text:
8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı 11. Sayfa Cevapları
8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları Sayfa 11, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı 11. Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı sayfa 11, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı 10. Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa 11 Çalışma Kitabı Cevapları, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Çalışma Kitabı 11. Sayfa Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı 11. Sayfa Cevap Anahtarı ödev, ADA TAV
8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz,
. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz,
. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, . Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz,
. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Dersi ADA TAV Yayınları çalışma Kitabı Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi sayfa Çalışma Kitabı Cevapları, Ada tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ödev, Ada tav 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Dersi Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Çalışma Kitabı Sayfa Cevap Anahtarı bul, 8. Sınıf Ada Tav Yayınları Türkçe Dersi Çalışma Kitabı Cevapları, 8. Sınıf Türkçe Ada Tav Yayınları Öğrenci Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı ara, Ada Tav Yayınları 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevap Anahtarı çöz,


c: text/html

text:
Federativ däwlät
Federativ däwlät yä Federatsiä (latinça foederātiō — berläşmä) - däwlät tözeleşeneñ töre, federativ däwlätneñ öleşläre däwlät üzleklärenä xas, yuridik mäğnädä bilgelängän säyäsi möstäqilekkä iä bula.
Unitar däwlätttän ayırmalı bularaq Federativ däwlättä yuğarı xäkimiät organnarınıñ ike sistema bar: federativ häm federatsiä subyektınıñ xäkimiäte.
Federativ kostitutsiä berrättän federatsiä subyektı üz konstitutsiäsen, ustavların, töp qanunnarın buldıru xoquqına iä.
Federatsiä subyektlarında qayçaqta watandaşlıq institutı, tüğra, däwlät suverenitetınnan başqa däwlätneñ bütän konstitutsion-xoquqıy üzlekläre bar.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
İbne Fazlan
Äxmät ibne âl-Ğabbas inbe Raşid ibne Xammad ibne Fazlan (ibne Fađlan) (Ğäräpçä:Aḥmad ibn Faḍlān أحمد ابن فضلان)
(10. yöz) Ğäräp säyäxätçese. Bağdad xälifäse âl-Moqtädir sarayında xezmät itkän. 921-922. yıllarda Bağdad xälifäse âl-Moqtädir ilçelege särkätibe (Bolğarğa âl-Moqtädir ilçelege). Säyäxätnamäsendä Urta Asía, İdel belän Ural töbägendä yäşäwçe Bolğar, Xäzär, Başqort, Törekmän, Rus (Viking), Komi häm başqa xalıqlarnıñ tormışı häm ğöref-ğädätläre xaqında qimmätle mäğlümatlar tuplanğan. R. Fäxretdin ibne Fazlannıñ yazmaların 20. yöz başında Tatar telenä tärçemä itä (1993. yılda näşär itelä). Säyäxätnamäneñ tulıraq nösxäsen Äxmätzäki Wälidi 1923. yılda İrandağı Mäşhäd şähäre kitapxanäsendä taba.
Äxmät ibne Fazlan süräte The 13th Warrior Hollywood filmendä gäwdäländergän. Aktórı – Antonio Banderas.


text:
Fici
Bu mäqäläneñ kirill älifbasındağı igezäge bar.
Fici (Fici Utrawları Cömhüriäte) (İngliz: Republic of the Fiji Islands, Fici: Matanit ko Viti) Tın okeanında, Fici arxipelagında urnaşqan. Kürşeläre: tönyaqta Tuvalu, könçığışta Tonga, könbatışta Vanuatu.
ЭчTәлek
Tarixı[үзrәpTү]
Ficiğa berençe keşelär borınğı ğasırlarda Könyaq-Könçığış Aziädän kilgän. Alar xäzerge Ficilelären babaları.
17. yözdä Ficine Awrupalılar açılalar. 19. yözdän Ficidä Awrupalılar häm Hindlär yäşäp toralar. 1874 yılda Ficine Britannar üz kontrolenä alalar. 1970 yıldan, dekolonizatsiä prosessı buyınça, Ficigä bäysezlegen büläk itälär (10 Öktäber).
1987 yılda ğäskäri putçistlar xäkimiätne üz qullarına alalar. Şul çaqtan xäkimiättä Hindlılar küpçelek itä.
1990 yıldan Konstitutsiä buyınça xäkimiät Fici millätlelär qullarında.
1999 yılda xäkimiät saylawında Hind-Ficile ciñä. Annan soñ Fici millätçe George Speyt putç belän xäkimiätne üz qulına ala. 2000 yılda ilgä demokratiä qayta häm şul çaqtan Laisenia Qarase premyer-ministr bulıp eşli.
Fici Berleşkän Millätlär oyışmasınıñ tınıçlıq saqlaw xärbi missiälärendä kiñ qatnaşa.
Geografiäse[үзrәpTү]
Ficidä 322 utıraw, alarnıñ 1/3 keşelär yäşämilär. 2 iñ zur utraw: Viti Levu utrawı häm Vanua Levu utırawı. Viti Levu'da däwlätneñ başqalası - Suva) şähäre urnaşqan. Utrawlarınıñ iñ biek noqta - 1200 m taw. Uırawlarda tropik urmannarı üsälär.
Möhim şähärläre: Nadi, Savusavu, Lautoka.
Demografiäse[үзrәpTү]
Millätläre[үзrәpTү]
Ficilelär (51%) (Melaneziä xalqı), Hind-Ficilelär (43.7%) (19 ğasırda Hindstannan kilgän eşçelär), Rotumannar (1.2%) (Políneziä xalqı), Awrupalılar, Qıtaylılar h.b.
Tellär[үзrәpTү]
Räsmi tellär[үзrәpTү]
Ficidä 3 räsmi tele: İngliz (English), Bau Fici (Bau Fician), Hindustani. Här Ficiledä xäkimiät belän üz telendä aralaşırğa xoquq bar.
Ficiidä İngliz tele kolonial zamannardan kiñ taralğan. Bu tel - xalıqara aralaşu, biznes, mäğrifät tele.
Fici tele (Austroneziä tel ğäiläse, Fici telenä Polineziä telläre tä'sir itkän) tabiği Ficilelärdä taralğan. Bau dialektı, patşa ğäiläseneñ tele bulğaç, räsmi häm ädäbi sanıla.
Hindustani tele, Hindi häm Urdu telläre öçen ğomumi isem. Hind-Ficilelärdä taralğan. Hindi telendä Hindular, ä Urdu telendä Möselmännär söyläşälär. Xäzerge Hindstan tellärennän ayırma bar.
Başqa tellär[үзrәpTү]
Ficilelärdä ädäbisez (Bau tügel) söyläşülär kiñ taralğan.
Hind-Ficilelärneñ keçe öleşe Tamil, Bihari, Bengali h.b. tellärdä söyläşälär.
Rotuma utrawında Rotuman tele (Polineziä tele) qullanıla.
Din[үзrәpTү]
Räsmi dine yuq.
Ficilelär: Metodist (48%), Katolik (19%), Assemblies of God (11%) häm 7. kön Adventistları (6%) Xristianlığı
Hind-Ficilelär: Hinduizm (75%), İslam (16%), Xristianlıq (6%), Sikh (1%).
Başqalar: Katolik Xristianlığı, İslam, Yähüd dine
Säyäsät[үзrәpTү]
Prezident[үзrәpTү]
Ficida prezidentnı 5 yılğa Fici Başlar Şurası (Great Council of Chiefs) saylıy. Ämma prezident xäkimiät başlığı tügel - ul Fici qorallı köçläreneñ generalissimusı ğına, ilneñ başı - premyer-ministr dip sanala.
Parlament[үзrәpTү]
Fici Parlamentı ike pulatlı. Wäkillär yortında (House of Representatives, tübän pulatı) 71 urın:
- 25tä härkem eşlärgä bula.
- 23 Ficilelärgä genä,
- 19 Hind-Ficilelärgä,
- 1 Rotumanğa,
- 3 Awrupalı häm Qıtaylarğa ("General electors").
Senatta (Senate, yuğarı pulatı) - 32 urın.
Administrativ büleneşe[үзrәpTү]
Ficigä 4 öleş (division) kerä.
- Rotuma utrawı bäyle il statusına iä.
İqtisadı[үзrәpTү]
Ficidä minerallar, ağaç häm balıq küp. Ämma iñ möhim milli kerem çığanağı - şikär eksportı häm turizm (här yıl 300,000-400,000 turist kilä).
Mädäniäte[үзrәpTү]
Fici mädäniäte, başqa Tın okeandağı mädäniätläre kebek, bik qızıqlı.


text:
Muazzez Ersoy Yeni Cikan album sarkilarini dinle full
Muazzez Ersoy 2011 dinle, Muazzez Ersoy 2011 izle, Muazzez Ersoy yeni çıkan videosunu izle, Muazzez Ersoyson şarkısını dinle, Muazzez Ersoyen son albumünü dinle, Muazzez Ersoyfull müziğini dinle, Muazzez Ersoy kliplerini izle, Muazzez Ersoy klibini izle, Muazzez Ersoy videolarını izle, mp3 lerini dinle, Muazzez Ersoy full albumü dinle, Muazzez Ersoy full mp3 dinle, Muazzez Ersoy en yenilerini izle, Muazzez Ersoy orjinal klibini izle, Muazzez Ersoy orjinal videosunu izle, Muazzez Ersoy müziqini dinle, Muazzez Ersoy hd izle, Muazzez Ersoy populer muzik dinle
Bu sayfa hakkında yorum ekle:


text:
Çirmişler
Çirmişler (öz adı Mari) - esasen Rusiyede yaşağan Fin-Ugor halqlarından biri. Umumiy sayı 604 000 kişi (2002), bu cümleden Mariy El Cumhuriyetinde 324 400, Başqurtistanda 105 829, Tataristanda 19 500 kişi.
Çirmiş halqı dört qavimden ibaret: Dağ Çirmişleri (Edil özeniñ oñ kenarında), Toğay Çirmişleri (Edilniñ sol yalısında), Şarq Çirmişleri (Başqurtistan, Tataristan, Uralda) ve Şimal-Ğarp Çirmişleri (Nijniy Novgorod vilâyetinde). Şu qavimlerden er birisiniñ öz şivesi bardır, yani Çirmiş tili dört şivesine ayırıla. Başqurtistan ve Tataristanda yaşağan Çirmişlerniñ büyük bir parçası Tatar tilinde de laf ete.


text:
Daha Fazla İçerik...
- 10. Sınıf Arapça 9. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 9. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 8. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 8. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 7. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 7. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 6. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 6. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 5. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 5. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 4. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 4. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 3. Ünite Günlük Hayat Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 3. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 10. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 1. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 10. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 1. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 2. Ünite Ders Kitabı Cevapları
- 10. Sınıf Arapça 2. Ünite Çalışma Kitabı Cevapları
- Arapça Ders ve Öğrenci Çalışma Kitabı ( MEB ) İndir


text:
6. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe doku yayınları çalışma kitabı cevapları, 6. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları,Meb yayınları Türkçe çalışma kitabı cevapları,Türkçe çalışma kitabı cevapları,Türkçe çk cevapları, 6.Sınıf Türkçe çalışma kitabı cevapları ,6.sinif türkçe Meb yayinlari çk cevapları,4.tema Duygular cevapları,Nasreddin Hoca metni cevapları,Nasrettinin Hoca cevapları,Nasrettin Hoca Konusu Cevapları,4.tema cevapları,duygular teması cevapları
TAMAMINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYINIZ


text:
Jaganʻ
Jaganʻ /jaGAN'/ (Fransuzça häm Almança Sagan) ul Polşa könbatışındağı qala. Xalıq sanı 26,665 keşe (2004), Jaganʻ öyäze başqalası.
1999. yıldan Lubuş Voivodlığında, ä başta (1975-1998) Zelöna Gora Voyıvodlığında urnaşqan Jaganʻ Sagan isemle qälğä urınında tora. Sagan feodal bilämäseneñ üzäge bula, elekke iäse Alberch von Wallenstein Utız Yıllı Suğışta ğäskär başlığı bula. Annan Sagan danlıqlı Lobkowitzlarğa, Bohemia ıruğına küçä. 1786. yılda Sagan bilämäse Peter Bironğa, Kurlândiä kenäzenä, ä annan Dorothea isemle qızına küçä. Dorothea ire, böyek Fransuz diplomatı Charles Maurice de Talleyrand-Périgord Jaganʻda otstavka yılların ütkärä. 1845. yılda Prussia patşası käğäze Dorothea'nı Sagan herzoginäse nulıp iğlan itä. Napoléon III bu titulnı Fransiädä taní, Doroteya ulı Luis kenäz häm duc de Sagan bulıp kilä. İkelätä titul, Fransuz ta, Pruss ta "duc de Sagan"-ğa İkençe Bötendönya Suğışı waqıtında bitaraflıq saqlarğa bulışa: anıñ Château de Valençay bilämäsendä Fransiäneñ Alman okkupasiäse waqıtında Louvre xäzinäse saqlana.
İkençe Bötendönya Suğışı waqıtında şähärdä az bilgele Nazi Alman Ştalag Luft III xärbi büläge tora.


text:
Mamışbirde
Mamışbirde (Mämeşbirde) (?-1556), Qazan cirlärendä azatlıq suğışlarında (1552-1556) qatnaşawçı.
Çirmeş morzası belän Çuaş xatınınıñ balası.
1555. yılda ğäskäri berämlek tuplap, Bolın yağı belän Taw yağı Urıs basqınnarına qarşı köräş başlí. İdelneñ uñ yarındağı Sender tawında köräştäşläre belän Çalım qälğäsen tözi, şunda Urıs ğäskärläre qarşı suğışa. Üze Çıñğızxan näselennän bulmíça, üz yağına köräşergä Nuğay morzası Ğäli Äkrämne çaqıra. Alarnıñ berläşterelgän köçläre 1556. yılda İvan IV cibärgän ğäskär tarafınnan ciñelgäç, äsirlekkä elägä. Mäskäwgä kiterelä häm cäzalap üterelä.


text:
Abdulla Tuqay
Abdulla Muhammedarif oğlu Tuqay (tatarca Ğabdulla Möxämmätğärif ulı Tuqay, Гaбдyллa MөxәMMәTrapиф yлы Tykaй; 1886 s. aprel 26 - 1913 s. aprel 13) - Tatar halqınıñ büyük şairi, yazıcı, publitsist ve edebiy tenqitçi. Sıqça zemaneviy Tatar edebiyatınıñ esasçısı olaraq añıla.
Abdulla Tuqay 1886 senesi aprel 26 künü Qazan guberniyasınıñ Quşlavıç köyünde doğğan. Babası şu köyde mollalıq yapqan edi. Dört yaşında olğan Abdulla öksüz qaldı. Ondan soñ balalığını Qırlay köyünde bir köylü qorantasında keçirdi. İlk tasilini Qırlay mektebinde aldı. 1895 s. soñ Uralsk şeerinde (şimdi Qazahistandaki Oral şeeri) aqrabalarınıñ yanında aile terbiyesi körip aynı zamanda şeer medresesinde oquy edi. Anda Tatar halq edebiyatınıñ inceliklerinen beraber, Arap, Fars, Rus, Başqurt, Türk kibi halqlarnıñ edebiyatlarını da ögrendi.
Osmanlı Devletinden Rusiyege kelgen Türk ceditçisi Abdulveli onı Türkçe ve Frenk edebiyatlarınen tanıştırdı. Tuqay daa soñra Abdulveli içün dünyanı tanımaq içün közümni açqan kişi degen. Tuqay medresede oqup şiirler yazmağa başladı. 1905 senesiniñ başında sotsial-demokratlar organı olan "Uralets" gazetasına mürettip olaraq kirdi. Şeerdeki inqilâbiy areketlerinde de iştirak etti. 1905 s. inqilâbından soñ Uralskte Tatar tilinde çıqarılıp başlağan "Fiker" (Fikir), "Äl-ğasr äl-cädit" (Yañı asır) gazetalarında, "Uqlar" (Oqlar) mecmuasında faal olaraq çalıştı. Bu neşirlerniñ em mürettibi, em tüzetici, em jurnalistlerden birisi, em de muarriri edi. "Cayıq"ta Tuqaynıñ şairligi ve yazıcılığı inkişaf etti, şüreti bütün Rusiyege cayıldı. Tuqay 1907 senesi küzünde Qazanğa qayttı. O zamanki edebiy-medeniy müitniñ merkezinde istidadı kemalına yetti. Bu devirde Tuqay esasen "Yäşen" (Yaşın) ve "Yalt-yolt" (Tañ) icviy mecmualarında çalışa edi. 1907-1912 seneleri arasında eñ namlı şiirlerini yazdı. Şiirlerniñ esas mevzusı adiy halqnıñ yaşayışı edi.
1913 s. aprelniñ 15 künü Abdulla Tuqay tuberkulöz hastalığından 26 yaşında olğanda vefat etti.


text:
Ğäzi Qaşşaf
Bu mäqäläneñ kirill älifbasındağı igezäge bar.
Ğäzi Qaşşaf (Mirğäzi Soltan ulı Qaşşafetdinov) tänqıytçe häm ädäbiät ğälime, 1907 yılnıñ 15 aprelendä elekke Ufa ğubernası Bäläbäy öyäze (xäzerge Başqortstan respublikası Tuymazı rayonı) Yaña Arslanbäk awılında tua.
1920-1925. yıllarda Ğäzi Qaşşaf Bäläbäy şähärendäge uqıtuçılar seminariasendä (soñınnan - pedagogia texniqumı) uqıy. 1925. yılnıñ közendä Qazanğa kilä häm Könçığış pedagogia institutına qabul itelä. İnstitutnı tämamlağaç, 1929 yıldan 1937 yılğa qädär, Qazannıñ törle uqu yortlarında tel-ädäbiät uqıta.
1937 yılda kitap näşriätına eşkä küçä. 1942 yılnıñ oqtyabrendä G.Qaşşafnı "Sovet ädäbiäte" (soñraq - "Qazan utları") jurnalına redaktor itep bilgelilär. 1960 yılda, dissertasia yaqlap, filologia fännäre kandidatı digän ğıylmi däräcä alğaç. G.Qaşşaf üzeneñ xezmät eşçänlegen tulısınça Qazan däwlät universitetı belän bäyli.
G.Qaşşaf bay ädäbi-fänni miras qaldırğan ädip. Anıñ berençe tänqit mäqäläläre 1928 yılda, student çağında uq basıla başlıy. 1940 yılda anıñ beryülı öç kitabı - Ş.Kamal turındağı monografiase, "Qäläm masterları" isemle tänqit mäqäläläre cıyıntığı häm çik saqçıları tormışınnan alıp yazılğan "Çül buyında" poweste basılıp çığa.
İllençe yıllardan başlap G.Qaşşaf üzeneñ qalğan böten ğömeren, bay täcribäsen häm säläten tatar xalqınıñ ğorurlığı - heroy-şağir Musa Cälilneñ legendar tormışın häm ícatın tikşerügä bağışlıy. Näticädä, Musa Cälil isemle külämle monografiase yazıla. Ädäbi xezmätlären häm cämäğät eşçänlegen yuğarı bäyäläp, sowet xökümäte anı Xezmät Qızıl Bayrağı (1957), "Poçet Bilgese" (1967) ordennarı häm medällär belän büläkli.
Ğäzi Qaşşaf 1975 yılnıñ 9 dekäberendä wafat buldı.


text:
Diplomatiyalıq korpus
Diplomatiyalıq korpus[o'zgertiw]
Diplomatiyalıq korpus ken' ma'nide usı ma'mlekettegi sırt el diplomatiyalıq wa'kilxanası diplomatiyalıq xızmetkerleri sonday-aq, olardın' shan'araq ag'zaları jıyındısı bolıp tabıladı.
Diplomatiyalıq korpus sho'lkem bolıp esaplanbaydı. Diplomatiyalıq korpus baslıg'ı lawazımı boyınsha joqarı ha'm tiyisli ma'mleketke wa'kil etip jiberilgen waqtı jag'ınan en' ko'p islep atırg'an diplomatiyalıq wa'kil (duayen, aqsaqal) sanaladı. Ayırım katolik ma'mleketlerde diplomatiyalıq korpus baslıg'ı Rim papası nuntsiysı esaplanadı. Diplomatiyalıq korpustın' shıg'ıwı tek ra'smiy mereke waqıtları g'ana (milliy bayramlar, qutlıqlaw ma'resimlerinde) ruqsat beriledi.
Diplomatiyalıq korpus ag'zalarının' diplomatiyalıq sıpatların tastıyıqlaw ushın ko'plegen ma'mleketlerdin' jergilikli ha'kimiyatı organları diplomatiyalıq gu'walıqlar beredi.


text:
A'yyemgi Gretsiyada Olimpiada oyınlarının' payda bolıwı
A'yyemgi Gretsiyada Olimpiada oyınlarının' payda bolıwı - A'yyemgi Olimpiada oyınları b.e.sh. 776 jılı payda boldı. A'yyemgi Gretsiyada Olimpiya oyınlarının' payda bolıwı bul Gretsiyada Sparta ha'm Elida qalaları arasında paraxatshılıqtın' ornawı bolıp sport bayramı sıpatında payda boldı.
A'yyemgi Greklerdin' Olimpiada oyınlar da'stu'rine ha'r qıylı aralıqlarg'a juwırıw, disk ılaqtırıw, nayza ılaqtırıw kirgizildi. B.e.sh. 490 jılı marafon aralıg'ına juwırıw payda boldı. Marafon aralıg'ına juwırıwdın' payda bolıwı, Marafon qalashasının' qasında b.e.sh. 490 jılı Afinalılar Persidler menen urısta jen'iske erisip, a'sker bası bir a'skerdi Afinag'a juwırıp barıp jen'iske eriskenligimizdi jetkeresen' dep tayınlaydı. Bul a'sker Marafon-Afina aralıg'ın juwırıp o'tip Afinag'a jetip kelip "Biz jen'iske eristik" dep o'lip qaladı. A'yyemgi Grek a'skerinin' hu'rmetine Marafon-Afina aralıg'ın o'lshep bul aralıqqa juwırıw boyınsha birinshi Olimpiada oyınlarında jarıs o'tkeriledi. Bul aralıq 40-kilometr dep belgilenedi. 1920 jıldan baslap Marafon aralıg'ı 42 km 195 m dep qabıllandı.


text:
Kraxmal
Kraxmal — tabiği polimer. Ul üsemleklärdä qoyaş nurlanışı energiäse yotılu isäbenä bara torğan fotosintez eşçänlege näticäsendä barlıqqa kilä. Başta küp kenä protsesslar näticäsendä uglekislıy gaz belän sudan glükoza sintezlana.
Kraxmal — suda eremi torğan aq poroşok xälendäge matdä, qaynar suda ul bürtä häm kolloid eremä — kleyster xasil itä.
Üsemleklärneñ yäşel (xlorofillı) küzänäklärendä uglerod (IV) oksidın üzläşterüdän barlıqqa kilgän produkt bularaq, kraxmal üsemleklär dönyasında ayıruça küp taralğan. Bäräñgedä — 20% çaması, boday häm kukuruzda — 70% çaması, dögedä 80% çaması kraxmal bar.
Kraxmal — keşe öçen kiräkle tuqlıqlı matdälärneñ berse. Kraxmal azıq produktı itep qullanıa. Azıq sänäğätendä annan glükoza häm patoka da äzerlilär.


text:
Aytıslar
Aytıs - qaraqalpaq xalq ko'rkem awızeki do'retpelerinin' belgili bir janrı retinde erteden tilge alınıp keldi. 1939-jılları O.Kojurov ha'm Q.Ayımbetovlar aytıstın' folklorımızdın' bir janrı retinde ko'rsetse, 1951-jılı N.Baskakov qaraqalpaq folklorın tu'rlerge bo'lgende juwap ha'm aytıstı qız-kelinshekler qosıqlarına kirgizip belgilegen edi. Qaraqalpaq ko'rkem awızeki do'retpelerin pu'tini menen izertlew jumısın qolg'a alg'an, ol tuwralı u'lken izertlew dereklerin N.Da'wqaraev o'zinin' doktorlıq dissertatsiyasının' birinshi tomın folklorg'a arnap, onnan qaraqalpaq ko'rkem awızeki do'retpelerinin' janrlarına tallaw bergen edi. 1950-jıllardın' basında pitken bul jumıs 1959-jılı basıla basladı. 1977-jılı u'sh tomnın' birinshi folklorg'a arnalg'an tomı N.Da'wqaraevtın' "shıg'armalarının' tolıq jıynag'ı" menen (2-tom) o'z aldına kitap bolıp basıldı.
Usı kitapta N.Da'wqaraev "Aytıs ha'm juwap" degen temada berilgen bo'limde, qaraqalpaq da'stu'rlerinde qız-jigitlerdin' otırıspa merekelerinde uyqasımlı, astarlı so'z benen aytısıwlar og'ada ko'p jıynalg'an. Bunday poetikalıq so'z benen aytısıw juwaptan baslanadı. Juwap demektin' ma'nisi egerde birew astarlıq, poetikalıq so'z benen sizge tiyip, ilip so'ylese sizde bul kisinin' so'zine ılayıqlı poetikalıq so'z benen juwap qaytarıwın'ız kerek. Qaraqalpaq da'stu'rinde juwaptan jen'iliw uyat sanalg'an. Juwap sol aytısqan waqıttag'ı payt, ha'reket, waqıya menen baylanıslı boldı. Ma'selen, jigit u'yge kirip kelip, u'yde otırg'an qızlardı ko'zge ilmey so'ylegendegi juwap aytıstın' bir tu'ri.
Jigit:
- Haw kim eken desem,
- Qızlar eken g'oy.
I- qız:
- Ha' qız adamnın' xorıma,
- Ko'zge ilinbes tarıma?
II - qız:
- Ko'zin'e mayda temeki az ko'rineme?
Jigit:
- Tawdın' jırası bar,
- Ha'r so'zdin' ma'nisi bar,
Qız:
- Amanbısan' quda bala?
Jigit:
- Tentektin' aqılı tu'sten keyin degen.
A'lbette bunda juwap aytısları qaraqalpaqlar arasında ha'zirgi ku'nde de ko'plep ushırasadı. Toy merekesiz jol-jo'nekey aytıla beretug'ın, bir-birewdi utıw ushın qollanılatug'ın juwap aytısları qız-jigitler, jigitler-kelinshekler arasında og'ada ko'p.
Folklordag'ı shayırlar aytısın jazba a'debiyattag'ı aytıstan o'zgeshelikleri joqarıda ko'rsetip o'tilgen edi. Folklordag'ı shayırlar aytısı mısalında A'jiniyaz benen Qız Men'eshtin', Mansur menen Da'menin' aytısların ko'rsetse boladı. Jazba aytıslarda bul aytıstın' o'zgesheligi folklorg'a ta'n bolg'an, olar bir-biri menen duslasqan waqıtta, yadtan shıg'arıp awızeki aytısqan. Shayırlar aytısqanda umtılıw-umıtıw ko'rkem so'zinin' ku'shliligi menen aytılıwınan degen oydın' teren', sheber, o'tkir beriliwi menen bayqaladı. A'jiniyaz benen Men'eshtin' suw boyında ko'risip birinshi aytısı bılay baslanadı:
A'jiniyaz:
Tosınnan jaw kelsede tartınbag'an,
Ko'ldegi u'yrek-g'azday g'an'qıldag'an,
Qudasha sa'lemberdik ko'riwden-aq,
Ju'zlerin'iz jazg'ı tanday jarqırag'an,
Men'esh:
Sag'an men suwda turıp na'zer saldım,
Ag'eke sa'lemin'di a'lik aldım,
Keyinirek turın'ız, keyingenshe,
Kelgenin'di g'apılda bilmey qaldım.
A'jiniyaz Qazaqstan shayır qızı Men'esh penen bir neshe jerde ko'zbe-ko'z, ju'zbe-ju'z turıp yadtan shıg'arıp aytısadı. Olar suw boyında, qonaqta, toyda aytısqan so'zlerin xalıq yadında saqlang'an. Bul aytıs 1878-jılı Tashkentte shıg'arılatug'ın "Tu'rkstan walayatı" (11-12sanları) gazetasında basılg'an. Bul aytıs mazmunı ha'm ko'rkemligi boyınsha folklordag'ı qaraqalpaqlar ushında, qazaqlar ushın da, shayırlar aytısının' o'z aldına "Klassikalıq shın'ı" desek boladı. Bul aytısta ko'rkem so'zdi qurastırıwdın' sonday ma'nili u'lgileri bar, bulardı basqa aytıslardan tabıw qıyın. Haqıyqatında da eki tuwısqan xalıqlar shayırlarının' aytısı folklordın' tariyxında, a'debiyatımız tariyxında bezep turadı. Sonday-aq Mansur menen Da'menin, Altın menen Seydalının aytıslarının da a'hmiyeti u'lken.
Solay etip qaraqalpaq folklorındag'ı juwap aytısları menen awızeki, ju'zbe-ju'z turıp yadtan aytatug'ın shayırlar aytıs janrın qurap turadı ha'm usılar aytıs degennin' ne ekenin an'latadı.
Belgili bir-eki tariyxsız, belgili bir waqıtsız, belgili bir orınsız eki jaqtın' yadtan shıg'arıp aytıwısız aytıs degendi ko'z aldın'a keltiriw qıyın. Bul janrdın' o'zgesheligi de usında.


text:
- 12:27
T.Ermegïyaev: Ğılım men bïznestiñ uştaswı klïmattıñ özgerwimen küres tïimdiligi mäselelerin şeşwge qabiletti
- 12:25
Qazaqstan EKSPO-ğa qatıswğa 140-qa jwıq elge şaqırtw jiberdi
- 12:13
Qazaqstan men Japonïya arasında tikeley äwe qatınası aşılwı mümkin
- 12:08
Almatıda «Awdï» avtoköligi düñgirşekke soğılıp, eki adam zardap şekti
- 12:04
ÜÏÏD MB ayasında Qazaqstan ekonomïkasına japondıq iri kompanïyalar ğana emes, ŞOB ökilderi de atsalısadı
- 11:59
Batıs Qazaqstanda awdan kitapxanaları künin ötkizw dästürge aynaldı (FOTO)
- 11:55
Qızılordada solaqay swretşiler baq sınastı
- 11:51
Jambıl oblısında «Jasıl el» jastar otryadı 300 mıñnan astam köşet ekti
- 11:48
Senat sot töreligin iske asırwdı jeñildetwge bağıttalğan zañ jobasın Mäjiliske qaytardı
- 11:29
K.Mäsimov: Japondıqtardıñ texnologïyaları men qazaqstandıqtardıñ eñbekqorlığı äriptestiktiñ köptegen salasında öz jemisin beredi
- 11:28
Qızılordada «Jasıl el» jastar eñbek jasağınıñ üzdikteri marapattaldı
- 11:23
EKSPO körmesine üş mıñnan astam eriktilerdi tartw josparlanıp otır
- 11:19
Senat swdyalar täwelsizdigin küşeytwge bağıttalğan zañdı qabıldadı
- 11:11
«EKSPO-2017» ämbebap energetïkanıñ bolaşaq äzirlemelerin qarastırw alañına aynaladı - V.Lossertales
- 11:09
Qazaqstan men Resey arasında XXI ğasırdağı tatw körşilik pen odaqtastıq twralı şart qabıldandı - Parlament
- 11:06
Ğalamtor arqılı alayaqtarğa aldanıp qalğan astanalıqtardıñ arızı boyınşa qılmıstıq is qozğaldı
- 11:03
Japonïya men Qazaqstan arasında ïnvestïcïyalar twralı kelisim jasaladı - K.Mäsimov
- 10:59
Almatıda jeñil atletïkadan «Altın küz» qalalıq aşıq çempïonat ötkiziledi
- 10:47
Qazaq-özbek şekarası boyında qupïya jerge jasırılğan 7 tonna spïrt önimderi tabıldı
- 10:44
BQO-da «Xalıqtıq IPO»-nıñ ekinşi kezeñi tüsindirilwde
- 10:32
Kökşetawda etnosaralıq qatınastar mäselelerin saralağan semïnar-trenïng ötip jatır
- 10:12
Mark Cwkerberg qıtay tilinde erkin söyleytinin paş etti (VÏDEO)
- 09:50
Astanada toğız ay işinde 2,2 mln. adam xalıqaralıq äwejay qızmetin paydalanğan
- 09:39
Bwrabay kwrortı stansasınıñ bastığı qızmetinen bosatıldı - QTJ
- 09:37
Nesïe alğan awıl käsipkerleriniñ bereşegi 346 mln. teñgeden asıp otır - BQO
- 09:23
«Qazaqstan Barısı-2012» jeñimpazı Beybit Istıbaev «Alem Barysy»-na äzirligi qanday ekenin ayttı
- 09:10
Tereñ mändi tağayındawlar - baspasözge şolw
- 08:57
Krïştïanw Ronaldw: tayawda Çempïondar lïgasında Rawldiñ rekordınan asıp tüsemin
- 08:51
Salmağı 10 keli tartatın 8 metrlik Quran körmege qoyıldı
- 08:38
Taraz kardïoxïrwrgïyalıq ortalığında jürek aqawımen twğan 1000-nan astam närestege ota jasaldı
- 08:08
Bügin Qazaqstannıñ basım böliginde jawın-şaşın boladı - «Qazgïdromet»
- 08:01
Pavlodarda «Şaxïmardan dostarın şaqıradı» xalıqaralıq festïvali bastaldı
- 07:54
Parïjde «Twr de Frans-2015» velojarısınıñ bağıttarı jarïyalandı
- 07:46
Aq üy awmağına basa-köktep kirgen er adam ïtterdiñ kömegimen ustaldı
- 07:33
Mañğıstawlıqtar Sügir jırawdıñ 120 jıldıq mereytoyın atap ötti
- 07:11
Xelsïnkï äwejayında avtobws uşaqtı soqtı
- 06:50
23 qazan. QAZAQPARAT KÜNTIZBESI: ATAWLI KÜNDER, OQÏĞALAR, ESIMDER
- 06:18
Qazaq tilinen sabaq beretin muğalimder arasında «Til mereyi» bayqawı ötedi
- 06:06
Ottava ortalığında öltirilgen sarbazdıñ esimi belgili boldı
- 05:26
Almatı oblısınıñ äkimi üzdik wçaskelik polïcïya ïnspektorına kölik berwdi usındı (FOTO)
- 05:07
Atırawda öz säbïin öltirgen äyel sotta ökiniş bildirdi
- 04:47
Vnwkovodağı uşaq apatına baylanıstı äwejaydıñ 4 qızmetkeri qamawğa alındı
- 04:20
Astanada Wkraïnadağı QR elşilgi bastamasımen tüsirilgen fïlmniñ tusawkeseri ötti
- 03:47
Qırğızdardıñ «Qurmanjan datqa» kïnosı Stambwlda körsetiledi
- 03:11
Rwanda Parlamenti el awmağında «VVS» telearnasınıñ taralwın toqtattı
- 02:33
Jambıl oblısında soñğı 4 jılda balabaqşalar sanı 2 esege arttı
- 02:11
Äzerbayjan Erevanda ötetin Evronesttiñ plenarlıq otırısına qatıswdan bas tarttı
- 01:40
Sarapşılar 2015 jılı sayaxattap barwğa bolatın qalalar tizimin jasadı
- 01:07
Awğanstannıñ jaña prezïdenti alğaşqı şetel saparın Qıtaydan bastamaq
- 00:20
Qıtayda pil tumsıqtı doñız dünïege keldi (FOTO)
- 00:06
Qızılordada mal urlawmen aynalısqan turğın jazasın aldı
- 22-23 qazan künderi Astanada tuñğış ret EKSPO-2017 körmesine baylanıstı xalıqaralıq qatıswşılardıñ alqalı basqoswı ötedi
«Nur Otan»
- 20 Qazan 2014, 20:00
Ulıtaw törindegi tolğanıs - tarïxï mañızı zor suxbat - A.Baqtıgereeva, aqın
- 17 Qazan 2014, 10:55
Atıraw munay öñdew zawıtı 2014 jılı 4 mln. 920 mıñ tonna munay öñdeydi
- 22 Qazan 2014, 20:08
Kömirdiñ keleşegi munaydan da küştirek pe?
- 20 Qazan 2014, 20:27
Qanıştıñ izin qwğandar ken isine nege barmay jür?
- 23 Qazan 2014, 09:10
Tereñ mändi tağayındawlar - baspasözge şolw
- 22 Qazan 2014, 08:30
«Narınqoldıqtar qay elde turadı» - baspasözge şolw
- 23 Qazan 2014, 10:12
Mark Cwkerberg qıtay tilinde erkin söyleytinin paş etti (VÏDEO)
- 23 Qazan 2014, 08:57
Krïştïanw Ronaldw: tayawda Çempïondar lïgasında Rawldiñ rekordınan asıp tüsemin


text:
Yasaq
Yasaq - tarixi tatar xanlıqlarında naturalata salım. Soñraq İdel buyında, Seberdä häm Yıraq Könçığışta yäşäwçe qayber xalıqlar tüläp qalğan naturalata salım.
Tarix[үзrәpTү]
Çıñğızxannıñ «Böyek yasa» isemle qanunnar cıyıntığı nigezendä xökem itkän sudialar da bulğan, alarnı «yarğuçı» dip atağannar. Xökem qararı maxsus «yarğunamä» digän däftärgä terkälä barğan. Ulus yäki şähär yarğuçılarınnan başqa, ämir-yarğu da bulğan—busı inde wäzirneñ xoquq eşläre buyınça yärdämçese digän süz.
Altın Urda däwläteneñ säyäsi häm ictimaği tormışında basqaqlar belän daruxaçılar (daruxalar) zur urın totqannar. Basqaqlar xärbi xezmättä bulıp, xökümätneñ iminlegen saqlaw wazifasın ütägännär; daruxalarnıñ töp wazifaları isä yasaq cıyunıñ barışın küzätep toru bulğan.
Basqaqlar XIV yözneñ başında uq beterelsä, daruxaçılar äle darux-ölkälärneñ xäkimiät başlıqları sıyfatında Qazan xanlığında dä yäşäp häm eşläp kilgän. Yasaq cıyuda alarğa yärdämçeläre bulışqan; boların bitekçe dip yörtkännär. Xäyer, Cuçi Olusında bitekçe xäyran zur däräcäle keşe sanalğan. Bitekçe xan diwanında da bula, anısı baş bitekçe dip atalğan; annarı ulus sayın bitekçe bulıp, şaqtıy eşne änä şular başqarğan.
Küçmä häm utraq xalıqlardan alına torğan tüläwlär dä bügençä ük diärlek yañğırıy: salığ (can başına töşkän salım), qalan (obrok), yasaq, xärac (ğäräp süze: möselmannar tülägän 10 protsentlı salım), burıç, çığış, ındır xaqı, ambar malı, burla tamğası, yul xaqı, qarawıllıq, tartanaq (ülçäw salımı), tamğa.
Ädäbiät[үзrәpTү]
- PaBил ФәxpeTдиHoB. TATAP XAЛKЫ hӘM TATAPCTAH TAPИXЫ.
- БpoдHиkoB A. A. Cбop яcaka: ЗaBиcиMocTb пpoцecca oбъяcaчиBaHия oT пoTecTapHo-пoлиTичeckoй cиTyaции B perиoHe. Пo MaTepиaлaM BocToчHoй Cибиpи XVII B.


