text: 90 jıl Aqın ĞAFU QAYIBEKOVTİÑ TUĞANINA 90 JIL “MEN DE QAYTA TUIP KÖREYİNŞİ (otızjılbwrınğı merey toydanestelik) 88-jıl bolatın. Ğafañnıñ 60-jıldıq merey toyıArqalıqtanbastaldı. Arqalıqqalasındaoblıstıqpartiyanıñbirinşihatşısıqatısqanşığarmaşılıq keş Gornyak mädenietüyindeötti. Odankeyin Amantoğayda, Amankeldiaudanındaataldı. Joldağısovhozdar Abay, Albarbögettendekütipqonağasıberuşilerboldı. TorğaydaĞafañnıñatababasınıñtuğanjeriŞwbalañ. Şwbalañ men audanortalığınıñarasında “Ğ.Qayırbekovaiındağıoquşılarlageri bar, Ğafañ, Bädeşjeñgemiz, jazuşıSäkenJünisov, onıñjwbayımingenmäşinelersolbalalarlagerinesoqtı. Twrğanjerikeremet, suımöldir, tamaşademalısornıeken. Qonaqtarsoğantamsanıpbirazjürdi. Sssınolarbalalarashanasınannanauıztidi. Sodanşığıp, Merey toydıtoylauşılarTorğayğajaqın, lagerdenbirşaqırımdayjerdetwrğan Torğay özenniñBatpaqsuat dep atalatın jağasınakeldi. Suatdesedegendey, suğaaparatınjalğızayaqjol bar eken, janjağıqopa. NegizinenosıdanalpısjılbwrınĞafañnıñtuıp, kindigikesilgenjeri osı. Solsuatqakelipköpmäşinelerüyiriliptwraqaldı. Ğafañ ,Bädeşmäşinelerinenasıqpaytüsti. Basqamäşinelerdenbir top äyeldertüsip, aqınğaqarayjamıraykelip, özijepjeñilĞafañdıqoldarınaköteripaldı. Söytse, bwlarjeñgelerieken, “”Qazirsenituğanjeriñeaunatamız!” dedi. Ğafañjeñgeleriniñaytqanınaköngen “Al, aunatsañdar, aunatıñdar, men de tağıbirtuıpköreyin” degen. JeñgeleriĞafañdısöytipözenjağasınabirbiraunatıpalğan. SoljergeBädeşjeñgemizbiruıskümisteñgeşaşqan. “Onı “Ğafañnıñjasın, abıroyınbersin” depteripalıpjatqandarboldı. JwmatÄNESWLI ĞAFUĞA (arnau öleñ) Batpaqsuat özenniñ bergi beti, Su aluğa kelinşek barğan kezde, Batpağı säl tobıqtan asar


c: text/html

text:
Fevralniñ 14-nde Rusiye Şimaliy-Kavkaz okrugınıñ arbiy mahkemesinde Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» boyunca ilk mahkeme oturışuvı ötkerildi. Bu aqta Azatlıq Radıosınıñ muhbiri haber ete.
Advokatlarnıñ bir qısmı oturışuvda Qırımnıñ Aqmescit Garnizon mahkemesindeki videobağ vastasınen iştirak etti. Aqmescitte mahkemege ayrıca, qabaatlanğanlarnıñ aqrabalarınen jurnalistler de keldi, ancaq mahkeme, Rostov şeerinde açıq oturışıv şeklinde keçkenini sebep köstererek, mahkemeci istegenler anda barabile deyerek, olarnı oturışuv zalından çıqarıp yiberdi.
Mahkeme esnasında qabaatlanğan altı kişiden iç birisi de özüni qabaatlı dep tanımadı ve bazıları olarnı nede qabaatlamaq isgenlerini añlamağanlarını qayd etti.
«İddialarnıñ manası saçma. Nasıl etip de gizli çağıruv vastasınen Qırımda halifelik qurmaq mümkün? Ealiniñ bütünley işlâmlaşması ne demek? Dağıstan ve Çeçenistannıñ 90% musulman. Bu totalmi, telükelimi yoqsa başqa türlümi? Qabaatlavda: «dindarlar ekseriyet olğan bir bölgede» denilgen hucur bir ifade bar. Resmiy malümatlarğa köre, Qırımda biz 12% teşkil etemiz. Qabaatlavğa baqacaq olsaq, men Rusiye Federatsiyası devletiniñ siyasiy sistemasını al-azırda mevcut olmağan dünya halifelik terkibine qoşulması içün deñiştirmege areket etken ekenim. Qabaatlav iddianamesinde pek çoq zıddiyetler bar. «Men defalarca gizli toplaşuvlarda iştirak etken ekenim», amma yalıñız bir danesinen alâqalı vesiqa mevcut ve hususan er kes kirip olğan odada keçken. Ekstremistik edebiyat bulundıra ekenim, lâkin menden tutulıp alınğan kitaplarnıñ iç birisi Rusiyede yasaq etilmegen», – dep qayd etti öz çıqışında qabaatlanğan Emir-Usein Kuku.
Nevbetteki oturışuv fevralniñ 15-şi cumaaqşamı künü ötkerilecek. Şaatlarnıñ sorğulanması planlaştırıla.
Daa evel Rusiye arbiy mahkemesi Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» mahkemelerini Aqmescitte köçme oturışuvda keçire edi. Ondan soñ tevqif etilgen qırımlılar Rostov-na-Donu şeerine yollanıldı.
Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işiniñ» figuranları Arsen Cepparov ve Refat Alimov 2016 senesi aprelniñ 18-nde Qızıltaşta tevqif etilgenden berli apiste yatalar. İlk dört Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işiniñ» mabüsi 2016 senesi fevralniñ 11-nde tutulğan edi. Olardan arasında insan aqları Kontakt gruppasınıñ azası Emir-Üsein Kuku, qurucı olaraq çalışqan aluştalı Muslim Aliyev ve Qızıltaş köyüniñ sakini Enver Bekirov, em de Yaltalı çeçek satıcısı Vadim Sirük bar.
Yanvarniñ 24-nde Ukraina tış işleri nazirligi Rusiyeden Yaltalı «Hizb ut-Tahrir işi» boyunca tutlğan altı mabüsniñ azat etilmesini talap etken edi.
«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokat Emil Kürbedinovnıñ qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
1 ğasır êlek Tön’yaq Qotıpqa çığıp kitkän köymä kire qayttı
Norvegiyäle tikşerenüçe Raol’d Amundsennıñ 100 yıl êlek Tön’yaq Qotıpnı öyränü öçen yulğa çıqqan köymäse ilenä kire qayttı
Norvegiyäle tikşerenüçe Roal’d Amundsennıñ 100 yıl êlek Tön’yaq Qotıpnı öyränü öçen yulğa çıqqan köymäse 1 ğasırdan soñ ilenä kire qayttı. “Maud” köymäse Kanada tiräsendä batqan ide. Anı inde küptän Norvegiyägä alıp qaytırğa telägännär.
Amundsen bu köymäne 1918nçe häm 1920nçe yıllar arasında Tön’yaq-könçığış kiçeşenä taba diñgezgä çığu öçen qullanğan. Maqsatı annan Tön’yaq Qotıbına säfären tögälläw bula, ämma tormışqa aşmıy.
Köymä 1930nçı yıllarda, äle batqançı, AQŞ şirkäte “Gudzons Bay Kompani”ğa satıla. Soñınnan küpmeder waqıt radiostanśiyä häm kelät bularaq qullanıla.
1990nçı yılllarda Norvegiyäneñ ber cirle xakimiyäte “Maud”nı barı tik 1 dollarğa satıp alıp ilenä alıp qaytırğa röxsät yasattı. Ämma yulğa quzğalğançı röxsätneñ waqıtı tuldı.
Kön’yaq Qotıbına berençelärdän bulıp barıp citkän häm Tön’yaq-könçığış kiçeşen täwge tapqır başınnan axırına qadär ütkän tikşerenüçe Amundsennıñ qayçandır citäklägän köymäse “Maud”, nihayät’, 1 ğasırdan soñ Norvegiyägä kire qayttı. Tarixi korabnıñ soñğı diñgez yulçılığı 45 kön däwam itte.


text:
Oqïğa jergilikti waqıt boyınşa 17.00 şamasında orın ağan. Qızmetker jolbarıs turğan kletkağa jaqın jerde jumıs jasap otırğan kezde, oğan qorğaw torındağı jolbarıs şabwıldağan. Zardap şegwşige medïcïnalıq kömek körsetildi.
«Operacïya ayaqtaldı. Ökinişke oray, därigerler qızmetkerdiñ qolın saqtap qala almadı. Zardap şegwşi ayağınan da qattı jaraqat alğan, eger ïnfekcïya taramasa onıñ ayağın saqtap qalwğa boladı deydi därigerler. Qazirgi waqıtta onıñ jağdayı turaqtı, biraq awır,- dep jazadı zoobaq äkimşisi.
Zardap şekken qızmetker zoobaqta 25 jıldan beri qızmet etip keledi eken.
Derekközi: newsgeorgia.ge
Kommentarïï


text:
Tramp kiregä adım yasağan
AQŞ ilbaşı Tönyaq Koreya belän söyläşügä äzer buluın açıqlağan
Amerika Quşma Ştatları däwlät başlığı Donal’d Tramp Tönyaq Koreya häm Parij klimat kileşüe mäs’älälärendä kiregä adım yasağan.
Monnan alda Tönyaq Koreyağa yuqqa çığaru belän yanağan Tramp söyläşügä äzer buluın açıqlağan.
Tramp Könyaq Koreya däwlät başlığı Moon Jae-in belän telefonda söyläşkän.
Söyläşü belän bäyle bularaq Aq Yorttan yasalğan yazulı açıqlawda ilbaşı Trampnıň döres waqıtta häm yaraqlı şartlarda Tönyaq Koreya belän söyläşülärneň ütkärelüenä teläk belderüe urın alğan.
İlbaşı Tramp ayıruça uzğan yılnı çigelü qararın alğan Parij klimat kileşüenä kire quşıla alacağına işarät itkän.
Tramp: “Kileşügä kire quşıla alabız. Tirä-yaq moxitnıň saqlanıluına sizgerlek belän qarıybız,” – digän.
Kileşü şartlarının AQŞnıň iqtisadi mänfäğat’lärenä yaraqlı bulmawın äytkän Tramp Qıtay häm Rusiyäne misal kürsätep, qayber tärtipkä salular başqarılğan oçraqta ileneň kileşüdä qabat urın ala alacağın citkergän.


text:
Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń
qararı
Elimizde qarakólshilik ónimlerin islep shıǵarıw kólemlerin arttırıw hám olardıń túrlerin kóbeytiwge qaratılǵan keń kólemli strukturalıq ózgerisler ámelge asırıldı.
Ótken waqıt ishinde qarakól hasıl tuqımlı qoylardıń bas sanı derlik 2 esege kóbeyip, tarawda alıp barılǵan ilimiy-izertlewlerdiń nátiyjesinde qarakól qoylarınıń túrleri hám shóldegi ot-jemlik eginlerdiń jańa sortları jaratıldı.
Sonıń menen birge, tómendegiler qarakólshilik tarawınıń jedel rawajlanıwına óziniń keri tásirin kórsetpekte:
birinshiden, qarakól hasıl tuqımlı qoylardıń genetikalıq ózgeshelikleriniń buzılıwı, qoylardıń salmaǵınıń azayıwı;
ekinshiden, shólde ot-jem islep shıǵarıwdı intensivlestiriwdiń ilimiy hám ámeliy tiykarları jaratılmaǵanı, azıqlıq shól ósimlikleriniń perspektivalı sortlarınıń dáslepki tuqımgershiligin shólkemlestiriw jumıslarınıń jolǵa qoyılmaǵanı;
úshinshiden, jaylawlardı rawajlandırıw hám olardıń zúráátligin arttırıwǵa qaratılǵan ilimiy hám innovaciyalıq qollanbalardıń engizilmegeni, jaylawlardaǵı bar suw obektleriniń gónergeni;
tórtinshiden, qarakólshilik penen shuǵıllanıp atırǵan xojalıq júrgiziwshi subektler hám xalıq tárepinen jetistirilgen qoy terisin, qarakól terisin hám júnin satıp alıw, olarǵa ot-jem ónimlerin jetkerip beriwdiń birden-bir sisteması joq ekeni;
besinshiden, qarakólshilik ónimlerin qayta islew hám tayar ónimlerdi islep shıǵarıwǵa qánigelesken kárxanalardıń modernizaciyalanbaǵanı, bul tarawda jańa zamanagóy texnologiyalar tiykarında jumıs alıp baratuǵın kárxanalardıń qurılmaǵanı;
altınshıdan, qarakólshilik tarawında jumıs isleytuǵın xızmetkerlerdi xoshametlew hám qollap-quwatlaw mexanizminiń joq ekeni jáne olardıń unamsızlıǵı.
Qarakólshilik tarawın bunnan bılay da reformalawdı támiyinlew, tarawda násilshilik jumısların ilimiy tiykarda jolǵa qoyıw hám dúnya bazarı talaplarına juwap beretuǵın sapalı qarakól terilerin jetistiriw, Buxara qarakóliniń abıroyın qayta tiklew hám tarawdıń eksport potencialın arttırıw, qarakólshilik ónimlerin islep shıǵarıwdıń kólemin keńeytiw hám jaylawlardan nátiyjeli paydalanıwdı shólkemlestiriw maqsetinde:
Ózbekstan Respublikası Awıl hám suw xojalıǵı ministrligi, Respublikalıq «Qarakólshilik» associaciyası, Ózbekstan awıl xojalıǵı ilimiy-óndirislik orayı hám Buxara wálayatı hákimliginiń:
Qarakólshilik hám shól ekologiyası ilimiy-izertlew institutınıń Buxara filialın (keyingi orınlarda – Filial);
Ózbekstan awıl xojalıǵı ilimiy-óndirislik orayına qaraslı Buxara shól jaylaw ot-jemlik ósimlikler tuqımgershiligi ilimiy-óndirislik orayın (keyingi orınlarda – Oray) shólkemlestiriw haqqındaǵı usınısları maqullansın.
Filialdıń strukturası 1-qosımshaǵa muwapıq hám Oraydıń strukturası 2-qosımshaǵa muwapıq tastıyıqlansın.
Ózbekstan awıl xojalıǵı ilimiy-óndirislik orayınıń bas direktorına, zárúr jaǵdaylarda Filialdıń hám Oraydıń strukturalarına xızmetkerlerdiń tastıyıqlanǵan ulıwma sheklengen sanı hám miynetine haqı tólew qorı sheńberinde ózgerisler kirgiziw huqıqı berilsin.
Tómendegiler Filialdıń tiykarǵı wazıypaları etip belgilensin:
násilshilik hám jasalma tuqımlandırıw jumısların ilimiy tiykarda sistemalı shólkemlestiriw, onda qunlı, eksportqa qolaylı yarım sheńber, qabırǵa tárizli, jalpaq buyra tiplerindegi sur hám qara reńli qarakól qoyları selekciyasın ámelge asırıwǵa ayrıqsha itibar qaratıw;
Buxara wálayatınıń qarakólshilikke qánigelesken fermer xojalıqlarında ilimiy qollanbalardı ámeliyatta sınaw hám onıń unamlı nátiyjelerin óndiriske keńnen engiziw;
hasıl tuqımlı qoshqarlardıń reńi hám tipi boyınsha aymaqlar hám xojalıqlar kesiminde almasıwın shólkemlestiriw;
qarakólshilik tarawı rawajlanǵan shet ellerdiń tájiriybesin hám qarakólshilikte alıp baralıp atırǵan násilshilik hám selekciya jumısların úyreniw jáne bul baǵdarda erisilgen aldınǵı jetiskenliklerdi engiziw.
Tómendegiler Oraydıń tiykarǵı wazıypaları etip belgilensin:
Shól aymaqlarında ot-jem islep shıǵarıwdı intensivlestiriwdiń ilimiy hám ámeliy tiykarların jaratıw, ot-jemge qolaylı shól ósimlikleriniń perspektivalı sortlarınıń dáslepki tuqımgershiligin shılıǵın shólkemlestiriw;
ot-jemge qolaylı shól eginleriniń tuqımları jetistiriletuǵın jerlerge aldınǵı agrotexnikalıq ilajlardı engiziw, ol jerlerdi sapalı tuqımlar menen támiyinlew hám tuqım jetistiriw kólemin keńeytiw;
jaylawlardıń topıraq ıqlım sharayatların esapqa alǵan halda sáykes sortlardı tańlaw hám olardıń tuqımların jedel kóbeytiw;
eroziyaǵa ushıraǵan jaylaw jerlerin anıqlaw hám olardı tiklew jáne zúráátliligin arttırıw ushın ot-jemge qolaylı shól eginlerin egiw jumısların shólkemlestiriw;
qarakólshilikke qánigelesken xojalıqlardıń talabına tiykarlanıp ot-jemge qolaylı eginlerdiń tuqımların jetkerip beriw.
Buxara wálayatı hákimligi bir ay múddette:
Ózbekstan Respublikası Jer resursları, geodeziya, kartografiya hám mámleketlik kadastr boyınsha mámleketlik komiteti, Respublikalıq «Qarakólshilik» associaciyası menen birgelikte Oray tárepinen ot-jemge qolaylı shól ósimlikleriniń tuqımların jetistiriw maqsetinde Buxara wálayatınıń topıraq hám ıqlım sharayatınan kelip shıǵıp 4 uchastka shólkemlestirilip, olarǵa jámi 1000 gektar jaylaw jer maydanların ajıratıp beriw;
Ózbekstan Respublikası Menshiklestirilgen kárxanalarǵa kómeklesiw hám básekilikti rawajlandırıw boyınsha mámleketlik komiteti menen birgelikte Filial hám Oraydı bir imaratta ornalastırıw ilajların kórsin.
Oray respublikanıń basqa da wálayatlarında óz filialların shólkemlestiriwi hám keleshekte Oray jáne onıń filiallarınıń jumısın mámleketlik-jeke menshik sherikshilik tiykarında jolǵa qoyıw múmkinligi belgilensin.
Tómendegiler Qarakólshilik hám shól ekologiyası ilimiy-izertlew institutı (keyingi orınlarda – Institut), Filial hám Oraydıń jumısın qarjılandırıwdıń tiykarǵı dárekleri etip belgilensin:
Institut, Filial hám Oraydı saqlaw, sonıń ishinde, xızmetkerlerdiń miynet haqısı hám oǵan teńlestirilgen tólemlerdi ámelge asırıw ushın ajıratılatuǵın Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjet qarjıları;
xojalıq jumısınan alınatuǵın dáramatlar;
xalıqaralıq qarjı hám basqa da institutlardıń, shet el shólkemlerindiń grantları, sonday-aq, nızamshılıq penen qadaǵan etilmegen basqa da dárekler;
Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlandırıw ministrligi tárepinen ótkeriletuǵın tańlawlardıń nátiyjeleri boyınsha ajıratılatuǵın grant qarjıları.
Ózbekstan Respublikası Innovaciyalıq rawajlandırıw ministrligi tárepinen ajıratılatuǵın grant qarjıları qarakólshilik tarawı boyınsha ámelge asırılıp atırǵan anıq qollanba hám joybar baslamaların xoshametlew máseleleri ushın baǵdarlanatuǵını belgilensin.
Ózbekstan Respublikası Qarjı ministrligi Institut, Filial hám Oraydı saqlaw, xızmetkerler ushın byudjet esabınan miynet haqı tólewge baylanıslı qárejetler ushın zárúr qarjılardı 2018-jıl 1-aprelden Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti parametrleri sheńberinde ajıratsın, 2019-jıldan baslap bolsa Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjetiniń parametrlerinde názerde tutsın.
Oraydıń shól jaylaw ósimlikleriniń tuqımların jetistiriw hám olardı shól aymaqlarında egiwge baylanıslı qárejetler Ózbekstan Respublikası Mámleketlik byudjeti qarjıları esabınan, sonıń ishinde, 2018-jılı 2,5 milliard sum muǵdarında ajıratılatuǵın qarjılar esabınan ámelge asırılatuǵını belgilep qoyılsın.
Ózbekstan Respublikası Ekologiya hám qorshaǵan ortalıqtı qorǵaw boyınsha mámleketlik komiteti eroziyaǵa ushıraǵan jaylaw maydanların tikleniw dáwirinde jaylaw sıpatında paydalanılmawı ústinen turaqlı qadaǵalaw ornatsın.
9 . Ózbekstan Respublikası Awıl xojalıǵı ministrligi:
Ózbekstan Respublikası Awıl xojalıǵı ministrligi janındaǵı Awıl xojalıǵı baǵdarındaǵı joqarı bilimlendiriw mákemelerin qollap-quwatlaw qorınıń qarjıları esabınan Filial hám Orayda zamanagóy joqarı texnologiyalıq ásbap-úskeneler menen támiyinlengen ilimiy laboratoriyalar shólkemlestiriw jáne Oraydı awıl xojalıǵı texnikaları menen támiyinlew ushın zárúr qarjılar ajıratılıwın;
bir ay múddette Joqarı hám orta arnawlı bilimlendiriw ministrligi jáne «Qarakólshilik» associaciyası menen birgelikte awıl xojalıǵı baǵdarındaǵı joqarı bilimlendiriw mákemelerinde 2018/2019 oqıw jılınan baslap qarakólshi selekcioner hám shól ósimlikleriniń jaylawtanıwshısı baǵdarında sırtqı bólimdi shólkemlestiriw boyınsha tiykarlanǵan usınıslar, sonday-aq, Institut strukturasın optimallastırıw hám onıń jumıs nátiyjeliligin bunnan bılay da arttırıw boyınsha Húkimetlik qarardıń joybarı Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabinetine kirgiziliwin támiyinlesin.
Sonday-aq:
a) 2023-jıl 1-yanvarǵa shekem qarakólshilik penen shuǵıllanıp atırǵan subektler hám qarakólshilik ónimlerin qayta islew kárxanaları qarakólshilik ushın zárúr bolǵan, respublikada islep shıǵarılmaytuǵın, belgilengen tártipte tastıyıqlanatuǵın dizim boyınsha import etiletuǵın materiallar ushın bajıxana tólemlerin tólewden (bajıxana rásmiylestiriwi jıyımlarınan tısqarı) azat etiletuǵını;
b) qarakólshilik ónimlerin islep shıǵarıwshılar ushın birden-bir jer salıǵı stavkaları 2023-jıl 1-yanvarǵa shekem ózgerissiz qaldırılatuǵını;
v) respublika aymaǵında qarakól terisin hám júnin tayarlaw jáne satıp alıw «Wzbekcharmpoyabzali» hám «Qarakólshilik» associaciyaları sistemasındaǵı kárxanalar tárepinen aldınala 50 procentlik tólem tólew arqalı ámelge asırılatuǵını belgilep qoyılsın.
Ózbekstan Respublikası Awıl xojalıǵı ministrligi, Ekonomika ministrligi, «Wzdonmahsulot» AK, «Wzpaxtayoǵ» AJ, Respublikalıq tovar-shiyki zat birjası, «Wzbekcharmpoyabzali» hám «Qarakólshilik» associaciyaları menen birgelikte bir ay múddette qarakólshilik penen shuǵıllanıp atırǵan subektler tárepinen jetistirilgen qoy terisin, qarakól terisin hám júnin satıp alıw, sonday-aq, olarǵa aralas jem, arpa, paxta shrotı hám sheluxasın jetkerip beriw sisteması engiziliwin názerde tutatuǵın Húkimetlik qarardıń joybarın Ministrler Kabinetine kirgizsin.
Buxara, Qashqadárya, Nawayı hám Samarqand wálayatlarında qarakólshilik tarawında násilshilik-selekciya jumısların jetilistiriw, dúnya bazarı talaplarına sáykes bolǵan básekige shıdamlı qarakól terisin islep shıǵarıw hám onı qayta islewdi qarjılay qollap-quwatlaw maqsetinde «Qarakól» associaciyalarınıń Ózbekstan Respublikası akcionerlik kommerciyalıq Xalıq banki filiallarında ashılatuǵın arnawlı esap-betler túrinde Qarakólshilikti rawajlandırıw qorları (keyingi orınlarda – Qorlar) shólkemlestirilsin.
Qorlardıń tiykarǵı wazıypaları etip:
dúnya bazarında qarakólshilik ónimlerine bolǵan talap hám usınıslardı, qarakólshilik tarawı rawajlanǵan shet ellerdiń aldınǵı tájiriybelerin úyreniw, mamanlıǵın arttırıw máseleleri boyınsha jergilikli qarakólshi qánigelerdiń xızmet saparların shólkemlestiriwdi;
respublika kóleminde hasıl tuqımlı qarakól qoshqarların xojalıqlararalıq almastırıw boyınsha kórgizbeli seminarlar shólkemlestiriw qárejetlerin;
qarakólshilik tarawında jergilikli hám shet el qánigeleriniń qatnasıwında kórgizbeli oqıw-seminarların ótkeriwdi;
respublikada qarakólshilik ónimlerin eksport etiwde qarakólshilik kárxanaların qollap-quwatlawdı;
qarakólshilikke qánigelestirilgen fermer xojalıqları hám násilshilik kárxanalarınıń materiallıq-texnikalıq bazasın jaqsılaw jáne qarakólshilik ónimlerin qayta islew kárxanasın shólkemlestiriw ushın Ózbekstan Respublikası akcionerlik kommerciyalıq Xalıq banki filialları arqalı 3 jıl múddetke 3 procentlik jıllıq stavka boyınsha kredik liniyaların ashıwdı qarjılandırıw bolıp esaplansın.
14. Tómendegiler Qorlardı qarjılandırıw dárekleri etip belgilensin:
fizikalıq hám yuridikalıq shaxslardıń, qayırqomlıq qorlarınıń grantları, qálewi boyınsha tólemleri, shet elli donorlardıń qarjıları;
Qorlardıń waqtınsha bos qarjıların ornalastırıwdan túsetuǵın dáramatlar,
nızam hújjetlerinde qadaǵan etilmegen basqa da dárekler.
Kommerciyalıq banklerdiń óz qarjıları jáne Buxara, Qashqadárya, Nawayı hám Samarqand wálayatları hákimlikleriniń jergilikli byudjetleriniń qosımsha dárekleriniń esabınan usı qarardıń 3-qosımshasına muwapıq Qorlardıń dáslepki qarjıların qáliplestiriw haqqındaǵı baslamaları maqullansın.
Buxara, Qashqadárya, Nawayı hám Samarqand wálayatları hákimlikleri 2019-2020-jıllar dawamında Qorlar qarjılarınıń ózlestiriliwinen kelip shıǵıp, zárúrlikke bola, jergilikli byudjetlerdiń qosımsha dárekleri esabınan tiyisli qarjılar ajıratıw ilajların kórsin.
Ózbekstan Respublikası akcionerlik kommerciyalıq Xalıq bankine «Qarakólshilik» associaciyası quramına kiretuǵın Buxara wálayatı aymaǵında qarakólshilik penen shuǵıllanıp atırǵan kárxanalarda, fermer hám diyqan xojalıqlarında bar qara kól qoylarınıń násilin jaqsılaw maqsetinde sırttan hasıl tuqımlı qoylar satıp alıw jáne wálayatta qarakól terisin, júnin qayta islew kárxanaların shólkemlestiriw, qolda barların modernizaciyalaw joybarların qarjılandırıw ushın Ózbekstan Respublikası Oraylıq bankiniń qayta qarjılandırıw stavkasınan aspaytuǵın stavka boyınsha 30 milliard sum muǵdarında jeńillikli kredit qarjıların ajıratıw usınıs etilsin.
Qarakólshilik penen shuǵıllanıp atırǵan isbilermenlik subektlerine qarjılay járdem kórsetiw maqsetinde jasalma tuqımlandırıw punktlerin modernizaciyalaw hám jańaların shólkemlestiriw, sırttan hasıl tuqımlı qoylar, qarakólshilikke qánigelesken kárxanalar, fermer hám diyqan xojalıqları ushın zárúr texnologiyalıq ásbap-úskenelerdi satıp alıw, qarakól terisin, júnin qayta islew, ot-jemlik shól ósimliklerin jetistiriwge mólsherlengen jaylawlardı rawajlandırıw hám olardıń zúráátliligin arttırıwǵa baylanıslı joybarlarǵa Ózbekstan Respublikası Ministrler Kabineti janındaǵı Isbilermenlik jumısın rawajlandırıwdı qollap-quwatlaw mámleketlik baǵdarlamasınan resurs qarjıları ajıratılıwına, kepillik beriliwine jáne kreditler boyınsha procent qárejetlerin qaplaw ushın kompensaciyalar tóleniwine ruqsat berilsin.
«Wzbekcharmpoyabzali» associaciyası, Buxara wálayatı hákimligi hám Ózbekstan Respublikası akcionerlik kommerciyalıq Xalıq banki 2018-jıl 1-sentyabrge shekem Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2017-jıl 6-yanvardaǵı PQ-2718-sanlı «Azıq-awqat, teri ayaq kiyim hám farmacevtika sanaatındaǵı investiciyalıq joybarlardı qarjılandırıw dáreklerin keńeytiw ilajları haqqında»ǵı qararında názerde tutılǵan kredit liniyalarınıń esabınan Buxara qalasında qarakól terisi shiyki zatın tereń qayta islew kárxanası shólkemlestiriliwin támiyinlesin.
«Ózagrotexsanaatxolding» hám «Ózagrolizing» akcionerlik jámiyetleri qarakólshilik jumısı menen shuǵıllanıtuǵın subektlerge shól jaylaw ot-jemlik ósimlikleriniń tuqımların jetistiriw hám olardı shól aymaqldarında egiwge baylanıslı agrotexnikalıq ilajlardı ámelge asırıw ushın talap etiletuǵın texnikalardı lizing tiykarında jetkerip beriw ilajların kórsin.
Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi, Buxara, Jizzaq, Qashqadárya, Nawayı, Samarqand hám Surxandárya wálayatları hákimlikleri usı qarardıń 4-hám 5-qosımshalarına tiykarlanıp 2018-2020 jıllarda uzaq shól aymaqlarında qarakól qoyların suwǵarıw obektleri (tik hám shaxtalı qudıqlar)n ońlaw hám jańaların qurıwǵa baylanıslı qárejetler ushın jergilikli byudjetlerdiń qosımsha dárekleri esabınan dáslepki esap-sanaqlarǵa bola, 45 milliard sum qarjı ajıratılıwın támiyinlesin.
Ózbekstan Respublikası Qarjı ministrligi, zárúrlikke bola, Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi, Buxara, Jizzaq, Qashqadárya, Nawayı, Samarqand hám Surxandárya wálayatları hákimlikleriniń sorawına tiykarlanıp jıldıń aqırına shekem qaytarıw shárti menen usı maqsetler ushın respublika byudjetinen byudjet ssudaları ajıratılıwın támiyinlesin.
Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi hám tiyisli wálayatlar hákimlikleri Ózbekstan Respublikası Mámleketlik geologiya hám mineral resurslar komitetiniń suwǵarıw obektlerin ońlaw hám qurıw jumıslarınıń maqsetke muwapıqlıǵı boyınsha ornatılǵan tártipte gidrogeologiyalıq juwmaqları jáne qudıqlardı eń maqul orınlarda qazıw boyınsha usınısları tiykarında suwǵarıw obektlerin ońlaw hám jańaların qurıw jumısların ámelge asırıw jáne olardıń saqlanıwı boyınsha qadaǵalaw ornatıw boyınsha juwapker etip belgilensin.
Ózbekstan Respublikası Sırtqı sawda ministrligi Sawda-sanaat palatası, Respublikalıq «Qarakólshilik» hám «Wzbekcharmpoyabzali» associaciyaları menen birgelikte bir ay múddette qarakól terisin xalıqaralıq jún kim zıyat sawdalarında realizaciyalaw hám potencialı joqarı shet elli sheriklerdi tabıw arqalı sırtqı bazarlarǵa shıǵıw, ózbek qarakól terisiniń xalıqaralıq kólemdegi brendin tiklew boyınsha usınısların Ministrler Kabinetine kirgizsin.
Ózbekstan Respublikası Mámleketlik bajıxana komitetine, Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi Baslıǵına, Buxara, Jizzaq, Qashqadárya, Nawayı, Samarqand hám Surxandárya wálayatları hákimliklerine, qońsılas mámleketlerge shegaralas rayonlardıń hákimlerine qarakólshilik ónimlerin respublikadan sırtqa nızamsız alıp shıǵıp ketiwdiń aldın alıw boyınsha kórilip atırǵan ilajlardıń jetkilikli emesligi kórsetip ótilsin.
Ózbekstan Respublikası Ishki isler ministrligi, Mámleketlik bajıxana komiteti aymaqlıq strukturalarınıń baslıqları, Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Keńesi Baslıǵı, wálayatlar hám rayonlar hákimleri qarakólshilik ónimleriniń, respublikadan sırtqa nızamsız alıp shıǵıp ketiw jaǵdaylarınıń óz waqtında aldın alıw boyınsha jumıslardıń jaǵdayı ushın jeke juwapker ekeni belgilensin.
Ózbekstan Baspasóz hám xabar agentligi, Ózbekstan Milliy málimleme agentligi, Ózbekstan Milliy teleradiokompaniyası «Qarakólshilik» associaciyası menen birgelikte qarakólshilik tarmaǵında ámelge asırılıp atırǵan reformalardıń maqseti, mazmunı hám mánisi xalıqtıń arasında turaqlı túrde keńnen sáwlelendiriliwin támiyinlesin.
Usı qarardıń orınlanıwın qadaǵalaw Ózbekstan Respublikası Bas ministriniń orınbasarı Z.T.Mirzaevqa «Qarakólshilik» associaciyasınıń baslıǵı N.E.Yuldashovqa hám Buxara wálayatınıń hákimi W.I.Barnoevqa júklensin.
Ózbekstan Respublikası
Prezidenti Sh.MIRZIYoEV
Tashkent qalası,
2018-jıl 14-mart
17.03.2018, 16:10 | 117 ma'rte ko'rildi


text:
Bötelkedegi swdı satıp alar kezde neni tekserw qajet ekenin bilesiz be? «Bötelkeniñ tübi saw bolsa bolğanı» degen keñesti ğana estigen şığarsız. Densawlığıñızdı qorğaw üşin bul jetkiliksiz.
Plastïkalıq bötelkelerdiñ japsırmasında, bötelke qanday plastïktan jasalğanı twralı jazba boladı. Bul aqparat öte mañızdı. Sebebi kez kelgen plastïktan bötelkeniñ işindegi närsege ärtürli därejede qawipti xïmïkattar bölinedi.
Kez kelgen bötelkede tömendegi belgilerdiñ birewi boladı.
PET nemese PETE
Bul PET-ter nemese bir ret paydalanatın bötelkeler. Olar suyıqtıqqa adamnıñ gormonaldıñ balansına äser etetin awır metall men zattardı bölwi mümkin. PET — älemde jïi paydalanılatın plastmasstıñ türi. Este saqtaw kerek bolğan närse ol tek BIR RET paydalanwğa arnalğan. Eger siz munday bötelkege öz swıñızdı quyatın bolsañız, sizdiñ ağzañızğa keybir siltili elementter men köp mölşerde bakterïyalar enwi mümkin.
HDP nemese HDPE
Eşqanday zïyandı zattar bölmeytin, öte jaqsı plastïk bolıp tabıladı. Mamandar mümkin bolsa osınday bötelkedegi swlardı alwğa keñes beredi. Qawipsiz, äri qorşağan orta üşin de paydalı: plastïktiñ bul türin qayta öñdewge boladı. Ol plastïktiñ qattı türine jatadı, köbinese süt, oyınşıq, jwğış zattardı saqtawğa jäne keybir plastïkalıq paketterdi öndirwge qoldanıladı.
PVC nemese V
Bul materïaldan jasalğan zattar kem degende eki zïyandı xïmïkattı böledi. Ekewi de adamnıñ gormonaldı balansına keri äserin tïgizedi. Bul jumsaq, ïilgiş plastïk, köbinese suyıq may men balalardıñ oyınşıqtarın saqtawğa paydalanıladı. Odan xalıq tutınatın köptegen tawarlarğa blïsterli orama jasalınadı. Sonımen qatar ol kompyuter kabelderin qaptawğa paydalanıladı. Odan plastïkalıq qubırlar men santexnïkağa qajet bölşekter jasalınadı. PVC-ke tikeley kün säwlesi men awa rayı äserin tïgizbeytindikten odan tereze ramaları men baq qubırşegi jasalınadı. Sarapşılar balamasın taba alatın jağdayda PVC-tegi swsındı satıp almawıñızğa keñes beredi.
LDPE
Plastïktiñ bul türi bötelke jäne plastïkalıq paket öndirisinde paydalanıladı. Ol özi saqtap turğan swğa eşqanday xïmïyalıq zattar bölmeydi. Plastïktiñ bul türi tek sw saqtawğa ğana zïyansız. Azıq-tülik dükeninen odan jasalınğan paketterdi satıp almağanıñız jön boladı. Satıp alğan azıq-tüligiñizben qosa jüregiñizge zïyandı xïmïkattardı da jep qoyuıñız mümkin.
PP
Plastïktiñ bul türiniñ tüsi aq nemese möldir tüste boladı. Sïroptar men yogwrttar qaptaması retinde paydalanıladı. Polïpropïlen öziniñ qızwğa turaqtılığımen bağalanadı. Onı qızdırğan kezde ol balqımaydı. Salıstırmalı türde zïyanı joq.
PS
Köbinese kofe staqanı men jıldam tamaqtanwdağı konteynerlerdi jasawğa paydalanıladı. Qızdırğan kezde zïyandı xïmïyalıq qospalar bölinedi. Polïstïrol — arzan, jeñil äri mıqtı plastïk bolıp eseptelinedi. Biraq ıstıq tamaq pen ıstıq swsındar saqtawğa jaramaydı.
PC nemese arnayı belgileri joq plastmassa
Bul plastïktiñ eñ zïyandı türi. Swlarğa arnalğa bötelkeler men tamaq konteynerlerin öndirwde paydalanıladı. Polïkarbonattan jasalınğan ıdıstarda tamaq pen swdı saqtawğa bolmaydı. Ol bïsfenol A degen zat böledi. Ol zat adamnıñ endokrïndik jüyesin buzadı. Estrogen gormonınıñ bölinwin älsiretedi.
Plastïkalıq qaptamada bir närse satıp alarda jaqsılap oylanıñız. Bälkim, şını äynek äldeqayda qawipsiz bolar.
Ïstoçnïk: bilim-all.kz
Kommentarïï


text:
İşğal etilgen Qırımda Rusiye Federatsiyası Qara deñiz flotunıñ komandan muavini tayin etildi. Bunı «Krım Media» agentligi Rusiye Qara deñiz flotunıñ matbuat hızmeti bergen malümatına esaslanıp bildire.
Berilgen malümatqa köre, bu vazifege general-leytenant Yuriy Petrov tayinlendi.
Böyle bir buyruq Rusiye prezidenti Vladimir Putin tarafından imzalandı.
«Petrov Yuriy Petroviç 1964 senesi oktâbr 26-da Dnepropetrovsk vilâyetiniñ Nikopol şeerinde dünyağa keldi. 1985 senesi Kiyev aliy arbiy komandanlıq oquv yurtundan mezun oldı, 1994 senesi M.V.Frunze Arbiy akademiyasını bitirdi, 2005 senesi – Rusiye Silâlı quvetleri Baş ştabınıñ Arbiy akademiyasını. Turkestan, Uzaq Şarq, Moskva ve Sibir arbiy bölgelerinde askerlik yaptı. 1986-1988 seneleri Afğanistanda sovetler ordusınıñ sıñırlı köntingent erkânında hızmet etken edi. Qara deñiz flotu komandanınıñ muavini olmazdan evel Rusiye Silâlı Quvetleri arbiy azırlıq Baş idaresiniñ yolbaşçı muavini olğan edi. «General-leytenant» rutbesi 2013 senesi berilgen edi. Eki «Qızıl Yıldız» nişanı, «Qızıl Bayraq», «Arbiy yeñişler» nişanları ile taqdirlengen», – dep yaza neşir.
2014 senesi fevralniñ soñunda martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Müessiseniñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, deputatlar Qırım Saylav komissiyasınıñ 7 azasını belgiledi.
Saylav komissiyası 14 azadan ibaret ola, olarnıñ yarısını deputatlar, diger yarısını öz başına tayin etilgen Qırım akimiyetiniñ reisi Sergey Aksönov belgiley.
Böyle tayinlev namzetlerini köstergen siyasiy firqalarnıñ, belediye temsiliy organlarnıñ, Rusiye Federatsiyasınıñ Merkeziy saylav komissiyasınıñ teklifleri esasında olıp keçe.
Saylav künü 2014 senesi sentâbrniñ ekinci bazar künü olacaqtır. Şu künü Şeer şurası erkânınıñ vekâleti toqtatıla.


text:
Minsk añlaşmaları yalıñız Donbassqa ait, Qırım bu çerivede muzakere etilmey, amma kün tertibinde qala. Bunı Ukraina prezidenti memuriyetiniñ başı muavini Konstantin Yeliseyev bildirdi, haber ete İnterfaks-Ukraina.
«Minsk añlaşmaları – yalıñız Donbass aqqında. Yani, söz Donbassta vaziyetniñ bir nizamğa ketirilmesi ve Donbassqa Ukraina mustaqilliginiñ barışıq sürette qaytarılması aqqında kete. Qırımğa kelgende, bu ayrı bir ikâye», – dedi Yeliseyev oktâbr 5 künü brifingde.
Onıñ sözlerine köre, «Donbass – Qırımnıñ Ukraina mustaqilligi altına qaytarılması içün azırlıq basamağıdır».
«Donbasssız qalsaq, Ukrainağa Qırımnıñ qaytarılmasını nasıl talap etecekmiz», – dey o.
Qırım Rusiye tarafından 2014 senesi fevral 20 künü işğal etilgen. Ukraina Yuqarı Şurası bu tarihnı yarımadanıñ muvaqqat işğaliniñ başlanuvı olaraq belgiley.


text:
Sürgünlik – qırımtatarlarnıñ tarihında eñ facialı saifedir. Milletni yoq etmege tırıştılar. Halq oğulları cebede elâk olğanda qart, qadın ve balalarnı ayvan vagonlarında Orta Asiya ve Uralğa alıp kettiler. İşbu facia neticesinde halqnıñ bir 46,2% elâk oldı. Qırımtatarlarnıñ kerçek bir genotsidi edi.
Qırımtatar tarihınıñ müim saifeleri ve olarnıñ Qırım devletçiligi ve serbestligi oğrunda küreşi aqqında – Qırım.Aqiqatnıñ yañı leyhası, «Tuğra» adlı videoblogunda.
Tuğra – hanlarnıñ müüri, qırımtatar devletçiliginiñ timsali, Qırımnıñ şimdiki vaziyetini añlamağa yardım etken bir anahtardır
Tuğra – hanlarnıñ müüri, qırımtatar devletçiliginiñ timsali, Qırımnıñ şimdiki vaziyetini añlamağa yardım etken bir anahtardır
Metn müelifi ve alıp barıcı Gülnara Abdulla, rejissör Fatima Osmanova, operator ve montaj rejissörı Eldar Halilov, ğaye müellifi ve prodüsser Emine Ceppar.
Videoda Nizami İbraimovnıñ kollektsiyasından resimler ve meşur Qırım müellifleri ve icracılar Enver İzmaylov ve Afize Kasaranıñ muzıkası qullanıla.
Gülnara Abdulla, Qırım tarihçısı
«Bloglar» rubrikasında aydınlatılğan fikirler müelliflerge ait ve muarririyetniñ fikir-tüşünceleri ile aynı olmaması mümkün


text:
İyün 22-de Avropa ve Avrasiya işleri boyunca Amerika Qoşma Ştatları devlet kâtibiniñ muavini Viktoriya Nuland Ukraina prezidenti Petro Poroşenko ile körüşti.
Ukrainada AQŞ elçiliginiñ matbuat hızmetiniñ bildirgenine köre, taraflar islâat kün mevzusını ve Minsk añlaşmalarınıñ ömürge keçirilmesini muzakere etti, dep bildire Radio Svoboda.
«Tavsilâtlı ve konstruktiv mesleatlarda subetdeşler amerikalı eyyetniñ iyün 23-te Moskvağa ziyareti arfesinde Minsk añlaşmalarınıñ havfsızlıq talaplarına diqqat etti», – dep aytıla beyanatta.
AQŞ elçiliginiñ qayd etkenine köre, amerikalı taraf ukrain yolbaşçılığınıñ Minsk añlaşmalarınıñ tolusınen ömürge keçirilmesiniñ tarafdarı olğanını alğışladı ve bu añlaşmalarnıñ ömürge keçirilmesi içün Rusiyege qarşı sanktsiyalar devam ettirilmek kerek olğanını qayd etti.
İyün 22-de Kiyevde Nuland Yuqarı Rada reisi Andrey Parubiy, Ukraina prezidenti memuriyeti yolbaşçısınıñ muavini Konstantin Yeliseyev ve Tışqı işler naziri Pavlo Klimkin ile körüşti.
Bundan evel Poroşenkonıñ Nuland ile körüşüvi aqqında malümat bildirilmey edi.
Nulandnıñ Yeliseyev ile körüşüvi neticesinde Ukraina prezidenti memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildirdi ki, subetdeşler Minsk añlaşmalarınıñ implementatsiya vaziyetini tavsilâtlıca muzakere etti ve Donbassta barışıqqa yetmek içün nevbetteki adımlarnıñ usullarını idare etti.
İyün 23-te Viktoriya Nuland Rusiyede buluna, bu yerde Donbasstaki vaziyet ve «normand dörtü» ve Üç taraf kontakt gruppasınıñ destegi ile Minsk añlaşmalarınıñ ömürge keçirilmesi boyunca nevbetteki adımlar muzakere etilmesi planlaştırıla. Rusiyeli kütleviy haber vastalarınıñ bildirgenine köre, Moskvada Nuland Rusiye prezidentiniñ mesleatçısı Vladislav Surkov ile körüşmek kerek.
Viktoriya Nuland Moskvanı Minsk añlaşmalarını ömürge keçirmek, Kiyevni ise, islâat keçirmek qandıruvda faal şekilde iştirak ete.
İyün 23-te Üç taraf kontakt gruppasınıñ «DNR» ve «LNR» taqımları temsilcileriniñ iştiragi ile video konferentsiyasınıñ keçirilmesi de planlaştırıla. Video konferentsiyası devamında Donbassta havfsızlıq vaziyeti, reinelerniñ azat etilmesi ve Minsk añlaşmalarınıñ diger maddeleri muzakere etilecektir.


text:
Ukraina Adliye Nazirligi Rusiye baş prokuraurasına Kiyev Dneprovskiy rayonınıñ mahkeme qararını amelge keçirmek içün öldürüvde qabaatlanğan Hayser Cemilevni olarğa bermege ricası ile muracaatta bulundı.
Bu aqta Ukraina Adliye Nazirliginiñ Ukraina Yuqarı Şurasınıñ deputatı Georgiy Logvinskiyniñ saifesindeki advokat soravına olğan cevabında aytıla.
Vesiqada bu kibi sorav Ukraina Adliye Nazirligi tarafından Rusiye baş prokuraturasına 2015 senesi mayıs 21 künü yollanılğanı aqta aytıla.
Adliye Naziriginde şunı da qayd ettiler ki, Kiyev mahkemesiniñ añılğan işbu qararı 2015 senesi aprel 10 künü alınğan eken.
«Rusiye Federatsiyasınıñ Baş prokuraturasında Hayser Cemilevniñ teslim etilmesi aqta soravnıñ baqılması aqta malümat yoq», – deyler mında.
Logvinskiyniñ malümatına köre, ukrain mahkemesi Hayser Cemilevge üç yıl ve 8 ay apis cezasını belgiledi.
Rusiye tarafından bu aqta resmiy cevap şimdilik yoqtır.
Hayser Cemilevni 2013 senesi mayıs 27-de onıñ Bağçasaraydaki evinde yaqaladılar. Anda 44 yaşında Fevzi Edemov öldürilgen edi. Militsiya Cinaiy kodeksniñ 115-inci maddesiniñ 1-inci qısmı boyunca (planlaştırılğan öldürüv) cinaiy iş açtı. Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi Hayser Cemilevni apiske aldı.
Qırım işğalinden soñ taqiqat organları bu işni ğayrıdan taqiq etmege qarar berdiler. Hayserni Qırım SİZOsından Krasnodar ülkesine alıp kettiler. Hayser Cemilev qabaatını tanımay. Adliyecisi öldürüv diqqasızlıqtan sebep olğanını bildire.
Kiyevniñ Apellâtsion mahkemesi ise Hayser diqqatsızlıqtan cinayet yaptı qararına kelip, onı azat etmege qarar aldı. İnsan aqları Avropa mahkemesi de Hayser Cemilevniñ azat etilmesi aqqında qararnı qabul etti. Lâkin Rusiye onı yerine ketirmey.


text:
Ğıyraq körd regional’ citäkçelegendä parlament saylawı
Kön tärtibe 41
Kön tärtibe 41
Yaqınça 6 million xalqı bulğan Ğıyraq körd regional’ citäkçelegendä 3 millionnan kübräk terkäwle saylawçı 30 nçı sentyabr’dä ğomum saylawda tawış birde. Xalıq ışanıçlısı saylawında qatnaşu däräcäse 57% tiräse täşkil itte. Saylaw barışınıñ ğomumän alğanda tınıç uzuına qaramastan qayber töbäklärdä qorallı keşelär häm päşmärgä köçläräreneñ buluı bäxäslär kiterep çığardı.
„Kördestan watanpärwärlär berlege“(KWB) häm „Kördestan demokrat partiyäse“( KDP) ber-bersen saylawda xärämläşü belän ğayepläde.Törle açıqlawlarğa qaramastan Ğıyraq körd regional‘ citäkçelegendä ğomum saylaw nigezdä uñışlı uzdı. Törkiyä tışqı êşlär ministrlığı süzçese Hami Aksoy bu bäyläneştä „Ğıyraq körd regional‘ citäkçelegendä parlament saylawınıñ tınıç räweştä uzuınnan qanäğät’bez. Saylaw näticäläre Ğıyraqnıñ bergälegen saqlaw häm ildä totrıqlılıq urnaştıru cähätennän möhim“dide.
Säyäsät, iq’tisad häm ictimaği tikşerenülär waqıfı SETA tikşerenüçese, yazuçı Can Acunnıň Ğıyraq körd regional’ citäkçelegendä parlament saylawı xaqında añlatmasın täq’dim itäbez.
Saylawnıñ räsmi bulmağan näticälärenä kürä, „Kördestan demokrat partiyäse“( KDP) zur uñışqa ireşep 45% tawış cıydı. „Kördestan watanpärwärlär berlege“(KWB) isä barı tik 19% , „Goran xäräkäte“ 12%, „Yaña näsel xäräkäte“ 8,3%, İslami partiyälär 7% häm 5%,“Särdäm ittifaqı“1% tawış cıyuğa ireşte.
Räsmi bulmağan näticälärgä kürä, saylawda zur uñışqa ireşkän „Kördestan demokrat partiyäse“( KDP) „Kördestan watanpärwärlär berlege“(KWB)n ciñep başqa ber keçkenä partiya belän xökümät tözü mömkinlegenä ireşte. Ğıyraq Töp Qanunına kürä kördlärdän saylanğan ilbaşı namzätläre „Kördestan watanpärwärlär berlege“(KWB) häm „Kördestan demokrat partiyäse“(KDP) neñ urtaq namzät täq’dim itmäwe belän ike partiya arasında krizis häm köndäşlekkä säbäp buldı.
”KDP” ilbaşı bulu öçen Fuad Xösäyenne ,”KWB” isä Bärhäm Salihne namzät itep kürsätte. Ğıyraq parlamentındağı ikençe tur yäşeren tawışqa quyuda 329 xalıq ışanıçlısınnan 272 se qatnaştı. “KWB” namzäte Bärham Salih 219 tawış cıyıp Ğıyraqnıñ 4 nçe ilbaşı buldı. “KDP”neñ namzäte Fuad Xösäyen isä barı tik 22 tawış cıya aldı. İlbaşı saylawınıñ berençe turında 7 namzättän berse dä kiräkle 220 tawışnı cıya almağanğa kürä ikençe tur ütkärelgän ide. İlbaşı saylawınıñ berençe turında Bärhäm Salih 165,Fuad Xösäyen 89 tawış ,bäysez xatın-qız säyäsätçe Sirve Abdulvahid isä 18 tawış alğan ide.
İlbaşı saylawında „Kördestan watanpärwärlär berlege“(KWB)neñ ilbaşı namzäte Bärhäm Salihneñ ciñüeneñ şul uq waqıtta Ğıyraq körd regional‘ citäkçelege êçke säyäsätenä dä täêsir itüe ixtimal.Ber ük könne uzğan saylawda zur uñışqa ireşkän „KDP“ êçke säyäsättä „KWB“gä qarata tağın da köçle häm qırıs säyäsät alıp barırğa mömkin.
Ğıyraq körd regional’ citäkçelegendäge saylawnıñ näticäse Törkiyä –Ğıyraq körd regionl’ citäkçelege mönäsäbätlärenä häm Törkiyäneñ terrorğa qarşı köräşenä dä yoğıntı yasayaçaq. Ğıyraq körd regional citäkçelege Törkiyä belän mönäsäbätlären cayğa salırğa teli. Ayıruça “KDP” iq’tisad tarmağında Törkiyä belän säwdäne canlandıru yaqlı. Törkiyäneñ “KWB” kontrolendäge Söläymaniya hawa mäydanına qarata sankśiyälären däwam itterüe Törkiyäneñ “KWB”gä qarata totışın kürsätkän möhim faktor. “KDP”neñ saylawda ciñügä ireşüeneñ Törkiyä – Ğıyraq körd regional’ citäkçelege mönäsäbätlärenä uñay yoğıntı yasawın kötärgä mömkin.
Törkiyä terrorğa qarşı köräş qısasında Tön’yaq Ğıyraqta alıp barğan xärbi operaśiyäläre belän ”PKK”nıñ Tön’yaq Ğıyraq aşa Törkiyägä ütep kerüen totqarlarğa tırışa. Törkiyäneñ Tön’yaq Ğıyraqta “PKK”ga qarşı alıp barğan köräşe “KDP”neñ saylawda ciñüe belän tağın da köçäyergä mömkin. “KWB” belän “PKK” arasındağı mönäsäbät çağıştırmaça yaxşı bulğanda, “PKK” belän “KDP” arasındağı arasındağı mönäsäbät çağıştırmaça naçar. Törkiyä Ğıyraq körd regional’ citäkçelege belän mönäsäbätlären nığıtqanda “KDP”dän “PKK”nıñ Törkiyägä tudırğan qurqınıç,yanawına qarşı konkret adımnar taläp itä ala.
Ğıyraq saylawınnan soñ aylar uzuğa qaramastan Ğıyraq üzäk xökümäteneñ tözelä almawı häm Ğıyraq, häm Törkiyä öçen möhim problemalar tudırğanda, Ğıyraq körd regional’ citäkçelegendäge saylaw näticäläre tiz räweştä xökümät tözü belän tögällängän oçraqta Ğıyraq körd regional’ citäkçelege, Ğıyraq häm Törkiyäneñ iminlege öçen uñay näticälär tudıruı kötelä. Ägär Ğıyraq üzäk xökümäte dä tözelsä Ğıyraqtağı şaqtıy problema belän köräş tağın da aktiv räweştä alıp barılırğa mömkin.


text:
Rusiyeli advokat Mark Feygin 21 noyabr künü Qırım.Aqiqatqa bergen izaatında qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilevniñ oğlu – Hayser yaqınlarda azat etilecegini tasdiqladı.
«Hayser Cemilev bu cuma künü azat etilecek, çünki onıñ apis müddeti soñuna kelmekte», – dedi Feygin.
Ancaq advokat, Cemilevniñ oğlu azat etilecegi vaqıtta manialar çıqa bilecegini de red etmedi.
«Manialar er vaqıt çıqmaq mumkün, kimse sigortalı dekil ki. Azat etilgen soñ ise onıñ bulunacaq yeri – şimdilik sual (çünki memuriy nezaret astında bulunacağı belgilengen edi – QA) çezilmekte», – dedi Feygin.
Keçende Mark Feygin «Qırımlı esirlerden biri» azat etilecegini haber etken edi.
Hayser Cemilevni 2013 senesi onıñ Bağçasaraydaki eviniñ azbarında aileniñ dostı olğan Fevzi Edemovnı babasınıñ tüfeginden öldürgeninde qabaatladılar. Qırım işğal etilgen soñ rusiyeli taqiqat organları onıñ işini yañıdan baqmağa qarar aldı. Hayserni Aqmescit apishanesinden çıqarıp, Krasnodar vilâyetine alıp kettiler.
Hayser Cemilev 10 sanlı Astrahan apishanesinde buluna.
Rusiye mahkemesi sentâbr 15 künü Hayser Cemilevke üç yıllıq memuriy nezaret astında bulunmasını belgiledi.Çıqarılğan qararğa binaen, oña Qırımdan tış çıqmaq, işnen bağlı olğan vaziyetten ğayrı, saat 22.00-den saba saat 6.00-ğa qadar Bağçasarayda yaşağan yerinden tış bulunmaq, meyhane, qavehane, restoran ya da içkicilik yerlerinde bulunmaq yasaqtır. Cemilevniñ oğlu ayda eki kere «yaşağan yeri ya da qayd etilgen yeri boyunca içki işler organına» kelmek kerek.


text:
Rusiye işğal etken Qırımğa yaqın Herson vilâyetiniñ Novoalekseyevka qasabasında qırımtatarca ders körecek sınıf açılacaqtır. Bunı Ukraina prezidentiniñ Qırımdaki daimiy temsilcisi Boris Babin Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
«Bu esas Ukrainada qırımtatarca ders körecek ilk sınıftır», – dep qayd etti o.
Boris Babin sentâbrniñ 1-de qırımtatar sınıfınıñ tantanalı açılışını ziyaret etmege niyetlene.
«Geniçesk rayonında qırımtatarlar toplu şekilde otura. Anda ekinci kere sürgün etilgen insanlar yaşay: 70-inci yılları Qırımğa qaytıp, anda kirip olamağan ya da tekrar sürgün etilgenler. Qırımnıñ yanında yerleşken ediler. Qırımğa eñ yaqın olğan demiryol stantsiyalarında yerleşe ediler: Novoalekseyevka. Partizanı. Ve ilâhre. Olar Qırımğa bağlı, temsilcilik olarğa da diqqat ayıracaq», – dep qayd etti Babin.
Avgustnıñ 17-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Qırım Muhtar Cumhuriyetindeki daimiy temsilcisi olaraq Boris Babinni tayin etti.
2015 senesi Herson vilâyetiniñ Novoalekseyevka qasabasında esas Ukrainadaki bala bağçalarında ilk qırımtatar gruppası açılğan edi.
Novoalekseyevkadaki 1 nomeralı mektep – esas Ukrainada qırımtatar tili ve edebiyatı fen olaraq ögrenilgen yekâne mekteptir.


text:
Rusiye neyrohirurgları birliginiñ başı Aleksandr Konovalov dey ki, Aqmescitte keçken raatlıq künleri olğan silâlı ücüm neticesinde elâk olğan feldşerni Moskvağa avuştırmağa acet yoq. Zarar körgen erkek, olğan vaqiağa baqmadan, «acele» yardımdaki işine devam etmege istey.
Bu aqta Qırımnıñ rusiyeli ükümetiniñ sağlıq saqlav nizirliginiñ beyanatında aytıla.
«Onıñ alı stabildir, çoq şükür, havfsızdır. Bütün zaruriy yardım kösterilgen, tedaviylev ve nezaretni devam ettirmek kerek. Yüz sıñırına zarar ketirildi, amma bundan ayatına telüke yoq. Kesir qalğandır, qafağa yetmedi, şükür, miyi yaralanmadı», – dey Konovalov.
Qırımğa Rusiyeden kelgen ekimler zarar körgen insannıñ yahşı olayatqanını qayd eteler.
«Hasta tedaviylene, baş miyiniñ yaralanuvı qayd etilmegen – pek yahşı köstergiçtir. Menimce, bir qaç künden ayaqqa turar ve özüni yahşı is etecektir», – dedi Rusiye Federatsiyasınıñ Sağlıq saqalv nazirliginiñ baş neyrohirurgı Vladimir Krılov.
Zarar körgen feldşer «acele» yardımda işine devam etmek niyetindedir.
«Bu aqta iç te laf olmamalı, «acele» yardımda işime, şübesiz, devam etecem», – dey yaralanğan Vladimir Slonçak.
Cumaertesi künü, sentâbr 26-da, av tüfegi ile silâlanğan erkek Aqmescitte Sevastopolskaya soqağında yerleşken «acele» yardım binasına kirip, hastahaneniñ dört hadimine ateş açtı. Eki hadim elâk oldı. Yaralanğan feldşer bazar kününe keçer gecesi ameliyattan keçti, alı ağır. Ücüm etici vaqia yerinden maşinağa oturıp qaçtı. Birazdan uquq qoruyıcıları bildirgeni kibi, ücüm etken – Aqmescit sakini 1960 senesi doğğan Bekir Nebiyevdir. Qıdıruv alıp barıla.
Qırım boyunca Rusiye Federatsiyasınıñ Taqiqat komitetiniñ baş idaresi Rusiye Cinaiy Kodeksiniñ 105 maddesi 2-nci qısmına binayen cinaiy işni açtı (eki ve ziyade insannıñ öldürilmesi).
Sentâbr 29 künü Rusiye İçki işler nazirligi şeklengen insannıñ bulunuv yeri aqqında bildirgen insanğa 500 biñ ruble vade etti.


text:
PKKnıñ çın yöze
1970nçe yıllardan birle milliardlarça dollarlıq cinayät’ çeltärendä xakimlek itüçe, Awrupa belän Yaqın Könçığışqa cäyelgän terrorçı oyışmasınıñ dähşätle höcümnärendä 40 meñ keşeneñ ğomere özelde
1970nçe yıllardan birle milliardlarça dollarlıq cinayät’ çeltärendä xakimlek itüçe, Awrupa belän Yaqın Könçığışqa cäyelgän terrorçı oyışmasınıñ dähşätle höcümnärendä 40 meñ keşeneñ ğomere özelde.
Bu oyışmanıñ iseme PKK. Dön’yada küp illär anı terrorçı oyışma bularaq tanıdı. Monıñ säbäben añlaw öçen 1970nçe yıllarğa küz taşlarğa kiräk.
Abdullax Öcalan citäkçelegendäge ber törkem student Törkiyäneñ kön’yaq-könçığışında marksizm-leninizm täğ’limatlarına nigezlängän töbäk tözü öçen cıyıldı. Bu törkemgä PKK iseme birdelär. Alarnıñ maqsatı kürşe illärneñ dä qayber cirleklären êçenä alğan böyek Kört däwläte tözü. Ul çaqta Törkiyä salqın suğış näticäsendä çıqqan mäs’älälärne çişü belän mäşğul’ ide. Sul häm uñ törkemnär arasında torğan sayın quätlängän bäreleşlär 1980nçe yılğı xärbi tüntäreleşkä cirlek xäzerläde. Bu könnän ber yıl êlek Öcalan Süriyägä, annarı Livanğa baru öçen yulğa çıqtı. Süriyä xökümäteneñ yärdäme belän Livannıñ Bekaa üzänlegendä PKKnıñ täwge terrorçılıq ştab-fatirın tözede. PKK 1984nçe yılda Törkiyägä qarşı qorallı terrorçı xäräkäten başladı. İl külämendä däwlät xezmätkärlärenä häm watandaşlarğa höcüm başlandı. Awıllar yandırıldı, balalar urlandı, canlı bomba höcümnäre yasaldı, keşelär üterelde.
1990nçı yıllarda PKK höcümnäre Törkiyä çiklärennän tışqa çıqtı. Awrupa buyınça küp sanlı koordinaśiyäle höcüm häm qanunsız çaralar yasaldı. Bolarnıñ kübese poliśiya belän bäreleşülärgä kiterde. Şul uq waqıtta, Amerika däwlät departamentı PKKnıñ oyışqan cinayät’lär häm narkotik säwdäsendä qatnaşuın kürsätüçe bik küp xisap çığardı. Bu waqıyğalardan soñ Amerika xökümäte räsmi bularaq PKKnı terror oyışması dip tanıdı. Törkiyäneñ basımınnan soñ, Süriyä dä PKKğa açıqtan-açıq yärdäm itüdän waz kiçte. PKK bu wäzğıyät’tä terror quışın Bekaa üzänlegennän tön’yaq Ğıyraqnıñ Törkiyä çige yanındağı Kandil tawlarına küçerde. PKK citäkçese Abdullax Öcalan 1999nçı yılda Keniyada qulğa alındı. Ämma Öcalannıñ qulğa alınuı teläktäşlären qurqıtmadı. Şunnan soñğı altı yıl buyınça tınıçlıqta bulğan PKK äğ’zaları oyışmanıñ köçen nığıttı häm yañadan tupladı. PKK törle illärdä törle isem astında belenä. İranda PJAK, Ğıyraqta PCDK, Süriyädä PYD bularaq xäräkät itälär. Ämma barısı da dähşätle çaralar oyıştırıp, üzläre bulğan illärdä PKKnıñ maqsatların tormışqa aşırırğa häm avtoritet urnaştırırğa tırışa. Soñğı waqıtlarda bu oyışmalardan iñ aktivı PYDnıñ qorallı qanatı YPG. 2004nçe yılda PKK Törkiyä däwlätenä qarşı höcümnären yañadan başladı. 2013nçe yılda Törkiyä tınıçlıq prośessı iğlan itte häm PKKnıñ törmädäge citäkçese Öcalan belän solıx söyläşüläre alıp barıluın belderde. Bu söyläşülär näticäsendä ikeyaqlı “utnı tuqtatu” qararı birelde häm 40 meñnän artıq keşeneñ ğomerenä torğan dähşätle höcümnärneñ betäçägenä ömet tudı. Törkiyädä bu çorda terrorçılıq höcümnärendä häm ülemnärdä citdi ber kimü kürende. Ämma räximsez höcümnär 2015nçe yılda PPKnıñ “utnı tuqtatu” qararın ber taraflı bozuı häm oyışmanıñ yuğarı citäkçelärennän Bäsä Xozatnıñ “İnqıylabçı xalıq suğışına waqıt kilde” belderüe belän yañadan başlandı. Ul çorda Süriyädä DEAŞqa qarşı alıp barılğan suğış köçäyde häm AQŞ anda YPG belän xezmättäşlek itü telägen belderde. AQŞ oyışmanıñ isemen Süriyä demokratik köçläre dip almaştırırğa täq’dim itte. General Reymond Tomas soñınnan: “Urtağa ber cirgä “demokratiya” süzen qıstıru bik yaxşı fiker şikelle toyıldı,”-diyäçäk. AQŞ oyışmanı öyrätä häm qorallandıra başladı. SDG Amerika yärdäme belän DEAŞnı çınnan da qurqıttı; ämma soñınnan kontrol’ne üz qulına aldı. Rakka 2017nçe yılda terrorçılardan çistartılğanda posterlarda PKKnıñ törmädäge citäkçese Abdullax Öcalan kürenä ide. Bik küp illär häm xalıqara oyışmalar PKKnı terrorçı bularaq tanıy.
Ämma bu wäzğıyät’ oyışmanıñ Awrupa häm Yaqın Könçığıştağı cinayät’ çeltären kontrol’dä totuına kirtä bula almıy. PKKnıñ finans çığanaqlarınıñ 70%ı narkotik säwdäse häm qanunsız salımnardan tora. Keşe xoquqları küzätü oyışması häm BMOnıñ keşe xoquqları şurası şikelle cämğıyät’lär YPG häm SDGnıñ tön’yaq Süriyädä kiñ cäyelğän keşe xoquqların bozularına häm keşelärne êtnik nigezdä cirlärennän quılularına iğ’tibar yünältälär. PKK Könbatışnıñ yärdämen alunı däwam itkän sayın barı tik Törkiyädä yäşäwçelär genä tügel, töbäktäge barlıq ğaräplär, körtlär häm törekmännär ğazap çigäcäk.


text:
Rusiye, Özbekistan ve Qazaqstan, 1944 senesi qırımtatar ve diger halqlarnı sürgün etüvniñ Ukraina tarafından yapılğan tahqiqatnı nazar-itibarğa almaylar. Bunı Qırım.Aqiqat Radiosı efirinde Qırım Muhtar Cumhuriyeti prokurorınıñ muavini Nikolay İvanets bildirdi.
Prokurornıñ muavini: «Biz 2017 senesinde demografik ekspertizanıñ yapılmasını tamamladıq ve tarihiy-uquqiy ekspertizanı başladıq. Üç devlet – Rusiye, Özbekistan ve Qazaqstanğa halqara avaleler yolladıq. Tahqiqat, qırımtatarlardan qararnen 65%-iniñ, altı Özbekistan vilâyetine yollanılğanını tayin etti. Biz ale daa cevaplar almadıq. Halqara avaleler becerilmeyip qaldı», – dedi.
2015 senesinde QMC Prokuraturası sovet ukümeti tarafından yarımadadan qırımtatar ve diger tamır halqlarınıñ zornen sürgün etilmesi vaqiası boyunca cinaiy işniñ tahqiqatını başladı. Tahqiqatçılar, Ukrainanıñ 300 kitaphanesi ile emekdaşlıq yapıp, yüzlernen neşirler, ilmiy maqaleler ve sovet devri vesiqalarını tetqiq eteler.
Mayıs 18-de Ukraina ve dünyada 1944 senesinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarını hatırlaylar. Bu künde qırımtatarlar ile tolu birinci eşelon Orta Asiyağa yollanılğan edi. Umumen 180 biñden ziyade kişi sürgün etildi.
Qırımnıñ türlü şeerlerinde qırımtatar halqınıñ Qırımdan sürgün etilmesi qurbanlarınıñ hatırasına matem tedbirleri keçe.
Ukraina Yuqarı Radasınıñ qararına binaen, mayıs 18 künü Qırımtatar halqınıñ genotsidi qurbanlarınıñ hatıra künü dep ilân etildi.


text:
Kartïna amerïkalıq jwrnalïst Erïk Larsonnıñ «Aq qaladağı albastı...» attı derekti romanına negizdelgen. 2003 jılı jarıq körgen bul kitap ömirde bolğan oqïğağa negizdelgen. Ädebïette Çïkagoda 1893 jılı ötken Dünïejüzilik körme men 200-ge jwıq adamnıñ ömirin qïğan qaskünem Genrï Xolms jaylı bayandaladı. Xolms sol körme ötken ğïmarat mañındağı qonaqüydi öziniñ aram nïetterin iske asırw üşin paydalanğan. Kezinde roman 11 ädebï jüldeni jeñip aldı.
Romannıñ ekrandalğan türi äzirge şarttı türde «Aq qaladağı albastı» dep ataladı. Jwıq arada twındını tüsirw kestesi men onıñ prokatqa şığw waqıtı qosımşa jarïyalanadı, dep xabarlaydı TASS.
Kommentarïï


text:
Ol öte ämbabap, tortqa talğam men dämdik tartımdılıqtarğa baylanıstı jemis-jïdekterdiñ alwın-türlerin paydalanwğa boladı. Siz jasap köriñiz jäne qonağıñız tañ qalatın boladı.
Sizge qajet bolatın ïngredïentter:
- Qaymaq - 500 gr. ( Qaymaqtıñ ornına kilegeydi paydalanwğa boladı - 35% kilegey)
- Jemis-jïdekter - 300 gr.
- Dayın bïskvït - 200 gr. ( bïskvïttik jumsaq tort, kez kelgen peçene de boladı).
- Qant - 200 gr. 5. Jelatïn - 30 gr.
Dayındaw täsili:
1. Jelatïnniñ azdağan böligin sewip, oğan 125 ml (jartı staqan) taza swıq sw quyıp aralastırw kerek. Onıñ börtwi üşin jartı sağatqa solay qaldırw qajet.
2. Börtirilgen jelatïndi sw vannasına qoyıp jäne tolıq erigenge deyin aralastırıp otırw qajet, onıñ qaynap ketwine jol bermeñiz.
3. Qaymaqqa qant qosıp, qant tolıq erigenge deyin mïksermen aralastırw qajet. Aralastırwdı toqtatpay oğan dayın boğan jelatïndi quyıñızda, tağı da jartı mïnwttay aralastırıñız.
4.Tegeşke as tağamına arnalğan plenkanı töseñiz.
5. Jemis-jïdekterdi jaqsılap jwıp, qabığın, süyekterin arşıp, usaqtap turaw kerek.
6. Bïskvïtti de usaqtap turaw qajet.
7. Jemister men jïdekterdi, bïskvïtpen qatarlastıra otırıp tegeşke jïnaw. Üstinen qaymaq kremin quyıp, tağamdıq plenkamen üstin jawıp 2-3 sağatqa toñazıtqışqa qoyasız.
Pisirwdi qajet etpeytin jemisti tort dayın.
Toñazıtqıştar tegeştegi dayın torttı alıp, tabaqqa töñkeremiz jäne plenkanı alıp tastaymız. Jemisti torttı öziniñ qalawıñız boyınşa jemis-jïdektermen bezendirwge boladı.
Asıñız dämdi bolsın!
Kommentarïï


text:
Kyivde Mustaqillik meydanında, 18 mayıs aqşamında, Qırımtatarlarnıñ sürgünlik qurbanlarınıñ Hatıra kününe bağışlanğan miting ötkerile. Qırım.Aqiqat o yerden canlı yayın bermekte.
Miting iştirakçileri Ukrainanıñ mustaqillik abidesi yanında toplaşalar. Aktsiyağa qırımtatar halqınıñ lideri Mustafa Cemilev te keldi.Failler mingke, ellerinde qırımtatar milliy bayraqlarnı, Qırımdaki siyadiy mabuslsrnıñ resimlerini tutalar, ve «Ukraina prezidenti, vade etilgen qırımtatar muhtariuiyeti qayda?» yazısı ile şiar açtılar.
Ukrainanıñ qıtaiy qısımında, işğal etilgen Qırımda, ve dünyanıñ çeşit memleketlerine mayısnıñ 18-nde qırımtatarlarnıñ sürgünlik qurbanlarını añuv Künü munasebetinen hatıra merasimleri teşkil etilecektir. Er sene bu künü 1944 senesiniñ faciası añıla, o vaqıt Qırımnıñ tamır halqı yarımdadan Orta Asiyağa sürgün etilgen edi. Cemi sayıda, 200 biñden ziyade adam sürgün etildi.


text:
Ani Loraknıñ Yañı yıl gecesi işğal etilgen Qırımdaki çıqışı aqqında malümat aqiqatqa uymay. Bu kibi bildirüvni ukrain yırcınıñ matbuat hızmeti Ani Loraknıñ resmiy saytında aşkâr etti.
«Bu kibi bildirüvlerni biz nevbetteki tarik ve insafsız jurnalistlerniñ yırcı adını aqaretlemek ıntıluvı olaraq tanıymız. Yañı yılnı Ani Lorak evde, Kiyevde, öz qorantası ile qarşıladı», – denile beyanatta.
Evel ukrain matbuat vastaları Yañı yılda Ani Lorak işğal etilgen Qırımda Ukrainanıñ qaçaq prezidenti Viktor Yanukoviç tarafdarları içün teşkil etilgen kontsertte çıqışta bulunğanı aqqında malümatnı tarqata ediler.


text:
Kreml tarafından tain etilgen Qırım yolbaşçısı Sergey Aksönov öz fermanı ile muavinleriniñ sayısını doquzğa qadar arttırdı. Bu aqta qarar yarımadada üküm etken akimiyetniñ resmiy sitesinde yerleştirilgen.
«Qırım Cumhuriyeti yolbaşçısınıñ 2014 senesi 16 iyünde qabul etken №51-U «Qırım Cumhuriyetiniñ devlet akimiyetine ait icra organlarınıñ qurulışı aqqında» fermanına böyle bir deñişme kirsetmek: Qırım Cumhuriyeti Nazirler şurasınıñ reisinde 9 muavini olğanını tainlemek», – dep aytıla vesiqanıñ metininde.
Dekabr 20 künü Aksönov bildirdi ki, Rusiyeniñ sabıq İqtisadiy inkişaf naziriniñ namzetini Qırım baş naziriniñ muavini vazifesine tainlemek fikiri Kreml kontrolündeki Qırım parlamentiniñ baqılmasına teklif etilecek. Aksönovnıñ muavini yarımadada topraq ve mülk muamelelerini közetecek.


text:
Qırım prokuraturası Euromaydan faali Aleksandr Kostenkonıñ cinaiy işi boyunca qabaat qararını tasdıqladı. Onı 2014 senesi fevral ayında Kiyevde yüz bergen adise-vaqialarda Qırımnıñ «Berkut» mahsus bölüginiñ hadimine ketirilgen beden zararında ve qanunsız silâ qullanmasında qabaatlaylar.
Bunı Qırım prokuraturasınıñ matbuat hızmeti bildire.
Hızmetniñ malümatına köre, cinaiy iş Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesine yollandı.
Cinaiy iş qabaatını Qırım prokurorı Natalya Poklonskaya baqacaq, aytıla beyanatta.
Qıım Euromaydanınıñ faali Aleksandr Kostenko 2015 senesi fevral 8-de Qırımda apiske alınğan edi. Aleksandr Aqmescitniñ SİZOsında buluna. O, onı qıynağanlarını bildirgen edi.
Uquq qorçalayıcılar bildirdiler ki, faalniñ soy-sopları Aleksandrnıñ babası ile bağlanıp olamaylar. O, Kiyevge ketken edi, amma yarımadağa qaytqanda bağ üzüldi.


text:
Birer-birer bez parçası ile: qırımlılar evge yolnı nasıl nağışlay (video)
Bütün dünyadan qırımlılar bez parçaları üstünde nağış nağışlaylar. Olarda – adları ve soyadlarınıñ birinci arifleri ile yaşağan yerleriniñ adları. Bez parçası Qırım ile birleşüv ve birdemlikni temsil ete. Bu – Türkiyede yaşağan qırımtatarlar başlağan «Qırımğa dostluq yolu» leyhasınıñ bir qısmıdır. Qocaman bir yolğa birleştirilgen bez parçalarını dekabr 10-da, İnsan aqlarını qorçalav kününde Qırım ile memuriy sıñır yanında köterip yürüş yapmaqnı planlaştıralar.


text:
İrina Yarovayanıñ «antiterroristik tüzetmeler» paketiniñ qabul etileceginden soñ Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımda musulmanlar zulum etilecek. Bu aqta Qırım.Aqiqat Radiosınıñ aqşam yayınında Qırımda uquq qoruyıcı merkeziniñ idarecisi Aleksandra Krılenkova bildirdi.
Böyle etip, uquq qoruyıcı «Yarovayanıñ qanunları antiterroristik paketiniñ» qabul etileceginden soñ Qırımdaki diniy tecribeniñ deñişe bilecegine izaat berdi.
«Qırımda qanunlar, Rusiyege köre, daa qattı ve mürekkep ola, ve missioner faaliyeti tarafından çoq tüzetmeler bar, bu, qanunlardır, bunen beraber, diniy faaliyet aqqında qanun. İşbu qanun boyunca evlerde diniy merasimler keçirmek mümkün, amma, meselâ, edebiyatnı tarqatmaq mümkün degil», – dep ayttı Krılenkova.
Uquq qoruyıcı qayd etti ki, rusiyeli qanunlarğa binaen qayd etilmegen diniy cemiyetleriniñ yañı problemaları peyda olacaq.
«Bundan da ğayrı, missioner faaliyetini alıp barğan adamlarnıñ qayd etilgen kilselerden mütenasip razılığı olması kerek. Yani, diniy teşkilâtnıñ umumiy toplaşuvı, işbu din erbabı missioner faaliyetini alıp bara dep belgilemek kerek ve er angi missioner mütenasip vesiqalarnı yanında tutmalı ve olarnı taqdim etmeli. Bu ağırdır, bunen beraber, bütün din cemiyetleri qayd etilmek kerek, amma Qırımda din cemiyetleriniñ rusiyeli qanunlar boyunca qayd etilmesi alâ daa yekünlenmedi. Bazı yerlerde bu, bazı din cemiyetleri içün qolaysızlıq ketire», – dep qayd etti Krılenkova.
Qırım uquq qoruyıcısı bildirdi ki, «ekstremistik faaliyet» aqqında qanunlarnı da unutmamalı.
«Tahminlerge köre, bunen bağlı bazı müşküllikler peyda olacaq, bunen beraber, toplaşuvlarnıñ çoqusı, kerçekten de, evde keçirilgen edi. Bundan da ğayrı, ekstremistik faaliyet añlamı da bar, qaysı biri, aynı bu tüzetmeler paketi boyunca, diniy faaliyet ve toplaşuvlar devamında alıp barılmamalı, buña ise, er şeyni bağlamaq mümkün», – dep ayttı Krılenkova.
İyül 7-de Rusiye prezidenti Vladimir Putin tarafından imzalanğan Rusiye Devlet Duması deputatı İrina Yarovaya ve Federatsiya Şurası azası Viktor Ozerov tarafından işlep çıqarılğan, «antiterroristik» qanunlar paketi boyunca, «çaqmama» ve kütleviy nizamsızlıqta iştirak etmesine «yaqınlaşma» içün cinaiy cezalanma belgilene. Bunen beraber, bağ operatorları endi müşterilerniñ bütün telefon laflarını ve mesajlarını yazmaq ve saqlamaq mecbur. Bundan da ğayrı, vesiqada missioner faaliyeti aqqında maddeler bar.


text:
Qırımtatarlarğa – «islam terroristleri» adı taqılacağı aqqında haberler iç te taaciplendirmedi. Yañı bir şey degil, taaciplendirecek bir şey olsa da, o da Kremlniñ qaba ve qopal areketleridir.
«Qırımtatarlar – musulmanlar, musulmanlar – terroristler, musulman terroristleri sizni qorquzalar, biz ise, sizni qoruycaqmız» – bu sade yalan Moskvada, Ğarbiy ükümetler ve olarnıñ saylayıcıları içün uydurılğan. Zanımca, Avropanıñ ükümet ve diplomatları o qadar saf degiller, olar, delilsiz sözlerge inanmazlar, lâkin gazeta oquyıcıları qasevetke dalmaları mümkün: «Qırımda, bizge yaqın bu musulman yarımadasında terroristler bar, olardan bizni tek Putin qurtarıp olur!»
Böyleliknen, keçken afta «Nezavisimaya gazeta» rusiyeli neşirinde «Qırımda islamcılar bir şeyler uydurmağa isteyler» serleva altında makale çıqtı. Maqale müellifi, «qoruyıcı organlarında olğan qaynaqlar», Strelkovnıñ arqadaşları, Moskvağa uyğan «Tavriya müftiyatı» vekilleriniñ aytqanlarına esaslanıp, Ukrainada «musulmanlardan arbiylerni yasağan merkezler» açıldı, dep bildireler. Bu merkezler – Dnepropetrovsk şeerindeki Musulman medeniy merkezi, qırımtatar «Meclisi bulunğan» Geniçeskte, daa bir danesi Ukraina havfsızlıq hızmetiniñ imayesi altında «Lvov vilâyetinde» buluna.
Meclis reisi Refat Çubarov bu maqale «saçma-sapan» dedi, «Zerkalo nedeli» neşiriniñ mühbiri Valentina Samar tahmin etkenine köre, Moskva, yarımadada vaziyetni kergileştirip, soñra «tınçlandırmaq» içün «tatarlarnı» qullanmağa istey.
Bir qaç künden soñ, Rusiye yaqlı «Milli firka» qırımtatar teşkilâtı beyanatnı aydınlattı. Onda, qırımtatarlarnıñ çalınuvı ve öldürüvi, «Qırımda milletlerara ve dinlerara tınçlıqnı bozmaq maqsadınen, tıştan sımarış etilgen» dep qayd etile.
Bu beyanat, ileride qırımtatarlar «Kiyevniñ teşebbüsi ile» ya da «Ğarpnıñ tesiri altında» davanı açqanlarında qabaatlanacaqlarını köstere.
Añlaşılmağan «qaynaqlar», dellilerniñ qarıştırılması – FSB-niñ sevimli usullarıdır, yardımcı olğan gazeta ve siyasetçilernen ep birlikte çalışqanları qasevet doğura. Bunıñ episi, Qırımda qırımtatarlarğa nisbeten yañı basqı azırlanğanını tasdiqlay. Artqa çevirmek avale kelmese, yaqında yañı yalan ve qabaatlavlarnı eşitirmiz, bu yalanlarnı Qırım, ukrain, ğarbiy ve rus matbuat vasitalarına yetkizecekler.
Kreml beslegen ğayelerge bir nazar taşlayıq. Birincisi, «Ukrainada ükümetniñ desteginen terroristler taqımları» azırlandı.
Soñra: «Qırımlı musulmanlardan diversantlarnı Musulman medeniy merkezleri yasaylar». Bu medeniy merkez «Al Raid» adınen belli ve 15 yıldan ziyade Ukraina ve Qırımda faaliyet köstere. «Al-Raid» hayriye ve maarif oğrunda çalışa, merkezde arap memleketlerinden studentler toplaşa, merkez bir sıra camilerni, hususan Qırımda qurdı. Yaqın Şarqiy devletlerniñ sermiyalarına tayana, «İhvana müslimin» teşkilâtınen bağlı. Avropa ve Ukrainada teraktlarnıñ azırlanması ve ötkerilmesinde iç bir vaqıt şeklenmedi.
Ekincisi: «diversantlar arasında Suriye cenkiniñ iştirakçileri olacaq». Kerçekten de, onğa yaqın qırımtatarı Suriyege isyancılar tarafında cenkleşti, bazıları elâk oldı, «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtı Asad qurumınen küreş alıp barmaq kerekligi aqqında video levha yazğanını hatırlatmaq ta kerek. Sentâbrde çalınğn qırımtatarlardan biri Cepparov Suriyege ketken ve elâk olğan göñülliniñ soyu olğanını unutmayıq. «Hizb ut-Tahrir» Ukrainada yasaq etilmegen bir teşkilât, olarnıñ aktsiyalarında ğarpqa qarşı fikirler seslendirilgen olsa bile, umumen alğanda faaliyetleri kendi grajdanlıq ve din aqlarınıñ qorçalanmasına yöñelgen edi.
Qırımnıñ «islamnı kütken» salaf ve hizbi musulmanları yarımada ayatında faal iştirak etip başlağan vaqıtta Ukraina havfsızlıq hızmetiniñ ve rus provokatorlarnıñ diqqatını çekti. Meclisnen bir sırada qırımtatarlarnıñ musulman teşkilâtlarına akimiyet daima şübeli nazarnen baqa edi. Bir kere ekstremistler gruppası yaqalandı, amma bu gruppa salaf ve hizbilerge ait degil edi. Qırım musulmanları iç bir vaqıt ekstremizm ya da terrorizmde qabaatlanmağan ediler. Aksine, arbiylik, şovinizm, zorbalıqqa meilligini rus yaqlı kazaklar numayiş ettiler.
Eñ esası, Qırım işğal etilgeninen, Meclis ve «Hizb ut- Tahrir» arasında olğan añlaşılmamazlıqlar bile, ekinc, ya da üçünci yerge keçti. Dinni kütkenler akimiyetni daa çoq raatsızlaydırlar, çünki olar daa ziyade birleşken, çalışqan sistemanıñ azalarıdır. Amma, aynı zamanda, eyii bir nişandır, olarnıñ taqip etilüvini er keske añlatmağa qolay.
Ukraina tarafından «musulman-ekstremistler»niñ yardımınen Qırımda davalarnıñ açması ğayesi – yarımadaki rusiyeli akimiyet ve moskvalı ustalarına eñ elverişli kibi körünedir.
Bu ğaye ile bir çoq şeyni añlatmaq mümkün. Eñ yaqın vaqıtta, «terroristik musulman merkeziniñ» faaliyeti toqtatılğanı aqqında haber çıqsa, taaciplenmem. Ğayıp olğan ya da öldürilgen qırımtatarlar şu «merkeznen» bağlı olğanını da aytırlar.
Qayd etmeli ki, Çeçenlerni de islam terrorizminde qabaatlap, Moskva bütün dünyanıñ közünde aqlı olaraq çıqtı.
Andrey Kirillov, qırımlı közetici
«Fikir» rubrikasında bildirilgen tüşünceler müelliflerniñ noqtai nazarını bildirip, muarririyetnen aynı olmaması mümkün


text:
Ukraina haber siyaseti Nazirligi (HSN) Dünya Tamır halqlar kününe bağışlanğan haber kampaniyasını başladı, o avgustnıñ 9-ında Kıyivde taqdim etildi.
Hususan, HSN qırımtatarlar, qırımçaqlar ve qaraylarnıñ milliy urbalarını, medeniyet ve ürf-adetlerini köstergen siti-layt, bord, video- ve audiorolikler azırladı.
“Bu - ealige bilgi berecek kampaniyadır. Bu kampaniyanen biz ukrainlerni birleştirip, tamır halqlarnıñ medeniyeti aqqında daa çoq malümat bermege isteymiz. Bu siyasiy kampaniya degil, o - medeniyet aqqında, o - insanlar aqqında, o - Ukrainanıñ tamır halqlarnıñ özgünligi aqqında”, - HSN-niñ baş naziriniñ muavini Emine Ceppar ayttı.
Dünya Tamır halqlar künü er yıl avgustnıñ 9-ında qutlana. O 1994 senesi BMT Baş Assambleyasınıñ qararınen tasdıqlandı.
2014 senesi martnıñ 20-sinde Ukrainanıñ Yuqarı Radası qırımtatarlarnı tamır halq olaraq tanıdı. Bu qarar içün 283 mebus rey berdi. Ukraina, tamır qırımtatar halqınıñ ve Ukrainanıñ milliy azlıqlarınıñ etnik, medeniy, til ve diniy özgünligini saqlav ve inkişafını, kefalet ete.


text:
«Rus tilinde oqumağa istegen balalarnıñ aqqlarını amelge keçirmek içün Aqmescitte 60 mektep bar. Lâkin tek bu mektepte talebeler ukrain tilinde oqumağa aqqını tapa bileler. Ukrain tilinde tasil alğan balalar tek mında kele bileler», – qayd etti Samar.
Onıñ fikirince, ana-babalarnıñ oqutuv tilni deñiştirmek istekleri bunı ifadeley, olarnıñ bir qısmı öz balalarnı ukrain mektebine tilni ögrtemek degil de, yalıñız mında olğan güzel şaraitler içün bere ekenler.
Samar şunı da qayd etti ki, Aqmescit ukrain mektep-gimnaziyasında tasil alğan balalarnıñ ana-babaları şeer tasil idaresine öz vazifesinden vazgeçken Natalya Rudenkoğa yılnıñ soñuna qadar metkep müdiri vazifelerni eda etmege imkân bermek muracaatı ile bulunacaqlar.
Aprel 10 künü Aqmescit Ukrain gimnaziyasınıñ müdiri Natalya Rudenko «Aksönov imaesi» ve Aqmescit şeer şurasınıñ memurları sıqıştıruvı neticesinde işten çıqmağa mecbur oldı. Bundan evel «Qırım tasil nazirliginde» ukrain gimnaziyanırus tilli mektebine çevirmege qarar alında. Tünevin memurlar umumiy ana-baba toplaşuvınıñ keçirilmesine keder etmege tırıştılar.


text:
Federatsiya şurasınıñ reisi Valentina Matviyenko dey ki, Qırım işleri boyunca Rusiye nazirligi öz işini becerdi ve onı dağıtmağa mümkün.
«Bugünge nazirlik öz vazifesini becerdi. Menimce, onıñ ile qolay vedalaşmağa mümkün. Qırım boyunca işni alıp barğan baş nazir muavini Kozak Dmitriy Nikolayeviç bar. Er nazirlikte, adet üzre, nazirniñ muavinlerinden biri Qırım meseleleri ile oğraşa. Menimce, onı dağıtmağa doğru olur edi. Amma şimdi men öz noqtaiy nazarımını bildirem ve prezident mevamını bilmeyim», – dep bildire Matviyenkonıñ sözlerini RİA Novosti agentligi.
Qırım işleri boyunca nazirlik 2014 senesi mart ayında Rusiye ükümeti terkibinde teşkil etildi. Nazirlik işiniñ esas neticesi – 2020 senesine qadar Qırım ve Aqyar inkişafınıñ yekâne federal programmasınıñ işlep çıqarılmasıdır.
Keçken afta Rusiye matbuat vastaları işbu nazirlikniñ yoq etile biyecegi aqqında yazmağa başladı. Rusiye yolbaşçılığınıñ bu meselede qararı şimdilik yoqtır.


text:
Muzika shaydaları
Muzika . Bul sózde úlken máni bar . Sebebi, muzika arqali qanshadan-qansha insanlar ózlerine ilham , yosh aladı. Xalqımız arasında sonday ápsanalar keń tarqalǵan Quday tala adamdı jaratqan waqtında janǵa adamnıń denesine kir dese kirmeymen ,-depti. Sonda, Quday muzika shertipti jan bolsa adamnıń denesine kirgenin bilmey qaliptı. Sonnan bolsa kerek biz muzika esitkenimizde oyınǵa túspey tura almaymız .
Biz , sóz etpekshi bolǵan ıqlasbentlerimizge muzikanıń shaydası desek qátelespegen bolamız . Qaharmanlarımız Berdixanova Gumisay , Piyshenbaev Yunus , Joldasbaev Paraxatlar
Ózbekstan mámleketlik kórkem-óner hám mádeniyat institutı Nókis filialınıń ekinshi basqısh talabaları .Olar basqalardan bilimi , hám ziyrekligi menen ayrıqsha ajıralıp turadı. Qaraqalpaqstan teleradiokompaniyası tárepinen shólkemlestirilgen ‘’Muzika sirları’’ tokshouında qatnasıp ózleriniń bilimlerin sınnan ótkizdi hám ózlerine kerekli bolǵan bilimlerge iye boldı.Tokshou juwmaǵında Berdixanova Gumisay jámi 74 ball menen birinshi orın jeńimpazı, Joldasbaev Paraxat 64 ball menen ekinshi orın , Piyshenbaev Yunus 37 ball menen úshinshi orınlarǵa miyassar boldı.
Biz jaslar usınday kórik tańlaw hám tokshoulardıń elede kóbeyiwin qáleymiz nege degende, biz bular arqalı az bolsada muzika tariyxı sırları menen tanısıip ,usınday bay mádeniyatımızdı keleshek áwladqa jetkizip beriwde ózimizdiń salmaqlı úlesimizdi qosqan bolar edik.
ÓZMKÓMI NF niń
‘’FOLKLOR ham etnografiyá’ topari
2-basqish talabasi Paxratdinova Malika


text:
Aqmescit – Qırım «akimiyeti» yarımadanı adım-adım ukrain mahsulatlarından boşata. Aprelniñ başında Ukrainadan ketirilgen malnıñ sıñırlanacağı aqqında belli olğan edi. Amma, o vaqıt, bunı ukrain tarafı bildirgen edi. Hususan «Ukrtsukor» şekerniñ ketirilüvini toqtattı. Soñra, Rusie tarafı Ukrainadan domuz etini ketirmege yasaqladı. Şimdi is, qıtaiy Ukraina ile sıñırda Qırım sıñırcıları mahsulatlarnı ketirgen yük maşinalarnı yibermegenleri aqqında malümat peyda oldı. Böyleliknen, Qırımda ukrain mahsuslatlarnıñ sayısı ep azlaşa. Bunen beraber, yerli tükânlarda bildirgenleri kibi, Ukraina malları Qırımğa artıq ketirilmeycek.
Ukraina mutbauat vastaları eki künden berli mallarnı taşığan yük maşinaları keri qaytqanları aqqında haberdar etip oturalar.Mayıs 17 kününden başlap, Qırım ile qıtaiy Ukraina sıñırında yerli sıñırcıları yarımadağa iç bir yük maşinasını yibermegenlerini bildireler.
Qırımğa qaysı mahsulatlarnı kirgizmeyler
Ukraina sıñırcılar hızmetiniñ matbuat vastaları ile bağ tutqan bölüginiñ reberi Oleg Slobodân Qırım.Aqiqatqa aytqanı kibi, kerçekten de soñki eki kün devamında Qırım yolbaşçılarnıñ teşebbüsi ile bazı mahsulatlarnı taşığan yük maşinalarnı yibermeyler.
«Qırımğa tiri ayvanlarnı ketirgen ve endi bölüngen etni qoymaylar. Bunen beraber, süt, qaymaq mahsulatları da yarımadağa kirgizilmey. Aynı zamanda, belli bir ticariy marka altında ketirseler, olarnı yibereler, adiy vatandaşlar olsa, olarnı yibermeyler», – dep qayd etti o.
Slobodânnıñ malümatına köre, ukrain mallarını ketirmege yasaqlağan bir de bir sebep yoq. Ukraina devlet sıñır hızmetine bunen bağlı vesiqalar teslim etilmedi.
«Bu areketler Rusiyeniñ içinde qullanğan vesiqalar esasında yapıla. Olarnı da, taşıycılarğa köstermeyler. Ukrain sıñırcıları da olarnı körmediler. Bu yasaq ta- eki taraflı degil», – dedi o.
«Qırım Cümheriyetiniñ ve Aqyarnıñ baş devlet sanitar ekimi» Natalya Penkovskayanıñ yuqarıdaki malümatnı yañlış dep, Qırım mühbirlerine, ukrain mahsulatlarnıñ ketirilüvine bir kimse mania qoymağanını, dep işandırdı. Onıñ sözlerine banen, yasaq yalıñız bir qaç tür mahsulatınen bağlı. Olarnıñ arasında Rusiyede yasaqlanğan, Ukraina prezidenti vazifesine namzet Pötr Poroşenkoğa ait Roshen şirketiniñ mahsulatı ve «ayırı süt malları» bar.
Süt ve yağnıñ miqdarı eksildi
Qırımda ukrain mahsulatlarnıñ ketirlüvinen belli bir meseleler çıqqanını, tükânlarnı aylanıp çıqqan soñ, añlamaq mümkün.
Qırım.Aqiqat hadimi bir sıra tükânlarda bulundı.
Belki de er yerde degil, amma, boş beştahtalar közge çarpa. Süt mahsulatları turğan beştahtalarda, esasen «Krımmoloko», «Krımskiy moloçnik» ve «Universitetskoye» şirketleriniñ malları yeterli derecede.
Ukraina istisalcılarnıñ mahsulatları aman-aman yoq derecede. Yağ satılğan beştahtalar da yarı boş. Añlaşılğanına köre, tükânlar kendi yedeklerni çıqarıp satalar.
Qayd etmeli ki, yarımadada künaylan yağınıñ qıtlığı olması mümkün. Bunı aprelde «Qırım agrar siyaseti ve aşayt malları naziri» Nikolay Polüşkin aytqan edi.
Mesele şunda ki, Qırımda künaylannı büyük miqdarda ğayrıdan işlegen yer yoq. Bunen beraber, şeker ves yut mahsulatlarnıñ qıtlığı da duyula. Çünki yerli istisalcılar qırımlılarnıñ bütün ihtiyaclarını yerine ketirip olamaylar.
Tükânlarda Rusiye qanfetlerini bekleyler
Yarı boş Qırım tükânlarında qanfet ve qurabiyeler satılğan beştahtalar da tolu degil. Satıcılar, sebeplerni añlatmaylar, tatlılıqlar ne zaman ketirilicegini sualge, «iç bir zaman» cevabını eşitmek mümkün.
Tükân hadimleriniñ sözlerine köre, boş qalğan beştahtalarnı Rusiye mahsulatları toldurmaları kerek. «Krasnodardan qanfetlerni beklep oturamız. Olar pek lezzetli. Er kes olarnı begenmek kerek», – deyler.
Amma, yol masrafları sebebinden, qanfetlerniñ fiyatı bayağı paalaşacağı aqqında bir kimse aytmay.
Korsmetika daa «keyfiyetli» olacaq
Qırımnıñ işğali ticaretniñ kosmetika saasına da tesir etti. Şimdiki vaqıtta, mahsulat tahminen 40% -ğa paalaştı. Amma, satıcılar şimdilik ukrain ve çetelden ketirilgen mahsulatlarınısatıp bitirmege isteyler.
Eñ yaqın vaqıtta satıcılar Rusiyeden mallarnı qabul etmege azırlanalar. Birinci olıp deñişmelerni – belli «Oriflame» ve «Avon» kibi şirketleri sınap baqmağa azırlanalar. Birinciden, olar evelden olğanı kibi soqaqlarda mallarnı satıp olamazlar, çünki Rusiyede bu kibi faaliyet içün bergilerni tölemek kerek. Ekinciden, mallarnı tarqatqanlarğa mallar cedvellerini endi Krasnodardan yolladılar.
Qırım.Aqiqatqa satıcılarnıñ biri şunı bildirdi: «Ukrainadan mallarnı artıq ketirmeycekmiz. Mahsulatlarnı krasnodardan ketiredejkmiz. Yollanılğan kataloglardaki fiyatlar ukrain fiyatlarından 1,5-2 kerege paalı. Şimdilik qalğan ukrain mallarını satmağa isteymiz».
Netice çıqaracaq olsaq, tek bir şeyni qayd ete bilemiz, Krasnodardan çoq beklenilgen mallarnı yarımadağa ne zaman ketiriledejgi belli degil. Bunı yerli memerlar aydınlatmaylar. Ve bütün vadelerine baqmadan, şimdilik tükânlarda yañı mahsulatlar peyda olmadı.


text:
Rusiye prezidenti Vladimir Putin yalıñız onıñ rejiminen razı olğan qırımtatarlar ile «dialog-rejimge» başlaycaq. Böyle bir fikirni Ukrain mustaqil siyasiy tedqiqler merkeziniñ eksperti Yuliya Tişçenko Qırım.Aqiqat saytına seslendirdi.
Malüm olğanı kibi, oktâbr 14-te oktâbr 14-te Rusiye yazıcısı Nikolay Svanidze İnsan aqları boyunca Şura toplaşuvında Rusiye prezidenti Vladimir Putinge Qırımda insanlar ğayıp olğanı aqqında bildirdi.
Putin bundan haberi olmağanını bildirip, vaziyetni ögrenecek, dep işandırdı.
Jurnalist ve uquq qorçalayıcınıñ bildirgenine köre, o, Rusiye akimiyetini «temsil institutları, şu cümleden, Meclis ile dialogğa başlamağa» çağırdı.
Jurnalistniñ aytqanına köre, Putin oña bu meselege diqqat ayırğanı içün teşekkürler bildirdi.
Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ Ukrainada insan aq-uquqlarına riayet etüv aqqında soñki maruzasında Qırımdaki vaziyet, şu cümleden qırımtatar halqı vekillerine nisbeten basqı qayd etile.
BMT İnsan aqları boyunca idare Qırım akimiyeti ve Rusiye akimiyetine qırımtatarlarğa qarşı basqı, qorquzuv areketlerini toqtatmağa ve yarımadanıñ er bir sakinine esas aqlarını kefil etmege çağıra.


text:
Çeçenistan başı Ramzan Kadırov Groznıy soqaqalırnda tınçlıq olğanına işandıra. Bu aqta o Instagram saifesinde yazdı.
«Groznıy gece vaqialarından soñ nasıl yaşağanı ile meraqlana edim. Şunı aytmağa aşıqam ki, Çeçenistan paytahtında adetiy yaşayış devam etmekte. Soqaqlarda, daima olğanı kibi, tınçlıq üküm süre, qalabalıq, kerginlik yoq. Merkezniñ sakinleri içün bu gece yuqusız keçkenini añlayım», – dep yazdı Kadırov.
Çeçenistan başı Ramzan Kadırov Groznıy merkezinde binalarğa ücüm etken boyeviklerge qarşı teşkil etilgen mahsus ameliyatnıñ yekünlenmesi aqqında bildirdi. Onıñ sözlerine köre, 10 boyevik öldürildi. Resmiy malümatqa köre, uquq qorçalayıcılardan 10 insan elâk oldı, 28 yaralandı. Bir sakinniñ ölümi aqqında da aytıla.
Rusiye Taqiqat komiteti Groznıy şeerinde politsiya hadimlerine etilgen ücüm sebebinden cinaiy iş açtı.


text:
İşğal etilgen Qırım «akimiyeti» avgustnıñ 22-de Lugansk ve Donetsk vilâyetleriniñ aman-aman 900 sakinini İrkutskqa yollaycaq ola. Qırım «ükümetiniñ» matbuat hızmeti bildire ki, bunı Qırım «Nazirler şurası» reisiniñ birinci muavini Mihail Şeremet ayttı.
Qıtaiy Ukrainadan köçip kelgen adamlarnı Qırımdan çıqaruv aqqında malümatnı Şeremet Aqmescitteki «Artek» musafirhanesinde yerleşken vaqtınca yerleştirüv noqtasını ziyaret etkende aydınlattı.
«Er kün aman-aman 500 insan kele. Bugün yarımadada vaqtınca yerleştirüv noqtalarında 10 biñ qaçaq buluna. Olarnı qıtağa yollav meselesi tolusınen çezildi. Bugün 900 insan İrkutsk şeerine yol alacaq, çünki andaki şaraitler bayağı yahşıdır», – dedi Mihail Şeremet.
Onıñ bildirgenine köre, qaçaqlar baracaq regionnı özleri saylay bileler. Amma kene de er kes Qırımdan ketmege razı olmağanını gizlep olamadı.
Qırım «baş nazirini birinci muavini» dedi ki, «bugünde bugün yarımada çoq qaçaqnı qabul etip olamay, çünki olarğa içtimaiy kefiller berilmeli».


text:
«Ukraina-rusiye sıñırında mürekkep arbiy-siyasiy vaziyetni köz ögüne alıp, Paşalya künlerinde de Devlet sıñır hızmeti sıñırnı ciddiy tarzda nezaret etmege devam ete. Kiriş noqtalarında ve olarnıñ etrafında qoşma sıñır bölükleri bulunmaqta, devlet sıñırı tehnik kontroli vastası ile qapalı, Ukraina havfsızlıq hızmeti ve diger uquq qorçalayıcı organlar ile işbirlik devam etmekte», – dep aytıla Devlet sıñır hızmeti beyanatında.
Al-azırda sıñır bekçileri qayd eteler ki, «devlet sıñırında iç bir ziddiyet ya da maşnalarnıñ toplamı yüz bermey».
Aprel 17 künü Ukrainağa kelgen Rusiye vatandaşlarınıñ sıñır kontroli quvetleştirildi.


text:
Ukraina arbiy hızmetçisi ve Yuqarı Şurasınıñ deputatı Nadejda Savçenkonı Moskvanıñ Basman mahkemesine ketirdiler. Mahkeme Nadejda Savçenkonıñ onı Avropa Şurası Parlament assambleya toplaşuvına yollamağan taqiqatqa qarşı itirazını baqacaq.
İmayeniñ fikrine köre, PACE vekili statusı qabaatlanğan şahısqa diplomatik imunitetni ve toplaşuğa barmağa aqnı bere. Adliyeciler şunı deyler ki, Avropa Şurasınıñ iç bir memleket azası buña qarşı çıqamaz.
Rusiyede Nadejda Savçenkonı Donbassta elâk olğan Rusiye jurnalistleriniñ ölümine alâqası olğanında qabaatlaylar. İyünniñ soñunda separatistler onı esir alıp, Rusiye arbiylerine teslim ettiler. Bundan soñra Savçenkonı Rusiyede apiske aldılar. İmayeniñ malümatına köre, onıñ jurnalistlerniñ ölümine alâqası yoq, çünki o, esarette edi. Savçenko bütün qabaatlarnı red ete. Seksen künden ziyade narazılıq açlığını tuta.
Adliyeci Mark Feygin twitterde yazğanı kibi, Nadejda Savçenko «özüni pek yaramay duysa, açlığını toqtatmağa» söz bergen eken.


text:
Kyivde iyün 5-te Qırımnıñ Rusiye tarafından ilhaqı ve yarımadadaki repressiyalar aqqında «Boz zona»nıñ insanları» kitabı taqdim etilecek. Kitapnıñ muellifleri – Qırım jurnalisti, Qırım.Aqiqat muellifi Anna Andriyevskaya ve Ukraina milliy hatıra institutınıñ mutehassısı Yelena Halimon.
Kitap, Qırım sakinlerine qarşı Rusiye telükesizlik hadimleri ve mahsus hizmetleri tarafından repressiyalarnıñ başlanmasından soñki devirni qaplap ala.
Taqdim tedbiriniñ teşkil eticileri: «Muellifler Anna Andriyevskaya ve Yelena Halimonnıñ leyhasında «Qırım baari» tarihınıñ, Rusiye propagandası tarafından iç añılmağan ya da qasten deñiştirilgen qısmı aqqında aytıla. Elliden ziyade ikâye, yarımadanıñ ilhaqı qansız edi ve «Qırım sakinleri qarşılıq köstermege ıntılmayıp, göñülli olaraq Rusiyeni sayladılar», degen mifniñ yalanlığını isbatlay», – dep bildireler.
İlhaqtan soñ Qırımdaki faktik Rusiye akimiyeti mustaqil jurnalistler, vatandaş faaliyetçileri, Qırımtatar milliy areketiniñ faaliyetçileri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtı ile alâqalı olğanlarından şübheli sayılğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde muntazam surette kütleviy tintüvler keçire.
Halqara teşkilâtlar, Qırımnıñ işğali ve ilhaqını qanunsız tanıp, Rusiyeniñ areketlerini taqbih ettiler. Ğarp ülkeleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı qullandı. Rusiye, yarımadanı işğal etkenini red etip, buña «tarihiy adaletniñ tiklenmesi», dey. Ukrainanıñ Yuqarı Radası 2014 senesi fevral 20-ni, Rusiye tarafından Qırım ve Aqyarnıñ muvaqqat işğali başlağan künü olaraq resmen ilân etti.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Milliy havfsızlıq ve mudafaa şurası qabul etken qararnı imzaladı, böyle etip Nadejda Savçenko, Oleg Sentsov, Aleksandr Kolçenkoğa qarşı cinaiy işlerge alâqası olğan şahıslar cezalanacaq.
Ukraina prezidentiniñ matbuat hızmeti bildire ki, işbu buyruq derc etilgeninen işke tüşürile.
Ukraina RNBO qararına binaen, cedvelde iqtisadiy ve diger sıñır cezalarına oğraycaq şahıslarnıñ adları mevcut. Bundan ğayrı, Ukraina tışqı işler nazirligi Avropa Birligi, AQŞ ve diger devletlerge aynı cezalarnıñ kirsetilmesi aqqında haber etecek.
Fevral ayında Ukraina öz vatandaşlarına qarşı qanunsız taqip işlerini alıp barğan şahıslarğa nisbeten «Savçenko-Sentsov cedvelini» azırlay, dep bildirilgen edi.
Mart 22-de Rostov vilâyetiniñ Donetsk şeeri mahkemesi Ukraina vatandaşı Nadejda Savçenkonı 22 yılğa qadar apiske aldı. Nadejda Savçenkoğa «sıñırnı qanunsız alda keçkeninden» 30 000 rublelik para cezası berili. Mahkeme Savçenkonı eki Rusiye jurnalistiniñ öldürüvi ile qabaatladı.
Mart 23-te Poroşenko RNBO toplaşıp, Savçenkoğa çıqarılğan üküm sebebinden cezalarnı tasdıqlamalı, dep bildirdi.
Mart 24-te Ukraina Nazirler şurası RNBO «Savçenko cedvelini» qabul etip baqmağa başladı.
Keçken sene avgust 25-de Rusiye mahkemesi ukrain rejisseri Oleg Sentsovğa 20 yıl apis cezasını berdi. Faal Aleksandr Kolçenko 10 yılğa qadar azatlıqtan marum etildi. Olarnı Qırımda terakt azırlaması ile mahküm ettiler. Ekisi de qabaatlarını red etip, iş siyasiy sebeplerden açılğanını bildire.


text:
Özbekistan Merkez Bankası
Özbekistan Merkez Bankası (Özbekçe: O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki / ЎзбekиcToH Pecпyблиkacи Mapkaзий БaHkи), Özbekistan'ın merkez bankasıdır. Merkezi Taşkent'tedİr. 1991 yılında kuruldu.
Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]
Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]
- Resmi sitesi: Özbekistan Cumhuriyeti Merkez Bankası (Özbekçe) (Rusça)
- Özbekistan Milli Bankası (1997/2000/2000), Orta Asya'nın Antik ve Ortaçağ Sikkeleri Kataloğu, 3 Cilt, Taşkent
- Özbekistan Milli Bankası (2001), Özbekistan Ulusal Bankası Koleksiyonu Paraları Hatıra Sayısı, Taşkent


text:
Dünya toplulığı Rusiyege Qırım territoriyasında özek silânıñ yerleştirilmesine izin bermemek kerek.
Bu aqta Ukraina baş naziri Arseniy Yatsenük Brüsselde Avropa siyaset merkeziniñ toplaşuvında söz yürsetti, dep haber etile Nazirler Kabinetiniñ saytında.
«Bütün dünya ögünde olğan bir havf, dünya ise Rusiyege ukrain toprağında özek silânı yerleştirmek içün musaadeni bermemek kerek, çünki Qırım – Ukraina toprağıdır»,– dedi Yatsenük.
O şuna da qayd etti ki, 1994 senesi Ukraina «Budapeşt memorandumı»nı imzalap, özek silâdan vazgeçti, Rusiye ise bu añlaşmanı bozdı.
Bunıñ ile baş nazir Qırımda özek silânıñ yerleştirmesi – «cenk yalıñız Ukraina ve Rusiye arasında keçmegenini bildirgen bir hususiyettir», dep ayttı.
«Tek Ukraina cenki degil. Ukraina Rusiye içün – Garp, AB, NATO memleket-azalarına, halqara aq ve nizamına qarşı cenk alanı ola», – dedi Yatsenük.
Evel Rusiye çetel işler naziri Sergey Lavrov Rusiye Federatsiyasınıñ Qırımda özek silânı yerleştirmek içün aqqı bar olğanını qayd etken edi. Onıñ aytqanı kibi, Qırım «iç bir vaqıt özeksiz bir alan degil edi».


text:
İşğal altındaki Qırımda Rusiye uquq qoruyıcıları qırımtatarlarnıñ evlerinde tintüv keçirmege devam ete. Bunı Facebook qullanıcısı Osman Arifm çarşenbe künü, oktâbr 12-de, bildirip, mesken evlerniñ yanında toqtalğan uquq qoruyıcı ve maşinaları ile video yerleştirdi.
Onıñ aytqanına köre, uquq qoruyıcılar qırımtatarı Emil Cemadenov, em de Rustem İsmailovnıñ ana-babalarına keldi.
«Tintüvler devam etmekte. Raatlıq yoq. Cemadenov Emilniñ ana-babasına keldik. Rustem İsmailovnıñ ana-babasına da tintüv keçirmege kelgen ediler», – dep aytıla beyanatta.
Qırımda çarşenbe künü, oktâbr 12-de, qırımtatarlarnıñ evlerinde tintüvler olıp keçti. Qırımtatarlarnıñ advokatları ve Rusiye kütleviy haber vastaları beş tintüv aqqında bildirdiler.
Qırım siyasetşınası Yeleonora Dülber Facebook saifesinde oktâbt 12-de sabadan Rusiye uquq qoruyıcıları kelgen insanlarnıñ adlarını ve yaşağan yerlerini yazdı.
«Tintüv keçirilgen qırımtatarlar cedveli: Rustem İsmailov, 32 yaşında, Boğurça (Kamenka), Abdullayev Uzair, 42 yaşında, Mamaq (Strogonovka), Abdullayev Teymur, 41 yaşında, Mamaq (Strogonovka), Cemadenov Emil, Saledinov Ayder», – dep bildirdi Dülber.
Qırım advokatı Emil Kürbedinov bildirdi ki, Qırımda yaqalanğanlar «terroristik madde» boyunca şeklene.
Qırım jurnalisti Lilâ Bucurova Facebookta bildirdi ki, «Bizim balalar» cemaat areketi oktâbr 12-de Qırımda yaqalanğanlarnıñ balalarını baqacaq.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.
Qırım işğalinden soñ yarımadada mustaqil jurnalistler, qırımtatar faalleri ve Meclis azalarında tintüvler sıqlaştı. Ukraina Tışqı işler nazirligi (TİN) Ukrain vatandaşları işğal olunğan Qırımda taqip etilgenlerinden raatsız olğanını beyan etip, basqılarnı toqtatmapa çağırdı. Bunıñnen beraber TİN Dünya toplulığına muracaat etip, bütün mumkün olğan siyasiy ve uquqiy imkânlar ile Rusiyege tesir etmege, onıñ totalitar usullarınen insan aqları ve söz serbestligini yoq etmesini toqtatmağa, ve apis etilgen ukrain siyasiy mabuslarnı azat etmege çağırdı.


text:
Qırımnıñ öz başına ilân etilgen baş naziri Sergey Aksönovnıñ bildirgenine köre, yarımadada qırımtatarlarnı esir almaylar. Onıñ aytqanına köre, gayıp olğan oğlanlardan biri Suriyede elâk oldı.
Bu aqqında o Rossiyskaya gazeta neşirine bildirdi.
O, Qırımda insanlarnıñ ğayıp oluvı aqqında aytqan Rusiye prezidenti yanında insan aqları boyunca Şura azası ve jurnalist Nikolay Svanidzeni Qırımğa davet etip, onıñ malümatına köre, Suriyede cenkleşken oğlanlarnıñ ana-babalarınen körüşüvni teşkil etmege azır.
«Baş nazirniñ» zanınca, «akimiyet musulmanlar raat yaşaması içün elinden kelgenini yapa».
Oktâbr 14-te Rusiye yazıcısı Nikolay Svanidze İnsan aqları boyunca Şura toplaşuvında Rusiye prezidenti Vladimir Putinge Qırımda insanlar ğayıp olğanı aqqında bildirdi.
Pütin bundan haberi olmağanını bildirip, vaziyetni ögrenecek, dep işandırdı.
Oktâbr 14-te Qırım «Nazirler şurasında» ğayıp olğan insanlarnı qıdıruv boyunca kontakt gruppa azalarınıñ birinci körüşüvi olıp keçti. Tedbirde üç cinaiy iş açılması aqqında bildirdiler. Olardan ekisi – RF CK 105-inci maddesi boyunca mayıs ayında ğayıp olğan Timur Şaymardanov ve Seyran Zinedinovnen bağlı ve RF CK 126-ncı maddesi boyunca sentâbr ayınıñ soñunda ğayıp olğan İslâm Cepparov ve Cevdet İslâmovnen bağlı.
Hatırlatamız, sentâbr 27-de, saat 19.00 Qarasuvbazar civarında Sarı-Su qasabasında belgisiz şahıslar eki genç qırımtatarını esir alıp, belgisiz bir yönelişke alıp kettiler.
Oktâbr 1-de Qırım «yolbaşçısı» Sergey Aksönov ğayıp olğan gençlerniñ ana-babalarınen körüşip, ğayıp olğanlarnı tapmaq içün kontakt gruppası meydanğa ketirilecek, dep bildirgen edi.


text:
Çavuşoğlu Ğiraqqa baraçaq
Tışqı êşlär ministrlığınnan yazma açıqlaw yasaldı
Törkiyäneñ tışqı êşlär ministrı Mäwlüt Çavuşoğlu Ğiraqqa säfär yasayaçaq.
Tışqı êşlär ministrlığınnan yasalğan yazma açıqlawda ministr Çavuşoğlunıñ 11-12 üktäbr’ könnärendä başqala Bagdat häm Ärbildä söyläşülärdä qatnaşaçağı belderelde.
Açıqlawda Çavuşoğlunıñ Bagdatta däwlät başlığı Berxem Salix tarafınnan qabul iteläçäge, Ğiraqlı säyäsi liderlar häm törekmän cämğiyäte wäkilläre belän oçraşaçağı citkerelde.
Çavuşoğlunıñ säfär qısalarında Ärbildä dä yuğarı däracäle söyläşülärdä qatnaşaçağı urın alğan açıqlawda: “Säfär uñayınnan Törkiyä belän Ğiraq arasındağı mönäsäbätlärneñ bar yaqlap qaraluı, bu bäyläneştä Ğiraqnıñ qabat tözekländerelüe belän ike yaqlı xezmättäşlek mömkinlekläreneñ quzğatıluı küzdä totıla,” – dide.


text:
Qırım «prokurorı» Natalya Poklonskaya Rusiyeniñ yüz itibarlı siyasetçi cedvelinde 21-nci yerde olğan Sergey Aksönovnı ozıp, 16-ncı oldı.
Bu malümatnı İSEPİ içtimaiy-iqtisadiy ve siyasiy taqiqatlarnıñ İnstitutı aşkâr etti.
Böyleliknen, reytingniñ teşkil etilmesi vaqtında içtimaiy-siyasiy erbaplarnıñ areketçenligi ve faydalı olğanları köz ögüne alına edi. İşbu siyasetçiler Rusiye Devlet dumasına bölükler boyunca olacaq saylavlarnıñ namzetleri olaraq belgileneler.
Qırım siyasetçileri arasında cedvelde eñ yüksek, 14-nci yerge, Aqyar «Uquq çıqarıcı toplaşuvınıñ» reisi Aleksey Çalıy turdı.
İSEPİ matbuat hızmetiniñ malümatına köre, işbu cedvelniñ yetekçileri arasına «Adaletli yardım» hayriye fondınıñ başı Yelizaveta Glinka, emek, içtimaiy siyaset ve veteranlarnıñ işleri boyunca Delvet duma komitetiniñ yolbışçısı Olga Batalina ve Rusiye Cemiyet palatasınıñ kâtibi Aleksandr Breçalov bulunalar.


text:
Qırım advokatı Emil Kürbedinov psihiatrik hastahanede müşterisi Vadim Siruknen körüşip olamadı. Bunı Kürbedinov dekabr 7-de Facebook saifesinde yazdı.
«Anda tek bir oda bar (psihiatrik hastahanede – QA) ve advokatlar saat 15-ke qadar alına. Sabadan olar deñişeler, kirmege amann-aman imkânsız. Müşterinen saat 12-den 13-ke qadar kirmek mümkün. Bugün men bunı yapıp olamadım», – dep bildirdi Kürbedinov.
Advokat «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» yaltalı iştirakçisi Vadim Siruknıñ apis cezası 2017 senesi fevral 8 kününe qadar uzatılğanını bildirgen edi.
«Hizb ut-Tahrir» davasınıñ Yaltalı iştirakçileri yarım yıldan ziyade apiste yata. Birinci dört kişi 2016 senesi fevral 11-de yaqalanğan edi. Olarnıñ arasında İnsan aqları bağ gruppasınıñ azası Emir-Üsein Kuku da bar. Ondan ğayrı qurucılıqnen oğraşqan Aluşta sakini Müslim Aliyev ve Qızıltaş köyüniñ sakini Enver Bekirov, ve Yaltalı çeçek satıcısı Vadim Siruk da yaqalanğan edi.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifatına birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.


text:
İslâm alimleri Yüce Rabbimiz yat, hırsızlanğan, zapt etilgen topraqta qılınğan namaznı qabul etemi-yoqmı, dep tartışa. Ekseriyeti namaz qabul etile, dep tüşüne. Amma böyle bir topraqta ibadet etmek olmağanını aytalar. Bunı esas Ukrainadaki musulmanlarnıñ diniy idare müftisi Ayder Rustamov Qırım.Aqiqatqa aydınlattı.
«Qayd etmeli ki, mında er bir qırımtatarınıñ vazifesi bar – vatanını işğalden azat etmek içün ne yapqanını tüşünip yatmaq ve uyanmaq kerek. Qırımdan tış olmağa mecbur insanlar da bunı tüşünmeli. Yüreklerimiz aynısını dese, arzumız kerçekleşir – işğalciden qurtulırmız... Namaz islâm dininiñ farzıdır, qırımtatarlar ibadet etmege mecburlar. Qırımtatarlar zapt etken topraqta degil, olar zapt etilgen vatanlarında yaşaylar», – dep ayttı Rustamov.
Müfti qayd etti ki, «işğalci akimiyetke yardım etip iş tutqanlar günâh işleyler», olarnen «ibadet aqqında degil, başqa şeyler aqqında» laf etmek kerek.
2016 senesi noyabr 19-da 14 qırımtatar din cemiyeti Kyivde toplaşip, müftiylikni qurdılar. Müfti Ayder Rustamov oldı, o, Kyivdeki qırımtatar cemiyeti yanında Musulmanlarnıñ diniy qıymetleri komitetiniñ yolbaşçısı ola. Alimler şurası da quruldı, onıñ yolbaşçısı olaraq Ukraina musulmanları birliginiñ reisi Suleyman Hayrullayev saylandı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar Qırımnıñ işğal ve ilhâq etilmesini qanunsız areket olaraq tanıdılar. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
- beşevler çilingir
- Beşevler çilingir, Beşevler anahtarcı, Beşevler kale kilit servisi, Ankara Beşevler çilingir, Ankara Beşevler çilingir , Beşevlerde çilingir,,Beşevler çelik kasa açma , Beşevler kasa çilingir , Beşevler akıllı kilit , Beşevler kapı tamiri ,Beşevler çelik kapı tamiri
- Beşevler çilingir, Beşevler anahtarcı, Beşevler kale kilit servisi, Ankara Beşevler çilingir, Ankara Beşevler çilingir , Beşevlerde çilingir,,Beşevler çelik kasa açma , Beşevler kasa çilingir , Beşevler akıllı kilit , Beşevler kapı tamiri ,Beşevler çelik kapı tamiri
30 Kasım 2016 Çarşamba


text:
Yaña Zelandiyä tağın da kübräk qaçaq qabul itäçäk
Koaliśiyä xökümäte ilgä qabul itüçe migrantlar sanın här yıl 1 meñ keşedän 1 meñ 500gä citkerü qararı çığardı
Yaña Zelandiyä här yıl 500gä artığraq möhacir alaçaq. Bu xaqta ilneñ prem’yer-ministrı Xasinda Ardern belderde. Anıñ äytüençä, koaliśiyä xökümäte ilgä qabul itüçe migrantlar sanın här yıl 1 meñ keşedän 1 meñ 500gä citkerü qararı çığardı. Älege programma 2020nçe yıldan êşli başlayaçaq.
“Koaliśiyä xökümäteneñ yıllıq migrant kvotası öçen bu qadär ähämiyätle häm tarixi ber arttıru yasawı belän ğorurlanam,”-dip urtaqlaştı Xasinda Ardern.
Ul qararnıñ barı tik möhacirlär tormışın üzgärtep qalmayaçağın, bu keşelärneñ talantları häm belgeçlekläre belän ilne tağın da canlıraq xälgä kiterügä öleş kertäçägen söyli.
Yaña Zelandiyaneñ 2016nçı yılğa qadär migrant kvotası 750 ide. Ul çor xökümäte bu sannı 1 meñgä citkerde. 2020dän - 1500 bulaçaq. Monnan tış, Yaña Zelandiya Avstraliyägä köymälär belän kilgän qaçaqlardan här yıl 150sen ilgä qabul itärgä teli. Ämma Avstraliyä bu täq’dimne qabul itmi - älege qaçaqlarnıñ Yaña Zelandiyädä watandaşlıq alğannan soñ ike il arasındağı kileşüdän faydalanıp qabat Avstraliyägä kiläçägen farazlıylar.


text:
Geniçesk rayon memuriyeti martnıñ ortasından itibaren ilhaq etilgen Qırım memuriy sıñırındaki kiriş-çıqış noqtalarına qadar yolcu naqliyatı qatnavunı vaqtınca temin etecek naqliyatçını tayin etecek, dep haber etti Qırım.Aqiqat Radiosına Ukraina prezidentiniñ Qırım MC temsilcisiniñ muavini İzet Gdanov.
«Şimdilik Geniçesk rayon memuriyeti vaqtınca bir naqliyatçını tayin ete ve yaqın zamanda o iş mıtlaq bir tertipke ketirilecek. Bu mesele mart ayınıñ ortasına qadar al etilmeli. Men er kesni sakinleştirmek isteyim: er kes qorqqanı kibi iç bir türlü yıqıp taşlav, iç bir türlü aydutlıq yapılmaycaq. Qırım politsiya idaresiniñ mında köçürilgeni sebebinden yerli yolcu naqliyatını bir tertipke kirsetmek içün, bizler belli bir küçke saipmiz», – dep qayd etti memur.
Vaqtınca işğal etilgen territoriyalar işleri naziriniñ birinci muavini Yusuf Kurkçi, resmiy avtostantsiyalarnıñ teşkil etilüvi nevbetteki adım olmaq kerek olğanını qayd etti.
«Memuriy sıñır terkibinde avtostantsiya ve yemekhanesinen beraber memuriy hızmet bergen servis zonası teşkil etilmesi planlaştırıla. Amma eñ muimi şudır: avtostantsiyanıñ açıluvı çeşit strukturalarğa marşrutlar işlep çıqarmağa ve dağıtmağa fursat berecek. Ancaq Ukraina qanunnamesine köre Qırım yönelişinde çalışacaq resmiy yolcu naqliyatı olmaycağı ve olar tek kiriş-çıqış noqatsına qadar qatnaycağını añlamaq kerek», – dep qayd etti nazir muavini.
Martnıñ 1-nden itibaren Qırım memuriy sıñırına qadar qatnaycaq eki dane şeerlerarası tren çalışıp başladı. Vaqıt ceetinden olar şeerge qatnağan Kyiv ve Harkiv trenleriniñ keliş saatine uyğunlaştırıldı. Şeerlerara trenler «Kalançak» kiriş-çıqış noqtasına 10 km mesafede yerleşken «Vadim» stantsiyasına qadar qatnaycaq. Ukraina prezidentiniñ Qırım MC daimiy temsilcisi Boris Babin bu stantsiya ile memuriy sıñır arasında resmiy yolcu naqliyatı çalışıp başlaycağına söz bergen edi.


text:
Avropa Şurasınıñ Baş kâtibi Thorbjorn Jagland Qırımda Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyetini sıñırlamamağa çağıra.
«Men Meclis faaliyetiniñ sıñırlanması ve onı ekstremistik bir teşkilât olaraq ilân etilmesi içün bir şey yapmamağa çağıram. Meclis Qırımda faaliyetini devam ettirmeli. Yanvar ayında yarımadağa yollağanım İnsan aqları missiyası bu meseleni köterdi, Rusiye Tışqı işler naziri Sergey Lavrovğa qasevet etkenimni bildirdim», – dep aytıla aprel 14-te derc olunğan Yaglandnıñ beyanatında.
Onıñ aytqanına köre, Qırımda Meclis yasaqlanması bütün qırımtatar halqına qarşı ayırımdır.
Aprel 13-te Moskva tayin etken Qırım prokurorı Natalya Poklonskaya yarımadada Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyeti aqqında mahkeme qararı olmasa da, Meclis çalışmaycaq, dep bildirdi. Meclis adliyecileri bu qarardan şikâyet eteceklerini bildirdiler.
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Meclis faaliyetiniñ toqtatılması qararından sebep dünya toplulığına muracaat etti. Ukraina devlet yolbaşçısınıñ aytqanına köre, «bu cinayetni» toqtatacaq tek bir yol bar – yarımadanıñ işğalden azat etilmesi.
Meclis reisi Refat Çubarovnıñ qayd etkenine köre, «Kremlniñ emri» ile qabul etilgen Poklonskayanıñ qararı oña qarşı qabaat, şu cümleden devlet hainliginiñ temeli olacaq.
2015 senesi fevral ayında Natalya Poklonskaya Rusiyege boysunğan Qırım Yuqarı mahkemesine muracaat etip, Meclis faaliyetini yasaq etmege talap etti. Mart başında işbu dava boyunca mahkeme esnası başlandı. Nevbetteki mahkemeniñ keçirilmesi aprel 15 kününe planlaştırıla.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
- Pimapenci
- Kategori Beykoz Pimapen, Genel, Pimapen, Pimapen Tamiri, Sineklik
Beykoz Pimapen
Beykoz Pimapen, Beykoz Pimapen Tamiri, Beykoz Pimapenciler, Beykoz Pimapenci, Beykoz Pimapen Fiyatları, Beykoz Pimapen Tamircisi, Pencere Tamiri, Pimapen Balkon, Beykoz Pencere Fiyatları, Beykoz Aluminyum Doğrama, Pimapen Bayileri, Beykoz Pimapen bayii, Pimapen Sistemleri, Pimapen Tamirci, Pimapen Servis, Pimapen Pencere Tamiri, Pvc Tamiri, Beykoz Pvc Pencere Sistemleri, Pencere Fiyatı, Beykoz Camcı, Beykoz Cam Tamiri, Pimapen Fiyatı, Beykoz