text:
1Unya miagi si Pablo ug si Silas sa Ampipolis ug sa Apolonia, ug miabot sila sa Tesalonica. Didto may usa ka sinagoga sa mga Judio ug miadto si Pablo 2sumala sa iyang nabatasan. Sulod sa tulo ka Adlawng Igpapahulay nakiglantugi siya didto sa mga tawo pinasikad sa Kasulatan 3ug iyang gipasabot ug gipamatud-an ngadto kanila nga ang Mesiyas kinahanglan gayod nga mag-antos ug mabanhaw. Siya miingon, "Kining Jesus nga akong gisangyaw kaninyo mao ang Mesiyas." 4Nakabig ug mitipon kang Pablo ug kang Silas ang pipila sa mga Judio ingon man ang daghang Grego nga nagtuo sa Dios ug ubay-ubay sa tinamod nga mga babaye. 5Apan nasina ang mga Judio ug gitigom nila ang mga bugoy nga nagyampungad sa kadalanan aron paghimog kasamok. Unya ilang gigubot ang tibuok siyudad ug gisulong ang balay ni Jason sa tuyo nga makit-an nila si Pablo ug si Silas aron paatubangon sila sa mga tawo. 6Apan kay wala man nila makit-i, ilang gidala si Jason ug ang pipila sa mga kaigsoonan ngadto sa mga namunoan sa siyudad. Naninggit sila, "Kining mga tawhana naghimog kasamok bisag asa sila paingon ug ania sila karon sa atong siyudad 7ug gipapuyo sila ni Jason sa iyang balay. Silang tanan naglapas sa mga balaod sa emperador ug nag-ingon sila nga adunay laing hari nga ginganlag Jesus." 8Nagubot ang mga tawo ug ang mga namunoan sa siyudad sa pagkadungog nila niini. 9Human kakuhaig piyansa si Jason ug mga kauban, gibuhian nila sila. 10Sa pagkagabii niana, gipagikan dayon sa mga kaigsoonan si Pablo ug si Silas ngadto sa Berea ug sa ilang pag-abot didto, miadto sila sa sinagoga sa mga Judio. 11Mas bukas ang panghunahuna sa mga tawo didto kay sa mga taga-Tesalonica. Madasigon kaayo silang namati sa Maayong Balita ug nagtuon sila sa Kasulatan matag adlaw aron pagtino kon tinuod ba gayod kining mga butanga. 12Daghan kanila ang mituo lakip ang daghang mga babayeng Grego nga tinamod sa katilingban ug ang mga lalaki usab. 13Apan sa pagkadungog sa mga Judio didto sa Tesalonica nga nagwali na usab si Pablo sa pulong sa Dios didto sa Berea, nangadto usab sila ug gihulhogan ang mga tawo aron sa paghimog kasamok. 14Busa gipagikan dayon sa mga kaigsoonan si Pablo paingon sa baybayon apan si Silas ug si Timoteo nagpabilin didto sa Berea. 15Ang mga tawo nga naghatod ni Pablo mikuyog kaniya hangtod sa siyudad sa Atenas. Unya namalik sila sa Berea uban sa tugon ni Pablo nga paapason sila si Silas ug si Timoteo sa labing madali. 16Didto sa Atenas samtang si Pablo nagpaabot kang Silas ug kang Timoteo, nasamok pag-ayo ang iyang hunahuna sa pagkakita niya sa siyudad nga nalukop sa mga diosdios. 17Busa nakiglantugi siya sa mga Judio didto sa sinagoga ug sa mga dili Judio nga nagtuo sa Dios ug sa mga tawo nga mahiadto sa plasa matag adlaw. 18Pipila ka mga magtutudlo nga Epikureo ug Estoiko nakiglantugi usab kaniya. Ang uban kanila miingon, "Unsa bay buot ipasabot niining ignorante nga nagpakaaron-ingnon nga maalam?" Ang uban usab miingon, "Daw naghisgot siya mahitungod sa mga dios sa laing mga nasod." Gisulti nila kini tungod kay nagwali man si Pablo mahitungod kang Jesus ug sa pagkabanhaw. 19Busa gidala nila si Pablo sa atubangan sa tigom sa konseho sa Areopago, ug miingon sila, "Buot kaming masayod niining bag-ong pagtulon-an nga imong gihisgotan. 20Pipila sa imong gisulti nakapatingala kanamo ug buot kaming masayod sa kahulogan niini." 21Kay ang tanang taga-Atenas ug ang mga langyaw nga nagpuyo didto gusto kaayong makighisguthisgot ug mamati sa mga bag-ong pagtulon-an. 22Unya si Pablo mitindog sa atubangan sa konseho sa Areopago ug miingon, "Mga taga-Atenas! Nakita ko nga kamo mga relihiyoso kaayo. 23Kay sa akong pagsuroysuroy sa inyong siyudad nakita nako ang mga dapit nga inyong gisimbahan ug nakita ko usab ang altar nga gikulitan niining mga pulonga, ‘Alang sa Dios nga Wala Hiilhi.’ Kanang inyong gisimba bisan wala ninyo hiilhi, mao karon ang akong gipaila kaninyo. 24Ang Dios nga nagbuhat sa kalibotan ug sa tanan nga ania niini mao ang Ginoo sa langit ug sa yuta ug wala magpuyo sa mga templo nga binuhat sa mga tawo. 25Ug wala usab siya magkinahanglan ug bisag unsa gikan sa tawo kay siya man mismo ang naghatag ug kinabuhi sa tawo ug sa tanang butang. 26Gikan sa usa ka tawo gibuhat niya ang tanang kaliwat sa katawhan ug gipapuyo sila sa tibuok kalibotan. Iya nang gitakda ang mga panahon ug ang mga utlanan sa mga dapit nga ilang puy-an 27aron mangita sila kaniya sa pamasin nga makit-an nila siya. Apan ang tinuod mao nga ang Dios dili layo kanato 28kay ‘Diha kaniya kita may kinabuhi ug naglihok ug nahimong mao kita.’ Ingon sa gisulti sa pipila sa inyong mga magbabalak, ‘Iya usab kitang mga anak.’ 29Ug kay mga anak man kita sa Dios, dili nato hunahunaon nga ang Dios sama sa dagway sa larawan nga bulawan o plata o bato nga gikulit pinaagi sa kahanas sa tawo. 30Wala na isipa sa Dios ang panahon sa inyong pagkaignorante apan karon gisugo niya ang tanang tawo sa paghinulsol. 31Kay nagtagal siyag adlaw nga hukman niya ang tibuok kalibotan pinasubay sa hustisya pinaagi sa tawo nga iyang gipili. Ug gimatuod niya kini ngadto sa tanang katawhan pinaagi sa pagbanhaw kaniya." 32Sa pagkadungog nila nga si Pablo nagsulti mahitungod sa pagkabanhaw may pipila kanila nga mibugalbugal kaniya apan ang uban miingon, "Buot kaming mamati kanimo pag-usab mahitungod niini." 33Unya mibiya si Pablo sa tigom. 34Apan pipila sa mga tawo ang mitipon kaniya ug mituo. Usa kanila mao si Dionisio nga sakop sa konseho sa Areopago ingon man ang usa ka babaye nga si Damaris ug uban pa.
Copyright
Learn More


c: text/html

text:
MAGMATA! SEPTIEMBRE 2013
Ano Gid ang Halloween?
Madamo ang nagaselebrar sang Halloween nga wala nakahibalo kon ano ang ginhalinan sini. Hibalua kon ngaa kinahanglan kita maghalong.
Pagbantay sa Kalibutan
Mga topiko: pagkatunaw sang yelo sa Arctic, ilegal nga pagpanguha sang ivory sa Congo, pagkaguba sang mga korales sa Great Barrier Reef, kag bakterya sa gatas sang iloy.
Pag-sex Antes sang Kasal
Hibalua ang ginasiling sang Biblia parte sa pag-sex antes sang kasal kag sang iban pa nga porma sang seksuwal nga buluhaton.
Ano Gid ang Halloween?
Hibalua ang malaut nga mga ginhalinan sang Halloween kag ang pareho sini nga mga selebrasyon.
Paano Magpatawad?
Ngaa mabudlay magpatawad? Hibalua kon paano makabulig ang laygay sang Biblia.
Ginpaathag sang Espesyalista sa Kidney ang Iya Pagtuo
Ngaa ang isa ka doktor kag atiesta anay nakahunahuna parte sa Dios kag sa katuyuan sang kabuhi? Ano ang nagpabag-o sang iya pagtamod sa sini?
Zheng He
Sin-o si Zheng He? Basaha ang iya talalupangdon nga mga paglakbay kag ang ginatudlo sini parte sa China.
Ang Bulbol sang Emperor Penguin
Ano ang nadiskobrehan sang mga marine biologist sa bulbol sini nga pispis?
Dugang pa nga Online nga mga Artikulo
Ano ang Himuon Ko Kon Ginabastos Ako?
Hibalua kon ano ang nalakip sa pagpangbastos kag kon ano ang imo himuon kon mabiktima ka sini.
Ano ang Dapat Ko Mahibaluan Parte sa Pag-text?
Ang pag-text mahimo makaguba sang pag-abyanay kag sang imo reputasyon. Hibalua kon ngaa.
Ano ang Himuon Ko Kon May Problema Ako sa Panglawas?—Bahin 1
Ginsugid sang apat ka pamatan-on kon ano ang nakabulig sa ila nga maatubang ang ila problema sa panglawas kag kon paano sila nakapabilin nga positibo.
Dauga ang Nagapangdaugdaug
Hibalua kon ngaa may nagapangdaugdaug kag kon paano mo ini atubangon sing madinalag-on.
Si Jose sa Egipto
Paano mo mapahamut-an ang Dios bisan pa wala sing may nakakita sa imo? Basaha ini nga istorya sa Biblia kag magtuon sa halimbawa ni Jose.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 20 Unya si Jehova misulti kang Josue, nga nag-ingon:2 “Sultihi ang mga anak sa Israel, nga magaingon, ‘Paggahin kamo ug mga siyudad nga dalangpanan+ nga akong giingon kaninyo pinaagi kang Moises,3 aron makakalagiw didto ang mamumuno+ nga sa wala damha nakapatay sa usa ka kalag nga dili tinuyo; ug kini magsilbi kaninyo nga dalangpanan gikan sa tigpanimalos sa dugo.+4 Ug siya kinahanglang mokalagiw+ ngadto sa usa niini nga mga siyudad ug mobarog sa agianan pasulod sa ganghaan+ sa siyudad ug ipahayag ang iyang mga pulong sa igdulungog sa mga ansiyano+ niana nga siyudad; ug sila magadawat gayod kaniya sulod sa siyudad ug magahatag kaniya ug usa ka dapit ug siya gayod magapuyo uban kanila.5 Ug kon ang tigpanimalos sa dugo magagukod kaniya, nan dili gayod nila itugyan ang mamumuno ngadto sa iyang kamot;+ kay sa wala damha nga iyang napatay ang iyang isigkatawo, ug siya wala magdumot kaniya sa nangagi.+6 Ug siya kinahanglang mopuyo niana nga siyudad hangtod nga siya mobarog atubangan sa katigoman alang sa paghukom,+ hangtod sa kamatayon sa hataas nga saserdote+ nga mao ang hataas nga saserdote nianang mga adlawa. Nianang panahona ang mamumuno makapauli na,+ ug mosulod siya sa iyang siyudad ug sa iyang balay, sa siyudad nga gikan niini siya mikalagiw.’”7 Busa ilang gihimong sagrado ang Kedes+ sa Galilea sa bukirong rehiyon sa Neptali, ug ang Sekem+ sa bukirong rehiyon sa Epraim, ug ang Kiriat-arba+, buot ingnon, Hebron, sa bukirong rehiyon sa Juda.8 Ug sa kayutaan sa Jordan, sa Jerico, dapit sa sidlakan ilang gihatag ang Bezer+ didto sa kamingawan sa patag sa bukid gikan sa tribo ni Ruben,+ ug ang Ramot+ sa Gilead gikan sa tribo ni Gad, ug ang Golan+ sa Basan gikan sa tribo ni Manases.9 Kini ang mga siyudad nga gitudlo alang sa tanang anak sa Israel ug alang sa langyaw nga pumoluyo nga nagpuyo ingong langyaw sa ilang taliwala, aron makakalagiw didto si bisan kinsa nga sa dili tinuyo makapatay sa usa ka kalag,+ aron dili siya mamatay diha sa kamot sa tigpanimalos sa dugo hangtod sa iyang pagbarog atubangan sa katigoman.+


text:
Pulo sa Sugbo
Ang pulo sa Sugbo mao ang kinadak-ang pulo sa lalawigan sa Sugbo. Dinhi usab mahimutang ang dakbayan sa Sugbo.
