text:
Ni Lourdes Ampildon, Duane Espiñosa ug Bernadie Jamora
MALAYBALAY – Malipayon nga nisulod si Meriam Campong sa eskwelahan suot ang iyang tandong isa ka adlaw niadtong Grade 3 pa siya. Tandong ang tawag sa tradisyunal nga suot sa mga babaeng Maguindanaon. Apan nihunong siya paglakaw sa dihang nadunggan niya nga gitawag siya og “ninja” sa mga bata sa Kibawe, Bukidnon, ang dapit sa iyahang inahan.
Sa kadugayan, nahangyo ra niya ang iyang amahan nga isa ka Maguindanaon nga dili nalang sa siya mosul-ob og tandong. Apan gi angkon niya nga isip usa ka batan-ong taga Kibawe, dili niya mabulag sa iyang pagkatawo ang duha niya ka kultura – ang iyang pagka Manobo ug pagkaMaguindanaon.
Giangkon sa National Commission on Indigenous Peoples (NCIP) nga hangtud karon nakasinati pa gihapon og diskriminasyon, marginalisasyong ekonomikanhon ug political disempowerment ang mga Lumad. Matud pa ni Gilian Dunuan, sa NCIP ancestral domain office sa usa ka forum kaniadtong 2015, kini taliwala nga aduna nay Indigenous Peoples Rights Act of 1997, nga gimando ang seguridad sa ilang mga katungod sa 1987 Philippine Constitution ug sa kadaghang kasabutan sa mga kanasuran alang sa proteksyon sa ilang katungod.
Si Meriam, 19-anyos nga dalaga ang kandidata sa Munisipyo sa Kibawe para sa Laga Ta Bukidnon (Miss Bukidnon) 2017, isa sa mga gidagsa nga kalihokan sa bagohay pa lamang natapos nga Kaamulan 2017.
Midako sa Barangay Talahiron, lungsod sa Kibawe si Meriam ug matud pa niya garbo alang kaniya nga nahimong representante sa iyang tribo ug lungsod.
Managlahi gyud ang duha ka tribu sa pamilya ni Meriam apan dili kini babag sa iya kay mao naman kini ang iyang namat-an.
Sama sa ubang mga babaye sa sitio Kimaya, si Meriam nagpuyo nga simpli, malinawon ug adunay pangandoy. Sumala pa sa iyang usa ka higala, magtindog lang kini kung mag sakay sa bus padulong sa lungsod sa Damulog para lang maka abot sa iyang tunghaan sa Cotabato.
“Dili man ko gwapa, itomon man ug pamanit, kulot ug buhok. Pero kini ang nag pamatood nga ako usa ka Lumad nga Manobo,” sulti niya.
Matud pa, usahay mawalaan siya og kompyansa sa iyang kaugalingon pero pinaagi sa pagtuo sa kaugalingong abilidad, garbo alang kaniya nga ang mga Lumad niusbong na sa nagkadaiyang aspeto sa kinabuhi sa mga kumunidad sa Bukidnon.
Sumala ni Meriam, kaniadtong dise-otso pa siya gihatagan siya ug katungod sa iyang amahan sa pagpili sa iyang gusto sundo’ng kultura: pagka Manobo o Maguindanaon. Miingon usab siya nga ang iyang inahan nagbalik Islam para sa iyang amahan apan dugang pa ni Meriam nagsunod gihapon sa naandan sa mga Manobo ang iyang nahan.
Dugang pa niya, ang pag- respito ug paghigugma mao ang pundasyon sa ilang lig-on nga pamilya.
“Ang paghigugma ug pagdawat sa duha ka kultura akong gisugdan sa akung kaugalingon,” sulti niya.
Matud pa niya, iyang nadak-an ang pag gamit sa kultura sa Manobo ug Maguindanaon sama sa inistoryahan, sayaw ug kanta kay isa kini sa gitudlo sa iyang inahan mao ang paghigugma ug pag preserba sa kultura.
Mas na hiyang si Meriam sa kultura sa Manobo tungod kay mao kini iyang naandan ug nadak-an sa pag amuma sa iyang inahan. Iya gihapon gi subay ang kultura sa iyang amahan sama sa dili pagkaon og baboy. Apan adunay mga naandan sa pamilya sa iyang amahan nga wala niya natuman: sama sa pagdumili pagapil sa mga beauty pageant.
Matud pa ni Meriam, ang pag-ila sa kultura mao ang tinobdan sa pag-respito, pagtuo ug pag-sunod niini. Apan dunay usa ka dakong problema nga iyang nakita isip Lumad: ang kabatan-onan karon dali nang makalimot sa gigikanan ug sobra na’ng na dani sa uso karon sa popular culture.
“Para naku isa lang ang solusyon sa maong problema, ang dili nato paglimot sa atong gigikanan”, dugang ni Meriam.
Sumala ni Meriam gusto gyud niya mapamatod-an nga ang mga Lumad karun nagpakita na ug abilidad sa bisan unsang natad, ilabi na sa fashion. Isa kini sa iyang motibo sa pagapil sa Laga ta Bukidnon.
Malipayon ug mapasigarbohon ang inahan ni Meriam nga si Emelda Saliling, 49 anyos, sa nakab-ot sa iyang anak. Bisan tuod wala naswertihan nga modaog, madinaogon na gihapon ang maginahan.
“Sa adlaw sa Laga Ta Bukidnon wala gyud mi kwarta pero nangita gyud mig pamaagi aron maka biyahe gikan sa Kibawe para lang magsuporta sa akung anak. Nabalaka gyud ko kay wala siya nakadaog ug naghilaka pa gyud siya pero bisan paman proud kaayo ko tungod kay iyang gidala ang pangalan sa tribu sa Manobo”, matud niya.
Sumala pa ni Florante Callo, ang Tourism and Investment Officer sa Kibawe, ilang napili si Meriam nga kandidata sa lungsod tungod kay usa siya ka maayo nga ehemplo dili lang sa Kibawe apan sa tibook kumunidad sa Lumad diri sa probinsya.
Gipadayag usab ni Callo nga gusto niya adunay mahitabo nga proyekto para kang Meriam. Gusto niya nga ang Laga sa lungsod adunay papel aron sa pag tabang dili lang sa women’s sector apan mahimo usab nga maayong ehemplo sa mga kabatan-onan, adunay adbokasiya sa anti-drugs, ug alang usab sa tourism ug environmental protection.
Dugang pa ni Callo giduso ni Mrs. Maria Canoy, inahan ni Laga Ta Kadingilan ug budget officer- tourism coordinator sa Kadingilan nga tagaan ug pondo ang Laga para mahimo ang mga plano kung kinsa ang maka daog sa maong kompetisyon.
Sumala ni Meriam, ang pagtuo sa Ginoo ug pagka maabi-abihon sa katawhan ang nagdala kaniya sa Laga Ta Bukidnon 2017.
Siya napilian sa iyang mga kauban nga kandidata isip Ms. Congeniality sa maong kompetisyon.
“Being a beauty queen is not just only wearing the crown in your head but wearing it in your heart”, matud ni Meriam.
Sa pagpasabot ni Ms. Loreta Sol Dinlayan, in-charge sa Bukidnon State University Ethno-Cultural Museum, ang inter-marriage makatabang og enhance sa duha relasyon sa duha ka kultura. Dugang pa niya gipatagbo pinaagi sa kaminyoon sa mga ginikanan ni Meriam ang duha ka kultura sa Maguindanao ug Manobo.
Matud pa ni Dinlayan nga magtutudlo usab sa sociology sa BukSU, ang pagkasinabtay usab nga dala sa intermarriage makatabang sa proseso sa kalinaw. Matud pa niya sa sugilanon sa Mindanao daghan kaayong mga bangi nga naresolbar sa pagpaminyo.
Karong panahon, matud pa ni Dinlayan, gaevolve gyud ang kultura ug dili kini pwede ma sarado sa naandan kaniadto tungod kay kini “dynamic”.
Duna usab kini implikasyon sa pagorganisar sa sunod nga Kaamulan, dugang pa niya.
“Pwede pod siguro luag-luagan ang ispasyo dili lang siya nakatutok lang sa pito ka tribo kay ang gakahitabo gamay ra man gyud sad nagahin sa ila,” dugang niya.
Matud pa ni Dinlayan, pwede siguro himoon ang Kaamulan isip ispasyo para sa dialogo taliwala sa Lumad ug dili Lumad nga nanimuyo na usab sa probinsya sa Bukidnon.
Apan matud niya, tutukan pod gyud ang kalamboan sa pito ka tribo sa programa sa tibuok tuig, dili lang panahon sa festival. (Ni Lourdes Ampildon, Duane Espiñosa ug Bernadie Jamora/BS Development Communication students sa Bukidnon State University para sa DC 143 – Ipalambo Special Section sa Central Mindanao Newswatch)
(Ang IPALAMBO usa ka special section sa Ang Bandilyo ug Central Mindanao Newswatch, mga weekly newspaper base sa Malaybalay City, Bukidnon. Ang section bunga sa pakigalayon sa maong newspaper ug sa BS Development Communication program sa Bukidnon State University alang sa subject nga DevCom 143 o Production and Management of a Community Newspaper. Ang mga unod sa special section resulta sa workshop ug field work sa mga estudyante ubos sa giya sa ilang magtutudlo nga si Mr. Walter I. Balane sa College of Social Development and Technology.)


c: text/html

text:
الاسلام باللغه الفلبينيه الاسلا بالفلبينيه الأسلام باللغة الفلبينية الاسلام باللغات الفلبينية الاسلام بالفلبيني الاسلام بلغة الفلبين الأسلام في اللغة الفلبيية
May makit-an bala kita nga paathag sa dalayawon nga kabilutan? May makatoloo ayhan nga boot singganon nag sekrito sang kinabuhi? Nahibaluan naton nga wala sing maig-on nga pamilya kon wala sing responsible nga ginikanan; wala sang siyudad nga maga uswag kon wala sang nasyon nga maga tiner kon wala sang may mga naga pamuno. Nahangpan man naton nga wala sang isa ka bagay nga naga kabuhi sang iya kaugalingon lamang. Nahibalo-an man naton nga ang kalibutan padayon sa iya patiyog sa pinakamaayo nga paagi kag naga padayon ine sa kadugayon sang panahon. Masiling bala naton nga ang tanan tanan nga ini indi gin hungod?
Ayhan ang pagtiner sang tawo kag sang bilog nga kalibutan indi ginhungod?
Ang tawo isa lang ka diutay nga bagay kon ikompara sa tama ka daku nga kalibutan. Kon ang tawo naga plano kag iya gina hatagan sang importansya ang kaayohon sang pagplano, kon amo, ang iya kaugalingon nga kabuhi kag ang iya pag dugay diri sa kalibutan ay sigon man sa nakaplano nga paagi. Nagakahulugan lamang ini nga may ara nga makagagahom kag nagaplano sang pagkabuhi kag nagtoga sang tanan nga butang kag iya ginapahulag ine sang maayo.
Sa kalibutan nga ine, amu isa ka makagalahom nga kusog nga nagahulag agod ang tanan nga butang yara sa kasiguraduhan kag kaayuhan. Ang mga matahom nga bagay sa palibot may yara isa ka makagagahom nga naghimo sine sa pinakamaayo nga paagi kag naga sustento sa tanan ng butang tungod sa nahanongdan sang kabuhi.
Ang mga tawo nga nagahangop sang tinagipusoon nga paghangop, naga kilala sa amo nga Nagtuga kag ginatawag Siya nga Allah (Dios). Indi Siya tawo kay ang tawo indi makasarang maghimo sang iban nga tawo. Indi Siya sapat, kag indi man Siya isa ka tanom. Indi Siya isa ka idolo kag indi Siya istatwa tungod nga ang isa man sa mga ine, indi niya mahimo ang iya kaugalingon o ang sin-o pa man. Lain Siya sa mga ine. Siya ang Nagtuga kag Naghatag sang kabuhi sa tanan nga ine. Ang Nagtuga sang tanan nga mga butang matood nga lain kag mas mayo kaysa gintuga lamang.
Madamo sang paagi agod makilala naton nga Allah (Ginoo), kag madamo nga bagay nga masiling nahanungod sa Iya. Ang mga makatilingala nga mga butang diri sa kalibutan, subong sang isa ka abri nga libro kon diin mabasa ang nahanungod sa Allah. Lain pa diri, ang Allah ang naga toytoy sa aton nga makilala Siya paagi sa mga madamo nga propeta kag sa mga mensahe nga Iya ginpadala sa tawo. Ang mga propeta kag mga mensahe nga ine amo ang nagtudlo sa tanan nga dapat naton mahibalo-an nahanungod sa Allah (Ginoo).
Ang bug-os nga pagbaton sa mga tudlo kag pag-ubay sa Allah nga ginpahayag kay Propeta Muhammad (PBUH) amo ang relihiyon nga Islam. Sa Islam ginatudlo ang pagto-o sa pagka-isahanon lamang sa Allah kag Siya lamang ang naga Gahom kag Naghatag sa tawo sang alam agod iya mahangpan ang kalibutan kag kon diin siya dapat.
[Hiligaynon para sa palumuyo sang Western Visayas kag parte sa Cotabato
_________________
[center]
[/center]

