text:
Kramatorsknıñ merkeziy meydanında Leninniñ eykelini yıqtılar. Al-azırda şeer Ukrainanıñ nezareti altında bulunğan Donetsk vilâyetiniñ bir qısmınıñ memuriy merkezi ola, dep haber ete Radio Svoboda.
Şaatlarnıñ «İnterfaks-Ukraina» agentligine bildirgenine köre, cuma künü şeerniñ merkezlerinde keçirilgen yürüş vaqtında Kramatorsk şeer şurası binasınıñ qarşısını tehnika keldi, eykelini yıqtılar. Eykelniñ yıqılması «112 Ukraina» telekanalınıñ canlı yayınında kösterildi.
Meydanda bir qaç yüz insan toplaştı, yerli sakinler kelmege devam ete. Bir çoq adam Ukraina devlet bayrağı ile kele. Yıqılğan abide yerinde Ukraina bayrağı ve qırmızı qara bayraq tiklendi. Yerli kütleviy haber vastalarınıñ malümatına köre, eykelni yıqmaq teşebbüsi şeerniñ «Svoboda» teşkilâtı oldı.
Cuma kününe keçer gecesi Stanitsa Luganskayada da Lenin eykeli yıqıldı. Lugansk vilâyet arbiy vatandaş memuriyetiniñ yolbaşçısı Gennadiy Moskal abide memuriyetniñ yanında cenk areketleri neticesinde zarar körmegen yekâne obyekt olğanını bildirgen edi. Moskalniñ aytqanına köre, cumaaqşamı künü «qasabanıñ vatanperver faalleri «dayiniñ» yüzüni mavı sarı şeritnen bağlap, oña Ukraina milliy bayrağını «tutturdılar». Saba işke kelgen memuriyetniñ hadimleri yıqılğan eykelni kördiler.


c: text/html

text:
Qırımtatar Milliy Meclisi nevbetteki Qurultay keçirilmesiniñ yerlerini baqa.
Bu aqqında sentâbr 27-de keçirilgen Meclis toplaşuvında subetleştiler.
QHA yazğanına köre, qırımtatar halqı Qurultayı bu seneniñ soñuna qadar Türkiyede ötkerile bile, dep ayttı Meclis Kâtibiyetiniñ reisi Dilâver Akiyev.
«Böyle variantlar – Qırım, Kiyev, Türkiye – İstanbul», – dedi Akiyev.
Hatırlatamız, qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev «Qırım birliginiñ» qırımtatar halqı Qurultayınıñ kendi saylavlarını keçirmek niyetini «FSB strategiyasınıñ qoqlalar meclisini meydanğa ketirmek areketi», dep adladı.
Qırım.Aqiqat az evel bergen malümatqa köre, yaznıñ başında meydanğa ketirilgen «Qırım Birligi» teşkilâtı zor vaqıtlarını yaşay. «Akimiyetke» muhalifet olğan Qırımtatar Milliy Meclisiniñ alternativ teşkilâtı olaraq meydanğa ketirilgen işbu strukturadan belli adamlar çıqıp başladı. Olardan biri cumhuriyet baş naziriniñ sabıq muavini Aziz Abdullayev de oldı. «Qırım Birligi» reisi Seytumer Nimetullayev teşkilâttaki vaziyet aynı qalğanını ayta.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
MÜCİZE – AMET AKAY
MÜCİZE
Bir kün Amet aqay hanğa qavurılğan qaz satın ala, lâkin yolda kelgende oña suqlanıp, bir
ayağını qoparıp aşay. Kene yahşı, hannıñ çastına, bazar saraydan çoq uzaq degil eken, qaznıñ tek bir
ayağı ketken.
Amet aqay onı ketirip şorbacısına bergende, han qaznıñ bir ayağı olmağanını körip:
– Qazğa ne oldı ya? Ekinci ayağı qayda? – dep soray.
– Han efendi, – dey Amet aqay, özüni iç bir qabaatsız sayıp, – bugünden başlap, Bağçasaraynıñ
bütün qazları bir ayaqlı olğan. İnanmasañız, özüñizniñ közyaş çeşmeñiz yanına barıp baqıñız.
Qış olğanından, hannıñ üşügen qazları birer ayaqlarını qarınlarına basıp, birer ayaq üstüne tura
ekenler.
– Davul ketirip, onı çoqmarlap başlañız, – dey han.
Davul sesinden qorqqan qazlar, o bir ayaqlarını da tüşürip, tabana quvet qaçalar.
– Soñ nasıl, – dey han, – tutuldıñmı? Doğrusını ayt, qaznıñ ekinci ayağı qayda?
– Padişa azretleri, dey Amet aqay, qorqu mücize doğura. Siz olarnı qorqutıp, olarda ekinci ayaq
peyda ettiñiz. Eger bu çoqmarnen sizniñ başıñızğa ursalar, qorqqanıñızdan, bu yerden eki ayaqlap
degil de, dört ayaqlap qaçar ediñiz.
Han Amet aqaynıñ azırcevaplığına şaşıp, küle ve oña bu şaqası içün bir kise tütün bere.


text:
2014 senesi sentâbr 8-de Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen territoriyasına ukrainlilerniñ kiriş qaideleri deñiştirilecek. Bunı Ukraina Devlet sıñır hızmetiniñ matbuat hızmeti bildirdi.
Endiden soñ Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen territoriyasına ketmek içün şahsiyetini ve Ukraina vatandaşlığını tasdıqlağan vesiqa olmaq kerek.
«16 yaşını toldurmağan balalar Ukraina vatandaşı pasportlarınen ketmek kerekler. Bundan evel doğuv şeadetnamesi ya da balanıñ yol vesiqası yeterli edi», – aytıla beyanatta.
Bu yañılıq «Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen territoriyasında vatandaşlarınıñ aq-uquqları ve azatlığını ve uquq rejimini teminlev aqqında» Ukraina Qanunınen bağlıdır.
Qayd etmeli ki, şahsiyet ve Ukraina vatandaşlığını tasdıqlağan vesiqalar cedveli «Yekâne devlet demografik cedveli ve Ukraina vatandaşlığı, şahsiyet ya da hususiy statusnı tasdıqlağan vesiqalar aqqında» Ukraina Qanunınıñ 13-ünci maddesindeki birinci qısımnıñ birinci noqtasında belgilene.
Bundan ğayrı, 16 yaşını toldurmağan balalar qıtaiy Ukrainadan kelgen vesiqalar boyunca vaqtınca işğal etilgen territoriyadan çıqış iznini alacaqlar.


text:
Moskvada ukrain rejissöri Oleg Sentsovnıñ «Gamer» filmi numayış etildi. Tedbir maqsadı onıñ qanunsız apiske alınmasına dünya cemaatçılığınıñ diqqatını celp etmektir. Filmni Moskvadaki Ukraina elçihanesinde kösterdiler, dep haber ete UNİAN.
Agentlikniñ malümatına köre, film köstermezden evel – Moskvada çalışqan Ukraina diplomatları, diger memleketlerniñ diplomatları, em de Moskvadaki ukrain diasporasınıñ vekilleri – küçük bir fleşmobnı keçirdiler.
Tedbir iştirakçileri RESPECT HUMAN DIGNITY #FreeSentsov yazısı ile beyaz kâğıtları ile foto çıqardılar
Rusiyede Ukraina işlerinen vaqtınca oğraşqan Ruslan Nimçinskiy hatırlattı ki, «belli bir» sebeplerden Sentsov Qırımda apiske alındı ve bu sene mayıs ayından berli Lefortovo apishanesinde buluna.
Mayıs ayında FSB hadimleri Aqmescitte Oleg Sentsov ve Aleksandr Kolçenkonı, em de Ukrainanıñ daa bir qaç vatandaşını yaqaladılar. Olarnı Qırımda terakt azırlanmasında qabaatlaylar.
Sentâbr 29-da Moskvanıñ Lefortovo rayon mahkemesi onıñ apis müddetini üç ayğa arttırdı – 2015 senesi yanvar 11-ne qadar. Oktâbr 24-te Moskva şeer mahkemesi Sentsovnıñ apis müddetini arttırmaq qararını doğru dep tanıdı.
B Mae coTpyдHиkи ФCБ зaдepжaли B CиMфepoпoлe Oлera CeHцoBa c AлekcaHдpoM KoлbчeHko и Heckoлbko дpyrиx rpaждaH ykpaиHы. Иx oбBиHяюT B пoдroToBke TepakToB B KpыMy.
29 ceHTябpя ЛeфopToBckий paйoHHый cyд MockBы BыHec пocTaHoBлeHиe o пpoдлeHии apecTa фиrypaHTy Ha Tpи Mecяцa – дo 11 яHBapя 2015 roдa. 24 okTябpя Mocropcyд пpизHaл зakoHHыM пpoдлeHиe apecTa CeHцoBy.


text:
Ukraina Silâlı Quvetleriniñ Baş ştabı Rusiye işğal etilgen Qırımda «İskander» raketalarını yerleştirgenini tasdiqladı.
Bunı dekabr 4 künü, Kiyevde brifing devamında, Ukraina Silâlı Quvetleriniñ Baş ştabı temsilcisi general-mayor Oleksandr Rozmaznin bildirdi.
«Rusiye Federatsiyasınıñ silâlanmasında «İskander» raketa tertibatı olğanı kerçektir. Ve o şimdi vaqtınca işğal etilgen Qırım toprağındadır. Bir vaqıtları «Toçka» tertibatını deñiştirgen komplekstir. Birincisinde bir raketa edi, mında ise eki»,– dedi o.
Rozmaznin aytqanı kibi, kompleks areketiniñ uzaqlığı – 500 km.
«İşimiz fena olğanını ayta bilem, çünki raketa kompleksleri öz raketalarında muayyen özek yüklerini taşıy bile. Şunıñ içün «İskander»niñ olğanı nasıldır bir telüke olacağını belgiley», – dedi Rozmaznin.
Evel Ukraina Devlet Sıñır hızmeti ve SNBO Rusiyeniñ Qırımda Silâlı Quvetleri küçleriniñ artmasını bildirgen edi.
2014 senesi fevralniñ soñunda, martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne AQŞ neticelerni tanımadı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Harkovnıñ merkezinde barışıq yürüş vaqtında patlav yüz berdi. Eñ azından eki kişi elâk oldı.
Elâk olğanlardan biri – Harkov «Samooboronasınıñ» temsilcisidir.
İnterfaks-Ukraina neşiriniñ uquq qoruyıcı organlarda olğan qaynaqlarnıñ malümatına köre, beş insan yaralandı.
Patlav Sport sarayından Anayasa Meydanına keçmek içün kolonnanıñ şekillengen yerinde yüz berdi. Anayasa Meydanında terrorizmge qarşı tedbirlerde elâk olğan askerlerni añacaqlar. Qaynaqnıñ bildirgenine köre, adamlar yürüşke başlaycaq sırada kolonnanıñ başında patlav yüz berdi.
Anayasa Meydanında eki kolonna körüşmek kerek. Ekincisi Şevçenkonıñ eykelinden kelecek – Harkovnıñ Yevromaydanı toplaşqan yerinden.


text:
Qırım qamaçavı boyunca vatandaşlıq aktsiyasınıñ yetekçisi Lenur İslâmov Herson vilâyetinde teşkil etilgen qırımtatar göñülli batalyonına 250 insan yazılğanı aqqında bildirdi. Bunı o 112 Ukraina telekanalınıñ efirinde bildirdi
«Batalyon şekli endi bar. Onı teşkil etemiz. Cedveller azırlanıla. İnsanlar Ukrainanıñ er angi qısmından kele, yazıla. Biznen tura. Qırımtatar areketimizniñ yañı şekili. Şahsiy batalyonımız. Milliy Gvardiya, yoqsa Ukraina Silâlı quvetleri terkibinde olacaq, Milliy Gvardiyada, ğaliba, çünki USQ vazifeleri arbiydir, UMG ise – içtimaiy. Menimce, yaqın istiqbalde böyle format alınacaq», – dedi o.
İslâmov arbiy teşkilâtnıñ meydanğa ketirilmesi aqta resmiy qararnıñ yaqında Ukraina prezidenti ya da onıñ qırımtatar halqınıñ işlerinden vekâletlisi Mustafa Cemilevniñ tarafından ilân etilecegine ümüt besley.
İslâmov 2015 senesi dekabr ayında Noman Çelebicihan adına qırımtatar göñülli batalyonınıñ teşkil etilecegi aqqında bildirdi. Bu ğayege Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov qol tuttı.
Qırım ve Aqyar musulmanları diniy idaresi işbu ğayeni takbih etti ve yaşlarnı yarımadanı terk etmemek çağırdı.


text:
Ukraina devlet işhanesi olğan «Ukrpoçta» İsmail Gasprinskiy adına geostrategiya institutınen birlikte, qırımtatar halqı Birinci Qurultayınıñ 100-yıllığına bağışlanğan zarf çıqardı. Bu hususta institutnıñ Facebook saifesinde haber etilmekte.
Ukraina informatsion siyaset nazirligi Qurultay ne olğanı ve qırımtatar milliy areketi içün onıñ tarihiy emiyeti aqqında ikâye etmek maqsadınen media kampaniya çalıştırıp başladı.
Qırımtatar halqınıñ Qurultayı -bir milliy qurultay olaraq, qırımtatar halqınıñ yüksek temsiliy organı sayıılmaqta.
1917 senesi dekabr ayında qırımtatar halqınıñ Qurultayı mavı tüstesi milliy bayrağını, Qırım hanlarınıñ taraqlı altın tamğa şeklindeki tuğrası ve milliy gimnini tasdıqlağan edi.
Dekabrniñ 6-nda Yuqarı Şura qırımtatar halqı Birinci Qurultayınıñ 100-yıllığına bağışlanğan tantanalı toplaşuv ötkerecek.


