text:
1-jeltoqsan Mäñgilik el boluğa attanğan kün
Biıl ğana "Ruhani jañğıru: Bolaşaqqa bağdar" attı Memlekettiñ keleşegi üşin asa mañızdı qadam jasağan Qazaqstannıñ Twñğış Prezidenti ekeni eki bastan belgili. Elimiz Täuelsizdikke qol jetkizgen alğaşqı sätten bastap küni büginge deyin el eñsesiniñ tiktelip, Älem Memleketteriniñ qatarında terezesiniñ teñ twruına eleuli üles qosqan Elbası Nwrswltan Äbişwlı Nazarbaev ekeni ämbege ayan. Bügin redakciyamızğa Senattıñ V-VI şaqırılım deputatı Jabal Erğalievtiñ maqalası kelip tüsti.
2011 jıldıñ jeltoqsan ayınıñ 10-jwldızında Qazaqstan Respublikası Parlamentiniñ Senatı «Qazaqstan Respublikasındağı merekeler turalı» Zañğa tolıqtırular men özgerister engizu arqılı 1 jeltoqsandı Twñğış Prezident küni esebinde belgilep, bwl kün memlekettik merekeler sanatına engizilgen bolatın. Bügingi ruhani jañğıru keñistigine şıqqan Qazaqstan tarihınıñ bir küni osı 1 jeltoqsanmen äygilenedi. Qazaqtıñ zamanaui tarihında 1 jeltoqsannıñ özindik orını bar. Öytkeni el täuelsizdiginiñ asa qısqa kezeñinde egemen el boludı qalıptastırğan jäne de qalıptastırıp qana qoymay, tarihtıñ osı bir asa qısqa merziminde özin älemge tınıta alğan memlekettiñ endigi tarihınan bwl kün, yağni jeltoqsannıñ 1-i oyıp twrıp öz ornın aluı kerek edi. Solay boldı da! Köne tarihtıñ älmisaqtan bergi qağidalarına sayar bolsaq, tirşilik jaralğannan keyingi bar oqiğalardıñ basında twlğalar twrğan. Al endi qazaq eliniñ ğasırlar boyı arman bolğan täuelsizdigin jäne soğan jetu jolında birneşe ğasırdıñ jüzdegen jıldarınıñ qasireti men zobalañın, tar jol, tayğaq keşuin basınan ötkergen halıqtıñ tağdırın anıqtap, twtas bir eldiñ, twtas bir halıqtıñ sol täuelsizdigin özi jariyalap, sol täuelsizdiktiñ kök bayrağın öz qolımen twñğış kötergen Qazaqstan Respublikasınıñ Prezidenti Nwrswltan Äbişwlı Nazarbaev sındı tarihi twlğanıñ erligi men wlılığı qazaq tarihınıñ ğana emes, jalpı adamzat balası tarihınıñ betterine altın äriptermen jazılıp qoyılğanı bar.
Biz küşti prezidenttik memleket qwru tañdauın öte dwrıs jasağanımızdı el täuelsizdiginiñ är jıldarınıñ är kezeñderinde ayqın sezinip kele jatırmız. Eñ äueli «bas-basına bi boludan» ada twrdıq ta, bwl elimizdiñ älemdik dağdarıstardıñ eñ bir auır da sındarlı kezeñderinde twraqtı damuın qamtamasız etuge zor ıqpalın tigizdi, äli de tigizip kele jatır. Qazaqstandağı prezidenttik bilik jüyesi 1990 jılğı 24 säuirde engizildi de, 1991 jılğı 1 jeltoqsanda twñğış ret prezident saylauı ötkizildi. Söytip, biz barşa qazaqstandıqtar öz prezidentimizdi özimiz saylap alu qwqımızdı twñğış ret jüzege asırdıq ta, elimizdiñ demokratiyalıq qağidalarğa berik ekendigin älem aldında tağı da bir körsetip bergen edik.
Söytip, 1 jeltoqsan – twñğış prezident saylauında Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Äbişwlı Nazarbaevtıñ barşa qazaqstandıqtardıñ zor senimine ie bolğan küni. Twtas el men halıqtıñ senimine ie bolu arqılı Elbası özine jüktelgen bar jauapkerşilikti ayqın sezine otırıp, öz eli men halqınıñ tağdırın anıqtauda öziniñ perzenttik te, prezidenttik te borışın adal atqarıp keledi. «Qazaq elin, qazaq degen wlttı älem eñ äueli Nazarbaev esimimen, Nazarbaev kelbetimen tanıdı. Bwl – tarihi aqiqat» degen nemese «Nazarbaev neni de bolsa elimen birge kördi, elimen birge tözdi, elimen birge jeñdi!» degen bwdan bwrın aytqan oylarımızdı tağı da bir qaytalaymız. Elbasınıñ qazaq eli tarihındağı asa mañızdı ornın qazir de, bolaşaqta da anıqtap twratın bir kün qazaq tarihında boluı kerek edi, sol bir kün 1 jeltoqsan bolıp küntizbelik tarihtıñ jıldar jılnamasınan orın aldı.
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ qazaq elin mäñgilik el etu arman-müddesiniñ jüzege asırıla bastağan küni dep te qasterleuge tiistimiz.
Öytkeni, mäñgilik el bolu bügingi bizdiñ de jäne bizge deyingi de talay bir ğasırlar iinindegi «elim-aylap» ötken ata-babalarımızdıñ da añsar armanı men zar tilegi de bolatın. Elbası Nwrswltan Nazarbaevtıñ mäñgilik el qwru jönindegi osı oyı men arman-müddesiniñ tarihi mañızdılığın – biz tolıq sezine alıp otırmız ba? Elordası Astana qalasında «Mäñgilik el» monumentti qaqpası nege twrğızıldı? Qazir bizdiñ ärqaysımızdı osı bir saualdar oylandıruı kerek te, bizdiñ soğan degen öz jauabımız är kökirekte sayrap twruğa tiisti. Elbası arqalağan el jügin birge köteru jäne de el birligin saqtau arqılı biz özimizdiñ mäñgilik el bola alatındığımızdı kün sayınğı isimizben de, bilim, biliktiligimizben de, eñbek etkiş qabiletimizben de körsete biler kez qazir. Nwrswltan Nazarbaev öziniñ prezidenttik qızmetinde qazaq elin mäñgilik el etudiñ barlıq jağdayların da, sonıñ barlıq alğışarttarın da jasap berdi, äli de jasap keledi dep twjırım jasauğa bolar edi. Sol mäñgilik el boludıñ bir alğı şartı bolıp sanalatın «Qazaqstan-2030» strategiyası Elbasınıñ alıstı añdağan, bolaşaqtı boljağan, keleşekke köregendilikpen köz tikken, büginimizge bel şeşip, erteñimizge eñsemizdi tiktep barar jolımız edi. Solay boldı jäne solay bolıp ta kele jatır!
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstannıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ qazaq elin älemniñ damığan 50 eliniñ qatarına qosu jäne bäsekege qabiletti boluğa bastağan küni dep te sanaymız.
Bwl Elbasınıñ bağzı köşpendilerdiñ tağdırlı tarihtıñ qilı-qilı kezeñderiniñ tauqımet qwdığınıñ suın işip, aşılı sortañınıñ sorın keşken, zobalañ jıldardıñ zarın tartqan, tarşılıqtan tarılıp twralağan, joqtıqtan aşığıp bwratılğan, jazıqsız jaralanğan, ayıpsız aydalğan bügingi wrpaqtarı, mına bizderdi mına dübirli älemniñ alamanına qosqan qayırlı küni dep te bilemiz. Bügingi biregey dünieniñ birtwtas ekonomikalıq jüyesinde Nwrswltan Nazarbaev talmay tañdap ta, dwrıs ta, wtımdı da etip qalıptastıra bilgen Qazaqstannıñ özindik damu jolı nebir sındarlı kezeñderde öziniñ ömirşeñdigin körsetip te bere aldı. Älemdik ekonomikanıñ irgesin qayta-qayta şayqap twrğan bügingi qarjı dağdarısına des bermey kele jatqan Qazaqstannıñ qazirgi jağdayı bizge osını aytqızadı. Bwğan deyin ekonomikalıq äleueti jöninen eşkimge jalınan wstatpaydı deytin Europanıñ biraz elderi abdırap ta, dağdarıp ta qalğan osı bir twsta Qazaqstan Prezidentiniñ eldi innovaciyalıq jäne industriyalıq bağıtpen damıtu bağdarlamasın wsınuı jäne de mwnı endigi Qazaqstannıñ bolaşağı dep atap körsetui, bwl wlı mindetterge barşa qazaqstandıqtardı jwmıldıruı manağı biz aytqan mäñgilik el boludıñ jayın tereñinen saralap, tağı da bir oylastıruı der edik.
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstannıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ bwrınğı otar qazaq elin ayday älemge tanıtuğa wmtılıp, sol jolda wta da bilgen jäne de älemdik sayasatqa olja salğan wpaylı küni dep te bilemiz.
Qazaqstannıñ keşegi keñestik jüyeni bılay qoyıp, twtas türki äleminde twñğış bolıp Europadağı qauipsizdik jäne ıntımaqtastıq wyımına törağalıq etui jäne de auzın ayğa bilegen älemniñ ne bir memleketteri on bir jıl boyı ötkize almay kelgen, söytip arqauı bosay bastağan EQIW-nıñ jetinşi Sammitin 2010 jıldıñ 1-2 jeltoqsan künderi qazaq eliniñ Astana qalasında ötkizui jäne de älemdik mañızı bar bwl tarihi şarağa qatısuşılardıñ Astana Deklaraciyasın birauızdan qabıldauı qazaq eliniñ älemdik kökjiekten jwldızınıñ jarqıray janğan säti edi. «Biz birin-biri jıldar boyı körmey kelgen el basşılarınıñ basın qosıp, mämilege keltirdik. Europa men Aziya wğımın keñeyttik. Biz aldımızğa qoyğan barlıq mindetti orındadıq. Qazaqstan Wyımnıñ jaña ğasırda damuına serpin bere aldı. Bükil älem Qazaqstanğa basqaşa közben qarap, bizdiñ halqımızdıñ barşa qwndılıqtarın kördi. Sammitti ötkizu bükil Qazaqstan halqınıñ saltanatı, onıñ birliginiñ, bolaşaqqa wmtılısınıñ däleli boldı», dep Elbasınıñ özi atap körsetkenindey, bwl tarihi is Qazaqstannıñ Twñğış Prezidentiniñ öz elin dünie jwrtına sözsiz moyındata bilgen tarihi jeñisi bolatın. Astana Sammitin ötkizu arqılı qazaq eli san ğasırlıq tarihı bar älemniñ damığan, örkeni ösken örkenietti memleketteriniñ qatarına barıp qosılıp, jarqın jüzben nıq barıp twra aldı dep te batıl ayta alamız. Biz sol biikke köterilgen elmiz, bizdi sol zañğar biikke alıp şıqqan da Elbasımız, özimizdiñ Twñğış Prezidentimiz!
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ HHİ ğasırda dünie tirşiligi üşin jahandıq jaña qaterler boy kötere bastağan qaterli twsta türli dinderdiñ ğasırlar boyğı izgi de jasampazdıq mol täjiribesi men Qwday sözin Adamzattıñ bitimgerşilik pen kelisiminiñ pärmendi qwralı retinde paydalanudı tereñ sezine otırıp, adam balası jaratılıp, olardıñ dinderi qalıptasa bastağan kezeñderden bermen qaray twñğış ret, öz ıntasımen jäne basşılığımen 2003, 2006 jäne 2009, 2012 jıldarı qazaq jerindegi Astana qalasında Älemdik jäne dästürli dinder liderleriniñ kezdesulerin twraqtı ötkizile bastağan jäne de Adamzattıñ jaña mıñjıldığınıñ konfessiyaaralıq dialog pen keñesip, kezdesuler jüyesin qwruğa jol aşılğan, örkeniettiñ qazaq jerindegi toğısuı men tabısularınıñ bastau alğan küni dep te sanaymız.
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ Keñester Odağınıñ ıdırauına baylanıstı dünieniñ qayta bir bölisi üşin jaña qaqtığıstar oşağındağı sayasat qazanı bwrq-sarq qaynap, oq atılıp, jarılıstar dümpui estilip jatqandığına da qaramastan qazaq jerindegi Semey atom sınaq poligonın öz Jarlığımen jauıp, öz qolındağı yadrolıq qarudan öz erkimen bas tartuın bügingi Adamzat pen jalpı örkenietti yadrosız älem qwruğa şaqırğan batıl da izgi qadamınıñ bastalğan küni dep sanay otırıp jäne de öz Elbasımızdı yadrosız älem qwrudıñ bas arhitektorı dep te äspetteymiz!
«N'yu-York Taymstıñ» elektrondı nwsqasında jäne «Egemen Qazaqstan» gazetinde (27 naurız 2012 jıl) jariyalanğan Elbası Nwrswltan Nazarbaevtıñ «Qauipsiz yadrolıq bolaşaqqa jol sala otırıp» attı maqalasında: «Men barlıq elderge tömendegişe ündeu tastağım keledi: Qazaqstan täjiribesi körsetip otırğanınday, elder yadrolıq qarudan bas tartsa, ülken paydağa keneledi. Osınday oñ şeşimimizdiñ arqasında bizdiñ ösip-örkendegen jäne twraqtı damığan elge aynalğanımızğa, älemde köptegen dostar tapqanımızğa, ıqpalımızdıñ da arta tüskenine men eş kümändaymın. Bizge özimizdiñ barlıq erik-jigerimizdi paydalanıp, basqa problemalardı şeşuge jäne yadrosız elderge özderin qorğalıp otırğanday sezinuge kömektesuimiz kerek. Bwl yadrolıq qarudıñ taraluın boldırmaudıñ jalğız jolı bolsa, ol öz kezeginde ölim sebetin materialdıñ terrorşılardıñ qolına tüsu ıqtimaldılığın azaytadı. Bwl – biz eş jol beruge bolmaytın täuekel. Bizder, qazaqstandıqtar, yadrolıq qaru qateri alastalatın älem qwruğa kömektesuge qoldan kelgenniñ bärin jasaymız dep sendire alamın», – dep aytqandığı bizdiñ «öz Elbasımızdı yadrolıq älem qwrudıñ bas arhitektorı» degen pikirimizdi nıqtay tüskendegi bar.
Biz 1 jeltoqsandı Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti Nwrswltan Nazarbaevtıñ HH ğasırdıñ soñğı on jıldığınıñ düniesi barınşa özgerip, sayasi jüyesi äli de tolıq qalıptasıp bolmay jatqan öliara twsta Qazaqstan siyaqtı alıp eldiñ jaña Astanasın jaña orınğa köşirip alıp kelip, Esildiñ boyına el qondırıp, alğaşqı qazığınan bastap özi qağıp, bügingi aydındı da aybındı Aqordalı Astananı düniege äkelgen, söytip öz eli men öz halqına degen şeksiz süyispenşiliginiñ belgisindey etip qasietti qazaq jerine, öz dalasına twtas älemdi qondırıp, ornıqtıra bilgen, öz Astanasın öz qolımen salu arqılı bizdiñ de mäñgilik el bola alatındığımızğa eñ äueli öz jwrtınıñ da, odan qaldı dünie jwrtınıñ da közderin jetkizip, ilandıra bilgen bir wlı künniñ jasampazdığınıñ saltanatı dep te tanimız! Bwl Astana täuelsizdiginiñ lüp-lüp soğıp twrğan jüregi emes pe?!
Twñğış Prezidentimizdiñ Qazaqstan tarihında twñğış ret el şekarasın anıqtap, onı zañdastıruı ejelgi qazaq eliniñ tağdırın anıqtağan köregendigi bolsa, Euraziya birtwtas keñistigin qalıptastırudağı jäne Şanhay ıntımaqtastıq wyımın qwrudağı bastamaşıldığı jalpı älem tınıştığın, adamzat birligin saqtap qaludağı dünielik mañızı bar isteri bolatın. Sonday-aq, Qazaqstannıñ Islam Intımaqtastığı Wyımına törağalıq etuin de älemniñ qazaq eline, onıñ lideri Nwrswltan Nazarbaevqa degen alqausız berik senimi dep qarağanımız da abzal.
Biz özimizdiñ Twñğış Prezidentimizdiñ bügingi dağdarıstan tolqıp twrğan mınau dünie dariyasındağı tolqındı ağıstarınıñ seli men señinen, dauılı men dauınan öziniñ tuğan eli men halqın aman alıp ötudiñ bar amalın jasap ta otırğandığın jäne de ol üşin qazir de bolaşaqta da ne istep, ne qoyu qajettiligin de üzbey aytıp kele jatqandığına da süysinuge tiistimiz. Elbası öziniñ «Qazaqstannıñ äleumettik jañğırtıluı: Jalpığa Ortaq Eñbek Qoğamına qaray 20 qadam» attı maqsattı sözimen eldi eñbek ete biluge ündeui jäne de Nazarbaev universitetinde oqığan lekciyasında da bizdiñ endigi tağdırımızdı bilimdi wrpaqtıñ ayqındaytındığın ayta otırıp, tağı da intellektualdıq wlt qalıptastırudıñ maqsattı mwratın alğa tarttı. Osı arada eldiñ jayın da, jağdayın da Elbasıday oylayıq degen bir auız sözdiñ kökeyge qonğanı boldı. Tarpañ da talaylı tağdırı men tamırlı tarihı birtwtas türki älemi Nazarbaevtı öz köşbasşımız dep tanıp, qwrmet twtıp, ardaqtap otırğan Elbasınıñ jalpı adamzat örkenieti men tirşiligin saqtap qaludağı qadamdı da aqıldı, parasattı da payımdı qazirgi isteri bügingi künderimiz aptığıp, asıqqan aptalarğa, ol qaraylamay jılji otırıp, aylar men jıldarğa, ğwmırlı ğasırlarğa barıp wlasqan sayın öziniñ mäñgilik müddesimen ün qatıp otıratın boladı.
Endi büginnen bastap bügingi wrpaq ta, düniege äli de keler talay bir wrpaqtar da tarihi mañızdılığı jıldar köşi wzağan sayın tereñ ayqındalıp, anıqtala tüser 1 jeltoqsandı Qazaqstan Respublikasınıñ Twñğış Prezidenti küni dep mäñgilik atap öter de, bwl kündi HHİ ğasırdıñ alıp ta körnekti twlğası Nwrswltan Nazarbaevtıñ qazaq elin mäñgilik el boluğa bastağan küni dep te äspettey beretindikterine de bek senimdimiz.
Jabal Erğaliev, jazuşı, Qazaqstannıñ eñbek siñirgen qayratkeri, Parlament Senatınıñ V-VI şaqırılım deputatı
Abai.kz