Giatubang sa Sugbo sa sidlakan ang mga pulo sa Leyte ug Bohol samtang anaa sa kasadpan niini ang pulo sa Negros. Ang pulo anaa mahimutang taliwala sa 9°25' ug 11°15'N habagatang latityud ug taliwala sa 123°13' ug 124°5' sidlakang longhitud. Kini ang sentro sa arkipelago sa Pilipinas.
Ang Sugbo nagtaas ug gikan sa usa ka tumoy ngadto sa pikas kini 225 ka kilometro kun 140 ka milya. May mga dili mokubos 167 ka mga gagmayng pulo nga nagpalibot sa Sugbo ug tradisyonal nga giilang sakop niini; naglakip kini sa mga pulo sa Mactan, Bantayan, Logon (Malapascua), Olango ug Camotes.
- Ang orihinal nga bersiyon ning maong artikulo gibase sa Iningles nga bersiyon niini sa Wikipedyang Ingles.


text:
Iligan
Ang Dakbayan sa Iligan (Tinagalog: Lungsod ng Iligan; Iningles: City of Iligan) mao ang usa ka unang klase nga dakbayan sa lalawigan sa Lanao del Norte, Amihanang Mindanao, Pilipinas, ug mao ang kanhi nga kaulohan sa lalawigan. Adunay kinatibok-an gidak-on nga 813.37 kilometros quadrado ug nahimutang nga nag-inusara nga distrito.
Sumala sa census ni acting 2010, dunay 322,821 katawo. Ang gitudlo nga kodigo postal mao ang 9200.
Mga sulod
- 1 Kasaysayan
- 2 Heyograpiya
- 3 Salakayan
- 4 Katawhan ug kultura
- 5 Kagamhanan
- 6 Ekonomiya
- 7 Mga bangko
- 8 Telekomunikasyon
- 9 Mga Baranggay
- 10 Edukasyon
- 11 Turismo
- 12 Mga Bantugan nga Iliganon
- 13 Mga gikutlo
- 14 Mga panid sa gawas
Kasaysayan[usba | edit source]
Nagsugod ang Iligan sa usa ka barangay sa Bayug, 2.5 ka kilometro amihanan sa karong Poblasyon. Mao ang labing una nga sityo sa mga lumad nga lumulupyo sa dagat, nga gitawag nila ug mga Maragat. Pagka ika-16 ka siglo, nalupig ang mga lumad sa mga langyaw sa Kabisay-an hilabi na ang Kaharian sa Panglao.
Matod pa sa usa ka magsasaysay nga Heswita, si Padre Francisco Combes, ang Hari sa Ternate sa isla sa Mollucas misulong sa Panglao. Maong ang mga Panglao naghaw-as padulong sa Dapitan. Didto sa Dapitan, ang nahibiling Prinsipe sa Panglao, si Pagbuaya, gidawat ang usa ka ekspedisyon ni Miguel Lopez de Legazpi. Dayon, ang anak ni Pagbuaya, si Manook, nabunyagan isip Pedro Manuel Manook. Si Manook ilang gisulong ug gilupig ang usa ka barangay nga Higaonon sa Bayug ug nagtukod og kristiyanismong sityo. Ang sityo kanunay makalingkawas gikan sa pag-asdang sa ubang mga kaaway tungod sa pagsalig sa Ginoo ug sa ilang patron, San Miguel. Ang mga unang Iliganon nagbalhin sa ilang sityo gikan sa Bayug padulong sa Iligan.[1]
Ang ngalang Iligan gikan sa Hinigaonon nga pulong "iligan" o "ilijan", buot ipasabot, "kota sa panalipod" batok sa mga pag-asdang nga ginabuhat sa mga pirata ug ubang tribu nga masupilon.
Ang kota nga ginatawag nga Kotang San Francis Xavier, nagama sa tuig 1642, gihimong panalipod sa mga Iliganon atol sa pag-asdang sa mga bandido. Apan, nabanlas ang kota tungod sa baha. Laing kota na sad ang gigama, nga gitawag nila og Kota Victoria o Cota de Iligan.
Sa tuig 1850, tungod sa baha, ubos ni Don Remigio Cabili, ang gobernadorsilyo atong panahona, gigama na sad ang laing kota ug gibalhin ang poblasyon sa kaarang Iligan didto sa baba sa Suba Tubod karong panahona.
Usa ka lungsod na ang Iligan sa Lalawigan sa Misamis sa tuig 1832. Apan, wala silay kaugalingong pangdumala sa relihiyon tungod kay banin pa kini sa Cagayan de Oro, ang kaulohan sa lalawigan. Sa tuig 1903, ang Lalawigan sa Moro namugna na ug gihimo ang Iligan isip kaulohan sa Distrito sa Lanao. Pagka tuig 1907, ang kaulohan sa Distrito sa Lanao gibalhin sa Dansalan (ang Dakbayan sa Marawi karon).[2]
Gibiyaan sa mga Kastila ang Iligan sa tuig 1899, tugaan ug agi sa umaabot nga kusog sa mga Amerikano sa tuig 1900. Pagka tuig 1914, ang Iligan nahimong usa ka lungsod nga walo ka baryo, uban ang Lungsod sa Mandulog. Human sa 40 ka tuig sa kahapsay ug kalinaw, ang mga kusog sa Hapon misulong sa Iligan sa tuig 1942. Ang pagluwas sa Iligan gibuhat sa mga kusog sa Philippine Commonwealth diin natuya ang mga Hapon hangtod sa tuig 1944 hangtod 1945. Sa ika-15 sa Nobyembre 1944, ang dakbayan nagsaulog og Adlaw sa Commonwealth aron isaulog ang paghuman sa kapintas ug pagsakop nga gibuhat sa mga Hapon.[3]
Gigamit sa samang pag-utlan isip lungsod, ang Iligan nahimong dakbayan sa Lanao del Norte sa ika-16 sa Hunyo, 1950. Nadeklarar na siya isip usa ka dakbayan nga unang klase sa tuig 1969 ug giusab ug pagmatang isip First Class City "A" sa unang adlaw sa Hulyo, 1977 pinaagi sa Presidential Decree No. 465. Sa tuig 1983, giusab na sad ang pagmatang isip labing urbanisadong dakbayan.
Heyograpiya[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan giutlanan sa lungsod sa Lugait, Misamis Oriental sa amihanan, mga lalawigan sa Baloi, Linamon, ug Tagoloan sa habagatan, mga territoryo sa Lanao del Sur ug Bukidnon sa sidlakan, ug Look sa Iligan sa kasadpan.
Nailhan na siya isip Dakbayan sa mga Halangdong Busay, adunay 23 ka busay sa Iligan. Usa sa mga busay mao ang Busay sa Maria Cristina, mao ang gigamit sa pagdagan sa kuryente, ug ang Busay sa Limunsudan.
Nailhan pod ang Iligan isip Kaulohan sa Industriya sa Habagatan. Nagdagan og kuryente gikan sa tubig para sa Mindanao pinaagi sa National Power Corporation (NAPOCOR). Ang dakbayan nagpahimutang og mga industriya sama sa puthaw, lata, semento, ug galingan ug harina.
Didto sa kasadpan dapit, ang Look sa Iligan naghatag og salakyang pangdagat. Sa sidlakang dapit, gikan sa patag naghatag og agianan padulong sa bungtod ug bukid nga naay daghang mga busay ug mga tubod nga bugnaw.
Klima[usba | edit source]
Ang klima sa Iligan nahulog sa ikatulong tipo nga klima, nga ang panahon dili kaayo mailhan. Ang pag-apod sa ulan tupong ra sa tibuok tuig. Kay nahimutang man ang dakbayan sa tropikal nga dapit, ang dakbayan dili makasinati og bugnaw nga panahon. Dili pod masinati ang kusog nga panahon kay gawas siya sa bakos sa bagyo. Ug ang mga bukid nahimo sad og panalipod batok sa kusog nga panahon.
Salakayan[usba | edit source]
Dagat[usba | edit source]
Adunay lima ka kompanya sa pagpaluwan nga nag-alagad sa Maynila, Dakbayan sa Sugbo, ug Dakbayan sa Ozamiz: Superferry, Cebu Ferries, Carlos A. Gothong Lines, Negros Navigation, Sulpicio Lines ug Cokaliong Shipping Lines.
Yuta[usba | edit source]
Ang Rural Transit (RTMI) ug ang Super 5 Transport mao ang mga unang salakyan sa yuta sa dakbayan. Ang Integrated Bus and Jeepney Terminal (IBJT) moatiman og mga biyahe padulong ug gikan sa Dakbayan sa Cagayan de Oro ug uban bahin sa Misamis Oriental, samtang ang Southbound Bus and Jeepney Terminal moatiman sa mga biyahe padulong ug gikan sa mga lungsod habagatan sa dakbayan. Ang unang salakyan sa dakbayan lamang mao ang mga jeepneys. Adunay mga tartanilya sa dakabayan hilabi na didto sa Barangay Pala-o ug Barangay Tambacan.
Hangin[usba | edit source]
Ang dakbayan adunay tugpahanang nahimutang sa Baloi mao nga Tugpahanan sa Maria Cristina. Ang Aerolift, ang kanhing airline, miundag og pangalagad tungod sa pagbangga sa mga estruktura sa Tugpahanang Panglokal sa Manila ug nalugi ang kompanya. Kiniy hinungdan sa pagkatapos sa pangalagad gikan ug padulong sa tugpahanan. Sukad ato, wala nay gamit ang tugpahanan.
Inig abli sa Tugpahanan Pangkalibotanon sa Lagindingan sa tuig 2012, mailisan ang Tugpahanan sa Lumbia ug ang Tugpahanan sa Baloi. Kining tugpahanan mao ang kaulohang proyekto sa Cagayan de Oro-Iligan Corridor.
Katawhan ug kultura[usba | edit source]
Ang gidaghanan sa mga tawo sa Iligan nabahin sa relihiyon kay ang mga Kristyano (93.61%). Ang mga Iliganon gilangkoban sa mga Muslim, Sugboanon, pipila ka Tagalog, mga lumad, ug mga langyaw sa ubang dapit.
Ang Sinugboanon maoy labawng gilitok nga pinulongan (93%), samtang ang uban nanaglitok sa pinulongang Tinagalog, Minaranaw, Hiniligaynon, Inilokano, Chavacano, ug Winaray. Daghan usab sa mga tawo ning maong dakbayan makasulti og tin-aw nga Iningles.
Kagamhanan[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan mao ang labing urbanisadong dakbayan ug gawas na siya sa Lalawigan sa Lanao del Norte. Ang mga rehistradong botante sa dakbayan dili kabotar og mga kandidato sa probinsiya sama sa Gobernador ug Bise Gobernador.
Ang City Hall nahimutang sa Bungtod sa Buhanginan sa Barangay Pala-o. Ang estruktura sa kagamhanan adunay usa ka mayor, usa ka bise-mayor, ug napulog-duha (12) ka konsehal. Matag ginamhan nagpabotar sa publiko sa tulo ka tuig nga termino ug mahimo nagpabotar isip ginamhan sa sunod nga tulo ka termino. Ang pandumala sa dakbayan mogunit sa usa ka ginamhan isip tagdumala sa dakbayan.
Ang Republic Act No. 9724, ang akto nga ibulag ang Dakbayan sa Iligan gikan sa Unang Distrito sa Lalawigan sa Lanao del Norte, giaprobahan sa Pres. Gloria Macapagal-Arroyo niaging ika-20 sa Oktubre, 2009. Busa, ang Dakbayan sa Iligan adunay kaugalingong distritong kongreso isip Bugtong Distrito sa Dakbayan sa Iligan.[4]
Ekonomiya[usba | edit source]
Ang ekonomiya sa Iligan labihang nagsalig sa bug-at nga industriya. Human sa paghimo sa Maria Cristina (Agus VI) Hydroelectric Plant sa National Power Corporation (NPC, NAPOCOR) sa tuig 1950, ang dakbayan nakasinati og dali nga pagpaindustriya nga mipadayon hangtod sa tuig 1980. Natukod ang kinadak-ang planta sa puthaw sa nasod, National Steel Corporation atong panahona.[5]
Atol sa Krisis Pinansyal sa Asya sa tuig 1997, ang dakbayan nakasinati sa labing grabe nga kahinay sa pagtubo sa ekonomiya. Ubay-ubay nga planta ang nangasira, hilabi na ang National Steel Corporation. Ang pagkasira sa NSC nakagama sa ginatawag og "domino effect" sa ubang industriya nga gasalig niining plantaha, hinungdang nasira o nag-antos sa dakong problema sa pinansyal.[6]
Nakabalik ang dakbayan pagtubo sa ekonomiya niini pag-ablig usab sa National Steel Coropration, nga ginganlan na ning higayona og Global Steelworks Infrastructures, Inc. sa tuig 2004.[7]Sa Oktubre 2005, ang GSII nag-usab og bag-ong ngalan nga pangkorporasyon: Global Steel Philippines (SPV-AMC), Inc. nagpakita nga dili lang sa pagsalig alang sa Pilipinas, kon dili ang pagpakita nga kusog, hayag, ug nagahiusa nga pagtambong sa brand sa Asya, Aprika, ug Uropa.[8]
Tungod sa kasinatian sa krises, ang kagamhanan sa dakbayan naglihok nga dili lang magsalig sa bug-at nga industriya. Ang mga ekonomiya nga nagpaila mao ang turismo, pang-uma, ug patigayon sa pang-uma. Sa proyektong One Town, One Product (OTOP) sa Department of Trade and Industry, ang dakbayan naghimo ug abaka ug ilang mga produkto.[9] Ang ubang produkto sa Iligan mao ang Sukang Pinakurat, Sukang Sinarapan, ug ang Honey-man-C.
Ang mga planta nga industriyal sa pagkakaron ug ang ilang nahimutangan mao ang nagsunod:
- Treasure Steel Corporation (kanhi National Steel Corporation) — Barangay Suarez
- Mabuhay Vinyl Corporation — Barangay Maria Cristina
- Granexport Manufacturing Corporation — Barangay Kiwalan
- Petronas Energy Philippines, Inc. — Barangay Dalipuga
- Pilmico Foods Corporation — Barangay Kiwalan
- Pilmico Iligan Feedmill — Barangay Kiwalan
- Platinum Group Metals Corporation (kanhi Maria Cristina Chemical Industries, Inc.) — Barangay Maria Cristina
- San Miguel Corporation-Iligan Coconut Oil Plant — Barangay Santa Filomena
- Refractories Corporation of the Philippines — Barangay Dalipuga
- Iligan Cement Corporation — Barangay Kiwalan
- Mindanao Portland Cement Corporation — Barangay Kiwalan
- Holcim Philippines, Inc. (kanhi Alsons Cement Corp.) — Barangay Dalipuga (sa ubang pasilidad, ang planta mismo nahimutang sa Lungsod sa Lugait)
- Iligan Bar and Rod Mill — Barangay Suarez
Mga bangko[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan adunay mga bangko aron moalagad sa mga kinahanglan sa dakbayan ug sa lalawigan sa Lanao del Norte. Mao ni ang nagsunod:
- Metrobank
- Philippine National Bank
- Bank of the Philippine Islands
- Landbank
- PSbank
- Banco De Oro
- Union Bank
- China Bank
- United Coconut Planters Bank
- PBcom
- Banco Filipino
- Security Bank
- One Network Bank
- Rizal Commercial Banking Corporation
- Rural Bank of Iligan
Telekomunikasyon[usba | edit source]
Ang mga linya sa telepono sa Dakbayan sa Iligan gidugtong sa Maranao Telephone Company (mub-an isip MaraTel, kauban sa PLDT), PilTel, ug Globe Telecom. Telekomunikasyon sa tangkilepono giatiman sa Smart Communications, Globe Handyphone, ug Sun Cellullar.
Ang dakbayan adunay tulo ka channel sa telebisyon. Mao ang ABS-CBN, GMA Network, ug Studio 23.
Mga Baranggay[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan nabahin ngadto sa 44 ka baranggay.
Santa Filomena[usba | edit source]
Ang Baranggay Santa Filomena nga distansiya lang og mga pito ka kilometro gikan sa sentro sa Iligan paingon sa lalawigan sa Misamis Oriental.
Sityo Pandan kanhi ang Sta. Filomena sa 1912, sakop sa munisipyo sa Iligan nga na-Chartered City sa Hunyo 16, 1950. Ang mga lumulupyo kaniadto sa Pandan mga tal Iliganon, ug paglabay sa pipila ka tuig, may mga pamilyang lalin gikan sa Sugbo, Bohol, Ilocos, Bicol, Siquijor ug Lanao. Yano lamang ang panginabuhi sa katawhan kaniadto sama sa panagat, pamimingka ug suman; lahi karon nga ang klasipikasyon sa Sta. Filomena usa na ka Industrial Zone. Aduna na kiniy upat ka pundok sa Urban Poor— ang Palmira Homeowners Assn., ug hut-ong sa pagpanginabuhi.
Pito ra ka sityo kaniadto ang Brgy. Sta. Filomena: Pandan, Acmac, Barinaut, Lambaguhon, Dawag, Matuog ug Kiwalan. Sa pagkakaron, nahimulag na ang ubang mga sityo sama sa Kiwalan ug Acmac ug uban pa nga nangahimo nang baranggay. Ang Sta. Filomena karon gilangkob na sa 21 ka purok.
Sa Disyembre 1966 pinaagi sa SP City Ordinance 323, nahimo nang baranggay ang Sta. Filomena. Sukad niadto, ang nangapiling mga baranggay kapitan mao sila si Telesporo Peñaflor, 1972; Antonio M. Palafox, 1982; Carmelito Ates, 1982; Lonmgino Halibas, 1988; ug Editha Y. Palafox, 1989.
Sa 1973, natukod ning maong dapit ang Filipinas-Eslon nga ang produkto mao ang mga tubo sa tubig. Sa 1975 nakaangkon na usab ang Sta. Filomena og laing planta— ang Iligan Coconut Oil Mill. Niini, midagsa ang mga tawo sa Purok Valderama. Sa 1982, natukod ang Caltex Depot, ug sunod nga natukod ang planta sa apog nga mao ang Summa Alta Tierra.
Naangkon usab sa Brgy. Sta. Filomena ang dugang talagsaong mga kalamboan sama sa Regs Beach Resort diin nahimo sab kining lodging house, Snowland By The Sea, Tellies Beach, Halibas Beach, Ello’s Beach ug nasundan sa Chelina Beach Resort & Lodging House nga aduna usay restaurant.
Gawas sa mga dapit lulinghayawan, aduna usay mga public high school ug ingon man mga Catholic school nga gipangtukod alang sa edukasyon sa kabataan dinhi sa Brgy. Filomena. Kasagarang relihiyon nga gisagop sa katawhan ning dapita mao ang Roman Catholic, Born Again, Seventh Day Adventist, Iglesia Ni Kristo, Baptist, UCCP, ug Redeemer.
Giatiman usab sa pamunoan ni Brgy. Kapitan Palafox ang bahin sa maayong panglawas sa katawhan. Pipila lamang ang matawag nga mal-nourish ning dapita ug kompleto ang imyunisasyon nga gihatag sa mga health personnel. Maihap lamang ang out-of-school youth, kasagaran sa kabatan-onan nanagtungha gayod.
Lakip usab sa gihatagan og pagtagad sa mga opisyal sa baranggay ang problema sa polyusyon. Ug bisan pa nga ang Sta. Filomena may mga pabrika — mga timailhan sa usa ka dapit nga mauswagon, kiniy usa gihapon ka malinawon nga baranggay sa Iligan.
Santo Rosario[usba | edit source]
Ang Baranggay Santo Rosario adunay walo (8) ka purok (zones sa Iningles). Nagbulang gikan sa Baranggay Hinaplanon sa tuig 1986 ubos sa pagdumala ni Presidente Corazon C. Aquino. Ang unang kapitan sa baranggay mao si Jose Guadalupe Zalsos.
Kasagara sa baranggay kay lugar lamang sa panimalay, apan gihinayhinayan ug usab nga mahimo na ug lugar sa pagpatigayon.
Tibanga[usba | edit source]
Ang Baranggay Tibanga mao ang puluy-anan sa Mindanao State University - Iligan Institute of Technology ug Mindanao Sanitarium Hospital. Mao sad ang puluy-anan sa tulo ka estasyon sa telebisyon: ABS-CBN (Channel 4), GMA (Channel 11) ug Studio 23 (Channel 26).
Villaverde[usba | edit source]
Ang Baranggay Villaverde (Villa Verde, Green Village sa Iningles) may 33.25 ka ektarya nga gilapdon. Gilangkob kini sa 13 ka purok. Kasagaran sa mga lumulupyo dinhi mga Sugbuanon, 60%; samtang nabahin ang 40% sa mga Muslim, Bol-anon, Chabacano, Tagalog, Ilocano, Ilonggo, Bicolano, ug mga magpapatigayong Insek.
Danihon ang dagkong mga magpapatigayon aron sila magtukod og balay-patigayon sa Brgy. Villa Verde, Siyudad sa Iligan. Kini ang unang gipangandoy ni Brgy. Kapitan Crispina B. Nadorra-Manaloto, ug kauban niyang mga opisyal sa baranggay nga natukod ilawom sa R.A. Res. Nos. 767 C.O. No. 1933 niadtong ika-22 sa Hulyo, 1991.
Karon nagbuntaog na ang pruyba nga natuman ang gidamgo nga kalamboan sa usa sa 44 ka baranggay sa Iligan City. Kamulong gitrabaho ang upat ka andana nga Gaisano Mall nga nagbuntaog sa national highway sa Amihanang bahin paingon sa Dakbayan sa Cagayan de Oro ug sa Habagatan sa Zamboanga. Sa mga tunga-tunga sa 2007, lagmit ablihan na ang mall. Daghan puhon sa taga Villaverde, kasagaran mga babaye ang makatrabaho dinhi.
Lahi sa ubang baranggay nga duol ra kaayo sa sentro sa siyudad, ang mga opisyal sa baranggay nagreserba usab og luna sa yuta nga ilang katamnan og prutas sama sa nangka, santol, saging, mangga, kaymito, lumboy ug abana. Aduna usay luna nga ilang tamnan og mga utanon.
May mga purok sa Villaverde nga kasikbik sa Brgy. Poblacion. Sa amihanan silingan niini ang Brgy. San Miguel; sa habagatan, ang Brgy. Pala-o ug sa kasadpang bahin sa siyudad nahimutang ang Brgy. Poblacion.
Karong panahona, ang gikuhaan sa kita sa Villaverde naggikan sa Real Property Tax, Internal Revenue Allotment, misc. income, aids and grants ug 50% community shares.
Edukasyon[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan adunay usa ka publikong unibersidad ug pito (7) ka mga pribadong kolehiyo nga nagbatid sa Teknolohiya sa Kasayuran, Pag-alagad sa Kahimsog, Alamdag sa Panakayan, Patigayon ug Pagdumala, Unang ug Ikaduhang Edukasyon, ug Alampat ug Alamdag sa Katilingban. Sa tanan tulunghaan sa edukasyon sa dakbayan, ang Mindanao State University - Iligan Institute of Technology, usa sa mga gawasnong gawas nga tulunghaan sa Mindanao State University. Dili lang mao ang usa sa labing maayong unibersidad sa mga rehiyon sa Kabisay-an ug Mindanao, gisapayan ang tulunghaan nga usa sa unang napulo nga labing maayong unibersidad sa tibuok nasod uban sa labing kaayuhan sa Alamdag ug Teknolohiya, Inhinyera, Matematika, Teknolohiya sa Kasayuran, ug mga Alamdag sa Kahimtangan.
Ang Capitol College of Iligan, Inc., gitawag nila ug Iligan Capitol College (ICC), mao usa ka pribado ka tulunghaan sa edukasyon nga gitukod sa tuig 1963 ni Engr. Sesenio S. Roseles ug si Madame Laureana Sand Pedro Rosales. Narehistro ang tulunghaan sa Securities and Exchange Commission (SEC) sa ika-12 sa Pebrero, 1964.[10] Ang Iligan Capitol College gitukod ang Lyceum Foundation of Iligan, nga mahino siya nga igsuong kolehiyo tapad sa Parokya sa Corpus Christi sa Tubod, Dakbayan sa Iligan.
