text:
Isbilermenlik subektleriniń eksport potencialın bunnan bılay da keńeytiw ilajları haqqında
2022-10-03
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń pármanı
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2022-jıl 28-yanvar'daǵı «2022-2026-jıllarǵa mólsherlengen Jańa Ózbekstannıń rawajlanıw strategiyası haqqında»ǵı PP-60-sanlı Pármanı hám Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń isbilermenler menen 2022-jıldaǵı «ashıq formattaǵı sóylesiwi»nde belgilengen wazıypalardı ámelge asırıw, sonday-aq, eksport jumısın qollap-quwatlaw sistemasın bunnan bılay da jetilistiriw maqsetinde:
2022-jıl 1-noyabr'den baslap:
bir eksport shártnaması kóleminde kelip túspegen valyuta summası eksportqa júklengen jámi ónim bahasınıń 5 procentinen aspaǵan jaǵdayda múddeti ótken debitor qarızdarlıq esaplanbaytuǵını hám isbilermenlik sub'ektine járiyma qollanılmaytuǵını;
eksport etiwshi shólkemlerge payda salıǵı hám aylanısınan alınatuǵın salıq boyınsha salıq salınatuǵın bazanı azaytıw kórinisindegi jeńililkler tovarlar (jumıslar, xızmetler) dı realizaciyalawdan túsken ulıwma túsimdegi eksport kóleminiń úlesine qaramastan qollanılatuǵını;
qawın (SEJ TN kodı 1207 70 000 0), gúnji dáni (SEJ TN kodı 1207 30 000 0), gorchica (SEJ TN kodları 1207 50 1000, 120750 900 0) hám maqsar (SEJ TN kodı 1207 60 000 0) tuqımlarınıń eksportına ruxsat beriletuǵını belgilep qoyılsın.
Innovaciyalar hám sırtqı sawda ministrliginiń eksportshı kárxanalar ashıq tańlaw arqalı saylap alınıp, olardı jetekshi eksportyorlerge aylandırıw hám hár tárepleme qollap-quwatlaw boyınsha «Jańa Ózbekstan – básekige shıdamlı ónimler eli» baǵdarlamasın (keyingi orınlarda – Baǵdarlama) ámelge asırıw haqqındaǵı usınısı maqullansın.
Onda, Baǵdarlama sheńberinde eksportshı kárxanalardı tańlap alıw tómendegi normalar tiykarında ámelge asırıladı.
eksportshı kárxanalar yuridikalıq tárep sıpatında dizimge alınǵan jáne keminde keyingi eki jıl dawamında jumıs alıp barıp atırǵan bolıwı;
keyingi 12 ay dawamında eksport etilgen tayar ónim summası 1 million AQSh dollarınan artıq bolıwı;
ulıwma túsim kóleminde eksporttan túsim úlesi 30 procentten joqarı bolıwı;
eksportqa shıǵarılıp atırǵan tayar ónimlerdiń túri 2 den zıyat bolıwı;
keyingi 12 ay dawamında eksport geografiyası, qońsılas mámleketlerdi esapqa almaǵan halda, 2 mámleketten zıyat bolıwı;
keyingi 12 ay dawamında ámelge asırılǵan eksport kóleminde múddeti ótken debitorlıq qarızdarlıqtıń úlesi 5 procentten az bolıwı.
Investiciyalar hám sırtqı sawda ministrligi kárxanalardıń dizimi usı normalarǵa muwapıq Eksport etiwshilerdi qollap-quwatlawdıń birden-bir portalında (222.3xp945p945al8.7z) onlayn tártibinde avtomat tárizinde reyting tiykarında qáliplestiriliwi hám hár 6 ay dawamında jańalap barılıwın támiyinlesin.
3 Tómendegiler:
a) Baǵdarlamanıń basqıshpa-basqısh 200 (reyting tiykarında birinshi basqıshta 50, 2023-jıl 1-yanvar'dan baslap 100, 2023-jıl 1-iyul'den baslap 200) eksportshı kárxanalardı qosımsha qollap-quwatlaw hám olardı xoshametlew arqalı ámelge asırılatuǵını;
b) Baǵdarlamaǵa kirgizilgen eksportshı kárxanalar:
eksport hám oǵan teńlestirilgen operaciyalardı ámelge asırǵanda nol'lik dárejeli qosımsha qun salıǵı stavkası qollanılıwı nátiyjesinde payda bolǵan salıqtıń artıp ketken bólegi olardıń múrájatına tiykarlanıp tezletilgen tártipte 7 kún ishinde tolıq qaytarıp beriletuǵını;
aylanba qarjılardı tolıqtırıw ushın kredit alıwda kommerciyalıq banklerge eksport shártnamaların girew támiyinatı sıpatında qabıl etiw usınıs etiletuǵını;
Eksporttı qollap-quwatlaw qorınıń esabınan eksport aldı hám eksport penen baylanıslı sawda operaciyaların qarjılandırıw ushın keyingi 12 ay dawamında ámelge asırılǵan eksport kóleminen kelip shıqqqan halda:
eksport kólemi 1 million dollardan 5 million dollarǵa shekem bolǵanda – 1 million dollarǵa shekem;
eksport kólemi 5 million dollardan 10 million dollarǵa shekem bolǵanda – 2 million dollarǵa shekem;
eksport kólemi 10 million dollardan 15 million dollarǵa shekem bolǵanda – 3 million dollarǵa shekem;
eksport kólemi 15 million dollardan 20 million dollarǵa shekem bolǵanda – 4 million dollarǵa shekem;
eksport kólemi 20 million dollardan artıq bolǵanda – 5 million dollarǵa shekem muǵdarda qarjılay resurslar ajıratılatuǵını;
bir xalıqaralıq standarttı engiziw hám sertifikatı alıw ushın olarǵa 30 million AQSh dollarınan kóp bolmaǵan muǵdarda qarjılay járdem beriletuǵını;
biznes processler, eksport kólemin arttırıw hám marketing izertlewlerin ámelge asırıw ushın sırt el másláhátshileri tartılatuǵını belgilep qoyılsın.
Sırtqı sawda, investiciyalar, jergilikli sanaattı rawajlandırıw hám texnikalıq jaqtan tártipke salıw máseleleri boyınsha Húkimet komissiyası Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi, wálayatlar Tashkent qalası hákimlikleri menen birgelikte 2022-jıl 1-noyabr'ge shekem respublikanıń hár bir aymaǵınan potencialı joqarı 100 jergilikli kárxananıń sırtqı bazarlarǵa shıǵıwına jol ashıp beriw maqsetinde «isbilermennen – eksportyorge shekem» principi tiykarında ilajlar baǵdarlamasın islep shıǵıp tastıyıqlansın jáne onıń orınlanıwın qadaǵalap barsın.
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń ayırım hújjetlerine qosımshaǵa muwapıq ózgerisler kirgizilsin.
Investiciyalar hám sırtqı sawda ministrligi mápdar ministrlik hám uyımlar menen birgelikte eki ay múddette:
Ózbekstan Respublikasınıń «Valyutanı tártipke salıw haqqında»ǵı nızamına tiyisli ózgerisler hám qosımshalar kirgiziw boyınsha usınıslar islep shıqsın;
nızamshılıq hújjetlerine usı Pármannan kelip shıǵatuǵın ózgerisler hám qosımshalar haqqında Ministrler Kabinetine usınıslar kirgizsin.
Usı Pármannıń orınlanıwın qadaǵalaw Bas ministrdiń orınbasarı J.A.Xodjaevqa júklensin.
Ózbekstan Respublikası
Prezidenti Sh.MIRZIYOEV
Tashkent qalası,
2022-jıl 30-sentyabr'


c: text/html

text:
Rusiye nezareti altındaki Aqmescit Merkeziy rayon mahkemesi mayısnıñ 18 cumaaqşamı künü bir kün evel qırımtatar halqınıñ sürgün qurbanlarını añma Kününe bağışlanğan tedbirniñ iştirakçisi olğan 19 yaşındaki Seytasan Asanov mahkeme etilecek. Bu aqta «Qırım birdemligi» teşkilâtı haber ete.
Haber etilgenine köre, adliyeci Edem Semedlâyev mayısnıñ 18-zi sabasına qadar Asanov bulunğan politsiya bölügine kirsetilmegen.
Mayısnıñ 17-nde aqşam Aqmescit rayonınıñ qırımtatarlar kütleviy yaşağan Aq-Meçit Camide qırımtatar halqınıñ sürgün qurbanlarını añma Kününe bağışlanğan – «Qalbiñde ateş yaq» - aktsiyası ötkergen qırımlılar tutulıp alınğan edi. Tutulğan ve arasında çağına yetmegen balalar olğan yigirmige yaqın insan beş dane politsiya maşnasınen Aqmescit rayon politsiya idarelerine dağıtıldı.
Daa soñra tutulğan şahıslarnıñ bazılarından izaatnameler, parmaq izleri ve DNK nümüneleri alınğan soñ qoyıp yiberildi.
Qırımdan qırımtatar halqı sürgüniñ qurbanlarını añma künü er yıl mayısnıñ 18-nde qayd etile. O künü yarımadadan Orta Asiyağa qırımtatarlarnıñ ilk eşelonı yollana. Epsi olıp 180

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Kremlde, AQŞ prezidenti Donald Tramp (Donald Trump) Rusiye prezidenti Vladimir Putinnen köşüvnilâğu etkeni aqqında resmiy beyanat almağanlarını bildireler dep haber ete rusiye habercileri.
Rusiye prezidentiniñ matbuat kâtibi Dmitriy Peskov, Putin G-20 sammitinde iştirak etmek niyetini deñiştirmegenini beyan etti dep haber ete TASS agentligi.
“Biz Argentinağa ketemiz. Şimdigece tek prezidentniñ Twitterde yazğanını kördik. Resmiy haberimiz yoq”, - Peskovnıñ sözlerinden yaza TASS.
Putinniñ matbuat kâtibi aytqanına köre, Trampnen körüşüv kerçekten lâğu etilse, “Putinniñ faydalı körüşüvler içünbir qaç qoşma saatı peyd olur” dep bildire Rusiye “İnterfaks”ı.
Noyabr 29-ında AQŞ prezidenti Donald Tramp, Keriç boğazında FSB tarafından zapt etilgen ukrain gemiler ve deñizcilerni Ukrainağa qaytarmağanı içünRusiye prezidenti Vladimir Putinnen körüşüvini lâğü etkenini öz Twitterinde bildirdi .
Bir kün evel AQŞ prezidenti Donald Tramp, Keriç boğazındaki “tecavuz” sebebinden Rusiye prezidenti Vladimir Putinnen Argentinada G-20 sammitinde körüşüvni lâğu ete bilecegi aqqında ihtar etti. Haber etile edi ki, Tramp, cuma ve cumaertesi künleri Buenos-Ayreste keçecek G-20 sammitinde Putinnen körüşecek edi. Bu körüşüvde Tramp, mudafaa, silâ nezareti ve Yaqın Şarq ve Ukraina meselelerini muzakere etecek edi.
Ukraina Arbiy deñiz quvetleri bildirgenine köre, noyabrniñ 25-nde Rusiyeniñ sıñır gemileri Odesa limanından Azaq deñizinde Mariupolge keçken Ukraina Arbiy deñiz quvetleriniñ gemilerine qarşı «açıq istilâiy areketler» kerçekleştirdi. Rusiyeniñ «Don» sıñır kateri Ukraina Arbiy deñiz quvetleriniñ «Yañı Qapu» reyd buksirine aselet çarptı.
Qırımdaki Rusiye FSB idaresi bildirgenine köre, noyabrniñ 25-nde Ukrainağa ait üç arbiy gemi «Rusiyeniñ devlet sıñırından qanunsız» keçip, Keriç boğazı yolunda «telükeli areketler» yaptı.
Kreml nezareti altındaki Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi, Keriç boğazında tutılğan Ukraina deñizcileri ve Ukraina telükesizlik hızmetiniñ hadimlerini 2019 senesi yanvarniñ 25-ne qadar tevqif etti. Keriç hastahanesinde yaqtqan daa üç deñizcini Keriç şeer mahkemesi tevfiq etti. Olar da 2018 senesi yanvar 25-ine qadar apiste bulunacaq. Ukraina askerleri 6 yılğa azatlıqtan marum qala bile.
QMC prokuraturası FSB tutqan ukrain deñizcilerini cenk esiri dep saya.
Noyabrniñ 26-nda Ukraina Yuqarı Radası Keriç boğazında Rusiye arbiyleri tarafından Ukraina gemilerine açılğan ateş sebebinden bir qaç vilâyette cenk vaziyetini ilân etti.
Rusiyeniñ Keriç boğazında yapqanlarını bir sıra Avropa memleketi ve ABD tenqit eteler. NATO, vaziyetni ve Keriç boğazındaki adiselerni diqqatnen közetkenini bildirip, ağır-sabırlı olmağa ve vaziyetniñ daa beterine yol açmamağa çağırdı.


text:
Moskva ava limanları eñ yüksek, üçünci «telükesizlik seviyesini» ilân etti. Bu obyekt içün doğrudan telüke, hususan – terror ücümi ihtimali bar demek. Bu aqta RBK neşiri Domodedovo ava limanınıñ matbuat hızmetine esaslanıp bildirdi. Qayd etilgenine köre, böyle telükesizlik rejimi paytahtnıñ ava limanlarında ilk sefer ilân etile.
Bir sıra kütleviy haber vastaları bildirgenine köre, Peterburgnıñ Pulkovo ava limanında da aynı tedbirler alına. Haber etilgenine köre, anda uçaqqa minmezden daa bir teşkerüv yapıla.
Oktâbr ayında Rusiye prezidenti Vladimir Putin Moskvanen beraber bir sıra Rusiye subyektinde «temel azırlıq seviyesini» ilân etti. Böylece, naqliyat, bağ, energetika obyektlerinde hususiy iş rejimi kirsetile, sakinler vaqtınca başqa yerge köçürile, hususiy kiriş-çıqış rejimi kirsetile, naqliyatnen areket etüv sıñırlana, naqliyat vastaları teşkerile.
Moskva şeer yolbaşçısı Sergey Sobânin o vaqıt şeerde vatandaşlar içün bir de bir sıñırlav olmaycaq, dep bildirdi.
Roskomnadzor Qırım.Aqiqat saytını blok etti. Qırım.Aqiqatnı küzgü saytı vastasınen oqumaq mümkün: https://krymrcriywdcchs.azureedge.net. Esas adise-vaqialarnı Qırım.Aqiqatnıñ Telegram ve İnstagram saifelerinden taqip etiñiz.


text:
Yarımada şirketleriniñ elektrik teminlevi ile olğan meselelerden sebep qırımlılarnı parası berilmeycek otpusklarğa yollay bileler. Bu teklifni Qırım Devlet şurasınıñ reisi Vladimir Konstantinov «Rossiya segodnâ» radiosınıñ efirinde bildirdi.
«Şirketlerden çoqusı öz başına qarar ala, er bir regionda elektrik energiyasınıñ berüv cedveline köre, keçelecek iş aftası da aynı olacaq. Ya da qısqartılğan iş künü, ya da otpusk», – dey Konstantinov.
Onıñ malümatına köre, iş cedveli aqqında qarar aqşam Qırımnıñ rusiyeli başı Sergey Aksenov ile belediye yolbaşçılarınıñ körüşüvinde alınacaq.
Qırımda noyabr 22 künü saat 00:25 yarımadağa Ukraina qıtasından kelgen elektrik energiyası söndürildi. Qırım Fevqulâde işler nazirligi fevqulâde vaziyetniñ kirsetilmesi aqqında teniyeley edi. Noyabr 23 künü yarımadada raatlıq künü olaraq ilân etilgen edi.
Noyabr 24 künü «Ukrenergo» bildirgeni kibi, işçiler bozulğan tiremelerniñ birini – «Kahovka – Titan» tamirlediler, amma faaller onı işlettirmege bermey. Qırım qamaçavınıñ idarecisi Lenur İslâmov Rusiye tarafından siyasiy mabüslerniñ, şu cümleden qırımtatarlarnıñ azat etilmesinde israr ete.
Yarımada şimdi Qırımnıñ elektrik energiyası, em de 2014 senesi Rusiyeden ketirilgen dizel generatorlar sayesinde teminlene. Amma bu yeterli degil. Qırımda cuma künü Rusiyeden daa 300 generatornıñ kelmesini bekleyler. Bu afta andan endi o qadar generator ketirilgen edi.


text:
Erivanda ermenilerniñ kütleviy öldürüvi 100 yıllığına belli «System of a Down» rok taqımı «Qalplerni uyatayıq» (Wake Up The Souls) kontsert programmasını azırladı.
Rok taqımı öz «System of a Down» resmiy saytında: «Bu meselede adaletlikni qazanmaq içün bizge qoşulıñız» şiarı ile videomalümatnı aşkâr etti.
«System of a Down» kontsertleri Londra, Keln, Lion, Brüksel, Amsterdam ve Moskvada keçti.
Kontsertniñ soñ noqtası Erivan oldı. «System of a Down» kontserti Cumhuriyet meydanında aprel 23 künü saat 19:30 ötkerildi, Radio Svoboda ermeni muarririyeti canlı yayınnı teşkil etti.


text:
Keteyatqan yılnıñ belli qırımlılar cedvelini tizmege qarar alğan soñ Qırım.Aqiqat muarririyetinde büyük munaqaşa başladı. Bu cedvelge kirecek insanlar nege köre saylanacaq baqıldı. Neticede cedvelge kirsetilecek kişiler özüni 2015 senesi şahsiyet ve insan olaraq nasıl köstergenine baqılacaq, dep qarar aldıq. Muarririyet hadimleri arasında gizli rey berüv keçirildi, ve başqalardan çoq añılğan 12 qırımlınıñ soyadını siziñ diqqatıñızğa taqdim etemiz.
Gennadiy Afanasyev. Qırım.Aqiqat muarririyetiniñ fikirine köre, 25 yaşındaki Aqmescit fotoressamı yılnıñ eñ cesür ve beklenilmegen areketni yaptı. Gennadiy «Qırım terroristleri» aqqında iş çerçivesinde yaqalanğan dört qırımlıdan biri. O, taqiqat ile añlaşıp, yedi yıllıq apis cezasını alğan edi. Faqat Oleg Sentsov ve Aleksandr Kolçenkonıñ iyül 31-de olıp keçken mahkemesinde Afanasyev bergen malümatından vazgeçip, basqı altında arqadaşlarına iftira atmağa mecbur qalğanını bildirdi. Adliyecisiniñ aytqanına köre, bundan soñra FSB emri ile Gennadiyni em SİZOda, em de sert rejimli apishanede quvğunlıqqa oğratmağa başladılar. Meşur qırımlılar cedvelinde Qırım.Aqiqatnıñ bir çoq hadimi Gennadiyniñ anası – Olga Afanasyevanı da qayd etken edi. O, Qırımda yaşap, «qırımlı reineler» ile birdemlik kampaniyasında faal iştirak ete.
Lilâ Bucurova. Qırımnıñ eñ meşur jurnalistlerinden biri Aqmescitte qalıp çalışmağa devam ete. ATR saibi Lenur İslâmov muarririyetni Kiyevge avuştırmağa qarar alğanda, Bucurova Aqmescitte «QaraDeniz Production» studiyasını açtı. «Tatlı Ses» qırımtatar bala yarışınıñ teşkil etilmesinde iştirak etmege devam ete. Dekabr ayında işbu yarışnıñ final iştirakçileri ve teşkilâtçıları Qırım Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenov tarafından Nazirler şurasına davet etildi. Aksenovnıñ mukâfatını alğan Lilâ Bucurova içtimaiy ağlarda Ukrainağa qoltutqan faaller tarafından tenqitke oğratıldı. Faqat o, halqnıñ medeniyetini inkişaf ettirmek müim bir şey olğanı içün akimiyet ile uzlaşmağa razı olğanını ayttı. Kene de Qırım Rusiye reberliginiñ Lilâ Bucurova ile munasebetlerine dostluq aytmaq doğru degil. Noyabr 2-de FSB hadimleri evinde tintüv keçirdiler.
Nariman Celâl. Mart 21-de Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini olaraq saylandı – qırımtatar liderlerinden biri Ahtem Çiygoznıñ apiske alınmasından 2 ay keçken soñ. Meclis reisi Refat Çubarovnıñ aytqanına köre, bu vazifege razı olğan Nariman telükeli bir vaziyetke oğradı. Amma Celâl Qırımdaki Meclisni idare etmege qarar alıp, al-azırda qırımtatar milliy areketiniñ eñ açıq vekili ola. Yarımadada yaşamağa qala ve andan ketmege tüşünmey.
Mustafa Cemilev. Qırımtatarlarnıñ milliy lideri ve Ukraina prezidenti qırımtatar halqı işlerinden vekâletlisi printsiplerine sadıq qalıp, Qırımnıñ Ukraina nezareti altına keri qaytması içün ardı-sıra areket ete. Bu sene farqlı derece diplomatlar ile onlarnen, atta yüzlernen körüşüv keçirip, yarımada vaziyetini aydınlattı ve memleketiniñ topraq bütünligini ğayrıdan tiklemege çağırdı.
Oleg Zubkov. «Skazka» Yalta ayvanat bağçası ve «Taygan» bağçasınıñ saibi «Qırım baariniñ» faal tarafdarlarından biri edi ve atta Aqmescit soqaqlarından birine Putinniñ adını bermege teklif etken edi, faqat, bu areketleri onı Rusiye uquq qoruyıcıları tarafından basqıdan qorçalamadı. Yıl devamında Rusiye nezaret organlarınıñ basqılarından qurtulmağa tırıştı. Baarde Rosselhoznadzor onı ayvanlarnı qanunsız alda ketirilmesi ile qabaatladı, dekabr ayında Rusiye prokuraturası oña qarşı «Taygan» hadimine fizikiy zarar ketirgeninden iş açtı. Dekabr 11-de onı 3 yıl şartlı apis cezası ile cezaladılar. Faqat Qırımnıñ «ayvanlar padişası» teslim olmayıp, oña qarşı cinaiy taqip – biznesni tutıp almaq ıntıluvı olğanını bildirdi. O, narazılıq bildirmek içün «Skazka» ve «Taygannı» ziyaretçiler içün qapatıp, Qırım Rusiye prokurorı Natalya Poklonskaya istifa etkenine qadar olarnıñ işi yañıdan başlamaycaq, dep ayttı.
Lenur İslâmov. 2014 senesi mart ayından başlap qırımtatar iş adamı Qırımda qalmağa tırışıp, Sergey Aksenovnıñ ükümetinde baş nazir muavini vazifesinde bir qaç ay çalıştı. Faqat Qırımnıñ Rusiye akimiyeti ATR telekanalını qapatqan soñ, yarımadada Rusiyege qarşı çıqmağa başladı. İslâmov – «Qırım vatandaş qamaçavınıñ» esas teşebbüsçisi ve lideridir. Aynı bu sebepten qırımtatar iş adamınıñ Rusiyedeki ve yarımadadaki şirketleri büyük zarar kördi. Lâkin buña baqmadan, o, «Qırımnıñ deñiz qamaçavını» azırlaymız, dep bildire. Onıñ maqsadı şimdilik aydınlatılmadı.
Arhiyepiskop Kliment. Uquq qorçalayıcı teşkilâtlarınıñ malümatına köre, Qırımdaki din cemiyetleriniñ çoqusı ğayrıdan qayd olamağan soñ Rusiye mahsus hızmetleri tarafından quvğunlıqqa oğratıldı. Bu vaziyette Arhiyepiskop Kliment yarımadada yaşamağa ve hızmet etmege devam ete. O, yarımadada Kiyev Patriarhatınıñ Ukrain ortodoks kilsesini ve din cemiyetini saqlap qalmağa tırışıp, çeşit telükeler altında qala.
Aleksandr Kolçenko. Avgust 25-te Rostovnıñ Şimal-Kavkaz bölge arbiy mahkemesi Aqmescit anarhistini terakt yapqanı ile qabaatladı ve sert bir qarar çıqardı – 10 yıllıq sert rejimli apis cezası. Mahkemeci qararnı seslendirgende Aleksandr külümsiregen edi, soñra ise arqadaşı Oleg Sentsov ile beraber Ukraina gimnini icra etmege başladı. Kolçenko soñki sözünden faydalanıp, onı ve diger siyasiy faallerni apishanege qapatqan Kreml rejimi öz soñunı yaqınlaştıra, dep ayttı. Onıñ aytqanına köre, prezidentke qoltutqan Rusiye ealisiniñ 85% üküm sürgen adaletsizlikni körip, bir kün Vladimir Putinni devirecek.
Oleg Sentsov. Qırım kino rejisserine qarşı çıqarılğan üküm bütün dünyanı şaşırttı. Şimal-Kavkaz bölge arbiy mahkemesiniñ qararına köre, o, 20 yıl boyunca sert rejimli apishanede yatmaq kerek. Faqat Sentsov mahkeme esnası ve ükmüne sebatlı dayanıp, Ukrainada mertlik ve cesaret timsali oldı. Ükümden bir qaç ay ögüne üküm onı qorqutamaz, dep bildirgen edi. «Qorquzuvlardan qorqmayım, ve bu ceza – 20 yıl meni qorqutamaz. Memleketiñizdeki qanlı karlikniñ idare devri daa evel biter», – dep ayttı Sentsov.
Aleksandr Usik. 27 yaşında Aqmescitli boksçı yılnıñ eñ muvafaqiyetli Qırım sportçısı sayıla bile. 2015 senesi üç uruşta ğalebe qazandı. Soñki sefer dekabr 12-de ringge çıqtı. Kübalı Pedro Rodrigesni knockoutqa yollap, dörtünci kere WBO qıtalar arası çempion unvanını qorçaladı.
Ahtem Çiygoz. Meclis reisiniñ muavini aman-aman bir yıl devamında apiste yata. Yanvar 29-da Taqiqat komitetine sorğuğa kelip, yaqalanğan ve SİZOğa yollanğan edi. Rusiye taqiqat organları Çiygoznı 2014 senesi fevral 26-da olıp keçken kütleviy çatışmalarnı teşkil etüv ile qabaatlay. Amma o vaqıt Rusiye qanunlarına köre bile Qırım Ukrainanıñ bir qısmı edi. Meclis azalarınıñ aytqanına köre, Qırım reberligi ve şahsen Sergey Aksenov Çiygozdan qorqalar, bu sebepten de itibarlı siyasetçi apishanege atıldı. Mahkemede çıqış yapqan Çiygoz mahkeme adaletli şekilde keçirilecegine inanmağanını bildirip, siyasiy sımarış bar, dep qayd etti. «Fevral 26 işi» boyunca Ali Asanov ve Mustafa Degermenci de apishanede yatalar. Qırım.Aqiqat jurnalistleri cedvel tizgende olarnıñ adlarını da aytıp keçken ediler.
Refat Çubarov. Keçken sene olğanı kibi bu sene de Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Qırımnıñ Ukrainanıñ nezareti altına keri qaytması içün ardı-sıra areket ete. Aprel 2-de o Ukraina halq deputatı oldı, avgust ayında ise Bütündünya Qırımtatar kongressiniñ prezidenti olaraq saylandı. Parlament minberinde çıqışta bulunıp, Yuqarı Radadaki zenaatdaşlarını Qırım meselelerine ziyade diqqat ayırmağa çağırğan edi.
Yuqarıdaki 12 qırımlıdan ğayrı, Qırım.Aqiqat mühbirleriniñ reylerini uquq qorçalayıcıları Olga Skripnik, Sergey Zayets, Darya Sviridova, iqtisadiyatçı Andrey Klimenko, cemaat faalleri Andrey Şçekun, Veldar Şukurciyev ve Aleksey Çirniy, jurnalistler Valentina Samar, Sevgil Musayeva-Borovik, Yekaterina Sergatskova, medeniyet erbapları Ahtem Seytablayev ve Galina Cikayeva, Ukraina Televideniye ve radio milliy şurasınıñ azası Sergey Kostinskiy, Ukraina agrar siyaseti naziriniñ mesleatçısı Aleksandr Liyev, adliyeci Cemil Temişev ve digerleri qazandı.


text:
Qırımtatarı olğan ukrain yırcısı Jamala YUNA muzıka mukâfatınıñ «Eñ eyi solo artist» kategoriyasında namzet oldı. Bunı yarışnıñ teşkilâtçıları bildire.
Qayd etile ki, namzetler 12 kategoriyada ilân etildi, olarn yüzden ziyade professional muzıka eksperti sayladı
Jamaladan ğayrı «Eñ eyi solo artist» kategoriyasına ukrain icracıları LOBODA, MONATIK, Maks Barskih ve Tina Karol kirgenler.
YUNA muzıka mukâfatı – er yıl muzıka sanatınıñ eñ eyi erbaplarını belgilegen milliy mukâfattır. YUNA mukâfatınıñ maqsadı ukrain muzıkasınıñ inkişafına yol bermek, müellif ve icracılarğa qoltutmaqtır.
Bundan evel Jamala «Yañı zamannıñ insanları» mukâfatınıñ laureatı oldı. Onı «Novoye Vremâ» ukrain mecmuası taqdim etken.
Keçken sene bu premiya qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov ve ATR qırımtatar telekanalınıñ saibi Lenur İslâmovğa berilgen edi.


text:
Aqmescitniñ rusiyeli akimiyeti tüşüngeni kibi, şeerde Herson vilâyetinde Qırım ile memuriy sıñırda sentâbr 20 künü başlanğan Qırımnıñ «erzaq qamaçavı»ndan fiyatlarnıñ köterilmesine sebep yoq.
Bu aqta Aqmedscitniñ rusiyeli şeer memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildire.
«Bu vaqia şunı añlata ki, yani Ukraina akimiyetinde bu kibi areketlerni etken insanlar bar olğance, iç bir stabil ya da ortaq munasebetler aqqında laf yürsetmege acet yoq. Qomşu devlet akimiyetiniñ adımları Qırımnıñ Rusiye diger regionları ile munasebetleriniñ pekitilmesine imkân yarata», – dep bildire Aqmescit memuriyetiniñ başı Gennadiy Baharevniñ sözlerini matbuat hızmeti.
O dey ki, Qırım ve Aqyarda «erzaqnıñ büyük yedegi bar» ve Hersonda qamaçav ile bağlı aktsiyanıñ yaqın kelecekte toqtatılacağını tüşüne.
Jurnalist, iqtisadiy ekspert Andrey Yanitskiy dey ki, Qırımda fiyatlar daa yarımadanıñ sentâbr 20 künü Herson vilâyeti tarafından başlanğan «erzaq qamaçavından» evel paalılaşqanını bildire. Onıñ fikrine köre, ticaret yañı şaraitlerde bile zenginleşmek imkâniyetini qaçırmaz.


text:
Aqyarda 2020 senesi dekabr ayında yolcu naqliyatından faydalanğan insanlarnıñ sayısı keçken senege baqqanda 10% az oldı. Bu aqta Qırım ve Aqyardaki Rusiye statistika idaresiniñ matbuat hızmeti haber etti.
«2020 senesi dekabr ayında 3689 biñ yolcu yolcu naqliyatından faydalandı, 2019 senesi dekabr ayına baqqanda bu raqam 9,9% azdır», – dep aytıla haberde.
Krımstat Aqyarda yük dönümi de eksilgenini qayd etti – 2019 senesiniñ dekabr ayına baqqanda 16,7%. 2020 senesi dekabr ayında 33,4 biñ tonna yük maşina naqliyatınen taşındı.
Hatırlatamız, Aqyarda 2020 senesi azğariy mallarnıñ fiyatı 9,6% artıp, bir kişige 4658 ruble oldı. Aqyarda işsizler sayısı ise 2020 senesi dekabrniñ soñunda 2,2 biñ insan oldı.


text:
Prezident vazifesini eda etken Oleksandr Turçinov ve baş nazir Arseniy Yatsenük dialogta episi regionlardan siyasiy küçlerni ve grajdan cemiyetniñ temsilcilerini, alimlerni iştirak etmege çağıra.
Siyasetçiler qayd ettiler ki, memleketniñ şarqiy regionlarında vaziyet alâ daa kergin olğanını aytıp, akimiyet ealini qorumaq ve vaziyetni sakinleştirmek içün bütün zaruriy tedbirlerni keçirmege azır olğanını qayd ettiler. Bütün silâlı taqımlar aman silânı teslim etmek, zapt etilgen bina ve insanlarnı azat etmek kerekler. «Öldürmegen ve qıynamağan» separatistler afu etilecek.
AQŞ Ukraina akimiyetiniñ teklifine qol tuttı. AQŞ devlet departamentiniñ matbuat kâtibiniñ muavini Mari Harfukrainliler öz kelecegini muzakere etmek kerek olğanını aytqan edi. Soñra, mayıs 25 künü, işbu kelecek içün rey bermek kerekler. Bunıñnen beraber mayıs 11 kününe Donetsk ve Lugansk vilâyetleriniñ statusını belgilemek içün planlaştırılğan referendumlarnı Washington qanunsız olaraq tanığanını aytıp keçti.
Çarşenbe künü Rusiye prezidenti Vladimir Putin Rusiye tarafını alğan aktivistlerni referendumnı başqa künge keçirmege çağırdı, faqat olar razı olmadılar.


text:
Kaлып:Baş bit/Tanılğan şäxes/12-3
Musa Aqyeget (03.12.1864, Çanbar öyäzeneñ Qaybıl awılı, Penza gubernası, / Rusiä İmperiäse - 24.09.1923, İstanbul, Törkiä) — tatar ğälime, iqtisatçı, yazuçı.
Penzadağı rus gimnaziäsen 1884 yılda yaxşı däräcä belän tämamlağan yäş yeget, Mäskäw, bulmasa Qazan universitetı na uqırğa kerergä teli. Ğärizaları qabul itelmägäç, nätiçädä 1891 yılda İstanbulda yuğarı belemen alıp, iqtisad häm rus tele uqıtuçısı, şulay uq tamojnya cawaplı xezmätkäre bularaq eş itä.
1886 yılda Qazanda bastırılğan “Xisametdin menla” poveste tatar ädäbiäteneñ formalaşuında berençe yul kürsätüçe äsär dip sanala.
Bu baş bittäge "tanılğan şäxeslär" turındağı bülegenä urnaştırılğan Kön şäxese proyektınıñ qalıbı.


text:
Aqmescitte Jukovskiy soqağında Salğır boyunda kesilgen tereklerniñ yerine yañı soylarnı saçacaqlar. Bunı jurnalistlerge şeerniñ rusiyeli memuriyetiniñ başı GennadiyBaharev bildirdi, haber ete KrımMedia.
«Yolbaşçılarımıznı celp etecekmiz, diger regionlardan teklifler bar. İnsanlar kelmege ve tereklerni saçmağa azır», – dedi Baharev, ve devlet bücetinden buña bir kapik bile masraf etilmeycegini bildirdi.
«Er kesilgen terekniñ yerine eki yañı soynı saçacaqmız», – vade etti o.
Onıñ sözlerine köre, yerli akimiyet Salğır boyu ösken talnıñ saçıluvından vazgeçe, çünki bu terekniñ yaşav müddeti pek qısqa ve o bayağı dım yuta.
Qırım.Aqiqat bildirgeni kibi, Aqmescit merkezinde avtomobiller turağını qurmaq içün asırlarce turğan terekler ile bağçanı yoq ettiler.


text:
Mayıs 30-da Ukraina akimiyeti «Gazpromğa» aman-aman 800 million dollarnı töledi. Kiyevde berilgen malümatqa köre, gaz fiyatı tolusınen ödenildi. Lâkin Moskva Kiyev borcunı ödemedi, dep bildire.
Rusiye energetika naziri Aleksandr Novaknıñ aytqanına köre, mayıs soñunda gaznıñ 10 milliard kubometri ödenilmedi.
Bazarertesi künü, iyün 2-de, Rusiye, Ukraina ve Avropa Birligi üç taraflı muzakerelerniñ dörtünci basamağı ötkerilecek. Moskva ile añlaşmamazlıq olsa, Kiyev Stokgolm arbitraj mahkemesinde dava açtıracaq.
Ukraina akimiyetiniñ fikirince, bu mahkeme gaznıñ yañı fiyatınen bağlı meseleni al etmeli. Malüm ki, şimdi Ukraina içün tabiiy gaz fiyatı aman-aman 500 dollarnı teşkil ete. Mart ayında akimiyet deñişken ve Rusiye Qırımnı işğal etken soñ, Ukraina içün endirimler lâğu etildi.
Bugün «Naftogaz Ukrainı» «Gazpromğa» qoşma añlaşma leyhasını yollap, 2009 senesiniñ añlaşma şartlarında gaz fiyatı, miqdarı ve şartlarını deñiştirmege teklif etti.


text:
Doğma Ortalan köyünden Asine Bariyeva 85 yaşında. Ailesinen beraber ayvan taşığan vagonlarda Özbekistanğa sürgün etilgen Asine 8 yaşında eken. Asan ağası cebede uruşqan, Abduraim ağası ise emek ordusında çalışqan. Aileniñ partizanlarğa yardımı da esapqa alınmadı. Ğurbet ilde Asine bita babası ve qız qardaşını ğayıp etti. Ağaları sağ qayttılar. Anda Asine Bariyeva öz ailesini qurdı, balalarını doğurdı. 1991 senesi Qırımğa qaytıp keldi..
We are sorry that this post was not useful for you!
Let us improve this post!
Tell us how we can improve this post?


text:
İşğal altındaki Aqyarda noyabr 7-de tamir işleri keçirilgeninden sebep Nahimov rayonında suv berilmesi toqtatılacaqtır. Bunı Kreml kontrol etken Aqyar ükümetiniñ matbuat hızmeti bildire.
Matbuat hızmeti qayd ete ki, şeerniñ suv ağında keçirilecek qazayi işlerden sebep Melnik soqağı ve Pobeda caddesinde suv berilmesi toqtatılacaq.
Matbuat hızmeti bildirgenine köre, suv noyabr 7-de saat 17:00 qadar olmaycaqtır.
Oktâbr ayınıñ soñunda tamir işlerinden sebep Aqyar merkezinde suv berilmesi toqtatılğan edi.
Rusiyeniñ Qırım işğalinden soñ Ukraina Dnipronı yarımada ile birleştirgen Şimal-Qırım kanalı boyunca yarımadağa suv berilmesini toqtattı. Ukraina bu kanal üzerinden Qırımnıñ suv ihtiyaclarınıñ 85%-nı qarşılağan edi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy ad


text:
«Referendumlar» ve tariklerniñ tışında Rusiye zemaneviy standartlarına köre silâllanğan terroristik taqımlar tura» – dep bildirdiler nazirlikte.
Müessiseniñ mevamına köre, «mayıs 11 künü Kreml tarafından ödenilgen, teşkil etilgen qanunsız «referendum”nıñ keçirilmesi yuridik tarafından martavaldır ve Ukraina topraq bütünligine iç bir uquqiy aqibetlerni ketirmez».
Ukraina çetel işler nazirliginde şunı da qayd ettiler ki, Donetsk ve Lugansk vilâyetlerinde yaşağan insanlarnıñ çoqusı «bu areketlerge berilmeyip, ellerine cinaiy «bülletlerni almay eken».
«Ukraina halqı ne Donetsk, ne Lugansk, ne Qırımda iç bir terroristik referendumnı tanımay. Halqara toplulığı da aynı böyle fikirdedir», – dep qoştılar çetel işler nazirliginde.
Bazar künü Donetsk ve Lugansk vilâyetleriniñ bazı rayonlarında keçirilgen «referendumlarda» insanlarğa Donetsk ve Lugansk «halq cumhuriyetleri»niñ mustaqilligi ile bağlı fikirlerni bildirmege teklif etile.
AQŞ ve OBSE bu rey berüv neticelerini tanımaycağını bildireler.


