text:
KARAKARA SA KRISIS
Human sa pagpaka aron ingnon nga silay labing andam pakigharung sa kalibotanong krisis sa ekonomiya, gawas nga ang Pilipinas maoy labing gamay og kadaot nga mahiagoman, salamat sa lapad natong kasinatian sa krisis sa panalapi sa 1997, nabantang sa tibuok kalibotan nga pagarpar ray nag-ayo ug wa gyod diayng kapangandam ang pamunoan ni Pres. Arroyo. Niang duha ka labing bag-ong mga timailhan:
· Ang Department of Labor and Employment (Dole) mohatag sa hinabang alang sa nataktak nga mga mamumuo pinaagi sa mga unyon nga makasumiter og mga proyekto ug mga programa; ug
· Si Arroyo nimando sa gabinete pagtuon sa mga programa nga makasawo sa mga mawagtangan og panginabuhi tungod sa krisis.
-o0o-
Kon tinuod nga kaniadto rang andam pagtabang sa mga anak sa singot nga mataktak sa trabaho dinhi sa Pilipinas ug sa ubang kanasuran sa kalibotan, nganong gipasa man sa Dole ang responsibilidad pag-umol og mga programa ngadto sa mga unyon? Ug nganong karon pa man momando si Arroyo ang mga sakop sa iyang gabinete pagtuon sa mga programa nga makatabang sa maigo nga OFWs ug ubang mga mamumuo?
Klarong nagkarakara nang kagamhanan. Karong naklaro na nga pabuhi ra diay sa dugo ang ilang pasalig nga ang Pilipinas maoy labing gamay og kadaot sa krisis, karon pa sila magsugod og pangandam. Apan sama sa naandan uwahi nang tanan.
-o0o-
Ambot tungod ba lang sa pagkatarantar, o wa na gyod sa ilang tarung panimuot, nganong ang kadagkoan sa Dole motugyan man sa hinabang alang sa naapiki nga mga mamumuo ngadto sa mga unyon? Wa ba diay nakahunghong nila nga 10% ra sa mga mamumuo sa Pilipinas ang sakop sa unyon?
Mao bay ipasabot sa Dole nga ang kinabag-an sa mga mamumuo (90%), nga way unyon ug busa way kaalyado nga makapanagang kon makahukom nang mga kompaniya sa pagpanira, maglaway lang nga magtan-aw sa hinabang? Kay klaro man nga seguruon lang sa unyon pag-atiman ang ilang kaugalingong mga sakop?
-o0o-
Sa way pagpaabot sa mga sugyot sa mga sakop sa gabinete, si Arroyo nimando na sa paglusad sa backyard food production sa dagkong mga dakbayan sa nasud. Klarong way nakasulti sa presidente nga way backyard ang kasagaran sa mga molupyo, nga kasagaran nag-abang lang intawon sa ilang mga pinuy-anan, kana kon duna man silay kapuy-an.Unsa man tinuoy atong mapaabot gikan sa pamunoan nga mopalabi sa pagpabilin sa gahom kay sa pagpanalipod sa katawhan? Human nisugyot nga magmugna og bag-ong mga kahigayonan sa trabaho pinaagi sa pagkuha og 500,000 ka tigsilhig sa kadalanan ug pagsawo sa matangtang nga OFWs pinaagi sa pagtudlo nila unsaon paghimog peanut butter, makalaom pa ba ta nga milagrohan lang silag kalit ug makaumol nag mas mapuslanong mga programa? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


c: text/html

text:
INTERBYU | CÉLINE GRANOLLERAS
Ginpaathag sang Espesyalista sa Kidney ang Iya Pagtuo
Si Dr. Céline Granolleras espesyalista sa mga balatian sa kidney sa France. Pagkatapos sang 20 ka tuig nga pagkadoktor, napamatud-an niya nga may Manunuga gid nga nagaulikid sa aton. Gin-interbyu sia sang Magmata! parte sa iya propesyon kag pagtuo.
Sugiri kami sang imo nagligad.
Nagsaylo ang amon pamilya sa France halin sa Espanya sang siam ako ka tuig. Katoliko ang akon mga ginikanan, pero nag-untat ako sa pagpati sa Dios sang 16 anyos ako. Para sa akon, wala sing labot sa kamatuoran ang relihion. Kon may mamangkot sa akon sadto kon paano nagsugod ang kabuhi kon wala sang Dios, nagasabat ako, “Subong indi pa ina mapaathag sang mga sientipiko, pero magaabot ang adlaw nga mapaathag gid nila ina.”
Ngaa gintun-an mo ang mga balatian sa kidney?
Nag-eskwela ako sang pagkadoktor sa Montpellier, France. Ginsilingan ako sang isa ka propesor kon gusto ko tun-an ang nephrology, isa ka pagtuon parte sa kidney. Nalakip diri ang pag-research kag pag-atipan sa mga pasyente. Amo gid ini ang gusto ko. Sang 1990, nakigbahin ako sa pag-research sa paggamit sang recombinant erythropoietin (EPO) para kontrolon ang pula nga mga selula sa dugo sa aton mga tul-an. Sa sina nga tion, ginakabig ini nga bag-o nga patag sang research.
Ano ang nakabulig sa imo nga maghunahuna parte sa Dios?
Sang 1979, ang akon bana nga si Floréal, nagtuon sang Biblia upod sa mga Saksi ni Jehova. Pero indi ako interesado. Sang bata pa ako, natak-an na ako sa relihion. Pero, nangin Saksi ang akon bana kag kabataan, kag sang ulihi ang kalabanan sang amon mga abyan mga Saksi. Ang isa sa ila amo si Patricia, nga nagsiling sa akon nga tilawan ko nga mangamuyo. “Kon wala gid man sang isa nga yara sa langit, wala man sang madula sa imo,” siling niya. “Pero kon may ara, makita mo kon ano ang matabo.” Pagligad sang tinuig, nagpalibog ako kon ano ang katuyuan sang kabuhi, kag nadumduman ko ang ginsiling ni Patricia. Gani, nangamuyo ako para mahangpan ini.
Ngaa nagpalibog ka kon ano ang katuyuan sang kabuhi?
Ang pag-atake sang mga terorista sa World Trade Center sa New York nagpahunahuna sa akon kon ngaa madamo gid sang kalautan. Nakahunahuna ako: ‘Ang pagkapanatiko sa relihion nagabutang sang aton palaabuton sa katalagman. Pero napalibutan ako sang mga Saksi ni Jehova nga mahidaiton. Indi sila panatiko. Ginasunod nila ang Biblia. Siguro dapat ko hibaluon ang ginasiling sini.’ Gani ginbasa ko ini.
Bilang doktor, mabudlay bala patihan nga may Manunuga?
Indi. Nagadayaw gid ako sa pagkakomplikado sang desinyo sang aton lawas. Halimbawa, makatilingala gid ang paagi sang aton kidney sa pagkontrol sang kadamuon sang pula nga mga selula sa aton dugo.
Ngaa nasiling mo ina?
Narealisar ko nga ang Dios lang ang makadesinyo sang pareho sini
Siguro nahibaluan mo man nga ang pula nga mga selula sa dugo nagadala sang oxygen. Kon madulaan ka sang madamo nga dugo ukon kon ara ka sa mataas nga lugar, makulangan sang oxygen ang imo lawas. May mga oxygen sensor ang aton kidney. Kon mahibaluan sini nga kulang ang oxygen sa dugo, ginapadamo sini ang EPO sing linibo ka pilo. Ang EPO nagasugo sa bone marrow nga magpadamo sang pula nga mga selula sang dugo, nga magadala sang mas madamo nga oxygen. Makadalayaw gid ini! Daw indi ako makapati nga gintun-an ko ini nga proseso sing napulo ka tuig antes ko narealisar nga ang Dios lang ang makadesinyo sang pareho sini.
Ano ang imo pagtamod sa Biblia?
Madamo na nga libro parte sa kasaysayan kag bantog nga nobela ang akon nabasa, pero narealisar ko nga lain gid ang Biblia. Praktikal ang mga laygay sini kag sigurado nga indi lang tawo ang ginhalinan sini. Nanamian gid ako sa rekord parte kay Jesus. Isa gid sia ka matuod nga persona. May balatyagon sia kag may mga abyan. Bangod indi ko gusto maggamit sang mga publikasyon sang mga Saksi ni Jehova, nag-research ako sa mga ensiklopedia kag iban pa nga reperensia kon may mga pamangkot ako.
Ano ang imo gin-research?
Nag-research ako parte sa kasaysayan . . . Sang ulihi, napamatud-ad ko nga ini nga tagna sa Biblia natabo gid suno sa tion
Ang isa nga nagpainteres sa akon amo ang tagna sang Biblia parte sa petsa sang pagbawtismo kay Jesus. Ginapakita gid sini ang tion nga magaligad sugod sa ika-20 nga tuig sang paggahom sang hari sang Persia nga si Artajerjes kag sang tuig nga ginpresentar ni Jesus ang iya kaugalingon subong Mesias. * Nanamian gid ako mag-research—bahin ini sang akon obra. Gani nag-research ako parte sa kasaysayan para pat-uron ang petsa sang paggahom ni Artajerjes kag sang pagministeryo ni Jesus. Sang ulihi, napamatud-an ko nga ini nga tagna sa Biblia natabo gid suno sa tion kag gintuytuyan gid ini sang Dios.
^ par. 19 Tan-awa ang libro nga Ano Gid ang Ginatudlo sang Biblia? nga ginhimo sang mga Saksi ni Jehova, pahina 197-199.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Unsay Akong Himoon Dihang Mobati Kog Kamingaw?
Kon unsay imong mahimo
1. Hunahunaa ang imong maayong mga hiyas. (2 Corinto 11:6) Siyempre may mga kahuyangan ka, ug maayong masayod ka niini, apan duna pod kay maayong mga hiyas. Kon nahibalo ka sa imong maayong mga hiyas, dili ka maglisod pagwala sa imong negatibong panglantaw sa imong kaugalingon ug mabuntog nimo ang kamingaw. Pangutan-a ang imong kaugalingon, ‘Unsa man ang akong maayong mga hiyas?’ Hunahunaa ang imong mga katakos ug maayong mga kinaiya.
2. Pagpakitag tinuod nga interes sa uban. Sulayi ang pagpakitag interes sa pipila lang una ka tawo. “
Bisan ang pagpangomosta lang kanila o pagpangutana bahin sa ilang trabaho makatabang na aron mas mailhan nimo sila,” miingon ang batan-on nga si Jorge.
Sugyot: Pakighigala usab sa mga hamtong, dili lang sa imong mga isigkabatan-on. Dako kaayog diperensiya ang edad sa pipila ka suod nga managhigala nga narekord sa Bibliya, sama kang Ruth ug Noemi, David ug Jonatan, ug Timoteo ug Pablo. (Ruth 1:16, 17; 1 Samuel 18:1; 1 Corinto 4:17) Hinumdomi usab nga ang panag-estoryahay maoy panagbayloay ug mga ideya sa duha ka tawo. Malipay ang mga tawo nimo kon paminawon nimo sila. Busa kon medyo maulawon ka, ayawg kabalaka—dili kinahanglang ikaw ang magsigeg sulti!
3. Ugmara ang ‘
pagkamabination.’ (1 Pedro 3:8) Bisag dili ka mouyon sa opinyon sa imong gikaestorya, hatagi siyag higayon nga makapahayag sa iyang hunahuna. Maoy estoryahi ang mga butang nga inyong gikauyonan. Kon may gisulti siya nga supak ka ug gusto nimong ipahayag ang imong opinyon, sulti sa malumo ug mataktikanhong paagi.
Sugyot: Pakigsulti sa uban sa paagi nga buot nimong makigsulti sila kanimo. Likayan ka sa uban kon ikaw palaaway, sungogan, insultador o tigpangitag sayop. Mas ganahan sila nimo kon ‘
ang imong sinultihan kanunayng madanihon.’—Colosas 4:6.
Pagkat-og Dugang
Pagbuntog sa Pagbating Nag-inusara
Mibati ka ba nga nag-inusara? Gamita ang worksheet sa pag-ila kon nganong mibati ka niini ug kon unsaon pagsagubang niini nga pagbati.
Unsay Tinuod nga Higala?
Daghan ang dili tinuod nga higala. Apan sa unsang paagi ka makakitag tinuod nga higala?
Unsaon Nako Pagpakitag Maayong Unang Impresyon?
Kitang tanan dunay impresyon bahin sa uban. Unsay unang impresyon sa ubang tawo bahin kanimo?


text:
Abakada
Ang abakada ang alpabetong Latin nga gamit sa Sinugboanon, Hiligaynon, Kinapampangan (sistemang Guagua), Tinagalog, ug ang labing dakong mayoriya sa mga pinulongan sa Pilipinas. Si José Rizal ang unang nagproponer niini ug gigamit kini ni Lope K. Santos komo ortograpiya sa pambansang wikang batay sa Tagalog o "nasodnong pinulongan base sa Tinagalog".
Antes giadoptar ang abakada, gigamit ang ortograpiya sa Kinatsila sa pagsulat sa mga pinulongan sa Pilipinas.
Mga letra ug orden[usba | edit source]
A a, B b, K k, D d, E e, G h, H h, I i, L l, M n, N n, Ng ng, O o, P p, R r, S s, T t, U u, W w, Y y


text:
1Oh paghatag ug mga pasalamat kang Jehova; kay siya maayo man; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan. 2Oh paghatag ug mga pasalamat ngadto sa Dios sa mga dios; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan. 3Oh paghatag ug mga pasalamat ngadto sa Ginoo sa mga ginoo; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 4Kaniya lamang nga nagabuhat sa dagkung mga katingalahan; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 5Kaniya nga tungod sa salabutan gihimo ang kalangitan; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 6Kaniya nga nagbuklad sa yuta ibabaw sa mga tubig; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 7Kaniya nga nagbuhat sa mga dagkung suga; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan; 8Ang adlaw aron sa paggahum sa adlaw; Kay ang iyang mahugugmaong-kalolot 9Ang bulan ug mga bitoon aron sa paggahum sa kagabhion; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 10Kaniya nga naglaglag sa Egipto sa ilang mga panganay; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan; 11Ug nagkuha sa Israel gikan sa taliwala nila; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan; 12Uban sa kusganon nga kamot, ug uban sa tinuy-od nga bukton; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan: 13Kaniya nga nagpaiway sa Dagat nga Mapula sa pagkabahin; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan; 14Ug nagpaagi sa Israel latas sa taliwala niini; Kay ang iyang mahigugmaong-kalolot nagapadayon sa walay katapusan; 15Apan ang naglumos kang Faraon ug sa iyang kasundalohan didto sa Dagat nga Mapula; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan: 16Kaniya nga nagmando sa iyang katawohan latas sa kamingawan; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan: 17Kaniya nga milaglag sa gamhanang mga hari; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan; 18Ug mipatay sa mga bantugang hari; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan: 19Kang Sihon nga hari sa mga Amorehanon; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan; 20Ug kang Og nga hari sa Basan; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan; 21Ug naghatag sa ilang yuta alang sa usa ka panulondon; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan; 22Bisan sa usa ka panulondon ngadto sa Israel nga iyang alagad; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan: 23Nga nahanumdum kanato sa atong pagkaubos ug kahimtang; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan; 24Ug nagluwas kanato gikan sa atong mga kabatok; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan: 25Siya nga nagahatag ug makaon sa tanan nga unod; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan. 26Oh paghatag ug mga pasalamat ngadto sa Dios sa langit; Kay ang iyang mahigugmaongkalolot nagapadayon sa walay katapusan.
Copyright
Learn More


