text:
I ka denbaya be se ka kɛ hɛɛrɛ la
Hɛɛrɛ be se ka kɛ aw ka gwa kɔnɔ ni aw be tugu Bibulu ka ladiliw kɔ.
Dadon kumaw
Bibulu ka ladili minw be sɔrɔ sɛbɛ nin kɔnɔ, n’i b’u sira tagama, o be se k’i dɛmɛ ka hɛɛrɛ sɔrɔ i ka furu kɔnɔ ani i ka denbaya kɔnɔ.
YƆRƆ FƆLƆ
Dɛmɛ ɲini Ala fɛ walisa ka hɛɛrɛ sɔrɔ furu kɔnɔ
Ɲiningali nɔgɔman fila minw be se k’i dɛmɛ k’i ka furu cogoya fisaya.
YƆRƆ 2NAN
A’ ye kantigiya kɛ ɲɔgɔn ye
Ka kantigiya kɛ i furuɲɔgɔn ye, yala o kɔrɔ dama ye ko i kana ɲamɔgɔya kɛ wa?
YƆRƆ 3NAN
Gwɛlɛyaw ɲɛnabɔcogo
An ka kokɛcogo ɲuman lo bena a to furu be sabati ani ka kɛ hɛɛrɛko ye, a tɛ nagasi ka kɛ dusukasiko ye.
YƆRƆ 4NAN
Wari minɛcogo
Lanaya ni kɔnɔgwɛ nafa ye mun lo ye?
YƆRƆ 5NAN
I be se ka to hɛɛrɛ la n’i somɔgɔw ye cogo min na
I be se k’i bangebagaw bonya ani i tɛ i ka furu bila farati la.
YƆRƆ 6NAN
Denwolo be na ni yɛlɛmani minw ye furu kɔnɔ
Yala deen sɔrɔli be se k’a to aw ka jɛnɲɔgɔnya barika be bonya wa?
YƆRƆ 7NAN
Deen lamɔcogo
Ka deen kolo, o tɛ dan ka cikan dɔw di a ma ani k’a ɲangi.
YƆRƆ 8NAN
Ni gwɛrɛgwɛrɛko dɔ ye aw sɔrɔ
Dɛmɛ ɲini.
YƆRƆ 9NAN
Jehova bato n’i ka denbaya ye
Gwa kɔnɔ batoli be se k’i nafa bɛrɛbɛrɛ cogo di?


c: text/html

text:
KALANSEN 23
An ka gafew be sɛbɛ ani ka bayɛlɛma cogo di?
An be gafew sɛbɛ kaan 750 ɲɔgɔn na walisa k’an seko bɛɛ kɛ ka “Kibaru Duman” fɔ “siyaw bɛɛ ni bɔnsɔnw bɛɛ ni kanw bɛɛ ani mɔgɔ sifaw bɛɛ” ye (Yirali 14:6, ABM ). An b’o baara gwɛlɛ kɛ cogo di? An be se k’o kɛ sabu an ka gafew sɛbɛbagaw be bɔ jamana caaman na, ani mɔgɔ 3 300 ɲɔgɔn lo b’u bayɛlɛma kaan wɛrɛw la. U bɛɛ ye Jehova Seerew ye.
Gafew be sɛbɛ kaan fɔlɔ min na, o ye angilikan lo ye. Biro min be an ka gafew sɛbɛko kuun na Jehova Seerew ka sigiyɔrɔsoba la, Koow Ɲɛnabɔla Jɛnkulu lo b’ale ka baara kɔrɔsi. O biro lo be gafew sɛbɛbagaw ka baara ɲɛminɛ, minw be sigiyɔrɔsoba la ani tɔnbolo dɔw la. Komi minw b’an ka gafew sɛbɛ u bɔyɔrɔw tɛ kelen ye, o lo b’a to barokun sifa caaman be sɔrɔ u kɔnɔ ani u kalan ka di jamana caaman mɔgɔw ye.
Gafew kɔnɔkow be ci bayɛlɛmabagaw ma. Ni gafe sɛbɛra ka ban ani u sɔnna a la, u be tɛmɛ ɛntɛrɛnɛti fɛ k’a ci bayɛlɛmabagaw jɛnkuluw ma duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ. Olu b’a bayɛlɛma. U b’u jija ka kumaden bɛnnin dɔw sugandi walisa ka mɔgɔw dɛmɛ u ka angilikan miiriyaw bɛɛ faamu u ka kaan na.—Waajulikɛla 12:10.
Ɔridinatɛriw sababu fɛ, baara be teliya. Ɔridinatɛri tɛ se ka bila mɔgɔ nɔɔ na ka gafew sɛbɛ ani k’u bayɛlɛma. Nka a be se k’a to baara be teliya. Jehova Seerew ye ɔridinatɛri porogramu dɔ labɛn min tɔgɔ ko Système électronique d’édition multilingue (MEPS). O b’an dɛmɛ ka sɛbɛri kɛ kaan caaman na. Gafew kɔnɔko minw bayɛlɛmana kaan wɛrɛw la, u be jaaw fara olu kan ani k’u bɛɛ labɛn ka sɔrɔ k’u bɔ papiye kan.
Mun na an b’an jija ten ka gafew bayɛlɛma kaanw na, hali kaan minw fɔbagaw ye mɔgɔ waa damanin dɔrɔn lo ye? Sabu Jehova sago lo ko “mɔgɔ bɛɛ ka kisi ani ka se ka tiɲɛ lɔn.”—1 Timote 2:3, 4.
An ka gafew be sɛbɛ cogo di?
Mun na an b’an ka gafew bayɛlɛma kaan caaman na?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Maana 32nan: Tɔɔrɔ tan nunu
JAA nunu filɛ. U kelen kelen ye tɔɔrɔ dɔ tagamasiɲɛ ye, Jehova ye minw lase Misira jamana ma. Jaa fɔlɔ kan, an ɲɛɛ be Arɔn la a be Nili baji bugɔra n’a ka bere ye. Jii yɛlɛmana ka kɛ joli ye. Jɛgɛw sara ani baji kasa gwoyara.
O kɔ, Jehova y’a kɛ tɔrisenjanw bɔra Nili baji la ka yɔrɔ bɛɛ fa: buru dilanyɔrɔw n’u nɔniyɔrɔw, mɔgɔw ka dilanw kan ani yɔrɔ bɛɛ la. Tuma min na tɔrisenjanw sara, Misirakaw y’u cɛ k’u tonton, ani jamana kasa gwoyara kosɔbɛ.
O kɔ, Arɔn ye dugukolo gosi n’a ka bere ye, buguri yɛlɛmana ka kɛ sosow ye mɔgɔw ni bɛgɛnw kan. O kɛra tɔɔrɔ sabanan ye Misira jamana na.
Tɔɔrɔ tɔɔw ye Misirakaw dama lo sɔrɔ, u ma se Israɛldenw ma. Tɔɔrɔ naaninan kɛra limɔgɔbaba caaman ye minw donna Misirakaw bɛɛ ka soow kɔnɔ. Tɔɔrɔ duurunan ye bɛgɛnw lo sɔrɔ. Misirakaw ka misiw n’u ka sagaw n’u ka baa caaman sara.
O kɔ, Musa ni Arɔn ye buguri ta k’a fili sanfɛ. O kɛra sumunin juguw ye mɔgɔw ni bɛgɛnw kan. O tun ye tɔɔrɔ wɔɔrɔnan ye.
O kɔ Musa y’a bolow wuli sanfɛ, ani Jehova ye sanpɛrɛn ni sanbɛrɛ bila ka jigi. O sanbɛrɛ ɲɔgɔn tun ma deli ka ben Misira jamana kan.
Tɔɔrɔ seeginan kɛra tɔɔnw ye minw jigira caaman caaman jamana kan. O tɔɔn caaman ɲɔgɔn tun ma deli ka ye abada. Sanbɛrɛ tun ma fɛɛn minw halaki, tɔɔnw y’u bɛɛ ɲimi.
Tɔɔrɔ kɔnɔntɔnnan kɛra dibiba ye. Tile saba kuru bɛɛ la, dibiba ye jamana bɛɛ datugu, nka yeelen tun be Israɛldenw fɛ.
A laban, Ala y’a fɔ a ka mɔgɔw ye ko u ka bakɔrɔnin wala sagaden joli seriseri u ka bonda yiriw kan. O kɔ, Ala ka mɛlɛkɛ ye Misira jamana bɛɛ yaala. A tun mana joli ye bonda min na, a tun tɛ mɔgɔ si faga yen. Nka joli tun tɛ bonda minw kan, Ala ka mɛlɛkɛ ye mɔgɔw ni bɛgɛnw ka deen fɔlɔw faga yen. O kɛra tɔɔrɔ tannan ye.
O tɔɔrɔ tannan kɔ, Farahuna ye sira di Israɛldenw ma u ka taga. Ala ka mɔgɔw labɛnnin tun lo ka taga. O suu yɛrɛ la, u ye tagama daminɛ ka bɔ Misira.
Ɛkizɔdi sapitiri 7-12.
Ɲiningaliw
- Tɛmɛ jaa nunu fɛ k’a lakali Jehova ye tɔɔrɔ saba fɔlɔ minw lase Misira ma.
- Faranfasi juman be tɔɔrɔ saba fɔlɔw ni tɔɔrɔ tɔɔw cɛ?
- Tɔɔrɔ naaninan, duurunan ani wɔɔrɔnan kɛra mun ni mun lo ye?
- Tɔɔrɔ wolonfilanan, seeginan ani kɔnɔntɔnnan lakali.
- Sanni tɔɔrɔ tannan ka kɛ, Jehova y’a ɲini Israɛldenw fɛ u ka mun lo kɛ?
- Tɔɔrɔ tannan kɛra mun lo ye, ani mun lo kɛra o kɔ?
Ɲiningali wɛrɛw
- Ɛkizɔdi 7:19-8:19 kalan.
Jehova ye tɔɔrɔ fɔlɔ fila minw kɛ, Misirakaw ka jinamoriw sera k’olu ɲɔgɔn kɛ. Nka, u waajibiyara ka sɔn mun lo ma tɔɔrɔ sabanan kɛnin kɔ? (Ɛkiz. 8:14, 15; Mat. 12:24-28)
Tɔɔrɔ naaninan y’a yira cogo di ko see be Jehova ye k’a ka mɔgɔw tanga, ani o koo be mun lo kɛ Ala sagokɛlaw la k’u to “tɔɔrɔba” makɔnɔni na? (Ɛkiz. 8:18, 19; Yir. 7:13, 14; 2 Til. Kib. 16:9)
- Ɛkizɔdi 8:20; 9:3, 6, 10, 11, 14, 16, 23-25 ani 10:13-15, 21-23 kalan.
Tɔɔrɔ tan nunu ye jɛnkulu fila jumanw faranfasi ka bɔ ɲɔgɔn na, ani o koo b’an lasun k’o jɛnkulu fila jati cogo di bi? (Ɛkiz. 8:6, 14, 15; 9:14)
Cogo juman na Ɛkizɔdi 9:16 b’an dɛmɛ k’a faamu fɛɛn min kama Jehova ye Sutana to yen fɔɔ ka na se bi ma? (Ɔrɔm. 9:21, 22)
- Ɛkizɔdi 12:21-32 kalan.
Cogo juman na Tɛmɛkan seli kɛra kisili sababu ye mɔgɔ caaman fɛ, ani a tun be koo nata juman lo yira? (Ɛkiz. 12:21-23; Zan 1:29; Ɔrɔm. 5:18, 19, 21; 1 Kor. 5:7)


text:
KALANSEN 15
Mun na i ka kan ka taga ɲɛ n’i ka kalan ye?
1. N’i tora k’i ka bibulukalan kɛ, o bena i nafa cogo di?
I ye hakilinata kunbaba minw lajɛ Bibulu kɔnɔ, siga si t’a la, o y’a to Jehova koo diyara i ye kosɔbɛ. To k’i jija kalan na walisa o kanuya ka barika sɔrɔ (1 Piyɛri 2:2). N’i b’a fɛ ka ɲɛnamaya banbali sɔrɔ, fɔɔ i ka to ka Bibulu kalan ani k’i magwɛrɛ Ala la.
N’i tora ka Ala lɔn ka ɲɛ, i ka limaniya bena barika sɔrɔ. O limaniya bena a to i koo be diya Ala ye (Eburuw 11:1, 6). I ka limaniya bena i lasun ka nimisa ani k’i ka ɲɛnamaya kɛcogo yɛlɛma.
2. I ye min lɔn Ala koo la, o be se ka mɔgɔ wɛrɛw nafa cogo di?
I ye koo minw kalan, i bena a ɲini k’o lakali mɔgɔ wɛrɛw ye sabu a ka di an bɛɛ ye ka kibaro diiman fɔ mɔgɔw ye. N’i tora ka Bibulu kalan, i bena a lɔn cogo min na i be se ka baara kɛ ni Bibulu ye k’a ɲɛfɔ fɛɛn min kama i lanin be Jehova la. I fana bena se ka kibaro diiman ɲɛfɔ mɔgɔw ye.
Mɔgɔ caaman b’a daminɛ ka kibaro diiman fɔ u teriw wala u somɔgɔw lo ye. I k’o kɛ nɛmɛnɛmɛ. Sanni i k’a fɔ k’u ka diinan man ɲi, i ka Ala ka layiduw kofɔ u ye. Kana ɲina ko mɔgɔw ka teli k’i kɔrɔsi min na, o ye i ka tagamacogo ye, i dalakumaw tɛ.
3. I bena se ka jɛnɲɔgɔnya juman lo kɛ ni Ala ye?
Bibulukalan bena i dɛmɛ i ka taga ɲɛ Alako ta fan fɛ. A laban, i bena se ka jɛnɲɔgɔnya kɛrɛnkɛrɛnnin kɛ ni Jehova ye. I yɛrɛ be se ka kɛ a ka denbayamɔgɔ dɔ ye.
4. I be se ka taga ɲɛ cogo di Alako ta fan fɛ?
I be se ka taga ɲɛ Alako ta fan fɛ n’i tora ka Bibulu kalan (Eburuw 5:13, 14). A ɲini Jehova Seere dɔ fɛ a ka bibulukalan kɛ n’i ye gafe nin kɔnɔ: Bibulu b’an kalan mun lo la? I ka ɲɛnamaya bena i wasa kosɔbɛ n’i tora ka nafa sɔrɔ Bibulu kalan na.
Kibaro diiman bɔra hɛɛrɛtigi Ala Jehova lo yɔrɔ. I bena se k’i magwɛrɛ a la n’i be i magwɛrɛ a sagokɛlaw la (Eburuw 10:24, 25). N’i tora k’i jija k’i koo diya Jehova ye, i bena ɲɛnamaya sɔbɛ sɔrɔ, o min ye ɲɛnamaya banbali ye. Tiɲɛn na, i be se ka koo fisaman min kɛ, o ye k’i magwɛrɛ Ala la.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
LAJƐNW / BATOLI
Mun lo be kɛ an ka Masaya boonw kɔnɔ?
E yɛrɛ k’a filɛ min be kɛ yen.
BIBULUKALAN
Mun na i ka ɲi ka bibulukalan kɛ?
Ɲiningali jɔnjɔn minw ɲɛsinna an ka ɲɛnamaya koo ma, Bibulu be mɔgɔ miliyɔn caaman dɛmɛna duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ k’u jaabiliw sɔrɔ. A bena diya i ye ka kɛ olu dɔ ye wa?
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
I magwɛrɛ Ala la delili sababu fɛ
N’i be Ala delila, yala a b’i lamɛn wa? N’i b’a fɛ k’o ɲiningali jaabili sɔrɔ, fɔɔ i k’a lɔn Bibulu be min fɔ delili koo la.


