text:
Hersonğa Qırım ve Donbasstan köçip kelgenlerniñ sayısı yaqında artacaqtır. Bugün Hersonda «Cemiyetniñ istiqrarlı inkişafına imkân doğurmaq içün köçip kelgenler ve qabul etken taraflar arasında munasebetniñ inkişafı» mevzusında keçirilgen tögerek masa iştirakçileri bu kibi neticege keldiler, haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
Tögerek masa Qırım Muhtar Cumhuriyetinde Ukraina Prezidentiniñ Temsilciligi binasında keçirildi. «KrımSOS» leyhasınıñ teşebbüsi ile keçirilgen tedbirde akimiyet ve yerli idare organlarınıñ, cemaat teşkilâtlarınıñ, halqara strukturalarınıñ vekilleri ve Qırım ile Donbasstan mecburen köçip kelgenler iştirak etti.
Mecburen köçip kelgenler ile çalışqan teşkilâtlarnıñ hadimleri öz çıqışlarında qayd etkeni kibi, yaqın zamanda köçip kelgenlerniñ sayısı, hususan Herson vilâyetinde, olduqça artacaqtır.
«Baarde Qırımdan Rusiye ordusına çağıruvdan qaçınmağa itsegen gençlerniñ kelmesini bekleymiz», – dedi «Küreş» qırımtatar medeniy-sport merkeziniñ reis muavini Alim Suleymanov.
Birleşken milletler teşkilâtınıñ qaçaqlar işleri boyunca Yuqarı komissarı İdaresiniñ temsilcisi Yekaterina Gandzük Herson tarafında Donetsk ve Lugansk vilâyetlerinden köçip kelgenlerniñ sayısı işbu regionlarda vaziyet daa da kergin olacağı sebebinden artacağını tüşüne.
Mecburen köçip kelgenlerge rastkelgen meseleler aqqında aytqanda, Hersonğa Lugansktan kelgen «Sofiya» fondunıñ teşebbüs taqımınıñ temsilcisi Sergiy Zadorojnıy üç esas meseleni qayd etti: mesken, munasip işniñ tapıluvı ve yañı müitke alışuv.
Eñ zor meselelerniñ sırasına apishanelerden çıqqan insanlarnıñ Qırım işğalinden soñ vaziyeti ile bağlı meseleni kirsettiler. Şimdi ukrain apishanelerinde tahminen 2,5 biñ qırımlı buluna, 80% veremge hastadır. Bu insanlar yaqın zamanda ya müddetniñ soñuna yetkeni, ya da amnistiya sebebinden azatlıqqa çıqacaq. Vatanda Ukraina vatandaşı pasportını alalmayıp (aks alda olar Qırımğa kiremezler), azat olunğanlar Herson vilâyetine ketmege mecbur. Şimdi regionda pasportnıñ berilmesini 280 insan bekley. Olar şimdi çeşit hayriye teşkilâtlarnıñ esabına yaşay ve olarnıñ anda bulunuvı Herson içün havflı sayıla.
Tögerek masa iştirakçileri Ukrainada devlet strukturaları mecburen köçip kelgenlerniñ meselelerini zaruriy seviyede çezip olamağanını qayd ettiler. Şunıñ içün olarnıñ sayısı artsa, cemaat ve hayriye teşkilâtlarğa yüklenilecek mesüliet daa da büyük olacaqtır.


c: text/html

text:
Pitir sadaqa elimiz boyınşa jan basına 200 teñge bolıp bekitildi.Bul twralı bügin Qazaqstan musılmandarı dinï basqarmasınıñ Nayb müftïi, «Nur Astana» ortalıq meşitiniñ bas ïmamı Nawrızbay qajı Tağanulı mälim etti.
«Pitir sadaqanı Ramazan ayınıñ basınan Ayt namazına deyin berwge boladı. Bïıl pitir sadaqa elimiz boyınşa jan basına 200 teñge bolıp bekitildi», - dedi ol.
Sonımen qatar ol Astana qalasındağı barlıq meşitter Ramazan ayına qoldan kelgenşe dayındalıp jatqandığın basa atap ötti.
«Äziret Sultan» meşiti, «Nur Astana» meşitteri 400-500 adamğa arnayı awızşaralar ötkizedi. Sonımen qatar, ärbir meşit öz deñgeyinde qayırımdılıq şaralarımen aynalıswğa dayındalıp jatır. Qayırımdılıq şaraları köbinese qarttar üyine, jetimder üyine, bolmasa, köp balalı üylerge bağıttaladı. Sonımen qatar, qattı sırqat, biraq emine qarajat jetpegen jandarğa kömektesw josparda bar», - dedi Nawrızbay qajı Tağanulı.
QazAqparat
Kommentarïï

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
İşğal etilgen Qırım akimiyeti Ukrainadan dekabr 24 künü elektroenergiyanıñ berilmemesinden ziyannı belgilep, Kiyevge iddialarını bildirecek ola, – dep bildirdi jurnalistlerge Qırım «baş nazir muavini» Dmitriy Polonskiy.
«Belediyelerde şimdi esabatnı alıp baralar, olardan statistikanı elde etip, onı Qırım nazirler Şurası yanında açılğan mahsus bölükke beremiz. Muzakereler ketişatı çerçivesinde bunı iddia olaraq taqdim etecekmiz», – dedi Polonskiy.
Neticede nasıl esabat olacağı aqqında memur aytmadı.
Çarşenbe künü, dekabr 24-de, Qırım kene ışıqsız qaldı. Svetoforlar çalışmağanı sebebinden soqaqlarda tıqanıqlıqlar, qazalar yüz bere. Qırım «Minergoda» Ukraina yarımadanı eletkrik ceryandan ayırğanı aqqında bildireler.
Dekabr 23 künü «Krımenergo» şirketi kene de qazaiy söndürüv cedvelini işletti.
Aynı vaqıtta, Qırımnıñ öz başına tayin etilgen baş naziri Sergey Aksönov Rusiye ve Ukraina arasında Qırım yarımadasına eletroenergiyanıñ berilüvi aqqında añlaşmanıñ qabul etilgenini bildirdi.


text:
Jwırda ğana BUU-nıñ beybitşilik elşisi atanğan änşi-prodyuser Nurlan Alban keşe ğana Moñğolïya Respwblïkasınıñ joğarı därejeli «Altın juldız» medaline ïe boldı.
Bul twralı änşi öziniñ ïnstagramdağı jeke paraqşasında jazdı.
«Älhämdwlïllah. Allahw akbar! Moñğolïya eliniñ ükimet şeşimimen "Moñğolïya Respwblïkasınıñ joğarğı därejeli "Altın juldız" medaliniñ" ïegeri atandım. Bay Ölkeniñ el-jurtınıñ nïetine ülken raxmet!»,- deydi änşi.
Eske sala keteyik, Nurlan Alban öziniñ önerdegi şäkirti Muratbek Qayrollamen Moñğolïyanıñ qazaqtar köp qonıstanğan Bay-Ölke awdanına barıp jeke koncert bergen bolatın. Ol saparı twralı da Nurlan bılay deydi: «Moñğolïyağa barğan än saparda Bayan-Ölgïy jerindegi qandas bawırlardıñ (ata-apa, ağa-jeñge, äpke-jezde), el-jurttıñ alğısı uşan-teñiz. Astıma at mingizip, üstime şapan kïgizip,"beliñdi bekem bwğanımız"-dep osınday kümis beldik taqtı.Ülken raxmetten basqa aytarım joq»,- deydi.
Avtorı: Abay Aysara
Kommentarïï


text:
Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi Nikolay Polozovnı şaat olaraq, onıñ müşterisi, Qırımtatar Milliy Meclis reisiniñ muavini İlmi Umerovnıñ işi boyunca sorğudan keçirmege ruhset berdi, dep bildire Qırım.Aqiqat habercisi.
Polozov mahkemeniñ böyle qararı «uquqiy ceetten cail ve siiriyce nigilistik» olğanını ayttı.
Advokat mahkemede şaat olaraq soralsa, bu – Umerovnıñ işinde Polozovnı imayeci vazifesinden çetleştiemek içün sebep ola bile.
Hatırlatamız, Polozovnıñ sorğusı boyunca mahkeme toplaşuvı qapalı qapular artında ve imaecilersiz keçirildi.


text:
Ukraina Tışqı işler nazirliginde hatırlatalar: Qırım Muhtar Cumhuriyeti territoriyasına ecnebiylerniñ bütün ziyaretleri ukrain qanunlarına köre yapılmaq kerek. Bu aqta ukrain tışqı siyaset müessisesiniñ matbuat kâtibi Maryana Betsa Twitterde yazdı.
«Hatırlatma: Qırımğa bütün halqara ziyaretlerniñ qanun boyunca yapılması kerek», – dep yazdı o.
Keçken afta bildirilgen malümatqa binaen, İsrail vatandaşları, eki büyük kişi ve üç bala Qırım yarımadasına kelgen soñ yaqınlarınen bağğa çıqmadı. Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımnıñ ameldeki ükümet İsrail vatandaşlarını tapmaq içün 700-den ziyade uquq qoruyıcını çalıştırdı. Rusiye İçki işler nazirliginiñ Qırım idaresiniñ matbuat hızmetinde qayd etkenlerine köre, Qırımğa kelgen ecnebiyler İsraildeki soy-soplarına telefon açıp olamadı.
Ukraina Devlet sıñır hızmetinde bundan evel bildirdiler ki, ecnebiyler işğal etilgen Qırımnı ziyaret etüv qaidelerini daa ziyade bozmağa başladı. Müessisede ilân etkenlerine binaen, qayd etilgen qaidelerniñ bozulması cinaiy ve memuriy mesuliyetke ketire bile.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Amerikalı senator Bob Körner resmiy Vaşingtonnı Rusiyege qarşı sektorlı iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetmege çağıra. Bunıñ aqqında o çarşenbe künü Kiyevde ötkerilgen matbuat-konferentsiyası devamında bildirdi. Onıñ sözlerine binaen, şimdilik, Ğarp ukrain akimiyetine yardım etkence, Rusiye onı daa çoq devirmege istegeni körünip tura. Cumhuriyetçi-senator Bob Corker azatlıq Radiosına aytqan fikiriniñ manasını añlattı.
–Rusiyeniñ bu devlette areketlerine Ğarb keregi kibi daa cevap bermedi. Rusiye yapqan er türlü adımı içün cevap berecegini añlamağance, Ukrainanıñ şarqındaki kerginlik devam etecek. Men ümüt etem ki, eñ yaqın vaqıtta, vaziyet deñişir.
– Sizniñ teşebbüsiñiznen Ukrainağa Amerika tarafından ayırılğan milliard dollarnıñ taqdiri ne olacaq?
– Bu memleketniñ maliye cietinden büyük problemleri bar. Olarnı çezmek içün kerekli islâatlarnı keçirmeli, mında Halqara Valüta Fondu (İMF) büyük rol oynay. Em de Avropa Birligi kendi yardımını teklif etti.
Siz qayd etkeniñiz kibi, men memnüniyet ile, bu devletke yardım kösterilecegi aqqında qanun leyhasınıñ müelliflerinden biri oldım. Bu qol tutuv işareti, men quvana-quvana bu işni yaptım. Amma, yardım ile birlikte, tıştan devletni qarıştırğan Rusiyege qarşılıq kösterilmeli. Zanımca, memleketniñ inkişafı içün eki usulnı qullanmaq kerek.
– Siz ukrain akimiyetini Rusiye ile munasebetlerde özüni qolda tutqanı içün maqtaysızñız. Amma, Ukrainada çoq insanlar Ukraina Qırımsız qalğanı ve devletniñ şarqındaki kerginlik içün akimiyetni teñqid ete. Sizniñ fikiriñiz nege esaslana?
– Menimce, akimiyet vekilleri Rusiyeni toqtatıp olmağanları içün vatandaşları olarnı teñqid etkenlerini yahşı añlaydırlar.Kerçek aytsam, Rusiye bunı yapacaq kibi olsa, Ğarb ta cevap bermese, onı küçlü iradeli ukrain ordusı bile onı toqtatamaz. Olarnıñ ne qaynaqları, ne de kadrları bar.
Belki Rusiye, Ukrainanıñ öyle bir areket etkenini istey ki, bütün dünya tamam o problema çıqarğanını bellegenini isteydir. Men bellesem, ukrain akimiyeti sabırlı olğanını kösterdi. 2008 senesi Gürcistanda olğan vaqialar ders olıp qaldı, onıñ içün ukrainli akimiyet vaziyetni añlap ,keregi kibi areket ete.


text:
Al-azırda siyasiy sebeplerden dolayı Ukrainanıñ 50 vatandaşı ilhaq etilgen Qırımnıñ ve Rusiye Rostov şeerindeki apishanelerinde tutula, olarnıñ 27-si -qırımtatarı.
Bu aqta Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi»niñiştirakçisi uquqimayeci Emir-Usein Kukunıñ «Qırım birdemligi» gruppasına yapqan muracaatında söz yürsetilmekte.
Onıñ sözlerine köre, Ukrainanıñ bütün devlet organları siyasiy mabüslerniñ tez vaqıtta azat etilmesi içün maksimum küç-quvetini işletip, tesir etmek içün bütün qanuniy yollarını qulanmaq kerekler.
«Bizim siyasiy mabüslerimizniñ qurtarıluvı – 4 yıl için de 5 kişi -qaplıbaqa tezliginen yapılğanı baqılacaq olsa, mesul devlet organları semeresiz çalışqanını köstermekte.Böyleliknen bütün esirlerniñ azat etilmesine ne qadar zaman ketecegini esaplamaq qıyın degil!» – dep yaza o.
Uquimayeci onı Ukrainadaki siyasiy ve iqtisadiy vaziyet raatsılağanı aqqında da yaza.
«Bu aqta malümat (Ukrainadaki vaziyet aqqında – QA) alma fırsatım pek sıñırlı. Aynu zamanda, bizim Qırımdaki vaziyetimiz olıp keçken vaqialarnen bağlı olğanı malüm», – dep yekünley Kuku.
Mayısnıñ 23-nde Rostov-na-Donu şeerindeki Şimaliy-Kavkaz okrugınıñ arbiy mahkemesi Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» iştirakçisiniñ apiste qaluv muddetini daa üç ayğa uzatqan edi.
Mahkeme etilecek olğan Emir-Usein Kuku, Refat Alimov, Arsen Cepparov, Vadim Sirük, Muslim Aliyev, Enver Bekirov avgustnıñ 28-ne qadar SİZOda qalacaqlar.
Rusiye arbiy mahkemesi Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» mahkemelerini Aqmescitte köçme oturışuvda keçire edi. Ondan soñ tevqif etilgen qırımlılar Rostov-na-Donu şeerine yollanıldı.
Ukraina tış işleri nazirligi Rusiyeden Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» altı iştirakçisiniñ azat etilmesi talap etken edi.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.
«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokat Emil Kurbedinovnıñ qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri.Halqara uquq işğal etilgen territoriyalarda işğalci devlet qanunlarınıñ kirsetilmesini yasaqlay.


text:
Kyivde Sofiyska meydanında Qırımtatarlarnı sürgün etüv qurbanlarınıñ hatıra kününe bağışlanğan rekviyem aqşamı keçe.
Qırım.Aqiqat tedbirden canlı yayın alıp bara.
Bildirilgenine köre, resmiy şahıslar ve Ukraina devleti rehberleriniñ çıqışları, rekviyem aqşamı ve umum Ukraina matem mitingi planlaştırıldı.
Miting bitken soñ «Haytarma» bediiy filmi kösterilecek.
Teşkil eticiler, olarnıñ tarafından temin etilgen telükesizlik tedbirleri ile alâqalı olaraq, aqşamnıñ musafirlerinden, onıñ başlağanından yarım saat evel kelmekni ve yanlarına şahsiyetlerini tasdiqlağan vesiqalar almaqnı rica eteler.
Mayıs 18-de Ukraina ve dünyada 1944 senesinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarını hatırlaylar. Bu künde qırımtatarlar ile tolu birinci eşelon Orta Asiyağa yollanılğan edi. Umumen 180 biñden ziyade kişi sürgün etildi.
Qırımnıñ türlü şeerlerinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarınıñ hatırasına matem tedbirleri keçe.
Ukraina Yuqarı Radasınıñ qararına binaen, mayıs 18 künü Qırımtatar halqınıñ genotsidi qurbanlarınıñ hatıra künü dep ilân etildi.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko qırımtatar halqınıñ sürgün qurbanlarını añma Kününde, Ukraina «sovet rejiminiñ bütün bir halqqa, insanlıqqa qarşı yapqan utanmazca cinayetini iç bir zaman unutmaz» dep ayttı.
«Bugün bütün dünya, totalitar rejim daiyleriniñ emri üzerine qırımtatarlar ve olarnen birlikte diger milletlerni Sovetler Birliginiñ uzaq regionlarına zorbalıqnen sürgün etilgen 1944 senesiniñ deşetli vaqialarını hatırlay. Qırımtatar halqınıñ ağrısı – bizim ıumumiy ağrımız sayıla. Tuvğan Qırımına ömürlik avdet etip olamaycaq on biñlerce qırımtatarlarnıñ ağrısı», – dep yaza Poroşenko.
O, ayrıca «zemaneviy cinayetçiler Qırım yarımadasını işğal etkeni içün cezalanır ve Ukrainağa bağlı Qırım bir daa üriyetke qavuşır» dep eminlik bildirdi.
Ukraina ükümetiniñ yolbaşçısı Vladimir Groysman Twitterde, sürgün «qırımtatarlar içün felâketli neticeler ketirgenini» qayd ete.
Qırımdan qırımtatar halqı sürgüniniñ qurbanlarını añma künü er yıl mayısnıñ 18-nde qayd etile. O künü yarımadadan Orta Asiyağa qırımtatarlarnıñ ilk eşelonı yollana. Epsi olıp 200 biñden ziyade insan sürgün etilgen.