text:
Somme
Ang Somme usa ka departamento sa Pransiya. Kini nahimutang sa amihanang bahin sa nasod. Ang ngalan niini naggikan sa Sapa sa Somme.
Kasaysayan[usba | edit source]
Ang departamento maoy nahitaboan sa daghang dagkong panagsangka sa Unang Gubat Kalibotanon. Kini mao ang mosunod:
May daghang mga monumento ug menteryo alang niadtong mga napukan sa kagubot.
Heyograpiya[usba | edit source]
Ang departamento kabahin karon sa rehiyon sa Picardie.
Tan-awa usab[usba | edit source]
Mga sumpay sa gawas[usba | edit source]
- (Prinanses) Préfecture
- (Prinanses) Konseho heneral
- (Prinanses) Mga hulagway


text:
PANGUTANA 4
Unsay Akong Himoon Kon Makasala Ko?
UNSAY IMONG HIMOON?
Handurawa kini: Samtang nagdula uban sa iyang mga higala, gilabay ni Tim ang bola ug naigo ang atubangan nga samin sa kotse sa iyang silingan.
Kon ikaw si Tim, unsay imong himoon?
HUNONG UG PAMALANDONG!
DUNA KAY TULO KA OPSIYON:
Modagan.
Mamasangil sa uban.
Motug-an sa silingan, ug moingon nga imong bayran ang nabuak.
Basin matental ka sa pagpili sa Opsiyon A. Pero dunay maayong mga rason sa pag-angkon sa imong sala—bahin man kana sa pagkabuak ug samin o uban pa.
TULO KA RASON KON NGANONG ANGKONON ANG IMONG SALA
Mao kanay husto.
Ang Bibliya nag-ingon: “Buot namong magmaminatud-on sa tanang butang.”—Hebreohanon 13:18.
Ang tawo dakog purohan nga mopasaylo niadtong moangkon sa ilang sala.
Ang Bibliya nag-ingon: “Siya nga nagatabon sa iyang kalapasan dili molampos, apan siya nga nagasugid ug nagabiya niini pagakaluy-an.”—Proverbio 28:13.
Labaw sa tanan, ang Diyos malipay niana.
Ang Bibliya nag-ingon: “Ang hiwi nga tawo maoy dulumtanan kang Jehova, apan ang Iyang pagpakigsuod anaa uban sa mga matul-id.”—Proverbio 3:32.
Si Karina, nga 20 anyos, wala motug-an sa iyang papa nga natiketan siya kay kusog siyang nagpadagan sa sakyanan. Pero dili niya kini matago hangtod sa hangtod. “Paglabayg mga usa ka tuig,” si Karina miingon, “nakit-an ni Papa ang tiket. Ug gikasab-an ko niya!”
Ang leksiyon? Si Karina miingon: “Ang pagtago sa sala makapasamot lang sa problema. Bayran ra nimo kini sa ulahi!”
PAGKAT-ON GIKAN SA IMONG SALA
Ang Bibliya nag-ingon: “Kitang tanan masayop.” (Santiago 3:2, Ang Bag-ong Maayong Balita Biblia) Ug sa ato nang nakita, ilhanan sa pagkamapaubsanon ug pagkahamtong ang pag-angkon sa sala—ug pag-angkon dayon niana.
Ang sunod nimong himoon mao ang pagkat-on gikan sa imong mga sala. Si Vera miingon: “Giisip nako ang akong mga sala ingong leksiyon nga makatabang nako aron mahimong mas maayong tawo ug dili na mousab sa akong sala.” Atong tan-awon kon unsaon nimo kana paghimo.
Imong gihulaman ang bisikleta sa imong papa ug naguba kini. Unsay imong himoon?
Dili magsaba ug manghinaot nga dili makamatikod ang imong papa.
Motug-an sa imong papa.
Motug-an pero mamasangil sa uban.
Wala ka makapasar sa eksam kay wala ka magtuon. Unsay imong himoon?
Pasanginlan ang eksam.
Dawaton nga imong sala nga wala ka makapasar.
Mamasangil nga gikontrahan ka sa titser.
Karon palandonga ang maong mga situwasyon, ug hunahunaa nga (1) ikaw ang imong papa ug (2) ikaw ang titser. Unsay hunahunaon sa imong papa ug sa imong titser kon miangkon ka dayon sa imong sala? Unsa kahay ilang hunahunaon kon imong gitago ang imong sala?
Karon, hunahunaa ang mga sala nga imong nahimo sa miaging tuig ug tubaga ang mosunod nga mga pangutana.
Unsang mga sala ang imong nahimo? Giunsa nimo kana pag-atubang?
Wala ko motug-an.
Namasangil ko sa uban.
Miangkon ko dayon.
Kon gitago nimo ang imong sala, unsay imong gibati?
Maayo—nakalingkawas ko!
Nagmahay—maayo pag gisulti nako ang tinuod.
Unsay angay unta nimong himoon?
Unsay imong nakat-onan gikan sa imong sala?
UNSAY IMONG HUNAHUNA?
Nganong itago sa uban ang ilang mga sala?
Unsay hunahunaon sa uban kon kanunay nimong itago ang imong mga sala, pero unsay ilang hunahunaon kon imong angkonon ang imong sala?—Lucas 16:10.


text:
Dapat Mo Bala Bag-uhon ang Imo Hunahuna?
ANG grupo sang pamatan-on nga mga Cristiano nagdesisyon nga magtan-aw sing sine. Nabalitaan nila nga madamo na sang ila mga katubotubo sa eskwelahan ang nanamian gid sini. Pag-abot nila sa sinehan nakita nila sa mga poster ang mabaskog nga mga armas kag ang daw halos wala na sing bayo nga mga babayi. Ano ang himuon nila? Masulod bala sila kag tan-awon ang pelikula?
Ini nga sitwasyon nagapakita nga nagaatubang kita sa madamo nga desisyon nga mahimo makapaayo ukon makahalit sa aton espirituwalidad kag sa aton kaangtanan kay Jehova. Kon kaisa, may gusto ka himuon, pero sang ginbinagbinag mo liwat ang imo sitwasyon, nagbag-o ang imo hunahuna. Ginapakita bala sini nga indi ka makadesisyon, ukon amo ini ang husto nga himuon?
Kon San-o Indi Nagakaigo nga Bag-uhon ang Imo Hunahuna
Ang aton gugma kay Jehova nagpahulag sa aton nga idedikar ang aton kabuhi sa iya kag nagpabawtismo. Luyag gid naton nga magpabilin nga matutom sa Dios. Pero, ang aton kaaway nga si Satanas nga Yawa determinado sa pagbungkag sang aton integridad. (Bug. 12:17) Nagdesisyon kita nga alagaron si Jehova kag tumanon ang iya mga sugo. Makapasubo gid kon bag-uhon naton ang aton hunahuna parte sa aton dedikasyon kay Jehova! Nagadalahig ini sang aton kabuhi.
Sang nagligad nga sobra 26 ka siglo, si Hari Nabocodonosor sang Babilonia nagpatindog sing daku katama nga bulawan nga imahen kag nagmando sia nga ang tanan dapat magyaub sa sini kag magsimba. Ang bisan sin-o nga indi magtuman, ihaboy sa nagadabdab nga hurno. Ang tatlo ka mahinadlukon sa Dios nga mga sumilimba ni Jehova, nga sanday Sadrac, Mesac, kag Abednego, wala magtuman. Bangod wala sila nagyaub sa imahen, ginhaboy sila sa nagadabdab nga hurno. Ginluwas sila ni Jehova paagi sa milagro, pero handa nila nga irisgo ang ila kabuhi sangsa ikompromiso ang ila desisyon nga alagaron ang Dios.
Sang ulihi, si manalagna Daniel nagpadayon sa pagpangamuyo, bisan pa ginapahog sia nga ihaboy sa lungib sang mga leon. Ginpadayon niya ang iya kinabatasan nga mangamuyo kay Jehova sing tatlo ka beses kada adlaw. Wala ginbag-o ni Daniel ang iya determinasyon nga simbahon ang matuod nga Dios. Gani, ang manalagna ginluwas “sa gahum sang mga leon.”
Ang mga alagad sang Dios subong nagatuman man sang ila dedikasyon sa iya. Sa isa ka eskwelahan sa Aprika, ang grupo sang mga estudyante nga mga Saksi ni Jehova nangindi nga mag-entra sa seremonya nga nagasimba sa isa ka simbulo sang pungsod. Ginpahog sila nga pahalinon sa eskwelahan kon indi sila mag-entra upod sa iban nga estudyante. Wala madugay pagkatapos sini, ang ministro sang edukasyon nagbisita sa banwa kag gin-istorya ang pila ka Saksi nga estudyante. Matinahuron pero wala sing kahadlok nga ginpaathag sang pamatan-on nga mga Saksi ang ila panindugan. Sugod sadto, wala na nag-utwas ini nga isyu. Ang pamatan-on nga mga kauturan makaeskwela na kag wala sila ginapilit nga ikompromiso ang ila kaangtanan kay Jehova.
Binagbinaga man si Joseph, nga ang iya asawa nagbalatian sing kanser kag napatay. Nahangpan kag ginarespeto sang pamilya ni Joseph ang iya mga desisyon parte sa lubong. Pero ang pamilya sang iya asawa wala sa kamatuoran, kag gusto nila himuon ang pila ka kinabatasan sa lubong, lakip ang mga ritwal nga wala nagapahamuot sa Dios. Si Joseph nagsiling: “Bangod indi ko gusto bag-uhon ang akon desisyon, gintinguhaan nila nga impluwensiahan ang akon kabataan, pero tanan sila nagpabilin nga malig-on. Ang amon mga paryente nagtinguha man nga maghiwat sing bilasyon sa amon balay, pero ginsilingan ko sila nga kon gusto gid nila, indi lang ini paghimuon sa amon balay. Nahibaluan nila nga ang bilasyon supak sa pagtuluuhan namon nga mag-asawa, gani sa tapos sang malawig nga diskusyon ginhiwat nila ini sa iban nga lugar.
“Sa sining mabudlay nga mga tion sang paglalaw, ginpangabay ko ang bulig ni Jehova agod indi malapas sang amon pamilya ang iya mga kasuguan. Ginpamatian niya ang akon mga pangamuyo kag ginbuligan kami nga magpabilin nga malig-on bisan pa sang mga pag-ipit.” Para kay Joseph kag sa iya mga kabataan, indi gid puede nga bag-uhon nila ang ila hunahuna.
Kon San-o Mahimo Bag-uhon ang Imo Hunahuna
Wala madugay pagkatapos sang Paskua sang 32 C.E., ang isa ka Sirofenicia nga babayi nagpalapit kay Jesucristo sa Sidon. Sulitsulit niya nga ginpangabay si Jesus nga paguaon ang demonyo sa iya anak nga babayi. Sang primero, wala gid sia ginsabat ni Jesus. Ginsilingan niya ang iya mga disipulo: “Wala ako ginpadala para kay bisan sin-o kundi para sa nadula nga mga karnero sang panimalay sang Israel.” Sang nagpamilit ang babayi, si Jesus nagsiling: “Indi husto nga kuhaon ang tinapay sang mga anak kag ihaboy sa gamay nga mga ido.” Bangod sang daku nga pagtuo, ang babayi nagsabat: “Huo, Ginuo; apang ang gamay nga mga ido nagakaon sang mga usik nga nagakahulog halin sa lamesa sang ila mga agalon.” Nagpasugot si Jesus sa pangabay sang babayi kag gin-ayo niya ang anak sini.
Sang ginhimo ini ni Jesus, gin-ilog niya si Jehova nga handa sa pagbag-o sang iya hunahuna kon kinahanglanon. Halimbawa, tuyo sang Dios nga laglagon ang mga Israelinhon sang naghimo sila sing bulawan nga baka, pero gintugutan niya si Moises nga pangabayon Sia nga bag-uhon ang Iya desisyon.
Gin-ilog ni apostol Pablo si Jehova kag si Jesus. May panahon nga nagbatyag si Pablo nga indi nagakaigo nga updon si Juan Marcos sa ila paglakbay subong misyonero kay ginbiyaan niya sanday Pablo kag Bernabe sa ila una nga paglakbay. Pero sang ulihi, maathag nga nakita ni Pablo nga nangin hamtong na si Marcos kag makabulig gid sia sa iya. Gani ginsilingan ni Pablo si Timoteo: “Upda si Marcos, kay makabulig sia sa akon sa pag-alagad.”
Kamusta kita? Samtang ginailog naton ang aton maluluy-on, mapinasensiahon, kag mahigugmaon nga Amay, mahimo may mga tion nga nagakaigo nga bag-uhon naton ang aton hunahuna. Halimbawa, mahimo naton bag-uhon ang aton opinyon sa iban. Indi pareho kay Jehova kag kay Jesus, indi kita mga himpit. Kon sila handa nga magbag-o, indi bala nga mahimo man naton binagbinagon ang mga kahimtangan sang iban kag bag-uhon ang aton hunahuna?
Mahimo nga kinahanglan man naton bag-uhon ang aton hunahuna parte sa teokratiko nga mga tulumuron. Ang pila nga nagatuon sing Biblia kag nagatambong na sa mga miting mahimo nga wala pa nagapamensar nga magpabawtismo. Ukon ang iban nga utod mahimo nagaduhaduha sa pagpayunir, bisan pa ara na sila sa kahimtangan nga pasangkaron ang ila ministeryo sa sini nga paagi. Kag ang iban nga utod daw indi pa gusto magtinguha sing mga responsibilidad sa kongregasyon. (1 Tim. 3:1) Amo man bala sini ang imo nabatyagan? Si Jehova mahigugmaon nga nagaagda sa imo sa sini nga mga pribilehiyo. Kon amo, ngaa indi mo bag-uhon ang imo hunahuna kag magkalipay sa paghatag sang imo kaugalingon sa Dios kag sa iban?
Si Ella nagsiling parte sa iya pag-alagad sa sanga talatapan sang mga Saksi ni Jehova sa Aprika: “Pag-abot ko sa Bethel, wala ko kabalo kon bala magadugay ako diri. Handum ko nga alagaron sing bug-os-kalag si Jehova, pero suod gid ako sa akon pamilya. Sang primero, nahidlaw gid ako sa ila! Pero ginpalig-on ako sang kaupod ko sa kuarto, gani nagdesisyon ako nga magpabilin. Pagligad sang napulo ka tuig sa Bethel, nabatyagan ko nga gusto ko ipadayon tubtob posible ang akon pag-alagad sa akon mga kauturan paagi sa pagpabilin sa akon asaynment sa Bethel.”
Kon San-o Dapat Gid Bag-uhon ang Imo Hunahuna
Nadumduman mo bala ang natabo kay Cain sang nahisa sia sa iya utod kag nagsingkal ang iya kaakig? Ginsilingan sang Dios ining akig nga tawo nga kahamut-an niya sia kon likawan niya ang paghimo sing malain. Ginlaygayan sang Dios si Cain nga kontrolon niya ang sala nga “nagapuut sa gawang.” Dapat kuntani bag-uhon ni Cain ang iya panimuot kag hunahuna, pero ginbalewala niya ang laygay sang Dios. Makapasubo nga ginpatay ni Cain ang iya utod kag nangin una nga tawo nga manugpatay!
Binagbinaga man si Hari Uzias. Sang primero, ginhimo niya ang matarong sa panulok ni Jehova kag may maayo nga kaangtanan sa Dios. Pero makapasubo nga ginguba ni Uzias ang iya maayo nga rekord bangod nangin bugalon gid sia. Bisan indi sia saserdote, nagsulod sia sa templo para maghalad sing incienso. Sang ginpaandaman sia sang mga saserdote nga indi paghimuon ining makahas nga buhat, ginbag-o bala niya ang iya hunahuna? Wala. Si Uzias “nagsingkal” kag ginbalewala niya ang ila paandam. Gani, ginpatubuan sia ni Jehova sing aro.
Huo, may mga tion nga dapat gid naton bag-uhon ang aton hunahuna. Binagbinaga ini nga eksperiensia. Si Joachim nabawtismuhan sang 1955, pero sang 1978, na-disfellowship sia. Pagligad sang 20 ka tuig, nangin mahinulsulon sia kag nakapanumbalik subong isa sa mga Saksi ni Jehova. Sining karon lang, ginpamangkot sia sang isa ka gulang kon ngaa madugay pa antes sia nagdesisyon nga manumbalik. Si Joachim nagsabat: “Akig ako kag bugalon. Naghinulsol ako nga nagpadugay pa ako. Sang disfellowship ako, nahibaluan ko nga ginatudlo sang mga Saksi ni Jehova ang kamatuoran.” Kinahanglan niya bag-uhon ang iya panimuot kag maghinulsol.
Mahimo may mga sitwasyon nga kinahanglan naton bag-uhon ang aton hunahuna kag buhat. Kabay pa nga handa kita nga himuon ini para mahamuot sa aton si Jehova.


text:
2 Corinto 5Ang Pulong Sang Dios (HLGN)
Ang Bag-o nga Lawas
5 Ining aton dutan-on nga lawas pareho sang balay nga aton ginapuy-an. Indi bali sa aton kon mapatay ini nga lawas. Kay nahibaluan ta nga may ihatag ang Dios sa aton nga langitnon nga lawas nga indi na gid mapatay hasta san-o. Ini nga lawas indi ginhimo sang tawo kundi sang Dios. 2 Sa karon nagaugayong kita kay ginahandom ta nga makapuyo na sa sinang langitnon nga lawas, 3 agod nga kon makasuklob na kita sang sina nga lawas indi magaguwa nga hublas ang aton kalag. 4 Samtang diri pa kita nagapuyo sa sini nga lawas, nagaugayong kita tungod sang kabudlayan. Indi tungod nga gusto ta nga mapatay, kundi gusto ta nga masukluban sang lawas nga langitnon, agod ining lawas nga may kamatayon mailisan sang wala na gid sang kamatayon. 5 Ang Dios ang nagpreparar sa aton agod mabaton ta ining bag-o nga lawas. Kag ginhatag niya ang Espiritu Santo sa aton agod masiguro ta nga ini himuon gid niya sa aton.
6 Gani indi kita magkaluya bisan nahibaluan ta nga samtang diri pa kita sa sini nga lawas wala pa kita didto sa puluy-an sang Ginoo. 7 Kay sa karon nagakabuhi kita sa pagtuo kag indi suno sa aton makita. 8 Wala kami nagakaluya, bisan pa nga gusto namon kuntani nga bayaan ining lawas kag magpauli didto sa Ginoo. 9 Sa sini nga bagay, gusto namon nga malipay ang Dios sa amon, bisan diri pa kami ukon didto na sa iya. 10 Kay kita tanan kinahanglan gid nga mag-atubang kay Cristo sa ulihi nga mga inadlaw agod hukman niya. Kag ang tagsa-tagsa sa aton magabaton sang balos suno sa aton hinimuan, maayo ukon malain man, sang nagakabuhi pa kita diri sa kalibutan.
Nakabalik Kita sa Dios Paagi kay Cristo
11 Gani tungod sa kahadlok namon sa Ginoo, ginahimulatan namon nga kombinsihon ang mga tawo nga magtuo sa iya. Nahibaluan sang Dios ang amon pagkatawo, kag nagasalig ako nga ina nahibaluan man ninyo. 12 Ini indi sa pagdayaw liwat sang amon kaugalingon, kundi gusto lang namon nga mahatagan kamo sang inugpabugal parte sa amon, agod may isabat man kamo sa mga tawo nga nagadayaw sang mga butang nga makit-an lang kag indi ang sa tagipusuon gid. 13 Kon daw buang kami, ina para sa Dios; kag kon husto ang amon panghunahuna, ina para sa inyo. 14 Kay tungod sa gugma ni Cristo sa amon indi mahimo nga indi namon paghimuon ang iya gusto. Kay nahibaluan namon nga si Cristo napatay para sa tanan, gani ang tanan makabig nga napatay. 15 Napatay siya para sa tanan, agod nga ang mga tawo nga buhi subong indi na magkabuhi para sa ila kaugalingon kundi para sa iya nga napatay kag nabanhaw para sa ila.
16 Gani karon, wala na kami nagatulok sa tawo pareho sang pagtulok sang tawo nga wala makakilala sa Dios. Sang una pareho sina ang amon pagtulok kay Cristo. Pero subong indi na. 17 Ang bisan sin-o nga ara kay Cristo bag-o na nga tawo. Wala na ang iya daan nga pagkatawo, kundi bag-o na siya. 18 Ang Dios amo ang naghimo sini. Ginpabalik niya kita sa iya paagi kay Cristo. Kag ginhatagan niya kami sing obra sa pagbalita nga ginapabalik na niya ang mga tawo sa iya. 19 Amo ini ang amon ginabalita: nga ginapabalik na sang Dios ang mga tawo sa iya paagi kay Cristo. Wala na niya ginadumdom ang ila mga sala. Kag kami amo ang iya gintugyanan sa pagpalapnag sini nga balita.
20 Gani nagabalita kami bilang mga pinadala ni Cristo. Kag paagi sa amon, nagapangabay ang Dios sa inyo nga magbalik na kamo sa iya! 21 Si Cristo wala gid sing sala, pero siya amo ang ginsilutan sang Dios tungod sa aton mga sala, agod nga kon ara kita kay Cristo, pakamatarungon kita sang Dios.


text:
Kinsa ang Antikristo?
Usa ka bag-ong pelikula nga horror ang may titulo nga Antichrist.
Ginganlan sa usa ka popular nga banda ang usa nila ka album ug Antichrist Superstar.
Ginganlan ni Friedrich Nietzsche, pilosopo sa ika-19ng siglo, ang usa sa iyang mga libro ug The Antichrist.
Sagad tawgon sa mga hari ug emperador sa Middle Ages (mga 500-1500 C.E.) ang ilang mga kaaway ingong antikristo.
Gitawag ni Martin Luther, lider sa German Reformation, ang mga papa sa Romano Katoliko ingong antikristo.
DUGAY nang gigamit ang pulong “antikristo” ingong pagtawag sa bisan unsa gikan sa mga magmamando ngadto sa mga pelikula, busa natural lang nga mangutana: Kinsa ang antikristo? Nalangkit kaha ta niini? Makataronganon gyod nga sa Bibliya nato unahon pagsusi ang ilhanan sa antikristo, diin kini nga termino gihisgotag lima ka beses.
GIPAILA ANG ANTIKRISTO
Si apostol Juan lang ang magsusulat sa Bibliya nga migamit sa pulong “antikristo.” Giunsa niya kini paghubit? Tagda kini nga pamulong sa iyang unang sulat: “Mga anak, mao na kini ang kataposang takna, ug, ingon sa inyong nadungog nga ang antikristo moabot, bisan gani karon adunay daghang mitungha nga mga antikristo; nga tungod niini kita nahibalo nga mao na kini ang kataposang takna. Sila namahawa gikan kanato, apan sila dili sama kanato . . . Kinsa ba ang bakakon kondili siya nga nagalimod nga si Jesus mao ang Kristo? Kini mao ang antikristo, ang usa nga nagalimod sa Amahan ug sa Anak.”—1 Juan 2:18, 19, 22.
Nasabtan ni apostol Juan nga ang antikristo mao ang tanan nga tinuyong nagsabwag ug kabakakan bahin kang Jesu-Kristo ug sa mga pagtulon-an ni Jesus
Unsay atong makat-onan niini? Matod ni Juan, dunay ‘daghang antikristo,’ nga nagpakitang ang antikristo dili kay usa lang ka indibiduwal kondili usa ka grupo. Ang antikristo mao ang mga tawo o organisasyon nga nagsabwag ug kabakakan, nagsalikway kang Jesus ingong Kristo, o ang Mesiyas, ug nagtuis sa kamatuoran bahin sa Diyos ug sa Iyang Anak, si Jesu-Kristo. Sila nangangkon nga sila ang Kristo o iyang mga representante, pero kay “sila namahawa gikan kanato,” sila mitipas sa tinuod nga pagtulon-an sa Bibliya. Dugang pa, kini nga grupo naglungtad na dihang gihimo ni Juan ang iyang sulat, sa “kataposang takna,” lagmit sa panahong hapit nang mamatay ang tanang apostoles.
Unsa pay gisulat ni Juan maylabot sa antikristo? Bahin sa bakak nga mga propeta, siya nagpasidaan: “Ang matag inspiradong pahayag nga nagasugid bahin kang Jesu-Kristo nga mianhi sa unod nagagikan sa Diyos, apan ang matag inspiradong pahayag nga wala magasugid bahin kang Jesus dili gikan sa Diyos. Dugang pa, kini ang inspiradong pahayag sa antikristo nga inyong nadungog nga moabot, ug karon kini ania na sa kalibotan.” (1 Juan 4:2, 3) Dayon, sa iyang ikaduhang sulat, gipasiugda kinig balik ni Juan: “Daghang maglilimbong ang nagapanungha sa kalibotan, mga tawo nga wala magpahayag nga si Jesu-Kristo mianhi sa unod. Kini mao ang maglilimbong ug ang antikristo.” (2 Juan 7) Klarong nasabtan ni Juan nga ang antikristo mao ang tanan nga tinuyong nagsabwag ug kabakakan bahin kang Jesu-Kristo ug sa mga pagtulon-an ni Jesus.
“MINI NGA MGA MANALAGNA” UG “ANG TAWO SA KALAPASAN”
Sa wala pa magsulat si Juan bahin sa maong mga tiglimbong, gitambagan ni Jesus ang iyang mga sumusunod: “Pagbantay sa mini nga mga manalagna nga manganha kaninyo nga nagsapot sa pagkakarnero, apan sa sulod sila maoy mga lobo nga manunukob.” (Mateo 7:15) Si apostol Pablo nagpasidaan sab sa mga Kristohanon sa Tesalonica: “Ayaw tugoting may modaldal kaninyo sa bisan unsa mang paagi, tungod kay kini [ang adlaw ni Jehova] dili moabot gawas kon ang apostasya moabot una ug ang tawo sa kalapasan mapadayag, ang anak sa kalaglagan.”—2 Tesalonica 2:3.
Busa sa wala pa ang 100 C.E., naa nay bakak nga mga propeta ug mga apostata, nga naningkamot sa pagpahuyang sa Kristohanong kongregasyon. Lakip sa termino ni Juan nga “antikristo” ang tanang nalangkit sa pagsabwag sa kabakakan ug panglimbong bahin kang Jesu-Kristo ug sa iyang mga pagtulon-an. Nadayag ang panglantaw ni Jehova kanila dihang gitawag sila ni Pablo nga “anak sa kalaglagan.”
PAGBANTAY BATOK SA KALIHOKAN SA MGA ANTIKRISTO KARON
Komosta sa atong adlaw? Ang katawhan ug mga organisasyon nga naglangkob sa antikristo nakigbatok gihapon kang Kristo ug sa iyang mga pagtulon-an. Sila tinuyong nagsabwag ug kabakakan ug nanglimbong aron ang mga tawo maglibog kon kinsa ang Amahan, si Jehova nga Diyos, ug ang Iyang Anak, si Jesu-Kristo. Duna tay lig-ong rason kon nganong magbantay batok sa maong mga panglimbong sa relihiyon. Niay duha ka pananglitan.
Sa kasiglohan, gipasiugda sa mga relihiyon ang doktrina sa Trinidad, nga nagtudlo nga ang Amahan ug ang Anak usa ra. Busa gihimo sa mga antikristo nga misteryo ang kamatuoran bahin kang Jehova nga Diyos ug kang Jesu-Kristo. Ang sinserong mga tawo dili na hinuon makasundog kang Jesu-Kristo ug masuod sa Diyos, nga mao untay gidasig kanila sa Bibliya.—1 Corinto 11:1; Santiago 4:8.
Gipasamot pa gyod sa mga relihiyon ang kalibog pinaagi sa paggamit ug mga hubad sa Bibliya nga nagtangtang sa personal nga ngalan sa Diyos, si Jehova. Ila ning gihimo bisag ang ngalang Jehova mabasa mga 7,000 ka beses sa orihinal nga pagkasulat sa Bibliya. Ang resulta? Misamot ka misteryoso ang kamatuoran bahin sa matuod nga Diyos.
Sa laing bahin, ang pagkahibalo sa ngalan sa Diyos, si Jehova, nakatabang sa daghang sinserong mga magsisimba nga masuod sa Diyos. Kana ang kasinatian ni Richard, nga naghinumdom sa iyang pagpakig-estorya sa duha ka Saksi ni Jehova. “Gipakita nila nako diha sa Bibliya nga Jehova ang ngalan sa matuod nga Diyos,” miingon si Richard. “Nainteres ko nga ang Diyos diay dunay ngalan, usa ka butang nga wala gyod nako mahibaloi sukad.” Sugod niadto, iyang gipahiuyon ang iyang kinabuhi sa mga sukdanan sa Bibliya aron mapahimut-an si Jehova. “Kay nakat-onan nako ang ngalan sa Diyos, nasuod ko kaniya.”
Sa kasiglohan, daghan ang nailalom sa espirituwal nga kangitngit tungod sa antikristo. Pero pinaagi sa pagtuon sa Pulong sa Diyos, ang Bibliya, nasayran nato kon kinsa gyod ang antikristo ug napahigawas ta gikan sa kabakakan ug panglimbong sa antikristo.—Juan 17:17.
Pagkat-og Dugang
Kinsa ba Gayod ang Nagmando sa Kalibotan?
Tingali matingala ka sa tubag sa Bibliya. Sayra kon nganong importante kini ug kon unsay epekto niini sa imong kaugmaon.
Anaa ba sa Bibliya ang Doktrina nga Trinidad?
Daghang relihiyon nagtudlo nga ang Diyos maoy Trinidad. Kana bay gitudlo sa Bibliya?
Duna bay Ngalan ang Diyos?
Ang Diyos daghag titulo, sama sa Labing Gamhanan, Maglalalang, ug Ginoo. Apan ang ngalan sa Diyos makita kapig 7,000 ka beses diha sa Bibliya.


text:
Arangkada for July 5, 2007
PATIGAYON SA DUGO
Sa makausa pa, ipahigayon na sang Kapamilya Bloodletting sa labing dagkong shopping malls sa Sugbo karong buwana. Ang kalihokan matag tulo ka buwan nga gipasiugdahan sa DYAB Abante Bisaya kanunayng makatigom og gatosan ka bags sa dugo ug nakatampo og dako sa pagluwas sa mga kinabuhi sa mga pasyente ug mga biktima sa mga aksidente ug katalagman di lang sa Sugbo kon dili apil na sa kaulohan ug ubang bahin sa nasud. Ang sunod nga hugna sa paghatag sa gasa sa kinabuhi among gipaningkamotan nga mahimong mas dako pa.
Nasubo lang hinuon mi nga ang usa sa labing sinaligan namong kaabag ning dako ug mapuslanong kalihokan sa nangaging daghan nang katuigan wa na lugwayi sa ilang lisensiya ug gikatakdang himuon na lang nga kasarangang tighipos og dugo.
-o0o-
Ang Regional Blood Coordinating Council (RBCC) maoy katimbang ug mao gani naggiya sa labing una namong Kapamilya Bloodletting sud sa TV Newsroom sa ABS-CBN Regional Broadcast Complex sa Jagobiao, Mandaue City. Tungod sa kagamay sa luna ug sa kakuwang namo og kasayuran unsaon pagduma ang kalihokan, 38 ra ka bags sa dugo ang nahipos niadtong higayona. Mas daghan nang among nahipos sa nisunod nga bloodletting sa Caputhaw, Cebu City ug Fatima Parish sa Basak, Mandaue City. Uban gihapon sa RBCC.
Nakatigom na mi og kapin sa 600 ka bags sa dugo sud lang sa usa ka adlaw dihang nakigtambayayong na mi sa higanteng shopping malls ug sa ubang mga ahensiya, sama sa Philippine National Red Cross (PNRC), Regional Blood Center (RBC), Cebu City Medical Center (CCMC) ug Cebu Doctors Hospital. Apan kauban lang gihapon namo ang RBC.
-o0o-
Maong labihan nakong kuganga pagkahibawo nga wa na lab-asa sa Department of Health (DOH) ang lisensiya sa RBCC isip blood bank nga napupos niadtong Hunyo 30. Ug nga kon mapirmahan ang bag-ong kauyonan, ang RBCC igo na lang motunol sa ilang makolektang dugo ngadto sa RBC. Mao ba ni bugti sa kagamhanan ngadto sa dakong tampo sa RBCC pagpalambo sa suplay sa Sugbo?
Kon unsa kahigpit ang DOH sa RBCC, nganong labihan man nilang lubaya sa kuwestiyonableng pag-operate sa blood banks sa pribadong mga tambalanan nga nipahamtang og mas dagkong bayranan ngadto sa mga pasyente?
-o0o-
Si Dr. Susana Madarieta, director sa DOH 7, nipasabot sa DYAB Abante Bisaya nga unya na istriktuhon ang pribadong mga tambalanan kon makahupot na silag mas modernong kahimanan pag-centralize sa blood distribution ubos sa RBC.
Pagkakaron, magpatara ba lang nga padayong (1) pasanginlan sa mga tambalanan ang screening sa dugo sa RBC, sama sa PNRC ug RBCC, nga di kasaligan ug busa pabayron ang mga pasyente sa laing screening ug (2) mamunlot sa nangluspad na nilang donors aron pagbuhi sa ilang patigayon sa dugo? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com
--
LEO LASTIMOSA
DYAB Manager
leo_lastimosa@abs-cbn.com
4221958


text:
1Kong adunay paglalis sa taliwala sa mga tawo, ug mangadto sila sa paghukom, ug mga maghuhukom magahukom kanila, pagabuhian nila ang matarung, ug pagahukman nila sa silot ang dautan. 2Ug mahitabo nga kong ang dautang tawo angay nga pagahampakon, nga ang maghuhukom magapaubo kaniya ug iyang ipahampak siya sa iyang atubangan, sumala sa iyang pagkadautan, sa pila ka isip. 3Iyang pagalatuson siya ug kap-atan ka hampak, dili siya magapalabaw niini; tingali kong siya magahampak nga kapin niini, unya ang imong igsoon madautan nga pagatan-awon sa atubangan mo. 4Dili mo pagbutangan ug busal ang baba sa vaca kong magagiuk kini sa trigo . 5Kong ang mga managsoon magatingub sa pagpuyo, ug mamatay ang usa kanila, ug walay anak, ang asawa sa namatay dili makapamana sa gawas sa lalake nga dumuloong: ang igsoon sa iyang bana moadto kaniya ug mangasawa kaniya, ug magabuhat siya sa katungdanan ingon nga igsoon sa bana niya . 6Ug mahitabo nga ang panganay nga lalake nga igapanganak niya, magabangon sa ngalan sa iyang igsoon nga namatay, aron ang ngalan niini dili mapala sa Israel. 7Ug kong ang tawo dili buot magadawat sa asawa sa iyang igsoon, unya moadto ang asawa sa iyang igsoon sa pultahan ngadto sa mga anciano, ug magaingon siya: Ang igsoon nga lalake sa akong bana dili buot magabangon pag-usab alang sa iyang igsoon ug ngalan sa Israel; siya dili buot magpakigkaubanan kanako. 8Unya ang mga anciano sa iyang lungsod magapaanha kaniya, ug magapakigsulti kaniya: ug kong siya motingog ug moingon: Ako dili buot magadawat kaniya. 9Nan moduol kaniya ang asawa sa iyang igsoon sa atubangan sa mga anciano, ug magabadbad sa iyang sapin sa iyang tiil, ug magaluwa sa iyang nawong ug mosulti ug magaingon: Mao kini ang pagabuhaton sa tawo nga dili magatukod sa balay sa iyang igsoon nga lalake. 10Ug ang iyang ngalan pagahinganlan sa Israel: Ang balay sa binadbaran sa sapin. 11Sa diha nga manag-away ang mga tawo sa usa ug usa, ug moabut ang asawa sa usa aron sa pagluwas sa iyang bana gikan sa kamot sa magasamad kaniya, ug igakuot niya ang iyang kamot, ug iyang pagakuhaon siya pinaagi sa mga butang tinago; 12Unya pagaputlon mo ang iyang kamot: ang imong mata dili magakalooy kaniya. 13Dili ka magbaton diha sa imong puntil sa nagakalainlain nga timbang, dagku ug gagmay. 14Dili ka magbaton diha sa imong balay sa taksanan nga nagkalainlain, dagku ug gagmay. 15Magabaton ka ug timbangan nga hingpit ug matarung: magabaton ka ug taksanan nga hingpit ug matarung: aron pahalugwayan ang imong mga adlaw sa yuta nga ginahatag kanimo ni Jehova nga imong Dios. 16Kadtong tanan nga magabuhat nianang mga butanga, bisan kinsa nga magabuhat ug dili matarung, maoy usa ka dulumtanan alang kang Jehova nga imong Dios. 17Hinumduman mo ang gibuhat ni Amalec kanimo sa dalan, sa paggikan ninyo sa Egipto: 18Nga siya misugat kanimo sa dalan, ug naglaglag sa ulahi nga panon sa mga sundalo, sa tanan nga mga mahuyang sa ulahi nimo, sa diha nga gikapuyan ka ug gibudlay; ug wala siya mahadlok sa Dios. 19Busa mahitabo, sa diha nga si Jehova nga imong Dios makahatag na kanimo sa kapahulayan gikan sa imong mga kaaway nga nagalibut, sa yuta nga gihatag kanimo ni Jehova nga imong Dios sa pagkapanulondon aron magapanag-iya niini, nga pagapalaon mo ang handumanan ni Amalec gikan sa ilalum sa langit: dili ka mahikalimot.
Copyright
Learn More


text:
nokie wrote:sir sidewinder for ur info. kina unhan mi nag gera sa menteryo sa carmen kay wala man mi gamesite ad2.. 2 on 2 pa mi ad2. ang butanganan sa amo guns and gears kay ang pantiyon ra pud na relatives sa amo kaoban hehehe ... kahinomdom ko ad2 na tym naa pa gani to nag lubong na hunong kadiyot kay na nanan-aw nmo hehehe mga katawa jud ko ad2 mag huna2 hehehe...
» Time Killing Board » Chat Lounge » HALLOWEEN BREAK" UNSA MAY MAS MAAYO...IKAW MO BISITA SA PATAY OR IKAW BISITA-ON SA PATAY?"
Similar topics
Permissions in this forum:
You cannot reply to topics in this forum


text:
Roma 5Ang Pulong Sa Dios (APSD-CEB)
Ang Paghibalik sa Atong Maayo nga Relasyon Ngadto sa Dios
5 Busa, tungod kay gipakamatarong na man kita pinaagi sa pagtuo kang Jesu-Cristo, maayo na ang atong relasyon sa Dios. Nahitabo kini tungod sa gibuhat sa atong Ginoong Jesu-Cristo. 2 Pinaagi kaniya ug tungod sa atong pagtuo nakadawat kita niini nga grasya, ug malipayon kita diha sa paglaom nga makaambit kita sa iyang pagkahalangdon. 3 Ug dili kay kana lang, nagakalipay usab kita taliwala sa atong mga pag-antos, kay nasayod kita nga pinaagi sa mga kalisod mahimo kitang mainantuson. 4 Ug kon mainantuson kita malipay ang Dios kanato, ug kon ang Dios malipay kanato may paglaom kita nga maayo ang atong kaugmaon. 5 Ug dili mahitabo nga dili nato madawat ang atong ginalaoman tungod kay pinaagi sa Espiritu Santo nga gipadala kanato, nasayran nato nga ginahigugma kita sa Dios.
6 Hunahunaa ra gud ninyo ang paghigugma sa Dios kanato. Sa dihang wala kitay mahimo aron makalikay sa silot, nagpakamatay si Cristo alang kanatong mga makasasala sa panahon nga gitakda sa Dios. 7 Talagsaon nga mahitabo nga may magpakamatay alang sa tawo nga matarong. Tingali adunay magpakamatay alang sa maayo nga tawo, 8 apan si Cristo nagpakamatay alang kanato bisan pa ug makasasala kita. Sa ingon niini nga pamaagi gipakita sa Dios ang iyang paghigugma kanato. 9 Ug tungod kay gipakamatarong na kita karon sa Dios pinaagi sa dugo ni Cristo, makasiguro gayod kita nga tungod kang Cristo makalikay kita sa umaabot nga silot sa Dios. 10 Kaniadto mga kaaway kita sa Dios, apan pinaagi sa kamatayon sa iyang Anak nahibalik na ang atong maayo nga relasyon kaniya. Ug karon nga may maayo na kita nga relasyon sa Dios, labi pang luwason niya kita pinaagi sa kinabuhi ni Cristo. 11 Ug dili kay kana lang, malipayon usab kita karon sa atong relasyon sa Dios pinaagi sa atong Ginoong Jesu-Cristo. Pinaagi kaniya nahibalik na ang atong maayong relasyon sa Dios.
Si Cristo ug si Adan
12 Ang sala nakasulod sa kalibotan tungod sa paglapas ni Adan sa sugo sa Dios, ug ang iyang sala nagdalag kamatayon. Busa miabot ang kamatayon sa tanang mga tawo, tungod kay ang tanan nakasala man. 13 Kay ania nang daan sa kalibotan ang sala sa wala pa ihatag sa Dios ang Kasugoan ngadto sa mga tawo. Apan kon walay Kasugoan, ang sala dili isipon batok sa tawo. 14 Apan sukad sa panahon ni Adan hangtod sa panahon ni Moises, ang kamatayon naggahom na sa mga tawo bisan sa mga wala makasala pinaagi sa paglapas sa sugo sa Dios, sama sa gihimo ni Adan.
Si Adan mao ang hulagway sa usa ka tawo nga umaabot. 15 Apan kining duha dili managsama, tungod kay ang gasa sa Dios dili ikatandi sa sala ni Adan. Tinuod nga ang sala ni Adan nagdalag kamatayon sa daghang mga tawo, apan labaw pa gayod niini ang grasya sa Dios nga mao ang gasa nga miabot sa daghang mga tawo pinaagi sa usa ka tawo nga si Jesu-Cristo. 16 Ang gasa sa Dios dili ikatandi sa sala ni Adan. Ang sala ni Adan nagdalag silot, apan tungod sa gihimo ni Cristo, gipakamatarong gihapon kita sa Dios bisan ug daghan ang atong gibuhat nga mga sala. 17 Kon tungod sa sala sa usa ka tawo nga si Adan ang tanan mamatay, nan, labaw pa gayod ang bunga sa gihimo sa usa ka tawo nga si Jesu-Cristo. Kay kadtong mga midawat sa dako nga grasya ug gasa sa Dios pinaagi kang Cristo gipakamatarong sa Dios, ug makaangkon silag kinabuhi. 18 Busa tungod sa sala sa usa ka tawo ang tanan gihukman nga silotan. Ug sa sama nga pamaagi, tungod sa matarong nga gihimo sa usa ka tawo gipakamatarong sa Dios ang tanan, ug hatagan sila ug kinabuhi. 19 Tungod sa usa ka tawo nga wala magtuman sa Dios daghan ang nahimong makasasala. Sa sama usab nga pamaagi, tungod sa pagtuman sa usa ka tawo daghan ang pakamatarungon sa Dios. 20 Gihatag sa Dios ang Kasugoan aron makita sa mga tawo nga daghan ang ilang kalapasan, ug kini midaghan pa gani tungod kay adunay Kasugoan. Apan bisan ug nagkadaghan ang sala, labaw pang midagaya ang grasya sa Dios. 21 Busa ingon nga ang sala naggahom sa tanang tawo ug nagresulta sa kamatayon, ang grasya sa Dios nagagahom ug nagaresulta sa kinabuhi nga walay kataposan. Kay tungod sa gihimo ni Jesu-Cristo nga atong Ginoo gipakamatarong na kita sa Dios.


text:
Tuesday, October 23, 2007
Mga mamumuhunan nagplano pagtukod ug mga planta sa biofuel
Ang Department of Agriculture (DA) kagahapon namahayag nga daghan na nga mga mamumuhunan ang nagplano pagtukod ug mga planta sa biofuel sa nagkalain-lain nga lugar sa nasud.
Matud ni DA Secretary Arthur C. Yap, ang mga mamumuhunan mipadayag na sa ilang plano pagtukod ug mga planta sa Ilocos Region, Cagayan Valley, Western Visayas, Zamboanga Peninsula, Northern ug Central Mindanao ug sa Davao Region.
Si Secretary Yap nagkanayun nga ang DA naglaum nga nga nagkadaku nga panginahanglan sa alternatibo nga lana nga nagagikan sa tanom mopalambo pa sa sector sa panguma sa nasud, mopataas sa ganansya sa gagmay nga mga negosyante ug mopakunhod sa pagdepende sa nasud sa mga imported nga tinubdan sa enerhiya.
Ang DA mipasalig nga pinaagi sa Philippine Agricultural Development and Commercial Corp. (PADCC) ma-promote ang biofuel pinaagi sa pagpa-angbit ug kahibalo sa katawhan sa paggamit ug agricultural feed stocks alang sa ethanol ug biodiesel production.
Si Yap nag-ingon nga kasamtangan nang gitino sa nahisgutang buhatan ang mga sector sa pribadong mamumuhunan nga adunay kapin sa 400,000 ha ektarya sa yuta nga katamnan ug mga produkto nga gamiton unya nga feedstock alang sa paghimo ug biofuels.
Mokabat sa 90,000 ka ektarya niini anaa akita sa North Luzon Agribusiness Quadrangle; 10,000 ka ektarya usab sa Central Philippines ug 300,000ka ektarya niini sa Agribusiness Mindanao, dugang pa ni Yap.
Ang DA secretary usab nagkanayun nga ang nahisgutang mga luna mo-representar na ug 78% sa 600,000 ka ektarya nga target karong tuiga.
Kini maoy tamnan ug kamoteng-kahoy, oil palm, lubi, tubo, tuba-tuba ug uban pang mga tanom nga gamiton nga feedstock sa biofuel.
Kun kahinumduman, usa ka Memorandum of Agreement (MOA) ang gipirmahan tali sa Pilipinas ug sa PRAJ Industries sa India atoll sa pagbisita ni Presidente Arroyo sa maong nasud karong bag-o.Sa Marso sunod nga tuig ang PRAJ Industries gikatakda na nga mosugod paghimo ug biofuel sa Ormoc City.(PIA-7/ECD)
Posted by PHILIPPINE INFORMATION AGENCY VII-CEBU at 1:54 AM
No comments:
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
1Ang pulong nga midangat kang Jeremias gikan kang Jehova, nga nagaingon: 2Tindog, ug lakaw ngadto sa balay sa magkokolon, ug didto pabation ko ikaw sa akong mga pulong. 3Unya miadto ako sa balay sa magkokolon, ug, ania karon, siya naghimo ug usa ka buhat ibabaw sa mga ligid. 4Ug sa diha nga ang mga sudlanan nga binuhat niya gikan sa yuta nga kolonon, nadaut diha sa kamot sa magkokolon, kini gibuhat niya pag-usab ug lain nga sudlanan, sumala sa gipakamaayo sa magkokolon nga angay sa himoon gikan niini. 5Unya ang pulong ni Jehova midangat kanako, nga nagaingon: 6Oh balay sa Israel, dili ba mahimo ko kanimo ang ingon sa gibuhat niining magkokolon? nagaingon si Jehova: Ania karon, ingon nga ang yutang kolonon anaa sa kamot sa magkokolon, maingon niana kamo ania man sa akong kamot, Oh balay sa Israel. 7Sa takna nga ako magasulti mahatungod sa usa ka nasud, ug mahatungod sa usa ka gingharian, sa pagluka ug sa paglumpag ug sa paglaglag niana; 8Kong kanang nasura nga akong gihisgutan, motalikod gikan sa ilang pagkadautan, ako magabasul mahitungod sa dautan nga gihunahuna ko nga buhaton kanila. 9Ug sa takna nga ako magasulti mahatungod sa usa ka nasud, ug mahatungod sa usa ka gingharian, aron sa pagtukod ug sa pagtanum niana; 10Kong buhaton nila kadtong dautan sa akong pagtan-aw, nga sila dili managtuman sa akong tingog, nan ako magabasul sa maayo nga akong ginaingon nga akong pagapahimuslan kanila. 11Busa karon, isulti sa mga tawo sa Juda, ug sa mga pumoluyo sa Jerusalem, sa pag-ingon: Mao kini ang giingon ni Jehova: Ania karon, ako nagahan-ay ug dautan batok kaninyo, ug ako nagahunahuna ug usa ka lalang batok kaninyo: bumalik karon kamo, ang tagsatagsa gikan sa iyang dalan nga dautan, ug usbon ninyo ang inyong mga kagawian ug ang inyong mga buhat. 12Apan sila ming-ingon: Kawang lamang kana; kay sundon namo ang among kaugalingong mga lalang, ug buhaton namo ang tagsatagsa nga nahauyon sumala sa katig-a sa iyang kasingkasing nga dautan. 13Busa mao kini ang giingon ni Jehova: Pangutana kamo karon sa mga nasud, nga nakabati nianang mga butanga: pagkamalaw-ay gayud sa gibuhat sa ulay sa Israel. 14Mahulog ba ang nieve sa Libano nga gikan sa bato sa kapatagan? kun mauga ba ang mabugnawng tubig nga nagadaligdig gikan sa halayong dapit? 15Tungod kay ang akong katawohan nangalimot kanako, sila nanagsunog ug incienso sa mga dios nga bakakon; ug sila gipapangdol sa ilang mga alagianan, sa mga karaang alagianan, aron sa paglakaw sa mga gahad, sa dalan nga wala pa matibawas; 16Aron ang ilang yuta mahimong usa nga makapahibulong, ug sa dayon pagasitsitan uban ang pagbiaybiay; ang tagsatagsa nga moagi didto mahibulong, ug magalingo-lingo sa iyang ulo. 17Sila pagapatlaagon ko ingon nga inubanan sa hangin sa timogan sa atubangan sa kaaway; pakitaon ko sila sa boko-boko, ug dili sa nawong, sa adlaw sa ilang kagul-anan. 18Unya miingon sila: Umari kamo, ug magbuhat kita ug mga lalang batok kang Jeremias; kay ang Kasugoan dili mawagtang gikan sa sacerdote, ni ang mga tambag gikan sa mga makinaadmanon, ni ang pulong gikan sa manalagna. Umari kamo, ug samaran ta siya pinaagi sa dila, ug dili kita managpatalinghug bisan unsa sa iyang mga pulong. 19Patalinghugi ako, Oh Jehova, ug pamati sa tingog nila nga nakigbisug kanako. 20Ang dautan mao bay ibalus sa maayo? kay sila nanagkalot ug gahong alang sa akong kalag. Hinumdumi nga ako mitindog sa imong atubangan sa pagsulti ug maayo alang kanila, aron ipalikay mo ang imong kaligutgut gikan kanila. 21Busa itugyan ang ilang mga anak ngadto sa gutom, ug itugyan sila ngadto sa gahum sa espada; ug himoa nga mawalay mga anak ang ilang mga asawa, ug mangahimong balo; ug ipapatay sa kamatayon ang ilang mga lalake; ug ang ilang mga batan-ong lalake pasamari sa mga hinagiban diha sa gubat. 22Padungga sila ug pagsiyagit gikan sa ilang mga balay, sa diha nga sa kalit padad-an mo sila ug mga sundalo: kay sila nanagkalot ug gahong aron sa pagdakup kanako, ug nanagtago ug mga lit-ag alang sa akong mga tiil. 23Ugaling, Oh Jehova, ikaw nasayud sa tanan nilang mga pagsabut-sabut batok kanako aron sa pagpatay kanako; ayaw sila pagpasayloa sa ilang kasal-anan, ni pagpapason mo ang ilang mga sala gikan sa imong pagtan-aw; ipalumpag hinoon sila sa imong atubangan; himoa kana kanila sa panahon sa imong kasuko.
Copyright
Learn More


text:
Leviticus 27Ang Pulong Sang Dios (HLGN)
Ang Paggawad sa mga Butang nga Ginhalad sa Dios
27 Ginsugo sang Ginoo si Moises 2 nga ihambal ini sa mga Israelinhon:
Kon ang isa ka tawo ginhalad sa Ginoo bilang pagtuman sa isa ka panaad, ina nga tawo puwede pa mahilway sa sina nga panaad 3-7 kon bayaran ang iya bili sang pilak nga suno sa kabug-aton sini sa kilohan sang mga pari:
sa nagaedad 1 ka bulan hasta 4 ka tuig
lalaki: 5 ka bilog nga pilak
babayi: 3 ka bilog nga pilak
sa nagaedad 5 ka tuig hasta 19
lalaki: 20 ka bilog nga pilak
babayi: 10 ka bilog nga pilak
sa nagaedad 20 ka tuig hasta 59
lalaki: 50 ka bilog nga pilak
babayi: 30 ka bilog nga pilak
sa nagaedad 60 ka tuig paibabaw
lalaki: 15 ka bilog nga pilak
babayi: 10 ka bilog nga pilak
8 Kon imol ang nakapanaad kag indi siya makasarang magbayad sang amo nga kantidad, dal-on niya sa pari ang tawo nga ginpanaad niya nga ihalad sa Ginoo, kag ang pari amo ang maghatag sang bili suno sa masarangan nga ibayad sang tawo.
9 Kon ang iya ginpanaad sapat nga puwede ihalad sa Ginoo, ina nga sapat mangin iya na sang Ginoo. 10 Kinahanglan nga indi na niya ini pagbayluhan sang isa pa ka sapat, bisan pa nga mas maayo ang iya ibaylo. Kon himuon niya ini, ang sapat nga iya ginpanaad kag ang sapat nga iya ginbaylo pareho nga mangin iya na sang Ginoo. 11 Kon ang iya ginpanaad mahigko nga sapat, nga indi puwede ihalad sa Ginoo, dal-on niya ang sapat sa pari. 12 Tan-awon ini sang pari kon maayo ukon indi, kag dayon hatagan niya ini sang bili nga indi na puwede ilisan. 13 Kon bawion sang tag-iya ang sapat, kinahanglan nga bayaran niya ang bili sang sapat kag dugangan pa gid niya sing 20 porsiyento sang bili sini.
14 Kon ginhalad sang tawo ang iya balay sa Ginoo, tan-awon sang pari ang amo nga balay kon bala maayo pa ini ukon indi, kag dayon hatagan niya ini sang bili nga indi na puwede ilisan. 15 Kon bawion sang tag-iya ang iya balay, kinahanglan nga bayaran niya ang bili sang balay kag dugangan pa gid niya sing 20 porsiyento sang bili sini. Kag ang balay ibalik sa iya.
16 Kon ginhalad sang tawo sa Ginoo ang bahin sang iya duta nga ginpanubli niya sa iya katigulangan, hatagan ini sang pari sang bili nga suno sa kadamuon sang binhi nga sarang mapanggas sa sini nga duta: sa kada sako nga binhi, ang bili sang duta 20 ka bilog nga pilak. 17 Kon ihalad niya ang iya uma pagkatapos lang gid sang Tuig sang Paghilway kag Pag-uli, ang bili sini amo lang gihapon. 18 Pero kon sa ulihi pa niya ini ihalad, hatagan ini sang pari sang bili nga mas manubo, suno sa kadamuon sang tinuig nga nabilin hasta sa sunod naman nga Tuig sang Paghilway kag Pag-uli. 19 Kon bawion sang tag-iya ang iya uma, kinahanglan nga bayaran niya ang bili sang uma kag dugangan pa gid niya sang 20 porsiyento sang bili sini. Kag ibalik sa iya ang iya uma. 20 Pero kon ginbaligya niya ang uma nga wala pa niya magawad, indi na gid niya ini mabawi pa. 21 Kag sa pag-abot sang Tuig sang Paghilway kag Pag-uli, iya na ini sang Ginoo kag indi na gid ini mabawi; mangin pagkabutang na ini sang mga pari.
22 Kon ginhalad sang tawo ang uma nga iya ginbakal, 23 hatagan ini sang pari sang bili nga suno sa kadamuon sang mga tinuig nga nabilin hasta sa Tuig sang Paghilway kag Pag-uli. Kinahanglan nga gawaron ini dayon sang tawo. Ang iya ibayad sa paggawad iya na sang Ginoo. 24 Sa Tuig sang Paghilway kag Pag-uli ang amo nga uma iuli sa tag-iya nga nagbaligya sini.
25 Ang tanan nga bili sang sining mga ginhalad sa Ginoo kinahanglan nga suno sa kabug-aton sang pilak sa kilohan sang mga pari.
26 Ang kamagulangan nga sapat iya na sang Ginoo, gani indi na kinahanglan nga ihalad ini sa iya. 27 Kon ini nga sapat mahigko, puwede ini gawaron sang tag-iya. Bayaran niya ang bili sang sapat kag dugangan pa gid niya sang 20 porsiyento sang bili sini. Pero kon indi niya paggawaron, ibaligya ini sang mga pari suno sa bili sini.
28 Wala sing bisan ano nga butang nga ginhalad sing bug-os sa Ginoo nga puwede ibaligya ukon gawaron, bisan tawo man ini ukon sapat ukon duta nga ginpanubli. Iya na gid ini sang Ginoo. 29 Ang tawo nga ginhalad sing bug-os sa Ginoo indi puwede nga gawaron. Kinahanglan nga patyon gid siya.
30 Ang ikanapulo nga parte sang tanan nga patubas iya na sang Ginoo. 31 Kon gawaron sang tawo ang ikanapulo sang iya patubas, kinahanglan nga bayaran niya ang bili sini kag dugangan pa gid niya sing 20 porsiyento sang bili sini. 32 Kon mag-isip kamo sang inyo mga baka, karnero, ukon kanding, ang isa sa pulo sini ihatag ninyo sa Ginoo. 33 Kag kinahanglan nga indi ninyo ini pagpilion ukon pagbayluhan. Kon bayluhan ninyo ini, ang ini nga sapat kag ang sapat nga ginbaylo pareho nga mangin iya na sang Ginoo kag indi na puwede gawaron.
34 Amo ato ang mga sugo nga ginhatag sang Ginoo kay Moises didto sa Bukid sang Sinai para sa mga Israelinhon.


text:
TOPIKO SA KOBER
Ang Imo mga Selula
—Buhi nga mga Librarya!
SANG 1953, ang molecular biologist nga sanday James Watson kag Francis Crick nagbalhag sang ila nadiskobrehan nga importante sa aton paghangop tuhoy sa kabuhi pasad sa siensia. Nadiskobrehan nila ang double-helical ukon spiral nga porma sang DNA. * Ining daw lanot nga kemikal
KON NGAA KINAHANGLAN SANG MGA SELULA ANG IMPORMASYON
Napaligban mo na bala kon paano ang isa ka binhi nangin isa ka kahoy ukon kon paano ang pertilisado nga itlog sang babayi nangin tawo? Napaligban mo na bala kon paano mo napanubli ang imo mga kinaiya? Ang mga sabat nagadalahig sa impormasyon nga makita sa DNA.
Halos tanan nga selula may DNA, ang masibod nga mga molekula nga daw ginlubag nga mga hagdan. Sa genome sang tawo, ukon ang aton kompleto nga DNA, ginabulubanta nga ang mga hagdan may tatlo ka bilyon ka kemikal nga “mga halintang.” Ini nga mga halintang ginatawag sang mga sientipiko nga mga pares bangod ang kada halintang may duha ka kemikal, kag apat tanan ang kemikal. Ginatawag ini sa una nga letra sang ngalan sang kemikal, nga amo ang A, C, G, kag T
Ang mga impormasyon, sa porma man sang mga piktyur, mga tunog, ukon mga tinaga, mahimo matago kag maproseso sa madamo nga paagi. Halimbawa, ang mga kompyuter nagahimo sini tanan sa elektroniko nga paagi. Ang buhi nga mga selula nagatago kag nagaproseso sang impormasyon sa kemikal nga paagi, kag ang DNA amo ang importante nga kemikal. Ang DNA ginapasa sa tion nga ang mga selula nagabuad kag nagapatubas sang organismo
Paano ginagamit sang mga selula ang mga impormasyon? Hunahunaa nga ang DNA mga resipe, nga ang kada resipe nagadalahig sang pasunod nga mga proseso, kag ang kada proseso dapat nasulat sing maayo kag eksakto. Pero imbes nga ang resulta keyk ukon cookie, mahimo nga repolyo ini ukon baka. Siempre, ang proseso sa buhi nga mga selula awtomatiko, amo nga nangin masibod pa gid ini.
Ang impormasyon sa selula sang bakterya makapuno sing 1,000 ka pahina nga libro
Ang mga impormasyon sa gene natago lang tubtob kinahanglan na ini, ayhan para ang naguba ukon nagabalatian nga mga selula islan sang mapagros kag bag-o nga mga selula ukon para magpasa sang mga kinaiya sa ila kaliwat. Daw ano kadamo nga impormasyon ang yara sa DNA? Binagbinaga ang isa sa pinakagamay nga organismo, ang bakterya. Ang German nga sientipiko nga si Bernd-Olaf Küppers nagsiling: “Kon ipaanggid sa lenguahe sang tawo, ang molekular nga mga tinaga nga ginagamit sa paglaragway sa pagkahuman sa selula sang bakterya makapuno sang isa ka libo ka pahina nga libro.” Amo ini ang rason kon ngaa ang propesor sa kemistri nga si David Deamer nagsulat: “Ang isa mahalawhaw gid sa kasibod bisan sang pinakasimple nga porma sang kabuhi.” Kon ipaanggid, kamusta naman ang genome sang tawo? “Makapuno [ini] sang isa ka librarya nga may linibo ka libro,” siling ni Küppers.
“NASULAT SA PAAGI NGA MAHANGPAN NATON”
Ang paglaragway sang nasulat sa DNA suno sa “lenguahe sang molecular-genetics” indi “lamang isa ka pagpaanggid,” siling ni Küppers. “Pareho sa lenguahe sang tawo,” siling niya, “ang lenguahe sang molecular-genetics may mga sistema man sa paggrupo pareho sang paggrupo sang mga tinaga nga mangin sentence.” Sa simple nga paghambal, ang DNA may “gramatika,” ukon mga pagsulundan, nga amo ang nagakontrol kon paano ang mga instruksion sini ginahuman kag ginapatuman.
Ang “mga tinaga” kag “mga sentence” sa DNA nagahuman sa lainlain nga “resipe” nga nagagiya sa pagpatubas sang mga protina kag iban pa nga kemikal nga nagaporma sang lainlain nga bahin sang mga selula nga nagahuman sa lawas. Halimbawa, ang “resipe” mahimo maggiya sa pagpatubas sang mga selula sang tul-an, maskulo, kaunuran, ukon panit. “Ang daw lanot nga DNA mga impormasyon, nga ang mensahe nasulat suno sa code sang mga kemikal, isa ka kemikal sa kada letra,” sulat sang evolutionary biologist nga si Richard Dawkins. “Daw indi gid ini mapatihan, pero ang mga code nasulat sa paagi nga mahangpan naton.”
Ang manunulat sang Biblia nga si David nagsiling sa iya pangamuyo sa Dios: “Nakita mo na ako sang wala pa ako mabun-ag; nasulat sa imo libro ang tanan ko nga bahin.” (Salmo 139:16) Siempre, naggamit si David sing mabinalaybayon nga mga tinaga. Base sa prinsipio, husto gid sia, pareho sa iban nga manunulat sang Biblia. Wala gid sila naimpluwensiahan sang indi matuod nga mga istorya ukon mitolohiya sang iban nga tawo sadto.
NGAA MAY NASULAT DIRI?
Subong sang pirme nagakatabo, kon ipaathag sang mga sientipiko ang isa ka misteryo, may nagautwas nga isa pa ka misteryo. Matuod man ini parte sa pagdiskobre sa DNA. Sang nahangpan nga ang DNA nagaunod sang impormasyon, ang maalam nga mga tawo nagapamangkot, ‘Ngaa may impormasyon diri?’ Siempre, wala sing tawo nga nakakita sa paghimo sang una nga molekula sang DNA. Gani kita na lang ang magahimo sang aton konklusion. Apang ini nga mga konklusion indi dapat nga haumhaumon lang. Binagbinaga ang masunod nga mga pagpaanggid.
Sang 1999, may nakita sa Pakistan nga mga tipik sang dumaan katama nga gamit nga human sa daga nga may indi kinaandan nga mga marka ukon simbulo. Wala pa nahibaluan kon ano ini nga mga marka. Pero ginapatihan nga ginhimo ini sang mga tawo.
Pagligad sang pila ka tuig nga nadiskobrehan nanday Watson kag Crick ang porma sang DNA, duha ka pisiko ang nanugda nga mangita sila sing mga signal sang radyo halin sa kahawaan. Amo ina ang ginsugdan sa pagpangita sing mga impormasyon sa kahawaan karon.
Ano ang ginapakita sini? Ang mga tawo nagapati nga kon may impormasyon may kaalam, sa porma man ini sang mga simbulo sa daga ukon mga signal halin sa kahawaan. Indi nila kinahanglan makita pa kon paano ginhimo ina nga impormasyon para makahimo sina nga konklusion. Apang sang nadiskobrehan ang pinakakomplikado nga code nga nahibaluan sang tawo
Ginatun-an ni Dr. Gene Hwang ang genetics base sa matematika. Sang una, nagapati sia sa ebolusyon, pero nagbag-o ang iya pagtamod bangod sang iya natun-an. “Ang pagtuon sa genetics,” siling niya sa Magmata! “nagahatag sing paghangop sa mekanismo sang kabuhi
Si Propesor Yan-Der Hsuuw amo ang direktor sa pagtuon sang mga embryo sa National Pingtung University of Science and Technology sa Taiwan. Nagapati man sia sang una sa ebolusyon
IMPORTANTE BALA INI?
Huo! Kay kon gintuga sang Dios ang kabuhi, ang Dios ang dapat padunggan, indi ang ebolusyon. (Bugna 4:11) Subong man, kon ginhimo kita sang pinakamaalam nga Manunuga, may rason gid kon ngaa nagaluntad kita. Indi amo sini kon ang kabuhi nalagpatan lang nga mga proseso. *
Ang matuod, ang maalam nga mga tawo nagapangita sing mga sabat. “Ang pagpangita sang tawo sing kahulugan importante sa iya kabuhi,” siling ni Viktor Frankl, propesor sang neurology kag psychiatry. Buot silingon, may kagutom kita sa espirituwal nga gusto naton busgon
Ginsabat ni Jesucristo ina nga pamangkot, nga nagasiling: “Ang tawo indi sa tinapay lamang mabuhi kundi sa tagsa ka pulong nga nagagua sa baba ni Jehova [ukon, sang Dios].” (Mateo 4:4) Ang pulong ni Jehova, nga narekord sa Biblia, nagbusog sa espirituwal nga kagutom sang minilyon, nga nagahatag sing kahulugan sa ila kabuhi kag sing paglaum sa palaabuton. (1 Tesalonica 2:13) Kabay nga amo man sina ang mahimo sang Biblia sa imo. Ining pinasahi nga libro takus gid nga binagbinagon mo.
^ par. 3 Gingamit nanday Watson kag Crick ang nadiskobrehan sa DNA sang nauna nga mga researcher. Ang DNA amo ang deoxyribonucleic acid.
^ par. 6 Ang mga letra nagapatuhoy sa adenine, cytosine, guanine, kag thymine.
^ par. 18 Ang pila ka interbyu sa respetado nga mga sientipiko makita sa amon website nga jw.org. I-klik ang Search nga button, isulat ang “interview scientist.”
^ par. 22 Ang pamangkot parte sa pagpanuga kag ebolusyon ginabinagbinag sing detalyado sa brosyur nga Gintuga Bala ang Kabuhi? kag The Origin of Life
Magtuon sing Dugang Pa
Gintuga Bala ang Kabuhi?
Importante gid kon ano ang imo ginapatihan parte sa pagsugod sang kabuhi.


text:
Makataronganon ug Patas ba ang Balaod sa Diyos sa Israel?
SA USA ka lugar sa America, gisentensiyahag kamatayon ang duha ka lalaki nga giakusahang nakapatay, base sa sayop nga ebidensiya. Dihang milutaw ang kamatuoran, naningkamot ang mga abogado nga maabsuwelto ang usa sa mga akusado. Pero bisag unsa pa sila ka hawod, wala na silay mahimo sa laing akusado kay siya gipatay na.
Kay posibleng matuis ang hustisya sa bisan asang korte, ang Bibliya nag-awhag: “Hustisya—hustisya ang imong pagasundon.” (Deuteronomio 16:20) Kon sundon kini sa mga huwes, o maghuhukom, ang mga tawo makabenepisyo. Makataronganon ug patas ang Balaod sa Diyos ngadto sa karaang Israel. Atong susihon ang maong Balaod aron makita kon ‘ang tanang dalan sa Diyos hustisya.’—Deuteronomio 32:4.
MGA MAGHUHUKOM NGA ‘MAALAMON, MAAYOG PAGSABOT, UG MAY KASINATIAN’
Makabenepisyo ang katawhan kon ang mga maghuhukom hanas, patas, ug dili masuholan. Sa Balaod sa Diyos sa Israel, gipabilhan pag-ayo ang maong mga maghuhukom. Sayo pa lang sa ilang panaw sa kamingawan, si Moises giingnan nga mangitag “kasaligan nga mga lalaki, nagadumot sa dili-minatarong nga ganansiya,” aron magsilbing mga maghuhukom. (Exodo 18:21, 22) Paglabayg 40 ka tuig, gipasiugda na sab niya nga ang mga maghuhukom kinahanglang ‘maalamon, maayog pagsabot, ug may kasinatian.’—Deuteronomio 1:13-17.
Gatosan ka tuig sa ulahi, gisugo ni Haring Jehosapat * sa Juda ang mga maghuhukom: “Pagmatngon kamo sa inyong buhaton; ayaw kamo paghukom aron sa pagpahimuot sa tawo kondili sa Dios. Mag-uban siya kaninyo sa inyong mga panghukom. Busa pagbaton kamog kahadlok sa GINOO, kay dili buot ang atong GINOONG Dios nga tuison ninyo ang hustisya ug modawat kamog suborno [o, hiphip].” (2 Cronicas 19:6, 7, Maayong Balita Biblia) Gipahinumdoman sa hari ang mga maghuhukom nga kon sila modesisyon nga may pagpihigpihig o kahakog, papanubagon sila sa Diyos sa moresultang kadaot.
Dihang gisunod sa mga maghuhukom sa Israel ang maong taas nga sukdanan, ang nasod napanalipdan ug may kasegurohan. Apan ang Balaod sa Diyos may mga prinsipyo sab nga nakatabang sa mga maghuhukom sa paghimog patas nga mga desisyon, bisan sa kinalisdang mga kaso. Unsa ang pipila niini?
MGA PRINSIPYO SA PAGHIMOG PATAS NGA DESISYON
Bisag maalamon ug may katakos ang mga maghuhukom sa Israel, dili sila angayng mosalig lang sa ilang abilidad o kaalam. Gihatagan sila ni Jehova nga Diyos ug mga prinsipyo o lagda aron makahimog hustong mga desisyon. Ania ang pipila niini.
Paghimog bug-os nga imbestigasyon. Pinaagi ni Moises, gisugo sa Diyos ang mga maghuhukom sa Israel: “Sa dihang maghusay tali sa inyong mga igsoon, maghukom kamo uban ang pagkamatarong.” (Deuteronomio 1:16) Mahimo lang nga patas ang desisyon sa mga maghuhukom kon konsiderahon nila ang tanang detalye sa kaso. Busa gisugo sa Diyos kadtong nagdumala sa mga kaso: “Ikaw kinahanglang magsusi ug magtino ug magpakisayod sa bug-os.” Angayng sutaon sa mga maghuhukom sa korte kon “tinuod” ang sumbong bahin sa usa ka kaso sa dili pa kini hukman.—Deuteronomio 13:14; 17:4.
Paminawa ang mga testigos. Hinungdanon sa imbestigasyon ang testimonya sa mga testigos, o saksi. Ang Balaod sa Diyos nag-ingon: “Dili mahimo nga usa ra ka saksi ang motindog batok sa usa ka tawo labot sa bisan unsang kasaypanan o sala, sa bisan unsang sala nga iyang mahimo. Tungod sa pulong sa duha ka saksi o tungod sa pulong sa tulo ka saksi ang maong butang malig-on.” (Deuteronomio 19:15) Gisugo sab ang mga motestigo: “Ayaw ninyo itaho ang dili tinuod. Ayaw ninyo tabangi ang tawong sad-an pinaagi sa pagsaksig bakak.”—Exodo 23:1, MBB.
Obligaha nga mosultig tinuod ang motestigo. Bug-at ang silot sa pagpamakak diha sa korte: “Ang maghuhukom maghimo sa kuti nga pagtuki sa sumbong. Kon mahibaloan nga ang saksi namakak sa paglutos niya sa iyang igsoon, silotan siya sa silot nga iya untang ipahamtang sa iyang igsoon. Sa ingon, mawagtang ang daotan taliwala ninyo.” (Deuteronomio 19:18, 19, Biblia sa Kristohanong Katilingban) Busa kon ang usa mamakak sa korte aron mailog ang panulondon sa uban, pabayron siya sa tumbas nga kantidad niini. Kon siya mamakak aron mahukmag kamatayon ang usa ka inosenteng tawo, siya mismo patyon. Kini nga lagda mag-aghat sa tanan sa pagsultig tinuod.
Patas nga maghukom. Human makonsiderar ang tanang ebidensiya, ang mga maghuhukom mohimog desisyon. Niining higayona, angay nilang sundon ang importante kaayong detalye sa Balaod sa Diyos: “Ayaw usab pagdapig sa mga kabos, ni sa mga adunahan; hinunoa, hukmi sa matarong nga paghukom ang inyong isigkatawo.” (Levitico 19:15, MBB) Sa tanang kaso, ang mga maghuhukom kinahanglang modesisyon base sa mga ebidensiya, dili sa hitsura o pinansiyal nga kahimtang sa akusado.
Kini nga mga prinsipyo, nga makita sa Balaod sa Diyos ngadto sa Israel, mapuslanon gihapon sa mga korte karon. Kon sundon kini, malikayan ang sayop nga mga paghusay ug inhustisya.
ANG KATAWHAN NGA NAKABENEPISYO SA TINUOD NGA HUSTISYA
Gipangutana ni Moises ang mga Israelitas: “Unsa bang nasora nga dako nga may matarong nga mga regulasyon ug hudisyal nga mga hukom nga sama niining tibuok balaod nga akong gibutang sa inyong atubangan niining adlawa?” (Deuteronomio 4:8) Walay laing nasod ang nakabenepisyo niini. Sa pagmando ni Haring Solomon, kinsa nagsunod sa mga balaod ni Jehova sa batan-on pa, ang katawhan may kasegurohan, kalinaw ug kadagaya, “nga nangaon ug nanginom ug nagmaya.”—1 Hari 4:20, 25.
Ikasubo nga sa ulahi gitalikdan sa mga Israelitas ang Diyos. Gipahayag ni propetang Jeremias ang mensahe sa Diyos: “Tan-awa! Sila nagsalikway sa pulong mismo ni Jehova, ug unsa nga kaalam ang anaa kanila?” (Jeremias 8:9) Ang Jerusalem nahimong “siyudad nga sad-an sa dugo” ug napunog “dulumtanang mga butang.” Sa kataposan, kini gilaglag ug wala puy-i sulod sa 70 ka tuig.—Ezequiel 22:2; Jeremias 25:11.
Nasaksihan ni propetang Isaias ang gubot nga panahon sa kasaysayan sa Israel. Mao nga siya nakasulti niini nga kamatuoran bahin kang Jehova ug sa Iyang Balaod: ‘Sa dihang adunay mga paghukom gikan kanimo alang sa yuta, ang pagkamatarong mao gayod ang makat-onan sa mga molupyo sa yuta.’—Isaias 26:9.
Malipayong gitagna ni Isaias ang pagmando sa Mesiyanikong Hari, si Jesu-Kristo: “Siya dili mohukom sumala sa makita lamang sa iyang mga mata, ni mobadlong sumala sa butang nga nadungog lamang sa iyang mga dalunggan. Ug uban sa pagkamatarong siya magahukom sa mga timawa, ug uban sa katul-id siya magabadlong sa mga maaghop sa yuta.” (Isaias 11:3, 4) Pagkanindot nga paglaom para sa mga mahimong sakop sa Mesiyanikong Hari sa Gingharian sa Diyos!—Mateo 6:10.
^ par. 6 Ang ngalang Jehosapat nagkahulogang “Si Jehova Maoy Maghuhukom.”
Pagkat-og Dugang
Sa Unsang Paagi Makabenepisyo Kita sa mga Prinsipyo sa Bibliya?
Si Jesus naghisgot nga kita nagkinahanglag giya ug kon unsa ang duha ka prinsipyo sa Bibliya nga labing hinungdanon.
“Ang Tanan Niyang Dalan Hustisya”
Sa unsang paagi ang hustisya sa Diyos usa ka dalayegong hiyas?


text:
ANG PAGTAMOD SANG BIBLIA
Jesus
Si Jesus bala ang Dios?
“Wala gid sing tawo nga nakakita sa Dios sa bisan ano nga tion.”—Juan 1:18.
ANG GINASILING SANG MGA TAWO Madamo ang nagapati nga si Jesus indi amo ang Dios. Pero ginasiling sang iban nga may mga teksto kuno nga nagatudlo nga si Jesus tupong sa Dios.
ANG GINASILING SANG BIBLIA Wala ginasugid sang Biblia nga si Jesus amo ang Labing Gamhanan ukon tupong sa Dios. Sa kabaliskaran, maathag nga ginatudlo sini nga si Jesus mas kubos sangsa Dios. Halimbawa, narekord sa Biblia ang ginsiling mismo ni Jesus: “Ang Amay daku pa sa akon.” (Juan 14:28) Nagasiling pa gid ini: “Wala gid sing tawo nga nakakita sa Dios sa bisan ano nga tion.” (Juan 1:18) Gani, si Jesus indi gid amo ang Dios kay madamo ang nakakita sa iya.
Wala man nagsiling ang mga sumulunod sadto ni Jesus nga sia ang Dios. Halimbawa, ang manunulat sang Ebanghelyo nga si Juan nagsiling parte sa mga butang nga iya ginsulat: “Ginsulat ini agod magpati kamo nga si Jesus amo ang Cristo nga Anak sang Dios.”—Juan 20:31. *
San-o ginbun-ag si Jesus?
“May . . . mga manugbantay sang karnero nga nagapuyo sa latagon kag nagabantay sang ila mga panong sa bug-os nga gab-i.”—Lucas 2:8.
ANG GINASILING SANG MGA TAWO Ginasaulog sang iban ang Krismas kon Disiembre 25 kay nagahunahuna sila nga amo ini ang petsa sang pagkabun-ag ni Jesus. Ang iban nagasaulog sini kon Enero.
ANG GINASILING SANG BIBLIA Wala ginsambit sang Biblia kon san-o nabun-ag si Jesus. Pero ginasugid sini nga sang ginbun-ag sia, “may . . . mga manugbantay sang karnero nga nagapuyo sa latagon kag nagabantay sang ila panong sa bug-os nga gab-i.” (Lucas 2:8) Pero indi puede nga may mga manugbantay sang karnero sa latagon kon gab-i sang Disiembre kag Enero. Ngaa?
Kay ang lugar diin ginbun-ag si Jesus amo ang isa sang may pinakamatugnaw nga klima kon Disiembre kag Enero. Ginsambit sang Biblia nga sa sina nga tion sang tuig, ang mga tawo “nagakurug . . . bangud sang daku nga ulan.” (Esdras 10:9, 13; Jeremias 36:22) Gani, indi gid amo ini ang tion para ‘magpuyo sa latagon’ ang mga manugbantay sang karnero.
Ginbanhaw gid bala si Jesus?
“Ginbanhaw [si Jesus] sang Dios gikan sa mga patay.”—Binuhatan 3:15.
ANG GINASILING SANG MGA TAWO Nagasiling ang iban nga imposible nga mabanhaw ang bisan sin-o, lakip si Jesus.
ANG GINASILING SANG BIBLIA Ginsilingan ni Jesus ang iya mga sumulunod nga dapat sia “mag-antos sang madamo nga butang . . . kag patyon sia, kag banhawon sa ikatlo nga adlaw.” (Mateo 16:21) Nagasiling ang Biblia nga matapos sia ginpatay kag ginbanhaw, nagpakita si Jesus sa sobra 500 ka tawo. (1 Corinto 15:6) Ang mga nakakita kumbinsido gid nga ginbanhaw sia. Handa pa gani sila mapatay para sa sini nga pagpati!—Binuhatan 7:51-60; 12:1, 2.
NGAA IMPORTANTE INI? Ginatudlo sang Biblia nga bangod sang kamatayon kag pagkabanhaw ni Jesus ang tanan nga tawo mahimo makabenepisyo sang saad sang Biblia nga Paraiso nga duta. (Salmo 37:11, 29; Bugna 21:3, 4) May kahigayunan kita nga mabuhi sing malipayon kag wala katapusan sa Paraiso nga duta bangod sa gugma nga ginpakita ni Jesus kag sang iya Amay, ang Labing Gamhanan nga Dios nga si Jehova.—Juan 3:16; Roma 6:23.
^ par. 7 Wala ginatudlo sang Biblia nga may literal nga asawa ang Dios, amo nga may mga anak sia. Kundi, gintawag sini si Jesus nga “ang Anak sang Dios” bangod direkta sia nga gintuga sang Dios, kag may mga kinaiya sia nga pareho sa iya Amay.


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for January 17, 2008
TINUOD NGA NAGBALAAN
Tungod sa kasadya ug kamabulukon sa tinuig nga kapiyestahan ni Senor Sto. Nino sa Dakbayan sa Sugbo, madanihon kaayo ang tentasyon pagpalabay sa kahigayonan pagsuhid unsay tinuod nga nahitabo sa Sugbo human niabot silang Miguel Lopez de Legazpi niadtong 1565, upat ka dekada human napukan si Ferdinand Magellan sa puwersa ni Lapulapu sa kabaybayonan sa Mactan.
Masabot nganong ang gipahimug-atan pag-ayo sa kaparian mao ang pagkakaplag sud sa usa sa mga bay nga nasunog sa milagrusong imahen ni Sr. Sto. Nino, nga gituohang mao ang samang imahen nga gigasa ni Magellan ngadto ni Amihan, asawa ni Humabon, human nabunyagan isip Juana 44 ka tuig nang nilabay. Apan lisod sabton nganong nagdumili ta pagsubay sa tinuorayng kahimtang sa Sugbo sa pagpanung nilang Legazpi.
-o0o-
Si Antonio Pigafetta, ang magsusuwat sa pundok ni Magellan, niangkon nga sa ilang pagdunggo sa Sugbo ang mga molupyo nagbalaan na sa ilang mga anito pinaagi sa pagsayaw sa Sinulog. May sukaranan ang pagtuo nga bisan nabunyagan na isip Kristiyanos ang 800 ka mga sakop ni Humabon nibalik ra gihapon sila sa pagano nga kalihokan human namatay si Magellan ug nanglayas silang Pigafetta ug ang nabuhi nga mga sundawo.
Di makiangayon ang paghulagway ni Legazpi (sa iyang suwat ngadto sa Hari sa Espanya) sa mga Sugbuanon nga katawhang nangasaag ug ignorante sa dakong katigayonan nga ilang gihuptan (ang milagrusong imahen). Ang iyang sundawo nga nakakita sa imahen, si Juan Camuz, nakakita nga gihalaran si Sto. Nino ug daghan ug maanindot nga mga buwak. Sa ato pa, giila ug gibalaan sa mga Sugbuanon ang kamilagruso ni Sr. Sto. Nino.
-o0o-
Ang tinuorayng nasaag, ignorante ug laing katigayonan ang giapas mao si Legazpi. Lahi ni Magellan nga nigasa sa mga Sugbuanon sa Kristiyanismo, si Legazpi nimando pagsunog sa ilang kabalayan. Gigamit nilang puwersa pag-ilog sa ilang kabtangan ug pagkaon alang sa gipanggutom niyang kasundalohan.
Ug kay kasagaran sa iyang mga sundawo wa may tarung edukasyon, naglakip sa mga badlungon ug mga binilanggo sa Espanya (kay kinsa may laing mapugos nila pagda nganhi sa wa pa nila igdungog nga isla?), way pupanagana nilang gipanglugos ang kababayen-an ug gipamatay ang kalalakin-an nga nangahas pagsukol nila.
-o0o-
Si Sr. Sto Nino, sa iyang way kinutobang gahom ug kaalam, maoy nakakita sa pag-antos sa mga Sugbuanon ug sa mga molupyo sa ubang isla nga naulipon nilang Legazpi ug kaubanan. Nga, sukwahi sa kamandoan sa Hari sa Espanya pag-edukar ug pagpalambo nato, nangilog sa mga yuta ug nipaburot sa ilang pribadong katigayonan.
Sa kataposan sa mga adlaw, ang Labawng Makagagahom maoy mohukom kinsay malangit: Ang ato bang katiguwangan nga nagbalaan niya bisan wa kaila sa Kinatsila niyang ngan? O ang mga nigamit sa iyang ngan aron pagpaburot sa ilang mga panudlanan? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
BISAN kinsang magsusulat nangandoy gyod nga makatunob sa buhatan sa editoryal aron makakita sa kosina sa mantalaan nga gisulatan. Matag magsusulat nag-isip sa maong higayon nga usa ka halandomon o kon dili man, ang kinanindotang kasinatian sa kinabuhi komo magdadagang.
Nahiatol nga gipabisita si Bathalad-Mindanao Hall of Famer Nits Beronilla sa iyang liwat-kamaguwangang si Kin alang sa bakasyon grande sa kaulohan (kay magsaulog kuno sa adlawng natawhan sa ilang apong si Krea).
Human sa ilang pagpanuroy sa Ocean Park diin maabot rag labayg bato sa Intramuros, mihapit gyod sila sa dakbalay sa Manila Bulletin. Usa tuod ka dakong kahigayonan aron makadalikyat sa buhatan sa Bisaya. Ug wa niya sipyata ang okasyon, usa ka dakong buntag sa Nobiyembre 19, 2008 nga nahidung-aw sila sa buhatan sa Bisaya.
Unang higayon ni Tay Nits nga nakatungtong sa Bisaya (ug hasta sab kuno sa dakong siyudad sa kaulohan).
Lamanohay. Pahiyomay. Kinomostahay. Ug asoy-asoy sa partikular nga mga butang.
Ang sukip nga mga hulagway nagpasundayag sa kagaan sa mga pagbati…
Handomanang hulagway sa pagduaw ni Magsusulat Nits Beronilla uban sa iyang banay sa buhatan sa Bisaya. Gikan sa wala: Clarita Luz (bayaw), Kin Beronilla (anak) kinsa nagsabak sa iyang anak nga si Krea, ugangan ni Kin nga si Adriana Ulep, si Renit (asawa ni Kin nga nagkupot og kopya sa magasing Bannawag), ug kapikas nga si Nay Nellie. Sa luyo nanagbarog sila si Ely Acampado, Richel Dorotan, Tay Nits ug Ed Godin.


text:
MAKAIIKAG NGA REPORT SA MIAGING TUIG
Paspas nga Pagpanukod sa Warwick
ANG tanan mahinamon ug puliki sa pagtukod sa bag-ong world headquarters sa mga Saksi ni Jehova sa Warwick, New York. Gatosan ka igsoon ang mihimog mga sakripisyo aron makatabang sa proyekto. Bisan pa niana, daghan kanila ang miingon, “Wala nay mas molabaw pa kay sa pagtrabaho dinhi.” Atong tan-awon kon unsay nagakahitabo sa Warwick.
Pagkat-og Dugang
Sila Kinabubut-ong Nagtanyag sa Ilang Kaugalingon—Sa New York
Nganong ang usa ka magtiayon nga hamugaway ug kinabuhi mibiya sa ilang gipangandoyng balay ug mibalhin sa gamayng apartment?


text:
Arangkada for July 10, 2007
DUGO SA ILANG KAMOT
Nganong kinahanglan pa mang may mga batang mangamatay tungod sa paak sa lamok? Mao ni kasagarang tiyabaw sa mga ginikanan sa mga anghel nga nabiktima sa labing uwahing hasmag sa dengue dinhi sa ato ug ubang bahin sa nasud. May lig-ong sukaranan ang ilang kahibung.
Lisod tuod sabton nganong ang nasud nga nagpakatakos na pagpakig-indig sa labing gamhanan ug labing malambuong mga kagamhanan sa kalibotan ug pakigdungan sa way kinutobang kiat sa kabag-ohan di pa man diay kamao nga mopuo sa mga lamok nga nagda sa kagaw nga makamatay sa iyang kaugalingong nataran.
Lain na ba sab ning kamatuoran nga gihatagan og mas dakong importansiya sa atong kadagkoan ang pamostura kay sa pag-atiman sa labing batakang panginahanglan sa atong katawhan?
-o0o-
Di pa igo ang pagkamatay sa ilang mga minahal sa kinabuhi, ang mga tagtungod sa mga biktima sa dengue gitubag lang sa kadagkoan sa kagamhanan sa ilang naandang pagarpar: Di pa angayng ikaalarma ang sitwasyon kay mas gamay pang nangamatay kon itandi sa samang higayon sa niaging tuig. Nahunghongan ba sila sa ilang mga anghel nga way kalainan kon ikapila pa nga biktima ang niligdas kon ang ila pang pinangga nga kaliwat, simbako, maoy natsambahan?
Bugnawng mga numero maoy gipasalipdan sa makauuwaw nilang kapakyasan pagbutang og kinutoban sa tinuig nga epidemiya. Ang kayano sa suliran sa dengue ug ang kainutil sa kagamhanan pagsulbad ini, kapid-an na ka tuig human ni hingpit nahinginli sa atong kasilinganang kanasuran, maoy usa sa labing makauuwawng bantayog sa padayong pagpabaya ug paglawog sa atong kagamhanan sa makaluluoy natong katawhan ngadto sa kaalaotan.
-o0o-
Tuguting maghisgot tag kanal nga way lutsanan. Nga maoy kasagarang pangitlogan sa mga lamok nga may dengue. Kon matarung lang sa kagamhanan ang tanang kanal, sobra sa katunga sa tinuig nga mga kaso sa dengue di na igkita. Apan bisan kapila na ta agii og tinguwan, ting-init, tingbagyo, kuwaresma, tinghuwaw, La Nina ug El Nino, ang atong mga kanal di lang gihapon kasuyop sa baha ug mao na hinuoy usa sa mga hulga sa sakit.
Kapila na magpapili ang atong mga politiko ug kapila na ta nila saari pagtarung sa atong drainage system sa Metro Cebu, apan natuman ba nila?
Wa. Ang mga kinabuhi nga nakalas sa dengue dugo sa ilang mga kamot.
-o0o-
Nakapait sa atong kadagkoan kay inay mangayo og pasaylo sa ilang kapakyasan, nakaako pa gyod pagpanulisok sa mga biktima sa dengue nga mao ra say mabasol sa katalagman kay mga hugawan. Ang mga kalag na lang sa mga anghel nga nangamatay maoy bahala sa ilang kamangtas.
Apan unsaon man intawon pagtarung pagpanlimpiyo sa mga tagbalay kon gilibotan sila sa nagpundo nga mga kanal ug way motarung pagsunod pagkuha sa ilang mga basura? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for December 18, 2010
Pila ka adlaw sa wa pa mobanos ang Department of Health (DOH) pagduma sa kampanya batok sa tipos sa Alegria, habagatang Sugbo, si kanhi mayor, karon Konsehal, Raul Guisadio nitug-an nga naglisod sila pagkumbinser sa mga molupyo pagpabukal sa ilang tubig sa di pa imnon:
- Ang mga katiguwangan di kadawat nga human sa kapin sa tulo ka dekada nilang paggamit sa tubig karon na lang sila nangasakit;
- Ang katiguwangan nipadayag og sukwahi nga pagtuo--nga ang kagaw nga nakapasakit sa mga molupyo naggikan sa hangin di sa tubig; ug
- Ang mas batan-on nga mga molupyo niinsistir sab nga luwas ang tubig kay wa sila mangasakit dayon.
-o0o-Ambot unsay nagkuwang--ang ila bang mga kawani nga mosuroy sa kabalayan aron pag-edukar sa mga molupyo pagpabukal sa tubig ug pagpanlimpiyo sa palibot, ang ila bang kakugi ug kamatinud-anon pagtino nga di makakatap ang kagaw ug di na madugangan ang mga matakdan sa tipos, ang ila bang determinasyon pag-atiman sa mga pasyente aron makalingkawas dayon gikan sa sakit, o ang ila bang pagsabot sa tinuoray nilang gimbuhaton isip mga tagduma sa lungsod sa pagkontrolar sa epidemiya.
Mahimong ang pipila o ang tanan gyod nga nahisgutan sa ibabaw ang hinungdan sa kapakyas sa munisipyo pagsumpo sa paspas nga pagkatap sa tipos. Maong sa tumang kauwawan, gipulihan sila og mga dayo pagpanlimpiyo sa ilang kaugalingong nataran.
-o0o-Nabantang ang kataphaw sa mga paningkamot sa lokal nga mga opisyal sa Alegria sa ilang kapakyas paghimong luwas sa mga tinubdan sa tubig sa mga barangay sa Sta. Filomena, Poblacion ug Guadalupe. Bisan pila na ka kilo nga chlorine ang nahurot sa inadlaw nga pagbubo sa nagkalainlaing spring boxes, wa pa gihapoy timaan sa chlorine sa mga gripo sa kabalayan.
Ngano man ni? Tungod ba sa kadaghan sa spring boxes ug sa kadaan na sa mga tubo? O tungod ba kay di lang gyod kamao ang mga kawani sa munisipyo? O igo lang namakak sa pangangkon nga duna silay gihimo?
-o0o-Bisan ang pag-atiman sa mga pasyente sa tipos gikuwestiyon na sab karon sa nagpakabana nga mga molupyo sa Alegria. Matod sa mga doktor ang labing epektibong tambal pagpaubos sa hilanat ug pag-ayo sa mga pasyente mao unta ang injectable antibiotics nga balor og gikan sa P300 ngadto sa P500 matag usa.
Apan ang gipanghatag sa munisipyo mao ang tabletas nga generic nga antibiotics nga tag P14 ug branded nga antibiotics nga tag P40 matag usa. Nanagana ba lang ang lokal nga mga opisyal paggasto sa ilang P2 milyones nga calamity fund? O kuwang lang gyod sila og pagpakabana alang sa labing kabos nilang mga molupyo nga maoy nagkinahanglan sa labing dinalian nga hinabang? [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for March 1, 2012
Moatubang o motago?
Karong nipahuway nang prosekusyon pagpresentar sa ilang mga saksi ug mga ebidensiya sa impeachment trial ni Chief Justice Renato Corona, kinahanglang hukman sa depensa ang usa sa labing dako nilang kalibogan: Angay bang palingkuron si Corona sa witness stand aron maoy mangunay pagtubag sa tanang mga pasangil batok niya?
Niangkon ang mayoriya sa mga abogado ni Corona nga ilang gitambagan ang ilang kliyente nga siya ang labing takos nga manalipod sa iyang kaugalingon. Apan pipila nila nabalaka nga ang pag-atubang ni Corona sa husay makadaot sa ilang kawsa. Si Corona wa pay desisyon, gitugyan ang pangutana sa iyang mga abogado. Niabot nang higayon nga labing gikahadlokan sa depensa.
-o0o-Wa mahadlok ang mga abogado ni Corona nga binastusan siya sa pag-atubang sa impeachment court. Samtang may kahigayonan nga ma-insultohan siya, di tingali sa prosecutors nga labihan kahipos atol sa mga husay kon dili sa senator-judges nga mahimong di managana pagpangasaba niya, makaseguro si Corona nga makakuha og simpatiya sa publiko kon di makiangayon ang pag-atiman niya.
Labing gikahadlokan ni Corona ug sa iyang mga abogado mao nga di silang kabuot sa mga pangutana sa senator-judges, way kulba ang prosecutors kay manghilom man dayon sa lecture ni retired justice Serafin Cuevas. Mahimong makahatag si Corona og bag-ong kasayuran nga mosangpot na hinuon sa pagsanga-sanga sa mga pangutana.
-o0o-Kon di sab moatubang si Corona ug pasagdan lang ang iyang mga abogado nga maoy motubag sa tanang mga pasangil batok niya, matulisok siya sa publiko--nga maoy tinuod nga gihangad sa senator-judges--nganong wa motuman sa iyang pasalig nga wa siyay gitagoan ug nga iyang pangunayan paglimpiyo sa iyang ngan ug kadungganan.
Wa mag-inusara si Senate President Juan Ponce Enrile sa iyang baruganan nga mas makaayo sa tanang hingtungdan kon, inay motago, moatubang si Corona sa husay. Aron personal nga ipasabot iya bang tanang titulo ug bank accounts nga napakita sa prosekusyon ug nganong wa man niya ibutang sa iyang statement of assets, liabilities and net worth (SALN)?
-o0o-Dako ang tentasyon alang ni Corona ang pagpadayon sa ila nang nasugdan nga taktika pagpanalipod sa iyang kaugalingon pinaagi sa technicalities ug paglangay-langay. Karong nipahuway nang prosekusyon, mas mabantang na sa tanang nagsunod sa husay kon bitik-bitikon lang gihapon og technicalities ang ilang kaugalingon aron pagdugang sa kalangay sa husay.
Hinaot nga may igong kaisog ug kaligdong si Corona sa pagbarug pagpangunay pagpanalipod sa iyang kaugalingon atubangan sa impeachment court. Hinaot nga di na siya magpalaban sa Korte Suprema nga padayon niyang gikontrolar. Kay bisan sa pag-ulug-ulog sa iyang mga abogado sa mahigalaon nilang senator-judges, ang labawng hukmanan padayon nga gi-apura ni Corona sa pagpahunong ug pagbasura sa legalidad sa nagpadayong impeachment trial. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
1Niadtong taknaa nanagpanuol ang mga tinon-an kang Jesus, nga nagaingon: Kinsa ba ang labing daku sa gingharian sa langit? 2Ug gitawag ni Jesus ang usa ka bata, ug iyang gipataliwala kanila; 3Ug miingon: Sa pagkamatuod nagaingon ako kaninyo, nga kong dili kamo mamalik ug magpakabata, dili gayud kamo makasulod sa gingharian sa langit. 4Busa, bisan kinsa ang magpakaubos sama niini nga bata, kana mao ang labing daku sa gingharian sa langit. 5Ug bisan kinsa nga magadawat sa usa ka bata nga sama niini sa akong ngalan, kanako nagadawat. 6Apan bisan kinsa nga magapapangdol sa usa niini nga mga gagmay, nga nagasalig kanako, maayo pa kaniya nga pagabitayan sa liog sa usa ka daku nga galingang bato ug nga igatunlod siya sa kahiladman sa dagat. 7Alaut ang kalibutan tungod sa mga kahigayonan sa pagkapangdol! Kay kinahanglan nga ang mga kahigayonan sa pagkapangdol magaabut; apan alaut kadtong tawo nga tungod kaniya moabut ang kahigayonan sa pagkapangdol! 8Apan, kong ang imong kamot, kun ang imong tiil mao ang magapapangdol kanimo, putla kana, ug isalibay sa halayo kanimo; labing maayo pa kanimo nga magasulod ka sa kinabuhi nga piang kun kimay, kay sa adunay duha ka kamot ug duha ka tiil nga igahulog sa kalayo nga walay katapusan. 9Ug kong ang imong mata mao ang makapapangdol kanimo, luska ug isalibay sa halayo kanimo; maayo pa kanimo nga magasulod ka sa kinabuhi nga usa lamang ang mata, kay sa adunay duha ka mata nga igahulog ka sa infierno sa kalayo. 10Magmatngon kamo nga dili kamo magtamay sa usa niining mga gagmay; kay nagaingon ako kaninyo nga didto sa langit ang ilang mga manolonda nagatan-aw sa nawong sa akong Amahan nga atua sa langit. 11Kay ang Anak sa tawo mianhi sa pagluwas sa nangawala. 12Unsay hunahuna ninyo? Kong usa ka tawo adunay usa ka gatus ka carnero, ug ang usa kanila mahisalaag, dili ba siya magabiya sa kasiyaman ug siyam, ug moadto sa kabukiran ug mangita niadtong nahisalaag? 13Ug kong mahitabo nga iyang hikaplagan kadto, sa pagkamatuod nagaingon ako kaninyo nga malipay siya tungod niadto labi pa kay sa kasiyaman ug siyam nga wala mahisalaag. 14Sa maong pagkaagi, dili mao ang kabubut-on sa inyong Amahan nga atua sa langit, nga mawala ang usa niining mga gagmay. 15Ug kong ang imong igsoong lalake makasala batok kanimo, umadto ka ug ipaila kaniya ang iyang sayop sa taliwala kanimo ug kaniya lamang. Kong magpatatinghug siya kanimo, nalukmay mo ang imong igsoon. 16Apan kong dili siya magpatalinghug kanimo, magdala ka ug kauban nga usa kun duha aron nga sa baba sa duha kun tolo ka saksi mamatud-an ang tanang pulong. 17Ug kong siya dili magpatalinghug kanila, igasulti mo sa iglesia, ug kong dili usab siya magpatalinghug sa iglesia, isipon mo siya nga Gentil ug maniningil sa buhis. 18Sa pagkamatuod nagaingon ako kaninyo nga kadtong tanan nga inyong gapuson sa yuta, pagagapuson sa langit; ug kadtong tanan nga inyong hubaran sa yuta pagahubaran sa langit. 19Nag-ingon usab ako kaninyo nga kong duha kaninyo magahiusa sa yuta mahitungod sa bisan unsa nga butang nga pagapangayoon nila, kana pagabuhaton kanila sa akong Amahan nga atua sa langit. 20Kay kong asa magakatigum ang duha kun tolo sa akong ngalan, atua ako didto sa taliwala nila. 21Unya sa miduol kaniya si Pedro miingon: Ginoo, makapila ko ba pasayloa? ang akong igsoon nga makasala batok kanako? Hangtud ba sa makapito? 22Si Jesus miingon kaniya: Wala ako magaingon kanimo nga hangtud sa makapito, Kondili hangtud sa kapitoan ka pito. 23Tungod niini ang gingharian sa langit sama sa usa ka hari nga buot magpakighusay sa iyang mga ulipon. 24Ug sa misugod siya sa pagpakighusay, gipaatubang kaniya ang usa nga may utang kaniya nga napulo ka libo ka talanton. 25Apan sa wala siyay ikabayad, ang iyang agalon nagsugo nga ibaligya siya ug ang iyang asawa ug ang iyang mga anak, ug ang tanang mga butang niya; ug pagabayran ang utang. 26Busa ang ulipon mihapa ug nagpakilooy kaniya nga nagaingon: Ginoo, angan-angana ako, ug ikaw pagabayaran ko sa tanan. 27Ug ang agalon niadtong ulipon, sa giabut ug kalooy, gibuhian siya ug gipasaylo ang utang. 28Apan sa nakagula kadtong ulipon, hingkit-an niya ang usa sa mga masigka-ulipon niya nga nakautang kaniya sa usa ka gatus ka denario; ug sa gidakup niya, gitook niya ug giingon: Bayri ako sa utang mo. 29Unya sa mihapa sa iyang mga tiil ang iyang masigkaulipon, nagapakilooy kaniya sa pag-ingon: Angan-angana ako, ug pagabayran ko ikaw. 30Apan wala siya mobuot, kondili miadto ug gisulod niya kini sa bilanggoan hangtud nga makabayad sa utang. 31Sa pagkakita sa iyang masigkaulipon niadtong nahitabo, nanagsubo sila sa hilabihan uyamut, ug miadto sila sa pag-asoy sa ilang agalon sa tanan nga nahitabo. 32Unya gitawag siya sa iyang agalon, ug nag-ingon kini kaniya: Dautan nga ulipon, tanan kadto nga utang gipasaylo ko kanimo, kay nagapakilooy ka kanako; 33Dili ba usab ikaw kinahanglan malooy sa imong masigkaulipon ingon sa akong pagkalooy kanimo? 34Ug sa kaligutgut sa iyang agalon, gitugyan siya sa mga magsasakit hangtud nga hibayran ang tanan niya nga utang. 35Mao usab ang pagabuhaton kaninyo sa akong Amahan nga langitnon, kong sa inyong kasingkasing nga tagsatagsa dili kamo magapasaylo sa inyong mga igsoon.
Copyright
Learn More