text:
Qazaq ädebietiniñ Täñirlik älemge esik aşatın transcendenti
Qazaq ädebietiniñ Täñirlik älemge esik aşatın transcendentti mazmwnı Qoja Ahmet YAssauidiñ hikmetinen bastalatın edi. Qwdaybergen Jwbanov bw turasında büy dep jazadı. «bizdiñ «Ədebiet salasındağı jazuımızdıñ bası «Diuani hikmetten» bastaladı. Orta Aziyadağı türki tilinde söyleytin halıqtardıñ alğaşqı jazba ədebietiniñ biri! Bwl fakti qazaq aqındarınıñ Ahmetke eliktegenin körsetedi ». Säken Seyfullin bılay dep bağa beredi. «Qazaq arasında jazba ädebietin taratqan – Türkistannan şıqqan qojalar. Ol kezde qazaq arasına köp taralğanı – Qoja Ahmet YAssauidiñ kitabı. Bizdiñ qazaq aqındarı soğan eliktedi».
Bol'şevikter YAssauidiñ atın öşiru üşin aqın-jazuşılarğa tapsırma berdi. Mäselen, CK 1937 jılı Asqar Toqmağambetovti «Haziret Swltan» p'esasın jazuğa mäjbürledi. Bwl spektakl' QazSSR kezinde sahnada qoyılıp keldi. P'esada YAssauidi teristep, onıñ jolın «halıqtı adastıratın qarañğı jol» dep körsetti. Sovet biligi 1938 jılı Mwhtar Äuezovti qinap osı p'esağa recenziya jazdırdı . Äbdilda Täjibaev pen Dihan Äbilev de osı p'esa jaylı maqtap maqala jazdı. Mwhtar Äuezovtiñ şığarmalar jinağında bwl jayt tayğa tañbas basqanday anıq jazılğan.
«Maqala özegine arqau bolıp otırğan Asqar Toqmağambetovtiñ «Äziret Swltan» p'esasınıñ qoyılımı turalı «Qazaq ädebietiniñ» aqpan men naurız ayında şıqqan sandarında Ä.Täjibaevtıñ «Äziret Swltan» nege wnadı?», D.Äbilev «Äziret Swltan» turalı birer söz», «İri tabıs», «Şındıq aşıldı» siyaqtı birneşe maqalalar toptaması jariyalandı. «Din – adam balasınıñ basın ulandıratın apiın», «Äziret Swltan» – eñbekşi halıqtıñ oy-sanasın uımen basıp, keri qaray tartatın «ortalıq», oğan «Ekinşi Mekke» dep jalbarınıp, eldiñ tükpir-tükpirinen kelip, basın siqırlağan, belgisiz, tüsiniksiz oy megzegen hramnıñ meyirimsiz tarğıl tasın qwşaqtap öledi», – dep keletin birjaqtı jazılğan maqalalar boldı». (NKVD jendetteri qara mauzerdi Äuezovti samayına tirep twrıp jazdırğan bolsa kerek şaması)
Jas jazuşı amalsız kelisedi. Bwl qiyanatı Äuezovtiñ ar-ojdanına auır dıq salğanı anıq edi. Jazuşı ömiriniñ soñında Türkistanğa jii barıp, YAssauidiñ kesenesin ziyarat etti. Kieli şaharda birneşe kün qalıp, äulieniñ ruhımen iştey tildesken boldı. Bälkim kim biledi, äulieniñ ruhınan keşirim swrağan şığar. Bwl oqiğa jaylı kitapta keñirek bayandaymız.
Biraq sol zamannıñ özinde Qoja Ahmettiñ abıroyın qorğaytın bir batır tabıldı. Batırdıñ atı – Qwdaybergen Jwbanov! Ol YAssaui jaylı zertteu eñbeginde büy dep jazadı: «Bir jazuşı «Haziret swltan» degen p'esa jazıp, onda Qoja Ahmetti qwzğındar tobınıñ bastığı etip te körsetpekşi bolğan. Ərine, bwl Qoja Ahmet turalı ədil tanım emes. Onıñ jalpı adam balası üşin, öz halqı üşin izgi tilekti adam bolğanın teriske şığaruğa, tipti, bolmaydı. Qoja Ahmet – ünemi adam balası üşin, öz halqı üşin, özine ergen jwrt üşin baqıt izdegen adam» . Biraq osıdan soñ Qwdaybergen Jwbanov wzaq jüre almadı. NKVD onı sotsız-aq atıp tastadı.
SSSR kezinde qazaq jwrtı Äziret Swltannıñ dürbesin telearnalardan tamaşalamaq twrmaq gazet, jurnaldan suretin de köre almaytın. Kesenesiniñ aybındı beynesin «Aldar köse» fil'minen ğana tamaşaladı. Bizdiñşe, Şäken Aymanov Aldarköse siyaqtı qulıq jasap, Kreml'diñ cenzurasına iliktirmey keseneniñ kelbetin kinonıñ bir epizodına ädeyi qosıp jibergen.
Qazaqstan täuelsizdigin alğan soñ, epikalıq sanası öşpegen közi aşıq, kökiregi oyau qazaqtar Islam dini YAssaui jolımen qayta jañğıradı dep ümittendi. Ökinişke oray, Sovettik ideologiyadan eseñgirep şıqqan memlekettik apparat dini salanıñ mädenietke, memlekettiñ ruhani saulığına qanşalıqtı ıqpalı bolatınıntereñ zerdeley almadı. Sonıñ kesirinen böten topıraqta tamır jayğan türli dini ağım aramşöp siyaqtı qaptap ketti. Qazirgi modern ükimet neşe jerden halıqtı dini toleranttı boluğa şaqırsa datatımdı jemis bermey jatır. Sebebi qazaq mädenietine, qazaq ruhaniyatına sırttan äkelip qoldan jalğağan böten tanım men mädeniet keri effekt tuğızdı. Mwnıñ mısalın mınamen beremiz. Qazir medicinada adamnıñ jaramsız denesin donor tabılsa sau müşemen auıstırıp bere aladı. Apatqa tüsip, qolı qırqılğan beybaqqa marqwm bolğan basqanıñ sau qolın jalğaydı. Onı transplantaciya deydi. Biraq organizm böten deneden kelgen müşeni ölgenşe qabıldamaydı. Jantalasa keri tebedi. Sol üşin pacient öziniñ immunitet jüyesin älsiretu üşin ünemi preparat işip jüruge mäjbür. Däl osığan wqsas ruhani process qazaq qoğamında da jürip jatır. Qazirgi qazaq mwsılmandarı memlekettiñ nığayuına ıqpaldasudıñ ornına dini daudı örşitip, memlekettiñ zayırlı formada ömir süruine kedergi keltirude. Qazaq tarihında bolmağan dini teraktiler soñğı on jılda birneşe ret qaytalandı. Osınıñ bäri Stalin jasağan qiyanattıñ saldarı. Hikmetti tiriltken «YAssaui» vokaldı tobı on jılda eş taraptan qoldau tappadı. Äsem äuez ben sahnalıq ülgide qayta oralğan YAssaui hikmetteri jalp etti de qayta söndi. Osınıñ özi YAssauidiñ atın estise, dereu twnşıqtırıp qwrtqısı kep twratın Sovettik mentalitettiñ, jauıqqan ateizmniñ sanadan öşpegenin körsetedi. Bol'şevik mwsılmandar bwrınğı kommunister siyaqtı Äziret Swltannıñ twlğasın barınşa soraqı, Islamğa böten, eldi adastıruşı jalğan sopı etip körsetuge barın salıp bağuda. Tübinde osı teke-tireste bol'şevik mwsılmandar jeñetin bolsa, wlı topıraqta mädenietiñdi jayqaltıp, ruhani jañğırmaq tügil, basıñmen qayğı bop ketesiñ.
Soñğı 26 jılda qazaq halqınıñ sanasın Sovettik ideologiyadan dekolonizaciya jasau procesi jürgen joq. Memleket mädeni emes, ekonomikalıq ösudi ğana nazarğa aldı. Sonıñ kesirinen YAssaui fenomeni zerttelgen joq, aytılğan joq, nasihattalğan joq. Osı uaqıtqa deyin eldiñ YAssauige degen qwrmeti bwrınğı ata-äjeler tärbiesiniñ inerciyasımen jetti. Qazir bwl inerciya aytarlıqtay älsiredi. 2016 jılı qazaq halqına Qwday qarasqanday boldı. YUNESKO 2016 jıldı bükilälemdik «YAssaui jılı» dep jariyaladı. YAssaui mädenietin jañğırtıp aluğa zor mümkindik tuıp edi. Amal neşik, memleket bwl mümkindikti qwr jiberdi. Qazaqstandağı Islam dinin nasihattaytın birde bir dini institut, dini qoğam, ne dini arna qızığuşılıq tanıtpadı. Türkiya Respublikası ğana 2016 jılı YAssaui ilimin jañğırtqan birneşe konferenciya men simpozium ötkizdi. Biraq mwnıñ jañğırığı Qazaqstanğa jetpedi.
Qazan revolyuciyasına deyin balağa din üyretkende onıñ mädeni identifikaciyası nazarğa alınatın. «Sen islam örkenietine qay taraptan jalğanıp twrsıñ?» degen swraqqa jauap beriletin. Onıñ ülgisi mınau:
– Diniñ ne?
– Islam.
– Kitabıñ ne?
– Qwran.
– Qwbılañ qayda?
– Mekke-Şärip.
– Kimniñ qwlısıñ?
– Allanıñ qwlımın.
– Kimniñ wrpağısıñ?
– Adam ata men Haua ananıñ wrpağımın.
– Kimniñ qauımınansıñ?
– Äzireti Ibırayım payğambardıñ qauımınanmın (wl bala).
– Bibiajar anamızdıñ qauımınanmın (qız bala).
– Kimniñ ümbetisiñ?
– Äzireti Mwhambet payğambardıñ ümbetimin.
– Kimniñ dosısıñ?
– Tört şadiyardıñ dosımın.
– Kimniñ mazhabındasıñ?
– Imam Ağzam Äbu Hanifanıñ mazhabınanmın.
– Kimniñ senimindesiñ?
– Äbu Manswr Maturididiñ senimindemin.
– Kimniñ silsalasınansıñ?
– Äziret Swltan Qoja Ahmet YAssauidiñ silsalasınanmın.
Islamnıñ türkilik örnegin qalıptağan Qoja Ahmet YAssaui bükil bolmısımen, tınıs-tirşiligimen, söz mänerimen, taqua-tauazılığımen hazireti Mwhambet payğambarğa wqsauğa tırısqan nağız ümbet edi. Qwran men sündetti däl mwnday därejede nasihattap, elge jayğan iri twlğa ilude bireu. Tipti mıñ jılda bir tuatın biregeyi boluı da mümkin. Äziret Swltannıñ mına wqsastığına qalayşa qayran qalmaysız?! Payğambardıñ bir esimi Ahmet. YAssauidiñ de azan şaqırıp qoyğan atı – Ahmet. Payğambar «Arğı atam – Ibırayım payğambar» dep maqtanğan. Äziret Swltannıñ da äkesiniñ atı – Şayqı Ibırayım. Rasuldıñ da jastay şetinegen bir wlınıñ atı – Ibrahim edi. Qoja Ahmettiñ de käuirler qolınan qaza tapqan balasınıñ atı Ibrahim. Mübäräktiñ kindiginen wldan perzent qalmağan. Osığan oray, «payğambarda wl bolmaydı, ümbet boladı» degen söz qalğan. Sol siyaqtı Türkiniñ pirinen de wldan wrpaq taramağan. Esesine izin basqan YAssaui jolınıñ däruişteri qaldı. Payğambardıñ bir äyeliniñ atı Ayşa edi. Qoja Ahmettiñ de bibisiniñ esimi – Ayşa. Mwsılman jwrtında payğambardıñ qızı Bätima anamız erekşe atalsa, qazaq arasında YAssauidiñ qızı Gauhar äulie analardıñ qatarına enedi. Haq rasulı Mekkede tuıp, Mädinada jerlendi. YAssaui Sayramda tuıp, Türkistanda mäñgilik tınıs taptı. Mübäräk patşalıqqa jetse de, kedeyşilik maqamınan bir eli şeginbegen. Äziret te han-swltandarğa pir bolıp otırsa da, paqırlıq maqamınan bir eli ajıramağan. Payğambar ümbetine mirasqa Qwran Kärimdi qaldırdı. YAssaui türki jwrtına Qwran ruhın jırlağan «Diuani hikmetti» sıyğa tarttı. Allanıñ elşisi alpıs üş jasta dünieden ötti. Äziret Swltan alpıs üşten soñ dünie isinen qol üzip, jer astı meşitinde däruiş dayındaumen ğana şwğıldandı. Modern tilmen aytqanda eldi ağartumen aynalısatın pedagog kadrlar dayındadı.
“YAssaui Fenomeni” kitabınan üzindi.


c: text/html

text:
Qazaqstan Prezidenti Nursultan Nazarbaev mädäniyät sahasidiki 2016-jilqi dšlät stipendiyalirini tapşurdi. Dšlät stipendiyasigä sazavär bolğanlarniŋ arisida Ayşa Abdullina, Muzafar Älimbaev, Äbdijämil Nurpeisov, Äkim Tarazi, Säbit Dosanov, Şarbanu Qumarova, Oljas Süleymenov,Aleksandr Garkavets, Şerhan Murtaza, Marfuğa Aythojina, İranbek Orazbaev, Mıŋbay Räş, Bibigül Tšlegenova, Nurğali Nüsipjanov, Anatoliy Molodov, Vladimir Tolokonnikov, Şota Uälihanov, Eskender Hasanğaliev, Zämzägül Şäripova, Esmuhan Obaev, Kenes Düysekeev ohşaş ädäbiyat vä sän°ät, ilim-pän ärbapliri bar.
Şu närsä diqqätkä sazavärki, dšlät stipendiyasigä muyässär bolğanlarniŋ arisida millitimizniŋ väkilliri – yazğuçi-dramaturg Ähmätҗan haşiri bilän Qazaqstan häliq artisti Gülvira Razievamu bar.
Tayinlaş
Dšlät rähbiriniŋ Pärmani bilän Qayrat Ermek oğli Omarov Qazaqstan Җumhuriyitiniŋ Birläşkän Dšlätlär Täşkilatidiki Turaqliq väkili bolup tayinlinip, Qazaqstan Җumhuriyitiniŋ Amerika Qoşma Ştatliridiki Pävquladdä vä Toluq hoquqluq Älçisi lavazimidin boşitildi.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Putin Slayut-7 filmen qarağan
Rusiyä prodyusserları risklı ğaläm wazifasın aňlatuçı 3 ülçämle film kürsätkän
Berençe Sovyet iyärçeneneň ğalämgä cibärelüeneň 60 yıllığında Rusiyä prodyusserları 1985nçe yılğı risklı ğaläm wazifasın aňlatuçı 3 ülçämle film kürsätkän.
Çın waqiğalarnı aňlatuçı Salyut-7 filmen Putin filmneň prodyusserları häm kosmonavtlar Vladimir Djanibekov häm Viktor Savinıx beläň bergä qarağan.
1985nçe yılnıň 11nçe fevral’ könne wazifa kontrol’ üzäge orbitadağı ğaläm stanŝiyase Salyut-7 belän êlemtäne yuğalta. İň täcribäle kosmonavtlar bulğan Vladimir Djanibekov häm Viktor Savinıx ta Salyut-7ğa barıp, problemanı çişä. Fil’m 12nçe üktäbrdä kürsäteläçäk.


text:
Temirgaliyev: Kefe ve Kezlevde limanlarnı qapatacaqlar
Qırım territorial planlaştıruvınıñ shema leyhası aman-aman azır ve Rusiye ükümetine iyün 1-ne qadar taqdim etilecek. Vesiqa leyhasına binaen, eki Qırım limanı – Kefe ve Kezlev – öz işini toqtatacaqlar.
Bunı Facebook saifesinde Qırım «baş naziriniñ birinci muavini» Rustam Temirgaliyev bildirdi.
«Şeer civarında yerleşken Kefe ve Kezlev limanları yavaş-yavaş işini toqtatacaqlar; Aqmescit ve Kefe qoşma aylanma yollarını alacaq; Aqmescit ve Keriç bir demir yolunen birleştirilecek (şimdi yol Canköyden kete); Yalta-Aluşta-Kefe zemaneviy yolnıñ qurması planlaştırıla; Aqmescit ava limanınıñ yañı terminalı şeernen demir yol «aeroekspressnen» birleştirilecek...», – dep yazdı o.
Temirgaliyevniñ malümatına köre, leyhanı Olimpik Soçiniñ leyhasını işlep çıqarğan institut azırlaycaq.
Bunı Facebook saifesinde Qırım «baş naziriniñ birinci muavini» Rustam Temirgaliyev bildirdi.
«Şeer civarında yerleşken Kefe ve Kezlev limanları yavaş-yavaş işini toqtatacaqlar; Aqmescit ve Kefe qoşma aylanma yollarını alacaq; Aqmescit ve Keriç bir demir yolunen birleştirilecek (şimdi yol Canköyden kete); Yalta-Aluşta-Kefe zemaneviy yolnıñ qurması planlaştırıla; Aqmescit ava limanınıñ yañı terminalı şeernen demir yol «aeroekspressnen» birleştirilecek...», – dep yazdı o.
Temirgaliyevniñ malümatına köre, leyhanı Olimpik Soçiniñ leyhasını işlep çıqarğan institut azırlaycaq.


