text:
Rostov-na-Donu şeerinde bulunğan Rusiyedeki Şimaliy Kavkaz okrugınıñ arbiy mahkemesinde iyül 4-te Bağçasaraydaki «Hizb ut-Tahrir» gruppasınıñ işi boyunca qabaatlavnıñ şaatı sorğulandı. Bunı Qırım.Aqiqatqa advokat Emil Kurbedinov ikâye etti.
Kurbedinov: «Bu, cinaiy işniñ maiyeti boyunca birinci oturlışuv edi. Qabaatlav tarafı eki şaatnıñ sorğulanmasını planlaştırdı. Müftiniñ muavini Ayder İsmailov kelmedi. Tek bir şaat – Bağçasaray sakini keldi. O, (qabaatlanğan – QA) Enver Mamutovnı, Oraza bayramı ve Qurban bayramı vaqtında faal surette bayram şenliklerini teşkil etken vatandaş faaliyetçisi olaraq yahşı bilgenini ayttı. Prokuratura ep, qabaatlanğanlarnıñ ekstremistik teşkilâtına alâqası barmı, dep soray edi. Buña cevaben şaat «yoq», dey edi», – dep ikâye etti.
Nevbetteki oturışuv iyül 5-ke tayin etildi.
Onıñ aytqanına köre, bu, qabaatlav şaatınıñ Rusiye prokuraturası içün uyğun olğan ifadeler bermegeniniñ endi birinci misali degildir.
2016 senesi mayıs 12-de Bağçasarayda Rusiye telükesizlik hadimleri musulmanlar, qırımtatarlarnıñ evleri ve yerli qavehanede bir sıra tintüvler keçirdi. Neticede dört Bağçasaray sakini: Zevri Abseitov, Remzi Memetov, Rustem Abiltarov ve Enver Mamutov yaqalanıp, terrorizmde qabaatlandı. Olarnı, Rusiyede terroristik tanılğan «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtında iştirak etkenlerinden şübheli sayalar.
«Hizb ut-Tahrir» halqara siyasiy İslâm teşkilâtınıñ vekilleri öz vazifesini, bütün musulman devletlerini bir İslam hilâfeti içinde birleştirüvde köreler. Lâkin olar buña irişmek içün terroristik usullarnıñ qullanılmasını red ete ve Rusiyede aqsız yerde taqip etilgenlerini aytalar. 2003 senesinde Rusiyeniñ Yuqarı mahkemesi «Hizb ut-Tahrir»ni yasaq etip, «terroristik» olaraq tanılğan 15 birleşmeniñ cedveline kirsetti.
«Hizb ut-Tahrir işi» boyunca tevqif ve mahküm etilgen Qırım sakinleriniñ advokatları, olarnıñ taqip etilüvi din alâmetine köre yapıla, dep sayalar. Advokatlar, bu iş boyunca Rusiye uquqqoruyıcı organları tarafından taqip etilgenlerniñ esas olaraq qırımtatarlar olğanını ve olardan ğayrı İslâm dinini kütken ukrainler, ruslar, tacikler, azerbaycanlar ve diger etnik gruppalarğa ait Qırım sakinleriniñ taqip etilgenini qayd eteler. Halqara uquq işğal etilgen territoriyada işğalci devletniñ qanunlarını tatbiq etmekni yasaq ete.


c: text/html

text:
Törkiyä markaları Londonda
Angliyäneñ iñ zur kiyem-salıım kürgäzmäse “Pure London”da törek tovarları da kürsätelä
Angliyäneñ iñ zur kiyem-salıım kürgäzmäse “Pure London” işeklären açtı. Anda bıyıl 1300dän artıq şirkät qatnaşa. Arasında Törkiyä markaları da bar. Çara Londonnıñ Olimpiya kürgäzmä üzägendä ütä. Anda ayaq kiyemennän külmäkkä qadär törle tovarlar urın ala.
Kürgäzmäneñ ayaq kiyeme häm aksessuar bülegendä Törkiyädän qatnaşuçı Kallizionıñ xucası Baxadir Çam üz êşlänmälären täq’dim itä. Ul älege kürgäzmägä külüläre häm ilne wäkillek itüläre öçen söyenüen yäşermi. Çam añlatqança, Kallizio ataması ital’yança kalzatura (ayaq kiyeme) häm kualite (sıyfat) süzlärennän yasalğan. “Kollekśiyäbez, nigezdä, ir-at häm xatın-qız kün ayaq kiyemnärennän tora. Alar belän turı kilä torğan qayış, aqça yançığı häm buqça da çığarabız. Barısı da Törkiyä tovarı, bezdä citeşterelä häm Angliyä bazarında satıla,”-dip söyli Baxadir Çam.
Ul “Pure London”nıñ tanılğan, möxtäräm kürgäzmä buluın assızıqlıy. Biredä Törkiyä êşlänmäläre kürsätelüçe defile dä ütkäreläçäk.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ tışqı alâqalar bölük reberi Ali Hamzin 25 yaşında qırımtatar gençi Edem Asanovnıñ ölümi zorbalıqsız olğanında şübelene.
Bu aqqında o Qırım.Aqiqat mühbirine bildirdi.
Onıñ aytqanına köre, gençniñ ölüminen bağlı resmiy malümatta bir sıra añlaşılmağan yerler mevcut.
Salı künü, oktâbr 7-de, Saqtaki mezarlıqta oktâbr 6-da Kezlev etrafındaki baqımsız bir şifahanede asılğan alda tapılğan 25 yaşında Edem Asanovnı defn ettiler. İlk malümatlarğa köre, genç tezkere qaldırıp, bir kimseni onıñ ölüminde qabaatlamamağa rica etti ve kendisini astı.
Lâkin soy-sopları ve semetdeşleri Edem kendisini öldürdi degen fikirnen razı degiller. Bunı cenazede qırımtatarlarnıñ lideri Mustafa Cemilevniñ apayı Safinar Cemileva ayttı.
Gençniñ cesedi tapılğan soñ, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov Qırım akimiyeti onıñ ölümi zorbalıqsız olğanını bildirecek, dep tahmin etken edi.
Elâk olğannıñ aqrabası onıñ ölümi ne siyaset, ne de cinayetnen bağlı olmağanını bildirip, taqiqatqa iddialar olmağanını aytalar.


text:
Ukrain sıñır bekçileri ve Qırım vatandaşlıq qamaçavınıñ iştirakçileri Herson vliyayetindeki blok noqtalarında video nezaretini qurmağa qarar aldılar.
Bunı oktâbr 15 künü Ukraina Devlet sıñır hızmeti reisiniñ muavini Oleg Slobodân bildirdi.
Onıñ sözlerine köre, ukrain sıñırcıları aktsiya ştabınıñ toplaşuvlarında iştirak ete. Ştab erkânına Meclis ve cemaat teşkilâtlarınıñ temsilcileri kire. «Tünevin muşavere keçirildi, neticelde blokpostlarda video nezareti tertibatlarını qurmağa ve bir sıra iş ceetleri ile bağlı qararlar alındı», – dey Slobodân.
Qırım ile memuriy sıñırda tınç vaziyet saqlanıla, nezaret-kiriş noqtalarında nevbet yoq, Qırımğa taba ve keri yolcu aqımı eksilmekte.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Aktsiya idare şurasınıñ malümatına köre, memuriy sıñırdan yolcular ve yengil naqliyat maniasız keçecektirler.
Qamaçav teşebbüsçileri degeni kibi, ukrain şirketleri Qırım ile ticariy munasebetni toqtatmaq kerek, çünki yarımada territoriyası Rusiye Federatsiyası tarafından işğal etilgen. Teşkilâtçılarnıñ malümatına köre, olarnıñ talapları yerine ketirilmegence, qamaçavnı toqtatmaycaqlar, yani siyasiy mabüslerniñ azat etilmesi, mustaqil matbuat vastalarına basqı kösterilmemesi, yarımadağa halqara nezaretçilerniñ kelmesi, qırımtatarlarğa qarşı areketlerniñ toqtatılması ve ilâhre.


text:
Yılnıñ başından Qırımda hastahaneden tış pnevmoniya sayısı 300% arttı, dep bildirdi Qırım ve Aqyardaki Rospotrebnadzor idaresiniñ reberi Natalya Penkovskaya dekabrniñ 9-nda.
«Yılnıñ başından pnevmoniya sayısı artmağa devam ete. Soñki eki aftada hastahaneden tış pnevmoniya sayısı artmağa devam ete. Qayd etilgen adiselerniñ 26%-ı covid, bakterial pnevmoniya – 16%. Qalğan qısmı – çezilmegen pnevmoniyalar», – dedi o, koronavirus yuqunçınıñ tarqaluvı ile küreş operativ ştabınıñ toplaşuvında.
Penkovskayanıñ daa evel bildirgenine köre, avgust ayına baqqanda yarımadada koronavirus hastalarınıñ sayısı 13 qat arttı. Qırımnıñ Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenov, yarımadada koronavirus yuqunçınıñ tarqaluv vaziyeti fenalaşa, dep qayd etti.
Keçken künü Qırımda 278 koronavirus hastası qayd etildi.
Rusiye nezareti astındaki Qırım ve Aqyar akimiyetiniñ koronavirus tarqaluvına dair statistikasını halqara teşkilâtlar ve diger mustaqil menbalar tasdıqlamay. Ukraina aq qorçalayıcıları Qırımnıñ Rusiye akimiyeti hasta sayısını eksiltip bildire, dep bildirgen edi.
Daa evel 2019-nCoV olaraq belli SARS-CoV-2 koronavirusı Qıtayda keçken yılnıñ soñunda qayd etildi.
O, COVID-19 hastalığınıñ sebebi oldı. Hastalıq yengil keçe bile, bazı insanlarda suvuqlanuv ve gripp alâmetleri, yüksek sıcaq ve öksürüv körüne bile. Bu ölüm sebebi ola bilgen pnevmoniyağa keçmesi mümkün. Hastalarnıñ ekseriyeti tüzele; çoqusı allarda immunitet sisteması zayıf olğan insanlar, hususan qartlar vefat ete.
2020 senesi martnıñ 11-nde Dünya sağlıq teşkilâtı yañı koronavirus sebebinden başlağan hastalıq qırğınlığını pandemiya olaraq tanıdı.


text:
Aluştadaki «Hizb ut-Tahrir davasınıñ» eki mabüsine fevralniñ 3-nde olğan mahkeme oturışuvında aş bermediler. Bu aqta advokat Ayder Azamatov Qırım.Aqiqat mühbirine tarif etti.
«Davanıñ eki mabüsi Kantemirov ve Halilov mahkeme oturışuvında aşnen temin etilmedi, olarnı saba saat 7-de qavaltıdan evel SİZOdan çıqarğanlar, SİZOğa aqşam yemeginden soñ qaytqanlar, yani olar bir kün aç ediler, olarnı üyle ve aqşam yemegi aqqından marum ettiler», – dep ayttı Azamatov.
Advokatnıñ aytqanına köre, mahkeme SİZOğa qarşı qarar çıqardı. Aynı vaqıtta, imayeniñ bütün muracaatlarını red etti. Tek aş berüvnen bağlı muracaat qanaatlendirildi.
«Mahkeme SİZOda tutulğan şahıslarğa aş bermek içün maliye sermiyasınıñ qullanuvınen bağlı teşkerüv keçirilmesi ve aş bermegen qabaatlılarnıñ mesüliyetke çekilmesi içün qarar çıqardı. Bu qarar belli organlarğa yollanılacaq», – dep añlattı advokat.
Fevralniñ 3-nde Rusiye kontrolindeki Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi Aluştadaki «Hizb ut-Tahrir davası» mabüsleriniñ apis müddetini uzattı.
Rusiye quvetçileri qırımlılarnı iyünniñ 10-nda olğan tintüvlerden soñ tutıp aldı. Rusiye FSBsi tahqiqat tedbirleri 205.5 maddesine istinaden (terror teşkilâtını quruv ya da anda iştirak etüv) aıçlğan cinaiy dava çerçivesinde keçirile ve «Hizb ut-Tahrir» diniy teşkilâtınen bağlı.
«Hizb ut-Tahrir işi» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Advokatlar qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.
«Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını 15 «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.


text:
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ azası Eskender Bariyevniñ fikirince, yarımadanıñ Rusiye akimiyeti esli-başlı qırımtatar faallerinden qorqıp, bir qaç kişini yalıñız başına narazılıq bildirgeni içün tuttı. Böyle bir fikirni Bariyev Qırım.Aqiqat Radiosı efirinde ayttı.
«İşğalciler bu esli-başlı insanlardan qorqa, çünki olarnıñ milliy areket ve zorbalıqsız küreş tecribeleri bar. Böyle faaller qorquzılamaz, bu sebepten rusiyeliler, qırımlılar bir de bir narazılıq ya da razı olmağanlarnı körmesin dep, olarnı yoq etecek ola. Qırımtatar aqsaqallarınıñ arqasında on ve yüz biñlernen insan bar – bunı iç bir para ya da apis cezası yoq etemez», – dep ayttı Meclis azası.
Avgustnıñ 14-de Aqmescitniñ Kreml kontrol etken Yuqarı mahkeme, Qırımnıñ parlament ve ükümet binaları yanında apiske alınğan esli-başlı qırımtatar faali Server Karametovğa qoltutmaq içün bir kişilik piketler olıp keçti. Rusiye uquq qoruyıcıları miting iştirakçilerini tutmağa başladı. Çoqusı yiberildi.
Avgustnıñ 9-da Kremlniñ nezareti altındaki Aqmescitniñ Jeleznodorjnıy mahkemesi «politsiya hadimlerine qarşılıq köstergeni» içün Server Karametovke 10 künlük memuriy ceza tayin etken edi.
Daa evel mahkeme onı Rusiye Memuriy cinayetler Kodeksiniñ 20.2 maddesine binaen qabaatlı dep tanıyaraq, oña 10 biñ ruble (tahminen 4200 grivna) miqdarında para cezası tayinlegen edi.
Avgustnıñ 8-nde Aqmescitte Ahtem Çiygozğa destek bildirmek maqsadınen keçirilgen yalıñız başına bir piket devamında tutılğan esli-başlı qırımtatar faali Server Karametovğa qarşı eki memuriy protokol tizilgen edi. Biri – «yalıñız başına piket keçirüv qaideleri bozğanı», ekincisi – «politsiya hadimlerine qarşılıq köstergeni» içün edi. 76 yaşında Karametov Parkinson hastasıdır.