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Ginpakamalaot sang Propeta ang Halaran sa Betel
1Karon, ginsugo sang Ginoo ang isa niya ka alagad nga taga-Juda sa pagkadto sa Betel. Pag-abot niya didto, nagatindog si Jeroboam sa halaran para maghalad. 2 Ginsugo sang Ginoo ang iya alagad nga pakamalauton niya ato nga halaran. Siling niya, “Amo ini ang ginasiling sang Ginoo parte sa sini nga halaran: May matawo nga isa ka bata sa mga kaliwat ni David nga ang iya ngalan si Josia. Pamatyon niya kag ihalad sa sini nga halaran ang mga pari nga nagaalagad sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar kag nagahalad sa sini nga halaran. Magakalasunog ang ila mga tul-an sa sini nga halaran.” 3 Sa sina mismo nga adlaw, naghatag ang alagad sang Dios sang tanda nga matabo ang iya ginhambal. Siling niya, “Amo ini ang tanda nga ginsiling sang Ginoo: Marumpag ini nga halaran kag ang mga abo sa sini nga halaran maglalapta.”
4 Pagkabati sadto ni Haring Jeroboam, gintudlo niya ang tawo kag nagsiling, “Dakpa ninyo siya!” Pero gulpi lang nga nagtig-a ang kamot sang hari, gani indi na niya mapaidalom ang iya kamot. 5 Kag dayon narumpag ang halaran kag ang mga abo sini naglalapta, suno gid sa tanda nga ginsiling sang alagad sang Dios nga ginpahayag sa iya sang Ginoo.
6 Dayon nagsiling ang hari sa alagad sang Dios, “Ipangamuyo mo ako sa Ginoo nga imo Dios nga ayuhon niya ang akon kamot.” Gani nagpangamuyo ang alagad sang Dios sa Ginoo, kag nag-ayo ang kamot sang hari. 7 Nagsiling liwat ang hari sa alagad sang Dios, “Dali sa balay kag magkaon, kag hatagan ko ikaw sang regalo.” 8 Pero nagsabat ang alagad sang Dios, “Bisan ihatag mo pa sa akon ang katunga sang imo pagkabutang, indi ako mag-upod sa imo ukon magkaon ukon mag-inom sa sini nga lugar. 9 Kay ginmanduan ako sang Ginoo nga indi gid ako magkaon ukon mag-inom samtang diri ako, kag sa akon pagpauli indi ako mag-agi sa akon gin-agyan sang pagkadto ko diri.” 10 Gani lain nga dalan ang iya gin-agyan pagpauli niya.
11 Sadto nga tion, may isa ka tigulang nga propeta nga nagaestar sa Betel. Ginkadtuan siya sang iya mga anak nga lalaki[a] kag ginsugiran sang tanan nga ginhimo sang alagad sang Dios sadto nga adlaw sa Betel. Ginsugiran man nila siya kon ano ang ginsiling sang alagad sang Dios sa hari. 12 Nagpamangkot ang ila amay, “Diin siya nag-agi pagpauli?” Ginsugiran nila siya kon diin siya nag-agi. 13 Dayon nagsiling ang ila amay sa ila, “Ipreparar ninyo ang asno para sa akon.” Gani ginpreparar nila ang asno, kag nagsakay siya 14 kag ginlagas niya ang alagad sang Dios. Naabtan niya siya nga nagapungko sa puno sang kahoy nga terebinto. Ginpamangkot niya siya, “Ikaw bala ang alagad sang Dios nga halin sa Juda?” Nagsabat siya, “Huo.” 15 Nagsiling ang tigulang nga propeta, “Dali sa balay kag magkaon.” 16 Nagsiling ang alagad sang Dios, “Indi ako puwede nga magbalik kag mag-upod sa imo, kag indi man ako puwede nga magkaon ukon mag-inom upod sa imo sa sini nga lugar. 17 Kay ginhambalan ako sang Ginoo nga indi gid ako magkaon ukon mag-inom samtang diri ako, kag sa akon pagpauli indi ako mag-agi sa akon gin-agyan sang pagpakadto ko diri.” 18 Nagsiling ang tigulang nga propeta, “Propeta man ako pareho sa imo. Kag ginsugo sang Ginoo ang isa ka anghel sa pagsiling sa akon nga dal-on ko ikaw sa akon balay agod makakaon ka kag makainom.” (Pero nagbutig ang tigulang nga propeta.) 19 Gani nag-upod sa iya balay ang alagad sang Dios kag nagkaon kag nag-inom siya didto.
20 Samtang nagapungko sila sa lamisa, may ginhambal ang Ginoo sa tigulang nga propeta. 21 Dayon nagsiling ang tigulang nga propeta sa alagad sang Dios nga halin sa Juda, “Amo ini ang ginasiling sang Ginoo: Ginlapas mo ang ginsiling sang Ginoo nga imo Dios; wala mo pagtumana ang iya ginsugo sa imo. 22 Nagsiling siya sa imo nga indi ka magkaon kag mag-inom sa sini nga lugar, pero nagbalik ka diri kag nagkaon kag nag-inom. Tungod sang imo ginhimo, ang imo bangkay indi pag-ilubong sa lulubngan sang imo mga katigulangan.”
23 Pagkatapos kaon kag inom sang alagad sang Dios, ginpreparar sang tigulang nga propeta ang asno para sa iya pagpauli. 24 Kag samtang nagapauli siya, ginsugata siya sang isa ka leon kag ginpatay. Ang iya bangkay nagahamyang sa dalan, kag ang leon kag ang asno nagatindog sa tupad sang iya bangkay. 25 Nakita sang mga nagaalagi ang bangkay kag ang leon sa tupad sini, kag ginbalita nila ini sa banwa nga sa diin nagaestar ang tigulang nga propeta.
26 Sang mabatian ini sang tigulang nga propeta, nagsiling siya, “Siya ang alagad sang Dios nga naglapas sa ginhambal sang Ginoo. Gintugyan siya sang Ginoo sa leon nga nagsalakay kag nagpatay sa iya, suno sa ginsiling sang Ginoo sa iya.”
27 Nagsiling dayon ang tigulang nga propeta sa iya mga anak nga lalaki, “Ipreparar ninyo ang asno para sa akon.” Kag ginpreparar nila ini. 28 Naglakat siya dayon, kag nakita niya ang bangkay nga nagahamyang sa dalan kag ang leon kag ang asno nga nagatindog sa tupad sini. Wala pagkauna sang leon ang bangkay ukon pag-anha ang asno. 29 Ginkuha sang tigulang nga propeta ang bangkay sang alagad sang Dios kag ginkarga sa asno, kag gindala sa iya banwa agod makapangasubo siya sa bangkay kag malubong niya ini. 30 Ginlubong niya siya sa lulubngan nga ginpahimo niya mismo para sa iya kaugalingon, kag nagpangasubo gid sila sa pagkapatay sang alagad sang Dios.
31 Pagkatapos lubong, nagsiling ang tigulang nga propeta sa iya mga anak nga lalaki, “Kon mapatay na gani ako, ilubong ninyo ako sa ginlubngan sang alagad sang Dios, kag itupad ninyo ako sa iya. 32 Kay ang mga pulong nga ginpahambal sang Ginoo sa iya parte sa halaran sa Betel kag sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar sa Samaria sigurado gid nga matuman.”
33 Bisan pa sini nga natabo, wala gihapon nagbag-o si Jeroboam sa iya malain nga mga pagginawi. Nagpili gihapon siya sang mga tawo nga mag-alagad bilang mga pari sa mga simbahan sa mataas nga mga lugar. Ang bisan sin-o nga gusto mag-alagad bilang pari gin-ordinahan niya. 34 Ining ginhimo ni Jeroboam nangin kabangdanan sang pagpakasala sang iya panimalay kag nagdala sa ila sang kapierdihan kag kalaglagan.


text:
Ang Pagtuli Tanda sang Kasugtanan
1Sang nagaedad si Abram sing 99 ka tuig, nagpakita ang Ginoo sa iya kag nagsiling, “Ako ang Dios nga Makagagahom. Magtuman ka permi sa akon kag magkabuhi nga matarong. 2 Tumanon ko ang akon kasugtanan sa imo; padamuon ko gid ang imo mga kaliwat.” 3 Pagkabati sadto ni Abram, nagluhod siya bilang pagtahod sa Dios. Nagsiling ang Dios sa iya, 4 “Sa akon bahin, amo ini ang akon kasugtanan sa imo: Mangin amay ka sang madamo nga mga nasyon. 5 Sugod subong indi na Abram ang itawag sa imo kundi Abraham[a] na, tungod kay himuon ko ikaw nga amay sang madamo nga mga nasyon. 6 Padamuon ko gid ang imo mga kaliwat kag magatukod sila sang mga nasyon, kag ang iban sa ila mangin hari. 7 Tumanon ko ang akon kasugtanan sa imo kag sa imo mga kaliwat sa palaabuton nga mga henerasyon, nga ako padayon nga mangin Dios ninyo. Ini nga kasugtanan magapadayon hasta san-o. 8 Mga dumuluong lang kamo subong sa duta sang Canaan. Pero igahatag ko ining bug-os nga duta sa imo kag sa imo mga kaliwat. Mangin inyo na ina hasta san-o, kag ako padayon nga mangin Dios ninyo.”
9 Nagsiling pa gid siya kay Abraham, “Sa imo bahin, tipigan mo ang akon kasugtanan sa imo. Kag amo man ini ang dapat nga himuon sang imo mga kaliwat sa palaabuton nga mga henerasyon. 10 Kag bahin sang sina nga kasugtanan, dapat tulion ninyo ang tanan ninyo nga lalaki. 11 Ini ang mangin tanda sang akon kasugtanan sa inyo. 12-13 Sugod subong hasta sa palaabuton nga mga henerasyon, dapat tulion ninyo ang kada bata nga lalaki sa edad nga walo ka adlaw. Tulion man ninyo ang mga ulipon nga lalaki nga natawo sa inyo panimalay kag pati ang mga ulipon nga inyo ginbakal sa mga taga-iban nga lugar. Ina nga tanda sa inyo lawas magapamatuod nga ang akon kasugtanan sa inyo magapadayon hasta san-o. 14 Ang bisan sin-o nga lalaki sa inyo nga wala matuli indi ninyo pagkabigon nga sakop ninyo, kay ginbaliwala niya ang akon kasugtanan.”
15 Nagsiling pa gid ang Dios kay Abraham, “Kon parte sa imo asawa nga si Sarai, indi mo na siya pagtawgon nga Sarai, kundi sugod subong Sara[b] na ang itawag mo sa iya. 16 Bendisyunan ko siya kag hatagan ko gid ikaw sang anak paagi sa iya. Mangin iloy siya sang madamo nga mga nasyon, kag ang iban niya nga mga kaliwat mangin hari.”
17 Pagkabati sadto ni Abraham nagluhod siya bilang pagtahod sa Dios, pero nagkadlaw siya sa iya nabatian. Nagsiling siya sa iya kaugalingon, “Makapabata pa bala ako nga 100 na ang akon edad? Kag si Sara, makabata pa bala nga 90 na ang iya edad?” 18 Dayon nagsiling siya sa Dios, “Kabay pa nga si Ishmael ang magabaton sang mga ginpromisa mo sa akon.” 19 Nagsabat ang Dios, “Indi. Ang imo asawa nga si Sara magabata sing lalaki kag ngalanan mo siya nga Isaac.[c] Sa iya ko padayunon ang akon kasugtanan sa imo, kag magapadayon ini nga kasugtanan sa iya mga kaliwat hasta san-o. 20 Kon parte kay Ishmael, nabatian ko ang imo pangabay para sa iya. Bendisyunan ko siya kag hatagan sang madamo nga mga kaliwat. Mangin amay siya sang dose ka pangulo, kag ang iya mga kaliwat mangin bantog nga katawhan.[d] 21 Ugaling, kay Isaac kag sa iya mga kaliwat ko lang tumanon ang akon kasugtanan sa imo. Magabata si Sara kay Isaac sa amo man sini nga tion sa sunod nga tuig.” 22 Pagkatapos hambal sang Dios kay Abraham, naghalin siya dayon.
23 Sa sadto gid mismo nga adlaw, gintuman ni Abraham ang ginsugo sa iya sang Dios. Gintuli niya ang iya anak nga si Ishmael kag ang tanan nga lalaki sa iya panimalay: ang mga ulipon nga natawo sa iya panimalay kag ang mga ulipon nga iya ginbakal. 24 Nagaedad si Abraham sing 99 ka tuig sang gintuli siya, 25 kag si Ishmael iya nagaedad sing 13 ka tuig. 26-27 Sa sadto gid mismo nga adlaw nga nagsugo ang Dios nga ang tanan nga lalaki dapat matuli, nagpatuli si Abraham kag si Ishmael pati ang tanan nga ulipon ni Abraham nga natawo sa iya panimalay kag ang mga ulipon nga iya ginbakal sa mga taga-iban nga lugar.


text:
General Santos City–Posible matud pa ng myembro sa usa ka organisadong grupo sa mga kawatan ang suspect nga napatay sa Police Station 3 atol sa ilahang gihimong operasyon kagahapon sa kaadlawon human nga misukol kini sa kapulisan samtang anaa kini sa atop sa usa ka parmasya sa Barangay Lagao nga nahimutang sa San Pedro street, Barangay Lagao ning syadad.
Sumala pa ni PCI Pinalgan nga sa karon wala pa silay kongkreto nga ebidensya sa maong aligasyon apan kung basihan matud pa ang pamaagi sa pagpangawat sa suspect parehas kini sa natalang una nang pagpangawat sa area sa Police Station 3 kung asa pharmacy gihapon ang gisulod ug miagi ang suspect sa atop nga bahin sa establisyemento.
Samtang posible usab nga anad na sa maong mudus ang mga suspect tungod sa mga narekober nga mga himan gikan sa iyang posisyon. Nasayran nga gawas sa kalibre 45 nga armas nakuhaan usab kini ug plies, pisi, vault cutter ug uban pa.
Sa kasamtangan padayon pang ginasuta sa Police Station 3 ang ilhanan sa namatay nga suspect human nga walay bisan usa ka dukumento ang nakuha sa iyang lawas ug padayon usab nga giimbistigahan kung unsa nga grupo ang gikalambigitan niini. (Dave Silagan)
(Photo Credit to PRO-12)


text:
1Ako si Pablo nga nahimong apostol ni Cristo Jesus sumala sa kabubut-on sa Dios. Nangumusta ako kaninyo nga mga katawhan sa Dios diha sa Efeso, kamo nga mga matinumanon sa pagsunod kang Cristo Jesus.
2 Hinaut nga madawat ninyo ang grasya ug kalinaw gikan sa Dios nga atong Amahan ug kang Ginoong Jesu-Cristo.
Mga Espirituhanong Panalangin
3 Dalaygon gayod ang Dios ug Amahan sa atong Ginoong Jesu-Cristo! Tungod kay kita anaa kang Cristo, gihatagan niya kita sa tanang mga panalangin nga espirituhanon. Kini nga mga panalangin gikan sa langit. 4 Bisan sa wala pa buhata ang kalibotan, gipili na kitang daan sa Dios nga mahimong balaan ug walay ikasaway sa iyang atubangan pinaagi sa atong paghiusa kang Cristo. Tungod sa gugma sa Dios kanato, 5 giplano na niyang daan nga kita mahimong iyang mga anak pinaagi kang Jesu-Cristo. Kini sumala sa iyang kagustohan ug kabubut-on. 6 Dayegon ta ang Dios tungod sa iyang kahibulongang grasya nga gihatag kanato pinaagi sa iyang hinigugmang Anak!
7-8 Kay pinaagi sa dugo[a] ni Cristo gitubos kita, nga sa ato pa, gipasaylo na ang atong mga sala. Pagkadako sa grasya sa Dios kanato. Gihatagan niya kitag kaalam ug kahibalo 9 aron masabtan nato ang iyang tinago nga plano nga buot niyang buhaton pinaagi kang Cristo 10 kon moabot na ang panahon nga iyang gitagal. Sumala sa iyang plano, gusto niya nga usahon ang tanan nga anaa sa langit ug sa yuta ug ipasakop sa pagdumala ni Cristo. 11 Ang tanang mga butang gibuhat sa Dios sumala sa iyang plano ug kabubut-on. Ug sumala sa iyang plano gikan pa kaniadto, gipili na niya kaming daan nga mahimong iya pinaagi sa among pagkahiusa kang Cristo, 12 aron nga kami nga unang naglaom kang Cristo magdayeg kaniya. 13 Ug kamo usab nahimong anaa kang Cristo sa dihang nadungog ninyo ang kamatuoran, ang Maayong Balita nga si Cristo diay mao ang makaluwas kaninyo. Sa dihang mituo kamo kaniya, gihatagan kamo sa Dios sa Espiritu Santo nga iyang gisaad timailhan nga kamo iya na. 14 Kining Espiritu Santo mao ang kasigurohan nga madawat nato isip iyang mga anak ang saad sa Dios nga maangkon nato ang hingpit nga kaluwasan. Tungod niini pagadayegon siya.
Ang Pag-ampo ni Pablo
15 Busa sa dihang nadungog ko ang mahitungod sa inyong pagtuo kang Ginoong Jesus ug sa inyong paghigugma sa tanang mga katawhan sa Dios, 16 dako gayod ang akong pagpasalamat sa Dios tungod kaninyo. Ug giampo ko kamo kanunay. 17 Giampo ko ngadto sa Dios sa atong Ginoong Jesu-Cristo, ang Amahan nga makagagahom, nga ang Espiritu Santo mohatag kaninyo sa kaalam ug magpadayag kaninyo sa kamatuoran mahitungod sa Dios aron nga mailhan gayod ninyo siya. 18 Giampo ko usab nga lamdagan niya ang inyong hunahuna aron masayran ninyo kon unsa ang atong paglaom sa iyang pagtawag kanato nga mahimong iyang mga anak, ug aron masayran usab ninyo kon unsa kadako ug kamaayo sa panulondon nga iyang gisaad alang sa iyang mga katawhan. 19 Giampo ko usab nga masayran ninyo ang dili matupngan nga gahom sa Dios alang kanato nga nagatuo kaniya. Kini nga gahom 20 mao usab ang gahom nga iyang gigamit sa pagbanhaw ug pagpalingkod kang Cristo diha sa iyang tuong dapit[b] didto sa langit. 21 Busa anaa ubos sa gahom ni Cristo ang tanan nga may gahom sa pagdumala ug sa pagpangulo. Ang katungdanan nga gihatag kang Cristo dili gayod matupngan karon o bisan pa sa umaabot. 22 Gipailalom sa Dios ang tanan sa gahom ni Cristo, ug gihimo niya siya nga pangulo sa tanan aron matabangan niya ang mga tumutuo 23 nga mao ang iyang lawas, ang kahingpitan niya nga mao usab ang naghingpit sa tanan.


text:
Friday, March 17, 2017
DEAR Tita Heart,
Ako diay si Aldren from Malaybalay City.
Ang problema tita kabahin kini sa akong uyab nga akong gibulagan. Three months rami tapos ako siyang gibulagan kay wala na koy love niya. Unsa man akong buhaton tita nga ana man siya nga kong bulagan nako siya maghikog daw siya kay dili niya kaya nga mawala ko sa iyaha? Unsa man akong buhaton?
Please tambagi ko tita beh kay sa pagkakaron ga problema gayud ko kay bata paman ko. Dili pa musogot akong mga magulang nga magkarelasyon ko. Tambagi ko.
Aldren
*****
Hello Aldren,
Maayong adlaw nimo.
Basin pod siguro imong gikuha na ang inampingan sa imong uyab unya kalit lang dayon nimong bulagan? Murag unfair pod siguro na sa iyaha. Dili paman diay ka andam, nganong nanguyab man ka? Dawbi kon maghikog na mapugngan nimo? Ayaw kumpiyansahi kay basin gayud unya ug tinud-on niya.
Communicate lang gayud sa iyaha pirme. I-assure siya nga bisan og bulag namo naa ka sa iyaha mo-support ug mag-love as a friend aron dili na niya huna-hunaon ang pagpakamatay. Walay lain makahupay sa iya gibati ikaw ra kay love ka niya.
Tita Heart


text:
GIHATUD na sa Commission on Election (Comelec) sa Davao del Sur ngadto sa Manila ang mga gipangsumiter nga Certificate of Candidacy (COC) sa mga pulitiko sa lalawigan.
Si Abogada Maria Febes Barlaan, provincial election supervisor, mismo ang miadto sa kauluhan aron ihatud ang mga COC.
Nasayran nga duha ang midagan pagka-gobernador sa lalawigan, kini sila First Representative Marc Douglas Cagas ug kanhi 2nd District Representative Claude Bautista.
Duha sab ang mag-atbang pagka-bise gobernador, kini sila Simplicio Latasa ug Board member Aileen Almendras-Uy.
Samtang upat ang magsangka-pagka-Kongresista nga gilangkuban nila Vice-governor Atty. Arsenio Latasa, Board member Mercedez Cagas, Wilhemina Almendras ug ang wa’y puas sa pagdagan nga si Pablo Villaver sa Unang Distrito.
Duha lamang ang mipapili sa maong posisyon sa Ikaduhang Distrito human nagpare-elect si Representative Franklin Bautista ug giatbangan sab ni Randolph Parcasio.
Aduna’y napulo nga midagan pagka-board member sa Unang Distrito, sila mao Ronald Banac; Emmanuel Bendigo; Victoriano Cadungog; John Tracy Cagas; Salvador Dumugho; Concepcion Zeny Ferolino; Nonito Llanos III; Marvin Manos ug Ricardo Molina.
Napulo sab sa Ikaduhang Distrito mao sila si Alberto Baliota; Rogelio Baribar; Allan Colina; Ligaya Gealon; Jason John Joyce; Romeo Tan; Isabelo Masiwel; Ramar Parcasio ug Elmer Calinawan.
Tulo sab ang nagpapili pagka-mayor sa dakbayan sa Digos nga mao sila incumbent Mayor Joseph Penas, Douglas Cagas ug Emelio Lustre Jr.
Sa lungsod sa Bansalan, magsangka og balik si Mayor Edwin Reyes ug kanhi Mayor Peter Melchor Arches.
Sa lungsod sa Jose Abad Santos, subling modagan si kanhi Mayor Zander Khan atbang ni Mayor James Joyce ug ikatulo mao si Mario Guillermo.
Sa lungsod sa Sta. Cruz, si Mayor Joel Ray Lopez, subling magpapili ug duha ang iyang kaatbang nga mao si kanhi Mayor Jerome Undalok ug Arsenio Lagera.
Sa lungsod sa Malalag, si Mayor Roel Paras gi-atbangan ni kanhi Mayor Jivel Mamaril ug Deanna Magdayao.
Tulo sab ang modagan pagka-mayor sa lungsod sa Matanao, human nagpare-elect si Mayor Butch Fernandez nga gi-atbangan ni kanhi Mayor Pablito Albarccin ug Rosemarie Yuson.
Sa lungsod sa Kiblawan, mag-atbangay sila Mayor Atty. Marivic Caminero-Diamante ug kanhi Mayor Jaime Caminero.
Sa lungsod sa Malita, gi-atbangan ni Board member Princess Erum Parcasio si Mayor Benjamin Bautista Jr nga nagpasubli og pili.
Sa lungsod sa Magsaysay, one on one sab pagka-mayor sila si incumbent Mayor Jess Lumanog ug kanhi Mayor Arthur Davin.
Sa lungsod sa Sulop gi-atbangan ni Leopoldo Diones si Mayor Jose Jimmy Sagarino.
Sa lungsod sa Padada, modagan pagka-mayor ang anak sa namatay nga kanhi Mayor Antonio Razonable nga si Gladys Razonable atbang ni incumbent Mayor Pedro Caminero.
Sa lungsod sa Sarangani ang asawa sa gi-ambush nga si Mayor Jerry Cawa nga si ABC President Virginia Cawa ang nidagan apan gi-atbangan ni Marciano Lagundas.
Apan sa lungsod sa Sta. Maria, ang mag-igsuong sila si Mayor Mila Mariscal-Cabanero ug Vice-mayor Rudy Mariscal mao ang mag-atbangay.
Samtang wala’y kalaban ang mayor sa Don Marcelino sanglit bugtong nagpare-elect mao si Mayor John Jonhson.
Sa kasamtangan, di pa masuta sa Comelec kung kinsa ang mga nidagan nga nuisance candidate sa lalawigan apan gitakdang susihon kini sa ilang buhatan. (Dondon Dinoy)


text:
Monday, July 17, 2017
MAG-ABOT na sab ang Iponan A ug Alzbals sa final human gipilde nila ang kadaiyang kaatbang sa semifinals atol sa 2017 Barangay Iponan Softball Fast Pitch Tournament niadtong Dominggo, Hulyo 16, sa Iponan open field.
Gitagak sa Iponan A ang Alubijid A agi sa 12-2 dominanteng kadaogan, samtang gitadyak sa Alzbals ang Iponan B agi sa 6-1 nga daug.
Nihuman nga walay tatsa ang Iponan A nga adunay 5-0 win-loss card human giharus nila ang kataposang duha ka tahas batok sa Alzbals ug Tagoloan.
Naa sa ikaduha nga pwesto ang Alzbals nga adunay upat ka daug ug us aka pilde.
Nagsunod ang sister team Iponan B nga naa sa ikatulo nga pwesto nga adunay 3-2 record, samtang ang Alubijid A naa sa ika-upat nga anaay 2-3.
Sa niagi, gipilde sa Iponan A ang Alzbals sa ilang panagbangi sa finals sa Alubijid Open.
“Rematch na sab ni. Magkabinal-anay sila karong Sabado,” ingon ni tournament manager Yeye Maagad.


text:
Monday, July 27, 2015
Balance Diet and Exercise, Awhag sa Principal
Ni Alex Mapoy
BUTUAN CITY – Gidasig sa kadumalahan sa Butuan Faith Christian School ang tanang magtutungha nga mintinahon ang kahimsog sa panglawas pinaagi sa pagkaon sa masustansiya nga pagkaon, ug batasanon ang pag-ehersisyo aron maangkon ang saktong timbang.
Tambag ni Rev. Benjamin Guimary, ang School Principal sa nahisgotang pribadong eskwelahan, sa tanan niining mga estudyante, batasanon ang pagkaon sa masustansiyang pagkaon ug kanunay kining mag-ehersisyo aron permi nga laski ang panglawas.
Gipasabot ni Rev. Guimary, ang gikaon nga pagkaon matag adlaw maoy maghatag kabaskog sa lawas ug kon dili puno sa bitamina ang pagkaong gikaon, ang “metabolic process” maproblema ug ang kalaski sa lawas makuhaan.
Pamugos sa school principal, kon kini ang mahitabo, mahimong luya ang lawas hinungdan nga kanunayon ang pagkaon sa masustansiyang pagkaon ug batasanon usab ang pag-ehersisyo aron kini malikayan.
“It is our culmination program for our nutrition emphasis this month – with a theme: Timbang iwasto sa tamang nutrisyon at ehersisyo! This is a good reminder to all of us, because we all need a healthy body. We need a well-balanced and nutritious food and exercise to stay fit.
We know that the food we eat everyday gives our bodies the materials to function properly. If we don’t give our body the right materials (food) our metabolic processes suffer and our health will decline. We become sickly. So, let’s take charge of our health and our whole well-being,” mensahe ni Rev. Guimary.
Atol sa Nutrition Month Culmination sa maong tunghaan adtong Bernes, gipakita sa kabataang magtutungha ang nagkadaiyang presentasyon nga nag-awhag sa matag isa nga walay laing paagi aron magpabiling normal ang timbang kondi pinaagi lamang sa pagkaon sa mga pagkaon nga puno sa bitamina ug kada adlaw, himuon ang pag-ehersisyo aron kanunay baskog ang lawas.
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
Ariège
Ang Ariège usa ka departamento sa Pransiya. Kini nahimutang sa habagatan-kasadpang bahin sa nasod. Ang ngalan niini naggikan sa Sapa sa Ariège.
Kasaysayan[usba | usba ang wikitext]
Ang Ariège usa sa mga orihinal nga departamento nga gimugna niadtong Marso 4, 1790 panahon sa Rebolusyong Pranses. Kini gimugna gikan sa mga kondado sa Foix ug Couserans.
Heyograpiya[usba | usba ang wikitext]
Ang Ariège karon kabahin sa rehiyon sa Occitanie. Kini gipalibotan sa mga departamento sa Haute-Garonne, Aude, ug Pyrénées-Orientales, ingon man sa Espanya ug Andorra sa habagatan.
Ang kabungtorang Pyrenees maoy utlanan sa Pransiya ug Espanya.
Demograpiya[usba | usba ang wikitext]
Ang mga molupyo sa departamento gitawag nga Ariégois.
Kultura[usba | usba ang wikitext]
Ang departamento may daghang timailhan sa kultura ug pinulongan sa mga Gascon.
Tan-awa usab[usba | usba ang wikitext]
Mga sumpay sa gawas[usba | usba ang wikitext]
- (Prinanses) Conseil general
- (Prinanses) Prefecture
- http://www.ariege.com/


text:
Tinguhaa ang manghatud kanato ngadto sa Kalinaw
Ngadto sa Tanang Katawhan nga Maayo’g Kabubut-on:
Kami, ang mga Katolikong Obispo sa Mindanao, nagapadangat niining pamahayag ngadto sa matag Mindanawon. Sa sinugdanan, buot kaming motubag sa gipangayo sa among mga Katolikong magtutuo nga giya pastoral kalabot sa isyu sa Martial Law.
Nagaampo kita alang sa tanang mga nangamaty nga inosenteng biktima sa Marawi ug nangamuyo kita sa Ginoo sa pagpanalipod sa tanang mga pamilya nga nangagiw ngadto sa adunay kasegurohan.
Atong gihukman isip dakung sala ang mga buhat sa terorismo nga maoy nakakalas og dagahang mga inosenteng kinabuhi, pagpangsunog sa kabalayan, mga edispisyo publiko, apil na ang usa ka Protestanteng dormitoryo sa tulunghaan ug ang Katolikong Katedral.
Among gipakasala ang walay katarungan nga pagdagit sa mga magtutudlo ug mga lumilihok sa Simbahan. Nagaampo kita alang sa kasegurohan sa tanang mga gidagit, apil na sila si Padre Teresito Suganob ug mga kawani sa Simbahan. Nagahangyo kami sa mga nagdagit kanila nga dili sila pasipad-an, ug nga buhi-an silang tanan. Samtang ang mga biktima nangalisang sa kamatayon, nakabaton usab sila’g kaisog sa paghalad og labing dakung pagsaksi alang kang Kristo.
Among gipalanug sa labing kusog ang among pagkondena sa terorismo sa tanang mga panagway niini. Kini usa ka ideolohiya nga supak gayud sa mga gituohan sa bisan unsang relihiyon sa kalinaw. Labi pang ngil-ad kini nga terorismo nga gipasiugdahan sa panahon kanus-a ang atong mga igsuong Muslim nangandam alang sa balaang bulan sa Ramadhan. Ang terorismo nagatuis ug nagsukwahi sa matuod nga kahulogan sa bisan unsang relihiyon. Kini nakaguba sa maangayon nga panagsandurotay sa katawhan sa nagkadaiyang pagtuo. Ang terorismo nakatukod og usa ka kalibutan sa pagduda ug pagpihig, sa kasilag ug pagdumot.
Ang Presidente sa Pilipina mitubag sa krisis sa Marawi pinaagi sa pagpakanaug og Martial Law alang sa tibuok Mindanao. Daghanan ang misaway niining gimbut-an isip pagpabalik sa mga kalisangan sa miagi na nga diktadoryang pagdumala. Ang uban midapig niini isip hukum nga gikinahanglan.
Nasayud kita nga ang mga suliran sa kalinaw ug kahapsay, sa nagapadayon nga pagpanghasi sa ubang mga rebeldeng grupo, sa mga problema sa krimen ug droga, sa pangurakot ug pagka-ut-ut (corruption and underdevelopment), mikuyanap sa tibuok Mindanao. Ang mga suliran sa Mindanao milapaw sa mga utlanan sa dakbayan sa Marawi.
Ang atong mga Katolikong magtutuo nagahangyo kanato og giya pastoral mahitungod sa Martial Law. Kita giniyahan sa Balaang Kasulatan ug sa mga pagtulon-ang sosyal sa Simbahan. Si San Pablo nagtudlo kanato : “tinguhaa ang unsay maghatud kanato ngadto sa kalinaw” (Rom. 14: 19).
Ang Martial Law usa ka paagi kung wala na’y lain pang kadangpan. Nagasunod ba kini mga prinsipyo moral? Dili na ba mahimo ug wala na ba’y sangputanan ang uban pang mga pamaagi sa pagsulbad sa mga grabe ka lawom ug lapad nga suliran sa Mindanao? Ang mga positibo nga bunga sa Martial Law mas bug-at ba kay sa mga dautang mahitabo. Anaa bay dakung purohan sa kalampusan? Magpasiugda ba kini’g kultura sa pagkamaakohon (culture of accountability) ug magwagtang ba kini sa kultura sa pagpanghinggawas-sa-sala (culture of impunity)? Magpadagsang ba ang Martial Law og mga pagpangyatak sa tawhanong katungod? Maabusahan ba ang Martial Law alang sa mga dautang katuyoan?
Ang mga tubag niining mga pangutana anaa sa tagsatagsa ka panghunahuna. Daghan ang atong mga kahadlok. Apan, sa kasamtangan, wala pa kita’y igo nga kapasikaran alang sa hingpit nga pagsalikway sa pagpakanaug sa Martial Law isip supak sa moralidad. Hinoon, dayag kaayo ang atong pag-uyon nga ang Martial Law usa lamang ka temporaryong kondisyon.
Atong isalikway ang bisan unsang pang-abuso sa Martial Law, ug sama sa nangagi dayag nga isalikway nato kung kini nagasunod sa dalan sa kadautan. Kinahanglan kitang magmabinatayon.
Among giaghat ang tanan sa pagpabilin nga mabugnawon atubangan sa Martial Law, masinugtanon sa matarung nga mga sugo sa awtoridad nga subay sa balaod, ug dili magpasiugda’g mga buhat sa kabangis. Nagahangyo kami sa pangagamhanan sa pagwagtang sa tanang mga hinungdan sa terorismo, sama sa kapobrehon ug kawalay kaangayan, pinaagi sa matarung ug maakuhon nga pagdumala nga nakatutok lamang sa kaayohan sa tanan.
Ang tumong sa matag relihiyon mao man ang kalinaw sa kalibutan, kalinaw sa langit. Magkahiusa kita sa pagpaninguha sa unsay maghatud kanato sa kalinaw. Ang tanang mga relihiyosong magtutudlo ug pangulo magkahiusa sa pagsumpo sa tanang buhat padulong sa terorismong ideolohiya. Managhiusa kita sa paglihok padulong sa kalinaw. Mag-ampo kita alang sa kalinaw ug magbudlay kita alang sa kalinaw.
Ang Diyos manalangin unta sa katawhan sa Marawi. Ang Diyos manalangin unta sa tanang Mindanawon.
Uban sa pag-uyon sa mga Obispo sa Mindanao,
+Orlando B. Cardinal Quevedo, O.M.I.
Arsobispo sa Cotabato
26 Mayo 2017


text:
Megan Lynne Young Filipino American beauty queen is Miss World 2013. Nakadaug na pod ang Pilipinas sa paguapahan og kanindotay. Bisan asa ibangga mopatigbabaw dyog ang filipino. Tamayon ta usahay apan sigi lang basta ipakita nato nga naa dyog tay ikasukol kay maningkamot man dyog ta nga nindot og maayo pa sa uban ang atong gipangandaman. Asa ra sila sa kaguapa aning atong igsoon nga si Megan. Makapanghambog ta sa uban, ug ang mga Filipino ilabi na katong naa sa gawas, morag hambogera kaayo nga naglakaw sa dalan kay tan -awon man sa uban mas labi pa kung bag-o pa kaayo nahitabo. Maapil god ta sa kasikat pod. Basta nalipay ko kay namantala na pod ang Pilipinas sa tibook kalibutan.
Ang mga litrato sa ubos kay gikan intawon sa internet, dili tawon ni akoa. Salamat sa mga nagkodak niini.


text:
Intro: C G Bb Am D7 G
Bb Gm D7
Saksi niining kabulakan Saksi niining kalangaman
Am D7 Am D7 Gm
Ubos niadtong dakong kahoy Didto matawo ang imong Kalooy
Am D7 Gm G Cm
Nitabon ngadto ang kangitngit Kay gidag-uman man ang langit
Gm Am
Unya kalit mihilak ka Ambot ug ngano ug unsa ba
D7 G
Natahap ka sa akong gugma
CHORUS
Bm G Bm Am
Tuho-i O akong pinili Pag-utlan ka 'ning kinabuhi
D7 Am D7 G
Isaad ko kini sa langit Imong katawa, akong kasakit
Am G Bm E Am
Kun ang suga sa kapalaran Mapawng ngadto sa lubnganan
Cm G Am
Sa ibabaw sa akong lubong Ayaw kalimot pagtanom
D7 G
aron na imong mahandom
REPEAT CHORUS
Cm G Am
Sa ibabaw sa akong lubong Ayaw kalimot pagtanom
D7 G
aron na imong mahandom


text:
SI konsehal Bong Lao, chairman sa komite sa energy sa konseho, misugyot sa paggamit og solar energy ilabina dinha sa mga suga sa kadalanan.
Sa sesyon sa konseho niadtong Lunes nga gidumala ni bise mayor Caesar Ian Acenas, ang konsehal mipadayag sa iyang namatikdan nga 75 porsyento sa kinatibuk-ang balayronon sa kuryente sa kagamhanan sa dakbayan naggikan sa streetlights.
Matod niya nga panahon nang mobubo og igong puhunan ang dakbayan alang sa solar energy ug pag-convert sa mga streetlights ngadto sa solar energy power drives.
Dako ang madaginot sa syudad dili lang sa balayronon kun dili sa kuryente mismo nga giingong nagkanihit na, dugang ni Lao.
Hinuon, si konsehal Ramon Tabor mipasabot nga dako ang magasto sa pag-instalar sa solar enegy tungod kay kinahanglan pa niining tangtangon ang kasamtangang mga koneksyun ug pagbutang sa dugang separate special connection ug wirings aron mapasiga ang mga suga.
Ang sugyot ni Lao giduso ni bise mayor Acenas ngadto sa komite sa energy alang sa makuting pagtuon ug rekomendasyon. (JRG)


text:
Marake ang nagakon nga ang Cuyo ay matinlo’, manggaden sa kultura’ ig ma’rayad i’ leba ang mga tao sa aten. Kakatambek i’ tagiposon bago daya? – Kanogon kung ang kulturang dia ay madora’ tenged sa dorong kadasig nga progriso’. Indi ta pwiding basolon ang mga kabatan sa dadi kung ang andang attention ay ing agaw ang bagong technology. Indi ta ra pwiding basolon ang mga gorang-gorang sa bagay nga dia. Mi dapat kitang buwaten!
Simpli lamang ang pakiman ang CP kanindo bilang isarang Cuyonon nga nagkaisip ig nagbael sa ateng mal nga banwa’ or sa bilog nga Palawan in General.
- Anono ang ateng dapat buwaten agod indi madora sa paneleng ig sa tagiposon ang ateng mga kabatan sa dadi ang ateng kultura without being too pushy?


text:
Pamilyang bin Laden
Ang pamilyang bin Laden (Arabiko: بن لادن), usab bin Ladin, usa ka adunahang pamilya nga may koneksyon sa royal nga pamilya sa Saudi. Ang pamilya napokus sa medya tungod sa mga gimbulohaton sa usa ka miyembro, si Osama bin Laden. Ang mga pinansyal nga interes sa pamilya mao ang sa Saudi Binladin Group, ang global nga kompanya sa konstruksyon ug konglomereyt sa equity management may kita nga U.S.$5 ka bilyon kada tuig, ug usa sa labing dako nga kompanya sa konstruksyon sa kalibotang Islamiko, adunay opisina sa London ug Geneva. Sumala sa usa ka diplomat nga Amerikano, may shares 'sab ang bin Laden sa Microsoft ug Boeing.


text:
RAKET SA KURYENTE
Maglisod kog sabot isip gamayng konsumidor nganong mosaka ang bayranan sa kuryente. Nga unta labihan mang tibugsok sa presyo sa lana sa merkado sa kalibotan. Nisaka tuod ang presyo sa lana sa niaging pila ka adlaw. Apan di gyod kaambas sa makalilisang nga paglayat sa presyo sa lana ngadto sa $147 matag baril sa niaging tuig.
Mas makiangayon unta nga laslasan ang bayranan sa kuryente. Kay mas barato na man ang lana nga gilawog sa higanteng mga planta. Inhustisya nang daan nga gihikawan ang mga konsumidor sa ilang bahin sa kaayuhan sa pagbarato sa lana. Hingpit na gyong panaugdaog ang pagdakdak nilag mas dakong bayranan bisan nagpabiling barato ang lana.
-o0o-
Atubangan sa kalibotanong krisis sa ekonomiya, ang mas taas nga bayranan sa kuryente maoy kataposang gikinahanglan sa katawhan nga nabalaka nang daan magpabilin pa ba sa ilang trabaho, makapa-eskuyla pa ba sa ilang mga bata, makapatambal pa ba sa ilang mga masakiton, makaabang pa ba sa ilang mga pinuy-anan ug makapalit pa ba sa inadlaw nilang pagkaon.
Dakong balikas nga ang kagamhanan nga nipasalig nga maoy labing andam pagtabang sa katawhan nga maigo sa krisis mao na hinuoy nag-una-una pagdugang sa makabuktot nang daan nilang mga palas-unon. Wa pa ba matagbaw sa ilang paugat sa pinaburot nga Evat? Kinahanglan pa ba gyong tilukon ang bisan unsang nahibiling hiniposan nga kabos nga kinabag-an?
-o0o-
May sukaranan ang mga pagduda nga ang way kukaluoy nga pagpaburot sa bayranan sa kuryente gitumong aron paghimo sa Napocor nga mas madanihon ngadto sa pribadong mga kompaniya. Nga dugay nang gi-ulug-ulogan apan padayon nga nanagana, salamat sa di na kakatuohan sa atong kadagkoan sa kagamhanan, sa pagpalit sa nahibiling kabtangan sa Napocor.
Kabahin sa ulug-ulog mao ang pasalig ngadto sa mga magpapatigayon nga limpiyo sa bisan unsang utang ang Napocor nga ilang mapalit. Bahala na kon ang katawhang Pilipinhon, nga gipusposan nang daan sa mahal nga kuryente, maoy magbaguod pagbayad sa makalilisang nga utang sa Napocor.
-o0o-
Sa labing uwahing ihap, niabot og P350 bilyones ang kinatibuk-ang utang. Unsaon man intawon ni nato pag-impas? Makadaog pa ba ta sa dugang buluhisan, nga mas makalilisang kay sa Evat, nga mao ray bugtong paagi pagbayad sa utang nga di ato?Kay ang labing dakong bahin sa utang sa Napocor nanukad sa di makiangayong kontrata nga ilang gisudlan uban sa independent power producers (IPPs). Nga gibayran bisan kon ang ilang kuryente wa maggamit ug bisan kon ang ilang mga planta wa mag-andar. Mao ray gidangat. Giprito na tang daan sa mga kontratang nihatag sa IPPs og patigayon nga way alkanse ug way kinutobang ginansiya. Karon isugba na sab ta sa impiyerno nga gidaoban sa labing kukhan nga mga tagduma sa kagamhanan. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
‘Sa Gihapon, Palangga, ang Uran’
Rugya maistar ang dugang nga mga pamilya halin sa mga komunidad nga naduraan kang balay kag mga palangga sa kabuhi bangud sa Bagyo Pablo kang Disyembre 2012. Amo dya ang hitabo nga nagabugkos sa dyang GK Village. Sa nakita n’yo sa litrato, gagmay kag nubo lang dya nga balay, uniporme, de-kolor, himo sa semento. Para sa mga pamilya rugya, ang pag-istar sa amo nga balay kag komunidad pagbangon ka anda dungog kag paglaum para magpadayon tinguha sa pagkabuhi nga mapuslanon.
Na-post ko sa akun Facebook page ang pira ka mga litrato. Rugya, gusto ko ipaambit ang tatlo ka imahen – mga reyalidad – nga tuman nagtandug kanakun:
Kag Rugya Nag-istar ang mga Bato
May barangay Andap. Duro kuno ang mga resort rugya nga nakilala dya bilang isara sa mga tourist spot sa Compostela. May simbahan, s’yempre. Kag amo lang dya ang nabilin. Naistorya kang pari sa misa nga ang mga nakapanago rugya, nakadangup, kang magbagyo, amo ang mga nasalbar. Amo nga mapatindog sanda ka tower bilang memorial marker/site sa pagdumdom kang natabo; agud indi malipat.
Ano ang dapat dumdumon? Nga dya kauna sangka masadya nga barangay, mahimo parehas kang tagsa-tagsa natun ka barangay nga ginhalinan sa probinsya. Kag kadya wara run kundi sangka malapad nga lugar nga ginaistaran kang mga bato. Duro nga mga bato, ragkul nga mga bato! Istorya nanda, adlaw-adlaw may ragkul kag duro nga mga trak nga nagahakot kadyang mga bato halin pa kang Disyembre pero andut daw indi maubos.
Samtang nagapanaw kami sa pagrosaryo rugya, napamangkot ko sa kaugalingon kon ano ang ginahambal kadyang mga bato. Napensar ko ang imahen ka mga mga bato sa literatura, sa pelikula, sa kasaysayan, sa Bibliya: si San Pedro may bato; ang espada ni King Arthur -Excalibur – ginbunot sa bato; may bato bantiling, ang ginakuon nga pinakatigdas; may bato si Ding ni Mars Ravelo nga kon tunlon magtigbaylo kana kay Darna! Himo ang mga kilala nga simbahan sa nanari-sari nga klase ka bato, amo man ang mga sagrado nga tore parehas kang Borobodur.
Gindara ako kadyang pamensarun sa mga tinaga nga awe, grandeur, magnificence nga naputos man sa mga tinaga nga ruins, loss, decay – rebirth.
Kinahanglan ko pa kang panahon para dugang pamensaran dyang mga butang. Pero para sa mga taga-Andap, amo dya ang kamatuoran sa andang kabuhi.
Ang Ginatawag nanda nga ‘Tent City’
Parehas man kadyang ‘tent city.’ Nakapisik ako kang mabatian ko dya sa amun local guide sa bus samtang ga-byahe kami pa-Andap. Kon pamatian mo, abi mo may mayad kag nami sa dyang ngaran kang lugar nga kinahanglan itudo nga daw tourist attraction.
Daw mga makul dya nga nagaturubo sa lupa. Mga panimalay nga nagaistar sa tent nga may tatak kang mga internasyonal nga ahensya, donasyon. Sanda ang gina-target nga recipient kang mga balay sa Gawad Kalinga Village, pero hay depende man sa kon sin-o rapit sa gobyerno.
Ano ang mahimo nanda bilang biktima kang bagyo kundi ang magpasalamat sa gobyerno kag mga ahensya nga nagadara kang bulig. May mga nagapanilhig sa palibot, may nagapamulad ka bayo, may nagasiripal nga bata kang manaug kami para maglantaw kang iba pa nga site kang Gawad Kalinga sa marapit. Daw sala ang pagbuol ka andang mga litrato bangud man-an mo nga duro pa nga bulig ang kinahanglan nanda kag bilang bolunter sa amo nga tion, ginakilala mo man ang imo limitasyon.
Wara it romantiko sa kaimulon kag kabudlay pero siguro may sagrado sa pagkarangga kang mga butang kag pagkadura ka mga naandan natun nga gamit, pamensarun, baratyagon, pagginawi, katawhay. Nga siguro ang dungog kag dignidad natun bilang tawo matuod makita sa kon ano ang sarang natun ipaiway, itugyan, ipaambit, isakripisyo.
Nadumduman ko ang sangka binalaybay nga nasulat ko bangod sa Bagyo Frank nga nagdalasa sa Panay kang 2008, ang “Sa Gihapon, Palangga, ang Uran.” Rugya ang pagpaambit kang darwa ka urihi nga seksyon:
5.
Kang madason nga gabii,
dyang istorya nagdara kanakun
sa tupad kang atun mga abyan.
Isara ka panyapon kang karne, mainit nga kan-un,
kang laswa nga wara ko nagisa, kag maramig nga tubig.
Naglupad pagguwa sa akun baba ang mga karton
kang bayo, ang bug-at kang mga gamit, ang pagka-anod
kang kuwarta sa mga tinuig nga pag-obra –
Ang katapusan kang kalibutan.
Sa una nga higayon,
nabatian ko ang akun limug.
Isara ka hibi nga natago sa bato-bantiling
sa baryo sa diin ako nabata.
Nabatian ko ang hiribiun kang kabataan, kang bata
nga wara pa naputos sa akun taguangkan.
Nakita ko ang alima kang akun nanay, ang pagrosaryo
kang kamal-aman, ang anda pagsala-sala sa pagtabang
sa anda kaapuhan. Nagkurudug ako sa pag-alsa kang hangin
sa mga balayan, sa pagwaswas kadya sa semento nga karsada,
sa pagkatumba kang mga sarakyan, kang akasya sa atubangan.
Nagkasubu, palangga, ang tanan natun nga abyan,
nga daw pareho lang sanda man kang bagyo nalubsan.
Bisan sa radyo kag tv lang nanda naman-an
kang masunod nga adlaw. Nagtugro sanda kang bulig.
Ang akun bug-os nga kalag nasudlan kang ospital
kang mga banwa, kang marapit kag marayu nga mga baryo
nga gintukadan kang mga kaluoy kag pagpabugal:
mga ayuda nga naglubas sa pag-irinaway kang mga politiko.
Ang akun pagtuo naputos kang de-lata kang sardinas,
pakete kang noodles, kaha kang posporo, isara ka gantang nga bugas.
Nagpauli ako katong gabii
nga angay lang wara it kamatayon
nga nagpatunga kag nagasunod kanakun.
Daw sa ginduyan ako kang karsada sa kalipay kag paglaum.
Nagtubo dya sa akun dughan nga daw makul sa uhot
nga nag-ulhot sa igo kang kilat, daw putot kang kurbasa
sa pamanagbanag kang kaagahun; ituk nga nagpakadlaw
kanakun. Nag-inom ang akun lawas kang kasanag
kang bulan kag mga bituon. Nagharuk ako sa kagab-ihun
nga nagahiribiun sa pagdamgo kang bag-ong tubig
nga magahagunos sa busay sa lasang nga atun pangitaun.
Kag sa atun gripo, tubig nga nagabuhi, nagabuhi:
bag-o ka pa makapauli, matukiban ko run ang ana kadya likum.
6.
Kadyang aga ginbisita ko ang hardin
nga gintamnan ko kang rosas.
Ginhanduraw ko ang ana buskag:
mapula parehas kang akun dughan,
malabug ang ana mga sanga
parehas kang imo pagkadura.
Rugya ka pa, sa gihapon, palangga.
May ambon nga nagakarupsak sa akun ulo
kag sa akun buhok nagailig ang kahidlaw.
Naghanda ako kang bag-o nga hardin.
sa di-marayu, sa pihak kang karsada, ang atun uma.
Sa tupad kang rosas, nagtanum ako kang santan,
kang bogambilya, kang kamote kag tagabang.
Sa tunga kang akun kahidlaw, dyang hardin.
Sa tunga kang akun mga tudlo nga magahapulas
kang imo uyahon, dyang mga sanga, dyang mga siit,
dyang mga dahon, dyang mga putot kag buskag.
Kahumut.
Magaduaw ako rugya nga may dara nga karantahun.
Kag sa mga gabi-i, magaturug ako,
ilabi na sa liwan nga pag-abot kang uran.
Bangud sa katapusan, palangga,
wara it mas marahalun –
indi ang kaambong,
indi ang kamatuoran,
indi ang kalipay,
indi ang kabuganaan,
bisan pa ang paghigugma,
kundi ang pagkadura lamang, ang pagkadura.


text:
Cebuano Short Story: SI INDAY SELOSA
August 13, 2013
James Lobedica
SI INDAY SELOSA
Ang selos magdala ug pangigi, pagduda ug walay hunong nga pangunot sa agtang ug pangyamiid sa binuhat nga giputos ug selos. Iyang dughan walay hunong sa pagkulba, magbutokbutok ug iyang kabalisa manggimok. Ang selos mahimong sinugdanan sa kapungot, bagutbot ug mga kamot nga mangumot, imong buhok mahurot ug kalarot, imong nawong mug-ot, imong mata magpitok-pitok.
Si Dodong, namulong, “Ayaw kabalaka Day, ikaw ra gayud ang akoa.” ni Dodong pa nga daw napugwat.
“Bakakon!!! Kadali gud nimong nakatutok ug lain. Pinanganga ka pa sa imong baba!” ni Inday nga nagminti sa kapungot human makamatikod ni Dodong nga pwerting nakatutok sa pinalabyog nga linaktan sa babayeng nagsul-ob ug papiit nga pantalon dili layo sa ilang nahimutangan.
“Ako lang gitan-aw ang tiketa sa iyang karsones. Mura man gud ug dili orig, dili nako mabasa. Maayo lang sa hulma apan kulang sa porma.” ni Dodong pa nga naghalhal human makalitok sa iyang palusot ug pangulipas. Wala mahimutang.
Niining tungora, napunting ang panan-aw ni Dodong sa mga kamot ni Inday nga nagpangumot samtang nag-atubang kaniya. Sayod si Dodong sa kakusog ni Inday makalarot sa iyang buhok kon maulipon na sa selos. (KATAPUSAN).
Atty James Lobedica is a lawyer based in Cebu City. He advocates perservation of Cebuano language and culture. He finished his Bachelor of Laws at the University of San Carlos – Cebu in 1992.


text:
Hruboskalsko mao ang usa ka kinaiya sa reserve inila 22. Abril 1998. Uban sa patag 219,2 ha mao ang usa sa kinadak-ang mga lungsod nga bato diha sa mga protected landscape nga dapit sa Czech paraiso. Ang rason sa proteksyon mao ang usa ka halapad nga siyudad nga bato uban sa pag-ayo-gitipigan relict pino. Hruboskalské bato lungsod naglakip sa gatusan ka mga bato massifs ug lahi nga mga torre, nga pagkab-ot sa kahitas-an sa sa 60 m. Tungod sa ubos nga pagsukol sandstone ug kanunay [...]
Hruboskalsko
-
-
bagis apan mosangpot Bato
Gross kastilyo bato sa daplin sa bato nga kabukiran sa sa Czech Paraiso dapit sa bahin sa 20 metros sa cadastral sama nga balangay. Kini gimugna sa pagtukod pag-usab sa Castle Rock nga gitukod sa 14. siglong mga lalaki gikan sa Wallenstein. Skálu Castle nga gitukod sa palibot sa 1350 Hynek gikan sa Valdštejn. Ang mga tawo sa Waldstein nagpuyo dinhi sulod sa mga dekada. Sa 1416 sa 1460 tuig kini gipanag-iya sa Ginoo sa Jenštejna, nan Zajíc sa Házmburk. Sa 1469, ang kastilyo gi-okupar sa Royal Army. Gikan sa [...]by PetrPikora.com


text:
America is in the heart, pamatuod pa sa ulohan
sa nobela ni Carlos Bulosan. Mao’y hinungdan
nga angay ipuli akong atay sa sulod ni’ng dughan.
Puhon mobalik ko, mohalok sa tiil sa akong inahan.
Pasayloon unta ko kay lagi ang gugma buta man.
2.
Nisibog ang balilihan duyog sa mga bawod
Sa pangandoy, gadugtong sa panghupaw
ug taghoy utong ngadto tadlas sa kalawran
diin galutaw-lutaw ang linikit nga sulat sulod
sa botelya. Ingon ini unta akong nasod, dili
maunlod. Kanunay gahuwat ang mga baybay.
3.
Your country is your poem, pasumbingay pa
sa balak ni Eric Gamalinda. Tingog nga gadupa
tultol sa akong gikapkap: Damgong gakapakapa.
Unta mapatik ang panganod sa akong lapalapa.
Ang kapupod-an sa tanghaga mao’y akong mapa.


text:
Isa ka babaye nag ask ni Mayor Osmeña if sakto bani na price magkuha og barangay clearance sa ilang barangay.
"Hi Mayor! maayong hapon. Naa lang unta koy ipa ngutana kung pila di ai bayad mag kuha ug barangay clearance unya ang purpose kay for passport requirements?
Kay na wonder man gud ko dri sa among barangay dri sa Quiot kay php515.00 man ang bayad. Unsa ni ka tinuod mayor?
Naa man daw silang taripa nga ingon ana gyud ang bayad. Gimahalan rman gud kaayo ko."
Ni tubag si Mayor sa iya pangutana na " That's not right. Will Check"
Source: Ejhie Pilapil Niez
Isa ka Barangay diri sa Cebu tag 515 pesos ang Barangay Clearance sakto ba ang PRESYO?
Reviewed by Netizen News
on
10:00 AM
Rating: 5


text:
Lunes
Ang Lunes mao ang una o ikaduhang adlaw sa semana, taliwala sa Dominggo ug Martes.
Ang pulong gikan sa Kinatsila nga gikan sa Linatin nga ngalan alang sa bulan (Luna). Sa Prinanses, ang Lunes lundi, samtang sa Iningles kini Monday, gikan sa Mani, Kinaraang Iningles Mona, gikan sa diyos-diyos sa bulan sa mitolohiyang Aleman. Sa Indiya, ang Lunes gitawag Somvar, gikan kang Soma, ang Bedikong diyos-diyos sa bulan.
Sa Uropa, Awstralya, mga bahin sa Aprika ug Habagatang Amerika ang Lunes ang giilang unang adlaw sa Semana. Ang internasyonal nga estandard sa pamuo, ISO 8601, mikonsidera sa Lunes isip unang adlaw sa usa ka semana nga pagtrabaho.
Sa Hudeyo-Kristiyano nga pagtuo, ang Lunes ang ikaduhang adlaw. Kini usab ang tradisyonal nga panlantaw sa Pilipinas, Kanada ug Estados Unidos. Ang ngalan sa maong adlaw sa Arabiko, Armenyan, Georgian, Griyego, Hudeyo, Persiyano ug Pinortuges nagpasabot "ikaduhang adlaw". Ang mga Quakers nag-ila usab niini isip ikaduhang adlaw. Ang opisyal nga liturhikanhong kalendaryo sa Simbahang Katoliko nag-ila sa Lunes isip "Feria II".
Sa mga nasod sa Tunga-tungang Sidlakan, ang sinugdanan sa trabaho sa semana mao ang Sabado (ang Huwebes ug Biyernes ang walay trabaho). Sa Israel, ang Dominggo maoy unang adlaw sa trabaho.


text:
ILIGAN – Mas gipahugtan pa ug maayo sa kapulisan, kasundalohan ug comelec ang seguridad sa umaabot nga election sa Mayo.Kini human gihan-ay sa kapulisan, kasundalohan ug comelec ang implementing guidelines niadtung imaging adlaw ang pagpatuman sa ilang angayan unya nga buhaton niining nagsingabot na ang election.Gibutyag ni 4th Mechanized Infantry Battalion Commander Lt. Col. Anthon Abrena nga nakahatag ug maayong giya alang kanilang mga otoridad ang pagbuhat sa susamang lakang sa comelec ug guidelines.Sumala pa ni Abrena, gumikan sa maong lakang sayod na sila kun unsa ang angayan o dili angayan nilang buhaton sa pagpatuman sa hugot nga seguridad niining panahon sa election. (DXIC 711// Ghiner Cabanday)
Seguridad Sa Umaabot Nga Election Sa Dakbayan Sa Iligan Mas Gipahugtan Sa Kapulisan Ug Kasundalohan
Facebook Comments


text:
Davao City- Nanawagan karon ang National Food Authority Region-XI sa mga katawhan sa rehiyon nga dili mabalaka tungod kay dili tinuod ang migawas nga mga balita sa social media kabahin sa fake rice.
Kini maoy gitin-aw ni NFA-XI Regional Director Dianne Silva, base sa ilang gihimong monitoring sa tanang mga outlet ug bodega, walay fake rice nga mikatag sa rehiyon lakip na sa Syudad sa Davao.
Bisan pa man niini, nanawagan gihapon sila sa publiko nga kung dunay mapalit nga fake rice, gilayong i-report sa ilang opisina aron mahatagan ug aksyon.


text:
Dunay 216,988 ka jeepneys nga namasahero sa kadalanan sa Sugbo ug ubang bahin sa Pilipinas. Mao ni ihap sa Department of Transportation and Communications (DOTC) ug Japan International Cooperation Agency (Jica) niadtong 2007. Labing seguro niburot na ni sa niaging upat ka tuig. Apan wa koy mas bag-ong ihap nga nakuha.
Busa mao lang una ni ang atong gamiton pagtino pilay madawat sa matag PUJ operator gikan sa P450 milyones nga gigahin sa Malakanyang nga subsidy. Ang Public Transport Assistance Program (PTAP), o Pantawid Pasada, mahimong ihatag sa tricycles kon moangkon og counterpart ang local government units. Gipapas na sa listahan sa makadawat ang mga mangingisda ug mga mag-uuma.
-o0o-Kon ihurot og hatag ngadto sa PUJs, makadawat ang matag unit og P2,073.85 sa usa ka buwan, o P69.13 matag adlaw. Mas gamay hinuon ang nahaunang sugyot sa Department of Energy (DOE) nga maoy nisugyot sa subsidy, tag-P500 ra sa matag PUJ, o P16.67 matag adlaw. O, segun sa kuwentada sa DOE, P3 matag litro sa krudo nga ilang makonsumo.
Sa akong pagsuwat ini, bisan napirmahan nang Presidente Noynoy Aquino ang Executive Order No. 32, wa pay natakdang kantidad. Umulon pang implementing rules and regulations (IRR) sa DOE, Department of Budget and Management (DBM), Department of Interior and Local Governments (DILG), Department of Finance (DOF) ug DOTC.
-o0o-Komplikado hinuon ang sistema sa pagpatuman sa subsidy. Maong nipasidaan ang DOE nga mahimong unya pa ni sa sunod buwan mapahimuslan. Nagkinahanglan sila og upat ka semana una maprinta sa mapilian nga mga bangko ang "smart cards" nga maoy basehan sa diskuwento nga P3 matag litro. Ambot asa ituslok ang smart cards, sa gasoline stations ba sa ATM o sa bag-ong lungag nga ilang mahunahunaan, aron pagtino nga di magamit sa laing butang.
Laing posibleng suliran: PUJ operators ang hatagan sa subsidy; unsa may garantiya nga ila ning itunol sa PUJ drivers nga maoy magpatubil og krudo matag adlaw?
-o0o-Matod sa Malakanyang di iapil sa subsidy ang buses. Kay bag-o lang napatuman ang uminto sa ilang plitehan. Apan wa ba diay sila mahunghongi sa Land Transportation Franchising and Regulatory Board (LTFRB) nga napasaka na sab ang minimum nga plitehan sa PUJs? P1 ang uminto. Dinhi sa Sugbo, inay P6.50 (nga P7 ang aktuwal nga gikolekta sa PUJ drivers) nahimo na karong P7.50 (nga, nakatag-an ka, P8 na sab ang aktuwal nga gikolekta).
Ug mao ni akong nakita nga labing dakong buslot ning subsidy nga giaprobahan sa Malakanyang. Mora lang sila og nag-drowing sa papel, kinuha ang mga numero sa tumoy sa ilang buhok. Way bisan usang nagtagad pagsusi sa tinuod nga kahimtang sa kadalanan. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
BUSLOT SA ILOKAN
Sakto kaayong sulti sa usa ka mangingisda: "Kaming mga kabos, kon mopalit mig P20 nga t-shirt, amo pa man ganing susihon wa bay buslot."
Ang Kapitolyo pa kaha?
Mao ni nakalisod dawaton sa linya nga gisubay karon nilang Gobernador Gwen Garcia ug kaubanan sa pagpatin-aw sa ilang pagpalit sa luna sa mga Balili sa Tinaan, Naga nga naa sa ilawom sa dagat: "Nasayop mi, moangkon mig responsibilidad, apan limpiyo ang titulo, wa mi pasidan-i sa DENR ug sa ubang nagpakabana nga mga Sugbuanon bisan dugay nang gipahibawo nga paliton namong yuta; gawas pa, si Cebu Provincial Board Member Juan Bolo maoy nagsigeg apura sa transaksiyon."
-o0o-
Sakto ang DENR. Di ilang gimbuhaton ang pagpasidaan sa Kapitolyo nga kadudahan ang kahimtang sa luna nga ilang palitunon. Kay sama sa Sugbuanong mga magbubuhis, ang DENR way kalibotan asang bahina sa luna sa Tinaan ang ilang paliton. Wa nay laing mahimo ang DENR kon magsige na lag subay sa mga transaksiyon sa yuta aron kapasidan-an ang mga mamalitay.
Ang mga mamalitay, labi nang Kapitolyo, maoy dunay obligasyon sa pagsusi sa mga luna nga ilang palitunon. Kon mausik ang P20, ang mangingisda ray mapilde. Ang P98.9 milyones nga gibayad sa Kapitolyo sa mga Balili ila sa mga Sugbuanon.
-o0o-
Sayop ang Kapitolyo. Ang agresibong pagsunod ni Bolo sa transaksiyon, ang pag-notaryo sa iyang kawani sa deed of sale ug ang pagpaggamit sa iyang buhatan sa unang binayranay sa luna, di makapapas sa responsibilidad nilang Garcia ug kaubanan sa dakong kapildehan sa kuwarta sa mga Sugbuanon.
Gawas lang kon mokumpisal ang mga sakop sa provincial board nga nawad-an silag kabuot dihang gibundak ni Bolo ang ngan ni Garcia pagpalusot sa transaksiyon. Ug gawas lang kon gisuspenso ni Garcia ang iyang gikaintapan nga kakutikutihan dihang nakadungog nga giuran-uran lang ni Bolo ang iyang ngan pagpaspas sa pagpalit sa yuta. Aw, dagat, pagatpatan ug fish pond diay.
-o0o-
Luoy ang mga Sugbuanon. Napilde nang ilang hinagoan nga P98.9 milyones, wa pay klaro duna bay masilotan sa klarong kalapasan sa balaod. Napakyas ang Kapitolyo pagpanalipod sa kaayuhan sa Sugbo sa pagsud sa transaksiyon nga klarong nakapaalkanse sa mga Sugbuanon. Apan human niangkon og responsibilidad ug nangayog pasaylo, wa mopakita og timaan sa pagtul-id sa kahiwian. Gawas sa paghan-ok sa nangalisbong kontrobersiya ngadtong Bolo.Maayo pang mangingisda. Mahimong molubad dayong t-shirt human sa usa ka laba apan makapanegurong way buslot ang ilokan. Apil hinuon siya sa pilde sa Sugbuanong mga magbuhis. Salamat sa kriminal nga pagpabaya. Bisan sa kadaghan sa mga eksperto ug kalapad sa kasinatian sa mga transaksiyon sa yuta, ang Kapitolyo nipili pagsige lag tutok sa gilawog nga mga titulo. Manghambog ba gihapong nakabaratilyo, nga lima ra man sa 25 ka ektarya ang uga? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Si Mr. Remonde
Wa ko makugang pagkakita ni Press Secretary Cerge Remonde kadlawong dako niadtong Sabado sa galleon nga sakyan sa imahen ni Sr. Sto. Nino sa Ouano Wharf sa Mandaue. Kay nabatasan na man niya sa daghang katuigan ang pag-uban sa fluvial procession sa bisperas sa Piyesta Senyor.
Ang nakapakugang nako maong kadaghan niya og sugilanon mahitungod sa mga butang nga di namo kasagarang hisgutan. Wa ko mabag-ohi sa iyang katabian. Apan ang naandang panungog sa akong mga pagsaway ni Pres. Arroyo, nga maoy kasagaran niyang ihangop sa tagsaong mga higayon nga magkita mi, gihulipan sa iyang maikagon nga pagpakita sa iyang nakuhang mga hulagway ug sa iyang kamapasalamaton ni Sr. Sto. Nino.
-o0o-
Gipakita ko niya sa mga hulagway sa iyang buhatan sa Malakanyang kay, niya pa, ako na lay wa makaadto, sa iyang lamesa, sa mga sakop sa media ug iyang mga kawani nga nag-line dance ug sa imahen sa Sto. Nino. Nga maoy gigamit sa "Hubo" niadtong 2001 ug gipabawon sa kaparian sa Basilica dihang gitudlo na siyang Pres. Arroyo sa Malakanyang sa samang tuig.
Samtang nagsakay sa galleon sa fluvial procession niadtong 2001, nabatyagan niya nga hingpit nga mausab ang iyang kinabuhi. Wa kong kahibawo unsay nabatyagan sa iyang kataposang fluvial procession. Kay wa na mi magkasulti pag-usab.
-o0o-
Sunod ming nagkita pagka ugma, Dominggo. Naabtan nako siyang nagtungtong sa grand stage sa Cebu City Sports Center duol sa pari sa dayong tapos sa misa. Naghangad siya sa uwanon ug naglugitom nga kalangitan dugayng higayon. Pagtak-op sa misa, dihang kalit nga nihunong ang uwan ug nihayag ang palibot, gigakos niyang pari, dayon silang Margot ug Miguel Osmena.
Gikan sa entablado, niagi siya sa among booth sa DYAB Abante Bisaya. Hinay ang iyang lakaw apan wa mohunong. Igo lang niwarawara. Wa gyod ko magdahom nga mao na toy kataposan nakong pagkakita niya.
-o0o-
Dayon nakong kawas sa galleon niadtong Sabado, akong nabatyagan nga daghan pa siya og igsusulti. Apan taliabot nang imahen, molawig na sila ug nangandam na mi sa among live coverage. Nakahigayon pa hinuon siya pagsukmat nako, "Nganong wa man ko nimo i-friend sa Facebook, Dong." Ako siyang giingnan nga niabot na ko sa limit nga 5,000. Yano ang iyang sulbad, "I-unfriend nang uban."
Kataposan niyang abli sa Facebook niadtong Lunes sa gabii, nahibaw-an tingaling Mr. Remonde nga wa pa nako siya i-friend. Kay wa gyod kong kahigayon pag-adto sa akong account. Masaligon hinuon kong nakasabot siya. Sama sa iyang pagsabot sa mga higayon nga nagduda ko sa kalunsay sa iyang katuyoan. Ang kalunsay sa kasingkasing nga nihatag nakog kahigayonan pagpanginabuhi sa radyo makasabot. Nga ang Facebook di makababag sa among panaghigalaay. Ni makapapas sa akong way kinutobang pasalamat. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Gremer Chan Reyes
Si Gremer Chan Reyes (natawo sa Dakbayan sa Sugbo, Hulyo 17, 1931) usa ka magsusulat sa pinulongang Binisayang Sinugboanon.
Mga sulod
Personal nga impormasyon[usba | usba ang wikitext]
Si Reyes natawo sa mga ginikanang Eduardo Metante Reyes nga taga Bogo, Sugbo ug Filomena Labaya Chan nga taga Tugas, Pardo, Dakbayan sa Sugbo. Magtutudlo sa tunghaang publiko ang iyang amahan ug usa ka magpapatigayon ang iyang inahan.
Sa lungsod sa Bogo na siya nakamatngon og buot. Sa wala pa siya motungha, milalin ang iyang mga ginikanan ngadto sa Lambusan, usa ka barangay daplin sa dagat sa lungsod sa San Remigio diin madestino ang iyang amahan isip usa ka pangulong magtutudlo.
Edukasyon[usba | usba ang wikitext]
Natapos niya ang hayskol sa Cebu Roosevelt Memorial Colleges sa Bogo. Tinun-an siya pagka manlalaban sa University of Visayas. Apan duha ra siya ka tuig sa "regular nga pamalaod" tungod kay walay ikalahutay sa pagtuon.
Dihang namatay ang iyang inahan, wala madugay nagminyo ang iyang amahan. Ang upat niya ka magulang pulos magtutudlo sa tunghaang publiko, apan sayong gibihag sa kaminyoon ug sanglit may iya-iya nang suliran, dili na makatabang. Milagwang siya sa Manila sa pamasin nga makapadayon pagtungha. Apan niya pa, bangis ang kaulohan. Sa bantok nga kadalanan sa Manila niya gilu ang iyang pangandoy ug mga damgo sa pagpadayon pagtungha.
Pagsulod sa panulat[usba | usba ang wikitext]
Apan ang kapalaran may laing tinguha sa iyang kinabuhi. Gihimo siyang usa ka magsusulat diin nangapatik sa BISAYA Magasin ang iyang mga anak sa dagang. Wala malimot sa Lambusan sa iyang kabatan-on, busa, dili ikatingala nga ang dagat nahimong nataran sa panagtigi sa gahom sa iyang mga sugilanon. Ang iyang dagang nahumol sa dagat nga sinubhan sa kahamilsing sa iyang gugma ug pagbati.
Ang basahong Gagmayng Tingog sa Protesta (2005) maoy antolohiyang kalangkoban sa 17 niya ka sugilanon ug usa ka mubong nobela. Kasagaran sa mga sugilanong nahilakip ning maong koleksiyon mamanaog og ganti sa sinulatay. Apan wa nay makalabaw sa pito-ka-bolyum niyang nobelang Ang Ugma Walay Pag-abot nga 15 ka tuig niyang gibugtaw ug gihagoan, kon gidak-on ug gibug-aton sa obra ang hisgotan. Ang naulahi gisugdan pagserye sa Bisaya niadtong Mayo 3, 2006 ug nagpadayon hangtod karon.
Niya pa, ang pagbugtaw sa katahoman mao day bugtong tinguha sa iyang pagpakabuhi.
Impluwensiya sa katitikang Sinugboanon[usba | usba ang wikitext]
Si Reyes giilang haligi sa panulat nga Sinugboanon. Siya giilang idolo ni Richel Dorotan, usa sa mga dagkong pigura sa panulat nga Sinugboanon sa kasamtangan. Pinaagi unya ni Dorotan, ang impluwensiya ni Reyes sa katitikang Sinugboanon mapalapdan pa.
Mga pinalabi ug mananaog nga obra[usba | usba ang wikitext]
- Sayonara Major Mataiso, unang ganti, sugilanon
- Ang Tawo nga Nangita sa Katahoman, mubong nobela
- Ang Tawo nga Nanamin sa Adlaw sa Tinagong Dagat, unang ganti, sugilanon
- Ang Isda sa Bulak sa Timpalan, sugilanon (unang ganti, Dagang Foundation Inc.)
- Ang Ugma Walay Pag-abot, nobela


text:
SANGIT SA SONA
Kon wa kang kapahimus sa mas baratong presyo sa tambal hangtod karon, kapin sa usa ka tuig human napasar sa Kongreso ug napirmahan ni Pres. Arroyo ang Cheaper Medicines Law, ginhawa una og lawom. Ug pangaliya nga tumanon sa higanteng mga kompaniya sa tambal ang ilang saad nga us-osan ang presyo sa ilang tambal sa di pa ang State of the Nation Address (SONA) ni Arroyo karong Hulyo 27.
Mao diayng gipanghambog nang daan sa Malakanyang nga malipay ang katawhan sa SONA. Nagkasabot na diay silang daan nga baratuhon ang tambal dayong pakigpung ni Arroyo atubangan sa mga senador ug mga kongresista.
-o0o-
Ang ilang pagpaabot sa SONA nagpasabot og kapin sa tuig nga pagkalangay sa paglaslas sa presyo sa mga tambal, nga labihang mahala kon itandi sa samang mga tambal nga ginama sa samang mga kompaniya sa ubang kanasuran. Unsang matanga sa presidente nga makaako pagpaantos sa iyang katawhan aron lang may init siyang balita nga ikapasigarbo atol sa SONA?
Hagbay rang napasar ang balaod kansang kinatibuk-ang ulohan, Universally Accessible Cheaper and Quality Medicines Law, nipasalig unta pagpalingkawas sa katawhan gikan sa way kukaikog nga pagpaburot sa ginansiya sa higanteng mga kompaniya sa lana. Hagbay rang giduso ngadto sa Malakanyang ang kamandoan pagtakda og MRP (maximum retail price) alang sa mga tambal nga labinang gikinahanglan sa labing kabos nga mga pasyente. Apan gipili ni Arroyo ang pagpaabot sa SONA.
-o0o-
Makapasubo nang daan nga gipili ni Arroyo ang pagpakigtagbo sa mga kompaniya sa tambal (aron paminawon ang ilang pagpanalipod sa way sukaranang pagpaburot sa presyo dinhi, sukwahi sa mas ubos nga presyo nga ilang gitakda sa ubang kanasuran) inay sa labing timawa nga mga Pilipinhon nga padayong nahikawan sa batakang katungod sa kahimsog (aron unta mapahinumdoman kinsay mas nagkinahanglan sa tabang sa iyang buhatan).
Mas makapasubo nga ulug-ulogan pa gyong Arroyo ang masakitong mga Pilipinhon sa sinabotan nga laslas sa presyo, nga mas ubos ug mas taphaw kay sa gitakda unta sa mga lagda nga giyak-an lang sa iyang buhatan.
-o0o-
Kon gipirmahan pa lang untang Arroyo ang executive order sa MRP sa 22 ka tambal, makaginhawa na unta og luag ang mga pasyente. Di na unta atakehon sa mas grabeng sakit tungod sa kamahal sa tambal alang sa yanong ubo ug hilanat.Niang pipila sa mga tambal nga ipaubos unta sa MRP apan giisnab ni Arroyo: Tambal batok high blood pressure, Norvasc, nga mahimo na untang P22.50 gikan sa P44.50; tambal sa diabetes, Diamicron, nga mokanaog unta ngadto sa P7.35 gikan sa P14.75; antibiotic nga Zithromax nga mobarato unta ngadto sa P149.37 gikan sa P298.75; ug antibiotic nga Augmentin suspension 60 ml nga laslasan unta ngadto sa P179.50 gikan sa P359. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Human sa hurricane Harvey sa Houston Texas misunod dayon ang mas gamhanan nga hurricane Irma sa Florida didto sa Estados Unidos nga parehong nakamugna og grabeng kadaut.
Gikatakda usab mokusokuso ang nagsunod nga hurricane Jose nga nagsubay sa dalan nga giagian sa hurricane Irma.
Makita nato pinaagi sa balita ang kasuko nga gipakita sa kinaiyahan nga dili gyud diay kapugngan bisan sa nasud nga gamhanan sama sa Amerika.
Layo ra man ang Estados Unidos apan duol ra ang posibilidad nga subli kining mahitabo dinhi sa Pilipinas human niadtong super typhoon Haian o Yolanda nga labing gamhanan sa kasaysayan.
Ang pangutana karon kun duna bay nakat-onan ang katawhan sa katalagman nga nasinatian?
Seguro nakakaon na og tagam apan basin baya og nahikalimtan na ang leksyon tungod kay limtanon ra ba kaayo kita tungod kay sobra ra kaayong kompyansa sa kaugalingon ug sa mga panghitabo sa atong palibot.
Dako kaayo ang kalainan sa Amerika ug sa mga third world country sama sa Pilipinas tungod kay bisan unsa ka dako nga katalagman han-ay kaayo ang ilang pre-evacuation process hangtod na sa after care sa mga evacuees.
Lig-on usab ang ilang mga imprastraktura nga gituyo gyud pagdesinyo nga makasugakod sa mga katalagman.
Sa Pilipinas, human sa bagyong Yolanda ambot lang duna bay kausaban, hinaut aduna na aron dili na ingon niadto ka dako ang kadaut kong simbako adunay susama ka kusog nga bagyong moabot.
Usa ra gyud ang gitumbok nga dakong factor nganong ingon na niini ka dako ang kausaban sa mga katalagman nga nagkakusog na mao ang “climate change.”
Apan subo palandongon ang katawhan ra ang walay kausaban sa pagpasagad lang sa pag guba sa atong kalikopan nga nakapausab sa atong kinaiyahan.
- Latest


text:
Pagpanaksi sa Balaligyaan
Pagpanaksi sa Balaligyaan
KON yara si apostol Pablo sa siudad sang Atenas, nagakadto sia kada adlaw sa may tiendahan agod magbantala didto sang maayong balita tuhoy kay Jesus. (Binu. 17:17) Ginpili niya nga magbantala sa mga balaligyaan bangod diri masapwan ang kalabanan nga taga-Atenas.
Mga 2,000 ka tuig sang ulihi, ang katawhan ni Jehova nagabantala gihapon sang mensahe sang Ginharian sang Dios sa mga balaligyaan. Ngaa? Bangod didto masapwan ang kalabanan nga mga tawo. Ang mga balaligyaan sa karon diin masapwan ang madamo nga nagapamalaklon amo ang mga shopping center ukon mall. Sa tapos makalisensia sa manedyer ukon sa tag-iya sang balaligyaan, ang pila ka mga Saksi nagdispley diri sang pasad sa Biblia nga mga literatura.
Halimbawa, sa isa ka shopping mall sa New Jersey, E.U.A., may gindispley nga mga literatura tuhoy sa tema nga “Paano Mahuptan ang Maayo nga Talaksan sang Pamilya?” Ano ang resulta? Sa isa lang ka adlaw, 153 ka libro ang napahamtang sa anom ka lenguahe.
Isa ka babayi ang nagpalapit sa ginadispley nga mga literatura kag namati sing maayo samtang nagapaathag ang isa sa mga Saksi. Nag-ugyon sia nga importante gid nga ilakip ang Dios sa aton kabuhi kag sa aton pamilya. Nagkuha sia sing mga publikasyon nga Magtuon Gikan sa Daku nga Manunudlo, Ang Sekreto Sang Kalipay sa Pamilya, kag Questions Young People Ask—Answers That Work.
Sang temprano pa sina nga hapon, naglabay ang isa ka lalaki sa ginadispley nga mga literatura sang manugsulod sia sa tupad nga balaligyaan. Gintulok niya ang libro nga Young People Ask. Natalupangdan sang utod nga babayi nga interesado sia sa sini nga libro, gani ginpamangkot niya ang lalaki, “May nanamian ka bala nga libro?” Nagtango ang lalaki kag gintudlo ang libro nga Young People Ask. Samtang ginahana niya nga kuhaon, gindaho na ini sang utod sa iya. Nagsiling sia nga may tatlo sia ka kabataan kag ang kamagulangan kag ikaduha, mga tin-edyer na. Sa pagpadayon sang ila pag-istoryahanay, naghambal sia nga makaisa kada semana, nagahinun-anon sia upod sa iya kabataan. Samtang ginatan-aw niya ang mga pahina sang libro, nagsiling sia nga mahapos gid ini nga giya para sa ila paghambalanay subong pamilya. Gintanyagan man sia sang utod sing libro nga Ang Sekreto Sang Kalipay sa Pamilya, kag ginpasalig nga makabulig gid ini sa ila nga mag-asawa sa paghimo sing mga desisyon. Nagpasalamat gid ang lalaki, naghatag sing donasyon kag nagpasugot nga duawon sia kag ang iya pamilya.
Ano ang nabatyagan sang mga Saksi sa ila pagbantala sadto nga adlaw sa mall? “Nalipay gid ako sa pagpakigbahin sa amo sini nga paagi sang pagbantala,” siling sang isa ka utod nga babayi. “Maayo gid ini nga eksperiensia!” Naghambal man ang isa ka utod nga babayi: “Nagsiling si Jehova nga ang maayong balita ibantala tubtob sa ukbong sang duta. Karon, nalab-ot na sang maayong balita ang mga tawo nga may nanuhaytuhay nga lenguahe sa Paramus, New Jersey. Makakulunyag gid ang pagbantala sa shopping center. Nalipay gid ang tanan nga nagpakigbahin sa sini nga kahimusan. Sang natapos na, daw indi na kami magpalauli.”
Mahimo ka man bala makabantala sang maayong balita sa tuhay naman nga paagi? Ang panguna nga paagi nga ginahimo naton amo ang pagpamalaybalay. (Binu. 20:20) Apang, luyag mo man bala tilawan nga magbantala sa mga balaligyaan ukon sa mall?


text:
Davao City – Duha ka sunod-sunod nga drug buy-bust operation ang gilusad sa Talomo Police Station batok sa duha ka mga suspetsadong drug pusher.
Sa blotter sa Talomo PNP, unang nadakpan sa Crossing Anahaw Villag, Barangay Ma-a, Davao City, alas 11:30 sa kagabhion ang suspek nga si Jason Catubig, 18 anyos, diin nakompiskahan og mga pinaugang dahon sa marijuana nga nagkantidad og P1,200.
Ikaduhang buy-bust operation natigayon alas 12:25 sa tungang gabie sa NHA Barangay Ma-a Diversion Road, Davao City, nga miresulta sa pagka-aresto ni Efren Bete, 23 anyos, ulitawo ug nagpuyo sa nahisgutang lugar kansang nakuhaan ug mga pina-ugang dahon sa marijuana nga dunay street value nga P1,000.
Sa pikas bahin, arestado usab sa San Pedro PNP si si Bryan Gordo Sabas, 29 anyos, ug residente sa Prk. 2 Brgy. 76-A Bucana human nakuhaan og kantidad P4,000 nga iligal nga droga.
Karong adlawa pasakaan og kaso sa kapulisan ang tulo ka mga dinakpan sa kalapasan sa R.A. 9165 sa City Prosecutor’s Office.
RadyoMaN Erin Lumosbog / RadyoMaN Paul Canono


text:
Hi Ako si Dionne
Mahitungod Nako
Natawo ko dinhi sa New Zealand (mao nga ang tawag nako ‘Kiwi’). Gimahal ko kini nga nasud ug mibati nga bulahan kaayo nga nakapuyo sa ingon katahum nga yuta. Daghan ko og nindot nga panumduman sa akong pagkabata, kadaghanan niini mga panahon nga didto mi sa Australia ug Amerika sulod sa mubong panahon. Kadaghan mi magbalhin-balhin , apan ganahan ko ana ug kini nakapalig-on sa among pamilya kay nagpalambo kini sa among pagsalig sa usag usa sa bag-ong mga sitwasyon. Isip tin-edyer nanimpalad ko sa Texas isip usa ka exchange student sa usa ka tuig, ug gitagad ko kini nga usa sa dakong ‘kasinatian nga makausab sa kinabuhi.’ Nagtuo kong nakatabang ni nako nga makaamgo nga kulang ang akong paghatag og importansya sa kaugalingon, ug nakatabang sab kini nga makahibalo kon unsay gusto nakong mamahimo. Swerte gyud ko nga nakapangasawa og talagsaon nga tawo, kinsa malingaw sa akong mga komedya, ug wala magsapayan nga usahay yabagon ko og gamay! (siyempre sa makalingaw nga paagi..) Napanalanginan mi og 3 ka makapahimuot nga mga anak nga gipangga gayud namo. Dug-ol ra og gintang ang ilang edad, ug makalingaw kaayong tan-awon sa ilang pagdula. Sa pagkatinuod kana ang pinakamalipayon nako nga panahon, kon akong kauban ang gamay nakong pamilya.. Di ko katuo, kay usahay lisud tuohan nga natuman ang akong pangandoy! Karong mga adlaw ang among kinabuhi ingon og “Polkadotty”, samtang ang akong mga igsoong babaye ug ako nagsugod og children’s entertainment group nga gitawag og “The Polkadots”. Kami mokanta , mosayaw, magkat-on ug makigdula sa among mga anak ug puno kini sa kalipay!
Ngano nga Ako usa ka Mormon?
Usa ko ka Mormon kay nahibalo ko nga Ang Simbahan ni Jesukristo sa mga Santos sa Ulahing mga Adlaw tinuod gayud. Nahibalo ko nga ang Manluluwas si Jesukristo ang pangulo niini nga Simbahan ug kaniya akong gitugyan ang akong pagsalig ug pagtuo. Ang pagka-Mormon alang nako nagpasabut sa pag-una sa akong pamilya, ug mabugkos kanila hangtud sa kahangturan. Ang pagka-Mormon alang nako nagpasabut nga mamingkamot kong sundon ang Manluluwas si Jesukristo ug tanang may kalabutan niini. Ang pagka-Mormon alang nako nagpasabut nga mosakripisyo sa temporal nga mga butang alang sa mga butang nga mas maayo. Makahuluganon kaayo ni nako tungod sa tinuod nga kalinaw ug kalipay nga nahimo niini sa akong kinabuhi ug hilabihan ang akong pasalamat.
Unsaon nako pagpuyo ang akong tinuohan?
Nagsunod ko sa akong tinuohan pinaagi sa padayon nakong pag-ampo sa Langitnong Amahan sa ngalan sa akong Manluluwas si Jesukristo. Nahibalo kong maminaw ug motubag sila sa akong pag-ampo ug naggiya kini sa akong kinabuhi. Naningkamot kong motuman sa mga sugo, ug sundon ang mga kasulatan sa tinuoray gayud. Nagserbisyo ko sa kabatan-onan sa among ward, pinaagi sa pagboluntaryo nga ilang lider. Naningkamot nga mahimo kong pinakamaayong Inahan ug Asawa ug tagdon ang uban sa paagi nga gusto ko nilang tagdon (kutob sa mahimo). Usahay bation nakong daghan ra kaayo ko’g buhatunon aron mamahimong tawo nga akong gusto, apan nahibalo kong buhaton nako akong pinakamaayo , mobuhat og usa ka butang matag higayon ug ang akong Manluluwas motabang sa uban.


text:
Nakita tika nga gahangad sa langit,
gitutokan ang mga gagmay nga suga
nga gakipat-kipat sa itom nga kisame,
samtang ako, naglingkod gawas sa among payag,
kamulo pod ug tan-aw sa akong nag-inusara’ng kahayag.
Mikusog ang hangin og mihalok sa atong mga panit
ug ang kumpas sa mga gangis
mialingawngaw gikan sa mga kahoy.
Susama sa siyaok sa akong dughan,
kusog apan ako ra ang nakasinati.
Imong nakaplagan akong duha ka mata
nga gisuroy ang imong matag kurbada.
Ug mipiyong ko sa makadyot,
Apan sa akong pagpuklat,
Nawala na ka. Hain ka na?
Mikusog ang hangin og mihalok sa akong panit
ug ang kumpas sa mga gangis
mialingawngaw gikan sa mga kahoy.
Susama sa siyaok sa akong dughan,
kusog apan ako ra ang nakasinati.
Christian G. Perez studies BSE English at Capitol University in Cagayan de Oro City.


text:
PABUROT NI CLINTON
Tungod sa sibaw nga mga pagsaway nga nahiagoman sa iyang pagwaldas sa atong buhis aron pagtagbaw sa iyang way kinutoban nga kahigwaos sa pakigtagbo ni US President Barack Obama, si Presidente Arroyo nipaburot sa nahimo sa iyang kalit, dinalidali ug wa kinahanglanang pagpamahaw sa Washington D.C.
Giwarawara sa Malakanyang ang hulagway nilang US Secretary of State Hillary Clinton ug Arroyo. Mahimong si Clinton maoy labing higpit nga kaatbang ni Obama—kay giisip siyang mas lig-on kay ni Senador John McCain. Apan si Clinton di si Obama. Di gani sila managsamag ranggo ni Bise Presidente Noli de Castro. Managsama ra silang Foreign Affairs Secretary Alberto Romulo.
-o0o-
Aron pagpadugang sa pusta, gidalidali pagpahibawo sa Malakanyang nga moduaw si Clinton sa Pilipinas karong tuiga. Apan wa pay natakda nga petsa. Sa ato pa, wa pay klaro. Di makabuut-buot si Clinton sa iyang mga lakaw kay sakop ra siya sa gabinete ni Obama. Gawas pa, bisan unsay ilang mahisgutan dinhi sa Pilipinas, sama sa ilang nahisgutan didto sa Washington D.C., mag-agi pang Obama sa di pa mapatigbabaw ni mapatuman.
Nakamatngon tingali sa kataphaw sa pagpaburot sa kamahinungdanon sa pagduaw ni Clinton, nipahibawo sang Malakanyang nga moduaw si Obama karong tuiga. Wa pa gyod diay motagam sa tulo ka isnab nga nahiagoman ni Arroyo. Kon di kabuot si Clinton sa mga biyahe, unsaon man niya pagbuot sa mga lakaw sa iyang amo?
-o0o-
Modakong kahigayonan ni Arroyo pakigtagbo ni Obama kon mohunong siya paggukud-gukod. Ug motingob sa iyang panahon pagbadlong sa makalilisang nga pangurakot sa iyang pamunoan ug nangalisbo nga pagpangyatak sa tawhanong katungod, apil nang pagpahilom ug pagpamatay sa iyang mga kaatbang.
Angayng sabton ni Arroyo nga mao pay paglingkod ni Obama sa katungdanan. Mas mahinungdanon ug mas dinalian ang pagsagang sa ekonomikanhong krisis ug paglingkawas gikan sa duha ka wa kinahanglanang gubat. Masabot kaayo nganong kutob sa mahimo molikay una si Obama pagpangasaba og langyawng mga lider.
-o0o-
Human naapud-apod ang mga hinabang sa mga Sugbuanon alang sa mga biktima sa sunog sa Alaska, Mambaling sa Dakbayan sa Sugbo, pormal nga gilusad ang laing hugna sa Kapamilya Relief Campaign. Ning higayona, alang sa makaluluoy nga mga biktima sa grabe nga pagbaha ug pagdahili sa yuta sa Samboan, Santander ug ubang mga lungsod sa habagatang Sugbo.Mahimo nga ihatod ang inyong mga hinabang nga pagkaon, tambal ug mga gamit sa panimay sa mosunod nga drop-off points: ABS-CBN Regional Broadcast Complex sa North Road, Jagobiao, Mandaue City; munisipyo sa Liloan, sa amihanang Sugbo; outlets sa Wow Travel and More sa Robinson's, Gaisano Mactan ug atbang sa Birhen sa Regla parish; ug barangay halls sa Basak, Pardo, Labangon ug Parian sa Dakbayan sa Sugbo. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Prinsipal sa usa ka eskuylahang publiko sa Mandaue napugos pagkanselar sa Christmas parties sa nagkalainlaing mga klase tungod sa lalis sa amotan. Mga ginikanan nga nangamot naglalis unsa ug tagpila ang pagkaon nga paliton. Samtang ang ubang mga ginikanan nangreklamo nga gipugos sila sa mga magtutudlo pag-amot--sukwahi sa lagda sa Departamento sa Edukasyon nga ang tanang amotan boluntaryo.
Samtang superbisor sa mga eskuylahang publiko sa Talisay nisugyot nga managsama ang amotan sa tanang klase. Aron way lalis ni palabwanay nga moulbo. Gidak-an ra siya sa P100 nga gisabotan sa pipila ka mga magtutudlo ug mga ginikanan. Mahimong P50, o mas ubos pa, ang itakda. Aron mas daghan ang makaabot.
-o0o-Laing kalibogan: Kay wa may pugsanay, paapilon ba gihapon sa Christmas parties ang mga tinun-an nga wa kaamot? Unsa may ipakaon nila kon ang natigom nga pundo igo ra alang sa mga nakatampo? Unsaon man paghapuhap ang mga ginikanan nga nakaamot kon magbagulbol nganong paapilon ang mga wa katabang?
Sa pikas nga bahin, kon di sab paapilon, unsaon man pagbalibad ang mga bata? Nga di lang una sila pa-eskuylahon sa adlaw sa Christmas parties? Babagan ba kon mosud lang gihapon sa mga tulonghaan aron pagtan-aw sa naglipay nilang kaubanan. Di ba kaha mokalit lang og aslom ang spaghetti nga ihungit sa mga bata kon makapasiplat sa ilang kaubanan nga nagnganga nga nanglili nila gikan sa gawas sa classrooms?
-o0o-Matod sa mga magtutudlo lisod ang paghimo og Christmas parties nga way amotan. Kay mangayo gyod ang mga bata og mga gasa ug pagkaon. Maong kon daghan ang mosupak sa mga amotan, maayo pang wa na lay christmas parties. Kay sa mapasanginlan sila nga namugos pagpangolekta sa bayranan.
Di hinuon mabasol ang mga bata nga nagtuong busganay ang pasko. Kay kitang mga dagko utro man sang nisukod sa kamakahuloganon sa pasko base sa gidak-on sa bonus ug gidaghanon sa mga gasa nga atong nadawat.
-o0o-Maong nisuway kog pangutana, ug mahinangpon nga nakugang sa kadaghan sa mga sugyot, unsaon pagsaulog ang pasko nga way dakong gasto:
- Retiradong magtutudlo niasoy nga sa iyang panahon wa paamota ang mga tinun-an kay siya ray nagluto og binignit ug pansit ug nag-andam og daghang parlor games;
- Magtampu-tampo ang mga bata og mga putahe aron magdungan pagpangaon, apil nang ilang kaubanan nga wa gyod intawoy bawon;
- Himuon ang Christmas parties tibuok buntag, pun-on sa mga duwa ug kalingawan ug tapuson sa wa pay paniudto aron nga di na mag-amotay para paniudto; ug
- Pagpahinumdom sa mga bata nga ang tinuod nga simbolo sa pasko di si Santa Claus, nga nagbaguod sa mga regalo, kon dili ang Batang Hesus, nagpakatawo sa pasungan nga wa magpabusdik ni nagpaamot. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Pagpilot sa ngabil
Kapin na sa gatos ka pasyente ang nakapalista alang sa libreng operasyon sa mga may kakulian sa ngabil ug lingagngagan nga himuon sa tibuok semana sunod semana. Ikatulong tuig na ni sa panaghugpong sa Operation Rainbow sa Australia ug sa Kiwanis Club of Cebu aron paghatag og kahigayonan sa mga bata nga makapuyo og normal nga kinabuhi bisan sa ilang kakulian.
Makaparehistro ka pa hangtod karong Sabado, Abril 9, pinaagi sa pagtawag sa Lapulapu City District Hospital, nga maoy pahigayonan sa tibuok kalihokan, sa ilang mga numero sa telepono nga 3400248 ug 3400249. Mosunod ang screening sugod sa alas-7 sa buntag hangtod sa alas-5 sa hapon karong Dominggo, Abril 10.
-o0o-
Ika-20 na ni ka tuig ni Wilma Dunne, presidente sa Operation Rainbow, nga nanabang sa labing kabos nga mga pasyente ug mga tambalanan sa Pilipinas. Nalukuplukop na niya ang Luzon. Kabisay-an ug Mindanao. Cebuana nga tua na manimuyo sa Australia ug boluntaryo sab sa Operation Rainbow ang nagda niya dinhi sa ato.
Nalipay pag-ayo si Dunne sa kadaghan sa ilang mga pasyente sa niaging tuig, kanus-a nakigtambayayong ang Kiwanis Club sa DYAB Abante Pa, Bisaya! ug ABS-CBN Cebu sa pagpahibawo sa mas daghang katawhan labot sa talagsaong pangalagad. Nanghinaot ang mga tigpasiugda nga mas daghan pa gyong mga pasyente ang ma-operahan karong tuiga.
-o0o-
Mahimong ma-operahan ang mga pasyente nga nagpangedaron og tulo ka buwan pataas. Matod sa boluntaryong mga doktor gikan sa Australia mas bata ang pasyente mas maayo, labi na kon wa pa silang kasugod og sulti. Mas lisod nang mahibalik ang normal nga sinultihan kon dako nang pasyente.
Bisan mopasar sa screening, wa hinuoy garantiya nga ma-operahan ang tanang pasyente. Kinahanglan nga wa silay hilanat ug ubang sakit sa adlaw mismo sa operasyon. Kon daghan gyod kaayo ang operahanan, mahimo nga magsugod na ang mga doktor pag-opera sa Dominggo sa hapon aron mas daghan pa gyod ang maatiman sa di pa siya mamiya sunod semana.
-o0o-
Unahon pag-opera ang mga pasyente gikan sa kalungsoran gawas sa Metro Cebu ug ubang mga lalawigan. Kinsa hatagan sa Kiwanis og libreng katulganan ug mga pagkaon samtang magpaabot nga maatiman. Si Steve Hahn, kanhi presidente sa Kiwanis, niingon nga nakahuwam sila og mga higdaanan aron mas mapahimutang ang mga pasyente.
Sa niaging tuig, may mga kompaniya sa barko ug ayroplano nga nitanyag og libreng plite alang sa kabos nga mga pasahero gikan sa kasilinganang mga lalawigan. Kon gusto kang motampo paghimong mas sayon sa operasyon sa mga pasyente, sama sa paghatag og kalingawan sa mga batang pasyente, makahimo ka pakiglambigit sa imong higalang Kiwanian o pagtawag namo sa DYAB sa 4221950 ug 4221953, o i-email mi sa dyab1512@gmail.com. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Hyundai Porter mini truck sa tanan nga mga kaso, sa kinabuhi
Ang updated model Hyundai Porter gipresentar ngadto sa mga consumer sa sinugdanan sa 2004 roдa. Karon Hyundai Porter gibaligya nga kompleto sa flatbed, nga mao ang himan sa usa ka tolda o semi-trailers. Ang sakyanan moabut sa upat ka mahusay, malinis levels, duha ka kanila mga representante sa bersyon sa "board", ug ang ikaduha sa duha ka mga version sa "Van".
Ang base model moabut kompleto sa usa ka fuel filter pang-init, mopagawas sa ligid, braking force regulator, foglights. Side tamboanan motorized. Ang lounge sa magaan-gaan, ug labing maayo nga kalidad nga audio. Sa dugang nga sugo, og sa customer, nag-unang mga modelo mahimong supplied sa usa ka mapaigoigo steering kolum, air conditioning, tachometer, ingon man usab sa suga alang sa ignition.
Kami gibaligya sa mga sakyanan niini nga brand, adunay ilang kaugalingon nga mga peculiarities, kpoMe Toro, nga ang generator sa alang sa mga sakyanan Hyundai Kubistar, truck midugang suspension, dugang nga yuta clearance ug galvanized lawas. Ang matag sakyanan moadto pinaagi sa anti-pagkapudpod pagtambal, nga nagtugot sa sakyanan tag-iya sa pagluwas sa mahinungdanon nga mga pundo sa umaabot. Sa pipila gitugyan ngadto sa atong nasud truck mingkayab generator Hyundai magbalantay sa ganghaan, nga nagsiguro kasaligan nga operasyon sa tanan nga electrical mga ekipo. Sumala sa specifications, Average fuel consumption dili menee11 ka litro kada ka gatus ka kilometro.
Ang sakyanan nga adunay usa ka tulo-ka-cabin, nga instalar direkta sa makina, oдHako, Ha caMoM дeлe, magpabilin sa cabin mahimo nga malipayon sa igo lamang sa duha ka mga tawo. Design, mga ekipo ug sakyanan sulod nga mamutol sa iyang estilo kaamgid salon sakyanan. Ang mga eksperto usab timan-i ang usa ka maayo nga kalidad sa minatarong, sa maayohon sa angay sa tanan nga mga bahin sa lawas, ug sa pagtukod sa kalidad nga. Ang drayber lingkuranan nga himan sa sa duha ka kiliran nagsuporta, nga regulated sa duha longitudinally, ug depende sa matang sa kiling sa backrest. Ang tanan nga kontrol sa mga komportable igo, sa sulod sa paggiya kolum wala mailhi sa mga lino nga fino nga scans sa sistema sa lalang. Climate control gidala sa gawas sa paagi sa usa ka slide switch.
Medyo ubos nga loading gitas-on sa usa ka sakyanan mahimo kamahinungdanon sa pagpahigayon sa pagpatuman sa loading ug unloading.


text:
Cebu City (July 24, 2007) - Sa iyang bahin, ang ASEAN Summit lamppost scam whistleblower, Cris Saavedra, nihulagway nga bisan tuod og gipasalig ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo ang pagpahunong sa pangurakot sa mga buhatan sa kagamhanan, giisip kini niya nga imposible nga makab-ot kung way political will ang mga namunuan.
Niingon sab si Saavedra nga sa iyang personal nga panglantaw, nagkagrabe ang pangurakot karon sa mga buhatan sa kagamhanan tungod kay magpakabuta ra man ang mga namunuan kung ang giakusahan nga kurakot ilang kapartido.
Nanghinaut hinuon si Saavedra nga ang kagamhanan magmatinud-anon sa kampanya batok sa korapsyon pinaagi sa pagsilot sa mga kurakot, kapartido man o oposisyon og sa pagtudlo sa mga ligdong og kwalipikado nga mga tawo nga makigbisog batok sa mga kurakot og nagbinuang nga mga government officials og dili tungod sa politikanhong rason.


text:
(Hulagway gikan sa goodbuyholidays.com pinaagi ni Marcos Chymera)
Ang dugu nga ilang gi-ula alang sa atu’ng nasud nipakita sa ilang daku nga paghigugma nga bisan ang ilang kinabuhi andam nilang ibuwis alang sa atu’ng kalinaw ug hingpit nga kagawasan.
Sa matag pakli sa adlaw, pipila sa atu’ng mga sundalo ang hinay-hinay nga nakalas nunot sa nagpadayun’g krisis sa Marawi. Libu-an sa mga sibilyan ang hingpit nga na-apektuhan ug daghang kabtangan ug mga panginabuhi-an ang nahanaw, sama sa naghinay-hinay ug ka-upus ang ilang pagla-um nga mabalik pa sa kaniadto ang ilang minahal nga siyudad. Sa usa ka su-ok imong makita ang usa ka pamilya nga nangita sa ilang kabanay nga hangtud karun wala pa sila’y balita kung luwas ba ang kahimtang ni-ini, mga bata nga punu sa kahadluk ang mga mata nga bisan sa ilang linghud nga edad ila nang nasinati ang sama sa makalilisang panghitabo.
Aduna pa ba’y rason alang sa pagsa-ulug sa Adlaw sa Ka-ugalingnan? Ang tubag kay OO.
Taliwala sa kamatu-uran nga daghan ang mibuwis sa ilang kinabuhi arun lamang mapanalipdan ang atung nasud sa bisan unsa’ng hulga sa seguridad, hinaut nga dili usab natu kalimtan ang rason kung nganu’ng wala sila nagdumili sa pagbuwis sa ilang kinabuhi bisan ang bugti ni-ini ang mahilayo sila sa ilang pamilya ug mahal sa kinabuhi. Ang kamatu-uran nga aduna sila’y gibiya-an nga mga pamilya nga hangtud sa kahangturan nga magbangutan sa ilang pagkawala. Ang kamutu-uran nga daghang mga anak ang mawad-an ug amahan ug inahan tungud kay namatay kini sa pagpakigbatok sa mga ka-away. Kining tanan, hina-ut nga dili kini makalimtan sa tanang Pilipino ug sa mga uma-abot nga henerasyon nga sa matag tuyok sa kamut sa orasan , nagpasabot kini nga aduna usa’y mga sundalo ug kapulisan nga makalas.
Hina-ut nga dili nato usikan ang daghang kinabuhi ug dugu nga mi-agas arun atong matagamtaman ang kagawasan nga atung natagamtam karun. Dili man nato hingpit nga masinggit ang Happy Independence sa tibu-uk kalabutan apan mapasigarbuhoin kita’ng mupahiyom tungud kay nasayud kita nga aduna gihapon kita’y rason sa pagsa-ulog ni-ini.
Happy Independence Day, Pilipinas!
#ToTheFallenHeroes #119thIndependence #RisePhilippines


text:
Natong bata pa ka..
Mag padag suwat kay crush kay ing-ani.. ?
Dear Crush,?
Una sa tanan, dili sa ulahi, ?
Nagsuwat ko nimo tungod kay naa koy ballpen ug papel. ?
Kahibaw baka na crush ta ka?❤
Dili crush sa eruplano kung di crush sa puso mo ❌
Dili puso sa saging kun di puso sa tawo. ❤
Kalipayon nimo kalipayon sab nako, kagul-anon nimo kagul-anon pud nako. Mag pakamatay ka, ikaw lang pagsolo ug imo ? ?
Kung gusto ka nga reply-an ko, mao ni i-address
(Goryo-goryo street, Di makit-an City)
Nagmahal pero di mo mahal ?
-panimpad lang pilay pad sa unggoy


text:
WA TAY question aning tinguha sa City Disaster Risk Reduction and Management Department pagpalambo pa sa ilang emergency response ug crime prevention program pinaagi sa paggamit og emergency hotline.
Matod ni Allan Porcadilla, ang officer-in-charge sa maong departamento, sundon nila ang systema sa Davao City’s Central Communications and Emergency Response Center kon Central 911.
Ang prayoridad sa program mao ang pagluwas og kinabuhi, ilabi na panahon sa emergency sama sa kalamidad.
Ang buot mopahimus sa maong serbisyo pwede mogamit sa ilang cellphone o landline aron ma kontak ug ma-report dayon sa departamento.
Importanti kining programaha labi na sa sitwasiyon sa atong dakbayan nga kusog ang pag-uswag.
Ug walay katarungan ang administrasyon, bisan ang pribadong sector nga dili mosuporta niini kon ugaling magkinahanglan pa ang departamento ug dugang ayuda.
Ang dakong pangutana lang kon unsa ka dali ang pagrespondi unya ngadto sa mga tawo nga nagkinahanglan og dinaliang suporta o tabang.
Kay bisan sangkap pa unya sa moderno nga ekipo ang departamento pagtubag sa mga alarma apan bagal gihapon ang ilang pagrespondi, segurado nga makokmpromiso ang ilang tahas ngadto sa publiko.
Kining klase nga programa gud, dili na masukod kon unsa ka dali ang pagdawat og mensahi gikan sa nagtawag, apan kon unsa ka paspas ang pagtubag sa panginahanglan.
Dugang pa niani, aron kompiyansa gyud ang publiko sa maong programa, seguradohon nato nga sangkap kini sa mga kahimanan.
Basin baya, pipila lang ang mga emergency vehicle nga magamit nato niini.
Kon simbako magsunod-sunod ang alarma o tawag nga nangayog tabang, duna bay igong mga sakyanan nga madispatsar nato ngadto sa mga dapit.
Kon sundon nato ang sistema sa Davao, nan, kinahanglan gyud sangkapan nato og igong mga kahimanan, personahi ug ekipo ang atong emergency program.
Mahimo lamang nga epektibo kining programaha kon dunay sinseridad ang tigpatuman, nagpasabot dili salingkapaw ang panglantaw sa unahan apan lig-on ug dunay determinasiyon.


text:
May sangka asno, nagakarga it tabla, hay napilitan nga mag-agi sa tangke. Samtang nagaubog sa tubi hay nadanlog imaw, ag natumba, ag bangod sa mabugat nana nga karga, indi imaw katindog, hay nag-umpisa it pag-agueo o mangnguyngoy it mabaskug. Ro mga paka, nga permi gaagto sa tangke, hay habatian nanda ro anang mga pagtangis, ag naghambae, " Ano ring obrahon kon iya ka gaestar pareho kamon, kon magkahawag ka gid sa pagkahueog man lang sa tubi?"
Leksiyon: Men often bear little grievances with less courage than they do large misfortunes.