text:
THL Toolbox > Tibetan Texts > Inputting a Tibetan Text > Tibetan Text Input Manual, Tibetan Version
༄༅། །གློག་ཀླད་ནང་བོད་ཡིག་ཕབ་བླུགས་དང་ཞུས་དག་ཇི་ལྟར་བྱ་ཐབས་ཀྱི་ལག་དེབ་བཞུགས་སོ། །
༄༅། །ངོ་སྤྲོད།
དེ་ཡང་སྐབས་འདིར་བརྗོད་པ་ནི་བོད་ཡིག་ཉིད་གང་འདྲ་བྱས་ནས་གློག་ཀླད་ཀྱི་ཡིག་སྒམ་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་དེ་ཡིན། གལ་ཏེ་གཤམ་དུ་བརྗོད་པའི་ཐབས་ཤེས་དེ་ཚོ་གོ་རིམ་ལྡན་པ་དང་གཟབ་ནན་གྱི་སྒོ་ནས་བེད་སྤྱོད་བྱ་ཐུབ་ན་གློག་ཀླད་ནང་བོད་ཡིག་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་ཟིན་པ་དག་མ་འོངས་པར་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་ཐུབ་པ་མ་ཟད། གློག་ཀླད་ཀྱི་ཡིག་སྒམ་གཅིག་གིས་ཀྱང་བོད་ཡིག་གི་དཔེ་ཆ་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་དེབ། དེ་བཞིན་ “CD” འམ་ཡང་ན་དྲ་ཤོག་ལྟ་བུ་སོགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐུབ། བོད་ཡིག་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་བར་སྤྱིར་ན་གོ་རིམ་གསུམ་ཡོད་དེ།
- ༡༽ ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་དང་བཅོས་རྒྱག་པ།
- ༢༽ རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་ཟིན་པའི་པར་གཞི།
- ༣༽ རྟགས་རྒྱག་པ་དང་ཚད་གཞི་བཟོ་བ་བཅས་ཡིན།
ལག་དེབ་འདིའི་ནང་དོན་ཚན་དང་པོ་གཉིས་ཚུད་ཡོད་པ་དང་ “THL” ཡི་ལག་དེབ་གཞན་ཞིག་ནང་དོན་ཚན་གསུམ་པ་དེ་ཚུད་ཡོད།
འདས་ཟིན་པའི་ལོ་ངོ་ཉི་ཤུའི་རིང་གློག་ཀླད་ཀྱི་བྱ་གཞག་སྤྱིར་འཕེལ་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་པ་དང་བོད་ཡིག་ཕབ་བླུགས་བྱ་ཐབས་ཀྱང་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཐོན་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟའི་བར་དེའི་ཐད་ཀྱི་ལག་རྩལ་དང་ཇུས་འགོད་སོགས་མང་པོ་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཤིག་བྱུང་མེད་པའི་ཁར་བོད་ཡིག་བླུགས་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་ཐོག་མའི་ཇུས་འགོད་ལྟར་ཕབ་བླུགས་མི་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མགྱོགས་མྱུར་བེད་སྤྱོད་མེད་པར་འགྲོ་གི་ཡོད། དེས་རྐྱེན་པས་དེང་དུས་ཀྱི་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་རྣམས་དེ་སྔོན་གྱི་ཤོག་བུའི་པར་གཞི་དང་བསྡུར་ན་ཡིད་ཆེས་དེ་ཙམ་མེད་པ་དང་། བེད་སྤྱོད་དེ་ཙམ་ཉུང་བ། རྒྱུན་རིང་འདང་མི་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཞན་ཆ་ལྡན་ཡོད།
ལག་དེབ་འདིའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་སྔར་གྱི་མི་འདང་བའི་ཆ་རྣམས་ལ་ཡོ་བསྲང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཡུན་རིང་ཙམ་བེད་སྤྱོད་ནུས་པའི་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་ཞིག་བསྐྲུན་རྒྱུ་ནི་དེ་ཙམ་དཀའ་བའི་ལས་ཤིག་མ་ཡིན། དེ་ཡང་ཐོག་མར་ལས་འགོ་ཚུགས་དུས་ནས་བཟུང་སྟེ་གཤམ་གསལ་རྩ་དོན་རྣམས་ནུས་ལྡན་ངང་དོན་འཁྱོལ་བྱ་ཐུབ་པ་དགོས་ཏེ།
- ༡༽ བོད་ཡིག་བླུགས་ཐབས་ཐད་ད་ལྟ་ལེགས་པར་བཟོས་ཟིན་པའི “Unicode" ཡིག་གཟུགས་འདི་ཉིད་བེད་སྤྱོད་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། “Tibetan Machine Uni” ལྟ་བུ།
- ༢༽ ཕབ་བླུགས་ཟིན་པའི་བོད་ཡིག་རྣམས་དུས་ཡུན་རིང་པོ་བེད་སྤྱོད་བྱ་ཐུབ་པ་དང་། པར་རྒྱག་དུས་ཡིག་གཟུགས་དེ་ཡིག་གཟུགས་གཞན་གང་འདྲ་ཞིག་ལའང་བསྒྱུར་ཐུབ་པའི་ཚད་ལྡན་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་ཞིག་ཏུ་ཉར་ཚགས་བྱ་དགོས།
- ༣༽ བླུག་བྱའི་ནང་དོན་རྣམས་མ་ཡིག་ལྟར་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། གལ་སྲིད་ནང་དོན་ཁག་ཅིག་ལ་ནོར་བཅོས་བྱ་དགོས་ན་ང་ཚོས་བསྟན་པའི་ཐབས་ཤེས་རྣམས་གཞིར་བཟུང་ནས་ནོར་བཅོས་བྱས་ཚེ་མ་ཡིག་ལ་སྐྱོན་ཆ་མི་ཡོང་བ་མ་ཟད། ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་མ་ཡིག་དང་ཡང་དག་པའི་པར་གཞི་གཉིས་ཀ་ཉར་ཚགས་བྱ་ཐུབ།
- ༤༽ བླུག་བྱའི་ནང་དོན་རྣམས་གཟབ་ནན་ངང་བླུགས་དགོས་པ་ལས་ནང་དོན་མཐོལ་པ་བླུགས་མི་རུང་། དཔེར་ན། ཚིག་དང་ཚིག་བར་གྱི་སྟོང་ཆ་དག་མ་ཡིག་ཇི་བཞིན་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་ལྟ་བུ་སོགས།
- ༥༽ ཤོག་གྲངས་ཀྱི་ཨང་ཀི་དང་ཡིག་ཕྲེང་རྣམས་མ་ཡིག་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ལྟར་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
- ༦༽ བླུག་བྱའི་ནང་དོན་རྣམས་ངེས་པར་དུ་གཟབ་ནན་གྱི་སྒོ་ནས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་མ་ཟད། ནན་ཏན་ཆེན་པོས་ཞུས་དག་གཏོང་དགོས། ནོར་འཁྲུལ་མང་པོ་ཡོད་པའི་གློག་རྡུལ་པར་མས་མི་སུ་ལའང་ཕན་མི་ཐོགས།
- ༧༽ ཞུས་དག་བྱེད་སྐབས་ངེས་པར་དུ་བླུགས་ཟིན་ནང་དོན་རྣམས་ཤོག་ཐོག་པར་བརྒྱབ་རྗེས་མ་ཡིག་དངོས་དང་གཤིབ་བསྡུར་གྱིས་ཞུས་དག་བྱ་དགོས་པ་ལས་གློག་ཀླད་ཐོག་ཐད་ཀར་ཞུས་དག་བྱ་མི་རུང་།
འདི་ལྟ་བུའི་སྲུང་བྱའི་རྩ་དོན་དག་དོན་འཁྱོལ་བྱ་ཐུབ་ན་དེས་སྤྱིར་ན་བོད་ཡིག་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་བའི་ལས་ཀ་ཀུན་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཐོབ་རྒྱུའི་རེ་བ་ཡོད་ལ། “THL” ཡི་བླུག་བྱ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་རྩ་དོན་དེ་རྣམས་ངེས་པར་དུ་དང་ལེན་བྱ་དགོས་པ་ལས་གང་བྱུང་རང་མོས་བྱ་མི་རུང་།
༄༅། །གོ་རིམ་དང་པོ། གློག་ཀླད་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་ཚུལ།
འདིའི་ནང་ང་ཚོས་གང་འདྲ་བྱས་ནས་རང་གི་གློག་ཀླད་ལ་དགོས་ངེས་པའི་ཡིག་གཟུགས་དང་མཐེབ་གཞོང་། ཡི་གེའི་བླུགས་སྟངས་བཅས་གྲ་སྒྲིག་ཇི་ལྟར་བྱ་དགོས་པའི་ཐད་གསལ་འགྲེལ་ཞུས་ཡོད།
༡༽ ཡིག་གཟུགས།
ཐོག་མར་ “Unicode Tibetan font” ཞིག་རག་ཐུབ་པ་དགོས། “THL” ཡི་ལས་ཀའི་རེ་བ་ནི་ “Tibetan Machine Uni” ཟེར་བ་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱ་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ནི་གཤམ་གྱི་དྲ་གནས་ནང་ནས་རིན་པ་སྤྲོད་མི་དགོས་པར་རག་ཐུབ་ཀྱི་རེད།
ཚང་མས་མཁྱེན་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ཡིག་གཟུགས་དེ་ནི་སྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་ཟླ་༡༡ཚེས་༣ཉིན་གྱི་1.0པར་གཞི་ཡིན། དེའི་ནང་ཡིག་གཟུགས་ཁག་ཅིག་ཚང་མེད། ༢༠༠༥ལོའི་ལོ་མཇུག་ལ་པར་གཞི་2.0དེ་འདོན་ཐུབ་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གལ་སྲིད་2.0པར་གཞི་གསར་པ་དེའི་ནང་དུ་ཡང་སྔར་མ་ཚང་བའི་ཡིག་གཟུགས་དེ་ཚོ་ཁ་སྐོང་བྱས་མེད་ཚེ་ང་ཚོར་འབྲེལ་བ་གནང་ན་ཁྱེད་ལ་ལན་འབུལ་ངེས། འབྲེལ་བ་གནང་ཡུལ་ནི། ཞེས་པ་འདི་ཡིན།
༢༽ མཐེབ་གཞོང།
བོད་ཡིག་ཡིག་གཟུགས་བདེ་བླག་ངང་བླུགས་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཁྱེད་ལ་མཐེབ་གཞོང་ཡང་དགོས་པ་རེད། མི་མང་པོ་ཞིག་བོད་ཡིག་གི་མཐེབ་གཞོང་གཞན་དག་གི་བླུགས་ཐབས་ལ་གོམས་འདྲིས་ཆགས་ཡོད་ནའང་བེད་སྤྱོད་མང་པོ་ཡོད་པའི་མཐེབ་གཞོང་ནི་ “Wylie” དང་ “Sambhota” རེད། “THL” ཡི་ལས་ཀའི་མཐེབ་གཞོང་ནི་གཤམ་གསལ་དྲ་གནས་རྣམས་ལ་གཟིགས་དགོས་ཤིང་དྲ་ཤོག་སྟེང་ནས་ཐད་ཀར་མར་ཕབ་ནའང་འགྲིག་སྟེ།
“THL” ཡི་ལས་ཀའི་ཆེད་དུ་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱས་པའི་ “Wylie” ཡི་བླུགས་ཐབས་ཐད་ང་ཚོས་ “TISE” མཐེབ་གཞོང་མཚམས་སྦྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡིན།
དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་བོད་ཡིག་ཕབ་བླུགས་ཆེད་ “THL” ཡི་རྒྱ་བསྐྱེད་ “Wylie” ཡི་བླུགས་ཐབས་དེ་པར་བརྒྱབ་པའམ་གློག་ཀླད་ནང་ཉར་ཚགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡང་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།
“Sambhota” ཡི་བླུགས་ཐབས་ཐད་ད་ལྟ་ང་ཚོས་ “Keyman” ཡི་བླུགས་ཐབས་དེ་མཚམས་སྦྱོར་བྱེད་ཀྱི་ཡིན།
“Sambhota” ཡི་བླུགས་ཐབས་དེ་གློག་ཀླད་ནང་ནས་པར་བརྒྱབ་སྟེ་དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་བོད་ཡིག་ཕབ་བླུགས་ཆེད་ཉར་ཚགས་བྱ་རྒྱུ་ཡང་གལ་ཆེ།
༣༽ མཉེན་ཆས་དང་བཀོལ་སྤྱོད་མ་ལག་གི་རྒྱབ་སྐྱོར།
བོད་ཡིག་བདེ་བླག་ངང་ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་དང་གློག་ཀླད་ནང་ལེགས་པར་མངོན་ཐུབ་པའི་ཆེད་ཁྱེད་ཀྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་ངེས་ཀྱི་མཉེན་ཆས་དང་བཀོལ་སྤྱོད་མ་ལག་གི་པར་གཞི་ཞིག་བེད་སྤྱོད་བྱ་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ད་ཡོད་བཀོལ་སྤྱོད་མ་ལག་ “Windows XP” དེས་ “Tibetan Unicode” ཡི་ཡིག་གཟུགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པས་སོ། དེ་ཕྱིར་ཐབས་ཤེས་ལེགས་ཤོས་ཀྱི་གློག་ཀླད་བཀོད་སྒྲིག་ནི་ “Windows XP” ཡི་པར་གཞི་གསར་ཤོས་དེ་དང་ “Microsoft Word (2003 SP1)” ཡི་པར་གཞི་གསར་ཤོས་དེ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ན་ཡག་པོ་ཡོད། ཡིན་ནའང་གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་ “Windows XP” བེད་སྤྱོད་པའི་ཐོག་ “Word 2000” ཡང་བེད་སྤྱོད་གཏོང་གི་ཡོད་ན་གཤམ་གྱི་ “THL” ཡི་ནང་དོན་ནང་ “Tibetan Unicode” ལ་ “Word” ཡིས་ཇི་ལྟར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མིན་སྐོར་ཁྱེད་ཀྱིས་གཟིགས་ཞིབ་གནང་དགོས།
༄༅། །གོ་རིམ་གཉིས་པ། ཡིག་ཆ་གསར་པ་བཟོ་ཐབས།
གོ་རིམ་འདིའི་ནང་གང་འདྲ་བྱས་ནས་ཁྱེད་རང་གིས་ཡི་གེ་ཐག་གཅོད་ནུས་པའི་ཡིག་ཆ་བཟོས་ནས་དེའི་ནང་བོད་ཡིག་བླུགས་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་པའི་སྐོར་བཤད་ཡོད། ནང་དོན་དེ་དག་གི་སྐོར་ལ་ད་ལྟ་ “Microsoft Word” ལ་བརྟེན་ནས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལ་གཤམ་གྱི་གོམ་སྟབས་གསུམ་ཡོད་དེ།
༡༽ ཡིག་ཆ་གསར་པ་བཟོ་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་ “THL” ཡི་ “Word” ཡི་དཔེ་དབྱིབས་ཞིག་རག་ཐུབ་པ་དགོས།
དེ་ཡང་ཐོག་མར་ “Microsoft Word” ནང་བོད་ཡིག་ཡིག་ཆ་བཟོ་ཐུབ་པའི་ “THL” དཔེ་དབྱིབས་ཞིག་དགོས་ངེས་པ་ཡིན། དཔེ་དབྱིབས་དེའི་མིང་ལ་ “TibetanLanguageTemplate.dot” ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་དང་དེས་ཡིག་ཆ་གསར་པ་བཟོ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
- ༡༽ གཤམ་གསལ་དྲ་གནས་ལས་དཔེ་དབྱིབས་དེ་ཕབ་འགོད་གནང་ན་འགྲིག
- ༢༽ བསྣོན་བཙིར་བྱས་པའི་ཡིག་ཆ་རྣམས་ཁ་ཕྱེ་ནས TibetanLanguageTemplate.dot ཟེར་བ་དེ་གློག་ཀླད་ཀྱི་མཁྲེགས་ཆས་ C: > Documents and Settings > {Windows User name} > Application Data > Microsoft > Templatesནང་བླུགས་དགོས།
༢༽ ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་ཁ་ཕྱེ་ཐབས།
ཐོག་མར་ “TibetanLanguageTemplate.dot” དཔེ་དབྱིབས་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་ཁ་ཕྱེ་དགོས་ཤིང་། དེ་ཡང་ “Microsoft Word” ནང་འཛུལ་དགོས་ཏེ།
- ༡༽ ཐོག་མར་ཡིག་ཆ་(File文件)ཞེས་པ་ཁ་ཕྱེ་ནས་གསར་བཟོ་(New新建)ཞེས་པ་དེ་གདམ་དགོས།
- ༢༽ དེ་ནས་ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཡི་སྒེ་ཁུང་ཐོན་པ་དང་ཡིག་ཚགས་དཔེ་དབྱིབས་(Template文档模版)ནང་ནས་ངའི་གློག་ཀླད་(我的电脑)གདམ་དགོས། དེ་ལྟར་བྱས་ན་གློག་ཀླད་ནང་ཉར་ཚགས་བྱས་པའི་དཔེ་དབྱིབས་རྣམས་ཐོན་ཐུབ།
- ༣༽ དེ་ནས་ “TibetanLanguageTemplate.dot” ཞེས་པའི་དཔེ་དབྱིབས་དེ་བདམས་མ་ཐག་ཡིག་ཆ་སྟོང་པ་ཞིག་ཐོན་གྱི་རེད།
པོ་ཏི་བམ་གྲངས་མང་པོ་ཡོད་པ་དག་སྟེ་དཔེར་ན། བཀའ་འགྱུར་ལྟ་བུ་རྣམས་བླུགས་དུས་བམ་པོའམ་ལེའུ་ཐུང་ངུར་ཡོད་པ་དག་ལ་ཡང་སོ་སོར་ཡིག་ཚགས་(文档)རེ་རེ་བཟོས་ནས་ཉར་ཚགས་བྱ་དགོས།
དཔེ་དབྱིབས་དེ་བེད་སྤྱོད་བྱ་དགོས་དོན། དེ་ལ་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། དང་པོ་ནི་དེ་ཉིད་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་རང་བཞིན་གྱིས་ཤོག་གྲངས་འགོད་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པས་བོད་ཡིག་བླུགས་རྒྱུའི་ཐད་སྟབས་བདེ་བསྐྲུན་ཐུབ། གཉིས་པ་ནི་དེ་ཉིད་བེད་སྤྱོད་བྱས་ན་དེ་ལ་བོད་ཡིག་གི་ཁྱད་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ཚད་ལྡན་གྱི་རྣམ་གཞག་ལྡན་པ་མ་ཟད། ཚད་ལྡན་གྱི་རྣམ་གཞག་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་བྱས་ཚེ་བོད་ཡིག་གི་ཡིག་གཟུགས་དེ་ཉིད་རྒྱུན་སྲོལ་གྱི་དཔེ་ཆ་དང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་དཔེ་དེབ། གློག་རྡུལ་པར་གཞི་སོགས་རྣམ་གཞག་སྣ་ཚོགས་ལ་འགྱུར་ཐུབ་པས་སོ།
༣༽ ཡིག་ཆར་མིང་འདོགས་པ་དང་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཐབས།
“TibetanLanguageTemplate.dot” ཞེས་པའི་དཔེ་དབྱིབས་དེ་ཁ་ཕྱེ་བ་དང་ནང་དོན་དང་མཐུན་པའི་མིང་ཐུང་ཐུང་ཞིག་བཏགས་ནས་ཉར་ཚགས་བྱེད་དགོས། དེ་ལ།
- ༡༽ ཐོག་མར་ཡིག་ཆ་(File文件)ཞེས་པ་ཁ་ཕྱེ་ནས་གཞན་ཉར་(Save As另存为)ཞེས་པ་དེ་གདམ་དགོས།
- ༢༽ དེ་ནས་གཞན་ཉར་(Save As另存为)གྱི་སྒེ་ཁུང་ཐོན་པ་དང་ཡིག་ཆའི་མིང་(File Name文件名)འབྲི་སར་ནང་དོན་དང་མཐུན་པའི་མིང་ཐུང་ངུ་ཞིག་བླུགས་དགོས།
- ༣༽ དེ་ནས་གཞན་ཉར་སྒེ་ཁུང་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་ནང་དོན་རྣམས་གློག་ཀླད་ཀྱི་ས་ཆ་གང་དུ་ཉར་ཚགས་བྱ་མིན་གདམ་དགོས།
- ༤༽ དེ་ནས་ཉར་ཚགས་(Save保存)ཞེས་པ་དེ་གདམ་དགོས།
ཡིག་ཆར་མིང་འགོད་རྒྱུའི་ཐད་ལ་བསམ་འཆར་འདི་ལྟར་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་ཡིག་ཆའི་མིང་དེ་རིང་པོ་བྱུང་ན་མི་འགྲིག་པས་མིང་བསྡུས་མ་ཞིག་འབྲི་དགོས། མིང་དེ་ཚོ་ཡང་བོད་ཡིག་འགོད་ན་མི་འགྲིག་པར་སྤྱིར་ན་ “Roman” གྱི་ཡི་གེ་བྲིས་ན་འགྲིག་ (གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་གིས་ “Wylie” བེད་སྤྱོད་བཏང་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མིང་འགོད་བྱས་ཆོག་) མིང་འགོད་སྐབས་ཡིག་ཆའི་ནང་དོན་དང་མཐུན་པའི་ཚིག་ཁྱིམ་གཉིས་ཅན་ཞིག་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན། “བེེ་ཌཱུརྻ་སེར་པོ་” ལ་ “baiser” ཞེས་མིང་འདོགས་པ་ལྟ་བུའོ། གལ་སྲིད་ནང་དོན་མང་པོ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིག་ཆ་མང་པོ་དགོས་མཁོ་ཡོད་ན་བསྡུས་མིང་གི་རྗེས་ལ་ཡིག་ཆའི་ཨང་གྲངས་ཁ་སྣོན་བྱ་དགོས། དེ་ཡང་བེེཌཱུརཡ་སེར་པོར་ཆ་བཞག་ན་ནང་དོན་གྱི་གོ་རིམ་དང་མཐུན་པར་ “baiser1” དང་ “baiser2” ལྟ་བུ་བཟོ་དགོས། གལ་སྲིད་དཔེ་ཆ་དེ་ཚོར་ལེ་ཚན་མང་པོ་ཡོད་ཚེ་ལེ་ཚན་གྱི་ཨང་གྲངས་དེ་བསྡུས་མིང་གི་རྗེས་ལ་བཀོད་རྗེས་ཐིག་གཅིག་བརྒྱབ་ནས་དེ་རྗེས་ཡིག་ཆའི་ཨང་གྲངས་འབྲི་དགོས། དཔེར་ན། ཁྱེད་ཀྱིས་ཕབ་བླུགས་གནང་བའི་དཔེ་ཆ་དེར་ལེ་ཚན་གཉིས་ཡོད་པ་དང་ལེ་ཚན་དང་པོར་ནང་ཚན་གསུམ་དང་ལེ་ཚན་གཉིས་པར་ནང་ཚན་གསུམ་ཡོད་ན་དེ་དག་གི་མིང་ནི་འདི་ལྟར་ཏེ།