c: text/html

text:
Al Resey rwbli bolsa 3 tïınğa arzandap, qazir onıñ ortaşa saralanğan bağamı – 3 teñge 76 tïındı quradı. Alayda, AQŞ dolları eş özgerissiz – 187 teñge 5 tïındı saqtap tur. Sarapşılardıñ boljamınşa, jartı jılda kök qağaz bağamı 210 teñgege deyin köteriledi.
«Ekonomïkalıq jüye äizirge kürt devalvacïyağa jol bermeydi. Yağnï dollar birden 198-ge köterile almaydı. Ulttıq bank sayasatı boyınşa, olar amerïkandıq valyuta bağamın ay sayın köterwdi közdep otır», – dedi ekonomïst Maqsat Seräli.
Jwırda Ulttıq bank teñgeniñ dollarğa şaqqandağı ayırbas bağamınıñ terbelis dälizin keñeytken edi. Büginde 1 AQŞ dollarınıñ joğarğı şekti bağası 198 teñgege ulğaytılıp otır.
Osığan deyin, elde teñgeniñ dollarğa şaqqandağı ayırbas bağamınıñ awıtqw şegi 170-188 teñge bolğan. Bas bankïrdiñ sözinşe, bul qadam ïnflyacïyanı baqılawda ustaw üşin jasaldı.
Tegï: Qarjı jäne ekonomïka,
Kommentarïï

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Qırımtatar faaliyetçisi Bekir Degermenci muvaqqat izolâtorda yaramadı – advokat
Muvaqqat izolâtorda (SİZOda) «Veciye Kaşka işi» figurantı, qırımtatar milliy areketi faaliyetçisi Bekir Degermenciniñ sağlıq vaziyeti yamanlaşmaqta. Bunı, Qırım.Aqiqat içün bergen izaatta advokat Edem Semedlâyev söyledi.
«Bekirniñ sağlıq vaziyeti yamanlaşmağa devam ete. O, yalıñız oturıp yuqlay bile ve daima ilâc tamızıcı altında buluna. O endi bir qaç gece normal şekilde yuqlap olamay, çünki yatqanda nefesi tutulıp başlay.
Semedlâyevniñ aytqanına köre, Degermenciniñ aqciger avalandırmasına ihtiyacı bar.
«İlâc tamızıcı altında olğanı içün onı çıqarıp olamadılar. Yalıñız oturğan alda buluna bile. Oña ayaqyolğa barmaq bile zor kele», – dedi advokat.
Smedlâyev, SİZO başlığı ve tıbbiyet bölügi adına tekrar şikâyet yazıp, imayesi altında bulunğanını hastahanege keçirmekni talap etti.
Noyabrniñ 23-nde kündüz ilhaq etilgen Aqmescitte telükesizlik hadimleri bir grup qırımtatarlar – Kâzim Ametov, Asan Çapuh, Ruslan Trubaç ve Bekir Degermencini yaqaladılar. Rusiye FSBsiniñ Qırım boyunca idaresi yaqalanğan faaliyetçilerni Türkiye vatandaşından «aqsız yerde hususan büyük miqdarda para talap etüv»de qabaatlay.
Qırımtatar faaliyetçileriniñ yaqalanuvı esnasında qırımtatar milliy areketiniñ veteranı Veciye Kaşka yaramadı. Adise yüz köstergen yerinden onı «acele yardım» alıp ketti. Daa soñra qadınnıñ vefat etkeni belli oldı.
Noyabrniñ 24-nde Rusiyeniñ kontroli altında bulunğan Aqmescitteki Kyiv rayonı mahkemesi yaqalanğan qırımtatar faaliyetçilerini 2018 senesi yanvarniñ 15-ne qadar apis etti.
Rusiye tarafından ilhaqından soñ Qırımda mustaqil jurnalistler, cemiyet faaliyetçileri, qırımtatar milliy areketiniñ faaliyetçileri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtına alâqası bar dep şübhe altında tutulğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde ketken sayın daa sıq surette tintüvler yapıla.


text:
Aqyarda student tamir etken maşina astında elâk oldı
Aqyarda oquv yurtnıñ 3-nci kurs talebesiniñ muqaytsızlıq sebebinden ölümi boyunca cinaiy iş açıldı. Bunı Aqyar şeeri boyunca Rusiye Federatsiyasınıñ «Taqiqat komiteti» matbuat hızmeti bildire.
Taqiqat şunı bildirdi ki, oğlan Aqyarnıñ Lenin rayonı Tokarev soqağına boyunca yerleşken maşina hızmeti boyunca teşkilâtta ameliyatnı keçe edi.
2014 senesi iyün 19 künü «Mercedes-Benz» maşinanı tamir etken teşkilâtnıñ hadimine ve ameliyattan keçken studentke naqliyat vastası tüşti.
«Oğlan körgen zarardan elâk oldı», – deyler taqiqatçılar.
Al-azırda bu vaqia boyunca mesülietli olğanlarnıñ şahısları ögrenile.


text:
Rusiyede belgisiz askerge abideni devirdiler
Kirov vilâyetinde Ğalebe künü arfesinde sovet askerine abideni devirdiler, dep bildire Radio Svoboda. Abideni İlinsk köyniñ başı qararı ile Saltıki köyünde devirdiler, dep haber ete Radio Svoboda mühbiri Yekaterina Luşnikova.
Yerli sakinlerniñ sözlerine binayen, abide aydavcılar içün kebap hanesiniñ saiplerine yaz qamereni qurmağa keder ete edi. Ve olar köy akimiyetine meydançıqnı temizlemege ricada bulundılar. Askerge samosvalnı ketirip, sovet arbiyniñ yarım metralıq boy-postını, em de oña Ğalebe kününe qoyulğan çemberler ile maşinağa yüklep, barıp çöplükke attılar. Bu adise Kirov internet qullqnıcılarınıñ yardımı ile aşkâr olundı. Kirov vilâyetiniñ gübernatorı Nikita Belıh bunı bilip, meseleni şahsiy nezaretke alıp, qabaatlı olğanlarnı cezalamağa vade etti.
Faqat İlinsk köy memuriyetinde abideni yalıñız eski olğanı içün devirgenlerini aytalar. 1985 senesi tiklengen abide qısımlarğa bölüne ve tamir işlerge kelişmey edi. Yerli sakinler, veteranlar da bu aqta bilse de, itiraz bildirmedi. Köyde yañı abide – Hatıra Yıldızı quruldı. Mında Ulu Vatan cenkinde elâk olğan köylülerniñ adları yazılğan. İlinsk köy memurları tek askerniñ kömülmegeninden peşman eteler. Hatanı tüzetmege aşıqtılar: çöplük çuqurına mahsus tehnikanı ketirip, eykelni çengel ile köterip aldılar, faqat askerni alıp ketken vaqıtta onıñ başı qoptı.
Yerli sakinlerniñ sözlerine binayen, abide aydavcılar içün kebap hanesiniñ saiplerine yaz qamereni qurmağa keder ete edi. Ve olar köy akimiyetine meydançıqnı temizlemege ricada bulundılar. Askerge samosvalnı ketirip, sovet arbiyniñ yarım metralıq boy-postını, em de oña Ğalebe kününe qoyulğan çemberler ile maşinağa yüklep, barıp çöplükke attılar. Bu adise Kirov internet qullqnıcılarınıñ yardımı ile aşkâr olundı. Kirov vilâyetiniñ gübernatorı Nikita Belıh bunı bilip, meseleni şahsiy nezaretke alıp, qabaatlı olğanlarnı cezalamağa vade etti.
Faqat İlinsk köy memuriyetinde abideni yalıñız eski olğanı içün devirgenlerini aytalar. 1985 senesi tiklengen abide qısımlarğa bölüne ve tamir işlerge kelişmey edi. Yerli sakinler, veteranlar da bu aqta bilse de, itiraz bildirmedi. Köyde yañı abide – Hatıra Yıldızı quruldı. Mında Ulu Vatan cenkinde elâk olğan köylülerniñ adları yazılğan. İlinsk köy memurları tek askerniñ kömülmegeninden peşman eteler. Hatanı tüzetmege aşıqtılar: çöplük çuqurına mahsus tehnikanı ketirip, eykelni çengel ile köterip aldılar, faqat askerni alıp ketken vaqıtta onıñ başı qoptı.


text:
Täjikstanda quğındağı generaldıñ üyi balabaqşağa aynaldı
Kulyabta ömir boyı bas bostandığınan ayırılğan general Gaffor Mirzoevtiñ üyi balabaqşa retinde paydalanuğa berildi.
2006 jılı Täjikstannıñ Joğarğı sotı Wlttıq gvardiyanıñ bwrınğı qolbasşısı Mirzoevti memlekettik töñkeris jasamaq boldı degen ayıppen ömir boyı türme jazasına kesti. Onıñ dünie-mülki memleket paydası üşin tolıq tärkilendi.
Kulyab universitetiniñ äkimşiligi bastapqıda generaldıñ üyin kitaphana etu jöninde wsınıs bildirgen. Biraq keyin jospar özgergen.
Keyin bwl ğimarattıñ balabaqşağa aynalatını aytılğan. «Ğimarat jaña mindetin orındauğa dayın», - dedi universitet oqıtuşısınıñ biri.
60 jastağı Kulyab twrğını Fayziddin Zarifi azamattıq soğıstan keyin Gaffor Mirzoev üydiñ aumağın jekeşelendirip alıp, biik qorşaumen bekitip tastağanın aytadı.
Türmede Gaffor Mirzoevtan bölek, otbasınıñ üş adamı otır. Olar – bauırı Abdurasul Mirzoev, wlı jäne küyeu balası.
Abai.kz


text:
Qırım «parlamenti» Aksönovnıñ muavinlerini tayin etti
Qırım «parlamenti» iyünniñ 25-de toplaşuvda Qırımnıñ öz başına ilân etilgen baş naziriniñ sekiz muavinini tayin etti. Böylece, Qırım «baş nazir muavinleriniñ» sayısı ekige arttı, dep haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
«Baş nazir muavinler» arasında yañı sımalar bar – Georgiy Muradov, «Qırım Cumhuriyetiniñ» Rusiye prezidenti yanında daimiy temsilcisi, ve «içki siyaset, malümat ve alâqa naziri» vazifesinde qalğan Dmitriy Polonskiy.
«Baş nazir muavinleri» vazifesinde Sergey Doniç, Ruslan Balbek, Nikolay Yanaki, «Nazirler şurasınıñ» apparatını idare etken Larisa Opanasük qalalar.
«Parlament» «baş nazir muavini» vazifesine «baş nazirniñ birinci muavini» Rustam Temirgaliyevniñ istifasından soñ iqtisadiy bloknı idare etken Yevgeniya Bavıkinanı tayin etti. Temirgaliyevniñ yerini «baş nazir muavini» olğan, «Qırım samooboronasınıñ» sabıq reberi Mihail Şeremet aldı.
Qırım «spikeri» Vladimir Konstantinov bildirdi ki, «Nazirler şurasınıñ» qurulışı «vazifelerge köre» şekillendirile.
Sergey Aksönov Qırım «ükümetiniñ» yañı qurulışını taqdim etip, er bir muavininiñaltı-yedişer yönelişni idare etecek, dep bildirdi.


text:
Sankt-Peterburgda qırımtatarlarğa qoltutuv aktsiyası keçirilecegini ilân eteler
Sankt-Peterburgda noyabr 18-de qırımtatarlarğa qoltutuv aktsiyasınıñ keçirilmesi planlaştırıla. Bu aqqında Facebookta Sankt-Peterburg Birdemligi saifesinde aytıla.
«Er aynıñ 18-inci künü şeerimizniñ soqaqlarına qırımtatarlarğa qoltutmaq içün çıqacaqmız», – dep aytıla ilânda.
Teşkilât qayd ete ki, aktsiya künü tesadufen saylanmadı.
«1944 senesi mayıs 18-de facia oldı. Qırımtatarlarnı sürgün etmege başladılar. Ayvan vagonlarında erkek ve qadın, qartı ve yaşı bar edi. Bir çoq yolda ve ğurbette can berdi. On yıllar soñra qırımtatarlar evine qaytıp oldılar. Er kes avdet olmadı: yalıñız sağ qalğanlar. Halqnıñ sürgünligi – genotsid, insanlarnı etnik sebeplerden yoq etüvdir», – dep aytalar teşkilâtçılar.
İşğalden soñ Qırımda mustaqil mühbirlerde, qırımtatar faallerinde ve Meclis azalarında kütleviy tintüvler sıq-sıq keçirilip başladı. Ukraina Tışqı işler nazirligi (TİN) işğal etilgen Qırımda ukrain vatandaşlarınıñ taqip etilmesinden qasevet çekkenini bildirdi ve basqıncılıqnı toqtatmağa çağırdı. TİN halqara toplulıqqa muracaat etip, Rusiye insan aqları ve ifade serbestligini bozmasın, ukrain siyasiy mabusları ve esirlerini azat etsin dep, oña qarşı bütün uquqiy ve siyasiy basqı usullarını qullansın istedi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Canköy Rusiyeniñ eñ faqır şeerleri cedveline kirsetildi
RBK Daily gazetasınıñ tedqiqleri neticelerine köre, Qırımnıñ Canköy şeeri Rusiyeniñ eñ faqır on şeeri arasında yedinci yerni aldı.
«Rusiyeniñ farqlı şeerlerinde yaşav derecesini qıyaslamaq içün bizler şeer sakininiñ aylığını asğariy maaş ile qıyasladıq (maalesef, Rusiye statistik hızmeti şeerdeki asğariy maaş malümatlarını derc etmey). Rusiyede qıyaslav 3,9 qatnı teşkil ete, 1990 senesi ise 4,5 qattan ziyade edi», – dep paylaşalar tedqiq ketişatınen neşirniñ jurnalistleri.
Canköy içün qıyaslav 1,75 qatnı teşkil etti (2012-2014 seneleri orta aylıqnen asğariy maaşqa köre).
«Qırım şeerleriniñ sakinleri eñ çoq zarar köreler, 2013 senesi aylıq asğariy maaşnıñ 2,4-ke yete edi, – bu Ukrainadaki yaşav şaraitlerinen bağlı edi. 2015 senesi yanvar ayından vaziyet eyileşti – 2,6 oldı. Amma kene de eñ fena netice. Qırımdan soñ İvanovskaya ve Smolenskaya vilâyetleri kele (2,7), andaki sanayı işletüv 25 yıl içinde 75 ve 47%-ğa eksildi», – dep qayd eteler neşirniñ jurnalistleri.
Faqat Qırımnıñ ukrain devrindeki 2014 senesi mart ayından evelsi olğan statistikası angi malümatlarına esaslana bildirilmey.
RBK malümatlarına köre, 2014 senesi Rusiye şeerlerindeki orta aylığı 36,8 biñ rubleni teşkil etti.
2014 senesi fevralniñ soñunda martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Efïopïya ükimeti joğarı oqw orındarına tüsw üşin memlekettik emtïxan tapsırw kezinde el awmağında älewmettik jelilerdiñ jumısın şektedi. Jergilikti bïliktiñ osığan qatıstı arnayı qujatında «älewmettik jelelderdiñ jumısına tıyım salw emtïxandı jetkilikti deñgeyde ötkizwge mümkindik beredi» dep jazılğan. Tıyım salınğan jeliler qatarında - Facebook, Twitter, Instagram jäne Viber bar. «Bul waqıtşa şara, särsenbige deyin ğana sozıladı. Al, älewmettik jeliler abïtwrentterge kedergi jasaydı», - dep mälimdedi ükimettiñ baspasöz xatşısı Getaçyu Reda.
BAQ-tardıñ xabarlawınşa, sayttardı resmï türde şektew Efïopïyada birinşi ret bolıp otır.
Al ötken aptada BUU keñesi ğalamtorğa tıyım salw adam quqığın buzatının moyındağan bolatın.
Derekköz: QazAqparat
Tegï: Älewmettik jeli,
Kommentarïï


