text:
2 Cronica 24Ang Pulong Sang Dios (HLGN)
Ang Paghari ni Joash sa Juda
(2 Har. 12:1-16)
24 Nagaedad si Joash sang pito ka tuig sang naghari siya. Sa Jerusalem siya nag-estar, kag naghari siya sa sulod sang 40 ka tuig. Ang iya iloy amo si Zibia nga taga-Beersheba. 2 Maayo ang ginhimo ni Joash sa panulok sang Ginoo sa bug-os nga pagkabuhi ni Jehoyada nga pari. 3 Ginpangitaan siya ni Jehoyada sang duha ka asawa, kag may mga anak siya nga lalaki kag babayi.
4 Sang ulihi nagdesisyon si Joash sa pagpakay-o sang templo sang Ginoo. 5 Ginpatawag niya ang mga pari kag mga Levita kag ginsilingan, “Magkadto kamo sa mga banwa sang Juda kag kolektaha ninyo ang mga balayran sang mga Israelinhon kada tuig, agod mapakay-o naton ang templo sang aton Dios. Himua ninyo ini gilayon.” Pero wala gilayon magtuman ang mga Levita.
6 Gani ginpatawag ni Haring Joash ang pangulo nga pari nga si Jehoyada kag ginpamangkot, “Ngaa wala mo ginpakolekta sa mga Levita ang balayran sang mga taga-Juda kag taga-Jerusalem? Indi bala nga nagsugo si Moises nga alagad sang Ginoo sa katilingban sang Israel nga ihatag nila ini para sa Tolda nga sa diin nabutang ang Kasuguan?”
7 (Sadto anay, ang mga anak sang malaot nga babayi nga si Atalia nakasulod sa templo sang Dios kag nagpanguha sang mga balaan nga kagamitan agod gamiton sa pagsimba sa mga imahen ni Baal.)
8 Gani nagsugo si Haring Joash nga maghimo sang kahon nga bulutangan sang kuwarta, kag ibutang ini sa guwa sang puwertahan sang templo sang Ginoo. 9 Dayon naghatag siya sang pahibalo sa Juda kag Jerusalem nga kinahanglan dal-on sang mga tawo sa Ginoo ang ila balayran suno sa ginsugo ni Moises nga alagad sang Dios sa katawhan sang Israel sang didto sila sa kamingawan. 10 Malipayon nga naghatag ang tanan nga opisyal kag ang mga tawo. Ginhulog nila ang ila kuwarta sa kahon hasta nga napuno ini.
11 Kon puno na gani ang kahon, ginadala ini sang mga Levita sa mga opisyal sang hari. Dayon ginaisip ini sang sekretaryo sang hari kag sang opisyal sang pangulo nga pari, kag pagkatapos ginabalik nila liwat ang kahon didto sa puwertahan sang templo. Amo ini ang ila ginahimo kada adlaw hasta nga nagdamo ang koleksyon. 12 Dayon ginhatag ni Haring Joash kag ni Jehoyada ang kuwarta sa mga tawo nga nagadumala sa pagpakay-o sang templo. Kag nagpanguha sila sang mga panday kag sang mga trabahador nga maayo sa salsalon kag saway. 13 Mapisan gid ang mga nagadumala sa trabaho, gani madasig ang pagtrabaho. Nakay-o nila ang templo sang Dios suno sa orihinal nga desinyo sini, kag ginpabakod pa gid nila. 14 Pagkatapos sang obra, gin-uli nila sa hari kag kay Jehoyada ang sobra nga kuwarta. Kag gin-gamit ini sa pagpahimo sang mga kagamitan sa templo sang Ginoo—ang mga ginagamit sa pagsimba, sa paghalad sang mga halad nga ginasunog, pati na ang mga yahong kag mga suludlan nga bulawan kag pilak. Kag samtang buhi si Jehoyada, padayon ang paghalad sang mga halad nga ginasunog sa templo sang Ginoo.
15 Nagkabuhi si Jehoyada sing malawig nga mga tinuig, kag napatay siya sa edad nga 130 ka tuig. 16 Ginlubong siya sa lulubngan sang mga hari sa Banwa ni David, tungod sa maayo nga mga ginhimo niya sa Israel para sa Dios kag sa iya templo.
17 Pero pagkatapos nga napatay si Jehoyada, nagkadto ang mga opisyal sang Juda kay Haring Joash. Nagluhod sila sa hari bilang pagtahod, kag dayon ginkombinsi nila siya nga magpamati sa ila. 18 Nagdesisyon sila nga pabay-an na lang ang templo sang Ginoo, ang Dios sang ila mga katigulangan, kag magsimba sa mga hulohaligi nga simbolo sang diosa nga si Ashera kag sa iban pa nga mga dios-dios. Tungod sa ila ginhimo, naakig ang Dios sa Juda kag Jerusalem. 19 Nagpadala ang Ginoo sang mga propeta sa mga tawo agod pabalikon sila sa iya. Kag bisan ginpaandaman sila sang mga propeta, wala sila magpamati.
20 Dayon gin-gamhan sang Espiritu sang Dios si Zacarias nga anak ni Jehoyada nga pari. Nagtindog siya sa atubangan sang mga tawo kag nagsiling, “Amo ini ang ginasiling sang Dios: Ngaa wala ninyo ginatuman ang mga sugo sang Ginoo? Indi gid kamo mag-uswag. Tungod nga ginsikway ninyo ang Ginoo, ginsikway man niya kamo.”
21 Nagplano ang mga opisyal sa pagpatay kay Zacarias. Kag sa sugo mismo sang hari, ginbato nila si Zacarias sa lagwerta sang templo sang Ginoo, kag napatay siya. 22 Ginkalimtan ni Haring Joash ang kaayo nga ginpakita sa iya ni Jehoyada, nga amay ni Zacarias. Sa baylo, ginpapatay niya si Zacarias. Amo ini ang ginsiling ni Zacarias sang nagahimumugto na siya, “Kabay pa nga talupangdon sang Ginoo ang inyo ginahimo, kag sukton niya kamo.”
23 Sang pagsugod sang bag-o nga tuig, ginsalakay sang mga soldado sang Aram ang Juda. Napierdi nila ang Juda kag Jerusalem, kag ginpamatay nila ang mga opisyal sang Juda. Dayon gindala nila sa ila hari sa Damascus ang mga pagkabutang nga ila naagaw. 24 Diutay lang ang mga soldado sang Aram nga nagsalakay kon ikomparar sa mga soldado sang Juda. Pero ginpapierdi sang Ginoo sa ila ang Juda, tungod ginsikway nila ang Ginoo, ang Dios sang ila mga katigulangan. Gani nag-abot ini nga silot kay Joash.
25 Paghalin sang mga taga-Aram, grabe gid ang mga pilas ni Joash. Pero tungod sa iya nga pagpatay sa anak ni Jehoyada nga pari, nagplano ang iya mga alagad nga patyon siya. Ginpatay nila siya sa iya hiligdaan. Ginlubong siya sa Banwa ni David, pero indi sa lulubngan sang mga hari.
26 Ang mga nagpatay sa iya amo si Zabad nga anak sang isa ka Ammonhon nga babayi nga si Shimeat, kag si Jehozabad nga anak sang isa ka Moabnon nga babayi nga si Shimrit. 27 Ang mga estorya parte sa mga anak ni Joash, sa mga tagna parte sa iya, kag sa pagpakay-o sang templo sang Dios nasulat sa Komentaryo Parte sa Estorya sang Mga Hari. Si Amazia nga iya anak amo ang nagbulos sa iya bilang hari.


c: text/html

text:
Sugilanon 11: Ang Nahaunang Balangaw
NAHIBALOAN mo bala ang nahauna nga ginhimu ni Noe sang sia kag ang iya pamilya naggua sa arka? Naghalad sia sing dulot sa Dios. Makita mo bala sa laragway ang iya paghimu sini? Ginhalad ni Noe ining mga sapat agod pasalamatan ang Dios sa pagluas sang iya pamilya gikan sa anaw
Sa banta mo bala nahamuot si Jehova sa dulot? Huo, nahamuot sia. Kag nanaad sia kay Noe nga indi na niya laglagon liwat ang kalibutan paagi sa anaw.
Wala madugay si Noe kag ang iya pamilya nangabuhi sing panibag-o sa gua sang arka. Ginpakamaayo sila sang Dios kag ginsilingan: ‘Dapat mag-anak kamo sing madamu. Dapat magdamu kamo tubtob maglapnag ang kataohan sa duta.’
Apang sang ulihi, ang mga tao mahimu nahadlok nga ang anaw kaangay sadto matabu liwat. Gani sa pagpahanumdom sa mga tao sang iya saad nga indi na pag-anawon liwat ang bug-os nga duta may ginhatag ang Dios. Nahibaloan mo bala kon ano ini? Isa ka balangaw. Nakakita ka na bala sing balangaw? Makita mo bala ini sa laragway?
Ang Dios nagsaad: ‘Dili na liwat paglaglagon sing anaw ang tanan nga tao kag sapat. Ginabutang ko ang akon balangaw sa mga panganod. Kag kon maggua ang balangaw, makita ko ini kag dumdomon ang akon saad.’
Gani kon makakita ikaw sing balangaw, ano ang madumdoman mo? Huo, ang saad sang Dios nga indi na niya paglaglagon liwat ang kalibutan paagi sa anaw.
Genesis 8:18-22; 9:9-17.
Mga Pamangkot:
- Subong sang ginapakita sa laragway, ano ang nahauna nga ginhimu ni Noe paggua niya sa arka?
- Ano nga sugo ang ginhatag sang Dios kay Noe kag sa iya pamilya pagkatapos sang Anaw?
- Ano ang ginsaad sang Dios?
- Kon makakita kita sing balangaw, ano ang madumduman naton?
Dugang pa nga mga pamangkot
- Basaha ang Genesis 8:18-22.
Paano kita sa karon makahatag sing “kaamyon” kay Jehova? (Gen. 8:21; Heb. 13:15, 16)
Ano ang ginsiling ni Jehova tuhoy sa tagipusuon sang tao, kag gani, ano nga paghalong ang dapat himuon naton? (Gen. 8:21; Mat. 15:18, 19)
- Basaha ang Genesis 9:9-17.
Ano nga katipan ang ginhimu ni Jehova upod sa tanan nga mga tinuga sa duta? (Gen. 9:10, 11)
Tubtob san-o magapabilin ang katipan may kaangtanan sa balangaw? (Gen. 9:16)
Magtuon sing Dugang Pa
Naluwas si Noe “Kaupod sang Pito Pa”
Paano naluwas si Noe kag ang iya pamilya sa pinakamabudlay sa tion sang kasaysayan sang tawo?

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
So I Tell You, You Are Peter And I Will Build "My Church" to this Rock and the Power of Death Will not be able to Defeat My Church. I Will give You The Keys Of the Kingdom of Heaven, When You Take Judgment Here on Earth,That Judgment Will be God Judgment, When You Promised Forgiveness here on Earth, that Forgiveness will be done Forgiveness.(Easy to Read Bible) MATEO 16:18-19
Thursday, June 14, 2012
Mahitungod sa Aborsyon
ni:Fr.Ramon Oncog
(hinikay ni: bro.A.S.)
PANGUTANA:
Maayong buntag, Father. Naglibog jud ko. Tinuod ba nga ang inahan nga magpakuha sa iyang anak samtang naa pa kini sa tiyan, dili jud pasayloon sa Ginoo? Largo na ba gyud sa impyerno ang iyang kalag? Palihug ayaw imantala ang akong numero – 09NNNNNNNNN1
TUBAG:
Ang aborsyon o ang ang pagpakuha sa kinabuhi gikan sa taguangkan sa inahan gihisgotan sa Catechism of the Catholic Church sa parapo 2270 hangtud 2275. Apil kini sa parte diin ang Katekismo naghisgot sa mga sala batuk sa ika-lima nga sugo – Dili ka magpatay. Ang Katekismo misugod pinaagi sa pagpahimug-at sa punto nga ang tawhanong kinabuhi kinahanglan nga respetohan gayud sugod sa pagpanamkon. Ang pagpanamkon mahitabo sa dihang ang binhi sa lalaki ug babaye magkatagbo. Niining puntoha, ang usa ka laing kinabuhi nagsugod ug pagaisipon siya nga laing persona nga naghupot ug mga katungod, ilabi na ang katungod sa pagpakabuhi. Sayup ang panghunahuna nga kini dugo o unod lamang.
Ang turok sa kinabuhi (human embryo) kinahanglan nga alimahan, panalipdan taman sa mahimo sama sa laing tawo. Gitugot ang pagpa-prenatal (diagnosis) kun girespetohan ang kinabuhi sa turok ug kun ang tuyo mao ang pagpanalipod ug ang kaayohan niini. Supak sa balaod sa moralidad ang pagpa-prenatal kun ang tuyo mao ang pagsusi kun adunay bay depekto ang turok sa tiyan kay kun naay depekto, ipakuha kini. Niining pagkabutanga, ang prenatal nahimong sentensya sa kamatayon.
Ang Balaang Kasulatan nagpadayag sa kabililhon sa kinabuhi sulod sa taguangkan. Ang Dios pinaagi kang propeta Jeremias miingon: “Sa wala ko pa gani ikaw lalanga, ug sa wala pa ikaw matawo, gipili ko na ikaw” (Jer 1:5). Tungod niini, ang Simbahan, sugod sa sinugdanan nagmatuod nga usa ka dakong dautan ang tinuyo nga aborsyon. Ang Didache Apostolorum, usa ka nga dokumento nga gisulat niadtong mga tuig 70 hangtud 100, sa panahon nga bata pa ang Simbahan, nag-ingon: “You shall not kill the embryo by abortion and shall not cause the newborn to perish” (Didache, 2,2: SCh 248,148). Kining pagtulun-ana sa Simbahan wala mausab ug dili gayud mausab.
Ang Simbahan nagpahamtang ug silot excommunication latae sententiae ngadto kanila nga sa direktang paagi may kalabotan sa pagpakuha sa kinabuhi gikan sa taguangkan – ang babaye mismo nga nagpakuha, bana o boyfriend nga mipugos o mitambag sa babaye o wala mobabag sa maong pagpakuha, ang doctor o hilot, ang nurse nga mitabang sa maong pagpakuha. Hinoon, mahimong mokunhod ang silot o mapapas kun adunay pagpugos nga nahitabo o gihimo ang salaod ubos sa inpluwensya sa pagkawalay alamag. Ang pulong latae sententiae nagkahulugan nga “automatic” ang silot sa dihang gihimo ang salaod. Ang excommunication wala magpasabot nga ang mga nahisgotan sa unahan dili na miyembro sa Simbahan. Nagpabilin sila nga miyembro sa Simbahan pero dili na sila makapahimulos sa mga pribeliheyo, mga katungod, mga gasa (material ug espiritwal) sa Simbahan apil na niini ang pagkalawat sa Eukaristiya.
Nagpasabot ba ang maong silot nga modiretso sa impyerno ang tawo nga adunay kalabutan sa pagpakuha sa bata gikan sa taguangkan? Dili. Hinumduman nato nga ang Dios lamang ang nahibalo kinsa ang maimpyerno kay siya lamang ang bugtong nakahibalo unsa ang anaa sa sulod sa kasingkasing sa tawo. Ang ato lang nasayran mao nga ang mabug-at nga sala nga wala hinulsuli makatambog sa kalag ngadto sa impyerno panahon sa kamatayon. Sa panghunahuna sa Simbahan, ang silot usa ka tambal. Ang tumong sa silot mao ang pagpaamgo sa nakabuhat ug salaod unsa ka ngil-ad ang iyang nabuhat ug aron iya kining basulan. Niining paagiha, malikayan niya ang makalilisang silot, hinoon, puli niini matagamtam niya ang maloloy-ong gugma sa Dios nga mas dako pa sa kinadak-an natong sala.
Ang Ensakto nga Paagi sa Bunyag: Pagtuslo o Pagbubo? - Unang Bahin
ni:Fr.Ramon Oncog
(hinikay ni: Bro.A.S.)
PANGUTANA:
Good morning, Padre. Di ba ang bunyag ituslo man sa tubig sama sa gibuhat ni San Juan didto sa suba sa Jordan? Ngano man ang atoa nga ibubu ra man sa atong ulo? – 09NNNNNN301
TUBAG: (Unang Bahin)
Tinuod nga namunyag si Juan (Magbubunyag) didto sa suba sa Jordan. Pero, gipaklaro ba sa asuy sa Biblia ang iyang pamaagi sa pagbunyag? Kon giubog ba niya ang mga tawo sa tubig o igu lang ba niya sila gipatindog sa suba ug unya gibuboan sa tubig? Wala kini ipaklaro. Pero, ang mga igsoon natong mga Born-again moinsister nga ang pagbunyag kinahanglan nga ituslo gayud. Matud nila nga ang bunyag natong mga Katoliko kasagaran dili tinuud nga bunyag sanglit gibuhat pinaagi lang sa pagbubo. Alang nila, ang pagbunyag pinaagi sa pagtuslo mao lamang ang tinuoray nga nagsimbolo sa atong pagkalubong ug pagkabanhaw diha ni Kristo (cf. Rom 6:3-4).
Masuta nato ang kamatuoran pinaagi sa pagtan-aw sa ebindensya sumala sa: a) tinuoray nga kahulugan sa pulong nga ‘bunyag’, b) Biblia ug sentido komon, c) mga dokumento sa mga unang Kristyanos, ug d) pruweba sa archeology ug ancient Christian art. Karong Domingoha atong lang tukion ang kahulugan sa pulong ‘bunyag’.
Ang sayup sa mga igsoon nato nga Born-again mao nga nakaingon sila nga ang Griego nga pulong ‘baptizo’ sa Biblia nagkahulugan lamang ug ‘pagtuslo’ kon ‘pag-ubog’. Sayup! Daghan kini ug kahulugan. Ang maong pulong, pananglitan, nagkahulugan usab ug ‘paghugas’. Gigamit kini sa asoy ni San Lukas (11:38) diin naeskandalo ang mga Pariseo kang Jesus tungod kay mikaon siya nga walay paghugas (baptizo). Gapasabot ba kini sa wala pag-ubog sa tubig? Dili, kay si San Markos miingon nga ang mga Pariseo dili mokaon kon dili manghugas kon manghunaw sa kamot (nipto) (Mar 7:3-4).
Busa, ang pulong ‘baptizo’ diay dili lang nagkahulugan ug pagtuslo sa tibuuk lawas sa tubig. Daghan kini ug kahulugan apil na ang paghugas ug ritwal sa pagpanghunaw. Mas klaro kini labi na kon maghisgot kita sa mapasumbingayanon (metaphorical) nga kahulugan sa maong pulong. Ang Buhat 1:4-5, pananglitan, naghisgot ug bunyag (baptizo) pinaagi sa Espiritu Santo. Gapasabot ba kini ug pagtuslo o pag-ubog sa Espiritu Santo? Dili. Ang Buhat 2 sa tulo ka higayon naghisgot nga ang Espiritu gibubo ngadto sa mga matuohon (Buhat 2:17, 18, 33). Ang maong pagbubo sa Espiritu mao ang gihisgutan nga bunyag pinaagi sa Espiritu (cf. Buhat 11:15-17). Nagpakita lamang kini nga ang pulong ‘baptizo’ daghan ang kahulugan ug apil niini mao ang ‘pagbubo’.
Resulta sa sobra ka simple nga panabot ang paghubad sa pulong nga baptizo ngadto sa ‘pag-ubog’ o ‘pagtuslo’. Sa laing bahin, ensakto ang atong mga igsoong Born-again sa ilang pag-ingon nga ang bunyag pinaagi sa pagtuslo mas klaro nga nagsimbolo sa paglubong ug pagkabanhaw uban ni Kristo. Mao man gani nga ang Catechism of the Catholic Church sa parapo 1239 nag-ingon: “Baptism is performed in the most expressive way by triple immersion in the baptismal water.” Hinoon, ang pagbubo ug tubig sa ulo sa gibunyagan usa ka mas klaro nga simbolo sa pagbubo sa mga gasa sa Espiritu Santo, ug busa, mipadayon ang Katekismo sa pag-ingon: “From ancient times it has also been able to be conferred by pouring the water three times over the candidate's head.” Sa laktud, maingon nga ang pagtuslo ug ang pagbubo parehong nagsimbolo sa mga epekto sa bunyag. Walay makaingon nga ang usa kanila dili ensakto.
Ang bunyag pinaagi sa pagbubo gibuhat ba sa mga unang Kristyanos? Atong susihon ang ubang mga ebidensya sa sunod Domingo. Busa, sumpayan pa…
Ang Ensakto nga Paagi sa Bunyag: Pagtuslo o Pagbubo? - Ikaduhang Bahin
PANGUTANA:
Good morning, Padre. Di ba ang bunyag ituslo man sa tubig sama sa gibuhat ni San Juan didto sa suba sa Jordan? Ngano man ang atoa nga ibubu ra man sa atong ulo? – 09NNNNNN301
TUBAG: (Ikaduhang Bahin)
Niadtong miaging Domingo, atong gituki ang tinuoray nga kahulugan sa pulong ‘baptizo’. Atong napamatud-an nga wala lang kini nagkahulugan ug ‘pag-ubog o pagtuslo’, kundili daghan kini ug kahulugan, apil niini ang ‘pagbubo’. Mitapus kita sa pag-ingon nga sayup sa atong mga kagisoonan nga mga Born-again sa ilang paghunahuna nga ang pagtuslo mao lamang ang ensakto nga paagi sa pagbunyag. Oo, atong giangkon nga tinuoray nga ang pagtuslo mas klaro nga nagsimbolo sa atong pagkamatay ug pagkabanhaw uban kang Kristo. Apan sa laing bahin usab, ang pagbisbis ug tubig mas klaro nga timaan sa pagbubo sa Espiritu Santo dinhi kanato.
Ang laing mga rason nganong giisip sa Simbahan nga validong paagi sa pagbunyag ang pagbubo ug tubig sa ulo mao: ang asoy sa Biblia ug sentido komon; ang mga dokumento sa unang mga Kristyanos; ug pruweba gikan sa archaeology ug ancient Christian art.
Ang Asoy sa Biblia ug Sentido Komon. Gikan sa Buhat 2:41 nasayran nato nga human sa unang pagwali ni Pedro, tulo ka libo ka mga tawo ang nagpabunyag. Ang mga archaeologists miingon nga ang syudad sa Jerusalem niining panahona, walay igung supply sa tubig aron mabunyagan ang ingon kadaghang tawo pinaagi sa pagtuslo. Sigurado gayud nga gibunyagan kining mga tawhana pinaagi sa pagbubo o pagbisbis ug tubig. Bisan karon, ang sentido komon (common sense) nagtug-an kanato nga adunay mga higayon nga imposible ang pagbunyag pinaagi sa pagtuslo. Ang mga tawo, pananglitan nga masakiton kaayo ug dili na mahimo dugayon ang pagbunyag. Laing pananglitan mao ang usa ka binilanggo didto sa Muslim nga nasud diin kinahanglan nga himoon sa sekreto ang pagbunyag. Laing pananglitan pa gayud mao ang pagbunyag sa usa ka Eskimo kinsa nagpuyo didto sa tugnaw kaayo nga lugaw. Hikawan ba diay nato kining mga tawhana sa bunyag tungod kay dili mahimo ang pagtuslo kanila sa tubig?
Ang mga Dokumento sa Unang mga Kristyanos. Ang mga karaang dokumento nagmatuod nga ang mga Kristyanos kaniadto namunyag pinaagi sa pagbubo. Sa Didache nga gisulat sa tuig 70 A.D. mabasa: “Concerning baptism, baptize in this manner: Having said all these things beforehand, baptize in the name of the Father and of the Son and of the Holy Spirit in living water [that is, in running water, as in a river]. If there is no living water, baptize in other water; and, if you are not able to use cold water, use warm. If you have neither, pour water three times upon the head in the name of the Father, Son, and Holy Spirit.” Si Papa Cornelius I sa iyang Letter to Favius of Antioch niadtong tuig 251 nag-asuy nga sa dihang hapit na mamatay si Novatian, “he received baptism in the bed where he lay, by pouring” (gikutlo ni Eusebius sa iyang libro Ecclesiastical History, 6:4311). Si Cyprian usab sa Letter to a Certain Magnus nga iyang gisulat sa tuig 255 A.D. nagtambag: “[no one should be] disturbed because the sick are poured upon or sprinkled when they receive the Lord’s grace”.
Pruweba gikan sa Archaeology ug Ancient Christian Art. Ang mga mosaics ug mga artworks nga makita nato sa mga catacombs naghulagway giunsa pagpamunyag sa mga Kristyanos kaniadto. Kasagaran niini mao ang pagbubo. Bisan gani kun ang pagbunyag anaa gihimo sa suba, ang gibunyagan magtindog lamang sa mabaw nga parte sa suba ug buboan ang iyang ulo ug tubig ginamit ang kinhason. Didto sa Nazareth, usa ka bunyaganan (baptistery) nakubkuban sa mga archaeologists. Matud pa gigamit kini sa mga Kristyanos niadtong ikaduha ka siglo. Gamay kini kaayo ug impossible ang pagbunyag pinaagi sa pagtuslo.
Wednesday, June 13, 2012
Ang Panagbangi sa Simbahan ug Freemasonry (Part I)
ni:Father Ramon Oncog
(HINIKAY NI: BRO.ALLAN S.)
Pangutana:
Maayong gabii, Padre. Mangutana lang ko – Nganong supak man ang Simbahan batuk sa Freemasonry? Salamat. – 09XXXXXXX753
Pangutana:
(HINIKAY NI: BRO.ALLAN S.)
Pangutana:
Pads, usa ko ka ex-seminarian. Mangutana ko: Usa ba ka sala ang pagkaMason?.... Unsa naman ang stand sa Simbahan sa mga Mason? Salamat. – 09XXXXXX294
Tubag:
Ang daan (1917) nga Code of Canon Law sa canon 2335 nag-ingon: “Persons joining associations of the Masonic sect or any others of the same kind which plot against the Church and legitimate civil authorities contract ipso facto excommunication simply reserved to the Apostolic See.” Klaro kaayo nga sigun sa daan nga Code, kadtong mosulod pagkamiyembro sa Freemasonry automatic nga excommunicated sa Simbahan. Dili sila angay nga modawat sa mga sakramento; balibaran sila sa pagdawat niini kun mamugos man ugaling. Sa binag-o (1983) nga Code, wala na hinganli ang Freemasonry. Miingon na lamang ang Code sa canon 1374: “A person who joins an association which plots against the Church is to be punished with a just penalty; one who promotes or takes office in such an association is to be punished with an interdict.”
Tungod kay wala na mahinganli ang Masonry sa bag-o nga balaod, daghan ang nakaingon nga mahimo na ang usa ka Katoliko nga moapil sa pagkaMason. Kining kalibog nag-aghat sa Congregation for the Doctrine of the Faith (CDF) sa pagpagawas ug katin-awan nga giulohan ug Declaration on Masonic Associations niadtong Nobyembre 26, 1983. [N.B. Niadtong panahona, ang CDF gipangulohan ni Joseph Cardinal Ratzinger nga karon Papa Benedicto XVI). Ang maong deklarasyon nagkanayon: “…the Church’s negative judgment in regard to Masonic association remains unchanged since their principles have always been considered irreconcilable with the doctrine of the Church and therefore membership in them remains forbidden. The faithful who enroll in Masonic associations are in a state of grave sin and may not receive Holy Communion. It is not within the competence of local ecclesiastical authorities to give a judgment on the nature of Masonic associations which would imply a derogation from what has been decided above….”
Upat ka punto ang makutlo nato sa maong katin-awan: (1) Dili importante nga wala hingali ang Masonry sa bag-o nga Code of Canon Law. Ang canon 1374 sa bag-o nga Code ug ang canon 2335 sa karaan nga Code, pareho lang ang gipasabot. (2) Ang negatiba nga husga sa Simbahan batuk sa Freemasonry wala mautro o mausab sanglit ang mga sukaranan nga mga prinsipyo sa maong kapunungan sumpaki o dili gayud mahiuyon sa mga pagtulun-an sa Simbahan. (3) Ang mga Katoliko nga miapil sa Freemasonry anaa sa grabe nga sitwasyon sa sala. Busa, dili sila angay nga mokalawat panahon sa Misa. (4) Ang mga lokal nga awtoridad sa Simbahan – pananglitan, ang Obispo sa dyosesis – dili mahimo nga mohimo ug patakaran nga sukwahi nga unsay gitakda sa deklarasyon sa CDF.
Gikapus kita sa espasyo, busa sa sunod gula sa Lantawan na lang nako hisgutan ang mga rason ngano nga gidid-an ang mga Katoliko sa pag-apil sa Freemasonry.
Ang Panagbangi sa Simbahan ug Freemasonry (Part II)
Pangutana:
Maayong gabii, Padre. Mangutana lang ko – Nganong supak man ang Simbahan batuk sa Freemasonry? Salamat. – 09XXXXXXX753
Tubag:
Niadtong miaging Domingo atong gipaklaro nga ang awtoridad sa Simbahan pinaagi sa Code of Canon Law, nagdili sa mga Katoliko kaniadto ug hangtud karon sa pag-apil sa Freemasonry. Ang daan (1917) nga Code of Canon Law sa canon 2335 nag-ingon: “Persons joining associations of the Masonic sect or any others of the same kind which plot against the Church and legitimate civil authorities contract ipso facto excommunication simply reserved to the Apostolic See.” Samtang ang binag-o (1983) nga Code miingon canon 1374: “A person who joins an association which plots against the Church is to be punished with a just penalty; one who promotes or takes office in such an association is to be punished with an interdict.”
Sa unang pagbasa sa maong mga balaod, makaingon ta nga ang hinungdan ngano nga ang Simbahan supak sa Masonry mao nga tungod kay kini adunay laraw batuk sa Simbahan. Tungod niini dunay uban moingon nga mahimo ra moapil sa pagka-Mason basta kay wala maglaraw batuk sa simbahan ang lodge o sanga sa Masonry nga ilang pagaapilan. Dili kini tukma nga pagsabot sa balaod! Ang maong mga deklarasyon sa Canon Law kinahanglan nga basahon ubos sa lamdag sa uban pang mga dokumento sa Simbahan sugod pa sa sulat nga giulohan ug In Eminenti (1738) ni Papa Clemente XII ug labi na gayud sa sulat ni Papa Leon XIII niadtong 1884 nga giulohan ug Humanum Genus. Sa maong sulat, ang naulahi miingon: “. . . that which is [Freemasonry’s] ultimate purpose forces itself into view—namely, the utter overthrow of that whole religious and political order of the world which the Christian teaching has produced, and the substitution of a new state of things in accordance with their ideas, of which the foundations and laws shall be drawn from mere Naturalism....”
Ang pagsupak sa Simbahan batuk sa Freemasonry diay nagsukad sa unsa nga klase sa kaponungan ang Freemasonry ug sa dili magkatagdo nga prinsipyo tali niini ug sa Simbahan. Ang Freemasonry nagtamod sa pilosopiya sa Naturalismo diin ang tawhanong kinaiyahan (human nature) ug ang pangrason (human reason) mao ang giila nga labing hingpit nga giya (ultimate guide). Alang sa Freemasonry ang kinatas-ang destinasyon sa tawo mao ang pagkahingpit nga tawo. Dili tingali moangkon ang mga Mason nga relihiyon ang Freemasonry, pero ang ilang grupo matawag gyud nato nga usa ka relihiyon nga kumpleto sa mga doktrina ug mga ritwal o mga seremonyas. Usa kini ka relihiyon kansang dios mao ang pangrason ug kahibawo sa tawo nga gisimbolohan sa kompas ug eskwala nga makita nato sa logo sa mga Mason. Ug busa, kinsa kadtong moapil niining kapungungan nakasala batuk sa Unang Sugo.
Ang Simbahan, sa iyang kabahin, nagtamud sa gitawag nga divine revelation o pagpadayag sa Dios ug alang niya ang kinatas-an nga destinasyon sa tawo mao ang pagpakig-uban sa Dios. Ang maong pakig-uban magsugod dinhi sa kalibutan pinaagi sa pag-ampo, mga sakramento ug uban pang mga espirituhanon nga tabang. Sa mubong pagkasulti, ang Simbahan naga-ila sa unsay supernatural, samtang ang Freemasonry nagdawat lamang sa unsay natural. Sa kasaysayan ug ilabi na gyud didto sa Europa, kining panagbangi sa prinsipyo maoy hinungdan nga ang mga Mason naglaraw sa paglumpag sa Simbahan.
Sa sunod Domingo hisgotan nato ang lain nga rason ngano nga ang Simbahan supak sa Freemasonry – ang dautan nga paggamit sa panumpa (evil misuse of oath).
Ang Panagbangi sa Simbahan ug Freemasonry (Part III)
Pangutana:
Maayong gabii, Padre. Mangutana lang ko – Nganong supak man ang Simbahan batuk sa Freemasonry? Salamat. – 09XXXXXXX753
Tubag:
Sa unang bahin sa tubag sa imong pangutana, gihisgotan nato nga walay kausaban sa baruganan sa Simbahan batuk sa Freemasonry. Gidid-an sa gihapon ang mga Katoliko sa pag-apil niini. Kadtong nakahibalo niini unya nagpadayon sa ilang pagkaMason, anaa sa sitwasyon sa pagpakasala ug dili angay nga mokalawat.
Sa ikaduhang bahin, gihisgotan nato ang labing mahinungdanong rason sa Simbahan sa iyang pagsalikway sa Freemasonry. Miingon kita nga ang mga sukaranang prinsipyo (basic principles) sa maong organisasyon ug sa Simbahan dili gayud mahimo nga magkatugma. Ang Freemasonry nagtamud sa pilosopiya sa Naturalismo diin gipakadios ang Rason. Ang tawhanong pangrason mao ang giila nga labing hingpit nga giya. Ug ang kahingpitan sa tawhanong kinaiyahan (human nature) mao ang gihimong katapusang tumong. Ang relihiyon giila lamang nga accessory – makatabang apan dili kinahanglanon – aron sa pagkab-ot sa maong kahingpitan. Ang Simbahan, sa iyang kabahin, nag-ila sa mga butang nga espirituhanon ug sa mga realidad nga supernatural. Ang giila nga tumong sa Simbahan mao ang pagpakig-uban sa tawo sa Dios. Labaw sa tanan, ang Simbahan nag-ila nga naghupot siya ug mga kamatuoran nga pinadayag gikan sa Dios (divinely revealed truths) isip giya. Tungod niini magkasumpaki gayud ang baruganan sa Freemasonry ug Simbahan.
Karon, hisgotan nato ang lain nga rason ngano nga gikondena sa Simbahan ang Freemasonry. Ang ikaduha nga rason mao ang dautan nga paggamit sa panumpa o evil misuse of oath. Sa pagsulod sa Freemasonry, ang usa ka tawo manumpa sa Labawng Makagagahum o Deity. Pinaagi sa usa ka ritwal ang tawo manumpa sa iyang hingpit nga pagtugyan sa kaugalingon sa kapunongan sa Freemasonry uban sa kaandam pagdawat ug silot kun ugaling mahisimang siya sa patakaran sa kapunongan. Usa kini ka pagsupak sa Ikaduhang Sugo!
Maingon nato nga duha lang ang posibilidad sa maong pagpanumpa – binuang ang maong panumpa o seryoso kini. Kun binuang ang maong panumpa, nan gipasaksi ang Dios sa usa ka binuang. Kun seryoso kini, nan gisangpit ang Dios aron pagsaksi sa pagbaligtad sa tawo sa iyang gidapigan. Ang nasud (state) ug Simbahan gidasonan sa Dios; dili mahimo nga adunay mga hugpong, grupo o kalihokan nga moilog sa pagdapig o loyalty sa tawo. Ang awtoridad sa Freemasonry dili mahimong molabaw sa awtoridad sa gobyerno sa nasud ug sa mga pangulo sa Simbahan. Busa, kun seryoso ang mga Mason sa ilang pagpanumpa, nan ilang gigamit ang ngalan sa Ginoo sa pagpasipala.
Sa laktud nga pagkasulti, ang paglaraw batuk sa Simbahan, ang iyang pagkasekreto nga organisasyon dili maoy rason ngano nga ang Simbahan batuk sa Freemasonry. Ang rason mao nga ang Freemasonry sa iyang pagka-siya naghupot ug mga prinsipyo ug mga tulumanon nga sukwahi sa Simbahan.
Sunday, June 3, 2012
Ang Paglalang ug 'Test Tube Baby' (Unang Bahin)
ni:Father Ramon Oncog
(hinikay ni:Bro.Allan O.Salada)
PANGUTANA:
Maayong hapon, Padre. Supak ba sa pagtulon-an sa Simbahan o dili ba ang dako nga tinguha sa usa ka magtiayon nga makaanak pinaagi sa paglalang sa bata diha sa test tube? – 09NNNNNN872
TUBAG: (Unang Bahin)
Ikatingala ang imong pangutana saglit nangayo kag kasayuran mahitungod sa usa ka sitwasyon nga dili kasagarang nahitabo dinhi sa atoa. Hinoon, mas daghan ang mga kaso nga ingon niini didto sa gawas sa nasud, ug duna tingali kitay nailhan nga midangop sa maong proseso nga imong giingon. Busa, hisgotan nato kini. Niining unang bahin sa akong tubag, atong sutaon unsa ang proseso nga imong giingon o unsa kining giingon nga paglalang ug test tube baby. Sa sunod Domingo pohon, hisgotan nato ang baruganan sa Simbahan mahitungod niini.
Ang paglalang ug test tube baby naila usab sa ngalan nga “in vitro fertilization”. Ang pulong “in vitro” nagpasabot ug “sulod sa bildo nga sudlanan” diin pagahimoon ang paglalang ug bata. Ang mahitabo mao nga ang babaye inyeksyonan ug “hormones” aron pag-apura sa iyang obaryo (ovary) sa paghimo ug itlog o ova (oocyte). Mga 30 ka itlog ang mahimo niini.
Unya, uban sa giya sa ultrasound, isuksok sa kinatawo sa babaye ang taas nga dagom aron sa pagpupo niining mga itlog. Ang mga itlog ibutang sulod sa bildo nga sudlanan diin sagulan kini sa semilya sa iyang bana (sperm). Ang semilya sa lalaki gikuha pinaagi sa pag-lulu o masturbation. Apan, kun adunay diperensya ang semilya sa bana, ang semilya kuhaon gikan sa laing lalaki nga gitawag ug donor. Mao usab ang buhaton kun adunay diperensya sa itlog sa babaye. Ang semilya sa iyang bana, adto isagol sa mga itlog sa lain nga babaye nga gitawag gihapon nga donor kansang obaryo gitandog sumala sa pamaagi nga nahisgotan sa unahan.
Ang pagkahiusa sa mga itlog sa babaye ug sa semilya sa lalaki moresulta ngadto sa mga 20 ka mga embryo. Hinumdumi nga ang embryo dili lang simple nga dugo o tisyu kondili mao kini ang unang ang-ang sa kinabuhi sa tawo. Lain na kining tawo, laing binuhat. Sa proseso sa IVF, ang mga embryo patuboon sa bildo nga sudlanan balig 7 ka adlaw diin kadtong mga luya mamatay ug mahibilin ang mga lig-on.
Human niini, pilian ang nahibilin nga mga lig-ong embryo, ug ang mga napilian itanum sa taguangkan (uterus) sa asawa. Usahay, adto sa taguangkan sa laing babaye itanum ang mga binhi. Ang maong babaye giila nga maoy surrogate mother. Ang ubang mga embryo nga wala mapili nga ipaturok sa taguangkan sa inahan, tagoan sulod sa usa ka freezer hangtud nga sa kadugayan mamatay ra sila ug ilabay; ang uban pa gayud, i-donate sa research (hinoon, nahimo kini nga negosyo karon sanglit adunay may palit uban niini). Sa research, kining mga embryo pagapatyon o mamatay panahon sa mga ekspiremento.
Karon, sa proseso sa IVF, dili lang kay usa ra kundili daghang embryo ang itanum sa taguangkan sa babaye. Tuyoon kini kay unyag kun usa lang ka embryo ug unya mamatay kini, nan mopalpak ang proseso. Apan, unsay mahitabo kun mabuhi ang tanang embryo? Moresulta kini ngadto sa daghang mga fetus sulod sa taguangkan ug unya mahitabo ang gitawag nga multiple births diin daghan ang ihimugso nga anak. Apan, kining sitwasyona, diin ang mga bata maghuot sulod sa taguangkan, nagbutang ngadto sa peligro sa kinabuhi sa babaye. Mao kana nga ang kasagarang buhaton mao nga patyon ang ubang mga binhi pinaagi sa pag-inyeksyon sodium chloride sa ilang kasingkasing. Maot man patalinghogan nga gipatay sila, mao nga gitawag kining bahina sa proseso sa IVF nga fetal reduction aron mas nindot paminawon sa dalunggan.
Hinaot nasabtan ang kangilngig sa proseso sa IVF. Ang maong pagsabot gikinahanglan aron usab masabtan ang baruganan sa Simbahan mahitungod niini nga atong sayran pohon.
Ang Paglalang ug 'Test Tube Baby' (Ikaduhang Bahin)
PANGUTANA:
Maayong hapon, Padre. Supak ba sa pagtulon-an sa Simbahan o dili ba ang dako nga tinguha sa usa ka magtiayon nga makaanak pinaagi sa paglalang sa bata diha sa test tube? – 09NNNNNN872
TUBAG: (Ikaduhang Bahin)
Niadtong miaging Domingo, atong gibatbat ang proseso sa paglalang ug test tube baby. Importante nga masabtan ang maong proseso aron masabtan usab nato ang pagsupak sa Simbahan batuk sa mao gihapong proseso. Kadtong nalipat sa pagbasa sa unang bahin niining akong tubag dinhi sa atong basahon sa parokya, mahimo nga mobasa niini sa Notes sa akong Facebook.
Ang baruganan sa Simbahan mahitungod sa IVF gisumada sa parapo 2377 sa Catechism of the Catholic Church: “Techniques involving only the married couple (homologous artificial insemination and fertilization) are perhaps less reprehensible, yet remain morally unacceptable. They dissociate the sexual act from the procreative act. The act which brings the child into existence is no longer an act by which two persons give themselves to one another, but one that entrusts the life and identity of the embryo into the power of doctors and biologists and
establishes the domination of technology over the origin and destiny of the human person. Such a relationship of domination is in itself contrary to the dignity and equality that must be common to parents and children. Under the moral aspect procreation is deprived of its proper perfection when it is not willed as the fruit of the conjugal act, that is to say, of the specific act of the spouses' union. Only respect for the link between the meanings of the conjugal act and respect for the unity of the human being make possible procreation in conformity with the dignity of the person.”
Matud pa sa maong parte sa Katekismo nga arang-arang na lang kun sa proseso sa IVF, ang gigamit mao mismo ang itlog ug semilya gikan sa bana ug asawa, ug wala sila modangop ug usa ka donor o surrogate parent. Apan, nagpabilin kini nga dili makatarunganon. Dili kini makatarunganon sanglit ang pag-inyeksyon ug hormones sa babaye nagbutang kaniya sa peligro. Gitawag kining bahina sa proseso sa IVF nga superovulation, ug dunay mga babaye nga namatay tungod niini. Lain pa, kasagaran, ang semilya sa lalaki gikuha man pinaagi sa pag-masturbate, usa ka buhat nga dili usab ensakto sumala sa moralidad.
Lain pa gayud, sumala na sa atong gihisgotan sa miagi, ang proseso sa IVF naglakip ug mga lakang nga nagkutlo sa kinabuhi sa tawo sa kasugdanan niini Naglakip kini ug mga lakang diin adunay mga human embryo nga mamatay o pagapatyon. Ang Simbahan nagtudlo nga ang tawo kinahanglan nga respetohan sugod sa iyang pagkahimugso. Kay kanus-a man diay siya gipahimugso? Kanus-a man magsugod ang iyang kinabuhi? Kanus-a man nato matawag ang tawo nga siya tawo? Sugod niadtong 1883, ang syensya sa Human Embryology nagtug-an nga ang kinabuhi sa tawo masugod sa dihang mahiusa ang itlog (ovum) sa babaye ug ang semilya (sperm) sa lalaki o “at the moment of fertilization”. Busa, sugod niining gutloa, bisan kun siya embryo pa, ilhon ang iyang katungod isip tawo. Ang nanguna niining maong mga katungod mao ang katungod sa pagpakabuhi.
Sa katapusan, ang Simbahan nagtudlo nga sumala sa panglantaw sa moralidad, ang paglalang ug bag-ong kinabuhi kinahanglan nga resulta gikan sa usa ka kaminyoon diin ang bana ug asawa mohatag sa ilang kaugalingon ngadto sa usag-usa pinaagi sa buhat sa gugma sa mga minyo. Sanglit gikapsan man kita sa espasyo, ato kining hisgotan ug dugang sa sunod Domingo diin mangutana usab kita: Dili ba diay pabor sa kinabuhi ang Simbahan nga mosupak man siya sa tinguha sa magtiayon nga makabaton ug anak pinaagi sa IVF? Unsay ikasulti sa Simbahan sa mga magtiayon nga midangop sa proseso sa IVF? Nakasala ba sila? Unsay paglaum nga ikadalit sa Simbahan alang sa mga magtiayon nga gusto apan galisud pagbaton ug anak? Atangi ang diskusyon sa sunod semana....
Ang Paglalang ug 'Test Tube Baby' (Ikatulong Bahin)
PANGUTANA:
Maayong hapon, Padre. Supak ba sa pagtulon-an sa Simbahan o dili ba ang dako nga tinguha sa usa ka magtiayon nga makaanak pinaagi sa paglalang sa bata diha sa test tube? – 09NNNNNN872
TUBAG: (Ikatulong Bahin)
Sa usang Domingo, atong gibatbat ang mga proseso sa IVF (in vitro fertilization), ug sa miaging Domingo, atong gisugdan paghisgot ang pagsupak sa Simbahan mahitungod niini. Una, miingon kita nga supak sa moralidad ang IVF tungod kay ang proseso sa superovulation diin inyeksyonan ang babaye ug daghang hormones nakapabutang kaniya sa dakong peligro. Ikaduha, ang pagkuha sa semilya sa lalaki pinaagi sa paglulu usa usab ka immoral nga buhat. Ikatulo, ang proseso naglakip ug mga lakang diin mamatay o patyon ang mga human embryos.
Ikaupat ug sa katapusan, miingon kita nga sayup ang IVF tungod kay sumala sa panglantaw sa Kristohanong moralidad, ang paglalang ug bag-ong kinabuhi kinahanglan nga resulta gikan sa usa ka kaminyoon diin ang bana ug asawa mohatag sa ilang kaugalingon ngadto sa usag-usa pinaagi sa buhat sa gugma sa mga minyo. Ang anak bunga sa gasa sa kaugalingon sa magtiayon ngadto sa usag-usa. Kay bunga man, dili kini mapugos. Dili kini direkta nga produkto sa ilang kabubut-on. Oo, mahimo kita mogama ug mobuhat ug mga butang. Apan, wala kita maghisgot ug butang. Naghisgot kita ug nilalang – tawo nga adunay dungog (dignity) nga sama atoa. Mao man gani nga adunay nilain nga terminolohiya ang paglalang ug tawo – procreation. Kini nga pulong gigamit lamang sa pagpasabut sa paagi giunsa pagpasanay sa tawo. Ang mga mga tanom ug mga mananap mo-reproduce [sidecomment: kanang gitawag ug reproductive health angay lamang kanila], ang tawo, sa ilang kabahin, mo-procreate. Nagtawag kini sa atong atensyon ngadto sa realidad nga ang Dios adunay kalabutan sa paglalang sa matag tawo ilabi na diha sa pagbuhat sa iyang kalag. Apil sa iyang diosnong pagbuot nga ang matag bata malalang pinaagi sa buhat nga nagpadayag sa paghigugma sa magtiayon alang sa usag-usa. Dili diay kita makaingon nga ang pagbaton ug anak usa ka katungod o right (cf., CCC, 2378). Mahimo ang magtiayon nga mangandoy ug anak, apan dili sila angay nga mo-“gama” ug anak o magpa-“gama” sa uban.
Unsay ikasulti nato mahitungod sa mga bata nga nalalang pinaagi sa IVF? Opkors, ang tanang bata, bisan giunsa pa sila paglalang, gihigugma sa Dios, ug busa angay usab nato higugmaon. Apan, dili usab nato ilimod nga adunay mga immoral nga mga paagi sa paglalang ug bata. Apil niini ang premarital sex, pagpanapaw o adultery, rape, incest ug IVF.
Unsay ikasulti nato mahitungod sa mga magtiayon nga midangop sa IVF? Ang palalang ug bata pinaagi sa IVF usa ka emosyonal kaayo nga isyu. Tungod niini, ang mahitabo kasagaran mao nga mawala ang ang gitawag nato nga objectivity. Kasagaran sa mga magtiayon nga midangop sa IVF anaa sa sayup o wala mahibalo sa piho nga baruganan sa Kristohanong moralidad, busa dili kita makahusga nga sad-an sila.
Aduna bay paglaum alang sa mga magtiayon nga wala makabaton ug anak? Ang Simbahan nagdaseg sa dugang pagtuon subay sa mga prinsipyo sa moralidad aron matubag ang problema sa pagka-dili makapanganak (cf. CCC, 2375). Pagkakaron, ang napamatud-an nga mas epektibo nga alternatibo sa IVF mao ang NaPro Technology (Natural Procreative Technology) nga nadiskobre ni Dr. Thomas Hilgers. Matud pa sa ilang website: “Unlike common suppressive or destructive approaches,
NaProTECHNOLOGY works cooperatively with the procreative and gynecologic systems. When these systems function abnormally, NaProTECHNOLOGY identifies the problems and cooperates with the menstrual and fertility cycles that correct the condition, maintain the human ecology, and sustain the procreative potential.” Dili ako sigurado kun duna bay doctor nga nagpraktis niini dinhi sa Pilipinas. Sa laing bahin, dili man gyud tanang magtiayon ang possible nga makaanak. Mahimo nila ipadayag ang ilang pagkamabungahon pinaagi sa laing mga paagi, sama sa: pagpalawom sa ilang gugma sa usag-usa, pagsagop ug mga bata sa lain, pagkamaabiabihon, paglantaw sa kaayohan sa mga pag-umangkon ug mga kinugos sa bunyag ug uban pa. Matud pa sa parapo 2379 sa CCC: “The Gospel shows that physical sterility is not an absolute evil. Spouses who still suffer from infertility after exhausting legitimate medical procedures should unite themselves with the Lord's Cross, the source of all spiritual fecundity. They can give expression to their generosity by adopting abandoned children or performing demanding services for others.”
Subscribe to: Posts (Atom)


text:
1 Cronica 12Ang Pulong Sang Dios (HLGN)
Ang mga Tawo nga Nag-upod kay David kag sa Iya mga Soldado
12 Amo ini ang mga tawo nga nagkadto kay David didto sa Ziklag kag nag-upod sa iya sang nagapanago siya kay Saul nga anak ni Kish. Isa sila sa mga nagbulig kay David sa inaway. 2 May mga pana sila, kag sagad gid sila magpana ukon maglabyog sang bato, tuo man ukon wala nga kamot. Mga paryente sila ni Saul halin sa tribo ni Benjamin. 3 Ginpanguluhan sila ni Ahiezer kag ni Joash nga mga anak ni Shemaa nga taga-Gibeah. Amo ini ang ila mga ngalan:
si Jeziel kag si Pelet nga mga anak ni Azmavet,
si Beraca kag si Jehu nga taga-Anatot,
4 si Ishmaya nga taga-Gibeon, nga isa ka maisog nga lider sang 30 ka maisog nga mga soldado.
si Jeremias, Jahaziel, Johanan, Jozabad nga taga-Gedera,
5 si Eluzai, Jerimot, Bealia, Shemaria, kag Shefatia nga taga-Haruf,
6 si Elkana, Ishia, Azarel, Joezer, kag Jashobeam nga mga kaliwat ni Kora,
7 si Joela kag Zebadia nga mga anak ni Jeroham nga taga-Gedor.
8 May mga tawo man nga halin sa tribo ni Gad nga nag-upod kay David didto sa mabakod nga palanaguan sa kamingawan. Mga maisog sila nga mga soldado kag sagad sila maggamit sang taming kag bangkaw. Pareho sila kaisog sa mga leon, kag pareho kadasig sa usa sa kabukiran:
9 si Ezer amo ang ila pangulo,
si Obadias ang ikaduha;
si Eliab ang ikatatlo;
10 si Mishmana ang ikaapat,
si Jeremias ang ikalima,
11 si Atai ang ikaanom,
si Eliel ang ikapito,
12 si Johanan ang ikawalo,
si Elzabad ang ikasiyam;
13 si Jeremias ang ikanapulo,
kag si Macbanai ang ikaonse.
14 Ini sila nga mga kaliwat ni Gad mga kumander sang mga soldado. Ang pinakamaluya sa ila makadumala sang 100 ka soldado kag ang pinakamakusog sa ila makadumala sang 1,000 ka soldado. 15 Gintabok nila ang Suba sang Jordan sang tion sang tigbalaha sini sa una nga bulan sang tuig, kag gintabog nila ang tanan nga nagaestar sa kapatagan sa sidlangan kag sa nakatundan sang suba.
16 May mga tawo man nga halin sa tribo ni Benjamin kag ni Juda nga nagkadto kay David didto sa mabakod nga palanaguan. 17 Nagguwa si David sa pagsugata sa ila kag nagsiling, “Kon nagkadto kamo diri sa pagbulig sa akon bilang mga abyan, ginabaton ko kamo nga mag-upod sa amon. Pero kon nagkadto kamo diri sa pagtugyan sa akon sa akon mga kaaway bisan wala ako sing may ginhimo nga malain sa inyo, kabay pa nga makita ini sang Dios sang aton mga katigulangan kag silutan niya kamo.”
18 Dayon gin-gamhan sang Espiritu si Amasai nga sang ulihi nangin lider sang 30 ka maisog nga mga soldado, kag nagsiling siya,
“Imo kami, O David nga anak ni Jesse! Kabay pa nga magmadinalag-on ka kag ang mga nagabulig sa imo, kay ang imo Dios nagabulig sa imo.” Gani ginbaton sila ni David kag ginhimo nga mga opisyal sang iya mga soldado.
19 May mga tawo man nga halin sa tribo ni Manase nga nag-upod kay David sang magkadto siya sa mga Filistinhon sa pagpakig-away kay Saul. Pero ang natabo, wala magsugot ang mga Filistinhon nga mag-upod si David kag ang iya mga tinawo, kay nagahunahuna sila nga basi mag-unong liwat si David sa iya agalon nga si Saul. Gani pagkatapos nila diskusyon, ginpabalik nila si David sa Ziklag.
20 Amo ini ang mga tawo nga halin sa tribo ni Manase nga nag-upod kay David sa Ziklag: Adnah, Jozabad, Jediel, Micael, Jozabad, Elihu, kag Ziletai. Ang kada isa sa ila lider sang isa ka libo ka soldado sa tribo ni Manase. 21 Nagbulig sila kay David sa pagpakig-away sa mga manugsalakay, kay mga maayo sila tanan nga mga soldado. Amo ina nga nangin kumander sila sang mga soldado ni David. 22 Kada adlaw, may mga tawo nga nagakadto kay David sa pagbulig sa iya, hasta nga nagdamo kag naglig-on ang iya mga soldado.
23 Amo ini ang kadamuon sang armado nga mga soldado nga nagkadto kay David didto sa Hebron sa pagbulig sa iya nga maagaw ang ginharian ni Saul, suno sa ginpromisa sang Ginoo:
24 Halin sa tribo ni Juda: 6,800 ka armado nga mga soldado nga may mga bangkaw kag mga pana.
25 Halin sa tribo ni Simeon: 7,100 ka maayo nga mga soldado.
26 Halin sa tribo ni Levi: 4,600 ka soldado, 27 lakip na si Jehoyada nga pangulo sang pamilya ni Aaron kag ang iya 3,700 ka tinawo, 28 kag si Zadok nga isa ka bataon kag maayo nga soldado kag ang 22 ka opisyal halin sa iya pamilya.
29 Halin sa tribo ni Benjamin nga mga paryente ni Saul: 3,000 ka soldado. Kalabanan sa mga kaliwat ni Benjamin padayon nga nag-unong kay Saul.
30 Halin sa tribo ni Efraim: 20,800 ka maayo nga mga soldado kag bantog sa ila mga pamilya.
31 Halin sa katunga nga tribo ni Manase: 18,000 ka soldado. Ginpadala sila para lang sa pagbulig nga mangin hari si David.
32 Halin sa tribo ni Isacar: 200 ka pangulo upod sa ila mga paryente nga ila ginadumalahan. Ini sila nakahibalo kon ano ang dapat himuon sang Israel kag kon san-o nila ini himuon.
33 Halin sa tribo ni Zebulun: 50,000 ka hanas nga mga soldado nga preparado sa inaway. Armado sila sang nagkalain-lain nga mga armas. Handa gid sila nga magbulig kag mag-unong kay David.
34 Halin sa tribo ni Naftali: 1,000 ka opisyal kag 37,000 ka soldado nga may dala nga mga taming kag mga bangkaw.
35 Halin sa tribo ni Dan: 28,600 ka hanas nga mga soldado nga preparado sa inaway.
36 Halin sa tribo ni Asher: 40,000 ka hanas nga mga soldado nga preparado sa inaway.
37 Kag halin sa mga tribo sa sidlangan sang Suba sang Jordan, ang tribo ni Reuben, Gad kag katunga sang tribo ni Manase: 120,000 ka soldado nga armado sang nagkalain-lain nga mga armas.
38 Ini sila tanan mga soldado nga nagbuluntad sa pagpakig-away. Nagkadto sila sa Hebron nga determinado sa paghimo kay David nga hari sa bug-os nga Israel. Halos ang tanan nga Israelinhon gusto gid nga si David mangin ila hari. 39 Nagpabilin sila didto sang tatlo ka adlaw upod kay David nga nagakinaon kag nagaininom kay ginpadal-an sila sang ila mga kasimanwa sang pagkaon. 40 Nagdala man sang pagkaon ang ila mga kadugo halin pa sa malayo nga lugar sang Isacar, Zebulun, kag Naftali. Ginkarga nila ini sa mga asno, mga kamelyo, mga mula, kag mga baka. Madamo ang ila mga harina, mga binulad nga higos, pasas, bino, lana, baka, kag karnero. Malipayon gid ang tanan sa Israel.


text:
Nangayo og mga ngan si Cebu City Michael Rama busa ako siyang gihatagan og mga ngan. Sila ang department heads nga nagdumili pagtubag sa mga pangutana sa reporters sa City Hall kay, nila pa, gipugngan na sila sa mayor ug mas maayo pa nga adto na lang sila mangutana ni Rama: Cebu City Treasurer Ofelia Oliva, Citom Executive Officer Arnel Tancingco ug Cebu City Legal Officer Joseph Bernaldez.
Laing ngan: Si June Berongan sa DYAB nangutana unta unsa na kadaghan ang mga kaso sa dengue sa Dakbayan sa Sugbo; apan gibalibaran siya ni Assistant Epidemiologist Durenda Macasucol, kinsa nipasabot nga giingnan silang Cebu City Health Officer Fe Cabugao nga adto papangutan-on ang media ni Rama.
-o0o-Si Rama niingon nga silang Oliva, Tancingco, Bernaldez ug Cabugao mahimong wa katambong sa tigom diin iyang gipasabot nga wa niya sila did-i pagtubag sa mga pangutana sa media. Nisaad siya pagtawag nila ug pagpasabot nila pag-usab.
Nangahas ko pagpasabot ni Rama nga tingali baya og nanagana lang ang department heads tungod sa duha ka kundisyon nga iyang gipahamtang sa ilang pakighinabi sa media: Una, nga kinahanglang mahibawo una siya sa kasayuran nga ilang ihatag sa media; ug ikaduha, nga taktakon sila kon ang ilang isulti makapauwaw sa dakbayan. Nisaad si Rama pagtuon sa akong pangagpas.
-o0o-Giawhag nako si Rama paghisgot og mga panghitabo aron pagmatuod sa iyang pangangkon nga may reporters nga nanud sa mga departamento bisan unsang orasa, nahasol ang trabaho sa mga kawani ug nga namugos sa department heads pagtubag sa ilang mga pangutana.
Nitubag siya nga may reporter nga nitapad paglingkod niya ug nitan-aw sa mga dokumento sa iyang lamesa. Wa hinuon siyay ngan nga ginganlan. May lain siyang gihisgutan, nga akong tan-aw maoy tinuod nga hinungdan sa "di gag order," ang sulti ni Oliva nga way kuwarta ang dakbayan alang sa P200 milyones nga supplemental budget ni Rama. Kon nahimangod siyang Oliva, nganong giduhig mang tanang department heads ug ang media?
-o0o-Atol sa dul-an sa usa ka oras namong panagsulti sa Arangkada sa DYAB gahapon, gipangutana nako si Rama unsay iyang nahunahunaan nga paagi pagpahilom sa kontrobersiya mahitungod sa iyang hinigugma, si kanhi konsehal Joy Pesquera: Iya bang itudlo og klarong katungdanan aron wa nay mokuwestiyon sa iyang presensiya sa City Hall; o hipuson sama sa gihimo ni Pres. Noynoy Aquino ni Konsehal Shalani Soledad?
Matod ni Rama iyang itudlo si Pesquera isip consultant sa budget ug finance kay, gawas nga abogada, certified public accountant man. Gipanalipdan ni Rama nga di dako ang suweldo ni Pesquera (wa hinuon maghisgot sa iyang influencia) ug nga iyang katungod ang pagkuha sa mga tawo nga hingpit niya nga masaligan. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Linog
Ang linog kini mao ang kalit nga kalihukan sa mga bato diha sa Yuta sa tinapay. Sila mahimong hilabihan mapintas nga. Sila mao ang mga resulta sa usa ka kalit nga pagbuhi sa kusog sa Yuta sa tinapay. Kini nagmugna og seismic balud, nga mao ang mga balod sa enerhiya nga mopanaw pinaagi sa Yuta.
Ang pagtuon sa mga linog mao ang gitawag nga seismology. Ang kadako sa usa ka linog, ug ang intensity sa pag-uyog, sagad report sa Richter scale.
Gikan sa gawas nga tinubdan[usba | edit source]
- Ang Wikimedia Commons may mga payl nga may kalabotan sa linog


text:
1Unya giingnan ni Jesus ang iyang mga tinun-an, "Ang mga butang nga makaangin sa mga tawo sa pagpakasala mahitabo gayod apan alaot ang tawo nga tungod kaniya mahitabo kining mga butanga. 2Maayo pa kaniya nga hiktan ang iyang liog sa usa ka dako nga galingang bato ug itambog siya ngadto sa dagat kay sa makaangin sa usa niining gagmayng mga bata sa pagpakasala. 3Busa pagmatngon kamo! "Kon ang imong isigkatawo makasala, badlonga siya ug kon maghinulsol, pasayloa. 4Kon makasala siya kanimo sa makapito sulod sa usa ka adlaw ug sa matag higayon moanha siya kanimo ug moingon, ‘Naghinulsol ako,’ kinahanglan imo siyang pasayloon." 5Ang mga apostoles miingon sa Ginoo, "Dugangi ang among pagtuo." 6Ug ang Ginoo mitubag, "Kon duna kamoy pagtuo nga sama sa gidak-on sa liso sa mustasa, makasugo kamo sa kahoy nga sikomoro, ‘Maibot ug mabalhin ka ngadto sa dagat!’ ug kini motuman kaninyo. 7"Pananglitan adunay usa kaninyo nga may sulugoon nga nagdaro o nag-atiman sa mga karnero. Inig-abot niya gikan sa uma, ingnon ba nimo siya, ‘Pagdali diha aron mokaon ka’? 8Dili gayod! Imo hinuon siyang ingnon, ‘Andama ang akong panihapon ug unya pagbakos ug silbihi ako. Human nakog kaon, ikaw na usab!’ 9Ang usa ka sulugoon dili angayng pasalamatan tungod sa iyang pagtuman sa sugo, dili ba? 10Mao usab kamo. Kon nakabuhat na kamo sa tanan nga gisugo kaninyo, ingna ninyo, ‘Mga sulugoon kami ug nagbuhat lamang sa among katungdanan.’" 11Sa nagpadulong si Jesus sa Jerusalem, miagi siya sa utlanan sa Samaria ug Galilea. 12Samtang nagpaingon siya sa usa ka balangay, gisugat siya ug napulo ka sanlahon. Nagpaantaw sila 13ug naninggit, "Jesus! Magtutudlo! Kaloy-i intawon kami!" 14Nakita sila ni Jesus ug giingnan, "Lakaw ug pahiling kamo sa mga pari." Samtang diha pa sila sa dalan, nangaayo sila. 15Ang usa kanila, sa pagkakita nga naayo na siya, mibalik nga nagdayeg sa Dios sa kusog nga tingog. 16Mihapa siya sa tiilan ni Jesus ug nagpasalamat kaniya. Samaryanhon kadtong tawhana. 17Unya miingon si Jesus, "Dili ba napulo man ka tawo ang nangaayo? Hain na man ang siyam? 18Nganong kini ra mang langyaw ang mibalik aron pagpasalamat?" 19Ug miingon kaniya si Jesus, "Tindog ug lakaw! Ang imong pagtuo maoy nakaayo kanimo." 20May mga Pariseo nga nangutana kang Jesus kon kanus-a maghari ang Dios. Mitubag siya, "Ang paghari sa Dios dili butang nga inyong makita. 21Walay makaingon, ‘Ania ra!’ o, ‘Atua ra!’ kay ang paghari sa Dios anaa sa sulod ninyo." 22Unya miingon siya sa mga tinun-an, "Moabot ang panahon nga mangandoy kamo pagtan-aw sa usa sa mga adlaw sa Anak sa Tawo apan dili gayod kamo makakita niini. 23Adunay daghan nga moingon, ‘Tua didto!’ o, ‘Dia diri!’ Apan ayaw kamo pag-adto aron pagsusi niini. 24Ingon nga ang kilat mokilab tadlas sa kalangitan gikan sa usa ka bahin niini ngadto sa pikas nga bahin, mao usab unya ang pag-abot sa Anak sa Tawo. 25Apan una sa tanan kinahanglang mag-antos siya pag-ayo ug unya isalikway sa mga tawo nga nagpuyo niining panahona karon. 26Ingon sa nahitabo sa panahon ni Noe, mao usab unya ang mahitabo inig-abot sa Anak sa Tawo. 27Nagpadayon ang tanan pagpangaon ug pagpanginom ug pagminyoay hangtod sa adlaw nga misulod si Noe sa arka unya miabot ang lunop ug milumos kanilang tanan. 28Mahisama usab kini sa panahon ni Lot. Ang tanan nagpadayon pagpangaon ug pagpanginom, pagpamalit ug pagpamaligya, pagpananom ug pagpamuhat ug balay. 29Sa adlaw nga mibiya si Lot sa Sodoma, ang kalayo ug asupre miulan gikan sa langit ug mitabon kanilang tanan. 30Mao usab unya kini ang mahitabo sa adlaw nga ipadayag ang Anak sa Tawo. 31"Ang atua sa ibabaw sa atop sa iyang balay niadtong adlawa kinahanglan nga dili manaog ug mosulod sa iyang balay aron pagkuha sa iyang mga kabtangan. Ang atua usab sa iyang uma kinahanglan nga dili mopauli sa iyang balay. 32Hinumdomi ninyo ang asawa ni Lot! 33Ang maninguha pagluwas sa iyang kinabuhi, mawad-an hinuon niini. Apan ang magwagtang sa iyang kinabuhi, magluwas niini. 34Niadtong gabhiona, may duha ka tawo sa higdaanan: kuhaon ang usa ug ang usa ibilin. 35Ug may duha ka babaye nga maggaling: kuhaon usab ang usa ug ang usa ibilin." 37Ang mga tinun-an nangutana kaniya, "Asa man, Ginoo?" Si Jesus mitubag, "Hain gani ang lawas nga patay adto usab didto magpundok ang mga agila."
Copyright
Learn More


text:
Arangkada for August 12, 2007
P10
Mao nay akong suhol sa akong unang adlaw isip mamumuo. 23 ka tuig ug walo ka buwan nang nilabay. Wa pay wage boards niadtong higayona. Ang ang-ang sa suholan gitino lang pilay gustong ihatag sa kompaniya. Ang tinuig nga usbaw sa minimum nga suholan, nga mas giyatakan kay sa gituman sa kinabag-an sa mga tag-iya sa puhonan, gihimong dayandayan sa way kinutobang mga pagarpar sa diktador nga si Ferdinand Marcos matag Mayo 1.
Ang P10 bayad sa usa ra ka news report nga akong nahipos, nasuwat ug nasibya sa radyo niadtong adlawa. Ang kalidad sa balita (taho sa umaabot nga protesta sa aktibistang mga tinun-an) ug sa nagkurog nakong tingog pagbasa ini atubangan sa mikropono mahimong di angayng bayran. Apan usa ko sa labing palaran nga mga mamumuo nga nakadawat dayon og suholan sa unang adlaw sa trabaho.
-o0o-
Sa nisunod nga mga adlaw, mas daghan na kog mga tinubdan sa kasayuran ug mas daghan ug mas dagko nang balita ang akong nahipos. Busa mas dako na kay sa P10 ang akong inadlawng suholan. Sa unang mga tuig nako sa radyo, didto ra mi puyo sa estasyon. Libre ang among pagkatug ug pagkaligo. Salamat sa barato nga barbekyung tiil ug tinai sa manok sa Pier Uno, nainat ang akong suholan hangtod sa sunod tingkobra.
Apan way nagkuwenta sa ilang suholan niadtong mga adlawa. Ako ug akong kadungan nga batan-ong mga tigbalita. Igo na nga nahigugma mi sa trabaho. Dakong bonus ang among pagkalingaw ug pagpanlibak sa mga bakak sa mga politiko. Mas suwerte gihapon ang among feeling. Kay nakakita mi sa ubang mga kawani sa industriya nga, human sa pila ka tuig nga pagpaabot, tig-timpla lang gihapon og kape. Way suhol.
-o0o-
Apan ang gugma wa kalahutay. Naapsan sa pagkaamgo nga duna mi laing mga panginahanglan. Di mahimong hangtod sa hangtod ming magbuntagay og hipos sa mga balita nga di maigo ang among kahimtang sa panglawas. Ug kinahanglan ming mamauli sa among mga minahal sa kinabuhi.
Nabungkag ang among pundok. May nangita og laing matang sa panginabuhi. Pipila namo namalhin og sibyaanan. Hangtod karon gilok ang mga pasangil nga nakalimot mi diin gikan ug nawong na mig kuwarta.
-o0o-
Human sa duha ka dekada, makatutok ko sa imong mata sa pag-ingon nga di dugang kuwarta ang among gipangita. Mahimong dugang panahon alang sa among kaugalingon. O yanong pagtahud sa among pagkatawo. O mas makiangayong kahimtang sa pamuo.
Di kong katug-an nimo unsay makiangayong suholan. Apan akong tibuok kinabuhi nga pamuo nagtudlo nga ang pagpatigbabaw sa labing batakang mga katungod sa mga anak sa singot maoy yawe sa kalinaw ug paglambo.
Mahimong di siya motukol kon lupigan. Apan di na mapuslanon. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Dakbayan sa Cotabato
Ang Cotabato usa ka dakbayan sa Pilipinas. Kini pisikal nga nahimutang sulod sa lalawigan sa Maguindanao. Kini usab ang rehiyonal nga sentro sa Awtonomong Rehiyon sa Muslim Mindanao, bisan kon kini ubos sa rehiyong SOCCSKSARGEN.
Aduna usay lalawigan nga gitawag Cotabato.
Ang Cotabato ikatulo nga klaseng dakbayan adunay kinatibok-an gidak-on nga 176.00 kilometros quadrado ug nahimutang unang distrito.
Sumala sa census ni acting 2010, dunay 271,786 katawo. Ang gitudlo nga kodigo postal mao ang 9600.
Mga barangay[usba | edit source]
Ang dakbayan nabahin ngadto sa 37 ka mga barangay.


text:
KAPITULO 33
Katumanan sa Tagna ni Isaias
DAGHAN KAAYONG TAWO ANG MIDUOL KANG JESUS
IYANG GITUMAN ANG TAGNA NI ISAIAS
Dihang nasayran ni Jesus nga gusto siyang patyon sa mga Pariseo ug sa mga tigpaluyo ni Herodes, siya ug ang iyang mga tinun-an miikyas ngadto sa Dagat sa Galilea. Daghan kaayong tawo ang miduol niya—gikan sa Galilea, siyudad sa Tiro ug Sidon, sidlakang bahin sa Suba sa Jordan, Jerusalem, ug Idumea sa layong habagatan. Daghan ang giayo ni Jesus maong midugok niya kadtong dunay grabeng sakit. Wala na sila maghulat nga hikapon ni Jesus, sila na mismo ang mihikap niya.—Marcos 3:9, 10.
Daghan kaayog tawo mao nga giingnan ni Jesus ang iyang mga tinun-an nga mag-andam ug sakayan nga iyang kasakyan aron makadistansiya sa baybayon ug dili makadutdot niya ang mga tawo. Puwede sab siyang manudlo sa mga tawo samtang naa sa sakayan o mobalhin ngadto sa laing lugar daplin sa baybayon aron daghan pag matabangan.
Ang tinun-ang si Mateo miingon nga ang buluhaton ni Jesus nagtuman sa kon unsay “gisulti pinaagi kang propetang Isaias.” (Mateo 12:17) Unsang tagnaa ang gituman ni Jesus?
“Kini ang akong alagad nga akong gipili. Ako siyang gihigugma ug giuyonan. Ihatag nako kaniya ang akong espiritu, ug iyang ipakita sa kanasoran kon unsa ang tinuod nga hustisya. Siya dili makiglantugi o mosinggit, ug dili madunggan ang iyang tingog diha sa dagkong kadalanan. Dili niya balion ang nabawog nga tangbo, ug dili niya palongon ang nagkaawop nga pabilo, hangtod nga molampos siya sa pagpatunghag hustisya. Sa pagkatinuod, ang iyang ngalan maghatag ug paglaom sa kanasoran.”—Mateo 12:18-21; Isaias 42:1-4.
Siyempre, si Jesus ang alagad nga gihigugma ug giuyonan sa Diyos. Gitudlo ni Jesus ang tinuod nga hustisya nga wala masinati sa mga tawo tungod sa mga tradisyon sa bakak nga relihiyon. Dili makataronganon ang mga Pariseo sa ilang pagpadapat sa Balaod, kay pasagdan lang gani nila ang masakiton sa adlawng Igpapahulay! Aron ipakita ang hustisya sa Diyos ug nga siya gigiyahan sa espiritu, gitabangan ni Jesus ang mga tawo nga makalingkawas sa dili makataronganong mga tradisyon. Tungod niana, gusto siyang patyon sa mga lider sa relihiyon. Daotan kaayo sila!
Unsay ipasabot nga “siya dili makiglantugi o mosinggit, ug dili madunggan ang iyang tingog diha sa dagkong kadalanan”? Dihang mag-ayo sa mga masakiton, si Jesus wala magtugot nila—o sa mga demonyo—“sa pagpaila kaniya.” (Marcos 3:12) Dili siya gustong mailhan pinaagi sa gipanulti sa mga tawo diha sa kadalanan o sa gipasapasang sayop nga balita bahin niya.
Si Jesus nagdala sab ug makapahupayng mensahe alang sa mga tawo nga samag nabawog ug nadugmok nga tangbo. Mora silag nagkaawop nga pabilo. Dili niya balion ang nabawog nga tangbo o palongon ang nagkaawop nga pabilo. Siya malumo ug mahigugmaong magpalig-on sa mga buotan. Si Jesus gayod ang paglaom sa kanasoran!


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for November 28, 2007
ROXAS v. VILLAR
Kon panindotay lag tahud sa politika ang hisgutan, daog nang daan si Senador Mar Roxas pagka presidente sa 2010: Gawas nga anak siya sa bantogang kaatbang sa diktadurang Marcos, si Senador Gerry Roxas ug apo siya sa ikatulong presidente sa republika, si Manuel Roxas, nabinlan pa gyod siyag nagbuntaog nga katigayonan nga kahadlokan sa mga kaatbang nga nagpakilimos lang sa tampo sa mga tigpaluyo.
Apan ang labing dakong babag sa damgo ni Roxas mao si Senate President Manny Villar. Nga way pupanaganang nisangyaw sa talagsaon niyang kalamposan----ang kabos niyang kagikan ug ang kalapad na karon sa iyang mga negosyo----mahimo sang maangkon sa kinabag-an sa katawhan kon duna silay kakugi ug lahutay. Ug napilian sang Villa rang 2010 nga maoy tukmang panahon pagtuman sa iyang ambisyon pagpangu sa nasud.
-o0o-
Klarong silang Roxas ug Villar ang gipasabot ni Senadora Miriam Defensor-Santiago sa iyang pag-ingon nga ang magbugno sa 2010 maoy ang duha ka bilyonaryong mga elepante ug pipila ka hulmigas. Ang labing dakong politikanhong kalihokan karong semanaha mao ang pormal nang pagpuli ni Roxas isip pangu sa Liberal Party niadtong Lunes ug ang pagpangu ni Villar sa pagsaulog sa ika-100 nga sumad sa Nacionalista Party.
Apan pipila sa mga hulmigas nga gihulagway ni Santiago di kakumpiyansahan. Silang Senador Loren Legarda ug Bise Presidente Noli de Castro maoy nag-una sa survey sa presidentiables tulo ka tuig sa di pang piniliay. Karon pa lang, gipangagpas na hinuong daan nga di kaambas silang Legarda ug de Castro, nga lisod hiusahon tungod sa ilang higpit nga panagribal niadtong 2004, sa mga makinarya nga mapabarug nilang Roxas ug Villar. Apil sab sa top 6 silang Senador Chiz Escudero ug Senador Panfilo Lacson.
-o0o-
Bisan sa pangandoy ni Villar nga mabanhaw ang tawo-party system sa umaabot nga piniliay, lisod tuohan nga mahilis ra dayon ang mga hawod karong mga partido sa administrasyon, Lakas ug Kampi, kon mokanaog na si Pres. Arroyo sa katungdanan.
Apan gawas lang kon may laing milagrong pasiugdahan ang Comelec, ang mga kandidato nga magpatuboy ni Arroyo, nga maoy kinaubsan og popularity rating sa tanang nangaging mga presidente, tabla ra sa naghikog.
-o0o-
Ang panagbangga nilang Roxas ug Villar makapalahugay sa kamada sa politika sa Sugbo. Si Roxas gikatahong gipaluyohan nilang Cebu City Mayor Tomas Osmena ug Gobernadora Gwen Garcia. Samtang si Villar nagsandig ni Kongresista Eduardo Gullas sa unang distrito sa Sugbo.
Kasaligang mga tinubdan nitataw hinuon nga ang gipangandoy nga panag-uli sa maayong kabubut-on nilang Osmena ug Garcia, karong managsama silang nagpaluyo ni Roxas, di mahitabo. Mahimo pa ganing mas mosilaob ang gubat kon modagan ang manghod sa gobernadora, si GSIS Pres. Winston Garcia, pagkamayor sa dakbayan batok ni Bise Mayor Mike Rama. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for August 4, 2011
Pagbiya ni Zubiri
Dihang nipasangil si kanhi gobernador Zaldy Ampatuan sa Autonomous Region of Muslim Mindanao (ARMM) nga gitikas ni kanhi presidente Gloria Arroyo ang piniliay sa 2004 ug 2007 sa Maguindanao, daghang nagduda nga nisakay lang siya sa panahon aron pagpalig-on sa iyang tinguha paglingkawas sa kaso sa Maguindanao massacre.
Dihang gidasonan ni kanhi Maguindanao election supervisor Lintang Bedol ang pasangil ni Ampatuan ug giangkon ang kalambigitan sa "Hello Garci" scandal, daghan ang nagduda nga kabahin silang duha sa dakong maniobra pagbanhaw sa karaang eskandalo ug pagduot nilang Arroyo ug kaubanan. Nisamot ang pagduda dihang sunudsunod nga nanggawas ang mga opisyal sa militar ug kapolisan pagmatuod sa lapad nga tikas.
-o0o-Apan ang makapakugang nga resignasyon ni kanhi-senador Migz Zubiri gikan sa Kongreso nakapausab sa lapad nga pagduda. Nga nasemento tungod sa kainutil sa nagkalainlaing mga institusyon paghimo og matinud-anon nga pakisusi sa gihulagway nga labing dakong tikas sa piniliay nga nahitabo pito ka tuig nang nilabay.
May sukaranan sab ang mga pagduda sa kaligdong ug kakasaligan nilang Ampatuan ug Bedol. Nga gikahadlokang mokumpisal sa bisan unsang krimen aron lang makahaw-as gikan sa lawom nga mga gahong nga ilang nahimutangan karon. Ang resignasyon ni Zubiri, nga mahimo untang magpabaga pagpilit sa iyang lingkoranan, nakapapugwat sa katawhang Pilipinhon nga mahimong nasobrahan ra ang ilang kamadudahon.
-o0o-Laing sukaranan sa lapad nga pagduda mao ang pait nga kamatuoran nga uwahi nang tanan: Nakatiwas na sa iyang termino si kanhi presidente Arroyo; ug namatay na ang gituohan nga tinuorayng mananaog sa piniliayng presidensiyal sa 2004, si Fernando Poe Jr. Nga bisan kapamatud-an pa ang mga pasangil, di na mabanhaw si FPJ ug di na mabakwi ang pagtungkawo ni Arroyo sa Malakanyang.
Apan buhi pa ang tanang nahilambigit sa piniliay sa 2007: Kon kapamatud-an ang mga pasangil sa pagpanikas, maapektahan pa ang tanang hingtungdan. Labi na ang kamakiangayon sa pagpabilin sa katungdanan ni Zubiri, nga may duha pa ka tuig nga nahibilin sa iyang unom ka tuig nga termino.
-o0o-Sa iyang pakigpung sa Senado, gitataw ni Zubiri nga wa siya manikas ni niawhag ni bisan kinsa sa pagpanikas alang niya. Gipasanginlan pa gani ang iyang kaatbang sa politika, sa way paghingan ni senatorial candidate Koko Pimentel, nga may nag-ung-ong nga protesta batok sa iyang kadaogan, nga nagsugod na pagpakauwaw niya ug sa iyang pamilya.
Ang resignation speech ni Zubiri di katabang sa iyang kawsa. Hilas ang pagsukip sa iyang mga nahimo sa Kongreso (inay itugyan sa iyang kaubanan nga segurong mopasidungog sa iyang "sakripisyo"). Apan mas sipa ang mensahe sa iyang pagbiya. Wa niya isulti, apan tingali sa kinauyokang bahin sa iyang kasingkasing, nakumbinser si Zubiri nga siyay usa sa gipahinungdan sa nangalisbong tikas. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for December 22, 2011
-o0o- -o0o- -o0o-
Dumaguete City, Negros Oriental--Sa among pagtabok sa Tañon Strait paingon dinhi, akong nahunahuna ang managlahi nga dagway sa duha ka tampi sa dagat: Sa usa ka bahin, ang Sugbo nga nagkahiusa pagpangaliya ug nabugkos sa hingpit nga simpatiya alang sa ilang silingang lalawigan nga nagusbat sa kabangis sa bagyong Sendong; ug sa pikas nga bahin, kining lalawigan nga inanayng nitimbakuwas gikan sa usa sa labing makalilisang nga katalagman nga ilang nahiagoman.
Nia ko dinhi aron pagtabang pag-apud-apod sa mga hinabang gikan sa mga Sugbuanon alang sa kaliboan ka pamilya sa Dumaguete ug ubang mga dakbayan ug kalungsoran sa Negros Oriental. Ang pagbangotan sa mga biktima naibanan sa kasayuran nga wa sila pasagdi sa ilang silingan nga mas dakong lalawigan.
Una ka kaabot dinhi, kinahanglan unang mobiyahe og kapin sa tulo ka oras paingon sa pantalan sa Bato, Santander, tunga sa oras paglatas sa dagat ug laing tunga sa oras nga biyahe gikan sa Tampi, Amlan paingon dinhi.
Ang matag pamilya nakadawat og tagsa ka food pack, nga may duha ka kilong bugas humay, duha ka latang sardinas ug tulo ka putos nga noodles, ug usa ka sako nga puno sa mga sinina. Samang mga hinabang ang amo nang nasugdan pagpada paingon sa Cagayan de Oro ug Iligan.
Daghan pang hinabang ang umaabot dinhi. Gawas sa Jagobiao, gihimo na sab namong pundohanan sa mga hinabang ang dakong gym sa Cebu Normal University (daghang salamat sa pagtugot nilang Dr. Marcelo Lopez, presidente sa CNU, ug ubang kadagkoan). Wa say hunong ang pagbaha sa mga hinabang sa nagkalainlaing drop-off points sa Kapamilya Relief Campaign sa tibuok Metro Cebu. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com
-o0o-Bisan mas duol sa Sugbo, mas lisod ang pagda sa mga hinabang paingon dinhi. Mas sayon ang pagpada sa mga hinabang alang sa Cagayan de Oro, nga mas nagrabehan ni Sendong, ug bisan sa Metro Manila nga gisantako ni Ondoy kapin sa duha ka tuig nang nilabay. Kay mas daghan ang barko nga kapilian ug kapangayoan og tabang sa paghakot sa mga kargamento.
-o0o-Ang pasiunang listahan nga among nakuha gikan sa lokal nga mga opisyal naglakip lang sa kapin sa 10,000 ka pamilya nga naigo sa Dumaguete. Apan sa akong pag-abot dinhi, nitubo nang gidaghanon sa naapektahang mga pamilya ngadto sa 2,800. Kuwang kaayo ang pasiunang hinabang nga among nada. Maong ang tulo ka labing dagkong barangay lang una ang among nahatagan.
-o0o-Ang naghakot sa among mga hinabang mao ang wing van ni Bise Mayor Wilson Wenceslao sa Santander. Gilibre sang among plite sa Maayo Shipping. Mga molupyo sa Liloan, amihanang Sugbo ang ni-repack sa mga hinabang sa ABS-CBN Broadcast Complex sa Jagobiao, Mandaue City ug ang mga tinun-an sa Silliman University ang nitiwas pag-repack sa mga hinabang dinhi.


text:
KAPITULO 12
“May Inhustisya Bala sa Dios?”
1. Paano kita mahimo maapektuhan sang nagakatabo nga mga inhustisya?
ANG isa ka tigulang nga balo nga babayi gintonto sa iya sinuptan nga kuwarta. Ang isa ka walay mahimo nga lapsag ginbiyaan sang isa ka walay pag-ulikid nga iloy. Ang isa ka tawo ginbilanggo bangod sang isa ka krimen nga wala niya mahimo. Ano ang reaksion mo sa sining mga senaryo? Walay duhaduha, ang kada isa sini nagatublag sa imo, kag halangpunon ini. Kita nga mga tawo may mabaskog nga balatyagon sa kon ano ang husto kag sayop. Nagapangakig kita kon may inhustisya nga ginahimo. Luyag naton nga tumbasan ang biktima kag silutan ang nakasala. Kon indi ini matabo, mahimo nagapalibog kita: ‘Nakita bala sang Dios ang nagakatabo? Ngaa wala sia nagahulag?’
2. Ano ang nangin reaksion ni Habacuc sa inhustisya, kag ngaa wala sia ginsaway ni Jehova bangod sini?
2 Sa bug-os nga maragtas, kaanggid man sini ang ginpamangkot sang matutom nga mga alagad ni Jehova. Halimbawa, ang manalagna nga si Habacuc nangamuyo sa Dios: “Ngaa ginapatan-aw mo sa akon ang makakulugmat nga inhustisya? Ngaa ginatugutan mo ang kasingki, pagkamalinapason, krimen, kag kapintas nga maglapnag bisan diin?” (Habacuc 1:3, Contemporary English Version) Wala ginsaway ni Jehova si Habacuc bangod sang iya prangka nga pamangkot, kay Sia mismo ang nagpatudok sa tawo kon ano ang katarungan. Huo, ginpakamaayo kita ni Jehova sing diutay nga bahin sang iya tudok nga pag-apresyar sa katarungan.
Ginadumtan ni Jehova ang Inhustisya
3. Ngaa masiling nga mas nahibaluan ni Jehova ang mga inhustisya sangsa aton?
3 Wala nagapabulagbulag si Jehova sa inhustisya. Makita niya ang nagakatabo. Tuhoy sa adlaw ni Noe, ang Biblia nagasugid sa aton: “Nakita ni Jehova nga ang kalainan sang tawo bugana sa duta kag ang tagsa ka huyog sang mga hunahuna sang iya tagipusuon malain gid sa tanan nga tion.” (Genesis 6:5) Binagbinaga kon ano ang buot silingon sini nga pinamulong. Sa masami, ang aton paghangop sa inhustisya ginabase sa pila ka mga hitabo nga nabatian naton ukon nasumalang. Sa pagpatuhay, nahibaluan ni Jehova ang inhustisya sa bug-os nga kalibutan. Nakita niya ini tanan! Kapin pa sa sini, sarang niya mahantop ang mga huyog sang tagipusuon—ang malaut nga panghunahuna sa likod sang di-makatarunganon nga mga buhat.—Jeremias 17:10.
4, 5. (a) Paano ginapakita sang Biblia nga nagaulikid si Jehova sa mga ginapakig-angutan sing di-makatarunganon? (b) Paano si Jehova mismo naapektuhan sang inhustisya?
4 Apang wala lamang ginatalupangod ni Jehova ang mga inhustisya. Ginaulikdan man niya ang mga biktima sini. Sang ginpintasan sang kaaway nga mga pungsod ang iya katawhan, nagkalisod si Jehova “sa ila pag-ugayong bangod sang mga nagpigos sa ila kag nagsakit sa ila.” (Hukom 2:18) Ayhan napanilagan mo sa pila ka tawo nga kon makakita sila sing kapin nga inhustisya, labi pa nga nagatig-a ang ila balatyagon sa sini. Indi subong sini si Jehova! Nakita niya ang bug-os nga kasangkaron sang inhustisya sa sulod sang mga 6,000 ka tuig, apang wala mag-ugdaw ang iya dumot sa sini. Sa baylo, ginapasalig kita sang Biblia nga ang mga butang subong sang “butigon nga dila,” “mga kamot nga nagapaagay sing dugo nga wala sing sala,” kag ang “butigon nga saksi nga nagasugid sing kabutigan” kalangil-aran sa iya.—Hulubaton 6:16-19.
5 Binagbinaga man, ang mabaskog nga pagmulay ni Jehova sa di-makatarunganon nga mga lider sa Israel. “Indi bala katungdanan ninyo nga mahibaluan ang katarungan?” amo ang gin-inspirar niya sa iya manalagna nga ipamangkot sa ila. Sa tapos malaragway sing maathag ang ila pag-abuso sa gahom, gintagna ni Jehova ang mahanabo sa sining malaut nga mga tawo: “Mangayo sila sing bulig kay Jehova, apang indi niya pagsabton sila. Kag lipdan niya ang iya nawong gikan sa ila sa sina nga tion, suno sa ila ginhimo nga kalautan sa ila mga pagpakig-angot.” (Miqueas 3:1-4) Daw ano nga pagkangil-ad ni Jehova sa inhustisya! Ti, sia mismo nakaeksperiensia sini! Sa sulod sang linibo ka tuig, indi makatarunganon nga ginayaguta sia ni Satanas. (Hulubaton 27:11) Dugang pa, naapektuhan gid si Jehova sang labing makangilil-ad nga inhustisya sang ang iya Anak, nga ‘wala sing nahimo nga sala,’ ginpatay subong isa ka kriminal. (1 Pedro 2:22; Isaias 53:9) Maathag nga si Jehova wala nagapabulagbulag ukon nagapabungolbungol sa mga nagaantos sing inhustisya.
6. Ano mahimo ang mangin reaksion naton kon makasumalang kita sing inhustisya, kag ngaa?
6 Apang, kon makakita kita sing inhustisya—ukon kon kita mismo mabiktima sang indi makatarunganon nga pagpakig-angot—natural lamang nga magbatyag gid kita. Ginhimo kita sa larawan sang Dios, kag ang inhustisya batok gid sa tanan nga ginarepresentar ni Jehova. (Genesis 1:27) Ti, ngaa ginatugutan sang Dios ang inhustisya?
Ang Hulusayon Tuhoy sa Pagkasoberano sang Dios
7. Ilaragway kon paano ginhangkat ang pagkasoberano ni Jehova?
7 Ang sabat sa sining pamangkot may yara kaangtanan sa hulusayon tuhoy sa pagkasoberano. Subong nahangpan na naton, may kinamatarong ang Manunuga sa paggahom sa ibabaw sang duta kag sa tanan nga nagapuyo sa sini. (Salmo 24:1; Bugna 4:11) Apang, sa una nga bahin sang maragtas sang tawo, ginhangkat ang pagkasoberano ni Jehova. Paano ini natabo? Ginsugo ni Jehova ang una nga lalaki, si Adan, nga indi magkaon gikan sa isa ka kahoy sa hardin nga amo ang iya Paraiso nga puluy-an. Kag kon maglalis sia? “Mapatay ka nga totoo,” amo ang siling sa iya sang Dios. (Genesis 2:17) Ang sugo sang Dios indi mabudlay para kay Adan ukon sa iya asawa, si Eva. Apang, ginkumbinsi ni Satanas si Eva nga tuman kaestrikto ang Dios. Ano kon magkaon sia gikan sa kahoy? Talangkod nga ginsugiran ni Satanas si Eva: “Indi gid kamo mapatay. Kay nakahibalo ang Dios nga sa adlaw nga magkaon kamo gikan sini magamuklat ang inyo mga mata kag mangin kaangay kamo sang Dios, nga nakakilala sang maayo kag malain.”—Genesis 3:1-5.
8. (a) Ano ang ginpahangop ni Satanas sa iya ginsiling kay Eva? (b) Ano ang ginhangkat ni Satanas tuhoy sa pagkasoberano sang Dios?
8 Sa sini nga pinamulong wala lamang ginpahangop ni Satanas nga si Jehova nagdingot sing importante nga impormasyon gikan kay Eva kundi nga nagbinutig pa Sia sa iya. Naghalong gid si Satanas nga indi pagduhaduhaan ang katunayan tuhoy sa pagkasoberano sang Dios. Apang ginhangkat niya ang pagkahusto, ang pagkatakus, kag ang pagkamakatarunganon sini. Kon sa aton pa, nagsiling sia nga wala ginagamit ni Jehova ang Iya pagkasoberano sa isa ka matarong nga paagi kag sa kaayuhan sang Iya mga sakop.
9. (a) Para kay Adan kag kay Eva, ano ang nangin resulta sang paglalis, kag anong importante nga mga pamangkot ang ginpautwas sini? (b) Ngaa wala na lang paglaglaga ni Jehova ang mga rebelde?
9 Subong resulta, ginlalis ni Adan kag ni Eva si Jehova paagi sa pagkaon gikan sa ginadumilian nga kahoy. Bangod sang ila paglalis, takus sila nga silutan sing kamatayon, subong sang ginmando sang Dios. Ang binutig ni Satanas nagpautwas sing pila ka importante nga mga pamangkot. May kinamatarong gid bala si Jehova nga maggahom sa katawhan, ukon dapat bala nga maggahom ang tawo sa iya kaugalingon? Ginagamit bala ni Jehova ang iya pagkasoberano sa labing maayo nga paagi? Mahimo kuntani gamiton ni Jehova ang iya labing gamhanan nga gahom sa paglaglag sa mga rebelde sadto mismo nga tion. Apang ang mga pamangkot nga ginpautwas amo ang may kaangtanan sa paggahom sang Dios, indi ang iya gahom. Gani indi mapamatud-an ang pagkamatarong sang paggahom sang Dios kon laglagon si Adan, si Eva, kag si Satanas. Sa kabaliskaran, mahimo nga duhaduhaan sing dugang pa ang iya paggahom. Ang lamang nga paagi agod mahibaluan kon bala ang tawo madinalag-on nga makagahom sa iya kaugalingon, nga wala ang Dios, amo ang paghatag sing tion sa sini.
10. Ano ang ginpahayag sang maragtas tuhoy sa paggahom sang tawo?
10 Ano ang ginpahayag sang paglipas sang tion? Sa sulod sang mga milenyo, gin-eksperimentuhan sang mga tawo ang madamo nga porma sang panguluhan, lakip ang awtokrasya, demokrasya, sosyalismo, kag komunismo. Ang kabilugan sini tanan ginasumaryo sa prangka nga komento sang Biblia: “Gingamhan sang tawo ang tawo sa iya kasamaran.” (Manugwali 8:9) May rason gid si manalagna Jeremias sa pagsiling: “Nahibaluan ko, O Jehova, nga ang dalanon sang tawo wala sa iya kaugalingon. Wala sa tawo nga nagalakat bisan ang pagtuytoy sa iya tikang.”—Jeremias 10:23.
11. Ngaa gintugutan ni Jehova nga mag-antos ang kaliwatan sang tawo?
11 Nahibaluan ni Jehova halin sa umpisa nga ang pagkaindependiente ukon paggahom sa kaugalingon sang katawhan, magaresulta sa daku nga pag-antos. Kon amo sini, indi bala nga di-makatarunganon sia bangod gintugutan pa niya nga magpadayon ini? Indi ini matuod! Sa pag-ilustrar: Ibutang ta nga ang imo anak kinahanglan nga operahan agod mabulong ang isa ka makatalagam nga balatian. Nahibaluan mo nga magaantos sia sa sini, kag nagapasubo gid ini sa imo. Sa amo man nga tion, nahibaluan mo nga paagi sa sini, magaayo pa ang panglawas sang imo anak sa ulihi. Sing kaanggid, nahibaluan sang Dios—kag gintagna pa gani niya—nga ang iya pagtugot sa paggahom sang tawo may kaupod man nga kabudlayan kag pag-antos. (Genesis 3:16-19) Apang nahibaluan man niya nga posible lamang ang dayon kag daku nga paumpaw kon tugutan niya ang katawhan nga maeksperiensiahan ang malain nga resulta sang pagrebelde. Sa sining paagi ang hulusayon tuhoy sa pagkasoberano mahusay sing permanente kag sing dayon.
Ang Hulusayon Tuhoy sa Integridad sang Tawo
12. Subong sang gin-ilustrar sa kaso ni Job, ano ang panumbungon ni Satanas batok sa mga tawo?
12 May isa pa ka bahin ini nga hulusayon. Sang ginhangkat ang pagkahusto kag pagkamatarong sang paggahom sang Dios, wala lamang ginpasipalahan ni Satanas si Jehova kon tuhoy sa Iya pagkasoberano; ginpasipalahan man niya ang mga alagad sang Dios kon tuhoy sa ila integridad. Talupangda, halimbawa, kon ano ang ginsiling ni Satanas kay Jehova tuhoy sa matarong nga tawo nga si Job: “Wala mo bala sia pagkudali kag sa iya balay kag sa tanan nga yara sa palibot niya? Ginpakamaayo mo ang kinabudlayan sang iya mga kamot, kag ang iya kasapatan nagdamo sa duta. Apang, subong pagbaylo sang kahimtangan, untaya ang imo kamot, palihug, kag tanduga ang tanan nga iya kag tan-awa kon indi ka niya pagpakamalauton sa imo nawong.”—Job 1:10, 11.
13. Ano ang ginpahangop ni Satanas sa iya mga panumbungon tuhoy kay Job, kag paano ini nagadalahig sa tanan nga tawo?
13 Nangatarungan si Satanas nga ginagamit ni Jehova ang Iya gahom sa pag-amlig agod baklon ang debosyon ni Job. Ginpahangop man sini nga ang integridad ni Job pakunokuno lamang, nga ginasimba niya ang Dios bangod lamang sang makuha niya subong balos. Nagsiling si Satanas nga kon idingot kay Job ang pagpakamaayo sang Dios, pakamalauton bisan sini nga tawo ang iya Manunuga. Nahibaluan ni Satanas nga talalupangdon si Job subong “wala sing kasawayan kag matarong, nga mahadlukon sa Dios kag nagalikaw sa malaut.” * Gani kon mabungkag ni Satanas ang integridad ni Job, ano ang ipahangop sini para sa nabilin nga katawhan? Sa amo, ginduhaduhaan gid ni Satanas ang katutom sang tanan nga luyag mag-alagad sa Dios. Sa pagkamatuod, sa pagpasangkad sa hulusayon, si Satanas nagsiling kay Jehova: “Ang tanan nga iya sang tawo [indi lamang si Job] ihatag niya tungod sa iya kalag.”—Job 1:8; 2:4.
14. Ano ang ginapakita sang maragtas tuhoy sa panumbungon ni Satanas batok sa mga tawo?
14 Ginapakita sang maragtas nga madamo, kaangay ni Job, ang nagpabilin nga matutom kay Jehova sa atubangan sang pagtilaw—supak sa pangangkon ni Satanas. Ginpahalipay nila ang tagipusuon ni Jehova paagi sa ila katutom, kag naghatag ini kay Jehova sang isabat sa matinaastaason nga pagyaguta ni Satanas nga ang mga tawo magauntat sa pag-alagad sa Dios kon pabudlayan sila. (Hebreo 11:4-38) Huo, ang mga matarong sing tagipusuon nagdumili nga magtalikod sa Dios. Bisan pa kon ginaligban sila bangod sang mapiot gid nga mga kahimtangan, labi pa sila nga nagasandig kay Jehova nga hatagan sila sing kusog sa pagbatas.—2 Corinto 4:7-10.
15. Ano nga pamangkot ang mahimo mag-utwas tuhoy sa mga paghukom sang Dios sang una kag sa palaabuton?
15 Apang indi lamang ang mga hulusayon tuhoy sa pagkasoberano kag tuhoy sa integridad sang tawo ang nadalahig sa paghimo ni Jehova sing katarungan. Nagahatag sa aton ang Biblia sing rekord tuhoy sa mga paghukom ni Jehova may kaangtanan sa mga indibiduwal kag bisan gani sa bug-os nga mga pungsod. Nagaunod man ini sing mga tagna tuhoy sa mga paghukom nga himuon niya sa palaabuton. Ngaa makasalig kita nga si Jehova matarong sa iya mga paghukom sang una kag sa palaabuton?
Kon Ngaa Superyor ang Katarungan sang Dios
16, 17. Ano nga mga halimbawa ang nagapakita nga limitado ang nahibaluan sang mga tawo kon tuhoy sa matuod nga katarungan?
16 Tuhoy kay Jehova, husto gid nga masiling: “Ang tanan niya nga dalanon katarungan.” (Deuteronomio 32:4) Wala sing bisan sin-o sa aton ang makasiling sini tuhoy sa aton kaugalingon, kay masami nga ginapaburon sang aton limitado nga ihibalo ang aton paghangop sa kon ano ang husto. Halimbawa, binagbinaga si Abraham. Nakitluoy sia kay Jehova may kaangtanan sa kalaglagan sang Sodoma—walay sapayan nga lapnag gid ang kalautan didto. Ginpamangkot niya si Jehova: “Papason mo gid bala ang mga matarong upod sa mga malauton?” (Genesis 18:23-33) Sa pagkamatuod, indi ang sabat. Sa tapos lamang makalambot ang matarong nga si Lot kag ang iya mga anak nga babayi sa siudad sang Zoar nga “nagpaulan si Jehova sing asupre kag kalayo” sa Sodoma. (Genesis 19:22-24) Sa kabaliskaran, si Jonas “nanginit sa kaakig” sang ginkaluy-an sang Dios ang katawhan sang Ninive. Sanglit napahibalo na ni Jonas ang ila kalaglagan, kontento na kuntani sia nga makita sila nga napapas—walay sapayan sang ila tinagipusuon nga paghinulsol.—Jonas 3:10–4:1.
17 Ginpasalig ni Jehova si Abraham nga ang Iya paghimo sing katarungan nagalakip indi lamang sang paglaglag sa mga malauton kundi sang pagluwas man sa mga matarong. Sa pihak nga bahin, dapat matun-an ni Jonas nga maluluy-on si Jehova. Kon ang mga malauton magbag-o sa ila dalanon, sia “handa magpatawad.” (Salmo 86:5) Indi kaangay sang pila ka walay kalig-unan nga mga tawo, si Jehova wala nagapadapat sing malaglagon nga paghukom agod lamang maghatag sing impresyon nga may gahom sia, ukon wala sia nagakaluoy bangod lamang nahangawa sia nga basi tamdon sia nga maluya. Ang iya dalanon amo ang pagpakita sing kaluoy kon may basihan ini.—Isaias 55:7; Ezequiel 18:23.
18. Ipakita gikan sa Biblia nga si Jehova wala nagahikot pasad lamang sa sentimiento.
18 Apang, wala ginabulag si Jehova sang sentimiento lamang. Sang nabuyo ang iya katawhan sa idolatriya, si Jehova malig-on nga nagsiling: “Hukman ko ikaw suno sa imo mga dalanon kag pahanabuon ko sa imo ang tanan mo nga kalangil-aran nga mga butang. Kag ang akon mata indi magkaluoy sa imo, ni magkaawa man, kay pahanabuon ko sa imo ang imo mga dalanon.” (Ezequiel 7:3, 4) Gani kon magbatinggilan ang mga tawo sa ila dalanon, si Jehova nagahukom sing nagakabagay sa ila. Apang ang iya paghukom ginabase sa malig-on nga ebidensia. Sa amo, sang makalab-ot sa iya igdulungog ang mabaskog nga “pagsinggit batok” sa Sodoma kag Gomorra, si Jehova nagsiling: “Determinado ako nga manaug agod nga makita ko kon bala ginahimo gid nila ang suno sa singgit nga nag-abot sa akon.” (Genesis 18:20, 21) Nagapasalamat gid kita nga si Jehova indi kaangay sang madamo nga tawo nga nagapadasudaso sa paghukom antes anay pamatian ang tanan nga katunayan! Sa pagkamatuod, si Jehova subong gid sang ginalaragway sang Biblia sa iya, “isa ka Dios sang katutom, nga sa iya wala sing inhustisya.”—Deuteronomio 32:4.
Saligi ang Katarungan ni Jehova
19. Ano ang mahimo naton kon may yara kita makalilibog nga mga pamangkot tuhoy sa paghimo ni Jehova sing katarungan?
19 Wala ginabinagbinag sang Biblia ang tagsa ka pamangkot tuhoy sa mga ginbuhat ni Jehova sang una; ni nagahatag ini sing tanan nga detalye tuhoy sa kon paano magahukom si Jehova may kaangtanan sa mga indibiduwal kag mga grupo sa palaabuton. Kon ginaligban kita sa mga kasaysayan ukon mga tagna sa Biblia nga kulang sing detalye, makapakita kita sing katutom kaangay sang kay manalagna Miqueas, nga nagsulat: “Magapakita ako sing nagahulat nga panimuot sa Dios sang akon kaluwasan.”—Miqueas 7:7.
20, 21. Ngaa makasalig kita nga himuon pirme ni Jehova kon ano ang husto?
20 Makasalig kita nga sa tanan nga kahimtangan, himuon ni Jehova kon ano ang husto. Bisan pa kon ang mga inhustisya daw wala ginasapak sang tawo, si Jehova nagasaad: “Akon ang pagtimalos; ako ang magatumbas.” (Roma 12:19) Kon magpakita kita sing nagahulat nga panimuot, suliton man naton ang malig-on nga pagsalig nga ginpabutyag ni apostol Pablo: “May inhustisya bala sa Dios? Kabay nga indi ina matabo!”—Roma 9:14.
21 Samtang wala pa ini, nagakabuhi kita sa “makahalanguyos nga mga tion nga mabudlay pakigbagayan.” (2 Timoteo 3:1) Ang inhustisya kag mga “buhat sang pagpigos” nagresulta sa madamong mapintas nga mga pag-abuso. (Manugwali 4:1) Apang, wala magbag-o si Jehova. Ginadumtan niya gihapon ang inhustisya, kag nagaulikid gid sia sa mga nabiktima sini. Kon magpabilin kita nga matutom kay Jehova kag sa iya pagkasoberano, hatagan niya kita sing kusog sa pagbatas tubtob sa gintalana nga tion nga tadlungon niya ang tanan nga inhustisya sa idalom sang paggahom sang Iya Ginharian.—1 Pedro 5:6, 7.
^ par. 13 Si Jehova nagsiling tuhoy kay Job: “Wala sing kaangay sa iya sa duta.” (Job 1:8) Mahimo gid nga si Job nagkabuhi sa tapos mapatay si Jose kag antes si Moises nangin ang gintangdo nga lider sang Israel. Sa amo, sarang masiling sadto nga wala sing bisan sin-o nga may integridad kaangay sang kay Job.
Magtuon sing Dugang Pa
Mga Paghukom sang Dios—Mapintas Bala Ini?
Para masabat ini nga pamangkot, binagbinaga ang duha ka halimbawa sang paghukom sang Dios sa Biblia—ang Anaw sang panahon ni Noe kag ang paglaglag sang mga taga-Canaan.
Saligan Mo Bala ang Dios?
Mangin malipayon ka kon makilala mo ang Dios bilang masaligan nga Abyan.


text:
ANG LALANTAWAN (TULUN-AN NGA EDISYON) DISIEMBRE 2014
Ini nga isyu nagaunod sing tulun-an nga mga artikulo para sa Pebrero 2 asta sa Marso 1, 2015.
‘Nahibaluan Niya ang Dalan’
Si Guy H. Pierce, nga miembro sang Nagadumala nga Hubon sang mga Saksi ni Jehova, napatay sang Martes, Marso 18, 2014.
Ginapakamaayo Gid ni Jehova ang Maalwan
Makatuon kita sing importante nga leksion sa sugo sang Dios sa mga Israelinhon parte sa mga donasyon.
‘Pamati kag Hangpa ang Kahulugan’
Si Jesus naghatag sing mga ilustrasyon parte sa lamigas sang mustasa, lebadura, nagalakbay nga manugpatikang, kag bahandi nga natago. Ano ang kahulugan sini?
Nahangpan Mo Bala “ang Kahulugan”?
Ano ang kahulugan sang mga ilustrasyon ni Jesus parte sa manugsab-ug nga nagtulog, pukot, kag buhaha nga anak?
Madumduman Mo Bala?
Ining 12 ka pamangkot makabulig sa imo nga mahibaluan kon ano ang imo nadumduman sa Hunyo asta Disiembre 2014 nga mga gua sang Ang Lalantawan.
Dapat Mo Bala Bag-uhon ang Imo Hunahuna?
Ang pila naton ka desisyon indi na dapat pagbag-uhon, pero indi tanan. Paano mo ini mahibaluan?
Mga Pamangkot Gikan sa mga Bumalasa
Ano ang buot silingon ni Jeremias sang ginsambit niya ang paghilibion ni Raquel tungod sa iya mga anak?
Magkaupod sa Pag-atubang sa Katapusan Sining Daan nga Kalibutan
Ang apat ka halimbawa sa Biblia nagapakita nga importante gid ang paghiusa, kag kon ngaa mas importante pa gid ini sa palaabuton.
Ginaapresyar Mo Bala ang mga Butang nga Imo Nabaton?
Paano naton mapakita nga ginapabaloran naton ang aton espirituwal nga palanublion?
Indese sang mga Topiko sang 2014 nga Ang Lalantawan
Indese sang mga artikulo nga nalista suno sa topiko nga ginbalhag sa 2014 nga mga isyu sang Publiko kag Tulun-an nga edisyon.


text:
1Karon sa tapus niining mga butanga, sa paghari ni Artajerjes nga hari sa Persia, si Esdras nga anak nga lalake ni Seraias, anak nga lalake ni Azarias, anak nga lalake ni Hilcias, 2Ang anak nga lalake ni Sallum, anak nga lalake ni Sadoc, ang anak nga lalake ni Achitob, 3Ang anak nga lalake ni Amarias, ang anak nga lalake ni Azarias, ang anak nga lalake ni Meraioth, 4Ang anak nga lalake ni Zeraias, ang anak nga lalake ni Uzzi, ang anak nga lalake ni Bucci. 5Ang anak nga lalake ni Abisue, ang anak nga lalake ni Phinees ang anak nga lalake ni Eleazar, ang anak nga lalake ni Aaron, ang pangulo nga sacerdote 6Kini si Esdras mitungas gikan sa Babilonia. Ug siya maoy usa ka maabtik nga escriba sa basahon ni Moises, nga gihatag ni Jehova, ang Dios sa Israel; ug ang hari mihatag kaniya sa tanan niyang gipangayo, sumala sa kamot ni Jehova nga iyang Dios sa ibabaw niya. 7Ug may ming-adto nga uban sa mga anak sa Israel, ug sa mga sacerdote, ug sa mga Levihanon, ug sa mga mag-aawit, ug sa mga magbalantay sa pultahan, ug sa mga Nethinhanon, ngadto sa Jerusalem, sa ikapito ka tuig ni Artajerjes nga hari. 8Ug siya miadto sa Jerusalem sa ikalimang bulan, nga maoy ikapito ka tuig sa hari. 9Kay sa nahaunang adlaw sa nahaunang bulan misugod siya sa pagtungas gikan sa Babilonia; ug sa nahaunang adlaw sa ikalima ka bulan miabut siya sa Jerusalem, sumala sa maayong kamot sa iyang Dios sa ibabaw niya. 10Kay gibutang ni Esdras ang iyang kasingkasing sa pagpangita sa Kasugoan ni Jehova, ug sa pagbuhat niini. ug sa pagtudlo sa Israel sa kabalaoran ug mga tulomanon. 11Karon mao kini ang hulad sa sulat nga gihatag ni Artajerjes nga hari alang kang Esdras ang sacerdote, ang escriba, bisan pa ang escriba sa mga pulong sa mga sugo ni Jehova, ug sa iyang kabalaoran sa Israel: 12Si Artajerjes, ang hari sa mga hari, ngadto kang Esdras nga sacerdote, ang escriba sa Kasugoan sa Dios sa langit, hingpit ug uban pa. 13Ako naghimo ug usa ka sugo, nga ang tanan kanila sa katawohan sa Israel, ug ang ilang mga sacerdote ug ang mga Levihanon, sa akong gingharian, nga may hunahuna sa ilang kaugalingong kinabubut-on sa pag-adto sa Jerusalem, umuban kanimo. 14Kay ingon nga ikaw gipadala sa hari ug sa iyang pito ka magtatambag, sa pagpangutana mahitungod sa Juda ug Jerusalem, sumala sa Kasugoan sa imong Dios nga anaa sa imong kamot, 15Ug sa pagdala sa salapi ug bulawan, nga gihalad sa kinabubut-on sa hari ug sa iyang magtatambag ngadto sa Dios sa Israel, kansang puloy-anan atua sa Jerusalem. 16Ug ang tanang salapi ug bulawan nga imong hingkaplagan sa tibook lalawigan sa Babilonia, uban sa kinabubut-ong paghalad sa katawohan, ug sa mga sacerdote nga minghalad sa kinabubut-on alang sa balay sa ilang Dios nga anaa sa Jerusalem. 17Busa uban sa tibook nga pagsingkamot pumalit ka niining salapi ug mga lakeng vaca, mga lakeng carnero, mga nating carnero, uban ang mga halad-nga-kalan-on ug ang ilang mga halad-nga-ilimnon, ug magahalad niana sa ibabaw sa halaran sa balay sa imong Dios nga anaa sa Jerusalem. 18Ug bisan unsa nga daw maayo kanimo ug sa imong kaigsoonan sa paggamit sa ubannga salapi ug sa bulawan, kini buhaton ninyo sumala sa kabubut-on sa inyong Dios. 19Ug ang mga sudlanan nga gihatag kanimo alang sa pag-alagad sa balay sa imong Dios, imong ihatag sa atubangan sa Dios sa Jerusalem. 20Ug bisan unsa pa nga kinahanglanon kaayo alang sa balay sa imong Dios, nga ikaw may higayon sa paghatag, ihatag kini gikan sa balay nga tipiganan sa bahandi sa hari. 21Ug ako, bisan ako gayud si Artajerjes nga hari, nagahatag ug usa ka sugo sa tanang mga mamahandi nga atua sa unahan sa Suba, nga bisan unsa ang kinahanglanon gikan kaninyo ni Esdras nga sacerdote, ang escriba sa Kasugoan sa Dios sa langit, kana pagabuhaton uban sa tibook nga pagsingkamot, 22Kutob sa usa kagatus ka talento nga salapi, ug usa ka gatus ka takus nga trigo, ug usa ka gatus ka bato nga vino, ug usa ka gatus ka bato nga lana, ug asin sa walay pag-ihap kong pila. 23Bisan unsa nga gisugo sa Dios sa langit, ipabuhat kana sa sibo gayud alang sa balay sa Dios sa langit, kay ngano ba nga may kaligutgut batok sa gingharian sa hari ug sa iyang mga anak nga lalake? 24Kami usab nagapamatuod kanimo, nga mahitungod sa bisan kinsa sa mga sacerdote ug sa mga Levihanon, sa mga mag-aawit, sa mga magbalantay sa pultahan, sa mga Nethinhanon, kun sa mga alagad niining balay sa Dios, kini dili mahasubay sa balaod ang pagpabuhis kanila, alcabala, kun amot alang sa dalan. 25Ug ikaw, Esdras, sunod sa kaalam sa imong Dios nga anaa sa imong kamot, magtudlo ka ug mga punoan ug mga maghuhukom, nga magahukom sa tibook nga katawohan nga anaa sa unahan sa Suba, kadtong tanan nga manghibalo sa mga sugo sa imong Dios; ug tudloan ninyo siya nga wala manghibalo. 26Ug bisan kinsa nga dili magabuhat sa Kasugoan sa imong Dios, ug sa balaod sa hari, ipakanaug ang hukom kaniya uban sa tibook nga pagsingkamot, bisan kini mahatungod sa kamatayon, kun papahawaon ba sa yutang natawohan, kun sa pagsakmit ba sa mga kabtangan, kun sa pagbilanggo ba. 27Dalayegon si Jehova, ang Dios sa atong mga amahan, nga nagapahiluna sa maong butang sama niini sa kasingkasing sa hari, sa paghimong matahum sa balay ni Jehova nga atua sa Jerusalem; 28Ug naghatag sa mahigugmaong-kalolot kanako sa atubangan sa hari, ug sa iyang mga magtatambag, ug sa atubangan sa tanang mga gamhanang principe sa hari. Ug ako gipalig-on sumala sa pagmando sa kamot ni Jehova nga akong Dios kanako, ug akong gitigum sa pagtingub gikan sa Israel mga tawo nga pangulo aron sa pag-adto uban kanako.
Copyright
Learn More


text:
Mga pinulongan sa Uropa
Ang kasagaran sa mga pinulongan sa Uropa nahisakop sa Indo-Uropanhon nga banay sa pinulongan. Ang usa ka laing banay sa mga pinulongan mao ang Finno-Ugriko. Ang mga Turkiko nga pinulongan naay ubang mga Uropanong sakop. Ang Amihanan ug Kasadpang Pinulongang Kawkasyanomao ang mga importante sa kasadpang-sidlakan sa Uropa. Ang Basque usa ka pinulongang lahi.
Kini nga talaan wala pa mag-apil sa mga pinulongan sa mga bag-ong abot nga mga migranteng kumonidad.
Mga sulod
- 1 Pinulongang Altaikong
- 2 Binasko
- 3 Pinulongang Finno-Ugriko
- 4 Mga Pinulongang Amihanang Kasadpang Kawkasyano
- 5 Mga Pinulongang Amihanang Sidlakang Kawkasyano
- 6 Mga Pinulongang Habagatang Kawkasyano
- 7 Minaltes
- 8 Mga Pinulongang Indo-Uropano
Pinulongang Altaikong[usba | edit source]
Ang pamilya sa pinulongan nga Altaiko naay tulo ka mga sanga (Tuko, Mongolyano, ug Manchu-Tungus) nga naay kaingnan sa ilang bokabularyo, mopolohiko ug istrukturang sintaktiko, ug ubang mga ponolohikang butang. Base sa sistemakong korespondensya sa tingog, naa silay kaparehasan. Sa Uropa ang Turkiko mao ang mikatag, bisan ang Mongoliko nga sanga naay mga tumatabi usab.
Pinulongang Mongol[usba | edit source]
Pinulongang Turkiko[usba | edit source]
Mga Pinulongang Amihanang Kasadpang (Kypchak)Turko[usba | edit source]
- Kasadpan
Mga Pinulongang Habagatang Kasadpang Turko(Oghuz)[usba | edit source]
Pinulongang Bolgar[usba | edit source]
Binasko[usba | edit source]
Ang Binasko usa ka pinulongang nalahi nga gitabi sa kasadpang Pyrenees ug direktang paryente sa karaang Aquitanyano. Ang pinulongan nahisulat sa paaging ginagmay nga inskripsyon gikan pa kaniadtong panahong Romano ug mamahimong gigamit sa mas halapad nga lugar gikan niadtong Paleyolitikong panahon.
Ang pinulongan gitabi sa mga imigrante sa Awstralya, Costa Rica, Mexico, Pilipinas ug Estados Unidos..[1]
Pinulongang Finno-Ugriko[usba | edit source]
Ang Finno-Ugriko nga mga pinulongan usa ka pamilya ilawom sa Pinulongang Uralikong pamilya.
- Ugric (Ugryano)
- Finno-Permic
- Permiko
- Finno-Volgaiko
- Mari
- Mordvinic
- Wala na nga mga Finno-Volgaikong pinulongan sa wala matinong posisyon
- Finno-Lappiko
- Sami
- Kasadpang Sami
- Sidlakang Sami
- Kemi Sami (wala na)
- Inari Sami
- Akkala Sami (wala na)
- Kildin Sami
- Skolt Sami
- Ter Sami
- Baltiko-Finniko
- Estonyo
- Habagatang Estonian
- Pinines (apil na ang Meänkieli kun Tornedalyanong Finnish, Kven Finnish, ug Ingryanong Finnish)
- Ingryano
- Karelyano
- Karelyano tinarong
- Lude
- Olonets Karelyano
- Livonyano
- Veps
- Votiko
- Sami
Mga Pinulongang Amihanang Kasadpang Kawkasyano[usba | edit source]
Mga Pinulongang Amihanang Sidlakang Kawkasyano[usba | edit source]
Mga Pinulongang Habagatang Kawkasyano[usba | edit source]
Minaltes[usba | edit source]
Ang Minaltes usa ka Pinulongang Semitiko nga gitabi sa Malta. Gikan kini sa Siculo-Arabiko ug lahi gumikan kay mao lamang ang Semitikong pinulongan nga gisulat sa Alpabetong Latin sa tinarong nga porma. Mao kini ang labing gamay nga opisyal nga pinulongan sa Uropanong Unyon sa gidaghanon sa manggamitay. Nalahi usab kini kay mao lamang ang Semitikong pinulongan sa UU.
Mga Pinulongang Indo-Uropano[usba | edit source]
Kadaghanan sa pinulongang Uropano nahisakop sa Mga Pinulongang Indo-Uropano. Kini nga dako nga pamilya sa mga pinulongan naggikan sa usa ka batakan nga pinulongan nga gitabi pipila na ka libo ka tuig ang milabay, nga gitawag nga Proto-Indo-Uropano.
Inalbanes[usba | edit source]
Ang Inalbanes (nailhan usab nga Shqip) gilangkoban sa duha ka mga dagkong diyalekto, ang Geg ug Tosk nga gitabi sa Albanya, ang Republika sa Masedonya, sa Republika sa Kosovo, Serbya, ug Albanyanong manabiay nga nagpuyo sa ubang bahn sa Montenegro, sa ubang bahin sa Italya, amihanang bahin sa Gresya ug ubang mga Uropanhong mga nasod.
Inarmenyo[usba | edit source]
Ang Inarmenyo gigamit nga usa ka pang-unang pinulongan sa Armenya. Naay mga Armenyanong manabiay sa mga nakatag nga kumonidad sa kalibotan sa Armenyanong diaspora sa Uropa, ang Tunga-tungang Sidlakan, ug ang Amerika (sa Norte ug sa Amerika Sur).
Pinulongang Baltiko[usba | edit source]
- Curonyano
- Galindyano (wala na)
- Latgalyano
- Leton
- Litwano
- Daang Prusyano (wala na)
- Samogityano
- Selonyano (wala na)
- Semigalyano (wala na)
- Sudovyano (wala na)