- baiser1-1
- baiser1-2
- baiser1-3
- baiser2-1
- baiser2-2
- baiser2-3
ལྟ་བུའོ།
བཀའ་འགྱུར་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཡིག་ཆའི་མིང་འདོགས་སྐབས་འདི་ལྟ་སྟེ། པོ་ཏིའི་མིང་-འགོ་ཚུགས་ཤོག་གྲངས། གལ་སྲིད་རྒྱབ་མདུན་གྱི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་གཅིག་པ་ཡིན་ན་མདུན་ངོས་ཀྱི་ཤོག་གྲངས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ “a” དང་རྒྱབ་ངོས་ཀྱི་ཤོག་གྲངས་རྗེས་ལ་ “b” བརྒྱབ་ནས་རྒྱབ་མདུན་དབྱེ་བ་འབྱེད་དགོས། དཔེར་ན། “ka _0001a.doc” ཞེས་པའི་ “ka” ནི་པོ་ཏི་ཀ་པ་དང་། “1” ནི་འགོ་ཚུགས་ཤོག་གྲངས། “a” ནི་མདུན་ཤོག་ཡིན་པ་བཅས་མཚོན་ཐུབ།
༤༽ དཔེ་ཆ་ཕབ་བླུགས་མ་བྱས་གོང་གསལ་བཤད་འབྲི་ཐབས།
དཔེ་ཆ་གསར་པ་བླུགས་སྐབས་ཡིག་ཚགས་གསར་པ་དེའི་མདུན་ངོས་སུ་གསལ་བཤད་འབྲི་སའི་རེའུ་མིག་ཅིག་ཡོད། རེའུ་མིག་དེ་དཔེ་ཆའི་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་དང་འདྲ་པོ་ཡོད་པ་སྟེ། ཀློག་པ་པོའི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན། དེ་ལ་ཀློག་ཀླད་ནང་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ག་རེ་ཡོད་པ་མགྱོགས་པོར་ཤེས་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད། དེར་བརྟེན་གསལ་བཤད་དེ་ཡང་དག་པའི་སྒོ་ནས་འབྲི་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད།
གསལ་བཤད་འབྲི་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་ཐད། ལག་དེབ་འདིའི་མཇུག་ཏུ་ཡོད་པའི་རེའུ་མིག་ནང་གང་ཞིག་འབྲི་དགོས་པ་དང་མི་དགོས་པ་རྣམས་ལ་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད། ཁྱོད་ཚོའི་ལས་ཀའི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སྟོང་ཆ་རྣམས་ཁ་སྐོང་བྱ་དགོས་པ་དང་དགོས་མཁོ་མེད་པའི་སྟོང་ཆ་རྣམས་སྟོང་པར་བཞག་ན་འགྲིག །རེའུ་མིག་ནང་བོད་ཡིག་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་ན་འོད་རྟགས་(光标)དེ་རེའུ་མིག་གི་སྟོང་ཆའི་ནང་བཞག་ནས་ཡིག་གཟུགས་དེ་ “Tibetan Machine Uni” ལ་བརྗེ་པོ་བརྒྱབ་དགོས་པ་དང་། འདི་ལྟར་སྣང་ངོ་།
དེ་ནས་ནང་དོན་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
༄༅། །གོ་རིམ་གསུམ་པ། དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར།
ད་ལྟ་ཁྱེད་རང་གིས་ཡིག་ཚགས་གསར་པ་ཞིག་བཟོས་ཟིན་པ་རེད། བྱས་ཙང་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་འགོ་ཚུགས་ནས་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག དེའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་ “unicode” ཡིག་གཟུགས་བེད་སྤྱད་ནས་མ་ཡིག་དང་གཅིག་པ་ཡིན་པའི་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་ཡང་ཡི་གེ་དང་། བརྡ་རྟགས་ཚེག་ཤད། སྟོང་ཆ་ཡང་ན་ནོར་འཕྲུལ་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་མ་ཡིག་ཇི་བཞིན་ཕབ་བླུགས་དགོས། འདིའི་ཐད་གཤམ་གསལ་ནང་དོན་བཅུ་པོ་འདིའི་ནང་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད།
༡༽ དཔེ་ཆའི་ཁ་བྱང་རྒྱག་ཐབས།
གོང་ལ་ཁྱེད་རང་གིས་གསལ་བཤད་ནང་དོན་དེ་ཚོ་བླུགས་ཟིན་པ་རེད། ད་ལྟ་གསལ་བཤད་རེའུ་མིག་དེའི་གཤམ་འོག་གི་ཡིག་ཕྲེང་དང་པོ་དེའི་ཐོག་ “Heading1,h1” ཡི་རྣམ་པ་དང་ “Unicode” ཡིག་གཟུགས་བེད་སྤྱད་དེ་དཔེ་ཆའི་ཁ་བྱང་ཚང་མ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། རྣམ་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བའི་ཐབས་ཤེས་སླ་ཤོས་ནི་བརྙན་ཤེལ་གྱི་གཡོན་ངོས་སྟེང་ཟུར་ལ་ཡོད་པའི་ “style” སྒམ་གྱི་འཁྲིས་ལ་ཡོད་པའི་མདའ་རྟགས་དེ་མནན་དགོས་པ་དེ་ཡིན། མདའ་རྟགས་དེ་མནན་རྗེས་གདམ་བྱའི་རྣམ་གྲངས་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཐོན་སྲིད། དེ་དག་གི་ནང་ནས་ “Heading1,h1” གདམ་དགོས། རྣམ་པ་དེ་བདམས་ཚར་རྗེས་ཁྱེད་ཀྱིས་དཔེ་ཆའི་ཁ་བྱང་དེ་ཉིད་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག
གལ་སྲིད་ཁྱེད་ཀྱིས་མཐེབ་གཞོང་མནན་ཐབས་བེད་སྤྱོད་བཏང་ན་དེ་བས་མགྱོགས་པ་ཡོད། དེ་ཡང་ “Shift+Alt+S” མནན་ན་ “style” སྒམ་དེ་འབུར་དུ་ཐོན་པ་དང་དེ་རྗེས་ཚེག་ཁྱིམ་གཉིས་ཅན་གྱི་བསྡུས་མིང་ཞིག་བླུགས་དགོས། དཔེར་ན། “Heading1” ལ་ “h1” ཞེས་བཏགས་པ་ལྟ་བུའོ། དེ་རྗེས་ “Enter” མནན་ན་ཧ་ཅང་སྟབས་བདེ་པོ་ཡོད།
ཕབ་བླུགས་བྱེད་སྐབས་དུམ་མཚམས་དབྱེ་བ་སོགས་ཕུད་དེ་མིན་ཡིག་ཕྲེང་གློག་ཀླད་ཀྱིས་རང་བཞིན་དུ་འབེབས་པ་ལས་རང་མཚམས་ཀྱིས་བཅད་དེ་མར་འབེབས་མི་རུང་། གཞན་ཡང་སྟོང་ཆ་བཞག་ཐབས་བེད་སྤྱོད་ཤེས་པ་དགོས། གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་ “¶” (ཚང་མ་དོན་པ་) ཟེར་བ་དེ་ལག་ཆའི་(工具)ནང་ཚན་ནང་ནས་བཏོན་པ་ཡིན་ན་དུམ་མཚམས་སོ་སོའི་མཇུག་ཏུ་ “¶” འདི་ཉིད་སླེབས་པ་དང་མིང་ཚིག་བར་གྱི་སྟོང་ཆ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་མར་ཟགས་མི་སྲིད། དེ་ཡང་ “Wylie” ཡི་གེ་དང་ “Tise” མཐེབ་གཞོང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཡི་གེའི་བར་གྱི་སྟོང་ཆ་དེ་ “shift+-” གནོན་པ་དང་སྟོང་ཆ་བཞག་གི་རེད། འདི་ལྟར་སྣང་ངོ་།
གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་བེད་སྤྱོད་བཏང་གནང་བའི་མཐེབ་གཞོང་དེར་སྟོང་པའི་མཐེབ་རྒྱག་དེ་མེད་ན་ “Find”(查找)དང་ “Replace”(代替)འཚལ་ནས་སྟོང་པའི་མཐེབ་རྒྱག་དེ་མནན་དགོས། “MS Word” ནང་ “Find” དང་ “Replace” འཚོལ་དགོས་ན་ “Ctrl+H” མནན་དགོས། དེ་ནས་ག་རེ་འཚོལ་དགོས་ཏེ་ “Find what” ཞེས་པ་དེར་སྟོང་འཇོག་མཐེབ་(空格键)མནན་དགོས་པ་དང་དེ་རྗེས་ “^s”(སྟོང་རྟགས་)དེ་ “Replace with” སྟོང་ཆའི་ནང་བླུགས་དགོས།
༢༽ བླུགས་ཐབས་མཐེབ་(输入键)མནན་ནས་དུམ་མཚམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གདམ་དགོས།
ཁྱེད་རང་གི་གློག་ཀླད་ནང་བླུགས་པའི་ནང་དོན་དེར་མིང་བཀོད་ཚར་རྗེས་བླུགས་ཐབས་མཐེབ་(Enter)དེ་གནོན་དགོས། དེ་ནས་ཡང་རྣམ་གཞག་སྒམ་ཆུང་ནང་(Style box格式)འཛུལ་ནས་ “Paragraph,pr” ཟེར་བ་དེ་གདམ་དགོས། དེ་འདྲ་བྱས་ན་ད་ལྟ་ཁྱེད་ནས་ཕབ་བཞིན་པ་དང་རྗེས་སུ་ཕབ་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་ནང་དོན་རྣམས་ “Tibetan Machine Uni” ནང་རྒྱུན་ལྡན་ལྟར་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད།
༣༽ Microsoft Wordབརྒྱུད་ཡིག་ཕྲེང་གཅོད་པའི་ནུས་པ་བེད་སྤྱོད་ཐབས།
གལ་ཏེ་ཕབ་བླུགས་སྐབས་ཡང་དག་པར་ཡིག་ཕྲེང་བཅད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚེག་ཁྱིམ་ཞིག་གི་དཀྱིལ་ངོས་ནས་ཡིག་ཕྲེང་ཆད་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་ན། Microsoft Word ནང་ནས་འབྲེལ་ཡོད་གདམ་བྱ་འདེམས་དགོས་པ་སྟེ། དེ་ཡང་།
- ༡༽ ལག་ཆའི་ནང་(Tools工具)འཛུལ་ནས་གདམ་བྱ་(options选项)གདམ་དགོས།
- ༢༽ བདམས་པའི་སྒེ་ཁུང་ཐོན་རྗེས་དེའི་སྟེང་གི་(Compatibility兼容性)ཞེས་པ་གདམ་དགོས།
- ༣༽ དེ་ནས་སྒེ་ཁུང་ནང་གི་གདམ་བྱ་མང་པོའི་ནང་ནས་(Use line Breaking Rules换行规则)ཞེས་པ་འཚོལ་དགོས།
- ༤༽ བཙལ་ཟིན་རྗེས་དེའི་མདུན་གྱི་སྟོང་ཆ་དེ་མནན་དགོས།
- ༥༽ དེ་ནས་(OK确定)མནན་དགོས་པ་བཅས་ཡིན།
ཡིག་ཆ་གསར་པ་རེ་ཕབ་བླུགས་སྐབས་ཚང་མར་ཐབས་ཤེས་དེ་ལྟར་བརྒྱུད་ནས་ཡིག་ཕྲེང་གཅོད་དགོས། འདི་ལྟར་སྣང་ངོ་།
༤༽ ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དང་པོ་དེ་བླུགས་ཐབས།
ཁྱེད་རང་གིས་བཟོས་ཟིན་པའི་ཡིག་ཆ་དེ་ཚོར་རང་བཞིན་ངང་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་འཁོད་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད། ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་མ་འགོད་གོང་ཁྱེད་རང་གིས་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་ཀྱི་བྱ་རིམ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནས་ཨང་གྲངས་འགོད་དགོས། ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བཀོད་ཚར་མ་ཐག་ཁྱེད་རང་གིས་དེའི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག ཤོག་ལྷེ་དེའི་ནང་ཁྱེད་ཀྱིས་ནང་དོན་དག་ཕབ་བླུགས་ཚར་བ་དང་དེ་རྗེས་རྗེས་མའི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བཀོད་ནས་ནང་དོན་དག་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག
མཁྱེན་དགོས་པ་ཞིག་ལ་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་འགོད་པའི་བྱ་རིམ་དེས་ཤོག་ལྷེའི་ནང་དོན་ཡོད་སར་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་ཀྱི་རེད། དཔེར་ན། ཤོག་གྲངས་༢༣༠ཡི་མཇུག་མཐའི་ཡི་གེ་དེ་“ཞེས་”ཡིན་པ་དང་ཤོག་གྲངས་༢༣༡གི་ཐོག་མའི་ཡི་གེ་དེ་“པ་དང་”ཟེར་བ་དེ་ཡིན་ན་ཕབ་བླུགས་བྱས་པའི་ཡིག་ཆའི་ནང་“ཞེས [231] ་པ་དང་”ལྟ་བུ་ཐོན་གྱི་རེད། ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་པའི་ཡིག་ཆའི་ནང་དོན་དེ་དག་གློག་ཀླད་ནས་དེབ་བམ་དཔེ་ཆའི་གཟུགས་སུ་པར་བརྒྱབ་དུས་ཨང་གྲངས་དེ་ཚོ་དཔེ་ཆ་ཡིན་ན་ཟུར་དང་དེབ་ཡིན་ན་མཇུག་ཏུ་རང་བཞིན་གྱིས་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་སོགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡོད།
ད་ལྟ་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དང་པོ་དེ་འགོད་རྒྱུར་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཡོད་པ་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཏེ།
- ༡༽ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་ནས་ “P” མནན་དགོས།
- ༢༽ ཡང་ན་ “Ctrl+1” མནན་དགོས།
ཐབས་ཤེས་དེ་གཉིས་ཀས་སྒེ་ཁུང་ (“Window”) ནང་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་མེད་དེ་ “No page number has been set” ཞེས་པ་དེ་ཐོན་གྱི་རེད། དེ་ནས་ “OK” མནན་ན་གཤམ་གྱི་ཚལ་ཤོག་ཐོན་གྱི་རེད། འདི་ལྟར་སྣང་ངོ་།
དེ་ཡང་ཐོག་མར་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་འགོད་ས་ (“Enter Page Number,” 输入页数) དེར་ཡིག་ཆའི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དེ་འགོད་དགོས། དཔེ་དེའི་ནང་དེབ་དེའི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དེ་༡༠༨ཆགས་པ་རེད།
དེ་ནས་བླུག་བྱའི་ནང་དོན་ལ་བལྟས་ནས་དེའི་ནང་ཨ་ལ་པོའི་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་ཡོད་མེད་ཤེས་རྟོགས་བྱ་དགོས། གལ་ཏེ་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་ཡོད་ན་གདམ་བྱ་དང་པོ་ “Number on Each Side of Page” (页边页数) དེ་གདམ་དགོས། གལ་ཏེ་བོད་ཡིག་གི་ཨང་གྲངས་དེ་གཅིག་པུ་ལས་མེད་ན་ “Front Side” (前边) ཞེས་པ་དེ་གདམ་དགོས།
ཡིག་ཕྲེང་དེ་ཚོར་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་ན་ “Insert Line Numbers” (输入行数) ཟེར་བ་དེ་གདམ་དགོས།
བླུགས་ཐབས་མཐེབ་ “Enter” མནན་ཚར་རྗེས་ཁྱེད་ནས་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དང་ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་གྲངས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། དེ་ལ་གོང་ལྟར་ཐབས་ཤེས་གཉིས་ཡོད་པ་ནི།
- ༡༽ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་ནས་ “P”མནན་དགོས།
- ༢༽ ཡང་ན་ “Ctrl+1” མནན་དགོས་སོ།
དེ་མིན་ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་ཀི་བརྒྱབ་རྒྱུའི་ཐད “Ctrl+2” དེ་ཡིག་ཕྲེང་གཉིས་པར་རྒྱག་དགོས་པ་དང་ “Ctrl+3” དེ་ཡིག་ཕྲེང་གསུམ་པ། “Ctrl+4” དེ་ཡིག་ཕྲེང་བཞི་པ་སོགས་དེ་ལྟར་དུ་བརྒྱབ་ན་འགྲིག
ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་གྲངས་མ་བླུགས་གོང་ངེས་པར་དུ་ཚེག་ཐུང་བརྒྱབ་དགོས་ལ་དེའི་རྗེས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གློག་ཀླད་ཀྱི་འོད་རྟགས་དེ་བཞག་དགོས་ཤིང་དེ་ནི་ཡིག་ཕྲེང་གསར་པ་དེའི་ནང་དོན་མ་བླུགས་གོང་ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་དགོས་པ་དེ་རེད། ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་གྲངས་འགོད་རྒྱུའི་ཐབས་ཤེས་གཞན་ཞིག་ནི་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་གི་ “2” དེ་མནན་སྟེ་ཡིག་ཕྲེང་གཉིས་པ་འགོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་ “3” མནན་ནས་ཡིག་ཕྲེང་གསུམ་པ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། ཡང་བསྐྱར་ནན་བཤད་བྱ་དགོས་པ་ཞིག་ནི། ཡིག་ཕྲེང་གི་ཨང་གྲངས་ནི་ཡིག་ཕྲེང་སྔོན་གྱི་ཚེག་དེ་ཕབ་བླུགས་ཟིན་མ་ཐག་ཨང་གྲངས་དེ་ཉིད་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་དེ་ཡིན།
༥༽ ཁ་བྱང་ཕབ་བླུགས་བྱ་ཐབས།
གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་གིས་ཕབ་བླུགས་བྱ་རྒྱུའི་ནང་དོན་ལ་ཁ་བྱང་ཡོད་ན་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བཀོད་ཚར་མ་ཐག་ཁ་བྱང་དེ་ཉིད་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། དེ་ཡང་ཡིག་མགོ་དང་སྟོང་ཆ། ཚེག་ཐུང་སོགས་མ་ཡིག་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕབ་དགོས་ལ། དབུ་ཤད་དེ་ཡིག་མགོའི་རྗེས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཐོན་པའི་ཤད་གཉིས་ཀྱི་བར་ལའང་སྟོང་ཆ་ཡོད་ན་དེ་ལྟར་དུ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ཀློང་ཆེན་པའི་“ཚིག་དོན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་”ཞེས་པའི་དཔེ་ཆ་དེ་ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་དང་དེ་ཉིད་ཤོག་གྲངས་༡༥༧ནང་ཡོད་ན།
[157]༄༅། །གསང་བ་བླ་ན་མེད་པ་འོད་གསལ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་གནས་གསུམ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཚིག་དོན་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས། ། ལྟ་བུ་མ་ཡིག་བཙན་པར་བྱ་དགོས་སོ།
༦༽ ནང་དོན་གྱི་ཤོག་ལྷེ་དང་པོ་འགོད་ཐབས།
དེ་ཡང་ “Ctrl+1” མནན་ནས་ཤོག་ལྷེ་རྗེས་མའི་ཨང་གྲངས་འགོད་དགོས།
དེ་ནས་ཤོག་ལྷེ་དང་པོའི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་དང་། ཤོག་ལྷེ་དང་པོའི་ནང་ཡོད་པའི་ཡིག་མགོ་མ་ཡིག་ལྟར་བླུགས་དགོས། གལ་སྲིད་ཡིག་མགོ་སུམ་སྦྲེལ་མ་ “༄༅༅།” ཡོད་ན་དེ་ལྟར་བརྒྱབ་དགོས།
འོན་ཀྱང་ཡིད་གཟབ་དགོས་པ་ནི་ཤོག་གྲངས་ཡོད་ཚད་ལ་ཡིག་མགོ་བཀོད་ན་མི་འགྲིག གང་ཡིན་ཟེར་ན་དེ་ནི་མཛེས་རྒྱན་ཙམ་ལས་དོན་ལྷག་པོ་བསྟན་དུ་མེད་པས་སོ། དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་ཁྱེད་རང་གི་ནང་དོན་དེ་ཚོ་གཤམ་འོག་ལྟར་ཐོན་གྱི་རེད།
དཀྱིལ་ངོས་སུ་ཡོད་པའི་ “Heading1,h1” ཡི་རྣམ་གཞག་ནི་ཁྱེད་རང་གི་དེབ་ཀྱི་མིང་རེད།
