarar til 30 ECTS-stig.
Stk. 2. Avgerðir, sum skúlin tekur sambært hesi kunngerð, kunnu kærast til landsstýrismannin.
Stk. 3. Kærur um avgerðir sambært stk. 2 skulu latast leiðara skúlans til hoyringar. Kærarin skal hava høvi at gera viðmerkingar til hoyringarsvarið frá leiðara skúlans í seinasta lagi 7 dagar frá tí degi, at leiðari skúlans skrivliga hevur fráboðað hoyringina fyri kæraranum.
Stk. 4. Leiðari skúlans sendir kæruna, hoyringarsvarið og møguligar viðmerkingar frá kæraranum til landsstýrimannin.
Stk. 5. Freistin at kæra avgerðir sambært stk. 2 er 2 vikur frá tí degi, avgerð skúlans skrivliga er fráboðað kæraranum.
Stk. 6. Kærur um próvtøkur og próvtøkuviðurskifti annars skulu viðgerast sambært kunngerð um próvtøkuskipan fyri maritimar útbúgvingar.
Stk. 7. Skúlin hevur yvirskipaðu ábyrgdina av, at grundskeiðið í útbúgvingini til skipsatstøðara verður framt sambært skjali 1 við lýsing av innihaldinum í grundskeiðnum í útbúgvingini til skipsatstøðara.
Gildiskoma
§ 11. Henda kunngerð kemur í gildi dagin eftir, at hon er kunngjørd.
Sí meira nágreiniliga lýsing av innihaldinum í endaskeiðnum í skipsatstøðaraútbúgvingini í skjali 1 aftast í kunngerðini. Tak niður kunngerð av netinum her: Kunngerð nr. 121 frá 11. november 2015.


text:
• Akupressurur er vøddamýking har tú trýstir við fingrunum á ávís støð á kroppinum.
• Djúpdar massaga er fast trýst á vøddan.
• Aroma terapi er avslappandi løtt massaga.
• Yogi mýking (massaga) er passiv venjing sum linnar liða- og vøddapínu.
• Akupunkturur er ein effektivur viðgerðarháttur sum nýtir tunnar nálir til at lekja pínu, húðsjúkur sum døkkormar (acne) & elding, immunverju ólag, støðugt krím, ovurviðkvæmi, og er somuleiðis ein hjálp at sleppa av við ovurfiti og at leggja av at roykja.
• Magnet terapi er ein effektivur háttur at lekja pínu.
• Vakum koppar verða brúktir til at loysa vánaligt blóðrensl.
• Oyrnaviðgerð verður brúkt til at reinsa oyruni innan. Økir um blóðrenslið í oyrunum og gevur eina betri hoyrn.
• Elektro-puls akupunkturur er ein hjálp til at gerast klænri. Les meira…
• Akugrafur ein eitt teldustýrt tól, sum mátar orkurenslið í hvørjum einstøkum organi. Les meira…
Aðrar viðgerðir fáast eisini.
Viðgerðartíðir verða givnar bara eftir avtalu.


text:
Um ein málning á Listasavni Føroya
Dimm skýggj bólta inn yvir Vágsfjørð úr landsynningi (mynd 1). Vit eru á Nesi, har Ruth Smith býr. Vit eru við fjøruna beint niðan fyri bygdina, við útsýni til fjøll og nes hinumegin fjørðin. Orsakað av lága sjónarhorninum tykist tað sum aldandi skýggini eru komin úr teimum stóru klettunum fremst í myndini. Men ikki bara tað: Á sama hátt sum skýggini náðileyst bólta inn yvir land, soleiðis ger brekkan oman í fjøruna eina rørslu mótsetta vegin, sum endar í klettunum ytst í fjøruni. Himmal, fjørður og land eru krøkt í einum óloysiligum brókataki.
Mynd 1: Ruth Smith (1913-58): Útsýni móti Lopra. 1954. Olja á lørift, 45 x 58 cm. Keypt í 2017 við stuðli frá Augustinusfonden og Beckett-Fonden
Við til dynamikkin hoyra penslastrokini, stór, breið, flott, og meira enn nakað annað geva tey lýsingini ein mátt, sum næstan sýgur okkum inn í myndina. Umframt at strokini sjónliga lýsa veruleikan í landslagnum, dylja tey ikki, at tey eisini eru litevni sett á eitt lørift. Serliga stóru steinarnir í forgrundini broytast til málaði skap, hvørs litbrigdi, kontrastir og stoffkensla eygað kann gleðast við – og hugflogið eggjast av.
Ein føroyskur summardagur
Ljósið er gráligt og kaldligt á hesum samdrigna degi. Litavalið er mest blágrátt, brúnligt og grønt. Tey sevjuríkt grønu økini í brekkuni vátta, at tað er summar, eitt vanligt føroyskt, har sólin eisini fær skýggini at lýsna og sendir hvítligar glottar niður á sjógvin úti á fjørðinum. Tey bragdligu penslastrokini og djørvu litaskapini eru tískil alla tíðina tamd av tí sjónliga veruleikanum. Hann er neyvt og trúfast eygleiddur av tí skynsama listafólkaeyganum, fyri síðan at endurreisast sum skap úr penslastrokum.
Hesi litaspor halda fast við sína sjálvstøðu í mun til sjónupplivingina, samstundis við at málningurin, so løgið tað ljóðar, ger tann málaða veruleikan meira nærstaddan. Enntá tey okkurgulu og –reyðu krutlini í niðasta vinstra horni virka soleiðis, við tað at tey eru sum ein kontrast til alt tað myrka og kaldliga uttanum og tískil koma við einum koloristiskum spenningi inn í málningin og tann veruleikan, hann vísir.
Sjón og sinni
Samstundis lýsir eitt sinnalag út úr myndini orsakað av tí bragdliga og máttmikla arbeiðinum við penslinum og palettknívinum, og við tað at partar av myndini eisini hava dám av leysligari skitsu. Tað er aðalmerkið hjá Ruth Smith sum listafólk, at júst hon megnar at skapa eina hárfína syntesu burturúr sjónuppliving, málningi og sinnalagi, men her hevur hon tó óvæntað gjørt seg inn á veruleikan, tó varisliga.
Tá skýggini aftast í myndini so náðileyst fúka inn móti landi, er tað serliga orsakað av tí skeivu linjuni í havsbrúnni, sum koppar spakuliga frá vinstru til høgru og tískil styrkir rørsluna tann vegin. Her eru vit so heppin, at frá sama ári, sum málningurin er frá, er ein flott og sterk tekning av sama myndevni (mynd 2), og her er havsbrúgvin púra vatnrøtt hóast allar tær bragdligu blýantsstrikurnar og skavingarnar. Her fekk sjónupplivingin seinasta orðið, í málninginum var tað kraftin. Av somu orsøk er tekningin helst eitt fyrireikingararbeiði.
Mynd 2: Ruth Smith (1913-58): Útsýni móti Lopra. 1954. Tekning, blýantur á pappír, 27 x 33 cm. Listasavn Føroya
Gesturin úr Lopra
Strandarøkið liggur beint niðan fyri staðið í útryðjuni av bygdini Nes, har eini nýggj hús til Ruth Smith og familjuna skuldu standa. Sum heitið sigur, vísir málningurin útsýnið yvir móti bygdini Lopra, sum vit tó ikki síggja, tí hon krógvar seg aftan fyri nesið. Í bygdini var eina ferðina ein hvalastøð, og árini 1927-31 var pólgranskarin Ejnar Mikkelsen, sum var ættleiðingarfaðir at danska listamanninum Sven Havsteen-Mikkelsen, leiðari har. Faðirin var stjóri á føroyska hvalaveiðifelagnum.
Longu sum 15 ára gamal var Havsteen-Mikkelsen á hvalaveiðu úr Lopra saman við Ejnari Mikkelsen, og her fekk hann sína fyrstu norðurlendsku náttúruuppliving, og alt sítt lív var hann við jøvnum millumbilum aftur í Føroyum. Eina ferðina hann vitjaði aftur, tað var summarið 1952, fór Havsteen-Mikkelsen á gátt hjá Ruth Smith á Nesi, har hon búði vi manni og børnum listaliga avbyrgd. Av tí sama var vitjanin av einum so viðurkendum listafólki eitt serstakliga tiltrongt herðaklapp, men eisini ein sorgblíð áminning um listaheimin, sum Ruth Smith ikki longur var partur av.
Sól og regn
Frá sama summari, í 1952, stavar ein annar málningur av strondini niðanfyri Nes, nú frá einari vík eitt sindur longri út móti fjarðarmunnanum og við útsýni sama vegin (mynd 3). Hóast málingalagið her eisini er frígjørt, er litlagið tjúkt, sett á við palettknívi, og samstundis eru litirnir klárir og sterkir. Tað kemst sjálvandi av lýsinum í góðveðrinum, men í teimum sterku og mettaðu litunum stingur eisini eitt sindur av avgjørda litavalinum hjá læraranum Axel Jørgensen, professara, seg fram.
Mynd 3: Ruth Smith (1913-58): Við strondina, sólskin. 1952. Olja á lørift. 44 x 46 cm. Listasavn Føroya
Ein slík ávirkan er heilt burtur í einum málningi tvey ár seinni við sama myndevni (mynd 4). Listaliga var Ruth Smith impressionistur, og hóast hon hevur málað nógvar myndir av Nesi sæð móti eystri, er sjónarhornið her framvegis ymiskligt. Tað er tískil sjáldsamt, at hon sum ein annar Claude Monet málar nett sama myndevni við ymiskum lýsi. Í hesum førinum sæð í regni og mjørka, og sjálvandi er litaval og málingarlag hareftir, soleiðis at myndevnið sæst doyvt og kámt, eins og tað er meira skitsukent av tí tunna litlagnum. Annað er, at myndin hevur skrivað seg inn í dramatisku gráveðurslýsingarnar hjá listafólkinum frá 1954, har eisini Útsýni móti Lopra hoyrir.
Mynd 4: Ruth Smith (1913-58): Við strondina, gráligt veður. 1951. Olja á lørift. 50 x 50 cm. Listasavn Føroya
Á strondini
Eitt stað millum nesið og Gjógvaráfjallið í bakgrundini í Útsýni móti Lopra er fjøran, har Ruth Smith varð funnin deyð um morgunin tann 28. mai 1958, hálvtannað samdøgur eftir, at hon um midnáttarleitið fór heimanífrá á Nesi. Tveir fuglaveiðimenn í báti fingu eyga á eitt fólk í undirkjóla ella náttkjóla, sum lá millum tveir steinar, sum hvíldi hon seg eitt sindur longri uppi í fjøruni. Illgongt er oman í fjøruna úr landi, og sambært einum av monnunum, Ludvig Dimon, sum tá var 14 ára gamal, ivaðist hann ikki í, at hon var komin svimjandi til lands. Líkuppskurður kundi eisini vátta, at ongin sjógvur var í lungunum, so Ruth Smith er helst deyð av møði og kulda eftir longu svimjingina í kalda sjónum tvørtur um Vágsfjørð.
Hóast Ruth Smith var ein góður svimjari, hevur okkurt serligt verið á vási, síðan hon seint um kvøldið sníkir seg út úr húsunum og fer at svimja í ljósu og tó mjørkadimmu náttini. Sálarliga hevði Ruth Smith ta seinastu tíðina verið tunglynt og svøvnleys, kanska var náttarsvimjingin úrslitið av einum herðindi av sinnisørsku. Eitt eyðkenni við tunglyndi er, at heimurin uttanum fánar burtur. At svimja í ísakøldum sjógvi kann saktans hava verið ein ráðaleys roynd at vinna aftur veruleikan við at kenna umheimin á kroppinum. Dramatisku og óavgreiddu umstøðurnar kring deyða Ruth Smith hava – eins og við hennara stóru fyrimynd Vincent van Gogh – verið við til at seta dám á hennara eftirmæli. Hon er tískil vorðin ein av teimum listafólkunum, har lívssøgan skuggar fyri listini. Tað er tó sum framvegis veksur og alt meiri fyllir sjónarringin sum vitnisburður um eitt stórt listafólk.
Nils Ohrt
Malan Johannesen hevur týtt til føroyskt
Listasavnið er opið týsdag til sunnudag, frá kl. 13 til 16. Eisini heiligdagar
Tíðarskeiðið 1. mai - 31. august:
Mánadag - sunnudag kl. 11.00 - 17.00
Tíðarskeiðið 1. sept. - 30. apríl:
Týsdag - sunnudag kl. 13.00 - 16.00
Mánadag ikki opið
Atgongugjald:
- Vaksin: 65 kr.
- Lesandi: 25 kr.
- Bólkar, min.12 vaksin: 50 kr. fólkið
- Limir og børn undir 16 ár: ókeypis.
Listasavn Føroya
Gundadalsvegur 9
P.O. Box 1141
FO-110 Tórshavn
Føroyar
Tel +298 313579
Email info@art.fo
Facebook


text:
Foreldrafundur um sálarligan stoyt
Lagt út hevur: Rúna Hovgaard tann: 12.06.2017
Við støði í ógvusliga eldinum í Varðanum Pelagic fríggjadagin hava Hanne Robenhagen, virkandi leiðari og Carol Symphor, sálarfrøðingur á Suðuroyar Barnaverndartænastu bjóðað seg fram til at hava fund við foreldur, sum hava børn í skúla, á dagstovni og í dagrøkt á Tvøroyri, at umrøða fyribyrging av sálarligum stoytum orsaka av ógvusligari hending.
Fundurin fyri foreldur í Tvøroyrar skúla verður týskvøldið kl.17.30, meðan fundurin fyri foreldrum í Trongisvágs skúla verður ónskvøldið kl.17.30.
Báðir fundirnir verða hildnir í skúlahøllini í Trongisvágs skúla.
Tíðindamyndina eigur Turið Vestergaard í Dali.
.


