text:
Aktobe şeerinde atış neticesinde 17 insan elâk oldı, dep bildireler Qazahistan İçki işler nazirliginde.
Olarnıñ arasında bazar künü yüz bergen silâlı ucumnıñ 11 tahmin etilgen iştirakçisi, 3 asker, silâ tükânınıñ satıcısı ve ziyaretçisi, qaravul agentliginiñ hadimi oldı. Qazahistan Sağlıq saqlav nazirliginiñ malümatına köre, daa 38 kişi yaralanğan.
Şeerde terroristik telükesiniñ eñ yüksek, «qırmızı» seviyesi ilân etildi. Sakinlerni «binalarda qalmağa ve şeer boyunca areketni sıñırlamağa» çağıralar.
İyün 5-te Aktobede onlarca insanlar eki silâ tükânını abradı, soñra yolcu avtobusını zapt etip, arbiy bölükke ucum etmege tırıştı. Havfsızlıq quvetleri ucumğa qarşılıq berdi, ucum etkenlerniñ bir qısmı (Qazahistan TİN malümatına köre, eñ azdan 27 kişi) belli olmağan tarafta ğayıp oldı. Yedi şeklenilgen insan yaqalandı.
Qazahistan Tışqı işler nazirliginiñ temsilcisi Almas Sadubayevniñ ilân etkenine köre, ucum etkenler, ğaliba, «ananeviy olmağan diniy firqalarnıñ radikal tarafdarları» ola.
Ucum sebepleri daa belli degil.
Aktobe şeeri Rusiye sıñırından 100 kilometr uzaqlığında yerleşe. 2011 senesi Aktobe Qazahistanda ilk öz-özüni öldürgen kişiniñ ucumı yüz bergen şeer oldı.
Kremlde qayd etkenlerine köre, Aktobede yüz bergen vaqialar Qazahistannıñ içki işi ola.


c: text/html

text:
Rusiye kontrolindeki Qırım Yuqarı mahkemesi advokatlarnıñ Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesiniñ Rusiyede yasaqlanğan «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtında iştirak etkeninden şübheli sayılğan Alim Sufyanovnı SİZOda ve Aleksandr Sizikovnı ev apsinde tutmaq qararlarına qarşı bergen istinaf şikâyetlerini red etti.
Bu aqta «Qırım birdemligi» birleşmesi qırımlılarnıñ advokatlarına esaslanıp bildire.
«Ev apsi SİZOda tutuv olmasa da, biz razı degilmiz. Qarar mahkeme tarafından sebepsiz çıqarıldı, müvekkilimniñ qabaatı isbatlanmadı», – dep añlattı Sizikovnıñ advokatı Safiye Şabanova.
Berilgen malümatqa köre, oturışuv vaqtında advokat Sizikovğa berilgen yasaqlarnı yımşatmağa rica etti – evni terk etmemek, internet ağını qullanmamaq, evden ihtiyac olğanda çıqmağa izin bermek: mal, ilâc almaq içün, tibbiy bölükke barıp kelmek içün.
Amma qadı evelki mahkeme qararını deñiştirmedi – Sizikov 2020 senesi sentâbrniñ 2-ne qadar ev apsinde qalacaq. İmayesi bu qararnı tekrar şikâyet etmege niyetlene.
Faallerniñ malümatına köre, Alim Sufyanovnıñ advokatı izaat bermedi, amma tuvğanlarına istinaf şikâyeti qanaatlendirilmedi, dep bildirdi. Er adam sentâbrniñ 2-ne qadar Aqmescit SİZOsında bulunacaq.
İyülniñ 7-nde mahkeme qırımlı musulman, birinci derece körme saqatı Aleksandr Sizikovnı sentâbrniñ 2-ne qadar ev apsine yolladı. Onı «Hizb ut-Tahrir» faaliyetini teşkil etkeninden şübheli sayalar.
İyülniñ 7-nde saba erte qırımlılarnıñ evlerinde tintüvler keçirildi: Emil Ziyadinov, İsmet İbragimov, Alim Sufyanov, Seyran Hayretdinov, Aleksandr Sizikov, Vadim Bektemirov, Zekirya Muratov ve Aluştada Dilâver Memetov. Memetov tintüv vaqtında evde degil edi, onı qıdırmağa devam eteler, dep bildire «Qırım birdemliginiñ» faalleri.
Rusiye FSBsiniñ malümatına köre, mahsus hızmetniñ hadimleri Qırımda «Hizb ut-Tahrirni» teşkil etkeninden ve iştirak etkeninden şübheli sayılğan yedi insannı tuttı.
Ukraina prezidentiniñ Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki temsilciligi Rusiye quvetçileriniñ areketlerini takbih etti, Milliy politsiyanıñ Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar Baş idaresi ise Ukraina Ceza kodeksiniñ 162-nci maddesiniñ 2-nci qısmına istinaden (mesken tiyilmemezligini bozuv) cinaiy tahqiqat başlattı.
Ukraina Tış işler nazirligi beyanatını derc etip, «qırımtatarlarnıñ evlerinde keçirilgen yañı qanunsız tintüvler ve tutuvlarnen bağlı narazılığını» bildirdi.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.
«Hizb ut-Tahrir işi» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Adliyeciler qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ukraina topraq resursları Devlet agentliginiñ qabarcılıqqa qarşı küreş yolbaşçısı vazifelerini Qırım topraq cumhuriyet komitetiniñ sabıq reisi Aleksandr Çabanov eda ete.
Onıñ Qırım topraq cumhuriyet komitetinde işi baş nazir vazifesinde Vasiliy Cartı olğanda başlağan edi ve Qırım işğalinden soñ Anatoliy Mogilev ve onıñ ükümetinen beraber bitti, dep yaza Delo.
Neşirniñ malümatına köre, Çabanovnıñ tercimeyialında bir çoq meraqlı maddeler mevcut. Meselâ, onı devlet mülkini elge keçirüv, bulunğan vazifeden tış areketler içün altı yılğa qadar azatlıqtan marum etüv ve mal-mülkini musadere etüvdir, soñra Çabanov vatandaşlığı deñiştirdi (Rusiye vatandaşlığından Ukraina vatandaşlığına) ve soyadını da deñiştirgen edi (Pisarenko soyadından apayınıñ soyadına), bundan ğayrı aliy tasili de bir çoq şübe doğura.
Onıñ firqa hazinesinde – «Narodnıy soyuz «Naşa Ukraina» firqasınıñ yerli reberligi, Qırımda «Naşa Ukraina» reberi Vladimir Şklârnıñ muavini vazifesi, em de, tabiiy ki, Makeyevka ve Donetskten kelgen «regionlılarnen» sadıq bir sevgi ve dostluqtır.
Malüm olğanı kibi, qabarcılıqta şeklengen Aqyar memurı Oleg Kujman Dnepropetrovsk vilâyet devlet memuriyetinde işke başladı.


text:
Ukraina tışqı işler naziri Pavlo Klimkin Rusiyeni cuma künü, mart 13-te, Qırımda FSB tarafından yaqalanğan jurnalist Natalya Kokorinanı azat etmege çağırdı. Bunıñnen beraber, Ukraina Tışqı işler nazirliginiñ yolbaşçısı «Qırımda söz serbestligini yoq etüv esnasını toqtatmağa çağıra».
«Kokorina azat etilmeli. Rusiye istilâcı memleket olaraq Qırımda söz serbestligini yoq etüv esnasında toqtamaq kerek. Qırım Ukrainadır. Bu qadar», – dep yazdı Klimkin Twitterde.
Malüm olğanı kibi, OSCE söz serbestliği reisi Dunja Mijatović Qırımda jurnalistlerge yapılğan basqını takbih etip, «Tsentr jurnalistskih rassledovaniy» haber neşiriniñ jurnalisti Kokorinanı acele sürette azat etmege çağırdı.
Mart 13-te saba «Tsentr jurnalistskih rassledovaniy» mühbiri Natalya Kokorina işdeşlerine saat 8:00 oña ana-babasınıñ dairesine kelmege rica etkenlerini haber etti. O, dairege kelgen soñ onıñnen bağ üzüldi. Tintüvden soñ onı yaqaladılar.
Rusiye uquq qoruyıcıları adliyecini tintüv keçirilgen dairege almasalar da, Kokorinağa kirsettiler.
Cuma künü, mart 13-te, FSB hadimleri işğalden soñ Qırımnı terk etip, al-azırda Kiyevde yaşağan daa bir Qırım jurnalisti Anna Andriyevskayanıñ ana-babası yaşağan dairede tintüv keçirdiler. Jurnalistniñ babasına Aqmescit mahkemesiniñ qararını kösterdiler. Vesiqağa binaen, Andriyevskayağa nisbeten «Qırımda akimiyetni devirmek çağıruvları ile maqale içün» cinaiy iş açıldı.


text:
Ukraina Tış işleri nazirligi (TİN), dekabrniñ 18-nde ilhaq etilgen Qırımda, tintüvler ve tevqiflerge narazılıq bilgirip, bir kişilik piketlerde çıqqan faaliyetçilerge qarşı yapılğan mahkemelerni, «BMTde,Qırımda insan aqları boyunca qarar içün rey berüvden evel Rusiyeniñ qasten yapqan areketleri», dep saya.
Bunı Twitterde Ukraina TİNniñ sözcüsi Maryana Betsa yazdı.
Betsa: «İlhaq etilgen Qırımda yapılğan sahte mahkemelerini qatiyen taqbih etemiz. BMTde, Qırımda insan aqları boyunca qarar içün rey berüvden evel RFniñ qasten yapılğan areketleridir», – dep yazdı.
BMTniñ Baş assambleyasında Ukraina tarafından taqdim etilgen Qırımda insan aqları boyunca qarar leyhası içün rey berüv dekabrniñ 19-nda yapılacaq.
Dekabrniñ 18-nde Aqmescitte, daa evel tintüvler ve tevqiflerge cevaben bir kişilik piketlerge çıqqan qırımtatarlarğa qarşı 70-ke yaqın mahkeme oturışuvı ötkerilmekte. Faaliyetçilerge, tayin etilgen piket ötkerüv tertibiniñ bozulması munasebeti ile (Rusiyeniñ Memuriy tertip bozuv aqqında kodeksi, madde 20.2, 5-nci qısım) memuriy protokollar tizildi.
Mahkeme oturışuvları, cümleden, Aqmescit, Canköy, Aluşta, Suvdağ, em de İçki, İslâm-Terek, Qarasuvbazar ve Qurman rayonlarında ötkerilmekte. İçki işler nazirliginiñ Qırım boyunca ekspertiza merkezi tarafından «piketler bir maqsat, bir niyet ve umumiy teşkilât ile birleştirileler» şeklinde çıqarılğan hulâsa, qabaatlav tarafınıñ baş delili olaraq qabul etilmekte.
Qırımda oktâbrniñ 14-nde, Rusiye tarafından ilhaq etilgen yarımadada telükesizlik hadimleriniñ qırımtatarlarğa, musulmanlarğa qarşı repressiyalarına narazılıq köstermek maqsadınen bir sıra bir kişilik piketler ötkerildi.


text:
Ukraina-İndoneziya siyasiy mesleatlaşmalarnıñ dörtünci raundı esnasında Rusiyeniñ Ukrainağa qarşı silâlı tecavuzı, Ukraina devletiniñ suvereniteti ve topraq bütünligini qorçalav ve Qırımdaki Rusiye akimiyetine qırımtatar halqınıñ aq-uquqlarını bozmağa yol bermemek kerekligi meseleleri müzakere etildi. Bunı fevralniñ 23-nde Ukraina Tış işleri nazirliginiñ matbuat hizmeti bildire.
Bildirüvde: «Ukraina tarafı vaqtınca işğal etilgen Qırım territoriyasında qırımtatarlarğa qarşı aq-uquqlarnıñ qaba surette bozuluvlarına diqqatnı celp etti ve bu munasebetle İndoneziyanı, dünyada eñ büyük musulman devletlerinden biri sıfatında, cümleden diniy aqlarnıñ kütülmesi saasındaki vaziyetni bivasta surette közetmege davet etti.
Nazirlikte, körüşüvde ondan ğayrı Minsk añlaşmalarınıñ implementatsiyası, Ukraina ile İndoneziya arasındaki siyasiy dialognıñ faalleştirilmesi, ameliy saalarda emekdaşlıq köleminiñ arttırılması ve halqara saada emekdaşliqnıñ quvetleştirilmesi meseleleriniñ de muzakere etilgenini qayd ettiler.
Ukraina TİNi matbuat hizmetiniñ bildirüvinde, İndoneziya Cumhuriyeti TİNiniñ Amerika ve Avropa işleri boyunca baş mudiri Muhammed Anşori, İndoneziyanıñ Ukrainanen bütün yönelişlerde emekdaşlıq yapmağa azır olğanını qayd etti, denile.
Rusiye tarafından ilhaqından soñ Qırımda mustaqil jurnalistler, cemiyet faaliyetçileri, qırımtatar milliy areketiniñ faaliyetçileri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtına alâqalı deye şübhe altında tutulğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde ketken sayın daa sıq surette tintüvler yapıla.
Ukraina TİNi, ilhaq etilgen yarımadada Qırım sakinlerine, musulmanlarğa qarşı yapılğan repressiyalarğa defalarca narazılıq kösterdi.


text:
Kreml kontrolindeki Qırım Yuqarı mahkemesi dekabrniñ 26-nda qırımtatar faali Edem Bekirovnıñ apiske alınmasına qarşı berilgen itiraz arizasını baqmağa planlaştıra. Bu aqta advokat Aleksey Ladin dekabrniñ 21-nde Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
«İmayeniñ itiraz arizası dekabrniñ 26-nda saat 10-nda Qırımnıñ Yuqarı mahkemesinde baqılacağını bugün bildim. Anda sıñırlav tedbiriniñ deñiştirilmesi meselesi köterilecek. Bizler ev apsi ya da pey, ya da çıqmamaq şartı aqqında rica etecekmiz. Sıñırlav tedbiri deñiştirilse, ev apsi olacaqtır», – dedi Ladin.
Advokatnıñ aytqanına köre, al-azırda imaye tarafı Bekirovnıñ SİZOda bulunması imkânsız olğanını isbatlaycaq tibbiy komissiyanı qurmağa rica ete.
Ukraina Yuqarı Radasınıñ insan aqları vekâletlisi Lüdmila Denisova, tutılğan qırımtatar faaline acele tibbiy yardım kösterilmesi içün muracaatta bulunğanını bildirgen edi.
Kreml kontrolindeki Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi dekabrniñ 13-nde Bekirovnı eki ayğa apiske aldı. O, 2019 senesi fevralniñ 11-ne qadar nezaret altında qalacaq. Ukraina Tış işler nazirligi mahkemeniñ qararına qarşı «sert narazılıq» bildirdi.
Advokat Aleksey Ladinniñ bildirgenine köre, Bekirov Rusiye Ceza kodeksiniñ 222-nci maddesiniñ 2-nci qısmı ve 222.1-inci maddesiniñ 2-nci qısmı boyunca (patlayıcı madde ve patronlarnı saqlav ve berüv) şeklene. Uquqçı Lilâ Gemeci qayd etkenine köre, faal 10 kilogramm trotil ve 190 muarebe patronını taşuv ve tarqatuvda qabaatlana.
Herson vilâyetindeki Novoalekseyevka qasabasınıñ sakini Edem Bekirov dekabrniñ 12-nde saba Qırım kirişinde Rusiye uquq qoruyıcıları tarafından tutuldı. O, 78 anasını ve aqrabalarını ziyaret etmek içün Qırımğa ketti. Daa soñra onı Aqmescitteki Rusiye FSB binasına alıp ketkenler.


text:
«Eurovision-2016» yır yarışınıñ teşkilâtçıları Stokgolmde keçirilecek yarış devamında qullanmağa yasaq etilgen bayraqlarnıñ cedvelini bildirgen derc etilgen vesiqa içün afu soradı.
BBC-niñ bildirgenine köre, beyanat «Avropa yayınlama birligi»niñ (European Broadcasting Union, EBU) resmiy Facebook saifesinde derc etildi.
Beyanatta yarış teşkilâtçıları evel derc etilgen vesiqa bugünki «Eurovision»nıñ bayraqlar boyunca siyasetiniñ azırlıq şekli olğanı aqqında bildirile.
«Bu vesiqa derc etilmemek kerek edi», – dediler birleşmede.
«Teşkilâtçılar bu sebepten özüni aqaretlengen duyğanlardan afu soray», – dep qayd eteler beyanatta.
Bayraq qullanılması siyasetini añlatqan vesiqanıñ soñki şekli Eurovision.tv saytında derc etilecektir.
Yasaq etilgen bayraqlar cedveline «Qırım Cumhuriyeti» bayrağı, qırımtatarlarnıñ bayrağı ve «Donetsk Halq Cumhuriyetiniñ» bayrağı kirdi.
Bu sene yır yarışında Ukrainanı Jamala qırımtatarlarnıñ sürgünligi aqqındaki «1944» yırınen temsil etecek.
«Eurovision-2016» yarışınıñ yarım finalları Stokgolm şeerinde mayıs 10 ve 12 künleri, finalı ise mayıs 14-te keçirilecek. Jamala ekinci yarım finalda 15 sanlı nevbette sanağa çıqacaq.


text:
Ukraina devleti maqsat edinerek hususan, Rusiye tarafından işğal etilgen territoriyalarda gençlerni «rus dünyası» denilgen medeniy tesirden qorçalamaq kerek. Böyle bir fikirni Qırım.Aqiqar Radiosı efirinde V.İ.Vernadskiy adına Tavriya milliy universitetiniñ dontsenti, siyasetçi Yevgeniya Gorünova işğal altındaki yarımadada keçirilgen «Tavrida» gençler forumını Vladimir Putinniñ ziyaret etkeninen bağlı izaatında.
«Men işğalden evel Qırımğa, çeşit türlü fondlardan kelgen arqadaşlar Rusiye-Ukraina işbirligi, medeniy alâqalar ve saire meseleler aqqında ikâye eterek, paralel olaraq iç bir vaqıt Ukraina devletiniñ olmağanınen bağlı fikirlerni tatbiq etkenlerini hatırlayım. O zamanlarda buña kimse qulaq asmay edi, lâkin bügün de-bügün ise, devlet qurulışları buña beñzer areketlerni eñ başında kesip, rusiyeli medeniy-tarihiy ekspansiyanıñ siyasiy şekilge çevirilmesine yol bermemeliler», – dep saya siyasetçi.
2017 senesi Qırımda rusiyeli akimiyet ötkergen «Tavrida» gençler forumında iştirak etmek içün 13 biñ dane ariza yollanğan. Beklenilgenine köre, neticelevden soñ 100 teşebbüsçi grant destagi alacaq. Rusiye prezidenti Vladimir Putin avgustnıñ 20-nde işğal altındaki Qırımğa iş ziyaretinen kelgen vaqtında «Tavrida»nı da ziyaret etti.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiye tarafından Qırımnıñ vaqtınca işğaliniñ resmiy başlanğıç kününi 2014 senesi fevral ayınıñ 20-si olaraq qabul etti. 2015 senesi oktâbrniñ 7-nde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar Qırımnıñ istilâsı qanunsız olğanını tanıdı ve Rusiyeniñ areketlerini tenqit etti. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalar kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Qıtaynıñ sälämätlek saqlaw ministrlığı üzeneñ internettağı säxifäsendä böten vilayätlärdäge bülekçelärenä aşığıç çaralar kürergä quşuın yazıp çıqtı. Uzğan yıllarda da oçrağan bu virus bıyıl iñ küp taralıp epidemiä däräcäsenä citär digän borçılu bar. İñ awır aylar – yün häm yül ayları bulırğa mömkin.
Qul, ayaq häm awız eçe awıruı dip atalğan bu çir – yoğışlı çir, keşedän keşegä ul tökerek çäçräp tä yoğa ala. İñ tiz anı balalar eläkterä häm bu awıru baş mie yalqınsınuına kiterä ala, di belgeçlär.
Sälämätlek saqlaw ministrlığı belgeçe Li Şuang Jie, comğa könne televideniedä çığış yasap, bu çirne yoqtırğan olı keşelär üzläre awırmasqa da mömkin, ämma anı balalarğa yoqtırırğa mömkin, dip belderde.
Mart ayınnan birle Anhui vilayätendäge Fuyang şähärendä bu çirdän 22 bala ülgän. 1 mayğa awırğannarnıñ sanı 3300 citkän, alarnıñ 980ne – xastaxanädä, dip xäbär itelä. 60lap keşe awır xäldä, di tabiplar.
Kürşedäge tağın ike vilayättä awıruçılar sanı terkälgän, ämma anıñ da Enterovirus 71 çire buluın äle xäzer belgeçlär açıqlarğa tieş.
2 may comğa könne könyaqkönçığıştağı Guangdong vilayätendä yäş yarımlıq bala ülde. Bu inde çirneñ könyaqqa taba taraluın kürsätä, di tabiplar. Xinhua mäğlümat agentlığı xäbär itüençä, balanıñ näq şul qul, ayaq häm awız eçe çirennän ülgäne açıqlanğan.
Bu xäbär Qıtay xökümätenä avgust ayında Olimpiä uyınnarına äzerlängändä genä tağın ber zur problema tudırdı.
Epidemiä 2003 yılda bulğan dönyağa şawlağan SARS çire taraluın iskä töşerde. Ul çaqta Qıtay ul çirneñ üzendä tarala başlawın yäşerep wazğiätne nıq qatlawlandırğan ide. SARS belän, yağni xalıqqa kübräk "qoş kizüe" bularaq bilgele bulğan çir belän 30lap ildä 8 meñgä keşe awırdı, 750läp keşe ülde.


text:
İşğal etilgen Qırımda noyabr 8-de Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini Ahtem Çiygoznıñ davası boyunca nevbetteki mahkeme oturışı başladı. Bunı advokat Nikolay Polozov Twitterde bildirdi.
«Bugün qabaatnıñ birinci şaatı – Şişkin, Ukraina İçki işler nazirliginiñ sabıq hadimi, şimdi – Rusiye politsiyasında çalışa», – dep yazdı Polozov.
Rusiye kontrol etken Qırım Yuqarı mahkemesinde noyabr 1-de dört şaat sorğuğa çekildi. Polozovnıñ aytqanına köre, iç biri qabaatlanğan kişige nisbeten bir şey aytıp olamadı.
Ahtem Çiygoz 2015 senesi yanvar ayında 2014 senesi fevral 26-da Qırım Yuqarı Radasınıñ binası ögünde keçirilgen Ukraina topraq bütünligine qoltutuv mitinginde iştirak etkeni içün yaqalanğan edi. O vaqıt Rusiye tarafını tutqan, bu cümleden «Russkoye Yedinstvo» («Rus Birligi») firqası, miting iştirakçilerine qarşı çıqtı. İşğal olunğan Qırımnıñ Rusiye akimiyeti onı kütleviy çatışmalarnıñ teşkil etmesi ile qabaatlay.
Rusiye mahkemesi «Çiygoznıñ işini» «fevlral 26 işi» çerçivesinde, iyül 20-de mahkeme qapalı toplaşuvda «fevral 26 işini» ekige bölgen soñ oldı: ayrı – Ahtem Çiygoz boyunca, ve ayrı – cinaiy iş boyunca qabaatlanğan Ali Asanov ve Mustafa Degermenci boyunca.


text:
YKS 2019 TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TEST-9 - Oğuz Türkçesinin Anadolu'daki İlk Ürünleri XIII-XIV. yy. -
2017-2018 Eğitim Öğretim Yılı YGS ve LYS Türk Edebiyatı Kazanım Kavrama Testleri Soru ve Cevapları.
Konu Başlıkları:
Edebi Bilgiler (Şiir Bilgisi), Edebi Bilgiler (Düzyazı Türleri), Destan Dönemi Türk Edebiyatı, İslami Devir Türk Edebiyatı İlk Ürünleri, Oğuz Türkçesinin Anadolu’daki İlk Ürünleri (XIII-XIV. Yüzyıl), Oğuz Türkçesinin Anadolu’daki İlk Ürünleri(XIII-XIV. Yüzyıl), Divan Edebiyatı, Halk Edebiyatı – Anonim Halk Edebiyatı, Halk Edebiyatı – Âşık Tarzı Halk Edebiyatı, Halk Edebiyatı, Halk Edebiyatı / Dinî – Tasavvufî Türk Edebiyatı, Tanzimat Edebiyatı / Yenileşme – Oluşum – Genel Özellikleri, Tanzimat Edebiyatı / Öğrenci Metinleri, Tanzimat Edebiyatı / Coşku ve Heyecana Bağlı Metinler, Tanzimat Edebiyatı / Anlatmaya Bağlı Metinler, Tanzimat Edebiyatı / Göstermeye Bağlı Metinler, Servetifünun Edebiyatı / Oluşum – Genel Özellikler – Öğretici Metinler, Servetifünun Edebiyatı / Coşku ve Heyecana Bağlı Metinler, Fecriati Edebiyatı, Milli Edebiyat, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı / Oluşum ve Genel Özellikler, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı / Öğretici Metinler, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı / Coşku ve Heyecana Bağlı Metinler, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı / Anlatmaya Bağlı Edebi Metinler, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatı / Göstermeye Bağlı Edebi Metinler.


text:
Ukraina ve Türkiye mudafaa ve avacılıq saalarında eki taraflı işbirlikni muzakere ettiler. Bunı mart 14 künü ukrain akimiyetiniñ matbuat hızmeti bildirdi.
Ukraina baş naziri Volodımır Groysman, Türkiye baş naziri Binali Yıldırım ile körüşkende, eki devlet işbirlik imkânlarını yeterli qadar qullanmağanını ayttı.
Akimiyet yolbaşçısı: «Bir-qaç kelimenen aytacaq olsaq, bügün bizim kâinattan, kâinat uçuşlarında işbirlik suallerinden başlap, Ukrainanıñ terenliklerine qadar, işbirlik imkânlarımız bar. İşbirlik saamız ğayet keñiştir», – dep qayd etti, ve dedi ki, «devletler ukrain-türk uçaqlarını qurmaq mümkünler, olarnıñ reqabetli keyfiyeti olacaq ve özleri avacılıq bazarında kerekli olacaqlar».
Berilgen malümatqa köre, taraflar energetik işbirlikni de muzakere ettiler. Volodımır Groysman hatırlattı ki, martnıñ soñunda energetika meselelerine dair ukrain-türk iş gruppasının toplaşuvı ötkerilecek.
Keçende Groysman, Türkiye er angi türk gemilerine işğal etilgen Qırımnı ziyaret etmege yasaq etkenini bildi, ve, onıñ sözlerine köre, bu qarar «Ukraina ve Türkiye Cumhuriyeti arasında dostane musebetlerniñ olmasını qattı şekilde işaratlegen beyanattır».


text:
Kremlniñ kontroli altında olğan Bağçasaray Sulh mahkemesinde prokuror, polis hadimini aqaretlegeninde qabaatlanğan qırımtatar faaliyetçisi Şevket Razzakov içün 300 saat cemiyet işleri istedi. Bunı Qırım.Aqiqat muhbiri bildire.
Razzakovnıñ advokatı Mammet Mambetov, munaqaşalar esnasında qorçalav faaliyetçiniñ tam bir qabaatsızlığını imaye ete edi, dep bildirdi.
Mambetov: «Onıñ areketlerinde cinayet terkibi yoq. Mahkeme davası esnasında biz, imayemiz altında bulunğanınıñ qabaatsız olğanını tam olaraq isbatladıq. Akem muşavere odasına ketti», – dep ikâye etti.
Şevket Razzakovğa qarşı ukümniñ ilân etilmesi aprel 24 saat 9:00-ğa tayin etildi.
2017 senesi aprel 13-te Rusiye telükesizlik hadimleri Bağçasarayda Seydamet Mustafayevniñ evini tinttiler. Qırımtatar faaliyetçileri, ve olarnıñ arasında Razzakov, polisniñ areketlerini közetmek içün toplaştılar. Polis ve OMON hadimleri, küç qullanıp, toplaşqanlarnı dağıtıp başladılar. Neticede 7 kişi yaqalandı. Razzakovğa ise polis hadimine «tükürüv şeklinde ifade etilgen» aqaret etkeninde qabaatlav taqdim etildi.
İlhaqtan soñ Qırımda Rusiyeniñ amelde akimiyeti mustaqil jurnalistler, vatandaş faaliyetçileri, Qırımtatar milliy areketiniñ faaliyetçileri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtı ile alâqalı olğanlarından şübheli tanılğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde muntazam surette kütleviy tintüvler yapa.


text:
İşgal etilgen Aqmescitniñ Merkeziy bazarı yanındaki meydanda bütün qanunsız inşaatlarnı yıqacaq olalar. Bunı salı künü, noyabr 11-de, «memuriyet yolbaşçısı» vazifelerini eda etken Gennadiy Baharev şeerdeki inşaat qurucılığınıñ qanunğa riayet etmesini taqiq etken mahsus komissiya toplaşuvında bildirdi, – dep haber ete Qırımnıñ öz başına ilân etilgen ükümet «ruporı» Krıminform saytı.
Berilgen malümatqa köre, böyle bir emirni adamlarğa raat yürmege imkân bermegen inşaatlar açuvlandırğan öz başına ilân etilgen baş nazir Sergey Aksönov berdi.
«Bizler yalıñız cezalarnen sıñırlanmayıq, bizler sert adımlar atamız, yıqacaqmız. Menim Merkeziy bazar meydanını temizlemek avalelerim bar. Bizde yalıñız vesiqalarnı teşkermek içün degil de, temizlemek içün tedbirler olmalı. Bu bizim işimizni aks etecektir, ve biz bunı yaparıq», – dep qayd etti Baharev.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Qırımda Aqmescit qurucılıq oquv yurtu talebelerine 140 biñ ruble miqdarında stipendiya borclular. Bunı salı künü, mart 10-da, Qırım prokuraturasınıñ matbuat hızmeti bildire.
«Talebelerge devlet kefaleti olğan paranıñ berilmemesi studentlerniñ içtimaiy aqlarınıñ qattı bozuluvı ola. Rayon prokuraturası tehnikum memuriyetine qarar çıqardı. Prokuratura talabı ile stipendiya ödenilildi, studentlerniñ aqları qouruldı», – denile beyanatta.
Mında qayd etilgeni kibi, tehnikum 90 studetke borclu edi, şu cümleden – 16 öksüz bala.


text:
Radio Svoboda 1953-1995 seneleriniñ ses qaydlarını qaplap alğan arhivlerini aça. Bu Sovet Sotsialistik Cumhuriyetler Birliginde farqlı fikirler, dissident ve milliy areket, şu cümleden qırımtatar areketiniñ tarihını ögrengen tedqiqçiler içün müim bir vaqia.
Qırımtatar milliy areketiniñ faali Ayşe Seitmuratova 1979-1992 seneleri Radio Svoboda ile jurnalist olaraq iş tuttı. Onıñ radio reportajlarında 1944 senesi sürgün etilgen qırımtatar halqınıñ tarihı ve küreşi meseleleri aks ettirildi.
Tarihçı, 1966-1967 ve 1971-1974 seneleri – siyasiy mabus Ayşe Seitmuratova yañı apis cezası telükesi olğanından SSCB-ni terk etmege mecbur ola.
«Radio Svoboda ayta. Mikrofon ögünde Ayşe Seitmuratova»...
«Radio Svoboda ayta. Mikrofon ögünde Ayşe Seitmuratova»...
Ğurbet yerlerinde yaşağan qırımtatarlar bu sözlerni beklep otura ediler. O vaqıt ses bastırılsa da, Seitmuratovanıñ sesi qırımtatar halqınıñ al-vaziyetini aydınlatqan qaynaqlardan biri, Kerçek sesi olğan edi...
1978 senesi yazda Ayşe Seitmuratova SSCB-den niayet çıqıp oldı – akademik Andrey Saharovnıñ ömür arqadaşı Yelen Bonner yardım etken edi. Ayşeniñ maneviy ocası, qırımtatar areketiniñ faali Cebbar Akimov azat etilgen soñ oña nasiat bergen edi: «Qıyın olsa, «işlerimiznen» oğraşma, bu seniñ aqqıñdır, yaşayışıñnı baq». «Ne içün ketem aysa?», – dep cevap berdi oña Ayşe.
1979 senesi yanvar 25-de o, Amerika Qoşma Ştatlarına kelip çıqtı. New York ava limanında onı soy-sopları Remziye ve Ablâkim Saraylı, Şefiqa ve Mamut Karaçay, Petr Grigoryeviç ve Zinaida Mihaylovna Grigorenko qarşılağan ediler.
IRC üzerinden – halqara qaçaqlar komiteti – daire aldı. 42 yaşında Seitmuratova yañı ayatqa başlamağa mecbur oldı. O, inglizce ögrenmege başladı (mektepte almanca ögrendi); soñra oña Radio Svoboda ve «Amerikanıñ sesi» radiostantsiyaları ile işbirlik tutmağa teklif etildi.
Seitmuratova Amerika Qoşma Ştatlarına köçken soñ qırımtatarlarnıñ çetel temsilcisi olaraq faaliyetke başladı. İcrette o, Radio Svoboda, «Amerikanıñ sesi», «Nemetskaya volna», BBC radiolarınen işbirlik tutqan edi.
Radio Svobodada tatar, turkmen, azerbaycan, özbek muarririyetleri içün yayın azırlağan edi. 2008 senesi neşir etilgen «Mikrofon ögünde Ayşe Seitmuratova» kitabına New Yorkta yerleşken Radio Svobodanıñ rus muarririyeti içün azırlağan metnleri kirdi. Yayın 7-13 daqqa sürgen edi.
Radio reportajlarınıñ metnleri Ayşe Seitmuratovanıñ şahsiy arhivinde saqlap qaldı. Bular – 49 reportaj, 13 yıl içinde, 1979 senesinden 1992 senesine qadar, 130 yayın oldı.
Yayınlar çıqqanda qırımtatar meselesi «qapalı» edi, bu yayınlar asıl kerçek kibi kele edi. Olarnıñ esas vazifesi dünya, şu cümleden, sovet cemaatçılığını SSCB-de qırımtatarlarnıñ vaziyetinden haberdar etmek edi.
Er bir yayınnıñ tedqiq mevzusı bar edi. Qırımtatar milliy areketiniñ inkişafı ile bağlı olğan müim meseleler sıq-sıq aydınlatıldı: taqip ikâyeleri, faallerniñ mahkeme esnasları. Bir çoq yayın uquq qorçalayıcı ve qırımtatar areketiniñ meşur erbaplarına bağışlanğan edi ( Mustafa Cemilev, Andrey Saharov, Petr Grigorenko, Reşat Cemilev, Bekir Ümerov, Bekir Osmanov, Yuriy Osmanovnı).
Levhalar vaqia-adiselerden uzaq bir yerde yapılğan edi... Seitmuratovanıñ Qırım ve halqınıñ taqdirine sadıq qalması müim bir rol oynadı.
Moskva Helsinki gruppasınıñ reisi Lüdmila Alekseyeva doğru qayd etti:
«Ayşe semetdeşlerini unutmay edi, olarnı bir daa köremeycek kibi degil, olarnıñ yanında yaşay kibi olarnı añlatqan edi. O, ketken olsa da, asılında olarnıñ yanında qaldı... Körüşkende problemleri ya da qıyınlıqları aqqında bir şey aytmağan edi (muacirlerniñ problemleri mıtlaqa ola). Er daim – Qırımdaki adise-vaqialar, qırımtatarlar aqqında... Ayşe pek qasevetlene edi, Ayşe budır».
Seitmuratovanen beraber muarrir olıp çalışqan Yuriy Gendler (soñra – Radio Svobodanıñ Rus muarririyetiniñ müdiri) onıñ faaliyetini şöyle tasvir ete: «Ayşe Seitmuratovanen beraber New Yorktaki Radio Svoboda bürosında aman-aman on yıl çalıştıq – 70-inci yıllarnıñ ekinci yarısından 80-inci senelerniñ ekinci yarısına qadar. Şübesiz, Ayşe yayın mevzularını pek yahşı bile edi – halqınıñ zor taqdirini ve vatanğa avdet olmaq içün küreşken qırımtatar areketiniñ faallerini. Bundan ğayrı, onı yalıñız bu mevzular meraqlandırğan edi. Amerikada olğan vaqıtta, Radio Svobodada çalışqan müddetni aytmasaq, Ayşe New York ve Amerika uquq qorçalav teşkilâtlarınen sıqı ve faal bir sürette iş tutqan, ekspert ve insan olaraq lâyıq bir qıymet qazandı. Ayşeni tanığanımdan berli onıñ tarafından ne rus, ne ukrain, ne de başqa birisine qarşı nefret ya da açuv iznini körmedim. Ayşe yahşı bir insan edi ve bunıñ içün yapqan işlerine işana ediñ».
Elbet de, diñleyicilerniñ onıñ yapqan yayınlarına kesken qıymetleri pek müim.
«Men – qırımlım, qırımtatarlarnıñ problemini qorantamda ögrendim. Toponimler boyunca – ana-babam tatar adlarını unutmağanlar, Qırım qırımtatarlarnıñ toprağı olğanını bile edim. Amma 1960-1970 seneleri qırımtatarlarnıñ satqınlığı kibi olmaycaq efsanelerden ğayrı başqa bir şey eşitmek imkânsız edi. Qırımtatarlarnıñ problemleri aqqında ilk sefer «Amerikanıñ sesi», «Svoboda» radiolarında çıqqan Ayşe Seitmuratovanıñ yayınlarından eşittim. Qaç yayınnı diñledim hatırlamayım, amma laflarını hatırlayım – pek duyğulı, bazı vaqıtları sert bir şekilde aytqan edi. Körüne edi, bunı içinden keçire, azap çeke... Ayşeniñ sesi maña qırımtatar halqınıñ faciasını açtı», – dep ayta Qırım şairi ve yazıcısı, sabıq jurnalist ve siyasetçi Leonid Pilunskiy.
«1970-inci yıllarnıñ soñunda – 1980-inci yıllarnıñ başında radioda çalıştım. 150-200 yıllıq yırlarda «Ayşe» sözü olsa, olarnı yasaq etken ediler. «Pravda Vostoka» ve «Lenin Bayrağı» gazetalarında Seitmuratova aqqında iftira maqaleler derc etilgen edi. Amma biz buña işanmay edik, çünki bu qadınnı ve onıñ faaliyetini tanıy edik. Ayşe hanım halqımıznıñ vatanına avdet olması içün büyük isse qoştı», – dep ayta Server Bekirov, Qırım radiosınıñ muarriri.
«Problemlerimizni bütün dünyağa aydınlatqan bir meşal edi. Qırımtatar halqınıñ kelecegi içün ayatını feda etti», – dep ayta Refat Müslimov, qırımtatar milliy areketiniñ veteranı.
Gülnara Bekirova, Qırım tarihçısı, Ukrain PEN-klubınıñ azası


text:
Türkiye Prokuraturası, din erbabı Fethullah Gülenniñ ordudaki ihtimallı tarafdarlarına qarşı yapılğan operatsiya esnasında 360 adamnıñ yaqalanması içün orderler berdi.
Noyabrniñ 29-nda Anadolu devlet agentliginiñ bildirgenine köre, İstanbulda yapılğan operatsiya vaqtında yaqalanğan şahıslarnıñ 333-ü arbiy hadimler olıp, olarnıñ 216-sı hizmet hadimleridir. Türkiyeniñ ticariy kütleviy haber vastaları, yaqalanğanlarnıñ 7-si pilot edi, dep bildireler.
Anadolu agentliginiñ malümatına köre, al-azırda, prezident Recep Tayyip Erdoğan tarafından ülkede bıltırki devrim teşebbüsinde qabaatlanğan Gülenniñ tarafdarlarını tayin etüv boyunca operatsiya keçirilmekte. Gülen qabaatlavlarnı red ete.
Gülenneñ alâqaları içün 50 biñden ziyade kişi yaqalandı, 150 biñi işten çıqarıldı ya da devlet ve şahsiy iş sektorlarındaki vazifelerinden azat etildiler.
Keçken afta munasip tahqiqat areketleri esnasında 700 kişi yaqalandı.
Ğarbiy ittifaqdaşlar ve aq-uquq qoruyıcıları, Ankaranıñ, tahqiqatnı muhaliflerge qarşı küreşmek içün qullanğanı munasebeti ile raatsız olğanlarını bildireler.


text:
Aqmescitte qızdıruv tertibatınıñ çalşımağanı sebebinden 20 ev ve bir mektepke qızdıruv kelmey, dep haber ete Krım Media.
«Raketnaya, 17, Larionova, 36, Bespalova, 154, Liza Çaykina, 38 adresleri boyunca yerleşken evler qızdıruv mevsiminiñ başlanuvından sıcaqsız qala. Qalğan 16 evde qızdıruvnı qasa sebebinden söndürdiler. Şimdi tamir işleri keçirilmekte», – dedi Mesken kommunal hocalığınıñ şeer idaresi başı Aleksandr Homâkov.
Onıñ malümatına köre, Aksakov soqağında yerleşken №7 umumtasil mektebinde de qızdıruv yoqtır. Mektepte tamir işleri alıp barıla, balalar şimdi tatildeler.
Evel qayd etilgeni kibi, Kefede Primorskiy qasabası al-azırda qızdıruvsız qala.


text:
Rusiye kontrolindeki Qırım yolbaşçısı Sergey Aksenov ve Aqyar ükümetiniñ yolbaşçısı Mihail Razvojayev Qırım ve Aqyar arasında «sıñır qoyulmasına dair vesiqanı» imzaladılar.
Bu aqta TASS Rusiye haber agentligi Razvojayevniñ malümatına esaslanıp bildire.
«Qırım ve Aqyar arasında koordinat sıñırını tasdıqladıq. Sergey Valeryeviç Aksenovnen vesiqanı Moskvada imzaladıq. Eñ yaqın vaqıtta bu paketni vesiqanıñ tasdıqlanması içün Qanun çıqarıcı mecliske yollamağa kerek. Qırımnen bağlı mesele qalmadı», – dep bildire Razvojayevniñ aytqanlarını kütleviy haber vastası.
Onıñ aytqanına köre, imzalanğan vesiqa Qırım ve Aqyar arasındaki «sıñırlarnı» tam olaraq tasvirlemekte.
Davalı topraqlar sebebinden işğal etilgen Qırım ve Aqyar arasındaki sıñır alâ daa yoq, muzakereler 2017 senesi yanvar ayından berli devam ete, dep bildire Qırım kütleviy haber vastaları. Jurnalistlerniñ aytqanına köre, Qırımnıñ Rusiye akimiyeti istegeni kibi sıñırlar tasdıqlansa, Aqyar Yalta ve Bağçasaray sıñırlarında qıymetli topraqlardan marum qalması mümkün.
Davalı topraqlar tahminen 400 gektar teşkil etmekte.
2019 senesi Aqyarnıñ sabıq yolbaşçısı Dmitriy Ovsânnikov, Qırım ve Aqyar arasındaki sıñır Sovet Sotsialistik Cumhuriyetler Birliginde tasdıqlanğan sıñırlarda belgilenecek, dep bildirgen edi.


text:
Eki reberniñ telefon subetinde Obama Ukraina ükümetiniñ mayıs 25-ne keçirilmesi belgilengen nevbetten tış prezident saylavları vastasınen memleketni birleştirmek, böyle etip er bir taraf iştirakinen anayasa islâatını keçirmek ıntıluvlarına yüksek qıymet kesti.
AQŞ, «Yediniñ gruppası» ve Avropa birligi añlaştılar ki, Moskva Ukrainada prezident saylavlarını bozacaq olsa, Rusiyege qarşı nevbetteki, iqtisadiyat sektorlarına nisbeten cezalarnıñ üçünci basamağı kirsetilecek. Bundan evel bunıñ kibi cezalarnıñ şartı olaraq Rusiyeniñ Ukrainağa doğrudan-doğru arbiy istilâsını ayta ediler.


text:
«Rusiye «marionetka»sı olğan Aksönov-Goblin Qırım iç bir vaqıt Ukrainalı olmaycağını ayttı. Bandit belli aqiqatnı unutqandır – siyasette iç bir vaqıt «iç bir vaqıt» deme. Qırımnı Ukrainağa qaytarmaq içün elimden kelgen er şeyni yaparım. Goblin kibi şahıslar ise Qırım çamında başı aşağı olıp asılacaq», – dep yazdı Lâşko öz Facebook saifesinde.
Qırım.Aqiqat bergen malümatına köre, cumaertesi, iyün 7 künü, inauguratsiyası vaqtında Ukraina prezidenti Petro Poroşenko «Qırım Ukrainalıdır, öyle edi ve olacaqtır» dep aytqan edi. Onıñ sözlerine köre, Qırımnıñ Ukrainağa ait olğanı boyunca iç bir razılaşma olamaz.
Aynı şu künü Aksönov ve Qırım «spikeri» Vladimir Konstantinov Qırım iç bir vaqıt Ukrainağa qaytmaycağını ilân ettiler.


text:
Ukraina Yuqarı Radası Ukraina ükümetiniñ yañı reisi olaraq Volodımır Groysmannı tayinledi. Bu qararğa 257 deputat qoltuttı.
Deputatlar baş nazir vazifesinde bulunğan Arseniy Yatsenükni istifağa yolladılar.
Volodımır Groysman baş nazir olmadan evel Yuqarı Radanıñ reisi edi.
Qanunğa köre, Ukraina baş naziri prezidentniñ teklifinen Yuqarı Rada tarafından tayin etile. Ukraina prezidenti namzetni koalitsiyanıñ teklifinen köstere. Mudafaa naziri ve Tışqı işler nazirinden ğayrı, Ukraina Nazirler şurası baş nazir teklifinen tayin etile.


text:
Aqyarda eki künden berli yañı COVID-19 hastaları qayd etilmey.
Şeerniñ Rusiye ükümeti bildirgenine köre, 100 insan yuqunç hastahanesinde buluna, 93 kişi – №9 şeer hastahanesinde. 960 insan yaşağan yerinde közetile. İyünniñ 9-nda keçiş noqtalarında 315 insannıñ testi yapıldı.
«İzumrud» pansionatı observator rejiminde çalışa.
Yılnıñ başından Aqyarda 177 insan koronavirus yuqunçına oğradı, 150 kişi tüzeldi, 3 insan vefat etti.
Qırımda keçken künü daa bir koronavirus hastası qayd etildi – Aqmescitte. COVID-19 diagnozı tasdıqlanğan qadın vefat etti.
Qırımda 458 koronavirus hastası qayd etildi, 33-ü çetelden keldi, 86-sı qomşu Rusiyeden kelgen ve olarnen alâqada olğan insanlardır. 338 insan tüzeldi, 15 hasta vefat etti. Aqyarda 177 insan COVID-19 hastalığına oğradı. 145 kişi tüzeldi, üç insan vefat etti.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
Bugün, 14 avgust kunü, Yuqarı mahkeme, parlament ve Qırım ükümeti binaları yanında, bir qaç kün evelsi apis etilgen Server Karametovğa qol tutuv aktsıyası çerçevesinde, öz başına piketler olıp keçti. İştirakçiler yaqalandı.
Farqlı malümatlarğa kore yaqalanğanlar altı kişiden sekiz insanğa qadar edi.
Olarnıñ sırasında uquq qorçalayıcı Lilâ Gemeci de bar edi.
«Maña bir tanışım telefon açtı, onı yaqalap, Rayon İçki İşler İdaresine alıp ketecek ediler. Men, oña yardımğa aşıqtım. Onı qurtara bildik, evge kettı. Bu arada meni bir qartbabamız kördi ve onıñ menfaatını qorçamamı rica etti. Polis hadimlerı onı yibermey ediler. Neticede, qartbabamızğa protokol tizildi. Men onen beraber merkeziy İçki İşler İdaresine bardım, amma onen birlikte yaqalanğan oldım» ˗ dep, bildire Lilâ Gemeci.
Onıñ aytqanlarına kore, politsiya hadimleri piket iştirakçileriniñ areketlerinde «yaramay maqsad», tapmağa tırışalar.
Malümatlarğa kore, yaqalanğanlarınıñ menfaatını Cemıl Temişev qorçalayıcaq.
«Şimdilik, politsiya hadimleri boyle sualler bereler: bu nasıl piket edi, neler talap etile ve nenen memnüniyetsizlik bildirile. Er şeyni kamerağa çekmege tırışa ediler. «Añlaşılmağan qanunsızlıq» kibi taqdim etmege isteyler» ˗ dep, Gemeciniñ sözlerini ketire «Kırım.Aqıqat».
Bir qaç vaqıttan soñ belli olğanı kibi, Aqmescitniñ (Simferopol) Jeleznodorojnıy politsiya bölüginden üç insannı çıqardılar, olar sırasında: Seytumer Seytumerov, Aleksandr Dyaçkov, Selim Teyfukov. 64 yaşlı Yarikul Davlatovğa qarşı qabaatlama protokolı tizile (tedbir teşkilâtçısı tarafından mitingler, piketler ve başqa kütleviy toplantılar keçirme nizamını bozuv).
Avdetniñ haber etkenine kore, Aqmescitniñ (Simferopol) Jeleznodorojnıy mahkemesi 9 avgust künü qırımtatar milliy areketniñ faalini Server Karametovnı Rusiye Memuriy Qanun bozuvlar aqqında Kodeksniñ 19.3 maqalesiniñ 1-ci qısmı «Polis hadiminiñ qanuniy emirine boysunmaması» boyunca qabaatlı tanıp, 10 künge memuriy apiske mahküm etti.
Hatırlatamız, qart qırımtatar faaline qarşı eki memuriy protokol tizdiler. Olardan birisine köre, Rusiye Memuriy Qanun bozuvlar aqqında Kodeksniñ 20.2 maqalesi boyunca «bir insan keçirgen piketlerniñ tertibini bozğanı içün», ekincisi – «Polis hadiminiñ qanuniy emirine boysunmaması» içün. Ekincisine köre, Karametovnı qabaatlı tanıp, mahkeme 10 biñ ruble para cezasını berdi.
İçtimaiy ağlarda Facebook, Vkontakte, Odnoklassniki saifelerimizge, bunen beraber, Telegramda kanalımızğa qoşulıñız ve eñ aktual ve meraqlı malümatlardan haberdar oluñız.


text:
Bıyılğı dürtençelär Qazan teatr uçilişçesınıñ säxnä tele uqıtuçısı Täslimä Fäyzullinanıñ ikençe çığarılışı. Uqırğa kergändä alar 17 yeget häm qız bulğan bügengä isä 12 keşe qalğan.
Yıldan- yıl ratsionalistlar kübebräk kilä. Bu kurs kübebräk aqça yarata. Bezneñ käsep, professiägä bik az aqça tülilär bit. Bolarğa ul oşap citmi. Ä moña qädär bulğan kurs ul turıda uylamadı da dip äytsäk tä bula.
di Täslimä Fäyzullina. Uqunı tämamlağançı uq bulaçaq artistlar buldıra alğan eşlärennän aqça tabu yulına basqannar inde.
Öçençe kurstan birle bez rayonnarda, awıllarda konsertlar quyıp yöribez. Spektakl'lär belän, konsert belän yöribez.
di Al'bina Töxwätullina. Aldan söyläşep ximayäçelär dä tabalar, üzläre 30 sumnan bilet ta satalar ikän. Äle yaña ğına Tübän Qama drama teatrı çaqıruı belän bu gruppa anda barıp, ike spektakl' häm konsert kürsätep, härqaysı 500 är sum aqça da eşläp qaytqan. Teatr mödire, rejisser bik cılı qabul itkän alarnı. Avtobusnı da teatr birgän, qunaq ta itkännär. Tübän Qama teatrı bu törkemne tulısı belän üzenä eşkä alırğa teli. Bulaçaq artistlarğa tulay toraqta urın da, ayına yaqınça 5 meñ sum xezmät xaqı da wäğdä itkännär. Ä xıyallarına kilgändä isä,
Küñellärendä xıyalları- barısınıñ da Qazanda qalasıları kilä inde. Teatrdan bigräk alar şähärgä iäläşä. Qazan Qazan bit inde beläsez. Qazanda qalu mömkinçelege konkret qına bügen yuq.
di uqıtuçıları Täslimä Fäyzullina. Bezneñ barıbız da Kamal teatrında eşlärgä xıyallanadır dip uylıym min.
Bezneñ barıbız da Kamal teatrında eşlärgä xıyallanadır dip uylıym min.dip uqıtuçılarınıñ süzen Qazan qızı Güzäl Şämärdanova da qüätli. Monsı xıyal. Ä çınlıqta isä, Güzäl uçilişçeğa diktor bulam dip kergän, uqi-uqi säxnädä uynaw da küñelenä xuş kilä başlağan. Betergäç, Tübän Qamağa baraçaqmın dip özderep äytte ul. Ä menä Saba yaqlarınnan Miläwşä Miñlehadieva isä,
Min teatrda eşlämäyäçäkmen!
di. Teatr uçilişçesınıñ bıyılğı çığarılış kurs citäkçese artist İldar Xäyrullin teatrğa barıp eşlärgä telämäwläreneñ säbäben ällä qayan ezlärgä dä kiräkmi, di. Eş xaqı bötenläy tübänneñ tübäne. Yäş belgeçkä 3 meñ. Kilälär alar. Obşçejitie xäzer yuq. Aqçası yuq. Barğan oçraqta da, ber yıldan soñ bu xälgä tüzep bulmıy. Kitälär.
Tatarstannıñ Xalıq, Rusiäneñ atqazanğan artistı İldar Xäyrullin üze Qamal teatrında ayına urtaça 4300 sum aqça ala.
İldar Xäyrullin citäkçelegendäge, ber törkem monnan 4 yıl elek Teatr uçilişçesın betergän bulğan inde. Alarnıñ barsın da Qazan tatar däwlät yäş tamaşaçılar teatrı alğan bulğan. Barsı da säxnädäme alar, teatr sänğätenä xezmättäme?
Kem belä inde keşe kollektivındağı neçkäleklärne. Bügenge köndä anda Marsel' Mäxmütov eşli häm ştatta tora dip beläm Al'bina isemle şäkertebezne. Qalğannarı, ni ğäcäp, ämma dä läkin alar teatrda tügel. Şunsı quanıçlı Röstäm Gäyzullin digän akternı Tinçurin teatrınıñ baş rejisserı Räşit Zahidullin üzenä aldı. Kübese eşlämi. Bezneñ uqıtuçı eşeneñ iñ ükeneçle mizgele menä şul.
di Täslimä Fäyzullina. Ä isäpläp qarasañ küpme däwlät aqçası tikkä israf itelgän bulıp çığa tügelme soñ? Uçilişçe mödire Ğilemxan Möbäräkşin äytüençä, studentnı ber yıl uqıtu urtaça 55 meñ sumğa töşä. Bügenge köndä Tatarstanda klaster yünäleşendä uqıtu turında küp söylänä. Ğadi genä itep äytkän waqıtta, üzlärenä belgeç kiräk bulğan şirkätlär, sänäğät oyışmaları uqu yortı belän kileşü tözep belgeçlär äzerlätä. Xädäfle uqıtu waqıtında belem birügä totılğan däwlät aqçası israf bulmıy. Stipendiä dä kübebräk bulırğa mömkin. Belgeç tä aldan tözelgän kileşügä kürä, kiläçäktäge 5-10 yılda qayda eşläyäçägen belep tora. Nail Alan


text:
Ermenistannıñ Gümri şeerinde 102 Rusiye brigadasınıñ arbiy hızmetçisi cansız alda tapıldı.
Bunı İnterfaks agentligine Ermenistan Taqiqat komitetiniñ matbuat kâtibi Sona Truzân bildirdi. Onıñ sözlerine köre, Rusiyeliniñ cesedi «Ermenistan ana» abidesi yanında tapıldı. «Öldürüv» maddesi boyunca cinaiy iş açıldı, teşkerüv keçirile.
Elâk olğan asker 2015 senesi yanvar ayında ermeni ailesiniñ öldürüvinde qabaatlanğan Valeriy Permâkovnıñ hızmet etken bazasında hızmette buluna edi. Evel Ermenistanda Permâkovnı Ermenistan mahkemesine bermek talabı ile narazılıq numayışları keçken edi.
Rusiye Baş ştabında öldürüvden soñ aytqanları kibi, arbiy hızmetçiler 102-nci arbiy bazasını 2016 senesi baarde terk etecek.


text:
Kiyev – Ukraina tarafdarları vatandaşlarnıñ aqlarını bir kimse qorumay. Olarnı aşalap, til ve din sebebinden sıqıştıralar, köteklernen qorquzalar. Ekspertlerniñ bildirgenine köre, Qırımda tahminen 3 biñ insan Rusiye vatandaşlığını qabul etmege red eti. Olarnıñ ekseriyeti ukrainli ve qırımtatarlardır, olar işğal etici akimiyetnitanımaylar, amma Ukrainanıñ qıtaiy qısımına da köçmege istemeyler.
Qırımnıñ şimdiki akimiyeti aqsızlıq ve cinayetçilerniñ cezasız qalmasını pekite. Bunı, işğal etilgen yarımadada insan aqlarınıñ ne derecede yerine ketirilgenini nezaret etken «Maydan monitoring» cemaat teşkilâtınıñ azaları bildireler. Nezaret etüv komissiyanıñ reberi Vladimir Hanasnıñ bildirgenine köre, yarımadada hususan qırımtatarlar ve ukrain tilli vatandaşlar çekişeler. Faqat, Rusiye tarafından qorçalanacağına işanğanlar bile, havf astında bulunalar, dey Vladimir Hanas.
«Sizniñ havfsızlığıñıznı temin etecek bir de bir sistema yoq. Yani, bugünde bugün, bir sizge bir şey yapmazlar, yarın ise, siz ğayıp olursıñız ya da mülküñizni çekip alırlar. Şikâyet etip te olamazsıñız. Siz barsıñız, amma, aynı zamanda yoqsıñız”, - dedi ekspert.
Qırımda insan aqlarınıñ aman-aman episi bozula
«Maydan Monitoring” idaresiniñ reberi Natalya Zubar, emin: Qırımda bar olğan insan aqlarınıñ episi bozula. Hususan. Adamlar öz havfsızlığında emin degiller: qoruyıcı organlar köteklenüv ve azaplar çektirüv adiselerni taqiq etmeyler. Ekspertniñ qayd etkenine köre, adamlarnı urmasalar bile, turmuş ayatta olar, aşalama ile rast keleler. Bundan da ğayrı, iç bir kimse olarğa, din, tasil aqqını ve kendi hususiyetlerni saqlap qaluvını kefil etip olamay.
«Diplomlar ile meseleler, diplomlarnıñ keçleştirüvi, ukrain tilinde tasil almaqnen bağlı meseleler, endiden qırımtatar tilindeki tasil almaq probleması da peyda oldı. Bu biñlerce insanlar aqqında söz yürütile. Tünevin biz qırımtatarlarğa mitingni keçirmege yasaqlağanlarnı kördik – tınç toplaşuvlarnıñ ötkerme aqqı bozuldı», – dep şikâyet ete Zubar.
«Qırım SOS» cemaat teşkilâtınıñ koordinatorı Tamila Taşeva emin: Qırımda daa çoq tamır halq qoruvsız qala. Dinleri ve Rusiye vatandaşlığını qabul etmege istemegenleri sebep, qırımtatarlarnı işten boşatmaq ya da taqip etmeleri mümkün.
«İslamnı daa ziyade kütken adamlar: künde 5 kere namaz qılğan, camige qatnağanlarnı taqip eteler, soravlarğa çağırtıp, kimler ile bağ tutqanlarını soraştıralar», – dey Tamila Taşeva.
Ekspertlerniñ fikirince, işğal etici akimiyet Qırımda uzun zaman üküm etmekni devam ettirse, Ukraina yaqlı vatandaşlarnı qorumaq çareleri daa ziyade sıñırlanacaq.


text:
Ukraina prezidentiniñ qırımtatar halqınıñ işlerinden vekâletlisi Mustafa Cemilev ve Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov Ukrainada 28 diplomatik eyyetniñ temsilcilerini Qırımda BMT reberligi altında insan aqları ile bağlı vaziyetni nezaret etecek daimiy eytniñ teşkil etilmesinde yardım etmege çağırdı.
Bu aqta olar Kiyevde jurnalistlerge dekabr 15 künü Qırımtatar Milliy Meclisiniñ diplomatik eyyetlerniñ ve halqara teşkilât temsilcileri ile dörtünci adetiy körüşüvinden soñ bildirdiler, haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
«Bunı Qırımnı işğalden azat etmek içün yapmaq kerek – qayd etti çıqışında Cemilev», – dedi Çubarov. Aytqanı kibi, diplomatlar buña olduqça muqayt yanaştı. «İzaatları (diplomatlarnıñ – QA) olduqça formal edi,… Rusiye buña izin bermez, dediler», – dep qoştı Meclis reisi.
KrımSOS cemaat teşebbüsiniñ temsilcileri diplomatlarğa Qırımda Rusiye akimiyeti tarafından insan aqlarınıñ bozuluvı boyunca yapılağan nezaret neticelerini taqdim ettiler.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Qırım ilhaqından soñ, Ukrainanıñ qıta qısmında yerleşken Vernadskiy adına Tavriya milliy universiteti qırımlı abituriyentlerni qabul etmege azırmı? Ukraina aliy oquv yurtları (AOY) yarımada mezunlarına ne teklif etebile? Qıta qısmında oquvğa kirmeğe azırlanğan Qırım sakinleri nelerni bilmeli?
Qırım.Aqiqat Radiosı efirinde bu ve diger suallerge Vernadskiy adına Tavriya milliy universitetiniñ rektorı Vladimir Kazarin ve «Almenda» ukrain vatandaşlar tasili Merkeziniñ talilcisi Oleg Ohredko cevap bereler.
– Soravda iştirak etken talebeler, ilk-başta ders keçirilmesine uyğun olmağan sınıflar aqqında aytqan ediler. Bu mesele çezildimi?
Yazğace binalarnıñ maddiy ceetten ğayrıdan tiklev meselesi çezilir dep belleyimVladimir Kazarin
Kazarin: Biz qullanğan odalar bizge berilgenine bir yıl oldı. Dört binanıñ eki danesi 5 yıldan berli isitilmegen: bir zamanlarda borusı patlağan, binalarnı bizden evel qullanğanlar olarnı tamir etip oturmağan. Ondan da ğatrı Rıbalskiy adasında borç sebebinden bundan 4-5 yıl evelsi oquv binasınıñ elektrigi kesilgen. Olar yerine 1 million 200 biñ grivna cöreme tölemege mecbur qaldıq. Artıq elektrik tekrar bağlandı. Çezilmek kerek olğan soñki problema – isitmege başlamaq içün, Kirillovskayadan keçken borunıñ bir qısmı tamir etilmesinden ibaret. Yazğace binalarnıñ maddiy ceetten ğayrıdan tiklev meselesi çezilir ve diger meselernen oğraşılır, dep belleyim.
– Talebelerniñ sayısı artamı?
Kazarin: Ebet, zira Qırımdan ekinci, üçünci, dördünci kursqa keçkenlerniñ sayısı arta. Maña ikâye etip bergenlerine köre, bir buçuq afta evelsi Rusiyege bağlı Qırım federal universitetinde açıq qapu künü ilân etilgen ve tedbir, bizler beñzer tedbirler keçirgen zalda ötkerilgen, lâkin bu zal bom-boş eken, çünki abituriyentler kelmegen. Bu demektir ki, QFU bugünki künde talebe celp etmekte zorluq çeke. Ukraina tarafdarı olğanlar bizge ya da başqa ukrain AOY avuşa, Rusiye tarafdarı olğanlar ise, mesela, Krasnodardaki Kuban universitetine kete, çünki anda dünyada tanılğan diplomlar berile. QFU diplomını tek Rusiye tanıy. Yani, sentâbr ayından başlap bizim oquv binalarımız eki deñiş çalışacaq. Olar boş turmamalı.
– Yataqhane meselesi ne alda?
Kazarin: Bizim öz yerlerimiz da mevcut, ayrıca yataqhanege çevirilgen binamız da bar. Ondan da ğayrı, İlimler Akademiyasında yedeklengen muayyen yataq sayısı bar. Talebe sayısı artqan taqdirde yedek olaraq tutulğan soylârı da bar.
– İlhaq etilgen Qırımda Kyiv TMU aqqında menfiy şeyler aytıla. «RİA novosti Krıma»dan alınğan maqale adını misal ketirem: «Kyiv uydurıq TMU oquv odaları, yataqhane ve finansirlenüvi olmağan «AOY» olıp çıqtı». Bunı ne şekilde izaatlarsıñız?
Yataqhanelerde yerler bar ve Qırımdan avuşqan soylârını yer berileVladimir Kazarin
Kazarin: Yataqhanelerde yerler bar ve Qırımdan avuşqan talebelerni yernen teminleymiz. Siz misal etip ketirgen sözler ise – yalan, buña inanmaq yañlış olur. Stipendiyağa kelgende ise, devlet sımarışına köre bizim biñ talebelik yerimiz bar. Bir qısmı paralı oquvğa ya da ğıyabiy bölükke oqumağa kire, lâkin biz Tasil nazirligine mektüp yazıp, işğal etilgen territoriyalardan kelgen talebeler aqqında bildirerek, ilâve bücet paraları isteymiz. Ricalarımıznıñ 75% qanaatlendirile.
– Oleg, Qırımdan kelgenler içün Ukraina qıta qısmındaki AOY kirmek ne qadar qolay?
Rusiye basqısını arttıra, TMUğa keder etmek içün pek büyük iş alıp barılaOleg Ohredko
Ohredko: Evelki yıllarğa nisbeten, bu daa da qolay. Aynı zamanda Rusiye basqısını arttıra, TMUğa keder etmek içün pek büyük iş alıp barıla. Keçken sene hususan Qırım talebelerine bayağı basqı yapılğan edi. Amma eñ muimi – Ukrainanıñ yapqanlarıdır. Şimdi ne zaman ve ne yapılacağını belgilegen 238 sanlı qarar peyda oldı. Qırım.Aqiqatsaytında AOY kirüv aqqında sade ve añlayışlı infografika bekleymiz.
– Kirüvnen alâqalı nasıl bir hususlarnı qayd etmek ister ediñiz?
Ohredko: Mezunlar bilmek kerek olğan eñ muimi şu ki – AOY kirüv kampaniyası pek tez keçecegi içün, boşaşmamaq kerek. Bücet yerleri sıñırlı ve Qırım sakinleri yekâne imkânğa saip: bücetke kirüv arizasını tek bir AOY berebileler. Ondan da ğayrı, abituriyent qısqartılğan usulda kirgen olsa bile, erte-keç mektep attestatı kerek olacaq. Meselâ, çetelde oqumağa istese o illâtalap etile. Ekseriy allarda oquvğa kirgen soñ bu aqta unutip yibereler.
Kazarin: Abituriyentlerge ayrılacaq diger muim şey de: biz sizlerni er türlü pasportıñız ile bekleymiz. Rusiye pasportınen kelgenler qabul etilmey degenlerni diñlemeñiz. Pasportsız bile kelebilesiñiz, doğuv aqqındaki ukrain şeadetnemeñizni ketirseñiz bile yete. Attestatıñızda eki başlı qartal olsa da ola, biz bu malümatnı işlep, sizlerge ukrain analogını berermiz. Ukrain tili be ukrain edebiyatı imtianlarından da qoqmañız: olar mekteplerde, mektep programması boyunca keçe. Biz Qırım sakinleri oquvğa kirgenlerini isteymiz, biz sizlerge añlayış kösterirmiz. İç bir şeyden qorqmañız, er yerde problemalarnı çezüv usulları bar.
(Metinni Vladislav Lentsev azırladı)


text:
Azatlıq Radiosı ve «Expreso.TV» telekanalınıen keçirgen umumiy marafon esnasında, Qırımda bu yıl Ukraina Mustaqilligi Kününi keçken senelerge nazaran daa ziyade insan qayd etmekte, dep ikâye etti qırımtatar halqınıñ liderlerinden biri olğan İlmi Umerov.
«Bu yıl inanlarnıñ ziyade faalleşkeni körüne – teller üztüne bayraq asıldı, çiçekler qoyuldı. İnsanlar biri-birine musafirlikke bara, bayramnı qayd eteler. Kütleviy tedbirler yasaqlanğanı içün, olar keçirilmey», – dep qayd ete Umerov.
Aynı künü daa evel Aqmescit vokzalında Ukrain medeniy merkeziniñ faalleri Galina Balaban ve Yelena Popova tutulıp alınğanları aqqında haber etilgen edi.
2016 senesi FSB taqiqçileri İlmi Umerovnı ekstremizmde qabaatlap cinaiy dava açqan ediler.
Ukraina Mustaqilligi Künü avgustnıñ 24-nde qayd etile.
Bu künlerde Milliy politsiya, Milliy gvardiya, Devlet sıñır hızmeti ve fevqulâde vaziyetler Devlet hızmetiniñ hadimleri olaraq 15 biñ kişi soqaqlardaki tertipni qorçalaycaq.
Rusiye işğal etkeni sebebinden Qırımda Ukraina Mustaqillik künü qayd etelmeycek. Keçken yıllar devamında Kreml nezaretindeki yarımada akimiyeti cemaat faalleriniñ Ukrainanıñ doğğan kününe bağışlanğan tedbirler keçirmelerine ruhset bermegen edi. Buña baqmadan, Qırımnıñ çeşit şeerlerinde adet üzre ukrain abideleri tübüne çiçek qoyma ananesi devam ettirilmekte.
Uquq qoruyıcılar qayd etkenine köre, yarımadada ukrain faalleri toqtamadan taqip etilmekte.
1991 senesi avgustnıñ 24-nde Ukraina mustaqilligini ilân etken edi (bu vaqıtqace o SSCB terkibindeki Ukraina Sovet Sotsialist Cumhuriyetine kirmekte edi). Ukrainanıñ 1991 senesi avgustnıñ 24-nde mustaqilliq ilân etmesinen bağlı akt 1991 senesi dekabrniñ 1-nde halqnıñ rey berüvinen tasdıqlanğan edi.
Bu vaqia ancaq 1992 senesi iyün ayında, Yuqarı Şura avgustnıñ 24 Ukraina Mustaqilligi Künü dep sayılacağını ilân etkenden soñ devlet bayramına çevirilgen edi.
24 aBrycTa 1991 roдa ykpaиHa пpoBoзrлacилa cBoю HeзaBиcиMocTb (дo Tex cчиTaTb 24 aBrycTa ДHeM HeзaBиcиMocTи ykpaиHы.


text:
Podmoskovyede onlayn rey berüv başlana: işğal etilgen Qırımdan işbu vilâyetke nasıl mahsulatnı ketirmege – bunı rey berüv iştirakçilerine belgilemege teklif etile.
Moskva vilâyetiniñ istimal çarşı ve hızmetler nazirliginiñ matbuat hızmeti bergen malümatına köre, yerli sakinlerge: «Qırımdan nasıl mahsulatnı satın almağa azırsıñız?» degen sualge cevap bermege teklif etile.
Cevaplar arasında – balıq, deñiz malları, süt mahsulatı, şarap, konyak, meyva ve sebzeler. Bunıñ ile iştirakçiler öz cevabını yaza bileler. Bu soravnıñ teşkilâtçısı Moskva vilâyetiniñ istimal çarşı ve hızmetlerniñ nazirligi oldı.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, Ne Avropa birligi, ne AQŞ neticelerni tanımadı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Kiyevde Mustaqillik Meydanında Qırımtatar Milliy Meclisine destek aktsiyası başlandı. Bu yerde onlarca insanlar toplaştı, olarnıñ arasında uquq qoruyıcılar, Meclis azaları, ukrain deputatları, cemaat erbapları bar, olar ellerinde «meclisniñ yasaqlanması, halqnıñ yasaqlanmasıdır» şiarınen levhalarnı tuta, dep bildire Qırım.Aqiqat mühbiri.
Beklenilgenine köre, bu kibi aktsiyalar dünyanıñ diger şeerlerinde de keçirilecek. Latviyada Ukraina elçiliginde, qırımtatarlarğa destek olaraq, qırımtatar bayrağı tiklenildi.
Radio Svoboda mühbiriniñ bildirgenine binaen, Moskvada Meclisniñ yasaq etilmesi boyunca mahkeme toplaşuvı açıldı. İmaye adliyecileri – Marina Agaltsova ve Kirill Koroteyev.
Sentâbr 29-da, cumaaqşamı künü saat 11.00-de Rusiye Yuqarı mahkemesinde «Qırımtatar Milliy Meclisi» cemaat birleşmesi faaliyetiniñ yasaq etilmesi aqqında» işi boyunca, «Ekstremistik faaliyetke qarşılıq aqqında» Federal Qanunnıñ 25.07.2002 qabul etilgen 1145-FQ sanlı 9-cı maddesine esaslanıp, toplaşuv keçirile.
Aprel 26 Rusiyege boysunğan Qırım Yuqarı mahkemesi Meclisniñ işğal etilgen yarımada territoriyasında faaliyetini yasaq etti. Dünya toplulığı rusiyeli ükümetniñ böyle areketlrine qarşı qattı narazılıq bildirdi. Meclisniñ imayesi Rusiye Yuqarı mahkemesine şikâyet arizasını yolladı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Qırımnıñ öz başına ilân etilgen baş naziri Sergey Aksönov Ukraina prezidenti Petro Poroşenkonıñ oktâbrniñ 14-ni Ukraina imayecisi Künü olaraq ilân etmek qararını Ukrainada gumanitar felâket olğanınıñ isbatı, dep adladı.
Qırımnıñ öz başına ilân etilgen ükümet ruporı olğan Krıminform saytı aydınlatqan Aksönovnıñ beyanatında aytıla ki, «prezident Poroşenkonıñ oktâbr 14-ni, UPA meydanğa ketirilmesiniñ kününi – Ukraina imayecisi Künü olaraq ilân etmek qararı bir Vatanımıznıñ mustaqilligi içün küreşken ve onıñ Silâlı quvetlerinde hızmet etken bir qaç nesilniñ açuvını ve takbihini doğura».
Azatlıq Radiosı az evel bergen malümatqa köre, prezident Petro Poroşenko oktâbrniñ 14-ni Ukraina imayecisi Künü olaraq belgiledi. Böyle bir qarar «Ukraina mustaqilligi ve topraq bütünligi, arbiy ananeler ve ukrain halqı zaferleriniñ imayecilerine sayğı köstermek» maqsadında qabul etildi.
Petro Poroşenkonıñ zanınca, Zaporojye kazaklarınıñ esas bayramlarından biri olğan kün artıq yañı Ukraina taqviminde esas bayramlarından biri olacaq. Buyruqqa binaen, Ukraina prezidentiniñ 1999 senesi fevral 23-ne ait «Vatan imayecisi Künü aqqında» buyruğı lâğu etile.


text:
Tamır halqları meseleleri boyunca Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ daimiy forumında (UNPFII) «Tamırlı qırımtatarlar: ayatta qalma ve aq-uquqlarnı teminleme yolları» mevzulı konferentsiya keçirilecek. Bunı Qırımtatarlarnıñ meseleleri boyunca Ukraina prezidentiniñ vekâletlisi Mustafa Cemilevniñ matbuat hızmetinde bildireler.
«Merasim mayıs 10-da Nyu-York şeerinde Tamır halqları meseleleri boyunca Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ daimiy forumınıñ 15-ci sessiyası çerçivesinde teşkil etilecek. Belli qırımtatar ve halqara ekspertlerniñ iştiragi ile muzakerelerniñ keçirilmesi beklenile», – dep aytıla beyanatta.
Bundan evel, mayıs 12-de Avropa parlamentinde Rusiye tarafından işğal etilgen yarımada territoriyasında qırımtatarlarnıñ aq-uquqları bozuluvı aqqında muzakerelerniñ keçirilmesi planlaştırılğanı aqqında bildirile edi.
Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñ ukrain ve halqara uquq qoruyıcı teşkilâtları daima yarımadada Ukraina tarafını tutqan ve qırımtatar ealisiniñ aq-uquqlarınıñ bozuluvı aqqında bildire. Amma Qırımnıñ rusiyeli ükümeti ve Kreml bu malümatnı red ete.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko iyünniñ 27-de Brüsselde AB sammitinde Avropa Birligi ile assotsiatsiya añlaşmasınıñ iqtisadiy qısmını imzaladı, dep haber ete Radio Svoboda.
Añlaşma Ukrainağa Avropa Birliginiñ serbest ticaret zonasına kirüv imkânını bere. Böylece, Avropa mallarınıñ fiyatları eksilecek, Ukraina ihracatı ise aman-aman üç qat arttırılacaq.
Añlaşmanıñ siyasiy qısmı martnıñ 21-de Belgiya paytahtında Ukraina baş naziri Arseniy Yatsenük tarafından imzalanğan edi.
Bugün Gurcistan ve Moldova da Avropa Birligi ile assotsiatsiya añlaşmasını imzaladılar.


text:
Rusiye Federatsiyasınıñ Federal migratsion hızmetiniñ malümatına köre, al-azırda Qırımda qıtaiy Ukrainadan kelgen 300 biñ vatandaş buluna.
Bunı Qırımnıñ «içki siyaset, malümat ve bağ nazirliginiñ» matbuat hızmeti bildire.
FMH malümatına köre, künde 20 biñ insan kele, kelgenlerniñ esas qısmı – Ukrainanıñ şarqiy vilâyetlerinden köçip kelgenlerdir.
Bunıñ ile vaqtınca meskenniñ qıdıruvı boyunca mesleatnı 18 biñ insan soradı, olardan 14,293 insandan mütenasip arizalar qabul etildi.
FMH qayd eteler ki, er künü meskenni Qırım ve Aqyarda 600 insan soray.
Qırım «nazirliginiñ» malümatına köre, avgust 19 künü Qırımdan Rusiyege 6 biñden ziyade insan keldi, olardan 1,795 biñ bala, ava yolları ile 4,712 biñ, olardan 1,342 biñ bala.


text:
Qırımda müthiş yol qazasında zarar körgen balanı Moskvağa ketirdiler. Salim adlı oğlançıq deñişmegen ağır alda buluna, dep haber ettiler Moskvanıñ acele hirurgiya ve travmatologiya institutında, qayd ete Qırımnıñ öz başına tayin etilgen akimiyetine yaqın olğan Krıminform saytı.
«Oğlançıq (1 yıl 3 ay) deñişmegen ağır alda buluna, tizesi ile keldi, – dep qayd eteler institutta.– Bala pek ağır yaralandı, baş miyi zararlandı, şaqaq kemigi sındı, qursaq yarası bar ve ilâhre».
Balanı Aqmescitten sentâbr 29 künü çıqqan mahsus uçaq ile Moskvağa ketirdiler.
Qırım.Aqiqat bergen malümatqa köre, sentâbr 28-de gece saat 03.30 Aqmescit-Nikolayevka aylanma yolunda yol örtüsü omradı – adamlarnen tolu VAZ maşinası çuqurğa oğradı. Altı insan, şu cümleden eki bala, elâk oldılar.
Kütleviy haber vastalarınıñ malümatına köre, Aqmescitte omrağan «Dubki-Levadki» yolu soñki beş yıl devamında Qırımnıñ eñ paalı qurucılıq obyektlerinden biri edi. PAO «Yujdorstroy» er daim yol qurucılıq imkânlarını qazana edi. Qırımda Rusiye Taqiqat komitetiniñ Baş taqiqat idaresi maşina yolunıñ omravı boyunca cinaiy iş açtı.
Qırımnıñ öz başına ilân etilgen «baş naziri» Sergey Aksönov yol omravını ögrenecek ükümet komissiyasını acele sürette meydanğa ketirmege emir etti ve vefat etkenlerniñ soy-soplarına 400-er biñ ruble berecegini vade etti.
Yol qazasında can bergenlerniñ adları belli oldı. Qırım yolunda omrav sebepleri bir aydan soñ aydınlatılacaqtır.


text:
Tunis akimiyeti Suss beş yıldızlı musafirhanesi plâjında turistlerge qarşı teraktnıñ teşkil etilmesinde şeklengenler yaqalanılğanı aqta bildire.
İçki işler naziri Nacem Gharsalli bu aqta qısqa bildirüvni seslendirdi, amma tafsilâtlarnı açmadı. O şunı ayttı ki, politsiya taqiqatnı devam ete ve şimdiki malümatqa köre, şeklengender qomşu Liviyanıñ terroristler lagerinde azırlıq kördiler.
38 insannıñ ölümi içün mesüliyetni özüne «İslâm devleti» ekstremist teşkilâtı aldı.
Tunis tarihında eñ qanlı teraktır. Tuniste ücümniñ eñ azından 15 qurbanı – Büyük Britaniya vatandaşlarıdır, bunıñ ile elâk olğanlar arasında Almaniya, Portugaliya, İrlandiya ve Belçika vatandaşları bar.
Tunis prezidenti Beci Kaid Es-Sebsi ükümetke ileride böyle cinayetlerniñ olmaması içün «hususiy qararlarnı» almağa avale etti. Turistlerniñ qoruvı içün silâlı politsiya hadimlerini celp etmege söz bereler. Evel Tunsis akimiyeti memlekette 80 camini qapatmaq planları aqta bildirgen edi – sanki mında ekstremizmge azırlaylar.


text:
Qırımtatar milliy areketiniñ iştirakçisi Ahtem Çiygoz davasınıñ Kreml kontrol etken Qırım Yuqarı mahkemesinde zarar körgen Anatoliy Solovyev oña million ruble (17 biñ dollardan ziyade) körgen «maneviy zararı» içün tazminat olaraq berilmesini istedi. Bunı mayısnıñ 29-nda Qırım.Aqiqat mühbiri bildire.
Solovyev tazminat miqdarınıñ sebebini añlatıp olamdı.
«Çiygoz davasınıñ» mahkemesinde zarar körgen Solovyev ekinci kere sorğuğa çekildi.
Birinci sorğuda zarar körgen kişi Çiygoznı körmegenini, onıñ areketleri aqqında bir şey bilmegenini qayd etken edi. Qırım parlamentiniñ binası ögündeki vaqialar vaqtında «Qırım samooboronasında» edi, qırımtatarlarnı Yuqarı Radağa kirsetmemege tırışqan edi, üyle yemegine çıqqanda ise gaz balonını körip qapattı, dep bildirdi. Bundan soñ esini coyıp, 6 künden soñ veteranlar hastahanesinde özüne keldi.
Ahtem Çıygoz 2015 senesi yanvar ayında 2014 senesi fevralniñ 26-da Qırım Yuqarı Şurasınıñ binası ögünde Ukrainanñ territorial bütünligine qol tutulmasına bağışlanğan mitingde iştirak etkeni içün tutulğan edi. O zaman miting iştirakçılerine Rusiye tarafdarları, şu cumleden «Russkoye yedinstvo» firqasınıñ temsilcileri qol tutqan edi.
«Çiygoz davasını» Rusiye mahkemesi qapalı toplaşuvda: qırımtatar Meclisi yolbaşçısınıñ muavini sıfatındaki Ahtem Çiygozniñ davası olaraq ve ayrıca, davanıñ eki iştitakçisi olğan Ali Asanov ve Mustafa Degermenci davası şeklinde ekige ayıraraq, «26 fevral» davası çerçivesinde baqmaqta.


text:
«Avropa birdemligi» firqasından halq deputatı İrına Ğeraşçenkonıñ bildirgenine köre, sentâbrniñ 12-nde Kremlniñ eski siyasiy mabüsi, qırımlı Volodımır Baluhnıñ alı deñişmedi ve, ekimlerniñ aytqanına köre, «stabil ağır» qala.
«V.Baluhnıñ ekimlerinden: «Sağlıq vaziyeti stabil ağır, beklenmegen bir şey yoq. Vaqıt kerek. Kerek olğan er şey bar. Kontrol altında», – dep yazdı İrına Ğeraşçenko Facebookta.
Onıñ bildirgenine köre, Volodımır Baluhnıñ alı aqqında ekimlernen qoşma mesleatlar keçirildi. Oña ameliyat yapıldı ve reanimatsiyağa alğanlar. Daa soñra Baluh aqcigerlerni suniy avalandıruv cihazına bağlandı. Onıñ ağır qafa-miy yarası bar.
Baluh köteklengenini Oleg Sentsov haber etti. Onıñ malümatına köre, faal sentâbrniñ 7-nden 8-ne keçer gecesi köteklendi. Ağır alda hastahanege alındı – qolu ve köpürçik kemigi sındırıldı.
Kiyv politsiyasınıñ malümatına köre, qırımlı 10-15 kişinen «Gidroparktaki» qavelerden birinde raatlanğan edi. Soñki sefer onı yarı gecede körgenler. Uquq qoruyıcılar Ukraina Ceza kodeksiniñ 187-inci maddesiniñ 4-ünci qısmına istinaden (aydutlıq) cinaiy tahqiqat başlattı.
Ukraina prezidentiniñ ofisi qırımlığa yapılğan ücüm sebebinden qasevetlengenini bildirdi.


text:
Soñki beş yıl devamında Rusiye silâ ihracını (eksport) 17%-ğa eksiltti, buña Hindistan ve Venesuella soravınıñ azlaşqanı sebep oldı. Bunı mart 11-inde derc etilgen Stokholm Dünya meseleleriniñ tetqiqatı institutınıñ (SIPRI) malümatı köstere.
Azatlıq Radiosınıñ rus bölügi bildirgeni kibi, buña baqmadan, dünya silâ satıcıları cedvelinde Moskova ep bir AQŞ-ndan soñ ekinci yerde tura. O dünya silânıñ 21 fayızını temin ete. Maruzağa köre, AQŞ-nıñ satuvları 6%-ğa yükselip, 36 fayız oldı. Dünyanıñ eñ büyük silâ ihracatçıları cedveline daa Frenkistan, Almaniya ve Qıtay kire.
2014-2018 seneleri devamında Rusiye 48 memleketke silânı ihrac etti. Silânıñ yarısı Hindistan, Qıtay ve Cezairğa (Aljir) ketti.


text:
Qırımda şübeli COVID-19 hastası öldi. Bunı Rusiye nezaretindeki Qırım Emek ve İçtimaiy Mudafaa Nazirlikniñ başı Yelena Romanovskaya bildirdi.
"Yazıq ki, tünevin aqşma Saq rayon hastahanesinde bir patsiyent öldi. O 1950-nci yılı doğma edi. Hasta aprelniñ 30-ında Saq rayonı hastahanesine sağ taraflı pnevmoniya diagnozınen tüşti. Bundan ğayrı daa bayağı hastalığı bar edi: yürek hastalığı, ekinci tipteki şekerli diabet, üçünci seviyede semirme ve ilâhre", - dedi Romanovskaya.
Amma hastanıñ COVID-19 ile hasta olğanını daa resmiy tasdıqlamadılar.
Romanovskaya haber etkeni kibi, analiz neticesi kün devamında azır olacaq.
Böylece, Qırımda 128 koronavirus hastası bar. Aqyarda - 91, eki adam öldi.
Qırımda bir çoq müessise ve teşkilâtnıñ faaliyetini toqtatqan ve vatandaşlarnıñ özüni izolâtsiya etmesini belgilegen yüksek seviyeli azırlıq rejimi devam ete. Aqyarda bu rejim mayısnıñ 30-na qadar uzatıldı.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
ekoyayyayınları 11 sınıf edebiyat kitabı cevapları
DEĞERLİ derskonum.com TAKİPÇİLERİ
YENİ EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILINDA DA BERABER OLACAĞIZ..
İLK DEFA OKUTULACAK OLAN BU DERSİN KİTAP CEVAPLARI SİTEMİZDE YAYINLANACAKTIR..KİTAP CEVAPLARINI OKUL DERSLERİNE PARALEL ŞEKİLDE YAYINLAMAKTAYIZ.
EĞER ACİL DURUM VARSA YORUM KISMINA YAZINIZ 😁
11.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI DERSİ KİTAP CEVAPLARI EKOYAY YAYINLARI
İYİ ÇALIŞMALAR
KİTABIN TÜM CEVAPLARI İÇİN TIKLAAAAAAA
SAYFALAR İÇİN LİNKLERE TIKLAYINIZ.
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 10 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 11 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 12 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 13 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 14 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 15 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 16 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 17 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 18 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 19 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 20 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 21 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 22 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 23 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 24 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 25 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 26 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 27 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 28 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 29 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 30 Cevabı
- .............................
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 31 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 32 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 33 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 34 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 35 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 36 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 37 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 38 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 39 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 40 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 41 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 42 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 43 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 44 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 45 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 46 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 47 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 48 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 49 Cevabı
- ........................
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 50 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 51 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 52 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 53 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 54 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 55 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 56 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 57 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 58 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 59 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 60 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 61 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 62 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 63 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 64 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 65 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 66 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 67 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 68 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 69 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 70 Cevabı
- ........................
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 71 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 72 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 73 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 74 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 75 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 76 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 77 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 78 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 79 Cevabı
- 10. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 80 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 81 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 82 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 83 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 84 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 85 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 86 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 87 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 88 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 89 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 90 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 91 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 92 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 93 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 94 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 95 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 96 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 97 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 98 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 99 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 100 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 101 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 102 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 103 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 104 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 105 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 106 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 107 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 108 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 109 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 110 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 111 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 112 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 113 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 114 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 115 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 116 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 117 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 118 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 119 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 120 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 121 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 122 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 123 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 124 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 125 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 126 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 127 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 128 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 129 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 130 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 131 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 132 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 133 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 134 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 135 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 136 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 137 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 138 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 139 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 140 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 141 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 142 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 143 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 144 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 145 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 146 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 147 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 148 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 149 Cevabı
- 11. Sınıf EKOYAY Yayınları Türk Dili ve Edebiyatı Ders Kitabı Sayfa 150 Cevabı
,11.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI KİTAP CEVAPLARI EKOYAY YAYINLARI 2018 2019, 11.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI KİTAP CEVAPLARI EKOYAY YAYINLARI, 11 EDEBİYAT CEVAPLARI, 2018 2019 11.SINIF TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI KİTAP CEVAPLARI BİRYAY,11.SINIF EDEBİYAT CEVAPLARI EKOYAY ,11.SNIF EDEBİYAT CEVAPLARI 2019,SAYFA,ekoyay yayınları 11.sınıf edebiyat kitabı cevapları,11.SINIF EDEBİYAT DERS KİTABI CEVAPLARI EKOYAY YAYINLARI, 2018 2019, 11.SINIF EDEBİYAT EKOYAY YAYINLARI CEVAPLARI,11 sınıf edebiyat kitabı cevapları ekoyay ,ekoyay yayınları 11 sınıf edebiyat kitabı cevapları ,11.sınıf edebiyat ders kitabı cevapları ekoyay yayınları


text:
Eski Qırım civarında İslâm-Terek rayonınıñ Tamğacı köyünde (İzümovka) suv ağı keçirilgen arada musulman baştaşları ve insan kemikleri tapıldı, dep haber ete Qırım musulmanları Diniy idaresiniñ matbuat hızmeti.
Tahminlergen köre, baştaşlar XIII-XIV asırlarına aittir.
İslâm-Terek rayonınıñ baş imamı Nariman Koroğlu ve «Vetan» Eski Qırım din cemiyetiniñ reisi Rasim Sadredinov musulman qabirleri olğan yerge barıp, suv ağını kimler keçirgenini ögrenecek ediler, lâkin işçiler tapılmadı.
Rasim Sadredinovnıñ aytqanına köre, bu yer «kurgan Kemal-ata» adını taşıy, halq arasında anda Mamay (1335? – 1380, Kefe) mezarı yerleşkenini aytalar.
QMDİ matbuat hızmeti bildire ki, tapılğan insan kemikleri suv ağı keçirilmesini toqtatmadı. Bundan sebep Qırım Müftiyatı devlet organlarına muracaat etecek ola. Bu yerge tarihçı ve atiqiyatçılarnı celp etmege planlaştıralar.


text:
İşğal etilgen Qırım sakinleriniñ aqlarını qorçalağan uquqçı Lilâ Gemeci advokat statusını aldı. Bunı o, yanvarniñ 18-nde Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
«İmtiannı daa sentâbr ayında bergen edim. Tünevin, yanvarniñ 17-nde, şeadetname aldım. Qorçalamağa planlaştıram. Oğraşacaq davalarımnı daa muzakere etmedik. Amma bu printsipial degil. Er angi davanen oğraşmağa azırım. Şimdi order almaq kerek. Amma bu tehnik mesele», – dep tarif etti Gemeci.
2018 senesi oktâbrniñ 27-nde «Qırım birdemliginiñ» toplaşuvında Rusiye uquq qoruyıcıları advokat Edem Semedlâyev, uquqçı Lilâ Gemeci ve «Qırım birdemligi» cemaat birleşmesiniñ koordinatorı Dilâver Memetovnı ekstremizm ve terrorizm saalarındaki qanunlar bozulmaycaq, dep ihtar etken edi.
İşğalden soñ Qırımdaki faktik Rusiye akimiyeti mustaqil jurnalistler, vatandaş faalleri, Qırımtatar Milliy areketiniñ faalleri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtı ile alâqalı olğanlarından şübheli sayılğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde muntazam surette kütleviy tintüvler ötkere.


text:
İranda başqala Tähran häm başqa şähärlärdä protest çaralarına qatnaşqan 60 studentqa qarşı soñgı atnalarda disiplin cäzası kertelde. Läkin uquçılarnı bu cäzalar qurqıtmıy, alar demokratiä öçen protest çaraların däwam itteräçäklären belderä.
Hamadan universitetında möselman uquçılar berlege başlığı, Ämin-i Nazari radiobızğa, protest çaralarında qatnaşqan 4 uquçınıñ universitettan çığarıluın, qalğan 6-sına isä räsmi kisätülär buluı turında belderde.
Nazari, xökümät säyäsäten tänqitlägän uquçılarnı – xaqimiät awızlıqlarğa tırışa di.
“Mart ayındağı parlament saylawları yaqınayğanda, xaqimiät üzlärenä tänqit beldergän törkemnärne awızlıqlarğa tırışa.”
Disiplin cäzasına eläkkän 20 uquçı, Tährandağı mäxsus ber törmä bülegendä totıla. Bu bülek İran küzläw ministrılğı qaramağında. Uquçılar berkem belän küreşergä röxsät itelmi. Räsmilär uquçılarnıñ ğailälärenä, alarnıñ däwlät iminlegenä ziyan kiterülären äytgän. Uquçılarnıñ ğailä häm tuğannarı alarnıñ qulğa alınuına protest belderä. İlneñ yuğarı türälärenä xättä BMOnıñ Tährandağı ilçelegenä barğan ğailälär, alarnın azat itelüen soragannar.
Xoquqçılar tarafınnan wäğdä itelsä dä, ğailälär – qulğa alınğan balaları belän küreşterelmi.
Älege uquçılarnıñ töp ğayebe isä, dekabr ayında Tähran universitetında universitet könen belgelägändä, “İreklek häm tigezlek” digän şiğarlär äytü ide. Şul könne qabınğan protest çaralarına tizdän İrannıñ başqa şähärlärendäge möselman mäktäpläre uquçıları da quşıldı. Läkin qaysıber wilayätlärdä qulğa alınğan uquçılar, sonınnañ irekkä çığarılgan.
Protestçılar, prezident Äxmädinäcat xaqimiätenen universitetlarda qarşılıq tawışların bastıruına tänqit belderä. Alar şul uq waqıtta xaqimiätne, säyäsi irelkekne häm süz irekelegenqısmasqa çaqıra.
Möselman uquçılar oyışması başlığı Ämin-i Naziri, xaqimiät basımına qaramastan aktivistlarnın çaralarnı däwam itteräçägen belderde.
“Disiplin şurasın yäisä törmä cäzası berkemneñ dä küzen qurqıtmiy inde. Ällä bu disiplin cäzasınnañ soñ, universitetlar tınıçlandı dip uylıysızmı? Çıñlıqta kiresençä. Universitettägelär üz fikerlären belderä başladılär. Xättä minem iptäşlärem äytälär: bezneñ sabaqtaşlarıbız qulğa alınuına bez tawışsız qalmıyaçaqbız.”
Iranlı ber jurnalist, studentlarnıñ protest xäräqätenä qarşı xalıqnıñ yaqlawı arta - çönki alarnıñ sorağanı, İran xalqınıñ täläben çağıldıra di.


text:
Bunı NATO matbuat hızmetine esaslanıp, UNN bildire.
Rasmussen öz rey berüv aqqını prezident saylavlarında qullanılğan Ukraina halqını hayırladı. Onıñ sözlerine köre, ukrainliler azatlıqqa, demokratiyağa olğan ıntıluvını kösterdiler.
NATO baş kâtibi Ukraina akimiyetiniñ «Rusiye tarafdarları olğan sepratistlerniñ tarik, qorquzuv, zulumına baqmadan» saylavlarnı er yerde keçirmek içün etken areketlerine qıymet kesti. O, endiden Alyans yañı prezident ile işbirlikniñ devam etecegini beklegenini qayd etti.
Rasmussen şunı da qayd etti ki, NATO ittifaqdaşları Rusiyeniñ Qırım işğalini tanımay.


text:
Qırımnıñ Ukraina terkibine qaytarılması endi 2016 senesi baarinde mümkün, añlaşma boyunca, ve, «misal içün, Aqyarsız». Bu tahminni Odessa buhraniy media-merkezinde «Qırım vatandaşlıq qamaçavınıñ» yetekçisi Lenur İslâmov bildirdi.
Jurnalistlerniñ bizni «2016 senesi ne bekley» kibi sualine İslâmov öz tüşünceleri ile paylaştı.
«Menimce, ükümet , şübesiz, deñişecek. Donbass toqtatılır. Qırımnı ise farqlı şekillerde qaytarmağa teklif etecekler – misal içün, Aqyarsız. Bir de bir flotnıñ anda bulunması, birlikte idare etüv aqqında añlaşmağa tırışacaqlar. Yermay bir 3 ay 20 dollar tursa, bunı endi mart-aprelde körermiz. Menimce, Putinni nasıldır bir yollarnen saqlarlar, eyisi bu. Fena varianttan – Türkiye ile cenk olacaq. Ebet, cenk er şeyni tezleştirir. Azır olmalımız. Olarnıñ anda ketirgen tehnikalarını köremiz. Ukrainliler turıp, toprağını qorçalamaq kerektir, memleketimizden devlet tek öyle tarzda olur. Şimdi biz tam bir devlet degilmiz, bizden topraqnıñ bir qısmını tutıp aldılar», – dedi «Qırım vatandaşlıq qamaçavınıñ» lideri.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Qamaçav iştirakçileriniñ talapları arasında – siyasiy mabüslerniñ azat etilmesi, Qırımda insan aqlarına riayet etüv ve yarımadağa halqara eyyetlerniñ kirsetilmesi.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Tayvan’da timer yul qazası
Kiçä Yaña Taypey şähärennän çıqqan poyezd rel’slardan çığıp awdı
Tayvan’da bulğan timer yul qazasında ülüçelär sanı 18gä citte. Räsmi xäbär agentlığı Fokus Tayvan’ xäbärenä qarağanda, kiçä Yaña Taypey şähärennän çıqqan poyezd rel’slardan çığıp awdı. Yaralanuçılar da küp. Alarnıñ sanı 187.
Tayvan’ timer yulları idaräsenä qarawçı Puyuma Êkspressnıñ 8 vagonlı poyızdınıñ 5 vagonı äylänep töşä. Anda barlığı 366 yulçı bula.
Yanğın sünderüçelär häm aşığıç yärdäm törkemnäreneñ waqıyğa urınındağı êşçänlege däwam itä. Cimereklärneñ ber öleşe çistartılğan.
Qaza arqasında 19 meñ 650 yulçınıñ säfäre kiçekterelgän. Poyızdlar kitä almağan urınnarğa avyobuslar cibärelgän.
Hälakätne tikşerü däwam itä.
Tayvan’ liderı Śay İn-vên’ qaza urınına bardı häm hälaq buluçılarnıñ ğailäläreneñ qayğısın urtaqlaştı.


text:
Yañı Zelandiya akimiyeti Yañı Zelandiyadaki eki camige kerçekleştirilgen ücümler neticesinde elâk olğanlarnıñ sayısı 49-ğa artqanını bildire. Daa 20 kişi yaralandı. Bundan evel elâk olğan 40 insan aqqında haber etilgen edi.
Kraystçerç şeeriniñ merkeziy qısmındaki Al-Nur camisi ve şeer civarındaki camige kerçekleştirilgen ücümni memleketniñ eñ qanlı ücümi dep adlandıralar.
Yañı Zelandiya baş naziri Casinda Ardern ücümni terakt olaraq takbih etti.
«Memleketniñ tarihında eñ qara künlerinden biri», – dedi baş nazir.
Politsiya eñ az dört insan yaqalanğanını bildirdi. Olardan biri martnıñ 16-nda mahkemege çıqarılacaq, onı öldürüvde qabaatladılar, dep bildire politsiya vekili Mayk Buş.
Bundan evel Avstraliya baş naziri Skott Morrison Yañı Zelandiyanıñ Kraystçerç şeerindeki eki camige yapılğan ücüm davası boyunca yaqalanğanlardan biri Avstraliya vatandaşı ola, dep bildirdi.
Atış mesüliyetini öz boynuna alğan insan 28 yaşında avstraliyalı olğanını ayttı. O, ücümni planlaştırmaq ve azırlamaq içün Yañı Zelandiyağa kelgen eken.
Ücüm etken kişi insanlarğa ateş açqanda bunı içtimaiy ağlarda canlı yayında köstere edi.
Politsiya içtimaiy ağlarnıñ qullanıcılarını bu videonı saifelerde paylaşmamağa çağıra, Yañı Zelandiya sakinlerine ise camige barmaqtan vazgeçmege tevsiye etile.
Yerli politsiya komissarınıñ bildirgenine köre, ücümniñ bir qısmı patlavlar olmaq kerek edi. Politsiya hadimleri ücüm etkenlerniñ maşinalarına qoyulğan bombalarnı taptı. Olarnı zararsız alğa ketirgenler.
Memlekette yüksek telüke seviyesi ilân etildi.


text:
2017 s. aprelniñ 27-28-de Aqyarda “İsmail Gasprinskiyniñ maarif faaliyeti ve Rusiyeniñ musulman alemi” serlevası altında ilmiy-ameliy konferentsiya keçirilecek.
Konferentsiyada iştirak etmek içün, Rusiye Federatsiyası subyektleriniñ, Aqrusiye, Estoniya, Poloniya, Litvaniya, Romaniya ve Türkiye kibi Cumhuriyetlerniñ diniy liderleri, bundan ğayrı, Rusiye, Türkiye, Özbekistan ve Azerbaycan alimleri davet etildi. Konferentsiya teşkilâtçıları : Qırım Cumhuriyeti. Nazirler şurası, MDİ Qırım Cumhuriyeti ve Sevastopol ş. müsülmanlarınıñ Diniy İdaresi, “Bağçasaray, tarihiy-medeniy ve arheologik müzey-qoruğı”, QC DBİ “Qırımtatar medeniy- tarihiy mirası müzeyi”, İ.Gasprinskiy adına Memorial müzeyi, İslâm medeniyeti, ilimi ve tasiline destek Fondıdır.
Konferentsiyanıñ maqsadı: İ. Gasprinskiyniñ ayatınen bağlı tedqiqatlarnıñ aktualizatsiyası, maarifçiniñ ğaye ve faaliyetiniñ populârizatsiyası, 19-20-ncı asırlarda Qırım medeniyeti tarihı ve Rusiye müsülmanlarınıñ cemaat-siyasiy, iqtisadiy, içtimaiy ayatınınıñ aydınlatuvı. Forum çerçivesinde plenar toplaşuvlar ve ilmiy sektsiyalarnıñ çalışması közde tutula. Bunıñnen beraber, iştirakçiler Bağçasaraynâ ziyaret etip, İmail Gasprinskiy ve ömür arqadaşı Zuhra Akçurina kömülgen yerde dua oquycaqlar. İ. Gasprinskiy adına Memorial müzeyini kezinip, kitaplarnıñ taqdim merasiminde iştirak etecekler. Konferentsiya 2017 s. aprelniñ 27-28 künleri arasında Aqyar ş., “Akvamarin” musafirhanesi, Parkovaya, 11 menzili boyunca ötkerilecek. Merasim saat 10.00-da başlaycaq. İştirakçilerni aprelniñ 27-nde saat 9:00-da qayd etip başlaycaqlar.
Matbuat vastalarınıñ akkredtatsiyası içün telefon: +7 978 895 8393
QMDİ MDİ matbuat hızmeti


text:
Qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ fikirince, keçken sene Qırımnıñ işğali başlağanda qırımtatarlarnıñ Rusiyege qoltutqan küçlerge qarşılıq köstermek imkânları yoq edi.
Bunı o Qırım işğaliniñ yıllığı munasebeti ile «5 kanal» telekanalına bergen intervyüsında bildirdi.
«Şimdi ne sebepten qırımtatarlar silâlı qarşılıq köstermediler sualini sıq-sıq bereler. Birinciden, qırımtatar milliy areketi bir qaç on yıl devamında zorbalıqsız, qansız areket etmekte. Şunıñ içün silâlı qarşılıq aqqında laf bile ketmey, olarnıñ silâsı bile yoq edi», – dep ayttı Cemilev.
«Semetdeşlerimizni silâlı qarşılıqqa çağırmaq – barıp ölmek çağıruvına teñ kele edi, çünki ilk evelâ qırımtatarlarnı yoq etmege başlar ediler», – dedi o.
Cemilevniñ qayd etkenine köre, «işğalciler zaten bunı beklediler».
Ukrainada Qırımdan köçip kelgen adamlarnıñ teşebbüsi ile Qırım işğaline qarşı informatsion kampaniya başlandı. Onıñ çerçivesinde fotosergi, brifing, telemarafon, konferentsiyalarnıñ keçirilmesi planlaştırıla. Qırım işğaliniñ yıllığı ile bağlı tedbirler mart 15-ke qadar devam etecek.


text:
Haqıyqıy İsa shirkewi
"Haqıyqıy İsa shirkewi" bul 1917-jılı Qıtaydın' Beidjing qalasında tiykar salıng'an g'arezsiz shirkew. Bu'gingi ku'nde 45 ma'mlekette ha'm altı materikte shama menen 1.5 million ag'zag'a iye. Shirkew 20-a'sirdin' erte basında payda bolg'an ma'sixshiliktin' protestantlıq tarawına tiyisli. Olar İsanın' ekinshi keliwinen aldın barlıq milletlerge onın' o'miri haqqında jetkizip beriwdi maqset etip qoyg'an. Shirkewdin' baslı on oqıwı ha'm isenimi to'mendegiler:
- A'wliye ruwx
- Baptizm
- Ayaq juwıw
- Awliye isenim
- Dem alıs ku'ni(qala ku'ni)
- İsa Ma'sıx
- Injil
- Qutqarıw
- Shirkew
- Song'ı soraw


text:
İşğal etilgen Qırımda «separatizmde» qabaatlanğan Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ muavini İlmi Umerov Kremlge boysunğan Aqmescitteki Kiyev rayon mahkemesine mayıs 12-de cinaiy iş açılması aqqında qararğa qarşı şikâyetni berdi. Bu aqta İlmi Umerov Facebook saifesinde yazdı.
Bundan da ğayrı, onıñ sözlerine binaen, o, FSB taqiqatçısı adına ambulatoriyada mahkeme-psihiatrik ekspertizadan öz isteginen keçmege red etkeni aqqında arizanı berdi, bunı şahısnı itibardan tüşürme ve iş adı-sanını aşalama ıntıluvı olaraq körgenini bildirdi.
«Nevbetteki adımlar aqqında olarnıñ ömürge keçirilmesinen haber etecem. Yerli adliyeciler moskvalı adliyecilernen sıq çalışa. Ögünde radikal vazife qoydılar – cinaiy iş açılmasını qanunsız tanımaq. Amma, aytayım ki, «adalet» aqqında hayal etmeyim, 2014 senesi mart 16-da keçirilgen referendumnı ve onıñ aqibetlerini qanunsız sayam, Rusiyeniñ topraq bütünligine (Qırımsız, çünki bu Ukraina dep adlandırılğan diger devletniñ territoriyası) iddia etmedim», – dep aytıla beyanatta.
Qırımda uquq qoruyıcılar İlmi Umerovğa qarşı Rusiye Cinaiy kodeksiniñ 280.1 maddesi (separatizm) boyunca cinaiy iş açtı.
Mayıs 19-da Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini İlmi Umerovğa rusiyeli Federal havfsızlıq hızmetiniñ Qırım idaresinde sorğudan soñ qabaatlavnı taqdim ettiler.
Mayıs 12-de onıñ evinde tintüv keçirildi, Rusiye FSB-niñ Qırım idaresiniñ taqiqatçısı oña çıqmamaq şartını bildirgen vesiqanı berdi. Bundan soñ taqiqatçılar İlmi Umerovnı iş malümatını faş etmemesi aqqında imza qoymağa mecbur ettiler. Sorğuğa onıñ apayı ve balaları da çekilgen edi.
Rusiyeli adliyeci Mark Feygin «Memorial» uquq qoruyıcı merkezine İlmi Umerovğa siyasiy taqip etilgen statusınıñ berilmesini rica etti.


text:
Rusiyege boysunğan işğal etilgen Qırım politsiyası bildire ki, bir yıldan berli ğayıp olğan Fedor Kostenko qıdırıla. O, yarımadada mahküm etilgen Euromaydan faali Aleksandr Kostenkonıñ babası ola.
Politsiyanıñ faalniñ anası Yelena Kostenkoğa yollağan mektüp-cevabını qorantanıñ adliyecisi Dmitriy Sotnikov Facebookta numayış etti.
«Haber etemiz ki, arizañız baqıldı, eski ömür arqadaşıñız Kostenko Fedor Stepanoviç Aqmescit boyunca Rusiye İçki işler nazirliginiñ OP №2 «Kiyevskiy» idaresinde... 16.03.2015 senesinden başlap onıñ ğayıp olmasınen bağlı qıdıruv işleri keçirilmekte», – dep aytıla mektüpte.
Euromaydannıñ Qırım faali Aleksandr Kostenkonıñ babası Fedor Kostenko 2015 senesi mart ayında ğayıp oldı, o, oğlunıñ Qırımdaki işinde büyük bir rol oynay. Adliyeciniñ aytqanına köre, Fedor Kostenko daireni baqmağa izin bergen edi, Aleksandr Kostenko qabaatında qayd etilgen silâ parçası anda tapıldı.
Faal apiske alınğan soñ babası Kiyevge ketti, amma daa bir tintüv aqqında haber alğanınen acele qaytmağa mecbur oldı. Er kişi Qırımğa kirgende onıñnen bağ üzüldi.
Dmitriy Sotnikov bildirdi ki, Fedor Kostenko oğlu nasıl qaçırılğanını körgen edi.
Qırımda Aleksandr Kostenko dört yıl ve eki ayğa qadar apiske alındı. Taqiqat malümatına köre, 2014 senesi fevral 18-de Kiyevdeki «kütleviy çatışmalar» vaqtına Kostenko «Berkut» mahsus bölüginiñ hadimlerinden birine zarar ketirdi.
Kostenko qabaatını tanımadı. 2016 senesi fevral soñunda Rusiyege boysunğan Qırım Yüksek mahkemesiniñ prezidiumı Kostenko imayesiniñ kassatsion şikâyetini baqıp qarar çıqardı – «mahkeme senetlerini deñiştirmemek, 3 yıl 6 ay apis cezasını bermek».
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Rusiye, Azerbeycan ve Türkiyeniñ qırımtatarlarğa qol tutqanlarını körse, niyetinden vazgeçer. Bunı haqqin.az neşirine bergen intervyüsında Meclis reisi Refat Çubarov ayttı.
Refat Çubarovnıñ sözlerine köre, qırımtatar halqı kendi aqlarınıñ qorçalanuvı ve «Putinniñ halqqa bergen vadelerniñ yerine ketirilüvini istey».
Qırım Rusiyege qoşulğan soñ, üç ay keçti, adamlarnıñ eyi deñişmelerge olğan ümütleri sönip, közleri qayttı. «Biz, qırımtatarlar, Ukrainada yaşağanda, çeşit meselelernen rast kele edik, amma serbest yaşadıq, şimdi ise, bizge nefes almağa bermeyler, sanki dersiñ, Sovet ükümeti devirine qayttıq», - qayd etti Çubarov.
Onıñ aytqanına köre, bu vaziyette Qırımnıñ aman-aman er sakini iş, turmuş, maliye, soylar ile bağlı meselelernen qarşılaştı.
Refat Çubarov ayırıca sıqıştıruv problemasında toqtaldı.
«Ukraina, kerçek aytsaq, bizim bir çoq ümütimizni aqlamadı, amma, eñ esasını temin etti – kendimizni olğanımız kibi alıp bardıq. Ve men bellesem, bu doğru edi. Söz serbestligi, tınç toplaşuvlarnıñ serbestligi, açıq munaqaşlarnıñ serbestligi – bunıñ episinden marum etilgen soñ, qıymetini añlaysıñ. Bugünde bugün bizni bundan marum ettiler, ve biz keregi kibi qıymet kestik», - dedi Meclis reisi.
Bundan evel Meclis reisi Refat Çubarov, Qırım cemaatçılıqnıñ ayırı qısımına nisbeten «ekinci dereceli» kibi davranmağa mümkün degil, dep aytqan edi.


text:
Ukraina Nazirler şurası işğal etilgen Qırım meselelerinen oğraşacaq baş nazir muavinleri vazifesine namzetlerni ve olarnıñ işini belgiledi.
Ukraina ükümetiniñ matbuat hızmeti bildirdi ki, Qırım meselesini regional inkişaf, qurucılıq ve mesken-kommunal hocalıq naziri Gennadiy Zubko baqacaq.
«O, terrorizmge qarşı tedbirler devamında Donetsk ve Lugansk vilâyetlerinde sanayı, içtimaiy ve naqliyat infrastrukturası, mesken fond obyektleriniñ ğayrıdan tiklenmesi, em de Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar şeeriniñ meselelerinen oğraşacaq», – dep aytıla matbuat hızmetiniñ beyanatında.
47 yaşında Gennadiy Zubko Jitomir şeer şurasınıñ deputatı olğan edi, 2010-2012 seneleri Jitomir vilâyet şurasında Arseniy Yatsenükniñ «Front zmin» fraktsiyasında yolbaşçılıq etken edi. 2012 senesi dekabr 12-den itibaren – VII çağırılış Ukraina yuqarı radasınıñ «Batkivşçina» Bütünukrain birleşmesiniñ halq deputatı, Yuqarı Radanıñ qurucılıq, şeer qurucılığı ve mesken-kommunal hocalıq ve regional siyaset Komitetiniñ reis muavini. 2014 senesi iyün 10-dan dekabr 2-ne qadar Ukraina prezidenti memuriyeti reisiniñ birinci muavini olğan edi.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Bunı Ukraina baş nazir muavini Oleksandr Sıç bildirdi, dep haber ete Radio Svoboda.
«Biz İnfrastruktura nazirligi ile Qırım ile üzülmegen munasebetiniñ imkâniyetini muzakere ettik ve Ukraina qıtasında VNOnı tapşırmağa istegen balalarğa, olarnıñ sayısı tahminen 600 talebeni teşkil ete, qıtağa evelden kelmege tefsiye etemiz, çünki iyünniñ 1-den anda poyezd ve avtobuslarnıñ yürüş cedvelinde bazı bir problemler peyda ola bilir», – dedi Sıç.
Baş nazir muavini Qırımda bugün 17290 abituriyent bar olğanını qayd etti.