ཁ་བྱང་གི་ཤོག་ལྷེ་ (༡༥༧ནས་འགོ་ཚུགས་པ་) དེ་རྗེས་ལ་ཐོན་གྱི་རེད། དེའི་རྗེས་ཀྱི་ནང་དོན་དངོས་དེ་ཤོག་གྲངས་༡༥༨ནས་འགོ་འཛུགས་དགོས།
༧༽ མུ་མཐུད་ནས་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་དང་ལྷག་མའི་ནང་དོན་ལ་ཨང་གྲངས་འགོད་ཐབས།
གོང་དུ་བསྟན་པའི་དོན་གནད་རྣམས་གྲུབ་རྗེས་ཁྱོད་ཀྱིས་མུ་མཐུད་ནང་དོན་ལྷག་མ་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག ཡིན་ནའང་ཁྱེད་རང་གིས་ཕབ་བཞིན་པའི་ནང་དོན་རྣམས་ “Paragraph,pr” ཡི་རྣམ་པ་ལྟར་གནས་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་མ་བྱས་གོང་ཤོག་གྲངས་འགོད་རྒྱུ་དེ་ཡང་གལ་ཆེ་བ་ཡིན།
ཤོག་ལྷེ་ཞིག་གི་མཇུག་མཐར་སླེབས་དུས་ “Ctrl+1” མནན་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་ནས་“P”མནན་ནས་རྗེས་མའི་ཤོག་གྲངས་འགོད་དགོས། ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་དེ་ཡིག་འབྲུའི་ཚེག་གང་གི་མཇུག་དང་། ཤོག་ལྷེ་རྗེས་མའི་ཡི་གེ་དང་པོ་དེའི་མདུན་ལ་དུས་ཐོག་ཏུ་འགོད་ཐུབ་པ་དགོས། བཀོད་ཟིན་པའི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་ཀྱི་མདུན་རྒྱབ་ལ་སྟོང་ཆ་ལུས་མི་རུང་སྟེ། དཔེར་ན། “ཞེས་[231]པ་དང་།” ལྟ་བུའོ།
གལ་ཏེ་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་ནོར་ནས་ཡང་བསྐྱར་བཟོ་བཅོས་དགོས་ན་ ཁྱོད་ཀྱིས་ “Ctrl+0” མནན་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་གི་ “F” དེ་མནན་ནས་རེའུ་མིག་དེ་བཏོན་ན་རྗེས་མའི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་འགོད་ས་དེ་རྟག་པར་ཐོན་གྱི་རེད། དེ་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་ཤོག་གྲངས་དེ་བླུགས་ནས་ “OK” མནན་ན་འགྲིག དེ་ལྟར་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པ་དེ་བཅོས་ནས་ནམ་རྒྱུན་ལྟར་ཤོག་ལྷེའི་གྲངས་འགོད་ན་འགྲིག
༨༽ གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་མི་དགོས་པའི་ནང་དོན།
དེ་ཡང་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་བའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་མ་ཡིག་བཙན་བཟུང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན་ནའང་། མ་ཡིག་ནང་ཡོད་པའི་ནང་དོན་ཁག་ཅིག་གློག་རྡུལ་པར་གཞིའི་ནང་ཕབ་བླུགས་མི་དགོས་པ་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཏེ།
- ༡༽ ཡིག་མགོ་ ༄༅། འདི་ཤོག་ལྷེ་མི་རེ་ངོ་རེའི་མདུན་དུ་བརྒྱབ་མི་དགོས་ཏེ། མཛེས་རྒྱན་ཙམ་ལས་ནང་དོན་དངོས་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་གྱི་ཤོག་ལྷེ་དང་པོ་དེར་ཡིག་མགོ་བཀོད་པ་འགྲིག་ཀྱང་དེའི་རྗེས་ཀྱི་ཤོག་ལྷེ་ཁག་ལ་ཡིག་མགོ་འགོད་མི་རུང་།
- ༢༽ མིང་ཚིག་གང་རུང་གི་རྗེས་སུ་ཚེག་ཁ་ཤས་བརྒྱབ་ནས་སྟོང་ཆ་སྐོང་བར་བྱས་པ་དཔེར་ན། ཡིག་ཕྲེང་ཞིག་གི་མཇུག་མཐར་ “བསྟན་པ་དང་་་་་་་་” ལྟ་བུ་ཡོད་ན་ཁྱེད་རང་གིས་ “བསྟན་པ་དང་” ཞེས་ཐད་ཀར་ཚེག་རྣམས་མི་དགོས་པར་བརྒྱབ་ན་འགྲིག
- ༣༽ མཆན་རྟགས་དང་གསལ་རྟགས་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཚེག་མང་པོ་དང་མཆན་འགྲེལ་སོགས་ཕབ་བླུགས་བྱ་མི་དགོས། གལ་སྲིད་མ་ཡིག་ནང་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ལ་མཆན་འགྲེལ་ཡོད་ན་མཇུག་གི་གསལ་བཤད་ནང་དོན་ལ་གཟིགས་ཞིབ་དགོས་པའི་གསལ་བཤད་བྱས་ན་འགྲིག
༩༽ ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་འགོ་ཚུགས་ཐབས།
ཁྱེད་རང་གི་གློག་ཀླད་ཡིག་ཆ་དེར་ཤོག་ལྷེ་༡༥༠ལས་མེད་ཚེ་ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་བཟོ་དགོས། དེས་རྐྱེན་པས་ཁྱེད་རང་གི་ཡིག་ཆ་དེ་ཉིད་ཧ་ལས་དགོས་པའི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཆགས་མི་སྲིད། གློག་ཀླད་ཡིག་ཆ་གཅིག་རྫོགས་ནས་ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་འགོ་འཛུགས་དུས་མ་ཡིག་གི་ཤོག་ལྷེའི་ནང་དོན་མཇུག་མ་ནས་འགོ་འཛུགས་ན་ཡག་ཤོས་རེད།
ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་འགོ་འཛུགས་དུས་དེ་སྔོན་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ལྟར་ཡིག་ཆ་གསར་པ་ཞིག་བཟོ་དགོས། ཡིག་ཆ་གསར་པར་འགྱུར་བ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཐོ་འགོད་རེའུ་མིག་ནང་བླུགས་དགོས།
འགྱུར་ལྡོག་རེའུ་མིག་གི་གཤམ་འོག་ཏུ་དེའི་རྗེས་ཀྱི་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་བརྒྱབ་དགོས། དེ་ནས་མུ་མཐུད་ནང་དོན་བླུགས་དགོས། དེར་ཁྱེད་རང་གིས་ཁ་བྱང་ངམ་གཞན་གྱི་རྟགས་གང་ཡང་བརྒྱབ་མི་དགོས། འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་ནས་དགོས་མཁོ་ཡོད་པའི་ནང་དོན་རྣམས་རེའུ་མིག་ནང་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཤོག་གྲངས་བརྒྱབ་ནས་ནང་དོན་རྣམས་ཐད་ཀར་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་འགྲིག
༡༠༽ ཉར་ཚགས་བྱ་བ་དང་ཟུར་བཀོལ་ཡིག་ཆ་(备份)བཟོ་ཐབས།
གློག་ཀླད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ནི་ཤེས་རྟོགས་དཀའ་བས་ཁྱེད་རང་གིས་བྱས་ཟིན་པའི་ལས་ཀ་རྣམས་ཉར་ཚགས་ཡག་པོ་བྱེད་ཆེད་ཟུར་བཀོལ་གྱི་ཡིག་ཆ་(备份)ཞིག་བཟོ་རྒྱུ་དེ་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། དེ་ཡང་གློག་ཀླད་མིན་པའི་འགུལ་བསྐྱོད་གཉེན་ཆས་(移动软盘)སམ་ཡང་ན་དེ་ལྟའི་གཞན་གྱི་ནང་ཉིན་རེའི་ལས་ཀ་བྱས་པ་རྣམས་ཉར་ཚགས་བྱེད་དགོས།
༄༅། །དཔྱད་གཞི། དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་བླུགས་སྐབས་ཐོན་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་གནས་ཚུལ།
འདིའི་ནང་ཁྱེད་རང་གིས་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་རྣམས་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱེད་སྐབས་རྒྱུན་དུ་འཕྲད་པའི་གནས་ཚུལ་དག་ལ་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད་དེ། ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་ནང་དོན་བླུགས་སྐབས་གང་འདྲ་བྱ་དགོས་པ་དང་། ནང་དོན་གསལ་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་གང་འདྲ་བྱ་དགོས་པ། དམིགས་བསལ་གྱི་བོད་ཡིག་ཞིག་བརྒྱབ་དགོས་ན་གང་འདྲ་བྱ་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་ཐད་གོ་རིམ་བཞིན་གསལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡིན།
༡༽ ནོར་འཁྲུལ།
ཁྱེད་རང་གི་དམིགས་ཡུལ་ནི་དཔེ་ཆའི་མ་ཡིག་དང་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་ཡིན་པའི་ནང་དོན་ཞིག་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་འདྲ་སོང་ཙང་གལ་སྲིད་མ་ཡིག་ནང་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་ནའང་དེ་ལ་བཟོ་བཅོས་མི་རུང་བར་ཇི་བཞིན་དུ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། རྗེས་སུ་རྩོམ་སྒྲིག་པས་གློག་རྡུལ་པར་གཞི་ལ་ཞུས་དག་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཡིན་ནའང་ཁོང་ཚོས་མ་ཡིག་དང་གཅིག་པ་ཡིན་པ་དེའང་ཉར་ཚགས་བྱེད་ཀྱི་རེད།
༢༽ དཔེ་ཆ་ལ་རྩོམ་སྒྲིག་པས་ཞུས་དག་བྱེད་པ།
དེ་ཡང་སྤྱིའི་ཆ་ནས་བཤད་ན། “THL” ཡི་རེ་བ་ནི་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་དང་དེར་ཞུས་དག་བྱ་དུས་མ་ཡིག་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད། དེའི་ཕྱིར་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་དང་དེ་ལ་ཞུས་དག་གཏོང་སྐབས་བྱ་མི་རུང་བ་ཁག་ཅིག་ཡོད་དེ། ༡༽ཡི་གེའི་དག་ཆ་དང་ཚིག་ཕྲད་སོགས་བརྡ་སྤྲོད་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པ་རྣམས་རང་དགར་བཟོ་བཅོས་མི་རུང་། ༢༽སྐུང་ཡིག་དང་ཚིག་སྡུད་སོགས་བཀྲལ་བའམ་ཡང་ན་གསལ་བཤད་བྱས་པའི་ཁ་སྣོན་གྱི་ཡི་གེ་རྣམས་ནང་དོན་དངོས་ལྟར་ཕབ་བླུགས་བྱ་མི་རུང་། ༣༽མིང་ཚིག་དང་བརྗོད་པ་སོགས་བར་གྱི་སྟོང་ཆ་རྣམས་མ་ཡིག་ལས་ལྷག་པོར་བཞག་པའམ། ཡིག་མགོ་ཁ་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་ཤོག་ངོས་མཛེས་སུ་གཏོང་བ་སོགས་བྱ་མི་རུང་།
གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་ལ་ཞུས་དག་བྱ་རྒྱུའི་དབང་ཆ་ཡོད་ན། གཤམ་གསལ་གྱི་གོ་རིམ་བརྒྱུད་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་མ་ཡིག་དང་ཁྱེད་རང་གིས་ཞུས་དག་བྱས་པ་ཚང་མ་བལྟ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་མ་ཡིག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་ཐུབ་པ་མ་ཟད། རྩོམ་སྒྲིག་པས་ “TEI” ཡི་ཚད་གཞི་ལྟར་ནོར་བཅོས་བྱས་པ་ཡང་བལྟ་ཐུབ།
དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ལ་ལམ་སེང་ནོར་བཅོས་བྱ་དགོས་ན་ཕབ་བླུགས་མ་བྱས་གོང་ “Ctrl+F5” མནན་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་གི་ “C” མནན་ན་རེའུ་མིག་ཅིག་ཐོན་ཡོང་ལ་རེའུ་མིག་དེའི་ “Actual Reading in Text” ཟེར་བའི་སྟོང་ཆའི་ནང་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་མ་ཡིག་དེ་བླུགས་དགོས་པ་དང་ “Corrected Reading” ཞེས་པའི་ནང་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་པའི་ནང་དོན་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། “Editor’s Initials” ཞེས་པའི་སྟོང་ཆ་གསུམ་པ་དེའི་ནང་ཁྱེད་རང་གིས་གསལ་བཤད་དགོས་རྒྱུའི་ནང་དོན་རྣམས་བླུགས་དགོས། དེ་ནས་བླུགས་ཐབས་ཀྱི་མཐེབ་ “Enter” མནན་ནས་མུ་མཐུད་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
ཐབས་ཤེས་དེ་ལྟར་བེད་སྤྱད་ན་ནོར་བཅོས་བརྒྱབ་པའི་ནང་དོན་དང་། འགན་འཁུར་གྱིས་བྲིས་པའི་གསལ་བཤད་ནང་དོན་བཅས་ཐོན་ཡོང་བ་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཏེ།
-  “ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་པའི་མ་ཡིག་གི་ནང་དོན་”
- དུས་གསུམ་ སང་གྱས་ གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ།
༣༽ པར་གཞི་མི་འདྲ་བར་གཤིབ་བསྡུར་བྱེད་པ།
གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་གིས་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་གློག་ཀླད་ནང་ཕབ་བླུགས་བྱ་དུས་ནང་དོན་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པའི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་གཉིས་གསུམ་ལ་གཤིབ་བསྡུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཁྱེད་རང་གིས་ཕྱོགས་སྟོན་དེ་ཚོར་ཡིད་གཟབ་བྱ་དགོས། ཡིན་ནའང་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་འདེམས་དུས་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་དེ་ནམ་རྒྱུན་ལྟར་ལག་ལེན་བསྟར་དགོས།
༤༽ རྟོགས་དཀའ་བའི་ནང་དོན།
དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་གང་ཡིན་མི་གསལ་བ་དེ་ཚོར་ “Ctrl+F2” མནན་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་གི་ངོ་མདོག་སྐྱོ་པོའི་རྟགས་འདི་ལྟ་བུ།
དེ་མནན་པ་ཡིན་ན་དབྱིན་སྐད་ཐོག་ {ILLEGIBLE}ཟེར་བ་དོན་གྱི་རེད། དེ་ནས་མུ་མཐུད་གསལ་པོ་ཡོད་པ་དེ་ཚོ་བརྒྱབ་ན་འགྲིག དབྱིན་ཡིག་ཐད་ {ILLEGIBLE} ཟེར་བ་གློག་ཀླད་ནང་ཐོན་ཀྱང་ནང་དོན་དེ་ཚོ་དེབ་ལྟར་པར་བརྒྱབ་དུས་ཡི་གེ་དེ་ཚོ་མི་དོན་པ་དང་པར་གྱི་རྣམ་པ་ཡང་དག་པའི་ངང་དོན་ཡོང་གི་རེད།
རྣམ་པ་འདིའི་མིང་ལ་ “Illegible” སྟེ་བསྡུ་ན་ “Il” ཟེར་རོ།
༥༽ གསལ་པོ་མེད་པའི་ནང་དོན།
ནང་དོན་གསལ་པོ་མེད་པའི་སར་ཁྱེད་རང་གིས་གང་ཐུབ་འོལ་ཚོད་གནང་རོགས། གསལ་པོ་མེད་པའི་ཡིག་འབྲུ་རྣམས་ལ་འོད་རྟགས་བརྒྱབ་ནས་ “Ctrl+F3” མནན་དགོས་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་གི་རྐང་རྗེས་ཀྱི་རྟགས་དེ་མནན་དགོས། དེ་འདྲ་བྱས་ཚེ་གསལ་པོ་མེད་པ་རྣམས་ཕྱི་ཚུལ་ལ་དམིགས་བསལ་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་ཀློག་པ་པོས་དེ་ཚོ་མ་ཡིག་ཐོག་གསལ་པོ་མེད་པ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ། “Ctrl+F3” ཡང་ན་རྐང་རྗེས་རྟགས་དེས་གསལ་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་ཐུབ། དེ་ལྟར་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་བའི་གོ་རིམ་ནི།
- ༡༽ ཐོག་མར་མ་ཡིག་དེ་གསལ་པོ་མེད་པའི་ནང་དོན་གྱི་མདུན་ངོས་ཀྱི་ཚེག་གི་བར་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
- ༢༽ དེ་ནས་ “Ctrl+F3” ཡང་ན་རྐང་རྗེས་རྟགས་དེ་མནན་དགོས།
- ༣༽ དེ་རྗེས་གསལ་པོ་མེད་པའི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
- ༤༽ མཇུག་ཏུ་ “Ctrl+F3” ཡང་ན་རྐང་རྗེས་རྟགས་ཡང་བསྐྱར་མནན་ནས་ནམ་རྒྱུན་གྱི་རྣམ་པར་ལོག་དགོས།
རྣམ་པ་དེར་ “Unclear” སྟེ་བསྡུས་ན་ “uc” ཟེར་གྱི་ཡོད། དེ་ཚོ་གློག་ཀླད་ནང་ཚོས་གཞི་དམར་པོར་མངོན་གྱི་རེད།
༦༽ དམིགས་བསལ་གྱི་མཚོན་རྟགས་གློག་ཀླད་ནང་བླུགས་ཐབས།
“Tibetan Machine Uni” མཐེབ་གཞོང་ལ་བོད་ཡིག་གི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཡི་གེ་དང་བརྡ་མཚོན་རྟགས་ཤད་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་བླུགས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་ཡི་གེའམ་བརྡ་རྟགས་དེ་ཚོ་རྒྱག་པར་དཀའ་ངལ་ཡོད་ན་ཐབས་ཤེས་ལས་སླ་ཤོས་དེ་ནི་ “Insert symbol” ཟེར་བ་དེ་ནས་གདམ་ན་འགྲིག “Insert symbol” ཡི་བླུགས་ཐབས་ནི།
- ༡༽ “Insert”(插入)ནང་འཛུལ་དགོས།
- ༢༽ དེ་ནས་ “Symbol” (符号)ཟེར་བ་དེ་མནན་དགོས།
- ༣༽ དེ་ནས་ཡིག་གཟུགས་ (“Font” )ནང་འཛུལ་ཏེ་ཡིག་གཟུགས་དེ་ “Tibetan Machine Uni” ལ་འགྱུར་དགོས། དེ་འདྲ་བྱས་ཚེ་ཡིག་གཟུགས་རེའུ་མིག་ནང་ཡོད་པའི་ཡིག་གཟུགས་མི་འདྲ་བ་ཚང་མ་ཐོན་ཐུབ།
- ༤༽ དེ་ནས་ཁྱེད་རང་ལ་དགོས་པའི་ནང་དོན་ལ་མཐེབ་མནན་ནས་འོད་མདངས་ཆེན་པོས་སྟོན་ཏེ་ “Insert”(插入)ཟེར་བ་དེ་མནན་དགོས།
གཤམ་གསལ་གྱི་ནང་དོན་ནང་མི་རྣམས་ཀྱི་ཁག་པོར་མངོན་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་མཚོན་རྟགས་ཁག་ཅིག་བླུགས་ཡོད།
ཀ་༽ རྣམ་བཅད། ཿ
དེ་ནི་སཾསྐྲྀཏའི་སྒྲ་ཞིག་ཡིན་ལ་རོའོ་མན་གྱི་ཡི་གེའི་ནང་ “h” ཡིས་མཚོན་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་རྣམ་བཅད་ཐོན་སྐབས་རྣམ་བཅད་ “ཿ” འདི་ལྟར་བླུགས་པ་ལས་གཏེར་ཤད་ “༔” འདི་ཉིད་བླུགས་མི་རུང་། ཀླད་ཀོར་བརྩེགས་མ་གཉིས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཡོད་པའི་ཆེ་བ་དེ་ནི་རྣམ་བཅད་གང་ལ་སྦྱོར་སའི་ཡི་གེའི་དེའི་མཚོན་བྱེད་ཙམ་ལས་རྣམ་བཅད་ཀྱི་ཁུངས་མ་ཡིན་ནོ།
ཁ་༽ པླུཏ། ྅
དེ་ནི་སཾསྐྲྀཏ་ཡི་སྒྲ་གདངས་རིང་པོ་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ཐོན་སྐབས་པླུཏ་ “྅” འདི་ཉིད་བླུགས་པ་ལས་ “ཉ” བླུགས་མི་རུང་།
ག་༽ ཆེ་མགོ ༸