text:
Awır atletïkadan san märte çempïon atanıp jürgen qazaqstandıq tanımal sportşı Ïlya Ïlïn öziniñ anasın twğan künimen qazaq tilinde quttıqtadı.
Sportşı quttıqtaw sözderin «Ïnstagram» älewmettik jelisinde jarïyaladı.
«Öz üyim, öleñ tösegim» degen. Üyde tün uyqısın tört bölip, ayalı alaqanımen älpeştep ösirgen anaşım ärqaşan men üşin alañdap, wayımdap otıradı. Öytkeni biz qanşa ulı bolsaqta, analar üşin ärqaşan bala bop qala beremiz. Anası bar adamdar, eşqaşan qartaymaydı. Anaşım men seni öte qattı jaqsı köremin!»
Osı arqılı sportşı anasına da, Otanına degen de maxabbatın körsetip otır. Äri talay qazaqstandıqtar üşin ülken ülgi bolıp otır.
Derekközi: baistars.kz
Tegï: Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Sudaq mahkemesi sürgünlik qurbanlarına bağışlanğan avto yürüş içün faal kişige qarşı cinaiy iş qapattı
İyün 7-de Rusiyege boysunğan Sudaq şeer mahkemesinde mayıs 18-de, Sürgünlik qurbanlarını añma künü yaqalanğan dört kişiden biri olğan Alim Muslâdinovnıñ işi boyunca mahkeme toplaşuvı keçirildi. Bu aqta Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâl bildirdi, o Facebook saifesinde adliyeci Konstantin Rustemovnıñ beyanatını paylaştı.
Adliyeciniñ qayd etkenine köre, Alim Muslâdinovğa qarşı cinaiy iş qapatıldı.
«Bütün dört cinaiy iş aynı böyle neticelernen yekünlenecektir. Uquq saasında çoq bilmegenler içün, mahkeme Muslâdinovnıñ areketlerinde iç qanun bozuvları belgilemegeni aqqında qarar alındı. Prokuraturanıñ, elbet, şikâyet arizasını bermek aqqı bar. Baqarıq, bu aqqnı qullanacaqlarmı, yoqmı, şimdilik belli degildir», – dep ayttı Konstantin Rustemov.
Qırım.Aqiqatqa mahkeme toplaşuvı iştirakçilerinden biri bildirgen malümatına köre, kün devamında mahkemede mayıs 18-de diger yaqalanğanlarnıñ işleri de baqılacaq. Mahkeme toplaşuvı saat 11.00-ge belgilengen edi, amma keççe başlandı.
Yaqalanğanlar, teşkil etüv boyunca belgilengen tertipni bozuv ya da toplaşuv, miting, numayış, yürüş ya da piket keçirüvinde (Rusiye KOAP 20.2 maddesi) qabaatlandı. Bu madde boyunca qabaatlanğanlar 10 biñden 20 biñge qadar ruble para cezasınen ya da qırq saatqa qadar iş cezasınen cezalana bile.
Bu iş boyunca ilk mahkeme toplaşuvı keçirilmesi mayıs 25-ke belgilengen edi. Sudaqta yaqalanğanlarğa destek köstermek içün 100-ge yaqın insan keldi.
Bundan evel Qırımda rusiyeli uquq qoruyıcılar mayıs 18-de hatıra merasimine ketken avtomobil aydavcılarını kütleviy şekilde toqtatqanı aqqında malümat peyda olğan.
Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñ yarımadada qırımtatarlarnıñ evlerinde, camilerde tintüvler keçirilip başladı, adamlar diniy mensüpligine köre taqip etile, dep qayd ete Meclis temsilcileri ve uquq qoruyıcılar.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Eurowings kompanïyası uşağınıñ uşqışı Dyusseldorf äwejayınan bortqa 90 jolawşısın otırğızwdı umıtıp, uşıp ketken. Ol qalada tüngi uşwlarğa salınğan tıyım küşine engenge deyin äwe kemesin uşırwğa asıqtı, dep xabarladı avïajelisiniñ ökili, dep jazdı RÏA Novostï.
Budan burın Eurowings kompanïyasınıñ uşağı Dyusseldorf äwejayınan bortqa 90 jolawşısın otırğızwdı umıtıp, uşıp ketkeni jaylı xabarlanğan bolatın. Uşaqqa jolawşılardı 2 avtobwspen jetkizw kerek bolğan. Birinşi avtobwstağı 40-tay jolawşı bortqa minip ülgergen. Alayda ekinşi avtobwsta bolğan 90 jolawşı uşaqqa minbegen.
"Ol (uşqış - red.) Drezdenge jolawşılardıñ bir böligin jetkizw üşin kelisim boyınşa erterek uştı", - degen Eurowings ökiliniñ sözderin Rheinische Post basılımı keltirdi. Avïajelisiniñ özge ökiliniñ aytwınşa, sağat 21.49-da uşwğa dayın bolmağan uşaqtarğa äwege köterilwge tıyım salınğan.
Basılım derekterine säykes, borttıñ uşwı eki sağatqa keşikken. Ol jergilikti waqıtpen sağat 19.05-te uşırıladı dep josparlanğan bolatın.
Kommentarïï


text:
NATO: Rusiyeniñ Ukrainada yapqanları halqara nizam içün telüke olması mümkün
NATO baş kâtibi Anders Fogh Rasmussen bildirdi ki, Rusiyeniñ Ukrainada yapqan areketleri halqara tertip-nizam içün zararlı ola bile.
Bunı alyans yolbaşçısı Brüsselde ayttı, dep haber ete Azatlıq Radiosı.
«Rusiye Ukrainada halqara nizam içün telüke olğanda, Rusiye NATOnı telüke olaraq tanıta», – dep qayd etti NATO baş kâtibi.
Onıñ qayd etkenine köre, Rusiyeniñ areketlerinde deñişmeler körünmey, onıñ içün alyan Moskva ile munasebetler formatınıñ deñiştirilmesini muzakere etmey.
NATO yolbaşçısı bildirdi ki, alyans tolusınen Ukrainağa qol tuta.


text:
Ukraina Tış işleri nazirligi: Putinniñ Qırımnı ziyaret etmesi, halqara uquqnıñ qaba bir bozuluvıdır
Ukraina Tış işleri nazirligi, Rusiye prezidenti Vladimir Putinniñ Qırımnı ziyaret etmesini, Kreml tarafından Ukrainanıñ topraq bütünligi ve halqara uquqı ükümleriniñ qaba şeklinde bozuluvı dep saya.
Bunı noyabrniñ 20-sinde Ukraina Tış işleri nazirliginiñ matbuat hizmeti bildirmekte.
«Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar bundan evel olğanı kibi, şimdi de dünya tarafından tanılğan sıñırlar içindeki Ukraynanıñ ayrılmaz qısmını teşkil eteler. Rusiyeniñ halqara uquqına zıt kelgen areketlerine defalarca munasip qıymet kesken bütün dünya ülkeleri bunı tanımaqtalar», – denile bildirüvde.
Ukrainanıñ tış işleri muessisesinde, Rusiye tış işleri nazirligine munasip narazılıq notasını yollağanlarını ilâve ettiler.
Açıq menbalarda Rusiye tarafından buña dair izaat berilmedi.
Rusiye prezidenti Vladimir Putin 2017 senesi noyabrniñ 18-nde Yaltadaki Livadiya sarayınıñ toprağında Rusiye çarı III Aleksandr eykeliniñ açıluvında iştirak etti.
Eykelniñ açılış merasimde Putin: «III Aleksandr Rusiyeni seve ve oña inana edi», – dedi. Onıñ aytqanına köre, rusiyeliler Qırımda eykelni açar ekenler, imperatornıñ işleri, yapqanları ve yararlıqlarına aqqını bereler.
Eykel, XIX asırnıñ ekinci yarısında qurulğan ve II Cihan Cenki yıllarında harap etilgen Küçük Livadiya sarayınıñ yerinde qoyuldı, dep bildirile.
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov, Ukraina toprağınıñ bütünligi dünya tarafından tanılğan sıñırlar içinde tiklenilgen soñ, Qırımda ilhaqtan soñra qoyulğan bütün eykeller bir afta içinde yıqtırılacaqlar, dedi.
Ukrainanıñ Yuqarı Radası 2014 senesi fevral 20-sini, Rusiye tarafından Qırım ve Aqyarnıñ muvaqqat işğali başlağan künü olaraq resmen ilân etti. 2015 senesi oktâbrniñ 7-sinde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko münasip qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtları Qırımnıñ işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini taqbih ettiler. Ğarp ülkeleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalar qullandı. Rusiye, yarımadanı işğal etkenini red etip, oña «tarihiy adaletniñ tiklenmesi», dey.


text:
Aksönovnıñ keñeşçesi Qırım mahsulatını rağbetleştirmek içün Qıtayğa ketti
Şimdi iqtisadiy meseleler boyunca Qırımnıñ «baş naziri» keñeşçesi olğan «sabıq baş nazir muavini» Rustam Temirgaliyev Avropa vazgeçken Qırım mahsulatını rağbetleştirmek içün Qıtayğa ketti.
Bunı Komsomolskaya pravda bildire.
Temirgaliyev neşirge aytqanı kibi, «Qırım Titanı» ve «Qırım soda zavodı» himik şirketleriniñ mahsulatı esasen avropalı memleketlerge yollanıldı (Avstriya, Yunanistan, Macaristan, İspaniya). Bundan da ğayrı, şarapnı Almaniya, Belgiya, Felemenk, İtaliyağa alıp barğan ediler.
«Bizde Rusiye bol çarşısı endi bar, mında Qırım mahsulatı şubesiz satılır. Himik mahsulatı aqqında aytacaq olsaq, şimdi İndistan ve Qıtay ile muqaveleler azırlana. Cumaertesi künü, iyün 28-de, men Rusiye ükümeti ile eyyet terkibinde Qıtayğa yol alam, mında Qırım mahsulatınıñ rağbetleştirüv meseleleri baqılacaq», – dedi o..
İyün 23 künü Avropa Birligi Şurası Ukrainada resmiyleştirilmegen Qırım mahsulatınıñ ketirüvini yasaq etti.


text:
Qırımda ğayıp olğan qırımtatarınıñ evine tintüv ile keldiler
Qırımda, cumaaqşamı künü, sentbâr 10-da, 2015 senesi avugst soñunda ğayıp olğan qırımtatarı Muhtar Arislanovnıñ evinde uquq qoruyıcı organlarınıñ hadimleri tintüv keçirdiler.
Qırım.Aqiqatqa avdokat Emil Kürbedinov bildirgeni kibi, tintüv sebebi – insannıñ ğayıp oluvınıñ bütün versiyalarınıñ ögrenilmesidir.
«Evel olar (taqiqat hadilmeri – QA) teşkerüvni keçirgen edi – tintüv degil edi. Bütün istegen şeylerni tutıp aldılar: vesiqalarnı ve ilâhre. Yalıñız bilgisayarnı tapıp olamadılar. Bu sebepten tintüvge keldiler, onı daa da teren keçirmek içün», – dedi Kürbedinov.
Advokatnıñ sözlerine köre, tintüv soñunda Arislanovnıñ ömür-arqadaşını Qırımda Rusiye Taqiqat komitetiniñ idaresine saat 13-ke çağırdılar.
Bildirilgeni kibi, Rusiye Taqiqat komitetiniñ idaresi avgust 27 künü ğayıp olğan Muhtar Arislanovnıñ bulunuv yerini belgiley.
Malümatqa köre, «Rusiye Cinaiy kodeksiniñ 105 maddesi 1-inci qısmına köre (öldürüv) cinaiy iş taqiq etile».
«2015 senesi avgust 27 künü Aqmescit şeerinde «Zalesskiy» çarşısına çıqtı ve alâ daa qaytmadı», – deyler taqiqat komitetinde.
Matbuat vastalarınıñ malümatına köre, 45 yaşında Arislanov Aqmescit rayonı mekteplerinden birinde beden terbiyesi ocası olıp çalışa. Dzüdo idmancısıdır.


text:
Soltüstik Qıtaydağı Şansï provïncïyasınıñ äkimşilik ortalığı Tayyuan qalasınıñ twrïstik aymağında ondağan eski avtobws qonaq üylerge aynaldı.
Erekşe qonaq üy keşeni ağımdağı jıldıñ basında aşıldı.
«Avtobwstarda köptegen negizgi bölikter saqtalğan, sonıñ işinde terezeler, rwlder men doñğalaqtar. Ärbirinde bölme, qonaqjay bölme men jwınatın bölme, sonımen qatar jılw, jarıq pen swmen qamtw jüyesi bar»,- dep atap ötti qalalıq twrïstik vedomstvo qızmetkeri Gao Yunpïn.
Onıñ aytwınşa, twrïstik aymaqta osınday 50 avtobws-bölme bar.
Munday nomerde bir ret tünew qunı 200-den 600 yuanğa deyin (1 doll - 6,56 yuan).
Tegï: Twrïzm jañalıqtarı,
Kommentarïï


text:
Ekrem Çelebi - Ağ Gelin
Sanatçı : Ekrem Çelebi
Türkü : Ağ Gelin
Etiketler : Ekrem Çelebi - Ağ Gelin türkü indir, Ekrem Çelebi - Ağ Gelin türkü dinle, Ekrem Çelebi türküleri, Ağ Gelin mp3 indir, Ekrem Çelebi türküleri Ağ Gelin türküsü, Ağ Gelin sözleri, Ekrem Çelebi mp3 dinle, Ekrem Çelebi download, Ağ Gelin bedava mp3, Ekrem Çelebi türkü sözleri, Ekrem Çelebi türkü dinle, Ekrem Çelebi son albüm indir
Ekrem Çelebi Türküleri
Ekrem Çelebi - Yüce Dağ Başında
Ekrem Çelebi - Nenni Bebek
Ekrem Çelebi - Soranlara Ne Deyim
Ekrem Çelebi - Nedendir
Ekrem Çelebi - Avşar Elleri
Ekrem Çelebi - Bülbül
Ekrem Çelebi - Huma Kuşu
Ekrem Çelebi - Gayrı Dayanamam
Ekrem Çelebi - Hafız Mektepten Gelir
Ekrem Çelebi - Hasta Olup
Ekrem Çelebi - Gonca Güller
Ekrem Çelebi - Can Yoldaşım
Ekrem Çelebi - Getir Berber
Ekrem Çelebi - Nazlı Gelin
Ekrem Çelebi - İnsanoğlu


text:
İçtimaiy reklama
İSN "Qaramanlarnı ürmet et!" kommunikativ kampaniyası
27 Ekim ayı, 10:16
İSN Ukrainada akimiyetniñ bölünmemesi içün umummilliy informatsion kampaniyasını darqattı
14 Arman ayı, 17:54
İSN qoltutuvı ile Birleşken Milletler teşkilâtınıñ (VVP OON) Bütündünya Aşayt Programması boyunca mecburen köçkenleriniñ qoltutuvı içün umummillet informatsion kampaniyası başlandı
14 Arman ayı, 16:05
İSN mecburen köçip kelgenlerniñ qoltutuvı içün içtimaiy reklamanı yapa
14 Arman ayı, 15:28
İSN separatizmge qarşı içtimaiy reklamanı darqattı
14 Arman ayı, 15:10
CoцiaлbHa kaMпaHiя "ДBa пpaпopa - єдиHa kpaïHa" зa пiдTpиMkи MIП дo ДHя kpиMcbkoTaTapcbkoro пpaпopa
26 Bozarğan ay, 14:06
İnformatsion siyaseti Nazirliginiñ qoltutuvı ile mobilizatsiyanen bağlı "Namus. İrade. Ğalebe" adlı içtimaiy kampaniya başlandı
5 Bozarğan ay, 13:48
Ukraina Haber siyaseti nazirligi Qırım haber siyaseti ile bağlı ayrı programma boyunca içtimaiy kampaniyanı amelge keçirdi
10 Çiçek ayı, 08:47
Ukraina haber siyaset nazirliginiñ yardımı ile Menlik İnqilâbı yıllığına «citylight»lar azırlanıldı
23 Kiçik ay, 10:05
İçtimaiy reklama – «Ordu – ğururdır»
18 Kiçik ay, 14:35