Ang St. Michael's College, Dakbayan sa Iligan mao ang labing karaan nga tunghaan sa Lanao, gitukod isip sentro sa katekismo sa tuig 1914 ni Fr. Felix Cordova, S.J. Gitukod nga ligdong sa tuig 1915 isip Escuela de San Miguel alang sa kadunggan sa ilang patron, San Miguel Arkanghel.[10]
Ang mga kolehiyo nagbatid sa Medisina ug Pag-alagad sa Kahimsog mao ang Iligan Medical Center College ug Mindanao Sanitarium and Hospital College. Ang Saint Peter's College usa ka laing tulunghaan nga nagbatid sa inhinyera, pagkwenta, ug mga kurso sa pagdumala sa patigayon.
Ang Lyceum of Iligan Foundation nagbatid sa kurso sa inhinyera ug panakayan. Modawat pud sila mga kurso sa Pagdumaka sa Hotel ug Restaurant, Pag-alima, Pagdulama sa Patigayon, ug ubang pang Pag-alagad sa Kahimsog.
Uban sa suma total nga 181 ka tulunghaan (106 ang publiko; 75 ang pribado; 17 ang madrasah), uban na ang tulunghaan pangteknikal ug bokasyonal, ang Dakbyan sa Iligan adunay grado sa pagliterato nga 94.71%, usa sa labing taas nga grado sa tibuok Pilipinas.
Turismo[usba | edit source]
Ang Dakbayan sa Iligan gitawag nila ug Dakbayan sa mga Busay nga Halangdon (City of Majestic Waterfalls) tungod daghan ang mga busay sulod sa dakbayan. Adunay bana-banaon 20 ka busay sulod sa dakbayan. Ang labing ilado nga busay, ug ilhanan sa dakbayan, mao ang Busay sa Maria Cristina. Mao pud ang gigikan sa dagitab sa tibuok dakbayan, pinaagi sa Agus VI Hydroelectric Plant. Ang Busay sa Tinago, makaagi pinaagi sa 300 kay lakang nga hagdanan, didto sa Barangay Buru-un. Ang ubang bantugan nga mga busay mao ang Busay sa Mimbalut, Busay sa Abaga, ug Busay sa Dodiongan. Ang uban nga busay dili makasulod ug mga sakyanan, mao ang mga turista kinahanglan mobaktas gikan sa pipila ka takna hangtud sa duha ka adlaw (sa Busay sa Limunsudan).
Ang dakbayan usab ilado sa Mga Tubod sa Timoga. Ilado na ang kining tubod nga bugnaw sama sa yelo, klaro, ug walay klorina, nag-agas kanunay padulong sa mga langoyanan sa tagsa-tagsa nga mga lulinghayawan. Adunay lima ka lulinghayawan nga nahimutang sa nasudnong karsada sa Baranggay Buru-un.
Mga Bantugan nga Iliganon[usba | edit source]
- Gloria Macapagal-Arroyo - Presidente sa Philippines 2001-2010, Senador 1992-1998, Bise President 1998-2001, ekonomista (anak ni kanhi Presidente Diosdado Macapagal)
- Dra. Evangeline Macaraeg - former First Lady 1961-1965 (wife of former President Diosdado Macapagal)
- Helario Honoredez - miyembro sa First Philippine Mount Everest Climbing Team sa tuig 2006
- Gene Orejana - TV host and producer sa ABS-CBN News Channel
- Atty. Wilfredo R. Bacareza, Jr. - Presidente ug CEO, PNOC Development & Management Corp.
- Tomas Cabili - Kongresista (Assemblyman) sa mga dekada 1930s-40s, kanhi manggugubat panggerilya sa Ikaduhang Gubat Kalibotanon, Sekretaryo sa Nasudnong Pagpanalipod sa tuig 1945, Senador sa 1946-1957 (namatay kabuan ni Ramon Magsaysay sa paghagsa sa eroplano sa Marso 1957)
- Ric-Ric Marata - kanhi manunula sa Philippine Basketball Association ug Metropolitan Basketball Association player
- Romulo "Bong" Marata - igsuon ni Ric-Ric Marata ug sama sa iyang igsuon, siya usab kanhi manunula Philippine Basketball Association ug Metropolitan Basketball Association.
- Cyrus Baguio - manunula sa Philippine Basketball Association
Mga gikutlo[usba | edit source]
- ↑ Camilo P. Cabili, Early History, Iligan City Official Website
- ↑ Prof. Patrocenia T. Acut, Iligan During the American Period, Iligan City Official Website
- ↑ Prof. Leonor Buhion Enderes, Japanese Occupation in Iligan City, Iligan City Official Website
- ↑ REPUBLIC ACT No. 9724: AN ACT SEPARATING THE CITY OF ILIGAN FROM THE FIRST LEGISLATIVE DISTRICT OF THE PROVINCE OF LANAO DEL NORTE TO CONSTITUTE THE LONE LEGISLATIVE DISTRICT OF THE CITY OF ILIGAN.
- ↑ Prof. Geoffrey G. Salgado, Iligan: A History of the Phenomenal Growth of an Industrial City, Iligan City Official Website
- ↑ Maricar T. Manuzon, A Giant Awakens, Philippine Business Magazine
- ↑ Genalyn D. Kabiling, National Steel Plant reopens, Manila Bulletin Online
- ↑ GSII Changes Name to Global Steel Philippines, PRWEB August 19, 2005
- ↑ Abaca of Iligan City, One Town, One Product Philippines.
- ↑ 10.0 10.1 Iligan City Schools, City Development Strategies in Philippines.
Mga panid sa gawas[usba | edit source]
- (Iningles) Iligan City Government Portal
- (Iningles) Iligan City Online Travel Guide
- (Iningles) 2000 Philippines Census Information


text:
APENDISE
Ang Kamatuoran Parte sa Amay, sa Anak, kag sa Balaan nga Espiritu
ANG mga tawo nga nagapati sa Trinidad nga panudlo nagasiling nga ang Dios may tatlo ka persona—ang Amay, ang Anak, kag ang Balaan nga Espiritu. Ginasiling nga ang kada isa sining tatlo ka persona labing gamhanan, wala sing ginsuguran, kag tupong sila tanan. Gani, suno sa doktrina nga Trinidad, ang Amay Dios, ang Anak Dios, kag ang Balaan nga Espiritu Dios, pero isa lamang ka Dios.
Madamo sang nagapati sa Trinidad ang nagasiling nga indi nila mapaathag ini nga panudlo. Pero, mahimo nagapati sila nga ginatudlo ini sang Biblia. Ang tinaga nga “Trinidad” indi makita sa Biblia. Pero mabasa bala diri ang ideya parte sa Trinidad? Para masabat ini, usisaon naton ang isa ka bersikulo sa Biblia nga pirme ginagamit sang mga nagapati sa Trinidad para suportahan ini nga panudlo.
“ANG PULONG DIOS”
Ang Juan 1:1 nagasiling: “Sa wala pa matuga ang kalibutan, yara na ang Pulong. Ang Pulong kaupod sa Dios, kag ang Pulong Dios.” (Maayong Balita nga Biblia, HPV) Sa ulihi nga bahin sang amo gihapon nga kapitulo, maathag nga ginpakita ni apostol Juan nga “ang Pulong” amo si Jesus. (Juan 1:14) Pero bangod ang Pulong gintawag nga Dios, ang iban nagapati nga ang Anak kag ang Amay bahin sang isa lang ka Dios.
Dumduma nga ini nga bersikulo sa Biblia una nga ginsulat sa Griego nga lenguahe. Sang ulihi, ginbadbad ini sa iban nga lenguahe. Pero madamo nga translator ang wala naggamit sing mga tinaga nga “ang Pulong Dios.” Ngaa? Gintun-an nila ang Griego nga lenguahe nga gingamit sa pagsulat sa Biblia. Base sa ila natun-an, nagdesisyon sila nga dapat lain ang pagbadbad sang mga tinaga nga “ang Pulong Dios.” Paano? Ari ang pila ka halimbawa: “Ang Logos [Pulong] balaan.” (A New Translation of the Bible) “Ang Pulong isa ka dios.” (The New Testament in an Improved Version) “Ang Pulong upod sa Dios kag pareho sa iya sing kinaugali.” (The Translator’s New Testament) Suno sa sini nga mga badbad, ang Pulong indi amo ang Dios. * Kundi, bangod mataas ang iya posisyon sa mga tinuga ni Jehova, ang Pulong gintawag nga “isa ka dios.” Ang termino diri nga “dios” nagakahulugan sing “isa nga gamhanan.”
MAGKUHA SING DUGANG NGA IMPORMASYON
Ang kalabanan nga tawo indi makaintiende sang Griego nga lenguahe nga gingamit sa pagsulat sa Biblia. Gani paano mo mabal-an kon ano gid ang buot silingon ni apostol Juan? Hunahunaa ini nga halimbawa: Ginapaathag sang maestro sa iya mga estudyante ang isa ka topiko. Pero sarisari ang pag-intiende sang mga estudyante sa iya paathag. Ano ang ila himuon? Puede sila magpangabay sa ila maestro sing dugang nga impormasyon. Sigurado nga sa bulig sining dugang nga impormasyon, mas maintiendihan nila ang topiko. Gani, para maintiendihan mo man ang kahulugan sang Juan 1:1, mahimo mo tun-an ang Ebanghelyo ni Juan para mabal-an mo ang dugang nga impormasyon parte sa posisyon ni Jesus. Ang pagtuon sa dugang nga impormasyon parte sa sini nga topiko makabulig para makuha mo ang eksakto nga konklusion.
Halimbawa, hunahunaa ang dugang pa nga ginsulat ni Juan sa kapitulo 1, bersikulo 18 (HPV): “Wala sing bisan sin-o nga nakakita sa [Labing Gamhanan nga] Dios.” Pero ang Anak nga si Jesus nakita sang mga tawo, kay nagsiling si Juan: “Ang Pulong [si Jesus] nangintawo kag nagpuyo sa tunga naton. Nakita naton ang iya himaya.” (Juan 1:14, HPV) Gani paano nga ang Anak mangin bahin sang Labing Gamhanan nga Dios? Nagsiling man si Juan nga ang Pulong “kaupod sa Dios.” Pero paano nga ang kaupod kag ang gin-updan isa lang ka persona? Dugang pa, pareho sang ginsiling sa Juan 17:3, maathag nga ginpakita ni Jesus nga lain sia kag lain man ang iya Amay sa langit. Gintawag niya ang iya Amay nga “ang lamang matuod nga Dios.” Kag sa hingapusan sang iya Ebanghelyo, ginsumaryo ni Juan ini nga topiko paagi sa pagsiling: “Ang mga nasulat na ginsulat agod magtuo kamo nga si Jesus amo ang Cristo, ang Anak sang Dios.” (Juan 20:31) Talupangda nga gintawag diri si Jesus, indi nga Dios, kundi Anak sang Dios. Ginapakita sining dugang nga impormasyon sa Ebanghelyo ni Juan kon paano dapat intiendihon ang Juan 1:1. Si Jesus, ang Pulong, “isa ka dios,” nga buot silingon may mataas sia nga posisyon pero indi sia tupong sa Labing Gamhanan nga Dios.
PAMATUD-I ANG MGA IMPORMASYON
Balikan naton ang parte sa maestro kag mga estudyante. Ibutang ta nga ang iban nagaduhaduha gihapon, bisan pa nabatian na nila ang dugang nga paathag sang maestro. Ano ang himuon nila? Puede sila mamangkot sa iban nga maestro parte sa sini nga topiko. Kon ang paathag sang ila ginpamangkutan magpareho sa paathag sang ila maestro, mahimo nga madula ang pagduhaduha sang kalabanan nga estudyante. Pareho sini, kon indi ka sigurado sa buot silingon sang manunulat sang Biblia nga si Juan parte sa kaangtanan ni Jesus kag sang Labing Gamhanan nga Dios, mahimo ka magkuha sing dugang nga impormasyon sa iban pa nga manunulat sang Biblia. Halimbawa, hunahunaa ang ginsulat ni Mateo. Parte sa katapusan sining sistema sang mga butang, ginsulat niya ang ginsiling ni Jesus: “Tuhoy sina nga adlaw kag oras, wala gid sing nakahibalo bisan pa ang mga anghel sa langit ukon ang Anak, kundi ang Amay lamang.” (Mateo 24:36) Ngaa ebidensia ini nga indi si Jesus ang Labing Gamhanan nga Dios?
Nagsiling si Jesus nga labaw ang nabal-an sang Amay sangsa Anak. Pero kon si Jesus bahin sang Labing Gamhanan nga Dios, dapat nabal-an man niya ang tanan nga nabal-an sang iya Amay. Gani, indi puede nga tupong ang Anak kag ang Amay. Pero ang iban nagasiling: ‘Duha ang kinaugali ni Jesus. Sang ginhambal niya ini, tawo sia.’ Pero kon matuod gid man ina, ano naman ang balaan nga espiritu? Kon ang balaan nga espiritu kag ang Amay bahin sang isa ka Dios, ngaa wala nagsiling si Jesus nga nabal-an sang balaan nga espiritu ang nabal-an sang Amay?
Sa imo sigesige nga pagtuon sa Biblia, mabal-an mo ang madamo pa nga bersikulo sa sini nga topiko. Ini nga mga bersikulo ebidensia sang kamatuoran parte sa Amay, sa Anak, kag sa balaan nga espiritu.—Salmo 90:2; Binuhatan 7:55; Colosas 1:15.
^ par. 4 Para sa dugang nga paathag parte sa Juan 1:1, tan-awa ang artikulo nga “Ang Pulong Bala ‘Dios’ Ukon ‘isa ka dios’?” sa Nobiembre 1, 2008, nga Ang Lalantawan nga ginbalhag sang mga Saksi ni Jehova.
Magtuon sing Dugang Pa
Ang Pulong Bala “Dios” ukon “isa ka dios”?
Ano ang husto nga pag-intiende sa Juan 1:1?


text:
1Ug ming-abut ang duruha ka mga manolonda didto sa Sodoma sa pagkahapon na: ug si Lot naglingkod sa ganghaan sa Sodoma. Ug sila hingkit-an ni Lot, ug mitindog siya sa pagdawat kanila, ug mihapa siya sa yuta. 2Ug miingon siya: Busa karon, mga ginoo ko, ginapangaliyupo ko kaninyo nga mohapit una kamo sa balay sa inyong ulipon, ug mopabilin kamo sa tibook nga gabii, ug manghimasa kamo sa inyong mga tiil; ug sa pagkabuntag managpamangon kamo, ug managpadayon sa inyong paglakaw. Ug sila mitubag: Dili, kay sa dalan lamang mopahulay kami sa tibook nga gabii. 3Apan siya nagpakilooy pag-ayo kanila, ug sila miuban kaniya, ug mingsulod sila sa iyang balay, ug sila gikombirahan niya, ug nagluto siya ug mga tinapay nga walay levadura, ug nangaon sila. 4Ug sa wala pa sila makahigda, ang balay ni Lot gilibutan sa mga tawo sa Sodoma, ang tibook nga lungsod sa tingub, mga batan-on ug mga tigulang: 5Ug nanagtawag sila kang Lot, ug miingon kaniya: Hain ba ang mga tawo nga ming-anhi kanimo karong gabii? Pagulaa sila nganhi kanamo aron kami makaila kanila. 6Unya si Lot migula sa pultahan ngadto kanila, ug gitakpan niya ang mga pultahan sa likod niya. 7Ug miingon siya: Gipakilooy ko kaninyo, mga igsoon ko, nga dili kamo magbuhat sa hilabihang pagkadautan. 8Ania karon, ako adunay duruha ka mga anak nga babaye nga wala pa makaila ug lalake; akong pagulaon sila nganha kaninyo, ug buhaton ninyo kanila ang maayo nga inyong gihunahuna: niini lamang nga mga tawo dili kamo magbuhat ug bisan unsa, kay sila mianhi sa landong sa akong atop. 9Ug sila mingtubag: Pumahawa ka diha. Ug miingon pa sila: Mianhi kini dinhi sa pagpuyo ingon nga usa ka dumuloong, ug siya buot magakinahanglan sa pagkamaghuhukom? Karon among buhaton kanimo ang labing dautan pa kay kanila. Ug gibuhat nila ang dakung pagpugos sa tawo, bisan pa kang Lot, ug mingduol sila aron sa pagguba sa pultahan. 10Unya gikab-ut sa mga tawo ang ilang kamot ug gisulod nila si Lot sa balay uban kanila, ug giserhan nila ang pultahan. 11Ug gibutaan nila ang mga tawo nga diha sa pultahan sa balay, sukad sa labing diyutay hangtud sa labing dagku, sa pagpabuta kanila; ug nangaluya sila sa pagpangita sa pultahan. 12Ug miingon ang mga tawo kang Lot: Aduna ba ikaw dinhi ing kauban? Mga umagad nga lalake, ug ang imong mga anak nga babaye, ug ang tanan mga imo sa ciudad, ipagula mo sila niining dapita: 13Kay pagalaglagon namo kining dapita kay ang pagsinggit nila midangat gayud sa atubangan ni Jehova: busa si Jehova nagpaanhi kanamo sa paglaglag niini. 14Unya migula si Lot, ug nagsulti sa iyang mga umagad nga nagpakaasawa sa iyang mga anak nga babaye, ug siya miingon kanila: Panindog kamo, pahawa kamo niining dapita; kay si Jehova magalaglag niining cundara. Apan alang sa iyang mga umagad, siya maingon sa daw nagatiaw-tiaw kanila . 15Ug sa pagbanagbanag sa kabuntagon, ang mga manolonda midali ngadto kang Lot ug nag-ingon sila; Tumindog ka, kuhaa ang imong asawa ug ang imong duruha ka mga anak nga babaye nga ania dinhi, aron dili ka masunog uban sa pagkadautan sa ciudad. 16Apan siya naglanganlangan; ug ang mga tawo mingkupot sa iyang kamot, ug sa kamot sa iyang asawa ug sa mga kamot sa iyang duruha ka mga anak nga babaye, sanglit si Jehova nagmaloloy-on kaniya: ug ilang gidala siya, ug ilang gibutang siya sa gawas sa ciudad. 17Ug nahitabo nga sa gipagawas na sila, miingon siya: Kumalagiw ka tungod sa imong kinabuhi; dili ka maglingi-lingi sa imong liked ni mohunong ka niining tibook nga Kapatagan; kumalagiw ka paingon sa bukid, aron dili ka masuno. 18Ug si Lot miingon kanila: O, dili unta mahimo kini, mga ginoo ko; 19Ania karon, ang imong ulipon nakakaplag ug gracia sa imong atubangan, ug gipadaku mo ang imong mahigugmac ng kalolot nga gipakita mo kanako sa paghatag kanako ug kinabuhi; apan dili ako makakalagiw ngadto sa bukid, tingali kaha maalaut ako sa kadaut ug mamatay ako. 20Ania karon, kining ciudara haduol nga kalagiwan, ug kini diyutay man; pagkalagiwa ako didto (dili ba kini diyutay?) ug mabuhi ang akong kalag. 21Ug siya mitubag kaniya: Tan-awa, gidawat ko usab ang imong gipangayo mahitungod niini, ug dili ko pagalaglagon kining ciudad nga imong gihisgutan. 22Dumali ka, kumalagiw ka didto; kay wala ako ing arang mabuhat hangtud nga moabut ka didto. Tungod niana gihinganlan ang ngalan sa ciudad nga Zoar. 23Ang adlaw misidlak sa ibabaw sa yuta, sa pag-abut ni Lot sa Zoar. 24Unya gipaulan ni Jehova sa Sodoma ug Gomorra ang azufre ug kalayo nga gikan kang Jehova didto sa langit; 25Ug gilaglag niya ang mga ciudad, ug kadtong tibook nga Kapatagan, uban ang tanan nga mga pumoluyo niadtong mga ciudara, ug kadtong nanagtubo sa yuta. 26Apan ang asawa ni Lot nga didto sa ulahi, milingi sa likod niya, ug nahimo siya nga haligi nga asin. 27Ug mitungas si Abraham sa bukid sa dapit diin siya mitindog sa atubangan ni Jehova, 28Ug milantaw siya sa dapit sa Sodoma ug sa Gomorra, ug ngadto sa tibook nga yuta niadtong Kapatagan ug nakita niya; ug ania karon, ang aso nagautbo gikan sa yuta, ingon sa aso sa usa ka hudne. 29Ug nahitabo, nga sa gilaglag sa Dios ang mga ciudad sa Kapatagan, nga nahinumdum ang Dios kang Abraham, ug gipagawas si Lot gikan sa taliwala sa pagkalaglag, sa paglaglag niya sa mga ciudad nga gipuy-an ni Lot. 30Apan si Lot mitungas gikan sa Zoar, ug mipuyo didto sa bukid, ug ang iyang duruha ka mga anak nga babaye uban kaniya; kay nahadlok siya sa pagpuyo sa Zoar, ug mingpuyo siya sa usa ka langub, siya ug ang iyang duruha ka mga anak nga babaye. 31Ug ang magulang miingon sa manghud: Ang atong amahan tigulang na, ug walay lalake sa yuta nga moduol kanato ingon sa nabatasan sa tibook nga yuta: 32Umari ka, paimnon ta ug vino ang atong amahan, ug motipon kita paghigda kaniya, aron makahawid kita ug kaliwatan gikan sa atong amahan. 33Ug ilang gipainum ug vino ang ilang amahan niadtong gabhiona; ug misulod ang magulang, ug mikatulog nga ipon sa iyang amahan; apan wala siya manghibalo sa paghigda niya, bisan sa pagbangon niya. 34Sa adlaw nga misunod miingon ang magulang sa manghud: Tan-awa, mikatulog ako kagabii nga ipon sa akong amahan; paimnon ta usab siya ug vino karong gabii; ug sumulod ka ug motipon pagkatulog uban kaniya, aron nga makahawid kita ug kaliwatan gikan sa atong amahan. 35Ug ilang gipainum ug vino usab ang ilang amahan niadtong gabhiona; ug mibangon ang manghud ug mitipon pagkatulog kaniya; apan wala siya makamatngon sa paghigda niya, bisan sa pagbangon niya. 36Niana nanamkon ang duruha ka mga anak nga babaye ni Lot gikan sa ilang amahan. 37Ug nanganak ang magulang ug usa ka anak nga lalake, ug gihinganlan niya ang iyang ngalan si Moab, nga mao ang amahan sa mga Moabitanhon hangtud karong adlawa. 38Ang manghud nanganak usab ug usa ka anak nga lalake, ug gihinganlan niya ang iyang ngalan si Ben-ammi, nga mao ang amahan sa mga Amonihanon hangtud karong adlawa.
Copyright
Learn More


text:
Kristohanon
Ang Kristohanon usa ka taw mga misunod sa Kristyanismo, usa ka monotiyestikong relihiyon nga nagatuyok sa kinabuhi ug panudlo ni Jesu Cristo nga gipakita sa Bag-ong Tugon ug giisip sa mga Kristohanon nga napropesiya sa Daang Tugon.
Etimolohiya
Gikan sa Kinatsilang cristiano, gikan sa Linatin nga Christianus, nga gikan sa Grinyegong Xpισtιavός, christianós, sa Xpισtός Xristós nga nagpasabot "ang dinihogan". Sa (Grineyegong) Septuaginta nga bersyon sa Hebreong Bibliya, ang khristos gigamit aron paghubad sa Inebreyong מָשִׁיחַ, mashiaḥ, "mesiyas", nga nagpasabot "siyang dinihogan".
Ang unang nailhang paggamit sa tawag nga Xpισtιavός, christianós, makita sa Bag-ong Kasabotan, sa Mga Buhat 11:26: "ang mga magtinun-an kay unang gitawag nga Kristohanon sa Antiyoka". Ang tawag unang gigamit aron pag-ila sa mga tinun-an ni Jesu Cristo. Sa laing duha ka Bag-ong Kasabotan nga paggamit sa pulong (Mga Buhat 26:28 ug 1 Pedro 4:16), nagpasabot kini sa publikong pag-ila sa mga misunod kang Jesus.
Ang labing sayo nga sulat sa paggamit sa tawag gawas sa Bibliya kadtong si Tacitus misulat nga si Nero mibasol sa mga "Kristohanon" sa Dakong Sunog sa Roma sa tuig AD 64.