text:
İdel-Ural Legionı
İdel-Ural Legionı, (Идeл-ypaл ЛerиoHы) İkençe Bötendönya Suğışı barışında Nazi Almanía xärbi köçlärendä Tatar, Başqort, Mari, Çuaş h.b. millät äsirlärennän tözelgän ğäskäri berämlek. `
Berence bülek[үзrәpTү]
Barlığı 7 batalyon tözelä. 1942. yılnıñ Nöyäberendä tuplanğan 825. batalyon 1943. yılnıñ Febrälendä Belorus partizannarın qarşı suğışqa ozatıla; suğışçıları qoralları belän tulayın partizannarı yağına çığa. Bu batalyon keşeläre soñınnan zaxarov häm Biryulin partizn brigadalarına hitlerçelärgä qarşı suğışalar. 826. batalyon (tözelüe 1943. yıl, Ğínwar) 1943. yılnıñ Martında Hollandíağa ozatıla häm 1944. yılnıñ 10. Augustında Fransuz partizannarı yağına çığa. 827. (1943., Febräl), häm 828. (1943., Yün) batalyonnar Könbatış Ukrainağa – Kovpaknıñ partizan ğäskärenä qarşı suğışqa cibärälär. Batalyonnar suğışçılarınıñ yaqınça yartısı partızannar yağına çıqqaç, başqaların lmannar, ışanıçsız sanap, Belgiä, Hollandía häm Fransía kiçerälär. 829. batalyon (1943., August) suğış xäräkätlärendä qatnaşmí diärlek häm 1944. yılnıñ Augustında taratıla. 830. häm 831. batalyonnar (1943. yılnıñ Sentäber-Öktäberendä tözelgännär) Polşa cirendä urnaştırılalar. "İdel ural legionñ" formal räweştä "İdel-Ural Törki-Tatasrlarnıñ köräş berlege" citäkçelek itä dip isäplänelsä dä, barlıq möhit komandir wazífaların Wermacht ofiserlaäre başqarğan. Legionda qatnaşqan soldatlar, Sovetlar Berlege tarafına kilgäç soñraq repressilänälär. Batış illärdä qalğan nigezdä Törkiägä häm Australiağä kilälär.
Kollaborationism[үзrәpTү]
Idel-Ural legionina bäiläp bik es "kollaborationism" turinda yasalar. Bu sorauga karata Iskander Gilyasovnin "Legion "Idel-Ural"" dip isemlängän kitabi basilip cikti.


text:
Pretoriä
Pretoriä yäki Pretoria - Könyaq Afrika Cömhüriäteneñ başqalası. Gauteng töbägeneñ üzäge.
İl tönyaq-könçığışında, köymälär yörmäslek Alis yılğasında urnaşa.
Pretoriä - Könyaq Afrika Cömhüriäte öç başqalanıñ berse. Pretoriä - başqarma xäkimiäteneñ başqalası, Keyptaun - qanunnar çığara torğan xäkimiäteneñ başqalası, Blumfonteyn - mäxkämä xäkimiäteneñ başqalası.
Başta şähär Pretoriä Filadelfiä (Tuğannarça mäxäbbät Pretoriäse) dip yörtelgän.
Tarix[үзrәpTү]
1855 yılda bur ğäskär başlığı ulı - Andries Pretorius şähärgä nigezlägän.
Pretorius istälegenä şähär atala.
1860 yılda Pretoriä - Transvaal bur Cömhüriäte başqalası bulğan.
1899-1902 yılda - İngliz-Bur suğışı näticäsendä Böyekbritaniä şähärne basıp ala.
1910 yıldan Pretoriä - Britaniä protektoratı astında Könyaq Afrika Berlege dominionı başqalası.
1961 yıldan - Bäysez Könyaq Afrika Cömhüriäte başqalası.
Aparteid waqıtında Pretoriä - aparteid üzäge.


text:
VİDEOLAR
- Fatih Harbiye 40.Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 39.Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 38.Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 37. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 36. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 35. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 34. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 33. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 30. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 29.Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 28. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 27.Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 25. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 24. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 23. Bölüm Fragmanı
- Fatih Harbiye 21.Bölüm Fragmanı


text:
Bilgesez demonstrant
Tank Man yä Bilgesez Demonstrant - ul 1989.dağı Tiananmen Mäydanı protestları waqıtında uncide tanklı kolonna aldında basıp yulnı tıyğan häm foto belän filmgä töşerelep xalıqara ataqlılıq qazanğan bilgesez Qıtay keşeneñ quşamatı. Foto Associated Press äğzası Jeff Widener tarafınnan Beijing Qunaqxanäseneñ altınçı qattan, yartı mil arasınnan 400mm linzalar yärdämendä töşkän .
İkençe versiä fotograf Stuart Franklin Magnum töşerä. Anıñ räsem Jeff Widenerneñ fotosın qabatlıy, läkin kübräk artqı plan kürsätä, şundıy planda kübräk tank kürenä. Bu foto Life Magazine'neñ 100 Photos that Changed the World (Dönyanı Üzgärtkän 100 Foto) maxsus basmada saylana. Kön eçendä böten dönya buyı tirajlanğan Bilgesez Demonstrant süräte zur däräcäle gäzetlärdä berençe bitkä urnaşıla. 1998. Aprelendä Amerikan TIME jurnalı Bilgesez Demonstrantın üz 20. yözneñ 100 iñ yoğıntılı keşe isemlegenä kertä.
Räsem artında[үзrәpTү]
Waqiğa 1989.nıñ 5. Yünendä, Qıtay xakimiäte demostratsiälärne quıp taratudan ber kön ütkäç, Tíılğan Qala yulında, Cháng Ān Dà Jiē-dä (长安大街), "Mäñge Tınıçlıq Böyek Prospektında", Tiananmen'nan ber minutta buldı. İke sumkalı keşe yulnıñ urtasında ber üze tordı, yaqınayğan tanklarğa qaramastan. Tanklar tuqtağaç, keşe alarnı quarğa tırıştı. Täwge tank anı urap ütärgä talpındı, läkin keşe barıber protést belderep tanknıñ yulında basıp tordı. Tanklarnı tuqtağannan soñ, keşe täwge tank başnásına ürmäläp mende häm yörtüçe belän aralaştı. Törle versiälärçä, ul yörtüçegä bolay äytte: "Nigä sez monda? Şähärem sezdän xaosqa birelä"; "Borılağız, xalqımnı ütermägez!"; häm "Kit monnan." Videomateriallarça, borçılğan tamaşaçılar anı xalıq törkemenä östärep kerttelär, häm tanklar üz totqan yulın ozayttılar. Kemder uylawınça, borçılğan tamaşaçılar "ştatski kiemennän" polismännär buldı.
Räsem mäğnäse[үзrәpTү]
Könbatışta Bilgesez Demonstrant Qıtay Demokratik Xäräkät tamğası bulıp kilde. Qıtay yäşlär, üz ğömerlären qurqınıç astında quyıp, autoritar xakimiäte qarşı çıqtı. Şulay uq, bu sürät ber ayırım şäxesneñ köçe küzätä. Qıtayda bu räsemneñ mäğnäse başqa. Ul Qıtay Xalıq Azaltlıq Armiäseneñ keşegä iğtibar itü häm keşene saqlanu simvolı: tank yörtüçese keşene yaralanmıy. Ä Bilgesez Demonstrant tärtip bozuçı, Könbatış provokatorı bulıp kürsätä. Materik Qıtayında Tank Man teması äle yabıq.
Kem ul, Bilgesez Demonstrant[үзrәpTү]
Demonstrant şäxese açıq tügel. İntsidentän soñ, Britan basması Sunday Express anı Wang Weilin (王维林), 19-yäşle student, atağan.
Anıñ aldağı tarixı da açıq tügel. 1999. yılda Amerikan prezidente Riçard Nikson idaräsendä eşlägän Brüs Herşenson Demonstrantnı 14 könnän soñ cäzalap üterüen äytte, başqalarça, ul berniçä aydan soñ ul atıp üterelä. Jan Wong yazğança, bu keşe xäzerge kön yäşäw häm materik Qıtayında yäşerenä.
1992. yılda Barbara Walters alğan intervyuwendä şul waqıttağı Qıtay Kompartiäseneñ General Sektretäre Jiang Zemin bolay dide: "Minemçä, ul üterelmägän." Hong Kong basması Apple Daily yazğança, Wang xäzer Taiwan'da yäşi.
Çığanaqlar[үзrәpTү]
- PBS Documentary "The Tank Man", 2006, Program accessible online
- The Unknown Rebel – Time Magazine's profile. Retrieved 19 January 2005
- CNN Interactive: Video Almanac – 1989 – Contains a small 26-second video of the "tank man" stepping in the way of the tanks. Retrieved 19 January 2005
- The Tiananmen Papers, The Chinese Leadership's Decision to Use Force Against their Own People—In their Own Words, Compiled by Zhang Liang, Edited by Andrew J. Nathan and Perry Link, with an afterword by Orville Schell, PublicAffairs, New York, 2001, hardback, 514 pages, ISBN 1-58648-012-X An extensive review and synopsis of The Tiananmen papers in the journal Foreign Affairs may be found at Review and synopsis in the journal Foreign Affairs.
- June Fourth: The True Story, Tian'anmen Papers/Zhongguo Liusi Zhenxiang Volumes 1–2 (Chinese edition), Zhang Liang, ISBN 962-8744-36-4
- Red China Blues: My Long March from Mao to Now, Jan Wong, Doubleday, 1997, trade paperback, 416 pages, ISBN 0-385-48232-9 (Contains, besides extensive autobiographical material, an eyewitness account of the Tiananmen crackdown and the basis for an estimate of the number of casualties.)
- 「以身檔坦克王維林傳在台」, Apple Daily, June 2, 2006, Page A1 [1] (Traditional Chinese, subscription required)


text:
Dakka
Dakka yäki Dhaka (бeHr. ঢাকা) - Bangladeş däwläteneñ başqalası häm iñ zur şähäre.
Gang yılğası deltasında, Burigang yılğası yarında urnaşa.
1608-1717 yıllarda - Bengaliä başqalası.
1971 yıldan - Bangladeş başqalası.
Xalıq sanı - 9 724 976 keşe (2005), şähär yanı belän - 16,6 mln. keşe (2008).
Gang häm Brahmaputra yılğaları zur portı häm turizm üzäge.
ЭчTәлek
Tarix[үзrәpTү]
Buddist, hinduist däwläte eçendä[үзrәpTү]
VII ğasırda nigezlängän. 9 ğasırğa qädär Kamarupa buddist patşalağına kergän.
9 ğasırda Sena hinduist dinastiäsenä astına eläkkän.
Soltanat çorı[үзrәpTү]
1206—1526 yıllarda Deli soltanatı waqıtında törki häm puştun xäkimnäre belän idärä itelgän.
Böyek Mogol İmperiäse çorı[үзrәpTү]
1608 yılda Böyek Mogol İmperiäsenä kergän.
Mogol İmperiäsendä Bengaliä başqalası itep iğlan itelgän. Subadar İslam xan - şähärneñ berençe xäkime.
Britaniä xäkimiäte astında[үзrәpTү]
1765 yıldan Britan Ost-İnd kompaniäse yoğıntısı astına eläkkän.
1793 yıda şähär Britaniä tulı xäkimiäte astında eläkkän.
Bengaliäne bülenüdän soñ Könmığış Bengaliä başqalası.
1911 yılda Bengaliä yañadan berläşterelä.
Paqstan eçendä[үзrәpTү]
1947 yılda Britan İndiä bülengännän soñ Dakka - Könçığış Paqstan başqalası. Hindi keşeläre İndiägä qaçqan, möselmannar kilgännär.
Urdu tele - berdäm ber däwlät tele bularaq iğlan itelgännän soñ rizasızlıqlar başlana.
1970 yılda häläkätle tsiklon zur zıyan kiterä.
Bäysez Bangladeş başqalası[үзrәpTү]
1971 yılda häläkättän soñ häm zur rizasızlıqlar näticäsendä cirle millätçe Mucibur Raxman Bangladeş bäysezlegen iğlan itä.
Paqstan üz ciren kire qaytarırğa tırışqan läkin İndiägä qarşı suğışında ciñelä häm Bangladeş Paqstannan ayırıla.
İndiä-Paqstan suğışı näticäsendä Bangladeş üz bäysezlegenä ireşä.
Dakka - bäysez däwlätneñ başqalası buldı.
Şähär klimatı[үзrәpTү]
Sıltamalar[үзrәpTү]
- Räsmi sayt(иHrл.)


text:
Aqmäscit Xalıqara hawa alanı
Aqmäscit Xalıqara hawa alanı (rusça MeждyHapoдHый aэpoпopT CиMфepoпoлb, qırımtatarça Aqmescit Halqara Ava Limanı) - Qırım Cömhüriätendä, Aqmäscit şähäre yanında urnaşqan hawa limanı.
A klass hawa alanı, härber hawa sudnoları tören qabul itä ala.
Oçıp menü-töşü yullarınıñ sanı : 53/R/B/X/T.
Aqmäscit yanında şulay uq cirle hawa yullarınıñ limanı digän "Zavodskoye" urnaşa.
Hawa alanına 8/9 nomerlı trolleybus belän barıp citep bula.
ЭчTәлek
Tarix[үзrәpTү]
Hawa alanı 1936 yılda salına. Ul waqıtta Aqmäscit-Mäskäw oçışı açıla. Suğışqa qädär şulay uq Kievkä, Xarkovka oçışlar bulğan.
1957 yılda aerovokzal açıla.
Terminallar[үзrәpTү]
- Terminal A - xalıqara häm eçke oçışlar öçen
- Terminal B - xalıqara oçışlar öçen
- Terminal C - eçke oçışlar öçen
- Terminal D - diplomatik (VİP) zal
- biznes-zal (oçıp kitü genä) - B terminalınıñ 2-nçe qatı
Qızıq fakt[үзrәpTү]
Oçıp menü-töşü yulları häm rul' yulı astında R-25 Aqmäscit-Kizläw avtoyulınıñ tunnel bara.


text:
Latın Amerika
Latın Amerika Amerika kontinentinde jaylasqan. Adamlardın' ko'pshiligi Latın Amerika qaysı ma'mleketlerdi o'z ishine alatug'ınlıg'ı haqqında bir pikirge iye emes. Geybir adamlar Qubla Amerika, Orta Amerika ha'm Meksikalardı Latın Amerikasına kiredi dese, basqaları Karib atawların da kiritedi. Al basqa adamlar bolsa, İspansha, portugalsha ha'm fransuzsha so'yleytug'ın barlıq Amerika ma'mleketlerin Latın Amerika dep esaplaydı.
Latın Amerika so'z dizbegindegi 'latın' so'zi Latın tilinen kirip kelgen. Latın Amerikada ko'plegen adamlar so'yleytug'ın ispan, portugal ha'm fransuz tilleri Roman tilleri esaplanadı. Roman tilleri Latın tilinen kelip shıqqan. Latın Amerika xalqı tolıg'ı menen Roman tillerinde so'ylemeydi, xalqının' bir bo'limi jergilikli Amerikalılıqlar tilinde de so'yleydi.
Latın Amerikalılıqlardın' ko'pshiligi Rim katolikleri.
Geybir adamlar Latın Amerikag'a kirmeytug'ın, Amerika kontinenti ma'mleketlerin Germanik Amerika dep ataydı. Germanik Amerika ma'mleketlerinde adamlar German tillerinde: inglis, gollandiya ha'm daniya tilinde so'yleydi.
1492-jılı Xristofor Kolumb Shıg'ıs Aziag'a alıp barıwshı qısqa jol tabıw maqsetindegi sho'lkemlerstirilgen sayaxatında Latın Amerikanı ashqan.


text:
Krasnoperekopsk
Krasnoperekopsk (ukraince KpacHoпepekoпcbk, rusça KpacHoпepekoпck) – şimaliy Qırımda bir şeer, Krasnoperekopsk rayonınıñ memuriy merkezi, lâkin özü rayon terkibine kirmeyip cumhuriyetke boysunğan 11 şeerden birisidir.
Münderice
Coğrafiya[deñiştir]
Şeer Or boynunıñ cenübiy qısmında buluna. Aqmescitten şimalge taba avtomobil yolunda 124 km qadar uzaqlıqtadır. Krasnoperekopsknıñ yanında Şimal-Qırım kanalınıñ suvları keçe. Şeerniñ meydanlığı - 2241,98 km².
İklim[deñiştir]
İklim yarım sahralıq, sıcaq, orta yımşaq qışlı. Yanvarniñ orta arareti –1,4°C, iyülniñ +27,3°C. Yıllıq yağanaqlar seviyesi — 301 mm.
Tarih[deñiştir]
- 1932 s. — Yañı Bromzavod qasabası meydanğa keldi.
- 1936 s. — Grajdanlıq cenki vaqtındaki Or boynunda olğan Perekop dögüşi şerefine qasabanıñ adı Krasno-Perekopsk dep qoyuldı.
- 1966 s. — Qasabağa şeer statusı berildi[4].
Eali[deñiştir]
Şeerniñ ealisi - 31 800 kişi (2001 s.), bu cümleden:
- ruslar — 16 561 kişi (50 %);
- ukrainler — 13 602 чeл. (41 %);
- qırımtatarlar — 1 121 kişi (3 %);
- başqa millet vekilleri — 6 %[5].
Menbalar[deñiştir]
- ↑ Bu meskün yer Rusiye ve Ukraina arasında çatışuvğa sebep olğan Qırım yarımadasında buluna. Qırımnı de-fakto idare etken Rusiyeniñ qanunlarına köre yarımadada bulunğan Qırım Cumhuriyeti ve Aqyar federal emiyetli şeeri - Rusiye terkibindeki eki federatsiya subyektidir. Ukraina qanunlarına köre yarımadada Ukraina terkibindeki Qırım Muhtar Cumhuriyeti ve Aqyar mahsus statuslı şeeri buluna.
- ↑ Rusiye qanunlarına köre.
- ↑ Ukraina qanunlarına köre.
- ↑ Tarih şeer şurasınıñ resmiy saytında
- ↑ ДHicTpяHcbkий M. C. ETHoпoлiTичHa reorpaфiя ykpaïHи. ЛbBiB: ЛiToпиc, 2006. C.452-453.


text:
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiket arşivi: 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 164’Ün Cevaplari Meb Yayınlari
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 164'Ün Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 165’in Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 165'in Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 166’nın Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 166'nın Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 167’nin Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 167'nin Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 168’İn Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 168'İn Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 169’un Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 169'un Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Osmanlı dürüstlüğü metni cevapları
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 170’in Cevaplari Meb Yayınlari
7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 2012-2013 yılı Türkçe Meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, meb yayınları çk cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları,7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları,Odcu Haftası şenlikleri metni cevapları,7.sınıf türkçe cevapları
CEVAPLARI GÖRMEK İÇİN TIKLAYINIZ
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 6.tema Toplum hayatı meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 170'in Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Odcu Haftası şenlikleri metni cevapları


text:
Tranzistor
Tranzistor (İnglizçä transistor, to transfer – küçerü, häm resistor – rezistor) ul öçelektrodlı yarımütkärgeç qorılması, signal köçäytü, törle yışlıqlı elektr tirbänüe tudıru häm üzgärtü öçen kiräk äyber.
Taríx[үзrәpTү]
1947. yılda John Bardeen, Walter Brattain häm William Shockley tarafınnan uylap tabılğan.
Tözeleş[үзrәpTү]
İñ küpläp citeştergän tranzistor germani, kremni yäisä başqa yarımütkärgeçtän yasalğan, 2×2 mm zurlıq plastinka (nigez). Tranzistor yarımütkärgeç elektronnar ütkärüçänlekle (n-típ) yä tişeklär ütkärüçänlekle (p-típ) bula. Plastinka külämenä ike nigezgä qarşı ütkärüçänlekle ölkä urnaşqan. Yarımütkärgeç nigeze şundí ölkälär belän ike p-n küçü oyıştıra. Bu küçülär sífatı yarımütkärgeç diodına oxşaş. Ägär nigez n-típlı, ä ölkälär p-típlı, tranzistor p-n-p strukturalı bula. Kiresençä, nigez p bulsa, ölkälär n bulsalar, tranzistor n-p-n bula.
Tranzistor tözeleşe qaramíça, ngez plastinkasın baza B atílar, kimräk ölkäne – emitter E (İnglizçä emit - nurlandıru), zurraq ölkä – kollektor C (İnglizçä collect – cíu). Baza belän kolektor arasındağı elektron-tişekle küçüne kollektor küçüe, emitter belän baza arasındağı küçüne emitter küçüe atílar.
Sxemalarda grafik sürätläre şundí: p-n-p tranzitorda uq emittordan bazağa, n-p-n tranzistorda bazadan emittorğa yünältelgän.
Model[үзrәpTү]
Tranzistornıñ iñ berençe modele - tok köçäytkeçe modele. Bu model tranzistordağı fizik prosessların añlatmí, ul sxemotexnika öçen kiñ qullanıla. Tübänge yazıp birü n-p-n típlı tranzistor öçen birelgän. P-n-p tranzistor öçen anı kiresençä qullanırğa kiräk.
- Kollektor potensialı emitter potensialdan uñayraq (pozitivräk)
- Baza-emitter belän baza-kollektor tezmäläre diodlar kebek eşlilär.
- Här tranzistorda üz maksimal IK, IB, UKE bar. Bu zurlıqlardan artıruı tranzistornı beterä. Maksimal yegärlege (IKE, UKE), temeperertura, UBE-nı onıtıp ta bulbí.
- Ägär 1-3. qäğidälär eşlilär, IK IB-tän turı proporsional zurlıq:
h21E - ul h-parameterlärdän berse, tok köçäyätü koeffesiente. Anıñ zurlığı 100-gä yaqın. IE belän IK emittergä ağalar (NB! Tupaslandırğan sxemada tranzistor ike diod kebek sürätlängän, şul säbäple bu sxema buyınça IK kollektordan bazağa ağa almí. Läkin bu sxema tupaslandırğan, häm tok ağa, çönki real tranzistorda başqa prosesslar eşlilär).
Qullanış[үзrәpTү]
Tranzistorlar keçe amplitudalı kerü signalın zurraq amlitudalı çığu signalina äyländerälär. Şundí eşneñ iñ ğädi mísalı: tirbänülär köçäytkeçe.
Klassifikasiä[үзrәpTү]
p-n-p belän n-p-n tranzistorlar bipolár (Latínça bis - ike),çönki alarnıñ eşendä ike törle tok taratuçı – tişek häm elektron. Alardan tış unipolár (Latınça unus - ber) tranzistorlar qullanalar. Alarda tik elektronnar yä tik tişeklär eşlilär. Unipolar tranzistorlarnıñ qarşılığı alıp baruçı elektrod potensialı belän yörtelä. Unipolar tranzistorlar köçäytmilär, alar elektr açqıç role uynílar. Tranzistrolar fototranzistorlarğa, ikebazalı diodlarğa häm başqalarğa bülänälär.
Ädäbiät[үзrәpTү]
- Yäş Texnikneñ Ensiklopädik Süzlege, Mäskäw, 1980
- Horowitz, Hill. Sxemotexnika nigezläre, Mäskäw, 1998


text:
Qazan
Qazan (rusça KaзaHb, tatarca Qazan, KaзaH) - Tataristan Cumhuriyetiniñ paytahtıdır. Ealisi 1 138 biñdir. Pek zemaneviy bir şeerdir. Türkiyedeki İstanbul, Eskişehir ve Balıkesir, Qazan şeeriniñ qardaş şeerleridir.
Tarih[deñiştir]
Rivayetlerge köre Qazan eñ az 1000 sene evel qurulğan. Bu rivayetlerniñ delili Qazan kremlininde tapılğan bir çek aqça (929-930 asırda bastırılğan) ve buña beñzer diger buluntılar qabul etile. Lâkin daa ziyade yazılı menbalarda Qazan ilk defa XIV asırda keçe. Şeer Edil Bulğarlarınıñ sıñır qalesi olaraq qurulğan. XIV-XV asırlarda Qazan Altın Ordu devletiniñ içindeki müim ticariy ve siyasiy bir merkez alına kele. 1438 senesinde şeer Qazan hanlığınıñ paytahtı oldı. 1552 senesinde ise Qazan şeeri rus çarı IV İvan (Qorqunçlı İvan) tarafından zapt etildi ve bu tarihtan başlap Rusiyege tabiy oldı. I Petro zamanında şeer Qazan vilâyetiniñ merkezi olaraq añıdı. Sovet devrinde Tatar Muhtar Şuralar Sotsialistik Cumhuriyetiniñ paytahtı oldı, 1990 senesinden berli ise Tataristan cumhuriyetiniñ paytahtıdır.


text:
Aleksander Vilyam Kingleyk
Aleksander Vilyam Kingleyk (inglizce Alexander William Kinglake; * 1809 avgust 5, Taunton, Somerset - 1891 yanvar 2) - namlı İngliz devlet adamı, tarih ilmi erbabı ve yazıcısı.
Kingleyk İton kollecde (Eton College) mektepke bardı ve Kembric Universitetinde (Cambridge University) akademik ayatını tamamladı. 1837 senesi Londonda yerli idareci olıp başlağan siyaset ayatına, 1857-68 senelerinde Liberal Fırqa azası olaraq Büyük Britaniya parlamentinde devam etti. Halqara siyaset saasında icatlar meydanğa ketirdi.
Onıñ yazğan seyaat qaydları sayesinde bir şarqşınas alimi olaraq nam qazandı. İlk icadı Eothen (1844, yañı basımı 1864) oldı, Osmanlı Devleti ve Qırımğa yapqan seyaatı qaydlarınıñ yer alğan yedi cıltlıq eseri The Invasion of the Crimea (London 1863-75, 5 Cılt; 6. Basım. 1883, 7 Cılt.) ile nam qazandı. Kırım'a Müdahale adnı taşığan bu eseri Qırım Cenki aqqında esas eserler arasında sayıldı.