text:
Rusiye nezareti astında bulunğan Aqmescit memuriyeti, Aqmescitniñ 300 - den ziyade soqaqlarnı yarıqlatmaq içün kerekli vesiqalar azırlamaqta. Bu aqta şeer memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildirmekte.
«Qırım paytahtınıñ 330 soqağı yarıqnen temin etilecegi planlaştırıla. Buña 164 mln ruble kerek olacaq. Keçken sene bu leyhağa köre, Kozlov, Puşkin, Lesâ Ukrainka, Nagornıy aralığı, Reçnaya soqaqları ve Zapadnaya avtostantsiyasınıñ cayav keçiti yarıqnen temin etilgen edi», - dep aytıla mesacda.
Belli olğanı kibi, şimdiki vaqıtta Aqmescitte yarıq keçirilecek yerlerde 21biñ noqta donatılğan.
Aqmescitte elektrik energiyasınıñ yetişmemezligi sebebinden, keçken seneden başlap soqlardaki fenerler muntazam sürette söndürülmekte. Şeerni Fevqulade Vaziyetler hızmetiniñ yarıq küleleri yardımı ile aydınlatmaqtalar.
2015 senesiniñ dekabr 30 kününden başlap, Ukrainadan Qırımğa elektrik energiyasınıñ kelmesi toqtatıldı. Bugünki künde Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım kendi generatsiya, Rusiyeden generator tertibatı ve Kubandan yapılğan energo köpüriniñ yardımı ile teminlene. Köpür böyle yükke dayanamay, bundan sebep sıq olğan qazalar yüz bermekte.
Ukraina Yuqarı Şurası, 2014 senesiniñ fevral 20 resmiy olaraq Qırımnıñ ve Aqyar şeheriniñ işğali künü olaraq ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko mütenasip qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar, Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerini qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri, Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
Bunı iqtisadiyat inkişafı Nazirliginiñ yolbaşçısı Aleksey Ulükayev salı künü Kaliningradda jurnalistlerge bildirdi, dep yaza «İnterfaks».
«Bizim tahminlerimizge köre, 2014 senesi 130 mlrd rubleden başlap, 200 mlrd rublege qadar 2016 senesi ve ileride – er yıllıq masrafları. Lâkin bu qaba bir tahminler, FTSP ve digerleri esapqa alındı», – dep ayttı o.
Qırım işleri naziri Oleg Savelyev bildirdi ki, 2020 senesine qadar Qırım inkişafı boyunca FTSP fiyatı 500 mlrd rubleden başlap 900 mlrd rublege qadar teşkil etmesi Keriç boğazınıñ köpüri ya da diger infrastruktura leyhalarına bağlı.


text:
Sentâbr 16-da, cuma künü Aqmescitte cep telefonındaki internet bağı çalışmay, dep bildire rusiyeli adliyeci Nikolay Polozov Twitterde, o «Çiygoznıñ işi» boyunca mahkeme toplaşuvında iştirak etmek içün keldi.
Polozovnıñ tahmin etkenine köre, internet bağınıñ blok etilmesi, şeerge Rusiye prezidenti Vladimir Putinniñ kelmesinen bağlı ola bile.
«Putinniñ Aqmescitke (ola bilecek) kelmesi içün mob. interneti söndürildi. Ahtem Çiygoznıñ işi boyunca mahkeme saat 14:00-te başlanacaq – zararlanğan kişi kelmedi», – dep yazdı Polozov Twitterde.
Vladimir Putin ve Dmitriy Medvedev sentâbr 15-te, cumaaqşamı künü Keriçni ziyaret etti, bu yerde Rusiye Devlet şurası prezidiumınıñ «devletniñ cenübinde naqliye sistemasınıñ inkişafı meseleleri boyunca» toplaşuvı keçirildi. Bunen beraber, rusiyeli yolbaşçılar Keriç köprü qurulması ketişatınen tanış oldı.
Ukraina Tışqı işler nazirligi ilân etti ki, Vladimir Putin ve Dmitriy Medvedevniñ Qırımğa ziyareti munasebetinen Rusiye adına narazılıq mektübini azırlay.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Ukrainanıñ birinci prezidenti Leonid Kravçuk dey ki, Ukraina ve dünya Qırımnıñ Rusiyege «qoşuluvını» iç bir vaqıt tanımaz. Fikrine köre, Qırım «boz zonada bulunıp, Ukrainağa bağlanğan «qara çuqur» olur».
Bunı Kravçuk «Novoye vremâ» neşirine bildirdi.
Qırımnıñ vatandaşlıq qamaçavına qol tutqanını da qayd etti.
«Suvnıñ 70 % yarımadağa qıtadan ketirile, elektrik energiyası, ve, hucur olsa da, erzaqnıñ bir qısmı. Meraqlı bir mevam. Beş ay devamında Ukrainadan Qırımğa yarım milliard dollar miqdarında aşayt malı ketirildi. Demek, Ukraina işğalci akimiyet içün erzaqnı ketire. Kimni aşatamız? İşğalcilerni», – dey Kravçuk.
«Bu aktsiya umummilliy olsa, qırımlılar Ukrainasız vaziyetleri qıyın olacağını añlar», – dey o.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Aktsiya idare şurasınıñ malümatına köre, memuriy sıñırdan yolcular ve yengil naqliyat maniasız keçecektirler.
Qamaçav teşebbüsçileri degeni kibi, ukrain şirketleri Qırım ile ticariy munasebetni toqtatmaq kerek, çünki yarımada territoriyası Rusiye Federatsiyası tarafından işğal etilgen. Teşkilâtçılarnıñ malümatına köre, olarnıñ talapları yerine ketirilmegence, qamaçavnı toqtatmaycaqlar, yani siyasiy mabüslerniñ azat etilmesi, mustaqil matbuat vastalarına basqı kösterilmemesi, yarımadağa halqara nezaretçilerniñ kelmesi, qırımtatarlarğa qarşı areketlerniñ toqtatılması ve ilâhre.
Qırımnıñ rusiyeli akimiyeti böyle areketlerni takbih ete, amma yarımada sakinleri «erzaq qamaçavı»nıñ aqibetlerini duymaz, dep tüşüne.


text:
Qostanay qalasınıñ turğını Marfwğa Seltetkenova bïıl 114 jasqa toldı. Tılda eñbek etken ana qazaq eliniñ birneşe mereytoylıq tösbelgilerin kewdesine taqtı, - dep xabarlaydı 24.kz telearnası.
Telearna tilşileriniñ mälimetinşe, Marfwğa apa 1902 jılı Reseyde twıp, keyin zamana jelimen Meñdiqara awdanına kelgen. Marfwğa äje tağdır tawqımetin köp tartıptı. "Kämpeske, aştıq, soğıstıñ da kwäsi boldı, tılda eñbek etti. Alğaşqı qosağınan erte ayrılıp, şïettey tört balasımen ekinşi ret turmıs qurdı. Odan altı bala süydi, eki balanı bawırına bastı. Awır jıldarı awılda kolxoz jumısına jegildi. Kïim tigip, alaşa toqıdı", - dep sïpattaydı äjeniñ ömirin tilşiler.
Marfwğa äje ömir boyı qolınan qasïetti kitaptarın tastamaptı. Jasında medresede dinï sawat aşqan ol ana tilimen qatar orıs, arab, başqurt, tatar tilderin jetik biledi. Kömbe kewde keywana än de şırqaydı. Al osınday uzaq jasawınıñ sırı dep äje durıs tamaqtanwdı atap otır. "Tabïğï, ulttıq tağam jäne sabır, eñbek, meyirim men tazalıq ğasırdan artıq ğumır keşwiminiñ bastı sırı. Nan pisirdim. Jumıs istep jürgen adamdardıñ kïimin de jwdım. Sol awıldıñ wdarnïgi men boldım. Qanday jumıs berse bärin istedim" - dedi qeywana. Sonımen qatar, Marfwğa Seltetkenova astı talğap işip, ayrıqşa kütingen jan emes ekenin aytadı.
Al 69 jastağı qızı Jibektiñ aytwınşa anası öte qonaqjay, qayırımdı, eñbeksüygiş adam eken. "Balıq awlawğa, qus atwğa kelgen kisilerdiñ bäri bizdikinde bolatın. Bïe ustaytın da bizdiñ üy bolğan. Körşiler osı künge deyin "äje, äje" dep birewimizben de bir ursısıp, ne jaman söz aytıp körgen emes, bärimizdi de qarsı alıp otıradı. Allanıñ jolında jürgesin, ılğï jaqsılıq jasağasın da uzaq jasağan şığar dep oylaymın", - dedi qızı Jibek Qurmanova. Sonımen uatar, keywananıñ bes balasınıñ közi tiri, al nemere, şöbere, şöpşegi alpıstan asadı eken.
Qazirgi waqıtta uzaq jasağan äjeydiñ urpağınıñ bir şeti sonaw Dwbayda turıp jatır. "Aqtawda, Almatıda, Şımkentte, Çelyabide, Astanada, Öskemen, bar jerde turıp jatır, ağayındar köp", - deydi keywananıñ qızı.
Kommentarïï


text:
Kremlniñ nezaretindeki Aqmescitniñ Demiryol rayon mahkemesi qırımlı jurnalist Nikolay Semenanıñ davasını iyünniñ 14-nde baqmağa devam etecek. Bunı iyünniñ 5-nde Semenanıñ advokatı Aleksndr Popkov Qırım.Aqiqatqa bergen izaatnıda haber etti.
«Yazılı delillerniñ ilân etilmesinen bağlı rutin işleri (iyünniñ 5-nde ötkerilgen toplaşuvda – QA) devam etti. Devlet qabaatlayıcısınıñ sözlerine köre, bütün vesiqalar seslendirildi: çeşit teftiş vesiqaları, aqtaruv tedbirleriniñ kâğıtları, vesiqa tercimeleri. Nevbetteki toplaşuv iyünniñ 14-ne saat 12-ge tayin etilgen», – dedi Popkov.
Dekabrni 7-de taqiqatçı jurnalist Nikolay Semenağa Rusiye Cinaiy kodeksiniñ 280.1 maddesiniñ 2-nci qısmındaki «Rusiye Federatsiyasınıñ topraq bütünligini bozacaq areketlerge açıq çağıruv yapması» ile qabaatlanğanını aydınlattı. Taqiqatçı tizgen cinaiy iş 6 cılttan ibaret.
FSB sorğusında Nikolay Semena yazğan işlerinde «fikirini bildirme» aqqını qullandı, dep bildirile.
Ukraina Tışqı işler nazirligi işğal etilgen Qırımda Ukraina vatandaşları, şu cümleden Nikolay Semenanıñ taqip etilmesinden qasevetlengenini bildirip, oña qarşı yapılğa basqını toqtatmağa çağıra.


text:
Dön’yanıñ iñ zur lalä keläme İstanbulda
565 meñ lalädän toruçı 1734 kvadrat metrlı lalä kelämeneñ hawadan töşerelgän videosı xäyran qaldırdı
Dön’yanıñ iñ zur lalä keläme İstanbulnıñ möhim simvolı Soltanähmät mäydanında tamaşağa açıldı. Şähär xakimiyäte 13nçe Lalä festivale qısalarında qalanıñ här ciren çäçäkkä kümde.
565 meñ lalädän toruçı 1734 kvadrat metrlı lalä kelämeneñ hawadan töşerelgän videosı xäyran qaldırdı. Çäçäklärgä İstanbulnıñ tarixi yarımutrawı manzarası da quşılğaç, küreneş küz yawın alırlıq buldı.
Lalä keläme, yasalğanda uq, şähär xalqı häm qunaqlarnıñ iğ’tibarın cälep itte. Ul cete tösläre belän şähärgä yäm’ birde.


text:
Qarağandı oblısı bilim berudi damıtudıñ oqu-ädistemelik ortalığında Respublikalıq «KAZBILIM» ortalığınıñ birlesuimen himiya päni mwğalimderine arnalğan «Darındı balalardı anıqtau, olardı himiya päni olimpiadasına dayındau joldarı jäne audandıq, obılıstıq olimpiada esepterin şığaru ädisteri» attı üş kündik keşendi seminar trening ötkizilgen bolatın.İs-şara barısında Respublikalıq «KAZBILIM» ortalığınıñ direktorı Ayatjan Ahmetjanmen swhbattasudıñ säti tüsken edi. Şınayı örilgen äñgimeni qaz-qalpında nazarlarıñızğa wsınıp otırmız.
— Ayatjan ağa, jalpı pändik olimpiadalardıñ jas wrpaq üşin mañızdılığı qanday?
— Biz balalarımızdı ğılım salasınan, tehnologiya salasınan körgimiz kelse, pändik olimpiadalardıñ salmağın arttıruımız kerek. Sebebi, pändik olimpiada, ol – ğılımnıñ mekteptegi eñ alğaşqı basqışı. Ğılımğa degen izdenis qalıptastıruğa, ğılımnıñ sırına üñiluge pändik olimpiadalardıñ öte ülken ornı bar. Qazir älem elderimen qatar Qazaqstandaülken-ülken halıqaralıq kompaniyalarda jwmıs istep jürgen qazaq balaları bar. Olar kezinde Qazaqstandağı pändik olimpiadalarda, halıqaralıq olimpiadalarda jeñimpaz bolğan.Älemdik universitettiñ grantın jeñip alıp oqığan elimizdiñ olimpiada jeñimpazdarı bar.Bwlar elimizde köp däriptelmegen.


text:
Bul twralı Qarağandı oblısı dene şınıqtırw jäne sport basqarmasınıñ baspasöz qızmeti xabarladı.
Qazaqstannan Resey astanasına deyingi velosayaxatqa 16 kün ketti. Araqaşıqtıq 3 mıñ şaqırımdı quradı.
«QR Konstïtwcïyası qurmetine arnalğan velotwr märesine jetti! Qarağandı-Mäskew bağıtı boyınşa 29 tamızda öz bastamasımen velosïpedpen şıqqan Andrey Kwzmïn 14 qırküyekte Mäskewdiñ Qızıl Alañında boldı», - delingen xabarlamada.
Velosïpedşi alğaşqı twrdan keyin budan da kürdeli saparlarğa äzir ekenin ayttı.
Derekközi: QazAqparat
Kommentarïï


text:
Bu aqta Rosaviatsıyanıñ malümatlarına esaslanıp «Krıminform» bildire.
«Groznıy Avia» Rosaviatsıyadan añılğan reyslerni açmaq içün muracaatta bulundı, lâkin arizaları qabul olunmadı.
Vesiqalarğa köre, «Groznıy Avia» Aqmescit-İstanbul yolunda aftada üç kere, ve aftada ekişer kere Tel-Avivke, Antalya ve Yerevanğa uçacaq edi. Bütün reyslerde Yak-42D uçaqlar olacaq edi.
Rosaviatsıyanıñ vasiqasında: «Bu reyslerniñ açılışını red etmek. RF qanunlarına köre, Aqmescit ava limanı halqara degil»
Rosaviatsıyanıñ temsilcisi İTAR-TASSqa Aqmescitte halqara reyslerni yañıdan tiklmek içün keçirüv punktı çalışmağanını añlattı.
Keçirme punktı Rusiye ükümetiniñ emiri ile açıla. Bu mesele boyunca Rosaviatsıya endi kelişti. Şimdi bu mesele başqa federal organlarınıñ akimiyeti tarafından baqıla.
Evelden Aqmescitten bir çoq halqara reysler yapıla edi. «Groznıy Avia» açmaq istegen reyslerge uçuşlar daimiy şekilde edi.
Herson akimiyeti aprelnıñ başında Aqmescit ava limanınıñ müşterilerni öz ava limanına celp etmege ümüt etkenlerini bildirdi.
Şunıñ içün «Herson» ava limanında bütün imkânlarınıñ teşkirilmesi ilân etildi. Ondan da ğayrı türk ve ukrain avia şirketlerinen aytışmalar kete.