Ang "Kristohanon" nagpasabot usab mga sakop kun sumosunod sa simbahan kun ubang kapundokan sa Kristiyanismo. Nagpasabot kini nga bisan unsang apil sa Kristiyanismo.
Kinsa ang usa ka Kristohanon
Nagkalain-lain ang "Kristohanon" sa daghang mga kapundokang Kristohanon. Ang uban mituo nga, aron mahimong Kristohanon, kinahanglang moadto sa simbahan ug moapil pagpabunyag. Ang uban mitudlo hinuon nga ang pagtuo ug pagdawat sa kinabuhi, kamatayon ug pagkabanhaw ni Jesu Cristo gikinahanglan. Ang uban miatawag sa Kristohanon sa mga taw misunod sa panudlo ni Jesu Cristo
Ang ubang mga teolohiyano miapil sa usa Kristohanon nga bisan kinsang modawat sa Kredo sa Nisino. Kaning karaan nga kasulatan gidawat sa mga Katoliko, Ortodokso, Angglikano, Luterano ug tanang mga dagkong Protestanhong mga Simbahan.
Ang mga Romano Katoliko, Sidlakang Ortodokso, ug daghang mga Protestante miisip sa usa ka Kristohanon nga nahimong sakop sa simbahan pinaagi sa sakramento sa bunyag. Niining mga denominasyona, ang mga bata nga gibunyagan maisip na nga Kristohanon, bisan gilaoman silang mobuhat og pagdawat sa pagtuo inig ka tukma na ilang panuigon.
Ang mga Ebangheliko ug mga pundamentalista wala magbuhat og pagbunyag sa bata ug wala usab motuo nga ang pagbunyag gikinahanlan alang sa kaluwasan (usa ka sakramento). Hinuon, giisip nila nga ang pag-angkon ug pagpaila nga uban siya ni Jesu Cristo hangtod sa iyang kamatayon, nga mipakita og kabag-ohan ug bag-ong kinabuhi sa Ginoo, sa pagkabanhaw ni Jesu Cristo. Miawhag sila sa mga bata ug hamtong nga "mamahimong Kristohanon" pinaagi sa "pagdawat ni Jesu Cristo nga Ginoo ug Manluluwas," ug sa pagtuman sa desisyon sa Pagbunyag sa Mituo. Kaning mga pundoka migamit sa pahayag nga "born-again" (Juan 3:3) sa pagpasabot aron mahimong Kristohanon. Daghang mga Kristohanon mituo nga ang dalan sa Kaluwasan pinaagi kang Jesu Cristo (Anak sa Dios) (Juan 14:6). Mituo sila nga ang tanan makasasala ug kinahanglan mag-usab. Ang ubang mga Kristohanon mituo nga ang pagbunyag wala gikinahanglan aron maluwas, apan usa ka pagpakita nga mag-usab ka sa imong kinabuhi ug mopuyo kon unsa ang buot sa Dios nimo. Ang mga Katoliko mituo nga ang pagbunyag gikinahanglan aron maluwas ug makaluwas kini gikan sa ilang mga sala.
Ang ubang denominasyon ug sekta mitudlo nga ang pagbunyag sa Mituo gikinahanglan aron maluwas - ang pagbalhin sa pagkadili-Kristohanon ngadto sa pagka-Kristohanon. Miisip sila sa usa ka Kristohanon nga binunyagan ug nagbag-ong taw.
Ang ubang mituo misunod sa panudlo ni Jesu Cristo, apan wala motuo nga gikinahanglan ang pagdawat sa relihiyon.
Sa mga nasod nga ang Kristiyanismo mao ang sagad nga relihiyon sa kasaysayan niini, ang tawag gigamit sa uban sa pagpasabot nga wala sila moapil sa ubang relihiyon - nagpasabot nga gisiip nila ilang mga kaugalingon nga Kristohanon.
Sa ubang pinulongan
Sa mga Arabo (mga Kristohanon, Muslim kun sa ubang tinuohan), ug sa ubang pinulongan nga naimpluwensyahan sa Arabong pinulongan (naa sa mga kulturang Muslim nga giimpuwensyahan sa Inarabo isip liturhiyanhong pinulongan sa Islasm), ang duha ka pulong nga gigamit sa Kristohanon kay: Nasrani (gikan sa Inarabong ansar, isip nga disipulo ni Jesus), ug Masihi nga nagpasabot nga tagasunod sa Mesiyas. Kon naa may kalainan ang Nasrani nagpasabot nga mga taw sa Kristohanong kultura ug Masihi nagpasabot nga kadtong rehiliyonhong mituo kang Jesus. Sa ubang mga nasod ang Nasrani gigamit usab sa mga dili Muslim nga mga puti nga taw. Ang laing pulong nga Inarabo nga gigamit sa mga Kristohanon, ilabi na sa politikanhong paggamit, Salibi; kini nagpasabot sa mga taga-Krusada ug ang mga bating pasabot niini.
Mga reperensya
- The Catholic Encyclopedia, Volume IX, Monotheism; William F. Albright, From the Stone Age to Christianity; H. Richard Niebuhr, ; About.com, Monotheistic Religion resources; Jonathan Kirsch, God Against the Gods; Linda Woodhead, An Introduction to Christianity; The Columbia Electronic Encyclopedia Monotheism; The New Dictionary of Cultural Literacy, monotheism; New Dictionary of Theology, Paul pp. 496-99; David Vincent Meconi, "Pagan Monotheism in Late Antiquity" in Journal of Early Christian Studies pp. 111–12, 2nd London Baptist Confession 1689, 2:1 "1._____The Lord our God is but one only living and true God; whose subsistence is in and of himself, infinite in being and perfection; whose essence cannot be comprehended by any but himself; a most pure spirit, invisible, without body, parts, or passions, who only hath immortality, dwelling in the light which no man can approach unto; who is immutable, immense, eternal, incomprehensible, almighty, every way infinite, most holy, most wise, most free, most absolute; working all things according to the counsel of his own immutable and most righteous will for his own glory; most loving, gracious, merciful, long-suffering, abundant in goodness and truth, forgiving iniquity, transgression, and sin; the rewarder of them that diligently seek him, and withal most just and terrible in his judgments, hating all sin, and who will by no means clear the guilty."
- BBC, BBC - Religion & Ethics - Christianity
- Book of Isaiah Book of Isaiah, Chapter 53.
- Christ at Etymology Online
- Messiah at Etymology Online
- Tacitus (c. 55 -117 CE): Nero's persecution of the Christians, online at Washington State University
- Becoming a Christian. Retrieved on 2007-10-25.
- Nazarene at Etymology Online
- Khaled Ahmed, Pakistan Daily Times.
- a b Society for Internet Research, The Hamas Charter, note 62 (erroneously, "salidi").
- a b Jeffrey Tayler, Trekking through the Moroccan Sahara.
- Akbar S. Ahmed, Islam, Globalization, and Postmodernity, p 110.


text:
Arangkada for September 9, 2007
SUKOL NI GWEN
Kon nagtuo si Gobernador Gwen Garcia nga nagkurog nang mga magsisibya sa Sugbo tungod sa iyang pagkiha sa pipila nila, nasayop siya. Nakaseguro kon may nakasulti na niya sa mga pasundayag sa nagkalainlaing news organizations atol sa News and Public Affairs Night niadtong Biyernes sa gabii sa Baseline Restaurant sa nagpadayong kasaulogan sa KBP Cebu Broadcasters Month sa tanang lokal nga TV ug radio stations nga sakop sa KBP.
Si Garcia ang sentro sa kasagaran sa mga pasundayag. Gipasundayag nila ang iyang kamaginukdanon sa mga nanaway sa iyang mga transaksiyon ug ang kamahiligon niyang mosalida atubangan sa mga kamera. Ang mga pasundayag maoy pahinumdom ni Garcia nga ang pagduko sa kadagkoan sa KBP nga iyang gisabonan og kasaba sud sa iyang buhatan, pila na ka buwan ang nilabay, di timaan sa pagtalaw kon dili sugo lang sa maayong pamatasan.
-o0o-
Matag higayon nga dunay dagkong kalihokan sa CICC, bahaan ko sa mga tawag ug text messages sa Sugbuanong mga magbubuhis nga nangreklamo sa nangliki nang mga bungbong ug kisame ug nangaguba nang gripo ug pultahan sa mga pansayan. Pulos sila naglisod pagtuo sa kagusbat na sa walo pa lang ka buwan nga building. Mas sibaw ang ilang kahibung giunsa pag-abot og P1 bilyon ang gasto pagtukod sa CICC.
Ambot tungod ba sa mga kasong gipasaka ni Garcia batok nako, o wa lang silay kaing kapahungawan, ako maoy nahimong imbudo sa tanang mga pagsaway sa paboritong proyekto sa gobernadora. Bisan ang mga suod ni Garcia nihunghong nga bisan unsaon og tuali di gyod world class ang building ug mora nang 10 anyos ang gidak-on ug gidaghanon sa mga liki ug mga guba.
Masulub-on kong mopahibawo ninyo nga di gihapon ko gawasnon nga makasud sa CICC. Sa bugtong higayon nga nakasud ko niadtong Mayo, gigiyahan mi sa pipila lang ka kuwarto ug di gawasnong makalibot sa giingong mas gubaon nga mga bahin.
-o0o-
Pila na ba gyod ang kinatibuk-ang gasto sa CICC? Kanus-a man dutlan sa kaikog si Garcia sa dugay na kaayong pangilaba sa tinuod nga mga tag-iya sa kuwarta nga way pupanagana niyang gigasto sa kontrobersiyal nga proyekto?
Nahadlok ko nga kon padayong magpaabot, mas una pang maputi ang uwak. Kay ang mga ahensiya nga atong gisaligan nga mosusi sa transaksiyon wa maggunok: Ang Cebu Provincial Board labaw pang rubber stamp kay sa Cebu City Council; ang COA nagpangikog kay tingalig gukdon sab sama sa auditors sa GSIS; ug ang Visayas Ombudsman wa pa huwasi sa kahadlok human banghagi ni Garcia ug gipasanginlan nga nagpagamit sa iyang mga kaatbang sa politika.
Busa kitang mga magbubuhis mao nay angayan nga molihok, maghiusa sa pagbarug ug pagpanalipod sa atong katungod sa pagpakisayod. [30] leo_lastimosa@abs-cbn.com


text:
Ang Asya ang pinakamalaking kontinente at sumasaklaw sa humigit-kumulang na ikatlong bahagi ng mundo.
May sukat itong 43,810,582 km² o 17,159,995 milya kuwadrado (mi2). Ito ay nahihiwalay sa Europa sa pamamagitan ng isang makinaryang libu-libong linya and dumadaan buhat sa Bundok Ural patungong Dagat Caspian, Bulubundukin ng Caucasus at sa Dagat Itim (Black Sea). Ang hangganang naghahati sa Africa at Asya ay ang Suez Canal at ang hangganan sa pagitan ng Hilagang Amerika At Asya ay ang Bering Strait. Sa hilaga ng Asya ay ang Karagatang Artiko at sa timog nito, ang Karagatang Indian. Ang Karagatang Pasipiko ang nasa silangan ng Asya at sa kanluran nito matatagpuan ang Bundok Ural, Dagat Caspian, Dagat Itim at Dagat Egeo. Ang kontinenteng ito ay ang pinakamalaking lupalop sa buong mundo at tinaguriang isa sa pinagsibulan ng mga dakilang Kabihasnan na nagpabago at humubog sa kaisipan at paniniwala ng mga tao sa daigdig nating ito.Ilan sa mga kilalang kabihasnan na nagmula dito sa Asya ay ang kabihasnang Tsina, India, Mesopotamia, Persia at kabihasnang Armaiko na may dalawang sangay-ang Israel at arabo. Sa Asya rin matatagpuan ang Karagatang Indian, Dagat Timog Tsina (ang pinakamalaking dagat sa mundo), Karagatang Pasipiko at Karagatang Artiko. Ang Europa ang kadikit nitong continente na pinaghiwalay lang ng mga hangganan ng kabundukan ng URAL, Dagat ng caspia,Itim na dagat at ng kabundukan ng Cawkasus. Ang Suez Canal naman ang siyang hangganan nito bago dumating sa bansang Ehipto ng kontinenteng Aprika. Sa dami ng mga pangkat ng lahi ng mga tao, ang Asya pa rin ang nangunguna at patuloy na yumayabong sa paglabas nito patungo sa iba pang mga bansa at pagdagsa din dito ng mga ibang lahi ng tao mula sa kontinente ng Europa, Amerika at Afrika. Ang Asya usab mahimong ingnon nga usa ka subrehiyon sa Eurasia. Alang sa dugang subdibisyon ginamit kanang maong termino, tan-awa ang Habagatang Eurasia ug Tungatungang Eurasia. Ang ubang nasod sa Asya milapas sa Asya mismo. Kining mosunod nga mga rehiyon tradisyonal nga giila:
• • • • • •
Amihanang Asya Habagatang Asya (o Subkontinente sa Indya) Habagatang-Kasadpang Asya (o Tunga-tungang Sidlakan o Kasadpang Asya) Habagatang-Sidlakang Asya Sidlakang Asya (o Layong Sidlakan) Tunga-tungang Asya
Amihanang Asya
Kining terminoha talagsa lamang gamiton sa mga heyograpo, apan kini sagad nagapasabot sa mas dakong bahin sa Rusya, ang Siberia. Usahay usab ang Mongolia iapil dinhi ug ang mga amihanang bahin sa ubang Asyanong mga nasod, sama sa Kazakhstan iapil sa Amihanang Asya.
Habagatang Asya (o Subkontinente sa Indya)
Ang Habagatang Asya gitawag usab nga Subkontinente sa Indya. Kini naglakip ning mosunod:
• •
• •
Ang mga nasod sa Himalayas sama sa Indya, Pakistan, Nepal, Butan ug Bangladesh. Ang mga nasod sa Kadagatang Indyan sama sa Sri Lanka ug ang Maldives. Ang Andaman, Nicobar ug Lakshadweep nga mga islang nahimutang usab sa Kadagatang Indyan. Ang peninsular nga Indya (gitawag usab nga Platu sa Decca Usahay ang Afganistan anhi usab ibutang.
Habagatang-Kasadpang Asya (o Tunga-tungang Sidlakan, Duol nga Sidlakang Asya o Kasadpang Asya)
Kini matawag usab sa Kasadpanong termino Tunga-tungang Sidlakan (Middle East sa Iningles), nga maoy sagad gamiton sa mga Pilipino, Uropano, ug Amerikano. Ang Tunga-tungang Sidlakan (sa ubang interpretasyon) nagpasabot sa pipila ka nasod sa Amihanang Aprika. Ang Habagatang-Kasadpang Asya mabahin pa gayod ngadto ning mga mosunod:
• • • • • •
Anatolya (buot ipasabot, ang Asya Minor), nga naglakip sa Asyanong bahin sa Turkiya. Ang pulo-nasod sa Cyprus sa Dagat Mediteranyan. Ang Levant kun Duol nga Sidlakan, nga naglakip sa Syria, Israel, Jordan, Lebanon, Iraq ug ang Asyanong bahin sa Ehipto. Ang peninsula sa Arabya, lakip na ang Arabyang Saudi, Nagkahiusang Emiratong Arabo, Bahrayn, Qatar, Oman, Yemen ug Kuwait. Ang rehiyon sa Kawkasus lakip na ang gamayng bahin sa Rusya, Georgia, Armenya, ug Azerbayjan. Ang Platu sa Iran, nga naglakip sa Iran ug pipila ka bahin sa kasikbit nga mga nasod.
Habagatang-Sidlakang Asya
Mas kompletong artikulo: Habagatang-sidlakang Asya Kining maong rehiyon naglakip sa Peninsula sa Malaya, Indotsina ug ang mga pulo sa Kadagatang Indyan ug Kadagatang Pasipiko. Ang mga nasod nga anaa mahimutang niini mao kining mosunod:
• •
Sa Indotsina, ang Myanmar, Tayland, Laos, Cambodya ug Vietnam. Ang maritimong Habagatang-Sidlakang Asya mao ang mga nasod sa Malaysia, Brunei, Pilipinas, Singapur ug Indonesia (ang ubang mga pulo sa nasod sa
Indonesia naa nahimutang sa Melanesia, sa Oseanya. Ang Timor-Leste (hasta ang Melanesia usahay iapil usab. Ang nasod sa Malaysia gibahin ngadto sa duha tungod sa Habagatang Dagat sa Tsina busa kini may mainland ug may pulo nga mga bading.
Sidlakang Asya
Kining maong arya nagalakip ning mosunod:
• • •
Ang mga nasod sa Kadagatang Pasipiko sama sa Taiwan ug Hapon Amihanan ug Habagatang Korea sa Peninsula Korea. Tsina, apan usahay ang mga sidlakang bahin lamang
Usahay usab ang nasod sa Mongolia ilakip sa Sidlakang Asya.
Tunga-tungang Asya
Walay unibersal nga konsensus sa paggamit ning maong terminoha. Sagad ang Tungatungang Asya naglakip ning mga mosunod:
•
• •
ang Mga republika sa Tunga-tungang Asya sama sa Kazakhstan (walay labot ang gamay niining Uropanhong teritoryo), Uzbekistan, Tajikistan, Turkmenistan ug Kyrgyzstan. Afghanistan, Mongolia, ug ang kasadpang mga rehiyon sa Tsina. Ang kanhi mga Sobyet nga estado sa rehiyon sa Caucasus.
Ang Tunga-tungang Asya mahinungdanon tungod sa mga internasyonal nga panagbingkil sama sa mga linya sa lana, Nagorno-Karabakh, ug Chechnya, ingon man sa presensiya sa mga sundalo sa Estados Unidos ug Nagkahiusang Gingharian sa Afghanistan.


text:
1Sa atubangan sang Dios kag ni Cristo Jesus nga magahukom sang tanan nga mga tawo nga buhi kag patay, tungod sang iya pagkari kag sang iya Ginharian, ginasugo ko ikaw 2sa pagwali sang pulong sang Dios. Magmaukod ka sa pagsugid sini sa nagakaigo ukon sa wala nagakaigo nga panahon. Konbensiha ang mga tawo, sabdunga, kag palig-una sila nga nagapanudlo nga may bug-os nga pagpasensya. 3Kay magaabot ang tion nga ang mga tawo indi na magpamati sa matuod nga pagtulon-an, kundi magasunod na lang sang ila kaugalingon nga luyag, kag magatipon sila sang madamo pa gid nga mga manunodlo nga magasugid sa ila sang luyag lang nila pamatian. 4Magabiya sila sa pagpamati sang kamatuoran kag magapati na lang sila sa mga patupato nga sugilanon. 5Pero ikaw imo, magpugong sang imo kaugalingon sa tanan nga mga bagay, magbatas sang pag-antos, magtuman sang bulohaton sang manugwali sang Maayong Balita kag maghimo sang tanan mo nga mga katungdanan subong isa ka alagad sang Dios. 6Nahanungod sa akon, ang tion nag-abot nga ako ihalad na, kag tion na ini nga magataliwan ako sa sini nga kabuhi. 7Nahimo ko na ang akon masarangan sa palumba, nadalagan ko na ang bug-os nga dalaganon kag natipigan ko ang pagtuo. 8Karon, ang padya sang pagdaog nagahulat sa akon, ang korona sang pagkamatarong nga ihatag sa akon sang Ginoo, ang matarong nga Hukom, sa sadto nga Adlaw—kag indi lamang sa akon, kundi sa tanan man nga nagahulat nga may paghigugma sang iya pagpahayag. 9Magtinguha ka gid sa pagkari sa akon sing madali. 10Kay si Demas naghigugma sini nga kalibutan kag ginbayaan niya ako. Nagkadto sia sa Tesalonica. Si Crescente nagkadto sa Galacia kag si Tito sa Dalmacia. 11Si Lucas lamang ang kaupod nakon diri. Dalha diri upod sa imo si Marcos, kay makabulig gid sia sa akon mga bulohaton. 12Ginpakadto ko si Tiquico sa Efeso. 13Kon magkari ka diri, dalha ang akon kunop nga ginbilin ko sa Troas kay Carpo. Dalha man ang mga libro, ilabi na ang mga nahimo sa panit. 14Si Alejandro nga platero naghalit gid sa akon. Ang Ginoo magabalos sa iya suno sa iya ginhimo. 15Mag-andam ka sa iya, kay tama gid ang iya pagpamatok sa amon gintudlo. 16Wala gid sing may nag-unong sa akon sa nahauna ko nga pagpangapin sang akon kaugalingon. Tanan sila nagbiya sa akon. Kabay nga indi ini pag-isipon sang Dios batok sa ila! 17Pero ang Ginoo nag-upod sa akon kag iya ako ginhatagan sing kusog, sa bagay nga nabantala ko ang bug-os nga pulong sang Dios agod makabati ang tanan nga mga Gentil, kag ginluwas ako sa baba sang leon. 18Ang Ginoo magaluwas sa akon sa tanan nga kalautan, kag iya ako dalhon nga indi maano didto sa iya langitnon nga Ginharian. Sa iya ang himaya sa wala sing katapusan! Kabay pa. 19Ginaabiabi ko si Priscila kag si Aquila kag ang panimalay ni Onesiforo. 20Si Erasto nagpabilin sa Corinto, kag ginbilin ko si Trofimo sa Mileto, kay nagmasakit sia. 21Magtinguha ka sa pagkari sa wala pa ang tigtulognaw. Ginaabiabi ka ni Eubulo, ni Pudente, ni Lino kag ni Claudia. Ginaabiabi ka man sang tanan nga mga kautoran. 22Ang Ginoo manginyara sa imo espiritu. Ang grasya sang Dios manginyara sa inyo tanan.
Copyright
Learn More


text:
Tubag sa mga Pangutana Bahin sa Bibliya
Mao lang ba kini ang kinabuhi?
Nakapangutana ka ba kon ang kinabuhi taman lang gyod sa pagdula, pagtrabaho, pagminyo, pag-atiman ug pamilya, ug pagkatigulang? (Job 14:1, 2) Gipakita sa Bibliya nga bisan ang labing maalamong mga tawo nakapangutana niini.—Basaha ang Ecclesiastes 2:11.
Duna bay kahulogan ang kinabuhi? Una, angay tang mangutana, Sa unsang paagi nagsugod ang kinabuhi? Human masusi ang atong utok ug ang uban pang bahin sa atong lawas nga nindot kaayong pagkadisenyo, daghay nakaingon nga dunay maalamong Maglalalang. (Basaha ang Salmo 139:14.) Nan, may rason gyod kon nganong iya tang gihimo! Kon sayron nato kana nga rason, mahimong mas makahuloganon ang atong kinabuhi.
Nganong gilalang ang mga tawo?
Gipanalanginan sa Diyos ang unang tawhanong magtiayon ug gihatagan sila ug nindot nga buluhaton. Iyang katuyoan nga pun-on nila ang yuta, himoon kining paraiso, ug mabuhi sa walay kataposan.—Basaha ang Genesis 1:28, 31.
Wala dayon matuman ang katuyoan sa Diyos dihang mirebelde ang tawo. Pero wala ta niya isalikway, ug wala niya usba ang iyang katuyoan para sa tawo ug sa yuta. Gipasaligan ta sa Bibliya nga ang Diyos dunay gihimo aron maluwas ang matinumanong katawhan ug matuman ang iyang katuyoan sa yuta! Busa buot sa Diyos nga matagamtam nimo ang kinabuhi nga gusto niya para nimo. (Basaha ang Salmo 37:29.) Susiha diha sa Bibliya kon sa unsang paagi ka makabenepisyo sa katuyoan sa Diyos.
Pagkat-og Dugang
Unsa ang Katuyoan sa Diyos Alang sa Yuta?
Matuman kaha ang katuyoan sa Diyos alang sa yuta? Kon mao, kanus-a?
Unsa ang Kahulogan sa Kinabuhi?
Nakapangutana ka na ba, ‘Unsa ang katuyoan sa kinabuhi?’ Sayra kon sa unsang paagi gitubag sa Bibliya ang maong pangutana.


text:
Cebu City (April 19, 2007) – Gibutyag ni TESDA Cebu Provincial Director Mariflor Liwanang nga adunay duha ka gatos ka buok scholars alang sa pagtuon og medical transcription ang padayon karon nga gipangita sa ilang buhatan.
Si Liwanag nagkanayon usab nga kadtong mga interesado sa maong scholarship pwedeng mobisita sa ilang buhatan nga anaa mahimutang sa Archbishop Reyes ning siyudad.
Pipila sa mga gikinahanglan sa mga aplikante aron mo-qualify naglakip sa pagkagradwado sa high school, dagko og grado sa math, science, og English, ingon man makapasar sa qualifying examination.
Ang mga scholars makadawat sa P10 mil og training nga modangat sa 100 hours. Sa pagkakaron, tulo pa lang ang nakapasar sa pasulit sa TESDA alang sa medical transcription course scholarship sa rehiyon.(Roberto M. Cabardo)


text:
1Mandian, ang primirong inigoan ang bindoat tang Dios ong mga Israelita, may katabid nang mga toromanen ang natetenged ong tamang pagsirimbaen. May atan kang palagsimban ang pina-deng nira tarin ong kalibotan. 2Ang palagsimban ang asi tatang dorog kabael ang torda, ig doroa tang koarto na. Ang primirong koartong agteledan aggoyan ta Sagradong Logar. Don agbe-tang tang pa-kal, ang lamisan, ig ang tinapay ang agbobolontad ong Dios. 3Ang Sagradong Logar ang narin aglingeban ta kortina. Ig may don ka ang tata pang kortina ang pagelang tang Sagradong Logar may ang yadoang koarto ang yay ang Kasagradoan ang Logar. 4Tarin ong Kasagradoan ang Logar agbe-tang tang altar ang palagsirokan tang insinso ig ang kaban ang bintangan tang Sagradong Inigoan. Ang kaban may ang altar pariong bongot ta bolawan. Tarin ka ong kaban ang na aglologod tang banga ang bolawan ang agbe-tangan tang pamangan ang aggoyan ta "manna." Ig don ka tang baston ni Aaron ang nandaon, asta ang mga belak ang bato ang sinolatan tang mga Katobolan tang Dios. 5Ong ta-paw tang kaban ang asi, may mga bindoat ang taw-taw ang magang anghil, ang aggoyan ta kirobin, ang yay pagpaita tang prisinsia tang Dios. Gasirongan tang mga kalipapa nira tang ta-paw tang kaban ang don agwisik-wisikan ta dogo agod patawaden tang Dios tang mga kasalanan tang mga taw. Piro maski indi ra ipaintindi amen tang tanan ang mga bagay ang narin mandian. 6Animan, maning don tang pagkabetang tang logar ang agpagsimban tang mga Israelita asing tokaw. Ang mga padi, te-led ong primirong koarto kaldaw-kaldaw agod boaten nira tang mga katengdanan nira. 7Piro don ong yadoang koarto, ang kalawigan ang padi ya lamang ay ma-led, ig sia minta lamang boaten na ong teled ta magpatakon. Ong pagteled na don, pagekel ang enged tanandia ta dogo ta ayep ang ibolontad na ong Dios, para ong mga talak na ig para ka ong mga talak ang naboat tang mga taw ang indi gaisip nira ang talak pala tang bindoat nira. 8Ong tanan ang asia, mayag ang agpaita tang Ispirito Santo nga mintras aggosoyon pa tang mga toromanen ang sigon ong primirong pinaginigoan, ang mga taw indi ma-led don ong sagradong logar tang prisinsia tang Dios. 9Ang mga bagay ang na, magang kanino lamang tang mas masisinlong mga bagay ang agpaita ong mga timpong na. Tenged ong matod, ang tanan ang mga ayep ang agsasagda asing tokaw, asta ang domang mga bolontad tang mga pamagsimba ong Dios, indi enged mapaglimpio tang mga kinaisipan ig popotokon nira. 10Tenged ang kaogalian nirang asi para lamang magimong limpio tang sinangoni nira ig tenged lamang ong mga riglamintong natetenged ong pamangan ang poiding panganen nira asta irinemen ig ang tamang pagrilimpion. Ang mga riglamintong asi kaministiran ang osoyon tegka lamang ong oras ang pa-letan tang Dios ta ba-long pagigoan. 11Piro si Cristo, ang yay ang kalawigan ang padi ta, kiminabot da ang pagekel tang mga masisinlong mga bagay ang pinangako tang Dios, sigon ong ba-long inigoan ang bindoat na mandian para ong mga taw. Bilang kalawigan ang padi ta, pagsirbi si Cristo don ong sagradong palagsimban ang anday kapario na, indi bindoat ta taw ig anda tarin ong kalibotan ang na. 12Si Cristo naminta lamang enged siminled don ong Kasagradoan ang Logar ig anday kaministiran ang omanen na pa. Tenged belag ta dogo ta mga kambing obin mga bakang sodo tang ingkelan nang bolontad, kondi ang sadiling dogo na mismo. Ong maning don, ginawad ita nandia ong mga kasalanan ta agod malibri ita asta ong tanopa. 13Mga isipen ta, ang dogo ta kambing ig mga bakang sodo, asta ang kabo tang bakang tirnida ang agsirokon ong altar, agwiwisik-wisik ong mga taw ang agpabetang ang maboling. Ong maning don, pagimong limpio si tang sinangoni nira sigon ong Katobolan. 14Mandian, mga ang dogo ta ayep mapaglimpio kaman, mas labi ra enged tang dogo ni Cristo! Tenged ong tabang tang Ispirito ang anday kataposan na, binolontad ni Cristo tang kaboi na bilang sagda ang andang pisan ay kakorangan na ong pama-dek tang Dios. Ig ang dogo nang nailat ya ray ang paglimpio tang yaten ang popotokon ig kinaisipan, agod bo-wanan ta tang mga boat tang anday kointa na para mapagsirbi ita ra ong Dios ang boi. 15Animan si Cristo tang nagpakabot ig nagpabaked tang ba-long inigoan ang bindoat tang Dios para ong mga taw. Komo ong kamatayen na, ginawad na tanira ong mga kasalanan ang bindoat nira asing gasakepan pa tanira tang dating inigoan. Ig mandian ang tanan ang pinilik tang Dios marisibi ra tang anday kataposan ang kaloy ang pinangako na. 16Pario mga may tistaminto ang natetenged ong pagpatobli. Kaministiran ang mapamatodan kang lagi mga ang nagboat ta asi patay da. 17Tenged narin indi pa magamit mintras gaboi pa tang may nandia. Ang ka-telan ang maning don mapakinabangan lamang mga tanandia patay da. 18Ong maning ka ta si, maski ang primirong inigoan ang bindoat tang Dios para ong mga Israelita, anda kay gaem na mintras anda pay gapatorok ang dogo ta ayep. 19Animan maning ta na tang bindoat ni Moises asing timpong asi: Pinaintindi na ong mga taw tang kada toromanen ong Katobolan, oman dayon ang kinomit na tang dogo tang bakang sodo may mga kambing ang pinatay ig sinamporan na ta wi. Nangomit ka tanandia ta bolbol ta karnirong kinoloran ta masinggi ig sina-ket na ong tanga ta ayong isopo para pangwisik. Na sine-me na ong dogong asi ig dayon ang winisik-wisikan na tang sinolatan tang Katobolan ig ang tanan ang mga taw. 20Oman ganing si Moises ong mga taw, "Ang dogong na yay ang pagpabaked tang pinaginigoan ang bindoat da mandian tang Dios ong nindio para tomanen mi." 21Asta ang tordang palagsimban nira ig ang tanan ang gamit ang aggamiten nira ong pagsimba, winisik-wisikan ka ni Moises ta dogo. 22Tenged sigon ong Katobolan, alos ang tanan ang mga bagay aglimpion ong dogo para magimong limpio ong pama-dek tang Dios. Ya ka mga anday dogong tomorok, ang kasalanan indi enged mapatawad. 23Ang mga bagay ong palagsimban ang asi, magang litratong patolad-tolad lamang tang mga bagay don ong langit. Mandian, mga ang mga bagay ong tanek kaministiran ang limpion ong dogo tang ayep ang agbobolontad, mas labi ra enged ang mga bagay don ong langit pangaministiran ta mas masinlong klasi ta bolontad. 24Tenged si Cristo indi siminled ong tatang palagsimban ang bindoat ta taw ig magang litrato lamang tang don ong langit, kondi siminled tanandia ong langit mismo. Ig mandian don tanandia ang tatalonga ong Dios para ong yaten. 25Ang kalawigan ang padi ong tanek te-led ong Kasagradoan ang Koarto takon-takon ig pagekel ta dogo ta ayep para ibolontad. Piro si Cristo naminta lamang nagbolontad tang sadili na ig indi ra maoman. 26Mga belag ta maning atan, kaministiran pa rin ang paolit-olit ang mapatay tanandia, mimpisa pa asing bindoat tang kalibotan. Piro ong matod, naminta lamang enged tanandia napaning tarin ong kalibotan, mandian ang oring mga timpo, para komiten na tang kasalanan ong pagbolontad na tang sadili na. 27Ang taw minta enged lamang mapatay ig pagatapos osgaran da tang Dios. 28Maning ka don si Cristo, naminta enged lamang nagbolontad tang sadili na bilang sagda ong Dios para komiten tang mga kasalanan tang mga taw. Ig tanandia magbalik ang oman tarin, belag da tang magbolontad ang moman para ong kasalanan, kondi bogos ang ilibri na tang mga pamagelat ong nandia.
Copyright
Learn More


text:
Arangkada of Leo Lastimosa for March 14, 2012
Pork sa Sugbo
Tungod sa pagkalambigit sa pork barrel sa mga kongresista sa impeachment trial ni Chief Justice Renato Corona, akong gisusi giunsa paggasto sa mga kongresista sa Sugbo ang ilang pundo. Segun sa Department of Budget and Management (DBM) ang P70 milyones sa matag kongresista mahimong gastuhon sa mosunod:
- Priority Development Assistance Fund (PDAF) sa scholarships, medical assistance, livelihood, IT equipment ug water supply;
- Financial Subsidy sa Local Government Units (FS-LGUs);
- Department of Public Works and Highways (DPWH) alang sa kadalanan ug taytayan, flood control, school buildings, hospitals ug public markets.
-o0o-Ang mosunod nga mga kongresista naluwatan na sa tibuok nilang pork barrel sa 2011: Eduardo Gullas sa unang distrito; Benhur Salimbangon sa ikaupat nga distrito; Red Durano sa ikalimang distrito; Luigi Quisumbing sa ikaunom nga distrito; Raymond Mendoza sa Trade Union Congress of the Philippines (TUCP); ug Pastor Alcover Jr. sa Alliance for National Democracy (Anad).
Si Cutie del Mar sa unang distrito sa Dakbayan sa Sugbo naluwatan na og P69.5 milyones; si Tommy Osmeña sa ikaduhang distrito sa Dakbayan sa Sugbo, P60.2 milyones; si Pablo Garcia sa ikaduhang distrito, P55 milyones; managsama silang Arturo Radaza sa Lapulapu City ug Cresente Paez sa Cooperative-National Confederation of Cooperatives (COOP-NATCO), P35 milyones; ug si Pablo John Garcia sa ikatulong distrito, P30 milyones.
-o0o-Ang labing dako og gahin alang sa infrastructure projects pinaagi sa Department of Public Works and Highways (DPWH) mao ang mosunod: Durano, P55 milyones; Salimbangon, 53 milyones; Pablo, P48.5 milyones; Quisumbing, P42.6 milyones; Gullas, P41.5 milyones; del Mar, P39.5 milyones; ug Osmeña, P37.2 milyones.
Labing talagsaon nga proyekto nga gikuha gikan sa PDAF mao ang pagpamalit ni Kongresista Osmeña og tablets nga tag-P22,000 matag usa sa tanang barangay sa iyang distrito, gawas sa iyang gipuy-an nga Guadalupe nga nakadawat og mas dakong hinabang. Sa iyang bahin, si del Mar nihatag og tag-P100,000 nga hinabang sa tanang barangay sa amihanang distrito.
-o0o-
Nadapit sang akong pagtagad sa paggasto sa party-list representatives nga gikan sa Sugbo sa ilang pork barrel: Way bisan usa ka dako nga ilang gigahin alang sa Sugbo.
- Si Mendoza nihurot pagbubo sa iyang P70 milyones nga pork barrel sa North Cotabato, nga ang gobernador mao ang iyang asawa nga si Emmylou "Lala" Taliño-Mendoza;
- Si Paez ni-apud-apod sa P35 milyones sa mga kooperatiba sa nagkalainlaing bahin sa nasud, gawas sa Sugbo ug Central Visayas; ug
- Si Alcover niggahin sa P70 milyones sa Albay, Cordillera, Ilocos Sur ug Quezon, itlog alang sa Sugbo.