text:
Bilim jäne ğılım mïnïstrligi jetim jäne ata-ana qamqorlığınsız qalğan balalardıñ mälimetter qorındağı sawalnamanıñ durıs toltırılmaw faktisi boyınşa qızmettik tekseristi ayaqtadı.
Eske salayıq, ötken juma yağnï 8-şilde küni balalar üyiniñ tärbïelenwşileriniñ jeke bas derekteri QR BĞM Balalardıñ quqığın qorğaw komïtetiniñ saytında jarïyalanğan bolatın. Izin swıtpay sawalnamadağı «topas», «salaq», «erinşek», «qorqaq» jäne t.b. soraqı sïpattamalar oqırmandardıñ jağasın ustatqan edi.
Bügin QR BĞM jetim balalar twralı aqparattı mamandandırılğan 146 uyımnıñ pedagogteri äzirlegenin xabarladı. Mïnïstrlik mamandarı balalar üyindegi 8 066 tärbïelenwşiniñ jeke bas derekterin tekserip şıqqan. «Qızmetkerlerdiñ is-äreketi balalar quqığınıñ buzılğanın körsetedi. Mïnïstrlik Almatı, Qostanay, Qarağandı oblıstarınıñ äkimdikterine osı buzwşılıqtarğa jol bergen mamandarğa şara qoldanw jöninde xat joldadı. Almatı men Qostanay oblıstarınıñ äkimdikterinen awızşa alınğan aqparat boyınşa jawaptı tulğalarğa zañğa säyes sögis türindegi tärtiptik jaza berildi»-delingen mïnïstrliktiñ resmï saytındağı xabarlamada.
Derekköz: ratel.kz
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï


c: text/html

text:
Almatılıq “Qayrattıñ” jartılay qorğawşısı Andrey Arşavïn öziniñ süyiktisi, jwrnalïst Alïsa Kazmïnağa üylendi. Eki ğaşıq birneşe jıldan beri kezdesip jür eken.
Bul twralı “Life” portalı xabarlaydı.
Üylenw toyı 1 qırküyek küni Sankt-Peterbwrgtağı neke ortalıqtarınıñ birinde bolğan. Üylenw toyına ekewiniñ birneşe dosı men Alïsanıñ birinşi nekedegi balaları ğana qatısqan.
“Qonaq köp bolmadı. Üylenw toyınıñ waqıtı soñğı sätke deyin qupïya saqtalıptı. Tipti Arşavïnniñ keybir twıstarı üşin de bul kütpegen jağday boldı. Jas jubaylar toydan keyin Soçïge uşıp ketetin şığar”, – dedi toy qonaqtarınıñ biri.
Resey ulttıq quramasınıñ 35 jastağı eks-kapïtanı men 34 jastağı jwrnalïsttiñ kezdesip jürgeni twralı 2 jıl burın belgili bolğan. Kazmïna buğan deyin de nekede bolğan. Onıñ aldıñğı nekesinen eki balası bar.
Al bul Arşavïnniñ alğaşqı resmï nekelik qarım-qatınası. Buğan deyin fwtbolşı Yulïya Baranovskayamen azamattıq nekede turğan edi. Olar toğız jıl birge turıp, üş balalı boldı. 2012 jılı Arşavïn Yulïyamen ajırasıp ketti. Qazirgi tañda tabısınıñ teñ jartısın balalarına alïment retindey töleydi.
Eske sala ketsek, Resey fwtbolınıñ juldızı qısqı transferlik kezeñde krosnadarlıq “Kwban” sapınan Almatınıñ “Qayratına” awısqan bolatın. Jartılay qorğawşı qazirge deyin “Qayrat” sapında 21 matçqa qatısıp, 8 gol soqqan.
Tegï: Sport jañalıqtarı, Glavnaya,
Kommentarïï

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Äkimdik balansında turğan vokzal awmağı endi «Qazaqstan Temir jolınıñ» qaramağına ötpek. Al keler jılı bul awmaqtıñ ïnfraqurılımı tolıq özgertiledi. Turaqtarğa şlagbawmdar ornatılıp, arnayı qızmetkerler jumıs isteytin boladı.
Turlıxanovtıñ aytwınşa, bul şara vokzal mañındağı keptelis mäselesin şeşip qana qoymay, zañsız taksïsterdiñ qızmetin toqtatw mümkindigin twdıradı.
“Aqşasın tölep, şlagbawm aşılıp, äri qaray öte beredi. Bul jerde xalıqqa qızmet körsetwimiz kerek. Bügingi küni poyızdan tüsip ülgermey jatıp, qoltıqtap alıp, oybay taksï bılay aparam, beri aparam degen jolawşılardı süyrew bolmaydı. Endi bul suraqtardı şeşw üşin, biraz jumıs jasaw kerek. Osı buyırsa 2016 jıldıñ basında şeşiledi degen oydamız. Öytkeni bügingi küni ol äkimşilikte”, – deydi «Vokzal Servïs» AQ prezïdenti Qayrat Turlıxanov.
Al jolawşılardıñ qawipsizdigi üşin ornatılwı tïis “tekserw beketteri” bïıl qondırılmaytın boldı. Bul is qarjılıq qïındıqtarğa baylanıstı turalap qalğan. Joba dayın, ol keler jılı iske qosılwı mümkin.
Derekköz: Astana telearnası
Tegï: Avtojañalıqtar,
Kommentarïï


text:
Qırımda insan aqlarınen bağlı vaziyet er kerginleşecek – mütehassıslar
Kiyev – Aqmescit – Qırımtatarlar ve ukrain tarafdarlarnıñ taqip etilüvinen başlap, yarımada sakinlerine Rusiye vatandaşlığını qabul etmege mecbur etilüvine yekünlep. Bu ve diger bir sıra vaqialar Human RightsWatch halqara uquq qorçalayıcı teşkilâtınıñ esabatına kirsetildi. Vesiqada, halqara qanunlarına esaslanıp, Qırımnı işğal etilgen territoriya kibi adlağan teşkilât, insan aqları bozuluv adiselerini tasvirledi. Ekspertlerniñ fikirince, bu saada vaziyet ep kerginleşecek. Eñ havflı alda qırımtatarlar bulunalar.
Teşkilâtta aytqanları kibi, Rusiye Qırımnı işğal etkeninen yarımadada insan aqlarını qorçalamağa da da qıyın oldı. Rusiyeniñ Qırımdaki areketleri aqiqaten de işğal deyler. Çünki, Ukraina ükümeti razılıq bermegeni alda qomşu devlet ukrain territoriyasını idare etmekte, deyler uquq qorçalayıcılar.
Maruzada aytılğanı kibi, yarımada Rusiyege qoşulğan soñ, qırımtatar ve ukrain tarafdrlarnı taqip etip başladılar. Human Rights Watch teşkilâtınıñ malümatına köre, fevral ayından başlap, 15 adam ğayıp oldı ya çalındı. Eki adam öldürilgeni belli. Olardan biri, Reşat Ametovnı soñki sefer martnıñ 3-nde Aqmescitniñ merkezinde körgen ediler, onı andan arbiy urbada üç belgisiz şahıs alıp ketti. Teşkilât, arbiyler "imayecilerniñ" vekilleri olması mümkün, dep tahmin ete. Ametovnıñ cesetini martnıñ 15-nle 2014 senesi taptılar.
Bundan da ğayrı, qırımtatarlarnıñ evleri, cami ve mekteplerinde tintüvler teşkil etildi. Meclis binası tintüvden soñ, qaptıldı. Yerli akimiyet Meclis yetekçileri Mustafa Cemilev ve Refat Çubarovğa yarımadağa kelmege yasaq ettiler, em de temsiliy organnıñ başkha azalarını da taqip ettiler.
Qırım matbuat vastaları öz-özlerini nezaret eteler
Maruza müellifleriniñ malümatına köre, qırımtatar ve ukrain yaqlı matbuat vastalarını da raat qaldırmaylar. Rusiye qabul etken qararğa köre, Qırım matbuat vastaları devletniñ qanunları boyunca 2015 senesiniñ yanvar ayına qadar resmiyleştirilmek kerekler. Akimiyetni teñqid etken mühbirler daa çoq basqı is etip başladılar.
Akimiyet, hususan, "Ekstremizm aqqında" tekmil yazılmağan qanunnı qullanalar. Misal içün, "Avdet" qırımtatar gazetasınıñ "işğal", "istilâ", "vaqtınca işğal etilgen" kibi sözler içün ekstremizmde qabaatladılar. Human Rights Watch bildirgeni kibi, FSB (FHH) gazetanıñ baş muarriri Şevket Kaybullayevni tenbiyelep, ileride bu kibi şübeli maqaleler çıqsa, gazetanı qapatmağa vade etti. Akimiyetniñ bu qorquzuvları sebebinden mühbirler özlerini nezaret etmege mecburlar.
Aynı zamanda, Qırım yolbaşçısı Sergey Aksönov Rusiyeniñ Qırımda ükümetini tanımağanlarını cezalaycağını açıqtan-açıq ayttı. Bunı o, "Kommersant" neşirine sentâbrde bildirgen edi. Rusiye prezidenti yanında insan aqları boyunca şurasınıñ toplaşuvında Vladimir Putinniñ Qırımda aqsızlıq aqqında malümatqa olğan davranışı da diqqatnı celp etti. Rusiyeli publitsist Nikolay Svanidze, qırımtatarlarnı sıqıştırğanlarını aytqanda, Putin bu aqta haberi olmağanını ayttı.
Rusiye halqara qanunlarını bozıp, Qırım sakinlerini yañı vatandaşlıqnı qabul etmege mecbur ete.
Uquq qorçalayıcılar qayd etkeni kibi, Qırımda da bir ciddiy bozuluv bar. O, yañı vatandaşlaıqnıñ qabul etilüvinen bağlı. Misal içün, ukrain pasportlarınıñ saiplerine devlet ve yerli akimiyet organlarında vazife tutmağa yasaqtır. Diger taraftan, rusiyeli vatandaşlıqnı qabul etkenlerni birden arbiy hızmetke çağırmaq mümkünler.
Rusiye Qırım sakinlerini eki pasport arasında saylamağa mecbur ete, aynı zamanda, ukrain vesiqalarnı saylağan soyu mutlaqa çeşit meselelernen rast kelecegini bile.
Maruzada bildirilgeni kibi, böyle etip Rusiye em halqara qanunlarnı boza, em de Ukraina vatandaşlarını aqaretley.
Bunen beraber, Ukraina da insan aqlarını boza. Kiyev akimiyeti evelden aytqanı kibi, Rusiye vatandaşlığını qabul etken Qırım sakinleri cezalanmaycaq.
Amma, ukrain sıñırcıları yarımada sakinlerini tinteler. Rusiye pasportı tapılsa, Ukrainağa kiriş yasaq etile.
"Qırım ile bağlı büyük halqara narazılıq kösterildi. Amma, buye terli degil. Daa çoq şey yapılmaq kerek. Bütün dünya Qırımda ne olıp keçkenini nezaret etmeli",– dep ayttı Human Rights Watch-nıñ tedqiqatçısı Yuliya Gorbunova.
Maruza müellifleri rusiyeli akimiyetni bütün areketlerni toqtatamağa çağıralar. BMT-nıñ ayırı gruppalarnıñ cinayetlerniñ taqiq etilüvinde iştirak etmege çağıralar. ÖBSE-niñ mahsus nezaretçilerine Qırımda bulunmaq aq berilmek kerek.
Batqannıñ özü-özüni qurtarmaq kerekmi?
Meclis azası Eskender Bariyev Qırım.Aqiqatqa aytqanı kibi, qırım ile sıñırnı keçkende daima bir saatke qadar tutula. Apayı ve eki küçük balasınen yaşağan Aqmescitteki dairesinde tintüv ötkerildi ve bütün tehnika tahliye etildi.
Şimdi, Bariyevniñ fikirince. Yerli uquq qorçalayıcı teşkilâtnı meydanğa ketirmege vaqıt keldi. Noyabrde o qurğan "Qırımtatar halqı aqlarını qorçalağan Komitet" taqdim etildi.
"Biz em ayırı şahıslarnını, em de umumen halqnıñ aqlarını qorçalamaq niyetindemiz. Diger millet vekillerine de yardım qolunı uzatmağa azırmız", – dedi o.
İlki adımlardan biri, halqara uquq qorçalayıcı teşkilâtlarnen bağ tutmaq, şu cümleden rusiyeli teşkilâtlarnen, Rusiye prezidenti yanında insan aqları boyunca Şura ile köpürni meydanğa ketirmeknen bağlı olacaq. Noyabr 20 kününden başlap, teşkilât gece-kündüz çalışacaq telefon nomerlerni belli etecek. Dekabr 1 kününden sayt çalışacaq.
Rusiye siyasetine tesir etecek usullar endi qullanıldı, – ekspert
İnsan aqları boyunca alan missiyasınıñ mütehassısı Vissarion Aseyevniñ fikirince, Rusiyege tesir etmesi mümkün er usul endi işletildi.
"Qırımnıñ işğalinden evel bir de bir usullar aqqında aytmaq mümkün edi. Bugün ise, Rusiye halqara qanunlardan tış areket etken vaqıtta, bir de bir şey yapmaq imkânsız kibi körüne", – dey uquq qorçalayıcı.
Eñ telükeli şey, "keçici müddetniñ" uzatıluvı, deyler ekspertler. Çünki, Rusiyeniñ mahkeme, politsiya ve prokuraturasına muracaat etmege sare olmaycaq.
Qırım.Aqiqat soravdan keçirgen ve adlarını belli etmemege rica etken mütehassıslarnıñ fikirince, yarımadada insan aqları boyunca vaziyet ep kerginleşecek. Yarımadada arbiyler çoqlaşacaq, "imayecilerniñ" faaliyeti devam ettirilecek. Közeticilerniñ fikirince, eñ çoq qırımtatarlar zarar körecekler, çünki Rusiye olardan endi duşmanlar yasadı.


text:
Lutkovskaya: halqara teşkilâtlar şimdi Qırımğa kirmeli
Ukraina Yuqarı Radasınıñ insan aqları boyunca vekâletlisi Valeriya Lutkovskaya Qırımda halqara teşkilâtlarnıñ imayesi altında insan aqlarınıñ qoruvı boyunca eyyetiniñ teşkil etilmesi zaruriy olğanını bildirdi, bunı o çarşenbe künü, dekabr 2-de, yedi ukrain matbuat vastasınıñ efirinde bildirdi.
«Qırımda insan aqlarını qorumaq içün yekâne imkân – anda daima çalışacaq bir qaç halqara eyyetni teşkil etmektir. Amma eki olmasın – Ukraina ve Rusiye Federatsiyasınıñ ombudsmenleri, böyle alda obyektivlik meselesi meydanğa kele. Halqara teşkilâtnıñ şemsiyesi astında bir merkez olmalı: OSCE, Avropa Şurası, BMT olsun. Amma halqara teşkilâtlar bugün Qırımğa kirmeli», – dey Lutkovskaya.
Qırım.Aqiqat, Tsentr jurnalistskih rassledovaniy, Hromadske.TV, ATR telekanalı, «Ukrainskaya pravda» neşiri, UA: Pervıy, Çernomorskaya TRK akimiyet ve cemaat arasında munasebetni tiklemek içün eki saatlıq efir içün birleştirler.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Elestetip köriñizşi, siz sayaxattap jürip bar bolğanı 20 000 teñgemen tanıs emes qalada qaldıñız? Qoldı bir siltep, barınşa, qarajattıñ jetkeninşe qıdırwdı şeştiñiz. Qaltañızdağı qarajat qanşa künge jetedi?
Qala: ALMATI
Baspana: Eñ arzan 3 juldızdı qonaqüy 5000-6000 teñgeden bastaladı. Bir bölmeli päter de osı aqşağa tabıladı. Tïimdi nusqalardıñ biri — xostel. Bir täwlik — 1800-2000 tg.
Jol aqısı: Qoğamdıq kölik — 80 tg. Metro — 80 tg.
Tamaqtanw: Qaladağı eñ tïimdi tamaqtanatın orın — «Qağanat» jelisi. Tañerteñgi as — 500 teñge, tüski as — 800 teñge, keşki as — 800 teñge.
Almatığa kelgen ärbir qonaq Köktöbe men Medewge barwdı mindet sanaydı. Köktöbege deyin fwrnïtwra arqılı barwğa boladı. Qunı — 2000 tg. Barınşa arzanıraq ädis — qoğamdıq kölik. Al Köktöbege köterilw üşin arnayı avtobws üşin tağı 300 tg tölew qajet. Barıp-kelgeniñiz — 600 tg. Jayaw şıqsañız 100 tg berw qajet.
Alaqandağıday köringen Almatını tamaşalap bolğan soñ, Medewge barw qajet. Konkïdi jalğa alw 1 sağatqa — 1000 tg, 1 sağat konkï tebw — 1800 tg. Arı qaray Şımbulaq. Medewden aspalı jolmen barıp kelw qunı — 2500 tg. Keşki Almatını aralaw üşin Arbattı usınamız. Şığın qajet etpeydi. Tüngi qalanı tamaşalap, jaqındarıñız üşin kädesıylar satıp alwğa boladı. Şamamen 1500 teñge jumsaladı. Taksïmen qonaqüyge deyin qaytw üşin şamamen 400-500 teñge qajet.
Bir künde 14 960 teñge jumsalıp, 5040 teñge qaldı. Ekinşi küni tañğı asqa tağı 500 teñge ketedi. Prezïdent sayabağına kirw tegin. Tamaşa peyzajğa tamsanıp, swretke tüsirip, qala turğındarı twralı oyıñız qalıptasqan soñ 28 Panfïlovşı sayabağına barwdı usınamız.
Nätïje: 20000 teñge Almatını 1-1,5 kün aralawğa jetti, qalğanı 2780 tg
Qala: ASTANA
Baspana: Eñ arzan qonaq üylerdegi bölme bağası 2500 teñgeden, işki jağdayı men ornalaswı budan jaqsıraq qonaq üy bağası 5000-6000 teñgeden bastaladı. Täwliktik päter jaldaw qunı osı şamalas. Sol jağalawdağı päter bağası — 7000-8000 tg.
Jol aqı: Qoğamdıq kölik - 90 tg
Tamaqtanw: Qaladağı eñ arzan degen «Ïzbwşka» fast-fwdı 800 teñgeden bastaladı. Tañğı as üşin ortaşa bağa — 500 tg.
Elordası Astanada 20 000 teñgemen qıdırw mümkindigi qanday?! Astana degen attı estigen boyda oyıñızğa ne tüsedi?! Ärïne, Bäyterek. Joğarığa şığıp qala kelbetin körw – 500 teñge. Işinen kädesıy alsañız, eñ kem degende 2000 teñgeñiz bolğanı abzal. Elordağa kelip turıp, közge körinbes sıydı eşkim de alğısı kelmeydi.
Bäyterektiñ aynalasın şolw arqılı Aqorda jäne Xanşatırdı köresiz. Xanşatırğa kirw tegin, degenmen keşenniñ däl ortasında ornalasqan «Lïftige» mingeniñiz jön. Ol üşin 700 teñge töleysiz. Eger budan da ekstremaldı oyın türin bilseñiz qızıqpawıñız da mümkin.
Sol jağalawdıñ säni Äziret Sultan meşitine barw üşin 90 teñge töleysiz, al onıñ janınan Beybitşilik jäne kelisim sarayın köre alasız. Qonaq üyge nemese päteriñizge jol tartqıñız kelse, 90 teñgege qoğamdıq kölikke nemese 500-1000 teñgege taksïge otırasız. Bul jıldıñ qay mezgilinde kelgeniñizge de baylanıstı, sebebi Elordanıñ swığı asıqpay avtobws kütwge şıdatpaydı.
Elordada köpşilik qıdıratın tağı bir orın «Dwman okeanarïwmı». Ol jerge avtobws arqılı da jetw oñay. Muxït astı älemin tamaşalaw üşin 2500 teñge töleysiz. Onıñ janınan «Mega» oyın-sawıq ortalığına bara alasız.
Nätïje: Bizdiñ qarjımız Astananı 2 kün aralawğa jetti, qalğanı 4950 teñge.
Qala: ŞIMKENT
Baspana: Päter jaldaw üşin täwligine 3000 tg, al eñ arzan qonaqüy 5000-6000 teñgeden bastaladı.
Jolaqı: 50 tg
Tamaqtanw: Tañğı asqa şamamen 400-500 teñge, tüski as pen keşki asqa 600-700 teñge ketedi.
Qazaqstandağı megapolïs statws qalasına ïe bolwğa layıqtılardıñ biri Şımkent ekendigi dawsız. Jergilikti turğındar qonaqtarğa eñ birinşi denrodparkte sayaxattawdı usınadı. Dendropark — alwan türli ösimdik şoğırlanğan sayabaq. Jalpı 1400-ge jwıq türi bar. Kirw bağası — 100 tg, velosïpedpen aralap şığw jürw üşin — 500 tg/sağ. Jalpı Şımkentte sayabaqtar köp. Attracïondardıñ negizgi patşalığı «Qïyal älemi» parkinde. Bağası 150-den 300-ge deyingi aralıqta boladı. Twıstarıñızğa kädesıylardı da osı jerden taba alasız. Şamamen 1500-2000 ketedi. Ortalıq cïrkke barwğa da keñes beredi. Biraq bïlet bağası qoyılımdarına baylanıstı ärtürli boladı. Keñ baba sayabağı - qaladağı eñ ädemi baqtardıñ biri. Aqqwlardı körip, tamaşa tabïğat ayasında swretke tüswge boladı.
Şımkentti alaqandağıday körwge bolatın Täwelsizdik sayabağına da tegin kiresiz. Ordabası alañında Täwelsizdik memorïalı bar. Onıñ üş qırı Töle, Qazıbek, Äyteke atındağı üş köşege bağıttalğan. Odan äri Şämşi Qaldayaqov atındağı alleyağa da bas suğa ketwge boladı. Sayabaq aralawdan şarşasañız, Muz sarayına barwğa boladı. Sağatına kirw bağası men konkï alw – 900 teñge.
Jergilikti brendterdiñ dämin tatqıñız kelse, kondïterlik önimder satatın «Madlen» jäne «Ladwşkï» dämxanalarına bas suğwğa keñes beredi. Samsa nemese tätti bälişti orta eseppen 60-100 teñgege alwğa boladı. Jol jürw — 50 tg. Qonaqüy bağası men atalğan orındardı aralaw, jol jürw jäne tamaqtanw qunın qosqanda şamamen 10 800 teñge ketti.
Nätïje: Atalğan orındardı aralap şığw 1-2 kün aladı dep eseptesek, 20 000 tg erkin jetti. Qalğanı — 9 000 tg.
Qala: AQTAW
Baspana: Turğındar qonaq üyden göri päter jaldawğa keñes beredi. Bir bölmeli päterdi şamamen 7 000 teñgege alwğa boladı.
Jolaqı: Taksï qalanıñ kez-kelgen burışına 200 teñgemen jetkizedi, qoğamdıq kölik 70 teñge.
Tamaqtanw: Tañerteñgilik tamaqtanw — 600 tg, tüski jäne keşki as — 1200 tg.
Barlığınıñ asığatını — teñiz jağalawı. Turğındar men twrïsterdi de osı mañaydan tabasız. Tegin sulwlıq. Batıs öñiri twralı tanıstıqtı Ölketanw mwzeyinen bastağan jön. Bïlet bağası 300-500 teñge köleminde.
Barlıq qızıq qala sırtında. Aqtawdan 2-3 sağattıq jerde Fort-Şevçenko qalası ornalasqan. Balıqtan jasalğan mänti jep, teñiz turğındarınıñ ömirimen tanısatın da osı jer. Fort-Şevçenkoğa taksï 1000 teñgege aparadı. Qalada jastardıñ ortalığına aynalğan Ïsa-Dosan eskertkişi bar. Tüngi körinis üşin taptırmas orın. Al kündiz Murın Jıraw mwzeyine (bïlet — 200 tg) jäne Taras Şevçenko (bïlet — 200 tg) mwzeyine kelwge boladı. Wkraïnalıq aqın ömir sürgen jertöleni osı jerden tabasız. Atalğan orındardı aralap şığw üşin 13 000 teñgege jwıq aqşa ketti.
Nätïje: 20 000 tg Aqtawmen tanısıp, 2 kün qonaq bolwğa jetti.
Qala: ATIRAW
Baspana: Byudjetti twrïst üşin eñ arzan degen 3 juldızdı qonaqüy bağası 5000-6000 teñgeden bastaladı. Bir bölmeli päterdi de osı aqşağa tabasız.
Jolaqı: Qoğamdıq kölik: 50 tg
Tamaqtanw: Qaladağı eñ tïimdi tamaqtanatın orın — «Lojka Vïlka» jelisi. Tañerteñgi as — 500 teñge, tüski as — 800 teñge, keşki as — 800 teñge.
Atırawğa twrïst bolıp keldiñiz delik. Tanıssız, twıssız qalada tünew üşin qonaqüyge barw kerek nemese päter jaldawğa boladı.
Atıraw dese aq Jayığı birden eske tüsedi emes pe?! Degenmen jağalawğa barmastan burın birinşi «Ïsatay-Maxambet» alañına barıp ardaqtı baba eskertkişin körgeniñiz durıs. 400-500 teñgege taksï qalağan jeriñizge aparadı. Odan äri Ortalıq alañnan jağalawğa deyin jayawlatıp serwendep barwğa keñes beredi. Jağalawda park, tamaq işetin orındardan öte berip, oblıstıq äkimşilikti jäne Beybarıs sultan eskertkişin keziktiresiz. Äkimşiliktiñ janındağı Atıraw qalalıq murajayına kirmey ketpeñiz. Kirw — 100 tg.
Keşke Maxambet Ötemisulı atındağı qazaq drama teatrınıñ qoyılımın da bir tamaşalaw jaqsı ïdeya. Qoyılımğa bïlet bağası 700-1000 tg. Qoyılımnan şıqqan äsermen Jayıq jağalawında serwendeseñizder de boladı. Şığın qajet etpeydi. Tüngi qalanı tamaşalap, jaqındarıñız üşin kädesıylar satıp alwğa boladı. Şamamen 1500 teñge jumsaladı. Taksïmen qonaqüyge deyin qaytw üşin şamamen 400-500 teñge qajet. Bul küni 10 250 teñge jumsaldı.
Ekinşi küni tañğı asqa tağı 500 teñge ketedi. Tañğı astan soñ Atırawğa kelip turğan soñ äygili Sarayşıqqa barwdı usınamız. Jolaqısı — 800 tg, barıp kelw 1600 teñgege şığadı. Birden tarïxï jerden tüsirip ketwin ötiniñiz: meşitke kirw, murajayına kirw — jüz-jüz teñgeden bolwı kerek. Qalanıñ ornın, geologtardıñ, gïdtiñ jaqsı äñgimesine qanıq bolıp, qalağa keri kelgen soñ Jayıqtı katermen aralaw mümkindigi bar. Bir aynalım 3000 tg. Şamamen 7000 teñge jumsaldı. 20 000 teñge Atırawdı 2 kün erkin aralawğa jetti.
Nätïje: 20 000 teñgemen atalğan orındardı erkin 2 kün aralay alasız. Qalğanı 7000 tg
Qala: SEMEY
Baspana: Qonaqüyden orta eseppen 4500-5000 teñgege nömir alwğa boladı. Bir bölmeli päterdi 4 500 teñgege jalday alasız.
Jolaqı: Qoğamdıq kölik 60 tg
Tamaqtanw: Tañğı astı 400 teñgege, tüski, keşki tamaqtı 600 teñgege işe alasız.
Semey-köne qala. Qalanıñ özi eski jäne jaña bolıp ekige bölinedi. Biraq, eñ aldımen, Tüyemoynaq aralına barwğa keñes beredi. Polïgon qurbandarına arnalğan «Ölimnen de küşti» attı monwment sol jerde ornalasqan. Taksï 1000 teñgege aparıp, alıp keledi. Qala işinde Axmet-Rïza Medresesine, F.M.Dostoevskïy mwzeyin tamaşalawğa boladı. Mwzeyge kirw qunı 100 teñge. Ertis özeniniñ jağalawı da qonaqtardıñ süyikti ornı.
Ärïne, Semeyge kelgen qonaqtardıñ basım köpşiligi Abay awılına soqpay ketpeydi. Jïdebay qorıq-mwzeyi qaladan birneşe sağattıq jerde ornalasqan. Jol boyında Eñlik-Kebek zïratına toqtawğa boladı. Arnayı ekskwrsïyalıq qızmettermen baylanısıp, 2000 teñgemen barıp kelwge boladı. Qosımşa tamaqtanw qunı — 400 teñge.
Nätïje: Atalğan orındardı aralap şığwğa şamamen 10 000 teñge ketti.
Qala: ÖSKEMEN
Baspana: Öskemende päterdi ortaşa eseppen 4 000 teñgege alwğa boladı.
Jolaqı: Qoğamdıq kölik — 75 tg.
Tamaqtanw: Tañğı as — 350 tg, tüski as — 550 tg, keşki astı 800 tg teñgege alwğa boladı.
Bastı maqtanışı — Ertis jağalawı. Özen boyın jağalap, «Öşpes alaw» parkine kelesiz. Kirw tegin. Al qala işinde «Etnopark bar». Zoobaqtan bastalıp uşaq pen tikuşaqqa deyingi qızıqtardı osı jerden köre alasız. «Tospa sw» demalıs ornında qayıqpen demalwğa boladı. Taksïmen 1000 teñgege barasız. Qayıqpen serwendew qunı — 3 000 tg.
Qala sırtında «Altay Alpisi» demalıs ornı bar. Qısta şañğı tebwge, jazda velosïped tebwge taptırmas orın. Avtobwspen 800 teñgege bara alasız.
Nätïje: Atalğan orındardı aralawğa 13 000 teñge ketti. Qalğanı 7 000 tg.
Qala: QARAĞANDI
Baspana: Ortalıqtan bolmasa da, jaqsı awdandardan Qarağandıda 4-5 mıñğa päter tawıp alasız.
Tamaqtanw: Qalada keşendi tüski as usınatın asxanalar jetkilikti. Bağası şamamen 350-500 tg köleminde. Bir künde üş mezgil tamaq işken bolsañız, keşke deyin orta eseppen 1000 tg jumsaysız.
Jolaqı: Qoğamdıq kölik bağası — 80 tg.
Qarağandığa kelgen soñ, eñ äweli Karlag murajayına ekskwrsïya jasağanıñız durıs. Waqıt ünemdew üşin vokzal mañınan mïnïven tawıp otırıñız. Qarağandılıq taksïler qalanıñ işinde qımbat bağa surasa da, sırtqa şıqqanda az aladı. 200 teñgege deyin aldımen Dolïnka kentine barw kerek. Äri qaray 100 teñgege tağı da taksï ustawıñızğa twra keledi. Sonımen murajayğa barıp kelw üşin 600 teñge aqşañız ketti. Işine kirw üşin bïlet qunı 500 teñge, jalpı alğanda 1100 teñge jumsaysız.
Qarağandığa qaytıp oralğan soñ, Kenşiler Mädenïet üyiniñ aldınan tüsip qalıñız. Osı jerde äygili kenşiler müsininiñ aldında estelik swretke tüswiñizge boladı. Säken Seyfwllïn atındağı qazaq drama teatrına soğıñız. Qoyılım körgiñiz kelse, 500 tg bïletke jumsaysız. Şıqqan soñ ortalıq sayabaq ta alıs emes. Däl irgede tur. Işin aralap, köldi jağalap serwendewiñizge boladı. Bastısı tegin. Budan äri «Sïtï Moll» sawda üyine de kirip şığıñız.
Bir kündik şığınıñızdı eseptep körsek. Päter aqığa 5 000 tg berdiñiz. Karlagtı körw üşin 1 100 tg ketti. Tamaqtanw üşin 1 000 tg şığardıñız. Teatrğa barwğa 500 tg jumsadıñız, päterden ortalıqqa kelip-ketken şığınıñızdı qosqanda bir künde (80+80=160), jïını 7760 tg jumsağan ekensiz. Tağı bir qonıp şığw üşin päterge 5000 tg beresiz. Kelesi küni tamaqtanw üşin 1000 tg alıp qalasız.
Nätïje: Qarağandını 2 kün aralaw üşin şamamen 14000 teñge jumsaldı. Qalğanı: 6000 tg
Derekközi: massaget.kz
Tegï: Meniñ Qazaqstanım,
Kommentarïï
-
Qazaq2016-02-13 14:34:07fwrnïtwra emes, fwnïkwler şığar:)


text:
Aqmescitte Ğalebeniñ 71 yıllığını qayd eteler
Aqmescitte mayıs 9-da, bazarertesi künü Ekinci cian cenkinde qazanılğan ğalibeniñ 71 yıllığını qayd eteler.
Kremlge boysunğan Qırım ükümetiniñ matbuat hızmetiniñ bildirgenine köre, mayıs 9-da, bazarertesi künü keçirilgen merasimler çerçivesinde Starozenitnaya soqağında yerleşken Arbiy memorial qabristanda tantanalı şekilde çiçekler qoyuldı.
Rusiyege boysunğan Qırım ükümetiniñ yolbaşçısı Sergey Aksönov Aqmescitteki Lenin meydanında Ekinci cian cenki veteranlarını tantanalı şekilde qarşıladı. Bundan da ğayrı, veteranlarnı Moskvağa boysunğan Qırım parlamentiniñ reisi Vladimir Konstantinov hayırladı.
Bayram merasimleri çerçivesinde Lenin meydanında arbiy tehnika ve silâ sergisi teşkil etildi.
Rusiyede ve Rusiye tarafından işğal etilgen Qırımda mayıs 9-da Ekinci cian cenkinde Almaniyanı yeñgeniniñ 71 yıllığını qayd eteler.
Ukrainada mayıs 9-da 1939-1945 seneleri Ekinci cian cenkinde natsizmni yeñilgen Ğalebe kününi qayd eteler. Bu hatıra kününi Ukraina Yuqarı Radası 2015 senesi aprel 9-da kommunizatsiyağa qarşı siyasetniñ ömürge keçirilmesi çerçivesinde tayinledi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Celâl: Keriçte ğayıp olğan qırımtatarlarnı politsiya qıdıra
Keriçte ğayıp olğan qırımtatarlarnıñ qıdıruvına uquq qoruyıcı organlarnıñ hadimleri qoşuldı. Bu aqta Qırım.Aqiqatqa Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâl bildirdi.
Aytqanı kibi, tünevin ğayıp olğan Ruslan Ganiyev ve Arlen Terehov alâ daa tapılmağanlar. Mütenasip ariza politsiyağa yazılğan endi, Ruslan Ganiyevniñ evinde endi yerli uquq qoruyıcılar bulundılar.
«Cinaiy qıdıruvdan keldiler, sanki yardım etecek şahsiy şeylerni aldılar… FSB, bilgenimizge köre, haberdar. Malümatımızğa binayen, esas fikir – dindar musulman olıp, bu adamlarnıñ göñülli sürette Suriyege ketmesi mümkün, yani, kimse olarnı esir almadı, özleri kettiler», – dey o.
Nariman Celâl şunı qayd etti ki, evelleri Qırım musulmanlarınıñ Yaqın Şarqqa ketmesi ile bağlı vaqialar olsa bile, 2014 senesi sentâbr ayında belgisiz şahıslar eki qırımtatarını maşinağa itep, hırsızlığan ediler, onıñ içün neticelerniñ çıqaruvında aşıqmamağa çağırdı.
«Bu insanlarnıñ kim olğanını, ne tüşüngeni ve aytqanını ögrenmege tırışamız. Olarnen tanış olğan insanlar aytqanı kibi, bir yerge barmağa istekleri sanki yoq edi», – dedi Celâl.
Qırım uquq qoruyıcı organlarından bu aqta resmiy bildirüvleri yoq.
Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâl Keriç regional meclisniñ reisine esaslanıp, dekabr 15 künü Keriçte eki insannıñ ğayıp oluvı aqqında bildirgen edi – Ruslan Ganiyev ve dostu Arlen Terehov.
Qırımda insanlarnıñ ğayıp oluvı ile bağlı ilk vaqia degildir. 2014 senesinden, Rusiye Qırımnı işğal etkeninden soñ, yarımadada insanlar, şu cümleden qırımtatarlar ğayıp olmağa başladı. Bu aqta halqara uquq qoruyıcılar, Qırımtatar Milliy Meclisiniñ yolbaşçılığı bildire edi. Ukraina Milliy havfsızlıq ve mudafaa şurasından yarımadada 21 yaşında qırımtatarnıñ ğayıp oluvı aqqında bildirgen ediler. Qırımda işbu vaqialarnıñ taqiqatı neticesizdir.
Qırımda İnsan aqları boyunca Rusiye vekâletlisi Lüdmila Lubina qırımtatarlarnıñ ğayıp oluvı aqta malümatnı tenqit ete ve aqiqatqa uymağanını bildire edi.


text:
İşğal etilgen Qırımdaki FSBde Rusiye adamları peyda oldı
Qırımdaki Federal havfsızlıq hızmeti rayon ve şeer bölükleriniñ reberlerini deñiştirdi.
Bunı salı künü, sentâbr 2-de, Qırım «ükümetiniñ» toplaşuvında FSB Qırım idaresiniñ yolbaşçısı Viktor Palagin bildirdi.
«Federal havfsızlıq hızmeti rayon ve şeer bölüklerinde reberlerni bütünley deñiştirdi. Böylece, Aluştada Krasnoyarsk hadimi tayinlendi, Kezlevde – Volgograd, Yaltada – Soçi», – dep tekrarlay Palaginniñ aytqanlarını Qırım «ükümetiniñ» matbuat hızmeti.
Onıñ bildirgenine köre, hızmet uquq qoruyıcı ve nezaret organlarında habarcılıqqa qarşı küreşni devam ete.


text:
Alev Özdemir - Dolana
Sanatçı : Alev Özdemir
Türkü : Dolana
Etiketler : Alev Özdemir - Dolana türkü indir, Alev Özdemir - Dolana türkü dinle, Alev Özdemir türküleri, Dolana mp3 indir, Alev Özdemir türküleri Dolana türküsü, Dolana sözleri, Alev Özdemir mp3 dinle, Alev Özdemir download, Dolana bedava mp3, Alev Özdemir türkü sözleri, Alev Özdemir türkü dinle, Alev Özdemir son albüm indir
Alev Özdemir Türküleri
Alev Özdemir - La İlahe İllallah
Alev Özdemir - Bir Sen İç Sevdiğim
Alev Özdemir - Dolana
Alev Özdemir - Maden Ocağı
Alev Özdemir - Arzuhal Eyledim
Alev Özdemir - Bundan Sonra
Alev Özdemir - Arguvan da Bahar Ola Yaz Ola
Alev Özdemir - Güzel Dost
Alev Özdemir - Rüzgar Yare Selam Söyle
Alev Özdemir - Benim İçin
Alev Özdemir - Ölürüm Gülüm
Alev Özdemir - Gel Efendim
Alev Özdemir - Gel Gel
Alev Özdemir - Kara Duta Yaslandım
Alev Özdemir - Arguvan ın Yazısını Gül Edem


text:
Aqyarda yunus balıqları akvariumı qapatılmaq mümkün – müessiseniñ müdiri
Aqyardaki yunus balıqları akvariumınıñ temsilcileri, şeerniñ Rusiye akimiyeti müessiseni yoq etmege tırışqanı sebebinden, cemaatqa muracaatta bulundı. Bunı Qırım.Aqıqatnıñ muhbiri bildire.
Yunus balıqları akvariumnıñ müdiri Aleksandr Jbanov: «Kreml nezaretindeki şeer akimiyeti akvarimnıñ mülk ve toprağına köz taşlağanı sebebinden, müessise yoq etilmek mümkün», – dedi.
Keçken seneniñ soñunda Aqyar yunus balıqları akvariumına kiralıq fiyatını ayda 1,5 million rublege qardar kötergen ediler.
Artbuhtada yerleşken Aqyar yunus balıqları akvariumınıñ hadimleri, keçken sene noyabr aynıñ başında Vasilisa adlı beyaz yunus balığını satqanları aqqında haber etken ediler. Böylece, müessise qalğan ayvanlarnıñ aşına masraflarnı qapatmağa tırıştı. Yunus balıqları akvariumda bildirdilergenleri kibi, «Şeer mülkiniñ semereli qullanuv merkezi» Devlet unitar teşkilâtı yunus balıqları akvariumı yaz mevsiminde qazanğan aqçanı bermedi ve neticede ayvanlarnı baqmağa çareleri qalmadı.


text:
Osman Öztunç - Gölgeler
Sanatçı : Osman Öztunç
Türkü : Gölgeler
Etiketler : Osman Öztunç - Gölgeler türkü indir, Osman Öztunç - Gölgeler türkü dinle, Osman Öztunç türküleri, Gölgeler mp3 indir, Osman Öztunç türküleri Gölgeler türküsü, Gölgeler sözleri, Osman Öztunç mp3 dinle, Osman Öztunç download, Gölgeler bedava mp3, Osman Öztunç türkü sözleri, Osman Öztunç türkü dinle, Osman Öztunç son albüm indir
Osman Öztunç Türküleri
Osman Öztunç - Üzerine Alınanın
Osman Öztunç - Üç Ayak Bir Şafak
Osman Öztunç - Narabesk
Osman Öztunç - Cebeci İstasyonu
Osman Öztunç - Bekliyorum
Osman Öztunç - Ötme Bülbül
Osman Öztunç - Foseptik Çukuru
Osman Öztunç - Kara Tren
Osman Öztunç - Yalnızım İşte
Osman Öztunç - Durmuş un Türküsü
Osman Öztunç - Bozgun
Osman Öztunç - Efulim
Osman Öztunç - Şahım
Osman Öztunç - Selam Olsun
Osman Öztunç - Gün Sazak


text:
Konstantinov Ukraina akimiyetine qol tutqan Qırım siyasetçilerine Qırım kirişini yasaq etmege istey
Qırım Devlet Şurası reisi Vladimir Konstantinov Ukrainanıñ şimdiki akimiyetine qol tutqan siyasetçilerge Qırımğa kirişni yasaq etmege teklif etti.
Bunı o Qırım parlamamentiniñ toplaşuvında fevral 27 künü bildirdi.
«Bizge sanktsiyalarnı ilân eteler, cedveller keñleşe, natsist rejimi ve cenübiy-şarqta ağa-qardaş cenkine qol tutıp, özüni lekelegen ve Qırım ile Rusiyede bulunuvı istenmez olğan insanlarnıñ cedvelini qanuniy seviyede belgilemek kerek», – dedi o.
Evel Devlet şurası deputatları non-grata şahıslarnıñ cedvelini tizgen ediler, mında 334 insan kirdi.


text:
Oñtüstik Koreyada ğalımdar zerttew jürgizip, smartfondardı paydalanw balalardıñ köziniñ qılï bolwına äser etetinin anıqtadı, dep xabarladı «ToDay News Ufa» basılımı.
Mamandar 7-16 jas aralığındağı balalardı iriktedi. Olarğa kün sayın 4-ten 8 sağatqa deyin smartfon paydalanwğa mümkindik berdi. Balalarğa gadjetti 20-30 sm qaşıqtıqta ustaw mindetti boldı.
Täjirïbe barısında köptegen balalardıñ közi qılïlana bastağan. Qatıswşılar smartfondı eki ay paydalanbağan kezde ğana közderi jazılğan. Ğalımdar smartfondardıñ közge zïyandı äserin däleldedi. Közdiñ qılïlanwınan saqtanw üşin mamandar smartfon paydalanwdı täwligine 39 mïnwtqa deyin qısqartwdı usınadı.
Ğalımdar eger ata-ana balanıñ köz awrwın bayqasa, birden därigerge körinwge keñes beredi. Sebebi, keybir köz awrwları jüktemeni azaytsa da, jazılmawı mümkin.
QazAqparat
Tegï: Densawlıq,
Kommentarïï


text:
W. İmamovnıñ “Qazan dastanı” isemle tarixi romanı dönyä kürgängä dä öç yıl ütep kitkän ikän. Bolğar çorı ädäbiyatın öyrängändä, bigräk tä şul çorğa bäyälämä birgändä, hiç arttırıp äytüwem tügel, bu kitap alıştırğısızğa äylänä. Ul tatar ädäbiyatında yözek qaşı sanalırlıq äsärlär belän ber rätkä quyılırğa xaqlı. Moñarçı berkem dä qağılıp qaramağan tarixi çornı surätlärgä alınıp, entsiklopedik xarakterdağı äsär icat itkän Waxit İmamov kiñ qaraşlı, qıyu fikerle yazuçı buluwın tağın ber qat rasladı.
945–1015 yıllar aralığında yäşägän İdel Bolğarı, Xäzär qağanlığı, urıs kenäzlekläre arasındağı säyäsi-iqtisadi bağlanışlar, şul çorda bu illär belän idarä itkän tarixi şäxeslär häm ğadi xalıq yazmışı qatlawlı, ämma ütä dä qızıqlı, mawıqtırğıç waqıyğalar eçendä açıla. Bu waqıyğalarnıñ üzäk noqtasında Bolğar däwläteneñ bötenlege, xalıqnıñ iminlege öçen köräştä nıqlı teräk bulırlıq yaña başqala – Qazan qalasına nigez salu tora. İskitkeç qatlawlı çor. Törle-törle xalıqlardan, qabilä-ırulardan torğan öç däwlät. Xäzär qağanlığı – arada iñ köçlese.
İdel bolğarın da, tarqaw urıs kenäzleklären dä buysındırıp tota ul: zur-zur salımnar tülätä, citkän yeğet-qızların ala. Bolğarlar belän urıslarğa, berläşep, berdäm räweştä yaw belän çığası da bit. Yuq şul. Ni bolğarlar, ni urıslar üz illärendä nıqlı tärtip urnaştıra almıylar. Urıs ilendä başbaştaqlıq xökem sörä. Täxet öçen köräştä ağay-ene qırıla. Kiräksä dä, kiräkmäsä dä törle yaqqa yaw çabalar, üz cirlärendä genä eşläp, tamaq tuydırıp yäşäsälär ni bula? Yuq, kürşe tawığı kürkä bulıp kürenä. İdel Bolğarına da ällä niçä märtäbä höcüm itälär. Bolğarnıñ alardan başqa da ilne bolğatıp toruçıları citärlek. Bortaslar baş birmi, täxet öçen astırtın ğına köräş bara. İl täxete waqıtlıça axmaq bändälär qulına küçep, niçä märtäbä qıyın xäldä qala bolğarlar. İlne nığıtası, tarqaw qabilälärne berläşteräse, çiklärneñ törle yaqlarında, bigräk tä urıslar belän çiktäş urınnarda, kirmän-qalalar salası ide.


text:
İşğal etilgen Aqyarnıñ telefon bağına Rusiye nomeraları berildi
Sentâbr 26-dan itibaren Aqyar Rusiye telefon nomeralarını aldı.
Bunı Aqyar «ükümetiniñ» saytı bildire.
«Aqyar Rusiye nomeralarına keçti. Abonentlerniñ nomeraları aynı qaldı. Aqyarnıñ yañı kodı: +7 8692», – aytıla «ükümetniñ» beyanatında.
Şimdilik Aqyardan Rusiyege telefon etmek içün böyle qaidelerge riayet etmeli: 007 – şeer kodı – telefon nomerası, Rusiyeniñ cep telefonlarına: 007 – operator kodı – telefon nomerası, Ukrainağa: 0 – şeer kodı – telefon nomerası, Qırımğa ve dünyanıñ diger memleketlerine eskisi kibi telefon etmek mümkün.
«Ükümet» saytında berilgen malümatqa köre, çaldıruv fiyatı 3.0 koeffitsiyenti ile «Ukrtelekomnıñ» Aqyar bölügi belgilegen fiyatlarına esaslana.
Ukraina ve Qırımğa telefon etmesi halqara bağ olaraq tanıla, Rusiye Federatsiyası regionlarına – şeerlerara bağ olaraq.
Sentâbr 24-ten itibaren «Ukrtelefon» Aqyarda bütün hızmetlerini toqtattı.
Bundan sebep Aqyar akimiyeti fevqulâde vaziyetni ilân etti.
Sentâbr 25-te ukrain operatorınıñ şirketi belgisiz şahslar Aqyardaki bina ve donatmalarını zapt ettiler, dep bildirdi.


text:
Qırımda 17 derecege qadar ayaz ve buzlavuqnıñ olması beklenile
Qırımda yanvar 24-den 25-ne qadar ava araretiniñ sıfırdan aşağı 14-17 derecege qadar tüşmesi beklenile, bunı Rusiye Fevqulâde vaziyetler nazirliginiñ Qırım idaresiniñ matbuat hızmeti bildirdire.
«Bu sebepten yarımada suv obyektlerinde buzda havfsızılq qaideleriniñ bozulması sebebinden fevqulâde vaziyet ve qazalarnıñ olması mümkün», – denile beyanatta.
Matbuat hızmetinde hatırlatalar ki, bu sene başında qurtarıcılar buz üstüne çıqqan bir qızğa endi yardım köstergen ediler.
Bu kibi vaqialarnıñ ögüni almaq içün Qırım idaresiniñ hadimleri Qırımnıñ suv obyektlerini nezaret ete, balıqçılar ile añlatuv subetlerini keçire. Qırım qurtarıcıları qırımlılarnı muqayt olmağa çağıra.


text:
Aksönov fikrini deñiştirdi: Qırımdaki narazılıq meydanlarınıñ bazı evlerini yıqmaycaqlar
Qırımnıñ öz başına ilân etilgen baş naziri Sergey Aksönov «samozahvatlarnıñ» resmiyleştirilmesine dair fikirini deñiştirdi. «15 minut» saytınıñ malümatına köre, salı künü, noyabr 11-de, Aksönov narazılıq meydanlarda qurulğan, bütün kommunikatsiyaları keçirilgen ve qanun boyunca işletilgen inşaatlar resmiyleştirile bilecegini ayttı.
Onıñ bildirgenine köre, «samozahvatlarnıñ» diger bir de bir inşaatları ya da topraq damartıları «iç bir sebepke baqmadan qanunlaştırılmaycaq».
«Qanunsız alda topraqnı zapt etken iç bir kimse onı elde etmeycek. Şimdiki alda olğan samozahvatlarnı bir kimse qanunlaştırmaycaq», – dep qayd etti Aksönov.
Onıñ aytqanına köre, bunıñnen bağlı qanun qabul etilgen soñ, qanunsız inşaatlar yıqtırılacaq.
Bundan evel Qırım «baş naziri» Qırımda zapt etilgen topraqlar ve anda qurulğan inşaatlar qanunlaştırılmaycaqlarını bildirgen edi.
İşğal etilgen Qırım akimiyeti 1452 gektarlıq 59 zapt etilgen topraq meydanını qayd etti.


text:
-
-
-
-
-
-
-
17:01 204
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Fïzïka salasında 60-qa jwıq eñbek jazğan qazaq ğalımı qañğıbastar üyinde jür
ASTANA. QazAqparat - Fïzïka salasında 60-qa jwıq eñbek jazğan qazaq ğalımı qañğıbastar üyin panalap jür, dep xabarlaydı Almatı arnası.
Fïzïka ğılımında özindik qoltañbasın qaldırıp, 60-qa jwıq eñbek jazğan Saparbay Arınov Almatıdağı turaqtı mekeni joqtarğa arnalğan beyimdew ortalığında jatqanına 2 ayğa jwıqtağan. Aqsaqaldı buzaqılar soqqığa jığıp, bar aqşası men qujattırın qoldı qılıptı. Amalı tawsılğan qarïya qañğıbastar üyin panalawğa mäjbür bolğan. Saparbay qarttı kelini üylerine sıyğızbağan körinedi.
«Öziniñ awzınan estigenim, «men sizdi jolatpaymın» degendey äñgimeni estigenmin. Ol endi mınaw jası kelgen adamğa ol jaqsı tïmeydi»,-dedi fïzïka-matematïka ğılımdarınıñ kandïdatı, Saparbay Arınov.
Kelinine ökpesi qara qazanday bolsa da, qarïya bul sözderdi ulına jetkizbepti. Tek bölek turwğa bel bwğanın ğana aytqan. Osılayşa, Saparbay Arınov qañğıbastar üyinen biraq şıqqan. 72-jastağı qarïya äli de tıñ. Buğan deyin Almatı texnologïya wnïversïtetinde sabaq berip, 20 jıldan astam Yadrolıq fïzïka ïnstïtwtında eñbek etken ğalım qazir kitap jazıp jatır eken. «Elektrotexnïka» attı kitabın fïzïka ğılımın qazaq tilinde tereñinen meñgeretin stwdentterge arnamaq.
«Jäwtikov atındağı fïzïka-matematïka mektebinde 5-6 jıl jumıs istegenmin. Sonda balalardı olïmpïadağa dayındağanmın. Solardıñ aldı kümis medal aldı, jaqsı nätïjeler boldı. Solarmen de jumıs istew josparım bar odan keyin tağı bir josparım, Almatı texnologïyalıq wnïversïtetinde jas jigitter men qızdar bar. Solardı aspïrantwrağa tartpaqpın», - dedi fïzïka-matematïka ğılımdarınıñ kandïdatı Saparbay Arınov.
Fïzïk ğalımnıñ bir ul bir qızı, 4 nemeresi bar. Biraq, balaları äkesine müldem izdew salmaytın körinedi. Sonıñ kesirinen, ortalıqtağılar qamköñil qarïyanı qarttar üyine de ötkize almay otır eken.
«Bul kisiniñ bala-şağası bolğannan keyin biz qabıldamawımız kerek bul ortalıqqa. Endi jağdayğa baylanıstı, qazir qıs tüsti kün swıtqannan keyin qabıldadıq. Bul kisi qarttar üyine barğım keledi deydi. Biraq, ol üşin bala-şağası sot arqılı zañdı türde bas tartwı kerek», - dedi Almatı qalası beyimdew ortalığı dïrektorınıñ mindetin atqarwşı Qazıbek Jılqıbekov.
Ayta keteyik, qañğıp qalğandar beyimdew ortalığında tek 1 jılğa deyin panalay aladı.
- Rïmge attanğalı jatqan qazaq opera änşisi şımkenttik jastarmen kezdesti
- Äyeldi zorlağan küdikti tırnaq egewiştiñ kömegimen tabıldı
- 622 oralman otbası Qazaqstannıñ soltüstigine qonıs awdarğa ötinim berdi
- Qazaqstanda qomaqtı somağa 13 ïnnovacïyalıq grant beriledi
- Bir kelisi 40 teñge - Astanalıq ğalımdar kartoptıñ jaña türin oylap taptı
- Erlan Biläl 1 mïllïonnan asatın teñge köleminde kepildeme töledi
- Aqmola oblısı: Iz-tüzsiz joğalğan er adam jumısqa ketken bolıp şıqtı
- Elbası Joldawın bir künde 7300 qazaqstandıq talqıladı
- Elbası joldawı
- Joldaw jüktegen mindetter
- Qazaqstan tarïxı
- Älemdik BAQ Qazaqstan twralı
- Jaña ïndwstrïyalandırw
- Bolaşaqqa 100 qadam


text:
«Kazakh Tourism» basşısı: Qazaqstannıñ ulttıq twrïstik brendin jasawdıñ eki jolı bar ASTANA. QazAqparat - Elimizdegi twrïzmniñ twı bolar Qazaqstannıñ ulttıq twrïstik brendin jasawdıñ eki jolı bar. Bul twralı Astanada tilşilerge arnalğan baspasöz twrında «Kazakh Tourism» UQ» AQ-nıñ basqarma törağası Raşïd Küzembaev mälim etti, dep xabarlaydı «QazAqparat» XAA tilşisi.
Arıstanbek Muxamedïulı: Gollïvwd kompanïyalarınıñ basşıların Astanada kütemiz ASTANA. QazAqparat - Jwıq arada Astanağa Gollïvwdtıñ iri kïnokompanïyalarınıñ basşıları kelwi mümkin. Älemdegi äygili kïnoïndwstrïya ökilderimen birlesken jumıs josparı twralı QR Mädenïet jäne sport mïnïstri Arıstanbek Muxamedïulı Feysbwktegi paraqşasında jazdı, dep xabarlaydı «QazAqparat» XAA tilşisi.
Avtobwstağı örtten qaza tapqandar Aqtöbeniñ mäyitxanasına jetkiziledi AQTÖBE. QazAqparat - Aqtöbe oblısı, Irğız awdanı, Qalıbay awılına jaqın mañda bolğan ört kezinde qaza bolğandardıñ denesi oblıs ortalığına jetkiziledi. Bul twralı QazAqparat tilşisi oblıs äkiminiñ baspasöz qızmetine silteme jasap xabarlaydı.
Almatı oblısında zañsız qaraquyrıq awlağandar ustaldı ASTANA. QazAqparat - Qarağandı oblısında «Lend Krwzer» markalı avtokölikpen zañsız añ awlap jürgen 4 adam ustaldı. Bul twralı QR AŞM Orman şarwaşılığı jäne janwarlar dünïesi komïtetiniñ baspasöz xatşısı Säken Dildaxmet Feysbwktegi paraqşasında jazdı, dep xabarlaydı QazAqparat.
Astananıñ 20 jıldığına oray alpïnïster 20 şıñdı bağındırwdı közdep otır ASTANA. QazAqparat - Xalıqaralıq alpïnïster komandası elordanıñ 20 jıldığına oray Qazaqstandağı 20 şıñdı bağındırwdı josparlawda. Bul twralı arnayı baspasöz twrında «Kazakh Tourism» UQ» AQ-nıñ basqarma törağası Raşïd Küzembaev mälim etti, dep xabarlaydı «QazAqparat» XAA tilşisi.
Latın älipbïine köşwdi tüsindirw üşin blogerlerge aqşa bölinbeydi - mïnïstrlik ASTANA. QazAqparat - QR Mädenïet jäne sport mïnïstrligi Tilderdi damıtw jäne qoğamdıq-sayasï jumıstar komïteti törağasınıñ orınbasarı Ğalımjan Meldeşov «QazAqparat» XAA tilşisiniñ suraqtarına jawap bere otırıp, latın älipbïi boyınşa tüsindirw jumıstarına blogerlerdi jumıldırwğa qatıstı köpşilikke taralğan aqparat qızmettik qateliktiñ saldarınan twındağanın xabarladı.
Äwe tasımaldawşılar Qazaqstandağı äwejaylarğa ökpeli ASTANA. QazAqparat - Äwejaylar qızmetindegi tarïfterdi rettew şaralarınıñ bolmawı äwe kompanïyaların alañdatıp otır. Bügin Äwe köligi xalıqaralıq qawımdastığınıñ (International Air Transport Association, IATA, ÏATA) Ortalıq Azïya boyınşa öñirlik menedjeri Djordan Karamalakov osılay ayttı, dep xabarlaydı QazAqparat.
Densawlıq mïnïstrligi tumawdan qaytıs bolw oqïğaların joqqa şığardı ASTANA. QazAqparat - Üstimizdegi mawsımda Qazaqstanda tumaw men juqpalı respïratorlı-vïrwstı ïnfekcïyadan (JRVÏ) köz jumw oqïğaları tirkelgen joq. Bul twralı Densawlıq saqtaw mïnïstrliginen mälim etti, dep xabarlaydı QazAqparat tilşisi.
arı qaray
Murağat
Joğarı qaray


text:
TÖRKİYÄ
“Bu operaśiyäneñ ul cirde yäşägän keşelärgä häm kört qardäşlärgä tügel, Afrindağı terror oyışmalarına qarşı buluın beläbez"
Törkiyä Tışqı êşlär ministrı Mäwlüt Çavuşoğlu Amerika Quşma Ştatları däwlät särkätibe Reks Tillerson belän küreşäçäk
Törkiyä Süriyäneñ Azäz qalasında 3 meñ keşegä waqıtlıça yäşäw urını buldırdı
Törkiyägä qanunsız yullar belän kerüçelärneñ artlarınnan poliśiya qualıy.
Xäräkätneñ 4nçe könendä ölkän leytenant Oğuz Kaan Usta şähit kitte
Wäkillek Süriyä häm yuridik xezmättäşlek kebek mäs’älälärne söyläşer öçen kilde
Törek Qorallı Köçläre Ğiraqnıñ tönyağındağı Zap töbägenä hawa xäräkäte oyıştırdı
Süriyäneñ Afrin töbägendäge PYD/PKK terrorçıları Xataynıñ Qırıqxan ilçäsenä höcüm itte, 1 keşe ülde.


text:
Ömiriñizdiñ bir künin türmede ötkizwiñizge boladı. Latvïyanıñ Karosta qalaşığında türme türindegi qonaq üy qızmet etwde. Munda kelgen sayaxatşılar teñiz jağasındağı demalıstıñ ornına bir kün özin sottalwşı sezine aladı. Qonaqjay qızmetkerlerdiñ ornına olardı qatal küzetşi qarsı aladı. Kelwşiler abaqtı kamerasında bir kündi ötkizw bul jay ğana ermek emes tarïxqa şolw jasaw degendi aytadı. Ayta keteyik, Karosta türmesi XX ğasırdıñ basında payda bolğan. Alğaşında Baltıq teñiziniñ jağalawındağı bul nısan üşinşi Aleksandrdıñ buyrığımen äskerï-teñiz bazası retinde qurılğan eken. Laïla Betere, kelwşi: - Munda esten ketpestey äser alwğa boladı. Bul tarïxtıñ bir böligi ğoy. Men onı kitaptan oqığınşa öz közimmen körgen durıs dep şeştim. Sol sebepti osında keldim.
Derekközi: 24.kz
Tegï: Twrïzm jañalıqtarı,
Kommentarïï


text:
13 mamır küni ükimettiñ vïce-premeri Ïgor Şwvalov jaqın arada Reseydiñ bank sektorında ösim bolmaydı dep mälimdegen edi. Şenewniktiñ aytwınşa, tabıs 2015-2016 jıldar kezeñinde öse bastaydı. Osığan deyin 30 nawrızda OB Reseydiñ iri 30 banki 22,76 mlrd rwbl köleminde şığınğa uşıradı dep xabarlağan edi. Qañtar-aqpan aylarınıñ qorıtındısı boyınşa, olarğa 131,54 mlrd rwbl tabıs tüsken. Al 2014 jıldıñ qorıtındısı boyınşa, reseylik qarjı ïnstïtwttarınıñ tabısı 40,7 payızğa nemese 589 mlrd rwblge deyin tömendegen. Buğan aldın-ala qawipke baylanıstı bank rezervterine salatın qarjı kölemin ulğaytwı sebep bolıp otır.
Tegï: Qarjı jäne ekonomïka,
Kommentarïï


text:
Defterdar
Defterdar (be Usmanıcki: دفتردار) İmperatoriya Usmanıcan de teno ke meliye sero xaptino, cı ri vaciyeno. Defterdar hem zeman de mensubo Divan-ı Humayuno. Usmanıcan de her eyalet u wılayet de defterdari est biy u ninan ri nazır-ı emval vaciyao. Vıraziyayışi defterdariye nışınasiyeno emma vaciyeno ki dewri Murad I de vıraziyao. Dewri Murad I de 1359-1360 miyan de Çelebi bin Mehmed defterdaro vêren biyo.[1] Protokol de defterdar bınê wezır u kazaskeri u serê eskeriye de biyo.
Referansi[bıvırne | çımey bıvırne]
- ↑ (1994/3) Maliye Teşkilatı Tarihçesi ve Mevzuatı. Ankara: T.C. Maliye Bakanlığı ). 1994. say. 5. 1994/3.


text:
Ğalamtorda Fïlïp Kïrkorovtıñ koncertke kelgen kelinşekti urıp qulatqan säti tüsirilgen vïdeo payda boldı. Buqaralıq aqparat quraldarınıñ jazwınşa bul oqïğa 2-qaraşada Tolyattïdegi koncertte orın alğan. Fïlïpp zalda än salıp turğan kezinde belgisiz bir kelinşek oğan qaray jügire şıqqan. Änşi oqıs burılğanda, kelinşekti qağıp jibergen. Körermen sol jerde qulap tüsken. Basqa körermender kelinşekti turğızwğa kiriskende, änşi äri qaray kete barğan. Jwrnalïster qulağan kelinşektiñ mas bolwı mümkin deydi.
Tegï: Juldızdar älemi,
Kommentarïï


text:
Ukraina MİD-i Qırımdaki tintüvler aqqında: Rusiyeden diskriminatsiyalarnıñ toqtatılmasını talap etemiz
Ukraina Tışqı işler nazirligi (MİD) Rusiyeden işğal etilgen Qırımda qırımtatarlarnıñ diskriminatsiyasını toqtatmağa talep ete. Ukrain müessisesi bunı, oktâbrniñ 2-nde yarımadada ötkerilgen tevqif etüvler munasebetinen beyan etti.
«NKVD tecribesinen sınalğan tintüv ve tevqif etüvler. RF-dan qırımtatarlarnıñ diskriminatsiyasını toqtatmağa talap etemiz», – dep yazdı Twitterde Ukraina MİD matbuat kâtibi Maryana Betsa.
Bazarertesi künü, oktâbrniñ 2-nde, Aqmescit rayonınıñ Yaşlıq (Molodejnoye) qasabasında qırımlı Renat Suleymanovnıñ evinde maskalı insanlar tintüv keçirdi.
Bunen beraber Rusiye silâlı hızmetleri Qarasuvbazar rayonında Terekli Şeyh Eli (Melniçnoye) koyüniñ 64 yaşındaki sakini Talât Abdurahmanovnıñ evinde tintüv ötkerip, namalüm (belli olmğan) tarafqa alıp ketti.
Qırımlı advokat Edem Semedlâyev oktâbrniñ 2-nde, rus silâlı hızmetçileri üç adamnı tuttı, dep haber etti. Bular: Renat Suleymanov, Ersen Kubedinov, Seyran Mustafayev.
Kremlge tabi olğan Qırım milletlerara munasebetler komitetiniñ reisi Zaur Smirnov, istilâ etilgen Qırımda «Teblig Cemaatı» musulman teşkilâtınıñ üç üceyresi yoq etilgeni aqqında beyan etti.
Qırım.Aqiqat yüz bergen adiselerniñ tafsilâtını ögrenmegetırışa.
«Tebliğ Cemaatı» – siyasetten çette turğan diniy areket. 1926 senesi İndistanda Mevlâna Muhammed İlyas tarafından tesis etilgen edi. Areketniñ esas maqsadı – keniş eali arasında islâmiy maneviy deñişmeler yapmaq ve, içtimaiy ya da iqtisadiy vaziyetine baqmadan, bütün musulmanlarğa hitab etmektir. 2009 senesi Rusiye Aliy mahkemesi bu teşkilâtnı ekstremistik olaraq tanıdı ve faaliyetini yasaqladı.
Qırım yarımadası Rusiye tarafından istilâ etilgen soñ, yarımadada FSB tarafından muntazam surette jurnalistler, failler, cemaatçılar tintile ve sorğuğa keçile. Uquq qorçalayıcılar bunı «uyğunsız fikirlerge qarşı kureş» kibi tanıy.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiye tarafından Qırımnıñ vaqtınca işğaliniñ resmiy başlanğıç kününi 2014 senesi fevral ayınıñ 20-si olaraq qabul etti. 2015 senesi oktâbrniñ 7-nde Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Halqara teşkilâtlar Qırımnıñ istilâsı qanunsız olğanını tanıdı ve Rusiyeniñ areketlerini tenqit etti. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalar kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Çubarov Ukrainanıñ Milliy şurasında ATR yayınınıñ yañartmasını muzakere etti
Ukraina televideniye ve radio yayını meseleleri milliy şurasında Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reisi Refat Çubarov ile körüşüv olıp keçti. Tedbirde Roskomnadzor tarafından qayd etilmegen ATR qırımtatar telekanalı yayınınıñ yañartması baqıldı.
Bunı Milliy şuranıñ matbuat hızmeti bildire.
«Qırım teleradiokompaniyasınıñ yayınını qıtaiy Ukrainada ğayrıdan tiklemek imkânları, kanal yayınlarınıñ programma hızmeti provayderleriniñ kabel ağlarında tarqatılmasına yardım muzakere etildi. Yarımadada yaşağan ve malümat qamaçavına oğrağan qırımtatar ealisine müim malümatnı yetkizüv yolları da baqıldı», – dep aytıla beyanatta.
Körüşüvde Ukrain radio dalğaları ve Köntsern RRT merkeziniñ vekilleri iştirak ettiler. Olar ATR kanalına qoltutıp, işbu meseleniñ al etilmesine issesini qoşmağa azır olğanını bildirdiler.
Aprel 1-den itibaren ATR yayınını toqtattı. Mart ayınıñ soñuna qadar ATR media-holdingi Rusiye qanunlarına köre kütleviy haber vastası olaraq öyle de qayd olamadı.
Şirket Roskomnadzorğa vesiqalarını bir qaç kere bergen edi, lâkin olarnı farqlı sebeplerden keri qaytara ediler. Aprel 1-ge keçer gecesi ATR telekanalı, Lâle bala telekanalı işini toqtatmağa mecbur oldılar. «Meydan» ve «Lider» radioları da diñleyicilerinen sağlıqlaştılar. Reberlik telekanalnı qayd etmege tırışacağını bildirdi.
ATR qapatılğan soñ cumhuriyetniñ akimiyeti cemaat qırımtatar telekanalını açmağa teklif etti. Olarnıñ fikirince, qırımtatarlar kerçek malümatnı almaq aqqını qullanacaqlar.


text:
Avropa komissiyası Ukrainağa 250 million euro ayıracaq
Avropa komissiyası mart 31-de Ukrainağa 250 million euro berilmesi aqqında qarar aldı. Bu sermiya maliye yardımnıñ birinci ve ekinci programmaları çerçivesinde qalğan edi, dep haber ete Avropa komissiyasınıñ matbuat hızmeti.
Para Kiyevge aprel ayınıñ soñuna qadar berilecektir.
İlk eki programmanıñ çerçivesinde Kiyev 1,61 milliard eurodan 1,36 alğan edi. 1,8 mlrd. euro miqdarında üçünci programmanı Kiyev üç parça olaraq alacaq: ekisini yılnıñ soñuna qadar ve daa bir danesini – 2016 senesiniñ baarinde.
Bu sene yanvar ayında Avropa komissiyası Ukrainağa büyük maddiy yardım berilmesini teklif etti – 1,8 milliard eurolıq orta acele kreditler.


text:
Xalıqaralıq olïmpïada komïteti Resey quramasın Olïmpïada oyındarına qatıstıratın boldı. Sonday-aq XOK Resey atletteriniñ 2016 jılğı Olïmpïadağa qatıswı twralı şeşimdi sport türleri boyınşa xalıqaralıq federacïya qabıldaytının atap ötti, dep jazadı TASS.
Sonımen birge osığan deyin dopïng dawına ilikken Resey sportşıları Olïmpïadağa qatısa almaytını belgili boldı.
Ayta keteyik, bügin brïtanïyalıq tanımal Daily Mail basılımı Xalıqaralıq olïmpïada komïteti (XOK) bükil Resey quramasın «memlekettik dopïngtik bağdarlaması» üşin jazalap otırğanın, al XOK-tıñ ustanımı «dopïng - sport atawlığa jasalğan şabwıl» ekenin alğa tarta otırıp, reseylik sportşılardı Olïmpïada oyındarınan şettetetini twralı jazadı. Sonday-aq, keybir derekközder keltirgen däyekterge süyensek, Resey sportşıların tek Rïodan ğana emes, 2018 jılı Oñtüstik Koreyada ötetin qısqı olïmpïada oyındarınan da şettetw mäselesi qarastırılıp jatqanı aytıladı.
Xalıqaralıq olïmpïada komïteti reseylik sportşılardıñ Rïo olïmpïadasına qatısw-qatıspawı twralı şeşimin şildeniñ 24 küni jarïyaladı.
Tegï: Sport jañalıqtarı,
Kommentarïï


text:
Änşi Erbolat Qudaybergenov jeñis merekesine arnap tıñdarmandarına tosınsıy usındı. Rwxtı änderdiñ patrïotı bul jolı beynebayanın “Jawınger” attı änge tüsirgen.
Bul twralı Stan.kz saytı xabarlaydı.
Otandıq bağdarlamalardıñ biri Erbolat Qudaybergenovtiñ juldız awrwına şaldığıp, jwrnalïstermen til tabıswdan qalğanın aytqan bolatın. Önerli otbasında tärbïe alğan änşi jañalıqtarımen endi özi böliswge kirisken-di.
Änşi “Jawınger” attı änge tüsirilgen beynebayanın usındı. Atalğan än 2015 jılı jazılğan. Tıñdarmandarı änşiniñ jeñis merekesine arnap dayındağan sıyın joğarı bağalap, şığarmaşılıq tabıs tiledi. Äzirge atalğan twındığa xalıq tek oñ bağasın berip jatır.
Esteriñizge sala ketsek, 2013 jılı Erbolat Qudaybergenov mas küyinde kölik jürgizip, tärtip saqşılarına ustalğan. Süyinbay köşesiniñ boyında bolğan jağımsız jağdaydan keyin änşi kölik jürgizw kwäliginen ayırılğan. Sot otırısı uzaq merzimge sozılıp, kïeli saxnadan alıstağan bolatın. Arağa biraz waqıt salıp änşi tıñdarmandarına qayta oraldı.
Tegï: Mwzıka,
Kommentarïï


text:
Resey Prezïdenti Vladïmïr Pwtïn mektep bitirwşi tülekterdiñ sınıp jetekşilerimen kezdesw barısında KGB-ğa qalay jumısqa turğanın aytıp berdi, dep xabarlaydı RÏA Novostï.
«Men jay ğana KSRO Memlekettik qawipsizdik komïtetiniñ (KGB) qabıldawına bardım. Eşqanday tamır-tanıssız, köşeden, men jumısşılar otbasınıñ müşesimin ğoy, joğarı jaqta eşqanday baylanıstarım bolğan joq. Qayda barwım kerek? Men tikeley qabıldaw bölmesine bardım», — dep äñgimeleydi prezïdent.
Pwtïnniñ aytwı boyınşa, oğan aldımen wnïversïtete zañger mamandığı boyınşa bilim alwğa keñes bergen.
«Sol sätten bastap men fïzïka, xïmïya, matematïkamen şuğıldanwdı toqtattım. Jay ğana toqtattım», — deydi Pwtïn.
Resey Prezïdenti osıdan keyin zañ fakwltetine oqwğa tüskenin ayttı. «Biraq men buğan deyin uşqış bolğım kelgen. Men uşqıştardayarlaytın wçïlïşege de bardım, dälizin aralap, jay ğana qarap tanısıp şıqtım. Osıdan keyin men öz ömirimniñ qay arnamen ağatının köz aldıma elestettim. Soñında bul öte qızıqtı bolatının tüsindim», - dedi ol.
Derekközi: RÏA Novostï
Kommentarïï


text:
Qırımda esirlikke alınğan general Ukraina Mudaafa naziriniñ vazifelerni eda etecek
Ukraina Yuqarı Şurası Mıhaylo Kovalğa mudaafa naziriniñ vazifelerini eda etmege buyurdı.
Bu qararğa 251 deputat qol tuttı. Parlament çıqışında Koval arbiy insan olaraq memleket ogünde olğan mesülietini yahşı añlağanını bildirdi.
Bundan evel mudaafa naziriniñ vazifelerini eta etken İgor Tenühniñ istifasına 228 deputat rey berdi.
Martnıñ ilk kunlerinde, Ukraina toprağına rusiye askerleri kelgende, Koval Yalta civarındaki arbiy qısımı yanından esirge alınğan edi. Taqiqat neticesinde onıñ bulunğan yerini tapıp oldılar. Ve muzakerelerden soñ onı azat ettiler.
Bu qararğa 251 deputat qol tuttı. Parlament çıqışında Koval arbiy insan olaraq memleket ogünde olğan mesülietini yahşı añlağanını bildirdi.
Bundan evel mudaafa naziriniñ vazifelerini eta etken İgor Tenühniñ istifasına 228 deputat rey berdi.
Martnıñ ilk kunlerinde, Ukraina toprağına rusiye askerleri kelgende, Koval Yalta civarındaki arbiy qısımı yanından esirge alınğan edi. Taqiqat neticesinde onıñ bulunğan yerini tapıp oldılar. Ve muzakerelerden soñ onı azat ettiler.


text:
59 Qırım studenti Hersonda tasil alacaq
59 student Qırımdan Hersonğa oqumağa ketti.
Bunı Qırım studentlerinen körüşken Herson vilâyet devlet memuriyetiniñ tasil ve ilim, gençlik ve sport departamentiniñ müdiri Andrey Yatsenkoğa esaslanıp, Herson vilâyet devlet memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildire.
Körüşüvde Qırım studentleriniñ Hersonda yaşav ve oquş şaraitlerine alışuv muzakere etildi.
Yatsenkonıñ malümatına köre, Qırım studentlerinden 29 kişi Herson devlet universiteti, 15 – Herson devlet agrar universiteti, 8 – Herson devlet deñiz akademiyası, 4 – Herson esas tibbiy kölleci ve birer adam Novaya Kahovkanıñ TDAU kolleci, Herson politehnik kolleci ve Herson kooperativ iqtisadiy-uquqiy kollecinde oquycaq.
Bunı Qırım studentlerinen körüşken Herson vilâyet devlet memuriyetiniñ tasil ve ilim, gençlik ve sport departamentiniñ müdiri Andrey Yatsenkoğa esaslanıp, Herson vilâyet devlet memuriyetiniñ matbuat hızmeti bildire.
Körüşüvde Qırım studentleriniñ Hersonda yaşav ve oquş şaraitlerine alışuv muzakere etildi.
Yatsenkonıñ malümatına köre, Qırım studentlerinden 29 kişi Herson devlet universiteti, 15 – Herson devlet agrar universiteti, 8 – Herson devlet deñiz akademiyası, 4 – Herson esas tibbiy kölleci ve birer adam Novaya Kahovkanıñ TDAU kolleci, Herson politehnik kolleci ve Herson kooperativ iqtisadiy-uquqiy kollecinde oquycaq.


text:
Keriç parom keçitiniñ işi toqtalğan
Keriç parom keçitiniñ işi fevral 6 künü furtunadan sebep toqtalğan.
«Deñiz müdirligi» bildirgeni kibi, Keriç boğazında üküm sürgen ava şaraitleri paromlarnı yollamağa ve qarşılamağa imkân bermey.
Evel «Deñiz müdirligi» Keriç keçitiniñ toqtatılması mümkün olğanı aqqında bildirgen edi.
Qırım Rusiye tarafından işğal etildi. Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı tarihiy adaletniñ tiklenmesi dep adlay.


text:
Celâl: «fevral 26 işi» boyunca qırımtatarlarnı mahküm eteler, ekinci mitingniñ iştirakçileri zarar körgenler olaraq kösterile
Qırımda «fevral 26 işi» boyunca taqiqat «bir taraflı», çünki qabaatlı olaraq yalıñız qırımtatarlar kösterile, amma o kün birden eki miting keçirilgen edi, ve ekincisi Qırımnıñ şimdiki yolbaşçısı Sergey Aksenovnıñ yolbaşçılığında olıp keçken edi.
Bunı Qırım.Aqiqat Radiosınıñ aqşam efirinde Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâl ayttı.
Onıñ bildirgenine köre, ekinci mitingniñ iştirakçileri mesüliyetke çekilmeyip, zarar körgenler olaraq çıqışta buluna.
«Fevral 26 işini» umumen alğanda qanunsız, sebepsiz sayamız, çünki vaqialar Ukrainada yüz bergen edi, bu adise-vaqialarnı yalıñız Ukraina uquq qoruyıcı organları taqiq ete bile. Bu işnen bağlı er angi malümatnı menfiy, adaletsiz dep tanıymız», – dedi Celâl.
Fevral 26 işi» boyunca ATR qırımtatar telekanalınıñ sabıq operatorı Eskender Nebiyevge çıqarılğan ükümni izaatlap, Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini bunı qayd etti: «Eskender ve ailesi içün quvandıq, azatlıqta olacağına quvandıq».
«Eskender Nebiyevni aytsaq, ailesi ve özü de zor bir vaqıtnı keçirdi ve keçire, olar «Rusiye adaletine» o qadar alışqanlar ki, artıq raat yaşamaq isteyler», – dep qayd etti Nariman Celâl.
2014 senesi fevral 26-da Qırım parlamentiniñ binası ögünde Qırımtatar Milliy Meclisi ve «Rus birliginiñ» bir qaç biñ tarafdarı toplaşqan edi. Tedbirni Meclis reisi Refat Çubarov ve «Rus birliginiñ» lideri Sergey Aksönov teşkil ettiler. Çatışmalar neticesinde eki insan elâk oldı. Rusiye Taqiqat komiteti bundan sebep cinaiy işni açtı.
Onıñ taqiqatı çerçivesinde «kütleviy numayışlarnı teşkil etüv ve iştirak etüvde şeklengen» Qırımtatar Milliy Meclisiniñ reis muavini Ahtem Çiygoz yanvar 29-da yaqalandı. Onı 2015 senesi fevral 19-ğa qadar apiske aldılar, soñra da apis müddetini mayıs 19-ğa qadar arttırdılar. Soñki apis cezası noyabr 19-da bitmek kerek.


text:
Ötken aydıñ basında Asxat Tarğınov arnamızğa «Qarındas» änine tüsirilgen beynebayanın äkelip bergen edi.
Antï plagïat jüyesi küni bügin iske qosılıp dabıl qaqtı. Söytsek, änşiniñ äni urlanğan bolıp şıqtı, dep xabarlaydı Gakku.kz.
Munı orındap jatqan Grek änşisi Thanos Petrelis. Osınıñ män-jayın surastırw üşin twğan qalası Aqtöbede demalıp jatqan Asxat mırzağa telefon arqılı xabarlastıq. Alayda, änşi äniniñ plagïat ekenin bilmepti.
Telefon arqılı söylesw, Asxat: "Mağan bilmeymin, «oranjïrovkasımen» dayın turğan soñ «alasıñ ba?», -dedi. Än unağasın aldım".
Asxat mırza beynebayandı arnamızğa äkelerde änniñ urlanbağan alğa tartıp, onıñ avtorı retinde Esen Jüsipov esimdi kompozïtordı körsetti. Alayda, änşiniñ orındawınan bayqağanımızday Thanos Petrelis-tiñ än aytw mänerin deyin aynıtpay orındağan.
Derekközi: Gakku.kz
Tegï: Juldızdar älemi,
Kommentarïï


text:
Grekïya ükimeti tayaw üş jılğa el byudjetin qalıptastırw mäselesi boyınşa öz kredïtorlarımen kelisimge qol jetkizdi.
Grekïya 86 mlrd. ewro (94,4 mlrd dollar) qarjılay kömekke ümit artqan.
Afïnı kelisimniñ jıldam küşine engenine müddeli. Sebebi qarajat 20 tamızğa deyin Ewropalıq ortalıq bankke qarızdıñ kelesi böligin tölewi üşin qajet.
Şilde soñında el XVQ-ğa qarızın töley bastadı.
Budan basqa, ötken ayda grekïyalıq parlament ekinşi reformalar paketin maquldadı, bul Afïnığa Ewropalıq odaqpen 86 mlrd. ewro qarjılay kömektiñ jaña bağdarlaması twralı kelissözder bastawğa mümkindik beredi.
QazAqparat
Tegï: Qarjı jäne ekonomïka,
Kommentarïï


text:
Älewmettik jelide Qıtaydağı bwdda monaxtarınıñ xram aldında bir-birimen jağa jırtısıp, judırıqtasqanı twralı vïdeonı tamaşalağandar qarası artıp keledi. Naqtıraq aytqanda, töbeles Czyansw provïncïyasınıñ awmağındağı Nïngwo monastırınıñ awlasında orın alğan. Kwägerler olardıñ töbelesin taspağa tartıp alğan. Töbeles monastırdı kim basqaradı degen talastan şıqqan. Jurttıñ nazarın awdarıp, töbelesip, monaxtardıñ atına kir keltirgen monax monastırden qwılatın boldı.
islam.kz
Tegï: Glavnaya,
Kommentarïï


text:
Sürgün etilgen qırımlını psihiatrik hastahanege yerleştirmege isteyler
Sürgün etilgen qırımlı faaliyetçi Nedim Halilov, onı psihiatrik hastahanege yerleştirnege istegenlerini bildire. Bunı o Facebook saifesinde 1 dekabr künü yazdı.
Faalniñ sözlerine köre, «SSCB öz usullarınen beraber iç bir yerge ğayıp olmadı. Öz vatanında yaşamaq aqqı içün küreşken insannı bu sebepten delihanege yerleştirmege kerek olğanı aqqında fikirler – böyle insanlarnıñ aqılına, tabiy olaraq, kele».
Noyabrniñ soñunda Halilov açlıq ilân etti.
7 noyabr künü, Kreml kontrolündeki mahkemeniñ qararı ile qırımtatarı Nedim Halilov Qırımdan tış çıqarıldı. Halilovqa evine kirip, sıcaq urba, para ve vesiqalarını almağa imkân berdiler. Qırımtatar faali Zevid Gaziyev Facebookta yazğanı kibi, şimdi Halilov Krasnodar vilâyetinde filtreme noqtasında buluna.


text:
Tragedïyalıq jağday 27 aqpan küni orın alğan. Kwägerlerdiñ aytwınşa, äyel uzaq waqıt boyına qïnalıp, dertine em taba almağan. Aqırı amalı qurığan ol xalıq emşileriniñ kömegine jüginwge mäjbür bolğan. Özdiginen ayqaylap qïnalğan äyelge kömek körsetw üşin arnayı emşiler şaqırılğan. Äyeldiñ xalin bayqağan emşisımaqtar, ayqaylağan adam emes, onıñ işine jın kirip alğan dep aytqan. Sosın jınnan araşalaymız dep, äyeldi ağaş böşkedegi ıstıq swğa salıp küydirgen.
Birneşe waqıttan soñ jetken qutqarwşılar äyeldiñ äli de şala jansar tiri ekenine köz jetkizip, oğan kömek körsetpek bolğan. Alayda, denesi qap-qara bolıp küyip qalğan äyel köp uzamay jantäsilim etken.
Atalğan oqïğağa qatıstı qılmıstıq is qozğaldı. Özderin emşilermiz dep tanıstırğan adamdar qamawğa alındı.
Kommentarïï


text:
Moñğolïya prezïdenti Caxïagïyn Elbegdorj Lvovtağı äskerï-sayasï wçïlïşeni (äskerï jwrnalïstïka mamandığı boyınşa) jäne 2002 jılı Dj. Kennedï atındağı Garvardtıñ memlekettik basqarw mektebin (memlekettik basqarw magïstri) tämamdağan.
Onıñ zayıbı Xajïdswrengïyn Bolormaa 1988 jılı Lvov memlekettik wnïversïtetin, 2005 jılı AQŞ-tıñ Vïrdjïnïya ştatındağı bïznes jäne texnologïya ulttıq kolledjin bitirgen. Ol “Hope-Cancer-Free” ulttıq qorınıñ negizin salwşı äri basşısı.
Moñğolïyanı 2009 jıldıñ 18 mawsımınan beri basqarıp kele jatır. Eki märte premer-mïnïstr bolğan. Ulı memlekettiñ xwraldıñ da (parlament) vïce-spïkeri bolğan.
Derekközi: Stan.kz
Kommentarïï


text:
Rusiye qırımlılarnıñ aylıqlarını aprel ayından başlap arttırmağa vade ete
Rusiye prezidenti Volodımır Putin Qırım ve Aqyarda memur ve devlet bücetinden maliye etilgen müessise hadimleriniñ aylıqlarını arttıruv aqqında emirni imzaladı.
Böyle bir malümat Rusiye Prezidentiniñ resmiy saytında yerleştirildi.
Vesiqağa binaen, Qırımda devlet büceti esasında çalışqan müessise hadimleriniñ aylıqları 2014 senesi aprelniñ 1-den başlap avgustnıñ 1-ne qadar Rusiye Federatsiyası boyunca orta aylıq seviyesine qadar ardı-sıra arttırılacaq.
Bundan sebep «Qırım ve Aqyar akimiyetlerine» devlet bücetinden maliye etilgen müessise hadimleriniñ aylıqlarını arttıruv aqqında qarar almaq, böyle hadimlerniñ kategoriyalarını, aylıq arttıruvınıñ şartları, miqdarı, sırasını belgilep, bücette buña lâzim olğan para ayırmağa tevsiye etile.
Böyle bir malümat Rusiye Prezidentiniñ resmiy saytında yerleştirildi.
Vesiqağa binaen, Qırımda devlet büceti esasında çalışqan müessise hadimleriniñ aylıqları 2014 senesi aprelniñ 1-den başlap avgustnıñ 1-ne qadar Rusiye Federatsiyası boyunca orta aylıq seviyesine qadar ardı-sıra arttırılacaq.
Bundan sebep «Qırım ve Aqyar akimiyetlerine» devlet bücetinden maliye etilgen müessise hadimleriniñ aylıqlarını arttıruv aqqında qarar almaq, böyle hadimlerniñ kategoriyalarını, aylıq arttıruvınıñ şartları, miqdarı, sırasını belgilep, bücette buña lâzim olğan para ayırmağa tevsiye etile.


text:
«Qırım halq imayesi» Qırımnıñ yalı boyunda yerleşken şarap zavodını zapt etti – Matbuat Vastaları
Sergiy Aksönovnıñ silâlı temsilcileri «Livadiya» şarap zavodını zapt ettiler. Devlet işhanesiniñ yolbaşçıları Qırım akimiyetinen añlaşmağa qarar berdi, haber ete «Tsentr».
«Silâlı insanlar qaravul meselesini çezip, özlerini Aksönovnıñ imayesi olaraq tanıttılar ve zavodnıñ meydanını zapt ettiler. Administratsiya vekillerini içeri yollamayıp, ateş açmağa vade eteler. Qırım milisi kelmege razı olmadı», – dep yazdı içtimaiy ağda jurnalist Pavlo Veselık.
«Livadiya» devlet işhanesiniñ matbuat-kâtibi Oleksandr Gorduz yüz bergen vaqia aqqında izaat bermedi. Onıñ aytqanına köre, şu ziddiyetini çezmek içün müessiseniñ müdiri Qırım «baş naziri» Sergiy Aksönov ile körüşecek ola.
Yalta milisi şeer idaresiniñ matbuat-kâtibi Natalya Verbovayanıñ aytqanına köre, Yalta İçki işler nazirliginiñ baş idaresiniñ qısımına kerçekten de devlet işhanesiniñ zapt olunuvı aqqında malümat keldi. Vaqia yüz bergen yerge Livadiya bölüginiñ taqiqat gruppası ve Yalta şeeriniñ devlet idaresi barğan edi. Yalta milisiniñ matbuat-kâtibi aytqanına köre, al-azırda ziddiyet çezildi eken.
Mart 26 künü Qırım akimiyeti limanlarınıñ, agrosanaiy kompleks şirketleriniñ, olarnıñ arasında «Magaraç» ve «Massandra» şarap zavodları, «Novıy Svet» şampan – şaraplar zavodı, milliyleştirüvi aqqında qarar aldı. Öz başına tayinlengen cumhuriyetiniñ mülkiyetine Qırımnıñ bütün qorurları, tabiat parkları, dağ ve av hocalıqları da keçti.
«Silâlı insanlar qaravul meselesini çezip, özlerini Aksönovnıñ imayesi olaraq tanıttılar ve zavodnıñ meydanını zapt ettiler. Administratsiya vekillerini içeri yollamayıp, ateş açmağa vade eteler. Qırım milisi kelmege razı olmadı», – dep yazdı içtimaiy ağda jurnalist Pavlo Veselık.
«Livadiya» devlet işhanesiniñ matbuat-kâtibi Oleksandr Gorduz yüz bergen vaqia aqqında izaat bermedi. Onıñ aytqanına köre, şu ziddiyetini çezmek içün müessiseniñ müdiri Qırım «baş naziri» Sergiy Aksönov ile körüşecek ola.
Yalta milisi şeer idaresiniñ matbuat-kâtibi Natalya Verbovayanıñ aytqanına köre, Yalta İçki işler nazirliginiñ baş idaresiniñ qısımına kerçekten de devlet işhanesiniñ zapt olunuvı aqqında malümat keldi. Vaqia yüz bergen yerge Livadiya bölüginiñ taqiqat gruppası ve Yalta şeeriniñ devlet idaresi barğan edi. Yalta milisiniñ matbuat-kâtibi aytqanına köre, al-azırda ziddiyet çezildi eken.
Mart 26 künü Qırım akimiyeti limanlarınıñ, agrosanaiy kompleks şirketleriniñ, olarnıñ arasında «Magaraç» ve «Massandra» şarap zavodları, «Novıy Svet» şampan – şaraplar zavodı, milliyleştirüvi aqqında qarar aldı. Öz başına tayinlengen cumhuriyetiniñ mülkiyetine Qırımnıñ bütün qorurları, tabiat parkları, dağ ve av hocalıqları da keçti.


text:
Qırım prokuraturası Meclisni sürgünlik künü tedbirleriniñ keçirilmesi meselesinde tenbiyeledi
Qırım prokuraturası cumaaqşamı künü, mayıs 14-te, Qırımtatar Milliy Meclisine mayıs 18 sürgünlik kününde bir de bir aktsiyalarnı keçirmek yasaq olğanını hatırlattı. Bu aqqında Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini Nariman Celâl Facebook saifesinde bildirdi, – dep haber ete Qırım.Aqiqat.
«Qırım Cumhuriyeti prokuraturasınıñ federal havfsızlıq, milletlerara munasebetler, ekstremizm ve terorizm ile küreş qanunlarınıñ yerini ketirilmesini nezaret etken bölük prokurorı Valentin Çupkin bugün maña mayıs 18-de qırımtatar sürgünliginiñ qurbanlarını añma künü munasebetinen yapılacaq tedbirler meselesinde Qırım prokurorı Natalya Poklonskaya tarafından imzalanğan tenbini oqudı», – dedi o.
Nariman Celâlnıñ aytqanına köre, Meclis Qırımda qırımtatar sürgünligi künü keçirilecek bir de bir tedbirniñ teşkilâtçısı olmasa da, vesiqada ne sebepten Meclis tenbiyelengenini añlatalar.
«Vesiqada keçken sene mayıs ayında Meclis liderleri Refat Çubarov ve Ahtem Çiygoznıñ qırımtatarlarğa qanunsız ve ekstremistik areketlerde (isbat olaraq 2014 senesi mayıs 3 vaqialar örnek kösterile) iştirak etmek çağıruvları neticesinde bir çoq qırımtatarı cezalandırılğanı aytıla. Keçken künlerden berli Qırımtatar Milliy Meclisi reisiniñ birinci muavini olğanımdan sebep Qırım prokuraturası meni liderlerimizniñ yapqan «hatasını» tekrarlamamaq meselesinde tenbiyeledi», – dep añlattı Nariman Celâl.
Onıñ aytqanına köre, prokuror Qırımnıñ Rusiye akimiyeti hatıra tedbirlerini keçirmek qararını alğanını bildirip, Milletlerara munasebetler devlet komitetinen beraber olarnı teşkil etmege ve keçirmege çağırdı.
«Bir temsil organı olaraq Qırımtatar Milliy Meclisi işbu tedbirlerni teşkil etmey ve keçirmey, bu sebepten tedbirler içün mesüliyet resmiy teşkilâtçılar üzerinde qala. Ne men, ne de Qırımtatar Milliy Meclisi bir de bir qanunsız kütleviy numayışnı keçirmeycegimizni bildirdim», – dep qayd etti Meclis reisiniñ birinci muavini.
Malüm olğanı kibi, Aqmescitniñ Rusiye şeer memuriyeti Qırımtatar Milliy Meclisine sürgünlik yıllığına bağışlanğan matem mitingini keçirmege resmiy şekilde yasaq etti.
Aynı vaqıtta Meclis işğalci akimiyet tarafından provokatsion mitinglerniñ ötkerilecegini red etmey.
Qırım işğalinden evel sürgünlik yıllığında Aqmescitte Bütünqırım matem mitingi keçirile edi, tedbirde onlarnen biñ insan iştirak ete edi.
Qırım akimiyeti sürgünlik qurbanlarınıñ hatıra kününiñ «yañı formatını» belgiledi.
Mayıs 18 künü – Qırımtatar halqı sürgünliginiñ hatıra künü. Bu kün 1944 senesi qırımtatarlarnen tolu birinci eşelon Orta Asiyağa yollandı. Umumen 180 biñ insandan ziyade sürgün etilgen edi.


text:
Uyalı telefondı öndirwdegi qaldıqtardıñ basım böligi onıñ qosalqı bölşekterin metaldan öndirw kezinde payda boladı.
«Telefonda metall, plastmass jäne basqa da materïaldardan jasalğan usaq elemetter jeterlik. Telefondı jasaw kezinde qaldıqtardıñ basım köpşiligi metall buyımdarın öñdew kezinde twındaydı», -dedi SVT arnasına bergen suxbatında qorşağan ortanı qorğaw ïnstïtwtınıñ saraptamalıq tobınıñ jetekşisi Osa Stenmark.
Sonday-aq jobağa qatıswşı ğalımdar basqa da elektrondı jäne elektr qondırğıların şığarğan kezde qaldıqtardıñ payda bolwın da zerttedi. Mamandardıñ aytwına qarağanda, adam ömiri men tirşiligin jeñildetwge bağıttalğan turmıstıq quraldardı öndirw kezinde köp mölşerde qorşağan ortağa zïyan tïgiziletin qaldıqtar salmağı joğarı.
Tegï: Glavnaya, Texnologïya,
Kommentarïï


text:
Olar energïya ünemdewge mümkindik beredi. Munıñ bäri mïnïstrlik pen Dünïejüzilik bankiniñ birlese jasap jatqan jobaları. Olardıñ işinde avtobws reysteriniñ elektrondıq bïletterin satwdıñ birıñğay jüyesi da bar. Endi avtobws bïletterin üyden şıqpay-aq alwğa boladı. Tağı bir joba kontrafaktili önimdi anıqtaytın qurılğığa qatıstı. Vaypon dep atalatın mobïldi qosımşa iske qosılıp, ol ştrïxkod arqılı tawardıñ tüpnusqa ekenin anıqtay ala aladı. Büginde texnologïyalardı kommercïyalandırwdıñ arqasında otandıq ğalımdardıñ 65 ğılımï äzirlemesi 6 mlrd teñgege qarjılandırıldı. Takïr Balıqbaev, QR Bilim jäne ğılım mïnïstriniñ orınbasarı: - Kömirden erteñ benzïn nemese suyıq janarmay jasaw büginde kişigirim joba retinde engizilip jatır. Sonımen birge asfaltqa qospalar qosw degen ülken joba bar. Qazir ol da iske asıp, bir jolğa qoyılıp jatır. Energetïkalıq önimdilikti ğana emes, energïyanı ünemdewge mümkindik beretin ğalımdardıñ zerttewleri bar.
Derekközi: 24.kz
Tegï: Narıq jäne turmıs,
Kommentarïï


text:
Japonïyanıñ Xakodat qalasında ornalasqan bolaşaq wnïversïtetiniñ mamandarı adamzatan aynıtpay jazw jazatın, kerek deseñiz povest jaza alatın jasandı ïntellekt jasap şığarğandığın xabarlap otır. Onıñ üstine bul AI jumısın Japonïyağa belgili ädebï bayqawğa qatıstırwğa şeşim şığarılıptı dep jazadı hi-news.ru saytı.
Qazirgi kezde adamï kreatïvtilikti emwlyacïyalawğa qabiletti jasandı ïntellekt qurw jobasın qolğa alınıp jatır. Professor Xïtoş Macwbardıñ jetekşiliginde komanda AI şığarmaların jazw üşin äldebir aqparattı jiberwşi nüktelerdiñ qajet bolğandığın aytıp otır.
«AI aldına qoyğan negizgi maqsat - barlıq barlıq joldanğan elemetterdi jïnap, onı oqwğa jaraytınday etip, sonday-aq onıñ oqırmandar üşin qızıq ta, tartımdı bolwın qamtamasız etw bolatın. Osı alğa qoyılğan maqsattı orındaw barısında «Kompyuter jazğan povest kün» degen atawmen şığarma dünïege keldi- deydi ïntellektini jasawşılar.
Tegï: Glavnaya, Texnologïya,
Kommentarïï


text:
Nöser jawın saldarınan Belarws astanası Mïnsk qalasınıñ äwejayında eki uşaq soqtığısıp qaldı. Uşaqtardıñ ekewi de sol eldiñ äwekompanïyalarına tïesili bolğan. Jolawşılar uşağı - «Belavïanıki», ekinşisi jük tasımaldaytın An-12 - «Rwbïstar» kompanïyasınıñ menşigi, dep xabarlaydı «Spwtnïk Belarws».
Oqıs oqïğa twralı birinşi bolıp älewmettik jeli paydalanwşıları xabarladı. Olar Twïtterdi swretti jarïya etti. Äwejaydıñ baspasöz qızmeti aqparattı rastadı. Bir qwanıştısı jolawşılar layneriniñ bortında adam bolmağan. Qazir uşaqtarğa keltirilgen zalal kölemi anıqtalwda.
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï


text:
Jaz – demalıs üşin tamaşa kezeñ. Bir mïnwttı bos ötkizbey, taza awada köbirek bolwğa, qıdırwğa talpınw kerek. Alayda, künge küyip, swğa şomılıp, ormanda serwendep jürip, osı mezgilge tän qawip-qaterler jaylı da umıtpağan jön.
Künniñ qanday paydası bar?
Kün köñil küydi köterip, küyzelistiñ aldın aladı. Öz kezeginde, köñil küyge jawap beretin zattekter ïmmwndıq jüyeni küşeytedi. Wltrakülgin säwleler ağzada jürip jatqan köptegen processterdi – tınıs alw, zat almasw, qan aynalw men endokrïndik jüyeniñ jumısın küşeytedi. Budan özge, kün säwlesiniñ äserinen ağzamız D därwmenin öndiredi.
Qızıq derek: Kün säwlesiniñ äserinen sïntezdeletin D därwmeniniñ mölşeri mına faktorlarğa baylanıstı: säwle tolqınınıñ uzındığı men teriniñ äwelgi pïgmenttigine. Kün astında tañerteñ jäne kün batarda jürgen paydalı, sonımen qatar, teri neğurlım qara torı bolsa, kün säwlesi äserinen D därwmeni soğurlım az öndiriledi.
D därwmeni kalcïy men fosfor mïneraldarın siñirwdi retteydi. A därwmeni, kalcïy jäne fosformen birigip, ağzanı swıq tïyuden, köz jäne teri awrwlarınan qorğaydı. Tis karïesi men qızıl ïek patologïyasınıñ aldın aladı, süyekterdiñ, omırtqanıñ beriktigine jawap beredi, osteoporozdan qorğaydı. Alayda bul ağzanı osı därwmendermen qamdaw üşin şıjığan künniñ astında jata berw kerek degendi bildirmeydi. Ağzada D därwmeniniñ qajetti deñgeyin qalıpta ustap turw üşin jaz aylarında aptasına 2-3 ret 5-15 mïnwt qol men betti künge qızdırıp alsa jetkilikti.
Este saqtaytın jayt: Kün vannasın sağat 11-ge deyin nemese sağat 16-dan keyin qabıldağan jön. Qalğan aralıqta köleñkede otırw kerek.
Taza awa densawlıqqa barınşa paydalı bolwı üşin ne istew kerek?
Jaz – densawlıqtı qolğa alatın tamaşa kezeñ. Awa-rayı – jayma-şwaq, kün – uzaq, yağnï üyde otırwdıñ jöni joq.
Köbirek jayaw jüriñiz. Eger mümkindik bolsa, bir-eki ayaldama erte tüsip qalıp, jayaw jüriñiz. Ayağıñızdı şapşañ basıp, tereñirek demalıñız. Osılay 10 mïnwt jürseñiz qwat-küşiñiz arta tüsedi. Nayzağay kürkirinen keyin nemese jañbır sebelep turğanda serwendew öte paydalı. Munday künderi awa tazaraq boladı.
Velosïped tebiñiz. Taza awada qïmıl-qozğalıs jasaw otteginiñ kirwin jaqsartadı. Velosïped tebw ayaq bulşıq etterin qataytadı.
Jügirip turıñız. Jügirw tınıs alw jüyesi men qan aynalım jumısın retteydi, jürek qan-tamırların qataytadı, stresstiñ aldın aladı.
Jalañ ayaq jüriñiz. Şöptiñ üstinde, qumda, tasta jalañ ayaq jürw – nükteli massaj bolıp esepteledi. Tabandağı nüktelerdi ıntalandırw ömirge qajetti energïyanı oyatadı.
Şomılıñız, swda jüriñiz. Taza awada sw procedwraları ağzanı şımır etedi, qan aynalımın jaqsartadı. Jüzwmen qatar swda jürwdi nemese sw oyındarın oynasañız boladı. Bul, äsirese, jüze almaytındarğa jaqsı balama. Sw swıq bolsa da, ayağıñızdı salıp otırıñız. Osılayşa ïmmwnïtetiñizdi jaqsartasız.
Şöbi şüygin sayabaqqa, ormanğa kez kelgen jerge barıñız. Orman awası tınıs alwdı retteytin, qan quramındağı gemoglobïndi köteretin, ïmmwnïtetti nığaytatın, mï jumısın jaqsartatın zattektermen qanıqqan.
Mol därwmender – mol küş-qwat
Jaz bizdi balğın jemis-jïdekterimen, kökönisterimen qwantadı. Olardı tağamğa qoldanw arqılı küş-qwatımızdı arttırıp, ağzanıñ jalpı jağdayın jaqsartwğa jäne därwmen jetispewşiligin tolıqtırwğa boladı.
Säbiz — bul jastıq, sulwlıq pen uzaq ğumır sürwdiñ sırı. Ol ağzada A därwmenine aynalatın karotïnge bay bolwımen paydalı. Säbiz ben odan jasalğan salattardı ösimdik mayımen aralastırsañız, säbiz quramındağı karotïn jaqsı siñiriletin boladı.
Şalğam därwmender men mïneraldı zattardıñ qaynar közi. Onıñ quramında S, V1, V2, V5, RR, kalïy, kalcïy, natrïy, magnïy, fosfor jäne temir sındı därwmender bar. Bar jağınan paydalı bul kökönis ïmmwnïtetti köterip, qan quramındağı gemoglobïndi köteredi.
Qırıqqabat S därwmenine bay. Onı şïkidey jeñiz nemese bwğa pisiriñiz, sonda ol qundılığın joğaltpaydı.
Qulpınay swıq tïyuge qarsı jäne mïkrobqa qarsı äreket ete alatın qasïetke ïe. Onıñ quramında S, RR, V2, R därwmenderi bar, al mïkroelementterden – temir, kalcïy, fosfor men magnïyge bay.
Büldirgen askorbïn qışqılınıñ qaynar közi retinde qundı. Jaña pisken jïdekti jeseñiz jumıs istew qabiletiñiz artıp, tözimdi bola tüsesiz jäne jürek jumısın jaqsartadı. Şöldi basa alatın qasïetke ïe.
Mükjïdek ïnfekcïyalarmen küreswge kömektesedi jäne olardıñ qwıq qalbırşağında tüzilwiniñ aldın aladı.
Qara jemisti şeten qan qısımın retteydi jäne qandağı xolesterïn mölşerin azaytadı.
Künge küyip qalwdan qalay qorğanw kerek?
Şıjığan kün astında uzaq waqıt jürw – künge küyip qalw qawpine uşıratadı. Künge qanşalıqtı küygeniñiz denedegi sırt belgilerge baylanıstı bilinedi: kişkene qızarwdan bastap, awırsınw, teriniñ isinwi, küldirew payda bolıp, dene qızwınıñ köterilwine deyin.
Osınday keleñsizdikterdiñ aldın alw üşin künge şıqqanda mınanı este saqtaw qajet:
- kün astında 11.00-16.00 arasında uzaq jürw qawiptirek. Bul kezeñde kün asa qattı tüsedi.
- swdan şıqqan soñ terini oramalmen sürtw qajet;
- ärdayım bas kïim kïip jüriñiz, jïegi keñ, künqağarı bar bolsa tipti jaqsı;
- ağza kün astında ılğaldı tez joğaltadı, teri tez qurğaydı, sondıqtan köbirek sw işw kerek;
- arnayı kün kosmetïkası künnen küyip qalw qawpin azaytadı.
Qızıq jayt: kün säwlesi köbine aqtorı adamdarğa köbirek teris äser etedi jäne olar künge küyip qalwğa köbirek beyim. Al qara torı jäne qara näsildi adamdarğa bul asa qawipti emes.
Eger teri küyip qalğan bolsa, onda:
- kün astında jürwdi doğarw;
- terige salqın sw quyu nemese salqın kompress jasaw;
- sw işw;
- «Pantenol» jağılğan tañğış jasaw;
- awırsınwdı basatın däri işwge boladı (mısalı, aspïrïn).
Este saqtaw kerek: küldirew payda bolğan jağdayda mindetti türde därigerge barıñız. Küygen jerdi spïrt nemese maymen sılawğa bolmaydı!
Bastan, deneden kün ötw degen ne?
Istıq künderi deneden, bastan ıstıq ötip, nätïjesinde därigerden bir-aq şığw qawpi bar.
Qızıq jayt: ıstıq ötw tek jazdıñ ıstıq künderi ğana orın almaydı, ıstıq bölmede uzaq otırıp ta deneden ıstıq ötwi mümkin.
Deneden ıstıq ötkenniñ mınaday belgileri bar:
- ıstıqtap turğanday belgi
- teri betiniñ qızarwı
- şöl basw
- bas awrwı, bastıñ aynalwı
- dene qızwınıñ köterilwi
- jürek aynw, qusw
- qattı asqınğan jağdayda tınıs alwdıñ qïındawı, esinen tanw.
Kün ötip ketwdiñ aldın alw üşin kün ıstıqta tabïğï materïaldardan tigilgen kïim kïyu, bas kïim kïyu, jïirek köleñkeniñ astında demalw, swdı köp işw, köp tamaq jemew, swğa jïi tüsw sïyaqtı erejelerdi ustanw qajet.
Jedel järdem:
- köleñkede nemese salqın jerde otırw;
- qısıp turatın kïimdi şeşw nemese bosatw;
- basıña swıq kompress qoyu;
- deneni swıq swmen sürtip nemese ılğal matamen oraw;
- swıq sw işw;
- ıstıqtı tüsiretin däri işwge boladı (Aspïrïn)
Este saqtaytın jayt: joğarı temperatwra men awanıñ ılğaldılığı, qalıñ sïntetïkalıq kïimmen fïzïkalıq jumıs, zorığw, ağzağa sw jetispew, toyıp tamaq jew, şıjığan ıstıqta uzaq jürw, işimdik işw – munıñ bäri ıstıq ötw qawpin arttıradı.
Nege köbine jaz mezgilinde as qorıtw qïındaydı?
Jazğı kezde işke-qarın jumısı nege jïi buzılatınına birneşe sebepti atap ötwge boladı:
- jıldıñ jılı megilderinde tağam önimderinde işek joldarınıñ buzılwına ıqpal etetin mïkroağzalardıñ ösip-örkendewine jağımdı orta qalıptasadı;
- jazda düken sörelerinde köptegen jaña önimder payda boladı, olardı jep körw de tamaqtanw qateligine, dïetalıq salmaq tüsw, tağam önimderiniñ üylesimsizdigine äkelwi mümkin;
- racïonğa jaña önimderdi qosw allergïyalıq reakcïya twdırıp, al bul as qorıtwdıñ buzılwına äkelwi mümkin.
Este saqtaytın jayt: swdıñ awıswı men kündelikti tamaqtanw rejïminiñ awıswı, racïondağı jaña önimder, tazalıq erejelerin saqtamaw – munıñ bäri asqazan men işek jumısınıñ buzılwına äkelwi mümkin. Bir rettik işw ötw men awırsınwdıñ basqa belgileri bolmağan jağdayda dabıl qağw äli erte.
Jürek aynw, qusw, jïi iş ötw, dene temperatwrasınıñ köterilwi, teride börtpe payda bolwı sırqatqa şaldığwdıñ belgisi bolwı mümkin, sondıqtan därigerge köringen jön.
Mınaday jağdaylarda därigerge mindetti türde köriniñiz:
- zär tüsi özgerdi (qızıl nemese qara qan ketwdiñ belgisi, aq nemese tüssiz büyrek awrwınıñ belgisi)
- joğarı temperatwra – awır ïnfekcïyanıñ belgisi
- awırsınw, qusw, iştiñ kebwi – işek ïnfekcïyası, işektiñ qorıtpawı nemese soqırişek belgisi bolwı mümkin.
bilim-all.kz
Kommentarïï


text:
Azärbaycanda turist sanı artqan
Uzğan yıl ilgä kilgän turist sanı annan êlekke yıl belän çağıştırğanda 20 %qa kübräk bulğan
Azärbaycanğa uzğan yıl kilgän turist sanı annan êlekke yıl belän çağıştırğanda 20 %qa artıp 2 million 692 meñ täşkil itkän.
Neft’ bäyäläre töşkännän soñ başqa tarmaqlarğa investiśiyälären arttırğan häm reformalar başqarğan Azärbaycan turizm tarmağında şaqtıy uñışqa ireşkän.
Çit illärdäge tanıtuların arttırğan ,xalıqara çaralar ütkärgän Azärbaycan uzğan yıl başta Farsı qultığı illäre bulu belän bergä küp sanda ilgä viza aluda ciñellek tudırğan.
Bolar isä Azärbaycanğa kilgän turist sanın da arttırğan.
Azärbaycan mädäniyat häm turizm ministrlığı mäğ’lümatlarına kürä,2017 nçe yılda ilgä yaqınça 2 million 692 meñ turist kilgän.
Alarnıñ 853 meñe Rusiya watandaşı, 537 meñe Gruziya, 362 meñe İran,301 meñe Törkiyä,102 meñe Berläşkän Ğaräp Ämirlekläre ,62 meñe Ğiraq, 57 meñe Ukraina ,33 meñe Soğud Ğaräbstanı, 381 meñe isä başqa il watandaşları.
Baqıda uzğan yıl xalıqara sport çaralarınıñ uzuı da turist sanın arttıruğa öleş kertkän.


text:
Sent-Merï kolledjinde jumıs isteytin amerïkandıq bïolog Tomas Platt usaq jalpaq parazït qurttıñ jaña türine AQŞ Prezïdentiniñ esimin berdi. Ol jaña qurt türin Baracktrema obamai dep atağan. Associated Press-tiñ xabarlawınşa, Platt 30-dan astam qurt türin aşqan. Olardıñ bärin qayın atasınıñ, ğılımï keñesşi jäne basqa da özi qurmet tutatın adamdardıñ atımen atağan. «Men üşin bul prezïdentimizge degen kişigirim qurmet», - deydi ğalımnıñ özi. Baracktrema obamai qurttarı tasbaqanıñ qanında ömir süredi jäne adam üşin qawipti indet taratwı mümkin. Ayta keteyik, buğan deyin örmekşi, balıq jäne jer betinen joğalıp ketken kesirtkege Barak Obamanıñ esimi berilgen bolatın.
Tegï: Qoğam,
Kommentarïï


text:
Qırımtatar tili yarımadada deklarativ statusını taşıy – universitet dotsenti
Qırımtatar tili eki yıldan ziyade, rus ve ukrain tillerinen beraber, Qırım territoriyasında devlet statusını taşığanına baqmadan, aqiqatta deklarativ statusını taşıy, dep bildirdi Qırım federal universitetiniñ Tavriya akademiyası ocası, filologiya ilimleri doktorı, dotsent Lemara Selendili ükümetniñ «Millet» qırımtatar telekanalındaki «Zavtra» («Yarın») tok-şou yayınında.
«Er kes tüşüne ki, qırımtatar tili öz-özüne inkişaf ete, ömürge keçe. Aqiqatta ise, qırımtatar tili devlet tili olğanı aqqında yazması, oña böyle deklarativ statusını bermesi yeterli degil», – dep qayd etti Selendili.
Lemara Selendiliniñ bildirgenine köre, qırımtatar tili soñki 70 yıl devamında inkişaf etmedi ve kerekli qadar tedqiq etilmedi. Onıñ fikrince, til inkişafına destek boyunca laboratoriyalar, merkezler ve programmalarnıñ teşkil etilmesi kerek.
«Keliñiz, açıq aytayıq: bu seneler devamında qırımtatar tili daa sesli yanğıramağa başlamadı, em de tasil saasında o daa çoq qullanmağa başlamadı», – dedi Qırım Federal universitetiniñ ocası.
Selendiliniñ zan etkenine köre, memurlar qırımtatar tilini bilmeli, çünki o devlet tili sayıla. Onıñ qayd etkenine köre, qırımtatar tiline, tek devlet tiline olaraq degil de, «ğayıp olayatqan til, Qırım territoriyasında toplu yaşağan milletniñ, dünyanıñ iç bir yerinde devletçiligi olmağan milletniñ tiline olaraq, destek köstermek kerek».
2014 senesi mart ayında Rusiye işğal etken Qırımda, «Qırım Cumhuriyeti Esas qanunına (madde 10)» binaen, üç devlet tili qayd etilgen: qırımtatar, rus, ukrain tilleri. Amma ukrain ve qırımtatar tilleri inkişaf etmegeninden ğayrı, olarnıñ mekteplerde ögrenilmesi de azlaştırıla. Bu aqta Meclis temsilcileri bir qaç sefer bildire edi.
Şimdiki vaqıtta qırımtatar tili ve edebiyatı dersleri Herson vilâyetiniñ cenübiy tarafında qırımtatarlar toplu yaşağan yerlerde berile.
Qırımtatar tili UNESCO tarafından ğayıp olayatqan ve qorçalavnı talap etken til olaraq tanıldı.
Bu künleri Kiyevde teşebbüs gruppası Ukraina Nazirler kabineti içün latin urufatında qırımtatar elifbesiniñ tasdıqlanması boyunca qanun leyhasını azırlağanını bildirdi.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlay.


text:
Yeni
Necip Fazıl Kısakürek Hayatı, Necip Fazıl Kısakürek Eserleri, Necip Fazıl Kısakürek Yaşamı, Necip Fazıl Kısakürek Biyografisi, Necip Fazıl Kısakürek Kitapları, Necip Fazıl Kısakürek Kitap Özetleri, Necip Fazıl Kısakürek Sözler, Necip Fazıl Kısakürek Hakkında, Necip Fazıl Kısakürek Kimdir, Necip Fazıl Kısakürek Şiirleri
Gösterilen Yazılar: 1 - 5 Toplam Yazı: 5
Sunumları
Henüz bu yazıya eklenmiş dosya (powerpoint,pdf,word) bulunmamaktadır.
Videoları
Henüz bu yazıya eklenmiş video bulunmamaktadır.


text:
Wlıbritaniyanıñ Wlttıq densaulıq saqtau qızmeti biılğı erekşe twmaudan saqtanu şaralarına dayındalıp jatır. Qıs aylarınan beri älemde H3N2 tüsindegi t..
2018 jıldıñ 15 qañtarında " Qazaqstan " qonaqüyiniñ "Altın Emel" zalında, emdeluşider tañdauı boyınşa "Üzdik jıl därigeri" bayqauınıñ jeñimpazdarın sa..
QR Densaulıq saqtau ministrligi 2017 jılı Qazaqstannıñ densaulıq saqtau wyımdarında halıqtıñ körsetiletin medicinalıq kömektiñ deñgeyi men sapasına qa..
Düniejüzilik Densaulıq saqtau wyımınıñ ötinişi boyınşa, Wlıbritaniyanıñ därigerleri men medbikelerinen jasaqtalğan top Rohindja mwsılmandarına şwğıl m..
Adamdardıñ köbi wzaq ömir sürip, dünieniñ, wrpaqtarınıñ, eldiñ qızığın wzağıraq körgisi keledi. Alayda, qartayğan kezde densaulıqtıñ aqausız boluı tım..


text:
Birleşken Milletlerde qırımtatarlarğa munasebet deñişkenini laf etecekler – Ceppar
Birleşken Milletlerniñ Baş Assambleyasınıñ 21-inci sessiyası çerçivesinde Ukraina vekilleri qırımtatarlarğa ve olarnıñ aq-uquqlarını qorçalav meselesine munasebet deñişkenini tarif etecek olalar. Bunı Ukraina haber siyaseti naziriniñ birinci muavini Emine Ceppar Facebookta bildirdi.
«Birleşken Milletlerniñ tamır halqlarnıñ aq-uquqlarına dair Deklaratsiyasınıñ onuncı yıllığını qayd etmek maqsadı ile büyük tedbir başladı. Ukraina çıqışta bulunacaqlarnıñ cedvelinde yedinci yerde», – dep haber etti Ceppar.
New Yorktaki Birleşken Milletlerniñ tamır halqlarnıñ aq-uquqları meseleleri forumı çerçivesinde aprelniñ 24-nde işğal etilgen Qırım ve qırımtatarlarğa bağışlanğan tedbir olıp keçti.
2014 senesi mart 20-de Yuqarı Rada qırımtatarlarnı Qırımnıñ tamır halqı olaraq tanıdı. Bu qararğa 283 deputat qoltutqan edi. Ukraina qırımtatarlarnıñ tamır halqı olaraq etnik, medeniyet, til ve din hususiyetleriniñ saqlap qalması ve inkişafını kefil etmege vade etti.
Ukraina Yuqarı Radası Rusiyeniñ vaqtınca Qırım işğaliniñ resmiy başlanğıçı olaraq 2014 senesi fevral 20 kününi ilân etti. 2015 senesi oktâbr 7-de Ukraina prezidenti Petro Poroşenko bunıñnen bağlı qanunnı imzaladı. Ğarp memleketleri bir sıra iqtisadiy sanktsiyalarnı kirsetti. Rusiye yarımada işğalini inkâr etip, onı «tarihiy adaletniñ tiklenmesi» dep adlandıra.


text:
Ukraina populârlaşması meselelerinden Komissiya kommunikatsion strategiyanıñ temelleri boyunca qarar çıqardı
2017 senesi avgustnıñ 30-da, Ukraina haber siyaseti Nazirligi yanındaki dünyada Ukraina populârizatsiyası meselelerinden idarelikler ara komissiyanıñ nevbetteki toplaşuvı vaqtında, Ukrainanıñ kommunikatsion strategiyası üzerinde britan araştırmalarınıñ neticeleri tacqdcim etildi. Araştırmalar İngilterede, Almaniyada ve Poploniyada keçirildi, araştırmanıñ esas mevzusı – yabancılarnen Ukraina alğısı.
Büyük Britaniya ükükmet kommunikatsiyaları leyhalarınıñ idarecisi Garris Maklaud araştırmanıñ temsil tedbiri vaqtında qayd etkenine köre, soravdan biline: Ukraina – bu, parlaq teessuratlar ve yañı ğayeler, musbet insanlar ve duyğular memleketi.
Bunen beraberlikte araştırma kösterdi – çetelde Ukraina aqqında fikirlerniñ esas meselesi – memleket aqqında, onıñ medeniyeti, adetleri, cografiyası, turistik qabiliyeti ve biznes perspektivaları aqqında bilgilerniñ eksikligi. Onıñ içün imidj şekillenmesi vaqtında, ukrain merametligi ve medeniy özgünliginden teessuratlar ve duyğularnen pekitilgen, Ukraina aqqında faktlarnıñ tarqatılmasına qulaq asmaq kerek. “Kiyevge kelgen yabancılar, Berlin ya da Parijni degil de, Kiyevniñ özgünligini körmek isteyler”, - dep qayd etti o.
Ukraina Baş-naziri mesleatçısı Mıroslav Koşelük añlattı: “Bu araştırma – dünyada Ukraina brendi qurulmasınıñ vazifesini becermege bizge yardım etecek Britan Ükümetinden kontsept”.
Ukraina haber siyaseti Naziri Yuriy Stets dedi: “Bizce, bu – kommunikatsion strategiyanıñ azır temeli, fakt olaraq biz içün tehnikiy vazife. Biz onı tolusınen işlep çıqarmaq kerekmiz, özümizge köre keliştirmek kerekmiz, Baş Nazirniñ baqıluvına yollamaq kerekmiz, soñra ise dünyada Ukraina populârlaşması brendiniñ ileriletilmesi standartlarınıñ işlep çıqarılmasına açıq konkurs keçirmelimiz”.
Hatırlatamız, dünyada Ukraina populârlaşması meselelerinden idarelikler ara Komissiya, dünyada Ukraina populârlaşması Kontseptsiyasınıñ ömürge keçirilüvi ve 2016 senesi oktâbrniñ 11-de Ükümetnen tasdıqlanğan, dünya haber meydanında Ukraina meraqlarınıñ ileriletilmesi çerçivesinde 467-ci qararğa köreü 2017 senesi iyünniñ 7-den Ukraina Nazirler Kabinetinen qabul etilgen edi.
Cedvel


text:
Qırım işğali yıllığında Putinni Moskva mitinginde bekleyler
Moskvada Kreml divarları yanında mart 18 künü «Qırımnıñ Rusiyege qoşuluvı» yıllığı munasebeti ile «Berabermiz» adlı miting-kontsert keçirilecek.
Aktsiyada prezident Vladimr Putin, deputatlar, «Antimaydan» areketiniñ tarafdarları iştirak etecekler, haber ete Radio Svoboda.
Soñki yıl içinde bu devlet başınıñ mitingde endi ekinci iştiragi olacaq. Yıl evelsi Qızıl Meydanında çıqışta bulunğan Putin «Qırım ve Aqyar tuvğan limanına qaytqanını» bildirdi.
Matbuat vastalarınıñ malümatına köre, Moskva akimiyeti insanlarnı mitingge barmağa mecbur ete.
Şu cümleden, Novaya gazeta Moskva mekteplerine kelgen mektüpler aqqında yaza – tedbirge 10-30 iştirakçini yollamaq kibi. Ağda da bu kibi davetler bar. Beyanatlarğa köre, iştirakçiler 16-80 yaşında dülber ve ayınıq olmalı. İştirakçilerge tazminat berilecek, dep haber ete massovki.ru.
Aktsiya keçirilecek sana Büyük Moskvorets köprüne baqa, mında fevral soñunda Boris Nemtsov öldürilgen edi. Merhumnıñ dostları vandalizm areketlerniñ ola bilecegini tüşünip, Nemtsovnıñ vefat etken yerni qorumağa rica ete.
2014 senesi mart 18 künü Moskvada «Qırım ve Aqyarnıñ Rusiyege qoşuluvı aqqında» añlaşma qabul etildi. Qırmda mart 18 – raatlıq künü olaraq qayd etile. Yarımadada mart 18-de aqşamğa qadar sürecek tedbirler azırlanılğan.
Dünyada Qırım işğali yıllığında Ukrainanıñ işbu toprağınıñ işğali tanılmağanını bildireler. AQŞda işğal etilgen Qırımda insan aqları ile bağlı vaziyetniñ zor olmasına ayrı diqqat ettiler.


text:
Qırımtatar tili latin urufatına keçermi?
Aqmescit – Qırımtatar tiliniñ latin urufatına keçüvi 20 yıldan ziyade devam ete. Bu ketişatqa isse qoşmağan Ukraina akimiyeti, oña keder de etmedi. Qırım alimleri qırımtatar tiliniñ latin urufatına keçüvi boyunca qaidelerni işlep çıqardı, amma Tataristan tecribesine köre, Rusiyede işbu sualniñ çezilmesi ilmiy ya da ameliy degil de, siyasiy alanda bulunmaqtadır.
Kiril elifbesiniñ qırımtatar tiline uymağanını añlamaq qolay. Kiril urufatında yazılğan bir de bir metinni alıp, qatılıq işaretlerniñ sayısına ve cümlelerde sözlerniñ uzunlığına şaşıp qalamız. Keçken asırnıñ 30-ncı seneleri Qırımda em arap, em de latin urufatı qullanıla edi. Kiril urufatına keçüv Sovetler zamanında yüz berdi, aynı şu vaqıtta birleşken cumhuriyetlerniñ diger halqları da işbu urufatnı qullanmağa başladı.
Qırımtatar tiliniñ latin urufatına qaytuvı halqnıñ Vatanına avdeti kibi, yani endi tahminen 20 yıl devam ete. Latin elifbesi daa 1992 senesi tasdiqlanılsa, em de beş yıl soñra Qırımnıñ Yuqarı Şurası tarafından mütenasip qarar alınsa bile, tam keçüvni biz alâ daa körmeymiz.
Urufatnıñ deñişüvi qırımtatarlar içün müim meselelerniñ sırasına kirse de, gürdeli siyasiy ve iqtisadiy kerçek ile qıyaslasaq, daima ekinci nevbette buluna edi
Mütehassıslarnıñ añlatqanına köre, urufatnıñ deñişüvi qırımtatarlar içün müim meselelerniñ sırasına kirse de, gürdeli siyasiy ve iqtisadiy kerçek ile qıyaslasaq, daima ekinci nevbette buluna edi. Bunıñ ile, devlet leyhası ve bücetten maliye yardım olmağanda, işbu ketişatnıñ miqyaslı seviyede keçirilmesi imkânsız edi. Bu ketişatqa keder etmegen Ukraina akimiyeti, oña isse de qoşmadı.
Qırımnıñ işğalinden soñ qırımtatar tili içün latin urufatınıñ qullanuvı daa da şübeli bir sual oldı. Çünki Rusiyeniñ bütün devlet tilleri (qırımtatar tili de şimdi olarğa aittir) kiril elifbesi esasında qullanılmalıdır – «Rusiye Federatsiyası halqlarınıñ tilleri aqqında» qanunına binayen. Diger urufatnı yalıñız federal qanunları belgiley bile.
Tataristanda birden latin, kiril ve arap urufatını qullanmağa isteyler
Bu ceetten qırımtatarlar içün Tataristan Cumhuriyetiniñ tecribesi nümüne ola bile. Dünyada yaşağan tatarlarnıñ sayısı 11 millionnı teşkil ete, olardan tek 2 million – Tataristanda yaşay, demek şu yerde kiril urufatından ğayrı başqa bir urufatnıñ qullanılması aktual bir mesele olğanını köremiz. Tatar tiliniñ latin urufatına keçüvi aqqında qanun taa 1999 senesi Tataristan Devlet şurası tarafından qabul etilgen edi. Amma bu kibi yañılıqqa Rusiye Devlet duması seslenip, Rusiye halqlarınıñ tilleri içün kiril urufatını yekâne urufat olaraq belgiledi.
Tataristan Cumhuriyetiniñ Devlet şurası deputatı Razil Valeyev Qırım.Aqiqatqa aytqanı kibi, söz kiril yazısınıñ lâğu etilmesi aqqında ketmey. Latin urufatı tatar tiliniñ qaide ve telâffuzını daa da eyi şekilde aks ete, – emindir o. Tataristan «Tatar tiliniñ devlet tili olaraq qullanuvı aqqında» qanunnı qabul etti. Mında cumhuriyette yalıñız latin degil de, arap urufatınıñ qullanuvı aqqında maddeler bar edi.
«Tatarlar, misal içün, endi çoqtan kiril elifbesinden vazgeçken Orta Asiyada, ya da Türkiyede, Finlandiyada yaşağan soyları organlarımızğa latin urufatında muracaat ete bileler. Qıtayda yaşağan tatarlar ise yalıñız arap urufatını qullana», – dedi Valeyev. Onıñ aytqanına köre, cumhuriyet memurları içün em arap, em de latin urufatınıñ bilmesi şarttır.
«Şimdi bu qanunnı amelge keçirmege isteymiz. Bunı etmek içün tasil sistemasına deñişüvlerniñ kirsetilmesini nazarda tutqan qanunastı aktlarnıñ olması zarurdır, çünki arap ve latin urufatını mektep çağından ögrenmege kerek olacaq»,– dedi Valeyev.
Bir vaqıtta bir qaç urufat qullanuvınıñ muhalifleri bu al «Rusiye Federatsiyasınıñ bütünligine» telükeli olğanını tüşüneler. Tataristan parlamentiniñ deputatı külümsirep: «Tatarlar yüz senelerdir arap urufatını qullanğanına baqmadan, Rusiye imperiyası yoq olmadı da. Sovet cumhuriyetiniñ aqiqiy vatanperveri Musa Calil arap ve latin urufatı ile yaza edi. Bu yalıñız bir añlaşılmamazlıqtır».
Bunıñ ile Razil Valeyev yuqarıda añılğan teşebbüsler Rusiye Federatsiyasınıñ Devlet Dumasında alğışlanacağına atta ümüt de etmey. Em de, onıñ fikrine köre, latin urufatınıñ mekteplerde ögrenüvi de, ğaliba, fakultativ şekilde keçirilecektir.
Qırımtatarlar: latin urufatını yalıñız cemaat teşebbüsleri ile qullanmaq mümkün
Aqmescitten filologiya ilimler namzeti, professor Adile Emirova qırımtatar tilinde latin urufatını qullanmaq aqqını mıtlaqa qorçalamaq kerek olğanını tüşüne, çünki latin urufatı Qırım tamır halqınıñ tilini olduqça doğru şekilde aks etmege imkân bere. Bir qaç yıl evelsi Qırım devlet müendis-pedagogik universitetiniñ iş taqımı latin urufatında imlâ ve toqtav işaretlerini qullanuv qaidelerini işlep çıqarğan edi. İç omlağanda, dey Emirova, qırımtatar tili içün, istisna olaraq, latin urufatını qullanmağa izin sorap, mahsus bir esaslavnı Rusiye tasil Nazirligine yollamaq kerek.
«Cemaat teşebbüsleri müim, amma bu meseleniñ çezilmesi öyle de bu seviyede qalıp, inkişafsız ola bile. Çünki Qırımda peyda olğan misal Federatsiyanıñ diger subyektlerine de tarqatıla bile, bu ise istenilmegen bir şeydir», – dep tüşüne Qırımtatar Milliy Meclisiniñ qırımtatar tilinde tasil meseleleri boyunca idaresiniñ reberi Emine Avamileva.
O şunı qayd etti ki, onıñ idaresi şimdi Qırım tasil Nazirligi ile qırımtatar tilinde tasil programması üzerinde işni yekünley ve yañı şaraitlerde latin urufatına keçüv imkâniyetlerni daa ögrenmedi.
Latin urufatında derc etilgen yekâne qırımtatar neşiri – «Nenkecan» mecmuası üç ayda bir kere çıqa. Onıñ baş muarriri Zera Bekirova mecmua devlet bücetine bağlı olmağanını ve yalıñız yatırımcılarnıñ vastalarına derc etilgenini qayd ete. Şunıñ içün onıñ latin urufatında basılması mümkündir. Diger qırımtatar neşirleriniñ, şu cümleden «Armançıq» bala mecmuasınıñ latin urufatında basıluvı, endiden «Rusiye Federatsiyası halqlarınıñ tilleri aqqında» qanunına köre, mümkün degil.