text:
«Argumenti nedeli – Qırım» internet neşriniñ muarririyetinde tünevin Aqmescitte tutulğan neşirniñ baş muarriri Aleksey Salovnıñ yaqalanması aqqında bildireler. Muarririyette bu, onıñ zenaat faaliyetinen bağlı, dep sayalar.
«Tünevin «Argumenti nedeli – Qırım» saytınıñ baş muarriri Aleksey Salov yaqalandı. Yaqalanma onıñ altı yıl evel Vladimirde alıp barğan mühbir faaliyetinen bağlıdır. Aleksey doğrusını aytmaqtan, kimse begenmegen olsa da, qorqmay edi. Ve, ğaliba, regionda bunı çoq kimse begenmegen», – dep aytıla iyün 15-te derc etilgen muarririyetniñ resmiy beyanatında.
Lâkin, beyanatta Salov nasıl bir müddetke yaqalanğanı ve yaqalanmanıñ resmiy sebebi bildirilmey. Bazı malümatlarğa köre, Salov eki ayğa yaqalandı, o bu vaqıt devamında SİZO-da bulunacaq.
Muarririyet, Salovnıñ yaqalanması eñ yaqın vaqıtta çezilecek hata olğanına ümüt ete. «Er alda, zenaatdaşımıznıñ namus adı içün küreşecekmiz ve aqiqat üstün çıqması içün elimizden kelgenini yapacaqmız», – dep aytıla muarririyetniñ beyanatında.
Rusiyege boysunğan Qırım uquq qoruyıcı organlarınıñ Salovnıñ yaqalanuvı boyunca resmiy izaatları yoq.
İyün 14-te Aqmescitte Qırım mühbirleri qavehanelerniñ birinde «Argumenti nedeli – Qırım» haber saytınıñ baş muarriri Aleksey Salov yaqalanğanına şaat oldılar.
Qırım Rusiye tarafından işğal etilgen soñ Federal havfsızlıq hızmetiniñ Qırım idaresi hadimleri mühbirlerde tintüvler keçire ve olarnı sorğuğa çeke. Halqara mühbir teşkilâtları Qırımda matbuatqa basqınnı toqtatmağa bir qaç kere çağırğan edi.
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımda kütleviy haber vastalarına nisbeten yapılğan qanunsız areketlernen bağlı olğan kişilerge qarşı şahsiy sanktsiyalarnıñ qullanması meselesini baqıp çıqmasını avale etti.
Rusiyege boysunğan Qırım ükümetiniñ qayd etkenine köre, yarımadada insan aqları bozuvı aqqında uquq qoruyıcılarnıñ beyanatları qabartılğan.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Rusiye Kurort ve turizm nazirligi Saq şeerinde «Münever mevsimi» edebiy-muzıkalı festivalini ilân ete. Nazirlik Qırımnıñ turizm saasınıñ vekillerini tedbirde iştirak etmege çağıra.
Öz nevbetinde, avgust 14-17 künleri keçirilecek festivalniñ teşkilâtçıları – Saq şeeriniñ rusiyeli memuriyeti ve Qırım yazıcıları birligi ola. «Münever mevsimine» Edebiyatçılarnıñ Avropa kongressi (Praga) qol tutqanı qayd etile.
«Festival çerçivesinde rus, ukrain ve qırımtatar tilinde şiiriyet, nesir eserleri, yırlar yanğıracaq. Tedbirde Moskva, Moskva vilâyeti, Orenburg, Yekaterinburg, Qazan, Leningrad vilâyeti, Rostov-na-Donu, Rostov vilâyeti, Krasnodar, Bratsk, Kiyev, Lugansk, Belgorod, Aqmescit, Aqyar, Kezlev, Balıqlava, Yalta, Kefeden 94 insannıñ iştiraki beklenile»,– denile beyanatta.
Öz nevbetinde, Qırımnıñ rusiyeli medeniyet nazirligi Rusiye, SNG ve çetel musafirleriniñ iştiraki beklenilgeni aqta bildire. Kiyevden kelecek iştirakçiler aqqında bir şey belli degil.
2014 senesi fevralniñ soñunda martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Noyabr 1, salı künü Sudaq qızdıruv merkeziniñ işi vaqıtınca toqtatıldı, evler qızdırılmay qaldı. Bu aqta şeerniñ resmiy sitesinde bildirile.
«Qaza aqımını kestirmek içün üç tamir brigadanıñ işi teşkilâtlandırıldı. Qızdıruv merkezi 2016 senesi 2 noyabr saat 14-ke qadar işini kene başlaycağı beklenile», – dep aytıla bildirüvde.
Keçenleri Qırımnıñ Kremlinge bağlı olğan yolbaşçısı Sergey Aksönov bütün içtimaiy obyektlerde sıcaqlıq derecesini teşkirmege ve qızdıruvnı köçürmege avale etken edi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar Qırımnıñ zapt etilmesini ve işğalini qanunsız areket olaraq tanıdılar ve Rusiyeni tenbiyelediler. BM Baş Assambleyası, OSCE ve Avro Şurası parlament assambleyaları ayrı rezolütsiyalar qabul etti. Avropa Birligi, AQŞ ve diger memleketler bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Moskva da Ğarpqa qarşı bir sıra, anda adladırılğanı kibi, cevaplanma sıñır tedbirlerni kördi.


text:
İzmailde tutulğan NEYMA Rusiye tankeriniñ ekipajı Moskvağa qayta, Ukrainada olarğa qarşı bir qabaat aydınlatılmadı. Bu aqta Rusiye kütleviy haber vastaları bildire.
Aynı vaqıtta, TASS Rusiye haber agentliginiñ malümatına köre, gemi İzmailde qala.
«Gemi saibiniñ qararı ile ekipaj evge qaytqanını ögrendik, gemi ise şimdilik İzmailde qala», – dep ayttı Rusiyeniñ Kyiv elçihanesiniñ matbuat attaşesi Denis Golenko «İnterfaks» Rusiye haber agentligine.
Rusiye insan aqları vekâletlisi Tatyana Moskalkovanıñ bildirgenine köre, ekipaj Moldovağa doğru yol aldı, andan ise Moskvağa uçaqnen ketecek.
Ukraina uquq qoruyıcı organları bu malümatnı daa izaatlamadı.
Ekipaj azalarınıñ tam sayısı alâ daa belli degil. «İnterfaks» Rusiye haber agentliginiñ malümatına köre, tankerde 15 insan bar edi.
BBC Ukraina hızmetiniñ malümatına köre, gemide ekipajnıñ 10 azası bulunğan edi.
Ukrainanıñ baş arbiy prokurorı Anatoliy Matios deñizcilerniñ 7 Rusiye pasportı körüngen fotoresimni Facebook saifesinde derc etti.
Ukraina telükesizlik hızmeti ve arbiy prokuratura Keriç boğazında «Nikopol», «Berdânsk» ve «Yañı Qapu» ukrain arbiy gemilerini blok etken «NEYMA» Rusiye tankerini tuttı. Bu aqta iyülniñ 25-nde UTH matbuat hızmeti bildire.
Ukraina telükesizlik hızmetiniñ malümatına köre, Rusiye Keriç boğazındaki adiseden soñ NEYMA Rusiye tankeriniñ adını NIKA SPIRIT qoydı. Rusiye arbiy reberliginiñ 15 memurına, şu cümleden kontr-admiral, eki admiral muavini ve general-polkovnikke şübheli olğanları haber etildi.
MarineTraffic malümatına köre, tanker İzmail limanına Rusiyeniñ «Kavkaz» limanından kele edi.
Rusiye Tış işler nazirligi, «kerekli tedbir almaq içün» tanker tutulğanınıñ «tafsilâtlarını» ögrene.
2018 senesi noyabrniñ 25-nde Rusiye arbiyleri Qırım yalısında Odesadan Mariupolgen ketken Ukraina Arbiy-deñiz quvetleriniñ üç gemisi – «Berdânsk» ve «Nikopol» katerleri ve «Yañı Qapu» buksirine – aselet çarpıp zapt etken edi.
Rusiye FSBsi Ukraina gemilerine qarşı silâ qullanğanını tasdıqladı, müessise üç ukrain cenk gemisi «Rusiye devlet sıñırından qanunsız keçti», dep israr ete.
Qırımdaki Rusiye mahkemeleri 24 ukrainalı arbiyni apiske alıp, olarnı Rusiye Ceza kodeksiniñ 322-nci maddesiniñ 3-ünci qısmına istinaden (sıñırdan qanunsız keçiş) qabaatladı. Olar 6 yılğa qadar apiske alına bile. Esir alınğan Ukraina askerleri Moskvağa avuştırıldı.
Qırım Muhtar Cumhuriyetiniñ prokuraturası Rusiye FSBsi tarafından zapt etilgen ukrain deñiz askerlerini cenk esiri dep tanıdı.
Rusiyeniñ Keriç boğazında yapqanlarını bir sıra Avropa memleketi ve ABD tenqit eteler. NATO, vaziyetni ve Keriç boğazındaki adiselerni diqqatnen közetkenini bildirip, ağır-sabırlı olmağa ve vaziyetniñ daa beterine yol açmamağa çağırdı.


text:
İşğal etilgen Qırımnen sıñırdaş olğan Herson vilâyetinde Qırımnıñ yañı radiostantsiyası çalışıp başladı. «Hayat» radiosınıñ yayınları aqqında avgustnıñ 11-nde Ukrana tele ve radio yayınları meseleleri boyunca milliy şurasınıñ azası Sergiy Kostinskiy haber etti.
Onıñ sözlerine köre, soñki yıl devamında Tele ve radio yayınları meseleleri boyunca milliy şura ve Ukraina Haber siyaseti nazirligi «eki yañı qırımlı radiostatsiyasına can berdi», bular – «Hayat» radiosı ve Qırım.Aqiqat Radiosı, em de «Meydan» radiosı içün Geniçesk ve Çonğarda yayın yapmasına imkân berildi.
«Er bir radiostantsiya Herson vilâyetinde yayın yapmağa izin berecek serbest radio frekansları içün yarışlardan keçti ve Milliy şura tarafından tanıldı. Niayet, «Hayat» Radiosı Vasilyevkada 103.5 MHz frekansında yayınlap başladı. Nevbette «Qırım.Aqiqat Radiosı» Çonğardan, 105.9 MHz dalğasında yayınğa çıqmalı», – dep yazdı Facebookta Sergiy Kostinskiy.
Ukrana tele ve radio yayınları meseleleri boyunca milliy şurasınıñ azası, yañı radiostantsiyalar Hersonnıñ cenübiy tarafında ve Qırımda yayınlamaq içün yañı yarışlarda iştirak eteceklerine ümüt etkenini yazdı.
Martnıñ 17-nde Qırmnıñ memuriy sıñırı yanında Çonğar qasabasında tantanalı surette televizion ve radio qullesi açılğan edi. Onıñ sayesinde ukrain telekanalları ve radiostantsiyaları Rusiyeniñ istilâsına oğratılğan yarımadada yayın yapa bilecek.
Ukrana tele ve radio yayınları meseleleri boyunca milliy şurası iyülniñ 27-nde, yarışnı qazanıp işğal etilgen Qırımda yayın yapa bilecek beş ukrain telekanalını ilân etken edi. Bular: UA:Krım (NOTU), Çernomorskaya TRK, ICTV, «5 kanal» ve «Prâmıy» (Tonis). Telekanallarnı 200 biñ qırımlı seyir etecek.
Ukrana tele ve radio yayınları meseleleri boyunca milliy şurası tarafından Herson vilâyetinde tele-radio yayınlarnıñ inkişaf etmesini ve işğal etilgen Qırımda yayınlarnıñ pekitilmesini teminleycek strategiya leyhası azırlanılğan. Strategiyanıñ maqsadı – Herson vilâyetini analog ve raqamlı eşittirüvlernen teminlemek, ve bunen beraber Ukrainanıñ cenübiy rayonlarına işğal etilgen topraqlardan yollanılğan yayınlarnı kesmektir.


text:
Dnepr şeer şurası deputatları iyül 27-de keçirilgen nevbetteki sessiya çerçivesinde şeerde vaqtınca işğal etilgen Qırımğa taşıma ve yarımada territoriyasında raatlıqnıñ reklamasınıñ yerleştirilmesini yasaq etti.
Bu aqta Dnepr şeer şurasınıñ matbuat hızmeti bildire.
«Keliñiz, bu meseleni siyasiy saasından ameliy saağa keçireyik. Reklama yasaqtır. Er kes olıp keçkeniniñ (Ukraina şarqında ve Qırımda – QA) ne qadar deşetli olğanını añlay, bu qararğa qol tutmalı», – dedi şeer yolbaşçısı Boris Filatov, deputatlarğa muracaat etip.
Daa iyün ayında Dnepr şeer yolbaşçısı Boris Filatov nevbetteki şeer şurası toplaşuvında Qırımda raatlıq reklamasını yasaq etmek niyeti aqqında bildirdi.
Böyle etip, o, şeerde yaqında teşkil etilgen «Turistik separatizm – STOP» areketine destek kösterdi, onıñ iştirakçileri Qırımda raatlıq reklamasını qopara.
Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım ve Ukrainanıñ qıtaiy qısmı arasında naqliye alâqası qapalı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Rusiye tarafından zapt etilgen Qırım, 2016 senesiniñ masraflarına köre, üçte eki qısımğa dotatsiyalarğa bağlı qala. Ondan da ğayrı, yarımadağa ayırılğan sermiya masrafları «inanılmaycaq qadar arta». Bunı fevral 14 künü Qırım.Aqıqat Radiosınıñ aqşam efirinde Mustaqil içtimaiy siyaset institutınıñ regional programmasınıñ müdiri Natalya Zubareviç beyan etti.
«Qırımda er şey olğanı kibi qala, ayırılğan paranı arttırdılar, o destekke muhtac olğanı kibi, öyle de qaldı. Masraflarğa kelge daa meraqlı. Bu vilâyetlerniñ (zapt etilgen Qırım ve Aqyarnıñ – QA) masrafları inanılmaycaq qadar arta. Sermiyalar büyük masraflarğa ayırıldı, qurucılıqqa, infrastrukturağa. Masraflar, kelirge nisbeten, daa çoq arttı. Rusiyeniñ bütün vilâyetlerinde masraflar 5% arttı, Aqyarda 38%, Qırımda 31% arttı. Öyle ketişattan başıñ aylânır. Bütün vilâyetlerde milliy ekonomikağa 7% qoştı, Aqyarda 51%, Qırımda 56% arttı. Bir buçuq qat östi», – dedi Zubareviç.
2016 senesi dekabr ayınıñ soñunda işğal etilgen Qırımda, ileride qazanılacaq «rekordlı» paralar aqqında raport berip, 2017 senesiniñ bücetini qabul ettiler. Qabul etilgen vesiqağa köre, yarımadanıñ qazançları 132 milliard ruble teşkil etecek, masrafları ise 135 milliard ruble.
Masraflarnıñ eñ büyük qısımını milliy ekonomikağa ayıracaq olalar (50 mlrd. ruble), maarif (31,6 mlrd. ruble), içtimaiy siyasetke (22, 2 mlrd. ruble), sağlıq saqlav saasına (11,7 mlrd. ruble). Mesken komunal hocalıq saasına, medeniyet ve kinemotografiya saalarına er birine 5,5 mlrd. ruble ayırıla.


text:
Kreml kontrol etken Qırım parlamenti çarşenbe künü, oktâbr 19-da, üç komitetniñ yolbaşçısını tayinledi. Aleksandr Şuvalov emek, içtimaiy imaye, sağlıq saqlav ve veteranlar işleri komiteti, İgor Budanov agrar siyaseti, ekologiya ve tabiat resursları komiteti, Nina Permâkova ise medeniyet ve medeniy mirasnı qoruv meseleleri komitetiniñ yolbaşçısı oldı.
Bunı Kreml kontrol etken Qırım parlamentiniñ matbuat hızmeti bildire.
Vladimir Konstantinov bildirdi ki, komitetlerniñ yañı yolbaşçıları – yerli idare organlarında çalışqan tecribeli insanlardır.
Bundan evel Qırım parlamenti Natalya Malenkonı parlament reisiniñ muavini vazifesine, yarımada ükümeti reisiniñ muavini olaraq ise İgor Mihayliçenkonı sayladı.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Rusiye Devlet dumasınıñ deputatı Konstantin Baharev 2017 senesi Qırımdaki bala bağçalarında 9 biñ yañı yer açılacağını aydınlattı. Bunı Kafanews neşiri haber ete.
«Bu sene Federal programma çerçivesinde statsionar bala bağçaları peyda olacaq. Modul bala bağçaları – pek güzel şey... Lâkin anda balalarnıñ sayısı 120-den ziyade olmay. Federal programma çerçivesinde statsionar bala bağçalarını quramız, anda, Sovetler Birliginde olğanı kibi, 300-350 bala qatnaycaq, bu daa da güzel», – dep qayd etti Baharev.
Onıñ bildirgenine köre, «Qırımda bala bağçalarında nevbet meselesi vatandaşlarnıñ içtimaiy qoruma, sağlıq ve mesken-kommunal hocalığı saalarındaki problemler ile aynı sırada qala».
«Bir çoq vatandaş elektron sıra almadı. Şu sebepten nevbette turğanlarnıñ sayısı eksile, lâkin istegenimiz kibi tez degil, çünki qayd olmağanlar qoşulmağa başlay», – dedi Baharev.
Yedinci çağırılış Devlet dumasınıñ saylavları 2016 senesi sentâbrniñ 18-nde Rusiye ve işğal etilgen Qırımda olıp keçti. Ukraina ve Ğarpnıñ bir sıra memleketi olarnı tenqit etti. ABD, Kanada, Frenkistan, İsveç, Büyük Britaniya, Almaniya, Çeh Cumhuriyeti, Türkiye işğal altındaki Qırımda keçirilgen saylavlarnı tanımadılar. Poloniya Tışqı işler nazirligi Rusiye Devlet dumasınıñ saylavlarını umumen qanunğa uyğun olğanını şübege oğrattı. Ukraina Yuqarı Radası sentâbrniñ 20-nde işğal etilgen Qırımda olıp keçken saylavlarnı ve Rusiye Devlet dumasınıñ yedinci çağırılış erkânını qanunsız dep tanıdı.
Qırımdaki bala bağçalarında 20 biñ bala nevbette tura. Qırımnıñ Rusiye ükümeti Aqmescitte 18 bala bağçası qurulacağını vade etti.
Qırımdaki bala bağçalarında olğan nevbetlerniñ artması Rusiyeden Qırımğa çalışmağa kelgen memurlarnıñ çoqlaşmasınen bağlıdır.


text:
Ukraina prezidenti Petro Poroşenko oktâbrniñ 9-nda resmiy ziyaretnen Kyivge teşrif buyurğan Türkiye prezidenti Recep Tayyip Erdoğannen körüşmekte.
Ukraina prezidenti Memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildirgenine köre, ziyaret esnasında Petro Poroşenko ve Recep Tayyip Erdoğan yolbaşçılığı altındaTürkiye-Ukraina Strategik Şuranıñ altıncı toplaşuvı ötkerilecek. Taraflar er bir strategik yöneşlerdeki eki taraflama işbirlikniñ arttırılmasınen beraber, halqara barışıq ve regional telükesizlik meselelerini muzakere etecek.
Strategik Şura toplaşuvı neticesinde bir sıra vesiqalarnıñ imzalanması planlaştırılmaqta.
Poroşenko ve Erdoğan bu yıl sentâbr ayınıñ soñunda BMT Genassambleyasınıñ toplaşuvında körüşken ediler. İşte o zaman Türkiye lideri ukrain meslekdeşinen al-azırdaki ziyaret planlarını muzakere etip, Türkiye Ukrainanıñ mustaqilliginen dünyaca tanılğan sıñırları içindeki topraq bütünligine qol tutqanını tasdıqlağan edi.


text:
Esap-kitap yapılmağan vaziyette
2005 senesi Qırımda kumar oyun merkezlerini qurmaq ğayesi ile Anatoliy Matviyenko seslendirgen edi. «Men bellesem, Ukrainada olğan bütün kazinolarnı qapatıp, olarnıñ inkişafı içün tek bir yer – Qırımda yol bermek kerek edi. Birinciden, raatlıq mevsimini keñişlete bilecek edik. Ekinciden, bu soy biznesni idare eti polur edik. Üçünciden, bu biznes ketirgen paranı kitaplarnıñ neşir etilmesine, medeniyetke sarf etmek mümkün olur edi», – o vaqıt Matviyenko bunı bildirgen edi.
Vaqıt keçken soñ, Qırımnı kumarcılıq zonasına çevirmek fikirni diger Qırım premyeri Anatoliy Mogilev seslendirgen edi. «Qırımda kumar oyunlarına ruhset bermek kerek, dep saya. Er yerde degil de, ayırı zonalarda. Yarımada – insanlar raatlanmaq içün kelgen yerdir. Bu kibi oyun zonaları misal içün, Aqrusiyede bar. Bergiler yüksek olsa, olsun, amma Qırım hazinesi da zenginleşir».
Bloomberg agentliginiñ malümatına köre Qırımda oyun zonasını yapmaqnı Rusiye memurları öz toplaşuvında muzakere ettiler, tedbir 21 mart künü Rusiye ükümetiniñ yolbaşçısı Dmitro Kozaknıñ yolbaşçılığında keçirildi. Agentlikniñ qaynaqları bildirgenine köre, Rusiye Federatsiyasınıñ iqtisadiyat, maliye ve regional inkişafı nazirligine aprel 15 kününe qadar, oyun zonasınıñ meydanğa ketirilüvi ve olması mümkün kâr, em de zararnıñ leyhasını azırlamağa; buyurıldı.
Qırımnıñ sabıq ve şimdiki yolbaşçılarnıñ tüşüncelerinde avcılarnıñ mantığı duyula, olar daa tiri olğan ayvannıñ terisini nasıl qullanmaqnı köz ögüne ketireler, amma keçmek kerek olğan yolnı añlamaydırlar.
Qırımda kumar oyunları içün kelişikli yer yoq
Yarımadanıñ inkişafı boyunjda belli iqtisadiyat mütehassısı Andriy Klimenkonıñ aytqanına köre, kumar oyunları zonalarnıñ quruluvı – iqtisadiyat cietinden keri qalğan regionlarnı inkişaf ettirmek içün dünya tecribesinde qullanılğan belli usuldır. Misal olaraq, ileri ketken Makao ya da Las-Vegasnı ketirmek mümkün.
Rusiye tarihında ise, 2010 senesi Rostov vilâyetinen Krasnodar ülkesi sıñırında açılğan «Azov Siti» oyun zonasını añmaq mümkün. Amma, yaqında iqtisadiy sebeplerden ötrü bu zonanı daa çoq diqqatnı celp etken Krasnodar ülkesindeki Anapa rayonına keçirmek qararı alındı.
Andriy Klimenko emin, Qırımda bu kibi zonanı meydanğa ketirmek içün kelişikli yer yoq. «Qırım de-fakto Rusiye Federatsiyasınıñ qanunları boyunca yaşaycaq, amma, Rusiye qanunlarında, – oyun zonası ayırı bir territorial-memuriy obyekt kibi qayd etilgen. Ekinciden – bu pek müim – Rusiye qanunları boyunca oyun zonaları eali yaşağan şeer – qasabalarnıñ sıñırlarından tış yerleşmek kerek. Bizim ise, eali daimiy sürette yaşamağan, amma celp etici bir yer yoq. Qırımnıñ yalı boyu – bu insanlar yaşağan bir mekândır», – bunı mütehassıs QırımAqiqatqa añlattı.
Kazinoda oynamaq içün angi oyuncı trennen kelir?
Oyun zonasınıñ muvafaqiyeti yalıñız oyunlarnen belgilenmey. Adetince, bu eglendirme sanayısıdır. Misal içün, bir asırlıq tarihke malik Monte-Karlo – bu, yüksek dereceli raatlıqnıñ merkezidir, anda ralli keçirilip, çeşit şou ve moda kösterile.
Andriy Klimenko sual bermekte: «Bütün dünyadan zengin adamlar nasıl etip, uçıp ya da kendi yahtalarında Qırımğa kelip olacaqlar? BMT Baş Assambleyasınıñ alğan rezolütsiyasını köz ögüne alsaq, halqara avia şirketleri ve deñiz naqil şirketleri içün belli bir sıñırlar kirsetildi. Zenginler isteklerini yerine ketirmek içün trenlerge minmezler».
Bundan da ğayrı, «Azov Siti» Anapağa köçse, raqiplik ösecek. «Qırım zonası içün yekâne müştire Rusiye vatandaşları olsa, olar Qırım ya da Anapağa ketecekler, – bu sual açıq qala».
Qırımtatarlar kesen-kes qarşı çıqalar
2005 senesi Qırımda Las-Vegasnı qurmaq ğayesini Meclis begenmedi. Onıñ lideri Mustafa Cemilev «yarımada sakinleriniñ medeniyet ve din mensüpligi sebebinden» bu teklif qabul etilmesi mümkün olmağanını bildirdi.
Qırım müftisi muavini Ayder İsmailovnıñ qayd etkenine köre, kumar oyunları er angi şekilde yasaqlanıla. Onıñ içün bu kibi tekliflerge musulman ealisi menfiy qıymet kesecek. Aytqanına köre, bu kibi biznes ahlâqsızlıq ve cinayetçiliknen belgilenecek. «Bu soy biznes özünden – özü bir de bir territoriyada peyda olmay. O adetince bir çoq aqibetlerge ketire ve oña er türlü din tarafından menfiy qıymet kesile», – dedi müftiy muavini.
Oyun zonası çeşit aqibetlerni ketirmemesi içün, mütehassıslarnıñ fikirince, uquq-qorçalayıcı organlar eyi çalışmaq kerekler, bui se, işğal etilgen Qırımda aman-aman imkânsızdır.


text:
İyülniñ 8-nde Büyük Britaniya TİN Qırımda insan aqları bozuvları aqqında yazılğan «İnsan aqları ve demokratiya – 2020» esabatını yayınladı.
Esabatta, işğal etilgen Qırımda ve qomşu Rusiyede diniy ve milliy azlıqlarnıñ ve dissidentlerniñ taqip etilüvi devam etkeni aqqında yazıla.
«Diniy azlıqlarnıñ taqipleri, şu cümleden ekstremistler dep adlandırılğan ve bu sebepten yasaq etilgen İyegova Şaaatlarınıñ tutulması da devam etti. Qırımda, asılında Rusiye akimiyeti azlıqlar ve dissidentlerni esassız tevqif etmege, iskencelerge oğratmağa ve qorqutmağa devam etti. Qırımda ve Rusiyede eñ azından 109 siyasiy mabüs apiste, olardan 72 qırımtatar, çoqusı yaramay şaraitte tutuldı, iskencelerge oğratıldı», – dep yazıla esabatta.
Bundan ğayrı, esabatta kösterilgen malümatqa köre, Rusiye halqara monitoring teşkilâtlarnıñ Qırımğa kirişine izin bermege çağıruvlarnı körmemezlike ura.
Ukraina TİN başı Dmıtro Kuleba Avropa Şurasınıñ Baş kâtibi Marieya Peyçinoviç-Büriç ile Qırımdaki insan aqları vaziyetine dair mahsus bir esabat azırlanılmasını muzakere etti.
Evel, Marieya Peyçinoviç-Büriç, iyülniñ 7-nde Vilnüste Ukrainada islâatlar meselelerinden Dörtünci konferentsiyanıñ açıluvındaki çıqışı vaqtında teşkilâtnıñ işğal etilgen Qırımdaki insan aqları vaziyetinden raatsız olğanını ayttı.
Hatırlatamız, Avropa Şurası Parlament assambleyası iyünniñ 23-nde aqşam Rusiye işğal etken Qırımda qırımtatarlarnıñ aqları aqqında qararnı qabul etti. Daa evel berilgen malümatqa köre, PACE musaviylik ve ayırımsızlıq meseleleri komiteti yarımadada qırımtatarlarnıñ aqlarını qoruv rezolütsiyasına teklif etilgen Ukraina tüzetüvleriniñ ekseriyetini qabul etti.
Ukraina eyyeti Avropa Şurası insan aqları komissarı Dunâ Miyatoviç ile baarde körüşip, Qırımda insan aqları vaziyeti, insanlarnıñ ğayıp oluvı ve qanunsız apis cezaları, qırımtatarlarnıñ aqlarını qoruv meseleleri ve Rusiyeniñ Qırımtatar Milliy Meclisini «terror teşkilâtı» olaraq tanıma qararınıñ lâğu etilüvi aqqında laf etken edi.


text:
Boris İvanoviç başta İlbaşı Putinnıñ yıllıq yullamasına şäxsi mönäsäbäten belderde: “Bu yullamanı säyäsi wasıyätnamä dip añlaw döres bulmas, asılda, İlbaşı xalıqnı borçığan problemalarğa iğtibar yünältte”, - dide ul. Anıñ fikerençä, tuzğan toraq häm yullar salu xästärlege federal' qazna xisabına bulırğa tieş. Moña qädär ölkä yulların tieşle sıyfatta totunı Yul fondı xisabına üzebez başqara kildek. Xäzer isä bu fond ta beterelde, aqça, nigezdä, Mäskäwdä tuplana.
Cirle parlament räise äytüençä, ölkäneñ iqtisadi xäle yaxşıra bara: İdelbuyı Federal' okrugında iñ yaxşı 5 töbäk sanına keräbez ikän. 2 – 3 yıl elek 14-15-nçe urınnarda ğına idek. Qısqa ğına waqıt eçendä ölkä iqtisadına 4 milliardqa yaqın investitsiä kertelde, dide Boris İvanoviç. Ul cegärle tatar eşmäkärlären dä telgä aldı. Äytik, Räxim Kamaev kredit yärdämendä taşlandıq xälgä töşkän fermanı ayaqqa bastırğan. Ä Yaña Malıqlı rayonınıñ buş yatqan cirlären Serğaç yağı yegetläre qullanışqa kertkännär.
Boris İvanoviç başqa möhim mäslärgä dä tuqtaldı: awıl cirendä eşsezlek arta bara, demografik krizis däwam itä, xatın-qızlar bala tabuğa aşqınıp tormıylar, Semberdä balalar baqçasına çiratnıñ zur buluı, xalıqnıñ otışlı uyınnar belän mawığuı… Mäläkästä xätta, fatirların ottırıp, suqbay xälenä töşkän pensionerlar da terkälgän.
Yomğaq süzendä parlament başlığı İlbaşı Putinnıñ öçençe märtäbä saylanırğa telämäwenä, dimäk, Konstitutsiäne bozmawına yuğarı bäya birde.


