text:
KUNNAFONI WƐRƐW
A ɲini ka tiɲɛn lɔn Faa, Dencɛ ani hakili senu koo la
MƆGƆ minw lara Ala tigiya saba kalan na, olu b’a fɔ ko Ala ye mɔgɔ saba ye: Faa, Dencɛ ani hakili senu. U b’a jati ko o mɔgɔ saba bɛɛ ka kan: dɔ man bon ni dɔ ye, u saba bɛɛ ye Sebagayabɛɛtigiw ye ani daminɛ tɛ u si la. Ka kɛɲɛ n’o kalan ye, Faa ye Ala ye, Dencɛ ye Ala ye, hakili senu ye Ala ye, nka u ye Ala kelenpe lo ye.
Minw lara o kalan na, u caaman be sɔn a la ko u tɛ se k’o ɲɛfɔ. Nka, n’a sɔrɔ u b’a jati k’o kalan be Bibulu kɔnɔ. A ka ɲi i k’a lɔn ko “Ala tigiya saba” kumadenw tɛ sɔrɔ Bibulu yɔrɔ si kɔnɔ. Nka, yala o miiriya yɛrɛ be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ wa? Walisa k’o ɲiningali jaabi, an ka bibulusen dɔ lajɛ Ala tigiya saba kalan kɛbagaw be basigi min kan.
‘KUMA TUN YE ALA YE’
Zan 1:1 b’a fɔ ko: “Fɔlɔfɔlɔ, sanni diɲɛ ka dan, Kuma tun be yen. O Kuma nin tun be ni Ala ye, o Kuma nin tun ye Ala ye.” N’an tagara ɲɛɛ fɛ o sapitiri kelen kɔnɔ, ciden Zan b’a yira ka gwɛ ko “o Kuma” nin ye Yezu ye (Zan 1:14). Nka, komi Kuma weelela ko Ala, mɔgɔ dɔw b’a jati ko Dencɛ ni Faa ka kan ka kɛ Ala kelen faan dɔ ye.
I k’a to i hakili la ko o Bibulu yɔrɔ nin tun kɔnna ka sɛbɛ gɛrɛkikan na. Kɔfɛ, u y’a bayɛlɛma kaan wɛrɛw la. Nka, dɔw m’a bayɛlɛma ka fɔ ko “Kuma nin tun ye Ala ye.” Mun na do? Olu ye o gɛrɛkikan faamu cogo min na, u y’a jati k’o kumaw ka kan ka bayɛlɛma cogoya wɛrɛ la. Cogo di do? Ɲɛyirali dɔw filɛ nin ye: “Kuma tun be Ala cogo la.” (La Sainte Bible [1908], L. Segond ani H. Oltramare fɛ). “Kuma tun ye ala dɔ ye. ” (Traduction du monde nouveau). Ka kɛɲɛ n’o Bibulu bayɛlɛmaniw ye, Kuma tɛ Ala yɛrɛ-yɛrɛ ye. * Nka, a ka lɔyɔrɔba kosɔn Jehova ka danfɛnw cɛma, Kuma weelela ko “ala dɔ.” Yan, o kumaden “ala” kɔrɔ ko “setigi.”
AN KA DALILU WƐRƐW ƝINI
Bibulu sɛbɛra gɛrɛkikan min na, mɔgɔ caamanba t’o kaan lɔn. O la do, i be se ka ciden Zan ka kumaw kɔrɔ tigitigi lɔn cogo di? I ka ɲɛyirali nin lajɛ: Kalanfa dɔ be koo dɔ ɲɛfɔ a ka lakɔlidenw ye. Nka, u ma a ka ɲɛfɔli faamu cogo kelen na. U be se k’o koo ɲɛnabɔ cogo di? U be se ka kunnafoniw ɲini u ka kalanfa fɛ. Siga t’a la, o kunnafoni wɛrɛw be se k’u dɛmɛ ka faamuyali ɲuman sɔrɔ. O cogo kelen na, walisa ka Zan 1:1 kɔrɔ faamu, i be se ka kunnafoni wɛrɛw ɲini Yezu lɔyɔrɔ koo la Zan ka kibaro duman kɔnɔ. I kɛtɔ k’o koo sɛgɛsɛgɛ ka dunya, i bena faamuyali ɲuman sɔrɔ.
Ɲɛyirali fɛ, i k’a filɛ Zan ye min sɛbɛ tugun sapitiri fɔlɔ, vɛrise 18 kɔnɔ: “Mɔgɔ si ma deli ka [Sebagayabɛɛtigi] Ala ye abada.” Nka, adamadenw ɲɛɛ lara Dencɛ Yezu kan sabu Zan y’a fɔ ko: “O Kuma nin kɛra mɔgɔ ye, ka na sigi n’an ye. An y’a ka nɔɔrɔ ye.” (Zan 1:14). N’o lo, Dencɛ be se ka kɛ Sebagayabɛɛtigi Ala faan dɔ ye cogo di do? Zan y’a fɔ fana ko Kuma tun be “ni Ala ye.” Nka, i be se ka kɛ ni mɔgɔ dɔ ye ani ka tila ka kɛ o tigi yɛrɛ ye cogo di? Ka fara o kan, i ko a sɛbɛra Zan 17:3 (ABM ) kɔnɔ cogo min na, Yezu y’a yira ka gwɛ faranfasi min be yen ale n’a sankolola Faa cɛ. A y’a Faa weele ko “Ala sɛbɛ kelenpe.” Ani, a ka kibaro duman laban fan fɛ, Zan ye koow kuncɛ nin cogo la ko: “Nka nin kow sɛbɛnna walisa aw ka da a la ko Yesu ye Krisita ye, Ala Denkɛ.” (Zan 20:31, ABM ). I k’a kɔrɔsi, a ma fɔ ko Yezu ye Ala ye, nka a weelela ko Ala Dencɛ. Nin kunnafoni wɛrɛ min be sɔrɔ Zan ka kibaro duman kɔnɔ, o b’a yira Zan 1:1 ka kan ka faamu cogo min na. Kuma, walima Yezu ye “ala dɔ” ye. O kɔrɔ ko a lɔyɔrɔ ka bon. Nka, a ka lɔyɔrɔ tɛ kelen ye ni Sebagayabɛɛtigi Ala ta ye.
AN K’O DALILUW TIƝƐNTIGIYA YIRA
An ka segi kalanfa n’a ka lakɔlidenw koo kan tugun. I ka miiri k’a filɛ: Kalanfa ye kunnafoni wɛrɛ di, nka, lakɔliden dɔw be sigasiga hali bi. U be se ka mun lo kɛ do? U be se k’u ɲɛsin kalanfa wɛrɛ ma walisa ka faamuyali sɔrɔ o koo kelen kan. N’o kalanfa filanan ye fɔlɔ ka kumaw tiɲɛntigiya yira, lakɔliden caamanba ka sigasigali be se ka ban. O cogo kelen na, Bibulu sɛbɛbaga Zan ye min fɔ tigitigi Yezu ni Sebagayabɛɛtigi Ala ka jɛnɲɔgɔnya koo la, n’i ma la o la, i be se k’i ɲɛsin Bibulu sɛbɛbaga wɛrɛ ma. Ɲɛyirali fɛ, Matiyo ye min sɛbɛ, i k’o lajɛ. Yezu ye min fɔ duniɲa laban koo la, Matiyo y’o sɛbɛ ten ko: “Mɔgɔ si t’o loon n’o waati lɔn. Hali mɛlɛkɛw ni Ala Dencɛ t’a lɔn, fɔɔ Faa Ala kelenpe.” (Matiyo 24:36). O kumaw be Zan ka fɔta tiɲɛntigiya yira cogo di ko Yezu tɛ Sebagayabɛɛtigi Ala ye?
Yezu y’a fɔ ko Faa be koo lɔn ka tɛmɛ Dencɛ kan. Ni Yezu tun ye Sebagayabɛɛtigi Ala faan dɔ ye, ale n’a Faa ka koo lɔnni tun bena kɛ kelen ye. O b’a yira ko Dencɛ ni Faa tɛ se ka kɛ kelen ye. Nka, dɔw bena a fɔ ko: ‘Yezu cogoya ye fila ye. A adamadenlaman lo be kumana yan.’ Nka hali n’o lo, hakili senu do? Ni ale fana ye Ala faan dɔ ye Faa cogo la, mun na Yezu m’a fɔ ko hakili senu ni Faa ka koo lɔnni ye kelen ye do?
N’i be i timinandiya i ka bibulukalan na, i bena vɛrise caaman wɛrɛw sɔrɔ minw ɲɛsinna o koo ma. U be tiɲɛn yira Faa, Dencɛ ni hakili senu koo la.—Zaburuw 90:2; Kɛwaliw 7:55; Kɔlɔsikaw 1:15.
^ dakun 3 N’i be kunnafoni wɛrɛw fɛ Zan 1:1 kan, i k’a filɛ La Tour de Garde ɲɛɛ 24-25 kɔnɔ, saan 2008, novanburu tile fɔlɔ ta. Jehova Seerew lo y’a sɛbɛ.


c: text/html

text:
KALANSEN 10
Gwa kɔnɔ batoli ye mun lo ye?
Kabi galen, Jehova tun b’a fɛ ko gwa kelen kelen bɛɛ kɔnɔ, denbayamɔgɔw ka wagati kɛ ɲɔgɔn fɛ walisa ka barika don u ka Alakow la ani k’u ka jɛnɲɔgɔnya sabati (Deteronɔmu 6:6, 7). O lo y’a to Jehova Seerew fɛ, gwamɔgɔw ye wagati dɔ latigɛ walisa ka batoli kɛ ɲɔgɔn fɛ lɔgɔkun o lɔgɔkun: u be baro kɛ dusudiya la Alako dɔw kan ka kɛɲɛ n’u makoya ye. Hali n’i kelen lo, i be se ka barokun dɔw sugandi Bibulu kɔnɔ ka kalan kɛ walisa k’i ka jɛnɲɔgɔnya sabati ni Ala ye fana.
A be sababu di an ma an k’an magwɛrɛ Jehova la kosɔbɛ. “Aw ye gwɛrɛ Ala la, ale fana bena gwɛrɛ aw la.” (Zaki 4:8). An bena Jehova lɔn ka ɲɛ n’an b’a ɲini k’a jogow n’a ka kɛwalew faamu bɛrɛbɛrɛ a ka Kuma sɛbɛnin kɔnɔ min ye Bibulu ye. Gwa kɔnɔ batoli daminɛcogo nɔgɔman dɔ filɛ nin ye: a’ ye wagati dɔ ta ka Bibulu kalangwɛ kɛ ni kaanba ye. Aw be se k’o kɛ ka kɛɲɛ ni lajɛnsɛbɛ porogramu ye. Aw bena Bibulu yɔrɔ min kalan, a’ y’o tilantilan ka di bɛɛ ma. Kalan kɔ, bɛɛ kelen kelen ye min faamu, aw be se ka baro kɛ o kan.
A be sababu di gwamɔgɔw ma u ka magwɛrɛ ɲɔgɔn na kosɔbɛ. Furucɛw n’u musow, ani bangebagaw n’u deenw b’u ka jɛnɲɔgɔnya sabati n’u be Bibulu kalan ɲɔgɔn fɛ gwa kɔnɔ. O ka kan ka kɛ hɛɛrɛ ni ninsɔndiya wagati ye, bɛɛ be min makɔnɔ ni kɔrɔtɔ ye. Ka kɛɲɛ n’u deenw sanda ye, bangebagaw be se ka barokun nafaman dɔw sugandi Kɔrɔsili Sangaso ni Réveillez-vous ! kɔnɔ, wala an ka site web jw.org kan. I deenw be gwɛlɛya minw sɔrɔ lakɔli la, aw be se ka baro kɛ o kan k’o ɲɛnabɔcogo yira u la. Aw be se ka JW telewisɔn (tv.jw.org) ka porogramu dɔ filɛ ɲɔgɔn fɛ ani ka baro kɛ o kan. Dɔnkili minw bena la lajɛnw na, aw be se k’olu degi. Gwa kɔnɔ batoli bannin kɔ, aw be se ka minnifɛn wala dumunifɛn dɔ tilan ɲɔgɔn cɛ fana.
Aw b’o wagati kɛrɛnkɛrɛnnin min kɛ ka Jehova bato lɔgɔkun o lɔgɔkun, o bena a to Ala ka Kuma kalan bena diya gwamɔgɔw bɛɛ ye. Ani, Jehova bena aw duga kosɔbɛ aw ka jijali kosɔn.—Zaburuw 1:1-3.
Mun na an be wagati dɔ latigɛ batoli kama gwa kɔnɔ?
Bangebagaw be se ka mun lo kɛ walisa gwa kɔnɔ batoli ka kɛ wagati diiman ye bɛɛ fɛ denbaya kɔnɔ?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
KERECƐNW KA ƝƐNAMAYA
Aw be baara kɛra koɲuman ni JW.ORG ka ladɛrɛsi sɛbɛw ye wa?
Tɔɔrɔba wagati surunyana. O kama, an ka waajuli baara ye kɔrɔtɔko ye (Talenw 24:11, 12, 20). Walisa ka mɔgɔw dɛmɛ, an be se ka baara kɛ ni JW.ORG ka ladɛrɛsi sɛbɛw ye k’u ɲɛsin Ala ka Kuma ani an ka site web ma. Tagamasiɲɛ dɔ b’o sɛbɛ kan min be mɔgɔ ɲɛsin videwo nin ma: Mun na i ka ɲi ka bibulukalan kɛ?. O yɔrɔ kelen na, u b’a tigi jija a k’a ɲini ka kunnafoni dɔw sɔrɔ wala ka bibulukalan kɛ. An ka sɛbɛw kalan man di mɔgɔ dɔw ye, nka a ka di u ye k’an ka site web lajɛ. Kana sigasiga ka JW.ORG ka ladɛrɛsi sɛbɛw di u ma. Nka, mɔgɔ minw tɛ u ka soo wala minw m’u mako don, kana o sɛbɛ to u fɛ.
I ka loon o loon baaraw la, i be se ka mɔgɔ dɔ lasun a k’a mako don i kɛtɔ k’a fɔ dɔrɔn ko: “Ne b’a fɛ ka fɛɛn dɔ d’i ma. Sɛbɛ nin b’i ɲɛsin an ka site web ma. O yɔrɔ la, i bena kunnafoniw ni videwow sɔrɔ gwansan ka ɲɛsin koo caaman ma.” (Zan 4:7). Komi o ladɛrɛsi sɛbɛ ka dɔgɔ, i be se ka deen damanin to i kun walisa k’u di mɔgɔw ma sababu bɛɛ sen fɛ.


text:
KALANSEN 4
Yezu Krista ye jɔn lo ye
1. Yezu ka ɲɛnamaya daminɛna cogo di?
Yezu ni adamaden tɔɔw tɛ kelen ye. Ale tun ye mɛlɛkɛ ye sankolo la ka sɔrɔ ka na wolo dugukolo kan (Zan 8:23). A tun ye Ala ka danfɛn fɔlɔ ye ani Ala tɛmɛna ale lo fɛ ka fɛɛn tɔɔw bɛɛ dan. Jehova ye Yezu kelenpe lo dan n’a yɛrɛ bolo ye. O kama a bɛnnin lo ka weele ko Ala Dencɛ “kelenpe bangelen.” (Zan 1:14, NW ). Yezu tun ye Ala ka kuma lasebaga ye. O kama, a be weele fana ko “Kuma.”
2. Mun na Yezu nana dugukolo kan?
Ala y’a Dencɛ ci ka na dugukolo kan. A y’a niin ta sankolo la k’a don npogotigi Mariyama wolonugu la, o min tun ye Yahutu ye. O cogo la, Yezu facɛ ma kɛ adamaden ye (Luka 1:30-35). Yezu nana dugukolo kan kuun saba lo kama: 1) K’an dɛmɛ ka tiɲɛn lɔn Ala koo la, 2) k’a yira cogo min na mɔgɔ be se ka Ala sago kɛ hali ni gwɛlɛyaw b’a kan, ani 3) k’a niin dafanin di ka kɛ mɔgɔw “kunmabɔ sara” ye.
3. Mun na an mako be kunmabɔsara la?
Kunmabɔsara ye wari daa dɔ ye min be sara walisa ka saya jalaki bɔ mɔgɔ dɔ kan (Ɛkisɔdi 21:29, 30). Ala ma adamadenw dan walisa u ka kɔrɔ ani ka sa. An b’o lɔn cogo di? Ala y’a fɔ cɛɛ fɔlɔ Adama ye ko n’a ye jurumu kɛ, a bena sa. O la, ni Adama tun ma jurumu kɛ, a tun tɛna sa abada (Zɛnɛsi 2:16, 17; 5:5). Bibulu b’a ɲɛfɔ ko jurumu “donna” duniɲa na Adama kosɔn. O cogo la, Adama ye jurumu lase a bɔnsɔnw bɛɛ ma. O jurumu lo nana ni saya ye an kan. Saya jalaki min be an kan Adama kosɔn, an mako be kunmabɔsara la walisa k’o bɔ an kan.
Jɔn lo tun be se ka kunmabɔsara di walisa k’an hɔɔrɔnya ka bɔ saya bolo? N’an sara, an be an yɛrɛ ka jurumuw lo sara. Adamaden dafabali si tɛ se k’a mɔgɔɲɔgɔnw ka jurumuw juru sara.
4. Mun na Yezu sara?
Yezu tun tɛ komi anw. A tun ye mɔgɔ dafanin ye, a ma jurumu si kɛ ka ye. O kama, a ma sa a yɛrɛ ka jurumuw kosɔn. Nka a sara mɔgɔw ka jurumuw lo kosɔn. Ala ye adamadenw kanu haali, fɔɔ a y’a Dencɛ ci ka na sa anw kosɔn. Yezu fana y’a yira ko a b’an kanu sabu a ye mɛnni kɛ a Faa fɛ ani a sɔnna k’a niin di an ka jurumuw kosɔn.
5. Yezu be mun lo kɛra bi bi nin na?
Ka Yezu to dugukolo kan, a ye banabagatɔw kɛnɛya, ka suuw lakunu, ani ka mɔgɔw bɔ u ka tɔɔrɔ koow la. O cogo la, a y’a yira a bena na min kɛ adamadenw ye, minw bɛɛ be mɛnni kɛ Ala fɛ (Matiyo 15:30, 31; Zan 5:28). Yezu sara, nka Ala y’a lakunu k’a kɛ mɛlɛkɛ barikaman ye (1 Piyɛri 3:18, ABM ). O kɔ, Yezu sigira Ala kini fɛ ka kɔnɔni kɛ fɔɔ Jehova k’a sigi Masaya la dugukolo kuru bɛɛ kun na (Eburuw 10:12, 13). Sisan, Yezu be masaya la sankolo la, ani a ka kalandenw b’o kibaro diiman fɔra mɔgɔw ye duniɲa bɛɛ kɔnɔ.
Yanni dɔɔni, Yezu bena tɔɔrɔ koow bɛɛ ban ani ka mɔgɔ juguw halaki a ka masaya barika la. Mɔgɔ minw bɛɛ be limaniya Yezu la ani u be mɛnni kɛ a fɛ, olu bena ɲɛnamaya kɛ alijɛnɛ kɔnɔ dugukolo kan.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
Kunmabɔsara: Ala ka nilifɛnw bɛɛ la nafaman
Kunmabɔsara ye mun ye? I be se ka nafa juman sɔrɔ a la?