text:
Seminar um førleikameting 2016
Mikudagin 31. august 2016 setti Rigmor Dam landsstýriskvinna í menta- og útbúgvingarmálum seminar um førleikameting innan yrkisútbúgvingar í Føroyum. Skeiðið er liður í fyrireikingunum at seta í verk førleikameting fyri tey, sum hava royndir og førleikar, men ikki hava prógv.
Í setanarrøðu síni segði landsstýrikvinnan m.a., at møguleikin at fáa viðurkent sínar førleikar fer at lata útbúgvingarhurðar upp fyri nógv fólk, sum annars ikki høvdu havt mót at flutt seg. Tey flestu ynskja eina útbúgving, men tað eru ikki øll, sum altíð síggja seg før fyri tí. Hóast førleikametingin ikki verður eitt útbúgvingarprógv, kann hon lata hurðar upp til útbúgvingar og prógv, sum annars bara vóru fjarir dreymar. Les setanarrøðuna hjá Rigmor Dam her.
Seminarið skal leggja lunnar undir at førleikamenna starvsfólk at taka sær av førleikameting í Føroyum. Tí vóru luttakararnir serliga fólk, ið varða av yrkisútbúgvingum, leiðslur, undirvísarar og vegleiðarar, umframt fakfelagsumboð og umboð fyri vinnuna við tilknýti til lærlingaskipanina. At leggja lag á, hvussu førleikameting kann verða framd í verki, vóru komin Haukur Harðarson frá Fræðslumiðstöð Atvinnulífsins og Edda Jóhannesdóttir frá útbúgvingarsetrinum Iðan í Íslandi. Onnur, ið løgdu fram á seminarinum vóru Elisabeth Holm NVL samskipari í Føroyum, Deirdre Hansen vegleiðari á Fjarnámi í Klaksvík, John Dalsgarð samskipari av førleikametingini, Olav Absalonsen og Finn Jensen undirvísingarleiðarar á Glasi í Marknagili, Andrias Jacobsen lærari á timburdeildini á Glasi í Smiðjugerði og Eyðun Gaard leiðari á Yrkisdeplinum.
– Eitt tílíkt seminar er við til at leggja lunnar undir og tryggja ta fakligu dygdina í førleikametingini og sjálvari skipanini, sum bæði myndugleikar, útbúgvingarstovnar og partarnir á arbeiðsmarknaðinum skulu vera saman um at byggja, sigur John Dalsgarð samskipari í Yrkisdeplinum, ið tekur sær av at fyrireika íverksetingina av førleikametingini.
Næsta stig verður at førleikamenna vegleiðarar og førleikametarar at standa fyri førleikameting innan ávís yrkisøki, har tørvurin og eftirspurningurin eftir førleikameting er størstur, eitt nú innan handils- og skrivstovuyrkið.
Myndirnar eru frá seminarinum, ið varð hildið á Parnassinum á Hotel Hafnia og í Skeiðsstovuni hjá Námi við Hoyvíksevegin í august-september 2016. Skráin fyri seminarið kann lesast her.
Framløgur á seminarinum eru at finna á hesum leinkjum:


text:
Pætur Hjalmar Evensson 10.07.2018 (09:40)
Føroyingur fekk heiðursløn fyri besta úrslit
Tað kom óvart á Bjørg Ellendersen, tá rektarin á lærda háskúlanum í Keypmannahavn rópti hennara navn upp og rætti henni heiðursløn fyri besta kvinnuliga úrslit millum nýggju tannlæknakandidatarnir.
- Eg visti tað ikki, áðrenn eg bleiv rópt upp. Eg hevði ikki væntað tað, so tað var ein ordiliga stór løta, sigur ein glað Bjørg Ellendersen, sum nú kann kalla seg tannlækni.
Tað er siðvenja á lærda háskúlanum í Keypmannahavn at geva heiðursløn til tannlæknakandidatarnir við besta kvinnuliga og besta mannliga úrslitinum á árganginum.
28 ára gamla havnagentan Bjørg Eyjólfsdóttur Ellendersen hevur lisið til tannlækna í 5 ár, og er nú liðug. Viðurkenningin inniber ein kekk á 5.000 krónur og eitt gávubræv til eitt viðkomandi tannlæknaskeið áljóðandi 8.500 krónur.
Tað er siðvenja á lærda háskúlanum í Keypmannahavn at geva heiðursløn til tannlæknakandidatarnir við besta kvinnuliga og besta mannliga úrslitinum á árganginum.
Í samband við prógvhandanina varð eitt hátíðarhald hildið í veitstusali hjá lærda háskúlanum á Vor Frue Plads mitt í Keypmannahavn. Har vórðu røður hildnar fyri øllum kandidatunum, har familja og vinir eisini vóru vælkomin. Aftaná kandidatarnir skrivaðu undir, helt rektarin eina røðu. Tað var her, at hann avdúkaði, hvør hevði bestu úrslitini millum nýútbúnu tannlæknarnir.
Útbúgvingin fyri at gerast tannlækni eitur odontologi, og tað er lærdi háskúlin í Keypmannahavn, sum bjóðar hana. Bachelor tekur trý ár, og ein kandidatur tekur 2 ár. Mann kann kalla seg tannlækna eftir lokna kandidatútbúgving.
Ein kandidatur í odontologi gevur tær møguleika at starvast sum tannlækni, granska, undirvísa og víðariútbúgva teg innan serøki.
Bjørg Ellendersen hevur ætlanir um at leita sær arbeiði skjótt, men áðrenn hon fer út á arbeiðsmarknaðin at royna seg, vil hon heim at halda feriu.
- Eg fari líka at halda summarferiu í Føroyum, og so ætli eg mær at søkja arbeiði í Danmark. Eg ætli at vera niðri í nøkur ár og fáa mær royndir innan barnatannrøkt og í tí privata, sigur Bjørg Ellendersen.
Bjørg Ellendersen var ikki tann einasti føroyingurin, ið fekk kandidatprógv í Keypmannahavn í farnu viku. Føroyingarnir vóru sjey, ið gjørdist lidnir sum tannlæknar, og nøvnini á hinum seks eru: Maria Joensen, Barbara Finnbogadóttir Johansen, Ingibjørg Hansen, Marita Thomsen, Gunnar Eysturoy og Dina Pálsdóttir Thomsen.
Hendan greinin er eisini at lesa í Vikublaðnum
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her


text:
Nú kunnu føroyingar endiliga tryggja sær atgongumerki til dystin millum manslandsliðini hjá Føroyum og Danmark.
Tíðindi
Nýggj avtala og nýggj landsliðsklæðir
Hondbóltssamband Føroya hevur skrivað undir nýggja klædnaavtalu og bóltaavtalu fyri komandi fýra árini við Select og Sport24, sum umboðar Select í Føroyum.
A-menninir gera stór framstig
Landsliðsspælararnir hjá monnum hava tikið seg nógv fram kropsliga seinastu vikurnar.
Heimadystirnir hjá Føroyum spælast uttanlands
A-landsliðið hjá monnum sleppur ikki at spæla sína heimadystir í Føroyum í hesum umfarinum.
Elias var besti spæliskipari
Elias á Skipagøtu varð valdur besti spæliskiparin undir EM-kappingini fyri U18-landslið, sum hevur verið í Tbilisi í Georgia seinastu tíggju dagarnar.
Føroyar vundu burtur úr Luksemburg
Føroyska U18-landsliðið við monnum vann sannførandi, tá teir spældu sín seinasta dyst í EM-kappingini í Georgia fyrrapartin. Dysturin var móti Luksemburg um fimta plássið.
Vunnu eftir brotskastkapping
Tað skuldi brotskastkapping til fyri at avgerða dagsins EM-dyst millum U18-landsliðini hjá Føroyum og Georgia.
Spennandi landsliðsvenjari settur
Hondbóltssamband Føroya hevur í dag skrivað undir avtalu við íslendingin Ágúst Jóhannsson um at venja kvinnulandsliðið. Avtalan er galdandi í trý ár.
Taptu fyri Sveis
U18-landsliðið við monnum mátti seinnapartin lúta fyri Sveis í sínum síðsta dysti í bólkaspælinum í EM-kappingini í Georgia.
Tryggur sigur til Føroyar
U18-landsliðið við monnum vann sannførandi á Litava í morgun. Føroyar vunnu 34-23.


text:
Líknandi greinar
42 m/s í hvirlunum á Fámjinsveginum júst nú
Sera keðiligt veður júst nú, nógv regn og nógvur vindur runt Føroya land. Í Klaksvík er ikki so nógvur vindur júst nú, men á Fámjinsveginum eru heili 42 m/s í hvirlunum. Her koyrilíkindi kl. 06:05 í morgun frá Landverkið, sjá niðanfyri:
Bragd fekk risa kalva í dag
News.fo fekk fyri løtu síðani eina mynd av einum risa kálva, sum línubáturin Bragd fiskaði í dag. Teir visti ikki ordiliga hvussu nógv hann vigaði, umleið 200 pund, men munnu teir ikki fara at viga hann, tá ið teir koma at landa. Her mynd av risa kálvanum og takk fyri myndina. Fiskiskip eru vælkomin at Les meira…
HJARNAR í Løkshøll leygarkvøldið 5 mai kl.20:00
Ein forkunnug skrá við trimum rættum í Løkshøll Kári Sverrisson er sangari, tónleikari og sangskrivari og hevur – bæði sum limur í slógbrótandi bólkinum Enekk, Bendum Spónum, og á egnum beinum latið úr hondum fleiri fløgur, samstundis sum Kári á sín sermerkta hátt eisini hevur bergtikið áhoyrarum á konsertum. Og tað verður eisini við egnum Les meira…


text:
Upp undir ríkisdagsvalið í Svøríki hava svenskir og altjóða miðlar borið tíðindi um at svartklæddir persónar hava sett eld á bilar. Serliga hava bilbrennararnir gjørt um seg í Göteborg. Eingin veit enn hvørjir hesir persónar eru og hví teir seta eld á bilar.
Her eru tíðindi um málið sambært SVT
Lesið tíðindastubban frá SVT um svensku bilbrenningina og svarið hesum spurningum:
Hvør er miðilin SVT? Kann hann berast saman við ein føroyskan miðil? Um so er, hvønn, hví og hvussu?
Hvørjar eru keldurnar hjá miðlinum SVT í hesum máli?
Nakrir persónar, ið sóu tilburin, verða nevndir við navni, tí tey verða brúkt sum vitni. Hvat siga nøvnini okkum?
Eitt av vitnunum verður kallaðu M-politikari. Hvat er ein M-politikari í Svøríki?
Lesið tíðindastubban frá donsku Den Korte Avis um svensku bilbrenningina:
Hvør er journalisturin, sum skrivar?
Hvør er grundgevingin hjá miðlinum fyri at ófriðurin fer fram í Göteborg?
Hvør er keldan, sum hevur tikið hendingarnar upp á film, í endanum á greinini?
Hvørja avleiðing kann tað fáa fyri tíðindaflutning, at keldur verða brúktar á henda hátt?
Kjakist í flokkinum um tað kann hugsast, at journalistikkur kann brúkast í politiskum høpi, tað er, at journalistar og miðlar ganga ørindi fyri politikarar at skapa øsing um serstøk mál, tá val er í hondum.