text:
Ärbir ata –ananı balağa bilim beru mäselesi tolğandıratını anıq. Balası mektepke bararda özine bilim berudiñ mañızdılığı, qajettiligi, sapası turalı swraq qoyadı. Al, qırküyek ata-analar üşin tipti mazasız ay. Olar balalarımız mektepke baradı dep quanudıñ ornına, qalay oqıtamız dep alañdaydı. Sebebi, ata -analardıñ aldında kürdeli mäselelerge tap boladı. Mäselen, olar üşin jaqsı bilim beretin mekemeni, bilikti mwğalimdi tañdau da oñayğa soqpaydı. Jalpı alğanda, jaña oqu jılı eldi eleñ etkizetin jañalıqtarmen bastaldı. Alğaş ret elimizdegi mektepterdiñ birinde «YU» sınıbı aşıldı. Ärine, bwl birinşi sınıpqa kelgen oquşılardıñ köptiginen ekeni belgili. Onsız da bala sanı tolıq sınıptar şekten şığıp, «A» dan «YU»-ğa kelip biraq jetti. Bwl mekteptegi orın jetispeuşiliginiñ anıq körinisi. Eger bilim mekemeleri halıq sanın esepke alıp salınğan jağdayda bwlay bolmas edi. Pandemiya- bizdegi densaulıq saqtau jüyesiniñ qanday deñgeyde ekenin aşıp körsetken sekildi, «YU» sınıbınıñ aşıluı bilim salasındağı kemşilikterdi jayıp saldı.
Internet, bwqaralıq aqparat qwraldarı tügeldey jağımsız jañalıqtardı jazuda bir-birinen asıp tüsedi. Onday habarlar adamdı küyzeliske wşıratuı mümkin. Tipti özge elder bizdegi balalarğa qatıstı zorlıq-zombılıq oqiğalarına, mektep oquşıları baratın dalada ornalasqan därethanalarğa, qauipsizdik şaralarına qarjınıñ bölinbegenine, qattı qorqıp suicid jasağan balalar sanınıñ ösip ketkenine tañ qaladı. Ata-analar osınıñ bärin BAQ pen ğalamtordan oqıp bilip otırğannan keyin bizdegi bilim beru jüyesine bey-jay qaray almaydı. Oğan aqparattıñ qoljetimdi boluı da äser etetini anıq.
Degenmen, memleket basşısınıñ mekteptegi bilim sapası, onıñ qoljetimdiligi, bilim beru bağdarlamaları men jobaların damıtu, jetildiru mäselelerine ünemi toqtalatındığı kezdeysoq emes. Sebebi, salada kezek küttirmey şeşudi tüyitkil jayttardıñ bar ekeni belgili. Onı respublika basşıları ğana emes jergilik bilik ökilderi, şeneunikter men ata-analar birigip talqılap şeşui tiis.
Jıl sayın jaña pänder qosılıp, bwrınğısın alıp tastaladı. Oqu bağdarlamalarınıñ ünemi özgerip twratındığı qoğamda keñinen talqılanıp keledi. Mäselen, "Älippe" men «Bukvar'» bağdarlamada birese payda boladı, birese onı alıp tastaydı.
Mwğalimderge arnalğan oqulıqtardı, bağdarlamalardı, kurstardı jañartuğa jıl sayın memlekettik byudjetten qanşama qarjı bölinetinin eseptey beriñiz. Bwğan ondağan mektepter, kitaphanalar salıp, komp'yuterlik sınıptardı jabdıqtauğa bolar edi. Ärine, köpşilik mektep bağdarlamasınıñ twraqtı bolğanın qalaydı. Bwrınnan oqıtılıp kele jatqan pänder wrpaqtar arasındağı «köpir» bolğandıqtan ğana emes, bilimniñ irgetası ekendigine, onı oqığan bala keyin bilimdi jasqa aynalatına senimdi boluımız qajet. Qazir sabaqtı balamen birge ata-ana da qosılıp oqidı. Sondıqtan, ärkim jüyedegi özgeristerden tügeldey habardar. Bilim sapasın jaqsartuğa mwğalimmen qosa oquşılardıñ äke-şeleri de müddeli.
Sabaqtıñ mazmwnı, tapsırmalar, swraqtar, ata -analarmen talqılanatın taqırıptar bwl bölek äñgime. Älbette, cifrlandıru jağdayında äleumettik jeliniñ ıqpalı küşti. Qazirgi uaqıtta QR Bilim jäne ğılım ministrligi sınğa birden jauap bere bastadı. Oğan qosa, ädebietterdi, oqulıqtardıñ mazmwnı men testileu mäselelerin jañartuı quantadı. Biraq bäribir oqu jüktemesi balalarğa auır tiedi. Keybir joğarı sınıpta ötui tiis taqırıptar bastauış sınıpta oqıtıladı. Qazaqstannıñ qalıptasuı men qazaq handarınıñ rölin zertteuge eşkim qarsı emes. Biraq 3-sınıpta Täuke hannıñ "Jeti Jarğısın", "Añıraqay" men "Orbwlaq" şayqastarınıñ ayırmaşılıqtarın tüsindiru qiın. Älbette, memlekettik sayasat pen nasihat, patriotizmdi qalıptastıru soğan tärbieleu mektep bağdarlamasında körinis tabuı kerek. Biraq 2021 jılı şıqqan «Poznanie mira» oqulığında "Tomiristen wrıs aldında jäne parsılarmen şayqastan keyin ne turalı swrar ediñiz?" degen saual 1-sınıptıñ balasın twrmaq ülken kisiniñ özin oyğa qaldıradı.
Jwrtşılıq eki auısımdı, tipti üş auısımdı mekteptegi bilim beru jüyesine eti üyrenip ketti. Al şın mäninde bwl soğıs pen migraciyalıq dağdarıstı bastan keşirgen kedey elderge ğana tän. Onda auısımdıq oqıtu dağdarıs kezindegi uaqıtşa jağday retinde qabıldanadı. Biraq Qazaqstanda barlıq mektep oquşılarınıñ 80% -ğa juığı eki auısımdı mektepterde oqidı. Bwl ürdis jağdaydıñ naşarlağanın körsetedi. Üş auısımdı mektepter sanı azayudıñ ornına ösip keledi. 2015 jılı onday 87 bilim oşağı bolsa, 2021 jılı 130-ğa jetti. Al, ğalamtor beti Bilim jäne ğılım ministrliginiñ uädeleri men jobalarına tolı. Qazaqstan 2016 jıldıñ özinde üş auısımdı mektepterdiñ sanın eki esege qısqartpaq bolğan. Boljam boyınşa, 4 jıl işinde Qazaqstanda kem degende 500 000 mektep ornı jetispeytin boladı. Qazirdiñ özinde 220 mıñnan astam orın tapşı. Biraq onı şeşu üşin naqtı şeşim qabıldanıp jatqan joq. Joğarıdağılar tek halıq arasındağı demografiyalıq ösimdi alğa tartıp, qarjılandırudıñ joqtığın aytumen şekteledi. Dwrıs jasalmağan jobalar, qwrğaq uäde osınıñ bäri memlekettik basqarudağı dağdarıstı rastaydı
Salada bwdan özge de problemalar jetip artıladı. Bastauış sınıp oquşılarınıñ tegin tamaqtanbauı, qosımşa sabaqtardıñ ötkizilmeui, ğalamtorğa qatıstı tehnikalıq aqaular da ata-anaları üşin ülken kedergi. Ärine, onı aytpay ketuge bolmaydı. Osınıñ barlığı barlığı balalardıñ sapalı bilim aluına öz kedergisin keltirip jatır. Jalpı, üş auısımdı oqıtu, bayau qosılatın internet, sınıptardıñ tolıp ketui men mwğalimderdiñ jetispeuşiligi jağdayında sapalı bilim jayında söz qozğaudıñ özi artıq.
Sondıqtan, ata-analar az da bolsa sapalı bilimge qol jetkizu üşin ülken qalalar men audan ortalıqtarına köşip älek. Al, auıldardağı mektepter bos qalıp jatır. Bwl tañqalarlıq jağday emes. Qayta bwl bilim beru salasındağı tüyitkil mäseleni aşıp körsetti. Oğan qoğam bolıp, memleket bolıp nazar audarmasa, onıñ tüyini jaqın arada şeşilmeydi. Osığan qarap balalardıñ ğana emes, bükil wlttıñ bolaşağı ne bolmaq, degen oy tuındaydı.
A+ saraptama ortalığı


text:
Letuçaya Törkiyädä yal itä
Yelena Letuçaya sośial’ mediağa fotoräsemnären quyğan
Rusiyäneñ tanılğan televideniye yoldızlarınnan Yelena Letuçaya tormış iptäşe belän Törkiyädä yal itä.
Antaliyanıñ Bäläk ilçäsennän töşerelgän fotoräsemnären sośial’ mediağa quyğan tanılğan yoldız Törkiyäne yaratuın da citkergän.
Letuçaya plyajdan töşergän qayber räsemnären quyıp, tübändägeçä yazğan: “Plyajda soqlanıp yatam.”
Letuçaya ikençe fotosüräte astına isä “Kiçke yöreş” digän.
Bäyläneşle xäbärlär
TRT WORLD FORUM 2021: Klimat krizisı belän köräş yulları
Angliya wäkile Bridge: “Törkiyä bik möhim iq’tisad. Tübän häm nul’ uglerod citeşterä aluı cähätennän dä möhim il”
Kuşadasına ike kruiz qorabı belän 570 turist kilde
Aydınnıñ Kuşadası ilçäsenä berse Norvegiya, ikençese Bagamı bayraqlı ike kruiz köymäse belän 570 turist kilde


text:
İşğal etilgen Aqmescitte oktâbr 15 künü keçirilmesi planlaştırılğan gürcistan yırcı ve bestekâr Nino Katamadzeniñ kontserti lâğu etildi.
Bunı Qırım akademik muzıkalı teatrine esaslanıp, 15 minut saytı bildire.
Aynı zamanda, yırcınıñ resmiy saytında kontsertler bütün Ukrainada lâğu etilgeni aqqında bildirile.
«Ukrainada ağır içtimaiy-siyasiy vaziyeti sebebinden 2014 senesine planlaştırılğan gastroller lâğu etile. Satın alınğan bilet parası oktâbr 15 kününden qaytarılacaqtır», – denile beyanatta.
Tedbir teşkilâtçıları afu soraylar ve gastroller kelecek sene keçirilecegini bildireler.


text:
Siyasetşınas, Ukraina Tış işler nazirliginiñ haber departamentiniñ sabıq müdiri Oleg Voloşin aytqanı kibi, yaqın kelecekte Ukraina nezaretine Rusiye tarafından işğal etilgen Qırmını qaytarmağa yardım etecek mehanizm yoqtır.
Bunı o oktâbr 20 künü Qırım.Aqiqat Radiosınıñ saba efirinde bildirdi.
Onıñ fikrine köre, Ukrainanıñ BMT Havfsızlıq şurasındaki azalığı Qırım meselesini al etmege imkân berecegi aqqında bildirüv yañlıştır.
«Ukraina vatandaşlarını kene de aldatalar, çünki Ukrainanıñ BMT Havfsızlıq şurasındaki azalığı ve Qırımnıñ qaytaruv imkâniyeti arasında iç te bağ yoq. Bugün aqiqiy ekspert, siyasetşınas, cenkten ğayrı Qırımnı Ukraina nezareti altına artıq iç bir mehanizm qaytarmaycağını aytır», – dey siyasetşınas.
Ukraina, BMT Havfsızlıq şurasınıñ azası olıp, işbu teşkilâtnıñ işğal etilgen Qırım ve Rusiyeniñ Donbasstaki istilâsına diqaqatını celp etmege imkân berir, dep tüşüne Ukraina Tış işler nazirliginiñ hususiy vazifeleri boyunca elçisi Dmitriy Kuleba.
Oktâbr 15 künü Ukraina, memleket-azalarınıñ 177 reyini alıp, 2016-2017 ss BMT Havfsızlıq şurasınıñ azası oldı.
Ukraina Yuqarı Radası 2014 senesi fevral 20 kününi Qırımnıñ muvaqqat işğaliniñ başlanuv tarihı olaraq belgiledi. Ğarp memleketleri Qırım işğalini tanımay ve bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsete. Rusiye yarımadanıñ işğalini red ete ve bunı «tarihiy adaletniñ qaytarılması» olaraq adlay.


text:
Edib Efendi ve "Sefernâme"
Hazırlağan: Ufuk Aykol
17-nci asırda yaşağan Qırımlı şair Edib Efendiniñ eñ müim eseri olaraq qabul etilgen "Sefernâme" körsetile. Çünkü bu "Sefernâme", Qırımtatar edebiyatı içün olğanı qadar, tarihi içün de birinciden müim bir eserdir. Bu eserde Qırımtatarlarnıñ 17-nci asırda Lehistanğa çıqqanı seferi añlatıla. Polşa kralı IV. Vladislavğa qarşı Ukrayna Hetmanı Bogdan Hmelnitksiyge qol tutmaq içün Qırımtatar ordusınıñ Orqapı seraskeri olğan Arğınlardan Toğay Beyniñ seraskerleriginde seferge çıqqan. Bu seferde Qırımtatarlarnıñ cenkke nasıl ketkeni ve türlü cenk işleri añlatıla. Bu manzum destan 17-nci asırnen alâqalı tarihiy, siyasiy ve ictimaiy mevzularda pek qıymetli malümatlar bere.
Toğay Beyniñ bu seferi Qırım, Lehistan ve Ukrayna tarihi içün müim vaqialardan biri edi. Osmanlı İmperiyası ve Qırım Hanlığı, Lehistanğa qarşı isyan etken Ukrayna Hetmanı Hmelnitskiyge qol tutaraq Şarkiy Avropada büyük bir devlet olğan Lehistanğa qarşı bir müttefik peyda olğanını istegen edi. Bundan ğayrı "Sefernâme" bir Qırımtatar askeriniñ cenk içün neler yapqanını ve bu tarihiy vaqianıñ nasıl olğanını manzum şekilde añlata. Bu sebepten Edib Efendiniñ eseri Qırımtatar edebiyatı içün olğanı qadar Qırımtatar tarihi içün de ğayet müimdir dep aytmağa mümkün.
Sefernâme
Yigit qolunda qamçı bar, "Men!" degenge ceza bar.
Ey, oğlanlar, toplaşıñ, tezden bizge sefer bar.
Alaşalar nallansın, oq yayları maylansın,
Eger ağaç baqılıp, qavurmalar qaynalsın.
Al qılıçnı asqıdan, çek qayraqnı yüzüne,
Qılıçıñ eger aq bolsa, qara tüşmez közüñe.
Eki tırşav, bir arqan asıñız eger qaşına,
Qızıl meşin nazarlıq taqıñız atnıñ başına.
Seferlik atnı semirtme, dönen bolsa arımaz,
Semiz atıñ yol almaz, barğandan soñ yaramaz.
Çekmeniñni tartıp kiy, qalpağıñnı basıp kiy,
Yolda yoqtır anayıñ, keregiñni baqıp cıy.
Keldi emir saraydan, çıqtıq yolğa Mamaydan,
Duamnı aldım anaydan, oqlarımnı babaydan.
Tal terektir mamaylar, yav yürektir mamaylar,
Erdel aşıp sefer bar, elâl etiñ anaylar.
Egerlendi çal torı, başı yıldız qaşqadır,
Han qolunda yigit köp, Mamay begi başqadır.
Yetmiş çora yanında, at oynatıp çıqtılar,
Yetmiş ana yetmiş tas suv septirip çıqtılar.
Dua etip anayım, çıdamadı bayıldı,
Yetmiş atnıñ tozanı tuman bolıp cayıldı.
Toplaş boldı bizlerge Ğazı Kermen çölünde,
Qızıl yavluq, qara qamçı cümlemizniñ elinde.
Tattan keldi odaman, Kefe tübü qaraman,
Barın, Arğın, Qart Qıpçaq cümlesinden qocaman.
Davul-zurna, toy-bayram, yedi künde toplaştıq,
Yetmiş qurban çaldırıp, cav yolların oylaştıq.
Yedi biñ oğlan bir bolıp, atnı suvdan teptirdik,
Yedi saat bir tınış Aq Cılğada keçirdik...
Erdel şeeri aq şeer, qocamandır camisi,
Bu şeerde qatıştı bizge Bogdan töresi.
Bogdan bayar zor bayar, ediyesi qırqlama:
Qırq ayğırman, qırq buğa, cümlesi ep saylama.
Han çadırı qarşına quruldı bayar çadırı,
Sıylavına qoydılar sıylamacı batırnı.
Adil Geray Bogdanman keñeştiler tañğacek,
Qopay lehli panınıñ qopaylığın alğancek.
Qara quşlar ileri, eki qolda Aq quşlar,
At nallanır, qayraq oynar, ağartılır qılıçlar.
Haber aldıq, yolumız bataq orman, aq tiken,
Bu seferge sav ketip, kimler sav qaytar eken?
Bizler qıpçaq oğlumız, çamurğa batar çıqarmız
Küneş çıqsa qurutır, suv tapılsa çayqarmız.
Baş yazısın köz körer, yigit er şeyge köner,
Can qurtulsa selâmet, ağuv accı em öter.
*Adil Geray Han vaqtında Qırımtatar ordusınıñ cenkke hazırlanuvını añlatqan bu destan muellifniñ şair olaraq ustalığını ve Qırımtatar tilinin qadimiy inceliklerini köstergeni cietinden de güzel bir numünedir. Dört yüz yıl evel yazılğan bu manzum destanda qullanılğan til ile bugün Anadoluda ve Dobrucadaki Qırımtatar köylerinde qullanılğan tilniñ aynı olğanı diqqat çekmektedir.
LUĞAT
Alaşa: İğdiş edilmiş at, aygır
May: Yağ
Maylansın: Yağlansın
Qayraq: Biley taşı
Tırşav : Atın iki ön ve bir arka ayağını bir araya getirip bağlayan bağ
Arqan : Kalın ip, urgan.
Eger qaşı: Eyerin ön ve arka taraflarındaki çıkıntılı bölüm
Dönen : Dört yaşında at
Semirmek: Tavlanmak (hayvan için), beslenmek
Semirtmek: Tavlandırma işi (hayvan için), beslemek
Arımaq: Çabuk yorulmak
Arımaz: Çabuk yorulmaz
Semiz: Tavlanmış (hayvan için), beslenmiş
Çekmen: Asker kaputu
Mamay: Adını Mamay Mırza’dan alan Kırım’ın muhtelif yerlerinde kurulmuş köy ve yerleşim yeri isimleri
Tartmaq: 1) Çekmek, 2) Öğütmek, 3)Vurmak
Tartıp: Çekip, çekerek, üstüne oturtup
Cıymaq: Toplamak, yığmak
Cıy: Topla
Tal : Dal
Terek: Ağaç
Tal terek: (metinde) Bir ağacın dalları gibi çok
Erdel : Günümüzde Podolsk Şehri
Yav: 1) Uyanık, 2) Düşman
Yav yürek: (metinde) cesur yürekli
Çal torı: Qır renkli fakat kuyruğu kara at
Qaşqa : Yıldız
Çora: Köle
Çıdamaq: Dayanmak
Çıdamadı: Dayanamadı
Tozan: Toz
Tuman: Duman, is
Tattan: Kırım’ın Yalı Boyu ve Yayla Dağı bölgesi
Odaman: Çobanların başı; (metinde) lider, Tat Beyi
Qaraman: Qaraman: Anadolu’dan gelip Kefe Bölgesi’ne yerleşen halk, Karamanlılar
Barın, Arğın, Qart Qıpçaq: Kıpçak - Tatar kabilelerinin isimleri
Cav: Düşman
Tınış: Bir an, lahza
Cılğa: Dere yatağı, vadi
Bogdan: Bugünkü Ukrayna’nın batı bölgesi
Bayar: Bey
Bogdan Bayar: Bogdan Beyi
Saylama: Seçme
Sıylavına: Ziyafetine, ikramına
Sıylamacı: Ziyafet veren, ikram eden
Batır: Bahadır, yiğit
Gazi Kermen: Günümüzde Kahovka şehri yakınlarında olan Kırım Hanlığı Kalesi
Yavluq: Mendil
Keñeşmek: Danışmak
Qopay: Övünmeyi seven, bazı kaynaklarda 1) Av köpeği, 2) Sevindirik kişi anlamları da var
Pañ: 1) Yanlış, 2) Sahte, 3) Kadın fesleri üzerindeki sahte süs paraları
Qopay lehli panınıñ: (metinde) Övünmeyi seven Lehli ukalâlığını
Qaytmaq: Dönmek
Qaytar: Döner
Çayqamaq: Yıkamak, çalkalamak
Çayqarmız: Çalkalarız
Könmek: Alışmak
Köner: Alışır
Ağuv: Zehir
Ötmek: 1) Ekmek, 2) Geçmek, 3) Kuş cıvıltısı