text:
Auğanstannıñ soltüstigindegi provinciyalarda tälipterdiñ şabuılı küşeyip, ahual naşarladı. Osığan baylanıstı Täjikstan Qorğanıs ministrligi Auğanstanm..
Jaqında ğana Qıtay Kommunistik partiyasınıñ 100 jıldığına oray Beyjiñde dabıralı şara ötti. Şarada QKP-nıñ qazirgi jetekşisi Şi Jinpiñ (Xi Jinping/Si ..
Äzirbayjan Sırtqı ister ministrligi mälimdeme jasap, Fizuli jäne Zangilan provinciyalarına kömilgen minalardıñ kartasın alu üşin qolğa tüsken 15 Armen..
Sankciya qwrsauında qalğan Belarus' Ukrainamen şekaradağı qauipsizdikti küşeytti. Qazir ötkizu punktterinde küzetşilerdiñ sanı artqan. Belarus' memmle..
«AQŞ Auğanstannan jeñildi» Bir kün bwrın Päkistan prem'er-ministri Imran Han eldegi aqparat qwraldarına jasağan mälimdemesinde osınday pikirin bildird..


text:
Elbasınıñ tikeley bastamasımen ömirge kelgen «Bolaşaq» halıqaralıq bağdarlaması arqılı büginde men käri qwrlıqtan bir üzim enşi alıp, Twmandı Al'bionda bilimimdi şıñdaudamın. Men twratın Mançester qalasında qazaq studentteri köp-aq. Qolım «qalt» etse, olardıñ ärqaysısımen pikirlesip twruğa tırısamın. Jaqsı äñgimelerimdi otandastarımmen bölissem, olarğa ülgi etsem degen maqsat qoy meniki.
Qımbat qwrılğı ärkimge qoljetimdi
Mahabbat Tätibaeva Mançester universitetiniñ himiya fakul'tetin biıl tämamdadı. Mamandığına degen mahabbatı är sözinen bayqalıp twradı eken.
– Mançester universiteti himiya salası boyınşa älemde jetinşi orında twr, oqu ornın tañdauıma osı derek birden-bir sebep bolğan, – dep jılı jımidı ol. – Mançester universitetiniñ kirisi jılına 1 million funtqa teñ. Bwl qarajattı oqu ordası ğılımdı damıtuğa, korpustar saluğa jäne zerthanalıq jwmısqa qajetti soñğı ülgidegi qwral-jabdıqtar satıp aluğa jwmsaydı. Sondıqtan, universitettiñ ğılımi bazası mıqtı damığan. Jäne bir quantatını, zerhanalarda är studentke tiesili jeke qwral-jabdıq bar. Bizdiñ eldegidey bes-on adam top bolıp bir qwrılğımen jwmıs istemeydi. Mäselen, men magistrlik jwmısımdı jazu barısında bağası 3 million funt twratın qwrılğını paydalandım. Bwl qwrılğı lazeriniñ quatı sonday küşti, tipti, zatta qanşa molekula bar ekendigin op-oñay anıqtay aladı.
Bizge motivaciya beretin kelesi närse – wstazdardıñ bilimdiligi. Qaysısımen tanıssañız da, bäri ğılımda ülken jetistikke jetken, öz salasında layıqtı ornı bar kisiler. Meniñ ğılımi jetekşim Dalton yadrolıq institutınıñ direktorı Milissa Deneki de biıl yadrolıq energetika salasına qosqan ülesi üşin Becquerel Prize sıylığına ie boldı. Ol älemde mwnday sıylıqqa qol jetkizgen alğaşqı äyel.
Ağılşındar interaktivtilikke beyimdelgen. Mısalı, bügingi sabaqta bolğan däristi universitet saytınan op-oñay tauıp alasız. Onda jaña taqırıp tek slayd-prezentaciya türinde ğana emes, audiodäris türinde de qoljetimdi. Tüsinbey qalsañız, kez-kelgen uaqıtta qayta tıñdauğa boladı.
Tağı bir qunatın jayt, Mançester universitetindegi wstazdarım «EKSPO 2017» halıqaralıq körmesine qatısuğa qızığuşılıq tanıtıp otır. Soñğı kezdesuimizde olar mağan universitettiñ körmedegi ökili boludı wsındı. Ärine, men bwğan kelisim berdim. Olar osı oqu ornın bitirgen qazaqstandıq studentterdi osı şarada birigip jwmıs isteuge şaqırdı. Eñbekteri üşin aqısı tölenetinin de ayttı.
Futbolmen «wyıqtap-oyanatın» Mançester
Mançester degende oyımızğa eñ aldımen futbol tüsetini belgili. Iä, mwndağı halıq şınımen de futbolmen «wyıqtap-oyanadı». Doptı däripteytin twrğındardıñ stadion mañındağı salttarın «Bolaşaqtıq» student Arğın Tökeevten swrağan edik. Mançester universitetindegi development economics and policy fakul'tetiniñ magistrantı biraz jayttardı bayandap berdi:
– Mançesterlikter üşin futbol – qos komandanıñ jay ğana oyını emes, özinşe bölek ğwrıp. Öytkeni, «Mançester YUnayted» jäne «Mançester Siti» attı eki alpauıt klub osında ornalasqan. Bwl ekeudiñ arasındağı matç – qalalıqtardıñ jii talqılaytın taqırıbı. Futbol bolatın künderi qay jerge barsañız da, duıldağan janküyerlerdi köresiz. Olardıñ harizması mıqtı. Nağız janküyerlikti solardan üyrenuge äbden boladı.
Özim bwrınnan ispaniyalıq «Real Madrid» klubınıñ janküyerimin. «Mançester Siti» men «Real Madridtiñ» 2015-2016 jılğı Çempiondar Ligasınıñ jartılay finalında kezdesui men üşin eşqaşan wmıtılmas ğajap sätterdiñ biri boldı. Jwrttıñ teledidardan telmirip körip otırğan matçın men öz közimmen, stadion atmosferasın sezinip tamaşalağanımda baqıttı küy keştim. Mançester sıylağan baqıt bwl.
Ärine, elimizdegi futboldıñ jay-küyin Angliyanikimen salıstıru mümkin emes. Öytkeni, ağılşın ayaqdobı qanşama ğasırlar boyı qalıptastı. Degenmen, bizde de otandıq futbol imidjin jaqsartuğa üles qosıp jürgen talanttı oyınşılar bar jäne olar jaqsı jattığu üstinde. Meniñ oyımşa, biz oyınnıñ strategiyalıq täsilin, koncepciyasın Angliya sekildi mıqtı derjavadan üyrenuimiz kerek. Sonday-aq, janküyerlerge de köp närse baylanıstı.
«Qazaqtar kiiz üyde twra ma?»
Ağılşındar qazaqtardı tani ma eken degen swraq kökeyiñizde jürse, oğan da jauap dayın. Mançester universitetiniñ magistrantı Azamat Janseyitovtıñ aytuınşa, alğaşında keybireuleri Qazaqstandı äli de köşpendi twrmıs keşetin memleket retinde elestetipti.
– «Sizder kiiz üyde twrmaysızdar ma?» dep tañdana swrağandar da boldı. Sanalarına siñip qalğan sonday stereotipterdi sızıp tastadıq. Bizdiñ bilimimizdi, mädenietimizdi, ädet-ğwrpımızdı, nebir tamaşa salt-dästürlerimizdi tanığan sayın olardıñ bizge degen qwrmetteri arta tüsude. Büginde köpşiligi bizdiñ tudı biledi, Gennadiy Golovkindi tanidı. Qazaq studentteriniñ birazı wlttıq oyuı bar kiimder kietindikten, naqışımızğa da zer sala bastadı. Qazaqstandıq imidj degenniñ bäri osıdan şığadı ğoy.
Jaqında Täuelsizdiktiñ 25 jıldığına oray arnayı beynerolik tüsirdik. Studentter bwl şarağa belsene atsalıstı. Alğaşında universitet köleminde atap ötsek degen oy bolğan. Alayda, qazir emtihan uaqıtı, sondıqtan studentterdiñ kölemdi şara wyımdastırularına uaqıtı joq. Sol sebepti, otanımızdı osı bir aytulı meremen qwttıqtap, beynerolik joldadıq. Beynerolik jasau barısında biz osı jıldar aralığında qol jetkizgen jetistikterdi tizgennen göri, keleşekte onıñ damuına qanday üles qosa alatınımızdı jetkizgimiz keldi.
Wlıbritaniyada jıl sayın «Dostıq Cup» attı auqımdı şara ötkizilip twradı. Biıl ol Mançesterde boladı. Sonıñ ayasında Angliyada, Şotlandiyada, Uel'ste jäne Soltüstik Irlandiyada oqıp jatqan qazaq studentteri bas qospaq.


text:
Sovetskoye qasabası (eski adı Dolossı – qırımtatarca «Tolu suv» ibaresinden kelgen) Büyük Yaltanıñ eñ güzel ve ekologik temiz mesken yerlerinden biridir. Nikita yaylasınıñ cenübiy-ğarbiy caplarında yerleşip, er tarafından ineyapraqlı ormanlarnen sarılğan.
Qasaba tarihı sovet zenaat birliklerine ait «Dolossı» verem ile küreş şifahanesiniñ işçileri içün 1925 senesi qurulğan baraklardan başlana. Söz sırası, şifahane alâ daa çalışa. 1971 senesi mesken yer şeer çeşitli qasaba statusını aldı.
Al-azırda qasabada tahminen 700 sakin ve 6 çoq qatlı ev qayd etile. Qalğanı – şahsiy evçikler ve yañı sakinlerniñ prestij villaları. Dollossılılar olarğa «favelalar» (favela – dağ caplarındaki brazil harap meskenleri) dey. Qasabada qayd etilgen soqaqlar yoq, tek evlerniñ nomeraları mevcut. İçtimaiy infrastruktura da yoq: umumtasil mektep, hastahane, qave, kinoteatr ve ilâhre.
2016 senesi mayısnıñ 12-nde Ukraina Yuqarı Radası dekommunizatsiya qanunlarına uyğun şekilde Sovetskoye qasabasına Dolossı adını qaytarmağa qarar berdi. Vesiqağa binaen, bu toponimika «Qırım Ukraina yurisdiktsiyasına qaytqan soñ» aktual olur.


text:
Novoalekseyevka – Almeniñ babası sürgün etilgende bir yaşında edi. Ana-babası Orta Asiyadan Qırım yarımadasına qaytqanda Alme bir yaşını toldurğan edi. Faqat 70-inci seneleriniñ soñunda qırımtatarlarğa Qırımda yaşamağa yasaq etilgen edi, ve qorantası Herson vilâyetiniñ Novoalekseyevka qasabasına yerleşmege mecbur oldı.
Yıllar keçti, Alme Emirsale tasil alıp, Bağçasaraydaki qırımtatar mektebine çalışmağa kirdi. Ukrain tili ve edebiyatı derslerini bere edi. İşğal vaqtında semetdeşlerinen beraber ukrain arbiy bölüklerine barıp, aş ve aşayt mahsulatını alıp kete edi. «Qırım qadınları barışıq istey» areketi saflarında işğalge qarşı çıqqan edi.
Rusiye akimiyeti kelgeninen Qırımda ukraince, qırımtatarca ve rusça devlet tilleri olaraq ilân etildi. Asılında ise böyle bir şey yoq edi.
«Avgust ayında qırımtatar milliy mektebinde ukrain tili saatleri qısqartıldı. Qırımda ne yapacağımnı tüşündim. Bir yıl devamında QMPUda başlanğıç mektep ocası zenaatını oqudım ve 2015 senesi Ukrainanıñ esas qısmına köçtim», – dep ayta Alme.
Amma sebep tek iş degil edi. «Menim kibi insanlar nefes alamay edi, serbest, ukrain avası yetişmey edi. Qırımdan çıqasıñ – aynı ava bam-başqa ola, serbest olğanını is etesiñ», – dep ayta köçip kelgen.
O, Ukraina akimiyeti kontrol etken yerge köçken olsa da, devlet yardımını körmedi. «Devlet aqqında bir şey aytmaq istemeyim. Devlet yardımını is etmedim. İyül ayında keldim, vaqtınca köçip kelgen şahıs olaraq qayd oldım. Ana-babamnıñ yanına keldim, başqa bir yerge ketmek imkânsız. Başqa şeerni saylasañ, parañ yetmez. Devlet yardımı – deñizde bir tamçı kibi. Devlet yardımını bekleycek olsañ, Qırımda yaşamağa devam etmek mümkün ve daa yıllar devamında bekleyceñ. Devletniñ balağa köstergen yardımı – 800 grn., büyüklerge – 2 ay devamında 400 grn., üçünci ve dörtünci aylarında – eki qat eksik. Devlet yardımı budır. Ev meselesini aytmayım», – dey Alme.
Dey ki, zenaat boyunca çalışmaq şimdilik imkân yoq: qasabada oca çoq.
Buña baqmadan, Alme işsiz oturmay. O, Novoalekseyevka qasabasındaki meclisniñ kâtibi ola. «Qırımdan köçip kelgenimni isbatlamaq kerek yoq edi. Bir şey yapacaq olsañ, qapu açıq», – dep ayta o.
Bundan ğayrı, Alme qırımtatar liderleri başlatqan «Qırımnıñ vatandaş qamaçavı» aktsiyasına qoltuttı: «Bizler, Meclis azaları, iştirak ettik. Er kes elinden kelgenini yapa. Qadınlar – aşhanede, erkekler – tedbirlerni teşkil eteler».
«Qırım qaytarılacaq, bizler de qaytacaqmız»
Alme qızı Mavilenen beraber esas Ukrainağa köçti. Qızçıq qırımtatar tili dersleri olğan mektepke oqumağa kirdi. Mavile Qırımnı sağınğanını ve anda qaytmaq istegenini ayta.
Köçip kelgenniñ anası Pakize Bekirova qorantasınıñ ikâyesini büyük bir yara ile hatırlay. Aqayı bir yaşında olğanda Qırımdan sürgün etildi. Pakize hanım Orta Asiyada ğurbette dünyağa keldi. Ömür boyu Vatanğa qaytmaq arzusınen yaşadılar. İleride qaytacaqlarına ümüt etken ediler, qızları ise Rusiyeniñ Qırım işğali sebebinden yarımadanı terk etmege mecbur oldı.
«Orta Asiyada Vatanğa qaytmağa arzu ete edik. 1978 senesi Alme bir yaşında olğanda Qırımğa keldik. Qırımda qalacaq edik, Qarasuvbazar rayonında ev taptıq. Amma şunı dediler: mından tez-tez ketiñiz, 24 saatiñiz bar, qayd olamazsıñız – Orta Asiyağa ketiñiz. Amma biz mında, Novoalekseyevkağa keldik. Qırımtatarlar Qırımğa qaytmağa başlağanda biz de aveslendik. 6 sotka topraq aldıq, ev qurmaq içün topraq damartısı, qızımız daire alacaq edi, ara-sıra barğan edik, qızımız işke kirdi, ukrain tili ve edebiyatı derslerini bermege başladı, nevbetimiz yaqınlaşa edi, soñra ev quracaqmız, dep arzu etken edi. Amma qısmet olmadı. Qızımız Qırımnı terk etip, yanımızğa, Novoalekseyevkağa qaytmağa mecbur oldı», – dep ayta Pakize hanım.
Qoranta Qırım Ukrainanıñ uquq alanına qaytacağına ümüt etmege devam ete. «Ümüt etemiz ki, Qırım qaytarılacaq, bizler de qaytacaqmız!» – dep qoştı Pakize Bekirova.


text:
Azärbaycanda şähitlär sanı artqan
Azärbaycanda Ärmänstan provokaśiyäse näticäsendä kilep çıqqan bäreleşlärdä şähit bulğan ğaskäri sanınıñ 71gä artuı belderelde
Azärbaycan saqlanu ministrlığı internet säxifäsendä şähit isemnäre yazılğan isemlekne yañarttı. Moña kürä isemlektä 12nçe sentyabr’dä Ärmänstannıñ provokaśiyäläre näticäsendä ike il çigendä başlanğan bäreleşlärdä şähit bulğan 71 ğaskärineñ iseme bar.
Ministrlıq monnan aldağı açıqlawında 50 ğaskärineñ şähit buluın iğ’lan itkän ide.
Azärbaycan saqlanu ministrlığı 12nçe sentyabr’ tönendä häm 13nçe sentyabr irtäsendä Ärmänstan armiyasınıñ çik buyınıñ Daşkäsän, Kälbäcär, Laçın häm Zängilan yünäleşlärendä kiñ qırlı provokaśiya yasawın beldergän ide.
Azärbaycan armiyasınıñ çik buyındağı qayber poziśiyaları, nığıtmaları häm sıyınır urınnarı minomyot belän bergä törle qorallar belän tuqtawsız ut astına alınğan ide. Azärbaycan ğaskäre Ärmänstan qorallı köçläreneñ atu noqtaların tuqtatu häm bäreleşlärneñ kiñäyüen totqarlaw öçen cawap qaytarğan, ärmän xärbi berleklärenä awır yuğaltular kiterelgän ide.
Ärmänstan Baş ministrı Nikol Paşinyan bäreleşlärdä 105 ärmän ğaskäriyıneñ ülüen açıqlağan, Azärbaycan da Ärmänstannıñ provokaśiyaları belän başlanğan bäreleşlärdä ülgän yaqınça 100 ärmän ğaskäriyıneñ mäyıtlären tapşırırğa äzer buluın beldergän ide.
Bäyläneşle xäbärlär
Naxçıvan tamğaxanäse Azärbaycanğa bäylände
Naxçıvan üzidaräle cömhüriyäteneñ Däwlät tamğaxanä komitetı Azärbaycan Üzäk tamğaxanä (tamojnya) komitetına bäylände
Bügen Tatarstan bayrağı köne
Monnan 31 yıl êlek Tatarstan cömhüriyäte parlamentı älege däwlät simvolın qabul itte


text:
Ukraina prezidentiniñ qırımtatar halqınıñ işlerinden vekâletlisi, qırımtatarlarnıñ milliy yetekçisi Mustafa Cemilev çarşenbe künü Sırbistan paytahtı Belgrad şeerinde OSCE memleket-azalarınıñ Tış işler nazirleri ile körüşecek.
«Şu künleri Sırbistan paytahtında OSCE memleketleriniñ tış işler nazirleri toplaşacaq. Dekabr 3-4 künleri mında er yıllıq Nazirler şurasınıñ körüşüvi keçirilecek, teşkilât ile bağlı meseleler baqılacaq ve mütenasip qararlar alınacaq. Qırım kün tertibinde olmalı», – denile beyanatta.
Qırımtatarlarnıñ yetekçileri aytqanı kibi, Ukraina iştiragi ile keçirilgen bütün halqara körüşüvlerde «Qırım meselesi» muzakere etilmeli.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Koronavirus: yalan ve propaganda | StopFake News (video)
SARS-CoV-2 koronavirus pandemiyası informatsion cenkte nasıl qullanıla? Rusiyeniñ Kremlge qoltutqan kütleviy haber vastaları yañı virus aqqında nasıl yalanlar ayta? Tek koronavirustan degil, onıñnen bağlı yalan haberlerden nasıl qorunmaq mümkün? StopFake jurnalistleri bu ve diger suallerniñ cevaplarını qıdırdı. StopFake – 2014 senesi Ukraina jurnalistleri tarafından qurulğan bir leyha. Onıñ maqsadı – kütleviy haber vastalarında tarqalğan Ukrainağa qarşı propaganda ve yalan haberlerniñ teşkerilüvi ve red etilüvidir. StopFake News programmasınıñ rus tilli yayınları teşkilâtnıñ saytında cumaertesi künü, salı künleri ise Qırım.Aqiqatnıñ saytında ve YouTube kanalında kösterile. (Video blogunda bildirilgen fikirler müellifniñ noqta-i nazarını aks ettirip, muarririyetniñ baqışlarınen aynı olmaması mümkün)


text:
Rusiye Federatsiyasınıñ ordusı işğal etilgen Melitopol ve Zaporijjâ vilâyetiniñ diger işğal etilgen yerlerinden Ukrayına kontrol etken yerlerge çıqışnı zorlaştırdı, dep bildirdi şeer yolbaşçısı İvan Fedorov umummilliy telemarafon yayınında.
«Başta komendaturağa kelip, ariza bermek kerek, anda 2014 senesinden berli nenen oğraşqanını, soylarıñ kim ola yazmaq kereksiñ. Soñra birisi bir qarar alacaq eken… Amma ariza berseñ de, çıqmağa izin bereceklerini kefil etmeyler. Ariza berip, çıqış izni alğanlar, «Vasilovkağa» (keçiş noqtası – QA) kelgende ise kadırovcılardan bunı eşitkenler bar: «Sizni yibermege istemeymiz», – dep qayd etti Fedorov.
Onıñ aytqanına köre, Melitopolde böyle ariza bermege istegenlerniñ nevbeti dekabrniñ ortasına qadar bar.
«Evelden Zaporijjâdan «Vasilovkağa» bir künde tahminen biñ insan çıqsa, soñki aftada dört vaqtınca işğal etilgen vilâyetten tek 980 insan yiberildi», – dep ayta Fedorov.
Oktâbrniñ 25-nde Ukrayınanıñ vaqtınca işğal etilgen topraqlarınıñ reintegratsiya meseleleri nazirligi Rusiye vaqtınca işğal etken topraqlardan çıqmaq «aman-aman imkânsız oldı», dep bildirdi. Müessise tahliye olmağa istegenler bunı çat-botqa bildire bile, dep hatırlattı – Minre_1548_Help_Bot ya da Reintegratsiya nazirliginiñ canlı bağına: 15-48.
Roskomnadzor Qırım.Aqiqat saytını blok etti. Qırım.Aqiqatnıküzgü saytı vastasınen oqumaq mümkün: https://krymrcriywdcchs.azureedge.net. Esas adise-vaqialarnı Qırım.Aqiqatnıñ Telegram ve İnstagram saifelerinden taqip etiñiz.


text:
Şveśiya ütkärgeçtän gaznıñ sarqıp yuğaluın kisätte
Şveśiya, Rusiyäneñ “Tön’yaq ağım-1” ütkärgeçendä 2 sarqawnıñ buluın belderep, köymälärneñ töbäkkä yaqınlaşmawı kisätüen yasadı
Şveśiya diñgezçelek idaräse süzçese Fredrik Strömback ileneñ TT räsmi xäbär agentlığına Rusiyäneñ “Tön’yaq ağım-1” ütkärgeçendä 2 sarqaw buluın häm bolarnıñ Daniya utrawı Bornholmnıñ tön’yaq-könçığışında urnaşuın belderde.
Baltıyq diñgezendä Rusiyädän Germaniyanıñ tön’yaq yar buylarına barıp citkän ütkärgeçtäge kinät basım töşüennän soñ gaznıñ sarqıp yuğaluınıñ bilgelänelüen citkerüçe Strömback köymälärneñ töbäkkä 5 diñgez miyası yıraqlıqta qaluları zarurlığı mäs’äläsendä kisätte.
“Tön’yaq ağım-1” ütkärgeçe aşa tabiğıy gaz qudırıluı kiräkle texnik xezmät kürsätelmägäne säbäbe belän 31nçe avgustta tulısınça tuqtatılğan ide.
Rusiyä räsmiläre Awrupağa tabiğıy gaz citkerüdäge problemalarnıñ sankśiyalar arqasında yäşänüen alğa sörgän bulsa, Awrupa räsmiläre Rusiyäneñ ênergiya çığanaqların qoral bularaq qullanuın belderä.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Rusiye prezidenti Vladimir Putinniñ Donbasnıñ işğal etilgen topraqlarınıñ sakinleri içün pasportlar buyruğı sebebinden Ukraina halqına muracaat etti.
Ukraina Tış işler nazirligi Rusiye akimiyetiniñ Rusiye tarafdarları küçleri tarafından işğal etilgen Donbas sakinlerine Rusiye pasportlarınıñ berilüvini qolaylaştırmaq qararını tenqit etti. Ukraina Rusiye akimiyetiniñ işğal altındaki Donbas topraqlarında yaşağanlarğa Rusiye pasportlarını qolay bermek qararı sebebinden Birleşken Milletler Havfsızlıq şurasına muracaat etti.
Aprelniñ 24-nde Rusiye prezidenti Vladimir Putin Donbasnıñ işğal etilgen topraqlarında yaşağanlarğa Rusiye vatandaşlığını qolaylaştırılğan tertipte almağa imkân berecek buyruqnı imzaladı. Vesiqa metni Kremlniñ resmiy saytında Ukraina prezidenti saylavlarından üç kün keçken soñ derc etildi.
Qolaylaştırılğan vatandaşlıq aqqı «insan aqları ve serbestligini qorçalamaq içün gumanitar maqsadlarnen» berilecek, dep aytıla fermanda. İstegi olğan er kes ariza ve «DNR» ve «LNR» gruppalarınıñ regionda yaşağanını tasdıqlağan vesiqalarnı Rusiye İç işler nazirliginiñ bölüklerine bere bile. Arizalar üç ay içinde baqılacaq.
Donbastaki silâlı zıddiyet 2014 senesinden berli Rusiyeniñ Qırım işğalinden soñ devam ete. Ukraina ve Ğarp Rusiyeni separatistlerge silâlı yardım köstergeninde qabaatlaylar. Kreml bu qabaatlarnı red ete ve Donbasta ancaq Rusiye «göñüllileri» bar, dep israr ete.
BM malümatına köre, 2018 senesi dekabr ayına qadar zıddiyet vaqtında 13 biñ insan elâk oldı, tahminen 30 biñ yaralandı.


text:
Mahsus Qırım.Aqiqat içün
Medeniy dünya Berlin divarı tüşkeniniñ 30 yılını tek Avropa memleketlerinde kommunist diktaturalarınıñ bitüvi olaraq degil, Ekinci cian cenkinden soñ Ğarpnen Şarqnı ayırğan medeniy mania yoq olğanınıñ yubileyi olaraq qayd ete. O vaqıt, 30 yıl evelsi, biñlernen berlinli şeerniñ şarqiy qısmından Ğarpqa aşıqqanda, çoq insan umumiy qıymetler yalan ve propagandanen deñiştirilecek germetik qapalı dünya artıq olmaycaq, dep tüşüngen edi.
Amma optimistler yañıldı. Divar – o, tek toladan degil de. Daa ziyadesi, tola Berlin divarı bolşeviklerniñ Vatandaş cenkinde ğalebe qazanıp, Sovetler Birligi ve qalğan dünya arasında qurğan, Ekinci cian cenkinde ğalebe qazanğan soñ ise sovet işğaline oğrağan Avropa qısmında yayğan o fikir divarınıñ külminatsiyası oldı.
Qırım işğalinden soñ ise aqiqat ve yalan arasında divar tez-tez quruldı
Ve Berlinniñ eki qısmı arasında divar yıqılsa, fikir divarı bir daa olmaycaq dep tüşünmek telükeli bir yañlış fikir oldı, medeniy dünya kevşedi ve Putin rejiminiñ tiklenmesine, pekitilmesine, eski sovet cumhuriyetlerinde avtoritarizm ve halq idaresiniñ tantanasına, ve Merkeziy Avropa memleketlerinde populistlerniñ muvafaqiyetine yardım etti. Qırım işğalinden soñ ise aqiqat ve yalan arasında divar tez-tez quruldı. Ve bu körünmegen divar – Keriç köprüden qat-qat sağlam bir inşaat.
Qırım ilhaqından soñ Rusiye ve qalğan dünyanıñ siyasiy dünya haritaları internette bile farqlı oldı
Qırım ilhaqından soñ Rusiye ve qalğan dünyanıñ siyasiy dünya haritaları internette bile farqlı oldı. Halqara uquq normalarına dair fikirler farqlı. Rusiye mektep talebelerine tarih derslerinde bir şeyni yañlış ögretmeyler, bir vaqıt olmağan şeylerni ögreteler.
Rusiye televideniyesi seyircilerge «Qırım baari» ve Donbassnıñ «halq cumhuriyetleri» aqqında yalan ayta. Bütün memleket Orwellniñ cenk barışıq olğanınıñ eminliginde yaşay. Ve bu yalannıñ tesir küçü o qadar büyük ki, kerçek malümat menbaları bile millionlarnen insanğa olarnıñ devletinde ve dünyada neler olğanını añlamağa yardım etmey.
2014 senesinden soñ rusiyeliler aqiqatnıñ o bir tarafında qaldı. Yañı, Qırım divarınıñ arqasında.
«Fikir» rubrikasında ifadelengen fikir-tüşünceler müelliflerniñ noqta-i nazarını aks ettirip, muarririyetniñ baqışlarınen bir olmaması mumkün
Vitaliy Portnikov, Kyivli jurnalist, Qırım.Aqiqat közeticisi


text:
Dünya sağlıq teşkilâtınıñ baş müdiri Tedros Adhanom Gebreisus koronavirus ile esas küreş daa ögde, dep tenbiley, dep haber ete Azatlıq Radiosı.
«İnanıñız, eñ qıyını daa ögde. Bu faciağa mania ola bilemiz. Bu virus ne olğanını añlamağan çoq insan bar», – dep ayttı DST yolbaşçısı aprelniñ 20-nde Jenevadaki matbuat konferentsiyasında.
Onıñ bildirgenine köre, DST tenbilerine baqmadan, ilerilegen memleketler içün koronavirus ketişatı beklenmegen oldı.
Dünya sağlıq teşkilâtı, sağlıq sistemaları zayıf olğan memleketler pandemiyağa nasıl dayanacaq, dep qasevetlengenini bildirgen edi.
DST yolbaşçısı mezkür beyanatını bazı memleketler pandemiyanen bağlı ilân etilgen karantinden çıqıp başlağanda aydınlattı.
Johns Hopkins universitetiniñ malümatına köre, dünyada tahminen 2,5 mln koronavirus hastası qayd etildi, tahimnen 170 biñ kişi vefat etti.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
Gang
Gang (hindi गङ्गा) - İndiä yılğası, dönyanıñ iñ sulı yılğalarınıñ berse (Amazonkadan häm Kongodan soñ).
Yılğa ozınlığı - 2700 km.
Yılğa başı - Könbatış Gimalaylarında urnaşa, Hind-Gang tigezlegendä ağa, Bengal qultığına quşa. Gang häm Brahmaputra yılğaları zur deltasın formalaşa.
Yılğa basseynı mäydanı - 1 060 000 km².
Hinduist riwäyätlärendä: Ganga - kük yılğası cirgä töşkän häm Gang yılğasına äwerelgän.
İnduistlar Gang yılğasına xacğa baralar. Gang yarlarında mäyetlärne yandıru induist yolası ütkärelä.
Yılğa suğaru öçen aktiv qullanıla.
Gang basseynı - Cirneñ iñ küp xalıqlı töbäklärenneñ berse.
Gang - Bengaliäneñ töp su yulı bulıp tora.
Gang yılğası buylarında 2001 yılda 500 mln tiräsendä keşe yaşi.
Izgelekneñ çağılışı[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
Böten ozınlığı buyınça Ganga Xind dine tarafdarları öçen izge yılğa bulıp tora. Xind dine tarafdarları anıñ sularında qojınalar,[1] alar näsel babalarına häm Xodaylarğa qullarına su alıp häm kire qoyıp ixtiram kürsätälär; alar çäçäklärne häm roza tac yafraqların täqdim itälär häm may belän tutırılğan häm fitillär (diyas) yandırılğan say balçıq sawıtlarnı yözderälär.[1] Kire Gangadan qaytqanda, alar rituallarda qullanır öçen keçkenä miqdar su alıp baralar (Ganga dcal - turıdan turı mäğnädä Ganga suı).[2]
Ganga Xind mifologiyäsendä izge sularnıñ çağılışı.[3] Cirle yılğalar Gangağa "oxşaş" häm qaycaq cirle Ganga dip atalalar.[3] Könyaq Xindstanda Karnataka häm Tamil Naduda Kaveri yılğası Könyaqnıñ Gangası dip atala; Godavari Yılğasın xäkim Gautama Maxarişi üzäk Hindstanğa ağar öcen alıp barğan.[3] Ganga Xind dinendä qayda bulsa da su qullanğanda qullanıla, häm böten izge sularda bar.[3] Şuña da qaramastan Xind dine tarafdarı öcen çın yılğağa cumudan da därtländergec närsä yuqtır, bu böten gönaxlardan arındıra, bigräk tä Gangotri, Xaridvar, Prayag yäki Varanasi kebek Tirtha häm Kşetrada.[3] Ganganıñ simvolik häm dini ähämiyätendä xättä skeptiklar kileşä.[4] Cawaharlar Neru, üzeneñ köleneñ uçın Gangaga taşlarğa sorağan.[4] Ul yazğança "Ganga ul Hindstan keşeläre yaratqan yılğa". Ul Xindstannıñ mädäniyäte simvolı häm şul uq Ganga.[4]
Sıltamalar[үзrәpTү | Bиkи-TekcTHы үзrәpTү]
- ГaHr(үлe cылTaMa) — CлoBapb coBpeMeHHыx reorpaфичeckиx HaзBaHий.


text:
Qırımnıñ öz başına tayin etilgen baş naziri Sergey Aksönov oktâbr 9 künü Qırım «parlament» toplaşuvında vazifelerine tam olaraq tayinlenecek, dep tüşüne Qırım «Devlet şurası» reisi Vladimir Konstantinov.
Bunı o sentâbr 25 künü Qırım «Nazirler şurası» toplaşuvında bildirdi, dep haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
«Oktâbr 9 künü – tarihiy vaqia olacaq: Cumhuriyet başı saylanılacaq. Aksönov Sergey Valeryeviç tayinlenecek»
«Spiker» şunı qayd etti ki, bu sebepten iç bir şübe olmamalı, çünki «Yedinaya Rossiya» firqası regionda birincilikni qazandı.
Aksönov 2014 senesi fevralniñ soñundan «Nazirler şurası»nıñ başlığında tura. Sentâbr 14 künü Qırımda Rusiye qanunlarına köre «saylavlar» keçirildi, neticede akimiyetniñ bütün organları teşkil etilmek kerek edi.
Rusiye Prezidenti Vladimir Putin sentâbr 17 künü Qırım «Devlet şurasına» cumhuriyet başı vazifesine üç namzetni kösterdi: Sergey Aksönov, Qırım ekologiya ve tabiat resursları «naziri» Gennadiy Narayev ve RF Devlet Duma deputatı Aleksandr Terentyev.
Qırımda keçirilgen «saylavlarnı» Ukraina, AQŞ, Avropa birligi, NATO tanımaylar.


text:
Qırımda iyülniñ 25-nde saba tünevin Aqmescit rayonınıñ Mamaq (Stroganovka) köyünde ğayıp olğan üç yaşında Musa Suleymanovnı qıdırmağa devam eteler.
Aq qorçalayıcı Lutfiye Zudiyevanıñ aytqanına köre, Mamaq qasabasında oğlançıqnı qıdıruv operativ ştabı saat 8:30-da yañı qıdıruv taqımlarınıñ toplaşması aqqında ilân etti.
«Saat 3:00-larda balanı qıdırmağa devam eteler. Coyulğanından doquz saat keçti. Beş kilometr radiusı baqıldı. Qıdıruv yerinde çoq insan bar. Qomşu Bavurçı (Kamenka) qasabası rayonına qıdıruv taqımı kete. Bala ğayıp olğan Mamaqta Fevqulâde vaziyetler nazirligi qasabanıñ bütün azbarlarını baqıp çıqmağa izin berdi», – dep haber etilgen «Qırım birdemligi» cemaat teşebbüsiniñ Facebook saifesinde.
Hatırlatamız, Qırım ve Aqyardaki Rusiye Tahqiqat komitetiniñ idaresi üç yaşında Musa Suleymanovnıñ iyülniñ 24-nde Aqmescit civarında Mamaq köyünde ğayıp oluvınen bağlı cinaiy dava açtı.
Daa evel berilgen malümatqa köre, balanı qıdırmaq içün Rusiye politsiyasınıñ hadimleri, kinologlar, Qırımdaki Rusiye Fevqulâde vaziyetler nazirliginiñ vekilleri ve «Liza Alert» teşkilâtınıñ göñüllileri celp etildi.
Coyulğan oğlançıq – cemaat jurnalisti, Aqmescitteki ekinci «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» mabüsi Ruslan Suleymanovnıñ oğludır.


text:
Sentâbr 14-te Aqmescitte Qurban bayram qayd etilecek, merasimler merkeziy Gagarin bağçasında keçirilecek. Bayram programması çerçivesinde qırımtatar yırcıları ve bediiy taqımlarnıñ kontserti taqdim etilecek. Parkta sport, bala ve oyun meydançıqları çalışacaq. Bu aqta Qırım ve Sevastopol musulmanları diniy idaresiniñ matbuat hızmeti bildire.
Balalarnı bedava attraktsionlar, altı qarınca, batutlar bekleycek. Sport meydançığında küreş ve armresling yarışları keçirilecek. Bundan da ğayrı, halq yaratıcılığı yarmalığı çalışacaq. Er istegen insan quyumcılıq ve çölmekçilik, nağış ve mehendi master-klasslarında iştirak ete bilecek.
Elde etilgen malümatqa binaen, bağçada Pilâv festivali keçirilecek, bayram musafirleri bedava aşay bilecek ve şef-aşçılarınıñ işine qıymet kese bilecek.
Qırımda musulman Qurban bayramı raatlıq künü olaraq ilân etildi.
Qurban bayramı – islâm taqviminiñ eñ müim bayramlarından biri ola, bu vaqıt musulmanlar, ibadet olaraq, qurban çala.


text:
Qırımtatar faali, aq qorçalayıcı Lutfiye Zudiyeva Kreml kontrolindeki Aqmescit Kiyev rayon mahkemesiniñ oturışuvı vaqtında oña qarşı dava uydurıldı, Rusiye uquq qoruyıcı organları ise onı «aq qorçalayıcı faaliyeti» sebebinden taqip ete, dep ayttı.
Qırım.Aqiqat mühbiriniñ bildirgenine köre, Zudiyeva, memuriy davasınıñ temelinde olğan fotoresimlerni Facebook içtimaiy ağındaki saifesinde beş yıl devamında tapıp olamadı. Faal, fotoresimlerniñ ekseriyetini özü degil de, başqa bir qullanıcı qoyıp, onı qayd etken edi, dep bildire.
Zudiyevanıñ qayd etkenine köre, oña qarşı açılğan memuriy dava oña ve Qırımdaki diger faallerge qarşı basqı aleti ola. Bu şekilde olarnı informatsion ve aq qorçalayıcı faaliyetini toqtatmağa mecbur etecek olalar.
Rusiye quvetçileri mayısnıñ 30-nda eki qırımtatar faalini tuttı: aq qorçalayıcı ve vatandaş jurnalisti Lutfiye Zudiyevanı ve Bağçasaraydaki «Hizb ut-Tahrir davası» mabüsiniñ ömür arqadaşı, «Qırım balalığı» teşebbüsiniñ koordinatorı Mümine Saliyevanı. Ekisi de Rusiye Memuriy cinayetler kodeksiniñ 20.3 maddesine istinaden qabaatlana – yasaqlanğan timsallerniñ numayışı. İşbu madde boyunca memuriy apis cezası berile.
Zudiyevanıñ aytqanına köre, dava malümatlarında qullanıcı Tagir Minibayevniñ 2014 senesi aprel ayında paylaşqan yazısı bar, Zudiyeva anda qayd etile.
Ukraina Tış işler naziri Pavlo Klimkin dünya toplulığını mayısnıñ 30-nda ilhaq etilgen Qırımda tutulğan qırımtatar aq qorçalayıcıları Lutfiye Zudiyeva ve Mümine Saliyevanıñ azat etilüvini talap etmesine çağırdı.
Al-azırda Qırım ve qomşu Rusiyeniñ müessiseleri bir de bir izaat bermediler.
İşğalden soñ Qırımdaki faktik Rusiye akimiyeti mustaqil jurnalistler, vatandaş faalleri, Qırımtatar Milliy areketiniñ faalleri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtı ile alâqalı olğanlarından şübheli sayılğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde muntazam surette kütleviy tintüvler ötkere.


text:
Kategori Arşivi: İsmail Beğ GASPIRALI
İsmail Beğ GASPIRALI: “Avrupa Medeniyetine Bir Nazar-ı Muvâzene”
“Avrupa Medeniyetine Bir Nazar-ı Muvâzene” -İsmail Beğ Gaspıralı’nın r.1302/m.1886-1887 yılında İstanbul’da Ebüzziya matbaasında basılmış olan bu risalesi, Prof. Dr. Mehmed Kaplan tarafından sadeleştirilerek Türk Kültürü dergisinde yayınlanmıştır.- ÖNSÖZ Zamanımızda Avrupa medeniyeti
Prof. Dr. Mehmet KAPLAN: GASPIRALI İSMAİL BEĞ
GASPIRALI İSMAİL’İN AVRUPA MEDENİYETİ, SOSYALİZM VE İSLAMİYET HAKKINDAKİ ESERİ SUNUŞU Prof. Dr. Mehmet KAPLAN 1851 yılında Kırım’ın başkenti tarihî Bahçesaray’a yakın Avcıköy’de doğan Gaspıralı İsmail, Gaspıralı Mustafa Ağa’nın oğludur. Gaspıra, Kırım’ın


text:
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları
Bu yayınımızda“4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları” nı hazırladık.
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları
Okul hayatınızdaki en güzel derslerden bir tanesi olan Fen Bilimlerinin amacı siz değerli öğrencilerimizde gözlem yeteneğini geliştirmek, merak duygusu aşılamak, dış dünyada başına gelebilecek sorunlarda daha mantıklı düşünüp çözümler üretebilmesini sağlamaktır. 4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı içerisinde pek çok soru bulunmakta. Bu etkinlikler sizlerin daha iyi anlayabilmesi için özellikle kitap üzerine çözülerek hazırlandı. Bu şekilde yapılan çözümler öğrencilerimiz tarafından daha çok seviliyor ve benimseniyor. Biz de öğrencilerimizin daha iyi anlayabileceği çözümleri hazırlamaya dikkat ediyoruz. Sizler de anlamadığınız noktaları bizlere yorum bölümünden yazarak bildirebilirsiniz.
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2022-2023 sayfa olarak çözümlerini yanıtları sizler için aşağıda sunduk. Meb Yayınları 4. Sınıf Fen Bilimleri çalışma kitabı sayfa 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 53, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 93, 94, 95, 96, 97, 98, 99, 100, 101, 102, 103, 104, 105, 106, 107, 108, 109, 110, 111, 112, 113, 114, 115, 116, 117, 118, 119, 120, 121, 122, 123, 124, 125, 126, 127, 128, 129, 130, 131, 132, 133, 134, 135, 136, 137, 138, 139, 140, 141, 142, 143, 144, 145, 146, 147, 148, 149, 150, 151, 152, 153, 154, 155, 156, 157, 158, 159, 160, 161, 162, 163, 164, 165, 166, 167, 168, 169, 170, 171, 172, 173, 174, 175, 176, 177, 178, 179, 180, 181, 182, 183, 184, 185, 186, 187, 188, 189, 190, 191, 192, 193, 194, 195, 196, 197, 198, 199, 200, 201, 202, 203, 204, 205, 206, 207, 208, 209, 210, 211, 212, 213, 214, 215, 216, 217, 218, 219, 220, 221, 222, 223, 224, 225, 226, 227, 228, 229, 230, 231, 232, 233, 234, 235, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 243, 244, 245, 246, 247, 248, 249, 250, 251, 252, 253, 254, 255, 256, 257, 258, 259, 260, 261, 262, 263, 264, 265, 266, 267, 268, 269, 270, 271, 272, 273, 274, 275, 276, 277, 278, 279, 280, 281, 282, 283, 284, 285, 286, 287, 288, 289, 290, 291, 292, 293, 294, 295, 296, 297, 298, 299, 300 ve diğer sayfaların çözümlerine buradan ulaşabilirsiniz. Bu dersin konuları, öğrencilerin Fen Bilimleri dersini daha kolay çözebilmelerine yönelik olarak hazırlanmıştır. 4. Sınıf Meb Yayınları Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları ile çözümleri Meb Yayınları Fen Bilimleri Çalışma kitabı 4. Sınıf çözümleri tablosu aşağıdadır.
Öğrencilerimiz 4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2022-2023’e girdiklerinde görecekler ki aradıkları her türlü cevap hemen karşılarında en açıklayıcı, en açık anlatıma sahip şekilde kendilerini bekliyor olacak.
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 6
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 7
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 8
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 9
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 10
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 11
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 12
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 13
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 14
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 15
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 16
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 17
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 18
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 19
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 20
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 21
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 22
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 23
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 24
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 25
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 26
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 27
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 28
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 29
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 30
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 31
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 32
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 33
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 34
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 35
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 36
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 37
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 38
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 39
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 40
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 41
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 42
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 43
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 44
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 45
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 46
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 47
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 48
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 49
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 50
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 51
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 52
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 53
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 54
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 55
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 56
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 57
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 58
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 59
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 60
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 61
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 62
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 63
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 64
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 65
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 66
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 67
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 68
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 69
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 70
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 71
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 72
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 73
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 74
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 75
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 76
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 77
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 78
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 79
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 80
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 81
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 82
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 83
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 84
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 85
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 86
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 87
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 88
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 89
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 90
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 91
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 92
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 93
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 94
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 95
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 96
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 97
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 98
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 99
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 100
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 101
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 102
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 103
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 104
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 105
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 106
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 107
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 108
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 109
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 110
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 111
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 112
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 113
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 114
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 115
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 116
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 117
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 118
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 119
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 120
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 121
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 122
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 123
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 124
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 125
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 126
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 127
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 128
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 129
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 130
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 131
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 132
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 133
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 134
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 135
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 136
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 137
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 138
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 139
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 140
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 141
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 142
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 143
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 144
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 145
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 146
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 147
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 148
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 149
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 150
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 151
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 152
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 153
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 154
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 155
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 156
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 157
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 158
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 159
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 160
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 161
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 162
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 163
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 164
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 165
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 166
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 167
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 168
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 169
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 170
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 171
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 172
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 173
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 174
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 175
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 176
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 177
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 178
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 179
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 180
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 181
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 182
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 183
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 184
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 185
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 186
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 187
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 188
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 189
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 190
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 191
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 192
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 193
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 194
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 195
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 196
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 197
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 198
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 199
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 200
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 201
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 202
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 203
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 204
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 205
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 206
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 207
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 208
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 209
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 210
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 211
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 212
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 213
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 214
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 215
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 216
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 217
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 218
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 219
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 220
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 221
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 222
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 223
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 224
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 225
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 226
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 227
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 228
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 229
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 230
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 231
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 232
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 233
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 234
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 235
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 236
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 237
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 238
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 239
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 240
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 241
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 242
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 243
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 244
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 245
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 246
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 247
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 248
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 249
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 250
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 251
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 252
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 253
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 254
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 255
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 256
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 257
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 258
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 259
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 260
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 261
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 262
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 263
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 264
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 265
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 266
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 267
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 268
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 269
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 270
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 271
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 272
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 273
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 274
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 275
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 276
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 277
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 278
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 279
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 280
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 281
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 282
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 283
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 284
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 285
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 286
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 287
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 288
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 289
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 290
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 291
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 292
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 293
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 294
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 295
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 296
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 297
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 298
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 299
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Meb Yayınları Cevapları Sayfa 300
Siz değerli öğrencilerimize eğitim hayatlarında vereceğimiz her türlü destek ve katkı için bizler kendimizi şimdiden mutlu hissediyoruz. Sizlere sitemizden takip edeceğiniz 4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları Meb Yayınlarını yaparken kolaylıklar diliyor ailemizin üyesi olduğunuz için sizleri sevgiyle kucaklıyoruz.
4. Sınıf Fen Bilimleri Çalışma Kitabı Cevapları Meb Yayınları 2022-2023 hakkında ve yapılmasını istediğiniz sayfalar için aşağıdan yorumlarınızı hemen paylaşabilirsiniz.


text:
Qırım işğaliniñ yıllığı munasebeti ile Sankt-Peterburgda bediiy aktsiya olıp keçti. Sanalaştırmada köteklengen ve yaralanğan Rusiyeniñ Ukrainanıñ bir parçasını «tartıp almaq» istegini kösterdiler.
Ğaye müellifi vatandaş faali Mariya Lakertiannıñ aytqanına köre, aktsiyanıñ manası – Qırım işğaliniñ ketirgen zararını köstermektir.
Rusiyede mart 16-da ukrain Qırımı işğaliniñ birinci yıllığına bağışlanğan bir aftalıq tedbirlerni keçirmege başladılar.
Bazarertesi künü Aqmescitte büyük Rusiye bayrağını açtılar. Görkiy soqağında ise Qırım yarımadası ve «Evimiz – Rusiye» yazısı ile hatıra tahtasını tiklediler.
Aynı zamanda bütün dünya işğal etilgen topraqlarnı tanımağanını daa bir kere hatırlattı.
2014 senesi fevralniñ soñunda martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Qırımtatar halqınıñ lideri, Ukraina Yuqarı Radasınıñ deputatı Mustafa Cemilev, mayısnıñ 2-nde keçirilecek Qırım yürüşinde iştirak etecek, dep ayttı. O, yürüşniñ birinci sıralarında ketmege azır olğanını bildirdi.
Bu aqta Cemilev yanvarniñ 23-nde Qırım.Aqiqatqa ayttı.
«İştirak etecektirim. Rusiye ne deycekmi? Bir qaç variantımız bar. Şunıñ içün ilk sıralarğa acımağan soylarımıznı yollaycaqmız. 73 yaşından büyük olğanlarnı acımaymız (76 yaşında Mustafa Cemilev aqqında aytıla – QA). Ne içün 73 yaşından büyük olmalımı? Çünki 73 yaş – Ukrainada ömürniñ orta uzunlığıdır», – dedi Cemilev.
Onıñ aytqanına köre, teşkilâtçılar Qırımnıñ Rusiye işğalini takbih etken halqara teşkilâtlarnı davet etmege niyetlene.
«O qadar çoq halqara teşkilât bar: Avropa parlamenti, Parlament assambleyası, BM, OSCE – episi Rusiye körmemezlikke urğan qararlarnı qabul etken edi. Olarnı davet etmege isteymiz, Ukrainanıñ bir tarafından diger tarafına cayav keçsinler», – dep qoştı Cemilev.
2019 senesi dekabrniñ 6-nda Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov «Dünya – zorbalıq ve işğalge qarşı. Menlik yürüşi» halqara zorbalıqsız barışıq aktsiyası azırlana ve keçirilecek, dep ilân etti. Aktsiya vaqtında faller memuriy sıñırdan keçip, Qırımğa kirecek ola. Refat Çubarovnıñ aytqanına köre, yürüş teşkilâtçıları yapqan areketlerini Ukraina akimiyetinen keliştirmege «tırışacaq».
Yanvarniñ 22-nde Çubarov Qırım yürüşi mayısnıñ 2-nde keçirilecek, dep ayttı. Meclis reisi, işğal altındaki yarımadağa küç qullanıp kireceklerini de inkâr etmey.
Rusiye kontrolindeki Qırım yolbaşçısı Sergey Aksenov ilân etilgen yürüşni provokatsiya dep adlandırıp, «sert qarşılıq kösterilecegini» vade etti.
2014 senesi fevral ayında Qırımda işaretsiz urbada silâlı insanlar peyda oldı. Olar Qırım Yuqarı Şurası, Aqmescit ava limanı, Keriç parom keçiti, diger strategik obyektlerni zapt etip, Ukraina ordusınıñ areketlerini blok etken edi. Rusiye akimiyeti bu insanlarnıñ Rusiye ordusınıñ arbiyleri olğanını başta inkâr etken edi. Daa soñra Rusiye prezidenti Vladimir Putin bular Rusiye arbiyleri olğanını tanıdı.
2014 senesi martnıñ 16-nda Qırım ve Aqyarda yarımada statusınen bağlı dünyada tanılmağan «referendum» olıp keçti, onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine aldı. Ukraina, Avropa Birligi, ABD «referendumdaki» rey neticelerini tanımadı. Rusiye prezidenti Vladimir Putin martnıñ 18-nde Qırımnıñ Rusiyege «qoşulğanını» ilân etti.
Halqara teşkilâtlar, Qırımnıñ işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini takbih ettiler. Ğarp devletleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı qullandı. Rusiye, yarımadanı işğal etkenini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ tiklenmesi», dey. Ukrainanıñ Yuqarı Radası 2014 senesi fevralniñ 20-ni, Rusiye tarafından Qırım ve Aqyarnıñ muvaqqat işğali başlağan künü olaraq resmen ilân etti.


text:
Bu künleri qırımtatar medeniyetiniñ parlaq temsilcisi – şair, edebiyatşınas, folklorcı, oca Kerim Camanaqlınıñ yubileyi qayd etile.
Kerim Camanaqlı (kerçek soyadı Reşidov) 1905 senesi yanvar 21-de Kezlev uyezdiniñ Camanaq köyünde Fadme Emiramet qızı ve Abdureşit Tair oğlu Reşidovlarnıñ qorantasında dünyağa keldi. Kerim aileniñ büyügi edi – onıñ daa beş qız ve erkek qardaşı bar edi.
Kerim köy mektebini bitirip, Aqmescitniñ pedagogik tehnikumında oqumağa başlay. Soñra Bağçasaray rayonınıñ Alma-Tarhan başlanğıç mektebinde ocalıq yapa, 1929 senesi ise Aqmescit pedagogika institutınıñ edebiyat bölügine kire.
İstidatlı student instituttan mezun olıp, aynı institutnıñ edebiyat kafedrasındaki aspiranturada qala ve «Qırımtatar halq şairi Şamil Tohtarğazınıñ cemaat-edebiyat faaliyeti» ilmiy işi üzerinde çalışa. Onı 1937 senesi Qazan devlet pedagogika institutında muvafaqiyet ile qorçalay. Amma qıyınlıqlarsız da olmadı – filologiya ilimleri namzeti ilmiy unvanını Kerim Reşidov yalıñız 1940 senesi A.Puşkin adına Qırımnıñ til ve edebiyat ilmiy-tedqiq institutınıñ muracaatı ile aldı. O, 1938 senesiniñ iyün 25-te Yuqarı attestatsion komissiyasınıñ müsbet qararını lâğu etmege rica etti. Qorçalavda Reşidovnıñ qarşısında belli tatar tenqitçisi ve edebiyatşınası Galimcan Nigmati oldı, o vaqıtları onıñ faaliyeti Sovetler birliginiñ İçki işler halq komissariatınıñ (İİHK) nezareti altında edi, 1938 senesiniñ noyabr ayında ise onı apiske alıp, repressiyalarğa oğrattılar. 1925-ten komsomolcı, 1931-den ise kommunist olğan Kerim Reşidov, kene yahşı, böyle acınıqlı taqdirden qurtuldı.
Tezden o, Qazanlı Raşida Üseinova ile evlenip, üç balanı oğlu İldus ve qızları Farida ve Nuriyanı östüre.
1935-1937 seneleri Reşidov-Camanaqlı – Aqmescit pedagogika institutınıñ edebiyat ocası. Bu vaqıtları Qırımnıñ çeşit rayonlarında folklor ekspeditsiyaları onıñ yolbaşçılığında keçe. Bu ekspeditsiyalar ğayet qıymetlidir – mütehassıslarnıñ işi sayesinde halq ağız yaratıcılığınıñ kerçek incileri qayd etile.
1938-1941 seneleri Kerim Camanaqlı qırımtatar folklorını ögrenmege devam ete – Qırım til ve edebiyat ilmiy-tedqiq institutında qırımtatar edebiyatı ve folklorı sektorınıñ üyken ilmiy hadimi olıp çalışa. Aynı bu vaqıttan başlap oña tecribeli alim-folklorcı dep aytsaq, yañılmamız, çünki onıñ tarafından folklor yadikârlıqlarınıñ janr tasnifi yapıla, tedqiqler o vaqıtnıñ eñ yüksek derecesinde keçirile. Şunı da aytıp keçmelimiz ki, folklorcı ocaları Ümer İpçi, Osman Aqçoqraqlı ve digerlerniñ tecribesinden de faydalana edi.
Onıñ qırımtatar folklorı ile bağlı maqaleleri «Yeñi dünya» gazetası, «Edebiyat ve kultura» ve «Sovet edebiyatı» mecmualarında neşir etile. 1930-ıncı yılları alim qırımtatar medeniyetine kirsetilgen büyük isse sayılğan «Çıñlar ve maneler», «Bahtlı halqnıñ yırları», «Masallar» (birinci tom) cıyıntıqlarını derc etti.
Onı şair olaraq da bileler. 1924 senesinden itibaren qırımtatar gazetalarınıñ saifelerinde onıñ şiirleri basıla. Camanaqlı – «Azatlıq yırları», «Anaynıñ yırı» cıyıntıqlarınıñ müellifidir. Onıñ Üsein Şamil Tohtarğazı ve Ümer İpçiniñ icatları aqqında edebiyatşınas maqaleleri «Drujba narodov« («Halqlarnıñ dostluğı») Moskva almanahında peyda ola.
1937 yılında Kerim Camanaqlı Yazıcılar birligine qabul olunğan. Bu devirde onıñ rusçağa tercime etilgen «Qırım şairleri», «Qırımnıñ tatar yazıcıları» cıyıntıqları dünya yüzüni köre. O vaqıt Camanaqlı Jonathan Swiftniñ «Gülliver velikanlar arasında» kitabını qırımtatar tiline tercime ete. Cenkniñ birinci künleri Camanaqlınıñ qorantası diger şairlerniñ aileleri ile beraber Aqmescitten tahliye etilgen edi. Cenk vaqtında onıñ apayı ve eki balası Tataristanda bulunğan ediler. 1941 senesiniñ sentâbr ayından itibaren 1942 senesiniñ mart ayına qadar Reşidov-Camanaqlı 361-inci atıcı polknıñ askeri olaraq çağırıldı, Qırım cebesiniñ Or-Qapı, Keriç, Kuban rayonlarındaki uruşlarda iştirak etti.
Cenkniñ ilk künlerinden başlap Camanaqlı «Qızıl Qırım» ve «Krasnıy Krım» gazetaları ile iş tutqan edi. O, sovet askerleriniñ qaramanlığı aqqında maqale ve şiirler yaza, işğal etilgen topraqlarda qalğan semetdeşlerine muracaat etip, tezden faşizmden qurtulacaqlarını qayd ete.
1943 senesi «Qızıl Qırım» gazetasınıñ arbiy mühbiri olaraq Rostov-na-Donu, Taganrog, Mariupolde cenkleşken Doquzıncı qırıcı ava polkını ziyaret etti. Camanaqlı radio hadimi olıp, Abdureim Altanlı, Şamil Alâdin, Irğat Qadır kibi yazıcılarnıñ çıqışlarını teşkil etken edi.
1943-1944 seneleri «Krasnıy Krım» ve «Qızıl Qırım» gazetalarınıñ saifelerinde onıñ ileride Sovetler Birliginiñ eki defa Qaramanı olğan Amet-Han Sultannıñ cesaretligi aqqında «Qanatlı batır» serlevalı öçerkleri derc etile. Bu malümatlar sayesinde qırımtatar halqı semetdeşi, cesür cenkâver uçucısı aqqında bilgi saibi ola.
Kerim Camanaqlı cebeden ağır hasta olıp qayttı, onıñ aqciger yanğısı bar edi, ekimler sağ qalmaycaq, dep qorqqan ediler. Tuvğanlarnıñ qasevetleri ile, o vaqıtları bir yerde olmağan penitsillin hastalıqnı yeñmege yardım etti.
1944 senesiniñ keç baarinde Camanaqlı azat etilgen Qırımğa keldi. Onıñ dairesinde bir şey qalmağan, er şey viran etilgen edi. Medeniyet ve ilimni ğayrıdan tiklemek kerek edi, yañı oquv yılından başlap mekteplerniñ işine başlamaq kerek edi. Qırım Muhtar Sovet Sotsialistik Cumhuriyetiniñ halq komissarları birliginiñ vazifesi boyunca o Moskvağa yol ala. İş yollanmasınıñ şeadetnamesi bar: «İşbu şeadetname Qırımnıñ tatar tili, edebiyatı ve tarihı ilmiy-tedqiq institutınıñ müdiri Reşidov Kerimge berilip, onıñ Moskvadaki İlimler akademiyası ve Rusiye Sovet Federativ Sotsialistik Cumhuriyetiniñ Halq Maarif Komissariatına qırımtatar elifbesi ve imlâsında deñişmeler, Qazanğa ise qırımtatar mektepleri içün kitap bastırılması meseleleriniñ al etilmesine yollay». 1944 senesi mayıs 6-da Sovet Sotsialistik Cumhuriyetler Birliginiñ İlimler akademiyasına kelüv qaydı da bar.
Halqınıñ sürgünligi aqqında haberni o Moskvada ögrene. Yollanma şeadetnamesinde Aqmescitke kelüv qaydı yoq, Qırımğa keri qaytmaq imkânsız edi...
1944 senesinden itibaren Kerim Camanaqlı – Özbek Sovet Sotsialistik Cumhuriyetiniñ Halq maarif komissariatı yollağan M.Görkiy Samarqand pedagogika institutınıñ özbek tili ve edebiyatı kafedrasınıñ dotsenti. Bir yıldan soñ qorantasına qavuşmaq içün Tataristanğa köçip kele. 1945 senesinden başlap Yelabuga pedagogika institutında üyken oca, soñra ise dotsent olaraq çalıştı. Üç yıldan soñ edebiyat kafedrasınıñ müdiri olıp, ömürniñ soñuna qadar mında çalıştı.
Sürgünlikten soñ memleketniñ farqlı köşelerinde yaşağan işdeş ve yazıcılar ile bağ yavaş-yavaş qurulıp başlay. 1959 senesi Yusuf Bolat, Raim Tınçerov ile beraber Taşkentte qırımtatar masalları kitabını neşir ete. 1960-ıncı yılları Zaki Nuri ve Eduard Kasimov ile beraber qırımtatar masallarını kazan tatarlarnıñ tiline tercime etip başladı.
Kerim Camanaqlınıñ soñki yılları Amet-Han Sultannıñ ömrü ve cesaretligi aqqında nesir eser yazmaq içün farqlı şeer arhivlerinde keçirildi. Bazı malümatlar Taşkentteki Yazıcılar birligi Qırım bölüginde muzakere etilgen edi. Andan kelgen mektüplerge köre, elyazma anda bayağı vaqıt devamında yatqan edi. «Ayat içün» qaralama elyazması Camanaqlınıñ vefatında soñ qoranta arhivinde qalğan edi. 1970-inci yılları arhivniñ elyazma fondu onıñ apayı tarafından Yazıcılar birligine berildi.
Kerim Camanaqlınıñ 1937 senesi Taşkentte derc etilgen «Dostlarıma» şiirler cıyıntığını da qayd etmeli. Eşref Şemi-zade onı neşirge azırlap, kiriş sözüni yazğan edi. 2005 senesi yazıcınıñ 100 yıllığı munasebetinen filologiya ilimleri doktorı, professor Alfina Sibgatullina onıñ «Eserler» kitabını tatar ve rus tillerinde bastırdı. Kitap Yelabugada az nushada çıqtı. Üç yıldan soñ Aqmescitte Kerim Camanaqlı ve Amet Üsein tertip etken «Qırımtatar halq masalları» kitabı dünya yüzüni kördi.
«Qırımtatar edebiyatınıñ tarihı» aliy oquv yurtlarınıñ kitabında Kerim Camanaqlınıñ icadı bablarnı qaplap aldı, 10-uncı sınıf talebeleri içün «Qırımtatar edebiyatı« kitabında onı 2000-li yılları bastırdılar. İsmail Kerimovnıñ «Qırımtatarca kitap, maqale ve eserlerniñ kitabiyat cıyıntığı: 1618-1944 ss.» (2009) neşirinde bir qaç saife alim ve filologğa bağışlana.
2010 senesi Qırımda Kerim Camanaqlınıñ «Qırımtatar batırı Amet-Han Sultan» kitabı dünya yüzüni kördi.
Kerim Reşidov-Camanaqlı Tataristanda, Yelabugada, 1965 senesi avgust 1-de vefat etti. Tatar mezarlığında defn etilgen. Şeerniñ yañı qısmında soqaqlardan biri Kerim Reşidov adını taşıy. Universitetniñ tatar tili ve edebiyatı müzeyinde yazıcınıñ mirasına bağışlanğan bölük bar.
Ümüt etemiz ki, Kerim Camanaqlınıñ ilmiy işleri yaqın vaqıtta dünya yüzüni körip, qırımtatar medeniyeti hazinesini zenginleştirecek.
Gülnara Bekirova, Qırım tarihçısı, Ukrain PEN-klubınıñ azası


text:
Cemilevniñ sözlerine köre, yaqında onıñ Qırımdaki evine polis hadimleri silânıñ qanunsız qullanuvı sebebinden sorğuğa celpnameni ketirdiler. Böylelkinen, dep tüşüne Mustafa Cemilev, oña nisbeten cinaiy işni açmağa isteyler.
«Cemaatnıñ basımı ve telükesi olduqça küçlü olğanı içün kiriş yasaqlığını lâğu ete bileler. Böyle aqılsız taktika», – dedi Cemilev.
Qırımtatarlarnıñ yetekçisi evelleri matbuat vastalarına aytqan edi ki, oña nisbeten silânıñ qanunsız saqlanılması içün cinaiy işni açmağa isteyler. Faqat, Cemilevniñ sözlerine köre, onıñ zaruriy izinleri bar eken. Eger de bunı etseler, o, vaziyetke köre areket etecegini bildirdi.
Mayıs 3 künü Mustafa Cemilevni Qırımğa kirsetmeyip, yarımadağa kirişni 10 yılğa yasaq ettiler. Cevap olaraq biñlerce qırımtatarı Ermeni Bazarnıñ nezaret-kiriş noqtasına keldi.


text:
Oktâbr 4 künü Herson vilâyeti ve işğal etilgen Qırım ile arasında memuriy sıñırda, Çonğar kiriş noqtasında, Qırım qamaçavınıñ faalleri «Porsche» maşinasını toqtattılar.
Bunı Qırım.Aqiqat mühbirine Pravıy sektornıñ azalarından biri bildirdi. Saat 17:00 ukrain nomeraları ile maşina aydavcısı işğal etilgen yarımadağa kiriş sistemasını körmemezlikke urıp, blokposttan keçecek edi. Faaller demir ağını köterdi, bundan sebep «Porsche» köpçekleri teşildi ve maşina artıq areket etip olamadı.
Maşinada Rusiye Federatsiyasınıñ pasportları olğan eki yolcu bar edi. Faaller militsiya hadimlerini çağırdı.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Aktsiya idare şurasınıñ malümatına köre, memuriy sıñırdan yolcular ve yengil naqliyat maniasız keçecektirler. Afta devamında Qırım ile memuriy sıñırdan bir yük maşinası bile keçmedi.