text:
« Back to list
Earth Hour Tórshavn
[This text is not available in English]
Sløkkið ljósini 24. mars kl. 20.30
Earth Hour er tímin har fólk kring allan heim varpa ljós á veðurlagsbroytingar við at sløkkja streymin.
Í hesum sambandi skipar Tórshavnar kommuna fyri hugnaligum tiltaki í Tinghúsgarðinum í Havn frá kl. 20.00-21.30.
Skrá
20:00 Earth Hour teltið á Vaglinum letur upp
20:20 Forkvinnan í Náttúru- og umhvørvisnevndini, Turið Horn, heldur røðu
20:30 Ljósið verður sløkt – Vit gera í felag eitt 60 + tekn við ljósum úr seyðatálg.
20:35 Kórið Xperiment framførir
20:50 Magnus Gaard lívfrøðingur, lærari og rithøvdundur hugleiður um lívfrøðiligt margfeldi.
21:05 Kórið Xperiment framførir
21:15 Tónleikur við Marius Ziska á Býarbókasavninum


text:
SÁTTMÁLI
millum Ergoterapeutfelagið og Heilsumálaráðið um privatstarvandi ergoterapeutar
Gildiskoma
1. august 2010
- 1. Kapittul – Inngangur
Øki
§ 1. Hesinsáttmáli um ískoyti til gjald fyri veiting hjá privatstarvandi ergoterapeutum er gjørdur millum Ergoterapeutfelagið og Heilsumálaráðið.
§ 2. Sáttmálin fevnir um privatstarvandi ergoterapeutar. Treytin fyri at verða fevnd av hesum sáttmála er, at ergoterapeuturin hevur autorisatión sum slíkur.
§ 3. Sáttmálin fevnir um ergoterapi, sum er ásett í kunngerð nr. XX frá 1. mars 2011 um ískoyti til gjald fyri veiting hjá privatstarvandi ergoterapeuti.
Yrkisøkið hjá sáttmálanum
§ 4. Ergoterapeutisk veiting er venjingarhættir og virksemi, ið á ymsan hátt fremja aktivitetsútinnan og luttøku hjá málbólkinum sambært § 5, sum hava trupulleikar við ella kunnu fáa trupulleikar at liva eitt vanligt gerandislív.
Stk. 2. Ergoterapeutisk veiting fevnir um (re-)habilitering, heilsufremjan, fyribyrging, eftirviðgerð, ráðgeving og at viðlíkahalda førleikar.
Stk. 3. Í venjingini brúkar ergoterapeuturin viðkomandi vitan frá lívfrøðisligari, medisinskari, sálarligari, sosialari og teknologiskari vísund afturat aktivitetsvísund, saman við ástøði um aktivitetsútinnan og luttøku.
- 2. Kapittul – Málbólkur
§ 5. Tey, sum hava rætt til ískoyti sambært hesum sáttmála, eru persónar yngri enn 18 ár, sum hava likamligt ella sálarligt brek ella varandi sjúku. Brekið/sjúkan skal hava munandi avleiðingar í gerandisdegnum. Harumframt skal talan vera um neyðuga og heilsuliga væl grundaða viðgerð.
Stk. 2. Við hesum hevur Ergoterapeutfelagið ikki sagt frá sær rættin at arbeiða víðari, fyri at avtaka aldursmarkið.
- 3. Kapittul – Treytir fyri at útinna starvið
§ 6. Teir ergoterapeutar, sum eru fevndir av hesum sáttmála, hava skyldu til at útinna ergoterapeutiskar veitingar sambært ásetingunum í sáttmálanum.
§ 7. Ergoterapeuturin fyriskipar veitingina eftir besta førimuni og í samsvari við ávísandi serlækna.
§ 8. Ergoterapeuturin boðar ávísandi serlækna frá úrslitinum av viðgerðini, tá ið tað er umbiðið, ella tá ið ergoterapeuturin heldur, at tað hevur týdning fyri persónin í fevnda málbólkinum.
§ 9. Ergoterapeuturin skal kunna seg um sáttmálaavgerðir og fyrisitingina av teimum.
§ 10. Ergoterapeuturin skjalprógvar veitingar sínar.
§ 11. Skjalagoymsla. Heilsutrygd ger nærri reglur um, hvussu skjøl skulu verða goymd.
- 4. Kapittul – Ávísing til ergoterapi
§ 12. Heilsutrygd rindar ískoyti fyri veiting hjá privatstarvandi ergoterapeuti til fevnda málbólkin, tá hetta verður gjørt eftir ávísing frá serlækna. Sum serlækni er í hesum sambandi at skilja: serlæknar í almennum medisini, sum starvast í kommunulæknaskipanini og serlæknar í pædiatri, sum starvast í føroyska sjúkrahúsverkinum.
§ 13. Í sambandi við ávísing til veitingar frá privatstarvandi ergoterapeutum skal ein góðkendur ávísingarseðil nýtast. Sáttmálapartarnir skulu góðkenna ávísingarseðilin.
§ 14. Á ávísingarseðlinum skal standa kunning um orsøk til ávísingina og møgulig sjúkugreining. Serlæknin krossar av á ávísingarseðlinum, um tað verður ynskt ergoterapeutisk kanning, venjing samráð og/ella eftirmeting.
§ 15. Ávísandi serlæknin ásetur veitingarslag og veitingarmongd sambært kunngerð um ískoyti til gjald fyri veiting frá privatstarvandi ergoterapeutum.
Stk. 2. Ein ávísing frá serlækna í almennum medisini ella serlækna í pædiatri fevnir um í mesta lagi ískoytisgjald fyri 12 veitingar.
Stk. 3. Serlæknar í pædiatri kunnu í serligum førum ávísa til fleiri veitingar.
§ 16. Ergoterapeuturin ger eina kanning. Veitingin verður síðani løgd til rættis eftir støðu, trupulleika og tørvi. Hetta verður gjørt í samráð við ávísandi serlæknan og foreldur ella verjar hjá persóni í fevnda málbólkinum. Eftir avtalu við ávísandi serlæknan og foreldur ella verjar hjá persóninum í fevnda málbólkinum, kann ergoterapeuturin gera broytingar í ávístu veitingunum. Ergoterapeuturin viðmerkir avráddu broytingarnar á ávísingarseðilin, dagfestir og undirritar.
Stk. 2. Serlæknar kunnu eisini ávísa til bólkaveiting og -undirvísing, sí § 23. Afturat hesum kunnu persónar í fevnda málbólkinum, sum eru ávístir til aðra veiting, eisini skifta til bólkaveiting, um hetta er í samráð við ávísandi serlæknan.
§ 17. Ergoterapeutiska veitingin kann í samráð millum ávísandi serlækna, foreldur ella verjar hjá persónum í fevnda málbólkinum og ergoterapeut fara fram á viðgerðarstovu, í heiminum, skúla, nærumhvørvi ella, har persónurin í fevnda málbólkinum hevur trupulleikar við at virka og luttaka.
§ 18. Foreldur ella verjar hjá persónum í fevnda málbólkinum kunnu frítt velja ímillum teir privatstarvandi ergoterapeutarnar, sum eru fevndir av hesum sáttmála.
Stk. 2. Foreldur ella verjar hjá persónum í fevnda málbólkinum kunnu undir veitingini velja annan privatstarvandi ergoterapeut. Veitingartalið, sum er ásett sambært § 15, stk. 2-3 verður ikki broytt, um annar privatstarvandi ergoterapeutur verður valdur eftir 1. viðgerð.
§ 19. Avboð frá persóni í fevnda málbólki skal skjótast til ber verða fráboðað ergoterapeutinum og í seinasta lagi dagin fyri avtalaðan veitingardag. Um viðkomandi ikki hevur givið avboð í seinasta lagi kl. 09:00 tann avtalaða veitingardagin, kann ergoterapeuturin krevja ásett veitingargjald. Heilsutrygd rindar einki ískoyti í slíkum førum.
- 5. Kapittul – Veitingar
Veitingar
§ 20. Sáttmálin fevnir um hesar veitingar og viðgerðarhættir: R = Rehabilitation og E = Ergoterapi.
RE1 Greiða aktivitetsmøguleikar hjá persónum í fevnda málbólkinum
RE110 Greiða tørv á ergoterapi
– Serstakar ergoterapeutiskar kanningar
RE120 Greiða lívsstøðuna hjá persónum í fevnda málbólkinum
– Greiða persónlig viðurskiftir, ið ávirka livsstøðuna
– Greiða viðurskifti, ið ávirka umhvørvið, har persónurin í fevnda málbólkinum virkar
RE130 Meta um førleika innan aktivitetsøkið
– Meta um persónligt ” Activities of Daily Living”(ADL)
– Meta um ”instrumentelt”/sekundær ADL
– Meta um skúlagongd og lesnað
– Meta um luttøku í samfelagnum
– Meta um frítíð
– Meta um spæl
– Meta um hvíld
RE140 Meta um møguleika at klára seg í umhvørvinum
– Meta um tørv á tænastum
– Meta um atburð
– Meta um tørv á tillagingum í heimi og nærumhvørvi
RE150 Meta um førleikar
– Meta um motoriskar førleikar
– Meta um process førleikar
– Meta um sálarligar førleikar
– Meta um sosialar førleikar
RE160 Meta um evnir at útinna aktivitet
– Meta um sensorisk evni
– Meta um motorisk evni
– Meta um kognitiv evni
– Meta um sálarlig evni
– Meta um sosial evni
RE170 Meta um onnur viðurskifti, sum gera tað møguligt at útinna aktivitet
– Meta um tørv á skinnara
– Meta um tørv á hjálpartólum
RE180 Taka samanum og meta um viðurskifti, sum kunnu fremja aktivitetsmøguleikar hjá persónum í fevnda málbólkinum.
RE190 Onnur meting av aktivitetsmøguleikum hjá persónum í fevnda málbólkinum.
RE2 Fremja aktivitetsmøguleikar hjá persónum í fevnda málbólkinum
RE210 Leggja tilrættis fremjan av aktivitetsmøguleikum.
RE220 Fyrireika hvørja einstaka viðgerð.
RE230 Fremja førleikar innan aktivitetsøkið
– Fremja personlig ADL
– Fremja sekundær ADL
– Fremja skúlagongd og lesnað
– Fremja luttøku í samfelagnum
– Fremja frítíð
– Fremja spæl
– Fremja hvíld
RE240 Fremja møguleika at klára seg í umhvørvinum
– Leggja til rættis tænastir
– Fremja atburð
– Leggja til rættis og uppfylgja tillagingum í heimi og nærumhvørvi
RE250 Styrkja førleikar til at útinna aktivitetir
– Styrkja motoriskar førleikar
– Styrkja process førleikar
– Styrkja sálarligar førleikar
– Styrkja sosialar førleikar
RE260 Betra um evnini at útinna aktivitetir
– Betra sensorisk evni
– Betra motorisk evni
– Betra kognitiv evni
– Betra sálarlig evni
– Betra sosial evni
RE270 Fremja onnur viðurskifti, sum skulu til, fyri at útinna aktivitetir
– Framleiða skinnara
– Royna og útflýggja skinnara, undirvísa og uppfylgja í at brúka skinnara
– Framleiða hjálpartól
– Royna og útflýggja hjálpartól, undirvísa og uppfylgja í at brúka hjálpartól
RE280 Taka samanum viðurskifti, sum fremja møguleikar fyri aktiviteti.
ET290 Onnur tiltøk, sum fremja møguleikar fyri aktiviteti.
RE3 Ráðgeva og vegleiða í at fremja møguleikar fyri aktiviteti
RE310 Ráðgeva um og vegleiða í førleikum á aktivitetsøkjum.
RE320 Ráðgeva um og vegleiða í at styrkja førleikar.
RE330 Ráðgeva um og vegleiða í at menna evnir at útinna aktivitet.
RE340 Ráðgeva um og vegleiða í at klára seg í umhvørvinum.
RE350 Ráðgeva um og vegleiða í at nýta skinnarar.
RE360 Ráðgeva um og vegleiða í at nýta hjálpartól.
RE370 Ráðgeva um og vegleiða í at nýta rehabiliteringstænastur.
RE390 Onnur ráðgeving og vegleiðing, ið fremur møguleikar fyri aktiviteti.
RE4 Annað arbeiði, ið viðvíkur persónum í fevnda málbólkinum
RE410 Dátuinnsavnan.
RE420 Samstarv við persónar í fevnda málbólkinum, avvarðandi og netverk
RE421 Fundarvirksemi
RE422 Luttøka í rehabiliteringssamstarvi