text:
YouTube ağında Qırımnıñ siyasiy mahbüsi Kolçenko aqqında film peyda oldı
YouTube ağında al-azırda Moskva SİZOsında bulunğan Qırımnıñ faşizm küreşçisi Aleksandr Kölçenko aqqında vesiqalı film peyda oldı. Bu aqqında haber «Svobodu Aleksandru Kolçenko!» Facebooktaki gruppasında bildirdi.
Kinonı faalniñ dostları ve ortaqları çıqardılar. Filmde Aleksandr aqqında onıñ anası, yaqın dostları ve «Antifa» areketiniñ Aqmescit iştirakçileri ikâye eteler.
«Bizim kvartiramız küçük olsa da, evimizde er daim gençler çoq edi. Saşa bu dostluqnıñ qıymetini bile edi, dostlaşmağa bile edi. Ümüt etem ki, ümüt ve aqıl yeñerler, ve tezden er şey bitecek. Biz epimiz buña pek işanamız», – dep ayta Aleksandrnıñ anası filmde.
Kölçenkonıñ dostları ve ortaqları filmde onıñ cemaat faaliyeti, meraqları aqqında tarif etip, onıñ tezden azatlıqta olacağına ümüt beslegenini aytalar.
Kölçenko 2014 senesi mayıs ayında işğal etilgen Qırımda teraktlarda qabaatlanğan ve yaqalanğan Ukraina vatandaşlarınıñ arasında edi. Olarnıñ arasında – ukrain rejissöri Oleg Sentsov.
Taqiqat bildire ki, Sentsov ve Kolçenkonıñ «Pravıy sektor» areketine alâqaları bar, ve bu qabaat içün esas sebeplerden biri oldı. Aqraba ve uquq qorçalayıcılar bu qabaatlarnıñ sebepsizligini qayd eteler.
Taqiqatçılar ve prokuratura yaqalanğan şahıslarnıñ Ukraina vatandaşlığını tanımağa istemeyler, olar ise Rusiye vatandaşlığını almadılar ve Ukraina vatandaşlığından vazgeçmediler.


text:
"Jıl basınan beri üy janwarların ustaw erejelerin buzğanı üşin 1329 adam äkimşilik jazağa tartılıp, olar 700 mıñ teñge köleminde ayıppul töledi. ", - dedi qalalıq Awılşarwaşılıq basqarmasınıñ basşısı Äset Qurmanğalïev otırıs barısında.
Zerttew nätïjesi körsetkendey, negizinen ïtterdi tumıldırıqsız sırtqa şığarw sekildi buzwşılıqtar köptep tirkelip jatır. "Ïeleriniñ janwarlarğa durıs qaramawı saldarınan qalada qarawsız qalğan üy janwarları köbeydi", - dedi basqarma basşısı.
Onıñ aytwınşa, Astanada üy janwarların şığarwğa, serwendetwge layıqtalğan arnayı orın joq.
Xalıq qalawlıları osı suraqtardı turğındarmen, PÏK müşelerimen, elordalıq kïnologïya qızmetterimen birlese otırıp şeşwge usınıs jasadı.
Qalalıq mäslïxattıñ xatşısı Sansızbay Esilov üy janwarları ïelerinen tazalıq saqtawdı, qawipsizdik erejelerin saqtawdı talap etw kerektigin basa ayttı.
Derekközi: Tengrinews.kz
Kommentarïï


text:
Öziñizben birge tüski astı äkelwdi bastaw üşin birneşe talassız jaqtarı bar. Birinşiden, ne jep otırğanıñızdı naqtı bilip otırasız. Ekinşiden, aqşanı ğana emes, sonımen qatar waqıttı da ünemdey alasız. Keñsede otırıp, jıldam tüstengende üzilisiñizdi serwendewge arnap nemese basqa da janğa jaylı istermen şuğıldana alasız.
Biraq tüski astı dayındawğa küş qalmasa, ne istese boladı? Demalıs künderi birden birneşe künge tamaq dayındap köriñiz. Osılayşa et, kartop nemese küriş toñazıtqışta äldebir waqıt saqtala aladı. Biraq kökpen jäne jaña pisken kökönispen abay bolw qajet – olar uzaq saqtalmaydı. Sondıqtan kökönis salattarın künde jasawğa twra keledi.
Lançqa durıs ıdıstı tañdañız. Köptegen plastïk qaptamalar mïkrotolqındı peşte qızdırwğa arnalmağan.
Birneşe qarapayım receptter men keñester:
Etten, tawıq etinen nemese albırttan birneşe tağam türin dayındañız. Swıtıp, süzbeniñ, irimşiktiñ, avokadonıñ jäne salat japıraqtarınıñ janına qoyıñız.
Pastanı, bwlgwrdı, kwskwstı nemese kïnoanı jeytin künde dayındañız.
Al et tuzdığın molınan dayındap qoyuğa boladı. Onı burşaqpen nemese säbizben aralastırıp jegen jaqsı.
Eger bäliş pisiretin bolsañız, birden köptep dayındamaların jasap, biraz böligin muzdatıp qoyıñız.
Brokkolï, ürme burşaq, säbiz, qırıqqabat jäne jügeri sïyaqtı jasunıq kölemi köp kökönisterdi tañdañız. Olardıñ quramında suyıqtıq az, yağnï, olar tüski asıñızğa deyin tamaşa saqtaladı.
Tüski astı plastïk ıdıstan jemegen durıs, onı nağız ädemi tärelkege salıp, jeñiz. Tüski as birden täbetti aşa tüsedi!
Derekközi: https://kz.everydayme.com/
Tegï: Arwlarğa keñes,
Kommentarïï


text:
Tayvandaki uçaq qazası qurbanlarınıñ sayısı 30 adamnı teşkil etti
Tayvanda TransAsia Airwais şirketiniñ qazağa oğrağan yolcu uçağı yerinde qurtarıcı qıdıruv tedbirleri devam etmekte.
Soñki malümatlarğa köre, facia aqibetinde 31 insan elâk oldı, 15 adam, şu cümleden bir bala, sağ qaldı. 12 kişi ğayıp oldı. Umumen uçaqta 58 yolcu ve hadimi bar edi.
Yerli televideniyeniñ malümatına köre, uçaq köpürniñ qorasını tiyip, özenge tüşti. Keçken maşinalarnıñ videoregistratorları uçaq qazasını çıqardılar.
Qazağa oğrağan ATR-72 uçağı – TransaAsia Airwais keçken seneniñ iyül ayından başlap ğayıp etken ekinci uçaqtır.


text:
Samsung kompanïyası sw ötpeydi dep jarnamalağan smartfon sınnan ötpedi. Uyalı telefondar narığındağı jaña ülgilerge sınaq jürgizetin Consumer Reports saytı telefondı testten ötkizdi. Bir jarım metrlik akvarïwmge salıp, swdan qayta şığarğanda Samsung Galaxy S7 Active telefonı iske qosılğan joq. Telefonnıñ qos kamerasına da sw kirgen. Atalğan say osı ülgidegi ekinşi telefonğa da sınaq jürgizgen. Ol da iske qosılmağan.
Osıdan keyin Samsung kompanïyasınıñ ökilderi sınalğan smartfondardıñ özderi aytqan qorğanıs deñgeyine say kelmeytindigin moyındadı.
Samsung kompanïyasınıñ resmï saytında xalıqaralıq jikteme jüyesi boyınşa Galaxy S7 Active telefonınıñ qorğanıs klası IP68 dep körsetilgen. Bul telefonnıñ «uzaq waqıt sw ötkizbeytinin» bildiredi.
Kommercïyalıq emes Consumer Reports saytı altı jıl burın iPhone 4 antennasındağı aqawdı anıqtağan bolatın. Keyin Apple kompanïyası da bul kemşilikterin moyındağan edi.
Derekköz: BBC
Tegï: Texnologïya,
Kommentarïï


text:
Putin ve Poroşenko kelecek afta Milanda körüşe bileler
Rusiye ve Ukraina prezidentleri – Vladimir Putin ve Petro Poroşenko – kelecek afta Milanda ASEM sammiti vaqtında körüşe bilecekler.
Bunı Rusiye devleti başınıñ yardımcısı Yuriy Uşakov bildirdi, dep haber ete Azatlıq Radiosı.
Onıñ sözlerine köre, Rusiye prezidenti diger ğarbiy yetekçiler ile, Almaniya kantsleri Angela Merkel ve Frenkistan prezidenti Fransua Olland ile körüşecek. Uşakovnıñ sözlerine köre, körüşüvlerniñ esas mevzusı – Ukraina vaziyeti olacaq. O şunı da qoştı ki, Büyük Britaniya, İtaliya baş nazirleri ve Avropa komissiyasınıñ yolbaşçılığı ile körüşüvler de ola bile.
Şarqiy Asiya ve Avropanıñ 51 memleketini birleştirgen halqara teşkilâtnıñ ASEM sammiti (Asia–Europe Meeting) – oktâbr 16-17 künleri Milanda keçirilecek.
Vladimir Putinniñ Ukraina prezidenti Petro Poroşenko ile ilk körüşüvi Normandiyada ittifaq ordularnıñ enüvi munasebeti ile iyün 6 künü olğan edi. Subet 15 daqiqa devam etken edi. Ekinci korüşüvleri Minskte avgust 26 künü keçirildi, prezidentler bir-biri ile tahminen eki saat laf etken ediler. Putin ve Poroşenko bir qaç kere telefon vastası ile qonuşqan ediler.


text:
«Samvelnı» qıdırıp tapmaq: ne sebepten «qırımlı yığın yetekçisi» halqara qıdıruvğa oğradı
«Qırım yığını» («krımskaya samooborona») erkânındaki dörtünci rota yolbaşçısı, daa çoq «Samvel» kibi tanılğan Armen Martoyan, yaqalanıp Ukrainağa teslim etilmesi içün halqara qıdıruvğa ilân etilgen, dep haber etti Ukraina Milliy politsiyasınıñ Qırım idaresi. Evel Aqmescitte iş adamı olğan bu kişi, 2014 senesi mart ayında soqaqlardan adamlarnı esir etip, adamlarnı köteklegeninen «meşur» oldı. Bundan soñ o Donbasstaki arbiy ücümlarda iştirak etken. Öz faaliyetiniñ angi levhaları içün «Samvel» İnterpol cedveline oğrağan ve bunıñ aqıbetinde ne olmaq mümkün – bunı Qırım.Aqiqat ögrendi.
Qısqadan hatırlatacaq olsaq, 49 yaşındaki Armen Martoyan özüni «Samvel» dep tanıtqan – o Ermenistan SSC-de doğğan, Rusiyeniñ Volgograd vilâyetinde Kamışınsk şeerinde Arbiy-idare oquv yurtını bitirgen, ve çoq yıl devamında Qırımda yaşay. Yarımada Rusiye tarafından işğal etilgeninden evel Martoyan, iş adamı olaraq, şahsiy kiçik biznesini alıp barğan.
Rus arbiyleri 2014 senesi martta yarımadanı işğal etkende Martoyan «Qırım yığını» («krımskaya samooborona») erkânında dörtünci rotanıñ yolbaşçısı oldı. O 2014-te mart ayında «Simferopol» avalimanında Ukraina halq vekili Oleg Lâşkonı tosmenge tutqan soñ, odesalı deputat Oleksiy Gonçarenkonı ve biznesmen Gennadiy Balaşovnı urğan soñ nam qazandı. Bütün bu adiseler vaqıtında «Samvel» öz yüzüni saqlamay edi.
Qırımnı Rusiye işğal etken soñ Martoyan, «Yedinaya Rosiya» («Yekâne Rusiye») fırqasına kirip, Kremlniñ nezaretindeki Qırım parlamentine keçmege tırışqan edi, amma mandat qazanmadı, ve Ukrainanıñ şarqına ketip, Rusiye tarafını tutqan cenkâverlerge qoşulğan.
Şimdiki vaqıtta Armen Martoyan «Qırım halq milis quvetleriniñ birleştirilgen polk veteranlar birligi» cemaat teşkilâtınıñ reisi ola.
«İnterpol tasdiqlağan»
Oktâbrniñ 3-nde Ukraina Milliy politsiyasınıñ Qırım idaresi, halqara politsiya işbirlik bölüginiñ vesiqasını derc etti. Vesiqadan añlaşıla ki, Martoyan Armen Gamletoviçniñ qıdıruv statusını «bulunğan yerini tapmaq» yerine «teslim etmek içün tutmaq» statusına deñiştirmek muracaatı İnterpolnıñ Baş kâtibiyetine kelgen. Bu vesiqa – bir yañılıq oldı, çünki bundan evel «qırımlı yığıncı» halqara qıdıruvğa ilân etilgeni malüm degil edi.
Ukraina Milliy politsiyasınıñ Qırım idare yolbaşçısı Sergey Panteleyev dey ki, müessise hadimleri, Armen Martoyannıñ halqara qıdıruvı mümkün olğanı qadar tezce başlansın dep, elinden kelgenini yapqanlar.
O Qırım.Aqiqatqa: «Bu vatandaşqa qarşı açılğan cinaiy işniñ bütün delilleri toplanılğan soñ, tömet ilân etildi. Soñra bu vatandaşnı devlet qıdıruvına ilân etmek içün, bizler bütün malümatnı azırladıq. Buña dair delil alğan soñ, Armen Martoyannı halqara qıdıruvğa ilân etmek içün, vesiqalarnı İnterpolğa yolladıq. Avgust ayında bu adam İnterpol kanallarında qıdıruvğa ilân etilgeni tasdıqlandı, ve bundan soñ bizler, oña nisbeten «Ukrainğa teslim etmek içün tutmaq» işareti qullanılsın dep, areket etip başladıq. Ve oktâbrniñ 2-nde bizler İnterpoldan resmiy cevap aldıq, bu da tertip etilgen», – dep ayttı.
Ukraina Baş prokuraturası yanında ğayırdan qurulğan Qırım Muhtar Cumhuriyeti prokuraturası da bu malümatnı tasdiqlay.
«Armen Martoyan kerçekten halqara qıdıruvğa ilân etilgen. Bunı İnterpol tasdiqladı. Bunıñ episi QMC prokuraturası ve politsiyanıñ beraberlikte yapqan areketleri sayesinde oldı. Tömetli şahıs çetelde yaqalansa, Halqara cinayet politsiyası idaresiniñ azaları bu şahısnı cinaiy mesuliyetlikke celp etmek içün Ukrainağa teslim etmek kerek olğanlarına dair sual muzakere etilecek», – dep añlatıldı prokuraturanıñ matbuat hızmetinde.
Eki müessiseniñ bergen malümatına köre, işbu «qırımlı yığıncı» Ukraina Cinaiy Kodeksiniñ eki maddesine binayen qabaatlanıp qıdırılmaqta – 146 mad. 2 qısımı (qanunsız surette azatlıqtan marum etüv) ve 296 mad. 4 qısımı (bedeniy zarar berüv ile huliganlıq). O sekiz yılğa qadar azatlıqtan marum etilmek mümkün.
«Samvelniñ» Qırımdaki «qaramanlıqları»
Qırım.Aqiqatqa malüm olğanı kibi, mesele – Aqmescitte kyievli iş adamı Gennadiy Balaşovnıñ tutılması ve Odesa vilâyet şurasınıñ deputatı, şimdi ise Ukraina millet vekili olğan Oleksiy Gonçarenkonıñ köteklüvinen bağlı.
Bu vaqialar Qırımda aman-aman aynı vaqıtta – 2014 senesi mart ayınıñ başında yüz bergen edi. Balaşov ve Gonçarenko, Qırımnı rus arbiyleri istilâ etkenede yarımadağa kelip, «Samvelnıñ» ve onıñ reberligindeki «Qırım yığını» dörtünci rotasınıñ ücümine oğrağan edi.
Yayınlanğan video-levhalarda Martoyan, Aqmescitniñ Merkeziy bazarı yanında yerli uquq qoruyıcılarnen davalaşıp başlağan Gonçarenkonı ütep urğanı körünmekte.
Gennadiy Balaşov ise Martoyanğa bir-qaç kere rast kelgen edi. Başta «yığıncı» bu iş adamını «Simferopol» ava limanında halq ögünde aqaretley edi, soñra Lenin meydanında onı döggen.
Bundan da ğayrı, Balaşovnıñ sözlerine köre, onıñ Aqmescitte esir etilgenine de «Samvel» reberlik yapqan. Biznesmenniñ aytqanına köre, o sekiz saat devamında esirlikte qalğan edi.
«Samvel» meni arbiylerniñ ellerine itedi. Birisi qaburğalarım tübüne pıştav soqtı, ekisi ellerimi artqa burıp aldı ve meni açıq renkte yengil maşnağa attıGennadiy Balaşov
«Men aman militsiyadan alıp ketildim. Men militsiyadan çıqqanımnen, bu «Samvel» öz taqımınen beraber yanıma kelgen. «Samvel» meni arbiylerniñ ellerine itedi. Birisi qaburğalarım tübüne pıştav soqtı, ekisi ellerimi artqa burıp aldı ve meni açıq renkte yengil maşnağa attı. Başıma çuval kiydirip, iç bir şey körmeyim dep, skotç ile sardı ve alıp kettiler», – tarif ete edi o Kyivge qaytqan soñ.
Biznesmen dey ki, sanki o Aqyar tarafına alıp ketilgen edi, amma olar yol boyu toqtap, qurulıp bitirilmegen bir binağa onı kirsetip anda qıynağanlar.
«Meni qurulıp bitirilmegen bir binağa ketirip, ellerimi telnen skemlege bağlap başlağan ediler. Telleri qoptı, olar meni öbür odağa çıqarıp, kemerlernen bağladı. Bundan soñra başımı ve arqamı dompuzlap başladılar. Olar baqmayıp ura edi. Meni kim yolladı, kelgenim içün kim para töledi, sorap, doğrusını aytqanımı talap ete edi. Olar ortodoks hristianlıq ve yekâne slavân tili aqqında söz yürsete edi. Amma bunıñ episi bu «din erbaplarına» meni abramap yibermege keder etmedi. Telefonımı, kredit kartamı ve «Mercedesniñ» anahtarınen beraber bütün paralarımı tutıp alğanlar. Bundan soñra olar başıma pıştav tayandırıp, tıqayıcını çekip, eger de, meni kim yollağanını aytmasam, meni öldürecekler dep, qorquttı. Soñra teneffüs yaptılar, soñra kene qaytıp meni ura ediler. Üstüme benzip töküp yaqacaqlar, dep vade ettiler. Neticede – meni andan çıqardılar, yol çetinde tizlerime tursatıp, kettiler», – dedi o.
Soñra malüm oldı ki, Balaşov Bağçasaray civarında qaldırılağan. O yerden o ende Kyivge qaytqan.
Daa bir levha
Bu eki levhadan ğayrı Armen Martoyannıñ soyadı başqa «ikâyelerde» de añıla. Böyle ikâyelerden birine 2014 senesi mayısta qırımlı jurnalist Osman Paşayev oğrağan edi. O, qırımtatar halqınıñ sürgün kününde Lenin meydanına keçmege tırışqanda, çekim taqımınen beraber, «qırımlı yığınnıñ» esaretine tüşken edi. 2014 senesi Rusiyege tabi olğan Qırım akimiyeti ilk kere qırımtatarlarğa Aqmescitniñ merkezinde matem mitingini keçirmege yasaq etken edi.
Paşayevniñ sözlerine köre, onıñ esir etilmesi ağa-qardaş Armen ve Manvel Martoyanlarnıñ reberliginde yapılğan edi, bu sebepten olarnıñ ekisi de halqara qıdıruvğa ilân etilmek kerek
Jurnalist tarif ete ki, onı ve çekim taqımınıñ azalarını, bir-qaç silâlı adam sarıp alğan ve zorbalıqnen evelki Ukraina Kompartiyasınıñ (Lenin meydanınıñ qarşısındaki) ofisine kirsetken ve anda bir-qaç saat devamında horlap, köteklegen ekenler, em de tehnika ve telefonlarnı tutıp alğanlar. Paşayevniñ sözlerine köre, onıñ esir etilmesi ağa-qardaş Armen ve Manvel Martoyanlarnıñ reberliginde yapılğan edi. Bu sebepten, onıñ fikirine köre, olarnıñ ekisi de halqara qıdıruvğa ilân etilmek kerek.
«Bellesem, artıq Armen Martoyan Qırım ve Rusiyeden tış çıqaanda daa mıqayt olur ve yaqalana bilecek memleketlerge kelmeycektir. Bu sebepten onıñ tutılması, o ancaq bir-de-bir yerde hata yapsa mümkündir. Onnen «qonuşqmaq» tecribeme dair ayta bilem ki, menim tutulğanımda Martoyan ağa-qardaşları ekisi de reberlik yapa edi. Manvel Martoyannıñ areketleri Armen Martoyannıñ areketlerinden iç te farqlı degil edi. Bu sebepten o da halqara qıdıruvğa teslim etilmek kerek», – dep ayta Paşayev.
Milliy politsiyanıñ Qırım idaresi Qırım.Aqiqatqa bildirdi ki, Osman Paşayevniñ qanunsız esir etilmesine dair cinaiy iş daa soñuna qadar baqılmadı, ve kelecekte bu cinayetniñ işlenmesinde şeklengenlerniñ sayısı artmaq ta mümkün.
«Bütün delillerni toplağanımıznen, qanun bozuvına dair bütün ilâve delilleri taqdim etilecek ve ceryannıñ aqibetleri de olacaq», – dep qayd etti Sergey Panteleyev.
Qırım.Aqiqat Armen Martoyandan, onıñ halqara qıdıruvğa ilân etilmesine dair fikirini ögrenmege tırıştı, amma «Qırım yığını» matbuat hızmetinde bizim telefon bağımıznı kimse cevaplamadı.