text:
Maana 49nan: Tile lɔra
ZOZUWE filɛ. A b’a fɔra ko: “Tile, i ka lɔ!” Tile lɔra. A lɔra sankolo cɛmancɛ la ka tile kelen kuru bɛɛ kɛ. Jehova lo y’a to o kɛra! Ayiwa, an k’a filɛ fɛɛn min kama Zozuwe b’a fɛ tile ka lɔ ka to ka yeelen bɔ.
Tuma min na Kanaan jamana masacɛ jugu duuru nana ko olu be Gabawɔnkaw kɛlɛ, Gabawɔnkaw ye cɛɛ dɔ ci ka taga dɛmɛ ɲini Zozuwe fɛ. A y’a fɔ Zozuwe ye ko: ‘Na joona k’an kisi! Masacɛ minw bɛɛ be kuluyɔrɔw la, olu nana i ka baaradenw kama.’
O yɔrɔnin bɛɛ, Zozuwe n’a ka kɛlɛdenw bɛɛ wulila ka taga. U ye suu bɛɛ kɛ tagama na. U sera Gabawɔn tuma min na, masacɛ duuru nunu ka kɛlɛdenw siranna ani u y’a daminɛ ka boli. O kama, Jehova y’a kɛ sanbɛrɛbabaw bɔra sanfɛ ka to ka ben u kan. O bɛrɛw ye mɔgɔ minw faga, olu cayara ka tɛmɛ Zozuwe ka kɛlɛdenw ka mɔgɔ faganinw kan.
Zozuwe y’a ye ko tile be ɲini ka ben, dibi bena don ani masacɛ duuru nunu ka kɛlɛden caaman bena boli ka kisi. O lo kama, Zozuwe ye Jehova deli ani k’a fɔ ko: “Tile, i ka lɔ!” Tile tora ka yeelen bɔ ani Israɛldenw sera u juguw kɔrɔ.
Masacɛ jugu caaman tun be Kanaan jamana na, minw tun be Ala ka jama kɔniya. Zozuwe n’a ka kɛlɛbolow ye saan wɔɔrɔ ɲɔgɔn kɛ ka sɔrɔ ka see sɔrɔ masacɛ 31 kan. O kɔ, Israɛl siya minw tun ma yɔrɔ sɔrɔ fɔlɔ, Zozuwe ye Kanaan jamana tilantilan ka di olu ma.
Saan caaman tɛmɛna, ani a laban Zozuwe sara. A sii tun ye saan 110 ye. Ka Zozuwe n’a teriw to sii la, jama ye Jehova kaan minɛ. Nka o cɛɛ ɲumanw sannin kɔ, jama y’a daminɛ ka kojugu kɛ ani u ye bɔnɛ sɔrɔ. O kama u makoya gwɛlɛ tun be Ala ka dɛmɛ na.
Zozuwe 10:6-15; 12:7-24; 14:1-5; Kiritigɛlaw (Cɛfariw) 2:8-13.
Ɲiningaliw
- Ka kɛɲɛ ni jaa nin ye, Zozuwe be mun lo fɔra ani mun na?
- Jehova ye Zozuwe n’a ka kɛlɛdenw dɛmɛ cogo di?
- Zozuwe ye see sɔrɔ masacɛ joli kan ani o ye wagati juman ta?
- Mun na Zozuwe ye Kanaan jamana tilantilan?
- Zozuwe sara, a sanda tun ye joli ye ani mun lo kɛra jama na a sanin kɔ?
Ɲiningali wɛrɛw
- Zozuwe 10:6-15 kalan.
An y’a ye ko Jehova y’a kɛ tile ni kalo lɔra Israɛl kosɔn, o b’a to an lanin be mun lo la bi? (Zoz. 10:8, 10, 12, 13; Zab. 18:4; Tal. 18:10)
- Zozuwe 12:7-24 kalan.
Tiɲɛn na, jɔn sababu lo la see sɔrɔla Kanaan jamana masacɛ 31 kan, ani mun na o koo kɔrɔtanin lo an fɛ bi? (Zoz. 12:7; 24:11-13; Det. 31:8; Luka 21:9, 25-28)
- Zozuwe 14:1-5 kalan.
Jamana tilantilanna ka di Israɛl siyaw ma cogo di, ani o be mun lo yira alijɛnɛ cɛnta koo la? (Zoz. 14:2; Ezayi 65:21; Ezek. 47:21-23 1 Kor. 14:33)
- Kiritigɛlaw 2:8-13 kalan.
I ko Zozuwe Israɛl jamana na, jɔn lo be filankafoya bali bi? (Kirit. 2:8, 10, 11; Mat. 24:45-47; 2 Tes. 2:3-6; Titi 1:7-9; Yir. 1:1; 2:1, 2)


text:
Yɔrɔ 4nan: K’A TA ISRAƐL KA MASACƐ FƆLƆ MA KA TAGA SE JƆNYA MA BABILƆNI
Sayuli lo kɛra Israɛl ka masacɛ fɔlɔ ye. Nka, Jehova banna a la, ani a ye Dawuda sugandi k’a kɛ masacɛ ye a nɔɔ na. An bena koo caaman kalan Dawuda koo la. A kanbeleman ye cɛɛ jamanjanba Goliyati kɛlɛ ka see sɔrɔ a kan. Kɔfɛ, a bolila masacɛ Sayuli ɲɛ a ka ɲangoya kosɔn. Loon dɔ, muso cɛɲumanba Abigayɛli ye Dawuda bali ka koo jugu dɔ kɛ.
An bena koo caaman kalan fana Dawuda dencɛ Solomani koo la ale min sigira masaya la a faa nɔɔ na. Masacɛ saba fɔlɔ minw sigira Israɛl kun na, u bɛɛ kelen kelen ye saan 40 kɛ masaya la. Solomani sanin kɔ, Israɛl tilanna ka kɛ masaya fila ye: saheli fan fɛ ni worodugu fan fɛ.
Israɛl siya tan ka masaya min tun be saheli fan fɛ, o ye saan 257 kɛ ani Asirikaw y’o halaki. Saan 133 o kɔ, siya fila ka masaya min tun be worodugu fan fɛ, o fana halakira. O wagati la, Israɛldenw cɛra ka taga Babilɔni. YƆRƆ 4NAN ka maanaw bɛɛ lajɛnnin kɛra saan 510 kɔnɔ, u minw na koo kabakoman caaman kɛra.


text:
KALANSEN TAN NI DUURUNAN
Ala be sɔn batoli min na
Yala diinanw bɛɛ koo ka di Ala ye wa?
An be se ka tiɲɛn diinan faranfasi k’a lɔn cogo di?
Jɔn lo ye Ala batobaga sɔbɛw ye dugukolo kan bi?
1. An bena nafa juman lo sɔrɔ n’an be Ala bato cogo bɛnnen na?
JEHOVA ALA b’a janto an na kosɔbɛ ani a b’a fɛ an ka nafa sɔrɔ a ka ladiliw la, a be minw di an ma ni kanuya ye. N’an b’a bato cogo bɛnnen na, an bena hɛɛrɛ sɔrɔ ani an bena an yɛrɛ tanga gwɛlɛya caaman ma. An fana bena a ka duga n’a ka dɛmɛ sɔrɔ (Ezayi 48:17). Diinan caaman b’a fɔ ko olu be tiɲɛn kalan kɛ Ala koo la. Nka, u ka kalanw tɛ kelen ye fewu Ala koo la ani a be min ɲini an fɛ.
2. Jehova be bato cogo bɛnnen min na an be se k’o lɔn cogo di, ani ɲɛyirali juman b’an dɛmɛ k’o faamu?
2 Jehova be bato cogo ɲuman min na, i be se k’o lɔn cogo di? Kuun t’a la i k’a ɲini ka diinanw bɛɛ ka kalanw lɔn ani k’u suma ni ɲɔgɔn ye. I k’a ɲini dɔrɔn k’a lɔn Bibulu be kalan tigitigi min di tiɲɛn batoli koo la. Ɲɛyirali fɛ, warisu ye gwɛlɛya sababu dɔ ye jamana caaman kɔnɔ. N’a tun fɔra i ye ko i ka o warisu faranfasi k’a lɔn, i tun bena a kɛ cogo di? Yala i bena a ɲini ka warisu sifa bɛɛ lɔn wa? Ayi. A tun bena fisaya i k’a ɲini ka wari ɲuman cogo lɔn. O la, i bena se ka warisu faranfasi k’a lɔn. O cogo kelen na, tiɲɛn diinan faranfasili bena an dɛmɛ k’a lɔn diinan minw man ɲi.
3. Yezu ka fɔta la, an ka kan ka mun lo kɛ n’an b’a fɛ an koo ka diya Ala ye?
3 A kɔrɔtalen lo an ka Jehova bato i ko a b’a fɛ cogo min na. Mɔgɔ caaman b’a miiri ko diinanw bɛɛ koo ka di Ala ye. Bibulu kɔni t’o fɔ. A daan tɛ k’a fɔ ko i ye kerecɛn ye. Yezu y’a fɔ ko: “Mɔgɔ minw be ne wele ko ‘Matigi, Matigi,’ olu bɛɛ tena don sankolo masaya la, fɔɔ ne Faa min be sankolo la, ale sagokɛlaw.” O kama, n’an b’a fɛ an koo ka diya Ala ye fɔɔ an k’a lɔn a be min ɲini an fɛ ani an k’o kɛ. Minw tɛ Ala sago kɛ, Yezu y’u weele “kojugukɛlaw” (Matiyo 7:21-23). Ngalon diinan be i ko warisu, nafa foyi t’a la. Min yɛrɛ ka jugu, o ye ko o diinan ɲɔgɔn be mɔgɔ mako sa.
4. Yezu ye min fɔ sira fila koo la, o kɔrɔ ko di, ani u kelen-kelen be taga min?
4 Jehova be sababu di mɔgɔw bɛɛ ma dugukolo kan u ka ɲɛnamaya banbali sɔrɔ alijɛnɛ kɔnɔ. Nka, n’an b’o fɛ, fɔɔ an ka Ala bato cogo bɛnnen na ani an ka ɲɛnamaya kɛ kabini sisan i ko a b’a fɛ cogo min na. A fɔ man di nka mɔgɔ caaman t’a fɛ k’o lo kɛ. O lo y’a to Yezu ko: “A’ ye don da dɔgɔmanni fɛ, katuguni sira min bɛ taa halaki yɔrɔ la, o donda ni a kɔnɔ bɛɛ ka bon, a taabaaw ka ca. Nka, sira min bɛ taa ɲɛnamaya la, o donda ni a kɔnɔ bɛɛ ka dɔgɔ, a sɔrɔbaaw man ca.” (Matiyo 7:13, 14, ABM ). Tiɲɛn diinan be mɔgɔ bila ɲɛnamaya banbali sira kan. Ngalon diinan be mɔgɔ bila halakili sira kan. Jehova t’a fɛ mɔgɔ si ka halaki. O lo y’a to a be sababu di mɔgɔw ma yɔrɔ bɛɛ la u k’ale lɔn (2 Piyɛri 3:9). Tiɲɛn na, an be Ala bato cogo min na, o lo bena kɛ an be ɲɛnamaya sɔrɔ wala an be halaki.
TIƝƐN DIINAN FARANFASI COGO
5. Tiɲɛn diinandenw be faranfasi ka lɔn cogo di?
5 “Sira min bɛ taa ɲɛnamaya la,” o be sɔrɔ cogo di? Yezu y’a fɔ ko mɔgɔ bena tiɲɛn diinan lɔn a ka diinandenw ka ɲɛnamaya kɛcogo lo fɛ. A ko: “Aw na u dɔn u ka kɛwalew de fɛ. . . . Jiri ɲuman bɛ den ɲumanw kɛ.” (Matiyo 7:16, 17, ABM ). O kɔrɔ ko mɔgɔw bena tiɲɛn diinandenw faranfasi k’u lɔn u ka lannakow n’u ka kɛwaliw lo fɛ. Hali n’u dafanen tɛ ani u be fili, Ala batobaga sɔbɛw jamakulu b’u jija ka Ala sago kɛ. An ka koo wɔɔrɔ lajɛ minw be tiɲɛn diinandenw danfaran yira.
6, 7. Ala sagokɛlaw be Bibulu jati cogo di, ani Yezu ye ɲɛyirali juman di o koo la?
6 Ala sagokɛlaw b’u ka kalanw basigi Bibulu lo kan. Bibulu yɛrɛ b’a fɔ ko: “Ala ka kuma bɛɛ sɛbɛnna Ala yɛrɛ ka sebagaya barika la. Nafaba b’o la ka mɔgɔw kalan n’a ye, ani ka galon ban, ani ka mɔgɔw bila siraɲuman kan, k’u tilen, waasa Ala ka baarakɛla ka kɛ mɔgɔdafanin ye ka se ka koɲuman sifa bɛɛ kɛ.” (2 Timote 3:16, 17). Ciden Pol ye sɛbɛ ci a kerecɛnɲɔgɔnw ma ko: “O kama, an be barika la Ala ye tuma bɛɛ, bari, an ye Ala ka kuma min fɔ aw ye, aw m’o minɛ i n’a fɔ mɔgɔ dalakuma, nga i ko Ala ka kuma yɛrɛ yɛrɛ.” (1 Tesalonikaw 2:13). O kama, tiɲɛn diinan ka lannakow n’a ka koow kɛcogo basiginen tɛ adamadenw ka miiriyaw n’u ka landaw kan. U basiginen be Ala ka Kuma senuman lo kan, o min ye Bibulu ye.
7 Yezu Krista ye ɲɛyirali ɲuman di an ma, a tun b’a ka kalanw basigi Ala ka Kuma kan. A sankolola Faa delitɔ, a y’a fɔ ko: “I ka kuma le ye tiɲɛ ye.” (Zan 17:17). Yezu tun lanen be Ala ka Kuma na, ani a ka kalanw bɛɛ basiginen tun be Bibulu kan. A tun ka teli k’a fɔ ko: “A fɔra Ala ka kuma na ko.” (Matiyo 4:4, 7, 10). O kɔ, a tun be Bibulusen dɔ kofɔ. O cogo kelen na bi, Ala sagokɛlaw tɛ mɔgɔw kalan n’u yɛrɛw ka miiriyaw ye. U lanen b’a la ko Bibulu ye Ala ka Kuma ye, ani u be u ka kalanw basigi kosɔbɛ a kɔnɔnako kan.
8. Ka Jehova bato, o kɔrɔ ko di?
8 Tiɲɛn diinandenw be Jehova dɔrɔn lo bato ani u b’a tɔgɔ kofɔ mɔgɔw ye. Yezu y’a fɔ ko: “E ka Matigi [ Jehova, NW ] i ka Ala bato ka baara kɛ ale kelenpe ye.” (Matiyo 4:10). O le y’a to Ala sagokɛlaw be Jehova kelenpe dɔrɔn lo bato. U ka batoli faan dɔ ye ka mɔgɔw dɛmɛ u ka tiɲɛn Ala tɔgɔ lɔn ani u k’a lɔn Ala ye mɔgɔ min ye. Zaburu 83:19 (ABM, 1961) b’a fɔ ko “Walisa u k’a dɔn ko e min tɔgɔ ko Jehova, ko e kelenpe ye Kɔrɔtalen Ba ye dugukolo bɛɛ kun na.” Yezu ye ɲɛyirali di an ma k’a yira cogo min na an be se ka mɔgɔw dɛmɛ u ka Ala lɔn. A y’a fɔ delili dɔ kɔnɔ ko: “I ye mɔgɔ minnu di ne ma ka bɔ diɲɛ la, ne ye i tɔgɔ jira olu la.” (Zan 17:6, ABM ). O cogo kelen na bi, Ala batobaga sɔbɛw be mɔgɔw kalan Ala tɔgɔ koo la ani a sagonata n’a jogow koo la.
9, 10. Kerecɛn sɔbɛw b’a yira cogo di k’u be ɲɔgɔn kanu?
9 Ala sagokɛlaw be ɲɔgɔn kanu ni kɔnɔgwɛ ye, u t’o kɛ nata kama. Yezu y’a fɔ ko: “Mɔgɔ bɛɛ ben’a lɔn o seen fɛ ko aw kɛra ne ka kalandenw ye, ni aw be ɲɔgɔn kanu.” (Zan 13:35). Kerecɛn fɔlɔw tun be ɲɔgɔn kanu o cogo le la. Ala be kanuya min fɛ, o tɛ mɔgɔw woloma u ka lɔyɔrɔ, siya, kaan wala faso kosɔn. O be mɔgɔw jɛn ka kɛ kelen ye balimaya sɔbɛ la o min tɛ se ka faran (Kɔlɔsikaw 3:14). O kanuya n’o balimaya ɲɔgɔn tɛ yen ngalon diinandenw cɛ. An b’o lɔn cogo di? U be ɲɔgɔn faga sabu u tɛ jamana wala siya kelen mɔgɔw ye. Kerecɛn sɔbɛw tɛ kɛlɛkɛminanw ta k’u kerecɛnɲɔgɔnw wala mɔgɔ wɛrɛw faga. Bibulu b’a fɔ ko: “Ala deenw ni Sutana ka mɔgɔw be lɔn ka bɔ ɲɔgɔn na kɛwali nunu le fɛ. Mɔgɔ o mɔgɔ te tilenninya sira taama, ani n’a t’a mɔgɔɲɔgɔn kanu, o tigi te Ala ta ye. An ka kan ka ɲɔgɔn kanu. . . . An man kan ka Kayɛn ladege, min kɛra Sutana ka mɔgɔ ye k’a dɔgɔnin faga.”—1 Zan 3:10-12; 4:20, 21.
10 Tiɲɛn lo, ka ɲɔgɔn kanu ni kɔnɔgwɛ ye, o kɔrɔ tɛ dɔrɔn ko i kana mɔgɔ faga. Kerecɛn sɔbɛw b’u ka wagati n’u ka fanga n’u ka bololafɛnw ta ka ɲɔgɔn dɛmɛ ani ka ɲɔgɔn jija ni kɔnɔgwɛ ye (Eburuw 10:24, 25). U be ɲɔgɔn dɛmɛ balawo wagati la ani u be mɔgɔw bɛɛ minɛ ni hɔɔrɔnya ye. Tiɲɛn na, u be Bibulu ka ladili nin sira tagama min ko “an ka ko ɲuman kɛ mɔgɔw bɛɛ ye.”—Galatikaw 6:10, ABM.
11. Mun na a kɔrɔtalen lo an ka sɔn a la ko Ala ye Yezu Krista lo kɛ kisili sababu ye?
11 Kerecɛn sɔbɛw be sɔn a la ko Ala ye Yezu Krista kelenpe lo kɛ kisili sababu ye. Bibulu b’a fɔ ko: “Kisili te se ka sɔrɔ yɔrɔ si n’ale fɛ tɛ. Bari Ala ma mɔgɔ wɛrɛ ci diɲɛ na, adamaden be se ka kisi min tɔgɔ barika la.” (Kɛwaliw 4:12). An y’a ye kalansen 5nan na ko Yezu y’a niin di kunmabɔsara ye adamadenw kosɔn minw be kaan minɛni kɛ (Matiyo 20:28). Ka fara o kan, Ala y’a kɛ Masacɛ ye sankolola Masaya kun na o min bena dugukolo kuru bɛɛ mara. Ala b’a ɲini an fɛ an ka Yezu kaan minɛ ani k’a ka kalanw sira tagama n’an be ɲɛnamaya banbali fɛ. O le y’a to Bibulu b’a fɔ ko: “Min dara a Denkɛ la, ɲɛnamaya banbali bɛ o tigi fɛ. Min tɛ sɔn ka Denkɛ kan minɛ, o tɛna ɲɛnamaya sɔrɔ.”—Zan 3:36, ABM.
12. K’a fɔ ko i tɛ duniɲa ta ye, o kɔrɔ ko di?
12 Kerecɛn sɔbɛw tɛ duniɲa ta ye. Tuma min na Ɔrɔmukaw ka kuntigi Pilati ye kiti tigɛ Yezu kan, Yezu y’a fɔ ko: “Ne ka masaya te diɲɛ nin ta ye.” (Zan 18:36). U mana kɛ jamana o jamana kɔnɔ, Yezu ka kalanden sɔbɛw ye sankolola Masaya marakɔnɔmɔgɔw ye. O kama, u tɛ u seen don fewu duniɲa ka politiki koo si la. U tɛ u niin don duniɲa ka kɛlɛw la. Nka, Jehova batobagaw tɛ mɔgɔ si bali a ka politiki sira dɔ sugandi a yɛrɛ ye, a ka fanga ɲini wala a ka vote kɛ. Hali n’u seen tɛ politikikow la, u be sariya labato. Mun na do? Katuguni Ala ka Kuma be cikan di u ma ko u k’u “yɛrɛ majigi faamaw kɔrɔ.” (Ɔrɔmukaw 13:1). Ni politiki mɔgɔw be koo dɔ ɲini u fɛ min be Ala ka sagonata kɛlɛ, Ala batobaga sɔbɛw be Yezu ka cidenw ladegi. Olu y’a fɔ ko: “Anw te se ka ban Ala sago la ka adamadenw ta kɛ.”—Kɛwaliw 5:29; Mariki 12:17.
13. Yezu ka kalanden sɔbɛw be Ala ka Masaya jati cogo di, ani o kama u be mun lo kɛ?
13 Yezu ka kalanden sɔbɛw be waajuli kɛ ko Ala ka Masaya kelenpe lo ye adamadenw jigi ye. Yezu kɔnna k’a fɔ ko: “Nin Kibaru Duman waajuli na kɛ diɲɛ yɔrɔw bɛɛ la sankolo masaya ko la ka kɛ siyaw bɛɛ seere ye. O kɔ, a laban na se.” (Matiyo 24:14, ABM ). Yezu Krista ka kalanden sɔbɛw tɛ mɔgɔw jija u k’u jigi la adamadenw ka kuntigiyaw kan ko u bena u ka kunkow ɲɛnabɔ. Nka, u be waajuli kɛ ko Ala ka Masaya kelenpe lo ye adamadenw jigi ye (Zaburuw 146:3). Yezu y’an kalan ko an ka delili kɛ o gofɛrɛnɛman dafanen koo la, tuma min na a y’a fɔ ko: “I ka masaya ka na. I sago ka kɛ dugukolo kan i ko a be kɛ sankolo la cogo min na.” (Matiyo 6:10). Ala ka kuma kɔnna k’a fɔ k’o sankolola Masaya “bena masaya tɔ nunu bɛɛ [minw be yen sisan] ka koo nagasi ka ban pewu. Ale bena to a ka masaya la tuma bɛɛ.”—Daniyɛli 2:44.
14. E ka miiri la, diinan juman lo be tiɲɛn batoli saratiw dafa?
14 An ye baro kɛ koo minw kan, i ka miiri u la ani i k’i yɛrɛ ɲininga ko: ‘Diinan juman b’a ka kalanw basigi Bibulu kan ani ka Jehova tɔgɔ kofɔ mɔgɔw ye? Diinan juman be kanuya kɛ i ko Jehova b’a fɛ cogo min na? Juman be limaniya Yezu la ani k’a seen bɔ duniɲa ka politikikow ni kɛlɛw la? Juman be waajuli kɛ ko Ala ka Masaya kelenpe lo ye adamadenw jigi ye? Diinan minw bɛɛ be dugukolo kan, juman lo be o saratiw bɛɛ dafa?’ Koow b’a yira ka gwɛ ko Jehova Seerew lo.—Ezayi 43:10-12.
E BENA MUN LO KƐ DO?
15. Ala fɛ, yala a daan ye ka la a la ko ale Ala be yen wa?
15 A daan tɛ ka la Ala la walisa k’i koo diya a ye. Tiɲɛn na, Bibulu b’a fɔ ko hali jinaw lara a la ko Ala be yen (Zaki 2:19). Nka, a gwɛnen lo ko u tɛ Ala sago kɛ ani u koo man di a ye. Walisa k’an koo diya Ala ye, a daan tɛ dɔrɔn an ka la a la ko Ala be yen. An ka kan k’a sago kɛ fana. Ka fara o kan, an ka kan k’an seen bɔ pewu ngalon diinan la ani ka batoli sɔbɛ kɛ.
16. An ka kan ka mun lo kɛ ngalon diinan koo la?
16 Ciden Pol y’a yira ko an man kan k’an seen don ngalon diinan ka batoli koo la. A y’a sɛbɛ ko: “Matigi ko ‘Aw ye bɔ u cɛma, ka faran u la, aw kana maga fɛɛn nɔgɔnin si la, ne bena aw ladon n fɛ.” (2 Korɛntikaw 6:17; Ezayi 52:11). O kama, koo o koo ɲɛsinna ngalon diinan ma, kerecɛn sɔbɛw b’u yɛrɛ tanga o ma.
17, 18. “Babilonɛba” ye mun ye ani mun na kɔrɔtɔko lo i ka bɔ a la?
17 Bibulu b’a yira ko ngalon diinan sifaw bɛɛ ye “Babilonɛba” * faan dɔ ye ( Yirali 17:5, ABM ). O tɔgɔ b’an hakili jigi Babilonɛ dugu kɔrɔ koo la yɔrɔ min na ngalon diinan daminɛna Nuhun ka wagati la sanjiba tɛmɛnen kɔ. Kalanw ani kɛcogo caaman minw be ngalon diinanw la bi, u jujɔn bɔra Babilonɛ kɔnɔ kabini galen. Ɲɛyirali fɛ, Babilonɛkaw tun be ala tigiya saba caaman bato. Bi, ala tigiya saba kalan ye diinan caaman ka lannako jɔnjɔn ye. Nka, Bibulu b’a fɔ ka gwɛ ko tiɲɛn Ala kelenpe dɔrɔn lo be yen o min ye Jehova ye. Ani, Yezu Krista ye a Dencɛ ye (Zan 17:3). Babilonɛkaw tun lanen b’a la fana ko adamaden niin tɛ sa ani ko a be se ka tɔɔrɔ yɔrɔ dɔ la. Bi, diinan caamanba b’a fɔ ko mɔgɔ niin wala a jaa tɛ sa ani ko a be se ka tɔɔrɔ jahanama tasumaman kɔnɔ.
18 Komi Babilonɛ kɔrɔman ka batoli jɛnsɛnna dugukolo bɛɛ kan, a bɛnnen lo k’a fɔ ko Babilonɛba ye duniɲa kuru bɛɛ ka ngalon diinanw jɛnkulu ye. Ani, Ala tun kɔnna k’a fɔ ko o ngalon diinanw jɛnkulu bena bari ka ban ( Yirali 18:8). Yala i b’a faamu fɛɛn min kama a kɔrɔtalen lo kosɔbɛ i k’i seen bɔ Babilonɛba faanw bɛɛ la wa? Jehova Ala b’a fɛ i ka “bɔ Babilonɛ” la joona-joona sanni wagati ka tɛmɛ i kan.—Yirali 18:4, ABM.
19. I bena mun lo sɔrɔ n’i be baara kɛ Jehova ye?
19 N’i y’a latigɛ k’i seen bɔ ngalon diinan na, n’a sɔrɔ mɔgɔ dɔw bena ban i la. Nka, n’i be Jehova bato n’a sagokɛlaw ye, i tun bɔnɛna min na, i bena o ɲɔgɔn caaman caaman sɔrɔ. I ko Yezu ka kalanden fɔlɔ minw banna fɛɛn caaman na ka tugu a kɔ, i fana bena balimacɛ ni balimamuso caaman sɔrɔ. Kerecɛn sɔbɛ miliyɔn caaman minw ye denbaya kelen ye duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ, i bena kɛ olu dɔ ye ani i bena u ka kanuya sɔbɛ sɔrɔ. I fana bena kɛ ni ɲɛnamaya banbali jigiya ɲuman ye “duniɲa kura nata kɔnɔ.” (Mariki 10:28-30, NW ). Minw tun banna i la i ka limaniya kosɔn, n’a sɔrɔ olu dɔw bena laban k’a ɲini k’a lɔn kalan min be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ ani u bena kɛ Jehova batobagaw ye.
20. Tiɲɛn diinandenw be ni jigiya juman ye?
20 Bibulu b’a fɔ ko yanni dɔɔni, Ala bena duniɲa juguman nin ban. O kɔ, a bena kuraman sigi a nɔɔ na o min kɔnɔ tilennenya bena kɛ a ka Masaya mara kɔnɔ (2 Piyɛri 3:9, 13). O bena kɛ duniɲa cɛɲumanba ye dɛ! O duniɲa kura kɔnɔ, diinan kelen dɔrɔn, o kɔrɔ, batoli sifa lakika kelen dɔrɔn lo bena kɛ yen. Yala a tɛna kɛ hakilitigiya koo ye i fɛ k’i yɛrɛ labɛn walisa ka jɛn ni Ala batobaga sɔbɛw ye kabini sisan wa?
^ dakun 17 Gafe nin ɲɛɛ 219-220 be kunnafoni wɛrɛw di k’a yira fɛɛn min kama Babilonɛba ye duniɲa kuru bɛɛ ka ngalon diinanw jɛnkulu tagamasiɲɛ ye.


text:
KALANSEN 18
An b’an balimaw dɛmɛ cogo di balawo wagati la?
Jehova Seerew be sin ka labɛn kɛ walisa ka dɛmɛ lase u balimaw ma ni balawo cunna u kan. O jijali ɲɔgɔn b’a yira ko an be ɲɔgɔn kanu kosɔbɛ (Zan 13:34, 35; 1 Zan 3:17, 18). An b’u dɛmɛ cogo di?
An be wari di k’u dɛmɛ. Tuma min na kɔngɔba kɛra Jude mara la, Antiose kerecɛnw ye wari ci u kerecɛnɲɔgɔnw ma (Kɛwaliw 11:27-30). O cogo kelen na, n’an y’a mɛn ko gwɛlɛya ye an balimaw sɔrɔ duniɲa faan dɔ la, u minw mako gwɛlɛ be dɛmɛ na, an be tɛmɛ an ka kafo fɛ ka wari ci walisa k’u dɛmɛ.
An be koo tigitigi dɔw kɛ k’u dɛmɛ. Balawo kɛra yɔrɔ min na, o yɔrɔ diinan mɔgɔkɔrɔw b’u jija ka kafoden kelen kelen bɛɛ yɔrɔ yaala walisa k’a filɛ ni mɔgɔ si ma tunu, ani ni bɛɛ be hɛɛrɛ la. Balimaw mako be dumuni, jii minta, faniw, layɔrɔ ani furakɛli minw na, kɔmite dɔ be se ka sigi sen kan k’o koow ɲɛnabɔ. Jehova Seere minw be se baara tigitigi dɔw la, u caaman b’u yɛrɛ di ani u b’u ka taransipɔri sara u yɛrɛ ma ka taga dɛmɛ don. U dɔw be boonw ani Masaya Boon tiɲɛninw lalaga. An kanbɛnnin lo an ka jɛnkulu kɔnɔ, ani an be deli ka baara kɛ ɲɔgɔn fɛ. O b’a to an be wuli k’an balimaw dɛmɛ teliya la ni balawo cunna u dɔw kan. Tiɲɛn lo ko an be “an balima dannabaaw” dɛmɛ. Nka, an be mɔgɔ wɛrɛw dɛmɛ fana, u ka diinan mana kɛ min o min ye.
An be mɔgɔw dusu saalo ni Bibulu kɔnɔ kumaw ye. Balawo ye mɔgɔ minw sɔrɔ, olu mako gwɛlɛ be dususalo la. O wagati ɲɔgɔn na, Jehova min ye “dusu saaloli bɛɛ tigi Ala ye,” ale lo be fanga don an na (2 Korɛntikaw 1:3, 4, ABM ). Mɔgɔ minw jigi tigɛnin lo, a ka di an ye ka Bibulu ka layidu kumaw lase olu ma ani k’u jigi sigi ko yanni dɔɔni, Ala ka Masaya bena tɔɔrɔw ni balawow bɛɛ ban.
Ni balawo kɛra, mun na Jehova Seerew be se ka na ni dɛmɛ ye joona joona?
Minw kisira, an be olu dusu saalo ni Bibulu kɔnɔ kuma jumanw ye?


text:
KALANSEN TAN NI SEEGINAN
Batɛmu ani jɛnɲɔgɔnya min be yen e ni Ala cɛ
Mɔgɔ be batize cogo di ka kɛ kerecɛn ye?
I ka kan ka koo jumanw dafa ka sɔrɔ ka batize?
Mɔgɔ b’a yɛrɛkun di Ala ma cogo di?
Mɔgɔ ka kan ka batize kuun jɔnjɔn juman lo kosɔn?
1. Mun na Etiyopi masaso kuntigi dɔ y’a ɲini ka batize?
‘JII filɛ, mun bɛ ne bali ka batise?’ Etiyopi jamana ka masaso kuntigi dɔ lo y’o ɲiningali kɛ saan kɛmɛkulu fɔlɔ la. Kerecɛn dɔ, min tɔgɔ ko Filipu, tun y’a yira ka gwɛ o cɛɛ la ko Yezu lo ye Masiya ye layidu tara min koo la. Etiyopika ye koo minw faamu Bibulu kɔnɔ, o y’a dusu sɔrɔ minkɛ, a y’a latigɛ ka wale dɔ kɛ. A y’a yira ko a b’a fɛ ka batize.—Kɛwaliw 8:26-36, ABM.
2. Mun na i ka kan ka miiri kosɔbɛ batɛmu koo la?
2 N’i ye gafe nin ka kalansen tɛmɛnenw kalan sɔbɛ la ni Jehova Seere dɔ ye, sisan kɔni, i be se k’i yɛrɛ ɲininga ko: “Mun bɛ ne bali ka batise?” Sisan, i b’a lɔn ko Ala ye layidu ta Bibulu kɔnɔ ko ɲɛnamaya banbali bena kɛ alijɛnɛ kɔnɔ (Luka 23:43; Yirali 21:3, 4). I fana y’a faamu Bibulu be min fɔ mɔgɔ salenw cogoya tigitigi koo la ani sukununi jigiya koo la (Waajulikɛla 9:5; Zan 5:28, 29). N’a sɔrɔ i be taga Jehova Seerew ka lajɛnw na ani i yɛrɛ y’a ye u be tiɲɛn diinan sira tagama cogo min na (Zan 13:35). N’a sɔrɔ i fana y’a daminɛ ka jɛnɲɔgɔnya kɛ ni Jehova Ala ye. O lo kɔrɔtalen lo kosɔbɛ.
3. (a) Yezu ye cikan juman di a ka kalandenw ma? (b) Ka mɔgɔ batize jii la, o be kɛ cogo di?
3 I be se k’a yira cogo di ko i b’a fɛ ka baara kɛ Ala ye? Yezu y’a fɔ a ka kalandenw ye ko: “Aw ye taga siyaw bɛɛ kɛ ne ka kalandenw ye k’u batize.” (Matiyo 28:19). Yezu yɛrɛ y’o ɲɛyira an na a kɛtɔ ka batize jii la. U ma jii seriseri a kan, wala u ma jii dɔɔni bɔn a kuun kan dɔrɔn (Matiyo 3:16). “K’a batize,” o ye gɛrɛkikan kumaden dɔ ye min kɔrɔ ko “k’a sun.” O kama, ka mɔgɔ batize ka kɛ kerecɛn ye, o kɔrɔ ko k’a tigi fari kuturu bɛɛ tunu jii la.
4. Ka batize jii la, o be mun lo yira?
4 Minw bɛɛ b’a fɛ ka jɛnɲɔgɔnya kɛ ni Jehova Ala ye, u ka kan ka batize jii la. Batɛmu fɛ, i b’a yira bɛɛ ɲɛɛ na ko i b’a fɛ ka baara kɛ Ala ye. Batɛmu b’a yira fana ko Jehova sago kɛli ka di i ye (Zaburuw 40:8, 9). Nka sanni i ka batize, fɔɔ i ka sarati dɔw dafa fɔlɔ.
LƆNNIYA NI LIMANIYA YE WAAJIBIKOW YE
5. (a) I ka kan ka sarati fɔlɔ juman lo dafa ka sɔrɔ ka batize? (b) Mun na a kɔrɔtalen lo i ka taga Jehova Seerew ka lajɛnw na?
5 I y’a daminɛ ka sarati fɔlɔ dafa ka ban. Cogo di do? I y’a ɲini ka lɔnniya sɔrɔ Jehova Ala ni Yezu Krista koo la. N’a sɔrɔ i y’o kɛ bibulukalan sen fɛ i kɛtɔ ka kalansenw lajɛ ka tugutugu ɲɔgɔn kɔ (Zan 17:3). Nka, koo caaman be yen i tɛ minw lɔn fɔlɔ. Kerecɛnw b’a fɛ ka Ala “sago [tigitigi] lɔn kosɔbɛ.” (Kɔlɔsikaw 1:9). Jehova Seerew ka lajɛnw bena i dɛmɛ kosɔbɛ k’o lɔnniya tigitigi sɔrɔ. A kɔrɔtalen lo i ka taga o lajɛnw na (Eburuw 10:24, 25). N’i be to ka taga o lajɛnw na, dɔ bena fara i ka lɔnniya kan Ala koo la.
6. Sanni i ka batize, i ka kan ka Bibulu lɔn ka se hakɛ juman ma?
6 Ayiwa, waajibi tɛ i ka Bibulu bɛɛ lɔn ka sɔrɔ ka batɛmu saratiw dafa. Etiyopi masaso kuntigi tun be ni lɔnniya dɔ ye nka a mako tun be dɛmɛ na walisa ka Bibulu yɔrɔ dɔw faamu (Kɛwaliw 8:30, 31). O cogo kelen na, fɛɛn caaman be yen hali bi i ka kan ka minw lɔn. Tiɲɛn na, i tɛ se ka koo bɛɛ lɔn ka ban Ala koo la (Waajulikɛla 3:11). Nka sanni i ka batize, i ka kan ka Bibulu ka kalan jɔnjɔnw kɔni lɔn ani ka sɔn u la fɔlɔ (Eburuw 5:12). O kalan jɔnjɔn dɔw ɲɛsinna suuw cogoya tigitigi ma ani fɛɛn min kama Ala tɔgɔ n’a ka Masaya kɔrɔtalen lo.
7. Bibulukalan ka ɲi ka nɔɔ juman to i kan?
7 Nka, lɔnniya dama t’a ɲɛ sabu “ni dannaya tɛ, mɔgɔ si ko tɛ se ka diya Ala ye.” (Eburuw 11:6, ABM ). Bibulu b’a fɔ an ye ko tuma min na Korɛntika dɔw ye Yezu ka kalandenw ka waajuli lamɛn, ‘u lara Matigi la, ani u batizera.’ (Kɛwaliw 18:8). O cogo kelen na, bibulukalan ka kan k’a to i ka limaniya ko Bibulu ye Ala ka Kuma senuman ye. Bibulukalan ka kan k’i dɛmɛ ka limaniya Ala ka layiduw la ani ka la a la ko Yezu ka saraka be se ka i kisi.—Zozuwe 23:14; Kɛwaliw 4:12; 2 Timote 3:16, 17.
I KA BIBULU KA TIƝƐN KALAN KOFƆ MƆGƆW YE
8. I ye koo minw kalan, mun lo bena i lasun k’u kofɔ mɔgɔw ye?
8 Limaniya mana barika sɔrɔ i dusukun na, i ye koo minw kalan, i tɛna se ka to n’i m’u kofɔ mɔgɔw ye (Zeremi 20:9). A nege bena kɛ i la kosɔbɛ ka kuma mɔgɔw fɛ Ala koo la ani a sagonataw koo la.—2 Korɛntikaw 4:13.
9, 10. (a) I be se k’a daminɛ ka Bibulu ka tiɲɛn kalan kofɔ jɔn lo ye? (b) N’i b’a fɛ ka jɛn ni Jehova Seerew ye u ka waajuli baara la, i ka kan ka mun lo kɛ?
9 I be se k’a daminɛ ka Bibulu ka tiɲɛn kalan kofɔ nɛmɛnɛmɛ i somɔgɔw, i teriw, i sigiɲɔgɔnw ani i baarakɛɲɔgɔnw ye. Wagati dɔ bena se, i bena a ɲini ka jɛn ni Jehova Seerew ye u ka waajuli baara la. O tuma na, Jehova Seere min be i kalan Bibulu la, i kana siran k’o ɲɛfɔ ale ye. N’i ka koow dafara waajuli baara kama, labɛn bena kɛ walisa diinan mɔgɔkɔrɔ fila ka baro kɛ e n’i ka kalanfa ye.
10 O bena kɛ sababu ye i fɛ ka kafo ka diinan mɔgɔkɔrɔ dɔw lɔn ka ɲɛ. Olu lo be Ala ka sagakulu mara (Kɛwaliw 20:28; 1 Piyɛri 5:2, 3). N’o diinan mɔgɔkɔrɔw y’a ye ko i be Bibulu ka kalan jɔnjɔnw faamu, ko i lanen b’u la, ko i tagamacogo bɛnnen lo ni Ala ka sariyaw ye, ani ko i b’a fɛ sɔbɛ la ka kɛ Jehova Seere dɔ ye, o la, u bena a fɔ i ye ko i ka koow dafara ka kɛ kibaro diiman waajulikɛla ye min ma batize fɔlɔ.
11. Mɔgɔ dɔw ka kan ka yɛlɛmani jumanw kɛ ka sɔrɔ ka waajuli baara daminɛ?
11 Nka, diinan mɔgɔkɔrɔw be se k’a kɔrɔsi ko i ka kan k’i ka ɲɛnamaya kɛcogo yɛlɛma ani ka delinanko dɔw dabila ka sɔrɔ ka waajuli baara daminɛ. O be se ka kɛ koo dɔw ye i be minw kɛra dogodogo la. Sanni i k’a ɲini ka kɛ weleweledala ye min ma batize fɔlɔ, i man kan ka jurumuba si kɛ tugun i n’a fɔ jatɔya, dɔlɔtɔya, sigarɛti min ani dɔrɔgi ta.—1 Korɛntikaw 6:9, 10; Galatikaw 5:19-21.
NIMISALI ANI TUUBILI
12. Mun na nimisali ye waajibiko ye?
12 I ka kan ka sarati wɛrɛw dafa ka sɔrɔ ka batize. Ciden Piyɛri y’a fɔ ko: “Aw ye nimisa ka faran aw ka hakɛw la ka segi Ala ma, janko a k’aw ka hakɛw yafa.” (Kɛwaliw 3:19). Ka nimisa, o kɔrɔ ko tun-k’a-lɔn b’i sɔrɔ sɔbɛ la koo jugu dɔ kosɔn. Waajibi lo mɔgɔ ka nimisa sanko n’a tigi tun be kakalaya koow kɛ. Nka, hali ni mɔgɔ dɔ tagamacogo tun ka ɲi faan caaman fɛ, waajibi lo a ka nimisa fana. Mun na do? Katuguni adamadenw bɛɛ ye jurumutɔw ye ani u mako b’a la Ala ka yafa u ma (Ɔrɔmukaw 3:23; 5:12). Sanni i ka bibulukalan daminɛ, i tun tɛ Ala sago lɔn. O la do, i ka ɲɛnamaya kɛcogo tun be se ka Ala sago dafa a ɲɛɛ ma cogo di? O le y’a to nimisali ye waajibiko ye.
13. Ka tuubi, o kɔrɔ ko di?
13 I nimisanen kɔ, i ka kan ka tuubi, o kɔrɔ, “ka segi Ala ma.” Tun-k’a–lɔn dɔrɔn man kan k’i sɔrɔ. Nka, i ka kan k’i ka ɲɛnamaya kɛcogo fɔlɔ dabila ani k’i cɛsiri ka koo ɲuman kɛ sisan. Nimisali ni tuubili ye saratiw ye i ka kan ka minw dafa ka sɔrɔ ka batize.
K’I YƐRƐKUN DI ALA MA
14. I ka kan ka saratiba juman dafa ka sɔrɔ ka batize?
14 Saratiba wɛrɛ be yen i ka kan ka min dafa ka sɔrɔ ka batize. I ka kan k’i yɛrɛkun di Jehova Ala ma.
15, 16. K’i yɛrɛkun di Ala ma, o kɔrɔ ko di, ani mun lo be mɔgɔ lasun k’o kɛ?
15 I kɛtɔ k’i yɛrɛkun di Jehova Ala ma delili sɔbɛ dɔ la, i be i daa di a ma ko i bena i masiri ale dɔrɔn lo la fɔɔ abada (Deteronɔmu 6:15). Nka, mun lo be mɔgɔ lasun k’o kɛ do? Ayiwa, i ka miiri k’a filɛ: Cɛɛ dɔ be sunguru dɔ tigɛ furu kama. N’a b’a lɔnna ka ɲɛ, k’a ye ko jogo ɲumanw b’a la, a koo bena to ka diya a ye ka taga. Wagati dɔ bena se, a bɛnnen lo a k’a ɲini furu la. Tiɲɛn lo, furu be na ni kunkanbaara wɛrɛw ye. Nka, kanuya lo bena o cɛɛ lasun k’o kooba latigɛ.
16 N’i y’a ɲini ka Jehova lɔn ani k’a kanu, o lo bena i lasun k’i yɛrɛ bɛɛ di a ka baara ma ani a ka bato faan bɛɛ ma. Mɔgɔ o mɔgɔ b’a fɛ ka tugu Ala Dencɛ Yezu Krista kɔ, o tigi ka kan ka “ban a yɛrɛ la.” (Mariki 8:34, ABM ). An be ban an yɛrɛ la n’an b’an janto a la ko an negelakow n’an ɲɛnakow t’an bali ka Ala kaan minɛ koo bɛɛ la. O la, sanni i ka batize, Ala sago kɛli ka kan ka kɛ i ɲɛnako fɔlɔ ye.—1 Piyɛri 4:2.
KANA SIRAN KO I BENA FILI
17. Mun na dɔw be sigasiga k’u yɛrɛkun di Ala ma?
17 Dɔw be sigasiga k’u yɛrɛkun di Jehova ma sabu u be siran ka o kooba latigɛ. U be siran ko u kana na u ka koɲɛw ɲɛfɔ Ala ye. Komi u be siran ko u bena fili ani ka Jehova janfa, u b’a miiri ko a ka fisa u kana u yɛrɛkun di a ma.
18. Mun lo be se k’i lasun k’i yɛrɛkun di Jehova ma?
18 N’i y’a ɲini ka Jehova kanu, o bena i lasun k’i yɛrɛkun di a ma ani k’i seko bɛɛ kɛ k’i ka dajuru dafa (Waajulikɛla 5:4). I yɛrɛkundili kɔ Ala ma, siga t’a la i bena a ɲini i “taamacogo ka se ka bɛn ni Matigi [ Jehova, NW ] sago ye.” (Kɔlɔsikaw 1:10). Komi i be Ala kanu, i bena a ye ko a man gwɛlɛ kojugu k’a sago kɛ. Siga t’a la, i be sɔn ciden Zan ka kuma na, a ko: “Ka Ala kanu, o ye nin de ye, ka a ka ci fɔlenw mara. A ka ci fɔlenw man gɛlɛn.”—1 Zan 5:3, ABM.
19. Mun na i man kan ka siran k’i yɛrɛkun di Ala ma?
19 Waajibi tɛ i ka kɛ mɔgɔ dafanen ye ka sɔrɔ k’i yɛrɛkun di Ala ma. Jehova b’i seko daan lɔn ani a tɛ koo si ɲini i fɛ min be tɛmɛ o kan abada (Zaburuw 103:14). A b’a fɛ i ka se k’i ka yɛrɛkundili dafa ani a bena i dɛmɛ k’o kɛ (Ezayi 41:10). I ka la a la ko n’i ye i jigi bɛɛ la Jehova kan, “a bena i ka sira gwɛya i ye.”—Talenw 3:5, 6.
I KA BATIZE K’A YIRA KO I YE I YƐRƐKUN DI ALA MA
20. N’i ye i yɛrɛkun di Jehova ma, mun na o koo man kan ka to e ni ale dɔrɔn cɛ?
20 An ye koo minw lajɛ, i ka miiri o la. O be se k’i dɛmɛ k’i yɛrɛkun di Jehova ma delili la. Mɔgɔ o mɔgɔ be Jehova kanu sɔbɛ la, o tigi ka kan k’o ‘fɔ bɛɛ ɲɛɛ na ka kisili sɔrɔ.’ (Ɔrɔmukaw 10:10, NW ). O be kɛ cogo di do?
21, 22. I be se k’i ka limaniya “kofɔ bɛɛ ɲɛɛ na” cogo di?
21 I k’a fɔ diinan mɔgɔkɔrɔw jɛnkulu ka koow labɛnbaga ye ko i b’a fɛ ka batize. A bena labɛn kɛ walisa diinan mɔgɔkɔrɔ dɔw ka ɲiningali dɔw lajɛ n’i ye minw ɲɛsinna Bibulu ka kalan jɔnjɔnw ma. N’o diinan mɔgɔkɔrɔw sɔnna a la ko i ka koow dafara, u bena a fɔ i ye ko i be se ka batize lajɛnba nata la. * O lajɛnbaw sen fɛ, u ka teli ka kalan dɔ di min be mɔgɔ hakili jigi batɛmu kɔrɔ la. O kɔ, kalankɛla b’a ɲini batɛmu ɲinilaw bɛɛ fɛ u ka ɲiningali nɔgɔman fila jaabi walisa k’u ka limaniya “kofɔ bɛɛ ɲɛɛ na.”
22 Batɛmu lo b’a yira bɛɛ ɲɛɛ na ko i ye i yɛrɛkun di Ala ma ani ko i kɛra Jehova Seere dɔ ye sisan. Batɛmu ɲinilaw fari kuturu bɛɛ be tunu jii la walisa k’a yira bɛɛ ɲɛɛ na k’u ye u yɛrɛkun di Jehova ma.
I KA BATƐMU KƆRƆ YE MIN YE
23. Ka batize “Faa, ni Dencɛ ni hakili senu tɔgɔ la,” o kɔrɔ ko di?
23 Yezu y’a fɔ ko a ka kalandenw tun bena batize “Faa, ni Dencɛ ni hakili senu tɔgɔ la.” (Matiyo 28:19, NW ). O kɔrɔ ko batɛmu ɲinila be sɔn Jehova Ala ni Yezu Krista ka kuntigiya ma (Zaburuw 83:19, ABM 1961; Matiyo 28:18). A fana be sɔn Ala ka hakili senu ka lɔyɔrɔ n’a ka baara la. O hakili senu ye Ala ka baarakɛ fanga lo ye.—Galatikaw 5:22, 23; 2 Piyɛri 1:21.
24, 25. (a) Batɛmu kɔrɔ ye mun ye? (b) Kalansen laban bena ɲiningali juman jaabi?
24 Nka, batɛmu kɔrɔ tɛ ka ko jii la dɔrɔn. Fɛɛn dɔ tagamasiɲɛ lo min kɔrɔtalen lo kosɔbɛ. I fari kuturu bɛɛ mana tunu jii la, a be komi i sara ani i ka ɲɛnamaya kɛcogo fɔlɔ banna. I mana bɔ jii la, a be komi i segira ɲɛnamaya la Ala sago kɛli kama. I hakili to a la fana ko i ye i yɛrɛkun di Jehova Ala yɛrɛ lo ma. I ma i yɛrɛkun di baara wala laɲinita dɔ kama, i fana m’a di jɛnkulu dɔ wala adamadenw ma. I ka yɛrɛkundili n’i ka batɛmu b’a to i b’a daminɛ ka teriya sɔbɛ kɛ ni Ala ye, o kɔrɔ, jɛnɲɔgɔnya ɲuman.—Zaburuw 25:14.
25 Batɛmu tɛ garanti ye ko i bena kisi. Ciden Pol y’a sɛbɛ ko: “Aw ka jija ka baara kɛ aw ka kisili kosɔn ni Alaɲasiran ye kosɔbɛ.” (Filipikaw 2:12). Batɛmu ye kisiliko daminɛ lo ye. O be na ni ɲiningali nin ye: I be se ka to Ala ka kanuya la cogo di? An bena o ɲiningali jaabili sɔrɔ kalansen laban kɔnɔ.
^ dakun 21 Batɛmuw ka teli ka kɛ Jehova Seerew ka lajɛnbaw la saan o saan.


text:
KALANSEN 7
An ka lajɛnw be kɛ cogo di?
Kerecɛn fɔlɔw tun be koo minw kɛ u ka lajɛnw na, o fanba tun ye ka dɔnkili la, ka delili kɛ, ka Bibulu kalan ani ka baro kɛ a kan. Landako si tun tɛ kɛ yen (1 Korɛntikaw 14:26). An ka lajɛnw na, i bena a ye ko an be koow kɛ o cogo kelen lo la.
Kalan nafaman lo min basiginin be Bibulu kan. Wikɛni na, kafo kelen kelen bɛɛ be lajɛn ka Forobakalan dɔ lamɛn miniti 30 kɔnɔ. O kalan b’a yira cogo min na Bibulu ka kiraya kuma be dafara bi tilew la ani cogo min na Bibulu be se k’an dɛmɛ an ka ɲɛnamaya kɔnɔ. A ɲininin lo an bɛɛ fɛ an ka tugu kalan kɔ an yɛrɛ ka Bibulu kɔnɔ. Forobakalan bannin kɔ, “Kɔrɔsili Sangaso” kalan be kɛ lɛri kelen kɔnɔ. U b’a ɲini kafodenw fɛ u k’u daa don baro la. Barokun be sɔrɔ Kɔrɔsili Sangaso kɔnɔ min sɛbɛra kalan kama kafo kɔnɔ. O baro b’an dɛmɛ ka Bibulu ka ladiliw sira tagama an ka ɲɛnamaya kɔnɔ. O kalan kelen lo be kɛ an ka kafo 110 000 ni kɔ kelen kelen bɛɛ kɔnɔ duniɲa kuru bɛɛ la.
An be dɛmɛ sɔrɔ k’an ka kalan kɛcogo fisaya. Lɔgɔkun kɔnɔ, an be ɲɔgɔn lajɛn fana ka porogramu saba lajɛ. O lajɛn tɔgɔ ko Kerecɛnw ka ɲɛnamaya n’u ka waajuli baara. Kalan minw be kɛ, u be sɔrɔ Lajɛnsɛbɛ kɔnɔ. Porogramu yɔrɔ fɔlɔ barokun ko: “Nafolofɛnw Ala ka Kuma kɔnɔ.” A b’an dɛmɛ ka Bibulu ka sapitiri damanin faamu ka ɲɛ, kafodenw kɔnna ka minw kalan. Yɔrɔ filanan barokun ko “I sɔbɛ don waajuli baara la.” Ɲɛyirali dɔw be kɛ k’a yira an ka ɲi ka baro kɛ ni mɔgɔw ye Bibulu kan cogo min na. Ladili dibaga dɔ be ladiliw di walisa k’an dɛmɛ ka kalangwɛ kɛcogo ani kumacogo fisaya (1 Timote 4:13). Porogramu yɔrɔ laban barokun ko: “Kerecɛnw ka ɲɛnamaya.” O b’an dɛmɛ k’a faamu an be se ka Bibulu ka sariyakolow sira tagama cogo min na loon o loon. A faan dɔ la, ɲiningaliw be kɛ jama ye ani u be jaabili di. O b’an dɛmɛ ka Bibulu faamu ka ɲɛ.
N’i tagara an ka lajɛnw na, siga si t’a la, i bena kabakoya k’a ye ko i be kalan min sɔrɔla ka bɔ Bibulu kɔnɔ, a nafa ka bon haali!—Ezayi 54:13.
N’i tagara Jehova Seerew ka lajɛnw na, i bena mun lo mɛn yen?
I b’a fɛ ka taga an ka lajɛn nata juman na?
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
LAJƐNW / BATOLI
Mun lo be kɛ an ka Masaya boonw kɔnɔ?
E yɛrɛ k’a filɛ min be kɛ yen.


text:
ƝƐNAMAYA ANI WAAJULI BAARA LAJƐNSƐBƐ Saan 2016, zuwekalo
Yiracogo modɛliw
Ladili dɔw walisa ka se ka sɛbɛ nunu yira: La Tour de Garde ani Kibaro diiman min bɔra Ala yɔrɔ. Tɛmɛ yiracogo modɛliw fɛ k’i yɛrɛ ka yiracogow labɛn.
NAFOLOFƐNW ALA KA KUMA KƆNƆ
Jehova tando ale min be deliliw lamɛn
I ye layidu minw ta Ala ye, mun na a ka ɲi i ka delili kɛ u koo la? I ka deliliw la, i be se k’a yira cogo di ko i jigi lanin be Jehova la? (Zaburuw 61-
KERECƐNW KA ƝƐNAMAYA
Ka ɲɛnamaya kɛ cogo nɔgɔman na, o b’an dɛmɛ ka Ala tando
N’i ye i ka ɲɛnamaya kɛ cogo nɔgɔman na, o be se k’i dɛmɛ ka mun lo kɛ? I be se ka Yezu ka ɲɛnamaya kɛcogo ladegi cogo di?
NAFOLOFƐNW ALA KA KUMA KƆNƆ
Jehova sagokɛlaw kisɛyanin lo tiɲɛn batoli koo la
An be kalan juman sɔrɔ Dawuda ka kisɛya koo la? Kisɛya b’an lasun ka mun lo kɛ? (Zaburuw 69-
KERECƐNW KA ƝƐNAMAYA
I be se k’a kɛ ka filɛ saan kelen wa?
A satisfying life with many blessings awaits those who are willing to try.
KERECƐNW KA ƝƐNAMAYA
Kudayi piyɔniye baara porogramuw
I bena kabakoya k’a ye ko weleweledala minw tɛ ni wagati wala fanga bɛrɛ ye, olu be se ka kɛ kudayi piyɔniyew ye
NAFOLOFƐNW ALA KA KUMA KƆNƆ
I hakili to Jehova ka walew la
Jehova ka walew ye mun ni mun lo ye? N’an be miiri u la, o b’an nafa cogo di? (Zaburuw 74-78)
NAFOLOFƐNW ALA KA KUMA KƆNƆ
Jɔn lo koo ka gwɛlɛ i ma ka tɛmɛ fɛɛn bɛɛ kan?
Zaburu 83 sɛbɛbaga y’a yira ko Jehova Ala lo koo ka gwɛlɛ ale ma ka tɛmɛ fɛɛn bɛɛ kan. An fana be se k’o yira cogo di?


text:
Maana 104nan: Yezu be kɔsegi sankolo la
YEZU y’a yɛrɛ yira a ka kalandenw na siɲɛ caaman tugun. Loon dɔ la, kalanden kɛmɛ duuru ɲɔgɔn y’a ye. I b’a lɔn a tun ye min fɔ u ye wa? A kumana Ala ka Masaya koo la n’u ye. Jehova ye Yezu ci ka na dugukolo kan walisa a ka mɔgɔw kalan Ala ka Masaya koo la. A tora k’o lo kɛ, hali a lakununi kɔ.
I hakili b’a la Ala ka Masaya ye fɛɛn min ye wa? Ala ka gofɛrɛnɛman lo sankolo la. A ye Yezu lo sugandi k’a kɛ masacɛ ye o kun na. Yezu bena kɛ masacɛ kabakoman ye. A y’o yira a kɛtɔ ka kɔngɔtɔw balo, ka banabagatɔw kɛnɛya ani ka suuw lakunu yɛrɛ i ko an y’a ye ka tɛmɛ.
O la do, dugukolo bena kɛ cogo di tuma min na Yezu bena to sankolo la ka kuntigiya kɛ fɔɔ saan waa kelen? Dugukolo kuru bɛɛ bena kɛ alijɛnɛ cɛɲumanba ye. Kɛlɛw, kojugukɛ, banaw ani hali saya yɛrɛ tɛna kɛ tugun. An b’a lɔn ko o bena kɛ tiɲɛn na sabu Ala ye dugukolo dan walisa a ka kɛ alijɛnɛ ye. O le y’a to a daminɛ na a tun ye Edɛn nankɔ dilan. Yezu bena a janto ka Ala sago dafa dugukolo ta fan fɛ.
Sisan, wagati sera Yezu fɛ ka kɔsegi sankolo la. A tun tora k’a yɛrɛ yira a ka kalandenw na tile 40 kɔnɔ. Sisan kɔni, u lanin b’a la ko a ɲɛnaman lo. Nka sanni a ka taga k’a ka kalandenw to yen, a y’a fɔ u ye ko: ‘Aw kana aw yɔrɔ janya Zeruzalɛmu na fɔɔ hakili senu ka jigi aw kan.’ Hakili senu ye Ala ka baarakɛ fanga lo ye min bena kalandenw dɛmɛ ka Ala sago kɛ. An be se k’a suma ni fɔɲɔ ye. A laban, Yezu ye cii di u ma ko: ‘Aw ka waajuli kɛ ne koo la fɔɔ ka taga se diɲɛ faan bɛɛ la.’
O kuma fɔnin kɔ, koo kabakoman dɔ kɛra. Yezu kɔrɔtara ani a y’a daminɛ ka yɛlɛ sankolo la i ko i ɲɛɛ b’a la jaa kan. O kɔ, sankaba dɔ donna ale n’a ka kalandenw cɛ k’a dogo u la. Yezu tagara sankolo la, ani k’a to yen a y’a daminɛ k’a ka kalandenw mara dugukolo kan.
1 Korɛntikaw 15:3-8; Yirali 21:3, 4; Kɛwaliw 1:1-11.
Ɲiningaliw
- Loon dɔ la, kalanden joli lo ye Yezu ye, ani a ye mun lo fɔ u ye?
- Ala ka Masaya ye mun ye, ani ɲɛnamaya bena kɛ cogo di dugukolo kan Yezu ka saan waa kelen mara wagati la?
- Yezu tora k’a yɛrɛ yira a ka kalandenw na tile joli kɔnɔ, nka wagati sera a fɛ ka mun lo kɛ sisan?
- Sanni Yezu ka taga k’a ka kalandenw to yen, a y’a fɔ u ye k’u ka mun lo kɛ?
- I ɲɛɛ be mun lo la jaa kan, ani mun lo y’a to Yezu ka kalandenw m’a ye tugun?
Ɲiningali wɛrɛw
- An ka 1 Korɛntikaw 15:3-8 kalan.
Mun lo y’a to Pol jigi siginin sera ka kuma Yezu lakununi koo la, ani kerecɛnw jigi siginin be se ka kuma mun lo koo la bi? (1 Kor. 15:4, 7, 8; Ez. 2:2, 3; Mat. 24:14; 2 Tim. 3:1-5)
- Kɛwaliw 1:1-11 kalan.
I ko a tun kɔnna ka fɔ Kɛwaliw 1:8 kɔnɔ, waajuli baara kɛra ka se fɔɔ hakɛ juman ani yɔrɔ juman ma? (Kɛw. 6:7; 9:31; 11:19-21; Kɔl. 1:23)


text:
KUNNAFONI WƐRƐW
Kiti Loon ye mun ye?
E BE Kiti Loon koo miiri cogo di? Mɔgɔ caaman b’a miiri ko mɔgɔ salen miliyari caaman bena lɔ Ala ka masasigilan ɲɛɛ fɛ, ani kiti bena tigɛ bɛɛ kelen-kelen kan. Dɔw ka sara bena kɛ hɛɛrɛ ye Ala fɛ sankolo la ani jalaki bena ben tɔɔw kan, olu bena tɔɔrɔ banbali sɔrɔ. Nka, Bibulu be kɔrɔ wɛrɛ di Kiti Loon ma. Ala ka Kuma b’a yira ko jatigɛ wagati tɛ, nka jigiya wagati lo min na adamadenya bena kɔsegi dafalenya la.
Ciden Zan be Kiti Loon lakali ten Yirali 20:11, 12 (ABM ) kɔnɔ ko: “Ne ye masasigilan belebeleba jɛman ye, ani min sigilen bɛ a kan. Dugukolo ni sankolo bolila ka bɔ o ɲɛ kɔrɔ, u ma ye tun. Ne ye suw bɛɛ ye, kunbabaw ni dɔgɔmanninw, u jɔlen bɛ masasigilan ɲɛ kɔrɔ. Kitabuw dayɛlɛla, kitabu wɛrɛ dayɛlɛla, o ye ɲɛnamaya kitabu ye. Kiri tigɛra suw kan ka kɛɲɛ ni u ka kɛwalew ye, olu minnu sɛbɛnna o kitabuw kɔnɔ.” Kititigɛla min kofɔra yan, o ye jɔn lo ye?
Jehova Ala lo ye adamadenw ka Kititigɛla kɔrɔtalenba ye. Nka, a ye kiti baara yɛrɛyɛrɛ kalifa mɔgɔ wɛrɛ ma. Ka kɛɲɛ ni Kɛwaliw 17:31 (ABM ) ye, ciden Pol y’a fɔ ko Ala “ye don dɔ sigi, a na kiri tigɛ diɲɛ bɛɛ kan ni tilennenya ye a ka cɛ ɲɛnatɔmɔlen bolo.” O Kititigɛla ɲɛnatɔmɔlen ye Yezu Krista ye a ye min lakunu ka bɔ saya la (Zan 5:22). Nka, Kiti Loon bena daminɛ tuma juman, ani a bena mɛn fɔɔ wagati joli?
Yirali ka kitabu b’a yira ko Kiti Loon bena daminɛ Arimagedɔn kɛlɛ tɛmɛni kɔ tuma min na Sutana ka duniɲa bena halaki ka bɔ yen dugukolo kan. * ( Yirali 16:14, 16; 19:19–20:3; ABM ). Arimagedɔn kɛlɛ tɛmɛni kɔ, Sutana n’a ka jinaw bena datugu kaso la digɛndunba dɔ kɔnɔ fɔɔ saan waa kelen. O wagati la, mɔgɔ 144 000 minw ye ciyɛntaɲɔgɔnw ye sankolo la, u bena kɛ kititigɛlaw ye ani u bena kuntigiya kɛ ka ‘sigi ni Krista ye masaya la saan waa kelen.’ ( Yirali 14:1-3; 20:1-4; Ɔrɔmukaw 8:17; ABM ). Kiti Loon tɛna kɛ tile kelen walima lɛri 24 dɔrɔn koo ye. A bena mɛn fɔɔ saan waa kelen.
O saan waa kelen wagati la, Yezu Krista bena “kiri tigɛ mɔgɔ ɲɛnamaw ni suw kan.” (2 Timote 4:1, ABM ). “Mɔgɔ ɲɛnamaw” ye “jamaba” ye min bena kisi Arimagedɔn loon na ( Yirali 7:9-17). Ciden Zan fana ye suuw ye, u lɔnen be kititigɛyɔrɔ la masasigilan ɲɛ kɔrɔ. Yezu ye layidu ta ko suu kununni sababu fɛ, “minnu bɛ kaburuw kɔnɔ, olu n’a [Krista] kan mɛn. U na bɔ yen.” (Zan 5:28, 29; Kɛwaliw 24:15, ABM). Nka, kiti bena tigɛ bɛɛ kan ka kɛɲɛ ni mun lo ye?
Ka kɛɲɛ ni ciden Zan ka yeli ye, “kitabuw dayɛlɛla,” ani “kiri tigɛra suw kan ka kɛɲɛ ni u ka kɛwalew ye, olu minnu sɛbɛnna o kitabuw kɔnɔ.” Yala mɔgɔw ka kɛwali tɛmɛnenw lo be sɔrɔ o kitabuw kɔnɔ wa? Ayi, kiti tɛna tigɛ mɔgɔw kan ka kɛɲɛ n’u ka kɛwaliw ye u ye minw kɛ ka sɔrɔ ka sa. An b’o lɔn cogo di? Bibulu b’a fɔ ko: “Min sara, o hɔrɔnyara jurumu ma.” (Ɔrɔmukaw 6:7, ABM ). O cogo la, minw be lakunu ka bɔ saya la, u ka jurumu tɛmɛnenw si tɛ jati u kun tugun. Siga t’a la, Ala ka sarati kuraw lo bena kɛ o kitabuw kɔnɔ. N’u b’a fɛ ka ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada, minw kisira Arimagedɔn ma ani minw lakununa ka bɔ saya la, u ka kan ka Ala ka cikanw bato. Jehova bena sarati kura o sarati kura minw sigi saan waa kelen tuma na, u ka kan k’olu fana dafa. O cogo la, kiti bena tigɛ mɔgɔw kan ka kɛɲɛ n’u ka kɛwaliw ye u ye minw kɛ Kiti Loon tuma na.
Kiti Loon tuma na, a bena kɛ siɲɛ fɔlɔ ye mɔgɔ miliyari caaman fɛ ka sababu sɔrɔ ka Ala sago lɔn ani k’u tagamacogo bɛn a ma. O kɔrɔ ko baaraba dɔ bena kɛ walisa ka mɔgɔw kalan. Tiɲɛn na, “diɲɛ mɔgɔw ben’a daminɛ ka kotilennin [degi].” (Ezayi 26:9). Nka, bɛɛ tɛna sɔn k’u ka tagamacogo bɛn ni Ala sago ye. Ezayi 26:10 (ABM ) b’a fɔ ko: “Hali ni makari kɛra mɔgɔ jugu la, a tɛna tilennenya dege. Ka a to jamana tilennen na, a bɛ to ka ko jugu kɛ, a tɛna Matigi bonyali jate.” O mɔgɔ juguw bena halaki pewu-pewu Kiti Loon na.—Ezayi 65:20.
Kiti Loon bantuma na, adamaden minw kisira, u bena ɲɛnamaya yɛrɛyɛrɛ la i ko mɔgɔ dafalenw ( Yirali 20:5, NW ). O cogo la, Kiti Loon tuma na, adamadenya bena kɔsegi dafalenya la i ko a daminɛ tuma na (1 Korɛntikaw 15:24-28). O kɔ, kɔrɔbɔli laban dɔ bena kɛ. Sutana bena bɔ a ka kaso la ani sira bena di a ma a k’a seko laban kɛ k’a ɲini ka adamadenw lafili ( Yirali 20:3, 7-10). Minw bena see sɔrɔ a kan, Bibulu ka layidu nin bena dafa bɛrɛbɛrɛ olu koo la: “Dugukolo na kɛ mɔgɔ tilennenw ciyɛn ye. U na sigi a kan badaa.” (Zaburuw 37:29, ABM ). Tiɲɛn na, Kiti Loon bena kɛ dugaw sababu ye adamaden kantigimanw bɛɛ fɛ!
^ dakun 1 Ka ɲɛsin Arimagedɔn koo ma, i k’a filɛ gafe nunu kɔnɔ: Étude perspicace des Écritures, kitabu fɔlɔ, ɲɛɛ 1073-1075; kitabu 2nan ɲɛɛ 63-64 ani gafe A’ ye to ɲɛɛ na!, ɲɛɛ 12-19. Jehova Seerew lo ye u sɛbɛ.


text:
Kunnafoni wɛrɛw
1 JEHOVA
Ala tɔgɔ ko Jehova ani a kɔrɔ ko: “A b’a kɛ a be kɛ a ye.” Jehova ye Sebagayabɛɛtigi Ala ye ani ale lo ye fɛɛn bɛɛ dan. A mana a latigɛ ka koo o koo kɛ, see b’a ye k’o dafa.
Heburukan na, Ala tɔgɔ sɛbɛra ni sigininden naani ye. Angilikan na, u be sɛbɛ ten: YHWH wala JHVH. Heburukan sɛbɛnin kɔrɔw kɔnɔ, a be sɔrɔ siɲɛ 7 000 ɲɔgɔn! Bi duniɲa yɔrɔ bɛɛ la, mɔgɔw be Jehova tɔgɔ fɔ hali n’a fɔcogo tɛ kelen ye kaan caaman na.
2 BIBULU BƆRA ALA YƆRƆ
Ala lo ye Bibulu Tigi ye. Nka, a tɛmɛna adamadenw lo fɛ k’a sɛbɛ. O koo be i n’a fɔ patɔrɔn dɔ b’a fɔ a ka sekeretɛri ye ko a k’ale ka miiriyaw sɛbɛ lɛtɛrɛ dɔ kɔnɔ. Ala ye Bibulu sɛbɛbagaw ɲɛminɛ hakili senu barika la walisa u k’ale ka miiriyaw sɛbɛ. A y’o kɛ cogoya caaman na. Tuma dɔw la, a y’a to u ye yelifɛn dɔw ye wala ka sikow kɛ. O kɔ, u y’o sɛbɛ.
3 BIBULU KA SARIYAKOLOW
O ye Bibulu ka kalanw ye, minw b’an dɛmɛ ka desizɔn ɲumanw ta. Ɲɛyirali fɛ, Bibulu ka sariyakolo dɔ ye ko: “Jɛɲɔngɔn juguw be sɔn ɲuman tiɲɛ.” O b’a yira ko an jɛnɲɔgɔnw be se ka nɔɔ ɲuman wala nɔɔ jugu to an kan (1 Korɛntikaw 15:33, ABM). Sariyakolo dɔ wɛrɛ ye ko: “Mɔgɔ o mɔgɔ mana fɛɛn min dan, a bena o le tigɛ.” O kɔrɔ ko an ka kɛwalew nɔfɛkow tɛ taga k’an dan.—Galatikaw 6:7.
4 KIRAYA KUMA
Kuma min bɔra Ala yɔrɔ. A be se ka kɛ ɲɛfɔli ye Ala sagonata koo la, cikan, kitiko wala kalan min ɲɛsinna an tagamacogo ma. A fana be se ka kɛ kuma ye min bena dafa wagati nataw la. Bibulu ka kiraya kuma caaman dafara ka ban.
5 KIRAYA KUMA MINW ƝƐSINNA MASIYA MA
Kiraya kuma minw ɲɛsinna Masiya ma, u bɛɛ dafara Yezu kan. Koorilen nin lajɛ: “ Kiraya kuma minw ɲɛsinna Masiya ma.”
▸ Sap. 2 § 17, jukɔrɔla kunnafoni
6 JEHOVA SAGONATA DUGUKOLO KOO LA
Jehova ye dugukolo dan k’a kɛ alijɛnɛ ye walisa adamaden minw b’ale kanu, u ka sigi a kan. A sagonata ma yɛlɛma. Yanni dɔɔni, Ala bena juguya ban ani ka ɲɛnamaya banbali di a sagokɛlaw ma.
7 SUTANA NAAFIGI
Sutana ye mɛlɛkɛ ye min kɛra sababu ye murutili daminɛna Ala kama. A be weele ko Sutana, o kɔrɔ ko “Kɛlɛɲɔgɔn,” sabu a be Jehova kɛlɛ. A be weele fana ko Naafigi, o kɔrɔ ko “Ngalontigɛla.” O tɔgɔ lara Sutana kan sabu a ye ngalon tigɛ ka la Ala kan ani a ye mɔgɔw lafili.
8 MƐLƐKƐW
Jehova ye mɛlɛkɛw dan. Saan caaman o kɔ, a ye dugukolo dan. A ye mɛlɛkɛw dan walisa u ka ɲɛnamaya kɛ sankolo la. Mɛlɛkɛ miliyɔn kɛmɛ ni kɔ lo be yen (Daniyɛli 7:10). U kelen kelen bɛɛ n’a tɔgɔ lo ani u sɔɔn tɛ kelen ye. Mɛlɛkɛ kantigiw majiginin lo ani u tɛ sɔn adamadenw k’u bato. U ka lɔyɔrɔw n’u ka baaraw tɛ kɛlen ye. U ka baara kɛta dɔw ye ka baara kɛ Jehova ka masasigilan ɲɛfɛ, k’a ka kumaw lase, k’a sagokɛlaw tanga ani k’u ɲɛminɛ dugukolo kan, ka Ala ka kiti tigɛ ani ka dɛmɛ don waajuli baara la (Zaburuw 34:8; Yirali 14:6; 22:8, 9). U bena fara Yezu kan ka Arimagedɔn kɛlɛ kɛ.—Yirali 16:14, 16; 19:14, 15.
9 JURUMU
An dusukunnata, miiriya wala kɛwale fɛɛn o fɛɛn bɛnnin tɛ Jehova ma wala a sago ma, o lo ye jurumu ye. Jurumu be an ni Ala ka teriya tiɲɛ. O kama, Ala ye sariyaw ani ladiliw di an ma walisa an kana tugu ka jurumu kɛ. A daminɛ na, Jehova ka danfɛnw bɛɛ tun dafanin lo. Nka, Adama ni Awa y’a latigɛ ka muruti minkɛ, u ye jurumu kɛ. O kosɔn, u ma kɛ mɔgɔ dafaninw ye tugun. U kɔrɔla ani u sara. Komi an ye jurumu sɔrɔ cɛɛn ye Adama fɛ, o kama an fana be kɔrɔ ani an be sa.
10 ARIMAGEDƆN
Ala ka kɛlɛ lo min bena Sutana ka duniɲa halaki ani ka juguya bɛɛ ban.
11 ALA KA MASAYA
Ala ka Masaya ye gofɛrɛnɛman ye, Ala ye min sigi sankolo la. Yezu Krista lo ye o Masaya kuntigi ye. Jehova bena tɛmɛ o Masaya fɛ ka juguya bɛɛ ban. Ala ka Masaya bena dugukolo mara.
12 YEZU KRISTA
Ala ye Yezu dan fɛɛn bɛɛ ɲɛ. Jehova y’a ci ka na dugukolo kan walisa a k’a niin di adamadenw bɛɛ kosɔn. Yezu faganin kɔ, Jehova y’a lakunu. Yezu be kuntigiya kɛra sisan Ala ka Masaya kun na sankolo la.
13 KIRAYA KUMA, LƆGƆKUN 70 KOO LA
Masiya tun bena a yɛrɛ yira mɔgɔw la tuma min na, Bibulu tun kɔnna k’o fɔ. O tun bena kɛ wagati dɔ laban na min be weele ko lɔgɔkun 69. O wagati daminɛna saan 455 Krista tile ɲɛ (K.T.Ɲ.) ani a labanna saan 29 na Krista tile la (K.T.L.).
An b’a lɔn cogo di k’o wagati banna saan 29 na Krista tile la? Lɔgɔkun 69 nunu daminɛna saan 455 Krista tile ɲɛ. O saan na, Neemi sera Zeruzalɛmu, ani a y’a daminɛ k’o dugu lɔ kokura (Daniyɛli 9:25; Neemi 2:1, 5-8). An b’a lɔn ko lɔgɔkun kelen ye tile 7 lo ye. Nka, lɔgɔkun 69 minw kofɔra, olu kelen kelen tɛ mɛɛn tile 7, nka u be mɛɛn saan 7. Mun na an b’o fɔ? Kiraya kuma b’a yira ko ‘loon kelen be jati saan kelen.’ (Nɔnburuw 14:34; Ezekiyɛli 4:6). O kɔrɔ ko lɔgɔkun kelen kelen bɛɛ mɛɛnna saan 7. O la, lɔgɔkun 69 sigiyɔrɔma 7 (69 x 7) be bɛn saan 483 ma. N’an y’o saan 483 jatili daminɛ saan 455 Krista tile ɲɛ, o be laban saan 29 na Krista tile la. O saan tigitigi lo la Yezu batizera ani a kɛra Masiya ye!—Luka 3:1, 2, 21, 22.
Lɔgɔkun wɛrɛ kofɔra o kiraya kuma na. O lɔgɔkun fana mɛɛnna saan wolonfila. O lɔgɔkun kɔnɔ, u tun bena Masiya faga. O kɛra saan 33 Krista tile la. K’a ta saan 36 Krista tile la, Ala ka Masaya kibaro diiman tun tɛna fɔ Yahutuw dɔrɔn ye, nka a tun bena fɔ siyaw bɛɛ lo ye.—Daniyɛli 9:24-27.
14 ALA TIGIYA SABA KALAN YE NGALON YE
Bibulu b’a fɔ ko Jehova Ala lo ye Danbaga ye ani ko a ye Yezu dan fɛɛn tɔɔw bɛɛ ɲɛ (Kɔlɔsikaw 1:15, 16). Yezu tɛ Sebagayabɛɛtigi Ala ye. A m’a fɔ ka ye ko ale ni Ala ye kelen ye. Nka, a y’a fɔ Ala koo la ko: “Ale ka bon ni ne ye.” (Zan 14:28; 1 Korɛntikaw 15:28). Diinan dɔw b’a fɔ ko Faa ni Dencɛ ani hakili senu lajɛnnin ye Ala kelen ye. “Ala tigiya saba” kuma tɛ sɔrɔ Bibulu kɔnɔ. O ye ngalon kalan lo ye.
Hakili senu ye Ala ka fanga ye, a be tɛmɛ min fɛ ka walew kɛ ani k’a sago dafa. An tɛ se k’a ye ani mɔgɔ tɛ fana. Ɲɛyirali fɛ, kerecɛn fɔlɔw tun “fara Nii Senuman na.” Ka fara o kan, Jehova y’a fɔ ko: “N bena n ka Nii di bɛɛ ma.”—Kɛwaliw 2:1-4, 17.
15 KURUWA
Mun na kerecɛn sɔbɛw tɛ batoli kɛ ni kuruwa ye?
Kabi wagatijan, ngalon diinan mɔgɔw lo be batoli kɛ ni kuruwa ye. Galen, kuruwa ani boli batoli ni kakalayakow tun be taga ɲɔgɔn fɛ. Saan 300 minw tɛmɛna Yezu sanin kɔ, kerecɛnw tun tɛ batoli kɛ ni kuruwa ye. Nka, saan caaman o kɔ, Ɔrɔmu masacɛ Kɔnsitantɛn ye kuruwa kɛ kerecɛnya tagamasiɲɛ ye. A ka ŋaniya tun ye ko kerecɛn diinan ka yiriwa. Nka kuruwa ni Yezu Krista ka koo tɛ ɲɔgɔn ka sira la. Gafe dɔ y’a fɔ ko: “Mɔgɔw tun be batoli kɛ ni kuruwa ye ka kɔn kerecɛnya wagati ɲɛ. Kerecɛnya wagati la, minw tun tɛ kerecɛnw ye, olu dɔw tun be batoli kɛ n’a ye.”—Nouvelle encyclopédie catholique (angl.).
Yezu ma sa kuruwa kan. Gɛrɛkikan kumaden minw bayɛlɛmana ko “kuruwa,” u kɔrɔ jɔnjɔn ko: “yiribolo kelen,” wala “poto.” Gafe dɔ b’a fɔ ko: “Foyi tɛ yen gɛrɛkikan sɛbɛninw [Layidu Kura] kɔnɔ min b’a to mɔgɔ be miiri yiribolo fila koo la.” (The Companion Bible). Yezu sara poto lo kan.
Jehova t’a fɛ an ka tɛmɛ boliw wala tagamasiɲɛw fɛ k’ale bato.—Ɛkisɔdi 20:4, 5; 1 Korɛntikaw 10:14.
16 KRISTA KA SAYA HAKILIJIGI LAJƐN
Yezu ye cii di a ka kalandenw ma ko u k’ale ka saya Hakilijigi lajɛn kɛ. U b’o kɛ saan o saan, Nisan kalo tile 14nan na. O loon kelen na, Israɛldenw tun be tɛmɛnkan seli kɛ. Hakilijigi lajɛn na, u be buru ni diwɛn lase mɔgɔw ma. O ye Yezu farikolo n’a joli tagamasiɲɛ ye. Minw bena masaya kɛ ni Yezu ye sankolo la, olu lo b’o buru dumu k’o diwɛn min. Nka, minw jigi b’a la ka ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada dugukolo kan, olu tɛ o buru dumu k’o diwɛn min. U be taga o lajɛn na walisa k’a yira ko u be bonya la o koo kan.
17 NIIN
N’u ko “niin,” o ɲɛsinna: (1) mɔgɔ, (2) bɛgɛn, (3) mɔgɔ niin wala bɛgɛn niin ma. An ka ɲɛyirali dɔw lajɛ:
Mɔgɔ. Zɛnɛzi 2:7 b’a fɔ ko tuma min na Ala ye Adama dan, a “kɛra nimanfɛn ye.”
Bɛgɛn. Sanjiba min kɛra Nuhun ka tile la, Bibulu b’a fɔ o koo la ko: “Nimanfɛn minw bɛɛ tun be dugukolo kan, olu bɛɛ sara: kɔnɔw, begɛnw, kongosogow, ani nimanfɛn fɛɛn o fɛɛn be dugukolo kan.”—Zɛnɛzi 7:21.
Mɔgɔ niin wala bɛgɛn niin. Jehova y’a fɔ Musa ye ko: “Nii juru be bɔ ni nii ye.”—Ɛkisɔdi 21:23.
Ka fara o kan, ni mɔgɔ ye koo dɔ kɛ n’a niin bɛɛ ye, o kɔrɔ ko a be sɔn k’o kɛ n’a dusu bɛɛ ye ani n’a seko bɛɛ ye.—Matiyo 22:37; Deteronɔmu 6:5, ABM.
18 ZEYƐNI
Gɛrɛkikan kumaden min be fɔ ko zeyɛni, o bayɛlɛmana Julakan Bibulu kɔnɔ ko “jahanama.” Zeyɛni ye yɔrɔ dɔ ye min tun be Zeruzalɛmu dugu gɛrɛfɛ. U tun be to ka ɲamaɲamaw jɛni bugubugu o yɔrɔ la. Foyi t’a yira ko Yezu ka wagati la, u tun be bɛgɛnw ni mɔgɔw tɔɔrɔ wala k’u ɲɛnaman jɛni o yɔrɔ la. O la, zeyɛni tɛ yɔrɔ yebali dɔ ye, u be mɔgɔ saninw tɔɔrɔ ani k’u jɛni fɔɔ abada yɔrɔ min na. Yezu ko u bena mɔgɔ dɔw fili zeyɛni kɔnɔ. O kuma kɔrɔ ko di? A tun b’a fɛ k’a fɔ k’o mɔgɔw bena halaki bugubugu le.—Matiyo 5:22; 10:28.
19 MATIGI KA DELILI
O ye delili ye, Yezu ye min kɛ walisa k’a ka kalandenw degi delili kɛcogo la. O delili be weele fana ko an Faa min be sankolo la wala delili modɛli. Ɲɛyirali fɛ, Yezu ko an ka delili kɛ ko:
“I tɔgɔ ka boɲa”
An be Jehova deli a k’a tɔgɔ saniya ka bɔ ngalon sifaw bɛɛ la. O la, bɛɛ bena nɔɔrɔ ni bonya la Ala tɔgɔ kan sankolo la ani dugukolo kan.
“I ka masaya ka na”
An be Ala deli ko a ka gofɛrɛnɛman ka Sutana ka duniɲa juguman nin halaki, a ka dugukolo mara ani k’a kɛ alijɛnɛ ye.
“I sago ka kɛ dugukolo kan”
An be Ala deli ko a sago ka kɛ dugukolo koo la. O la, mɔgɔ dafanin minw be mɛnni kɛ Ala fɛ, olu bena se ka sigi alijɛnɛ kɔnɔ fɔɔ abada. Jehova tun b’o lo fɛ kabi a daminɛ na.
20 KUNMABƆSARA
Jehova ye kunmabɔsara di walisa k’an kisi jurumu ni saya ma. Adama bɔnɛna ɲɛnamaya dafanin na. Fɛɛn min tun ka kan ka sara walisa an k’o ɲɛnamaya dafanin ɲɔgɔn sɔrɔ ani ka jɛnɲɔgɔnya ɲuman kɛ ni Jehova ye, o lo ye kunmabɔsara ye. Ala ye Yezu ci ka na dugukolo kan walisa a ka sa jurumukɛlaw bɛɛ kosɔn. Yezu ka saya barika la, sababu dira adamadenw bɛɛ ma ka ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada ani ka kɛ mɔgɔ dafaninw ye.
21 MUN NA SAAN 1914 BE DAN NA SAAN TƆƆW LA?
Daniyɛli sapitiri 4 ka kiraya kuma b’a yira ko Ala tun bena a ka Masaya sigi sen kan saan 1914 la.
Kiraya kuma: Jehova y’a kɛ masacɛ Nebukadnezar sikora ka yiri jamanjan dɔ ye. A ka siko la, u y’o yiri tigɛ ka ben. U y’a juu siri ni nɛgɛ ni ziranɛgɛ ye walisa a kana nugu “waati wolonwula” kɔnɔ. O kɔ, o yiri tun bena nɛrɛ kokura.—Daniyɛli 4:1, 10-16, ABM.
O kiraya kuma kɔrɔ ye min ye: Yiri nin ye Ala ka kuntigiya tagamasiɲɛ ye. Saan caaman kɔnɔ, Jehova tɛmɛna masacɛw fɛ Zeruzalɛmu walisa ka Israɛldenw mara. O masacɛw tun ye a ka lasigidenw ye (1 Tilew Kibaru 29:23). Nka, u ma kantigiya kɛ Jehova ye. O kama, u ka kuntigiya banna. Zeruzalɛmu halakira saan 607 Krista tile ɲɛ. “Waati wolonwula” nunu daminɛna o tuma lo la (2 Masacɛw 25:1, 8-10; Ezekiyɛli 21:30-32). Yezu y’a fɔ ko: “Siya wɛrɛw na Jerusalɛm cɔngɔ u sen kɔrɔ, fo o siyaw ka waati ka dafa.” A tun be kumana “waati wolonwula” nunu lo koo la (Luka 21:24, ABM ). O la, “waati wolonwula” nunu ma ban tuma min na Yezu tun be dugukolo kan. Jehova tun ye layidu ta ko “waati wolonwula” nunu laban na, a bena mɔgɔ dɔ sigi Masaya la. O Masacɛ kura ye Yezu lo ye. A bena duba caaman lase Ala sagokɛlaw ma dugukolo kuru bɛɛ kan fɔɔ abada.—Luka 1:30-33.
“Waati wolonwula” nunu be bɛn saan joli ma? U be bɛn saan 2 520 ma. O saan 2 520 be daminɛ saan 607 Krista tile ɲɛ ani u be ban saan 1914 la. O saan na, Jehova ye Yezu Krista sigi Ala ka Masaya kun na sankolo la.
Saan 2 520 sɔrɔla cogo di? Bibulu b’a fɔ ko wagati saba ni tilan be bɛn tile 1 260 ma (Yirali 12:6, 14). O la, “waati wolonwula” be bɛn tile 1 260 sigiyɔrɔma fila ma. O kɔrɔ, tile 2 520. Tile 2 520 nunu be bɛn saan 2 520 ma sabu kiraya kuma kɔnɔ, ‘loon kelen be jati saan kelen.’—Nɔnburuw 14:34; Ezekiyɛli 4:6.
22 MƐLƐKƐBA MISƐLI
“Mɛlɛkɛba” kɔrɔ ko “mɛlɛkɛw kuntigiba.” Bibulu be kuma mɛlɛkɛba kelenpe dɔrɔn lo koo la ani a tɔgɔ ko Misɛli.—Daniyɛli 12:1; Zude 9, ABM.
Misɛli ye Ala ka mɛlɛkɛ kantigimanw kɛlɛbolo kuntigi ye. Bibulu b’a fɔ ko: “Misɛli n’a ka mɛlɛkɛw ye Sogojugu nin n’a ka kɔmɔgɔw kɛlɛ.” (Yirali 12:7). Yirali ka kitabu b’a fɔ ko Yezu lo ye Ala ka kɛlɛbolo kuntigi ye. O la, Misɛli ye Yezu tɔgɔ wɛrɛ ye.—Yirali 19:14-16.
23 LABAN LOONW
O ye wagati dɔ ye min tun bena kɛ dugukolo kan sanni Ala ka Masaya ka Sutana ka duniɲa halaki. O wagati be weele fana Bibulu kɔnɔ ko: “diɲɛ laban” ani “Mɔgɔ Dencɛ natuma.” (Matiyo 24:3, 27, 37). “Laban loonw” daminɛna tuma min na Ala ka Masaya y’a daminɛ ka kuntigiya kɛ sankolo la saan 1914 na. U bena ban tuma min na Sutana ka duniɲa bena halaki Arimagedɔn kɛlɛ la.—2 Timote 3:1; 2 Piyɛri 3:3.
24 SUKUNUNI
O ye ka mɔgɔ sanin kunu ka bɔ saya la. Ala lo b’o kɛ. Mɔgɔ kɔnɔntɔn lo sukununi kofɔra Bibulu kɔnɔ. Eliya, Elize, Yezu, ciden Piyɛri ani ciden Pol ye mɔgɔ sanin dɔw lakunu. O kabakow kɛra Ala ka sebagaya dɔrɔn lo sababu la. Jehova ye layidu ta ko a bena “mɔgɔ tilennenw ni mɔgɔ tilenbaliw” lakunu ka bɔ saya la (Kɛwaliw 24:15, ABM). Bibulu b’a fɔ fana ko mɔgɔ dɔw bena kunu ka taga sankolo la. Ala ye o mɔgɔw sugandi ani k’u mɔ a ka hakili senu na. A b’u lakunu walisa u ka kɛ ni Yezu ye sankolo la.—Zan 5:28, 29; 11:25; Filipikaw 3:11; Yirali 20:5, 6.
25 JINAKOW (JINAMORIYA N’A ƝƆGƆNNAKOW)
Dɔw b’a ɲini ka kumaɲɔgɔnya kɛ ni jinaw ye. U b’o kɛ u yɛrɛ ma wala u be tɛmɛ mɔgɔ wɛrɛw fɛ i n’a fɔ subaga wala filɛlikɛla. Minw b’o kɛ, u b’a miiri ko ni mɔgɔ sara, a suja be bɔ ka kɛ ninmanfɛn yebali barikaman dɔ ye. O tɛ tiɲɛn ye. Jinaw b’a ɲini fana ka adamadenw lasun u ka muruti Ala ma. Koo nunu fana ye jinako dɔw ye: lagwɛri, jinamoriya, subagaya, ngalon lannakow ani ka suuw kili. O koow be sɔrɔ gafew, zurunaliw, ɔrɔsikɔpu, filimuw, pɔsitɛriw ani dɔnkili caaman na yɛrɛ. O b’a to mɔgɔ dɔw b’a miiri ko farati foyi tɛ yen o koow la ani ko jinaw tɛ kojugu kɛ mɔgɔw la. O koow yɛrɛ ka di dɔw ye. Landa minw ɲɛsinna sangakow ma, u caaman b’a to mɔgɔw b’u seen don jinakow la. O landako dɔw ye: ka saraka bɔ suuw ye, sangakɛnɛ, sangajalan ani firiyamuso be landa minw kɛ. Ka siɲɛna kɛ suu kun na, o fana b’a to mɔgɔw b’u seen don jinako dɔw la. Mɔgɔ dɔw be dɔrɔgi ta n’u b’a fɛ ka jinaw ka fanga sɔrɔ ka koo dɔw kɛ.—Galatikaw 5:20; Yirali 21:8.
26 JEHOVA KA MASABAYA
Jehova lo ye Sebagayabɛɛtigi Ala ye. Ale lo ye duniɲa kuru bɛɛ dan (Yirali 15:3). O kama, ale lo ye fɛɛn bɛɛ Tigi ye ani joo b’a fɛ ka kuntigiya kɛ u kun na i ko a b’a fɛ cogo min na (Zaburuw 24:1; Ezayi 40:21-23; Yirali 4:11). A ye sariyaw sigi a ka danfɛnw bɛɛ ye. Joo fana be Jehova fɛ ka mɔgɔ dɔw sigi kuntigiya la. N’an be Jehova kanu ani n’an be mɛnni kɛ a fɛ, an b’a yira o cogo la ko an sɔnna a ka kuntigiya ma.—1 Tilew Kibaru 29:11.
27 KƆNƆTIƝƐ
N’u ko kɔnɔtiɲɛ, o ye ka tugu ka deen faga k’a to a ma wolo fɔlɔ. Ni kasara, bana wala koo wɛrɛ y’a to muso kɔnɔ bɔnna k’a sɔrɔ a m’a dabɔ a kama, an kaan tɛ o ma. Kɔnɔ mana ta ka ban, o deen tɛ a bamuso fari yɔrɔ dɔ ye dɔrɔn. Nka mɔgɔ lo min be dan na a bamuso la.
28 KA JOLI DON MƆGƆ FARI LA
O ye ka joli kuturu wala joli kɔnɔfɛn kunbaba 4 dɔ bɔ mɔgɔ dɔ la k’a don mɔgɔ wɛrɛ fari la. A fana be se ka kɛ joli wala joli kɔnɔfɛn kunbaba dɔ ye u tun ye min bɔ ka mara. Joli kɔnɔfɛn kunbabaw ye jolikisɛwulenw, jolikisɛgwɛw, plakɛtiw ani joliji ye.
29 KOLOLI
Bibulu kɔnɔ, kumaden min bayɛlɛmana ko “kololi,” o kɔrɔ dama tɛ ko ɲangili. N’u y’an kolo, o kɔrɔ ko u y’an kalan, u y’an ladi ani u y’an bila sira ɲuman kan. Jehova be mɔgɔ minw kolo, a t’a fanga digi u kan wala ka fariya u ma abada (Talenw 4:1, 2). Jehova ye ɲɛyirali ɲuman ye bangebagaw fɛ. Jehova ka kololi nafa ka bon hali fɔɔ o b’a to a ka kololi koo be diya mɔgɔ ye (Talenw 12:1). Jehova b’a sagokɛlaw kanu ani a b’u kolo. A b’u kalan. O kalan b’u dɛmɛ k’u ka miiriya juguw yɛlɛma. O la, u be se ka miiri ani ka koow kɛ i ko Jehova b’a fɛ cogo min na. Bangebagaw ka kan k’u deenw kolo. O kɔrɔ ko k’u dɛmɛ u k’a faamu fɛɛn min kama u ka ɲi ka mɛnni kɛ. O kɔrɔ fana ko k’u kalan u ka Jehova kanu, Bibulu koo ka diya u ye ani sariyakolo minw b’a kɔnɔ, u ka olu faamu.
30 JINAW
Mɛlɛkɛ juguw lo, minw fanga ka bon ni adamadenw ta ye. U kɛra mɛlɛkɛ juguw ye tuma min na u banna Ala ta ma ani u kɛra Ala juguw ye (Zɛnɛzi 6:2; Zude 6). U farala Sutana kan ka muruti Ala ma.—Deteronɔmu 32:17; Luka 8:30; Kɛwaliw 16:16; Zaki 2:19.


text:
KALANSEN 13
Niin ye Ala ka nilifɛn ye: bonya la a kan
1. Jɔn lo ye niin di an ma?
JEHOVA ye “Ala ɲɛnama” ye (Zeremi 10:10, ABM). Ale lo ye niin di an ma. Bibulu b’a fɔ Jehova koo la ko: “E le ye fɛɛn bɛɛ dan, a diyara i ye, e y’u bɛɛ dan.” (Yirali 4:11). O b’a yira ko Jehova b’a fɛ an ka kɛ niin na. Niin ye Ala ka nilifɛn nafamanba ye.—Zaburuw 36:10 kalan.
2. An be se ka mun lo kɛ walisa an ka ɲɛnamaya kɛcogo ka ɲɛ?
2 An mako be fɛɛn minw na walisa ka to niin na, i n’a fɔ dumuni ani jii, Jehova b’u di an ma (Kɛwaliw 17:28). Nka, a tɛ dan o ma. A yɛrɛ b’a fɛ an ka ɲɛnamaya diya bɔ (Kɛwaliw 14:15-17). Walisa an ka ɲɛnamaya kɛcogo ka ɲɛ, fɔɔ an ka Ala ka sariyaw labato.—Ezayi 48:17, 18.
ALA BE NIIN JATI COGO MIN NA
3. Jehova ye mun lo kɛ Kayɛn na Abɛli fagari kosɔn?
3 Bibulu b’a yira ko an niin ani an mɔgɔɲɔgɔn niin ye fɛɛnba ye Jehova fɛ. Ɲɛyirali fɛ, Adama ni Awa dencɛ Kayɛn dimina kosɔbɛ a dɔgɔcɛ Abɛli kɔrɔ. O kosɔn, Jehova ye Kayɛn lasɔmi ko a k’a yɛrɛ kɔrɔsi. Nka Kayɛn ma mɛnni kɛ. A dimina kosɔbɛ fɔɔ a “wilil’a dɔgɔcɛ Abɛli kama k’a faga” (Zɛnɛzi 4:3-8). Jehova ye Kayɛn ɲangi o kosɔn (Zɛnɛzi 4:9-11). O b’a yira ko farati b’a la ka dimi wala ka mɔgɔ kɔniya sabu o be se k’a to an be kɛ mɔgɔ jugu wala mɔgɔ fariman ye. O ɲɔgɔnna mɔgɔ tɛ se ka ɲɛnamaya banbali sɔrɔ (1 Zan 3:15 kalan). N’an b’a fɛ an koo ka diya Jehova ye, fɔɔ an ka mɔgɔ bɛɛ kanu.—1 Zan 3:11, 12.
4. Ala ye sariya min di Israɛldenw ma, o be mun lo yira an na niin koo la?
4 Saan waa caaman o kɔ, Jehova y’a yira ko ale be niin jati fɛɛnba ye. A ye cikan tan di kira Musa ma. O cikan dɔ b’a fɔ ko: “Aw kana mɔgɔ faga.” (Deteronɔmu 5:17). Ni mɔgɔ dɔ tun tugura k’a mɔgɔɲɔgɔn faga, u tun b’o tigi faga fana.
5. Ala be mun lo miiri kɔnɔtiɲɛ koo la?
5 Ala be mun lo miiri kɔnɔtiɲɛ koo la? Hali deen min ma wolo fɔlɔ, a niin ye fɛɛnba ye Jehova fɛ. Musa ka sariya kɔnɔ, Jehova tun y’a fɔ ko ni mɔgɔ dɔ ye muso kɔnɔman mandimi ani a kɔnɔ tiɲɛna o kosɔn, u tun b’o tigi faga (Ɛkisɔdi 21:22, 23 kalan; Zaburuw 127:3). O b’a yira ko kɔnɔtiɲɛ ye kojugu ye.—Kunnafoni wɛrɛw lajɛ, 28nan.
6, 7. An b’a yira Jehova la cogo di ko an be niin jati fɛɛnba ye?
6 An be se k’a yira Jehova la cogo di ko an b’an yɛrɛ niin ani mɔgɔ wɛrɛ niin jati fɛɛnba ye? An man kan ka koo si kɛ min bena an yɛrɛ niin wala mɔgɔ wɛrɛ niin bila farati la. O kama, an man kan ka sigarɛti min, ka saramugu mugan wala ka dɔrɔgi ta sabu o fɛɛnw b’an mako sa ani u yɛrɛ be se k’an faga.
7 Ala lo ye an farikolo n’an niin di an ma. An ka ɲi k’u minɛ i ko ale b’a fɛ cogo min na. O kama, an ka ɲi k’an fari ladon ka ɲɛ. N’o tɛ, Ala bena an jati mɔgɔ nɔgɔnin ye (Ɔrɔmukaw 6:19; 12:1; 2 Korɛntikaw 7:1). Jehova lo ye niin di an ma. N’an tɛ niin jati fɛɛnba ye, a tɛna sɔn an ka batoli la. A be se ka gwɛlɛya an ma kosɔbɛ ka delinanko juguw dabila. Nka, Jehova bena an dɛmɛ n’an b’an jija ka niin jati fɛɛnba ye.
8. An ka ɲi ka mun lo kɛ walisa an kana an niin wala mɔgɔ wɛrɛ niin bila farati la?
8 An y’a ye ko niin ye nilifɛnba ye. Jehova b’a fɛ an k’an seko bɛɛ kɛ walisa an kana an niin wala mɔgɔ wɛrɛ niin bila farati la abada. O kama, an be mobili, moto wala fɛɛn wɛrɛw boli cogo min na, an ka ɲi k’an janto o la. Fariyako ni farati be sɔrɔ farikoloɲanagwɛ minw na, an fana man ɲi k’an seen don olu la (Zaburuw 11:5). An b’an seko bɛɛ kɛ fana walisa farati kana sɔrɔ an ka soo kɔnɔ. Jehova tun ye sariya di Israɛl siya ma ko: “N’i ye boon lɔ, i ka kogow wili sanbon kan, janko ni mɔgɔ dɔ bɔr’a sanfɛ ka ben ka sa, i ka boon kana jati mɔgɔ fagayɔrɔ ye.”—Deteronɔmu 22:8.
9. An ka ɲi ka bɛgɛnw minɛ cogo di?
9 An be bɛgɛnw minɛ cogo min na, o yɛrɛ fana kɔrɔtanin lo Jehova fɛ. Ala be sɔn an ka bɛgɛnw faga walisa k’u dumu, k’an yɛrɛ fɛɛrɛbɔ wala k’an niin tanga farati ma (Zɛnɛzi 3:21; 9:3; Ekizɔdi 21:28). Nka, an man kan ka bɛgɛnw niin tɔɔrɔ wala k’u faga tulonkɛ dɔrɔn kama.—Talenw 12:10.
NIIN JATI FƐƐN SENUMAN YE
10. An b’a lɔn cogo di ko Ala be joli jati niin ye?
10 Joli ye fɛɛn senuman ye Jehova fɛ sabu a be joli jati niin ye. Abɛli faganin kɔ, Jehova y’a fɔ Kayɛn ye ko: “K’i dɔgɔcɛ joli to duguma, a kulekan sera ne ma.” (Zɛnɛzi 4:10). Abɛli joli tun be jati a niin ye. O kama, Jehova ye Kayɛn ɲangi Abɛli fagari kosɔn. Sanjiba tɛmɛnin kɔ Nuhun ka wagati la, Jehova y’a yira tugun ko ale be joli jati niin ye. Jehova y’a fɔ Nuhun n’a ka denbaya ye ko u be se ka bɛgɛnw sogo ɲimi. A ko: “Nimanfɛn o fɛɛn be dugukolo kan, olu bena kɛ aw ka dumufɛn ye. Ne b’u bɛɛ di aw ma, i n’a fɔ ne tun ye biin di aw ma cogo min na.” Nka, o sariya tun b’u bali ka fɛɛn kelen dɔ dumu. Jehova ko: “Aw kana sogo dumu n’a joli b’a la, min sababu la a be nii na.”—Zɛnɛzi 1:29; 9:3, 4.
11. Ala tun ye sariya juman di Israɛldenw ma joli koo la?
11 Saan 800 ɲɔgɔn o sariya dinin kɔ Nuhun ma, Jehova ye sariya di a ka mɔgɔw ma tugun ko: “Ni Isirayɛliden dɔ, walima lonan minw b’u cɛma, n’o dɔ ye sogo, walima kɔnɔ sɔrɔ yaalayɔrɔ la, min be dumu, a k’o fɛɛn joli bɔn duguma ka buguri kɛ k’a datugu.” A y’a fɔ fana Isirayɛlidenw ye “k’u kana fɛɛn si joli dumu.” (Levitiki 17:13, 14). Jehova bele b’a fɛ a sagokɛlaw k’a jati ko joli ye fɛɛn senuman ye. U be se ka sogo ɲimi, nka u man kan ka joli dumu. N’u ye bɛgɛn wala kongofɛn dɔ faga, u ka kan k’a joli bɔn duguma ka sɔrɔ k’a sogo ɲimi.
12. Kerecɛnw be joli jati cogo di?
12 Saan damanin Yezu sanin kɔ, cidenw ani diinan mɔgɔkɔrɔ minw tun be Zeruzalɛmu ka kafo kɔnɔ, olu ye ɲɔgɔn lajɛn. U tun b’a fɛ k’a lɔn kerecɛnw ka kan ka Musa ka sariya yɔrɔ minw labato (Kɛwaliw 15:28, 29 kalan; 21:25). Jehova y’u dɛmɛ u k’a faamu ko ale bele be joli jati fɛɛnba ye ani ko u bele ka kan ka joli jati fɛɛn senuman ye. Kerecɛn fɔlɔw tun tɛ se ka joli dumu wala k’a min. U tun tɛ se ka sogo ɲimi n’a joli ma bɔn ka ɲɛ. N’o tɛ, o tun ye kojugu ye i ko josɔn ni jatɔya. Kabi o wagati, kerecɛnw tɛ sɔn ka joli dumu wala k’a min. Bi do? Jehova bele b’a fɛ an ka joli jati fɛɛn senuman ye.
13. Mun na kerecɛnw tɛ sɔn joli ka don u fari la?
13 O kɔrɔ fana ko kerecɛnw man kan ka sɔn joli ka don u fari la wa? Ɔnhɔn, u tɛ sɔn o ma. Jehova ko an kana joli dumu wala k’a min. Ni dɔgɔtɔrɔ ko i kana dɔlɔ min, i be se k’a don i fari la jolisiraw fɛ wa? Ayi dɛ! O cogo kelen na, Ala ka sariya ko an kana joli dumu wala k’a min. O kɔrɔ ko an man kan ka sɔn joli ka don an fari la.
14, 15. Mun na kerecɛnw be niin jati fɛɛnba ye? Mun na an ka ɲi ka mɛnni kɛ Jehova fɛ?
14 Nka, ni dɔgɔtɔrɔw y’a fɔ an ye ko an bena sa n’an ma sɔn joli ka don an fari la do? Bɛɛ lo ka kan k’a latigɛ n’a bena Ala ka sariya labato joli koo la. Kerecɛn be niin jati fɛɛnba ye sabu Ala ka nilifɛn lo. O lo kama, an bena a ɲini k’an yɛrɛ fura kɛ cogoya wɛrɛ la walisa ka to niin na. Nka an tɛna sɔn u be joli don an fari la.
15 An b’an jija ka to kɛnɛya la. Nka, komi Ala be niin jati fɛɛnba ye, an tɛ sɔn joli ka don an fari la. A ka fisa an ka mɛnni kɛ Jehova fɛ sanni k’a ka sariya tiɲɛ walisa ka dɔ fara an sii kan. Yezu y’a fɔ ko: “Mɔgɔ o mɔgɔ b’a fɛ k’a nii tanga, o tigi bena bɔnɔ a la. Nga ni mɔgɔ min bɔnɔna a nii la ne kosɔn, o tigi bena tila k’a sɔrɔ.” (Matiyo 16:25). An b’a fɛ ka mɛnni kɛ Jehova fɛ sabu an b’a kanu. Min ka fisa an ma, ale b’o lɔn. An be niin jati fɛɛnba ani fɛɛn senuman ye i ko Jehova b’a jati cogo min na.—Eburuw 11:6.
16. Mun na Ala sagokɛlaw be mɛnni kɛ a fɛ?
16 Ala sagokɛla kantigimanw b’u cɛsiri ka Ala ka sariya labato joli koo la. U tɛ sɔn ka joli dumu wala k’a min. U fana tɛ sɔn k’u yɛrɛ fura kɛ ni joli ye. * Nka, u be sɔn furakɛcogo wɛrɛw la walisa k’u niin kisi. U lanin b’a la ko Ala min ye niin ani joli dan, ale b’a lɔn min ka fisa an ma. E fana lanin b’o la wa?
JEHOVA BE SƆN BAARA KA KƐ NI JOLI YE COGOYA KELENPE MIN NA
17. Jehova tun be sɔn Israɛldenw ka baara kelenpe juman lo kɛ ni joli ye?
17 Musa ka sariya kɔnɔ, Jehova y’a fɔ ko: “Danfɛn bɛɛ nii b’a joli la. Ne y’o di aw ma janko aw ka se ka hakɛ yafa daali n’o ye sarakabɔyɔrɔ kan, bari joli ye nii ye. O le kosɔn, a be se k’a kɛ hakɛ be yafa.” (Levitiki 17:11). Israɛldenw tun mana jurumu kɛ, u tun be se ka bɛgɛn dɔ saraka walisa ka yafa deli Jehova fɛ. Sarakalasebaga tun b’o bɛgɛn joli dɔ bɔn sarakabɔlan kan Alabatosoba kɔnɔ. Jehova tun be sɔn Israɛldenw ka baara kɛ ni joli ye o cogo kelen dɔrɔn lo la.
18. An be nafa jumanw lo sɔrɔ Yezu ka saraka la?
18 Yezu ye daan sigi o bɛgɛn saraka koo la. A y’a niin wala a joli kɛ saraka ye an ka jurumuw yafa kosɔn (Matiyo 20:28; Eburuw 10:1). Komi Yezu niin nafa tun ka bon kosɔbɛ, Jehova tun be se ka basigi o saraka kan ka sababu di adamadenw bɛɛ ma u ka ɲɛnamaya banbali sɔrɔ.—Zan 3:16; Eburuw 9:11, 12; 1 Piyɛri 1:18, 19.
19. An ka kan ka mun lo kɛ walisa “mɔgɔ si joli hakɛ” kana kɛ an kan?
19 Niin ye Jehova ka nilifɛnba ye! An b’a waleɲuman lɔn o kosɔn. An b’a fɛ k’a fɔ mɔgɔw ye ko n’u limaniyara Yezu la, u be se ka ɲɛnamaya banbali sɔrɔ. Komi an be mɔgɔw kanu, an b’an seko bɛɛ kɛ k’u kalan u ka se ka kisi (Ezekiyɛli 3:17-21). O la, i ko ciden Pol, an bena se k’a fɔ ko: “Mɔgɔ si joli hakɛ tɛ ne kan, k’a masɔrɔ ne ye Ala sago bɛɛ fɔ aw ye, ne ma foyi dogo aw la.” (Kɛwaliw 20:26, 27, ABM). An ka Jehova kofɔ mɔgɔw ye. An k’u dɛmɛ u k’a faamu ko a be niin jati fɛɛnba ye! O la, an bena a yira ko an fana be niin ani joli jati fɛɛn nafamanbaw ye.
^ dakun 16 N’i be kunnafoniw fɛ jolidon koo la, gafe nin ɲɛɛ 77-79 lajɛ: “A’ ye to Ala ka kanuya la.” Jehova Seerew lo y’a sɛbɛ.


text:
Kunnafoniw maracogo
I tɔgɔla koow
I be kunnafoni minw di i yɛrɛ koo la site web nin kan, Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. wala a ka tɔnbolow be baara kɛ n’u ye walisa i ye min ɲini an fɛ an ka se k’i jaabi o la. Baara wɛrɛ tɛ kɛ n’o kunnafoniw ye. Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc. tɛna i ka kunnafoniw di mɔgɔ si ma fɔɔ ni an ka ɲi k’o kɛ walisa k’i ka laɲinitaw dafa ani n’an kɔnna k’a sara i la. A fana be se ka kɛ ko faamanw ka sariya b’a waajibiya an ma wala n’an b’a fɛ ka nanbarakow sɛgɛsɛgɛ ani k’u bali walima ka ɔridinatɛri kasaraw bali. Watchtower b’a daa di ko a tɛna i ka kunnafoniw feere wala k’u falen. A fana tɛna u dɔndɔ wari la.
E-mail ladɛrɛsi
I ye e-mail ladɛrɛsi min di an ma i ka kɔnti dayɛlɛ tuma na site web nin kan, an bena tɛmɛ o ladɛrɛsi lo fɛ ka kunnafoni dɔw di i ma i ka kɔnti koo la. Ɲɛyirali fɛ, i be tɛmɛ tɔgɔ ani gundo kuma (mot de passe) minw fɛ ka taga an ka site web kan, n’i ɲinɛna u kɔ ani i be dɛmɛ ɲini o koo la site web nin kan, an bena tɛmɛ i ka e-mail ladɛrɛsi lo fɛ k’i jaabi.
Cookies
I diyanyekow be sɛbɛ ka mara cookies kɔnɔ. Ɲɛyirali fɛ, i ye kaan min sugandi, o be sɛbɛ ka mara cookie dɔ kɔnɔ. Siɲɛ wɛrɛ, site web nin be sin ka yɛlɛ o kaan nin na. I tɔgɔla kunnafoni si tɛ sɛbɛ ka mara cookies kɔnɔ.
Scripts et JavaScript
An be tɛmɛ Script dɔw fɛ walisa ka site web nin cogoya fisaya. I be kunnafoni minw ɲini site web nin kan, Script b’i dɛmɛ k’u sɔrɔ joona joona. Script kuun tɛ ka porogramu dɔw sigi i ka ɔridinatɛri kɔnɔ abada wala k’i ka ɔridinatɛri kɔnɔko dɔw ta i ɲina ma.
Walisa site web nin ka se ka baara kɛ koɲuman, fɔɔ i k’a to i ka navigatɛri ka sɔn Scripts wala JavaScript la. Navigatɛriw fanba b’a to i ka se ka sira di wala ka daan sigi site web dɔw ka scripts la. N’i b’a fɛ k’a lɔn cogo min na i bena sira di i diyanye sites web ka scripts ma, dɛmɛ ɲini i ka navigatɛri kan.
An be kunnafoniw mara cogo min na, n’o saratiw yɛlɛmana, an bena o ɲɛfɔ i ye yan. O la, an be kunnafoni minw fɛ ani an bena baara min kɛ n’u ye, i bena se k’o lɔn tuma bɛɛ.


text:
KALANSEN 15
Diinan mɔgɔkɔrɔw be kafo dɛmɛ cogo di?
Jehova Seerew fɛ, diinan kuntigiw tɛ yen minw be baara kɛ sara la. Nka, i ko a tun be kɛ kerecɛn kafo daminɛ na cogo min na, kɔrɔsibaga minw be saratiw dafa, olu sigira kafo kɔnɔ walisa “ka Ala ka [kafo] mara.” (Kɛwaliw 20:28, ABM ). O diinan mɔgɔkɔrɔw ye cɛɛ kɔgɔninw ye Alako ta fan fɛ. U be kafo ɲɛminɛ ani k’a mara. U t’o kɛ ni ‘diyagoya ye, nka u b’o kɛ ni diyanye ye. U t’o kɛ tɔnɔ jugu kosɔn, nka u b’o kɛ ni ŋaniya ɲuman ye.’ (1 Piyɛri 5:1-3). U be mun lo ɲɛ an ye?
U b’u janto an na ani u b’an tanga. Diinan mɔgɔkɔrɔw be kafo ɲɛminɛ ani k’a tanga Alako ta fan fɛ. Komi u b’a lɔn ko Ala lo y’o baaraba kalifa u ma, u tɛ koow waajibiya a ka mɔgɔw ma. Nka, u b’an dɛmɛ an ka to hɛɛrɛ ni ninsɔndiya la (2 Korɛntikaw 1:24). I ko sagadɛndɛla b’a janto a ka saga kelen kelen bɛɛ la ni sɔbɛ ye cogo min na, diinan mɔgɔkɔrɔw fana b’a ɲini ka kafoden kelen kelen bɛɛ lɔn.
U b’an kalan Ala sago kɛli la. Lɔgɔkun o lɔgɔkun, u be kafo ka lajɛnw ɲɛminɛ walisa ka dɔ fara an ka limaniya barika kan (Kɛwaliw 15:32). O cɛɛ kantigiw be waajuli baara ɲɛminɛ fana. U be waajuli kɛ n’an ye ani u b’an degi waajuli baara faanw bɛɛ la.
U be jijali kumaw fɔ an ye an dan na. Walisa ka barika don an na Alako ta fan fɛ, diinan mɔgɔkɔrɔw be se ka na baro kɛ n’an ye an ka soo wala Masaya Boon na, k’an dɛmɛ ani k’an jigi tugu ni Bibulu ka kumaw ye.
Ka fara u ka baaraw kan kafo kɔnɔ, diinan mɔgɔkɔrɔw fanba be baloɲini baara la ani denbaya b’u fɛ. O kunkanbaaraw be u ka wagati ta fana ani u ka kan k’u janto u la. O balimacɛ minw b’u sɔbɛ don baara la, u ka kan n’an ka bonya ye.—1 Tesalonikaw 5:12, 13.
Kafo ka diinan mɔgɔkɔrɔw ka baara ye mun lo ye?
Diinan mɔgɔkɔrɔw b’a yira cogo di k’u be u mako don an na?


text:
KALANSEN 9
Duniɲa laban surunyana wa?
1. Mun lo be se k’an dɛmɛ ka siniko lɔn?
YALA i delila ka telewisɔn filɛ wala ka arajo lamɛn ani k’i yɛrɛ ɲininga ko: ‘Duniɲa nin be tagara min le?’ Gwɛrɛgwɛrɛkow ani fariyakow ka ca fɔɔ mɔgɔ dɔw b’a miiri ko duniɲa laban surunyana. O ye tiɲɛn ye wa? Mun lo be se k’an dɛmɛ ka siniko lɔn? Hali ni adamadenw tɛ se ka siniko lɔn, Jehova Ala kɔni be se. An ka siniɲasigi bena kɛ min ye ani dugukolo bena kɛ cogo min na, Jehova b’o fɔ an ye Bibulu kɔnɔ.
2, 3. Yezu ka kalandenw tun b’a fɛ ka mun lo lɔn ani Yezu y’u jaabi cogo di?
2 Ni Bibulu be kuma duniɲa laban koo la, o kɔrɔ tɛ ko dugukolo bena halaki dɛ. Nka, juguya lo bena ban. Yezu ye mɔgɔw kalan ko Ala ka Masaya bena dugukolo mara (Luka 4:43). A ka kalandenw tun b’a fɛ k’a lɔn Ala ka Masaya bena na tuma min na. O kama u ye Yezu ɲininga ko: “Koo nunu bena kɛ tuma jumɛn? Taamasiɲɛ jumɛn bena i nako, ni diɲɛ laban koo yira?” (Matiyo 24:3). Yezu ma loon tigitigi fɔ u ye. Nka koo minw tun bena kɛ sanni duniɲa ka ban, a y’o fɔ u ye ani o lo be kɛra sisan.
3 Dalilu minw b’a yira ko an be duniɲa laban tuma na, an bena olu lo lajɛ kalansen nin na. Sanni an k’u lajɛ, an ka baro kɛ kɛlɛ dɔ koo la min kɛra sankolo la. O la, an bena a faamu fɛɛn min kama duniɲa ɲagaminin be ten.
KƐLƐ MIN KƐRA SANKOLO LA
4, 5. a) Wagati dɔɔni Yezu siginin kɔ Masaya la, mun lo kɛra sankolo la? b) Yirali 12:12 ka fɔta la, Sutana gwɛnnin kɔ ka bɔ sankolo la, mun lo tun bena kɛ dugukolo kan?
4 Kalansen 8nan y’a ɲɛfɔ ko Yezu Krista kɛra Masacɛ ye sankolo la saan 1914 la (Daniyɛli 7:13, 14). Yirali ka kitabu b’a fɔ ko “kɛlɛ wilila sankolo la. Misɛli [o kɔrɔ, Yezu] n’a ka mɛlɛkɛw ye Sogojugu [Sutana] nin n’a kɔmɔgɔw kɛlɛ.” * Sutana n’a ka jinaw ma see sɔrɔ kɛlɛ la. U gwɛnna ka bɔ sankolo la ka na dugukolo kan. Miiri k’a filɛ Ala ka mɛlɛkɛw dusu diyara cogo min na! Nka, dugukolo kan mɔgɔw do? Bibulu b’a fɔ k’o kɛlɛ tun bena kɛ bɔnɛ sababu ye adamadenw fɛ. Mun na do? Sabu Sutana dimininba lo, “a b’a lɔn ko a halakilon tɔɔ man jan tugu.”
5 Sutana b’a seko bɛɛ kɛra ka bɔnɛba lase mɔgɔw ma dugukolo kan. A dimininba lo sabu Ala bena a halaki yanni dɔɔni. Koo minw tun bena kɛ laban loonw na, Yezu tun kɔnna k’o fɔ. An k’o koow lajɛ.
LABAN LOONW
6, 7. An be se ka mun lo fɔ bi ka marifakɛlɛw ni kɔngɔ koo la?
6 Marifakɛlɛw. Yezu y’a fɔ ko: “Siya dɔ bena wili siya wɛrɛ kama. Jamana dɔ bena wili jamana wɛrɛ kama.” (Matiyo 24:7). Mɔgɔ minw fagara marifakɛlɛw la an ka wagati la, o ɲɔgɔn ma kɛ ka ye. Jɛnkulu dɔ ka rapɔɔri b’a yira ko kabi saan 1914, mɔgɔ miliyɔn 100 ni kɔ lo fagara marifakɛlɛw la. Mɔgɔ hakɛ min fagara marifakɛlɛ la saan kɛmɛkulu tɛmɛnin na, o ka ca ka tɛmɛ minw fagara ka kɔn saan 1900 ɲɛ fɔɔ siɲɛ saba (Worldwatch Institute). Miiri k’a filɛ marifakɛlɛ ye mɔgɔ miliyɔn caaman dusu kasi ani k’u bila ɲani min na!
7 Kɔngɔ. Yezu y’a fɔ ko: “Kɔngɔ bena don yɔrɔ dɔw la.” (Matiyo 24:7). Dumunifɛnw ka ca sisan ka tɛmɛ fɔlɔ kan. Nka, mɔgɔ caaman tɛ dumuni kɛ ka fa. Mun na do? Sabu wari bɛrɛ tɛ mɔgɔw fɛ ka dumunifɛnw san wala ka foro san. Mɔgɔ minw ka sɔrɔ ma se dɔrɔmɛ kɛmɛ ma tile kɔnɔ, olu ka ca ni mɔgɔ miliyari kelen ni kɔ ye. Jɛnkulu min be kɛnɛyako kun na duniɲa kɔnɔ (O.M.S), o b’a yira ko saan o saan, denmisɛn miliyɔn caaman be sa kɔngɔ kosɔn.
8, 9. Yezu ye min fɔ dugukoloyɛrɛyɛrɛw ani banaw koo la, mun lo b’a yira ko o be dafara?
8 Dugukoloyɛrɛyɛrɛ. Yezu tun ko: “Dugukolo bena yɛrɛyɛrɛ kosɔbɛ yɔrɔ dɔw la.” (Luka 21:11). Dugukoloyɛrɛyɛrɛbaw be kɛ saan o saan. Saan kɛmɛ ni kɔ tɛmɛninw na, u ye mɔgɔ miliyɔn fila ni kɔ lo faga. Dugukoloyɛrɛyɛrɛw bele be mɔgɔ caaman faga hali k’a sɔrɔ bi, mansinw be se ka mɔgɔw lasɔmi u koo la.
9 Banaw. Yezu tun kɔnna k’a fɔ ko “fɔɲɔbanaw” bena kɛ yen. Bana juguw tun bena jɛnsɛn joona joona ani ka mɔgɔ caaman faga (Luka 21:11). Dɔgɔtɔrɔw be bana caaman furakɛcogo lɔn. Nka, bana dɔw bele be yen fura tɛ minw na. Lɔnnikɛla dɔw b’a fɔ ko sɔgɔsɔgɔgwɛ, sumaya ani kolera be mɔgɔ miliyɔn caaman faga saan o saan. O dɔrɔn tɛ. Dɔgɔtɔrɔw bɔra bana kura 30 kala ma. U dɔw yɛrɛ tɛ se ka furakɛ.
MƆGƆW SƆƆN COGOYA, LABAN LOONW NA
10. Cogo juman na 2 Timote 3:
10 Bibulu b’a fɔ 2 Timote 3:1-5 na ko “laban tuma na, waati bena gwɛlɛya.” Mɔgɔ caaman sɔɔn tun bena kɛ min ye laban loonw na, ciden Pol y’o ɲɛfɔ. A ko mɔgɔw . . .
bena u yɛrɛ nafa dɔrɔn ɲini
bena wari kanu
tɛna mɛnni kɛ u wolobagaw fɛ
tɛna kɛ kantigiw ye
tɛna u somɔgɔw kanu
bena kɛ yɛrɛminɛbaliw ye
bena fariya
bena ɲɛnagwɛkow kanu ka tɛmɛ Alako kan
bena a fɔ k’u be Ala kanu, nka u tɛ mɛnni kɛ a fɛ
11. Zaburuw 92:8 b’a fɔ ko mun lo bena mɔgɔ juguw sɔrɔ?
11 I m’a kɔrɔsi ko i siginin be yɔrɔ min na, mɔgɔ caaman sɔɔn be ten wa? O kelen lo duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ. Nka yanni dɔɔni, Ala bena wuli mɔgɔ juguw kama. A yɛrɛ y’a fɔ ko: “Hali ni mɔgɔjuguw wilila i ko biin, hali ni kojugukɛlaw ka koo yiriwara, u bena halaki pewu!”
KIBARO DIIMAN, LABAN LOONW NA
12, 13. Jehova y’an kalan mun lo la laban loonw na?
12 Bibulu tun kɔnna k’a fɔ ko laban loonw na, dusukasi ni tɔɔrɔ koow tun bena caya. Nka a fana y’a fɔ ko koo ɲumanw bena kɛ.
13 Bibulu faamuyali. Kira Daniyɛli y’a sɛbɛ laban loonw koo la ko: “Dɔnniya kow na caya.” (Daniyɛli 12:
14. Masaya kibaro diiman waajuli be kɛra min ani jɔn lo b’o baara kɛra?
14 Waajuli baara, duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ. Yezu y’a fɔ laban loonw koo la ko: “Nin Kibaru Duman waajuli na kɛ diɲɛ yɔrɔw bɛɛ la sankolo masaya ko la.” (Matiyo 24:
E BENA MUN LO KƐ DO?
15. a) Yala i lanin b’a la ko an be laban loonw na wa? Mun na do? b) Minw be mɛnni kɛ Jehova fɛ ani minw tɛ mɛnni kɛ a fɛ, mun lo bena olu sɔrɔ?
15 Yala i lanin b’a la ko an be laban loonw na wa? Bibulu tun kɔnna ka kuma minw fɔ laban loonw koo la, u caaman be dafara bi. Yanni dɔɔni, Jehova bena daan sigi waajuli baara la ani “laban” bena se (Matiyo 24:14). O laban ye mun lo ye? Arimagedɔn kɛlɛ lo, o min na Ala bena juguya bɛɛ ban. Minw bɛɛ be ban ka mɛnni kɛ Jehova n’a Dencɛ fɛ, Jehova bena tɛmɛ Yezu n’a ka mɛlɛkɛ barikamanw fɛ k’olu halaki (2 Tesalonikaw 1:
16. Komi laban surunyana, i ka kan ka mun lo kɛ?
16 Sutana ka duniɲa nin bena ban yanni dɔɔni. O kama, a kɔrɔtanin lo an k’an yɛrɛ ɲininga ko: ‘Ne ka kan ka mun lo kɛ do?’ Jehova b’a fɛ i ka koo caaman lɔn Bibulu kɔnɔ. I ka kan k’i sɔbɛ don i ka kalan na (Zan 17:3). Lɔgɔkun o lɔgɔkun, Jehova Seerew be lajɛnw kɛ walisa ka mɔgɔw dɛmɛ u ka Bibulu faamu. I jija ka taga o lajɛnw na tuma bɛɛ (Eburuw 10:24, 25 kalan). N’i y’a ye ko i ka kan ka yɛlɛmani dɔw kɛ i ka ɲɛnamaya kɛcogo la, kana siran k’u kɛ. N’i tora k’o yɛlɛmaniw kɛ, teriya min be e ni Jehova cɛ, o bena barika sɔrɔ.
17. Mun na duniɲa laban bena bari mɔgɔ caaman na?
17 Ciden Pol y’a ɲɛfɔ ko mɔgɔ juguw halakili bena bari mɔgɔ caaman na i ko soon be bari mɔgɔ la cogo min na sufɛ (1 Tesalonikaw 5:2). Daliluw b’a yira ka gwɛ ko an be laban loonw na. Nka Yezu tun kɔnna k’a fɔ ko mɔgɔ caaman bena u ɲɛɛ tugu o daliluw kan. A y’a fɔ ko: “Koo min tun kɛra Nuhun ka tile la, o ɲɔgɔn bena kɛ fana Mɔgɔ Dencɛ natuma la. Bari sanni jiba ka na, mɔgɔw tun be dumunibabaw kɛ ka minni kɛ, ani ka furu fɔɔ ka taga se Nuhun donlon ma kurunba kɔnɔ. O tun te miiri foyi la, fɔɔ jiba nana u halaki. Mɔgɔ Dencɛ ka nako bena kɛ ten fana.”
18. Yezu y’an lasɔmi mun lo la?
18 Yezu y’an lasɔmi ko ‘an k’an yɛrɛw kɔlɔsi, an kan’a to nugubaya, ni dɔrɔtɔya, ani diɲɛ hamikow k’an hakili ɲagami.’ A ko duniɲa laban bena bari mɔgɔw la “i n’a fɔ jɔɔ be fɛɛn minɛ cogo min na.” A y’a fɔ fana k’o “loon bena cun diɲɛ mɔgɔw bɛɛ kan.” O kɔ, a y’a fɔ ko: “Aw ye jija ka Ala daali tuma bɛɛ, ka kɛ mɔgɔ timinadiyaninw ye, waasa aw ka se ka kisi o koo nataw bɛɛ ma, ani aw ka se ka lɔ Mɔgɔ Dencɛ ɲakɔrɔ.” (Luka 21:34-36). Mun na a kɔrɔtanin lo an k’an janto Yezu ka lasɔmini kumaw na? Sabu Sutana ka duniɲa jugu bena halaki yanni dɔɔni. Minw koo ka di Jehova ni Yezu ye, olu dɔrɔn lo bena kisi ani ka ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada duniɲa kura kɔnɔ.
^ dakun 4 Misɛli ye Yezu Krista tɔgɔ wɛrɛ ye. N’i b’a fɛ ka dɔ lɔn tugun o koo la, kunnafoni wɛrɛw lajɛ, a 23nan.


text:
Maana 12nan: Babɛli sangasojan
SAAN caaman tɛmɛna. Nuhun dencɛw ye deen caaman sɔrɔ. O deenw bonyana ani olu fana ye deen caaman wolo. A ma mɛɛn, mɔgɔw cayara dugukolo kan.
O mɔgɔw cɛma, dɔ tɔgɔ tun ko Nɛmurɔdi, Nuhun ka tulomasama dɔ tun lo. Mɔgɔ jugu tun lo min tun be kongosogow ni mɔgɔw faga. Nɛmurɔdi tun y’a yɛrɛ kɛ kuntigi ye walisa ka tɔɔw mara. A koo tun man di Ala ye.
O wagati la, mɔgɔw bɛɛ tun be kaan kelen lo fɔ. Nɛmurɔdi tun b’a fɛ ka mɔgɔw bɛɛ kɛ ɲɔgɔn kan walisa ale ka se k’u mara. O la, i b’a lɔn a ye min kɛ wa? A y’a fɔ mɔgɔw ye k’u ka dugu sigi ani ka sangasojan lɔ a kɔnɔ. U filɛ jaa kan u be birikiw gosira.
O baara ma diya Jehova Ala ye. Ala tun b’a fɛ mɔgɔw ka jɛnsɛn ka dugukolo bɛɛ fa. Nka mɔgɔw y’a fɔ ɲɔgɔn ye ko: ‘Aw ye na an ka dugu sigi, ka sangasojan lɔ a kɔnɔ, a kuun ka se fɔɔ sankolo la. O la, an bena tɔgɔba sɔrɔ.’ Mɔgɔw tun b’a fɛ ka nɔɔrɔ la u yɛrɛw kan, u tun t’a fɛ k’a la Ala kan.
O kama, Ala y’a kɛ u ye o sangasojan lɔli dabila. I b’a lɔn a y’o kɛ cogo min na wa? Ala barila k’a kɛ u tɛ kaan kelen fɔ tugun. O la, sangasojan lɔbagaw tun tɛ ɲɔgɔn faamu tugun. O lo kama, u ka dugu tɔgɔ lara ko Babɛli, wala Babiloni, o kɔrɔ “Ɲagamini.”
Mɔgɔw y’a daminɛ sisan ka bɔ Babɛli dugu kɔnɔ. Minw tun be kaan kelen fɔ, olu jɛnna ka taga sigi dugukolo faan wɛrɛw la.
Zɛnɛzi 10:1, 8-10; 11:1-9.
Ɲiningaliw
- Nɛmurɔdi tun ye jɔn lo ye, ani Ala tun be mun lo miiri a koo la?
- Jaa nin kan, mun na mɔgɔw be birikiw gosira?
- Mun na o sangasojan lɔli ma diya Jehova ye?
- Ala ye sangasojan lɔli baara lalɔ cogo di?
- Dugu nin tun be weele cogo di, ani o tɔgɔ kɔrɔ ko di?
- Tuma min na Ala ye adamadenw ka kaanw ɲagami, u ye mun lo kɛ?
Ɲiningali wɛrɛw
- Zɛnɛzi 10:1, 8-10 kalan.
Sɔɔn juman tun be Nɛmurɔdi la, ani o b’an lasɔmi mun lo la? (Tal. 3:31)
- Zɛnɛzi 11:1-9 kalan.
Mun lo tun ye mɔgɔw lasun k’o sangasojan lɔ, ani mun na o baara tun tɛ se ka ɲɛ fewu? (Zɛnɛzi 11:4; Tal. 16:18; Zan 5:44)


text:
Maana 115nan: Alijɛnɛ kura dugukolo kan
YIRI jamanjan nunu filɛ, ani filɛru ɲumanw ni kulu jamanjanw fana. Yɔrɔ nin cɛ ka ɲi dɛ, tiɲɛn tɛ? Kongosogo nin filɛ a be dumuni kɛra cɛdennin bolo kɔnɔ. Jaraw lanin filɛ, ani olu kɔfɛ soow be biin ɲimina. A tɛna diya i ye ka ɲɛnamaya kɛ yɔrɔ cɛɲumanba nin ɲɔgɔn kɔnɔ wa?
Ala b’a fɛ i ka ɲɛnamaya kɛ kudayi alijɛnɛ kɔnɔ dugukolo kan. Dimi ni tɔɔrɔ minw be mɔgɔw kan bi a t’a fɛ u si ka kɛ i la. Mɔgɔ minw bena sigi alijɛnɛ kɔnɔ, Bibulu ka layidu nin ɲɛsinna u ma ko: ‘Ala bena to u cɛma. Mɔgɔ tɛna sa, mɔgɔ tɛna kasi, mɔgɔ tɛna tɔɔrɔ tugun. Koo kɔrɔw bɛɛ tununa bugubugu.’
O yɛlɛmani kabakoman bena kɛ Yezu sababu lo fɛ. A bena o kɛ tuma juman? A bena o kɛ juguya ni mɔgɔ juguw bɛɛ bɔnin kɔ dugukolo kan. Kana ɲinɛ ko tuma min na Yezu tun be dugukolo kan, a ye banabagatɔ sifaw bɛɛ kɛnɛya ani ka suuw yɛrɛ lakunu. A y’o kɛ k’a yira a bena min kɛ dugukolo kuru bɛɛ kan tuma min na a bena kɛ Ala ka Masaya kuntigi ye.
Miiri k’a filɛ ɲɛnamaya bena diya cogo min na alijɛnɛ kura kɔnɔ dugukolo kan! Yezu ye mɔgɔ minw sugandi, ale ni olu bena kuntigiya kɛ k’u to sankolo la. O kuntigiw bena u janto mɔgɔw bɛɛ la dugukolo kan walisa u ka to hɛɛrɛ la. Sisan, an k’a filɛ an ka kan ka min kɛ walisa Ala ka ɲɛnamaya banbali di an ma a ka alijɛnɛ kura kɔnɔ.
Yirali 21:3, 4; 5:9, 10; 14:1-3.
Ɲiningaliw
- Bibulu b’a yira ko an bena ɲɛnamaya kɛ cogo di alijɛnɛ kɔnɔ dugukolo kan?
- Mɔgɔ minw bena sigi alijɛnɛ kɔnɔ, Bibulu ka layidu juman ɲɛsinna u ma?
- Yezu bena o yɛlɛmani kabakoman kɛ tuma juman?
- Tuma min na Yezu tun be dugukolo kan, a ye mun lo kɛ k’a yira a bena min dafa ni a nana kɛ Ala ka Masaya kuntigi ye?
- Yezu n’a ka masaɲɔgɔnw bena u janto mun lo la tuma min na u bena to sankolo la ka dugukolo mara?
Ɲiningali wɛrɛw
- Yirali 5:9, 10 kalan.
Mun na an be se ka la a la ko minw bena kuntigiya kɛ dugukolo kan saan waa kelen mara wagati la, u bena kɛ masaw ni sarakalasebaga makaritigi hinɛmanw ye? (Efɛz. 4:20-24; 1 Piyɛri 1:7; 3:8; 5:6-10)
- Yirali 14:1-3 kalan.
Faa ni sagaden tɔgɔw sɛbɛra mɔgɔ 144 000 teenw na, o kɔrɔ ko di? (1 Kor. 3:23; 2 Tim. 2:19; Yir. 3:12)