text:
Aqyarnıñ şirketleri işçilerge 48 million borçlılar – şeer akimiyeti
Aqyarda çalışqan 22 şirketniñ umumiy borcı tahminen 48 mln. rubleni teşkil ete. Bunı Kreml nezaretindeki Aqyar akimiyetiniñ matbuat hızmeti bildirdi.
Ayrıca, müessisede qayd ettiler ki, bügünki künde «borclularnıñ» cedvelinde dört devlet şirketi bar, olarnıñ umumiy borcı 12 mln. rubleni teşkil ete.
Rusiye tarafından tain etilgen Aqyarnıñ yolbaşçısı Dmitriy Ovsânnikov:«Toplanılğan borclarnı yoq etmek içün ziyade tedbir almaq kerekmiz. Borclanğan şirketleri olğan akimiyet organları, olarnıñ maliyeviy-hocalıq işlerini tüzetmek kerekler. Yolbaşçılarnıñ deñiştirilmesi aqqında qararlar qabul etilmek kerek olsa – qabul etiñiz. Aksi alda «qapalı alqa» olıp çıqa: borclarnı yañ qapattıq – olar kene peyda ola. Fevral 6 kününe qadar alınğan tedbirler ve borclarnıñ ödenilecek tarihlerini kösteriñiz», – dep avale etti.
Matbuat hızmeti, Aqyar akimiyetiniñ emek ve içtimaiy qoruv departament yolbaşçısı Stanislav Borisenkonıñ sözlerini ketirip, bügünki künde Aqyardaki 22 şirketniñ umumiy borcı tahminen 48 mln. ruble teşkil etkenini bildirdi.
Stanislav Borisenko: «Aylıq maaşları boyunca borcnıñ esas qısımı mudafaa-sanayı kompleksiniñ şirketlerinde peyda oldı. Mında episi olıp 34 mln. 846 biñ ruble çıqa. Eñ çoq borcı olğan – Mudafaa nazirliginiñ «771 bağ vastalarınıñ zavodı» devlet şirketidir. Şirketniñ borcı – 21,2 mln. rubleni teşkil ete», – dep bildirdi.
Dekabr ayında Aqyarda işsiz insanlarnıñ sayısı 20 biñge qadar arttı. Kreml nezaretindeki Aqyarnıñ iqtisadiyat departamentiniñ yolbaşçısı Elimdar Ahtemovnıñ sözlerine köre, yarımadada aylıq maaşınıñ orta esabı, qomşu Rusiyedeki orta esapqa nisbetten, 10-12 biñ ruble eksiktir.
2016 senesi noyabr ayında rus akimiyeti açıqtan beyan etti ki, işsizlerge yardım berilmeycek. Rusiye emek ve içtimaiy qoruv naziri Maksim Topilin, çalışıp olğan, faqat işsiz oturğan vatandaşlardan yılda 20 biñ ruble toplamağa teklif etken edi. Federatsiya Şurasınıñ yolbaşçısı Valentina Matviyenko ise bergi tölemegen işsiz vatandaşlar içün tibbiy yardımnı eksiltmege teklif etti.


text:
"Rusiyä üz uyının qullanudan tartınmayaçaq"
Kön tärtibe 20
Törkiyä häm Rusiyä arasında “urtaq mönäsäbätlär” çorı
2017nçe yılnıñ 3nçe may könne Rusiyä Federaśiyäseneñ Soçi qalasında uzğan Putin-Ärdoğan sammitı iñ yaqın Törkiyä-Rusiyä mönäsäbätlärendä yaña säxifäneñ açıluına säbäp buldı. Çönki ênergetikadan saqlanu sänäğätenä, igençelektän ğaläm texnologiyasına, strategiyadan iminlekkä, turizmnan mädäniyätkä qadär şaqtıy mäs’älä söyläşülärdä quzğatıldı häm böten mäs’älälärdä berniçä keçkenä problemadan tış kileşügä ireşelde. Yuğarı däräcäle oçraşudan soñ yasalğan açıqlawlarda här ike lider da Törkiyä-Rusiyä mönäsäbätlärendä “cayğa salınu”, “normal’läşü”neñ tämamlanuın häm monnan arı “urtaq mönäsäbätlär” däräcäsenä küçelüen belderde. Läkin bu näticägä ireşü öçen awırlıqlar belän tulı çorlardan uzıldı häm ike il mönäsäbätläre bik awır sınawlardan uzdı.
Tarixi yaqtan qaralğan çaqta da Törkiyä häm Rusiyä arasında qıtırşılı mönäsäbätlär barışınıñ buluın kürergä bula. Här ike il dä Awraziya geografiyasınıñ tarixi häm geografik tiränlegenä iyä köçle däwlätlär. Berse global’ köç bulsa, ikençese dönyaküläm köç bulırğa tırışqan regional’ köç.
İñ yaqın çorda barlıqqa kilgän bertörkem waqiğalar (waqıyğalar) tezmäse Törkiyä-Rusiyä mönäsäbätlären xalıqara kön tärtibeneñ iñ yuğarı noqtasına citkergän ide. 2015nçe yılnıñ 24nçe noyabr’ könne Süriyä çigendä Rusyäneñ “SU-24” törendäge xärbi oçqıçınıñ Törkiyä oçqıçları tarafınnan bärep töşerelüe ike däwlät arasında zur krizisqa säbäp buldı. Soñınnan 2016nçı yılnıñ 19nçı dekabr’ könne Rusiyä tulı wäqalätle ilçese Andrey Karlovnıñ Änkarada üterelüe häm annan soñğı çorda Süriyädä başqarılğan “Färat qalqanı” häm “Diclä qalqanı” kebek xärbi operaśiyälär ike il arasında waqıt waqıt säyäsi häm strategik awırlıqlarnıñ päydä buluına säbäp buldı.
Fäqät Awrupa Berlege illäre häm Amerika Quşma Ştatlarının Qırım krizisı arqasında Rusiyägä iqtisadi häm säyäsi çikläwläre, “NATO”nıñ, qabat êlekke ğomum strategiyasına qaytıp, Rusiyä yanındağı Pol’şağa häm Baltiq illärenä xärbilärne häm qorallarnı cibärep çolğap alırğa tırışuı Mäskäwne yaña êzlänülärgä êtärde. Rusiyä, ber yaqtan, Awraziya bloğınıñ liderlığın da alğan bulsa, şul uq waqıtta bu bloknı köçäytü öçen Törkiyä belän xezmättäşlekne üsterü êzlänülärenä kerde. Könbatış blokı häm Awrupa Berlege illäre tarafınnan oxşaş basımnarğa duçar bulğan Änkara Waşington häm Bryusselne tigezläw-balanslaw öçen Mäskäw kartasın qullanu mömkinlegen iğtibarsız qaldırmadı. Şuşı maqsatnı tormışqa aşıru öçen Törkiyä İlbaşı Ärdoğan 2016nçı yılnıñ 27nçe iyün’ könne kiçerüne sorap yazğan xatı belän Mäskäw belän Änkara arasındağı bozlarnıñ êrüen buldırdı.
Annan soñğı barıştan 3nçe mayda ütkärelgän yuğarı däräcäle oçraşuğa qadär Putin häm Ärdoğan biş tapqır oçraştı. Bu tığız diplomatiya xäräkäte här ike il ministrları arasında ütkärelgän küp sanda cıyılışlar belän däwam itterelde häm monnan tış Ğomum ştab başlıqları da oçraştı. İqtisad, tışqı säyäsät, xärbi, säyäsi häm sośial’-mädäni mäs’älälär kebek kiñ qırlı räweştä uzdırılğan bu cıyılışlarda böten mäs’älälärdä telängän näticä täêmin itelä alınmadı.
Bigräk tä xärbi, strategik häm iminlek mäs’äläläre - ike il arasında problemalarnıñ kilep çığuına säbäp bulğan ölkälär. Bu wazğiyät isä ayıruça Süriyägä qağılışlı säyäsätlärdä päydä bula. Rusiyä Törkiyäneñ terrorçı dip qabul itkän “PKK-PYD” häm “YPG” kebek êlementlarğa qoral yärdämen häm logistik yaqlaw täêmin itkän bulsa, Änkaranıñ iminlek maqsatlı Tön’yaq Ğiraqta (Ğıyraqta) häm Tön’yaq Süriyädä başqarğan “Diclä qalqanı” operaśiyasına dä qarşı çığa. Läkin ğadättä xärbi, iminlek häm strategik mäs’älälärdä kilep çıqqan kileşmäwçänleklär ike ilneñ qalğan başqa mäs’älälärdä xezmättäşlek urnaştıruın totqarlamıy. Bu wazğiyät isä ike yaqlı mönäsäbätlärdä inde bik iskä töşmägän model’ bulğan kompartmentalizaśiya ısulınıñ Törkiyä häm Rusiyä arasında yaxşı êşläwen kürsätä. Bu mönäsäbät modelendä çişeleşe awır bulğan problemalarnıñ çağıştırmaça çişeleşe ciñel, qulay bulğan yäki uñay bulğan ölkälärneñ, tarmaqlarnıñ yulın yabıp quyuına forsat birelmi.
Näticä bularaq Rusiyä – diplomatiya yolası bik köçle bulğan däwlät. Zur däwlät-keçkenä däwlät mönäsäbätlären bik mahir, osta itep, ämma ber ük waqıtta kisken räweştä qullanğan ber köç. Şuña kürä dä mondıy ber däwlätkä qarata alıp barılaçaq säyäsättä tigezlek, balans nigezenä salınğan häm küp ülçämle funkśiyağa iyä säyäsi paradigmağa ixtıyac bar. Tigezlek bozılğan oçraqta Rusiyä proyektlağan uyın sxemasın üz faydasına häm berlektäşenä qarşı qullanudan tartınmayaçaq.
Professor, doktor Mustafa Sıtkı Bilgin (Änkara Yıldırım Beyazıt universitetı qarşındağı Xalıqara mönäsäbätlär häm strategik tikşerenülär institutı mödire, Yaqın Könçığış häm Qavqaz belgeçe)


text:
Agenttiktiñ xabarlawınşa, bul apattıñ nätïjesinde tağı 238 adam jaraqat alıp qalğan.
«Äzirge qaza tapqandar men zardap şekkenderdiñ qanday ulttar ökilderi ekenderi jöninde aqpar joq», – atap ötti TASS. Sawdïya BAQ-tarınıñ jazwlarına qarağanda, qaza tapqandar men jaraqat alıp qalğandardıñ basım böligi qajılıqqa kelgen şet eldikter bolwı kerek.
Aldın ala mälimetterde qurılıs kranınıñ qulap ketwine sol kezde turğan qattı jel men jañbır äser etkeni aytıladı. Kran qulağan kezinde Äl-Xaram meşitiniñ şatırın tesip ötip, qajılıq saparğa kelwşi şet eldikterdiñ üsterine qulağan. Olar munda ïslamnıñ qasïetti orındarınıñ biri retinde täw etw üşin ayaq basqan. Munda juma namazğa baylanıstı kelwşiler ayrıqşa köp bolğan sïyaqtı.
Mekkeniñ basqarwşısı Xaled äl-Fesaldıñ ökimimen bolğan jağdaydıñ büge-şigesin tekseretin komïssïya qurılğan.
Äl-Xaram – awlasında ïslamnıñ qasïetti mekeni – qağba ornalasqan älemdegi eñ iri meşit. Qajılıq kezinde munda kelwşilerdiñ sanı mïllïon adamnan asıp ketedi. Musılmandardı namazğa şaqıratın munarasınıñ bïiktigi 89 metrge jetedi.
Derekközi: ras.kz
Kommentarïï


text:
-
-
-
-
09:15 69
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
keşe 23:57 247
-
-
-
-
-
-
Qazaqstan janjaldardı rettewde beytarap bitimger bola aladı - sayasattanwşı
ASTANA. QazAqparat - Qazaqstan janjaldardı rettewde beytarap bitimger bola aladı. Munday pikirdi QazAqparat tilşisine tanımal qazaqstandıq sayasattanwşı Sultan Äkimbekov bildirdi.
«Is jüzinde Qawipsizdik Keñesinde biz usınğan taqırıptardan bölek ağımdıq mäseleler de bar. Qazir Amerïka Qurama Ştattarı tarabınan ïrandıq problemağa qatıstı mäsele köterilip otır. Yağnï, bul qalay bolğanda da jahandıq küntärtipten nazar burwğa türtki boladı. Degenmen, söz bolatın janjaldardıñ basım böligi tarïxï tereñ eski dawlar ekendigi anıq. Ädette bul problemalar aralarında är waqıtta da qarama-qayşılıq bar ülken derjavalar arasında talqılanadı. Jahandıq deñgeyde qayşılığı joq Qazaqstan sındı elder müldem jaña, sapalı operator jäne bitimger rölinde qatısa aladı. Olar - taraptar turaqtılıqtı, qïındıqtan şığw joldarın izdewge müddelik tanıtıp otırğan kürdeli janjaldar», - dedi sayasattanwşı.
S.Äkimbekovtiñ payımınşa, BUU Qawipsizdik keñesine Qazaqstannıñ törağalığı janjaldardı rettew procedwrasın ilgeriletwdiñ jaña joldarın köre aladı. Bul rette atalğan problemalardı şeşwge jaña model men formattar äzirlew barınşa mañızdı bola tüspek. Kïprdegi, Oñtüstik Swdandağı janjaldardı şeşwge beytarap bitimger qajet. Astanada Sïrïya jönidegi kelissözderdi ötkizw munday kömektiñ qajet ekendigin körsetip otır. Sondıqtan Qazaqstan usınğan küntärtibi belgili bir probelmalardı şeşwge kömek bere aladı.
Esteriñizge sala ketsek, 2017-2018 jıldarı aralığında Birikkken Ulttar Uyımınıñ Qawipsizdik Keñesine turaqsız müşe bolğan Qazaqstan 2018 jıldıñ 1-31 qañtarı aralığında tarïxta alğaş ret atalğan keñestiñ törağası mindetin atqaratın boladı. Osığan oray qañtar ayında Elbası Nursultan Nazarbaevtıñ Amerïka Qurama Ştattarına saparı josparlanğan.
Qazaqstannıñ BUU janındağı turaqtı ökili, Qawipsizdik Keñesiniñ qañtardağı törağası Qayrat Omarovtıñ aytwınşa, 18 qañtarda keñeste jappay qırıp-joyu qarwların taratpawğa arnalğan joğarı deñgeydegi taqırıptıq brïfïng ötedi. Oğan birqatar elderdiñ basşıları men mïnïstrleri qatısadı. Brïfïngte Qazaqstan Prezïdenti Nursultan Nazarbaev söz söyleydi.
- QR Prezïdenti Donald Tramppen golf oynawğa wağdalastı
- Nursultan Nazarbaev AQŞ-qa saparın qorıtındıladı
- Nursultan Nazarbaev Polşa Respwblïkasınıñ Prezïdenti Andjey Dwdamen kezdesti
- Adamzat XXI ğasırda jappay qırıp-joyu qarwlarınan azat älem qura aladı - Elbası
- UN Women: Qazaqstan äyelderdiñ qorğalwına zor üles qoswda
- Yadrolıq qarwsızdandırwdı jedeldetwde Qazaqstannıñ abıroyı zor - Global Security Institute basşısı
- Fotoreportaj: QR-nıñ BUU janındağı turaqtı ökildigi
- Aqtöbedegi ört: Özbekstannıñ Qazaqstandağı konswlı oqïğa ornına attandı
- Elbası joldawı
- Joldaw jüktegen mindetter
- Qazaqstan tarïxı
- Älemdik BAQ Qazaqstan twralı
- Jaña ïndwstrïyalandırw
- Bolaşaqqa 100 qadam


text:
Rusiyeli Qırım ükümetinde vazifelerni eda etken qırımtatarlar sabıq safdaşı Çiygozğa hainlik yaptılar – mabusnıñ ömür arqadaşı
Qırımtatarlar – akimiyet temsilcileri – Meclis reisiniñ muavini Ahtem Çiygoznıñ işinde kefil olmağa azır degil ekenler. Bu aqta Çiygoznıñ ömür arqadaşı Elmira Ablâlimova bildirdi.
«Qırımda RF Taqiqat komitetiniñ reberi muavinleriniñ biri ile qonuşqanda, Ahtem içün «fevral 26» işiniñ diger iştirakçileri tarafından şahsiy kefalet berilse, onıñ apiste bulunması ile bağlı mesele baqıla bilecegini bildirdiler. Kefaletniñ neticesi mıtlaqa müsbet olacağını aytmadılar, amma buña ümüt berdiler», – yazdı o Facebookta ve artıq susmağa sabırı olmağanını qayd etti.
Qadınnıñ çetin ümütsizligi akimiyetteki qırımtatarlarnıñ Çiygoz ailesiniñ ricasına olğan munasebetinden peyda oldı.
«Bizge añlattılar ki, kefaletni akimiyet işançına lâyıq olğanlar, yani şu akimiyetniñ özünde bulunğanlar bermeli. Biz akimiyette olğan qırımtatarlarnıñ «temsilcilerinden» birine muracaat etip, Ahtemge kefil olmağa ricada bulundıq ve onıñ Qırımğa çıqmaycağını ve taqiqattan saqlanmaycağına kefaletlerni berdik», – dey Ablâlimova.
Onıñ sözlerine kor, bu anden aleket başlandı: de ariza bilgisayarda basılmaq kerek, o ise elnen yazılğan, de ariza metni yañlış, arizacılardan mıtlaqa bir qıç ibareni qoşıp, yañı soynı yazmaq kerek, arizacılar – Ahtemniñ esli başlı ana-babasıdır. De ceza qararını deñiştirmek içün mıtlaqa Ahtemni Bağçasaray regional meclisi reisiniñ vazifesinden boşatmaq kerek, de mıtlaqa insanlarnı akimiyet tarafından azırlanılğan Hıdırlezge çağırmağa kerek eken.
«Diñleñiz, «temsilci» efendiler! Sizni nege tayinlediler ya da siz öz-özüñizni tayinlediñiz? Ne içün siz vatandaşıñızğa nisbeten adaletsizlikni toqtatmaq ricamızğa bir-birinden saçma şartlarnı qoyasıñız? Ne içün Taqiqat komitetine kelip, Ahtem Çiygozğa kefil olmağa mümkün degil? Zaruriy vesiqalarnı imzalamaq ve oldı. İş bitti!», – dep muracaat ete Çiygozıñ apayı akimiyetke olğan qırımtatar halqınıñ temsilcilerine.
Bunıñ ile o «belli adiselerden» evel qırımtatarlar birlikte olğanını qayd etti.
Ablâlimovanıñ aytqanı kibi, aqayınıñ dost ve zenaatdaşları Qırımda Rusiye Taqiqat komitetine muracaatnı imzaladılar, amma bu sağlığı zayıf olğan Çiygoznıñ vaziyetini deñiştirmedi.
Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi iyül 28 künü Çiygoznı 2015 senesi noyabr 19-na qadar apiste qaldırdı.
Onıñ taqiqatı çerçivesinde «kütleviy numayışlarnı teşkil etüv ve iştirak etüvde şeklengen» Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini Ahtem Çiygoz yanvar 29-da yaqalandı. Onı 2015 senesi fevral 19-ğa qadar apiske aldılar, soñra da apis müddetini mayıs 19-ğa qadar arttırdılar.