text:
Çubarov: qırımtatarlar Ukraina devletinden ATR içün aqça soramaycaq
Qırımtatar Milliy Meclis reisi Refat Çubarov ATR telekanalı qıtaiy Ukrainada yayınlavnı ğayrıdan tiklep, işke Ukraina devletinden maliyeviy yardımnı soramayıp, devam etecegini bildirdi.
Bunı o iyün 18 künü Kiyevde matbuat konferentsiyası devamında bildirdi, haber ete Qırım.Aqiqat.
«Ukraina devletinden aqça soramaycamız, halqara fond ve diger memleket ükümetlerine muracaat etecekmiz. Halqımız daimiy ayırım ve repressiyalar şaraitlerinde yaşağanını köz ögümizge alıp, telekanal içün yardımnı grantlar şeklinde qıdıracaqmız. Telekanal ükümetinden aqça almayıp, mustaqilligini saqlaycaq», – dedi Çubarov.
ATR yayınlavınıñ yañartuvı aqqında iyün 17 künü belli oldı, çarşenbe künü aqşam telekanal efirini Bağçasaray Han sarayında gimnniñ icrasından başladı. «Lâle» bala telekanalı da işke devam etti.
Qırımnıñ rusiyeli akimiyetinden bu aqta izaatı daa yoqtır.
Aprel 1-den dünyada yekâne ATR qırımtatar telekanalı, Rusiye litsenziyasını elde etalmayıp, yarımadada yayınlavını toqtattı.
ATR haber muarririyeti telekanal saytında aşkâr etilecek haber süjetlerini ve mahsus levhalarnı çıqarmağa devam ete
Birazdan telekanalda şunı bildirdiler ki, ATR haber muarririyeti telekanal saytında aşkâr etilecek haber süjetlerini ve mahsus levhalarnı çıqarmağa devam ete eken.
ATR yayınlavınıñ toqtatılması ile cumhuriyet akimiyeti qırımtatar cemaat telekanalını teşkil etmek teşebbüsini bildirdi. Onıñ fikrine köre, bu kanal qırımtatarlarnıñ doğru malümatnı elde etmek aqqını teminler.


text:
Qırımda Faydalı tatil devam ete!
Curçı rayonı Aybar köyünde “Men muvafaqiyetlim!” 2-nci yazlıq lageri öz işini başladı. Lagerni “Halqara İslâm Missiyası” MCT, Qırım Müftiyatı ile yerli “Curçı” din cemiyeti teşkil ettiler.
Esas maqsad – yaşlarğa İslâm dini esasında ayat degerliklerini aşlamaq, liderlik qabiliyetlerini inkişaf etmek, nutuq medeniyeti esaslarını añlatmaqtır.
Lagerniñ işinde Aybar, Oy-Mamşaq, Çernovo, Devlet Ali, Totman köylerinden 8-11 sınıf talebeleri iştirak eteler. Böyleliknen, 20 bala seminar, interaktiv oyunlar, dersler, kvestlerge qoşulıp, eñ eyi tabiat çizgilerini inkişaf etip, liderlik ve kommunikativ alışqanlıqlarını eyileştirip olurlar.
Teşkilâtçılar balalar içün Bağçasarayğa kezinti teşkil etmek niyetindeler. Böyle etip, lager iştirakçilerine Qırımnıñ tarihını añlatıp, dostluq munasebetlerini pekitmege isteyler.
Facebook Hesabınızla Yorum Yapabilirsiniz
BENZER HABERLER
KÖŞE YAZARLARITüm Yazarlar
-
Milli mentalitet, türk törəsi, yaxud milli dəyərlər?! Əslində necə deyilməlidir? Aynur Talıblı
-
Kengerler.. Sümer Medeniyetini Kuran Türk Boyu Aziz Dolu Atabey
-
-
-
Täze 2018 ýyl baýramy bilen tüýs ýürekden gutlaýarys! Uzman Dr. Muhtar Fatih
-
-
NASIL AHMET AQAY DED MOROZNIÑ(AYAZ BABA) PABUCUNU DAMĞA ATQAN Muhamed Ali SULAYMANOV
-
-
MEHMET AKİF DÜNYADA DÜRÜSTLÜĞÜN ANITI VE SİMGESİDİR Prof. Dr. Nazif Gürdoğan
-
-
-
TÜRKMENİSTANDA EVLİLİK ÖNCESİ DÜĞÜN HAZIRLIKLARI Dr.Shurubu kayhan


text:
Ğalımdardıñ pikirinşe, osı faktorlar tolıqqandı jumıs istep ömir sürw üşin qajetti negizgi reswrstar eken. Qolğa alğan jumıs jemisti bolw üşin ğalımdar tömendegidey keñes beredi:
• Tañğı jattığw - Dene men mïdı oyatw üşin adam 10 mïnwttay jattıqsa jetkilikti.
• Tañğı as işkenge 30 mïnwt qalğanda lïmon qosılğan sw işw.
• Oyanğan soñ teledïdar nemese kompyuterdi qospağan jön, özge gadjetterdi de paydalanbağan abzal.
• Tolıqqandı tañğı as. Jumısta ğana emes, ömirinde de barlığı jaqsı bolw üşin, ğalımdardıñ pikirinşe, tañğı as işw ädetke aynalwı tïis.
• Jaña kün üşin naqtı maqsattar men mindetterdi alğa qoyu. Qayda, qaşan jäne bul iske qanşa waqıt ketetinin josparlağan da durıs.
• Ötken künge bağa berw.Tïisti nätïjelerge qol jetkizbegen jağdaydı, kün tärtibine özgeris engizw qajet.
Maman Trevïs Bredberrïdiñ sözine qarağanda, oydağığa qol jetkizw üşin joğarı atalğandardıñ barlığın kündelikti jasap jürgen jön.
Derekközi: Qazaqparat
Kommentarïï


text:
Cemiloglu ile avatar mucadelesi milliy mucadele olğanı aqqında rivayet
Online protesto kampaniyaları bir çoq vaqıt tesirli bir usul olğanını çoqtan añladım. Bazı vaqıtları öyle kampaniya cemiyette degil, ukümet qararında deñişmelerge bir sebepçi ola. Şunıñ içün haber kampaniyaları «Qırım baari» devamında nasıl rol oynağanını tarif etmek isteyim.
Bir, lâkin er keske belli olğan misal ketireyim. Men de o misalni yahşı bilem, çünki onı meydanğa ketirgenlerniñ arasında edim. Misalim işte bu - Mustafa Abdulcemil Qırımoğlu’nı avatarkağa yerleşme flash-mob kampaniyası.
Tarifim aprel ayınıñ soñundan başlana. Şu vaqıt qırımtatar halqınıñ lideri Ukrayna milletvekili Mustafa ağa Qırım ziyareti vaqtında Vatanda bulunması ile bağlı qıyınlıqlarğa rastkeldi. O zaman bazı Qırım siyasetçileri Cemiloğlunı teñqid etip, Qırımdan ketken soñ keri qaytıp olamayacağını haber ettiler. Bir taraftan, qırımtatar halqı, qartmı olsun yaşmı olsun, Qırım ukümetiniñ böyle qararına qatiyen qarşı çıqtı. Devlet, Mustafa ağanıñ halq içün de avtoritetinden qorqaraq ve Qırımğa kirişini yasaqlayaraq qırımtatarlarnıñ küçü nede olğanını bildirdi.
Şundan sebep, Qırım Devlet teleradiokampaniyasında «yuqarıdan» kelgen bir qarar yüz berdi - Cemiloğlunı ne bir intervyude, ne de bir süjette köstermemektir. İşte bir ihtiyar adamdan o qadar qorqtılar.
Tabiy ki qırımtatar redaktsiya hadımleriniñ biri o qararnı qabul etmedi, ve öyle bir şey bar olğanı İnternette açıqladılar. Devlet TV’sinde Qırımoğlu ile süjetler yasaqlanğanından haber İnternetke kirip, içtimaiy gruppalar adminlerine de barıp yetti. O vaqıt men özümniñ şahsiy blogumda qısqa bir tezkere yazdım ve öyle şekilde er kesni öz avasına Mustafa ağanıñ portretini yerleştirmege davet ettim.
Aynı künü (aprelniñ 21) biraz vaqıt keçken soñ içtimaiy saytlarda yazğanım tezkerege beñzegen ve Cemiloğlu’nı avatarkağa yerleştimege çağırğan bir çoq yazılar peyda oldı. Bir de yazılarğa Mustafa ağanıñ bir qaç portreti qoşuldı, er kes istegen soyunu ala berdi.
Tıpqı öyle yazılar da Maydan davasına ait gruppalarda yerleştirildi. O yazılarnı bütün Ukraynada yaşağan bir çoq İnternet qullanıcıları da paylaştı.
Birazdan yüzlerce adamlar Cemiloğlu resimini avatarlarğa yerleştirmege çağırğan yazılarnen paylaştılar. Şimdi de, bayağı vaqıt ötken soñ, o yazı 319 adamnıñ divarında saqlı olıp tura.
Repostlarnıñ çoqusı, tabiy, Qırımda yapıldı. Faqat qırımtatarlar degil, er kes onı yaptı - ruslar da, ukraynliker de repost yapqanlar arasında barlar.
Mustafa ağanıñ sureti yalıñız avatar şeklinde degil, çeşit türlü usullarda qullanıldı. Vatanperver yaşlar atta onıñ ile subet yapqan vaqıtta çıqarılğan resimini ve ya plakatlarnı yaptılar. Portretist ressamlar da çette qalmadılar.
Qırımoğlu ile suretler şimdiki Qırımda olıp keçken bazı areketlerge narazalıq manasına kelip protesto usulı oldı. Mustafa ağamızğa yalıñız qırımtatarlar degil, slavân halqlarından çoq adamnıñ da qoltutqanı bayağı meraqlı bir şey oldı. O künlerde qırımtatarlarnıñ beşte biri öz avatarı yerine liderimizniñ portretini qoydı. Bu flash-mob em vkontakte, em facebook, em de Google+’te yüz berdi.
Biraz vaqıt ötken soñ Devlet TV’sinde qırımtatar Milliy Meclisi azaları ile süjetler yapılımağa kene devam etti. Lâkin köstermemesi aqqında qarar olarnıñ tarafına da tiydi. Şube yoq ki buña avatar mucadelesi de isseni qoştı.
Amma daa biraz vaqıt keçken soñ qırımtatarlar ve ukümetni daa uzaq etken bir vaqıya oldı. Em de avatarlar vaziyetni qolaylaştıramadı...
Asan Emir-Sale, Qırımlı bloger
«Bloglar» rubrikasında bildirilgen tüşünceler müelliflerniñ noqtai nazarını bildirip, muarririyetnen aynı olmaması mümkün