RE430 Viðtala
RE440 Skjalprógvan
RE441 Skráseting
RE442 Videoupptøkur og myndatøka
RE443 Taka samanum
RE490 Annað arbeiði við persón í fevnda málbólkinum
Stk. 2. Tann ergoterapeutiska kanningin verður gjørd sum ein ítvinnaður partur í veitingini.
- 6. Kapittul – Gjøld
§ 21. Veiting eftir hesum sáttmála kann verða veitt sum einstaklingaveiting, tveypersónaveiting ella bólkaveiting.
Stk. 2. Ergoterapeuturin metur, í samráð við foreldur ella verjar hjá persóni í fevnda málbólkinum og ávísandi serlækna, um luttøku í bólkavenjing og bólkastødd.
§ 22. Einstaklingaveiting varir í 60 minuttir.
Stk. 2. Tveypersónaveiting varir upp til 80 minuttir.
Stk. 3. Bólkaveiting varir upp til 120 minuttir.
§ 23. Fyri ergoterapeutiskar veitingar til persónar í fevnda málbólkinum verða ásett hesi gjøld:
- Einstaklingaveiting (Grundgjald)..……….….475,00 kr.
- Tveypersónaveiting……………………………475,00 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 3 persónum ……………….395.83 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 4 persónum ……………….296,88 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 5 persónum ……………….237,50 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 6 persónum ……………….197,92 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 7 persónum ……………….169,64 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 8 persónum ……………….148,44 kr. pr. persón
- Bólkaveiting við 9 persónum ……………….131,94 kr. pr. persón
Stk. 2. Tá ið nýggjur sáttmáli er gjørdur millum Føroyskar Fysioterapeutar og Heilsumálaráðið, verða samráðingar aftur millum Ergoterapeutfelagið og Heilsumálaráðið við tí fyri eyga at javnseta ergoterapeutar við fysioterapeutar, tá talan er um gjøld fyri veitingar.
§ 24. Gjaldið fevnir um venjing, fyrireiking, skráseting og annað arbeiði, sum hoyrir við til veitingina.
§ 25. Heilsutrygd rindar 50% av kostnaðinum sambært sáttmálanum.
§ 26. Um frástøðan millum starvsstað hjá ergoterapeutinum og heimið hjá persóni í fevnda málbólki er longri enn 15 km. aftur og fram, kann ergoterapeuturin taka koyripening. Goldið verður 2,50 kr. fyri hvønn km., sum fer út um 15 km. Heilsutrygd rindar henda koyripening.
§ 27. Tað í § 23 nevnda grundgjald skal stillast soleiðis:
Stk. 2. Dýrtíðarstilling:
Fyri hvørji 3 full stig, tað føroyska prístalið broytist (januar 1983 = 100) frá 138,0, skal grundgjaldið stillast á henda hátt:
Útreiðsluparturin (35% av gjøldunum) stillast við 2,174%, svarandi til eina stilling, sum er útroknað eftir stk. 1, við eini 0,761 prosentstiga stilling. Nettoparturin (65% av gjøldunum) stillast við teirri fyri ein føroyskan tænastumann í 29. lønarbólki galdandi dýrtíðarstilling, svarandi til eina stilling av gjøldunum, sum er útroknað eftir stk. 1, við 0,379 prosentstigum ((1.260 x 0,65 x 100 : 216.204), tí støðið fyri útrokningunum eftir stk. 2 og 3 eru tær fyri føroyskar tænastumenn í 29. lønarbólki pr. 1. desember 1991 galdandi lønir). Við møguligari nullstilling av føroyska prístalinum í framtíðini vil dýrtíðarstillingin fyri nettopartsins (65%) viðkomandi fylgja tí nýggja prístalinum, ímeðan tað fyri útreiðslupartsins (35%) viðkomandi beinanvegin skulu takast upp tingingar millum Heilsumálaráðið og Ergoterapeutfelagið um og í hvønn mun tað nýggja prístalið skal verða umroknað til prístalið 1. januar l983 = 100
Stk. 3. Reallønarstilling:
Nettoparturin (65% av gjøldunum) stillast eftir broytingum aftan á 1. desember 1991 í lønunum hjá føroyskum tænastumonnum í 29. lønarbólki við 0,301 prosentstigum fyri hvørjar 1.000 kr. í broytingum, og tilsvarandi fyri partar av 1.000 kr., út um ta í stk. 2 nevndu dýrtíðarstilling (1.000 x 0,65 x 100 : 216.204).
Stk. 4. Í útrokningini av tí samlaða stillingarstiginum verða prosentstigini løgd saman útroknað eftir stk. 2 og 3, og tað endaliga prosentstigið verður sett við einum desimali. Stilling eftir stk. 2 og 3 verður gjørd tann 1. apríl og 1. oktober eftir galdandi føroyska prístalinum frá ávikavist januar og juli, og eftir teirri fyri hvørt stillingarskeið galdandi løn hjá einum føroyskum tænastumanni í 29. lønarbólki. Um stillingin tann 1. apríl ella 1. oktober orsakað av vantandi upplýsingum, ikki ella bert partvíst er møgulig, kann ein seinni stilling verða gjørd, tá ið tær neyðugu prístals- og/ella reallønarupplýsingarnar fyriliggja. Um so er, verður parturin hjá Heilsutrygd av gjøldunum eftirstillaður aftur til tann ásetta rætta stillingardagin.
Stk. 5. Nettoparturin (65%) verður stillaður við tí fyri føroyskan tænastumann á lønarstigi 29 galdandi stilling, og við teirri pr. 1. desember 1991 galdandi løn sum stillingarstøði. Fyrsta stilling av nettopartinum verður, tá lønin á lønarstigi 29 aftan á 1. apríl 1993 fer upp um ta pr. 1. desember 1991 galdandi løn við 1.000 kr. og tilsvarandi fyri partar av 1.000 kr.
Stk. 6. Fyrsta stilling av gjøldunum, sí § 23 verður 1. apríl 2011.
- 7. Kapittul – Avrokningarskipan
§ 28. Í sambandi við veitingar hjá persónum í fevnda málbólkinum frá privatstarvandi ergoterapeuti verður eitt avrokningarblað nýtt, sum er gjørt eftir avtalu millum sáttmálapartarnar.
Stk. 2. Avrokningarblaðið verður útfylt sambært reglum, sum sáttmálapartarnir hava gjørt.
§ 29. Foreldur ella verji hjá persóni í fevnda málbólkinum skal undirskriva avrokningarblaðið. Í óvanligum førum, tá ið tað ikki hevur borið til at fingið ta neyðugu undirskriftina, skal orsøkin til tess verða skrivað á.
§ 30.Á avrokningarblaðnum skal standa, navn og bústaður hjá persóninum í fevnda málbólkinum, dagfesting av veitingum, tal og sløg av veitingum. Á avrokningarblaðnum skal eisini standa navn á ergoterapeutinum, starvsstaður, samlaða gjaldið, ískoytis veiting frá Heilsutrygd og partur hjá persóninum í fevnda málbólkinum av gjaldinum.
§ 31. Ergoterapeuturin sendir hvønn mánað Heilsutrygd avrokningartilfarið fyri lidnar veitingar í einum álmanakkamánað, og eisini fyri veitingar, sum eru lidnar áðrenn 5. í komandi mánaða.
§ 32. Avrokningartilfarið fevnir um eina av pørtunum avtalaða samlaða uppgerð, avrokningarbløðini og tilhoyrandi læknaávísingar.
§ 33. Útgjalding av ágóða fyri avrokningartilfari sent inn áðrenn 5. í mánaðinum skal fara fram á slíkan hátt, at upphæddin er tøk áðrenn mánaðurin er farin.
§ 34. Ergoterapeuturin avroknar við Heilsutrygd.
§ 35. Um útrokning hjá Heilsutryg og krav frá privatstarvandi ergoterpeuti ikki samsvara, kunnu báðir partar krevja eina nágreiniliga útgreining. Útgreiningin skal so vítt gjørligt vera liðug áðrenn næsta avrokningarmánað. Ósemjur um útrokningina kunnu síðani viðgerast í samstarvsnevndini.
§ 36. Foreldur ella verji hjá persóni í fevnda málbólkinum kunnu í veitingartíðini verða kravd eftir gjaldi fyri veiting frá privatstarvandi ergoterapeuti. Tá veitingartíðin endar, rinda foreldur ella verjar hjá persóni í fevnda málbólkinum sín part av gjaldinum. Frádrigið gjaldinum er ískoytið frá Heilsutrygd. Ergoterapeuturin letur síðani foreldri ella verja kvittað avrit av rokningini.
- 8. Kapittul – Samstarvsnevnd
§ 37. Víst verður til § 28, stk. 6 í løgtingslóg nr. 178 frá 22. desember 2009 um almenna heilsutrygd.
- 9. Kapittul – Gildiskoma og uppsøgn
§ 38. Sáttmálin fær gildi 1. august 2010.
Stk. 2. Í sáttmálaskeiðnum kunnu báðir partar siga sáttmálan upp við í minsta lagi 3 mánaða freist at fara úr gildi hin 1. í einum mánaði, tó í fyrsta lagi 1. august 2012.
Stk. 3. Eru partarnir samdir um at broyta einstakar partar í ásetingunum í sáttmálanum, kann hetta verða gjørt í sáttmálatíðini uttan uppsøgn.
Tórshavn, tann 17. februar 2011
Ergoterapeutfelagið Heilsumálaráðið
Hanna á Reynatúgvu, forkvinna Aksel V. Johannesen, landsstýrismaður
Katrin Gaard


text:
Hann var bóndasonur, ættaður av Oyri, borin í heim í 1723. Hann las í ungdómsárum við lærda háskúlan í Keypmannahavn og gjørdist løgmaður Føroya frá 1750. Eftir hann eru tvey rit um føroysk viðurskifti: »Beskrivelse over Agerdyrkningen paa Færøerne« (1763)« og »Kort underretning om Indbyggernes Handelsmaade paa Færøe« (1766). Aftast í hesi bók finna vit eina lítla yrking, »En enkemands Nattetanker ved sin Hustrues Grav«, yrkt, tá kona hansara var deyð í barsilssong. Sjálvur doyði Hans Jakobsen Debes í 1769.
Úr: Árni Dahl: Bókmentasøga I-III. Fannir. 1980-83.


text:
26. apríl kl. 19 verður aftur kafékvøld í Sinnisbata. Hesaferð verður temaið “Vón og recovery”, har vit fáa vitjan av einum djørvum og spennandi fýri úr Danmark.
Toke Zandersen er 31 ár og námsfrøðilesandi við UCC Carlsberg. Toke hevur síðani august 2014 arbeitt sum peer-starvsfólk í sosialpsykiatriini, og hevur sum limur í Opus-panelinum hildið fyrilestrar um sína persónligu søgu, bæði fyri brúkarum og starvsfólkum í sosial- og viðgerarpsykiatriini.
Við støði í egnari ferð, frá innlegging í psykiatriini við psykosu vegna sítt starv við øðrum ungum sálarliga viðbreknum, til tá hann kliniskt kom seg, fer Toke at greiða frá um sítt lív, við støði í tí serstaka menniskjanum. Harumframt verður sjóneykan sett á upplivingina av psykosu, og tað at skilja hetta, eins væl og tey umskiftini og lívsstílsbroytingarnar, sum Toke hevur verður ígjøgnum, sum partur av tilgongdini at koma seg. Harumframt hyggur ein neyvt at arbeiðinum sum ungur sálarliga viðbrekin, við øðrum ungum sálarliga viðbreknum.
Toke Zandersen hevur eina bachelor í søgu, og hevur 8 ára starvsroyndir innan sosial- og sernámsfrøðina, og sum umsorganarhjálpari, STU-lærari og peer-starvsfólk.
Kafékvøldið er fyri øll, so tak gjarna ein vin ella ein avvarðandi við.
Ragnar Finsson kemur at spæla nøkur løg.
Tað verður í hølunum hjá Sinnisbata, Laðabrekka 1 kl. 19:00.