text:
Qırımnıñ sabıq Rusiyege tabi sağlıq saqlav naziri Pötr Mihalçevskiy mahkemeniñ oturışuvından soñ, qanunğa qarşı bir şey yapmağanını ve 2014 senesinde «referendum»da iştirak etmegenini söyledi. Bunı Qırım.Aqiqatnıñ muhbiri bildire.
Pötr Mihalçevskiy: «Men, ifade uyğun olsa, tarihnıñ katogı astına tüştim. Qanunğa qarşı bir şey yapmadım. Qırımnıñ Rusiyege qoşulması boyunca «referendum»nıñ teşkil etilmesine alâqam yoq, «referendum»da iştirak etmedim», – dedi.
Onıñ advokatları da, mahkemeniñ qararı ile razı olmağanlarını ve appelâtsiya bereceklerini bildirdiler.
Herson şeer mahkemesi yanvarniñ 8-nde Qırımnıñ sabıq Rusiyege tabi sağlıq saqlav naziri Pötr Mihalçevskiyni tevqif etti. Böylelikle o, fevralniñ 5-ne qadar apiste bulunacaq.
Mihalçevskiyniñ işi boyunca mahkemede qabaatlav tarafı onıñ 60 künge tevqif etilmek kerekliginde israr ete edi.
Mihalçevskiy yanvarniñ 5-nde Ukraina Cinaiy kodeksiniñ 111-nci maddesi (devletke hainlik) boyunca cinayet işlegeninde töhmetni imzaladı. Maddeniñ sanktsiyası, 15 yılğace muddetke azatlıqtan marum etüv şeklinde cezalavnı közde tuta.
Yanvarniñ başında Ukraina Telükesizlik hizmetiniñ hadimleri Qırımnıñ sabıq Rusiyege tabi sağlıq saqlav naziri Pötr Mihalçevskiyniñ Kyivde bulunması faktını tayin ettiler.
2014 senesi iyünniñ 10-nda Qırımnıñ Rusiyege tabi sağlıq saqlav naziri Pötr Mihalçevskiy öz istegi ile istifa etüv aqqında ariza yazdı. Qırımnıñ Rusiyege tabi yolbaşçısı Sergey Aksönov, Mihalçevskiyni «madde boyunca» işten boşamamaq içün istifa etmege mecbur etkenini söyledi.


text:
Rusiye prezidenti Vladimir Putin ükümet ve ilimler akademiyasına Rusiye tarafından işğal etilgen Qırım tarihı boyunca «temelli ilmiy işni» sımarladı, – dep bildirdi dekabr 16 künü Radio Svoboda.
Neşir haber etkeni kibi, 2017 senesi dekabr 1-ne qadar yekünlenmesi kerek olğan iş içün mesülietli olaraq Vladimir Putin Rusiye baş naziri Dmitriy Medvedevni tayinledi.
2014 senesi fevral soñunda mart başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Rusiyede «Hizb ut-Tahrir işi» boyunca 15 yılğa azatlıqtan mahrum aqyarlı Ruslan Zeytullayev, 2018 senesi mayıs ayında telükesizlik hadimleri tarafından Hayto (Tılovoye) köyünde tutulğan bu işniñ yañı iştirakçisi – Enver Setosmanovğa qarşı şaatlıq etmege red etti. İyülniñ 24-nde bu aqta Azatlıq Radiosı rus bölüginiñ muhbiri Anton Naumlük haber etti.
Onıñ malümatına köre, FSB hadimleri Zeytullayevni Başqortıstannıñ Salavat koloniyasında ziyaret etip, Seytosanovğa qarşı şaatlıq yapmağa talap etken ve red etken taqdirde, şaatlıq etmegeni içün onıñ özüne qarşı cinaiy iş açacaqlarınen qorquzğanlar. Zeytullayev Rusiye Anayasasınıñ 51 maddesine bazanıp red etken. Redni vesiqalandırmaq içün şaatlar davet etilgen, Zeytullayev onı da imzalamağa red etken. Bu maalde iç bir adliyeci yoq eken, FSB hadimleri ise yerli soyları olaraq, Qırımda çalışqan meslekdeşleriniñ avalesini yapa ekenler.
«Seytosmanov Rusiyede yasaqlanğan Hizb ut-Tahrir firqasına alâqadar olğanında qabaatlana. Tahqiqatnıñ versiyasına binaen o, «Aqyar bölüginiñ» azası eken, faqat onıñ işi ayrı bir iş olaraq baqılmaqta. Qabaatlağan taraf bölük teşkilâtçısı Zeytullayev olğanını iddia ete ve bu mesele Şimaliy –Kavkaz okrugınıñ arbiy mahkemesinde keçken ilk mahkeme oturışuvında tasdıqlanğan edi. Sunıñ içün Seytosmanovqa qarşı yapılğan şaatlıq Zeytullayevniñ özünen ve bu iş boyunca mahküm etilgen Rustem Vaitov, Ferat Seyfullayev ve Nuri Primovke de alâqası bar. Tahqiqatçı qorquzğanına baqmadan 51 maddege bazanıp şaatlıq etmeyüv, onıñ uquqiy ceetten tamamile aqlı olğanını köstere», – dep ikâye etken Azatlıq Radiosınıñ muhbirine adliyeci Emil Kurbedinov.
Enver Seytosmanov Rusiye Cinaiy kodeksiniñ 205.5 maddesiniñ 2-nci qısmı boyunca «Terroristik teşkilâtnıñ faaliyetinde iştirak etüv»de qabaatlana. Rusiye telükesizlik hadimleri ağa-qardaş Ernes ve Enver Seytosmanovlarnı mayısnıñ 10-nda Aqyarnıñ Balıqlava rayonındaki Hayto (Tılovoye) köyünde, anda yapılğan tintüvlerden soñ tutıp aldı.
Daa soñra Ernes yiberildi. Enverge cinaiy işniñ açılması boyunca qarar taqdim etildi. Ertesi künü Rusiyeniñ kontroli altındaki Aqyarnıñ Leninskiy rayon mahkemesi Enver Seytosmanovnı tevqif etti.
Mevzuğa dair: Terrorizm şübhesi ile parmaqlıqlar artında: daa bir qırımlı «Hizb ut-Tahrir işi» boyunca tevqif etildi»
Zeytullayev Rusiyede ve ilhaq etilgen Qırımda yasaqlanğan «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtınıñ bölügini teşkil etkeninde qabaatlanıp mahküm etilgen edi.
2017 senesi iyül ayında Rusiye Yuqarı mahkemesi Zeytullayevniñ apis müddetini 15 yılğa arttırdı. Buña cevap olaraq Aqyar sakini açlıq ilân etti. «Hizb ut-Tahrir» halqara islâm siyasiy teşkilâtı, bütün musulman devletleriniñ islâm halifeligine birleştirilmesini öz maqsadı olğanını ayta, amma olar, bu maqsatqa irişmek içün terroristik usullarnı red ete ve Rusiyede adaletsiz taqip etilgenini ayta. Rusiye Yuqarı mahkemesi 2003 senesi «Hizb ut-Tahrir» teşkilâtını «terrorist» birleşme cedveline kirsetip, onı yasaq etti.
«Hizb ut-Tahrir davası» boyunca apiske alınğan ve mahküm etilgenlerniñ imayecileri olarnıñ taqip etilmesi diniy sebeplernen bağlı olğanını tüşüne. Adliyeciler qayd etkenine köre, Rusiye uquq qoruyıcı organları tarafından bu dava boyunca taqip etilgenler – ekseriyeti qırımtatarlar ve ukrain, rus, tacik, azeri ve islâm dinini kütken diger millet vekilleri. Halqara uquq işğal etilgen topraqlarda işğalci devlet qanunlarını kirsetmege yasaqlay.


text:
Rusiye prezidenti Vladimir Putin Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıy ile ötkerilmesi muzakere etilgen körüşüvde eki taraflı munasebetlerni laf etmege azır, amma Qırım meselesi köterilmeycek, dep bildirdi cuma künü Putinniñ matbuat kâtibi Dmitriy Peskov.
«Prezident özü eki taraflı munasebetler aqqında laf etmek mümkün, dep ayttı, ammma Qırım degen bir mevzu yoq. Şunıñ içün muzakere etilecek şey yoq», – dep bildire Peskovnıñ aytqanlarını TASS agentligi.
Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıy aprelniñ 20-nde içtimaiy ağlarda video aydınlatıp, Rusiye lideri Vladimir Putinge «cenk olğan Donbasnıñ er angi yerinde» körüşmege teklif etti.
Putin, memleketler arasındaki munasebetlerni kelişken vaqıtta muzakere etmege azır, amma Donbasta degil, Moskvada, dep bildirdi. Ukraina Rusiye işğal etken yarımadanı işğalden qurtaruv halqara meydançığı olacaq «Qırım platforması» quruluvı teşebbüsini köstere.
Ukraina prezidenti ofisiniñ reber muavini İğor Jovkva «Qırım platforması» boyunca halqara sammit Ukrainada 2021 senesi avgustnıñ 23-nde olacaq, dep bildirgen edi.
Ukraina Tış işler naziriniñ birinci muavini Emine Ceppar Qırım.Aqiqat Radiosınıñ yaynında, kelecek yılnıñ mayıs ayında keçirilmesi planlaştırılğan yarımadanı işğalden azat etüv «Qırım platforması»sammitiniñ neticelerine köre muvafıq beyanname qabul etilecek, dep bildirdi.
Rusiye Tış işler nazirliginiñ spikeri Mariya Zaharovanıñ aytqanına köre, Rusiye tarafı Ukraina teşebbüsinen keçirilecek Qırım platformasında iştirak etmege azır, amma meydançıqta yarımada problemleri muzakere etilmeli – suv teminlevinden naqliyatqa qadar.
«Qırım platforması»
Qırımnı işğalden qurtaruv halqara meydançığı (Qırım platforması) – Ukraina akimiyetiniñ qırımlılarnıñ aqlarını qorçalamaq ve işğal altındaki yarımadanı azat etmek içün Ukraina ve halqara ortaqlarınıñ areketlerini koordinatsiya etmek içün muzakere platformasınen bağlı teşebbüsidir.
2020 senesi sentâbr ayında Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıy BM Baş Assambleyasınıñ 75-nci sessiyasında iştirakçi memleketlerni bu platforma qurulmasına qoşulmağa çağırdı.
Daa evel böyle planlarını Ukrainanıñ vaqtınca işğal etilgen topraqlar meseleleri nazirligi ve Ukraina Tış işler nazirligi aydınlatqanlar. Ukraina Tış işler nazirligi, Donbastaki zıddiyetni çezüv ve Qırımnı işğalden qurtaruv muzakere meydançıqları bir-birinden ayrı olmalı, dep tüşüne.
Ukraina Tış işler naziriniñ birinci muavini Emine Ceppar bildirgenine köre, Rusiyeni Qırımnı işğalden qurtaruv halqara platformasında iştirak etmege davet etecekler, amma iştirak etecegine inanmaylar. Bundan evel Ukraina Tış işler naziri Dmıtro Kuleba, Rusiyeni bu meydançıqta körmey, dep ayttı.
2020 senesi oktâbr ayında Poloniya Qırımnı işğalden qurtaruv halqara platforması çerçivesinde çalışmağa meraqlı, dep bildirdi.
Ukraina prezidenti Volodımır Zelenskıy bildirgenine köre, Avropa Birliginiñ liderleri Avropa Birliginiñ Qırımnı işğalden qurtaruv platformasına qoşulmağa azır olğanını ayttı. Resmiy Kyiv Qırımnı işğalden qurtaruv platformasına Türkiye, Malayziya, Slovakiya, Büyük Britaniya ve diger memleketler qoşulır, dep bekley.
Kreml, Qırım meselesi qapatıldı ve Rusiye onı halqara muzakerelerge almaycaq, dep bir qaç kere bildirgen edi.