text:
Aqyar ombudsmeni sürgün etilgen vatandaşlarğa bedava topraq ayırmasını talap ete
Aqyarda insan aqları boyunca vekâletli Pavel Butsay sürgün etilgen vatandaşlarğa bedava topraq ayırmasını talap ete. Bu aqta o Kremlge boysunğan Aqyar parlamentiniñ nevbetteki sessiyasında ilân etti, dep bildire Qırım.Aqiqat mühbiri.
Mayıs 31-de Aqyar parlamentariyleri «Aqyar şeeri mülkiyetindeki topraq damartılarını vatandaşlarnıñ mülkiyetine bedava berüv aqqında» şeer qanunınıñ leyhasını baqıp çıqtı. Qanun leyhasınıñ teşebbüsçisi Moskvağa boysunğan şeer akimiyeti ve şahsen mülk ve topraq meseleleri boyunca bölükniñ reisi Aleksandr Sveçnikov adından bildirildi.
Onıñ sözlerine binaen, qanun qabul etilgen soñ topraq damartıları bedava ayırılacaq vatandaşlarnıñ içtimaiy kategoriyalarınıñ cedveli tizilecek. Qanun munaqaşalarğa yol berdi.
Hususan, Aqyar ombudsmeni Pavel Butsaynıñ ilân etkenine köre, vekâletliniñ apparatında qanun leyhasını işlep çıqqanda olar, yuqarıda qayd etilgen cedvelge Qırım territoriyasından sürgün etilgen vatandaşlarnı kirsetmek kerek olğanı aqqında netice çıqardılar.
«Bedava topraq ayırılacaq vatandaşlarnıñ cedveline siyasiy repressiyalarğa oğrağan ve bundan soñ reabilitatsiyadan keçken şahıslarnı, bundan da ğayrı, Qırımdan sürgün etilgen şahıslarnı kirsetmege rica etem», – dep ilân etti Butsay.
Qanun leyhası birinci oquvda bir ağızdan qabul etildi. Tüzetmeler kirsetilecek müddeti iyün 25-ke qadar devam etecegi belgilendi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Alâdinovda tintüv yekünlendi, politsiya bir şey tapmadı – Celâl
Yerli meclis reisi Enver Alâdinovnıñ evinde tintüv yekünlendi, Rusiyege boysunğan politsiya hadimleri narkotiklerni tapmadı, bundan soñ Alâdinovnıñ babasınıñ evine ketti. Bu aqta Qırım.Aqiqatqa bergen izaatında Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ muavini Nariman Celâl bildirdi.
«O, (Enver Alâdinov – QA) maña telefon etti, ayttı ki, onıñ evinde bir şey tapmadılar, em de, taşlap qoymasa ediler, bir şey tapalmaz ediler. Ve ayttı ki, endi olar aynı köyde onıñ babasınıñ evine keteler», – dep añlattı Celâl.
Onıñ sözlerine binaen, uquq qoruyıcılar şimdiki vaqıtta hastahanede bulunğan onıñ babasınıñ boş evinde tintüv keçirecek edi. Bunıñ içün Alâdinov olarnen ketmege niyetlendi.
Bundan evel Nariman Celâl Facebok saifesinde bildirdi ki, Qırımnıñ Curçı rayonındaki Toqulçaq (Grişino) köyünde yerli meclis reisi Enver Alâdinovda Rusiyege boysunğan politsiya hadimleri tintüv keçirdi – narkotikler qıdırğan ediler.
Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñ yarımadada qırımtatarlarnıñ evlerinde, camilerde tintüvler çoqlaştı, adamlar diniy sebeplerden taqip etile, dep qayd eteler Meclis temsilcileri ve uquq qoruyıcılar. Amma yarımadanıñ rusiyeli akimiyeti ve Kreml bunı red ete.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Almaniya Tış işler naziri: dünya Qırım işğaline seslenmeli
Almaniya Tış işler naziri Frank-Walter Steinmeier Qırım işğaline mütenasip şekilde seslenmege kerek olğanını tüşüne.
Bunı Tış işler naziri Berlinniñ Azat universitetiniñ student ve ocaları ögünde çıqışta bulunğanda ayttı, dep bildire «Ukrinform».
«Digerlerniñ sıñır ve mustaqilligini ürmet etmek kerek. Teessüf ki, atta bugün halqara siyasette buña riayet etmeyler. Rusiye Qırım işğalinen ve Şimaliy Ukrainağa kirmesinen bu printsipni bozdı. Ve, elbette ki, biz bu yaralarnı öz adlarınen adlamaq ve seslenmek kerekmiz», – dey o.
Steinmeier dey ki, almanlar halqara qaide, institut ve aqlar içün ayrıca mesuliyetlidir.
Ukraina Yuqarı Radası 2014 senesi fevral 20 kününi Qırımnıñ muvaqqat işğaliniñ başlanuv tarihı olaraq belgiledi. Ğarp memleketleri Qırım işğalini tanımay ve bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsete. Rusiye yarımadanıñ işğalini red ete ve bunı «tarihiy adaletniñ qaytarılması» olaraq adlay.


text:
Mahkemede davanıñ malümatı ilân etilgende Umerovnıñ sözlerini oqumaylar – maznun
Kremlniñ itaatındaki Qırım mahkemesiniñ nevbetteki toplaşuvında, qırımtatarlarnıñ yetekçilerinden biri İlmi Umerovnıñ davası baqılır eken, mahkemeciler davanıñ malümatını diñlemege devam etti. Ve bu toplaşuvda, Umerovnıñ sözlerine köre, davanıñ malümatında keçken onıñ sözleri prokuror tarafından seslendirilmey edi.
«İlân etken vaqıtta o (prokuror – QA), mezkür TV programması devamında Umerovnıñ aytqan sözleri añılğan yerlerni oqumamağa tırışa edi. O sözlerni daqqalarğa böldi, ve er sefer ayta edi: felân daqqada qadın qonuşa, felân daqqada ise erkek qonuşa. Tam olaraq neler aytılğanını ise iç te seslendirmey edi. Men bellesem, olar, qırımtatar tilinden degil de, bunıñ yerine pek te añlaşılmağan tercimeden ekspertiza keçirmeknen, büyük hata yapqanlarını özleri de añlağandır», – dedi Umerov.
O qayd etti ki, o tercime «keyfiyetsiz ve ihtisassız» yapılğanını tüşüne.
«Oña transcript deñilmez, sözme-söz tercime degildir, semantik tercime de dep adlandırılmaq mümkün degil. Bizler terciman meselesine kelgende, bellesem, biz bu mevzuda ciddiy qonuşırmız. Şimdilik bu ceryan müim olmağan kiçik şeylerde battı», – dep qoştı Umerov.
İyülniñ 5-nde, çarşenbe künü, advokat Mark Feygin dedi ki, imaye tarafı, FSB tarafından ekspertizanıñ keçirilmesi içün maznunnıñ nutuğını tercime etken terciman sorğuğa çekilecegini bekley. Mark Feyginniñ sözlerine köre, bu «müim protsessual bir kün» olacaq.
İyünniñ 7-nde işğal etilgen Qırımda Kremlniñ nezaretindeki Aqmescit rayon mahkemesi İlmi Umerov davasınıñ esasını baqıp başladı.Er afta çarşenbe künleri mahkeme oturışları olacağı haber etile.
2016 senesi FSB taqiqatçıları İlmi Umerovqa qarşı ektremizm maddesi boyunca cinaiy iş açqan edi. Qırımtatar milliy areketiniñ belli iştirakçisi, qırımtatar Meclisi reisiniñ muavini olğan İlmi Umerovnıñ tutulıp alınuvı, evindeki tintüv ve oña qarşı cinaiy işniñ açılması, mecburiy surette mahkeme-psihiatrik ekspertizanıñ keçirilmesi içün onıñ delihanege yerleştirilmesi – cemiyette ve dünyada rezonans çıqarğan edi.
İlmi Umerovnıñ özü bu mahkeme davası sımarışnen yapılğanını, ükümi ise – evelden belli olğanını tüşüne, ve taqiqatçılar, stenogramma kibi tanıtılağan sözme-söz tercimeniñ lisaniy ekspertizasını qullanıp, añlamlarnı qarıştırğanını ayta.


text:
Ukraina çetel işler nazirliginde qırımtatarlarnıñ vaziyetini «ekinci sürgünlik» olaraq adladılar
Qırımtatarlarnıñ şimdiki vaziyetini «ekinci sürgünlik» olaraq adlamaq mümkün. Bunı «112 Ukraina» telekanalınıñ efirinde Ukraina çetel işler nazirliginiñ spikeri Yevgen Perebiynis bildirdi.
O, halqnıñ liderleri Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımğa kelip olamağanını qayd etti. Qırımtatarlarğa ayırımdan qurtarılmağa tek halqara toplulığı yardım ete bile, dep tüşüne spiker.
«Şimdi halqara toplulığı Rusiyege basımnı küçleştirse, tek o zaman qırımtatarlarğa yardım kele bile. Biz Rusiye vatandaşlıq cemaatçılığından da destekni bekleymiz», – dedi Yevgen Perebiynis.
«Bugün Rusiyeini özüni halqara qaidelerine köre alıp barmağa mecbur etmek içün halqara toplulığı bütün imkânlarnı qullanmalı», – dedi o
Ukraina çetel işler naziri şunı da bildirdi ki, «Qırım Ukrainağa qaytarılsa, tek o vaqıt qırımtatarlarnıñ meseleleri çezilir».
Qırımtatarlarnıñ taqibi işğal etilgen Qırımda adiy bir al oldı. Ev, medrese, camilerde tintüvler keçirile.
Qırımtatar halqına etilgen basım New-Yorkta keçirilgen BTM tamır halklarnıñ meseleleri boyunca konferentsiyada da muzakere etildi. Mında qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilev ve Meclis reisi Refat Çubarov da iştirak ettiler.


text:
Halqara cemaat teşkilâtları Qırımda insan aqları bozulğanı aqqında bildireler
Kiyev – Qırım işğal etilgen soñ, yarımadanı birinci kere avropalı memur ziyaret etti. Oktâbr 27 künü insan aqları boyunca Avropa Şurası komissarı Nil Muyjniyeksnıñ maruzası beyan etildi. Bu maruzanı o, Aqmescit ve Bağçasarayğa barıp kelgen soñ azırladı. Vesiqada, yarımadada insan aqları ciddiy bozulğanı aqqında aytıla, bu cümleden qırımtatar milliy areketi iştirakçilerine ve işğalge qarşı çıqqanlarğa yapılğan basqı qayd etile. Qırım sakinleriniñ aq-uquq meselesi Avropa Şurası nazirler Komitetiniñ ve YÜNESKO toplaşuvlarında muzakere etildi.
«Qırımda muzakere etken esas mevzu qırımtatarlarnen bağlı edi. Bu halqnıñ pek acınıqlı tarihi bar. Olarnıñ ev, mektep, Meclis, ticaretni çekip aldılar. Olarğa ücüm ettiler. Bu qarardan ziyade qullanılğan küç»,– dep ayttı Nil Muyjniyeks rusiyeli «Dojd» kanalınıñ efirinde.
Aytqanına köre, ziyaret devamında o, Meclis, akimiyetke bağlı olmağan teşkilât vekilleri, mühbirlernen ve işğal etilgen Qırımnıñ akimiyetinen körüşti. Hususan, rusiyeli Qırımnıñ yolbaşçısı Sergey Aksönovnen, «prokuror» Natalya Poklonskaya, Rusiye prezidentniñ «Qırım federal okrugında» vekili Öleg Beloventsevnen körüşüvler keçirdi.
«Men akimiyetni Qırımda insan aqları bozuluvı meselesine diqqat ayırmağa çağırdım. Maña imayecilerniñ statusı añlaşılmay. Menimce, olarnı dağıtmaq kerek. Ziyaretim devamında daa eki öldürüv ve 3 adamnıñ ğayıp oluvı aqqında eşittim. Bundan da ğayrı evelden ğayıp olğan daa üç adamnıñ taqdiri belli degil», –dep ayttı Avropa Şurasınıñ vekili.
Poklonskayanıñ qırımlılar qırsızlanğanı aqqında haberi yoq
Muyjniyeks añğan eki öldürüv, Qırımnıñ işğaline qarşı miting iştirakçisi Reşat Ametov ve Kezlevniñ civarında baqımsız binalarnıñ birinde ölü tapılğan Saq şeeri sakini 25 yaşlı Edem Asanovnen bağlıdır. Avropalı memur mayısta ğayıp olğan teşebbüsçiler Leonid Korj, Timur Şaymardanov, Seyran Zinedinovnı da añdı.
Muyjniyeksnıñ sözlerine köre, o qırımlı akimiyetke bu işlerni taqiq etecek mahsus gruppanı teşkil etmege teklif etti. Qayd etkeni kibi, Qırım «prokurorı» Natalya Poklonskaya qırımlı teşebbüsçiler ğayıp olğanı aqqında haberi olmağanını bildirdi.
«Bu kibi gruppa meydanğa ketirildi. Akimiyet menim qasevetimni közge alğanı quvandırdı. Men ümüt etem ki, bizim ziyaretimiz taqiqatnıñ işini tezleştirir», – qayd etti o.
Bunen beraber, Muyjniyeks, Qırımda Ukrain pravoslav kilsesiniñ 15 ibadethanesinden altısı viran etilgenini qayd etti. Bu sebepten, avropalı komissar Sergey Aksönovğa muracaat etip, bu kilsege qatnağan adamlarnen bağ qurmağa rica etti. Vaziyetni em Rusiye, em Ukraina ombudsmenleri ile muzakere etkenini de ayttı, ekisi de Qırım boyunca vaziyet boyunca dialog alıp barmağa razı oldılar.
Ukraina tış işler nazirliginde bildirgenleri kibi, Muyjniyeksnıñ maruzası, Qırımda insan aqları bozulğanını tasdiqlağan daa bir delildir.
«Komissar bildirgen faktlar, Qırımda halqara – uquqiy aletlerinen idare etilgen, insan aqları boyunca Avropa konventsiyası ayat, havfsızlıq, din, söz serbestligi, mülk ve tasil aqqı bozulğanını köstere», – dep ayttı Ukraina Tış İşler Nazirliginin matbuat kâtibi Yevgeniy Perebiynis.
Perebiynis aytqanı kibi, Ukraina, Avropa Şurası komissarınıñ aytqan bütün fikirlerinen razı.
«Fevral ayından başlap, Ukrainada insan aqları saasında vaziyet beterleşkeni içün, Ukraina vaqtınca işğal etilgen territoriyağa halqara, gumanitar, uquq qorçalayıcı teşkilâtlarnıñ er angi vasta ve vaqıtta barmalarına qol tuta», – dedi Perebiynis.
YÜNESKO – ukrainli Qırımğa qol tuta
Qırımdaki vaziyet YÜNESKO-nıñ 195-nci sessiyasında da baqıldı. Ukraina Tış İşler Nazirliginiñ malümatına köre, munaqaşalarda tış işler naziri muavini Sergey Kislitsa iştirak etti, o teşkilâtqa kirgen devletlerni Qırımda vaziyetni taqip etmege çağırdı.
«Vekiller, tasil, medeniyet, din aqqı bozuluvları, Rusiye tarafından qırımtatar vekilleriniñ qorquzuvı ve taqip etilüvine ayırı diqqat ayırdılar»,– dedi TİN-niñ matbuat kâtibi.
Onıñ sözlerine köre, oktâbr 22 künü ukrain eyyetiniñ reberi YÜNESKO baş müdiri İrina Bokovanen körüşti. Eki taraf işğal etilgen territoriyada ukrain medeniy, ilmiy, tabiat mirasınıñ qorçalavı aqqında söz yürüttiler.
«YÜNESKO reberleri Ukrainanıñ bütünligi printsiplerine ürmet köstergenleri ve Qırımda vaziyetni taqip etmege azır olğanlarını bildirdiler»,– dedi Perebeynis.
Oktâbr 23 künü teşkilâtnıñ icra komiteti yarımadada vaziyet boyunca rezolütsiyanı tasdiqladılar. Ukraina TİN malümatına binaen, bu vesiqanıñ müellifleri sırasına Avstriya, Albaniya, Büyük britaniya, Estoniya, İspaniya, İtaliya, Felemenk, Almaniya, AQŞ, Çehiya, Çernogoriya, İsveçre ve Yaponiya kirdiler. Vesiqanıñ qabul etilüvine 22 memleket qol tuttı, tek 3 devlet - Rusiye, Kuba ve Qıtay qarşı çıqtılar.
Yevgeniy Perebiynisniñ aytqanına köre, Qırımda insan aqlarınıñ yerine ketirilüvi meselesi keçken afta Avropa Şurasınıñ nazirler Komitetinde muzakere etildi.


text:
Meclis Qırımda qırımtatarlarnıñ sürgünligi qurbanlarınıñ hatırasına matem mitinginiñ keçirilmesi aqta bildirüvni taqdim etti
Qırımtatar Milliy Meclisi Aqmescitniñ şeer memuriyetine qırımtatar halqınıñ genotsidi – 1944 senesi mayıs 18 künü sürgünligiqurbanlarınıñ hatırasına matem mitinginiñ keçirilmesi aqta bildirüvni taqdim etti. Bu aqta Meclisniñ matbuat hızmeti mayıs 5 künü Facebook saifesinde bildire.
Matem mitingini Kiyevskaya soqağından Salğır özenine qadar uzanğan Qırım cumhuriyet Zenaat birligi Sarayı territoriyasınıñ cayav zonası boyunca keçirecek olalar.
Tedbir iştirakçileriniñ tahminiy sayısı – 5000 insan. Matem mitinginiñ keçirilüvinde yalıñız qırımtatar timsalleriniñ qullanılacağı nazarğa alına.
«Matem mitinginiñ işbu yerde keçirilmesi obyektiv sebeplerden imkânsız olsa, Qırımtatar Milliy Meclisi planlaştırılğan tedbirniñ keçirilüv yeriniñ deñiştirilmesi aqta olğan tekliflerni baqıp çıqmağa razıdır», – denile beyanatta.
Mayıs 3 künü Qırımtatar Milliy Meclisiniñ nevbetteki toplaşuvında Qırımda hatıra tedbirleriniñ keçirilmesi aqta qarar alınğan edi.
Mayıs 18 künü – Qırımdan qırımtatar halqınıñ sürgünligi qurbanlarınıñ hatıra künüdir. Bu künü 1944 senesi Orta Asiyağa yarımadadan qırımtatarlarnıñ ilk eşelonı yollanıldı.
Qırım işğalinden evel Aqmescitte sürgünlik yıllığına er sene Bütünqırım matem mitingi keçirile edi. Mında on biñlerce insan iştirak ete edi.


text:
Qırım akimiyeti memurlarğa qarşı «sımarlanğan kampaniya» aqta bildire
Qırımnıñ Rusiye başı Sergey Aksenov yarımadada «yerli memularnıñ yamanlavı boyunca sımarlanğan kampaniyanıñ» ketmesi aqqında bildirdi ve Qırımda Rusiye Federatsiyası prezidentiniñ vekâletli temsilcisi Oleg Belaventsevniñ ve Qırım parlamentiniñ spikeri Vladimir Konstantinovnıñ iştiraki ile vekâletli insanlarnıñ yaqalanuvı ile oğraşaycaq bir komissiyanı teşkil etecek oldı.
Bu aqta o iyül 7 künü Qırım Nazirler Şurasınıñ toplaşuvında ayttı, haber ete Qırım.Aqiqat.
«Cumhuriyet namını lekelemek içün bizge qarşı sımarlanğan iş alıp barıldı», – dey Aksenov.
«Elâl işlegenler menim şahsiy destegime ve qoruvıma işana bile. Biz – men, Oleg Belaventsev ve Vladimir Andreyeviç (Konstantinov – muar.) er kes içün bir fikir şekillendirecekmiz, bir kimseni qurtarmaq içün degil de, amma vaziyetni kergin etmek ve Qırımnı bir qaparcılıq regionı olaraq köstermege tırışqandar bar ki», – dep qoştı o.
«İnformatsion bir yalandır. Bugün çalışqan komanda Qırımda evel olğanlardan eñ ırızlı ve saftır», – dedi Qırım spikeri Vladimir Konstantinov.
Qırımda qaparcılıq bar olğanını o red etmey, amma, spikerniñ fikrine köre, seviyesi ğayet alçaq, em de onı memurlarğa qapar bergen qırımlılarnıñ özleri peyda ete ekenler.
Qırımnıñ Rusiye başı Sergey Aksenov dey ki, Qırımnıñ sanayı siyaseti naziri Andrey Skrınnikke qarşı devlet mülkiniñ hırsızlavı aqta qabaat uydurılğandır. Qırımda Rusiye FSB idaresi iyün soñunda Skrınnik devlet mülkiniñ hırsızlavında şeklengenini bildirgen edi. İyün 30 künü Qırım ve Aqyar boyunca FSB idaresi Qırım bergi hızmetiniñ başı Nikolay Koçanovğa nisebeten cinaiy işniñ açılması aqta bildirdi.


text:
Cemaatçılar Qırımnıñ «mal qamaçavı» vaqtında tariklerden qorqa
«Ukrayinskıy dim» Qırım emek ve medeniy işbirlik merkezi»niñ reisi Andrey Şçekun dey ki, raatlıq künleri planlaştırılğan «mal qamaçavı» faaller içün havflı ola bile. Onıñ sözlerine köre, şimdilik «işbu adımlarnıñ tafsilâtları, suvastı taşçıqları ve aqibetleri» belgisiz, aktsiya iştirakçileriniñ havfsızlığı meselesi de belli degil.
Bunı o Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
«Bu qamaçav ile bağlı qorqumız bar, tarikler ola bile, Avakov (Ukraina İçki işler naziri – QA) er şey nezaret altında olacağını bildirse de, bu kontrolni yaqında Yuqarı Rada binası yanında kördik, soñra ise faallerniñ taqibi, siyasiy taqibi», – hatırlata Şçekun.
Böyle şaraitlerde o, qırımtatarlarnıñ yetekçileri tarafından ilân etilgen «mal qamaçavına» qoşulmaq imkâniyetini körmey. Cemaatçı şunı da bildire ki, «Qırımnıñ serbest iqtisadiy zonası aqqında qanun lâğu etilmeli, qamaçavnı bütün olğan aletlerniñ qullanıluvı ile keçirmege kerek».
Evel cemaatçı Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar meseleleri boyunca Ukraina Delvet hızmetini Qırım qamaçavına qıymet kesmege çağırğan edi.
Hatırlatamız, qırımtatarlarnıñ yetekçileri Qırım ile memuriy sıñırnı blok etip, işğalci yarımadağa ukrain malınıñ ketirilmesini toqtatmaq niyetindeler. Qırımtatar halqınıñ milliy yetekçisi Mustafa Cemilev aytqanı kibi, «Ukraina Qırmınıñ işğalci rejimini temin etmemeli».
Qırımnıñ rusiyeli başı Sergey Aksenov yarımada qıtaiy Ukrainadan malnıñ ketirilmemesine bütünley azır olğanını bildirdi. Bu mevzuda «iç te qorqu olmağanını» da qayd etti.
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi, Ukraina Yuqarı Şurasınıñ deputatı Refat Çubarov sentâbr 16 künü parlament toplaşuvında bildirgeni kibi, qırımtatarlar sentâbr 20 künü, üylede, Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımğa mahsulatnı ketirgen yük maşinalarınıñ areketini blok etmek niyetindeler.


text:
«SimSitiTrans» adliyecileri Qırımda işhaneniñ blok etilmesine qarşı şikâyet etti – İslâmov
Qırımda «SimSitiTrans» naqliye şirketiniñ adliyecileri Kremlge boysunğan Aqmescit Merkeziy okrugınıñ arbitraj mahkemesine şirket faaliyetiniñ toqtatılması aqqında qararğa qarşı kassatsiya şikâyetini teslim etti.
Bu aqta iyül 13-te Qırım.Aqiqatqa Qırım qamaçavı aktsiyasınıñ lideri Lenur İslâmov bildirdi, bu naqliye şirketiniñ faaliyetini onen bağlaylar.
Bunen beraber, İslâmovnıñ fikrince, bu mahkemeniñ müsbet qararını beklemek kerekmey.
«Balalar evel de şikâyet bergen edi, olarnıñ fikrince, bu kereklidir. Amma men bundan fayda olacağına inanmayım. Ükümet (Kremlge boysunğan Qırım ükümeti – QA) qanunsızdır, olarnen mahkemeleşme ıntıluvlarınen biz olarnıñ qanuniy olğanını tasdıqlaycaqmız», – dep qayd etti İslâmov.
İyün ayınıñ soñunda Qırımda «SimSitiTrans» şirketiniñ faaliyeti blok etildi. Kremlge boysunğan Aqmescit memuriyetiniñ matbuat hızmetinde bildirgenlerine köre, memurlar «işbu taşıcınıñ şeer marşrutlarında deñiştirilmesi» boyunca faaliyet alıp bardı.
Soñki 14 yıl devamında ilk sefer şirket avtobusları şeer ve şeerlerara marşrutlarına çıqmadı, dep ilân etti «SimSitiTrans» şirketiniñ müdiri Edem İslâmov. Onıñ sözlerine binaen, faaliyet seneleri devamında şirket 127 million yolcunı taşıp berdi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Aqmescit memuriyeti qoqlalar teatri yıqılacaq künnü kesti
Yanvarniñ 15-nde Aqmescitte Qırım qoqlalar akademik teatri binasınıñ yıqmağa başlaycaq olalar. Bu aqta «Sputnik v Krımu» radiosınıñ efirinde şeerniñ rusiyeli yolbaşçısınıñ muavini Sergey Krutsük haber etti.
«Qoqlalar teatriniñ yıquv işleri daa başlamadı, lâkin şartname artıq imzalanıp, mezat yapıldı.Kapital qurucılıq hızmeti - sımarışçı, Medeniyet nazirligi ise, paranıñ baş yöneticisidir. Yanvarniñ 15-nden itibaren teşkilât obyektke kelerek, etrafına qora çekecek ve azırlıq işlerine başlaycaq. Fevralniñ 15-ne qadar ilk-evelâ al-azırdaki bina yıqılıp, yañı binanıñ qurucılığı başlanacaq», – dep bildire Ktutsükniñ sözlerini «RİA Krım».
KHV yazğanına köre, şeer memuriyeti qurucılıq devam etken müddet içinde Jukovskogo soqağından Gorkogo soqağına maşnalarnıñ kirişi sıñırlanacaq, maşnalar turağı yasaqlanacaq eken.
Yanvarniñ 9-nda Aqmescit memuriyeti Gorkogo soqağına maşna kirişi belli olmağan vaqıtqace qapatılacağı aqqında haber etken edi.
2017 senesi avgust ayında Rusiye Devlet baş ekspertizası evelki Qırım qoqlalar akademik teatri yerine Aqmescitte balalar teatr merkezi qurulmasınen bağlı leyhanı maqul dep tanığan edi.
Dekabr ayında belli olğanı kibi Sankt-Peterburglı «Meandr» şirketi, Aqmescitteki qoqlalar teatri yerine qurulacaq balalar teatr sanatınıñ merkezi qurucılığınen bağlı yarışmada ğalebe qazanğan edi.


text:
Bul twralı Mağawïyanıñ jaqın dosı Beybit Älibekov mälimdedi. Mağawïyanıñ anası - ömirin bala tärbïesine arnağan jan. Ol Qulsarı awılındağı balalar üyinde jumıs istegen. Däl sol jerde köp jıldar ötkesin onıñ ulı "Anaşım" attı balalar baqşasın saldı.
"Ol bala kezinde anasına arnap balalar baqşasın salwğa wäde etken. Endi bul armanı şındıqqa aynaldı. Mağawïya özi twıp-ösken jerine jaqsılıq jasawdı är azamattıñ borışı dep biledi", - deydi käsipkerdiñ dosı Beybit Älibekov.
El boyınşa balalar baqşasınıñ tapşı bolwı tañsıq bolmay ketken. Bir ğana Atıraw oblısınıñ özinde 18 mıñ balaqay balalar baqşasındağı kezegin kütwde, al olardıñ 3,5 mıñı Qulsarıda turadı. Endi bul jaña balabaqşada 165 bala tärbïelenetin boladı.
Balalar baqşasında täwlik boyına beynebaqılaw ornatılıp, ata-ananıñ onlayn-rejïmde balasın baqılap otırw mümkindigi qarastırılğan.
Dïzaynı da erekşe ğïmarattı Mağawïya nağız kerek jerde salğan. Sebebi, onıñ aynalasındağı 10 şaqırım jerde birde bir özge balabaqşa joq.
"Kommwnïkacïyanı özi jalğap, qurılıstıñ är büge-şügesine özi atsalısıp otırdı. Mağawïya byudjetten soqır tïın almay, bärin öziniñ 800 mln teñgesine saldı", - deydi dosı.
Balalar baqşası ekologïyalıq taza materïaldardan salınıp, onda jaña qurılğılar ornatılğan. Atap aytqanda, 8 sağat boyı avtonomdı rejïmde jumıs isteytin generatormen jılıtw jüyesi jäne şamşıraqtar.
"Mağawïya - öz eliniñ, öz anasınıñ ulı. Ol jïnağan dünïe-mülkin özimen o dünïege äkete almaytının jaqsı biledi. Osınday uldı dünïege äkelgen anasına raxmet. Bul köptegen qaltalılar üşin ülgi boladı dep ümittenemin", - deydi Beybit Älibekov.
Derekközi: http://ztb.kz/post/1529
Kommentarïï


text:
Lexmark Yazıcı - Tarayıcı Driver Yazılımları
En son güncellenen Lexmark yazıcı - tarayıcı driver yazılımları. Aradığınız lexmark driver bu listede bulunmuyorsa driver arama aracını kullanabilirsiniz.
-
Lexmark X560n Driver İndir
Lexmark X560n yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X560n yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X954 Driver İndir
Lexmark X954 yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X954 yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X952 Driver İndir
Lexmark X952 yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X952 yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X950 Driver İndir
Lexmark X950 yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X950 yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X945e Driver İndir
Lexmark X945e yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X945e yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X940e Driver İndir
Lexmark X940e yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X940e yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X925 Driver İndir
Lexmark X925 yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X925 yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.
-
Lexmark X912e MFP Driver İndir
Lexmark X912e MFP yazıcı - tarayıcı'nın Windows 7, Windows 7 64-Bit, Windows Vista, Windows Vista 64-Bit, Windows Xp, Windows Xp 64-Bit işletim sistemleriyle uyumlu driver (sürücü) yazılımıdır. Lexmark X912e MFP yazıcı - tarayıcı incelemesi, satış fiyatı ve lexmark yazıcı - tarayıcı teknik servis bilgileri yer almaktadır.


text:
Halqara insan aqları Kününde Meclis uquq qoruyıcı faaliyetini işletmege qarar aldı
Qırımtatar Milliy Meclisi dekabr 10 künü keçirilgen toplaşuvında Halqara insan aqları Künü munasebeti ile qarar aldı, – dep haber ete Qırım.Aqiqat mühbiri.
«Qırımda akimiyet soñki yılları devamında BMT Baş Assambleya tarafından ilân etilgen ve dekabr 10-a – İnsan aqlarınıñ umumiy deklaratsiyasınıñ qabul etilüv kününe kelgen Halqara insan aqları Künü munasebeti ile kütleviy tedbirlerniñ keçirilmesi ilk sefer yasaq etildi», – denile bildirüvniñ metninde.
Mında qayd etilgeni kibi, Qırımda insan aqları ile yüz bergen vaziyetke köre, Meclis işbu saada vatandaşlarnıñ faalleştirilüvi boyunca qarar aldı.
«Qırımtatar Milily Meclisi BMT Baş kâtibi Pan Gi Munnıñ Halqara insan aqları Künü munasebeti ile aşkâr etken bildirüvine qol tuta. İşbu bildirüvge köre, insan aqları ile bağlı bütün mesüliet devlet ve akimiyetke yüklenile», – dep qayd eteler bildirüvniñ müellifleri.
Neticede qırımtatar halqınıñ temsiliy organı vatandaşlarnı Halqara insan aqları Künü munasebeti ile hayırladı ve er kesni «Qırımda insan aqlarını ve qırımtatar halqınıñ aqlarını kefil etken şaraitlerniñ peyda etilmesine isse qoşmağa» çağırdı.
Qırımtatar falleri devlet akimiyet organları tarafından vatandaşlarnıñ anayasa uquqlarınıñ bozuluvına qarşılığını köstermek maqsadı ile dekabr 10 kününe planlaştırılğan mitingniñ keçirilmesinden vazgeçtiler ve numayışqa akimiyetniñ resmiy iznini talap etmege tırışacaqlar.
Matbuat konferentsiyası qırımtatar faallerine Halqara insan aqları Kününe bağışlanğan tedbirlerni keçirmege yasaq etilgeni ile bağlı.
Çarşenbe sabasında Aqmescit merkezi OMON ve «halq imayesi» vekilleri tarafından sarıp alındı, metallodetekorlar pekitildi.