text:
KALANSEN 11
Mun na tɔɔrɔ ka ca ten?
1, 2. Mɔgɔ caaman b’u yɛrɛ ɲininga mun lo la?
DUGUKOLO yɛrɛyɛrɛla kɔgɔji kɔnɔ ani jii woyora ka dugu dɔ halaki. Cɛɛ dɔ ye marifa ci legilizi kɔnɔ ka mɔgɔ caaman faga ani ka dɔw mandimi. Kansɛri bana ye muso dɔ faga ka denmisɛn duuru to a kɔ.
2 Balawow wala gwɛrɛgwɛrɛko nunu ɲɔgɔn mana kɛ, mɔgɔ caaman b’u yɛrɛ ɲininga ko: “Mun na sa?” U t’a lɔn fɛɛn min kama mɔgɔw be ɲɔgɔn kɔniya ten ani tɔɔrɔkow ka ca duniɲa kɔnɔ. I ma deli k’i yɛrɛ ɲininga o la wa?
3, 4. a) Abakuki ye ɲiningali jumanw lo kɛ? b) Jehova y’a jaabi cogo di?
3 Bibulu b’a fɔ ko cɛɛ dɔw y’o ɲiningaliw ɲɔgɔn kɛ hali k’a sɔrɔ u tun limaniyanin lo Ala la kosɔbɛ. Ɲɛyirali fɛ, kira Abakuki ye Jehova ɲininga ko: “Mun na i b’a to ne ɲaa be la tilenbaliyakow kan? Mun na i be sɔn kojugu ka kɛ i ɲana? Ne te foyi yera ni benkanni ani fariyakow dama tɛ! Kɛlɛw be kɛra, bɛnbaliya ka ca.”
4 Abakuki 2:
MUN NA TƆƆRƆ KA CA TEN?
5. Diinan kuntigi caaman be mun lo fɔ tɔɔrɔw koo la? Bibulu be mun lo fɔ o koo la?
5 Tuma caaman na, diinan kuntigiw ani karamɔgɔ dɔw b’a fɔ ko adamadenw ka tɔɔrɔ ye Ala ka latigɛ ye. Mɔgɔ dɔw fɛ, koo o koo be mɔgɔ sɔrɔ, hali gwɛrɛgwɛrɛkow, Ala lo kɔnna k’u bɛɛ latigɛ ani an tɛ se k’o koo faamu. Dɔ wɛrɛw b’a fɔ ko mɔgɔw be sa, hali denmisɛnw fana, walisa ka taga to ni Ala ye sankolo la. Nka, o tɛ tiɲɛn ye. Jehova tɛ kojugu kɛ fewu. Bibulu b’a fɔ ko: “Ka kojugu kɛ, o miiriya ka jan Ala la. Ka kodagabali kɛ, o miiriya ka jan Setigi la.”
6. Tɔɔrɔko minw bɛɛ be kɛ duniɲa kɔnɔ, mun na mɔgɔ caaman be Ala jalaki o la?
6 Tɔɔrɔko minw bɛɛ be kɛ duniɲa kɔnɔ, mɔgɔ caaman be Ala jalaki o la sabu u b’a miiri ko Ala lo be duniɲa nin marala. Nka, an y’a ye kalansen 3nan na ko mɔgɔ min be duniɲa nin marala tiɲɛn tiɲɛn na, o ye Sutana Naafigi lo ye.
7, 8. Mun na tɔɔrɔ ka ca duniɲa kɔnɔ ten?
7 Bibulu b’a fɔ an ye ko: “Diɲɛ bɛɛ bɛ Sitanɛ fanga kɔrɔ.” (1 Zan 5:19, ABM). Sutana do ka jugu ani a ka fari. A be “dugukolo kan mɔgɔw bɛɛ lafili.” (Yirali 12:
8 Duniɲa fanin be tɔɔrɔkow la koo wɛrɛw kosɔn. Adama ni Awa ka murutili kosɔn, u deenw jurumutɔ wolola. Jurumu kosɔn, adamadenw be tɔɔrɔ la u mɔgɔɲɔgɔn kan. Tuma caaman na, u b’a fɛ k’u yɛrɛ fisaya ka tɛmɛ tɔɔw kan. U be kɛlɛ kɛ ani u be tɔɔw niin tɔɔrɔ (Waajulikɛla 4:1; 8:9). Tuma dɔw la, mɔgɔw be tɔɔrɔ sabu “barinako” dɔ ye u sɔrɔ (Waajulikɛla 9:11). Kasara be se k’u sɔrɔ sabu u be yɔrɔ min na ani wagati min na, o man ɲi.
9. Jehova b’a to tɔɔrɔkow ka kɛ. Mun na an lanin b’a la ko kuun b’o la?
9 Jehova tɛ mɔgɔ tɔɔrɔ abada. Marifakɛlɛw, nintɔɔrɔ ani fariyako minw be duniɲa kɔnɔ, u si tɛ ale nɔɔ ye. Balawo minw be kɛ i n’a fɔ dugukoloyɛrɛyɛrɛ, sanfɔɲɔba ani sanjiba minw be tiɲɛni kɛ, u tɛ Ala nɔɔ ye. N’a sɔrɔ i b’i yɛrɛ ɲininga ko: ‘Ni Jehova ye Sebagayabɛɛtigi ye, mun na a tɛ o balawokow bali?’ An b’a lɔn ko Ala b’a janto an na sɔbɛ la. O kama, n’a b’a to tɔɔrɔkow ka kɛ, kuun b’o la.
MUN NA ALA B’A TO TƆƆRƆW BE KƐ
10. Sutana ye Jehova ka kuntigiya sɔsɔ cogo di?
10 Sutana ye Adama ni Awa lafili Edɛn nankɔtu kɔnɔ. A ye Ala jalaki ko a tɛ Kuntigi ɲuman ye. A ko Ala be Adama ni Awa jɛn fɛɛn ɲuman dɔ la. Sutana tun b’a fɛ u k’a miiri ko ale ka kuntigiya bena fisaya ni Jehova ta ye ani ko u mako tɛ Ala la.
11. An mako be ɲiningali jumanw jaabili la?
11 Adama ni Awa murutira Jehova ma. Min ka ɲi ani min man ɲi, u tun b’a miiri ko joo b’u fɛ k’o latigɛ u yɛrɛ ma. Jehova tun bena a yira cogo di ko joo t’o mɔgɔ murutininw fɛ? Min ka fisa an ma, a tun bena a yira cogo di ko ale lo b’o lɔn?
12, 13. a) Mun na Jehova ma sin ka mɔgɔ murutininw halaki? b) Mun na Jehova y’a to Sutana ka kɛ duniɲa nin kuntigi ye ani adamadenw k’u yɛrɛ mara?
12 Jehova ma sin ka Adama ni Awa halaki. A yɛrɛ y’a to u ye deenw sɔrɔ. O kɔ, a y’a to Adama ni Awa kɔmɔgɔw k’a sugandi u b’a fɛ ka tugu mɔgɔ min ka kuntigiya kɔ. Jehova sagonata tun ye ko mɔgɔ dafaninw ka dugukolo fa. Sutana tun mana a kɛ cogo o cogo, Ala sagonata tun bena dafa.
13 Sutana ye Jehova sɔsɔ mɛlɛkɛ miliyɔn caaman ɲɛɛ na (Zɔbu 38:7; Yirali 5:11). O kama, Jehova ye wagati to Sutana ye a k’a yira n’a ka sɔsɔli kumaw ye tiɲɛn ye. A fana ye wagati to adamadenw ye u k’u yɛrɛ ka gofɛrɛnɛmanw sigi k’u to Sutana ka fanga kɔrɔ. O la, u tun bena a yira ni u be se k’u yɛrɛ mara ka ɲɛ ni Ala m’u dɛmɛ.
14. Mun lo yirala ka gwɛ?
14 Saan waa caaman kɔnɔ, adamadenw y’a ɲini k’u yɛrɛ mara, nka u dɛsɛra. A yirala ka gwɛ ko Sutana ye ngalontigɛla ye. Adamadenw mako gwɛlɛ be Ala ka dɛmɛ na. Tiɲɛn tun be kira Zeremi fɛ k’a fɔ ko: “Masaba, ne y’a lɔn ko see te adamaden ye ka se k’a yɛrɛ ka koo latigɛ, o t’a ka koo ye.”
MUN NA JEHOVA YE NIN WAGATIJAN BƐƐ TO?
15, 16. a) Mun na Jehova y’a to tɔɔrɔw be kɛra kabi wagatijan? b) Sutana ye gwɛlɛya minw lase an ma, mun na Jehova m’u ɲɛnabɔ?
15 Mun na Jehova y’a to tɔɔrɔw be kɛra kabi wagatijan? Ani mun na a tɛ kojuguw bali u ka kɛ? A ye wagati to walisa bɛɛ k’a ye ko Sutana ka kuntigiya ma foyi ɲɛ. Adamadenw ye gofɛrɛnɛman sifaw bɛɛ kɛ k’a filɛ, nka u si ma ɲɛ u bolo. U ye ɲɛtaga sɔrɔ lɔnnikow la, nka tilenbaliya, fantanya, kojugukɛ, ani marifakɛlɛ juguyara sisan ka tɛmɛ fɔlɔ kan. An tɛ se k’an yɛrɛ mara ka ɲɛ ni Ala ma an dɛmɛ.
16 Sutana ye gwɛlɛya minw lase an ma, Jehova m’u ɲɛnabɔ. N’a tun y’o kɛ, a tun bena kɛ komi a be Sutana dɛmɛna a ka kuntigiya la. Ala tɛna o kɛ abada. Adamadenw fana tun bena a miiri ko u be se k’u yɛrɛ mara ka ɲɛ. Nka, o tɛ tiɲɛn ye. Ala do tɛ se ka kɛ ngalontigɛlaw jɛnɲɔgɔn ye. A tɛ ngalon tigɛ abada.
17, 18. Jehova bena mun lo kɛ ka Sutana ka tiɲɛnikow bɛɛ lalaga?
17 Sutana ni adamadenw ka murutiliko nana ni tiɲɛni minw bɛɛ ye, yala Jehova be se k’u lalaga wa? Ɔnhɔn, a be se. Ala tɛ dɛsɛ foyi la. Sutana ka sɔsɔli kumaw bɛɛ bena ɲɛnabɔ a ɲɛɛ ma tuma min na, Jehova b’o lɔn. O kɔ, a bena dugukolo kɛ alijɛnɛ ye i ko a tun b’a fɛ cogo min na. A y’a hakili to mɔgɔ sanin minw bɛɛ la, a bena olu kunu (Zan 5:28, 29). Mɔgɔw tɛna bana wala ka sa tugun abada. Sutana ye tiɲɛni minw bɛɛ kɛ, Yezu bena u bɛɛ lalaga. Jehova bena tɛmɛ Yezu fɛ ka “Sutana ka kɛwaliw cɛn.” (1 Zan 3:8). An be Jehova waleɲuman lɔn sabu a muɲuna an kɔrɔ. O b’a to an be se k’a lɔn ani k’a latigɛ ko ale lo ka kɛ an Kuntigi ye (2 Piyɛri 3:
18 Jehova t’an waajibiya k’ale kɛ an Kuntigi ye. A ye see di an ma an ka koow latigɛ an yɛrɛ ma. O ye nilifɛn nafaman ye. An k’a filɛ o kɔrɔ ye min ye an fɛ.
I BENA BAARA JUMAN LO KƐ NI ALA KA NILIFƐN YE?
19. Jehova ye nilifɛn nafaman juman lo di an ma? Mun na an ka ɲi ka Jehova waleɲuman lɔn o kosɔn?
19 Jehova ye see di an ma an ka koow latigɛ an yɛrɛ ma. O nilifɛn nafaman b’a to an be dan na bɛgɛnw na. Bɛgɛnw be koow kɛ u kunfɛ. Nka, an be se k’a latigɛ an bena an ka ɲɛnamaya kɛ cogo min na. An be se k’a latigɛ fana n’an b’a fɛ k’an koo diya Jehova ye (Talenw 30:24, NW). An fana tɛ komi mansinw. Olu dilanna baara min kama, u b’o dɔrɔn lo kɛ. An b’a fɛ ka kɛ mɔgɔ sifa min ye, ka mɔgɔ minw kɛ an teriw ye ani ka min kɛ an ka ɲɛnamaya kɔnɔ, an yɛrɛ lo be se k’o latigɛ. Jehova b’a fɛ an ka ɲɛnamaya diyabɔ.
20, 21. I be se ka koo fisaman juman lo latigɛ sisan?
20 Jehova b’a fɛ an k’ale kanu (Matiyo 22:37, 38). A be komi denfa. Ni mɔgɔ ma deen waajibiya, nka ale yɛrɛ y’a fɔ a faa ye ko “i koo ka di n’ ye,” o ka di a faa ye. Jehova y’a to an yɛrɛ lo k’a latigɛ n’an bena ale sago kɛ wala n’an tɛna o kɛ. Sutana, Adama ani Awa y’a latigɛ ka ban Jehova la. Jehova ye see min di an ma walisa an ka koow latigɛ an yɛrɛ ma, ele bena mun lo kɛ n’o ye?
21 See min dira i ma ka koow latigɛ i yɛrɛ ma, baara kɛ n’o ye ka Jehova sago kɛ. Mɔgɔ miliyɔn caaman y’a latigɛ k’u koo diya Jehova ye ani ka ban Sutana la (Talenw 27:11). Sisan, e be se ka mun lo kɛ walisa ka don Ala ka duniɲa kura kɔnɔ? O yɔrɔ la, tɔɔrɔw bɛɛ bena ban. Kalan nata bena kuma o koo la.


text:
Fanga be Ala ka Kuma na
“Ala ka kuma ɲanaman lo, fanga b’a la.”—EBURUW 4:12.
DƆNKILIW: 114, 113
1. Mun na i lanin b’a la ko fanga be Ala ka Kuma na? (Jaa lajɛ, barokun daminɛ na.)
KOMI an ye Jehova sagokɛlaw ye, an lanin b’a la ko Ala y’a ka Kuma min lase adamadenw ma, a “ɲanaman lo, fanga b’a la.” (Eburuw 4:12). Fanga min be Ala ka Kuma na, o ye an yɛrɛ ani mɔgɔ wɛrɛw ka ɲɛnamaya kɛcogo yɛlɛma. An balima dɔw tun ye soonw, dɔrɔgiminlaw wala kakalaw ye. Dɔ wɛrɛw tun be ni nafolo wala tɔgɔba ye, nka u y’a ye ko fɛɛn dɔ b’u jɛn u ka ɲɛnamaya kɔnɔ (Waaj. 2:3-11). Mɔgɔ minw tun tɛ ni jigiya ye, Bibulu sababu fɛ, u caaman ye kuun sɔrɔ u ka ɲɛnamaya la ani u be ni jigiya ye sisan. O mɔgɔ dɔw ka maana be to ka lakali an ka Kɔrɔsili Sangaso kɔnɔ barokun nin na: “La Bible transforme des vies.” N’a sɔrɔ i y’o barokun dɔw kalan ani u diyara i ye kosɔbɛ. I y’a ye fana ko hali n’u tun kɛra kerecɛnw ye ka ban, u bele tun be to ka ɲɛtaga kɛ Alako ta fan fɛ Bibulu ka dɛmɛ barika la.
2. Fanga min be Ala ka Kuma na, o ye nɔɔ juman lo to mɔgɔw kan saan kɛmɛkulu fɔlɔ la?
2 Bi, mɔgɔ caaman be Ala ka Kuma kalan ani ka yɛlɛmanibaw kɛ u ka ɲɛnamaya kɔnɔ. O tɛ bari an na hali dɔɔni! O koo b’an hakili jigi saan kɛmɛkulu fɔlɔ balimaw na. Olu ka jigiya tun ye ka ɲɛnamaya kɛ sankolo la (1 Korɛntikaw 6:9-11 kalan). Mɔgɔ minw tɛna sankolo Masaya sɔrɔ, ciden Pol kumana olu koo la. O kɔ, a y’a fɔ ko: “Aw dɔw tun be ten fana.” Nka, Ala ka Kuma ni hakili senu ka dɛmɛ sababu fɛ, o balimaw y’u ka ɲɛnamaya kɛcogo yɛlɛma. Hali n’u tun kɛra kerecɛnw ye, u dɔw ye jurumubaw kɛ ani u ka jɛnɲɔgɔnya nagasira ni Jehova ye. Ɲɛyirali fɛ, Bibulu b’a fɔ ko saan kɛmɛkulu fɔlɔ la, kerecɛn mɔlen dɔ tun gwɛnna ka bɔ kafo kɔnɔ ani kɔfɛ a segira ka kɛ kafoden dɔ ye tugun (1 Kor. 5:1-5; 2 Kor. 2:5-8). Fanga min be Ala ka Kuma na, o y’an balimaw dɛmɛ u sera ka yɛlɛmanibaw kɛ. O koo b’an jija yɛrɛ le!
3. An bena mun lo lajɛ barokun nin na?
3 Fanga be Ala ka Kuma na kosɔbɛ. Komi Jehova y’a ka Kuma di an ma, an b’a fɛ k’an jija ka baara ɲuman kɛ n’a ye (2 Tim. 2:15). Fanga min be Ala ka Kuma na, an be se k’a to o ka baara kɛ 1) an ka ɲɛnamaya kɔnɔ 2) waajuli la ani 3) n’an be kalan kɛra tintin kan. An bena o lo lajɛ barokun nin na. O bena an dɛmɛ k’a yira ko an b’an sankolola Faa kanu ani ko an b’a waleɲuman lɔn sabu a b’an kalan an nafa kosɔn.—Ezayi 48:17.
AN KA ƝƐNAMAYA KƆNƆ
4. a) N’an b’a fɛ Ala ka Kuma ka nɔɔ to an kan, an ka ɲi ka mun lo kɛ? b) I be wagati sɔrɔ cogo di walisa ka Bibulu kalan?
4 N’an b’a fɛ Ala ka Kuma ka nɔɔ to an kan, an ka ɲi k’an jija k’a kalan loon o loon (Zozuwe 1:8). An caaman bolo degunnin lo kosɔbɛ. O n’a ta bɛɛ, an kana a to koo si, hali an ka kunkanbaaraw yɛrɛ, k’an bali ka Bibulu kalan loon o loon (Efɛzikaw 5:15, 16 kalan). Jehova Seere caaman ye labɛnw kɛ walisa ka wagati sɔrɔ ka se ka Bibulu kalan loon o loon. U b’o kɛ sɔgɔma, sufɛ wala wagati wɛrɛ la. Olu ni zaburu sɛbɛbaga ka miiriyaw ye kelen ye. Ale y’a sɛbɛ ko: “E ka sariya koo ka di ne ye haali. Loon o loon ne be miiri a la.”—Zab. 119:97.
5, 6. a) An ye min kalan Bibulu kɔnɔ, mun na a kɔrɔtanin lo an ka miiri o kan? b) An be se ka miiri o kan koɲuman cogo di? c) Ka Bibulu kalan ani ka miiri a kan, o be ele nafa cogo di?
5 Nka, Bibulu kalan dɔrɔn tɛ bɔri kɛ. An ye min kalan, an ka ɲi ka miiri o kan koɲuman (Zab. 1:1-3). N’an y’o kɛ, an bena se ka tagama ka kɛɲɛ ni Bibulu ka hakilitigiya kumaw ye. An be se ka Bibulu kalan sɛbɛ kan, wala telefɔni, tablɛti, ɔridinatɛri n’a ɲɔgɔnnaw kan. A mana kɛ min o min ye, an b’a fɛ k’a to Ala ka Kuma k’an ka ɲɛnamaya kɛcogo yɛlɛma. An b’a fɛ fana a k’an lasun ka koow kɛ.
6 An ye min kalan Bibulu kɔnɔ, an be se ka miiri o kan koɲuman cogo di? Mɔgɔ caaman y’a kɔrɔsi ko n’u ye fɛɛn dɔ kalan Bibulu kɔnɔ, nafa b’a la u ka lɔ dɔɔni ani k’u yɛrɛ ɲininga ko: “Nin koo be mun lo yira ne la Jehova koo la? N’ ye min kalan, n’ b’o sira tagamana cogo di? N’ bele ka ɲi ka yɛlɛmani jumanw lo kɛ?” N’an be miiri Ala ka Kuma kan ani ka delili kɛ a koo la, o bena an lasun ka Bibulu ka ladiliw sira tagama koɲuman. O la, fanga min be Ala ka Kuma na, an bena o ye an ka ɲɛnamaya kɔnɔ.—2 Kor. 10:4, 5.
WAAJULI LA
7. An ka ɲi ka baara kɛ ni Ala ka Kuma ye koɲuman waajuli la cogo di?
7 Mun lo bena an dɛmɛ ka baara kɛ ni Ala ka Kuma ye koɲuman waajuli la? N’an be waajuli kɛra wala n’an be mɔgɔw kalanna, an ka ɲi ka baara kɛ ni Bibulu ye bɛrɛbɛrɛ. Balimacɛ dɔ y’a fɔ ko: “N’i be waajuli kɛra soo ni soo ni Jehova ye, yala ele dɔrɔn lo bena to ka kuma mɔgɔw fɛ wala i bena a to ale fana ka kuma?” A tun b’a fɛ ka min fɔ, o ye ko: N’i be sin ka Ala ka Kuma kalan mɔgɔ dɔ ye waajuli la, a be komi i b’a tora Jehova yɛrɛ lo ka kuma o tigi fɛ. O la, n’i ye vɛrise bɛnnin dɔ kalan, nafa b’o la ka tɛmɛ i ka kumaw bɛɛ kan (1 Tes. 2:13). I k’i yɛrɛ ɲininga ko: “Ni n’ be kibaro diiman fɔra mɔgɔw ye, yala n’ be tɛmɛ sababuw bɛɛ fɛ ka Ala ka Kuma yɔrɔ dɔ kalan u ye wa?”
8. Ka vɛrise kalan mɔgɔ dɔ ye waajuli la, mun na o dɔrɔn tɛ bɔri kɛ?
8 Ka vɛrise dɔ kalan mɔgɔ dɔ ye waajuli la, o dɔrɔn tɛ bɔri kɛ. Mun na do? Sabu mɔgɔ caaman tɛ bɛrɛ lɔn Bibulu koo la. Dɔw yɛrɛ tɛ foyi faamu Bibulu la. Saan kɛmɛkulu fɔlɔ la, koow tun be ten le fana (Ɔrɔm. 10:2). O kosɔn, n’an ye bibulusen dɔ kalan mɔgɔ ye, an man ɲi k’a miiri k’o tigi bena a faamu a yɛrɛ ma. An ka ɲi ka segi vɛrise ka kumadenw n’a ka miiriya jɔnjɔnw kan ani k’u kɔrɔ ɲɛfɔ a ye. N’an b’o kɛ, an bena a to Ala ka Kuma k’an lamɛnbaga dusukun sɔrɔ.—Luka 24:32 kalan.
9. An be min fɔ ka sɔrɔ ka bibulusen dɔ kalan, o be se ka mɔgɔw dɛmɛ cogo di ka bonya la Bibulu kan? Ɲɛyirali dɔ fɔ.
9 An be min fɔ ka sɔrɔ ka bibulusen dɔ kalan, o fana be se k’a to mɔgɔw be bonya la Bibulu kan. Ɲɛyirali fɛ, an be se k’a fɔ ko: “An k’a filɛ an Danbaga be min fɔ o koo la.” N’an barokɛɲɔgɔn tɛ kerecɛn ye, an be se k’a fɔ ko: “A filɛ Kitabu senuman be min fɔ o koo la.” N’an be mɔgɔ dɔ waajura min t’a mako don diinanko la, an be se k’a ɲininga ko: “Yala i delila ka ntalen kuma kɔrɔ nin mɛn wa?” Tiɲɛn na, an b’a fɛ k’an janto mɔgɔ kelen kelen bɛɛ ka koow cogoya la. Ani, an ka baro dadon cogo dɔ la min bena a to a tigi b’a mako don kibaro diiman na.—1 Kor. 9:22, 23.
10. a) Balimacɛ dɔ ka wale lakali. b) Fanga min be Ala ka Kuma na, ele y’o ye i ka waajuli baara la cogo di?
10 Mɔgɔ caaman y’a kɔrɔsi ko n’u be baara kɛ ni Ala ka Kuma ye waajuli la, o be nɔɔba to u lamɛnbagaw kan. An ka balimacɛ dɔ ka wale lajɛ. O balimacɛ tagara bɔ cɛkɔrɔba dɔ ye a tun be to ka an ka zurunaliw di min ma kabi saan damanin. Nka, sanni a ka Kɔrɔsili Sangaso kura di o cɛɛ ma dɔrɔn, a y’a latigɛ ka vɛrise dɔ kalan min tun be sɔrɔ o zurunali kɔnɔ. A ye 2 Korɛntikaw 1:3, 4 kalan Bibulu kɔnɔ. A fɔra o vɛrise kɔnɔ ko: “Ala tanu, . . . makaritigi lo, ale lo be mɔgɔ bɛɛ jigi tugu. Ale lo b’an jigi tugu an ka tɔɔrɔ bɛɛ la.” O kumaw y’o cɛɛ dusu sɔrɔ fɔɔ a ko an balimacɛ k’o vɛrise kalan tugun. O cɛɛ y’a fɔ ko ale n’a muso mako be dususalo la kosɔbɛ ani a y’a daminɛ k’a mako don Bibulu ka kumaw na. Fanga min be Ala ka Kuma na, o be nɔɔ to mɔgɔw kan waajuli la. Tiɲɛn tɛ?—Kɛw. 19:20.
N’I BE KALAN KƐRA TINTIN KAN
11. Balima minw ka ɲi ka kalan kɛ tintin kan, olu be ni kunkanbaaraba juman lo ye?
11 A ka di an bɛɛ ye ka taga kafo ka lajɛnw ni lajɛnbaw la. Kuun jɔnjɔn min kama an be taga o lajɛnw na, o ye ka Jehova bato. Ka fara o kan, an be kalan minw sɔrɔ yen, u b’an nafa kosɔbɛ. Balimacɛ minw be kalan kɛ tintin kan o lajɛnw na, nɛɛmaba lo u fɛ ka se k’o kɛ. Nka, u ka ɲi k’a faamu k’o ye kunkanbaaraba lo ye fana (Zaki 3:1). O kama, u ka ɲi k’u ka kalan basigi Ala ka Kuma lo kan tuma bɛɛ. N’i ka ɲi ka kalan dɔ kɛ tintin kan, fanga min be Ala ka Kuma na, i be se ka baara kɛ n’o ye cogo di walisa k’i lamɛnbagaw dusukun sɔrɔ?
12. Kalankɛla be se k’a ka kalan basigi Bibulu kan cogo di?
12 I janto k’i ka kalan basigi Bibulu kan (Zan 7:16). O kɔrɔ ko di? O kɔrɔ ko, i be wale ni ɲɛyirali minw lakali ani i yɛrɛ ka kalan kɛcogo man kan k’i bali ka vɛrisew ɲɛfɔ bɛrɛbɛrɛ. A to i hakili la ko ka vɛrise damanin kalan o dɔrɔn t’a yira ko i ka kalan basiginin be Bibulu kan. N’i ye vɛrise caamanba fana kalan, u tɛna to mɔgɔw hakili la. O la, i bena vɛrise jɔnjɔn minw kalan, u sugandi ka ɲɛ. O kɔ, wagati ta k’u kalan, k’u ɲɛfɔ, ka ɲɛyiraliw di u koo la ani a yira mɔgɔ be se k’u sira tagama cogo min na (Neemi 8:8). N’i ka kalan basiginin be ɔriganisasiyɔn ka pilan dɔ kan, a lajɛ koɲuman ani vɛrise minw b’a kɔnɔ, olu fana sɛgɛsɛgɛ. A ɲini k’a lɔn jɛn min be pilan ka miiriyaw ni vɛrisew cɛ. O kɔ, vɛrise dɔw sugandi walisa ka pilan ka miiriyaw bɔ kɛnɛ kan. (Ladili ɲumanw be sɔrɔ gafe nin kalansen 21nan, 22nan ani 23nan kɔnɔ: Tirez profit de l’École du ministère théocratique.) A kɔrɔtanin lo i ka Jehova deli a k’i dɛmɛ i k’a yira ka gwɛ ko nafa b’a ka Kuma na.—Ɛsidirasi 7:10; Talenw 3:13, 14 kalan.
13. a) Lajɛn dɔ la, bibulusen dɔ kalan ye nɔɔba to balimamuso dɔ kan cogo di? b) Lajɛnw na, an ka kalanw basiginin lo Bibulu kan. Ele be nafa sɔrɔ o kalanw na cogo di?
13 Balimamuso dɔ be Ɔsitarali jamana na. Tuma min na a tun ye denmisɛn ye, u ye koo jugu caaman kɛ a la. Kɔfɛ, a sɔnna Bibulu ka kibaro diiman na ani a y’a yɛrɛkun di Jehova ma ka batize. O n’a ta bɛɛ, a bele tun lanin t’a la ko Jehova b’ale kanu. Nka kɔfɛ, a lara o la. Mun lo y’a dɛmɛ k’a ka miiriya yɛlɛma? Lajɛn dɔ la, a ye bibulusen dɔ kalan lamɛn min ye nɔɔba to a kan. A miirila o vɛrise kan ani k’a filɛ o ni vɛrise wɛrɛw be taga ɲɔgɔn fɛ cogo min na. * Yala kafo ka lajɛn wala lajɛnba dɔ la, u delila ka bibulusen dɔ kalan min ye nɔɔ to i kan fana o cogo kelen na wa?—Neemi 8:12.
14. An b’a yira cogo di ko Jehova ka Kuma koo ka di an ye?
14 Jehova y’a ka Kuma di an ma, o min ye Bibulu ye. Yala an t’a waleɲuman lɔn o kosɔn wa? A y’a ka Kuma di an ma sabu a b’an kanu. Nka, o dɔrɔn tɛ. A ye layidu min ta ko a ka Kuma bena to, a y’o fana dafa (1 Piyɛri 1:24, 25). Siga t’a la, a ka ɲi an ka Ala ka Kuma kalan loon o loon ani k’a sira tagama. An ka ɲi fana ka baara kɛ n’a ye walisa ka mɔgɔ wɛrɛw dɛmɛ. N’an b’o kɛ, an b’a yira sɔbɛ la ko Ala ka Kuma koo ka di an ye ani ko an be Bibulu jati fɛɛn nafamanba ye. Min yɛrɛ kɔrɔtanin lo ka tɛmɛ fɛɛn bɛɛ kan, o ye ko n’an b’o kɛ, an b’a yira ko an be Jehova Ala kanu, ale min ye Bibulu Tigi ye.
^ dakun 13 Koorilen nin lajɛ: “ N’ ka miiriya yɛlɛmana!”


text:
KALANSEN 3
Ala sagonata ye mun lo ye adamadenw koo la?
1. Ala sagonata ye mun lo ye adamadenw koo la?
ALA be ni sagonata ɲuman ye adamadenw koo la. A ye cɛɛ fɔlɔ Adama n’a muso Awa dan walisa u ka ɲɛnamaya kɛ nankɔ cɛɲumanba dɔ kɔnɔ. Ala tun b’a fɛ u ka deenw sɔrɔ, u ka dugukolo bɛɛ kɛ alijɛnɛ ye ani u ka bɛgɛnw ni kongosogow ladon.—Zɛnɛzi 1:28; 2:8, 9, 15; kunnafoni wɛrɛw lajɛ, a 6nan.
2. a) An b’a lɔn cogo di ko Ala bena a sagonata dafa? b) Bibulu be mun lo fɔ ɲɛnamaya banbali koo la?
2 E ka miiri la, an bena ɲɛnamaya kɛ alijɛnɛ kɔnɔ loon dɔ wa? Jehova y’a fɔ ko: “Ne ye min fɔ, ne bena o kɛ.” (Ezayi 46:9-11; 55:11). Tiɲɛn na, Ala bena a sagonata dafa, foyi tɛ se k’a bali! Jehova ko ale ye dugukolo dan kuun dɔ lo kama. A m’a “dan k’a lakolon to.” (Ezayi 45:18). A b’a fɛ mɔgɔw ka dugukolo fa. Ala b’a fɛ mɔgɔ sifa jumanw lo ka kɛ dugukolo kan? A b’a fɛ u ka to a kan fɔɔ tuma juman? Bibulu b’a fɔ ko: “Mɔgɔtilenninw le bena jamana [o kɔrɔ, dugukolo] nin tigiya kɛ, u bena to yen kudayi.”—Zaburuw 37:29; Yirali 21:3, 4.
3. Komi adamadenw be bana ani u be sa, o be se ka na ni ɲiningali juman ye i kɔnɔ?
3 Bi, adamadenw be bana ani u be sa. Yɔrɔ caaman na, u be kɛlɛ kɛ ani u be ɲɔgɔn faga. Nin kɔni tun tɛ Ala sagonata ye. O b’a to dɔw b’u yɛrɛ ɲininga ko: Mun lo kɛra do? Bibulu dɔrɔn lo be se k’o ɲɛfɔ an ye.
MƐLƐKƐ DƆ KƐRA ALA JUGU YE COGO MIN NA
4, 5. a) Jɔn lo tɛmɛna saa dɔ fɛ ka kuma Awa fɛ? b) Mɔgɔ hɔɔrɔn be se ka yɛlɛma ka kɛ soon ye cogo di?
4 Bibulu b’a fɔ ko danfɛn dɔ y’a yɛrɛ kɛ Ala jugu ye. A be weele ko “Sutana” ani Naafigi. Sutana tɛmɛna saa dɔ fɛ ka kuma Awa fɛ Edɛn nankɔtu kɔnɔ (Yirali 12:9; Zɛnɛzi 3:1). A y’a to Awa k’a miiri ko saa yɛrɛ yɛrɛ lo be kumana.
5 Nka, yala Ala lo ye Sutana Naafigi dan wa? Ayi! Mɛlɛkɛ dɔ lo y’a yɛrɛ kɛ Sutana ye. A tun be sankolo la tuma min na Ala ye dugukolo labɛn Adama ni Awa ye (Zɔbu 38:4, 7). O koo kɛra cogo di? Ayiwa, mɔgɔ hɔɔrɔn be se ka yɛlɛma ka kɛ soon ye. Cogo di do? A wolotuma na, a tun tɛ soon ye. Nka, a ɲɛɛ bɔra fɛɛn dɔ fɛ min tɛ a ta ye. A tora ka miiri o fɛɛn koo la ani a nege bonyana a kɔnɔ. O la sa, a ye sababu sɔrɔ minkɛ, a y’o fɛɛn soɲɛ. O cogo la, a y’a yɛrɛ kɛ soon ye.—Zaki 1:13-15 kalan; kunnafoni wɛrɛw lajɛ, a 8nan.
6. Mɛlɛkɛ dɔ kɛra Ala jugu ye cogo di?
6 O koo ɲɔgɔn lo ye o mɛlɛkɛ sɔrɔ. Adama ni Awa dannin kɔ, Jehova y’a fɔ u ye ko u ka deenw wolo “ka dugukolo fa.” (Zɛnɛzi 1:27, 28). N’a sɔrɔ Sutana y’a miiri ko: ‘Sanni adamaden nunu bɛɛ ka Ala bato, mun na u tɛ ne bato?’ Komi a tora ka miiri o la, fɛɛn min ye Jehova ta ye, o nege gwanna a la. O mɛlɛkɛ tun b’a fɛ mɔgɔw k’ale lo bato. O lo kama, a ye ngalon tigɛ walisa ka Awa lafili (Zɛnɛzi 3:1-5 kalan). O cogo la, a y’a yɛrɛ kɛ Sutana Naafigi ye ani Ala jugu ye.
7. a) Mun na Adama ni Awa sara? b) Mun na an be kɔrɔ ani an be sa?
7 Adama ni Awa murutira Ala ma ani u ye yiriden dumu (Zɛnɛzi 2:17; 3:6). O cogo la, u ye Jehova hakɛ ta ani u labanna ka sa i ko Jehova tun y’a fɔ cogo min na (Zɛnɛzi 3:17-19). U deenw kɛra jurumutɔw ye fana. O lo kama, u sara (Ɔrɔmukaw 5:12 kalan). An ka ɲɛyirali dɔ ta walisa k’o koo faamu. Miiri k’a filɛ: I be birikiw bɔra ani fiyɛn dɔ be i ka birikibɔnan na. Mun lo bena kɛ i ka birikiw la? O fiyɛn kelen bena kɛ u bɛɛ la. Adama ka murutili kosɔn, a kɛra jurumutɔ ye. Komi an ye Adama ka deenw ye, Adama ka fiyɛn be an kelen kelen bɛɛ la. O lo kama an bɛɛ ye jurumukɛlaw ye. O kosɔn, an be kɔrɔ ani an be sa.—Ɔrɔmukaw 3:23; kunnafoni wɛrɛw lajɛ, a 9nan.
8, 9. a) Sutana tun b’a fɛ Adama ni Awa ka mun lo miiri? b) Mun na Jehova ma mɔgɔ murutinin saba nunu faga yɔrɔnin kelen?
8 Sutana kɛtɔ ka Adama ni Awa lasun u ka ban ka mɛnni kɛ Ala fɛ, a tun be murutiliko dɔ le daminɛna ten. A tun b’a fɛ Adama ni Awa k’a miiri ko Jehova ye ngalontigɛla ye, a tɛ kuntigi ɲuman ye ani ko a tɛ u ka ɲɛ fɛ. Sutana ka kuma kɔrɔ ko adamadenw mako tɛ Ala ka kuntigiya la. Ale fɛ, min ka ɲi ani min man ɲi, Adama ni Awa lo ka kan k’o latigɛ u yɛrɛ ma. O la do, Jehova tun bena mun lo kɛ? Ala tun be se k’o murutiliko ban a kɛtɔ k’o mɔgɔ murutinin saba nunu faga. Nka, yala o tun bena a yira ko Sutana ye ngalontigɛla ye wa? Ayi.
9 O lo y’a to Jehova ma u faga yɔrɔnin kelen. Nka, a ye wagati dɔ to adamadenw ye walisa u k’u yɛrɛ mara. O la, bɛɛ tun bena a ye ko Sutana ye ngalontigɛla ye ani ko Jehova lo b’a lɔn min ka fisa adamadenw ma. Gafe nin kalansen 11nan bena o ɲɛfɔ an ye. Adama ni Awa ye min kɛ, e be mun miiri o la? Yala joo tun be u fɛ ka la Sutana la ani ka ban Ala ta ma wa? Fɛɛn o fɛɛn tun be Adama ni Awa fɛ, Jehova lo tun y’o di u ma. A tun ye ɲɛnamaya dafanin di u ma ani k’u bila nankɔtu cɛɲumanba la. A tun ye baara ɲuman di u ma fana. Nka, Sutana tun ma deli ka koo ɲuman si kɛ u ye. Ni ele tun lo, i tun bena mun lo kɛ do?
10. An kelen kelen bɛɛ ka kan ka kooba juman lo latigɛ?
10 Bi, an kelen kelen bɛɛ ka ɲi ka sugandili kɛ: An be se k’a sugandi ka tugu Jehova ka kuntigiya kɔ ani k’a yira o sen fɛ ko Sutana ye ngalontigɛla ye. Wala, an be se k’a sugandi ka tugu Sutana ka kuntigiya kɔ. An bena sugandili min kɛ, o bena nɔɔ to an ka ɲɛnamaya bɛɛ kan (Zaburuw 73:28; Talenw 27:11 kalan). Bi, mɔgɔ caaman tɛ mɛnni kɛ Ala fɛ. I k’a lɔn ko Ala lo tɛ duniɲa nin kuntigi ye. Nka ni Ala tɛ, jɔn lo?
JƆN LO BE DUNIƝA NIN MARALA?
11, 12. a) Sutana tun b’a fɛ ka duniɲa ka gofɛrɛnɛmanw bɛɛ di Yezu ma. O be mun lo yira an na? b) Bibulusen jumanw b’a yira ko Sutana lo ye duniɲa nin kuntigi ye?
11 Yezu tun b’a lɔn mɔgɔ tigitigi min be duniɲa nin marala. Loon dɔ la, Sutana ye “diɲɛ jamanaw bɛɛ n’u ka nɔɔrɔ yira a la.” O kɔ, Sutana y’a fɔ Yezu ye ko: “N’i y’i kunbiri gwan ne kɔrɔ ka ne bato, ne bena nunu bɛɛ d’i ma.” (Matiyo 4:8, 9; Luka 4:5, 6). E ka miiri la, ni duniɲa nin ka gofɛrɛnɛmanw tun tɛ Sutana ta ye, a tun be se k’u di Yezu ma wa? Ayi. Gofɛrɛnɛman nunu bɛɛ ye Sutana ta lo ye.
12 N’a sɔrɔ i be i yɛrɛ ɲininga ko: ‘Sutana be se ka kɛ duniɲa nin kuntigi ye cogo di? Jehova lo tɛ Sebagayabɛɛtigi Ala ye min ye duniɲa dan wa?’ (Yirali 4:11). Ɔnhɔn, ale lo ye Danbaga ye. Nka, Yezu y’a fɔ ka gwɛ ko Sutana lo ye “diɲɛ nin kuntigi” ye (Zan 12:31; 14:30; 16:11). Ciden Pol ye Sutana Naafigi weele ko “diɲɛ kuntigi” (2 Korɛntikaw 4:3, 4). Ciden Zan y’a sɛbɛ ko “diɲɛ bɛɛ bɛ Sitanɛ fanga kɔrɔ.”—1 Zan 5:19, ABM.
SUTANA KA DUNIƝA NIN BENA HALAKI COGO DI?
13. Mun na an makoya be duniɲa kura la?
13 Duniɲa nin be juguyara ka taga le. Marifakɛlɛw, nanbarakow, filankafoya ani fariyakow be yɔrɔ bɛɛ. Adamadenw mana u jija cogo o cogo, u tɛ se k’o gwɛlɛyaw ɲɛnabɔ. Nka yanni dɔɔni, Ala bena duniɲa jugu nin halaki Arimagedɔn kɛlɛ la. A bena duniɲa kura tilennin sigi a nɔɔ na.—Yirali 16:14-16; kunnafoni wɛrɛw lajɛ, a 10nan.
14. Ala ye jɔn lo sugandi k’a kɛ a ka Masaya Kuntigi ye? Bibulu kɔnna ka mun lo fɔ Yezu koo la?
14 Jehova ye Yezu Krista lo sugandi k’a kɛ a ka sankolola Masaya wala gofɛrɛnɛman Kuntigi ye. Kabi wagatijan, Bibulu tun kɔnna k’a fɔ ko Yezu bena kɛ “Hɛrɛ Kuntigi” ye ani ko a ka kuntigiya tɛna ban abada (Ezayi 9:5, 6, ABM). Yezu y’a fɔ a ka kalandenw ye ko u ka delili kɛ o masaya koo la ko: “I ka masaya ka na. I sago ka kɛ dugukolo kan i ko a be kɛ sankolo la cogo min na.” (Matiyo 6:10). Ala ka Masaya bena sigi duniɲa ka gofɛrɛnɛmanw nɔɔ na (Daniyɛli 2:44 kalan). O kɔ, Ala ka Masaya bena dugukolo yɛlɛma k’a kɛ alijɛnɛ cɛɲumanba ye. Gafe nin kalansen 8nan bena o lo yira an na.
DUNIƝA KURA WAGATI SURUNYANA!
15. “Dugukolo kuraman” ye mun ye?
15 Bibulu b’a fɔ ko: “[Ala] y’a daa di sankolo ni dugukolo kuraman minw koo la, an be olu makɔnɔna. Tilenninyako dama le bena kɛ o yɔrɔ la.” (2 Piyɛri 3:13; Ezayi 65:17). Tuma dɔw la, ni Bibulu be kuma “dugukolo” koo la, a kaan be mɔgɔw lo ma (Zɛnɛzi 11:1). O kama, “dugukolo kuraman” tilennin min kofɔra, o ye adamadenw ye minw bɛɛ be mɛnni kɛ Ala fɛ ani Ala be u duga.
16. Minw bena sigi duniɲa kura kɔnɔ, Ala bena nilifɛn nafamanba juman di olu ma? An ka kan ka mun lo kɛ walisa k’o sɔrɔ?
16 Yezu ye layidu ta ko minw bena sigi Ala ka duniɲa kura kɔnɔ, olu lo bena ɲɛnamaya “banbali sɔrɔ” (Mariki 10:30). An ka kan ka mun lo kɛ walisa k’o sɔrɔ? Zan 3:16 ani 17:3 kalan walisa k’o jaabili lɔn. Ɲɛnamaya bena kɛ cogo min na alijɛnɛ kɔnɔ dugukolo kan, an k’a filɛ Bibulu be min fɔ o koo la.
17, 18. An b’a lɔn cogo di ko hɛɛrɛ bena kɛ dugukolo yɔrɔ bɛɛ la ani ko an bena kɛ lafiya la?
17 Juguya, marifakɛlɛ, kojugukɛ ani fariyakow tɛna kɛ yen. Mɔgɔ jugu si tɛna kɛ dugukolo kan tugun (Zaburuw 37:10, 11). Ala ‘bena kɛlɛ ban fɔɔ duniɲa daan na.’ (Zaburuw 46:10; Ezayi 2:4). Mɔgɔ minw be Ala kanu ani u be mɛnni kɛ a fɛ, olu lo bena dugukolo fa. Hɛɛrɛ bena kɛ yen fɔɔ abada!—Zaburuw 72:7.
18 Jehova batobagaw bena kɛ lafiya la. Bibulu sɛbɛwagati la, ni Israɛldenw tun be mɛnni kɛ Ala fɛ, u tun be to lafiya la sabu Ala tun b’u tanga (Levitiki 25:18, 19). Alijɛnɛ kɔnɔ, fɛɛn foyi wala mɔgɔ si tɛna siranya bila an na. An bena to lafiya la tuma bɛɛ!—Ezayi 32:18; Mise 4:4 kalan.
19. Mun na an lanin b’a la ko dumunifɛnw bena caya Ala ka duniɲa kura kɔnɔ?
19 Dumunifɛnw bena caya. ‘Suman bena ɲɛ yɔrɔ bɛɛ, suman tisan bena sɔrɔ kuluw kan.’ (Zaburuw 72:16). ‘Sɛnɛfɛnw bena ɲɛ dugukolo kan’ sabu an ka Ala Jehova bena an duga.—Zaburuw 67:7.
20. An b’a lɔn cogo di ko dugukolo bena kɛ alijɛnɛ ye?
20 Dugukolo kuru bɛɛ bena kɛ alijɛnɛ ye. Mɔgɔw bena boonw ni zaradɛn ɲumanw sɔrɔ (Ezayi 65:21-24; Yirali 11:18 kalan). Dugukolo kuru bɛɛ bena yɛlɛma ka kɛ yɔrɔ cɛɲumanba ye i n’a fɔ Edɛn nankɔtu. An mako be fɛɛn o fɛɛn na, Jehova bena o di an ma tuma bɛɛ. Bibulu b’a fɔ Jehova koo la ko: “E b’i tɛgɛ yɛlɛ, i be nimanfɛnw bɛɛ wasa.”—Zaburuw 145:16.
21. An b’a lɔn cogo di ko hɛɛrɛ bena kɛ adamadenw ni bɛgɛnw ni kongosogow cɛ?
21 Hɛɛrɛ bena kɛ adamadenw ni bɛgɛnw ni kongosogow cɛ. U tɛna kojugu kɛ tugun adamadenw na. Deen fitininw tɛna siran kongosogow ɲɛ hali minw ka fari bi bi nin na.—Ezayi 11:6-9; 65:25 kalan.
22. Yezu bena mun lo kɛ banabagatɔw ye?
22 Mɔgɔ si tɛna bana tugun. Tuma min na Yezu tun be dugukolo kan, a ye mɔgɔ caaman kɛnɛya (Matiyo 9:35; Mariki 1:40-42; Zan 5:5-9). K’a to Ala ka Masaya kun na, a bena mɔgɔw bɛɛ kɛnɛya. Mɔgɔ si tɛna a fɔ tugun ko: “Ne man kɛnɛ.”—Ezayi 33:24; 35:5, 6.
23. Ala bena mun lo kɛ mɔgɔ saninw ye?
23 Mɔgɔ saninw bena kunu. Ala ye layidu ta ko mɔgɔ miliyɔn caaman suuw bena kunu. “Suw na kunun, mɔgɔ tilennenw ni mɔgɔ tilenbaliw bɛɛ.”—Kɛwaliw 24:15; Zan 5:28, 29 kalan, ABM.
24. Ka ɲɛnamaya kɛ alijɛnɛ kɔnɔ, e be mun lo miiri o koo la?
24 An bɛɛ ka kan ka sugandili kɛ. An be se k’a ɲini ka Jehova lɔn ani ka baara kɛ a ye walima an be se k’a latigɛ k’an ɲɛnako dɔrɔn lo kɛ. N’an y’a latigɛ ka baara kɛ Jehova ye, an bena siniɲasigi ɲuman sɔrɔ. Tuma min na cɛɛ dɔ y’a fɔ Yezu ye ko a k’a hakili to ale la n’a nana sigi a ka Masaya la, Yezu y’a fɔ a ye ko: “I bena kɛ ne fɛ arijana na.” (Luka 23:43). An k’a ɲini ka dɔ lɔn Yezu koo la ani an k’a filɛ cogo min na a bena Ala ka layidu kabakomanw dafa.


text:
Maana 34nan: Dumuni sifa kura dɔ
MƆGƆ nunu be mun lo tɔmɔna duguma ten? A bɔnin be sanbɛrɛ ma. A ka misɛn, a pɛtɛnin lo ani a gwɛnin lo. Nka sanbɛrɛ tɛ, dumunifɛn dɔ lo.
Israɛldenw bɔra Misira a ma kalo kelen bɔ fɔlɔ, u be kongokolon kɔnɔ sisan. Komi sɛnɛfɛn bɛrɛ tɛ falen yen, jama ŋunuŋununa ko: ‘N’an tun sara Jehova bolo Misira, o tun ka fisa! O yɔrɔ la kɔni, an tun be dumuni sifa bɛɛ dumu ka fa.’
O kama Jehova y’a fɔ ko: “Ne bena dumuni jigi aw ye ka bɔ sankolo la i n’a fɔ sanji.” A y’o lo kɛ. O dugusagwɛ, tuma min na Israɛldenw ye o fɛɛn gwɛman bɔnnin ye, u ye ɲɔgɔn ɲininga ko: ‘Nin ye mun lo ye?’
Musa y’a fɔ u ye ko: ‘Jehova be fɛɛn min di aw ma ka kɛ aw ka dumuni ye, o lo.’ Jama y’o weele ko MAANƐ. A tun ka timi i ko lidigɛ.
Musa y’a fɔ jama ye ko: ‘Aw kelen kelen be se ka min dumu, aw k’o lo cɛ.’ U y’a kɛ ten sɔgɔma o sɔgɔma. Ni tile tun gwanna, maanɛ tɔɔ min tun be duguma, o tun be yeelen.
Musa y’a fɔ fana ko: ‘Mɔgɔ si kana maanɛ dɔ mara sini kama.’ Nka dɔw ma mɛnni kɛ. I b’a lɔn fɛɛn min kɛra wa? U tun ye maanɛ min cɛ ka mara, o dugusagwɛ tumuw donna a la fɔɔ k’a kasa bɔ!
Nka Jehova y’a fɔ jama ye ko lɔgɔkun tile wɔɔrɔnan loon, u tun be se ka tile fila ta cɛ. Ani Jehova ko u ka dɔ mara o loon dugusagwɛ kama sabu ale tɛna a to dɔ ka ben tile wolonfilanan loon na. U tun mana maanɛ dɔ mara tile wolonfilanan kama, tumuw tun tɛ don a la ani a kasa tun tɛ bɔ! Nin fana tun ye kabako dɔ ye!
Israɛldenw ye saan minw bɛɛ kɛ kongokolon kɔnɔ, Jehova y’u balo ni maanɛ ye.
Ɛkizɔdi 16:1-36; Nɔnburuw 11:7-9; Zozuwe 5:10-12.
Ɲiningaliw
- Jaa nin kan, mɔgɔw be mun lo tɔmɔna duguma, ani o fɛɛn tɔgɔ ko di?
- Musa ye cikan juman lo di jama ma maanɛ tɔmɔni koo la?
- Jehova y’a fɔ jama ye ko a ka mun lo kɛ lɔgɔkun tile wɔɔrɔnan loon na, ani mun kama?
- Jehova tun be kabako juman kɛ ni maanɛ tun marala ka bila tile wolonfilanan kama?
- Jehova y’a ka mɔgɔw balo ni maanɛ ye fɔɔ tuma juman?
Ɲiningali wɛrɛw
- Ɛkizɔdi 16:1-36; Nɔnburuw 11:7-9 kalan.
Ni Jehova ye mɔgɔ dɔw sigi a ka baara la kerecɛn kafo kɔnɔ, Ɛkizɔdi 16:8 b’a yira cogo di ko an ka kan k’u bonya? (Eburuw 13:17)
Kongokolon kɔnɔ, mun lo tun be Israɛldenw hakili jigi loon o loon ko u ka koow tɛ ɲɛ Jehova kɔ? (Ɛkiz. 16:14-16, 35; Dut. 8:2, 3).
A ka ntalen kumaw na, Yezu ye kɔrɔ juman di maanɛ koo ma, ani cogo juman na an be se ka nafa sɔrɔ o ‘sankolola dumuni’ na? (Zan 6:31-35, 40)
- Zozuwe 5:10-12 kalan.
Israɛldenw ye maanɛ dumu fɔɔ saan joli, ani o ye u kɔrɔbɔ cogo di? An be kalan juman sɔrɔ o koo la? (Ɛkiz. 16:35; Nɔnb. 11:4-6; 1 Kor. 10:10, 11)


text:
YƆRƆ 6NAN
An be kalan juman sɔrɔ o sanjiba koo la?
Ala ye mɔgɔ juguw halaki, nka a ye Nuhun n’a ka denbaya kisi. Zɛnɛzi 7:11, 12, 23
Sanji benna caaman tile 40 ani suu 40. Jii ye dugukolo bɛɛ datugu. Mɔgɔ juguw bɛɛ sara.
Mɛlɛkɛ murutininw y’u farisogo to yen ani u kɛra jinaw ye.
Minw tun be kurun kɔnɔ, olu kisira. Hali ni Nuhun n’a ka denbayamɔgɔw labanna ka sa, Ala bena u lakunu ani u bena jigiya sɔrɔ ka to niin na fɔɔ abada.
Ala bena mɔgɔ juguw halaki tugun ani a bena mɔgɔ ɲumanw kisi. Matiyo 24:37-39
Hali bi, Sutana ni jinaw b’a la ka mɔgɔw lafili.
I n’a fɔ Nuhun ka tile la, bi mɔgɔ caaman be ban Jehova ka ɲɛminɛli ma, a be min kɛ ni kanuya ye. Yanni dɔɔni, Jehova bena mɔgɔ juguw bɛɛ halaki.—2 Piyɛri 2:5, 6.
Mɔgɔ dɔw be komi Nuhun. U be mɛnni kɛ Ala fɛ ani a be min fɔ, u b’o lo kɛ: Olu ye Jehova Seerew ye.


text:
KALANSEN 3
Yala kibaro diiman nin bɔra Ala yɔrɔ tiɲɛn na wa?
1. Jɔn lo ye Bibulu Tigi ye?
Kibaro diiman lo k’a lɔn ko mɔgɔw bena ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada dugukolo kan. O kibaro diiman sɛbɛnin be Bibulu kɔnɔ (Zaburuw 37:29). Kitabu fitinin fitinin 66 lajɛnnin lo kɛra Bibulu ye. Ala tɛmɛna cɛɛ 40 ɲɔgɔn lo fɛ k’u sɛbɛ. Bibulu daminɛna ni kitabu duuru minw ye, Musa lo y’u sɛbɛ a saan 3 500 ɲɔgɔn ye nin ye. Ciden Zan lo ye Bibulu ka kitabu laban sɛbɛ, a saan 1 900 ni kɔ ye nin ye. O cɛɛ 40 ye jɔn lo ka miiriyaw sɛbɛ Bibulu kɔnɔ? Ala tɛmɛna a ka hakili senu fɛ k’a ka Kuma lase Bibulu sɛbɛbagaw ma (2 Samuyɛli 23:2). U ye Ala ka miiriyaw lo sɛbɛ, u yɛrɛw ta tɛ. O la, Jehova lo ye Bibulu Tigi ye.
2. Mun lo b’a yira an na ko Bibulu bɔra Ala yɔrɔ?
An b’a lɔn ko Bibulu bɔra Ala yɔrɔ sabu a be sinikow fɔ tigitigi k’u pereperelatigɛ. Adamaden si tɛ se k’o kɛ (Zozuwe 23:14). Sebagayabɛɛtigi Ala kelenpe lo be se ka adamadenw ka sinikow fɔ tigitigi.
Kitabu min bɔra Ala yɔrɔ, a ka kan ka kɛ dan na kitabu tɔɔw bɛɛ la. Bibulu do ɲɔgɔn tɛ yen tiɲɛn na. Bibulu kuturu bɛɛ deen miliyari fila ni kɔ lo tilantilanna ka di mɔgɔw ma kaan 450 ni kɔ la. Hali ni kitabu kɔrɔ lo, a be min fɔ lɔnnikow ta fan fɛ, o ye tiɲɛn ye. Cɛɛ 40 minw y’a sɛbɛ, u tɛ ɲɔgɔn sɔsɔ. * Ka fara o kan, Bibulu be min fɔ kanuya koo la, o tɛ se ka bɔ yɔrɔ wɛrɛ kanutigi Ala kɔ. A bele be se ka mɔgɔw dɛmɛ u k’u ka ɲɛnamaya kɛcogo fisaya. O koow bɛɛ lo y’a to mɔgɔ miliyɔn caaman lara a la ko Bibulu ye Ala ka Kuma ye.
3. Mun lo be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ?
Kibaro diiman min be Bibulu kɔnɔ, o ye ko Ala be ni sagonata ɲuman ye adamadenw koo la. Bibulu b’a ɲɛfɔ fɛɛn min kama adamadenw bɔnɛna alijɛnɛ na dugukolo kan u ka koow daminɛ na, ani cogo min na Ala bena alijɛnɛ sigi kokura.
Sariyaw ni miiriya jɔnjɔnw ani ladiliw be sɔrɔ fana Ala ka Kuma kɔnɔ. Galen, Ala ye adamadenw minɛ cogo min na, o fana sɛbɛra Bibulu kɔnɔ ani o b’a yira Ala ye mɔgɔ sifa min ye. O kama, Bibulu be se k’i dɛmɛ ka Ala lɔn. A b’a ɲɛfɔ fana cogo min na i be se ka kɛ Ala teri ye.
4. Mun lo be se k’i dɛmɛ ka Bibulu faamu?
Sɛbɛ nin bena i dɛmɛ ka Bibulu faamu. A be tugu Yezu ka kalan kɛcogo kɔ. Yezu tun be Bibulu yɔrɔ dɔw ta ta k’u ɲɛfɔ walisa mɔgɔw ka “Ala ka kuma faamu.”
Kibaro diiman min bɔra Ala yɔrɔ, fɛɛn bɛrɛ tɛ mɔgɔ ninsɔndiya ka se o ma. Nka mɔgɔ dɔw mako t’a la ani a yɛrɛ be dɔw dusu gwan. Kana i fari faga. I tɛ se ka kɛ ni ɲɛnamaya banbali jigiya ye n’i m’a ɲini ka Ala lɔnniya sɔrɔ.
^ dakun 3 Gafe nin lajɛ: Un livre pour tous.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
KIBARO DIIMAN MIN BƆRA ALA YƆRƆ
Mun lo b’a yira an na ko Bibulu bɔra Ala yɔrɔ?
Ni Bibulu bɔra Ala yɔrɔ, gafe wɛrɛ tɛ se ka suma n’a ye.
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
Bibulu: Kitabu lo min bɔra Ala yɔrɔ
Bibulu be se k’i dɛmɛ cogo di k’i ka kunkow ɲɛnabɔ? Mun na i be se ka la a ka kiraya kumaw la?
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
Tiɲɛn kalan ye juman ye Ala koo la?
E ka miiri la, yala Ala b’a janto e yɛrɛ la wa? A ɲini k’a jogow lɔn ani cogo min na i be se k’i magwɛrɛ a la.


text:
KƆRƆSILI SANGASO—KALAN Saan 2016, novanburukalo
Barokun minw bena kalan saan 2016, desanburu tile 26 ka taga se saan 2017, zanwiye tile 29 lɔgɔkunw na, olu lo be sɔrɔ Kɔrɔsili Sangaso nin kɔnɔ.
Kumaden min kɔrɔ ka bon hali!
Yezu tun be musow weele cogo di min b’a yira ko a tun be bonya la u kan kosɔbɛ?
A’ ye to ka ɲɔgɔn jija loon o loon
Mun na a kɔrɔtanin lo an ka ɲɔgɔn jija? Jehova, Yezu ani ciden Pol ye mɔgɔw jija cogo min na, an be kalan juman lo sɔrɔ o la? Cogo juman na an be se ka mɔgɔw jija bɛrɛbɛrɛ?
Koow labɛnnin lo ka kɛɲɛ ni Ala ka Kitabu ye
Jehova ye koo labɛnbaga ye min ɲɔgɔn tɛ yen. Mun na a man kan ka bari an na k’a ye ko a sagokɛlaw labɛnnin lo?
I be Jehova ka Kitabu jati fɛɛn nafamanba ye wa?
Ala sagokɛlaw be nafaba sɔrɔ n’u be banba ka tugu Bibulu ka cikanw kɔ ani ka Ala ka ɔriganisasiyɔn dɛmɛ ni kantigiya ye.
“Baara nin do ka bon”
Nɛɛma dira i ma ka dɛmɛ don o baara la.
U bɔra dibi la
Ala sagokɛlaw donna cogo di Babilonɛba ka jɔnya la kabi saan kɛmɛkulu 2nan na? Cogo juman na ani tuma juman na u y’a daminɛ ka faamuyali sɔrɔ Alako ta fan fɛ?
U hɔɔrɔnyara ka bɔ ngalon diinan na
Ala sagokɛlaw hɔɔrɔnyara pewu ka bɔ Babilonɛba kɔnɔ tuma juman?
“Garande Beretaɲi ka Masaya weleweledalaw: A’ ye wuli!”
Mɔgɔ bɛrɛ ma fara Masaya weleweledalaw hakɛ kan kabi saan 10! Mun lo y’a to koow yɛlɛmana?


text:
Mɔgɔ min ka kan ni bonya ye, bonya la o tigi kan
“Min siginin be masasigilan kan, ale ni Sagaden tɔgɔ ka tanu. Nɔɔrɔ ni boɲa, ani setigiya ka kɛ u ta ye tuma bɛɛ!”—YIR. 5:13.
DƆNKILIW: 9, 108
1. Mun na mɔgɔ dɔw ka kan ni bonya ye? An bena mun lo lajɛ barokun nin na?
KA BONYA la mɔgɔ kan, o kɔrɔ ko k’a tigi jati, k’i janto a la cogo kɛrɛnkɛrɛnnin na. Tuma caaman na, an be bonya la mɔgɔ dɔ kan sabu a tigi ye koo dɔ kɛ an ye wala a lɔyɔrɔ ka bon. O kama, an ka ɲi k’an yɛrɛ ɲininga ko: An ka ɲi ka bonya la jɔn lo kan? Mun na o tigiw ka kan n’o bonya ye?
2, 3. a) Mun na Jehova kɔni ka kan ni bonya ye? (Jaa lajɛ, barokun daminɛ na.) b) Yirali 5:13 kɔnɔ, Sagaden ye jɔn lo ye ani mun na a ka kan ni bonya ye?
2 Yirali 5:13 b’a yira ko “min siginin be masasigilan kan, ale ni Sagaden” kɔni ka kan ni bonya ye. Jehova kelenpe lo be “to nii na kudayi.” Fɛɛn minw kama Jehova ka kan ni bonya ye, o dɔ be sɔrɔ Yirali sapitiri 4 kɔnɔ. Mɛlɛkɛ ninsɔndiyaninw y’u kaan fara ɲɔgɔn kan ka Jehova tando ni kaanba ye ko: “An Matigi n’an ka Ala [Jehova], i ka kan ni boɲa ni tanuli ye, k’i ka sebagaya koo fɔ! Bari, e le ye fɛɛn bɛɛ dan, a diyara i ye, e y’u bɛɛ dan.”—Yir. 4:9-11.
3 “Sagaden” min kofɔra Yirali 5:13 kɔnɔ, o ye Yezu Krista lo ye. An b’o lɔn cogo di? A fɔra Yezu koo la ko: “Ala ka Sagaden filɛ min be mɔgɔw ka hakɛw ban.” (Zan 1:29). Mɔgɔ minw bɛɛ ye masaya kɛ ani minw bɛɛ be masaya la, Bibulu b’a fɔ ko Yezu ɲɔgɔn tɛ yen u cɛma. Bibulu b’a fɔ ko: “Masakɛw ka Masakɛ, matigiw ka Matigi, ale de na o jira a ka waati latigɛlen na. Ale kelenpe ye sabali ye. Mɔgɔ si tɛ se ka gɛrɛ kɛnɛ min na, a sigilen bɛ o de la. Mɔgɔ si m’a ye, u si tɛ se k’a ye.” (1 Tim. 6:14-16, ABM). Tiɲɛn na, masacɛ juman lo sɔnna ka sa ka kɛ kunmabɔsara ye an ka jurumuw kosɔn? Yezu kelenpe lo y’o kɛ. O ka ɲi k’i lasun k’i kaan fara mɛlɛkɛ waa caaman taw kan, k’a fɔ ko: “U tun ye Sagaden min faga, ale ka kan ni setigiya ye. Nafolotigiya, ani lɔnniya, ni fanga ni kunkɔrɔta ni boɲa, ani tanuli y’a ta ye!”—Yir. 5:12.
4. Mun na ka bonya la Jehova ni Krista kan, o ye hakilitigiyako ye?
4 Ka bonya la Jehova ni Krista kan, o ye hakilitigiyako lo ye. N’an y’o kɛ an bena ɲɛnamaya banbali sɔrɔ. Yezu ye min fɔ Zan 5:22, 23 kɔnɔ, o b’an dɛmɛ k’o faamu koɲuman. A ko: “N Faa tena mɔgɔ si kiti. Bari a ye kitiko bɛɛ to a Deen bolo, waasa bɛɛ k’a Deen boɲa i n’a fɔ u be Faa boɲa cogo min na. Ni mɔgɔ min m’a Deen boɲa, o tigi ma Faa fana boɲa, min y’a cibaga ye.”—Zaburuw 2:11, 12 kalan.
5. Mun na adamadenw bɛɛ ka kan ni bonya ye?
5 Ala ye adamadenw dan “a yɛrɛ jaa la.” (Zɛnɛzi 1:27). O kɔrɔ ko see be adamadenw fanba ye ka kɛ ni Ala ka jogo ɲɔgɔnw ye. Ɲɛyirali fɛ, u be se ka ɲɔgɔn kanu, ka ɲumanya kɛ ani ka makari ɲɔgɔn na. Ala y’an dan ka setigiya dɔ di an ma min b’a to an be se ka koo nunu faranfasi ka bɔ ɲɔgɔn na: ɲuman ni juguman, hɔɔrɔnya ni nanbarako ani koo bɛnnin ni koo bɛnbali (Ɔrɔm. 2:14, 15). Fɛɛn minw saniyanin lo ani minw cɛ ka ɲi, olu ka di mɔgɔ caaman ye. Mɔgɔ caaman fana b’a fɛ ka ɲɛnamaya kɛ hɛɛrɛ la ni tɔɔw ye. O tɛ bari an na sabu Jehova tɛ koo ferekenin Ala ye, nka hɛɛrɛtigi Ala lo. A gwɛnin lo ko adamadenw bɛɛ be se ka Jehova ladegi cogo dɔ la. O lo kama, olu fana ka kan ni bonya ye.—Zab. 8:6.
BONYA LA TƆƆW KAN K’A DAMA KƐƝƐ
6, 7. Mun na Jehova Seerew tɛ bonya la adamadenw kan i ko mɔgɔw fanba b’a kɛ cogo min na?
6 An b’a lɔn ko an ka ɲi ka bonya la tɔɔw kan. Nka, n’a sɔrɔ an t’a lɔn an ka ɲi k’u bonya cogo min na ani k’o kɛcogo dama kɛɲɛ. Sutana ka duniɲa ye nɔɔ jugu to adamaden dafabaliw fanba ka miiriya kan. O lo kama, sanni u ka bonya la cɛɛw ni muso dɔw kan k’a dama kɛɲɛ, u ka teli k’u tando i ko batofɛnw. Diinan kuntigiw, politiki ɲɛmɔgɔw, farikoloɲanagwɛlaw ni dɔnkililabaga ŋanaw ani mɔgɔ wɛrɛ minw tɔgɔ bɔra kosɔbɛ, u ka teli k’olu jati i ko alaw. O lo kama, denmisɛnw ni mɔgɔkɔrɔbaw b’a jati k’o mɔgɔw lo be sanga la ani u b’a ɲini k’u ka kokɛcogow, u ka fanidoncogo n’u kumacogo ladegi.
7 Kerecɛn sɔbɛw b’a lɔn k’u man kan ka bonya la adamadenw kan o cogo la. Adamadenw bɛɛ la, mɔgɔ min ye ɲɛyirali dafanin to an ye, o ye Krista lo ye. An ka ɲi k’ale lo ladegi (1 Piyɛri 2:21). N’an be bonya la adamadenw kan k’a dama tɛmɛ, o man di Jehova ye. An ka tiɲɛn kuma nin to an hakili la: “Mɔgɔ bɛɛ ye hakɛ kɛ, u yɔrɔ jaɲana Ala ka nɔɔrɔ la.” (Ɔrɔm. 3:23). Tiɲɛn na, adamaden si man kan ni batoli ye.
8, 9. a) Jehova Seerew be gofɛrɛnɛman baarakɛlaw jati cogo di? b) An tɛ sɔn faamanw ta ma koo juman na?
8 Duniɲa kɔnɔ, an ka ɲi ka bonya la mɔgɔ dɔw kan u lɔyɔrɔ kosɔn. Gofɛrɛnɛman be faaman minw sigi, olu b’a to mɔgɔw be sariyaw labato ani koo ferekeninw tɛ kɛ. An bɛɛ be nafa sɔrɔ u ka baaraw la sabu u b’an mako wasa. O kosɔn, ciden Pol ye kerecɛnw ladi ko u ka ɲi ka kolo gofɛrɛnɛman baarakɛlaw ye ani k’u jati i ko “faamaw . . . minw b’an kunna.” A ye ci di an ma ko: “Fɛɛn min ka kan ka di mɔgɔ min ma, aw k’o di o tigi ma, nisara, ni wusuru ka kan ka di min ma, o ka di o tigi ma . . . min ka kan ni boɲa ye, aw k’o boɲa.”—Ɔrɔm. 13:1, 7.
9 Ka kɛɲɛ n’o ye, an Jehova Seerew b’an seko kɛ ka bonya la faamanw kan. An b’o kɛ ka kɛɲɛ ni jamana kelen kelen bɛɛ ka koow cogoya ye. Faamanw be min ɲini an fɛ u ka baara sen fɛ, an b’o kɛ. Nka, n’u ko an ka koo dɔ kɛ min bɛnnin tɛ ni Jehova ka sariya ye, an tɛ sɔn o ma. O koo ɲɔgɔn na, an tɛ se ka ban Ala sago la ani ka adamadenw sago kɛ.—1 Piyɛri 2:13-17 kalan.
10. Galen, Jehova sagokɛlaw ye ɲɛyirali juman lo to an ye faamanw koo la?
10 Galen, Jehova sagokɛlaw ye koow kɛ cogo min na ni faamanw ye, o ye ɲɛyirali ɲuman ye an fɛ. Tuma min na Ɔrɔmu masacɛ ye cii di ko a ka jamana mɔgɔw bɛɛ tɔgɔ ka sɛbɛ, Yusufu ni Mariyamu y’o kɛ. U tagara Bɛtilehɛmu hali k’a sɔrɔ Mariyamu kɔnɔman tun lo a deen fɔlɔ la ani a jigi tuma tun sera ka ban (Luka 2:1-5). Ciden Pol fana y’a yira ko a tun be faamanw bonya. Tuma min na u y’a jalaki ko a ye koo jugu kɛ, a y’a yɛrɛ lafasa masacɛ Erɔdi Agiripa ani Zuda mara ka gofɛrɛnɛrɛ Fɛsitusi ɲɛfɛ. A ye bonya la o faamanw kan.—Kɛw. 25:1-12; 26:1-3.
11, 12. a) An be bonya min la faamanw kan, mun na an t’o ɲɔgɔn la diinan kuntigiw kan? b) Jehova Seere dɔ ye bonya la politikimɔgɔ dɔ kan. Mun lo sɔrɔla o la?
11 Nka, diinan kuntigiw do? Jehova Seerew tɛ bonya la kojugu olu kan hali n’u dɔw b’o lo fɛ. Ngalon diinan tɛ tiɲɛn fɔ Ala koo la ani a tɛ Bibulu ka kalanw ɲɛfɔ ka ɲɛ. O kama, hali n’an be diinan kuntigiw bonya i ko an be mɔgɔ tɔɔw bonya cogo min na, an tɛ bonya kɛrɛnkɛrɛnnin la u kan. An hakili b’a la ko Yezu ka wagati la, a y’a fɔ ko diinan kuntigiw ye filankafow ni ɲɛminɛbaga fiyentɔw lo ye (Mat. 23:23, 24). Nka, faamanw ka kan ni bonya min ye, an b’o la u kan. O kosɔn, u y’an dɛmɛ tuma dɔw la.
12 Leopold Engleitner tun ye weleweledala ye Otirisi jamana na ani a tun kisɛyanin lo waajuli la. Naziw (Hitilɛri ka sɔrɔdasiw) y’a minɛ k’a don tɛrɛn kɔnɔ ka taga n’a ye Buchenwald kaso la. Heinrich Gleissner fana tun b’o tɛrɛn kɔnɔ. Ale tun ye Otirisi politikimɔgɔ dɔ ye, nka a koo tun man di Naziw ye. O lo kama u tun y’a minɛ k’u be taga a don kaso la. K’u to sira kan, balimacɛ Engleitner y’a ka lannakow ɲɛfɔ ni bonya ye ani o cɛɛ y’a lamɛn koɲuman. Kɛlɛba filanan bannin kɔ, Heinrich Gleissner ye Jehova Seerew dɛmɛ siɲɛ caaman Otirisi jamana na. N’a sɔrɔ i hakili be ɲɛyirali wɛrɛw la minw b’a yira ko faamanw ye Jehova Seerew minɛ ka ɲɛ. U y’o kɛ sabu an ye bonya la u kan i ko Bibulu b’a ɲini an fɛ cogo min na.
BONYA LA TƆƆW KAN
13. Jɔn lo ka kan ni bonya ye kosɔbɛ ani mun na?
13 An ka kan ka bonya la an kerecɛnɲɔgɔnw kan. An ɲɛminɛbagaw yɛrɛ lo ka kan ni bonya ye kosɔbɛ, olu minw ye diinan mɔgɔkɔrɔw ye (1 Timote 5:17 kalan). O balimaw bɔyɔrɔ mana kɛ min o min ye, u kalanna wo u ma kalan wo, u lɔyɔrɔ n’u ka sɔrɔ mana kɛ min o min ye, an be bonya la u kan. Bibulu b’a fɔ k’u ye “nili fɛnw” ye ani u lɔyɔrɔ ka bon Ala ka jɛnkulu kɔnɔ (Efɛz. 4:8, ABM). An ka miiri mɔgɔ nunu koo la: kafo ka diinan mɔgɔkɔrɔw, kafokulu kɔrɔsibagaw, tɔnbolo ka kɔmite mɔgɔw ani Koow Ɲɛnabɔla Jɛnkulu mɔgɔw. O balimaw lo b’an ɲɛminɛ. Saan kɛmɛkulu fɔlɔ la, balimaw tun be bonya la kosɔbɛ u ɲɛminɛbagaw kan. An fana b’o lo kɛ bi. Nka, an ɲɛminɛbaga minw tɔgɔ bɔra kosɔbɛ, an t’olu jati i n’a fɔ mɛlɛkɛw. An kɔni be bonya la o balimaw kan, u ka baaraba n’u ka majigilenya kosɔn.—2 Korɛntikaw 1:24; Yirali 19:10 kalan.
14, 15. Mun na diinan mɔgɔkɔrɔw ni diinan kuntigiw tɛ kelen ye?
14 Diinan mɔgɔkɔrɔw be i n’a fɔ sagadɛndɛlaw, u majiginin lo. U ka majigilenya kosɔn, u tɛ sɔn mɔgɔw k’a jaati k’u ka fisa ni tɔɔw ye. U tɛ kelen ye n’an ka wagati ni saan kɛmɛkulu fɔlɔ ka diinan kuntigiw ye. Yezu ka wagati la, a y’a fɔ diinan kuntigiw koo la ko: “A ka d’u ye ka sigi ɲafɛ dumuni kɛyɔrɔw la ni kalansow kɔnɔ. Forobayɔrɔw la, u b’a fɛ mɔgɔw k’u fo.”—Mat. 23:6, 7.
15 Diinan mɔgɔkɔrɔw be Yezu ka kuma nunu labato: “Aw kana sɔn u b’aw wele karamɔgɔ, bari aw bɛɛ ye balimaw ye, aw bɛɛ ka karamɔgɔ ye kelen ye. Aw kana mɔgɔ si wele ko aw facɛ dugukolo kan, bari aw Facɛ ye kelen ye, Ala min be sankolo la. Aw kana sɔn u b’aw wele ko kuntigi, bari aw kuntigi ye kelen ye, o ye . . . [Krista] ye. Mɔgɔ min ye mɔgɔbaba ye aw cɛma, o ka kan ka kɛ aw ka baaraden ye. Mɔgɔ o mɔgɔ b’a yɛrɛ boɲa, o tigi bena majigi. Mɔgɔ o mɔgɔ b’a yɛrɛ majigi, o tigi bena boɲa sɔrɔ.” (Mat. 23:8-12). Duniɲa kuru bɛɛ kɔnɔ, diinan mɔgɔkɔrɔw majiginin lo ani u be mɛnni kɛ Yezu fɛ. O kama, an ka ɲi k’u kanu ani ka bonya la u kan.
16. Mun na an ka ɲi k’an seko bɛɛ kɛ ka bonya la tɔɔw kan?
16 Tiɲɛn na, walisa k’a lɔn an ka ɲi ka bonya la tɔɔw kan cogo min na, o be se ka wagati dɔɔni ta. Kerecɛn fɔlɔw fana m’o faamu joona (Kɛw. 10:22-26; 3 Zan 9, 10). Nka, Bibulu b’a yira an ka ɲi ka bonya la tɔɔw kan cogo min na. Kuun b’a la an k’an seko bɛɛ kɛ k’o sira tagama. N’an be bonya la tɔɔw kan i ko Jehova b’a fɛ cogo min na, an bena nafa caaman sɔrɔ o la.
NAFA MIN B’A LA KA BONYA LA TƆƆW KAN COGO BƐNNIN NA
17. N’an be bonya la faamanw kan, an be se ka nafa jumanw lo sɔrɔ o la?
17 N’an be bonya la faamanw kan, u tɛna an bali ka waajuli kɛ. N’a sɔrɔ u yɛrɛ bena an ka waajuli baara filɛ ni ɲɛɛ ɲuman ye. Birgit ye piyɔniye ye Alemaɲi jamana na. A saan caaman ye nin ye, a tagara a denmuso ka lakɔliso la, u ka diplomu dilon na. Mɛtirimusow y’a fɔ a ye ko, saan caaman kɔnɔ olu ninsɔndiyara ka Jehova Seerew ka deenw kalan. U ko n’o denmisɛnw tun tɛ olu ka lakɔliso la, a tun bena kɛ maloya ye olu fɛ. Birgit y’a ɲɛfɔ u ye ko: “An b’an deenw kalan u ka Ala ka cikanw labato u ka kokɛcogow la ani k’u ka mɛtiriw bonya.” Mɛtirimuso dɔ y’a fɔ ko: “Ni deenw bɛɛ tun be komi Jehova Seerew ka deenw, an ka baara tun bena kɛ komi an be alijɛnɛ lo kɔnɔ.” Lɔgɔkun caaman o kɔ, lajɛnba dɔ kɛra Lɛpzig dugu la ani mɛtirimuso kelen nana o lajɛnba la.
18, 19. Mun na an ka ɲi ka bonya la diinan mɔgɔkɔrɔw kan cogo bɛnnin na?
18 Ladili ɲumanw be sɔrɔ Ala ka Kuma kɔnɔ. U b’a yira cogo min na an ka ɲi ka bonya la diinan mɔgɔkɔrɔw kan (Eburuw 13:7, 17 kalan). An be se k’u fo u ka baaraba kosɔn. N’u ko an ka min kɛ, an ka sɔn k’o kɛ. N’an b’o kɛ, o ben’a to u b’u ka baara kɛ ni ninsɔndiya ye. Nka, o kɔrɔ tɛ ko diinan mɔgɔkɔrɔ minw ye “tɔgɔba” sɔrɔ, an ka ɲi k’a ɲini k’olu ka fanidoncogo, u ka kalankɛcogo wala u kumacogo ladegi. N’an b’o kɛ, a bena kɛ komi an be tugura adamaden lo kɔ, Krista tɛ. An kana ɲinɛ ko olu fana ye mɔgɔ dafabaliw lo ye i ko anw. An ka ɲi ka tugu Krista lo kɔ, ani k’a ladegi.
19 N’an b’a fɛ ka diinan mɔgɔkɔrɔw dɛmɛ, an ka bonya la u kan k’a dama kɛɲɛ. An kana u tando kojugu. O bena u dɛmɛ k’u yɛrɛ tanga kuncɛbaya miiriyaw ma. U tɛna a jati k’u ka fisa ni tɔɔw ye ani k’a miiri k’u ye mɔgɔ tilenninw ye ka tɛmɛ tɔɔw kan.
20. N’an be bonya la tɔɔw kan, o b’an dɛmɛ cogo di?
20 Mɔgɔ minw ka kan ni bonya ye, an ka bonya la u kan. N’an b’o kɛ, o be kɛ sababu ye an t’an yɛrɛ fisaya tɔɔw ye. O b’an dɛmɛ an kana kɛ ni yɛrɛbonya miiriya ye ni tɔɔw be bonya lara an kan. O b’an dɛmɛ fana an masirinin ka to Jehova ka ɔriganisasiyɔn na. O ɔriganisasiyɔn b’an dɛmɛ an kana bonya la kojugu adamaden si kan. Ka fara o kan, n’an tɛ bonya la mɔgɔw kan kojugu, o ye hakilitigiyako ye. O la, an be bonya la mɔgɔ minw kan, n’u dɔ y’an jigi tigɛ, an tɛna tiɲɛn sira bila.
21. N’an be bonya la tɔɔw kan, an bena nafaba juman lo sɔrɔ o la?
21 Min kɔrɔtanin lo ka tɛmɛ o bɛɛ kan, o ye ko n’an be mɔgɔw bonya cogo bɛnnin na, an koo be diya Ala ye. Jehova b’o lo ɲini an fɛ ani n’an b’o kɛ, o bena kɛ sababu ye an be to kantigiya la. O bena kɛ sababu ye fana Jehova ka se k’a darabɔbaga jaabi (Talenw 27:11). Bonya ka ɲi ka la tɔɔw kan cogo bɛnnin min na, mɔgɔ caaman t’o lɔn. An be Jehova waleɲuman lɔn kosɔbɛ sabu an b’a faamu cogo min na an ka ɲi ka bonya la tɔɔw kan ka kɛɲɛ n’a sago ye!


text:
DƆ KA ƝƐNAMAYA
Hali ni n’ ye tulogweren ye, o tɛ n’ bali ka mɔgɔw kalan
N’ batizera saan 1941 la, n’ tun be ni saan 12 ye. Nka, n’ ye Bibulu ka kalanw faamu ka ɲɛ saan 1946 lo la. Mun na do? A to n’ ka n’ ka ɲɛnamaya lakali i ye.
SAAN 1910 fan fɛ, n’ bangebagaw bɔra Tibilisi, Zɔrizi jamana na ka taga Kanada. U tun be si boon dennin dɔ kɔnɔ foro la, Peli gɛrɛfɛ, Sakacewan dugu la. O dugu be Kanada tileben fan fɛ. N’ wolola saan 1928 la. N’ bangebagaw ye deen wɔɔrɔ lo sɔrɔ, ne lo ye laban ye. Kalo wɔɔrɔ n’ wolonin kɔ, n’ facɛ sara ani n’ bamuso sara n’ denmisɛn tuma na. Dɔɔni o kɔ, n’ kɔrɔmusoba Lucy fana sara. A tun be ni saan 17 ye. O kɔ, an belencɛ Nick ye ne ni n’ kɔrɔw ladon.
N’ denmisɛn tuma na, loon dɔ, n’ tun b’an ka soo dɔ kukala samana. N’ somɔgɔw tun be siranna a kana n’ tan. U kulera n’ kan ko n’ k’a dabila, nka, n’ bele tun b’a samana. N’ tun ye n’ kɔɔ d’u ma ani n’ tun tɛ u kulekan mɛnna. N’ kunnadiyara soo ma n’ mandimi. Nka o loon le la, n’ somɔgɔw y’a faamu ko n’ ye tulogweren ye.
An somɔgɔw teri dɔ y’a fɔ k’u ka taga ni n’ ye tulogwerenw ka lakɔli la. O kosɔn, n’ belencɛ ye n’ tɔgɔ sɛbɛ tulogwerenw ka lakɔli la, Saskatun, Sakacewan dugu la. O lakɔli yɔrɔ tun ka jan n’an ka soo ye. N’ tun ka ɲi ka lɛri damanin kɛ ka sɔrɔ ka se yen. O tun be siranya bila n’ na sabu n’ tun be ni saan wɔɔrɔ dɔrɔn lo ye. N’ tun be se ka taga n’ somɔgɔw fɛ kɔnzew ani vakansiw dɔrɔn lo la. N’ ye bobow kumacogo degi ani n’ ninsɔndiyara ka tulon kɛ ni deen tɔɔw ye.
N’ YE BIBULU KA KALANW FAAMU
Saan 1939 la, n’ kɔrɔmuso filanan, Marion furula ni Bill Danylchuck ye. O kɔ, u ye ne ni n’ kɔrɔmuso Frances ladon u ka soo. An ka somɔgɔw cɛma, olu lo kɔnna ka bibulukalan kɛ ni Jehova Seerew ye. Vakansi tuma na, u tun ye min faamu u ka bibulukalan sababu fɛ, u tun b’u seko bɛɛ kɛ ka n’ kalan o la. Tiɲɛn na, a tun man nɔgɔ n’ fɛ ka kuma n’u ye sabu u tun tɛ bobow ka kaan mɛn. Nka, u y’a kɔrɔsi ko Alakow ka di n’ ye kosɔbɛ. N’ y’a faamu k’u ka kɛwalew tun bɛnnin lo ni Bibulu ka fɔta ye. O kama, n’ tun be to ka taga n’u ye waajuli la. Dɔɔni o kɔ, n’ tun b’a fɛ ka batɛmu ta. Saan 1941, sɛtanburu tile 5nan na, Bill ye n’ batize minanba dɔ kɔnɔ. U tun y’o jii bi kɔlɔn na ani a tun sumanin lo yɛrɛ le!
Saan 1946 la, n’ segira soo vakansi tuma na. An tagara lajɛnba dɔ la Cleveland, Ohio mara la, Etazini. O lajɛnba tile fɔlɔ la, n’ kɔrɔmusow ye miiriya jɔnjɔnw sɛbɛ walisa ka n’ dɛmɛ ka kalanw faamu. Nka loon filanan na, n’ ninsɔndiyara kosɔbɛ k’a ye ko balima dɔ tun be kalanw bayɛlɛmana bobow ye. N’ ye nafa sɔrɔ kalanw na ani n’ ninsɔndiyara ka Bibulu ka kalanw faamu ka ɲɛ sisan!
N’ YE BIBULUKALAN KƐ NI MƆGƆ DƆW YE
O tuma na duniɲa ka kɛlɛba filanan tun banna a ma mɛɛn ani mɔgɔw tun b’a fɛ k’a yira k’u be kantigiya kɛ u ka jamana ye. Lajɛnba bannin kɔ, n’ tun jijanin lo ka kantigiya kɛ Jehova ye lakɔliso la. O kosɔn, n’ y’a dabila ka darapo fo ani ka faso fasa la bobow kumacogo la. N’ tun tɛ fɛtiw kɛ tugun ani n’ tun tɛ taga legilizi la tugun ni denmisɛn tɔɔw ye. O ma diya lakɔli ɲɛmɔgɔw ye. O kama, u y’a daminɛ ka n’ bagabaga ani ka ngalon tigɛ ka la n’ kan walisa ka n’ ka miiriya yɛlɛma. O kɛra mankan ye n’ ka lakɔli filankuruw cɛma, nka u ye sababu di n’ ma fana ka seereya kɛ. N’ ka lakɔli filankuru nunu kɛra Jehova batobagaw ye: Larry Androsoff, Norman Dittrick ani Emil Schneider. U be Jehova batora ni kantigiya ye hali bi.
N’ tun mana taga dugu wɛrɛw la, n’ tun be n’ jija ka seereya kɛ tulogwerenw ye. Ɲɛyirali fɛ, Mɔntereyal dugu la, tulogwerenw be lajɛn yɔrɔ min na, n’ tagara yen. N’ ye Eddie Tager waaju. Ale tun be bobow ka jɛnkulu dɔ kɔnɔ. Nka, a sara salon. Sanni a ka sa, a tun be tulogwerenw ka kafo dɔ kɔnɔ Laval dugu la, Kebɛk. N’ ye Juan Ardanez fana waaju. I n’a fɔ Berekaw, a tun be Bibulu sɛgɛsɛgɛ walisa k’a filɛ ni n’ ka kumaw tun basiginin lo Bibulu kan (Kɛw. 17:10, 11). Ale fana kɛra Jehova Seere ye. A ye Jehova bato kantigiya la ani a tun ye diinan mɔgɔkɔrɔ ye Otawa, Ɔntario mara la fɔɔ ka taga se a satuma ma.
Saan 1950 la, n’ yɛlɛmana Vankuvɛr dugu la. Hali n’a tun ka di n’ ye ka tulogwerenw waaju, koo dɔ kɛra n’ tɛ se ka ɲinɛ min kɔ. N’ ye seereya kɛ muso dɔ ye sirada la. A tɔgɔ ko Chris Spicer ani a tun tɛ tulogweren ye. A sɔnna ko an ka to ka zurunaliw ci a ma ani a ko a b’a fɛ ne n’a cɛɛ Gary ka ɲɔgɔn ye. O kosɔn, n’ tagara u ka soo ani an ye sɛbɛri kɛ papiye kan wagatijan kɔnɔ walisa ka se ka ɲɔgɔn faamu. Saan damanin o kɔ le an sɔrɔla ka ɲɔgɔn ye tugun lajɛnba dɔ la, Torɔnto, Ɔntario mara la. U nana n’ fo jama cɛma. O barila n’ na yɛrɛ le! Gary tun ka ɲi ka batize o loon yɛrɛ la. O koo y’a yira n’ na ko a kɔrɔtanin lo an ka to ka mɔgɔw waaju sabu an t’a lɔn min bena kɛ Jehova Seere ye.
O kɔ, n’ tagara Saskatun. N’ ye muso dɔ kunbɛn yen. Ale y’a fɔ ko n’ ka bibulukalan kɛ n’a ka filaninw ye: Jean ani Joan Rothenberger. U tun ye tulogwerenw ye. U tun be lakɔli min na, n’ tun ye kalan kɛ o lakɔli lo la. Dɔɔni o kɔ, o sungurunin fila tun ye min kalan, u tun b’o fɔ u ka lakɔli filankuruw ye. A laban, u ka lakɔli filankuru duuru kɛra Jehova Seerew ye. Eunice Colin tun ye u dɔ ye. N’ siɲɛ fɔlɔ ka Eunice ye, n’ tun be n’ ka klasi laban na. O tuma na, a ye bɔnbɔn kelen di n’ ma ani a ye n’ ɲininga ni n’ b’a fɛ an ka kɛ teriw ye. Kɔfɛ, n’ y’a furu ani a ye n’ dɛmɛ kosɔbɛ n’ ka ɲɛnamaya kɔnɔ!
Tuma min na Eunice bamuso bɔra a kala ma ko a be bibulukalan kɛra, a y’a fɔ lakɔli ɲɛmɔgɔ ye ko a ka banba Eunice be kalan dabila. Eunice tun be bibulukalan kɛ ni gafe minw ye, lakɔli ɲɛmɔgɔ y’u bɔsi. Nka Eunice tun jijanin lo ka Jehova batoli kɛ a ɲɛnako fɔlɔ ye. Tuma min na a tun b’a fɛ ka batize, a bangebagaw y’a fɔ a ye ko: “N’i kɛra Jehova Seere dɔ ye, i be bɔ an ka soo!” Eunice tun be ni saan 17 ye tuma min na a bɔra u ka soo. Jehova Seere dɔw y’a ladon u fɛ. A tora ka bibulukalan kɛ ani o kɔ, a ye batɛmu ta. An furula saan 1960 la. A bangebagaw ma na an ka furu la. Nka wagati dɔ nana se, u tun b’an bonya an ka lannakow ani an ka deenw lamɔcogo kosɔn.
JEHOVA Y’A JANTO N’ NA
An tun ye tulogwerenw ye. Nka, an ye dencɛ wolonfila sɔrɔ ani k’u lamɔ. U si tun tɛ tulogwerenw ye. O tun man nɔgɔ, nka, an banbara u ka bobow ka kumacogo lɔn. O la, an tun be se ka baro kɛ n’u ye ka ɲɛ ani k’u kalan tiɲɛn koo la. Kafo ka balimaw y’an dɛmɛ kosɔbɛ. Ɲɛyirali fɛ, loon dɔ, an dencɛ dɔ ye kuma nɔgɔninw fɔ kafo kɔnɔ ani bangebaga dɔ ye sɛbɛri kɛ papiye kan k’o fɔ an ye. An sinna k’o koo ɲɛnabɔ yɔrɔnin kelen. An dencɛ naani n’u musow ani u deenw be Jehova batora ni kantigiya ye: James, Jerry, Nicholas, ani Steven. U bɛɛ ye diinan mɔgɔkɔrɔw ye. Ka fara o kan, Nicholas n’a muso Deborah be dɛmɛ don k’an ka sɛbɛw bayɛlɛma bobow kumacogo la, Garande Beretaɲi Betɛli la. Steven n’a muso Shannan fana b’o lo kɛra Etazini ka Betɛli la.
N’ dencɛw James, Jerry, ani Steven. Olu n’u musow be dɛmɛ donna cogo caaman na waajuli baara la, bobow kumacogo la
Kansɛri bana ye Eunice faga. Kalo kelen lo tun tora an ka furu saan 40nan be dafa. Eunice ye jagwɛlɛya kɛ a ka bana wagati la. A tun lanin b’a la ko sukununi bena kɛ ani o y’a jija. A bena lakunu loon min na, n’ kɔrɔtɔnin lo o loon ka se.
Saan 2012, feburukalo la, n’ benna ka n’ kɔɔ kari ani n’ mako gwɛlɛ tun be dɛmɛ na. O kosɔn, n’ tagara to n’ dencɛ dɔ n’a muso fɛ. Sisan, an be kafo dɔ kɔnɔ Kalgari. Lajɛnw be kɛ yen bobow kumacogo la. N’ bele ye diinan mɔgɔkɔrɔ ye. N’ siɲɛ fɔlɔ lo ka kɛ kafo dɔ kɔnɔ min be lajɛnw kɛ bobow kumacogo la. Miiri k’a filɛ! Kabi saan 1946, n’ tun be kafo min kɔnɔ, angilikan lo tun be fɔ yen. Nka, n’ sera ka n’ ka limaniya sabati cogo di? Jehova lo ye n’ dɛmɛ. A ye layidu ta ko a bena a janto falatɔw la. A y’o layidu dafa n’ koo la (Zab. 10:14). Minw y’u seko kɛ ka sɛbɛri kɛ n’ ye, ka bobow kumacogo degi ani ka kalanw bayɛlɛma n’ ye, n’ b’olu bɛɛ waleɲuman lɔn u ka jijali kosɔn.
Tiɲɛn na, tuma dɔw la, n’ tun be dimi ani n’ fari tun be ɲini ka faga sabu min tun be fɔ lajɛnw na, n’ tun t’o faamu. A tun be n’ ɲɛɛ na ko mɔgɔw t’a lɔn u ka ɲi ka tulogwerenw dɛmɛ cogo min na. Nka o wagati la, Piyɛri ye min fɔ Yezu ye, n’ tun be miiri o la. A ko: “An bena taga jɔn fɛ? Mɔgɔ be nii [ ɲɛnamaya] banbali sɔrɔ ele ka kuma barika la.” (Zan 6:66-68). Balima caaman ye tulogwerenw ye ani u be Jehova batora kabi wagatijan. I n’a fɔ olu, n’ ye muɲuli kɛ. N’ ye n’ jigi la Jehova n’a ka ɔriganisasiyɔn kan ani n’ ye nafa caaman sɔrɔ o la. Sisan, an ka gafe caaman be sɔrɔ bobow kumacogo. N’ ninsɔndiyanin lo fana sabu n’ be se ka lajɛnw ani lajɛnbaw kɛ bobow kumacogo (ASL). Tiɲɛn na, ka baara kɛ Jehova Ala ye, o ye n’ ninsɔndiya ani n’ ye duga caaman sɔrɔ o la.


text:
KALANSEN 2
Ala ye jɔn lo ye?
1. Mun na an ka kan ka Ala bato?
Tiɲɛn Ala lo ye fɛɛn bɛɛ Danbaga ye. Daminɛ t’a la ani laban fana t’a la (Zaburuw 90:2). Kibaro diiman min be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ, o bɔra ale lo yɔrɔ (1 Timote 1:11). Komi Ala lo ye niin di an ma, an ka kan k’ale kelenpe lo bato.
2. Ala be cogo di?
Adamaden si ma deli ka Ala ye sabu a be sankolo la. Ale be ni ɲɛnamaya cogo dɔ ye min kɔrɔtanin lo ka tɛmɛ adamadenw ni bɛgɛnw ta kan (Zan 1:18; Zaburuw 11:4). Nka, fɛɛn danninw be Ala jogow yira an na. Ɲɛyirali fɛ, yiridenw ani filɛru sifaw ka ca, o be Ala ka kanuya n’a ka hakilitigiya yira an na. Duniɲa bonya be Ala ka sebagaya yira an na.
N’an be Bibulu kalan, an be se ka koo caaman lɔn tugun Ala jogow koo la. Ɲɛyirali fɛ, Bibulu b’a yira an na min ka di Ala ye ani min ka gwo a ye, a be mɔgɔw minɛ cogo min na ani a be min kɛ u ka kɛwale dɔw sen fɛ.
3. Tɔgɔ be Ala la wa?
Yezu y’a fɔ ko: “An Fa min bɛ sankolo la, i tɔgɔ ka saniya.” (Matiyo 6:9, ABM ). Bonyatɔgɔ caaman be Ala la, nka a tɔgɔ yɛrɛyɛrɛ ye kelen dɔrɔn lo ye. O tɔgɔ fɔcogo tɛ kelen ye kaanw bɛɛ la. Julakan na, a be weele ko “Jehova.” Nka, mɔgɔ dɔw b’a weele fana ko “Yawe.”
Bibulu caaman kɔnɔ, u ye Ala tɔgɔ bɔ yen ka bonyatɔgɔ dɔw bila a nɔɔ na i n’a fɔ Matigi wala Ala. Nka, Bibulu sɛbɛra tuma min na, Ala tɔgɔ tun b’a kɔnɔ siɲɛ 7 000 ɲɔgɔn. Tuma min na Yezu tun be mɔgɔw kalanna Ala koo la, a ye Ala tɔgɔ fɔ u ye.
4. Yala Ala b’a janto an na wa?
Tɔɔrɔ caaman minw be duniɲa kɔnɔ, yala u b’a yira ko Jehova Ala t’a janto an na wa? Mɔgɔ dɔw b’a fɔ ko Ala b’an tɔɔrɔ walisa k’an kɔrɔbɔ. Nka o tɛ tiɲɛn ye.
Ala ye bonya la adamaden kan, a ye see di an ma an ka sugandili kɛ ani k’a latigɛ an yɛrɛ ma ka ale sago kɛ. Yala an man kan k’a waleɲuman lɔn o kosɔn wa? (Zozuwe 24:15). Nka, mɔgɔ caaman b’a latigɛ ka kojugu kɛ u mɔgɔɲɔgɔnw na. O lo kama tɔɔrɔ ka ca ten. O tilenbaliyakow be Jehova dusu kasi.
Jehova Ala b’a janto an na. A b’a fɛ an ka ninsɔndiya sɔrɔ an ka ɲɛnamaya la. Yanni dɔɔni a bena tɔɔrɔw ban. Minw b’u mɔgɔɲɔgɔnw tɔɔrɔ, a bena olu halaki. Nka, n’a y’a to tɔɔrɔ ka kɛ wagati dɔ kɔnɔ, kuun b’o la. Kalansen 8nan bena o kuun ɲɛfɔ an ye.
5. An be se k’an magwɛrɛ Ala la cogo di?
Jehova b’a ɲini an fɛ an ka kuma n’ale ye delili la walisa k’an magwɛrɛ ale la. A b’a mako don an kelen kelen bɛɛ la (Zaburuw 65:3; 145:18). A be sɔn ka yafali kɛ. N’an b’an jija k’an koo diya Ala ye, a b’o kɔrɔsi hali n’an be fili tuma dɔw la. O kama, an ka dafabaliya bɛɛ n’a ta, an be se ka teriya sɔbɛ kɛ ni Ala ye tiɲɛn na.
Komi Jehova lo ye niin di an ma, an ka kan k’ale lo kanu ka tɛmɛ fɛɛn bɛɛ kan (Mariki 12:30). A ɲini ka Ala lɔn ka ɲɛ ani k’a sago kɛ walisa k’a yira ko i b’a kanu. O la, i bena se k’i magwɛrɛ a la kosɔbɛ.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
KIBARO DIIMAN MIN BƆRA ALA YƆRƆ
Tɔgɔ be Ala la wa?
Bonyatɔgɔ caaman be Ala la. U dɔw ye nunu ye: Sebagayabɛɛtigi, Danbaga ani Matigi. Nka, Ala tɔgɔ yɛrɛ yɛrɛ be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ siɲɛ 7 000 ɲɔgɔn.


text:
Maana 70nan: Zonasi ni jɛgɛba
CƐƐ nin filɛ jii kɔnɔ! Tɔɔrɔ b’a kan dɛ, tiɲɛn tɛ? Jɛgɛ belebeleba nin bena a kunu! I b’a lɔn cɛɛ nin ye mɔgɔ min ye wa? A tɔgɔ ko Zonasi. An k’a filɛ mun lo ye tɔɔrɔba nin lase a ma.
Zonasi tun ye Jehova ka kira lo ye. Kira Elize sara a ma mɛɛn, Jehova y’a fɔ Zonasi ye ko: ‘Wuli ka taga Ninivu duguba kɔnɔ. O dugu mɔgɔw ka koo juguw cayara kojugu. N b’a fɛ i ka taga kuma u fɛ o koo la.’
Nka, Zonasi tun t’a fɛ ka taga yen. O kama, a donna kurun dɔ kɔnɔ ka dugu wɛrɛ sira minɛ. Zonasi wulila ka boli minkɛ, o ma diya Jehova ye. O kama, a y’a to fɔɲɔba dɔ wulila. Fɔɲɔ juguyara fɔɔ kurun tun be ɲini ka tiɲɛ. Kurun bolibagaw siranna kosɔbɛ, u y’u ka joow weele walisa u k’u dɛmɛ.
A laban Zonasi y’a fɔ u ye ko: ‘Jehova Ala min ye sankolo ni dugukolo dan, ne be ale lo bato. Jehova ye cii min di ne ma, n t’a fɛ k’o kɛ, o lo y’a to n be bolila a ɲɛ.’ O la, kurun bolibagaw y’a ɲininga ko: ‘An ka kan ka mun lo kɛ i la walisa kɔgɔji ka mala?’
Zonasi y’u jaabi ko: ‘ A’ ye ne minɛ ka n fili jii la, kɔgɔji bena mala.’ Kurun bolibagaw tun t’a fɛ k’o kɛ, nka komi fɔɲɔ tun be juguyara ka taga, u labanna k’a minɛ k’a fili kɔgɔji la. O yɔrɔnin bɛɛ, fɔɲɔ lɔra ani jii malara.
Komi Zonasi tun be jigira jii jukɔrɔ, jɛgɛba y’a kunu. Nka a ma sa. A ye tile saba ni suu saba kɛ jɛgɛ nin kɔnɔ. Zonasi ma Jehova kaan minɛ ani a banna ka taga Ninivu dugu la minkɛ, a nimisara kosɔbɛ o la. I b’a lɔn a ye min kɛ wa?
A ye Jehova deli a k’a dɛmɛ. Jehova ye sira di jɛgɛ ma ko a ka Zonasi fɔɔnɔ k’a bila dugukolo kan. O kɔ, Zonasi wulila ka taga Ninivu. Zonasi ka koo b’an kalan ko Jehova mana koo o koo fɔ an ye, a kɔrɔtanin lo an k’o kɛ.
Zonasi ka kitabu.
Ɲiningaliw
- Zonasi ye jɔn lo ye ani Jehova ko a ka mun lo kɛ?
- Jehova ko Zonasi ka taga yɔrɔ min na, komi a tun t’a fɛ ka taga yen, a ye mun lo kɛ?
- Zonasi y’a fɔ kurun bolibagaw ye ko u ka mun lo kɛ walisa fɔɲɔba ka mala?
- I ko i ɲɛɛ b’a la jaa nin kan, Zonasi jigitɔ jii jukɔrɔ, mun lo kɛra?
- Zonasi ye wagati joli lo kɛ jɛgɛba kɔnɔ, ani a ye mun lo kɛ yen?
- Zonasi bɔnin kɔ jɛgɛba kɔnɔ, a ye mun lo kɛ, ani an be kalan juman sɔrɔ o la?
Ɲiningali wɛrɛw
- Zonasi 1:1-16; 2:1 kalan.
Cii min dira Zonasi ma ko a ka taga waajuli kɛ Ninivu dugu la, a y’a yira ka gwɛ ko a b’o jati cogo di? (Zonasi 1:2, 3; Tal. 3:7; Waaj. 8:12)
- Zonasi 2:2, 3, 11 kalan.
Zonasi ka koo b’an jigi sigi cogo di ko Jehova bena an ka deliliw jaabi? (Zab. 22:25; 34:7; 1 Zan 5:14)
- Zonasi 3:1-10 kalan.
Hali k’a sɔrɔ Zonasi m’a ka cii dafa a daminɛ na, Jehova tora ka baara kɛ n’a ye. O koo b’an jija cogo di? (Zab. 103:14; 1 Piyɛri 5:10)
Zonasi ye Ninivukaw jati cogo min na, an be kalan juman sɔrɔ o la n’o y’a sɔrɔ an be sigasiga an ka kiinmɔgɔw la? (Zonasi 3:6-9; Waaj. 11:6; Kɛw. 13:48)


text:
KALANSEN WOLONFILANAN
I diyanye mɔgɔ salenw be ni jigiya sɔbɛ ye
An b’a lɔn cogo di ko suu kununni bena kɛ tiɲɛn na?
Jehova be mun lo miiri suu kununni koo la?
Jɔn lo bena lakunu?
1-3. Jugu juman lo be an bɛɛ kɔ, ani mun na an jigi bena tugu n’an be Bibulu ka fɔta lajɛ?
I KA MIIRI k’a filɛ, i be bolila i jugu fariman dɔ ɲɛ. A fanga ka bon n’i ye ani a seen ka teli ka tɛmɛ i kan. I b’a lɔn ko a tɛ hinɛ fewu sabu a ye i teri dɔw faga i ɲɛɛ na. I b’i seko bɛɛ kɛ ka ɲini ka boli k’a dan, nka a be surunya i la dɔrɔn. A be komi jigiya si t’i la. Nka, kisibaga dɔ be bari ka bɔ i ɲɛɛ fɛ. A fanga ka bon n’i jugu ta ye fɔɔ ka taga ka na, ani a b’a fɔ ko a bena i dɛmɛ. O be i jigi tugu dɛ!
2 Faan dɔ fɛ, o jugu ɲɔgɔn be e gwɛnna tiɲɛn na. A be an bɛɛ lo kɔ. An y’a ye kalansen tɛmɛnen na ko Bibulu be saya weele ko an jugu. An si tɛ se k’an yɛrɛ tanga a ma. An caamanba y’a ye ko o jugu ye an diyanye mɔgɔ dɔw niin bɔsi u la. Nka, see be Jehova ye saya kan fɔɔ ka taga ka na. Jehova ye Kisibaga kanutigi ye min y’a yira ka ban ko a be se o jugu nin kɔrɔ, o min ye saya ye. A yɛrɛ ye layidu ta ko a bena a ban pewu-pewu. Bibulu b’a fɔ ko: “Jugu laban min bena cɛn, o ye saya ye.” (1 Korɛntikaw 15:26). O ye kibaro duman ye dɛ!
3 An k’a filɛ dɔɔni an jugu, saya, be nɔɔ min to an kan n’a ye an ka mɔgɔ dɔ bɔsi an na. O bena an dɛmɛ ka koo dɔ faamu min bena an dusu saalo. Jehova ye layidu ta ko suuw bena kunu (Ezayi 26:19). U bena kɔsegi ɲɛnamaya la. O lo ye suu kununni jigiya ye.
AN DIYANYE MƆGƆ DƆ MANA SA
4. (a) Yezu ka mɔgɔ sɔbɛ dɔ saya ye min kɛ a la, mun na o b’an dɛmɛ ka Jehova ka dusukunnataw lɔn? (b) Yezu ye teriya don ni jɔn lo ye?
4 I ka mɔgɔ sɔbɛ dɔ delila ka sa wa? A be se ka gwɛlɛya i ma k’o dimi, o dusukasi n’o jigitigɛ muɲu. O ɲɔgɔn mana an sɔrɔ, an mako b’a la ka dusu saalo ɲini Ala ka Kuma kɔnɔ (2 Korɛntikaw 1:3, 4). Bibulu b’an dɛmɛ ka Jehova ni Yezu ka dusukunnataw lɔn saya koo la. Yezu ka kɛcogow tun be a Faa ka jogow yira cogo dafalen na. A y’a lɔn saya be dusukasi min bila mɔgɔ la (Zan 14:9). A tun mana taga Jerusalɛm, a tun be taga bɔ Lazari n’a kɔrɔmusow Marita ni Mariyamu ye Betani dugu la, Jerusalɛm gɛrɛ fɛ. U nana kɛ teri sɔbɛw ye. Bibulu b’a fɔ ko: “Marita, n’a dɔgɔmuso, ni Lazari koo tun ka di Yezu ye.” (Zan 11:5). Nka, an y’a ye kalansen tɛmɛnen na ko Lazari sara.
5, 6. (a) Tuma min na Yezu ye Lazari somɔgɔw n’a teriw kasitɔ ye, o ye mun lo kɛ a la? (b) Mun na Yezu ka dusukasi b’an jigi tugu?
5 Yezu tericɛ saya ye mun lo kɛ a la? Bibulu b’a lakali ko Lazari somɔgɔw n’a teri minw tun be sukasi la, Yezu tagara fara u kan. A ye u ye minkɛ, a dusu tiɲɛna kosɔbɛ. “O y’a dusu kasi, u makari y’a minɛ.” Bibulu b’a fɔ ko, o kɔ, “Yezu kasira.” (Zan 11:33, 35). Yezu dusu kasira minkɛ, yala o b’a yira ko jigiya si tun t’a la wa? Ayi dɛ! Tiɲɛn na, Yezu tun b’a lɔn ko koo kabakoman dɔ tun bena kɛ (Zan 11:3, 4). O bɛɛ n’a ta, saya dusukasi y’a sɔrɔ.
6 Faan dɔ fɛ, Yezu ka dusukasi b’an jigi tugu. O b’an kalan ko saya ka gwo Yezu n’a Faa Jehova ye. Nka, see be Jehova ye k’o jugu nin kɛlɛ ani ka see sɔrɔ a kan! An k’a filɛ Jehova ye see min di Yezu ma.
“LAZARI, WULI KA BƆ”
7, 8. Adamadenw ka jatiminɛ na, mun na a be komi jigiya si tun tɛ yen tugun Lazari koo la? Nka, Yezu ye mun lo kɛ?
7 Lazari suu tun donna kuluwo dɔ kɔnɔ. Kabakuru min tun kɛra k’a datugu, Yezu ko u k’o ta ka bɔ yen. Marita ma sɔn, sabu tile naani kɔ, n’a sɔrɔ Lazari suu tun y’a daminɛ ka toli (Zan 11:39). Adamadenw ka jatiminɛ na, jigiya si tun tɛ yen tugun.
8 U ye kabakuru kolonkolon ka bɔ yen. O kɔ, Yezu kulera ni kanba ye ko: “Lazari, wuli ka bɔ.” Mun lo kɛra do? “Lazari min tun sara, a kununna ka bɔ kaburu la.” (Zan 11:43, 44). Mɔgɔ minw tun be yen, i ka miiri k’a filɛ u ɲagalila cogo min na! U tun b’a lɔn ko u balimacɛ, u teri, wala u sigiɲɔgɔn Lazari tun sara. Nka a filɛ, cɛɛ min koo tun ka di u ye, ale yɛrɛ lo tun lɔnnen be yen u cɛma tugun. A tun be u ɲɛɛ na i ko siko koo lo. Siga t’a la, u caaman ɲagalila k’i meleke a la. Nin tun ye see sɔrɔli daan ye saya kan dɛ!
9, 10. (a) Mɔgɔ min ye see di Yezu ma ka Lazari lakunu, Yezu y’o tigi yira cogo di? (b) Bibulu be suu kununni minw kofɔ, nafa juman b’a la k’o lakalitaw kalan?
9 Yezu m’a fɔ ko ale yɛrɛ ka setigiya lo ye o kabakoba kɛ. A ye delili min kɛ ka sɔrɔ ka Lazari weele, a y’a yira ka gwɛ o kɔnɔ ko Jehova lo kɛra o suu kununni sababu ye (Zan 11:41, 42). Jehova siɲɛ fɔlɔ tun tɛ ka baara kɛ n’a ka fanga ye nin cogo la. Suu kununni kɔnɔntɔn minw kofɔra Ala ka Kuma kɔnɔ, Lazari ta ye u la kelen lo ye. * Ninsɔndiya koo lo k’o lakalitaw kalan ani k’u sɛgɛsɛgɛ. U b’an kalan ko Jehova tɛ mɔgɔ woloma sabu a ye mɔgɔ sifaw bɛɛ lo lakunu: denmisɛnw ni balikuw, cɛɛw ni musow, Israɛldenw ni siya wɛrɛ mɔgɔw. O koow ye mɔgɔw ninsɔndiya dɛ! Ɲɛyirali fɛ, tuma min na Yezu ye sungurunin dɔ suu lakunu, a wolobagaw “kabakoyara ka dama tɛmɛ.” (Mariki 5:42). Jehova ye ninsɔndiya sababu di u ma, u ma ɲinɛ min kɔ abada.
10 Ayiwa, Yezu ye mɔgɔ minw lakunu, u labanna ka sa tugun. Yala o kɔrɔ ko kuun tun t’a la a k’u lakunu wa? Ayi dɛ. O Bibulu lakalitaw be kalan jɔnjɔn dɔw tiɲɛntigiya yira ani u be jigiya di an ma.
AN BE KALAN MIN SƆRƆ SUU KUNUNNI LAKALITAW LA
11. Lazari lakununi koo be Waajulikɛla 9:5 tiɲɛntigiya yira cogo di?
11 Bibulu b’a fɔ ko “minw sara ka ban, olu tɛ foyi lɔnna tugu.” U tɛ niin na tugun, ani u tɛ koo kala ma yɔrɔ si la. Lazari ka koo b’o tiɲɛntigiya yira. Lazari suu kununni kɔ, yala a ye sankolola koow lakali ka mɔgɔw kabakoya wa? Wala, a ye tasuma yɔrɔ dɔ koo lakali ka mɔgɔw jaa tigɛ wa? Ayi. O kuma ɲɔgɔn si ma bɔ Lazari daa la min be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ. A ye tile naani minw kɛ saya la, a tun tɛ “foyi lɔnna tugu.” (Waajulikɛla 9:5). A tun be sinɔgɔra saya kɔnɔ dɔrɔn le.—Zan 11:11.
12. Mun na an be se ka la a la ko Lazari suu kununa tiɲɛn-tiɲɛn na?
12 Lazari lakununi koo b’an kalan fana ko suu kununni ye tiɲɛnko ye, nsiirin tɛ. Yezu ye Lazari lakunu seere caaman ɲɛɛ na. Hali diinan kuntigi minw tun be Yezu kɔniya, olu m’o kabako sɔsɔ. Nka u y’a fɔ ko: “An bena mun le kɛ? Bari cɛɛ nin [ Yezu] be kabako caaman kɛ.” (Zan 11:47). Mɔgɔ caaman tagara Lazari suu kununni filɛ. O sababu fɛ, u caaman limaniyara Yezu la. Lazari kɛra u fɛ dalilu barikaman ye min b’a yira ko Ala lo ye Yezu ci. Lazari suu kununni koo tun kɛra wulibali ye fɔɔ Yahutuw ka diinan kuntigi dusu gwɛlɛ dɔw y’a ɲini ka Yezu ni Lazari fila bɛɛ faga.—Zan 11:53; 12:9-11.
13. Mun kama an lanen b’a la ko see be Jehova ye ka suuw lakunu tiɲɛn-tiɲɛn na?
13 Yala a bɛnnen lo mɔgɔ ka sɔn a la ko suu kununni ye tiɲɛnko ye wa? Siga t’o la, sabu Yezu y’a fɔ ko “minnu bɛ kaburuw kɔnɔ” olu bena kunu (Zan 5:28, ABM ). Jehova lo ye niin Danbaga ye. Yala a ka gwɛlɛ an ka la a la ko see be Jehova ye ka segi ka niin di mɔgɔ salen ma wa? Ayiwa, see min be Jehova ye k’a hakili jigi koow la, a be bɔ o lo la. Yala a be se k’a hakili jigi an diyanye mɔgɔw la minw sara wa? Sankolo falen be lolo miliyari caamanba la, nka Ala ye tɔgɔ di u kelen-kelen bɛɛ ma! (Ezayi 40:26). O kama, see be Jehova Ala ye k’a hakili jigi an diyanye mɔgɔ salenw cogo kelen-kelen bɛɛ la. A yɛrɛ labɛnnen lo k’u lakunu.
14, 15. Ka kɛɲɛ ni Zɔbu ka kumaw ye, Jehova be mun miiri suu kununni koo la?
14 Nka, Jehova be mun miiri suu kununni koo la? Bibulu b’a fɔ ko a kɔrɔtɔlen lo ka suuw kunu. Cɛɛ kantigi Zɔbu ye ɲiningali kɛ ko: “Adamaden min sara, o be se ka kunun tugu wa?” Zɔbu tun b’a fɛ k’a fɔ ko a bena kɔnɔni kɛ kaburu kɔnɔ fɔɔ Ala k’a hakili jigi ale koo la. A y’a fɔ Jehova ye ko: “Ni e ye ne wele, n be i jaabi. Ne yeko nigɛ bena i minɛ, ne min ye i ka danfɛn ye.”—Zɔbu 14:13-15.
15 I ka miiri k’a filɛ! A nege be Jehova la kosɔbɛ ka suuw lakunu. K’a lɔn ko suuw lakununi nege be Jehova la, yala o tɛ i jigi tugu wa? Nka Bibulu be mun lo fɔ suu kununni nata koo la do? Jɔn lo bena lakunu, ani o tigiw bena lakunu yɔrɔ juman na?
“MINW BƐƐ BE KABURUW KƆNƆ”
16. Suuw bena lakunu ka ɲɛnamaya kɛ cogoya juman na?
16 Bibulu be suu kununni minw kofɔ, u b’an dɛmɛ ka koo caaman lɔn suu kununni nata koo la. Minw tun lasegira ɲɛnamaya la, olu lakununa dugukolo kan yan ka di u diyanye mɔgɔw ma. Suu kununni nata bena kɛ o cogo kelen na, a yɛrɛ bena fisaya ka tɛmɛ o kan. An y’a ye kalansen 3nan na ko Ala ka sagonata ye ka dugukolo kuru bɛɛ kɛ alijɛnɛ ye. O kama, suuw tɛna lakunu duniɲa dɔ kɔnɔ min falen be marifakɛlɛw, kojugukɛ ni banaw la. U bena se ka ɲɛnamaya kɛ fɔɔ abada dugukolo kan hɛɛrɛ ni ɲɛsuma na.
17. Jɔn ni jɔn lo bena lakunu ani u bena caya wa?
17 Jɔn lo bena lakunu? Yezu y’a fɔ ko “minw bɛɛ be kaburuw kɔnɔ, olu bena a [ Yezu] kaan mɛn ani u bena bɔ yen.” (Zan 5:28, 29, NW ). Yirali 20:13 (ABM ) fana b’a fɔ ko: “Su minnu bɛ kɔgɔji kɔnɔ, o ye olu labɔ. Saya ni Hadɛsi fana ye u taw labɔ.” “Hadɛsi” ɲɛsinna kaburu lo ma, adamadenw suu be don yɔrɔ min na. (Gafe nin ɲɛɛ 212-213 fana lajɛ.) O kaburu bena lakolonya. Mɔgɔ miliyari caaman minw be lafiɲɛna yen, u bena kɔsegi ɲɛnamaya la. Ciden Pol y’a fɔ ko: “Suu kununni bena kɛ, mɔgɔ tilennenw fara mɔgɔ tilenbaliw kan.” (Kɛwaliw 24:15, NW ). O kuma kɔrɔ ko di?
18. “Mɔgɔ tilennenw” minw bena lakunu, olu ye jɔn ni jɔn lo ye? O jigiya be mun lo kɛ e la?
18 O “mɔgɔ tilennenw” cɛma, Bibulu be caaman kofɔ minw ye ɲɛnamaya kɛ ka kɔn Yezu nali ɲɛ dugukolo kan. I be se ka miiri Ibrayima, Sara, Musa, Uruti, Ɛsitɛri ani mɔgɔ caaman wɛrɛw koo la. Eburuw ka kitabu sapitiri 11nan be kuma o cɛɛw ni o muso kantigiman dɔw koo la. Nka Jehova sagokɛla minw be sa an ka wagati la, olu fana be o “mɔgɔ tilennenw” cɛma. Suu kununni jigiya be se k’an hɔɔrɔnya ka bɔ saya ɲɛsiran na.—Eburuw 2:15.
19. “Mɔgɔ tilenbaliw” ye jɔn lo ye, ani Jehova bena sababu juman di u ma a ka ɲumanya kosɔn?
19 Nka minw ma Jehova lɔn ka ye ani o kosɔn u ma baara kɛ a ye wala u ma kolo a ye do? Ala tɛna ɲinɛ o “mɔgɔ tilenbaliw” miliyari caaman kɔ. Olu fana bena lakunu, ani u bena wagati sɔrɔ ka tiɲɛn Ala lɔn ani ka baara kɛ a ye. Saan waa kelen kɔnɔ, suuw bena lakunu ani sababu bena di u ma ka jɛn ni adamaden kantigiw ye ka baara kɛ Jehova ye dugukolo kan. O bena kɛ wagati ɲuman ye dɛ! Bibulu be o wagati weele ko Kiti Loon. *
20. Zeyɛni ye mun lo ye, ani jɔn lo bena kɛ yen?
20 Yala o kɔrɔ ko adamaden minw ye ɲɛnamaya kɛ ka tɛmɛ, u bɛɛ lo bena lakunu wa? Ayi. Bibulu b’a fɔ ko mɔgɔ salen dɔw be “jahanama [zeyɛni, NW ]” kɔnɔ (Luka 12:5). Zeyɛni tun ye ɲamaɲama bɔnyɔrɔ dɔ tɔgɔ ye Jerusalɛm dugu kɔrɔ kɔfɛ. U tun be ɲamaɲama ani suu dɔw jɛni yen. U tun be mɔgɔ minw suu fili yen, Yahutuw tun b’a jati k’u man kan ni sutarali ni suu kununni ye. O kama, zeyɛni tun ye halakili banbali tagamasiɲɛ ye min bɛnnen lo. Hali ni Yezu bena kiti tigɛ mɔgɔ ɲɛnamaw ni suuw kan, Jehova lo ye a sigi o kiti baara la (Kɛwaliw 10:42). A be minw jati mɔgɔ juguw ye ani u t’a fɛ ka yɛlɛma, a tɛna olu suu lakunu.
MINW BENA KUNU KA TAGA SANKOLO LA
21, 22. (a) Suu kununni sifa wɛrɛ juman lo be yen? (b) Jɔn lo kɛra fɔlɔ ye ka lakunu ka kɛ danfɛn yebali ye?
21 Bibulu be suu kununni sifa wɛrɛ kofɔ. O ye ka lakunu ka taga ɲɛnamaya kɛ sankolo la i ko danfɛn yebali. Yezu Krista lakununi ye o suu kununni ɲɔgɔn kelenpe ye min kɛra ani a sɛbɛra Bibulu kɔnɔ.
22 Ka Yezu to adamaden cogo la, a fagara. Nka Jehova ma sɔn a Dencɛ kantigiman ka to kaburu kɔnɔ (Zaburuw 16:10; Kɛwaliw 13:34, 35). Ala ye Yezu lakunu, nka a m’a lakunu k’a kɛ adamaden ye. Ciden Piyɛri y’a ɲɛfɔ ko Krista “fagara farisogo ta fan fɛ, nka . . . a kɔsegira ɲɛnamaya la i ko danfɛn yebali.” (1 Piyɛri 3:18, NW ). Tiɲɛn na, nin tun ye kabakoba lo ye. Yezu tun be ɲɛnamaya la tugun i ko mɛlɛkɛ barikaman! (1 Korɛntikaw 15:3-6). Yezu fɔlɔ lo ye o suu kununni nɔɔrɔman sɔrɔ (Zan 3:13). Nka a tun tɛna daan ale dɔrɔn ma.
23, 24. Jɔn lo ye Yezu ka “sagakulufitini” mɔgɔw ye, ani u ye mɔgɔ joli lo ye?
23 Komi Yezu tun y’a lɔn ko yanni dɔɔni a bena kɔsegi sankolo la, a y’a fɔ a ka kalanden kantigiw ye ko a bena taga “yɔrɔ labɛn” u ye (Zan 14:2). Minw tun bena taga sankolo la, Yezu ye u weele ko “sagakulufitini” (Luka 12:32). Mɔgɔ joli lo tun bena kɛ o kerecɛn kantigimanw jɛnkulu kɔnɔ min man bon kojugu? Ka kɛɲɛ ni Yirali 14:1 (ABM ) ye, ciden Zan y’a fɔ ko: “O kɔ, ne ye filɛli kɛ ka Sagaden [ Yezu Krista] jɔlen ye Sion kulu kan. Mɔgɔ waa kɛmɛ ni binaani ni waa naani bɛ a fɛ. Sagaden tɔgɔ ni a Fa tɔgɔ sɛbɛnnen tun bɛ o mɔgɔw tenw na.”
24 O kerecɛn 144 000 be lakunu ka taga ɲɛnamaya kɛ sankolo la. Yezu ka ciden kantigimanw niin b’u la. U lakununi be daminɛ tuma juman? Ciden Pol y’a sɛbɛ ko o tun bena kɛ tuma min na Krista be yen a ka Masaya la (1 Korɛntikaw 15:23). I bena a ye kalansen 9nan na ko an be o wagati lo la sisan. O mɔgɔ 144 000 tɔɔ minw be yen bi, u mana sa, u be lakunu yɔrɔninkelen ka taga ɲɛnamaya kɛ sankolo la (1 Korɛntikaw 15:51-55). Nka, adamadenw fanba ka jigiya ye ka lakunu ani ka ɲɛnamaya kɛ alijɛnɛ nata la dugukolo kan.
25. An bena mun lo ye kalansen nata la?
25 Tiɲɛn na, Jehova bena see sɔrɔ an jugu saya kan, ani saya bena ban fɔɔ abada! (Ezayi 25:8). Nka, n’a sɔrɔ i bena i yɛrɛ ɲininga ko ‘minw be lakunu ka taga sankolo la, u bena taga mun lo kɛ o yɔrɔ la?’ U bena kɛ Masaya ɲumanba dɔ ka mɔgɔw ye. Kalansen nata bena kunnafoni wɛrɛw di an ma o sankolola gofɛrɛnɛman koo la.
^ dakun 9 Dɔ wɛrɛw be sɔrɔ 1 Masacɛw 17:17-24; 2 Masacɛw 4:32-37; 13:20, 21; Matiyo 28:5-7; Luka 7:11-17; 8:40-56; Kɛwaliw 9:36-42; ani 20:7-12 kɔnɔ.
^ dakun 19 N’i be kunnafoni wɛrɛw fɛ Kiti Loon koo la ani kiti bena tigɛ cogo min na, a filɛ gafe nin ɲɛɛ 213-215 kan.


text:
Ele be Bibulu jati mun lo ye?
Ele fɛ, Bibulu ye . . .
adamadenw ka miiriya lo ye wa?
nsiirinw lo wa?
wala Ala ka Kuma lo?
BIBULU B’A FƆ KO:
“Ala ka kuma bɛɛ sɛbɛnna Ala yɛrɛ ka sebagaya barika la.”—2 Timote 3:16, ALA KA KUMA, ABBF.
I BE SE KA NAFA MIN SƆRƆ O LA:
Ɲiningali minw be mɔgɔ dabali ban, a b’olu jaabi koɲuman.—Talenw 2:1-5.
A be ladili sɔbɛw di an ma an ka loon o loon ɲɛnamaya koo la.—Zaburuw 119:105.
A be jigiya sɔbɛ di an ma siniɲasigi koo la.—Ɔrɔmukaw 15:4.
BIBULU BE MIN FƆ, AN BE SE KA LA O LA SƆBƐ LA WA?
An be se ka la o la kuun saba ɲɔgɔn kama:
A t’a yɛrɛ sɔsɔ yɔrɔ si. Cɛɛ 40 ɲɔgɔn lo ye Bibulu sɛbɛ saan 1600 ni kɔ kɔnɔ. U caaman ma ɲɔgɔn kunbɛn ka ye. Nka Bibulu kɔnɔna kuma si tɛ ɲɔgɔn sɔsɔ, barokun jɔnjɔn kelen dɔrɔn lo b’a kɔnɔ!
A kɔnɔkow ye tiɲɛn ye. Galen, jamanaw tun mana dɛsɛ kɛlɛ la, u tun man teli k’o koo sɛbɛ u ka kitabuw kɔnɔ. Nka Bibulu sɛbɛbagaw tun b’u kɔnɔ gwɛ k’u yɛrɛ ka filiw n’u ka jamana taw sɛbɛ.—2 Tilew Kibaru 36:15, 16; Zaburuw 51:3-6.
A ka kiraya kumaw bɛɛ be dafa. Bibulu tun kɔnna ka Babilonɛ dugu halakili kofɔ saan 200 ɲɔgɔn sanni o koo yɛrɛ ka kɛ (Ezayi 13:17-22). Bibulu y’a yira cogo min na o dugu tun bena minɛ. A ma dan o ma. Masacɛ min tun bena o kɛ, a y’o tɔgɔ fɔ fana.—Ezayi 45:1-3.
Bibulu ka kiraya kuma caaman wɛrɛw dafara, u si tɔɔ ma to. Yala o t’a yira ka gwɛ k’o kumaw bɔra Ala yɔrɔ wa?—2 Piyɛri 1:21.
MIIRI K’A FILƐ:
Ala ka Kuma be se k’i ka ɲɛnamaya fisaya cogo di?
O ɲiningali ka jaabili be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ: ESAYI 48:17, 18 ani 2 TIMOTE 3:16, 17.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
KIBARO DIIMAN MIN BƆRA ALA YƆRƆ
Yala kibaro diiman nin bɔra Ala yɔrɔ tiɲɛn na wa?
Bibulu be min fɔ, an be se k’a lɔn cogo di k’o ye tiɲɛn ye?


text:
Suuw be se ka kunu tiɲɛn tiɲɛn na wa?
Ele fɛ . . .
u be se ka kunu
u tɛ se ka kunu
n’a sɔrɔ u be se ka kunu
BIBULU B’A FƆ KO:
“Suw na kunun.”—Kɛwaliw 24:15, Bible, ABM.
I BE SE KA NAFA MIN SƆRƆ O LA:
O b’i dusu saalo n’i ka mɔgɔ sɔbɛ dɔ sara.—2 Korɛntikaw 1:3, 4.
O b’a to i tɛ siran kojugu saya ɲɛ.—Eburuw 2:15.
O be jigiya sɔbɛ di i ma ko i ka mɔgɔ sɔbɛ minw sara, u bena kunu.—Zan 5:28, 29.
BIBULU BE MIN FƆ, AN BE SE KA LA O LA SƆBƐ LA WA?
An be se ka la o la koo saba ɲɔgɔn kama:
Ala lo ye niin dibaga ye. Bibulu b’a fɔ ko “mɔgɔ be nii na [Jehova Ala] le sababu la.” (Zaburuw 36:10; Kɛwaliw 17:24, 25, ALA KA KUMA, ABBF). Komi Ala lo ye niin Dibaga ye, see b’a ye ka mɔgɔ saninw lakunu.
Galen, Ala ye suu dɔw lakunu. Bibulu b’a fɔ ko mɔgɔ seegi suu kununa ka ɲɛnamaya kɛ tugun dugukolo kan: denmisɛn, mɔgɔkɔrɔba, cɛɛ ni muso fara ɲɔgɔn kan. U dɔw tun sara a ma mɛɛn, nka u la kelen ye tile naani bɛɛ kɛ kaburu kɔnɔ!—Zan 11:39-44.
Ala kɔrɔtɔnin lo ka suuw lakunu tugun. Adamadenw saya koo man di Ala ye fewu. A be saya jati an jugu lo ye (1 Korɛntikaw 15:26). A “nigɛ” be Ala la ka saya ban ani ka suuw lakunu. Ala hakili be mɔgɔ sanin minw na, a kɔrɔtɔnin lo k’olu lakunu walisa u ka ɲɛnamaya kɛ dugukolo kan kokura.—Zɔbu 14:14, 15.
MIIRI K’A FILƐ:
Mun na mɔgɔ be kɔrɔ ani ka sa?
O ɲiningali ka jaabili be sɔrɔ Bibulu kɔnɔ: ZƐNƐZI 3:17-19 ani ƆRƆMUKAW 5:12.
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
KIBARO DIIMAN MIN BƆRA ALA YƆRƆ
Mɔgɔ saninw be ni jigiya juman lo ye?
N’an sara, an be ni jigiya juman ye? An ka mɔgɔ sɔbɛ minw sara, an bena u ye tugun loon dɔ wa?


text:
Kunnafoniw
LAJƐN KƐRƐNKƐRƐNNIW
BETƐLI BAARA Weleweledala batizenin minw sanda ma tɛmɛ saan 35 kan ani u b’a fɛ ka baara kɛ Betɛli la, lajɛn dɔ bena kɛ jumalon wulafɛ ka kunnafoni di u ma. O lajɛn ɲɛsinna Betɛli baara koo ma. A bena kɛ yɔrɔ min na ani wagati min na, an bena o fɔ aw ye kɔfɛ.
MASAYA WAAJULIKƐLAW KA LAKƆLI Piyɔniye minw sanda be 23 ani 65 cɛ ani u b’a fɛ ka dɔ fara u ka waajuli baara kan, lajɛn dɔ bena kɛ dimansilon wulafɛ ka kunnafoni di u ma. O lajɛn ɲɛsinna Masaya waajulikɛlaw ka lakɔli koo ma. A bena kɛ yɔrɔ min na ani wagati min na, an bena o fɔ aw ye kɔfɛ.
KUNNAFONIW
MƆGƆW KUNBƐNBAGAW U ka baara ye k’aw dɛmɛ. A’ ye sɔn u ta ma koo nunu na: bolifɛnw bilayɔrɔ, jama ka ɲi ka don ani ka bɔ daa minw fɛ, sigiyɔrɔ marako ani a ɲɔgɔnnaw.
BATƐMU Fɔɔ n’a fɔra cogo wɛrɛ la, n’o tɛ batɛmu ɲinilaw ka sigiyɔrɔw bena kɛ tintin ɲɛfɛ. Batɛmu ɲinilaw ka kan ka sigi o yɔrɔ la sanni batɛmu kalan ka daminɛ samedilon sɔgɔma. U kelen kelen bɛɛ ka kan ka na ni sɛrvɛti ni fani bɛnnin ye batɛmu kama.
NILIW Labɛn caaman lo kɛra ka se ka sigiyɔrɔ ɲuman, sono ɲuman, videwo minanw ani a ɲɔgɔnnaw sɔrɔ walisa lajɛnba ka diya ani k’an dɛmɛ an k’an magwɛrɛ Jehova la. Wari caaman fana donna o la. Aw ka niliw bena an dɛmɛ k’o musakaw sara ani ka dɛmɛ don duniɲa kuru bɛɛ baara kama. Walisa ka koo nɔgɔya aw ye, nili buwatiw bilara lajɛnba yɔrɔ dɔw la. O buwatiw dogonin tɛ. Aw mana nili o nili kɛ, an b’aw waleɲuman lɔn o kosɔn. Aw kɛtɔ k’aw tɛgɛ labila ka dɛmɛ don Ala ka Masaya nafa kosɔn, Koo Ɲɛnabɔla Jɛnkulu b’aw fo o kosɔn.
DƐMƐ, KƐNƐYA KOO FANFƐ A’ y’a to aw hakili la k’o ɲɛsinna GWƐRƐGWƐRƐKOW DƆRƆN LO MA.
FƐƐN TUNUNIW Ni mɔgɔ ɲinɛna a ka fɛɛn dɔ kɔ, a’ ye taga n’a ye fɛɛn tununinw marayɔrɔ la. N’aw ka fɛɛn o fɛɛn tununa, a’ ye taga a kofɔ o yɔrɔ la. Denmisɛn minw tununa u bangebagaw ma, a’ ye taga n’u ye o yɔrɔ la. Nka, Aw kana o yɔrɔ kɛ denmisɛn marayɔrɔ ye. An b’a ɲini aw fɛ aw k’aw deenw kɔrɔsi ani aw kana a to u b’u yɔrɔ janya aw la.
SIGIYƆRƆ Aw k’aw janto tɔɔw la. A’ y’a to aw hakili la ko aw ka denbaya mɔgɔw, aw ni minw be bolifɛn kelen kan, aw ni minw be soo kelen kɔnɔ wala aw be bibulukalan kɛra ni minw ye, aw be se ka sigiyɔrɔw mara olu dɔrɔn lo ye. Aw ma sigiyɔrɔ minw mara, aw kana foyi bila u kan.
AN K’AN YƐRƐ DI KA BAARA KƐ GWANSAN Biro dɔ be lajɛnba yɔrɔ la o kama. Minw bɛɛ b’a fɛ k’u yɛrɛ di ka baara kɛ, olu be se k’u tɔgɔ di o biro mɔgɔw ma.
Jehova Seerew ka Koow Ɲɛnabɔla Jɛnkulu lo y’a labɛn


text:
KALANSEN 6
Mɔgɔ saninw be ni jigiya juman lo ye?
1. Kibaro diiman juman lo be yen mɔgɔ saninw koo la?
Tuma min na Yezu sera Betani dugu la Zeruzalɛmu gɛrɛfɛ, o y’a sɔrɔ a tericɛ Lazari tun sara a tile naani ye nin ye. Yezu ni banbagatɔ balimamusow Marita ani Mariyamu tagara kaburuda la. Dɔɔni, jamaba lajɛnna yen. Tuma min na Yezu ye Lazari lakunu, i ka miiri k’a filɛ Marita ni Mariyamu ninsɔn diyara cogo min na!
Marita tun be sukununi kibaro diiman kala ma ka ban. A tun b’a lɔn ko Jehova bena suuw lakunu walisa u ka ɲɛnamaya kɛ dugukolo kan tugun.
2. Mɔgɔ saninw cogoya be di?
Adamadenw danna ni dugukolo buguri lo ye (Zɛnɛsi 2:7; 3:19). An tɛ ni jaa dɔ ye min be to niin na an sanin kɔ. An ye danfɛn farisogolamanw lo ye. N’an sara, foyi tɛ bɔ an fari la ka to niin na. An kunsɛmɛ be toli ani an ka miiriliw be ban fana. O la, Lazari tun be cogo min na a sanin kɔ, a ma foyi fɔ o koo la sabu mɔgɔ saninw tɛ foyi kala ma.
Yala Ala be mɔgɔw tɔɔrɔ tasuma na u sanin kɔ wa? Bibulu b’a yira ko mɔgɔ saninw tɛ foyi kala ma. O kama, k’a fɔ ko Ala be mɔgɔ saninw tɔɔrɔ jahanama tasumaman kɔnɔ, o ye kalan ye min be Ala tɔgɔ tiɲɛ. O miiriya dama yɛrɛ ka gwo Ala ye.
3. Mɔgɔ saninw be se ka kuma an fɛ wa?
Mɔgɔ saninw tɛ se ka kuma ani u tɛ se ka mɛnni kɛ fana (Zaburuw 115:17). Nka, mɛlɛkɛ jugu dɔw be se ka kuma mɔgɔw fɛ ani k’a to u k’a miiri ko mɔgɔ saninw lo be kumana (2 Piyɛri 2:4). K’a ɲini ka kuma mɔgɔ saninw fɛ, Jehova b’o haramuya.
4. Jɔn ni jɔn lo bena kunu ka bɔ suuw cɛma?
Mɔgɔ miliyɔn caaman bena kunu ka bɔ kaburuw kɔnɔ ani ka ɲɛnamaya kɛ dugukolo kan tugun. Hali minw ma Ala lɔn ani u ye kojuguw kɛ, u dɔw bena lakunu fana.
Mɔgɔ minw bena lakunu, u bena sababu sɔrɔ ka tiɲɛn lɔn Ala koo la, ka limaniya Yezu la ani ka mɛnni kɛ a fɛ ( Yirali 20:11-13). U lakununin kɔ, n’u ye koo ɲuman kɛ, u bena se ka ɲɛnamaya kɛ dugukolo kan fɔɔ abada.
5. Sukununi be mun lo yira an na Jehova koo la?
Ala y’a Dencɛ ci ka na sa an kosɔn walisa mɔgɔ saninw ka se ka sukununi jigiya sɔrɔ. O la, sukununi koo b’a yira ko Jehova b’an kanu ani ko a ye nɛɛma kɛ an ye. Ele b’a fɛ ka jɔn lo ye sukununi tuma na?
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
Mɔgɔ salenw be min?
Mɔgɔ salenw be min ani mun na mɔgɔ be sa? A ɲini k’a lɔn Bibulu be min fɔ o koo la.
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
I diyanye mɔgɔ salenw be ni jigiya sɔbɛ ye
Yala i ka mɔgɔ sɔbɛ dɔw sara wa? Yala i be se k’u ye tugun wa? A ɲini k’a lɔn Bibulu be min fɔ sukununi koo la.
Kalan tigitigi juman be Bibulu kɔnɔ?
Mɛlɛkɛw: U be nɔɔ juman to an kan?
Bibulu be kuma mɛlɛkɛw ni jinaw koo la. Yala o danfɛn yebaliw be yen tiɲɛn tiɲɛn na wa? Yala u be se ka nɔɔ to i kan wa?


text:
KALANSEN 4
A ye a fa ani Jehova nisɔndiya
Dennin min bɛ ja kan i ɲɛ bɛ o la wa?
Jefite tun ye mɔgɔ ɲuman ye ani a tun bɛ waati caman ta walasa ka a denmuso kalan Jehova ka ko la. Fangaba tun bɛ a la wa ɲɛmɔgɔ ɲuman tun don. O de la Israɛlkaw y’a ɲini a fɛ a ka bila olu ɲɛ, u ni u juguw ka kɛlɛ la.
Jefite ye Ala deli walisa a ka a dɛmɛ a ka se sɔrɔ. Jefite ye layidu ta ko ni a ye se sɔrɔ, mɔgɔ fɔlɔ min bɛ bɔ a ka so dafɛ n’a kɔseginna, a bɛ o tigi di Jehova ma. O tigi na to Ala ka finiso kɔnɔ ka baara kɛ a si tɔ bɛɛ la. O waati la, finiso tun ye yɔrɔ ye mɔgɔw tun bɛ Ala bato yɔrɔ min na. Sisan, Jefite ye se sɔrɔ kɛlɛ la! Yala i ba dɔn mɔgɔ fɔlɔ min bɔra a ka so, tuma min na a kɔseginna wa?
Ɔwɔ, Jefite denmuso don! Ale kelen dɔrɔn de tun ye Jefite den ye, wa sisan Jefite bɛna a bila ka taa yɔrɔ wɛrɛ. O ye Jefite dusu kasi kosɛbɛ. Nka i hakili to a la ko Jefite tun ye layidu ta. O yɔrɔnin bɛɛ a denmuso y’a fɔ a ye ko: ‘Baba, i ye layidu ta Jehova ye, o la o layidu dafa.’
Jefite denmuso fana dusu kasira. K’a to finiso la, a tɛ se ka furu ani ka denw sɔrɔ. Nka a tun ka di a ye kosɛbɛ ka a fa ka layidu dafa ani ka Jehova nisɔndiya. O nafa tun ka bon a bolo ka tɛmɛ furu kan walima ka denw sɔrɔ. O la a bɔra u ka so ka taa to finiso la a si tɔ bɛɛ la.
E hakili la a ye min kɛ o ye a fa ani Jehova nisɔndiya wa?
TƐMƐSIRAW KALAN I KA BIBULU KƆNƆ
Dutɛrɔnɔmɛ 6:
4-6
Kiritigɛlaw 11:
30- 40
1 Kɔrɛntekaw 7:
37, 38


text:
KALANSEN 26
An be se ka dɛmɛ don cogo di ka Masaya Boon ladon?
Ala tɔgɔ senuman be Jehova Seerew ka Masaya Boon kelen kelen bɛɛ kan. O kama, an b’a jati ko nɛɛma lo an fɛ ka Masaya Boon saniya ani k’a ladon ka ɲɛ. O fana ye an ka batoli senuman fanba dɔ ye. Bɛɛ be se k’a seen don o baara la.
Lajɛn bannin kɔ, a ɲini k’i seen don a saniyali koo la. Lajɛn kelen kelen bɛɛ bannin kɔ, a ka di balimaw ye ka Masaya Boon saniya dɔɔni ani k’a ladon. Siɲɛ kelen lɔgɔkun kɔnɔ, u b’a saniya bɛrɛbɛrɛ. Baara tigitigi minw ka kan ka kɛ k’a saniya, olu sɛbɛra ka bila. Diinan mɔgɔkɔrɔ wala kɔrɔsigi ciden dɔ lo b’a saniyako ɲɛminɛ ka kɛɲɛ n’o baara kɛtaw ye. Balimaw b’u yɛrɛ di ka baara dɔw kɛ, i n’a fɔ: ka boon filan, k’a jɔsi, ka gwangwan bɔ, ka ɲɛgɛnw ko ani ka fura don u la, ka finɛtiriw ni dugalenw jɔsi, ka ɲamaɲamaw bɔ ka taga u fili, ka boon kɛnɛmala filan wala ka zaradɛn ladon. Saan kɔnɔ, u be loon kelen ɲɔgɔn latigɛ ka taga a saniya mɛnɛmɛnɛ. N’an b’an deenw niin don o baara dɔw la, an b’u degi u ka bonya la an ka batolikɛyɔrɔ kan.—Waajulikɛla 4:17.
Dɛmɛ don k’a yɔrɔ tiɲɛninw lalaga. Saan o saan, an be Masaya Boon kɔnɔna n’a kɛnɛmala sɛgɛsɛgɛ koɲuman. O b’an dɛmɛ k’a yɔrɔ tiɲɛninw lalaga walisa a ka to cogoya ɲuman na. O la, a lalagari musakaw tɛna na caya gwansan kɔfɛ (2 Tilew Kibaru 24:13; 34:10). Ni Masaya Boon saniyanin lo ani a ladonnin lo ka ɲɛ, o be danbe la an ka Ala batoyɔrɔ kan. N’an b’an niin don o baara la, o b’a yira ko an be Jehova kanu kosɔbɛ ani ko an ka batolikɛyɔrɔ koo ka di an ye haali! (Zaburuw 122:1). O fana be kɛ tɔgɔ ɲuman ye an fɛ an sigida la.—2 Korɛntikaw 6:3.
Mun na an man kan k’an mako bɔ an ka batolikɛyɔrɔ la?
Labɛn jumanw lo kɛra walisa Masaya Boon saniyanin ka to?
A ɲini ka dɔ lɔn tugun
LAJƐNW / BATOLI
Mun lo be kɛ Jehova Seerew ka lajɛnw na?
A ɲini k’a lɔn an be batoli kɛ cogo min na.