text:
Keriçniñ Rusiye memuriyeti yerli sakinlerni kiralıq evler aqqında bildirmelerine çağırdı, çünki Qırımda ev ayırtuvı yasaqlana. Şeer akimiyeti park, skver, cemaat alanları ve meydançıqlarını ziyaret etmek yasaq olğanını bildirdi, dep aytıla memuriyetniñ saytında.
«Bala ve sport meydançıqları, raatlıq yerleri eñ yaqın vaqıtta signal şeritlerinen sarılacaq, böylece keriçliler ve şeer musafirleriniñ ziyareti sıñırlanacaq. Quvetleştirilgen tedbirler koronavirusnıñ şeerde tarqaluvına yol bermemek içün alındı», – dep aytıla haberde.
Qayd etilgenine köre, pandemiya vaqtında oda, daire ve evlerni kirağa bermege yasaqlana, çünki koronavirus yuqunçınıñ tarqaluv telükesi bar – em de künlik kira olsa. Akimiyet, qaidelerge riayet etmegelerni memuriy mesüliyet bekley, dep hatırlata.
Hatırlatamız, Aqyarda yahta ve katerlernen deñiz kezintileri yasaqlandı.
Martnıñ 31-nde saba Rusiye kontrolindeki Qırım yolbaşçısı Sergey Aksenov koronavirus yuqunçına oğrağan ekinci yerli insan tasdıqlandı, dep bildirdi. Böylece, Qırımda 16 kişi qayd etildi. Olardan 14-ü kelgenlerde, ekisi – yerli. Aqyarda 5 kişi koronavirusnen hastalandı.
Koronavirus yuqunçınıñ tarqaluvına yol bermemek içün işğal etilgen Qırım ve Aqyarda «yüksek seviyeli azırlıq» rejimi ilân etildi.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
Yarımadada iyünniñ 1-nden itibaren qave ve restoranlarnıñ yaz meydançıqları çalışacaq, dep bildirdi Qırımnıñ Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenov.
«Böyle teşkilâtlarnıñ faaliyetini qolaylaştırmaq içün Qırım Cumhuriyetiniñ normativ aktı azırlanacaq, yaz meydançıqlarını açıp olğan müessiseler, belediye qurulışlarına ayrı yarışsız tedbirler boyunca topraq damartıları berilecek», – dep aytıla haberde.
Qırımnıñ Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenovnıñ bildirgenine köre, Qırımda iyünniñ 15-nde şifahane-kurort kompleksi Rospotrebnadzor talaplarına uyğun bir şekilde çalışıp başlaycaq, lâkin tek qırımlılar raatlana bilecek.
Yüksek azırlıq rejimi vaqtında Qırımda qave ve restoranlarnıñ işi sıñırlanğan edi.
Şimdilik Qırımda 369 yañı koronavirus hastası qayd etildi. 27-si çetelden keldi, 74 kişi qomşu Rusiyeden keldi. 11 insan vefat etti. Aqyarda 161 COVID-19 hastası bar, üç kişi vefat etti.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini, Ukraina halq deputatı Ahtem Çiygoz ve eski siyasiy mabüs Yevğen Panov Berlinge kelip, alman siyasetçileri, ekspert, jurnalistlernen körüşmege ve Kremlniñ ukrainalı mabüsleri aqqında tarif etmege planlaştıra.
«Ukrinform» malümatına köre, noyabrniñ 5-nde olar Ukrainanıñ Almaniya elçihanesinde faallernen körüşti.
«Vaziyetimiz zor ve ortaqlarımızğa işanamız, olarnıñ arasında Almaniya bar – eñ müim soylarından biridir. Almaniya siyasetçilerine irişmek içün siziñ yardımıñız kerek, olar siyasiy mabüsler, esirlerniñ azat etilüvi müim olğanını añlasın, amma bu da küreşimizniñ esası degil. Esası topraqlarımıznıñ keri berilmesi ola», – dedi Ahtem Çiygoz.
Elçihanedeki körüşüvde eski siyasiy mabüsler Aqmescitte SİZOda nasıl körüşkenlerini, nasıl avuştırılğanlarını, apishanedeki şaraitler aqqında aytıp, apiste qalğanlarğa şimdi nasıl yardım etkenlerini tarif etti.
2017 senesi oktâbrniñ 25-nde Rusiye akimiyeti Qırımda mahküm etilgen Ahtem Çiygoz ve İlmi Umerovnı Türkiyege teslim etti, daa soñra Umerov ve Çiygoz Kyivge keldi. Azat etilgenlerinden berli Rusiye olarnı ne şartnen yibergeni belli degil.
Yevğen Panov sentâbrniñ 7-nde Ukraina ve Rusiye arasında mabüslerni almaştıruv çerçivesinde azat etildi. Qırımda onı «diversiya azırlağanında» qabaatlap, 8 yıl sert rejimli koloniyada qalmasına üküm etken ediler.


text:
Salı künü, dekabr 9-da, Kiyevde «Qırımnı qaytaruv strategiyasınıñ» taqdim merasimi ötkerilecek. Onı «Maydan inostrannıh del» ekspertleri keçirecek.
Tedbir teşkilâtçıları Qırım.Aqiqatqa bergen malümatına köre, strategiyanı «Maydan inostrannıh del» ekspertleri ve cemaat vekilleri azırladılar.
Tedbirde bunıñ kibi sualler aydınlatılacaq: Qırımnı qaytaruv strategiyası nege kerek? Qırım Ukrainasız yaşarmı? İşğal etilgen yarımadanıñ Ukrainağa qaytması içün ne yapmalı? Qırımnı kim qaytaracaq?
Strategiyanı saat 12:00 saat 13:20 qadar Trehsvâtitelskaya soq., 13 adresi boyunca «Maydan inostrannıh del» ofisinde taqdim etecekler.
«Maydan inostrannıh del» hayriye fondu Ukraina diplomatlarınıñ teşebbüsi ile 2014 senesi yanvar ayında meydanğa ketirilgen edi. Fond idaresiniñ reisi 1-inci sınıf fevqulâde ve vekâletli elçi, Ukrainanıñ İstanbuldaki baş konsulı ve Qara deñiz İqtisadiyat İşbirligi Teşkilâtında Ukraina vekili (2010-2013 seneleri) Bogdan Yaremenko ola.
Fondnıñ Nezaret şurasına Tavriya regional inkişaf institutınıñ müdiri Andrey Klimenko, halqara jurnalist, «Zerkalo nedeli» közeticisi Tatyana Silina, «Ukraina saylayıcılar komitetiniñ» yolbaşçısı Aleksandr Çernenko kireler.


text:
Herson vilâyetiniñ Kalançak kiriş noqtasında Ukraina havfsızlıq hızmetiniñ hadimleri Ukraina Devlet sıñır hızmeti ile beraber Qırım Yuqarı Radasınıñ sabıq deputatı Vasiliy Ganışnı yaqaladı.
Bunı Ukraina havfsızlıq hızmeti yolbaşçısınıñ mesleatçısı Markiyan Lubkivskiy Facebook saifesinde bildirdi.
Onıñ malümatına köre, Ganışnı devlet hainliginde qabaatlaylar.
«Vasiliy Ganış qıdıruvğa ilân etilgen edi. Onı Ukraina Cinaiy kodeksiniñ 111-inci maddesi boyunca cinayette şekleyler», – dep yazdı o.
Lubkivskiy bildirdi ki, yaqın vaqıtta UHH hadimleri yaqalanğannı Kiyevge alıp ketecekler, anda Ukraina Baş prokuraturasınıñ taqiqatçıları endi bekleyler.
Ukraina Baş prokuraturası bir sıra Qırım deputatı, memur ve uquq qoruyıcığa qarşı cinaiy iş açqan edi. Taqiqat areketleri işğalge yardım etken ve yarımadada insan aqlarınıñ bozulmasına alâqası olğan memurlarğa nisbeten taqiqat areketlerini keçirile.


text:
Amerikanıñ elekke 50 diplomatı Bushnı tänqitli
Amerikanıñ elekke 50 diplomatı, Quşma Ştatlar prezidentı George Bushnıñ yaqın könçığışıtağı säyäsäten tänqitlägän açıq xatnı bastırıp çığarğa niätli. Mäğlümät agentlıqları xäbärlärenä qarağanda elekke diplomatlar, AQŞnıñ Yaqın könçığıştağı xäräkätläre anıñ abruyın töşerä, aña bulğan ışanıçnı qaqşata häm dusların yuğalta dip belderä. Häm alar Waşingtonnı İzrail premier-ministrı Ariel Şaronğa teläktäşlek beldergäne öçen dä tänqitlilär. Uzğan atnada şuña oxşaş xat Britaniä premier-ministrı Tony Blairğa Britaniäneñ elekke diplomatları yullağan ide.


text:
Nigeriyädä xolera tarala
İldä xoleradan ülüçelär sanı 2 meň 141gä citkän
Könbatış Afrika ile Nigeriyädä xoleradan ülüçelär sanı 2 meň 141gä citkän.
Nigeriya awırularnı kontrol’dä totu üzägeneň mäğ’lümatlarına qarağanda, êpidemiya 23 vilayät’kä taralğan.
Yıl başınnan birle il külämendä 65 meň 145 keşegä xolera diagnozı quyılğan bulsa, 2 meň 141 keşe êpidemiyädä ğomeren yuğaltqan.
"Vibrio" dip atalğan bakteriya arqasında kilep çıqqan xolera azıq-tölek häm su aşa yoğa.
Köçle êç kitügä häm organizmda su yuğaltuğa kiterä torğan xolera , däwalanmasa, ülemgä kiterergä mömkin.
Nigeriyädä çista su citmäw, tiz häm näticäle mediśina yärdäme kürsätä almaw awıru häm ülem qurqınıçın arttıra.
İldä bizgäk, poliomielit, tif kebek awırular yış oçrıy.
Bäyläneşle xäbärlär
İspaniyada poyızdlar bäreleşte
Ber ük yünäleştä xäräkät itüçe ike poyızd bäreleşü arqasında 155 keşe yaralana


text:
Astana qalasınıñ işki ister departamentiniñ jergilikti policiya qızmetiniñ habarlauınşa, 5 kün işinde elordada QR ÄQK-niñ 437 babı boyınşa («Tınıştıqt..
Oñtüstik Koreya prezidenti Mun Çje In Aqüyde AQŞ basşısı Donal'd Tramppen kezdespek. Keşe Mun Çje In AQŞ astanası Uaşingtonğa wşıp ketti dep habarlayd..
QR Parlamenti Senatı deputattarın saylau nätijeleri jariyalanıp, dauıs beruşilerdiñ onlayn tirkelui jüzege asatın QR Ortalıq saylau komissiyasınıñ say..
Astana künine oray «Astana Ekspo-2017» Wlttıq kompaniyası» merekelik akciyalar wyımdastıradı jäne jaña bilet türin aynalımğa qosadı. Jañadan engizilg..
Birikken Wlttar Wyımınıñ Süriyadağı arnayı ökili köptegen elder kepilger bolğan Astana kelisiminen keyin, Süriyanıñ köptegen qalalarında qaqtığıstardı..


text:
Tünevin Qırımda Yedi Quyu (Leninskiy) rayonında bir qaç yol qazası oldı, olarda eki adam elâk oldı, 11-isi yaralandı.
Bunı Rusiye FVN-niñ Qırım idaresi bildirmekte.
"Yedi Quyu rayonında türlü vaqıtta üç yol qazası oldı. Birisinde aydavcı, "Tavrida" trassasınıñ qarşı yolağına çıqtı, bunıñ neticesinde altı adam yaralandı, bir kişi elâk elâk oldı. Ekinci qazada VAZ2106 maşnasınıñ aydavcısı idareni baş etip olamayıp, qorağa uruldı, neticede dört adam yaralandı, birisi keçindi", - denile beyanatta.
Keçken bazar künü Qarasuvbazar (Belogorsk) rayonında "Tavrida" trassasında yol qazası oldı. "Kamaz" aydavcısı idareni baş etip olamayıp, avdarıldı, bir adam yaralandı.
Yañı "Tavrida" trassasına, sıq-sıq olğan qazalar içün "ölü yolu" deyler.


text:
İşğalciler, Qırımdaki mektepçiler içün arbiy azırlıq derslerini alıp berecekler
Foto: Qırım.Aqiqat
Rusiyeniñ kontrol etkeni Qırımnıñ başı Serhiy Aksönov, qırım mekteplerinde ve ihtisaslı oquv müessiselerinde arbiy azırlıq kursını teşkil etüv yol-yoruğını tasdıqladı. Qırımnıñ işğal ükümetiniñ saytına atıf eterek Qırım.Aqiqat bu aqqında haber berdi.
Tasdıqlanğan yol-yoruqqa mücibi, 2023 senesi küz-yaz mevsiminde “arbiy qısımlar esasında toplavuşlar, oquv atışı, saf, bedeniy, arbiy-tibbiy azırlıq” keçirmege planlaştırıldı.
Beklenilir ki, endi bu sene Qırımdaki mekteplerde “Zirnıtsâ”, “Zirnıçka” ve “Orlâtko” formatlarındaki yarışlar keçirilir.


text:
Ukraina Yuqarı Radasınıñ insan aqları vekâletlisi Lüdmili Denisova Rusiye nezaretinde olğan Aqmescitniñ Merkeziy rayon mahkemesini oktâbrniñ 11-nde mahkeme binası ögünde Rusiye polisi tarafından yaqalanğan qırımtatar faalerine para cezalarını bermesi içün takbih etti. Bunıñ aqqında oktâbrniñ 12-nde ombudsmannıñ matbuat hızmeti bildirdi.
Qayd etilgeni kibi, Denisova emindir ki, tecavuzcı cöremeler yardımı ile işğal etilgen Qırımda qırımtatarlarğa vatandaş noqta-i nazarıni mudafaa etkenlerine köre tazyıq etmege devam ete.
"İşğalci memleket öz areketlerinen insan aqlarınıñ ve esas serbestliklerniñ mudafaası aqqında Şartnameniñ 10-uncı maddesini boza. Bu maddege köre, er kes fikrini ifade etme azatlığı aqqına maliktir", – dep qayd etti Denisova.
İnsan aqları vekâletlisi, dünya toplulığını Qırımnıñ tamır halqına qarşı etilgen basqılarnı toqtatmaq içün Rusiyege qarşı sanktsiyalarnı ve siyasiy tazyıqnı devam etmege çağırdı.
Rusiye nezaretinde olğan Aqmescitniñ Merkeziy rayon mahkemesi oktâbrniñ 11-nde mahkeme binası ögünde Rusiye polisi tarafından yaqalanğan daa beş qırımtatar faalini para cezasına mahküm etti. Cöremeniñ umumiy miqdarı 55 biñ ruble teşkil etti. Bundan evel, qırımtatar faalleri Dilâver Memetov ve Reşat Paralamovğa 20 ve 10 biñ ruble para cezası berildi.
Aqmescitteki Rusiye İç işler nazirligi idaresiniñ «Merkeziy» üçünci polis bölügi ögünde eñ az beş kişi tutuldı, olarğa qarşı Rusiye Memuriy uquq bozuvları kodeksiniñ 20.2 maddesiniñ 1-inci qısmına istinaden memuriy protokollar tizildi.
Daa evel berilgen malümatqa köre, Aqmescitte Qurmandaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» ükmüne qarşı istinaf baqılacaq olğan mahkeme binası ögünde Rusiye quvetçileri 15 qırımtatarını tuttı.
Bundan evel mahkeme ögünde bir qaç insannıñ tutulğanı belli oldı.
Rusiye kontrolindeki Qırım uquq qoruyıcıları bugün Aqmescitte olğan kütleviy tutuvlar aqqında bildirmey ve tefsir etmey.


text:
Qırımtatarlarnıñ liderleri Mustafa Cemilev ve Refat Çubarov aprel 14-15 künleri İstanbulda bulunalar, bu künleri anda İslâm konferentsiyasınıñ 13-ünci sessiyası keçirilmekte.
Bunı Cemilevniñ matbuat hızmeti bildire.
Qurultay delegatı Rustem Ümerov da qırımtatar liderlerinen beraber İslâm İşbirligi Teşkilâtınıñ toplaşuvına yol aldı.
Mustafa Cemilevniñ Qırım.Aqiqatqa bergen malümatına köre, işbu konfereniyada olar Rusiyeniñ Qırım işğali ve islâm devletleriniñ Ukrainağa onıñ topraq bütünligi meselelerinde qoltutuvı aqqında söz yürsetecekler.
İslâm işbirligi teşkilâtı – islam memleketleriniñ halqara teşkilâtıdır, eñ büyük ve eñ itibarlı resmiy musulman halqara ükümet teşkilâtı ola.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Qırımda Bohdan Ziza adlı ressam «terrorcılıq» içün yañıdan qabaatlandırıldı
İşğal etilgen Qırımda Bohdan Ziza adlı ressam ve faalci, terrorcılıqtan ğayrı yañı eki maddege mücibi qabaatlandırıldı, dep Qırım.Aqiqat, Prezidentniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki vekilligine atıf eterek, haber berdi.
Müessiseniñ bilgilerine köre, şu anda Zizağa qarşı RF CQniñ 4 maddesinde mücibi (şu cümleden, 205 maddesiniñ terror aktı 1. qısmı; 205 maddesiniñ terror aktını keçirüv telükesi 1. qısmı; 205.2 maddesiniñ terrorcılıqqa çağıruv 2. qısmı; 214 maddesiniñ siyasiy fikirlerge varvarlıq 2. qısmı) dava açıldı.
– Bugün Bohdan Zizanıñ doğğan künü. Öz 28. doğğan kününi o, qanunsız epislikte apishanede qayd ete. Mısqıllı ki, tamam onıñ doğğan kününe işğal memuriyeti onıñ davasına terrorcılıq aqqında eki yañı madde qoştı. Rusiye, barışıqqa ıntılğan kişini terrorcılıq içün absurd tarzdında qabaatlandıra. Aynı vaqıtta Rusiye özü Ukrainanıñ bütün topraqlarına kütleviy olaraq ateş aça – insanlarnı elektrik, suv ve alâqadan marum ettire, qabaatsız ayatlarnı ala. Buna köre terrorcı kimdir?, – dep ukrain müessisesiniñ beyanatında yazıldı.
Ukraina Prezidentiniñ Qırım MCnde vekilligi qoştı ki, belik yañı senege qadar Bıhdan Zİzanen alâqa coyula bilir, çünki o Aqmescitten Rostovğa ketirilir.


text:
Äleumettik jağdaydı jaqsartudı talap etken bir top astana äkimdiginde bir apta boyı tünep keledi. Köp balalı, mügedek balası bar, jalğızbastı analar jeti künnen beri elorda äkimi Kölginov pen jañadan saylanğan Mäjilistiñ VII şaqırılım deputattarı aldına şıqpağan soñ Qazaqstannıñ aldıñğı jäne qazirgi prezidentteri Nazarbaev jäne Toqaevqa ündeu jasadı. Äkimdikti uaqıtşa twraq etkender negizgi üş talabı barın aytadı. Olar: «Ana men bala kapitalı» retinde otbasına tabısına qaramay är balağa 42,5 mıñ teñge tağayındau, Konstituciya boyınşa (25-bap) äleumettik osal top otbasıların baspana-twrğın üymen qamtu jäne «halıq ızasın tudırğan dästürli-wlttıq mädenietke qayşı» bala qwqığı turalı zañ jobasın («Otbasılıq-twrmıstıq zorlıq-zombılıqqa qarsı is-qimıl turalı» zañ jobası – QT) qaralımnan alıp tastau. Bügingi tañğa deyin Ükimet ne Parlamentten lauazımdı şeneunikterdiñ birde-biri analardıñ aldına şıqpağan. Düysenbi-jwma künderi aralığında äkim keñesşileri men atqaruşı mamandar mämilege keluge tırısqan. Alayda «qwrğaq uäde qajıtqanın» aytıp, jazbaşa ötiniş jazudan «eş qayır joğın» alğa tartqan analar mäselege Aqorda-Kitaphananıñ, zañ şığaruşı organ men ükimet qwramınıñ nazarın audartudı közdeydi.
Narazı äyelderdiñ aytuınşa, äkimdik qızmetkerleri olarğa ğimaratta dezinfekciya jüretinin aytıp, üyine qaytu keregin eskertken. Sonday-aq, akciya qatısuşıları wyalı telefondarın tıñdauğa jäne tuıstarına eskertu mänindegi qoñırauıñ jiilegenine qarsı.
Osı jwmada oppoziciyalıq wyımdardıñ 28 aqpanğa josparlanğan mitingileri qarsañında bas prokurordıñ orınbasarı Bolat Dembaev ädetinşe şaranı zañsız dep atap, jwrttı narazılıqqa şıqpauğa şaqırdı. Ol mälimdemesinde «äleumettik jelide jekelegen adamdar eldiñ är aymağında zañsız mitingige şaqırıp jatır» dedi.
Dembaev 2020 jılı 25 mamırda Qazaqstanda «Beybit miting turalı» jaña zañ qabıldanğanın, bwl zañğa say wyımdastıruşılar jergilikti äkimdikke aldın ala eskertui tiis ekenin aytadı. Degenmen bilik Qazaqstannıñ är aymağındağı belsendilerdiñ jeksenbide miting ötkizu maqsatımen äkimdikterge bergen ötinişine Oral qalasınan özge öñirler «rwqsat etpegen».
Bas prokurordıñ orınbasarı Dembaev 28 aqpanda ötui ıqtimal mitingige qatısatındar zañğa say jauapqa tartılatının aytıp, eskertu jasadı. Sonımen qatar, Almatı qalası äkimdigi miting ornı retinde jariyalanğan jerlerdegi ayaldamalarda 28 aqpanda jöndeu jwmıstarı bolatının, sol mañdarda qoğamdıq kölikter jürmeytinin habarladı.
Bwğan deyin qwqıq qorğauşılar «sayasi twtqın» dep tanığan, 2016 jılğı Jer mitingisinen keyin bes jılğa sottalıp, biıl aqpanda qamaudan şıqqan belsendi Maks Boqaev 28 aqpanda mitingige şığatının mälimdegen. Osıdan soñ quğındağı eks-bankir, oppoziciyalıq sayasatker, sot qızmetine tıyım salınğan «Qazaqstannıñ demokratiyalıq tañdauı» qozğalısınıñ jetekşisi Mwhtar Äblyazov (sağ. 13.00-ge) pen «Dempartiya» bastamaşıl tobınıñ jetekşisi Janbolat Mamay (sağ. 12.00-ge) jwrttı mitingige şaqırğan. Eki top ta bilikten sayasi twtqındardı bosatudı, baspana mäselesin şeşudi, Europarlamenttiñ Qazaqstandağı adam qwqığına qatıstı qabıldağan qararındağı talaptardı orındaudı talap etuge ündeydi.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenkonıñ aytqanına köre, cuma künü, sentâbr 5-te, Donbassta barışıq planını ömürge keçirip başlamaları mümkün. Bunı Azatlıq Radiosı yaza.
Devlet yolbaşçısınıñ vekili Svâtoslav Tsegolkonıñ Twitterdeki haberine köre, bunı prezident NATO sammiti başlağan Waleste aydınlattı.
Newport şeerinde Petro Poroşenko Amerika Qoşma Ştatlarınıñ prezidenti Barack Obama ile laf etti. Prezidentniñ Twitterinde aytıla ki, o, Amerika zenaatdaşı ile Rusiyeniñ Ukrainağa qarşı istilâsını muzakere etti.
Malüm olğanı kibi, cumaaqşamı künü, sentâbr 4-te, Walesteki Newport şeerinde NATO devlet-azaları yolbaşçılarınıñ sammiti açıldı.
Tedbirde Rusiyeniñ Qırım işğali ve Ukraina şarqındaki arbiy areketler ilerilemesinden soñ Avrasiyada üküm sürip başlağan vaziyet baqılacaq.
Sammitte NATOnıñ acele cevap quvetleriniñ meydanğa ketirilmesi, em de NATO ve onıñ ayrı azaları Ukrainağa kösterecek arbiy-tehnikiy ve gumanitar yardım muzakere etilecek.


text:
Jurnalistniñ «Qırım iç qaytarılmazmı» degen sualine, Rasmussen: «Rusiye Federatsiyasınıñ Qırım işğali qanunsızdır. Biz Qırımnı Ukraina qısmı olaraq tanıymız. Ve Rusiyeni onı Ukrainağa qaytarmağa çağıramız»,– dedi.
Brüsselde NATO memleket-azalarınıñ mudafaa nazirleri ve Ukraina-NATO komissiyası körüşüvinde NATO baş kâtibi alyans Moskvadan Ukraina etrafında vaziyetiniñ tertipleşüvi boyunca mahsus adımlarını beklegenini qayd etti.
Bu adımlar, onıñ sözlerine köre, Ukraina sıñırından ordularınıñ qaytaruvını közde tuta. Rasmussen qayd etti ki, işbu ketişat endi başlandı, faqat Rusiye ordularınıñ ukrain sıñırındaki sayısı «on biñlernen» arbiylerniñ miqdarındadır.
NATO Rusiyeden separatistleriniñ «silâlı bandalarınıñ» destegini toqtatmağa talap ete.


text:
«Eho Moskvı» malümatına köre, advokat Rusiyeniñ Taqiqat komitetine şikâyet etti. Advokat bergen vesiqağa köre, Qırımda yaqalanğan Sentsovnı Aqmescitteki FSB idaresinde köteklediler ve qorquzdılar.
Dizne bildire ki, şimdi Sentsov Moskvada SİZOda buluna. Advokatnıñ aytqanına köre, anda rejissör zarar körmey.
Rusiye FSB ukrain kinorejissöri Oleg Sentsovnı terakt teşkil etilmesinde qabaatlay. Onı mayıs 11-de Aqmescitte yaqaladılar.
Ukraina tarafı Rusiyeden bir qaç kere rejissörni azat etmege talap etti.
Çarşenbe künü, iyün 4-de, Kiyevdeki Frenkistan elçihanesi yanında faaller «işğal etilgen Qırımda Rusiye mahsus hızmetleriniñ hadimleri tarafından insan aq-uquqlarınıñ bozuluvına» emiyet bermege rica ettiler.
Faaller Frenkistannı bu meseleni iyün 6-da Normandiyada ittifaqdaşlar orduları qonmasınıñ 70 yıllığınen bağlı tedbirlerde muzakere etmege çağırdılar. Bu merasimlerge Rusiye prezidenti Vladimir Putin de davet etildi.


text:
İçtimaiy jurnalist Aqmescitteki SİZOda basımnıñ şiddetlenmesi aqqında haber berdi
İçtimaiy jurnaslist İrına Danılovıç haber bermege becerdi ki, apishanecilerniñ qanunsız areketlerine şikâletleri sebebinden taqiqatçı izolâtorınıñ memuriyeti oña basmağa başladı. İncir.Media bu aqqında haber berdi.
Danılovıçnıñ bildirmelerine köre, oktâbr ayında SİZOda büyük bir tintüv keçirildi ve neticesinde çoq tutulğan kişiniñ şahsiy eşyaları qanunsız alındı. Memuriyetniñ vekilleri Danılovıçtan ilâçlarını aldılar. O, SİZOnıñ memuriyetine kütleviy şikâyet arizasını bermege becerdi ve neticesinde müessisege CKFHniñ teşkerüv eyyeti ketti.
Eyyetniñ ziyareti vaqtında İrına Danılovıç Kefe İVSke ketirildi ve qaytqandan soñ basım başladı. Böylece, noyabr ayınıñ başlanğıcında onıñ kamerası tintildi ve makemede söyleycek çıqış nutuğınen defteri alındı.
Bundan ğayrı, İrına Danılovıç haber berdi ki, öz aqlarını qorçalağanı içün onıñ kamerası “buzlatıldı”.


text:
Meclisniñ Koordinatsiya merkezi Özbekistan ve Qazahistan elçiliklerinen işdeşligini başlattı
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ Gumanitar meseleler koordinatsiya merkeziniñ idareleri olğan Yusuf Kurkçi ve Elvin Kadırovnen beraber Meclisniñ başı Refat Çubarov, Özbekistan Cumhuriyetindeki Fevqulâde ve Vekâletli Ukraina elçisi Mıkola Doroşenko ve Qazahistan Cumhuriyetindeki Fevqulâde ve Vekâletli Ukraina elçisi Petro Vrublivskıynen online şeklinde bir körüşüv keçirdi.
Qırımlılarnıñ rf ordusına qanunsız mobilizatsiyası ilân etilgen soñ Ukraina vatandaşlarınıñ – Qırımnıñ sakinleriniñ Özbekistan ve Qazahistanğa ketmeleri sebebinden bu ülkelerdeki Elçilikler ve konsul müessiselerinen işdeşlik meseleleri muzakere etidi.
Qayd etildi ki, Qazahistandaki qırımtatar diasporası da yardım etecek.
Yaqın kelecekte Qırımtatar Milliy Meclisiniñ ve Koordinatsiya merkeziniñ resurslarında muzakerelerniñ neticeleri ve alınğan bilgiler yayınlanacaq.
Qırımtatar Milliy Meclisniñ Facebooktaki saifesi:
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ Gumanitar meseleler koordinatsiya merkeziniñ saifesi
https://www.facebook.com/mejlis.coordination.center/
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ Gumanitar meseleler koordinatsiya merkeziniñ Telegram-kanalı


text:
Qırımnıñ rusiyeli parlamentiniñ spikeri Vladimir Konstantinov, Qırımnıñ rusiyeli başı Sergey Aksönovnıñ "Seniñ ükümetiñ" teşebbüsini tenqit etti. Bu teşebbüske köre, yarımada sakinleri yañı nazirler içün özleri rey bere bile.
"Bu boş bir fikirdir. Adamlar akimiyetke yeterli qadar inana, tarihımız yeterli qadar açıqtır", - dep yaza spikerniñ sözlerinden "Krıminform" matbuatı.
Konstantinov, Qırım sakinleri "malümatları yeterli olmağanı içün, nazir namzetlerine kereki kibi qıymet kesip olamazlar".
"Olarnıñ bütün malümatı yoq. Adam yahşımı-yaramaymı idareci olğanını añlağan adam qarar almalı", - dep qoştı Konstantinov.
Oktâbrniñ 10-unda Sergey Aksönov, "Seniñ ükümetiñ" leyhasını taqdim etti. Oña köre, munaqaşa vaqtında qırımlılar iştirakçilerniñ çıqışlarına telefon ya da onlayn rey berüvi vastasınen qıymet kese bile.


text:
«Ukraina» telekanalında mayısnıñ 24-nde saat 00:00-da Qırım.Aqiqatnıñ silâ saqlağanında ve kötekleşkeninde qabaatlanıp Rusiye koloniyasında tutulğan qırımlı ukrain faali Volodımır Baluh aqqında çıqarğan vesiqalı film premyerasınıñ keçirilmesi planlaştırıla.
Martnıñ 27-nde Kyivde Docudays UA insan aqları aqqında halqara vesiqalı film festivali çerçivesinde Baluh aqqında vesiqalı filmniñ premyerası olıp keçti.
Qırım.Aqiqat teleleyhasınıñ çekim taqımı işğal etilgen Qırımğa barıp, taqip ve telükege baqmadan, Volodımır Baluhnıñ ömür ikâyesini tarif etmege istedi: nasıl bir oğul, ömür arqadaş ve baba olğanını, tuvğan köyünde onıñ aqqında ne bileler.
Filmde daa evel derc etilmegen levhalar ve qaramanlarnıñ ayatlarında bergen ilk intervbüları bar.
Volodımır Baluh – tamırlı qırımlı, çiftçi, ukrainalı cemaat faali, Ukrain milletçileri kongressiniñ azası. Rusiye Qırımnı ilhaq etken soñ Rusiye vatandaşlığından vazgeçti. 2013 senesi qışta evinde Ukraina bayrağını astı, daa soñra «Sema Yüzü qaramanları soqağı» levhasını tikledi. Rusiye kontrolindeki Qırım mahkemesi onı 5 yılğa üküm etti – eki cinaiy dava boyunca: kötekleşüv ve silâ saqlağanı içün. Narazılıq bildirmek içün Baluh 200 künden ziyade açlıq tuttı. Baluhnıñ imayesi ve aq qorçalayıcılar Ukrainağa qoltutqanı içün repressiyalarnıñ qurbanı olğanını ayta.


text:
Qırımlı uquq qorçalayıcı İrina Sedovanıñ fikirine köre, zapt etilgen Qırımda balalarnı mektepten aldın rus ordusında hızmet etmege azrılaylar. Bunı Sedova UA:Qırım efirinde seslendirdi.
Uquq qoruyıcı: «Mekteplerde açıq dersler keçirip, tek ordu vekiller degil de, kimerde «narodnoye opolçeniye» vekilleri de kele. Malüm ki, bu silâlanğan zümreler bazıda qanunsız areket eteler. Olar da balalarğa barıp silânı toplamağa ögreteler, işğalniñ doğru olğanını köstergen «Qırım baari» adlı açıq dersler de ötkerile», – dep bildire.
Sedovanıñ sözlerine köre, Qırımda ana-babalar öz evlâtlarını rus propogandasından qorumaq kerekler.
O: «Arbiy tehnika sergileri keçse ve cenk areketlerniñ rekonstruksiyası olsa – öz ballarıñıznı bundan çekmege tırışıñ. Balañız – Rusiyeniñ arbiy küçlerini celp etilmek içün programmanıñ parçası olğanını añlamaq kereksiñiz. Öyle numayışlardan çette qalmaq daa yahşıdır, amma eger de balañız bunı körse, bunıñ nege yapılğanıñı oña añlatmağa kerek», – dep qoştı.
«MEMO 98» slovak media-monitoring teşkilâtınıñ müdiri Rast'o Kužel, Rusiye içün Qırımnıñ qıymeti temsiliy olğanına baqmadan, Rusiye propogandasınıñ kün tertibirden yarımada ğayıp olğanını tüşüne. Bunı Kužel Qırım.Aqıqatqa bergen intervyüsinda tarif etti.
Ondan da ğayrı o, ötkerilgen monitoring neticelerine esaslanıp, şunı da qayd etti ki: 2015 senesi Rusiyedeki kütleviy haber vastalarında çoqça ukrain mevzusına daa çoq diqqat ayırıla edi. Bugün ise efirlerde dünyadaki vaqıalarnen bağlı diger mevzular da peyda ola.
Keçende StopFake.org ukrain leyhasınıñ taqımı, Qırım aqqında kerçek olmağan malümatlarnıñ sayısı eki qat artqanını bildirdi. Böylece, 2015 senesi devamında Qrımnen bağşı 16 ikâye tarqalğan edi, 2016 senesi ise Rusiye haber vastaları Qırım ve yarımadada yüz bergen adiseler aqqında 32 uydurılğan ikâye tarqatqanları qayd etildi.


text:
Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıy dekabrniñ 16-17-nde Azerbaycannı resmiy şekilde ziyaret etecek. Bu aqta Azatlıq Radiosı Prezident ofisiniñ matbuat hızmeti bergen malümatqa esaslanıp haber ete.
«Ziyaret vaqtında Azerbaycan devlet yolbaşçısı İlham Aliyev ve baş naziri Ali Asadov ile muzakere keçirilüvi planlaştırıla. Ukraina ve Azerbaycan Cumhuriyeti arasında prioritetli saalardaki işbirliginiñ terenleşmesi içün bir sıra eki taraflı vesiqanıñ imzalanması beklenile», – dep aytıla haberde.
Prezident yazıhanesiniñ malümatına köre, Volodımır Zelenskıy biznes forumında iştirak etecek ve Azerbaycannıñ ukrain cemiyetinen körüşecek.
Ziyaret arfesinde Azerbaycan akimiyeti Ukraina, muhalifet blogeri Elvin İsayevni sürgün etti, dep tasdıqladı. Baku mahkemesi onı apiske almağa qarar çıqardı. Maddesi daa belli degil, Ukraina tarafı da resmiy bir izaat bermedi.


text:
Skadovsk civarlarında Ukraina Deñiz qıdıruv-qurtaruv hızmeti qurtarıcıları Qara deñizde muntazam talimler keçirgen vaqıtta Rusiye gemisi Ukraina qurtarıcı katerini elge keçirmege areket etken. Adise aprelniñ 24-de yüz bergeni aqqında Ukraina infrastukturası nazirliginiñ matbuat hızmeti bildirmekte.
«Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım yarımadasında yerleşken Rusiye gemileri Ukraina qurtarıcı katerine yaqınlaşıp, efirge vastasınen «gemi areketini toqtatıp, dreyfke keçmesini» talap etken», - dep bildirilmekte.
İdare hadimleri ikâye etkenine köre, Ukraina qurtarıcı kateri Ukraina territorial suvlarında bulunğanını qayd eterek, qanunsız talaplarğa riayet etmekni red etken ve Skadovskqa doğru areket etip başlağan.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiye tarafından Qırımnıñ vaqtınca işğaliniñ resmiy başlanğıç kününi 2014 senesi fevral ayınıñ 20-si olaraq qabul etti. 2015 senesi oktâbrniñ 7-nde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalar kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Qırımdaki riyeltorlarnıñ bildirgenlerine köre, yarımadada mülkni satın almağa istegen rusiyelilerniñ sayısı çoqtır. Amma, yerli sakinler er bir metre kareni palıca satmağa tırışqanları içün, qırım mülküniñ fiatları yüksektir.
«Alliance De Luxe» şirketiniñ Qırım ofisinde qayd etkenleri kibi, Rusiyeniñ çeşit regionlarında yaşağan adamlar, yarımadanıñ mülkünen pek meraqlanalar. Bu sırada birinci yerni Aqyar şeheri almaqta. «Rusiye regionlarınıñ sakinlerini qırım mülkü daha çoq Qara deñiz içün celp etmekte. Bu alış - verişiniñ eñ müim faktorıdır».
Ekseriy allarda, mülkni elde etmege istegenler Rusiyeniñ farqlı köşelerinde yaşağanlardır. İşğal sebebinden yarımadada yüz bergen problemlerni ve vaziyetni köz ögüne almayıp, rusiyeliler büyük paralarnı yatırmağa azırlar. Yerli riyeltorlarnıñ sözlerine binaen, qırımlılar mülkni dollarlarğa satmağa tırışalar.
Qırım blogerı Alöna Bardovskayanıñ qaydlarına köre, Aqmescitte bir odalı, 40 metre kareli kira 2,7 mln rubleni teşkil etecek. Aqyarda aynı kira 3,5 mln ruble olacaq, Yaltada aman-aman 4 mln rubleni teşkil etecek. Bunıñnen bir sırada, mülkniñ fiatları ne yarımadadaki infrastrukturasına, ne de yerli maaşlarğa uymamaqta.
«Rusiye regionları arasında, paalı mülk saasında, Qırım Moskvadan soñ ekinci yerni almaqta. Onıñ içün Qırımğa köçmege isteseñiz, mülk ucuz olmağanı, maaşlar ise moskavadaki kibi olmağanını unutmañız. İnfrastruktura baqımsız olğanı içün, fiatlar yüksektir», - dep ayttı Bardovskaya.
Ukraina Yuqarı Şurası, 2014 senesiniñ fevral 20 resmiy olaraq Qırımnıñ ve Aqyar şeheriniñ işğali künü olaraq ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko mütenasip qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar, Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerini qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri, Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
Qırğızstan men Täjikstan şekarasında auıq-auıq oq atısıp, tipti auır äskeri tehnikalar tartılğan qaqtığıstar da jiileude. Qazirgi kezde eki el ğana emes twtas Ortalıq Aziyanıñ da twraqtılıq pen qauipsizdik türli jaña sın-qaterlerge tap bolğanı beligi. Soñğı jıldardağı jahandıq geosayasi jağdaydan alıp qarağanda qanday da bir şağın qaqtığıstar ülken geosayasi şielenisterge wlasu qaupi de joğarı. Osı twtsa qırğız-täjik arasınıñ jii bülinui aymaqtağı jäne müddeli taraptardı alañdatpay qoymaydı.
Qırğız-täjik arasında qaytalanıp twrğan şekaralıq janjaldar bir ğana eki el arasındağı şeşilmegen şekara dauı ğana emes, belgili taraptardıñ geosayasi müddelerine qoldanılıp jatır degen közqaras köpten beri aytılıp keldi. Bwl sözdiñ wşı bir şeti Auğanstandı, endi bir şeti Reseydi qamtıp jatqan alıp aymaqtağı derjavalar müddesine de tieri sözssiz. Batkende keşe bolğan qaqtığıstan keyin Wjımdıq Qauipsizdik Şart Wyımı (WQŞW) mälimdeme jasap, taraptardı oq atısudı toqtatuğa şaqırdı. Wyımnıñ bas hatşısı bolıp otırğan Stanislav Zas' eki eldiñ qauipsizdik keñes hatşılarına qoñırau şalıp, mäseleni talqıladı. Biraq, bwl äreket mäseleni şeşuge jetkilikti qadam emes-ti.
Şın mänisinde, qaqtığıs bolıp otırğan eki el de WQŞW müşesi. Osınday kezde qauipsizdik wyım barlıq müşeleriniñ qatısuımen şwğıl keñes ötkizuine de bolar edi. Keybir qırğızstandıq sayasatkerler atalmış wyım köbine Täjikstanğa jan basqısı keledi dep sanaydı. Aytalıq, Qırğızstan qauipsizdik keñesiniñ bwrınğı hatşısı Alik Orazov WQŞW Täjikstan prezidenti Rahmoniğa janbasıp otır degen pikirin aytqan. «Olar Razhmonğa bolısadı, sondıqtan da sırttay baqılap twradı, al Rahmon bwdan paydalanıp jatır»,– deydi aqparat qwraldarına bergen pikirinde. Ol jäne: «Bwl sayasat. Äskeri küştermen sayasi oyın bolıp jatır. Bes mıñ jıldan beri bolıp jatqan princip, «bölip al da biley ber» degen. Aldımen wrıstıradı, sosın kelip özderiniñ erejesin ornatadı», – degen.
Onıñ sözin rastağanday köp ötpey Resey tarabı ara ağayndıq etuge dayınbız degendey mälimdeme jasadı. Resey Fedraciyalıq keñesiniñ Halıqaralıq ister jönindegi komitetiniñ jetekşisi Vladimir Jabarov Bişkek pen Duşanbe wsınıs etse, ara ağayın boluğa dayınbız degendey söz ayttı.
Degenmen, reseylik sayasatkerler mäsele Reseydiñ ara ağayındığımen şeşiletin deñgeyge jete qoymaydı, tipti bwğan WQŞW-nıñ tartıluı da kerek emes degen közqarasta. Ärine, eki el qaqtığıstı asqındırmay toqtatıp aldı, bwl jağında tipti eki eldiñ dialogqa kelu täjiribesi bar deuge boladı. Degenmen, twtanğan bilte söngen joq, Orta Aziyadağı osı sekildi mäseleler derjavalardıñ aralasuına swranıp twr. Bwl wzaq merzimdik öñirlik qauipsizdikke jäne aymaqtağı elderdiñ twtastığı men egemendigine sayatın mäsele bolmaq.


text:
Bunı Poloniya gümrük hızmeti memleketniñ maliye nazirligi saytında bildire.
Narkotiklerni 300 qara çuvalğa tolurıp, furgon tabanında saqladılar.
Soñki yedi yıl devamında Poloniya gümrükhanesi ilk sefer böyle büyük bir miqdarda geroinni tapa. Taqiqat alıp barıla. Politsiya tahminlerine köre, tapılğan geroinniñ fiyatı 10 million dollarnı teşkil etmesi mümkün.
Poloniya gümrük hızmetiniñ yolbaşçısı Yatsek Kapitsa jurnalistlerge bergen malümatqa köre, narkotikler tapılmasa edi, Poloniya şeerleriniñ soqaqlarında geroinniñ 600 biñ dozası tarqatılacaq edi.


text:
Noyabr 15 künü Gürcistannıñ Tbilisi şeerinde Rusiye tarafından Abhaziyanıñ işğaline qarşı mitingde muhalif küçler qırımtatar ve ukrain bayraqlarını köterdiler.
Mitingni devletniñ «Yekâne milliy areketi» muhalif firqası azırladı.
«Rusiye Abhaziya ile daa sıq munasebetler aqqında añlaşma tizgeni bizim içün bir sebep oldı», – dep ayttı Gürcistannıñ milliy havfsızlıq Şurasınıñ sabıq kâtibi Georgiy Bokeriya.
İştirakçilerniñ bazıları Rusiye prezidenti Vladimir Putinniñ süreti ve «Rusiyeni toqtatırmız» yazısı ile şiarlarnen keldiler.
Hatırlatamız, Rusiyeniñ istilâcı siyasetine qarşı Gürcistan ve Ukrainanıñ Kiyev şeerinde Mihaylov meydanında narazılıq numayışları teşkil etildi. Tedbirde ukrainliler ve gürciler iştirak ettiler.
Fevralniñ soñunda martnıñ başında, 2014 senesi Rusiyeden ve Qırımdaki Qara deñiz flotundan arbiyler Qırım yarımadasını işğal ettiler. Mart 16 künü 2014 senesi Qırım ve Aqyarnıñ statusı boyunca referendum ötkerildi. Onıñ neticelerine esaslanıp, Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ukraina, Avropa birligi, AQŞ bu rey berüvni tanımadılr ve Qırım Rusiye tarafından işğal etildi dep sayalar.


text:
Moskvanıñ Basman mahkemesi yanvar 22 künü qırımtatar halqınıñ yetekçisi Mustafa Cemilevniñ oña Rusiyege kirişini beş yılğa yasaq etken Rusiye Federal migratsion hızmetine davasını baqmağa başladı. Cemilevniñ adliyecileri mahkeme ketişatında onıñ bulunmasını ve kiriş yasaqlığınıñ lâğu etilmesini talap etecektir. Mustafa Cemilev 20 yıl devamında reislik yapqan Qırımtatar Milliy Meclisinde Federal Migratsion hızmetiniñ yasağını «Rusiye akimiyeti tarafından qırımtatarlarğa etilgen bir toqat» olaraq tanıylar ve Cemilevniñ vaziyeti boyunca qarar yuridik degil de, siyasiy alanda baqılmaq kerekligini tüşüneler.
Qırımtatar halqınıñ yetekçilerinden biri Mustafa Cemilevge Rusiye territoriyasına kirişi yasaq olğanı aqqında keçken sene baarde belli oldı. 2014 senesi aprel 22 künü Cemilev, Qırımnıñ Ukraina ile memuriy sıñırını keçkende, oña «Rusiye Federatsiyasına kiriş yasağı aqqında senet» oqulğanı aqqında bildirdi. Vesiqada ne müür, ne imza bar edi, amma Rusiyege çetel vatandaşı içün 5 yılğa – 2019 senesi aprel 19-na qadar kiriş yasaqlığı aqqında aytıla edi. Federal migratsion hızmeti bu ziddiyekte alâqası olmağanını bildirdi, amma bundan soñ – mayıs başında – Cemilevni eki kere Qırımğa kirsetmediler.
Qırımtatar halqınıñ yetkçisi Kiyevden Moskvağa kelip, Qırımğa Moskva-Aqmescit seferi ile kelmege areket etkende, şu vaqıtta oña kirişte birinci kere red ettiler. Moskvada pasport nezareti vaqtında Cemilevge kirişi yasaq etilgeni aqqında bildirdiler. O, Kiyevge qayttı ve bir künden soñ Qırımğa maşina vastası ile kirmege areket etti: amma onı biñlernen semetdeşi beklegen Ermeni Bazarnıñ sıñır noqtasında qırımtatar halqınıñ yetekçisine kene de kiriş red etildi. Mustafa Cemilev vaziyetni daa da kergin etmemek qarar alıp, Kiyevge yol alğanda, onı qarşılağan insanlar da keri qayttılar.
Oktâbrniñ soñunda belli olğanı kibi, Mustafa Cemilevniñ menfaatını Rusiyede qoruğan advokat Mark Feygin Federal Migratsion hızmetine davası ile Basman mahkemesine muracaat etti. Talap – qırımtatar halqınıñ yetekçisine Rusiyege kirişini yasaq etken senetni lâğu etmek. Radio Svobodağa Mark Feygin añlatqanı kibi, Mustafa Cemilev FMHden kiriş yasağı aqqında resmiy bildirüvni alâ daa elde etmedi eken. Advokatnıñ aytqanı kibi, FMH malümatına köre, Cemilevge Rusiye territoriyasına kirişi milliy havfsızlıq yüzünden yasaq etilgen eken («Çetel vatandaşlarınıñ ve vatandaşlığı olmağan şahıslarnıñ Rusiye Federatsiyasına kirişi ve Rusiye Federatsiyasından çıqışı aqqında» Qanunınıñ 37-nci maddesi, birinci qısmı). Aprel ayında Qırım cumhuriyetiniñ başı Sergey Aksönov Cemilevniñ kiriş yasağını böyle izaatlay edi: «İşbu şahısqa ğarp memleketlerniñ mahsus hızmetleri tarafından vaziyetni kerginleştirmek vazife berilgeni şübesizdir. Tınçlığımıznı bozmağa fırsat bermemiz. Bizge yaman niyetleri ile kelgenlerni mında kirsetmemiz».
Yanvar 22-ne belgilengen FMH-ne açılğan dava boyunca birinci mahkeme toplaşuvında advokat Mark Feygin Cemilevge kiriş yasağı aqqında resmiy vesiqanıñ berilmesini talap etecek. Bunıñ ile imayesi mahkeme ketişatında Mustafa Cemilevniñ şahsiy bulunuvını isteycek:
– Biz milliy havfsızlıq manasını aydınlatqan şartlarnıñ izaatını ve kiriş yasağınıñ sebeplerini ögrenmege areket etecekmiz, – dey advokat Mark Fegin. – Bu qararnıñ qabul etilmesine sebep olğan Federal Havfsızlıq Hızmetiniñ mahsus vesiqası olmalı. İşbu allarnı nazarğa alıp, mahkeme toplaşuvında Mustafa Cemilevniñ şahsiy iştiragini talap etecegim. Tabiiy ki, Cemilevniñ toplaşuvda bulunuvını mahkeme al ete bile. Onıñ menafaatı aqqında söz kete ve men kiriş yasağı içün delil ola bilecek bütün malümatnı bilmeyim, belki. Cemilevniñ şahsiy bulunuvı ğayet emiyetlidir – öz aqlarınıñ yalıñız temsilcisinden degil de, öz başına qorçalavıdır.
Advokat Mark Feygin Mustafa Cemilevniñ vaziyetinde yasaqnıñ yalıñız siyasiy negizi aqqında degil de, yuridik kolliziya aqqında söz ketkenini tüşüne:
Uquqiy ceetten adiy bir al degildir: bir devlet edi, başqası oldı.
– Mustafa Cemilevniñ Vladimir Putin ile subeti bellidir. Oña Qırımnıñ Rusiye Federatsiyasına qoşuluvına itiraz bildirmeyip, Qırımda yaşamağa teklif etilgen edi, o, tabiiy ki, bunıñ ile razı omladı. Menimce, bu sebepten onı Vatanına kirsetmeyler. Mustafa Cemilev belli insan, Parlament deputatıdır. Onıñ öz toprağında yaşamağa aqqı olğan vatandaş adı-sanından şübelenmege acet yoq. Zanımca, dava siyasiy ceetten degil de, uquq qaidelerine bağlı olacaqtır. Siyasiy mesele bir daa peyda ola bilir. Vesiqalar olmağanı sebebinden biz onıñ Rusiye Federatsiyasına, demek Qırımğa – evine de kiriş yasaqlığınıñ sebebi yalıñız siyasiy olğanı aqqında aytıp olamamız. Uquqiy noqtaiy nazardan adiy bir al degildir: bir devlet edi, başqası oldı. İnsan buña isse qoşmadı, anda yalıñız yaşay edi. Bu al mezkür şahısnı öz evinde yaşamağa aqqından marum qaldırmaq içün sebep ola bilirmi? İnsan aqları ve Rusiye Anayasasına köre, bu er şey pek şübelidir. Mesele şunda ki, mında müddet bozulğan edi: keçici müddet devamında Qırım sakinlerine Rusiye vatandaşlığınıñ qabul etilmesi boyunca qarar almağa vaqıt berilgen edi. Ve bu vaqıtqa qadar işbu şahıslarğa nisbeten iç bir senet çıqarılmaz edi. Cemilev, belki de, Rusiye vatandaşlığını qabul etmez edi, amma siz ne içündir öz qanunlarıñıznı bozasıñız?
Mark Feyginniñ aytqanı kibi, Mustafa Cemilev kiriş yasaqlığı aqqında qararğa İnsan aqları boyunca Avropa mahkemesinde de itiraz bildirecek ola – eger de Rusiye mahkemeleriniñ qararlarından oña fayda olmasa.
Qırımtatar Milliy Meclis reisiniñ muavini Nariman Celâl Mustafa Cemilevniñ vaziyeti mahkeme qararlarına bağlı olmağanından emindir. Cemilevge Qırımğa kirişi yasaq etilmesiniñ siyasiy negizi bardır:
– Qırımtatar halqı içün Mustafa Cemilev aqiqiy bir yetekçi ola. Yalıñız öz halqında degil de, bütün dünyada belli olğan bir insandır. O, böyle munasebetke, şüretke kerçekten de lâyıqtır. Mustafa Cemilevge kirişi onıñ ayırı areketleri ya da sözleri ile bağlı olmağanından şübemiz yoqtır. İtibarlı insan, Sovet birligi kibi devlette dissident olğan, halqınıñ aqları oğrunda ve sovet totalitar ya da avtoritar rejimine qarşı küreşken insan nasıldır bir devlet tarafından böyle munasebetke lâyıq degildir. Bugün qırımtatarlar içün Mustafa Cemilevniñ kiriş yasağı eñ ağır meselelerden biridir. Çünki bugün onıñ yaşdaşı olğan semetdeşleri, em de gençler içün qırımtatarlarnıñ avdeti oğrunda küreşi pek emiyetlidir, Mustafa Cemilev ise bu küreşniñ mücessemi ola. Öz yaşayışını bu kurşke feda etken, neticede yıllar devamında sovet lagerlerinde bulunğan insanğa Vatanına kirişini yasaq etmek – Rusiye akimiyeti tarafından qırımtatarlarğa nisbeten etilgen ciddiy bir toqattır. Şunıñ içün buña Rusiye Federatsiyasınıñ diqqatı hususiy olmalıdır ve doğru netice ve qararlar alınmaq kerektir. Mahkemede çeşit delil ketirile bile, amma bu meseleniñ yuridik, cinaiy ya da başqa bir negizi yoqtır. Mında yalıñız siyasiy bir mana bardır. Cevabı da siyasiy olmalıdır.
– Siz Rusiye akimiyeti tarafından qırımtatarlarğa nisbeten munasebetiniñ deñişkenini köresiñizmi? Yoqsa basqı artmaqta?
İnsanğa Vatanına kirişini yasaq etmek – Rusiye akimiyeti tarafından qırımtatarlarğa nisbeten etilgen ciddiy bir toqattır
– Rusiye prezidenti Vladimir Putinniñ Türkiye prezidenti Recep Erdoğan ile körüşüvinden soñ, bundan evel ise Türkiye prezidenti ile Meclis eyyeti körüşip, qırımtatarlarnıñ aqları ile bağlı vaziyetni muzakere etti, vaziyet kerçekten de biraz deñişti. Açıq basqı toqtatıldı, em de «Mayıs 3 künü işi» boyunca bir qaç yaqalanğan insan bile azat etildi, Rusiye ve Qırım akimiyeti hatalarını añladı, farqlı noqtaiy nazarlarnı qabul etmege azır, degen bir teessurat peyda oldı. Amma şu künleri qırımtatarlarğa nisbeten repressiyalarnıñ ğayrıdan tiklenüvini tasdiqlağan bir sıra vaqia yüz berdi. Kene de «Mayıs 3 künü işi» boyunca keçken semetdeşimiz ğayet qaba sürette yaqalandı. Ukrainadan Qırımğa kirgende, sıñırda, iç bir sebepsiz, zenaatdaşım, Qırımtatar Milliy Meclis azasını yarımadağa kirsetmey ediler. Bir şey añlatmayıp, şeylerini, maşinasını teşkerdiler. Fikrimizge köre, bu ruhiy basqı, belki de, qorquzdıruv ile bağlı bir aldır, – dep tüşüne Nariman Celâl.
Human rights watch uquq qoruyıcı teşkilâtı noyabr arizasında Qırımnıñ Rusiyege qoşuluvından soñ basqı qurbanları olğan qırımtatarlarnıñ vaziyeti boyunca öz qasevetini bildirgen edi. «Mayıs 3 künü işi» açıldı, onıñ çerçivesinde mayıs 3-de Mustafa Cemilevni Ermeni Bazarda qarşılağan qırımtatarlar taqipke oğradı. Qırımtatar Milliy Meclisini «ekstremist faaliyeti» aqqında tenbiyelediler, mahkeme talabı ile Meclis Aqmescitte olğan binasını terk etmege mecbur oldı. Qırımtatar Milliy Meclis reisi Refat Çubarovnıñ aytqanına köre, Qırım Rusiye territoriyası olaraq sayılğan 10 ay devamında Qırımnı 10 biñ qırımtatarı terk etti.
Maqaleniñ asıl nushası – Radio Svoboda saytında


text:
Duvar beton Kırımı kırımı kompresor ile beton kırma hilti ile beton duvar kırma küçük çaplı yıkım işleri ara bölme duvar yıkımı beton kesme delme kırma işi yapılır.Planlanan bölgenin kırımı isteğiniz doğrultusunda uzaman ekibimizce temiz ve güvenli bir biçimde yapılmaktadır.NOKTA YAPI İNŞAATTAN Tadilat Kırım FIYAT ALMAK IÇIN HEMEN ARAYIN ( 0530 205 47 62 )
İstanbul tüm bölgelerine mahallelerine Duvar beton Kırımı hizmeti verilmektedir. Web sitemiz üzerinden bize ulaşın 0530 205 47 62.En kısa sürede size yakın Duvar beton Kırımı için saha ekiplerimizi tarafınıza yönlendiriyoruz.
İmrahor Duvar beton Kırımı,İslambey Duvar beton Kırımı,Merkez Duvar beton Kırımı,Yavuzselim Duvar beton Kırımı,Atatürk Duvar beton Kırımı,Bahşayış Duvar beton Kırımı,Boğazköy Duvar beton Kırımı,Boğazköy Duvar beton Kırımı, Bolluca Duvar beton Kırımı, Ambarlı Duvar beton Kırımı, Cihangir Duvar beton Kırımı, Denizköşkler Duvar beton Kırımı, Firuzköy Duvar beton Kırımı, Gümüşpala Duvar beton Kırımı, Merkez Duvar beton Kırımı, Mustafa Kemal Paşa Duvar beton Kırımı, Tahtakale Duvar beton Kırımı, Üniversite Duvar beton Kırımı, Yeşilkent Duvar beton Kırımı,Bağlar Duvar beton Kırımı, Barbaros Duvar beton Kırımı, Çınar Duvar beton Kırımı, Demirkapı Duvar beton Kırımı, Evren Duvar beton Kırımı, Fatih Duvar beton Kırımı, Fevzi Çakmak Duvar beton Kırımı, Göztepe Duvar beton Kırımı, Güneşli Duvar beton Kırımı, Hürriyet Duvar beton Kırımı, İnönü Duvar beton Kırımı, Kâzım Karabekir Duvar beton Kırımı, Kemalpaşa Duvar beton Kırımı, Kirazlı Duvar beton Kırımı, Mahmutbey Duvar beton Kırımı, Merkez Duvar beton Kırımı, Sancaktepe Duvar beton Kırımı, Yavuzselim Duvar beton Kırımı, Yenigün Duvar beton Kırımı, Yenimahalle Duvar beton Kırımı, Yıldıztepe Duvar beton Kırımı, Yüzyıl Duvar beton Kırımı, Bahçelievler Duvar beton Kırımı, Cumhuriyet Duvar beton Kırımı, Çobançeşme Duvar beton Kırımı, Fevzi Çakmak Duvar beton Kırımı, Hürriyet Duvar beton Kırımı, Kocasinan Duvar beton Kırımı, Siyavuşpaşa Duvar beton Kırımı, Soğanlı Duvar beton Kırımı, Şirinevler Duvar beton Kırımı, Yenibosna Duvar beton Kırımı, Zafer Duvar beton Kırımı,
Ataköy Duvar beton Kırımı, Basınköy Duvar beton Kırımı, Cevizlik Duvar beton Kırımı, Kartaltepe Duvar beton Kırımı, Osmaniye Duvar beton Kırımı, Sakızağacı Duvar beton Kırımı, Şenlikköy Duvar beton Kırımı, Yenimahalle Duvar beton Kırımı, Yeşilköy Duvar beton Kırımı, Yeşilyurt Duvar beton Kırımı, Zeytinlik Duvar beton Kırımı, Zuhuratbaba Duvar beton Kırımı, Altınşehir Duvar beton Kırımı, Bahçeşehir Duvar beton Kırımı, Başakşehir Duvar beton Kırımı, Güvercintepe Duvar beton Kırımı, Kayabaşı Duvar beton Kırımı, Şahintepe Duvar beton Kırımı, Ziya Gökalp Duvar beton Kırımı, Altıntepsi Duvar beton Kırımı, Cevatpaşa Duvar beton Kırımı, İsmetpaşa Duvar beton Kırımı, Kartaltepe Duvar beton Kırımı, Kocatepe Duvar beton Kırımı, Muratpaşa Duvar beton Kırımı, Orta Duvar beton Kırımı, Terazidere Duvar beton Kırımı, Vatan Duvar beton Kırımı, Yenidoğan Duvar beton Kırımı, Yıldırım Duvar beton Kırımı, Abbasağa Duvar beton Kırımı, Akatlar Duvar beton Kırımı, Arnavutköy Duvar beton Kırımı, Balmumcu Duvar beton Kırımı, Bebek Duvar beton Kırımı, Cihannüma Duvar beton Kırımı, Dikilitaş Duvar beton Kırımı, Etiler Duvar beton Kırımı, Gayrettepe Duvar beton Kırımı, Konaklar Duvar beton Kırımı, Kuruçeşme Duvar beton Kırımı, Kültür Duvar beton Kırımı, Levazım Duvar beton Kırımı, Levent Duvar beton Kırımı, Mecidiye Duvar beton Kırımı, Muradiye Duvar beton Kırımı, Nisbetiye Duvar beton Kırımı, Ortaköy Duvar beton Kırımı, Sinanpaşa Duvar beton Kırımı, Türkali Duvar beton Kırımı, Ulus Duvar beton Kırımı, Vişnezade Duvar beton Kırımı, Yıldız Duvar beton Kırımı, Adnan Kahveci Duvar beton Kırımı, Barış Duvar beton Kırımı, Büyükşehir Duvar beton Kırımı, Cumhuriyet Beylikdüzü Duvar beton Kırımı, Dereağzı Duvar beton Kırımı, Gürpınar Duvar beton Kırımı, Kavaklı Duvar beton Kırımı, Marmara Duvar beton Kırımı, Sahil Duvar beton Kırımı, Yakuplu Duvar beton Kırımı, Arapcami Duvar beton Kırımı, Asmalımescit Duvar beton Kırımı, Bedrettin Duvar beton Kırımı, Bereketzade Duvar beton Kırımı, Bostan Duvar beton Kırımı, Bülbül Duvar beton Kırımı, Camiikebir Duvar beton Kırımı, Cihangir Duvar beton Kırımı, Çatmamescit Duvar beton Kırımı, Çukur Duvar beton Kırımı, Emekyemez Duvar beton Kırımı, Evliya Çelebi Duvar beton Kırımı, Fetihtepe Duvar beton Kırımı, Firuzağa Duvar beton Kırımı,
Gümüşsuyu Duvar beton Kırımı, Hacıahmet Duvar beton Kırımı, Hacımimi Duvar beton Kırımı, Halıcıoğlu Duvar beton Kırımı, Hüseyinağa Duvar beton Kırımı, İstiklal Duvar beton Kırımı, Kadı Mehmet Efendi Duvar beton Kırımı, Kamerhatun Duvar beton Kırımı, Kalyoncukulluğu Duvar beton Kırımı, Kaptanpaşa Duvar beton Kırımı, Katip Mustafa Çelebi Duvar beton Kırımı, Keçecipiri Duvar beton Kırımı, Kemankeş Kara Mustafa Paşa Duvar beton Kırımı, Kılıçalipaşa Duvar beton Kırımı, Kocatepe Duvar beton Kırımı, Kulaksız Duvar beton Kırımı, Kuloğlu Duvar beton Kırımı, Küçükpiyale Duvar beton Kırımı, Müeyyetzade Duvar beton Kırımı, Ömeravni Duvar beton Kırımı, Örnektepe Duvar beton Kırımı, Piripaşa Duvar beton Kırımı, Piyalepaşa Duvar beton Kırımı, Pürtelaş Duvar beton Kırımı, Sururi Duvar beton Kırımı, Sütlüce Duvar beton Kırımı, Şahkulu Duvar beton Kırımı, Şehit Muhtar Duvar beton Kırımı, Tomtom Duvar beton Kırımı, Yahya Kahya Duvar beton Kırımı, Yenişehir Duvar beton Kırımı, 19 Mayıs Duvar beton Kırımı, Ahmediye Duvar beton Kırımı, Alkent Duvar beton Kırımı, Atatürk Duvar beton Kırımı, Bahçelievler Duvar beton Kırımı, Batıköy Duvar beton Kırımı, Celaliye Duvar beton Kırımı, Cumhuriyet Duvar beton Kırımı, Çakmaklı Duvar beton Kırımı, Dizdariye Duvar beton Kırımı, Fatih Duvar beton Kırımı, Güzelce Duvar beton Kırımı, Hürriyet Duvar beton Kırımı, Kamiloba Duvar beton Kırımı, Karaağaç Duvar beton Kırımı, Kumburgaz Merkez Duvar beton Kırımı, Mimarsinan Duvar beton Kırımı, Muratbey Duvar beton Kırımı, Muratçeşme Duvar beton Kırımı, Pınartepe Duvar beton Kırımı, Türkoba Duvar beton Kırımı, Ulus Duvar beton Kırımı, Yenimahalle Duvar beton Kırımı,
İmrahorDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,İslambeyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,MerkezDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,YavuzselimDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,AtatürkDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,BahşayışDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,BoğazköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,BoğazköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
BollucaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AmbarlıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CihangirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, DenizköşklerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FiruzköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GümüşpalaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MerkezDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Mustafa Kemal PaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TahtakaleDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÜniversiteDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YeşilkentDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,BağlarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BarbarosDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÇınarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, DemirkapıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EvrenDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FatihDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Fevzi ÇakmakDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GöztepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GüneşliDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HürriyetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, İnönüDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Kâzım KarabekirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KemalpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KirazlıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MahmutbeyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MerkezDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SancaktepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YavuzselimDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenigünDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenimahalleDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YıldıztepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YüzyılDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BahçelievlerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CumhuriyetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÇobançeşmeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Fevzi ÇakmakDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HürriyetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KocasinanDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SiyavuşpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SoğanlıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ŞirinevlerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenibosnaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ZaferDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AtaköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BasınköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CevizlikDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KartaltepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, OsmaniyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
SakızağacıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ŞenlikköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenimahalleDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YeşilköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YeşilyurtDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ZeytinlikDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ZuhuratbabaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AltınşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BahçeşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BaşakşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GüvercintepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KayabaşıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ŞahintepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Ziya GökalpDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AltıntepsiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CevatpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, İsmetpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KartaltepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KocatepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MuratpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, OrtaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TerazidereDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, VatanDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenidoğanDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YıldırımDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AbbasağaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AkatlarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ArnavutköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BalmumcuDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BebekDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CihannümaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, DikilitaşDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EtilerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GayrettepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KonaklarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KuruçeşmeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KültürDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, LevazımDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, LeventDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MecidiyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MuradiyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, NisbetiyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, OrtaköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SinanpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TürkaliDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, UlusDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, VişnezadeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YıldızDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Adnan KahveciDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BarışDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BüyükşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Cumhuriyet BeylikdüzüDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, DereağzıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GürpınarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KavaklıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MarmaraDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SahilDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YakupluDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ArapcamiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AsmalımescitDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BedrettinDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BereketzadeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BostanDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BülbülDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CamiikebirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CihangirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÇatmamescitDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÇukurDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EmekyemezDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Evliya ÇelebiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FetihtepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FiruzağaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GümüşsuyuDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HacıahmetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HacımimiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HalıcıoğluDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HüseyinağaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, İstiklalDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Kadı Mehmet EfendiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KamerhatunDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KalyoncukulluğuDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KaptanpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Katip Mustafa ÇelebiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KeçecipiriDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Kemankeş Kara Mustafa PaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KılıçalipaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KocatepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KulaksızDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KuloğluDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KüçükpiyaleDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MüeyyetzadeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÖmeravniDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÖrnektepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, PiripaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, PiyalepaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, PürtelaşDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SururiDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SütlüceDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ŞahkuluDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Şehit MuhtarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TomtomDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Yahya KahyaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenişehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, 19 MayısDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AhmediyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AlkentDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AtatürkDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BahçelievlerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BatıköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CelaliyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, CumhuriyetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÇakmaklıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, DizdariyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FatihDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GüzelceDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, HürriyetDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KamilobaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KaraağaçDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Kumburgaz MerkezDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MimarsinanDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MuratbeyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MuratçeşmeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, PınartepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TürkobaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, UlusDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, YenimahalleDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
ArnavutköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AvcılarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BağcılarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BahçelievlerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BakırköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,Duvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
BaşakşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BayrampaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BeşiktaşDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BeylikdüzüDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BeyoğluDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BüyükçekmeceDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
ÇatalcaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EyüpDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EsenlerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, EsenyurtDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, FatihDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, GaziosmanpaşaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
GüngörenDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KâğıthaneDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KüçükçekmeceDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SarıyerDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SilivriDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SultangaziDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
ŞişliDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ZeytinburnuDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, Anadolu YakasıDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AdalarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, AtaşehirDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, BeykozDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
ÇekmeköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KartalDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, KadıköyDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, MaltepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, PendikDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, SancaktepeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,
SultanbeyliDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ŞileDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, TuzlaDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÜmraniyeDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme, ÜsküdarDuvar Beton Kırım Yıkım Kesme,


text:
Törkiyä Qıtaynıñ qayğısı belän urtaqlaştı
Qıtaynıñ Xinan vilayätendä su basu barlıqqa kilgän ide
Törkiyä Qıtaynıñ Xinan vilayätendä barlıqqa kilgän su basu arqasında qayğınamä urtaqlaştı.
Tışqı êşlär ministrlığınnan yasalğan yazma açıqlawda Qıtaynıñ Xinan vilayätendä barlıqqa kilgän su basu afätendä 25tän artıq keşeneñ yaqtı dön’yadan kitüe häm şaqtıy keşeneñ töbäktän êvakuaŝiyalänüeneñ borçu belän öyränelüe citkerelde.
Açıqlawda: “Ğomere özelgännärneñ yaqınnarı, Qıtay xalqı häm xökümäteneñ qayğısın urtaqlaşabız, yaralanuçılarğa şifalar telibez,” – dip äytelde.
Bäyläneşle xäbärlär
Ministr Akar Paqıstan komandirın qabul itte
Türkiyäneñ Saqlanu ministrı Paqıstannıñ Diñgez köçläre komandirı belän küreşte
Ärdoğan: “Türkiyä terrornı çığanağında yuq itüdä qatğıy”
İlbaşı Ärdoğan: "Türkiyä terrornı çığanağında yuq itü strategiyasın däwam itterüdä qatğıydır”


text:
Bu qarar iyün 23 künü Moskva, Kiyev, OBSE temsilcileri ile muzakerelerden soñ alındı. «DHC baş nazir» dep özüni adlağan Aleksandr Boroday bu teklifke Donetskte muzakerelerde iştirak etmegen «Lugansk halq cumhuriyeti»niñ yolbaşçıları da seslengenlerini bildirdi.
Separatistler keçken afta Ukraina prezidenti Petro Poroşenko ilân etken ateşniñ bir taraflama toqtatıluvı ile razı olmağan ediler.
İyün 23 künü Avropa birliginiñ çetel işler nazirleri eger de Rusiye Poroşenkonıñ barışıq planına qol tutmasa, oña qarşı nevbetteki cezalarnı kirsetmege vade etti.
«Biz cuma künü Ukraina ile assotsiatsiya añlaşmasınıñ imzalanuvını sabırsızlıqnen bekleymiz. Ukraina prezidenti Petro Poroşenkonıñ barışıq planınıñ amelge keçirilüvinde Rusiyeniñ mesülieti ğayet büyüktir», – dedi Britaniya çetel işler nazirliginiñ yolbaşçısı William Hague.
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Avropa birligi yetekçilerine barışıq planınıñ ilerilemesi aqqında malümatnı şahsen bildirecek ola.


text:
Qırım iş adamı, «Skazka» Yalta ayvanat bağçasınıñ ve Qarasuvbazarda «Taygan» safari bağçasınıñ saibi Oleg Zubkovğa Yalta baytar şifahanesinden mektüp keldi. Mında evel yuqlatılğan ayvanlarnı mayıs 22 künü baquvğa bermege avale etile.
Baytar hızmetiniñ mektübini Zubkov Qırım.Aqiqatqa kösterdi.
Şu cümleden, mektüpte aytılğanı kibi, tuberkulin ilâcını alğan «Skazka» ayvanat bağçasınıñ ayvanları 21:00 – 22:00 saatleri arasında berilmeli.
«Bermek sözü ne manada kelgeni aqta sualge ekim olarnı kene yuqlatmağa kerek olğanını bildirdi. Böylece baytar mütehassısları evel yapılğan ilâcğa reaktsiyanı baqacaq olalar», – dey Zubkov.
O şunı da qayd etti ki, baytar hızmeti ve Qırım prokuratura hızmetçilerine işanmağanını bildire ve verem tabiatını bilgen ve ayvanlarda onı tapıp olğan mustaqil mütehassıslarnı seslenmege çağıra.
«Skazka» ayvanat bağçasına qarşı bu kirli tarikni azırlağan ve «Skazka» ve «Taygan» bağçalarını qapatmaq kibi maqsadı olğan baytar ve Qırım prokuraturası hadimlerine işançım yoq», – dey Zubkov.
Qırımlılarğa yazğan mektübinde Zubkov Qırımnıñ Rusiyege «qoşuluvından» soñ olğan aqiqattan közü qaytqanını bildire.
«Qırım akimiyetiniñ Rusiye terkibine keçmesi ve ükümetke sahte vatanperverlerniñ kelmesi ile maña ve bağçalarıma böyle munasebet, Qırım yolbaşçılığından lâqaytsızlıq, atta açıq nefret duyacağımnı tasavur bile etmey edim», – denile Zubkovnıñ muracaatında.
Evel Zubkov Qırım prokuraturası ve baytar hızmetiniñ temsilcilerini ayvanlarğa olğan qaba davranışları içün qabaatladı. Nezaret etici organlarınıñ vekilleri «Skazka» Yalta ayvanat bağçasında sanki verem hastalığı olğan ayvanlarnı yuqlatqan edi. Ayvanat bağçasınıñ saibi Rusiye Baş prokurorına hızmeçtilerniñ faaliyetini teşkermek ricası ile bulundı.


text:
Fevralnıñ 16-nda Aqmescitteki “Abdal” mezarlığında qırımtatar milliy areketiniñ belli veteranı İzet İzedinov ile vedalaşacaqlar. O, devam etken koronavirus pandemiyasınıñ daa bir qurbanı olı.
İzedinv 83 yaşında edi, amma soñki nefesine qadar faal iştirkçi edi. Qırımtatarlarnıñ davaları boyunca mahkeme oturışlarında sıq-sıq iştirak ete edi. “Qırım birdemligi” cemaat birleşmesiniñ er ay keçirilgen oturışlarını ziyaret ete edi.
İzet ağa daima sağlam, tendürist ve küç-quvet ile tolu edi, şunıñ içün yaşına baqmadan ölümi aqqında haber er kesni şaşırttı.
İzet İzedinov 1938 senesi doğdı. Altı yaşında qorantası ve bütün qırımtatar halqı ile beraber Vatanından sürgün etildi.
Qırımtatar milily areketinde 1947 senesinden başlap, iştirak etip keldi. O vaqıt, bütün halqınen beraber aqsızlıqtan azap çekken beşinci sınıf talebesi edi. İzet ağa Stalinge yazıp, ne içün qırımtatarlar öz Vatanıda yaşamaylar, dep soradı. Mektebinde bundan sebep telâş çıqtı. Tam şekilde milliy areketke 1957 senesi qoşuldı.
1990 senesi yarımadağa qaytıp keldi. Mında adamlarnıñ çoqu onı yahşı işlernen bildi. Men ise, 2018 senesi muvafaqiyetnen yekünlengen bir teşebbüslerinden biri aqqında aytıp bermege isteyim.
Bir şahıs qırımtatar halqına ait olsa, Qırımda adını ebediyleştirmege qolaymı? Körüşüvlerimizden birinde İzet ağağa bu sualni berdim. Meşur qırımtatar Kenan Kutub-zade adınıñ ebediyleştirilüvinen şahsen oğraşqanını bile edim.
Moskvadan Qırımğa büyük insan Kenan Kutub-zadeniñ oğlunıñ kelmesi, adınıñ ebediyleştirilmesiniñ kerekligini hatırlattıİzet İzedinov
“Moskvadan Qırımğa büyük insan Kenan Kutub-zadeniñ (Kenan Kutub-zade – kino operatorı, “Osventsim” lageriniñ deşetini çıqarğan birinci cebe operatorı) oğlunıñ kelmesi, adınıñ ebediyleştirilmesiniñ kerekligini hatırlattı. Aqmescitteki Qırımtatar medeniyet ve tarih müzeyinde cebe operatorı Kenan Kutub-zadeniñ hatırasını ebediyleştirmek içün bir komitet teşkil etildi. Komitet erkânına 15 insan kirdi. Neden başlamaq kerek olğanını, o vaqıt çoqu tasavur eti bilmey edi. Olardan reisni saylamaq kerek edi. Bu müzey hadimleri, cemaatçılıq. Neticede üç namzetten komitet reisi vazifesini meni sayladılar. Doğrusını aytsam, angi qıyınlar olacağını bile-bile bu vazifege can atmadım”, – dep hatırlay edi faal.
Kenan Kutub-zade bütün cenkni keçti. Amma yapqan eñ müimi – Poloniyadaki “Osventsim” ölüm lagerini 35 kün devamında çıqarğanıdır. O, anda toplama lageri mabüsleriniñ azat etilüvinden soñ ekinci kün keldi. Bir çoq arbiy kino operatorları şu deşetlerge dayanıp olamadılar, anda çalışıp olamadılar ve andan kettiler. Kenan Kutub-zade ise bir aydan ziyade lagerde çalışıp, natsistlerniñ cinayetlerini çekti. O anda üyken kino operatorı edi ve onıñ taqımı tarafından çıqarılğan film 1946 senesi Nürnberg esnasında taqdim etildi. Bu film natsistlerniñ qabaatını tasdıqlağan esas delil oldı. Amma bu meşur insannıñ eşqına Vatanında memorial bir levha bile qoyulmadı.
İzet ağa, bir çoq bürokratik manialar, körüşüvlev ve yazışuvlar olğanı aqqında aytıp bergen edi. Bütün bular pek yavaş-yavaş keçti ve esnas aselet uzatılğanı kibi köründi.
“Uzun müddet çalışmalı edim, bütün esaslarnı, mukâfat vesiqalarını tapıp, er şeyni azrdamalı edim. Bu meselenen Restavratsiya institutına muracaat ettim, anda men arhivlerde toplağan vesiqalar esasında er şeyni resmiyleştirmege yardım ettiler. Neticede, Kenan Kutub-zadege bir memorial luvhanıñ qoyulmasına irişmek içün bütün instantsiyalarnı üç kere keçmek kerek oldım ve ne ise üçünci dkere müsbet netice oldı. Memorial levhanı qoymaq içün izin berildi. Bu iş menim ğalebemnen yekünlendi, cemaatçılıqnıñ bu teşebbüsine qoltutmaq kerek olğanına olarnı inandırıp oldım. 2018 senesinden başlap Yalta kinostudiyasınıñ territoriyasında Kenan Kutub-zadeniñ memorial levhası yasılıp tura”, – ğururnen aytıp bergen edi faal.
İzet İzedinovnıñ ölümi qırımtatar milliy areketi ve bütün qırımtatar halqı içün büyük bir ğayıptır.
Zarema Seitablayeva, qırımlı, bloger (müellifniñ adı ve soyadı telükesizlik maqsadınen deñiştirildi)
«Fikir» rubrikasında ifadelengen fikir-tüşünceler müelliflerniñ noqta-i nazarını aks ettirip, muarririyetniñ baqışlarınen bir olmaması mumkün


text:
Rusiye Federal havfsızlıq hızmeti (FSB) ukrain uçucısı Nadejda Savçenkoğa qarşı qanunsız alda sıñırdan keçüv boyunca cinaiy iş açtı. Nadejdanı ise SİZOnıñ tibbiy sanitar bölügine keçirdiler, – dep haber ete RBK neşiri.
Nadejda Savçenkoğa qarşı daa bir qabaat peyda olğanını onıñ adliyecisi İlya Novikov da bildirdi.
«Yaramay haberler. FSB Nadejda Savçenkoğa qarşı qanunsız alda sıñırdan keçüv boyunca cinaiy iş açtı. Cinaiy kodeksniñ 322-nci maddesi», – dedi adliyeci.
Neşirniñ malümatına köre, Savçenko açlıq tutıp, pek yazğan. Bu sebepten onı SİZOnıñ «Matrosskaya tişina» tibbiy sanitar bölügine yerleştirdiler.
«Rusiyeniñ Cezalarnı yerine ketirüv federal hızmeti (FSİN) Nadejda Savçenkonıñ belli bir müddet devamında aşamağanını köz ögüne alıp, onı qoşma tibbiy teşkerüv ve nezaret etilmesi içün tibbiy müessisege yollamağa qarar aldı. Şimdi Savçenkonıñ sağlığı «bir qarardır», – dep bildire Rusiye FSİN matbuat hızmeti.
«O, er daim ekimlerniñ nezareti altında buluna ve kerekli ilâclar ala», – dep haber ete hızmet.
FSİN qayd ete ki, ekimler «Savçenko ile ara-sıra laf ete, açlıqnıñ ola bilecek aqibetlerini añlatıp, ondan vazgeçmege çağıralar».
Rusiye ukrain uçucısı Nadejda Savçenkonı Donbassta Rusiye jurnalistleriniñ ölümine alâqası bar olğanında qabaatlay. O, bunı red ete. Onıñ imayesi dey ki, Savçenkonı esir alıp, Ukrainadan zorlap çıqardılar.


text:
"Antonov" Ukrayina devlet şirketiniñ baş müdiri Yevgen Gavrılov ekinci An-225 "Mriya" uçağınıñ quruluvı başlanğanın bildirdi, dep haber ete Bild neşri.
"Yañı uçaq üzerinde işler gizli yerde kete. Öyle de qurıp bitirilmegen ekinci An-225 yoq etilgen uçaqnıñ parçaları ile temin etilecek", - dedi Gavrılov.
Bild neşriniñ malümatına köre, Leyptsig/Galle Almaniya ava limanı yoq etilgen An-225 uçağınıñ rekonstruktsiyası içün bağış toplamağa yardım etecek.
Noyabrniñ 7-nde Leyptsig/Galle Almaniya ava limanında "Ukrayina: Yürekte arzu ile" halqara leyhasınıñ sergisi açıldı.
İyün ayında "Halq hızmetçisi" fraktsiyasınıñ yolbaşçsı, Milliy telükesizlik ve mudafaa meselelelri parlament komitetiniñ azası David Arahamiya Ukrayina "yañı uçaqnıñ quruluv leyhasını" azırlağanını bildirgen edi.
Fevralniñ soñunda Rusiye ordusınıñ Kıyiv civarındaki Gostomel ava limanına avadan ücümi neticesinde Ukrayinada yasalğan dünyanıñ eñ büyük ve küçlü uçaqlarından biri AN-225 "Mriya" yanıp ketti.
Roskomnadzor Qırım.Aqiqat saytını blok etti. Qırım.Aqiqatnıküzgü saytı vastasınen oqumaq mümkün: https://krymrcriywdcchs.azureedge.net. Esas adise-vaqialarnı Qırım.Aqiqatnıñ Telegram ve İnstagram saifelerinden taqip etiñiz.


text:
Ukraina mudafaa Nazirliginiñ yañı saylanğan yolbaşçısı Valeriy Geletey «Ğalebe paradını ukrain Aqyarında keçirmege» vade etti.
Bunı o, Ukraina Yuqarı Radasında tayin etilgen soñ bildirdi.
«Men mudafaa naziri olıp, siziñ qol tutuvıñız ile semetdeşleriniñ havfsızlığını temin etmek, devletimizde tınçlıq olmasını temin etmek içün er şey yaparım... Eminim, Ukraina ğalip çıqacaq ve ğalebe paradı ukrain Aqyarında ötkerilecek», – dep ayttı Geletey ve sessiya zalınıñ alğışlarını qazandı.
İyülniñ 3-de Ukraina Yuqarı Radası 260 rey ile mudafaa nazir vazifesine Valeriy Geleteyni tayin etti.


text:
Kyiv milliy universitetiniñ studetleri toplardan qırımtatar tamğasını yapıp, qırımtatar sürgünligi qurbanlarınıñ hatırasını añdılar. Aktsiyada 60-80 talebe iştirak etti, olar sarı toplarnı şişirip, Kyiv merkezindeki aliy oquv yurtunıñ binası yanında tamğa yapqanlar. Aktsiya vaqtında «Mayıs 18: Epimiz – qırımtatarmız», dep ayttılar.
Aktsiya Ukraina Haber siyaseti nazirliginiñ teşebbüsi ile olıp keçti.
Er yıl Qırımda sürgünlik kününe bağışlanğan kütleviy tedbirler keçirile edi, şu cümleden matem mitingi. Amma 2014 senesi mart ayında Rusiye yarımadanı işğal etken soñ böyle bir tedbirlerniñ Aqmescit merkezinde keçirilmesi yasaq etildi. Qırımtatar Milliy Meclisi bildirdi ki, Qırımdaki regional meclisler Rusiye kontroli altında bulunğan akimiyet mayıs 18 qırımtatar sürgünligi yıllığında matem tedbirleriniñ keçirilmesine izin alamaylar.
Bundan sebep Meclis yarımadadaki semetdeşlerine hatıra yerlerinde sürgünlik qurbanlarını dua ile añmağa tevsiye ete.
1944 senesi yarımadan Orta Asiyağa qırımtatarlarnıñ birinci eşelonı yollandı. Cemi olaraq tahminen 180 biñ insan sürgün etildi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
«Golos Krıma» qırımtatar gazetası Roskomnadzor (Alâqa, informatsion tehnologiyalar ve bağ nezaret federal hızmeti) tarafından kütleviy haber vastası olaraq qayd etildi.
Bunı gazetanıñ baş muarriri Eldar Seitbekirov QHAğa bildirdi.
«Bizler neşirniñ qayd oluv şeadetnamesini aldıq, bizler ğayrıdan qayd oldıq. Ve bu cuma künü gazetanıñ yañı sanı çıqacaq. Neşirimiz «Golos Krıma New» adını taşıycaq. Cemi 6 biñ nusha çıqacaq, bizler çalışmağa devam etemiz», – dep ayttı neşirniñ baş muarriri.
Eldar Seitbekirovnıñ qayd etkenine köre, Milletlerara munasebetler ve sürgün olunğan grajdanlarnıñ işleri boyunca devlet komiteti açılmasını ilân etken Gasprinskiy adına Qırımtatar matbuat merkezine kirmeycek.
Bir sıra qırımtatar kütleviy haber vastası Rusiye qanunlarına köre qayd olıp olamay. Böylece, Roskomnadzor ATR telekanalınıñ vesiqalarını bir qaç kere keri qaytarğan edi.
ATR mediaholdingine kirgen «Lâle» telekanalı, «Meydan» radiosı, «Lider» radiosı, «15 minut» portalı aprel 1-den itibaren işni toqtatmağa mecbur ola bileler.


text:
Hiragana (平仮名, ひらがな): Japonca yazmaq içün qullanılğan eca yazuvı. Kanji adı berilen Çince kökenli yazı qaraqterleriniñ hızlı yazuvından türemiş bolup Japoncada qullanılğan üç temel yazuv dizisinden birini oluşturmaqtadır. Erken dönemlerde daa ziyade qadınlar tarafından qullanılğandır. Daa soñraları Japondaki til reformları ile kelime köklerine ketirilecek eklerde ve Kanji yazuvı zor bolan arflerniñ yazuvında qullanılmağa başlanğandır. Bugün aynı zamanda yabancı kelimelerniñ veya kanjilerniñ oqunuşlarınıñ köstermek içünde qullanılmaqtadır.
Qırmızınen kösterilen qaraqterler modern Japoncada qullanılmamaqta.


text:
Kreml nezaretindeki Qırım nazirler şurasınıñ reis müavini, Rusiye prezidentiniñ Qırımda daimiy vekili Georgiy Muradov, yarımadada sovet devrinden soñ yıllarınıñ turistik rekordı yapıldı, dep ayta. Onıñ malümatına köre, qışnıñ başına qadar Qırımda 7 milliondan çoq turist raatlandı. Bunı o, TASS rusiye haber agentligine haber etti.
"Bu yıl 7 millionlıq sıñırdan aştıq. Qırım - Rusiye Federatsiyasınıñ, turizm ve raatlanuv maqsadınen ziyeretlerge köre, Krasnodar ülkesinden soñ ekinci bölgesi", - Muradovnıñ sözlerinden yaza agentlik.
Daa evel Qırımnıñ rusiyeli parlamentiniñ turizm komitetiniñ reisi Aleksey Çernâk, "Krıminform" matbuatına intervyü bergende, 2019 senesinde turistlerniñ sayısı 7 millionğa qadar, kelecek yılda ise 7,5 millionğa qadar olacaq, dep ayttı. Onıñce, yarımadanıñ infrastrukturası, yılda 10 millionğa qadar adamnı qabul etmege azır.
"Orion-İntur" şirketiniñ baş müdiri Yuriy Dereş, Qıımnı ziyaret etken 7-7,5 million turist sayısına inanmay. Onıñ aytqanına köre, 2014 senesinden soñ Qırımğa kelgen turistlerniñ çoqusı toqtandı, ve 3-6 million qaydan alığanı - añlaşılmay.


text:
Qırımnıñ rusiyeli akimiyeti noyabr 30-na qadar yarımada mektep ve bala bağçalarında plandan tış tatillerni ilân etmege qarar aldı. Bunı Sergey Aksenov Rusiye energetika naziri yolbaşçılığı altında keçken Qırım istimalcıları içün energoteminleviniñ ğayrıdan tiklenmesi meseleleri boyunca toplaşuv neticesinde bildirdi.
«Qarar alındı, er keske haber eteler. Balalar evlerinde olacaq», – dey Aksenov
Qırım rusiyeli akimiyetiniñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, mütenasip qarar Qırım ükümetiniñ saytında aşkâr etilecek.
Noyabr 22-ne keçer gecesi Herson vilâyetiniñ Çaplinka qasabası rayonında patlavlar yüz berdi. Qırım qamaçavı boyunca vatandaşlıq qamaçavı ştabında bildirilgeni kibi, «Qırımnı elektrika ile teminlegen elektrik bericileriniñ yolağı tüşti ve ğayrıdan tiklenemez».
Qırımda noyabr 22 künü saat 00:25 yarımadağa Ukraina qıtasından kelgen elektrik energiyası söndürildi. Qırım Fevqulâde işler nazirligi fevqulâde vaziyetniñ kirsetilmesi aqqında teniyeley edi. Noyabr 23 künü yarımadada raatlıq künü olaraq ilân etilgen edi.
Noyabr 24 künü «Ukrenergo» bildirgeni kibi, işçiler bozulğan tiremelerniñ birini tamirlemege başlağanlar.


text:
Sabıq siyasiy mabus Gennadiy Afanasyev oktâbr 26-da Kremlniñ ukrain mabusları Nikolay Karpük ve Stanislav Klıhqa qoltutuv flash mobınıñ keçirilmesini ilân etti. Bunı Afanasyev Facebook saifesinde bildirdi.
Afanasyevniñ bildirgenine köre, oktâbr 26-da Rusiye Yuqarı mahkemesinde Karpük ve Klıhnıñ oturışı olacaqtır.
«Karpük ve Klıh davasınıñ ükmünden berilgen şikâyet arizasında beklenilmegen bir şey olmaycağını añlaymız, amma bu mahkeme aqqında özümizge hatırlatmaq, esirlerge qoltutmaq müimdir», – dep yazdı Afanasyev.
«Flash mobqa qoşulmağa teklif etem – Nikolay ve Stanislavğa qoltutuv sözleri ya da Rusiye «Femidası» içün «selâm» ile levhanı alıp, foto çıqarmaq kerektir»,– dep qoştı sabıq siyasiy mabus.
Faal bu fotoresimlerni içtimaiy ağlarda paylaşıp, ukrain mabuslarınıñ aqrabaları, dostları ve yaqınları Rusiye ketirgen belâda bir özleri qalmağanını köstermege çağıra.
Bazar künü, oktâbr 30-da, Rusiyede siyasiy repressiyalarnıñ qurbanlarını hatıra kününde, faaller «Kremlniñ ukrain siyasiy mabusları ile» birdemlik aktsiyasını keçirecekler. Olar mektüp yazmağa çağırdılar.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Salı künü, mayısnıñ 18-nde, sovetler rejimi qırımtatarlarnı Qırımdan sürgün etkenine 77 yıl tola. Ukraina ve dünyada qırımtatar halqı genotsidiniñ qurbanları añıla.
Kyivdeki «Qırım evinde» bugün «Tañ» («Svitanok») installâtsiyası açılacaq.
Qırımtatar Milliy Meclisi mayısnıñ 18-nde eglenceli tedbir keçirmemege çağırdı. «Qırımtatar resurs merkezi» ise «Genotsid olmasın!» adlı informatsion kampaniyanı başlattı.
Mayısnıñ 18-nde qırımtatar genotsidiniñ qurbanlarını añma tedbirlerinde Latviya Seyminiñ spikeri Ināra Mūrniece iştirak etmege niyetlene.
Ukraina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar temsilciligi ocalarnı ve gençlik merkezleriniñ ocalarını mayısnıñ 18-nde Qırımtatar halqı genotsidiniñ qurbanları hatırasına ders keçirmelerine çağırdı.
Ukraina Tış işler naziriniñ birinci muavini Emine Ceppar «Dom» telekanalınıñ yayınında 2014 senesinden evel Qırımda mayısnıñ 18-nde qırımtatar genotsidiniñ qurbanları añılğan tedbirler nasıl keçkeni aqqında tarif etti.
Bunıñnen beraber Qırımda Rusiye polisi qırımtatar halqı genotsidiniñ yıllığı arfesinde qırımtatar faallerini tenbiledi.
Qırımtatar halqı genotsidiniñ qurbanlarını añma künü
Mayısnıñ 18-nde Ukrainada ve dünyada 1944 senesinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarını añalar. Bu künde qırımtatarlar ile tolu birinci eşelon Orta Asiyağa yollanılğan edi. Umumen 180 biñden ziyade kişi sürgün etildi.
Qırımnıñ türlü şeerlerinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarınıñ hatırasına matem tedbirleri keçe.
Ukraina Yuqarı Radasınıñ qararına binaen, mayısnıñ 18-i Qırımtatar halqınıñ genotsidi qurbanlarınıñ hatıra künü dep ilân etildi.


text:
Rusiyeden Qırımğa Keriç boğazında köpür qurulmasınıñ umumiy fiyatı 227,92 milliard ruble teşkil etecek. Bu, 2015 senesi yanvar 30-da qabul etilgen Rusiye ükümetiniñ 118-p sanlı fermanınen belgilengen leyhanıñ ömürge keçirilmesi fiyatına köre, 380 million ruble (tahminen 6 million dollar) azcadır, dep bildire «Krımskiy most» («Qırım köprü») haber merkezi.
Yañı sayılğan fiyatqa «Stroygazmontaj» şirketiniñ leyhası icracısınıñ masrafları ve qurucılıq müşterisi «Taman» Federal yol agentliginiñ masrafları kire.
Elde etilgen malümatqa köre, Keriç boğazında köpür leyhası ve quruvına devlet kontraktınıñ umumiy fiyatı (icracınıñ masrafları) 223 142 621 480 ruble miqdarında belgilengen, bunen beraber NDS 18%.
«Köpür qurulmasına devlet kontraktından ğayrı, leyhanıñ ömürge keçirilmesi müşteriniñ qurucılıq nezareti içün masrafları, müellif nezareti, topraq damartılarınıñ satın alınması ve olarnıñ daimiy qullanuvı resmiyleştirilmesi, evelden körünmegen masraflarnı közde tuta», – dep aytıla beyanatta.
Keriç boğazından köpür qurulmasınıñ kerekligi aqqında Putin ta 2014 senesi, işğalden soñ aytqan edi.
Köpürni 2018 senesine qadar qurmağa, 2019 senesi yazda işke tüşürmege vade etken ediler.
Ukraina Rusiyenen Keriç köprüniñ qurulışı ile bağlı añlaşmadan 2014 senesi, Rusiye Qırımnı işğal etken soñ çıqtı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Advokat Nazim Şeyhmambetov Aqmescit sakini Denis Kaşuknıñ apiske alınmasına qarşı istinaf şikâyetini bermege niyetlene. Bu aqta o, Qırım.Aqiqatqa tarif etti.
«Şübhesiz, Kiyev rayon mahkemesiniñ qararını eñ qısqa vaqıtta şikâyet etecekmiz. Bazarertesi künü (dekabrniñ 23-nde – QA) yollarmız, dep tüşünem», – dep ayttı advokat.
Onıñ bildirgenine köre, müvekkiliniñ ruhiy alı pek ağır.
«Menim tecribemde böyle müvekkilim birinci ola. İnsan pek telâşlı edi, er vaqıt tekrarlay edi: «Er şey güzel, özüni baqıñız, er şey güzel». Bu mantra kibi kele edi. Mahkeme oturışuvınıñ başında mahkeme qapalı olmasını istedi. Bu saçma bir şey. Bir qaç künden berli qorantasını körmegen ve böyle bir şey yaşağan insan oturışuv qapalı olsun, yaqın tuvğanları, kütleviy haber vastaları ve digerleri iştirak etmesin istedi. Mence, o, pek ağır ruhiy alda buluna, bunıñ sebeplerini tek tahmin ete bilem. Ümüt etem ki, onı qorup olurmız», – dep qayd etti Şeyhmambetov.
Kaşuknı Qırımdaki Rusiye FSBsiniñ idaresinde ziyaret etken advokat İslâm Velilâyevniñ fikirince, qapalı mahkeme muracaatını berüv qararı apiske alınğan qırımlığa zorlap qabul ettirildi.
«Onıñ qararı olmağanını tüşünem. Bunı FSB hadimleri oña tevsiye etti. Bugün ve tünevin oña kirgende körgenlerimni maneviy basqı dep adlandırmaq mümkün. Gipnoz kibi», – dedi Velilâyev.
Rusiye kontrolindeki Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi dekabrniñ 20-nde Aqmescit sakini Denis Kaşuknıñ sıñırlav tedbirini belgilep, onı 2020 senesi fevralniñ 18-ne qadar SİZOğa aldı.
Advokat Nazim Şeyhmambetov, Rusiye FSBsi Aqmescit sakini Denis Kaşuknı silâ satın alğanından ve saqlağanından şübheli sayıp tuttı. Denis Kaşuknıñ ömür arqadaşı Olga Qırım.Aqiqatqa izaat berip, dekabrniñ 17-nden berli bağda olmağanını ve evlerinde tintüv keçirilgenini bildirdi.
Advokat Nazim Şeyhmambetov, FSB Kaşuknı eki madde – Rusiye Ceza kodeksiniñ 222-nci ve 222.1-incisine istinaden («qanunsız satın aluv, satış, saqlap, silâ, onıñ esas parçalarınıñ taşıması») – şübheli saya, dep bildirdi.
Rusiye FSBsi Denis Kaşuknıñ tutuluvını şimdilik izaatlamadı.


text:
Rusiye Devlet Dumasınıñ qırımlı deputatı Ruslan Balbek ve Qırımnıñ milletlerara munasebetler devlet komitetiniñ reisi Lenur Abduramanov Qırım ilhaqından soñ Rusiye vesiqaları olmağanından elektriksiz qaldırılğan camilerde «elektriknen bağlı problemniñ tez vaqıtta çezilmesine» yardım etmege vade eteler.
Rusiye kontrolindeki Qırım müftiliginiñ bildirgenine köre, Toqluq (Bogatovka, Sudaq regionı), Bağçasaray rayonınıñ Küçük Yaşlav (Viktorovka), Aqmescit rayonınıñ Yaşlıq (Molodejnoye) ve Tavel (Krasnolesye) köyleriniñ din cemiyetleri vekilleriniñ Qırım musulmanları diniy idaresiniñ reberlerinen «camilerdeki vaziyetnen bağlı» körüşüvleri oldı.
Müftilikniñ matbuat hızmeti qayd etkenine köre, 2014 senesi Qırım musulmanları diniy idaresi çeşit qurulışlarğa muracaat etip, Qırımdaki bu binalarnıñ elektrik, suv ve gaz teminlevini «vesiqaları qanunğa (Rusiye – QA) köre azırlanğanına» qadar toqtatmamağa rica etken edi.
«Lâkin bugünki künde alâ daa vesiqalarını resmiyleştirmegen, energiya bergen şirketlernen añlaşma tizmegen camiler bar, bazılarınıñ din cemiyetleri qayd olmağan ve borcları bar. Bular camilerde elektrik kesilüviniñ sebepleri oldı», – dep aytıla haberde.
Qırım musulmanları diniy idaresi bildirgenine köre, yerli rayon elektrik stantsiyalarına kefalet mektüpleri yollandı, elektriksiz qalğan camilerge Ramazan ayı devamında Rusiye qanunlarına köre vesiqalarnı resmiyleştirmek şartınen elektrik bermege rica etti.
«Problemli camilerde topraq ve diniy binalarnıñ vesiqaları endi resmiyleştirile ve yerli din cemiyetleriniñ quruluvı ve resmiyleştirilüvi esnası başlatıldı», – dep aytıla QMDİ matbuat hızmetiniñ haberinde.
2014 senesi Rusiye Qırımnı işğal etken soñ Qırım musulmanları diniy idaresi yapqan areketlerini Qırımtatar Milliy Meclisi ile muzakere etmeyip, Rusiye qanunlarına köre Qırım ve Aqyar musulmanları diniy idaresi olaraq yañıdan qayd etilgen edi.
2018 senesi oktâbr ayında Qırım musulmanları Rusiye qurultayınıñ delegatları Aqmescitte Emirali Ablayevni Qırım musulmanlarınıñ müftisi olaraq daa 5 yılğa sayladılar.


text:
Qırım Muhtar Cumhuriyeti prokuraturası işğal etilgen yarımada territoriyasında Bütün Dünya Qırımtatar Kongressiniñ İcra komitetiniñ azası Ervin İbragimovnıñ ğayıp olması boyunca mahkemeden evelki taqiqat işlerini alıp bara. Bu aqta müessiseniñ matbuat hızmeti bildire.
«Ukraina qanunlarına köre, insannıñ belgisiz ğayıp olması vaziyetinde vekâletli şahıs bu vaqia boyunca malümatnı Ukraina Cinaiy kodeksiniñ 115 maddesiniñ 1-ci qısmına esaslanıp cinayetniñ ilk kvalifikatsiyası boyunca mahkemeden evelki taqiqatlarnıñ Yekâne cedveline kirsete», – dep aytıla beyanatta.
Müessiseniñ malümatına binaen, bu madde boyunca 7-den 15 yılğa qadar apiske qapatılması cezası belgilene bile.
Mayıs 25-te, saba Bağçasarayda devlet şurasınıñ sabıq deputatı, Bütün Dünya Qırımtatar Kongressiniñ İcra komitetiniñ azası Ervin İbragimov bu gece ğayıp olğanı aqqında bildirile edi. Onıñ maşnası yol ortasında qaldırılğan tapıldı. Mayıs 24-te tahminen saat 23:00-te Ervin babasına telefon etip, ondan maşna vesiqaları aqqında soradı. Bundan soñ Ervinnen bağ bozuldı.
Bundan soñ internette video peyda oldı, videoda Ervin İbragimovnı, tahminlerge köre, Yol patrul hızmetiniñ hadimleri toqtadı, soñra onı mikroavtobusqa oturtmağa tırıştılar, o qaçmağa tırıştı, amma onı tuttılar ve maşnağa oturttılar. Bundan soñ maşna Bağçasaray suv anbarı tarafına, ormandan keçip ketti.
Onıñ babası Moskvağa boysunğan yarımada prokuraturasına onıñ oğlunı tapmaq içün ariza yazıp muracaat etti.
Adliyeci Emil Kurbedinovnıñ bildirgenine köre, rusiyeli FSB-niñ Qırım idaresinde Ervin İbragimovnıñ soy-soplarından onıñ ğayıp olması aqqında arizanı ve mütenasip videonı almağa red ettiler.
Yerli uquq qoruyıcılarnıñ resmiy izaatları alâ daa yoq.
Qırım işğal etilgen soñ yarımada territoriyasında adamlar, hususan qırımtatarlar ğayıp olmağa başladı. Bunen beraber, Rusiyege boysunğan Qırım taqiqat komitetinde «yarımadada qırımtatarlar kütleviy şekilde ğayıp olmağanını» bildireler.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Qırımnıñ rusiyeli başı Sergey Aksenov, Qırımnıñ qıtaiy Ukraina tarafından ola bilecek «qamaçavını» izaatlar eken, qıyınlıqlar olacağını tanıdı, amma dey ki, Qırım şirketleri işine devam etecek.
«Tabiiy ki, muayyen qıyınlıqlar olacaq, amma açtan ölmemiz, şirketleri toqtamaz. Bıltır söndürüv rejiminde çalıştıq, bütün yedek küçleri işletilgen. Yaşayış teminlev obyektleri – hastahane, loqsahaneler, mektepler. Bizde bu ceyetten er şey teminlengen. Er şey yahşı olur», – dedi Aksenov RİA Novosti agentligine.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Aktsiya idare şurasınıñ malümatına köre, memuriy sıñırdan yolcular ve yengil naqliyat maniasız keçecektirler.
Qamaçav teşebbüsçileri degeni kibi, ukrain şirketleri Qırım ile ticariy munasebetni toqtatmaq kerek, çünki yarımada territoriyası Rusiye Federatsiyası tarafından işğal etilgen. Teşkilâtçılarnıñ malümatına köre, olarnıñ talapları yerine ketirilmegence, qamaçavnı toqtatmaycaqlar, yani siyasiy mabüslerniñ azat etilmesi, mustaqil matbuat vastalarına basqı kösterilmemesi, yarımadağa halqara nezaretçilerniñ kelmesi, qırımtatarlarğa qarşı areketlerniñ toqtatılması ve ilâhre.


text:
19 yılğa üküm etilgen Yaltadaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» mabüsi Muslim Aliyev kene 10 kün Rusiye koloniyasınıñ ceza izolâtorında tutuldı. Bu aqta «Qırım birdemligi» cemaat birleşmesi Aliyevniñ tuvğanları bergen malümatqa esaslanıp bildire.
Faallerniñ malümatına köre, Aliyevniñ ömür arqadaşı Naciye Aci-Mamutova aqayı sentâbrniñ 6-nden 16-na qadar Salavattaki İK-2-niñ ceza izolâtorına avuştırılğan edi, dep tarif etti. Şimdi umumiy lagerde tutula.
«Ömür arqadaşınıñ aytqanına köre, boş vaqtı olğanda kitap oquy ve musulman hattatlığınen oğraşa, resimlerni soy-soplarına ve qorantasına yollay. Muslim Aliyev 4 ay devamında ceza izolâtorına avuştırılğan ve farqlı sebeplerden anda bulunuvı uzatılğan edi», – dep bildire «Qırım birdemligi».
Moskva vilâyetindeki (Rusiye) Vlasiha şeeriniñ Arbiy istinaf mahkemesi iyünniñ 25-nde Yaltadaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» altı mabüsine çıqarılğan ükümni deñiştirmedi.
Rostov-na-Donu Cenübiy okrugı arbiy mahkemesiniñ qararınen Muslim Aliyev 19 yılğa, İnver Bekirov 18 yılğa, Emir-Usein Kuku 12 yılğa, Vadim Siruk 12 yılğa, Arsen Cepparov 7 yılğa ve Refat Alimov 8 yılğa üküm etildi.
Amnesty International aq qorçalayıcı teşkilâtı Yaltadaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» bütün mabüslerini vicdan mabüsi dep adlandırdı.
Ukraina Tış işler nazirligi bu üküm sebebinden Rusiyege narazılıq bildirdi.
Bu dava boyunca qabaatlanğanlar 2016 senesi fevral-aprel aylarında Yaltada tutulğan edi. Olarnı Rusiyede yasaqlanğan «Hizb ut-Tahrir» islâm siyasiy teşkilâtına alâqaları bar olğanında qabaatlaylar.
«Memorial» Rusiye aq qorçalayıcı merkezi beş qırımlını siyasiy mabüs dep tanıdı.
Qırımdaki «Hizb ut-Tahrir davaları»
«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokatlar qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.