text:
Säwirde Bas prokwratwranıñ bastaması boyınşa Işki ister mïnïstrligi awmaqtıq bölimşeleri men uyalı baylanıs operatorlarınıñ urlanğan uyalı abonenttik quraldardı buğattaw jönindegi özara is-qïmılı twralı Memorandwmğa qol qoyıldı, dep xabarladı QR Bas prokwratwrası Quqıqtıq statïstïka jäne arnayı esepke alw komïtetiniñ baspasöz qızmeti.
Atalğan qujattı äzirlewge jäne qabıldawğa uyalı telefondardıñ urlanwına baylanıstı qalıptasqan axwal negiz boldı. Jıl sayın Qazaqstanda 60 mıñğa jwıq uyalı baylanıs quralı urlanadı, olardıñ işinen işki ister organdarı ortaşa şamamen 2,5 mıñın anıqtap, zañdı ïelerine qaytara aladı.
Oğan qosa «Baylanıs twralı» Zañğa, sonday-aq Uyalı baylanıs qızmetin körsetw qağïdalarına säykes, abonenttik quraldardıñ jumısın IMEI-kodı boyınşa toqtatwdı uyalı baylanıs operatorları abonent tïisti ötinişpen jügingen jağdayda ğana iske asıradı.
«Alayda, köbinese bulay bolmaydı, köptegen adamdar bul mexanïzm jaylı bilmeydi, al basqaları waqıttıñ joqtığınan nemese özge de sebepter boyınşa ötiniş bergisi kelmeydi», - dep atap ötedi qadağalaw vedomstvosı.
Endigi waqıtta, qol jetkizilgen kelisim boyınşa, işki ister organdarı uyalı quraldarı joğalğan jäbirlenwşilerge uyalı baylanıs operatorlarınıñ mekenjayına uyalı telefonnıñ jumısın IMEI-kodı arqılı toqtatw - buğattaw twralı ötinişpen jüginwleri qajettigin tüsindirwi qajet.
Uyalı baylanıs quraldarınıñ jumısın IMEI-kodı boyınşa toqtatw praktïkasın keñinen qoldanw üşin, işki ister organdarı arqılı uyalı baylanıs operatorlarınıñ mekenjayına ötinişpen jüginw qajet, dep naqtıladı QR Bas prokwratwrası.
Kommentarïï


text:
Qırımda adamlarnı kütleviy şekilde yaqalanuv adiseleri yüz bermekte. Uquq qorçalayıcılar qırımlılarğa tevsiyeler bereler
Aqmescit – Qırım paytahtında cemaat yerlerde adamlarnıñ yaqalanuv adiseleri sıqlaştı. Soñki 10 kün içinde qoruyıcı organlarınıñ hadimleri şahsiyetni ögrenmek içün tahminen 160 erkekni yaqaladılar. Uquq qorçalayıcılar eminler, qoruyıcı organlarnıñ hadimleri öz vazifelerinden artqaç qullandılar, zarar körgenlerge ise, bu vaqianı diqqatsız qaldırmamağa tevsiye eteler.
Hatırlatamız, noyabr 15 künü Aqmescitniñ «Lokomotiv» bazarında politsiya hadimler, Federal Havfsızlıq Hızmeti, Federal Mİgratsion Hızmeti 60-qa yaqın adamnı yaqaladılar. İnsan aqları boyunca Qırım alan missiyasınıñ vekilleri bildirgeni kibi, yaqalanğanlarnı 3 küçük avtobusqa yüklep İçki İşler Nazirliginiñ ekstremizmge qarşı Merkezge alıp kettiler. «Keñiş daire sualler berdiler: migratsion statusı, din ve diger birleşmege aitligi. Er keske daktiloskopiya yaptılar, DNK analizini, resimni çekteiler ve yiberdiler. Bazılarğa Federal Migratsion Hızmetke celpnamelerni berdiler», –dep añlattılar missiyada.
Bu kibi vaqialar Aqmescitte cuma künü, noyabrniñ 21-nde yüz berdi. Kün devamında ekstremizmge qarşı Merkez vekilleri qoyu qaverenkli arbiy urbada, maskalı silâlı adamlarnen birlikte Merkeziy bazarda 100-den ziyade adamnı yaqaladılar.
«Yaqalanuvnıñ sebini sorağanlarğa, prokuratura binasını patlatmaq planları aqqında malümat peyda olğanı ve şübeli er kimni yaqalağanlarını ayttılar. Yaqalanğanlarnıñ ekseriyeti - müşteriler, amma satıcılarnı da apis etkenler. Umumen, 100-ge yaqın adamnı yaqalağanlar. Olardan tek 15-niñ «tışqı körünişi slavdır», – dep añlattılar missiyada. – Kenefke istep, (avtobustan) yiberilmesini talap etken eki adamnı kelepçelernen bağlap, köteklediler».
Bundan soñra, adamlarnı ekstremizmge qarşı Merkezge alıp kettiler. Missiya vekilleriniñ malümatına köre, mağazğa kirsetip, parmaq izlerini, tükürik analizini aldılar, resimge çıqardılar. Bundan soñ, pasportlraı olğan er kesni yiberdile. Aydavcılıq vesiqaları közge alınmadı. Birincilerni eki saatten soñ, azat ettiler. Yaqalanğanlarnıñ ekseriyetine qoruyıcı organlarına şikâyetleri yoq olğanını tasdiqlağan vesiqanı imzalamağa teklif ettiler.
Adliyeci Emil Kürbedinovnı, o qorçalağan şahıslarğa kirgizdirmediler. Qırım.Aqiqatqa bildirgeni kibi, cuma künü bazarda erkeklerni sebepsiz yaqaldılar. «Qoruyıcı organları hadimleriniñ esas maqsadı, yaqalanğanlarnıñ parmaq izlerini DNK almaq, resimge tüşürmek edi. Men qorçalağan eki adam, tvsiyem ile iç bir şeyni bermediler», – dedi Kürbedinov. Qayd etkenine köre, qoruyıcı organlar hadimleriniñ diqqatını İslamnı qabul etken rus daa çoq celp etti.
Adliyeciniñ fikirince, qoruyıcı organlar hadimleri vazifelerni artqaç qullandılar, bu sebepten prokuraturağa şikâyet etecek. Aytqanına köre, «bu qanunsız areketlerni» diqqatsız qaldırmağa olmay.
«Adamlar şikâyet etip, arizalar yazmasalar, bunı daa qaba şekilde devam etecekler. Buña riayet etmek kerek», – dey o.
Adliyecini çağırtmaq ve telefon açmaq aqqı
İnsan aqları boyunca Qırım alan missiyası reberiniñ muavini, halqara qanunlar saasınıñ mütehassısı Dmitriy Makarov Qırım.Aqiqatqa izaat bererek, adamlarnıñ yaqalanuvı sebebinden qasevetini bildirdi. «Yaqalanğanlarnı tek bir şart ile yiberdiler – daktiloskopiyanı keçmek kerek ediler, bunıñ episi qanundan tış areketlerdir, biz bu vaqialarnı belli etmege tırışamız», – dep qayd etti Makarov.
Bu vaziyetke tüşken adamlarğa uquq qorçalayıcı bir qaç tevsiye berdi. Birinciden, yaqalanuvnıñ sebebini añlatmağa talap etmeli.
Bundan da ğayrı, daktiloskopiya etmelerine razı olmamaq kerek. Bundan da ğayrı, adliyecinen mesleatlaşmaq ve Rusiye qanunlarına köre, bir kere telefon açmaq mümkün.
Aynı zamanda, uquq qorçalayıcı aytqanı kibi, bu tevsiyelernen er şey qanun boyunca yapılğan alda qullanmaq mümkün. «Kâğıtta er şey yazıla. Amma, asılında nasıl çalışqanını biz kördik», – dey Makarov.
Zarar körgenlerge, Makarov, aq-uquqlarnı qorçalağan teşkilâtlarnı meydanğa ketirmege, yaqalanğanlar telefon açıp, adliyecilernen mesleatlaşmağa imkânı olsun dep «acele bağnıñ» nomerlerini dağıtmalılar, dep teviye ete.
Bu mesele boyunca Qırım Cumhuriyetinde insan aqları boyunca vekil Lüdmila Lubinadan izaatnı Qırım.Aqiqat alıp olamadı. Kün devamında qabulhanesiniñ telefonı cevap bermey edi.


text:
Nazirler kabineti: Ukrainada bir afta devamında terrorizm ve Qırım işğali içün cezalarnı kirsetecekler
Qanun çıqarıcılar Ukrainağa qarşı arbiy istilâ, Qırım işğaline ve Ukrainada terrorizmniñ maliye destegine bağlı olğanlarğa nisbeten cezalarnı kirsetecekler.
Ukraina nazirler Kabinetiniñ naziri Ostap Semerak bildirgenine köre, cezalarnıñ azırlanuvı boyunca komitet bir afta içinde Ukraina Nazirler Kabinetine işbu qararlarnıñ leyhasını bermeli.
Cezalar boyunca mütenasip komitetiniñ teşkil etilmesi aqqında ükümet toplaşuvı vaqtında baş nazir Arseniy Yatsenük bildirdi, dep haber ete onıñ matbuat hızmeti.
Yatsenükniñ sözlerine köre, komitet terkibine çetel işler nazirliginiñ, adliye nazirliginiñ, «iqtisadiy ve maliye bloklarnıñ, uquq qorçalayıcı organlarınıñ» vekilleri kirecek.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, Ne Avropa birligi, ne AQŞ neticelerni tanımadı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Qırımnıñ rusiyeli ükümeti minimal aylıqnıñ yükselüvi aqqında bildire
Qırımda 2016 senesi iyül 1-den başlap minimal aylıq seviyesi yükseldi, dep bildireler Rusiyege boysunğan Qırım ükümetinde.
Qırım emek ve içtimaiy siyaset nazirliginiñ malümatına köre, bücet saasında çalışqan işçilerniñ aylığı 7500 rubleden (tahminen 2880 grn), iqtisatnıñ kerçek saası işçileriniñ aylığı 7650 rubleden (2900 grn)az olamaz, bu ise, evelden olğan aylıqtan 608 ruble ziyadedir, dep qayd eteler müessisede.
Bundan evel Qırım nazirliginde bildirdiler ki, iyün soñunda yarımadada aylıq berilmesi borcu 124,8 million rubleni teşkil etti.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Yakwtïyanıñ Sebyan-Kyuel eldi mekeninde qar jawdı, särsenbi küni de jawğan qar toqtar emes, dep xabarlaydı yakutiamedia.ru.
«Onsız da bizdiñ jazımız qıp-qısqa, qoñır salqın. Ädette bul waqıtta 15-20 gradws jılı bop turatın. Ärkez şomılatın mümkindik bolmaytın. Al bïıl tabïğat tipti tañ qaldırdı», - degen wçastkelik awrwxana pacïentteri.
Tında qalasında da sol jağday. Särsenbi küni tañğı waqıtta Amwr oblısınıñ soltüstik astanası 4 gradws jılwdı körsetken. Keybir turğındardıñ avtokölikterine muz qatqan.
«Tañ. Sağat altı. Jazdıñ küni qarmen oynawğa boladı! Ne degen swıq edi! Meniñ qulpınayım muz qursanıp tur», - dep jazdı älewmettik jelige Tında qalasınıñ turğını.
Tegï: Älemde talay qızıq bar, Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Adam memlekettiñ bastı qwndılığı, adami resurs külli baylıqtıñ bastauı. Adami kapitalınıñ bastau közi partadağı bala! Bizdiñ partadağı balalar memlekettik kartadan tısqarı jüruge häm tısqarı bilim aluğa nege qwmar? 11 jıl oqıtqan balamız otanınıñ qwşağınan jılu (bilim) izdemey, nege şet jağalap ketti? Öz balalarına mülde grant bölmeytin Qıtay Qazaqstan balasına kelgende nege mıñdap grant böledi? Reseylik joğarı oqu orındarı soltüstik tügili oñtüstiktiñ mektepterinen tülek «wrlauğa» nege qwmar? Eldiñ wlttığı bar, memlekettigi bar, jekesi bar joğarı oqu orındarı nege qaladan attap sırtqa şıqpaydı? Büginde şetelde oqu nege «moda»? Halıqaralıq ğılım bäsekesinen medal' taqqan qazaq balasın bauırğa basar, özine student eter universitet bizde nege joq? Bwl swraqtar bügin bizdi oylandırmasa, erteñ eldi ökinteri anıq… Jalğasın oqu…
Those who want the unity of the Kazakh people, live on the land of great-grandfathers and, eventually, live in Kazakhstan, lead their children to Kazakh kindergartens and schools. These are not my words, these words sounded on April 20 this year from the lips of our President Nursultan Nazarbayev at the meeting with famous writers. Yes, these words are truth that do not need to prove for every resident of our country which is independent 26 years old.
Who currently educate their children in a Russian-language school? It is mostly those who see their future not with the Kazakh country, but with their Northern neighbors, as well as representatives of the Russian nation, who dream returning to homeland. There are still compatriots who refused his mother’s womb. No one else gives their child to a Russian school — you’ll know for sure when the numbers figure out. Jalğasın oqu…
Te, kto hoçet edinstva kazahskogo naroda, jit' nazemle pradedov i v konce koncov jit' v Kazahstane,vedut svoih detey v kazahskie detsadı i şkolı. Eto ne moi slova, eti slova prozvuçali 20 aprelya tekuşego goda iz ust naşego Prezidenta Nursultana Nazarbaeva pri vstreçe s izvestnımi pisatelyami. Da, eto slova istinı, kotoruyu ne nujno dokazıvat' kajdomu jitelyu stranı, nezavisimosti ee ispolnilos' 26 let.
Kto na segodnyaşniy den' obuçaet svoih detey v russkoyazıçnoy şkole? Eto v osnovnom te, kotorıe svyazıvayut svoe buduşee ne s kazahskoy stranoy, a s severnımi sosedyami, i eşe predstaviteli russkoy nacii, kotorıe meçtayut vernut'sya na svoyu rodinu. Est' eşe sooteçestvenniki, kotorıe otreklis' otmaterinskoy utrobı. Bol'şe nikto ne otdaet svoego rebenka v russkuyu şkolu, v etom vı ubedites', kogda zagovoryat cifrı. Jalğasın oqu…
WBT-nıñ jaña formatı biıl biraz özgeriske tolı. Jıl sayınğı özgerister balanıñ miın aşıtıp jibermey me?
- WBT jıl sayın özgerip jatqan joq. Wlttıq birıñğay test 2004 jılı bastalğan bastalğalı 13 jıl, sol ötkizilgeli 13 jılda eşqanday özgerissiz keldi, bir emtihan formasınıñ 13 jıl twraqtı boluı, qoldanısta boluı onıñ damıtılmauı ülken kemşilik. Sondıqtan WBT-nı damıtu, onı özgertip jetildiru bilim salasın alğa süyreu üşin parız. Sonımen birge, älemdik ğılım bäsekesiniñ, qwndılıqtardıñ, bilimniñ, tehnikanıñ damuına qaray beyimdeu kezek küttirmeytin şaru. Al, tülek üşin 11 jıl işinde meñgergen bilimi mıqtı bolsa ol qanday emtihanğa da tötep bere aladı, sebebi, WBT jaña formatta bolğanımen bazalıq bilim bir standart, bir bağdarlama. Balanıñ miın aşıtatın WBT emes, joq jerden şou jasap, süren salatın, sencaciya izdegen aqparat qwraldarı. Sebebi, onısız da köñili qobaljulı tülekke är aqparattı bir taratıp, olar qaysısına senerin bilmey dal boladı.
Bilim beru salasınıñ birqaynauı işindegi «şala» reformaları qoğamnıñ sınına wşırasa da, bilik tarapınan qolpaştauğa ie. Osı rette salanıñ jay-japsarın jiliktey şağatın, bilim beru salasındağı bastı mäselelerdi jasırmay aytıp jürgen wstaz Ayatjan Ahmetjan mırzanı swhbatqa tarttıq.
– Bilim jäne ğılım ministrliginiñ bastamasımen mamırdıñ 12-sinde respublikanıñ barlıq aymağında bir mezgilde jalpıwlttıq ata-analar jinalısı ötti. Mwnday jiın oqu jılınıñ soñında ötkiziluine nendey sebep boldı dep oylaysız? Bilim reformasın ata-analarğa siñirudiñ ğana amalı ma, älde onıñ basqa da maqsattarı bar ma? Jalğasın oqu…
Ayatjan AHMETJAN, respublikalıq «Qazbilim» ortalığınıñ direktorı:
Jaqında reformadan köz aşpaytın sala basşısınıñ eksklyuzivti swhbatı jariyalandı. El dürlikken mäselelerdi «Jas Alaş» gazeti qauzap, tiisti jauap alğanday-aq boldı. Biraq bilim salasında köñildi küpti etken, tüyini tarqamağan taqırıp äli de jeterlik. Osı rette äleumettik jelide qoğamdıq pikir köşbasşıları twşımdı oy aytıp, biliktiñ şaşbauın kötergenderdi sınnıñ astına aluı kerek edi. Dese de bwyığı jwrt äliptiñ artın baqtı.
Rasında, salanı törge emes, körge süyregen basşılıqtıñ bılıqqa tolı äreketin äşkerelep, aşıq oy bildiruge ekiniñ biriniñ tisi batpası anıq. Sondıqtan qarqınına köz ilespeytin salanıñ qazirgi salmağın alıstan orağıtpay, bilim maydanında qarusız küresip jürgen mamanmen tildesip, jaqınnan bajaylaudı jön sanadıq. Respublikalıq «Qazbilim» ortalığınıñ direktorı Ayatjan Ahmetjan arnayı «Halıq» gazeti üşin bilim salasındağı biz bilmeytin auıs-tüyis, reformanıñ jay-japsarın aşıq äñgimelep berdi. Jalğasın oqu…