རྟགས་དེ་བོད་ཡིག་ནང་མཆོག་གྱུར་གྱི་མི་མིང་གང་ཞིག་གི་མདུན་གྱི་ཚིག་ཁྱིམ་དང་པོ་དེར་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འདི་ཉིད་ཐོན་སྐབས་ཆེ་མགོ་ཉིད་བེད་སྤྱོད་བྱ་བ་ལས་ཨང་ཀི་བདུན་པ་བེད་སྤྱོད་བྱ་མི་རུང་། (༧) གཟབ་ནན་དགོས་པ་ནི་ཆེ་མགོ་ནི་ཨང་ཀི་བདུན་པ་དང་འདྲ་པོ་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལས་མཐོ་བ་ཡོད། (༸)
ང་༽ འོག་སྐོར།
དེ་ནི་གསལ་བཤད་བྱེད་སྐབས་མ་ཡིག་གི་འོག་ཏུ་ཀླད་ཀོར་གྱི་གཟུགས་བརྒྱབ་ཀྱི་ཡོད། དེས་ནུས་པ་མི་འདྲ་བ་ཐོན་གྱི་ཡོད།
༧༽ ཤད་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཅིག
མ་ཡིག་ནང་ཐོན་པའི་ཤད་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱ་སྐབས་ཡང་དག་པའི་སྒོ་ནས་བེད་སྤྱོད་ཐུབ་པ་དགོས།
ཀ་༽ རིན་ཆེན་སྤུངས་ཤད། ༑
དེ་ནི་ཡིག་ཕྲེང་གི་མགོར་ཡིག་རྡོག་གཅིག་བྱུང་ན་དེ་ཉིད་ཚུགས་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་ཀྱང་ཇི་བཞིན་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
ཁ་༽ གཏེར་ཤད། ༔
གཏེར་ཤད་ནི་གཏེར་མའི་དཔེ་ཆའི་ནང་སྤྱོད་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཤད་ཡིན། དེའི་ནུས་པ་ནི་སྤྱིར་བཏང་གི་ཤད་དང་གཅིག་པ་རེད། ཕབ་བླུགས་སྐབས་གཏེར་ཤད་ཉིད་བླུགས་པ་ལས་རྣམ་བཅད་ཀྱི་རྟགས་བླུགས་མི་རུང་།
ག་༽ ཤད་གཞན་པ་ཁག་ཅིག
“Tibetan Machine Uni” གྱི་ཡིག་གཟུགས་ནང་ཤད་མི་འདྲ་བ་འདི་རྣམས་ཡོད་དེ། ༎ ༏ ༐ ༑ ༈ སོགས་སོ། ཕབ་བླུགས་དང་ཞུས་དག་སྐབས་མ་ཡིག་ཇི་བཞིན་ཤད་རྣམས་བེད་སྤྱོད་བྱ་དགོས།
གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་ལ་ཤད་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཁག་པའི་གནས་ཚུལ་འཕྲད་ན་གོང་གི་གོ་རིམ་དྲུག་པར་གཟིགས་རོགས་ཞུ།
༨༽ སཾསྐྲྀཏའི་ཡི་གེ་དང་སྐད་ཡིག་གཞན།
“Tibetan Machine Uni” གྱི་ཡིག་གཟུགས་དེས་བོད་ཡིག་ནང་བེད་སྤྱོད་ཡོད་པའི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་ཡི་གེ་དག་སྤྱིར་ན་ཕབ་བླུགས་བྱེད་ཐུབ་ཀྱང་དམིགས་བསལ་ཅན་ཁག་ཅིག་ཕབ་བླུགས་བྱ་མི་ཐུབ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་ལ་ཡི་གེ་དེ་རིགས་འཕྲད་ན་ཤོག་ལྷེ་དེ་ཚོ་གློག་རྡུལ་གྱིས་འདྲ་བཤུ་བྱ་དགོས། གནས་ཚུལ་འདི་རིགས་འཕྲད་སྐབས་རྩོམ་སྒྲིག་པར་འབྲེལ་བ་བྱས་ནས་ ཐབས་ཤེས་བཀའ་འདྲི་ཞུས་ཆོག དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་ “Tibetan Machine Uni” ཡིག་གཟུགས་ཀྱི་པར་གཞི་གསར་པ་ཐོན་གྱི་རེད།
༩༽ སྐུང་ཡིག
བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་སྤྱི་དང་ལྷག་པར་དུ་ལག་བྲིས་ཀྱི་དཔེ་ཆའི་ནང་སྐུང་ཡིག་གམ་བསྡུས་ཡིག་མང་པོ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ཡོད། སྐུང་ཡིག་ནི་ཚེག་ཁྱིམ་ཁ་ཤས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བསྐུང་པས་དེར་འགྲེལ་བཤད་བྱེད་དུས་ཁག་པོ་ཡོད། གལ་སྲིད་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་དེ་དབུ་ཅན་གྱིས་བྲིས་པ་ཡིན་ན་སྐུང་ཡིག་དེ་རིགས་སོ་སོར་འཕྲལ་མི་རུང་། གལ་སྲིད་དཔེ་ཆའི་ནང་ “ལཊ་” ཞེས་འཁོད་ཡོད་ན་དེ་ལྟར་ཕབ་བླུགས་བྱ་བ་ལས་ “ལགས་” ཞེས་ཕབ་མི་རུང་། དེ་བཞིན་དཔེར་ན།
- “ཉམསུ་” ཞེས་པ་འཕྲལ་ནས་ཉམས་སུ་ལ་ཕབ་མི་རུང་།
- “ཁྶཾ་” ཞེས་པ་དེ་ཁམས་ལ་ཕབ་བླུགས་མི་རུང་བ་སོགས་རིགས་འགྲེ།
གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་ཕབ་བླུགས་བྱེད་པའི་མ་ཡིག་དེ་ཡིག་གཟུགས་གཞན་ཡིན་ཚེ་སྐུང་ཡིག་མང་པོ་བེད་སྤྱོད་བྱས་པ་དེ་རིགས་སོ་སོར་འཕྲལ་ནས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས། རྒྱུ་མཚན་ནི་སྐུང་ཡིག་དེ་ཚོ་དབུ་ཅན་ལ་འགྱུར་མི་ཐུབ་པས་སོ། གནས་ཚུལ་འདི་རིགས་འཕྲད་ཚེ་ཁྱེད་རང་གིས་རྩོམ་སྒྲིག་པར་སྐད་ཆ་འབྲི་དགོས།
༡༠༽ མཆན་འགྲེལ།
མཆན་འགྲེལ་ནི་མི་གཞན་གྱིས་བྲིས་པའི་མ་ཡིག་དེར་མཆན་རྟགས་ཞིག་བཀོད་ནས་འགྲེལ་བ་བརྒྱབ་སྟེ་མ་ཡིག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲོགས་པ་དེར་ཟེར་བ་དང་། གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་ཕབ་བླུགས་བྱ་བའི་དཔེ་ཆ་དེར་མཆན་འགྲེལ་ཡོད་ཚེ་གཤམ་གསལ་གྱི་ཐབས་ཤེས་བེད་སྤྱོད་དགོས། དེ་ལྟར་བྱས་ན་གློག་ཀླད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་རྣམསདཔེ་ཆ་ལྟར་པར་རྒྱག་དུས་རང་བཞིན་གྱིས་མཆན་འགྲེལ་རྣམས་སྔར་གྱི་མ་ཡིག་ལྟར་ཐོན་ཐུབ། མཆན་འགྲེལ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་ན། སྲུབས་འཇུག་(插入)ནས་ཐོན་པའི་ཤོག་ལྷེ་ཆུང་ཆུང་དེའི་ནང་བྲིས་ན་མི་འགྲིག
- ༡༽ མཆན་རྟགས་དེ་འབྲི་སའི་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེག་གི་བར་དུ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
- ༢༽ དེ་ནས་ “Ctrl+F1” མནན་དགོས། ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་གྱི་ “quote bubble icon”(引号泡沫图标)ཞེས་པ་མནན་དགོས།
- ༣༽ དེ་ནས་མཆན་འགྲེལ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།
- ༤༽ དེ་ནས་ “Ctrl+F1” མནན་དགོས་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་གྱི་(引号泡沫图标)ཞེས་པ་མནན་ནས་དུས་རྒྱུན་ཕབ་བླུགས་བྱ་སར་ཕྱིར་ལོག་བྱ་ཐུབ།
དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ། མཆན་འགྲེལ་རྣམས་ཡིག་གཟུགས་ཆུང་ངུ་གསེག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་ཐོན་ཐུབ་སྟེ། དཔེར་ན། “འདི་གཞུང་གི་ཡི་གེ་རེད། འདི་མཆན་འགྲེལ་མཆན་འགྲེལ་ཟེར་ཡས་འདི་མཆན་བུའི་ཡི་གེ་རེད། མ་རེད་” ལྟ་བུའོ། གོང་དུ་བཤད་ཟིན་ལྟར་མཆན་འགྲེལ་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱ་སའི་ས་ཆར་ཕབ་བླུགས་བྱས་ཚར་རྗེས་འབུར་མངོན་བྱས་ཏེ་(加粗)“Ctrl+F1” མནན་ན་ནང་དོན་དེ་དག་མཆན་འགྲེལ་གྱི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་ཐོན་ཐུབ་ཀྱི་རེད།
༡༡༽ བར་འཇུག་ཚིག་དུམ།
བར་དུ་འཇུག་དགོས་པའི་ཚིག་དུམ་མམ་ཡང་ན་ཨང་ཀི་སོགས་ལ་ “Ctrl+F4” མནན་པའམ་ཡང་ན་ “THL” ཡི་ལག་ཆའི་སྒམ་ནང་འཛུལ་ཏེ་བར་འཇུག་རྟགས་(小括号)དེ་མནན་ན་འགྲིག དེ་འདྲ་བྱས་ཚེ་བར་འཇུག་གི་རྟགས་གཉིས་ཐོན་སྲིད། བར་འཇུག་རྟགས་༼ ༽ འདིའི་ནང་འཇུག་དགོས་པའི་ནང་དོན་རྣམས་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་དང་དེ་ནས་རྟགས་དེའི་ཕྱི་ལ་དོན་ནས་ནང་དོན་དངོས་རྣམས་མུ་མཐུད་ཕབ་བླུགས་བྱས་ན་ཆོག
དེ་ཡང་བར་འཇུག་གི་ནང་དོན་རྣམས་སྔོན་ལ་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས་པ་དང་དེ་རྗེས་འབུར་དུ་མངོན་པར་བྱས་ནས་(加粗)“Ctrl+F4” མནན་པའམ་ཡང་ན་བར་འཇུག་རྟགས་དེ་ཡིག་ཆའི་སྒམ་ནས་གདམ་སྟེ་བེད་སྤྱོད་བྱས་ནའང་འགྲིག དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་བར་འཇུག་ནང་དོན་རྣམས་བར་འཇུག་བྱས་པ་བཞིན་མངོན་ཐུབ།
དེ་ལྟ་བུའི་དཔེར་བརྗོད་ནི་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་གསན་ཡིག་ནང་གསེག་ཏུ་ཡོད་པའི་མིང་དང་བར་འཇུག་གི་ནང་དོན་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རྣམས་སོ།
༄༅། །པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་/དགག་ལན་པར་གཞི།
བོད་ཡིག་གི་བཀླག་དེབ་པར་གཞི་ཁག་མི་འདྲ་བ་དེ་ཚོར་གསལ་རྟགས་བརྒྱབ་དགོས་པ་ནི་ང་ཚོས་ Word ནང་གི་ཟུར་མཆན་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་ཐོ་བརྒྱབ་ཀྱི་ཡོད། “XML” ཡི་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐུབ་པའི་ནུས་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་གི་ཡོད་ན་ནང་དོན་དེ་ཚོ་ཡང་ “apparatus” ( ) ཤོག་བྱང་ལ་བརྗེས་ཐུབ། དེའི་ནང་གི་ནང་དོན་དེབ་མི་འདྲ་བའི་སྐོར་པར་གཞི་ལས་ཁུངས་དང་ཤོག་གྲངས་བཅས་ “ ” ཤོག་བྱང་བཞིན་གསལ་པོར་འཁོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད། ང་ཚོས་རོང་ཟོམ་གྱི་བཅའ་ཡིག་ (དམ་བཅའ་) དེར་མཚོན་ན། དེ་ལ་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཡོད་དེ་ལག་བྲིས་དང་། རྒྱ་གར་གྱི་PL-480 པར་གཞི། དེ་བཞིན་ཀྲུང་གོ་ནས་བཏོན་པའི་པར་གཞི་བཅས་སོ།
༡༽ ཚིག་སྡུད།
པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་དེ་ཚོར་ཚིག་སྡུད་མི་འདྲ་བ་བེད་སྤྱད་པས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་མི་འདྲ་བ་ངོས་སྤྲོད་ཐུབ། ཚིག་སྡུད་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་ན། ང་ཚོས་སྔོན་ལ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དེ་ཚོས་ཚིག་སྡུད་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་བཏང་གི་ཡོད་མེད་ཞིབ་བསྡུར་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་ལ་ “Dg” ཞེས་པའི་ཚིག་སྡུད་ཡོད་ན་དེ་ནི་སྡེ་དགེ་ (Degé) པར་ཁང་གི་པར་མ་ཡིན་པ་མཚོན་ཐུབ། དེ་བཞིན་སྡེ་དགེ་པར་ཁང་གིས་བསྐྲུན་པའི་དཔེ་ཆ་ཀུན་ལ་ “Dg” ཞེས་པའི་ཚིག་སྡུད་བེད་སྤྱོད་བཏང་ན་འགྲིག རོང་ཟོམ་གྱི་བཅའ་ཡིག་ལ་མཚོན་ན། ང་ཚོས་ “PL” ཚིག་སྡུད་བེད་སྤྱོད་བཏང་གི་ཡོད་པ་སྟེ། PL-480དཔེ་སྐུན་ཁང་ནས་ཡིན་པས་སོ། གཞན་ཡང་ “PRC” ནི་PRCདཔེ་སྐྲུན་ཁང་དང་། “MS” ནི་ལག་བྲིས་དཔེ་ཆ་ཡིན་པ་སོགས་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། Authority File of Siglaཟེར་བའི་དྲ་ཤོག་ལ་གཟིགས་ཏེ་ཚིག་སྡུད་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པ་རྣམས་ངོས་བཟུང་དགོས། གལ་སྲིད་དེའི་ནང་འཁོད་མེད་པ་དག་དང་འཕྲད་ཚེ་ཚིག་སྡུད་ཞིག་བཟོས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་དགོས།
གསལ་བཤད། དེ་ཡང་ཁྱེད་རང་གིས་པར་གཞི་ཚང་མར་ཚིག་སྡུད་ཀྱི་མིང་གཅིག་བརྒྱབ་དུས་ཚིག་སྡུད་ཀྱི་མིང་དེར་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐུབ། དེ་ནི་ནང་དོན་རྟགས་བརྒྱབ་ཟིན་རྗེས་དང་XMLལ་བརྗེ་པོ་བརྒྱབ་ཚར་རྗེས་ཟུར་མཆན་ “ ” ནང་འཚོལ་བ་དང་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད།
༢༽ པར་གཞི་མི་འདྲ་བར་རྟགས་རྒྱག་པ།
ཁྱེད་རང་ལ་ཁྱེད་རང་གིས་བདམས་པའི་གཞི་རྩའི་པར་གཞི་གཅིག་ཡོད་པ་རེད། པར་གཞི་དེའི་ནང་དོན་ “Word” གཞིར་བཟུང་ཕབ་ཡོད་པས་དེ་ཚོ་ “XML” ཡི་རྣམ་པར་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་ཐུབ། རོང་ཟོམ་གྱི་དཔེ་ཆ་ལ་ཆ་བཞག་ན། དེ་ནི་ལག་བྲིས་དཔེ་ཆ་ཡིན་པ་དང་ “Wylie” ནང་ཕབ་བླུགས་བྱས་ཡོད།
པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ཐོ་འགོད་སྟངས་ནི་ཐོག་མར་ཚིག་སྡུད་ཀྱི་མིང་འདོགས་བྱ་རྒྱུ་དང་། དེ་ནས་བར་འཇུག་ཤོག་ལྷེའི་ཨང་གྲངས་འགོད་རྒྱུ། དེ་ནས་བཤད་རྟགས་ (:) བརྒྱབ་རྒྱུ་དང་དེ་ནས་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་མཐོང་ཐུབ།
ཚིག་འབྲུ་མི་འདྲ་བ་གཅིག་གི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་ཁག
རོང་ཟོམ་གྱི་བཅའ་ཡིག་ལ་མཚོན་ན། ལག་བྲིས་ལྟར་བཀོད་པ་ནི་ “bsnyan” ཟེར་བ་དང་། “PL-480” ཡི་པར་གཞིའི་ཤོག་ལྷེ་152ནང་གི་ཡིག་ཕྲེང་བཞི་པའི་ནང་ “brnyan” ཞེས་འཁོད་ཡོད། དེ་ལྟར་མངོན་ཐུབ་པའི་ཆེད་གཞི་རྩའི་པར་གཞིའམ་ལག་བྲིས་དཔེ་ཆ་ “bsnyan” གྱི་རྗེས་ལ་ཟུར་མཆན་ཞིག་ཁ་སྣོན་བྱ་དགོས་ཀྱི་རེད། དེའང་ཟུར་མཆན་གྱི་དཔེ་གཞི་ནི་གཤམ་གསལ་ལྟར་རོ།
- PL (152.4): brnyan
ཚིག་འབྲུ་མི་འདྲ་བ་མང་པོའི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་ཁག
གལ་སྲིད་པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ནང་དོན་དེ་ཚོ་ཚིག་འབྲུ་གཅིག་མིན་མང་པོར་ཡོད་ན་གཞི་རྩའི་པར་གཞིའི་ནང་གི་ཚིག་འབྲུ་དེ་ཚོ་གུག་རྟགས་ཆེ་བའི་ { } ནང་བླུགས་ཏེ་གུག་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་ལ་ཟུར་མཆན་ཞིག་འབྲི་དགོས། དཔེར་ན། གཞི་རྩའི་པར་གཞིའི་ནང་ bsnyan de ཡིན་པ་དང་PRCཡི་པར་གཞིའི་ནང་ brnyan ’di ཞེས་ཤོག་གྲངས་45 ཡི་ཡིག་ཕྲེང་2ནང་འཁོད་ཡོད་ན་གཤམ་གསལ་ལྟར་མངོན་ཐུབ་སྟེ།
- {bsnyan de }1
ཡིན་པ་དང་། ཟུར་མཆན་དེ་གཤམ་གསལ་ལྟར་མངོན་ཐུབ་སྟེ།
- PL (152.4): brnyan 'di
ལྟ་བུའོ།
པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ནང་གི་ཚིག་འབྲུ་མི་འདྲ་བ།
གལ་ཏེ་པར་གཞི་གཉིས་སམ་དེ་ལས་མང་བའི་ནང་གི་ཚིག་འབྲུ་ཞིག་ལ་ཀློག་སྟངས་འདྲ་མིན་མང་པོ་ཡོད་ན་དེ་ཚོ་འབྱེད་རྟགས་ (;) ཀྱིས་དབྱེ་བ་ཕྱེ་དགོས། གོང་གི་དཔེར་བརྗོད་དེར་ཆ་བཞག་ན། “PRC” ཡི་པར་གཞིའི་ནང་ཤོག་ལྷེ་321ཡིག་ཕྲེང་5ནང་ “brnyan” ཞེས་འཁོད་ཡོད་ན་ཟུར་མཆན་དེ་གཤམ་གསལ་ལྟར་མངོན་ཐུབ་སྟེ།
- PL (152.4): brnyan; PRC (321.5): brnyen
གལ་ཏེ་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ནང་ཀློག་སྟངས་གཅིག་པ་ཡིན་ན། ཟུར་མཆན་དེ་གཤམ་གསལ་ལྟར་མངོན་ཐུབ།
- PL (152.4), PRC (321.5): brnyan
གསལ་བཤད། གལ་སྲིད་པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ནང་ཀློག་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཡོད་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་དེ་དག་གི་གོ་རིམ་ལ་ཡིད་གཟབ་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། ང་ཚོས་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ་ནི་ “PL” ཡི་པར་གཞི་དེ་ཨང་དང་པོར་འགོད་རྒྱུ་དང་། “PRC” ཡི་པར་གཞི་དེ་ཨང་གཉིས་པར་འགོད་རྒྱུ་དེ་ཡིན།
༣༽ པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ནང་གི་དོར་བའི་ནང་དོན།
གལ་སྲིད་གཞི་རྩའི་པར་གཞིའི་ནང་ནང་དོན་ཁག་ཅིག་དོར་བའི་གནས་ཚུལ་འཕྲད་ཚེ་གུག་རྟགས་ཤིག་བརྒྱབ་ནས་དེའི་ཕྱིར་ཟུར་མཆན་ཞིག་འབྲི་དགོས། ཟུར་མཆན་ནང་ཚིག་སྡུད་དང་ཤོག་གྲངས། བཤད་རྟགས། དོར་བའི་ནང་དོན་བཅས་འབྲི་དགོས་པ་དཔེར་ན། ལག་བྲིས་དཔེ་ཆའི་ནང་ “de ltar yongs su sgrub na” (དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྒྲུབ་ན་) ཡིན་པ་དང་། “PL-480” པར་གཞིའི་ནང་ “de ltar sgrub na” (དེ་ལྟར་སྒྲུབ་ན་) ཞེས་ཤོག་ལྷེ་405ཡིག་ཕྲེང་3ནང་འཁོད་ཡོད་ན་འདི་ལྟ་སྟེ།
- de ltar {yongs su }1 sgrub na
དང་། དེའི་ཟུར་མཆན་ནང་།
- PL (405.3): omits
ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ།
༤༽ པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ནང་གི་ལྷག་པོའི་ནང་དོན།
གནས་ཚུལ་གཞན་ཞིག་ནི། ནང་དོན་མི་འདྲ་བ་ཁག་ཅིག་ལ་གཞི་རྩའི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བར་ནང་དོན་ལྷག་པོ་ཁག་ཁ་སྣོན་བྱས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། ལག་བྲིས་དཔེ་ཆའི་ནང་ “las kyis” (ལས་ཀྱིས་) དང་། “PRC” པར་གཞིའི་ཤོག་གྲངས་204ཡིག་ཕྲེང་6ནང་ “las thams cad kyis” (ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་) ཞེས་འཁོད་ཡོད་ན་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཏེ།
- las 1kyis
གསལ་བཤད། ཟུར་མཆན་ནི་ནང་དོན་དོར་སའི་གནས་ལ་འབྲི་དགོས་པ་དང་དེ་ནི་ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་མདུན་ལ་སྟོང་པ་་ཞིག་བཞག་ནས་འབྲི་དགོས།
ཟུར་མཆན་ནི།
- PRC (204.6): thams cad
ཞེས་འབྲི་དགོས།
༥༽ པར་གཞི་ལེགས་པོ་ངོ་སྤྲོད་བྱ་ཐབས།
གལ་ཏེ་ཁྱེད་རང་གིས་པར་གཞི་ལེགས་པོ་ཞིག་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་དགོས་ན། ཚིག་སྡུད་ཀྱི་མདུན་ལ་ (*) རྟགས་འདི་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས། གོང་གི་དཔེར་བརྗོད་ལ་མཚོན་ན། གལ་སྲིད་ “PL-480” དེ་པར་གཞི་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡིན་ན་འདི་ལྟར་ཏེ། *PL (152.4): brnyan; PRC (321.5): brnyen ལྟ་བུ་འབྲི་བར་བྱའོ།
༄༅། །ཞུས་དག་དང་སྤུས་ཚད་ཚོད་འཛིན་པ།
འདིར་ཁ་གསབ་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ནི་བོད་ཡིག་གི་ནང་དོན་ཕབ་བླུགས་བྱེད་སྐབས་ནུས་པ་ཐོན་ཤོས་ཤིག་ནི་ནོར་འཁྲུལ་མི་ཤོར་བ་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད། གློག་རྡུལ་པར་གཞི་དེ་ཚོར་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་རིགས་ཐོན་ན་རིན་ཐང་ཆུང་ངུར་འགྲོ་སྲིད་དེ། དེ་དག་བེད་སྤྱོད་གནང་མཁན་ཚོས་མུ་མཐུད་ནོར་འཁྲུལ་དེ་ཚོ་བེད་སྤྱོད་བཏང་ནས་མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཟད། དེ་དག་དཔྱད་གཞིར་འཛིན་ནས་ཞིབ་འཇུག་བྱ་བ་ལའང་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་གྱི་མཇུག་འབྲས་ཐོན་རྒྱུ་རེད། དེ་ཕྱིར་དང་ཐོག་མ་ནས་ལས་ཀ་དེ་ཚོ་གཟབ་ནན་ངང་སྒྲུབ་དགོས་པ་དང་། ཕབ་བླུགས་བྱས་པ་རྣམས་ལག་བྲིས་མ་ཡིག་གཞིར་འཛིན་ནས་ཞུས་དག་ནན་པོ་བྱ་དགོས་སོ།
ནོར་འཁྲུལ་ཉུང་དུ་གཏོང་བའི་ཐབས་ཤེས་ལེགས་ཤོས་ཤིག་ནི་ཕབ་བླུགས་ཐེངས་གཉིས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། དེ་ཡང་མི་གཉིས་ཀྱིས་ནང་དོན་གཅིག་ཐེངས་རེ་རེ་ཕབ་བླུགས་བྱས་ཚེ་གློག་ཀླད་ཀྱི་ “Word” ཡི་ནང་དོན་མི་འདྲ་བ་རྣམས་འབུར་དུ་འདོན་འཇུག་ནས་རྩོམ་སྒྲིག་པ་ཞིག་གིས་མཇུག་འབྲས་ལ་ཞུས་དག་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། ཡིན་ནའང་ཕབ་བླུགས་ཐེངས་གཉིས་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འགྲོ་སོང་མང་པོ་གཏོང་དགོས་པ་མ་ཟད་དུས་ཚོད་ཀྱང་རིང་པོ་འགོར་སྲིད།
ཕབ་བླུགས་ཐེངས་ག་ཚོད་བྱེད་ཀྱང་གཤམ་གསལ་གཞི་རྩའི་ཐབས་ཤེས་རྣམས་ལེགས་པར་སྤྱད་ན་སྤུད་ཚད་ཡག་པོ་ཡོང་རྒྱུར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་ངེས།
- ༡༽ ཞུས་དག་བྱེད་མཁན་དེ་ཉིད་ཕབ་བླུགས་བྱེད་མཁན་དེ་མིན་དགོས། གལ་ཏེ་དེ་གཉིས་མི་གཅིག་གིས་བྱས་ན་རང་སྐྱོན་གང་ཡོད་ངོས་བཟུང་མི་ཐུབ།
- ༢༽ ཞུས་དག་སྐབས་ངེས་པར་ཕབ་བླུགས་ཟིན་པའི་ནང་དོན་རྣམས་ཤོག་སྟེང་དུ་པར་བཏབ་ནས་མ་ཡིག་དང་གཤིབ་བསྡུར་གྱིས་ཞུས་དག་བྱ་བ་ལས་གློག་ཀླད་སྟེང་ཐད་ཀར་ཞུས་དག་བྱས་ན་སྤུས་ཚད་ལེགས་པོ་མི་ཡོང་བས་དེ་ལྟར་བྱ་མི་རུང་།
- ༣༽ ཞུས་དག་ནི་ངེས་པར་མ་ཡིག་དང་བསྟུན་དགོས་པ་ལས་བུ་ཡིག་ཁོ་ནར་ཞུས་པ་ཙམ་གྱིས་མི་འགྲིག མ་ཡིག་དང་བསྡུར་ནས་ཞུས་དག་མ་བྱས་ན་ཕབ་ཟིན་བུ་ཡིག་དང་ཕབ་བྱའི་མ་ཡིག་བར་ཁྱད་པར་ཇི་ཡོད་ཤེས་ཚོར་མི་ཐུབ།
- ༤༽ ཞུས་དག་སྐབས་མཆན་རྟགས་དང་། སྟོང་ཆ། དུམ་མཚམས་ཀྱི་རྟགས་བཅས་ལ་ཡང་དུ་བལྟས་ཏེ་དམིགས་བསལ་གནས་ཚུལ་ཡོད་མེད་དོ་སྣང་དགོས།
- ༥༽ བོད་ལ་ཞུས་དག་གི་ཚད་ལྡན་ཐབས་ཤེས་ཤིག་ཡོད་པ་ནི་མི་གཅིག་གིས་ཕབ་བླུགས་བྱས་པའི་ནང་དོན་རྣམས་སྐད་གསང་མཐོན་པོས་ཀློག་པ་དང་མི་གཞན་ཞིག་གིས་དེ་ཉིད་ཉན་བཞིན་མ་ཡིག་ལ་བལྟས་ཏེ་ཞུས་དག་བྱེད་པའི་སྲོལ་དེ་ཡིན། ཡིན་ནའང་སྲོལ་ལུགས་དེས་ཞུས་དག་གི་སྤུས་ཚད་ལེགས་པོ་ཡོང་གི་མེད་པར་སེམས་ཏེ། ཞུས་མཁན་དབར་ཕན་ཚུན་མཐུན་སྦྱོར་དཀའ་བ་དང་། ཀློག་སྐབས་མགྱོགས་དྲག་པ་སོགས་ཀྱིས་ནོར་འཁྲུལ་ཡོད་རིགས་ཇི་བཞིན་མི་མཐོང་བར་ལུས་པ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལྷག་གི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།
དེ་དང་རིགས་གཅིག་པའི་ཐབས་ཤེས་གཞན་ཞིག་ནི་མི་གཅིག་གིས་ནན་པོའི་སྒོ་ནས་ཡི་གེ་རྣམས་སྦྱོར་ཀློག་བརྒྱབ་སྟེ་ཀློག་པ་མ་ཟད། ཀློག་བྱའི་ནང་གི་སྟོང་ཆ་དང་བརྡ་མཚོན་རྟགས་ཤད་སོགས་ཀྱང་ཀློག་གི་ཡོད། དེས་རྐྱེན་པས་ “s-t-a-r-t-space-t-h-i-s”(ས་ཏ་བཏགས་སྟ་ར་ཏ་-སྟོང་ཆ་-ཐ་གི་གུ་ཐི་ས་)ལྟར་ཀློག་རྒྱུ་རེད། འོན་ཀྱང་དེ་ལྟར་བྱས་ཚེ་ནང་དོན་རིང་པོ་ཡོད་རིགས་ལ་ཐབས་ཤེས་དེ་ཡག་པོ་ཡོད་མེད་མི་ཤེས་ལ། ཞུས་དག་པས་ལས་ཀ་མགྱོགས་པོ་བྱེད་མིན་ཡང་དོགས་གནས་སུ་སོང་བས་ནོར་འཁྲུལ་ཁག་ཅིག་ལུས་སྲིད།
༄༅། །འགྱུར་ལྡོག་ཡོད་པའི་ཆ་འཕྲིན་རེའུ་མིག
གཤམ་གསལ་ནང་དོན་འདྲ་མིན་ལྡན་པའི་རེའུ་མིག་དེ་ཡིག་ཆ་ཚང་མའི་མདུན་དུ་འཇོག་དགོས། གལ་སྲིད་དཔེ་ཆ་གཅིག་ལ་ཡིག་ཆ་མང་པོ་ཡོད་ན་ཡིག་ཆ་སོ་སོར་ཡང་རེའུ་མིག་རེ་རེ་དགོས། “Metadata” (འགྱུར་ལྡོག་ཡོད་པའི་ཆ་འཕྲིན་)ནི་དཔེ་ཆའི་སྐོར་གྱི་ཆ་འཕྲིན་ཡིན་པ་ལས་དཔེ་ཆ་རང་རང་ལ་ཟེར་གྱི་མེད། གཤམ་གསལ་རེའུ་མིག་ནང་རྣམ་གྲངས་རེ་རེ་བཞིན་ལ་ཐོ་འགོད་འགྲེལ་བཤད་དགོས་པ་མ་ཟད། གཡས་ངོས་སུ་དོན་དངོས་ཆ་འཕྲིན་དག་ཕབ་བླུགས་བྱ་དགོས།


c: text/html

text:
བོད་གཞུང་ ཐ་སྙད་ཅིག་མ་རེད།
Tuesday, Jun 7, 20114 Comments
དེ་རིང་བོད་ཀྱི་དྲ་བརྙན་བརྒྱུད་ནས་ བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་མཆོག་གིས་ “བོད་གཞུང་”དང་འབྲེལ་བའི་གསལ་བཤད་གནང་བ་དེར་ཉན་པ་ཡིན། ཁོང་གིས་ ཐེངས་འདིའི་བཅའ་ཁྲིམས་བསྐྱར་བཅོས་ཀྱི་རིམ་པ་དེ་གཙོ་བོར་༧གོང་ས་མཆོག་གི་སྐུ་དབང་ཕྱིར་བསྡུ་ལ་དམིགས་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ནས། “བོད་གཞུང་”དེ་ “བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་”ཞེས་བསྒྱུར་བ་ནི་ཞོར་འཕྲོས་སུ་སོང་བ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་གསུངས་སོང་། དེ་ཡང་། བོད་མི་དམངས་ལ་འདོད་པ་མེད་ན་སྐབས་བཅོ་ལྔ་པའི་སྤྱི་འཐུས་ཀྱིས་བསྐྱར་བཅོས་བྱེད་ཆོག་གི་རེད་ཅེས་གསུངས་སོང་།
ལྷག་པར་དུ། ཐེངས་འདིའི་འགྱུར་བ་དེ། ཐ་སྙད་ཙམ་ཞིག་གི་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་མ་གཏོགས་དོན་གྱི་ཆ་ནས་དམངས་གཙོའི་ཀ་བ་གསུམ་འཛོམས་ཀྱི་གཞུང་ཞིག་མུ་མཐུད་ནས་གནས་ཡོད་པ་དང་། མུ་མཐུད་པའི་གཞུང་དེ་ཡང་ ལོ་ངོ་ ༣༠༠ ལྷག་ལ་རྒྱུན་མ་ཆད་པའི་གཞུང་དེ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོང་།
ད་ “བོད་གཞུང་”ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་བསྒྱུར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཐད། མ་རེད་སྐོར་གཅིག་གསུངས་པའི་ཁྲོད།
༡. ༧རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་གནང་ནས་བསྒྱུར་བ་མ་རེད།
༢. རྒྱ་ནག་གི་གནོན་ཤུགས་འོག་ནས་བསྒྱུར་བ་མ་རེད།
༣. རྒྱ་གར་གྱི་གནོན་ཤུགས་འོག་ནས་བསྒྱུར་བ་མ་རེད།
༤. བོད་མིའི་གནོན་ཤུགས་འོག་ནས་བསྒྱུར་བ་མ་རེད།
ད་བསྒྱུར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐད།
༡. སིམ་ལ་ན་ཁ་མཆུ་ཞིག་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད། ༼ཁ་མཆུ་གང་འདྲ་ཡིན་ངས་མ་ཤེས།༽
༢. རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་ན་ཉིན་རེ་བཞིན་ཚགས་པར་སོགས་ལ་གནས་ཚུལ་ཐོན་བཞིན་ཡོད། ༼དོལ་རྒྱལ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་དག་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་གཞན་ཞིག་ཡིན།༽
༣. འཇར་མཱན་གྱི་ཚོགས་པ་ friedrich naumann foundation ཟེར་བས་བོད་ཀྱི་གྲོས་ཚོགས་དང་སྲིད་བྱུས་ཉམས་ཞིབ་ཁང་ལ་རོགས་དངུལ་ ཉུང་དུ་ཕྱིན་པ། ༼འདི་ཡང་ བོད་གཞུང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་སྤྱད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན་ནམ། དེ་འདྲ་ཞིག་ངས་གོ་བྱུང་།༽
༤. མ་འོངས་པ་ལ་མིང་ཙམ་ལ་བསྙད་ནས་ དཀའ་ངལ་འབྱུང་སྲིད་པ། ༼འདི་ནི་ད་ལྟ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་ཞིག་རེད།༽
༥. བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་མ་གསལ་བར་དུ་རྒྱ་གར་དུ་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་གནས་དགོས་པ།
བཅས་གསུངས་སོང་།
ད་དགོངས་ཚུལ་ཞིག་གསུངས་དང་། བསྒྱུར་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བསྒྱུར་མི་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་བསྡུར་ན། བསྒྱུར་དགོས་དོན་ཁྱོན་ནས་མེད་པ་འདྲ་ཞིག་མི་འདུག་གམ། དགོས་དོན་མེད་པ་ཞིག་བསྒྱུར་བ་ལ་བརྟེན་ནས། “བོད་དོན་ལ་”མི་ཚེ་བཏང་བའི་མི་ཞིག་ངུ་གི་འདུག “ང་ནི་སྐྱིད་པོ་ཁྱོན་ནས་མི་འདུག”ཟེར་མཁན་གྱི་བོད་མི་ཧ་ཅང་མང་པོ་འདུག “ད་རྡ་རམ་ས་ལ་རེ་བ་རྒྱག་རྒྱུ་ལྷག་ཡོད་མ་རེད། དེ་ལས་བོད་ནང་གི་བོད་པ་དང་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་རུབ་རུབ་བྱས་ཏེ་ལས་འགུལ་ཞིག་རྩོམ་དགོས་འདུག”ཅེས་གསུངས་མཁན་འདུག
འདི་ནི་དགའ་མི་དགའི་རྩོད་པ་ཞིག་མ་རེད་ལ། ཐ་སྙད་ཅིག་འགྲིག་མི་འགྲིག་གི་རྩོད་པ་ཡང་མ་རེད། འདི་ནི་གཞུང་ཞེས་མི་མང་གིས་རེ་བ་བཅོལ་ས་ཞིག་ སྒྲིག་འཛུགས་སུ་གྱུར་པའི་གནད་དོན་དེ་རེད། གཞུང་དེ་ཡང་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་མཆོག་གིས་གསུངས་པ་ཇི་བཞིན། ལོ་ངོ་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པའི་གཞུང་ཞིག་རེད། ད་ང་ཚོར་ “བོད་གཞུང་”ཟེར་བའི་ཐ་སྙད་འདི་སྦྱོར་ས་ཞིག་ས་སྟེང་འདི་ནས་མེད་སོང་བ་རེད།
ངས་ རང་གི་སྐྱེས་ཡིག་དང་གཉེན་སྒྲིག་གི་ཡི་གེ་ལ་བལྟས་པ་ཡིན། ལས་ཤོག་གཡོན་ཐད་ན། དབྱིན་ཡིག་ཏུ། Department of Home Affairs, Central Tibetan Secretariat of His Holiness the Dalai Lama ཞེས་འཁོད་འདུག དེའི་གཡས་ངོས་ཀྱི་ཐོད་དུ་ “བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་”ཞེས་འཁོད་པའི་གངས་སེང་གི་ལས་ཐམ་དེ་འདུག དེའི་གཤམ་ན་ཡང་བསྐྱར་གངས་སེང་གི་ཐེལ་དང་ བདེ་དོན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མཚན་རྟགས་བཀོད་འདུག ཡིག་ཆ་འདི་འདྲ་ད་ཡང་བསྐྱར་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད་དམ།
ངས་ ད་བར་དུ་ སྐྱེས་ཡིག་དང་གཉེན་སྒྲིག་གི་ཡི་གེ་དགོས་ ཞེས་བརྗོད་མཁན་ཡོངས་རྫོགས་ལ་ཡི་གེ་འདི་སྤྲད་པ་ཡིན། དྲི་བ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པར་ངོས་ལེན་བྱེད་རྐྱང་བྱས་སོང་། ངའི་སྐྱེས་ཡིག་གིས་སྐྱེས་ཡིག་གི་གོ་ཆོད་པ་རེད། ངའི་གཞུང་དེ་གཞུང་འབྲེལ་གྱིས་ངོས་ལེན་བྱེད་མཁན་མེད་པ་བདེན་མོད། ངས་རང་གི་གཞུང་གིས་གནང་བའི་ཡིག་ཆ་འཁྱེར་ནས་ ང་འཛམ་གླིང་དུ་བོད་མི་ཞིག་ཡིན་པའི་ར་སྤྲོད་བྱེད་ཐུབ་ལ། ངའི་གཉེན་སྒྲིག་གི་དཔང་རྟགས་ཀྱང་དེས་ཐུབ།
ད་དུང་“བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་”ཞེས་པའི་གཞུང་འདི་ ཉེ་ཆར་ཡིག་ཐོག་ནས་ཡལ་བར་གྱུར་པའི་ཉིན་མ་དེ་བར་དུ་ “བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་”ཞེས་པའི་གཞུང་འདི་གསོན་པོ་ཡིན། གཞུང་འདི་ལ་ཚེ་སྲོག་ཡོད། ད་ནི་གཞུང་འདི་ མ་ཤི་གོང་ནས་བསད་པ་དེ་ལ་འགྱོད་པ་བྱེད་རྒྱུ་ལས་གཞན་ལྷག་མེད་པ་འདྲ།
འགྱོད་པ་སྐྱེས་མཁན་གྱི་བོད་མི་ག་ཚོད་ཡོད་དམ། ངས་ངོ་ཚོར་བའི་མི་གྲགས་ཅན་གཉིས་ལས་གཅིག་ནི་ངུ་གི་འདུག གཞན་དེ་ནི་ཧ་ཅང་སེམས་ཕམ་གྱི་འོག་ན་འདུག གཞུང་འདི་ “དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་”མགོ་བཙུགས་པ་ནས་རིམ་གྱིས་སྒོ་བརྒྱབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་རྩོམ་ཡིག་འགའ་ལ་འཁོད་འདུག ལོས་ཡིན། བོད་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་བྱེད་རྒྱུ་ཁས་བླངས་པའི་ཉི་མ་དེ་ནས་ “བོད་གཞུང་”ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་དང་འབྲུ་དོན་གཉིས་ཀ་དུས་གཅིག་ཏུ་སྤངས་པ་རེད། དེ་ལ་དཔག་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཀྱང་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་། “མཐའ་མའི་ཐག་གཅོད་དེ་བོད་མི་མང་གིས་བྱེད་ཀྱི་རེད།”ཅེས་གསུངས་ནས་རེ་བ་རྒྱག་ས་ཞིག་ཡོད་བསྡད་པ་རེད། རེ་བ་དེ་དང་ཆབས་གཅིག་ཏུ། ཀ་བ་གསུམ་ལྡན་གྱི་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་མང་གཙོའི་གཞུང་དེ་ལ་ འོས་འདེམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཚ་ཚ་འུར་འུར་བྱས་པ་རེད། བཀའ་བློན་ཁྲི་གསར་ཞིག་འདམས་ནས་ དེའི་དྲོད་མ་ཡལ་གོང་དེར་ “བོད་གཞུང་”ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་འདི་གཤིན་ཡུལ་དུ་བསྐྱལ་བ་རེད། ད་ནི། སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་གི་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་ཞེས་པ་འདིས། “གཞུང་”ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་གི་འགོ་གཙོ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།
ཧ་ཅང་བློ་ཕམ་པ་ཞིག་ལ། བཙན་བྱོལ་གྱི་བོད་མི་ཚོས་ རང་གི་ལས་འགུལ་གྱི་ཁ་ཕྱོགས་དེ་བོད་ནང་དུ་བསྐོར་མ་ནུས་པ་དེ་རེད། འགྲོ་སོང་སོགས་ཡོད་ཚད་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་དང་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་ལྟ་རྟོག་ཐོག་ཤོར་པ་རེད། ད་ནུས་པ་ཡོད་ཚད་སྤུངས་ནས་ཉར་བའི་གཞུང་དེ་ཡང་ “གཞུང་”གི་ཐ་སྙད་མེད་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་རེད།
རང་བཙན་དང་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ནི་ ཨང་གྲངས་ ༡༠༠ ཁ་ཚང་ངེར་ཡོད་པ་དེ་རེད། དབུ་མའི་ལམ་ནི་གོང་གི་དེ་གཉིས་ནས་ ཨང་གྲངས་ ༥༠ འཐེན་པའི་ཐོབ་གྲངས་རེད། ད་ བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ནི་ དེ་ནས་ཀྱང་ཨང་གྲངས་ ༥༠ འཐེན་ཤུལ་གྱི་ ༠ དེ་རེད། ང་ཚོ་ནི་ ༠ ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་ཀྱི་འབངས་མི་རེད།
རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་བཙན་འཛུལ་བྱས་ཤིང་། བོད་ཀྱི་ཁྲིམས་མཐུན་སྲིད་གཞུང་དེ་བཙན་བྱོལ་དུ་གྱར་ནས་ད་ལྟ་རྒྱ་གར་དུ་གནས་ཡོད་ཅེས་དམ་བཅའ་ཞིག་ཡིད་ལ་འཁྱེར་ནས་བཙོན་ཁང་འགྲིམས་མཁན་ཚོར་དགོངས་པ་ཞིག་བཞེས་དང་། བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སྲི་ཞུ་བསྒྲུབས་ཆེད་སྐུ་སྲོག་ཤོར་བའི་དཔའ་བོ་དང་དཔའ་མོ་ཚོར་དགོངས་པ་ཞིག་བཞེས་དང་།
ང་ཚོ་ལ་འཇོན་ཐང་ཡོད་ན། བོད་གཞུང་ནི་ཐ་སྙད་ཅིག་མ་རེད། བོད་གཞུང་ནི་ཐ་སྙད་ཅིག་གི་རྩོད་པའང་མ་རེད། འདི་ང་ཚོའི་གཞུང་རེད། འདི་ང་ཚོའི་མེས་པོ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་རེད་ལ། འདི་ང་ཚོའི་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་རེད། འདི་བོད་མི་ས་ཡ་དྲུག་གི་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་གཞུང་རེད། འདི་ཐ་སྙད་ཅིག་མ་རེད།
4 Comments »
Leave a comment!
You must be logged in to post a comment.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
དྲ་ཤོག་དེའི་ནང་གི་ཡིག་ཐོག་ཅི་ཡོད་ལ་ཁ་ཕོད་པ། ཁ་ལོ་བ་གཙོ་བོར་མཆོངས། ཁ་ལོ་བ་གཙོ་བོར་རྒྱུགས།
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས།
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་ (Alexander Berzin) ལགས་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༤༤ ལོར་ཨ་རིའི་གྲོང་རྡལ་ནེའུ་ཇར་སིའི་ (New Jersey) མངའ་ཁུལ་པེ་ཊར་སན་ (Paterson) ཞེས་པའི་ཡུལ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་ཤིང་། ར་ཌ་གར་སི་ (Rutgers) གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་དང་པི་རིན་སི་ཊོན་ (Princeton) གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་གཉིས་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༥ ལོར་ཨེ་ཤི་ཡའི་ཤེས་ཡོན་སྡེ་ཚན་ (Department of Oriental Studies) ནས་ཉེ་བའི་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་བསླབ་པ་མཐར་སོན་པ་དང་། ཧར་ཝར་ཌི་ (Harvard) གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་རྒྱ་ནག་སོགས་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་སྐད་ཡིག་དང་། ལེགས་སྦྱར། རྒྱ་གར་རིག་པའི་སྡེ་ཚན་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༧ ལོར་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་ (M.A) སློབ་ཐོན་བྱུང་བ་དང་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༢ ལོར་འབུམ་རམས་པ་ (Ph.D) གི་མཚན་གནས་བཞེས།
ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༩ ནས་ ༡༩༩༨ བར་ཐོག་མར་ཧྥུལ་བེ་རེ་ཌའི་ (Fulbright) མཁས་དབང་ཐོག་ནས་བཞུགས་སྒར་རྡ་རམ་ས་ལར་ཕེབས་བཞུགས་གནང་སྟེ། བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་ཚང་མའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་དྲུང་ནས་ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་དང་ཉམས་ལེན་གནང་། ཁོང་གི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གཙོ་བོ་ནི་༸གོང་ས་༸ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་མཚན་ཞབས་ སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་ཅིང་། མི་ལོ་དགུའི་རིང་ཁོང་གིས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་སེར་ཀོང་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་སྒྱུར་དང་དྲུང་ཡིག་གཅིག་ལྕོགས་ཀྱི་ཞབས་ཏོག་བསྒྲུབས་པ་མ་ཟད། ལྷག་པར་དུ་མཚམས་རེ་༸སྤྱི་ནོར་གོང་ས་༸ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ཡང་གནང་མྱོང་ཡོད།
དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་ཡིག་སྒྱུར་ཚན་པ་གསར་འཛུགས་གནང་མཁན་གྱི་ཁོངས་མི་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། དབྱིན་ཡིག་ནང་ཕབ་སྒྱུར་བྱེད་སྐབས། རྒྱུན་དུ་གོ་ནོར་ཐེབས་ཉེན་ཆེ་བའི་བོད་ཡིག་གི་བརྡ་ཆད་ཁག་ཅིག་དབྱིན་སྐད་ཀྱི་ཐ་སྙད་གསར་བཟོ་དང་ལེགས་བཅོས་མཛད་པའི་ཁར། དེ་མིན་གྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་མང་པོའི་ཁྲོད་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་དང་ལས་ཀ་མཉམ་དུ་གནང་སྟེ་ཡིག་སྒྱུར་བྱེད་སྐབས་བརྡ་ཆད་མང་པོ་ཞིག་བཅོས་སྒྱུར་དང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་བར་རོགས་མགོན་གནང་།
ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༣ ནས་བཟུང་། བྷར་ཛིན་ལགས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་དང་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་གྲངས་བདུན་བཅུ་བརྒལ་བའི་ནང་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང་ལྟ་གྲུབ། དེ་བཞིན་བོད་སོག་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྐར་རྩིས་གསོ་བ་རིག་པའི་རྣམ་གཞག་སོགས་སློབ་ཁྲིད་མང་དག་གནང་ཡོད། ཁོང་གིས་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོར་ཕེབས་པ་དང་དེ་བཞིན་ལ་ཊིན་ཨ་མེ་རི་ཀ་དང་ཨ་ཧྥེ་རི་ཁ། དབུས་ཨེ་ཤི་ཡ། དབུས་ཤར་ཡུལ་བཅས་ཀྱི་ལུང་པ་ཁག་ནང་གཙོ་འདོན་གནང་སྟེ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་དང་ཡིག་སྒྱུར་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཞིག་པར་འགྲེམས་བྱས་པའི་ཁར། ཁོང་གི་གསུང་བཤད་མང་པོ་ཞིག་སྐད་རིགས་དེ་དག་ནང་པར་འགྲེམས་བྱས་ཡོད།
བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ནང་བོད་སོག་རིག་གཞུང་གི་ལས་འཆར་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གི་ཆེད་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་མཐུད་ཀྱི་ངོ་བོར་ལེགས་སྐྱེས་རླབས་ཆེན་ཕུལ་ཡོད། དཔེར་ན། ཨུ་རུ་སུའི་འཕྲོད་བསྟེན་ལྷན་ཁང་དང་མཉམ་དུ་ཆེར་ནོ་སྦིལ་ (Chernobyl) གནོད་འཚེ་ཕོག་ཡུལ་རྣམས་ལ་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་རོགས་སྐྱོར་གྱི་ལས་གཞི་ཞིག་དང་སོག་པོའི་ནང་འགེ་རི་ (Gere) ཐེབས་རྩ་ཁང་ལ་ཕལ་སྐད་ནང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་རིག་གཞུང་གནས་ཐབས་ཆེད་ནང་ཆོས་ཀྱི་དཔེ་དེབ་པར་སྐྲུན་བྱེད་པའི་ལས་གཞི་ལྟ་བུ། དེ་བཞིན་ནང་པ་དང་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་དབར་གྲོས་མོལ་ཞིག་གསར་འཛུགས་དང་རྒྱུན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་ཁྲོད་ཁོང་ནི་བྱེད་པོ་གཙོ་བོར་གྱུར།
ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༨ ལོར་རྩོམ་ཡིག་སོགས་ལམ་ལྷོང་ཚགས་ཚུད་ཡོང་སླད་བྷར་ཛིན་ལགས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིར་ཕེབས་བཞུགས་གནང་བ་དང་། སྐབས་རེ་ཡུལ་གཞན་དུ་ཕེབས་ནས་ཆོས་ཚོགས་མང་པོའི་ནང་སློབ་ཁྲིད་གནང་། འོན་ཀྱང་དུས་ཚོད་མང་ཆེ་བ་ད་ལྟ་ལེགས་སྒྲུབ་མ་ཟིན་པའི་དྲྭ་མཛོད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཁག་གྲ་སྒྲིག་གནང་གི་ཡོད། ད་ལྟའི་ཆར་ཁོང་ཇར་མན་ (Germany) གྲོང་ཁྱེར་སྦེར་ལིན་ (Berlin) དུ་བཞུགས་བཞིན་མཆིས།། །།


text:
འབྲོག་རི་བོ་དགའ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་ཞེས་པ་འདི་ནི་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་སྤྱི་ལེ་བཞི་བཅུ་འདས་པའི་སྟག་རྩེ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་འབྲོག་རི་བོ་ཆེ་ཞེས་པའི་གནས་སུ་ཆགས་ཡོད། འདི་ནི་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་བོད་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ས་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༤༠༩ལོར་ཆོ་འཕྲུལ་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་གྲོལ་མ་ཐག་སློབ་མ་ཉུང་ཤས་དང་བཅས་གནས་དེར་ཕེབས་ནས་བརྟག་པར་མཛད་པས་གནམ་ས་གང་ལ་དཔྱད་ཀྱང་བཤད་སྒྲུབ་འཆད་ཉན་འཕེལ་བའི་གནས་བཟང་པོར་གཟིགས་ནས་ས་དེར་དགོན་པ་འདེབས་པའི་ལྗགས་བཀོད་གནང་བ་ལྟར་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན་དང་། འདུལ་འཛིན་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གཉིས་ནས་དགེ་འདུན་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ཁྲིད་པ་དང་། དེའི་ཉེ་སྐོར་གྱི་སྐྱ་བཙུན་དང་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དང་བ་ཆེན་པོས་ཞབས་འདེགས་ཞུས་པར་བརྟེན་ལོ་དེ་རང་ལ་གཟིམ་ཁང་གི་ཐོག་དྲངས་བྲང་ཁང་(གྲྭ་ཤག་)བདུན་ཅུ་ལྷག་ཙམ་རྫོགས་པར་གྲུབ་ལ་གཞི་བཏིང་བའང་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ།
བོད་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་མེ་བྱ་སྤྱི་ལོ་༡༤༡༧ལོར་རྗེའི་ལྗགས་བཀོད་བཞིན་ཡངས་པ་ཅན་གྱི་ནང་དུ་གཙང་ཁང་དང་། མགོན་ཁང་། ཁྱམས་ཀ་བ་བདུན་ཅུའི་ས། སྒྲུབ་མཆོད་ཁང་བཅས་གྲུབ། ལྕགས་བྱི་སྤྱི་ལོ་༡༤༢༠ལོར་རྒྱལ་ཚབ་ཆོས་རྗེ་དང་། འདུལ་འཛིན་གཉིས་ནས་རྗེའི་སྐུ་གདུང་རིན་པོ་ཆེ་ནང་རྟེན་དུ་བཞུགས་པའི་གསེར་གདུང་ཁང་བཞེངས།
དགོན་པ་འདིར་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་གཅིག་དང་། གྲྭ་ཚང་གཉིས། (ཤར་རྩེ་དང་བྱང་རྩེ་)ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དེ་བཞིན་ཡངས་པ་ཅན་དང་། ལི་མ་ལྷ་ཁང་། བླ་མ་ལྷ་ཁང་། ཁྲི་ཐིག་ཁང་། ལྔ་མཆོད་ཁང་། བྱང་རྩེའི་གཟིམ་ཁང་། པར་ཁང་སོགས་ཡོད་ཅིང་དགོན་པའི་དབྱིབས་རི་ལྡེབས་སུ་ཆགས་སྟབས་ཐོག་བརྩེགས་སུ་གནས་ཏེ་རས་གཞི་ཡངས་པ་ལ་པིར་གྱིས་བྲིས་པ་ལྟར་མངོན་ལ་གདན་སའི་མིང་ལ་ལྷོ་བྲག་གྲུབ་ཆེན་ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་དགའ་ལྡན་ཞེས་མིང་བཏགས་ཏེ་དགེ་ལུགས་པའི་མ་དགོན་ནམ་གདན་ས་ཆེན་པོ་བཞིའི་ཡ་གྱལ་དུ་གཏོགས། དགོན་འདིའི་འདུ་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་ལ་སོགས་པ་སོ་སོའི་ནང་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་སྐོར་མདོ་ཙམ་ཞུས་ན། ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་ནི་དགེ་འདུན་སུམ་སྟོང་ལྷག་ཤོང་བའི་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་དེའི་ནང་གི་རྟེན་གཅོ་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་ཙོང་ཁ་པའི་སྐུ་བཪྙན་ཆེ་བ་དང་། བྱམས་པའི་གསེར་སྐུ་ཆེ་བ། འདུ་ཁང་ཆེ་མོའི་སྦུག་ཏུ་དགའ་ལྡན་གསེར་ཁྲི་ཞེས་སུ་གྲགས་པ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་བཞུགས་ཁྲི་དང་། གསེར་ཁྲིའི་དབུ་ཐོད་དུ་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱའི་ཞིང་བཀོད། དེ་བཞིན་མི་དབང་ཕོ་ལྷས་བཞེངས་པའི་གསེར་ཁྲིའི་སྟེང་གི་གསེར་ཟངས་ཀྱི་རྒྱ་ཕིབས་ཆེ་ལེགས་བཟོ་དབྱིབས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། དེའི་འོག་ཏུ་གསེར་སྦྱངས་བཙོ་མ་འབའ་ཞིག་ལས་བྲིས་པའི་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་ཆ་ཚང་འཛམ་གླིང་གཡས་བཞག་ཏུ་གྲགས་པ་དེ་ཡོད།
ཡངས་ཅན་གཙུག་ལག་ཁང་ནང་གི་རྟེན་གཙོ་ནི་ཙོང་ཁ་པའི་སྐུ་གདུང་བཞུགས་པའི་གསེར་གདུང་ཡིན། དེ་ནི་རབ་བྱུང་བདུན་པའི་ས་ཕག་སྤྱི་ལོ་༡༤༡༩ལོར་ཐོག་མར་རྒྱལ་ཚབ་དང་འདུལ་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱུ་དངུལ་བྲེ་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་ལྷག་ཙམ་ལ་ཕྲ་རྒྱན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྤྲས་ཏེ་རྣམ་རྒྱལ་མཆོད་རྟེན་གྱི་དབྱིབས་སུ་བཞེངས། ཕྱིས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ནང་ཁྲི་ཐོག་ལྔ་བཅུ་པ་བྱ་བྲལ་དགེ་འདུན་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་དངུལ་གདུང་གི་ཕྱི་ནས་གསེར་སྦྱངས་བརྡུངས་ཀྱིས་བཏུམས་ཏེ་གསེར་གདུང་དུ་བསྒྱུར། དེ་རྗེས་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ལྕགས་བྱ་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༡ལོའི་ནང་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་དགུ་བཅུ་པ་བྱམས་པ་ཆོས་གྲགས་བྱ་བ་གཙོ་བོར་བསྐོ་འཛུགས་མཛད་དེ་གསེར་གདུང་ཉམས་གསོ་མཛད་པས་སྔར་ལས་ལྷག་པའི་བཟོ་བཀོད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར། གསེར་གདུང་གི་གཡས་གཡོན་དུ་རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན་དང་མཁས་གྲུབ་རྗེ་སོགས་འཇམ་དབྱངས་གཙང་པ་བདུན་བརྒྱུད་ལ་སོགས་པའི་གདུང་རྟེན་དང་། རྗེ་རང་གི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྟེན་བྱིན་ཅན་སྐུ་རྒྱ་གར་མ་རྒྱ་ནག་མ་གཉིས་བཅས་བཞུགས་ཡོད་ལ་གསེར་གདུང་ཁང་ནང་དུ་གསང་འདུས་མི་བསྐྱོད་པ་དང་། འཕགས་པའི་གནས་བརྟན་བཅུ་དྲུག རྒྱལ་ཆེན་བཞི་དང་བཅས་པའི་སེའུ་ཐང་(དགའ་ལྡན་སེའུ་ཐང་)སྐུ་ངོ་མཚར་ཅན་བཞུགས། དེ་རྣམས་ནི་རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཏཱ་མིང་གི་སྲས་ཟོན་ཏི་ཡིས་རང་གི་ཏི་ཤི་སེ་ར་བྱམས་ཆེན་ཆོས་རྗེའི་སློབ་མ་ཨ་མོ་གྷ་དང་བསོད་ནམས་ཤེས་རབ་གཉིས་ལ་ཕུལ་བ་དང་ཁོང་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་གསེར་གདུང་ཁང་ལ་ཕུལ་བ་ཡིན།
ཡངས་ཅན་གཙུག་ལག་ཁང་སྦུག་གི་གཙང་ཁང་ལྷོ་མའི་རྟེན་གཙོར་རྗེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བཞེངས་པའི་གསེར་ཟངས་ཀྱི་ཐུབ་པ་བདུད་འདུལ་ཆེན་པོ་སྐུ་ཚད་ལྷ་སའི་ཇོ་བོ་ལས་མཐོ་གང་ཙམ་གྱིས་ཆེ་བ་ཐུབ་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས་མར་གྲགས་པ་བཞུགས། དེའི་བཞུགས་ཁང་གསེར་ཟངས་ལས་གྲུབ་པའི་རྒྱ་ཕིབས་ཉིས་བརྩེགས། རྒྱབ་ཡོལ་ཁྲི་དྲུག་འགྱོགས། མདུན་དུ་འབྲུག་ཤ་འགྱུར་དང་བཅས་པ་འདི་ཕོ་ལྷ་མི་དབང་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་གྱིས་བཞེངས། གཙོ་བོའི་མཐའ་སྐོར་དུ་རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན་གྱིས་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་བ་འོད་དཔག་མེད་ཀྱི་གསེར་སྐུ་དང་། མཁས་གྲུབ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང་གིས་བཞེངས་པའི་ཐུབ་དབང་གི་གསེར་སྐུ་ཆེ་བ་སོགས་བཞུགས། ཡངས་པ་ཅན་གྱི་འོག་ཤོད་མགོན་ཁང་གི་རྟེན་གཙོར་དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་འཇིམ་སྐུ་ཆེ་བ་གཅིག་དང་། བཀའ་སྡོད་ལས་ཀྱི་གཤིན་རྗེ་ཡབ་ཡུམ་བཅས་པ་འདི་རྣམས་ནི་ཙོང་ཁ་པ་ཞལ་བཞུགས་སྐབས་བཞེངས་པ་མ་ཟད་རབ་གནས་ཀྱང་མཛད། གཙོ་བོའི་མཐའ་སྐོར་དུ་མགོན་པོ་ཕག་དྲུག་དང་། ལྷ་མོ་ཕག་བཞི་མ། གནོད་སྦྱིན་བཞི་དང་བཅས་པ་བཞུགས། ཡངས་པ་ཅན་གྱི་སྟེང་ཐོག་ཏུ་རྗེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བཞེངས་པའི་བློས་བསླངས་ལྷ་ཁང་ནང་གསང་འདུས་མི་བསྐྱོད་པ་ལྷ་སོ་གཉིས། དེའི་ཤར་དུ་རྣལ་འབྱོར་རྒྱུད་ཀྱི་གཙོ་བོ་རྡོ་རྗེ་དབྱིངས་ཀྱི་ལྷ་བཅུ་གསུམ་བཅས་ཀྱི་བློས་བསླངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡོད། དཀྱིལ་འཁོར་དེའི་ནང་གི་གཙོ་བོ་རྣམས་ལ་དངུལ་བྲེ་ཆེན་གཉིས་རེ་དང་། འཁོར་ནང་མ་བཞི་བཞི་སྟེ་བཅུ་གཉིས་པོ་རེ་རེ་ལའང་དངུལ་བྲེ་ཆེན་ཕྱེད་ཙམ་གྱི་གར་བླུགས་དང་ཕྲ་རྒྱན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྤྲས་པ་དང་། ལྷ་གཞན་རྣམས་གསེར་ཟངས་ལས་བཞེངས་པ་བཅས་རྗེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་རབ་གནས་མཛད།
ལི་མ་ཁང་དུ་རྟེན་གཙོ་སྣེ་གངོང་མི་དབང་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཙོང་ཁ་པར་ཕུལ་བའི་ཐུབ་དབང་བདུད་འདུལ་མའི་སྐུ་ལི་མ་དང་། དཔལ་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་བློས་བསླངས་ངོ་མཚར་ཅན་གྱིས་གཙོས་ཙོང་ཁ་པའི་ཐུགས་དམ་རྟེན་ལི་མའི་སྐུ་དང་། གསེར་ཟངས་ཀྱི་སྐུ་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བ་རྣམས་ཡོད། ཡང་བློ་གྲོས་ཆོས་སྐྱོང་གིས་བཞེངས་པའི་གསར་མ་ཁང་དུ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བཞེངས་པའི་ཐུབ་དབང་གི་གསེར་སྐུ་ཆེ་མོ་གཅིག་དང་། ཙོང་ཁ་པའི་སྐུ་བྱམས་པ། འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་སྐུ་སོགས་གསེར་ཟངས་ཀྱི་སྐུ་ཆེ་བ་བཅུ་ཕྲག་སྐོར་ཡོད།
བླ་མ་ལྷ་ཁང་དུ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དངུལ་སྐུ་ཆེ་བ་གསུམ་དང་། གསེར་ཟངས་སྐུ་ཆེ་བ་གཉིས། ཇོ་འབྲོམ་ཡབ་སྲས། རྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་བཅས་ཀྱི་དངུལ་སྐུ་རེ། སྡེ་སྲིད་ཟངས་རི་པས་ཕུལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་གསེར་བྲིས་མ། རྗེའི་གསུང་འབུམ་དམ་འབར་མ། གནས་བརྟོན་བཅུ་དྲུག་གི་སེའུ་ཐང་ངོ་མཚར་ཅན་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཇོ་བོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར་ཞིང་བཀོད་སྐུ་ཐང་ཆེ་བ་རེ་བཅས་བཞུགས།
རྗེའི་གཟིམ་ཁང་ཁྲི་ཐོག་ཁང་དུ་རྟེན་གཙོ་གོང་གསལ་བློས་བསླངས་གསུམ་གྱི་ལུགས་ཕུད་ད་དུང་དཔའ་བོ་འཇའ་ཚོན་མ་སྟེ་ཥཎྜཀ་པཱ་ལ། རྒྱལ་བ་ཚེ་དཔག་མེད། རྣམ་རྒྱལ་མ། གདུགས་དཀར། འཇམ་དབྱངས་སོགས་ཀྱི་གསེར་སྐུ་བཞུགས།
ལྔ་མཆོད་ཁང་དུ་ཙོང་ཁ་པའི་ཚེམས་འོད་ཟེར་མ་དང་། འཇམ་དབྱངས་རང་བྱོན་རིང་བསྲེལ་མང་དུ་འཕེལ་བར་གྲགས་པ་དང་། རྗེའི་ཐུགས་དམ་གདུགས་དཀར་ཕག་སྟོང་དབུ་སྟོང་གི་ཞལ་ཐང་ཆེ་བ་གཅིག་མཁས་གྲུབ་རིན་པོ་ཆེས་བཞེངས་པའི་རྗེའི་འདྲ་སྐུ་སོགས་བཞུགས།
བྱང་རྩེའི་གཟིམ་ཁང་དུ་སྔོན་བཅོམ་ལྡན་འདས་གླང་པོའི་སྐེ་བ་བཞེས་པའི་སྐུ་རུས་ལས་གྲུབ་པའི་སྟོན་པ་འཁོར་བཅས་ཀྱི་སྐུ་བཪྙན་དང་། རྗེ་བཀྲ་ཤིས་གདོང་ཁ་མ། གསང་འདུས་དང་། བདེ་མཆོག་གཉིས་ཀྱི་གསེར་ཟངས་སྐུ། འབྲི་གུང་སྤྱན་སྔ་རིན་པོ་ཆེའི་རྟེན་སྐལ་རྣལ་འབྱོར་མའི་སྐུ་གསུང་བྱོན་མ་སོགས་བཞུགས།
པར་ཁང་དུ་རྗེ་རང་གི་གཟིགས་དཔེ་འགྲེལ་པ་བཞི་སྦྲགས་ལམ་རིམ་ཆེ་ཆུང་། སྔགས་རིམ། རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན་བཅས་ཀྱི་པར་ཤིང་རྗེའི་ཕག་གནས་མ་བཞུགས་སོ། སྐོར་ལམ་གྱི་ཁྱོན་དུ་རིམ་པ་བཞིན་བདུད་རྩིའི་ཆུ་མིག ཕག་མཁར་བུམ་པ། ཡི་དམ་ཆོས་སྐྱོང་། ཡིག་དྲུག་རང་བྱོན། དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱག་རྗེས་རྣམས་དང་། ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ཞལ་འབག དུང་དཀར་གཏེར་ནས་བཞེས་པའི་རྗེས་ཤུལ། རྗེ་རང་གི་ཕྱག་མཛུབ་ཀྱིས་བྲག་ལ་བྲིས་པའི་རྗེ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཕག་བཞི་པའི་སྐུ་སོགས་ཤིན་ཏུ་མང་།
དགོན་དེའི་སྦྱིན་བདག་གཙོ་བོར་མི་དབང་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན། འབྲི་གུང་སྤྱན་སྔ་རིན་པོ་ཆེ། སྡེ་པ་སྐྱིད་ཤོད་པ། གཞིས་ཀ་སྣེའུ་པ་སོགས་དང་ཕྱིས་སུ་རིམ་པར་བྱོན་པ་པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་རྒྱན། རྒྱལ་མཆོག་ལྔ་པ་ཆེན་པོ། གུ་ཤྲི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ། སྡེ་སྲིད་བསོད་ནམས་ཆོས་འཕེལ། སྡེ་སྲིད་ཟངས་རི་བ། ལྷ་བཟང་། བཤད་གྲགས་ཕོ་ལྷ་བ། རྒྱལ་མཆོག་བཅུ་གསུམ་པ། གཞན་ཡང་རྒྱ་སོག་བོད་ཡོངས་ནས་བསྙེན་བཀུར་རྒྱ་ཆེར་མཛད།
དགེ་ལྡན་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་ཞེས་པ་གཞི་རྒྱ་ཆེ་ལ་བཀོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འདི་ནི་ཐོག་མར་རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་བཏབ་པ་ནས་རྗེ་ཉིད་ཁྲི་ཐོག་དང་པོར་བརྩིས་པ་ནས་ཁྲི་ཆེན་ཀུན་དགའ་བར་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་དགུ་བཅུ་གོ་དྲུག་བྱོན་ཡོད་ཅིང་། དུས་རབས་རིམ་བྱུང་གི་དགའ་ལྡན་ཁྲི་ཐོག་ལ་སོགས་པ་མཁས་དབང་མང་པོས་གསར་སྐྲུན་དང་ཉམས་གསོ་གནང་ནས་འདུས་སྡེ་རིམ་འཕར་གྱིས་གྲྭ་གྲངས་ལྔ་སྟོང་ལྷག་ཙམ་ནས་མཁས་པའི་དབང་པོ་ནམ་མཁའི་སྐར་ཚོགས་ལྟར་ཐོན་ཞིང་ས་གཞིའི་ཁྱོན་དུ་འབྲུག་ལྟར་གྲགས། དགོན་པ་འདིར་གནའ་བོའི་རིག་དངོས་རྩ་ཆེའི་རིགས་དུ་མ་ཡོད་པ་ལས་གནས་བརྟན་བཅུ་དྲུག་གི་སེའུ་ཐང་དེ་རྣམས་རིན་ཐང་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་རིག་རྫས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཡིན། ངག་རྒྱུན་དུ་སེའུ་ཐང་དེ་དག་ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་འཚེམ་དྲུབ་ཡིན་སྐད་ཀྱང་སྐུ་ཐང་གི་གོས་རྒྱུ་དང་བཟོ་སྟངས་ལ་གཞིགས་ན་མིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་འགོར་ཐོན་པའི་ཅང་སུའུ་རྒྱུད་ཀྱི་གོས་སྐུ་འཚེམ་དྲུབ་མ་འདྲ། སེའུ་ཐང་དེ་རྣམས་བཟོ་སྤུས་ཁྱད་ཏུ་འཕགས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྩ་ཆེའི་རིག་རྫས་གཞན་མཚུངས་མ་མཆིས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ་སྤྱི་ལོ་༡༩༦༡ལོ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གཙོ་གནད་རིག་དངོས་སྲུང་སྐྱོབ་སྡེ་ཚན་དུ་གཏོགས། ཡིན་ནའང་སྤྱི་ལོ་༡༩༦༩ལོའི་རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་དུས་ཟིང་ནང་དགོན་པ་འདི་རྩ་གཏོར་དུ་སོང་ཡང་། ད་ཆ་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ནས་འགྲོ་གྲོན་འབོར་ཆེན་བཏང་སྟེ་སྤྱི་ལོ་༡༩༧༩ལོར་སླར་ཡང་བསྐྱར་གསོ་མཛད་ནས་ལྔ་མཆོད་ཁང་དང་། གསེར་སྡོང་ཁང་། ཡངས་པ་ཅན། ཁྲི་ཐོག་ཁང་། གསེར་ཁྲི་ཁང་། མངའ་རིས་སོགས་རགས་ཙམ་གྲུབ་སྟེ་གྲྭ་གྲངས་ཉིས་བརྒྱ་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ཡུལ་སྐོར་བ་དང་། དད་ལྡན་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་དྭངས་བ་འདྲེན་ཅིང་དོན་དང་མཐུན་པའི་གནས་མཆོག་ཅིག་ཏུ་གྱུར།
ཡོང་ཁུངས། བོད་ལྗོངས་ཡུལ་སྐོར་སྣེ་ཤན།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། བདེ་ལྷ་མོ།


text:
གཅེར་བུ་བའི་ཆོས་ལུགས།
གཅེར་བུ་བའི་ཆོས་ལུགས་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལུགས་ཞིག་རེད།
ནང་དོན།
ལོ་རྒྱུས།[རྩོམ་སྒྲིག]
མཁས་པའི་དབང་པོ་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་༼གྲུབ་མཐའི་སྐོར་གྱི་རྣམ་བཤད་༽ལས། གཅེར་བུ་བ་ཟེར་བའི་དོན་ནི་རྣམ་ཀུན་རང་གི་ལུས་པོ་ལ་འདོམས་རས་ཤིག་མ་གཏོགས་གྱོན་གོས་གཞན་གང་ཡང་མེད་སྟབས་གཅེར་བུ་པ་ཞེས་བརྗོད། དེའི་སློབ་དཔོན་ནི་རྒྱལ་བ་དམ་པ་དང་དྲང་སྲོང་
མཆོད་འོས་སོགས་ཡིན་ལ་དེ་མིན་ད་དུང་སློབ་དཔོན་ནམ་སྟོན་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཡོད་ཟེར།
ཡང་ད་ལྟ་པེ་ཅིན་སློབ་ཆེན་དུ་སློབ་གཉེར་གནང་བཞིན་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ཆོས་ལུགས་རིག་པའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་བ་ཡའོ་ཝེ་ཆུན་༼姚卫群༽ལགས་ཀྱིས་མཛད་པའི་༼རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལུགས་མཚན་ཉིད་རིག་པ་མདོ་ཙམ་གླེང་བ་༽印度宗教哲学概论ཞེས་
པ་ལས། གཅེར་བུ་པ་ནི་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ལས་བྱེས་པའི་གནམ་གོས་པ་སྟེ་གཅེར་བུ་པ་དང་དཀར་གོས་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ཡིན། ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་འདིར་སྟོན་པའམ་སྟོན་པའི་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཡོད་པར་གྲགས། མདོར་ན། ཐོག་མའི་སྟོན་པ་ ར་སྰ་པ་ཧྰ་༼Rsabha༽། གཏད་རབས་གཉིས་པ་ཨ་ཏི་ན་ཐྰ་༼Adinatha༽། གཏད་ རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་པ་པྰ་སི་ཝ་ཎ་ཐྰ་༼Parsvanatha༽། གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པ་ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽སོགས་ཡིན་ནོ། དོན་དངོས་ཐོག་སྟོན་པའམ་སྟོན་པའི་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་ནང་མང་དག་ཅིག་བཤོད་རྒྱུན་གྱི་མི་སྣ་ཡིན་པ་དང་དེའི་ ནང་ནས་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་དང་རྩ་བཞི་གཉིས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་དངོས་སུ་བྱུང་མྱོང་བའི་མི་སྣ་གཉིས་ཡིན། ཆོས་ལུགས་འདི་ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༦ནས་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༥པའི་བར་ད་གཟོད་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་གྲུབ། དེའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་པོ་ནི་ ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡིན་ལ་དགེ་སྦྱོང་ཆེན་མོ་བ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཟེར་བ་དེ་ཡིན། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ནི་ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཡི་ མིང་དངོས་ཡིན་ཏེ། མཁས་པ་འགའི་བཞད་ཚུལ་ལྟར་ན། གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་པ་པྰ་སི་ཝ་ཎ་ཐྰ་༼Parsvanatha༽ཡིས་སྤྱོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་མིང་ལ་༼ཎི་ཀན་ཐྰ་༽ཞེས་བརྗོད། ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཡང་ གྲུབ་མཐའ་འདིར་མོན། འོན་ཀྱང་ཁོ་པས་གྲུབ་མཐའ་འདིར་སྒྱུར་བཅོས་བྱེད་ནས་འཕགས་ཡུལ་དུ་དར་སྲོལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་གྱུར་བར་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ཞེས་བརྗོད། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡིས་གྲུབ་མཐའ་འདིའི་གཞི་འཛུག་དང་དར་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བཞག་ ཐོག་མཛད་རྗེས་རླབས་པོ་ཆེ་འཇོག་པས་ཕྱི་རབས་དད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་དམ་པ་༼Mahavira༽ཞེས་བསྟོད་དོ། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་ཐོག་བཤད་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་དེ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་བརྗོད་ན་སྟོན་པ་ ཤཀྱ་ཐུབ་པ་དང་དུས་མཚུངས་ལ། རིགས་རྒྱལ་རིགས། དགོང་ལོ་༣༠ཐོག་རབ་ཏུ་བྱུང། ལོ་༡༢ནང་དཀའ་བ་སྤྱད་ནས་གྲུབ་པ་ཐོབ་སྟེ་གང་སར་ཆོས་བཤད། དགོང་གྲངས་༧༢ཐོག་གཤེགས་། ཇའི་ཎ་ལུགས་འདི་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༦པའི་ཡས་མས་ཙམ་གྱི་བྲམ་ཟེ་མིན་ པའམ་བྲམ་ཟེར་རྒོལ་བའི་བསམ་བློའི་རླབ་ཚོགས་ནང་གི་དགེ་སྦྱོང་ཆེན་མོ་བ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ལས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ནས་འཕགས་ཡུལ་བསམ་བློའི་གར་སྟེགས་ཐོག་ནུས་སྟོབས་ངེས་ཅན་ཡོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་ཆགས་པ་མ་ཟད་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལའང་མཚན་སྙན་ཤིན་ཏུ་ཆེ། གནས་སྐབས་ཞིག་ལ་དད་ལྡན་སྐྱེ་བོའང་མང་པོ་མདུད། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་སྐབས་གྲུབ་མཐའི་སྡོམ་ཁྲིམས་དང་མེས་པོའི་བཀའ་རྒྱར་གོ་བ་ལེན་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་གཅེར་བུ་པ་༼Digambara༽དང་དཀར་གོས་པ་༼Svetambara༽ཞེས་པའི་སྡེ་པ་ཁག་གཉིས་སུ་བྱེ་བའོ།
གཅེར་བུ་པས་ནམ་རྒྱུན་གཅེར་བུར་འཚོ་བས་གཅེར་བུ་པ་ཞེས་བརྗོད། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་ནང་མུ་སྟེགས་གཅེར་སྟོན་པའམ་༼露形外道༽མུ་སྟེགས་ཁྲལ་མེད་པ་༼无惭外道༽ཞེས་བརྗོད། གྲུབ་མཐའ་འདིས་དཀའ་སྤྱད་བྱེད་རྒྱུར་དོ་སྣང་ཤིན་
ཏུ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་མ་ཟད་གཅེར་བུ་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་སྒེར་བདག་གི་རྒྱུ་ནོར་མཐའ་ན་གྱོན་གོས་ཀྱང་བསོགས་འཇོག་བྱེད་མི་ཆོག་པ་ཡིན། གྲུབ་མཐའ་འདིའི་ཐོག་མའི་མཚན་མཚོན་མི་སྣ་ནི་པྰ་ཏ་ར་པ་ཧུ་༼Bhadrabahu༽ཡིན། དུས་རབས་༡༣པའི་གོང་རོལ་དུ་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་དར་རྒྱས་ཆེ་སྟེ་འཕགས་ཡུལ་གྱི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་མང་དག་ཅིག་གྲུབ་མཐའ་འདིར་དད་མོས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དབྱི་ས་ལམ་གྱི་ཆོས་ལུགས་རྒྱ་གར་སྐམ་ས་ཆེན་མོར་སླེབས་ པ་ནས་བཟུང་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ཉམས་རྒུད་ཚབས་ཆེན་ཐེབས། འོན་ཀྱང་རྨེག་མེད་དུ་མ་སོང་བར་དེང་བར་གནས་ལ་ནུས་ཤུགས་ཀྱང་མི་དམན་པ་ཡོད།
ཆོས་ལུགས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དེ་ཡང་ཐུའུ་བཀྭན་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད་པའི་༼ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་༽ལས། གཅེར་བུ་བ་ནི། རྒྱལ་བ་དམ་པ་སོགས་ཀྱི་རྗེས་སུའབྲངས་པས་རྒྱལ་བར་གྲགས་ལ། ཤེས་བྱ་ཐམས་བཅད་ཚིག་དོན་དགུར་འདུ་བར་འདོད་ཅིང།
ལྗོན་ཤིང་སོགས་སེམས་ལྡན་དང། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀུན་མཁྱེན་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་རིག་པ་སོགས་སྨྲའོ། ཐར་བ་ནི་ལུས་གཅེར་བུ་དང། ངག་མི་སྨྲ་བ་དང། མེ་ལྔ་བསྲེན་པ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་བྱས་ཀྱི་ ལས་ཐམས་ཅད་ཟད་ཅིང། ལས་གསར་དུ་མ་བསགས་པས། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་ན་འདུག་པའི་གནས་འཇིག་རྟེན་འདུས་པ་ཞེས་པ་གདུགས་དཀར་པོ་གྱེན་ལ་བསླངས་པ་ལྟ་བུ་ཞོའམ་ཀུ་མུ་ཏ་ལྟར་དཀར་བ། ཚད་དཔག་ ཚད་འབུམ་ཞེ་ལྔ་ཡོད་པ་། སྲོག་ཡོད་པས་དངོས་པོ་ཡིན་ཅིང། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེར་འགྲོ་སྟེ། གནས་དེ་ནི་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། ཞེས་ཟེར་རོ།།
༼གྲུབ་མཐའི་སྐོར་གྱི་རྣམ་བཤད་༽ལས། མུ་སྟེག་པ་དེའི་མིང་དེ་ལ་རྣམ་གྲངས་དྲུག་ཡོད་པ་སྟེ། 1གཅེར་བུ་པ་ ༢ཟད་པ་བ་ ༣རྒྱལ་བ་པ་ ༤མཆོད་འོས་པ་ ༥འཚོ་བ་པ་ ༦ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བཅས་ཡིན། མིང་དྲུག་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནམ་