text:
42 QIRQ EKİNCİ DERS
· Yaz tatili bitip tura, ögde – yañı oquv yılı
Sentâbrniñ birinde, er yıl olğanı kibi, mekteplerde oquv başlanacaq. Mektepke azırlanır ekenmiz, evlâtlarımız mekteplerniñ qaysı birine barıp oquycağını biz endi bilemiz, çüki bunı evelden tüşündik, assimilâtsiya degen canavar balalarımıznı qolumızdan qaqıp alıp özüniñ qobasına alıp ketmesin dep, areket etik. Böyle etken ana-babalar, qartana-qartbabalar sağ olsun! Olar pek doğru yaptı. Bugün közümizni açmasaq, yarın keç olur ve soñ biñ peşman da hayır etmez.
Ebet, mektep direktorları, zavuçlar, rayono, gorono müdirleri ve ilâhrelernen çekkeleşmek qolay degil. Bu tartışmada yeñmek içün yüregimizde büyük istek, küçlü irade, başımızda aqıl-fikir ve bir de cesürlik kerek.
Balasınıñ kelecegini tüşüngen ana-babalar, kerekli çarelerni köre, öz maqsadınıñ peşinden küçsünmeyip yüre, milliy mektepler, milliy sınıflar, iç olmağanda eki tilde oqutılğan mektepler ve sınıflar açtıra, balasını oqumağa anda bere ve soñ ğururnen: “Naptım-yaptım – boynumnıñ borcunı yaptım! Endi, inşalla, balam mında menim istegenim kibi oqur, yahşı terbiye körer ve milletimizni sevgen, onıñ qaydını çekken, oña hızmet etmege azır olğan bir insan olur”, – dey.
Yazıq ki, beş parmağımız bir-birine beñzemegeni kibi, ana-babalar da çeşit-çeşit. İleride balasınıñ ruslaşıp ketecegini tüşünmegen, vatanı ve milletiniñ kelecegini qayğırmağan, tek özüni bilip yürgen ana-babalar da bar. Biz olarnı körip turamız. Böyle ana-babalarğa men qıçırıp-bağırıp: “Uyanıñız, közüñizni açıñız!” – demege isteyim. – “Bürokratlar ve şovinistlernen küreşmege küçüñiz yetmese ya da imkânıñız olmasa, evde balañıznen işleñiz: oña öz tilini, adetlerini ögretiñiz. Öz halqı ve Vatanına sevgi aşlañız. Böyle etseñiz, balañız öz tuvğan (doğmuş) halqınıñ büllür kibi bir parçaçığı olur, siziñ de halq ögünde yüzüñiz açıq olur”.
Sayğılı dostlar, ana-babalarımıznıñ daa bir çeşiti bar. Bular – özleri de, balaları da bütünley ruslaşıp ketken. Olarda halqımıznıñ qoqusı bile qalmağan. Yazıqlar olsun da yazıqlar olsun. Olar öz halqından pek uzaqlaşıp ketken ve başqa millet arasında (olarğa yaltaqlanıp) öz bahtını qıdıra, olarnıñ arasında şaşmalap yüre. Böyle soylarına menim bir tanışım: “Şaşqan papiyler!” – dey edi. Kimseniñ canını ağırtmağa istemeyim. Böyle adamlarımızdan bizim milletke fayda yoq, zararı bar. Lâkin çaresi tapılmağan vaziyet yoq, yürekte istek olsa, er şeyniñ çaresi tapıla. Böyle ana-babalarımızğa ayta-ayta añlatmaq kerekmiz, olarnı doğru yolğa çekmek kerekmiz. Olar yañlışını tanır. Epimiz “halqnen ağlap, halqnen külmek” kerek olğanını añlamaq kerekmiz.
Biz kimseden eksik degilmiz, biz aqıllı, istidatlı, işkir, cesür ve dülber bir milletmiz. Men bu sözlerni biñ kere qaytarıp aytmağa azırım.
Biz küçlüklerniñ tübünden çıqmağa bilemiz, çoq küçlükniñ tübünden çıqtıq ve, inşalla, ögümizde turğan küçlüklerniñ tübünden de muvafaqiyetnen çıqarmız. Ağzını açıp turğan assimilâtsiya bizni qolaylıqnen yutamaz, ondan başımıznı qurtarırmız. Buña emin olayıq.
Dünyada neñ olmasa, olmasın – öz Vatanıñ ve öz milletiñ olsun!
· Şiirler, yırlar
Mektep çañı çıñılday
Mektep çañı çıñılday,
Sesi keskin yañğıray,
Derske vaqtında kirem,
Keç qalmayım bir direm.
Mektepke istep baram,
Ocamnı sevip-sayam,
Derslerde ğayret etip,
Bilgimni ep arttıram.
Masallar oqup kelem,
Ezberden şiir bilem,
Yahşı yazam ve sayam,
Yüksek-yüksek bal alam!
Ne bilmeli ve nasıl olmalı
İlk-evelâ halqqa hızmet etmeli,
Vatanıñçün yürekten işlemeli,
Er kün, er kün oqumalı, yazmalı,
Oqumış ve terbiyeli olmalı.
Ana-baba, soy-sopuñnı sevmeli,
Urf-adet ve dinimizni kütmeli,
Ürmet etip qartnıñ qolun almalı,
Tatlı söznen mıtlaq hatrin tapmalı.
Aqiqat ve merametni bilmeli,
Muhtaclarğa yardım etip kelmeli,
Adamlarnen dost-muabbet olmalı,
Ömür boyu yahşılıqlar yapmalı!
Menim sözüme inanmayıp eşekniñ sesine inanasıñmı?
(Nasreddin oca aqqında lâtifelerden)
Qomşulardan biri:
– Nasredin oca, maña bazarğa barıp kelmek kerek, cayav barmağa erinem, eşegiñizni berip tursañız, – dey.
– Eşek mında degil. Degirmenge boğday yolladım, – dey Nasredin oca.
Şu arada aranda eşeginiñ sesi eşitile. Qomşusı:
– Eşegiñiz mında da, ana, sesi çıqtı, – dey.
Nasreddin oca elinen saqalını tutıp:
– Alla-Alla, qomşu, menim sözüme inanmayıp eşekniñ sesine inanasıñmı? – dey.
Ferğanada çetten eşitilgen laf
– Olar, po-moyemu, saña znakomıyler.
– Mir tesnıy da, mir tesnıy.
– Biz uje mayısta anda edik. Olar bizni ugostili. Okazıvayetsâ, o avtoşkolada işley.
– Çoq eşitken edim, çto o yaşhı adam edi.
– Nedavno o, barğan sığırnı perestavit mestom etmege. Sığır onı silno türtken. Onı balnitsağa alıp ketkenler daje. Anda çerez duval onıñ plemânigi yaşay. O onı naveşçat ete eken.
· Devlet tilini ana tili esasında ögreneyik
· Atalar sözleri
Er kim bilgenini yapa – Bcяk пo cBoeMy c yMa cxoдиT
Er kes öz aqlınen iş köre – Bcяk cBoиM yMoM жиBëT
Er şeyniñ öz yeri bar – Bcяkaя Beщb xopoшa Ha cBoëM MecTe
Er şeyniñ öz vaqtı bar – Bcяkoй Beщи cBoë BpeMя
Er quş öz yuvasını qoruy – Bcяkaя пTицa cBoë rHeздo бepeжëT
Er tuccar öz malını maqtar – Bcяkий cBoй ToBap xBaлиT
Baynıñ da fuqarege künü tüşe – бoraTый Toжe MoжeT k бeдHoMy oбpaTиTbcя
· Frazeologizmler
(boğazınace) borçqa batmaq – Becb B дoлry, пo caMoe ropлo
ne kördim, ne eşittim; bir şey körmedim, bir şey eşitmedim – BидoM He Bидaл, cлыxoM He cлыxaл
bunıñ da bir hayırı bardır – Bo BcяkoM xyдe He бeз дoбpa
deliden doğru cevap – дypak ckaжeT kak ecTb
vaqıt beklemey – BpeMя He ждëT
uydursañ uydur, qararını qaçırma – Bpи, дa зHaй Mepy
erte turğan yol ala – kTo paHo BcTaHeT, ToT ocилиT пyTb
· Ösümliklerniñ adları
плeBeл – loliuy – пaжиTHиця; дypiйka
пoBилиka – küsküt – пoBиTиця
пoraHka – ağuv mantar – пoraHka
пoдбepëзoBиk – aqqayın mantarı – пiдбepeзHиk
пoддyбHиk – emen mantarı – пiддyбHиk
пoдopoжHиk – baqayapraq, dammar yapraq, beştamar yapraq – пoдopoжHиk
пoдocиHoBиk – titrek qavaq mantarı – kpacHoroлoBeцb, пiдocичHиk
пoдcHeжHиk – aqbardaq – пiдcHiжHиk
· Ayvan, quş ve böceklerniñ adları
TapaHTyл – tarantul, qaya biyi – TapaHTyл
TeTepeB – kiyik tavuq – TeTepeB, TeTepюk
Tиrp – qaplan – Tиrp
Tpecka – treska, morina (balığı) – Tpicka
TpиToH – triton – TpиToH
TpyTeHb – azman – TpyTeHb
Typaч – turaç, ular – Typaч, yлap
TyшkaHчиk – yer tavşanı – TyшkaHчиk, зeMляHий зaєцb


text:
Rusiyede narazılıq aktsiyalarında iştirak etmege azır olğan vatandaşlarnıñ sayısı arttı. Bu aqta Rusiyeniñ «Levada-tsentr» soravında aytıla.
Sotsiologlarnıñ malümatına köre, yaşayış seviyesiniñ tüşmesine qarşı ve aqlarını qorçalav aktsiyalarına 27% (fevral ayında 26% edi) kelecek edi, siyasiy talaplar olğan narazılıq aktsiyalarına 22% (fevral ayında 20% edi) qoşulacaq edi.
Sotsiologlar cevap bergenlerden soñki narazılıq aktsiyalarından haberi barmı, dep soradı. Çoqusı (42%) Yekaterinburgda kilse qurucılığına qarşı aktsiyalar aqqında «bir şeyler eşitken edi», aman-aman aynı sayı – 41% – olar aqqında bilmey.
Soravda aytılğanına köre, Arhangelskte (çöplük poligonınıñ qurucılığına qarşı) ve İnguşetiyada (Çeçenistan ile sıñırnıñ deñiştirilüvine qarşı) aktsiyalar aqqında cevap bergenlerniñ ekseriyeti (65% ve 74%) ilk sefer eşitken edi. Vatandaşlarnıñ 17%, 8% ve 6%-ı olıp keçkenlerni diqqatnen taqip etken edi.


text:
Qırımnıñ «vatandaşlıq» qamaçavınıñ teşebbüsçilerinden biri, ATR qırımtatar telekanalınıñ saibi Lenur İslâmov dey ki, «ruslar» qamaçav teşkilâtçılarınıñ talaplarından birini yerine ketirmege teklif etken ediler – siyasiy sebeplerden maküm etilgen qırımtatarlarnı azat etmek. Olarnı Rusiye arbiy esirlerine deñiştirmege teklif etken ediler. Amma, ATR saibi degeni kibi, aktsiya teşkiliy komiteti bu teklifni red etti.
«Terroristlerni vatanperverlerge deñiştirmemek qararını aldıq. Deñiştirsek, ukrain bayraqları altında Qırım tarafına baracaq gumanitar komvoylarğa deñiştirecekmiz. Öyle qarar alsalar, anda bulunğan semetdeşlerimiz içün ne qadar kerek olsa, o qadar erzaqnı yollarmız», – dedi o.
Bu kibi teklif aqqında malümatnı diger qaynaqlarda tasdiqlamaylar.
Sentâbr 20 künü Qırımğa aşayt malları ile qatnağan yük maşinalarınıñ qamaçavı boyunca Qırımtatar Milliy Meclisiniñ aktsiyası başlandı. Aktsiya idare şurasınıñ malümatına köre, memuriy sıñırdan yolcular ve yengil naqliyat maniasız keçecektirler.
Qamaçav teşebbüsçileri degeni kibi, ukrain şirketleri Qırım ile ticariy munasebetni toqtatmaq kerek, çünki yarımada territoriyası Rusiye Federatsiyası tarafından işğal etilgen. Teşkilâtçılarnıñ malümatına köre, olarnıñ talapları yerine ketirilmegence, qamaçavnı toqtatmaycaqlar, yani siyasiy mabüslerniñ azat etilmesi, mustaqil matbuat vastalarına basqı kösterilmemesi, yarımadağa halqara nezaretçilerniñ kelmesi, qırımtatarlarğa qarşı areketlerniñ toqtatılması ve ilâhre.
Qırımnıñ rusiyeli akimiyeti böyle areketlerni takbih ete, amma yarımada sakinleri «erzaq qamaçavı»nıñ aqibetlerini duymaz, dep tüşüne.


text:
Kiyev Peçersk rayon mahkemesiniñ mahkemecisi Natalya Vasilyeva cuma künü «Aydar» batalyonınıñ askeri, qırımtatarı Enver Velilâyevniñ adliyecileri tarafından berilgen şefaatını lâğu etti. İmaye mahkemeden apiste bulunuv kibi cezanıñ olmaması ile qararnı çıqarmağa rica etken edi.
Kefil şefaatı ile mahkemege Qırımtatar Milliy Meclis reisi, Ukraina halq deputatı Refat Çubarov muracaat etti. Amma mahkemeci «iş ile yüklenilmesi büyük olğanından» sebep deputatnıñ şahsiy kefaletini şübeli olaraq qayd etti. Vasilyevanıñ delillerinden biri – Refat Çubarov deputat vekâletlerini eda etmek içün mahkeme toplaşuvını terk etti ve mahkeme qararını diñlemege qalmadı.
«Aydar» askeriniñ advokatı İgor Fedosük aytqanı kibi: «Menimce, prokuror kodeks qaidesini öz istegi ile aydınlattı. Mahkeme de bunı qararında belgiledi. Biz başta delilelrimiz ile olarnı qandırdıq, kimse qaçınmaz degen fikirde edik. Çünki kefilniñ maqsadı – taqiqatqa keder etmemek… Ne içündir mahkemeci halq deputatı er kün insannı taqiqtqa alıp barmaq içün pek meşğul olğanını tüşüne. Amma o bunı yapmamaq kerek. Oña kefil olğanı yeterlidir. Şeklengen insan mecburiyetlerini yerine ketirmegeni içün mesülietlidir».
Mahkemeci qararını seslendirgeninden soñ Velilâyevniñ tuvğanları mahkemeci Vasilyeva ve prokuror Andrey Zubkovnıñ tarafına qabaat atmaq ve adaletli mahkemeni talap etmege başladı. Aynı bunı, amma biraz qaba şekilde şeklengen Enver Velilâyev de etti. Soñkisi mahkeme salonında bulunmay, amma toplaşuvda video bağı vastası ile iştirak etken edi, haber ete Radio Svoboda mühbiri.
«Aydar» askerini uquq qoruyıcı organlarınıñ hadimlerine ücüm etilgeninde, aydutlıq, insanlarnıñ hırsılzavı, arbiy qısımnıñ öz istegi ile qaldıruvında şekleyler.
Bu işte Velilâyev ile «Aydar»nıñ diger askerleri de iştirak ete, şu cümleden Aleksandr Babiç, Nikolay Ştirhun, Viktor Gerçak ve Nikolay Lâşçuk.
Şimdi Enver Velilâyev Kiveniñ Lukyanovsk SİZOsında buluna.


text:
Aqmescitte omrağan aylanma yolunı baarden evel açmaycaqlar, dep bildirdi Qırım naqliyat «naziriniñ muavini» Vâçeslav Petuşenko, dep haber ete e-Krım.
Onıñ bildirgenine köre, Qırımdaki diger telükeli ola bilecek yollar teşkerile, ve olardan bazılarında areket toqtatılması aqqında qararlar azırlanıla.
Sentâbr 28-de gece saat 03.30 Aqmescit-Nikolayevka aylanma yolunda yol örtüsü omradı – adamlarnen tolu VAZ maşinası çuqurğa oğradı. Altı insan, şu cümleden eki bala, elâk oldı.
Aqmescitte omrağan «Dubki-Levadki» yolu soñki beş yıl devamında Qırımnıñ eñ paalı qurucılıq obyektlerinden biri edi. PAO «Yujdorstroy» er daim yol qurucılıq imkânlarını qazana edi. Qırımda Rusiye Taqiqat komitetiniñ Baş taqiqat idaresi maşina yolunıñ omravı boyunca cinaiy iş açtı.


text:
Ukraina Tasil ve ilim nazirligi 2017 senesinde Qırım abituriyentleri içün qıtada 2600 yer ayırdı, lâkin yeterli derecede malümat berilmegen içün bu sadeleştirilgen kiriş tarzından yalıñız eki yüz kişiden biraz daa ziyadesi faydalana bildi.
Bunı Qırım.Aqiqat Radiosı efirinde Ukraina Tasil ve ilim nazirliginiñ aliy malümat şubesi yanındaki köçürilgen aliy oquv yurtları bölüginiñ rehberi Svetlana Kretoviç bildirdi ve, Rusiye artıq Qırım sakinlerine aliy oquv yurtlarında imtiyazlı yerler ayırmay, dep qayd etti.
Memure: «Umumen, 2017 senesinde sadeleştirilgen kiriş tarzından 206 kişi faydalandı – ve bu 2016 senesine nisbeten daa çoqtır. Menim fikrimce, böyle köstergiçniñ sebebi, Qırım sakinleriniñ bu imkân aqqında bilmegenleridir. Bu sebepten biz, bütün cemiyet teşkilâtlarını, hususan Qırım sakinlerini haberdar etüv saasında Ukraina Tasil ve ilim nazirligine yardım etmege davet etemiz. Ondan ğayrı, biz Rusiye aliy oquv yurtları boyunca vaziyetni közetemiz: 2016 senesinde olar Qırım sakinleri içün nasıldır kvotalar ayırğan olsa da, 2017 senesinde endi böyle şey iç de olmadı. Şimdi Rusiyede yarımadanıñ sakinleri içün iç bir imtiyaz yoq», – dep qayd etti.
Svetlana Kretoviç, Tasil nazirligi öz ögüne, Ukraina aliy oquv yurtlarına kirgen Qırım sakinleriniñ tam sayısını esaplamaq vazifesini qoymay, çünki bu obyektiv surette qıyın, ve açıq irişüvde olğan er angi malümat Rusiye ukümeti tarafından abituriyentlerniñ ailelelrine qarşı qullanıla bilecek, dep ilâve etti.
2018 seneside iyün 4-ten sentâbr 28-ne qadar Qırım sakinleri Ukrainanıñ qıtadaki qısmında bulunğan aliy oquv yurtlarına sadeleştirilgen kiriş tarzda, tışqı mustaqil baalavdan (VNO) keçmeden oqumağa kire bileler. Keçken sene olğanı kibi, ilhaq etilgen yarımadadan kelgen abituriyentlerge devlet sımarışı yerlerine kvotalar ayırılacaq: bıltır 2600 yer ayırıldı; bu yıl qararnen kene o qadar yer ayırılacağı beklenile. Kefalet etilgen kvota boyunca oqumağa kirmek içün Qırım sakinleri iyül 23-ke qadar vesiqalarnı teslim etmek kerekler.


text:
Aqmescit Kiyev rayon mahkemesiniñ «fevral 26 işi» boyunca toplaşuvında mahkemeci qabaatlanğan Ali Asanov, Mustafa Degermeci, Ahtem Çiygozğa qol tutmağa kelgen soy-soplarını salondan çıqardı.
Qırım.Aqiqat mühbiri bildirgeni kibi, Mustafa Degermeciniñ işi baqılğanda, salonda bir 50 insan buluna edi, şu cümleden «fevral 26» işi boyunca qabaatlanğanlarnıñ soyları, Qırım cemaatçıları ve qırımtatar areket veteranları.
Mahkemeci qabaatlanğan şahısqa söz bergende, Mustafa Degermeci mahkeme salonında bulunğan tuvğanlarını selâmlamağa istegenini bildirdi. Bunı eşitip, zalda bulunğanlarnıñ bir qısmı alğışlamağa ve Degermecige qol tutuv sözlerini aytmağa başladı.
Mahkemeci bunı mahkeme toplaşuvına keder etken areket olaraq tanıdı ve insanlarnı mahkeme salonını terk etmege mecbur etti. Böyleliknen, mahkeme qararı yalıñız qabaatlanğan şahıs, avdokatı ve mahkemeci ögünde seslendirildi.
Mustafa Degermeciniñ avdokatı Aleksandr Solodkov mahkemege apiste bulunuv müddetini uzattırmamaq ricası ile muracaat etip, Aqmescit SİZOsında «normal keçiniş şaraitleri yoq olğanını» qayd etti. Aytqanı kibi, SİZOda amam yoq, mabuslar ise nevbetnen yuqlamağa mecbur.
Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi noyabr 17 künü fevral 26 vaqiaları boyunca yaqalanğan ve apiste bulunğan eki qırımtatar faali Ali Asanov ve Mustafa Degermenciniñ tevqif müddetlerini 2016 senesi fevral 19-na qadar uzattırdı, olar şimdi Aqmescitniñ SİZOsında bulunalar.


text:
«Ukraina-NATO» Umumiy iş gruppasınıñ toplaşuvında mayıs 27 künü silâlı quvetlerniñ islâatı muzakere etilecek, haber ete Milliy Havfsızlıq ve Mudafaa Hızmeti (SNBO) resmiy saytı.
Tedbirde NATO siyasiy munasebet ve havfsızlıq siyaseti boyunca baş kâtibiniñ muavini Trasivulos Stamatopulos reislik yapacaq, ukrain tarafından ise – SNBO kâtibiniñ birinci muavini Mihail Koval.
Toplaşuvnı SNBO kâtibi Oleskanlr Turçinov açacaq.
Mayıs 26 künü NATO Baş kâtibi Jens Stoltenberg AQŞ prezidenti Barak Obama ile birlikte Rusiyeni Minsk añlaşmalarını eda etmege çağırdı.
Jens Stoltenberg NATOda Rusiye ordularınıñ Donbassta bulunuvını tasdiqlağan bir sıra delili bar olğanını bir qaç kere qayd etken edi.


text:
Qırım, Lvov ve München ressamları İlki Lvov Mediateka çerçivesinde yarımada aqqında olğan stereotiplerni yoq etmege tırışacaqlar. Sanat erbapları E97 leyhası çerçivesinde kendi fotoresimlerini taqdim ettiler, dep bildire Qırım.Aqiqat mühbiri.
«Lvov sakinleri Qırım aqqında az bileler. Matbuat vastaları tarif etken bir de bir sımalar aqılımızda bar, lâkin bu o degildir. Adamlar ilk teessuratlarğa, Qırım deñizi, onıñ sıcaqlığı ve umumen sanatqa qatmalarını isteymiz», – dep tarif ete leyha teşkilâtçısı, Lvov sakini Aleksandrı Davıdenko.
Fotosergide Aqmescit ressamı Dinara Ahtemova, Aqyar ressamları Aleksandra ve Aleksandr Krolikovskiye, Vitaliy Fomenko, Nadejda Terehina, Lvov ressamı Aleksandra Davıdenko ve München ressamı Gerbert Romeç iştirak eteler.
Leyhanıñ adı qıtaiy Ukrainanı ve Qırımnı birleştirgen E97 yolunıñ adını taşıy. Sergi Lvovda oktâbr 20-den itibaren noyabr 2-ne qadar Mulârskaya 2a adresi boyunca keçirile.
Mediateka – İnternet, CD ve DVD-diskler, çetel tillerni mustaqil ögrenüv ve bilgisayar imkânlarından faydalanmağa fursat bergen bir kütüphane hızmetleridir.


text:
İşğal etilgen Qırım «prokurorı» Natalya Poklonskaya yarımadada ğayıp olğan adamlarnıñ adlarını bilmedi. Bu aqqında Avropa Şurasınıñ insan aqları boyunca Komissapı Nil Muyjniyeks «Dojd» telekanalına bildirdi.
Muyjniyeks Aqmescit ve Bağçasaraynı ziyaret etip, ticaretten tış ve diniy teşkilâtlarnıñ reberleri ve jurnalistlernen körüşti. Bundan ğayrı, qırımtatarlarnıñ liderleri, Qırım akimiyeti, şu cümleden «prokuror» Natalya Poklonskaya ile körüşüvler olıp keçti.
«Qırım ziyareti vaqtında men eki öldürüv ve üç insannıñ ğayıp oluvını ögrendim», – dedi Nil Muyjniyeks.
O, bu işlerni ögrenecek kontakt gruppasınıñ meydanğa ketirilmek kerekligini ayttı.
«Men Poklonskaya hanımından soradım, o, ğayıp olğanlarnıñ adlarını bilmey edi. Biz oña bu adlarnı berdik. Kontakt gruppası meydanğa ketirildi, menim qasevetime diqqat ayırğanları meni quvandırdı. Ziyaretimiz taqiqatnı tezleştirecek degen ümüttem. Men qıymet kesip olamayım, çünki bu işlerniñ tolu levhasını körmedim», – dedi Avropa komissarı.
Bundan evel Rusiye prezidenti yanında insan aqları boyunca Şura toplaşuvında Rusiye jurnalisti ve yazıcı Nikolay Svanidze Vladimir Putinge qırımtatarlarğa qarşı yapılğan basqı aqqında ayttı.
Putin bundan haberi olmağanını aytıp, bunı ögrenecek, dep işandırdı.


text:
Noyabr 4 künü, Rusiyede devlet bayramı sayılğan Halq birligi künü munasebetinen Aqyarnıñ merkezinde bir qaç biñ insan toplaştı.
Qırım.Aqiqat mühbiri bildirgeni kibi, tedbir saat 10: 15 başlap, saat 10:55 bitti.
Numayış iştirakçileri rusiyeli devlet ve siyasiy firqalarnıñ bayraqları altında Lenin soqağından Nahimov adına caddesine qadar bardılar.
Tedbirniñ başında «gubernator» Sergey Menâylov ve Qanun çıqarıcı toplaşuvnıñ «reisi» Aleksey Çalıy reberliginde aqyarlılar Nahimov meydanındaki Aqyar imayecilerine tiklengen abidege çeçekler qoydılar.
Qısqa miting devamında Sergey Menâylo, «Aqyar, Qırım ve Rusiye daima birlikte ediler», dedi, Aleksey Çalıy ise, «Men bellesem, keçici müddetni keçirip, Aqyarnı tiklermiz» dep ayttı.
Bundan soñ, numayış şeer memurlarnıñ reberliginde devam etti. İştirakçiler arasında «Aqyarnıñ rus cemiyeti», «Aqyarnıñ rusiyeli cemiyeti», «Sobol» kazaklar cemiyeti, milliy-medeniy teşkilâtlarnıñ vekilleri buluna ediler. Bunen beraber, yerli imeciler, Donetsk halq cumhuriyetiniñ askerleri ve «Novorossiya» temsilcileri iştirak ettiler. Mektep talebeleri ulu Rusiye ve küçlü prezident aqqında yırlap kettiler.
Bazıları qollarına Vladimir Putinniñ resimlerini alıp yürdiler.
Havfsızlıqnı politsiya hadimleri ve kazaklar temin ettiler.
Yürüş devamında Lenin soqağı ve Nahimov caddesinde areket toqtatıldı. Şeerniñ merkezinde vatanperverlik mevzusında rus yırları yañığıradı.
Aktsiya iştirakçileri şeerniñ merkezine yetken soñ, biden dağıldılar.
Tamam bu kibi tedbir Aqmescitte de ötkerildi.


text:
Qırımda iyülniñ 5-nden 8-ne qadar fevqulâde yanğın telükesi aqqında tenbileyler. Bu aqta Qırımdaki Rusiye Fevqulâde vaziyetler nazirliginiñ idaresi bildire.
Qurtarıcılar orman ziyaretlerini yasaqladı, maşinalarnıñ ormanğa kirmesi sıñırlana. Azbarlarda, bağça ve bostanlarda ocaq yaqmaq, çöplük, ot, yapraq yaqmaq yasaq etile.
Qurtarıcılarnıñ malümatına köre, yılnıñ başından Qırımda 58 orman yanğını oldı. Yanğınlarnıñ esas sebebi – insanlarnıñ ateşnen muqayt olmamalarıdır. Yanğın ile vaziyetni zorlaştırğan daa bir şey iklim şaraitleriniñ deñişüvi ola.
Yanğın ile küreş rejiminiñ bozuluvı içün Rusiye para cezaları 2 biñden 400 biñ rublege qadar ola. Bundan ğayrı, bozğanlarnı apis bekley.
Hatırlatamız, Qırımda iyülniñ 8-ne qadar anomal sıcaq olacaq, dep tenbileyler.
İyülniñ 3-nde Rusiye kontrolindeki Aqyar şeer yolbaşçısı vazifelerini eda etken Mihail Razvojayev orman ziyaretleri yasağını 21 künge uzattı.


text:
Ankara,
Eryaman Tesisat, Sincan Tesisat
06930
Phone: 0530 520 44 30
URL of Map
E R Y A M A N S U T E S İ S A T U S T A S I
- ERYAMANDA SIHHİ TESİSAT USTASI, ERYAMAN CENTER DE TESİSATÇI,
“Eryaman tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryaman tesisat ustasısı 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryaman tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryaman kornej ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ” “Eryaman tesisat ustasıları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları”
“tesisat ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda Tesisat 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“tesisat ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“kornej ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları, tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustasısı 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustasılar 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustasıları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası Firmaları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat Firmaları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası Ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası Ustaları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“Eryamanda tesisat ustası Firmaları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları “Eryamanda Centerde tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları “Eryamanda Centerde tesisat ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları “Eryamanda Centerde tesisat ustasısı 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
Eryamanda Centerde Tesisat Ustası 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
Eryamanda Centerde tesisat ustası Ustaları 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“tesisat ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
” tesisat ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“tesisat ustası Ustası Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“tesisat ustası Ustaları Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
“tesisat ustası Firmaları Eryaman 0 312 269 79 57 – 0 530 520 44 30 , tesisat ustası tesisat , Eryaman tesisat montaj ustası , su tesisat ustaları , tesisat ustası en ucuz tesisat ustası telefonları , tesisat ustası tamiri , en ucuz tesisat ustası, tesisat ustası Eryaman su tesisat ustaları ”
Oasis Residence Eryaman tesisat ustası, Armonia Concept Residence tesisat ustası, Erland Residence tesisat ustası, ERYAMAN BORDOKENT RESİDENCE de tesisat, İNCİ LİFE RESİDENCE TESİSAT USTASI, bordo life tesisat ustası, Beyaz Residence’de tesisat ustası, relaks residencede tesisat ustası,
Yeşilova Mah.
Elvankent
Atakent Mah.
Ayyıldız Mah.
Oğuzlar Mah.
Topçu Mah.
Eryaman
Altay Mah.
Güzelkent Mah.
Şehit Osman Avcı Mah.
Şeyh Şamil Mah.
Tunahan Mah.
Yapracık Mah.
Yavuz Selim Mah.
Güvercinlik
Bahçekapı Mah.
Merkez
30 Ağustos Mah.
Eryaman Mah.
Göksu Mah.
Şaşmaz
Bahçekapı Mah.* Kombi baca Açımı* Kat kalorifer tesisatı* Klozet Tamiratı* Kolon borularının plastik paslanmaz tesisat boruları ile değişimi* Çamaşır makinası, bulaşık makinası bağlantısı* Hertürlü tadilat tamirat işleri* Lavabo ve klozet tıkanıklıklarının giderilmesi* Su kaçaklarının ve su sızıntılarının tespit edilip tamir edilmesi* Alt yapı tesisatı, kanal yapımı, onarımı, kurulumu ve yenilenmesi* Atık su problemleri* Su tesisat tamiri, musluk tamiri ve montajı, klozet ve rezervuar tamir ve montajı* Bulaşık Makinesi ve Çamaşır Makinesi Bağlantısı* Su deposu montaj ve tamiri* Süzgeç tıkanıklığı açma* Termosifon Montaj* Kombi Montajı* Banyo dolap montajı* Mutfak su tesisatı* Petek temizliği* Radyatör bakım ve temizliği* Tuvalet lavabo mutfak gideri tıkanıklığı açılması* Musluk arıza ve tamirleri* Klozet veya rezervuar arıza ve tamiri* Duş bataryası tamiri* Her türlü su tesisat yapı malzemeleri montajı* Banyo vitrifiye malzeme montajı* Hilton lavabo montajı* Lavabo musluk tamir ve montajı* Su Tesisat Servisi* Duş teknesi montaj* Sifon tamiri* Klozet kaçak tamiri* Rezervuar iç takım montajı ve tamiri* Sıhhi Tesisat Kaçak ve Sızıntılarının Tespit ve Onarımı* Pis Su Tıkanıklıkları Tespiti* Su Tesisat Servisi* Tıkalı ve ya bozuk su tesisatlarınızın tamiri* Kalorifer tesisatı su eksiltmeleri* Temiz su Tesisatı* Evye montaj
TESİSAT MONTAJ, TESİSAT USTASI, TESİSAT USTA, TESİSATÇI TESİSATCİ, TESİSAT MONTAJI, tesisat montajı fiyatı, tesisat fiyatları, tesisat montajı nasıl yapılır. En ucuz ve en uygun fiyata


text:
Yalta şeer memuriyetiniñ başı Andrey Rostenko politsiya hadimlerinden cemaat tertibiniñ nezaretini qaviyleştirmege talap ete. Yalta şeer şurasınıñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, kurort mevsimi vaqtında politsiya hadimleriniñ sayısını artacaqlar.
«Yalta – kurort şeeri, yazda bizge çoq musafir, turist kele. Olarğa, em yerli insanlarğa tınçlıq-amanlıqnı temin etmelimiz», – dedi Andrey Rostenko.
Şeer idaresi politsiyası başınıñ muavini Oleg Topolnitskiy «regionda insanlarnıñ havfsızlıq meselelerine İçki işler Nazirliginiñ hadimleri ayrı diqqat ayıracağı» aqta bildirdi.
«Yaz mevisimi arfesinde Yalta şeeri boyunca İçki işler Nazirligi idaresiniñ yolbaşçılığı qoşma quvetlerini işletti. Al-azırda şeerge bir 30 hadimi endi keldi», – dey Oleg Topolnitskiy.
O şunı da qoştı ki, yañı insanlar işke endi başladı ve soñ üç kün devamında «qanunsız kelgen ve muayyen yaşav yerleri olmağan insanlarnı qıdıra»
Evel bildirilgeni kibi, Qırımda politsiya hadimleri «Nelegal-2015» ameliyatını keçiriler. Qırım İçki işler Nazirliginiñ matbuat hızmeti bildirgeni kibi, ameliyat çerçivesinde musafirhane, yataqhane, hastahane, mektepler teşkerile.


text:
Antistatik Harddisk Poşeti
Antistatik Harddisk Poşeti - Antistatik Harddisk Poşeti Fiyat - Antistatik Harddisk Poşeti Türkiye - Antistatik Harddisk Poşeti İstanbul - Antistatik Harddisk Poşeti Ankara - ESD Harddisk Poşeti - ESD Harddisk Poşeti Fiyat - ESD Harddisk Poşeti İstanbul - ESD Harddisk Poşeti Ankara- ESD Harddisk Poşeti Türkiye - Antistatik ESD ESD Harddisk Poşeti - Harddisk Poşeti Fiyat - Harddisk Poşet Çeşitleri - Harddisk Antistatik Etiket - ESD Harddisk Etiketi
Antistatik ESD Harddisk Etiketi


text:
Sahifani PDF tarzda yuklab olish (57 Kb) Versiyasi Sahifani doc tarzda yuklab olish (57 KB)
2018-jılg`a Qaraqalpaqstan Respublikası aymag`ındag`ı ma`mleketlik ko`shpes mu`lklerden paydalanıwda ijara to`lemlerinin` en` kem stavkasın tastıyıqlaw haqqında
O`zbekstan Respublikasının` «İjara haqqında»g`ı Nızamı, O`zbekstan Respublikası Ministrler Kabinetinin` 2009-jıl 8-aprel`degi «Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw ta`rtibin jedellestiriw is-ilajları haqqında»g`ı 102-sanlı qararı talaplarna tiykarlanıp, respublika aymag`ındag`ı bos turg`an imarat-qurılmalardan maqsetli paydalanıw, olarg`a bolg`an mu`ta`jdi tolıq ta`miyinlew ha`mde ku`tilip atırg`an qa`rejetler menen ka`rxana, ma`keme ha`m sho`lkemlerdin` ijara to`leminen tu`setug`ın paydalardı ta`rtipke salıw maqsetinde Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Ken`esi
Q A R A R E T E D İ:
1. O`zbekstan Respublikası Ministrler Kabinetinin` 2009-jıl 8-aprel`degi «Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw ta`rtibin jedellestiriw is-ilajları haqqında»g`ı 102-sanlı qararı, O`zbekstan Respublikası Menshiklestirilgen ka`rxanalarg`a ko`meklesiw ha`m ba`sekilikti rawajlandırıw ma`mleketlik komitetinin` 2018-jıl 23 yanvar`dag`ı 50/01-17-sanlı usınısı, O`zbekstan Respublikası Finans ministrliginin` 2018-jıl 23-yanvar`dag`ı AX/08-01-32-14/29-sanlı ha`m O`zbekstan Respublikası Ekonomika ministrliginin` 2018-jıl 23-yanvar`dag`ı SB-4-7/3-sanlı «Ma`mleketlik ko`shpes mu`lklerden paydalanıwda ijara to`lemlerdin` en` kem stavkasın anıqlaw haqqında»g`ı kelisimlerin basshılıq ha`m orınlaӯ ushın qabıl qılınsın.
2. To`mendegiler:
a) Qaraqalpaqstan Respublikasında ko`shpes ma`mleketlik mu`lklerden paydalang`anlıg`ı ushın 2018-jılda 1 kv. metrge qollanılatug`ın ijara to`lemlerinin` en` kem stavkaları 1 ha`m 2-qosımshalarg`a muwapıq;
b) İjarag`a beriletug`ın imaratlardı ijarag`a beriwde aymaqlıq zonalardı esapqa alıw, paydalanıw qolaylıqları, qon`sılas aymaqtan paydalanıw, qurılıs tu`rlerine qarap, tiykarg`ı qurallardın` o`siwshi koeffitsientleri ha`mde kelip tu`sken ijara to`lemelerin bo`listiriw ta`rtibi 3-qosımshag`a muwapıq tastıyıqlansın.
3. Mu`lkshilik tu`rine qaramastan barlıq ministrlikler, ma`kemeler, basshılarının` qala ha`m rayonlar ha`kimliklerinin` o`z balanslarındag`ı paydalanıp (ijarag`a berilip) ha`m paydalanbay bos turg`an ma`mleketlik mu`lkleri haqqındag`ı mag`lıwmatlardı Qaraqalpaqstan Respublikası Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw orayı ma`mleketlik unitar ka`rxanasına tolıq o`z waqıtında beriliwin ta`miyinlew boyınsha belgilengen ta`rtipte jeke juwapkerligi belgilensin.
4. To`mendegiler:
a) Ma`mleket mu`lkin ijara sha`rtnaması du`zbesten ijarag`a beriw, ijara sha`rtnamasında ijarag`a berilgen mu`lktin` parametrleri ha`m sanı bilqastan natuwrı ko`rsetilgenligi, bunın` na`tiyjesinde ijara to`leminin` jasırılıwına alıp kelgenligi anıqlang`an jag`dayda, Qaraqalpaqstan Respublikası Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw orayı ma`mleketlik unitar ka`rxanası ta`repinen sol ku`nnen baslap 3 (u`sh) ku`n ishinde belgilengen ta`rtipte ma`mleket mu`lkinen paydalang`an da`wir ushın ijara to`lemi
2 (eki) esesi mug`darında esaplaplanatug`ınlıg`ı ha`m onı o`ndiriw ushın tiyisli hu`jjetler balansta saqlawshıg`a usınılatug`ınlıg`ı;
b) Qaraqalpaqstan Respublikasındag`ı ma`mleketlik mu`lklerdi «nol`» stavkada ijarag`a beriliwi boyınsha Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Ken`esinin` biyligi tiykarında a`melge asırılatug`ınlıg`ı belgilep qoyılsın.
5. Qaraqalpaqstan Respublikasındag`ı ma`mleketlik mu`lki esaplanatug`ın imarat ha`m qurılmalarında jaylastırılatug`ın byudjet sho`lkemleri ushın ijara to`lemi «nol`» stavkada belgilensin.
6. Qaraqalpaqstan Respublikası Menshiklestirilgen ka`rxanalarg`a ko`meklesiw ha`m ba`sekilikti rawajlandırıw komiteti janındag`ı Qaraqalpaqstan Respublikası Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw orayı direktorı (E.Kunnazarov)qa:
a) ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriwdi belgilengen ta`rtipte sho`lkemlestiriw;
b) ijarag`a berilip atırılg`an ma`mleket mu`lkin ha`m onı ijarag`a beriwden tu`setug`ın qa`rejetlerdi esapqa alıw ha`m monitoringin alıp barıw;
v) ijarag`a beriletug`ın ma`mleket mu`lki boyınsha mag`lıwmatlar bazasın du`ziw ha`m ju`rgiziw;
g) ijara ob`ektlerinen maqsetli paydalanıwdı ha`m olardın` saqlanıwı, sonday-aq ijara to`lemi o`z waqtında to`leniwin qadag`alaw;
d) ijarag`a berilgen ma`mleket mu`lkin ha`r shereklik tiykarında xatlawdan o`tkiziw;
e) paydalanbay bos turg`an ma`mleket mu`lki ijarag`a beriliwi haqqındag`ı dag`azalardı, ijarag`a berilip atırg`an ma`mleket mu`lki dizimi jergilikli g`alalıq xabar qurallarında, O`zbekstan Respublikası Menshiklestirilgen ka`rxanalarg`a ko`meklesiw ha`m ba`sekilikti rawajlandırıw ma`mleketlik komiteti ha`mde O`zbekstan Sawda-sanaat palatası Qaraqalpaqstan Respublikası basqarmasının` veb-saytlarına jaylastırıw;
j) respublika aymag`ındag`ı paydalanbay bos turg`an imaratlar ha`m qurılmalardı anıqlap, na`tiyjeli paydalanıwdı ta`miyinlew maqsetinde yuridikalıq ha`m fizikalıq shaxslarg`a belgilengen ta`rtipte ijarag`a beriw wazıypaları ju`kletilsin.
7. Qaraqalpaqstan Respublikası Ma`mleketlik salıq basqarması (A.Saparbaev), qala ha`m rayon ha`kimlikleri, aymaqlarında ijara qatnasıqların ta`rtipke salıw, ijarag`a berilip atırg`an ma`mleket mu`lkinin` esabatın tuwrı ju`rgiziw ha`m byudjetke qosımsha qa`rejetlerdi qosıw maqsetinde ma`mleket mu`lkinin` balansta saqlawshıları ta`repinen ijarag`a beriw na`tiyjeligin asırıw ha`m sho`lkemlestiriwde Qaraqalpaqstan Respublikası Menshiklestirilgen ka`rxanalarg`a ko`meklesiw ha`m ba`sekilikti rawajlandırıw komiteti janındag`ı Qaraqalpaqstan Respublikası Ma`mleket mu`lkin ijarag`a beriw orayı menen o`z-ara birge islesiwdi jolg`a qoysın.
8. Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Ken`esinin` 2016-jıl
30-dekabr`degi «2017-jılg`a Qaraqalpaqstan Respublikası aymag`ındag`ı ma`mleketlik ko`shpes mu`lklerden paydalanıwda ijara to`lemlerdin` en` kem stavkasın tastıyıqlaw haqqında»g`ı 406-sanlı qararı o`z ku`shin jog`altqan dep esaplansın.
9. Bul qarar belgilengen ta`rtipte Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Ken`esinin` veb-saytına jaylastırılsın ha`m aymaqtag`ı jergilikli “Erkin Karakalpakstan” ha`m “Vesti Karakalpakstan” gazetalarında ra`smiy ja`riyalansın.
10. Bul qarar ra`smiy ja`riyalang`an ku`nnen baslap ku`shke kiretug`ınlıg`ı haqqında belgilep qoyılsın.
11. Usı qarardın` orınlanıwın qadag`alaw Qaraqalpaqstan Respublikası Ministrler Ken`esi Baslıg`ının` orınbasarı B.Xabibullaevqa ju`kletilsin.
- Qaraqalpaqstan Respublikasında ko`shpes ma`mleketlik mu`lklerden paydalang`anlıg`ı ushın 2018-jılda 1 kv. metrge qollanılatug`ın ijara to`lemlerinin` en` kem stavkaları (No`kis qalası boyınsha)
- Qaraqalpaqstan Respublikasında ko`shpes ma`mleketlik mu`lklerden paydalang`anlıg`ı ushın 2018-jılda 1 kv. metrge qollanılatug`ın ijara to`lemlerinin` en` kem stavkaları (rayonlar boyınsha)
- İjarag`a beriletug`ın imaratlardı ijarag`a beriwde aymaqlıq zonalardı esapqa alıw, paydalanıw qolaylıqları, qon`sılas aymaqtan paydalanıw, qurılıs tu`rlerine qarap, tiykarg`ı qurallardın` o`siwshi koeffitsientleri ha`mde kelip tu`sken ijara to`lemelerin bo`listiriw ta`rtibi
Ko'rib chiqildi: 4857