text:
Ukrain jurnalisti Mıkola Semenağa Kremlnen çıqarılğan üküm üzerinde HSN bildirmesi
Bugün, sentâbrniñ 22-de, Kremlnen nezaret olunğan Aqmescitniñ Demiryol rayon mahkemesi, Qırım jurnalisti, “Radio Svoboda” ve “Qırım.Aqiqat” müellifi Mıkola Semenağa üküm çıqardı.
Jurnalistke eki yarım yıllğa şartlı ve üç yılğa deneme müddetinen üküm çıqarıldı. Bundan da ğayrı, oña, jurnalistikanen oğraşmağa yasaq etile.
Qırım al-azırda ter-temiz tecavuz zonası oldı, qırımlılar ise, dezinformatsion haberlerden, kerçek haberlerni alıp olamaylar, çünki mustaqil KHV yoq etildi. Qırım sotsiumınıñ azaları repressiyalardan zarar köreler. Ne cemaat, ne konstitutsion qanunlar, ne de söz serbestligi ve aqq-uquqlarnıñ becerilmesi yoq. Bunıñ isbatı – Mıkola Semenağa çıqarılğan üküm.
Qayd etemiz, Nazirlik Ukraina telükesizligi hızmetine ve Ukrainanıñ General Prokuraturasına areketler keçirilmesi içün, qırım jurnalistiniñ işi boyunca muracaatını yolladı.
Hatırlatamız, bundan evel Semena yekünleyici sözünen mahkemede çıqışını yapıp, bildirdi – eger onı qabaatlap, oña üküm çıqarsalar, bu bütün Rusiyeniñ jurnalistikasına tesir etecek. Sentâbrniñ 18-de Prokuror Semena içün üç yıllıq şartlı apis etilüvni, üç yıllıq deneme müddetini ve bu üç yıl devamında bir de-bir jurnalistik faaliyetinen oğraşmağa yasaq almasını istedi.
Cedvel


text:
Andrey Şçekun: mahkeme qırımlılarnı ayırımğa oğratqan Ukraina milliy bankınıñ qararını Ukraina Anayasasından müim köre
Ukrainada mahkemecilerniñ qararları akimiyet tesirine köre degil, qanunğa köre çıqarılmalı, – dep ayttı «Ukrain evi» Qırımnıñ iş ve medeniyet işbirligi merkezi» cemaat teşkilâtınıñ reisi Andrey Şçekun. Böyle etip o, Bölge memuriy mahkemesiniñ Ukraina milliy bankınıñ areketleri işğal etilgen Qırımdan köçip kelmege mecbur olğan adamlarnı ayırımğa oğratqanını isbatlaycaq olğan uquq qorçalayıcılarnıñ davasını açmamaq qararını izaatladı.
«Mence, ürmetli mahkemeciler nasıl bir devlette yaşamaq keregimizni alâ daa añlamadılar. Olarnıñ qararları akimiyet tesirine bağlı olmamalı. Ukraina vatandaşı olaraq Ukraina Milliy bankınıñ qararı esas qanun – Ukraina Anayasasından – daa da müim sayılmasına razı degilim. Bu sebepten mahkemeleşecekmiz, yuqarı mahkeme organlarına, şu cümleden Avropa mahkemelerine muracaat etecekmiz. Bu bizim cemaat borcumız – qırımlılarnıñ aq-uquqlarını qorçalamaq ve «akimiyetniñ mahkemeciler ile birdemlik» sistemasını deñiştirmektir», – dep ayttı Andrey Şçekun Qırım.Aqiqatqa bergen izaatında.
Yanvar 22-de Kiyevniñ Bölge memuriy mahkemesi Ukraina milliy bankınıñ №699 qararı işğal etilgen Qırımdan köçip kelgen adamlarnı ayırım yapqanını isbatlaycaq olğan uquq qorçalayıcılarnıñ davasını açmağa razı olmadı.
İnsan aqları boyunca Regional merkeziniñ eksperti, adliyeci Sergey Zayets bildirdi ki, ileride mahkeme qararına apellâtsiya şeklinde itiraz bildirilecek. Uquq qorçalayıcılar qırımlılarnıñ menfaatlarını qorçalamaq içün İnsan aqları Avropa mahkemesine de muracaat etmege azırlar.
Uquq qorçalayıcılar Ukraina Milliy bankınıñ №699 qararı yarımadanı terk etken ve qıtaiy Ukrainada yaşağan qırımlılarnı ayırım yapa, dep bildirgen ediler.


text:
Meclis yasaqlanması mahkemesinde Aqmescit regional meclisiniñ reisini esnasqa celp etmege izin berilmedi
Qırımda Qırımtatar Milliy Meclisiniñ qapatılması davası mahkemesinde Aqmescit regional meclisiniñ reisi Lemmar Yunusovnı esnasqa celp etmege ruhset berilmedi. Böyle bir qarar mahkemeciler kollegiyası tarafından Meclis imayesiniñ bunıñnen bağlı muracaatından soñ qabul etildi, dep haber ete Qırım.Aqiqat.
Esnasnıñ iştirakçilerinden biri bergen malümatına köre, mahkeme Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azası Emine Avamilevağa mahkemede Nariman Celâl olmağanda onı temsil etmege izin berdi.
Mahkeme toplaşuvında bir saat teneffüs ilân etildi.
Aprel 7-de Aqmescitte Qırımnıñ Rusiye prokurorınıñ Meclis faaliyetiniñ yasaqlanması davası baqıla. Esnas Qırımnıñ Rusiye prokurorı Natalya Poklonskayanıñ teşebbüsi ile başladı. Meclis reberleri prokuraturanıñ talapları yerine ketirilecegini tüşüneler.
Aprel başında Rusiyege boysunğan Qırım ükümetiniñ Milletlerara munasebetler ve sürgün olunğan grajdanlarnıñ işleri boyunca Devlet komitetiniñ reisi Zaur Smirnov Qırımtatar Milliy Meclisiniñ yasaqlanması davası mahkemesinde onıñ komiteti qabaat tarafını tutacağını bildirdi.
Mahkeme bu davanı mart 17-de baqqan edi. Toplaşuvnıñ büyük qısmı davacı ve davalınıñ memuriy davağa olğan munasebetleriniñ ifadelemelerinden ibaret oldı.
Ukraina Tışqı işler nazirligi Meclis faaliyetini yasaq etecek olğan Rusiye akimiyetiniñ areketlerine qarşı narazılıq bildirdi. Birleşken Milletler Teşkilâtı Rusiye Federatsiyasını Qırımda Qırımtatar Milliy Meclisiniñ yasaq etilmesine yol bermemege çağırdı. Avropa birligi de Meclis faaliyetini yasaq etmek niyetlerinden qasevetlengenini bildirdi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Türkimenstanda dollar men ewronı satıp alwdıñ jaña erejesi engizildi. Endi Aşxabad turğındarı valyutalardı satıp alw üşin bankten arnayı talon aladı, dep xabarlaydı kapital.kz.
Valyuta alwğa arnalğan talondar bank kartası sïyaqtı boladı. Onda aqşanı qay jerden satıp alwğa baylanıstı bank fïlïalı men waqıtı körsetiledi. Dollar men ewronı satıp alwğa arnalğan talondardı bank beredi. Bul bank aldında payda bolğan uzın-sonar kezektiñ aldın alwğa mümkindik beredi. Sonday-aq, Türkimenstandıq «Azatlıq» radïo qızmetiniñ mälimetine säykes, atalğan valyutalar bankterdiñ bas keñselerinde jäne aqşa ayırbastaw bölimderinde satılmaydı.
Al «Türkimenstannıñ alternatïvti jañalıqtarı» portalınıñ mälimetinşe, 2015 jılı türkimen manatınıñ älsirewine baylanıstı xalıqtıñ dollarğa degen suranısı artqan.
Sonday-aq, 2015 jıldıñ 1 jeltoqsanında Türkimenstannnıñ Ulttıq banki barlıq ayırbastaw pwnkterin jabw twralı şeşim qabıldandı. Şeşimge säykes, valyutanı ayırbastaw operacïyaların tek banktik qızmet körsetw ortalıqtarında, bas keñselerde, kommercïyalıq bankterdiñ fïlïaldarında jüzege asırwğa boladı.
Derekközi: http://7kun.kz/
Tegï: Glavnaya, Älem ekonomïkası,
Kommentarïï


text:
Poloniyada ilk sefer Qırımtatar medeniyeti ve sanatı festivali keçirilecek
Poloniyanıñ Gdansk şeerinde iyün 7-de Qırımtatar medeniyeti ve sanatı festivali keçirilecek. Bu aqqında Poloniya Cumhuriyeti Ukraina elçihanesiniñ Facebook saifesinde aytıla, dep haber ete Qırım.Aqiqat.
«Poloniyanıñ tarihında böyle bir festival ilk sefer ötkerile, poloniyalılar qırımtatar halqınıñ medeniyeti ve sanatı ile tanış ola bilecekler», – dep aytıla beyanatta.
Teşkilâtçılarnıñ aytqanına köre, Gdansknıñ şeer bağçasında çadırlar qurulacaq, er bir insan çeşit sanatta özüni sınap baqa bilecek. Qırımdan nağış, çolmekçilik ve quyumcılıq ustaları kelecek. Ziyaretçiler içün ustalar ders keçirecekler.
Belli qırımtatar yırcıları, oyun ve çalğı taqımları, rok-taqımları çıqışta bulunacaqlar.
Tedbirni «Qırım fondu» teşkil etecek. Festival Poloniya Cumhuriyeti Ukraina Elçihanesi ve Poloniya Cumhuriyeti Türkiye Elçihanesinini yolbaşçılığında Qırımtatar Milliy Meclisi ve Gdansk şeeri Oruna rayonınıñ vatandaş teşebbüsleri teşkilâtınıñ qoltutuvı ile keçirilecektir.


text:
Gece Aqmescitteki Meclis binasında pis yazılarnı yazıp qaldırdılar
Avgustnıñ 31-den sentâbrniñ 1-ne keçer gecesi belgisiz şahıslar Aqmescitte Şmidta, 2 adresi boyunca yerleşken Qırımtatar Milliy Meclis binasını çirkin ve pis laflarnen aqaretlediler.
Bunı Qırım.Aqiqat saytına Meclis kâtibiyetiniñ reisi Dilâver Akiyev bildirdi.
«Saqçı gece saat ekilerde nezaret kamerağa baqıp, Meclis binasınıñ kiriş qapusını ayağınen itegen ve saqlanğan belgisiz şahısnı kördi, bundan soñ o binadan çıqtı ve Meclis binasınıñ divarında çirkin işaretler ve nişanğa oşağan bir resimlerni kördi», – dep tarif etti Akiyev.
Onıñ aytqanına köre, birden uquq qoruyıcılar, şu cümleden FSB hadimleri davet etildi, olar kameralardan videolarnı alıp, vaziyetni ögrenecekler, dep bildirdiler.
«Mence, taqiqat, er daim olğanı kibi, bir şey tapmaz, çünki bir qaç ay evelsi Meclis binasına boya atılğan edi, bugünge qadar bir kimseni mesülietke çekmediler», – dep qayd etti Meclis kâtibiyetiniñ reisi.
O, işbu vandallıq areketini «qırımtatarlarğa qarşı provokatsiya ve meyil» dep adladı.
«Bu daa bir provokatsiyadır. Bilesiñiz, Qırımda saylavlar künü yaqınlaşa ve Meclis qırımtatarlarnı, ve er kesni olarda iştirak etmemege çağıra. Bizim malümatımızğa köre, halqımıznıñ ekseriyeti buña emiyet berdi», – dedi Akiyev.
Onıñ bildirgenine köre, al-azırda Meclis binasından mezkür yazılarnı sileler.


text:
Qırım memurları içün cumaertesi künü Sağlıq künü keçecek
Aqmescitte oktâbr 31 künü Qırımnıñ şimdiki parlamenti başınıñ Kupuna Sağlıq künü keçecek. Bunı Qırımnıñ Devlet şurasınıñ matbuat hızmeti bildire.
«Qırım cumhuriyeti devlet şurasınıñ reisi Vladimir Konstantinovnıñ kupu içün Qırım parlamenti, Qırım Nazirler şurası, Aqmescit, Kezlev, Canköy şeerleriniñ memuriyetleri, Aqmescit, İçki ve İslâm-Terek rayon şuralarınıñ memuriyetleriniñ komandaları küreşecek. Yarışnı Qırım parlamentiniñ spikeri Vladimir Konstantinov açacaq», – denile beyanatta.
Sport yarışlarında memurlar GTOnı berecekler. Programmada – yengil atletika, masa tenisi, şahmatlar, mini-futbol, çeki sportu, yaldama boyunca yarışlarnıñ keçirilmesi planlaştırıla.
Tek yarışta iştirak etkenlerni degil de, faal mühlislerni de mukâfatlandıracaqlar.
Qırım mekteplerinde bu sene birinci ders GTO sovet areketine bağışlanğan edi. GTO – «Gotov k trudu i oborone SSSR» («SSCB mudafaası ve emekke azırım»).
Ukraina Yuqarı Radası 2014 senesi fevral 20 kününi Qırımnıñ muvaqqat işğaliniñ başlanuv tarihı olaraq belgiledi. Ğarp memleketleri Qırım işğalini tanımay ve bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsete. Rusiye yarımadanıñ işğalini red ete ve bunı «tarihiy adaletniñ qaytarılması» olaraq adlay.


text:
Ukraina diplomatları Moskvada Amet-Han Sultan eykeline çeçeklerni qoydılar
Ukraina diplomatları Moskvada Novodeviçe mezarlığında qırımtatar uçucısı, Sovetler Birliginiñ Qaramanı Amet-Han Sultan eykeline çeçeklerni qoydılar.
Bunı mayıs 18-de, çarşenbe künü, qırımtatar halqı sürgünliginiñ qurbanlarını añma kününde Rusiye Federatsiyasındaki Ukraina elçihanesi Twitterde bildire.
Sovet uçucısı Amet-Han Sultan 603 cenkâver uçuş yaptı, şahsen özü 30 ve grupp erkanında 19 lüftvaffeniñ uçağını urdı. Uçuş vaqtında uçucı tahminen 100 uçaqnıñ çeşitini ögrendi, uçuşları ise 4237 saatni teşkil ete eken. 1971 senesi fevral 1-de Tu-16 uçma laboratoriyasında deñeme uçuşında elâk oldı. Moskva Novodeviçe mezarlığında defn etildi.
18 mayıs – Qırımdan qırımtatar halqınıñ sürgünlik qurbanlarını añma künüdir. 1944 senesi yarımadan Orta Asiyağa qırımtatarlarnıñ birinci eşelonı yollandı. Cemi olaraq tahminen 180 biñ insan sürgün etildi.
Ukrainada qırımtatar sürgünligi genotsid olaraq tanıldı. Memlekette bunıñnen bağlı matem tedbirleri keçirilmekte. Sürgünlik qurbanlarını çetelde de añalar.
Er yıl Qırımda sürgünlik kününe bağışlanğan kütleviy tedbirler keçirile edi, şu cümleden matem mitingi. Amma 2014 senesi mart ayında Rusiye yarımadanı işğal etken soñ böyle bir tedbirlerniñ Aqmescit merkezinde keçirilmesi yasaq etildi. Qırımtatar Milliy Meclisi bildirdi ki, Qırımdaki regional meclisler Rusiye kontroli altında bulunğan akimiyet mayıs 18 qırımtatar sürgünligi yıllığında matem tedbirleriniñ keçirilmesine izin alamaylar.
Bundan sebep Meclis yarımadadaki semetdeşlerine hatıra yerlerinde sürgünlik qurbanlarını dua ile añmağa tevsiye ete.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Bul bastamanı Norvegïya parlamentiniñ energetïka jäne qorşağan ortanı qorğaw komïteti kötergen. Komïtettiñ bul şeşimin Tropïkalıq ormandardı qorğawdıñ norvegïyalıq qorı qoldağan. Sonday-aq, el ükimeti ormandardıñ joyılwına aparıp soqtıratın önimderdi paydalanw men satıp alwdan da bas tartatının mälimdedi. Bul jerde äñgime palma mayı, soya, sïır eti jäne ağaştıñ süregi twralı bolıp otır. Zerttewge säykes, 2000-2011 jıldarı Norvegïyada joyılıp ketken tropïkalıq ormandardıñ 40%-ı tap osı tawarlardı öndirwge jumsalğan.
islam.kz
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï


text:
Türkïyanıñ Antalïya qalasındağı köşelerde bala emizetin kabïnalar aşıladı. Osılayşa balasın emizw üşin üyine asığatın analarğa köşede alañsız tınığwı üşin jağday jasalatın boldı. Atalğan kabïnalarda balanı emizwge arnalğan kreslo-orındıqtar qoyılğan, kabïnalardıñ işi taza äri qalıptı temperatwramen qamtamasız etiledi. Munday kabïnalardıñ birewine eki adam erkin jayğasa aladı. Onda qajetti aqparat beriletin teledïdar qoyılğan. Kabïnağa kirw üşin emxanadan alwğa bolatın tegin kartoçka qajet.
islam.kz
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï


text:
Rosselhoznadzor Qırımğa 2,5 tonnalıq alma yüküni kirsetmedi
Rosselhoznadzor mütehassısları Qırımğa alma yüküni kirsetmege izin bermediler.
Matbuat hızmetiniñ malümatına köre, 2,6 tonnalıq yükni Herson vilâyetinden OOO «Sfera» Aqmescit şirketine ukarin sertifikatı boyunca ketirile edi.
«Vesiqalarğa köre, Ukrainada östürilgen malnıñ üstünde istisalcı-memleket olaraq Poloniya qayd etilgen edi», – denile beyanatta ve Rusiye qanunlarına köre, işbu yük qanunsız olğanı qayd etile.
Bu sebepten alma yüküni qıtaiy Ukrainağa qaytardılar.


text:
Qırımda mahkeme Meclis reisi yardımcısınıñ apis cezasınıñ uzattırılması boyunca şikâyet arizasını red etti – adliyeci
Aqmescitte Qırımnıñ Yuqarı mahkemesi Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ muavini Ahtem Çiygoznıñ apiste bulunuv müddetiniñ uzattırılması boyunca şikâyet arizasını red etti.
Bunı advokat Nikolay Polozov bildirdi.
Çiygoznıñ apis müddetiniñ uzattırılmasına şikâyeti boyunca mahkeme toplaşuvı fevral 4 künü keçti.
«Qırım Yuqarı mahkemesiniñ apellâtsiyası Ahtem Çiygoznıñ apiste bulunuv müddetiniñ uzattırılması aqta mahkemeniñ qararını red etmeyip qaldırdı», – yazdı Polozov twitterde
Rusiye taqiqatçısınıñ malümatına köre, Meclis reisiniñ birinci muavini Ahtem Çiygoz 2014 senesi fevral 26-da Qırım parlamentiniñ binası yanında kütleviy çatışmalarnı teşkil etti, Mustafa Degermenci, Ali Asanov, Eskender Kantemirov, Talât Yunusov, Eskender Yemirvaliyev ise olarğa qoşulğan ediler. O künü Qırım Yuqarı Radasınıñ binası yanında birden eki miting olıp keçken edi. Bir taraftan Ukraina topraq bütünligine qoltutqanlar bar edi. Ekinci taraftan – Qırımnıñ şimdiki «yolbaşçısı» Sergey Aksenov idare etken «Rus birligi» firqasınıñ faalleri. Yüz bergen çatışmada eki insan can berdi, taqiqat malümatına köre, 79 kişi zarar kördi. Mahküm etilgenler qabaatlarını tanımayıp, cinaiy iş siyasiy sebeplerden açılğanını bildireler.
Qırım Yuqarı Mahkemesi «fevral 26 işi» iştirakçilerini Mustafa Degermenci, Ali Asanov ve Ahtem Çiygoznı mart 8-ne qadar apiste qaldırdı
Nevbetteki mahkeme toplaşuvı Qırımda 2016 senesi fevral 15-ne planlaştırılğan.


text:
Rusiye qanunları sebebinden işğal etilgen Qırımnı din adamları terk ete
Türkiye din adamlarnıñ ekseriyeti Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımnı Rusiye qanunlarınıñ hususiyeti sebebinden terk ete. Olarğa köre, çetel vatandaşları içün missionerlik faaliyeti yasaq etile.
QHA agentliginiñ malümatına köre, yarımadada çoq yıllar devamında İslâm ocaları Qırımda Türkiye Cumhuriyetiniñ din işleri boyunca İdare leyhası boyunca faaliyet alıp bara ediler.
Qırımda Türkiye işleri boyunca idare tesisçisi Mevlüd Seyhan şunı bildire ki, din adamlarnıñ çoqusı Qırımnı terk etmege mecbur, çünki Qırımda yaşamağa imkân bergen malümat kâğıtlarınıñ müddetini uzatıp olamadılar.
Neşirniñ malümatına kore, Qırımda tek beş oca qaldı.
«Belki de, leyhanıñ müddeti uzanır ve ocalar qaytıp olurlar»,– tahmin ete Mevlüd Seyhan.
Qırım musulmanları Müftisiniñ muavini Esadullah Bairov aytqanı kibi, Qırımda Türkiye Cumhuriyetiniñ din işleri boyunca İdare leyhası boyunca faaliyetni İslâm ocaları artıq alıp baralmaz, çünki Rusiye qanunlarına köre, «diger memleketniñ vatandaşı missionerlik faaliyeti ile oğraşıp olamaz».
«Er bir oca oturuv izini bitkeninen Qırımdan çıqa ve artıq qaytıp olamaz. Olar musafir olaraq kele ve yalıñız keñeşçi vazifesini eda ete bileler. İdarelerde de çalışmağa imkânları bar, amma missionerlik faaliyeti ile oğraşıp olamazlar», – dedi Bairov.
Onıñ fikrince, Qırımda Türkiye ocalarnıñ bulunuvı devlet seviyesinde baqılmalı – Türkiye ve Rusiye nazirlikleri seviyesinde.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, Ne Avropa birligi, ne AQŞ neticelerni tanımadı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
PTA turı
Professional tennisshiler assotsiatsiyası (PTA) turı - bul professional erler tennisinin' baslı sho'lkemi.
Turdın' shtab jayı - AQSh ta Ponte Vedra da jaylasqan. Regionallıq shtab jayı - Sidneyda (xalıq aralıq toparı) ha'm Monte-Karlo (Evropa). Bul tur 1990 jılda oyınshılardın' erki menen du'zilgen. PTA turı - tennisshilerdin' qızıg'ıwshılıg'ın qorg'aytug'ın biyg'a'rez ka'siplik awqamı bolıp qalg'an.
PTA turı ha'zirgi waqıta en' ku'shli o'zlik sho'lkem bolıp o'z ishine mın'nan aslam tennisshilerdi biriktirip ha'm tennis oyının bunnan bılayda rawajlandırında du'nya ju'zinde en' a'hmiyetli orındı iyeleydi.
PTA turı o'z xızmet tennis jumısların xalıq aralıq tennis federatsiyası menen birgelikte islemekte.


text:
Jürek neden aynïdı? Bul suraqqa jawap izdewdiñ joldarı köp. Biraq, neden aynığanın tabw qïındaw. Ädette, jürek maylı tağamdardan, wlanğannan, alkogoldi işimdikterdi köp işkennen, küyzelisten aynïdı. Sonday-aq, äyelderdiñ jüktilik kezinde de jürek aynwı qalıptı jağday sanaladı.
Jürekti aynıtatın jağdaylar köp. Sonıñ işinde siz bile bermeytin, bolmasa sïrek kezdesetin türleri twralı ayta ketkendi jön sanap otırmız.
Mwltïdärwmender. Bular jaydan-jay jürekti aynıtpaydı. Eger qalay işw erejesin bilmeseñiz, onda jüregiñiz aynwı mümkin. Ol üşin mwltïdärwmenderdi aş qarınğa işwge bolmaytının este ustağanıñız abzal. Tamaqtanıp bolğan soñ ğana işw kerek.
Kofeden bas tartw. Künde kofe işip jürip, birden işwdi toqtatsañız, onda jüregiñiz aynwı mümkin. Ol üşin kofeni azdap işip jürip toqtatw kerek.
Terlew. Arıqtaw üşin, nemese awrw-sırqaw üşin keyde terlewge keñes beremiz. Biraq, adam terlegende jüregi aynwı mümkin. Onday sätte bir jutım sw işken durıs.
Ekstremaldı sport türlerimen şuğıldanğanda da jürek aynwı mümkin. Sonday-aq, jürek aynw tömendegidey birneşe türge ajıratıladı:
wıttıq - ärtürli wlarmen, tağam önimderimen, sonday-aq endogendi wıttarmen wlanwdan twındaydı;
mïğa qatıstı - onıñ negizinde bas mïınıñ awrwları jatadı. Is jüzinde ärqaşan arterïyalıq jäne bas süyekişilik qısımmen baylanıstı boladı. Munday jağdayda sebebi mï isikterinen, aterosklerozdan, dïencefaldıq dağdarıstan, gïpertonïyadan boladı;
metabolïkalıq - şamadan tıs tamaqtanwdan, aştıqtan, dïabetten, gïpovïmamïnozdan, zattar almaswınıñ buzılwınan twındaydı;
reflektorlıq - kezbe jüykelerde bolatın receptorlardıñ şamadan tıs titirkenwimen jäne şırıştı asqazan-işek jolınıñ qabınwımen baylanıstı.
massaget.kz portalınan alındı.
Tegï: Densawlıq,
Kommentarïï


text:
Qarasuvbazar, İçki ve Canköyde qırımtatar faaliyetçiler üstüne cöreme yazalar
Dekabrniñ 18-nde Kremlniñ kontroli altında bulunğan Qırım mahkemeleri, tintüvler ve tevqiflerge qarşı çıqıp, bir kişilik piketlerde iştirak etken qırımtatar faaliyetçilerge qarşı qabaatlav qararlarını qabul etmege devam eteler. «Qırım birdemligi» birleşmesi bildirgeni kibi, Qarasuvbazarda Ruslan Umerov, Eldar Emir-Useyin ve Ayder Abibullayevge 10-ar biñ ruble miqdarında (4700 hrivnağa yaqın – QA) cöreme yazıldı.
Suvdağda mahkemeci Mihail İvanov, Camadin Ziyadinovğa qarşı 10 biñ ruble cöreme tayin etmek qararını berdi. Mahkemeci Yevgeniy Rıkov aynı miqdardaki cöremeni Tair İbraimovğa yazdırdı.
İçki qasabasında mahkemeci Yuliya Petrova 10 biñ rublelik cöremeni Server Seytibramov üstüne yazdırdı. Canköyde 10 biñ rublelik cöreme Nariman Ametovğa ve aynı miqdardaki cöremeni Aqmescitteki Jeleznodorojnıy rayonı mahkemesi Ali Muratovğa tayin etti.
Dekabrniñ 18-nde Aqmescitte, daa evel tintüvler ve tevqiflerge qarşı bir kişilik piketlerge çıqqan qırımtatarlarğa qarşı 70-ke yaqın mahkeme oturışuvı ötkerilmekte. Faaliyetçilerge qarşı, tayin etilgen piket ötkerüv tertibiniñ bozulması içün (Rusiyeniñ Memuriy tertip bozuv aqqında kodeksi, madde 20.2, 5-nci qısım) memuriy protokollar tizildi.
Mahkeme oturışuvları, cümleden, Aqmescit, Canköy, Aluşta, Suvdağ ve bunıñ kibi de İçki, İslâm-Terek, Qarasuvbazar ve Qurman rayonlarında ötkerileler. Qabaatlav tarafınıñ baş delili, İçki işler nazirliginiñ Qırım boyunca ekspert merkezi tarafından berilgen «piketler bir maqsat, bir niyet ve umumiy teşkil etilüv ile birleştirileler» degen ekspertizasıdır.
Qırımda oktâbrniñ 14-nde, Rusiye tarafından ilhaq etilgen yarımadada telükesizlik hadimleriniñ qırımtatarlarğa, musulmanlarğa qarşı repressiyalarına narazılıq köstermek maqsadınen bir sıra bir kişilik piketler ötkerildi.
Rusiye tarafından ilhaqından soñ Qırımda mustaqil jurnalistler, cemiyet faaliyetçileri, qırımtatar milliy areketiniñ faaliyetçileri, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azaları ve Rusiyede yasaq etilgen «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtına alâqası bar dep şübhe altında tutulğan Qırım musulmanlarınıñ evlerinde ketken sayın daa sıq surette tintüvler yapıla.


text:
AQŞ-ta ötken ädemi ïtterdiñ älemdik bayqawında bas jüldeni Sï Djey attı nemis poynteri jeñip aldı. 2 kündik erekşe jarısta üzdikti tañdaw oñay bolğan joq. Sebebi älemniñ tükpir-tükpirinen kelgen 3 mıñnan astam ümitkerdiñ arasınan turqı men kelbeti üylesken äri qojayınınıñ aytqanın eki etpeytinin anıqtaw kerek. Biraq Kalïfornïyadan kelgen aqıldı äri sergek Sï Djey qazılardıñ nazarın awdarıp, köptiñ köñilinen şıqqan. Al bas jüldeni ïelengen nemis poynteri sıylıqqa kümis tabaq aldı. Endi jeñimpaz ït Nyu-Yorktegi qımbat meyramxananıñ birinde tamaqtana aladı. Eñ ejelgi jahandıq jarıs bïıl ol 140-ret ötkizildi.
24.kz
Tegï: Janwarlar älemi,
Kommentarïï


text:
Sizge qajet bolatın zattar:
Pïyaz — 1 bas
Säbiz — 200 g
Kartop — 600 g
Usaqtalıp twralğan qoy eti (nemese twrama) — 500 g
Suyıq may — 2 a.q.
Un — 1 a.q.
Vwsterlik tuzdıq — 2 a.q.
Sarı may — 25 g
Maylı emes kilegey — 150 ml
Keptirilip usaqtalğan dämdegiş şöpter— 0,5 ş. q.
Qızanaq şırını — 250 ml
Usaqtalğan qara burış
Tuz
Dayındaw täsili:
1. Kartoptı qabığınan tazalap, tuzdı swğa salıp qaynatıñız.
2. Pisken kartopqa kilegey men sarı may quyıp ezbe jasañız.
3. Pïyazdı tazalap, usaqtap twrañız.
4. Säbizdi tazalap, onı usaqtap törtburıştap twrañız.
5. Tabağa suyıq maydı quyıp pïyaz ben säbizdi jumsarğanğa deyin qwırıñız.
6. Kökenister qwırılğan tabağa usaqtalıp twralğan qoy etin qosıñız. Sosın olardı ortaşa otta qwırıñız. Onı ağaş qasıqpen ünemi aralastırıp otırıñız. Sosın oğan un salıñız. 5 mïnwt kütiñiz. Sosın oğan qızanaq şırının, tuz, dämdegiş şöpter men burıştı salıñız. 10-15 mïnwt aqırın otta qaynap ketkenge deyin buqtırıñız.
7.Zapekankağa arnalğan ülken formağa qwırılğan kökenis etin jaymalap salıñız.
8. Kartop ezbesin kökenis qosılğan ettiñ üstine salamız. Onı swrette körsetilgendey itip salw üşin asxanalıq qapşıqtı nemese kädimgi polïetïlengen paketti paydalanwğa boladı.
9. Sosın onı 25-30 mïnwt işinde 190 S pisiriñiz. Dayın bolwğa eki mïnwt qalğanda biz grïl rejïmin qostıq. Pïrogtı azdap salqındatıp, sodan keyin ğana kesken durıs.
Tegï: As mäziri,
Kommentarïï