text:
At reika á netinum er ein natúrligur partur av gerandisdegnum hjá flest øllum, bæði børnum og vaksnum. Hetta setur krøv um skilagóðan atburð og hvussu tú tryggjar títt privatlív.
Ein væl tilrættisløgd undirvísingargongd í ymiskum lærugreinum, har næm ing urin fer í dýpdina saman við sínum floksfeløgum, tryggjar at evnið verður tikið í álvara og fær neyðuga viðgerð.
Somuleiðis er sera umráðandi, at foreldr ini hava ein virknan leiklut. Fyri hvørt evni er ein heimasetningur, har foreldrini og barnið í felag viðgera ymiskar spurningar, ið stinga seg upp í kjalarvørrinum av kunningartøknini.
Undirvísingartilfarið leggur dent á fimm viðkomandi tættir, ið stuðla upp undir fyribyrgjandi gongdina, ið er:
VITAN + HUGBURÐUR = ATBURÐUR
Ein slík skipað tilgongd er – saman við foreldrafundum og øðrum átøkum í SSP – við til at menta okkara børn og ungu til at gerast skilagóðir og vandalig ir brúkarar, tá ið teir reika á net in um og brúka mongu pallarnir og samskiftishætt irnar har.
Januar 2017
Óli Rubeksen
SSP ráðgevi


text:
Laos
Laos er eitt lýðveldi í Asia. Høvuðsstaður er Vientiane. Laos er kommunistiskt ríki og er av fátækastu og avbyrgdastu londum í heiminum. Tríggir fjórðingar av fólkinum eru bøndur, og flestu teirra dyrka ikki meira enn til dagligt breyð. Í Mekongdali er fruktagott, men hálendið er berligt og ónýtiligt sum landbúnaðarjørð. Men nógv gull og onnur steinsløg eru í Laos; eisini er nógvur skógur, og kaffi verður dyrkað.Hmongfólkið og onnur fólkasløg hava í øldir livað fyri seg sjálvi í fjarskotna hálendinum í Laos. Tey dyrka mais og rís til matna og dreymsóljuna, sum tey selja. Men drúgvu kríggini á hesum leiðum tóku lutvíst grundarlagið undan hesum gamla lívshátti, og mong hmongfólk eru rýmd av landinum. Stórsligna Vinabrúgvin um Mekongá, stutt frá høvuðsstaðnum Vientiane, varð latin upp í 1994. Í 2007 læt Onnur Vinabrúgvin upp. Laos er avbyrgt frá havinum - hevur onga strond. Brúgvarnar eru einasta beinleiðis samband við Teiland og havnabýirnar har.
Lao Airlines er almenna flogfelagið í Laos. Tað var stovnað í 1976 og eigur 14 flogfør. Felagið flýgur innanríkisrutur og altjóða rutur til Kina, Kambodja, Tailands, Vietnam og Singapor.


text:
CCF 197 A
Einki TSB-nr.
1 Gevið ljóð og havið gott stev,
kvæði mítt væl skal ljóða,
gevist ei brátt, men haldið so við,
so klókliga millum tváa.
Væl már mín gangari sín saðil bera,
og sjálvan meg til hóvar.
2 Álvarjógvan og Danimeya,
hjún vóru tey so vøn,
áttu son á tjúgunda ári,
skírdu hann Jákup á Møn.
3 Meya átti henda son
tollaksmessudag,
meiri læt hon røkta hann
enn alt sítt gull og fæ.
4 Hann aldist tá upp hjá síni móður,
sum einhvør kann vita,
tærdi mangan greytarspónin,
mangan feitan bita.
5 Tá ið hann var á tólvta ári,
var hann ein sleppingur góður,
lærdi at ramsa upp ABC,
og sýntist at bregða til móður.
6 Genturnar á Vesturlandi,
bæði lítlar og stórar,
tóktu so mikið um tann son,
sum mamma hevði fóðrað.
7 Trettan ár hann á baki hevði,
fjúrtanda gekk í møti,
søgdu tá øll, hann tók at gerast
kátur í sínum kjøti.
8 Faðir og móðir hildu ráð,
um tann onkadrong,
eingin fekk hann longur at liggja
einsamallan í song.
9 Tí segði hann Álvarjógvan,
situr og smíðar dyllur:
”Hvat skal gerast við okkara son,
mær tykist, hann gerst so villur.”
10 Meya situr á grúgvuni,
vermir síni lær:
“Fáa vit hann at giftast,”
tað var hennara svar.
11 ”Tá ið menninir ei vilja gera
tað, ið teim man semja,
seta vit teir í konugildi,
so skulu vit teir temja.
12 Minnist tú á tann jólaaftan,
tá ið tú spottaði móður,
klovan tú undir oyra fekk,
og síðan vart tú góður.
13 Minnist tú kyndilsmessudag,
tá tú mundi greytin lasta,
tá ið eg tók teg við hørðum tøkum,
lærdi teg at fasta?”
14 Tá svaraði Álvarjógvan:
”Sig tú, hvat tú vil,
hvøssu skulu vit hann giftan fá,
hann er ikki gingin til?
15 Hann kann ikki meiri enn partar fimm
og sítt faðirvár,
illa man tað bera til
at ganga til í ár.”
16 ”Eg kenni so væl tann hálshvíta rætt,
tað er eingin skamm,
kasta honum átta dálar,
so sleppur hann fram.
17 Klokkaran kenni eg so væl,
hann leggur gott fyri meg,
um enn vit hava lagt ástir saman,
nógv er eftir for teg.”
18 Drongurin fór fyri prest og degn,
slapp at ganga til,
móðir ynskir honum til lukku:
”Giftst nú, tá ið tú vil!”
19 ”Ungur eri eg á aldrinum,
leingi havi eg tráað,
hvaðan av landi er tann vív,
ið mær er sámi at fáa?”
20 ”Gentuna eg tær vísa skal,
tað er mær eingin vandi,
nevnd er hon Gyðja Haraldsdóttir,
býr á Eysturlandi.
21 Hon kann bæði at binda og spinna
og at kirna smør,
einans er hon arvingin
til átta merkur í jørð.
22 Hon kann at gera ketilost
og at elta tálg,
tá ið tú hana við eygum sært,
av henni fært tú nálg.”
23 ”Er hon so vøn og tekkilig,
sum tú sigur frá,
hagar streingi eg eiti mítt,
tað stendst hvat av, ið má.
24 Sjálvur skal eg ta kvøðu upp bera,
vønu Gyðju til,
biðja dóttur Haralds bónda,
tað stendst hvat av, ið vil.”
25 Tað var um ein halgudag,
kettan í eystan klórar,
Jákup fór at biðja sær bát
og átta menn til róðrar.
26 Toggarnsbuksur fór hann í,
tøvdar upp í tógva,
hvítar hosur av koltursgarni,
spenni og danskar skógvar.
27 Hosubondini fingurbreið
bindur hann undir knæ:
”Statt upp, sankta Ólavur kongur,
gev mær ein góðan dag!”
28 Nýggja stúku fór hann í,
við snjóhvítan klút:
”Sig mær, sæla móðir mín,
hvøssu síggi eg út?”
29 ”Vundnar leggir og hyldlig lør,
lendar hevur tú breiðar,
kalsmans merki á hvørjum lið,
so gott tykir móður at eiga.”
30 Bláa troyggju fór hann í,
muffur fram yvir fingrar:
“Eg má fáa í lumma mín
nakað sum dúgliga ringlar.”
31 Síða sjóstúku fór hann í,
við tríkantaðan hatt,
móður tykir ogn í unga sínum,
kallar hann søtan skatt.
32 Brennivínsfløsku í barmin tók,
fríggjarastav í hendi,
so fór reysti Jákup á Møn
niður til sjóvarstrond.
33 “Farið nú væl í Harrans frið,
bæði faðir og móðir!”
Biður tey biðja gott fyri sær,
og setti seg sjálvan til róður.
34 Tá ið teir vóru á miðjari leið,
rann honum tað í sinni:
“Eftir liggja vøttir mínir
á bitanum har inni.
35 Eftir er pungur og pípustokkur
og mín slíðraknívur,
illa verður mær úr í dag,
eg fari at biðja mær vív.”
36 Til tað svaraði Ísakur dirðil,
situr á toftubekki:
”Illa verður tær úr í dag,
eftir gomlum merki.
37 Tá ið eg fór burtur at biðja,
legði eg eftir mær,
krakkurin bæði grimmur og stórur
brendur eftir mær varð.”
38 Róðu teir henda bátin fastan
fram í hvítan sand,
Jákup á Møn hann loftaði sær
við fríggjarastavi á land.
39 Tógva dálar á bekkin legði,
bað teir heilsa heim,
teir settu seg í bátin niður,
hildu sær á gleim.
40 Ísakur dirðil segði tá fram,
heldur á válgarsbita:
”Hvøssu biðilin kemur fram,
tað man drotturin vita.”
41 Biðilin setti sínari ferð
niðan at einari krógv,
setist at eta morgunmat,
móður og troyttur av sjógv.
42 Drýlin setur hann millum knæ,
bógvin eisini,
fór so eftir fløskuni
at leska seg afturvið.
43 Gamalsabógvin át hann upp,
tað á svaðasvørði,
kannubaradrýlurin gekk hartil,
sum roðaður var í smøri.
44 Hálva fløskuna drakk hann úr,
gott var hon pottamál:
”Nú skal drekka Gyðju prúðu
sankta Mariu skál.”
45 Strekkir hann út við longum stavi
yvir bekk og bleytar mýrur,
haðan allan tann langa veg
til Haralds garð hann stýrir.
46 Troyttur var hann av longum veg,
hevði gingið hart,
smakkar aftur á fløskuna,
til at styrkja hjartað.
47 Tá ið hann upp móti brekkuni gekk,
gjørdist vegurin tungur:
”Nú vilja beinini svíkja meg,
tóast eg eri ungur.
48 Liggja her og doyggja úti,
tað má ikki ske,
hevði eg fingið mær eitt ross,
lukkutíð fyri meg.”
49 Brúna ryssa Hálvdans
hinkar á trimum beinum,
eittans eyga í skalla hevði,
í læri hevði hon skeinu.
50 ”Her síggi eg ein brúnan hest,
ryssa ella mer,
nú skal eg ríða í Haralds garð,
sum ein kavaler.”
51 Hann gekk fram við blindu lið,
rópar: ”Tu tu tu!”
Vimsar hon við afturbeinum:
”Hvat síggi eg nú?
52 Hetta betýðir einki ilt,
av fornum eg tað haldi,
líkasum Olgar danski,
tá Brifort fyri honum spældi.”
53 Jákup tekur í háryggin,
kastar seg aftur á mer,
har lá hann og fetti sær
sum steinkobbi á skeri.
54 Tá ið hann slapp á ryssuna upp,
fríggjarin tann hin gævi,
tá fekk hann tað innskotið,
sum vit hava brúkt til stevið.
55 Jákup díkir á ryssuna,
niðan mót norðara skarði,
tekur hann út sín telgimudd
og prikar hana í lærið.
56 Gortra stóð undir skálaveggi,
tá hon hetta sá,
loypur hon inn í Haralds borg
til at siga frá.
57 ”Eg sá hest við skarðið,
har við gyrdan mann,
eystan undan tindunum,
sá eg, tann brúna rann.”
58 Men tá ið ryssan sviðan fekk,
fá var hennara líki,
varpaði hon reystan Jákup á Møn
í eitt sortudíki.
59 Jákup liggur í díkinum,
væl upp til hálvar leggir,
tekur at banna ryssuni,
tó ilt var skap at eggja.
60 ”Bannað veri tú til búk og bein,
sum meg í díkið legði,”
mintist hann á tey hánarorð,
ið Ísakur dirðil segði.
61 “Kristin fríggjar til Gyðju,
tað søgdu tey mær heima,
er hann har til hallar í dag,
heldur hann sær á gleim.
62 Hann kann væl at bíta í bak
og koma mær í forakt,
lunga hoppar upp yvir mati,
tað hava fornir sagt.”
63 Tá ið hann slap úr díkinum upp,
hann toygdist úr hvørjari lykku,
tá breyt hann sín góða stav
sundur í tógva stykki.
64 Báðar stumpar á økslina legði,
reikar heim til hús,
tá sá Jákup lítli út,
sum hann var til ilsku fús.
65 Menninir vóru til útróðrar
í Haralds báti bjarta,
konurnar tustu saman í flokk
við sínum bangna hjarta.
66 Konufólkið saman leyp
at skoða tann komna mann:
”At bíða til hann kemur heim,
tað gongur ikki ann.”
67 Summar hildu tað vera ein frans,
summar tað vera ein jøda:
“Eya meg,” vóru Gyðju orð,
“tað ristir í mínum kjøti.”
68 Til tess svaraði gamla Gortra,
svaraði so fyri seg:
”Leypið tit sum nakað orka,
einki orki eg!”
69 Konufólkið burtur leyp,
hvør sum best kundi ganga,
gamla Gortra eftir stóð
og skrubbaði sær um vanga.
70 Jákup gekk til húsa heim,
gekk mest upp á rós,
á Gortru festi hann eyga sítt,
tá hon leyp í eitt fjós.
71 Jákup so til orða tekur,
hann kom fyri fjósdyr:
”Heilt fyri mær títt gull og fæ,
eg havi ei verið her fyrr.”
72 Men tá ið hon sá henda mann
og hans føtur svartar,
slepti hon burt aftanundan
til at styrkja hjartað.
73 Tá ið hann hoyrdi henda brest
og tað fúlu røst,
tá fór hann eftir nakkanum
beint í Haralds køst.
74 Jákup liggur í køstinum,
líkasum í einum dvala,
stjørnur og tað himmalska ljós
sýntist honum fyri sær mala.
75 Gortra stetlar á sínum beinum,
alt sum hon kann best,
ætlaði sær at hitta hinar
niðri við stóra neyst.
76 Tá ið hon kom at durunum,
tá greip hon veggin fatt,
tá stóðu tær allar og tyrptust har,
rætt sum seyður í rætt.
77 Gyðja stóð uttast og alsveitt,
sum hon var av grunni drigin:
”Ver vælkomin omma mín,
man fíggindin vera sligin?”
78 ”Hann er fallin og liggur bleytt,
eg sigi tað pá mín sann,
skundið tykkum heim til hús
til at redda hann!”
79 Konufólkið saman leyp
at skoða tann komna mann,
líkasum ravnar um deyðseyða,
so hoppa tær uttan um hann.
80 Gyðja stóð har skamt ífrá
undir trístykkishúgvu:
”Hetta man vera Belsabub,
kann eg ikki annað trúgva.”
81 Tóku tær undir hans høvur og føtur,
hann úr køsti at draga:
”Spakuliga,” vóru Gyðju orð,
”latið ikki koma til skaða!”
82 Drógu tær hann eftir foldini
fram at einari á:
”Báturin kemur av útiróðri,
gangið og sigið teimum frá!”
83 Haraldur gongur frá strondini niðan,
sær hann hetta spæl:
“Ei man hetta, mín sæla dóttir,
fara at ganga væl.”
84 Byttur og baljur har varð dragsað
saman í ein hóp,
rivu so klæði av kroppi hans,
sum tú flettir kóp.
85 Byttur og baljur har varð dragsað,
tvagstampurin hálvur,
tá var hann so snoðin og fríður
sum ein sloktur kálvur.
86 Haraldur tók undir høvur og føtur,
bar tann falna drong,
bar hann so til húsa heim,
og kastaði hann í eina song.
87 Jákup liggur í seingini,
spraklar av lív og deyð,
inntil deyðans bróðir kom
og slapp honum úr teirri neyð.
88 Jákup svav, til sólin rann,
fjálgur mundi hann liggja,
tá reiv hann sundur eyga sítt,
uttan um seg at síggja.
89 Haraldur gekk til hansara song:
”Góðan morgun, maður,
fyri tú vart frelstur í gjár,
mást tú vera glaður”
90 ”Eg ætli mær til Haralds garð
henda sama dag,
var eg í nakrari neyð í gjár,
sig mær einki tað!”
91 ”Eg eri Haraldur, stovan er mín,
ið tú inni ert,
kemur tú mær til handa í dag,
tað skal falla mær kert.”
92 Haraldur fór eftir fløskuni,
skeinkir honum gløsini trý,
flýggjar honum pungin:
”Lat tær nú uppí!
93 Statt nú upp, og lat teg í,
áðrenn nakar sær!”
Gortra fór eftir buksunum
og kastar honum á lær.
94 Tá svaraði Haraldur
alt foruttan vanda:
”Sig mær satt av eiti tínum,
hvaðni ert tú av landi?”
95 ”Eg eri aldur á Sandi upp,
onkasonur móður,
einans eri eg arvingin,
hvørkin er systir ella bróðir.
96 Jákup á Møn, so siga teir mær,
prestar teir meg doyptu,
Álvarjógvan og Danimeya
meg í formi stoyptu.”
97 Til tað svaraði Haraldur,
væl kann tungu skilja:
”Hvat eru tygara ørindi,
hvat munuð tær higar vilja?”
98 ”Eg siti her við mínum pípustokki
og mínum slíðraknívi,
til tess eri eg higar komin
at fara at biðja mær vív.
99 Sannheit eg ikki dylja vil,
men siga líka frá,
tað er Gyðja Haraldsdóttir,
mær stendur hugur á.”
100 Til tað svaraði Haraldur,
sló tað upp í háð:
”Mangan man mín sæla dóttir
slíkar hava ráð.”
101 Haraldur fór eftir síni dóttur,
loypur í stovuna inn,
hon situr seg á stóli niður,
bæði prúð og svinn.
102 Reyðari troyggju, kalmankisskjúrti,
grønari silkihúgvu,
kinnur var reyður sum hummarklógv,
eygað sum í dúgvu.
103 Jákup stendur á gólvinum,
strýkur sær um enni,
hárið aftur við oyrunum,
skeitir yvir at henni.
104 Haraldur tekur í hennara hond:
“Sæla dóttir mín,
vilt tú henda biðilin lova,
komin at biðja tín?”
105 ”Ikki vil eg til slíkan lók
gifta meg í ár,
hann kann fara í køstin í dag,
sum hann fór í gjár.”
106 So rak Gyðja spott á hann,
til hann gekk á øllum fýra,
morgunmatarleysur av húsinum fór
heim til Sanda at stýra.
107 Genturnar á Eysturlandi,
kátar allar samlar,
hvør við sínum kneppi av hoyggj,
bæði ungar og gamlar.
108 Jákup fylgdist við Haraldi,
har sum tey brendu krakk:
”Fyri tú hýsti mær í nátt,
skalt tú hava takk.”
109 Danimeya á landi stóð,
sær hon hesa glaðu,
tekur at rópa grindaboð
og koyrir bátin ástað.
110 Jákup gekk til strandar oman,
tá hann sá henda bát,
men tá ið hann sá Ísak dirðil,
tá fleyg hann í grát.
111 Ísakur var bæði blíður og týður,
hvat skuldi hann annað gera:
”Jákup, hevur tú fingið ja,
og hvar man grindin vera?”
112 ”Her er roykur og eingin grind,
tit skulu hava takk,
genturnar á Eysturlandi
brenna eftir mær krakk.”
113 Taka teir hann í bátin inn,
teir róðu heim til Sanda,
Jákup gekk frá strondum niðan
fyri sína móður at standa.
114 Hon fór eftir fløskuni,
hartil bar hon drekka,
tá ið niður á hjartað kom,
tá var kraftin svekkað.
115 Tað var hansara sæla móðir,
gav honum ikki betri treyst:
”Legg teg niður hjá tíni móður,
hon er longst um best!
116 Tí at tú nakrantíð heiman fór,
tað man meg nú fortróta,
ilt mundi tú, mín sæli sonur,
av mínum ráðum njóta.”
117 ”Eg eri troyttur av longum veg,
krakkurin er tungur,
konufólkaráð eru ólukkuráð,
helst tá man er ungur.”
118 Jákup legði seg upp í snoð,
hann lystir ei longur at fríggja,
onga gentu á hesum landi
tordi hann meiri síggja.
Væl már mín gangari sín saðil bera,
og sjálvan meg til hóvar.
CCF 197 A
Einki TSB-nr.
Handrit: 1 Kvæðasavnið hjá Napoleoni Nolsøe. (Føroya landsbókasavn), 1842. 2. Hanus Hanusson: “Fugloyarbók” (AM, Access 4) nr. 92. 3. Oktavhefti í savni V.U. Hammershaimbs, (AM, Access 4). - 4. Kvæðasavn hjá Jóni Jónssyni, Tórshavn, 1871, nr. 6. Í savni Jakob Jakobsens 1887. Føroya landsbókasavn.
Útgávur:
1. V.U. Hammershaimb: “Færøsk Anthologi I”, 1891.
2. Føroya kvæði (N. Djurhuus greiddi til útgávu 1972), Band VI, s. 330.
3. Føroya kvæði (Inngangur og úrtøk eftir Dánjal Niclasen, 2005) 37. bind, s. 79.
Heimild: Úr Nólsoy. Napoleon Nolsøe (1809-1877), Tórshavn 1842.


text:
Tofta Ítróttarfelag fer at verða við í U21 deildini komandi ár. Felagið strembar eftir at hava tilboð til allar fótbóltsleikarnar hjá B68. Tí vilja vit bjóða okkara leikararum, at spæla í U21 deildini 2019.
Komandi ár hava vit nokk av leikarum, til at manna eitt U21 lið og tað eru vit sera spent uppá. Felagið vil menna okkara leikarar og gera teir klárar til vaksnamanna fótbólt. Her síggja vit ein góðan møguleika við U21 deilini.
B68 hevur nógvar ungar og evnaríkar fótbóltsleikarar. Í 2019 fara teir at hava møguleikan við U21 deildini, hartil kunna teir eisini leika við 1.deild ella 2.deild hjá B68.
Meiri kunning um venjarar í nærmastu framtíð.
Koyr á B68


text:
Ákærivaldið letur Eimskip upplýsingar í kappingarmáli
Íslendska Eimskip, sum ákæruvaldið í fleiri
ár hevur kannað fyri skuldsetingar um ólógligar avtalur við Samskip, fær nú
atgongd til upplýsingar hjá ákæranum.
Íslendska
ákæruvaldið hevur, eftir í áravís at hava kannað skuldsetingar um brot á
kappingarreglurnar og fyri ólógligar avtalur við kappingarneytan, Samskip,
latið Eimskip og Samskip upplýsingarnar í kanningunum.
Tað boðar Eimskip
frá. Felagið er á keypsskálanum í Reykjavík.
Sakførarar hjá
Eimskip granska í løtuni leyslatnu skjølini.
Málið snýr seg um
eina røð av skuldsetingum um ólógliga framferð, sum íslendsku
kappingarmyndugleikarnir meina, at Eimskip og Samskip framdu frá 2008 til 2013.
Feløgini skulu hava
lutað viðskiftafólk ímillum sín við einari loyniligari avtalu um ikki at fara
eftir størstu viðskiftafólkunum hvør hjá øðrum. Avtalur, sum tóku støðið undan
einari natúrligari kapping og gjørdi tað møguligt hjá feløgunum at hækka
kostnaðirnar hjá viðskiftafólkunum.
- Heilt síðani
kappingarmyndugleikarnir noktaðu at lata Eimskip atgongd til upplýsingar í
málinum, hevur felagið áhaldandi kravt kunning í málinum, men bara undantaksvís
er nøkur kunning givin. Nú er tað so endiliga veruleiki, boðar Eimskip frá.
Íslendsku
kappingarmyndugleikarnir hava sambært Eimskip ikki tikið endaliga avgerð í
málinum, men tey upplýsa, at málið framvegis verður viðgjørt.
Eingin í felagnum
er skuldsettur, skrivar Eimskip.
Kelda: Shippingwatch


text:
Mánalýsið er eitt kveikjandi fyribrigdi ein myrkan vetrardag. Tað varpar ljós inn yvir lendið, so myrkrið kennist unniligari. Viðhvørt er ljósið tað einasta, ið lættir sinnið. Sorg og saknur kenna linna eina løtu, inntil myrkrið aftur tekur til.
Eitt kvøld í vetur fóru vit av Kapellinum á Landssjúkrahúsinum heim í Havnar kirkju. Tað var kalt, stilt og mánin fylgdi okkum ávegis. Eitt hóvligt fylgi og ein virðilig ferð, ið mintist tann deyða.
Vit gingu aftaná líkvogninum í tøgn. Brádliga vóru vit komin niðan á koyrivegin. Hugtakandi var at uppliva ta siðvenju, sum enn í 2018 verður hildin í hevd í Havnini. Hóast ferðslan er stór, so hava havnarfólk varðveitt vakra siðin, at steðga bilinum, fara úr honum og stilla seg við síðuna av bilinum. Vit gingu framvið rættiliga nógvum fólki, ið sýndu tí deyða heiður og teimum avvarðandi samkenslu.
At uppliva hesa siðvenju, nam við kenslurnar. Tað var vakurt og rørandi. Vakurt at síggja blaðung fólk fara úr bilinum og sýna fylginum virðing. Vit eiga ein góðan ungdóm, hóast vit í løtum hava avbjóðingar. Alt tað góða gamla er ikki farið fyri bakka. Ungdómurin er eins frægur, og vit vóru. At geva hvør øðrum gætur er altíð gott. Siðvenjan ber boð um nakað, ið liggur djúpt í tilvitsku og mentan.
Eisini bygdafólk kunnu taka hesa vøkru siðvenju til sín og læra av henni, hóast umstøðurnar og farleiðin eru øðrvísi.
Úti á bygd kendist tað onkuntíð óhóskandi, at stór akfør við ljóðligari maskinorku órógvaðu gravarfriðin, meðan vit løgdu ein av okkara kæru til hvíldar. Serliga óhóskandi, tá ið talan var um ungfólk og vanlukkur. Onkuntíð gjørdist einki, tí bilstjórarnir vóru ikki vitandi um støðuna, aðrar tíðir sást fylgið í rímiligari frástøðu.
Siðvenjan staðfestir máliskuna, ið var nomin á ungum aldri: “Sum vit virða og fara um tey deyðu, svá meta vit lívið og tey livandi.” Mannvirðið er galdandi út um og eftir deyðan, tí virði hins deyða livir víðari í teimum avvarðandi.
At sýna tí deyða virðing og heiður er eisini ein væl kend jødisk siðvenja. Tá ið harðskapurin móti Jesusi loksins hasaði av, og myrkrið átti heyggin Golgata, sæst nakað dýrabart og vakurt. Vit síggja menniskju, heit hjørtu og særdan kærleika.
Krýndur við tornum, spottaður og háðaður, illa viðfarin og krossfestur. Í øllum ræðuleika eru tað menniskju, ein hjálparleysur minniluti, ið fremur tað góða og roynir at umboða nøkur mannsømilig virði. Støðan er ikki løtt, tá ið politiskur harðskapur og átrúnaðarligt vald virka saman og finna felags offur. Tað rómverska hersetingarvaldið, tað jødiska samfelagið og tann ráðandi átrúnaðurin virkaðu saman, tá ið Jesus varð krossfestur.
Merkisvert er tað, at óndskapurin varð framdur av teimum, ið søgdu seg umboða Guð. Aðrar tíðir royndust menniskju, ið vit ikki væntaðu nógv av. Tey stillu í landinum traðka til, tá ið tað krevst, og tørvur er á kærleiksfullum hondum.
Um kvøldið trein ríkmaðurin Jósef úr Arimateu út úr myrkrinum. Jósef var ein mætur ráðharri, góður og rættvísur. Hann hevði ikki samtykt í ráði teirra, ið tóku Jesus av døgum. Hann væntaði Guðs ríki og var í loyndum ein lærusveinur Jesu.
Jósef bað landshøvdingan Pilatus um loyvi at taka Jesu likam niður av krossinum. Tað varð honum játtað, og keypt vórðu fín línklæði at lata hin deyða í.
Ein annar ráðharri, Nikodemus, sum var komin til Jesus eina nátt, kom á staðið og hevði við sær eina blanding av myrru og aloe. Teir tóku nú Jesu likam niður og sveipaðu tað í línklæði saman við angandi urtum, sum siður er hjá Jødum at búgva lík til jarðar.
Í nánd av Golgata var ein urtagarður, har Jósef hevði høgt sær eina grøv inn í klettin. Í hesa grøvina varð Jesus skundisliga lagdur, tí hvíludagurin var í nánd.
Beint við grøv Jesu sótu nakrar kvinnur. Tær vóru hjástaddar og hugdu at, meðan Jesus var lagdur í grøvina. Tær høvdu møtt manninum, ið gav lívinum nýtt innihald. Manninum, ið gav kvinnunum tað virðið, ið javnvigar við mansins virði.
Kvinnurnar fóru avstað aftur og gjørdu til angandi urtir og smyrsl. Tær vildu binda frið um hvíludagin, og síðan salva Jesus likam hin fyrsta dagin í vikuni.
At steðga á tá ið deyðin vitjar, er ein kvøða til lívið. Eyðvitað skulu vit fagna lívinum, meðan tað er. Tó, tá ið deyðin vitjar, varðar onkur av. Tað er teimum avvarðandi at gagni, at vit sýna tí deyða virðing, heiður og æru.
Tað æviga lívið er gróðursett í Jesu deyða. Eftir eitt vikuskifti varð deyðin gjørdur til einkis, hóast vit framvegis gráta í sorg og sakni. Páskadag bjóðar Jesus okkum vognin til ævigt lív og sælu, ja, uppreisn likamsins. Amen.
Orðið: “Fellur ikki hveitikornið í jørðina og doyr, tá er og verður tað einsamalt; men doyr tað, tá ber tað miklan ávøkst.” (Jóhannes 12,24).
Jógvan Fríðrikson, biskupur
Um tú veitst okkurt, sum VP ikki veit - skriva so til vp@vp.fo


text:
Søga
Deyvafelag Føroya er eitt áhugafelag, ið hevur til endamáls at samlað deyv í Føroyum, umframt at varpa ljós á og arbeiða fyri, at deyv fólk í Føroyum, hava somu rættindir sum hoyrandi fólk hava.
Hetta ger Deyvafelag Føroya við at hava tiltøk fyri deyv, eitt nú skeiðir og upplýsandi tiltøk, umframt at veita persónliga ráðgeving og vegleiðing til limir felagsins. Harumframt samskiftir Deyvafelag Føroya við almennar mynduleikar, stovnar og politikarar.
Í 2008 setti Deyvafelag Føroya ein ráðgeva í starv. Uppgávan hjá ráðgevanum er fyrst og fremst at veita ráð og vegleiðing til deyv, hoyriveik, ella CI-brúkarir. Getta kann verða hjásitarauppgávur, eins og ráð og vegleiðing til eitt nú teirra nærmastu familju, arbeiðsfelagar, arbeiðspláss, skúlar og dagstovnar.
Ráðgevin er útlærdur sosialráðgevi og innan teknmál. Sostatt kann ráðgevin samskifta á teknmáli og hevur kunnleika til tey serligu viðurskiftini, sum deyv hava.
Deyvafelag Føroya er skipað við eini 5 mannað nevnd, sum verur vald á árliga aðalfundinum hjá felagnum.
Øll kunnu seta seg í samband við Deyvafelag Føroya, antin við at ringja á telefon 31 75 97 ella við at senda ein teldupost til deaf@deaf.fo. Eisini ber til at fáa meira kunning um felagið umvegis heimasíðu felagsins og umvegis facebook profilin "Deyvafelag Føroy".
Føroya Deyvafelag var stovnað tann 12.02.1972 í Gøtu og hevur áleið 30 aktivar limir og 500 studlandi limir.
Deyvafelagið gjørdist limur í Dansk Døves Landsforbund(DDL) tann 01.01.1976. Deyvafelagið er limur í Døves Nordisk Råd (DNR) umframt limur í Døves Nordisk Ungdomsråd (DNUR).
Deyvafelag Føroya er limir í:
- Meginfelagið teirra, ið bera eitt brek í Føroyum (MBF)
- Dansk Døves Landsforbund (DDL)
- Døves Nordisk Råd (DNR)
- Døves Nordisk Ungdomsråd (DNUR)


text:
2
SJÓGVUR & FÓLK — #4
VÆLKOMIN, HER ER SJÓGVUR & FÓLK við fjórðu útgávu! Tá vit framleiddu tað fyrsta nummarið, sum kom út í november 2014, var nýskipan av fiskivinnuni eitt heitt evni og ein høvuðsorsøk til at vit fóru í holt við blaðið. Hetta var undir tí landsstýri sum sat undan núverandi, og longu tá var fitt av orðaskifti um eina nýggja lóg um vinnuligan fiskiskap. ĺdag, trý ár seinni, er spurningurin framvegis óloystur, tó við tí muni at núverandi landsstýrissamgonga hevur lagt eitt lógaruppskot fram; kortini bendir mangt á at uppskotið má ígjøgnum munandi broytingar áðrenn tað vinnur nóg mikið av undirtøku til at verða samtykt. Tí eru vit stolt av at kunna leggja fram, í hesari útgávuni, eitt fleirtal av greinum um evnið, sum tilsamans geva eina rættiliga grundiga analysu av problematikkinum. Hetta fevnir víða, frá diskussiónum fyri og ímóti lykla hugtøkunum og elementunum í uppskotum sum hava verið frammi, til eina søguliga samanfating við støði í tí sum á eingilskum verður kallað ‘political economy’—also tað politiska valdið kring fiskivinnuna, íroknað hvussu frásøgnin, diskursurin, hevur flutt seg gjøgnum árini, og hvussu talan ikki sjáldan hevur verið, og framvegis er, um politiskt maktspæl og royndir at kanna sær so stórar bitar sum møguligt av tí fæi og peningi sum streymar gjøgnum Føroyar. Eins og Jógvan Mørkøre samfelagsfrøðingur ávarar um inni í blaðnum, so kunnu lættar inntøkur vera turvelvandi fyri samfelagsbólkar, og enda ofta við lítið hugaligari turrlegging tá karusellin einaferð steðgar upp. Meðan tað fyri ikki so mongum árum síðani snúði seg um at súgva sum mest av studningi úr landskassanum, er byttan nú vend á høvdið: ein bólgnandi politisk umsiting umboðandi alsamt størri lutfall av teimum sum annars skulu rinda skattin, hevur fingið smakk fyri einum nýggjum, rúsandi rensli av pengum úr vinnuni inn í landskassan. Magni Laksáfoss búskaparfrøðingur greiðir eisini frá hvussu uppboðssøla av fiskirættindum vísir seg at fáa fyritøkur í fiskivinnuni til at brúka ov nógvar pengar upp á at tryggja sær hesi rættindi, og soleiðis gera av við tann vinning sum tær annars mugu hava fyri at kunna standa seg og mennast. Hvat viðvíkur sjóvinnu í breiðari merking, vísir stjórin á Sjóvinnustýrinum, Hans Johannes á Brúgv, á at sera stórir møguleikar liggja í handilsskipavinnuni. “Kanska hugsa vit ov smátt,” sigur hann í samrøðu inni í blaðnum. “Tað vísir seg ofta at vera striltið at hava annað enn fisk í huganum í sambandi við vinnuligt virksemi á sjónum. Kortini er tað greitt at fiskivinnan hevur sínar avmarkingar tá ið tað snýr seg um vøkstur. Tí er tað natúrligt fyri okkum at fara meira miðvíst inn í altjóða handilsskipavinnu—har eru stórir møguleikar innan farmasigling og alskyns onnur sløg av shippingvinnu.” Handilsskipavinna—ella ‘merchant shipping’ á eingilskum— umfatar ein heilan hóp av ymiskum tænastum og veitingum, herundir chartering, technical management, crewing og annað. Vit hava í Føroyum fingið fleiri og fleiri fyritøkur ið virka innan hesi økir; men nógv meira kann gerast her heima við hesa vinnu, ið so mangir føroyingar annars sum arbeiða uttanlands kenna so væl til. Eingin ivi er um at tað føroyska vinnulívið kann fáa nógv burturúr at hyggja nærri at teimum stóru altjóða møguleikum sum finnast í hesum høpi. []
. S J O G V U R o g F O L K . c o m Útgáva: GlobalOne Press Ltd, Elevator Busieness Centre, Admiral Court, Aberdeen AB11 5QX, United Kingdom +44 (0)845 053 1842 • www.nordixis.com Ritstjórn: Búi Tyril (ábyrgd) • bui.tyril@nordixis.com Maria Olsen (fotoredaktørur) • maria.olsen@nordixis.com Edmund Jacobsen • pressecentrum@mac.com Gestir: Bjarni Arnason, Osmund Justinussen, Magni Laksáfoss, Jógvan Mørkøre, Stefan í Skorini Design, framleiðsla: Nordixis Media AB • gothenburg@nordixis.com Lýsingar: +298 449627 Nordixis Media AB • torshavn@nordixis.com w w w
Takk til lýsarar og stuðlar: Atlantic Airways, Bergfrost, Faroe Ship, Framherji, Fuglafjarðar Havn, Føroya Fiskamarknaður, Føroya Fiskimannafelag, Føroya Reiðarafelag, HiddenFjord, JFK, JT Electric, KJ, Klaksvíkar Sleipistøð, MEST, Nema, NUMO, Pelagos, Samskip, Sjóvinnustýrið, Smyril Line Cargo, Varðin, Vinnuháskúlin, Vónin.
MARIA OLSEN
Tíð til at hugsa størri í og úr Føroyum
Wilhelm E. Petersen, stjóri á Vinnuháskúlanum.
Vinnuháskúlin: Nútímansgerð partur av umfatandi uppstiging Vinnuháskúlin leggur nú eisini maskinmeistara útbúgvingina um til aspirantskipan, við byrjan á sumri í 2018—aftan á umfatandi uppstiging av útbúgvingum og útgerð, íroknað m.a. nútímansgerð av navigatør útbúgvingini. Búi Tyril
E
IN ASPIR ANTskipan fyri maskinmeistarar er nú klár at seta í verk komandi summar á Vinnuháskúlanum, uppl ýsi r stjórin á útb úgv inga rs tovni num, Wilhelm E. Petersen. Skipanin kemur sum eitt nýtt alternativ aftur at verandi maskinmeistara út búgving, sum er ein handverk ara útbúgving. “Vit eru klár at taka teir fyrstu maskinmeista ra aspir antarnar á sumri 2018,” sigur Wilhelm E. Petersen við Sjógv & Fólk. “Harafturat eru vit við at vera klár at sjóseta ein bach elor yvirbygning til maskin meist a ra útbúgvingina, og seinni skal eisini arbeiðast við bachelor yvirbygningi til nav igatør útbúgvingina.” Royndirnar frá at nútíman sgera nav i gatør útbúgv i ng ina hava verið góðar sambært stjóran, sum frá fyrsta degi hevur arbeitt við at uppstiga og dagføra Vinnuháskúlan, bæði hvat viðvíkur útbúgving unum og hvat viðvíkur simu
latorum og tekniskari útgerð annars. Wilhelm E. Petersen tók við sum stjóri á Vinnu h á skúlanu m fyri umleið fýra árum síðan. Hann greiðir frá: “Vit fingu frá byrjan møgu leika at dagføra og uppstiga útbúgvinga r og skeið tøkni liga—naviga tió n, maskin, trygd, heilsu—og gagnnýttu hann fult út. Vit fingu fitt av inntøku frá skeiðsvirksemi, og síða ni vóru eisini uttanhýsis partar, eitt nú Statoil, ið stuðl aðu við munandi upphæddum; alt hetta gjørdi tað møguligt at modernisera og dagføra út búgvingarnar.” Ein umfatandi uppstig ing av skúlanum kom í lag, í slíkan mun at skúlin ídag kann roknast sum tøkniliga ein tann mest framkomni í Norðurhøvum. Arbeiðið at designa eina dagførda navigatør útbúgv ing kom skjótt í gongd, og í 2015 varð kunngerðin lýst um aspirantskipanir; nú bar til at taka útbúgving sum skipsfør ari við siglingartíð upp á ein ans 12 mánaðir—eins væl og
Sum yrkisfólk gera vit okkara besta fyri at lýsa mál og faktuell viðurskifti rætt og endurgeva keldur neyvt. Vit taka tó fyrivarni móti møguligum prentvillum og øðrum feilum ið kunnu koma fyri av misgáum, mis skiljingum ella øðrum orsøkum. Hendan útgávan er ikki ætlað sum íløguráðgeving; hvørki ritstjóri,
eftir tí gamla leistinum, har 36 mánaðir á sjónum krevjast. “Teir fyrstu aspirantar komu inn í 2015 og eru longu lidnir sum skipsførarar í 2018,” stað festi stjórin. “Hendan nýggja skipanin ger útbúgv ingina meira attraktiva fyri fleiri, og vit vænta at so við og við fara fleiri konufólk eisini at vísa áhuga. Hetta er tradition elt ein útbúgving sum mann fólk mestsum burturav hava nomið sær; men tað er eingin sum sigur at hetta ikki kann broytast í framtíðini. Nú er tað í øllum førum meira høgligt enn fyrr fyri tey flestu at fara undir hesa útbúgvingina—at siglinga r t íðin er stytt niður í ein triðing av hvat hon var fer sannlíkt at hava eina stóra ávirkan í mun til eftirspurning og ymiskt annað, helst eisini kynsbýtið.” GÓÐKENNAST KRING HEIMIN Ein munur á tí nýggju aspir antskipanini og tí gomlu skip anini er at meðan tað fyrr tók trý ára sigling umframt skúla at nema sær prógv sum navi gatørur, tekur tað nú skúla og
medarbeiðarar ella aðrir persónar viðvirkandi ella nevndir í hesari útgávu, ei heldur lýsarar ella stuðlar, kunnu ábyrgdast vegna møguligan búskaparligan ella annan skaða sum so ella so hevði kunnað, bein leiðis ella óbeinleiðis, verðið knýttur at avgerðum grundaðar á innihald í hesari útgávu.


text:
Jólabýurin í SMS
[This text is not available in English]
Mánadagin 12. november kl. 16.30 varð hugnaligi jólabýurin á Torginum í SMS tendraður.
Jólabýurin, sum hevur glett bæði vaksin og børn seinastu mongu árini, er við tíðini vorðin ein partur av jólunum við tað, at er blivin siðvenja hjá nógvum familjum at vitja jólabýin - og kunnu nógv vera samd um, at tað eru ongi jól uttan jólabýin í SMS.
Jólabýurin hevur skift ham á hvørjum ári, og tað gjørdi hann sjálvandi aftur í ár. Tað er sostatt altíð ein serstakur spenningur at síggja jólabýin verða tendraðan, hvussu vættrarnir húsast og hvat teir finna uppá hesa ferð.
Nú jólabýurin í SMS er tendraður, er bert eftir at siga, "Latið bara jólini koma".


text:
Lars Olsen: Vit hava ikki verið góðir nokk
Landsliðsvenjarin viðurkendi støðuna á tíðindafundinum, og legði dent á at føroyska liðið skuldi og vildi enda væl nú
Shaki: Føroysku áskoðararnir tað mest umráðandi
Teir 200 føroysku áskoðararnir á Malta fara at gera mun, heldur René Shaki Joensen, sum er svangur at koma aftur á vøllin
ÍF brynjar seg til bestu deildina
Hevur tryggjað sær undirskriftina hjá átta spælarum
Føroysk dagsskrá á Malta
Føroyski hópurin kom til landið í gjár og hevur í dag tíðindafund og venjing á Ta' Qali leikvøllinum. Teir útvið 200 føroysku á


text:
Bohemian Rhapsody
Hjálmar Allansson Dalsgarð, 17 ár, ummælir
Bohemian Rhapsody ein filmur, sum er grundaður á veruligar hendingar. Filmurin er um lívið hjá Freddie Mercury frá tí at vældámdi bólkurin Queen (har hann var forsangari) byrjaði og til bólkurin spældi á stóru Live Aid-konsertini, sum er ein tann størsta tónleikahendingin nakrantíð.
Í filminum sær mann, hvussu Freddie bleiv ein partur av Queen, hvussu alt byrjaði og teir nógvu trupuleikarnir teir møttu á vegnum. Tú fært eina góða hóming av hvussu lívið sum heimskend rockstjørna ofta er, og ikki bara tað, sum verður víst fyri fólkið. Sjálvandi hendi alt í filminum ikki sum tað hendi í veruleikanum, men søgan er sum hon er fyri at gera filmin meira samahangandi og fyri at fáa so nógv sum gjørligt av Queen- og Freddie Mercury-søguni við í teir 2 tímar og 14 minuttir, sum filmurin varir.
Nógvir av teimum heimskendu sangunum hjá Queen eru við í filminum og tað er bara prikkurin yvir i’ði. Eg haldi, at hettar er ein tann besti filmurin, eg nakrantíð havi sæð, og eg viðmæli øllum, sum dáma Queen ella bara kenna onkran sang hjá teimum at hyggja at filminum. Men eg rokni við, at sjálvt um tú ikki kennir nakað til Queen og ikki hevur hoyrt nakran sang hjá teimum, so er hettar enn ein fantastiskur filmur - eisini fyri teg.


text:
Vilmund Jacobsen 14.07.2018 (10:34)
Stórur áhugi fyri fóðurskipanum
Seinnu árini hevur JT electric selt alivinnuni fleiri fóðurskip og og framkomnar fóðurskipanir, og í veitingin av fóðurskipum hevur fyritøkan samstarvað við Sandgrevstur, eins og arbeitt hevur verið í tøttum samtarvi við alivinnuna um menning av skipanum.
Seinasta fóðurskipið av hesum slag varð handað Bakkafrost Farming P/F í herfyri, og hetta skipið skal brúkast í aling hjá felagnum í Suðuroy - í aliøki A19 á Vágsfirði.
Tá hetta seinasta fóðurskipið, sum hevur fingið navnið Selnes, kom á Vág, skipaði Bakkafrost fyri móttøku, har almenningurin eisini hevði høvi at vitja umborð og síggja skipið. Selnes er eitt 75 metra langt fóðurskip, og Bakkafrost skal hava tvey slík skip í hesum árinum.
Í sambandi við hesa veiting til Bakksfrost, hevur JT electric keypt tvey systirskip. Umbyggingarnar av skipunum verða gjørdar á skipasmiðju í Pólandi, og tað eru fólk hjá JT electric, sum leiða umbyggingina.
Tøknin umborð á fóðurskipunum verður framleidd í Føroyum og sett í skipið á pólsku skipasmiðjuni. Sandgrevstur tekur sær av at sleipa fóðurskipini til umbyggingar og heim til keypararnar í Føroyum.
Á JT electric, har stívliga 30 fólk starvast, arbeiða nøkur fólk burtur av á einari menningardeild, sum arbeiðir við at menna nýggjar skipanir og vørur til vinnuna í Føroyum og uttanlands. JT electric er eisini úti um seg á ymiskum pallum uttanlands, og fyri eini tíð síðan vóru umboð fyri fyritøkuna eitt nú á alimessu í Skotlandi.
Tað er ikki bara í Føroyum, at stórur áhugi er fyri føroysku fóðurskipanunum, og bæði í Noregi, Skotlandi, Finlandi og Kanada hava tey eyguni vend heim til Føroyar og til tær skipanir, sum JT electric hevur ment.
Veitst tú eina góða søgu? Skriva til okkara á
red(at)in.fo
Les ella lýs í Lýsingartorginum – trýst her