text:
འཆར་ཡན་སེམས་གཙོ་རིང་ལུགས་དང་དེའི་སྐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་བ་འགའ་།
རྩོམ་པ་པོ། ཇཱ་ཡཱ་པཱ་ལན།
སྒྱུར་པ་པོ། གྱི་ན་བ་ལྷ་མོ་སྐྱབས།
དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ཕྱེད་ཙམ་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིག་གནས་ལྟ་སྟངས་གསར་བ་ཞིག་ཏུ་སླེབས། དེ་ལ་འཆར་ཡན་སེམས་གཙོ་སྨྲ་རིང་ལུགས་ཟེར། འཆར་ཡན་སེམས་གཙོ་རིང་ལུགས་ཀྱི་གདོང་འཆོང་བ་མཚན་ཉིད་རིག་པ་སྨྲ་བ་རོའུ་སོ་Jean Jacques Rousseau (1712-1778) ཡིན། ཁོང་རང་ཉིད་ཤེས་སྟོབས་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་ཤིག་ཏུ་ཡོད་ནའང་ཝོལ་ཁྲར་དང་མོན་ཁྲེ་སི་ཁེའུ་གཉིས་ཀྱིས་སྲིད་གཞུང་གི་བྱ་བཞག་ལ་བཟུང་བའི་དགག་བཞག་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཡོད། ཡིན་ན་ཡང་། སྒེར་གཅོད་རིང་ལུགས་པའི་རིགས་སུ་གྱུར་བ་དག་ཁོང་གི་ཁ་གཏད་ཡིན་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྤྱིར་བཏང་ཁོང་གིས་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་པ་ཞིག་གི་ལྟ་བ་བཟུང་ཡོད། ཁོལ་ལེན་ཝོའུ་ཊི་ལ་མཚོན་ན་” རོའུ་སོ་ཡིས་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་བའི་རྩ་དོན་ནི་འཛམ་གླིང་ཤེས་རིག་དར་བའི་ཉེ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཙམ་ལ་བཀོད་སྤྱོད་བྱེད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཡོད་དོ་ཅོག་གི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དུས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་བཀོལ་སྤྱོད་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན། དམུ་རྒོད་དང་རྙིང་ཞེན་གྱི་དུས་རབས་དེ་དག་ཀྱང་འགྲོ་བ་མིའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ཏུ་མི་འགྱུར་ནའང་འགྲོ་བ་མིའི་རེ་འདུན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ངེས་ཞེས་བརྗོད།
རོའུ་སོ་ཡི་སློབ་མ་ལས་གཞན་པའི་འཆར་ཡན་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་ལྕམ་ཊེ་སི་ཊལ་ Madame de Staël ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཁར་ཡེལ་Thomas Carlyle (1795-1881) ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པར་བརྗོད་ཆོག སྙན་ངག་པ་སི་ཀོ་ཁྲི་Sir Walter Scott (1771-1832) ཡི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་དག་འཆར་ཡན་དུས་རབས་བར་མའི་བསྐྱེད་འབྲས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཏུ་འཁུམས་ལ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་བྱ་བཞག་རླབས་ཆེན་ཞིག་ནི་དུས་རབས་བར་མར་ཁ་གཏད་བཟུང་བའི་རྟོགས་སད་དུས་རབས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཞེན་པ་རྣམས་སྤ་བཀོང་བར་བྱས་པ་དེའོ།།
ཧྥ་རན་སོ་སི་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཁེ་ཊེའུ་བྷི་རན་ཊ་François René de Chateaubriand (1768-1848) ཁོང་དང་ལྷན་དུ་བསྡུར་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན། སྐུ་ཞབས་མོན་ཁྲི་ལེ་John Lothrop Motley (1814 – 1877) ནི་ >ཞེས་པའི་ཨ་རིའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ཡིན་ལ་འཆར་ཡན་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་བྱས་རྗེས་གཙོ་བོ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བྱུང་མ་མྱོང་བའི་སྤྲོ་བ་ཞིག་གིས་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོའི་ཁྲོད་ཀྱི་རྒྱལ་གཅེས་རིང་ལུགས་པ་དག་ལ་སྐུལ་ལྕགས་བྱས་ཡོད་ཅིང་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་བའི་ནང་དུ་ལྟ་གྲུབ་དེ་ཤུགས་ཆེར་དར།
འཆར་ཡན་སེམས་གཙོ་རིང་ལུགས་ཀྱིས་འདས་སོང་ལ་གཞིགས་ཏེ་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་བསམ་བློ་དག་ཆེས་ཆར་སྤེལ། དེ་ལས་ཀྱང་འཕེལ་རྒྱས་དང་རྒྱུན་འཁྱོང་གི་རྩ་བའི་འགྲེལ་བརྗོད་ཅིག་འདས་སོང་གི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་ལ་བཀྲལ་ཐབས་བྱས། སྐད་ཆ་དེ་དག་བསྒྲགས་མཁན་གྱི་བྱ་འགུལ་འདིའི་རྩོམ་པ་པོ་སྙན་གྲགས་ཅན་དག་ནི་ཧུར་ཊར་དང་ཁན་ཊི། ཧི་གྷལ་བཅས་ཡིན།
ཇོང་ཇེ་ཁུ། རོའུ་སོ། Jean Jacques Rousseau (1712-1778)
རོའུ་སོ་ནི་སྤྱི་ལོ་1712 ལོའི་ཟླ་ 6 པའི་ཚེས་ 28 ཉིན་གྷེ་ནེ་བ་ཁྱིམ་ཚང་སྐྱོ་བོ་ཤིག་ཏུ་སྐྱེས།ཁོང་གཞོན་དུས་ནས་ཨ་མ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར།ཁོའི་ཨ་ཕ་ཡང་སོ་ལྟ་བ་ཞིག་ཡིན་ཙ་ན་བུ་ཕྲུག་ལ་ཤེས་ཡོན་དུས་ཐོག་ཏུ་སྤྲོད་མ་ཐུབ། 1762 ལོར་སྤྱིར་བཏང་གི་རྩོམ་རིག་ཁྲོད་དུ་ཁོང་སྙན་གྲགས་རྒྱས། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་གྲགས་ཅན་དེ་ནི་ >ཅེས་པ་ཡིན་ཞིང་1762 ལོར་པར་བསྐྲུན་བྱས། དེ་ནི་ཧྥ་རན་སི་གསར་བརྗེ་ཡི་ཡེ་ཤུ་གསུང་རབ་ལྟ་བུར་བརྩི། དེ་ནི་སྲོལ་རྒྱུན་རྩོམ་རིག་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ལ་ཁོང་ནི་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྒོ་ཐེམ་དུ་བསྒྲངས་བ་ཞིག་དང་རྟོགས་སད་དུས་རབས་གཉི་ག་ཟུང་དུ་བསྡེབས་པའི་བསམ་བློ་མཁན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན།
ཁོང་གིས་མིའི་ལྷན་སྐྱེས་་རང་གཤིས་བཟང་བོ་ཞིག་ཏུ་ཁས་མཆེ་བ་ཡིན་པས་ན་སྔོན་ཆད་ཀྱི་མི་དག་ལ་བཏོན་པའི་ལྟ་ཚུལ་ནི་ཧ་ཅང་འཆར་ཡན་ཆེས་ཆེར་ལྡན། ཁོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ལམ་ནས་ཅུང་ཟད་ལས་བྲིས་མེད་ན་ཡང་། ཁོང་གི་བསམ་བློ་དང་བརྩམས་ཆོས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས། བྷར་གྷི་སོན་ལ་མཚོན་ན་ཌེ་ཁར་ཌི་ནས་བཟུང་འགྲོ་བ་མིའི་སེམས་ཀྱིས་ཉམས་མྱོང་མང་ཤོས་བསགས་ཤིང་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་ཐེབས་མཁན་རོའུ་སོ་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་སྨྲས། ཁོང་གི་ཤུགས་རྐྱེན་གྱིས་མི་གཞན་དང་འདྲ་མཚུངས་སུ་འཇིག་རྟེན་ལ་ཤན་ཤུགས་ཐེབས་ཡོད། སྐུ་ཞབས་ཝེལ་པར་གྱིས་ཁོང་གི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རིག་སྟོབས་ཀྱིས་སྲིད་དོན་རིག་པ་དང་སློབ་གསོ། ཆོས་ལུགས་དང་རྩོམ་རིག་བཅས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་མཚོན་རྟགས་ཤིག་བཞག་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ནི་བགྲོད་ལམ་མཐའ་དག་གི་འཛུལ་སྒོ་ལས་རྙེད་ཅིང་ད་ལྟ་བར་སྣེ་འདྲེན་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་ >གིས་ཁོང་ལ་མིང་བྱང་དང་སྙན་གྲགས་ལེགས་པོ་ཞིག་བསྟབས་པ་རེད་ཅེས་ལང་སོན་གྱིས་བཤད་པ་ཡང་ཐལ་མི་དྲགས་པར་སྙམ་མོ།།
མཚན་ཉིད་རིག་པ་སྨྲ་བ་ཧུར་ཊར། Johann Gottfried von Herder (1744-1803)
ཧུར་ཊར་ནི་ལོ་རྒྱུས་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ་སྦྱོང་ཚན་དེའི་སྟེང་དུ་འཇར་མན་གྱི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་གིས་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་གི་སྔ་ཕྱི་འབྲེལ་བའི་བར་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་འདས་སོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དོ་སྣང་བྱས་ཡོད།
ཁོང་གིས་ཆོས་ལུགས་རིག་པ་སློབ་གཉེར་གནང་ཞིང་ཚེ་སྟོད་དུ་ཁན་ཊིས་ཤུགས་རྐྱེན་བཞག་ཡོད་མོད། ཕྱིས་སུ་ཁོང་འཇན་མན་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་རྩོད་རྙོག་ཏུ་ཚུད། ཧུར་ཊར་ནི་རྩོམ་རིག སྒྱུ་རྩལ། སྐད་ཡིགཆོས་ལུགས། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་བཅས་ལ་སྤྲོ་སྣང་མངའ་ཞིང་ཁོང་གི་ལོ་རྒྱུས་གཞུང་ལུགས་ཐོག་ཏུ་བརྩམས་ཆོས་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ >ཞེས་པ་དེ་ཡིན། ཁོས་རང་ཉིད་ཀྱི་བརྩམས་ཆོས་ནང་དུ་ཆོས་དང་རང་བྱུང་གི་འཇིག་རྟེན་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་བསྟན་ཡོད། ཁོང་གིས་ལོ་རྒྱུས་ལ་བཟུང་བའི་ལྟ་ཚུལ་དག་གི་མདོར་བསྟན་གཤམ་གྱི་འདི་དག་ཡིན།
1) འགྲོ་བ་མིའི་རང་བཞིན་མཐར་ཐུག་དང་འགྲོ་བ་མི་ཡིན་པ་རྟོགས་སྲིད་ཅིང་དཀོན་མཆོག་གིས་ཁོང་ཚོའི་ལས་དབང་རང་ཉིད་ཀྱི་ལག་ཏུ་བཞག་ཡོད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་དགོས།
2) འདས་སོང་ལ་ཕྱིར་རྟོག་བྱེད་པ་དེས་མ་འོངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཏུ་འཁྲིད་ནུས་པ་ཡིན།
3) དཔལ་ཡོན་ནི་མེ་ཏོག་གི་རང་བཞིན་ཇི་བཞིན་མི་ཡིས་ཆེས་མཐོ་བའི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཚད་དེར་སླེབས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲུན་པར་བྱེད་དགོས།
4) འགྲོ་བ་མིའི་སེམས་ཀྱི་རང་གཤིས་དང་དཔྱོད་ཤེས། གནས་ལུགས་དང་དྲང་བདེན་དག་དུས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་ཁྲོད་དུ་མི་ལས་འབྱུང་ངེས་ལ་འགྲོ་བ་མའི་འཇིག་རྟེན་མཐོར་འདེགས་གཏོང་ངེས།
5) མི་བཟང་པོ་གཅིག་གིས་འགྲོ་བ་མིའི་ལས་དབང་བསྒྱུར་བར་བྱེད།
ཁོང་གིས་རང་བྱུང་དང་འགྲོ་བ་མིའི་བར་གྱི་དཀའ་ངལ་དག་གི་སྐོར་རིམ་གྱིས་བྱུང་བའི་རྩོམ་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་ཕྱོགས་བསྡུས་བྱས་པ་ཞིག་ལས་མ་འདས།ཧུར་ཊར་ལ་མཚོན་ན་ནང་སེམས་ཀྱི་རྟོགས་པ་དང་རང་བཞིན་བསྔགས་པར་འོས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ་ཁོང་གིས་མི་རིགས་འདྲ་མིན་ཁྲོད་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རང་བཞིན་དག་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་པར་འབད་འབུངས་བྱས་ཡོད་དོ།།
མཚན་ཉིད་རིག་པ་སྨྲ་བ་ཨེམ་མེ་ནོལ་ཁན་ཌི། Immanuel Kant (1724-1804)
ཁན་ཌི་ནི་འཇར་མན་དུ་བྱུང་བའི་ཆེས་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་སྨྲ་བ་དེ་ཡིན། ཁོང་ཁོ་ནེ་གྷ་སི་བྷར་གྷི་ལ་སྐུ་འཁྲུངས་ཤིང་གཞི་རྩའི་ཁོང་ཆོས་ལུགས་རིག་པ་དང་མཚན་ཉིད་རིག་པ། ཨང་རྩིས་རིག་པ་བཅས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་གྲགས་ཅན་ >ནང་དུ་ཚན་རིག་ལ་མཐུན་པ་དང་ཨང་རྩིས་རིག་པའི་ཤེས་བྱར་གཟབ་ནན་བྱས་ཡོད། སྤྱི་ལོ་1784 ལོར་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ལྟ་སྟངས་ཤིག་གི་སྒོ་ནས་ >ཞེས་པའི་ལྟ་བའི་སྐོར་ལ་བསྟན་བཅོས་ཤིག་བརྩམས་ཡོད། དེར་ཁོང་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱ་འགུལ་ལ་ཁུངས་སྐྱེལ་བྱེད་རུང་བ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ལུགས་རིག་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་གི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན།
ཁན་ཌི་ལ་མཚོན་ན་འགྲོ་བ་མིས་དང་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་རང་བྱུང་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཤིག་ཡོད་པར་བསྙད། འདས་སོང་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་ཀུན་སྤྱོད་དབང་སྒྱུར་བྱེད་པའི་ཁྲིམས་སྲོལ་ཞིག་ཏུ་འདོད། ཁོང་གིས་བྱས་ན་རང་བྱུང་གི་གདམ་གའམ་འཆར་འགོད་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་འཕེལ་རྒྱས་ཡིན།
ཁོལ་ལེན་ཝོས་ཊི་ཡིས་ཁན་ཌིའི་རྩོད་གླེང་གི་ཚིག་འདི་དག་གི་ནང་དུ་བསྡུས་ཡོད་”ལོ་རྒྱུས་ནི་རྣམ་དཔྱོད་ལ་གཞོལ་བའི་འཕེལ་རྒྱས་ཤིག་རེད། རང་བྱུང་གི་དམིགས་བྱ་ནི་མིའི་དཔྱོད་ཤེས་མཐོར་འདེགས་སུ་སླེབས་རྒྱུ་ཙམ་མ་ཟད་དེ་ནི་མི་ཞིག་གི་མི་ཚེ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་འགྲོ་བ་མིའི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་དུ་རྟོགས་དགོས་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་”ཞེས་དང་། ཁན་ཌིའི་ལོ་རྒྱུས་གཞུང་ལུགས་ཁོ་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་ཕྱོགས་ཁྲོད་ནས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཡོད་དེ་”སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་བབས་ལ་གཞོལ་བའི་འགྲན་རྩོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ཞིག་ཡིན་”ཞེས་བརྗོད། བྷར་ནེ་སི་ཡིས་ཁན་ཊིའི་ལོ་རྒྱུས་གཞུང་ལུགས་སྟེང་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་བསམ་ཚུལ་བཏོན། ཁན་ཊིས་ཀུན་སྤྱོད་འཕེལ་རྒྱས་སྟེང་དུ་དོ་ཁུར་བྱས་ཡོད་ཅིང་དེ་ལྟ་བུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གོ་རིམ་ནས་རྒྱབ་ཁབ་དག་ལ་དམག་འཁྲུག་མཚམས་བཞག་ཅིང་ཀུན་སྤྱོད་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལེགས་པོ་ཞིག་སྐྲུན་པར་བྱེད་དགོས་པ་དེའོ། །
མཚན་ཉིད་རིག་པ་སྨྲ་བ་ཧྥ་རེ་ཊ་རི་ཆི། ཧི་གྷལ། Georg Wilhelm Friedrich Hegel (1770-1831)
སྤྱི་ལོ་ 1770 ལོར་ཧི་གྷལ་ནི་ལྷོ་འཇར་མན་གྱི་ཝར་ཁྲིམ་བྷར་གྷི་ནང་དུ་སི་ཊོམགྷར་ཊི་ལ་སྐུ་འཁྲུངས། ཁོང་གི་ཡབ་སྤྱི་ཚོགས་ཞབས་ཞུ་བ་ཞིག་རེད། སློབ་གྲྭའི་དུས་སྐབས་སུ་ཁོང་ནི་སྤྱང་གྲུང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་བཞིན་ཁོང་སློབ་གྲྭའི་བྱ་དགའ་ཡང་ཐོབ་མྱོང་ཡོད་ཅིང་ཏ་པི་ཇན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ཆོས་ལུགས་རིག་པ་སྦྱང་བརྩོན་གནང་། ཁོང་གི་གཞོན་དུས་ཧྥ་རན་སིའི་གསར་བརྗེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཏེ་དེ་ནི་མཚར་སྡུག་ལྡན་པའི་སྐྱ་རེངས་ཤིག་ཏུ་སྨྲས། དུས་སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་རོའུ་སོ་ཡི་བརྩམས་ཆོས་དག་དཔེ་ཀློག་བྱས། སྐབས་འགར་ཁོང་གིས་ཟུར་དགེ་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་བྱ་བ་བསྒྲུབས་མྱོང་ལ་དེ་གར་ཁོང་གིས་ཡེ་ཤུ་སྟོན་པའི་མཛད་རྣམ་བྲིས། 1801 ལོར་ཁོང་ཇེ་ན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་གསུང་བཤད་པ་ཆགས་ཤིང་ཁན་ཊི་དང་ལྷན་དུ་འཇལ་འཕྲད་གནང་། ཧི་གྷལ་གྱིས་ >དང་ >ཞེས་བྱ་བ།  >དང་ >བཅས་མཛད།
ཧི་གྷལ་གྱི་སེམས་གཙོ་རིང་ལུགས་གསར་དུ་བཏོད་ནས་དངོས་སྟོབས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་མཚོན་ཆ་སྟོབས་ཤུགས་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་བརྩམས་ཆོས་རྫོགས་པར་བྱས། སྔོན་གྱི་བསམ་བློ་སྨྲ་བ་ཚོས་རང་བྱུང་བྱ་དངོས་དག་གི་བཀོད་པ་དང་ཀུན་སྤྱོད་ལྷན་དུ་འབྲེལ་ལམ་བསྐྱར་བསྒྲིགས་བྱེད་ཕྱིར་རྩོད་གླེང་ཤུགས་ཆེར་བྱུང་བས་ཧེ་གྷལ་ལ་བགྲོད་ལམ་ཞིག་གཏོད་ཡོད། སཱ་པ་ཡན་ G.H Sabine གྱིས་ >ནང་དུ་”ཧི་གྷལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པས་ཧྱུམ་དང་ཁན་ཊིའི་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱིས་གང་ལོགས་སུ་དབྱེ་བ་རྣམས་དང་བཅས་པའི་དཔྱོད་ཤེས་ཀྱི་བརྗོད་དོན་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞིག་སྩལ་ཡོད། སྒྲིག་གཞི་འདིའི་ལྟེ་བ་ནི་ཤེས་སྟོབས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གསར་བ་ཞིག་བསྐྲུན་པའི་གཏན་ཚིགས་གསར་མ་ཞིག་གིས་མཚོན་པ་ཡིན། འདི་ལ་ཁོང་གིས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཟེར། ཧྥ་རན་སིའི་གསར་བརྗེ་ཡིས་ཁོང་གི་ལྟ་སྟངས་བསྒྱུར་ཡོད།
སེ་བྷན་ལ་མཚོན་ན་”ཧི་གྷལ་གྱི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཞེས་པ་ནི་དོན་གྱིས་གསར་བརྗེ་དང་གསར་བསྐྲུན་གྱི་མཚོན་དོན་ཞིག་རེད། སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་མིའི་རྩོལ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྟོབས་ཤུགས་ལྷན་སྐྱེས་པ་དེ་ཡིས་དེའི་ལས་དབང་བསྒྱུར་བར་བྱེད་” ཅེས་བརྗོད། ཧི་གྷལ་ཆ་མཚོན་ན་འགྲོ་བ་མིའི་དཔལ་ཡོན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་དྲང་ཐིག་ཅིག་གི་ནང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། དེ་ནི་ཀྱག་ཀྱོག་གི་གཡོ་འགུལ་ཞིག་ཏུ་མཆིས། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་དམིགས་བྱ་ནི་རང་བྱུང་དང་ཉམས་མྱོང་མཐའ་དག་གི་བྱེད་སྒོ་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་རྒྱུ་དང་དཔྱོད་ཤེས་ལ་གོ་རྟོགས་ཡོང་རྒྱུ་དེའོ།།
འཇིག་རྟེན་ནི་ཆེས་སྒུལ་ཤུགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་མི་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་མིན། བརྗོད་དོན་དངོས་ནི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་བསྐྱོད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་དང་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་ཡིན། བྱུང་འཕེལ་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་དུ་འཕེལ་རྒྱས་མ་བྱུང་བའི་ཆ་དེ་ནི་བསེལ་གྲོལ་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེས་སུ་ལུས་པ་དག་འཕེལ་རྒྱས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱ། དེ་ཡིས་ཆིག་སྒྲིལ་ལམ་གཅིག་གྱུར་དུ་སྒྱུར་བར་བྱེད་ལ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་གནས་རིམ་མཐོ་ཤོས་དེ་ནི་དམའ་རིམ་གྱི་གོ་རྟོགས་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན། དམའ་རིམ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་མཐོ་རིམ་དང་ལྡོག་ཕྱོགས་སུ་ཡོད། ཧི་གྷལ་གྱིས་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་བརྒྱུད་རམ་ཆ་ཚང་ཞིག་ལ་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་མཚན་བྱང་སྩལ། རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ཐོག་མར་གྷི་རི་སིའི་བསམ་བློ་བ་དག་དང་སོ་ཧྥི་སི་ཊིའི་ལུགས་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཀོད་སྤྱོད་བྱས།
ཧི་གྷལ་ལྟར་ན་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ནི་འཛམ་གླིང་འདིར་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ཟིན་པའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཡིན། ལོ་རྒྱུས་ཀྱིས་མུ་ཁྱུད་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་གོ་རིམ་ཅན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ཤིག་སྟོན་པར་བྱེད། ཧི་གྷལ་གྱིས་ཁོང་གི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་ཁྲོད་ནས་བདེན་པ་ནི་ཆོས་གང་ཞིག་དེ་ཉིད་ཀྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐབས་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་ནུས་པ་ཡིན་པའི་ངེས་ཤེས་རྙེད། དེ་བས་བཟང་པོ་ནི་ངན་པའི་ལྡོག་ཕྱོགས་དང་བསྡུར་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཚ་བ་དང་གྲང་མོ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཡིན། ཧི་གྷལ་ལྟར་ན་བདེན་པ་ནི་གནས་ལུགས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། གནས་ལུགས་ནི་བདེན་པ་ཡིན།
འཇིག་རྟེན་གྱི་མྱོང་བ་མཐའ་དག་གི་རྒྱུན་རྟག་བརྟན་པ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཤིང་དེ་ནི་ངེས་གཏན་གྱི་ཚད་གཞི་ཞིག་ཏུ་བསྐྱོད་ཀྱིན་ཡོད། བསྒྲུབ་བྱ་ དང་དགག་བྱ། ཕྱོགས་བསྡུས། བཅས་ངེས་གཏན་གྱི་རྩ་དོན་ཞིག་གིས་དེ་ཉིད་དབང་དུ་བསྡུས་ཡོད། ཁོང་ལྟར་ན། བསྒྲུབ་བྱ་ནི་ལྐོག་གྱུར་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་བརྗོད་དོན་ཞིག་ལ་གོ་བ་ཡིན། འགལ་འདུ་གླེང་བར་བྱེད་པའི་བརྗོད་དོན་ཞིག་ལ་དགག་བྱ་ཟེར། འགལ་འདུ་ཅན་གྱི་བརྗོད་དོན་དེ་བསྐྱར་བཅོས་སམ་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་པའི་གོ་རིམ་གསུམ་པ་དེ་ལ་ཕྱོགས་བསྡུས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ནི་བརྗོད་དོན་གཞན་གཉི་གའི་བསྡུས་གཟུགས་ཤིག་ཡིན། རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཧྲིལ་བོ་མཐོང་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བྱ་སྒོང་བྱུང་བའི་དཔེར་མཚོན་སླ་མོ་ཞིག་གིས་འཇོག་ཆོག བྱ་སྒོང་ལ་ཕྲ་འབུ་དང་ལྡན་པ་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན། དེ་སྨིན་པར་བྱས་པས་ན་བྱ་སྒོང་གི་རྣམ་པ་དེ་བཅོམ་པར་བྱ། འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་ལས་འདིའི་མཇུག་འབྲས་འཆི་ལམ་མ་ཡིན་པར་དེ་ལས་སྔོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་བའི་ཚེ་སྲོག་གསར་བ་བྱུང་བ་ཡིན། བྱེའུ་ཕྲུག་ཆུང་ཆུང་ཞིག་སྒོང་ཤུན་ལས་འཇུར་ཡོང་བ་དེ་ནི་ཕྱོགས་བསྡུས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ།།
ཧི་གྷལ་གྱིས་བསམ་བློའི་སྒྲིག་གཞི་ནི་རང་བྱུང་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་འདྲ་བར་བསྙད། བསྒྲུབ་བྱ་ནི་སྒེར་གཅོད་རིང་ལུགས་ཡིན་ཞིང་དེས་མང་གཙོ་རིང་ལུགས་ལ་འབོད་བརྡ་བཏང་བ་དེ་ནི་དགག་བྱ་ཡིན། དེ་གཉིས་ཀའི་ནང་དུ་གནས་བའི་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་ཆ་དེ་ནི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཡིན་ཞེས་ཟེར།
དེ་མིན་ཁོང་གིས་ཁར་ཡེལ་ནང་བཞིན་བསམ་ཤེས་དང་དཔྱོད་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་ཁྱད་པར་ཕྱེ། ཧི་གྷལ་གྱིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་དང་དཀའ་རྙོག་གཞན་དག་སེལ་ཕྱིར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་སྐོར་ལ་ནན་བཤད་བྱས། >ནང་དུ་ཁོང་གིས་ང་ཚོར་གནས་ལུགས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་བསྟན་ཡོད། དཔྱོད་ཤེས་ཀྱི་བགྲོད་ལམ་ནས་དེའི་དམིགས་བྱ་བར་དུ་བརྟག་དཔྱད་མང་དག་ཅིག་བྱེད་དགོས་ཡོད། དེ་ནི་ག་ལེར་འཛམ་གླིང་གི་ལོ་རྒྱུས་བརྒྱུད་དེ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་ཞིང་མཐར་བདེན་པ་མཐར་ཐུག་ཞིག་ལ་ཐུག་འགྲོ་བར་ཆ་འཇོག་བྱེད། དེ་བས་དཔྱོད་ཤེས་ནི་བདེན་པ་དང་བདེན་ནི་དཔྱོད་ཤེས་ཡིན།
ཁོང་གི་གཞུང་ལུགས་ལས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་དམིགས་ཡུལ་ལྟེ་བ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གལ་གནད་སྟོན་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཁོང་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་དེ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་དེའི་སྒྲིག་འཛུགས་དག་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་ཕྱིར་བསྟན་པར་བརྗོད། ཧི་གྷལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དག་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་ཞིག་གི་ཁྲོད་དུ་ཡོད་ཅིང་མི་སྒེར་དག་གིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བྱེད་སྒོའི་རྣམ་བཞག་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན། དེེའི་ཕྱིར། དུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་ཁོང་གི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ལྟ་སྟངས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤུགས་རྐྱེན་བླ་ལྷག་པ་ཞིག་ཐེབས་ཡོད་དོ།།
འདི་ནི་ >ཞེས་པའི་དཔེ་ཆ་ལས་དུམ་བུ་ཞིག་ཕབ་བསྒྱུར་བྱས་པ་ཡིན་མོད། ཉེས་སྐྱོན་གྱི་ཆ་ཅི་ཡང་མཆིས་སྲིད་ན་མཐོལ་ལོ་བཤགས་ཞེས་ཞུ་སྙིང་འདོད་ལ་མཁྱེན་ལྡན་པ་རྣམ་པས་ཡོ་བསྲང་དང་ལམ་སྟོན་མཛོད་ཅིག་བཅས་སྤྱི་ལོ་༢༠༡༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢ ་ཉིན་ཕྱི་ལུགས་ཀྱི་ལོ་སར་ལེགས་སྐྱེས་ཤིག་གི་དོད་དུ་གྱི་ན་བ་ལྷ་མོ་སྐྱབས་ནས་སྤེལ་ལོ།།
སྤྱི་ལོ་1770 ལོར་ཧི་གྷལ་ནི་ལྷོ་འཇར་མན་གྱི་ཝར་ཁྲིམ་བྷར་གྷི་ནང་དུ་སི་ཊོམགྷར་ཊི་ལ་སྐུ་འཁྲུངས། ཁོང་གི་ཡབ་སྤྱི་ཚོགས་ཞབས་ཞུ་བ་ཞིག་རེད། སློབ་གྲྭའི་དུས་སྐབས་སུ་ཁོང་ནི་སྤྱང་གྲུང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་བཞིན་ཁོང་སློབ་གྲྭའི་བྱ་དགའ་ཡང་ཐོབ་མྱོང་ཡོད་ཅིང་ཏ་པི་ཇན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དུ་ཆོས་ལུགས་རིག་པ་སྦྱང་བརྩོན་གནང་། ཁོང་གི་གཞོན་དུས་ཧྥ་རན་སིའི་གསར་བརྗེའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཏེ་དེ་ནི་མཚར་སྡུག་ལྡན་པའི་སྐྱ་རེངས་ཤིག་ཏུ་སྨྲས། དུས་སྐབས་དེར་ཁོང་གིས་རོའུ་སོ་ཡི་བརྩམས་ཆོས་དག་དཔེ་ཀློག་བྱས། སྐབས་འགར་ཁོང་གིས་ཟུར་དགེ་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་བྱ་བ་བསྒྲུབས་མྱོང་ལ་དེ་གར་ཁོང་གིས་ཡེ་ཤུ་སྟོན་པའི་མཛད་རྣམ་བྲིས། 1801 ལོར་ཁོང་ཇེ་ན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་གསུང་བཤད་པ་ཆགས་ཤིང་ཁན་ཊི་དང་ལྷན་དུ་འཇལ་འཕྲད་གནང་། ཧི་གྷལ་གྱིས་ >དང་ >ཞེས་བྱ་བ།  >དང་ >བཅས་མཛད།
ཧི་གྷལ་གྱི་སེམས་གཙོ་རིང་ལུགས་གསར་དུ་བཏོད་ནས་དངོས་སྟོབས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་མཚོན་ཆ་སྟོབས་ཤུགས་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་བརྩམས་ཆོས་རྫོགས་པར་བྱས། སྔོན་གྱི་བསམ་བློ་སྨྲ་བ་ཚོས་རང་བྱུང་བྱ་དངོས་དག་གི་བཀོད་པ་དང་ཀུན་སྤྱོད་ལྷན་དུ་འབྲེལ་ལམ་བསྐྱར་སྒྲིག་བྱ་ཕྱིར་རྩོད་གླེང་ཤུགས་ཆེར་བྱུང་བས་ཧེ་གྷལ་ལ་བགྲོད་ལམ་ཞིག་གཏོད་ཡོད། སཱ་པ་ཡན་ G.H Sabine གྱིས་ >ནང་དུ་”ཧི་གྷལ་གྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པས་ཧྱུམ་དང་ཁན་ཊིའི་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱིས་གང་ལོགས་སུ་དབྱེ་བ་རྣམས་དང་བཅས་པའི་དཔྱོད་ཤེས་ཀྱི་བརྗོད་དོན་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞིག་སྩལ་ཡོད། སྒྲིག་གཞི་འདིའི་ལྟེ་བ་ནི་ཤེས་སྟོབས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་གསར་བ་ཞིག་བསྐྲུན་པའི་གཏན་ཚིགས་གསར་མ་ཞིག་གིས་མཚོན་པ་ཡིན། འདི་ལ་ཁོང་གིས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཟེར། ཧྥ་རན་སིའི་གསར་བརྗེ་ཡིས་ཁོང་གི་ལྟ་སྟངས་བསྒྱུར།
སེ་བྷན་ལ་མཚོན་ན་”ཧི་གྷལ་གྱི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཞེས་པ་ནི་དོན་གྱིས་གསར་བརྗེ་དང་གསར་བསྐྲུན་གྱི་མཚོན་དོན་ཞིག་རེད། སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་མིའི་རྩོལ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྟོབས་ཤུགས་ལྷན་སྐྱེས་པ་དེ་ཡིས་དེའི་ལས་དབང་སྒྱུར་བར་བྱེད་” ཅེས་བརྗོད། ཧི་གྷལ་ཆ་མཚོན་ན་འགྲོ་བ་མིའི་དཔལ་ཡོན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་དྲང་ཐིག་ཅིག་གི་ནང་ཡོད་པ་མ་ཡིན། དེ་ནི་ཀྱག་ཀྱོག་གི་གཡོ་འགུལ་ཞིག་ཏུ་མཆིས། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་དམིགས་བྱ་ནི་རང་བྱུང་དང་ཉམས་མྱོང་མཐའ་དག་གི་བྱེད་སྒོ་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་རྒྱུ་དང་དཔྱོད་ཤེས་ལ་གོ་རྟོགས་ཡོང་རྒྱུ་དེའོ།།
འཇིག་རྟེན་ནི་ཆེས་སྒུལ་ཤུགས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་མི་འགྱུར་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་མིན། བརྗོད་དོན་དངོས་ནི་ཡར་རྒྱས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་བསྐྱོད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་དང་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་ཡིན། བྱུང་འཕེལ་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་དུ་འཕེལ་རྒྱས་མ་བྱུང་བའི་ཆ་དེ་ནི་བསེལ་གྲོལ་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེས་སུ་ལུས་པ་དག་འཕེལ་རྒྱས་ཅན་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱ། དེ་ཡིས་ཆིག་སྒྲིལ་ལམ་གཅིག་གྱུར་དུ་སྒྱུར་བར་བྱེད་ལ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་གནས་རིམ་མཐོ་ཤོས་དེ་ནི་དམའ་རིམ་གྱི་གོ་རྟོགས་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན། དམའ་རིམ་གྱི་རྣམ་པ་དེ་མཐོ་རིམ་དང་ལྡོག་ཕྱོགས་སུ་ཡོད། ཧི་གྷལ་གྱིས་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཆ་ཚང་ཞིག་ལ་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་མཚན་བྱང་སྩལ། རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ཐོག་མར་གྷི་རི་སིའི་བསམ་བློ་བ་དག་དང་སོ་ཧྥི་སི་ཊིའི་ལུགས་འཛིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཀོད་སྤྱོད་བྱས།
ཧི་གྷལ་ལྟར་ན་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པ་ནི་འཛམ་གླིང་འདིར་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ཟིན་པའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཡིན། ལོ་རྒྱུས་ཀྱིས་མུ་ཁྱུད་ལྟ་བུ་ཞིག་དང་གོ་རིམ་ཅན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་ཤིག་སྟོན་པར་བྱེད། ཧི་གྷལ་གྱིས་ཁོང་གི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་ཁྲོད་ནས་བདེན་པ་ནི་ཆོས་གང་ཞིག་དེ་ཉིད་ཀྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐབས་ཚུལ་གྱིས་རྟོགས་ནུས་པ་ཡིན་པའི་ངེས་ཤེས་རྙེད། དེ་བས་བཟང་པོ་ནི་ངན་པའི་ལྡོག་ཕྱོགས་དང་བསྡུར་ནས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ་ཚ་གདུག་དང་གྲང་ངར། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཡིན། ཧི་གྷལ་ལྟར་ན་བདེན་པ་ནི་གནས་ལུགས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན། གནས་ལུགས་ནི་བདེན་པ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་གྱི་མྱོང་བ་མཐའ་དག་གི་རྒྱུན་རྟག་བརྟན་པ་ཞིག་ཏུ་གནས་ཤིང་དེ་ནི་ངེས་གཏན་གྱི་ཚད་གཞི་ཞིག་ཏུ་བསྐྱོད་ཀྱིན་ཡོད། བསྒྲུབ་བྱ་ དང་དགག་བྱ། ཕྱོགས་བསྡུས། བཅས་ངེས་གཏན་གྱི་རྩ་དོན་ཞིག་གིས་དེ་ཉིད་དབང་དུ་བསྡུས་ཡོད། ཁོང་ལྟར་ན། བསྒྲུབ་བྱ་ནི་ལྐོག་གྱུར་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་བརྗོད་དོན་ཞིག་ལ་གོ་བ་ཡིན། འགལ་འདུ་གླེང་བར་བྱེད་པའི་བརྗོད་དོན་ཞིག་ལ་དགག་བྱ་ཟེར། འགལ་འདུ་ཅན་གྱི་བརྗོད་དོན་དེ་བསྐྱར་བཅོས་སམ་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་པའི་གོ་རིམ་གསུམ་པ་དེ་ལ་ཕྱོགས་བསྡུས་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ནི་བརྗོད་དོན་གཞན་གཉི་གའི་བསྡུས་གཟུགས་ཤིག་ཡིན། རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཧྲིལ་བོ་མཐོང་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བྱ་སྒོང་བྱུང་བའི་དཔེར་མཚོན་སླ་མོ་ཞིག་གིས་འཇོག་ཆོག བྱ་སྒོང་ལ་ཕྲ་འབུ་དང་ལྡན་པ་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན། དེ་སྨིན་པར་བྱས་པས་ན་བྱ་སྒོང་གི་རྣམ་པ་དེ་བཅོམ་པར་བྱའོ།། འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་ལས་འདིའི་མཇུག་འབྲས་འཆི་ལམ་མ་ཡིན་པར་དེ་ལས་སྔོན་གྱི་རྣམ་པ་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་བའི་ཚེ་སྲོག་གསར་པ་ཞིག་འཁྲུངས། བྱེའུ་ཕྲུག་ཆུང་ཆུང་ཞིག་སྒོང་ཤུན་ལས་འཇུར་ཡོང་བ་དེ་ནི་ཕྱོགས་བསྡུས་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ།།
ཧི་གྷལ་གྱིས་བསམ་བློའི་སྒྲིག་གཞི་ནི་རང་བྱུང་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་འདྲ་བར་བསྙད། བསྒྲུབ་བྱ་ནི་སྒེར་གཅོད་རིང་ལུགས་ཡིན་ཞིང་དེས་མང་གཙོ་རིང་ལུགས་ལ་འབོད་བརྡ་བཏང་བ་དེ་ནི་དགག་བྱ་ཡིན། དེ་གཉིས་ཀའི་ནང་དུ་གནས་བའི་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་ཆ་དེ་ནི་ཕྱོགས་བསྡུས་ཡིན་ཞེས་ཟེར།
དེ་མིན་ཁོང་གིས་ཁར་ཡེལ་ནང་བཞིན་བསམ་ཤེས་དང་དཔྱོད་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་ཁྱད་པར་ཕྱེ། ཧི་གྷལ་གྱིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནད་དོན་དང་དཀའ་རྙོག་གཞན་དག་སེལ་ཕྱིར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་སྐོར་ལ་ནན་བཤད་བྱས། >ནང་དུ་ཁོང་གིས་ང་ཚོར་གནས་ལུགས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་བསྟན་ཡོད། དཔྱོད་ཤེས་ཀྱི་བགྲོད་ལམ་ནས་དེའི་དམིགས་བྱ་བར་དུ་བརྟག་དཔྱད་མང་དག་ཅིག་བྱེད་དགོས་ཡོད། དེ་ནི་ག་ལེར་འཛམ་གླིང་གི་ལོ་རྒྱུས་བརྒྱུད་དེ་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་ཞིང་མཐར་བདེན་པ་མཐར་ཐུག་ཞིག་ལ་ཐུག་འགྲོ་བར་ཆ་འཇོག་བྱེད། དེ་བས་དཔྱོད་ཤེས་ནི་བདེན་པ་དང་བདེན་ནི་དཔྱོད་ཤེས་ཡིན།
ཁོང་གི་གཞུང་ལུགས་ལས་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་དམིགས་ཡུལ་ལྟེ་བ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གལ་གནད་སྟོན་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཁོང་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་དེ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་དེའི་སྒྲིག་འཛུགས་དག་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་ཕྱིར་བརྗོད། ཧི་གྷལ་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དག་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་ཞིག་གི་ཁྲོད་དུ་ཡོད་ཅིང་མི་སྒེར་དག་གིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བྱེད་སྒོའི་རྣམ་བཞག་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན། དེེའི་ཕྱིར། དུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་ཁོང་གི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ལྟ་སྟངས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཤུགས་རྐྱེན་བླ་ལྷག་པ་ཞིག་ཐེབས་ཡོད་དོ།།
འདི་ནི་ >ཞེས་པའི་དཔེ་ཆ་ལས་དུམ་བུ་ཞིག་ཕབ་བསྒྱུར་བྱས་པ་ཡིན་མོད། ཉེས་སྐྱོན་གྱི་ཆ་ཅི་ཡང་མཆིས་སྲིད་ན་མཐོལ་ལོ་བཤགས་ཞེས་ཞུ་སྙིང་འདོད་ལ་མཁྱེན་ལྡན་པ་རྣམ་པས་ཡོ་བསྲང་དང་ལམ་སྟོན་མཛོད་ཅིག་བཅས་སྤྱི་ལོ་༢༠༡༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༤ ་ཉིན་ཕྱི་ལུགས་ཀྱི་ལོ་སར་ལེགས་སྐྱེས་ཤིག་གི་དོད་དུ་གྱི་ན་བ་ལྷ་མོ་སྐྱབས་ནས་སྤེལ་ལོ།།


c: text/html

text:
Sunday, June 21, 2015
བྷོ་སི་ཊོན་ལ་ཉིན་གསུམ་རིང་སོང་བའི་སྐོར།
ཉིན་ཤས་གོང་ནས་བཟུང་ཨ་རིའི་གྲོང་ཁྱེར་ཉིའུ་ཡོག་གི་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་བགྱི་བྱ་རྣམས་ལེགས་གྲུབ་འོག་མངའ་སྡེ་བྷོ་སི་ཊོན་ལ་ཡོང་། རེས་གཟའ་པ་སང་སྤྱི་ཚེས་བཅུ་དགུའི་ཉིན་ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་ཀརྨ་ཤེས་རབ་ནས་གོ་སྒྲིག་བྱས་པ་ལྟར་ཁོ་རང་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ནང་དུ་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་སྐོར་ཆོས་བཤད་བྱས་པས་མི་མང་ཧ་ཅང་དགའ་བོ་བྱས་སོང་། སྔ་ནས་དུས་ཆད་བྱས་པ་ལྟར་སྤྱི་ཚེས་ཉི་ཤུ་རེས་གཟའ་སྤེན་པའི་ཉིན་བྷོ་སི་ཊོན་བཙོན་ཁང་ཞིག་ནང་དུ་ཞོགས་པ་སྔ་བོ་ནས་སོང་། ས་གནས་འདིར་སྡོམས་པས་བཙོན་པ་མི་གྲངས་དྲུག་བརྒྱ་མ་ཟིན་ཙམ་ཡོད་སྐད་འདུག། ཡིན་ནའང་ནག་ཉེས་མི་འདྲ་བའི་སྟབས་ཀྱིས་སྡེ་ཚན་མི་འདྲ་བ་རེད་འདུག། ང་ཐུག་འཕྲད་བྱེད་ས་ནི་ནང་པའི་བཙོན་པ་རེད། བཙོན་པ་མི་གྲངས་དགུ་ཙམ་དང་མཉམ་དུ་ཞོགས་པ་བདེ་ཆེན་ཞིང་སྒྲུབ་དང་། ཉིན་རྒྱབ་ཆོས་བཤད་དང་སྒོམས་སོགས་བྱས་ཉིན་གང་དེར་བསྡད་པས་ཁོ་རང་ཚོ་ཧ་ཅང་དགའ་བོ་བྱུང་སོང་། བཙོན་ཁང་འདིས་ནང་ལོ་ལྔ་ཡི་ཡར་སྔོན་ནས་བཟུང་ད་བར་ཕལ་ཆེར་ལོ་ལྟར་ཐུག་འཕྲད་ཞོར་དུ་ཆོས་བཤད་སོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བཙོན་ཁང་འདི་ཡི་ནང་དུ་ཡོད་པའི་བཙོན་པ་རྣམས་ནི་ཁྲིམས་འགལ་གྱི་ལས་ནི་ཕྲུག་གུ་ལོ་ཆུང་རྣམས་ལ་ཚུལ་མིན་གྱིས་བཙན་གཡེམས་བྱས་པའི་ནག་ཉེས་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་ལོ་ཉི་ཤུ་དང་སུམ་བཅུ་བར་རེད་འདུག ལོ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་མི་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚེ་བཙོན་རེད་འདུག སེམས་ཧ་ཅང་སྐྱོ་དགོས་པ་ཞིག་ལ་ཕལ་ཆེར་ནི་ཕོ་གསར་དང་དར་མ་ཤ་སྟག་རེད་འདུག བཙོན་ཁང་ནང་དུ་ཁྲིམས་དམ་པ་ལ་ཚད་ཞིག་མི་འདུག་ཉི་མ་གཅིག་རིང་ཐེངས་གཉིས་རེའི་ལུས་གཤེར་དང་ཐ་ན་ཆབ་ཁང་ནང་དུ་འགྲོ་བའི་སྐབས་སུ་ཡིན་ནའང་བཙོན་སྲུང་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་འདེད་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་པའི་སྐབས་སུ་བཙོན་པ་རྣམས་དང་ལྷན་ཉིན་གུང་ཟ་མ་ལ་མཉམ་རོལ་བྱས། ཟ་མ་ཧ་ཅང་སྐྱོ་བོ་རེད་འདུག་ཟུར་དུ་ཡོད་པའི་བཙོན་པ་ཞིག་ནས་ཟ་མ་ལ་གཅེར་བཞིན་ངུ་སྐད་དང་སྦྲག་ནས་འདི་ལྟར་ཟེར། ང་ནི་ཤ་སྲེག་མ་ཟ་རྒྱུ་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་བོ་ཡོད། ཤ་སྲེག་མ་ཁ་ལ་མ་རག་ནས་མི་ལོ་ཉི་ཤུ་ཏག་ཏག་འགྲོ་སོང་ཟེར། ང་ནི་མིག་ནས་མཆི་མ་ཤོར་གྲབ་བྱས་སོང་བས་ཟ་མ་བཟའ་མཚམས་བཞག་ནས་ཆབ་ཁང་ནང་དུ་འཛུལ་ནས་བཙོན་པ་འདི་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་ནས་ཐེངས་མ་གཅིག་ངུས་ཞིང་མར་ཡོང་ནས་གཞི་ནས་ཟ་མ་ཟོས་པ་ཡིན། སྟབས་ལེགས་པ་ཞིག་ལ་ལོ་གཉིས་ཡར་སྔོན་ནས་ཡོད་པའི་ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་བཙོན་པ་འགའ་བཙོན་ཁང་ལོ་ཚད་རྫོགས་ནས་བཙོན་གྲོལ་ཐོབ་འདུག དེ་རིང་ཡང་སྐྱར་ཨ་རིའི་ཉིའུ་ཡོག་ནས་ཡིན་པའི་བཙོན་པ་ཕོ་གསར་ཞིག་ནས་སྐྱབས་འགྲོའི་སྡོམ་པ་ཞུས་སོང་བས་ཆོས་མིང་ལ་ཀརྨ་དཔལ་བཟང་ཞེས་བཏགས། ཡ་མཚན་དགོས་པ་ཞིག་ལ་བཙོན་པ་རྙིང་པ་གཉིས་ཀྱིས་གནམ་ཆོས་འོད་ཆོག་འདི་ཕལ་ཆེར་བོད་སྐད་སྒྲ་གདངས་ཐོག་ནས་བློ་ལ་འདོན་འགྲོ་གི་འདུག སྤྱོད་འཇུག་ལས། སྡུག་བསྔལ་མེད་པས་ངེས་འབྱུང་མེད།། ཅེས་པའི་ཚིག་དུམ་འདི་དེ་རིང་ཡང་སྐྱར་སེམས་ལ་འཁོར་བཅུགས་སོང་། ཆུ་ཚོད་བཞི་པའི་སྐབས་སུ་ང་དང་ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་ཀརྨ་ཤེས་རབ་གཉིས་འགྲོ་གྲབ་བྱས་དུས་བཙོན་པ་ཚང་མ་སྒོ་ཁར་དོན་ནས་ལག་འཇུ་དང་ཐལ་སྦྱར་འཐམ་འཁྱུད་སོགས་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་མ་ཟད་མང་པོ་ཞིག་ངུས་སོང་། ངེད་གཉིས་ཀྱང་མིག་ཆུ་ཤོར་གྲབ་བྱེད་བཞིན་གནས་སྐབས་སྙིང་ནས་བརྩེ་བའི་བཙོན་པ་རྣམས་དང་མི་འདོད་བཞིན་དུ་གྱེས་བྲལ་བྱེད་དགོས་བྱུང་། རླངས་འཁོར་ནང་ནས་བཙོན་པ་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྡུག་གཏམ་བྱེད་བཞིན་བོད་རིགས་ཨ་མ་ཡེ་ཤེས་དང་དཀོན་མཆོག་གཉིས་ནང་དུ་འབྱོར། ཨ་མ་ཡེ་ཤེས་དང་དཀོན་མཆོག་ལགས་གཉིས་ནི་ཨ་རི་ལ་བོད་པ་ཐོག་མ་དེ་རེད་ཅེས་བཤད་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་མི་ཆོག་རྒྱུ་མེད་སྙམ། ལོ་བཞིའི་ཡར་སྔོན་ཨ་མ་ཡེ་ཤེས་ལགས་ཀྱི་སྤུན་མཆེད་ཞིག་འདས་གྲོངས་སུ་སོང་ནས་སྐབས་དེ་དུས་ངས་བོད་ལུགས་ལྟར་འཕོ་འདེབས་དང་། དུར་སྐྱལ། ཞེ་དགུ་འདོན་རྒྱུ་སོགས་ཚང་མ་བྱས་པས་དེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ང་ཚོ་ཕན་ཚུན་མི་ཚང་གཅིག་ནང་བཞིན་ཧ་ཅང་འབྲེལ་བ་ཡག་པོ་བྱུང་། སང་ཉིན་ཡང་སྐྱར་ཉིའུ་ཡོག་ལ་འགྲོ་དགོས་ཡོད་པས་དོ་ནུབ་ཨ་མ་ཡེ་ཤེས་ནང་དུ་མོ་རང་གི་འདོད་པ་ལྟར་གུ་རུ་སྣང་སྲིད་ཟིལ་གནོན་གྱི་ཚོགས་བསྡུས་ཞིག་བཏོན་ནས་ཁོང་ཚོའི་ནང་མི་སྤུན་མཆེད་འགའ་དང་ལྷན་དགོང་ཟས་ལ་མཉམ་རོལ་དང་ཕན་ཚུན་སྐྱིད་སྡུག་གི་ཁ་བརྡ་བྱས་པས་ཧ་ཅང་སྐྱིད་པོ་བྱུང་།
བྲེལ་ཟིང་ངང་དེ་རིང་གི་ཉིན་ཐོ་དེ་མ་ཆད་ཙམ་བཏབས་ཡོད་པས་ཡིག་ནོར་ཡོད་ན་དགོངས་ཡངས་ཞུ།།
Tuesday, June 16, 2015
འབྲུག་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་རྐང་རྩེད་པོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་ལ་ལྟས་པའི་ཚོར་སྣང་།
ཁ་སང་དེ་རིང་ཚ་གྲང་ཁོད་མི་སྙོམས་པའི་ཉིའུ་ཡོག་གི་གནམ་གཤིས་དེས་རྐྱེན་བྱས་ནས་གཟུགས་པོར་ཉིན་ཤས་གོང་ནས་ཚ་གྲང་འཐབ་ཅིང་ཅུང་མ་བདེ་བ་བྱུང་བས་ཉིའུ་རྗེར་སེའི་ཉིན་གཉིས་ཆོས་ཁྲིད་དེ་གནས་སྐབས་ཕྱི་འཐེན་བྱས་ནས་ཡུན་རིང་མ་ཐུག་པའི་ངོས་ཀྱི་ཚ་བོའི་ནང་དུ་ཉིན་གསུམ་རིང་ལྷོད་དལ་བྱས་ནས་ནང་དུ་བསྡད། དེ་རིང་ནི་འབྲུག་དང་རྒྱ་ནག་གཉིས་ཀྱི་རྐང་རྩེད་པོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་དེ་འབྲུག་གི་རྒྱལ་ས་ཐིམ་བུ་རུ་གྲ་བསྒྲིག་བྱས་འདུག་སྟབས་ངས་ཀྱང་དྲྭ་ཐོག་ནས་ལྟད་མོ་དེར་ཞིབ་ལྟ་ཞིག་བྱས། རྩེད་མོའི་རྒྱལ་ཕམ་གྱི་ཨང་ཀི་གྲངས་ཀ་དང་། མི་ཡི་རྩེད་རྩལ་སོགས་ལ་བལྟས་ན་འབྲུག་རྒྱལ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་དེང་དུས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་རྣམས་ལ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ལྟས་ངན་བཅོ་བརྒྱད་དུ་རྩིས་ནས་འབྲུག་ལ་རྒྱལ་སྲུང་མཐའ་འགོགས་ཞེས་པའི་ལས་འགུལ་གྱིས་ནུབ་གླིང་ཡར་ཐོན་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དང་མི་རིགས་སོགས་ལ་འགོས་ནད་ཅན་ལ་འཛེམས་པ་ནང་བཞིན་མགོ་བོ་བཏུམས་ནས་བསྡད་པའི་འཇུག་འབྲས་ཞིག་དེ་རིང་རྐང་རྩེད་པོ་ལོའི་ཐང་ཆེན་དུ་ངོམ་སོང་། མཐའ་མའི་མཇུག་འབྲས་ཀྱི་རྩེད་མོ་རུ་རྒྱ་ནག་གིས་པོ་ལོ་དྲུག་ཐམ་པ་བླུགས་ཀྱང་འབྲུག་པས་གཅིག་ཀྱང་བླུགས་མ་ཐུབ་པས་གྲངས་ཀའི་ཁྱད་པར་ལ་དྲྭ་ཐོག་ཀྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་ནས་ཧ་ལས་ཧོན་འཐོར་ནས་ཡི་གེ་འབྲི་བ་དང་མཆན་འདེབས་པ་སོགས་བྱེད་བཞིན་འདུག ང་ནི་རྩེད་མོའི་ཐོབ་ཤོར་དེ་ལ་ཧ་ལས་མ་སོང་། གང་ལ་ཧ་ལས་སོང་ཟེར་ན་པོ་ལོའི་ཐང་ཆེན་གྱི་རྭ་སྐོར་གྱི་ཁྱབ་སྒྲག་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་ཡིག་ལས་བོད་ཡིག་གམ་རྫོང་ཁའི་ཡི་གེ་འབྲུག་གཅིག་ཀྱང་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ཡིན། ངས་འདིར་དྲྭ་གྲོགས་རྣམས་ལ་དྲི་བ་ཁ་ཤས་ཞིག་ཡོད། ༡ ངོ་མ་བྱས་ན་རྩེད་མོ་རྩེ་ཡུལ་དེ་འབྲུག་གི་རྒྱལ་ས་ཐིམ་བུ་ཡིན་སྟབས་བོད་ཡིག་གམ་རྫོང་ཁའི་ཡི་གེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་ན་ག་རེ་བྱས་ནས་མ་གཏང་བ་རེད། ༢ ཡང་ན་འབྲུག་པས་རྒྱ་ཡིག་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་རེད་དམ། ༣ གལ་སྲིད་བོད་ཡིག་གམ་རྫོང་ཁའི་ཡི་གེ་བེད་སྤྱོད་མ་གཏང་ཡང་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལ་ཁྱབ་པའི་དབྱིན་ཡིག་ག་རེ་བྱས་ནས་བེད་སྤྱོད་མ་གཏང་བ་རེད། ༤ ཡང་ན་འབྲུག་ལ་སྦྱར་བྱང་དེ་རྣམས་པར་སྐྲུན་བྱེད་ཐུབ་པའི་དེང་དུས་ཀྱི་འཕྲུལ་ཆས་རྣམས་མེད་རེད་དམ་ཡང་ན་གཞན་ཞིག་རེད། ངས་གོ་ཚུལ་ཞིག་ལ་ལོ་འགའི་ཡར་སྔོན་ཆེས་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་རྐང་རྩེད་པོ་ལོ་ཞིག་ར་ཤི་ཡ་ལ་རྩེད་པའི་སྐབས་སུ་ར་ཤི་ཡ་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་སུ་གང་གི་ཡིག་རིགས་བེད་སྤྱོད་མ་གཏང་ནས་ར་ཤི་ཡའི་ཁོ་རང་ཚོའི་ཡི་གེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་པའི་རེ་སྐུལ་ལྟར་ར་ཤི་ཡའི་ཡི་གེ་བེད་སྤྱོད་གཏང་བ་གོ་བྱུང་། དེ་གལ་སྲིད་བདེན་པ་ཡིན་ན་འབྲུག་པས་ག་རེ་བྱས་ནས་རང་གི་ཡི་གེ་བེད་སྤྱོད་མ་གཏང་བ་རེད། དེ་རིང་གི་ལྟད་མོ་དེར་བལྟ་བའི་སྐབས་སུ་ངས་མཐའ་སྡོམ་ཚོར་སྣང་འདི་འདྲ་ཞིག་སླེབས་སོང་། རྒྱ་ནག་རྩེད་རིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཅིག་ནས་དྲུག་བར་རེ་རེ་བཞིན་བླུགས་པའི་སྐབས་སུ་བཟང་སྤྱོད་ཡིན་མདོག་གིས་པོ་ལོ་བླུགས་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་རྒྱུན་ལྟར་འཐམ་འཁྱུད་དང་རྒྱུགས་ཤར། བལྟ་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀི་སྒྲ་དང་ཐལ་རྡེབ་སོགས་ཆེས་ཉུང་བ་འདི་དང་། རྩེད་རྭའི་ནང་ལོགས་ཡོངས་རྫོགས་རྒྱ་ཡིག་གིས་ཁེངས་སྟངས་འདིར་ཞིབ་འདིང་ཞིག་རྒྱབ་ན་ད་ལྟའི་རྩེད་མོའི་གོ་སྐབས་འདི་བརྒྱུད་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་རྟིང་དཔོག་དཀའ་བའི་སྲིད་དོན་ནག་པོ་དེ་ལྷ་ལུང་ནང་དུ་འདྲེ་ལག་ནང་བཞིན་འབྲུག་ལའང་བརྐྱངས་ཚར་འདུག་བསམ།
Monday, June 8, 2015
མངའ་སྡེ་ཀན་སེའུ་སི་ལ་སླེབས་པའི་ཚོར་སྣང་།
ཉེ་བའི་ཆར་བདུན་ཕྲག་གཅིག་རིང་ཀན་སེའུ་སེའི་མངའ་སྡེའི་ནང་དུ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་རིང་ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་ཞིག་གིས་སྔ་ནས་གྲ་སྒྲིག་བྱས་པ་ནང་བཞིན་འདི་ཟླའི་སྤྱི་ཚེས་གཉིས་རེས་གཟའ་མིག་དམར་ཉིན་བདེ་འབྱོར་བྱུང་། ཁ་སང་ནས་འགོ་འཛུགས་ཀྱིས་ཉིན་གསུམ་རིང་བདེན་པ་བཞིའི་གཙོས་ནང་ཆོས་ངོ་སྤྲོད་བྱས། ང་མངའ་སྡེ་འདིར་སླེབས་པ་ཐེངས་མ་གཉིས་པ་ཡིན། མངའ་སྡེ་འདི་ནི་ཨ་རིའི་མངའ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཕལ་ཆེར་མི་གྲངས་ཉུང་ཞིང་དཔལ་འབྱོར་སྐྱོ་ཤོས་ཡིན་ཚོད་འདུག གང་ལྟར་ལུང་པ་འདིར་སླེབས་པའི་སྐབས་སུ་ང་ནི་རྒྱ་གར་ལ་སླེབས་པའི་ཚོར་སྣང་བྱུང་། གང་ཡིན་ཟེར་ན་ད་ལྟའི་དུས་ཚོད་ལ་ཧ་ཅང་ཚ་བ་ཆེན་པོ་རེད་འདུག ཁང་མིག་རེའི་ནང་དུ་གྲང་གློག་རེ་མེད་ན་འདུག་བཟོད་མེད། སང་ཉིན་ནས་བཟུང་སྟེ་སྔ་ལོར་ངོ་ཤེས་བྱུང་བའི་བོད་པའི་མི་ཚང་ཞིག་འདུག་པས་དེར་ཉིན་གཅིག་རིང་ཕུར་པའི་ཚོགས་མཆོད་དང་ཞབས་བརྟེན་བྱེད་དགོས་ཡོད། ལུང་པ་འདིར་གནམ་གཤིས་དྲོ་གྲང་མི་སྙོམས་པ་མ་ཟད་རླུང་འཚུབ་དང་ཆུ་ལོག་གི་གནོད་སྐྱོན་ཧ་ཅང་ཆེ། མངའ་སྡེ་འདིར་ཁང་པ་ཧ་ཅང་གོང་ཚད་ཆུང་བ་མ་ཟད་ཐ་ན་ཟས་རིན་དང་མགྲོན་ཁང་གླ་ཆ་སོགས་ཀྱང་ཧ་ཅང་རིན་གོང་དམའ་བོ་རེད་འདུག མངའ་སྡེ་འདི་ནི་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཁབ་དཀྱིལ་མ་ཞིག་ཏུ་ཡོད། མི་རྣམས་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་དད་འདུན་ཧ་ཅང་ཆེ། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་འགའ་ཤས་ཡོད་པའི་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱང་ཁ་ཤས་ཞིག་ཡོད་ཚོད་སྣང་། གང་ལྟར་ལུང་པ་ཁུག་ཀྱོག་ཡིན་པའི་སྐུ་དྲིན་གྱིས་ཕལ་ཆེར་མི་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་གྱིས་གཉོམ་ཆུང་ཞིང་གདོང་ལ་བཅོས་མིན་གྱི་འཛུམས་མདངས་མཐོང་རྒྱུ་འདུག བདུན་ཕྲག་འདིའི་རིང་ཧ་ཅང་སྐྱིད་པོ་བྱུང་ངོས་ཀྱི་ཆོས་གྲོགས་དང་བོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་བླ་མ་ཀུན་བཟང་སོགས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་འདོད་བྱུང་། སང་ཉིན་ཉིའུ་ཡོག་ལ་འགྲོ་དགོས་ཡོད་། གནང་ཉིན་ནས་བཟུང་སྟེ་ཉིའུ་ཡོག་དགེ་ཕྲུག་ཀརྨ་ཆོས་སྒྲོན་ནས་གོ་སྒྲིག་བྱས་པ་ནང་བཞིན་ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཀའི་མི་རིགས་རྣམས་ལ་ཕར་ཕྱིན་དྲུག་དང་། བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེའི་སྐོར་ཆོས་བཤད་བྱེད་དགོས། སྤྱི་ཚེས་བཅུ་གསུམ་ཉིན་དགེ་ཕྲུག་ཀརྨ་རྡོ་རྗེས་གོ་སྒྲིག་འོག་ཉིའུ་རྗེར་ཆོས་ཚོགས་ལ་བདེ་ཆེན་ཞིང་སྒྲུབ་འཚོགས་དགོས། སྤྱི་ཚེས་བཅུ་དགུ་ནས་ཉེར་གཅིག་བར་བྷོ་སི་ཊོན་དགེ་ཕྲུག་ཀརྨ་ཤེས་རབ་གོ་སྒྲིག་འོག་བཙོན་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་བཤད་ནས་ཉེར་གཅིག་ཉིན་རྒྱབ་ཉིའུ་ཡོག་ལ་འབྱོར། དེ་ནས་ཉིན་ཤས་རིང་ངལ་གསོ་དང་ས་གནས་ཉིའུ་ཡོག་སྤུན་མཆེད་རྣམས་དང་ཐུག་འཕྲད་ཀྱིས་སྤྱི་ཚེས་ཉེར་བརྒྱད་ཉིན་ཀི་ལི་ཧྥོ་ལ་ཡོང་དགོས་ཡོད།
Wednesday, June 3, 2015
ཆོས་ཚོགས་གསར་པར་རབ་གནས་བྱས་པའི་ཉིན་མོ།
ཁ་སང་གི་ཉིན་མོ་འདི་ནི་གཟའ་ཉི་མར་གཟའ་སྐར་སོགས་འཕྲོད་སྦྱོར་དགེ་བའི་ཉིན་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་འཁོར་གླིང་ཆོས་ཚོགས་གསར་པར་རབ་གནས་བྱས། ཞོགས་པར་དགེ་ཕྲུག་འགའ་དང་ལྷན་ཆོས་ཚོགས་ཕྱི་ལོགས་སུ་དར་ཆེན་སྒྲེང་འཛུགས་དང་རླུང་རྟ་འདོགས་པ་སོགས་བྱས་ནས་ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་གཉིས་པའི་སྐབས་སུ་མི་མང་ལ་འཚམས་འདྲིའི་ཕེབས་བསུ་དང་སྦྲག་ས་གཞི་དང་ཁང་པ་གནས་ཀྱི་བདག་པོ་ལྷ་སྲིན་སྡེ་བརྒྱད་སོགས་ལ་འཕྲིན་བཅོལ་དང་སྡེ་བརྒྱད་གསེར་སྐྱེམས་གཏངས། དེ་ནས་འགོ་བའི་ལྷ་ལྔར་གཙོས་ཁང་པ་ཕྱི་ནང་ཡོངས་ལ་ཁྲུས་གསོལ་དང་རབ་གནས་བརྟེན་བཞུགས་སོགས་གང་ལེགས་བྱས། ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་གསར་རྙིང་གཉིས་གཙོས་མི་གྲངས་བརྒྱད་བཅུ་ཙམ་ཞིག་ཡོད་སྐད་འདུག དེ་རིང་ནི་ནམ་མཁར་ཉི་འོད་ཀྱི་དྲོ་སྐྱིད་སྟེར་ཞིང་ས་གཞིར་བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་མེ་ཏོག་བཞད་ནས་མི་རྣམས་ངོས་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་ལ་ལྟད་མོར་འཚང་ཁ་ཤིག་ཤིག་རེད་འདུག ངོས་ཀྱི་རིང་ནས་འདྲིས་པའི་གྲོགས་པོ་མེའུ་ཀོ་ནས་མཛུབ་གནོན་སྒྲ་བརྙན་དང་མཉམ་དུ་ངས་ཀྱང་ཨ་མི་དྷེ་ཝའི་བསྙེན་དབྱངས་བྱས་པས་མི་རྣམས་དགའ་སྤྲོའི་ཐལ་སྒྲ་རྒྱུན་ཆད་མི་འདུག ཉི་རའི་ནང་དུ་ཟ་འཐུང་ལ་ལོངས་སྤྱོད་བཞིན་ཕན་ཚུན་ངོ་ཤེས་དང་གྲོགས་པོ་གྲོགས་མོ་སོགས་མཉམ་དུ་ཁ་བརྡ་བྱེད་བཞིན་དེ་རིང་གི་སྐྱིད་པའི་ཉི་མ་དགེ་གྲོགས་རྣམས་དང་ལྷན་ཡོངས་སུ་གཏངས། ཆུ་ཚོད་བཞི་པའི་སྐབས་སུ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ཧེའི་ཌེའི་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་པའི་སྐད་ཆ་དང་སྦྲག་ཕེབས་རྫོངས་བྱས།
དེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་གནམ་ལ་གཟའ་སྐར་བཟང་།།
དེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་ས་ལ་དུས་སྟོན་བཟང་།།
དེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་དུས་ཆེན་སུམ་འཛོམས་ཉིན།།
དེ་རིང་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་ཚོགས་རབ་གནས་བྱས།།
ལྷ་རྣམས་མཁའ་ནས་མེ་ཏོག་ཆར་ཆེན་འབེབས།།
ཀླུ་རྣམས་ཀུན་གྱིས་ས་གཞི་འབྱོར་པས་བཀང་།
བར་དུ་སྐྱེ་དགུ་ཐམས་ཅད་བདེ་དང་ལྡན།།
མཐར་ཐུག་མངོན་སངས་རྒྱས་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག།
Subscribe to: Posts (Atom)

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་ལ་བརྩེ་བ་ཟབ་པའི་ཧྲུའུ་ཅི་དང་བོ།
ཟླ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ། གཙང་གསུམ་འབྱུང་ཡུལ་གྱི་ཡུའུ་ཧྲུའུ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་ལ་རབ་དཀར་གྱི་ཁ་བ་བབ་བྱུང་། སྐྱེ་རྒུ་གྲོང་རྡལ་གྱི་གཞུང་ལམ་སྟེང་དུ་དངུལ་དཀར་ཁ་བས་ཡོངས་སུ་གཡོགས་འདུག ཞོགས་པར་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཀྱིས་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་ཐོག་གི་ཁ་བ་གཙང་ཕྱག་བྱེད་པ་དང་མཉམ་དུ་རླངས་འཁོར་གློག་སྒོ་ཕྱེས་ནས་སྔོན་ལ་དྲོད་རླངས་བཏང་བ་དང་དེ་ནས་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་འཇོག་སའི་ཁང་བའི་ནང་སོང་ནས་འོ་ཇ་ཁམ་བུ་འགའ་འཐུང་རྗེས་སླར་ཡང་ཇ་ཕོར་གྱི་ཁ་དམ་པོར་གཅུས་རྗེས་ལམ་ལ་ཆས་བྱུང་།
ད་ལོ་རང་ལོ་ཉེར་གཅིག་ལ་སོན་ཡོད་པའི་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ནི་ནང་ཆེན་རྫོང་ཇོ་ལ་ཞང་སི་ཧོང་སྡེ་བའི་འབྲོག་མི་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁོ་ཚང་ནི་སྡེ་བའི་ནང་གི་དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་གི་གྲས་སུ་ཚུད་ཡོད་པ་དང་ཁྱིམ་ཚང་དེར་འབྲི་གཡག་བཅུ་ལྷག་དང་ས་ཞིང་མུའུ་འགའ་མ་གཏོགས་རྒྱུ་ནོར་གཅིག་ཀྱང་མེད། ཁྱིམ་ཚང་གང་བོའི་ལོ་གཅིག་གི་ཡོང་སྒོ་གཙོ་བོ་ནི་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་བརྐོ་བ་ཁོ་ན་ཡིན། དེ་བས་ཁྱིམ་ཚང་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ཆེ་བས་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་དམའ་འབྲིང་མཐར་ཕྱིན་རྗེས་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་མ་ཐུབ་པར་ཕྱིར་ཁྱིམ་དུ་ལོག་ནས་ས་ཞིང་འདེབས་པ་དང་ཕྱུགས་འཚོ་བའི་ལས་ཀ་གཉེར་བ་རེད།
ད་སྐབས་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཡུའུ་ཧྲུའུ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གཙང་གསུམ་འབྱུངས་ཡུལ་གྱི་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་ཀུང་ཟིའི་ནང་དུ་བྱ་བ་བསྒྲུབ་བཞིན་ཡོད་ལ། དབྱར་དུས་སུ་ཉིན་གཅིག་ལ་ཡོང་སྒོ་སྒོར་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་པ་དང་། དགུན་ཁར་ནམ་ཟླ་འཁྱགས་པའི་དབང་གིས་ཉིན་གཅིག་ལ་ཡོང་སྒོ་སྒོར་ཉིས་བརྒྱ་མ་གཏོགས་མེད། དགུན་ཁར་གཞུང་ལམ་སྟེང་དར་ཆགས་ཡོད་པས་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་ཕྱིར་ཡོང་བའང་ཧ་ཅང་ཉུང་མོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་ཡོང་སྒོ་མང་ཙམ་བཙལ་བར་དགུན་ཁའི་གྲང་རླུང་ལ་མི་འཛེམས་པར་ཕྱིར་ཡོང་ནས་ཉིན་རྒྱུན་རླངས་འཁོར་ཤར་གཏོང་བྱས་པ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བཤད་བྱུང་།
བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཀྱིས་བཤད་རྒྱུར། ས་འདི་ནས་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་སྐོར་མཁན་ང་གཅིག་པུ་ལས་གཞན། ད་རུང་ང་ཚོའི་སྡེ་བའི་བསམ་མཆོག་ཐར་སྲིན་ཡང་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་ཚང་མས་འདི་ནས་སྒོར་མོ་བཙལ་བ་ཡིན། ཁུལ་ཐོག་ནས་ང་ཚོའི་བྱ་བ་ལ་དོ་དམ་དང་དོན་དངོས་དང་མཐུན་པར་སྒྲུབ་པ། མི་དམངས་མང་ཚོགས་ལ་ཕན་བདེ་སྐྲུན་པ། ང་ཚོའི་དབུལ་ཕུང་ཁྱིམ་ཚང་ལ་སེམས་ཁུར་བྱེད་པའི་གཉེན་ཉེ་ལྟ་བུའི་ཧྲུའུ་ཅུ་དང་བོ་ཞིག་མངགས་ཡོད་པ་རེད།
བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཀྱིས་བཤད་པའི་ཧྲུའི་ཅི་དང་བོ་ནི་ཡུའུ་ཧྲུའུ་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲིལ་རུ་ཁག་གི་ཆབ་སྲིད་ཨུ་ཡོན་ཐེན་བན་པོ་ཡིན་ལ། ཐེན་བན་པོ་ན་ནིང་ལོའི་ཟླ་བཅུ་བ་ནས་བཟུང་ཇོ་ལ་ཞང་སི་ཧོང་སྡེ་བར་ཡོང་ནས་གནད་ཕིགས་དབུལ་སྐྱོར་གྱི་ཧྲུའུ་ཅི་དང་པོའི་འགན་ཁུར་བ་དང་། ན་ནིང་ལོའི་ལུགས་གསར་སྐབས་སུ་ཐེན་བན་པོ་ཐོག་དང་པོར་སི་ཧོང་སྡེ་བར་ཡོང་བ་དང་། སྐབས་དེར་ཐེན་བན་པོ་ཡིས་ནས་ཏུན་བཅུ་དང་། བྱེ་སྤྱི་རྒྱ་སྟོང་གཉིས་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་ཁྱེར་ཡོང་ནས་སྡེ་བ་དེའི་དབུལ་བོའི་ཁྱིམ་ཚང་དག་ལ་གནང་སྦྱིན་བྱས་པ་དང་། ཁོ་ལ་དེ་ལས་གཞན་པའི་འགན་འཁུར་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་སི་ཧོང་སྡེ་བའི་དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན།
སི་ཧོང་སྡེ་བ་ནི་རོང་མ་འབྲོག་གི་སྡེ་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། སྡེ་བ་ཡོངས་ལ་ཧྲེ་གསུམ་དང་། ཁྱིམ་ཚང་ཉིས་བརྒྱ་ཉེར་བརྒྱད། མི་གྲངས་སྟོང་གཅིག་དང་ཉིས་བརྒྱ་སོ་ལྔ་ཡོད་ལ། སྡེ་བ་ཡོངས་ལ་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་དོན་བདུན་ཡོད་པ་དང་། ཆེས་མ་མཐའི་འཚོ་བའི་འགན་སྲུང་གི་ཁྱིམ་ཚང་ཉེར་དགུ་ཡོད། སྡེ་བའི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ཡོང་ཁུངས་གཙོ་བོ་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་བརྐོ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་སྡེ་བ་དེར་རྒྱུས་ལོན་ཟབ་མོ་བྱས་མཐར་སྡེ་བའི་ན་གཞོན་ཚོས་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་བརྐོས་ཚར་རྗེས་རང་འགར་བསྡད་ཡོད་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་དང་། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་ཁོ་ཚོ་ལ་ལག་རྩལ་སློབ་པར་མངགས་རྒྱུར་ཐག་བཅད།
ཐེན་བན་པོ་ཡིས་བཤད་རྒྱུར། འབྲོག་པ་ཚོས་ཕྱུགས་འཚོ་བ་དང་ཞིང་འདེབས་པ་ཁོ་ན་ལས་གཞན་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་པ་དང་། ང་ཚོས་དབུལ་སྐྱོར་བྱ་བ་དེ་སྒོར་འགའ་དང་དངོས་པོ་ཉུང་ཙམ་བྱིན་ནས་ཐག་གཅོད་སླ་བ་ཞིག་མིན་པར། ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ལ་ལག་རྩལ་སྣ་གཅིག་སློབ་པར་བཅུག་ནས་ཁོ་ཚོར་དབུལ་ཐར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན་ཟེར། ཐེན་བན་པོ་ཕྱིར་ཁུལ་ཐོག་ལ་སོང་རྗེས། རླངས་འཁོར་ཁ་ལོ་བའི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ལ་རླངས་འཁོར་ཁ་ལོ་བའི་ལག་རྩལ་སྦྱང་བར་མངགས་པ་དང་། སློབ་ཡོན་དང་ལུས་ཕུང་བརྟག་དཔྱད་རིན་གཅིག་པུ་ལའང་སྒོར་སྟོང་གསུམ་དང་བརྒྱད་བརྒྱ་ཡིན་པ་དང་། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་ཁ་གསབ་སྒོར་སྟོང་གསུམ་བྱིན། འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་རང་སྒེར་གྱིས་སྒོར་བརྒྱད་བརྒྱ་མ་གཏོགས་སྟེར་མི་དགོས་ལ་བསྟན་འཛིན་དབང་འདུས་ཡང་ནང་གི་ཁེ་ཕན་ཐོབ་མཁན་གཅིག་རེད།
ཐེན་བན་པོ་ཡིས་གསར་འགོད་པར་བཤད་རྒྱུར། སློབ་མ་སུམ་བཅུ་ལྷག་གི་ནང་ནས་ཉི་ཤུས་རླངས་འཁོར་བསྐོར་ཆོག་པའི་འཛིན་ཡིག་ལོན་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་ཁུལ་ཐོག་ན་རླངས་འཁོར་སྐོར་བཞིན་ཡོད་ལ། འཛིན་ཡིག་ལེན་མ་ཐུབ་པ་དག་ལའང་ང་ཚོས་མུ་མཐུད་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་སྤྲད་པ་ཡིན་ཟེར།
སི་ཧོང་སྡེ་བའི་མགོན་ཐོ་བསྟན་སྐྱིད་ནི་སྡེ་བའི་ནང་གི་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་ཡིན་ལ། ཁྱིམ་ཚང་དེར་བྱིས་པ་ལྔ་ཡོད་པ་དང་། བུ་ཆེ་བ་གཉིས་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ལ། ཨ་མ་ཡང་ནད་པ་ཞིག་ཡིན། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་གནས་ཚུལ་དེ་ཤེས་རྗེས། མགོན་ཐོ་བསྟན་སྐྱིད་ལ་སྒོར་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཚམས་འདྲིའི་དངུལ་བྱིན་པ་མ་ཟད། ད་དུང་ཐེབས་རྩ་ཚོགས་པ་ཞིག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ་བུ་གཉིས་ལ་ཟླ་རེར་འཚོ་བའི་གྲོན་དངུལ་སྒོར་ཉིས་བརྒྱ་ཡིས་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་དུ་བཅུགས་པ་དང་། རང་གི་གཉེན་ཉེ་ལྟར་བདག་སྐྱོང་དང་རོགས་རམ་བྱས། མགོན་ཐོ་བསྟན་སྐྱིད་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚང་ལས་གཞན་པའི་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་གཉིས་ལ་རོགས་རམ་བྱས་པར་མ་ཟད་གཉེན་ཉེ་ལྟར་རོགས་རམ་བྱས།
ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཚེས་བརྒྱད་ཉིན། ནང་ཆེན་རྫོང་ལ་ཚད་རིམ་བཞི་དང་གྲངས་ཆུང་བརྒྱད་ཡས་མས་ཀྱི་ས་འགུལ་བྱུང་བ་དང་། ཇོ་ལ་ཞང་ནི་ས་འགུལ་གྱི་གནས་གཙོ་བོ་ཡིན། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་གནས་ཚུལ་དེ་ཤེས་རྗེས། ནངས་ཇའང་འཐུང་ཁོམ་མེད་པར་སི་ཧོང་སྡེ་བའི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་པ་དང་། ཐེན་བན་པོ་ཇོ་ལ་ཞང་ལ་ཐོན་མ་ཐག་ནང་ཆེན་རྫོང་གི་བྱ་བའི་རུ་ཁག་ཀྱང་ཇོ་ལ་ཞང་དུ་ཐོན་ཡོད་ལ། དེ་ནས་ཁོ་རང་བྲེལ་མྱུར་ངང་ནས་སི་ཧོང་སྡེ་བར་སོང་ནས་གནོད་འཚེ་ལ་རྟོག་ཞིབ་བྱས།
གནས་ཚུལ་རྒྱུས་ལོན་བྱས་རྗེས། སི་ཧོང་སྡེ་བའི་ཁྱིམ་ཚང་རེ་བརྒྱད་ལྷག་གི་ཁང་བ་ལ་ཚད་མི་འདྲ་བའི་གནོད་སྐྱོན་ཐེབས་ཡོད་པ་ཤེས། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་གནོད་ཐེབས་ཁྱིམ་ཚང་རེ་བརྒྱད་ལ་སྒོར་ཁྲི་གཉིས་ཀྱིས་འཚམས་འདྲིའི་དངུལ་བྱིན། ལོ་སར་ལ་ཉེ་བའི་སྐབས་སུ་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་སྟོང་གཅིག་དང་ལྔ་བརྒྱ་ལ་འབྲས་དང་བྱེ་སྤྱི་རྒྱ་སྟོང་གཅིག་ལྷག་བྱིན་ནས་དཀའ་ཁག་སེལ།
ཐེན་བན་པོ་ཡིས་སྐུལ་སློང་འོག་ཡུས་ཧྲུའུ་ཁུལ་འགྲིམ་འགྲུལ་རུ་ཁག་གིས་སི་ཧོང་སྡེ་བའི་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་སུམ་བཅུ་ལྷག་ལ་སྒོར་ལྔ་བརྒྱ་རེ་བྱིན་པ་མ་ཟད། ད་དུང་སྡེ་བའི་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གཉིས་ལ་འགྲོ་གྲོན་མ་དངུལ་སྟོང་ལྔ་ལྷག་བྱིན། ཇོ་ལ་ཞང་སི་ཧོང་སྡེ་བའི་སྡེ་སྡོད་ལས་བྱེད་པ་ཆོས་བཟང་སྐྱིད་ཀྱིས་གསར་འགོད་པར་བཤད་རྒྱུར། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་སྟོབས་ཤུག་ཡོད་རྒུ་བཏོན་ནས་སི་ཧོང་སྡེ་བར་རོགས་སྐྱོར་བྱས་པ་དང་། ཕལ་ཆེར་ཟླ་རེར་ཐེངས་གཉིས་ལྷག་ལ་སྡེ་བའི་ནང་དུ་ཡོང་གི་ཡོད།
གསར་འགོད་པས་ཐེན་བན་པོ་ལ་བཅར་འདྲི་བྱེད་སྐབས་སུ། ཐེན་བན་པོ་ཡིས་ཁ་པར་གྲགས་བྱུང་བ་དང་། དེ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་གློག་དྲྭ་ཡུའུ་ཧྲུའུ་ཡི་འགན་ལེན་པས་ཁོ་ལ་བཏང་བའི་ཁ་པར་ཡིན་ལ། དོན་དག་ནི་ཐེན་བན་པོ་ཡིས་གློག་དྲྭའི་ལས་གཞི་འདུམ་འགྲིག་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ལས་གཞི་འདི་ལ་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི་བདུན་བརྒྱ་དང་ཉེར་ལྔ་ལྷག་ཡིན་པ་དང་། གློག་དྲྭའི་འཐེན་ཚད་སྤྱི་ལེ་བཅུ་བདུན་ཡིན་འདུག ཐེན་བན་པོ་ཡིས་ཁ་པར་བཏང་ཚར་རྗེས། ལས་གཞི་འདིའི་དང་ལེན་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་དུ་འཇུག་དགོས། སི་ཧོང་སྡེ་བ་ནི་མ་འོངས་པར་ནང་ཆེན་རྫོང་ནས་ཆེས་ཐོག་མར་གློག་འཐེན་པའི་སྡེ་བ་ཡིན་དགོས། དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་ཚང་མ་ཡང་དབུལ་བོ་ལས་ཐར་བར་དུས་ཡུན་མི་རིང་ཟེར།
ལོ་ཙཱ་བ། སྐར་མ་འཚོ།
Copyright © 2004-2017 QHTBAll Rights Reserved
备案号:青ICP备05002201号-2 视听许可证:3010436 青公网安备 63010402000163号


text:
བོད་དང་ཧོར་ཡུལ་དུ་དར་བའི་སངས་རྒྱས་པའི་བསྟན་པ་ལ་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས(བླ་མ་ཀྱོ)ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།
དེ་ཡང་བོད་རྒྱལ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ། ཡར་ཀླུང་ཁོག་གི་ཕོ་བྲང་ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་ངམ་ཡུམ་བུ་བླ་མཁར་དུ་མདོ་སྡེ་ཟ་མ་ཏོག་དང་། དཔང་སྐོང་ཕྱག་རྒྱ། མ་ཎི་ཡི་གེ་དྲུག་མ་སོགས་ཀྱི་གླེགས་བམ་ཕྱག་ཏུ་འབྱོར་བ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རྒྱལ་དེའི་རིང་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་དབུ་བརྙེས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཆགས། བོད་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐུ་རིང་ལ་ཆོས་བློན་ཐོན་མི་སམྦྷོ་ཊས་ལྷ་སའི་ཕོ་བྲང་ཕ་བོང་ཁའི་མ་རུ་ཞེས་བྱ་བར་བོད་ཡིག་གསར་དུ་བཟོས་ཏེ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་མདོ་རྒྱུད་ཉེར་གཅིག་སོགས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རྒྱལ་དེའི་རིང་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྲོལ་བཏོད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ཆགས། བོད་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་བསམ་ཡས་མི་འགྱུར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་མཁན་ཆེན་བོ་དྷི་ས་ཏྭ་སྤྱན་དྲངས་ནས་སད་མི་མི་བདུན་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་སོ་ཐར་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་སྤེལ། སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་རྗེ་འབངས་ཉེར་ལྔ་སོགས་ལ་གསང་སྔགས་ཟབ་མོའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར། ཀ་ཅོག་ཞང་གསུམ་སོགས་ལོ་ཙཱ་པ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་དགོངས་འགྲེལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་མང་བོ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ནས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཉིན་མོ་ལྟར་གསལ་བར་མཛད་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་རྒྱལ་དེའི་རིང་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ཆགས་སོ།།
དེའི་རྗེས་སུ་མགོ་ལ་གླང་རྭ་སྐྱེས་ཤིང་ལྕེའི་ཁ་དོག་ནག་པོ་ཡིན་པར་བོད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་དམངས་ལ་སྒྲུང་གཏམ་དུ་གྲགས་པ་བོད་རྒྱལ་གླང་དར་མ་ཨུ་དུམ་བཙན་གྱིས་རང་གི་གཅུང་མངའ་བདག་ཁྲི་རལ་བ་ཅན་དགྲོངས་པའི་རྗེས་སུ་བོད་ཀྱི་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་བསྣུབས་ནས་མི་ལོ་བདུན་ཅུ་ལྷག་ལོན་པ་དང་བཅས་དེའི་ཡན་ཆད་ལ་བསྟན་པ་སྔ་དར་ཞེས་པ་དང་། དེ་ནས་བསམ་ཡས་བཙད་པོ་ཚ་ན་ལ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ཡབ་སྲས་ཀྱི་རིང་ལ་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུ་མདོ་སྨད་དན་ཏིག་ཏུ་མངགས་ནས་བླ་ཆེན་པོ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དྲུང་སོ་ཐར་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་རྒྱུན་བླངས་ཏེ་སླར་དབུས་གཙང་དུ་བྱོན་འཕྲལ། བསྟན་པའི་མེ་རོ་མདོ་ཁམས་སྨད་ནས་བསོས་ཞེས་པའི་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཆེ་བརྗོད་ལྟར་ཡང་བསྐྱར་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་སྤེལ་བ་ནས་བཟུང་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཆགས་པ་ཡིན། དེས་ན་སད་མི་མི་བདུན་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་དུས་ནས་བཟུང་ད་ལྟ་ལ་ཐུག་གི་བར་བོད་ཀྱི་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་ལྡན་ཚང་མས་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་ན་བཟའ་དང་མཐུན་པར་ལུས་ཀྱི་སྟོད་ལ་སྣམ་ཕྲན་དང་གླེགས་བུ་དུ་མ་སྦྱར་བའི་སྣམ་སྦྱར་དང་། བླ་གོས། སྨད་ལ་མཐང་གོས་ཏེ་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་གསོལ་ཞིང་དེ་དག་གི་ཁ་དོག་ནི་དམར་པོ་དང་སེར་བོ་ངུར་སེར་སྨུག་པོ་བཙོད་མདོག་རྣམས་མ་གཏོགས་དཀར་པོ་ནག་པོ་སྔོན་པོ་ལྗང་ཁུ་ཁྲ་བོ་སོགས་གྱོན་མི་རུང་བར་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ལས་བཀས་བཅད་པ་ལྟར་ལག་ལེན་དུ་འདེབས་སོ།།
རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བའི་ཁྱིམ་པ་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ལ་རིགས་གཉིས་ཏེ་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་དྲུག་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་བླངས་པའི་ཁྱིམ་པ་དང་། དེ་མ་བླངས་པའི་ཁྱིམ་པ་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ཏེ་རིགས་གཉིས་ཡོད། གྲངས་ཀའི་དབང་དུ་བཏང་ན་སྔ་མ་ནི་ཉུང་ཙམ་དང་། ཕྱི་མ་ནི་བོད་རིགས་ཀྱི་ཁྱིམ་པ་ཕོ་མོ་ཕལ་ཆེ་བ་ཡིན། དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི། བོད་ཀྱི་ན་གཞོན་ཕོ་མོ་སུ་ཡིན་ཡང་བསམ་ཤེས་པ་ནས་བཟུང་སྐྱབས་འགྲོ་དང་མ་ཎི་སྒྲོལ་མ་ཏཱ་རེ་རྣམས་མི་འདོན་མཁན་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་མ་ཎི་ཡི་གེ་དྲུག་མ་བྱིས་པ་ཚོ་ལའང་སློབ་མི་དགོས་པར་རང་ཤུགས་ཀྱིས་ལོབ་འགྲོ་བ་དང་། དད་པ་ལ་ཤུགས་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པ་ཙམ་མ་གཏོགས་བོད་རིགས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བླངས་ཕན་ཆད་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཙ་ན། བདེན་རྫུན་གྱི་མནའ་སྐྱེལ་བའི་སྐབས་སུ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཞེས་པ་དང་། མཆོག་གསུམ་དཔང་། ཞེས་པ་དང་། ཡུམ་དུམ་པ་བཅུ་གཉིས། ཞེས་པ་དང་། འབུམ་དཔང་ཞེས་པ་སོགས་སྐྱེ་བོ་དམངས་ཀྱི་ཁ་ན་ལྷན་སྐྱེས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན། ཁ་དཔེ་ལ་ཡང་། བོད་ཡུལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གདུལ་ཞིང་། ཞེས་པ་དང་། སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་བོད་ཁ་བ་ཅན། ཞེས་པ་དང་། བོད་མ་ཎི་ཕྲེང་བཟུང་གི་ལུང་བ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་དེ་དག་གི་ཐད་ནས་དཔྱད་པ་བཏང་ན་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་ཐུབ་པས་མང་དུ་ལབ་ཅི་དགོས།
དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་བླངས་པའི་ཁྱིམ་པ་ལ་ཡང་རིགས་གཉིས་ཏེ། གསང་སྔགས་རྙིང་མའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ཞུགས་པའི་དགེ་བསྙེན་རྟེན་ཅན་གྱི་ཁྱིམ་སྔགས་པ་དང་། རྙིང་མ་མ་ཡིན་པའི་དགེ་བསྙེན་རྟེན་ཅན་གྱི་ཁྱིམ་པ་དཀྱུས་མའི་རིགས་གཉིས་ཡོད། དེའི་དང་པོ་ཨ་མདོ་ས་ཁུལ་ལ་མཚོན་ན། ཁྱིམ་ན་གནས་ཏེ་བཟའ་ཚང་གསོ་བ་དང་། ཞིང་ལས་དང་ཚོང་ལས་བྱེད་ཞོར་སྔགས་པའི་ཆ་བྱད་མགོ་ལ་སྔགས་རལ་འཇོག་པ་དང་། གོས་ཀྱི་ཁ་དོག་དམར་པོ་དང་སྨུག་པོ་བྱེད་པ་དང་། ཁ་ཏོན་གྱི་གཙོ་བོ་སློབ་དཔོན་པདྨའི་མཚན་སྔགས་གུ་རུ་སིདྡྷི་དང་། བཀའ་ཐང་རྒྱས་བསྡུས། བསམ་པ་ལྷུན་འགྲུབ་མ་དང་མྱུར་འགྲུབ་མ། དྲི་མེད་བཤགས་རྒྱུད་སོགས་འདོན་ན་ཡང་། མ་ཎི་དང་སྒྲོལ་མ་སོགས་ཀྱང་མི་འདོན་པ་ག་ལ་ཡིན།
དབུས་ཀྱི་བསམ་ཡས་ཉེ་འཁོར་ན་ཡོད་པའི་གོང་དཀར་རྫོང་གི་ཐུབ་བསྟན་རྡོ་རྗེ་བྲག་དང་། གྲྭ་ནང་རྫོང་གི་ཨོ་རྒྱན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་དང་། ཁམས་ཀྱི་ཀ་ཐོག་དགོན་དང་། རྫོགས་ཆེན་དགོན། མགོ་ལོག་གི་དཔལ་ཡུལ་དགོན་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་དབུས་དང་ཁམས་ཀྱི་རྙིང་མའི་དགོན་པ་ཕལ་ཆེ་བ་ན་ཡོད་པའི་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱིམ་སྤངས་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་། དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་ཁྲིམས་རྣམ་དག་མནོས་ཏེ་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་ལུས་དང་མི་འབྲལ་ཞིང་། འདུལ་བའི་བཅས་ཁྲིམས་ཚུལ་བཞིན་སྲུང་མཁན་ཡང་བགྲང་གིས་མི་ལང་བ་སྔ་ཕྱིར་མང་བོ་བྱོན་པ་ཡིན། མཐོང་ཐོས་ཀྱི་གོ་མྱོང་དང་བྲལ་བ་དག་གིས་སོ་ཐར་རབ་བྱུང་སྡོམ་ལྡན་གྱི་རྙིང་མའི་བཙུན་པ་མཐོང་ན་ཡ་མཚན་དུ་རྩི་ཡང་དེ་ལ་ཡ་མཚན་རྒྱུ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ད་དུང་ལྟ་རྒྱ་དང་མཐོང་རྒྱའི་བང་མཛོད་དུ་རིག་པའི་ནོར་བུ་གསོག་པ་ལ་བརྩོན་པ་སྟེན་ཅིག དེར་མ་ཟད་ཁྱིམ་སྔགས་པ་སྔགས་རལ་ཅན་གྱི་ནང་ན་སྨད་ལ་ཤམ་ཐབས་དང་སྟོད་ལ་གཟན་དཀར་པོ་གྱོན་པའི་སྲོལ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ལ་གོས་དཀར་ལྕང་ལོ་ཅན་ཞེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཚང་བ་ཡིན་ནོ།།
བོད་རང་ལ་མཚོན་ན་གོང་བཤད་འདི་དག་སངས་རྒྱས་དྲུང་ལ་ཀ་ཁ་ཞུས་པའི་དཔེ་ཡིན་ནའང་། མི་རིགས་གཞན་པས་འདི་དག་གི་རྣམ་གཞག་གསལ་རྟོགས་འབྱུང་མི་ཐུབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཆུང་མ་བླངས་ཆོག་མི་ཆོག་གི་སྒོ་ནས་རྙིང་མ་དང་གསར་མའི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པ་ལྟ་བུ་ནི་ཆོས་སྐད་ཀྱི་དྲི་ཙམ་ཡང་མི་བྲོ་བའི་རང་མཚང་ཕྱིར་བསྟན་པ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་མཛོད་ཅིག
དེ་ཡང་མཚན་གཞི་བཞག་པའི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བཤད་ན། ས་སྐྱའི་གྲུབ་མཐའི་བདག་པོར་གྱུར་པ་ས་ཆེན་གོང་མ་ལྔ་ཞེས་པ་ལས་བྱོན་རིམ་གྱི་སྔ་མ་གསུམ་ལ་དཀར་པོ་རྣམ་གསུམ་དང་། ཕྱི་མ་གཉིས་ལ་དམར་པོ་རྣམ་གཉིས་ཟེར། དཀར་པོ་ཟེར་དོན་རབ་བྱུང་མ་ཡིན་པ་ན་བཟའ་དཀར་པོ་གྱོན་པ་དང་། དམར་པོ་ཟེར་དོན་རབ་བྱུང་མཛད་དེ་གོས་དམར་སེར་གྱོན་པའི་ཆ་ནས་མིང་དེ་ལྟར་བཏགས་ལ། དེ་ཐམས་ཅད་གསང་སྔགས་གསར་རྙིང་གཉིས་ལས་གསར་མ་ཤ་སྟག་ཡིན། དེས་ན་གསར་མ་རང་ལ་ཡང་རབ་བྱུང་ཡིན་པ་དང་མིན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་འདིའི་རྣམ་གཞག་ཤེས་ན་ནི། གསར་རྙིང་གི་ཁྱད་པར་ཆུང་མ་ཡོད་མེད་ཀྱིས་འབྱེད་པར་སྨྲ་བ་དེ་བླུན་གཏམ་ཡིན་པ་ཤེས་སླའོ། །དེ་ལྟར་ན་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་པ་བླངས་པ་ཞིག་གིས་ཆུང་མ་བསྟེན་ན་ནི་ཆོས་འདུལ་བའི་གཞུང་ནས་དེ་ལ་བསྟན་པའི་ཆོམ་རྐུན་དུ་རྩི་བ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་འདུལ་བ་ལས་གསུངས་པ་ལྟར་གྱིས་སྡོམ་པ་དེ་སྲུང་མ་ཐུབ་པའམ་རྐྱེན་དབང་གིས་སྡོམ་པ་དེ་སླར་ཕུལ་ནས་ཁྱིམ་ལ་བབས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དེ་ལ་སོ་ཐར་གྱི་དགེ་ཚུལ་སློང་གི་སྡོམ་པ་མེད་ན་ཡང་མཆོག་གསུམ་ལ་དད་པ་མ་དོར་བ་ཡིན་ཕྱིན་མི་དེ་ནི་ནང་བ་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་པ་ལ་འགལ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།
འདི་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རགས་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཤེས་པའི་དབང་གིས་རྒྱལ་བ་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོས་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་སླར་ཕུལ་ནས་ན་བཟའ་དཀར་པོ་མནབས་པ་དང་འདོད་པའི་གཏམ་གྱི་གླུ་གཞས་བརྩམས་པ་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱལ་བ་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་དོར་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སྨྲ་བ་ནི་བླུན་གཏམ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །དེ་ཡང་སྐུ་ཚེ་སྟོད་ཀྱི་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་དང་། སྐུ་ཚེ་སྨད་ཀྱི་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་གཉིས་གང་ཟག་ཐ་དད་པར་བཟུང་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁ་ལོ་ཕྱིན་ཀ་ལོག་ཏུ་བསྒྱུར་འདོད་པ་ཞིག་མིན་ན། ཨ་ལ་ཤ་དར་རྒྱས་ནོ་མིན་ཧན་གྱིས་མཛད་པའི་དྭགས་པོ་ཀུན་གྲོལ་ནོ་མིན་ཧན་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོའི་མཚན་དུ་བསྒྱུར་བའི་རྣམ་ཐར་ལ་གཟིགས་དང་ལོག་རྟོག་གི་མུན་པ་རང་སངས་སུ་འགྱུར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།
ད་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པ་བོད་སོག་ཏུ་དར་བའི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས(བླ་མ་ཀྱོ) ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ་དེ་བརྗོད་ན། སྤྱིར་བླ་མ་ཞེས་པ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་གུ་རུ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན། གུ་རུའི་དོན་ནི་ཡང་བའི་ལྡོག་ཟླ་ལྕི་བ་སྟེ་ཡོན་ཏན་ཆེ་བའི་ཆ་ནས་ལྕི་བ་ཟེར། བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་དུས་དོན་དེ་ལ་ལྕི་བ་ཞེས་བསྒྱུར་ན་མི་བདེ་བས་དོན་འགྱུར་གྱི་སྒོ་ནས་གོང་མའམ་སྟེང་མའི་དོན་ཅན་བླ་མ་ཞེས་བསྒྱུར། དེས་ན་ཡིག་དོན་གྱི་ཐད་ནས་བཤད་ན། བླ་ནི་སྟེང་དང་ཀླད་ཀྱི་དོན། མ་ནི་བདག་སྒྲ་ཡིན་ཞིང་ཡོན་ཏན་གྱིས་ལྕི་བའི་ཆ་ནས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་མི་དེ་ལ་བླ་མ་ཞེས་འབོད་པ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་སློབ་མ་ལ་བལྟོས་ཏེ་ཁྱིམ་པའམ་རབ་བྱུང་རྟེན་ཅན་གྱི་དགེ་རྒན་དེ་ལ་ཡོན་ཏན་ལྷག་པ་དང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་བླ་མ་ཞེས་ཞུ་འོས་པ་ཡིན། ཕྱིས་སུ་བོད་སོག་གི་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་ཡིན་ཚད་ལ་བླ་མ་ཞེས་འབོད་པ་ནི་ཞེ་ས་དང་ཆེ་བརྗོད་ཀྱི་དབང་གིས་རྣ་བའི་ལམ་དུ་སྙན་སྙན་མོར་འབོད་པ་ཙམ་ལས་སྤྲུལ་བའི་སྐུའི་མིང་ཐོགས་ཚད་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕུང་བོས་ལྕི་བས་ཁྱབ་པ་ག་ན་ཡོད། ཡོན་ཏན་དེ་དགེ་རྒན་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་རབ་དང་བརྩོན་འགྲུས་གཉིས་ལྡན་ཞིག་གིས་སྦྱངས་ནས་ཐོབ་པ་མ་གཏོགས། གློ་བུར་དུ་གནམ་ནས་འབབ་རྒྱུ་དང་ས་ནས་སྐྱེ་རྒྱུ་ཞིག་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བོད་སོག་རབ་བྱུང་གི་ཆ་བྱད་ཅན་གྱི་གྲྭ་བ་དང་། བཙུན་པ། སེར་མོ། དགེ་བཤེས་སོགས་ཡིན་ཚད་ལ་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་ཀྱིས་བླ་མའམ་བླ་མ་ཡེད་ཅེས་འབོད་པ་ནི་རྩ་བའི་ཆ་ནས་བཤད་ན་ཞེ་ས་སྦྱར་བ་ཡིན་དུ་སྲིད་ཀྱང་། དེ་དག་ཡིན་ཚད་ལ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ལྕི་བས་ཁྱབ་པ་ཡང་གང་ན་ཡོད།
དཔེ་དེ་ལ་བསྒྲེས་ནས་བོད་སོག་གི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས(བླ་མ་ཀྱོ)ཞེས་བོས་ན་གཞི་རྩ་ནས་ནོར་བའི་སྐྱོན་རིའི་ཕུང་བོ་འདྲ་བ་ཞིག་མགོ་ལ་འབབ་སྟེ། འདིར་གོ་སླ་བའི་ཆེད་དུ་སྟབས་བདེར་བརྗོད་ན། རྒྱ་ནག་གིས་བླ་མ་ཞེས་འབོད་པ་དེ་བོད་སྐད་དུ་སེར་ཆས་གྱོན་པའི་གྲྭ་བ་ཡིན་ཙ་ན། བོད་སོག་གི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་གྲྭ་བའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་འབོད་དུ་རུང་ངམ། དེ་རུང་ན་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་བའི་བོད་སོག་གི་ཁྱིམ་པ་ཆོས་ལ་དད་པ་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་དེ་ལ་ཡང་གྲྭ་བའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་བརྗོད་རུང་ངམ། དེ་རུང་ན་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་ཚོའི་ཆོས་ལུགས་དེ་ལ་ཡང་གྲྭ་བའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་བརྗོད་རུང་ངམ། དེ་རུང་ན་རྒྱ་ནག་ཏུ་དར་བའི་ནང་བསྟན་ལ་ཧྭ་ཤང་ཀྱོ་ཞེས་འབོད་རུང་ངམ། དེ་རུང་ངོ་ཟེར་ན། མཁས་པའི་གྲལ་དུ་འགྱིང་སྟབས་སུ་བཞུགས་པ་སུས་ཀྱང་གཏམ་དེ་གོ་བ་ཙམ་གྱིས་འགོག་ཏུ་མེད་པའི་ཧབ་དགོད་བྱེད་པ་ལས་གནོད་བྱེད་གཏོང་འདོད་ཀྱི་དཀའ་ཚེགས་དེ་ལེན་མི་འདོད་པ་རེད། གཞན་ཡང་། བོད་སོག་གི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་བླ་མ་ཀྱོ་ཞེས་པའི་མིང་འདོགས་མཁན་ཚོར། རྙིང་མ་རབ་བྱུང་ཅན་གྱི་ཆོས་ལུགས་ལ་བླ་མ་ཀྱོ་དང་། རྙིང་མ་ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་ཆོས་ལུགས་ལ་བླ་མ་ཀྱོ་ཟེར་མི་རུང་བའི་ཞིབ་ཆའང་འབྱེད་དགོས་པའི་སྐྱོན་དགོད་བྲོ་བོ་རྣམས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟའི་དུས་སུ་བོད་ཀྱི་ས་གནས་ཕལ་ཆེ་བར་བླ་མ་ཞེས་པ་མགོ་ལ་གསེར་ཞུ་གྱོན་པ་དང་ཞོན་རྟ་ལ་དོམ་དོམ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཏུ་གོ་བ་ལེན་པ་ཡང་དངོས་དོན་དང་ཁ་བྲལ་བའི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཡིན་ནོ།།
དེར་མ་ཟད་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་ཞིག་བཏགས་པ་ངེ་ལ་བརྟེན་ནས་ད་ལྟ་ཕྱི་གླིང་པ་རྣམས་ཀྱིས། བོད་ཀྱི་བླ་མ་ཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བཅོས་བསྒྱུར་དང་བསྲེ་བསླད་མང་བོ་བྱས་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་མི་འདྲ་བའི་བླ་མའི་ཆོས་ཞེས་མིང་བཏགས་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་བསམས་ཤིང་སྨྲ་བ་དེ་གཏན་ནས་མི་འཐད་ཚུལ་གོང་སྨོས་རྣམས་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱས་ཡོད་པས་ཡང་བསྐྱར་སྨྲ་མི་དགོས་སོ།།
ཡང་། བོད་སོག་གི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་རྒྱ་ནག་སྐད་དུ་བླ་མ་ཀྱོ་ཞེས་འབོད་པའི་ཐ་སྙད་དེ་མན་ཆིན་གོང་མ་རྒྱལ་པོའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཆར་ཡོད་པས་ཁུངས་དང་ལྡན་ཞེས་སྨྲ་མཁན་ཡོད་དེ། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གི་དགོངས་དོན་ཡེ་མ་རྟོགས་ཤིང་། བོད་སོག་གི་བཙུན་པ་གཟན་དང་ཤམ་ཐབས་གྱོན་པ་ཙམ་མཐོང་བའི་ངོ་གདོང་ལ་བལྟས་ནས་མི་ཤེས་ཤེས་རློམ་གྱི་སྐད་སྒྱུར་བ་ཞིག་གིས་མིང་གསར་བ་ཞིག་བཏགས་པ་ཡིན་པ་ནི་གོར་མ་ཆག་ལ། དེ་ནས་བཟུང་མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་ལུས་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་བླ་མ་ཀྱོ་ཞེས་པའི་མིང་དེ་ཡལ་བར་འདོར་མ་ཐུབ་པ་ནི། བོད་ལ་དཔེར་བཞག་ན། མགོ་རྒྱན་གྱི་ཅོད་པན་ཞེས་པ་བོད་སྐད་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་ལེགས་སྦྱར་གྲས་ཀྱི་ཎ་ལོག་གི་ཡི་གེ་ཞིག་འོང་དོན་མེད་ན་ཡང་གནའ་ནས་བཟུང་ཅོད་པཎ་ཞེས་མདོ་དབུས་གཙང་གསུམ་གྱི་ཡི་གེ་ཕལ་ཆེ་བ་རྣམས་སུ་ཎ་ལོག་ཏུ་འབྲི་ཞིང་དཔར་དུ་རྐོ་བའི་མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་དེ་ད་ལྟའི་བར་དུ་མཁས་པ་སུས་ཀྱང་གཙང་དག་བྱེད་མ་ནུས་པར་ལུས་ཡོད་པ་འདིས་དཔེར་མཚོན་ནོ། །འདི་ནི་ལན་གྱིས་བཟློག་པར་མི་ནུས་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་ལྡན་པའི་གཏམ་ཡིན་ནོ།།
དེ་ལྟར་ན་རང་ལུགས་ལ་བོད་སོག་གི་ཡུལ་དུ་དར་བའི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་རྒྱའི་སྐད་ཀྱིས་མིང་འདོགས་ཅི་ཞིག་བྱས་ན་དོན་དང་མཐུན་ཞེས་འདྲི་ན། ལན་ནི་འདི་ལྟར། རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་དུ་གནའ་སྔ་མོ་ནས་དར་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཧྥོ་ཀྱོ་ཞེས་པ་ནི་དོན་དང་མཐུན་པ་ཡིན་པ་ལ་རྩོད་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ། བོད་སོག་ཏུ་དར་བའི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་ཡང་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་ཧྥོ་ཀྱོ་ཞེས་པའམ། ཡུལ་ཁམས་དང་སྦྱར་བའི་ཞི་ཙང་གི་ཧྥོ་ཀྱོ་ཞེས་པ་དང་། སོག་ཡུལ་དུ་དར་བའི་རྒྱལ་བསྟན་ལ་མོང་གོལ་ཧྥོ་ཀྱོ་ཞེས་སྨོས་ན་སྐད་ཡིག་དེ་ལ་སྐྱོན་གྱི་དྲི་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་སྙམ་པ་ནི་བདག་གི་བསམ་ཚུལ་ཡིན་ནོ། །ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐད་དོད་བུད་དྷ་ཞེས་པའི་བུད་ལ་རྒྱ་སྐད་ཀྱི་ཧྥོ(佛)ཞེས་པ་དང་། ཀྱོ་ནི་བསྟན་པ་དང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མིང་ཡིན་པས་ན་དོན་དང་མཐུན་ཞེས་པའི་གནད་ནི་དེ་ག་རང་ཡིན་ནོ།།
འོན་ཀྱང་བོད་ལྗོངས་ལ་ད་ལྟ་ཞི་ཙང་ཞེས་རྗོད་པ་འདི་ལ་ཡང་བོད་ཀྱི་ཡིག་དོན་ལ་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ཞིག་གིས་གཞལ་ན་བརྟག་པའི་གནས་ཆེ་ཡང་སྐབས་དོན་སྒྲིབ་པར་འགྱུར་བས་རེ་ཞིག་འདིར་མི་འགོད་དོ།།
མིང་བརྡ་རབ་གཙང་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་ངོས།། མུན་སྤྲུལ་རང་བཟོའི་རྡུལ་གྱིས་གཡོགས་པ་གང་།། དགག་སྒྲུབ་སྲིད་རིང་དར་གྱིས་ཕྱིས་པ་ན།། ངོ་མཚར་གཟུགས་བརྙན་འབུམ་ཕྲག་ཅི་ཡང་འཆར།།
རྙིང་མ་བའི་བསྟན་པ་ལ་དམར་པོའི་ཆོས་ལུགས་(ཧུན་ཀྱོ)ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།
རྙིང་མ་བ་ཞེས་པ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་དབུ་ཚུགས་སྐབས་པཎྚི་ཏ་སྨྲྀ་ཏི་དང་། ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་བོ་སོགས་ཀྱིས་གསང་སྔགས་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་མན་ཆད་ལ་གསང་སྔགས་གསར་མ་ཞེས་ཟེར། དེའི་ཟླས་དྲངས་པའི་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་ལོ་ཙཱ་པ་བེ་རོ་ཙ་ན་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱུད་སྡེ་ལ་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་ཞེས་ཟེར། གསར་རྙིང་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་སྔགས་ཕྱོགས་མ་གཏོགས་མདོ་ཕྱོགས་ལ་མི་སྦྱོར། དེའི་ཕྱིར་གསར་རྙིང་གི་རྒྱུད་སྡེ་དེ་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་ལ་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་བ་དང་། གསང་སྔགས་གསར་མ་བ་ཟེར། ཚིག་བསྡུས་པས གསར་མ་དང་རྙིང་མ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས། ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་ལས། པཎྚི་ཏ་སྨྲྀ་ཏི་བྱོན་པ་ཡན་ཆད་དུ་བསྒྱུར་བའི་རྒྱུད་རྣམས་ལ་གསང་སྔགས་རྙིང་མ་དང་། ལོ་ཙཱ་པ་རིན་ཆེན་བཟང་བོ་ཕྱིན་ཆད་དུ་བསྒྱུར་བ་རྣམས་ལ་གསང་སྔགས་གསར་མའི་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ། ། ཞེས་པ་དང་། དེ་དང་མཐུན་པར་ཨ་ཀྱུ་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ་ཀྱི་གསུང་ལས། སྨྲྀ་ཏི་ཡན་ཆད་བསྒྱུར་བ་རྙིང་རྒྱུད་དང་། །གསར་མ་ལོ་ཆེན་རིན་བཟང་སོགས་ནས་བཟུང་། །ཞེས་གསུངས་པ་གཉིས་ཀྱི་དགོངས་པ་འདི་ལྟར་ལེན་དགོས་ཏེ། གསར་མ་དང་རྙིང་མའི་མཚམས་ནི་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་མཇུག་བསྡུས་པ(སྤྱི་ལོ902) དང་། ཕྱི་དར་གྱི་མགོ་ཚུགས་པ(948)ནས་འཛིན་དགོས། དེ་ཡང་སྨྲྀ་ཏི་དང་། ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་བོ(958-1055)གཉིས་ཕལ་ཆེར་དུས་མཉམ་པས་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་ནི་གསང་སྔགས་གསར་མར་གཏོགས་ལ། སྨྲྀ་ཏིས་རྒྱུད་སྡེ་གང་བསྒྱུར་རྣམས་རྙིང་རྒྱུད་ཡིན་པའི་དོན་དུ་འཛིན་མི་རུང་ངོ་། ། ཚལ་བ་ཀུན་དགའ་རྡོ་རྗེས་བརྩམས་པའི་དེབ་དམར་དུ། སྤྱི་ལོ་བརྒྱད་བརྒྱ་ཞེ་གཅིག་པའི་ལོར་གླང་དར་མས་བསྟན་པ་བསྣུབས་ནས་སྔ་དར་གྱི་མཇུག་བསྡུས་པར་བཤད་པ་ལ་ལོ་དྲུག་ཅུས་སྔ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ།།
གསང་སྔགས་གསར་མ་ནི་ས་སྐྱ་བ་དང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ནས་བཟུང་དགེ་ལྡན་པ་ལ་ཐུག་གི་བར་གྱི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཟེར། འོན་ཀྱང་བཀའ་གདམས་པ་ནི་མདོ་ཕྱོགས་རྩལ་དུ་འདོན་པ་ལས་གསང་སྔགས་མངོན་ཆེར་མི་མཛད་པས་ན་བཀའ་གདམས་པ་ལ་གསང་སྔགས་གསར་མ་ཞེས་པའི་མིང་མངོན་མཚན་དུ་མི་འདོགས་སོ། །ད་ལྟ་རྙིང་མ་ཞེས་པ་ནི་སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་རྩ་བའི་སློབ་དཔོན་དུ་འཛིན་པ་དང་། དེས་གསུངས་པའི་རྒྱུད་སྡེའི་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་མཁན་ལ་ངོས་འཛིན་དགོས། དེས་ན་ཆོས་བརྒྱུད་དེ་ལ་དམར་པོའི་ཆོས་ལུགས (ཧུན་ཀྱོ)ཞེས་འདོགས་པའི་གཞི་ནི་རི་བོང་གི་རྭ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན། བོད་རང་གི་ཐ་སྙད་ལ་རྗེ་ཙོང་ཁ་བས་དབུ་ཞྭ་མདོག་སེར་པོ་ཅན་མནབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་ལུགས་པ་ལ་ཞྭ་སེར་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་བཏགས། དེའི་ཟླས་དྲངས་པའི་དགེ་ལུགས་པ་ལས་གཞན་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པའི་སྡེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཞྭ་དམར་བ་ཞེས་མིང་གིས་འབོད། རྒྱུ་མཚན་འདི་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་རྙིང་མ་བ་ལ་དམར་པོའི་ཆོས་ལུགས(ཧུན་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་ན་ནི། ས་སྐྱ་བ་དང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཇོ་ནང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཞྭ་མདོག་དམར་པོ་ཅན་གྱོན་པས་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དམར་པོའི་ཆོས་ལུགས(ཧུན་ཀྱོ) ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་སྐད་དུ་ཞྭ་སེར་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་མཁན་ལ་ཧོང་མོ་ཕེ་ཞེས་པ་དང་། ཞྭ་དམར་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་མཁན་རྣམས་ལ་ཧུན་མོ་ཕེ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་མི་རུང་བ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། ། གང་ལྟར་རྙིང་མ་བ་ལ་རྙིང་མ་ཕེ་ཞེས་རྒྱ་བོད་སྐད་གཉིས་སྦྲགས་མའི་ཐ་སྙད་འདིས་མཚོན་པར་བྱས་ན་འོས་པ་ཡིན་གྱི། དམར་པོའི་ཆོས་ལུགས (ཧུན་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་ན་མི་རུང་བ་གོང་སྨོས་ལྟར་རོ།།
བཀའ་བརྒྱུད་པའི་བསྟན་པ་ལ་དཀར་པོའི་ཆོས་ལུགས(པེ་ཀྱོ)ཞེས་འབོང་པ་མི་འཐང་པའི་ཚུལ།
ཡི་གེ་འབྲི་ལུགས་ཀྱི་ཐད་ནས་བཤད་ན། བཀའ་བརྒྱུད་པ་ལ་དཀར་བརྒྱུད་པ་ཞེས་ཀྱང་འབྲི་བའི་ལུགས་ཤིག་ཡོད་དེ། དེ་ནི་བཀའ་བརྒྱུད་པའི་གྲུབ་མཐའི་བདག་པོར་གྱུར་པ་སྒྲ་སྒྱུར་མར་བ་དང་། རྗེ་བཙུན་མི་ལ། མཉམ་མེད་དྭགས་པོ་ལྷ་རྗེ་རྣམས་དང་། དེའི་རྗེས་འབྲང་རྣམས་ཀྱིས་ན་བཟའ་དང་སྐུ་གཟན་དཀར་པོ་མནབས་པའི་ཆ་ནས་བཏགས་པར་བསམས་ན་ཡང་། ཡོངས་གྲགས་ལ་བཀའ་བབས་གདམས་པའི་བརྒྱུད་པ་འཛིན་མཁན་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ཞེས་བྲིས་ན་དོན་དང་ལྡན་པའི་ཡི་གེ་ཡིན་པར་མཁས་པ་རྣམས་བཞེད་དོ།། ཞྭ་མོའི་མདོག་གི་སྟེང་ནས་ཀྱང་དཀར་པོའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མིང་མི་ཐོགས་ཏེ། ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ལ་ཞྭ་ནག་པ་དང་ཞྭ་དམར་བ་གཉིས་ཟེར་སྲོལ་ཡོད་པ་མ་གཏོགས་ཞྭ་དཀར་པོ་གྱོན་མཁན་ཞིག་བྱུང་མ་མྱོང་། དེ་བཞིན་དུ་དགེ་ལྡན་པ་ཡིན་ན་ཞྭ་སེར་བ་ཡིན་པས་ཁྱབ་ཀྱང་། དེ་ཡིན་ན་དབུ་ཞྭ་སེར་བོ་ལས་མདོག་གཞན་པའི་ཞྭ་མོ་མི་གྱོན་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ། བྱམས་ཆེན་ཆོས་རྗེ་ཤཱཀྱ་ཡེ་ཤེས་ལ་གོང་མ་ཡུང་ལོ་རྒྱལ་པོས་དབུ་བླར་བཀུར་བའི་ཆེ་རྟགས་སུ་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་པད་འདབ་བཞི་སྦྱར་ཅན་གནང་བ་དེ་མནབས་པར་མ་ཟད། རྗེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་བཞེངས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་སྒྲོན་ཡོད་པ་ད་ལྟ་སེ་ར་དགོན་པའི་ལྷ་ཁང་རྣམས་སུ་མཇལ་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཨ་མདོ་རེབ་གོང་གི་རོང་བོ་ཤར་བླ་བྲང་གི་རྟེན་ཁྲོད་དུ་ཡང་། རོང་བོ་ཏྰ་ཀོ་ཤྲཱི་བློ་གྲོས་སེང་གེ་ལ་གོང་མ་ཟོན་ཏེ་རྒྱལ་པོས་གནང་བའི་ཞྭ་ནག་གསེར་གྱི་རྡོ་རྗེའི་ཏོག་གིས་མཚན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་བདག་གིས་ཀྱང་དངོས་སུ་མཐོང་མྱོང་། དེ་ལྟར་ན་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ལ་དཀར་པོའི་ཆོས་ལུགས(པེ་ཀྱོ)ཞེས་འབོད་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ཅིག་འགོད་རྒྱུ་མེད་པས་ན། འདི་ལ་ཡང་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་བཀའ་བརྒྱུད་ཕེ་ཞེས་བརྗོད་ན་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་གྱི། པེ་ཀྱོ་ཞེས་བོས་ན་སྐྱོན་དང་བཅས་སོ། །
ས་སྐྱ་བའི་བསྟན་པ་ལ་ཁྲ་བོའི་ཆོས་ལུགས་(ཧྭ་ཀྱོ་)ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།
ས་སྐྱ་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པའི་རབ་བྱུང་གི་རྟེན་ཅན་ཡིན་ན། དེའི་ཞྭ་མདོག་དམར་པོ་ཡིན་པ་གོང་ནས་སྨོས་པ་ལྟར་དང་། གྲུབ་མཐའ་དེ་འཛིན་པའི་ཁྱིམ་པའི་རྟེན་ཅན་ཡིན་ན། རང་མོས་ཀྱི་ཞྭ་མདོག་ལས་གཞན་བཤད་དུ་མེད། ལུས་ལ་གྱོན་པའི་གོས་མདོག་ཀྱང་རབ་བྱུང་རྟེན་ཅན་ཡིན་ན་དམར་པོ་དང་སྨུག་པོ་སོགས་མ་གཏོགས་ཁྲ་བོ་གྱོན་མི་རུང་བར་འདུལ་གཞུང་ལས་གསུངས་པ་དེ་སུས་ཀྱང་རྩི་དགོས་པ་ཡིན། དེས་ན་ས་སྐྱའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ཁྲ་བོའི་ཆོས་ལུགས (ཧྭ་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་གང་ནས་འོངས་ཞེ་ན། གྲུབ་མཐའ་སོ་སོར་ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་འདོགས་དགོས་པར་བློ་ཕུག་ལ་འཇོག་མཁན་དེས་ས་སྐྱ་བའི་ལྷ་ཁང་དང་ཆོས་ཁང་རྣམས་དང་།དེར་མ་ཟད་མི་ཚང་རྣམས་ཀྱི་རྩིག་པའི་ངོས་ལ་ས་ཚོན་སྔོ་ནག་ཤུགས་ཆེ་བར་བསྐུས་པའི་བར་བར་དུ་མདའ་ཡབ་ཀྱི་ཁ་ནས་རྩིག་པའི་ངོ་ཐུར་ལ་མི་འདོམ་གང་ཙམ་གྱི་ཚད་ལ་གཡས་སུ་ས་ཚོན་དཀར་པོ་དང་དེ་ལ་གཏུགས་ནས་གཡོན་དུ་ས་ཚོན་དམར་པོ་རེ་བསྐུས་ཡོད་པ་དེ་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་མཐའ་ཁྲ་བོ་དང་ཆོས་ལུགས་ཁྲ་བོར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཤག་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་ཕལ་ཆེ་བར་ཆེ་རྟགས་ཀྱི་དབང་གིས་རྩིག་པའི་ངོས་ཀྱི་དཀྱིལ་དུ་དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་སེར་བོ་གང་རུང་བྱས་པ་ལ། འདབས་རྣམས་སུ་ནག་པོ་དང་། སྟེང་གི་འཕྲེད་དུ་གཞི་ནག་པོ་ལ་ཕྲེང་བ་དཀར་པོ་ཕོར་ཁ་ཙམ་གྱིས་བརྒྱན་པར་བྱས་པ་དེས་ཀྱང་ཞྭ་སེར་བའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ཆོས་ལུགས་ཁྲ་བོ(ཧྭ་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཚང་བར་མ་གྱུར་ཏམ། ས་སྐྱ་བའི་ཡི་དམ་གྱི་གཙོ་བོ་ཀྱེེ་རྡོ་རྗེའི་ཞལ་གསུམ་གྱི་ཁ་དོག་སྔོ་དཀར་དམར་མཚོན་པའི་ཁ་དོག་རྩིག་པ་ལ་ཤར་བར་བྱས་པའི་ངག་རྒྱུན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བདེན་པའི་དབང་དུ་བཏང་ན་ཡང་། དེ་ས་སྐྱ་བའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཁ་དོག་ཏུ་མིང་འདོགས་པའི་འབྲེལ་ཇི་ལྟར་སྒྲིག གལ་ཏེ་ནན་གྱིས་དེ་ལྟར་བསྒྲིགས་ན་ཕག་གི་ཡ་མགལ་དང་ཁྱི་ཡི་མ་མགལ་སྦྱར་བའི་དཔེར་མི་འགྱུར་རམ། གང་ལྟར་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་ས་སྐྱ་ཞེས་བརྗོད་ན་འོས་ཀྱི། ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་འདོགས་པའི་གཞི་ཞིག་བཙལ་བས་མི་རྙེད་དོ།།
དགེ་ལྡན་པའི་བསྟན་པ་ལ་སེར་བོའི་ཆོས་ལུགས(ཧོང་ཀྱོ)ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།
གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར་རྗེ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོས་བཀའ་གདམས་པ་གོང་མ་ཚོས་དབུ་ཞྭའི་མདོག་སེར་བོ་ཡིན་པ་དེ་ཐུགས་ལ་བབས་ནས་དབུ་ཞྭ་སེར་བོ་མནབས་པ་ལ་བརྟེན་ཞྭ་སེར་བ་དང་། གསེར་མདོག་ཅོད་པན་འཆང་བ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཆགས་པ་མ་གཏོགས་ཆོས་ལུགས་སེར་བོ(ཧོང་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་དུ་ག་ལ་རུང་། ཞྭ་སེར་བ་ལ་ཡང་དུས་ཕྱིས་ཀྱི་སྐབས་ནས་བཟུང་ཆོས་གོས་རྣམ་གསུམ་ལས་སྣམ་སྦྱར་དང་བླ་གོས་སེར་བོའམ་ངུར་སེར་དང་། མཐང་གོས་བཙོད་མདོག་བྱེད་པའི་སྲོལ་ག་ཁྱབ་གདལ་དུ་གྱུར་པ་མ་གཏོགས། རྭ་སྒྲེང་རྟེན་ཁྲོད་ན་ཡོད་པའི་ཇོ་བོ་ཨ་ཏི་ཤའི་བླ་གོས་ཀྱི་མདོག་ནི་བཙོད་མདོག་ཡིན་པར་ངག་སྒྲོས་ཁུངས་མ་ལས་འབྱུང་། གང་ལྟར་ཞྭ་དང་གོས་ཀྱི་མདོག་གི་ཆ་ནས་གྲུབ་མཐའ་དེ་ལ་ཁ་དོག་གི་མིང་འདོགས་བྱེད་མི་འོས་པ་གོང་སྨོས་རྣམས་དང་འདྲའོ།། དེས་ན་རྗེ་ཙོང་ཁ་བའི་བསྟན་པ་ལ་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་དུ་ཧོང་ཀྱོ་ཞེས་འབོད་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། དགེ་ལུགས་ཕེ་ཞེས་པའམ། ཧོང་མོ་ཕེ་ཞེས་བརྗོད་ན་འགལ་ཆ་མེད་པ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག གཞན་ཡང་། གྲུབ་མཐའ་སོ་སོར་ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་མིང་འདོགས་བྱེད་པ་ལ་སྐྱོན་འདི་ཡོད་དེ། དགེ་ལྡན་པའི་ཁྲོད་དུ་ཐོས་བསམ་གཙོར་འདོན་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་གཟན་མདོག་དམར་པོ་གྱོན་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་ཉམས་ལེན་གཙོར་འདོན་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་གཟན་མདོག་སེར་བོ་ཅན་གྱོན་ནས་མིང་ལ་ཡང་རི་ཁྲོད་པ་ཞེས་བསྒྱུར་བའི་སྲོལ་ག་ཞིག་ཡོད་པ་འདིས་ཀྱང་དགེ་ལྡན་པ་རང་ལ་གཟན་དམར་བ་དང་གཟན་སེར་བའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་པ་གཉིས་ཡོད་པའི་སྐྱོན་འབྱུང་ངོ་།།
སྤྱིར་རྗེ་ཙོང་ཁ་བས་དབུ་ཞྭའི་མདོག་སེར་བོ་མཛད་པ་ལ་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་དགེ་ལྡན་ཆོས་འབྱུང་བེེ་ཌྰུརྱ་སེར་བོར་སྐྱོན་འདོགས་འདྲ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། དབུ་ཞྭ་སེར་བོ་མནབ་མཁན་ལ་བཀའ་གདམས་གོང་མ་ཚོ་ཡོད་པར་མ་ཟད། བླ་ཆེན་པོ་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱིས་རང་གི་མཁན་བུ་ཀླུ་མེས་ལ་དབུ་ཞྭའི་རྟེན་སྐལ་གནང་དུས་བོན་པོའི་འོབ་ཞུ་ལ་ས་སེར་བསྐུས་ནས་གནང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་སྡེ་སྲིད་ཀྱིས་མ་མཁྱེན་པ་ག་ལ་ཡིན་ཏེ་འཕྲོས་བཤད་དོ།།
ཞར་ལ་གཤེན་རབས་བོན་གྱི་བསྟན་པ་ལ་ནག་པོའི་ཆོས་ལུགས(ཧེ་ཀྱོ)ཞེས་འབོད་པ་མི་འཐད་པའི་ཚུལ།
རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་རྩིས་སྐར་ནག་གི་དྲིས་ལན་དུ་གསུངས་པ་ལྟར། གནའ་སྔ་མོ་ནས་བཟུང་བོན་པོ་ལ་རིགས་གཉིས་ལས་ལྷ་གསོལ་དང་སྐར་མའི་རྩིས་བྱེད་མཁན་ལ་བོན་དཀར་དང་། སྤར་ཁ་སྨེ་བ་དབང་ཐང་སོགས་ནག་རྩིས་ཀྱི་སྐོར་ལས་རྩིས་བརྒྱབ་ནས་བདེ་སྡུག་དར་རྒུད་ཅི་འབྱུང་ལུང་སྟོན་མཁན་ལ་བོན་ནག་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཡོད་མྱོང་བ་དང་། ཨ་མདོ་ཕྱོགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་འཛིན་མཁན་ཚོས། བོན་པོ་ལ་རིགས་གཉིས་ལས་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་དང་སྟོན་པ་གཤེན་རབས་གཉིས་ཆར་དད་ཅིང་སྐོར་ཕྱག་བྱེད་མཁན་ལ་བོན་དཀར་དང་། སྟོན་པ་གཤེན་རབས་གཅིག་པུ་ལས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པར་དད་པ་མི་བྱེད་མཁན་ལ་བོན་ནག་ཅེས་པའི་མིང་གིས་འབོད། བོན་དཀར་དང་བོན་ནག་ཅེས་པའི་མིང་དེ་བོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཁས་མི་ལེན་ཏེ། མིང་དེ་ནི་གྲུབ་མཐའི་ཕྱོགས་ཞེན་གྱིས་བཏགས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་ཐུག་ཡོད། དེས་ན་ད་ལྟ་མི་རིགས་ཐམས་ཅད་མཐུན་སྒྲིལ་ཆེན་པོའི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་དེ་བདེ་སྐྱིད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱེད་པའི་སྒང་ལ་བོན་པོའི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ནག་པོའི་ཆོས་ལུགས(ཧེ་ཀྱོ)ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀར་མི་མཐུན་པའི་ཐ་སྙད་ངན་པ་ཞིག་ཏུ་འདུག་པས་ཐ་སྙད་འདི་ངེས་པར་ཕྱགས་དར་ཁྲོད་ཀྱི་ཕུང་བོར་འདོར་དགོས་པ་ནི་སྨོས་མ་དགོས་སོ།། མདོར་ན་བོད་གངས་ཅན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ནང་གསེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མང་བོ་ཡོད་པས་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་མིང་འདོགས་དགོས་ན་ཧ་ཅང་ཚེགས་ཆེ་སྟེ། དཔེར་ན་བཀའ་བརྒྱུད་པ་གཅིག་པུ་ལ་ཡང་ཤངས་པ་བཀའ་བརྒྱུད། དྭགས་པོ་བཀའ་བརྒྱུད། ཀརྨ་བཀའ་བརྒྱུད། ཕག་གྲུ་བཀའ་བརྒྱུད། ཞང་ཚལ་བ་བཀའ་བརྒྱུད། འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད། སྟག་ལུང་བཀའ་བརྒྱུད། འབའ་རོམ་བཀའ་བརྒྱུད། གཡའ་བཟང་བཀའ་བརྒྱུད། ཁྲོ་ཕུ་བཀའ་བརྒྱུད། འབྲུག་པ་བཀའ་བརྒྱུད་རྣམས་དང་། གཞན་ཡང་། བཀའ་གདམས་པ། ཇོ་ནང་བ། ཞི་བྱེད་པ་སོགས་ལ་ཁ་དོག་གི་སྒོ་ནས་མིང་འདོགས་ཐབས་མེད་དོ།།
དེས་ན་དེ་ཐམས་ཅད་ལ་བོད་སྐད་སོར་བཞག་གི་སྒོ་ནས་མིང་འདོགས་བྱས་ན་སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ལུགས་གཞན་པ་ལ་མི་རིགས་གཞན་པ་དེའི་སྐད་ཀྱིས་མིང་འདོགས་སྲོལ་རྒྱ་ནག་རང་ལ་ཡོད་པ་ལྟར་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ཧྥོ་ཀྱོ་དང་། ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ཡི་སི་ལན་ཆོས་ལུགས་དང་། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ཅི་ཏུའུ་ཀྱོ་དང་། བྲམ་ཟེའི་ཆོས་ལུགས་ལ་པོ་ལོ་མང་ཀྱོ་སོགས་སུ་འབོད་པ་དང་འདྲ་བར་མིང་བཏགས་ན་ནི་རྩོད་པའི་གནས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།


text:
ཟླ་1ཚེས་3ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོ་ཀྲུང་དབྱང་གི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་པས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ལ་ལྟ་བཤེར་བྱས་ཚུལ་སྐོར་ཚུར་ལན་གྱི་ཚོགས་འདུ་ལྷ་སར་འཚོགས་ཤིང་། འདི་ནི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཚོགས་ར་ཡིན་པ།
ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་སྐོར་གྱི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་གལ་ཆེན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་ཆེད། 2017ལོའི་ཟླ་8ཚེས་15ཉིན་ནས་ཟླ་9ཚེས་15ཉིན་བར་ཀྲུང་དབྱང་གི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་པས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་བྱས་ཚུལ་ལ་ལྟ་བཤེར་བྱས་པ་དང་འབྲེལ་ལྟ་བཤེར་གྱི་བསམ་འཆར་ཡང་བཏོན་ཡོད། ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པ་བརྒྱུད་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་2018ལོའི་ཟླ་1ཚེས་3ཉིན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་ལ་གནས་ཚུལ་ཚུར་ལན་བྱས་པ་རེད།
ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་པའི་ཙུའུ་ཀྲང་ཅང་ཅུས་ཧྥུང་གིས་ལྟ་བཤེར་བསམ་འཆར་བརྡ་ཁྱབ་གནང་བ་དང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་བསུ་བའི་ལས་དོན་འགོ་ཁྲིད་ཚོགས་ཆུང་གི་ཙུའུ་ཀྲང་ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་པའི་གཏམ་བཤད་གནང་བ། ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་པའི་ཙུའུ་ཀྲང་གཞོན་པ་ཀྲའེ་ཆིང་དང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་ཞུགས་པ། ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་ཆེ་དགྲ་ལྷས་གཙོ་སྐྱོང་གནང་བ། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཀྲོང་ཡན་དང་། ཙེང་དབན་མིང་། ཅང་ཅེ། ཧོ་ཝུན་ཧའོ། པད་མ་དབང་འདུས་བཅས་ཞུགས་པ་རེད།
ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་ངོས་འཛིན་བྱས་དོན། 2013ལོ་ཚུན་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་སྲིད་གཞུང་གིས་སྣོད་བཅུད་ཤེས་དཔལ་འཛུགས་སྐྱོང་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་སྐོར་གྱི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་དང་། “མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་དགོས་པའི”སྐོར་གྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་གལ་ཆེའི་མངགས་བཅོལ་ཟབ་མོ་བློ་ལ་བཅངས་པ། ཆབ་སྲིད་དང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མཐོ་ཚད་ཐོག་ལངས་ཏེ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་དེ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང་བོད་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོར་སྤྱི་འདོམས་བྱེད་པའི་འཐབ་ཇུས་གལ་ཆེན་ལ་བརྩིས་ནས་ངོས་འཛིན་དང་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་པར་བརྟེན། སྣོད་བཅུད་ཤེས་དཔལ་འཛུགས་སྐྱོང་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལ་དགེ་མཚན་ལྡན་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཐོབ་ཡོད་ལ་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་ཡག་པོ་ཞིག་ཀྱང་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཐུབ་ཡོད། 2013ལོའི་ཚུན《མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་བསམ་འཆར》དང་། 《མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་འཆར་འགོད་རྩ་གནད(2014ལོ་ནས་2030ལོའི་བར)》སྔ་རྗེས་སུ་བཀྲམ་ནས། འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་དམིགས་ཚད་ཆེན་པོ་ལྔ་གཏན་འཁེལ་བྱས་པ་དང་། འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་འགན་ཆེན་པོ་དགུ་བཏོན་ཡོད། 《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་རིམ་ཁག་ཏང་ཨུད་སྲིད་གཞུང་དང་འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཚན་གྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལས་དོན་གྱི་འགན་འཁྲིའི་སྐོར་གྱི་གཏན་འབེབས》དང《ལས་བྱེད་པ་འདེམས་སྒྲུག་བསྐོ་སྤྱོད་ལས་དོན་ཁྲོད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་འབྲེལ་ཡོད་བླང་བྱ་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་དགོས་པའི་སྐོར་གྱི་ལག་བསྟར་བྱ་ཐབས(ཚོད་ལྟའི་ལག་ལེན)》སོགས་གཏན་འབེབས་སྔ་རྗེས་སུ་བཏོན་ནས་རིམ་ཁག་ཏང་སྲིད་འགོ་ཁྲིད་ལས་བྱེད་པའི་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་འགན་འཁྲི་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད། 《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་གཏེར་ཁའི་ཐོན་ཁུངས་རྩད་ཞིབ་གསར་སྤེལ་ལ་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་བྱ་ཐབས》བཟོས་ཏེ་ལག་ལེན་བསྟར་བ་དང་ཆབས་ཅིག གཏེར་ལས་དབང་ཆ་ཡོངས་ཀྱི་བཀོད་སྒྲིག་དང་ནང་བཤུག་ཐད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་གི“སྨྱུག་གཅིག་མའི”མཆན་འགོད་ལམ་ལུགས་ལག་ལེན་བསྟར་ནས་གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་བྱས་པ་ལས་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་ལ་གཏོར་སྐྱོན་ཕོག་པའི་གནས་ཚུལ་མ་བྱུང་སྔོན་འགོག་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཡོད། སྣོད་བཅུད་དབུལ་སྐྱོར་མ་དངུལ་སྒོར་དུང་ཕྱུར་192.67དོན་འཁྱོལ་བྱས་པ་དང་། སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་གི་སྲིད་ཇུས་རང་བཞིན་གྱི་ལས་གནས་ཁྲི་70མཁོ་འདོན་བྱས་ནས་མང་ཚོགས་དབུལ་པོ་སྔར་བས་མང་པོས“སྣོད་བཅུད་ཟས”ཟ་ཐུབ་པར་བྱས་ཡོད།
མཁའ་རླུང་དང་། ཆུ། ས་རྒྱུ་བཅས་ཀྱི་སྦགས་བཙོག་འགོག་བཅོས་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་འཆར་གཞི་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ཞིང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་ས་ཁུལ་7གྱི་སྲིད་འཛིན་ཀུང་ཧྲུའུ(སྲིད་གཞུང)གནས་ཡུལ་དུ་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བཟོ་གྲྭ་དང་ཉེན་ཡོད(སྨན་བཅོས)ཟོག་རོ་གཅིག་སྡུད་ཐག་གཅོད་ལྟེ་གནས་བསྐྲུན་པ་དང་། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་རང་རྒྱལ་གྱི་ས་མཐོའི་གད་སྙིགས་མེར་བསྲེགས་གློག་གཏོང་ཁང་དང་པོ་དེ་བསྐྲུན་ཡོད། ཐོན་སྐྱེད་རྗེས་ལུས་ཀྱི་ཨར་འདམ་ཏུན་ཁྲི་153དང་། རྡོ་སོལ་ཁྲོ་ཐབ་267 བེད་མེད་རྟགས་སེར་རླངས་འཁོར་ཁྲི་1.2བཅས་མེད་པར་བཟོས་ཡོད། འབད་བརྩོན་བྱས་པ་བརྒྱུད། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྤུས་ཚད་སྤྱིར་ཡག་ཏུ་སོང་ཡོད། 2017ལོའི་ལོ་སྟོད་དུ་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ས་ངོས་བཅད་མཚམས་ཀྱི་ཆུ་སྤུས་ལོན་ཚད་100%ཟིན་པ་དང་། གཙོ་གནད་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་7གྱི་ཁོར་ཡུག་དང་མཁའ་རླུང་གི་སྤུས་ཚད་ལེགས་ཚད་95.7%ཟིན་པ། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཁོར་ཡུག་དང་མཁའ་རླུང་གི་སྤུས་ཚད་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གཙོ་གནད་གྲོང་ཁྱེར་74ཡི་ཁྲོད་ཨང་གཉིས་པར་སླེབས་ཡོད། ཀྲུང་གོ་ཚན་རིག་ཁང་གི《བོད་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་སྲུང་སྐྱོང་དང་འཛུགས་སྐྲུན་ལས་གྲྭ(2008ལོ་ནས་2014ལོའི་བར)ཡི་འཛུགས་སྐྲུན་ཕན་འབྲས་ཚོད་སྐོར》ལས་མངོན་པར་གཞིགས་ན། བོད་ལྗོངས་ས་མཐོའི་སྣོད་བཅུད་མ་ལག་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་དང་སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་རྒྱུན་འཁྱོངས་ནུས་ལྡན་བྱུང་བས། བོད་ནི་སྔར་མུས་བཞིན་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་ཆེས་གཙང་ཤོས་ཀྱི་ས་ཁུལ་གྱི་གྲས་ཤིག་རེད།
བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱིས་ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ལས་དོན་ལ་ཚད་མཐོའི་མཐོང་ཆེན་བྱས་ཏེ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱིས་ལྟ་བཤེར་བྱེད་ཞོར་དུ་དག་ཐེར་བྱེད་པའི“ཆ་བགོས་འགན་གཙང་ལེན་པའི་འགན་འཁྲིའི”ལམ་སྲོལ་བཙུགས་པ་དང་། སྨྱན་སྦྱོར་གཙོ་བོའི་ཐོག་མིང་དམར་འདོན་བྱས་ཏེ་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡོངས་བསྒྲགས་སུ་བརྡ་ཁྱབ་བཏང་ཡོད། 2017ལོའི་ཟླ་10ཚེས་31ཉིན་བར་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་བསྒྲུབ་རྒྱུར་སྤྲད་པའི་ཁོར་ཡུག་གི་གནད་དོན་ཐེར་འདོན་གྱོད་གཞི་1022ནང་ནས་གྱོད་གཞི་1020ཐག་གཅོད་བྱས་ཡོད། དེའི་ནང་གྱོད་གཞི་882ལ་དག་ཐེར་བྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་བཏང་བ་དང་། ཐོ་འགོད་གྱོད་གཞི་784ལ་དངུལ་ཆད་བཏང་བ་དང་། དངུལ་ཆད་སྒོར་ཁྲི་2787ཟིན་པ། ཐོ་འགོད་གྱོད་གཞི་2ལ་མྱུལ་ཞིབ་བྱས་པ། མི་2བཀག་ཉར་བྱས་པ། མི་232སྐོང་འདྲི་བྱས་པ། མི་148ཀྱི་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་བཏང་ཡོད།
ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་མི་རིགས་ཀྱི་མཐའ་མཚམས་ས་ཁུལ་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ། སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་བཅས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པའི་བོད་ཀྱིས་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ལས་དོན་ནང་འཐབ་ཇུས་ཀྱི་གནས་བབ་གལ་ཆེན་བཟུང་ཡོད། ད་ཕན་ལོ་ཤས་རིང་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལས་དོན་ལ་དགེ་མཚན་ལྡན་པའི་གྲུབ་འབྲས་ཐོབ་མོད། འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་དམིགས་བསལ་གནས་བབ་གལ་ཆེན་དང་། ཀྲུང་དབྱང་གི་བླང་བྱ། མང་ཚོགས་ཀྱི་རེ་སྒུག་བཅས་དང་བསྡུར་ན་ད་དུང་ཧེ་བག་ཡོད། མི་འདང་ས་གཙོ་བོ་གཤམ་གསལ་ཏེ།
གཅིག་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུ་མི་འདང་ཞིང་། ལྟ་བཤེར་བྱས་པ་ལས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར། ལས་བྱེད་པ་མི་ཉུང་བས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་བསྐྲུན་པའི་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ལ་ད་དུང་ངོས་འཛིན་གཏིང་ཟབ་བྱུང་མེད་པ་དང་། རང་བྱུང་གི་སྣོད་བཅུད་ཡག་པོ་ཁོ་ནར་ཡིད་ཚིམ་ནས་སྡོད་ཅིང་། ཁོ་ཚོས་བོད་ཀྱི་ས་རྒྱ་ཆེ་བ་དང་། སྣོད་བཅུད་ཀྱི་རྨང་གཞི་ཡག་པ། ཁོར་ཡུག་གི་ཤོང་ཚད་ཆེ་བ་བཅས་ཡོད་པས་སྦགས་བཙོག་དང་གཏོར་སྐྱོན་ཅུང་ཟད་ཕོག་པར་ཧ་ལས་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད་པའི་ངོས་འཛིན་པ་དང་། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལས་དོན་ཐད་ས་གནས་དང་སྡེ་ཚན་མི་ཉུང་བར་རང་འགུལ་རང་བཞིན་དང་རང་རྟོགས་རང་བཞིན་འདང་གི་མེད་པ་དང་། ས་གནས་དང་སྡེ་ཚན་འགའ་ཞིག་གིས་འཕེལ་རྒྱས་དང་སྲུང་སྐྱོང་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཐག་གཅོད་ཡག་པོ་བྱུང་མེད་པ། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་འགན་འཁྲི་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་པའི་ཐད་རེ་བ་ནན་པོ་མེད་པ། སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་ལ་བརྩི་མཐོང་བྱེད་ཚད་ཀྱིས་བྱས་འབྲས་དཔྱད་ཞིབ་ཁྲོད་བཟུང་བའི་བསྡུར་ཚད་མཐོ་པོ་མེད་པ་དང་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་གི“སྤ་སེ་གཅིག་གིས་ཁྲུ་སློག་པ”དེ་རྣམ་པ་ཙམ་དུ་ལུས་པ། 《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་དཔྱད་ཞིབ་བྱ་ཐབས》ལག་བསྟར་ཞིབ་ཕྲ་བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ནང་རེ་བ་དམའ་རུ་བཏང་བ་དང་དཔྱད་ཞིབ་ནན་པོ་མ་བྱས་པའི་གནད་དོན་སོགས་ལྷག་ཅིང་། 2016ལོའི་དཔྱད་ཞིབ་ཞིབ་སྲོལ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་དང་མི་མཐུན་པའི་རྫོང་7དཔྱད་ཞིབ་བྱེད་རིང་ཚད་ལོན་པའི་ཁོངས་སུ་བརྩིས་པ་ལས་དཔྱད་ཞིབ་ལ་ལྡན་དགོས་ངེས་ཀྱི་ནན་པོའི་རང་བཞིན་མེད་པར་གྱུར་ཡོད།
ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་གཙོ་གནད་ལས་དོན་ཁག་གཅིག་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་རྗེས་ལུས་ཐེབས་ཤིང། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྡོད་ཁང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་འཛུགས་སྐྲུན་ཐིང་གིས་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་བཅའ་སྡོད་བྱེད་ཉེར་ཡོད་པའི་མཚམས་སུ་མ་གཏོགས་ཨར་ཡུལ་གྱི་ཐལ་རྡུལ་ཚོད་འཛིན་ལས་དོན་གྱི་ཇུས་གཞི་བཀྲམ་མེད་པས། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཨར་ཡུལ་གྱི་ཐལ་རྡུལ་ཚོད་འཛིན་ལས་དོན་རྗེས་ལུས་ཤུགས་ཆེན་ཐེབས་པ་དང་། ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ཨར་ཡུལ་གྱི་ཐལ་རྡུལ་སྦགས་བཙོག་གནད་དོན་དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཐག་གཅོད་ནུས་ལྡན་བྱུང་མེད། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་2014ལོའི་ལོ་མཇུག་གོང་དུ་སྣུམ་རླངས་ཚུར་བསྡུ་བཅོས་སྒྲིག་ལས་དོན་སྒྲུབ་ཚར་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་མོད། འོན་ཀྱང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཚོང་དོན་ཐིང་གིས་འབྲེལ་ཡོད་ལས་དོན་གྱི་འཕེལ་རིམ་དལ་བས། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་སྣུམ་སྣོན་ས་ཚིགས་255རུ་ལྟ་བཤེར་བྱེད་སྐབས་སྣུམ་སྣོན་ས་ཚིགས་83གྱིས་མ་གཏོགས་བཅོས་སྒྲིག་ལས་དོན་སྒྲུབ་ཚར་མེད། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་སྲིང་གཞུང་གཞུང་དོན་ཐིང་གིས་2015ལོའི་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པར《ཆུའི་སྦགས་བཙོག་འགོག་བཅོས་བྱ་སྤྱོད་འཆར་གཞིའི་ལས་དོན་ཇུས་གཞི》བཀྲམ་ཟིན་པ་དང་འབྲེལ་སྣེ་འདྲེན་སྡེ་ཚན་13ལ་ལག་བསྟར་ཇུས་གཞི་བཟོ་དགོས་པའི་བླང་བྱའང་བཏོན་མོད། འོན་ཏེ་ལྟ་བཤེར་བྱེད་སྐབས་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཆུ་བེད་ཐིང་དང། འཕེལ་སྒྱུར་ཨུ་ལྷན། སྡོད་ཁང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་འཛུགས་སྐྲུན་ཐིང་སོགས་སྡེ་ཚན་10ཡིས་ལག་བསྟར་ཇུས་གཞི་ད་དུང་བཟོས་མེད་པས་ལས་ཀ་རྗེས་ལུས་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཐེབས་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་2017ལོའི་ལོ་མཇུག་གོང་དུ་གསོ་ཚགས་གཏན་འགོག་ཁུལ་གྱི་ཕྱུགས་རིགས་དང་བྱ་རིགས་གསོ་སྤེལ་ར་བ(ཁུལ་ཆུང)དང་གསོ་སྤེལ་ཆེད་ལས་དུད་ཚང་གི་སྒོ་རྒྱག་དགོས་པའམ་ཡང་ན་གནས་སྤོ་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་མོད། འོན་ཏེ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཞིང་འབྲོག་ཐིང་གིས་ད་བར་དུ་ཕྱུགས་རིགས་དང་བྱ་རིགས་གསོ་སྤེལ་གཏན་འགོག་ཁུལ་དབྱེ་འབྱེད་གཏན་འབེབས་ཀྱི་ལས་དོན་སྤེལ་མེད།
གཉིས་ནི་ས་ཁོངས་ཁག་གཅིག་ཏུ་གསར་སྤེལ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རིང་ཁོར་ཡུག་ལ་དོ་དམ་བྱ་རྒྱུ་མི་འདང་ཞིང་། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱིས་གསར་སྤེལ་དང་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རིང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་པའི་གཏན་འབེབས་རབ་དང་རིམ་པ་བཏོན་མོད། འོན་ཏེ་ས་གནས་ཁག་གཅིག་དང་སྡེ་ཚན་ཁག་གཅིག་གིས་དོན་འཁྱོལ་ཡག་པོ་བྱས་མེད་པ་དང་ལག་བསྟར་ནན་པོ་བྱས་མེད། རྒྱལ་ཁབ་ས་ཆ་ཐོན་ཁུངས་པུས《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་གཏེར་རྫས་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་སྤྱིའི་འཆར་འགོད(2008ལོ་ནས་2015ལོའི་བར)》ལ་ཆོག་མཆན་སྤྲད་དེ་གཏེར་ཁའི་བདག་དབང་བསྡུ་སྒྲིལ་དམིགས་ཚད་དང་དེ་བཞིན་གཏེར་རིའི་གཏེར་ཁ་འདོན་ཚད་དང་། གཏེར་འདེམས་ཚུར་བསྡུ་བྱེད་ཚད། ཕྱོགས་བསྡུས་སྤྱོད་ཚད་སོགས་ཀྱི་དམིགས་ཚད་གཏན་འཁེལ་ཁ་གསལ་བྱས་མོད། འོན་ཏེ་2017ལོའི་ཟླ་བརྒྱད་པར་སླེབས་སྐབས་ཀྱང་ཇུས་འགོད་དམིགས་ཚད་དུ་སླེབས་མེད། མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་སོགས་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་ཀྱི་གཏེར་རྫས་ཐོན་ཁུངས་གསར་སྤེལ་དོ་དམ་ཞིབ་ཚགས་མེད་པ་དང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱིས་འབྲེལ་ཡོད་ཁྲིམས་འགལ་སྒྲིག་འགལ་གནད་དོན་བྱང་འགེལ་ལྟ་སྐུལ་ཐེངས་མང་བྱས་མོད། འོན་ཏེ་འབྲེལ་ཡོད་ས་གནས་དང་དེ་བཞིན་སྡེ་ཚན་གྱིས་དེར་མཐོང་ཆེན་མ་བྱས་པ་དང་། སྐུལ་འདེད་གཏོང་ཤུགས་མི་འདང་བ། ཐ་ན་ལྟ་བཤེར་བྱེད་སྐབས་ཀྱང་དག་ཐེར་དང་བཅོས་སྒྲིག་ཚང་པོ་བྱེད་ཐུབ་མེད།
ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་རིང་། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱིས་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་དང་དམངས་འཚོ་ལེགས་སུ་གཏོང་ཆེད་འགྲིམ་འགྲུལ་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་ཤུགས་ཆེན་བཏང་བར་གྲུབ་འབྲས་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཐོབ་མོད། འོན་ཏེ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་འགྲིམ་འགྲུལ་ཐིང་སོགས་སྡེ་ཚན་གྱིས་གཞུང་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རིང་ཁོར་ཡུག་ལ་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་ནན་པོ་བྱས་མེད་པ་དང་འགྲིམ་འགྲུལ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཇུས་གཞི་འགོད་སྐབས་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་ཐད་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་མ་འདང་བས། གཞུང་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་དང་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་བར་ལ་འགལ་བ་བྱུང་བ་དང་། རྣམ་གྲངས་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་ཐབས་དོན་འཁྱོལ་ཡག་པོ་མ་བྱུང་བས་ས་ཆ་ཁག་གཅིག་གི་སྣོད་བཅུད་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ངན་པ་ཐེབས་ཡོད། 2013ལོའི་ཚུན། ལྗོངས་ཡོངས་སུ་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞུང་ལམ་རྣམ་གྲངས་242ལ་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཆོག་མཆན་མ་ཐོབ་པར་སྔོན་ལ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པའི་ནང་རྣམ་གྲངས་20ལ་ད་ལྟ་བར་དུའང་ཁོར་ཡུག་གདེང་འཇོག་ཆོག་མཆན་ལག་ཁྱེར་རག་མེད། 2015ལོའི་ཟླ་དགུ་པར་མཚེའུ་གཉིས་རྫོང་གི་སྣུམ་ནག་ལམ་འཛུགས་སྐྲུན་རྣམ་གྲངས་མགྱོགས་མྱུར་བསྐྲུན་ཆེད། རྒྱལ་ཁབ་ས་ཆ་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་སོགས་ཀྱི་འབྲེལ་ཡོད་ཆོག་མཆན་མ་ཐོབ་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གིས་ཆེད་དོན་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཏེ་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ལེ་ལག་ཚང་སྒྲིག་གི་བྱེ་ར་31“འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་ཞོར་དུ་གོང་ལ་ཆོག་མཆན་ཞུ་རྒྱུ་དང་གོང་ལ་ཆོག་མཆན་ཞུ་ཞོར་དུ་བསྐྲུན་རྒྱུའི”མོས་མཐུན་བྱས་པ་ལས་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་དེ་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཡོད།
ཡུལ་སྐོར་འཕེལ་རྒྱས་དང་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་མཐུན་སྦྱོར་བྱ་རྒྱུ་མི་འདང་ཞིང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཡུལ་སྐོར་འཕེལ་སྒྱུར་ཨུ་ལྷན་གྱིས་2017ལོའི་ཟླ་དང་པོར་སྒྲིག་བཟོ་བྱས་པའི《བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི“ལོ་ལྔ་ཚན་བཅུ་གསུམ་པའི”ཡུལ་སྐོར་འཕེལ་རྒྱས་ཇུས་གཞི》དེ་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་ཇུས་འགོད་དང་སྦྲེལ་མཐུད་མ་བྱས་པར་གཙོ་གནད་རྣམ་གྲངས་ཁག་གཅིག་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་བར་བརྒལ་ཁུལ་ནང་ཇུས་འགོད་བྱས་པ་དང་། ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་ཡུལ་སྐོར་འཕེལ་རྒྱས་ཨུ་ལྷན་དང་དཔལ་མགོན་རྫོང་སྲིད་གཞུང་གིས་གནམ་མཚོ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་རིམ་པའི་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་བར་བརྒལ་ཁུལ་དུ་ལྗོངས་གཟིགས་སྟེགས་བུ་དང་། ཡུལ་སྐོར་གཞུང་ལམ། རླངས་འཁོར་འཇོག་ས། ལྗོངས་གཟིགས་རྐང་ལམ། དེ་བཞིན་གསང་སྤྱོད་སོགས་ཡུལ་སྐོར་སྒྲིག་བཀོད་སྒྲིག་འགལ་ངང་བསྐྲུན་པར་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ཐིང་དང་ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་གྱི་སྡོད་ཁང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་འཛུགས་སྐྲུན་ཅུས་ཀྱིས་གཏན་འབེབས་ལས་འགལ་ཏེ་ཞིབ་མཆན་བཀོད་པ་དང་། ནག་ཆུ་ས་ཁུལ་རྒྱལ་ཁབ་ས་ཆ་ཐོན་ཁུངས་སྡེ་ཚན་གྱིས་ཁྲིམས་འགལ་ངང་ས་ཆ་བཟུང་བའི་བྱེད་སྤྱོད་དེར་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་ནུས་ལྡན་བྱས་མེད། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་དོ་དམ་གནད་ལ་མི་འཁེལ་ཞིང་། སྐྲུན་ཟིན་མེད་པའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་སྒྲིག་བཀོད་མང་ཆེ་བར་ཆུ་སྙིགས་ཐད་ཀར་འབུད་པའི་སྣང་ཚུལ་ལྡན་ཡོད།
གསུམ་ནི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་རྨང་གཞིའི་ལས་ཀ་ཁག་གཅིག་ད་དུང་ཅུང་ཞན་ཞིང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་འཕེལ་སྒྱུར་ཨུ་ལྷན་དང་སྡོད་ཁང་འཛུགས་སྐྲུན་ཐིང་གིས་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་དང་གད་སྙིགས་གཙང་སེལ་གྱི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་དོ་དམ་གྱི་ལས་དོན་ལ་ལྟ་སྐུལ་མཛུབ་ཁྲིད་གནད་ལ་མི་འཁེལ་བ་དང་། “ལོ་ལྔ་ཚན་བཅུ་གཉིས་པའི”རིང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་དང་གད་སྙིགས་གཙང་སེལ་གྱི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་འཆར་འགོད་ལེགས་སྒྲུབ་གནས་ཚུལ་ལེགས་པོ་མེད་པ་རེད། འཆར་འགོད་གཞིར་བཟུང་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱིས“ལོ་ལྔ་ཚན་བཅུ་གཉིས་པའི”རིང་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བྱ་ཡུལ་15དང་། བཙོག་ཆུ་བསྡུ་ལེན་མདོང་དྲ་སྤྱི་ལེ་354.9གསར་དུ་བསྐྲུན་ཡོད་ལ་དེ་མཚུངས་ཀྱི་ཀྲུང་དབྱང་གི་མ་དངུལ་ཡང་སྔ་ས་ནས་དམིགས་སར་འབྱོར་ཡོད། འོན་ཀྱང་ལྟ་ཞིབ་བྱེད་པའི་བར་འགྲམ་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བྱ་ཡུལ་ལ་ས་ཡོམ་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ནས་མུ་མཐུད་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་མེད་པ་ཕུད། འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བྱ་ཡུལ་9དང་། སྤྱི་ལེ་60ཟིན་པའི་བཙོག་ཆུ་བསྡུ་ལེན་མདོང་དྲ་སྔར་བཞིན་བསྐྲུན་མེད། བསྐྲུན་པའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བྱ་ཡུལ་10ཡི་ནང་ནས་བྱ་ཡུལ་6བརྟན་ལ་རྒྱུན་གཏན་བཞིན་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་བཙོག་ཆུ་ཁག་གཅིག་གཙང་གསིང་ནུས་ལྡན་ཐུབ་མེད། ལྷ་སའི་གྲོང་ཤར་ཁུལ་གསར་དཔལ་སྡིངས་ཡུག་ཁུལ་གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་བསྐྲུན་པ་དང་། དེའི་ལེ་ལག་ཚང་བའི་བཙོག་ཆུ་གཙང་གསིང་བྱ་ཡུལ་བསྐྲུན་རྒྱུར་སྤྱོད་པའི་ཀྲུང་དབྱང་གི་མ་དངུལ་ཡང་2015ལོའི་ཟླ་4པར་དམིགས་སར་འབྱོར་ཡོད། འོན་ཀྱང་རྣམ་གྲངས་དེ་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་བཅའ་སྡོད་བྱེད་སྐབས་སྔར་བཞིན་སྐྲུན་འགོ་ཚུགས་མེད། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་རྫོང་རིམ་པ་ཡན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་འཚོ་བའི་གད་སྙིགས་སྦས་ཡུལ་ཐད་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ཚད་གཞི་དམའ་བ་དང་། གཉེར་སྐྱོང་ཚད་ལྡན་མེད་པ། དོ་དམ་དམིགས་སར་མ་འབྱོར་བ་སོགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཡོངས་ཁྱབ་ངང་གནས་ཡོད། ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་བཅའ་སྡོད་བྱེད་རིང་འཚོ་བའི་གད་སྙིགས་སྐོར་གྱི་ཐེར་འདོན་གོང་ཞུ་བྱེད་ཚད་ཀྱིས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཐེར་འདོན་གོང་ཞུའི་གནད་དོན་བསྡོམས་འབོར་གྱི་35%ཙམ་བཟུང་ཡོད།
ཁོར་ཡུག་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་གྱི་ཁྲིམས་འཛིན་ལས་དོན་ལ་འཕྲལ་དུ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་ཤིང་། ཉེན་ཆེའི་བེད་མེད་དངོས་རྫས་ལ་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་བྱེད་པའི་ཐད་གཞི་གྲངས་མི་གསལ་བ་དང་། གར་སོང་ཁ་གསལ་མེད་པ། དོ་དམ་མི་འདང་བ་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གནས་ཡོད་ལ། ཐག་གཅོད་ལྟེ་གནས་ཀྱིས་ཉེན་ཆེའི་བེད་མེད་དངོས་རྫས་མང་པོར་གཉེར་སྐྱོར་དོ་དམ་བྱ་རྒྱུ་ཚད་ལྡན་བྱུང་མེད། ད་ཡོད་ཀྱི་བེད་མེད་ཟུར་འཇོག་འཁོར་རིགས་ཚུར་བསྡུ་ལྷུ་བཤིག་ཁེ་ལས་14ཡི་ནང་ཁེ་ལས་13ལ་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཆ་རྐྱེན་ལོན་མེད། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་རྫོང་རིམ་པ་ཡན་གྱི་གཅིག་སྡུད་རྣམ་པའི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་འགོའི་ཁུལ་140ཡི་ནང་102ཀྱིས་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་དབྱེ་མཚམས་འབྱེད་རྒྱུ་ལེགས་སྒྲུབ་བྱས་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་ཆོག་མཆན་ཐོབ་མེད། དེའི་ནང་གི་ཁུལ་38ཀྱིས་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་དབྱེ་མཚམས་འབྱེད་པའི་ལས་དོན་སྤེལ་མེད།
ལྟ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གིས་བླང་བྱ་བཏོན་དོན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱིས་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་དང་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་སྣོད་བཅུད་ཤེས་དཔལ་འཛུགས་སྐྱོང་གི་དགོངས་པ་དང་། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ལ་བཏོན་གནང་བའི་མཛུབ་སྟོན་གལ་ཆེན་སློབ་སྦྱོང་ལག་བསྟར་གཏིང་ཟབ་བྱས་ཏེ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྣོད་བཅུད་ཤེས་དཔལ་འཛུགས་སྐྱོང་གི་ཆབ་སྲིད་འགན་འཁྲི་འཁུར་བ་དང་། སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་བསྐྲུན་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན། ལྗང་མདོག་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་བརྟན་པོར་འཛུགས་པ་བཅས་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་ཡོངས་སྣོད་བཅུད་ཤེས་དཔལ་འཛུགས་སྐྱོང་གི་སྣེ་ཁྲིད་དམག་ཅིག་བྱེད་དགོས་པ་དང་། འགན་འཁྲི་ཁག་བགོས་སྔར་བས་ཞིབ་ཚགས་སུ་བཏང་ནས་སྡེ་ཚན་དབར་གྱི་མཉམ་འགུལ་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ནན་པོ་བཏང་ནས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཏང་སྲིད་འགན་འཁྲི་གཅིག་མཚུངས་དང་ལས་གནས་གཅིག་ལ་འགན་འཁྲི་གཉིས་ལག་བསྟར་ཏན་ཏིག་བྱེད་དགོས་པ། གཏེར་ཁའི་ཐོན་ཁུངས་གསར་སྤེལ་ལ་ལྟ་སྐུལ་དོ་དམ་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཤུལ་བཞག་གི་གཏེར་རིའི་ས་གཤིས་ཁོར་ཡུག་རིམ་གྱིས་བཅོས་སྒྲིག་སླར་གསོ་བྱེད་དགོས་པ། འགྲིམ་འགྲུལ་འཛུགས་སྐྲུན་དང་དམངས་འཚོ་ལེགས་བཅོས་ལ་མུ་མཐུད་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་པ་དང་ཆབས་ཅིག རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་ལ་གཡོལ་ནས་སྣོད་བཅུད་སྲུང་སྐྱོང་གི་བྱེད་ཐབས་དོན་འཁྱོལ་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་གསར་སྤེལ་ལས་དོན་ལ་སྤྱི་འདོམས་འཆར་འགོད་བྱས་ནས་འཕེལ་རྒྱས་དང་སྲུང་སྐྱོང་གི་འབྲེལ་བ་མཐུན་སྦྱོར་དང་ཐག་གཅོད་ཡག་པོ་བྱེད་དགོས་པ། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་མུ་མཐུད་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དོ་དམ་ཆུ་ཚད་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་མཐོ་རུ་གཏོང་དགོས་པ། ཁྲིམས་ལུགས་དང་སྒྲིག་སྲོལ་ལྟར་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ནན་པོ་གཏོང་བ་དང་ལྟ་བཤེར་ཁྲོད་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བའི་གནད་དོན་ལ་འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཚན་གྱིས་སྔར་བས་བརྟག་ཞིབ་བྱེད་དུ་འཇུག་པ་དང་། རིམ་གྱིས་འགན་འཁྲི་གསལ་པོ་བཟོ་བ་དང་འབྲེལ་ཡོད་གཏན་འབེབས་གཞིར་བཟུང་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ནན་པོ་གཏོང་དགོས།
ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་ནན་བཤད་བྱས་དོན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་གིས《ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ལྟ་བཤེར་ཇུས་གཞི(ཚོད་ལྟའི་ལག་བསྟར)》དང་ལྟ་བཤེར་གྱི་ཚུར་ལན་བསམ་འཆར་གྱི་བླང་བྱ་གཞིར་བཟུང་། དུས་ཚོད་དམ་འཛིན་གྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ། དག་ཐེར་ཇུས་གཞི་བཟོས་ནས་ལས་ཀའི་དུས་ཚོད་ཉིན་30ཡི་ནང་ཚུན་དུ་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་ལ་གོང་འབུལ་ཞུ་དགོས། དག་ཐེར་གྱི་ཇུས་གཞི་དང་དག་ཐེར་དོན་འཁྱོལ་གནས་ཚུལ་འབྲེལ་ཡོད་གཏན་འབེབས་གཞིར་བཟུང་དུས་ཐོག་ཏུ་སྤྱི་ཚོགས་སུ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱེད་དགོས།
ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་ད་དུང་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པའི་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་གཏོར་སྐྱོན་གྱི་འགན་འཁྲི་རྩད་གཅོད་གནད་དོན་གསེད་བཀྲོལ་བྱས་ནས་འབྲེལ་ཡོད་གཏན་འབེབས་གཞིར་བཟུང་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྲིད་གཞུང་ལ་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུར་རྩིས་སྤྲད་ཡོད།
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་ནན་བཤད་གནང་དོན། ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་དྲུག་པས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་སྐོར་གྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་དང་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་གལ་ཆེན་ལག་བསྟར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་ཚད་མཐོའི་འགན་འཁུར་བའི་སྙིང་སྟོབས་དང་། ཚན་རིག་དང་མཐུན་ལ་གཟབ་ནན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་ཐོག་ནས་ལྟ་བཤེར་ལས་དོན་ཕྱོགས་ཡོངས་དང་གཏིང་ཟབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤེལ་ཏེ་ང་ཚོས་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་བདེ་འཇགས་སྲུང་ཡོལ་བརྟན་གཏོང་། འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་དག་ཞིང་མཐའ་མ་སྲུང་སྐྱོང་ཡག་པོ་བཅས་བྱེད་ཕྱིར་མཛུབ་ཁྲིད་ནུས་ལྡན་དང་རོགས་རམ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད། ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚུར་ལན་བསམ་འཆར་ནང་བོད་ཀྱི་ལས་ཀའི་གྲུབ་འབྲས་ལ་ཁས་ལེན་གང་ལེགས་བྱས་པ་དང་ཆབས་ཅིག ང་ཚོའི་སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་དང་འཛུགས་སྐྲུན་ཐད་གནས་པའི་གནད་དོན་ཁ་ཤས་གསལ་སྟོན་བྱས་ཡོད། དེ་དག་ཕྱོགས་ཡོངས་ལ་དོན་དངོས་དང་མཐུན་པ་དང་། དངོས་ཐོག་བདེན་འཚོལ། གནད་ལ་འཁེལ་བ། ཧ་ཅང་གཏིང་ཟབ་པ་བཅས་ཡོད་ལ་དུས་ཐོག་ཏུ་འཁེལ་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད། དེས་ང་ཚོར་ཉེན་བརྡ་བཏང་ཡོད་ལ་བཏོན་པའི་དག་ཐེར་གྱི་བླང་བྱ་དང་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་གནད་ལ་འཁེལ་ཞིང་གསལ་པོ་ཡོད། དེའི་དམིགས་སའི་རང་བཞིན་དང་། མཛུབ་ཁྲིད་རང་བཞིན། བཀོལ་སྤྱོད་རང་བཞིན་བཅས་ཚང་མ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་བོད་ཀྱི་དོན་དངོས་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན་ཡོད། ང་ཚོས་རྦད་དེ་མོས་མཐུན་དང་། ཟོལ་མེད་དང་ལེན། གསལ་ཐོ་གཞིར་བཟུང་ཡོངས་སུ་དང་ལེན་བཅས་བྱས་ཏེ་དོན་ཚན་དང་རྣམ་གྲངས་རེ་རེ་བཞིན་ཞིབ་ཕྲའི་ལག་བསྟར་བསམ་འཆར་དང་དག་ཐེར་བྱ་ཐབས་བཟོས་ཏེ་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་དག་ཐེར་དང་། མགྱོགས་མྱུར་དག་ཐེར། དག་ཐེར་མཐར་ཕྱིན་བཅས་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་བླང་བྱ་བཏོན་དོན། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་རིམ་པ་ཁག་དང་སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་ངེས་པར་དུ“འདུ་ཤེས་བཞི”ཟབ་ཏུ་བཏང་ནས་སྲོག་ཤིང་ལ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང་། གོང་བཀུར། ཡིད་ཆེས། སྲུང་སྐྱོབ་བཅས་བྱེད་པའི་མཐོ་ཚད་དང་། ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་དབང་གྲགས་དང་གཅིག་སྡུད་གཅིག་གྱུར་གྱི་འགོ་ཁྲིད་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་པའི་མཐོ་ཚད་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྲུང་དབྱང་གི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་གནད་དོན་དག་ཐེར་ལས་དོན་ལེགས་པར་སྒྲུབ་པའི་དོན་སྙིང་གལ་ཆེན་ལ་ངོས་འཛིན་གང་ལེགས་བྱེད་པ་དང་། དམིགས་བསལ་རང་བཞིན་གང་ཡང་མེད་པའི་བསམ་བློ་བརྟན་དུ་གཏོང་བ། ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་གནད་དོན་དག་ཐེར་གྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་འཁྲི་ཏན་ཏིག་འཁུར་བ། བསམ་བློ་དང་བྱ་སྤྱོད་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དགོངས་པའི་ཐོག་སྔར་བས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་སྐོར་གྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅིའི་མཛུབ་སྟོན་གལ་ཆེན་གྱི་དགོངས་དོན་རབ་དང་རིམ་པའི་ཐོག་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ། བློ་མཐུན་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྲོག་ཤིང་གནང་བའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་ཐབས་ཇུས་བཀོད་སྒྲིག་ཐོག་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ། ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚུར་ལན་བསམ་འཆར་གྱི་དག་ཐེར་བླང་བྱའི་ཐོག་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བ་བཅས་བྱས་ཏེ“ཏང་སྲིད་འགན་འཁྲི་གཅིག་མཚུངས་དང་། ལས་གནས་གཅིག་ལ་འགན་འཁྲི་གཉིས”དོན་འཁྱོལ་ནན་པོ་བྱས་ཏེ་རིམ་པ་བཞིན་འགན་འཁྲི་ནན་དུ་གཏོང་བ་དང་རིམ་པ་བཞིན་གནོན་ཤུགས་བརྒྱུད་སྤྲོད་ཀྱིས་ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་གནད་དོན་དག་ཐེར་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་དགོས།
ཝུའུ་དབྱིང་ཅེས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་རིམ་པ་ཁག་དང་སྡེ་ཚན་ཁག་གིས་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་དང་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ནས་ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གི་བླང་བྱ་གཞིར་བཟུང་། འགན་འཁྲི་ཏན་ཏིག་ངང་འཁུར་བ་དང་། འགོ་ཁྲིད་གཙོ་བོས་སྣེ་ཁྲིད་པའི་ལས་དོན་ཆེད་དོན་ཚན་ཁག་འཛུགས་པ། དག་ཐེར་ཇུས་གཞི་ཞིབ་ཚགས་བཟོ་བ། འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་གསར་པ་མཐའ་འཁྱོངས་བྱེད་པ། སྲུང་སྐྱོང་དང་། འཛུགས་སྐྲུན། བཅོས་སྒྲིག དོ་དམ་བཅས་ཐབས་མང་མཉམ་སྤྱོད་མཐའ་འཁྱོངས་བྱེད་པ། གཙོ་གནད་མངོན་གསལ་དོད་པོ་དང་འགག་རྩར་དམ་འཛིན་བྱེད་པ། ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚུར་ལན་བསམ་འཆར་དང་གནད་དོན་དག་ཐེར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་ཏན་ཏིག་གཏོང་བ། སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཞན་ཆ་སྔར་བས་གསབ་པ། སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་རྒྱུན་མཐུད་ལེགས་སུ་འགྲོ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་བཅས་བྱས་ཏེ་གངས་ལྗོངས་ས་མཐོའི་ནམ་མཁའ་དེ་བས་སྔོ་བ་དང་། རི་བོ་དེ་བས་སྔོ་བ། ཆུ་བོ་དེ་བས་དྭངས་བ། ཁོར་ཡུག་དེ་བས་མཛེས་པ་བཅས་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས།
ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་དག་ཐེར་བྱས་ཏེ་དག་ཐེར་གྱི་ལས་དོན་མཁོ་སྤྲོད་ཕྱོགས་ཀྱི་གྲུབ་ཆའི་རང་བཞིན་སྒྱུར་བཅོས་ཟབ་ཏུ་གཏོང་བ་དང་། སྤུས་ཚད་མཐོ་པོའི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ། དེང་རབས་ཅན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་མ་ལག་སྐྲུན་པ་བཅས་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ཏེ་གནས་པའི་གནད་དོན་ལ་དབྱེ་ཞིབ་ནན་ཏན་དང་། ཐབས་ཇུས་དང་བྱ་ཐབས་ལ་ཞིབ་འཇུག་གཏིང་ཟབ། དག་ཐེར་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བ་བཅས་བྱེད་དགོས། བརྒྱུད་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་དག་ཐེར་ལ་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱིས་དབྱེ་འབྱེད་དང་དབྱེ་ཞིབ་བྱེད་པ་དང་བརྒྱུད་རིམ་ལྡན་པའི་ངང་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་བླང་བྱ་གཞིར་བཟུང་། དག་ཐེར་གྱི་བླང་བྱ་རིགས་དབྱེ་དང་རེ་རེ་བཞིན་ཁ་གསལ་ཡོང་བར་བྱེད་དགོས། ནན་ལ་ཏན་ཏིག་གི་སྒོ་ནས་དག་ཐེར་བྱས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་ལྟ་བཤེར་ཚོགས་ཆུང་གིས་ཚུར་ལན་བྱས་པའི་གནད་དོན་གཞིར་བཟུང་དོན་ཚན་དང་རྣམ་གྲངས་རེ་རེ་བཞིན་གསེད་བཀྲོལ་བྱེད་པ་དང་། ལས་ཀའི་གསལ་ཐོ་བཟོ་བ། དུས་ཚོད་ཀྱི་མཚམས་ཚིགས་དང་། དག་ཐེར་ཚད་གཞི། འགན་འཁྲིའི་ཚན་པ། འགན་འཁྲི་བ། འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་བཅས་ཁ་གསལ་བཟོ་བ། “རྒྱུན་གཏན་ལྟ་སྐུལ་དང་། ཟླ་རེར་སྙན་ཞུ། དུས་ཚིགས་རེར་བཀོད་གཏོང་། ལོ་ཕྱེད་ལ་ཕྱོགས་སྡོམ། ལོ་འཁོར་ལ་དཔྱད་ཞིབ”བཅས་ཀྱི་ལས་ཀའི་ལམ་སྲོལ་འཛུགས་པ། དག་ཐེར་ལས་དོན་གྱི་མཛུབ་ཁྲིད་ལ་ཤུགས་སྣོན། ཞིབ་བཤེར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུར་ཤུགས་སྣོན། དག་ཐེར་གྱི་གྲུབ་འབྲས་བརྟན་དུ་གཏོང་བ་བཅས་བྱས་ཏེ་གནད་དོན་བསྐྱར་ཐོན་དང་དག་ཐེར་ཚད་ལོན་མེད་རིགས་ལ་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ནན་པོ་གཏོང་བ་ལས་རྒྱ་ཡན་དུ་གཏན་ནས་མི་གཏོང་བར་སྒྲིག་ཁྲིམས་ནན་པོར་བརྟེན་ནས་ཕྱོགས་ཡོངས་དང་དག་ཐེར་ལས་འགན་དུས་ཐོག་ཏུ་ལེགས་གྲུབ་ཡོང་བའི་འགན་ལེན་བྱེད་དགོས། དྲིལ་བསྒྲགས་བྱེད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་དག་ཐེར་དོན་འཁྱོལ་གྱི་གནས་ཚུལ་དུས་ཐོག་ཏུ་སྤེལ་བ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་དང་ལེན་བྱས་ཏེ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཟང་པོ་སྔར་བས་གཏོད་དགོས་པའི་ནན་བཤད་གནང་བ་རེད།


text:
ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ།
- བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས།
ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་ནི། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ཆུ་བྱ་(སྤྱི་ལོ་1813)ལོ་ཟླ་བཅུ་པའི་ཚེས་བཅུ་ལ་མདོ་ཁམས་འབྲི་ཟླ་ཟལ་མོ་སྒང་གི་གནས་མཆོག་པདྨ་ལྷ་རྩེའི་མདུན་རོལ་དུ་ཡབ་ཁྱུང་པོ་བླ་མ་གཡུང་དྲུང་བསྟན་འཛིན་དང་། ཡུམ་བཀྲ་ཤིས་མཚོ་བྱ་བའི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་ན་ཆུང་ངུའི་སྐབས་ནས་ཐུགས་ཀྱི་བག་ཆགས་བཟང་ཞིང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་བཀྲ་ལ། ཐུགས་རྒྱུད་ཞི་དུལ་ལ་གནས་པ་སོགས་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་ཐོས་འཛིན་དང་། འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སྙན་ཞིང་མཛེས་པའི་གྲགས་པ་ལྷན་སྐྱེས་སུ་འཆར་བ་བྱུང་། སྐུ་ན་སོན་པའི་དུས་སུ་སྨན་གཞུང་རྒྱུད་བཞི་བློ་འཛིན་གནང་ཞིང་། ཀརྨ་ཕུན་ཚོགས་ལས་ལྡུམ་བུ་ངོ་སྤྲོད་མཛད།
དེ་རྗེས་ཀརྨ་ངེས་དོན་གྱིས་ཆེད་བསྐུལ་གནང་བ་ལྟར་མདོ་རྒྱུད་དགོངས་འགྲེལ་མཐའ་ཡས་པར་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་འགྱུར་ཕྱིར་ཞེ་ཆེན་པཎ་ཆེན་འགྱུར་མེད་མཐུ་སྟོབས་རྣམ་རྒྱལ་དང་། དཔལ་སྤུངས་སི་ཏུ་པདྨ་ཉིན་བྱེད་དབང་པོ། འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་སོགས་རིས་མེད་ཀྱི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་ལྔ་བཅུ་ཙམ་གྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་པ་དང་། སྨན་དཔྱད་སྐོར་ཀརྨ་ཚེ་དབང་རབ་བརྟན་ལས་གསན་པ་བཅས་ཀྱིས་ཐ་སྙད་རིག་པའི་གནས་ཡན་ལག་དང་བཅས་པ་དང་། མདོ་རྒྱུད་བསྟན་བཅོས་མཐའ་དག་ལ་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་ཀྱིས་དགོངས་པ་དང་། བརྕེ་བའི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་ཏེ་ལུང་རིགས་དཔྱད་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་གསུང་རྩོམ་པོ་ཏི་དགུ་བཅུ་ཙམ་སྐལ་ལྡན་རྗེས་སུ་བཟུང་ཕྱིར་བཀའ་དྲིན་བསྩལ། དེའི་ནང་ནས་ཐུན་མོང་རིག་གནས་དགུ་དང་། ཐུན་མིན་ནང་རིག་པའི་གནད་རྣམས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བ་སྟོན་པ། 《ཤེས་བྱ་མཛོད》ཅེས་པ་འདི་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། སྐབས་དོན་གསོ་རིག་དང་འབྲེལ་ན། དེའི་ནང་ཚན་བཞི་པ་རིག་གནས་ཞར་བྱུང་དང་བཅས་པའི་བྱུང་བ་བརྗོད་པའི་ནང་གསོ་རིག་གི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ལ། ཐོག་མར་སུ་ཞིག་གིས་དྲན་ཅིང་གང་ལས་བརྒྱུད་པ་དང་། བར་དུ་སྟོན་པས་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཚུལ། ཐ་མར་རྒྱ་བོད་དུ་ཇི་ལྟར་དར་ཚུལ་གསུམ་ལ་བསྡུས་ནས་ཁོག་ཕུག་པར་མཛད། ལྷག་པར་གསོ་རིག་རྒྱུད་བཞིའི་བྱུང་ཚུལ་སྐོར་ལ། རྒྱུན་སྲོལ་ཀུན་འདུས་གཡུ་ཐོག་སྨན་གྱི་བླར། །དཔལ་ལྡན་ཕྲེང་བས་གསང་མཛོད་དངོས་སུ་བསྩལ། །ཡུལ་ཀུན་གདམས་པའི་བཅུད་བླངས་རྒྱུད་ཆེ་ཆུང་། །ཐུན་མོང་ཁྱད་པར་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བ་ལས། །ཞེས་པའི་འགྲེལ་པར་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་བཤད་རྒྱུན་ཀྱི་སྲོལ་ཀ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གཡུ་ཐོག་པ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ལ་འདུས་ཤིང་བབས།
དེའང་ཕྱི་ལྟར་ན་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་མཁས་པའི་པཎྜིཏ་ཆེན་པོ། ནང་ལྟར་ན་འཕགས་པའི་ས་ལ་བཞུགས་པའི་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་ཆེན་པོ། གསང་བ་ལྟར་ན་བོད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་འདུལ་བའི་དོན་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྨན་གྱི་བླ་མ་ཉིད་སྨན་པའི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་པ་ཡིན་ལ། སྣང་ཚུལ་ཙམ་དུ་འཛམ་བུ་གླིང་ཀུན་ཏུ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་ཕེབས། ཁྱད་པར་འཕགས་ཡུལ་དུ་ལན་དྲུག་ཕེབས། ཨོ་རྒྱན་ནས་མཁའ་འགྲོའི་གཙོ་མོ་དཔལ་ལྡན་ཕྲེང་བས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་དང་། ལྕང་ལོ་ནག་པོའི་རྒྱུད་སོགས་གདམས་པའི་གསང་མཛོད་གཏད། གཞན་ཡང་ལྷ་དང་མིའི་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རྣམས་དངོས་སུ་མཇལ་ནས་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་གདམས་པ་བསྩལ། འཛམ་གླིང་དང་སིངྒ་ལ་སོགས་གླིང་ཕྲན་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་ཀུན་གྱི་མན་ངག་དང་། མཁས་གྲུབ་རྣམས་ཀྱི་གདམས་པའི་བཅུད་བླངས་ནས་སྐུ་ཚེའི་སྟོད་ལ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྙིང་པོ་བསྡུས་པ་དང་། ལེའུ་དང་པོའི་འགྲེལ་པ་སོགས་མཛད།
སྐུ་ཚེའི་སྨད་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་བཀོད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་བཅས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ལས། གཞུང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བསྡུས་བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་གསང་བ་མན་ངག་གི་རྒྱུད་ཆེན་བཞི། རྒྱུད་ཆུང་བདུད་རྩི་སྙིང་པོ། ཆ་ལག་འགའ་ཞིག་བཅས་མཛད། ཐུན་མོང་གསོ་དཔྱད་དང་། ཁྱད་པར་སྐལ་པ་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སློབ་མ་སུམ་སྟོན་ཡེ་ཤེས་གཟུངས་ལ་གསང་བ་སྙིང་ཐིག་གི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་ཏེ་རྒྱུད་བཞི་སྙིང་ཐིག་དང་བཅས་པ་ལོ་བཅུ་གཉིས་སུ་བཀའ་རྒྱས་བཏབ་ནས་བསྩལ། དེ་ལྟར་རྒྱུད་བཞི་ལ་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་གང་རུང་ལ་འདོད་པ། གཉིས་ཀར་འདོད་པ། བསྟན་བཅོས་ལའང་འདོད་ལུགས་མི་གཅིག་པ་དུ་མ་བྱུང་ཡང་། ཕྱི་ལྟར་ན་རྒྱལ་བའི་བཀའ། ནང་ལྟར་ན་གཏེར་མའི་སྲོལ། གསང་བ་ལྟར་ན་གཡུ་ཐོག་པ་ཉིད་ཀྱི་གསུང་དུ་འདོད་པ་ཉིད་ལེགས་པའི་ཕྱོགས་སུ་རྗེ་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་ཡབ་སྲས་སོགས་ཀྱིས་བཞེད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཟག་མཆོག་དམན་མེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཤིང་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་གཞུང་ལུགས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་དང་མཚུངས་པ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། བེེ་རོས་སྦས་པའི་གཏེར་གྲ་པ་མངོན་ཤེས་ཀྱིས་རྩ་བ་ཙམ་ཕྱུང་ནས་གཡུ་ཐོག་པ་ལ་གཏད་པའང་མི་འགལ་ཏེ་འབྲེལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དང་། གསུམ་པ་ནི། སྙིང་ཐིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ངེས་ཤེས་འདྲེན་བྱེད་ལས་དངོས་སུ་གསུངས་པར་མ་ཟད། རྒྱུད་རང་ལ་བརྟགས་ན་དེ་ལྟར་འཐད་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་རྒྱུད་བཞི་གཡུ་ཐོག་རང་གིས་མཛད་པར་བཞེད། དེ་མིན་《རིན་ཆེན་གཏེར་མཛོད།》ཅེས་པ་གཏེར་སྟོན་སངས་རྒྱས་བླ་མ་གླིང་པ་ནས་གླིང་པ་བཅུ་གཉིས་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་གཏེར་ཆེན་གཏེར་ཕྲན་རྣམས་དང་། དུས་ཕྱིས་ཀྱི་གཏེར་ཆེན་པདྨ་འོད་གསལ་མདོ་སྔགས་གླིང་པ་དང་། མཆོག་གྱུར་བདེ་ཆེན་གླིང་པའི་བར་བཅས་གཏེར་སྟོན་ཉིས་བརྒྱར་ཉེ་བའི་ཟབ་གཏེར་རྒྱ་མཚོའི་ཡང་ཞུན་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་བ་པུ་ཏི་དྲུག་ཅུ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་འདིའི་ནང་། གཉན་རིམས་སྣ་ཚོགས་སྔོན་འགོག་དང་། བཅོས་ཐབས་རྣམ་གྲངས་མང་ཞིང་ཕན་པ་ཆེ་བ་མང་པོ་དང་། དམུ་ཆུའི་བཅོས་ཐབས། མཛེ་ནད་བཅོས་ཐབས་སོགས་ཀྱང་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་སྨན་དཔྱད་སྐོར་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བས་སྔ་ཕྱིར་ཁམས་ཕྱོགས་སྡེ་དགེ་དང་། མཚུར་ཕུ་དགོན་དུ་ཤིང་པར་བརྐོས་ནས་དར་ཁྱབ་ཅི་ཆེར་བྱུང་།
ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་སྐུ་ཚེ་གཅིག་རིང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་བཤད་ལན་གྲངས་དུ་མ་བསྩལ་བ་དང་ཆབས་ཅིག་སྨན་དཔྱད་ཀྱི་འགྲོ་དོན་ཕྱོགས་རིས་སུ་མེད་པར་བསྐྱངས་ཏེ་ཐུགས་བསྐྱེད་དགེ་བ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་དུ་སོན་པར་བརྟེན་དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་ཙམ་ཕེབས་ཀྱང་། ཕྱི་རབས་ཀྱི་སྨན་པ་རྣམས་ལ་སློབ་དཔོན་གོང་མ་རིམ་བྱོན་དང་། རང་གི་མྱོང་བྱང་མན་ངག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་མཛད་ནས། 《ཟིན་ཏིག་གཅེས་བསྡུས་བདུད་རྩི་ཐིགས་པ།》ཞེས་པ་ཁྱབ་སྤེལ་དང་འབྲེལ། རིག་པ་དཔེ་ཐོག་ལུས་པས་ལག་ལེན་དཀའ། །མ་སྦྱངས་སྨན་རྐྱལ་ཐོགས་པས་ནད་པ་བསླུ། །ཟང་ཟིང་དོན་གཉེར་སྨན་པའི་མིང་འཛིན་ལ། །འདི་འདྲས་དོན་དུ་འགྱུར་སྙམ་འབད་པས་འགོད། །ཅེས་པའི་ཞལ་གདམས་སྙིང་གི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བ་གསུངས་ནས་བཟུང་ཀོང་སྤྲུལ་ཟིན་ཏིག་ཅེས་པ་འདི་ནི་ཁམས་ཕྱོགས་ཙམ་དུ་མ་ཟད། བོད་ལྗོངས་དང་། མཚོ་སྔོན། ཀན་སུའུ། ཡུན་ནན་བཅས་པའི་བོད་རིགས་སྨན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བེད་སྤྱོད་ཤུགས་ཆེན་བྱེད་པ་དང་། རང་ཅག་སྨན་པ་རྣམས་ལ་རྒྱས་བསྡུས་འཚམས་ཤིང་ལག་ལེན་བདེ་བའི་སྨན་དཔེ་ཡག་ཤོས་ཤིག་ཡིན་སྟབས་སྔོན་ཆད་སྡེ་དགེ་དང་། ལྷ་ས་སྨན་རྩིས་ཁང་གཉིས་ལ་ཤིང་པར་བརྐོས་ཡོད་པ་དང་། (སྤྱི་ལོ་1975)ལོ་མཚོ་སྔོན་ས་ཁུལ་ནས་ལྕགས་པར་བརྒྱབ་ཏེ་འགྲོ་ཕན་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་བྱུང་།
དེ་ལྟར་ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་དཔལ་སྤུངས་ཆོས་འཁོར་གླིང་དུ་བཤད་གྲའི་གཙོ་སྐྱོང་མཛད་སྐབས་དང་། དེ་མིན་ཟབ་རྒྱས་གསུང་གི་བདུད་རྩིའི་དཔལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཐུགས་སྲས་དུ་མའི་ནང་ནས་གཙོ་ཆེ་བ་ནི་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་དང་། བཅོ་ལྔ་པ། འཇམ་དབྱངས་བློ་གཏེར་དབང་པོ། མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ། བྲག་ཡབ་གདོང་སྤྲུལ་ངག་དབང་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོ། ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ། ལྷག་བསམ་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། བཀྲ་ཤིས་ཆོས་འཕེལ། སྨན་དཔྱད་འགྲོ་དོན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་ཀུ་སེ་གསེར་ལྗང་ཞབས་དྲུང་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་དང་། ལྷག་པར་གསོ་དཔྱད་ཀྱི་བསྟན་པ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་དར་རྒྱས་སུ་མཛད་པ་བཅས་མཐར་ཀོང་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་བདུན་ཐོག་ཞིང་འདིར་སྐུ་ཚེ་དེའི་གཞན་ཕན་གྱི་མཛད་པ་རེ་ཞིག་རྫོགས་ནས་སྐུའི་སྤྲོས་པ་བསྡུས་སོ།།
- འདི་ནི་མཁས་དབང་བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་དཔེ་དེབ་《གངས་ལྗོངས་གསོ་རིག་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་རིམ་བྱོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་》ནས་ཟུར་འདོན་ཞུས།
མཐའ་མའི་འདོན་ཐེངས་།: 13.11.2017 ཉིན། 12:16 PM<< སྔ་མ།