text:
27 mawsımda Xalıqaralıq olïmpïada komïtetinde tärtiptik komïssïya dopïng-testiniñ oñ nätïje körsetwine baylanıstı waqıtşa şettetilgen awır atletterdiñ mäselesin qaraytın boladı. Oğan deyin sportşılar kinäli dep sanalmaydı. Bul twralı QR mädenïet jäne sport vïce-mïnïstri Säken Musaybekov mälim etti.
«Resmï aqparatqa säykes, teksergennen keyin bizdiñ sportşılardıñ A jäne B dopïng-sınamaların teksergen soñ olar kümändi köringen. 27 mawsımda Xalıqaralıq olïmpïada komïtetiniñ tärtiptik komïssïyası bul mäseleni qaraytın boladı. Oğan deyin waqıtşa şettetildi. Olar jattığwğa qatısa aladı, biraq resmï türde eşbir jarısqa qatısa almaydı», – dedi QR Senat ğïmaratında jwrnalïsterdiñ suraqtarına jawap bergen vïce-mïnïstr.
Onıñ aytwınşa, komïssïyada sportşılardıñ marapattarı twralı jäne Rïoda ötetin Olïmpïada oyındarına qatıswı twralı mäsele qaraladı. Eger jağımsız şeşim şığatın bolsa, sportşılar 20 kün işinde qarsı şağım bere aladı.
«Munan keyin şeşim Xalıqaralıq federacïyağa joldanıp, tüpkilikti uyğarıp şığarıladı. Tağı da qadap aytamın, sınamalar kümändi. Komïssïyanıñ şeşimi şıqpayınşa, sportşılarımız kinäli dep sanalmaydı. Biz bar küşimizdi salamız, sportşılarğa quqıqtıq kömek körsetetin bolamız. Isti soñına deyin jetkizemiz», - dedi Säken Musaybekov.
Esteriñizge sala keteyik, bügin elimizdiñ awır atletteri: Ïlya Ïlïn, Svetlana Podobedova, Zülfïya Çïnşanlo jäne Mayya Maneza 2012 jılğı Londonda Olïmpïada oyındarı kezinde dopïng-sınamaların qayta tekserw oñ nätïje berwine baylanıstı jarıstardan şettetilgeni belgili boldı.
Tegï: Bizdiñ maqtanışımız,
Kommentarïï


text:
Büginde Jer betinde tek 26 mıñ aq ayu qalğan. Ğalımdar jahandıq jılınwdan osı janwarlar türi odan sayın 30%-ğa qısqarwı mümkin ekenin aytıp, dabıl qağwda, dep xabarlaydı informing.ru. Buğan Arktïkadağı muzdıqtardıñ tolassız erwi sebep boladı. Osınıñ saldarınan ayular añşılıq ete almay, tamaq tawıp jewden qaladı. Bul jağday olardıñ densawlığın naşarlatıp, köbeyuin qïındatadı. Mamandardıñ aytwınşa, 2015 jılı muzdıqtar rekordtı mölşerde erigen.
Derekközi:24.kz
Tegï: Glavnaya, Janwarlar älemi,
Kommentarïï


text:
Adamnıñ tulğasın tanw üşin birneşe kezeñnen ötw kerek. Ol üşin kez kelgen adamnan äldene jazwdı ötiniñiz. Eñ aldımen äripterdiñ ornalaswı men ölşemine nazar awdarıñız. Tïyanaqtı adamnıñ jazwı usaq keledi. Al jazwı iri adamdar aşıq, añqaw, jumsaq keledi. Äripter bir birine sığılısıp jazılsa bul adamnıñ ïkemdi ekenin bildiredi. Kösilip jazılğan jazw aqjarqın adamğa meñzeydi. Jazwı tüsiniksiz adamdar qupïya, tuyıq keledi, sonday-aq munday jazw emocïonaldı dağdarısta jürgenderge tän.
Äripter
Eger bas äripterdiñ ölşemi kişkentay äripterden äjeptäwir ülken bolsa bul adam özine de, özgelerge de talapşıl degen söz. Al bas äripterdiñ ölşemi kişkentay äripterden köp ülken bolmasa bul adam qarapayım. Kallïgrafïyalıq jazwmen basqalardıñ ıqpalına köp tüsken, özindik pikiri joq adamdar jazadı.
Eger jazwlar solğa qaray säl eñkiş bolsa adamnıñ özimşildigin bildiredi. Ol adam üşin eñ birinşi öziniñ müddesi men qızığwşılıqtarı turadı. Neğurlım eñkiş bolsa adam soğurlım egoïst. Özgelerdiñ pikirimen sanaspaydı. Al äripter oñğa qaray eñkiş bolsa ïesiniñ maqsatqa jumıs isteytinin, ambïcïyası zort ekenin bildiredi. Al tik jazw adamnıñ birbetkeyliginen xabar beredi.
Joldar
Optïmïst adamdardıñ jazwı jolda joğarı köterilip şığadı. Olardıñ özine degen bağaları joğarı. Al tömenge qaray ketken jazw adamnıñ tek jaman närselerdi köretinin bildiredi. Ol adam köbinese öziniñ mümkindikterin köre bermeydi. Al qalıpqa sıymaytın, jeñil oylı adam tolqındı jazwmen jazadı. Al tik, twra jazatın adamdar obektïvti, saralağaşı keledi.
Eger adamnıñ qoyğan qolı şïırlanıp kelse ol adam şığarmaşıl jan degen söz. Al qupïya, tuyıq adamnıñ qolı qorşalıp qoyıladı. Al astı sızılğan qoldar, qasına sızıqşa qoyılğan qoldar mıqtı adamdarğa tän. Al şïmaylanğan qol adamda energïyanıñ köp ekenin bildiredi.
Derekköz: domashniy.ru
Tegï: Glavnaya, Psïxologïya,
Kommentarïï


text:
Qırımğa avto yürüşi ile Rusiye Olimpik çempionları kelecek
Qırımğa bala sportunı rağbetleştirmek ve sağlam ayat tarzını teşviqat etmek içün bir 20 Olimpik çempionı kelecek. Keriç şeer şurasınıñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, Keriçke Rusiye sportçuları sentbâr 13 künü kelecek.
«Rusiye Olimpik çempionlarınıñ VIII hayriye avto yürüşi» adlı aktsiyanı «Sportçularnıñ Rusiye şurası» umumrusiye cemaat teşkilâtı, Rusiyeniñ Olimpik komiteti ve Rusiye Sport nazirligi azırladı.
Keriçte sentâbr 14 künü Olimpik çempionlarınıñ iştiraki ile sport tedbirleri keçirilecek. Soñra avto yürüşiniñ iştirakçileri Kefe, Yalta, Aqmescit ve Aqyarnı ziyaret etecekler.


text:
Qırımnıñ baş nazir muavini narazılıq bildirgen tuccarlarnı Nazirler Şurasına kirsetti
Qırım ükümeti yanında narazılıqnı bildirgen tuccarlarnı Nazirler Şurasına kirsettiler. Qırım.Aqiqat mühbirine iş adamlarından biri aytqanı kibi, insanlarğa Qırımnıñ haber siyaseti naziri olğan baş nazir muavini Dmitriy Polonskiy çıqtı.
«Añlağanıma köre, onıñ (Polonsikyniñ – muar.) vazifesi – insanlarnı kamera ve matbuattan alıp ketmek, işte, becerdi», – dep ayta iş adamı.
Onıñ malümatına köre, bir 50 insan Nazirler Şurası binasına kirdi.
İyül 6 künü Aqmescitniñ Kozlova soqağındaki yıqılayatqan çarşınıñ satıcıları Qırım Nazirler Şurası binasınıñ yanında numayış keçirmege yol aldılar.
Qırım.Aqiqat bildirgeni kibi, saba iyül 6 künü Aqmescitte politsiya Kozlov soqağında yerleşken çarşını sarıp aldı, mında ticaret noqtalarını yıqmağa başladılar.Aqmescitniñ şeer memuriyetiniñ başı Gennadiy Baharev dey ki, «tedbirler Nazirler Şurasınıñ RK№465 «Topraq damartılarınıñ kapital qurucılıq obyektleri olmağan obyektlerden temizlevi ile bağlı sualler aqta» ve şeer memuriyetiniñ №25 «Topraq damartılarınıñ kapital qurucılıq obyektleri olmağan obyektlerden temizlevi ile bağlı sualler aqta» qararları negizinde keçirile».
Evel şeer memuriyetinde aytılğanı kibi, mında ticaret qanunsız sürette keçirile eken. Aqmescitniñ Kozlova soqağındaki çarşını endi bir qaç sene devamında yıqacaq olalar, amma iş adamlarınıñ narazılığı keder ete edi.


text:
Turkiye tış işler nazirliginde Qırımda insanlarnıñ aq-uquqları qoruma vaziyeti kerginleşkenini qayd eteler
Turkiye tış işler nazirliginiñ matbuat - kâtibi Tancu Bilgiç Rusiye tarafından yapılğan Qırım işğali ruhsetsiz olğanı aqqında hatırlatıp, yarımadada yaşağanlarnıñ aq-uquqları vaziyeti kerginleşkenini qayd etti, dep bildire «Anadolu» adlı turk agentligi.
«Biz Qırım meselesini eñ yüksek derecege çeşit halqara teşkilâtlarnıñ çerçivesinde köteremiz. Qırımnıñ qanunsız işğal etilmesinden 2 sene keçti. Yarımadada hususan qırımtatarlarğa qarşı, insanlarnıñ aq-uquqları bozulmaqta», - dep bildirdi Turkiye Tış İşler Nazirliginiñ matbuat kâtibi.
Bilgiç qayd etkeni kibi, bu deliller bir çoq mustaqil közeticiler tarafından berilmekte.
Amnesty International adlı halqara uquq qoruyıcı teşkilâtı 2015 - 2016 senesi boyunca dünyada insanlarnıñ aq qorçalamasınen bağlı yapqan neticege kore, Rusiye tarafından işğal etilgen yarımadanıñ kerçek Qırım akimiyeti «fikirlerni seslendirme imkânını, toplaşuv ve birleşmelerini evelki olğanı kibi sıñırlay edi».
Vesiqada qırımtatar halqı ve milliy Mecliske qarşı yapılğan repressiyalar, Ukrainağa qol tutqan faallerniñ yaqalanuvı aqqında söz yürütile.
Ukraina Yuqarı Şurası 2014 senesiniñ 20 fevralni resmiy olaraq Qırım ve Aqyar şeheriniñ işğali kününen ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petr Poroşenko mütenasip qanunnı imza etti. Halqara teşkilâtlar Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerni qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
Küzde Qırım sakinleriniñ aylıq maaşı 4,7% eksildi – Qırım isaiyatı
Qırımdaki teşkilâtlarnıñ episi olup tölegen aylıq maaşlarınıñ orta aylıq esabı 2016 senesi oktâbr ayında 24 biñ 921 rubleni teşkil etti. Bu yılnıñ sentâbr ayına nisbetten, aylıq maaşı 4,7% eksildi, lâkin 2015 senesiñ oktâbr ayına nisbetten 3,6% arttı. Böyle malümat Qırım isaiyat hızmetiniñ «Qırım Cumhuriyetniñ 2016 senesi yanbar-noyabr aylarında içtimaiy-iqtisadiy vaziyetniñ qısqa yekünü» serlevalı esabatında ketirilgen.
«Kerçek aylıqnıñ indeksi 2016 senesi oktâbr ayında, bu yılnıñ sentâbr ayına nisbetten 94,3% teşkil etti, 2015 senesi oktâbr ayına nisbetten ise – 95,3%. Bu sene yanvar-oktâbr aylarında, 2015 senesiniñ aynı müddetine nisbetten, kerçek aylıq maaşı 2,6% arttı», – dep qayd etile vesiqada.
Bunen beraber 2016 senesi dekabr 1 kününde aylıq maaşları boyunda borc kölemi 72 million 219 biñ rubleni teşkil etti.
Qırımda bu sene iyül ayında berilgen aylıqnıñ orta esabı 24 biñ 853 ruble oldı. İyün ayına nisbetten aylıq maaşı 13,7% eksildi, 2015 senesi iyül ayına nisbetten ise – 12,4% arttı.


text:
Oñtüstik Qazaqstan oblısı Memlekettik farmacevtïkalıq akademïyasınıñ izdenwşi-ğalımdarı mïdağı qan almaswı buzılğan jäne ïnswlt alğan 182 adamğa baqılaw jasap, mïdağı qan aynalımınıñ buzılwın emdewdiñ jaña täsilin oylap taptı. Bul twralı «Ulttıq ğılımï-texnïkalıq aqparat ortalığı» AQ baspasöz qızmeti xabarladı.
Medïcïna mamandarı oblıstıq klïnïkalıq awrwxananıñ ïnswlt böliminde jatqan nawqastarğa em-şaralar jürgizip, mïına qan quyılğan adamdardı emdewdiñ tïimdi jolın äzirledi. Ğılımï jobağa medïcïna ğılımdarınıñ kandïdatı, docent A.A. Äldeşev jetekşilik etti.
Em-şara jumıstarın jürgizgen mamandar mïına qan quyılıp tösekke tañılğan adamdardıñ tez arada oñalıp, kündelikti ömirge qayta oralwı üşin bar küş-jigirin jumsağan. Öz kezeginde däriger-ğalımdar adamdardıñ ekinşi ret ïnswlt almawı üşin arnayı profïlaktïkalıq is-şaralar josparın äzirlegen. Sonımen qatar nawqastardıñ psïxologïyalıq jağdayın jan-jaqtı zerttep, olardıñ ömirge degen quştarlığın arttırwğa küş salğanın ayta ketwimiz kerek.
Nätïjesinde bir ret mïına qan quyılıp, därigerlerdiñ kömegine jügingen jandardıñ ekinşi ret ïnswlt alwı aytarlıqtay tömendegen. Qazirgi tañda Oñtüstik Qazaqstan oblısı Memlekettik farmacevtïkalıq akademïyasınıñ mamandarı äzirlegen profïlaktïkalıq is-şaralar josparı oblıstıq klïnïkalıq awrwxanada keñinen qoldanılıp, öz nätïjesin bere bastağan.
Derekközi: http://www.nauka.kz
Kommentarïï


text:
Ärqaysımız ömirimizde bir ret bolsa da uyalı telefonımızdı swğa tüsirip aldıq nemese osınday jağdaydıñ kwäsi boldıq. Mundayda ne istew kerek ekenin bilesiz be? Bilmeseñiz bizdiñ keñeske qulaq türiñiz.
Ne istewge bolmaydı?
1. Telefondı silkwge bolmaydı. Bul onı tolığımen isten şığarwı mümkin: sw mïkrosxemağa deyin jetip, işindegi mayda elementterge keri äserin tïgizedi.
2. Telefondı mïkrotolqındı peştiñ, fenniñ nemese basqa qızw qurılğılardıñ kömegimen qurğatpañız. Olar telefon işindegi sımdardı küydirip jiberwi mümkin.
Ne istewge boladı?
1. Birinşiden telefondağı qwat közin alıp tastap, sïm kartanı uyaşığınan şığarıp alıñız. Sïm-kartanı neğurlım tez şığarsañız, soğurlım aqparattıñ saqtalw ıqtïmaldılığı da joğarı boladı.
2. Telefondı ürlep, onı oramalmen qurğatıp sürtip alğan jön.
3. Telefondı birneşe sağatqa kürişi bar tärelkege qoyıñız. Küriş telefondağı qalğan ılğaldı özine siñirip aladı.
4. Telefondı kürişi bar tärelkeden alıp, onıñ betin qurğaq şüberekpen sürtip, sïm-karta men batareyanı ornına qoyıñız. Sizdiñ telefonıñız iske qosılwı kerek.
5. Eger sizdiñ telefonıñız batpaqqa nemese wnïtazğa tüsip ketse, onı antïbakterïyaldı nemese spïrtti maylıqpen sürtiñiz.
Derekközi:Baq.kz
Tegï: Arwlarğa keñes,
Kommentarïï


text:
Resmï türde demalısta jürgen Brïtanïyanıñ premer-mïnïstri Devïd Kemeron ağılşın qoğamın tañ qaldırdı. Ewropanıñ eñ ıqpaldı sayasatkerleriniñ biri Portwgalïyağa EasyJet lowkoster uşağımen uşqan. Bul twralı Newsru.com. xabarlaydı.
Kemeron ekonom-klass işinde tereze jağında otırıp sayaxatqa şıqqan. Belgili sayasatkerdiñ swreti onıñ orındığınan keyin otırğan 16- jastağı oqwşı qızdıñ telefonınan tüsirigen selfï arqılı älewmettik jelige jetken. Oqwşı qız ol swretterdi öziniñ Twitter-gi paraqşasına ornalastırığan.
Ulıbrïtanïyanıñ premeriniñ bul äreketin älewmettik jelini qoldanwşılar san-saqqa jügirtip talqılawda. Olardıñ işinde ıqpaldı sayasatkerdiñ bïznes-klasta uşwı şın mäninde, Ulıbrïtanïyağa qïın jağdaylardıñ kelgendigin körsetedi degen sıñaylı pikirler kezdesedi.
Brïtandıq The Daily Mail basılımnıñ xabarlawınşa, Kemeron demalw maqsattarında Portwgalïyanıñ Algarve qalasına uşıp kelgen. Ol jerde onıñ otbası müşeli demalıp jatqan bolatın.
Kommentarïï


text:
Aqyarda cenk yılları elâk olğanlarnıñ hatırasına miting keçti
Aqyarda Nefedov soqağında yerleşken Ulu Vatan cenki qurbanları abidesi yanında cenkniñ başlanuv kününe bağışlanğan miting keçti.
Qırım.Aqiqat mühbiri bildirgeni kibi, mitingde bir yüz insan buluna edi, şu cümleden Aqyar belediye teşkilâtlarında akimiyet vekilleri, cemaat teşkilâtlarınıñ faalleri, Aqyar deñiz akademiyasınıñ kursantları.
Tedbirde yaşlarnıñ tarihiy-vatanperver terbiyelevi aqqında laf ettiler. Onıñ sayesinde, deyler narazıcılar, cenk vaqtında elâk olğanlar aqqında hatıranı yaş nesil añında saqlamağa mümkün.
Mitingden soñ aktsiyada bulunğanlar Rusiye Qara deñiz flotu orkestriniñ çalması ile abidege gülçemberlerni qoydılar.
Hatırlatamız, bugün saba Aqyarnıñ Qaramaniy mudafaası abidesine de gülçemberlerni qoyuv tedbiri keçti, mında memurlar ve şeer siyasetçileri iştirak etti.


text:
Elektrondı sawda kezinde “Dwman” oyın-sawıq ortalığı 3 mlrd 403 mln 500 mıñ teñgege satıldı. Bastapqı bağası – 3 mlrd 403 mln 306 mıñ 144 teñge. Bul twralı gosreestr.kz portalındağı mälimetterden bilwge boladı.
Elektrondı sawdağı qatısw üşin 2 ötiniş jiberilgen. “Dwman” oyın-sawıq ortalığın satwşı – Astanadğı Kommwnaldı mülik jäne memlekettik satıp alwlar basqarması. Sawda jeñimpazı kim ekendigin belgisiz.
Tender şartı boyınşa satıp alwşı obektiniñ qızmetiniñ saqtap qalwı qajet yağnï 10 jıl köleminde balalarğa jäne eresekterge arnalğan oyın-sawıq türleri jumısın toqtatpawı tïis. “Djwnglï” attrakcïonı men okeanarïwmı da 10 jıl boyı jabılmawı kerek. Sonday-aq tender jeñimpazı ğïmaratqa jöndew jumıstarın jürgizwge mindetti.
“Dwman” oyın-sawıq ortalığı 2003 jıldıñ mamırınan beri jumıs isteydi. Qazirgi waqıtta ortalıqta okeanarïwm, “Djwnglï” anïmatronïkster teatrı, 5D – kïnoteatr, zoobaq-ekzotarïwm bar.
Dereközi: 7kun.kz
Tegï: Qarjı jäne ekonomïka, Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Klimkin: « Qırımda çalışqan halqara şirketlerniñ başlarına yetermiz»
Ukraina Tış işleri naziri Pavlo Klimkin, «siyasiy ve uquqiy usullarnı qullanıp», ilhaq etilgen Qırımda çalışqan halqara şirketlerniñ «başlarına yetermiz », dep tenbi etti.
Yanvarniñ 3-nde Almaniya TİN yolbaşçısı Zigmart Gabriyel ile umumiy matbuat konferentsiyasında çıqış yapqan Klimkin: «Menim fikrimce, bu (Qırımda Siemens turbinaları vaqiası – QA) bütün alman iş adamları ve yalıñız alman iş adamları içün degil accı bir ders oldı. Elbette, şimdi de mallarını parçalap satqan şirketlerine Qırımnı Rusiyeniñ parçası saymağa izin bergen – misal içün, Vokswagen ya da Adidas kibi – büyük şirketler bar. İç şübhesizdir ki, biz, yalıñız siyasiy degil, aynı zamanda uquqiy usullarnı qullanıp, olarnıñ başlarına yetermiz», – dedi.
Onıñ aytqanına köre, Ukraina tarafı «Siemens turbinalarınıñ Qırımğa ketirilmesi vaqiasında olğanı kibi, Rusiye tarafından yapılğan dolandırıcılıq iç bir vaqıt tekrarlanmasın dep, çoq şey yaptı».
Ukraina tış işleri muessiseniñ yolbaşçısı, Almaniya TİN yolbaşçısına «bizim (BMT Baş Assambleyası tarafından qabul etilgen – QA) Qırım qararına ortaq sponsorlıq yapqanı içün» teşekkür bildirgenini söyledi.
Bundan evel QMC Prokuraturası, Ukraina Telükesizlik hizmeti ilhaq etilgen Qırımda ihtimal ile DHL Express, Adidas ve Puma alman şirketleriniñ çalışması aqqında malümatını teşkerecek, dep bildirdi.
2017 senesiniñ iyüninde, yarımadada termik elektrostantsiyanıñ qurulması içün kerek olğan Siemens alman şirketiniñ turbinalarını Rusiye tarafından ilhaq etilgen Qırımğa ketirilmesi ile alâqalı olaraq büyük bir dava başlandı. Siemens ve onıñ iştiraki ile qurulğan «Gaz turbinalarınıñ Siemens tehnologiyaları» şirketi, Avropa Birliginiñ sanktsiyaları ile yasaq etilgen Rusiyeden Qırımğa turbinalarnıñ ketirilmesine qarşı mahkeme davasını açtılar.
Halqara teşkilâtları Qırımnıñ işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini taqbih ettiler. Ğarp ülkeleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalar qullandı. Rusiye, yarımadanı işğal etkenini red etip, buña «tarihiy adaletniñ tiklenmesi», dey. Ukrainanıñ Yuqarı Radası 2014 senesi fevralniñ 20-sini, Rusiye tarafından Qırım ve Aqyarnıñ muvaqqat işğali başlağan künü olaraq resmen ilân etti.


text:
22 şilde küni SuperStar KZ otandıq jobanıñ qatıswşısı, Qazaqstan estradasınıñ juldızı Rïnat Malcagov Mäşhür Jüsip meşitinde nekesin qïdı dep xabarlaydı pavlodarnews.kz.
Mäşhür Jüsip ortalıq meşitiniñ jalpı jäne jastar isi böliminiñ meñgerwşisi Aybek Oralxannıñ xabarlawınşa, änşiniñ nekesi bïılğı jılğı meşit tiziminde 624-şi bolıp tirkeldi.
“Neke qïyu räsimine jas jubaylardıñ twğan-twısqandarı kelip, qwanıştarına ortaqtastı. Saltanattı räsim meşitimizdiñ neke qïyu bölmesinde ötti”,- deydi Oralxan.
Esteriñizge sala ketsek, Rïnat Malcagov SuperStar KZ jobasınıñ qatıswşısı, “Percı” tobınıñ burınğı solïsti bolıp elge tanıldı. Sonday-aq birqatar otandıq serïalğa tüsip, ärtistik qırınan körindi.
Al seri jigittiñ qalıñdığı Sabïna Qalïkaparova “Astana arwı – 2011″ sulwlıq bayqawınıñ vïce-mïssi atağına ïe bolğan.
Derekközi:nur.kz
Tegï: Juldızdar älemi,
Kommentarïï


text:
Kezinde özindik tıñdarmandarı bolğan “Nurlan men Murat” tobı saxnağa qayta oralıp, Tursınbek Qabatovtıñ “Äzil älemi” teatrında öner körsetken bolatın. Osını eskerip, toptıñ aldağı josparları twralı surawdı jön kördik.
Murat Qoja josparları twralı surağan alğaşqı sawalımızğa: “Saxnağa qayta oralsaq ta, äzirge jañalığımız joq. Tek bayağı xït änderimizdi qayta qalpına keltirip jatırmız. Osı jumıstardı bitirgen soñ jaña än jazarmız”, – dep qısqa qayırdı. Budan özge osı waqıtqa deyin tek öner salasında jürip, Kaspïy tobınıñ qurılwına köp män bergendigin ayttı. Änşi bul topta 8 jıl öner körsetken bolatın.
Änşiniñ Ïnstagram paraqşasına jas jubayımen birge tüsken swretterine köpşilik sın aytıp, bul äreketin tüsinbegen edi. Bul twralı özinen surağanımızda: “Awzım bar dep ayta beretin jandarğa aytatın äñgime bölek qoy. Ärkimniñ öz jeke ömiri, tirligi bar. Onıñ üstine, ol jas qız deytindey jas emes, meniñ kelinşegim. Otasqanımızğa bir jıldan astı”, – dep köpşiliktiñ alıp-qaşpa sözderine män bere bermeytindigin körsetti.
Stan.kz
Tegï: Juldızdar älemi,
Kommentarïï


text:
«Fevral 26 işiniñ» deñişmeleri: yañı taqiqat ve Poklonskayanıñ açuvı
Kyiv – «Fevral 26 işiniñ» beklenilmegen deñişmeleri oldı. Qırım Yüksek mahkemesi onı ğayrıdan taqiq etmek içün prokuraturağa yolladı. Baş qabaatlanğan Meclis reisiniñ muavini Ahtem Çiygoznıñ adliyecisi Nikolay Polozovnıñ fikirince, böyle etip prokuratura delillerni oña kerek olğanı kibi deñiştirmek içün vaqıt qıdıra. Faqat aynı vaqıtta Qırım prokurorı Natalya Poklonskaya mahkeme qararını qanunsız sayıp, ondan şikâyet etecegini bildirdi.
Mahkeme fevral 15-de saba olıp keçti. Qırımdaki Uquq qorçalayıcı alan merkeziniñ koordinatorı Aleksandra Krılenkova Qırım.Aqiqatqa bildirgenine köre, mahkeme içün küçük bir salon berildi, er kes kirip olamadı.
«Keçken mahkeme toplaşuvlarına baqqanda bugün politsiya ve uquq qoruyıcılar az edi. DAİ, OMON yoq, belki, bugün mahkeme olmaycaq kibi şaqalar da oldı», – dep ayttı uquq qorçalayıcı.
Malüm olğanı kibi, «fevral 26 işinde» altı kişi qabaatlı sayıla: Eskender Kantemirov, Eskender Emirvaliyev, Arsen Yunusov, Mustafa Degermenci ve Ali Asanov ve Meclis reisiniñ muavini Ahtem Çiygoz. Al-azırda üçü apiste yata.
İş iştirakçileri 2014 senesi fevral 26-da Aqmescitte olıp keçken çoq biñli mitingde iştirak etüv ile qabaatlana. O künü Qırım Muhtar Cumhuriyetiniñ Yuqarı Radası yanında eki büyük aktsiya keçirilgen edi, neticede olar çatışmağa çevirilgenler. Meclis topraq bütünligi içün telükeli ola bilecek parlament sessiyasınıñ keçirilmesine qarşı miting teşkil etti, Sergey Aksenov yolbaşçılığında «Rus birligi» firqası ise tarafdarlarını Yuqarı Rada toplaşuvınıñ keçirilmesine qoltutmaq içün topladı. Neticede Ukrainağa qoltutuv aktsiyasınıñ iştirakçileri çoq oldı, ve olar olarnı parlament binasından uzaqlaştırdılar.
Yarım yıldan soñ Qırımnıñ Rusiye prokuraturası fevral 26 vaqialarını kütleviy çatışmalar olaraq tanıp, cinaiy iş açtı. Prokuratura malümatına köre, Ukrainağa qoltutuv aktsiyasınıñ iştirakçileri qabaatlı ola, Rusiyege qoltutuv mitinginiñ iştirakçileri ise zarar körgenler. Taqiqatnıñ zanınca, «cinaiy bir maqsat» bar edi, onıñ teşebbüsçilerinden biri ise Meclis reisiniñ muavini Ahtem Çiygoz ola. Qalğan mahküm etilgen kişiler ise qırımtatar liderleriniñ «cinaiy añlaşmasını» yerine ketire ediler. Qayd etmeli ki, Qırım parlamentiniñ yanındaki mitingler «Qırımnıñ Rusiyege qoşulmasından» evel olğan edi, yani yarımada Rusiye Federatsiyasınıñ qanunlarına köre bile Ukrainanıñ bir qısmı sayıla edi.
Delillerni deñiştirmek içün bir manaçıq
Ahtem Çiygoznıñ adliyecisi Nikolay Polozov bundan evel de işni ğayrıdan taqiq ettirmek içün muracaatta bulunğan edi, çünki içinde qabaatlanğan kişige nisbeten tam olmağan qabaatlar bar. Mahkeme mezkür muracaatnı red etken edi, ve apansızdan fevral 15-de bu vesiqanı tekrar baqmağa qarar aldı.
«Mahkeme muşavere odasına ketip, qaytqan soñ işni prokuraturağa tekrar bermek kerek olğanını bildirdi, amma diger sebeplerge esaslandı. Zarar körgenlerniñ sayısı belli degil eken. Anda añlaşmamazlıq bar: iş malümatında zarar körgenlerniñ bir sayısı qayd etile, qabaat qararında ise – bam-başqa. Bir qaç adamlıq farq. Zarar körgenlerniñ tam zararı yoq», – dep ayttı Polozov Qırım.Aqiqatqa.
Onıñ fikirince, başından berli bu iş tez-tez keçirilsin ve talap etilgen neticege irişilsin dep, sahte deliller ketirilgen edi. Faqat sımarış bergen insanlar beklemegen bir şeynen qarşılaştılar, Polozovnıñ fikirince, iş bir çoq insannıñ diqqatını celp etti, bu sebepten Qırım mahkemecileri ve prokurorları bu işke diqqatnen yanaşmalı. Adliyeciniñ zanınca, bu sebepten iş tekrar taqiq etilmesine yollanıldı.
«Añlağanıma köre, Poklonskaya, oña boysunğan prokurorlar işni tekrar taqiq etilmesine yollaycaqlar. Anda zarar körgenlerniñ cevelini qoşacaqlar, belki, bir qaç zarar körgen kişi daa ilâve etilecek. Ketirilgen zararnıñ sahte delilleri bile kirsetile bile. Çünki zarar körgenlerniñ çoqusı bunı tasdıqlağan bir de bir vesiqa almağan edi», – dedi Polozov.
Adliyeciniñ fikirince, mahkeme qararı qabaatlanğanlar içün yahşı bir şey olacağını ifade etmey. Onıñ zanınca, mahkemeciler aman-aman azır olğan üküm kerçek bir şeyge oşasın dep, elinden kelgenini yaptılar.
Bu işni sozmaq ıntıluvı da ola bile, onıñ keskinligini eksiltmege tırışadırlarNikolay Polozov
«Bu iş bir qaç ay süre bile. İlk taqiqat tüzetmelerge ne qadar vaqıt sarf etecek oña bağlı. Azırlanıp bir afta içinde yapa bileler, amma bir qaç ayğa qadar soza da bileler. Bundan soñra iş malümatınen tanış olunacaq, buña da bayağı vaqıt kerek ola bile. Bu işni sozmaq ıntıluvı da ola bile, onıñ keskinligini eksiltmege tırışadırlar», – dedi adliyeci.
Polozovnıñ bu izaatı çıqqan soñ Qırımnıñ Rusiye prokurorı Natalya Poklonskaya mahkeme qararını apansızdan tenqit etti.
«Bu qarar işke tüşürilmedi. Ondan şikâyet etecem, çünki mahkemeniñ bu qararı qanunsız ve sebepsizdir», – dep yazdı o Facebook saifesinde.
Siyasiy mabüsler statusı
Kremllerinde bir şey oldı, ğaliba. Soñki vaqıtları çoq şey ola, de qabarcılıq, öldürüv qabaatları, de Boeing, de Poloniya uçağı. Yuqarıda bir şeyler olayata. Bu iş ile qabaatlanğan Ahtem ve diger insanlar içün müsbet bir işaret ola bile, menceİlmi Ümerov
Qırımtatar Milliy Meclisi «fevral 26 işiniñ» ğayrıdan taqiq etilmesine yollanması müsbet bir işaret olğanını tüşüne. «Kremllerinde bir şey oldı, ğaliba. Soñki vaqıtları çoq şey ola, de qabarcılıq, öldürüv qabaatları, de Boeing, de Poloniya uçağı. Yuqarıda bir şeyler olayata. Bu iş ile qabaatlanğan Ahtem ve diger insanlar içün müsbet bir şey ola bile, mence», – dep ayttı Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ muavini İlmi Ümerov Qırım.Aqiqatqa.
Onıñ zanınca, «fevral 26 işi» büyük diqqat celp etti, halqara teşkilâtlarnıñ seslenmesi müsbet bir rol oynay ve neticede iş qapatılmasınıñ sebebi ola bile.
Uquq qorçalaycı Aleksandra Krılenkovanıñ aytqanına köre, işni tekrar taqiqatqa yollamaq qararınıñ seslendirilmesinden evel mahkemeciler beş daqqa subetleşken ediler, demek, qarar evelden azır edi.
«Tekrar baqılmasına yollamaq – maña köre, müsbet bir şey, çünki imaye de bunı istegen edi – deliller az, olarnı mahkemege bermeyler. Başqa bir derecede baqılacağına ümüt etem – bundan evel olğanı kibi olmasa, güzel olur», – dedi Krılenkova.
Aqmescitte keçirilgen mahkeme vaqtında «fevral 26 işinen» bağlı müim bir vaqia oldı. «Memorial» uquq qorçalayıcı merkezi Ahtem Çiygoz, Ali Asanov ve Mustafa Degermencini siyasiy mabus tanıp, olarnı acele sürette azat etmege talap etti.
«Memorial» uquq qorçalayıcı merkezi Ahtem Çiygoz, Ali Asanov ve Mustafa Degermencini siyasiy mabus tanıp, olarnı acele sürette azat etmege talap etti
«Siyasiy sebep bellidir, yalıñız «Euromaydanğa» qoltutqan Qırımtatar Milliy Meclisiniñ vekilleri basqı altında qalğanlar, amma eki taraf da aynı derecede küç qullandı. Bundan ğayrı, iştirakçiler qabaatlanğan memuriy binanıñ zapt etilmesi aynı gece belli olmağan insanlar tarafından tekrarlanğan edi, amma Rusiye akimiyeti onı cinaiy taqiqat sebebi olaraq degil, «qanuniy» referendum keçirilmesine azırlıq kibi tanıy», – dep aytıla teşkilâtnıñ saytında derc etilgen beyanatta. «Fevral 26 işi» iştirakçileriniñ adliyecileri ve uquq qorçalayıcı cemiyetiniñ iştirakçileri «Memorial» beyanatına müsbet yanaştılar.
«Müim bir şey, çünki adamlar bir sıra sebepke esaslanıp siyasiy mabus tanıla. İşniñ siyasetnen bağlı olması, mahkemeniñ obyektiv olması, bütün taraflarnıñ delillerine emiyet berilemi, fikirleri içün taqip etilelermi baqıla. Demek, dünya derecesinde çalışqan ekspertler bu işni talil etip, adamlarnı siyasiy mabus tanıdılar», – dep ayttı uquq qorçalayıcı Krılenkova.
Onıñ bildirgenine köre, «Memorialnıñ» beyanatı «fevral 26 işini» halqara teşkilâtlar seviyesinde tarqatacaq, böylece mahkeme ve uquq qoruyıcılarğa basqı quvetleştirile bile.


text:
Qurultaynıñ Merkeziy saylav komissiyasınıñ reberi: Sentsovnıñ işi – sımarlanğan esnas
Qırımtatar milliy areket iştirakçisi, Qurultaynıñ Merkeziy saylav komissiyasınıñ reberi Zair Smedlâyev qırımlı Oleg Sentsov ve Aleksandr Kolçenkonıñ işlerini «sımarlanğan esnas» olaraq adladı.
«Bu toplaşuv nasıl tsinizm ile keçirilgenini köremiz. Üküm uydurılğan bir iş boyunca çıqarıldı», – dedi Smedlâyev Qırım.Aqiqatqa.
O dey ki, işbu iş «fevral 26» ve «mayıs 3» işleri ile bir sırada tura. Qırımdan Yevromaydan faali Aleksandr Kostenkonıñ ükmü, Qırımtatar Milliy Meclisi reisniñ muavini Ahtem Çiygoznıñ tevqif etilmesi ve ilâhre.
«Bütün bularnı faal ealini qorquzmaq, qorqu saçmaq maqsadı ile yapıla, insanlar artıq kütleviy tedbirlerge qoşulmasın, memlekette yüz bergen adiseler boyunca memnüniyetsizlikni bildirmesin, memurlarnıñ areketlerine qarşı çıqmasın dep etile», – qayd etti o.
O dey ki, Qırımda baqılğan işlerniñ iştirakçilerine de bu kibi cezalarnıñ berilmesi mümkün.
Bunıñ ile o, vaziyetniñ yaqında deñişecegine ümüdini bildirdi. «Bugün qanunsız qararlarnı çıqarğanlar yaqında özleri maznunlarnıñ yerine keçer. Bunıñ yaqın kelecekte olacağına ümüt etem», – dey Smedlâyev.
Rostov-na-Donu şeeriniñ Şimal-Kavkaz arbiy bölge mahkemesi ukrain rejissöri Oleg Sentsov ve Qırım faali Aleksandr Kolçenkoğa üküm çıqardı. Rusiyede olarnı «teraktlarda» qabaatlaylar.
«Bu madde boyunca mahkemeci Sentsovnı 15 yılğa qadar azatlıqtan marum qaldıra. Diger vaqialar (ateşke berüv) – 10 ve 11 sene. «Ealini qorqutmaq» içün patlavlarnı azırlağanı içün – 7 yıl. Patlav maddeleriniñ qanunsız elde etmesi içün – 5 yıl. Silânı qanunsız alda aluv – 5 yıl. Umumen – sert rejimde 20 yıl», – dep haber ete Qırım.Aqiqat.
Rusiye akimiyeti Sentsov ve Kolçenkonı Rusiyede yasaq etilgen «Pravıy sektor» ukrain teşkilâtınıñ azaları olaraq ilân etti. Taqiqatqa köre, olar bir sıra Qırım şeerinde terroristik aktlarnı keçirecek ediler, bundan ğayrı, demir yol köpürleri, elektrik yollarını yoq etmek kerek ediler. Ekisi de yaqalanğanından berli qabaatını red ete. Sentsov mahkemede bergen malümatına köre, FSB hadimleri oña basqı yapıp, kerekli malümatlarnı alacaq ediler.
Oleg Sentsov – ukrain rejissöri ve faal, 2014 senesi mayıs ayında Qırımda Rusiye mahsus hızmetleri tarafından yaqalandı ve yarımadadan Rusiyege çıqarılıp, anda SİZOda buluna.
Aleksandr Kolçenko da 2014 senesi mayısta Qırımda yaqalanğan edi. Bu iş boyunca Rusiye mahsus hızmetleri Gennadiy Afanasyev ve Aleksey Çirniy de yaqalanğan ediler.


text:
Qırımda çıraq, generator ve batareya fiyatlarını köterdiler
Qırımda elektrik ağınıñ üzülmesi sebebinden çıraq, generator ve batareya fiyatlarını köterdiler. Qırım.Aqiqat mühbiri bildirgeni kibi, Aqmescitte orta bir çıraqnıñ fiyatı bazar künü, nobâr 22-de, 20 ruble tura edi. Amma bazarertesi, noyabr 23 künü, eki qat paalılaştı.
Endi aynı böyle çıraq 40 rubleden (bir 15 grivna) satıla. Müşteriler arasında şamata qayd etile.
Bunıñ ile Qırımda batareyalar paalılaştı: bir qaç kün evelsi bir taqımı 10 ruble olsa, şimdi 50 rubleden satıla.
Fiyatı eñ çoq köterilgen – generatorlar. Qırımlılarnıñ malümatına köre, Qırım boyunca farqlı ticariy noqtalarda generatorlarnıñ fiyatı 17-39 biñ ruble. Yıl evelsi aynı bu generatorlar 10-14 biñ tura edi.
Noyabr 22-ne keçer gecesi Herson vilâyetiniñ Çaplinka qasabası rayonında patlavlar yüz berdi. Qırım qamaçavı boyunca vatandaşlıq qamaçavı ştabında bildirilgeni kibi, «Qırımnı elektrika ile teminlegen elektrik bericileriniñ yolağı tüşti ve ğayrıdan tiklenemez».
Qırımda noyabr 22 künü saat 00:25 yarımadağa Ukraina qıtasından kelgen elektrik energiyası söndürildi. Qırım Fevqulâde işler nazirligi fevqulâde vaziyetniñ kirsetilmesi aqqında teniyeley. Noyabr 23 künü yarımadada raatlıq künü olaraq ilân etilgen edi.


text:
Aqyarda yollarınıñ tamirlenmesi içün 30 million dollarğa yaqın para ayırılacağına vade berile
2017 senesi Aqyar yollarınıñ tamirlenmesi içün qararnen 1,7 milliard ruble (30 million dollar civarında) ayırılacaq. Bu aqta aprelniñ 30-da Kreml nezareti altındaki vaqtınca Aqyar gubernatorı vazifesini eda etken Dmitri Ovsyannikov ayttı, dep bildire TASS.
«Üç yıldan berli yol tamirlenmesine ayırılğan paralarnıñ miqdarı ep arttırılmaqta. 2015 senesi - 300 million, keçken sene – 1,3 milliard ayırılğan olsa, bu yıl 1,7 millard ayırılacaq. Ayırılğan para tamir ve kapital tamir içün qullanılacaq», -dep ayttı Ovsyannikov.
Onıñ sözlerine köre, bu yıl 28 km yol kapital tamir etilecek eken.
«Men yoldaki çuqurlarnıñ tamirlenüvini közde tutmayım, çünkü paralar bütünley yollarnıñ kapital tamirine işletilecek yani yolnıñ belli bir tabaqası kesilip alınacaq ve büyük “parçalar” şeklinde tamir etilecek», dep ilâve etti Ovsyannikov.
Mart ayınıñ başında Aqyar-Aqmescit yolunuıñ bir qısmı çökken edi. Aqtar şeer idaresi şeerde fevqulâde vaziyet ilân eterek, maşna, avtobus ve yük maşnaları aylânıp ketecek başqa yol köstergen edi.
Çökken Aqyar-Aqmescit yolunıñ bir qısmını tamirlemek içün o zaman 70 million ruble (33 mln grn ziyade QA) ayırılğan edi. İşni yapacaq teşkilâtnen tizilgen anlaşma 25 million ruble (11 mln 900 bşñ grn –QA) tutqan edi. Bunı Kreml nezareti altındaki Aqyar yolbaşçısı Dmitri Ovsyannikov bildirdi.


text:
Älemdik munay qorın saqtaw orındarındağı artıq öndiris mäselesin şeşw qara altın bağasın qalpına keltirwdiñ mañızdı faktorı bolıp tabıladı. Bul twralı OPEK-tiñ bas xatşısı Abdalla Salem El-Badrï Çatem-Xaws qalasında Soltüstik Afrïka men Tayaw Şığıstağı energetïkağa qatıstı bolğan konferencïyada mälimdedi, dep xabarlaydı vedomosti.ru.
Onıñ sözinşe, munay öndirwşiler qazirgi kezdegi narıq şartına baylanıstı qabilet tanıtqıları keledi. Onıñ üstine munaydıñ älemdik qorı soñğı bes jıldağı ortaşa körsetkişten asqan. Al bağa 2014 jılğı maksïmwm bağadan birneşe ese tömendedi.
«Artıq munay öndirisin usınw merzimi uzartılğan jağdayda munay bağası birtindep öse bastaydı. Degenmen narıqtağı munaydıñ artıq bolwı bastı faktorlardıñ biri bolıp qala beredi», — deydi El-Badrï.
Derekközi: 7kun.kz
Tegï: Glavnaya, Älem ekonomïkası,
Kommentarïï


text:
Rusiye Kününden sebep Aqmescitte areket toqtatılacaq
Aqmescitte Rusiye Kününe bağışlanğan tedbirlerniñ keçirileceginden sebep iyün 12 künü şeer merkezinde naqliyat areketi sıñırlanacaq.
Bu aqta Aqmescitniñ şeer memuriyeti saytında bildirile.
«15:00-23:00 saatleri arasında Sovetskaya meydanından Gogolâ soq./Kirova caddesine qadar marşrutka, trolleybus ve maşinalarnıñ areketi sıñırlanacaq», – denile beyanatta.
İşbu soqaqlarnıñ qapatıluvı vaqtında cemaat naqliyatınıñ areketi Proletarskaya, Kavkazskaya, Karaimskaya soqaqlarından keçecek, deyler şeer memuriyetinde.
Rusiye Künü ya da Rusiye devlet mustaqilligi aqta Beyannameniñ qabul etüv künü iyün 12-de qayd etile. Qırım işbu künni Rusiye yarımadanı işğal etkeninden soñ, yani 2014 senesinden qayd ete.


text:
Polozov: «Çiygoznıñ işinde» daa bir mahkeme oturışı yekünlendi
Kreml kontrol etken Qırım yuqarı mahkemesinde Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini Ahtem Çiygoznıñ işinde daa bir oturış soñuna keldi. Bunı Rusiye advokatı Nikolay Polozov Twitterde bildirdi.
Advokatnıñ aytqanına köre, üyleden evel mahkeme Kyivge «ketken» «zarar körgen kişini» sorğuğa çekti.
Toplaşuv tekrar başlağan soñ mahkeme qabaat şaatlarını sorğuğa çekmege başladı.
Polozovnıñ bildirgenine köre, mahkeme Kolesnikov Andrey Viktoroviçni – Qırım parlamenti işleriniñ idaresiniñ muavinini – sorğuğa çekti.
«Qabaatnıñ nevbetteki şaatı – Fil Nikolay Anatolyeviç. 2014 senesi fevral 26-da o ukrain militsiyasınıñ hadimi edi, şimdi Rusiye İçki işler nazirliginde çalışa», – dep qoştı Polozov.
Advokatnıñ aytqanına köre, nevbetteki oturış oktâbr 25-de keçirilecektir.
Ahtem Çiygoz 2015 senesi yanvar ayında 2014 senesi fevral 26-da Qırım Yuqarı Radasınıñ binası ögünde keçirilgen Ukraina topraq bütünligine qoltutuv mitinginde iştirak etkeni içün yaqalanğan edi. O vaqıt Rusiye tarafını tutqan, bu cümleden «Russkoye Yedinstvo» («Rus Birligi») firqası, miting iştirakçilerine qarşı çıqtı. İşğal olunğan Qırımnıñ Rusiye akimiyeti onı kütleviy çatışmalarnıñ teşkil etmesi ile qabaatlay.
Rusiye mahkemesi «Çiygoznıñ işini» «fevlral 26 işi» çerçivesinde, iyül 20-de mahkeme qapalı toplaşuvda «fevral 26 işini» ekige bölgen soñ oldı: ayrı – Ahtem Çiygoz boyunca, ve ayrı – cinaiy iş boyunca qabaatlanğan Ali Asanov ve Mustafa Degermenci boyunca.


text:
İçki rayonında yapılğan tintüvden soñ tutulğan faal İbraim Osmanovnıñ oğlu qoyıp yiberildi – «Qırım birdemligi»
«Qırım birdemligi» cemaat teşkilâtı bildirgenine köre, İçki rayonında rusiyeli küç idaresi hadimleri tarafından tutulğan qırımtatar faali İbraim Osmanovnıñ oğlu Rustem, politsiya rayon bölüginden qoyıp yiberilgen.
«Haber etilgeni kibi, İbraim Osmanovnıñ oğlu Rustemni Kiyev ROVDsından (içki işler rayon bölügi - QA) qoyıp yibergenler», – denilmekte cemaat teşkilâtınıñ Facebook saifesinde.
Dekabrniñ 12-nde saba Qırımnıñ İçki rayonı Ferngeym (Urojaynoye) köyündeki eki qomşu evde tintüv yapıldı. Ondan soñ qırımtatar faali İbraim Osmanovnıñ oğlu Rustem tutulıp alınğan edi.
Qırımtatar faali Zair Smedlâyev iddia etkenine köre, Rustem Osmanovnı Aqmescitke alıp ketkenler. O, bergen malümatqa köre, rusiyeli küç idaresiniñ hadimleri Osmanovnıñ evinde narkotik qıdırğan ekenler.
Qırımtatar milliy areketiniñ faali Nariman Celâl Qırım.Aqiqatqa İbraim Osmanov Kyivde olğanı aqqında ayttı.
Rusiye küç idaresiniñ hadimleri bu hususta iç bir türlü kütleviy izaat bermey.
Qırım işğalinden soñ yarımadada mustaqil jurnalistler, cemaat ve qırımtatar milliy areketiniñ faalleri, Meclis azaları ve «Hizb ut-Tahrir» ile alâqaları olğanında şeklengen musulmanlarnıñ evlerinde sıq-sıq tintüvler keçirilmege başladı.


text:
Bwrkïno-Faso memleketinde prezïdent gvardïyası ükimet otırısına basıp kirip, memleket basşısınıñ mindetin atqarwşı Mïşel Kafando men birqatar joğarı lawazımdı şenewnikterdi tutqınğa aldı. Bul twralı Vestï.Ru. xabarladı.
«Gvardïya soldattar tobı prezïdentti, premer-mïnïstr men mïnïstrler kabïneti müşeleriniñ bärin tutqındadı. Äzirge olar eşteñe jaylı surap otırğan joq», – dep mälimdedi RÏA Novostï.
2014 jılı Afrïkanıñ bul däwletinde prezïdent Blez Kompaoreniñ eldi 27 jıl basqarğannan keyin de öziniñ orıntağında qalwğa äreket jasawına narazılıq bildirwşiler jappay erewilge şıqqan. Elde osı kezde tötenşe jağday jarïyalanıp, ükimet taratılğan bolatın. Al Kopraore elden qaşıp ketken bolatın.
Kommentarïï


text:
Qırımdaki mahkeme qırımlı Zekiryayevni nezaret altında qaldırdı
Kreml nezaretindeki Qırım Yuqarı mahkemesi oktâbrniñ 26-da «Hizb ut-Tahrir» musulman teşkilâtında iştirak etmesinde qabaatlanğan Server Zekiryayevni apiste qaldırdı. Bunı Radio Svoboda mühbiri Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
«İmayeniñ Zekiryayevniñ 12 balası bar ve ev apsi yeter kibi delilleri red etildi. Oturış qapalı şekilde keçirildi, mahkeme bunıñ sebebini bile aydınlatmadı. Bundan ğayrı, mahkeme ses qaydını yapmağa izin bermedi, bu ise mahkemeniñ açıqlığını bozmaqta», – dep qayd etti advokat Aleksey Ladin.
Oktâbrniñ 11-de saba Bağçasarayda bir qaç qırımtatarınıñ evinde tintüvler olıp keçti. Olarnı «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtında iştirak etmesinde qabaatlaylar.
Rusiye Qırımnı işğal etken soñ yarımadada mustaqil jurnalistler, cemaat failleri, Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtınen bağlı olğanlarında şeklengen Qırım musulmanları, qırımtatar Milliy areket faalleri, Meclis azalarınıñ evlerinde tintüvler sıqlaştı.
«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokat Emil Kürbedinovnıñ qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.


text:
Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ monitoring missiyası Qırımda diqqatnen çalışmağa mecbur olacaq – Cemilev
Birleşken Milletler Teşkilâtı Qırımda insan aqları rezolütsiyasını qabul etip, işğal etilgen yarımadağa monitoring missiyasını yollasa, missiya azaları «devamlı ve diqqatlı çalışmağa» mecbur olacaq. Bunı qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev noyabr 15-de «Amerikanıñ Sesine» ayttı.
«Ümüt etem ki, BMT missiyası alınacaq (Qırımğa – QA), amma pek emin degilim. Bu missiya alınsa bile, stsenariy şöyle olacaqtır: olar işğalci akimiyet, satqınlar ile körüşir, olap ise işğal etilgen topraqlarda ne qadar «bahtlı» yaşağanını aytarlar, başqa bir fikirni seslendirmek pek telükeli. Anda diqqatlı çalışmaq kerek: bu bir ya da eki künlik iş degil», – dep ayttı Cemilev.
Mustafa Cemilev noyabr 14-de New Yorktaki matbuat konferentsiyasında Rusiye Qırımdaki insan aqları rezolütsiyasını körmemezlikke ura bile, dep ayttı.
Salı künü, noyabr 15-de, Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ Baş Assambleyasınıñ Üçünci komitetinde (insan aqlarınen oğraşa) Ukraina teşebbüsinen «Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar şeerinde (Ukraina) insan aqlarınıñ vaziyeti» rezolütsiyasınıñ leyhası boyunca rey berilecektir.


text:
Aqmescitte elektrikni iqtisat etmek içün müessiselerniñ çalışmalarını toqtattılar
Aqmescitte energosaqlama rejimi kirsetile, bundan sebep müessiselerniñ çalışmalarını toqtatmaq qararı alındı.
Bu aqta Rusiye nezaret astında bulunğan Aqmescit Memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildirmekte.
Berilgen malümatlarğa köre, qurucılıq işhaneleri de bu cedvelde bar.
«Pompa stantsiyaları ve başqa içtimaiy ceetten mühim olğan obyektler muhtar energosaqlama menbasına keçirilecek. «Krımtrolleybus» işhanesine elektronaqliyatnıñ çalışmasını vaqtınca toqtatmaq avale etildi. İçtimaiy ğıda müessiselerine fevral 29 künü 0:00 - den mart 1 künü 24:00 - ke qadar muhtar energosaqlama menbasına keçmege tevsiye etilgen», – dep bildirile mesacda.
Memuriyetniñ bildirgeni kibi, böyle tedbirlerniñ keçirilmesi «üçünci energokopürniñ bağlanması ve onıñ azırlıqlarınen bağlı.» Belgilengen vaqıtta Aqmescitte, cedvelge köre, devamlı ve sıralı ışıq söndürülmesi de mümkün.
Bundan evel haber etilgeni kibi, şeerde soqaqlardaki yarıq da iqtisat etilmesi içün söndürülecek.
Rusiye astında bulunğan Qırım akimiyetiniñ yaqarlıq ve energetika naziri Svetlana Borodulina fevral 29 künü «RİA Novosti» agentligine yapqan arizağa köre, Kubandan Qırımnıñ bazı rayonlarına elektroenergiya berilüvniñ sıñırlaması müstesna alında tamir işlernen bağlı. Qayd etilgeni kibi, energokopürniñ ekinci sırasınen bağlı işler aprel - mayıs aylarına qadar bitirilmege planlaştırıla.
Dekabr 30 künü Herson vilâyetinde yerleştirilgen elektrotayamanıñ ihtimal patlavı sebebinden Ukrainadan Qırımğa elektrik energiyasınıñ kelmesi toqtatıldı. Şimdiki vaqıtta Qırımğa 250 megavat bergen elektrik keçirme ağı tamir etilgen, lâkin yarımadağa onıñ temin etilmesi añlaşma bitkeni içün berilmey.
Şimdiki vaqıtta, Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım kendi generatsiya, Rusiyeden generator tertibatı ve Kubandan yapılğan energo köpüri yardımı ile teminlene. Köpür böyle yükke dayanamay, bundan sebep sıq olğan qazalar yüz bermekte.Sakinlerniñ çoqusı regionlarğa köre adaletsizli üleştirüvğa şikâyet etmekteler.
Ukraina Yuqarı Şurası 2014 senesiniñ 20 fevralni resmiy olaraq Qırım ve Aqyar şeeriniñ işğali kününen ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petr Poroşenko mütenasip qanunnı imza etti. Halqara teşkilâtlar Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerni qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini red etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
Qazirgidey dağdarıs kezeñinde jumsalğan qarajattı tïınına deyin eseptewdiñ mañızı zor. Ünemşilik adamdı joqşılıqtan, qarızğa batwdan saqtandıradı. Onıñ üstine zamanawï qurılğılar qarajatıñızdı basqarwğa mol mümkindik beredi. Kündelikti qarajattarıñızdı tïınına deyin eseptep otıratın mobïldik qosımşalar qazir jeterlik. Biz köpşilik nazarına tegin jükteletin aqşa esebin jürgizwge arnalğan qosımşalar tizimin usınamız.
«Gde dengï» qosımşası
iOS -qa arnalğan qarjılıq jağdaydı basqarwğa kömektesetin mobïldik qosımşa.
Bul qosımşanıñ erekşelikteri:
— jeke şığındardı eseptew;
– ämïyandar sanınıñ köptigi;
– barlıq ämïyannıñ byudjetin nemese jekeley sanattar byudjetin basqarw;
– qazirgi qarjılıq jağdaydı tolıq baqılaw ustaw;
– tanımal valyutalarmen esep jürgizw;
– Touch ID arqılı qupïyasözben qorğaw;
– iCloud-qa mälimetter avtomattı türde saqtıq köşirmesine saqtaladı;
– iOS8-ge arnalğan vïdjet;
Qosımşanı App Store dükeninen jüktep alsañızdar boladı.
Monefy qosımşası
Bul qosımşanıñ erekşelikteri:
— Ïnterfeysi öte tüsinikti;
— Jaña jazbalardı jıldam qosw;
— Şığındardı ädemi grafïk türinde berw;
— Sanattardı basqarw;
— Jeke Dropbox akkawntıñız arqılı qawipsiz üylestirw;
— Eseptik kezeñ tañdaw;
— Belgili bir merzimge şığındardı tïimdi basqarw rejïmi;
— Saqtıq köşirme;
— Jarnama joq;
Qosımşanı Play Market dükeninen jüktep alsañızdar boladı.
Dengï OK qosımşası
Bul qosımşanıñ artıqşılıqtarı:
— CSV-fayl etip eksporttaw (Excel-de aşıladı)
-esep jürgizw;
— tabıstardı eseptew;
— kalkwlyator
— operacïyalarğa pikir jazw;
— turmıstıq sanattarğa bölw;
— qupïyasöz;
— Touch ID
— jedel mälimetter bazası;
— iCloud-pen üylestirw;
— bekaptar
Qosımşanı App Store dükeninen jüktep alsañızdar boladı.
Money Manager qosımşası
Bul qosımşanıñ artıqşılıqtarı:— Derbes kompyutermen baylanıstırwğa boladı;
— Wi-fi arqılı qosılıp operacïyalardı kompyuteriñizde rettep, özgertwge boladı.
— Qosarlı jazba jüyesin qoldanwğa boladı. Bul qosımşada sizdiñ esebiñiz ben özge aktïvterdiñ jağdayın baqılawğa mümkindik bar;
— Byudjetterdi basqarw, qarjılıq axwalıñız ïnfografïkamen beriledi;
— Nesïe kartaların basqarw. Kartamen tölenwi tïis qarızdarıñızdıñ merzimin belgilep qoysañız, aldağı waqıttağı josparlarıñızğa enedi. Sonımen qatar, avtomattı türde tölew jüyesin de engize alasız;
— Qupïyasöz;
— Qaytalatın awdarımdar men operacïyalardı şığarıp otıradı. Sol arqılı jedel arada qarajatıñızdı basqarwğa mümkindik bar;
— Iñğaylı statïstïka. Kez kelgen waqıtta tabıs pen şığın kölemin köre alasız;
— Jïi jürgiziletin operacïyalardı «tañdawlı» etip qoyuğa boladı;
— Mälimetterdi köşirwge jäne qayta qalpına keltirwge boladı. Jäne poşta arqılı jiberwge boladı. Excel kestesine, IPhone-nan ïmporttawğa boladı.
Qosımşanı Play Market jäne App Store dükenderinen jüktep alsañızdar boladı.
Derekközi: reactor.inform.kz
Tegï: Narıq jäne turmıs, Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Älemniñ eñ bay äri jomart adamdarınıñ biri Stïven Allen Şvarcman bilimi tereñ, oyı ozıq, köş bastawğa layıq jastarğa 100 mln dollar bölmek. Jäne olar älemdegi üzdik JOO-nıñ biri Qıtaydağı Cïnxwa wnïversïtetinde tegin bilim ala aladı. Bïıl mïllïarder tağayındağan granttıñ alğaşqı 100 ïegeri anıqtaldı. Iriktewden ötken 3 mıñ stwdenttiñ arasında qazaqstandıq tälimger bar. «Forbs» jwrnalınıñ turaqtı keyipkeri, sol basılımnıñ deregi boyınşa 12,6 mlrd AQŞ dollarınıñ ïegeri Stïven Allen Şvarcman 2013 jılı jomarttıqtıñ ayrıqşa ülgisin körsetip, 100 mln dollar qarjısın bilimge quyatını jöninde jarïyaladı. Osılayşa amerïkalıq mïllïarderdiñ jelewimen AQŞ-tıñ – 50, Qıtaydıñ – 25, TMD-dan nebarı eki stwdent Cïnxwa wnïversïtetine joldama uttı. Sonıñ biri – Älibek Nurkeş. Älibek Nurkeş, Nazarbaev Wnïversïtetiniñ 4 kwrs stwdenti: - Meni oyımşa, älemniñ alpawıt ekonomïkasına aynalğan Qıtaydıñ mädenïeti, ekonomïkasın tüsinw kez kelgen bolaşaq mamanğa, köşbasşığa kerek-aq. Sodan bolar, men 3 kwrstan Qıtayda oqwdı armandadım. Basqa dostarım sïyaqtı Amerïka, Anglïyada emes, Qıtayda oqığan ülken mümkindikter äkeletinin uqtım. Ekonomïka jäne bïznes, xalıqaralıq zerttewler, buqaralıq sayasat bağıttarı boyınşa bilim alıp jatqan stwdentterden bul bilim dodasına tüsw üşin 4 türli taqırıpta esse jazw tapsırılğan. Älibektiñ aytwınşa, sol jumıstardıñ tereñ mazmunı, sarabdaldığınan bölek, qazılar ol jastardıñ osı künge deyin jasağan eñbekterin, jetistikterin tügel saralaydı. Al Londonda ötken şeşwşi kezeñde Ewropanıñ bedeldi tulğaları üzdik şäkirtterden suxbat alğan. Älibek Nurkeş, Nazarbaev Wnïversïtetiniñ 4kwrs stwdenti: - Ïntervyudi köptegen belgili käsipkerler men sayasatkerler alğan bolatın. Olardıñ qatarında Ïslandïya prezïdenti, ağılşın bankteriniñ törağaları jäne şäkirtaqınıñ negizin qalawşı Stïven Şvarcman bar. Eñ birinşi esse älemde bolıp jatqan mäseleni alıp, talqılap, şeşw joldarın usınw kerek boldı. Ekinşisinde ömirdegi köşbasşılıq täjirïbemizdi jazdıq. Men AIESEC jastar uyımı twralı jazdım. Bïıl özi oqıp jatqan Nazarbaev Wnïversïtetin tämamdağan soñ, Älibek Qıtaydıñ üzdik joğarğı oqw ornına magïstrant retinde qabıldanbaq. Ekonomïkası köş ilgeri eldiñ jetistikteriniñ qır-sırın meñgerip kelgen soñ, Almatı oblısındağı qarapayım awıl mektebiniñ tülegi «Qazaqstandı azwlı elder memleketter qatarına qoswğa bar bilimimdi sarp etemin», - deydi.
24.kz
Tegï: Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Şveycarïyanıñ Socïal-demokratïyalıq partïyasınıñ lïderi Xrïstïan Levrat elinde Ïslamnıñ resmï din retinde tanılwı qajettigin usındı. «Sonntags Zeitung» gazetinde jasağan mälimdemesinde Levrat Ïslamnıñ resmï retinde qabıldanıp, eldiñ ata zañında orın alwı qajettigi talqığa tüsw kerek ekenin ayttı. «Ïslam dini resmï din retinde tanılatın bolsa, din adamdarınıñ oqıtılwı jäne qarjılandırılwı Şveycarïya ükimeti tarapınan jüzege asırılıp, şetel nemese şekten asqan toptarğa qaldırılmaytının» tilge tïek etken ol «Şveycarïyağa tän bir Ïslam dini bola ala ma, osını talqığa salwımız kerek» dedi.
Levrattıñ bul usınısına «20 Minuten» gazeti de orın berdi. Gazet aqparatında bul mäsele «Şveycarïyada Ïslam resmï din bolwı kerek pe?» degen suraqpen sawalnama uyımdastırıldı.
islam.kz
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï