c: text/html

text:
དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ།
དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ། མིང་གྲགས་ཆེ་བའི་རྩོམ་པ་པོ། མི་ཆོས་རིང་ལུགས་པ། གསར་བརྗེ་བ། ཡུལ་སྐོར་བ། ཞིབ་འཇུག་པ།
ནང་དོན།
དང་པོ། སྐུ་འཁྲུངས་པ་དང་བོད་དུ་སློབ་གཉེར་བྱས་པའི་སྐོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཁོང་ནི་ཡོངས་གྲགས་སུ། ༡༩༠༣ ལོར་རེབ་གོང་ཞོ་འོང་དཔྱི་ཞེས་པར་ཡབ་སྔགས་འཆང་རྡོ་རྗེ་དང་ཡུམ་པདྨ་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས་ཤིང་། རྡོར་བྲག་སྤྲུལ་སྐུ་ཡང་འབོད་པར་བཤད། དགུང་གྲངས་བཞི་ཙམ་ནས་ཡབ་ཀྱི་མདུན་དུ་འབྲི་ཀློག་སྦྱངས་ཤིང་། ཐོས་བསམ་ལ་ཐོག་མར་འཇུག་པར་བཤད ། ལོ་གྲངས་བདུན་པའི་དུས་སུ་ཡབ་འདས་པར་གྱུར་པས་རང་གི་བླ་བྲང་དུ་བཞུགས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་དགུའི་སྟེང་དགེ་འདུན་བསྟན་འཛིན་ཞེས་པའི་སར་ཡི་གེ་བསླབས་ཤིང་རིམ་བཞིན་དགོན་པའི་གྲྭ་གྲས་སུ་ཞུགས་ཏེ་སུམ་རྟགས་དང་། སྙན་ངག བརྡ་དག་སོགས་ལ་གསན། དགུང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཙམ་དུ་ངྷི་ཚ་དགོན་པར་ཕེབས་ཏེ་བསྡུས་གྲྭ་དང་རིགས་ལམ་སྐོར་ལ་ཐོས་བསམ་བྱས །དེ་རྗེས་དགུང་གྲངས་བཅུ་བདུན་ཙམ་དུ་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་དུ་བཞུགས་ཏེ་ཚད་མའི་གཞུང་ལ་སྦྱངས་པ་མཛད་ཅིང་། རྩོད་པའི་དུས་སུ་རིགས་ལམ་ཕྲ་མོ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འཇམ་བཞད་ཡིག་ཆ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་པ་རང་གིས་ཅི་བསམ་སྨྲས་པ་སོགས་ཀྱིས་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། དགོན་པའི་གྲྭ་པ་ཚོ་དང་འགལ་བ་དྲག་པོ་བྱུང་ནས་ས་དེ་དང་འབྲལ་དགོས་པ་བྱུང་། དགུང་གྲངས་ཉེར་ལྔ་ཙམ་ན་སྐུ་འབུམ་བརྒྱུད་དེ་ལྷ་སར་ཕེབས། དེ་རུ་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་གི་ཀླུ་འབུམ་ཁང་ཚན་དུ་ཞུགས་ནས་རྗེ་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོའི་དྲུང་དུ་སློབ་གཉེར་བྱས། མདོ་སྔགས་གཞུང་ལུགས་ཀུན་ལ་སྦྱངས་ཏེ་མཁས་པའི་སྙན་པ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གྱུར ། དེ་ནས་ཁོང་གི་རྒྱལ་ཁམས་གསེར་ཐང་ལས། འབྲས་སྤུངས་སུ་ལོ་བདུན་ཙམ་སོང་བ་ན། རྒྱ་གར་ནས་པཎྜི་ཏ་ར་ཧུ་ལ་བྱ་བ་ཞིག་བོད་དུ་བྱོན་པ་དང་འཕྲད་ནས་འགྲོ་བའི་སྐུལ་མ་བཏབ་པ་བཞིན་འདོད་ཐོག་ཏུ་སྨིན་ཏེ་ཆས་སོ། ། ཞེས་པ་ལྟར། དམ་པ་འདི་དེ་རུ་འདུག་འདོད་དེ་འདྲ་མེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་གྲུ་ལ་རྒྱུས་ལོན་གྱི་འདོད་པ་ཆེ་བས། སྔ་ཕྱིར་འཕན་ཡུལ་དང་སྟག་ལུང་། ར་སྒྲེང་། རྒྱལ་རྩེ། ཞ་ལུ། བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོ་སོགས་སུ་གནས་གཟིགས་སུ་ཕེབས་ཤིང་། དེ་ནས་ལེགས་སྦྱར་སྐད་སྦྱོང་བའི་མགོ་ཚུགས་ལ ། དེ་འཕྲོར་རྒྱ་གར་ལ་བྱོན། རྒྱ་གར་དུ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ལ་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་ཅིང་། ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། ར་མ་ཡ་ཎའི་རྟོགས་བརྗོད ། བྱ་ལེན་མ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཟློས་གར། དཔལ་ལྡན་ནག་པོའི་གླུ་སོགས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། ༡༩༣༨ ལོར་རྒྱ་གར་གྱི་རི་མོ་མཁས་པ་གཅིག་དང་། དཔར་འདེབས་མཁན་གཅིག་བཅས་ལྷན་དུ་བོད་དུ་བྱོན་ཏེ་ས་སྐྱ་སོགས་དབུས་གཙང་གི་དགོན་རྙིང་ཁག་ཏུ་རྒྱ་དཔེ་བཞུགས་པའི་དཔེ་ཐོ་ཞིབ་ཚགས་བཀོད་དེ་ཕྱིར་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་ཤིང་། དེ་ག་ནས་ཨུ་རུ་སུའི་རི་མོ་བ་རོལ་རིག་ཅེས་པ་དང་མཉམ་དུ༼དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།༽དབྱིན་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་རོགས་མཛད་དེ་ལོ་གསུམ་ལྷག་བཞུགས།
གཉིས་པ། སྐུ་ཚེ་སྨད་ཀྱི་སྐོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
༡༩༤༢ ལོ་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་སྤྲོ་བ་རྒྱས་ཏེ་རྒྱའི་ཡིག་ཚང་ལས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་རེ་འགའ་བསྒྱུར་གནང་མཛད་ལ། ཁྱད་པར་དུ་ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་ཡིག་ཆ་སོགས་རྩ་ཆེ་བའི་སྐོར་བསྡུ་རུབ་མཛད་དེ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་འབྲི་བའི་དགོངས་པ་ཤར་ཏེ། སྤྱི་ལོ༡༩༤༥ ལ་ཕྱིར་ལྷ་སར་ལོག ལོ་དེར་ལོ་རྒྱུས་འབྲི་བའི་མཐུན་རྐྱེན་འཛོམས་ཐོག་ཧོར་ཁང་བསོད་ནམས་དཔལ་འབར་དང་ཆབས་ཅིག་ར་མ་སྒང་གི་རྡོ་རིང་ཡི་གེ་ངོ་བཤུས་དང་ལྡེབས་རིས་སོཊ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་མོད། ༡༩༤༦ ལོའི་ཟླ་པ་བཞི་པའི་ནང་བཀའ་ཤག་དང་དབྱིན་ཇི་བའི་མ་ཉེས་ཁ་གཡོག་གི་དབང་གིས་བཙོན་དུ་བཟུང་སྟེ་ལོ་གསུམ་ཙམ་ལ་སྡོད་དགོས་བྱུང་། དེའི་རིང་ལ་ལུས་སེམས་གཉིས་ཀྱི་ཐད་མནར་བར་བྱས་པས། ༡༩༤༩ ལོར་བཙོན་གྲོལ་བྱུང་མོད་ཐུགས་རབ་ཏུ་སྐྱོ་སྟེ་ཆང་རག་སོགས་ཚད་མེད་དུ་བཏུང་ལ། སྤྱོད་ལམ་སོགས་ལ་ཆ་འཇོག་མེད་པ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་ཤིང་། ཁོང་གི་གསུང་ལས། འཛམ་གླིང་ན་དཀོན་པའི་བཻཌཱུརྱའི་རིན་པོ་ཆེ་ཞིག་རྡོ་ལ་བརྡབས་སོང་། ཟེར་བ་ལྟར་གྱུར། དེ་རྗེས་བཀའ་ཤག་གིས་རྒྱལ་རབས་དེབ་ཐེར་དཀར་པོ་དེའི་མཇུག་བསྐྱངས་དགོས་པར་བཀའ་ཕབ་ཀྱང་། རྐྱེན་དེ་དག་གིས་ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་གྲགས་ཅན་དེ་ཡང་མཇུག་མ་གྲུབ་པར་ང་ཚོའི་མཐོང་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་འདི་ལྟར་ལགས།
གསུམ། ཚེ་ལས་འདས་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
༡༩༥༡ ལོ་དུས་ཙམ་ན། བཞེས་རག་སོགས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ལུས་ལ་ཆུ་སྐྲང་གསོག་ཅིང་། ཉིན་ཞིག་ན་རང་གི་སྐུ་ཟླ་ཚེ་བརྟན་གཡུ་སྒྲོན་ལ་སྡེ་བ་གཞུང་གིས་ཕྱིར་སྤྲད་པའི་གསུང་རྩོམ་ལྕགས་སྒམ་གང་པོ་བཅོལ་གདམས་བྱེད་ཞོར། གསུང་རྩོམ་དག་ཧོར་ཁང་བསོད་ནམས་དཔལ་འབར་ལ་སྐུར་དགོས་པར་གདམས ། ༡༩༥༡ ལོའི་ཟླ༨ ཚེས༡༤ ཙམ་དུ་ལྷ་ས་རུ་སྐུ་གཤེགས་སོ ། །
བཞི། བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་སྐོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཁོང་གིས་བརྩམས་གནང་མཛད་པའི་སྐོར་ལ་མང་པོ་ཞིག་བོར་བརླག་ཏུ་གྱུར་ཚར་བར་བཤད་ཅིང་། ཕལ་ཆེ་བའི་མིང་ཞིག་བཀོད་ན།༼ ཕྱི་རོལ་པའི་གྲུབ་མཐའི་རྣམ་གཞག༽༼དེབ་ཐེར་དཀར་པོ།༽༼ཀླུ་སྒྲུབ་དགོངས་རྒྱན།༽༼རྒྱལ་ཁམས་རིག་པས་བསྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ།༽༼ སིངྒ་ལའི་ལམ་ཡིག༽༼རྒྱ་གར་གནས་ཆེན་བརྒྱད་ཀྱི་ལམ་ཡིག༽ ༼འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས།༽༼རྒྱ་གར་གནས་ཡིག༽༼འཛམ་གླིང་རྒྱས་བཤད།༽༼ ཧི་མ་ལ་ཡའི་བསྟན་བཅོས།༽༼སྒྲའི་ཟིན་བྲིས།༽སྙན་ངག་སོགས་མང་དུ་འདུག་ལ། བོད་འགྱུར་སྐོར་ལ༼ ཆོས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ།༽༼ར་མ་ཡ་ཎའི་རྟོགས་བརྗོད།༽༼ ལེགས་ལྡན་ནག་པོའི་གླུ༽༼བྱ་ལེན་མ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཟློས་གར་༽ དབྱིན་འགྱུར་སྐོར་ལ༼ དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ། ༽༼ སྤྱོད་འཇུག་ཆེན་མོ། ༽སོགས་ཡོད་པ་ཞིབ་ཏུ་མ་སྤྲོས་སོ། །

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
སྒོམ་སྡེ་ལྷ་རམས་པའི་ཚིག་མཛོད་ངོ་སྤྲོད་དང་ཁོང་གིས་གནང་བའི་དྲི་ལན་རྣམས་ཕྱོགས་སུ་བསྡུས་བ།
ངེད་ཀྱི་ཚིག་མཛོད་དམ་སྒོམ་སྡེ་ཚིག་མཛོད་༼མདོ་སྔགས་གཞུང་ཆེན་མོའི་ཚིག་མཛོད་རིས་མེད་མཁས་པའི་ཞལ་ལུང༽ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས་ཤིག་འབུལ་བ་ལ།
ཚིག་མཛོད་འདི་སྤར་ཐེངས་དང་པོར་ཤོག་ངོས་༧༨༣ཙམ་ཡོད་ཅིང་། སྤར་འདེབས་བོད་གཞུང་རིག་གཞུང་སྤར་ཁང་ནས་༢༠༠༥ལོར་བྱས། འདིའི་སྤར་སྐྲུན་གྱི་མཐུན་འགྱུར་ཕལ་ཆེར་༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་ནས་གནང་། སྤར་འདེབས་ཐེངས་གཉིས་པ་འདིར་ཤོག་ངོས་༡༢༠༠ལ་ཉེ་བ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། ༢༠༡༠ལོར་རིང་མིན་སྤར་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཤས་ཆེར་ཡོད་ལགས།
ཨ་རིའི་ཀ་ལི་ཕོ་ནི་ཡའི་བཛྲ་པ་ཎིའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཆོས་དགེ་བྱེད་དུས་སྒོམ་སྡེ་ཁང་ཚན་འདི་ཉིད་གང་སྤྱིའི་ཐད་ནས་ཚགས་སུ་ཚུད་པ་ཞིག་བྱས་རྗེས། ཕྱི་ལོ་(༡༩༩༨)ནས་ད་བར་མི་ལོ་བཅུ་གཉིས་རིང་གསང་ཡུམ་དྲིན་ཅན་འདི་ཙམ་ལས་གཞན་མཐུན་སྦྱོར་སྦྱིན་བདག་སོགས་གང་ཡང་མེད་པར་འཚོ་བ་ངན་ངོན་ཙམ་གྱིས་ཆོག་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། གྲྭ་རྐྱང་ཞིག་དང་མཚུངས་པར་དཔལ་འབྱོར་འདུ་འགོད་དང་དགྲ་འདུལ་གཉེན་སྐྱོང་སོགས་བློས་བཏང་སྟེ། འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་ཀྱི་རྟུལ་ཞུགས་བཟུང་སྟེ། རང་རེའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མི་རིགས་དང་བཅས་པ་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་ལ་ཉེ་བའི་ཉེན་འཕྲང་ཅན་གྱི་དུས་སྐབས་འདི་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁ་དཔེར། མ་ཁྱོག་ཀྱང་འདྲུད་ཅེས་པའི་དཔེ་ལྟར་རང་ནུས་གང་ཡོད་ཀྱིས་མི་རིགས་ཀྱི་ཞབས་འདེགས་སུ་ལྷག་བསམ་གྱི་ཞེན་པ་དཀར་པོས་«མདོ་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་ཆེན་མོའི་ཚིག་མཛོད་རིས་མེད་མཁས་པའི་ཞལ་ལུང་ཞེས་བྱ་བ»འདི་ཉིད་བརྩམས།
བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་སྤྱི་དང་། ལྷག་པར་གཞི་ལུས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་ནས་རང་གི་གཅེས་པའི་ལུས་སྲོག་ཀྱང་རང་མི་རིགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕངས་མེད་དུ་བཏང་ནུས་ན། ངེད་ཅག་རང་དབང་ལུང་པར་ཡོད་པ་རྣམས་ནས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྙན་གྲགས་དང་། དཔལ་འབྱོར། དུས་ཚོད་སོགས་ཅིས་ཀྱང་གཏོང་བར་རིགས་སོ། །
༡ དྲི་བ། རྫོགས་ཆེན་གྱི་ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ། ས་སྐྱའི་གསལ་སྟོང་འཛིན་མེད་འཁོར་འདས་དབྱེར་མེད། བཀའ་རྒྱུད་ཀྱི་ཕྱག་ཆེན།
དགེ་ལུགས་པའི་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཟེར་བ་འདི་ཚོའི་ཁྱད་པར་དང་གོ་དོན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རོག་གནང་།
དྲི་ལན།
༡༽
༼རྙིང་མ༽ཀ་དག་ལྷུན་གྲུབ། ཀ་དག་གི་དོན་ནི། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལས། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་བལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གློ་བུར་གྱི་རྐྱེན་ཞིག་གིས་དགག་བྱའི་དྲི་མ་གསར་དུ་དག་པ་མིན་པར་ཡེ་གདོད་མ་ནས་དག་པ་ཡིན་པས་ན། ཀ་དག་དང་། ལྷུན་གྲུབ་ནི། རང་གྲུབ་ཙམ་ནས་རང་ཆས་སུ་གྲུབ་པས་ལྷུན་གྲུབ་བམ་ལྷན་སྐྱེས་ཟེར་བ་ཡིན་འདུག སེ་ར་བྱེས་ཀྱི་རྟ་མགྲིན་གཏོར་འབུལ་ནང་། ཀ་དག་ལྷན་སྐྱེས་བདེ་ཆེན་རོལ་པ་ལས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་འདུག འདི་ནི་རྨོངས་འཆར་འདི་ཙམ་དང་། འདིར་རྙིང་མའི་ཐོག་མཁས་པ་མང་པོ་འདུག ཁོང་ཅག་གིས། འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་བཀྱོན་གྱི་རེད།
༢༽
༼བཀའ་བརྒྱུད༽ཕྱག་ཆེན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གོ་དོན་དགེ་ལུགས་དང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་གཉིས་ལ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་རྣམས་ཁོ་བོའི་ཚིག་མཛོད་ནས་ཁོང་དུ་ཕྱུང་སྟེ་ཕུལ་ཡོད།
ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ། ❶ (དགེ་ལུགས) ཟུང་འཇུག་གི་གོ་འཕང༌། རྗེའི་རིམ་ལྔ་གསལ་སྒྲོན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་ཟུང་འཇུག་གོ། ཞེས་གསུངས། ❷ (དགེ་ལུགས) ལྷ་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ཟེར། ལྷ་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞེས་པ། ལྷའི་སྐུ་དངོས་གནས་ལ་གྲུབ་པའི་ཞལ་ཕྱག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ལྷ་སྐུའམ་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ། ཡང་ན་རང་གི་ཐ་མལ་པའི་ལུས་ལྷའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་བསྒོམས་ནས་ང་རྒྱལ་དང་གསལ་སྣང་་བརྟན་པོ་ཐོབ་ནས་རེག་མཐོང་ལྟ་བུའི་མཚན་མ་བརྟན་པོ་རྙེད་པ་ན། སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཀློང་རྡོལ་བླ་མས། ཐ་མལ་ལུས་ལ་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་ལྷར། །གསལ་སྣང་ང་རྒྱལ་བརྟན་པོས་རིམ་སྦྱངས་པས། །རེག་མཐོང་ལྟ་བུའི་མཚན་མ་རྙེད་པ་དང༌། །དེ་ལ་སྐུ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཟེར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །འདི་ལ་ལྷ་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡང་ཟེར། ❸ (བཀའ་བརྒྱུད) བཀའ་བརྒྱུད་པས་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ལ་བཤད་དེ། རང་བཞིན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཇི་ལྟ་བར་རྟོགས་པ་དེ་ལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཟེར། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒྲ་བཤད་ནི། ཀརྨ་པ་དགུ་པ་དབང་ཕྱུག་རྡོ་རྗེས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སཾ་ཀྲྀ་ཏའི་སྐད་དུ་མ་ཧཱ་མུ་དྲཱའི་སྒྲ་ལས་དྲངས་པ་མི་འདའ་བའམ་མི་ཕྱེད་པའམ་མི་སྟོང་བ་ལ་འཇུག་སྟེ། སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་ས་རང་ས་ནས་སོ་མ་ཉམས་མདོག་མ་བསྒྱུར་བར་དུས་གསུམ་དུས་མེད་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་མི་འདའ་བས་ཕྱག་རྒྱ། དེ་ལས་ལོགས་པའམ་དེའི་གོང་ན་གཞན་མེད་པས་ན་ཆེན་པོའོ། །ཞེས་ངེས་དོན་རྒྱ་མཚོར་གསུངས། སི་ཏུ་པཎ་ཆེན་གྱིས། མུ་དྲཱ་ཞེས་པ་མི་འདའ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱའི་སྐད་དོད་ཡིན་པ་ལ་འཁྲུལ་གཞི་གཞན་བསལ་བའི་ཕྱིར། ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱག་གི་སྒྲ་བླ་ཐབས་སུ་བསྣན་ནས་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བསྒྱུར་བ་སྟེ། འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་འདི་ལས་མི་འདའ་བའི་དོན་དང༌། ཆེན་པོ་ཞེས་པ་འདིའི་གོང་ན་ཆོས་གཞན་མེད་པའམ་ལས་ཆོས་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་ཆེན་སྨོན་ལམ་གྱི་འགྲེལ་པར་གསུངས། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས། ཟུང་དུ་འཇུག་པས་ན་ཕྱག་རྒྱ། དེའི་རང་བཞིན་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་ན་ཆེན་པོ་སྟེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་མི་འདའ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ཕྱིའི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་སྣང་སྟོང་ཟུང་འཇུག ནང་གི་རིག་པ་མཐའ་དག་རིག་སྟོང་ཟུང་འཇུག སྣང་རིག་ཕྲད་པའི་ཚེ་ཚོར་བ་མཐའ་དག་བདེ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་ཡིན་པ་ལས་དང་པོ་གཉིས་ལ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་ཅེས་བྱ། ཕྱི་མ་ལ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་གསུངས་ཤིང༌། ཞེས་ཤེས་བྱ་མཛོད་འགྲེལ་ན་གསལ། སྒྲ་བཤད་གཞན་ཡང་འདི་ལྟར། ཕྱག་ནི་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན། །རྒྱ་ནི་འཁོར་བའི་ཆོས་ལས་གྲོལ། །ཆེན་པོ་ཟུང་དུ་འཇུག་པའོ། །ཞེས་གསུངས། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒྲ་བཤད་དང་ངེས་ཚིག་ལ་དོགས་གཅོད། ཕྱག་རྒྱ་དང༌། ཡེ་ཤེས་དང༌། གོ་རིམ་ལ་སོགས་པ་ལ་རྒྱ་གར་ན་ཡེ་དང༌། ཕྱག་དང༌། གོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་མེད་ཀྱང༌། བོད་སྐད་ལ་ཚིག་སྦྱར་བ་བདེ་བའི་དོན་དུ་བསྣན་ནས་བསྒྱུར་བ་མཁས་འཇུག་ལས་གསུངས་ཞེས་དང༌། རྒྱ་སྐད་ལ་ཡེ་དང་ཕྱག་སོགས་ཀྱི་སྐད་དོད་མེད་ན། ཕྱག་ཆེན་ཐིག་ལེ་ལས། ཕྱག་ནི་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །རྒྱ་ནི་འཁོར་བའི་ཆོས་ལས་གྲོལ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་དང་རྣམ་སྣང་མངོན་བྱང་ལས། དཀྱིལ་ནི་སྙིང་པོའོ། ། འཁོར་ནི་ལེན་པའོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དག་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བདེའི་ཐབས་ཙམ་དུ་དགོངས་ནས་ཅུང་ཟད་བསྒྱུར་ཆེས་པར་སྣང་སྟེ། འདི་འདྲའི་སྐབས། མུ་ནི་སྟོང་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། །དྲ་ནི་འཁོར་བའི་ཆོས་ལས་གྲོལ། །ཞེས་དང༌། མཎྜ་ནི་སྙིང་པོའོ། །ལ་ནི་ལེན་པའོ། །ཞེས་སྐད་དོད་རང་སོར་བཞག་ན་ཚིག་དོན་གཉི་ག་ལ་འགྲིག་པར་སྣང་ངོ༌། །ཞེས་རྗེ་གུང་ཐང་པ་གསུང་ངོ༌། །
༣༽
༼ས་སྐྱ༽གསལ་སྟོང་འཛིན་མེད། སྣང་ཞིང་སྲིད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གསལ་བ་ཟེར་གྱི་ཡོད་དམ་སྙམ། སྐབས་རེར་གྲུབ་མཐའ་གཞན་དུ་གསལ་བ་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཟེར་བའང་འདུག སྟོང་པ་ནི་དགག་བྱའི་བདག་བཀག་པ་ལ་སྟོང་པ། འཛིན་མེད་ནི། སྟོང་པ་ངེས་པ་ན་དགག་སྒྲུབ་གང་ཡང་མི་བྱེད་པར་འཛིན་མེད་ཀྱི་ངང་དུ་ཆམ་མེ་འཇོག་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན་འདུག ས་ཆེན་གྱིས། འཛིན་པ་བྱུང་ན་ལྟ་བ་མིན། །ཞེས་དང་། བཞི་བརྒྱ་པ་ལས་ཀྱང་། མཐའ་མར་ལྟ་ཞིག་ཀུན་ལྡོག་པ། །ཞེས་གསུངས། དཔལ་བཀའ་བརྒྱུད་པས་འདི་ལ། ༼ཀད་དེ་བ༽ཞེས་ཐ་སྙད་གསུང་གི་འདུག འདི་ཡང་རྨོངས་འཆར་ཡིན་པས་ནོར་ན་དགོངས་དག ས་སྐྱ་མཁས་དབང་ཚོས་འདི་ལ་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་གནང་རོགས།
༤༽
༼དགེ་ལུགས༽ བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་དམ། མཐའ་བྲལ་དབུ་མའི་ལམ། བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཞུ་བ་འདི། སྔགས་དང་འབྲེལ་བའི་ཐ་སྙད་ཅིག་རེད། བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཀྱི་དོན་ནི། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོའི་གསུང་གསང་འདུས་དཀའ་གནད་ཟིན་བྲིས་ལས། ལྟེ་བའི་ཨ་ཐུང་འབར་ནས་སྤྱི་བོའི་ཧཾ་ཡིག་ཞུ་བའི་འདུ་འཕྲོད་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་བདེ་བས་སྟོང་པ་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་འཛིན་པ་ནི་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་པའི་དོན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཅུང་ཟད་གོ་བདེ་བར་བཤད་ན། ཨ་ཐུང་ལ་མཉམ་འཇོག་དུས་ལུས་སེམས་ལ་བདེ་ཉམས་ཆེན་པོ་ཞིག་སྐྱེ་ཞིང་། དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་དེ་གས་སྟོང་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ལ་བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཞུ་བ་རེད། སྤོམ་བཤད་བྱས་ན་དེ་འདྲ་རེད་ལགས།
མཐའ་བྲལ་ཞེས་པའི་མཐའ་གཉིས་ནི། ཡོད་མཐའ་དང་མེད་མཐའ་གཉིས་རེད། མདོར་ན། ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་དང་། གཏན་ནས་མེད་པ་གཉིས་ལ་མཐའ་གཉིས་ཟེར། སྟོང་ཉིད་ནི་དེ་ གཉིསདང་བྲལ་བས་དབུ་མ་ཟེར་ཞིང་། དེ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་དབུ་མའི་ལམ་ཟེར།
ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གི་བྱུང་རིམ་ནི། ངོས་ནས་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རེད།
༡ ༼རྙིང་མ༽
༢༽༼བཀའ་བརྒྱུད༽
༣༽ ༼ས་སྐྱ༽
༤༽ ༼དགེ་ལུགས༽ བཀའ་བརྒྱུད་དང་ས་སྐྱ་གཉིས་བྱུང་རིམ་ཧ་ཅང་ཉེ་པོ་ཡིན་ཙང་། མང་པོས་ས་སྐྱ་སྔོན་ལ་བྲིས་པ་དེ་འདྲ་འདུག དེ་ཏན་ཏན་ནོར་བ་རེད་སྙམ། གང་ལགས་ཤེ་ན།
དེའི་ལན། ངེད་ཀྱི་ཚིག་མཛོད་ནས་ཁོལ་དུ་ཕྱུང་སྟེ་ཞུ་ན། (དེབ་སྔོན་གཞིར་བཞག་བྱས་ཚེ་མར་པས་དགུང་གྲངས་སོ་གཅིག་བཞེས་ཚེ། ས་སྐྱ་ཕྱག་འདེབས་པ་པོ་འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ་དགུང་ལོ་དགུ་ཡིན་པར་གསུངས་ཤིང་། འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ་དགུང་གྲངས་བཞི་བཅུ་བཞེས་པ་ཆུ་མོ་གླང་ལ་(༡༠༨༥)ས་སྐྱ་ཕྱག་བཏབ་པར་དེབ་སྔོན་དུ་གསུངས། དེའི་ཕྱིར་བཀའ་བརྒྱུད་ཅུང་སྔོན་ལ་བྱུང་བར་ངེས་སོ། །དེ་ཡང་དེབ་སྔོན་སྟོད་ཆ་༩༩ལས། དེ་ལྟར་ན་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་འཁྲུངས་ནས་ལོ་བཞི་བརྒྱ་དང་བཅུ་གསུམ་འདས། བསྟན་པ་བསྣུབས་པའི་ལྕགས་བྱ་ནས་ལོ་བརྒྱ་དང་བཞི་བཅུ་རྩ་གཅིག་འདས་རྗེས་ཀྱི་ཆུ་ཕོ་རྟ་ལ་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས། དེའི་ཚེ་རྗེ་མར་པས་ལོ་སོ་གཅིག་ལོན། འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོས་ལོ་དགུ་ལོན། ཞེས་གསུངས། གཞན་ཡང་། མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་པོ་དང་། འགོས་ཁུག་པ་ལྷས་བཙས་རྣམ་གཉིས་སྐུ་དུས་མཚུངས་པར་བྱོན་ཞིང་། འགོས་ལོ་ཆེན་པོ་ནི། འཁོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོའི་བླ་མའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་དེས་ཀྱང་ཤེས་ནུས་སོ)
གོང་གི་དེ་དག་གི་དོན་བསྡུ་ལྟ་བུར་གོ་བདེ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་བརྗོད་ན།
༡༽
༼རྙིང་མ༽ ཡེ་གདོད་མ་ནས་དག་པས་ན་ཀ་དག རང་གྲུབ་ཙམ་ནས་རང་ཆས་སུ་གྲུབ་པ་ན་ལྷུན་གྲུབ་བམ། ལྷན་སྐྱེས།
༢༽
༼བཀའ་བརྒྱུད༽ སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་ས་རང་ས་ནས་སོ་མ་ཉམས་མདོག་མ་བསྒྱུར་བར་དུས་གསུམ་དུས་མེད་དུ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་མི་འདའ་བས་ཕྱག་རྒྱ། དེ་ལས་ལོགས་པའམ་དེའི་གོང་ན་གཞན་མེད་པས་ན་ཆེན་པོའོ། །ཞེས་ཀརྨ་པ་དགུ་པ་དབང་ཕྱུག་རྡོ་རྗེས་ངེས་དོན་རྒྱ་མཚོར་གསུངས།
༣༽
༼ས་སྐྱ༽སྣང་བས་ན་གསལ་བ། དགག་བྱས་སྟོང་པས་ན་སྟོང་པ། དགག་སྒྲུབ་ཅི་ཡང་མི་བྱེད་པར་བཞག་པས་ན་འཛིན་མེད།
༤༽
༼དགེ་ལུགས༽ བདེ་བ་དང་སྟོང་པ་ཞེས་ལོགས་སུ་མེད་པར། བདེ་བ་དེ་གས་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པས་ན། བདེ་སྟོང་དབྱེར་མེད་ཅེས་བྱའོ། །སྔགས་བླ་མེད་ཀྱི་ལུགས་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་བདེ་བ་དང་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན། ཕར་ཕྱིན་ཐེག་པའི་ལུགས་དང་མི་འདྲ།
༢ དྲི་བ།
ངའི་ངོས་ནས་རྗེ་ཙོང་ཁ་པས་སྟོང་ཉིད་མ་མིན་དགག་དང་མེད་དགག་གང་ཡིན་གསུངས་ཡོད་པ་མི་ཤེས་ལ། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་དང་མ་ཡིན་གང་མིན་བརྗོད་པ་ཡང་མི་ཤེས་མོད། སྟོན་པ་གཅིག་གི་རྗེས་འཇུག་དག་གིས་ལྟ་གྲུབ་མི་འདྲ་བ་ཙམ་གྱིས་ཕན་ཚུན་དགྲར་འཛིན་གྱི་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཡིན་ན་དེ་ལས་ནོར་འཁྲུལ་ཆེ་བ་ཞིག་ག་ལ་ཡོད་བསམས་ཤིང་། དགེ་ཆོས་རང་ཉིད་ཀྱིས་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང་གི་མཇུག་རྩོམ་དུ། “ལར་ཆོས་རྒྱུད་ཕྲ་མོ་འཛིན་པའི་མཁས་པ་མང་བའི་སྐབས་སུ་གྲུབ་མཐའི་ནང་གསེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཕྲ་མོ་རྣམས་ལ་ཡང་གཅིག་གིས་གཅིག་ལ་དགྲ་བཞིན་དུ་བལྟ། མཁས་པ་རྣམས་ཚར་ནས་ཕྲ་ཞིབ་ཀྱི་རིགས་པ་དེ་དག་ཡལ་བའི་རྗེས་སུ་ས་མཚམས་ཐམས་ཅད་རོ་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ནས་ཀུན་གྱི་འཇུག་པ་བདེ་བ་ཞིག་འོང་བ་འདི་ནི་བླུན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བླ་ན་མེད་པ་ཞིག་ཏུ་སྣང་།” ཞེས་བྲིས་འདུག་པས། མི་རིགས་ཀྱི་དགྲ་བོ་དང་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་དགྲ་བོ་མི་འདྲ་ཟེར་དགོས་པ་ཡིན་ནམ་གང་ལྟར་མགོ་འཁྲུག་པ་ཞིག་འདུག
དྲི་ལན།
དགེ་ལྡན་པས་སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་དང་། གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་དགག་ཏུ་བཞེད་པ་རེད།
ངེད་ཚོ་དགེ་ལུགས་པའི་བླ་རྒན་མང་པོས་དེང་སང་ཡང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལྟ་ལོག་རེད་ཅེས་མི་ཟེར་རམ། ངེད་ཀྱིས་ཀྱང་ལན་མང་ཐོས་མྱོང་། གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱིས་དེ་ལྟར་སྨྲས་པ་ལ་ཡ་མཚན་ཆེར་མི་སྣང་།
གང་ལྟར་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་ཡོངས་རྫོགས་རང་གི་ལྟ་བར་ཧ་ཅང་ཞེན་ཆགས་ཆེ་བས་དེ་ལ་བརྒལ་ཞིང་རྩོད་མཁན་རྣམས་ལ་དགྲ་ལྟར་བལྟ་བ་འདི་གཅིག་གྱུར་རེད།
དེ་ནི་བློ་བུག་དོག་ཅིང་། དེང་དུས་ཀྱི་མཚན་རིག་དང་། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལུགས་ལས་ཀྱང་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་།
ཕལ་ཆེར་རྙིང་མའི་མཁན་པོས་གསུངས་པ་དེ། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་༼ཀླུ་སྒྲུབ་དགོངས་རྒྱན༽ལ་བསམས་ནས་གསུངས་པ་རེད། ངེད་ནས་ཐེངས་གཅིག་མཇལ་མྱོང་། རྩོམ་འགྲོས་དང་རིགས་པའི་རྣོ་ངར་ལ་བལྟས་ན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་ཡིན་མིན་ལ་ཐེ་ཚོམ་མི་འདུག ད་དུང་ལན་ཅིག་ཀློག་སྙམ་ཡང་དཔེ་ཆ་མི་འབྱོར།
དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ནི་ལྟ་ལོག་ཕར་ཞོག་ལྟ་བའི་ཉམས་མྱོང་མཐོན་པོར་ཕེབས་ཞེས་སེར་བྱེས་ལྭ་བ་བྱམས་པ་ཆོས་འཕེལ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་དེས་གསུང་ཞེས་བདག་གི་བླ་མ་དམ་པ་མཚན་བརྗོད་པ་དཀའ་བ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་པོ་ཐུབ་བསྟན་བཀྲ་ཤིས་གསུང་། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལྭ་བ་བྱམས་པ་ཆོས་འཕེལ་སར་དོགས་འདྲི་གནང་བར་ཡང་ཡང་བཅར་གྱི་རེད་གསུང་།
ངས་བལྟས་ན་རང་གི་ལྟ་བ་ལ་རིགས་ལམ་གྱི་སྒོ་ནས་རྩོད་ཅིང་གནོད་བྱེད་བརྗོད་མཁན་བྱུང་ན། བྱ་ཚང་དུ་རྡོ་འཕངས་པ་ལྟར་འདྲོགས་ནས་སྐད་ལོག་མི་རྒྱག་པར། གཟུ་བོའི་བློས་ཞིབ་མོར་དཔྱད་ན་བློ་བསྐྱེད་ཆེན་པོ་འོང་།
གཞན་གྱིས་ཇི་ཙམ་བརྒལ་ཅིང་བརྩད་ཀྱང་། རང་གི་ལྟ་བ་ལ་གནོད་པ་ལྟ་ཞོག་ད་དུང་ལྟ་བ་ཇེ་གསལ་དུ་འགྲོ་རྒྱུའི་དགེ་མཚན་ཡོད། གལ་ཏེ་དངོས་གནས་ལ་རིགས་པས་གནོད་བྱེད་ཡོད་ན་རང་གི་ལྟ་བ་ཡིན་ཡང་འདོར་རྒྱུ་རེད།
དེ་མིན་རིགས་པའི་དགག་གཞག་བཞག་ནས་བུད་མེད་འཕྱོན་མའི་ཚུལ་ལྟར་ཕན་ཚུན་མཚང་འབྲུ་རེས་བྱེད་པའི་རྣམ་ཐར་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ཐག་ཅིང་ཡ་ང་བའི་བྱིས་པའི་ངང་ཚུལ་ཞིག་ཏུ་སྣང་ངོ་།
༣ དྲི་བ།
དགེ་ལྡན་པས་སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་ཏུ་ཁས་ལེན་པའི་མགོ་ཁུངས་གང་ལ་གཏུགས་དགོས། རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་བུདྡྷ་པྰ་ཏི་ལ་གཟིགས་སྐབས། རྩ་ཤེས་རབ་བྱེད་བརྒྱད་པའི། བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་མེད་པ་ཡི། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་ཐད་ཀྱི་འགྲེལ་བར་གཟིགས་ནས་སྟོང་ཉིད་གསར་དུ་རྟོགས་པའི་ཚུལ་མཛད་པར་གསུངས་པ་འདི་ལས་ཁུངས་འཚོལ་དགོས་སམ།
དྲི་ལན།
དགེ་ལྡན་པས་སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་ཏུ་བཞེད་པའི་ཁུངས་ནི། མདོ་སྡེ་དགོངས་འགྲེལ་དང་། ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་རྩ་བ་ཤེས་རབ། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པ་སློབ་དཔོན་ཟླ་བ་གྲགས་པས་མཛད་པ་བཅས་ལ་གཏུགས་པར་གསུངས།
དེ་ཡང་དགོངས་འགྲེལ་ལས། ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཁོ་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་ཉིད་ཆོས་ལ་བདག་མ་མཆིས་པ། ཞེས་པ་ནས་གསུངས་པར་བཤད། རྩ་ཤེས་སུ། འགག་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་སྐྱེ་འགག་སོགས་བརྒྱད་མེད་པ་མཉམ་གཞག་གི་ཡུལ་དུ་གསུངས་ལ། བཞི་བརྒྱ་པའི་འགྲེལ་པར་ཡང་། གང་ཞིག་ཞི་བའི་སྒོ་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པའོ། །གང་ཞིག་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམས་འཇིག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པའོ། །ཞེས་སོགས་ཀྱི་གཞུང་ལ་གཏུགས་པར། རྗེ་གུང་ཐང་པའི་རྗེའི་བསྟོད་པ་དོན་ལྡན་མའི་འགྲེལ་པ་ཤོག་གྲངས་༧༩ན་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ལགས།
གཞན་ཡང་སྟོང་ཉིད་མེད་དགག་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་རྒྱ་གཞུང་གི་ཚིག་ཡོད་ཀྱང་། ད་ལྟ་གློ་བུར་དུ་མི་དྲན།
ཁྱེད་ཀྱི་གོང་གི་དྲི་བ་གཞན་རྣམས་ལ་ལན་རིམ་བཞིན་འོག་ཏུ་ལན་གདབ་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན།
(གསལ་བཤད་། འདིར་སྒོམ་སྡེ་ལྷ་རམས་པ་མཆོག་གིས་གནང་བའི་དྲི་ལན་ཆ་ཚང་བསྡེབས་གཅིག་ལ་འགོད་རྒྱུར་ཆུ་ཚོད་དང་ལས་བྲེལ་གྱི་དཀའ་ངལ་འདུག
སྒོམ་སྡེ་ལགས་ཀྱིས་ྐླུ་སྨྱོན་དང་གཞོན་ནུ་ཟླ་མེད། སྤོབས་པ། མགོན་ཕྱག་སོགས་ལ་ཕུལ་བའི་དྲི་ལན་རིམ་བཞིན་ངོས་ཤོག་འདིར་འཇུག་གི་ཡིན།
ནང་བསྟན་ཤེས་རིག་ལ་དོན་གཉེར་ཅན་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཅུང་ཟད་རེ་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཡོད།)


text:
མཎི་ཡིགདྲུགའི་ནང་། ནི་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ནེའུ་ཇར་སེ་ནང་དུ་ཁལ་མུག་གི་སོག་པོ་པའི་ཆོས་ཚོགས་ལ་གནང་བའི་བཀའ་སློབ།
༄༅།། ཨོཾམཎིཔདྨའི་ཧཱུཾ་ ཨོཾ་ཞེས་པའི་གཟུངས་སྔགས་འདི་བགྲང་ན་ཡག་པོ་ཡོད་ཅིང། དེ་བགྲང་སྐབས་དེའི་དོན་ལ་བསམ་བློ་ངེས་པར་དུ་གཏོང་དགོས།
གང་ཡིན་ཟེར་ན་། ཡིག་འབྲུ་དྲུག་པོའི་དོན་དེ་ཟབ་པོ་དང་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡོད། དང་པོ་ཨོམ་ཞེས་པ་ཡི་གེ་ཨ་དང། ཨུ། མ་བཅས་གསུམ་བསྡུས་ཡོད།
འདེ་རྣམས་ཀྱིས་ཉམས་ལེན་པའི་མ་དག་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དང།དེ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དག་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མཚོན་གྱི་ཡོད།
མ་དག་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་དག་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་ངོ་བོར་བསྒྱུར་ཐུབ་བམ། ཡང་ན་འདི་གཉིས་རྩ་བ་ནས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྔོན་སྐབས་ཤིག་ན་ང་ཚོ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་དང།དེ་ནས་ལམ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས།ནང་པའི་ཆོས་ནང་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་སྐྱོན་ཀུན་ཟད་དང་ཡོན་ཏན་ཀུན་ལྡན་ཞིག་བཞེད་མེད། དག་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ནི། མ་དག་པའི་ངོ་བོ་རྣམས་རིམ་པས་དོར་ནས་དག་པའི་ངོ་བོར་གྱུར་བ་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་འདི་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་དགོས་ཤེ་ན། དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལམ་ནི་ཡིག་འབྲུ་ཕྱི་མ་བཞིས་མཚོན་གྱི་ཡོད། མཎི་ཞེས་པ་ནོར་བུའི་དོན་ཡིན་ལ། འདིས་ཐབས་ཀྱི་ཆ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང། སྙིང་རྗེ། བྱམས་པ་བཅས་མཚོན་གྱི་ཡོད།ནོར་བུར་དབུལ་ཕོངས་སེལ་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལའང་སྲིད་ཞིའི་རྒུད་པ་མཐའ་དག་སེལ་བའི་ནུས་པ་ཡོད།དེ་བཞིན་ནོར་བུས་སེམས་ཅན་ཅན་གྱི་རེ་བ་སྐོང་བ་བཞིན་དུ།
བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་གྱི་རེ་བ་སྐོང་གི་ཡོད་པདྨ་ཞེས་པའི་ཡི་འབྲུ་གཉིས་པོ་མེ་ཏོག་པདྨའི་དོན་ཡིན་ལ། དེས་ཤེས་རབ་མཚོན་གྱི་ཡོད། པདྨ་དེ་འདམ་ལས་སྐྱེས་ན་ཡང་འདམ་གྱི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པ་པཞིན་དུ། ཤེས་རབ་ལའང་རང་ཉིད་འགལ་འདུ་མི་ཡོང་བའི་སར་འཇོག་པའི་ནུས་པ་
ཡོད་ལ། གལ་ཏེ་ཤེས་རབ་མེད་ན་འགལ་འདུ་ཡོང་གི་ཡོད། ཤེས་རབ་ལ་མི་རྟག་པ་རྟོགས་པའི་ཤེས རབ་དང།་ གང་ཟག་རང་རྐྱ་བའམ་རྫས་ཡོད་ཀྱིས་སྟོང་པ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དང། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་ངོ་བོ་ཐ་དད་པས་སྟོང་པ་གཉིས་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པ་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བཅས་ཤེས་རབ་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་རུང། གཙོ་བོ་ནི་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་དེ་ཡིན། ཡི་འབྲུ་ཐ་མ་ཧཱུ༠་གིས་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་བསྟན་པ་དང། དེས་རང་རྒྱུད་ཀྱི་སྐྱོན་དག་པ་དེ་ངེས་པར་དུ་ཐབས་ཤེས་དབྱེར་མེད་ལ་བརྟེན་ནས་ཐོབ་དགོས་པ་མཚོན་གྱི་ཡོད། མདོ་ཕྱོགས་ལྟར་ན། འདི་ལྟ་བུའི་ཐབས་ཤེས་དབྱེར་མེད་ནི་ཐབས་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཤེར་རབ་དང། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཟིན་པའི་ཐབས་ལ་གོ་བ་དང། སྔགས་སམ་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ལྟར་ན། དེ་ཉིད་ཐབས་ཤེས་ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཆ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་གོ། རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་ས་བོན་གྱི་ཡི་འབྲུ་ལྟར་ན། ཧཱུ་ཞེས་པ་ནི་གང་གིས་ཀྱང་རྒྱུད་དཀྲུགས་མི་ནུས་ཤིང། མི་གཡོ་བའི་རྒྱལ་བའི་མི་བསྐྱོད་པའི་ས་བོན་གྱི་ཡིག་འབྲུ་ཡིན། དེས་ན་ཨོ་མཎིཔདྨེཧཱུཞེས་པའི་ཡིག་འབྲུ་དྲུག་པོས་ཐབས་ཤེས་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་མ་དག་པའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དག་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ངོ་བོར་བསྒྱུར་ཐུབ་པ་བསྟན་གྱི་ཡོད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་དེ་རང་གིས་ཕྱི་ནས་བཙལ་མི་དགོས་པར། དེ་ཐོབ་པའི་རྒྱུའམ། ནུས་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པར་གསུངས། རྗེ་བཙུན་བྱམས་མགོན་གྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་བླ་མའི་ནང་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་རང་ཆས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ཡོད་པར་གསུངས་ཡོད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་འགྲུབ་རྒྱུའི་དག་བའི་ས་བོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་དེ་ང་རང་ཚོ་སོ་སོའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད།།
༄༅༎ ནོར་བུ་དགའ་འཁྱིལ་ གཉིས་ལྡན་ནི་ ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ མཚོན་པ༎
ལྡན་པ་བཞི་ནི་
༡ སྡུག་བསྔལ་ཀྱི་ལྡན་པ། ༢ ཀུན་འབྱུང་གི་ལྡན་པ། ༣ འགོག་པའི་ལྡན་པ། ༤ ལམ་ཀྱི་ལྡན་པ།
༡ སྡུག་བསྔལ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནས་བྱུང། ༢ ཀུན་འབྱུང་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡོང་སའི་གཞི་དེ་ཡིན།
༣ སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་ཟོ་ཆེད་ལ་ འགོག་པའི་ལྡན་པ་དེ་ཡིན།
༤ དེ་འགོག་བྱེད་ཡག་ལ་ ལམ་ཀྱི་ལྡན་པ་དེ་ཡིན།།
The Four Noble Truths.
1The truth of suffering.
2The truth of the origin of truth.
4The truth of cessation.
4 The truth of path.


text:
སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ།
སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ནི་བོད་བོད་པུར་རྒྱལ་དུས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱལ་ཐོག་༣༣ཡིན་པ་དང་བོད་ཡོངས་དབང་ལ་འདུས་རྗེས་བོད་སྤྱི་ལ་དབང་བའི་རྒྱལ་པོ་ཐོག་མ་དེར་འགྱུར་བ་རེད། དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོའི་ནང་གསལ་ཞིག་ན། སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ནི་གངས་ལྗོངས་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་གྱིས་སྤྱི་བོར་བཀུར་བའི་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་མི་རྗེ་འདི་ཉིད་ནི་། བོད་པུར་རྒྱལ་དུས་སྐབས་སུ་ཁ་བའི་ལྗོངས་འདིར་དབང་བསྒྱུར་བའི་བཙན་པོ་མང་དུ་བྱུང་བའི་ནང་ནས་ཆེས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ཆབ་སྲིད་མཁས་ཅན་དང་། དམག་དོན་མཁས་ཅན་། ཁྲིམས་ལུགས་མཁས་ཅན་། ཕྱི་འབྲེལ་མཁས་ཅན་ཞིག་བཅས་ཡིན་ཏེ་། སྲོང་ངཙན་སྒམ་པོ་་ཞེས་པའི་མཚན་དེ་ནི་ཁོང་གིས་སྲིད་དབང་བཟུང་རྗེས་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་བའི་མཚན་ཡིན།"༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་༽
ནང་དོན།
- ༡ མི་ཚེ།
- ༢ བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་མཛད་འཕྲིན་གཙོ་བོ་ནི།
- ༢.༡ གཅིག བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་བྱས་པ།
- ༢.༢ གཉིས། བོད་དུ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་། ཁྲིམས་སྲོལ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།
- ༢.༣ གསུམ། ད་ལྟའི་བོད་ཡིག་གསར་གཏོད་མཛད་པ།
- ༢.༤ བཞི། བཙུན་མོ་ཆེ་ཆུང་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པའི་སྐོར།
- ༢.༥ ལྔ། བོད་དུ་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་སྲོལ་གཏད་པ།
- ༢.༦ དྲུག ཆབ་སྲིད་མཐའ་བཞིར་བཀྱེད་ནས་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གོང་སྤེལ་མཛད་པ།
- ༣ སྒྲུང་།
- ༤ ཆོས་ལུགས།
- ༥ པར་རིས་བར་འཁྱམས།
- ༦ ཟིན་ཐོ་འམ་དཔྱད་གཞི།
- ༧ དཔྱད་གཞིའི་དཀར་ཆག
- ༨ ད་དུང་གཟིགས།
- ༩ ཕྱི་ཕྱོགས་དྲ་མཐུད།
མི་ཚེ།[རྩོམ་སྒྲིག]
བོད་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་ནི་མེ་གླང་སྤྱི་ལོ་ ༦༡༧ ལོར་དབུ་རུ་མལ་གྲོ་རྒྱ་མ་ཕོ་བྲང་བྱམས་པ་མི་འགྱུར་གླིང་དུ་ཡབ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་དང༌། ཡུམ་འབྲི་བཟའ་ཐོད་དཀར་མ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། ས་གླང་ལོ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༦༢༩ ལོར་དགུང་ལོ་ ༡༣ བཞེས་སྐབས་ཡབ་རྒྱལ་པོ་དགོངས་པ་རྫོགས་རྗེས་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་ཁྲི་ལ་མངའ་གསོལ་ཞིང༌། སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་མགར་སྟོང་བཙན་ཡུལ་བཟུངས་སོགས་ཕྱི་ནང་བར་གསུམ་གྱི་བློན་པོ་རྣམས་བསྐོ་བཞག་མཛད་དེ་མཛངས་བློན་རྣམས་རང་གི་གྲོགས་སུ་བཀུག་ནས་ཐབས་བྱུས་བཏོན་ཏེ་ཡབ་ལ་དུག་འདྲེན་མཁན་རྣམས་ཚར་བཅད་ཅིང༌། ཕྱི་ནང་གི་དུས་ཟིང་ལྷིང་འཇགས་སུ་བཏང༌། མྱང་པོ་རྗེ་ཞང་སྣམ་མངགས་ཏེ་སུམ་པའི་ཡུལ་ལ་དམག་འདྲེན་མི་དགོས་པར་འབངས་སུ་བཀུག་པ་ཡིན།
དེ་རྗེས་བཙན་པོ་རང་ཉིད་ཀྱི་དམག་དཔུང་བྱང་རྒྱུད་དུ་དྲངས་ནས་རྒྱ་དང་འ་ཞ་ལ་དཔུང་འཇུག་གིས་དཔྱ་ཁྲལ་འཇལ་དུ་བཅུག་པས་ཁྱིམ་མཚེས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཟིལ་མ་བཟོད་པར་གོང་དུ་བཀུར། རིང་མིན་ཞང་ཞུང་དང་གཉེན་མཛད་པའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཞང་ཞུང་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱང་དབང་དུ་བསྡུས། གཞན་ཡང་འབར་མ་སྟོད་ཕྱོགས་རྣམས་དང༌། བལ་ཡུལ་ཡང་བོད་ཀྱི་མངའ་འོག་ཏུ་བཅུག དེ་རྗེས་ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་གྱིས་རང་གི་བློན་པོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་མངགས་ནས་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་བོད་ཀྱི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཞེངས་རྒྱུ་ཡིན་ཚུལ་གསུངས་པས་རྒྱ་རྒྱལ་ནས་ཀྱང་ཁས་ལེན་ཏེ་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཞེངས་པ་ད་ལྟ་ཡང་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་སོགས་ས་ཁུལ་མཐའ་དག་ཞོད་འཇགས་སུ་བཏང་ཞིང་མངའ་ཐང་སྟོབས་འབྱོར་ལྡན་པའི་བོད་གཅིག་གྱུར་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་དངོས་སུ་བཙུགས་ནས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཐོག་མར་དབུ་བརྙེས།
ཡི་གེ་ཡོད་མེད་ཀྱིས་མི་རིགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང༌། དཔལ་འབྱོར། རིག་གནས་སོགས་འཕེལ་རྒྱས་འཕེལ་གྲིབ་ཇི་གྱུར་གྱི་གནས་ལ་གཟིགས་ཏེ་ཐོན་མི་རྒྱ་གར་དུ་སློབ་གཉེར་དུ་གཏོང་གནང་གིས་མེ་རྟ་སྤྱི་ལོ་ ༦༤༦ ལོར་བོད་ཀྱི་སྤྱི་མཐུན་གྱི་ཡི་གེ་གསར་གཏོད་དང་སྔར་ཡོད་རིག་གཞུང་རྒྱུད་འཛིན་དང་འཕེལ་རྒྱས་སུ་བཏང༌། རུས་རྒྱུད་ཚོ་པ་ཁག་གཅིག་གྱུར་བྱས་ཏེ་མི་རིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ལྡན་པའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཐོག་མར་བཙུགས། ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་བོད་དུ་སྤེལ་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པ་སོགས་ཆོས་ཀྱི་སྲོལ་བཟང་བཏོད་པས་ཆོས་རྒྱལ་གྱི་ཐོག་མར་གྱུར། དམག་དོན་དང་སྲིད་འཛིན་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་གཅིག་གྱུར་ལམ་ལུགས་ཆ་ཚང་ཞིང་གོ་རྀམ་ལྡན་པ་བཙུགས། བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་མཐའ་བཞིར་བཀྱེད་ནས་དཔལ་འབྱོར་རིག་གནས་སྤེལ་རེས་མཛད་ཅིང༌། རྒྱལ་བལ་སོགས་ཁྱིམ་མཚེས་རྒྱལ་ཁབ་ལ་འབྲེལ་བ་བཙུགས་ཏེ་གཞན་གྱི་རིག་གནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ནང་འདྲེན་བྱས་ཤིང༌། བོད་གཅིག་གྱུར་དང་བདེ་བར་སྐྱོང་སླད་ཆུ་སྦྲུལ་ལོ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༦༣༣ ལོར་རྒྱལ་ས་ཡར་ལུང་ནས་ལྷ་སར་སྤོས་ཤིང་ཕོ་བྲང་བཏབ་སྟེ་རྒྱལ་བློན་དཔུང་བཅས་དེར་བཞུགས་ནས་བོད་ཡོངས་ལ་མངའ་དབང་བསྒྱུར་བའི་མདུན་ས་ཆེན་པོར་གྱུར།
རིམ་བཞིན་བཙན་པོས་ཆབ་འབངས་རྣམས་ཞིབ་གཤེར་བདེ་འཇགས་སུ་བཀོད་པ་དང༌། རུས་ཚོ་ཀུན་ལ་ཉེ་རིང་མེད་པར་བསྐྱངས་ནས་བཟང་པོ་ལ་བྱ་དགའ་སྟེར་ཞིང༌། ངན་པ་ལ་ཆད་པ་གཅོད་པ། མཐོ་བ་རྣམས་ཁྲིམས་ཀྱིས་གནོན་ཅིང༌། དམའ་བ་རྣམས་ཐབས་ཀྱིས་སྐྱོང་བ་སོགས་བྱེད་ཐབས་ཞི་དྲག་གང་འཚམ་ཡང་དག་ལག་ལེན་མཛད་པ་སོགས་མཛད་རྗེས་རྨད་དུ་བྱུང༌། བཙན་པོ་འཕན་ཡུལ་ཟལ་མོ་སྒང་འོད་ཟེར་དམ་པའི་ཕོ་བྲང་དུ་བཞུགས་སྐབས་དང་ཐོག་མགུར་ཆམ་ཕོག་པ་ལས་སྙུན་ལོག་ཐེབས་མཐར་ཚད་པར་གྱུར་བས་རྒྱལ་སྲིད་ལོ་སོ་བཞི་བསྐྱངས་མཐར་བོད་ལྕགས་ཁྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་ ༦༥༠ ལོར་སྐུ་གཤེགས། ༼དགུང་ལོ་ ༨༢ བཞུགས་པར་གྲགས་པས་དེས་ན་གཤེགས་ལོ་ ༦༩༩ ལོ་ཡིན་དགོས་སམ་སྙམ།༽
དེ་ནས་བློན་ཆེན་མགར་སྟོང་བཙན་ཡུལ་བཟུངས་སོགས་ཀྱིས་ཐུགས་འགན་བཞེས་ཏེ་བཙན་པོའི་སྐུ་པུར་ལ་ཙན་དན་གྱི་ལྡེ་གུས་བྱུགས་ཤིང༌། དར་ཟབ་ཀྱི་ན་བཟས་ཀླུབས་པ་སྟག་པགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས་ཤིང་རྟ་ལ་གདན་དྲངས། ཡར་ལུང་འཕྱོང་པོའི་ནང་དུ་བང་སོ་ལྷ་ཁང་ལྔ་ཡོད་པ་ཞིག་བཞེངས་པའི་རེའུ་མིག་དབུས་མའི་ནང་དུ་བཞུགས་པར་གྲགས་སོ།།
བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་མཛད་འཕྲིན་གཙོ་བོ་ནི།[རྩོམ་སྒྲིག]
གཅིག བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་བྱས་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་སྐུ་ཚེ་སྨད་དུ་སྤུ་རྒྱལ་གདུང་རབས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་མེད་པས་ཕྱི་ནང་གི་སྟོབས་ཤུགས་གང་མང་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ཆག་འཇིག་གི་ཉེན་ཁ་ཚབས་ཆེན་པོར་ཐུག གནས་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་འོག སྲོང་བཙན་སྒམ་པ་དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ལ་ཁ་གཏད་མ་ཐག་པ་དེ་བློན་ཆེན་མྱང་མང་རྗེ་ཞང་སྣང་དང་། མགར་མང་ཞང་སུམ་སྣང་། ཁྱུང་པོ་སྤུང་སད་ཟུ་ཙེ། དབས་དབྱི་ཚབ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞབས་ནས་བཏེགས་ཏེ་བཙན་པོའི་ཁྲི་ལ་མངའ་གསོལ། དེ་ནས་དང་ཐོག་ཡབ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་ལ་དུག་དྲངས་ནས་སྲིད་འགྱུར་གྱི་གཡོ་ཇུས་འགོད་མཁན་དེ་དག་རེ་རེ་ཚར་བཅད། བྱང་ཤར་དུ་ཡོད་པའི་སུམ་པའི་རྒྱལ་ཁམས་དམག་རྒྱག་མ་དགོས་པར་ཆབ་འོག་ཏུ་བཅུག བྱང་ངོས་ཀྱི་རྒྱ་དང་འ་ཞས་དཔྱ་ཁྲལ་འཇལ། དམར་པོ་རིའི་ཐོག་ཏུ་ཕོ་བྲང་མཐོ་ཞིང་བཙན་པ་ཞིག་བཞེངས་ཏེ་བོད་ཡོངས་ལ་དབང་བསྒྱུར་པའི་མདུན་ས་ཆེན་པོ་འཛུགས་པར་མཛད། དེ་མིན་བོད་ཀྱི་ནུབ་ཕྱོགས(སྟོད་མངའ་རིས)དང་བྱང་ངོས་ཀྱི་འབྲོག་ཐང་ཆེན་པོ་ནི་སྐབས་དེར་ཞང་ཞུང་གི་རྒྱལ་ཁམས་ཡིན་ཞིང་དེ་ཡང་སྐུ་མཆེད་སད་མ་དཀར་བྱ་བ་དེ་ཞང་ཞུང་གི་རྒྱལ་པོ་ལིག་མི་རྒྱའི་བཙུན་མོར་གནང་ཞིང་རིམ་བཞིན་ཆབ་འོག་ཏུ་བསྡུས། དུས་མཚུངས་སུ་ཤར་ལྷོའི་མཚམས་ཀྱི་འཇང་ཡུལ་ཡང་ཆབ་འོག་ཏུ་བཙུད་པ་བཅས་མདོར་ན་བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་བྱས་ནས་བཙན་པོའི་མངའ་ཁོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ཇེ་ཆེར་སྤེལ།
གཉིས། བོད་དུ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་། ཁྲིམས་སྲོལ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་དང་ཚོ་བ་རྣམས་ཡོངས་རྫོགས་དབང་དུ་བསྡུས་ཏེ་བོད་ཡོངས་ལ་གཅིག་གྱུར་གྱི་སྲིད་དབང་བཙུགས་པ་དེ་སྲ་བརྟན་ཡོང་བ་དང་། སྟོབས་དང་ལྡན་པ་། སྤྱི་ཚོགས་བདེ་འཇགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཞིང་འབྲོག་ཐོན་སྐྱེད་གོང་འཕེལ་ཡོང་བ། མཐའ་མཚམས་བརྟན་སྲུང་བཅས་ཀྱི་ཆེད་དུ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་། ཁྲིམས་སྲོལ་ཐོག་མར་འཛུགས་གནང་མཛད་པ་རེད། དེའི་སྤྱི་མིང་ལ་བོད་ཀྱི་ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་དུ་གྲགས།
ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་བྱ་བ་ནི་དྲུག་ཚན་དྲུག་སྟེ། དང་པོ་བཀའ་ཡི་ཁྲིམས་ཡིག་ཆེན་པོ་དྲུག གཉིས་པ་བཀའ་གྲོས་ཆེན་པོ་དྲུག གསུམ་པ་ཡིག་ཚང་དྲུག བཞི་བ་ཕྱག་རྒྱ་དྲུག ལྔ་བ་རྐྱེན་དྲུག དྲུག་པ་དཔའ་མཚན་བཅས་སོ།།
དང་པོ། བཀའ་ཡི་ཁྲིམས་ཡིག་ཆེན་པོ་དྲུག་ཏུ་སྲིད་འཛིན་ས་ཁུལ་ཁག་གི་དབྱེ་མཚམས་དང་། སྲིད་འཛིན་དང་དམག་དོན་གྱི་སྒྲིག་གཞི། བློན་པོ་སོགས་དཔོན་རིགས་ཀྱི་གོ་གནས་དང་ལས་འགན། ཞིང་འབྲོག་གི་དབང་རིས། མིའི་སྤྱོད་བཟང་། འཇལ་ཤོར་འདེགས་གསུམ་གྱི་ཚད་གཞི། རྗེ་བློན་གྱི་བླང་དོར་རིམ་པ་སོགས་ཁྲིམས་ལ་གཏོགས་པ་དང་། མིའི་སྤྱོད་བཟང་ལ་གཏོགས་ལ་གནད་དོན་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཚུད་ཡོད་ལ། དེའང་ཁྲི་རྩེ་འབུམ་བཞེར་གྱི་ཁྲིམས། འབུམ་གསེར་ཐོག་ཤ་བ་ཅན་གྱི་ཁྲིམས། རྒྱལ་ཁམས་དཔེར་ཀྱི་ཁྲིམས། མདོ་ལོན་ཞུ་བཅད་ཀྱི་ཁྲིམས། དབང་ཆེན་བཅད་ཀྱི་ཁྲིམས། ཁབ་སོ་ནང་པའི་ཁྲིམས་བཅས་སོ།།
གཉིས་པ། བཀའ་གྲོས་ཆེན་པོ་དྲུག་ཅེས་པ་ནི། རྒྱལ་སྲིད་སྐྱོང་ཐབས་ཀྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ཆེ་བ་འགའ་ཞིག་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་སྐོར་ཡིན་ཏེ། ༡.རྗེའི་སྐུ་འཚོ་ཞིང་ཞོ་ཤ་སླར་དབུལ། ༢.རྒོད་ཀྱི་གཉའ་མནན་ཞིང་། ཡང་ཁེང་གི་རྒྱབ་བརྟེན་པ། ༣.ཁེང་རྒོད་དུ་མིང་བཏང་ཞིང་། མོ་བཙུན་བཀའ་ལ་མི་གདགས། ༤.སོ་མཚམས་སྲུང་ཞིང་། འབངས་ཀྱི་ཚལ་ཞིང་རྟ་དཀྱིས་ཀྱིས་མི་གཅོད་པ། ༥.དགྲ་བཏུལ་ཞིང་། འབངས་བསྐྱངས། ༦.དགེ་བཅུ་སྒྲུབ་ཅིང་། མི་དགེ་བཅུ་སྤོང་པ་བཅས་སོ།།
གསུམ་པ། ཡིག་ཚང་དྲུག་ཅེས་པ་ནི། རྒྱལ་པོའི་བློན་ཆེན་དང་། དེ་བཞིན་བྱས་པ་ཅན་གྱི་མི་སྣ་གཟེངས་སུ་བསྟོད་པའི་ཆེད་དུ་ཡིག་ཚང་གི་ཐོབ་ཐང་མི་འདྲ་བ་བསྩལ་རྒྱུ་དེ་ནི་སྐབས་དེའི་བློན་པོའི་རིམ་པའམ་ཐོབ་ཐང་ཆེ་ཆུང་མཚོན་བྱེད་ཅིག་ཡིན་ལ། བློན་འབངས་ལ་སྐུལ་མ་གནང་བའི་ཐབས་མཚོན་བྱེད་ཅིག་ཀྱང་ཡིན། དེ་ཡང་རབ་ལ་གཡུ་ཡིག་དང་གསེར་ཡིག འབྲིང་ལ་དངུལ་ཡིག་དང་ཕྲ་མེན་གྱི་ཡི་གེ ཐ་མ་ཟངས་ཡིག་དང་ལྕགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བཅས་ཡོད་ཅིང་། དེ་རེ་རེ་ལའང་ཆེ་ཆུང་གཉིས་རེ་ཕྱེ་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་ཡོད་དོ།། ཡིག་ཚང་དེ་དག་རིམ་པ་བཞིན་དགུང་བློན་ཆེན་པོ་ལ་གཡུ་ཡིག་ཆེན་པོ།
གསུམ། ད་ལྟའི་བོད་ཡིག་གསར་གཏོད་མཛད་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཡི་གེ་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་དུས་རིམ་གང་དུའང་མེད་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ནང་སྒོས་སུ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐབས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་རིམ་གྱིས་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་པས་མཐའ་བཞིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཚོས་ཀྱང་ཕོ་ཉ་མངགས་ཏེ་འཚམས་ཞུ་དང་འབུལ་སྐྱེས་སོགས་སོ་སོའི་ཡུལ་གྱི་ཡི་གེར་བྲིས་ནས་བསྐུར་བ་ལ། དུས་དེར་བོད་རང་ལ་ཡི་གེ་མེད་པས་སྐྱེས་ལན་དང་འཕྲིན་ལན་བསྐུར་བར་རྒྱལ་ཁམས་དེ་དག་གི་ཡི་གེ་འབྲི་བའམ། ཡང་ན་ངག་འཕྲིན་ཙམ་ལས་བསྐུར་མ་ཐུབ་པས་བཙན་པོའི་དགོངས་པར་བོད་རང་གི་སྐད་དང་མཐུན་པའི་ཡི་གེ་ཞིག་གསར་སྐྲུན་མ་བྱས་ཐབས་མེད་འདུག་འཆར་ནས། བློན་པོའི་བུ་རིག་པ་རྣོ་པ་བཅུ་དྲུག་ལ་གསེར་གྱི་རྫོངས་བ་དང་བཅས་རྒྱ་གར་དུ་ཡི་གེ་སློབ་ཏུ་བཏང་མོད། ལ་ལ་ལམ་བགྲོད་དཀའ་བ་ལ་འཇིགས་ནས་འགྲོ་མ་ནུས། ལ་ལ་རྒྱ་གར་དུ་སླེབས་ཀྱང་ཚད་པས་ཤི། ལ་ལ་རྒྱ་སྐད་མ་ཤེས་པར་ཕྱིར་ལོག དེ་ནས་རྒྱལ་པོས་ཐོན་མི་རྒྱ་གར་ཏུ་མངགས། ཐོན་མིས་རྒྱ་གར་ནས་བྲམ་ཟེ་ལི་བྱིན་དང་། སློབ་དཔོན་ལྷ་རིག་པའི་སེང་གེ་སོགས་མཁས་པ་མང་དུ་བསྟེན་ནས་མཁས་པའི་རྩེ་མོར་སོན་པར་གྲགས། དེ་ནས་ཕྱིར་བོད་དུ་སླེབས་ནས་བོད་ཡིག་གསར་གཏོད་མཛད་ཅིང་དེའི་སྐོར་ལ་བཞེད་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ཞིབ་ཏུ་མ་བཀོད་དོ།
བཞི། བཙུན་མོ་ཆེ་ཆུང་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པའི་སྐོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
སྲོང་བཙན་མཆོག་གིས་སྔ་རྗེས་སུ་སྟོད་ལུང་ནས་མོང་བཟའ་ཁྲི་ལྕམ་དང་། ཞང་ཞུང་ནས་ཞང་ཞུང་བཟའ་ལི་ཐིག་དམན། མི་ཉག་ནས་རུ་ཡོང་བཟའ་རྒྱལ་མོ་བཙུན། བཅས་རིགས་མཐུན་གྱི་བཙུན་མོ་གསུམ་ཁབ་ཏུ་བཞེས། དེ་ནས་བཙན་པོས་བོད་ཡུལ་འདིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་རྒྱས་པ་དང་། རྒྱ་བལ་སོགས་ནས་ཡུལ་གྱི་རིག་གནས་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་འདུ་པའི་ཆེད་དུ་བལ་བོའི་ཡུལ་ལྷ་གཅིག་ཁྲི་བཙུན་དང་། རྒྱ་ནག་ཡུལ་གྱི་ལྷ་གཅིག་ཀོང་ཇོ་གཉིས་འཇིག་རྟེན་མི་ཆོས་དང་བསྟུན་པའི་སྒོ་ནས་བཙུན་མོར་བཞེས་ཕྱིར་བློན་པོ་མགར་སོགས་ཕོ་ཉར་མངགས་ཤིང་སྔ་རྗེས་སུ་བལ་བཟའ་ཁྲི་བཙན་དང་རྒྱ་བཟའ་ཀོང་ཇོ་གཉིས་བོད་ཀྱི་བཙན་པོའི་བཙུན་མོ་དམ་པའི་ཁྲི་ལ་དབང་བསྐུར། བཙུན་མོ་གཉིས་ཀྱིས་རང་རང་ཡུལ་ནས་ཇོ་བོ་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེ་དང་ཇོ་བོ་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་གཙོ་བྱས་བཟོ་ཡི་རིག་བྱེད། སྨན་དཔྱད། རིན་པོ་ཆེའི་དངོས་པོ་ཟད་མི་ཤེས་པ་སོགས་རྫོངས་སྐྱེས་བསྣམས་ཡོང་པ་རེད། དེ་ལྟར་བལ་བོད་དང་རྒྱ་བོད་བར་ཡུན་རིང་མཛའ་མཐུན་པར་གྱུར་ཏེ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དོན་སྙིང་གཏིང་ཟབ་མོ་ལྡན་ནོ།།
བཙུན་མོ་དེ་དག་གིས་བཞེངས་པའི་ལྷ་ཁང་ཁག་ནི་བལ་བཟས་ར་ས་འཕྲུལ་སྣང་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པ་དང་། རྒྱ་བཟའ་ཀོང་ཇོས་རྒྱ་སྟག་རྭ་མོ་ཆེའི་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས། ཞང་ཞུང་བཟའ་ལི་ཐིག་སྨན་གྱིས་ཐིམ་བུ་བཀོག་པའི་ལྷ་ཁང་དང་རུ་ཡོངས་བཟས་བྲག་ལྷ་ཀླུ་ཕུག་གི་ལྷ་ཁང། མོང་བཟས་ཡེར་བའི་ལྷ་ཁང་བཅས་བཞེངས་པའོ།།
ལྔ། བོད་དུ་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་སྲོལ་གཏད་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་གྱི་སྲིད་དབང་བཙུགས་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་ཁྲིམས་སྲོལ་གཏན་འབེབས། དམག་དོན་གྱི་སྟོབས་ཤུགས་སྒྲིག་འཛུགས། བོད་ཡིག་གསར་བཅོས་སོགས་རླབས་ཆེ་བའི་མཛད་པ་རབས་དང་རིམ་པ་ཞིག་ཕྱག་ལེན་གནང་པའི་ཁྲོད། བོད་ཡུལ་འདི་ཡུན་རིང་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་དཔལ་ལ་འགོད་དགོས་ན་ད་དུང་དེ་ཙམ་གྱིས་མི་འདང་པར། མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མའི་རིང་སིལ་བུར་གནས་པའི་བོད་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཚོ་བ་རྣམས་གཅིག་འོག་གཅིག་མི་འདུ་བའི་བག་ཆགས་མེད་པར་བཏང་སྟེ་གཅིག་གྱུར་གྱི་བསམ་བློའི་ཀ་རྟེན་ཞིག་ངེས་པ་འཛུགས་དགོས་པར་དགོངས། དེ་ནས་ར་ས་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ར་མོ་ཆེའི་གཙུག་ལག་ཁང་སོགས་བརྟེན་དང་རྟེན་པ་མང་པོ་བཞེངས་སོ།།
དྲུག ཆབ་སྲིད་མཐའ་བཞིར་བཀྱེད་ནས་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གོང་སྤེལ་མཛད་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
བོད་ཡོངས་གཅིག་གྱུར་དང་མངའ་ཁོངས་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱེད་པའི་ཆ་རྐྱེན་འོག མཐའ་བཞིའི་རྒྱལ་ཁམས་རྣམས་དང་འབྲེལ་བ་རྒྱ་ཆེར་འཛུགས་པའི་ཐབས་ཤེས་ལ་བརྟེན་ནས་གཅིག་གྱུར་བྱུང་མ་ཐག་པའི་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད། རིག་གནས། དམག་དོན་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ལྷག་པར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་སྲ་བརྟན་དང་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བའི་ཐད་ལའང་མཛད་རྗེས་རླབས་པོ་ཆེ་ཞིག་འཇོག་གནང་མཛད་ཡོད། སྐབས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་མཚན་སྙན་གྲགས་ད་ལྟའང་འཛམ་གླིང་དུ་གསལ་བ་ཞིག་བྱུང་བ་དེ་ལ་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། གལ་ཆེ་བའི་ཉམས་མྱོང་ཞིག་ནི་ཡུལ་ཁམས་གཞན་དང་མི་རིགས་གཞན་གྱི་སྔོན་ཐོན་གྱི་ལེགས་ཆ་མཐའ་དག་སློབ་སྦྱོང་ངམ། བཅུད་ལེན་བྱས་ཏེ་རང་གི་མི་རིགས་དེ་སྟོབས་འབྱོར་དང་དཔལ་ཡོན་རབ་ཏུ་འབར་བ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བར་མཛད་བར་མཛད་པ་དེ་ཡིན།


text:
སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་སྐོར་ལ་སྩལ་བའི་བཀའ་སློབ།
༄༅། །སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ ༡༩༩༧ ཕྱི་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༩ ཉིན་ཞོགས་པའི་ཆུ་ཚོད་ ༩ པའི་ཐོག་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་ཕོ་བྲང་དུ་ཚོགས་པ་ཁག་དང༌། བཞུགས་སྒར་ཁུལ་གྱི་མི་མང་གི་འཐུས་མི་བཅས་ལ་དེ་གོང་གང་གི་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་སྐོར་བཀའ་གནང་བའི་གལ་ཆེའི་གནད་དོན་ཐོག་གསལ་བཤད་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན།
དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཐུག་ན་བསམ་བྱུང༌། ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་འབུལ་ཆོག་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཉེ་ཆར་ངོས་ནས་ཨ་རིར་བཙན་བྱོལ་ལ་གནས་པའི་རིང་གལ་ཏེ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཤི་རྐྱེན་འདྲ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་སྐོར་སྐད་ཆ་བཤད་པ་དེ་དག་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་ཆེན་པོ་བྱུང་བ་ཡིན་འདུག དེའི་སྐོར་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གང་ཡིན་གསལ་བཤད་བྱས་ན་སྙམ་བྱུང༌། དེར་ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་གཡེང་བྱེད་དགོས་དོན་མེད། སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་པ་དེ་འདྲ་གང་ཡང་མིན་པ་ཁྱེད་རང་ཚོས་ཤེས་གསལ་རེད། ཆེ་ས་ང་རང་ཚོ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ནས་བཤད་ན་འགལ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། གང་ལྟར་ཆེ་ཆུང་གནམ་ས་ཐུག་པ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་གྱི་འགལ་རྐྱེན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོས་བདེན་པ་ལ་སྙེས་ཏེ་འགྲོ་གི་ཡོད། བདེན་པ་ཞེས་པ་འདིར་དྲག་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཆུང་གི་དབྱེ་བ་མེད་ཅིང༌། ང་ཚོས་བདེན་པར་སྔས་བཅོལ་ནས་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད། འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་དཔུང་སྟོབས་ཆེ་ཆུང་གི་སྐད་ཆ་མེད། འཚེ་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁྲུགས་པ་བརྒྱབ་སྟེ་གྲུབ་འབྲས་སམ་རྒྱལ་ཁ་ལེན་ཐབས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་དཔུང་སྟོབས་ཆེ་ཆུང་ལ་ཧ་ཅང་རག་ལས་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་ཚོ་དང་པོ་ཉིད་ནས་བདེན་པར་ཡིད་ཆེས་བྱས་ཏེ་བདེན་པ་བདེན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བ་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་བ་དང༌། ཐབས་ལམ་ཡང་དེ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ་དུས་ད་ལྟ་བར་དུ་ཕྱིན་པ་རེད། དཔུང་གི་ཆ་ནས་བོད་པས་རྒྱ་མིའི་དཔུང་གི་དོ་ཡ་རྩ་བ་ནས་ཡོང་ཐབས་མེད་ཀྱང༌། ང་ཚོར་བདེན་པ་ཡོད་དུས་བདེན་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་ལ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་སུན་པོ་དང་མི་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད།
ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་ནས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་བརྒྱད་ཕྱིན་པ་དང༌། ང་ཚོར་རྩ་བའི་གོད་ཆགས་བྱུང་ནས་ལོ་བཞི་བཅུ་ཞེ་གྲངས་འགྲོ་གི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ད་ལྟ་བར་དུ་ང་རང་ཚོ་ཚང་མ་སེམས་ཤུགས་མ་ཆག་པར་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་གྱིས་འདས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཕྱི་མིག་བལྟས་ན། འགལ་རྐྱེན་སྣ་མང་ཞིག་གི་འོག་ང་རང་ཚོ་བོད་པའི་བདེན་དོན་འདི་ཧ་ཅང་ཚད་མཐོ་པོ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཡོད་པ་འདི་ལས་སླ་པོ་གཏན་ནས་མིན། སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་གྱི་ཐོག་ནས་བཤད་ནའང་གང་ལྟར་རེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ལས་རེ་བ་མེད་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མིན། ངོས་ནས་རྣམ་ཀུན་རྟག་པར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དངོས་ནས་བདེན་མཐའ་གསལ་ལ་ཉེ་བ་ཞིག་ལ་སླེབས་ཡོད་པར་ད་ལྟའང་ཡིད་ཆེས་གཙང་མ་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། འདི་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡང་མེད། རྒྱ་ནག་གི་འགྲོ་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་རྩ་བ་ནས་མ་ཕྱིན་པའི་འོག་བོད་ཀྱི་བདེན་མཐའ་གསལ་རྒྱུ་ཞེས་པ་འདི་ཡང་ཁག་པོ་ཡིན། རྒྱ་ནག་གི་འགྱུར་བར་ལྟོས་ནས་བོད་ཀྱི་བདེན་དོན་ལ་འགྱུར་བ་ཡོང་རྒྱུ་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཡོད། རྒྱ་ནག་ལ་ཆ་བཞག་ན་རྩ་བ་གུང་ཁྲན་ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་པའི་གཞུང་གི་འགྲོ་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཕྱིན་མེད། ཕྱིའི་སྒྲོམ་གཞི་གུང་ཁྲན་ཏང་གིས་འགོ་ཁྲིད་པའི་སྲིད་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་འདིའི་འོག་དང༌། ནང་དོན་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ལས་དོན་ཐད་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བཏང་ནས་འཛམ་གླིང་ཕྱི་ལ་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེའི་དབང་གིས་རང་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནང་གི་གནས་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་པའི་ཆ་རྐྱེན་བཟང་དུ་ཕྱིན་ནས་རྒྱ་ནག་གི་ཕྱིའི་སྒྲོམ་གཞི་སྔོན་ལྟར་ཡིན་ནའང་ནང་གི་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཕྱིན་པ་ཚང་མས་མཐོང་གསལ་ཡིན། ད་ཕན་ངོས་ནས་ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་འདི་དང་ལོ་ཉི་ཤུའི་གོང་གི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གཉིས་བསྡུར་ན་འགྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱ་ནག་སྟོབས་ཆེན་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ལོ་རེ་བཞིན་མི་སྡོད་པར་འགྱུར་བ་འགྲོ་དང་འགྲོ་བཞིན་པ་རེད།
དེ་སྔ་ལོ་རབས་ལྔ་བཅུ་དང༌། དྲུག་ཅུ་པ། བདུན་ཅུ་པ་དེ་ཚོའི་སྐབས་ལ་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་དེར་གང་འཚམས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་ཅིང༌། མར་ཁེ་སི་ལེ་ནེན་རིང་ལུགས་ཟེར་བའི་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་འདིའི་འོག་ནས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དུས་རིམ་བརྒྱུད་དེ་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། དེར་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་མ་འོངས་པར་འགྲོ་སའི་མདུན་ལམ་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཆ་ཚང་གི་རྣམ་པ་བློ་ལ་འཆར་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ལྟ་བ་དང་ལམ་ལུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱས་ནས་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཆ་དེ་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ནས་རྒྱ་ནག་མི་མང་ནང་གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱེད་མཁན་ཧ་ཅང་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ནས་ཕལ་ཆེར་མེད་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཡོད། གུང་ཁྲན་རིང་ལུགས་ཟེར་བ་འདི་ལག་ལེན་འཁེལ་ཐབས་མེད་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཅིག་ཡིན་པ་དེང་སང་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཆགས་པ་འདི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་རེད། ལྟ་བ་དང་དམིགས་ཡུལ་ངེས་ཅན་ཞིག་གིས་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་པ་འདི་ནི་གཅིག་སྡུད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་ཕྱི་ནང་གི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན་ཞིང༌། དེ་དག་མེད་པ་ཆགས་དུས་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་གནས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་རེད།
ད་ལྟ་གང་འདྲ་ཞིག་གི་ཐོག་གནས་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ངས་རྣམ་ཀུན་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ཐོག་འགྲོ་བའི་རྒྱབ་རྟེན་མེད་པ་ཆགས་ཟིན་པ་རྒྱ་ནག་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། འོན་ཀྱང་ལམ་སང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་གཏོང་བར་ཕྱིན་ན། དེ་སྔ་ཨུ་རུ་སུའི་ནང་སྒྲིག་འཛུགས་སྦོ་ལུགས་པ་དང༌། དེས་རྐྱེན་པས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་དཀའ་ངལ་དང༌། ལུང་པའི་ནང་མི་གསོད་མཁན་དང་ཁྲིམས་འགལ་གང་བྱུང་བྱེད་མཁན་ཧ་ཅང་མང་དུ་སོང་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་རྫོགས་བག་ཕེབས་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་འཕྲད་པ་ཤེས་གསལ་རེད། དེ་འདྲའི་ཉེན་ཁ་ཆེན་པོ་ཡོད་པར་བརྟེན་ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལ་ཕྱིན་ན་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་ནའང་ལམ་སང་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བཏང་ན་འགན་མི་བཟོད་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་དུས། ང་ཚོས་བོད་དོན་དཀའ་ངལ་སེལ་ཐབས་སུ་དབུ་མའི་ལམ་ཞིག་འཚོལ་བ་ལྟར་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་ཀྱང་དེའི་ཐད་དབུ་མའི་ལམ་ཞིག་འཚོལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ད་ཕན་ལོ་བཞི་བཅུ་ལྷག་ཙམ་རིང་གཅིག་སྡུད་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ལ་ཡིད་ཆེས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་སོང་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ཆ་ཁུངས་འཁྱོལ་ཐབས་མེད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། ལམ་སང་འགྱུར་བ་ཞིག་བཏང་ན་ཁྲ་གེ་འཁྲུག་གེ་ཆེན་པོ་ཡོང་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་མཐོང་གི་ཡོད། གནས་ཚུལ་འདིའི་འོག་རིམ་པས་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱས་ནས་ཐབས་ཤེས་ཚོལ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། འདི་འདྲའི་གནས་སྐབས་ལ་ང་ཚོ་བོད་པས་དབུ་མའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེན་དོན་འཚོལ་བ་འདི་རྒྱང་རིང་གི་གནས་ཚུལ་ཐོག་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་དེ་ཐོར་ཞིག་འགྲོ་བའི་ཡ་སེ་ཡོ་ལངས་ཆེན་པོ་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུའི་ཐད་ང་ཚོའི་ཐབས་ལམ་འདིས་དོན་གྱི་ཆ་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་ཕན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟའི་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་ཚོས་ད་ཕན་སྲིད་བྱུས་ནོར་འཁྲུལ་ཕྱིན་པ་དང༌། ཕམ་ཉེས་བྱུང་བ་དེ་དག་ཁ་ནས་ངོས་ལེན་བྱེད་མ་དགོས་པའི་ཐོག་ནས་རིམ་པས་འགྱུར་བ་གཏོང་ཐབས་ཤིག་མ་བྱས་པར་སྡོད་ཐབས་མེད། དེ་ནི་བོད་པའི་ངོ་ལ་བལྟས་ནས་འགྱུར་བ་གཏོང་གི་མེད་ལ། འཛམ་གླིང་ཕྱིའི་གནོན་ཤུགས་ལ་བརྟེན་ནས་འགྱུར་བ་བཏང་བ་རེད་ཅེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བརྗོད་མི་ཐུབ་ཀྱང༌། འཛམ་གླིང་སྤྱིའི་མཐོང་ཚུལ་དང་བསམ་ཚུལ་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ཞིག་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོ་འདི་འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་མོས་པ་ཡོད་པ་དང༌། ཡིད་ཆེས་ཡོད་པ། སྙན་གྲགས་ཡོད་པ་ཞིག་འདོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཕྱིའི་གནས་ཚུས་ལ་བལྟ་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པས་གཙོ་བོ་རྒྱ་ནག་རང་གི་ཁེ་ཕན་གྱི་གནས་ཚུལ་ནས་ཀྱང་འགྱུར་བ་མ་བཏང་ཐབས་མེད་ཡིན་པ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད།
ད་བར་ལོ་ ༣༨ ལྷག་ཙམ་རིང་ང་རང་ཚོ་ཚང་མས་རིག་པ་བསྒྲིམས་ཏེ་བསྡད་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོ་གཟུགས་མེད་ས་ནས་གཟུགས་གསར་པ་ཞིག་ཆགས་པ་དང༌། གཟུགས་དེ་ཡང་རིམ་པས་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱིན་ཡོད། དཀའ་ངལ་དང་འགལ་རྐྱེན་ཡང་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གཅིག་པུར་བལྟས་ཏེ་བསྡད་ན་དངོས་གནས་གང་འདྲ་ཡིན་ནམ་བསམ་པ་ཞིག་འཆརཡང༌། ང་ཚོར་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཡང་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་མཐོང་བ་བྱས་ཏེ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀའི་གནས་ཚུལ་ལ་རྟོག་ཞིབ་ཀྱིས་ཁོག་ཏུ་ཆུད་པའི་ཐོག་ནས་ཕྱོགས་བསྡོམས་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ཡིན་ན། ང་ཚོར་རེ་བ་ཏན་ཏན་ཡོད་པ་ལས་རེ་བ་མེད་པ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། དེར་བརྟེན་ངོས་རང་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མི་འདུག ང་རང་སྒེར་ལ་ཆ་བཞག་ན། རྒྱ་མིས་ཏཱ་ལའི་ལོག་སྤྱོད་པ་ཟེར་བའི་ཅ་ཅོ་མང་པོ་སྒྲོག་པ་འདི་དག་ལ་ཧ་ལས་ཀྱི་མི་འདུག དེ་ནི་རྒྱའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོ་ཁ་སྐྱེངས་ནས་བརྗོད་པ་ཞིག་རེད། ཁོང་ཚོའི་བསམ་བློའི་ནང་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མིང་བཏོན་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་བྱས་ན་བོད་པའི་བསམ་བློར་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད་སྙམ་གྱི་ཡོད་ཀྱང༌། ད་ལྟའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་ཏཱ་ལའི་བླ་མར་དགའ་ཞེན་ཆེ་རུ་འགྲོ་བ་དང༌། རྒྱ་དཔོན་ཚོར་མི་དགའ་བ་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་ཡོད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། ལོ་རབས་དྲུག་ཅུ་པའི་ནང་སྲིད་བྱུས་དེ་དག་ལག་ལེན་བསྟར་ཡོད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཕམ་ཉེས་ཕྱིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་སྲིད་བྱུས་དེ་དག་ཀྱང་ཕམ་ཉེས་འགྲོ་རྒྱུ་ལས་ཁོང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་ཡོང་རྒྱུ་མེད་པ་ཧ་ཅང་གསལ་པོ་རེད། སྔོན་མ་ཁོང་ཚོས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཆོས་གོས་གྱོན་པའི་སྤྱང་ཀི་རེད་ཟེར་བ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མས་མི་བསད་པ་དང༌། བཙན་གཡེམ་བྱས་པ་རེད་ཟེར་འདྲ་མིན་བཤད་ཡོད། ང་རང་ལ་སྐྱོན་དེ་དག་མེད་པ་ང་རང་གིས་ཤེས་ཀྱི་ཡོད་པས་མ་བདེ་བ་གང་ཡང་མི་འདུག་ལ། ཁོང་ཚོས་ག་རེ་བཤད་ཀྱང་གནད་འགག་རྩ་བ་ནས་མཐོང་གི་མི་འདུག
བོད་ནང་དེ་རིང་ཁ་སང་ཆོས་སྡེ་ཁག་གི་སྒྲིག་འཛུགས་དམ་དུ་གཏོང་བ་དང༌། དམིགས་བསལ་སྔོན་མའི་དམར་པོའི་ལྟ་བ་དེ་ཚོ་བསྐྱར་དུ་སློབ་པའི་ལས་འགུལ་སྤེལ་གྱི་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་མིའི་སེམས་ལ་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། ཕྱོགས་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གང་ལ་བལྟས་ཀྱང་ང་རང་ཚོ་རེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པས་ང་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡང་མེད། བར་སྐབས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་ནང་ཆ་བཞག་ན་སྐད་ཆ་ཕྲན་བུ་ལྷགས་ཡོང་གི་ཡོད། དེ་ནི་དེ་རིང་ཁ་སང་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༠ ནས་བཟུང་སྟེ་གནས་ཚུལ་ཕྲན་བུ་བྱུང་ཡོད་པ་འདི་ནི་མིའི་ཆོས་ཉིད་རེད། ད་ལྟ་ང་ཚོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མང་གཙོའི་ལམ་ལ་འགྲོ་གི་ཡོད་པས་གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། ང་རང་ཚོ་རྒྱ་གར་ལུང་པའི་ནང་བསྡད་ཡོད་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་བློ་མཐུན་མ་མཐུན་ཡོད་པ་དེ་ཁ་ནས་གསལ་པོ་འདོན་རྒྱུའི་སྤོབས་པ་དང་གོ་སྐབས་ཤིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་དགའ་བསུ་ཞུ་རྒྱུ་ལས་སྐྱོན་གང་ཡང་མེད། བར་སྐབས་དོལ་རྒྱལ་གྱི་ཐོག་ནས་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་ཅིང༌། ངའི་མིང་ནས་སྨྲོས་ཏེ་གནས་ཚུལ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་ལ་ཐལ་ཆ་གང་ཡང་མི་འདུག གཏམ་བརྗོད་རང་དབང་རེད། ངས་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་ཅེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ངའི་གསམ་ཚུལ་དང་ངས་ལམ་སྟོན་བྱས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད་མཁན་གྱི་མི་ཏན་ཏན་ཡོང་གི་རེད། མི་དེ་དག་གིས་སོ་སོའི་སེམས་ནང་ཡིད་ཆེས་མེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཁ་ནས་ཡིད་ཆེས་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་འདི་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད། ཁ་ནས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ཡིད་ཆེས་ཡོད་མདོག་མདོག་དང༌། སེམས་ནང་ཡིད་ཆེས་མེད་ན་འདི་ཡག་པོ་མིན། དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་གཤད་ན་ངོ་ལྐོག་ཅེས་པ་འདི་ཆགས་ཡོད། དམ་ཚིག་མ་གཙང་བ་ཡང་འདིའི་ཐོག་ནས་ཡོང་གི་ཡོད། སེམས་ནང་ནས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་བཤད་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་མེད་པ་ཇི་བཞིན་ཁ་ནས་ཀྱང་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་ངོ་རྒོལ་བྱས་པ་འདི་ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་ཆགས་པར་བརྟེན་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་རེད་སྙམ་གྱི་ཡོད་ལ། བློ་མ་མཐུན་མ་དེ་དག་གིས་དངོས་སུ་ངོ་རྒོལ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ་དགའ་བསུའི་གནས་རེད།
གནད་འགག་ཆེ་ཤོས་མང་ཚོགས་རྣམས་ད་བར་མགོ་སྐོར་འོག་མ་ཚུད་པར་ཚང་མས་འགྲེང་འགྲེང་བྱས་ཏེ་བསྡད་ཡོད་ཅིང༌། ད་དུང་ཡང་མགོ་སྐོར་མ་ཐེབས་བ་བྱེད་དགོས། ངོས་ནས་བཤད་པ་འདི་དག་ལ་རྒྱུ་མཚན་གང་འདུག ཕར་ཕྱོགས་ནས་བཤད་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་གང་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང༌། ངས་བརྗོད་པ་འདི་དག་ལ་རྒྱུ་མཚན་མང་པོ་མཐོང་བ་དང༌། ཡིད་ཆེས་ཡོང་གི་འདུག་ན་སོ་སོའི་ལངས་ཕྱོགས་འདི་བཟུང༌། ད་བར་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ད་དུང་ཡང་དེ་བཞིན་ཧུར་ཐག་བྱེད་དགོས། མགོ་འཚོས་ལ་མ་འཚོས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་འདྲ་མིན་དང་སྙོན་འཛུགས་ཧམ་པ་བཤད་པ་དེ་ཚོར་མགོ་སྐོར་ཐེབས་ཀྱི་མ་རེད་ལ། མགོ་སྐོར་མ་ཐེབས་པའི་ཐོག་ནས་གསལ་བཤད་གང་བྱེད་དགོས་ཀྱང་བྱ་རྒྱུ་ལས། གཞན་གྱི་གནད་འགག་མཐོང་གི་མི་འདུག གོང་དུ་བརྗོད་པ་ལྟར་ཡག་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ངས་རྣམ་ཀུན་བཤད་པ་བཞིན་སོ་སོའི་ངོས་ནས་ཕྱོགས་ཚང་མའི་གནས་ཚུལ་ལ་བལྟས། གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་མཐོང༌། ཉམས་མྱོང་མང་པོ་ཞིག་བསགས་ཏེ་གསལ་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གསལ་བཤད་མ་བྱས་ན་ངའི་ནོར་འཁྲུལ་ཡིན། གསལ་བཤད་བྱས་པ་དེར་ཉན་དང་མ་ཉན་ཁྱེད་ཚོ་སོ་སོའི་བསམ་བློ་རེད། མང་ཆེ་བས་ཉན་གྱི་ཡོད་ཅིང༌། ཉུང་ཤས་ཤིག་གིས་མི་ཉན་པ་ཡོང་ངེས་རེད། དེ་སྔོན་ྋརྒྱལ་བ་སྐུ་གོང་མའི་སྐབས་ལའང་སྐུ་གོང་མར་ཁ་གཏོང་མཁན་ཡོད་པ་ལས་མེད་པ་མིན། ྋགོང་ས་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་ལ་དེ་བས་ཀྱང་ཡོད། དེ་ནས་ཡར་འདེད་ན་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞལ་བཞུགས་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་མཁན་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ལ་དཔགས་པའི་དྲང་པོས་གཞུང་བསྲང་སྟེ་འགྲོ་སྐབས་ཕྲན་བུ་བློ་མ་རང་བ་ཁག་གཅིག་གིས་སྒྲོ་སྐུར་འདྲ་མིན་བྱེད་པ་ནི་ག་དུས་ཡིན་ཡང་ཡོང་སྲིད་པ་ལས་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན། དེ་ལ་ཡ་མཚན་སྐྱེ་དགོས་དོན་དང༌། དེ་འདྲའི་གནས་ཚུལ་གྱིས་རྐྱེན་པས་ངོས་རང་སེམས་ཤུགས་ཆག་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། ཤེས་སོང་ངམ།
ད་ལྟ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་སྐོར་བརྗོད་པ་འདིའི་ཐད་ངོས་ནས་ཁྱོད་ཚོར་འགྲེལ་བཤད་བྱ་རྒྱུར། ཕལ་ཆེར་ད་ཕན་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུ་ཙམ་གོང་ལ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེངབཅུ་བཞི་པ་འདི་སྐུ་ཕྲེང་མཐའ་མ་ཡིན་སྲིད་ཀྱི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཡོད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཕ་རོལ་རྒྱ་ནག་ཕྱོགས་ནས་ང་ཚོས་བོད་རང་དབང་རྩོད་ལེན་བྱེད་པའི་ལས་འགུལ་འདི་ཚང་མ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁེ་ཕན་དོན་དག་རེད་ཟེར་བ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་རོ་ལངས་རྒྱག་པའི་དོན་དག་རེད་ཟེར་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལ་དོན་སྙིང་ལན་འདེབས་བྱ་རྒྱུ་གང་ཡོད་ཅེ་ན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༡ ལོ་ཙམ་ནས་མ་འོངས་བོད་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཐོག་མའི་ཟིན་བྲིས་བཀོད་པ་དང༌། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༣ ལོར་རྩ་ཁྲིམས་སྙིང་བསྡུས་ཤིག་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་དེའི་ནང་གལ་ཏེ་དགག་བྱ་དང་དགོས་པའི་གནད་འགག་བྱུང་ན་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆ་འདོར་རྒྱུ་ཞེས་པ་ཞིག་བཀོད་ཡོད། ཁྱོད་རང་ཚོ་རྒན་པ་ཁ་ཤས་ཡོད་ན་དྲན་གྱི་རེད། སྐབས་དེར་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་དབང་ལ་བསྒྱུར་བཅོས་བཏང་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་འགན་མ་འཁྱེར་ན་འགྲིགས་ཀྱི་མི་འདུག་ཅེས་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་མྱོང་ཡོད། དེ་དུས་སུ་གཅིག་གིས་བཤད་མཁན་མེད་ཀྱང་ང་རང་ཚོ་མང་གཙོའི་ཐོག་འགྲོ་དགོས་པར་བརྟེན་དགོས་པའི་དབང་གིས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆ་བཞག་དགོས་པ་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁེ་ཕན་གནས་ཚུལ་ཆགས་ཀྱི་འདུག་ན་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་སུམ་ཆ་གཉིས་མང་མོས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་དབང་ཆར་བསྒྱུར་བཅོས་གཏོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་རྩ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཟིན་བྲིས་ནང་བཀོད་ཡོད་པ་རེད།
དེ་ནས་ ༡༩༦༩ ལོའི་གསུམ་བཅུའི་དུས་དྲན་གྱི་གསུང་བཤད་ནང༌། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ངམ་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་པའི་གཞུང་གི་སྲོལ་ལུགས་འདི་མ་འོངས་པར་གནས་དང་མི་གནས་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་གིས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་རེད་ཅེས་བཀོད་ཡོད། ང་ཚོས་བདེན་དོན་འཐབ་རྩོད་བྱེད་པ་འདི་བོད་དང་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པ་རོ་ལངས་རྒྱག་པའི་དོན་དག་དང༌། ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཁེ་ཕན་གྱི་དོན་དག་རྩ་བ་ནས་མིན། མདོར་ན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་བླ་བྲང་ངམ་གཞུང་གི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤིག་ཡོད་པ་འདི་མ་འོངས་པར་གནས་དང་མི་གནས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུའི་དབང་ཆ་བོད་མི་མང་གི་ལག་པར་ཡོད། འདི་གནས་རྒྱུར་ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་དགོས་པ་དང་ཐབས་ཤེས་བྱེད་དགོས་དོན་གང་ཡང་མེད་ཅེས་བཤད་ཡོད་ལ། གནད་འགག་ཀྱང་འདིར་ཐུག་ཡོད། རང་རེ་བོད་སྤྱི་པའི་དོན་དག་ཡིན་པ་ལས། བླ་བྲང་གི་གནས་ཚུལ་ཞིག་མ་རེད།
གཉིས་ནས་འཛམ་གླིང་ཐོག་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་ཧ་ལམ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མེད་པ་ཆགས་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་དང༌། བོད་མི་རིགས་ལའང་འགྱུར་བ་འགྲོ་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ཞིག་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་ཅིང༌། དེ་དག་ལ་ངས་འགྲེལ་བཤད་གསལ་པོ་ཞིག་རྒྱག་གི་ཡིན། བསམ་བློ་ཞིག་ཐོངས་དང༌། བོད་མི་རིགས་ཞེས་པ་འདི་བོན་པོའི་གཞུང་དང་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ནས་བཤད་ན་ཉུང་ཤོས་ལའང་ལོ་བཞི་སྟོང་ལྔ་སྟོང་སོང་བའི་མི་རིགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། ཆོས་རྒྱལ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་ནས་བཟུང་ནང་པའི་གཞུང་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱལ་རབས་ནས་བཤད་ན་ལོ་ཉིས་སྟོང་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་སོང་བའི་མི་རིགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་ཆ་བཞག་ན་ལོ་ཉིས་སྟོང་མ་ཟིན་ཙམ་གྱི་གོང་བོད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐོག་མར་དར་ནས་བར་དུ་ཡར་རྒྱས་སོང་སྟེ་ད་བར་ལོ་ཡུན་འདི་ཙམ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ྋརྒྱལ་དབང་དགེ་འདུན་གྲུབ་པ་ནས་བརྩིས་ན་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་སོང་བ་དང༌། ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་དབུ་འཁྲིད་ཆགས་པ་ནི་ྋགོང་ས་ལྔ་པའི་སྐབས་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ནས་ད་བར་ལོ་གསུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་སོང་ཡོད། དེར་བརྟེན་བོད་མི་རིགས་འདི་ལོ་བཞི་སྟོང་ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་ཞེས་པ་འདིར་ཡང་ཕལ་ཆེར་ལོ་ཉིས་སྟོང་མིན་ཙམ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་ནང་པའི་ཆོས་ལ་ཆ་བཞག་ན། ལོ་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་མ་ཟིན་ཙམ་སོང་ཡོད། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་འདི་ཡོད་ན་བོད་མི་རིགས་ཡོད་པ་དང༌། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡོད་པ་ཞིག་དང༌། འདི་མེད་ན་བོད་མི་རིགས་བརླག་འགྲོ་བ་དང༌། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཡང་བརླག་འགྲོ་བ་ཞིག་རྩ་བ་ནས་མིན། འདས་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནས་ཡོད་ལ། མ་འོངས་པར་ཡང་བོད་མི་རིགས་དང་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གཞུང༌། བོད་མི་རིགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བཅས་གནས་རྒྱུ་རེད། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་འདི་ནམ་ཞིག་དགོས་པ་མེད་པ་ཆགས་ན་མེད་པར་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང༌། མུ་མཐུད་དེ་གནས་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་དང༌། སེམས་འཁུར་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད་ཅེས་ངོས་ནས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་མ་འོངས་པར་གཞིས་བྱེས་མཉམ་དུ་འཛོམས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུ་ཙམ་སོང་མཚམས་ཚང་མ་དངོས་གནས་འདོད་པ་ཚིམས་པ་ཞིག་དང༌། བོད་མི་རིགས་དང་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང༌། བོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་བཅས་ཚང་མ་སྲ་ཐག་ཐག་ཆགས་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་གཅིག་བྱས་ན་མི་མང་མང་ཆེ་བའི་བསམ་བློའི་ནང་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་འདི་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དགོས་དོན་མི་འདུག་བསམ་པ་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན། དེ་འདྲ་བྱུང་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་འདི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཆགས་འགྲོ་གི་རེད། གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་ཆགས་པ་ཡིན་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་འདི་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཐའ་མ་ཆགས་པ་རེད་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཐའ་མ་ཆགས་ན་ང་ནི་དེ་ལ་དགའ་པོ་དང་དགའ་བསུ་ཡོད་ཅེས་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ད་བར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་བྱུང་བའི་ནང་ནས་ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཡག་ཤོས་དང༌། སྙག་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཆགས་མེད་ཀྱང་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ཞིག་ཆགས་མེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཞབས་འདྲེན་ཞུ་མཁན་མ་ཆགས་པའི་སྐབས་ལ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་དབྱིན་ཇིའི་སྐད་ནང་(INSTITUTION) ཨིན་སི་ཊོ་ཤུན་ཞེས་པ་འདི་མཇུག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་གཟི་བརྗིད་ངང་ནས་མཇུག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན་པས་ཡག་པོ་རེད། ཞབས་འདྲེན་ལུང་པ་གང་ཞུས་ནས་མཇུག་བསྒྲིལ་བ་ཡིན་ན་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཏཱ་ལའི་བླ་མས་ཞབས་འདྲེན་ཞུས་ཏེ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ལིའུ་རྫོགས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་རྒྱུ་དེ་ནི་ངོ་ཚ་པོ་དང་ཐབས་སྐྱོ་པོ་ཡིན། ཏཱ་ལའི་བླ་མ་གཟི་བརྗིད་དང་རྒྱལ་ཁའི་ངང་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་མཇུག་རྫོགས་ན་འགྲིག་གི་འདུག་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད།
ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་(INSTITUTION) ཨིན་སི་ཊོ་ཤུན་ནམ་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་འདི་མུ་མཐུད་གནས་ན་དགེ་མཚན་དང་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་སྔ་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འགྲོ་སྟངས་འདི་བོད་དང་སོག་པོ་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་བཞིན་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ལ་འབྲེལ་བ་ཕྲན་བུ་ཡོད་པ་དེ་ཙམ་ཡིན། བར་ལམ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་བ་ཆགས་པ་དང་འཛམ་གླིང་སྟེང་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་མང་དུ་སོང་བའི་འགྱུར་བ་གསར་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ཡང་ཕལ་ཆེར་འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ནང་པ་ཡོངས་རྫོགས་ཞེས་བརྗོད་མ་ཐུབ་ཀྱང༌། འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ཐེག་ཆེན་ཆོས་བརྒྱུད་ཀྱི་ངོས་ནས་བཤད་ན་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་འཛམ་གླིང་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ངོས་འཛིན་ཆ་འཇོག་ཡོད་པའི་ནང་པའི་འགོ་ཁྲིད་ཅིག་ཆགས་ཡོད། འདི་འདྲའི་ཆ་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་བོད་གཅིག་པུའི་གནས་ཚུལ་མ་ཡིན་པར་འཛམ་གླིང་གི་ནང་པ་སྤྱི་དང༌། བྱེ་བྲག་ཐེག་ཆེན་པ་ཡོངས་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡོངས་གྲགས་ཆ་འཇོག་ཡོད་པའི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་གསར་པ་ཞིག་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་དེ་སྔོན་རྒྱ་གར་བ་ངོ་ཤེས་འགས་དེ་སྐོར་ངོས་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་ཀྱིས་ང་ཚོ་གོ་བསྡུར་དང་བསམ་ཚུལ་ཤོད་རེས་བྱེད་མྱོང་ཞིང༌། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་པོབ་ཀྱི་སྒྲིག་འཛུགས་ཨི་ཊ་ལིའི་རྒྱལ་ས་རོམ་ལ་ཡོད་པ་དེ་འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ཡེ་ཤུ་ཁེ་ཏོ་ལེཀ་ཆོས་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་ཆགས་ཡོད། དེ་བཞིན་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་ལྷ་སར་གནས་ཀྱང་ངོ་བོ་འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ནང་པ་ཡོངས་སམ་ཡང་ན་ཐེག་ཆེན་པ་ཡོངས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ལྟེ་གནས་ཤིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་མཁན་ཡོད། དེར་བརྟེན་གལ་སྲིད་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་བླ་བྲང་ངམ་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མུ་མཐུད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཆགས་པ་ཡིན་ན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མཇུག་མཐུད་མཁན་དེ་གང་འདྲ་བྱེད་ཀྱི་ཡིན་འདི་ཡང་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན།
དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ལྟར་བསླབ་པ་བགྲེས་གཞོན་གྱི་ཐོག་ནས་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཁྲི་འཛིན་མཁན་ཡོང་མི་ཆོག་པ་མིན་པས་འདི་ཐབས་ཤེས་གཅིག་ཡིན། ཡང་ན་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གཤེགས་སྐབས་བླ་ཆེན་གྱི་འགན་འཁུར་མཁན་གཙོ་བོ་དེ་ཚོའི་ནང་ནས་འོས་བསྡུ་བྱས་ཏེ་བླ་ཆེན་བསྐོ་གི་ཡོད། འདི་འདྲའི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཡོང་མི་སྲིད་པ་མིན་ལ་ཡོང་ཆོག་པ་ཡིན། ཡང་དེ་སྔ་ལོ་རྒྱུས་ནང་བྱུང་མྱོང་བར་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བདག་པོ་བརྒྱབ་པ་གང་ཞིག་ལ། བདག་པོ་རྒྱག་སྟངས་དེ་ཡང་བླ་མ་མ་གཤེགས་གོང་འདི་ངའི་ཡང་སྲིད་ཡིན་ཞེས་ངོས་འཛིན་གནང་པ་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་སྔོན་མ་ཏི་ཛུ་ཁུལ་དུ་གཏེར་སྟོན་གྱི་བླ་མ་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁོང་མ་གཤེགས་གོང་ཁོང་རང་གི་སྤུན་མཆེད་མིན་ནམ་དེ་འདྲ་ཞིག་ལ་ཕྲུ་གུ་གྲུང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་འདི་ངའི་ཡང་སྲིད་ཡིན་ཞེས་ངོས་འཛིན་ཐག་གཅོད་གནང་ཡོད། རྗེས་སུ་ཕྲུ་གུ་དེ་ཡང་བླ་མ་གོང་མའི་ཀུན་སྤྱོད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཆགས་འདུག དེ་ལྟར་ཉེ་བའི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྔ་མོའི་དུས་སུ་བླ་མ་གོང་མ་མ་འདས་གོང་ནས་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ཡོང་མྱོང་བ་དེ་ལྟར་མ་འདས་སྤྲུལ་སྐུ་ཞེས་པ་ཡོང་ཆོག་པ་འདུག་སྙམ། ངོས་རང་མ་ཤི་གོང་ངའི་ངོས་ནས་ལས་དང་སྨོན་ལམ། བསོད་ནམས་བཅས་གང་ཅིའི་ཆ་རྐྱེན་འཛོམས་པའི་རེ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་འདི་ངའི་མཇུག་སྐྱེལ་མཁན་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ན་བརྗོད་ཆོག་པ་ཡིན། དེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་བླ་མ་གོང་མ་འདས་རྗེས་ཡང་སྲིད་འཚོལ་ཞིབ་བྱེད་པ་འདི་ཡང་དེ་སྔ་ཕན་ཆད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་ཐབས་ཤེས་ཤིག་རེད། རྩ་བ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་མུ་མཐུད་གནས་དགོས་མིན་མི་མང་གིས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་རེད། གལ་སྲིད་མུ་མཐུད་གནས་པ་ཡིན་ན། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་མཇུག་མཐུད་ནས་ཡོང་བའི་ཡོང་སྟངས་གང་འདྲ་བྱས་ཏེ་ཡོང་བའི་ཐད་བསམ་བློ་མང་པོ་གཏོང་རྒྱུ་འདུག་ཅེས་ངས་ལོ་ཉི་ཤུའི་གོང་ནས་བཤད་ཡོད།
བར་སྐབས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མི་སྣའི་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ཤོད་མཁན་མང་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་བོད་ཀྱི་བླ་མའི་ནང་བུད་མེད་མི་འདུག མ་འོངས་པར་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་བུད་མེད་ཀྱི་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་ཞིག་ཡོང་གི་རེད་དམ་ཞེས་བརྗོད་མཁན་འདུག ངོས་ནས་དེ་སྔ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་བླ་སྤྲུལ་མེད་པ་མ་རེད། དཔེར་ན་བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ནི་བོད་ཀྱི་བླ་ཆེན་གྲས་ཆགས་ཡོད། བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་མཇལ་ཁ་སོགས་ལ་ཕེབས་སྐབས་བཞུགས་ཁྲི་མཐོན་པོ་རྒྱག་དགོས་པ་དང༌། ཁོང་ལ་སྐུ་འཁོར་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་ཆ་ཚང་ཡོད་པ་རེད། ངོས་ནས་དངོས་སུ་མཇལ་མ་མྱོང་ཡང་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་ཡང་སྲིད་ངོ་མ་ལ་ཕག་པའི་ཟེ་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་སྲོལ་འདུག ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༠ ལོར་ང་རང་གྲོ་མོར་བསྐྱོད་སྐབས་བསམ་སྡིངས་ལ་ཕྱིན་པ་ཡིན། རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་དང་མཇལ་མྱོང༌། ཡོངས་འཛིན་དང་གསོལ་གཟིམ་མཆོད་གསུམ་གཟིམ་འགག་བཅས་བླ་ཆེན་གྱི་ཐོབ་གོ་ས་ཆ་ཚང་འདུག དུས་འགྱུར་སྐབས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་ཁོང་སྐབས་ཤིག་རྒྱ་གར་ལ་ཕེབས་ཡོད། དེ་ནས་སྤང་མདའ་ཛ་སག་དང་འབྲེལ་བ་བྱུང་སྟེ། སྤང་མདའ་བྲོས་འགྲོ་སྐབས་མཉམ་དུ་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་དེའི་གོང་དུ་ཡིན་གང་ལྟར་ཕྱིར་ལོག་གནང་བ་རེད། རྩ་བའི་བླ་ཆེན་ནང་བུད་མེད་མེད་པ་མིན། དེས་མཚོན་པའི་སྟོད་ཁུལ་དུའང་བུད་མེད་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུ་གསུམ་བཞི་ཞིག་ཡོད་སྐོར་ཐོས་མྱོང༌། དེ་དག་ལ་ང་ཚོས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། དེ་སྔའི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བླ་མ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ནང་བེུད་མེད་པ་མིན། བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ཞུ་བའི་ལམ་སྲོལ་དེ་ཕལ་ཆེར་ཀརྨ་པ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ་དང་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་དེ་ཚོའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་རྙིང་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཆགས་ཡོད་ཅེས་ངས་དེ་ལྟར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་གི་ཡོད།
མ་འོངས་པར་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་མུ་མཐུད་ཕེབས་དགོས་པ་དང༌། ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་གནས་རྒྱུ་དང༌། དེའི་མཇུག་མཐུད་མཁན་ཡང་སྔོན་ཆད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལྟར་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་གྱི་ཐོག་ནས་ཡོང་དགོས་པ་ཞིག་གལ་སྲིད་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ན། མ་འོངས་པའི་ཡང་སྲིད་དེ་ཡང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་བསྟུན་ནས་གལ་སྲིད་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ཞིག་ལ་ཡོང་བ་ཡིན་ན། བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོད་ཚེ་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་བཤད་ཡོད་ལ། ཡོང་ཡང་ཆོག་པ་ཡིན། གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་ཡང་སྲིད་ཕེབས་པའི་དགོས་པ་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་སྐུ་གོང་མ་དེས་ལས་ཀ་འགོ་འཛུགས་གནང་བའི་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་ཕན་ཐོགས་པའི་ཞབས་འདེགས་ཞུ་རྒྱུ་དེའི་མུ་མཐུད་པའི་དོན་དུ་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་གྱི་ཡང་སྲིད་ཅིག་བྱུང་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོད་ཚེ་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ངེས་པར་དུ་ཡོང་གི་རེད། དཔེར་ན་ནང་པའི་གཞུང་ནང་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཉམ་མེད་ཤཱཀྱ་སེང་གེ་རྒྱལ་རིགས་སུ་འཁྲུངས་ཡོད། གང་ཡིན་ཞེ་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ཀྱི་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་སྲོལ་ནང་རྒྱལ་རིགས་དེ་གཙོ་ཆེ་བ་ཆགས་ཡོད། མ་འོངས་པར་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་སངས་རྒྱས་བྱམས་པ་དེ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་སུ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་བྲམ་ཟེའི་རིགས་གཙོ་ཆེ་བ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པས་རེད། དེར་བརྟེན་རྒྱལ་རིགས་ལ་ཕེབས་དང་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལ་ཕེབས་སྤྱི་ཚོགས་ལ་གང་ཞིག་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་དང༌། གང་ཞིག་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་ནུས་པ་ཆེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་འདིའི་གནས་ཚུལ་ལ་གཟིགས་ཏེ་སྐབས་རེ་རྒྱལ་རིགས་ལ་ཕེབས་པ་དང༌། སྐབས་རེ་བྲམ་ཟེའི་རིགས་ལ་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་པ་གསུངས་ཡོད། དཔེ་འདི་བཞིན་མ་འོངས་པར་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ནས་ཡང་སྲིད་ཕེབས་རྒྱུའི་རྣམ་འགྱུར་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན། ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལ་ཆ་བཞག་ན་སྔར་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་སོག་པོའི་འབྲེལ་བ་གལ་ཆེ་པོ་ཆགས་ཡོང་དུས་ྋརྒྱལ་བ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་སོག་པོའི་དཔོན་རིགས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས་ཡོད། ཁོང་ཚོ་ནི་བོད་པ་མིན་པར་སོག་པོ་ཡིན་ཡང་ྋརྒྱལ་བའི་ཡང་སྲིད་ལ་མ་བརྩིས་པ་བྱས་མེད། དེར་བརྟེན་འགྲོ་སྟངས་དེ་འདྲ་ཡོང་གི་ཡོད།
མ་འོངས་པའི་ཡང་སྲིད་དེ་གལ་སྲིད་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་བྱུང་ན་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་ཡོང་གི་ཡོད་ཚེ་དེ་བས་ཀྱང་ཡོང་གི་རེད། ངས་རྩེད་མོ་དང་སྦྲགས་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཕེབས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཡག་པོ་ཞིག་ལ་ཕེབས་ཀྱི་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། འདི་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། མདོག་ཉེས་པོ་ཞིག་ལ་ཕེབས་ན་ང་ཚོའི་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་ནང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཅེས་གཟུགས་བཟང་བ་དང༌། དབང་ཆེ་བ། ཚིག་བཙུན་པ། སྟོབས་ཆེ་བ་སོགས་གསུངས་ཡོད། དེ་དག་ནི་དོ་བདག་དབང་ཆེ་བའི་སྐད་ཆ་མ་རེད། གཞན་ལ་ཕན་ཐོགས་བྱེད་ཐུབ་པའི་དོན་དུ་ཡིན། གཞན་ཕན་སྒྲུབ་པ་ལ་གཞན་གྱི་བློ་འགུགས་པ་དང་གཞན་ཡིད་འཕྲོག་པ་ཞིག་དགོས་པས། གཟུགས་བཟང་བ་དང༌། ཚིག་བཙུན་པ་འདི་དག་གནད་འགག་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ལྡན་ཞེས་བཤད་ཡོད། ཡང་ང་རང་ཚོས་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་བཤད་དུས་མཐོང་ན་མི་མཐུན་པ་མེད་པ་དང༌། ལྟ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པ་འདི་མཛེས་པོའི་སྐད་ཆ་རྐྱང་པ་མ་རེད། བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཡང་སྲིད་ཕེབས་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པ་ཡག་པོ་ཡོང་མདོག་ཁ་པོ་རེད་ཅེས་ཕྱེད་ཀ་རྩེད་མོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ངོ་མ་བྱས་ནས་བཤད་པ་འདིར་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། དེ་སྐོར་ཁ་སྔོན་ཕ་རན་སིར་བུད་མེད་ཅིག་གིས་སྐད་ཆ་མང་པོ་དྲིས་བྱུང༌། ངོས་ནས་ཡང་སྲིད་དེ་དགོས་པ་ཡོད་ན་ཏན་ཏན་བུད་མེད་ཀྱི་རྟེན་ལ་ཕེབས་ཆོག་པར་མ་ཟད། དེ་ཡང་མཛེས་པོ་ཞིག་ཕེབས་ཀྱི་རེད། མཛེས་པོ་ཕེབས་དགོས་པར་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་ཡོད། ཕལ་ཆེར་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་ཡང་སྲིད་བུད་མེད་ལ་ཕེབས་པ་ཡིན་ན་འདི་བཙུན་མ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས་ཁྱིམ་པ་བྱེད་ཀྱི་མ་རེད། དེར་བརྟེན་གདོང་ལ་ཚོས་བྱུག་རྒྱུ་ཡོང་གི་མ་རེད། ཚོས་བྱུག་རྒྱུ་མེད་དུས་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པ་ཡག་པོ་ཞིག་མེད་ན་བཟོ་ལྟ་བཟོ་རྒྱུའི་ཆ་རྐྱེན་མེད་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཡོད། བསམ་བློ་ཡག་པོ་བཏང་ན་རྒྱུ་མཚན་ཡོད། ཕྱེད་ཀ་རྩེད་མོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ངོ་མའི་བསམ་བློ་ཡིན། འདས་པའི་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཉི་ཤུའི་ནང་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་མིས་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སྐོར་སྐད་ཆ་འདྲི་མཁན་མང་པོ་བྱུང་། ཁོང་ཚོར་དེ་ལྟར་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་གི་ཡོད། བོད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་སྐད་ཆ་འདི་འབྲེལ་བ་མེད་པར་བརྟེན་རྣམ་ཀུན་ཤོད་ཀྱི་མེད།
ཁ་སྔོན་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་གལ་ཏེ་ཕེབས་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་དང༌། དེ་ཡང་བཙན་བྱོལ་གྱི་གནས་སྟངས་འོག་བྱུང་བ་ཡིན་ན། རྒྱ་མིའི་ལག་པར་སྐྱེ་གི་མ་རེད་ཅེས་བརྗོད་དགོས་པ་འདི་ཕལ་ཆེར་ལོ་བཅུ་གྲངས་གོང་ནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་འདི་མི་གཅིག་ལ་རག་ལས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་རྒས་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་མགྱོགས་པོ་ཤི་འགྲོ་གི་རེད། དེ་ཤི་བའི་སྐབས་ལ་ཁྱེད་རང་ཚོ་བོད་པའི་གནས་ཚུལ་རེ་བ་རྒྱག་ས་མེད་པ་རེད་ཅེས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་འུད་ཆེན་པོས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད་ལ། སྔོན་མ་པེ་ཅིང་ལ་ལྟ་སྐོར་ཚོགས་པ་ཞིག་འགྲོ་སྐབས་ཀྱང་རྒྱ་མིའི་དཔོན་རིགས་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བཤད་འདུག དེ་རྗེས་སྤྱིར་བཏང་སྐད་ཆ་ཤོད་མཁན་དེ་འདྲས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ཤོད་ཀྱི་འདུག བོད་མིའི་ནང་ནས་ཀྱང་དེ་འདྲ་ཤོད་མཁན་ཁ་ཤས་ཡོང་གི་འདུག རྒྱ་མིས་རྩིས་ངན་བརྒྱབ་སྟེ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་དེ་ཡང་འདི་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་ཤོད་མཁན་ཡོང་གི་འདུག དེང་སྐབས་རྒྱ་གར་ལ་ཡོད་པའི་བླ་ཆེན་ངོས་དང་ནང་མའི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་ཁ་ཤས་ནས་ངོས་ལ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེར་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོང་གི་མ་རེད་ཀྱང༌། གལ་སྲིད་སྟོང་ཟུར་གྱི་ཆ་ལ་གནས་ཚུལ་སྡུག་པ་ཞིག་བྱུང་བའི་དབང་དུ་བཏང་ན། ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་ཡང་སྲིད་ཕེབས་ཕྱོགས་སྐོར་འདི་འདྲ་ཡིན་ཞེས་ཕྱག་བྲིས་འཇོག་པ་གནང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ནའང་འདྲ། གང་ལྟར་གཞི་འཛིན་ས་ཡོད་པ་ཞིག་གནང་རོགས་ཞེས་གསུངས་མཁན་ཡོང་མྱོང༌། འདི་ནི་ཡག་པོ་རེད། ངས་ཀྱང་ཁོང་རྣམ་པར་འགྲེལ་བཤད་ཞུས་ཡོད། ང་ལ་ཁ་ཆེམས་ལྟ་བུའི་ཡིག་ཆ་འཇོག་རྒྱུ་མེད་པར་གང་ལྟར་ཡོང་བསྒྲགས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོལ་ལ་སྡོད་རིང་ང་ཤི་བ་དང་གཅིག གཉིས་ནས་བོད་མི་མང་གིས་ངའི་ཡང་སྲིད་ཅིག་མུ་མཐུད་དགོས་འདོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཡང་སྲིད་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་སྔོན་མས་འགོ་བརྩམས་པའི་ལས་ཀའི་འཕྲོ་བསྐྱང་རྒྱུར་ལུས་པ་དེའི་འཕྲོ་སྐྱོང་བའི་དོན་ལ་ཡང་སྲིད་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལས་དེ་གཏོར་བཤིག་གཏོང་བར་ཡོང་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་ལ་བསམ་བློ་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་ན་སྐྱེ་བ་སྔོན་མས་ལས་ཀ་འགོ་བཙུགས་པ་འཕྲོ་ཅན་དུ་ལུས་པ་དེའི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་བའི་ཡང་སྲིད་ཅིག་ཡོང་དགོས་པ་ལས། དེའི་འགལ་རྐྱེན་ལ་འགྲོ་བའི་ཡང་སྲིད་ཅིག་ཡོང་ཤེས་སྟངས་མེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་དག་ལ་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱེད་སྐབས། གལ་སྲིད་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་གློ་བུར་བཙན་བྱོལ་ལ་སྡོད་རིང་འདས་གྲོངས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་བྱུང་བའི་དབང་དུ་བཏང་ན། དེའི་ཡང་སྲིད་མུ་མཐུད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ཚེ་ཡང་སྲིད་ཡོང་ས་དེ་རྒྱ་མིའི་ལག་པར་ཡོང་རྒྱུ་མིན་པར་འདི་ཕྱོགས་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་ཡོང་གི་རེད་ཅེས་ངས་ཚིག་ཐག་བཅད་ནས་ཤོད་དགོས་པའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ལ་ཐུག་ཡོད། སྤྱི་ཡོངས་ལ་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆགས་ཏེ་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ཞིག་ལས། ང་སེམས་ཤུགས་ཆགས་ཏེ་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་དག་ཞིང་ལ་ཕེབས་ཀྱི་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་མ་རེད། བླ་མ་ཁ་ཤས་ཀྱི་དེ་འདྲའི་བརྗོད་སྲོལ་ཡོད་པ་རེད། རྣམ་ཀུན་བླ་མས་ཁྱེད་རང་ཚོ་སྡུག་པ་མ་གཏོགས་ང་དག་ཞིང་ལ་འགྲོ་ཆོག་ཡིན་ཞེས་གསུང་གི་ཡོད། ཉིན་གཅིག་བླ་མ་ཕྲན་བུ་སྙུང་སྐབས་སློབ་མ་ཚོས་ཁྱེད་རང་ནི་དག་ཞིང་ལ་ཕེབས་ཆོག་གི་རེད། ང་ཚོ་སྡུག་པས་སྐྱབས་འཇུག་གནང་རོགས་ཞེས་ཞུས་པར། བླ་མས་མ་ཤི་ན་མ་ཤི་བ་རང་དགའ་བ་འདུག་ཅེས་བརྗོད་པའི་སྐད་ཆ་ཡོད། བག་གྲོ་བོ་བྱས་ཏེ་སྡོད་སྐབས་དག་ཞིང་ལ་འགྲོ་ཆོག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། དངོས་སུ་ན་བའི་སྐབས་ལ་མ་ཤི་བར་བསྡད་ན་སྙམ་གྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་རང་ལ་ཆ་བཞག་ན་རྣམ་ཀུན་ནས་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་གི་འོག་ང་ཤི་ཡང་དབུགས་འགྲོ་ཐུབ་པ་མི་འདུག་ཅེས་བཤད་ཀྱི་ཡོད། ཤེས་སོང་ངམ། དངོས་གནས་བོད་མི་མང་གི་སེགས་ཤུགས་དང༌། དམ་ཚིག་ལ་རྒྱ་ཆིག་བསྒྲིལ་འདི་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། ལམ་སང་ཁ་ཡོད་ལག་ཡོད་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་ཤིག་སོན་གྱི་མེད་ཀྱང༌། བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་དེ་དག་གི་བློ་བཞག་ས་ཞིག་དང༌། བསམ་བློའི་ནང་སེམས་གསོ་གཏོང་མཁན་ཞིག་ལས་མ་བྱུང་ཡང་ང་ཡོད་པ་འདིས་ཕན་གྱི་ཡོད། གནས་ཚུལ་འདི་འདྲའི་འོག་ལུས་ན་ཚས་བརྡུང་ནས་ཤི་རྒྱུའི་ཉེན་ཁ་བྱུང་བ་ཡིན་ན་ང་ནི་དབུགས་འགྲོ་ཐུབ་པ་མི་འདུག་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ང་རང་སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་བསྡད་ཡོད་ལ། གཟུགས་པོ་ནི་བདེ་ཐག་ཆོད་དང༌། སེམས་ནི་སྐྱིད་ཐག་ཆོད་ཡོད། གཉིད་ཡང་སྐྱིད་པོ་ཁུག་གི་འདུག ལྟོ་ཆས་ནི་བྲོ་བ་ཆེན་པོ་འདུག ཁྱེད་རང་ཚོས་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ་ནས་དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད། བརྟན་བཞུགས་རྗེས་སུ་བལ་ཡུལ་བོད་མི་སྐྱིད་སྡུག་ཐུན་མོང་ནས་ཕྱི་ཟླ་ ༡༠ པའི་ནང་འབུལ་གྱི་ཡོད་པ་དེ་དུས་མཉམ་དུ་ཕུལ་ན་འགྲིགས། ཆོ་ག་བཏོན་སྨོན་ལམ་བརྒྱབ་ནས་རྟེན་འབྲེལ་སྒྲིག་རྒྱུ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་བྱས་ན་འགྲིགས། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཛ་དྲག་དང་དངངས་སྐྲག་བྱེད་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད། བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད། ཤེས་སོང་ངམ།
སྔོན་མ་ལྷ་སར་སྡོད་སྐབས་ཕོ་བྲང་གསར་པ་བརྒྱབ་ཚར་རྗེས་ཉིན་གཅིག་ལྷ་ཀླུའི་རྨོ་བོ་༼ལྕམ་གཡང་འཛོམས་ཚེ་རིང་༽ལགས་མཇལ་ཁར་སླེབས་བྱུང༌། སྙིང་རྗེ་ཁོང་གིས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཚེ་བརྟན་པའི་དགོངས་པ་བཞེས་དགོས། སྐུ་ཚེ་མ་བརྟན་ཚེ་ཡང་སྲིད་ཅིག་ཕེབས་དགོས་པ་རེད། ཡང་སྲིད་ཕེབས་ནས་ཀྱང་ཕྱག་དཔེ་འདི་ཙམ་བསླབ་གནང་དགོས་པ་དང༌། སྐུ་ལས་འདི་ཙམ་བསྐྱོན་དགོས་པས་ཆོ་གང་ཡོད། ད་ལྟ་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས། སྐུ་ལས་ཚང་མ་བསྐྱོན་ཚར་བ་འདི་སྐུ་ཚེ་རིང་པོ་བཞུགས་ན་ཡག་གི་རེད་མ་གཏོགས། ཡང་སྲིད་གཉིས་པ་ཞིག་ཕེབས་ཏེ་གཞི་ནས་སློབ་སྦྱོང་གནང་དགོས་བྱུང་ན་སྐུ་མཉེལ་རོགས་རེད་ཅེས་བརྗོད་མྱོང༌། དེ་དག་འཕྲོས་བཤད་ཡིན། ཁྱེད་རང་ཚོ་བློ་བདེ་པོ་བྱས་ཏེ་སྡོད། ཤེས་སོང་ངམ། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་བཅས་སོ།། །།


text:
དྲ་ཤོག་དེའི་ནང་གི་ཡིག་ཐོག་ཅི་ཡོད་ལ་ཁ་ཕོད་པ། ཁ་ལོ་བ་གཙོ་བོར་མཆོངས། ཁ་ལོ་བ་གཙོ་བོར་རྒྱུགས།
ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ།
དྲ་ཚིགས་འདི་ནི་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་འབད་རྩོལ་དང་། དཔལ་འབྱོར་གྱི་རོགས་རམ། ཆེད་ལས་དང་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་ལམ་སྟོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་གྱུར། ཐོག་མར་བདག་གི་དྲིན་ཆེན་རྩ་བའི་བླ་མ་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པ་ཆེན་པོས་དམིགས་བསལ་ཐུགས་རྗེ་དཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་དང་། དེ་ནས་ཕྲན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་དམ་པ་དང་། ཁོང་གི་ཡང་སྲིད་སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ། ས་སྐྱ་ཁྲི་འཛིན། ཞིང་གཤེགས་དམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ། ཞིང་གཤེགས་འདུས་འཇོམས་རིན་པོ་ཆེ། བེ་རུ་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེ། ཞིང་གཤེགས་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་དར་རྒྱས། དགེ་བཤེས་བསོད་ནམས་རིན་ཆེན། དགེ་བཤེས་ཟླ་བ། དགེ་བཤེས་དབང་ཆེན། དགེ་བཤེས་བསྟན་འཛིན་བཟང་པོ། དགེ་བཤེས་ཐེག་མཆོག་བཅས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ངས་དྲ་ཚིགས་འདིའི་ནང་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་སློབ་ཁྲིད་དང་། དཀའ་དྲིན། བློ་སྟོབས་སྤེལ་བ་བཅས་ཀྱི་དྲིན་ཉག་ཅིག་ཡིན།
གཞན་ཡང་ Aldemar Hegewald ལགས་ཀྱི་དགོངས་ཚུལ་གཞིར་བཟུང་དྲ་ཚིགས་འདི་མངོན་དུ་གྱུར་བ་དང་། Christian Steinert, Katja Dalmühle, Rudy Harderwijk དང་དྲ་རྒྱའི་བཀོད་འདོམས་པ་ Dr. Wolfgang Saumweber ལགས་བཅས་ཀྱིས་ལས་གཞི་འདི་ལེགས་གྲུབ་ཡོང་བ་དང་ཉར་ཚགས་ཆེད་རོགས་རམ་གནང་བ། Marlene Eltshig ལགས་ཀྱིས་མདུན་ངོས་བྱུས་བཀོད་གནང་བ། Itay Noy and Dr. Monika Dräger རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་དྲ་ཚིགས་བཟོ་བཀོད་ཐད་རོགས་རམ་གནང་བ། Peter Green དང་ Christian Dräger གཉིས་ཀྱིས་དྲ་ཚིགས་འཛིན་སྐྱོང་ཐད་རོགས་རམ་གནང་བ་བཅས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེ་བཞིན་ང་རང་གི་རྩོམ་རིག་གི་རྒྱུ་ཆ་ཁག་ལ་ཞུ་དག་ (scanning) དང་། སྟབས་བདེའི་བེད་སྤྱོད་སླད་ཀམ་པུ་ཊར་ནང་འཇུག་ལས། (digitizing) རྩོམ་སྒྲིག་ལས་དོན། གཏམ་བཤད་ཁག་སྒྲ་ཡིག་འབེབ་སྒྱུར་དང་སྒྲ་ཕབ་བྱ་རྒྱུ། དྲ་ཚིགས་ཆེད་དྲུང་ཡིག་དང་ཁྲིམས་ཐོག་ལས་རིགས་ཁག དཔའ་འབྱོར་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བཅས་མཐུན་འགྱུར་རོགས་རམ་གནང་མཁན་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བ་ཡོད་པས་ཚང་མར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
དྲ་ཚིགས་འདིས་རང་གཞན་སྐྱེ་བོ་ཚང་མར་གཏན་དུ་ཕན་ཐོགས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་སྨོན་འདུན་ཞུ།། །།
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན།


text:
རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ།
རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ནི་དེང་སང་འཛམ་གླིང་དུ་དགའ་བསུ་ཐོབ་ཆེ་ཤོས་གྱི་རྩེད་མོ་ཞིག་ཡིན། དེ་རྩེད་མཁན་རྩེད་མོ་བ་ལ་སྤོ་ལོའི་རྩལ་དང་བང་རྩལ་དགོས་པའི་མི་ཚད་བློ་རིག་པ་དང་དཔའ་སྤོབ་པ་ཡང་དགོས་མ། དེ་མིན་ཐུན་མོང་རོགས་རེད་ཀྱི་སེམས་ཡང་དགོས། རྐང་སྤོ་ཐོག་མར་ཀྲུང་གོར་བྱུང་ཞིང་ཕྱིས་སུ་ཡོ་རོབ་ཏུ་དར་ལ་དུས་རབས་༡༩པའི་དུས་དཀྱིལ་དུ་དབྱིན་ཇི་རུ་དར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བྱུང་ནས་འཛམ་གླིང་ཀུན་ཏུ་དར་ཁྱབ་བྱུང་།[༡]
ནང་དོན།
ལོ་རྒྱུས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དཀར་ནག་འདྲེས་མའི་སྤོ་ལོས་ནམ་ཡང་སྐྱེས་པ་ཚོར་ཚ་རླབས་འཕྱུར་བའི་གླེང་གཞི་ཞིག་བསྩལ་ཐུབ། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་ཆེས་མིང་གྲགས་ལྡན་པའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ཚོགས་པའི་དབར་གྱི་འགྲན་བསྡུར་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མཚན་སྙན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་འགྲན་བསྡུར་ཞིག་དེ་མིན་གྱི་འཁྲུག་ཆ་དོད་པོ་རང་མེད་པའི་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་ཚོགས་པའི་དབར་གྱི་འགྲན་བསྡུར་སོགས་ཚང་མས་ཇ་ཁང་ནང་དུ་བཞུགས་པའི་སྐྱེས་པ་ཚོར་བགྲོ་གླེང་གི་ཚ་རླབས་ཤིག་བཟོ་ཡི་ཡོད། བོད་ཀྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་ལུས་རྩལ་བྱེད་སྒོ་གང་གིས་ཀྱང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་བྱེད་སྒོ་ལས་བརྒལ་མི་ཐུབ་ཅིང་། ཐ་ན་ཁུག་ཀྱོག་ཏུ་གནས་པའི་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ཐང་གཤོང་ཞིག་ནས་ཀྱང་ཀོ་བའི་སྤོ་ལོར་རྗེས་དེད་བཏང་ནས་གཟུགས་པོ་རྔུལ་ཆུས་བརླན་པའི་ཕྲུ་གུ་མཐོང་ཐུབ་པས། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འདྲེན་ཤུགས་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་མིན་དེ་ནས་རྟོགས་ཐུབ།
ལོ་ཞིག་ལ་རྒྱལ་རྩེ་ཁུལ་དུ་ཡུལ་སྐོར་ལ་བསྐྱོད་ཅིང་། དངུལ་ཏོག་ཙམ་གྲོན་ཆུང་ཡོང་བའི་སླད་དུ་གྲོགས་པོ་དོན་གྲུབ་ཀྱི་ཕ་མའི་ཁྱིམ་དུ་གནས་ཚང་གཡར་ནས་བསྡད་པ་ཡིན། དུས་དེར་ཏག་ཏག་འཛམ་གླིང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་བཞིན་པའི་སྒང་རེད། ང་རང་གི་བསམ་པར་ཁོང་གི་ཁྱིམ་དུ་བསྡད་པ་དེས་འགྲན་བསྡུར་གྱི་གནས་ཚུལ་ཇི་བཞིན་མཐོང་མི་ཐུབ་སྙམ་པའི་སེམས་ཁྲལ་བྱུང་། གང་ལགས་ཤེ་ན། བོད་ཀྱི་གྲོང་གསེབ་ཏུ་མི་སེར་གྱི་ཁྱིམ་ལ་བརྙན་འཕྲིན་གྱི་ནང་དུ་སྟོན་པ་ནི། ཉིན་མཚན་མེད་པར་བལྟས་ཚར་རྒྱུ་མེད་པའི་བོད་སྐད་བརྙན་འཕྲིན་རྒྱུན་མཐུད་འཁྲབ་ཚན་ལས་མ་འདས། འོན་ཀྱང་ངའི་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཞིག་ལ། དོན་གྲུབ་ཀྱི་ཨ་ཕ་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་ནི་སྤོ་ལོར་དགའ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ལོ་ན་དོན་གསུམ་ལ་ཕེབས་པའི་ཞིང་པ་བགྲེས་སོང་འདིས་འཛམ་གླིང་སྤོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་རིང་གི་དུས་ཚོད་དམ་འཛིན་གྱིས། ཐ་ན་མཚན་གུང་གི་ཆུ་ཚོད་གཉིས་གསུམ་དུས་ཀྱི་འགྲན་བསྡུར་ལེ་ཚན་ལའང་གཡེངས་མེད་གཟིགས་པ་མ་ཟད། གཉིད་མི་བྲོ་བ་དང་འགྲན་བསྡུར་ལ་ལྟ་བའི་དུས་ཚོད་འཐུས་ཤོར་མི་ཡོང་བའི་ཆེད། ཁོང་གིས་སྐབས་རེ་མཚན་མོར་སྔོན་ལ་ཕྱི་རོལ་དུ་འཆམ་འཆམ་ལ་བསྐྱོད་པ་དང་། ཡར་ལོག་ཡོང་ནས་འགྲན་བསྡུར་ལ་གཟིགས་པ། ཡང་སྐབས་རེ་སྔོན་ལ་སིམ་གཉིད་ཞིག་ཁུག་པ་དང་། ཆུ་ཚོད་ཀྱི་སྒྲ་སྒྲོག་ཏན་ཏིག་བཟོས་རྗེས་དུས་ཐོག་ལ་ལངས་ནས་གཟིགས་ཀྱི་འདུག་མཚན་གུང་གི་དུས་སུ་ངས་ཁོང་དང་མཉམ་དུ་འགྲན་བསྡུར་འགའ་ཤས་ཤིག་བལྟས་པ་ཡིན། ཅང་མ་འགོར་བར་ལྗིད་ཏིག་ཏིག་གི་མིག་པགས་གོང་འོག་ཕན་ཚུན་འཐབ་ཡོང་བ་དང་། རིག་པ་གྲུང་པོ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཀྱང་ཕན་ཐོགས་གང་ཡང་མིན་འདུག རྒྱ་སྐད་ཚིག་ཐོག་གི་འགྲེལ་པ་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་ཧ་མི་གོ་བའི་བགྲེས་སོང་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་ནི་གཉིད་ཀྱི་གཡའ་ཙམ་མེད་པར་དབྱིངས་ཚུད་ནས་འདུག ཁོང་གིས་སྐབས་རེ་རང་ཉིད་བློ་ཡིད་འཕྲོག་པ་ལས་འདོན་པའི་སྐད་ཅོར་གྱིས། ང་རང་གཉིད་འཐིབས་ཀྱི་ནང་ནས་ཐེངས་ཤས་བསླངས་ཤིང་། མིག་ཕུར་ནས་ཡང་ཁོང་དང་མཉམ་དུ་འཁྱུག་ཙམ་བལྟ་གིན་བསྡད། བགྲེས་སོང་ཁོང་གི་ཞལ་ལས་བྱུང་བའི་སྤོ་ལོའི་སྐོར་གྱི་ཐ་སྙད་ནི་ངས་དེ་ཙམ་གྱི་ཧ་མི་གོ་དཔེར་ན། མཚམས་ཐིག་བརྒལ་བ་དང་གནས་བརྒལ་ཟུར་འདྲེན་སྤོ་ལོ། སོགས་ཚང་མ་དབྱིན་སྐད་ཡིན་པ་དང་། ཚིག་སྐད་དེ་འདྲ་ཁོང་ཞིང་པ་རྒན་ཁོག་ཞིག་གི་བྱད་གཟུགས་དང་ཧེ་བག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་སྣང་།
འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ཉེ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ལ་དོ་སྣང་ཅུང་ཟད་ཞིག་བྱས་ན། དབྱིན་ཀ་ལན་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་སྐོར་གྱི་ཐ་སྙད་དེ་འདྲ་བགྲེས་སོང་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་གི་ཞལ་ནས་འདོན་པར་ཡ་མཚན་པའི་སྣང་བ་གང་ཡང་བྱུང་མི་སྲིད།
༡༩༠༤ལོར་དབྱིན་ཇིས་ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་ལ་བཙན་འཛུལ་བྱས་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་རྒྱལ་རྩེ་ནི་བོད་ཡོངས་ལ་དཔུང་འཇུག་བྱེད་པའི་ས་ཚིགས་དེར་བརྩིས་ནས་རྒྱལ་རྩེར་ཚོང་དོན་ཁང་དང་དམག་སྒར་བཙུགས་པས་གཉིད་མཐུག་ཏུ་ཡུར་བའི་བོད་ཀྱི་ས་སྒང་འདིར་མ་རྩ་རིང་ལུགས་རྙིང་གྲས་ཀྱི་ཆེས་སྔོན་ཐོན་བཟོ་ལས་སྒྲིག་ཆས་ཀྱི་རྐང་པ་འཛུགས་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་བཟུང་རྒྱལ་རྩེར་རིམ་བཞིན་རླངས་འཁོར་དང་། རྐང་འཁོར། ཁ་པར། ཏར་སོགས་ཐོན། དེའི་རྗེས་ཀྱི་མི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ནང་རྒྱལ་རྩེའི་མིང་གྲགས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་མཐོ་རུ་སོང་བ་དང་། བོད་ཀྱི་ནུབ་རྒྱུད་རྫོང་གཞིས་ཁག་ཏུ་མངགས་གཏོང་བྱས་པའི་དཔོན་རིགས་ཚོས་སྐབས་དེའི་བཀའ་ཤག་སྲིད་གཞུང་ལ་གནས་ཚུལ་སྙན་གསེང་ཞུ་དགོས་པའམ། ཚོང་པ་ཚོས་རྒྱ་གར་གྱི་ཚོང་པ་དང་ཚོང་དོན་འབྲེལ་གཏུགས་བྱེད་པ་སོགས་ཚང་མར་རྟ་བཞོན་ཏེ་རྒྱལ་རྩེར་མྱུར་སྐྱོད་ཀྱིས་ཏར་གཏོང་བའམ་ཁ་པར་གྱི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། རྒྱལ་རྩེའི་ཁྱད་འཕགས་ས་ཁམས་དེས་བོད་ས་གནས་ཀྱི་སྲིད་ཕྱོགས་མི་སྣ་དང་། ཚོང་པ། གནས་མཇལ་བ་སོགས་རྒྱ་གར་དུ་བསྐྱོད་པ་དང་། མཚོ་ཐོག་བརྒྱུད་ནས་མེས་རྒྱལ་ནང་སར་སྐྱོད་པའི་ལམ་ཉག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་བས་དུས་མཚམས་ཤིག་རིང་བོད་ཀྱི་ནུབ་ཁུལ་གྱི་གནད་ཆེའི་གྲོང་རྡལ་དེ་ཤིན་ཏུ་འཁྲུག་ཆ་དོད་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར།
དབྱིན་ཇི་བ་དེ་ཚོས་སྐྱོ་སངས་ཀྱི་རོལ་རྩེད་བྱེད་ཆེད་རྒྱལ་རྩེའི་སྐྱིད་ནག་ཞེས་པའི་ཐང་སྡེར་དེར་ཁོ་པ་ཚོའི་ཕ་ཡུལ་ལ་རྒྱུན་དུ་རྩེད་པའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རྩེད་པ་དང་། རྟ་ཐོག་སྤོ་ལོ་རྩེད་ཀྱི་ཡོད། ཡང་ཁོ་པ་ཚོར་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་བོད་པའི་གཡོག་པོ་ཚོའི་ཁྲོད་དུ་ཡང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་གཅིག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ཏེ་དབྱིན་ཇི་བ་ཚོར་སྤོ་ལོ་རྒྱག་རོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། བྱ་དངོས་གསར་པ་དང་ལེན་བྱེད་ནུས་ཆེ་བའི་ཁུལ་དེའི་བོད་མིས་ཟླུམ་ཞིང་འཕར་བའི་དངོས་པོ་དེར་དེ་མ་ཉིད་དུ་སྤྲོ་སྣང་འཕེལ། ཐོག་མའི་དུས་ཁོབ་ཤིག་ཤིག་གི་རྐང་པས་སྤོ་ལོར་རྡོག་རྒྱག་ཞུས་མི་ཐུབ་སྐབས་ལག་པས་སྤོ་ལོ་འཇུས་ཏེ་རྒྱུགས་ཤར་གློད་པས་དབྱིན་ཇིའི་མི་རྣམས་ངུ་མི་ཤོར་དགོད་མི་ཤོར་བའི་གནས་སུ་བསྐྱལ། རིང་པོ་མ་སོང་བར་གཡོག་པོའི་རུ་ཁག་གི་སྤོ་ལོའི་རྒྱག་རྩལ་ཡང་ཉིན་རེ་བཞིན་མ་བསྡད་པར་ཡག་ཏུ་སོང་ཞིང་། སྐྱིད་ནའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་ཡིད་དབང་ཡང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོས་རིམ་བཞིན་འཕྲོག་པ་དང་། བགྲེས་སོང་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་ལགས་ཀྱི་དུས་སུ་སླེབས་དུས་ཁུལ་དེའི་བོད་མི་ཚོས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རྩེར་སོན་པ་རྒྱག་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་མི་རྒན་པ་ཚོ་ལ་དཔེ་བལྟས་ཏེ་རྒྱག་པ་དང་། སྐབས་རེ་མི་རྒན་ཚོའི་རུ་ཁག་ལ་མི་ཆད་ཚེ། སྤོ་ལོ་རྒྱག་རྩལ་ཅུང་ཡག་པའི་ཕྲུ་གུ་ཆེ་བ་དེ་ཚོ་འགྲན་བསྡུར་ནང་འཇུག་གི་ཡོད། ཕྲུ་གུ་ཚོར་མི་རྒན་གྱི་སྤོ་ལོའི་ལྷམ་དང་གོས་ཆེ་དྲགས་ཀྱི་ཡོད་པས། བོད་ཟོམ་གྱོན་ནས་འགྲན་བསྡུར་ནང་བཞུགས་རྒྱུ་རང་རེད། ཁོ་ཚོས་འཁྱུག་ཙམ་རིང་སྲོག་ལྟོས་ངང་རྒྱུགས་པ་དང་། ཡང་འཁྱུག་ཙམ་རིང་སེམས་འཚབ་ངང་ལུས་སྒུར་ནས་ལྷམ་སྒྲོག་བཅིངས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོས་ནར་སོན་བཞིན་པའི་ཕྲུ་གུ་ཚོར་སྤྲོ་སྣང་ཚད་མེད་སྦྱིན་གྱི་ཡོད་ལ། ཡང་ཁོ་ཚོར་ཡིད་མུག་པ་ཡང་ཡོང་བ་ནི། སྤོ་ལོ་བརྒྱབ་དྲག་ཏེ་སྣམ་བུའི་ལྷམ་རལ་སོང་ན་ནང་མིའི་གཤེ་གཤེ་བཟེད་དགོས་ཤིང་། ལྷམ་གསར་པ་ཆ་གཅིག་བཟོ་བ་ལ་ཁྱིམ་ཚང་དབུལ་ཕོངས་ཤིག་གི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་ཡིན་སྟབས་རྐང་རྗེན་མར་སྤོ་ལོ་རྒྱག་གི་ཡོད། སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ནི་སྒྲོག་གུ་རྒྱག་དགོས་པའི་བཟོ་དབྱིབས་རྙིང་པའི་རིགས་ཡིན་པས་རྐང་རྗེན་མར་རྒྱག་སྐབས་གལ་ཏེ་སྤོ་ལོའི་ཕུ་ཏོག་ལ་རྡོག་རྒྱག་འཐེབ་ན། ན་ཚ་གཏོང་ཤུགས་ནི་སྨྲོས་པ་དཀའ། འོན་ཀྱང་འགྲན་བསྡུར་གྱི་རྒྱལ་ཁའི་རྩོད་སེམས་ཀྱིས་ན་ཚ་ཡང་རྦད་དེ་བརྗེད་འགྲོ་གི་ཡོད། འགྲན་བསྡུར་ནི་རྟག་ཏུ་དབྱིན་ཇི་བ་དང་བོད་མིའི་དབར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། མ་གཞི་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་དབྱིན་ཇི་བས་བོད་མི་དབུལ་ཕོངས་ཚོར་ལྟོ་ཆས་མཁོ་འདོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་སྤོ་ལོའི་རྩེད་ཐང་སྟེང་དུ་བོད་མི་ཚོས་དེས་རྐྱེན་པས་བཟོད་སྒོམ་བྱེད་ཀྱི་མེད་ལ། རང་རིགས་སྤུན་ཟླ་གསོད་མཁན་བཙན་འཛུལ་པར་གདོང་གཏུག་བྱེད་སྐབས་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཀྱི་ལ་རྒྱ་ཤུགས་ཆེར་མངོན་ཡོང་བ་མ་ཟད། སུས་ཀྱང་འགོག་ཐབས་བྲལ་བ་ཞིག་ཏུ་གྱུར། དབྱིན་ཇི་བས་སྤོ་ལོ་ཁྲིད་ནས་སྒོའི་འགྲམ་དུ་བཅར་སྐབས་བོད་པའི་རུ་མི་ཚོས་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས། ཁོའི་རྐང་པ་ཧྲུག་ཅག་གཏོང་། ཟེ་འབོད་པ་དང་། ནུས་ཤུགས་ལྡབ་སྐྱེས་ཀྱིས་འཛིངས་བས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་མཁས་པའི་དབྱིན་ཇི་བ་རྣམས་དཀའ་ལས་ཁག་པའི་གནས་སུ་བསྐྱལ་ཞིང་། སྐབས་རེ་བོད་མིའི་རུ་ཁག་གིས་བྱ་དགའི་བུམ་པ་ཡང་ལེན་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
རྒྱལ་རྩེ་ནི་བོད་ཀྱི་སྐུ་དྲག་ཚོའི་ཐབ་རྟེན་ས་ཆ་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། སྒེར་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་གཞིས་ཀ་ས་ཆ་དེར་ཡོད། དབྱིན་ཇི་བ་དང་ཁུལ་དེའི་ཞིང་པ་ཚོའི་དབར་འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་འགྲན་བསྡུར་གྱིས་བདེ་འཁོད་སྒྲིག་ལ་བྱང་བའི་སྐུ་དྲག་གི་བུ་ཕྲུག་ཚོར་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་ནས་ག་ལེར་ཁོ་ཚོ་ཡང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་སྤྲོ་སྣང་ཤུགས་ཆེར་འཕེལ་བ་དང་། མ་ཡཱ་སོགས་ཀྱི་སྒེར་པ་ཚོས་སོ་སོའི་གཞིས་ཀའི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ནས་འགྲན་བསྡུར་ལ་བཞུགས།
དེ་རྗེས་རྒྱལ་རྩེའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་བྱ་གཞག་དེ་མྱུར་བར་འཕེལ་རྒྱས་སོང་ཞིང་། ལྷག་དོན་དུ་༡༩༥༡ལོར་བོད་ལ་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་བཏང་རྗེས་གཞོན་ནུའི་རྒྱལ་གཅེས་ལས་འགུལ་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་ཡོངས་སུ་དབྱར་མཚོ་རྒྱས་པ་ལྟར་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བ་དེས་རྒྱལ་རྩེའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་ལ་འགུལ་ཤུགས་གསར་པ་ཞིག་སྦྱིན། ༡༩༦༥ལོར་བོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་གཉིས་པར་གྲགས་པའི་གཞིས་ཀ་རྩེའི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཀྱང་ས་ཁུལ་ཆུང་གྲས་རྒྱལ་རྩེ་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་གིས་ཕམ་ཉེས་སུ་བཏང་བས་རྒྱལ་རྩེ་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་གི་མིང་གྲགས་ཆེས་ཆེར་འཕེལ། དུས་ཡུན་རིང་པོ་ཞིག་གི་ནང་རྒྱལ་རྩེའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ནི་བོད་དུ་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཁོ་ཚོར་ཕུལ་བྱུང་གི་རུ་མི་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་བྱུང་ཡོད་པའི་ནང་གོང་དུ་ཞུས་པའི་བགྲེས་སོང་ལྷག་པ་ཚེ་རིང་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ། ཁོ་ཚོ་ནི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་སེམས་དབུས་ནས་དབྱིངས་སུ་ཚུད། རིག་གནས་གསར་བརྗེ་ཆེན་མོའི་སྔ་ནུབ་ཏུ་རྒྱལ་རྩེའི་མདའ་དམག་དུས་ཆེན་གྱི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འགྲན་རའི་ནང་ཞིང་པ་རང་ལས་གྲུབ་པའི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཞིག་གིས་འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་རྣམ་པ་གཏོད་པ་དང་། དེའི་རུ་མི་ནི་ཁུལ་དེ་གར་མིང་གྲགས་ཆེ་བའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་དཔའ་རྒོད་རྐྱང་རྐྱང་ཡིན། ཁོ་ཚོའི་ལུས་ནས་ཞིང་སའི་དྲི་ཞིམ་འཐུལ་ཞིང་། བབ་ཆགས་ཀྱི་རང་མདངས་མངོན་ལ། ལྷམ་གོག་ཕུད་ནས་གཡུལ་སར་གདོང་མཆོངས་བྱེད་པ་དང་། སྤོ་ལོར་མགོ་བོ་བརྡུང་སྐབས་མགོ་ཐོག་གི་ལྕང་ལོ་ཡང་གཡུག་པ་སོགས་ཀྱིས་འགྲན་རའི་ཐོག་ཏུ་ལང་ཚོའི་དཔའ་ཉམས་ཤིག་བཞག་པས། དེང་གི་དུས་སུ་ཡང་རྒན་རྒོན་ཚོའི་ཡིད་ལ་དྲན་པ་དང་། ངར་རླབས་འཕྱུར་བ་བཟོ་གི་ཡོད།
ལོ་རབས་དྲུག་བཅུ་པའི་དུས་འགོར་བོད་ལྗོངས་སུ་སོ་སོའི་ཆེད་ལས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་དངོས་སུ་བྱུང་ཞིང་། རུ་ཁག་འདི་རྣམ་ཀུན་ནས་མེས་རྒྱལ་ནང་ཁུལ་གྱི་ས་ཆ་ཁག་ཏུ་འགྲན་བསྡུར་ལ་བཞུགས་པའམ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་པར་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཛ་དྲག་ཆེ་བའི་འགྲན་ར་ནས་ཁོ་ཚོར་ཤེས་བྱ་གསར་པ་མང་པོ་བྱང་རྟོགས་བྱུང་བ་དང་། མིག་རྒྱང་ཡངས་པོར་ཕྱེ་ཞིང་། ཁོ་ཚོ་ནང་ས་ནས་ལོག་ཡོང་སྟེ་རྒྱུན་དུ་ལྷ་སའི་ལས་ཞོར་གྱི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཚོ་དང་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་ཁོ་ཚོའི་མཆོག་གྱུར་གྱི་སྤོ་ལོའི་འཐབ་རྩལ་གྱིས་ལྷ་ས་དང་ས་ཁུལ་ཁག་གི་ལས་ཞོར་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ལའང་སྣེ་ཁྲིད་བྱུང་ཡོད། སྐབས་དེ་དུས་ལྷ་སར་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་ལ་ཆུ་ཚད་ཀྱང་མཐོ་པོར་སླེབས་ཤིང་། དེའི་ནང་ནས་བོད་ལྗོངས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ལ་འཇིགས་སྐུལ་བཟོ་ཐུབ་མཁན་ནི་ལྷ་ས་སློབ་འབྲིང་གི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ཁོ་ན་ཡིན། བོད་ཀྱི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་དང་ལྷ་ས་སློབ་འབྲིང་རུ་ཁག་དབར་གྱི་འགྲན་བསྡུར་གྱིས་ཧ་ལམ་ལྷ་ས་བ་ཕལ་མོ་ཆེ་མི་དམངས་ལུས་རྩལ་ཐང་ཆེན་དུ་འགུག་ཐུབ། ལྷ་ས་སློབ་འབྲིང་གི་སྤོ་ལོའི་རུ་མི་མཁས་པ་དེ་ཚོར་མང་ཚོགས་ཀྱིས་གསེར་གྱི་རྐང་པ་ཆེ་གེ་མོ་དང་དངུལ་གྱི་ལག་པ་ག་གེ་མོ་ཞེས་པའི་མིང་བཏགས་ཤིང་། བོད་ལྗོངས་རུ་ཁག་ལས་ཀྱང་མཚན་སྙན་ཆེ་བ་ཡོད་ལ། དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་ལས་ཞོར་རུ་ཁག་ལ་ཞེན་ཕྱོགས་བྱེད་པ་ཡིན་ཤས་ཆེ།
ལོ་རབས་བདུན་བཅུ་པའི་དུས་མགོར་བོད་ཀྱི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་ནི་དེ་བས་ཀྱང་མཚན་སྙན་ཆེ་བ་ཡོད། ཁོ་ཚོས་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་ལ་སྐོར་སྐྱོད་གཟིགས་འབུལ་དང་འགྲན་བསྡུར་བྱས་ཤིང་། ཁུལ་སོ་སོའི་ལོ་ཆུང་སྤོ་ལོའི་རུ་མི་ཚོར་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་རོགས་བྱས་པས་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལམ་བུའི་ཐོག་ཏུ་ཁྲིད་སྟོན་བྱས་ནས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་ཤ་ཞེན་ཟབ་མོ་སྐྱེས་པ་ཆགས།
ངེས་གསལ་ལ་སྐབས་དེ་དུས་ང་རང་སློབ་ཆུང་འགྲིམ་བཞིན་པའི་སྒང་ཡིན་པ་དང་། ཕྲུ་གུ་བུ་ཚོས་དགའ་ཤོས་བྱེད་པའི་ལུས་རྩལ་གྱི་བྱེད་སྒོ་ནི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་དེ་རང་ཡིན། ལུས་རྩལ་དགེ་རྒན་ནི་བྱས་ཚར་རྒྱུ་མེད་པའི་ལས་ཀ་ཡོད་པ་བཞིན། རྟག་ཏུ་ལུས་རྩལ་ཐང་སྟེང་དུ་སྤོ་ལོ་ཞིག་གཡུགས་ནས་རྒན་ལགས་ལས་ཀ་ཡོད། སློབ་ཚན་ལ་ཡོང་མི་ཐུབ། ཁྱེད་རང་ཚོ་རྩེད་མོ་རྩེད་ཅེས་བརྗོད་རྗེས་ལུས་རྩལ་ཐང་སྟེང་ནས་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པར་སོང་། དོན་དངོས་ཐོག་ང་ཚོས་རེ་བཞིན་པ་ཡང་རྒན་ལགས་ལ་ལས་དོན་ཞིག་འཕྲད་ནས་ང་ཚོར་སྤོ་ལོ་ཞིག་གནང་རྒྱུ་དེ་རང་ཡིན། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ང་ཚོ་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་དབྱིངས་སུ་ཚུད་ནས་སྡོད་ཐུབ། དེ་ལྟ་བུའི་དགེ་རྒན་མེད་པའི་ལུས་རྩལ་སློབ་ཚན་ཡུག་ཙམ་ལ་ཕྱིན་ནས་བློ་ཡིད་མ་ཚིམ་གོང་ནས་སུན་སྣང་སྐྱེ་འོས་པའི་སློབ་ཚན་གྱི་གྲོལ་བརྡ་དེ་རླུང་འཚུབ་ཆར་དྲག་བཞིན་དུ་བརྡུང་བས་གྲོལ་བརྡ་གཏོང་མཁན་གྱི་རྒན་པོས་དུས་ཚོད་བལྟ་སྟངས་ནོར་བ་མིན་ནམ་སྙམ་གྱི་ཡོད། རྒན་ལགས་ལ་སྤྲེལ་ལད་ཤོད་རྒྱུར་དགའ་བའི་ཕྲུ་གུ་དེ་ཚོས་དྲིལ་བརྡ་ཐོས་མ་ཐག་ལམ་སེང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་སྒྲུག་སྟེ་རྒན་ལགས་ཀྱི་ཁྱིམ་གྱི་ཕྱོགས་སུ་རྒྱུགས་འགྲོ་བ་དང་། རེ་ཆད་ཀྱི་ཕྲུ་གུ་ཚོ་ཡང་ཁོ་པའི་འཇོན་བཟོར་བལྟ་བ་ལས་བྱེད་ཐབས་གཞན་མེད་པར་གཟའ་འཁོར་རྗེས་མའི་ལུས་རྩལ་སློབ་ཚན་དེ་གང་མགྱོགས་འོང་རྒྱུར་རེ་སྒུག་བྱེད་བཞིན་སྡོད།
རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རྒྱག་ཆེད་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ཀླད་པ་མི་ཉུང་བ་དཀྲུག་དགོས་ཤིང་། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ངོ་མ་མེད་དུས་བལ་གྱི་རྐང་ཤུབ་རྙིང་ཧྲུལ་ནང་དུ་རས་ཚལ་བླུགས་པའམ་ཡང་ན་མར་སྐོགས་ནང་རྩྭ་ཧྲུག་གམ་བལ་སྙིགས་བླུགས་ཏེ་འཚེམ་བུ་སྟབས་བདེ་ཞིག་བརྒྱབ་ནས་སྤོ་ལོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། སྐབས་དེ་དུས་སུས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ཞིག་འཁྱེར་ཏེ་རྩེད་མོ་རྩེད་བར་ཡོང་ན་དེ་ནི་ཕྲུ་གུ་ཡོངས་ཀྱི་འགོ་གཙོར་གྱུར་གྱི་ཡོད། ངོས་ཁྱིམ་གྱི་མི་རབས་སྔ་མ་སུ་ཞིག་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་མིན་མ་ཤེས། ཁྱིམ་དུ་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ཧྲལ་ཧྲུལ་ཞིག་བཞག་འདུག་ལ། ད་དུང་སྟེང་དུ་དབྱིན་ཡིག་བྲིས་པའི་སྤོ་ལོའི་ནང་འགྱིག་གཉིས་ཀྱང་འདུག་སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་སྤོ་ལོ་ནི་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་པགས་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེང་དུས་རྐང་འཁོར་གྱི་འཁོར་ལོའི་འགྱིག་ལྤགས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞིང་། ནང་པགས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཕུ་ཏོག་རིང་པོ་ཞིག་འདུག་ཕུ་བརྒྱབ་ཟིན་རྗེས་མྱུར་དུ་ཕུ་ཏོག་བཀག་དགོས་པ་དང་། དེ་རྗེས་ཕུ་ཏོག་དེ་ཤུགས་ཀྱིས་ཕྱི་པགས་ནང་དུ་འཇུག་དགོས་ལ། མཐའ་མཇུག་ལྷམ་སྒྲོག་བརྒྱབ་པ་བཞིན་སྒྲོག་གུ་རྒྱག་དགོས། ངེད་ཁྱིམ་གྱི་སྤོ་ལོ་དེ་རྟག་ཏུ་ཕུ་ཤོར་གྱི་ཡོད་པ་དང་། ཉིན་མོའི་དུས་སུ་དེ་ལ་ཕུ་ལྡིར་པོ་ཞིག་བརྒྱབ་ནའང་ཞག་པོ་གཅིག་ཕྱིན་སོང་ན་སྟོང་ལེབ་དུ་གྱུར་གྱི་ཡོད། ང་རང་རྟག་ཏུ་སྤོ་ལོ་དེ་ཁྱེར་ཏེ་རྩེད་མོ་རྩེད་བར་འགྲོ་བ་དང་། སྐབས་དེ་དུས་ཁྱིམ་ཚང་སོ་སོར་ཕུ་མདའ་དཀོན་ཞིང་། གལ་སྲིད་ཡོད་ཀྱང་ཕྲུ་གུ་ཚོར་བེད་སྤྱོད་བྱེད་འཇུག་པ་དཀའ། ངའི་སྤོ་ལོ་དེས་སྔོན་ལ་རྩེད་གྲོགས་ཚོར་ལས་ཀ་ཐེངས་གཅིག་བྱེད་འཇུག་དགོས་པ་ནི། ཕྲུ་གུ་ཚོས་སྤོ་ལོའི་ཕུ་ཏོག་ཁའི་ནང་བཅུག་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕུ་ཁ་དོ་དང་། ངས་ཕུ་ཁ་དོ་རེ་སྐོར་བྱས་ཏེ་འབུད་པས་གདོང་པ་དམར་པོར་གྱུར་ཞིང་། སྐེ་ཡང་སྦོམ་རུ་འགྲོ་བའི་སྣང་བ་ཡོང་གི་ཡོད། ཕྲུ་གུ་རྒན་པས་སྔོན་ལ་ཕུ་བརྒྱབ་ཟིན་རྗེས་ཆུང་བ་ཚོས་མཐུད་ནས་རྒྱག་དུས་དབུགས་ཚད་ཆུང་བ་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཕུ་སྤོ་ལོའི་ནང་དྭ་རྒྱག་ཐུབ་རྒྱུ་བཞག་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་སྤོ་ལོས་རང་གི་ཁའི་ནང་ཕུ་གང་བརྒྱངས་ནས་སྡོད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་རྩེ་དགོད་དང་འཁང་རའི་ཁྲོད་དུ་ཡང་སྐོར་བསྐྱར་སྐོར་ངང་ཕུ་བརྒྱབ་ནས་མཐའ་མཇུག་སྤོ་ལོ་ལྡིར་ཙམ་ཡོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད།
སྤོ་ལོ་རྒྱག་མཁན་གྱི་ཕྲུ་གུ་ནི་ཧ་ཅང་མང་བས་དབང་ཆེ་བ་དང་། རྒྱག་རྩལ་མཁས་པ་རྣམས་རྒྱག་ཐུབ་པ་སྨོས་མེད་རེད། ང་རང་སྤོ་ལོ་རྒྱག་རྩལ་ཧ་ཅང་གི་ཞན་ཡང་སྤོ་ལོའི་བདག་པོ་ཡིན་པས་ཐེངས་མི་རེ་ངོ་རེར་འགྲན་བསྡུར་ནང་བཞུགས་ཆོག སྐབས་རེ་ང་རང་རྩེད་མོ་རྩེད་མི་འདོད་པའམ་ཁྱིམ་དུ་ལྟོ་ཆས་བཟའ་བར་ལོག་དགོས་ཚེ་ཕྲུ་གུ་ཚོས་ང་ལོག་མི་འགྲོ་བའི་ཞུ་བ་འཐེན་གྱི་ཡོད། སྐབས་རེ་ཡང་ང་རང་སྤྲོ་བ་མི་འཕེལ་སྐབས་ལམ་སེང་སྤོ་ལོ་སྒྲུག་ནས་ཁྱིམ་དུ་ལོག་གི་ཡོད་པས། སྤོ་ལོར་དབྱིངས་ཚུད་པའི་རྩེད་གྲོགས་རྣམས་གློག་ཆད་པའི་གློག་འགུལ་རྩེད་ཆས་དང་འདྲ་བར་ས་དེར་ཀེ་རེར་ལངས་སྡོད་པ་དང་། གང་ཙམ་སོང་རྗེས་ངའི་རྒྱབ་ཏུ་གཞི་ནས་ཚིག་ངན་གྱི་སྒྲ་སྒྲོག་གི་ཡོད། སྐབས་དེ་དུས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ནང་བཞིན་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་ཡིད་དབང་འགུག་ཐུབ་མཁན་གྱི་རིག་གནས་རོལ་རྩེད་ཧ་ཅང་གི་དཀོན་པས། ཕྲུ་གུ་ཚོས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་དགའ་ཞེན་བྱེད་ཚད་ནི་སྨྱོ་བའི་ཚད་དུ་སླེབས་པ་དང་འདྲ། གཞིས་ཀ་རྩེར་སྐད་གྲགས་ཆེ་བའི་ཅའོ་ཁྲང་ཞེས་པའི་ཐང་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། གཞི་ཁྱོན་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་ཐང་ཆེན་དེར་ལུས་རྩལ་ཀྱི་སྒྲིག་ཆས་ནི་ཁ་སྤྲོད་དུ་གནས་པའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་སྒོ་གཉིས་རང་ལས་མེད། ཐང་ཆེན་དེ་ནི་རྩྭ་སྔོན་རྐང་གཅིག་མེད་པའི་སྐྱ་ཐེར་ཐེར་གྱི་བྱེ་ས་མཁྲེགས་པོ་ཞིག་ཡིན་ལ། སྤང་ནི་སྦར་མཐིལ་ཙམ་ཡང་རིག་རྒྱུ་མེད། སློབ་གྲྭ་གྲོལ་རྗེས་སམ་དུས་ཆེན་དང་ངལ་གསོའི་དུས་སུ་ས་ཆ་འདི་ནི་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་སྤྲོ་སྣང་བྱེད་སའི་ཞིང་ཁམས་རང་ཡིན། ཁོ་ཚོས་སོ་སོས་བཟོས་པའི་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྤོ་ལོ་རྒྱག་བཞིན་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་མཁས་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུའི་སྐྱིད་པའི་རྨི་ལམ་སྐྲུན་བཞིན་གནས། ལྷག་པ་ལྡང་དུས་སུ་ཐལ་རྡུལ་གྱིས་ས་གཞི་འགྲིབ་ནས་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་རྔུལ་ཆུས་ཡོངས་སུ་བརླན་པའི་ངོ་གདོང་ལ་ཐལ་བའི་ཤ་གསོས་ཤིག་བྱུག་པ་དང་། ཆར་དུས་སུ་ས་བྱེ་རྣམས་འདམ་རྫབ་ཏུ་གྱུར་ནས་ཐེངས་ཤས་འགྲན་རྗེས་ཚང་མ་འདམ་མི་ལྟ་བུར་གྱུར། དེ་ལས་ཀྱང་ཉེན་ཁ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་སྤོ་ལོའི་ཐང་སྟེང་ལ་ཐེངས་གཅིག་འགྱེལ་ན་རྨ་མི་བཟོ་བར་ལུས་པ་གཅིག་ཀྱང་མེད་པ་དང་། ཕྲུ་གུ་རེ་འགའ་འགྱེལ་ཤུགས་ཆེ་དྲག་པས་རྡོ་བྱེར་བརྡར་ནས་པགས་པ་ལྷེབ་ཙམ་བཤུས་ཤིང་། ཁྲག་དམར་འཛར་འཛར་དུ་ཐོན་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དེ་ཚོ་ཚང་མས་ཕྲུ་གུ་ཚོའི་རྩེད་སེམས་འགོག་མི་ཐུབ་ཅིང་། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་ཤུགས་ལ་བཀག་འགོག་བྱེད་ཐབས་བྲལ།
དུས་ཀྱི་འཁོར་མདའ་༡༩༢༠ལོར་བསྒྱུར་དུས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་དེ་ལྷ་སར་སྤེལ་འགོ་ཚུགས་ཤིང་། བྱ་དངོས་དཔེ་གསར་ལ་དགའ་བའི་སྐུ་དྲག་གི་བུ་ཕྲུག་དང་། ཚོང་པ། སློབ་མ་སོགས་ཀྱིས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་དེ་དཔེ་གསར་གྱི་རོལ་རྩེད་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་པ་དང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཁྱབ་གདལ་བྱུང་། སྔོན་ལ་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་སོང་ནས་དེ་གར་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རྩེད་སྟངས་མཐོང་མྱོང་བའི་སྐྱེ་བོ་རེ་འགས་རས་ཀྱི་སྤོ་ལོ་བཟོས་ནས་བརྒྱབ་པ་དང་། རྗེས་སུ་འབྱོར་པ་ཅན་གྱི་སྐུ་དྲག་གི་བུ་ ཕྲུག་དང་། ཚོང་པས་ཕྱི་རྒྱལ་ནས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ངོ་མ་ཁྱེར་ཡོང་། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་འདིར་བོད་དུ་མི་མང་པོས་དགའ་ཞེན་དང་ཡིད་བཞུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་དང་། སྐུ་དྲག་རྒན་གྲས་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་འགོག་རྐྱེན་བཟོས་ཤིང་། ལྷག་པར་སྐུ་དྲག་རྒན་གྲས་ཚོས་ལུས་རྩལ་གྱི་བྱེད་སྒོ་འདི་འདྲར་མཐོང་མི་བདེ་བ་བྱེད་པ་སྟེ། ལོ་ན་ཆུང་བའི་སྐུ་དྲག་ཚོས་འགྲན་རའི་ནང་བདེ་འཇགས་ཁྱུག་པོས་རྒྱུགས་ཆེད་ཐོབ་ཐང་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་པ་ལྕོག་དང་། པ་ལྕོག་སྟེང་གི་གའུ་མར་འགྲོལ་བ་དང་། ད་དུང་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་རྣ་རྒྱན་སོག་བྱིལ་དང་། ཨ་ལོང་སོགས་ཚང་མ་བཀྲོལ་ཏེ་གོས་སྲབ་གྱོན་ནས་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པས་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་ཞིག་ཏུ་བལྟ་ཡི་ཡོད། གང་ལགས་ཤེ་ན་སྐབས་དེ་དུས་བོད་ལ་དཔོན་རིགས་གནས་དབྱུང་བཏང་ན་གཞི་ནས་མགོ་ཐོག་གི་གའུ་བཀྲོལ་བ་དང་། འབྱོར་ལྡན་ཁྱིམ་ཚང་སྟོངས་སོང་ན་གཞི་ནས་རྣ་རྒྱན་དཀྲོལ་གྱི་ཡོད། རྒྱན་ཆ་དེ་ཚོ་ནི་ཐོབ་ཐང་དང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་མཚོན་རྟགས་རང་ཡིན། འོན་ཀྱང་དཔེ་གསར་འབའ་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་གཞོན་ནུ་ཚོའི་འཚོ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པས་སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་ན་གཞོན་སྐུ་དྲག་རྣམས་ཀྱིས་འཕྱ་དམོད་དང་། སྡིགས་མོའི་ཁྲོད་དུ་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་གྱིས་སྟེར་བའི་སྤྲོ་སྣང་དང་ངར་ཤུགས་ཅི་དགར་མྱོང་བཞིན་མཆིས།
༡༩༣༠ལོའི་ཡས་མས་སུ་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་འདི་བཞིན་ལྷ་སའི་ནང་རྒྱ་ཆེར་འཕེལ་ཞིང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྨང་གཞི་རྒྱ་ཁྱབ་ཡོད་པའི་ལུས་རྩལ་གྱི་རྣམ་གྲངས་ཤིག་ཏུ་ཕྱིན། སྔ་རྗེས་སུ་སྐུ་དྲག་གི་རུ་ཁག་དང་། ཏར་ཁང་རུ་ཁག གོ་མིན་ཏང་སློབ་ཆུང་གི་སློབ་མའི་རུ་ཁག ཝ་པ་གླིང་ཧུད་རིགས་རུ་ཁག་སོགས་དང་། ད་དུང་ལྷ་སར་ཡོད་པའི་ཕྱི་གླིང་པས་ཀྱང་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་པ་ནི་དབྱིན་ཇིའི་ལས་ཚབ་ཁྲུའི་མངའ་འོག་གི་བདེ་སྐྱིད་གླིང་ཁའི་རུ་ཁག་དང་། བལ་པོའི་ཚོང་པའི་རུ་ཁག་སོགས་སྔ་རྗེས་སུ་ལས་ཞོར་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་བཅུ་ལྷག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱུང་ཞིང་། གཟའ་འཁོར་རེའི་རེས་གཟའ་ཉི་མར་རྟག་ཏུ་འགྲན་བསྡུར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཉིན་ལྷ་ས་གྲོང་གི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་རྩེ་དྲུང་གླིང་ཁར་(དེང་དུས་བོད་དམག་ཁུལ་ཁང་གི་ཤར་ངོས།)འདུས་ཏེ་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་ལ་བལྟས་ནས་འཁྲུག་ཆ་དོད་ཤོས་ཀྱི་བར་སྐོར་དུ་ཧ་ལམ་ཚོང་ཁང་ཚང་མ་སྒོ་བརྒྱབ་སྟེ་ཁུ་སིམ་དུ་གནས་པ་དང་། སྐོར་བར་ཕེབས་མཁན་གྱི་བགྲེས་སོང་ཁ་ཤས་ལས་མཐོང་རྒྱུ་མེད།
ཤ་བརྡོལ་ཁྲག་བརྡོལ་གྱི་ན་གཞོན་བོད་དམག་དང་། དགོན་སྡེ་ཁག་གི་ན་གཞོན་སེར་མོ་བ་ཚོས་ཀྱང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འགྲན་བསྡུར་ནང་བཞུགས་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཆེན་པོ་བྱེད་ཅིང་། མཐར་བོད་དམག་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱུང་བ་དང་། སྐབས་དེ་དུས་གོ་མིན་ཏང་སློབ་ཆུང་གི་ནང་དུ་ཉི་ཧོང་དུ་སློབ་གཉེར་ལ་ཕེབས་མྱོང་ཞིང་། སྤོ་ལོ་རྒྱག་རྩལ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་དགེ་རྒན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་གདན་ཞུ་བྱས་ནས་སྦྱོང་བརྡར་ཁྲིད་སྟོན་བྱས་ཡོད། སེར་མོ་བ་ཚོ་ནི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གནོན་ཤུགས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་རང་སོ་སོའི་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་འཛུགས་ཐུབ་མེད་པ་དང་། ན་གཞོན་སེར་མོ་བ་ཚོ་ཡང་འགྲན་རའི་ཐོག་གི་སྒེག་ཉམས་འཆོར་བའི་རུ་མི་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཐུབ་མེད། ཡིན་ནའང་ཁོ་ཚོ་འཁྲུག་ཆ་དོད་ཤོས་ཀྱི་གཟིགས་མོ་བར་གྱུར་བ་ནི་སུས་ཀྱང་བཀག་འགོག་བྱེད་ཐབས་བྲལ།
སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་གཟི་བྱིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཀླུབས་པའི་ལྷ་ལྡན་གྱི་ཞིང་ཁམས་འདིར་འཕྲོག་རྩོད་གཏུམ་སྤྱོད་ཀྱིས་གང་བའི་རྩེད་ལས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཚེགས་མེད་ལམ་ལྷོངས་ཀྱིས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བ་ནི་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་རང་རེད། ངོ་མ་བསམ་ཚོད་ལྟར་༡༩༤༡ལོའི་ཉིན་ཞིག་ལ་སེར་བ་ཐེངས་གཅིག་བབས་པ་དེས་ལུས་རྩལ་གྱི་བྱེད་སྒོ་འདི་བཀག་འགོག་བྱེད་རྒྱུར་ཁ་གཡར་ས་ཡག་ཤོས་ཤིག་རྙེད།
༡༩༤༡ལོའི་དབྱར་ཁར་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་དགའ་བའི་ལྷ་ས་བ་ཚོས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་བཅུ་གཅིག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ནས་གཞི་ཁྱོན་ཆུང་ངུ་མ་ཡིན་པའི་རིམ་མཚུངས་མཉམ་འགྲན་ཞིག་གཉེར། གཟིགས་མོ་བ་ཚོས་སུས་འགྲན་བསྡུར་ཨང་དང་པོ་ལེན་མིན་ཐད་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གིས་ད་དུང་ཕན་ཚུན་རྒྱན་འཛུགས་བྱས་ཏེ་འགྲན་བསྡུར་གྱི་རྒྱལ་ཕམ་མཇུག་འབྲས་ལ་བལྟ་བཞིན་ཡོད། ཉིན་ཞིག་འགྲན་ནུས་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་སྐུ་དྲག་རུ་ཁག་དང་། བདེ་སྐྱིད་གླིང་ཁའི་དབྱིན་ཇིའི་རུ་ཁག་གཉིས་དབར་དཔུང་རྭ་བཤམས་པས་གཟིགས་མོ་བ་ཚོའི་སེམས་ཤུགས་ངར་ལ་སྤྲོ་བ་རབ་ཏུ་བརྟས་བཞིན་གནས། གཟིགས་མོ་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་བར་མི་ཆད་པར་སྐད་འབོད་སྒྲོག་ནས་སྐུ་དྲག་རུ་ཁག་ལ་ངར་ཤ་སློང་བ་དང་། ངེས་པར་དུ་བདེ་སྐྱིད་གླིང་ཁའི་དབྱིན་ཇི་བའི་རུ་ཁག་ཕམ་ཉེས་སུ་གཏོང་དགོས་ཞེས་སྐུལ་མ་བཏང་། འགྲན་རའི་མཐའ་འཁོར་ལ་ཐག་པ་བཏང་སྟེ་འགྲན་ར་གྲུ་བཞིར་གནས་པ་དང་། དཔལ་འབྱོར་ཡོད་པའི་མི་ཚོས་ཐག་པའི་ཕྱི་ལོགས་སུ་གདན་བཏིང་ཞིང་། མདུན་དུ་ཞལ་བཟས་སྒྲིག་གཤོམ་བྱས་ནས་ཞལ་ཟས་ཟ་བཞིན་སྤོ་ལོར་བལྟ་བ་དང་། ཁོ་ཚོའི་རྒྱབ་ཏུ་གཟིགས་མོ་བ་ཕལ་པ་རྣམས་མི་ཚོགས་ལས་གྲུབ་པའི་གྱང་བཞིན་གནས།
འགྲན་བསྡུར་འགོ་ཚུགས་རྗེས་ནམ་མཁའ་ནི་སྔོ་ཞིང་དྭངས་ལ། ཉི་འོད་ཚ་ལམ་ལམ་དུ་འཕྲོ་བཞིན་འགྲན་རའི་ཁྲོད་ཀྱི་དངངས་འཚབ་དང་། ཛ་དྲག་གི་རྣམ་པ་ཡུག་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་ནས་མཁའ་རླུང་ཁྲོད་ཀྱི་རྔུལ་དྲི་ཡང་བཙིར་བ་ལྟར་དུ་འཐུལ་ཡོང་། བདེ་སྐྱིད་གླིང་ཁའི་དབྱིན་ཇིའི་རུ་ཁག་གིས་སྤོ་ལོ་གཅིག་བླུགས་སྐབས་འགྲན་ར་ཡོངས་སྐད་ཅོར་གྱིས་ཁེངས་ཤིང་། རེ་ཆད་ཀྱི་གཟིགས་མོ་བ་ཚོ་ནི་ཁོང་ཁྲོ་ཞི་ཐབས་བྲལ་བ་དང་། ལྷག་པར་དུ་སེར་མོ་བ་ཚོ་ནི་དབྱིན་ཇིའི་མི་ཚུར་འཐེན་ནས་ཐེངས་གཅིག་ཉེས་ན་གཞི་ནས་ཁོང་ཁྲོ་ཞི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལྟར་དུ་གནས། འགྲན་རའི་ཐོག་ཏུ་དངངས་འཚབ་ཀྱི་རྣམ་པ་ཆེས་ཆེར་རྒྱས་པའི་སྐབས་དེར་དགོད་བྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་ཐོན་པ་སྟེ། འགྲན་རའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཚེར་ཕུང་གི་གསེབ་ཞིག་ནས་གློ་བུར་དུ་རི་བོང་གཅིག་ཐོན་བཞིན་འགྲན་རའི་ནང་ཕར་རྒྱུགས་ཚུར་རྒྱུགས་བྱས་པ་དང་། རུ་མི་ཚོས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་གཡུགས་ཏེ་རི་བོང་རྗེས་འདེད་བཏང་བས་གཟིགས་མོ་བ་ཚོ་ནི་དགོད་སྒྲའི་ཁྲོད་དུ་ཡུད་ཙམ་གནས་ནས་དངངས་འཚབ་ཀྱི་སེམས་པ་འཁྱུག་ཙམ་ངལ་གསོ་ཐེབས་པ་བཟོས། རི་བོང་དེ་ཅུང་མ་འགོར་བར་མཐོང་རྒྱུ་མེད་པར་སོང་བ་དང་། ཡང་འགྲན་བསྡུར་མུ་མཐུད་འགོ་ཚུགས། འགྲན་བསྡུར་གྱི་ཚ་རླབས་མེ་ལྟར་འཕྱུར་བའི་མཚམས་དེར་མཁའ་དབྱིངས་སུ་གློ་བུར་དུ་སྤྲིན་ནག་མཐུག་པོ་འཁྲིགས་པ་དང་སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་མཐོང་རྒྱུ་དཀོན་པའི་སེར་བ་རྡོག་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་བབས་ཏེ་གཟིགས་མོ་བ་དང་སྤོ་ལོ་བ་རྣམས་ནི་མགོ་བོ་བཀབ་སྟེ་ཕྱོགས་བཞིར་བྲོས་པ་དང་། མི་ཁ་ཤས་ལ་རྨས་སྐྱོན་ཡང་ཅུང་ཟད་ཕོག
གློ་བུར་དུ་བྱུང་བའི་སེར་བ་དེས་གླེང་གྲོས་འདི་ལྟར་བྱུང་བ་སྟེ། རྒྱང་རིང་ནས་བལྟ་སྐབས་སེར་བ་དེ་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཕྱོགས་ནས་འགྲན་རའི་ཐོག་ཁ་གཏུགས་ལ་བབས་པ་དང་། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འགྲན་ར་དེ་རང་སྐྱ་ཆིལ་ཆིལ་དུ་གྱུར་བ་ལས་ས་ཆ་གཞན་ནི་སྔར་བཞིན་སྐམ་པོར་གནས་འདུག་ཅེས་བརྗོད། དེ་ལྟ་བུའི་ནམ་རྒྱུན་དང་མི་འདྲ་བའི་གནམ་གཤིས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་དེས་མཐའ་མཇུག་མི་རྣམས་ལ་ཚོད་དཔག་འདྲ་མིན་འདི་འདྲ་ཞིག་བྱུང་བ་སྟེ། རྣམ་ཀུན་སེར་བ་བབས་ཀྱི་མེད་པར་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་རྒྱག་པའི་སྒང་དེ་རང་ལ་བབས་དོན་ཅི་ཡིན། ཏག་ཏག་འགྲན་རའི་ཐོག་ཏུ་བབས་པ་ལས་ས་ཆ་གཞན་ལ་མི་བབས་པ་གང་ཡིན། སེར་བ་མ་བབས་གོང་དུ་འགྲན་རའི་ནང་རི་བོང་ཐོན་པ་དེ་སྔ་ལྟས་ཅི་ཡིན་ཞེས་པ་སོགས་རྒྱུན་ལྡན་མིན་པའི་གནམ་གཤིས་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་བ་དེས་ལྷ་སའི་ནང་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚོད་དཔག་ཐོན།
ལྷ་ཡི་བཀོད་པ་ཆེས་མཐོར་བརྩི་བའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུན་གཏན་མ་ཡིན་པའི་རང་བྱུང་གི་སྣང་ཚུལ་དེ་རིགས་ནི་ཚོད་དཔག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་འོས་ཤོས་སུ་སོང་ངེས་ལ། འཆར་ཡན་བཟང་བའི་མི་ཚོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབུ་ལ་རྡོག་རྒྱག་འབུད་ན། མཇུག་འབྲས་དེ་འདྲ་ཡོང་རྒྱུ་རང་རེད་ཅེས་བཤད། དགོན་སྡེ་ཁག་ལ་ཐེངས་དེའི་འགྲན་བསྡུར་གྱིས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་མུ་མཐུད་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་བར་བཀག་འགོག་བྱེད་པའི་དེ་བས་ཁུངས་ལྡན་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྙེད་ཐུབ་པ་བྱུང་། དགོན་སྡེ་རྣམས་ཀྱིས་དང་ཐོག་ནས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་དང་། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་གྱིས་ཆོས་ལུགས་ལ་འཇིགས་ཉེན་བཟོ་ཡི་འདུག གང་ཡིན་ཟེར་ན། འགྲན་བསྡུར་བྱེད་སྐབས་གྲ་པ་མང་པོ་ཞིག་སེམས་པ་ཆོས་ལ་མི་གནས་པར་དགོན་པ་ནས་ཐོན་ཏེ་འགྲན་རའི་ཐོག་གི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་དབྱིངས་བཞུགས་ནས་སྡོད་ཀྱི་འདུག ད་རེས་གློ་བུར་དུ་སེར་དྲག་བབས་པ་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་དམུ་རྒོད་ཀྱི་རྡོག་རྒྱག་ལ་ཞེན་ལོག་སྐྱེས་པའི་ར་གསལ་པོར་འཕྲོད་ཐུབ་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད། འཁྲུག་ཆ་དོད་པའི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་དེ་དུས་དེ་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བཀག་འགོག་བྱེད་པའི་ལས་དབང་འཕྲད།
༡༩༥༡ལོར་བོད་ལ་ཞི་བས་བཅིངས་འགྲོལ་བྱས་རྗེས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་ལུས་རྩལ་ལ་སླར་ཡང་ཚེ་སྲོག་གསར་པ་ཞིག་རྙེད། གང་ལགས་ཤེ་ན། མ་གཞི་ནས་ལུས་རྩལ་དེ་ལ་གཞི་ཁྱོན་ཆེ་བའི་རྨང་གཞི་ཡོད་སྟབས་དེ་མ་ཉིད་དུ་བོད་ཀྱི་ལུས་རྩལ་བྱེད་སྒོའི་ཁྲོད་ནས་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་ཤོས་དང་། མི་དམངས་ཚོས་དགའ་ཤོས་བྱེད་པའི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་བ་དང་། ལྷག་པར་ལས་རིགས་ཁག་དང་། སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ན་གཞོན་ཚོའི་ཁྲོད་ནས་དེ་ལ་དགའ་དད་བྱེད་མཁན་ཡང་མང་པོ་དོན།
༡༩༥༦ལོར་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་གཅེས་གཞོན་ནུའི་མཛའ་མཐུན་ཚོགས་པས་བོད་ཀྱི་ལུས་རྩལ་བལྟ་སྦྱོང་རུ་ཁག་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ནས་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ས་ཆ་ཁག་ཏུ་སྐོར་སྐྱོད་ཀྱིས་འགྲན་བསྡུར་བལྟ་སྦྱོང་བྱས་ཤིང་། ཚོགས་པ་དེའི་ནང་ནས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་རུ་ཁག་དེ་བལྟ་སྦྱོང་ཚར་རྗེས་པེ་ཅིང་ལུས་རྩལ་སློབ་གླིང་དུ་ཟབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་བསྡད་པ་དང་། དེ་སྔའི་སུའུ་ལེན་གྱི་རོགས་སྐྱོར་ལུས་རྩལ་དགེ་རྒན་སུའུ་སི་ཁེ་ཧྥུས་སློབ་ཁྲིད་གནང་། རུ་ཁག་དེ་བོད་དུ་ལོག་རྗེས་སླར་ཡང་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་དད་པའི་མི་མི་ཉུང་བ་ཞིག་སྐུལ་ཁྲིད་བྱས་པ་དང་། དེ་རྗེས་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་མཉམ་འབྲེལ་རུ་ཁག་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ཤིང་། མང་ཚོགས་ཚོས་རུ་ཁག་དེ་གཉིས་ལ་ཧ་ཅང་གིས་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ལ་ཁོ་ཚོར་རུ་ཁག་དམར་པོ་དང་དཀར་པོ་ཞེས་པའམ་ཡང་ན་པོ་ཏ་ལའི་རུ་ཁག་ཞེས་ཀྱང་འབོད་ཀྱི་ཡོད།
དེང་དུས་ཀྱི་བོད་དུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོར་དོ་སྣང་དང་དགའ་ཞེན་བྱེད་ཚད་ནི་ཧ་ལམ་འཛམ་གླིང་སྤྱི་དང་མཉམ་མཚུངས་ཡིན་ལ། རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོ་ནི་སྔར་བཞིན་དགའ་བསུ་ཆེ་ཤོས་ཐོབ་པའི་ལུས་རྩལ་གྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་རང་ཡིན། ། ། །
པར་རིས་བར་འཁྱམས།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཟིན་ཐོ་འམ་དཔྱད་གཞི།[རྩོམ་སྒྲིག]
- ↑ དམག་དོན་དང་ལུས་རྩལ། ༼ཀྲུང་གོའི་བྱིས་པའི་ཤེས་བྱ་ཀུན་བཏུས།༽ མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། ༢༠༠༧
དཔྱད་གཞིའི་དཀར་ཆག[རྩོམ་སྒྲིག]
བོད་ཀྱི་རྐང་རྩེད་སྤོ་ལོའི་འདས་དོན། ཆོས་གྲོགས་དྲ་ཚིགས་


text:
གསར་གནས།
-
ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༢༠ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༡༡:༠༠ སྔ་དྲོ།བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དཔལ་ལྡན་སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེངྒེ་མཆོག་གིས་ རྒྱ་གར་མཧཱ་རཱཤཀྲ་མངའ་སྡེའི་ Maharashtra གྲོང་ཁྱེར་པུ་ནེའི་་་་་་
-
བརྡ་འཕྲིན་གྱི་དུས་སྐབས་འདིར་དགྲ་བོའི་ཕྱོགས་ནས་རྫུན་གཏམ་གྱི་མཚོན་ཆ་འཕེན་བཞིན་ཡོད་སྟབས་སྤྱང་གྲུང་དགོས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད།ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༩ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༤:༠༣༠ ཕྱི་དྲོ།ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་རྒྱ་གར་གྱི་གསར་ཤོག་ཧིན་དུ་ The Hindu ཞེས་པའི་་་་་་
-
སྲིད་སྐྱོང་མཆོག་གིས་སློབ་ཕྲུག་སྟོང་ཚོ་བརྒལ་བར་རྒྱ་གར་གྱི་བླ་སྲོག་དཔལ་ན་ལེནྡྲའི་གནའ་རབས་ཀྱི་ལེགས་སྦྱང་སླར་གསོའི་སྐོར་གསུང་བཤད་གནང་བ།ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༩ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༡:༠༢༠ ཕྱི་དྲོ།སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེངྒེ་མཆོག་གིས་རྒྱ་གར་མཧཱ་རཱཤཀྲ་མངའ་སྡེའི་ Maharashtra གྲོང་ཁྱེར་པུ་ནེའི་ Pune ་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༨ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༥:༠༥༠ ཕྱི་དྲོ།ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་རྒྱ་གར་གྱི་གསར་ཤོག་ཧིན་དུ་ The Hindu ཞེས་པའི་རྩོམ་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༧ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༤:༢༥༠ ཕྱི་དྲོ།སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་བྷི་ཧཱར་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༦ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༡:༠༨༠ ཕྱི་དྲོ།སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡ ཚེས ༡༦ ༢༠༡༧ དུས་ཚོད ༡༠:༡༩ སྔ་དྲོ།ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༤ ཉིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དབང་ཆེན་་་་་
བརྒྱུད་ལམ་གཞན་གྱི་གསར་གནས།
-
ཟླ་བ་ ༡༢ ཚེས ༧ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༣:༡༦༠ ཕྱི་དྲོ།ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༤ ཉིན་གྱི་མཚན་མོའི་ཆུ་ཚོད་༩ ཡས་མས་སུ་རྔ་བ་རྫོང་རྨེའུ་རུ་མའི་རུ་ཆེན་གསུམ་པའི་དགེ་རིག་ཚང་གི་སྒྲོལ་མ་མཚོར་་་་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡༢ ཚེས ༣ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༡༢:༤༤ ཕྱི་དྲོ།རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སུ་ཚད་མཐོའི་གནོད་སྐྱོན་ཅན་གྱི་གྲོང་ཚོར་ལྟ་རྟོག་རུ་ཁག་སྐོར་དྲུག་པ་དེ་ཉིད་སྤེལ་འགོ་ཚུགས་ཤིང་
-
ཟླ་བ་ ༡༢ ཚེས ༡ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༩:༣༠༠ སྔ་དྲོ།བོད་ནང་གི་ད་ལྟའི་ཡིད་སྐྱོ་བའི་གནས་སྟངས་ཇི་འདྲ་ཡོད་མེད་དང་རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མིའི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་རྣམས་རིམ་བཞིན་རྩ་མེད་གཏོང་བཞིན་ཡོད་་་་་་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡༡ ཚེས ༢༥ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༥:༠༤༠ ཕྱི་དྲོ།རྒྱ་གཞུང་གིས་གཞི་རྒྱ་གཞི་ཆེ་བའི་ཡར་རྒྱས་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་ལས་གཞི་བརྒྱུད་ནས་གྲོང་གསེབ་བོད་མིའི་གཞི་རྩའི་འཚོ་གནས་དང་བདེ་འཇགས་ལ་སྣང་ཆུང་་་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡༡ ཚེས ༢༢ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༣:༢༡༠ ཕྱི་དྲོ།རྒྱ་གར་གྱི་ལག་འཁྱེར་ཡོད་པའི་བོད་མི་གཉིས་རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཁང་བརྒྱུད་ཞིབ་འཇུག་ཆེད་མུ་མཐུད་བཀག་ཉར་བྱས་ཡོད་ཀྱང་་་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡༡ ཚེས ༢༢ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༣:༠༦༠ ཕྱི་དྲོ།བོད་མི་ ༤༡ ཡོད་པ་ལས་བོད་མི་ ༣༩ རྣམས་བོད་ཆོལ་གསུམ་མདོ་སྟོད་སྨད་ནས་ཡིན་ཞིང་ཁོང་རྣམས་ལ་རྒྱ་གཞུང་གི་ཕྱིར་བསྐྱོད་ལག་འཁྱེར་ཡོད་་་་་
-
ཟླ་བ་ ༡༡ ཚེས ༡༦ ༢༠༡༦ དུས་ཚོད ༦:༠༡༠ སྔ་དྲོ།བོད་མི་ ༤༡ ཙམ་རྒྱ་གར་དང་བལ་ས་མཚམས་ Kailali ས་ཁུལ་ནས་བལ་པོའི་ཉེན་རྟོག་པས་འཛིན་བཟུང་འོག་རྒྱལ་ས་ཀ་ཐ་མན་གྲུར་ཕྱིར་སློག་་་་་་་