text:
Paulunê papia gêdêŋ lau
KOLOSO
Paulunê papia gêdêŋ lau Koloso nec ŋac tau keto gêjac gôlôac buŋa aŋga Koloso ŋawae. Malac Asia Sauŋŋa tonaŋ gêc Epese ŋagamêŋ oc kêpiŋa. Paulu tau kêwaka gôlôac tonaŋ sa atom. Gêdêŋ taŋ gêŋgôŋ Romnêŋ gêmêŋ Asia ŋamalacsêga Epese tau naŋ, eŋ kêkêŋ kômwaga jasêjam mêtê lau malac-malac, tec kêsaê gebe kôm ênam jaom gôlôac Kolosoŋa gêjac eŋ ŋawae gêwiŋ. Paulu gêŋô gawae gebe lau-mêtêgeowaga aŋga Judanêŋ jasêô lasê gôlôac tau. Lau tonaŋ sêgaluŋ Helennêŋ mêtê jaba ŋagêdô to biŋ aŋelaŋa kêsêp taulêlôm. Ac sêpiŋkap lau gebe aweŋ êôc “ŋaclai to apômtaui” tônê sêwiŋ. Sêsau sebe lau teŋ sêjala Anôtô ŋaŋêŋ atom ma sêwê kaiŋ eŋ gêjam êsêac kêsi ŋamoasiŋ ŋanô atom, sêkêŋ êwiŋ mêtê geo tonaŋ acgom. Go sêsôm teŋ gêwiŋ, sêsôm sêkacgeŋ gebe sêsô êsêacnêŋ ŋagôliŋ amboac sêsa ŋamalacŋa ŋalabu ma sejop nêŋ jao samob amboac sênam dabuŋ bôc to gêŋ taniŋŋa toê toê ma gêŋ ŋagêdô taêsam êwiŋ e tomalageŋ.
Paulu tec keto papia tonec kêwaka lau buŋa nêŋ Mêtê ŋanô sageŋ gebe êkôniŋ mêtê geo tonaŋ ŋai tôŋ. Biŋ taŋ eŋ keto gêdêŋ êsêac gêja naŋ, ŋamatu tonec gebe Jesu Kilisi kêtôm gebe ênam ŋamalac pebeŋ kêsi toŋanôgeŋ. Lau teŋ embe sêkêŋ êwiŋ biŋ jaba to sejop ŋamêtê kaiŋ teŋ, oc sêkac tauŋ su aŋga Kilisinê. Anôtô kêkêŋ undambê to nom ŋa Kilisigeŋ, ma êkalem undambê to nom sêmu dêndêŋ eŋ ŋa Kilisigeŋ amboac tonaŋgeŋ. Lau sêmbiŋ tauŋ tôŋ tamiŋ Kilisi acgom, go Anôtô ênam ŋamalac kêsi. Ŋalêŋ teŋ gêc atom. Kilisi kêtu ŋamalac samob tapaôŋgeŋ nêŋ kêsiwaga kêtômgac. Paulu kêwaka biŋ ŋanô kapôêŋ tonaŋ sa acgom, go gêwa ŋalêŋ, taŋ gêjac lau buŋa ŋawae gebe sêsa to sejop naŋ, sa tomalageŋ gêdêŋ êsêac.
Paulu kêkêŋ Tukiki kêkôc papia tonec gêdêŋ lau Kolosoŋa gêja. Eŋ kêsakiŋ ŋac gêŋôma ŋaê Onesimi gêwiŋ eŋ gêmu gêdêŋ nê ŋatau Pilemon gêja, taŋ kêtu gôlôac Kolosoŋa nêŋ ŋac buŋa teŋ.
Ŋadênaŋ
1. Paulu gêjac m papia tau 1:1-8
2. Kilisi tau to nê sakiŋ ŋam 1:9–2:19
3. Lêŋ wakuc gêjac Kilisinê lau ŋawae 2:20–4:6
4. Paulu gêjac mata nê papia 4:7-18
1
Paulu awa gêjac lau Koloso
1 Kilisi Jesu nê aposolo aê, Paulu, taŋ Anôtô kêkalem aê naŋ, agêc lasic Timote 2 ma biŋ êndêŋ Anôtônê lau to ma lasitêwai, taŋ sêkêŋ gêwiŋ Kilisi sêŋgôŋ Koloso naŋ. Tameŋi Anôtô nê moasiŋ to biŋmalô êndêŋ amac êwac.
Paulu gêjam daŋge Anôtô
3 Aêac ateŋ ma mec gêdêŋ aêacnêŋ Apômtau Jesu Kilisi Tama Anôtô ma ajam daŋge kêtu amacŋa ŋapaŋ. 4 Aêac aŋô amac akêŋ gêwiŋ Kilisi Jesu to têmtac gêwiŋ Anôtônê lau samob ŋawae. 5 Amac akêŋ gêwiŋ to têmtac gêwiŋ ŋam kêsêp gêŋ, taŋ akêŋ matem gêc undambê naŋ. Anôtô kêmasaŋ gêŋ tau kêtu amacŋa. Gêŋ taŋ amac akêŋ matem naŋ, ŋawae tec aŋô su gêdêŋ taŋ biŋŋanô gêô lasê amac. Biŋŋanô tau ŋawae ŋajam. 6 Ŋawae ŋajam gêdêŋ amac gêwac ma gêjam ŋanô to kesewec aŋga amacnêm kêtôm gêgôm e gêjam nom samucgeŋ auc, gêjac m gêdêŋ bêc, taŋ amac aŋô to ajala Anôtônê moasiŋ tobiŋŋanôgeŋ naŋ. 7 Aêacnêŋ koleŋwaga Epapra, taŋ têntac gêwiŋ eŋ naŋ, kêdôŋ biŋ tonaŋ gêdêŋ amac. Ŋac tau kêtu Kilisinê sakiŋwaga ŋaŋêŋ gêjô aêac su. 8 Eŋ gêjac miŋ gêdêŋ aêac gebe Ŋalau Dabuŋ kêkêŋ amac akêŋ nêm têmtac gêwiŋ gelom tau ŋanô.
9 Kêtu tonaŋŋa gêdêŋ bêc, taŋ aêac aŋô biŋ tonaŋ kêpi amac naŋ, aêac ajac m to ateŋ ma mec kêtu amacŋa gedeŋ tôŋge. Aêac ateŋ Anôtô gebe amac ajala ênê biŋ êtu tôŋ e ênam amac auc ma ênê Ŋalau êkêŋ kauc mêtêŋa to kauc êkip ŋam saŋa samob êndêŋ amac. 10 Go atôm gebe asa nêm lêŋ e êwa amac sa gebe Apômtaunê lau amac, ma eŋ êlic ênac mataanô ŋajam. Anam koleŋ ŋajam tokaiŋ-tokaiŋ e atap ŋanô sa ma nêm kauc ajala Anôtôŋa esewec aŋga amacnêm. 11 Ŋaclai taŋ ŋam kêsêp ênê ŋajaŋa toŋawasi naŋ, êpuc amac tôŋ gebe aôc gêŋwapac totêmtac êpê sugeŋ ma êôŋ ŋaŋêŋgeŋ. 12 Ma anam daŋge totêmtac ŋajamgeŋ êndêŋ Tameŋi, taŋ gêjac dabiŋ amac su gebe awê kaiŋ Anôtônê launêŋ gêŋlênsêm aŋga gamêŋ ŋawêŋa awiŋ. 13 Eŋ gêjam aêac sa aŋga ŋaclai ŋakesecŋa ma ketoc aêac daŋgôŋ ênê Latu, taŋ têtac gêwiŋ eŋ naŋ, nê gamêŋ. 14 Ŋac tau tonaŋ kêgaboac aêac su ma kêsuc aêacnêŋ sec ôkwi.
Biŋ kêpi Kilisi to nê koleŋ
15 Ŋac tonaŋ gêjam Anôtô, taŋ talic eŋ atom naŋ laŋô. Eŋ kêtu gêŋ samob, taŋ Anôtô kêkêŋ naŋ ŋaŋacsêga, 16 gebe Anôtô kêkêŋ gêŋ samob, taŋ gêc undambê to nom naŋ, ŋa eŋgeŋ, gêŋ taŋ mateŋanô talic to gêŋ, taŋ talic sapu naŋ, amboac gôliŋ to apômtaui ma ŋasêga to ŋaclai. Anôtô kêkêŋ gêŋ samob ŋa eŋgeŋ ma kêtu eŋŋa. 17 Gêŋ samob tonaŋ ŋai masigeŋ, eŋ taugeŋ gêmoa gêmuŋ ma gêbiŋ gêŋ samob tôŋ kêpi tageŋ. 18 Eŋ kêtu ôli ŋamôkêapac. Ma eŋ ôli tau gôlôac dabuŋ. Eŋ kêtu gêŋ samob ŋam. Eŋ kêtu lau, taŋ sêndi sa aŋga ŋacmatênêŋ naŋ, nêŋ ŋacsêga, gebe eŋ tau êtu gêŋ samob ŋaŋamata. 19 Amboac tonaŋ Anôtô gêlic ŋajam gebe nê ŋanô ênam Latu auc samucgeŋ. 20 Anôtô kêkêŋ eŋ gê wama gêŋ samob gêdêŋ tau. Eŋ kêkêŋ Latu kêkêc nê dec siŋ aŋga kakesotau, tec kêkêŋ biŋmalô gêdêŋ gêŋ samob, taŋ sêmoa nom to undambê naŋ.
21 Amac tec gêmuŋgeŋ amoa jaêc Anôtô. Ma biŋ, taŋ taêm gêjam to ŋakoleŋ sec, taŋ ajam naŋ, gêgôm amac atu ênê ŋacjo. 22 Mago galoc Kilisi gêmac êndu, tec gê wama amac gêdêŋ Anôtô. Eŋ gebe êmansaŋ amac atu dabuŋ ma akô Anôtô laŋônêm tolaŋômnêm sawa ma tobiŋ masigeŋ. 23 Tec akêŋ êwiŋ to apuc taôm tôŋ akô ŋajaŋa. Gêŋ teŋ êkac amac su aŋga ŋawae ŋajam, taŋ aŋô to akêŋ matem amoa naŋ atom. Sêjam mêtê ŋamalac samob, taŋ sêmoa umboŋ ŋalatu naŋ, ma aê, Paulu tauc, tec katu ŋawae ŋajam tau ŋasakiŋwaga.
Paulu gêjam sakiŋ gôlôac dabuŋ
24 Ma galoc gaôc ŋoc gêŋwapac totêtac ŋajamgeŋ kêtu amacŋa. Ŋandaŋ ŋagêdô, taŋ kêtap Kilisi sa atom, gacgeŋ gêc naŋ, janac dabi ŋ êpi tauc ôlic, jajô Kilisi su êtu eŋ ôliŋa. Ma eŋ ôli tau gôlôac dabuŋ. 25 Aê katu gôlôac dabuŋ nêŋ sakiŋwaga ma Anôtô kêkêŋ kôm tonec gêdêŋ aê gebe jawa ênê biŋ sa tomalageŋ êndêŋ amac. 26 Gêdêŋ andaŋgeŋ biŋ tau tonaŋ kêsiŋ tau gêdêŋ ŋamalac samob gêc lêlômgeŋ. Mago galoc kêtu awê gêdêŋ Anôtônê lau. 27 Anôtô gebe êwa sa êndêŋ nê lau gebe biŋ toŋawasi tolêlôm-tolêlôm, taŋ kêsiŋ tau gêc lêlômgeŋ naŋ, jakêtu awê gêdêŋ lau samuc. Biŋ ŋalêlômŋa tau tonec gebe Kilisi gêmoa gêwiŋ amac, tec akêŋ matem ênê ŋawasi. 28 Amboac tonaŋ aêac asôm mêtê lasê ma alêŋ biŋ ŋamalac samob to adôŋ kauc mêtêŋa gêdêŋ ŋamalac samob, gebe anac dabiŋ ŋamalac samob sêkô Anôtô laŋônêm ma Kilisi êmbiŋ êsêac tôŋ, 29 tec gajam koleŋ to gajac siŋ kêtôm Kilisinê ŋaclai, taŋ gêjam kôm ŋajaŋa aŋga ŋoc ŋalêlôm naŋ.


c: text/html

text:
Eminem
Marshall Bruce Mathers (dhiëth Pɛnëthiäär 17, 1972), aŋic keye cɔl Eminem, ee amikëëtdiët de Amatnhom Pawut de rap, magötdiët, amuwääk, matajiirdït de dömëdiɛt, ku manyueth.
Eminem ee raankët ye käkëɣaac juɛ̈cbëtɛɛm në loŋ Amätnhom Pawut në run 2000. Në luɔiëciɛŋde, yen anɔŋ akuutëdiɛt köktueŋ 10 në Billboard 200 (aguier de akuutëdiɛt kökbëtɛɛm në nïnkadhorou ëbɛ̈n) ku akuutëdiɛtkor köktueŋ dhiëc në Billboard 100 Tuc. Kenɔŋ akuutëdiɛt ke awär tïmëtïm 24.7 ku akuutëdiɛtkor ke awär tïmëtïm 107.5 në Amatnhom Pawut ku tïmëtïm 220 pinynhomëbɛ̈n, yen ee kam kɔcëkëët ɣaacjuɛ̈cbëtɛɛm thaaëbɛ̈n, ku kɔc juɛ̈c aa lueel lɔn yen ee tök kam kɔcëkëët piathbëtɛɛm ku cïpiŋbëtɛɛm në kuatëbɛ̈n de tiöndhëëŋ.
Thökden yöt akutëdiɛttueŋde Infinite (1996) ku jɔl yaa Slim Shady EP (1997), Eminem acë thäny kekë Aftermath Entertainment de Dr Dre. Akuutëdiɛtde diäk dɛ̈t, The Slim Shady LP (1999), The Marshall Mathers LP (2000), ku The Eminem Show (Nyööthlöör Eminem) (2002), kedhiɛ̈ acë Käleecëlonpath Grammy tiäm keye Akutëdiɛt Rap Piathbëtɛɛm, ku kä ciëën karou acë ɣaacwëi abëk ke awär tïmëtïm 10 në Amatnhom Pawut. Kek acï buɔthcok në Encore (2004), Relapse (Löönycien) (2009), Recovery (Dëëm) (2010), The Marshall Mathers LP (2013), ku Revival (2017). Relapse, Recovery, ke The Marshall Mathers LP kedhiɛ̈ acë Käleecëlonpath Grammy tiäm, ku Recovery acë yaa akutëdiɛt ɣaacjuɛ̈cbëtɛɛm pinynhomëbɛ̈n në 2010.
Na thuukthin në luoïëcïëŋ yetök, Eminem aŋic wet në awääräde ci löi kekë Royce da 5’9”, ye aye raankët rap ye rëër në Detroit. Në Pɛnëthiäärkutök 2002, yen acë yaa makuel në cäthatïïp ɣip ɣop 8 Mile, ye Këleecëlonpath Akademi ke Dit Pathbëtɛɛm yök ke “Lose Yourself”, eeyee raankët rap tueŋ ye këleecëlonpath kën yök.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
PETERENÊ papia ŋamataŋa
Peterenê papia ŋamataŋa nec gêjac lau buŋa ŋawae, taŋ eŋ kêsam êsac gebe Lau jaba, taŋ “Anôtô kêjaliŋ êsêac sa” naŋ. Lau tau sêŋgôŋ kêsi-kêsigeŋ aŋga Asia Sauŋ ŋagamêŋ gêmu kêsêpŋa (ŋanodoŋa). Ac sêŋgôo saliŋ-saliŋ sêsêp lau samuc ŋalêlôm. Keto papia tonec gebe ênac sêsamwaga têntac tôŋ gebe lau sêjanda to sêlêsu êsêac kêtu nêŋ sêkêŋ gêwiŋ Anôtôŋa. Kêtu tonaŋŋa ŋac-ketowaga gêôŋ Jesu Kilisi nê Ŋawae Ŋajam sa gêdêŋ êsêac gebe taêŋ ênam to sêkêŋ mateŋ eŋ, taŋ gêmac êndu to gêdi sa ma gêjac mata gebe êmu êmêŋ êtiam naŋ. Êsêac tec sêsô nêŋ ŋandaŋ ŋalabu ma sêôc sêpuc tauŋ tôŋgeŋ gebe sêkêŋ gêwiŋ Anôtô toŋanôgeŋ ŋasaê teŋ tonaŋ. Ac taêŋ ênam êtu tôŋ gebe êndêŋ bêc Jesu Kilisi eoc tau lasêŋa, oc têtap nêŋ ŋagêjô ŋawasi sa.
Ketowaga êjam daŋ lau tau gebe sêôc gêŋwapac totêntac êpa sugeŋ ma kêkêli êsêac sêsa nêŋ lêŋ têtôm lau, taŋ têtu Kilisinê gêŋgac naŋ.
Ŋadênaŋ
1. Gêjac m papia tau 1:1-2
2. Taêm ênam Anôtô gêjam kêsi ŋamoasiŋ 1:3-12
3. Gêlêŋ biŋ gebe tamoa todabuŋgeŋ 1:13–2:10
4. Daôc ŋandaŋ tapuc Kilisi wagamaŋ 2:11–4:19
5. Tanam nêŋ sakiŋ todambu tauŋgeŋ 5:1-11
6. Gêjac mata nê papia 5:12-14
1
Petere awa gêjac lau
1 Jesu Kilisi nê aposolo aê, Petere, ŋoc biŋ êndêŋ lau jaba, taŋ Anôtô kêjaliŋ êsêac sa sêŋgôŋ kêsi-kêsigeŋ aŋga Pontu to Galatia ma Kapadokia to Asia ma Bitunia naŋ. 2 Tameŋi Anôtô taê gêjam kwanaŋgeŋ, tec kêjaliŋ amac sa ma kêkêŋ Ŋalau Dabuŋ gêwê amac asa lau Dabuŋ nêŋ lêŋ ma taŋem wamu Jesu Kilisi to aliŋ ênê dec e atu selec. Moasiŋ to biŋmalô êndêŋ amac êwac e ênam amac auc.
Biŋ takêŋ mateŋŋa
3 Talambiŋ aêacnêŋ Apômtau Jesu Kilisi Tama Anôtô, taŋ taê walô aêac gêjam sêga. Eŋ gêŋu Jesu Kilisi aŋga ŋacmatênêŋ sa, tec kêkôc aêac tatu wakuc ma takêŋ mateŋ eŋ endeŋ tôŋgeŋ. 4 Eŋ gêgôm gêŋ tonaŋ gebe tawê kaiŋ gêŋlênsêm teŋgeŋŋa to ŋawasi, naŋ ê su atom. Anôtô kêmasaŋ gêŋlênsêm tau tonaŋ gêc undambê kwanaŋgeŋ kêtu amacŋa. 5 Anôtônê ŋaclai gejob amac gebe akêŋ êwiŋ e atap moasiŋ ênam amac kêsiŋa sa, taŋ eŋ kêmasaŋ kwanaŋgeŋ gebe êtu awê êndêŋ têm ŋamuŋa naŋ. 6 Êndêŋ tônê oc atu samuc. Galoc tecenec oc moae gêŋ amboac tonec ênac amac ŋawae gebe lêtôm tokaiŋtokaiŋ êkêŋ wapac amac têlageŋ acgom 7 e Anôtô ênsaê amacnêm akêŋ gêwiŋ tau gebe ŋanô. Ŋamalac sêsaê gold, taŋ kêtôm gebe oc ênaŋa naŋ, ŋa ja. Ma amacnêm akêŋ gêwiŋ, taŋ kêlêlêc gold tonaŋ su naŋ, oc êtap saê sa amboac tonaŋ, gebe êwaka tau sa gebe gêŋ ŋanô teŋ. Ma êndêŋ taŋ Jesu Kilisi eoc tau lasê naŋ, amac atap lambiŋ to ŋawasi to waem sa. 8 Ŋac tau tonaŋ amac alic eŋ atom, mago têmtac gêwiŋ eŋ. Amac matemanô kêpi eŋ galoc atom, mago akêŋ gêwiŋgeŋ e atu samuc eŋ totêmtac ŋajam ma totêmtac wapigeŋ naŋ. Ŋamalac sêwa biŋ tonaŋ ŋa jakêtôm atom. 9 Amac atu samuc gebe atap nêm akêŋ gêwiŋ ŋaŋanô sa. Ŋanô tau moasiŋ ênam katôm kêsiŋa.
10 Moasiŋ tau tonaŋ propete sêsôm to sêkip ŋam sa ma seoc moasiŋ ênam amac kêsiŋa, taŋ amac atap sa naŋ lasê. 11 Kilisinê Ŋalau, taŋ gêmoa êsêacnêŋ ŋalêlôm naŋ, geoc lasê gebe Kilisi êôc ŋandaŋ e su acgom, go êmoa toŋawasigeŋ. Êsêac sebe sêkip biŋ tonaŋ ŋanoc sa gebe êmêŋ êndêŋ ondoc ma êmêŋ amboac ondoc. 12 Anôtô geoc lasê gêdêŋ propete tonaŋ gebe biŋ tonaŋ ênam êsêac tauŋ sa atom, ênam amac sa. Lau taŋ sêsôm ŋawae ŋajam gêdêŋ amac sêsôm bi ŋ, taŋ propete sêwa sa naŋ, lasê gêdêŋ amac. Ma Ŋalau Dabuŋ, taŋ Anôtô kêsakiŋ aŋga undambê gêmêŋ naŋ, kêpuc êsêac tôŋ. Ŋawae tonaŋ aŋela tauŋ têtu kêka-kêka ŋanô gebe sêjala sêwiŋ.
Anôtô kêkalem aêac gebe tasa lêŋ dabuŋ
13 Amboac tonaŋ amansaŋ nêm kauc ŋajaŋa êsa ma nêm ŋalêlôm tekwem sakigeŋ, ec akêŋ matem moasiŋ, taŋ Jesu Kilisi eoc tau lasê ma êkêŋ êndêŋ amac naŋ. 14 Atôm Anôtônê ŋapalê taŋem wamuŋa, ma têmtac ŋakalac, taŋ kêkac amac gêdêŋ taŋ nêm kauc kêsa atomgeŋ naŋ, ênam gôliŋ amac êtiam atom. 15 Atôm ŋac dabuŋ tau, taŋ kêkalem amac naŋ, ma asêlêŋ to asa nêm lêŋ samob atôm lau dabuŋgeŋ, 16 gebe teto biŋ gec gebe “Amac atu lêu dabuŋ, gebe aê tauc dabuŋ.”
17 Amac embe awem ênac Anôtô, taŋ êmêtôc ŋamalac êndêŋ-êndêŋgeŋ atôm nêŋ koleŋgeŋ ma êpuc opeŋ ŋac teŋ atom naŋ, ma embe asam eŋ gebe Tamemi, go asa nêm lêŋ toatêc eŋgeŋ êtôm têm amoa gamêŋ jaba tonecŋa. 18 Amac alicgac gebe awa, taŋ ê su amboac gold to silber naŋ, kêsi amac su aŋga lêŋ sec, taŋ gelom amac aŋga abeminêŋ naŋ, ma mêŋamoa nêm lêtêgeŋ nec atom. 19 Kilisinê dec kêtu awa ŋanô tau, tec kêsi amac su. Eŋ kêtôm domba ŋabiŋmê to ŋajamanô teŋ, 20 Anôtô kêjaliŋ eŋ sa gêdêŋ taŋ kêkêŋ undambê to nom atomgeŋ naŋ, tec kêkêŋ eŋ mêŋkêtu awê gêdêŋ têm ŋamuŋa tonec kêtu amacŋa. 21 Eŋ kêkêŋ amac akêŋ gêwiŋ Anôtô, taŋ gêŋu eŋ sa aŋga ŋacmatênêŋ ma kêkêŋ ŋawasi gêdêŋ eŋ naŋ. Amboac tonaŋ amac akêŋ gêwiŋ to akêŋ matem apeŋ Anôtôgeŋ.
22 Amac taŋem wamu biŋŋanô, tec gêgôm amac katôm ŋawa kêsa ma gêgôm amac têmtac gêwiŋ lasitêwai ŋanôgeŋ. Amboac tonaŋ akêŋ têmtac gêwiŋ elom tau tonêm ŋalêlôm samucgeŋ. 23 Amac atu wakuc ŋam kêsêp ŋawê, taŋ ênaŋa naŋ atom, kêsêp ŋawê, taŋ ênêc ŋapaŋ. Ŋawê tau Anôtônê biŋ mata jali, taŋ ênêc teŋgeŋ naŋ, 24 gebe
“Ŋamalac samob têtôm gêgwaŋ,
ma nêŋ ŋawasi samob kêtôm gêgwaŋ ŋaola.
Gêgwaŋ kêmêliŋ,
ma ŋaola kêsêlô.
25 Mago Apômtaunê biŋ oc ênêc teŋgeŋ.”
Ma biŋ tau tonaŋ ŋawae ŋajam, naŋ sêsôm gêdêŋ amac.


text:
Paulunê papia ŋamataŋa gêdêŋ lau
TESALONIKI
Tesaloniki nec Romnêŋ gamêŋ Makedonia ŋamalacsega. Paulu gêwi Pilipi siŋ su acgom, go jakêwaka gôlôac teŋ sa aŋga malac tônê. Gêmoa sauŋgeŋ ma Juda sêjam lêmuŋ eŋ, ŋam gebe lau ŋagêdô taêsam aŋga lau samuc nêŋ, taŋ nêŋ ŋalêlôm gêwiŋ lau Juda nêŋ mêtê su naŋ, sêbuc dêmôêŋ êsêac jasêŋô Ŋawae Ŋajam aŋga Paulunê. Biŋ tonaŋ gêli Juda sa e sêjanda Paulu ma gêwi Tesaloniki siŋ jagelom Berea. Malôgeŋ Paulu jagêŋgôŋ Korint acgom, go nê ŋac-gêjam-kôm-gêwiŋ-eŋwaga Timote kêdaguc eŋ jakêdôŋ gôlôac Tesalonikiŋa nêŋ biŋ gêdêŋ eŋ.
Paulunê papia ŋamataŋa gêdêŋ lau Tesaloniki nec ŋac tau keto gebe ênac to êpuc lau buŋa tônêŋa têntac tôŋ. Eŋ gêjam daŋge Anôtô kêtu gêŋô êsêac sêkêŋ gêwiŋ mêtê to têntac g wiŋ tauŋ ŋawae naŋŋa. Go gêwa nê lêŋ, taŋ eŋ kêsê gêdêŋ taŋ gêmoa gêwiŋ êsêsc naŋ, sa kêtiam gebe taêŋ ênamgeŋ. Gocgo gêjô biŋ, taŋ sêjam kênac gêdêŋ eŋ kêpi Kilisi êmu êmêŋŋa naŋ. Ŋac buŋa teŋ embe êmac êndu êndêŋ Killsi êmu êmêŋ su atomgeŋ, eŋ oc êwê kaiŋ êŋgôŋ mata jali, tê Kilisi mêŋêwaka sa êndêŋ têm ŋamuŋa tônê nê, me masi. Ma êndêŋ ondoc Kilisi êmu êmêŋ êtiam. Sêsuŋ nêŋ kênac amboac tonaŋ gêdêŋ Paulu gêja, tec keto ŋagêjô gebe sêkêŋ mateŋ Kilisi êmu êmêŋŋa ma sênam nêŋ kôm êtôm bêcgeŋŋa ŋaŋêŋgeŋ sêôŋ eŋ sêmoamaŋ.
Ŋadênaŋ
1. Paulu gêjac m papia tau 1:1
2. Paulu gêjam daŋge to êwa gêôc Anôtô 1:2–3:13
3. Paulu gêlêŋ biŋ gebe sêsa lêŋ buŋa sênac ŋawae e sênac dabiŋ 4:1-12
4. Biŋ Kilisi êmu êmêŋŋa 4:13–5:11
5. Paulu gêlêŋ biŋ kêtu ŋamu 5:12-22
6. Paulu gêjac mata papia tau 5:23-28
1
Paulu awa gêjac lau
1 Paulu agêc Silwana ma Timote ma biŋ êndêŋ gôlôac dabuŋ Tesaloniki. taŋ Tameŋi Anôtô agêc Apômtau Jesu Kilisi sêbiŋ aêac tôŋ naŋ. Moasiŋ to biŋmalô êndêŋ amac êwac.
Lau Tesaloniki nêŋ lêŋ to nêŋ sêkêŋ gêwiŋ
2 Aêac ajam daŋge Anôtô kêtu amac samobŋa gedeŋ tôŋgeŋ ma taêŋ gêjam amac kêsêp ma mec ŋalêlôm ŋapaŋ. 3 Aêac akô aêacnêŋ Anôtô to Tameŋi laŋônêm ma taêŋ gêjam amacnêm akêŋ gêwiŋ ŋakôm to têmtac gêwiŋ ŋakoleŋ ma akêŋ matem aêacnêŋ Apômtau Jesu Kilisi totêmtac kêpa sugeŋ. 4 O lasitewaac, aêac ajala gebe Anôtô têtac gêwiŋ amac to kêjaliŋ amac sa atu ênê gêŋ. 5 Gebe aêac asôm ŋawae ŋajam gêdêŋ amac ŋa aweŋsuŋgeŋ atom, ajam toŋaclai ma toŊalau Dêbuŋgeŋ ma ajam mêtê toma ŋalêlôm samucgeŋ. Amac taôm ajala aêacma lêŋ, taŋ asa gêdêŋ amoa awiŋ amac naŋ. Aêac asa lêŋ tonaŋ kêtu anam amac saŋa. 6 Amac atêku aêac to Apômtau. Amac amoa gêŋwapac gwalêkiŋ ŋalêlôm, mago Ŋalau Dabuŋ kêpuc amac tôŋ, tec akôc mêtê sa totêmtac ŋajamgeŋ. 7 Amac agôm amboac tonaŋ tec atu ŋadôŋdôŋ gêdêŋ lau sêkêŋ-gêwiŋwaga samob aŋga Makedonia to Akaia, 8 tec Anôtônê mêtê kêtaŋ gelom-gelom aŋga amacnêm gêja Makedonia to Akaia tageŋ atom, masi. Amac akêŋ gêwiŋ Anôtô ŋawae gêô lasê gamêŋ samob, tec aêacma kôm anam mêtêŋa teŋ gêc kêtiam atom. 9 Lau tau tonaŋ sêjac miŋ amac akôc aêac saŋa ŋawae gêdêŋ taŋ aêac atu ŋacleŋ amac naŋ, to sêjac miŋ amac abuc dêmôêm gwam ma akac taôm ôkwi adêŋ Anôtô, abe anam sakiŋ Anôtô mata jali toŋanôgeŋ naŋ, 10 ma êsêac sêjac miŋ gebe amac êôŋ Anôtônê Latu aŋga undambê êmu êmêŋŋa. Anôtô gêŋu eŋ sa aŋga ŋacmatênêŋ ma Jesu tau oc ênam aêac sa êndêŋ Anôtônê têtac ŋandaŋ, taŋ mêŋêsa naŋ.


text:
Në kë de Makäma Dït Tueeŋ de Victoria
Piŋ wɛ̈lɛ̈/ka kuen apäm kënë tɔ̈ në thoŋ/thuɔŋ dɛ̈t
Yïn lëu ba ye apäm kënë pïŋ në thoŋ/thuɔŋ dɛ̈t ka pïŋ në Diŋlith të tuɛɛny yïn ye kë ye yeen nyuɔɔth kënë tɔ̈ në apäm de aliiric nhomnhial
Yïn lëu ba ye apäm kënë kueen në thoŋ/thuɔŋ dɛ̈t të tuɛɛny yïn kë ye ‘Other Languages’ nyuɔɔth tɔ̈ në apäm de aliiric nhomnhial.
Kë ye kɔc nyuɔ̈ɔ̈th kënë anɔŋic wël cïke määt nhïïm ke pɛ̈c ku ka cïï looi ke ye kë de luɛɛl de löŋ.
Wɛ̈ɛ̈r de thok ku wɛ̈ɛ̈r de wël– kuɔɔny de telepun
Na kɔɔr raan ë wɛ̈ɛ̈rë thok bï Makäma Dïtë cɔɔl në biäkdu, Ke yïn thiëcku ba Käke luɔɔi ë Translating and Interpreting Service (Wɛ̈ɛ̈rë Thok ku Wɛ̈ɛ̈rë Wël) cɔɔl në 131 450 ku luel rinke thoŋdu në Diŋlith. Ku jal raan ë wɛ̈ɛ̈rë thok thiëëc bï Makäma Dït de Victoria cɔɔl në 03 8600 2000.
Nimraa ke telepun ke ɣän wääc ke Makäma acï keek looi piiny ëtɛ̈ɛ̈n. Athör cï gɔ̈t cï thöl ë thiɔ̈ɔ̈ŋ atɔ̈ në ‘Cɔl wuɔɔk’ në apäm abuɔn de pinynhom: https://www.supremecourt.vic.gov.au/contact-us.
Yïn lëu ba Translating and Interpreting Service website (Wɛ̈ɛ̈rë Thok ku Wɛ̈ɛ̈rë Wël) neem të kɔɔr yïn wël juɛ̈c ke luɔɔida.
Në kë de Makäma Dït de Victoria
Yeen Makäma dïtë yenë kee makäma dït arëët në Voctoria. Ee piŋ në awääc ke majirim ku käke kɔc baai tɔ̈ keke ye kä riliic apɛɛi në walaya yic. Ee piŋ ëya dɛ̈t në dhuum tɔ̈ në makämaa ke Victoria ku akut ë kɔc ke lööŋ ci ke yiic mat ye luk.
Luɔ̈k cïke luk ë Makäma Dïït Tueeŋ nhom
Në wël juɛ̈c në luɔ̈k e mɛɛn tɔ̈ në Makama Dïït tueeŋ nhom, tïŋ Athor e’ Luɔ̈k yek Luk në Költhok abɛ̈n në https://www.supremecourt.vic.gov.au/daily-hearing-list yic
Luɔ̈k cïke Luk në Melbourne
Luɔ̈k juɛ̈c ke Makäma Dïtë aaye luk në Melbourne. Athör ë nïn ke luɔ̈k de Makäma Dït de Melbourne alëu bï yök në
https://www.supremecourt.vic.gov.au/going-to-court/court-calendar.
Luɔ̈k cïke luk në Ɣän kɔ̈k
Makäma ee cath aya bi luɔ̈k lɔ luk në ɣän tɔ̈ në Victoria yic nɔŋiic Ballarat, Bendigo, Geelong, Hamilton, Horsham, Morwell, Mildura, Sale, Shepparton, Wangaratta, Warrnambool ku Wodonga. Agɛ̈m yenë piŋ në piinykɔ̈k atɔ̈ në abuɔn de pinynhom në: https://www.supremecourt.vic.gov.au/going-to-court/court-calendar/regional-circuit-court-calendar.
Telepuun ke luɔ̈k luk në ɣän kɔ̈k (‘aa cath’)
Cäth de Makäma de dhuum: Imeel: pbnertvfgel@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@yrtsigeraoc
Cäth në Abaŋ de Löŋ ë Raan ebɛ̈n de Kɔc: imeel: pvivy.pvephvgf@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@stiucric.livic
Cäth në Abaŋ de Jiriɛɛm: imeel: pevzvanyqvivfvba@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@noisividlanimirc
Lɔ në Makäma yic
Alëu rɔt ba nyuc në makäma yic ku daaië në luɔ̈k juɛ̈c ye ke luk në Makäma Dïtë tueeŋ nhom. Nem apäm yenë attending court (lɔ në Makäma yic) të kɔɔr yïn wël juɛ̈c.
Supreme Court of Victoria (Makäma Dït Tueeŋ de Victoria): The highest court in Victoria (Makäma Dït arëëtic de Victoria) aa tɔ̈u athör de athuɔ̈ɔ̈r ke ba keek nyaai.
Wëu
Athör ë wëu ë mɛnë atɔ̈ në abuɔn de pinynhom yic, wɛ̈lɛ̈ ke ye warak tënɔŋ Raan Muk Ɣön de Gät ka Ɣön de Gäär ë Makäma de Dhuum.
- Court of Appeal fees (Wëu ke Makäma de Dhuum)
- Probate fees (Wëu ke cɛɛthë yic de määl gɛmë)
Acïn wëu ye kɔɔr në kä ye luk në Abaŋ de Jariimaa yic.
Rëërë cuɛtpiny de wëu
Na bï yïn kɔ̈r kä riliic yen cuɛtpiny ë wëu, ke yïn lëu ba athöör cï bï yïn wëuku cuatpiny gɔ̈ɔ̈r (luɛɛlde yïn cïï wëu bë beer cuatpiny) të cï yïn Fee Waiver Application form (Athör de cuɔ̈k cuɛtpiny de wëu) thiɔ̈ɔ̈ŋ. Yïn kɔɔr ba cäät bɛ̈i bïkë kä kuɔ̈ɔ̈n ca keek gɔ̈t në athördu yic kuɔɔny.
Të cïnë Makäma Dïït Tueeŋ Kuany thïn
Makäma Dit acï looi bï yic naŋ Abaŋ de Kuum ku Makäma de dhuum. Makäma ëya ee kä ke muɔ̈ɔ̈k de luɔɔi bɛ̈i.
Wëlke të ye tɛ̈k kɔc ke lööŋ bïkë lɔ në abɛ̈ɛ̈k juɛ̈c ke luɔi yiic, alëu bïke yök në Judicial Organisational Chart (Akut de Nyooth de Kɔc ke luɔɔi ke Lööŋ).
Në kë de Makäma de Dhuum
Yen Court of Appeal (Makäma de Dhuum) yenë ke ye kë cï luk në Makäma de madiria ku Abaŋ de Luɔ̈k kë Makäma dïït tueeŋ waar yic. Yeen aya ee dhuluum cike bɛ̈ɛ̈i në wɛ̈t ë Reeth wɛ̈lɛ̈ raan lɔ në reeth cök de Idäära Akut ë Kɔc ë Lööŋ ke Victoria ye cɔɔl Victorian Civil and Administrative Tribunal (VCAT).
Makäma yenë ke ye lueel mɛn cï kuum looi apiɛth, ku mɛn cï löŋ cɔ̈k të de. Në luɔ̈ɔ̈t kɔc ke lööŋ ka reu wɛ̈lɛ̈ diäk abï dhuum ya luk.
Në kä juɛ̈c yiic ke athör ë talap adhïlë looi bï lööm në ïdhïn tënë Makäma de Dhuum bï dhuum bɛ̈i në Makäma nhom. Kënë aye cɔl ‘kɔ̈ɔ̈r de päl ë dhuum’.
Käke cɔ̈t/Telepun
Telepun: 03 8600 2001
Imeel: pbnertvfgel@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@yrtsigeraoc
Në kë de Abaŋ ë Kuum
Abaŋ ë Kuum anɔŋic abɛ̈k juɛ̈c loi ë röt. Käkë aacï jaam yiic piiny ëtëën.
Abaŋ de Awɛ̈ɛ̈c/Jirimaa
Yen Criminal Division (Abaŋ de Jiriɛɛm) de Makäma Dït tueeŋ de Victoria yenë ke luɔ̈k ke awɛ̈ɛ̈c/jiriimaa ril yiic piŋ cit mɛn de näŋ de raan ca ciir (tir), näŋ de raan ke ye rɔ̈l, ba raan them ba nɔ̈k, ku nääk ë kɔc juɛ̈c wɛ̈lɛ̈ riɛ̈ɛ̈c bï yïn keek looi bïkë riɔ̈ɔ̈c.
Kɔc ke Lööŋ ke Abaŋ de Awɛ̈ɛ̈c/Jirimaa aaye luɔ̈k luk në athöör kë lööŋ juɛ̈c yiic agut ci Bail Act 1977.
Käke cɔ̈t/Telepun
Ɣön de Gän Awɛ̈ɛ̈c/Jiriɛɛm: Telepun: 03 8600 2059, Imeel: pevzvanyqvivfvba@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@noisividlanimirc .
Makäma de Wëu
Yen Commercial Court (Makäma de Wëu/Tïjära) ee kä riliic e tïjära(ka thiääk thook ke ɣɔ̈c ku ɣɛɛc wei) cï kɔc wääc luk. Luŋ tök aye tääu në Makäma de Wëu yic ke cï gɔ̈t bï raan luui kenë kɔc ke lööŋ muk. Anɔŋ athör ë kɔc cï kuen aya ë luui ë luɔ̈k ë lööŋ kɔ̈k.
Käke Cɔ̈t/Telepun
Ɣön de Gän ë käke Makäma de Wëu: Telepun: 03 8600 2002, Email: pbzzrepvnypbheg@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@truoclaicremmoc
Luɔ̈k ke Tïjära/wëu ye muthajil wïc bike dac luk alëu bïke luk në Gaadhï de wëu/tïjara të në luɔɔi yic
- Në thɛɛ ke luɔɔi yiic: (9.00 am – 5.00 pm): Telepun: 03 8600 2002
- Aɣeer ke cie thɛɛ ke luɔɔi ku në thök de wik: Telepun 0439 153 522 wɛ̈lɛ̈ na cïï lɔ 0447 054 310.
Abaŋ de Löŋ ë Raan ëbɛ̈n
Yen Common Law Division (Abaŋ de Löŋ ë Raan ëbɛ̈n) ee luɔ̈k juɛ̈c muk nhïïm, anɔŋic kë thiääk ke tɔ̈töŋ cï raan yök, kɔc ye nyin tïït në kɔc baai (lɔtueŋ de löŋ bïï ë raan cï gum ke ye kë cïnë luɔɔide jiä në raan nyic ë luɔnë), këdu, ku wereŋ ca gɔ̈t cïn käku gam në köl thou yïn ku kä ye kɔc kɛ̈ɛ̈k në piiny ke rëër yiic. Ee dhuum kɔ̈k piŋ ëya, ku cɛɛth wël cï kɔc cï kuany ku kɔc luui keek lueel.
Lɔtueŋ de piŋ adhilë tääu në athör de kɔc nyicke yiic. Athör töŋ cï gɔ̈t aluui në bak de löŋ töŋ nyic ku ka ye raan luui në maktɛp de raan ë löŋ muk kenë kɔc nyic luɔɔi de ye löŋë. Athör cï gät kɔc nyic yeen– Specialist Lists in the Common Law Division (Athör de Kɔc nyic luɔɔi në Abaŋ de Löŋ ë Raan ëbɛ̈n) –bï rïn ke kɔc nyic yeen në athöric bɛ̈i ku ka cï lueel amääth ye lɔtueŋ yïndi piɛth ke rïn cï bëi. Akut yen në lɔtueŋ de piŋ looi adhil raan nyic yen apieth kuany në athöric bï lɔtueŋ de piŋ looi.
Käke cɔ̈t/Telepun
Raan muk Ɣön de Gän ë (Löŋ de Raan ëbɛ̈n): Telepun 03 8600 2008.
Kä wën pieth ye röt dac looi ke Löŋ de Raan ëbɛ̈n alëu bï piŋ në Practice Court (Makäma ye luɔ̈k luk)
- Në thɛɛ ke luɔɔi yiic: (9.00 am – 5.00 pm): Telepun: 03 8600 2036, Imeel: cenpgvpr.pbheg@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@truoc.ecitcarp
- Aɣeer ke cie thɛɛ ke luɔɔi ku në thök de wik: Telepun: 0412 251 757
Makäma de Wëu ë Luɔ̈k
Yen Costs Court (Makäma de Wëu ë luɔ̈k) ee luk looi na nɔŋ kɛ̈ɛ̈k de wëu cï tääu në luɔ̈k yiic muk në kɛm ke akuut ci ke luk në Makäma Dïtë tueeŋ, Makäma de Walaya, ‘Raan Muk Löŋ cïï Lööŋ kɔ̈k ye Luɔ̈ɔ̈i’ Makäma ku lööŋ ke Kɔc ke Victoria ku Mëc de Raan nɔŋ Makäma de (VCAT). Yen aya ë luɔ̈k luk në kaam ë kɔc ë looŋ ku kɔc kɛn yekë luɔɔ̈ɔ̈i.
Makäma de Wëu ë luɔ̈k ee wëu caar ku looi cɛɛth (kënë aye cɔl wëu ke ‘awaata’) Në kë nyoothe, Makäma alëu bï wëu ke raan ë löŋ cuɔtpiny, wɛ̈lɛ̈ alëu bï akut töŋ tɔ̈thïn thiëëc bï wëu cuatpiny tënë akut dɛ̈të.
Käke cɔ̈t/Telepun
Telepun: 03 8600 2007
Imeel: pbfgf.pbheg@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@truoc.stsoc
Kɔɔr ba lɔ në makäma nhom në rɔt (të cïn raan ë löŋ bï yïn gël) në lɔtueŋ de löŋic?
Raan luui të de Kɔc cï ke guɛɛl/Kɔc Guel Ke Pëc (SRL) de Makäma Dït tueeŋ alëu bïkë yïn kony në:
- Kuɛɛr ke luɔi ku biöök de luɔɔi (ku ka cie jiɛ̈ɛ̈m ë nhom ë löŋ)
- Wël ke kuɛr dɛ̈t bïnë ke kë cï kɔc kɛ̈ɛ̈k looi
- Akutnhiim ye wëu lik wɛ̈lɛ̈ käke abac ke löŋ bɛ̈i (we can help you find legal representation).(wuɔk lëu buku yin kony ba raan de löŋ bï kɔ̈ɔ̈c në nyindu yic yök)
- Kä ye yïn biöök bïkë yïn kuɔɔny ba kɔ̈ɔ̈c në nyindu yic në lɔtueŋ de luɔ̈k wääcyiic.
Käke cɔ̈t de Raan Luui tëde SRL
Na nhiaar yen ba yök wenë Raan Luui tëde SRL, Yïn thiëcku ba ruk looi/köl dɔm
Telepun 03 8600 2031
Imeel: Haercerfragrq@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@detneserpernU
Maktɛp de Raan Luui atɔ̈ në Supreme Court Principal Registry.
Kä ye Makäma ke looi
GRaan Muk Ɣön de Gɛ̈tpiny
Yen Supreme Court Principal Registry (Bäny Muk Ɣön ë Gät de Makäma Dït tueeŋ) ee kä juɛ̈c ke luɔɔi de mäc/muɔ̈ɔ̈k looi ku kä ye kë keek gam anɔŋiic:
- Muknhom de tɔ̈ɔ̈u ë wereek ke luɔ̈k të cïn kë yök keek
- gɛm ë wereek ke kɔc ye cät (athöör ke löŋ ye kɔc töök puɔ̈l bïkë bɛ̈n të de lɔtueŋ de luk bïkë ya cät, wɛ̈lɛ̈ bïkë athöör looi bïkë tɔ̈ ë ke ye cät në lukic)
- bïkë gɛm de athöör ke löŋ ya luɔ̈ɔ̈i në bɛ̈ɛ̈i kɔ̈k tɔ̈ aɣeer yiic
- bïkë athöör cï keek thuuriic ya bɛ̈i
- bïkë kuɛɛr ke lɔtueŋ ya lɛ̈k kɔc në kä kɔɔr bï keek dac looi
- bïkë wëu ke makäma ya kuɔ̈ɔ̈t yiic
Raan luui ɣön de gɛ̈tpiny acïï lëu bï yïn lɛ̈k kë kɔɔr löŋ. Alëu bïkë yïn kony në wël kɔɔr käke Makäma kedhie, lööŋke, kuɛɛr yenë ke yen luɔɔi thïn ku ɣän ye keek kaŋ looi.
Käke cɔ̈t/telepun:
Telepun: 03 8600 2004
Të tɔ̈u yen thïn:
451 Little Bourke Street
Melbourne VIC 3000
Thɛɛ ke luɔɔi: 9.30am agut 4pm Köl ë Tök-Köl ë Dhiëc, ke cïï ye köl de nhomääu de raan ëbɛ̈n
Wereŋ cïn käku gɔ̈t në köl thou yïn ku Wereŋ de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou
Yen Probate Office (Maktɛp de Wereŋ de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou) ee luui kenë wereek ci ke tuɔɔc kedhie në:
- Kä ye gaam të de wereŋ ë Löŋ de gɛm de käke raan cï thou (Athöör ë ke gɛmë Makäma keek, ye raan luui wɛ̈lɛ̈ bäny loi yekënë bi luui në nyin de raan cï thou yic), ku
- Mäc (të cïn yen wereŋ cï raan cï thou gɔ̈t de gɛm ë käke)
Maktɛp de Wereŋ de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou abï yïn gäm wël kedhie ke:
- Kä ye gaam të de wereŋ ë Löŋ de gɛm de käke raan cï thou ku mɛ̈c de ɣän ke rëër ke raan cï thou
- Ba wereŋ duɔ̈n de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou gɔ̈t tuɔɔc wɛ̈lɛ̈ mäc
- Yen kä ye gaam ke ‘ɣän ke rëër kor’
- Kɔ̈ɔ̈r de kä cï gätpiny de Wereŋ de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou
- Athöör ke Wereŋ de Löŋ de gɛm de käke raan cï thou ku wëu
Käke Cɔ̈t/telepun
Telepun: 03 8600 2000 (Option 1)
Imeel: cebongr@fhcpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocpus@etaborp
Të tɔ̈u yen:
451 Little Bourke Street
Melbourne VIC 3000
Thɛɛ ke luɔɔi: 9.30am agut 4pm Köl de Tök-Köl de Dhiëc, ke cïï ye köl de nhomääu de raan ëbɛ̈n
Wëu ë Makämat yiic
Yen Funds in Court (Wëu makämat yiic) ee raan ë kuum nyic arëët kony cɔl Senior Master (Raan nyic Löŋ ci Dac Luui) në mäny de wëu ye gaam kedhie cï keek cuatpiny tënë Makäma në lɔtueŋ de pïŋ ë löŋ de raan ëbɛ̈n. Wëu ye gaam käkë aa ye cuatpiny ë ke ye ‘adïya’ wɛ̈lɛ̈ ‘kä cie-adïya.
Wëu ye gaam ë ke ye ‘kä cie-adïya’ wɛ̈lɛ̈ ‘kä ye kɔc kɛ̈ɛ̈k’ anɔŋic, në kë nyoothe, wëu cï cuatpiny tënë raan ye tïït, wɛ̈lɛ̈ ŋoot de kë bï bɛ̈n bei në lɔtueŋ de pïŋ në Makäma yic të nɔŋ yen kë cï kɔc kɛ̈ɛ̈k në wëu ye gaam yiic.
Wëu ye gaam ke ‘Adïya’ aa ye mäc ‘kɔc cï keek gam bïkë kuɔɔny ya yök’ cï keek gäm cuut në luŋ de makäma yic ku ka cïï lëu bïkë wëu bɛ̈i në gup ken, acän ka këc run ka 18 cuɔ̈ɔ̈p wɛ̈lɛ̈ acän, në kë nyoothe, rɔ̈l, tɔ̈tök, wɛ̈lɛ̈ tuaany, wɛ̈lɛ̈ kë lɔ ke näk yïn nyic.
Ke Wëu ye gam tɔ̈ në abuɔn ë pinynhom de Makäma yic http://fundsincourt.vic.gov.au/) aaye wëu ye gaam ke kä kɔɔr keek kedhie thiääk në ‘adïya’ ku ‘kä cie- adïya’ bɛ̈i
Käke Cɔ̈t/Telepun
Telepun: 1300 039 390
Telepun (këde kɔc cïï tɔ̈ në Athurɛlia): 61 3 9032 3777
Imeel: svp@fhcerzrpbheg.ivp.tbi.nhua.vog.civ.truocemerpus@cif
Të tɔ̈u yen
Abak de 5, 469 La Trobe Street
Melbourne VIC 3000
Thɛɛ ke luɔɔi: Köl de Tök agut Köl de Dhiëc 9am–5pm
Kɔc cï Kuany bïkë ya luk ë luɔ̈k Victoria
Kuëny ba ya luk ë luɔ̈k ë kë puɔɔth rilic apɛɛi tïnë akut ë löŋ de Victoria. Në ruɔ̈n thok ebɛ̈n biänabuur ke kɔc ke Victoria e kë thɛɛ ken gaam bïkë lɔ të de makäma ë ke ye kɔc ke raan cï kuany bï lɔtueŋ de pïŋ ë löŋ looi.
Na cï yïn mɛɛk në kuɛ̈ny tëde nyïn de cuɛt de luɔɔi ë raan cï kuany bï lɔtueŋ de pïŋ ë löŋ looi, yïn lëu ba wët yök tënë Juries Victoria. (Kɔc cï Kuany bïkë Lɔtueŋ de Pïŋ ë Löŋ Looi në Victoria)
Käke Cɔ̈t/Telepun
Telepun: 03 8636 6800
Imeel: vasb@whevrf.ivp.tbi.nhua.vog.civ.seiruj@ofni
Të tɔ̈u yen
Kɔc cï Kuany bïkë Lɔtueŋ de Pïŋ ë Löŋ Looi në Victoria
Ɣön Piiny, Ɣön ë Makäma de Baai
250 William Street
Melbourne VIC 3000
Thɛ̈ɛ̈ ke luɔɔi: Aköl de Tök agut Aköl de Dhiëc 8.45am–4.30pm
Ɣön de Kuɛ̈n ë Löŋ de Victoria
Yen Law Library of Victoria (Ɣön de Kuɛ̈n ë Löŋ de Victoria) ee kë thiekic de käke makämaa, cï mɛn de kɔc nyic löŋ ku kɔc baai rëër ë tök. Anɔŋic kä cï mat në Makäma Dïtë yic, Makäma de Walaya, ‘Raan Muk Löŋ cïï Lööŋ kɔ̈k ye Luɔ̈ɔ̈i’ Makäma ku VCAT. Kɔc kë baai acïï lëu bï naŋ kë lööm kë Ɣön de Kuɛ̈n ë Löŋ de Victoria, ku ka lëu bïkë Ɣön de Kuɛ̈n ë Makäma Dïtë neem në thɛɛ ke liɛ̈p. Ɣön de Kuɛ̈n anɔŋic kä juëc ke löŋ, ye tɔ̈u ë ke ye kä ye luɔ̈ɔ̈i ë raan ëbɛ̈n në kompiötaa tɔ̈u ɣön de kuɛ̈n.
Abuɔn de pinynhom: www.lawlibrary.vic.gov.au
Të tɔ̈u yen thïn
Ɣön de Kuɛ̈n ë Makäma Dïtë
210 William Street
Melbourne VIC 3000
Thɛ̈ɛ̈ ke liëp
Köl de Tök – Köl de Ŋuan 8.30 am–6.00 pm
Köl de Dhiëc 8.30 am–5.00 pm


text:
FIFA (Ajuiɛrmɛ̈cbai Adïïrcök Kɛɛmpamaac)
FIFA (Ajuiɛrmɛ̈cbai Adïïrcök Kɛɛmpamaac, Fédération Internationale de Football Association në thoŋ Parantha) ee akutajuɛɛr mac adïïrcök kɛɛmpamaac. Ɣööt de akutajuɛɛr aatɔ̈ në Dhurik, Switzerland. FIFA aye mëënkuötic dït kɛɛmpamaac guiir, ku kek wën yen thiekbëtɛɛm ee Kony Pinynhom FIFA, wën yen cï kaŋ loi 1930. FIFA acï gɔlcök në akölnïn 21 Pɛnëdhiëc 1905 piny de Paris ku anɔŋic akuutnhom kewutic 209.
Bɛ̈nymacbaai de FIFA ëmën acɔl Gianni Infantino, ye looi jäl akölnïn 26 Pɛnërou 2016.
Akutnhom ye rilbëtɛɛm de FIFA ee Akuttakluɔi de FIFA, ye amatjuääc de tiitnyin ke akuutnhom thiin ëbɛ̈n. Akuttakluɔi aye mɛ̈t në amatdït në run thok ëbɛ̈n, ku tëɣɔn ruon 1998 amat töŋ dɛ̈t acï matthïn në run thok ëbɛ̈n. Akuttakluɔi yenëtök alëu bë lööŋ ke FIFA war.
Akuttakluɔi tak nɔn bï FIFA akuutnhom kɔ̈k gam ku kuany Bɛ̈nymacbaai, Amuklöŋdït ku kɔc kɔ̈k ke Akutkuanybëtäk Löŋëriɛl. Bɛ̈nymacbaai ku Amuklöŋdït ayeke nyin kɔc në käwën loiröt në FIFA-yic ku yelɔ̈m aye. Akutkuanybëtäk, kekë bɛ̈nymacbaai ye muk tuŋthok, aalueel akölnïn, piny, ku cäth bï mëënkuötic cath.
Ku aye anɔŋ akuutmɛ̈t lɔ̈ɔ̈kiic kedhetem ye ŋic FIFA, ye muk rieŋ bï kek tuök pandït ke pinynhom kedhorou-yic. Akutmɛ̈t kedhetem kek anoŋic AFC (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Athia-yic, Asian Football Confederation në thoŋ Dïŋlïth), CAF (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Apirïka-yic, Confédération Africaine de Football në thoŋ Parantha), CONCACAF (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Parut Amerika, Ciɛl Amerika, ku Karibe-yic, Confederation of North, Central American and Caribbean Association Football në thoŋ Dïŋlïth), CONMEBOL (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Paguöt Amerika-yic, Confederación Sudamericana de Fútbol në thoŋ Yithpeen), OFC (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Otheania-yic, Oceania Football Confederation në thoŋ Dïŋlïth), ku UEFA (Akutmɛ̈t de Adïïrcök Yirupic, Union of European Football Associations në thoŋ Dïŋlïth).


text:
12
Anututä Abram inita biŋam yäpmäŋ daniŋkuk
1 * Apos 7:2-3; Hib 11:8 Eruk Yawetä Abram ŋode iwetkuk; Gäk komeka, notkaye, äbotkaye u yepmaŋiri kome gäwoŋärewayäŋ täyat uken päŋku kaŋ it.
2 Täŋpäŋ näkä iron täŋ gamiŋira äbotkayetä äbot pähap api itneŋ.
Ude täŋ gamiŋira gäkä wäpka biŋam ikek itkaŋ ämawebe mäyap api täŋkentäŋ yämen.
3 * Gal 3:8 Äma iron täŋ gaminayäŋ täkaŋ uwä näkä udegän iron api täŋ yämet.
Täŋ kubätä gäk waki täŋ gameko uwä näkä udegän waki api täŋ imet.
Täŋpäkaŋ gäkä terak ämawebe äbori äbori komeni komeni kuduptagäntä iron pähap api yäpneŋ.
4-5 Eruk Abram obaŋ 75 täreŋirän Yawetä iwetkuko ude man buramiŋpäŋ komeni wäpi Haran peŋpeŋ kuŋkuk. Inigän nämo kuŋkuk. Webeni Saraikät gweki täŋo nanaki Lot ba piä ämaniye tuŋumi Haran itkaŋ yäpuŋo päke u kudup yäŋ-butuwänkaŋ Kenan kome taŋi u kuna yäŋpäŋ komeni Haran peŋpeŋ kuŋkuŋ. Kädet käroŋi kuŋtäŋgän kome taŋi Kenan uken ahäŋkuŋ.
6-7 * Apos 7:5; Gal 3:16 Abram Kenan kome kuŋtäŋgän kome täpuri kubä wäpi Sekem uken ahäŋkuŋ. Kome uken päya taŋi kubä äma kubä wäpi Moretä bian piwani itak. Kadäni uken ämawebe Kenantä äbotken nanik uken itkuŋopäŋ Yawetä Abram ahäŋ imiŋpäŋ iwetkuk; Nanakjiye ba äbekjiye orajiyeta kome ŋo api yämet yäk. Man ude iwetkuko unita Abramtä Yaweta yäŋpäŋ mobä bukä kubä täŋkuk, Yawetä ahäŋ imiŋkuko unita.
8 Ude täŋpäŋ Sekem kome u peŋpeŋ äneŋi kuŋtäŋgän edaptä äbani käda pom u dubiniken yottaba täŋpäŋ itkuk. Betel kome edaptä äpmoŋpani käda, Ai kome edaptä äbani käda u bämopiken itkuk. Täŋpäŋ kome uken Yaweta yäŋpäŋ mobä bukä kubä täŋpäŋ Yaweken yäŋapiŋkuk. 9 Täŋpäŋ äneŋi akumaŋ Negev komeken kuŋkuk.
Abram Isip komeken kuŋkuk
10 Eruk kadäni uken kome Abramtä itkukken uwä nakta jop itkuŋ. Ketem nämoinik unita Isip komeken itpäŋ-nadäkta kuŋkuk. 11-12 Eruk Isip kome keräp taŋpäŋ webeni Sarai ŋode iwetkuk; Nadätat yäk. Gäk webe säkgämän gabätat unita Isip ämatä gabäŋpäŋ api yäneŋ; Ai, ŋo webeni yäŋ nadäŋkaŋä näk kumäŋ-kumäŋ nutkaŋ gäk api gabäŋ koreneŋ. 13 * Stt 20:2, 26:7 Ude api yäneŋo unita ŋode kaŋ yäwet; Näk unitäŋo wanori yäŋ kaŋ yäwet yäk. Gäk ude yäweriwä gäka yäŋpäŋ näk nabäŋ koreŋpäŋ täga käwep api täŋ namineŋ yäk.
14 Ude yäŋpäŋ kuŋtäŋgän Abram Isip komeken ahäŋkuk. Ahäŋirän Isip ämatä Sarai u säkgämäninik kaŋkaŋ kaŋgärip täŋkuŋ. 15 Täŋpäkaŋ Isip täŋo intäjukun äma Fero unitäŋo piä ämaniye ätutä Sarai u kaŋkaŋ päŋku Fero biŋam iwetkuŋ. Ude iweräwä Ferotä yäwerän Sarai imagut yäpmäŋ Ferotä ini yotken äroŋkuŋ. 16 Ferotä yotken äroŋirän kaŋpäŋ Saraita yäŋpäŋ Ferotä Abram iron täŋ imiŋkuk. Sipsip, bulimakau, doŋki ämani webeni, epän ämawebekät kamel ätu ude imiŋkuk.
17 Upäŋkaŋ Abram webeni Saraita yäŋpäŋ Yawetä Ferokät äboriye käyäm wakiwaki pewän ahäŋ yämiŋkuŋ. 18 Ude ahäŋ yämiŋirän Ferotä Abramta yäŋpewän äbänpäŋ ŋode iwetkuk; Wa! Abram, jide täŋ namin? Ŋo webena yäŋ imata nämo näwetkun? 19 Imata ŋo wanotna yäŋ näwetpewi webenata yäput? Eruk, webeka ŋo imagut yäpmäŋ ku! 20 Täŋpäŋä Ferotä piä ämaniye yäwet-pewän äbä Abram iwetkuŋ; Webeka tuŋumka kudup yäŋporiŋ yäpmäŋ ku! yäŋ iwetkuŋ. Iweräwä kuŋkuŋ.


text:
Dinka - Thuɔŋjäŋ
Thuɔŋjäŋ
Kë kɔɔr ba ya bɛ̈i në ye kööl bïn ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk
Yïn bï wël kedhiɛ bï keek ya kɔɔr ëtënnë ya yök në ye apäm kënnë yic, në biäk de kä bï keek ya kɔɔr ba keek kɔn ya bɛ̈i në ye köölduɔ̈ɔ̈n bennë yïn bɛ̈n them nhom kënnë yic ago yïn jal päl piööc, mɛn ye cɔl “Learner Permit Test”, thëm ë nhom bï ya luɔ̈i kɔc në kë de nyïny ë kärac, mɛn ye cɔl “Hazard Perception Test” ka thiɛ̈c de kööl bënnë raan bɛ̈n them nhom në gɛ̈ɛ̈r ënɔŋ akutdaan ye juɔ̈ɔ̈r luɔ̈ɔ̈r ënɔŋ wuɔɔk, mɛn ye cɔl (“Customer Service Centre”).
Ba rɔt ya kɔ̈r agamlöŋduɔ̈ɔ̈n bï yïn ya geer thok ku bï wëlkuɔ̈ɔ̈n ba keek lueel ya waar yiic
Na kɔɔr ba ya jam wennë wuɔk në thoŋ dɛ̈ peei cie thoŋ ë liŋëlith, ke yïn lëu ba agamlöŋ bï yïn ya geer thok ya yuɔ̈p ago yïn ya yiɛ̈n kuɔɔny.
Lëu ba agamlöŋ bï ɣɛn ya geer thok ya yök wudë?
Na kɔɔr kuɔɔny bennë yïn ya geer thok, ke yï guik kööl bennë yïn ya yök ka thiäŋ athöör bennë yïn ya yiɛ̈n ye kuɔɔny kënnë, ka yïn lëu ba kuɔɔny ya guik ënɔŋ raan de paanduɔ̈n, mäthdu ka ba lɔ në mäktam de VicRoads yic.
Na kɔɔr agamlöŋ ka kɔɔr kuɔɔny bï ya gäm yïn ago lɔ nyuc në yomtiään de VicRoads, ke yïn bï ya kɔɔr ba lɔ në mäktam de VicRoads yic në baŋ de kɔckuɔɔn ye juɔ̈ɔ̈r yiɛ̈n kuɔɔny (Customer Service Centre) ku wɔ bï yïn guiɛ̈k ye raan kënnë.
Kɔc cie jam apieth ku cïkkë piŋ apieth
Na ye raan cie jam apieth ku cïï ye piŋ apieth, ke yïn lëu ba agamlöŋ de thoŋ de Auslan ya guikcök ku bï yïn juiɛ̈ɛ̈r yekënnë ago thëmduɔ̈ɔ̈n de yïn nhom looi.
Na kɔɔr ba jam wennë wuɔɔk në telepun yic, ke yï yuɔ̈pë wuɔɔk në National Relay Service (External link).
- Kɔc ke TTY – abï ya cööt në ye namba ë 13 36 77 ku thiɛ̈ckë 13 11 71
- Kɔc ke Speak and Listen – abï ya cööt në ye namba ë 1300 555 727 ku thiɛ̈ckë 13 11 71
Gɛ̈ɛ̈rë yic de lithen de gɛ̈ɛ̈r ë riäth (driver licence), Athöör bennë raan ya päl piööc (learner permit) ka athöör kedhiɛ
Na cï lithenduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r ë riäth (driver licence) ka athöör bennë yïn päl piööc (learner permit) gɔ̈ɔ̈ric në thoŋ cie thoŋ ë liŋëlith, ke yïn bï dhil ya kɔɔr ba ye athöör kënnë ya cɔk geeric në Agamlöŋ nhom cääta de NAATI (External link), ka raan cï piɛ̈c në Australia.
Akɔɔr ba rɔt ya cɔk lääu ago yekënnë ya thiɛ̈ɛ̈c.
Në yemɛɛn, ke lithen de gɛ̈ɛ̈r ë riäth yennë pinynhom ëbɛ̈n luui në yen (International Driving Permit) alëu bï ya gam ayadɛ̈ŋ/ëyadɛ̈ bï ya geeric të ëbïïë yen aɣeer.
Lithen de gɛ̈ɛ̈r ë riäth yennë pinynhom ëbɛ̈n luui në yen (International Driving Permit) abï ya tɔ̈ kennë raan ë them nhom paan de aɣeer ëtɛ̈ɛ̈n.
Agamlööŋ cukku keek gam ëke bï kɔc ya geer thook ku bïkkë wël ya waar yiic
Aye agamlööŋ käkë cï keek gäm cätat në akutnhom de NAATI kekaa abukku keek ya gam:
Thëm bennë raan kɔɔr bï päl piööc (Learner Permit) bɛ̈n ya them nhom në rɔtde
Duɔ̈nnë nhom ye määr ba ya bɛ̈n ke yï muk kee käkë:
- Biäk de athöör cennë yïn gäm kööl bïn ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk, mɛn cï lueel nhial ëtënnë.
Yen athöör kënnë alëu bï ya guɔ̈tbei në makäna de wereek ku bïï raan ya muk në yecin të bïï yen ënɔŋ wuɔɔk ka bï ya cɔk tɔ̈ në telepunde yic ku bï ya nyuɔɔth të cen bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
- Athöör bïï raan kɔn ya thiɔ̈ɔ̈ŋ agonnë yen päl piööc, mɛn ye cɔlë Licence or learner permit application PDF (External link).
- Waragɛŋ adööcduɔ̈ɔ̈n bï yïn ya nyuɔɔth.
- Kë bï yen kɔn ya nyuɔɔth mɛn rɛ̈ɛ̈rë paan de Victoria.
Na cïn nhom kë bï yïn ya nyuɔɔth mɛn rɛ̈ɛ̈rë paan de Victoria (cï mɛn de, wereŋ de bɛŋ {bank statement}, cuɛtë piny de käkuɔ̈ɔ̈n ke paanduɔ̈n, mɛn ye cɔlë “utility bill” ka löŋduɔ̈ɔ̈n cäkkë thaany de juur ë baai), ke ka kɔɔr ba rɔt ya guiɛ̈k raan bï baŋ cï gɔ̈ɔ̈r ke ye ‘Victorian residence declaration’ ya thaany cök në ye athöör ba ya thiɔ̈ɔ̈ŋ kënnë yic agonë yïn ya yiɛ̈n lithen (licence).
- Lithen (licence) adööcduɔ̈ɔ̈n ëbɔ̈ kennë yïn aɣeer
- Lithen (licence) duɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r cïï akutnhom de NAATI kɔn tïŋic mɛn cennë yen geeric apieth në thoŋ ë liŋëlith ka athöör de pinynhom yennë kɔc päl gɛ̈ɛ̈r de riäth (mɛn ye kɔɔr yetök te nɔŋë raan nhom lithen {licence} deen ëbïïë aɣeer kënnë gɔ̈ɔ̈ric në thoŋ ë Liŋëlith).
- Mandaratku ka gɛ̈lɛ̈thkuɔ̈ɔ̈n yïn keek daai në keek (të bennë yïn kɔɔr bï yïn kɔn them nyin mɛn yïn daai apieth ka cïï ye daai apieth).
- Wël bï keek ya lueel kedhiɛ në akïïm (External link) (tënɔŋ yïn guɔ̈p tuaany tɔ̈ kennë yïn wënthɛɛr ka nɔŋ wɛl ye keek dek cïï lëu bïkkë yïn ya cɔk gër apieth në riäi).
- Cuɛtpiny de wëu (External link) kɔɔr keek
Lëu ba rɔt ya juiir wudë ago thëmduɔ̈ɔ̈n de yïn nhom ya lɔ looi
Kuen buŋ de road to solo driving handbook (External link) ka piɔ̈ɔ̈cë rɔt në thëm bennë raan rɔt ya piɔ̈ɔ̈c yetök në gɛ̈ɛ̈r de riäi (External link).
Kuɛɛr lëu bïnke köölduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r bɛɛr ya tääu në kööldɛ̈t peei yic
Na kɔɔr ba köölduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r bɛɛr tääu tëdɛ̈t peei, ke ka kɔɔr ba wuɔɔk ya lɛ̈k ke thɛ kee 24 ŋootwei ku ka bï ya naŋ wëu lik ba keek ya cuatpiny.
Na cï kööl bïn bɛ̈n bɛ̈i bei, ke ye kööl kënnë alëu bï ya geer yetök në raan yennë thiɛ̈c ye kööl kënnë.
Nɔŋ guɔ̈p tuany tɔ̈ kennë yïn wënthɛɛr?
Na nɔŋ wɛlkuɔ̈ɔ̈n ye keek dek ka tënɔŋ yïn guɔ̈p tuaany tɔ̈ kennë yïn wënthɛɛr, ye yök ke cïï lëu bïkkë yïn ya cɔk gër apieth në riäi, ke ka kɔɔr ba ya lɛ̈k wuɔɔk ku gämë wuɔɔk athöör de (akïm) bï yekënnë ya nyuɔɔth (External link).
Guïŋ de kööl bennë yïn bɛ̈n piɔ̈ɔ̈c në kuɛɛr ke pial ë guɔ̈p të geer yïn riäi, mɛn ye cɔlë (Safety operating procedures for appointments)
Ago pial ë guɔ̈p ku piath de juɔ̈ɔ̈r yukku keek yiɛ̈n luɔɔi ku kɔckuɔɔn lui kennë wuɔɔk, ke lööŋ riliic arëëtic ke pial ë guɔ̈p aabï keek ya tääu në baŋ de kɔckuɔɔn ye juɔ̈ɔ̈r yiɛ̈n kuɔɔny, mɛn ye keek cɔlë (Customer Service Centres) të cïï ke bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
Acïn raan bï ya puɔ̈l ago ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk të cen guɔ̈p piɔl.
Thëm ë nhom bï ya luɔ̈i raan në rɔtde në kë de nyïny ë kärɛc ye röth luɔ̈i kɔc, mɛn ye cɔlë “Hazard Perception Test In-person”
Duɔ̈nnë nhom ye määr ba ya bɛ̈n ke yï muk kee käkë:
- Biäk de athöör cennë yïn gäm kööl bïn ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk, mɛn cï lueel nhial ëtënnë.
Yen athöör kënnë alëu bï ya guɔ̈tbei në makäna de wereek ku bïï raan ya muk në yecin të bïï yen ënɔŋ wuɔɔk ka bï ya cɔk tɔ̈ në telepunde yic ku bï ya nyuɔɔth të cen bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
- Waragɛŋ adööcduɔ̈ɔ̈n bennë yïn ya päl piööc (learner permit) ka waragɛŋ adööcduɔ̈ɔ̈n bï yïn ya nyuɔɔth.
- Lithen (licence) adööcduɔ̈ɔ̈n ëbɔ̈ kennë yïn aɣeer (të benne yen kɔɔr ëtënnë).
- Lithen (licence) duɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r cïï akutnhom de NAATI kɔn tïŋic mɛn cennë yen geeric apieth në thoŋ ë liŋëlith ka athöör de pinynhom yennë kɔc päl gɛ̈ɛ̈r de riäth (mɛn ye kɔɔr yetök tënɔŋë raan nhom lithen {licence} deen ëbïïë aɣeer kënnë gɔ̈ɔ̈ric në thoŋ ë Liŋëlith).
Lëu ba rɔt ya juiir wudë ago thëmduɔ̈ɔ̈n de yïn nhom ya lɔ looi
Loi thëm ë nhom daan yukku luɔ̈i kɔc në nyïny de kärac ke gɛ̈ɛ̈r, mɛn ye cɔlë (Hazard perception practice test) (External link)
Kuɛɛr lëu bïnke köölduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r bɛɛr ya tääu në kööldɛ̈t peei yic
Na kɔɔr ba köölduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r bɛɛr tääu tëdɛ̈t peei, ke ka kɔɔr ba wuɔɔk ya lɛ̈k ke thɛ kee 24 ŋootwei ku ka bï ya naŋ wëu lik ba keek ya cuatpiny.
Na cï kööl bïn bɛ̈n bɛ̈i bei, ke ye kööl kënnë alëu bï ya geer yetök në raan yennë thiɛ̈c ye kööl kënnë.
Guïŋ de kööl bennë yïn bɛ̈n piɔ̈ɔ̈c në kuɛɛr ke pial ë guɔ̈p të geer yïn riäi, mɛn ye cɔlë (Safety operating procedures for appointments)
Ago pial ë guɔ̈p ku piath de juɔ̈ɔ̈r yukku keek yiɛ̈n luɔɔi ku kɔckuɔɔn lui kennë wuɔɔk tɔ̈, ke lööŋ riliic arëëtic ke pial ë guɔ̈p aabï keek ya tääu në baŋ de kɔckuɔɔn ye juɔ̈ɔ̈r yiɛ̈n kuɔɔny, mɛn ye keek cɔlë (Customer Service Centres) të cï ke bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
Acïn raan bï ya puɔ̈l ago ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk të cien guɔ̈p piɔl.
Thëm ë nhom de gɛ̈ɛ̈r ë riäi
Duɔ̈nnë nhom ye määr ba ya bɛ̈n ke yï muk kee käkë:
- Biäk de athöör cennë yïn gäm kööl bïn ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk, mɛn cï lueel nhial ëtënnë.
Yen athöör kënnë alëu bï ya guɔ̈tbei në makäna de wereek ku bïï raan ya muk në yecin të bïï yen ënɔŋ wuɔɔk ka bï ya cɔk tɔ̈ në telepunde yic ku bï ya nyuɔɔth të cen bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
- Waragɛŋ adööcduɔ̈ɔ̈n bï yïn ya nyuɔɔth.
- Riän bï ya röŋ kennë yïn.
- Lithen (licence) adööcduɔ̈ɔ̈n ëbɔ̈ kennë yïn aɣeer
- Lithen (licence) duɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r cïï akutnhom de NAATI kɔn tïŋic mɛn cennë yen geeric apieth në thoŋ ë liŋëlith ka athöör de pinynhom yennë kɔc päl gɛ̈ɛ̈r de riäth (mɛn ye kɔɔr yetök tënɔŋë raan nhom lithen {licence} deen ëbïïë aɣeer kënnë gɔ̈ɔ̈ric në thoŋ ë Liŋëlith).
- Mandarat ku ka gɛ̈lɛ̈thkuɔ̈ɔ̈n yïn keek daai në keek (të bennë yïn kɔɔr bï yïn kɔn them nyin mɛn yïn daai apieth ka cïï ye daai apieth).
- Cuɛtpiny de wëu (External link) kɔɔr keek
- Yïn bï nhom kɔn ya naŋ buŋ thiin duɔ̈ɔ̈n yennë wël ke riändu gäär thïn, mɛn ye cɔlë “log book” ka ba kɔn ya tɔ̈ ke yï cï thɛ ku kedhiɛ thöl thook në myLearners app (External link) yic, të kën yïn run kee 21 kɔn dööt.
Lëu ba rɔt ya juiir wudë ago thëmduɔ̈ɔ̈n de yïn nhom ya lɔ looi
Kuen Kä bï keek kɔn ya kɔɔr kedhiɛ ago yïn päl gɛ̈ɛ̈r, mɛn ye cɔlë (Drive Test checklist)
Nɔŋ guɔ̈p tuany tɔ̈ kennë yïn wënthɛɛr?
Na nɔŋ wɛlkuɔ̈ɔ̈n ye keek dek ka tënɔŋ yïn guɔ̈p tuaany tɔ̈ kennë yïn wënthɛɛr, ye yök ke cïï lëu bïkkë yïn ya cɔk gër apieth në riäi, ke ka kɔɔr ba ya lɛ̈k wuɔɔk ku gämë wuɔɔk athöör de (akïm) bï yekënnë ya nyuɔɔth (External link).
Guïŋ de kööl bennë yïn bɛ̈n piɔ̈ɔ̈c në kuɛɛr ke pial ë guɔ̈p të geer yïn riäi, mɛn ye cɔlë (Safety operating procedures for appointments)
Ago pial ë guɔ̈p ku piath de juɔ̈ɔ̈r yukku keek yiɛ̈n luɔɔi ku kɔckuɔɔn lui kennë wuɔɔk, ke lööŋ riliic arëëtic ke pial ë guɔ̈p aabï keek ya tääu në baŋ de kɔckuɔɔn ye juɔ̈ɔ̈r yiɛ̈n kuɔɔny, mɛn ye keek cɔl (Customer Service Centres) të cï ke bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk.
Acïn raan bï ya puɔ̈l ago ya bɛ̈n ënɔŋ wuɔɔk të cen guɔ̈p piɔl.
Kë bï yïn ya nyuɔɔth
Cɔ̈ɔ̈k de athöör bï yïn ya nyuɔɔth
Yïn bï kɔn ya kɔɔr bï naŋ athöörduɔ̈ɔ̈n ba nyuɔɔth ago yïn ya cɔk nyic të gɛ̈ɛ̈r yïn riändu piny ka të kɔɔr benne (bennë) yïn yiɛ̈n laithenduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r ë riäth.
Ago athöörduɔ̈ɔ̈n tɔ̈ kenë yïn kɔn tïŋ mɛn ye yic ka cie yic, ke yïn bï kɔn ya bɛ̈n ënɔŋ kɔckuɔɔn ye juɔ̈ɔ̈r yiɛ̈n kuɔny, mɛn ye keek cɔlë “Customer Service Centre” në rɔtdu.
Na kɛ̈nnë bɛ̈n wennë wereek kɔɔr keek, ke yïn cïï ye athöör kënnë bï ya thöl ë thiäŋ.
Yïkkë athöör yïndë kee bï keek ya kɔɔr bïkkë kɔn ya tɔ̈ kennë ɣɛn?
Yïn bï ya kɔɔr ba dhil ya tɔ̈ wennë kee athör käkë, të kɔɔr yïn ba thiɔ̈ɔ̈ŋ në kee:
- Athöör töŋ ë Biäk de A bï yïn ya nyuɔɔth, mɛn ye cɔl “one Category A evidence document” (bï yen ya nyuɔɔth mɛn tɔ̈ yïn ëtɛ̈ɛ̈n ku bï athöörduɔ̈ɔ̈n ye yï nyuɔɔth ya rek kennë yïn, cï mɛn de Päthpɔt “passport” ka cäätaduɔ̈ɔ̈n ë dhiɛ̈ɛ̈thë yïn de (full Australian birth certificate) – waragɛɛk adöcku, ke cie biäk kɔ̈k ken “photocopies” ka waragɛɛk cï keek thaany kɔ̈ɔ̈th në raan de löŋ “certified copies”)
- Athöör töŋ ë Biäk de B bï yïn ya nyuɔɔth, mɛn ye cɔl “one Category B evidence document” (bï tɛ̈nduɔ̈ɔ̈n cïn ye waragɛŋë ye yïn nyuɔɔth biyic piɔmduɔ̈n. cï mɛn de, Medicare ka adin yennë mïïtbɛi ë wëu në bɛŋic)
- Waragɛŋ bï yïn ya nyuɔɔth mɛn ye yïn raan rɛ̈ɛ̈r paan de Victoria (të kënnë nïmïra de thanduŋduɔ̈ɔ̈n de thöön nyuɔɔth në Biäk de athöör A bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔl (cɔl) “Category A Document” ka Athöör B bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔl “Category B document”
- Waragɛŋ bï yen ya nyuɔɔth mɛn cïn rinku geer (të wɛ̈ɛ̈cë rinku në athöör de Biäk A [Category A] ku athöör de Biäk B [Category B] yic)
Gɛm bennë raan wël cie yith ku/ka wël ye kɔc muɔ̈ɔ̈r ya lueel ka bï ya gam në athööric, aye kueen ke ye awäny rilic arëëtic në lööŋ ke Road Safety Act 1986 ku/ka lööŋ ke Marine Safety Act 2010 ku kaa lëu bï yïn ya cɔk kum ka bï yïn cɔk mac.
Gɛm bennë raan wël cie yith ku/ka wël ye kɔc muɔ̈ɔ̈r ya lueel ka bï ya gam në athööric, aye kueen ke ye awäny rilic arëëtic në lööŋ ke Road Safety Act 1986 ku/ka lööŋ ke Marine Safety Act 2010 ku kaa lëu bï yïn ya cɔk kum ka bï yïn cɔk mac.
Wereek ye raan nyuɔɔth cïkke gam
Rinkuɔ̈ɔ̈n tɔ̈ në biäk de A “Category A” ku biäk de B “Category B” aabï rinkuɔ̈ɔ̈n ke paanduɔ̈n ku rinkuɔ̈ɔ̈n tueeŋ ya nyuɔɔth ëke kuany ke cök.
- Na nɔŋ nhom rin juëc kuɔ̈ɔ̈n tueeŋ (rin cï keek gäm yïn paanduɔ̈n) ke rinkuɔ̈ɔ̈n tueeŋ aabï ya tɔ̈ në awarak yiic kedhiɛ.
- Na nɔŋ nhom rin juëc kuɔ̈ɔ̈n ciɛ̈ɛ̈n (rinkuɔ̈ɔ̈n ciɛ̈ɛ̈n cï keek gäm yïn paanduɔ̈n) ke rinkuɔ̈ɔ̈n ciɛ̈ɛ̈n aabï ya tɔ̈ në awarak yiic kedhiɛ.
Ba ya tɔ̈ në nyin de raan dɛ̈ peei ka akutnhom dɛ̈ peei yic
Na kɔɔr ba riäi ya gär piny në nyin de raandɛ̈ peei yic, ke yïn bï ya kɔɔr ba löŋ cï tääu de Authority to Act as an Agent form [PDF 253 Kb] (External link) ya kɔn thaany cök.
Lɔ ba yï rin lɔ gäär piny në nyin de raan dɛ̈ peei yic (External link) në wɛbthaitic të kɔɔr yïn wël juëc.
Athöör ë biäk de A (Category A documents)
Athöör ke biäk de A akɔɔr bïkkë rinkuɔ̈ɔ̈n ciɛ̈ɛ̈n (ku) rinkuɔ̈ɔ̈n tueeŋ ku jɔl ya köölduɔ̈ɔ̈n ëdhiëëthë yïn ya nyuɔɔth, Ë athöör kënnë akɔɔr bï ya athöör kën yic guɔ thök ka bï ya tɔ̈ ke cï yic thök në nïn lik kën run keerou dööt.
Athöör kënnë abï ya cɔk ye athöör de yemɛɛn ka cï yic thök në run kën run keerou dööt.
Gäm bennë Athöör ë biäk de A (Category A documents) ya gam
- Laithen nuɔɔr dhiɛ de gɛ̈ɛ̈r ë riäth në Australia ye yic naŋ thuradu (Australian photo driver licence) ka athöör yennë yïn päl piööc (learner permit) nɔŋic thuradu.
- Laithenduɔ̈ɔ̈n de wɛ̈ɛ̈r ë Victoria nɔŋic thuradu (Victoria marine licence).
- Laithen nɔŋic thura cennë raan päl muŋ de dhaŋ në Victoria (Victorian firearm licence)
- (Waragɛŋ de Dutït në Victoria ye cɔl) Victorian Security Guard/Crowd Controller photo card.
- Päthpɔt de Australia (Australian passport).
- Päthpɔtduɔ̈ɔ̈n ë bɛ̈ië aɣeer (na cï yic thök në run juëc wär run keerou, ke ka kɔɔr ba ya gam kennë bïtha de Australia (Australian visa) de yemɛɛn.
- Cääta bï yïn ya nyuɔɔth apiɛth ë gɛ̈më yïn në mäktam de Passport Office.
- Waragɛŋ ye lajï cath (Convention travel document) ë gɛ̈më yïn në mäktam de Passport Office.
- Athöör bï yïn ya nyuɔɔth apiɛth ë gɛ̈më yïn në mäktam de Passport Office (mɛn ye dɔc gäm kɔc lɔ Norfolk Island).
- Athöör ë bolith de Australia nyuɔɔth nɔŋic thura (Australian police force officer).
- Athöör nɔŋic thura bï raan ya nyuɔɔth të rëër yen paan dɛ̈ peei (Consular photo identity) ë gɛ̈më yen në mäktam de Department of Foreign Affairs and Trade.
- Cääta ëdhiëëthë raan ë gɛ̈më yen në mäktam ye rin gät piny, rin ke mïth cï keek dhiɛ̈ɛ̈th ku kɔc cï thou, ku jɔl ya kɔc cï thiëëk) (Registry of Births, Deaths and Marriages) (Kë kɔɔr ba nyic: Birth extracts ku jɔl ya Commemorative birth certificates aacï keek bï ya gam ëtënnë).
- Cääta ye raan nyuɔɔth mɛn ë dhiëth në Australia ëtënnë ka ye mɛnh de baai në Australia ëtënnë (Australian naturalisation or citizenship certificate), ka athöör ëbïïë raan paan de Australia ëtënnë ka ImmiCard (ke kën yic guɔ thök në run juëc wär run keerou), ku ë gɛ̈më yen në mäktam de Department of Immigration and Citizenship ka mäktam de Passport Office.
- Athöör de NSW nɔŋic thura ye raan nyuɔɔth (ë gɛ̈më yen në akuma de NSW RMS në pɛɛi nïn 14, pɛɛi de thiɛ̈ɛ̈r ke rou në ruɔ̈ɔ̈n de 2008 cï tëëk).
- Athöör ye köölë dhiëëthë raan nyuɔɔth (ë gɛ̈më yen në akuma de NSW RMS ke pɛɛi (ye) nïn 14, pɛɛi de thiɛ̈ɛ̈r ke rou në ruɔ̈ɔ̈n de 2008 ŋoot).
Det ëkënë: Gɛm ë wël cie yith ku/ka wël ye kɔc muɔ̈ɔ̈r ka wereek ke ruëëny, aye kueen ke ye awäny rilic arëëtic në lööŋ ke Road Safety Act 1986 ku/ka lööŋ ke Marine Safety Act 2010 ku ka lëu bennë yï kuum ka bï yïn cɔk mac.
Kuɔɔny bï keek ya gäm yïn ëtënnë në kë cïn kee wëlkë lueel abï ya teem kɔ̈u ku ka bï ya dhuɔ̈kciɛ̈ɛ̈n në ye thaŋ thiin kënnë yic.
Athöör ë biäk de B (Category B documents)
Abï ya töŋ de kee athör cï keek gɔ̈ɔ̈r piiny ëtënnë kën yiic kɔn thök.
- Athöör nɔŋic thura bï raan lui kennë akuma de State wennë akuma de baai ëbɛ̈n ya nyuɔɔth.
- Athöör de Medicare.
- Athöör de Department of Veterans Affairs.
- Athöör de Pensioner Concession.
- Athöör cennë yïn gäm löŋ bïn këduɔ̈ɔ̈n tɔ̈ kennë yïn ya mac, ku ë gɛ̈më yïn në akuma de Commonwealth.
- Athöör bï mɛnh de thukul ya nyuɔɔth (Student identity card).
- Adin thiin de bɛɛŋ ke Australia yennë mïït në wëu, ka adin thiin de bɛɛŋ ke aɣeer yennë mïït në wëu, adin yennë mïït në wëu ke akutnhom de yïŋë bɛ̈i, ka akutnhom de kɔc ye wëu kueet.
- Athöör ye raan nyuɔɔth të luui yen kennë akutnhom ye mïth kor caath (Working with Children Check card).
- Athöör de Australia bï run ke raan ya nyuɔɔth.
- Athoor de Keypass de Australia.
- Australian Defence Force photo identity card (excluding civilian staff).
Ka
Töŋ de kee athöör cï keek kueen nhial ëtënnë kën ruɔ̈ɔ̈n tök kɔn thöl thok (wël bï keek ya yök në adiit nyin (cï mɛn de telepuunic wennë tablet yic) ku wël bï keek ya guɔ̈tbei në mäkäna de awarak abï ya gam):
- Athöör de päthbuk (passbook) ka wël cï keek ya guɔ̈tbei në bɛŋic, bï rin ke bɛŋ ya nyuɔɔth ku cï thany cök në stamp
- Athöör bï wëu ke telepuun, gäth (gas) ka karaba ya nyuɔɔth, bï rin ke akutnhom ya nyuɔɔth ku cï thany cök në stamp
- Athöör ëke bɔ̈ ënɔŋ ATO, Centrelink, bɛŋ ku jɔl ya Medicare bï rin ke akutnhom ya nyuɔɔth ku cï thany cök në stamp.
Ka
Töŋ de kee athöör käkë kën run keerou kɔn thöl thook:
- Wëu yennëke pïu cuat piny, wëu ye keek yiɛ̈n akuma (council rates) ka athöör bennë yïn lɛ̈k ba piny waanic.
- Athöör bïn rɔt cɔk gär ago ya cuët në bäny de baai ka athöör dɛ̈ peei bï yïn ya nyuɔɔth mɛn cïn thiɔ̈ɔ̈ŋ.
- Athöör ye yïn nyuɔɔth mɛn cennë yïn lony të de apuruuk (Armed services discharge papers)
- Athöör de Victorian Driving Authority bï thura ya nyuɔɔth.
Athöör ë biäk de C (Category C documents) – Bennë thanduŋ de thöön ya geer
Yïn bï athöör töŋ de kee athöör käkë ya guik të kënnë thanduŋduɔ̈ɔ̈n ë thöön de paan rëër yïn thïn në Victoria yic nyuɔɔth ka ye thanduŋ de thöön dɛ̈ peei yen cï nyuɔɔth në biäk de athöörduɔ̈ɔ̈n de A bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔl “Category A evidence Document” Ka athöörduɔ̈ɔ̈n de B bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔl “Category B evidence document”:
- Athöör cïn ɣööc, juur ya nyuɔɔth yen thanduŋ de paanduɔ̈ɔ̈n rëër yïn thïn në ye mɛɛn nyuɔɔth.
- Athöör cennë yïn lɛ̈k ago lithenduɔ̈ɔ̈n de gɛ̈ɛ̈r ku gäärduɔ̈ɔ̈n cïn riäi gɔ̈ɔ̈r bɛɛr geeric
- Australian Taxation Office Assessment (ke ye kë de ruɔ̈ɔ̈n wään cï tëëk ka ye kë de ye ruɔ̈ɔ̈n kënnë)
- Athöör dɛ̈ peei de Biäk de A (Category A document) ka Biäk de B (Category B document) ye thanduŋ rëër yïn thïn ëmɛnnë nyuɔɔth.
- Na ŋuɔɔtë ke yï kën athöörduɔ̈ɔ̈n bï yïn ya nyuɔɔth mɛn rɛ̈ɛ̈rë paan de Victoria yök, ke yïn bï athöör bï yekënnë ya nyuɔɔth ya kɔɔr mɛn bï ya:
- Thaany cök në raan nɔŋ laithendeen de gɛ̈ɛ̈r paan de Victoria, nyic yïn guɔ̈p në pɛ̈i kee 12 ku abak, ku bï rin ke raan nyic yïn guɔ̈p apieth ya lueel, ku jɔl ya namba de laithende, ku nyooth de thänyde.
Kee wëlkë aabï keek juiir në athöör bennë raan ya päl piööcic (learner permit) ka wereŋ de kɔ̈ɔ̈r de laithen yic.
Athöör ë biäk de D (Category D documents) – Bennë rin ya geer
Yïn bï athöör töŋ de kee athöör käkë ya guik të wɛ̈ɛ̈cë rinku në biäk de athöörduɔ̈ɔ̈n de A bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔlë “Category A evidence Document” ka Athöörduɔ̈ɔ̈n de B bï yïn ya nyuɔɔth, ye cɔlë “Category B evidence document”:
- Cääta de thiëëk ë gɛ̈më në mäktam ye rin gät piny, rin ke mïth cï keek dhiɛ̈ɛ̈th, ku kɔc cï thou, ku jɔl ya kɔc cï thiëëk (Registrar of Births, Deaths and Marriages) paan de Australia.
- Wereek ke däk ë thiëëk (bï rin cïnke rɔt wɛl thïn ya nyuɔɔth ëyadëŋ).
- Wereŋ de wɛ̈ɛ̈r de rin cɔl “Deed Poll” (ë gɛmë ke pɛɛi de thiɛ̈ɛ̈r ku tök në ruɔ̈ɔ̈n de 1986 kën thök në Victoria).
- Cääta yennë raan rinke geer (Change of name Certificate) (ë gɛmë ke pɛɛi de thiɛ̈ɛ̈r ku tök në ruɔ̈ɔ̈n de 1986 ŋoot ka të ɣɔn cen tëëk wënthɛɛr).
Waragɛɛk bï kämpänï ya nyuɔɔth
Na kɔɔr bï namba de riäi ya gäär piny (registered) tënɔŋ kämpänï, ke töŋ de kee käkë abï ya kɔɔr ënɔŋ yïn:
- Namba de kampänï në Australia (Australian Company Number) (ACN)
- Na cï yen gäär rin piny (registered), ke kämpänï ëbɛ̈n tɔ̈ në Australia aye gäm nambaai kee dhoŋuan bï yen ya nyuɔɔth, ye cɔl “Australian Company Number”.
Ë namba kënnë abi dhil tïc në wereek cï ke päl kɔc ka wereek cï ke thaany ka werrek cï ke guɔ̈tbei në kämpänï ka në rin ke kämpänï * ka
- Cääta de gɛ̈tpiny (Certificate of Registration)
- Ku jɔl ya ACN, ku ASIC aa ye kämpänïïth cïke gät rin piny gäm wereŋ de gɛ̈tpiny (Certificate of Registration), ka
- Cääta ye kämpänïïth mat (Certificate of Incorporation).
* Namba ye yiɛ̈n kɔc loi tajir në Australia (Australian Business Number - ABN) ee wuɔ̈ɔ̈c kennë ACN.
ABN ee ya wuruup kee thiɛ̈ɛ̈r ku tök ku ka yenë luui në kɔc ke tajir ku jɔl ya mäktam de Australian Taxation Office ku bïkë ya luui kenë akutnhïïm kɔ̈k peei ke miiri.
Kämpänïïth cï keek gɔ̈ɔ̈r (Registered) ku ɣän ke tajiir tɔ̈ në Australia yic ëtënnë aalëu bïkkë ya thiɔ̈ɔ̈ŋ në ABN.
Kë kɔɔr ba nyic: Nambaai ye keek yiɛ̈n kɔc loi tajiir në Australia yic (Australian Business Numbers - ABNs) aacïï yen ye nyuɔɔth mɛn ye akutnhom kënnë ya amatnhom.
Të kɔɔr bïn ya luui në nyin de kämpänï yic
Yïn bï kee käkë dhil ya gam:
- Biäk de athöör de A ka biäk de athöör de B ye yïn nyuɔɔth (Category A or B evidence of identity document)
- Athöör cï gät yïn në löŋ yic në raan ŋuɛ̈ɛ̈n mac kämpänï ka bï ya tɔ̈ në athöör cï juiir (letterhead) bï kämpänï ya nyuɔɔth.
Abï kee wël käkë ya mat thïn:
- Rin ke kämpänï ku ku thanduŋdeen de thöön cï tääu në athöör de kämpänï nhom (letterhead).
- Namba de kämpänï në Australia (Australian Company Number - ACN) ka cääta de mät Certificate of Incorporation.
- Rin ke raan luui në ye nyin de kämpänï kënnë yic.
- Kä bï keek ya looi në nyin de kämpänï yic (cï mɛn de, gäär jöt).
Athöör de Authority to Act as an Agent form [PDF 253 Kb] (External link) abï ya gam ëyadɛ̈ të cïnnë kämpänï nhom athöör ë ye nyuɔɔth (letterhead).
Kee kä cï keek gɔ̈ɔ̈r piiny ëtënnë aacïï keek bï ya looi në nyin de raan dɛ̈ peei yic:
- Ba thëm ë nhom de gɛ̈ɛ̈r ya looi në nyin de raan dɛ̈ yic.
- Ba athöör de gɛ̈ɛ̈r piny de luɔɔi (work diary) ya ɣɔɔc në nyin de raandɛ̈ yic.
- Ba atiɛ̈padu cɔk löm në nyin de raandɛ̈ yic.
Wɛbthait bï yïn ya kuɔny


text:
Määcläi
Määcläi yen ee aye këër töŋ në puɔ̈rkumac [agriculture] ye wɛ̈t ë lai ye muknhom wɛ̈t rïŋ, nhïm, caa, toŋ, ku kajuëc kɔ̈k, ye anɔŋic tït në nyïn, liäpëdhiëthic, ku muknhöm de läiyemac.
Määcläi anɔŋic käthɛɛr baric, jɔk tënë Wëërdït Abaŋrunëkuric [Neolithic Revolution], ɣɔn jɔk määcläi ye cuet, tëcït tënë runë 13,000 AY [BC] lɔtueŋ, ɣɔn akëc kɔc guɔ yaa puɔ̈r looi. Kaam këc latueŋbai thɛɛr guɔ bënë, cëmënë Egypt de Wäärthɛɛr, ka ɣɔ̈k, amɛ̈ɛ̈l, thök, ku diɛrbaai, aakeye mäc në dumic.
Awɛ̈ɛ̈rdït acë rotloi në Wëër Columbia, ɣɔn cënë wɛ̈ɛ̈r läiyemac Piny Thɛ̈ɛ̈r cënë ke bɛi në Piny Yam, ku në wɛ̈ɛ̈rdït tënë puɔ̈rkumac acë rɔtloi në lɔŋ Britan në ruɔ̈ɔ̈nbuɔt 18, nawën cënë liäpëdhiëthic de läiyemac cïmënë ɣɔ̈k nɔŋ tuŋ bär ye cɔl Dishley Longhorn ku amɛ̈ɛ̈l nɔŋ nhiëëm bär ye cɔl Lincoln Longwool, kekacï bënë cɔ̈kpïny në kɔcŋicpuɔ̈rkumac cëmënë raan ye cɔl Robert Bakewell bë juak rïŋ, caa, ku nhïmamääl ye looi.
Kuat juɛ̈c ë läi wäc cëmënë ajɔ̈ŋkör, anyar pïuic, llama, buɔl, ku guinea pig acïkï bënë mäc në abek pïny dɔ̈. Mäc ë kääm ku aya mäc ë reec, kämpïuawai [crustaceans], ku käkëjual në pïuic acï däc bënë.
Määcläi në kueryam ageirot aguiɛrëluɔi de cäkbëkäŋbei ye waar tënë tïɔ̈p wënë yen tɔ̈. Puɔ̈rkumac tënë muökëthok acï bënë lɔ̈ɔ̈knyin në dhëël mäcril tënë abak lɔtueŋ dɛ̈t de pinynhom cëmënë ɣɔ̈k juɛ̈c ayeke mäc në luak thi ku ajïth thiärcïïkuen ayeke mäc në ɣɔndhiëthëtoŋthin.


text:
Kör
Köör ee lɛ̈ndhiethëmïth [mammal] de kuataŋɔu (Felidae). Theem ë thönëköör kɔ̈k dït tënë 250 kg. Ee koolë, köör roor ciëŋ Apirïka Ruëlëpinyliɛɛtic [sub-Saharan] ku Asia-yic. Kɔ̈r aa pïïr në liɛliic ku rupic ŋiec. Ŋuɔ̈tëköör aa thiin tënë thönëköör ku kat awuur në kam ciekic, ku yapden guiir të yap kek läi cath duut.
Köör acë thuum në Apirïka Parutic ku Athia Paguotcuɔlic në run ke biänabuur diääk cï lɔ. Agut ciet run tïm thiäär cëjäl, köör ee yaa lɛ̈idhiethëmïthdït ye aniinë piny dïtbëtɛɛm, 1950 ee kɔc etök, acë yaa ciëŋ në tëdït ë Apirïka-yic, Yurathia-yic jäl Yuropa Pacuɔl agut India ke në Amerika-yic jäl Yukon agut Peru. Ee koolë kör ee macthok awicthum [endangered]. Dït aniinë Apirïka-iyic acë kuur ka cë yaa 30–50% në run 20 në tökërou de rou në ruɔ̈ɔ̈nbuɔt 20. Määr de tëdeceŋdɛn ku taŋtaŋ ke kɔc aaye kek ee kadïït ë diɛɛr.
Köör aaye lac cɔl 'banyëror', ku aa looi ke kïn ë dɛɛtëpiou ku bääny. Kɔ̈r aaye yök në cärëriɛɛl na juëc tënë läi kɔ̈k ëbɛ̈n. Rooric, köör aapïïr run 10–14. Të cï dom, aalëu bë pïïr run 20 ku täkac. Rooric, thönëköör aacie laac pïïr të wär run thiäär. Thönëköör aa ɣɔntok yök ke thar kekë thön kɔ̈k rooric, ku kënë ee pïrden cɔl ciekic. Köör aa wär mecthok aŋou kök ŋiɛc ciëŋ akut. Rual ë kööric anɔŋ ŋuut ke dhien tök, aduurken, ku thönëkör cë dït tök ka rou. Duut ë ŋuutëköör aaye laac lɔ yäp netök. Köör aa läicuet ku mëkuëny. Rïŋcëdhiäth ee juec tënë 50% kacëcuitic.
Köör aa kuin rïŋ ë läi cë tuaany ku läi cï näk në laïcuɛt kɔ̈k. Kek aa gak ke yɔ̈ɔ̈p në cuɔɔr göör nhial ke yuiɛl thïn,rin kënë ayee nyuɔth kela län cï thou tëdä la guop tetok tɔ̈ të thiɔ̈k.


text:
9
Jeacuu Ngaa Maa Abab Piny Athiehdhe
(Mak 2:1-12; Luk 5:17-26)
1
Batiene arumo, e Jeacuu apaahr yi baabuur udoge caahn e ngo ngol baaw ne beehn Kaparnaam ka beede. 2
Naa awahnhe e nyoge mooge ake beehno e ge kahl dhaano maa abab piny e ngo bien kaa belo. Kaa aniid Jeacuue kaa ayiih gene kii ngo, e arubo yihre kea, “Waahda, mag cwihnyi, adhemuohme giihi ge awii piny yihri.”
3 Kaa alihng yaa loohng Juoge gihn arob Jeacuue e ge ake ngoan ke cwihny gen kob gene, “Wa nyin wiihe arome ke Juog kea adhemuohme wiie ke piny yihr nyoge neehn mar Juog!”
4
Jeacuu ka gihn nii cwihny gen angeye maa apeehye kea, “Nye yaage, gihn e ngoanu giih me reje ke yaa aduunu! 5
Maa aweehne e ne teeg ke tiihyo, ne rob ngo kejea, ‘Adhemuohme giihi ge awii piny yihri,’ wale ne rob ngo kejea, ‘Yedh maalo ucaahdhi?’ 6
Awaahn a ge adoohng ne dhaano utaahngo, a utiihyo ke gihr nyepiny kedea uniidu ngo, gihn me be rom ree tiihyo yihr dhaano utaahngo ne nyoadh ngo yihru kedea ungahyu ngo kejea yihra ne tee wiih ngoom me wiia adhemuohme giih nyoge piny.” Kaano e dhee aloge ke bang nyin abab piny urube kea, “Aj maalo ukaabi belo gihri uci paajo.” 7
Noono uaj nyine ke maalo ucea paajo. 8
Naa aniid nyoge gihn ayug ree, e ge ake gaahy maa apiih gene ne puoj Juog ngaa cub kwaad tee me wa gihn nu yihr dhaano utaahngo.
Matheewo Acuohn Jeacuue
(Mak 2:13-17; Luk 5:27-32)
9
Kaano e Jeacuu a'aay ne bar wong maalo ke waahdhe. Naa awahnhe kar yaa gwaaj cuol e ngaa me nyinge Matheewo aniide niido e ngo apiih ne gwaay cuol. Maa arob Jeacuue ngo yihre kea, “A daahd udoohngi ne ngad waahdha.” Maa ayedhe maalo uaaye tiehd ke Jeacuu.
Nywaahg Ke Yaa Adhemuohm
10
Cahng man, e Jeacuu anaa paar Matheewo kaa agoonge yea. Nyoge me thoohdh mee ge anaa anudo tiehd keehd Jeacuu maa jo waahdhe. Yaa gwaaj cuol maa yaa adhemuohme ge cuohn Judea ne nyoge me reje, ge anudo thiow. Wudh gen anaa amad gene paar Matheewo kaano cang. 11
Bang gihn yaa Paarijea kwaad jo nu be nhyaar gene ubeehd gene kiin nyoge, e jo waahdh Jeacuu apeehny gene peehnyo kob gene, “Beehda ke nying gihn ge beehn ngad puohny gihru upiihe ka maa acielo ne cam keehd yaa gwaaj cuol kedea yaa adhemuohme?”
12
Naa alihng Jeacuue ngo, e abeehre, “Padh yaa rog gen tooro atwaany ge ne daahd akiihm, abea beehda nyoge me tuu ge ne daahd akiihm. 13
Cidhu udaahdu yi lum gihn arob Juoge naa akoohbo kea,
‘A daahd ngaa me luu cwihnye caahn
me wii lubo piny,
a be daahd ngaan yug giih kweehr.’
A kuu abeehno kaa nying yaa koohbo kejea ge abiohgrwaale. A abeehno kaa nying yaa yiih ngo kejea ge yaa adhemuohm.”
Lubo Ke Nying Kweehr Cam
(Mak 2:18-22; Luk 5:33-39)
14
Cahng man thiow e jo waahdh Joon Ngad Luogwahy ge abeehn bang Jeacuu maa apeehny gene ngo kob gene, “Ke nying gihn do ge bahnge jo waahdh giihi cam be kweehr gene abea yaa Paarijea kedea wan cam kweehr wane kweehro ne wuor Juog?”
15
Maa abeehr Jeacuue ngo yihr gen kea, “Ubeehra yihru kaa ucaale, e ngo caala ke rih ngaa maa atihng dhaago paajo. Kare nud umeehg yaa acuohn athiehge yi nyuohme kweehr cam abea athiehg nud bang gen ne? Abea cahng ukaab athiehg oogo bang gen e nuu ukweehr gene cam.
16 “Thiow, ngo uroma ke rih ucaale moogo me wa gihn. Padh kare udhahb dhaane waaro me nyaahn rih jwaahd waaro maa ayiej? Bang gihn nea waaro gihn nu ree cea ke ne juunyo e wong kaa adhahb ree cahge kaa jwaa? 17 Wale thiow ngo roma ke rih ucaale moogo me koohbo kejea dhaano koongo me poohd kuu uyaahnyo be pege yi keej maa acoon maa akuoj bang gihn koongo yea keej coohde coohdo, uwoj koonge oogo nea ngo utwag uyaahnye. Gihn me ne cohg beehda uyoad koongo me poohd kuu ayaahnyo, ukedhe yi keej me nyaahn beere koongo be rahny kedea keej yea be coohd.”
Nyaar Ruohdh Kedea Dhaar Wuur Reme Ree
(Mak 5:21-43; Luk 8:40-56)
18 Kaano apoohde e Jeacuu urubo keehd nyoge nu, e Ujudea, me beehda ruohdh wod amaad gihr Judea abeehn bang Jeacuu. Gihn nu e cunge arung piny maa arube yihr Jeacuu kea, “Nyaara uthoo awaahn kan. Ngo awiia piny e ngo uluyo. Beehn uci ne cub cingi wiihe beere ngo ubodho.” 19 Maa a'aj Jeacuue maalo keehd jo waahdhe ubuodhe batien nyin.
20
Kaano e dhaago me remo uwuur ree ke run apaar wong ariow e ngo be cuung abeehno ke ngahy Jeacuu maa agweele dhe athoohr gihr Jeacuu, 21
e urubo ke cwihnye kea, “Keehd me nahge dhe athoohr gihre e ne gweela, e remo ucuungo.”
22
Kaano e Jeacuu wiihe aloge ke bang dhaar ni umaahnye bang ngo maa akoohbe kea, “Mag cwihnyi nyaara! Yiiho mari yih aboadhe.” Kaano e remo ake cuungo.
23
Naa awahnh ge Jeacuue paar ruohdh wod amaad e ge yuud nyoge uyuog kedea ugoohne giih thieng ge ke koadho ke nying thoo naa apahdh wihj. Naa angahy Jeacuue ngo kejea thoo uroomo wa niine e ake rubo: 24
“Aayu oogo kan, nyethiin kuu athow gihre beehda niine.” Naa a'aay gene e Jeacuu angier gene kejea gihn me ngahye tooro. 25
Naa a'aay gene arumo, e Jeacuu acaa wod maa amage bad nyethiin kedea uyedh nyethiine maalo. 26
Wiihj gihn ayug ree paar ruohdh wod amaad, akeedho ke bang yea paajo ne raj.
Jeacuu Nyoge Ariow Maa Acoor Athiehdhe
27
Jeacuu acahg aay kaano ubare ke waahdhe. Abea yi waahdhe noono e nyoge ariow me nying gen acoor ge ake caahdho thiow e ge buodh batien Jeacuu kedea e ge ukwaago kob gene, “Kwaar Deabid, yeyi be ngeer yi ngoohng nying wan ne?”
28 Naa awahnh Jeacuue paajo arumo, e ngo aci wod. Coohre giih thiow ge aci wod. Maa akob Jeacuue ngo yihr gen kea, “Ngo ayiihu ne cohg ke cwihnyu kejea kare nud yihra uthiehdha wun ne?” Maa ayiih gene ngo kob gene, “Ayiih! Ruohdh wa romi kaa thiehdho.”
29
Gihn nu e nying gen agweel Jeacuue maa arube yihr gen kea, “Wa kwaad kaa ayiihu ngo kejea wu roma kaa thiehdho kea noono yuge ree wa kaa adaahdu.” 30
Ke wong kaano e nying gen anaa weehny, uniid gene piny. Kaano e angweel Jeacuue piny yihr gen teeg mee kea, “Gihn ayuga rogu keá robu yihr dhaano utaahngo.” 31
Abea naa a'aay gene e ge ake cidho uteed gene gihn ayug Jeacuue rog gen ke bang yea paajo.
Jeacuu Ngaa Maa Amiing Athiehdhe
32
Nye kaano abeehn yaa ni athiehdh uaay gene nu, e ngaa maa amiing me kar rob tooro yihre ke nying gihn ree naa atiihb ukeehg akahl bange. 33
Naa ariem Jeacuue atiihb ukeehg oogo rih nyin e ngo ake thubo ke rob beer mee. Gihn nu ucwaahng nyoge keter kob gene, “Kwaad gihn ree keá kuong ke tiihyo cahng acielo keew yaa Judea!”
34
E yaa Paarijea ge ake rubo ke piny yihr nyoge ke nying Jeacuu, kob gene, “Atiihb ukeehg rieme oogo kaa nying teeg gihn yoade bang ruohdh atiihb ukeehg.”
Jeacuu Yea Angeer Ke Nying Nyoge
35
Noono ucaahdh Jeacuue kedea e ngo wen yihdh miehr ke bang geedhe. Acaahdho e thiehdh kwaad atwaanye cang kedea e ngo puohny Ciig Beer ke bang yihdh wuud amaade. Ciig Beer ge rubo ke nying ka beehn Juoge uyuge nyoge udoohng gene ne joe. 36
Kaa aniid Jeacuue amahr akuud nyoge bange e yea angeer ke nying gen keter. Yea angeer bang gihn ge aniide wa kwaad amaahle me ngad kwaag gen tooro. 37
Noono e Jeacuu arubo yihr jo waahdhe kea, “Tiihj puohny lum Juog yihr nyoge ngo adoohng teeg keter, adhaahr ngo uroma ke rih deeh puohdho me puur. Noono e daahd nyoge me thoohdh me tiihy giih acieg yi puohdho. 38
Nea wa gihn nu kea kwayu Juog, ge room ke ngad puohdho, umuoje wun keehd yaa tiihj me thoohdh ubeehn gene ne tiihj yi puohdho gihre.”


text:
Paulunê papia gêdêŋ lau
GALATA
Apômtau Jesu nê Ŋawae Ŋajam kêlaiŋ tau e sêsôm lasê lalau samuc, taŋ nêŋ ŋam kêsêp Juda atom sêŋô to sêkôc sa sêjac ŋawaegeŋ sêwiŋ-sêwiŋ naŋ, biŋ tonec kêlênsôŋ gôlôac buŋa gebe lau teŋ têtu lau buŋa ŋanô atom aê sejop Mosenê Biŋsu sêwiŋ aegom. Paulu taê gêjam gebe aê sêsô Biŋsu ŋalabu nê gejae êsêac ŋawae atom. Masianô. Eŋ gebe dambiŋ tauŋ toŋ tamiŋ Kilisi nee takêŋ gêwiŋ taugeŋ kêtu ŋanombaŋanô gebe Anôtô gêlic ŋamalac samob gêdêŋ kêtu sêkêŋ gewiŋŋageŋ. Tageŋ lau ŋagêdô jasêô lasê gôlôac Galatiaŋa, naŋ sêôc Paulunê biŋ tonaŋ auc ma sêsôm ŋajaŋa gebe Lau sejop Mosenê Biŋsu êwiŋ acgom, go Anôtô êlic êsêac têtu lau gêdêŋ. Galatia tonaŋ Romnêŋ gamêŋ teŋ gêc Asia Sauŋ.
Paulunê papia gêdêŋ lau Galata nec ŋac tau keto gebe lau, taŋ sêkêŋ taŋeŋ mêtê geo tonaŋ e seo sic naŋ, sêkac tauŋ ôkwi dêndêŋ gôlôac buŋa nêŋ sêkêŋ gewiŋ to nêŋ lêŋ ŋaŋêŋ naŋ. Paulu gêjac m nê papia gêwa tau sa gebe Jesu Kilisi nê aposolo teŋ eŋ ma gêwê kaiŋ gaê tau, tec gêjam talaŋ tau gêdêŋ lau, taŋ seboc eŋ aposolo ŋanô atom naŋ. Paulu geseŋ esêae ma kêsôm ŋajaŋa gebe ŋamalac sêsuŋ sakiŋ aposoloŋa gelom eŋ atom, kekôc aŋga Anôtônê. Ma Anôtô kêsakiŋ eŋ gêdêŋ lau samuc gebe ênam mêtê êsêac êlêlêc lau Judawaga su. Go gelom biŋ teŋ gebe sêkêŋ gêwiŋ taugeŋ kêpô lau ôkwi têtu lau gêdêŋ. Gocgo kêwaka biŋ tonec sa gêc môkêlatu 5 to 6 gebe takêŋ gêwiŋ Kilisiŋa kêkac lau buŋa têntac gêwiŋ tauŋ, tec gêbiŋ êsêac tôŋ jasêjam tauŋ sa to sêmoasiŋ tauŋ topalêgeŋ.
Ŋadênaŋ
1. Paulu gêjac m papia tau 1:1-10
2. Paulu gêwa tau sa gebe eŋ aposolo ŋanô teŋ 1:11–2:21
3. Ŋawae Ŋajam Anôtônê moasiŋŋa 3:1–4:31
4. Kilisi kêgaboac lau buŋa su sêmoa nêŋ lêtêgeŋ, tec sêmansaŋ biŋsu sênac ŋawaegeŋ 5:1–6:10
5. Paulu gêjac mata papia tau 6:11-18
1
Paulu gêjac m nê papia
1 Aê aposolo Paulu ŋoc biŋ tonec. Aê katu aposolo aŋga ŋamalacnêŋ atom, ma ŋamalac teŋ kêjaliŋ aê sa atom. Jesu Kilisi agêc Tama Anôtô, taŋ gêŋu eŋ aŋga ŋacmatênêŋ sa naŋ, tec kêkêŋ aê. 2 Aê to lasitêwai samob, taŋ semoa sêwiŋ aê naŋ, ma biŋ êndêŋ gôlôac dabuŋ Galataŋa naŋ.
3 Tameŋi Anôtô agêc Apômtau Jesu Kilisi nêŋ moasiŋ to biŋmalô êndêŋ amac êwac.
4 Kilisi tau kêkêŋ tau kêtu aêacnêŋ secŋa ma kêjaŋgo aêac aŋga nom sec tonec su kêtom Tameŋi Anôtô nê biŋ. 5 Ŋawasi êndêŋ eŋ teŋgeŋ ma teŋgeŋ. Biŋŋanô.
Ŋawae ŋajam tageŋ tec gêc
6 Aê kêtakê, gebe amac akac taôm su sebeŋ aŋga ŋac, taŋ kêkêŋ Kilisine moasiŋ kêkaiem amac naŋ, ma asuŋ taôm adêŋ ŋawae ŋajam tauŋa teŋ aja. 7 Tageŋ ŋawae ŋajam teŋ gêc atom, mago lau ŋagêdô tec sêlênsôŋ amac ma sebe sênam Kilisinê ŋawae ŋajam ôkwi. 8 Aŋô acgom, aêac me aŋela undambêŋa teŋ embe êsôm ŋawae ŋajam teŋ lasê êndêŋ amac eso ŋawae ŋajam, taŋ aêac asôm lasê sugac naŋ, Anôtô oc êpuc boa eŋ. 9 Ŋoc biŋ, tê kasôm su nê, galoc jasôm ŋakôniŋŋa êtiam gebe Ŋac teŋ embe êsôm ŋawae ŋajam teŋ lasê eso ŋawae ŋajam, taŋ akôc aŋga aêacma naŋ, Anôtô oc êpuc boa eŋ.
10 Galoc alic amboac ondoc. Alic aê gabe ŋamalac sêŋô ŋoc biŋ ŋajam me Anôtô êŋô ŋoc biŋ ŋajam. Me abe aê gagôm gêŋlêlôm gebe ŋamalac sêlic aê ŋajamŋa me. Embe jaŋgôm êtu ŋamalac sêlic aê ŋajamŋa, oc jatu Kilisinê sakiŋwaga atom.
Paulu kêtu aposolo ŋamiŋ
11 Lasitêwaac, aê jawa sa êndêŋ amac gebe Ŋawae ŋajam, taŋ kasôm lasê gêdêŋ amac naŋ, ŋam kêsêp ŋamalacŋa atom. 12 Aê kakôc aŋga ŋamalac teŋ nê atom, ma ŋamalac teŋ kêdôŋ aê atom, Jesu Kilisi tau geoc biŋ tau lasê gêdêŋ aê.
13 Ŋoc lêŋ gêmuŋŋa, taŋ kasa gawiŋ lau Juda naŋ, amac aŋô ŋawaegac gebe kêjanda Anôtônê gôlôac ma gaseŋ êsêac ŋawaô. 14 Aê gajob Judanêŋ mêtê kalêlêc lau Juda taêsam, taŋ ma jala kêtôm tau naŋ su, ma kamasaŋ ŋoc lau ŋanô nêŋ ŋagôliŋ laŋgwa toôlic palê kaiŋ teŋ.
15 Mago Anôtô gêlic ŋajam, tec kêjaliŋ aê sa gêdêŋ taŋ tinoc kêkôc aê atomgeŋ naŋ, ma kêkêŋ nê moasiŋ mêŋkêkalem aê kwanaŋgeŋ. 16 Ma eŋ geoc nê Latu lasê gêdêŋ aê gebe jasôm ênê ŋawae ŋajam lasê êndêŋ lau samuc, tec aê katu kênac ŋam gêdêŋ ŋamalac teŋ atom, 17 ma kapi Jerusalem gaja gebe jalic lau, taŋ têtu aposolo sêmuŋ aê naŋ atom. Aê gaja Arabia e gamu gaja Damasku kêtiam.
18 Gamoa e jala têlêac gêjaŋa, go kapi Jerusalem gaja gabe jalic Kepa, tec gaŋgôŋ gawiŋ eŋ bêc 15. 19 Mago galic aposolo ŋagêdô nêŋ teŋ atomanô. Apômtau lasi Jakobo taugeŋ tec galic eŋ. 20 Biŋ tec kato gêdêŋ amac nec, kasau atom, kato kakô Anôtô laŋônêmŋa. 21 Go gaja Suria to Kilikia ŋagamêŋ. 22 Gôlôac dabuŋ Judaiaŋa, taŋ Kilisi gêbiŋ êsêac tôŋ naŋ, sêlic aê laŋôcanô atom. 23 Biŋ tageŋ tonec tec sêŋô ŋawae gebe “Ŋac taŋ gêmuŋgeŋ kêjanda aêac naŋ, tec galoc kêsôm ŋawae ŋajam lasê kêpi biŋ takêŋ gêwiŋŋa, taŋ gêmuŋgeŋ geseŋ su naŋ.” 24 Ma sêlambiŋ Anôtô kêtu aêŋa.


text:
Rebeka Nyandeŋ Mabior
Rebeka Nyandeŋ de Mabiör (ee dhiëth ruɔ̈n; timthiɛɛr ku dhäŋuan ku thierdhiec ku dhetem 1956) aya aŋiɛcwëlbaany ë Paguɔ̈t de Thudan. Acë lui keye Bɛ̈nyluɔi de Gëk ku Käkëcääth ne miir ë Paguɔ̈t de Thudän, ku yee apiŋbɛ̈ny de Bɛ̈nymacbaai. Ee tiŋjɔk de M. Jɔn Garaŋ de Mabiör, Bɛ̈nykoormacbaai Tueŋ de Thudän ku ye Bɛ̈nymacbaai de Paguɔ̈t de Thudän. Ee Jieeŋ de Twic Pabak. Madam Rebeka eeyee ajiëm [advocate] ril de Gɛ̈mgɛ̈m Dɔ̈ɔ̈r Ebɛ̈nebɛ̈n loi M. Jɔn Garaŋ agut bɛ̈n nɔ̈mlääu në 9 Pɛnëdhorou 2011. Ɣɔn 2005 cï monyde thou, ke acë bën keny Amatnɔ̈m Pawut ku lee rɔ̈m kekë Bɛ̈nymacbaai de Amatnɔ̈m Pawut Jeorgi W. Buc. Acë athöör alɛɛc ben gɛm miir Amatnɔm Pawut ne biäk ci kek kɔ̈ɔ̈c ne dɔ̈ɔ̈r de Paŋuɔ̈t Thudän. Ayadeŋ acë keny Ɣöndït Grinnell ku Piöcëbɛ̈n de Pawut Iowa tëɣɔ̈n thöl monyde gäät thïn, ke Rɛɛnken Tɔŋbaai ë Thudään këc guɔ̈ gɔl në 1983.
Ne luɛlde Thudän Tribune, Nyandeŋ acë räm kekë Bɛ̈nymacbaai Thalpa Kiir në 22 Pɛnëthiäärkurou 2013, biäk bï kek titnyin Paguɔ̈t Thudän thɔ̈ɔ̈ŋ. Raanlɛn [late] M. Jɔn Garaŋ kekë tiŋde Rebeka adekï mïth kadhetem, man kääc ë dɔ̈ɔ̈r ku rëëreduk [stability] Paguɔ̈t Thudän.


text:
Wünak na wüngërbe
Corrida entre o macaco e a tartaruga
Conto Manjaco
Bairro Catacumba na cidade de CanchungoGuiné-Bissau
Contador
Julio Malam Indjai
Ha wutaje di kantëntamus, Wücata ho hü cï ŋal, baloŋ nü ja Wünak na Wütartaruga(Wügerbe). Nboŋ legi ange leent na komo a chïï pëtuk bëlolan dek. A dü ka chïï na pürfiare, a jï ja naw, dï purir, nja ka bando, bando njï ka bando wücëk.
Nboŋ Wütartaruga wü ja Wügërbe, cu dï manjaku propï, wü jakü Wügërbe, wü jaku Wülul. Wügërbe ja a purir pëtük na Wünak Wünak ja wül ŋïïlante pëtük na njï, ange cï ka totaral, ja nboŋ nja kagunde, ja ka doh, ja ka tük, ja ka teende, ka baande wücëk, legi ange dola, ange gunde, na jaka kankoohta bïïn dï gëkür dï pëtuk këdu dï wuseeki.
Pëtuk pëpurir peh wunseente pëtuk, nboŋ legi haah Wücata(Wünak) dü ka fiansar dü ka ya wü ka wat, dü ka a peel wül di pëtuk, a gañaru, di ya ka gundï a Lion, suma Wulion peh pëtije wuforsa dï breeng, wü lü patsi wül wügun mëntananu, legi bë yïr di ka pürïr dï pok, nboŋ Wünak wü dolan a ruka ka chïï parer rek, ñifer yir, ñefe ya pïïh ba nü Wügërbe kuma a peh wül pëtuk.
Nboŋ legi Wügërbe, Wügërbe doh wüplanü te doh wü tu nmeh wï, a tas koh ka meeh purïr, pëpibanan Wünak kuma, wü koh pipa lo tëp tï kënëŋem mbseente, kanëŋem kassente kajeenkal suma wüleer wücëk wü nëm dï këseente dï breeŋ a roh je, kë meeh jenke na bënïïm propri ŋal du wünkintar, jenke na bëniim ho yar ka nem mbseente, wo jaka pëtuk ka kür faan na bëfaah, wo tiji ntari na bëtaakala, wor ka aja wu tëp tuh, wü pënanan wukik, wüseenti kajukan, wü pën wü ka pën wukik kajükan tün, wü pën wukik kajüka tün, wün tü ka jükan wukik wu tëp, wujükan wukik kë tëp, wü kaka baande na pënat na pëtuk. nboŋ, legi ho nü faan a cam breeŋ blïïnke, a maaru ta pësiŋar blïïnke tuh, wüntaab ba baande, a maar pëtuk pëmintanani pün, legi a ba kob wungaf rek, aca a pëtuk pacalir a ba kür pëtuk, ange kur pëtuk.
Wünak na Wügrbe, legui Wünak tük a par Wügërbe du ka hete a ka deen mbseente a te ka ruka kur pëtuk ka net pecar bë baande, net ya kë baand seeh, wo wüjeje ka deh a bü kaka tuke kak, wo kaka sünte a cï ka deh mbseente, a cï ka deh mbseente, ka deh mbseente ho kë dï ntaaje wü par ka goy. Wü par na këgoy, wü bïï na büar.
Na goy, wïïn Wünak cï na goy, aca wü pëne wü hayuum, ba yuum, ba yuum, ba yuum, ba yuum, ba yuum rek, wüpar Wünak, wüleer wüpar Wunak, a di ka mint, a ci ka mint, a ci ka mint, a ci ka mint, a ci ka mint, wu nu kuma ji meh, wu nu kuma du chii piir, aca Wunak a lënker bëgoy, ho teen wi, ho teen na wüfet nu ruk, ho teen kafet, ho teen kalanke, wïïn na tu tï wü koh wüloŋ, ho kur pëtuk, a kur pëtuk, a kur pëtuk man dek, acah bëfale a tënger ba baande, ha Wügërbe gañari, a chii pa peeh bañaŋ kuma, cï tu leer npeeh bañaŋ këfiansaru këwat kë jii kuma ŋiilan kë dü blïïnke tuh paske nalolan ñaŋ ka tije been nï purir peeh doh wüloŋ, koh meeh wi, ka nduka kafet suma di Wügërbe du bunk.


text:
Acuööth jäŋ
Acuööth jäŋ (gɔny, jɔny)
Tëdɛ̈ ka cɔl acuööth, gɔny walä ayiɛɛl-run kadhorou. Ee tuɛny dɛ̈l ye kuat (liny) dhiëi liɔi-liɔi cï lëu buk tïŋ wuɔ nyïn cɔl Sarkoptes Skabiɛi coi kɔc gup. Kït acuööth jäŋ ye lac tïŋ aye ayiɛɛl apɛidït ku akuöök cït piɛɛr.
Aköl kɔ̈k, aka luöt thiknyɔt alëu bï ka tïŋ ee dɛ̈lkɔu. Alɔŋ awuɔɔk tueŋ, raan ee kïttuany jɔɔk kaam yïtbuɔ̈ karou ku yïtbuɔ̈ kadhetem. Na ye awuɔɔk rou, aka kïttuany arɔ̈t gɔɔc akältök e path. Kïttuany kä adhiɛl tɔ̈u guöpic tädït walä alɔŋ dɛ̈l abak cït kurcïn, kaam cïniic, awu alɔŋ aŋuum. Nhom ayen dhiɛl thiɔ̈i thïn, ku amïth kek yen rot lac looi thïn. Ayiɛɛl aye yiil apɛi wakɔ̈u. ɣöt ë rot e dɛ̈l cuaath ku kënë ee raan cɔl awuɔɔk tuɛnytuɛny kämluöök.
Kënë gɔny bɛ̈i ee ŋun liny cɔl Sarkoptes Skabiɛi kuat cɔl athuatrim hominis, ceŋ ë dɛ̈lkɔ̈u. Liny kënë ë luöt dɛ̈lic ku cëŋ thïn ku dhiëët tuɔŋke thïn. Kït acuööth jäŋ arɔ̈t looi wɛ̈t cï guöpkuec liny. Kaam liny cït thiär kek thiärkudhiëc atɔ̈u awuɔɔk tökic. Acuööth ee kɔc liääp të cï raan cï liääp yuul ka cï rot gɔɔt kek raan puɔl guöp (tëcït tënë yuul thiäär) cimënë kɔc lömröt (guëcguëc) awu kɔc rëël tök. Na cɔk alɔn kïc kïttuany röt nyɔɔth, aka raan aŋuɔt cï wuɔɔk yen. Rëël ɣɔ̈n cï thiäŋ cït tä ye mïth-muk thïn, pan cï thiäŋ kɔc ku ɣöötëmëc (thijiin), aye acuööth kɔc lac dɔm thïn. ɣɔ̈n ŋɔ̈ŋ kɔc thïn ë pïu aa dït awuɔɔk gɔny thïn apɛi. Gɔny dhie cï käk yen arac arët. Ee rot looi tënë kɔc dɛk aguiɛr atïtguöp thïn ku keek kɔc kä alëu bïk naŋ liny tiem tök, kënë e kek cɔl ye kɔc aɣok te gɔɔt kek. Këcït kënë ee gɔny cɔl atek rot të cï kɔc röt gɔɔt yuul thinnyɔɔt wälä käŋ luɔi cï dök riɛm ku pïu naŋic acuööth. Kïttuany kek aya cär acuööth jäŋ kan.
Kɔc cï wuɔɔk alëu bï kek guup wal juëc, cimënë wäl cɔl permethrin, krotamiton, kek miök lindane ku abuub ivermektin. Kɔc nin ɣän tök ku kɔc cï röt guac pen wäär abï dhiɛl guup kebɛ̈n akäl tök. Alɛ̈th akät ku alɛ̈th cï ceŋ nïn kadiäk cök cëën abï lɔɔk pïu tuc ku kär keek akölic bïk thiaaŋ apath. Alɛ̈th acï bï bɛn lɔɔk dɛ̈t rin liny cït dhiɛ̈i kënë ace pïr nïn juëc dööt diäk të liu yen dɛ̈l raanic. Kïttuaany alɔ tuɔŋ tëcït tënë yïtbuɔ̈ karou ku ŋuan cɔk alɔŋ cï raan guup wënthɛɛr. Na cɔk kïttuany lɔ tueŋ, raan acï ben guup wäldä.
Acuööth jäŋ e tök kaam tuɛnytuɛny dɛ̈l kadiäk mïth gua dɔm, bï jɔɔk thok nyuɔɔny ku tuɛnytuɛny dɛ̈l ye kämluöök bɛ̈i. Naɣɔn ruön 2015, raan timëtim 204 acï ɣook (2.8% cinëkɔc pinynhom ëbɛ̈n). Liääp acuööth athöŋnyin kaam rööl ku diäär. Kɔc cï dhiɔp ku mïth kor aye lac liääp acuööth jäŋ. Yen aya e kɔc lac dɔm bɛ̈ɛ̈i lanhïïm tueŋ yiic ku bɛ̈ɛ̈i tuc piny thïn. Acuööth jäŋ ye cɔl Scabies thoŋ Dïŋlïth e wɛ̈t Latïn: cɔl Skabere, wɛ̈tde yic “ku ba rot ɣɔt.” Läi ku luɔny kɔ̈k ace kɔc ɣook acuööth. Awuɔɔk ye läi ku luɔny lik thiɔ̈i ku thöŋ kek acuööth acɔl manyuin, ku aye Dïŋlïth cɔɔl sarkoptic mɛny (sarcoptic mange).


text:
Aköljonbɛ̈nyrɔt
Aköljonbɛ̈nyrɔt ayee aköllajik. Tënë Kërëthänooi ee yanh yee cam në atheek de jönërɔt ë Yecu Kritho. Kërëthänooi gam lɔn ayee thëkbëtɛɛm në ruɔn tökic. Kɔc kɔ̈k cie Kërëthänooi aa yanhë cam ke ye gɔ̈ny ë Kër.
Yanhë Aköl jɔtë bɛ̈nydït rɔt acie cam në aköl nyindhiɛ̈ në ruɔ̈n ëbɛ̈n, luɛɛlde ye cɔɔl yanhëcath. Yenmën akut Kërëthänooi ëbɛ̈n acïk gäm të kuen thïn akölninde. Yanh ë Akölë jön bɛ̈nydït rɔt ee cam në akölnhialic tueŋ në ɣɛ̈r ë pɛɛi-yic tueŋ cök në pɛinïn 21 Penëdiäk cök, luɛlde ee cam në Penëdiäk tëdɛ̈t Pen ë ŋuan. Aköl nïn tueŋ yennëkë lëu bï cam ayee 22 Penëdiäk, ku aköl nïn thök ayee 25 Penëŋuan. Akut ɣot Nhialic de Pacuɔl cïmën Arɔm Luaŋnhialic aalooi agenruon Gregori, ku Akutɣotnhialic de Pabak cïmën Luaŋnhialic Mukciɛɛŋ de Pabak, aalooi agenruon Juliuth, ku rin kënë, tëdït ë run akölnïn yenëkë kɔc yanh ë Aköljonbɛ̈nyrɔt cam yic Akutɣotnhialic karou-yic acïï thöŋ, cɔkyen kek aa akölnïn kuen në dhël thöŋ. Në ruɔ̈ɔ̈n 2015 yanh ë Aköljonbɛ̈nyrɔt acï cam pɛinïn 5 Penëŋuan në agenruon Gregori-yic ku agenruon Juliuth-ic aya.
Wën Dïŋlïth Easter, luɛlde Aköljonbɛ̈nyrɔt, acë guɛr Eastre thin, ee rin ke nyawën de Kër Jerman wäärthɛɛr, yanhë acë rɔtlooi akölthöŋwɛr de Kër. Wën Pranth Pâcques acë bën në wën Gïrïk tënë Pethak, ayee yanh Judai yee cam në alawɛ̈ɛ̈r thöŋ ruɔ̈ɔ̈nic.


text:
3
Jon to yom têŋ gôlôwac dabuŋ yêc malac Sadis
1 “Ma to yom têŋ aŋela naŋ yob gôlôwac dabuŋ Sadis-ŋga bocdec bu:
Yom dindec meŋ akêŋ iŋ naŋ mbo whiŋ Anötö ndê ŋalau 7 ma kôc tata 7. Aö kayalê mac lau Sadis-ŋga nem mêtê hoŋ. Lau ŋatô gauc gêm bu mac alhac ŋaŋga ma akôm Anötö ndê gweleŋ. Tigeŋ mba! Mac atôm lau batê! 2 Yêc aneŋ Anötö aŋgô-ŋga aö galic bu mac ac dabiŋ mac nem gweleŋ ŋapep dom. Bocdinaŋ tampo sa ma atisa! Mac nem akêŋ whiŋ kêpiŋ bu oc pacndê. Bocdinaŋ apuc nem akêŋ whiŋ dôŋ maŋ. 3 Gauc nem yom hoŋ naŋ mac aŋgô ti akôc sa su. Ma anem nem ŋalôm kwi ma daŋam wambu yom dau. Mac bu anem ali dom, dec wambu wameŋ gitôm ŋgac kaŋ, ma mac oc aŋyalê ndoc wameŋ-ŋga dom.
4
Magoc aö kayalê lau Sadis-ŋga ŋatô naŋ sêkôm mêtê sac dom, dec galic ŋac tôm lau ti ŋakwê ŋawasi. Aö oc wakêŋ ŋakwê sêsêp têŋ lau dinaŋ sêsôc, bu aö galic ŋac ŋayham, ma ŋac oc sêmbo sêwhiŋ aö ŋapaŋ. 5
Ma lau ŋatô naŋ sêlhac ŋaŋga ma sêku sac dulu, naŋ wakêŋ ŋakwê sêsêp têŋ ŋac bocdinaŋ. Ma yêc Damaŋ ti iŋ ndê aŋela aŋgô-ŋga, aö wasam ŋac si ŋaê asê, ma watôc asê bu sêti aneŋ lau solop. Ma ŋac si ŋaê oc yêc Buku Taŋli-ŋga*
ŋapaŋ.
6 Asa ndê daŋgasuŋ yêc, naŋ ŋgô yom dindec naŋ Ŋalau Dabuŋ sôm têŋ Anötö ndê gôlôwac dabuŋ.
Jon to yom têŋ gôlôwac dabuŋ yêc malac Piladelpia
7 “Ma to yom têŋ aŋela naŋ yob gôlôwac dabuŋ Piladelpia-ŋga bocdec bu:
Yom dindec meŋ akêŋ ŋgac dabuŋ naŋ sôm yom ŋandô eŋ. Iŋ kôc Kiŋ Dawid ndê ki gatam-ŋga, ma gatam bocke naŋ iŋ gêlêc su, naŋ lau daŋ sêtôm bu sêndic ahuc dom. Ma gatam naŋ iŋ gic ahuc, naŋ lau daŋ sêtôm bu sêkac sa dom. 8 Mac lau Piladelpia-ŋga. Aö kayalê mac nem mêtê hoŋ su. Mac lau ti licwalô atu dom, tigeŋ aö kayalê bu mac daŋam wambu aneŋ yom, ma asêc aneŋ ŋaê ahuc dom. Bocdinaŋ alic su naŋ! Kwahic dec aö walêc gatam daŋ su bu wanem mac sa-ŋga, ma lau daŋ oc sêtôm dom bu sêndic ahuc. 9 Lau naŋ sêsap lau Israel-ŋga si sakiŋ akwa dôŋ, naŋ sêtoc dau sa bu ŋac lau Israel-ŋga naŋ Anötö kêyaliŋ ŋac sa. Magoc mba. Ŋac lau tasaŋ, ma Sadaŋ ndê lau ŋac. Aö waŋgwiniŋ ŋac e sêtêŋ mac sêmeŋ ma sêhu dau sêyêc mac gahim-ŋga. Ma têŋ ndoc dinaŋ ŋac hoŋ oc sêŋyalê tidôŋ bu mac lau naŋ aö atac whiŋ mac ndu andô.
10 Mac apuc daôm dôŋ ma alhac ŋaŋga têŋ ndoc ŋawapac ti kisa tap mac sa, tôm aö gac atu mac muŋ su. Bocdinaŋ aö wayob mac têŋ ndoc ŋawapac-ŋga naŋ oc hôc asê bu êŋsahê lau nom-ŋga hoŋ. 11 Ndoc meŋ kêpiŋ bu aö wambu wameŋ. Bocdinaŋ akôc yom ŋandô dôŋ ma ayob ŋapep, bu lau daŋ sênem kaŋ nem ŋaôli ŋayham dom. 12 Lau naŋ sêlhac ŋaŋga ma sêku sac dulu, naŋ aö wakêŋ ŋac sêndöc aneŋ Anötö aŋgô-ŋga ŋapaŋ tôm alhö ŋaŋga naŋ sêlhac iŋ ndê lôm dabuŋ. Lau dinaŋ oc sêmbo sêwhiŋ Anötö yêc malac Jerusalem wakuc, naŋ iŋ oc kêŋ sip akêŋ undambê meŋ, dec aö oc wato aneŋ Anötö ndê ŋaê ma iŋ ndê malac wakuc dau ŋaê pi ŋac. Ma aö wato aö dauŋ neŋ ŋaê wakuc pi ŋac whiŋ.
13 Asa ndê daŋgasuŋ yêc, naŋ ŋgô yom dindec naŋ Ŋalau Dabuŋ sôm têŋ Anötö ndê gôlôwac dabuŋ.
Jon to yom têŋ gôlôwac dabuŋ yêc malac Laodisia
14 “Ma to yom têŋ aŋela naŋ yob gôlôwac dabuŋ Laodisia-ŋga bocdec bu:
Yom dindec meŋ akêŋ Yom Ŋandô Ŋadau. Iŋ sôm yom ŋandô eŋ, ma bocdinaŋ yac dakêŋ whiŋ iŋ ndê yom ma atac lu-lu dom. Ma iŋ gêm gôliŋ gêŋ hoŋ naŋ Anötö kêŋ. 15 Aö kayalê mac lau Laodisia-ŋga nem mêtê hoŋ. Mac asôm bu akêŋ whiŋ aö, tigeŋ mac akêŋ whiŋ aö ti nem ŋalôm sambuc dom. Mac lau tasaŋ! Mac bu ahu aö siŋ gacgeŋ, me akêŋ whiŋ aö ti nem ŋalôm sambuc, dec oc ŋayham. 16 Tigeŋ mba! Mac aŋsau bu aŋkuc aö. Bocdinaŋ oc waseŋ mac su tôm ŋgac naŋ kêsahê gêŋ sac yêc iŋ whasuŋ dec kêlôwê sa. 17 Mac asôm bu mac ati lau ti lêlôm ma lau tiwaê naŋ apônda gêŋ daŋ dom. Tigeŋ mac aŋyalê dom bu yêc Anötö angô-ŋga mac atôm lau ŋalôm sawa, ma lau tandô pec, ma lau ŋakwê mbasi. 18 Bocdinaŋ aŋgô aneŋ yom dindec. Mac bu ati lau ti lêlôm, dec atêŋ aö ameŋ, ma aö wakêŋ gol ŋandô ŋayham têŋ mac anemlhi. Ma anemlhi ŋakwê sêsêp asôc-ŋga bu ambo ŋamlic ŋambwa dom ma mayam pac. Ma anemlhi malasin bu aŋgwasiŋ tanôm e tanôm ŋawa sa.
19 Lau naŋ aö atac whiŋ, naŋ bu sêkôm gêŋ giso, dec aö wasôm ŋac ma wamatôc ŋac tu bu sêhu mêtê sac dau siŋ. Boc-dinaŋ aŋgô aneŋ yom. Anem daôm kwi ma akôm ŋaŋga bu aŋkuc aö. 20 Alic! Aö gatôm mac nem silip daŋ naŋ meŋ kalhac am nem andu ŋagatam ma kêmati gatam mbo. Ma bocdinaŋ asa naŋ ŋgô aö awhaŋ ma gêlêc gatam dau su têŋ aö, naŋ aö oc wasôc watêŋ iŋ wandi, ma alu aneŋ gêŋ awhiŋ dauŋ.
21 Aö gaku ŋaclai sac-ŋga hoŋ dulu, dec Damaŋ kôc aö sa gandöc gawhiŋ iŋ yêc iŋ ndê pôŋ kiŋ-ŋga. Ma ŋalêŋ tigeŋ lau hoŋ naŋ sêlhac ŋaŋga ma sêku sac dulu, naŋ wakôc ŋac sa bu sênem gôliŋ sêwhiŋ aö yêc aneŋ pôŋ kiŋ-ŋga.
22 Asa ndê daŋgasuŋ yêc, naŋ ŋgô yom dindec naŋ Ŋalau Dabuŋ sôm têŋ Anötö ndê gôlôwac dabuŋ.”


text:
25
Ucaale Gihr Nyetheamaahn Apaar
1
“Dhaahr Juog roma ke rih ucaale gihn: Cahng ni nyetheamaahn apaar lame giih gen akaab gene ke thiehno ne ce ne lor wur kaahny me beehn yi kaahnye. 2-4
Nyetheamaahn abiihj ge angahy par ukaahn gene mow moogo ke gihr ukuom, abea abiihj mooge ge akwihy par bang gihn mow moogo maa akaahn gene tooro. 5
Wur kaahny agaalo maa akwal niine nying nyetheamaahn uwahdhe kaa anen gene cang.
6 “E nahg yi dewaahr e doohn nyoge ake lihngo me koohbo, ‘Wur kaahny abeehno. Cidho ne lore.’ 7 Noono e nyetheamaahn giih apaar ge apiih ne gwiir lame giih gen naa atahng gene 8 maa arub nyetheamaahn akwihj pare yihr muu angahy par kob gene, ‘Cedhree! Muoju wan ke nye mow bang gihn lame giih wan ge daahd thoo.’
9 “Maa abeehr nyetheamaahne ngo kob gene, ‘Gahng! Mow yea be rom paahngo bang gihn ngo thiin. Cidho ne ngiew yihru ke mow dhe dhukaahn.’
10
“Noono e nyetheamaahn giih abiihj ge apahdh yooh ne ci ne ngeew mow. Abea nye kaa a'aay gene e wur kaahny aguo wahnho, umon nyetheamaahn giih angahy pare wod, batiene e dhe wod ake ciehgo ne rihb utoage.
11
“Nye batien kaa aciehg dhe wod e nyetheamaahn anaa aci ne ngeew mow ge aguo wahnho thiow urub gene kejea, ‘Cedhree! Yab dhe wod yihr wan umon wane wod.’
12
“Maa abeehr ngad kaahnye ngo kea, ‘Wu beehda nyoge me kwihya.’
13
“Nea maano e wu keá gwaahg bang gihn cahng ubeehn Dhaahr Juoge ngo kwihyu.
Ucaale Gihr Baahng Adahg
(Luk 19:11-27)
14
“Uneehn kwaad gihr ngad paajo me weel atihnge ucege giihe piny yihr baahng adahg ne log maanyo. 15
Ngiihny ge apaahnge yihr baahng giih ni adahg, ucube alihbe abiihj yihr ngad umodho maa alihbe ariow yihr ngad yi diehr kedea alihb acielo yihr ngad dhecaahn, beere kwaad dhaano kiin gen cang utiihyo keehd gihre me rome tiihyo. Naa athume ke paahng ngiihny e apahdh yooh uaaye. 16
Ngaa acub alihbe abiihj yihre agoohd yi cuug ungeehwe keehd giih me beehne ne ngeew oogo. Gihn nu ayuge wa maano ukaar wudh ngiihnye keehd abiihj mooge. 17
Ngaan akaab alihbe ariow acidho thiow utiihye maa akaar wudh ngiihnye keehd alihbe ariow mooge. 18
Abea ngaan akaab alihb acielo acidho ukoanye piny, ukane ngiihny yea.
19
“Batien dwahde me thoohdh e ngad paajo aduuo ke yoohn kar weel ucuohne baahng upeehnye gen ke dhe yoohn kaa atiihy gene ngiihny giihe kii ngo. 20
Noono e ngaan anaa akaab alihbe abiihj abeehno urube kobe, ‘Ngaa Duohng, alihbe abiihj giih akaaba bangi, a atiihyo keehd gen ukaar wudh gene kaa alihbe abiihj mooge. Maany awaahn ni, ge adoohng naa alihbe apaar!’
21
“Maa abeehr ngad paajo ngo kea, ‘Yih atiihy gihn me beer, yih beehda ngaa me cwihnyi nud kedea yih gaahna gaahno kaa aromi nye ngiihny noog weehg kaar beer mee. Awaahn ni, giih me thoohdh ge acuba yi cingi beere cwihnyo umihno tiehd!’
22 “Batiene e ngaan akaab alihbe ariow abeehno urube kea, ‘Ngaa Duohng, alihbe ariow ge naa awii piny yihra maa aloga tiihj keehd gen, e wudh ge akaar udoohng gene naa alihbe angween.’
23 “Maa abeehr ngad paajo ngo kobe, ‘Yih atiihyo beer, yih beehda ngaa me cwihnyi nud kaa aromi nye ngiihny me noog weehg kaar. Awaahn ni, giih me thoohdh ge acuba yi cingi beere cwihnyo umihno!’
24 “Batien yaan nu e ngaan akaab alihb acielo abeehno urube kea, ‘Ngaa Duohng, ngahya kejea yih beehda ngad arojo. Bang gihn keehd puohdho me kuu apuuri e yih caa ne kaj yea. 25 Noono e ngiihnyi ge anaa akoanya piny ne kano bang gihn a atud. Yiih, alihb acubi yihra e man wa kare.’
26 “Maa abeehr ngad paaje ngo kea, ‘Yih ubaahng maa ngad nyaahbo. Cwihnyi tooro adhaahr yih urubo kejea a beehda ngad arojo? 27 Beer, naa angahyi ngo kejea a beehda ngad arojo, gihn e bahnge ge kii cubo yihr ngaa moogo me tiihyo ukaar wudh gene, beere ge duua e ngiihnya naa ayoado e wudh ge akaar?
28
“ ‘Nea wa maano kea kaabu ngiihny giih bange ucubu gen yihr ngad alihbe apaar. 29
Bang gihn kwaad ngaa yihre ne nyepiny e mooge me thoohdh ge udhay wiih man nud yihre. Abea ngaa toor gihr nyepinye yihre keehd gihn anaa yihre ukaab udoohnge ke cinge now. 30
Abea, kwaad ubaahng me cwihnye tooro wa mar nyin thoohru ngo oogo yi muudho ka yuog nyoge yea ke lan ngoohng wong e lag gen kaany gene kaanyo ke nying raahm.’
Cahng Lug
31
“Cahng uduua, a ge adoohng ne dhaano utaahngo, maano e a adoohng ne ruohdh me duohng, maa a ucaahdho keehd wuohdjuog ge ke kar gen cang, e naa ka ubeehna ne piih wiih koom ruohdh gihra. 32
Kaano e tien paajo upiny cang ree uconge nyuma ulela kiin gen naa akuude ariow wa gihr ngad kwaah me poj keew diehge: apeyieme kur gen kedea roohme kur gen. 33
Yaa beeye wa roohme ge ucuba ukwiihya abea yaa reje wa apeyieme ge nuu ucaam.
34 “Noono arumo a urubo yihr yaa nuu ukwiihj kejea, ‘Beehnu jo'a, wu adooj Juog Wura. Beehn kedha wun yi Dhaahr Juog naa agwiire yihru ke coon e upiny poohd kuu acag. 35 Wu atiihy gihn me beer bang gihn a alwahgu oogo yihr kahj kedea duona ayoru ke piih cahng anahg riowe an. Thiow naa abeehna bangu e a beehda aley kar budo acubu yihra. 36 A akonyu dahng bang gihn a anaa angoohng ke waaro ucubu waaro yihra kedea a anaa atwaany utuugu an kedea uliewu an naa amag an yi thijin.’
37 “Gihn nu e yaa beeye a upeehny gene kejea, ‘Ruohdh! Weehne e naa ayoad wane yih anahg kahje ucub wane cam yihri wale yih anahg riowe ucub wane piih yihri? 38 Thiow yih abeehn bang wan naa aley weehne ucub wane yih piny yihdh miehy wan kedea weehne e naa angoohngi ke waaro ucub wane waaro yihri? 39 Kedea yih anaa atwaany kedea umag yihn yi thijin weehne kedea uliew wane yihn?’
40
“Noono e ngo ubeehra koba, ‘A rob athiir yihru, giih atiihyu wiih piny kan yihr jo'a, keehn maa atiihyu gen yihr ngaa me ne bihdh now, e giih nu ge atiihyu ke yihra.’
41
“Noono arumo e a urubo yihr yaa nuu ucaama kejea, ‘Coohru rogu oogo buuda wu yaa alam Juoge. Kadhu yi deeh maaj gihr Juog naa a'ahbe ke nying ruohdh atiihb ukeehg kedea atiihb reje! 42
A anaa anahg kahje maa akweeru ke muoj an ke cam maa a anahg riowe maa akweeru ke cub piih yihra, 43
Thiow a abeehn bangu e a beehda aley uloohru wiiha oogo yihdh miehyu kedea a anaa angoohng ke waaro ukweeru ke cub waaro yihra, maa a anaa amag yi thijin kedea a anaa atwaany ukweeru ke liew an.’
44 “Wiih lum nu ubeehr gene kejea, ‘Ruohdh! Weehne e naa ayuud wane yih anahg kahj, wale yih anahg riowe, wale yih beehda aley, wale yih amag yi thijin wale rihi anaa atwaany ukweer wane ke kony yihn?’
45 “Abea ngo ubeehra yihr gen kejea, ‘A ateed athiir yihru. Ge anaa akweeru ke kony yaa ne bihdh now, e gihn nu nyoadh ngo kejea wu akweer ke kony an thiow.’
46
“Kaano arumo e yaa reje ge uriem ne beehdo yi maaj me nyaahm gihre be gug kedea yaa beeye ge caa yi kuowo me guge tooro.”


text:
Amɛ̈lbaai
Amëlbaai ee dɛk ca ku ee länëdhiëth, ku ee kuat de amɛ̈lroor ku buɔɔthroor. Ee kuat de läibaai, ku aye mac, 1950 ku aye biɔ̈ɔ̈k. Amääl ee yen aa amäl tök në Thuöŋjäŋ.
Amääl aye mac ne biäk de ca, ku riŋ ee cuet, ku aye mäc jiɛɛk. Amääl aye bïoŋde keye alath, ku aye meth ɣääc në yen. Biöŋde amääl aye guur keye akɔ̈t ye mith tääc. Rïŋ de amääl acï dap cuet ɣɔnthɛɛr. Amäl ee lɛ̈n cï dap mac ku kuet ë kɔcthɛɛr. Ku ade amɛ̈l de nhiëm ku amɛ̈l de rïŋ.
Amɛ̈l ayek kecök biɔɔth të ciɛth kekë ceŋ, në kuat tök, ku atɛkiic ë luunyic ë kuat. Amɛ̈l wën ee tät në amɛ̈liic të le kek nyuäth ë wal, ee lɔ mɔ̈"ny kekë läi ee keek cam cït man de aŋui ku kuac ku köör, në baŋ ciɛth en yetök. Amäl ee cath në amɛ̈liic, aye nyooth nɔn ciɛth en të piɛth cïn riööc, ku bɛ̈ny ee amɛ̈l caath, të ciɛth amäl tueŋ ku nɔn ciɛth cil ee të cït të cï cäk en në riɛmde-yic.
Amäl Doli[cokic | cok tënëyökic]
Këdïït ŋic arëët ee amäl Doli, acï cäk në rin ke raan cɔl Dolly Parton. Ku ye amäldïït ŋic cï looi ë raan. Amäl Doli akën pïïr në run juëc, cït man de amɛ̈l kɔ̈k ë ciɛk Nhialic. Amäl Doli akɔ̈c ku ade guöp nuɛɛn juëc.


text:
Paulunê papia kêtu luagêcŋa gêdêŋ lau
TESALONIKI
Noc Kilisi êmu êmêŋŋa kêlênsôŋ gôlôac aŋga Tesaloniki e lau ŋagêdô sêŋô keso ŋapaŋ. Amboac tonaŋ Paulunê papia kêtu luagêcŋa gêdêŋ lau Tesaloniki nec ŋac tau keto geseŋ biŋ, naŋ gêôŋ sa aŋga gôlôac tau sebe Apômtau êmu êmêŋ ŋanoc kêdabiŋgac. Paulu geseŋ biŋ tonaŋ ma gêwa sa gebe Kilisi êmu êmêŋ atom, “Ŋac alôb-alôb secsêga”, taŋ êkêŋ kisa êndêŋ Kilisi ŋawaô naŋ, mêŋêpoa lasê ma êkac ŋamalac sêŋgôm sec to gêŋ alôb-alôb ênam sêga acgom.
Lau sêsam papia tauŋa sêôc kisa to ŋandaŋ, tec aposolo gêlêŋ biŋ êsêac gebe sêkêŋ êwiŋ ŋaŋêŋ sênsiŋ sugeŋ to sênam nêŋ kôm sênac ŋawaegeŋ, ec lemeŋ ŋakoleŋ êlôm êsêac amboac sêlic Paulu to nê kômwaga sêgôm-sêgôm naŋ, ma sêmoasiŋ lau sêŋgôm gêŋ ŋajamŋa endeŋ tôŋgeŋ.
Ŋadênaŋ
1. Paulu gêjac m papia tau 1:1-2
2. Paulu awa gêôc to awa gêjac Anôtô kêtu gôlôac tauŋa 1:3-12
3. Biŋ Kilisi êmu êmêŋŋa 2:1-17
4. Paulu gêlêŋ biŋ êsêac gebe sêsa nêŋ lêŋ têtôm lau buŋa 3:1-15
5. Paulu gêjac mata nê papia 3:16-18
1
Paulu awa gêjac lau
1 Paulu agêc Silwana ma Timote ma biŋ êndêŋ gôlôac dabuŋ Tesaloniki, taŋ Tameŋi Anôtô agêc Apômtau Jesu Kilisi sêbiŋ aêac tôŋ naŋ. 2 Tameŋi Anôtô agêc Apômtau Jesu Kilisi nêŋ moasiŋ to biŋmalô êndêŋ amac êwac.
Kilisi êmu êmêŋ ma êmêtôc ŋamalac
3 O lasitêwaac, aêacma ŋalêlôm kêkac aêac tec ajam daŋge gêdêŋ Anôtô kêtu amacŋa ŋapaŋ, gebe amacnêm akêŋ gêwiŋ kesewec kêlêlêc, ma akêŋ têmtac gêwiŋ gelom tau gêdêŋ-gêdêŋgeŋ gêjam amac auc. 4 Agôm amboac tonaŋ, tec aêac alanem tauŋ kêtu amacŋa gêdêŋ Anôtônê gôlôac ŋagêdô. Êsêac sêjanda amac to aôc gêŋwapac, mago aôc totêmtac kêpa sugeŋ ma akêŋ gêwiŋ ŋajaŋa.
5 Biŋ tonaŋ gêwa Anôtônê mêtôc sa gebe jagêdêŋ. Amac aôc gêŋwapac kêtu Anôtônê gamêŋŋa ma Anôtô kêmasaŋ amac e atôm gebe awê kaiŋ gamêŋ tau. 6 Ma Anôtô oc êŋgôm gêŋ naêndêŋ. Eŋ êkêŋ lau, taŋ sêkêŋ gêŋwapac gêdêŋ amac aôc naŋ, tauŋ sêôc gêŋwapac êjô. 7 Ma eŋ oc êlêwaŋ gêŋwapac, taŋ aôc amoa naŋ, su aŋga amac to aêac amboac tonaŋgeŋ. Eŋ êŋgôm gêŋ tau êndêŋ noc Apômtau Jesu eoc tau lasêŋa aŋga undambê to nê aŋela ŋaclai. 8 Eŋ eoc tau lasê tojawaô ma êkêŋ ŋagêjô êndêŋ êsêac, taŋ sêjam kauc Anôtô to taŋeŋpêc aêacnêŋ Apômtau Jesu nê ŋawae ŋajam naŋ. 9 Êsêacnêŋ ŋagêjô gebe sêôc ŋandaŋ sênaŋaŋa, taŋ ênêc endeŋ tôŋgeŋ. Ac sêmoa jaêc Apômtau laŋônêm to nê ŋaclai ŋaŋawasi. 10 Êndêŋ bêc Apômtau Jesu êmêŋŋa naŋ, Anôtônê lau oc tetoc eŋ sa to lau samob, taŋ sêkêŋ gêwiŋ aêacma biŋ, taŋ ajac jaeŋ amac naŋ.
11 Aêac taêŋ gêjam biŋ tonaŋ, tec ateŋ mec kêtu amacŋa ŋapaŋ. Aêac ateŋ aêacnêŋ Anôtô gebe êmansaŋ amac e atom gebe andaŋguc ênê kalem. Aêac ateŋ Anôtô gebe nê ŋaclai ênam kôm êpi amac e êŋgôm gêŋ ŋajam, taŋ abe aŋgôm naŋ anô êsa to ênac dabiŋ akêŋ gêwiŋ ŋakoleŋ. 12 Embe amboac tonaŋ, go amac atoc aêacnêŋ Apômtau Jesu nê ŋaê sa, ma eŋ etoc amac sa. Aêacnêŋ Anôtô agêc Apômtau Jesu Kilisi nêŋ moasiŋ êŋgôm gêŋ tau ŋanô êsa.