text:
བདེན་པ་གཅེར་བུར་མཐོང་ན་སྐྲག་སྣང་གིས་འགྲོ་ཞིང་།། རྫུན་པ་ཕྱི་ཤུན་མཐུག་ན་དུངས་ཞེན་གྱིས་འཁྱུད་པ།། བདེན་རྫུན་གོ་ལོག་ཐེབས་པའི་ཁ་སང་དང་དེ་རིང་།། སེམས་ཀྱི་ཉིན་སྲིབ་བར་ནས་སྐྱོ་བ་རེ་སྐྱེས་ཡོང་།།
ཐོ་ཡོར།༼ (དཀར་མཛེས།)༽གྱང་ནི་གཟུགས་ལས་ཐག་རིང་བའི་དགུན་ཁ་ཞིགནགས་ཚལ་དང་སྲང་ལམ་རྩིག་པའི་རྙི་ལ་ཚུད ཁྱོད་ཀྱི་རེ་སྒུག་ནི་གྱང་ཞིག་སྟེའབུ་སྲིན་ཆུང་ངུ་དེ་ཚོས་ཀྱང་ད་ནི་གྱང་ཞིག་ལས་མི་སྣངགྱང་དེ་ནི་མི་གཉིས་གྱི་ནམ་མཁའ་སྟེགྱང་གི་རི་མོ་དེད་ནས་སོང་ན་ཕ་མཐར་ཐོན་ཐུབཕ་རོལ་
སློབ་ཆུང་སྒོ་སམ་ངོས་ཀྱི དབྱངས་གསལ་སོ་བཞི ངས་ཁྱོད་ཀྱི་ནང་དུ་བླུགས གྱང་ཆག་དང་གད་པའི་ནང་གི དགོད་སྒྲ་ཡོད་དོ་ཅོག ངས་ཁྱོད་ཀྱི་ནང་དུ་བླུགས
ཕྱག་འཇུ་ཞིག་གནོངས་དང་།འཆི་མེད།རབ་རིབ་སེམས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་འཇིག་རྟེན་འཁོར་བ།།ག་ནས་འདི་འགྲུབ་མེད་པའི་ཧྲལ་ཧྲུལ་ངོགས་ནས།།སོར་མོ་བཀུག་སྟེ་བརྩིས་ན་ལོ་དང་ཟླ་བ།།གར་སོང་འདིར་སོང་མ་ངེས་ཡལ་ལེ་ཡོལ་ལེ།།རང་སེམས་མག་མོག་དར་གྱི་ལ་ཐོད་བཅིངས་ཏེ།།སྟོང་འདང་ངང་ལ་ཟད་པའི་མི་ཚ
རྩོམ་པ་པོ་ངོ་སྤྲོད། འཇམ་དཔལ། པིར་མིང་ལ་རྡེའུ་དཀར་ནག་ཏུ་འབོད། ༡༩༨༤ལོའི་ཟླ༡༡པའི་ཚེས༡༠ཉིན་གཅན་ཚར་སྐྱེས། ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་དང་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་སོགས་རིམ་གྱིས་འགྲིམས། 《ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་》དུས་དེབ་དང་《བོད་ལྗོངས་ཞིབ་འཇུག》 《བོད་ལྗོངས་སློབ་ཆེན་གྱི
སྤྲིན་པ་དང་སྤྲིན་པས་གཤོག་གདུགས་ཕུབ་པའི་ཕ་མཐའ་ཞིག་ན རི་བོ་དང་རི་བོས་དཔུང་རྡང་བསྒྲིགས་པའི་ཕར་ངོགས་ཤིག་ན གཙང་པོ་དང་གཙང་པོས་མགོ་རྔ་སྦྲེལ་བའི་ཕ་རོལ་ཅིག་ན
ང་ཡིས་གཉེན་ནི་མ་སྒྲིག་ཕོ་ལོ་སོ་བདུན་ལོན་པས།། ད་ནི་གཉེན་སྒྲིག་ཞེས་ན་སེམས་ལ་འཚུབ་ཆ་སྐྱེས་འོངས།། ལན་རེར་ཤུལ་འཛིན་མེད་པས་གཉེན་ནི་སྒྲིག་དགོས་བསམ་ཡང་།། མཚམས་རེར་མི་རྐྱང་ཡིན་ན་དེ་ལས་སྐྱིད་པོ་མི་འདུག །
མ་གསང་དྲང་མོར་བཤད་ན སྤྲིན་པ་ལང་ལོང་འཕྱུར་བའི་སྐབས་དང་བསྟུན ནང་སེམས་ཀྱི་འདུ་འགོད་སྤྲིན་པའི་རྒྱུན་ལ་རྩེན འཇིག་རྟེན་འཇིག་རྟེན་དུ་ངེས་པ་ནས་བཟུང ཁྱེད་མཐོང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་དེར
བཙན་པོ་འཁོར་གྱིས་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་རབས་དེ་བསམ་ནས།། ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཏུ་འཁོད་པའི་འཁྱུག་བྲིས་ལ་བལྟས་ཚེ།། སྲིད་བརྟན་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་པའི་གདུངས་འདེགས་ཀྱི་ཀ་བ།། འབྲོ་བཟའ་ཁྲི་མ་ལོད་དེའི་བློ་གྲོས་རང་མིན་ནམ།།
ནུབ་ཁའི་ཉི་ཟེར་གྱི་གཤོག་པ་མེ་ཏོག་བཞིན་འཐོར་ནས གྲང་ཤུར་ཤུར་གྱི་རི་དང་ཆུ་བོར་འདྲེས གནམ་སའི་མཚམས་འདིར སྲོད་ཀྱི་ཉི་ཟེར་ཁོ་ནས་དགུན་གཞུང་འདི་ལ་ཙག་རླུང་མེད་པའི་བྱིས་སྒྲུང་ཡག་པོ་ཞིག་འབྲི་ཡི་འདུག
ལོ་རྒྱུས་ཉིང་བསྡུས། སྙིང་ལྕགས་རྒྱལ། སྨྱུག་མིང་ལ་སྨུག་པོ་ཟེར། མཚོ་སྔོན་ཁྲི་ཀ་རྫོང་དུ་སྐྱེས། ད་ལྟ་ཁྲི་ཀ་རྫོང་བོད་སྐད་ཡིག་གཞུང་ལས་ཁང་ན་ཕྱག་ལས་གཉེར་བཞིན་ཡོད། སྔ་ཕྱིར་དུས་དེབ་སྦྲང་ཆར་དང་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་ཞིང་ཆེན་ཕྱི་ནང་གི་དུས་དེབ་དང་ཚགས་པར་སྟེ
ངས་ས་སྲོད་ཀྱི་མཚམས་སྤྲིན་དམར་པོ་དེ་མཐོང་ཐེངས་རེ་ལ། སང་ཉིན་གྱི་ཡོད་ཚད་ལ་མནོ་སེམས་རེ་གཏོང་དགོས་བྱུང་། དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་ལོ་ཟླ་དྲན་གདུང་གི་མཆི་མས་བརླན་མྱོང་ཕྱིར། ངས་ཅིས་ཀྱང་བློ་བདེ་བག་ཕེབས་ཀྱི་འཚོ་སྟངས་དེ་དོར་དགོས་ཨང་།
ཞོགས་པའི་སྐྱ་རེངས་བསུ་བའི་བྱ་སྐད་ཡིན།། གཡང་ཟོག་ལྷས་ལ་འགུག་པའི་ནོར་ལྷ་ཡིན།། ཁྱིམ་ཚང་སྐྱིད་ཀྱིས་ཁེངས་བའི་དགོད་སྒྲ་ཡིན།། བྱམས་ལྡན་ཨ་ཅེ་སེམས་ཀྱི་མཆོད་མེ་ཡིན།།
སྒྲོམ་བརྟན། མིང་དངོས་ལ་སྒྲོལ་མ་ཚེ་བརྟན། དོན་གསུམ་ལོར་མང་རྫོང་གི་མགོ་མང་དུ་སྐྱེས། སྙན་ངག་གཙོས་ལྷུག་རྩོམ་དང་དཔྱད་རྩོམ། བསྒྱུར་རྩོམ་སོགས་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་བོད་ཁུལ་གྱི་དུས་དེབ་དང་ཚགས་པར་སོགས་སུ་སྤེལ། བསྒྱུར་རྩོམ་དེབ་གཉིས་དང་སྒྲིག་རྩོམ་དེབ་གཉིས་པར་བསྐྲུན
རྫ་སྐྱེས་ཕུར་བ། ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་རྫ་ཆུ་ཁར་སྐྱེས། རོང་བོ་དགོན་ཆེན། ལྷ་སའི་སེ་ར་དགོན་པ། བྱེས་ཀྱི་སེ་ར་དགོན་བཅས་ནས་སློབ་གཉེར་བྱས་ཤིང་།《གངས་རྒྱན་མེ་ཏོག》དང་། 《སྦྲང་ཆར》 《ཟླ་ཟེར》《མི་རིགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག》《གངས་དཀར་རི་བོ》སོགས་དུས་དེབ་མང་པོར་སྙན་ངག་དཀོད།
མིང་། རྩིང་བ་དཀོན་བྷེ།ཕ་ཡུལ། བོད་ཨ་མདོ་འབོ་ར།ལས་གནས། ཀན་ལྷོ་ཁུལ་གསར་འགྱུར་ཁང་།2008ལོར། ཀན་ལྷོ་ཁུལ་ཟླ་ཟེར་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་གིས་ཕུལ་བྱུང་རྩོམ་པ་པོའི་བྱ་དགའ་ཐོབ།2009ལོར། ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་བྱ་དགའ་ཨང་གཉིས་པ་ཐོབ།2016ལོར།
ས་ལ་མ་རེག་ལུས་པོ་བར་སྣང་ནས་འཁོར་ཏེ།། ལྕགས་ཀྱི་གཤོག་པ་བརྐྱངས་ནས་ལྷ་ས་ལ་འཕུར་ཡོང་།། ལྷ་སའི་གནས་མོ་ཨ་ཇོ་སྟག་ཤར་གྱི་ཚོགས་ལ།། བས་མཐའི་སེམས་རྩ་འཁོལ་བའི་མཇལ་ཁ་ཞིག་ཞུ་འདོད།།
དུས་ཀྱི་ངོས་གཉིས་སྙུག་གུས་སྦྲེལ རྡུལ་འཚུབ་ནང་ནས་རལ་པ་བཅད་རྗེས་སུ ཤ་གསེང་ནས་འབར་བའི་སྐད་སྒྲ་ཚ་པོ་དེས ད་ལྟ་ང་ཚོ་གསོན་པར་བྱས་ཡོད དྲན་སྣང་གི་སྤྲིན་པ་རླུང་གིས་གཏོར་ཏེ དབྱངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་གསལ་བར་བྱས
ན་མོ་གུ་རུ་མཉྫུ་གྷོ་ཥཱ་ཡ། གང་ཞིག་གཟིགས་ཤིང་གསུངས་པ་ཡི། །མཁྱེན་དང་སྟོན་པ་བླ་ན་མེད། །རྒྱལ་བ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང༌། །གཟིགས་ཤིང་འདོམས་པ་དེ་ལ་འདུད། །འཇིག་རྟེན་རྒུད་པ་ཇི་སྙེད་པ། །དེ་ཡི་རྩ་བ་མ་རིག་སྟེ། །
རྒྱལ་བ་མ་ལུས་སྐྱེད་པའི་ཡབ་གྱུར་ཀྱང་། ། རྒྱལ་སྲས་ཚུལ་གྱིས་ཞིང་ཁམས་རབ་འབྱམས་སུ། ། རྒྱལ་བའི་ཆོས་འཛིན་ཐུགས་བསྐྱེད་བདེན་པའི་མཐུས། ། བློ་བཟང་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །
འཇམ་དབྱངས་ངུར་སྨྲིག་ཟློས་གར་ཙོང་ཁ་བའི། ། ཕྲ་ཞིབ་རིགས་ལམ་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མའི་མཚོན། ། གངས་ཅན་ལོ་སྨྲའི་གཤེད་དུ་གདེངས་པའི་གཏམ། ། འཛམ་གླིང་བློ་ལྡན་སྐྱེ་བོའི་ངག་ན་མཛེས། །
དུས་ཚོད་གསེར་ལས་དཀོན་པར་ང་ལ་གསལ་ཆ་ཡོད་མོད།། ང་ཡི་མི་ཚེ་ཞེས་པ་འདི་ལྟར་སྐྱེལ་དགོས་བྱུང་སོང་།། མི་ཚེ་ཨང་ཀིའི་བརྩིས་ན་བརྒྱ་ཆའི་བརྒྱ་ཡིས་ཟིན་ན།། ང་ཡི་ཆ་ཤས་རེ་རེས་རང་གི་གཏམ་རྒྱུད་བྲིས་འདུག །
ཁྱོད་ནི་གངས་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་རེད ཁྱོད་ནི་སྤྲིན་གྱི་རླངས་པ་རེད ཁྱོད་ནི་འཛིན་མའི་ཁྱོན་ན བཅུད་ཀྱི་དབང་བོ་འཛིན་པའི རྨ་ཆུ་རེད ཁྱོད་ནི་རྒྱང་ལ་འཐེན་པའི སུ་དང་གང་ཞིག་གིས
མི་རྒན་ཞིག་གི་ཚེ་མཇུག་འདྲ་བའི་སྟོན་ག་འདིར འདམ་མྱགས་སུ་གྱུར་པའི་མནའ་དང་དམ་བཅའ སྡོང་ལོ་སེར་པོའི་ཚོགས་དང་མཉམ་དུ་ཁྱེད་ལ་འབུལ
ལས་ཀྱི་ལྗོན་པའི་རྩ་བ་ས་སྲོད་དུ་ཟུག བསེར་བུ་གྲང་མོས་འདུན་པའི་རི་མོ་བསྒུལ སྤྲིན་པ་རྣམས་གློ་ཁུག་ནང་དུ་བཅུག་རྗེས བར་ཐག་གི་ཝུ་བ་ནམ་མཁར་འཕྱོ


c: text/html

text:
ད་ཆ་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་བཤད་ན་ཕོ་གྲངས་དང་མོ་གྲངས་ལ་དངོས་ཡོད་གྲངས་ཟེར་ཞིང་། དངོས་སུ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་བྱེད་ལ་རྩིས་རིག་ཏུའང་རྒྱ་ཆེར་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་མོ་གྲངས་ཟེར་བ་དེ་མི་ཚོས་ཁས་བླངས་པར་ལས་སླ་པོ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་རེད་མིན་འདུག།
མོ་གྲངས་ལ་ཧ་ཅང་རིང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན་ཡོད། སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་ངོ་ ༢༠༠ སྔོན་དུ་མོ་གྲངས་ཐོག་མར་རྒྱ་ནག་གི་རྩིས་གཞུང་ (筹算) དུ་ཐོན་པ་དང་། རྩིས་རིག་མཁས་པ་ཚོས་དམར་པོས་ཕོ་གྲངས་དང་ནག་པོས་མོ་གྲངས་མཚོན་པར་བྱས། ཕོ་མོའི་གྲངས་ནི་ཚོང་ལས་དང་དཔྱ་ཁྲལ་རྩིས་རྒྱག་ལ་སྤྱོད་པ་དང་ནག་པོས་དམར་པོ་རྩིས་མེད་དུ་གཏོང་བར་བྱས། ཚོང་ཟོག་བྲིན་པའི་གྲངས་འབོར་དམར་པོས་མཚོན་པ་དང་ཉོས་པའི་གྲངས་འབོར་ནག་པོས་མཚོན་པར་བྱེད་དོ། དཔེ་རིས་སུ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཡོན་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ཕོ་མོའི་གྲངས་མཚོན་སྟངས་དང་གཡས་ནི་དེང་དུས་ཀྱི་ཕོ་མོའི་གྲངས་མཚོན་སྟངས་ཡིན། དེ་ལྟར་མོ་གྲངས་ལ་ལོ་ངོ་ ༢༢༡༥ ཙམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད།
དེ་ནས་ཕལ་ཆེར་ལོ་ངོ་ ༨༢༠ ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་རྒྱ་གར་གྱི་རྩིས་རིག་མཁས་པ་ ब्रह्मगुप्त (Brahmagupta) (598–670) ཞེས་པ་ཞིག་གིས་ལེགས་སྤྱར་སྐད་ནས་བྲིས་པའི་དཔེ་དེབ་ནང་དུ་རྒྱུ་ནོར་དང་བུ་ལོན་སོ་སོ་ཕོ་གྲངས་དང་མོ་གྲངས་ཀྱིས་མཚོན་པར་བྱས།
ཡང་སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠ ཙམ་ལ་གྷི་རིག་གི་རྩིས་རིག་མཁས་པ་ཏིའུ་ཕན་ཐུ་སི་ (Diophantus) ཡིས་རྩིས་རིག་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་སྐབས། དེང་གི་ངོས་ནས་བཤད་ན་མཉམ་བྱ་ 4 = 4x + 20 དང་མཚུངས་པ་ཞིག་དང་ཕྲད་པས་ཁོང་གིས་དེའི་བཀྲོལ་ཐོབ་ནི་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པ་ཞིག་རེད་ཟེར།
དེ་ནས་ཡང་ལོ་ངོ་ ༤༠༠ ཙམ་སོང་བའི་རྗེས་སུ་ Baghdad ཡི་རྩིས་རིག་མཁས་ཅན་ Al Khwarizmi ཡིས་མཉམ་བྱ་འགྲོལ་སྐབས་ Brahmagupta ཡི་ཕོ་མོའི་གྲངས་བེད་སྤྱད་པས་དགའ་པོ་བྱུང་ཟེར། འོན་ཀྱང་ཁོང་གི་བྱ་ཐབས་གཙོ་བོ་གྷི་རིག་རྩིས་གཞུང་ལ་བརྟེན་པས་མོ་གྲངས་བཀྲོལ་ཐོབ་ཡང་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པར་རྩིས།
དུས་རབས་ ༡༢ པར་རྩིས་རིག་མཁས་པ་ Al Samawal (1130–1180) ཡིས་ཕོ་མོའི་གྲངས་དང་འབྲེལ་བའི་སྡོམ་འཐེན་སྒྱུར་གྱི་བྱེད་སྲོལ་སྤྲད།
དུས་རབས་ ༡༥ རྗེས་སུ་ཡོ་རོབ་ཏུ་མོ་གྲངས་གཞི་ནས་ཐོན།
དབྱིན་ཇིའི་རྩིས་རིག་མཁས་པ་ John Wallis (1616–1703) ཡིས་གྲངས་ཐིག་ཐོག་མར་གསར་གཏོད་བྱས་ནས་རྩིས་རིག་ཏུ་མོ་གྲངས་ལ་དོན་སྙིང་ལྡན་པར་བྱས།
དུས་རབས་ ༡༩ པར་ Augustus De Morgan (1806–1871) དང་ George Peacock (1791–1858) William Hamilton (1805–1865) སོགས་ཀྱིས་མོ་གྲངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལུགས་རྩིས་སྐོར་གཏན་ཚིགས་སུ་ཕབ།
དཔྱད་གཞི།
http://nrich.maths.org/5961
http://nrich.maths.org/5747
༢༠༡༥ ལོའི་ཟླ་བ་ ༡༡ པའི་ཚེས་ ༦ ཉིན།
ལྷག་པ་ཚེ་རིང་གིས་སྒྱུར་སྒྲིག་བྱས།
བོད་ལྗོངས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་རྩིས་རིག་ཚན་ཁག།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ཇཱ་ཁུའུ་ མཱར་ཞེ་བོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་ནི་ཨ་རིའི་གྲོང་ཁྱེར་ནེའུ་ཡོག་ནང་གི་སུ་ཊིན་གླིང་ཕྲན་ Staten Island ནང་སྔོན་ཐོན་གྱི་ བསམ་བློ་ལྡན་པའི་ཨ་མེ་རི་ཀའི་བུད་མེད་ལྕམ་ ཇཱ་ཁུའུ་མཱར་ཞེ་Jacques Marchais(1887-1948) ཡིས་འཛམ་གླིང་གི་མི་རྣམས་ལ་བོད་དང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ས་ཁུལ་གྱི་རིག་གཞུང་དང་། སྒྱུ་རྩལ། བཟོད་བཀོད་སོགས་སྤྱན་ལམ་དུ་འབུལ་ཆེད་སྤྱི་ལོ་༡༩༤༥ནང་འགོ་འཛུགས་བྱས། བོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་དེའི་ནང་གི་ཅ་དངོས་མང་ཤོས། ཇཱ་ཁུའུ་ མཱར་ཞེ་ མོ་སྒེས་ངོས་ཀྱིས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བའི་ལོ་རབས་ཉི་ཤུ་སྟོད་ཙམ་ནས་ལོ་རབས་བཞི་ཅུའི་མཇུག་ཙམ་ལ་བླུ་ཉོ་དང་བསྡུ་རུབ་ཉར་ཚགས་གནང་བ་དང་། ཅ་དངོས་དེ་དག་ལྕགས་དང་ཟངས་ལས་བཟོས་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་དང་། སྲུང་མ། ཐང་ག བོད་སྐོར་གྱི་དཔེ་ཆ། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཡོ་བྱད། རོལ་ཆ་སོགས་དུས་རབས་བཅོ་ལྔ་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་ནང་ཐོན་པའི་རྩ་ཆེ་ལ་རིན་ཐང་ལྡན་པ། ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་ཅ་དངོས་རྐྱང་རེད། འགྲེམ་སྟོན་བྱས་བའི་ཅ་དངོས་ཁྲོད་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་བ་ལྟར་ན། ཆོས་ལུགས་ཆོ་གའི་ཡོ་བྱད་དྲུག་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་དགུ་པ་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ་མཆོག་གིས་བེད་སྤྱད་གནང་མྱོངས་བ་དང་། དེ་དག་ནི་དངུལ་གྱིས་བཟོས་བའི་སྡེར་མ་དང་། ཕྱག་ཕྲེང་། དར་གོས་སོགས་རེད། ཅ་དངོས་འདི་དག་ཇཱ་ཁུའུ ་མཱར་ཞེ་ཡིས་ སྤྱི་ལོ་༡༩༤༡་ནང་བླུ་ཉོ་གནང་འདུག … → མུ་མཐུད་ཀློག
ངས་སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་ཡོད- ཨེ་ཏྲ་ལེན་དང་། (Italian) ཧྥ་རིན་ཆི། (French)འཇར་མིན། (German ད་ལྟ་མཐོང་སྣང་ལ། ང་རང་རྒྱ་ནག་ཏུ་ལོག་མི་ཐུབ་པ་འདྲ། དབྱར་ཁ་འདི་ལ། ངས་ཨ་རབ་ (Arabic) ཀྱི་སྐད་ཡིག་སྦྱང་རྒྱུ་ཡིན། ངའི་དམིགས་ཡུལ་ནི་རང་ལོ་སུམ་ཅུ་སླེབས་བར་རྒྱའི་སྐད་ཡིག་དང་དབྱིན་ཡིག་ཚུད་པའི་སྐད་ཡིག་བཅུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རེད། ངས་འདི་བྱེད་འདོད་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ། སྐད་ཡིག་ནི་གོ་རྟོགས་བྱེད་པར་ཟམ་པ་ཡིན་པ་ངས་ཡིད་ཆེས་གནང་བཞིན་ཡོད། བོད་དང་རྒྱ་ནག་སྐོར་ལ། གལ་སྲིད་རྒྱ་མི་ཕོནཆེན་གྱིས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིད་བསླབ་ཡོད་པ་དང་བོད་མིས་རྒྱ་ནག་སྐོར་མང་ཙམ་སྦྱང་ཡོད་ཚེ། ང་ཚོ་མི་རིགས་བར་གཅིག་ནས་གཞན་དེ་ལ་གོ་རྟོགས་ལེགས་པོ་ཞིག་འབྱུང་བ་དང་། ང་ཚོས་ཕན་ཚུན་བ་ལ་དེང་སྐབས་ཀྱི་ཉེན་ཁ་དེ་ཞི་བདེ་ངང་རྣམ་པར་རྒྱལ་ ཐུབ་པར་ངས་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་སྔོན་ལ་སྒྲུའུ་ཁུ་ (Duke University) སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་ནང་དུ་གནས་ཚུལ་དེ་འདྲ་བྱུང་རྗེས་ང་དེ་བས་ཀྱང་ཚོར་སྣང་ཤུགས་ཆེན་བྱུང་། རྒྱ་མི་དང་བོད་མིའི་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་སློབ་གྲྭའི་ར་བའི་ངོ་རྒོལ་ཚོའི་བར་བསམ་བློ་གཏིང་ཟབ་ངང་ངས་བར་འདུམ་བྱས་པ་ལ་རྒྱ་མིས་དམའ་འབེབ་དང་འཇིགས་སྣང་སྐུལ་བྱུང་། ངོ་རྒོལ་རྗེས། ང་ལ་དྲ་གནས་ཐོག་འཇིགས་སྐུལ་རྒྱུད་མཐུད་གནང་བ་དང་། ཁ་པར་བཏང་ནས་ཞེད་སྣང་སྐུལ་རྒྱུ་འགོ་བཙུགས། དེ་ནས་གནས་ཚུལ་ཇེ་སྡུག་ཏུ་ཕྱིན། རྒྱ་ནག་ནང་དུ་ངའི་ཕ་མ་གཉིས་ལ་ཡང་འཇིགས་ སྐུལ་བྱུང་བར་བཙན་ཤེད་ཀྱིས་གསང་ཡིབ་ཏུ་འགྲོ་དགོས་བྱུང་། ང་ནི་རང་ཉིད་སྐྱེས་སའི་རྒྱལ་ཁབ་ནང་རྩ་ཡལ་དུ་གྱུར་བའི་མི་ཞིག་ཏུ་གྱུར། དེ་ནི་ཞེད་སྣང་དང་གནས་བཟོད་མི་བདེ་བའི་ཉམས་མྱོང་ཞིག་རེད། ཡིན་ནའང་། ངས་བློ་ཐག་གཙང་བཅད་ཀྱིས་ཧམ་སྤྱོད་དང་འཇིགས་སྐུལ་ལ་གདོང་གཏད་ནས་ཕྱི་རོལ་དུ་སྨྲ་བརྗོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། … → མུ་མཐུད་ཀློག
སྤྱི་ལོ་༢༠༡༡་ཟླ་༡ཚེས༡༩་ ཉིན་རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་འཛིན་ཧུའུ་ཅིན་ཐའོ་ཨ་མེ་རི་ཀ་ལ་གཞུང་འབྲེལ་ལྟ་སྐོར་ལ་ཡོང་བ་དང་། ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཨོ་བྷ་མས་ཁོང་ལ་ཕོ་བྲང་དཀརཔོའིནང་སྣེ་ལེན་གཟབ་རྒྱས་བྱས། སྐབས་དེ་སྲིད་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་མཉམ་ཏུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་བརྙན་འཕྲིན་ཐད་གཏོང་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཤིག་སྤེལ་ཡོད་ལ། ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཨོ་བྷ་མས་ “ང་ཚོ་ཨ་མེ་རི་ཀ་ཡིས་བོད་ནི་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། ཨ་རིའི་ངོས་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཚབ་དང་རྒྱ་ནག་གཞུང་བར་གྲོས་མོལ་འབྲེལ་ལམ་རྒྱུན་འཁྱོངས་ཀྱིས་དགོངས་ཚུལ་དང་ལངས་ཕྱོགས་མ་འདྲ་བའི་གནད་དོན་ཁག་ཐག་གཅོད་ཡོང་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་། བོད་མིའི་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་རིག་གཞུང་དང་། ཆོས་ལུགས་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་རྒྱུ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་ཡོད།” ཞེས་བརྗོད། ཨོ་བྷ་མས་གསར་འགོད་པའི་དྲི་བ་ལན་འདེབས་གནང་དོན་ “ངས་རྒྱ་ནག་ནང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་དང་། སྨྲ་བརྗོད་རང་དབང་། གསར་འགོད་རང་དབང་། འདུ་འཛོམ་རང་དབང་སྤྲོད་དགོས་བ་སྲིད་འཛིན་ཧུའུ་ལ་གསལ་བོར་ཞུས་ཡོད། ཨ་རིས་འགྲོ་བ་མིའི་ཁེ་དབང་དང་རང་དབང་སྐོར་རྒྱུན་དུ་ཤོད་པ་དང་། མཉམ་འབྲེལ་རང་དབང་། ཁྲོམ་སྐོར་ངོ་རྒོལ་རང་དབང་། ཆོས་ལུགས་དད་མོས་རང་དབང་སོགས་འགྲོ་བ་མིའི་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་ལ་བརྩི་སྲུང་དང་མངོན་འགྱུར་བྱུང་བ་ཡིན་ན། མ་འོངས་པར་རྒྱ་ནག་ཚུད་པའི་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཚང་མ་དར་ཞིང་རྒྱས་བ་དང་། གྲུབ་འབྲས་ཐོན་པར་ང་ཚོས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ” ཅེས་གསུངས་། དེ་མིན་སྲིད་འཛིན་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་བྱང་ཀོ་རི་ཡའི་གནད་དོན་དང་། ཨེ་རིན་གྱིས་སྡུད་ཕྲན་མཚོན་ཆའི་ལས་རིམ་ལ་ངོ་རྒོལ་དང་ཉེས་བ་གཏོང་ཕྱོགས། ཉེ་བའི་ཆར་ལྷོ་སུའུ་དཱན་ནང་རང་བཙན་སྐོར་ལ་སྤྱི་འབངས་ཀྱི་འོས་ཤོག་འདེམས་པ་སོགས་དང་། ཨ་རི་དང་རྒྱ་ནག་བར་ཀྱི་ཚོང་དོན་གཙོ་བོ་བྱས་བའི་རྒྱལ་ནང་དང་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནད་དོན་མང་བོ་ཞིག་གི་ཐོག་གྲོས་མོལ་མཛད་འདུག
ལོ་འདིའི་ཟླ་༣་པའི་ཚེས་༡་ཉིན་ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་བཀོད་སྒྲིག་འོག་བོད་ཀྱི་བཀའ་བློན་ཁྲི་བའི་བགྲོ་གླེང་གྲ་རྒྱས་བོ་ཞིག་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ཝ་ཞིན་ཊོན་ནང་ཡོད་པའི་གསར་འགྱུར་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་ནང་འཚོགས་འདུག བཀའ་བློན་ཁྲི་བའི་བགྲོ་གླེང་ཐོག་བཀའ་བློན་འོས་ལངས་བ་བཀྲས་མཐོང་བསྟན་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ་དང་། བཀྲ་ཤིས་དབང་འདུས། བློ་བཟང་སེང་གེ་གསུམ་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་བགྲོ་གླེང་གནང་། བགྲོ་གླེང་འགོ་མ་བཙུགས་བའི་སྔོན་དུ་ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་ཤར་ཨེ་ཞི་ཡའི་སྤྱི་ཁྱབ་འགན་འཛིན་བྷིལ་གྱིས་གསུངས་དོན། “ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་བོད་སྐད་སྡེ་ཚན་གྱིས་དེ་རིང་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་བགྲོ་གླེང་འདི་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ས་ནང་གོ་སྒྲིག་བྱེད་ཐུབ་པར་ང་ཚོ་སྤོབས་པ་དང་དགའ་བོ་བྱུང་། འདི་ང་ཚོའི་གཟི་བརྗིད་ཅིག་དང་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སྤོབས་པ་སྐྱེས་དགོས་བ་ཞིག་ཀྱང་རེད། བགྲོ་གླེང་འདིས་བཙན་བྱོལ་བོད་མིས་མང་གཙོ་ལམ་ནས་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་གི་སྲིད་བློན་འོས་འདེམས་བྱེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཡོད”ཟེར། ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་བོད་སྐད་སྡེ་ཚན་གྱི་འགན་འཛིན་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་ཡིས་བརྗོད་དོན། “དེ་རིང་གི་བགྲོ་གླེང་ཐོག་ཕེབས་མཁན་བཀའ་བློན་འོས་ལངས་རྣམ་པ་གསུམ་གཙོ་བྱས། སྐུ་མགྲོན་ཚང་མ་ལ་འཚམས་འདྲི་དང་། ༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་མཆོག་གི་དམིགས་བསལ་སྐུ་ཚབ་རྒྱ་རི་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་དེ་རིང་གི་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཡིན་པས། ཆེད་དུ་འདིར་ཕེབས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ། དེ་མིན་འདིར་ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་ཀུན་གླེང་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་དང་། གསར་འགྱུར་འགྲེམ་སྟོན་ཁང་གི་ཚོགས་ཁང་འདི་དུས་ཐོག་གཡར་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་ ” ཟེར། ཀུན་གླེང་གི་བགྲོ་གླེང་འདི་ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གི་བརྙན་འཕྲིན་ཐད་གཏོང་ཚུལ་དུ་ཨ་རིའི་རྒྱལ་སའི་དུས་ཚོད་དེ་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཚོད་ལྔ་དང་ཕྱེད་ཀའི་ཐོག་འགོ་འཛུགས་བྱས། བགྲོ་གླེང་གི་དྲི་བ་དང་དུས་ཚོད་རྣམས་ཀུན་གླེང་ལས་རོམ་གཙོ་སྐྱོང་བ་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བརྟན་དང་། རྣམ་རྒྱལ་ཤ་སྟྲི་གཉིས་ཀྱིས་གོ་སྒྲིག་བྱས་སྟེ་མ་འོངས་བའི་བཀའ་བློན་ཁྲི་བའི་ལས་འཆར་དང་འགྱུར་བ། བོད་དང་རྒྱ་ནག་བར་ཞི་བའི་གྲོས་མོལ་ཅི་ལྟར་གནང་འདོད དེ་མིན་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གནས་བབས་ཅི་འདྲ་ཆགས་མིན་སྐོར་ལ་བཀའ་ཁྲི་འོས་ལངས་བ་གསུམ་ལ་བཀའ་འདྲི་དང་། གཞན་ཕྱོགས་མཐའ་ན་ཡོད་པའི་བོད་མི་སྒེར་གྱི་དྲི་བ་དམིགས་བཀར་གྱིས་ཐད་ཀར་བཀའ་ཁྲི་འོས་ལངས་བ་གསུམ་ལ་འདྲི་བའི་གོ་སྐབས་བསྩལ། ཡིན་ནའང་། ཆེད་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་བའི་སྐུ་མགྲོན་དང་། གཞན་རྣམས་ལ་ལྟ་ཉན་བྱེད་པ་ལས་དྲི་བ་འདོན་པའི་གོ་སྐབས་མི་འདུག ཨ་རིའི་རླུང་འཕྲིན་ཁང་གིས་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་བའི་བཀའ་བློན་ཁྲི་བའི་བགྲོ་གླེང་དེ་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་ལྡན་པ་ཞིག་རེད།


text:
༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༨ ལོའི་སྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་ཐེངས་ ༨༣ པ་ལ་དྭགས་སུ་སྲུང་གཙི་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
དེ་རིང་སྔ་དྲོར་༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ཀང་ར་རྫོང་ཁུངས་སུ་ཡོད་པའི་ཧི་མ་ཅལ་ ད་ལྟ་གསར་ཁང་(Himachal Abhi Abhi)ཞེས་པ་ལོ་གསུམ་འཁོར་བའི་དུས་དྲན་མཛད་སྒོ་བསྟུན། བརྙན་ཕབ་ཁང་ཞིག་དབུ་འབྱེད་བྱས་པའི་ཐོག་ཆིབས་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ཡོད་པ་དང་། སྐབས་དེར་༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་༧གོང་ས་ལྔ་པ་ནས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ནི་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་འཁྲིད་ཡིན་པ་དང་། གལ་སྲིད་ངེད་ད་ལྟ་འདིར་ཚེ་ལས་འདས་ཚེ་མི་ཚོས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཉར་ན་འདོད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་། ལོ་ཉི་ཤུ་དང་སུམ་ཅུའི་རྗེས་ནས་ཕལ་ཆེར་ལྟ་ཚུལ་དེ་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་ངེས་རེད། ངོས་རང་ལ་མཚོན་ན་ལོ་ངོ་འགའི་སྔོན་ནས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཆ་རྩིས་སྤྲོད་བྱས་ཏེ། ད་ལྟ་བོད་མིའི་ཆབ་སྲིད་ནི་མང་གཙོའི་ལམ་ནས་འོས་འདེམ་བྱུང་བའི་སྲིད་སྐྱོང་གིས་འགན་གཙོ་བོ་བཞེས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ནི་ཆོས་ཕྱོགས་ཁོ་ནའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་སྐོར་གསུངས་འདུག
ཡང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་མ་འོངས་པར་མུ་མཐུད་གནས་དགོས་མིན་གྱི་སྐོར་ལ་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་གནས་དང་མ་གནས་ནི་ངོས་ལ་ཇུས་གཏོགས་ཡོད་མ་རེད། ངོས་ཀྱི་ཇུས་གཏོགས་ནི་ཇི་སྲིད་ངོས་རང་འཚོ་བཞུགས་རིང་གཞན་ལ་ཕན་ཐོགས་ཀྱི་ཡོད་དང་མེད་རེད། ངོས་ཀྱི་རྗེས་ནས་ངོས་རང་ལ་ཇུས་གཏོགས་ཡོད་པ་མ་རེད། བོད་མི་ཚོ་ནི་བླ་མ་སྒེར་བ་ལ་བརྟེན་རྒྱུ་མང་དྲགས་འདུག དེ་ནོར་བ་རེད། བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་རྒྱ་གར་དང་བོད་ཀྱི་རླབས་ཆེན་གྱི་པཎ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་གནང་བའི་ཆོས་དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱ་དགོས་པ་རེད། ང་ཚོའི་དགེ་རྒན་ངོ་མ་དེ་རེད། ཅེས་སོགས་གསུངས་འདུག
གཞན་འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༣ ནས་༧གོང་ས་རྒྱ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལྡི་ལི་ནས་ཕེབས་ཐོན་གྱིས་ལ་དྭགས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་ཞི་བའི་ཚལ་དུ་ཆིབས་བསྒྱུར་བཀའ་དྲིན་བསྐྱང་དེ་ཕྱི་ཚེས་ ༢༡ བར་ཉིན་གྲངས་ ༡༩ རིང་ཡུལ་དེར་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱང་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱི་ཚེས་ ༡༤ ནས་ ༡༧ བར་ནུབ་རར་ཕེབས་ཏེ་བདེ་སྐྱིད་དགོན་དང་བདེ་སྐྱིད་ཕོ་བྲང་ལ་བཞུགས་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱི་ཚེས་ ༡༨ ཉིན་ནས་བསམ་བསྟན་གླིང་གི་དབྱར་ཆོས་ཆེན་མོའི་དབུ་འཛུགས་མཛད་སྒོར་ཆིབས་བསྒྱུར་དང་། ཕྱི་ཚེས་ ༡༩ ཉིན་སེམས་བསྐྱེད་བཀའ་རྒྱ་མ་དང་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་མཛད་པའི་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་འཆད་འཁྲིད་གནང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག གཞན་ཡང་ཕྱི་ཚེས་ ༢༠ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོར་ཚེ་དབང་གསུང་ཆོས་དཀའ་དྲིན་བསྩལ་གནང་རྒྱུ་དང་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཀྱིས་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ་གྲུབ་མཚམས་ཕྱི་ཚེས་ ༢༡ ཕྱིར་དྷ་སའི་ཕྲོ་བྲང་ལ་ཆིབས་སྒྱུར་དཀའ་དྲིན་བསྐྱང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
གཞན་ཡང་སྐུ་སྒེར་དྲྭ་བའི་མཛད་འཆར་ལྟར་ན། ཕྱི་ཟླ་ ༦ པའི་ཚེས་ ༦ ནས་ ༨ བར་ཉིན་གྲངས་གསུམ་རིང་རྡ་རམ་ས་ལའི་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ། བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ལ་རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷས་མཛད་པའི་སྤྱོད་འཇུག་ཆེན་མོའི་གསུང་ཆོས་བཀའ་དྲིན་སྩལ་རྒྱུ་དང་། ཕྱི་ཚེས་ ༡༤ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོར་ཡུ་རོབ་ཀྱི་ལི་ཐུ་ནི་ཡ་(Lithuania)རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཝི་ལན་ནིའུ་སི་(Vilnius)གྲོང་ཁྱེར་དུ་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཐབས་བྱུས་(The Art of Happiness)ཞེས་པའི་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་མི་མང་ལ་གསུང་བཤད་དང་ཕྱི་ཚེས་ ༡༨ བར་མཛད་འཆར་བསྐྱང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
ཀླུ་མགོན་ཐར།


text:
རྗེས་འཇུག ཚིག་ཕྲད། ག ང ད ན
Posted at 16-05-05 by དབང་གྲགས། views(594)
དོགས་སློང་དང་ཡོན་ཏན་ཞེས་པའི་སློབ་ཁྲིད་གྲ་སྒྲིག གཅིག སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་དམིགས་ཚད།(དཀའ་གནད་དང་གཙོ་གནད) ༡.ཤེས་རྟོགས་དམིགས་ཚད། ཚིག་དོན་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་བརྒྱུད་ནས་དགག་སྒྲུབ་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་རིག་ལམ་གསལ་བོར་རྟོགས་ཤིང༌། རྩོམརྟོགས་ཤིང༌། རྩོམ་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བསྒྲུབ
Posted at 13-12-07 by འཕྲིན་ལས། views(1134)
རྨ་ལྷོ་ཁུལ་སློབ་གསོ་ཅུའུ། རྡོ་རྗེ། གཅིག སྔོན་འགྲོའི་ཚད་འཇལ། ༡ བདག་སྒྲ་ཅེས་པའི་དོན་ཅི། ལན། བདག་པོ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་ཅེས་པའི་དོན་ཡིན། ༢ བདག་པོ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་ལ་གང་དག་ཡོད་དམ། ལན། པ་པོ་བ་བོ་མ་མོ་དང་ཅན་ལྡན་མཁན་རྣམས་ཡོད་དོ། ༣ ཁྱོད་ཀྱིས་པ་པོ་སོགས་ལས་གང་ར
Posted at 11-04-19 by དབང་གྲགས། views(1824)
Posted at 11-03-28 by དབང་གྲགས། views(1876)
གཡོན་ཅན་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི། །རང་དོན་ཡིན་གྱི་གུས་ཕྱིར་མིན། ། སྲིན་བྱ་སྙན་ནས་དགོད་པ་ནི། །ལྟས་ངན་གཏོད་ཀྱི་དགའ་ནས་མིན། ། ངན་པས་ཐོག་མར་ཚིག་གིས་འབྲིད། །བག་ཕེབས་གྱུར་ན་ཕྱི་ནས་བསླུ། ། ཉ་པས་ཟས་ཀྱིས་ཁ་བྲིད་ནས། །ཉ་རྣམས་གསོད་པར་བྱེད་ལ་ལྟོས། ། དམན་པ་ཇི་སྲིད་ཉམ་ཆུང་བ
Posted at 10-12-27 by Admin views(1247)
དམན་པ་ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་ན་ཡང་། །རིགས་ལྡན་རྒུད་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན། ། བཀྲེས་པ་སྟག་གི་ངར་སྒྲ་ཡིས། །སྤྲེའུ་ཤིང་གི་རྩེ་ལས་ལྷུང་། ། བླུན་པོའི་ཡོན་ཏན་ཁར་འབྱིན་ཏེ། །མཁས་པའི་ཡོན་ཏན་ཁོང་དུ་སྦེད། ། སོག་མ་ཆུ་ཡི་སྟེང་ན་འཕྱོ། །ནོར་བུ་སྟེང་དུ་བཞག་ཀྱང་འབྱིང་། ། ཡོན་ཏན་ཆུང
Posted at 10-12-27 by Admin views(864)
སྐྱེ་བོ་ངན་པ་འབྱོར་ཐོབ་ཀྱང་། །ལྷག་པར་སྤྱོད་པ་ངན་པར་འགྱུར། ། འབབ་ཆུ་ཇི་ལྟར་ལྡོག་གྱུར་ཀྱང་། །ཐུར་དུ་འབབ་པ་ཁོ་ནར་འདོད། ། དམན་ལ་སྤྱོད་པ་བཟང་བྱུང་ཡང་། །དེ་ནི་བཅོས་མའི་རྣམ་ཐར་ཡིན། ། ཤེལ་ལ་ནོར་བུས་ཁ་བསྒྱུར་ཡང་། །ཆུ་དང་ཕྲད་ན་རང་མདོག་སྟོན། ། བླུན་པོས་བྱ་བ་ལེག
Posted at 10-12-27 by Admin views(1204)
རྟག་ཏུ་དམ་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས། །སྐྱེ་བོ་དམ་པས་ལྷག་པར་སྒྲོགས། ། མ་ལ་ཡ་ཡི་ཙན་དན་དྲི། །རླུང་གིས་ཕྱོགས་བཅུར་རྒྱས་པར་བྱེད། ། དམ་པ་དཔོན་དུ་བསྐོས་གྱུར་ན། །དོན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་སྐྱིད་འཐོབ། ། ནོར་བུ་རྒྱལ་མཚན་རྩེར་མཆོད་ན། །ཡུལ་ཕྱོགས་དགེ་ཞེས་མཁས་རྣམས་སྒྲོགས། ། རྒྱལ་ངན
Posted at 10-12-27 by Admin views(1058)


text:
དུས་རབས་གསར་པའི་བདེ་སྐྱིད་དང་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་མཐའ་མཚམས་གསར་པ། བོད་ལྗོངས་ཀྱི་ནས་རིགས་ཟ་སྟངས་གསར་པས་དབུལ་སྒྲོལ་བྱ་བར་རོགས་འདེགས་བྱེད་པ།
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་རླུང་འཕྲིན་དྲ་བ།
| 2018-05-23 16:41:15
ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ་ནས་གནས་ཚུལ་འབྱོར་གསལ། ནས་གླེང་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱིས་མཚོ་བོད་ས་མཐོའི་ཞིང་ལས་ས་ཁུལ་གྱི་དར་མོ་ཡུག་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པའི་ལྗང་མྱུག་དེ་དག་དྲན་སྲིད་ཅིང་། བོད་རིགས་མང་ཚོགས་ཀྱིས་དགའ་མོས་བྱེད་པའི་རྩམ་པའང་ཡིད་ལ་འཁོར་སྲིད། ཡང་ན་དྲི་ཞིམ་གྱི་ནས་ཆང་སྔོན་མོའང་དྲན་སློང་བར་བྱེད་ངེས། ཟླ5པའི་ཚེས21 ཉིན། གསར་འགོད་པ་བོད་ལྗོངས་ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་དཔལ་འབྱོར་གསར་སྤེལ་ཁུལ་དུ་བཅར་འདྲིར་བསྐྱོད་སྐབས། བྲོ་བ་མི་འདྲ་བའི་ནས་ཀྱི་ཐོན་རྫས་སྣ་ཚོགས་མཐོང་།
རི་མོ་འདི་ནི་ཆབ་མདོ་ས་གནས་ཀྱིས་ཐོན་སྐྱེད་བྱས་པའི་ནས་རིགས་ལས་སྣོན་ཞིབ་ཚགས་བྱས་པའི་ཐོན་རྫས་རེད།
རྒྱུས་ལོན་བྱུང་བ་ལྟར་ན། མཚོ་བོད་ས་མཐོའི་གནམ་གཤིས་གྲང་ཞིང་ནད་འབུའི་གནོད་སྐྱོན་ཅུང་ཉུང་བ་དང་། རྩི་ཤིང་རིགས་ཀྱིས་གྲང་རེག་དང་ཐན་སྐྱོན་ཐེག་ཐུབ་པས་ནས་ཀྱི་སྐྱེ་ཚད་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁོར་ཡུག་བསྐྲུན་ཡོད། མཐོ་སྒང་སྟེང་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་གི་ནས་འདེབས་འཛུགས་བྱས་ཏེ་སྨན་སྤྱོད་རིན་ཐང་དང་འཚོ་བཅུད་ཀྱི་རིན་ཐང་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལྡན། ཀྲུང་ལུགས་གསོ་རིག་གི《 སྔོ་སྨན་རྩ་འགྲེལ》 ནས་བོད་ལུགས་གསོ་རིག་གི་གསུང་རྩོམ་གྲགས་ཅན《 ཤེལ་གོང་ཤེལ་ཕྲེང་》 སོགས་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་བརྩམས་ཆོས་གྲགས་ཅན་ཁག་ཏུ་ནས་ཀྱི་སྐོར་བཀོད་ཡོད་ཅིང་། ནས་རྒྱ་ཆེར་འདེབས་འཛུགས་བྱས་པ་དེའང་མཚོ་བོད་ས་མཐོ་སྟེང་གི་མིའི་རིགས་རྒྱུད་སྤེལ་དང་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ཐུབ་པའི་ཆ་རྐྱེན་འགངས་ཆེན་ཞིག་ཡིན།
རི་མོ་འདི་ནི་ནས་ལེབ་ལས་སྣོན་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཡིན་ཞིང་། ནས་ལེབ་ཀྱི་བཟོ་རྩལ་དང་། དེའི་ལྕེའི་མྱོང་བ་ནི་གྲོ་ཞིབ་དང་འདྲ་མོད། འོན་ཀྱང་དེར་དམིགས་བསལ་གྱི་བྲོ་བ་ལྡན།
དེང་སྐབས། “ བོད་ཤར་གྱི་མུ་ཏིག” ཞེས་སུ་གྲགས་པའི་བོད་ལྗོངས་ཆབ་མདོའི་ནས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱང “དུས་རབས་གསར་པའི”ནང་དུ་བསྐྱོད་ཅིང་། ས་གནས་དེ་གའི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་གསར་སྤེལ་ཀུང་སི་ཞིག་གིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར་གཞིགས་ན། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་། སྲིད་གཞུང་གིས་ནས་ཀྱི་ཐོན་ལས་ཅན་གྱི་སྲིད་ཇུས་དང་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་འབོད་སྐུལ་གཏོང་བ་དང་། ཁེ་ལས་ཀྱིས་ཐོན་ལས་གནད་སྨིན་དབུལ་སྐྱོར་གྱི་ལས་དོན་ཁྲོད་དགེ་མཚན་ལྡན་པའི་ནུས་པ་འདོན་པར་སྐུལ་འདེད་བྱ་ཆེད། 2015 ལོར་རང་ཀུང་སིའི་ལྷོ་ནུབ་སློབ་ཆེན་དང་། ཁྲུང་ཆིང་སློབ་ཆེན། དམག་ཁོངས་སྨན་པའི་སློབ་ཆེན་གསུམ་པའི་སྟོབས་ཆེ་བའི་ཚན་རྩལ་ཞིབ་འཇུག་གསར་སྤེལ་གྱི་དངོས་ཤུགས་ལ་གཞི་བཅོལ་ཏེ། ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་དཔལ་འབྱོར་གསར་སྤེལ་ཁུལ་དུ་ཏུན་ཁྲི་10 ཅན་གྱི་ནས་རིགས་ལས་སྣོན་ཞིབ་ཚགས་ཐོན་ལས་ཅན་གྱི་བཟོ་སྐྲུན་རྣམ་གྲངས་ལ་མ་དངུལ་བཏང་སྟེ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ། ནས་ཚབ་མཚོན་བྱས་པའི་བོད་ཁུལ་གྱི་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་ཐོན་ཁུངས་འདེབས་འཛུགས་དང་། ལས་སྣོན། ཕྱིར་འཚོང་བཅས་ཐོན་ལས་སྟར་ཕྲེང་ཅན་གསར་སྤེལ་བྱས། ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་བརྒྱུད། མྱུར་ཞུའི་ནས་ལེབ་དང་། ནས་འབྲས། ནས་རིགས་སྲོ་སྐམ་ཕྱེ་མ་དང་། ནས་ཐུག་སྐམ་ཆུན། ཕྱེ་འཁྱགས་སོགས་ཀྱི་ཐོན་རྫས་གསར་འབྱེད་བྱས་ཏེ། ནས་ཀྱིས “རྒྱུ་མ་སྦྱོང་བ་དང་། མེ་དྲོད་དང་། མཁྲིས་རྒྱུ་གཤེར་རྩི་ཇེ་དམའ་རུ་གཏོང་བ། རིམས་ཐར་ནུས་པ་ཇེ་མཐོར་གཏོང་བ”སོགས་ཀྱི་ཕན་ནུས་ཀྱི་གྲུབ་ཆ་ཆེས་ཆེར་བཏང་། མིག་སྔར། ཀུང་སི་དེས་ཁྲེང་ཏུའུ་དང་། ཁྲུང་ཆིང་། ཐའེ་ཡོན། པེ་ཅིན། ཧྲང་ཧའེ། ཀོང་ཀྲོའུ་སོགས་གཙོ་བྱས་པའི་ཕྱིར་འཚོང་དྲ་རྒྱ་བཙུགས་ཟིན་ཞིང་། ཐོན་རྫས་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཚོང་རར་ཁྱབ་པར་བྱས། 2016 ལོར་ཀུང་སི་འདིར་རང་གཉེར་ཕྱིར་གཏོང་གི་ཆོག་འཐུས་ཐོབ་སྟེ་ཐོན་རྫས་བདེ་ལེགས་ངང་ཞང་ཀང་དང་། ཨའོ་མོན་སོགས་ཀྱི་ཚོང་རྭར་བསྐྱོད།
རི་མོ་འདི་ནི་ལས་སྣོན་བྱས་ཟིན་པའི་ནས་ལེབ་རེད།
ནས་ཀྱི་ལས་སྣོན་རྣམ་གྲངས་འདིས་ས་གནས་དེ་གར་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་གྱི་དམངས་འཚོའི་ཕན་ནུས་འཁྱེར་ཡོང་ཞིང་། རྒྱུས་ལོན་བྱུང་བ་ལྟར་ན། རྣམ་གྲངས་ལག་བསྟར་བྱས་ཚད་དེ་ལོ་རེར་ནས་རིགས་ཏུན100000ལྷག་ལས་སྣོན་ཐུབ་པ་དང་། དེས་མ་བཅོས་རྒྱུ་ཆ་ཐོན་ཁུལ་རྟེན་གནས་ཀྱི་ཞིང་འབྲོག་མི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཡོང་འབབ་སྒོར་ཁྲི5500 ཡན་ཡོང་བ་དང་། འདེབས་འཛུགས་རྟེན་གཞི་དུད་ཁྱིམ30000ཡན་གྱི་དབུལ་ཕོངས་དུད་ཚང་གི་ཡོང་འབབ་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བར་སྐུལ་ཁྲིད་བྱེད་ཐུབ་པར་མ་ཟད། ལས་གནས་450 ལྷག་ཙམ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་ཏེ། ཡིག་ཚགས་དང་གཱ་བཟོས་པའི་དུད་ཚང་དབུལ་པོའི་ལས་ཞུགས་ཀྱི་མི་གྲངས300ཡན་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཐོན་ལས་སྦྲེལ་ཐག་གི་སྐུལ་ཁྲིད་བརྒྱུད་དེ་ས་གནས་དེ་གའི་མང་ཚོགས་ཀྱི“ རང་བརྟེན” དབུལ་སྒྲོལ་གྱི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་བཏང་ངོ་། །
གནམ་མཚོའི་
- སྤྲོ་བ་ཆེན་པོས་ལུས་སྦྱོང་བྱེད། བདེ་ཐང་ངང་ནས་འཚར་ལོངས་བྱུང་།
- ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་ཁྱད་ལྡན་ཞིང་འབྲོག་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་དམངས་ལ་འབབ་འཕར་ཡོང་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་བའི་སྐོར་གྱི་ཟུར་བྲིས།
- མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཁྱིམ་ཚང་གཅིག་ལྟར་འཆམ།
- གནད་སྨིན་དབུལ་སྒྲོལ་ཐབས་ཇུས་བཟང་། བདེ་སྐྱིད་འཚོ་བར་རེ་བས་ཁེངས།
- ཁྱད་ལྡན་ཐོན་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་འབབ་འཕར་ཡོང་བ་བྱས་པ་།
གལ་ཆེའི་གསར་འགྱུར།
བརྙན་མཐོང་།


text:
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༣ ཉིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བཞུགས་སྒར་རྡ་ས་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བླ་མ་མཆོད་པའི་བཀའ་ཁྲིད་སྐབས་དོལ་རྒྱལ་སྐོར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།
དེ་ཡང་ལམ་རིམ་སྨོན་ལམ་ལས། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་སྲུང་མའི་གཙོ། །མྱུར་མཛད་མགོན་དང་རྣམ་སྲས་ལས་གཤིན་སོགས། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མ་ཞེས་སྤྱན་རས་གཟིགས་དྲག་ཏུ་ཁྲོས་ནས་སྲུང་མའི་རྣམ་པར་བསྟན་པ་མགོན་པོ་ཕྱག་དྲུག་གཙོ་བོ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་སྲུང་མ་དང༌། ཚུལ་ཁྲིམས་གཙང་མ་སྲུང་རྒྱུ་དེ་རྣམ་སྲས་དགྱེས་པའི་རྒྱུ་མཆོག་ཡིན། མ་གཞི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྲུང་མ་ཚང་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་གཙང་མར་དགྱེས་ན་ཡང༌། རྣམ་སྲས་ལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ཡོད། སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་སྐབས་ལ་བསླབ་པ་གསུམ་དང༌། དེའི་ནང་ཚན་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པའི་ཉམས་ལེན་གཙོ་བོར་བསྟན་པ་ཡིན་དུས་སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་སྲུང་མ་དེ་རྣམ་སྲས་ཡིན། སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་སྐབས་སུ་ལས་འབྲས་དགེ་སྡིག་འདོར་ལེན་བྱེད་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ཡིན་སྟབས། དགེ་སྡིག་ཤན་འབྱེད་དམ་ཉམས་སྲོག་གི་གཤེད། ། ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་ནི་དགེ་སྡིག་ཤན་འབྱེད་དེ༑ སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུ་དང་ཐུན་མོང་བའི་སྲུང་མ་ཡིན་པ་བཅས་འདི་ལྟར་རེད། གང་ལྟར་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་ཕྱག་བཞེས་ལ་སྲུང་མ་བསྟེན་རྒྱུ་དེ་ཡང་ལམ་གྱི་འགྲོས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་དགོས་པར་གསུངས་ཡོད། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་སྲུང་མ་བཤད་ན་མགོན་པོ་དང་ཆོས་རྒྱལ་གཉིས་ཡིན། དེ་ལྟར་ཡིན་སྟབས་རྒྱུད་སྨད་ལ་ཆོས་རྒྱལ་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་རྟག་ཏུ་བརྐྱངས་བསྐུམས་མ་འདོན་པ་དང༌། རྒྱུད་སྟོད་ལ་རྟག་ཏུ་མགོན་པོའི་མྱུར་མཛད་མ་འདོན་པ་ཡིན།
འདི་གཉིས་དངོས་གནས་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་འཛིན་མཁན་གྱི་གྲྭ་ཚང་འདུས་སྡེ་གཙོ་བོ་གཉིས་ཡིན། དངོས་གནས་བཀའ་དྲིན་ཆེན་པོ་རེད་འདུག རྒྱུད་སྡེའི་འཆད་ཉན་གསང་བ་འདུས་པ་གཙོ་བོ་ཡིན། རྒྱུད་དེའི་འཆད་ཉན་དུས་ད་ལྟ་བར་དུ་རྐང་གྲངས་མ་ཆད་ཙམ་འཛིན་མཁན་དེ་རྒྱུད་པས་བཟུང་ཡོད། བླ་མ་སྐུ་སྒེར་གྱི་གསུང་ཆོས་རྒྱ་ཆེན་པོ་གནང་མཁན་ཚོའི་ནང་རྒྱུད་སྡེའི་ཁྲིད་གནང་མཁན་ཉུང་ཉུང་ཡིན། དེར་བརྟེན་རྒྱུད་རིམ་རྒྱུད་པའི་རྒྱུད་རིམ་ཁོ་རང་ལ་གཏུགས་རྒྱུ་ལས་དེ་མིན་ཁག་པོ་རེད། དུས་ད་ལྟ་ཡིན་ནའང་འདུས་པའི་འཆད་ཉན་གྱི་རྒྱུན་མ་བརླག་པ་དེ་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་གཉིས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལྟ་བུ་ཡིན། ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་འདུག མགོན་ཆོས་གཉིས་དང༌། དེའི་ནང་ཚན་ནས་དགེ་ལུགས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ནི་ཆོས་སྐྱོང་ཡང་འཇམ་དབྱངས་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་རྒྱལ་ཡིན། ཆོས་རྒྱལ་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་གཙོ་བོ་ནང་སྒྲུབ་ཡིན་ཞིང༌། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བརྐྱངས་བསྐུམས་མ་མཛད་པ་ལྟར་ནང་སྒྲུབ་དེ་གཙོ་བོ་ཡིན། དེ་གསུམ་གཙོ་བོ་ཡིན། དགེ་ལུགས་པའི་སྲུང་མ་དེ་གསུམ་ལས་དགོས་པ་མེད། ངས་ཁ་ཤས་ལ་རྩེད་མོ་དང་བཅས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་ལ་ཉི་མ་གཅིག་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་གཤེགས་འདུག་ཟེར་ནས་བསྔོ་རྟེན་འབྱོར་གྱི་འདུག་ན། དགེ་ལུགས་པ་ལ་སྲུང་མ་གསར་པ་གཅིག་བཙལ་དགོས། དེ་ལྟར་མ་བྱུང་བར་དུ་དགེ་ལུགས་པ་ལ་ཆོས་སྐྱོང་གཞན་དག་དགོས་དོན་མེད་ཅེས་ངས་བཤད་ཀྱི་ཡོད།
འདི་ལ་གནད་འགག་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་བླ་མ་བློ་བཟང་ཐུབ་དབང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ལ་ཆགས་སྡང་ཉེ་རིང་ག་ལ་ཡོད། ཉེ་རིང་ཆགས་སྡང་རྩ་བ་ནས་མེད། ཡིན་ནའང་གདུལ་བྱའི་ངོས་ནས་ཁྱེད་ནི་བླ་མ། ཁྱེད་ནི་ཡི་དམ། ཁྱེད་ནི་མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་སྟེ། ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་ན་འཕྲིན་ལས་གཅིག་ཡོང་རྒྱུ་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྐྱོང་ཚོ་ལ་ཡིན་ན་ཡང་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་ལ་ཉེ་རིང་ཆགས་སྡང་ག་ནས་ཡོད། ང་རང་ཚོའི་ངོས་ནས་ཆོས་སྐྱོང་ཟེར་ནའང་ཁྱེད་རང་ཡིན། ཞི་བའི་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་མཁན་ཡང་ཁྱེད་རང་ཡིན། རྒྱས་པའི་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་མཁན་དེ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཡིན། དབང་གི་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་མཁན་དེ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཡིན། དྲག་པོའི་འཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་མཁན་དེ་ཡང་ཁྱེད་རང་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན་ཕན་གྱི་རེད། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་བསྒོས་གཉེར་གཏད་ཡོད་མཁན་དང༌། རྗེ་བཙུན་ཤེས་རབ་སེངྒེ་མན་ཆད་ནས་བཟུང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བཀའ་བསྒོས་གཉེར་གཏད་ཡོད་མཁན་གྱི་ཆོས་སྐྱོང་དེ་ཚོ་འཆར་ཅན་ལྟ་བུར་ཕྱིན། དེ་མིན་གྱི་ལྷ་གསར་པ་འདྲ་མིན་བསྟེན་ན་ཡག་པོ་མེད། བརྟག་དཔྱད་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་འདུག ལམ་སང་བཟང་པོ་གཡམ་རྒྱུགས་བྱེད་མི་རུང༌། བླ་མ་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་དེ་འདྲས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སོ་སོའི་སྒོས་ཀྱི་ཆོས་སྐྱོང་འདྲ་མིན་གནང་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོད། དེ་སོ་སོའི་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྣམ་ཐར་རེ་ཡོད་པས་བྱུས་གཏོགས་བྱེད་དགོས་པ་གང་ཡང་མི་འདུག དགེ་ལུགས་པ་སྤྱིའི་འགྲོ་སྟངས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་ཁ་ནས་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མ་ཞེས་ལམ་སྤྱིའི་འགྲོ་སྟངས་དང་མཐུན་ལུགས་མང་པོ་ཞིག་ཤོད་བཞིན་དུ་དངོས་སུ་ལག་ལེན་དུ་སྐྱེལ་སྐབས་ཤར་ནུབ་གོ་འཛོལ་བའི་ལྟ་བུ་བྱས་ན་ཡག་པོ་མེད། དེའི་སྐོར་ང་ལ་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུ་མང་པོ་ཡོད། ང་ལ་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་ཞིག་བྱུང༌། ལོ་མང་རིང་བརྟག་དཔྱད་བྱས་ནས་ང་རང་ལ་ཉམས་མྱོང་མང་པོ་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ཀྱི་ཡོད། གང་ལྟར་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་སྲུང་མ་དེ་གཙོ་བོ་ཡིན།
དེ་ནས་རྒྱུད་ཀྱི་སྐབས་ནས་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་སྲུང་མ་མགོན་པོ་ཕྱག་བཞི་དེ་གཙོ་བོ་ཡིན། མགོན་པོ་གུར་ དང༌། མགོན་པོ་ཞལ། གུར་ཞལ་གྱི་བཀའ་སྡོད་གྲས་ལ་ལྕམ་སྲིང་སླེབས་ཡོང་གི་ཡོད། ལྕམ་སྲིང་དྲེགས་པའི་རྗེ་བོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དྲེགས་པའི་ཁོངས་སུ་མེད། མ་གཞི་ང་རང་ཚོ་མིའི་རྒྱུད་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་དེ་ཕྱིར་མི་ཟློག་པའི་རྟགས་ཀྱི་སྐབས་ནས་རྒྱུད་ཚོད་དཔག་རྒྱུ་ཡོད། འོན་ཀྱང་མིའི་རྒྱུད་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་ཁག་པོ་རེད། ལྷག་པར་ལྷའི་རྒྱུད་ཚོད་ཐིག་རྒྱུ་དེ་ལས་ཀྱང་ཁག་པ་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྲུང་མ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཁ་ཤས་འཇིག་རྟེན་པ་རེད་ཟེར་ནས་མར་བཞག་དགོས་པ་ལྟ་བུ་དང༌། ཡང་ཁ་ཤས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རེད་ཟེར་ནས་ཡར་བཞག་དགོས་པ་དེ་ཚོ་ཁག་པོ་རེད། རྒྱུ་མཚན་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་ལ་ཁུངས་བཅོལ་ནས་གསུང་གི་ཡོད་དམ་མི་ཤེས།
དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྲུང་མ་ནི་རེད་མི་འདུག རྗེས་ཡབ་སྲས་སྐབས་དམིགས་བསལ་གྱི་འབྲེལ་བ་གང་ཡང་ཡོད་ས་མ་རེད། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་བྱུང༌། དགེ་འདུན་གྲུབ་པས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་ལ་ལྷ་མོ་དེ་གཙོ་བོ་གནང༌། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་དེའི་ཡང་སྲིད་ཡིན་དུས་ལྷ་མོ་གཙོ་བོ་གནང༌། དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོ་འབྲས་སྤུངས་སུ་ཕེབས་ནས་འབྲས་སྤུངས་ཁྲི་པ་གནང་བའི་མཇུག་ཏུ་སེ་རའི་ཁྲི་པའང་གནང་སྟེ། སེར་འབྲས་ཀྱི་ཁྲི་པ་གནང་ནས་བཞུགས་དུས་འབྲས་སྤུངས་ལ་ལྷ་མོ་གཙོ་བོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཆགས་པ་ཡིན་ས་རེད། དུས་ཕྱིས་སེར་འབྲས་ནས་ཡན་ལག་དང༌། ཉིང་ལག་གི་ཚུལ་དུ་བུ་དགོན་ལྟ་བུ་མདོ་སྟོད་སྨད། དབུ་གཙང་ས་ཁུལ་མང་པོ་ཞིག་ཏུ་ཁྱབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་མང་པོ་གཅིག་གི་སྲུང་མར་གྱུར། འབྲས་སྤུངས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ཆ་ནས་གནས་ཆུང་རྡོ་རྗེ་གྲགས་ལྡན་ཡང་དེ་བཞིན་བྱས་ནས་དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་སྲུང་མར་གྱུར་པ་རེད། འབྲས་སྤུངས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཐོག་ནས་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དང༌། སྐུ་འབུམ། བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་ཁོངས་གཏོགས་དགོན་པ་མང་པོ་དང༌། སྐུ་འབུམ་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་དགོན་པ་མང་པོ་ལ་དེ་འདྲའི་འབྲེལ་བ་བྱུང་འདུག གང་ལྟར་ཡང་སྙིང་འདི་ཚོ་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན་པས་བཤད་དགོས་པ་དང་གནད་མི་འདུག དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་དང༌། དེ་འདྲའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སྲུང་མ་དེ་ཚོ་ཚོགས་ཞིང་ནང་ལ་སོ་སོའི་བསྟེན་པའི་སྲུང་མ་གལ་ཆེ་བ་རྣམས་འདི་འདྲ་བྱས་ཏེ་བཀོད་པ་རེད།
ཐམས་ཅད་བཀོད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅང་མེད། ཚོགས་ཞིང་གི་གྲས་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷ་བཀོད་ན་སྐྱབས་འགྲོ་སྟོངས་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད་པ་ཆེས་ནན་པོ་བྱས་ཏེ་ྋརྒྱལ་མཆོག་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་དང༌། ཕུར་ལྕོགས་ངག་དབང་བྱམས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཡང་ཡང་གསུང་གི་ཡོད་ཅེས་ཁྲིད་ཡིག་གནང་གསལ་ཡོད་པས་འཇིག་རྟེན་པའི་སྲུང་མ་ཚོགས་ཞིང་ནང་ལ་བཀོད་རྒྱུ་མེད། དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་ལྟ་བུ་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་ངའི་ངོས་ནས་ཆ་བཞག་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང༌། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྲུང་མ་ཆགས་ཡོད།
ཡིན་ནའང་འཇིག་རྟེན་དྲེགས་པའི་ཚུལ་བཟུང་ནས་འཇིག་རྟེན་དྲེགས་པའི་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་དུས་གལ་ཏེ་ཚོགས་ཞིང་ནང་བཀོད་ན་སྐྱབས་འགྲོའི་བསླབ་བྱ་དང་འགལ་ཡོང་གི་རེད། ཤེས་སོང་ངམ། དཔེར་ན། རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ་ལྟ་བུ་ངེས་པ་དོན་ལ་ྋརྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་རྣམ་སྤྲུལ་ཡིན་ཞེས་པ་ལྟར་ཏན་ཏན་ཡིན་གྱི་རེད། ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོར་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་དྲེགས་པའི་ཚུལ་ལ་བཞེངས་པ་ཡིན་དུས་ང་རང་ཚོའི་འཇིག་རྟེན་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་བསྟེན་ཚུལ་དེ་དྲེགས་པ་སྤྱིར་བཏང་གཞིར་བཞག་ཐོག་ནས་བསྟེན་དགོས་པ་ལས་ངེས་དོན་གཅིག་རེད་ཟེར་ནས་དེའི་ཐོག་ནས་མགོ་འབུལ་ལུས་འབུལ་ཞུ་རྒྱུ་མེད། དེ་འདྲ་ཡིན་དུས་དེ་དང་དེ་འདྲའི་དྲེགས་པའི་གྲས་ལྷ་འདྲ་མི་འདྲ་དེ་ཚོའི་གྲས་ཀྱང༌། དེ་དེ་བཞིན་བྱས་ནས་གསོལ་འདེབས་ཞུ་སྟངས་འཕྲིན་ལས་བཅོལ་བ་ལྟ་བུ་བྱ་རྒྱུ་རེད་མ་གཏོགས་མགོ་འབུལ་ལུས་འབུལ་བྱས་ན་ཡག་པོ་ཡོད། བཟང་པོ་གཡམ་རྒྱུགས་འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཀྱང་སྐྱོན་ལྷགས་པའི་ཉེན་ཁ་ཡོད།
ལྷག་པར་བོད་སྤྱི་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཆ་ནས། དེ་རིང་འདིར་ཁྱེད་རང་ཚོ་བོད་ནས་འབྱོར་བ་གང་ཙམ་ཡོད། བར་ལམ་དོལ་རྒྱལ་གྱི་སྐོར་ལ་ངས་རྙོག་ཁྲ་མང་པོ་བཤད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཆགས་པ་རེད། རྒྱ་གར་ལ་ཡོད་པ་ཚོས་ཤེས་གསལ་ཡིན་པས་ངས་འདིར་བསྐྱར་བཤད་བྱེད་དགོས་དོན་མི་འདུག སྐད་ཆ་རྙིང་པ་རེད། ང་རང་ཡང་བཤད་འདོད་གང་ཡང་མི་འདུག ཡིན་ན་ཡང་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འཇོན་གྱི་མི་འདུག་སྟེ༑ བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་འགན་ངའི་ཐོག་ཏུ་བབ་ཡོད་པ་ལ་གཞན་སུ་གཅིག་གིས་གཡར་སྐྱོར་གཡོན་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མི་འདུག སྤྱི་པའི་འགན་ང་ལ་འཁྲི་དུས་དེ་ལ་དཔགས་པས་ཁ་ཤས་ལ་ཁ་ཕོག་སྣ་ཕོག་འགྲོ་གི་ཡོད་ཀྱང་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ལ་མ་ལབ་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག གང་ལྟར་བར་ལམ་དོལ་རྒྱལ་ལམ་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་སྐོར་ལ་རྙོག་ཁྲ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བ་རེད།
རྒྱ་གར་ལ་སྡོད་མཁན་ཁྱེད་རང་ཚོས་གནས་ཚུལ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པས། ལབ་དགོས་དོན་གང་ཡང་མི་འདུག བོད་ནས་ཡོང་བ་ཁྱེད་རང་ཚོས་འདིར་གང་ལྟར་བརྟག་དཔྱད་མ་བྱས་པར་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པའི་ཆོས་སྐྱོང་རེད་ཟེར་ནས་གཡམ་རྒྱུགས་བྱས་པ་ཡིན་ན་བོད་བསྟན་སྲིད་སྤྱིའི་ཆ་ནས་ཡག་པོ་མེད། དེ་ལ་ཏན་ཏན་གཅིག་འདུག དེ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྙོག་པོ་མང་པོ་མི་ཤེས་ཀྱང༌། ད་ལྟ་བརྗོད་པ་བཞིན་དྲེགས་པའི་རིགས་དེ་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོ་ལ་ག་རེ་ཤར་བ་དེ་གཞིར་བཞག་ཐོག་ནས་བསྟེན་དགོས། གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་ང་ཚོའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་རེད། ང་རང་ཚོའི་རྒྱུད་ལ་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རྟོགས་པ་རིམ་པས་སྐྱེས་ནས་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་དོན་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱོད་ཐུབ་པ་ཞིག་དང༌། སྤྱོད་ནུས་པ་ཞིག་ཏུ་སོ་སོའི་རྒྱུད་ཚོད་སླེབས་སོང་ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། དེ་འདྲའི་གསང་བ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་གནད་དོན་དེ་རང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་མ་ཐུབ་པའི་རིང་ལ་ང་ཚོས་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོའི་གྲགས་ཚོད་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་འགྲོ་དགོས།
དེའི་ཐོག་ནས་བཤད་ན། རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་དང་པོའི་ཡོང་ཁུངས་བཤད་ཡོང་དུས། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དང་མ་འགྲིགས་པར་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་བྱུང་བ་མ་གཏོགས། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་དང་འགྲིགས་དྲགས་ནས་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་བྱུང་བ་ཞིག་མ་རེད། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དང་པོ་འཛུགས་མཁན་དེ་ཡིན། འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་དཔེར་ན་ད་ལྟའང་བོད་ནང་བོད་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་ྋརྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་ང་ལ་རེ་ལྟོས་ཆེན་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ངས་འཇོན་གྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། དངོས་གནས་ངས་དེ་རིང་ཁ་སང་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་གི་གནས་ཚུལ་གཉན་འཕྲང་ཅན་དང༌། འགག་དོག་པོ་འགན་ཆེན་པོ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཁྱོགས་མཁན་མི་གཅིག་ཆགས་མེད། ཡིན་ན་ཡང་སོ་སོའི་ཚེ་སྔོན་མའི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་དང༌། བོད་སྤྱི་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ང་རང་ཚོའི་ལས་འབྲེལ་གྱི་ཐོག་ནས་ང་ཨ་མདོའི་ཕྲུ་གུ་ལུང་པ་རྒྱུས་མེད་ཁུག་ཀྱོག་གཅིག་ནས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་གྲས་ལ་སླེབས་པ་རེད། ང་རང་སོ་སོའི་སྒེར་གྱི་ཉམས་ལེན་གྱི་གནས་སྟངས་ག་རེ་ཡིན་རུང་མིན་རུང༌། སྤྱིའི་ཐོག་ནས་ང་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྲི་དེའི་སྒང་ལ་བསྡད་ཡོད་པ་དང༌། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་ཁྲི་དེའི་སྒང་ལ་བསྡད་དེ་ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་མཇུག་མཐུད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། སྤྲུལ་སྐུ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་དང༌། གཟིམ་ཁང་གོང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དང་མ་འགྲིགས་པའི་གླེང་གཞི་འདིའི་ཐོག་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་དུས་ཕྱི་ནང་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གནད་ཀྱིས་མ་འགྲིགས་པ་གཅིག་ཡོང་གི་ཡོད་ས་རེད། ངས་ཟུར་དུ་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་ལ་ཡག་ཤག་ཉེས་ཤག་བཤད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་རྒྱལ་ཆེན་ཤུགས་ལྡན་ལ་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཡོད། ཡིན་ནའང་དུས་ཕྱིས་བསྟན་སྲིད་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་གཅིག་ལ་ཐུག་ཡོང་དུས་མ་བདེ་བ་གཅིག་ཆགས་ཡོང་གི་འདུག བསྟན་སྲིད་སྤྱི་ཙམ་མ་ཟད་པའི་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཆ་བཞག་ཀྱང་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ཐོག་ནས་ཕྲན་བུ་འགྲིགས་ཀྱི་མེད་པ་འདྲ། དེར་བརྟེན་ང་རང་ཚོ་ཐ་མལ་པའི་ཐུན་མོང་གདུལ་བྱའི་སྣང་ངོའི་འགྲོ་སྟངས་གཞི་ལ་བཞག་པའི་ཐོག་ནས་བྱེད་སྟངས་ཤེས་པ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད།
རི་བོ་དགེ་ལུགས་པས་ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་ཟེར་བ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་བརྩི་བ་རེད། ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་ཟེར་བ་དེ་སེམས་ཅན་ལས་དང་པོ་བའི་སྣང་ཚུལ་གྱི་བློ་དེ་གལ་ཆེན་རྩི་གི་ཡོད། རྩི་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་བླང་དོར་གྱི་དོན་ལ་གཏུགས་ནས་གསུངས་ཡོད། རྫོགས་ཆེན་གྱི་ལྟ་བ་བཤད་ཡོང་རྒྱུ་དེ་འབྲས་བུའི་དུས་ཀྱི་སྐོར་གཙོ་བོ་བྱས་ནས་གསུང་གི་ཡོད། ས་སྐྱའི་གསལ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་གི་འཁོར་འདས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་གསུང་རྒྱུ་དེ་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཉམས་ལེན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་འཆར་ཚུལ་གཙོ་བོར་གསུངས་ཡོད། འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པས་ཐ་སྙད་ཚད་གྲུབ་འཇོག་རྒྱུ་དེ་ང་རང་ཚོ་ཐ་མལ་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བློ་ལ་འཆར་ཚུལ་རྣམས་གཙོ་བོ་བྱས་ནས་གསུངས་ཡོད། དེ་འདྲའི་གསུང་རྒྱུན་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཕྲན་ཙམ་བསམ་བློ་གཏོང་ས་ཞིག་ཡོད། གང་ལྟར་དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་རྣམས་ང་ཚོས་ཤེས་དགོས་རྒྱུ་པ་ཞིག་རེད་འདུག ཤེས་སོང་ངམ། མི་སྒེར་སོ་སོའི་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། ཆོས་བྱེད་དང་མི་བྱེད་སོ་སོ་རང་དབང་རེད། དེར་བརྟེན་སྲུང་མ་ག་འདྲ་བསྟེན་དང་མ་བསྟེན། ཡི་དམ་གང་འདྲ་བསྟེན་དང་མ་བསྟེན་ཟེར་རྒྱུ་དེ་སོ་སོའི་རང་དབང་ཡིན་པ་ལས། དེར་སུ་གཅིག་གིས་རྙོག་ཁྲ་བཤད་མཁན་མེད། བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་དང༌། བོད་བསྟན་སྲིད་ཀྱི་དོན་དག་ལ་ཐུག་ཡོང་དུས། དཔལ་ལྡན་ལྷ་མོ་གཙོ་བོ་ཡིན། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱལ་པོ་སྐུ་ལྔ། བསྟན་མ་བཅུ་གཉིས་དེ་ཚོ་གཙོ་བོ་ཡིན། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་སྤྱི་ལ་ཐུག་ཡོང་དུས་གཙོ་བོ་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་དང༌། མགོན་པོ། དེའི་ནང་ནས་གཙོ་བོ་དམ་ཅན་ཆོས་རྒྱལ་རེད། དེ་ཡང་ཤེས་དགོས་པ་རེད།
ཁྱེད་ཚོ་ཨམ་ཅོག་ཚ་གི་མི་འདུག་གམ། གང་ལྟར་སྲུང་མའི་འགྲོ་སྟངས་ད་ལྟ་ཞུས་པ་བཞིན་ཚོགས་ཞིང་གི་གྲས་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་དྲེགས་པ་བཀོད་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད། ངའི་གོ་ཐོས་གཅིག་ལ། ཁམས་ཕྱོགས་ས་ཆ་ཁ་ཤས་ལ་གཤིན་པོའི་རྗེས་འཇུག་ཆེད་རྒྱལ་ཆེན་ལ་འབུམ་ཚོགས་འབུལ་མཁན་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད་ས་རེད། གཅིག་བྱས་ན་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཆེན་པོ་ཡོད་ལས་ཆེ། བསྟན་པ་སྤྱིའི་རྣམ་གཞག་གི་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་བཤད་ན་དེ་ཡག་པོ་མ་རེད། ཡང་ངས་དག་སྐྱེལ་ཞུ་དགོས་པ་གཅིག་ལ། འདི་ཚོའི་གྲས་ཀྱི་རྙོག་ཁྲ་དེའི་སྐོར་ལ་ངས་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་ལ་ང་རང་གི་བློ་རྣམ་དཔྱོད་ཆེ་མདོག་ཁ་པོ་བྱས་ནས་བཤད་པ་དང་བསྟན་པ་གང་ཡང་མེད། འདི་ཚོ་ཚང་མར་མོ་བརྒྱབ་པ་དང༌། ཟན་བརྟག་བསྒྲིལ་བ་སོགས་ཏན་ཏན་བྱས་ཏེ་ཐག་བཅད་པ་ཞིག་ཡིན། གཞན་དག་ཕར་ཞོག་དེ་རིང་འདིར་བཀའ་ཆོས་ཚོགས་པ་འདིའི་སར། དེའི་སྐོར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དང་མི་རྒྱག་ཀྱང་ངས་མོ་བརྒྱབ་ནས་ཐག་བཅད་པ་ལས་ངས་ཕོ་རྒོད་མདོག་ཁ་པོ་བྱས་ནས་བརྗོད་པ་གང་ཡང་མིན། ཤེས་སོང་ངམ།
དྲེགས་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་དང༌། དེ་བཞིན་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་དེ་ཚོའི་གྲས་བསྟེན་མི་ཆོག་ཟེར་བ་མིན། དེ་ཚོའི་གྲས་བསྟེན་གསོལ་ཆོག་གི་རེད། དཔེར་ན་ནང་པ་ནང་ཚགས་གྲོགས་པོ་དེ་འདྲར་ལས་བཅོལ་བ་ལྟ་བུ་བྱས་ནས། དཔེར་ན་སོ་སོར་མི་ལག་གཅིག་བསྒྲིགས་དེ་ལ་ལྟོ་ཆས་སྤྲད་དེ། ཁྱེད་རང་དེ་རིང་ང་ལ་རོགས་བྱེད་རོགས་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་བྱས་ན་འགྲིགས། དེ་སོ་སོའི་བླ་མ་བསྟེན་པ་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མིན། སྐྱབས་ལ་བསྟེན་པ་གང་ཡང་མིན། གྲོགས་པོ་མི་ལག་བསྒྲིགས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་དྲེགས་པ་དེ་ཚོའི་གྲས་སོ་སོ་སྒེར་གྱིས་བསྟེན་གྱི་ཡོད་པ་དང༌། འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཡིན་ན། དེ་ཚོར་གཏོར་མ་སྦྱིན། འཕྲལ་སེལ་གྱི་འཕྲིན་ལས་བཅོལ་ན་དེ་ལྟར་བྱེད་ཆོག་གི་རེད། ང་རང་ཚོ་བོད་ལ་དུས་ཕྱིས་བསངས་གསོལ་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག་པ་དེ་ཡག་པོ་རེད། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ངོ་ཐོག་གཏིང་ཟབ་པོའི་ཐོག་ནས་སྐད་ཆ་བཤད་ན་བསངས་གསོལ་ཟེར་རྒྱུ་དེ་ཚོའི་གྲས་དེ་འདྲ་ཞིག་རེད། ཧ་ཅང་མནངས་ཆེ་རྒྱུ་གང་ཡང་མེད། ཡིན་ན་ཡང་ད་ལྟ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་བསངས་ཞེས་པའི་ཚིག་དེའི་གོ་དོན་མ་དག་པ་བསངས་བའི་གོ་བ་ཞིག་ཡོད་པ། འདི་འདྲའི་ཐོག་ནས་གང་ལྟར་མི་གཙང་བའི་གྲིབ་དང༌། བཙོག་གྲིབ་དང༌། ཉམས་གྲིབ། འཁོན་གྲིབ། དམ་གྲིབ་ཟེར་རྒྱུ་དེ་གྲས་བསངས་པ་ལ་ཁོ་རང་ཁོ་རང་གི་རྫས་ཀྱི་ནུས་པ་གཅིག་ཡོད་ས་རེད། སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཚོའི་གྱོན་གོས་དང༌། ཁང་པའི་ནང་ལ་དྲི་མ་ངན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན་བསངས་གཅིག་བདུག་ན་དྲི་མ་ངན་པ་བསངས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་ལྟར། འདི་འདྲའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་གང་ལྟར་ནང་གི་དམ་གྲིབ། ཉམས་གྲིབ། འཁོན་གྲིབ། བཙོག་གྲིབ་ཟེར་བ་དེ་འདྲ་ཡོད་ན་བསངས་དེ་ཚོའི་གྲས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས། མོས་པ་བྱས་ནས་ཡོང་དུས་ཕན་གྱི་ཡོད་ས་རེད། བར་སྐབས་བོད་ལ་དངོས་གནས་དམ་གྲིབ་དང༌། ཉམས་གྲིབ། འཁོན་གྲིབ་ཟེར་བ་དེ་ཚོ་རྩ་བ་ནས་ལུང་པར་མ་ཤོང་བ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཡོད།
དེར་བརྟེན་བསངས་གསོལ་བྱེད་རྒྱུ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་རྒྱུ་རེད། ལྷག་དོན་རྒྱ་མིའི་ངོར་བོད་པའི་ཆོས་དད་ཀྱི་རྣམ་པ་མཚོན་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། ཡག་པོ་འདུག ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་གཏིང་རིང་པོའི་སྐད་ཆ་བཤད་ན་ལྷ་རྒྱལ་ལོ་བརྗོད་པ་གཅིག་པུས་འགྲིགས་ཀྱི་མ་རེད། ང་ཚོ་ལ་དྭགས་ལ་ཕྱིན་པའི་སྐབས་སུ་ཡུལ་མི་ཚོས་ཀི་ཀཱི་བསྭོ་བསྭོ་ལྷ་རྒྱལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་པ་རེད། དེ་དུས་སྐད་ཆ་བྱུང༌། ལྷ་དེ། ཐུབ་དབང་ལྷ་ཡི་ལྷ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པའི་ལྷ་དེ་ལ་གོ་ན་ཡག་པོ་འདུག གཞན་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་ང་དགེ་སློང་གཅིག་ཡིན་པ་ལ། བཙན་གཅིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟ་བུ། ཀི་ཀྭི་བསྭོ་བསྭོ། ལྷ་རྒྱལ་ལོ། ལྷ་རྒྱལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་ན་འཇུག་པོ་མ་རེད། སྔོན་མ་ཁྲི་བྱང་རིན་པོ་ཆེ་ལ་གསུངས་རྒྱུ་འདུག རྭ་སྒྲེང་ཁུལ་ལ་ཉིན་གཅིག་ལྷ་གཅིག་ཕེབས། ལྷ་དེ་ལ་ལྷ་ག་རེ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པས། ང་དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་རེད་ཟེར། ལྷ་ཆས་ནི་བཙན་ཞྭ་གྱོན་ཡོད། བཙན་ཞྭ་གྱོན་མཁན་ཕུ་དང་ཕུ་ཟེར་མཁན་ཁོ་རང་དགེ་བཤེས་པོ་ཏོ་བ་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་བཀའ་སྩལ།། །།


text:
སེམས་ཀྱི་ཉི་ཟླ་བོད་ཡིག་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ་9པའི་ཚེས་14ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོར། ཁམས་པའི་སྒྱུ་རྩལ་དུས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་པའི་སེམས་ཀྱི་ཉི་ཟླའི་གེ་སེར་མདའ་རྩལ་རིག་གནས་དུས་ཆེན་སེམས་ཀྱི་ཉི་ཟླ་མི་རིགས་ལུས་རྩལ་ལྟེ་གནས་ཀྱི་མདའ་རྩལ་ཐང་དུ་འགོ་ཚུགས་མཛད་སྒོ་འཚོགས་པ་རེད། གདན་ཞུས་ལྟར་ཁམས་པའི་སྒྱུ་རྩལ་དུས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་པར་ཞུགས་པའི་ཡུན་ནན་དང་སི་ཁྲོན་བོད་ལྗོངས་མཚོ་སྔོན་བཅས་འབྲེལ་མཚམས་བོད་ཁུལ་གྱི་ཁུལ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འགོ་ཁྲིད་དང་སྐུ་མགྲོན། རང་ཁུལ་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་འགོ་ཁྲིད་སོགས་འགྲན་བསྡུར་ལ་གཟིགས་པར་ཕེབས།
འགོ་ཚུགས་མཛད་སྒོའི་ཐོག གེ་སེར་རྒྱལ་པོ་དང་དཔའ་རྟུལ་རྣམས་ཀྱི་གྱོན་ཆས་སྤྲས་པའི་སྐྱ་མི་རྣམས་ཀྱིས་གོམ་པ་དལ་མོའི་ངང་འགྲན་རར་འཛུལ་ནས། གེ་སེར་རྒྱལ་པའི་དཔའ་བོའི་བརྗིད་ཉམས་དངོས་སུ་མངོན། བདེ་ཆེན་ཁུལ་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་གླིང་སྒྲུང་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་འཁྲབ་སྟོན་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཁྲབ་པའི་《གྲི་བཤད》《གེ་སེར་གྲི་བསྟོད།》《ཧོར་གླིང་གཡུལ་རྒྱལ》ནང་གི་དཔའ་བོ་ཨ་སྟག་ལྷ་མོ་དང་སྟག་གཟིག་ནོར་རྫོང་སོགས་ཀྱི་ལེ་ཚན་གྱིས་སྐུ་མགྲོན་རྣམས་པར་དངོས་མིན་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་གི་སྟོན་མོའི་ལེགས་སྐྱེས་ཤིག་འབུལ་ཡོད། དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་དངོས་མིན་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་དང་གླིང་གེ་སེར་རིག་གནས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བདེ་ཆེན་མངོན་མིན་ཤུལ་བཞག་གི་རིག་གནས་ཡུལ་སྲོལ་དང་《གླིང་སྒྲུང་》གི་དམངས་ཁྲོད་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཐོན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་ཤུགས་དེ་ལེགས་པོ་མངོན་པར་བྱས་ཡོད།
ཐེངས་འདིའི་འགྲན་ཞུགས་རུ་ཁག་ནི་དཀར་མཛེས་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་དང་། ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག བདེ་ཆེན་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་དང་པོ་དང་བདེ་ཆེན་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་གཉིས་པ།བདེ་ཆེན་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་གསུམ་པ་བཅས་ཡིན། འགྲན་བསྡུར་ཁག་གསུམ་ཏུ་བགོས་ཡོད་དེ། མི་སྒེར་གྱི་མིང་རིམ་འགྲན་བསྡུར་དང་། མི་སྒེར་གྱི་ཀུན་ཐུབ་འགྲན་བསྡུར། ཚོགས་པའི་ཀུན་ཐུབ་འགྲན་བསྡུར་བཅས་གསུམ་ཡོད། བྱེད་སྒོ་དེའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་མི་རིགས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་ལུས་རྩལ་རིག་གནས་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་པ་དང་མི་རིགས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་ལུས་རྩལ་གྱི་སྙིང་སྟོབས་དར་སྤེར་གཏོང་བ། བོད་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་ལུས་རྩལ་རིག་གནས་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་པ་དང་། བོད་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་འཆམ་མཐུན་དང་འཕེལ་རྒྱས། བརྟན་བརླིང་གི་རྣམ་པ་གསར་བ་མཚོན་པ། སྣ་མང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་ལུས་རྩལ་བྱེད་སྒོ་གཉེར་བ་བརྒྱུད་ས་ཁོངས་རིག་གནས་ཀྱི་སྤུས་རྟགས་ཀྱི་ཤུགས་རྐྱེན་སྔར་བས་ཆེ་རུ་བཏང་བ་རེད།
ཐེངས་འདིའི་འགྲན་བསྡུར་དུ་བདེ་ཆེན་ཁུལ་རུ་ཁག་གཉིས་པའི་ཨ་བཟང་ཚེ་ལ་བྱ་དགའ་ཨང་དང་པོ་ཐོབ་པ་དང་རིག་འཛིན་རྡོ་རྗེ་ལ་བྱ་དགའ་ཨང་གཉིས་པ་ཐོབ་པ། བདེ་ཆེན་ཁུལ་རུ་ཁག་དང་པོའི་ཤེས་རབ་རྡོ་རྗེ་ལ་བྱ་དགའ་ཨང་གསུམ་པ་ཐོབ་པ། བྱ་དགའ་ཨང་བཞི་པ་ནས་ཨང་བརྒྱད་པ་ཐོབ་མཁན་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་དང་ཐང་གོ་ཡོན། ཨུ་ཆེ་དང་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ། ངག་དབང་བཅས་ཚང་མ་བདེ་ཆེན་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་གི་ཡིན། བདེ་ཆེན་ཁུལ་རུ་ཁག་དང་པོ་དང་བདེ་ཆེན་ཁུལ་རུ་ཁག་གཉིས་པ། བདེ་ཆེན་ཁུལ་རུ་ཁག་གསུམ་པ་ལ་ཚོགས་པའི་འགྲན་བསྡུར་གྱི་བྱ་དགའ་ཨང་དང་པོ་ནས་ཨང་གསུམ་སོ་སོར་ཐོབ་པ། དཀར་མཛེས་ཁུལ་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་དང་ཆབ་མདོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་འཐུས་མི་རུ་ཁག་ལ་ཕུལ་བྱུང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ་པ་དང་། འགྲན་ཞུགས་རུ་ཁག་ལྔ་ཚང་མར་ལུས་རྩལ་ཀུན་སྤྱོད་དར་སྲོལ་གྱི་བྱ་དགའ་ཐོབ་པ་རེད།


text:
གངས་རིའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཀླུ་སྒྲུབ་འབྲི་གུང་བ—800དུས་དྲན་ལ།
རྫ་ཚེ་རིང་བཀྲ་ཤིས།
(སྤྱི་ལོ༢༠༡༧ཟླ་༩ཚེས་༡༡་སྔ་དྲོའི་ཆར་ཨོ་གླིང་ནས་བྲིས། འདི་ནི་ང་ཁྱིམ་སར་བབས་རྗེས་བྲིས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཐོག་མ་དེ་ཡིན།)
ཉེ་བའི་ཆར། ཆོས་ཀྱི་གྲོགས་པོ་གཞན་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་སྤྱི་ཁྱབ་ལྷན་ཁང་གིས་གུས་པའི་མིང་ཐོག་ཏུ་གནང་བའི་རྩོམ་སྐུལ་ཕྲིན་ཡིག་ཅིག་ལག་ཏུ་འབྱོར་བྱུང་།
འཕྲིན་ཡིག་དེར་འདི་ལོའི་སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པར་འབྲི་གུང་༧སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་ངོ་ཧྲིལ་པོ་བརྒྱད་བརྒྱ་འཁོར་བར་དྲན་གསོའི་རྗེས་དྲན་རྩོམ་ཡིག་ཆེད་དེབ་ཏུ་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་འབྲི་རོགས་གསུངས་འདུག ང་ལ་ཆེ་མཐོང་དང་གོ་སྐབས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་གནང་བར་དགའ་སྤོབས་ཀྱང་བྱུང་། དགའ་སྤོབས་བྱུང་བ་ཙམ་མ་ཟད། སེམས་ནང་ལ་བཀའ་གནང་དེ་ནི་ངེས་པར་ལྡོག་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་ཚོར། དེ་མ་ཐག་ངས་ཁས་ལེན་ཞུས། འོན་ཀྱང་། དེ་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་བཀའ་གནང་བ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཙམ་མ་རེད། ངས་ནམ་རྒྱུན་རང་ཉིད་དང་དཔལ་རྒྱལ་བ་འབྲི་གུང་པའི་བརྒྱུད་པ་འདིའི་བར་དུ་དམིགས་བསལ་གྱི་ལས་འཕྲོའི་འབྲེལ་བ་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད་པའི་ཡིད་ཆེས་ཞུ་གིན་ཡོད།
ངས་ལོ་བཅུའི་ཡར་སྔོན་དུ་གནས་མཆོག་མཚོ་པདྨ་ནས་ཕག་ལོའི་བཀའ་ཆོས་ཆེན་མོའི་སྐབས་འབྲི་གུང་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེ་ཚང་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་དཔལ་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཕ་ཆོས་འབྲི་གུང་སེམས་བསྐྱེད་ཆེན་མོ་ཞུས་པ་ནས་སྔ་ཕྱིར་འབྲི་གུང་འཕོ་བ་ཆེན་མོ་སོགས་ཆོས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་མང་དུ་ཞུས་ཡོད། ༧སྐྱབས་རྗེ་མགར་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་ནི་ངའི་སེམས་ལ་འགྱུར་བ་བསྐྱེད་པའི་བླ་མ་ཡིན། ངས་རྒྱ་གར་བྱང་ཕོགས་བྷིར་སྨྱུང་གནས་ལྷ་ཁང་ནས་མི་ཚེའི་ནང་ཐོག་དང་པོར་རྗེ་ཁོང་དང་མཇལ་ཞིང་། བཀའ་ཆོས་དང་བྱིན་རླབས་ཞུས་རྗེས་དགོང་མོ་གཅིག་པུར་ཅོན་ཏ་རའི་ས་གནས་ཡུལ་མིའི་རྩྭ་ར་དང་ཞིང་ཁ་བརྒྱུད། རྫོང་སར་བཤད་གྲྭའི་རང་གི་སྡོད་གནས་སུ་ལོག་སྐབས་ངའི་སེམས་ལ་སྨྲ་རུ་མི་བཏུབ་པའི་དགའ་སྣང་ས་མི་ནོན་པ་ལྟ་བུ་ཞིག་བྱུང་མྱོང་། ཧི་མ་ཅལ་གྱི་རི་སུལ་གྱི་གྲོང་ཁྱིམ་དག་གི་སྒེ་ཁུང་ནས་མཚེར་བའི་གློག་ཞུ་དང་། གཡའ་དག་པའི་མཁའ་དབྱིངས་སུ་བཀྲ་བའི་སྐར་ཚོགས་ཀྱི་བཀྲག་མདངས་སྣོལ་བའི་མཚན་ལྗོངས་ཀྱི་གནམ་སའི་བར་ནས་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་ལམ་མཐའ་ནས་དགའ་བས་ས་ལྡིང་གནམ་ལྡིང་བྱས་པ་དྲན་ཡོང་། སྐབས་དེའི་ངའི་སེམས་ནི་ཤིན་ཏུ་བདེ་ལ་འབོལ་བ་ཞིག་སྟེ། ཉམས་མྱོང་དེ་ནི་ཧ་ཅང་བརྗེད་པར་དཀའ་བ་ཞིག་རེད། ང་རང་ངོས་ནས་འདི་ཡོད་ཚད་བཀའ་བརྒྱུད་འདི་དང་བཀའ་བརྒྱུད་འདིའི་བླ་མ་རྣམ་པའི་བར་དུ་བྱུང་བའི་ལས་འཕྲོ་བཟང་པོའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་གོ་བ་ལེན་གྱི་ཡོད། དེ་ནི་ང་བརྒྱུད་པ་རིན་པོ་ཆེ་འདིར་ལྷག་ཏུ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན།
ང་བོད་ན་ཡོད་པའི་སྐབས་སུ། ལོ་ངོ་ཉི་ཤུའི་སྔོན་གྱི་དུས་བཟང་དེར། ང་ལ་འཕགས་པ་ཉེ་བ་འཁོར་ལྟ་བུའི་ཆོས་གྲོགས་བཟང་པོ་ཞིག་ཡོད། ཁོང་ནི་སྒྲུབ་བརྒྱུད་སྤྲུལ་སྐུ་རིན་པོ་ཆེ་སྐྱེ་སྔ་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་རེད། ༧རྒྱལ་བ་མགར་ཆེན་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་ཕྲན་ལ་དངོས་སུ། ཁོང་ནི་ངེད་འབྲི་གུང་ཚང་གི་སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་སླར་ཡང་བྱོན་པ་དངོས་དེ་ཡིན་ཞེས་གསུང་མྱོང་།
ངས་སྐྱེ་སྔ་རིན་པོ་ཆེའི་སྤྱོད་ལམ་གྱི་མཐའ་ལས་དཔལ་འབྲི་གུང་བའི་བརྒྱུད་པ་རིན་པོ་ཆེ་འདིར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང་། ལྷག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བསླབ་པ། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་བཅས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བབས་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཚོར་མྱོང་། ཉིན་འདི་གའི་རིང་གི་ང་ནི་གཤོག་ཡ་ཆད་པའི་བྱ་བཞིན་དུ་སེམས་པ་འཕང་དམའ་བའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཡིན། རྩོམ་ཡིག་འདི་འབྲི་བཞིན་པའི་དེ་རིང་ང་གཅིག་པུར་ཁ་ཁུ་སིམ་པའི་རི་སུལ་ཞིག་ན་རི་དྭགས་རྨས་མ་ལྟ་བུའི་སྐྱོ་ཉམས་དང་བཅས་བསྡད་ཡོད། མ་གཞི་ཡིན་ན་ང་ལ་ད་ཆ་སྐད་ཆ་འདི་འདྲ་བཤད་རྒྱུའི་འོས་བབས་ཡོད་མེད་ཀྱང་མ་ཤེས། འོན་ཀྱང་། རང་ཉིད་ཀྱི་ཁ་སྟབས་གང་ཡིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཡང་དག་པའི་བསྟན་པ་དང་བསྟན་པའི་དེ་ཉིད་ལ་ཤེས་ནས་བྱུང་བའི་གུས་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་པ་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་གང་ཡང་མེད།
གུས་དང་སྤྲུལ་སྐུ་སྐྱེ་སྔ་རིན་པོ་ཆེའི་བར་ལ་ཡུན་རིང་པོར་དམིགས་བསལ་སེམས་ཐག་ཉེ་བའི་ཆོས་གྲོགས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རྒྱུན་སྐྱོང་ཞུས་ཡོད། གུས་ཅག་གསེར་རྟ་མཁན་པོ་ཆོས་ཁྱབ་ཀྱི་སྒར་ན་བཞུགས་སྐབས་མ་གཞི་ཁོང་བླ་བྲང་དང་དགོན་པ་སོགས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་བྱ་བྲལ་གྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཁོ་ན་ལ་གནས་ན་ཡང་། ཁོང་གི་བཞུགས་ཤག་ཏུ་དཔེ་དེབ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་པ་དེའི་ཆ་ནས་ང་ལས་ཕྱུག་པ་ཡོད། ངས་ཁོང་གི་ས་ནས་དཔེ་ཆ་མང་པོ་གཡར་པོ་ཞུས་ནས་ཀློག་གིན་ཡོད། མཚམས་མཚམས་ཉེ་གནས་བསོད་ནམས་ཚེ་རིང་གིས་བསྐོལ་གནང་བའི་རྫ་སྟོད་ཀྱི་ཇ་ནག་དྭངས་ཚྭ་ཅན་འཇམ་ལ་ཞིམ་པ་ཞིག་ཡོད་པ་ཚ་དམ་གང་ངེད་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་བཞག་ནས། ལོ་རྒྱུས་དང་རྩོམ་རིག ལྟ་གྲུབ་དང་ཉམས་ལེན། སྤྱི་ཚོགས་རྒྱུན་ཤེས་དང་དུས་ཐོག་གསར་འགྱུར་ཚང་མ་མོལ་གྱི་ཡོད།
ངས་ཁོང་གི་ས་ནས་ཁོང་གིས་རྒྱ་གར་ནས་བསྣམས་ཕེབས་པའི་དགོངས་གཅིག་རྩ་བ་དང་འགྲེལ་པ་རིག་འཛིན་ཆོས་གྲགས་ཀྱིས་མཛད་པ་མཉམ་དུ་དཔར་པའི་དེབ་སྤུས་ལེགས་རྒྱབ་ཤ་དམར་པོ་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ནམ་རྒྱུན་གཡར་པོ་ཞུས་ནས་ཡུན་རིང་པོར་ངའི་ས་ལ་ཉར་གྱི་ཡོད། རྗེས་མ་ཞིག་ལ་ང་ལ་དེབ་ཅིག་གནང་བྱུང་། ད་དུང་། གཉོས་རྒྱལ་བ་ལྷ་ནང་བའི་རྣམ་ཐར་དང་། ཆོས་འཁོར་འོང་གེའི་ཞུས་ལན་རྩ་འགྲེལ་སོགས་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་དང་། གསུང་གཞན་ཡང་གཡར་པོ་ཞུས་པ་དྲན། བར་སྐབས་ཤིག་ན་ངས་ཁོང་གི་མདུན་ལས་དགོངས་གཅིག་རྩ་འགྲེལ་གྱི་ལུང་ཡང་ཞུས། རྗེས་སོར་ངས་གཞན་ལ་ལུང་རྒྱུན་རེ་ཡང་བཏོན་པ་ཡིན། ད་དུང་ཁོང་ལ་འབྲལ་སྤང་ལྟ་བུའི་སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེའི་མགུར་ཚོ་ཕྱོགས་བསྡུས་ལག་བྲིས་མ་རྙིང་པ་པོད་ཆུང་ཁ་འདོན་དཀྱུས་མ་ཞིག་གི་ཚད་ཙམ་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད། དེ་ཡང་ང་ལ་གཡར་གནང་གི་རེད། དེ་དུས་ངེད་དཔོན་གཡོག་ཨ་རིག་བཤད་གྲྭ་ཆེན་མོར་ཡོད་པའི་སྐབས་ཏེ། སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ལོ་གཡས་གཡོན་གྱི་ལོ་གསུམ་ནང་ཡིན། ངེད་དཔོན་གཡོག་གྲྭ་ཤག་ཁང་མཚེ་ཡིན་སྟབས་ནང་ནས་དཔེ་ཆ་རྩ་བ་སྐྱོར་འདོན་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་གོ་ཐུབ།
སྤྱིར་བཏང་ང་རང་ཉིད་ཆུང་ནས་བཀའ་བརྒྱུད་གོང་མ་དེ་ཚོའི་རྣམ་ཐར་དང་མགུར་འབུམ་ཀློག་རྒྱུར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་ཡོད། མར་པའི་རྣམ་ཐར་མཐོང་བ་དོན་ལྡན་ནང་གི་མགུར་ཕལ་ཆེ་བ་བློ་ནས་སྐྱོར་ཐུབ་པ་ཙམ་དུ་བྱང་བ་ཡོད། དེ་བཞིན། ཏེ་ལོ་དང་ན་རོ། མི་ལ་དང་སྒམ་པོ་བ་སོགས་ཀྱི་མགུར་གླུ་དེ་ཚོ་ཡང་མང་པོ་གྱེར་གྱི་ཡོད། དུས་ཕྱིས་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མགོན་གྱི་མགུར་ཚོ་རིན་པོ་ཆེ་དེ་ཚོ་ཡང་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལྟ་ཀློག་ཞུས་པ་ཡིན།
དེའི་ནང་དུ་རྟེན་ཕྱགས་ཐང་གི་མགུར་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལྔ་ལྡན་གྱི་མགུར། འཛེ་འུར་འདེད་ཆེན་མོའི་མགུར། བྱང་ནམ་ར་ཀླགས་མ་བྲག་དཀར་དུ་རྒྱལ་པོ་འོད་ལྡེར་གསུངས་པའི་མགུར་སོགས་ཚུད་ཡོད་ཅིང་། མགུར་གླུ་དེ་དག་གི་ནང་གི་ཐག་པ་བཅད་པའི་བྱ་བཞིན་དུ། ལྷོ་ཡི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བ་དེ།། བསམ་གྱིན་གློ་བ་མ་བདེ་ལགས། སོགས་དང་། གཉན་ཆེན་པོ་ཐང་ལ་ཡར་ལྷ་ནི། །སེང་ཆེན་གནམ་དུ་འཕྱོ་བ་འདྲ། །ཞེས་དང་། བྱང་གི་གནམ་མཚོ་ཕྱུག་མོ་དེ། །གཡུ་ཡི་མནྡར་བཀོད་ལེགས་འདྲ། །པདྨ་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པའི། །གྲུབ་ཐོབ་གོང་མའི་གདན་ས་ཡིན། །སོགས་ཚིག་སིལ་བུ་བ་དག་ད་ལྟའང་དྲན་ཡུལ་ན་འདུག སྐབས་དེའི་གངས་རིའི་ཁྲོད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་གཞན་དག་དང་འདྲ་བར། དཀྱེལ་ཡངས་ལ་གཏིང་ཟབ་པ། ཡུལ་དུས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་གཞི་གཅིག་ཏུ་བསྲེས་པའི་རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་དང་བྲལ་བའི་མགུར་གླུ་དེ་ཚོས་ང་ལ་ཚད་མེད་པའི་སྤྲོ་བ་འདྲེན་པར་བྱས་ཡོད།
འབྲི་གུང་སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་ནི་མདོ་བརྒྱུད་ཀྱི་ལུང་མང་པོར་བརྟེན་ནས་བོད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དངོས་སུ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་པར་སྒྲུབ་གནང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དེང་སང་གི་བཤད་སྟངས་བྱས་ན། ཁོང་ལ་ལོ་རྒྱུས་བསྐྱར་ཞིབ་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་ཆེན་པོ་མངའ། ཡང་ཁོང་ནི། མི་ཆོས་དང་ལྷ་ཆོས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང་། ཆེན་པོ་གསུམ་གྱིས་མ་རེག་པའི་ངེས་པ་དོན་གྱི་མཐའ་ཐུག་གི་ལྟ་བའི་བར་དུ་ཚང་ལ་མ་ནོར། གསལ་ལ་མ་འདྲེས་པར་འཆད་མཁན་གྱི་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་བླ་ན་མེད་པ་ཞིག་ཡིན།
དཔེར་ན། ཁོང་གིས་མཛད་པའི་དཔལ་གྱི་ཤིང་ལྗོན་པ་ལྟ་བུའི་བྱ་བའི་རིམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གསུང་དུ་མི་གཞན་གྱི་ལམ་སྟོན་གྱི་བཤེས་གཉེན་དང་སློབ་སྟོན་པ་བྱེད་པར་དགོས་པའི་ཆ་རྐྱེན་སྐོར་འདི་འདྲ་ཞིག་གསུང་ཡོད་དེ། འདི་ལ་ཡང་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་གོང་མ་དེ་རྣམས་སམ། རྒྱལ་པོ་མེ་ལོང་གདོང་ཅན་ནམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་ཤ་ར་བ་ལྟར་འགྲོ་བ་མང་པོའི་བློ་གྲོས་དང་མདུན་མ་འདྲི་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཞིག་དགོས། དེ་ལྟར་མ་གྱུར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་དང༌། རང་ལ་བརྩེ་ཞིང་གུས་པ་མང་པོ་ཞིག །འདི་ལ་ཕོ་ཚོད་ཅིག་ཡོད་དེ་འོང་སྙམ་ནས་མདུན་ཕུགས་སུ་བྱས། གྲོས་དྲིས། རང་ཉིད་བསམ་པ་བབས་ལ་མི་གནས་པར་བྱས་ཤིང༌། གཟུ་ལུམ་(ཚུལ་འཆོས་)དང༌། རས་གཅོད་(སྣང་ཆུང་)ལ་དགའ། བློ་ཉེས་ཀྱི་མདུན་མ་གཅིག་པུ་ཞིག་གིས། རང་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་གིས་ནག་ཧྲུལ་གྱིས་འགྲོ་བ་ལ་ཚེགས་མེད། ཅེས་སོགས་དཔེ་དང་བཅས་པར་བཞུགས། ཁོང་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་འགྲེལ་སྟངས་ལ་ཧ་ཅང་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད། ཁོང་གིས་དམ་པའི་ཆོས་དགོངས་པ་གཅིག་པའི་གྲུབ་མཐའ་ནི་བསྟན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་གནད་རང་སྟོབས་ཀྱི་འགྲེལ་བའི་བླ་ན་མེད་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་ཡིན།
ང་ནི་གཞུང་ལུགས་ལ་སྦྱངས་པ་དམན་ཞིིང་དཔྱོད་པ་ཞན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་། སངས་རྒྱས་རང་གི་དགོངས་པ་མང་པོ་ཞིག་ང་ཚོའི་རྒྱུན་ལྡན་འཆར་ཅན་གྱི་སེམས་ལ་ཤར་སྟངས་དང་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་རྦད་དེ་བཅུག་ན་ཉེན་ཁ་ཡིན་པར་བསམ་གྱི་ཡོད། ད་དུང་འཆར་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་འགྲེ་ཁོ་ནས་ལད་ཟློས་མི་ཡོང་བར་རྟོགས་ཀྱི་ཡོད། བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་དཔྱོད་པ་མང་པོ་ཞིག་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དབྱེ་མཚམས་ཀྱི་ནང་གསེས་དེ་ཚོར་དོགས་སློང་དང་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་སྤུ་རིས་ཧ་ཅང་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་ཡང་། སྤྱིའི་སྒྲོམ་གཞི་ལ་དོགས་སློང་བྱེད་པའི་གོམས་གཤིས་དེ་དེ་ཙམ་མང་པོ་མེད་པའི་ཞན་ཆ་ཞིག་ཡོད། དེ་ལ་དཔྱད་ཞིབ་གོམས་གཤིས་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བརྗོད་ན་འགྲིག་གི་ཡོད་མེད་མ་ཤེས། གཅིག་བྱས་ན། དཔྱད་གཞི་དང་སྐད་ཡིག་སོགས་ཀྱི་ཚད་བཀག་གི་ཞན་ཆ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་སྲིད།
གང་ལྟར་དམ་ཆོས་དགོངས་པ་གཅིག་པའི་དམ་བཅའ་མང་པོ་ཞིག་ནི་ནམ་རྒྱུན་གྱི་གོ་བ་ལེན་སྟངས་དང་ཡོངས་སུ་མ་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་གིས་གཙོ་རྒྱུག་རང་བཞིན་གྱི་དཔེ་ཆ་བའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བཤད་སྟངས་མང་པོ་ཞིག་རྩིས་མེད་དུ་བཏང་ཡོད། ལུང་མང་པོ་ཞིག་གི་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ལ་བསྐྱར་དུ་ཞིབ་འགྲེལ་གནང་ཡོད། ཁོང་གིས་སྒེར་གྱི་མྱོང་རྟོགས་ཀྱི་གྲུབ་དོན་དང་འོས་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་གོ་བ་བླངས་ཡོད། ད་ལྟའི་ང་ཚོའི་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པ་འདིའི་མིའི་དཔྱོད་ཐབས་ཀྱི་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ལྟར་བྱས་ན་ཡང་། འཛིན་མཚམས་མང་པོ་ཞིག་ཧ་ཅང་ངོ་མཚར་སྐྱེ་འོས་པ་དེ་འདྲ་རེད། དེས་ན། ཁོང་ནི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ནང་བསྟན་དར་འཕེལ་ཁྲོད་ཀྱི་གལ་ཆེ་བའི་ནང་བསྟན་ལྟ་གྲུབ་སྨྲ་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད།
ད་དུང་། ཁོང་ནི་སྙན་ངག་པ་ཞིག་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྣེ་ཁྲིད་མཁན། དཀར་ཟས་རང་ལུགས་པ་ཞིག་ཀྱང་རེད། ཁོང་ནི་ཇི་ཙམ་དུ་ནང་གི་རྟོགས་པ་མཐོ་རུ་སོང་བ་དེ་ཙམ་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་ལ་གལ་ཆེན་དུ་འཛིན་ཅིང་། དོན་དམ་གྱི་རྟོགས་པས་ཀུན་རྫོབ་ལ་སྐུར་བ་མི་འདེབས་པར་བབས་ལས་བྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གནད་ལ་རང་དབང་ཐོབ་པ་ཞིག་རེད། ཁོང་ནི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་བསྟན་པའི་གཞི་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བསྟན་པའི་གཞུང་ཤིང་བྱང་སེམས། བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་གསང་སྔགས་བཅས་ཀྱི་མདོ་སྔགས་ཡོངས་རྫོགས་གང་ཟག་གཅིག་གི་ཉམས་ལེན་གྱི་གནད་དུ་འཁྱེར་བ་སྟོན་མཁན་མགོན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་གཉིས་པ་ཡིན།
ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དོན་གཅིག་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་ངེས་དོན་གྱིས་ཁྱབ་པ། ལྟུང་བ་དང་སྡིག་པ་དོན་གཅིག་པ། གནང་བ་ཡེ་གནང་དང་བཀག་པ་ཡེ་བཀག་ཏུ་གནས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་བསམ་པ་སྐད་ཅིག་མའི་རང་གཟུགས་ཡིན་པ། བཀའ་དང་འགལ་བའི་ཉམས་མྱོང་ལོག་རྟོག་ཡིན་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པ། འདུག་ཚུལ་དང་ལས་འགའ་ཞིག་སྨན་ཟབ་པ། སྡོམ་པ་ཉམས་པ་ལས་མ་ཐོབ་པ་ཉེས་པ་ལྕི་བ། བསྟན་པ་གནས་དང་མི་གནས་ཀྱི་དུས་ཀྱི་ཚད་བྱར་ཡོད་ཡིན་པ་སོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་སྐད་ཧ་ཅང་མང་། དེ་དག་ཚང་མ་སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་དགོངས་གཅིག་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་གི་དོན་ལགས། ཁོང་གི་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་དེ་དག་ནི་དངོས་གནས་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རང་སྟེ། བདེན་པ། སྲ་བ། བརྟན་པ། ཐམས་ཅད་དུ་ཐོགས་པ་མེད་པ། ཐམས་ཅད་དུ་མི་ཕམ་པ་བཅས་ཡིན།
ཡང་ཁོང་གིས་རང་གི་སློབ་མ་དེ་ཚོར་ཡང་སྐབས་སྐབས་སུ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་དབང་ཕྱུག་སོགས་ཀྱིས་བོས་ནས་ཆེ་བསྟོད་དང་བཅས་པའི་གསུང་མང་པོ་གནང་ཡོད་ཅིང་། ཁོང་གི་སློབ་མ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཁ་རག་རྩ་ཞེས་པ་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་དགོངས་པར་བཤོལ་བཏབ་པའི་སྤྲིངས་ཡིག་ཅིག་གི་མཇུག་ཏུ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཀྱང་གསུང་ཡོད།
རྟ་རྗེ་གླིང་བཞི་བདེ་འཁོར་ལ། །བུ་གཅིག་ཆིབས་ལ་ཡར་ལ་སྤྱོན། །འདོད་པའི་དོན་རྣམས་གྲུབ་པ་པོ། །དོན་ཀུན་གྲུབ་པ་ཡར་ལ་སྤྱོན། །ཆགས་བྲལ་ཆེན་པོའི་དབང་ཕྱུག་གཙོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱན་གྱིས་མཛེས་པ་ཁྱོད། །བཟོད་པའི་གོ་ཆ་བརྟན་པ་པོ། །བརྩོན་འགྲུས་རྟ་ལ་བཞོན་ནས་ནི། །བསམ་གཏན་དབེན་པའི་ནགས་ཁྲོད་འདིར།། ཤེས་རབ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་ཤོག །བུ་གཅིག་ཕ་ཡི་དྲུང་དུ་ཤོག །ཡབ་སྲས་མཇལ་བའི་ཆོས་ཤིག་བཤད། ། གཉུག་མའི་ངང་དུ་ངལ་གཅིག་གསོ། །འོད་གསལ་ཆེན་པོར་གཉིད་ལོག་པས། །དུས་གསུམ་རྒྱལ་བའི་ཡོན་ཏན་རྣམས། །རྨི་ལམ་ཚུལ་དུ་མཐོང་གྱུར་པ། །གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་བལྟས་པ་ཡི། །ལྟད་མོ་ངོ་མཚར་རྨད་འདི་ལ། །ཡར་སྤྱོན་གཟིགས་མོ་མཛད་པར་ཞུ།། ཞེས་སོ།། འདི་དང་འདི་འདྲ་བ་ཧ་ཅང་མང་། ངས་ཁར་རྩང་ཉིན་གང་རིང་བོད་ཀྱི་འཕྲུལ་དེབ་ཁང་གི་དྲ་ངོས་ནས་སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེའི་བཀའ་འབུམ་དབུ་ནས་པོད་འགའ་བམ་ཀློག་བྱས་ཞིང་བཀའ་འབུམ་རིན་པོ་ཆེའི་ནང་དུ་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུའི་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་གསུང་ཤིན་ཏུ་མང་བ་མཆིས་དེ་འབྲིར་མི་ལངས།
མདོར་ན། ཁོང་གིས་ཁ་བ་ཅན་གྱི་སྐྱུ་རའི་གདུང་དུ་སྐུའི་སྲིད་པ་བཟུང་ཞིང་། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ནགས་ཁྲོད་དུ་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་ཕག་མོ་གྲུ་པ་མཉེས་པས་བསྟེན། ཐོས་བསམ་བསྒོམ་པའི་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་ཏེ་འགྲོ་བ་མང་པོའི་དོན་བླ་ན་མེད་པ་མཛད། འབྲི་གུང་སེ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གླིང་སོགས་སུ་འཁོར་ལོ་གསུམ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གསུངས། གངས་ཅན་ཙམ་ན་ཆེ་བའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་དང་ཆོས་འཁོར་ཆེན་པོ་མཐའ་ཡས་པ་བཙུགས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལྔ་ལྡན་ལ་ལམ་གྱི་སྲོག་ཏུ་བྱེད་པའི་དཔལ་རྒྱལ་བ་འབྲི་གུང་པའི་བསྟན་པའི་སྲོལ་བཏོད་པ་བཅས་མཛད་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་གངས་ལྗོངས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དྭགས་བརྒྱུད་རིན་པོ་ཆེའི་བསྟན་པའི་གཙུག་རྒྱན་དུ་གྱུར་པ་སོགས་སྟེ། འདི་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་འགྲོ་བའི་མགོན་པོ་༧སྐྱོབ་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ཆེ་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ཤས་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།
དེ་ཡང་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་སྐུ་བལྟམས་པ་དང་གཤེགས་པ་ལ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་རླབས་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཚེ་ལ་ཕུ་དུད་དུ་བྱས་པ་ཡིན། བླ་མར་བྱས་པ་ཡིན། རིམ་འགྲོར་བྱས་པ་ཡིན། མཆོད་པ་བྱས་པ་ཡིན། བསོད་ནམས་དང་ལེགས་པ་ཚད་མེད་པའི་འབྱུང་གནས་ཡིན། ཁྱད་པར་དུ། སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་ནི། གངས་རིའི་ཁྲོད་ཀྱི་དཔལ་དང་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་བཟང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་མ་ཡིན་པས་ན་དང་། བཀའ་དྲིན་དང་ཐུགས་རྗེ་ཚད་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དང་། ལྷག་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་མགོན་དང་དཔུང་དང་སྐྱབས་ཀྱི་དམ་པ་ཡིན་པས་ན་དང་། ཁོང་གི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་མཐའ་ལ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ནི་ཁོང་གི་རྣམ་ཐར་ལ་རྗེས་སུ་སློབ་པའི་ཐབས་དམ་པ་ཡིན་པས་ན་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་འདི་དག་གིས་ཀྱང་། སོ་སོའི་ནུས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་མགོན་པོ་འབྲི་གུང་བ་རིན་ཆེན་དཔལ་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་ངོ་བརྒྱད་བརྒྱ་འཁོར་བའི་དུས་ཆེན་སྲུང་བརྩི་བྱེད་པ་ཧ་ཅང་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་ཡིན་ནོ།།
རྫོགས་སོ།།


text:
སྤྱི་ལོ ༢༠༡༦ ལོའི་ཟླ ༣ ཚེས ༢༠ ཉིན། བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལ་གཙོ་བྱས་པའི་འཛམ་གླིང་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་འཚོ་གནས་བོད་མི་ཚོས་ཉིན་གཅིག་དུས་གཅིག་ལ་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ལུགས་དམངས་གཙོའི་འོས་བསྡུའི་ལམ་ནས་སྐབས་བཅོ་ལྔ་པའི་བཀའ་ཤག་གི་སྲིད་སྐྱོང་དང་སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་བོད་མི་དམངས་འཐུས་མི་བཅས་བདམས་པ་རེད། ཐེངས་འདིའི་འོས་བསྡུ་དེ་ནི ༧སྤྱི་ནོར ༧གོང་ས་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྐུ་དབང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མི་དམངས་ཀྱིས་ཐད་ཀར་འོས་འདེམས་ལས་ཐོན་པའི་སྲིད་སྐྱོང་ལ་གནང་བའི་རྗེས་ཀྱི་བོད་གཞུང་གི་ཆབ་སྲིད་དབུ་ཁྲིད་དེ་སྲིད་སྐྱོང་འདེམས་ཐེངས་གཉིས་པ་དེ་ཡིན།
དབུས་འོས་བསྡུ་ལྷན་ཁང་གི་གསལ་བསྒྲགས་ལྟར་ན། ཐེངས་འདིར་བྱེས་བོད་གདམ་དམངས ༨༨༠༠༠ ལྷག་གིས་ཐོ་འགོད་བྱས་ཡོད་པ་དང་། འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ ༡༣ གྱི་ནང་དུ་འོས་བསྡུའི་ལས་འགུལ་གཅིག་ཉིན་དུས་གཅིག་དུ་སྤེལ་ནས་སྐབས་གསར་པའི་འཐུས་མི་དང་སྲིད་སྐྱོང་འོས་འདེམས་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
ཐེངས་འདིའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་འོས་འདེམས་ཆེན་མོ་དེར་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་བོས་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ཨ་རི་དང་། ཡོ་རོབ། ཨོ་གླིང་སོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འཐུས་མི་དང་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པའི་སྐུ་ཚབ་ཀྱི་གྲུབ་པའི་ལྟ་ཞིབ་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་པ་ཞིག་སྔ་མོ་ནས་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་འབྱོར་ནས། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཐེངས་འདིའི་འོས་འདེམས་ཆེན་མོར་ལྟ་སྐུལ་གནང་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། རྒྱ་ནག་གི་སྨྱན་བྱད་རིགས་ཀྱིས་དེའི་སྐོར་གླེང་བ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པོ་རེད། རྒྱ་ནག་ནང་གི་ཝེ་པོ་དང་སྐད་འཕྲིན་སོགས་རྒྱུགས་ཆེ་བའི་སྤྱི་ཚོགས་འབྲེལ་འདྲིས་སྨྱན་བྱད་སྟེང་། འབྲེལ་ཡོད་མིང་ཚིག་གནད་ཆེན་རིགས་བཀག་ཡོད་པ་རེད། ལག་རྩལ་བཀག་རྒྱ་བསྒྲིགས་མེད་པའི་དྲྭ་རྒྱའི་གླེང་སྟེགས་སོགས་སུའང་མི་རྣམས་ཀྱིས་རང་འགུལ་ངང་དེའི་སྐོར་གླེང་སློང་མི་བྱེད་པར་འཇིགས་སྣང་ཞིག་གཡོལ་ཐབས་བྱས་འདུག རྒྱ་ནག་པ་མང་ཆེ་བའི་བག་ཆགས་སུ་ཡོད་པའི་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་དང་དེ་ཡི་སྲིད་དབང་ནི། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་འདས་པའི་ལོ་ངོ་དྲུག་ཅུ་ཙམ་གི་རིང་སྤེལ་བའི་བླུན་སྒྱུར་དྲིལ་བསྒྲགས“ཏཱ་ལའི་ཤོག་ཁག་གིས་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་སླར་གསོ་བྱེད་འདོད་ཡོད”ཅེས་པ་དེ་རེད།
དེ་འདྲ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་དང་སྨྱན་བྱད་གང་ཡིན་ཡང་རྦད་དེ་མ་མཐོང་མ་གོ་བར་གནས་ཐབས་མེད། རྒྱ་ནག་ཕྱི་འབྲེལ་ལྷན་ཁང་གི་འཆར་ཅན་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་སྐབས། གསར་འགོད་པས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་ཐེངས་འདིའི་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་འོས་འདེམས་ལ་ལྟ་ཚུལ་ཅི་ཞིག་ཡོད་པ་དྲིས་དུས། མགྲིན་ཚབ་པ་ལོའུ་ཁང(陆慷)གིས་འགྲོ་ལུགས་ལྟར་ལན་བཏབས་པ་འདི་ལྟར། “ང་ཚོས་དུས་ནམ་ཡིན་ཡང‘བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང’ཟེར་བ་དེ་ངོས་ལེན་རྩ་བ་ནས་མེད་ལ། རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང‘བོད་ཁ་བྲལ་བ’སུ་དང་གང་གི་ཁ་བྲལ་ལས་འགུལ་ལ་མཐུན་སྦྱོར་སྟབས་བདེ་དང་གནས་ཡུལ་མཁོ་སྤྲོད་མི་གནང་རྒྱུར་རེ་བ་ཡོད”ཅེས་ནེ་ཙོས་མ་ཎི་སྦྱོར་སྦྱོར་གྱིས་དེ་སྔོན་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་བཤད་སྲོལ་དེ་གསར་འགོད་པའི་མདུན་དུ་བསྐྱར་བཤད་ཐེངས་ཤིག་བྱས་འདུག འོན་ཀྱང་། ངོས་ལེན་མ་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་གིས་སྤེལ་བའི་དམངས་གཙོའི་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དེ་ནག་གསུབ་ཁྱད་གསོད་མི་ནུས་ཤིང་། ༼ཀྲུང་གོ་བོད་ལྗོངས་དྲྭ་བ༽ཟེར་བའི་དེའི་སྐོར་གྱི་རྩོམ་ཐུང་ཞིག་སྤེལ་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་འབྲེལ་སྨྱན་བྱད་མང་པོས་དེ་བརྒྱུད་སྤེལ་བྱས་ཡོད་ལ། རྩོམ་ཡིག་དེས་ཐད་ཀར་དང་ཞི་མོའི་ངང་བྱེས་བོད་ཀྱི་འོས་བསྡུ་དེར་དགག་རྒྱག་བྱས་འདུག
རྩོམ་ཡིག་དེའི་ཁ་བྱང་ལ“ཏཱ་ལའི་ཤོག་ཁག་ནང་ཁུལ་ཀྱི་རྩོད་པ་ཇེ་ཆེ་རེད། ‘འོས་བསྡུ་ཆེན་མོས’འགལ་བ་སྣ་ཚོགས་དམར་རྗེན་ལ་བཏོན”ཞེས་བཏགས་ཡོད། དམངས་གཙོའི་ཆབ་སྲིད་གྱི་ལྟ་བས་བསམ་གཞིགས་བཏང་ཚེ། དམངས་གཙོའི་གཞུང་ངམ་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ལ “ཤོག་ཁག་ག་གེ་མོ” ཞེས་འབོད་པ་ལས་གཞན། དྲང་ཕྱོགས་ནས་ཐེངས་འདིའི་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོའི་རང་བཞིན་བརྗོད་ཡོད། ཆབ་སྲིད་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོད་པ་དེ། ཕོ་བྲང་ནང་ཁུལ་གྱི་དབང་ཆ་འཐབ་རྩོད་ནས་ཡོངས་གྲགས་གདམ་རྩོད་ལ་ཕྱིན་པ་དེ་ནི། མང་ཚོགས་ཀྱི་འཁྲུག་རྩོད་དེ་སྲང་མགོ་ལམ་མདོའི་འཛིང་རེས་ནས་ཁྲིམས་ཁང་ནང་གི་རྩོད་གླེང་དུ་འགྱུར་བ་ནང་བཞིན་རེད། དེ་ནི་དཔལ་ཡོན་གྱི་ཡར་རྒྱས་ཤིག་ཅི་ལ་མིན། ཡར་རྒྱས་དེའི་གཞི་རྩའི་ཁྱད་ཆོས་ནི། ཡོད་བཞིན་པའི་ལྟ་བ་དང་ལངས་ཕྱོགས། འཐབ་ཇུས་དང་ཐབས་ལམ་སོགས་ཀྱི་འགལ་བ་གང་ཞིག་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ངོ་བོར་བསྒྱུར་ནས། གདམ་དམངས་ཀྱིས་འགལ་བའམ་མ་འདྲ་ས་དེ་རྒྱུས་ལོན་གསལ་བོ་ཡོང་སླད་ཡིན་པའི་མ་ཚད། ཡི་རངས་མིན། རྗེས་འབྲང་མིན། མོས་མཐུན་མིན་སོགས་འོས་ཤོག་གིས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་དེ་རེད། གལ་ཏེ་རྩོད་པ་མ་བྱས་པར་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་རྒྱུ་དེ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རྣམ་པར་ངོས་འཛིན་བྱས་ཚེ། ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་དང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལྟ་བའི་རྩོད་པའི་དམངས་གཙོའི་འོས་བསྡུ་དེ་དུས་ནམ་ཡང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་མི་སྲིད། དེ་ལས་ལྡོག་ན། ད་གཟོད་དེ་ཡི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སའི་གནས་དེ་ཡིན།
འོན་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་དྲིལ་བསྒྲགས་སྐད་ཆའི་ནང། གོང་ཞུས་ཁ་བྱང་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་བཤད་སྟངས་དཔེ་མེད་ཅིག་ཡིན། གཞུང་གི་མི་ག་གེ་མོ་ཞིག་ཡང་སྙིང་དུ་བཀུར་བའི་མཐུན་སྒྲིལ་དམ་པོའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་སྟེ། ཡང་སྙིང་གི་དབུ་ཁྲིད་དེའི་གསུང་བ་གནམ་ལྕགས་ཐོག གྱེན་ལྡོག་མེད་པའི་བཀའ། མི་སུ་གཅིག་གིས་ཀྱང་དོགས་པ་ཟས་མི་ཆོག འགྲན་རྩོད་བྱས་མི་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས་ལ། གལ་ཏེ་མ་བརྩད་ཐབས་མེད་ཅིག་ཡིན་ཡང་། ཇེ་ཆེར་གཏོང་མི་རུང་བ་མ་ཟད། ཡོངས་གྲགས་ཅན་དུ་དེ་བས་ཀྱང་བསྒྱུར་མི་རུང་། ནང་ཁུལ་གྱི་ཐབས་ལམ་ལ་བསྟུན་ནས་ཆེན་པོ་ཆུང་ཆུང་དང་། ཆུང་ཆུང་མེད་པར་བཟོ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་དོན་དག་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས། གསང་མི་ཚུགས་པར་ཡོངས་གྲགས་བྱེད་གོས་པའི་འཐབ་རྩོད་ཅིག་ཡིན་ཡང་། རྫིག་མདོག་ཁ་པོའི་རྒྱུ་མཚན་ཞིག་འཚོལ་དགོས། དཔེར་ན། “རུལ་སུངས་ལ་རྒོལ་རྡུང”ལྟ་བུ་སྟེ། འགྲན་སློང་མཁན་གང་ཞིག“ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཉེས་ཅན་པར”བསྙད་རྒྱུ་དེ་རེད། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གྱི་ཆ་དེ་མི་དམངས་དཀྱུས་མ་ཚོས་ཤེས་དོན་མེད་ལ་ཤེས་ཀྱང་མི་ཆོག དེ་ལྟ་བུའི་དབུ་ཁྲིད་ནི་མཁས་མཛངས་ལྡན་ཞིང་རླབས་ཆེན་ཡིན། དེ་ལྟ་བུའི་གཞུང་ནི་མཐུན་སྒྲིལ་ལས་ཆོད་ཆེན་པོ་ཡིན། དེའི་སྟབས་ཀྱིས་རྒྱ་ནག་གཞུང་འབྲེལ་སྨྱན་བྱད་ཁག་གི་དྲིལ་བསྒྲགས་ཁྲོད། དམངས་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མའི་རྩོད་པ་དྲག་ཆེ་ན་དགོད་སྤྱད་ཡིན་ལ། རྒྱ་ནག་རང་གི་འགྱིག་གི་ཐམ་ཀ་ཞེས་འབོད་པའི་མི་དམངས་འཐུས་མིའི་མུད་པ་ཡན་གྱི་ཁ་ཡག་ངོ་བསྟོད་དང་། གཞུང་གི་སྙན་ཞུ་ལ་ལག་པ་གཉིས་ཀ་ཡར་བཀྱག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ནས་གྲོས་ཆོད་གཏན་ཁེལ་བྱས་པ་ཡག་རྟགས་ཡིན་པ་རེད།
༼ཀྲུང་གོ་བོད་ལྗོངས་དྲྭ་བ༽ཟེར་བའི་རྩོམ་ཡིག་དེའི་ནང་། ཆབ་སྲིད་ལྟ་བ་ཐ་དད་ཡིན་པའི་མི་སྣས་གསར་འགོད་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་ནས། འོས་བསྡུ་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་བྱུང་བའི་གནད་དོན་རིགས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པ་དེ། “ཏཱ་ལའི་ཤོག་ཁག་ནང་ཁུལ་གྱི་འགལ་བ་ཉིན་རེ་ཞག་རེ་དམར་རྗེན་ལ་བུད”པའི་མཚོན་རྟགས་སུ་དྲང་འདུག དེ་འདྲ་ཙམ་གྱིས་ཐེངས་འདིའི་འོས་བསྡུ་དེ་འོས་འཚམ་མིན་པ་ཞིག་ལ་བདེན་དཔང་བྱས་ཚུལ་རེད། དེ་ཡིས་དོགས་པ་ཟ་སྟངས་ཤིག་ནི། འོས་བསྡུའི“ལེ་ཀྲི(励志)ཟློས་གར”ཁྲོད། འཁྲབ་རོགས་དང་། ལྟད་མོ་བ་གཉིས་ཀས་ཅི་མི་སྙམ་པར། འཁྲབ་འཁྲབ་ནས་ཕན་ཚུན་ཐེར་ཚལ་སྦ་ཚལ་དུ་འབྲལ་རེས་བྱས་ནས“ཕོ་བྲང་འཐབ་རྩོད་ཟློས་གར”དུ་གྱུར། དེ་ལྟ་བུའི་དམངས་གཙོ་ལ་སུ་ཡི་ཡིད་ཆེས་ཐུབ་བམ། ཞེས་བཀོད་འདུག
དེ་ཡི་ལྟ་སྟངས་ལྟར་ན། རྒྱ་ནག་གི “ཚོགས་ཆེན་གཉིས”ལྟ་བུར། “གཅིག་གིས་གཅིག་གི་ངོ་མ་ཟློག་པར”དོགས་པ་མེད། རྩོད་པ་མེད། སོ་སོའི་ལྟ་བ་ལངས་ཕྱོགས་ཁྱད་དུ་བསད་པའི“མཐུན་སྒྲིལ་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ”ན། ད་གཟོད་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་དམངས་གཙོ་ཡིན་པ་འདྲ།
ད་ལོའི་རྒྱ་ནག་གི “ཚོགས་ཆེན་གཉིས”ཞེས་པའི་སྐབས། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཡོངས་སྲིད་གྲོས་དང་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་ལྷན་ཁང་གི་འགན་འཛིན་ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་གྱིས་ཀྱང་ཧ་ཅང་མཐོང་ཆུང་གི་རྣམ་པས། “ཏཱ་ལའི་ཤོག་ཁག་ནང་ཁུལ་གྱི་མི་དེ་ཚོས་ད་ལྟ་ཕན་ཚུན་ལ་རྡུང་རེས་དང་། འཐབ་རེས། ཟང་ཟིང་བཟོ་རེས་བྱེད་བཞིན་ཡོད ”ཟེར། ཡིན་ན་ཡང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ལྟ་སྤྱོད་དེ་གཤམ་གྱི་དོན་དངོས་ཁྲོད་མདའ་སྐད་གླིང་གིས་བསྒྱུར་ནས་རང་ཁུངས་རང་སྐྱེལ་བྱེད་ནུས་མེད། ལོ་སྔོན་པར་སྤེལ་བའི་སྔོན་འགྲོའི་འོས་བསྡུའི་ཁྲོད། རྒྱབ་སྐྱོར་འོས་ཤོག་གི་མང་ཉུང་ལྟར་བོད་རང་བཙན་གྱི་ལྟ་བ་ལངས་ཕྱོགས་འཛིན་པའི་སྲིད་སྐྱོང་འོས་མི་ཨ་ཚོགས་ཀླུ་མཁར་བྱམས་འོས་ཁུངས་ལ་ཚུད་མེད། སྲིད་སྐྱོང་ལས་ཐོག་བློ་བཟང་སེངྒེ་དང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་སྤེན་པ་ཚེ་རིང་གཉིས་འོས་ཁུངས་སུ་ཚུད་པ་རེད།
འོན་ཀྱང་། གོང་ཞུས་རྩོམ་ཡིག་དེའི་ནང་། དངོས་དོན་ལོག་པར་བརྗོད་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་གནོན་ཤུགས་འོག “བོད་ཁ་བྲལ་བ”འོས་བསྡུ་ནང་ཞུགས་དབང་མེད་སོང་། ཞེས་བྲིས་འདུག རྒྱ་ནག་པས་ཤེས་དགོས་རྒྱུ་ཞིག་ནི་འོས་མི་སུ་ཐོན་མིན་དེ་འོས་ཤོག་མང་ཉུང་གིས་ཐག་གི་གཅོད་ཀྱིན་པ་ལས། གང་ཟག་གང་ཞིག་གིས་ཐག་གི་གཅོད་ཀྱིན་མེད།
ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་གྱིས “མཐར་མཇུག་སུ་གདམ་ཡང། ‘བོད་རང་བཙན’གྱི་ཁ་བྲལ་རིང་ལུགས་པའི་ཆབ་སྲིད་རྩ་འཛིན་ལ་འགྱུར་བ་གཏོང་མི་སྲིད”ཅེས་བཤད་ཡོད་པ་རེད། དངོས་དོན་གང་ཞིག་འཁྱོག་བཤད་བྱེད་རྒྱུ་དེ་བློ་མཐུན་ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་གྱི་ལས་ཀ་རེད། ༧གོང་ས་མཆོག་དང་བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་ལ་མཚན་དམོད་དམའ་འབེབས་བྱེད་རྒྱུ་དེ་དེ་ཡི་ཟ་མ་རེད། གོ་ས་རེད། ཁེ་དབང་རེད། ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་འཚོ་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དེ་ཡིན་པ་འདྲ། རྒྱ་ནག་པ་དུང་ཕྱུར་བཅུ་གསུམ་པོ་ཚང་མ་བོད་ལ་མི་དགའ་མཁན་རྐྱང་རྐྱང་ཡིན་མོད། ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་ནི་དེའི་ནང་གི་བོད་ལ་སེམས་གཏིང་ནས་སྡང་མཁན་ཞིག་ཡིན། རྒྱལ་ཞེན་དང་རྒྱ་ཞེན་གང་ཡིན་མི་ཤེས་མོད། ཀྲུའུ་ཝེ་ཆོན་ནི་བོད་མི་གཅིག་ཀྱང་མ་ལྷག་ན་ཅི་མ་རུང་བསམ་མཁན་དེ་ཡིན་པ་ཁོང་གི་སྐད་ཆ་དང་རྩོམ་ཡིག་སོགས་ལས་གསལ་བོ་ཤེས་ཐུབ།
རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ“འགལ་བ་དམར་རྗེན་དུ་ཐོན་རྒྱུར་ངོ་རྒོལ”བྱས་དང་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ། བཙན་བྱོལ་བོད་གཞུང་སོགས་དམངས་གཙོའི་འོས་བསྡུ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་ཙམ་མིན་པར། རང་དཔེ་གཞན་ལ་སྟོན་རྒྱུར་ཧ་ཅང་དགའ། “ཚོགས་ཆེན་གཉིས”ཞེས་པའི་སྔོན་དུ། ཞི་ཅིང་ཕེང་གི་སྲིད་དབང་བཟུང་པའི་རིང་རྒྱལ་ཁབ་ཉམས་ཆགས་སུ་སོང་ལུགས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པའི་ཞི་ཅིན་ཕེང་གིས་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་ལས་དགོངས་པ་ཞུ་དགོས་པའི “ཡོངས་ཁྱབ་ཡི་གེ”ཞིག་རྒྱ་ནག་རང་གི་གཞུང་འབྲེལ་སྨྱན་བྱད “ཝུ་ཇེས(无界 )གསར་འགྱུར་དྲྭ་རྒྱའི”མདུན་ཤོག་གི་ངོས་སུ་སྤེལ་བ་རེད། དམངས་གཙོའི་ཆབ་སྲིད་ཁྲོད། དེ་ལྟ་བུའི“ཅི་མི་སྙམ་པའི”“ ཕན་ཚུན་ཐེར་ཚལ་སྦ་ཚལ་གྱི་འབྲལ་རེས”རིགས་དུས་རྟག་ཏུ་མཐོང་རྒྱུ་གོ་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ངེས་པར་དུ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་དགོས། ད་དུང་དེའི་རིགས “ཡ་མཚར་དགོས་པ”ཞིག་དེ་བས་ཀྱང་ག་ལ་ཡིན། འོན་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་གཞུང་ངོ་ཚ་ནས་རླུང་ལངས་ཏེ། ཁོང་ཁྲོ་མེ་ལྟར་འབར་ནས། གོ་ཚོད་ལ་དམིགས་བསལ་ཚོགས་ཆུང་ཟུར་དུ་བཙུགས་ནས། “ཡོངས་ཁྱབ་ཡེ་གེ”དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་མེད་ལ་མ་བལྟས་པར། སྨྱན་བྱད་པ་གྲགས་ཇཱ་ཇཱ་དང་ཝུ་ཇེས་གསར་འགྱུར་དྲྭ་རྒྱའི་རྩོམ་སྒྲིག་པ་དང་ལས་བྱེད་བཅས་ཐེ་བའི་མི་མང་པོ་གར་སོང་ཆ་མེད་དང་འཛིན་བཟུང་བཀག་ཉར་བྱས་ནས་ཚ་འདྲི་བྱས་དང་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་སྐད།
དེ་ལྟ་བུའི་ཡོངས་ཁྱབ་ཡི་གེ་ཞིག་ལ་འཇིགས་སྣང་དེ་འདྲའི་ཆེན་པོ་སྐྱེས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་བཀོལ་ནས་དྲག་གནོན་བྱེད་སྟངས་ལས། རྒྱ་ནག་མཐོ་རིམ་གྱི་དབང་ཆའི་འཐབ་རྩོད་དེ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་དང་། ཞི་ཅིན་ཕེང་གི་བྱེད་སྟངས་ལ་མ་དགའ་མཁན་མང་པོ་ཡོད་པ་མཚོན་ཐུབ།
གང་ལྟར། བྱེས་བོད་ཀྱི་འོས་བསྡུའི་ལས་རིམ་ལེགས་པར་འགྲུབ། རྒྱ་ནག་གི་བླུན་སྒྱུར་དྲིལ་བསྒྲགས་རིགས་ལ་ཧང་སངས་མི་དགོས། སྤྱིར་བཏང་རྒྱ་ནག་གི་སྐྱོན་བརྗོད་བྱས་པ་དེར་རྒྱུན་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་པས། གལ་ཏེ་རྒྱ་ནག་གི་སྐྱོན་བརྗོད་མ་བྱས་ཚེ་ད་གཟོད་ཡ་མཚར་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན།


text:
༈ གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ།
༸སྐྱབས་རྗེ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕུགས་རྒྱང་རིང་པོའི་དགོངས་གཞི་དང་ལམ་སྟོན་བཞིན། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོར་བཤད་གྲྭ་འདིའི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ལོ་ལྔའི་དུས་ཡུན་ཅན་གྱི་རྫོང་སར་སློབ་གྲྭ་ཀནིཥྐ་གསར་དུ་བཙུགས།
སློབ་གྲྭ་འདི་འཛུགས་དགོས་པའི་དམིགས་ཡུལ་ནི། གནས་སྐབས་ཚེ་འདི་ལ་མི་བདེ་བ་རྐུ་འཕྲོག ལོག་གཡེམ། དམག་འཁྲུག བྱ་བ་ངན་ཞེན། རྣམ་གཡེང། གཉའ་གནོན། མི་གསོད། སེམས་སྡུག་སོགས་ཀྱི་རྩ་བ་འདོད་ཆགས། ཞེ་སྡང། ང་རྒྱལ། ཕྲག་དོག་སོགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ། བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པ་དང། མཐར་ཐུག་གི་མི་བདེ་བ་འཁོར་བར་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྐྱེ་བ་བཀག་སྟེ་གཏན་གྱི་བདེ་བ་ཐར་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་ལམ་ཚང་ལ་མ་ནོར་བར་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་རིང་ལུགས་འདི་འཛམ་གླིང་དུ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་དགོས་ན། སྐྱེ་བོ་སྤྱི་དང་ཡང་དགོས་ད་ལྟ་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་བསྟི་གནས་སུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ལུང་དག་གི་མ་འོངས་པའི་བདག་པོ་བྱིས་པ་རྣམས་ཀྱི་བརྒྱུད་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ས་བོན་འདེབས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་དུ་ངོས་བཟུང་བའི་ཐོག རྒྱ་བལ་འབྲུག་གསུམ་ནས་ཡོང་བའི་བྱིས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མར་ནང་ཆོས། བོད་ཡིག དབྱིན་ཡིག རྒྱ་ཡིག རྩིས། ཚན་རིག སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་སོགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སྤྲད་དེ་འབྱུང་འགྱུར་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་བསྟན་པ་ཡུན་གནས་ཡོང་བའི་རྨང་གཞི་སྐྲུན་རྒྱུ་དང། བྱིས་པ་དེ་དག་གི་མི་ཚེའི་ཁ་ཕྱོགས་ཡང་དག་པ་དང་དོན་དང་ལྡན་པ། རང་ཉིད་ཀྱི་རྐང་པའི་ཐོག་ཏུ་རང་ཉིད་བརྟན་པོ་ལངས་ཐུབ་པའི་མི་སྣ་སྐྱེད་སྲེང་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ཡོད།
ད་ལྟའི་ཆར་སློབ་མ་བདུན་ཅུ་ཙམ་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭར་སློབ་གཉེར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དང། དེ་དག་གི་སྡོད་གནས་དང་འཚོ་བའི་མཐུན་རྐྱེན་བཤད་གྲྭའི་སློབ་གཉེར་བ་སྤྱི་མཚུངས་སུ་སྤྲོད་བཞིན་པ་མ་ཟད། སློབ་སྦྱོང་དང་འཕྲོད་བསྟེན་ལ་ལྟ་རྟོག་དང་སྣེ་ཁྲིད་བྱེད་མཁན་ལས་བྱེད་ཆེད་བསྐོས་བྱས་ཏེ་བྱིས་པ་རྣམས་བདེ་ཐང་ངང་འཚར་ལོངས་བྱུང་བའི་ཐོག་ཤེས་ཡོན་སྤྲོད་བཞིན་པ་ཡིན།
སློབ་ཡུན་ལོ་ལྔ་ཚང་རྗེས་སོ་སོའི་ཕ་ཡུལ་དུ་ལོག་པའམ་སློབ་གཉེར་གྱི་བསྟི་གནས་གཞན་དུ་ཞུགས་འདོད་ཡོད་ན་འགྲོ་ཆོག་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་མུ་མཐུད་དེ་བཤད་གྲྭར་སློབ་སྦྱོང་བྱ་འདོད་ཡོད་ན་བཤད་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭ་དང་པོ་སྤྱོད་འཇུག་འཛིན་གྲྭ་ནས་ཞུགས་ཏེ་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་གཉེར་དང། གཞུང་ཆེན་སློབ་གཉེར་ཐོན་མཚམས་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་གཉེར་བཅས་ཆ་ཚང་བ་བཤད་གྲྭ་རང་ནས་གནང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་དང་མཐུན་རྐྱེན་ཆ་ཚང་བ་ཡོད། གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭ་འདི་བཤད་གྲྭའི་འཛིན་སྐྱོང་འོག་ཡོད་སྟབས་ད་ལྟའི་ཆར་སློབ་ཕྲུག་བུ་མ་གཏོགས་བསྡུ་འཆར་མེད།
རང་གི་བྱིས་པ་རྫོང་བཤད་གྲྭའི་གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭར་སློབ་གཉེར་དུ་གཏོང་འདོད་ཡོད་པའི་ཕ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་དྲ་ཚིགས་ཐོག་འཁོད་པའི་འབྲེལ་གཏུག་ཁ་བྱང་ཐོག་ནས་གཟའ་མཇུག་ཕུད་པའི་ལས་ཉིན་གྱི་ཞོགས་པའི་ཆུ་ཚོད་ 09:00 ནས་ 11:00 བར་དང། ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ 01:00 ནས་ 05:00 བར་འབྲེལ་གཏུག་གནང་རོགས།


text:
༄༅། །བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་བུ་བཅོལ་ཁང་གསར་དུ་དབུ་བརྙེས་སྐབས་བུ་ཕྲུག་ང་གཅིག་ཇམ་མུ་ཁུལ་ནས་འབྱོར་བ་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོས་བྱིན་གྱིས་རླབས་ཕྱིར་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།
(ཕྱི་ལོ་༡༩༦༠ ཕྱི་ཟླ་༥ ཚེས་ ༢༠ ཉིན)
བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་འཁུར་མཁན་དང་མ་འོངས་པའི་རེ་ཡུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པས་བསྟན་སྲིད་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་ཡིན་བསམ་དགོས།
ཕྲུ་གུ་ཚོ། ད་ལྟ་ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་བསམ་ཆུང་ཞེ་གཅིག་རེད། འོན་ཀྱང་ད་ནས་ཉིན་རེ་བཞིན་ཡར་རྒྱས་འཕེལ་འགྱུར་བྱུང་སྟེ་རྗེས་སུ་བོད་མི་དྲ་མ། དར་མ་དེ་འདྲ་ཆགས་ཀྱི་རེད། ངས་ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་ཐབས་ཆག་ཅིག་ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་མེད། ཁྱེད་ཚོ་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་འཁུར་མཁན་དང། མ་འོངས་པའི་རེ་ཡུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པར་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཕྱིན་ཆད་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་ཡག་པོ་འཁུར་ཐུབ་པའི་ཆེད་དུ་ཁྱེད་ཚོས་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་ཡི་གེ་དང་བོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་ཤེས་དགོས་པ་མ་ཟད། ཧིན་དི་དང་ཨིན་ཇིའི་སྐད་ཡིག། དུས་བསྟུན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཤེས་རིག་མཁོ་ངེས་བཅས་ཀྱང་ངེས་པར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས།
དེ་ནས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་ཡིན་ཡང་ནང་ཁུལ་འཆམ་པོ་དང། ཕན་ཚུན་རོགས་རམ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་གལ་གནད་ཆེན་པོ་རེད། དེ་བཞིན་ཁྱེད་ཚོས་གཙང་སྦྲ་དོད་པོ་བྱས་ནས་གཟུགས་པོ་གཙང་མ་ཆགས་པ་དང། ལུས་ལ་ན་ཚ་མ་ཕོག་པ། བདེ་ཐང་ཡོང་བ་བཅས་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་གཟབ་གཟབ་ནན་ནན་བྱེད་དགོས། ང་ཚོ་མི་རབས་རྒན་པས་ཁྱེད་ཚོ་དྲིན་ཆུང་དུ་མ་བཏང་བར་ཁྱེད་ཚོ་ལ་རེ་བ་ཆེན་པོ་བཅོལ་གྱི་ཡོད། དེ་རྩིས་ཁྱེད་ཚོས་ང་ནི་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ལ་༸ཞབས་འདེགས་ཞུ་མཁན་ཞིག་ཡིན་བསམ་པ་དགོས། དུས་ཀུན་ཏུ་བདེ་སྡུག་བཟང་ངན་གང་བྱུང་ཡང་རང་གི་སེམས་ཤུགས་རྩ་བ་ནས་མ་ཆག་པ་བྱེད་དགོས།
ཕྲུ་གུ་ཚོ། ཁྱེད་ཚོ་ནི་མི་རང་རེད། རྩི་ཤིང་མེ་ཏོག་གི་སྡོང་པོ་ཆུང་ཆུང་དེ་འདྲ་མ་རེད། རྩྭ་ཤིང་སོགས་ཡིན་ན་ཉི་མ་ཚ་པོ་བསྟན་དུས་ལོ་མ་ཚོ་རྙིད་འགྲོ་བ་དང། སེར་བ་དང་དྲག་ཆར་གཏོང་དུས་ལོ་མ་དང་ཡལ་ག་ཆག་ནས་འཐོར་འགྲོ་གི་རེད། ནམ་དུས་གྲང་མོ་བྱུང་དུས་སྡོང་པོ་འཁྱགས་ནས་སྐྱེ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད། ཁྱེད་ཚོ་སེམས་ཅན་མི་རང་ཡིན་སྟབས་ཕྱི་དཀའ་སྡུག་ལ་སྣང་དག་གཏོང་གི་མ་རེད། ཕྱིའི་དཀའ་སྡུག་གང་བྱུང་ཡང་ནང་གི་བསམ་བློ་འགྱུར་མེད་བརྟན་པོར་སྡོད་ཐུབ་ཀྱི་རེད།
(༸གོང་ས་མཆོག་ནས་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གི་མགོ་བོའི་རྨ་ལ་གཟིགས་བཞིན་)ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ཚོར་དོན་དམ་གྱི་རྨ་ཆེན་པོ་བཟོས་ཡོད། ང་རང་ཚོ་ལ་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་འདི་འདྲ་བཟོ་མཁན་སུ་རེད། རྒྱ་མི་དམར་པོ་རེད། རྒྱ་མི་དམར་པོས་བོད་ལ་ང་རང་ཚོའི་ཕ་མ་དང། སྤུན་རིགས་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དམར་གསོད་བཏང་དང་གཏོང་བཞིན་པ་མ་ཟད། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལ་བྲོས་ཐར་ཁོངས་ནས་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཕ་མ་སོགས་བོད་མི་མང་པོ་ཤི་་་་་་་(མཚམས་འདིར་ཡུག་ཅིག་རིང་༸གོང་ས་མཆོག་གི་ཐུགས་བརྩེའི་སྤྱན་རས་སྙིང་རྗེའི་ཆབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཁེངས་ཏེ་བཀའ་མོལ་མུ་མཐུད་གསུང་མ་ཐུབ་པ་དང། སྐུ་བཅར་རྣམ་པ་དང་རྒྱལ་ཡུམ་ཆེན་མོ། སྐུའི་གཅེན་མོ་སོགས་སྐུའི་ཉེ་སྐོར་དུ་ཡོད་པ་ཚང་མ་སྤྱན་ཆུ་ཁྲུམ་ཁྲུམ་དུ་བཞུགས་འདུག)
ང་ཚོའི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་སེམས་གཏིང་དུ་ཉར་ནས་རུས་ཁོག་ལ་བཙའ་བརྒྱབ་ཅིང་མ་བརྗེད་པར་བྱེད་དགོས།
རྒྱ་དམར་གྱིས་ང་རང་ཚོ་བོད་མི་ཚང་མར་དཀའ་ལས་ཁག་པོ་བཟོས་པ་རེད། དེ་འདྲ་སོང་ཙང་ང་ཚོས་རྒྱ་མི་དམར་པོའི་བྱེད་སྟངས་སྡུག་པོ་འདི་སེམས་ཀྱི་གཏིང་ལ་ཉར་ནས་རུས་ཁོག་ལ་བཙའ་བརྒྱབ་ཀྱང་མ་བརྗེད་པ་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་ཕྱི་ནང་གི་ཡོན་ཏན་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་དྲང་ཞིང་བདེན་པའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་དམར་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་དགོས་པ་རེད། དེ་རྩིས་ཁྱེད་ཚོས་མཉེན་ལྕུག་མྱུ་གུ་གསར་པ་ལྟ་བུར་ཉིན་སྐྱེད་ཞག་སྐྱེད་དུ་འགྲོ་བའི་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་སུ་མ་སོང་བའི་ཞེ་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས།
བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་དེ་བོད་མི་ཚང་མས་འཁྱེར་དགོས་པ་ཡིན། བོད་མི་ཕོ་མོ་དང། དྲག་ཞན། གྲལ་རིམ་སོགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་རྩ་བ་ནས་མེད། ཁྱེད་ཚོ་བུ་བུ་མོ་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཡང་ཚང་མས་མཇུག་ལ་ང་ཚོ་བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་འཁུར་མཁན་ཞིག་ཡིན་བསམ་པའི་ངང་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་གོང་སྨོས་སྐོར་ལག་ལེན་བྱུང་དུས་ངའི་འདོད་པ་དེ་གས་འགྲུབ་སོང། ངས་དེ་རིང་ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་ཆུང་ཆུང་ལ་སྐད་ཆ་ཆེན་པོ་ཤོད་པར་ཐལ་སོང། འོན་ཀྱང་འདི་ལ་དགོས་པ་ཡོད། ཁྱེད་ཚོ་ཕྲུ་གུ་རྒན་པས་དོན་དག་ཕལ་ཆེར་ཤེས་ཀྱི་རེད། དོན་དག་དེ་ཚོ་ཕྲུ་གུ་ཆུང་བ་ཚོར་ནང་སློབ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་ཚོ་ཕ་མའི་དོན་ལ་སེམས་ཁྲལ་མ་བྱེད། ཕ་མ་ཚོས་ཀྱང་ཁྱེད་ཚོའི་འདིའི་གནས་ཚུལ་གོ་ནས་སེམས་ཁྲལ་མེད་པ། དགའ་པོ་དང་བདེ་པོ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་རེད་ཅེས་གསུངས།
(བུ་རྫི་མ་མ་གཉིས་ལ་གཟིགས་ཏེ།) ཁྱོད་གཉིས་ཀྱིས་ཕྲུ་གུ་ཚོར་ཉེ་རིང་མེད་པའི་གཡོག་དང་བྱམས་སྐྱོང་བྱེད་དགོས། ལྷག་པར་གཙང་སྦྲ་འཕྲོད་བསྟེན་གང་ཟབ་བྱེད་དགོས། ཁྱེད་གཉིས་ཀྱིས་ང་རང་ཚོ་དཀའ་ལས་ཁག་པོའི་སྐབས་འདིར་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པར་ང་ཡང་དགའ་པོ་བྱུང། ངས་ཁྱེད་གཉིས་བརྗེད་མི་ཡོང། རྗེས་སུ་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཀྱང་ང་ཚོ་ཁག་པོ་འགྲོ་སྟངས་མ་ཤེས་པའི་དུས་ལ་མ་མ་ཁོང་གཉིས་ཀྱིས་བྱམས་པོ་བྱས་བྱུང་ཟེར་ཞིང་ནམ་ཡང་བརྗེད་རྒྱུ་མེད་པ་ཞིག་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད།
གཞི་རྩ་ཕྲུ་གུ་འདི་ཚོར་ངའི་ཨ་ལྕག་ལགས་ནས་ཐུགས་འགན་རྐང་བཞེས་ཀྱིས་འགོ་འདོན་རོགས་རམ་གནང་རྒྱུ་དང། ངས་ཀྱང་ལྟ་རྟོག་རྒྱུན་མར་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་ལུགས་ཁྱེད་ཚོ་བློ་བདེ་པོར་སྡོད་དགོས། ཞེས་བཀའ་སློབ་སྩལ།


text:
༄༅།།"ཀྲུང་གོའི་སྤུས་རྟགས"ལོ་རེ་བཞིན་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་མིང་གྲལ་གྱི་མདུན་དུ་སླེབས་པ།
ཤིན་ཧྭ་གསར་འགྱུར་ཁང་གི་གསར་འགོད་པ། ཅང་ལིན།
གསར་འགྱུར་སྤེལ་དུས། (2018ལོའི་ཟླ་ 02ཚེས་13ཉིན། 10:42) (རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཁུར་པ། སྙིང་ལྕགས།)
མི་དམངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། དབྱིན་ཇིའི་གྲགས་ཅན་བློ་འདྲི་ཀུང་སི་Brand Financeཡིས་ཉེ་ཆར་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་པའི“2018ལོའི་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་སྤུས་རྟགས་རྩེ་གྲ་500”ཡི་སྙན་ཞུ་ལས་མངོན་པར། ཀྲུང་གོའི་སྤུས་རྟགས་ཀྱི་མིང་གྲལ་ལོ་རེ་བཞིན་མདུན་་དུ་སླེབས་ནས་ལོ་10རིང་རིན་ཐང་ལྡབ་9ཙམ་འཕར་ཏེ་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་སྤུས་རྟགས་རྩེ་གྲ་500ཡི་རིན་ཐང་བཟུང་ཚད་3%ནས་15%བར་འཕར་ཡོད་པ་རེད།
སྙན་ཞུ་ལས་མངོན་པར། 2018ལོར་ཀྲུང་གོའི་སྤུས་རྟགས་22གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་སྤུས་རྟགས་རྩེ་གྲ་100ཡི་ནང་ཚུད་ནས་2017ལོ་དང་བསྡུར་ན་སྤུས་རྟགས་6མང་དུ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད།
དེ་དག་ནི་ཀྲུང་གོ་བཟོ་ཚོང་དངུལ་ཁང་དང་། ཀྲུང་གོ་འཛུགས་སྐྲུན་དངུལ་ཁང་། ཨ་ལི་པཱ་པཱ། ཀྲུང་གོ་སྒུལ་བདེ། ཀྲུང་གོ་དངུལ་ཁང་། རྒྱལ་ཁབ་གློག་དྲ། ཐེང་ཞུན། ཧྭ་ཝེ། ཀྲུང་གོ་ཞིང་ལས་དངུལ་ཁང་། ཕིང་ཨན། ཀྲུང་གོ་རྡོ་སྣུམ། ཀྲུང་གོ་བཟོ་སྐྲུན། ཀྲུང་གོ་གློག་འཕྲིན། ཀྲུང་གོ་རྡོ་སྣུམ་རྫས་འགྱུར། སྐད་འཕྲིན། མའོ་ཐའེ། པའེ་ཏུའུ། ཅིང་ཏུང་། ཚོང་འགུགས་དངུལ་ཁང་། ཧེང་ཏ་ཚོགས་པ། ཕུའུ་ཧྥ་དངུལ་ཁང་། ཝུའུ་ལེའང་ཡེ་བཅས་ཡིན་པ་རེད།
ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར་གཞིགས་ན། མིང་གྲལ་དེ་གཙོ་བོ་སྤུས་རྟགས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་གསར་གཏོད་ནུས་པ་དང་། དེ་བཞིན་འབྱུང་འགྱུར་ཕྱིར་ཚོང་གི་སྔོན་དཔག་སོགས་ཕྱོགས་མང་པོར་གཞིགས་ཏེ་ཕྱོགས་བསྡུས་ངང་རྩིས་བརྒྱབ་ནས་ཐོན་པ་ཞིག་རེད།
སྙན་ཞུའི་ནང་། “ཀྲུང་གོ་འདི་ཉིད་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོའི་བཟོ་སྐྲུན་ལས་རིགས་ཀྱི་ལྟེ་གནས་སུ་འགྱུར་བ་དང་སྦྲགས། ཀྲུང་གོའི་སྤུས་རྟགས་ཀྱིས་མུ་མཐུད་ཧ་ལས་པའི་མྱུར་ཚད་ཐོག་ནས་ཨ་རིའི་སྤུས་རྟགས་ཀྱི་རིན་གོང་ཧེ་བག་ཆུང་དུ་གཏོང་བཞིན་ཡོད། དེ་ལས་ཀྲུང་གོའི་ཁེ་ལས་ཀྱིས་སྤུས་རྟགས་གཏོད་ཤུགས་ལ་མཐོང་ཆེན་དེ་བས་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་སྤུས་རྟགས་དེ་བས་གོ་ལ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་མཚོན་ཐུབ”ཅེས་འཁོད་ཡོད།
“ཀྲུང་གོའི་སྤུས་རྟགས‘ཕྱིར་སྐྱོད’དགོས་པ་མ་ཟད། ད་དུང‘ནང་དུ་འཛུལ’ཐུབ་པ་དང‘གོང་དུ་སྐྱོད’ཐུབ་པ་དགོས། རིག་གནས་དང་། རིན་ཐང་། ཁེ་ལས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སོགས་རིམ་ངོས་སུ་གོ་ལ་ཧྲིལ་པོ་མཉམ་འགུལ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས། ཁེ་ལས་ཀྱི་རང་བདག་སྤུས་རྟགས་གསར་གཏོད་དང་ཚན་རྩལ་ཡར་རྒྱས་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་དགོས་ལ། སྤུས་ཚད་དང་བཙོངས་རྗེས་ཀྱི་ཞབས་ཞུ་སོགས་ཕྱོགས་བསྡུས་རིན་ཐང་མཐོ་རུ་འགྲོ་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་འདོན་དགོས”ཞེས་པེ་ཅིང་དུས་རབས་གསར་པ་རྒྱལ་སྒྲོལ་ཀུང་སི་ཞིབ་འཇུག་སུའོ་ཞིབ་འཇུག་པུའུ་ཡི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཏིང་ཅིས་ཧྭ་ཡིས་བཤད།
དཔྱིད་གསར་དུས་ཆེན་འཆར་ལ་ཉེ་བ་དང་ཐག་རིང་གི་ཉི་ལུའོ་ཧོ་གཙང་འགྲམ་དུ་ཡོད་པའི་ཀྲུང་གོ་རྒྱལ་ཁབ་གློག་དྲའི་ཁོངས་གཏོགས་ཀྱི་ཀྲུང་གོ་གློག་ཤུགས་ལག་རྩལ་སྒྲིག་ཆས་ཀུང་སིའི་ཀྲུང་གོའི་ལས་མི་100ལྷག་ཙམ་གྱིས་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་པོའི་མཉམ་ལས་ཀྱི་གློག་འདྲེན་འདུ་འགོད་དུས་བཀག་ལྟར་ལེགས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་འགན་ལེན་བྱ་ཆེད་ཨེ་ཅིབ་ཏུ་སྡོད་རྒྱུའི་སེམས་ཐག་བཅད། ལག་རྩལ་ཚད་གཞི་གཅིག་པའི་འོག་ཡུལ་དེའི་ལས་སྒྲུབ་ཆུ་ཚད་ལོ་རེར་སྤྱི་ལེ་200ཡིན་པ་དང་ཀྲུང་གོ་ནི་སྤྱི་ལེ་1200ཡིན་པ་རེད།
སི་ཕེན་གྱི་《འཛམ་གླིང་ཚགས་པར་》ཐོག ལག་ཐོགས་ཁ་པར་ཕུད། ཟོག་འགྲེམས་དྲ་སྦྲེལ་དང་དྲ་ཐོག་ཚོང་པ་ཆེན་པོ་ཐེང་ཞུན་དང་ཨ་ལི་པཱ་པཱ་སོགས་གྲགས་ཅན་ཁེ་ལས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ཀྲུང་གོའི་སྙན་གྲགས་ཆེ་རུ་བཏང་བ་དང་། ཧའེ་འར་དང་། ཧའེ་ཤིན། མེ་ཏི་སོགས་ཁྱིམ་སྤྱོད་གློག་ཆས་སྤུས་རྟགས་ལའང་ཡོ་རོབ་ཀྱི་འཛད་སྤྱོད་པའི་ཡིད་ཆེས་ཐོབ་ཡོད། ཀྲུང་གོས“ཀྲུང་གོའི་ལན་པར”གཏོད་པའི་ཐད་གྲུབ་འབྲས་རགས་ཙམ་ཐོབ་ཡོད། ནུབ་ཕྱོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གིས་ཀྲུང་གོར་འཛིན་པའི་ལྟ་སྟངས་ཀྱང་རིམ་བཞིན་ལེགས་སུ་ཕྱིན་ཡོད་ཅེས་པའི་དཔྱད་གཏམ་དེ་འདྲ་ཞིག་སྤེལ་ཡོད།
གོམ་སྟབས་རྗེས་མར། ཀྲུང་གོས་གསར་གཏོད་བྱེད་ཤུགས་སྔར་བས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ་མཁོ་སྤྲོད་ཕྱོགས་ཀྱི་གྲུབ་ཆའི་རང་བཞིན་གྱི་སྒྱུར་བཅོས་དང“ཀྲུང་གོའི་ལན་པར་2025”བསྐྱར་དུ་སྐས་རིམ་གསར་པའི་ཐོག་སླེབས་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་ཁེ་ལས་ཐོན་རྫས་གྲངས་འབོར་ནས་སྤུས་ཚད་དང་ལས་ཕྱོད་དབར་དངོས་སུ་གོང་མཐོར་གཏོང་བ་དང་ཀྲུང་གོའི་ལན་པར་གྱི་སྤུས་ཚད་དང་ཀྲུང་གོའི་གསར་གཏོད་ཀྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།


text: ༄༅། ། འདིར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རང་གི་མཐོང་ཐོས་ལྟར་ཅུང་ཟད་བཀོད་ན། སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་སོགས་བོད་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱིས་མཐའ་བཞི་དབང་དུ་བསྡུ་བའི་སྐབས་སུ། བོད་རྒྱལ་དང་ཐང་རྒྱལ་མ་མཐུན་པར་ལོ་ངོ་དུ་མར་དམག་འཁྲུག་ལངས་ཏེ། བོད་རྒྱལ་གྱིས་དམག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་མངགས་ནས་འཐབ་པས། ཐང་དང་བོད་གཉིས་བར་འདུམ་བྱེད་དགོས་བྱུང་། དེའི་སྐབས་སུ་ད་ལྟའི་སི་ཁྲོན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆུ་དཀར་རྒྱུད།(ལན་ཕིན་དང་ཕིན་ཝུའི་ཕྱོགས)ཆུ་ནག་རྒྱུད།(ཆུ་ནག་དང་ཁྲོ་ཆུ)ཚ་བ་རོང་སོགས་བོད་རྒྱལ་གྱི་དམག་གིས་བཟུང་། བར་འདུམ་བྱེད་སྐབས་རྒྱ་བོད་བར་དུ་རྡོ་རིང་བཙུགས། རྒྱ་རྒྱ་ཡུལ་དུ་སྡོད་རྒྱུ་དང་། བོད་བོད་ཡུལ་དུ་སྡོད་རྒྱུ་ལས། ཕན་ཚུན་དམག་འཇུག་བྱེད་མི་ཆོག་པ་ཐག་གིས་བཅད། བོད་རྒྱལ་གྱིས། བོད་དམག་རྣམས་ཕྱིར་ལོག་མི་ཆོག་པར་རྒྱ་བོད་བར་གྱི་ས་མཚམས་སྲུང་ཆེད་དམག་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ནས་སྡོད་དགོས་པའི་བཀའ་བབས། དྭགས་པོ་ནས་འོངས་པའི་དམག་མི་དང་།ཀོང་པོ་ནས་འོངས་པའི་དམག་མི་རྣམས“ཆུ་དཀར་”ཕྱོགས་སུ་འདུག་ཏུ་བཅུག དེ་ཕིན་ཝུའི་དྭགས་པོ་དང་། ལན་ཕིན་གྱི་ཁོན་པོ་རྣམས་ཡིན། དྭགས་པོ་ནི་བརྡ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་འགྱུར་བར་དེང་སང་ཡང་“དྭགས་པོ”ཟེར་ལ། ཀོང་པོ་ནི་བརྡ་ཅུང་ཟད་འགྱུར་ནས་དེང་སང་“ཁོན་པོ”ཟེར། སྟོད་ཤར་བ་ནས་འོངས་པའི་དམག་མི་རྣམས་ཟུང་ཆུའི་ཆུ་རྒྱུད་(རྒྱས་岷江ཟེར)དུ་བཞག་པ་དེང་སང་གི་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་བོད་མི་རྣམས་རེད། དེང་སང་ཡང་མིང་མ་འགྱུར་བར་ཤར་བ་ཟེར། བོད་ཀྱི་རུས་ཆེན་བཞིའི་ཡ་གྱལ་སྦྲ་རིགས་ལས་བྱུང་བའི་དམག་འབོར་ཆེན་ཞིག་དམག་དཔོན་“ཁོ་ཕན་”གྱི་བཀོད་འདོམས་འོག་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་ཆུ་རྒྱུད་སོགས་སུ་གཞིས་ཆགས་ནས་བསྡད། རིགས་འདི་ལ་བསྭེ་རིགས་ཀྱང་ཟེར། སྦྲ་རིགས་དང་བསྭེ་རིགས་གཅིག་ཡིན་ཞེས་མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་ལས་གསུངས། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་ཆུ་རྒྱུད་སོགས་རོང་ཁུལ་གྱི་མིང་ལ“རྒྱལ་མོ་ཚ་བ་རོང་”ཟེར། བོད་རྒྱལ་གྱིས་བཀའ་ཤོག་འབེབས་ཚེ། རྒྱལ་མོ་ཚ་བ་རོང་གི་ཁོ་ཕན་ལ། ཞེས་བྲིས་པ་རྗེས་སོར་ཚིག་སྡུད་བྱས་ཏེ“ཚ་ཁོ”ཟེར་བ་ཕྱིས་སུ་ཡུལ་མིའི་མིང་དུ་གྱུར་ཏེ་དེང་སང་ཚ་རོང་གི་ཡུལ་སྤྱིའི་མིང་དུ་གྱུར་ཏེ་དེང་སང་ཚ་རོང་གི་ཡུལ་མི་སྤྱིའི་མིང་ལ་“ཚ་ཁོ”ཟེར།རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་ཆུ་མགོར་ཡོད་པའི་འབྲོག་སྡེ“ཟངས་དཀར”ཁག་གསུམ་ཡང་སྟོད་ཀྱི་ཟངས་དཀར་ནས་འོངས་པ་ཡིན་སྟབས་མིང་ཡང་མ་འགྱུར་བར་ཡོད། དེས་ན་ཐེ་བོ་དང་། ཕིན་ཝུ་ས་ཆའི་དྭགས་པོ་ནས་བཟུང་སྟེ། ཁམས་ཀྱི་ལྕགས་ལའི་བར་གྱི་མི་རིགས་འདི་དག་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་དུས་སུ་འོངས་ཤིང་། ཁྲི་སྲོང་གི་དུས་དང་ཁྲི་རལ་གྱི་དུས་སུའང་སྐོར་གཅིག་ཁ་སྣོན་བརྒྱབ་པར་གསུངས། རྨ་ཆུའི་ཆུ་རྒྱུད་ཀྱི་བོད་རིགས་འབོར་ཆེན་ཞིག་སྲོང་བཙན་གྱི་དུས་སུ་འོངས་པའི་ལྡོང་རིགས་ཀྱི་དམག་མི་ཡིན་པར་བཤད།དེའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་འགག་དོག་མོ་གསུམ་པོ་སྦྲ་ཡིས་བཟུང་། །སྦྲ་དཔལ་རྩལ་ཆེ་བ་དེའི་དོན་ཡིན། །རི་མཐོན་པོ་གསུམ་པོ་ལྡོང་གིས་བཟུང་། །ལྡོང་ཞྭ་མགོ་མཐོ་བ་དེ་དོན་ཡིན། ། ཞེས་རུས་མཛོད་དུ་གསུངས། དེ་དག་ནི་ས་འདིར་འོངས་སྔ་ཞིང་། བོད་ཀྱི་ས་མཐར་སོང་གཤིས་བོད་ཡུལ་དབུས་སུ་ཆོས་ལུགས་བན་དེར་འགྱུར་ཡང་ཡུལ་འདི་དག་ཏུ་བོད་ཀྱི་གནའ་ཆོས“བོན་པོ་”བྱས་ནས་ཡུན་རིང་བོར་བསྡད། དཔེར་ན། དྭགས་པོ། ཁོན་པོ། ཟུང་ཆུའི་སྟོད། ཆུ་ནག་གི་ཡུལ་གྲུ་ཁ་ཤས། རྒྱལ་རོང་གི་ཁྲོ་སྐྱབས་ཀྱི་སྡེ་ཁ་ཤས་སོགས་བཅིངས་འགྲོལ་བྱེད་ཁར་ཡང་ཆོས་ལུགས“བོན་པོ་”རེད། རྒྱལ་རོང་གི་ཆུ་ཆེན་སོགས་སྡེ་མང་ཤས་ཤིག་མན་ཆིན་ཆེན་ལུང་གི་སྐབས་བན་དེར་བསྒྱུར། འབར་ཁམས་ཕྱོགས་བན་དེར་འགྱུར་ནས་ལོ་བརྒྱ་ཡར་མར་མ་གཏོགས་མ་འགོར། མཛོད་དགེ་སྟོད་སྨད་དང་ཅོ་ནེ་སོགས་ཀྱི་བོད་མི་བོད་རྒྱལ་ཁྲི་རལ་གྱི་དུས་སུ་བློན་པོ་དགའ་ཡེ་ཤེས་དར་རྒྱས་འཁོར་འབངས་བཅས་འོངས་ནས་གཞིས་ཆགས་པར་ཅོ་ནེའི་ >ན་གསལ། འདི་དག་གི་ཁུངས་ནི།  > > > >དང་། > > >(རྒྱ་ཡིག)  >  >  >  >སོགས་སུ། ཐོར་བུ་ཐོར་བུར་ཡོད། ད་ལྟ་དཔེ་ཆ་ཡང་མ་འབྱོར་བ་དང་། ཁོམ་ལོང་ཡང་མེད་པས། སྔོན་མཐོང་བ་ལས་ད་ལྟ་བལྟ་རྟོག་མ་ཐུབ། དེས་ན་དེང་དུས་འགའ་ཞིག་གིས་རྒྱལ་རོང་དང་དྭགས་པོ་སོགས་བོད་རིགས་མ་རེད་ཅེས་སྨྲ་བ་ནི། ཁུངས་མེད་བྱུང་རྒྱལ་དུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ལ། སི་ཁྲོན་ཕིན་ཝུ་ས་ཁུལ་གྱི་དྭགས་པོ་ནི། རྔ་བ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དང་། མེན་དབྱང་ཀྲོན་ཆུས་ཀྱི་ས་མཚམས་སུ་ཡོད་ལ། ཕིན་ཝུ་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། འོན་ཀྱང་ནན་ཕིན་གྱི་བོད་རིགས་དང་འདབས་འབྲེལ་ཞིང་། གོམས་འདྲིས་གཤིས་ལུགས་ཆོས་ལུགས་ཚང་མ་ནན་ཕིན་རྫོང་དང་ཟུང་ཆུ་རྫོང་གི་བོད་རིགས་ལྟར་ཡིན་པར་མ་ཟད། གནའ་དུས་ནས་བོད་རིགས་སུ་བརྩི་བ་ལ་སྐད་ཆ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་མོད། ཉེ་ལམ་དྭགས་པོ་བོད་རིགས་མ་རེད། ཏིས་རིགས་རེད་ཅེས་པའི་ཁུངས་མེད་ཀྱི་གཏམ་ཞིག་བསྒྲགས་ཡོང་བར་མ་ཟད། ད་དུང་ཁམས“བོད་མི་”ཟེར་བའི་བོད་རིགས་སྐོར་གཅིག་བོད་རིགས་མ་རེད། “བོད་མི་”མི་རིགས་རེད་ཅེས་ལོགས་སུ་བཀར། མི་ལི་སོགས་ཀྱང་བོད་རིགས་མིན་པར་བྱེད་རྩིས་ཀྱི་བྱ་བ་ཧུར་བརྩོན་གྱིས་སྒྲུབ་བཞིན་གདའ། ༡༩༧༨ལོའི་ཟླ་༨པའི་ནང་ཀྲུང་གོ་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་ཁང་གི་མི་རིགས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་དང་། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དངོས་གང་བཤམས་སྟོན་ཁང་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་མི་སྣ་ཞུགས་ཡོད་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པ་ཞིག་དྭགས་པོའི་ས་ཁུལ་དུ་སོང་སྟེ་ཟླ་གཅིག་ཙམ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས།ཚང་མའི་ལྟ་ཚུལ་གཅིག་པ་མིན་ཡང་ཞིང་འཇུག་གི་ཡར་ཞུའི་ཡིག་ཆ་ཞིག་སྡེ་ཁག་སོ་སོར་བཀྲམ། དེའི་ནང་དོན་ནི་དྭགས་པོ་བོད་རིགས་མིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བཀོད་ནས། ཏིས་རིགས་རེད་ཅེས་ཐག་བཅད་མོད། ཏིས་རིགས་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་མེད། བོད་མིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་། བོད་རིགས་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་སོང་འདུག་སྟེ། རིམ་བཞིན་བཤད་ན་འདི་ལྟར། གཅིག དྭགས་པོའི་སྐད་ཀན་ལྷོའི་གཙོས་ཀྱི་སྐད་དང་མི་འདྲ་བས་བོད་མ་རེད་ཟེར། དེ་ལ་འདི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སྤྱིར་བོད་སྐད་ལ་རྩ་བ་གཅིག་ཡིན་ནའང་ས་ཆ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་མི་སྡེ་འཐོར་བཀྲམ་ཆེ་བའི་དབང་གིས་སྒྲ་མི་འདྲ་བར་གྱུར་ལ། ས་ཆ་ལ་ལར་བོད་སྐད་བརྡ་རྙིང་གི་ཐོག་ནས་སྒྲ་གདངས་ཇེ་ཟབ་དང་ཇེ་ལྗིར་སོང་བའི་སྟེང་ནས་འགྱུར་ཡོད་པ་རྒྱལ་རོང་གི་སྐད་ལྟ་བུ་དང་། འགའ་ཞིག་འགའ་ཞིག་བརྡ་རྙིང་གི་ཐོག་ནས་བརྡ་གསར་དུ་འགྱུར་བ་དབུས་གཙང་གི་སྐད་ལྟ་བུ། འགའ་ཞིག་རང་ས་ནས་འགྱུར་ཚབས་ཆེ་བ་མགོ་ལོག་ཉ་མཚོའི་སྐད་ལྟ་བུ་དང་། འཛམ་ཐང་རྫོང་གཅིག་གི་ནང་དུའང་བོད་རིགས་ཡིན་ནའང་ཕན་ཚུན་སྐད་མི་འདྲ་བར་གྱུར་ནས་གོ་བརྡ་འཕྲོད་དཀའ་བ་ཁ་ཤས་ཡོད། དེ་དག་ཨེ་བདེན་ལྟོས་དང་ཤེས། ཀན་སུའུ་ཤ་ཧུ་རྫོང་གཅིག་གི་ནང་དུའང་འབྲོག་སྐད་ལ་སྔོན་རྗེས་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་གསལ་ཞིང་དག་ཆ་ཆེ་བ་དང་།རོང་ཕྱོགས་ལ་སྔོན་རྗེས་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་ཧ་ཅང་གསལ་བོ་མིན་ཞིང་དག་ཆ་ཆེ་བ་དང་། རོང་ཕྱོགས་ལ་སྔོན་རྗེས་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་ཧ་ཅང་གསལ་བོ་མིན་ཞིང་། མཐོ་དམན་རིང་ཐུང་གི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེས་ན་ཀན་ལྷོའི་བོད་སྡེ་འགའ་ཞིག་གི་སྐད་དང་མི་མཐུན་པས། བོད་སྐད་མིན་ནོ་ཞེས་བཤད་ག་ལ་ཐུབ། བོད་སྐད་མི་ཤེས་པའི་མི་ཞིག་གིས་ཟླ་གཅིག་ལྷག་གི་རིང་ལ་”བོད་སྐད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ”ཞེས་བཤད་རྒྱུ་ནི་དཀའ་སྙམ་ལ། ཀན་ལྷོའི་གཙོས་ཀྱི་སྐད་དང་མི་འདྲ་བའི་བོད་སྐད་མང་། དྭགས་པོའི་སྐད་ཀྱི་ནང་དུ་ཀན་ལྷོའི་སྐད་དང་མི་མཐུན་ས་མང་ནའང་། ནན་ཕིན་དང་། ཟུང་ཆུའི་བོད་མིའི་སྐད་དང་མཐུན་ས་མི་ཉུང་། ལྟོས་དང་ཤེས། དྭགས་པོའི་མི་མང་ཤོས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་མི་ཤེས་པས་བོད་མ་རེད་ཟེར་བ་ལ་འདི་ལྟར། ཡི་གེ་ཡང་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་མང་ཆེ་བར་སློབ་གྲྭ་མེད་པས། ཡི་གེ་དང་རིག་གནས་སློབ་མཁན་གཙོ་ཆེར་བླ་གྲྭ་དང་ཆོས་ལུགས་པ་ཡིན་པ་ལས། མི་སེར་གཞན་པ་ཕལ་ཆེར་གྱིས་ཡི་གེ་མི་ཤེས་ཤིང་། གསུང་རབ་ཀྱི་དོན་མི་གོ་དྭགས་པོའི་ཡུལ་དུའང་དེ་དང་འདྲ་བར་བོན་པོ་དང་སྔགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སློབ་པ་ལས། མི་སེར་གཞན་པ་ཕལ་ཆེར་གྱིས་མི་སློབ། བོད་ཀྱི་ས་ཆ་མང་ཆེ་བར་སྔོན་དུས་བོད་ཡིག་ནི་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བར་བེད་སྤྱོད་པ་ལས། གཞན་དུ་བེད་སྤྱོད་མཁན་ཉུང་། དྭགས་པོའི་ས་ཆར་ཡང་དེ་དང་འདྲ། ཁྱེད་ཅག་གིས་བཤད་པ་འདིས་ཀྱང་དྭགས་པོའི་མིའི་གོམས་གཤིས་དེ་བོད་སྤྱི་དང་མཐུན་པ་ཤེས་ཐུབ་པོ། །གཉིས། ཐོན་སྐྱེད་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་འབྲེལ་བར་གཏོགས་པ་དང་། གདོད་མའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྷག་འཕྲོ་ཡོད་པས་བོད་མིན་ཟེར་བ་ལ་འདི་ལྟར། མཐའ་མཚམས་ཀྱི་བོད་རིགས་མང་ཆེ་བའི་སར། ཐོན་སྐྱེད་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་འབྲེལ་བར་གཏོགས་པ་དང་། གདོད་མའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྷག་འཕྲོ་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། དམུ་དགེ་དང་། རྔ་བ། ཟུང་ཆུ་སོགས་སུ། ས་བདག་དང་། ཞིང་ཕྱུག་གིས་བཤུ་གཞོག་བྱེད་སྟངས་གཙོ་བོ་བུན་སྐྱེད་མིན་ལ། གླ་བཀོལ་ཡིན་པ་དྭགས་པོ་དང་འདྲ་སྟེ། རྒྱུན་གླ་ལས་གཞན། དཔྱིད་གླ། (དཔྱིད་རྨོའི་གླ་བ)སྟོན་གླ། (སྟོན་བསྡུའི་གླ་བ)ལྟ་བུ་དུས་ཐུང་གི་གླ་བ་ཡོད་པ་དྭགས་པོ་དང་འདྲ་བ་ཡིན། རྨོད་ཟོག་གཙོ་ཆེར་མཛོ་ཡིན་པ་དང་། ཁྱིམ་བགོས་ལ་ཞིང་སྐལ་དང་ཕྱུགས་སྐལ་སྟེར་བ་གཉེན་སྒྲིག་རྫོངས་བ་ལའང་སྟེར། ནགས་ཚལ་དང་རྩྭ་ས་སྡེ་བ་སྤྱི་ལ་དབང་བ། ས་རྒོད་བརྐོས་ཆོག་པ་སོགས་ཀྱང་གོང་སྨོས་ཀྱི་བོད་རིགས་འདུས་སྡོད་ས་ཆ་རྣམས་སུ་དྭགས་པོ་དང་འདྲ་འདྲ་རེད། ཞིང་འདེབས་སྐབས་ཀྱང་བོད་རིགས་འདུས་སྡོད་ཀྱི་ས་ཆ་དག་ཏུ་སྡེ་བས་མཉམ་ལས་བྱེད་པ་དང་། ཁྱིམ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་མཉམ་ལས་བྱེད། ཁྱིམ་གཉིས་རེས་ལས་སྡེབ་བྱེད་པ། རྨོད་ཕྱུགས་ཡོད་པ་དང་མེད་པས་ལས་སྡེབ་བྱེད་པ་སོགས་དམུ་དགེ། ཤར་ཁོག ཏ་ཁོག་སོགས་མཐའ་མཚམས་ཀྱི་བོད་སྡེ་ཚང་མ་ཡང་དེ་འདྲ་ཡིན་ལ། དྭགས་པོ་ཡང་དེ་འདྲ་ཡིན་པ་ཁྱེད་ཅག་གིས་བཤད་པ་ལྟར་རེད། དྭགས་པོ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། མཐའ་མཚམས་ཀྱི་བོད་རིགས་འདུས་སྡོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མ་ཞིག་ཏུ་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་སྟངས་རྗེས་ལུས་ཡིན་པས་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་ལམ་ལུགས་ཧ་ཅང་སྨིན་པའི་ཚོད་དུ་མ་སླེབས་པ་མང་བོ་ཡོད། དཔེར་ན། འཛམ་ཐང་མཐའ་ཁུལ་གྱི་བོད་རྣམས་ལྟ་བུའོ། ། གསུམ། གྱོད་བཤད་ལུགས་ཀྱིས་བོད་མ་རེད་ཟེར་བ་ལ་འདི་ལྟར། ཟུང་ཆུའི་ས་ཆ་ཁ་ཤས་དང་། དམུ་དགེ་ཆུ་ནག་སོགས་སུ། ཁ་བ་འགོ་བ་དང་། མི་རྒན་གྲགས་ཅན་གྱིས་གྱོད་བཤད་པ་དང་། “གཟུ་ཟན་མགོ་རྡུང་”ཟེར་བའི་རྒྱུ་ཟས་སྤྱོད་རྒྱུ་དང་། ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་མེད་པས་སོགས་དྭགས་པོ་དང་འདྲ་འདྲ་རེད། ཡིན་མིན་ལྟོས་དང་ཤེས། བོད་རིགས་འདུས་སྡོད་ཀྱི་ས་ཆ་ཡིན་པ་འདྲའང་བཀས་བཀོད་རྒྱུད་འཛིན་གྱི་ལམ་ལུགས་དར་བ་དང་། སྡེ་ཤོག་གི་ལམ་ལུགས་ཡིན་པ་སོགས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། དབུས་གཙང་གི་ལམ་ལུགས་དང་། ཨ་མདོ་མཐའི་ལམ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་དང་། ཟུང་ཆུ་རྫོང་གཅིག་པུ་ལ་མཚོན་ནའང་མཁར་གྱི་ཐག་ཉེའི་ལམ་ལུགས་དང་། མཁར་ལས་ཅུང་ཟད་རིང་བའི་ས་ཆའི་ལམ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ལྟ་བུ་རེད། བཞི། དྭགས་པོའི་རྒྱན་ཆ་དང་བཟའ་བཏུང་ཁང་བ་བཟོ་སྐྲུན་སོགས། ཕྱིང་ཞྭ་གྱོན་པས་བོད་མ་རེད་ཟེར་བ་ལ་འདི་ལྟར། ཕྱིང་ཞྭ་ནི་བོད་སྤྱིའི་ལུགས་ཡིན་ཏེ། ལྷ་རྨ་ཆེན་གྱི་སྐུ་ཕྱིང་ཞྭ་ཅན་བཟོ་བ་ནི། བོད་རང་གི་ཆར་ལུགས་ཡིན་པར《དེབ་ཐེར་དཀར་པོ》དང་《ཀླུ་སྒྲུབ་དགོངས་རྒྱན》ལས་བཤད། འབྲོག་པས་ཕྱིང་ཞྭ་མགོ་མདོང་གྱོན་པ་དང་། རོང་བས་ཕྱིང་ཞྭ་ཟླུམ་པོ་མཐའ་ཤན་ཅན་གྱོན་པ་རེད། དྭགས་པོའི་ཞྭ་དང་འདྲ་བ་གྱོན་མཁན་སྔར་དམུ་དགེ་དང་ཏ་ཁོག་སོགས་ལ་ཡོད་པར་མ་ཟད། དབུས་ཀྱི་དྭགས་པོས་ཀྱང་ཕྱིང་ཞྭ་དེ་ལྟ་བུ་གྱོན་པ་རེད། ཞྭ་ཐོག་ཏུ་བྱ་སྒྲོ་འཛུགས་པའང་བོད་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་པདྨའི་དབུ་ཞྭ་བྱ་སྒྲོ་ཅན་གྱོན་པའི་སྐུ་འབྲི་བའང་བོད་རང་གི་ལུགས་ལྟར་བྲིས་པ་དང་། གླིང་སེང་ཆེན་གྱི་སྐུ་འབྲི་ཚེ་བྱ་སྒྲོ་ཅན་གྱི་ཞྭ་གྱོན་པ་འབྲི་བ་དང་། སྐུ་རྟེན་དང་ལྷ་བའི་རྨོག་ཞྭའི་ཐོག་ཏུ་བྱ་སྒྲོ་མང་བོ་འཛུགས་པ་ནི་བོད་རང་གི་ཆ་ལུགས་རེད། གནའ་སྲོལ་དཔའ་བོ་ལ་རྒོད་ཀྱི་སྒྲོ་དང་། སྡར་མ་ལ་ཁཱ་ཏའི་སྒྲོ་འདོགས་པའི་སྲོལ་ཡང་ཡོད། དབུས་ཀྱི་བླ་མ་རིག་འཛིན་རྒོད་འཕྲུ་ཅན་ཟེར་བའང་ཞྭ་ལས་བཏགས། དེས་ན་ཕྱིང་ཞྭ་གྱོན་པ་དང་། མགོ་ལ་བྱ་སྒྲོ་འཛུགས་པའང་བོད་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་པ་བཤད་མ་དགོས། གསོ་མའི་ལྭ་གྱོན་པས་བོད་མ་རེད་ཟེར། གསོ་མའི་ལྭ་བ་གྱོན་པའམ་བོད་ཀྱི་ཆ་ལུགས་ཡིན་ཏེ། རོང་ཁུལ་གསོ་མ་ཐོན་པའི་ས་ཆར་གསོ་ལྭ་གྱོན་པ་དང་། ཕྱུགས་ལུག་ཅུང་ཟད་མང་བའི་སར་ཕྱུགས་སྤུའི་ལྭ་བ་གྱོན་པ་དང་། འབྲོག་ཁུལ་དུ་ཕྱིང་བའི་གོས་དང་སློག་པ་གྱོན་པ་རེད། དྭགས་པོའི་ཕོའི་རིགས་ཀྱིས་གོས་ཅུང་ཟད་བབ་ཆགས་པ་དང་། མོའི་རིགས་ཀྱིས་གོས་དང་རྒྱན་གཟབ་མཆོར་བྱེད་པའང་བོད་སྤྱིའི་ལུགས་རེད། སྐྱེས་པའི་རུམ་ཆེ་བ་དང་བུད་མེད་ཀྱིས་རལ་མཐུད་འཕེན་པ། སྐེད་རགས་ཁྲ་བོ་དང་རས་སྐེད་བཅིངས་པ། དུང་དང་འགྲོན་བུ་འདོགས་པ། གོས་ཀྱི་ཕུ་ཐུང་ཡངས་པ་དག་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཐེ་བོ་དང་ཧོར་གཙང་སོགས་བོད་ཡུལ་སོ་སོར་ཡོད་པར་མ་ཟད། བོད་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་ཆ་ལུགས་ཀྱང་རེད། རྐང་དཀྲིས་བཅིངས་པ་ཡང་ས་རོང་རྩུབ་སའི་བོད་མི་དག་གི་ཆ་ལུགས་ཡིན་ཏེ། མདོ་སྨད་ཀྱི་དྭགས་པོ་མ་ཟད། ཆུ་ནག་རྒྱུད་དང་། རྒྱལ་མོ་ཚ་བ་རོང་སོགས་དང་གཞན་པ་ས་རོང་རྩུབ་ས། དཔེར་ན། དབུས་ཀྱི་དྭགས་པོ། ཀོང་པོ། སྤོ་བོ་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་བཅིངས་པ་རེད། སྐྲ་ལ་སྣུམ་འབྱུག་པའང་བོད་ཀྱི་གོམས་སྲོལ་ཡིན་ཏེ། འབྲོག་པས་མར་འབྱུག་པ་དང་། རོང་བས་ཕག་ཞག་འབྱུག་པ་ལྟ་བུའོ། ། ཟས་ཀྱང་ཡུག་པོ་དང་། བྲ་བོ། ཡུང་མ། ཚོད་མ་སོགས་ཟ་བ་ནི་བོད་ཀྱི་རོང་ཁུལ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གོམས་གཤིས་རེད། ད་སྐབས་ཀྱང་ཟུང་ཆུའི་སྨད་རྒྱུད། ཆུ་ནག་རྒྱུད། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་རྒྱུད་སོགས་ཀྱི་བོད་མིའི་ས་ཆར་ལྟོས་དང་ཤེས།བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཕྱོགས་སུ་ཤ་ཟ་རྒྱུ་མོད་པ་དང་། རོང་ཕྱོགས་སུ་ཤ་ཟ་རྒྱུ་ཉུང་བ་དང་། རྟ་ཤ། བོང་ཤ། ཁྱི་ཤ་མི་ཟ་བ་ནི་བོད་སྤྱིའི་གོམས་གཤིས་རེད། འབྲོག་ཕྱོགས་གྲང་ངར་ཆེ་སར་ཤ་རྗེན་ཟ་ཡང་། རོང་ཕྱོགས་སུ་དྭགས་པོ་ལྟ་ཤ་རྗེན་ཆེར་མི་ཟ། མར་ཆུར་ལ་དགའ་མི་དགའ་རོང་འབྲོག་དང་སྟོད་སྨད་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད། ཤར་ཇ་མི་འཐུང་བས་བོད་མ་རེད་ཟེར། ཤར་ཇ་ནི་ཁམས་དང་དབུས་གཙང་གི་བོད་མིས་ཀྱང་མི་འཐུང་། རྒན་གཞོན་གྱི་བརྩི་འཇོག་དང་། ཕོ་མོའི་བརྩི་འཇོག་ཀྱང་བོད་རིགས་གཞན་དག་དང་དྭགས་པོ་འདྲ། དཀྱིལ་ཀྲུང་གིས་འདུག་པ་དང་། ཤ་ཕོས་གཏུབ་པ་དང་། ཕྱེ་མོས་བསྣོ་བ་སོགས་ཀྱང་བོད་སྤྱིའི་གོམས་སྲོལ་རེད། ཁང་བ་རྡོ་ཁང་གྲུ་བཞི། ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཁེབ་ཐོག་གམ་ཉིན་ར་ཡོད་པ། ཤིང་གི་ཁེར་སྐས་ཡོད་པ། ཁང་འོག་ཏུ་ཕྱུགས་དང་ཁང་སྟེང་དུ་མི་འདུག་པ་དག་བོད་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ཡིན་པ་ཟུང་ཆུ། ཆུ་ནག དམུ་དགེ། རྔ་བ། མཚོ་སྔོན་སོགས་ལ་ལྟོས་དང་ཤེས། ཁྲ་སྒམ་ནང་དུ་དཀར་ཡོལ་དེམ་སོགས་སྒྲིག་པ། དཀྱིལ་དུ་མེ་ཐབ་ལྕགས་སྒྱེད་རྐང་གསུམ་དང་། ཐབ་ཀའི་གོང་ངམ་བྱང་དུ་བཟའ་དཔོན་འདུག་པ་དང་། ཁང་ཐོག་ཏུ་མཆོད་ཁང་། ཡང་ཐོག་ཏུ་རྩྭ་དང་ཕུབ་མ་འཇོག་པ། ནུབ་མོ་བཟའ་དཔོན་དང་རྒན་པ་ལས་གཞན་རྣམས་ཐབ་ཀྱི་མཐར་ཉལ་བ། ཁང་ཐོག་གཤགས་མ་སྟེ་གཤགས་པའི་ཤིང་ལེབ་ཀྱིས་འགེབས་པ་སོགས་བོད་ལུགས་རེད། ཐེ་བོ། ཅོ་ནེ། ཟུང་ཆུ། དམུ་དགེ་སོགས་སུ་ད་ལྟའང་དེ་ལྟར་རེད། འགོ་བ་དང་། ཕྱུག་པོ་ལས་གཞན་ལ་ཨོང་སྟེགས་དང་མདུན་ཅོག་ཀྱང་མེད་པ་བོད་གཞན་དང་འདྲ། གཉེན་སྒྲིག་དང་། དུར་འདེབས་ཀྱང་དྭགས་པོའི་ལུགས་དེ་བོད་སྤྱི་དང་འདྲ། དཔེར་ན། དམུ་དགེ་དང་། ཤར་ཁོག མཚོ་སྔོན་གྱི་ས་ཆ་འགར་ཡང་དགུན་མེར་སྲེག་པ་དང་། དབྱར་ས་དུར་དང་ཆུ་དུར་བྱེད་པ་རེད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དབྱར་རོ་བསྲེགས་ན་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་གི་ཐུགས་མི་དགྱེས་པས་ལོ་ཏོག་ལ་གནོད་ཟེར་ནས་ས་དུར་ཆུ་དུར་བྱེད། དྭགས་པོའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་གནའ་ཆོས་བོན་པོ་རེད། བོན་པོ་ལ་སྔ་དང་ཕྱི་དར་གཉིས་ཡོད། སྔ་དར་ལ་ཁྱིམ་སྔགས་དང་ཕྱི་དར་ལ་རབ་བྱུང་ཡང་ཡོད། དྭགས་པོའི་སྟོད་ལ་རབ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། བོད་གྱི་རབ་བྱུང་དགོན་པར་འཚོགས་ཚེ་གཟན་ཤམ་གྱོན་ནས་ཆོས་འདོན་པ་དང་། ཚོགས་ཆོས་གྲོལ་རྗེས་གྲོང་དུ་སོང་ནས་ཞིང་ལས་བྱེད་པ་དེ་ཤར་བ་སོགས་དང་དྭགས་པོ་འདྲ། ཡུལ་འདི་ཕྱོགས་ནས་བོན་པོ་མཁས་པ་མང་པོ་བྱུང་མྱོང་བའི་སྐོར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤར་ཁོག་གི་བོན་དགོན་རྣམས་ཀྱི་གདན་རབས་བསྟན་རྩིས་དག་ནའང་གསལ། རི་བྲག་སོགས་མཆོད་པས་བོད་མ་རེད་ཟེར། གནའི་བོན་ལུགས་ལ། ཉི་ཟླ་སྐར་གསུམ་མཆོད་ཡུལ་དུ་བྱེད་པར་མ་ཟད། རི་བྲག་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པར་གནས་པའི་ལྷ་མཆོད་པ་ཡིན་པ་ཨོ་རྒྱན་གླིང་བའི་《བཀའ་ཐང་ཤེལ་བྲག་མ》ལས་ཀྱང་རྒྱས་པ་ཞིག་གསུངས་སོ། །རི་མགོར་ལབ་རྩེ་བརྩིགས་ནས་ལབ་རྩེ་བསྟོད་པ་དང་། བསང་གཏོང་བ་སོགས་ཀྱང་དྭགས་པོ་དང་འདྲ་བར་བོད་སྤྱི་ལ་དར་སོ་ཤིན་ཏུ་ཆེ། དམར་མཆོད་བྱེད་པའང་གནའི་བོན་ལུགས་ཡིན་ཏེ། གནའ་དུས་ཟླ་གཉིས་པའི་ནང་དམར་མཆོད་བྱེད་པ་ཡིན་མོད། ཆོས་དར་ནས་ཆོས་དར་བའི་ཡུལ་དུ་དམར་མཆོད་བྱེད་པ་མཚམས་བཅད་ཟིན་པ་ཡང《བཀའ་ཐང》ན་གསལ། ཟླ་དང་པོ་ནས་སྨོན་ལམ་ཆེན་མོ་འཚོགས་པ་དང་མཉམ་དུ། ཁྱིམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱག་མཆོད་བསྐོར་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་སྒྲུབ་བྱེད་པར་བསྒྱུར། འོན་ཀྱང་དྭགས་པོའི་ཡུལ་དེར་ཆོས་རགས་རིམ་ཙམ་ལས་མ་དར་བར་བོད་ཀྱི་གནའ་ལུགས་ལྟར་ཟླ་གཉིས་པའི་ནང་དམར་མཆོད་དང་། ཟླ་ལྔ་བའི་བཅོ་ལྔའི་ཉིན་ལྷ་མཆོད་པ་རེད། དྭགས་པོ་མ་ཟད། ཤར་བ་དང་ཁམས་ཀྱི་ས་ཆ་འགའ་ཞིག དམུ་དགེ་སོགས་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་གཞན་དུའང་དེ་ལྟར་ཡིན་ཏེ། སྡེ་བ་འགའ་ཞིག་གིས་དེའི་ཉིན་ཟོག་བཤས་ཏེ་དམར་མཆོད་བྱེད། ཟླ་བདུན་པའི་ནང་སྟོན་བསྡུའི་སྔོན་ཟོག་བཤས་ནས་ལྷ་མཆོད་ཅིང་སྤྲོ་སྐྱིད་བྱེད་པ་གནའ་སྲོལ་ཡིན། བཅིངས་འགྲོལ་རྗེས་སུའང་། སྟོན་བསྡུའི་སྔོན་དུ་ཕྱུགས་ལུག་བཤས་ཏེ། སྤང་ཐང་དུ་ཉིན་ཤས་ལ་སྤྲོ་སྐྱིད་བྱེད་པ་རྔ་བ་དང་བླ་བྲང་སོགས་སུ་ད་དུང་ཡང་ཡོད། སྟོན་བསྡུའི་རྗེས་སུ་ཟླ་བཅུ་བ་ཡར་མར་ལ་སྟོན་བསྡུ་རྫོགས་པའི་དགའ་སྟོན་དུ་ལྷ་མཆོད་བྱེད་པའི་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། ཕྱུགས་ལུག་བཤས་ནས་རི་མགོར་སྤྲོ་སྐྱིད་བྱེད་པའི་སྲོལ་རྔ་བ་སོགས་སུ་ད་ལྟའང་ཡོད། དེས་ན་དྭགས་པོའི་ལམ་ལུགས་དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་གོམས་གཤིས་ཤིག་རེད། རྒྱའི་གོམས་གཤིས་ཀྱི་ཤན་ཞུགས་པའི་དུས་སྟོན་གཅིག་དང་གཉིས་རེ་ཡོད་པ་དྭགས་པོ་མ་ཟད། བོད་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཟུང་ཆུ་སོགས་མཐའ་མཚམས་ཀྱི་བོད་ལའང་ཡོད། ཐབ་དང་མཆོད་ལྷ་ལ་གཙང་སྦྲ་བྱེད་པ་དང་། ནད་པ་ཁྱིམ་དུ་ཡོད་དུས་འགྲུལ་བ་འོང་དུ་མི་འཇུག་པ་དང་། གལ་ཏེ་ཡོང་དགོས་བྱུང་ཚེ་གདོན་འདྲེ་འགོག་པའི་ཆེད་དུ། མདུན་དུ་མེ་རོ་འཕེན་པ་དང་། ནད་པ་ཁྱིམ་དུ་ཡོད་ཚེ། ཉེ་གནས་དང་། རང་གི་ཁྱིམ་མི་ཐག་རིང་ནས་འོངས་ཚེ། ཡང་མདུན་ན་མེ་རོ་འཕེན་པ་སོགས་ཀྱང་བོད་སྤྱིའི་གོམས་གཤིས་རེད། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་གནས་ལ་མ་བལྟོས་པར། ལོ་ན་རྒན་པ་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པ། རྔོན་པ་དག་གིས་རྔོན་ཁྱི་ལ་གཅེས་སྤྲས་བྱེད་པ། ཁྱིམ་ལས་གཙོ་བོར་བུད་མེད་ཀྱིས་བྱེད་པ། བུད་མེད་ཀྱིས་ཞིང་ལས་བྱེད་ཀྱང་། རྨོད་ལས་སྐྱེས་པས་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱིས་བོད་མ་ཡིན་པ་བསྒྲུབ་མི་ནུས་ཏེ། བོད་སྤྱིའི་གོམས་སྲོལ་ཡིན་པར་མ་ཟད་མི་དཔའ་བོ་དང་ཡ་རབས། ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་བརྩི་བཀུར་དང་བྱ་དགའ་སྟེར་བ།གཤིས་ངན་དང་མ་རབས་ལ་ཆད་པ་གཅོད་པ། བུད་མེད་ཀྱིས་ཁྱིམ་ལས་ཙམ་ཞིག་བསྒྲུབ་རྒྱུ་ལས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་ལ་ཁ་གྲག་མི་ཆོག་པ་སོགས་སྲོང་བཙན་དང་ཁྲི་སྲོང་སོགས་ཀྱི་ཁྲིམས་ཡིག་དུའང་གསལ་བོར་བཀོད་ཡོད་པས། དྭགས་པོའི་ལམ་ལུགས་ཙམ་ཞིག་ག་ལ་ཡིན། ཆ་ལུགས་ནི་ཡུལ་སོ་སོར་མི་འདྲ་བ་ཅུང་ཟད་རེ་ཡོད་མོད། གཞི་རྩའི་ཐོག་གཅིག་པ་ལྟར། དྭགས་པོའི་ཆ་ལུགས་གཞི་རྩའི་ཐོག་བོད་ཀྱི་ཆ་ལུགས་རེད། རང་བཞིན་འཇམ་པས་བོད་མ་ཡིན་ཟེར་ག་ལ་རུང་། བོད་མི་དག་རང་བཞིན་འཇམ་པོ་རེད། རང་བཞིན་ཧ་ཅང་འཇམ་པའི་བོད་མི་གཞན་ཡང་ཡོད། གླུ་ཚིག་ནི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོར་ཁྱད་ཆོས་རེ་ཡོད་པས། གླུ་ཚིག་མ་ཟད་སྐད་ཀྱི་གདངས་ལའང་ཡུལ་སོ་སོར་ཡང་ལྗིའི་ཁྱད་པར་ཡོད། རུས་མི་བརྗོད་པར་མིང་ནས་འབོད་པ་བོད་བྱིངས་ཀྱི་ལུགས་རེད། གོམས་གཤིས་ལ་མི་རིགས་གཞན་གྱི་ཤན་ཤོར་ནས་འདྲེས་པའི་རང་བཞིན་བོད་རིགས་གཞན་ལའང་ཡོད་དེ། བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱ་བོད་མཚམས་ཀྱི་བོད་མིའི་སྐད་ཀྱི་ནང་དང་གོམས་གཤིས་ལ་བྱང་རྒྱའི་ཤན་ཡོད་པ་དང་། ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱ་བོད་མཚམས་ཀྱི་བོད་མིའི་སྐད་དང་གོམས་འདྲིས་ནང་། དེ་དག་གི་དེ་ཚོ་འདྲེས་ནས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་རེད། དེ་ལྟར་བོད་རིགས་མིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་རྣམས་བོད་རིགས་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་སོང་འདུག ཆོས་ལུགས་ཐད་བོན་པོ་ཞེས་པའི་བོད་ཡིག་དེ། བོད་ཀྱི་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོའི་སྒྲ་གདངས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། འབྲོག་ཁུལ་དག་ཏུ། བོན་པོ་ཞེས་པ་དེ། རྒྱ་ཡིག“本波”འདིའི་སྒྲ་དང་ཅུང་འདྲ་བས། རྒྱ་ཡིག་ལ་དེ་འབྲི་བ་མང་། ནན་ཕིན། ཟུང་ཆུ། ཆུ་ནག ཁམས་ཀྱི་རོང་ཁུལ་སོགས་སུ་བོན་པོ་ཞེས་པའི་སྒྲ་དེ། རྒྱ་ཡིག་གི“北布”ཞེས་པའི་སྒྲ་དང་ཐག་ཉེ། དེར་བརྟེན་ཞིབ་འཇུག་པ་འགས། ཆོས་ལུགས་བོན་པོ་མ་རེད“北布”རེད་ཅེས་ཐག་བཅད། དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལུགས་དེའི་སྟོན་པ་སུ་རེད། སྤེལ་མཁན་སུ་རེད། ཐོག་མར་ས་གང་ནས་དར་བ་རེད། འོ་ན་ཟུང་ཆུ་དང་། ནན་ཕིན་གྱི་བོན་དག་ཀྱང་ཆོས་ལུགས་དེ་རེད་དམ། དེ་དག་གིས་ངག་ལམ་ནས། བོན་པོ་ཞེས་པ“北布”ཞེས་པའི་སྒྲ་དང་ཐག་ཉེ་བ། དྭགས་པོའི་སྒྲ་དང་འདྲ་འདྲ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེས་ན་འདིའི་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཚུལ་ནི། རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱི་དངོས་གཙོ་སྨྲ་བའི་ལུགས་ཤིག་ག་ལ་ཡིན་ཏེ། ཟླ་གཅིག་ཙམ་གྱིས་ཚང་མ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཁུལ་བྱས་ཏེ། ཐག་བཅད་འདུག ཐ་ན་དྭགས་པོ་དང་ཉེ་བའི་ནན་ཕིན་དང་ཟུང་ཆུ་སོགས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་གོམས་གཤིས་ལུགས་སྲོལ་དག་ཀྱང་མ་མཐོང་མ་ཤེས་འདུག་སྟེ། དེ་དག་དང་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་གི་གོམས་འདྲིས་ལུགས་སྲོལ་རྣམས་ཁྱེར་ཡོང་ནས། བོད་རིགས་མིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བྱས་འདུག གཞན་གོ་ཐོས་ཁུངས་ལྡན་ལ་ཞིབ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་དྭགས་པོའི་ས་ཆ་རྡོ་རིང་ཡོད་པའི་ངོས་ལ་རྒྱ་ཡིག་མ་ཡིན་པའི་ཡི་གེ་ཡོད་པ་དང་། བོས་ཡིག་གི་གླེགས་བམ་རྙེད་པ་རེད་ཟེར། འོན་ཀྱང་ཡར་ཞུའི་ཡིག་ཆའི་ནང་དུ་སྒྲ་ཙམ་ཡང་མ་བཤད། དེ་དག་གི་པར་བླངས་ནས་ཁྱེར་ཡོང་ན། དེང་དུས་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་ལ་མཁོ་ཡང་། མ་མཐོང་མ་རིག་པའི་ཚུལ་དུ་འཇམ་མོག་གེ་འདུག རྡོ་རིང་གི་ཡི་གེ་དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་གནའ་ཡིག་ཡིན་རྒྱུ་རེད་སྙམ། མདོར་ན། རྩོད་སྒྲུབ་ཀྱི་རིགས་པས་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འབྱེད་པའི་རྩ་བའི་རྩ་དོན་ལ་བསྟུན་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་ཞིབ་འཇུག་གི་དཔྱད་གཞི་ལ་བརྟེན་ནས་དབྱེ་འབྱེད་བྱས་ན། དྭགས་པོའི་མིའི་སྐད་ལུགས། གོམས་གཤིས། རྒྱུན་སྲོལ། ཐོན་སྐྱེད་རྣམ་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྩ་འཛུགས་སོགས་གང་ཐད་ནས་བོད་རིགས་དང་ཐུན་མོང་བ་ཤས་ཆེ་བས། དྭགས་པོ་བོད་རིགས་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་ཁུངས་བཙན་ལ། ཏིས་རིགས་ཡིན་པའི་ཁུངས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །


text:
- མདུན་ངོས་སུ། »
- ཚན་རིག་མི་སྣ། »
- ཇོ་ཧེ་ནེས྄་ཀེབ་ལར།
སྤེལ་མཁན། : Tsenrig 7/31/2008
༼༡༥༧༡ ་ ༡༦༣༠༽ Johannes Kepler
དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་ནང་ཇར་མཱན་མི་རིགས་ཡིན་པའིསྐར་དཔྱད་རིག་པ་དང་ལྟ་གྲུབ་མཁས་དབང་ཇོ་ཧེ་ནེས྄་ཀེཔ་ལཱར་ཞེས་པ་ཞིག་བྱུང་། ཁོང་ལ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་ནངགཟའི་འཁོར་སྐྱོད་ཐད་ཤེས་རྟོགས་ཧ་ལས་པ་ཡོད་པ་མ་ཟད་དེའིཐོག་ཁྲིམས་ཀྱི་རིམ་པ་གསུམ་བཤད་ཡོད་པས་ཁྲིམས་ཀྱི་རིམ་པ་གསུམ་པོ་དེ་ལ་ཀེཔ་ལར་གྱི་ཁྲིམས་ཞེས་ཟེར།
ཁོང་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༥༧༡ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༧ ཉིན་ཡུལ་ལྭུར་ཊེམ་བཀ་ གི་ས་གནས་ལྭེལ་ཊར་ཊཌ་(Weil der Stadt )ལ་སྐུ་འཁྲུངས་པ་དང་ཊུ་བིན་ཇེན་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་(University of Tbingen )ཁང་དུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྣམ་གཞགདང་སྔ་རབས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཐོག་སློབ་གཉེར་གནང་བ་རེད། ཀེཔ་ལར་ཁོང་ལ་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་འདིའི་ནང་ཨང་རྩིས་སློབདཔོན་ཆེན་མོ་མ་ཡི་ཀལ་མེས་ཊི་ལིན་(Michael Maestlin )གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཐེབས་ཡོད་པ་དང། སློབ་དཔོན་ཆེན་ མོ་ཁོང་ནི་སྤྱིར་སྐར་དཔྱད་མཁན ནེ་ཁོ་ལས་ ཀོ་པར་ནི་ཀཱས་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་ཉི་མ་འཁོར་གཞི་ལྟེ་བར་བརྩི་བའི་རྒྱུསྐར་གྱི་ཆགས་རིམ་རྩི་ཚུལ་ལ་ཁས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིནཔ་ དང་ཀེཔ་ལར་ཁོང་ནས་ཀྱང་ལྟ་ཚུལ་འདི་ལྷའི་འཆར་བཀོད་ཅིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་གྱིས་ལམ་སེང་ཁས་ལེན་ཞུས་པ་རེད།
ཕྱི་ལོ་ ༡༥༩༤ ལོར་ཁོང་ ཊུ་བིན་ཇེན་ ནས་ ཡུལ་ཨོས་ཌི་རི་ཡ་ལ་གནས་སྤོས་བྱས་པ་དང་འདིར་ཁོང་ནས་མགོ་རྙོགཅན་གྱི་ཐིག་རྩིས་རིག་པའི་ཚོད་གཞག་རྣམས་བེད་སྤྱོད་བྱསནས་ གཟའི་འཁོར་ལམ་བར་གྱི་བར་ཐག་འཚོལ་ཐབས་ཀྱིཕྱག་ལས་མང་པོ་གནང་བ་རེད། དུས་དེ་བར་ཁོང་ནས་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་ལམ་དེ་སྒོར་མོ་ཞིག་ཏུ་འཛིན་གྱི་ཡོད་པ་དང་། ཡིན་ནའང་ཁོང་ནས་གཟའི་འཁོར་ལམ་རྣམས་སྒོང་དབྱིབས་ཅན་ཡིན་པར་རྗེས་སུ་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ཡོད། ཁོང་གིས་ཉི་མ་ནས་ཤུགས་ཤིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་ཡིས་གཟའ་རྣམས་རངགི་འཁོར་ལམ་དུ་འཁོར་སྐྱོད་དུ་འཇུག་པ་དང་ཤུགས་དེ་ནི་གཟའ་རྣམས་ཉི་མ་ལས་ཇི་ཙམ་ཐག་རིང་བར་གནས་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཞན་པར་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་བཅས་བློ་འདོན་བྱས་ཡོད།
ཕྱི་ལོ་ ༡༥༩༦ ལོར་ཁོང་ནས་རང་གི་བརྩམས་ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་གསང་བ་ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་ནངདཔར་སྐྲུན་བྱས་པ་དང་དེའི་ནང་ཁོང་ནས་གཙོ་བོ་ཀོ་པར་ནི་ཁེས་རྣམ་གཞག་གི་ཐིག་རྩིས་རིག་པའི་ཕན་ཡོན་ཐོག་མར་བརྗོད་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༥༩༤ ནས་ ༡༦༠༠ བར་ཁོང་གྷ་རཛ་མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭར་(University of Graz ) སྐར་རྩིས་གཉིས་ཀྱི་དགེ་རྒན་གནང་བ་དང་དེ་ནས་ཌེ་ནིཤ་སྐར་དཔྱད་པ་ཊཱ་ཁོ་བ་རེ་ཧེ་(TychoBrahe)ཡི་བརྟག་དཔྱད་ཁང་དུ་ཁོང་གི་ཕྱག་རོགས་གནང་བ་རེད། ཕྱི་ལོ་ ༡༦༠༡ ལོར་སྐར་དཔྱད་པ་ཁོང་འདས་གྲོངས་ཕྱིནཔའི་རྗེས་སུ་ཀེཔ་ལར་ཁོང་ཉིད་བ་རེ་ཧེའི་གོ་གནས་སུ་སླེབས་པདང་རྩ་ཆེ་བའི་རོ་མན་རྒྱལ་པོ་རུ་ཌོཕ་གཉིས་པའི་དུས་ཀྱི་སྐར་རྩིས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཆགས་པ་རེད། དུས་རབས་དེའི་ནངཁོང་གི་ཕྱག་ལས་གཙོ་བོ་སྐར་དཔྱད་རིག་པའི་ཐོག་གནང་ཡོདཔ་དང་ཕྱི་ལོ་ ༡༦༠༩ ནང་ཁོང་ནས་དཀའ་སྡུག་ཚད་མེད་མྱངབའི་ཐོག་ནས་གཟའ་མིག་དམར་གྱི་འཁོར་ལམ་ཐོག་སྐར་དཔྱད་རིག་གསར་ཞེས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་བརྩམས་གནང་ཡོད། ཀེཔ་ལར་གྱི་གཟའི་འཁོར་སྐྱོད་ཀྱི་ཁྲིམས་གསུམ་ནང་ནས་ཁྲིམས་གཉིས་བསྟན་བཅོས་འདིའི་ནང་གསུངས་ཡོད། ཉི་མ་དེ་འདུས་མཚམས་གཅིག་ཏུ་གནས་ནས་གཟའ་རྣམས་དེར་སྒོངདབྱིབས་ཅན་གྱི་འཁོར་ལམ་ཐོག་འཁོར་བ་དེ་ནི་ཁོང་གི་ཁྲིམསདང་པོ་ཡིན་པ་དང་ཁྲིམས་གཉིས་པ་ནི་གཟའ་རྣམས་ཉི་མར་ཇི་ཙམ་གྱི་ཉེ་བར་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་གྱི་རང་གི་འཁོར་སྐྱོད་དེ་མྱུར་བ་ཡོད་ཅེས་པ་དེ་ཡིན། ཕྱི་ལོ་ ༡༦༡༢ ལོར་ཀེཔ་ལཱར་ཁོང་ཡུལ་ཨོས་ཊི་རི་ཡེའི་སྟོད་ཀྱི་ཨང་རྩིས་མཁས་དབང་ཆགས་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༦༡༩ ལོར་ཁོང་ནས་འཛམ་གླིང་གི་མཐུན་གཤིབ་ཅེསཔའི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་བརྩམས་པས་འདིའི་སྡེ་ཚན་མཐའ་མའིནང་ཁོང་ལ་གཟའི་འཁོར་སྐྱོད་ཐད་གནས་ཚུལ་གསར་པ་ཞིགབརྙེད་པ་བསྟན་ཡོད། ཁོང་གིས་གཟའི་ཉི་མར་འཁོར་སྐྱོད་བྱེད་པའི་དུས་ཡུན་དེ་ཉི་མ་དང་བར་ཐག་རིང་ཐུང་ལ་ལྟོས་ནས་འགྱུར་བ་འགྲོ་ཡི་ཡོད། དེར་རྟེན་གཟའ་གང་ཡིན་ཡང་རངདང་ཉི་མའི་བར་གྱི་རྒྱང་ཐག་དང་ཉི་མར་འཁོར་སྐྱོད་བྱེད་པའིདུས་ཡུན་བར་གྱི་བསྡུར་ཚད་དེ་རྟག་ཏུ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན། དཔེར་ན། གཟའ་འགའ་ཤིག་ཉི་མ་ལས་ཧ་ཅང་ཐག་རིངཔོ་ཡོད་པས་དེའི་འཁོར་ཡུན་ཡང་འདི་ཙམ་གྱི་རིང་བ་ཡོདཔ་དང། ཡང་ཁ་ཤས་ཉི་མ་དང་ཉེ་བར་གནས་ཡོད་པསསྐོར་བ་ཡང་མགྱོགས་པོ་རྒྱག་གི་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ཡོད།
ཁོང་ནས་གསུངས་པའི་ཁྲིམས་གསུམ་པོ་དེས་གནའ་རབས་དུས་རབས་གཉིས་པའི་མཁས་དབང་ཊོ་ལེ་མིའི་རིག་པའི་ནང་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་འཁོར་ལམ་དེ་སྒོར་མོའི་དབྱིབས་ཅན་ཞིག་ཏུ་འཛིནཔ འི་ཡིད་ཆེས་དེ་ལ་འགལ་ཟླ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་རེད། བར་སྣངནང་གི་གཟའ་རྣམས་ཁོ་ནར་མིན་པར་ཟླ་བ་དང་མིས་བཟོས་སྲུངསྐར་བཅས་ཀྱི་འཁོར་ལམ་ཤེས་རྟོགས་ཐད་ལའང་ཁྲིམས་གསུམ་ པོ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་དང་དུས་མཉམ་དུ་ཁོང་ནས་རངགིས་གསར་གཏོད་དུ་མ་ཡོད་པ་རྣམས་གླེགས་བམ་གཅིག་ཏུ་འདུས་པའི་ ཀོ་པར་ནི་ཁཱེན་སྐར་དཔྱད་རིག་པའི་ཕྱོགས་བསྡུས་ ཅེས་པའི་དེབ་ཞིག་ལོ་གསུམ་རྗེས་དཔར་བསྐྲུན་ཞུས་པ་རེད།
གལ་གནད་གཞན་ཞིག་ལ་དེབ་འདི་སྐར་དཔྱད་རིག་པའི་ནང་ཀོ་པར་ནི་ཁེས་རྩ་དོན་འཛིན་པའི་དེབ་ཐོག་མར་དེ་ཡིན་པདང་ལོ་བཅུ་ཕྲག་གསུམ་རིང་དེབ་འདིའི་ཤུགས་རྐྱེན་གྱི་སྐར་དཔྱད་རིག་པ་མང་པོ་ཀེཔ་ལེ་རེན་ཁོ་པར་ནི་ཁེས་(Keplerian-Copernicanism) རིག་པ་རྒྱུད་འཛིན་མཁན་དུ་གྱུར་ཡོད།ཁོང་གི་མི་ཚེའི་ནང་གི་ཕྱག་ལས་མཐའ་མ་དེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༦༢༥ནང་གི་རུ་ཌོལ་ཕཱན་རེའུ་མིག་ཅེས་པའི་བརྩམས་ཆོས་དེ་ཡིན། བརྩམས་ཆོས་འདིའི་ནང་གཙོ་བོ་བ་རེ་ཧེའི་གནས་བསྡུས་གཞི་འཛིན་ནས་གཟའ་རྣམས་ཀྱི་གནས་རང་རང་སོ་སོར་བརྙེད་ཐུབཔ་རེད། མ་ཟད་དབྱིན་ཇིའི་སྐར་རྩིས་མཁས་དབང་ཨ་ཡི་སེཀ་ནིའུ་ཊོན་ནས་ཀྱང་རང་གི་གསར་གཏོད་བྱས་པའི་འཐེན་ཤུགས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཐད་ཀེཔ་ལར་གྱི་རྣམ་གཞག་དང་ཞིབ་འཇུགརྣམས་བེད་སྤྱད་ནས་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༦༣༠ ཟླ་ ༡༡ ཚེས་ ༡༥ ཉིན་ཡུལ་རེ་ཇེན་བཱཀ་དུདགོངས་པ་ོགས་སོ།།


text:
ས་མཐོའི་གཅེས་ནོར་དང་གྲུ་གཟིངས་ཞེས་སུ་གྲགས་པའི་འབྲི་གཡག་ནི་འབྲོང་གི་རྒྱུད་པ་ཡིན་ཞེས་སྨྲ་ཞིང་། མཚོ་བོད་ས་མཐོའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་འཚོ་བའི་ནང་མེད་ཐབས་མེད་པའི་གནས་བབ་བཟུང་ཡོད། ས་མཐོའི་མེས་པོ་ཚོ་དང་ཡང་སྒོས་སུ་འབྲོག་དམངས་ཚོས་འབྲི་གཡག་ལ་བརྟེན་ནས་འགྲོ་འཆག་ཉལ་འདུག་གི་རྣམ་ཐར་བསྐྱངས་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་འབྲི་གཡག་གི་པགས་སྤུ་ལས་བཟོས་པའི་ཕྱུ་པ་དང་ལྷམ་གྱོན་པ་དང་། འབྲི་གཡག་གི་ཤ་བཟའ་ཞིང་འོ་མ་འཐུང་བ། འབྲི་གཡག་གི་ལྕི་བས་དྲོད་ལེན་བྱེད་ལ་བཟའ་བཏུང་གཡོ་སྐོལ་བྱེད་པ། འབྲི་གཡག་གི་རྩིད་པ་ལས་བཏགས་པའི་སྦྲ་གུར་ནང་སྡོད་པ། དེ་བཞིན་སྐྱས་སྤོ་སྐབས་ཀྱང་མཁོ་ཆས་ཡོད་ཚད་འབྲི་གཡག་ལ་བཀལ་ནས་དབོར་འདྲེན་བྱེད་པ་དང་། ཐ་ན་ལྟོ་སྣོད་ཆུང་གྲས་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་འབྲི་གཡག་གི་པགས་པས་བཟོས་པ་དང་རྩིད་པ་དང་ཁུ་ལུས་བཏགས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་འབྲི་གཡག་ནི་ས་མཐོའི་མི་རྣམས་ཀྱི་ཆེས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བའི་རྩ་ཆེའི་སྲོག་ཆགས་ཤིག་ཡིན། དེས་མ་ཚད་འབྲི་གཡག་གིས་ས་མཐོའི་སྐྱེ་བོ་ཚོར་དཀའ་སྡུག་གི་ཁོར་ཡུག་ཁྲོད་དུ་ཞུམ་མེད་སྟོབས་ལྡན་དུ་གནས་པའི་སྙིང་སྟོབས་ཀྱི་མིག་དཔེ་བཟང་པོ་ཞིག་བསྟན་ཡོད།
ལོ་རྒྱུས་རིང་བའི་འབྲི་གཡག
ཁ་དོག་ནག་པོ་དང་། ཁམ་པ། དཀར་པོ། དཀར་ཁྲ་སོགས་ཡོད་པའི་འབྲི་གཡག་ནི་རྩིད་པ་མཐུག་པ་དང་མགོ་བོར་རྭ་ཅོ་སྦོམ་པོ། སྐྱེ་ཞིང་གྲང་ངར་བཟོད་པའི་ནུས་པ་ལྷག་པར་ཆེ་བའི་ས་མཐོའི་དམིགས་བསལ་སྲོག་ཆགས་ཤིག་ཡིན། དེང་སང་འཛམ་གླིང་ཐོག་མཚོ་བོད་ས་མཐོར་ནོར་ནག་འཚོ་གནས་བྱུང་ནས་ལོ་ངོ་ཁྲི་200འམ་དེ་ལས་རིང་བའི་སྔོན་དཔག་བྱས་ཤིང་། འབྲི་གཡག་གིས་བོད་ས་མཐོའི་ཐོན་སྐྱེད་དང་འཚོ་བའི་ནང་གནས་བབ་གལ་ཆེན་བཟུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཆེས་སྔ་པོ་ནས་བོད་མི་དམངས་ཀྱི་བསམ་པ་དང་རིག་གནས་འཚོ་བ་ཚང་མའི་ནང་འབྲི་གཡག་གི་གཟུགས་བརྙན་མངོན་རྒྱུ་ཡོད་པ་རེད། 1973ལོར་ཀན་སུའུ་ཡི་ས་འོག་ནས་ཐོན་པའི་རིག་དངོས་ནང་མཐོ་ཚད་ལ་སྨི་0.7དང་། འཁོར་རྒྱར་སྨི་0.3 རྒྱབ་ངོས་ཀྱི་མཐོ་ཚད་ལ་སྨི་0.51 སུག་མཐིལ་ལ་སྨི་0.4དེ་བཞིན་ལྗིད་ཚད་ལ་སྤྱི་རྒྱ་80བཅས་ཡོད་ཅིང་། བཟོ་བཀོད་ལེགས་པའི་ལི་ལས་གྲུབ་པའི་གཡག་གི་གཟུགས་བརྙན་ཞིག་ཐོན་ཡོད་པ་དང་། སི་ཁྲོན་རྔ་པ་བོད་རིགས་ཆའང་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་ཡི་ལྷོ་ནུབ་དང་དཀར་མཛེས་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་ཡི་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུའི་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་རོང་གི་བོད་རིགས་ཚོས་ཁོང་ཚོའི་མེས་པོ་ནི་བྱ་ཁྱུང་ལས་བྱུང་བར་འདོད་ནས་ཁྱུང་ལ་དད་པ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས་རྒྱལ་རོང་ཁུལ་གྱི་ལྡེབས་རིས་མང་པོའི་ནང་བྱ་ཁྱུང་ལ་གཡག་གི་རྭ་ཅོ་ཡོད་པས་ས་དེ་གའི་བོད་རིགས་ཀྱིས་སྔ་མོ་ནས་ཁྱུང་ཆེན་དང་གཡག་ལ་དད་གུས་བྱེད་པ་མཚོན་ཡོད། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དཀར་མཛེས་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་རོང་བྲག་རྫོང་གི་བུད་མེད་ཚོའི་སྐྲའི་བཟོ་ལྟ་ཡང་འབྲི་གཡག་གི་རྭ་ཅོའི་དབྱིབས་སུ་བཟོ་གི་ཡོད།
བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མཚོན་པའི་ལྡེབས་བྲིས་ཐོག་བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་ལྷ་ལྡན་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པ་སོགས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་ཆེ་གྲས་ཚང་མར་གར་པ་དང་མཉམ་དུ་འབྲི་གཡག་གི་གཟུགས་བརྙན་གྱིས་རྟེན་འབྲེལ་གར་འཆམ་རྒྱག་པ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། ཕྱིས་སུ་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐུ་དུས་སུ་དཔལ་བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་མཛད་སྒོའི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་གྱི་ལྡེབས་རིས་ལས་ཀྱང་འབྲི་གཡག་གཉིས་དང་འབག་དཀར་པོ་གྱོན་པའི་འབྲོག་པའི་གཟུགས་ཤིག་གིས་གར་འཆམ་རྒྱག་པ་མ་ཟད། འཁྲིས་སུ་མི་གཅིག་ལངས་ནས་རྔ་རྡུང་པའི་རྣམ་པ་འཁོད་ཡོད་པ་སོགས་བོད་བཙན་པོའི་དུས་སུ་གཡག་འཆམ་རྒྱག་པའི་སྣང་ཚུལ་གང་སར་མངོན་རྒྱུ་ཡོད་པས་གཡག་ནི་གནའ་བོའི་དུས་ནས་མཚོ་བོད་ས་མཐོར་འཚོ་སྡོད་བྱེད་པ་མ་ཟད། བཀྲ་ཤིས་པ་དང་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་མཚོན་རྟགས་ཤིག་ཏུ་བརྩི་བའང་མཐོང་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན། ལྷག་དོན་གནའ་དེང་གི་ས་མཐོའི་མི་ཚོས་འབྲི་གཡག་ལ་དགའ་ཞེན་དང་དད་གུས་ཆེན་པོ་བྱེད་པས་སྒོའི་གཡས་གཡོན་དང་། ལམ་མདོ། ལ་བཙས། རྡོ་ཕུང་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་འབྲི་གཡག་གི་རྭ་ཅོ་བཞག་པ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི་ས་མཐོའི་མི་ཚོས་འབྲི་གཡག་ལ་བཅངས་པའི་བརྩེ་སེམས་མཚོན་ཐབས་ཤིག་ཡིན་ལ་གདོད་མའི་དུས་ཀྱི་མི་མང་པོས་སྲུང་མར་ཡང་བརྩི་སྲོལ་ཡོད།
ས་མཐོའི་གཅེས་ནོར།
འབྲི་གཡག་དང་། ལྷོ་སྣེའི་ངང་པ་ཆི་ཨེ། བྱང་སྣེའི་དོམ་དཀར་བཅས་ལ་འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་གདོད་མའི་སྲོག་ཆགས་རིགས་གསུམ་ཞེས་འབོད་པ་ལྟར་འབྲི་གཡག་གི་གཞི་གྱིན་ལ་མིའི་རིགས་ཀྱིས་ལེགས་བཅོས་བྱེད་མྱོང་མེད་སྟབས་འབྲི་གཡག་གི་ཤ་ནི་ལྷད་མེད་ཀྱི་བཟའ་བཅའི་གྲས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་བཟའ་ཤ་རྩེ་གྲར་བརྩི་ཞིང་། ཚན་རིག་པ་ཚོས་སྤྲི་དཀར་དང་ཨན་ཅི་སོན་སོགས་མིའི་ལུས་པོར་མཁོ་བའི་འཚོ་བཅུད་སྣ་མང་ལྡན་པ་དང་། ཞག་ཚི་ཉུང་བ་དང་དྲོད་ཚད་རན་པས་ནད་འགོག་ནུས་པ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང་། ཕྲ་ཕུང་གི་གསོན་ཤུགས་རྒྱས་པ། དོན་སྣོད་ཀྱི་ནུས་པ་ལེགས་སུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་ཕན་འབྲས་ཆེན་པོ་ཐོན་པའི་ར་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། འབྲིའི་འོ་མ་ནི་དེ་བས་ཀྱང་བདེ་འཇགས་ལྡན་ལ་འཚོ་བཅུད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བཏུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་ཉིན་རེར་འོ་མ་སྤྱི་རྒྱ་4ཙམ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་བ་ཕྱུགས་ཀྱི་འོ་མའི་ཐོན་ཚད་ཀྱི་ལྡབ་3ཙམ་ཡིན་པ་དང་སྤྲི་དཀར་འདུས་ཚད་མཐོ་བས་མཚོ་བོད་ས་མཐོའི་མི་རྣམས་མཐོ་གྲང་གི་ས་ཁུལ་དུ་ཐང་ཤ་དོད་ལ། གཟི་མདངས་རྒྱས་པ། བློ་རིག་བཀྲ་བ་ཞིག་ཏུ་གསོ་སྐྱོང་བྱས་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཞོ་དང་། མར། ཕྱུར་བ་བཅས་འཚོ་བཅུད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཟས་རིགས་སྣ་ཚོགས་མཁོ་འདོན་བྱས་ཡོད།
ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆུ་རྒྱུན་རིང་པོའི་ཁྲོད་ས་མཐོའི་མི་རྣམས་ཀྱི་སྡོད་ཁང་གི་ཐོག་མ་ཡང་དབྱར་བསིལ་ལ་དགུན་དྲོ་ཞིང་འཁྱེར་བདེ་ལ་གང་དུ་ཡང་གནས་བཅའ་ཆོག་པའི་སྦྲ་གུར་ཡང་འབྲི་གཡག་གིས་ས་མཐོའི་མི་ཚོར་ཕུལ་བའི་ལེགས་སྐྱེས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། སྦྲ་གུར་ནི་འབྲི་གཡག་གི་རྩིད་པ་ལས་བཏགས་པས་བརླན་གཤེར་འགོག་པ་དང་། གྲང་འགོག་ནུས་པ་ཆེ་བ། མཁའ་རླུང་རྒྱུ་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དུ་མ་ལྡན་པ་མ་ཟད། ཐ་ན་སྦྲ་གུར་གྱི་ཆོན་ཐག་ཀྱང་འབྲི་གཡག་གི་རྩིད་པའམ་ཁུ་ལུས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན། གཞན་ཡང་དེ་སྔ་འགྲིམ་འགྲུལ་སྟབས་བདེ་མེད་པའི་དུས་སུ་མི་ཟོག་དབོར་འདྲེན་བྱ་རྒྱུ་ཡང་སྔར་བཞིན་འབྲི་གཡག་གི་འོས་འགན་ཡིན་པས་ལྗིད་ཚད་སྤྱི་རྒྱ་50ནས་200བར་གྱི་དོ་པོ་འཁུར་ནས་རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་སྨི་5000ནས་6000མཚམས་སུ་ཡང་བདེ་བར་རྒྱུ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ཁ་བ་བུ་ཡུག་གཤོགས་པའི་ནུས་པ་དེ་བས་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་རེད། འབྲི་གཡག་ནི་བྱང་རྩྭ་ཐང་ཐོག་གི་སྐྱེལ་འདྲེན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། དེ་སྔ་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གལ་ཆེའི་ཆུ་སྒྲོལ་ཡོ་བྱད་ཀོ་གྲུ་ཡང་འབྲི་གཡག་གི་ཀོ་བ་ལས་གྲུབ་པས་འབྲི་གཡག་ལ་ས་མཐོའི་གྲུ་གཟིངས་ཞེས་པ་ཡང་དོན་གྱིས་མ་སྟོངས་བའི་འབོད་ཚུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ཀུན་གྱིས་ཤེས་གསལ་ལྟར་རེད། འབྲི་གཡག་གིས་མིའི་རིགས་ལ་ཕུལ་བའི་ལེགས་སྐྱེས་དེ་ཙམ་གྱིས་ག་ལ་ཚད། བུད་ཤིང་གིས་ཕོངས་པའི་བོད་བྱང་ཐང་གི་དྲོད་ལེན་དང་བཟའ་བཏུང་གཡོ་སྐོལ་ཚང་མ་འབྲི་གཡག་གི་ལྕི་བ་ཡིན་པ་དང་འབྲི་གཡག་གི་པགས་པས་བཟོས་པའི་རྟ་སྒྲོ་དང་། ཀོ་སྒམ། ཀོ་ལྷམ། ཀོ་ཁུག་སྣ་ཚོགས་དང་ཐག་པ་སོགས་ཡོད་ལ། འབྲི་གཡག་གི་རྩིད་པ་དང་ཁུ་ལུས་བཟོས་པའི་སླེའུ་དང་། སྒྱེ་མོ། གྱོན་གོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཚེ་རིང་རྒྱ་མཚོ།
འཕྲིན་སྟེགས། weikangba


text:
སྤྱི་ཚོགས་ནང་རིག་གཞུང་དང་ཁོར་ཡུག་འདྲ་མིན་ཡོད་རྐྱེན་མི་མང་དབར་འབྲེལ་བ་གནང་སྟངས་ཡང་དེ་མཚུངས་སྣ་ཚོགས་འདུག དཔེར་ན་མི་ངོ་ཤེས་གཉིས་ལམ་དུ་མཇལ་བ་ཡིན་ཚེ་ཁོང་གཉིས་དབྱིན་སྐད་སྐྱོན་མཁན་ཡིན་ན་ “ཧའོ་ ཨར་ཡུ་” ཟེར་ཞིང་། ཐད་སྒྱུར་བྱེད་ན་”ཁྱེད་རང་གང་འདྲ་ཡོད་”དང་གོ་དོན་གྱི་”ཁྱེད་རང་གཟུགས་པོ་བདེ་པོ་ཡིན་ནམ་”ཟེར་བ་དེ་རེད། ཡང་དབྱིན་སྐད་ཐོག་དེ་ལས་ལེགས་པ་གསུངས་མཁན་ཚོས་ “ཧའོ་ ཌུ་ ཡུ་ ཌུ་” གསུངས། དེ་ཐད་སྒྱུར་བྱེད་ན་”ཁྱེད་ནས་གང་འདྲ་གནང་གི་ཡོད་དམ་”ཟེར་རུང་གོ་དོན་དུ་བདེ་པོ་ཡིན་ནམ་ཡིན། འོན་ཀྱང་དེའི་ལན་དུ་”བདེ་པོ་ཡིན་”གསུངས་སྲོལ་མེད། ཕར་ཡང་ “ཧའོ་ ཌུ་ཡུ་ ཌུ་” གསུངས་དགོས་ཡོད། དེང་སང་ནུབ་ཕྱོགས་པ་གཉིས་མཇལ་བ་ཡིན་ན་ཕལ་ཆེར་ “ཧེ་ལོ་” འམ་ “ཧ་ཡེ་” བརྗོད་ཀྱི་རེད།
བོད་མི་ཡིན་ན་ཁག་གཅིག་ནས་”བདེ་མོ་”བཤད་སྲོལ་ཡོད་འདུག འོན་ཀྱང་”ག་པ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་དམ་”ཡང་འདྲི་སྲོལ་ཡོད། དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་རྒྱ་གར་བའི་གཤིས་ཀ་ཡིན་ས་རེད། དྲི་བ་འདིར་བོད་མིའི་ནང་རྣམ་རྟོག་མེ་རུང་ནུབ་ཕྱོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་སྒེར་གྱི་གནད་དོན་ལ་བྱུས་ཏོག་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་འཚོར། ཡང་བོད་མིའི་དབར་དྲི་བ་འགའ་ཞིག་ལ་ལན་ཧ་གོ་བཞིན་དུ་འདྲི་སྲོལ་ཡོད། དཔེར་ན་ཕྲུ་གུ་ཞིག་ནས་སློབ་གྲའི་སྒྲིག་ཆས་གྱོན་ཞིང་དེབ་ལག་ཏུ་འཁྱེར་ཡོད་བཞིན་དུ་”སློབ་གྲར་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་”ལྟ་བུ་དང་། གཞིས་ཆགས་ནང་རྒན་པ་ཞིག་ཆུ་རླུག་ཆེད་གནོད་འཁྱེར་བ་ཞིག་ལ་”ཆུ་ལེན་དུ་འགྲོ་གི་ཡོད་དམ་”སོགས་འདྲི་བ་ལྟ་བུ་རེད། དེང་བོད་མི་མང་པོས་ཕན་ཚུན་མཇལ་སྐབས་བཀྲིས་བདེ་ལེགས་གསུངས་ཀྱི་རེད། སྐུ་གཟུགས་བདེ་པོ་ཡིན་ནམ་འདྲི་རྒྱུ་དེ་དེ་རྗེས་གནང་གི་རེད། འབྲུག་པ་ཚོ་ཡིན་ན་རྒྱུན་དུ་ཕན་ཚུན་མཇལ་དུས་ཐོག་མར་སྐུ་གཟུགས་བཟང་པོ་ཞུ་བ་དང་ལས་དོན་ཞིག་ཐོག་འཚམས་འདྲི་ཞུ་དགོས་ན་གཞི་ནས་བཀྲིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་སྲོལ་འདུག སྔར་བོད་མིའི་ཁུལ་དེ་ལྟར་ཡིན་ས་རེད།
ཡང་ཚོང་ཁང་དུ་བསྐྱོད་ན་རྒྱ་གར་བའི་ཚོང་ཁང་ཡིན་ན་ཚོང་པས་ཕལ་ཆེར་ “ཀྱ་ ཅ་ཡི་ ཡེ་” འདྲི་ཡི་རེད་བསམ། དེའི་དོན་ནི་”ག་རེ་དགོས་ཡོད་དམ་”ཟེར་བ་ཡིན། ཨ་མེ་རི་ཀའི་ཚོང་ཁང་ཞིག་ནང་ཚོང་པས་ “མེ་ ཨཡེ་ ཧེལེབ་ ཡུ་” “ངས་ཁྱེད་ལ་རོགས་པ་བྱེད་དགོས་སམ་”འདྲི་བ་རེད།


text:
ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པས་བཏོན་པའི་སེམས་ཐག་གཙང་བཅད་ཀྱིས་སྦགས་བཙོག་འགོག་བཅོས་ཀྱི་འགག་སྒྲོལ་དམག་འཐབ་ཀྱི་ཐབས་ཇུས་དང་བཀོད་སྒྲིག་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་ཆེད་དང་། སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་པུའུ་དང་ཆུ་བེད་པུའུ་ཡི་བླང་བྱ་ལྟར། བོད་ལྗོངས་ཀྱིས“དབྱེ་བ་དང་། འཛུགས་པ། བཅོས་པ”(སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་དབྱེ་བ་དང་། ས་མཚམས་འབྱེད་རྟགས་འཛུགས་པ། ཁྲིམས་འགལ་གྱི་གནད་དོན་གཙང་བཤེར་བཅོས་སྒྲིག)བཅས་གཙོ་གནད་ལས་འགན་ཁག་གསུམ་ལ་དམ་པོཪ་དམིགས་ནས། འཐུང་ཆུའི་ཆུ་འགོའི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་གི་ཆེད་དོན་བྱ་སྤྱོད་ཏན་ཏིག་གིས་སྤེལ་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་དང་ས་ཁུལ་ཁག་གིས་རྒྱུན་མཐུད་ཤུགས་ཆེན་ངང་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་མགོ་སྲུང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་གི་གནད་དོན་བཅོས་སྒྲིག་བྱེད་པ་རྩ་འཛུགས་བྱས་ཡོད།
ཟླ་བདུན་པར། ལྗོངས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཐིང་གིས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཐད་ཀྱི་ཁྲིམས་བསྟར་ཆེད་དོན་བྱ་སྤྱོད་ལྟ་ཞིབ་ལས་དོན་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ནས། བོད་ལྗོངས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ས་ཁུལ། རྫོང(ཆུས) ཁག་ཅིག་གི་ས་ངོས་ཀྱི་གཅིག་སྡུད་རྣམ་པའི་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་འགོའི་ཁོར་ཡུག་གི་གནད་དོན་བཅོས་སྒྲིག་གི་ལས་དོན་སྤེལ་ཚུལ་གཙོ་གནད་དུ་བཟུང་ནས་ལྟ་སྐུལ་བྱས་ཡོད། ད་ལྟའི་བར་དུ། བོད་ལྗོངས་ཀྱིས་འཐུང་ཆུའི་ཆུ་འགོའི་ཁོར་ཡུག་བཅོས་སྒྲིག་གི་ཞིབ་ཕྲའི་གནད་དོན13བཅོས་སྒྲིག་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ཡོད་ཅིང་། དེ་མིན་གྱི་གནད་དོན་དག་ད་ལྟ་བཅོས་སྒྲིག་ཧུར་ཐག་བྱེད་བཞིན་ཡོད།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། མཁའ་མཚོ་སྐྱིད།