text:
Şolom Aleyxem
Şolom (Şolem) Aleyxem (2. Mart, 1859 - 13. May, 1916) - İdiş ädäbiäte yazuçısı häm populár yumorist, anıñ ícatta novellar, pieslär, mäzäklär. İdiş yazuçılarnı alğa cibärü öçen bik küp eş eşli, balalarğa İdiş telendä yuzçılardan iñ berençese.
Şolem Yakov Rabinowitz isemle (Urısça: PaбиHóBич) xäzerge Ukrainadağı Pereyaslav şähärendä tua. Şolom Aleyxem icadi isemen ala. Kitaplarğa räsemnär yasí, uqıtuçı häm rabbi bulıp eşli. Başta Urısça häm İvritçä yaza, läkin 1883.tän İdiş telendä qırıqlap tom bastırıla. Şul waqıtta Räsäy Yähüdlär arasında yazu häm icadi tele İvrit tele bula, bu telne uqımışlı Yähülär genä belälär. Şolem Aleyxem Räsäyneñ öç million nadan İdiş telendä genä söyläşäwçe Yähülär öçen yaza.
Citeşterüçänlege bik zur bula, monnan tış, ul başqa İdiş yazuçılarnı danın tarata. Die Yiddishe Folksbibliotek yıllıq basmasın möxärrirlek qıla. Awrupıda häm Quşma Ştalarda leksilär uqa. Anıñ äsärlär törle tellergä tärcemä itelgän. Alarnıñ iñ populár: "Söt sawıtı Tevye" äsäre. Äsärendä Yähädlär-Urıslarğa mönäsäbätlär, Qaragruhçılar pogromnarı (cäberläre) yazıp birgän.
Zolımnı sizep Şolom Aleyxem 1905. yılda İswäçrägä küçä, soñraq, 1914.tä, Quşma Ştatalrğa küçep, New York şähärendä urnaşa. Bu urında ul 57 yäştä ülä.
Läñkerlär[үзrәpTү]
- Şälom Aleyxem Päräwäzdä
- The Bloody Hoax (a book review)


text:
Çolpan
Çolpan (Zöre, Venera) - Küneş sistemasında, Küneşke uzaqlıq baqımından ekinci sıradaki seyyare. Halq arasında Tañ Yıldızı ve Çoban Yıldızı olaraq da belli. Öz ekseni etrafında, Küneş sistemasındaki diger bütün seyyarelerniñ akis istiqamette döne. Çolpan saat yönünde döngen tek bir seyyaredir.
Büyükligi ceetinden Zemin ile beñzerlik köstergeninden Dünya ile qardaş seyyare olaraq da biline. Kök yüzünde Küneşke yaqın konumda bulunğanından ve orbitası Zeminniñkine köre Küneşke daa yaqın olğanından yer yüzünden tek Küneş doğmadan evel ve batqandan soñ körünip ola. Onıñ içün Çolpan Aqşam Yıldızı, Saba Yıldızı ve Tañ Yıldızı olaraq da adlandırılğandır. Körünip olğanı vaqıtlarda, kök yüzündeki eñ parlaq cisim olaraq diqqat çeker.


text:
İärçen neft gazı
İärçen neft gazı - tabiği gaz. Ul neft belän bergä bulğanğa, anda eregän xäldä yäki «bürek» täşkil itep neft östendä yatqanğa kürä anı şulay ayırım isem belän iärçen gaz dip atağannar. Neft skvajina buylap cir östenä kütärelgändä basımnıñ kisken kimüe arqasında gaz nefttän ayırıla.
Elek bu gaz faydalanılmağan, anı neft çıqqan urında, promıselda uq yandırğannar. Xäzer gaznı cıyalar, çönki iärçen gaz, tabiği gaz kebek ük, yaxşı yağulıq häm qimmätle ximik çimal bulıp sanala. İärçen gaznı faydalanu mömkinlekläre tabiği gaznı faydalanu mömkinleklärennän xätta küpkä kiñräk tä: çönki anıñ sostavında metannan tış şaqtıy miqdarda başqa uglevodorodlar — etan, propan, butan, pentan bar. Şuña kürä iärçen gaznı ximik eşkärtü yulı belän annan tabiği gazdan alğanğa qarağanda kübräk matdälär tabarğa mömkin.
İärçen gaznı ratsional' faydalanu öçen, anı sostavında quşılmaları küp bulmağan ayırım qatnaşmalarğa ayıralar.


text:
Batu xan
Batí xan (Batu xan, Sain xan) (1207 tiräse – 1256), Monğol İmperiäseneñ ğäskär başlığı, cihangir, Altın Urdanı nigezläwçe xan. Çıñğız xannıñ onığı, Cüçineñ ulı.
Atası wafatınnan soñ olıs idaräçese (1227). Monğol İmperiäse qorıltayı quşuınça İdel Buyı Bolğarına, Rus kenäzleklärenä häm Könbatış Awrupa illärenä yawlar oyıştıra (q. İdel buyı Bolğar däwlätenä Monğol yawları). 1236. yılda İdel buyı Bolğarın, 1237-1240. yıllarda Rus kenäzleklären üzenä buysındıra, 1240-1242 yıllarda Polşa, Macarstan, Çexiä häm Bolğarstannı basıp ala. 1242-1256. yıllarda Cüçi olısınıñ Cäyek yılğasınnan alıp Könbatış çigenä qädärge bilämäläreneñ baş idaräçese. İdelneñ tübän ağınında Altın Urdanıñ yaña başqalası Saray äl-Mäxrusä tözelgänçe Bolğar şähärendä torıp idarä itä. Üz bilämälärendä hönärçelekkä, kürşe il-mämläkätlär belän säwdä itügä, Tübän İdel buyında şähärlär tözeleşenä zur iğtibar birä. Saray äl-Mäxrusä şähäre tözeleşenä Bolğardan, Urta Aziädan, Qawqazdan ostalar kiterä.


text:
Qırg'awıl
Qırg'awıl (Phasianus colchicus: {{{4}}}) — tawıq ta'rizliler otryadına kiretug'un a'dewir iri ha'm hayran qalarlıq da'rejede shıraylı, awırlıg'ı 2 kg shekem keletug'ın qus. Bası kishkene, qanatları ken' ha'm jin'ishke basqarıwshı pa'rleri bar quyrıg'ı uzın, sına ta'rizli boladı. Qorazlarında ko'zlerinin' do'gereginde qızıl ren'li qalın' teri qatlamaları bar. Bunın' sebeplerinin' biri - joqarı o'nimli gibrid formadag'ı an' qırg'awılın o'rshitiw ha'm aktiv ko'shirip qonıslandırıw, sonday-aq aborigen formalardı, basqa genje tu'rdegi qırg'awıllardı areallarg'a tiykarsız qoyıp jiberiw jag'dayları bolıp tabıladı.


text:
Islamda öylänü
İr häm xatınnıñ bergä yäşäwe möhim íctímağí institüt bulıp tora. Äxläqsezlektän qotılu öçen, ğäliäsen tota alğan här yäş keşe öylänergä tieş. Íslam küzlegennän qarağanda, níqaxlaşmaw – äşäkelek. Ul ğına da tügel, ike keşeneñ mäxäbbäten arttıru öçen ir belän xatın bulıp yäşäwdän dä yaxşırağı yuq. Mätdi xäle naçar buluı arqasında öylänä almí qalğan keşelärgä isä, censi omtılışlarnı basar öçen, waqıt-waqıt uraza totarğa kiñäş itelä. Ägär möselman, mätdi yaqtan tä'min itelep tä, öylänergä telämäsä häm moña moxtaclıq kürmäsä, anıñ öylänmäwe ğäyep sanalmí.
ЭчTәлek
Xatın ezläw[үзrәpTү]
- İr-at Íslam küzlegennän qarağanda mäxräm (öyläneşergä tíılğan keşelär) tuğannarğa öylänä almí. Qan qärdäşlege arqasında öylänergä yaramí torğan cide törle xatın-qız bar.
- Íslamğa birelgän xatın iñ yaxşı xatınnardan sanala. Xatınğa anıñ baylığına, cämğiättä totqan urınına, maturlığına qarap öylänergä mömkin. Ämma bergäläp tormış qorır öçen bu närsälär genä citmi, alarnıñ níqaxnı bozuı íxtímal. Şunlıqtan üzara añlaşıp yäşäw häm fiker qarşılıqların buldırmaw öçen ğömümi nigez bulırğa tieş. Wä mondí nigez bulıp Íslamğa tuğrılıq sanala.
- Yaxşı xatınnıñ başqa äybät sífatları – ädäple oyalçanlıq häm sizgerlek.
- Xatın öçen yaxşı sífatlardan sanala torğan närsälär, bar bulğanına qänäğät bulıp, artıq sarıf itmäskä torışıp yäşäw. Yünsez xatın aqçanı küp häm faydasız totar.
- Tuğannar yağınnan bulmağan keşe belän öylänäşü tuğannarnı arttıra.
- Balalar bäxetle níqaxnıñ möhim närsä bulğanlıqtan, bala tapmí torğan xatınğa öylänergä kiñäş itelmi.
- Ayırılışqan, ämma berençe irenä kire qaytırğa omtılmağan xatınğa öylänüneñ ğäyebe yuq.
- Níqaxta bulğan xatınğa öylänüneñ ber naçarlığı bulmasa da, qız keşegä öylänü yaxşıraq.
- Ni däräcädä Íslamğa birelgänlegen, ata-anasınıñ ni räweştä yäşäwen häm başqa kiräkle närsälärne belmi torıp, ir-at xatın-qızdan üzenä kiäwgä çığuın sorarğa tieş tügel.
- Öyläneşergä teläwçe ir-at belän xatın-qız ber-bersen kürergä tieşlär.
- Öyläneşergä teläwçe keşelär níqax röxsät itelmägän mäxrämnär qatnaşında ğına oçraşırğa tieşlär.
- İr-at xatın-qıznıñ biten häm qul çuqların ğına kürergä tieş. Bite ir-atqa anıñ maturlığın, qulları – gäwdäseneñ nindi buluın söyli ala.
Xatın-qıznıñ ir saylağandağı xoquqları häm burıçları[үзrәpTү]
Xatın-qız blgele ber ir-atqa kiäwgä çığu-çıqmaw xoquğınnan faydalanırğa tieş, şunıñ östenä ul aldan kürüçänlek häm ziräklek kürsätergä burıçlı. Bulaçaq irneñ yaxşı sífatları anıñ bay buluı, cämgiättä abruy qazanuı häm yaxşı eşe genä dä tügellegen onıtmasqa kiräk.
Yäräşü[үзrәpTү]
- İr yäki xatın bulu, ğäilä qoru – bik cawaplı eş, şuña kürä aña bik citdi qararğa kiräk.
- Xatın-qıznıñ qulın «íddax» waqıtında soraw Íslam ädäbençä tügel.
- Kem bulsa da täqdim yasasa, ul xatın-qızğa kiäwgä çığarğa täqdim itü ädäplelek tügel. İkençe ber keşe annan baş tartsa ğına şulay eşlärgä yarí.
- Xatın-qıznıñ ximäyäçeneñ anı kiäwgä birügä bernindi xoquğı yuq. Monı eşlärgä xoquqlı berdänber keşe – xatın-qız üze, häm ul monı bernindi basımsız eşlärgä tieş. (Mälikä Baqírax mäktäbe öyrätkänçä, qız keşe wäli, ximäyäçene röxsätennän başqa kiäwgä çığa almí).
- Xatın-qızğa qağılışlı mäs'älälärne anınñ belän tikşerergä kiräk. Ägär ul yätim qız ikän, tínaqlıq saqlap berni dä äytmäsä, bu anıñ ríza buluın añlata. Ämma ayırılğan yäki tol ikän, anıñ deşmäwe rízalığın añlatmí. Ägär xatın-qız baş tarta ikän, ximäyäçe üz abruyın aña qarşı quya almí.
- Xatın-qızğa turıdan-turı täqdim yasaw kileşmi. Monı anıñ ximäyäçese aşa eşlärgä kiräk.
Níqax turında kileşü[үзrәpTү]
- Níqax turında kileşü şartların ütäw bik tä möhim eş bulıp sanala.
- Níqax kileşüe xatın-qıznıñ tärbiäçesez (ximäyäçesez) häm ike şahít irdän başqa tözelä almí.
- Öyläneşäçäk ike keşeneñ bergä ozaq waqıtlar yäşärgä niät qıluları kiräk. Íslam waqıtlı níqaxlarnı tía.
- Kiäw öçen tuynıñ artıq zur yök bulıp töşmäwe xäyerleräk.
- Níqaxlaşu öçen mähär möhim närsä bulıp tora. Mähärneñ nindi bäyädä buluına qaramastan, ir-at üz xatınına nindi dä bulsa büläk birergä tieş. Şulay da ul artıq zurdan qubarğa tırışmasqa, xälennän kilgänçä genä büläk alırğa tieş.
- Xatın-qıznıñ ximäyäçese möselman ir-at bulırğa tieş. Xatın-qız ikençe ber xatın-qıznı kiäwgä birä yäki ximäyäçesez üze kiäwgä çığa almí.
- Íslam quşqança, níqaxlaşqanda iñ möhim şartlarnıñ berse – ir-at belän xatın-qıznıñ ikeseneñ dä rízalığı.
Níqax[үзrәpTү]
Hиkax kыз Bә ereT, xaTыH hәM иp apacыHдa бyлa, yл aлapHы зиHaдaH Bә xәpәMHәH cakлый hәM өcләpeHә oлы бypычлap йөkли. CөHHәTHeң иң aBыpы бyлып Hиkax caHaлa. HиkaxHы cakлay, TapkaTMacka Tыpышy, үзapa Tyrpылыkлы бyлy xaTыH Bә иp өcTeHә бepдәй бypыч йөkли. Hиkaxka биш keшe kилeprә Tиeш. yл биш keшe бoлapдaH rыйбapәT: бepeHчece — Hиkax xөTбәceH ykyчы, иkeHчece — Bәли, яkыH kapeHдәшe, өчeHчe hәM дүpTeHчece — иke шahиT, бишeHчece — kияү ereTeHeң өлkәH TyraHы яkи aTacы. ШahиTлapHың иke бaлиrъ бyлraH иp зaTыHHaH, MөceлMaH бyлyлapы шapT. Hиkax ykыp aлдыHHaH kыздaH: «CиH фәләH kызы фәләH! ФәләH yrлы фәләHrә xәләл җeфeTлekkә pизa бyлып бapдыңMы?» — дип, ereTTәH: «CиH фәләH yrлы фәләH! ФәләH kызы фәләHHe xәлөл җeфeTлekkә kaбyл иTeп aлдыңMы?» — дип copaлыp. Hиkax MәҗлeceHдә kияү keшeHeң, xөTбә ykылraHHaH coң, Aллahы Tәraләrә pәxMәTөH җиTkepeп, MөxәMMәд пәйraMбәpHe MakTaп hәM үзeH шyл өMMәTTәH дип kүpcәTeп cүзләp әйTүe Bә KopъәHHәH бepәp aяTb ykyы kиpәk бyлa hәM cөHHәT caHaлa. Шyлaй yk, Hиkax Hыkлыrы Mәhәp, яrъHи kaлыM бeләH билreлe бyлыp. yл-бy Bә aңлaшылMayчылыk бyлMacыH өчeH, MәhәpHe aлдaH yk kилeшeп Bә cөйләшeп kyялap. TaTapлap apacыHдa Mәhәp aлyHың Hәpcә иkәHeH oHыTып Ta бeTeprәHHәp иHдe. AHың ypыHыHa «kыз aлy», яkи «kыз caTy» дип йөpTeлә TopraH yөH yйHaлыHa. ӘMMa MoHың acылыHдa дa Hәkъ MeHә шyшы Mәhәp kүздә ToTылraHлыrыH kүпләp бeлeп бeTepMиләp hәM kыз aлыpra kилrәH ereT үзe дө aHың acылыH TөшeHeп җиTMичә, xәTTa MoHдый yeH бyлыpra TиeшлereH дә kүз aлдыHдa ToTMыйчa, әзepлekceз kилә hәM kөлkerә дә kaлraлый. ШyHлыkTaH, өйләHүчe ereTләp «kыз caTып aлy» диrөH yeHHың MәrъHәceH бeлeп TopcыHHap hәM HиreзeHдә шәpиraTb kaHyHы яTkaHлыrыH TөшeHceHHәp. ӨйләHrәHдә Mәhәp xakыH TyлыcыHчa Tүләү cөHHәT caHaлa.
- Yäşerep kenä, bu xaqta berkemgä dä äytmiçä öylänü Íslam ğädäte bulıp sanalmí. Níqax turında bar keşe dä belergä tieş.
- Níqax uñayınnan uyın-kölke röxsät itelä. Ğädättä Íslam cırlawn tísa da, tuy bulğanda monı eşlärgä yarí. Qıznı kiäwe anına ozatqanda anıñ belän cırlawçı ber keşene cibärü yaxşıraq. Ämma cır äybät bulırğa häm kürşelärne borçımasqa tieş.
- Kiäw kiräkmägän çığımnar totmasqa tieş, çönki monıñ yäşlärneñ mätdi xälen naçaraytuı íxtímal, häm bu Íslamça da bulıp sanalmí.
- Xacda häm Ömrädä qatnaşuçı öylänä häm tuy yasí almí. (Ömrä – Mäkkägä baru, ämma, Xacdan ayırmalı bularaq, ul yılnıñ teläsä qaysı waqıtında bula ala.)
İr belän xatın bağlanışları[үзrәpTү]
- Íslamda «ballı ay» yuq häm ul çit ğädäte bulıp tora.
- Duslarğa häm tuğannarğa tuydan soñ berençe könnärdä yäşlär yanına bik yış kilep yörmäskä kiñäş itelä.
- Yağımlıq, yomşaqlıq häm olı canlılıq mäxäbbät eşeneñ iñ yaxşı närsälärennän sanalalar.
- Mäxäbbät belän şöğellängändä irdän dä, xatınnan da tämle is kilep torırğa, tännäre saf bulırğa tieş.
- İr xatınına qarata yomşaq bulırğa tieş, şulay bulğanda, alar arasında süzgä kilü yäki qarşılıqlar bulmas.
- İr üz qulın xatınınıñ mañğayına quyıp: « Yä Rabbım, min Sinnän aña häm anıñ tabíğatına igeleklelek birüeñne sorím, min andağı häm Sin birgän tabíğatındağı yawızlıqlardan Sindä qaçu urını ezlim», – dip, Allahıdan xäyer-fatíxa sorarğa tieş.
- Mäxäbbät belän şöğelläner aldınnan irgä dä, xatınğa da ike räqäğät namaz uqırğa kiñäş itelä.
- Yaqınlıq cenes yulı aşa eşlänsä, mäxäbbät belän teläsä niçek şöğellänergä yarí, Artqı yul belän yaqınlıq qıludan saqlanırğa kiräk.
- Ägär ir xatını belän ber tapqır yaqınlıq qılıp, monı tağın qabatlarğa niätläsä, ul başta yuınsa yaxşıraq bulır.
- Mäxäbbät belän şöğellängännän soñ yoqlarğa yarí, ämma başta yuınsañ yäki qoyınsañ äybäträk.
- Kürem kürgän waqıtta xatınıñ belän yaqınlıq qılırğa yaramí. Ägär inde monı eşlägänsez ikän, yartı altı dínar külämendä xäyer birergä kiräk. Şulay da ir keşe kürem kürgän çaqta xatını belän teläsä ni eşli ala, tik censi yaqınlıq qına qılmasın.
- Xatınnıñ kürem kürüe betkännän soñ häm ul böten gäwdäsen yuğannan soñ ğına mäxäbbät belän şöğellänergä yarí.
İrlärgä kiñäşlär[үзrәpTү]
- Xatınıñ üz ire belän waqıt-waqıt censi yaqınlıqqa kerergä xaqı bar. İr üzeneñ xatınıñ qarata üz burıçlarınnan baş tartırğa tieş tügel.
- Ägär ir köndeze bik dorfa ikän, xatınnıñ kiçen yäki tönlä anıñ belän censi yaqınlıqqa keräse kilmi. Mondí oçraqlarda ir mäxäbbät belän şöğellänmi torırğa tieş.
- Censi mömkinlegen kimetü yäki köçäytü maqsatında ir medisin wä başqa darular qullanudan tíılırğa tieş.
- Bik yış censi yaqınlıqnıñ zararlı buluı íxtímal. Şunlıqtan totnaqlılıq saqlarğa kiräk.
- İrneñ täne saf bulırğa häm tämle is çığarıp torırğa tieş.
Xatınnarğa kiñäşlär[үзrәpTү]
- Uraza totqanda (Ramazan ayında), kürem kürgän, bala taşqan yäki awıru çaqlardan tış, ire anı yataqqa çaqıra ikän (açıqtan-açıqmı, yäki berär törle sizderepme), xatın aña qarşı kilergä tieş tügel.
- Ägär xatın mäcbüri bulmağan uraza totarğa teli ikän, ul moña irennän röxsät sorarğa tieş. Ägär ire röxsät itmäsä, ul uraza tota almí. Eş şunda ki, irneñ xatını belän censi yaqınlıq qılırğa teläwe íxtímal, wä bu uarazanı boza.
- Ägär xatın iren qızıqtırmasa häm uyınnarda xäräkätçänlekne üzenä almasa, bu xäl censi yaqınlıq qıluğa tiskäre yoğıntı yasayaçaq häm öydä gel qarşılıqlar, bäreleşlär tudıruğa kiteräçäk.
- Xatın här waqıt pöxtä, saf, ire aldında güzäl bulırğa tırışırğa, annan tämle is kilep torırğa tieş.
Tuy mäclese[үзrәpTү]
- Níqaxnıñ ikençe könendä ir elek üzlärendä bulğan tuğannarına barırğa, alarğa räxmät äytergä, Allahıdan alarğa yaxşılıq telärgä, alarnı walímax dip atalğan tuy mäclesenä çaqırırğa tieş.
- Sí bik ük muldan bulmasa da, Íslamda tuy mäclesläre ütkärü yaxşı ğädätlärdän sanala. Mäcles Íslam qağídälärenä turı kilmägän oçraqta ğına çaqırunı qabul itmäskä bula. Çaqırılğan keşelär çaqırunı qabul itärgä häm bäyrämgä kilergä tieşlär.
- Bäyrämne níqaxtan soñ, anıñ barışında tügel, ütkärü sönnät sanala. Bu eş níqaxtan soñ öç kön dawamında eşlänä ala.
- İgelekle möselmannar bay yäki yarlı bulularına qaramastan çaqırılırğa tieşlär. Çönki iñ naçar tuy mäclese – baylar çaqırılıp, yarlılar çaqırılmağanı.
- Bäyrämgä ber yäki, mömkin bulsa, kübräk sarıq suyarğa yarí. Şulay uq täm-tom häm başqa sílar äzerlärgä kiräk.
- Ägär mätdi yaqtan tä'min itelgän bulsalar, aqça yäki azıq-tölek cíıp, qunaqlar häm tuğannarı bäyräm çığımnarın qaplarğa yärdäm itä alalar.
- Tuğannar häm qunaqlar härberse ayırım-ayırım isemläp çaqırılırğa tieşlär.
- Käläş qunaqlarğa xezmät kürsätä ala, ämma bu alarnıñ qızıqsınuın tudırmaslıq itep başqarılırğa tieş.
- Tuy mäclese Allahıdan igeleklär teläw öçen bik yaxşı forsat, şunlıqtan anda Íslamğa qarşı kilä torğan barlıq närsälär kire qağılırğa tieş, mäsälän, alarğa törle cenestäge keşelärneñ irekle aralaşuı, isertü eçemleklär eçü h.b. kerä.
Küp xatın belän toru[үзrәpTү]
- Íslam täläp itkänçä, ber xatını bulğan ir qız keşegä öylänä ikän, ul anıñ belän cide tön yoqlarğa, şunnan soñ waqıtın ike xatınına da tigez bülärgä tieş. Wä inde qayçan da bulsa irdä bulğan xatınğa öylänsä, ul anıñ belän öç tönen ütkärergä häm qalğan waqıtın ike xatınına da tigez bülärgä tieş.
- Nindi genä xällärdä dä ir üz xatınnarı yanında tigez däräcädä bulırğa iteş.
- Ägär ir awırí ikän, anıñ qaysı xatını yanında qalırğa tieşlegen xatınnarı üzläre xäl itärgä tieşlär.
- Xatınnar belän mäxäbbät mäs'äläsendä tigez şöğellänü täläp itelmi. İrdän täläp itelgän ber närsä – waqıtın xatınnarına tigez bülü häm tönne alarnıñ berse belän qunu.
- Ägär ir säyäxätkä kitärgä teli ikän, üze belän qaysı xatınıñ alırğa kiräklegen açıqlaw öçen ciräbä salınırğa tieş.
- İr Xacğa yäki Ömrägä barırğa cíınğanda da şulay eşlärgä kiräk.
- Xatınnar könnäre belän alışsalar, ir äle köne kilep citmägän xatını belän yoqlí ala.
- Ägär ir üz-üzen tikşerep totarğa tieşle mäs'älälärdä tigezlek häm ğädellek urnaştıra aluına ışanmí ikän, ul çaqta ber xatın belän torırğa tieş.


text:
Altın Ordu
Altın Ordu (Cuçi Ulusı, Ulu Ulus) – XIII–XVI asırlarında yaşağan Şarqiy Avropa ve Ğarbiy Asiyadaki bir devlet.
Altın Ordu tarihı[deñiştir]
1236—1240 seneleri Avropanıñ cenüp-şarqiy topraqları Batu han komandanlığındaki moğol orduları tarafından fetih etilip Altın Ordu devleti quruldı. Harezm, Edil Bulğar devleti, Şimaliy Kavkaz, Qırım kibi eski qavmiy-medeniy ülkeler de bu devletniñ içine dail olundı. Bundan sebeptir ki, Altın Ordu devletiniñ 200 yıllıq akimiyetiniñ (1243 - XV asırnıñ birinci yarısı) neticesinde Sibirniñ ğarbından Özü özenine qadar uzanğan keniş topraqlarda aynı iqtisadiy qurulışı, mentalitet, medeniyet ve dinge saip olğan bir millet şekillenip olamadı. XV asırnıñ birinci yarısında Altın Ordunıñ tam olaraq dağılmasından soñ yerine Qırım, Qazan, Hacı Tarhan, Sibir ve Ulu Ordu kibi mustaqil hanlıqlar ortağa çıqtı. Ulu Ordu hanları özlerini Altın Ordu mirasçılarından sanıp XV asırnıñ ekinci yarısı devamında Cuçi Ulusınıñ bütünligi yañıdan qurulması üzere askeriy ve diplomatik kirişimlerde bulunsalar da yañı mustaqilliklerini qazanğan devletlerniñ ket-kete artqan tirenişleri ile qarşılaşmaqta edi. Bu devirde Moskva knâzlığında ayrımcılıq kirişimleri küçlendi.
Qırım ile Ulu Ordu arasında askeriy zıddiyet deñişken neticeler ile kelişmekte edi. 1474 senesi Moskva knâzı III İvan ile Qırım hanı I Meñli Geray arasında ittifaq antlaşması imzalandı.
Qırım ve Rus ordularınıñ ortaqlaşa askeriy areketleri neticesinde Rus knâzlığı Ulu Ordunıñ vassallığından qurtuldı. 1502 senesi Qırım Hanlığı Ulu Ordunıñ barlığına soñ berdi. Rus tarihında bu vaqia qısqaca şöyle bir ifade körgendir: “Aynı yıl, iyün ayında Qırım hanı Meñli Geray, Ulu Ordu hanı Şeyh-Ahmed hanı yeñip Ordusını aldı”. Bu ğalebeler sayesinde Qırım Hanlığı Özü ile İdil özenleri arasında topraqlarnı öz kontroli astına aldı.
1480 senesi I Meñli Geray Qazan ükümdarları Halil (1462-1467) ve İbrahim (1467-1479) hanlardan tul qalğan Nur Sultan hatunğa evlendi. Bu evlenüvden em Qırım, em de Qazan veliahtı Sahib Geray (1481-1551) doğdı. Böylece Qırım hanı eki hanlıqta ükümranlıqlarını sürdürgen zadekânlarnı birleştirip merkezi Qırımda olmaq üzere yañı bir devlet qurmaq kirişiminde bulundı. Ortaq duşmanları (Ulu Ordu) bozğunğa oğratılğandan soñ müttefiq olğan Qırım ve Moskva arasındaki munasebetler yavaş-yavaş kerginleşmege başladı. Moskva knâzları III İvan (1462-1505) ve III Vasiliy, Qırım hanlarınıñ birleştirme siyasetine farqlı olaraq tahtta bulunğan Moskva yanlısı ükümdarlarnı desteklep ücüm siyasetini alıp bara ediler. Bunıñ üzerine I Meñli Geraynıñ büyük oğlu I Mehmed Geray (1515-1523) kence qardaşı Sahib Geraynı Qazan tahtına (1521-1524) yerleştirip Qırım ve Qazan ordularını birleştirip 1521 senesi tarih edebiyatında belli olğan Moskva seferni yaptı.
1524 senesi Qazan Hanlığı daa evel Qırım Hanlığı yapqanı kibi Osmanlı Devletiniñ imayesini tanıdı. O devir Osmanlı Devletiniñ kelişken ve qudret saibi olğan Qanuniy Suleyman sultan devri edi. Bundan soñ Qazan Hanlığınıñ topraqlarına birde bir yabancı ordunıñ mudahalesi Osmanlı Devletine qarşı yapılğan duşmanca bir amel olaraq sayılır edi. Osmanlı sultan, Qazan tahtına Sahib Geraynıñ yegeni Safa Geraynı ketirdi (1524-1531; 1533-1546; 1546-1549). Safa Geray tanınğan Qazan han qızı Süyüm Bike ile evli edi.
Amma, Rus knâzları III Vasiliy ve IV İvan (Qorqunçlı) (1533-1584) Qırım ile Qazanda mevcut olğan deñişik zümreler arasındaki taht qavğalarını öz askeriy ve siyasiy maqsatlarında qullana bildiler. Ve çoq sayıda cenk neticesinde, evelâ Süyüm Bike esir alındı, soñra da 1552 senesi Qazan Hanlığınıñ, 1556 senesi ise Hacı Tarhan Hanlığınıñ tar-mar etilüvinen Tatar devletçiliginiñ soñu başlağan edi.
Altın Ordu hanları[deñiştir]
- Cuçi (1225—1227)
- Batu, Cuçiniñ oğlu (1227—1255)
- Sartaq, Batunıñ oğlu (1255—1256)
- Ulağçı, Batunıñ oğlu (1256—1257)
- Berke, Cuçiniñ oğlu (1257—1266)
- Noğay (han degil, bekleribek) (1261—1299)
- Meñgu Timur, (1269—82)
- Tuda Meñgu (1282—87)
- Tula Buğa (1287—91)
- Toqta (1291—1312)
- Özbek (1312—42);
- Tinibek (1342)
- Canibek (1342—57)
- Birdibek (1357—1359)
- Qulpa (1359)
- Navruzbek (1359—1361)
- Qıldıbek (1360—1362)
- Hızr (1360—1361)
- Murad (1360—1363)
- Ordu Melik (1361)
- Timur Hoca (1361)
- Aziz Şeyh (1364—1367)
- Urus (1374—1375)
- Alibek (1374—1375)
- Qağanbek (1375)
- Arabşah (1377—1378)
- Mamay (han degil, bekleribek) (1361—1380)
- Toqtamış (1375—1378), (1380—1395)
- Edige (bekleribek) (1376—1389), (1391—1409)
- Timur Qutluğ (1395—1399)
- Şadibek (1399—1407)
- Pulaq (1409—1411)
- Timur (1411—1412)
- Celâleddin (1412—1413)
- Kerim Berdi (1413—1414)
- Cebbar Girey Berdi (1414—1418)
- Qadır Berdi (1418—1421)
- Ulu Muhammed (1419—1420), (1421—1423), (1426—1437)
- Devlet Berdi (1420—1421)
- Ğıyaseddin (1423—1426)
- Küçük Muhammed (1428—1459)
- Mahmud (1459—1465)
- Ahmed (1465—1481)
- Murtaza (1481—1485), (1487—1491)
- Seyid Ahmed (1485—1487)
- Şeyh Ahmed (1491—1502)
- Hacı Muhammed (1514—1516)


text:
Teleintervyu
Teleintervyu - informatsiyalıq janr bolıp, onda telejurnalistikanın' o'zine ta'nligi da'rhal ko'rinedi. Teleintervyudın' du'zilisi eki bo'limnen turadı: jurnalisttin' komponent shaxsqa berip atırg'an sorawları ha'm bul sorawlarg'a alıng'an juwapları, intervyu alıp atırg'an jurnalisttin' tiykarg'ı maqseti – intervyu berip atırg'an shaxstan ilajı barınsha ko'birek mag'lıwmat alıw ha'm teletamashagoylerge tu'sinikli etip jetkerip beriw.
Teleintervyudın' gazetadag'ı intervyudan ayırmashılıg'ı gazetada jurnalist intervyudı o'zi bayan etedi, yag'nıy sorawlardı ha'm alg'an juwaplardı qa'legen ta'rtip ja'ne bag'darda bere aladı. Televideniede bolsa intervyu alıp atırg'an payıtta teletamashagoy ta'repinen qabıl etiledi, gazetadag'ı jurnalist intervyu alıng'annan keyin g'ana ol u'stinde jumıs alıp baradı. Telejurnalist bolsa, kerisinshe, intervyu alıw ushın aldın tayarlanadı. İntervyu bergen shaxstın' juwapların, oy-pikirlerin gazetashı-jurnalist tuwrılap, du'zetip beriwi mu'mkin, televideniede bolsa bul juwaplardı du'zetip, durıslap bolmaydı. Olar qalayınsha tasmag'a jazılg'an bolsa, yamasa tuwrıdan-tuwrı efirden berilgen bolsa, televizor ko'riwshiler ta'repinen solayınsha qabıl etiledi.
İntervyu da g'a'rezsiz ko'rsetiw sıpatında da basqa ko'rsetiwler quramında beriliwi mu'mkin. G'a'rezsiz ko'rsetiw sıpatında teleintervyu kompozitsion ha'm mazmunlıq jaqtan tamamlanıwı menen ajıralıp turadı. Basqa janrlarda paydalanatug'ın intervyu bolsa eki funktsiyanı orınlawı mu'mkin:
- Sıpat funktsiyası intervyu ko'riwshini intervyu berip atırg'an adamnın' pikiri, ko'z-qarasları menen tanıstıradı, ishki du'nyasın ashıp beredi.
- Mug'dar funktsiyası - intervyu barısında so'z etilip atırg'an waqıya haqqındag'ı ayırım konkret da'liller, ma'limlemelerge anıqlıq kirgiziledi.
Teleintervyuda jurnalist sorawlardın' avtorı, atqarıwshı, sho'lkemlestiriwshi ha'm ma'lim da'rejede ko'rsetiwdin' rejisserı rolin atqaradı. Sonın' ushın komponent shaxslar menen so'ylesiwge tayarlang'an waqıtta, ol to'mendegi talaplarg'a juwap beriwi lazım:
- intervyu qaharmanın jaqsı biliwi sha'rt, sonda berip atırg'an sorawları anıq ha'm mazmunlı bolıp shıg'adı;
- intervyudın' maqseti ha'm redaktsiyanın' wazıypaları haqqında umıtpaw kerek;
- intervyu alıp barıp atırg'anda teletamashagoylerdin' talap ha'm qızıg'ıwshılıqların esapqa alıw za'ru'r;
- jaqsı qoyılg'an, jag'ımlı hawaz iyesi ja'ne tartımlı bolıw lazım.
İntervyu aldınan bir neshe minut, mu'mkinshiligi bolg'ansha intervyu beriwshi menen ra'smiy emes formada so'ylesip alıw, onı tasmag'a jazıp alıwg'a tayarlaw kerek. Onda jurnalisttin' sa'wbetlesi intervyudın' maqseti ha'm tayarlang'an sorawları menen tanısıp shıqsa maqsetke muwapıq boladı. İntervyu bolatug'ın ornında ashıq kewil, doslıqlarsha ortalıqtı ju'zege keltiriw za'ru'r. Eger tayarlıq jaqsı alıp barılsa, intervyu beriwshi mu'layım boladı, pikiri so'z etilip atırg'an sorawlarg'a qaratılg'an, basqa so'z benen aytqanda, ha'r ta'repleme intervyu ushın tayar boladı ha'm hesh bir tele texnikag'a jaltaq bolmay, berilgen sorawlarg'a ta'biyiy ja'ne isenimli juwap bere aladı.
İntervyu alıp atırg'an waqıtta telejurnalist te o'zin erkin sezse, onın' sa'wbetlesi de o'zin biyma'lel, erkin tutadı.
İntervyu qaharmanına beriletug'ın sorawlar anıq ja'ne a'piwayı bolıwı kerek. Beriletug'ın sorawlar a'piwayı ja'ne konkret formada g'ana, paydalı ma'limleme alıw mu'mkin.
Teleintervyu jurnalisttin' yaki sonın' sa'wbetlesinin' monologına aynalıp qalmawı kerek. Ha'dden tısqarı berilgen sorawlar da intervyudın' kompozitsiyasın buzıp jiberedi. Jurnalist a'depli, o'tkir zeyinli, ju'da' sheberlik penen so'ylesiwdi alıp barıwı lazım.
İntervyu alıwda telejurnalistke mınaday a'meliy qag'ıyda ha'm usıllarg'a a'mel etiw usınıladı:
- provokatsion sorawlardı bermewlikke umtılıw;
- bir waqıttın' o'zinde eki soraw bermewge umtılıw;
- juwabı birdey bolg'an sorawlardı du'zbew;
- intervyu beriwshinin' so'ylewine mu'mkinshilik beriw, onı son'ına shekem esitiw, ga'pin orınsız bo'lmewge umtılıw;
- intervyu beriwshinin' juwap beriwden qashıwg'a jol qoymaw;
- intervyu berip atırg'an shaxstın' ko'rinisi ha'm so'ylewi jaqsı shıg'ıwına ko'meklesiw.


text:
Fernando de Magallanes
Ferdinand Magellan (1480 – aprel 27, 1521); (portugalsha: Fernão de Magalhães; ispansha: Fernando de Magallanes) portugaliyalıq ten'iz sayaxatshısı, keyinshelik İspaniya ushında xızmet etken. Portugaliya ushın islegen waqtında Hindistan, Spice atawları, Batıs Afrika ha'm Morokko sıyaqlı du'nyanın' tu'rli jerlerine sayaxat qılg'an.
Ol keyinshelik Tınısh okeanına ju'zgen birinshi evropalı ha'mde du'nya ju'zin ju'zip sayaxat qılg'an birinshi adam bolg'an. Ja'nede ol Magellan bu'gazın birinshi kesip o'tken esaplanadı, sonın' ushın bug'azg'a onın' atı berilgen. Magellan Evropag'a qaytıwınan aldın Filipinda o'ltirilgen. Sayaxatta tiri qalg'an onın' 18 adamı Xuan Sebastiyan del Kano basshılıg'ında 1522-jılı İspaniyag'a qaytıp keledi. Bul keme du'nya ju'zin ju'zip sayaxat qılg'an birinshi keme esaplang'an. Keme ag'zalarının' biri Henry, Magellan onı birinshi sayaxatına Malay tili awdarmashısı sıpatında alıp ketken, u'yine qaytıp kelgende du'nya ju'zin ju'zip sayaxat qılıwdın' jolın biletug'in birinshi adam esaplanar edi.


text:
,
8.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 93’ün Cevaplari Enderun Yayınları
Yazan: kinafulu Ekim 16, 2012 in Uncategorized
Etiketler: 2012-2013 8. Sınıf Türkçe Çalışma Kitabı Cevapları, 8 sınıf Türkçe çalışma kitabı cevapları, 8.sınıf türkçe enderun yayınları 2012-2013 yılı cevapları, 8.sınıf türkçe enderun yayınları çalışma kitabı cevapları, 8.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 93'ün Cevaplari Enderun Yayınları, enderun yayınları cevapları, Enderun Yayınları Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, Türkçe Enderun yayınları çalışma kitabı cevapları, yeni eğitim öğretim yılı Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları