text:
AQŞ sankśiyädän azat itüne soñğı tapqır ozınaytqan
Tramp İranğa atom –töş kileşüe qısasında täêmin itelgän sankśiyädän azat itüneñ 120 köngä ozınaytıluın citkergän
Amerika Quşma Ştatları ilbaşı Donal’d Tramp İranğa atom –töş kileşüe qısasında täêmin itelgän sankśiyädän azat itüne soñğı tapqır ozınaytqan.
AQŞnıñ İran belän P5+1 illäre (AQŞ, Angliya, Qıtay, Franśiya,Rusiya häm Germaniya )arasında 2015 nçe yılda imzalanğan atom –töş kileşüeneñ sankśiyälär belän bäyle maddäsen ğamäldän çığarmayaçağın beldergän räsmi zatlar sankśiyädän azat itüneñ 120 köngä ozınaytıluın citkergän.
Aq Yorttan bu xaqta yasalğan belderügä kürä dürtençe häm soñğı tapqır ozınaytılğan kileşügä tiyeşle üzgäreşlär kertü soralğan.
Belderüdä İrannıñ töbäkne totrıqsızlaştıruğa yünälgän êşçänlek başqaruı häm monı tuqtatuı öçen İranğa basım yasaw kiräklege belderelgän.
Şulay uq Tähran citäkçelegenä iranlılarğa töp xoquq häm irek birü çaqıruı da yasalğan.


c: text/html

text:
Ablayev, Acımambetov ve Yakubovnıñ Qırımtatar Milliy Meclisinde azalığı toqtatıldı
Sentâbr 22-de qabul etilgen Qırımtatar Milliy Meclisiniñ qararınen, üç Meclis azasınıñ – Meclis reisiniñ muavini Ayder Acımambetov, Qırım müftisi Emirali Ablayev, Kremlge boysunğan Aqmescit rayonı memuriyeti yolbaşçısınıñ muavini Ruslan Yakubovnıñ azalığı toqtatıldı. Bu aqta QHA agentligi bildire.
QHA-nıñ bildirgenine köre, Meclis üç azasınıñ azalığı toqtatılmasınıñ sebebi – Qırımda işğalci ükümet tarafından teşkil etilgen siyasiy merasimlerde iştirak etüv, bunen beraber, kütleviy haber vastalarında Qırımtatar halqı Qurultayı delegatı statusına uymağan beyanatlar ve izaatlardır.
Bundan da ğayrı, Ayder Acımambetovnıñ Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ muavini vazifesinden boşatılması aqqında qarar alındı.
«Acımambetov Meclis reisiniñ muavini vazifesini becermedi, bunen beraber, Qırımtatar halqı Qurultayı delegatı statusına uymağan beyanatlar ve izaatlarnıñ müellifi oldı», – dep aytıla beyanatta.
Bunen beraber, Qırım müftisi Emirali Ablayevniñ işğalci ükümet tarafından teşkil etilgen siyasiy merasimlerde iştirak etüv sebebinden Mecliste azalığı toqtatıldı.
«Yaqında özüni diniy lider olaraq ilân etken Qırım müftisi işğalci ükümet tarafından taqip etilgen musulmanlarnı qorçalama meselesinde iştirak etmedi, camilerde qanunsız tintüvler keçirilgeni, qırımtatarlarnıñ toplaşuvları ve mitingleri yasaq etilmesi aqqında indemedi. Bundan da ğayrı, Emirali Ablayev bir sıra kütleviy haber vastalarında Qırımtatar halqı Qurultayı delegatı statusına uymağan beyanatlar bildirdi», – böyle etip, Ablayev boyunca qarar añlatıla.
QHA bildire ki, Mecliste Ruslan Yakubovnıñ azalığı onıñ Rusiyege boysunğan Qırım icra organlarında işi ve işğalci ükümetniñ siyasiy merasimlerinde iştirak etüv, bunen beraber, Qırımtatar halqı Qurultayı delegatı statusına uymağan beyanatlar sebebinden toqtatıldı.
Qırımtatar halqı Qurultayınıñ nizamnamesine binaen, Meclis terkibinden çıqarılması aqqında qarar Qırımtatar halqı Qurultayınıñ nevbetteki sessiyasında qabul etile.
Qırımtatar Milliy Meclisi, Meclis reisinen beraber, 33 adamdan ibaret.
Qırım.Aqiqat yaqın vaqıtta Ayder Acımambetov, Emirali Ablayev ve Ruslan Yakubovnıñ Meclisnıñ bu qararına izaatlarını derc etecek.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Umerov: Qırımda ticaret – «riayetkâr»larnıñ fırsatı
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi muavini İlmi Umerov dey ki, Qırımda ticaret ile yalıñız Rusiye akimiyetine riayetkâr olğanlar ile oğraşa bile.
Böylece o ATR telekanalınıñ saibine ait olğan şirketlerdeki tintüvlerni izaatladı.
«Esas maqsat – ziyade qorquzmaqtır. Rusiyede er kes qorqu içinde yaşamaq kerek. Başqace tüşünmek ya da riayet etmemek – mümkün olmağan «itişam»dır. Ticaret ile oğraşmaq ve inkişaf emtek – «riayetkâr»larnıñ fırsatıdır.
FSB ve Rusiye qorquzuv taktikasını qullanıp, Qırımdan daa da çoq insannı quvmağa tırışa»,– yaza o Facebookta.
«Eminim, qırımtatar halqına ileride de Qırımda Rusiye qanuniyetini tanımamaq içün sabır ve idraq yeter, Ukraina terkibinde qırımtatar muhtar cumhuriyeti içün küreş ise devam etecek...», – dey o.
Saba noyabr 2 künü Qırımda ATR qırımtatar telekanalınıñ saibi Lenur İslâmov ana-babasınıñ evinde tintüv keçirildi. Moskvada yaşağan İsâlmovnıñ tatası Lenaranıñ evini de tinteyler.
Qırım uquq qoruyıcı organlarınıñ işbu sebepten resmiy izaatları şimdilik yoqtır.
Aynı zamanda, Qırımnıñ Devlet milletler komitetiniñ başı Zaur Smirnov RİA Krım neşirine aytqanı kibi, İslâmov «Rusiyege qarşı ekstremist faaliyeti içün cevap bermeli».
Rusiye Merkeziy bankı saytında ATR telekanalınıñ saibi, iş adamı Lenur İslâmovnıñ «Just Bank» şirketiniñ bank ameliyatlarınıñ keçirilmesine litsenziyanıñ qaytarılması aqqında malümat peyda oldı.
Şimdi İslâmov qıtaiy Ukrainada yaşay ve sentâbr 20 künü başlanğan Qırım qamaçavınıñ teşebbüsçilerinden biri ola.


text:
PLD Türkiye dergisi, 49. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 48. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 47. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 46. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 45. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 44. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 43. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 42. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 41. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 40. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 39. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 38. sayı, Basılı Dergi
PLD Türkiye dergisi, 37. sayı, Basılı Dergi


text:
Japonïyanıñ Sïdzwoka prefektwrasında ornalasqan safarï bağı kelwşiler üşin qızıqtı şaranı qolğa aldı. Munda pilderge arnalğan basseyn salındı. Baqqa kelgender şını qabırğa arqılı alıp janwarlardıñ swda jüzgenin tamaşalay aladı. Basseynniñ uzındığı – 65 metr. Pilderdiñ basseyindegi jüzwiniñ beynejazbası ğalamtor jelisine salındı, dep jazadı Inside Japan.
Jaña qurılım adamdarğa sw astında ne bolıp jatqanın, al bizge pilderdiñ jüzw üşin ayaqtarın qalay qozğaytının tüsinwge mümkindik beredi. Olar demalw üşin uzın murındarınıñ uşın ğana şığaradı.
Negizi pilder kün sayın swğa tüsedi, ol şamamen 180 metr tereñdikte jüze aladı. Bir qızığı basseyn qızmetkerleri pilder swda jüzgennen keyin tamaqtı köp jey bastaytındığın aytıp otır.
Tegï: Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Rusiye prezidenti Vladimir Putin Qırımğa keldi – Kütleviy haber vastaları
Rusiye prezidenti Vladimir Putin sentâbr 15-te, cumaaqşamı künü Keriçke keldi. TASS agentliginiñ bildirgenine köre, o, bu yerde Rusiye Devlet şurası prezidiumınıñ «devletniñ cenübinde naqliye sistemasınıñ inkişafı meseleleri boyunca» toplaşuv keçirecek.
Bunen beraber, Putin Keriç köprü quruvı ketişatınen tanış olacaqtır.
Bundan evel rusiyeli prezident Qırım yarımadasını avgust 19-da ziyaret etti, o vaqıt «Tavrida» forumında iştirak etti.
Bundan evel Vladimir Putin işğal etilgen Qırımnı mart 18-de ziyaret etken edi. O vaqıt vertolötnen Keriç köprü quruvı yerini baqıp çıqtı ve Qırımnıñ içtimaiy-iqtisadiy inkişafı boyunca toplaşuvnı keçirdi.
Ukraina Tışqı işler nazirligi rusiyeli TİN-ne Vladimir Putinniñ işğal etilgen Qırımğa ziyareti munasebetinen narazılıq mektübini yollağan edi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Meclis faaliyetiniñ Rusiyede yasaq etilmesi aqqında Poklonskayanıñ davasını aşkâr etti
Qırımtatar Milliy Meclisi Qırımnıñ Rusiye prokurorı Natalya Poklonskayanıñ Rusiye terroriyasında Meclis faaliyetiniñ yasaq etilmesi aqqında davasınıñ kopiyasını aşkâr etti.
Facebookta aşkâr etilgen kopiyada Poklonskaya cevap berici taraf olaraq «Qırımtatar Milliy meclisi cemaat birligini» qayd ete.
Bunıñ ile Qırım Rusiye prokurorı 2004 senesi Qurultayda – qırımtatarlarnıñ milliy qurultayında qabul etilgen Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyeti aqqında qararlarğa esaslana.
«Meclisniñ birindij vazifelerinden biri – qırımtatar halqınıñ milliy ve siyasiy aqlarınıñ ğayrıdan tiklenmesi ve onıñ öz milliy territoriyasında milliy-devlet belgilev aqqınıñ amelge keçirilmesidir… Bu maqsatnı yerine ketirmek içün Ukraina terkibinde Qırım statusınıñ milliy-territorial printsipi boyunca belgilevini talap ete», – denile beyanatta.
Facebookta Meclis saifesinde aşkâr etilgen metinde bildirilgeni kibi, Meclisniñ Rusiyede «devlet qaydını almağan ve bu kibi ariza ile muracaatta bulunmadı».
İşbu dava metninde Meclisniñ eñ «şamatalı» aktsiyası olaraq 2014 senesi fevral 26 künü Qırım Muhtar Cumhuriyetiniñ Yuqarı Radası yanında yüz bergen vaqialar belgilene. Bir taraftan Ukraina topraq bütünligine qoltutqanlar bar edi. Ekinci taraftan – Qırımnıñ şimdiki «yolbaşçısı» Sergey Aksenov idare etken «Rus birligi» firqasınıñ faalleri. Yüz bergen çatışmada eki insan can berdi, taqiqat malümatına köre, 79 kişi zarar kördi.
Oktâbr 23 künü Rusiye Federatsiyasınıñ Cemaat palatası Rusiye Baş prokuraturasına muracaat etip, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyetini ekstremizmge teşkermege rica etti. Böyle muracaatnıñ sebeplerinden biri – Qırımnıñ Herson vilâyeti tarafından «ticariy» qamaçavı oldı. Qırımnıñ rusiyeli prokurorı Natalya Poklonskaya Meclisniñ «ekstremist teşkilât» olaraq tanılacağını ve faaliyetiniñ yasaq etilecegini nazarda tutqanını bildirgen edi.
Rusiye Qırımnı 2014 senesi baarde işğal etkeninden soñ, qırımtatarlarnıñ yetekçileri Refat Çubarov ve Mustafa Cemilevge yarımada kirişini beş yılğa yasaq ettiler.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay


text:
«Ukrzaliznıtsâ» Novoalekseyevkadan Kiyev, Krivoy Rog ve Dnepropetrovsk şeerlerine ketken trenlerni lâğu etti
«Ukrzaliznıtsâ» Novoalekseyevka stantsiyasından qatnağan eki trenni lâğı etti. Bunı şirketniñ matbuat hızmeti resmiy saytında bildire.
Berilgen malümatqa köre, №144/90 — 89/143 Krivoy Rog/Dnepropetrovsk – Novoalekseyevka treni aqqında laf kete. Krivoy Rog ve Dnepropetrovsk trenini yanvar 19-da, Novoalekseyevka trenini ise yanvar 20-de lâğu etecekler.
№28/27 Kiyev – Novoalekseyevka treni lâğu etile. Kiyev treni yanvar 19-dan itibaren qatnamaycaq, Novoalekseyevkadan ise yanvar 20-den itibaren lâğu etilecek.
Böyle etip şirket «yolcu taşımalarnıñ masraflarını eksilte».
Aynı vaqıtta, bildirile ki, «Ukrzaliznıtsâ» «yolcular sayısını er daim talil etip, kerek olsa belli yollarda tren qatnaması baqacaq».
Malüm ki, dekabr 26-da «Ukrzaliznıtsâ» Qırım ile demir yol alâqalarını toqtattı. Ukrain naqliyat inspektsiyası ile avtomobil ve avtobus stantsiyalarnı işğal etilgen Qırımğa biletlerniñ satılmasını toqtatmağa avale etti.
2014 senesi fevralniñ soñunda martnıñ başında Rusiyeden ve Rusiye Qara deñiz flotunıñ qırım bölüklerinden atılğan ordular Qırım yarımadasını işğal ettiler.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne de AQŞ neticelerni tanıdı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.
Bundan soñra AQŞ ve Avropa Birligi Rusiyege qarşı bir sıra iqtisadiy cezalarnı kirsettiler. Ğarp Qırım Ukraina olğanını ayta.


text:
Celâl: Meclis boyunca Qırım mahkemesiniñ qararı elde etildi
Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini Nariman Celâl mayıs 4-te Facebook saifesinde Rusiyege boysunğan Qırım Yuqarı mahkemesiniñ Meclis boyunca qararınıñ nushasını paylaştı.
«Aman-aman bütün kün devamında Emine Avamileva ile mahkemedemiz. Tek aqşamğa yaqın, niayet, qararnı alıp oldıq... Tanış oluñız – Meclisniñ yasaq etilmesi aqqında qarar, Rusiye «adaletiniñ» nevbetteki timsali», – dep yazdı Celâl.
Mahkeme qararı 21 saifeden ibaret. Derc etilgen vesiqada, hususan, «bu iş, «Cemaat birleşmeleri aqqında» Federal qanunınıñ 47-ci maddesine binaen «Qırımtatar milliy meclisi» halqara cemaat teşkilâtı olmağanı sebebinden, mahkeme qaidelerine riayet etip baqılğanı» aqqında bildirile.
Mahkemeciler qararda «Meclis faaliyetiniñ yasaq etilmesi qırımtatar halqınıñ siyasiy, iqtisadiy, içtimaiy ve medeniy aqlarınıñ bozulmasına yol bermeycek, halqnıñ öz-özüni ifade etüv esas aqqına mania olmaycaq» dep yazdılar.
Aynı vaqıtta, cevapkâr davanı qabul etmegeni aqqında bildirile. Bunen beraber, mahkemeniñ qararında imaye delilleri qayd etilmegen, amma, bunen beraber, mahkemeciler vesiqağa yarımadada «qırımtatar halqınıñ aqları ve menfaatını saqlağan 30-dan ziyade cemaat birleşmesi faaliyetini alıp barğanı» aqqında malümatnı yazdı.
Bu qararnı lâğu etmek içün bir ay devamında muracaat etmek mümkün.
Rusiyege boysunğan Qırım Yuqarı mahkemesi aprel 26-da yarımada territoriyasında Qırımtatar Milliy Meclisiniñ faaliyetini yasaq etmek qararını qabul etti. Bu qararnı lâğu etmek içün bir ay devamında muracaat etmek mümkün.
Halqara toplulıq Rusiye ükümetiniñ Meclis faaliyetini yasaq etmek qararını takbih etti.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Refat Çubarov qamaçav aqqında: Zor künler daa ögde
Meclis reisi Refat Çubarov Qırımtatar Milliy Meclisi tarafından teşkil etilgen Qırımnıñ aşayt qamaçavında Ukraina devleti ve «Pravıy sektornıñ» rolü, Qırım akimiyetiniñ cevabı ve iş adamlarınıñ «beyaz» cedveli aqqında Qırım.Aqiqatqa tarif etti.
– Qırım qamaçavında devletniñ rolü nasıl?
– Devletniñ iştiraki şimdilik o qadar müim degil, meni daa ziyade ukrain cemaatınıñ qoltutuvı meraqlandıra. Bu meselede men ğayet raatım, aktsiyağa o qadar qoltutmasalar da, onıñ manasını añlaylar. Qayd etmek isteyim ki, soñki künleri bazı ekspertlerniñ fikir-tüşüncelerini közetip, olar aktsiya başlamazdan ilân etmegenimiz maqsatlarnı añladılar ve vazifelerimizni kördiler. Şimdi deyler ki, Meclis ve qırımtatarlar sayesinde qamaçav umumukrain aktsiyasına çevirilip, Qırım meselesini ekinci-üçünci sıradan birinci sırağa keri qaytara. Böylece qırımtatarlar muzakere esnasınıñ tam subyeti olalar, bu esnas ise, tahminlerge köre, işbu aktsiyadan çıqacaq diger adımlar neticesinde başlana bile. Doğrusını aytayım: bu maqsadımız da bar edi.
Bizim kibi köçmege mecbur olğanı bazı tanışlarım bizge qoltutmadılar ve, aksine, qarşı çıqtılar
Aynı vaqıtta meni bir şey taaciplendirdi, bizim kibi köçmege mecbur olğanı bazı tanışlarım bizge qoltutmadılar ve, aksine, qarşı çıqtılar. Tabiiy ki, soyadlarını aytmağa istemeyim. Bazıları Qırımda olğanda da özüni demokrat, uquqçı dep adlandıra ediler, lâkin qırımtatarlarnıñ vaziyeti aqqında ya da qırımtatar meselesiniñ al etilmesi aqqında laf ketkende saqlana ediler.
Başqa şey meni daa ziyade şaşırttı: bizge ücüm etmege başladılar, körüne. Mında pahıllıq ya da reqabetke yer yoq. Mında çoq iş bar. İçtimaiy ağlarda ve kütleviy haber vastalarında «Pravıy sektor» ile beraber olmamıznı aydınlatqan malümatnı qıdırmağa tırışqanlarğa men böyle aytam: «Birisini begenmegen olsañız, mında keliñiz, olardan yahşı oluñız, mında olğanıñıznı körsinler».
– «Pravıy sektor» Petro Poroşenkonıñ rejimine qoltutmay...
– Bu aktsiyanıñ Petro Poroşenkoğa nasıl yanaşqanları ile alâqası yoq. Bu eñ büyük ukrain belâsı, – Ukraina müim bir şeyni belgileycek olğanda er vaqıt böyle vaziyetke oğray, – ukrainler, bir çoq qırımtatarı kibi, bir ğaye etrafında toplaşıp olamaylar. Ükümet, Poroşenko ve digerleriniñ ne alâqası bar? Bizim içün bir mesele bar – işğalden azat etüv. Ayttıq: «Qırımnıñ azat etilmesini isteseñiz, keliñiz ve bizlernen oluñız». Yalıñız «Pravıy sektor» degil, Qırımdaki arqadaşlarım, olarnıñ arasında gençler çoq ve olar yarın daa faal olıp, meşur cemaat erbapları ola bileler. Seni davet etmeyip, yalvarsalar, çette qalmaq mümkün degil. «Pravıy sektor» – Qırımnıñ keri alınmasına qoltuta, Rusiye cenkini toqtatmaqnen beraber oña qarşı çıqmamıznı istey – bizni bu birleştire, qalğanı menim içün şimdilik müim degil.
– Qamaçav ilân etilgen soñ prezident Poroşenko ile laf ettiñizmi?
– Bugün meni doğğan künüm ile hayırladılar. Qamaçav aqqında laf etmedik, epimiz Ukrainağa hızmet etkenimizni ayttıq.
– Qırımğa aşayt malını alıp ketecek iş adamlarınıñ cedveli ne vaqıt taqdim etilecek?
Bugün cedvel basılacaq, ve bizler iş adamlarını bizge qoltutmağa çağıramız
– Al-azırda bir çoq aydavcı bir tarafnı bekleyler – iş adamlarını. Tünevin bizler «Maydan inostrannıh del» ekspertleri ile olarğa nasıl etip muracaat etmemiz mümkün olğanını muzakere ettik. Zenaatdaşımnıñ aytqanına köre, bugün cedvel basılacaq, ve bizler iş adamlarını bizge qoltutmağa çağıramız.
– Qırım işğalci akimiyetiniñ bugünki aktsiyağa munasebetini nasıl izaatlar ediñiz?
– Şimdilik yayğara bizge çirkin laf atmağa, şaqa etmege, qıtlıqnı is etmeyceklerini añlatmağa tırışqan delini añdıra. Bizler Qırım bazarlarında vaziyetni bilemiz. Doğrusını aytqanda, işğalci akimiyet qamaçavğa resmiy munasebetini bildiremiz, bunı Moskva yapacaq. Tünevin baş nazirniñ muavini Kozak bizim aktsiyamızğa onıñ başlanmasından evel azırlıq körgenlerini ayttı.
– Qırımnıñ aşayt qamaçavı planlaştırılğanı kibi devam etemi?
– Birinci eki kün tınç keçti, amma bu daa başlanğıç. Menim fikirimce, zor künler daa ögde. İş adamları yalıñız yüklengen maşinalarnı açmaycaqlar, tizgen shemalarını bozacaqlar. Mında pek vatanperver olmaq kerek. Olar buña razı olsalar – ileride de tınç olacaq, yoqsa – qıyın olacaq.


text:
TAMAMINI GÖRMEK İÇİN TIKLAYINIZ
7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 132’Nin Cevaplari Meb Yayınlari
Yazan: kinafulu Şubat 24, 2013 in Uncategorized
Etiketler: 2012-2013 yılı Türkçe meb yayınları çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Meb Yayınları Türkçe çalışma kitabi cevapları, 7. sınıf Türkçe 5.tema Doğa ve Evren meb çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe dersi çalışma kitabı cevapları, 7. sınıf Türkçe meb çalışma kitabı cevapları, 7.sınıf türkçe cevapları, 7.sınıf Türkçe meb yay çk cevapları, 7.Sınıf Turkce Calisma Kitabi Sayfa 132'Nin Cevaplari Meb Yayınlari, meb yayınları çk cevapları, Sular metni cevapları, Türkçe çalışma kitabı cevapları, Yüksek yüksek tepelere metni cevapları


text:
Donbassta dava aqibetinde zarar körgenlerge Yaponiya maddiy destek kösterecek – elçisi
Ukrainanıñ şarqında dava neticesinde zarar körgenlerge Yaponiya 3,9 million dollar miqdarında yardım berecek ola. Bunı Yaponiyanıñ Ukrainadaki elçisi Shigeki Sumi beyan etti.
«Bu yardım Donbassnı yañıdan tiklenmesi içün bir yıl devamında berilmesi planlaştırıla. Bu – regionğa yardım bermekniñ devamıdır», – dedi o.
Paralar 2017 senesi aprel 1 kününden başlap ayırılacaq, dep qayd etti diplmat.
Yaponiya Ukrainağa birinci sefer yardım köstermey, meselâ, keçken sene Yaponiya Ukraina şarqında infrastrukturanıñ ğayrıdan tiklenilmesi içün içtimaiy yardım olaraq 13,6 million dollar ayırdı.
2014 senesi baarde Qırım işğal etilgen soñ, Ukraina şarqında silâlı dava başlandı. Ukraina ve Ğarb Rusiyeni ayırımcılarğa arbiy destek bergeninde qabaatlaylar.Kreml bunı red ete ve Donbassta tek rusiyeli «göñülliler» bulunğanını tanıy. BMT malümatına köre, Donbassta dava başlanğanından 2017 senesi fevral ayına qadar 9,9 biñ insan elâk oldı.


text:
Serbïyalıq qarïya 60 jasında tuñğışın bosanğan kempirin tastap ketti, dep mälimdedi The Daily Mail basılımı .
Novï-Pazar qalasında turatın 60 jastağı Atïfa Lyadjïç pen onıñ 68 jastağı küyewi Serïf Nokïç soñğı 20 jıl işinde bedewlikten emdelip jür eken.
Şilde ayınıñ basında zeynetkerlerdiñ armanı orındalıp, Atïfa dünïege qız bala alıp keledi. Säbïdiñ esimin Alïna dep qoyadı. Alayda juptıñ qwanışı köpke sozılmadı. Säbïdiñ küni-tüni jılağanına şıdamağan Serïf mırza ajırasqısı keletinin aytqan.
Serïf Nokeç äyeline qant dïabetimen awıratının sıltawratqan. Munımen qatar, jüreginde aqawı barın söz etken. Osılayşa, ol öz densawlığın saqtap qalw maqsatında äyelimen ajırasıp ketken-di.
Atïfa Lyadjïç küyewiniñ qalawına qarsı kelmey, ajıraswğa birden kelisimin bergen. “Serïf bizden bas tartsa da, men qızımdı asıraymın. Onıñ el qatarlı ömir sürwine jağday jasaymın. Tek qızım üşin ğana ömir süretin bolamın. Munıñ oñayğa soqpaytının bilemin. Dese de, qayırımdı jandardan ümitim bar”, – deydi ol.
Derekközi: Stan.kz
Tegï: Älemde talay qızıq bar, Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Stalinniñ torunı Qırımda Yalta konferentsiyasınıñ yıllığında «istenilmez musafir» oldı
Sovet Birliginiñ Kommunistik Firqasınıñ Merkeziy Komitetiniñ baş kâtibi İosif Stalinniñ torundan torunı Yakov Cugaşvili Qırımda Yalta konferentsiyasınıñ yıllığında «istenmez musafir» olğanını bildire.
Bunı o kendi Facebook saifesinde yazdı.
Onıñ malümatına köre, eki ay evelsi başında santıraç oyunı boyunca dünya çempionı Anatoliy Karpov olğan Halqara barışıq institutı ve Tarihiy perspektiva fondu ve Natalya Naroçnitsanıñ Demokratiya ve kooperatsiya Avropa institutı onıñ ile bağlanıp, onı Yalta konferentsiyasınıñ 70 yıllığına bağışlanğan tedbirde iştirak etmege çağırdılar.
«Babam endi yaşı sebebeinden ve sağlığı zayıf olğanından bu kibi işlerden vazgeçti, şunıñ içün meni davet ettiler. Bazı şeylerni begenmesem bile, razı oldım. Programmağa köre, tedbir konferentsiya şekilinde keçirilmeli, mında 9 arizacınıñ çıqışı planlaştırıla! Eñ azından 9 saat!», – dep yazdı Yakov Cugaşvili.
Faqat, yanvar 28 künü, Stalinniñ torunı aytqanı kibi, teşkilâtçılardan konferentsiyada onıñ bulunuvı istenmez olğanı aqqında beyanatnameni aldı.
«Fevral eki künü konferentsiya iştirakçileri ile uçaq Moskvadan Aqmescitke uçmaq kerek edi. Men Tbiliside olğanım içün, Moskvağa ertece – fevral 1 künü kelmek kerek edim. Yanvar 28 künü teşkilâtçılardan «Qırımdaki milletlerara kerginlikniñ sebebinden konferentsiyadaki iştiragiñiz istenilmez sayıla» kibi mektüpni alam.
Fevral 5 künü Livadiya sarayında «büyük üçlükke» – Yalta konferentsiyasında iştirak etken devlet başları: İosif Stalin, Franklin Ruzvelt ve Winston Çerçillge qoyulacaq abideniñ açılış tebdiri keçirilecektir. Bundan evel abideni Volgogradda yerleştirecek ediler, amma şeer ve vilâyet akimiyeti öyle de añlaşıp olamadı, şunıñ içün abide Tsereteliniñ ustahanesinde qaldı.


text:
Amírikada urın algan, Washington Post şirketíne beylí bulgan slate.fr isímlí intírnít saytında, 9 nçı fívral tarixında xörmetlí Adnan Oktar (Xarun YÂx`yâ) tarafınnan Frantsiyâde ütkerílgen “Ívolyûtsiyâ tíoriyâsíníñ ciñílüí hem yaratılış xakıykatí”, ” Kör`en mogcizaları” hem “Islam tatulık diní” tímalı konfíríntsiyelerge kagılışlı bír xeber urın algan.
Parijdagı konfíríntsiyelerníñ bírsíne katnaşkan Arianí Bonzon, mekalesínde filmnarnıñ tamaşa kılınuın tefsilli hem altın tösíne kírtílgen tamaşa zalınıñ ni kader matur hem komfort buluınnan, kírüde bik güzel hem buşlay taratılgan broşuradan, bu broşuranıñ 10 minut íçínde bítüínnen, bu xetlí güzel zal buluına karamastan, aña kírüníñ buşlay ikenlígí turında süz yörte.
YÂzuçı mekalesínde, Riçard Doukinsnıñ tormoşnıñ çit planítalılar tarafınnan yaratılganın bíldírüçí süzlerníñ işítílüí bílen zalnıñ kahkahalar hem alkışlar bílen buılganın, anıñ artınnan tagın Riçard Doukinsnıñ mutatsiyâge ürnek bire almaganlıgın kürsetüçí vidío özígí kürsetílgennen soñ, bötön zalnıñ kahkahaları ílíkígísínnen ikí tapkır artkanlıgın bíldíre.
YÂzuçı Arian Bonzon mekalesíníñ devamında konfíríntsiyege katnaşkan kíşíler bílen yâsalgan kıska ríportajlardan urın birgen:
Ürnegí, konfíríntsiyege tormoş ipteşí bílen kilgen daruxaneçí xanım şularnı söylegen:
“Xarun YÂx`yanı intírnítta tanıdım. Kitapların annan iñdíre alasız. Kör`ende kíşíníñ Allah tarafınnan yaratılganı yâzılgan. Allah derís bulmagan nerse söylemes hem Xarun YÂx`yâ bízge monı isbat ite: Darvinnıñ tíoriyâlerí yâlgış!”
Nassim isímlí möxendis şulay bíldírgen:
“Eger xezír fen bílímnerí bílen beylí derísleríme katnaşkan bulsam, ukıtuçımnıñ yalgannarına karşı söylerlík delillerím bulır idí. Litsíyde sıynıfnı üter öçön ívolyûtsiyâ tíoriyâsín hem ul tíoriyâ yaklagannarnı kabul itü mecbüritíndesíñ.”2011-04-22 18:27:55


text:
Aqmescitte «acele yardımğa» ücüm etilgen vaqıtta elâk olğan tibbiyet adamları ile vedalaşalar
Bazarertesi künü, sentâbr 28-de, Aqmescitte saba raatlıq künleri «acele» tibbiyet yardımı stantsiyasına silâlı erkekniñ ücümi neticesinde elâk olğan tibbiyet adamları ile vedalaşalar.
Qırım.Aqiqatnıñ mühbiri bildirgeni kibi, vedalaşuv ücüm yüz bergen «acele» yardım stantsiyasınıñ azbarında keçirile. Elâk olğan Tatyana Kotkova ve İrina Suhannik ile vedalaşmaq içün bir qaç yüz insan keldi. Zenaatdaşları merasimge Aqmescit şeeri ve rayonından kele. Vedalaşuv yeri matem çeçekleri ile tolu. Territoriyanı uquq qoruyıcılar ve «samooborona» qoruy.
Mında Qırımnıñ rusiyeli ükümetiniñ baş nazir muavini Ruslan Balbek ve Qırımnıñ Devlet milletler komitetiniñ başı Zaur Smirnov keldi.
Merasimden soñ tibbiyet adamlarını şeer mezarlığında defn etecekler.
Cumaertesi künü, sentâbr 26-da, av tüfegi ile silâlanğan erkek Aqmescitte Sevastopolskaya soqağında yerleşken «acele» yardım binasına kirip, hastahaneniñ dört hadimine ateş açtı. Eki hadim elâk oldı. Yaralanğan feldşer bazar kününe keçer gecesi ameliyattan keçti, alı ağır. Ücüm etici vaqia yerinden maşinağa oturıp qaçtı. Birazdan uquq qoruyıcıları bildirgeni kibi, ücüm etken – Aqmescit sakini 1960 senesi doğğan Bekir Nebiyevdir. Qıdıruv alıp barıla.
Qırımnıñ rusiyeli başı Sergey Aksenov elâk olğan qadınlarnıñ ailelerine ve zarar körgenlerge maliyeviy yardım kösterilecegini vade etti.


text:
Bütündünya qırımtatar kongressi Rusiye ve Qırım içün telükeli degil – Meclis
Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâlnıñ aytqanına köre, Türkiyede avgust ayınıñ başında keçirilmesi planlaştırılğan Bütündünya qırımtatar kongressi Rusiye ya da Qırım içün telükeli degil.
Böylece o Qırımnıñ Rusiye Devlet şurasınıñ spiker muavini Remzi İlyasovnıñ Ankarada keçirilecek Bütündünya qırımtatar kongressiniñ telükesi aqqında laflarını Qırım.Aqiqatqa izaatladı.
«Kongressten Rusiye devleti içün, Qırım içün bir de bir telüke yoq. Böyle bir sözlerni qullanacaq olsaq, qırımtatar ekseriyetiniñ fikirleri, istek ve tahminlerine qarşı çıqıp, olarnı başqa yoldan alıp ketecekler içün telüke ola bile», – dedi Celâl.
Onıñ aytqanına köre, kongresste Qırım ve qırımtatarlarnıñ vaziyeti muzakere etilecek, işbu tedbirniñ delegatları buña cevap berecekler.
Bazarertesi künü Qırım parlamentiniñ spiker muavini Remzi İlyasov Bütündünya qırımtatar kongressiniñ keçirilmesinde telüke körgenini bildirdi. Onıñ aytqanına köre, iyül 25-te cemaatçılıq iştirak etecek keniş forum keçirilecek, tedbirde üküm sürgen vaziyet, şu cümleden Türkiyede keçirilmesi planlaştırılğan kongress muzakere etilecek.
Bütündünya qırımtatar kongressini toplamaq qararı aprel 4-5 künleri Ankarada olıp keçken Türkiyedeki qırımtatar teşkilâtları platformasınıñ toplaşuvında qabul etildi. 2015 senesi fevral ayında Türkiyedeki 43 qırımtatar teşkilâtı ğayretini birleştirip, yekâne platforma çerçivesinde işbirlik tutmağa qarar aldılar.
Qırımtatarlarnıñ milliy lideri Mustafa Cemilev kongress delegatlarınıñ yarımadağa qaytması ile bağlı problemleri ola bilecegini tahmin ete.
Birinci Bütündünya qırımtatar kongressi Aqmescitte 2009 senesi mayıs ayında olıp keçken edi. 800 delegat iştirak etti – 12 memleketten 160 qırımtatar cemaat siyasiy teşkilâtınıñ vekili. Kongress prezidenti olaraq Refat Çubarov saylanğan edi.


text:
«Çiygoz davasınıñ» mahkemesine işğal etilgen Qırımdan saylanğan Rusiye senatorı Sergey Tsekov keldi
İşğal etilgen Qırımdan saylanğan Rusiye senatorı Sergey Tsekov iyünniñ 20-de «Çiygoz davası» baqılğan Kreml kontrol etken Qırım Yuqarı mahkemesine sorğuğa keldi. Bunı Radio Svoboda jurnalisti Anton Naumlük Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
Sorğu vaqtında Tsekov Qırımnıñ sabıq baş naziri Anatoliy Mogilevniñ istifası ve bu vazifege Sergey Aksenovnıñ tayinlenmesi Ukrainanıñ sabıq prezidenti Viktor Yanukoviçnen muzakere etilgenini bildirdi. Tsekovnıñ aytqanına köre, bu qarar 2014 senesi fevralniñ 26-dan evel qabul etilgen ve bunı isbatlağan vesiqa bile bar eken.
İyünniñ 20-de kelecek ekinci şaat – işğal etilgen Qırımdan saylanğan Rusiye Federatsiya Şurasınıñ senatorı Olga Kovitidi – daa kelmedi. Üyleden soñ kelmesi beklenile.
Çiygoznıñ advokatları bugün 2014 senesi fevralniñ 26-da Qırım Yuqarı Şurasınıñ nevbetten tış toplaşuvı içün azırlanğan vesiqalarnıñ aydınlatılmasını istedi. Mahkeme imaye tarafınıñ bu muracaatlarını red etti, dep bildire jurnalist.
İyünniñ 20-de «Çiygoz davasınıñ mahkemesinde» işğal altındaki Qırımnıñ Kreml kontrol etken milletlerara munasebetler ve sürgün olunğan vatandaşlarnıñ işleri komitetiniñ reisi Zaur Smirnov sorğuğa çekilecek edi. Faqat Smirnov mahkeme kelmeyip, iş yollanmasına ketti. Onıñ sorğusı iyünniñ 21-ne avuştırıldı.
Bundan ğayrı, imaye tarafı Qırım memurları Vladimir Konstantinov, Viktor Plakida, Remzi İlyasov, Lentun Bezaziyevni şaat olaraq mahkemege sorğuğa çağırmağa rica etti. Qadılar Bezaziyevni çağırmağa razı oldı, onıñ sorğusı iyünniñ soñunda olacaqtır.
Ahtem Çiygoz 2015 senesi yanvar ayında 2014 senesi fevralniñ 26-da Qırım Yuqarı Şurasınıñ binası ögünde Ukrainanñ territorial bütünligine qol tutulmasına bağışlanğan mitingde iştirak etkeni içün tutulğan edi. O zaman miting iştirakçılerine Rusiye tarafdarları, şu cumleden «Russkoye yedinstvo» firqasınıñ temsilcileri qol tutqan edi.
«Çiygoz davasını» Rusiye mahkemesi qapalı toplaşuvda: qırımtatar Meclisi yolbaşçısınıñ muavini sıfatındaki Ahtem Çiygozniñ davası olaraq ve ayrıca, davanıñ eki iştitakçisi olğan Ali Asanov ve Mustafa Degermenci davası şeklinde ekige ayıraraq, «26 fevral» davası çerçivesinde baqmaqta.


text:
Qırımtatarlar ğayet telükeli vaziyette bulunğanlarına dair ilim adamlarınıñ beyanatı
Qırımtatarlar–çoq asırlıq zengin tarihqa malik olğan millettir. Qırımtatar tarihı ve medeniyetiniñ tamırları da, XV asırnıñ başlarında qurulğan Qırım Hanlığı da Şarqiy Avropa, Avrasiya ve Orta Şarq tarihı ve medeniyetlerinen pek çoq taraftan bağlıdır. Biz, iş saalarımız bu bölgelernen bağlı olğan ve aşağıda imzalarımız qoyulğan ilim adamları olaraq, Rusiye Federatsiyası bu bölgeniñ yaşayışına qarışması ve halqara huquqlarnı itibarğa almadan onı işğal etkeni neticesinde qırımtatarlarnıñ oğrağan kergin vaziyetlerine dair qayğı ve endişelerimiznen paylaşmağa isteymiz.
Ruslar ve ukrainlerge baqqanda, qırımtatarlarnıñ Qırımdan başqa Vatanları yoqtır. Rusiye, 1774 senesi Rusiye ve Osmanlı İmperiyası arasında imzalanğan ve Qırım hanlığı serbestliginiñ tanılması ve ürmet etilmesini közde tutqan Küçük Kaynarca anlaşmasını kendi tarafından bozıp, 1783 senesi Qırımnı işğal etkeninden berli, qırımtatarlar sistemli surette basqı altına alına ediler. 19 asırda biri-biri artından etnik temizlemeler hem de zorbalıqnen yaptırılğan icret dalğalarınıñ qurbanları olğan ediler. Sovet rejimi tarafından 1944 senesi 18 mayısta bütün halq Orta Asiya, Ural ve Sibirge sürgün etilgen edi. Halqnın bir tamam sürgün etilüvi soyqırımnı teşkil etmektedir çünküi köçürüv esnasında ve sonrasında sürgün etilgenlerniñ aman-aman yarısı ğurbet ellerde açlıq, suvsuzlıq, hastalıqlar pancasında canlarını bergen ediler. 1991 senesi SSSR dağılğan ve Ukraina mustaqil devlet olğan soñ, sağ qalğan qırımtatarlar evlâtlarınen birlikte büyük qıyınlıqlarğa baqmadan Qırımğa qaytıp başladılar. Künümizde Qırımda yaşağan qırımtatarlarnıñ sayısı 300 biñge yaqındır. S. Peterburg ve Moskva akimiyeti altında yaşap, teren yara qaldırğan sürgünlikniñ deşet ve felâketlerinen tolu tarihtan dolayı qırımtatarlarnıñ büyük qısmı Ukrainağa sadıq qalmaq ve Rusiye tarafından Qırımnıñ işğal etilmesine narazılıq köstermek meselesinde ğayet qararlıdır.
2) 2014 senesi Qırımnıñ işğali Rusiye tarafından gizli askeriy operatsıya vasıtasınen kerçekleştirildi. Bu operatsıya çerçivesinde 27 fevral künü Aqmescitte yañı bir yerli ükümet quruldı, neticede de eñ -evelâ serbestliklerini kenişletmek yönelişinde Qırımnı Ukrainadan ayırıp Rusiyege bağlamaq maqsadınen qısqa vaqıt içinde referendum keçirilecegi ilân etildi. Bu referendum Ukraina ve Qırım muhtar cumhuriyetiniñ anayasalarına ters kelip, rey berilmesi içün saylavlarnı Rusiyege qoşulmaq ya da Ukrainadan ayırılmaq kibi belgilep, olğan vaziyetniñ kelecegine dair tercih ete bilenecek bir saylav berilmedi. Referendum, aslında büyük bir emiyet taşığan referendumlarğa ait qanun ve normalarına zıt şekilde keçirilgendir. Meselâ, Ukrainadan ayırılması tercih etilgen alda, aqibetlerini serbest ve içtimaiy seviyede muzakere etmek imkânı berilmedi. Referendum belli qurumlar tarafından sertifikatlı halqara nezaretçilerniñ iştiragınen degil de, maskalı rus askerlerniñ ve yerli silâlı gruplarnıñ tenqidiy baqışları altında keçirildi. Neticede, ealiniñ 83% iştiragınen 97% “ebet” rey berilmesini köstergen resmiy neticeler açıq bir yalandır, çünki qırımtatarlarnıñ aman -aman episi, ondan da ğayrı, ukrain ve ruslarnıñ büyük qısmı saylavnı boykot etken ediler. Saylavlarğa qoşulğanlarnıñ kerçek sayısı ealiniñ 30-50% fayızını teşkil etkeni ve olarnıñ tek yarısı Rusiyege qoltutqanını bildirgen pek ciddiy deliller mevcut. Bundan da ğayrı, Rusiyeniñ Qırım topraqlarına qarışmasından biraz evel birden eki nufuzlı araştırma merkezi tarafından keçirilgen içtimaiy soravlarğa binaen, Qırım sakinlerniñ tek 41% Rusiyege qoşulmağa istegini bildirgen edi. Nasıl olsa da, rey berüvler qanunlarğa uyğun bir şekilde olmağanı içün saylavlarda iştirak etkenlerniñ sayısı ve kerçek neticelerini belgilemek mümkün degildir. 16 martta huquqqa ters şekilde keçirilgen referendumdan bir qaç kün keçken soñ kerçekleştirilgen Qırımnıñ işğali—bir çoq añlaşma, halqara huquq qanunlarını bozuv anlamına keledir.
3) Qırımtatarlarnıñ milliy parlamenti – Qurultay ve onıñ vekaletli-icra organı Milliy Meclis, temsil etken halqnıñ Ukraina içinde qalmaq istegenini tekrarlap, Rusiye altında qalmaqnı ise qatiy şekilde takbih etti. Al-azırda qırımtatarlar rus vatandaşlığını qabul etme meselesinde büyük basqı altındadır ve rus vatandaşlığını red etmek olar içün işlerini coymaq, emek haqqı, tasil haqqı ve diger içtimaiy haqlardan marum qalmaq manasına kele bilir. Qırımtatarlar Rusiyenen munasebetinde keçmiş tecribesinden sebep işançsızlıq duyğanlarınen bir sırada temel haq ve serbestliklerini coymaq ve insan haqlarınıñ bozulmasınen qarşılaşacaqlarınıñ telükesinde bulunmaqtalar. Ayrıca da, qırımtatarlar yañı rejimni red etmege devam etkenleri içün daa büyük basqı, atta şiddet, tekrar vatanından ketmek zorunda qalacaqları, toplu sürgün havfı altında yaşamaqtalar. Bu endişeler Avropa Konseyi Parlamentler Meclisiniñ (AKPM) yaqın zamanda alınğan qararlarından birinde de ifade etilgendir. Mayısnıñ başlarında insan haqlarınıñ bozuvları cehetinden qırımtatarlarnıñ vaziyetleri ep fenalaşmağa başladı. Rusiye akimleri qırımtatarlarnıñ lideri Mustafa Cemilevge 5 yıl devamında Qırımğa kelmege yasaq ettiler. Bu yasaqqa qarşı yapılacaq olğan narazılıqlar qanunsız radikal hereketler olaraq körüleceğini qatılğanlarnıñ da ağır para cezalarına çarptırılacaqlarını ilan ettiler. Qırım prokurorı (başsavcısı) Milliy Meclis reisi Refat Çubarovğa olarnıñ tarafından “ekstremist” aktsiyalar teşkil etilgen alda Meclis “qapatılacağı ve tasfiye etilecegi” aqqında resmiy tarzda bildirdi.
Rus memurları qırımtatarlarnın 2014 senesi mayıs 18-de keçirmek istedikleri sürgünliknin 70-ncı yıldönümini anma tedbirlerini yasaqladılar. Sonki 22 yıldır her sene bu künde qararnen 30-35 bin qırımtatar ve digger iştirakçiler Qırımnın paytahtı Aqmescitnin merkeziy meydanında bir arağa kelerek sürgünlikke oğrağanlarnı ve öklenlerni analar. Bu sefer şeer merkezindeki ananeviy toplaşuvnın ögüni almaq içün on binlerce milis Aqmescitke yollanıldı. Hucüm vertoletları Aqmescitnin civarında ve Bağçasarayda toplanğanlarnı qorqutmaq ve seslerini bastırmaq maqsadınen avada dolaştı. Belli qırımtatar faallernin evlerinde tintüvler yapıldı, ayrıca Meclis reisi Çubarov da cezağa çekilecek diye tehdit etildi.
4) Halqara cemaatçılıq Rusiye tarafından Qırım topraqları zapt etilmesini takbih etken ve bu işğalini qabul etmegenini de ilân etken (Birleşken Milletler Assambleyası Qararı 68/262, 27 Mart 2014 ve Avropa Assambleyası Parlamenterler Meclisi, Qarar 1988, 9 Aprel 2014).
Qurultay ve onıñ vekaletli-icra organı Meclis:
- Rusiye tarafından Qırım zapt etilmesini ve işğalini takbih ete, Qırım Rusiyeniñ bir parçası olğanını qabul etmey;
- Qırımtatarlarınıñ tamır halq statusınıñ tanılmasını talap ete;
- Ukrainanıñ sıñırında avtonom bir region olaraq yer alaraq, Qırımda serbest bir qırımtatar milliy regional hakimiyetniñ qurulmasını talap ete;
- Qırımtatarlarınıñ tam olaraq reabilitatsıyası ve haqlarınıñ tam olaraq tiklenilmesini ve eski Sovet topraqlarında sürgün etilip qalğanlarnıñ avdet olunmaları içün coyğan mülkleri ve maneviy ğayıplarınıñ qarşılıqlarını berilmesini talap ete.
Aşada imzalarımıznı qoyıp, bizler bütün devlet qurulış, teşkilâtlarnı ve olarnıñ azalarını qırımtatarlarnıñ bir halq olaraq bütün milliy haqları,şu cümleden (medeniy, içtimaiy, siyasiy, iqtisadiy haqlarını ihtiva etken) insan haqlarınıñ qorulmasına köstergen destegimizge qoşulmağa davet etemiz ve al-azırda Qırımnı aqsız işğal etken Rusiye liderlerini işğal meselesinde mesuliyetke çağıramız.
Yazğanlar ve imza qoyğanlar listesi


text:
İstanbul perspektivası
Global' perspektiva 1
Global' perspektiva 01
GLOBAL' PERSPEKTİVA
Professor doktor Qudrät BÜLBÜL yazması
Yazu - yazuçı belän uquçı, tıñlawçı arasındağı säfärder. Älege säfärdä duslıq, xörmät häm ışanıç zur ähämiytkä iyä. Yazu öçen qıyulıq kiräk, üz –üzeñä ışanu zarur. Yazuçı närsä dä bulsa yazğanda üzeneñ barlıq täcribä –berekmälären qullana. Yazu ber yaqlı ğına tügel, ul üzara tä’sirläşü. Uquçınıñ ,tıñlawçınıñ fikerläre belän ike yaqlı urtaqlaşu ul. Yazu – macara ul. Yazarğa kereşkändä anıñ niçek betäçägen dä tögäl genä äytep bulmıy. Yazğannan soñ da närsälär belän oçraşuın , nindi çağılışlar tudıraçağın da tögäl genä äytü mömkin tügel.
Älege yazmabızda da şaqtıy temağa tuqtalırbız. Balkan, Yaqın Könçığış, Kavkaz,Afrika kön tärtibendä bulır. Fälästin, Qırım, Arakandağı moñ - zarlarğa urın birerbez.Awrupada balası tartıp alınğan ğailäneñ, Könbatışta çitläşterelgän ber qaçaqnıñ ,üzen yuğaltmaw öçen yul tabarğa tırışqan ber yegetneñ xikäyäsenä tuqtalırbız. Tele, dine, tän töse, rasası nindi genä bulmasın keşelek öçen borçılğan vöcdanlı insannarnı yärdamgä çaqırırbız. Çönki Könbatıştağı wäzğiyät’ bik borçuğa salırlıq.
Ämma Törkiyägä tağın da kübräk urın biräçäkbez. Törkiyäneñ problemalarına tügel, dönya problemaların Törkiyä häm tapşıruıbız kön tärtibenä kiteräçäkbez. Küp waqıtta il kön tärtibenä buılıp ,global’ täräqqiyät’lärdän çittä qalabız. Başqa illärdäge waqiğalarnı belmägäç küpme yul aluıbıznı da kürä almıybız. Daimi räweştä il kön tärtibendäge mäs’älälär belän mäşğul’ bulu bezneñ keşelek häm küñel dönyabızdağı qimmätlärne kürüne totqarlıy.
Bügenge köndä dönyağa küz salğanda 3 töp problema belän oçraşabız. Bolar: ğadelsezlek, urtaqlaşa almaw häm törle mädäniyatlar belän bergä yäşi almaw. Keşelekneñ böten därtläre , problemaları bu 3 problema belän bäyle. Keşelekneñ bu 3 töp problemanı çişü öçen täcribäse barmı soñ ? Härkemne ğadellekkä çaqıruçı ,aç kürşesen uylawçı, telenä, dinenä häm rasasına qaramıyça härkemgä qarata yaxşı möğalämädä bulu tradiśiyäse.
Ğadälät, urtaqlaşu ,plyuralizm cähätennän härxäldä Könbatış śivilizaśiyäsennän ala torğan yul çikle. Bezgä bu mäs’älälärdä üz śivilizaśiyäbez tağın da kübräk yul kürsäter.
Bu cähättän çığıp qarağanda 100 yıl êlekkegä qadär İstanbulnıñ keşelek cähätennän bälki dä iñ global’ urınnardan berse buluın äytergä mömkin.Nindi dä bulsa töşençä, ağım, ideologiya ,añlayış şäxeslär üzläre genä yäşägän awıl cirlärendä yäisä keçkenä urınnarda tügel, ayırmalılıqlar bergä yäşägän urınnarda tağın da zur ähämiyätkä iyä bulır. Çönki bu töşençälär ayırmalılıqlar şartlarında üzlären tağın da nığıtu potenśialına iyä. Bu bäyläneştä Mäşrutiyät däwere häm annan êlek İstanbul yaqın tarixta ber-bersennän bik üzgä töşençälär bergä yäşi alğan häm bu töşençälär üzlären bik ciñel räweştä belderä alğan urın ide. İstanbul imperatorlıqnıñ möselman häm möselman bulmağannarnıñ barlıq êlementları bergä urın alğan urın. Bu üzençälege belän İstanbulnıñ bügenge problemalarnı tağın da centekle räweştä bäxäsläşä alınğan berekmägä iyä buluın äytergä mömkin.
20 nçe ğasırda Törkiyä zıyalılarına Könbatış śivilizaśiyäse şaqtıy yoğıntı yasadı. Tağın da yaqın däwerlärdä isä Misır, İran, Paqıstandağı töşençä xäräkätläre dä täêsir itte. Könbatıştağı häm Könçığıştağı täräqqiyät’’lärne küzätep baru ,törle fiker bäyäläwlären belü dä qazanıştır.
Fäqät’ bu illärdäge täräqqiyät’lärne küzätep barğan törkiyäle intellektuallarnıñ yaqın däwerdä ayırmalılıqlar kiñ mäğ’nädä yäşängän häm bu säbäple iñ kiñ töşençä tiränlege kürenä alaçaq İstanbulnı häm andağı bäxäslärne citarlek däräcädä analizlawın äytep bulmıy. Cömhüriyät däwere belän İstanbul östenä yabılğan şäl qızğanıç äle haman da alıp taşlanmadı.
Yuğisä bügenge köndä dönyanıñ keşelär rasasına ,dinenä qaramıyça irekle räweştä yäşi alğan, çitläşterelmägän ,başqa cirlärdä yäşäwçelärneñ problemaları belän qızıqsınğan niçä şähäre bar ikän soñ? Bu säbäple bügenge köndäge problemalarnı çişü öçen İstanbul berekmäse iñ turı kilüçe täcribä. Bu berekmä barlıq problemalarğa yul kürsätüçe diñgez mayağı kebek.
Könçığış häm Könbatışnıñ berekmäsenä iyä bulğan İstanbul bügenge köndäge problemalarnı çişü öçen bezgä yul kürsätergä mömkin. Ämma bez da zur külämdä bu berekmädän çitläşkän wäzğiyätt’tä. Qabat aña kire qaytıp ul yuldan yörergä moxtacbız. Älege tapşıru isä bu säyäxät öçen. Ber yaqtan bay berekmäne öyränü , ikençe yaqtan anıñ yaqtılığında global’ problemalarğa çişeleş tabu öçen.
Professor doktor Qudrät BÜLBÜL - Änkara Yıldırım Beyazıt universitetınıñ säyäsi belemnär fakul'tetı dekanı.


text:
Rusiyede faaller qırımtatarlarnıñ advokatı Polozovnı taqip etmemege talap ettiler
Rusiyede «Strategiya-18» müddetsiz aktsiyasınıñ faalleri yanvar 18-de Sankt-Peterburgdaki Nevskiy caddesine çıqıp, advokat Nikolay Polozovnı taqip etmemege çağırdı ve qırımtatarlarğa qoltutqanını bildirdiler.
«Advokat Nikolay Polozov Qırımdaki mahsus hızmetlerniñ basqısına oğray, ve bizler onıñ zenaatdaşları akimiyetniñ oña qarşı yapqanlarına uquq ceetinden qıymet keser, dep ümüt etemiz. Rusiye Federatsiyası akimiyetinden Polozovnı taqip etmemege ve Qırımda advokat ve uquq qorçalayıcılarnıñ faaliyeti içün yapqan manialarını yoq etmege talap etemiz», – dep derc ete muracaatını faaller Facebookta.
Lâqayt qalmağan rusiyeliler er ay aktsiyağa çıqıp, Qırımdaki insan aqlarınıñ vaziyetini hatırlatalar.
«Strategiya-18» müddetsiz aktsiyasını devam ettik, er aynıñ 18-de şeerimizde aktsiya keçirecekmiz. Kün saylanması 1944 senesi qırımtatar sürgünliginiñ başlaması ile bağlıdır. 2014 senesinden başlap Qırımda işğalci Rusiye akimiyetiniñ siyaseti qırımtatarlarğa nisbeten Stalin diktaturasınıñ cinayetlerini devam ettirgenini kösterecek olamız», – dep ayta gruppa iştirakçileri.
İlk sefer aktsiya teşkilâtçıları 2016 senesi noyabr ayında bir kişilik piketlerge çıqqan edi.
Dekabr 20-de Qırımda advokat Nikolay Polozovğa qarşı cinaiy iş ğayrıdan açıldı. Uquq qorçalayıcılar Rusiye uquq qoruyıcı sistemasınıñ bu areketleri Polozovnı «fevral 26 davasınıñ» imayesinden ayırmaq içün yapıla, dep tüşüne.
Rusiyeniñ Qırım işğalinden soñ qırımtatarlar yarımadada Rusiye akimiyetini tanımadı. Böylece, Qırımnıñ şimdiki akimiyeti ve uquq qoruyıcıları olarğa qarşı basqı yapmağa başladılar. Dünya toplulığı Qırımda insan aqlarını qorçalamağa çağıra, Rusiyeden ise yarımadada insan aqlarına riayet etmesini talap ete. Qırımda bir sıra mahkeme esnası keçirile, tintüv ve apis cezaları devam ete. Uquq qorçalayıcılar Rusiye akimiyetiniñ Qırımda yapqanları «siyasetnen bağlıdır» deyler.
2014 senesi mart 20-de Yuqarı Rada qırımtatarlarnı Qırımnıñ tamır halqı olaraq tanıdı. Buña 283 deputat qotuttı.
Ukraina qırımtatarlarğa Ukrainanıñ tamır halqı olaraq etnik, medeniyet, til ve din kimliginiñ inkişaf etmesi ve saqlap qalmasını kefil etmektedir.


text:
Rusiyede de cenk. Groznıy şeerine ücüm
Arslan Saidov, Dinara Setdikova
Groznıy merkezinde Rusiye arbiyleriniñ silâlı şahıslarğa qarşı mahsus ameliyatı devam etmekte. Ziddiyet gece Yol-patrul hızmetiniñ noqtasında vesiqalarnıñ teşkerüvi vaqtında başlandı. Soñki malümatqa köre, bir qaç insan Çeçenistan paytahtı mektepleriniñ birinde qapalıdır. Esirler aqqında malümat yoqtır.
Evel üç politsiya hadimini öldürgen silâlı insanlar taqımı cumhuriyet gazetaları, internet-neşirleri ve fedearl matbuat vastalarınıñ temsilcilikleri yerleşken Matbuat evini zapt etti. Politsiya hadimleri ile yüz bergen çatışma neticesinde yedi insan elâk oldı. Bunı, Rusiye matbuat vastalarınıñ haber etkenlerine köre, ameliyatnı şahsen idare etken Çeçenistan başı Ramzan Kadırov bildirdi. Matbuat evi harap etildi. Şaatlar vaqia yerinden videolarnı aşkâr eteler.
Şimdi mektepte bulunğan silâlı insanlarnıñ sayısı belli degil. Haber etilgeni kibi, soñkileri üç maşina vastası ile areket ete ediler. Zarar körgenlerniñ aqqında da tam bir malümat yoqtır. Rusiye Sağlıq saqlav nazirligine esaslanıp, TASS «tünevin gece Groznıy şeerinde başlanğan boyeviklerni zararsız alğa ketirilmesi ile bağlı mahsus ameliyat neticesinde 21 insan yaralandı, dörtü elâk oldı». Çeçenistan akimiyeti aytqanı kibi, sakinler arasında iç kimse zarar körmedi. «İnterfaks» agentligi, öz qaynaqlarına tayanıp, nevbetteki raqamlarnı bere: 10 ölgen insan, 20 – yaralanğan.
Azatlıq Radiosınıñ mühbiri Marina İsayeva aytqanı kibi, olayatqan adiseler aqqında malümat az olğanı sebebinden boyeviklerniñ sayısı boyunca nice öşekler peyda olmaqta. Ramzan Kadırov silâlı taqımda 8-9 insan olğanını bildire.
Marina İsayeva
«Serbest mobil taqım»nıñ uquq qoruyıcısı Sergey Babinets Azatlıq Radiosına Groznıy şeerinde olayatqan adiseler aqqında tarif etti. Soqaqqa çıqmamağa tevsiye etile, çıqqanlarnı evlerge qaytmağa çağıralar, tükân ve mektepler çalışmay, şeerden ve şeerge kiriş-çıqışlarnñ qapalı olması da mümkünndir.
Sergey Babinets


text:
Qırımda matbuat konferentsiyasını toplaylar – «ATRniñ soñki iş künü»
Salı künü, mart 31-de, saat 15:00 ATR qırımtatar telekanalınıñ binasında «ATRniñ soñki iş künü» adlı matbuat konferentsiyası ötkerilecek.
Bunı telekanal Qırım.Aqiqatqa bildirdi.
Mında hatırlatalar, 2015 senesi aprel 1-den itibaren ATR işini toqtata bile. Telekanal Rusiye qanunlarına köre qayd olıp olamay.
«Telekompaniya Roskomnadzorğa bir qaç kere vesiqalarını teslim etken edi, lâkin olarnı farqlı sebeplerden keri qaytaralar. ATR mediaholdingine kirgen diger kütleviy haber vastaları – «Lâle» qırımtatar bala telekanalı, «Meydan» ve «Lider» radioları, «15 minut» saytı da aynı vaziyetke oğradılar», – dep bildireler telekompaniyada.
Mart 25-ten itibaren ATRde «ATRni öldürmeñiz!» telemarafonı başlandı. Er kes oña qoşula bile.
Matbuat konferentsiyası Aqmescitteki Mamedi Emir-Üsein soq., 14 adresi boyunca keçirilecektir. Qırımtatar kütleviy haber vastalarınıñ qapatılmasını Kiyevdeki Qırımda insan aqlarını qorçalav halqara konferentsiyasında da baqılmaqta.


text:
Ekspert: «rusiyeli» Qırımda Meclis artıq olmaycaq
Qırımtatar milliy Meclisi Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımda işine devam etemez. Bu fikirni Qırım.Aqiqat saytına Yaqın şarqiy taqiqatlar Merkeziniñ müdir muavini Sergiy Danilov bildirdi.
Onıñ sözlerine köre, Meclis etrafındaki vaziyet beklenilgen bir şeydir ve mütehassıslar sentâbr 14 künü keçirilgen saylavlardan soñ bu kibi ketişatnı tahmin etken ediler.
«Rusiye Federatsiyası yolbaşçılığında qırımtatar milliy Meclisni institut olaraq yoq etmek qararı alınğanı bes-bellidir», – dedi ekspert.
Sergiy Danilov şunı añlattı ki, «Novorossiya»nıñ teşkil etilmesi ile «blitskrig» amelge keçmegeni añlaşılğanından soñ, Qırımnıñ cebe yanındaki zona olaraq etilmesi yerinde büyük arbiy bazanı teşkil etmek qarar alındı.
«Cebe yanındaki zonada çeşit idare tertibatları Rusiye mahsus hızmetleri ve siyasetçiler içün havflıdır. Eger de Qırım cebe arqasında qalsa edi, Rusiye akimiyeti ile işbirlik qurulğan alda, Meclis nasıldır bir tarzda işine devam eter edi. Amma qarşılıq noqtası olğan teşkilâtlarğa küçni sarf etmege havflı bir şey olğanını tüşündiler. Meclis artıq olmaycağını tüşünem», – dedi Danilov.
Bunıñ ile ekspert şunı da bildirdi ki, Meclis işiniñ diger şekillerine keçmege ve strukturalarını saqlamağa tırışacaq.
«Yaqın zamanda merkeziy Meclisniñ işi pekitilmez, dep tüşünem, em de yerli meclislerge de barıp yeterler. Strukturanı yañıdan qurmağa kerek olur. Şimdi qıtaiy Ukrainada teşkil etilgen diasporanıñ emiyeti de ğayet büyük, gençler, ümüt ağları, şimdi kene de ağır bir yolnı keçmege kerek olur», – dey Danilov.
Sentâbr 16 künü, Meclis binasında tintüvler keçirildi. Olarnıñ neticesinde qırımtatar milliy Meclis toplaşuvlarınıñ protokolları, bilgisayarlar ve Ukraina halq deptutatı Mustafa Cemilevniñ şahsiy şeyleri tutıp alındı.
Sentâbr 17 künü «Qırım» Fondı»nıñ başı Riza Şevkiyevge Fondnıñ binasında bulunğan bütün qırımtatar teşkilâtları binanı terk etmege mecbur olğanı aqqında qararnı oqudılar.
Bundan evel, sentâbr 16 künü, Meclis binasında tintüvler keçirildi. Olarnıñ neticesinde qırımtatar milliy Meclis toplaşuvlarınıñ protokolları, bilgisayarlar ve Ukraina halq deptutatı Mustafa Cemilevniñ şahsiy şeyleri tutıp alındı.
Meclis azaları bunı «içtimaiy ceetten faal olğan insanlarnıñ qorquzuvı» olaraq tanıylar.


text:
Aqmescit akimiyeti Kozlov soqağındaki çarşını eki kün içinde yıqacaq ola
Aqmescit memuriyetiniñ başı muavini, ticaret saasında mesüliyetli Teyfuk Gafarov aytqanı kibi, Kozlov soqağında çarşınıñ yoq etilmesi boyunca iş, ava şaraitlerine köre, eki kün içinde bitirmeli.
Bu aqta Aqmescit memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildire.
Gafarov şunı da bildirdi ki, iş adamları ile muzakere iyül 5 kününden başlap keçirile. Aytqanı kibi, bazıları göñülli sürette şeylerini çarşıdan çıqarmağa razı oldı, bazıları daa yoq.
«Şeer akimiyeti ve tuccarlar arsında aracı olğan iş adamları – «faller», Aqmescit şeeri memuriyetiniñ niyeti aqqında bildirmeyip, satıcılarnı aldattılar. Al-azırda işbu şahıslar şeer akimiyeti ve tuccarlarğa ticaret obyektlerinden malnıñ çıqaruvı ve işke şeerniñ diger ticariy noqtalarında devam ettirüvi boyunca añlaşmağa kedere ete», – dey memuriyetiniñ başı muavini.
O şunı da bildirdi ki, akimiyet «iş adamlarına malnıñ çıqaruvı ve Aqmescitniñ diger çarşılarında yerleştirilüvi boyunca yardım etmege» azır eken.
Qırım.Aqiqat bildirgeni kibi, saba iyül 6 künü Aqmescitte politsiya Kozlov soqağında yerleşken çarşını sarıp aldı, mında ticaret noqtalarını yıqmağa başladılar. Aqmescitniñ şeer memuriyetiniñ başı Gennadiy Baharev dey ki, «tedbirler Nazirler Şurasınıñ RK№465 «Topraq damartılarınıñ kapital qurucılıq obyektleri olmağan obyektlerden temizlevi ile bağlı sualler aqta» ve şeer memuriyetiniñ №25 «Topraq damartılarınıñ kapital qurucılıq obyektleri olmağan obyektlerden temizlevi ile bağlı sualler aqta» qararları negizinde keçirile».
Evel şeer memuriyetinde aytılğanı kibi, mında ticaret qanunsız sürette keçirile eken. Aqmescitniñ Kozlov soqağındaki çarşını endi bir qaç sene devamında yıqacaq olalar, amma iş adamlarınıñ narazılığı keder ete edi.


text:
Standard Chartered bank: napnı bahaları bu yıl göterilejek
Standard Chartered degen Bankanı ekspertlerine göre bu yılnı dörtünçü bölümünde Brent darajalı napnı bahası 70-75 dollarğa yerli göterilme bola.
Bu pikru Parsnı nap bazarğa qaytajağın da oyğa ala. Pars qaytsa da, aytılğan darajağa qadar bahalar göterilejegin mekenli bildire.
Pars iñ köp satıp bolajaq napnı hisabı günde 400 miñ barrel.
Norweyni aslu DNB ASA bankası da bu oylar bulan razi boldu. Bankağa göre nap bahalar tüşegeni bu yıl bitejek, yılnı axırına napnı bahaları eki keren göterilejek degen pikrunu bankanı wakili aytdı. Bankağa göre yılnı axırında napnı bahası 65 dollarğa qadar ösejek.
Bulay pikrunu biraz alda Rus nap karxanalanı wakilleri de aytdı. Olağa göre yılnı ekinçi bölümünde bahalar birden örge barajaq.
Bussahatğa napnı bahaları 30-35 dollarnı arasında çayqallay.


text:
Bütündünya qırımtatar kongressiniñ icraiy şurasınıñ iştirakçileri Qırım müftisini takbih etti
Bütündünya qırımtatar kongressiniñ icraiy şurasınıñ iştirakçileri Qırım müftisi Emirali Ablayevni takbih ettiler. Bunı Qırım.Aqiqatqa icraiy şurasınıñ azası Ali Ozenbaş bildirdi.
«Qırım Müftiyligi ile bağlı tesadüfiy vaziyet peyda oldı. Şimdi onıñ areket tarzına diqqat etmemek mümkün degil, onı er kes takbih etti. Çünki öz halqına nisbeten satqınlıq, tsinik areketler etile. Bu areketlerni takbih etmege mecbur oldıq», – dedi Ozenbaş.
O şunı da qayd etti ki, Müftini muzakereler çerçivesinde takbih ettiler ve şimdi bu bir vesiqa şeklinde degil.
Soñ vaqıtları Qırımtatar Milliy Meclisi ve Qırım musulmanları diniy idaresi arasında ziddiyet arta. Meclisniñ bazı azaları Müftiylikni Rusiye akimiyeti ile işbirlikte qabaatlay, QMDİ ise Herson vilâyetinde qırımtatar batalyonınıñ teşkil etilmesini takbih ete.
Yanvar 16 künü Aqmescitte «Qırım musulman ümmetiniñ birligine yañı çağıruvlar» serlevalı konferentsiya keçirildi. İştirakçileri Müftiylikke öz destegi aqqında bildirdiler.


text:
Yurov: Qırımda ukrain vatandaşlığından vazgeçmeycek insanlar bar
İşğal etilgen Qırımda yerli sakinlerniñ fikirlerini köz ögüne almayıp, Rusiye vatandaşlığını avtomatik sürette bereler, olarnıñ arasında rusiyeli olmağa istemegenler alâ daa bar.
Bunı avgustnıñ 4-de Kiyevdeki matbuat konferentsiyasında Qırım alan missiyasınıñ yolbaşçısı Andrey Yurov bildirdi.
Onıñ aytqanına köre, Qırımda ukrain vatandaşlığını saqlap qaldıracaq bayağı insan bar, lâkin bunı yapıp olamaylar.
Rusiye FMH malümatına köre, qırımlılar tahminen 1 mln. 600 biñ içki Rusiye pasportını elde ettiler.
2014 senesi avgustnıñ 4-den başlap ekinci vatandaşlıqnı gizlev içün cinaiy mesüliet aqqında qanun işke tüşürile. Bu talapqa riayet etilmese, 200 biñ rublege qadar (5,8 biñ dollar) para cezası ya da 400 saatke qadar mecburiy işler belgilene.


text:
Arpatlı: Meclis azaları Qırımda küz saylavlarınıñ boykot etüvi aqqında qararnı tekrar baqacaq olalar
Evel Qırım «parlamenti»niñ küz saylavlarınıñ boykot etilmesine qarşı çıqqan Meclis azaları bu meseleni baqmaq maqsadı ile Qurultaynıñ nevbetten tış sessiyasını keçirmege isteyler.
Bunı Qırım «akimiyeti»ne yaqın olğan Krıminform agentligine iyün başında Aluşta şeer başı muavini olğan Meclis azası Enver Arpatlı bildirdi.
Onıñ sözlerine köre, Meclis bu kibi müim qararlarnı qabul etip olamaz, olarnı keñ cemaat meydanında muzakere etmek kerek. Bundan soñ Qurultayda «uyğun qarar» alınmalı.
«Yaqında Meclis toplaşuvı olacaq, mında kene de saylavlar suali köterilecek. Muzakere devamında boykotqa qol tutqanlar bu mesele cemaat ve Qurultay tarafından baqılmaq kerekligini añlasalar, o vaqıt özleri de doğru qarar alıp, Qurultaynı toplarlar. Eger de añlaşılmağan, şu sırada Meclis azalarınıñ çoqusına da añlaşılmağan siyasiy oyunlar devam etse, Qurultay çağırıluvı aqta imzalarnı toplamağa kerek olur», – dey Arpatlı.
O şunı da añlattı ki, Qurultaynıñ nevbetten tış sessiyasını teşkil etmek çün azalarnıñ üçte bir qısımınıñ imzalarını toplamağa kerek. Olarnıñ umumiy sayısı ise 250 nefer insandır.
«Qırım Cumhuriyetiniñ Şeer şurası» küz saylavlarınıñ boykot etüvi aqqında qararnı qırımtatar milliy Meclis reisi Refat Çubarov bildirgen edi.
Bundan soñ, Qırım «spiker muavini» olğan Meclis azası Remzi İlyasov Meclisniñ işbu qararı acele alınğanını qayd etken edi.


text:
Qırımtatarlar halqara seviyede tamır halq olaraq tanılmalı – Oliver Loode
Qırımtatarlarnıñ statusı aqqında dünya munaqaşası Amerika Qoşma Ştatları ve Birleşken Milletler Teşkilâtında bunıñnen bağlı qararlarnıñ qabul etilmesinen yekünlene bile. Bunı Birleşken Milletler Teşkilâtınıñ tamır halqlar meselelerinden Daimiy forumınıñ prezident muavini Oliver Loode «Qırım – Ukrainadır. İşğal etilgen yarımada keçmiş ve kelecek arasında» halqara forumında bildirdi.
«Dünya toplulığı Qırım meselesi ve qırımtatarlarnıñ taqdirini pek müim körmey, amma tendentsiyalar mında müsbettir. Fevral 4-te Avropa parlayemnti Qırım ve qırımtatarlar aqqında rezolütsiyanı qabul etti, anda qırımtatarlar – tamır halqtır, dep aytıla», – dedi o.
«Mence, AQŞ kongressi böyle bir rezolütsiyanı qabul etse, yahşı olur edi. BMT baş kâtibi bunı raat-raat bildirir edi. Qırımtatarlar tamır halqmı kibi munaqaşalar biter edi. Rusiyeniñ aytqanları da müim olmaz edi – bu olarnıñ iç sesidir. Qırımtatarlarnıñ mevamı pekitilir edi», – dep qayd etti BMT tamır halqlar meselelerinden Daimiy forumınıñ prezident muavini.
Ukraina Yuqarı Radası 2014 senesi mart 20-de qırımtatar halqını tamır halq olaraq tanıp, 2007 senesi BMT tamır halqlarnıñ aq-uquqları deklaratsiyasına qoşuldı. 2014 senesi Qırımnıñ Rusiye yolbaşçısı Sergey Aksenov dedi ki, Qırımda yekâne tamır halq adlanmaq aqqı iç bir halqqa ait degil.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Taner Özdemir - Halaylar
Sanatçı : Taner Özdemir
Türkü : Halaylar
Etiketler : Taner Özdemir - Halaylar türkü indir, Taner Özdemir - Halaylar türkü dinle, Taner Özdemir türküleri, Halaylar mp3 indir, Taner Özdemir türküleri Halaylar türküsü, Halaylar sözleri, Taner Özdemir mp3 dinle, Taner Özdemir download, Halaylar bedava mp3, Taner Özdemir türkü sözleri, Taner Özdemir türkü dinle, Taner Özdemir son albüm indir
Taner Özdemir Türküleri
Taner Özdemir - Yüzün Mü Kaldi
Taner Özdemir - Ihanet Hançeri
Taner Özdemir - Halaylar


text:
Navalnıy «Rossiya-1», Kiselöv ve Popovnı mahkemege berdi
Rusiyeli muhalifi Aleksey Navalnıy «Rossiya-1» telekanalına qarşı namus qorçalanması boyunca mahkemege muracaat etip, dava açtı. Bunıñ sebebi onı ecnebiy mahsus hızmetler ile işbirlik tutqanında qabaatlı olğanını köstergen süjet oldı.
Davada cevapkârlar olaraq süjet müellifi Yevgeniy Popov ve alıp barıcı Dmitriy Kiselöv de qayd etildi.
«Deliller belli: bütün Kiselövniñ «taqiqatı» – birinci sözünden başlap soñkisine qadar episi uydurmadır», – dep yazdı Navalnıy öz blogında.
Aprel 13-te «Rossiya-1» telekanalınıñ yayınında «Effekt Braudera» adlı film taqdim etildi, filmde muhalifniñ ecnebiy mahsus hızmetler tarafından Rusiyeniñ esas qanun qurumını bozmaq içün celp etilgeni bildirile. Navalnıy Rusiye Federal havfsızlıq hızmetine vesiqalarnı, qaysı birlerine esaslanıp süjet müellifleri neticeler çıqarğan, alıp, olarnıñ aqiqiy olğanını teşkermek içün muracaat etti.
Bundan da ğayrı, siyasetçi jurnalistlerniñ Britaniya mahsus hızmetleri, «Matrosskaya tişina» apishanesiniñ tıbbiy hadimleriniñ yardımı ile, 2009 senesi noyabr ayında uquqçı Sergey Magnitskiyniñ öldürilmesini teşkil etkenlerini bildirgenlerini teşkermege rica etti.


text:
Kyivde qırımtatarlarnıñ etnik kimligini saqlamaq maqsadı ile azırlanğan leyha taqdim etildi
Kyivde yanvar 18 künü «Uzorı mira» («Dünya örnekleri») leyhası taqdim etildi, onıñ maqsadı – qırımtatarlarnı birleştirmek, cemiyetke qoşmaq ve etnik kimligini saqlamaqtır. Leyha çerçivesinde qırımtatar el sanatlar kolektsiyası azırlandı, dep haber ete Qırım.Aqiqat muhbiri.
Ukraina Medeniyet naziriniñ Qırım sualleri boyunca mesletçısı ve «Uzorı mira» leyhasınıñ reberi Esma Aciyeva dey ki, bu leyha – Qırım işğali şaraitlerinde qırımtatar cemiyetini birleştire bilecek faktorlardan biridir.
«Bizim leyhamız – bu barışıq ğayeleriniñ kösterilmesidir. Bir taraftan bu – qırımtatar halqında evel-ezelden bar olğan medeniy diplomatiyanıñ bir qısımıdır. İçtimaiy medeniyet ve medeniy tedqiqatlar mutehassısları deyler ki, sanaat vastası ile özüni tanımaq – müşkül şaraitlerde cemiyet içün birleşüvniñ küçlü faktorlardan biri ola», – dep ayta nazirniñ mesleatçısı.
Aciyevanıñ sözlerine köre, leyha çerçivesinde dört ustahane açıldı, ve olarda qırımtatarlarnıñ el sanatı yañıdan tertip etile.
«Leyhanıñ eñ başında bizler quyumcı ustahanesi içün kerekli donatmalarnı alğan edik. Rustem Skibinniñ («El-Çeber» CT yolbaşçısı, ressam – QA) azır resursı – çolmekçilik ustahanesi endi azır bar edi. Daa eki iş yeri: demircilik ve unikal qırımtatar nağış ustahaneleri. Tecribeli qırımtatar ustaları genç talebelerni ögretip, neticede – qırımtatar el sanatlar koleksiyasını tertip ettiler, onda ğayırdan yaratılğan qadın ve ekrek milliy qıyafetleri, ayaqqap, maişet ve quyumlar toplanılğan», – dedi Aciyeva.
Leyha teşebbüsçileriniñ sözlerine köre, tertip etilgen kolektsiya yanvar 21 kününden başlap Kyivde İvan Gonçar adına müzeyde er kes içün kösterilecek.


text:
Kanadalıq Ontarïo jäne Nyu-Branswïk provïncïyalarınıñ eki turğını 18 mïllïon dollarğa (şamamen 14 mïllïon AQŞ dolları) ïe bolıp, ayaq astınan bayıp şığa keldi.
Aqşanı olar belgili «49-dan 6» ulttıq lotereyalarınıñ birinen uttı. Jolı bolğıştar 14, 22, 31, 37, 43 jäne 49 nömirlerimen utıs tübirtegin körsetkennen keyin 9 mïllïon dollardan aladı.
Lotereya qağïdasına säykes jeñimpaz öz esimin aytwı tïis, anonïmderge utıs berilmeydi.
Atlantic Lottery Kanada awmağında 1976 jıldan beri utıs oyının ötkizip keledi. Osı kezeñ işinde utıs soması kanadalıq 5,5 mïllïard dollardı (4,73 mïllïard AQŞ dolları) quradı, dep xabarladı TASS.
Tegï: Älemde talay qızıq bar, Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Qırım müftiyatı ve cemaat Qalğa Sultannıñ sarayını qorçalamağa tırışalar
Qırımda alim ve cemaat erbapları eskiden Aqmescitte yerleşken Qalğa Sultan sarayınıñ yerinde qurucılıq işlerini acele sürette toqtatmağa çağıralar.
Qırım musulmanları Diniy idaresiniñ matbuat hızmeti bildire ki, mart 28-de Qırım müendislik pedagogika universitetinde «Aqmescitniñ tarih-medeniyet mirasını ögrenüv ve saqlap qaluv meseleleri. Qalğa Sultan: tarihı, atiqiyatı, ögrenüv meseleleri» mevzusında tögerek masa olıp keçti. Tedbirde alim, cemaat erbapları, Qırım müzeyleriniñ vekilleri, Qırım Medeniyet nazirliginiñ hadimleri iştirak ettiler. QMDİ adından tedbirde Qırım Müftisiniñ muavini Ayder İsmailov iştirak etti.
«Tögerek masa» iştirakçileriniñ aytqanına köre, Qalğan Sultan sarayı yerleşken yerni saqlap qaluv problemi bar, çünki mında çoq qatlı evni quracaq olalar. Faqat bu yerde arheologik medeniy qatlamını tapmaq içün mahsus tedqiqler keçirilmedi, bu sebepten bir de bir qurucılıq işlerini keçirmek imkânsızdır.
Tögerek masanıñ iştirakçileri tarihiy kompleks yerinde qurucılıqnı toqtatıp, arheologik işlerge başlamağa çağırdılar. Böyle talap Qırım Devlet şurasınıñ reisi, komitetler ve nazirliklerge yollanğan rezolütsiyada qayd etildi.
Qırım musulmanları Diniy idaresi 10 yıldan berli bu topraqnı QMDİge berilmesini talap ete. Bu yerde başlağan qurucılıq işlerinden soñ Qırım musulmanları Diniy idaresi Qırım prokuraturasına muracaatta bulunıp, Aqmescit şeer şurasınıñ bu topraq damartısını ayırmaq qararını teşkermege rica etti.
Qalğa – Qırım hanlığında handan soñ kelgen unvan. Bu rutbeni I Mengli Giray han kirsetken edi. Qalğa vazifesine Geraylar sülâlesiniñ şahzadeleri tayinlengeni içün olarğa nisbeten «qalğa sultan» adı qullanılğan edi. Qalğanıñ merkezi Aqmescit şeeri olğan edi.


text:
Ukraina Mudafaa nazirligi yanındaki musulman batalyonına tek qırımtatarlar kirmeycek – Cemilev
Ukraina prezidentiniñ qırımtatar halqınıñ işlerinden vekâletlisi Mustafa Cemilev Ukraina Silâlı quvetlerinde musulmanlardan ibaret olacaq batalyonınıñ teşkil etilmesi aqta qarar alınğanını bildirdi.
«Şimdi Ukraina Mudafaa nazirligine tabi olacaq ve Qırım ile sıñırdaş Herson vilâyetinde yerleşecek musulman batalyonınıñ teşkil etilmesi aqta qarar alındı. Bu batalyonda çeçenler, inguş, azerbaycan, özbek ve Ukraina topraq bütünligi ve mustaqilliginiñ saqlanıluvına isse qoşmağa istegen diger millet vekilleri hızmet etmege istegini bildirdi», – dedi Cemilev Akanarda (Türkiye) Bütündünya qırımtatar kongressinde.
Evel bildirilgeni kibi, qırımtatarlarnıñ temsilcileri sıñırcılarğa Qırım ile memuriy sıñırda yardım eteler.
Bildirilgeni kibi, Türkiye paytahtı Ankarada avgust 1-2 künleri Bütündünya qırımtatar kongressi keçe. Qırımnıñ Rusiye akimiyetiniñ qırımtatarlarğa nisbeten ayırımları sebebinden forumnı Qırımda keçirip olamadılar. Bundan da ğayrı, yarımadağa kiriş Mustafa Cemilev ve Refat Çubarovğa yasaq etildi. Kongresske Meclis azalarınıñ çoqusı kelip olamadı. Olarnı forumnıñ keçirilüv künü «fevral 26 işi» boyunca sorğuğa çağırdılar.


text:
16 jeltoqsan - Qazaqstan Respublikasınıñ özin resmi türde Täuelsiz memleket retinde jariyalağan küni jäne 1986 jılı qazaq jastarınıñ «Qazaqtı qazaq basqarsın!» degen wranmen alañğa şığuına sebep bolğan kün. Biraq... Biraq qazirgi kezde bwl eki ataulı künniñ de sayasi salmağı joq ekeni aqiqat. Öytkeni 16 jeltoqsan «Täuelsizdik alğan künimiz» dep jariyağa jar salğanımızben, 1986 jılı jeltoqsanda alañda qanı tögilgen qazaqtıñ ruhın asqaqta almay kelemiz. Olardıñ istegen erligi bolaşaq wrpaqtıñ sanasınan sönip baradı. Al onı jañğırtatın dünieler äli «mwrağatta» jatır. Solardıñ biri «Allajar» fil'mi ekeni anıq. Iä, bwl fil'm jarıqqa şıqqan. Youtube jelisinen 2 jarım sağatın köruge boladı. Biraq fil'm qazaq halqına tolıq jetui kerek edi. Künde bolmasa da, Täuelsizdik küni kelgen sayın är telearnadan sapalı türde körsetilui kerek edi. Alayda onıñ äli tolıq jarıq körmegen lentası jatır... Al onı şığaruğa ne kedergi? Kim neden qorqadı? Bwl swraqqa fil'm rejisseri Qaldıbay Äbenov, rejisserdiñ kömekşisi, Jeltoqsanşı Erlan Dekelbay jäne jurnalist Kölbay Adırbekwlı jauap berdi.
Erlan Dekelbay, Jeltoqsanşı: Joğarıda otırğan adamdardıñ efirde körsetkisi kelmeuiniñ birden bir sebebi – «Allajar» fil'minde basqa da özge wlttar bar, qazaqtardı sabap jatqan. Olar sodan qorqadı, wltaralıq qaqtığıs tuıp kete me dep. Tarihi derekterge süyenetin bolsaq, şın mäninde 1986 jılı qazaqtardı wrıp-sabağan Kreml'diñ sayqal sayasatı. Solardıñ nwsqauımen orıstar men qazaqtardıñ arasında ülken soqtığıs boldı. Biraq qazaqtar alañğa şıqqanda orıs halqına qarsı şıqqan joq. Ol alañda eşqanday orıs halqına qarsı qandayda bir bolmasın lozungi de bolğan joq. Jastar tek qana osı Mäskeudegi ortalıq sayasi byuro şığarğan şeşimge qarsı boldı. Ol jerde «wrıñdar-soğıñdar» degen wrandı eşkim tastağan joq. Eki kün alañda bolıp, eşkim basqa wlttarğa qarsı şığu mäselesin kötergen joq. Kerisinşe, jergilikti organdardıñ, GorKom, ObKom sındı organdardıñ joğarı jağınan kelgen nwsqau boyınşa zauıttarda armaturalar dayındalğan. Zauıtta isteytin drujinnikterge arnalğan armaturalar dayındalğan. Al drujinnikter slav'yan öñdes basqa wlt ökilderi bolğan. Solardı äkelip alañğa qoyıp qoyğan, qazaqtarmen qırqıstırıp qoyu üşin. Keyin sol armaturalardıñ barlığın 1986 jılı jeltoqsan ayınıñ 20-21 künderi aralığında jük tasitın mäşinelerdiñ üstine jiıp qoyıp suretke tüsirgen, onı aqparat qwraldarında «Demonstarnt jastar, studentter osınday armaturanı paydalanıp, soldattarğa qarsı şıqtı» dep, bizdiñ moynımızğa ildi. Al keybiri rukayatka jasap, onıñ bas jağına mata orağan, wrğan kezde öltirip almas üşin degendey. Al endi sonı zauıtqa barıp qay student jasaydı? Aytıñızşı?!
Biz 1986 jılğı oqiğadan keyin türmede jürgen kezde bizdi türmeden bosatıp alatın qazaq inteligenciyalarınan bireu bar ma eken, bizdiñ basımızdı qosıp qwşağına alatın ağalarımız bar ma, joq pa?» dep jürdik. Sodan 1989 jılı alğaşqı intelegenciyalardıñ biri «Qazaqfil'm» kinostudiyasınıñ rejisseri Qaldıbay Äbenov ağamız türmede otırıp kelgen Jeltoqsanşılardıñ basın qosıp, ofis berip «Jeltoqsan» degen wyım qwrıp, sonıñ negizin qalap berip, bizdiñ joğımızdı joqtadı. «Allajar» fil'min halıqqa körsetuge üles qostı. Qazaq intelligenciyasında Jeltoqsanşılardıñ alğaş basın qosqan da - Qaldıbay Äbenov. Men basqa eşkimdi bilmeymin, tanımaymın da. Men osı fil'mde Jeltoqsanşı retinde rejisserdiñ kömekşisi bolıp istedim. Mine sodan beri Qaldıbay ağamen birge kelemiz. Biraq Qaldıbay ağa osı «Allajar» fil'min jarıqqa şığaramın dep bizden de köp qiındıq kördi. Jeltoqsannıñ ızğarına bizben birge toñdı...[...] Bir emes, ondağan jıldar boyı aqparat qwraldarına da Jeltoqsan turalı taqırıpqa müldem tıyım salındı. Teledidarğa şığa almadıq, gazetke jaza almadıq. «Jas Alaş» sındı gazetterge jazılğanmen, mıqtı ıqpalı bar telearnalarğa şığa alamadıq. Televideniege de, jurnalğa da bardıq. Biz onda Ükimetti jamandayıq dep otırğan joqpız. Tek qırı men sırı aşılmağan Jeltoqsan turalı aytqımız keledi. Biz 86 jıldan bastağanda 29-30 jıldıq tarihtı, Qaldıbay ağanıñ 6 sağattıq materialın beynetaspa retinde jarıqqa şığarğımız keledi. Biraq biz oğan äli jete almay jatırmız. Oğan qarajat kerek. Qol bar, adam bar jasaytın. Biraq qarajat tapşı. Ükimetten de kömek joq.
Kölbay Adırbekwlı, jurnalist: Mwnımen («Allajar» fil'min şığarumen - red.) bäri küresip kele jatır. Küres, maydan jürip jatır. Biraq bizde mwnıñ sayasi bağası berilmey otır. Aldımen sayasi bağası berilu kerek. Ülken jinalıs bolıp, bwl sonda köterilu kerek. Onıñ orıstarğa emes, totalitarlıq jüyege qarsı bolğanı turalı mäsele köterilu kerek. Jalpı qazaq tarihında totalitarlıq jüyege qarsı 372 köterilis bolğan. Sonıñ eñ sanalısı, nätijelisi osı. Al ol nege nätijeli boldı? Sebebi bwl jerde qazaqtıñ oqığan jastarı boldı. Basqa köterilisterdegi adamdardıñ sauatı bolmadı. Al osı Jeltoqsan köterilisindegi jastar sauattı. Bwlardıñ qoyğan talabı da sauattı boldı. Olar «Är wlttıñ kösemi bolsın!» degen wrandı sayasi arenağa alıp şıqtı. 1950 jılğı jastar 37 jıldıñ quğın-sürginin kördi. Sodan olardıñ mısı basıldı. Ükimet ne dese soğan «maqwl» dedi. 60 jıldıñ jastarı da «Mäskeudiñ aytqanı bolsın» dedi. 70 jıldıñ jastarı da bwğan köndi. Al 1980 jıldıñ jastarı tirile bastadı. Olar 37 jılğı quğındı körgen joq. Bwlarda balalıq boldı, erkindeu östi. Sodan olar «orıs nege bizdi basqaradı?» dep jüyege könbedi. Onı namıs kördi. Onıñ üstine bäri oqığan közi aşıq studentter. Är eldiñ öz ökilderi öz wltınan ekenin tüsindi. Özderin basqa wlt ökiliniñ basqarğanın namıs kördi. Osıdan keyin de olar alañğa şıqtı. Sodan keyin «wltşıl» dep wlt intelligenciyasın quğınday bastadı. Jwmıstan şığardı. Basqa wlttıñ qolşoqparı olarğa tönip twrdı.
Qaldıbay Äbenov, «Allajar» fil'miniñ rejisseri: 1989 jılı mağan Gollandiyadan, Şveciya, Amerikadan keldi. Mende şvedterdiñ gazeti bar. Solar kelip «Allajardıñ» materialdarın körip, Jeltoqsan turalı biraz habardar bolğannan keyin gazetterine jazdı. Şvedter "Osı uaqıtqa deyin Jeltoqsan köterilisine qatısqandarğa basqalardıñ közqarasımen qarap keldik. Biz endi tüsindik» dep, qazaq halqınan keşirim swraydı. Öytkeni olar osı künge deyin tek Mäskeudiñ aqparatın bildi. Biraq bizdiñ materialdarımızdı körip bolğannan keyin olardıñ közqarası özgerdi. Mwnıñ özi qazaq twlğalarınıñ jasağan ülken jwmısı. Onıñ işinde Zamanbek Nwrqadilov, Altınbek Särsenbaev ta bar. Olar köp eñbek etti, Jeltoqsanğa. Sodan olar (amerikalıqtar - red.) osı materialdardı alğannan keyin kelesi jılı kitap şığarıp qayta keldi. Ol kisilerdi üyge şaqırdım. Kitaptı körsetip tuıstarıma maqtanıp jatırmın «Jeltoqsan turalı osınday kitap şıqtı» dep. Bir kezde amerikalıqtar sumkasın aşıp jap-jaña 100 dollarlıq banknottarmen 10 mıñ dollardı üsteldiñ üstine qoydı. Biraq men «Jeltoqsan turalı aytqandarıñız üşin, osınday kitap şığarğandarıñız üşin rahmet. Biz osını ayttıra almay jürmiz» dep alğan joqpın. Biz ol kezde onıñ qwnın tüsingen joqpız, tüsinbegenimiz de jaqsı bolğan. Soğan qauanam. Al qazirgidey «swrqiya» bolsam, ol dollardı alıp qoyar edim. Öytkeni qazir bärimiz dollardıñ qwnın bilip «swrqiya» bolıp aldıq.
Biz mine, nietimiz osınday taza bolğan soñ da jeñiske jettik. Öytkeni bükil dünie jüzine Qızıl imperiya bolıp tanılğan, Gitler qwlata almağan, ülken soğıstarda berilmegen imperiya osı Jeltoqsan köterilisiniñ arqasında bıt-şıt boldı. Onı keyin bäri moyındadı. Sol Qızıl imperiyanıñ qabırğasın qazaq jastarı sökti. Sol qazaqtıñ batır ruhınıñ arqasında, ar namıstıñ arqasında Kavkaz, Pribaltika, Tbilisi, Baku köterile bastadı. Aşıq ayqasqa şığa bastadı. Biraq olar 89-90 jıldarı şıqtı. Sebebi qazaq köterilgennen keyin olar da köterildi ğoy. Biraq qazaq halqınıñ ruhınıñ mıqtılığın, kelbetin, keskinin, er twlğasın körsetuge bizdiñ şamamızdı keltirmey jatır. Al ol üşin Jeltoqsan turalı jazılğan är kitap balabaqşada oqıtıluı kerek, «Allajar» fil'mi är otbasında boluı kerek. «Allajardı» menen swraydı. Men onı bere almaymın. Mende kasseta joq. Onı köbeytuge küşim joq. Sondıqtan biz mäseleni basqa twrğıdan köterip üyrenuimiz kerek. Meni wrdı, men tayaq jedim degen qazir kerek emes. Kerisinşe, bizdiñ jasağan is äreketterimiz kerek. Sol is-äreketterdi jasau üşin qazir eñbek etuimiz kerek. Biz qazirgi jastarğa «Jeltoqsandı, Qayrattı bilmeydi» dep renjimiz. Al bwl jastardıñ ruhınıñ, namısınıñ joqtığınan emes, bizdiñ jasağan is-äreketimizdiñ olarğa jetpey jatqanında. Al onı isteudi qazirgi Prezident Nazarbaevten kütuimiz dwrıs emes. Öytkeni ol kisi öziniñ tarihın özi jazıp jatır. Al biz öz tarihımızdı qayta jasauımız kerek. Sol 86 jılğı Jeltoqsan oqiğasın «eske alayıq» dep 40-50 mıñ adam alañğa şığu kerek. Biraq ol orındalmas armanğa aynalıp baradı. Öytkeni 16 jeltoqsanda studentterdi eşqayda şığarmaydı. Demalıs berip, bärin quıp jiberedi. Al bas köteretin sol jastar. Olardı quıp jibergennen keyin biz ne isteymiz?! Biz isteytinimizdi istedik. Biraq bizdiñ qazaq jastarı sol totalitarlıq rejim qayta kelse, kerek bolsa bıt-şıtın şığaradı. Biraq biz öz aramızdağı, qazaq arasındağı birlikti wmıtpauımız kerek.


text:
Qıtaylıq azamat süyiktisine erekşe usınıs jasamaq bolğanda paraşyutı ağaşqa keptelip qaldı. Bul twralı 24.kz RT saytına süyenip jazadı.
Qıtaydıñ Ïçan qalasınıñ turğını süyiktisine erekşe etip usınıs jasamaq bolğan. «Gow Xwnyun, mağan turmısqa şıq!» dep jazılğan paraşyutpen jerge tüspek bolğan. Jerge qonw kezinde paraşyutı ağaştıñ butaqtarına qıstırılıp qalğan. Erekşe usınıs jasamaq bolğan jigit ağaş basında bir sağat otırwğa mäjbür bolıptı. Bir sağattan keyin qutqarwşılar arnayı kranmen onı tüsirip aldı.
Kommentarïï


text:
Alfred Koh: Rusiyege qarşı kirsetilgen cezalar emiyetli degil, Qırımnı teslim eteler
Qırımnıñ işğali sebebinden kirsetilgen cezalar emiyetli degil. Qırımnı teslim eteler. Tabiiy bir şey.
Bunı öz Facebook saifesinde sentâbr 23 künü Rusiye Mülkiyet boyunca devlet komitetiniñ sabıq reisi, iş adamı Alfred Koh bildirdi.
«Böyleliknen, Kremlniñ qararı doğrudır ve bu donbass aleketi tek sebep edi. Ğarp bundan qorqıp, Qırımnıñ Ukrainağa qaytarıluvı aqqında unutır…», – dedi Koh.
O şunı bildirdi ki, bu Donbass içün degil de, «Donbass territoriyasında olğan» Qırım cenkidir.
2014 senesi mart 16 künü Qırım ve Aqyarda yarımadanıñ statusı aqqında «referendum» keçirildi. Onıñ neticesinde Rusiye Qırımnı öz terkibine qoştı. Ne Ukraina, ne Avropa birligi, ne AQŞ neticelerni tanımadı ve bunı Rusiye tarafından Qırımnıñ işğali olaraq sayalar.


text:
Ekrem Çelebi - Yardan Ayrı Düşeli
Sanatçı : Ekrem Çelebi
Türkü : Yardan Ayrı Düşeli
Etiketler : Ekrem Çelebi - Yardan Ayrı Düşeli türkü indir, Ekrem Çelebi - Yardan Ayrı Düşeli türkü dinle, Ekrem Çelebi türküleri, Yardan Ayrı Düşeli mp3 indir, Ekrem Çelebi türküleri Yardan Ayrı Düşeli türküsü, Yardan Ayrı Düşeli sözleri, Ekrem Çelebi mp3 dinle, Ekrem Çelebi download, Yardan Ayrı Düşeli bedava mp3, Ekrem Çelebi türkü sözleri, Ekrem Çelebi türkü dinle, Ekrem Çelebi son albüm indir
Ekrem Çelebi Türküleri
ekrem çelebi - dinek dağı yeni geldim gurbetten (kırşehir)
Ekrem Çelebi - Atı Olan
Ekrem Çelebi - Everek Dağı
Ekrem Çelebi - Dost Bağı
Ekrem Çelebi - Kara Bahtım Kem Talihim
Ekrem Çelebi - Suna Gelin
Ekrem Çelebi - Zülüf Dökülmüş Yüze
Ekrem Çelebi - Fidayda
Ekrem Çelebi - Gülüşün Gülden Güzel
Ekrem Çelebi - Dayanılmaz Bir Çile
Ekrem Çelebi - Oyun Havaları ve Halaylar
Ekrem Çelebi - Gele Gele Geldim
Ekrem Çelebi - Garip Dünya
Ekrem Çelebi - Engin Ol Gönül
Ekrem Çelebi - Mihriban


text:
Poyezd
Poyezd — bir ya'ki bir neshe vagon tir-kelgen quramalı transport. Vagonlar bir-birine belgilengen tirkew u'skenesı (avtou'lewshi) benen biriktiriledi. Poyezd ulıwma signalizatsiya dizimi menen ta'miynlenedi. Bir ya'ki bir neshe tirkeme u'lengen avtomobil avtopoyezd dep ataladı. Poyezdın' tez ya'ki na'wbetsiz (tiklew, o'rt o'shiriw, qar tazalaw ha'm b.) h.b Tu'rleri bar. Poyezd, ko'binshe, iri styalarında ha'reket grafigi ha'm Poyezd du'ziw planına baylanıslı du'ziledi. Paydalanılatug'ın tartiw ku'shine ha'm qabıl qılıw-jo'netiw jollarının' uzınlıg'ına qarap, ha'r bir Poyezd kategoriyası ushın quramının' awırlıg'ı ha'm uzınlıg'ı belgilenedı.[1]
Siltemeler[o'zgertiw | қaйHapыH өңдey]
- ↑ O'zbekistan ensiklopediyası Tashkent, 2000-jıl


text:
Rusiyede Ukraina qaçaqları Çurkin aydınlatqan sayıdan 20 qat az oldı
Rusiyede 23 biñ Ukraina qaçağı buluna, dep bildirdi jurnalistlerge baş nazir muavini Olga Golodets, haber ete İTAR-TASS.
Baş nazir muavininiñ aytqanına köre, mecburen köçip kelgen adamlarnıñ vaqtınca yerleştirüvi içün 260 noqta açıldı. Golodets dey ki, bu noqtalarda yerleşken adamlarnıñ sayısı er daim deñişe bere: bazıları Rusiye regionlarında iş tapıp, qaçaqlar statusını Rusiye vatandaşları statusına deñiştireler.
Qaçaqlarnı Volgograd vilâyeti, Adıgeya, Krasnodar ülkesi, Kalmıkiya, Stavropol ülkesi, Voronej, Kursk, Lipetsk, Moskva vilâyetlerinde qabul eteler.
Qaçaqlarnıñ ekseriyeti Rostov vilâyetinde buluna: bu regionda bulunğan qaçaqlarnıñ tam bir raqamı daa belli degil.
Hatırlatamız, Rusiyeniñ BMT yanında daimiy vekili Vitaliy Çurkin BMT Havfsızlıq Keñeşiniñ toplaşuvında çıqışta bulunıp, Rusiye Federatsiyasına 450 biñ Ukraina qaçağı kelgenini bildirgen edi.


text:
Qırım akimiyeti sürgün olunğan qırımtatarlarnıñ reabilitatsiyası aqqında vesiqalarnıñ berilmesini tezleştirecek ola
Qırım akimiyeti Rusiye ükümetinden qırımtatarlarnıñ reabilitatsiyası aqqında vesiqalarnı aluv meseleleri boyunca işçi gruppasını meydanğa ketirmege rica ete. Qırım ükümetiniñ «ruporı» olğan Krıminform saytınıñ malümatına köre, Qırım yolbaşçısı Sergey Aksönov Rusiye ükümetiniñ baş nazir muavini Dmitriy Kozak ve Rusiye Tış işler naziri Sergey Lavrov adına bunıñnen bağlı mektüplerni azırlamağa avale etti.
«Böyle bir qararnı cumhuriyet yolbaşçısı «Namus» qırımtatar halqınıñ aqsaqallar şurasınıñ vekilleri ile körüşüvinden soñ qabul etti», – aytıla beyanatta.
Matbuat hızmeti qayd ete ki, körüşüvde reabilitatsiya aqqında vesiqalarnı aluv problemleri baqıldı. Böylece, Özbekistan Cumhuriyetinden berilgen vesiqalarnıñ berilmesi sozula.
«Qırımdan Özbekistanğa qırımtatar halqınıñ temsilcilerimiznen ve memurlarnen gruppanı yollamaq kerek», – dedi Aksönov.
Berilgen malümatqa köre, körüşüvde Qırım nazirler şurasınıñ reis muavini Ruslan Balbek, Qırım Devlet şurasınıñ reis muavini Remzi İlyasov, «Namus» qırımtatar halqınıñ aqsaqallar şurasınıñ reisi Dilşod İlyasov, «Namus» qırımtatar halqınıñ aqsaqallar şurasınıñ idare reisi Temur Çelebiyev, em de qırımlı Refat Göcenov ve Ruslan Eminov iştirak ettiler.


text:
Avtokölikterdi aqqa boyau nauqanı Türkimenstannıñ soltüstiginde de bastaldı
Avtokölikterdi aq tüske boyau turalı talap Türkimenstannıñ soltüstigi - Daşoğızğa da jetti.
Azatlık derekköziniñ habarlauınşa, eki ay bwrın qwqıqqorğau organı qızmetkerleri qara avtokölikterin aq tüske auıstıra bastadı. Bwl nauqan basqa da memlekettik mekemelerge taradı. Jeke kölikterin auıstıruğa mümkindigi joqtar, onı aq tüske boyap jatır.
Soñğı aqparattarğa qarağanda, endi Daşoğızdağı barlıq mekemelerde qızmettik avtokölikterdiñ aq tüsti boluı mindetteldi.
"8 qañtarda Daşoğızda arnayı jinalıs ötti. Onda barlıq mekeme basşılarınan jeke avtokölikterin aqpannıñ ortasına deyin aq tüske boyau talap etildi. Jinalısta: "Bizdiñ basşımız aq tüstik kölik jürgizedi, aq tüs - sättilik belgisi" dep aytılğan".
"Qazir Daşoğızağı avtoqızmet orındarında ülken kezek payda boldı. Barlığı kölikterin tezirek aqqa boyap alğısı keledi", - dedi twrğındardıñ biri.
Abai.kz


text:
Canköyde kerginlikniñ deñişmesi sebebinden evlerde yarıq yoq
Canköyde energetik ağlarında kerginlikniñ deñişmesinden sebep evler ışıqsız qaldı. Bunı Qırımnıñ Rusiye akimiyetiniñ matbuat hızmeti bildire.
«Canköyde kerginlikniñ deñişmesi sebebinden İnternatsionalnaya soq. 6,8, Fabriçnıy 3,5,7 adresleri boyunca yerleşken evler ışıqsız qaldı. Tamir işleri alıp barıla», – denile beyanatta.
Qırımğa dekabr 30-dan qıtaiy Ukrainadan elektrik energiyası berilmey, Herson vilâyetinde elektrik yolağınıñ patlavı buña sebep olmalıdır. Al-azırda elektrik tiremesi tamirlengen, amma energetik muqaveleniñ toqtatılmasından sebep elektrikni bermeyler. Yarıq ile olğan problemlerden sebep bazı regionlarda qazan dairelerini söndüreler, insanlar çeşit qızdıruv aletlerinden faydalanmağa mecbur. Rusiye FVN Qırım idaresiniñ reberi Sergey Şahov aytqanı kibi, Qırım şimdi kerek olğan 1350 megavattan 931 MVt ala.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı tarihiy adaletniñ tiklenmesi dep adlay.


text:
Yılnıñ başından Aqmescitte içtimaiy - medeniy saasına milliardtan ziyade para masraf etildi
Yılnıñ başında Aqmescit şeherinde içtimaiy - medeniy saasına 1,2 milliard ruble masraf etildi. Bu aqta Rusiye nezareti astında bulunğan Aqmescit memuriyeti bildirmekte.
Böyleliknen, şeher tasil idaresine 781,6 million ruble, sakinleriniñ içtimaiy qoruma ve emek departamentine 432,6 mln., medeniyet idaresine 50,7 mln., gençler, sport ve turizm idaresine 14, 9 mln ruble ayırıldı.
«Şeher memuriyetiniñ struktura bölükleri, içtimaiy - medeniy saasına 809,2 mln ruble, ealiniñ içtimaiy yardımına459 mln ruble, devlet müessiselerine 12,1 mln rublenen temin etildi», - dep aytıla mesacda.
Aynı vaqıtta, memurlarğa ayırılğan maliye boyunca işlerni seneniñ birinci çeriginde ömürge keçirip başlamaq vadesi berildi.
Ukraina Yuqarı Şurası, 2014 senesiniñ fevral 20 resmiy olaraq Qırımnıñ ve Aqyar şeheriniñ işğali künü olaraq ilân etti. Oktâbr 7 künü 2015 senesinde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko mütenasip qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar, Rusiye tarafından Qırımğa qarşı yapılğan işğal areketlerini qanunsız sayıp, onı takbih etti. Ğarp devletleri, Rusiye içün bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı ömürge keçirdi. Rusiye öz tarafından yarımadanıñ işğalini inkâr etip, buña «tarihiy adaletniñ ğayrıdan tiklemesi» kibi baqa.


text:
Adliyeci: Cemilevniñ oğlunıñ işi boyunca şaatlarnı videobağ vastasınen sorğuğa çekecekler
Qırımtatarlarniñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ oğlu Hayser Cemilevniñ imaye şaatlarını Krasnodar ülkesi mahkemesinde videobağ vastasınen sorğuğa çekecekler. Kence Cemilevni öldürüvde qabaatlaylar.
Bu aqqında Hayser Cemilevniñ adliyecisi Nikolay Polozov bildire.
«Tünevin mahkeme Hayser Cemilev imayesiniñ şaatlarnıñ sorğusını keçirmek muracaatını qabul etti. Sorğu Qırım ile videokonferentsiya rejiminde keçirilecek», – dep yazdı Polozov mayıs 20-de Twitterde.
Çarşenbe künü, mayıs 20-de, Krasnodar ülkesi mahkemesinde qırımtatar halqınıñ milliy lideri Mustafa Cemilevniñ oğlu Hayser Cemilevniñ işi boyunca mahkeme keçirilecek. Mayıs 19-da mahkemede qabaat tarafı iş delillerini kösterdi.
Kence Cemilevniñ işi Krasnodarda mahkemeciler olmağanlarnıñ iştiraki ile baqılMa. Rusiye kütleviy haber vastalarınıñ malümatına köre, mahkeme taqiqatınıñ bu basamağında Hayser Cemilevniñ qabaatını devlet tarafı köstere, prokurorlar şaat ve zarar körgenlerni sorğuğa çekti.
Hayser Cemilevni 2013 senesi mayıs 27-de onıñ Bağçasaraydaki evinde yaqaladılar. Anda 44 yaşında Fevzi Edemov öldürilgen edi. Militsiya Cinaiy kodeksniñ 115-inci maddesiniñ 1-inci qısmı boyunca (planlaştırılğan öldürüv) cinaiy iş açtı.
Aqmescitniñ Kiyev rayon mahkemesi Hayser Cemilevni apiske aldı. Qırım işğalinden soñ taqiqat organları bu işni ğayrıdan taqiq etmege qarar berdiler. Hayserni Qırım SİZOsından Krasnodar ülkesine alıp kettiler. Hayser Cemilev qabaatını tanımay. Adliyecisi öldürüv diqqasızlıqtan sebep olğanını bildire.
Kiyevniñ Apellâtsion mahkemesi ise Hayser diqqatsızlıqtan cinayet yaptı qararına kelip, onı azat etmege qarar aldı. İnsan aqları Avropa mahkemesi de Hayser Cemilevniñ azat etilmesi aqqında qararnı qabul etti. Lâkin Rusiye onı yerine ketirmey.


text:
Osman Öztunç - Şahım
Sanatçı : Osman Öztunç
Türkü : Şahım
Etiketler : Osman Öztunç - Şahım türkü indir, Osman Öztunç - Şahım türkü dinle, Osman Öztunç türküleri, Şahım mp3 indir, Osman Öztunç türküleri Şahım türküsü, Şahım sözleri, Osman Öztunç mp3 dinle, Osman Öztunç download, Şahım bedava mp3, Osman Öztunç türkü sözleri, Osman Öztunç türkü dinle, Osman Öztunç son albüm indir
Osman Öztunç Türküleri
Osman Öztunç - Bahtiyarım
Osman Öztunç - Türkün Türküsü
Osman Öztunç - Garipçe
Osman Öztunç - Mektup
Osman Öztunç - Kara Tren
Osman Öztunç - Şeyh Şamil
Osman Öztunç - Tepelerim
Osman Öztunç - Listelerde Kulis Var
Osman Öztunç - Durmuş un Türküsü
Osman Öztunç - Şeyhin Şahı
Osman Öztunç - Dönersem
Osman Öztunç - Mehmedim
Osman Öztunç - Davullar Çalındı
Osman Öztunç - Onlar
Osman Öztunç - Dağlara Çıkmanın Tam Zamanı


text:
Ceppar ecnebiy KHV içün ArtHub açılışında: “Biz ayrette qaldırğan Ukraina aqqında aytmaq ister edik”
Mayısnıñ 1-de “Ukrinform” haber agentliginiñ “ArtHub”ında, “Evrovision-2017”ge halqara jurnalistler içün bir sıra tedbirlerni başlap, Ukraina aqqında tarif etken “WOW, Ukraine!” sergisiniñ açılışı keçirildi.
Haber siyaseti naziriniñ Birinci muavini Emine Ceppar tantanalı açılışta qayd etti: “Biz Ukrinformnıñ “ArtHub”ını raatlıq ve iş, oñaytlıq ve oñaytlılıq içün qoşma salon yapmaq ister edik.
Bir yarım biñ ecnebiy jurnalistler “Evrovision” çerçivesinde Kiyevge kelecek, onıñ içün biz olarğa Ukraina aqqında tek siyaset, işğal ve cenk tarafından degil de, medeniyet, avropalı, zemaneviylik – ayrette qaldırğan Ukraina aqqında aytıp bermek ister edik”.
Birinci muavin qayd etkenine köre, mayısnıñ 6-7 künlerinde, HSN ve Ukrinformnen teşkil olunğan tedbirler çerçivesinde, ecnebiy jurnalistlerni qırımtatar halqınıñ adetleri ve medeniyetinen tanış etecekler. “Camala qırımtatar halqınıñ tarihı aqqında yırınen ğalebe qazandı, amma bu nasıl bir halq olğanı aqqında, onıñ turmuşı, adetleri ve medeniyeti, tili nasıl olğanı aqqında kimse bilmey. Şu sebepten, bugün Qırımda olğan tek repressiyalar baqımından ğayrı, bu halq aqqında tarif etecek başqa şeylerni de kösterecekmiz”, - qayd etti Ceppar.
Hatırlatamız, mayısnıñ 1-den 14-ne qadar “Ukrinform” haber agentliginiñ “ArtHub”ı yır yarışınıñ keçirilmesi vaqtında ecnebiy KHV vekilleriniñ işi ve qonuşması içün meydançıq olacaq lokatsiyalardan birisidir. Bu vaqıt devamında, dünyada Ukraina imidjini ileriletmek maqsadınen, Ukraina haber siyaseti Nazirligi ve “Ukrinform” haber agentligi istekliler ve teşkilâtlar iştiragı ile ukrain etnik, tarihiy ve medeniy irişmeleri taqdim etilüvinden ve ileriletüvinden tedbirler keçirüvini planlaştıra.
Cedvel


text:
Bucurova: Qırımda Elzara İslâmovanıñ evinde nevbetteki tintüv
ATR qırımtatar telekanalınıñ baş müdiriniñ sabıq muavini Lilâ Bucurova bildirgeni kibi, dekabr 9 künü Qırımda zenaatdaşı Elzara İslâmovanıñ evinde tintüv keçirdiler.
Bu aqta o Facebookta yazdı.
«Bugün tahminen saat 7-de Elzara İslâmovağa tintüv ile keldiler», – dep yaza Bucurova, tafsilâtlarnı bildirmeyip.
Qırım.Aqiqat İslâmova ile bağlanmağa tırıştı, amma o telefon kötermey.
Qırımda noyabr 2 künü ATR qırımtatar telekanalınıñ sabıq hadimleriniñ – Elzara İslâmova, Lilâ Bucurovanıñ evlerinde ve telekanal saibi Lenur İslâmovnıñ ana-babasınıñ ve Moskvadaki onıñ şahsiy evinde tintüvlerni keçirdiler. Bu sene mayıs ayında ATR sabıq baş müdiri Elzara İslâmova Lilâ Bucurova ile birlikte «QARA DEÑİZ PRODUCTION» mustaqil production studiyasını teşkil ettiler.
Ukraina Tış işler nazirligi Qırımda insan aqlarınıñ bozuluvı boyunca eki cinaiy işni açtı.


text:
Ahtem Seitablayev Kyivde «Qırım eviniñ» yañı müdiri oldı
Komissiya azaları saylav konkursınıñ neticesinde «Qırım evi» devlet teşkilâtınıñ müdiri vazifesine rejissör Ahtem Seitablayevni sayladılar. Bunı Ukraina Medeniyet nazirliginiñ matbuat hızmeti haber ete.
Fevral 27 künü 2016 senesi Kyivde «Qırım evi» devlet teşkilâtı açılğan edi. Onda Qırım meselelerinen oğraşqan bir-qaç teşkilât birleşti. Dekabrniñ soñunda Ukraina Medeniyet nazirliginiñ sitesinde «Qırım eviniñ» müdiri vazifesine konkurs ilân etilgeni bildirildi. Ukraina Medeniyet nazirliginde deyler ki, bu konkursnıñ hususiyeti – açıqlıq edi: cemaat falleri ve matbuat vekileri konkurs komissiyasınıñ toplaşuvlarında iştirak ete bildi.
Ahtem Seitablayev qırımtatar halqınıñ 1944 senesi sürgün etilgeni aqqında «Haytarma» filminiñ rejissörı edi, şimdi ise antiterroristik areketlerde iştirak etken ukrain askerleri aqqında «Kiborgi» filmini azırlay.


text:
Ukrainlerniñ 86% Qırım qaytarılmasını istey – sorav
Ukraina Haber siyaseti nazirliginiñ taqdim etken «Ukrainada Qırım meselesi» soravnıñ netecesine köre, ukrainlerniñ 86% işğal olunğan Qırım Ukraina nezaterine qaytqanını istey. Bunı mart 31 künü Ukraina Haber siyaseti naziriniñ Qırım suallerinde mesleatçısı Yüliya Kazdobina haber etti.
«Fikirimce, birzde ümüt besleyici netice çıqtı. Ukrainlerniñ 86% Qırım Ukrainağa qaytqanını istey. Yani, olar Qırım aqqında hatırlaylâr, olar oñı unutmadılar. 55% Qırım işğalinen bağlı meselelerinen meraqlana. 76% Qırım Ukrainağa kirmek kerek dep saya. 60% Qırım Ukrainağa qaytacaq dep ümüt besley», – dep, Kazdobina sorav neticeleri aqqında tarif etti.
Haber etilgeni kibi, Ukraina Haber siyaseti nazirliginiñ sımarışınen «Ukrainada Qırım meselesi» soravını InMind ögrenüv kompaniyası keçirdi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Advokat: Qırımnıñ sabıq deputatı Ganışnıñ itirazı boyunca mahkeme toplaşuvını başqa künge keçirdiler
Qırım Yuqarı Şurasınıñ sabıq deputatı Vasiliy Ganışnıñ apis cezasınıñ lâğu etilmesi aqta itiraz arizası boyunca iyül 1 kününe keçirilmesi planlaştırılğan mahkeme toplaşuvını başqa künge keçirdiler.
Bu aqta Qırım.Aqiqatqa sabıq deputatnıñ advokatı Andrey Rudenko bildirdi.
«Bunıñ sebebi – Kiyevniñ Peçersk rayon mahkemesi vesiqalarnı Appelâtsion mahkemege yollamadı», – dey advokat.
Onıñ aytqanına köre, yañı toplaşuv iyül 8-ne planlaştırılğan.
Bundan evel advokatı Ganışnıñ qabaatlavı içün sebep olmağanını bildirgen edi. Bu sebepten Rudenko müşteriniñ cezasını uzattırmaq içün sebep körmey. Ukraina Prokuraturası yanındaki QMC prokurorınıñ birinci muavini Nazar Holodnitskiy prokuraturanıñ Ganışnıñ işi boyunca mevamı deñişmegenini bildire.
Kiyev şeeriniñ Peçersk rayon mahkemesiniñ mahkemecisi Yuliy Farkoş çarşenbe künü iyün 24-de qıtaiy Ukrainada QMC prokuraturasınıñ sabıq Qırım deputatı Vasiliy Ganışqa tevqif müddetiniñ uzattırılması aqta şefaatını qabul etti. Sabıq deputatnıñ tevqifi avgust 16-na qadar uzattırıldı, prokuratura ise iyül 19-na qadar uzatmağa rica etken edi.
Aprel 28-de Ukraina havfsızlıq hızmeti Ukraina Devlet sıñır hızmeti ile beraber onı Qırım çıqışında yaqaladılar. Ganış apiske alındı, çünki onı qıdıra ediler. Baş prokuratura onı devlet hainliginde şekley. Ukraina taqiqatçılarınıñ malümatına köre, Ganış Qırım statusı aqqında «referendum» keçirilmesine rey bergenlerden biri edi, ve böyle etip Ukraina topraq bütünligine zarar ketirmege tırıştı.


text:
Avtoäwesqoylardı osınday sawaldar mazalaytını anıq. Olay bolsa, biz sol twralı oqıp köreyik.
Ädette avtoöndirwşiler oz kölikterine atawdı kompanïya negizin salğan adamnıñ qurmetine qoyadı.
Dünïejüzine atı äygili Ford köligi – 1911 jılı Genrï Fordtıñ zawıtına şığarılğan. Sol kezden bastap, sol kezden bastap avtoöndirwşiniñ famïlïyası kölik emblemasında keskindelip keledi. Sonday-aq, amerïkalıq markalardıñ biri Chevrolet-te küni büginge deyin öz öndirwşisiniñ atın ïemdenip jür. Kompanïyanıñ negizin 1908 jılı şveycarïyalıq Artwr Şevrole qalağan bolatın.
XIX ğasırdıñ basında Japonïya avtoöndirisindegi eñ ataqtı arka – Honda köligi käsipker – SoichiroHonda atımen ataladı. Äygili önertapqış Mïçïo Swzwkï älemge Suzuki markasın äkeldi. Swzwkï kompanïyası öz isin velosïped pen tigin maşïnalar qurılısınan bastağan. 1930 jılı Japonïyada kölikterge söranıs öskendikten, kompanïya öz bağıtın basqa salağa burıp, älemniñ jetekşi avtoöndirwşisine aynalğan. Qazirgi tañda kompanïya önimi ülken suranısqa ïe bolıp otır.
Toyota brendi Sakichi Toyoda- nıñ qurmetine arnalğan. Sonımen birge, japon tilinde “toyota” sözi segiz äripten quraladı. “8” sanı japondıqtar üşin qasïetti. “Toyo”-“molşılıq”, “ta”- “küriş”. Azïya qurlığında “küriş molşılığı” berekeniñ belgisi degenge sayadı.
kenester.kz
Tegï: Avto tarïxı,
Kommentarïï


text:
Qırımtatarlar olarnı Qırım tamır halqı olaraq tanılması içün dünyağa muracaatta bulunalar
Qırımtatar halqı Qurultayınıñ revizion komissiyası bir sıra halqara teşkilâtlarğa qırımtatarlarnı Qırım tamır halqı olaraq tanımağa rica ete.
Bundan da ğayrı, Qurultay ve onıñ terkibini milliy belgilevniñ qanuniy organları kibi sayılmasını isteyler.
Mütenasip muracaatnı BMT, Avropa Şurası, AB, Avropa havfsızlıq ve işbirlik boyunca teşkilâtına, İslâm işbirlik teşkilâtına yolladılar.
Bundan da ğayrı, Revizion komissiya azaları Mecliske qırımtatarlarnıñ referendumı boyunca qararlarnı almağa ve qararnı alğance, referendumnıñ açıq-aydın muzakerelerni toqtatmağa teklif etti.
Bundan da ğayrı, Qurultay ve onıñ terkibini milliy belgilevniñ qanuniy organları kibi sayılmasını isteyler.
Mütenasip muracaatnı BMT, Avropa Şurası, AB, Avropa havfsızlıq ve işbirlik boyunca teşkilâtına, İslâm işbirlik teşkilâtına yolladılar.
Bundan da ğayrı, Revizion komissiya azaları Mecliske qırımtatarlarnıñ referendumı boyunca qararlarnı almağa ve qararnı alğance, referendumnıñ açıq-aydın muzakerelerni toqtatmağa teklif etti.


text:
Ayatiyat
Ayatiyat (Biologiya) - canlılarnı tedqiq etken bir ilim dalıdır. Ayatiyatnıñ nebatiyat (botanika), ayvaniyat (zoologiya) ve tibbiyet kibi bir çoq dalı eskidir.
Ayatiyatçılar bütün canlılarnı, bütün seyyareni qaplağan kürreviy büyüklikten, üceyre ve molekulalarnı qavrağan mikroskopik büyüklikke qadar olarnı tesirlegen müim dinamik adiseler ile birlikte tedqiq etken, ayatiyat iliminen oğraşqan kişilerdir. Bir çoq esnası terkibinde sığındırğan ayatiy esnaslardan bazıları; energiya ve maddeniñ işlenmesi, vucutnı oluştırğan maddelerniñ sintezlenmesi, yaralarnıñ yahşılaşması ve cümle organizmniñ çoğalmasıdır.
Ayatiyat, bu qadar ziyade mevzunı öz qavramı altında toplağanı içün bir çoq dallarğa bölüngendir. Organizm türüne köre bu ilim dalını bölgen usul; ösümliklerni tedqiq etken botanika, ayvanlarnı tedqiq etken zoologiya ve soñki olaraq da mikroorganizmlerni tedqiq etken mikroayatiyatnı baş dallar olaraq ala. Bazı bölme usullarnı ise, tedqiq etilgen organizmlerniñ derecesine köre bu talilni yapmaqtadır. Bu sistema ayatnıñ temel himiyasını tedqiq etken molekulalar ayatiyatnı, ayatnıñ temel yapı taşları olğan üceyrelerni tedqiq etken üceyre ayatiyatını, organizmlerniñ içki organlarınıñ çalışuvını tedqiq etken fiziologiyanı, organizmlerniñ tış körünişlerini tedqiq etken morfologiyanı ve organizmlerniñ bir-birleri ve çevre ile bağlarını tedqiq etken ekologiyanı, ayatiyatniñ baş dalları olaraq qabul ete.