text:
Saadetdere Çiçekçi
Saadetdere Mahallesi Esenyurt İstanbul çiçekçilerinin listesi. /; Tüm Çiçekçiler. İstanbul ,Esenyurt ,Saadetdere Mahallesi Yakınındaki Çiçekçiler,
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi
Saadetdere Çiçekçi- çiçekçilik , sipariş lerinizde yenilikçi hızlı garantili teslimat Çiçek |ÇİÇEK MAĞAZASI , ÇİÇEK SATIM MERKEZİ ,AÇIK, ÇİÇEKÇİ DÜKKANI ,
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçekçi
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçekçilik -
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçekçiler -Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçek siparişi -
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçek - Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçek yolla -
Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçek gönderimi -Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi çiçekçi - Saadetdere Çiçekçi , Saadetdere Çiçek siparişi , Saadetderede Çiçekçi -


text:
Bunı Newsru.com bildire.
İsveç mahsus hızmetlerinde olğan malümat rusiye ordusı al-azırda silâlı istilâğa azırlanğanını aytmağa imkân bere.
Bu sebepten memleketniñ mudaafa nazirligi ordunıñ islâatını tezleştire.
İsveç qarşı casuslıq analitigi Vilhelm Unge Ukrainada yüz bergen adiseler neticesinde Rusiye istihbaratı İsveçrede de faaliyetini köstermege başlağanını aytıp keçti.
İstihbaratnıñ malümatına köre, soñki vaqıtları bir qaç kere İsveçre vatandaşını casuslıq yapmaq çağıra ediler.
Bundan da ğayrı, rusiye tarafından isveç IT-tertibatlarğa bir qaç sefer ücüm yapılğan edi. Unge şunı da qayd etti ki, İsveçreniñ arbiy qısımlarına da kirmege tırışqanlar bar edi.
Niayet, rusiye tarafı «İsveçreniñ ayırıca sezgir rayonlarınıñ» haritalarnı alğanı aqqında da malümat bar.
Saqınmaq içün daa bir sebep – İsveçre sıñırında rusiye qırıcılarnıñ areketleri.
Bu areketlerni isveç arbiy obyektlerine ücüminiñ tedqiq etüvi kibi tanıylar.


text:
Ekrem Çelebi - Sevsem Öldürürler
Sanatçı : Ekrem Çelebi
Türkü : Sevsem Öldürürler
Etiketler : Ekrem Çelebi - Sevsem Öldürürler türkü indir, Ekrem Çelebi - Sevsem Öldürürler türkü dinle, Ekrem Çelebi türküleri, Sevsem Öldürürler mp3 indir, Ekrem Çelebi türküleri Sevsem Öldürürler türküsü, Sevsem Öldürürler sözleri, Ekrem Çelebi mp3 dinle, Ekrem Çelebi download, Sevsem Öldürürler bedava mp3, Ekrem Çelebi türkü sözleri, Ekrem Çelebi türkü dinle, Ekrem Çelebi son albüm indir
Ekrem Çelebi Türküleri
Ekrem Çelebi - Arada Bir
Ekrem Çelebi - Uyur İdik Uyardılar
Ekrem Çelebi - Açmayın Pencereyi
Ekrem Çelebi - Al Gonca Gül Deremedim
Ekrem Çelebi - Atım Arap
Ekrem Çelebi - Bu Da Gelir Bu Da Geçer
Ekrem Çelebi - Yaralandım Aşk Elinden
Ekrem Çelebi - Yine Göç Eyledi Avşar Elleri
Ekrem Çelebi - Emmioğlu
Ekrem Çelebi - Hakka Bağlı
Ekrem Çelebi - Yozgat Sürmelisi
Ekrem Çelebi - Su Sızıyor Sızıyor
Ekrem Çelebi - Kurşun Yedim
Ekrem Çelebi - Kozan Dağı
Ekrem Çelebi - Ağ Gelin


text:
«Ğılımnıñ esigin aşıp "ïnemen qudıq" qazıp, ol qudıqtan sw şıqqanın körw, erekşe baqıt eken... Resey ğılımï-keñesinen öte joğarı " balğa" qorğap şıqtım....Yağnï, öte joğarı bağa aldım, äli qorğamağan tıñ taqırıp ekenin, eñ bastısı tekti ultımızdıñ etnopedagogïkası ğajap ekenin, besik jırınıñ ornı öte bölek bala tärbïesinde, urpaq sanasında erekşe orın alatının, awaday qajet ekenin ğılımï däleldep şıqtım...»,- dep jazadı.
Bul twralı prodyuserdiñ jarı Qaraqat: «...Azamatım reseylik ğılımï keñesiniñ aldında xalıqaralıq "phD"doktorlıq dïssertacïyasın qorğap şıqtı... Al endi ğılım doktorının jubayın quttıqtawlarınızğa boladı»,- dep jazadı.
Qazaq etnopedagogïkasınıñ köpşilik bile bermeytin "marjandarın" külli älemge tanıstırwdı maqsat tutıp jürgen ultjandı azamattıñ bul eñbegin bağalawşılar älewmettik jelide jeterlik. Solardıñ arasında kezinde aytısker bolğan, qazir tanımal änşi Töreğalï Töreäliniñ Qırırälige arnaw şwmaqtarı erekşe äserli şıqqan:
«Bar qazaqqa jüzi men dawsı mälim,
Qıdekeñ budan bılay Änşi-Ğalım,
Qazaq üşin şırıldap Şämşi janıñ,
Jana ber, kündey jarıq şam-şırağım!
Mine bügin teñizge aynalğanday
Terezeñdi qağatın tamşılarıñ...»,- dep quttıqtaydı Töreğalï öziniñ paraqşasında.
Avtorı: Abay Aysara
Kommentarïï


text:
Kreml tarafından tayin etilgen Qırım yolbaşçısı Sergey Aksönov, esasiy Ukrainağa keçmek istegenlerge, bunı qomşu Rusiyeniñ Rostov şeherinden yapmağa teklif ete. Bu aqta o, TASS agentligine, Qırım blokadasınıñ yañı formatını izaatlağanda, bildirdi.
«Qırımlılarğa bu sıñırdan keçmemege teklif etem. Menimce, eñ eyisi, sıñırnı başqa regionlardan keçmek kerek, misal olaraq Rostov şeherinden. Nasıl olsa, başqa regionlardan bunı qolay yapmaq mümkün», - dep ayttı Aksönov.
O, qayd etkeni kibi, Herson sıñırında üküm sürgen vaziyetke iç bir taraftan tesir etip olamay.
Mart 28 kününden başlap, Qırım blokadasından ibaret olğan «Asker» grajdanlıq şekillenmesi, Ukraina devlet sıñır hızmetinen birlikte, işğal etilgen yarımadanen memuriy sıñır noqtalarında hızmet etip başladı.
2015 senesiniñ sentâbr 20 qırımtatarlarnıñ teşebbüsi ile, Qırım sıñırından keçken aşaiyt mallarınen tolu olğan yük maşnalarınıñ müddetsiz blokadası teşkil olunğan edi.
2016 senesiniñ yanvar ayında Qırım blokadası boyunca aktsiya öz formatını deñiştirdi. Blokada iştirakçileri ukrain sıñırcıları ve «Asker» adlı birleşmesinen beraber umumiy areketlreni teşkil etmege planlaştıralar. Ukraina sıñır hızmetiniñ spikeri Öleg Slobodân bildirgenine köre, mahsus azırlıq körgen 60 faaller arasında 33 sınavnı tapşırdı.
Slobodânnıñ qaydlarına binaen, «Asker»niñ faalleri nezaret hızmetleriniñ işlerine kirişmeycekler. Vesiqa ve ya da yüklerni teşkermeycekler. Olar mesleat etecekler. Bir de bir şey boyunca tevsiye ete bilecekler.
Ukraina Yuqarı Şurası, 2014 senesiniñ fevral 20 resmiy olaraq Qırımnıñ ve Aqyar şeheriniñ işğali künü olaraq ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko mütenasip qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar, Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerini qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri, Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
“Mayıs 8 – Hatıra ve barışuv künü” kommunikatsion kampaniyası
Ukraina haber siyaseti Nazirligi “Mayıs 8 – Hatıra ve barışuv künü” kommunikatsion kampaniyasını taqdim ete.
8-ci mayıs – Ukrainada emiyetli bir kün. Bu künü natsist Almaniyanıñ kapitülâtsiyası kününi qayd eteler. Qırmızı haşhaq çiçegi bu künniñ halqara timsalidir. Kampaniya bütün Ukraina boyunca Ekinci cian cenki veteranlarınıñ fotoresimleri ile, ve, bundan da ğayrı, natsist Almaniya kapitulâtsiyası Aktınıñ imzalanuvı tarihınen qırmızı qaşqaşnıñ grafik işaretinen bilbord ve sitilaytlarnıñ yerleştirüvini kirsete. Bundan da ğayrı, milliy ve vilâyet telekanallarında yayınlanacaq videoleyhalar da işlenip çıqarıldı.
Cedvel


text:
Bağçasarayda Qırımtatar Milliy Meclis reis muavini İlmi Ümerovnıñ evinde tintüv keçti. İlmi Ümerov bildirgeni kibi, Taqiqat komitetiniñ hadimleri bir şey tapmadılar, protokol tizip, evden kettiler. O, tintüv «fevral 26» işi boyunca keçkenini tasdiqladı.
«Bir şey tapmadı, protokol tizip, kettiler. Oñaytsızlıq içün afu soradılar. Fevral 26 künü boyunca cinaiy iş açıldı, oña köre Ahtem Çiygoznı kütlevi nizamsızlıqnıñ azırlanuvında qabaatlaylar. Men endi ekinci kere sorğudam. Ahtem Çiygoznıñ menfaatını qorçaladım, çünki o er vaqıt insanlarnı tınçlandırmağa tırışa edi», – dey İlmi Ümerov.
Qırım.Aqiqat bildirgeni kibi, salı künü mart 31-de Qırımda Rusiye Federatsiyasınıñ Taqiqat komitetiniñ hadimleri Qırımtatar Milliy Meclis reisiniñ muavini İlmi Ümerovnı sorğuğa çektiler. Yedi saatlik sorğudan soñ, taqiqatçılar Ümerovnıñ Bağçasaraydaki evine tintüv ile kettiler.
Evel İlmi Ümerovnı Qırım Taqiqat komitetine «fevral 26» işi boyunca endi çağırğan ediler, o, sorğuda Ahtem Çiygoznıñ menfaatını qorçaladı.
Ahtem Çiygoz yanvar 29-da yaqalandı. Rusiye Taqiqat komitetiniñ resmiy vekili Vladimir Markin bildire ki, Çiygoznı «kütleviy numayışnı teşkil etüv ve iştirak etüvde» şekleyler. Qırım Yuqarı Mahkemesi fevral 6 künü SİZOda bulunğan Qırımtatar Milliy Meclis reisiniñ muavini Ahtem Çiygoznıñ şikâyet arizasını red etti. Rusiye Taqiqat komiteti Meclis reis muavini Ahtem Çiygoznğa 2015 senesi fevral 19-na qadar, soñra mayıs 19-na qadar apis müddetini belgiledi.
Qırım Taqiqat komitetiniñ malümatına köre, fevral 26 künü vaqiaları çerçivesinde şaat olaraq 150 insan sorğudan keçti, zarar körgen 40 insan belgilendi ve 2 şahıs mesülietke çekildi.
2014 senesi fevral 26 künü Qırım parlamenti yanında Qırımtatar Milliy Meclis ve «Rusiye birligi» tarafdarları ile kütleviy miting keçti.


text:
Ukraina Haber siyaseti Nazirligi ve Ukraina prezidentiniñ Qırımdaki temsilciligi Qırım jurnalistleriniñ Hersonda media-merkezniñ teşkil etilmesi aqta leyhalarına qol tutar. Bu aqta Qırım haber siyaseti meseleleri boyunca nazir keñeşçisi Sergey Kostinskiyniñ Ukraina prezidentiniñ Qırımda daimiy temsilcisi Natalya Popoviç ile körüşüvi devamında belli oldı.
Körüşüv Hersonda ötkerildi, Qırım yarımadasınıñ işğalinden berli temsilcilik mında buluna, – dep haber eteler Nazirlikniñ matbuat hızmetinde.
«Ukraina Haber siyaseti Nazirligi Ukraina prezidentiniñ Qırımdaki temsilciligi ile işbirlikte Qırım jurnalistlerine Hersonda media-merkezni teşkil etmege yardım etecektir. Merkez memleketniñ qıtaiy qısmı ve Qırım ile arasında media tüyüm olmalı. Bundan da ğayrı, Nazirlikniñ temsilciliknen daimiy işbirligi qırımlılarğa qıtada öz aqlarını amelge keçirmege imkân berir», – dey Sergey Kostinskiy.
Körüşüvde Hersonda Qırım media-merkeziniñ yerleştirilüvi içün bina berilmesi ve Herson vilâyetinde umumiy haber kampaniyalarınıñ amelge keçirilmesi kibi meseleler muzakere etildi.


text:
Qırımnıñ Ukrain medeniy merkeziniñ faalleri Kefede merkez kitaphanesiniñ bölügini açmaq planları aqqında bildireler. Bu aqta Facebook saifesinde Ukrain medeniy merkeziniñ faalisi Veldar Şukurciyev bildirde, – haber ete Qırım.Aqiqat.
«Biz Qırımnıñ Ukrain medeniy merkezi kitaphanesiniñ bölügini Kefede açamız. Bu, şübesiz, Qırımnıñ eñ parlaq medeniy adiselerinden biri. Eminmiz ki, oquyıcılarnıñ merağı artacaq ve kitaphanemizniñ bölükleri Qırımnıñ diger şeerlerinde de peyda olur. Pervasız qalmağan ve fondlarımıznı toldurmağa yardım etken ukrainlerge pek minnetdarmız», – dey o.
Şukurciyevniñ sözlerine köre, Kefede kitaphane bölügini Qırımğa ukrain tilinde kitaplarnı yollağan insanlarnıñ faalligi sayesinde açmağa imkân peyda oldı. Kitaplardan bazıları ekişer kelgeninden sebep, faaller Aqmescitte açılması planlaştırılğan kitaphaneden ğayrı, fillialını da açmağa qarar aldılar.
O, Qırım içün kitaplarnı toplamağa devam etkenlerini bildirdi. Mında «Ukrain kitabınıñ top 100» toplamından kitaplarnı bekleyler ve yañı nushalarnı yollamağa rica eteler.
Veldar Şukurciyev şimdilik ukrain kitaphanesi içün bina daa tapılmağanını da qayd etti.
«Biz tek özümizge ve göñüllilerniñ yardımına işanamız», – dey o.
Qırım.Aqiqat bildirgeni kibi, şimdilik kitaphane fondu bir 100 kitaptan ibaret. Amma bina olmağanından sebep, faaller kitaplarnı öz evlerinde saqlaylar.


text:
Qazaq xanlığı
Qazaq xanlığı (qazaqça Қaзaқ xaHдығы) — Äbelxäyer xanlığı tarqalğannan soñ, Çu häm Talas yılğaları arasında 1465 yılda barlıqqa kilgän däwlät. Qazaqstan tarıxçıları buyınça Gäräy Qazaq xanlığına nigez salğan.
ЭчTәлek
Tarix[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
Altın Urda tarqaluı[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
1428 yılda Oluğ Möxämmäd Bäräk xannı ciñep, anı Altın Urdanıñ könyaq öleşenä qua. Keçe Möxämmäd Saray şähärendä xakimiätkä kilgännän soñ, Altın Urda tarqala başlıy. Oluğ Möxämmäd Qazan xanlığına nigez sala. Altın Urdanıñ könyaq-könçığış öleşe Aq Urda tarqala häm könyaq öleşendä başta Bäräk xan, soñraq Äbelxäyer xäkimiätkä kilä. Läkin täxet öçen tuqtawsız köräş däwam itä.
1468 yılda Abelxäyer xan ülgännän soñ, Äbelxäyer xanlığı tarqala, anıñ könbatış öleşen Noğay Urdası basıp ala, könyaq öleşendä Gäräy (Qazaq xanlığı) häm Canibäk Qazaq xanlığına nigez sala.
Barlıqqa kilü[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
1457 yılda Üz Timer citäkçelegendäge oyratlar (mongol qäbiläse) Äbelxäyer ğäskären tar-mar itä. Oyratlar Taşkänt häm Törkistan şähärlären cimerä.
Oyratlar höcüme Äbelxäyer däwläten bik qaqşata, anıñ säyäsäte belän riza bulmağan köndäşlär Canibäk häm Gäräy Mogulistanğa (Balxaştan könyaq töbägenä) küçep, Çu häm Talas yılğaları arasında Gäräy üz däwlätenä nigez sala.
Gäräy ulı Borındıq xan idärä itkän çorda (1480-1511) Sırdärya buyları basıp alına.
Qasıym xan idärä itkän çorda (1511-1521) Maweranahr tönyak öleşe, xättä Taşkänt basıp alına, Noğay Urdasına qarşı suğış uñaylı tämamlana, Sarayçıq basıp alına.
Üzara nizağlar[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
Läkin Qasıym xan ülgännän soñ, Noğay Urdası qarşı höcümne oyıştıra, Turğay yılğasına qädär cirne kire qaytara. Qazaq xanlığı ciñelä häm anda üzara nizağlar başlana.
Seber xanlığı Nura yılğasına qädärge territoriäne basıp ala. Näticädä Qazaq xanlığı Cidesu töbägenä taraya.
1520 yıldan oyratlar höcümnäre başlanalar, citmäsä watandaşlar suğışı däwam itä.
Watandaşlar suğışında Qasıym ulı Xaq Nazar ciñä, ul Manğışlaqnı basıp ala.
Qazaq xanlığı yış Noğay Urdası, Xiwä häm Boxara xanlıqlarına qarşı suğışa.
İsem xan (qaz. Esim xan) (1598 — 1628) başqalasın Sığnaq qalasınnan Törkistan şähärenä küçerä, qaraqalpaq baş kütärüen bastıra.
1598 yılda İsem xan Boxara belän solıx kileşüen tözi, anıñ buyınça Taşkänt (200 yılğa) xan xakimiäte astında qalğan.
Cuñğarlar höcüme[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
1635 yılda oyratlar Könbatış Mongoliädä berläşep, Cuñğar xanlığına nigez sala, häm Qazaq xanlığına höcüm başlıy.
Cuñğarlar qazaqlarğa zur zıyan kiterä, çın qırğın, genotsid oyıştıra. Cuñğar-qazaq suğışları 1643—1756 yıllarda suzıla, näticädä qazaqlar tulı beterü yanawı aldınnan Rusiä imperiäsenä möräcäğät itä.
Tarqalu häm beterelü[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
XVII ğasırda qazaqlar öç yözgä (qaz. jüz) bülenä.
1731 yılda Keçe Yöz Rusiä imperiäsenä kerä, 1740 yıldan Urta Yöz, soñraq Olı Yöz quşıla. Olı häm Urta Yözlär Canibäk ulları toqımına buysınğan. Urta Yözneñ soñğı kürenekle xanı Abılay xan bulğan (1711-1781).
Cuñğarlar höcümnäre säbäple qazaq xalqı Rusiä imperiäsenä kerergä mäcbür bulğan, quşılu qazaqlarnı qırıp beterüdän qotqarğan.


text:
Böyle bir fikirni qırımtatarlarnıñ lideri Mustafa Cemilev «BELSAT» telekanalına bildirdi.
O, dedi ki, Ğarp Qırım tezden qaytarılacağını vade ete.
«Men, sizler 1979 senesi Afğanistan işğalinden soñ cezalarnı kirsetken ediñiz, ve biz Sovetler Birligi dağıtılmasına qadar 10 yıl beklemege mecbur oldıq», – dep ayttı Cemilev.
Onıñ fikirince, Putin prezident olsa, Rusiye Qırım işğalinden vazgeçmez.
«Bu işğalniñ teşebbüsçisi olğan adam vazgeçmeycek. Onıñ içün ekseriyet Kreml akimiyeti deñişse, o da yekünleycegine ümüt ete», – dedi o.
«Bizler bilemiz de, Putin etrafında er şey yahşı degil. Bu cezalarnıñ aqibetleri endi is etile. İsyan içinde qopacaqtır. Cezalar ne qadar çoq olsa, o qadar tez sürette bu mesele al etilecek», – dep qoştı o.
O, şunı qayd etti ki, «doğrusını aytqanda, bizler Rusiye dağıtılmasından saqınamız».
«Çünki, ne de olsa, özek memleketi. Bu memlekette neler ola bile, bu da bizni raatsızlay», – dedi Cemilev.
Servis hatası
Oops, as you can see, this is not what we wanted to show you! This URL has been sent to our support web team to look into it immediately. Our apologies.
Onı başqa yerde tapa bilecegiñizni körmek içün qıdırıñız
Mukâfatnı Poloniya prezidenti Bronislav Komorovskiy Poloniyanıñ sabıq prezidenti Leh Valensa ile taqdim ettiler. Tedbirde diger memleketlerniñ onlarnen lideri iştirak etti.
«Böyle bir mukâfatnı Leh Valensa ile birlikte Mustafa Cemilevge bergenimden şeref duyam. Bu mukâfat sayesinde bizler öz Avropa birdemligimizni ifadeley bilemiz», – dedi Komorovskiy.
Tedbirde Poloniya tış işler naziri Radoslav Sikorskiy, İsveçiya tış işler naziri Karl Bildt ve prezident saylavlarında ğalip çıqqan Petro Poroşenko iştirak ettiler.
Soñkisi Qırım «tezden serbest olacağını» vade etti.


text:
Är sala boyınşa oq boyı ozıq şıqqan 30-ğa jwıq önertapqıştıñ mereyi üstem bolıp, marapattaldı. Olardıñ eñbekteri elenip, qarjılay sıylıq tabıstaldı. 4000 jıldıq tarïxı bar toğızqumalaq oyınınıñ elektrondı nusqasın jasağan qızılordalıq Bağlan Tölebay «Jas darın» atalımında aldına jan salmadı. Ol oylap tapqan toğızqumalaq oyınınıñ 3D formatındağı älippesinde kerektiniñ bäri bar. Onda oyınnıñ erejeleri men barısı tüsindiriledi. Oğan qosa, jas ören qoyşılar algebrasınıñ tarïxın da qoswdı umıt qaldırmaptı. Elektrondı älippeni kez kelgen adam kompyuterine jüktep alwına boladı. Memleket tarapınan patenttelip, avtorlıq quqıq berilgen.
- Aldağı waqıtta osı jobamdı damıtıp, osı toğızqumalaqtıñ elektrondı oyının jasağım keledi. Ärtürli pleymarket sïyaqtı ïnternet dükenderine salıp, xalıqqa tegin taratqım keledi. Tağı bir erekşeligi – qazir eki tilde jasadım. Qazaq tilinde jäne ağılşın tilinde. Aldağı waqıtta orıs tilin de qosqım keledi, – deydi «Jas darın» atalımınıñ jeñimpazı Bağlan Tölebay. Munda keleşeginen ümit küttirer jastarmen qatar saydıñ tasınday saylanıp, berekeli is körsetip jürgen jandar da bar. Ayta ketw kerek, bïılğı bayqawğa barlığı 281 adam qatıswğa nïet bildirgen. Alayda sonıñ 30-ğa jwığınıñ jumısı ğana joğarı marapatqa ïe boldı.
QazAqparat
Kommentarïï


text:
Bu aqqında Avstraliya tış işler nazirligi tarafından iyün 29-da tarqatılğan beyanatta aytıla.
Ceza alacaqlarnıñ cedvelinde Qırımnıñ öz başına tayin etilgen baş naziri Sergey Aksönov da bar.
Bunıñnen beraber, Rusiye prezidentiniñ mesleatçısı Sergey Glazyev, Federatsiya şurasınıñ yolbaşçısı Valentina Matviyenko, senator Andrey Klişas, Devlet dumasınıñ spikeri Sergey Narışkin, deputatları Yelena Mizulina ve Aleksey Puşkov, baş nazir muavinleri Dmitriy Rogozin ve Dmitriy Kozak, Rusiye prezidentiniñ yardımcıları Vladislav Surkov, Vladimir Kojin ve Andrey Fursenko, Rusiye prezidenti memuriyetiniñ yolbaşçısı Sergey İvanov, Kreml memuriyeti yolbaşçısınıñbirinci muavinleri Vâçeslav Volodin ve Aleksey Gromov, iş adamları Yuriy Kovalçuk, Arkadiy ve Boris Rotenberg, Gennadiy Timçenko, Rusiye demir yolu yolbaşçısı Vladimir Yakunin, em de Donetsk halq cumhuriyeti ve Lugansk halq cumhuriyetiniñ bir sıra liderleri cezalandı.
İşbu cedvelge Rusiye Bankı, İnvestKapitalBank, SMP-bank, OOO Stroygazmontaj, OOO Avia Grupp Nord, Stroytransgaz grupp, «Volga-Grupp», em de Qırımdaki «Çernomorneftegaz» kirsetildi.


text:
Täwligine qanşa sağat uyıqtaw kerek? Eresek adamdarğa täwligine 8 sağat uyqı qajet. Bul jalpı ğalımdardıñ tujırımı. Alayda adamdar uyıqtawdıñ türli ädis-täsilderin qoldanadı.
Mısalığa, Leonarda da Vïnçï de uyqığa kelgende özgelerden erekşe tärtipke üyrengen. Ol täwligine är tört sağat sayın altı ret bölip jïırma mïnwttan ğana uyıqtağan. Bul uyqı tärtibi uberman dep atalğan.
Leonarda da Vïnçïdiñ birneşe jıl qatarınan mınday uyıqtaw täsilderin täjirïbeden ötkizgen:
· 4 sağat sayın 20 mïnwttan uyıqtaw;
· 6 sağat sayın 30 mïnwttan uyıqtaw;
· tünde 2 sağat uyqı, oğan qosımşa kündiz 20 mïnwt uyıqtaw;
· tünde 5 sağat uyqı, oğan qosımşa kündiz jartı sağat uyıqtaw;
· tünde 2 sağat uyqı, oğan qosımşa kündiz 20 mïnwt tan üş ret uyıqtaw.
Ärïne, biz bu täsilderdi durıs dep nasïxattawdan awlaqpız...
Öytkeni durıs uyıqtamaw adam densawlığına keri äser etetindigin ğalımdar äldeqaşan däleldep qoyğan. Negizinde uyqınıñ jetispewşiligi ağzanıñ qorğanıs küşin azaytıp, jüyke jüyesiniñ jumısın buzıp, aşwlanşaqtıq, zeyinsizdik, este saqtaw qabileti naşarlaydı. Uyqı qanbawı türli awırwlardı, artıq salmaq qoswdı twdıradı.
Tım köp uyıqtawda zïyan. Zerttewlerge qarağanda, künine 7 sağattan artıq uyıqtaytındar erte qaytıs bolatın adamdar sanatına kiredi deydi.
Derekközi: http://richwomen.me/
Kommentarïï


text: Ağaşta, biikti aytsañ, qarağaydı ayt,Jigittik, erlikti aytsañ, Bögembaydı ayt!Nayzasınıñ wşına jau mingizgen -Emenäli kereyde er Jabaydı ayt! Er Jabay batırdıñ 340 jıldıq merey toyı qarsañında, Almatı qalasında qırküyektiñ 15 küni “Tikken tuı jığılmağan Er Jabay” attı ğılımi konferenciya boldı. Tarihşılar men jazuşılar batırdıñ tarihi erlikteri men auız ädebietindegi tarihi beynesi turalı bayandamalar jasadı. Maqswt Temirbaev, Asqar Säbit, Ziyabek Qabuki-Şoqan, Näbijan Mwqametxanwlı, Jädi Şäkenwlı, Uatqan Säipil, Äbdildä Salıqbay, Äbubäkir Qayran, Asqar Sabit, Aybın Äubäkir- qatarlı belgili jazuşılar men tarihşılar, Jabay batır wrpaqtarı qatıstı. Er Jabay batırdıñ 340 jıldığına( eki jıldan soñ) oray mwşäyra (körkem şığarma, ğılımi maqala, jır, öleñ t.b) jariyalanatın boldı. Er Jabay batırdıñ atına qor qwru, Qalmaqtardıñ qas jauı bolğan (batırdıñ basın


text:
2014 senesi mayıs 3 künü Ermeni Bazarda qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilevni qarşılav tedbiri vaqtında politsiya hadimine nisbeten küç qullanuvında şeklengen Aqmescit sakini Edem Ebulisov SİZOdan çıqtı. Qırım.Aqiqat mühbirine uquq qoruyıcı Emil Kürbedinov aytqanı kibi, onı dekabr 17 künü azat ettiler.
Bu malümatnı Ebulisovnıñ tuvğanları tasdiqladılar. Olar şunı da bildirdiler ki, Rusiye Federatsiyası Cinaiy kodeksiniñ 318 maddesi («Akimiyet temsilcisine zarar ketirüv») başqasına deñiştirilgen.
2014 senesi mayıs 3 künü numayışta iştirak etken 4 qırımtatarı yaqalanğan edi, olardan soñ nevbette Edem Ebulisov azat olundı.
Hatırlatamız, yaqında SİZOdan Tair Smedlâyev, Musa Apkerimov, Rustam Abdurahmanov azat etildiler. Bu işler boyunca mahkemeden evel taqiqatlar devam ete.
Qırım.Aqiqat haber etkeni kibi, işğal etilgen Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi 2014 senesi noyabr 26 künü yaqalanğan Edem Ebulisovğa 2 aylıq apis cezasını belgilegen edi. Aqmescit sakini, 1970 senesi doğğan Edem Ebulisovnı noyabr 25-de yaqaladılar.
Taqiqat malümatına köre, Ebulisov bu sene mayıs 3-te Ermeni Bazarda qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevni qarşılarken, Rusiye politsiyasınıñ mahsus bölük hadimini bayraq tayağınen urdı.


text:
Yalta şeer şurasınıñ matbuat-hızmeti bergen malümatına köre, vesiqalarnı ilk evelâ saqat ve Ulu Vatan cenkinde iştirak etken veteranlarından ala ekenler.
Bunıñnen beraber, öz başına yürmege çare olmağan insanlarnıñ oñaytlığı içün territorial merkez fotograf ile añlaşma qabul etildi. O, saqat insanlar ve veteranlarnıñ evlerine bara.
«Biz rayonlar boyunca vatandaşlarnıñ cedvelini tizemiz ve telefon vastası ile olarnen bağlanıp, ziyaret vaqtını belgileymiz. Bundan soñ fotograf belgilegen vaqıtta olarğa barıp çıqa. Saqat insanlar ve veteranlar içün böyle hızmetniñ fiyatı şeer fotosalonlarında olğan fiyatlardan da ucuzca olacaq», – dep aytalar Yalta «şeer kimiyetinde».


text:
Pinyin
Pinyin (qıtayça 拼音, pīnyīn; räsmi 汉语拼音, Hànyǔ pīnyīn) - Qıtay tele öçen latinläşterü sisteması. Qıtay Xalıq Cömhüriätendä pinyin räsmi statusqa iä.
2009 yıldan pinyin - Taywanda räsmi latin standartı bula.
Pinyin 1958 yılda qabul itkän.
1979 yıldan bötendönyada Qıtay isemnären transkriptsiä öçen qullanıla.
Standartlaştıru buyınça Xalıqara oyışma (ISO) pinnyinne - qıtay teleneñ latin transkriptsiäse bularaq xuplağan.
Pinyinda latin äligbasınıñ V xärefennän başqa barlıq xäreflär häm Ü-xärefe qullanıla.
Tawış neçkälegen (ton) bilgeläw öçen yul östendäge bilge qullanıla.
Xäreflär häm awazlar[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
Tawış neçkälege[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
Pinyin şulay uq yul östendäge bilge yärdämendä tawış neçkälegen yäki ton bieklegen kürsätä:
- Neçkä tawış
ā (ɑ̄) ē ī ō ū ǖ Ā Ē Ī Ō Ū Ǖ
- Kütärelüçe tawış
á (ɑ́) é í ó ú ǘ Á É Í Ó Ú Ǘ
- Tübän tawış
ǎ (ɑ̌) ě ǐ ǒ ǔ ǚ Ǎ Ě Ǐ Ǒ Ǔ Ǚ
- Töşüçe tawış
à (ɑ̀) è ì ò ù ǜ À È Ì Ò Ù Ǜ
- Neytral' tawış
a (ɑ) e i o u ü A E I O U Ü
Misal[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
- 媽|mā - äni
- 麻|má - kinder
- 馬|mǎ - at
- 罵|mà - tirgäw
- 嗎|·ma - soraw forması


text:
Xalıqara törki dön’ya fil’mnarı atnası
Anda 10 däwlättän 10 äsär tamaşaçılar iğ’tibarına çığarılaçaq
İstanbulda Xalıqara törki dön’ya fil’mnarı atnası başlandı. Ul Törki dön’ya kinematografçıları berlege häm Awraziya mädäniyät häm sänğat’ cämğıyäte tarafınnan oyıştırıla. Çara ikençe tapqır ğına ütüenä qaramastan, 10 däwlättän 10 äsär tamaşaçılar iğ’tibarına çığarılaçaq.
Açılış tantanasında Awraziya mädäniyät häm sänğat’ cämğıyäte räise Mändäräs Dämir çığış yasap törki dön’yanıñ bik kiñ geografiyäne alıp toruın söyläde. “Külämle mädäniyätkä iyä ğailä bez. Barıbıznıñ maqsatı törki mädäniyätne, anıñ maturlığın kinematografçı küze, uylap tabuçanlığı belän açıp salu häm dön’yada törkilärneñ sänğat’tä, kinoda, mädäniyättäge urının añlatu,”-dide ul.
Dämir çarağa teläktäşlek kürsätkän härkemgä räxmät belderde. Anıñ äytüençä, keşelär mädäniyät-sänğat’ yärdämendä qardäşlek xislären alğa iltä, kiñ ğailä bulğan törkilärneñ “teldä, fikerdä bergä” şiğare belän xäräkät itüenä öleş kertä.
Açılışta Törkmänstan rejissyerı, sśenariy yazuçı häm aktyer Xocakulu Narlıyıvta çığış yasadı. Ul törki dön’ya belän bäyle tormışqa aşırıluçı programmalarnıñ uñışlı buluın assızıkladı. “Törki millätlärneñ ber-bersen tanu yulında kino iñ zur çaralarnıñ berse. Ber-berebezne öyränsäk - arabızdağı qardäşlekne yañadan köçäyterbez,”-dide rejissyer.
Açılışta, çığışlardan soñ, İsmail Günäş rejissyerlığında “Kärwan 1915” isemle fil’m kürsätelde.
Törki dön’yada tel häm mädäniyät berlegen täêmin itü maqsatı belän oyıştırıluçı fil’m atnalığınıñ berençese uzğan yıl Tatarstan başqalası Qazanda ütkän ide.


text:
Kremlge boysunğan Qırım prokuraturası qoşma taqiqattan soñ yarımada Yuqarı mahkemesine 2014 senesi fevral ayında Qırım parlamenti yanıda yüz bergen kütleviy nizamsızlıq aqqında cinaiy işni teslim etti. Bu aqta TASS agentligi, mahkemeniñ resmiy temsilcisine esaslanıp, bildire.
«İş mahkemege teslim etildi, azırlıq diñlemesi iyül 20-ge belgilendi, o, qapalı şekilde keçirilecek», – dep ayttı agentlikke intervyu bergen subetdeş.
Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñ yarımadada Rusiye uquq qoruyıcıları Ukraina topraq bütünligine qoltutqan ve Qırımnıñ şimdiki yolbaşçısı Sergey Aksenov yolbaşçılığında «Rus birligi» firqasınıñ faallerine qarşı çıqqan qırımtatar faallerini mahküm etmege başladılar.
«Memorial» uquq qoruyıcı merkezi Rusiyede «Fevral 26 işi» boyunca qabaatlanıp apiste bulunğan Ahtem Çiygoz, Ali Asanov ve Mustafa Degermencini siyasiy mabus olaraq tanıdı.
2016 senesi fevral ayında Rusiyege boysunğan Qırım Yuqarı mahkemesiniñ toplaşuvında bu işni qoşma taqiqatqa yollamaq qararı alındı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Halqara bankınıñ «inkişaf politikasına borc - II» adlı leyha çerçivesinde Yaponiya, Ukraina devletine 331 mln. dollar ödünç berdi. Bu aqta Ukraina maliye nazirligi bildirmekte.
Ödünç halqara işbirliginiñ Yaponiyadaki agentligi tarafından taqdim etildi.
«Bu ödünçni almaq içün, Ukraina 10 qurulış islâatnı ömürge keçirmek kerek edi. Olarnıñ arasında bergi çuqurnıñ yoq etilmesi, gaz saasını islâat etilmesi, bücetniñ masrafı ve kelirini nezaret astında tutacaq tesirli mehanizmlerniñ meydanğa ketirilüvidir», - dep aytıla mesacda.
Maliye Ukraina devlet bücetiniñ umumiy fondınıñ esabına kelecek. «Böyleliknen, alınğan paralar devletniñ eñ büyük ihtiyaclarını, olarnıñ arasında içtimaiy masraflar ve esas reformalarnı qapata bile», - dep qoştılar nazirlikte.
Fevral ayında Ukraina Yuqarı Şurası, Yaponiyanen devletke 300 000 000 dollarnıñ ayırılmasınen bağlı añlaşma tizdi. Bu paralar Ukrainanıñ iqtisadiy reformalarını ömürge keçirmek içün yardım eter. Añlaşma 2015 senesi dekabr 4 künü Kiyev şeerinde imzalandı.


text:
Qırım «akimiyeti» «Dobrolöt» ava şirketi yerine çalışacaq şirketni qıdıra. Malüm ki, «Dobrolöt» ava şirketi yazda Rusiyeden Qırımğa ava seferlerini yapqan edi, lâkin avgustnıñ 4-den başlap Avropa Birliginiñ cezalarından sebep olarnı toqtatmağa mecbur oldı.
Bunı bazarertesi künü, avgustnıñ 4-de, Qırımnıñ öz başına ilân etilgen baş naziri Sergey Aksönov jurnalistlerge bildirdi, dep haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
Onıñ aytqanına köre, cezalar «zarar ketire», şirketler Avropadaki biznesten vazgeçmege istemeyler, ve Qırım boyunca qararlar iqtisadiy degil de, siyasiy olacaqtır.
İyül ayınıñ soñunda Avropa Birligi Rusiye ve Ukrainağa qarşı cezalar cedveline «Dobrolöt» ava şirketini kirsetken edi.


text:
Qırküýek 19, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq “Janaşır” qoğamdıq qorınıñ Ewrazïya ïnstïtwtı janındağı Qarjı-ékonomïkalıq kolledjinde ötkizgen kezdeswi. Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Xalıqtıñ
Qırküýek 18, 2017 | avtor shalqar
Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Xalıqtıñ ulttıq-mädenï birligin saqtawdağı zïyalılardıñ röli» taqırıbındağı joba ayasında Elbası N.Nazarbaevtıñ
Qırküýek 16, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq «Janaşır» qoğamdıq qorı Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Azamattıq bastamalardı qoldaw ortalığı» kommercïyalıq emes akcïonerlik qoğamınıñ
Qırküýek 15, 2017 | avtor shalqar
Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Xalıqtıñ ulttıq-mädenï birligin saqtawdağı zïyalılardıñ röli» taqırıbındağı joba ayasında Elbası
Qırküýek 14, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq «Janaşır» qoğamdıq qorı Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Azamattıq bastamalardı qoldaw ortalığı» kommercïyalıq emes akcïonerlik
Qırküýek 9, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq «Janaşır» qorı Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Xalıqtıñ ulttıq-mädenï birligin saqtawdağı zïyalılardıñ röli» taqırıbındağı
Qırküýek 6, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq «Janaşır» qorı Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Xalıqtıñ ulttıq-mädenï birligin saqtawdağı zïyalılardıñ röli» taqırıbındağı joba
Qırküýek 6, 2017 | avtor shalqar
Almatı bağalaw jäne qurılıs kolledjinde «Tağlım men tağzım» attı kezdesw ötedi Qazaqstan Respwblïkası Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen
Qırküýek 3, 2017 | avtor shalqar
Xalıqaralıq «Janaşır» qoğamdıq qorı Din isteri jäne azamattıq qoğam mïnïstrliginiñ qoldawımen «Azamattıq bastamalardı qoldaw ortalığı» kommercïyalıq emes akcïonerlik qoğamınıñ granttıq


text:
Zaporojyeniñ Lenin rayonında avgust 31 künü erkek evniñ ekinci qatından beş yaşında olğan qızını attı, dep bildireler Zaporojye vilâyetinde Ukraina İçki işler nazirliginiñ baş idaresinde.
Malümatqa köre, beş yaşında qızçıq hastahanege beden yaraları ile ketirildi.
«Militsiya hadimleri belgilegeni kibi, 1982 senesi doğğan balanıñ babası sarhoş alda olıp, öz balasını evniñ ekinci qatı penceresinden attı. Vatandaşnı ruhiy hastalar içün hastahanege yolladılar», – haber etile militsiya beyanatında.
TRK Ukraina bildirgeni kibi, erkek Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımdan köçip kelgen. Balanı qavğa vaqtında attı. Telekanalnıñ malümatına köre, qoranta işğal etilgen Qırımdan yıl evelsi köçip keldi. Zaporojyede balanıñ bitası yaşay, onıñ aytqanı kibi, erkek alâ daa stressni yaşay, onıñ içün özüni tutıp olamadı. Balanıñ anası ise endi onı baba aqlarından marum qaldırmağa istey.


text:
BQO-da 4 mıñğa jwıq tülek UBT-ğa qatıspaqşı
ORAL. QazAqparat - Batıs Qazaqstan oblısında 4 mıñğa jwıq tülek UBT-ğa qatıspaqşı, dep xabarlaydı QazAqparat tilşisi.
BQO bilim basqarmasınıñ basşısı Şolpan Qadırovanıñ öñirlik kommwnïkacïyalar qızmetinde mälim etkenindey, bïıl öñirde 5192 tülek mektep bitirse, sonıñ 3748-i nemese 72 payızı sınaq tapsırwğa tilek bildirdi.
Ötken jılı 4422 jastıñ 3036-sı nemese 68,6 payızı UBT-ğa qatısqan edi. Yağnï tülekter sanı ötken jılğıdan köbeyip otır.
Bïıl elimizde UBT 15-inşi ret uyımdastırılıp otırsa, 2017 jıldan bastap aldımen qorıtındı attestattaw ötkizilip keledi. Qorıtındı attestattaw - mektep bitirw emtïxandarı 29 mamır - 9 mawsım aralığında ötti.
«Joğarı oqw ornına tüswge arnalğan sınaq retinde UBT oblıs boyınşa Aqjayıq, Börli, Jañaqala, Jänibek, Qaztalov, Qaratöbe, Sırım awdandarı ortalığında jäne M.Ötemisov atındağı Batıs Qazaqstan memlekettik wnïversïteti men Jäñgir xan atındağı Batıs Qazaqstan agrarlıq-texnïkalıq wnïversïtetinde orın tepken 9 testilew pwnktinde ötedi. Bïıl testilew künderi 20, 21 jäne 22 mawsımğa belgilenip otır», dedi Ş.Qadırova.
Testilew bes pännen turadı, onıñ üşewi - mindetti, ekewi - tañdağan mamandığına säykes pänder. Test tapsırmaları 120 suraqtan turadı. Eñ joğarı ball - 140, şekti ball - 50.
Ayta keteyik, oblısta UBT-nı uyımdastırwğa barlığı 7,582 mln teñge bölinse, sonıñ 4,080 mln teñgesi tamaqtanwğa, 1,067 mln teñgesi tülekterdiñ qonwına, 2,433 mln teñgesi tasımaldawğa jumsalmaqşı.


text:
Qırım «akimiyeti»ne yaqın olğan «Krıminform» saytı bildirgenine köre, Halqara bala lageriniñ ziyaretinden ğayrı, Rusiye akimiyetiniñ başı mında bala raatlanuvı boyunca toplaşuvnı, Seregey Aksönov ile ve baş nazir muavinleri ile adetiy körüşüvlerni keçirecek.
Bundan da ğayrı, Medvedev Aluştada olimpik oquv-sport merkezini ziyaret etmege planlaştıra.
Bu Qırımnıñ işğalinden soñ Medvedevniñ Qırımğa ekinci ziyaretidir – mart 31 künü o mında akimiyetniñ toplaşuvını keçirgen edi.
Ukraina çetel işler nazirligi mayıs 25 künü Rusiye akimiyeti başınıñ Ukraina akimiyeti ile qararlaştırılmağan ziyareti boyunca öz narazılığını bildirdi.


text:
Aqmescitniñ bir qısmı dekabr 26 künü ışıqsız qaldı. Qırım.Aqiqat mühbiriniñ malümatına köre ışıqnı şeerniñ yataq rayonlarınıñ birinde söndürdiler, bu kibi malümat Aqyar sakinlerinden de kele.
Aqşam, dekabr 25 künü, Qırım paytahtınıñ bir qısmı bir qaç saat devamında ışıqsız edi.
Cumaaqşamı kunü Qırımda elektroteminlevniñ vaqtınca sıñırlavı cevdeli işletildi. Qırım eki kere bütünley ışıqsız qala edi.
Ukraina energetika ve kömür sanayı naziri Volodımır Demçişin aytqanı kibi, Qırım yarımadası elektroenergiyanıñ ziyade qullanuvı sebebinden elektrik ağından kesilgen edi.
Qırım işleri boyunca Rusiye naziri Oleg Savelyev Qırım Yañı yılda bile ışıqsız qala bilecegini tüşüne.


text:
Asqar Bïsembïnniñ "Zamwj v 30" ("30 jasta uzatılw") degen komedïyasınıñ alğaşqı treyleri payda boldı.
Syujette jası 29 jasqa kelse de, äli küyewge şığa almay jürgen qız twralı bayandaladı. Jalğızdıqtan sarğayıp, endi eşkimge kerek emespin dep şeşken Anel ömirmen qoş aytıspaq boladı. Däl osı sätte tağdır oğan tosınsıy jasaydı - ol Dastan esimdi jigitti kezdestiredi. Soñğı mümkindiginen ayırılıp qalmaw üşin barlığına da dayın.
Fïlmde bastı rölderdi Äsel Sädwaqasova, Sanjar Mädïev, Qumar Luqmanov, Talğat Kenjebolatov (Kental), Berik Aytjanov, Dästen Şäkirov somdaydı.
Kartïnanıñ öndirisimen Äsel Sädwaqasovanıñ "Sunny production" kompanïyası aynalısqan. Ayta keteyik, bul Äsel men Asqar Bïsembïnniñ alğaşqı äriptestigi emes. Osığan deyin olar "Adel" melodramasın şığarğan bolatın.
Derekközi: kinostan.kz
Kommentarïï


text:
Mart 18 künü New Yorktaki Jurnalistlerni qoruv komiteti Roskomnadzorğa Qırım matbuat vastaları, şu cümleden ATR yekâne qırımtatar telekanalınıñ qayd etüv redini añlatmaq kibi talabını yolladı.
Komitette qayd etilgeni kibi, cevap alâ daa kelmegen.
İşbu teşkilâtnıñ malümatına köre, matbuat vastaları üzerinde nezaret organı aprel 1 künü soñuna yetecek qayd etüvge vesiqalarnı yollağan bir sıra qırım matbuat vastalarınıñ arizalarını red etti. Şu cumlden, QHA haber agentligi de.
Komitetniñ beyanatında aytılğanı kibi, 2014 senesi mart ayında başlanğan Rusiye işğalini aks etken jurnalistler ücüm, taqip etile, sorğuğa çekile edi. Muarririyetlerde tintüvler keçire, haberlerni efirge çıqarmay ediler. Jurnalistlerniñ bir qısmı Qırımnı terk etmege mecbur oldı.
Qırım ükümetiniñ yolbaşçısı Sergey Aksenov ATR yekâne qırımtatar telekanalınıñ işini tenqid etip, bunıñ kibi siyaseti olğan kütleviy haber vastaları yarımadada çalışamazlar, dep qayd etti.
ATR telekanalınıñ reberligi 2015 senesi aprel 1-den soñ işine devam etip olamaycaqlarını tahmin ete. Bu mesele mart 16-da Jenevada Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ İnsan aqları komitetinde muzakere etilgen edi.
Telekanalnıñ işi toqtatıla bile dep, seyirciler ve faal cemaat Rusiye prezidenti Vladimir Putinge yarımadada milliy kütleviy haber vastalarını saqlap qalmaq açıq muracaatını yolladılar.


text:
Keriç keçiti cumaertesi künü, yanvar 23-de, işine devam ete. Bu aqta «Deñiz müdirliginiñ» matbuat hızmeti bildire.
Yaqında Rusiye FVN Qırım idaresiniñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, Qırımda yanvar 24-den 25-ne qadar ava araretiniñ sıfırdan aşağı 14-17 derecege qadar tüşmesi beklenile.
Keriç boğazından parom keçiti Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımnı Rusiye Federatsiyasınıñ Krasnodar diyarı ile bağlağan yekâne naqliyat arteriyasıdır.
Keçitniñ faaliyeti ava şaraitlerine bağlı, işi sıq sürette furtuna havfı sebebeinden toqtala.


text:
Qıtaýdağı türkologïya ğılımına qatıstı eñbekter
Qıtaýdağı türkologïya ğılımına qatıstı eñbekter
(Serïyalı zerttew. 1-şi maqala)
1. Ejelgi qıtaý jazbalarındağı köne türkilerdiñ materïaldıq mädenïetine qatıstı mälimetter
Jalpaq Ewrazïya qurlığın ejelden mekendep kele jatqan bügingi türki xalıqtarı öziniñ uzaq tarïxı barısında adamzat mädenïetiniñ damwna eseli de öşpes üles qosqanı anıq. Alaýda tarïxtıñ tarpañ kezeñderinde mañaýındağı alpawıt körşileri men özderindegi işki alawızdıqtıñ saldarınan «mıñ ölim, mıñ tirile jürip», sol özderi jaratqan töl rwxanï qundılıqtarına bekem ïe bolıp qala almağanı da belgili. Bul rette türki xalıqtarınıñ ulttıq bolmıs-bitimin, salt-dästürin, materïaldıq emes mädenïetin belgili deñgeýde ğana bederleýtin dünïeler tek olardıñ salt-dästürinde, folklorında saqtalıp qaldı da, irgeli mädenïet qazınaları (ädebïet, din, fïlosofïya, mwzıka, säwlet, emşilik, beýnelew öneri, kïim-keşek, turmıstıq tutınw buýımdarı men soğıs jaraqtarı…..) tistegenniñ awzında, ustağannıñ qolında ketkenin nemese är kezeñdegi alapat soğıs örtiniñ kül-qoqısına aýnalıp, közden bul-bul uşqanın aýtsaq ta jetkilikti.
آردینی اوخو/ Ardını oxu


text:
Novoalekseyevka – 90 yaşındaki Ayşe Temeş Qırımğa asret, o mından 1944 senesi sürgün etilgen edi. Doğmuş Yaltasını ve Qara deñizni sağındı. Onıñ evi şimdige qadar Yaltanıñ merkezinde saqlanıldı. Evine ve Ana-Yurtına qaytmaq imkânı içün o akimiyet vekillerine muracaat etti.
Ayşe Temeş 16 yaşında olğanda Qırımdan sürgün etilgen edi. Özbekistandan avdet olğan soñ o Qırımda öyle de pekinip olamadı. Lâkin şimdige qadar o ep evine qaytıp olacağına ümüt ete.
Şimdi Ayşe-apte tuvğanlarınen beraber Herson vilâyetinde Geniçesk rayonunıñ Novoalekseyevka qasabasında sobalı bir evde yaşay. Qırımğa qaytıp olğan qırımtatarlarğa Ukraina, az olsa da, yardım ete edi, Novoalekseyevkada qalğanlar ise «öyle de diqqatsız ve desteksiz» qalğanlarına şikâyet ete.
Ayşe Temeş öz hatıralarınen paylaştı, ve Qırım.Aqiqat vastasınen akimiyettekilerge muracaat etti.
Aile arhivlerinden o bitasınıñ ve dedesiniñ foto-resimlerini kösterdi. Onıñ sovetler devirinde aqayı ile Qırımğa barıp kelgenlerini hatırlatqan resim de saqlanıldı. Ayşe-apte acı ile hatırlay: «Turistler kibi ziyarette edik». Bir-qaç resim – Qırımdan uzaqta, ğurbetlikte keçirilgen yaşlıqtan qaldı.
Qırım ealisi arasında alâ bu künge qadar böyle bir fikir eşitmege mumkündir, sanki qırımtatarlar ekseriyetinen çöllerden sürgün etilgen edi ve şimdi yarımadanıñ yalı boyunda yerleşmek mumkün degiller. Ayşe-apteniñ ikâyesi nevbetteki kere böyle fikirni red ete bile.
– Qırımda, Yalta şeerinde yaşay edim. Gece evimizge kelip, qapı qaqtılar. Biz dört qız edik, anam ve babam qart ediler. Biz qapını açsaq, bizge deyler: «Qana, çıqıñız, evni boşatıñız!»
Oqadarlıq, bir şey almaycañ, bir şey timeyceñ. Soñra biz yavaştan çıqtıq ve kettik. Menim kiçkene qız-qardaşım bar edi, o evge çapıp andan bizim oturğanımız yerge ötmek ketire edi. Soñ anda balaban maşnalar keldi, ballarnı o maşnalarğa atıp yükley ediler.
Bizlerni evlerimizden çıqardılar, olar ise sürü-sürü ketip, bizim evlerimizge barıp, hırsızlay ediler
Men sizge bunı da aytarım. Anda Yaltada rus qızları pek çoq. Olar episi nemselernen kezine ediler. Bizlerni ise duşman yerine qoydılar! Olar yahşı olğanlar. Bizlerni evlerimizden çıqardılar, olar ise, komunistler kibi, sürü-sürü ketip, bizim evlerimizge barıp, hırsızlay ediler.
...Yol boyu biz yırlay edik, pek ağlay edik. Maşna Aqyardan stantsiyağa keldi. Penceresiz, qapısız vagonlarğa bizni attılar ve qapını qapattılar. Aç olıp ve üşüp kete edik.
Taşkentke keldik. Taşkentte bizni böldüler: birilerni anda, öbürlerni anda. Samarqandta yaşadıq, bankta çalıştıq. Soñra banknı dağıttılar ve men pamuq toplanılğan yerge tüştüm – anda da çalıştım.
Qırımğa qaytmağa istedik, ve soñra bilmeyim qaydan, Qırımğa barmağa mümkün olğanı aqqında ferman çıqardılar. Men azırlandım, yolbaşçım ise maña dey: «Barma, çalış, mında yahşı, Qırımda ne yapacañ?». Men ise aytam: «Menim Vetanım anda!». Ve neticede ne oldı: işten boşandım, bütün şeylerimi topladım, keldim, yolumız ise qapalı eken, bizge yol yoq eken, bitti. Öylece biz mında, Novoalekseyevkada toqtaldıq.
Bizim evelden yaşağanımız evge ise üç rus qorantası ketirildi. Qırımğa barğanda, öz evimizge barıp baqa edik. Andaki bitay dey: «Sizge ne kerek?». Biz sadece baqmağa istegenimizni dedik, o bizni yiberdi. Ve, menim añlağanıma köre, o anda kiralıq adam yaşata edi, raatlanğanlarnı tuta edi.
Biz qonuşıp başladıq, o ise ağlay, dey «biz qabaatlı degilmiz, bizni bu evde yerleştirdiler. Men bilem, siz kelip, belki, öz altınlarıñıznı almağa isteydirsiñiz. Mında sizden ögüne endi er tarafnı, bostanlarnı qazıp çıqqan ediler. Tatarlar çerepçiklede saqlağan altınlarnı qıdırdılar». Biz aytamız: «Ne deysiñiz, nasıl altın olsun».
Men rica etem, bizge Qırımğa köçmege, öz evimizde yaşamağa izin bersinler. Bizim doğmuş evimizde...
Anda er şey bar edi: yüzüm, şeftali, armut, qaysı. Soñ ise askerler keldi ve dedi: «Oldı, sizde toplanmaq içün beş daqqañız bar, yanıñızğa bir şey almañız».
Men rica etem, bizge Qırımğa köçmege, öz evimizde yaşamağa izin bersinler. Bizim doğmuş evimizde... Men bütün akimiyetlerge rica etem, bizni evge qaytarsınlar. Mına men endi 90 yaşındam, daa neqadar yaşap olacam?! Meni sürgün etkenleri vaqıtta, men 16 yaşında edim. Men öz tuvğan evimde yaşamağa isteyim...
Subetimizniñ soñunda Ayşe-apte eski Quran mushafını kösterip, bu onıñ doğmuşlarına ait olğanını ve sürgünlik vaqıtında Qırımdan çıqarılğanını ayttı. «İç bir şey almağa izin bermey ediler, lâkin anam bu Qurannı urbalarğa sardı ve evden çıqardı. Aş alacaq olsañ – episi bir yetişmeycek, bu ise – ebediylik. Daa menim torunlarıma da qalacaq», – dedi o, aile degerligini mıqaytlıqnen açıp köstergen arada...


text:
«Hizb ut-Tahrir işi» boyunca qabaatlanğan Yaltalı Emir-Usein Kuku dekabr 8 künü, mecburiy ekspertizanıñ keçirilmesi içün, psihiatrik hastahanege yollanıldı. Bunı Qırım.Aqiqat muhbiri bildire.
«Hizb ut-Tahrir» davasınıñ Yaltalı iştirakçileri yarım yıldan ziyade apiste yata. Birinci dört kişi 2016 senesi fevral 11-de yaqalanğan edi. Olarnıñ arasında İnsan aqları bağ gruppasınıñ azası Emir-Üsein Kuku da bar. Ondan ğayrı qurucılıqnen oğraşqan Aluşta sakini Müslim Aliyev ve Qızıltaş köyüniñ sakini Enver Bekirov, ve Yaltalı çeçek satıcısı Vadim Siruk da yaqalanğan edi.
Uquq qorçalayıcılar apiske alınğan Yalta sakinlerini siyasiy mabus olaraq tanıy.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.


text:
Astronomiya üzäge-Cacabäy Mädräsäse
Törkiyäneñ mädäniyät xäzinäläre 38
Törkiyäneñ mädäniyät xäzinälärendä bu atnada sezgä Kırşähärdä bulğan Astronomiya fakultetı bulğan Cacabäy Mädräsäsen tanıtaçaqbız.
Mädräsä Anadolu Sälçuqlı däwläte waqıtında 13nçe yözyılında tözelgän. Soltan Keyhüsrevneñ Kırşähär vilayät başlığı, böyek däwlät keşese bulğan Cacabäy bu mädräsäneñ tözeleşen 1271nçe yılında başlatqan ide. Sälçuqlı däwläteneñ Mongol ağımı belän zäğiflängän bu çorda Anadoluda yäşängän belem alğarışınıñ mohim ürnäklärdän berse bulıp tora.
Mädräsä xäzerge köndä mäçet bularaq qullanıla. Tözelgändä astronomiya beleme birelgändä şul uq waqıtta xäzerge könnärdä mäçet manarası- küzätü manarasınnan küzätü yasarğa mömkin ide. 21 metr ozınlığındağı bu küzätü manarası mädräsäneñ könyaq könbatış qırıyında urın ala.
Tıştan Cacabäy Mädräsäsenä yaqın kilgändä tönyaq tarafında urın alğan monumental Sälçuqlı Tac qapqası iğtibarnı caläp itä. Qapqanıñ ike yanında bulğan qoyaş häm ay sferaları belän oçraşasız.
Dönyanıñ tügäräk buluın raslaw itkän Galileonıñ tuğan könena 200yıl bar diyärlek. İslam dönyasınıñ belem ölkäsendä ul çorda lider buluınıñ kürsätkäçe. Galileo dönyanıñ tügäräk buluın häm qoyaş tirä-yağında äylängänen söylägände cäzalandırıla.Monnan soñ 250 yıl êlek Anadoluda qoyaş sisteması döres yıraqlıqlar belän isäplänä ide. Bu çınlıq ber qayçan da bäxäsläşelmiy ide.
Monumental qapqadan êçkä kergändä sezne urtasında bötenläy qaplanmağan ber yartı gömbäz häm anıñ astında ber keçkenä basseyin qarşı ala. Bu basseyin kiresençä observatoriyanıñ çınğa aşorğan ber tör teleskopı bulıp tora.
12 basqıç tübän töşergä kiräk, här basqıç belän tarayğan basseyinda bulğan sunıñ östenä töşkän tönlä kük yöze küreneşe ğalimnärneñ xezmätendä bulıp tora ide.
Bu basseyinnıñ başında ciyılğan Astronomnar uquçılarına qoyaş sisteması häm galaktikalar xaqında mäğlümat birerlär. Sälçuqlı Mädräsälärendä bulğan kebek ike balkonlı kiñäygän Märdäsädä 8 uquçı bülmäse da bar. Basseyinı uzıp könyaq balkonına yaqın kilgändä ike poçmaqta ber qoyaş sistemasınıñ kolonnalarda urın ala. Ber bersennän bäysez häm ayırı ülçämlärdäge bu küreneşlär elektän ber tur äylänä ala ide.xäzerge könnärdä binanıñ äz genä cimerelü näticäsendä bu üzençälege yuuqqa çıqtı.
Galileodan 250 yıl êlek su teleskopınıñ belenep qullanıluı Cacabäy Mädräsäsen üzençälekle qıla.
Olı törek astronom Uluğbäyneñ Könbatış Törkistanda qorğan mädräsäseneñ ber oxşaşın barlıqqa kiterä.
Cacabäy Mädräsäseneñ üzençäleklärennän berse dä Tönyaq könçığış, Könbatış poçmaqlarında häm könbatış tarafında urın alğan 3 kolonnadan barlıqqa kilä. Ber raketanıñ 3 ayrı êtapta ğalämğa atılğan êtaplaru bu kolonnalarda urın ala. Raketanıñ qabızınuı, kütärelüe kürelä. Raketanıñ äle dä belenmägän urta ğasırda xätta ğaläm yulçılıqnıñ niçek bulaçağın bu qadär irtä küzdä totıluı iğtibarnı caläp itä. Ber Astronom mädräsäsendä raketağa ut qabızuınıñ êtaplarınıñ buluı biq qızıq. Bu Mädräsädä başqa Mädräsälärdä Ğäräpçä yäki Farsça buluına qaramastan öyrätü tele qoruçısınıñ kürsätkän iğtibar belän Törekçä bularaq bilgelängän ide.
Konyada yäşägän Mäwlanıñ maqtağan Cacabäy, yäşägän däwirgä idaräçe bularaq häm belem ölkäsenä zur öleşlär kertkän ide.
Mongollarnıñ Qırşäherne yawlap aluın tınıçlıq yulı belän totqarlap qalğan ide.
1301nçe yılında Vizantiyälelär belän alıp barılğan suğışta şähit bula.Qırşähärdä tözegän Cacabäy Mädräseseneñ könçığış öleşendä 2 qatlı törbäsenä cirlänä.


text:
Bu aqta Qırım «ükümeti»niñ matbuat hızmeti bildire.
«Biz siznen endi körüşken edik. Öyle sıcaq müitte nevbeteki çañ merasimleri keçkenine pek hoşnut olam, hususan bu yıl endi bizim mezunlarımıznı Rusiye Federatsıyasınıñ gimnı ile ozğaramız», - dedi Aksönov.
«Mezunlar Rusiyedeki Aliy oquv yurtlarına kirmege çareleri olğanı, eki tasil alıp olğanları pek yahşı da. Qırım ükümeti ve şahsen men mektepniñ er mezunına qol tutmağa azırım», - dep auttı o.
Öz nutqından soñra Aksnönov istidatlı taleberlerge mukâfatlarnı teslim etti.


text:
Çarşenbe künü, fevral 25-te, «mayıs 3» işi boyunca yaqalanğan Edem Osmanovnı SİZOdan azat ettiler.
Bunı adliyecisi Emil Kürbedinov Tsentr jurnalistskih rassledovaniy agentiligine bildirdi.
«Onıñ cezası aman-aman deñişmedi. Apis cezasını kefaletke deñiştirdiler», – dedi adliyeci.
Kürbedinovnıñ aytqanına köre, kefili Qırım devlet şurası reisiniñ muavini Remzi İlyasov oldı.
Edem Osmanov yanvar 19-da Aqmeçitte yaqarlıq noqtasında yaqalanğan edi. Onı 2014 senesi mayıs 3-te qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevni Ermeni Bazarda qarşılav aktsiyasında uquq qoruyıcı organlarnıñ hadimlerine qarşı küç qullanuvında şekleyler. Yanvar 21-de mahkeme onı eki ayğa apiske almağa qarar aldı.
Keçken sene devamında uquq qoruyıcılar 2014 senesi mayıs 3-te Ermeni Bazarda qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevni qarşılağan dört adamnı yaqaladı. Edem Ebulisov, Tair Smedlâyev, Musa Apkerimov ve Rustam Abdurahmanovnıñ cezalarını deñiştirip, SİZOdan azat ettiler. Olarnıñ kefili Rusiye prezidentiniñ Qırımdaki vekâletli temsilcisiniñ mesleatçısı Eskender Bilâlov oldı.


text:
Ukraina Tışqı İşler Nazirligi bundan evel Qırımnıñ memuriy sıñırında Rusiye FSB tarafından yaqalanğan ukrain uquq qoruyıcılarını azat etilmege talap ete. Olaranıñ tutulğanları aqqında Qırım uquq qorçalayıcı taqım haber etken edi. Mart 13 künü Ukraina TİN matbuat kâtibi Maryana Betsa yazdı ki, uquq qorçalayıcılarğa basqı yapmağa mümkün degil.
«Rusiye insan aqlarını bozmağa devam ete. Uquq qoruyıcılarğa aslı basqı yapılmaz. Ukraina vatandaşları azat etilmesini talap etemiz», – Ukaina TİN matbuat hızmeti Maryana Betsa Twitterde yazdı.
Mart 13 künü kündüz Qırımnıñ memuriy sıñırında uquq qoruyıcılar taqımını tutıqlanğanı aqqında haber etildi, olarnıñ arasında Olga Skripnik ve «Kalançak» kiriş-çıqış noqtasında Ukraina ombudsmeni ofisiniñ temsilcisi.
Ukraina Yuqaru Şurasınıñ insan aqlarında vekâletlisiniñ ofisinde, hadimlerinden biri uquq qorçalayıcılar taqımınen beraber Qırımnıñ memuriy sıñırında Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım tarafında bulunğanını tasdiqladılar, amma adını bildirmege razı olamadılar.
Olga Skripnik – uquq qorçalayıcı, Qırım uquq qorçalayıcı taqımınıñ koordinatorı, «Almenda» vatandaşlıq maarif Merkezinde çalışa. İşğalinden soñ Yaltadan qıtaiy Ukrainağa köçti.
Qırım Rusiye nezaretine keçkeninen FSB yarımadada muntazam surette tintüvler keçire, jurnalist, faaller, cemaat erbapları sorğulana, qırımtatar vatandaşları yaqalana. Uquq qorçalayıcılar bunı «farqlı fikirlerge qarşı küreş» kibi köreler.
Ukraina Tışqı işler nazirligi, işğal etilgen Qırımda ukrain vatandaşlarınıñ taqip etilmesinen raatsız olğanını bildirdi ve basqılarnı toqtatmağa çağırdı.


text:
Qırım MC prokuraturası Qırımda ukrain vatandaşlarınen alâqalı qanunsız tutuluv ve tintüvler boyunca 250 dane vaqianen bağlı 140 dane cinaiy iş açtı, dep bildirdi mayısnıñ 29-nda Kyivde, Qırım MC prokuraturası taqiqatçılarnıñ cinaiy taqiqatlar boyunca protsesual işler bölüginiñ reberi İgor Ponoçovnıy.
Onıñ sözlerine köre, yaqında biñzer işler Server Mustafayev ve Edem Smailovnıñ tutuluvı boyunca açıldı ve olar Ukraina Cinayet kodeksiniñ 146 maddesi 2 qısmına köre hasiyetlene (qanunsız şekilde azatlıqtan marun etüv, qanunsız şekilde meskenge kirüv).
«Qırım MC prokuraturası Rusiye akimiyeti ve telükesizlik organları Qırımda yapğan bütün qanunsız areketlerine qarşılıq köstere. Şahsen şaatlardan malümat almağa çare olmağanda taqiqat keçirmek pek qıyın. Sunıñ içün zarar körgen şahıslarnıñ temsilcisi olğan uquqimaye teşkilâtlarınen işbirlik yapmaq pek muim», – dedi Ponoçovnıy.
O, er bir taqip ve qanunsız areket «munasip cinaiy işlernen tasdıqlana» ve al-azırda ğıyaben haberdar etilgen 18 şubeli şahıs bar dey. KHV ve ictimaiy ağlar vastasınen bu şahıslar devamlı tesbit etile, dep qayd ete Ponoçovnıy. Söz, tintüv keçirgen ve insanlarnı tutqan telükesizlik organlarnıñ hadimleri, tevqifnen alâqalı qarar çıqarğan mahkemeciler aqqında kete.
«Qırım MC prokuraturası, Milliy politsiya, Qırım MC SBU organları çalışa, lâkin qanun bozulğan bu territoriyalarğa şahsen kirmege imkânımız olmağanı sebebinden bazı qıyıncılıqlar peyda ola», – dey Qırım MC prokuraturası temsilcisi.
«Qırım birdemligi»niñ faali Server Mustafayev mayısnıñ 21-nde FSB hadimleri tarafından Bağçasarayda tutulğan edi. Onen beraber 15 yıl devamında Bağçasarayda diniy merasimler ötkergen Bağçasaray rayonı Topçıköy (Dolinnoye) köyüniñ sakini Edem Smailov da tutulup tevqif etilgen edi.
Ekisi de Rusiyede yasaqlanğan «Hizb ut-Tahrir» musulman teşkilâtınenalâqaları olğanında şeklene.
Rusiye Qırımnı ilhaq etken soñ, mustaqil jurnalistler, cemaat ve qırımtatar milliy areketiniñ faalleri, qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaqlanğan «Hizb ut-Tahrir» ile alâqaları olğanında şeklengen musulmanlarnıñ evlerinde sıq-sıq tintüvler keçirilip başladı.


text:
Rusiye FSBsi, Qırımda sanki Mustafa Cemilev ve Refat Çubarovnıñ kontroli altında ekstremist gruppasınıñ meydanğa ketirilmesi aqqında bildirerek, Qırımtatar Milliy Meclisini BMTniñ Halqara mahkemesi ögünde itibardan tüşürmek istey. Bu fikirni Qırım.Aqiqat Radiosı efirinde Meclisniñ azası, Qırımtatar halqınıñ aqlarını qorçalav komitetiniñ reisi Eskender Bariyev bildirdi.
Bariyev: «Bu, Qırımtatar Milliy Meclisi, onıñ reisi Refat Çubarov ve qırımtatarlarnıñ lideri Mustafa Cemilevniniñ itibardan tüşürilmesine doğrultılğan informatsion ve uquqiy iftiradır. Ve emiyetlisi şu ki, bu, BMT Halqara mahkemesiniñ nevbetteki oturışuvı arfesinde ve onıñ, Rusiye Federatsiyası Meclisniñ faaliyetine yasağını lâğu etmek kerek, degen ara qararından bir yıl keçken soñ olıp keçe. Menim fikrimce, Rusiye, yañı oturışuvlarğa qadar, Meclisniñ sanki ekstremist ya da terrorist teşkilâtı olğanına dair mümkün olğanı qadar çoq yalan şaatlıqlarnı toplamaq istey» – dep qayd etti.
Mayıs 21-de Rusiye FSBsi, sanki Qırımda, Ukraina Yuqarı Radası deputatı Mustafa Cemilevnıñ yardımcısı Erol Veliyev tarafından «Refat Çubarovnıñ emiri boyunca ve SBUnıñ qol tutuvı ile» meydanğa ketirilgen ekstremist gruppasınıñ areketini toqtattı, dep bildirdi.
Rusiyeniñ versiyasına köre, Harkivde teşkil etilgen gruppağa Veliyevden ğayrı «sabıq boksçu sprotçular» Steşenko ve Tretyakov kirdiler.
FSB, Steşenkonı 2018 senesiniñ aprelinde «Qırım territoriyasına kirgende» yaqalağanını ve «onıñ anda Veliyev tarafından provokatsiyalar azırlamaq ve amelge keçirmek içün yollanılğanını» bidlirdi. Rusiye Veliyev ve Tretyakovğa qarşı qabaatlavnı ğiyabiy şekilde çıqardı, olar «federal qıdırıluv cedveline kirsetildi».
Ukraina telükesizlik hizmeti, Rusiye FSBsiniñ, ilhaq etilgen Qırımda Ukrainanıñ mahsus hizmetleri yardımınen «ekstremist gruppasınıñ meydanğa ketirilmesi» aqqında malümatı kerçekke uymay, dep bildirdi.
Aprel 12-de «Qırım SOS» cemiyet teşebbüsiniñ faaliyetçileri, Harkiv sakini, ukrain Aleksandr Steşenkonıñ anasına atıfta bulunaraq, Rusiye telükesizlik hadimleriniñ onı «Çongar» keçirüv noqtasında Rusiye tarafından ilhaq etilgen Qırımğa kirgende yaqalağanlarını bildirdiler. Rusiye polisiniñ hadimleri tarafından berilgen raportlarğa binaen, aprel 12-de Steşenkonı «qanuniy talapqa boysunmağanı içün yaqaladılar» (Rusiye Memuriy cinayetler kodeksi, madde 19.3). Aynı şu künü Aqmescitteki Jeleznodorojnıy rayon mahkemesi Steşenkonı 12 künge tevqif etti.
Aprel 24-te Steşenkonı memuriy cezalarnı çekken şahıslar içün mahsus qabul etüv yerinden (spetspriyomnikten) belli olmağan tarafqa alıp kettiler. Daa soñra advokat Ayder Azamatov Harkiv sakininiñ alıp qaçılması aqqında bildirdi.
Qırım Rusiye tarafından ilhaq etilgen soñ FSB yarımadada mustaqil jurnalistler, qırımtatar faaliyetçileri, muhalefet ve Ukrainanıñ tarafdarı olğan cemiyet erbapları ve diniy azlıqlarnıñ vekillerine qarşı muntazam surette yaqalavlar, tintüvler ve sorğular teşkil ete. Aq-uquq qorçalayıcıları Rusiye telükesizlik hadimleriniñ bu areketlerine, siyasiy motiv ile yapılğan areketler, deyler.


text:
Qırımlılarğa Yalta-İstanbul arasında daimiy deñiz yolcu alâqasını ğayrıdan açmağa söz bereler. Salı künü, fevral 24-de, Qırımnıñ kurort ve turizm naziriniñ muavini Olga Burova aytqanı kibi, gemiler Yalta limanlarına aprel ayından yürmege başlaycaq, – haber ete RİA Novosti
Onıñ sözlerine köre, «Adriana» gemisi Yalta – İstanbul arasında yürecek, Yaltadan er cumaertesi künü çıqacaq, İstanbulda üç kün olıp, cuma künü Yaltağa qaytacaq.
«Qırım turoperatorlarımız ile Qırımnı ziyaret ete bilecek türk turistleri içün «Adriana» gemisiniñ qatnav cedveline kelişken mahsus ziyaretlerni teşkil etecekmiz», – dedi Burova.
Evel aytılğanı kibi, yazda Qırım akimiyeti Aqmescitten Türkiyege halqara seferlerini ğayrıdan açacaq edi. Uçaq Anapada enip, İstanbulğa uça edi, böyleliknen akimiyet cezalardan qaçınmağa tırışa edi. Amma küzde İstanbul ve Aqmescit arasında ava alâqası toqtatıldı.


text:
Ükümetniñ yıllıq esabatına qol tutuv boyunca komunnikatsion kampaniya
Haber siyaseti Nazirligi Ükümetniñ yıllıq esabatına qol tutuv boyunca komunnikatsion kampaniyanı taqdim ete.
Haber siyaseti Nazirligi “GOODMEDİA” ile işbirlikte altı içtimaiy rolik yarattı: “Ukrain biznessi içün yatırımlar”, “Yaşayışnıñ eyileşmesi içün devlet detsentralizatsiyası”, “Ukrainler içün lâyıq içtimaiy standartlar”, “Ukrainler içün bedava ilâclar”, “Açıq akimiyet”, ve “Ukraina ihtisadiyatınıñ yüksetilmesi”.
Videolevhalar ihtisadiyat, devlet idareligi ve media temnlevniñ çeşit saalarında Ükümet islâatları aqqında eali haber etilmesi içün yaratılğan edi. Bundan da ğayrı, devlet detsentralizatsiyası islâatı implementatsiyasınıñ yolı ve manası aqqında.
Rolikler milliy ve vilâyet telekanallarında yayınlanacaq.
İçtimaiy rolikler çıqarılmasına sımarışlar ProZorro halq ögündeki tedarikleri elektron sisteması yardımınen yaratıldı.
Cedvel


text:
Çuvaş tili
Çuvaş tili (öz adı ЧӑBaш чӗлxи) - uzaq bir türkiy tildir. Añlaşlıq kelişik çoq alçaq olğanı içün uzun devir Türkiy til olğanı qabul etilmegendir.
Rusiyede Çuvaşistan Cumhuriyetinde ekinci resmiy tildir. Diger Türkiy tillerinden ayrı qalıp, izolâtsiyanda digerlerinden uzaqlaşqan Çuvaş tili laf etken Çuvaşlar hristiandır. Çuvaş tilini eski Bulğar Türkleriniñ musulman olmağan köylülerniñ keliştirgeni ve bugünge qadar ketirgeni tüşünile.
Fonetik hususiyetler[deñiştir | kodunı deñiştir]
Künümizde diger Türkiy tillerge eñ uzaq olğan Çuvaş tiliniñ müim ses deñişimleri bar:
- Ş > L deñişme: meselâ çul (taş) (bu yerde ayrıca t>ç ve a>u deñişimleri de bar), kĕmĕl (kümüş).
- A > U deñişme: meselâ ut (at)
- Z > R deñişme: meselâ epir (biz), sakăr (sekiz), esir (siz), păru (buzağı).
- D > R deñişme: meselâ eski Türkçe hadaq>adaq>uraq>urağ> ura (ayaq); eski Türkçe hud->hur- (qoymaq).
- T > Ç deñişme (bazı sözlerde olmaylar): meselâ çul (taş). Bazı fiillerde bu tür deñişmelerge rastkelmey; tolmaq fiiliniñ Çuvaşça (tul-) şeklindedir.
- Q > Y deñişme: meselâ yun (qan).
Çuvaşlar bayağı deñişik bir Kiril elifbesinde oqup yazalar.


text:
«Eho Moskvı» malümatına köre, advokat Rusiyeniñ Taqiqat komitetine şikâyet etti. Advokat bergen vesiqağa köre, Qırımda yaqalanğan Sentsovnı Aqmescitteki FSB idaresinde köteklediler ve qorquzdılar.
Dizne bildire ki, şimdi Sentsov Moskvada SİZOda buluna. Advokatnıñ aytqanına köre, anda rejissör zarar körmey.
Rusiye FSB ukrain kinorejissöri Oleg Sentsovnı terakt teşkil etilmesinde qabaatlay. Onı mayıs 11-de Aqmescitte yaqaladılar.
Ukraina tarafı Rusiyeden bir qaç kere rejissörni azat etmege talap etti.
Çarşenbe künü, iyün 4-de, Kiyevdeki Frenkistan elçihanesi yanında faaller «işğal etilgen Qırımda Rusiye mahsus hızmetleriniñ hadimleri tarafından insan aq-uquqlarınıñ bozuluvına» emiyet bermege rica ettiler.
Faaller Frenkistannı bu meseleni iyün 6-da Normandiyada ittifaqdaşlar orduları qonmasınıñ 70 yıllığınen bağlı tedbirlerde muzakere etmege çağırdılar. Bu merasimlerge Rusiye prezidenti Vladimir Putin de davet etildi.


text:
Elâk olğan Fevzi Edemovnıñ ağası – Asan Cemilevniñ adliyecisi Hayserniñ işi boyunca cinaiy ketişatnıñ baqıluvı içün appelâtsiyanı beregenini aytıp keçti. «İş sebeplerini iyün 20-ne qadar ögrenecekler, bu vaqıtqace Hayser apiste olacaq» – dedi o.
Edemovnıñ sözlerine köre, iyün ayında Cemilevniñ cinaiy işinde noqta qoyıp, qabaatını seslendirmek kerekler.
Hayser 2013 senesi mayıs 27 künü öz Bağçasaray evindeki azbarında yaqalanğan edi. Onıñ atışı neticesinden yerli sakin, 43 yaşında olğan Fevzi Edemov elâk oldı. Mustafa Cemilevniñ sözlerine köre, silânı oğlı onıñ evinden alğan eken.
Kiyevde etilgen ruhiy teşkerüv Hayserniñ sağlam olğanını kösterdi. Prokuratura onı huligan sebeplerden etilgen öldürüvde qabaatlay. Maddeniñ cezası 10-15 yıllıq ya da ömürniñ soñuna qadar apis cezasıdır.
Yarımadanıñ işğalinden soñ Hayser Cemilevniñ işini Qırım «prokuraturasına» «hatalarnı tüzetmek içün» yolladılar. Bunıñnen beraber mayıs 15 künü Rusiye uquq qorçalayıcıları Cemilevniñ oğlunıñ işi boyunca taqiqatlarğa inanmağanını aytıp, halq deputatı Mustafa Cemilevniñ evinde tintüvni keçirdiler.


text:
Cumaaqşamı künü, dekabr 4-te, ATO quvetleri duşmannıñ mevzilerine 20 kere darbe endirdi. Bunı ATO matbuat merkezi bildire.
«Duşman toplarından zarar körgen mesken yerler: Krımskoye, Nijneye, Staniçno-Luganskoye, Sokolniki, Starıy Aydar, Olhovoye, Sçastye, Slavnoye, Tonenkoye, Novokalinovo, Krasnogorovka, Avdeyevka, Debaltsevo, Uglegorsk, Orlovo-İvanovka, Kamışevaha, Novolaspa, Bogdanovka, Olginka, Novotroitskoye», – aytıla beyanatta.
Ukrinform malümatına köre, boyevikler ukrain askerlerine qarşı ateş açmağa devam eteler. Mariupol tarafında Çermalik mesken yeri ateşke oğratıldı. Kün devamında olar raketa top, minaatıcı ve diger silânı qullanıp, ukrain arbiyleriniñ mevzilerine 31 kere ateş açtılar.


text:
Qırımda balalar içün islâm boyunca yañı “Yañı baar” metodik qullanma neşir etildi (FOTO)
Mektepten aldın balalar içün metodik qullanma üzerinde Qırım ve Aqyar musulmanları diniy idaresiniñ “Faydalı ilim” medeniy-maarif leyhasınıñ ocaları çalıştı.
Metodik qullanma eki qısımdan ibaret.
Birincisi — nazariy — “Yañı baar” leyhasınen tanış ete ve mektepten aldın, başlanğıç mektep talebelerni oqumağa ögretmek içün usullarnı köstere. Mında bu saada çalışqan mütehassıslarnıñ tedqiqatları kösterile. Derslerniñ qaideleri, bundan da ğayrı sınıfnıñ donatmaları tasvir etile.
Qullanmanıñ ameliy qısımında talebelerde oquşqa meraq doğurmaq ve keçken malümatlarnı menimsemek, balalarda fikir etüv qabiliyetini inkişaf etmek içün yollar kösterilgen. Bundan da ğayrı, qullanmağa balalarda doğru nefes aluv oyunları boyunca mütehassıslarnıñ tevsiyeleri kirsetilgen. İleride bu bilgiler balalarğa arap elifbesiniñ seslerini doğru telâffuz etmege yardım ete.
Qullanmada 30 ders planı bar, olar kuslarnıñ esas yönelişlerini qavrap ala. Bu Rusiyede mektepten aldın balalar içün çıqıqarılğan birinci qullanmadır.
Metodik qullanmanı Qırım ve Aqyar musulmanları diniy idaresinde (Aqmescit ş. Kurçatova, 4 soq.) ya da “Terciman” (Aqmescit ş. Sevastopolskaya, 44 soq.) tükânında satın almağa mümkün.
MDT Qırım MDİ matbuat hızmeti


text:
Kyivde dekabr 15-de Qırım evinde jurnalist Nikolay Semenanıñ «Tamamen alındı» adlı fotoresimler sergisiniñ açılışı ötkerilecektir.
Sergide Qırımda FSB hadimleri jurnalistniñ fotoarhivini alğanda saqlap qalğan fotoresimler taqdim etilecek.
Er kes Qırımda ifade serbestliginen bağlı munaqaşağa da qoşula bile.
Baarde Qırımda Qırım.Aqiqat ile işbirliginde şeklengen jurnalistlerniñ evlerinde tintüvler olıp keçti. Radio Svoboda müellifi Nikolay Semenağa qarşı Rusiye Federatsiyasınıñ topraq bütünligini bozmaq çağıruvları şeklenmesi ile cinaiy iş açıldı. Rusiye taqiqatı oña yarımadanı terk etmege yasaq etti.
Ukraina Tışqı işler nazirligi işğal etilgen Qırımda Ukraina vatandaşları, şu cümleden Nikolay Semenanıñ taqip etilmesinden qasevetlengenini bildirip, oña qarşı yapılğa basqını toqtatmağa çağırdı.


text:
Törkiyäneñ “Polimex” şirkäte Qazanda säwdä üzäge töziyäçäk
Proyektnıñ sonğı xäle Tatarstan ilbaşınıñ raslawına täq’dim itelde
Tatarstan ilbaşı Röstäm Miñnexanov bu qısada “Polimex” xoldingı räsmi zatları belän küreşte.
Anda Qazannıñ tarixi üzägendä tözeläçäk säwdä üzägeneñ sonğı xäle Tatarstan ilbaşınıñ raslawına täq’dim itelde.
Törkiyäneñ “Polimex” şirkäte Tatarstan başqalasınıñ Butlerov häm Nekrasov uramnarı kiseşkän urında säwdä üzäge töziyäçäk.
“Espace” isemle kompleksta säwdä üzäge, ofislar,gizü urınnarı bulaçaq.
”Polimex” idarä şurası başlığı Êrol Tabanca süzlärenä kürä êlegräk rizasızlıqlar tudırğan Mullanur Vaxitov häykäle urnaşqan urın saqlanıp qalaçaq.
Räşit Näcmetdinov isemendäge şaxmat mäktäbe isä yaña urınğa küçereläçäk.
İlbaşı Röstäm Minnexanov säwdä üzäge proyektınıñ böten neçkäleklärne küzdä totıp äzerlänüen, başqala xalqı teläkläreneñ cirenä citkerelüen häm proyektnıñ şähär arxitekturasına turı kilüe kiräklegen citkerde.
Tatarstan ilbaşı şirkät räsmi zatlarınnan park êşlägändä yäşellekkä kübräk urın qaldıruların da soradı.
fotoräsem: tataristan.ru


text:
Arapça meyve isimleri; öğrenmek isteyenler ve gerektiğinde ihtiyacı olanlar için güzel bir resim ve liste.
Arapça meyve isimleri
Arapça ceviz yazısı ve resmi:
Arapça çilek yazısı ve resmi:
Arapça ahududu yazısı ve resmi:
Arapça enginar yazısı ve resmi:
Arapça şeftali yazısı ve resmi:
Arapça kızılcık yazısı ve resmi:
Arapça balkabağı yazısı ve resmi:
Arapça salatalık yazısı ve resmi:
Arapça nar yazısı ve resmi:
Arapça hurma yazısı ve resmi:
Arapça limon yazısı ve resmi:
Arapça muz yazısı ve resmi:
Arapça greyfurt yazısı ve resmi:
Arapça domates yazısı ve resmi:
Arapça portakal yazısı ve resmi:
Arapça badem yazısı ve resmi:
Arapça üzüm yazısı ve resmi:
Arapça kayısı yazısı ve resmi:
Arapça armut yazısı ve resmi:
Arapça kestane yazısı ve resmi:
Arapça patlı yazısı ve resmi:
Arapça fasulye yazısı ve resmi:
Arapça incir yazısı ve resmi:
Arapça erik yazısı ve resmi:
Arapça elma yazısı ve resmi:
Arapça ananas yazısı ve resmi:
Arapça ayva yazısı ve resmi:
Arapça yeşil erik yazısı ve resmi:
Arapça dut yazısı ve resmi:
Arapça karpuz yazısı ve resmi:
Arapça kavun yazısı ve resmi:
Arapça kiraz yazısı ve resmi:
Arapça meyve isimleri…


text:
Mayıs 29-da Qırımda, Eski Qırım (Starıy Krım) şeeri yanındaki ormanda zorbalıqnen öldürilgen yaş qadınnıñ cesedi tapıldı.
Bu aqta Rusiyege boysunğan İçki işler nazirliginiñ Qırım baş idaresiniñ matbuat hızmeti bildire.
Müessisede bildirilgenine köre, mayıs 29-da aqşam İçki işler nazirlginiñ İslâm-Terek rayonı boyunca bölüginiñ nevbetçi bölügine yerli sakinden onıñ 36 yaşındaki tatası ğayıp olğanı aqqında haber keldi. Elde etilgen malümatqa köre, yaş qadın evge qaytmadı, onıñ telefonında bağ bozuldı, onıñ bulunğan yeri belli degil edi. Qıdıruvlardan soñ qadınnıñ cesedi tapıldı.
«İçki işler bölüginiñ hadimleri cinayet yapqanında şeklenilgen kişini yaqaladı. Bu, 30 yaşındaki İslâm-Terek rayonınıñ sakini oldı, o qabaatnı boynuna alğanı aqqında ariza yazdı ve yaş qadınnı öz avtomobiline mayıs 29-da aqşam cemaat naqliye turağında alğanını añlattı. Bir sıra mahkeme ve tıbbiy ekspertizalarnıñ keçirilmesi belgilendi», – dep bildireler İçki işler nazirliginiñ baş idaresinde.
Bundan da ğayrı, Qırımda Taqiqat komiteti bu vaqia boyunca cinaiy iş açqanı aqqında qayd etile.
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov Facebook saifesinde öldürilgen qadın Tamğacı (İzümovka) köyüniñ sakini olğanını yazdı.
«Bilem ki, cenazege Qırımnıñ bütün köşelerinden çoq insan endi yol aldı. Öldürilgen Mumineniñ qorantası, anası ve eki ağası, maneviy ve maddiy destegimizge muhtac», – dep qayd etti Çubarov.
Onıñ bildirgenine köre, yüz bergen vaqia «Qırımda qırımtatarlarğa qarşı yapılğan nevbetteki cinayettir».
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Mamır 31, 2014 | avtor shalqar
Ü.j. 30 mamırda QR Sırtqı ister mïnïstri Erlan Idırısov Argentïnanıñ SİM basşısı Éktor Tïmermanmen onıñ Qazaqstanğa resmï saparı ayasında,
Mamır 31, 2014 | avtor shalqar
Ağımdağı jıldıñ 26 mamırında Mäskewde Qazaqstan Respwblïkasınıñ Reseý Federacïyasındağı Elşisi Marat Täjïnge Reseý tabïğï ğılımdar akademïyasınıñ (RAEN) qurmetti şeteldik
Mamır 30, 2014 | avtor shalqar
Bügin äl-Farabï atındağı Qazaq Ulttıq wnïversïtetinde Stwdentterge arnalğan qızmet körsetw ortalığınıñ saltanattı aşılwı boldı. Osı ortalıqta XQKO-nıñ da bölimşesi jumıs
Mamır 30, 2014 | avtor shalqar
Ü.j. 29 mamırda QR Sırtqı ister mïnïstri Erlan Idırısov Qazaqstanğa jumıs saparımen kelgen Monako SİM basşısı Joze Badïamen kezdesti.
Mamır 29, 2014 | avtor shalqar
Memlekettik rämizder — memleketimizdiñ negizgi quramdas bir böligi. Altın kün men qıran beýnelengen kök Twımız, barşa qazaqstandıqtardıñ
Mamır 29, 2014 | avtor shalqar
Ü.j. 28 mamırda Qazaqstannıñ Omandağı Elşisi Erjan Muqaş Oman Aqparat mïnïstri doktor Abdwlmwnï bïn Manswr bïn Saïd Xasanïmen kezdesti.
Mamır 29, 2014 | avtor shalqar
2014 jılğı 26-27 mamır aralığında Ulan-Batır qalasında qazaqstan-moñğol ükimetaralıq sawda-ékonomïkalıq, ğılımï-texnïkalıq jäne mädenï-gwmanïtarlıq ıntımaqtastıq jönindegi komïssïyasınıñ (ÜAK) 6-şı otırısı
Mamır 29, 2014 | avtor shalqar
Ü.j. 26 mamırda Afïnada QR Prezïdenti N. Nazarbaevtıñ «Qazaqstan jolı – 2050: Bir maqsat, bir müdde, bir bolaşaq» attı
Mamır 28, 2014 | avtor shalqar
1 mawsım – balalardı qorğaw künine oraý «XQKO» RMK Almatı qalası boýınşa fïlïalında «Ärqaşan kün sönbesin!» attı balalar merekesi ötti.
Mamır 28, 2014 | avtor shalqar
Ağımdağı jılı 26 mamırda Qazaqstannıñ Fïnlyandïyadağı Elşisi Ğalımjan Qoýşıbaev «Patrïya» (Xelsïnkï) fïn uşqıştar trenïng-ortalığında kompanïyanıñ basşılığımen jäne Fïnlyandïyada oqw-uşw


text:
Resey Prezïdenti Sïrïya mäselesin rettewge qosqan ülesi üşin Nursultan Nazarbaevqa alğıs ayttı
ASTANA. QazAqparat - Resey Prezïdenti Vladïmïr Pwtïn Sïrïyadağı axwaldı rettew üşin kelissözder alañın usınğan Qazaqstanğa jäne Memleket basşısı Nursultan Nazarbaevqa alğısın bildirdi, dep xabarlaydı QazAqparat.
Soçïde ötken «Valday» xalıqaralıq dïskwssïyalıq klwbınıñ otırısı barısında Qazaqstannıñ Xalıqaralıq qatınastar jönindegi keñesiniñ törağası Erlan Qarïn RF basşısı Vladïmïr Pwtïnnen Sïrïyadağı axwaldı rettew boyınşa Astana procesiniñ aralıq nätïjeleri jöninde suradı.
«Sizben ötken jılğı kezdeswimiz Sïrïyadağı axwal, Aleppo aynalasındağı jağdayğa qatıstı ötti. Bïılğı jıldıñ basında Sïrïyadağı axwaldı rettew boyınşa Astana procesi iske qosıldı. Alğaş ret Qazaqstan elordası - Astanada qarsı küreswşi ärtürli taraptardıñ, sonday-aq atalmış procestiñ kepilger elderi - Resey, Türkïya jäne Ïrannıñ ökilderi kelissözder üsteline otırdı. Kelissözderdiñ birneşe rawndı ötti, qujattar qabıldandı. Astana procesiniñ aralıq nätïjelerine qanday bağa berer ediñiz? Jäne tağı bir mäsele, qazir Tayaw Şığıstağı dağdarıs jaña reñk alıp otırğanın körip otırmız. Men öziñiz atap ötken Soltüstik Ïraktağı kürdterdiñ referendwmı, Kerkwktegi äskerï operacïya jäne jalpı Sïrïyadağı äskerï axwaldıñ özgerwi twrasında aytıp otırmın. Sïrïya dağdarısın rettew keleşegi qanday jäne Tayaw Şığıstağı jalpı axwaldı qalay bağalaysız?», - dedi Erlan Qarïn.
«Sïrïyalıq rettew jäne Astana procesine qatıstı aytar bolsam, eñ aldımen, Qazaqstanğa jäne Prezïdent Nazarbaevqa bizge jäne osı procestiñ özge qatıswşılarına Astana alañın usınğanı üşin alğısımdı bildiremin. Qazaqstan jay ğana bas qosatın jer emes. Ol - öte qolaylı alañ. Men munda Qazaqstannıñ beytarap pozïcïyasın, Qazaqstannıñ bul aymaqtıñ qanday da bir işki şïelenisterine eşqaşan aralaspağanın, kerisinşe, bedeldi bitimger bolıp tabılatının aytıp otırmın. Ayta keteyin, Prezïdent Nazarbaev barlıq şïeleniswşi jäne bitimge kelwşi taraptardı kelissözder üsteliniñ basında ustap qalw üşin belgili bir jawapkerşilikti öz moynına alğan kezder de bolğan. Sol üşin alğısımız şeksiz. Astana procesiniñ bet alısı oñ, ärïne, problemalar da joq emes. Biraq jalpı - pozïtïvti», - dep jawap qayırdı Vladïmïr Pwtïn.
Sonday-aq Resey basşısı Sïrïya boyınşa eñ mañızdı mäselege - qantögisti toqtatwğa qol jetkizw mümkin bolğanın atap ötti.
«Türkïya, Ïran jäne Sïrïya ükimetiniñ ustanımınıñ arqasında özekti mäseleler boyınşa pozïcïyalardı jaqındastırwğa mümkin boldı, bul - qantögisti toqtatw. Sonday-aq deeskalacïya aymaqtarın qurw, bul - Sïrïya boyınşa soñğı eki jıldağı jumıstardıñ, sonıñ işinde Astana procesiniñ bastı jetistigi. Ayta keteyin, Astanadağı kelissözderge qatıspaytın, biraq qaşıqtan qatısıp otırğan jäne bolıp jatqan procesterge ıqpal etetin özge elder de, sonıñ işinde AQŞ aytarlıqtay ülesterin qoswda. Biz amerïkalıq äriptestermen bul mäsele boyınşa özara qarım-qatınastamız. Olar turaqtı, biraq oñay emes, pikirtalastar da bolıp turadı. Degenmen, bul ıqpaldastıqtıñ negatïvten burın, pozïtïvti tustarı köp. Osı waqıtqa deyin biz köp mäsele boyınşa bir mämilege qol jetkizip keldik, sonıñ işinde Ïzraïl men Ïordanïya memleketteriniñ müddeleri bar deeskalacïyanıñ oñtüstik aymağı boyınşa. Ärïne, bul proceske Sawd Arabïyası, Mısır, Ïordanïya, Katar jäne şağın, biraq mañızı joğarı köptegen özge elderdiñ oñ ıqpalı tïip otır», - dedi ol.
Atalmış mäsele boyınşa perspektïvalarğa toqtalğan V.Pwtïn, jaqın waqıtta bul aymaqta lañkesterdiñ közi joyılatının ayttı. Sonımen qatar, deeskalacïya aymaqtarın qurwdan keyin kelesi kezeñge ötw közdelip otırğanın jetkizdi.
«Barlıq etnïkalıq jäne dinï toptar, ükimet pen oppozïcïya qatısw üşin Sïrïya xalqınıñ kongresin qurw ïdeyası bar. Bul sayasï rettewdiñ kelesi mañızdı qadamı bolar edi», - dep tüydi RF Prezïdenti.