ཞེས་ན་གོང་དུ་གསལ་བ་ལྟར་ནམ་རྒྱུན་གོས་མི་གྱོན་པས་གཅེར་བུ་པ་དང། རང་ལུས་ལ་བརྟེན་ནས་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ་སྡིག་པ་དག་རྒྱུའི་འདོད་ཚུལ་བཟུང་བས་ཟད་པ་བ། སློབ་དཔོན་རྒྱལ་བ་དམ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གྲུབ་མཐའ་ཁས་ལེན་ མཁན་ཡིན་སྟབས་རྒྱལ་བ་པ། དྲང་སྲོང་མཆོད་འོས་རང་གི་སློབ་དཔོན་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་སྟབས་མཆོད་འོས་པ། རང་གི་སྲོག་དེ་བདག་ཡིན་པ་དང། བདག་དང་སྲོག་གཉིས་གཅིག་པ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་སྟབས་འཚོ་བ་པ། ཉིན་ལྟར་ཕྱོགས་ བཞིར་སློང་ནསའཚོ་བ་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་སྟབས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཞེས་བརྗོད། དེའི་ལྟ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཚིག་དོན་དགུ་ཟེར་བའི་ནང་དུ་འདུས་ཡོད་ཟེར་ཞིང། ཚིག་དོན་དགུའི་ནང་གི་དང་པོ། སྲོག། དེས་སྲོག་ཟེར་བ་དེ་བདག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་ཞིག་དང། བདག་དང་སྲོག་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པརཁས་ལེན་གྱི་ཡོད། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱིས་ཚེ་དང་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་བརྟེན་གཞི་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྲོག་ཟེར་ཞིང་སྲོག་དང་དབུགས་གཉིས་དོན་གཅིག་ཡིན། དབུགས་ཕར་བཏང་ནས་ཚུར་རྔུབ་ཐེང་གཅིག་ ལ་དབུགས་ཁུག་པ་གཅིག་ཟེར་བ་དང། མུ་སྟེག་པ་འདིས་སྲོག་དང་བདག་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཡིན་ཟེར་ཞིང། དེ་ཡང་མི་ཞིག་ལ་ཆ་འཞག་ན་དེའི་གཟུགས་ཚད་དང་སྲོག་གཉིས་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེགཟུགས་པོ་ཆུང་བ་ཡོད་ན་སྲོག་ཆུང་བ་དང། གཟུགས་པོ་ཆེ་བ་ཡོད་ན་སྲོག་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དང་སྲོག་དེ་ཡང་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ནུས་པ་བཏོན་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པས། སྲོག་གི་ངོ་བོ་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པ་དང། སྲོག་གི་རྣམ་གྲངས་དེ་འགྱུར་ལྡོག་འགྲོ་བ་ཞིག་སྟེ། དཔེར་ན་རྒན་རྒོན་ཆགས་དུས་ཀྱི་སྲོག་དེ་ཕྲུ་གུའི་སྐབས་ཀྱི་སྲོག་དང་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད་ཟེར།


c: application/epub+zip

text:
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། མི་ལོ་ ༢༩ རིང་རྒྱ་གར་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གནང་། ཆབས་ཅིག་ཁོང་གིས་རང་གི་བླ་མ་ སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་གོང་མའི་གསུང་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་སྐབས་འགར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ཡང་ཞུས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠ གྱ་གྲངས་ནས་བཟུང་འབུམ་རམས་པ་བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་བདུན་བཅུ་ལྷག་ཙམ་ནང་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནང་སློབ་ཁྲིད་རྒྱ་ཆེ་མཛད།
བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ནི་རྩ་བའི་ཆ་ནས་བོད་སོག་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྔགས་དང་བཅས་པའི་སྐོར་འབུམ་རམས་པ་ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་གྱི་ཡིག་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་ནང་ཆོས་འཆད་ཁྲིད་མཛད་པ་ཁག་ཕྱོགས་བསྡུས་གནང་བའི་བཤད་མཛོད་ཅིག་ཡིན། དེའི་ནང་མདོ་དང་། གསང་སྔགས། དུས་འཁོར། རྫོགས་ཆེན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒོམ་གྱི་ཐོག་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་རྙིང་མ་དང་། ས་སྐྱ། བཀའ་རྒྱུད། དགེ་ལུགས། གཡུང་དྲུང་བོན་བཅས་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལྔའི་སྐོར་ཙམ་མ་ཟད་གནས་བརྟན་སྡེ་པ་དང་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་གྲུབ་དོན་རྣམས་བཀོད་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་དང་སོག་པོའི་སྐར་རྩིས་དང་གསོ་བ་རིག་པ། ཤམ་བྷ་ལ། ནང་པའི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་བཞུགས་ཡོད།
ཞལ་འདེབས་ཡོང་ཁུངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བཞི་དང་དབུས་ཨེ་ཤི་ཡཱི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་སློབ་གཉེར་ཆེད་སྐད་ཡིག་མང་པོའི་ནང་རིན་མེད་དུ་དྲ་ཐོག་ནས་ཐད་ཀར་མཁོ་འདོན་བྱ་རྒྱུ་ནི་བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། དེ་ནི་Berzin Archives e.V.བརྒྱུད་མི་དམངས་ཁྲོད་ཇར་མན་ཁེ་ལས་མིན་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་གིས་སྦྱིན་བདག་གནང་ཡོད།(gemeinnütziger Verein Register Nr. 2423Nz, Berlin).
www.berzinarchives.com
ད་ཆ་ང་ཚོ་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་ནང་ཡོད་ཅིང་ཕྱི་དངོས་པོའི་གནས་སྟངས་ལ་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད།ད་དུང་མི་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་ཆོས་ལ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱི་དད་སེམས་ཡོད་མཁན་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད།འཇིག་རྒོལ་རིང་ལུགས་པ་ཟེར་བ་སོགས་ཀྱི་སྟབས་མི་ལེགས་པའི་རྐྱེན་ངན་འགའ་བྱུང་བཞིན་ཡོད། དེ་དག་ནི་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་བསམ་བློ་མེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིན་པ་གསལ་པོ་རེད།
དེར་བརྟེན་དགེ་མཚན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཆོས་དེ་དག་ལ་གདོང་ལེན་བྱེད་དགོས་ན་ང་ཚོས་རིམ་པ་གཉིས་ནས་ལྟ་དགོས།དང་པོ་ནི་སྲིད་གཞུང་མང་པོས་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རིམ་པ་ཞིག་ཡིན།རིམ་པ་གཉིས་པ་ནི་བདེ་ཐང་དང་སྙིང་རྗེ་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཤིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུའི་ཕུགས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དེ་ཡིན།ད་ཆ་ཤེས་ཡོན་གྱི་བསྟི་གནས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་འཚེ་མེད་ཞི་བདེ་དང་གྲོས་མོལ་ཐད་དོ་སྣང་འཕར་མ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།དེ་ནི་ང་ཚོས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་དགོས་པའི་ལྟ་ཚུལ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།དེར་བརྟེན་མི་རབས་གཞོན་པ་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས།ད་ལྟར་བྱུང་ན་གྲོས་མོལ་དང་འཚེ་བ་མེད་པའི་ལྟ་ཚུལ་དེ་རང་གི་མི་ཚེའི་ཆ་ཤས་སུ་འགྱུར་ཐུབ་པ་དགོབ﷽﷽﷽﷽﷽﷽﷽﷽ེའི་ཆ་ཤས་སུ་འགྱུར་ཐུབ་ms to be disputable)642ས།
༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ།
ཡུ་རོབ་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཐོག་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོ།
སུད་སི། ཛུ་རིག ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༥ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༣ ཉིན། །
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་གྱིས་སྒྲིག་སྦྱོར་ཕྲན་བུ་ཞུས།
བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་མི་ཉམས་རྒྱུད་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་དང་བོད་ཀྱི་རང་དབང་གི་གནད་དོན་གཉིས་འབྲེལ་བ་ཤིན་ཏུ་ཆེ། བོད་ཀྱི་ས་ཁྱོན་ནི་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ཕན་ཚན་འབྲེལ་བྱེད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡོད། བླ་མའམ་དགོན་སྡེ་རྣམས་རང་རང་གི་ས་གནས་སུ་གནས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཚོར་བའི་ལྟ་ཚུལ་ལ་དེ་ཙམ་དོ་སྣང་མེད།མཉམ་རུབ་དང་འབྲེལ་ལམ་མེད་པའི་རྐྱེན་དང་སྤྱི་པའི་ལས་འགན་གྱི་ཚོར་བ་མེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ངའི་བསམ་པར་ད་ལྟའི་བྱུས་ཉེས་འདི་བྱུང་བ་རེད།དེར་བརྟེན་འདས་པའི་ང་ཚོའི་ཉམས་མྱོང་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཚོར་བ་དང་ཉེ་འབྲེལ་གྱི་ཚོར་བ་ཞིག་མཐོང་གི་ཡོད་པས་དེ་ནི་ཧ་ཅང་དགོས་གལ་ཆེ།དབུས་ཀྱི་དབང་འཛིན་པའི་སྟངས་འཛིན་མེད་པར་རང་དབང་དུ་རྒྱལ་ཁབ་འདྲ་མིན་ནང་ཡོད་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཉམས་ལེན་པ་ཚོས་འདུ་འཛོམས་གནང་སྟེ་མཉམ་རུབ་བྱེད་ཕྱོགས་ཐད་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཐུབ་པ་དགེ་མཚན་ཤིན་ཏུ་ཆེ།
ང་ཚོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་པ་དང་ན་ལན་ཌའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་སློབ་མ་ཡིན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་བསྟུན་ནས་གསུངས་པ་དང་། ན་ལན་ཌའི་སློབ་དཔོན་དེ་དག་གི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ང་ཚོར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེ་ཤེས་རྟོགས་སླད་རོགས་རམ་གནང་གི་ཡོད།གང་ལག་ཟེར་ན།་རྐྱེན་ངན་དང་མི་དགོས་པའི་དངོས་པོ་མང་པོ་ཞིག་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་དོན་དངོས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཐབས་ལམ་བེད་སྤྱད་པའི་དབང་གིས་ཡིན། བྱ་བ་ལོག་པ་དང་ནོར་འཁྲུལ་རྣམས་དངོས་པོའི་གནས་ཚུལ་མི་ཤེས་པའི་དབང་གིས་ཡོང་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཐབས་ལམ་ནོར་བས་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་བཟོ་གི་ཡོད། དེ་དག་མེད་པར་བཟོ་ཆེད་ང་ཚོས་ཁ་གསང་པོ་བྱས་ཏེ་བགྲོ་གླེང་བྱེད་དགོས། དེ་ནི་གྲོས་མོལ་གྱི་ལམ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོང་ཐུབ། དེ་ཡང་འབྲེལ་བ་ཉེ་པོ་དང་མཉམ་རུབ་མང་ཙམ་བྱེད་དགོས།
ཐེ་ལན་ཌི་དང་། འབར་མ། ཤྲི་ལངྐ་བཅས་འདུལ་བའི་སྲོལ་རྒྱུན་གནས་པའི་ནང་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ནང་དགེ་སློང་མ་མེད། རྒྱ་རིགས་ལ་མཚོན་ན།ཐེ་ཝན་གྱི་དགོན་པ་ཁ་ཤས་ནང་དགེ་སློང་མའི་སྡོམ་རྒྱུན་གནས་ཡོད་པ་དང་། ངོས་ཐེ་ཝན་དུ་འགྲུལ་བཞུད་ཐེངས་གཉིས་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཚོགས་འདུ་ཞིག་གི་ནང་། སྲོལ་རྒྱུན་གཞན་གྱི་ནང་དགེ་སློང་མའི་སྡོམ་རྒྱུན་བསྐྱར་གསོ་བྱ་རྒྱུའི་གལ་གནད་ཐད་རྒྱའི་དགེ་འདུན་པ་ཞིག་གིས་ནན་བརྗོད་གནང་སོང་།ད་ལྟ་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པའི་ནང་ཡོད་ཅིང་མི་ཚང་མས་འདྲ་མཉམ་སྐོར་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱིན་ཡོད།ཉེ་དུས་ངས་ཀྱང་བོད་རིགས་དང་།རྒྱ་རིགས།ཡུ་རོབ་ཀྱི་མི་བཅས་ལའང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་དོ་དབྱིངས་བྱེད་མཁན་གྱི་གྲངས་ལ་མཚོན་ན་བུད་མེད་མང་བ་ཡོད་ཚོད་འདུག་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན།ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཁུལ་གྱི་ལུང་པ་ཁག་གི་ནང་ངས་ག་དུས་ཆོས་བཤད་ཀྱང་ཉན་མཁན་ཁྲོད་བུད་མེད་མང་བ་འདུག
དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་བསླབ་པ་རྒན་པའི་དགེ་སློང་རྣམས་དང་གྲོས་མོལ་དང་ཤེས་ཡོན་སྦྱོང་དགོས་པ་ཡིན། ངའི་བསམ་པར་བོད་པའི་བཙུན་མ་ཚོས་འཁུར་དེ་ལེན་མི་དགོས་པར། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་བཙུན་མ་རྣམས་ཀྱིས་བླངས་ན་རླབས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག རང་བཞིན་གྱིས་ང་ཚོའི་བཙུན་མ་རྣམས་ཕྱུག་པོ་མེད། ཁྱེད་རང་ཚོར་དངུལ་དགོས་མཁོ་ཡོད་སྟབས། ངས་རང་གི་དཔེ་དེབ་ཀྱི་དངུལ་ལས་ཞལ་འདེབས་འབུལ་འདོད་ཡོད། མ་གཞི་ངས་དངུལ་གྱི་ཆེད་དུ་དེབ་རྩ་བ་ནས་འབྲི་གི་མེད། འོན་ཀྱང་དངུལ་ནི་རང་འགུལ་གྱི་ཐོབ་ཡོང་གི་འདུག་བྱས་ཙང་ངས་དེའི་ཆེད་དུ་མ་དངུལ་གཏོགས་ཙམ་འཇོག་འདོད་ཡོད།


text:
༄༅༎ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༨ ཉིན། བཞུགས་སྒར་ཀིརྟི་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གི་བོད་གནས་འབྲེལ་མཐུད་པ་གྲྭ་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་དང་ཀ་ཉག་ཚེ་རིང་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་བཏང་བ་ལྟར་ན། དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་ ༨ ཉིན་གྱི་བོད་ནང་གི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༥།༢༠ ཐོག་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་བ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་མཛོད་དགེ་རྫོང་འབྲིང་བའི་སུམ་མདོ་དགོན་གྱི་རང་ལོ་ ༢༤ ཡིན་པའི་གྲྭ་དཀོན་མཆོག་འཕེལ་རྒྱས་སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པའི་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་མདུན་དུ། “༧རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྐུ་ཚེ་ཁྲི་ལོ་བརྟན་པར་ཤོག རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་བོད་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས། ཀིརྟི་སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས། བོད་གཞིས་བྱེས་ལྷན་འཛོམས་ཡོང་དགོས”་ཞེས་པའི་འབོད་ཚིག་སྒྲོག་བཞིན་ལག་གཉིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ། རྒྱ་གཞུང་གི་དྲག་རྩུབ་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་ངོ་རྒོལ་གནང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་ཡོད་འདུག
ཁོང་གིས་རང་ལུས་མེ་སྲེག་གཏོང་བཞིན་པའི་སྐབས་དེར་མཐའ་འཁོར་དུ་གྲྭ་མང་གིས་བསྐོར་ནས། “བློ་བཟང་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་སྙིང་རྗེའི་གཏེར།། གངས་ཅན་བསྟན་འཛིན་ཀུན་གྱི་གཙུག་གི་རྒྱན། འཇིགས་མེད་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྡེ།། བླ་མ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་རྗེས་བཟུང་ནས།། གནས་སྐབས་མཐར་ཐུག་བསམ་དོན་ལྷུན་འགྲུབ་ཤོག” ཅེས་པ་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་འུར་འདོན་གནང་ཡོད་འདུག དེ་རྗེས་ཁོང་གི་སྐུ་ཕུང་ཁོ་རང་གི་གྲྭ་ཤག་ཏུ་གདན་དྲངས་ཏེ་གྲྭ་མང་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོས་སྨོན་ལམ་གསུངས་དང་གསུང་མུས་ཡིན་འདུག
ཁོང་ནི་མཛོད་དགེ་རྫོང་འབྲིང་བ་ཞང་གོས་བརྡ་སྡེ་བའི་ཕ་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་དང་མ་སྒྲོལ་མ་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་བུ་ཡིན་པ་དང་། ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་འབྲིང་བའི་སུམ་མདོ་དགོན་དུ་ཆོས་ཞུགས་བྱས་ཤིང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ལོར་སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པར་དཔེ་ཆ་ལྟ་རུ་ཡོང་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་གྲྭ་ཁ་དོག་གོང་མའི་ནང་དུ་སྒྲིག་ཞུགས་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལ་སློབ་སྦྱོང་གནང་མུས་ཡིན་འདུག ཁོང་ལ་ཕ་མ་གཉིས་དང་སྤུན་སྲིང་སོགས་ནང་མི་དགུ་ཡོད་འདུག
དེ་མིན། སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པ་དང་ཅུང་ཐག་རིང་བའི་ལྷ་སྡེ་དག་སྟག་ཚང་ལྷ་མོར་ཡོང་རྒྱུ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བཀག་སྡོམ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུག།