text:
སློབ་དེབ་ཀྱི་ཕན་ཆོད་དུ། བསླབ་ཕྱིའི་ཀློག་དེབ་ཡག་པོ་ཞིག་འཛོམ་རྒྱུ་ནི། སློབ་མའི་ཤེས་ནུས་བརྩེ་གསུམ་བདེ་ཐང་གིས་འཚར་ལོངས་འབྱུང་བའི་རྨང་གཞི་ཡིན་པ་ཤེས་ཏེ། དེང་སྐབས། ངེད་ཅག་གི་དགེ་རྒན་དང་སློབ་གསོའི་ཆེད་མཁས་པ་སོ་སོས། བོད་རྒྱ་དབྱིན་གསུམ་དང་རྩིས་དངོས་རྫས་གསུམ་གྱི་བསླབ་ཕྱིའི་ཀློག་དེབ་མང་བོ་གསར་རྩོམ་དང་རྩོམ་སྒྲིག་བྱེད་ཀྱིན་པ་དེ་དངོས་གནས་ཡག རེབ་གོང་གི་དགེ་རྒན་ཚེ་ལོ་རྒྱལ་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་། ལོ་ངོ་ལྔ་དྲུག་ཅིག་གི་སྔོན་ནས་བཟུང་།
བུས་རྩོམ་ཚན་པ་གསུམ། གཞི་རིམ་པ། 1. འ་ཡོ་ཡོ། འ་ཡོ་ཡོ། ༠ ཁ་བ་དཀར་པོ་གང་ནས་འབབ། ཁ་བ་དཀར་པོ་གནམ་ནས་འབབ། ཁ་བ་དཀར་པོ་གང་ལ་བབས། ཁ་བ་དཀར་པོ་ས་ལ་བབས། ས་འཁྱག་ནས་ཁ་བ་དར་ལ་གྱུར། དར་དཀར་པོའི་སྟེང་ནས་དར་ཤུད་སྟེག རྩལ་མེད་ནས་ཐང་ལ་བརྒྱབ་ནོ་ལྟོས། འ་ཡོ་ཡོ། འ་ཡོ་ཡོ།
བདག་གི་ཨ་མ། བཤད་སྒྲོས་ཤིག་ལ། མ་མཛངས་མར་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཚང་ཡིན་ཟེར་ནས། བུད་མེད་ཡ་རབས་ཤིག་ཡིན་ན་ཁྱད་ཆོས་བརྒྱད་ཚང་དགོས་པ་བཤད། གལ་སྲིད། དེ་ལྟར་གྲངས་ཀ་ཞིག་བརྩི་དགོས་པའི་དབང་དུ་བཏང་ན། ངའི་ཨ་མ་ལ་ནི། བརྒྱད་གཉིས་བཅུ་དྲུག་དང་བརྒྱད་གསུམ་ཉེར་བཞི་བརྩི་དགོས་ཀྱང་བརྩི་རྒྱུ་ཡོད་མེད་ལ་འདང་རྒྱག་མི་དགོས་སྙམ། ངའི་ཨ་མའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་གཅིག་ནི། བྱ་བ་གང་བསྒྲུབས་ཀྱང་གོ་རིམ་ཡོད་པ་དང་འཆར་གཞི་ལྡན་པ་དེ་ཡིན། ནངས་སྔ་མོར་མལ་ལས་ལངས་རྗེེས། མོས་ཐོག་མར་ཁ་ལག་གཙང་མར་འཁྲུད་པ་དང་། དེ་ནས་མཆོད་པ་གཤོམ་པ་དང་ཕྱག་འཚལ་བ། ཁྱིམ་ལ་གཙང་སྦྲ་བྱེད་པ། ནངས་ཇ་སྐོལ་བ་སོགས་ཡིན། མོའི་བྱ་བ་སྒྲུབ་སྟངས་ལ་གོ་རིམ་དང་འཆར་གཞི་ཡོད་པས། ལས་ཀ་ཇི་ལྟར་མང་ཡང་མི་འགྲུབ་པ་དང་མི་ཚར་བ་མེད་ཅིང་། དཀའ་སྡུག་ཅི་འདྲར་ཐུག་ཀྱང་། དེ་ལ་ཕྱིར་སྣུར་དང་དཔའ་ཞུམ་སྤ་བཀོང་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཀྱང་གཏན་ནས་མིན། མོས་རྒྱུན་དུ། “འཇིག་རྟེན་ཁམས་ན་དཀའ་ལས་རྒྱག་མི་དགོས་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་གང་དུ་ཡོད།
གཞི་རིམ་པ། གོ་རེ་ཅུང་རྡོག་གཅིག་དྲན་པ། རེབ་ཐེངས་དེར། སློབ་གྲྭས་ཉིན་ལྔ་ལ་གནང་བ་བྱིན་པས། ང་ཁུ་བོ་དང་མཉམ་དུ་ཁོ་ཚང་གི་འབྲོག་སར་སོང་བ་ཡིན། དབྱར་ཟླ་དྲུག་པའི་འབྲོག་པའི་རྩྭ་ཐང་ནི་ངོ་མ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པ་ཞིག་སྟེ།
གཞི་རིམ་པ། རྩོམ་ཡིག་འདི་ནི། ཆུང་འབྲིང་སློབ་གྲྭའི་ལོ་རིམ་བཞི་བ་ནས་དགུ་བའི་བར་གྱི་སློབ་མ་དག་གི་བསླབ་ཕྱིའི་ཀློག་དེབ་ཀྱི་ཁམས་ལ། དཀར་ཐིགས་ཤིག་ཨེ་ཡོང་གི་བསམ་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ། སློབ་གསེང་དང་གཟའ་མཇུག་གི་ངལ་གསོའི་དུས་ཚོད་བློས་བཏང་ནས་དཀའ་ལས་ཅུང་ཟད་བརྒྱབ་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན། རྩོམ་འདིའི་ཚན་པ་འགའ་རེ་དྲ་བ་འདིར་མུ་འགོད་བྱ་འདོད་པས། བྲིས་རྩོམ་འདིའི་མིང་གི་དག་ཆ་དང་ཚིག་གི་སྡེབ་སྟངས། དོན་གྱི་འབྱིན་ལུགས་སོགས་ལ་ཀུན་གྱིས་བློ་གྲོས་བསྡུར་འོང་བའི་རེ་བ་མི་ཆུང་བ་ཡོད། —རྩོམ་པ་པོས་ཐོག་མའི་གསལ་བཤད་དུ།
ནག་ཀྱཱ་བ་ཤ་བོ་ཚེ་རིང་། མིག་སྔར་ང་ཚོའི་སློབ་གསོའི་ལས་གནས་སོ་སོ་རུ་དཔེ་ངོས་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ལྟར་སྣང་ཙམ་པོ་དང་ཉི་ཚེ་བ་ཁོ་ནར་སྤྱི་ཚོགས་དང་སློབ་གྲྭ ཁྱིམ་བདག དགེ་རྒན་བཅས་ཀྱིས་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་ཤི་་སྤར་འཐམས་པ་ལས་སེར་བོ་གསེར་ལས་བྲིན་པའི་ཀུན་སྤྱོད་དང་མི་གཤིས་བཟང་བོ་གསོ་སྐྱོང་གི་ལས་གཞི་རླབས་པོ་ཆེ་འདི་ཉིད་སྣང་མེད་དུ་བཞག་སྟེ། རང་དོན་དང་རང་ཉིད་ཁོ་ན་མ་གཏོགས་བསམ་མི་ཤེས་པ། གཞན་གྱི་སྐྱིད་སྡུག་དང་ལེགས་ཉེས་མི་རྟོགས་པ། ཕ་མ་དང་དགེ་རྒན་དགྲ་རུ་མཐོང་བ། སྡུག་བསྔལ་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ཡང་རང་ཐོག་ཏུ་བབས་ན་གཅོག་མི་ཐུབ་པ། འདོད་པ་རི་རབ་ལས་ཆེ་ཡང་བརྩོན་པ་ཁབ་རྩེ་ལས་ཆུང་བ། ཁྲེལ་དང་ངོ་ཚ་མེད་པའི་དུད་འགྲོ་ལྟ་བུའི་མི་རབས་ཤིག་དང་བརྩེ་བ་དང་བྲལ་བའི་འཕྲུལ་ཆས་ལྟ་བུའི་རྗེས་རབས་པ་མང་བོ་ཞིག་ང་ཚོའི་མཐོང་ལམ་དུ་ཆུ་ལོག་བཞིན་བརྡོལ་བའི་ངང་ཚུལ་སྐྱོ་བོ་འདི་ལ།
སན་ཁྲོན་ལེན། ངས་ཤེས་པའི་ཆེས་བཟང་བའི་སློབ་གསོ་ནི་བྱིས་པ་རེ་རེ་ལ་རོགས་པ་བརྒྱབ་སྟེ་ཁོ་ཚོ་རང་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་གི་རིན་ཐང་རྙེད་པར་བྱས་ཏེ་ཁོ་ཚོའི་འདོད་མོས་དང་མཐུན་པའི་བྱ་བ་བྱེད་དུ་འཇུག་ཅིང་ཁོ་ཚོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་དམིགས་པའི་འཚོ་བ་རོལ་དུ་འཇུག་པའོ།།
ཆན་ལེའུ་ཆོན། ལོ་འདི་དག་ལ་ང་ཚོས་སློབ་གསོ་བཤད་ཀྱིན་བཤད་ཀྱིན་རྙོག་འཛིང་ཆེ་ཞིང་མགོ་འཁོར་བ་ཞིག་ཏུ་བཏང་།ད་ནི་ཕྱིར་དངོས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྟེང་བབས་ཏེ་བསམ་བློ་ཞིག་གཏོང་རན།
གཞི་རིམ་པ། དབྱར་ཁའི་དུས་སུ། གནམ་ངོ་དྭངས་ཤིང་གསལ། སྤྲིན་དཀར་ལང་ལོང་རྒྱུ། ཆུ་མོ་ཤག་ཤག་ཏུ་འབབ་ཅིང་མེ་ཏོག་གི་དྲི་མ་ཞིམ་པོ་ས་གཞི་ཀུན་ལ་ཁྱབ། རྟ་ནོར་ལུག་གསུམ་དང་འདབ་ཆགས་སོགས་ཀྱིས་རང་རང་གི་ས་ན།
——བྱེའུའི་སྡེར་ཆུང་འདྲ་བའི་བྱིས་རྩོམ་ཆུང་ཆུང་འདི་ནི། ན་ཆུང་བྱིས་པ་དག་ལ་སེམས་ཀྱིས་བལྟས་མྱོང་བའི་རྩོམ་པ་པོ་ཁ་བ་སྙིང་ལྕགས་ལགས་ཀྱི་དགོངས་རྫོགས་སུ་ཕུལ་བ་ཡིན།
ནག་ཀྱཱ་བ་ཤ་བོ་ཚེ་རིང་། གཅིག ཀློག་གི་ཆ་ནས་བརྗོད་པ། རང་རེ་རྣམས་ཀྱིས་ཡི་གེ་ལ་མཚན་ཉིད་འཇོག་དུས། སྐད་ཀྱི་གདངས་ནི་ཡི་གེ་སྟེ། ཞེས་འབྱུང་བ་ནང་བཞིན། ཡི་གེ་ནི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་པས།
སློབ་ཆུང་འགྲིམ་མཁན་གྱི་སློབ་བུ་རྣམས་ལ་བྲིས་པ་བློ་དཀར་ཁ་ཏ་ཆིག་བརྒྱ་བ། — གཞི་རིམ་པ། ལེའུ་དང་པོ། 1 ཞོགས་པར་ལངས་པའི་རྗེས།། ཁ་ལག་གཙང་མར་བཀྲུ། སློབ་ལྭ་ཡག་པོར་གྱོན།། དཔེ་ཁུག་ཁུར་ནས་འགྲོ། 2 དཔེ་ཆ་སྨྱུ་གུ་དང་།། འབྲི་དེབ་སྦྱོང་དེབ་སོགས།། སློབ་སྦྱོང་ཡོ་བྱད་རྣམས།། གཏན་ནས་བརྗེད་མི་བྱ།། 3 སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བའི་དུས།། རྒྱ་ལམ་འགྲམ་ནས་སོང་།། ལམ་དཀྱིལ་རྩེད་འཇོ་ཡིས།། རང་ལ་ཉེན་ཁ་ཡོང་།། 4 ལམ་འགྲམ་གློག་བརྡ་ལ།། ཏན་ཏན་བལྟས་ནས་འགྲོ། དམར་ནི་སྡོད་པ་དང་།། ལྗང་ནི་འགྲོ་བའི་བརྡ།། 5 སློབ་གྲྭར་ཐོན་སོང་ན།། རྒན་ལ་གུས་པ་བྱ།། གྲོགས་ལ་མཐུན་སྒྲིལ་བྱོས།། སློབ་ཁྲིད་ནན་གྱིས་ཉོན།། 6 བློ་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱོང་སྐབས།། ཁ་ལྕེ་དག་པོས་བཀླག། འབྲི་རྩལ་སྦྱོང་བའི་སྐབས།། འདུག་སྟངས་ལེགས་པར་བྱ།། 7 ལས་བྱ་འབྲི་བའི་དུས།། རྐུན་འབྲི་གཏན་མི་བྱ།། བསམ་བློ་གཏོང་བའི་བུ།། ཨ་ཕའི་བུ་རྒོད་ཡིན།། 8 ངལ་རྩོལ་གཙང་སྦྲ་སྐབས།། ཡ་ཡོག་ལས་མི་ཉན།། ལས་ཀར་དགའ་བའི་མི།།
མུ་ཏིག་གིས་དབྱིན་ཡིག་ནས་བོད་སྒྱུར་བྱེད་ཞོར་རང་གི་མྱོང་བ་ཡི་གེར་ཕབ། ང་ནི་ཨ་མ་ཞིག་ཡིན། ངས་ནམ་རྒྱུན་སེམས་འཁུར་བྱེད་ས་གཅིག་ནི་རང་གི་བྱིས་པ་ཡིན།
གཞི་རིམ་པ། རང་ཉིད་ངོ་སྤྲོད། ང་རང་སློབ་ཆུང་འགྲིམ་མཁན་ཡིན།། ད་ལྟ་ལོ་རིམ་གཉིས་པ་ཡིན།། ལོ་ན་ཆུང་ཡང་རིག་པ་རྣོ།། ཕ་མ་གཉིས་ཀའི་འདང་ཆེན་ཡིན།།


c: text/html

text:
འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོ་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཡོང་བའི་རྩ་བའི་གཞི་འཛིན་ས་འགན་ལེན་བྱས་ཏེ་དུས་བབ་གསར་པའི་འོག་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ཡག་པོ་སྒྲུབ་པར་དགོངས་དོན་ཐོག་ནས་ཁྲིད་སྟོན་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས།
“ད་ཆའི་ལས་འགན་ཨང་དང་པོ་ནི་ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་དགོངས་དོན་དང་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་གྱི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན”“རྒྱལ་ཁབ་སྐྱོང་བར་ངེས་པར་དུ་མཐའ་མཚམས་སྐྱོང་དགོས་པ་དང་། མཐའ་མཚམས་སྐྱོང་བར་སྔོན་ལ་བོད་བརྟན་ལྷིང་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་པའི”འཐབ་ཇུས་བསམ་བློ་དང་། ཁྲིམས་བཞིན་བོད་སྐྱོང་དང་། དམངས་ཕྱུག་བོད་དར། ཡུན་རིང་བོད་སྐྲུན། མི་སེམས་གཅིག་འགྲིལ། རྨང་གཞི་བརྟན་གཏོང་གི་རྩ་དོན་ལ་གཞིགས་ནས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བཏོན་པའི་ལས་འགན་ཁག་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བ་བྱེད་དགོས། དེ་ནི་ཀྲུའུ་ཞི་ཡུས་ཀྲེང་ཧྲེང་གིས་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་50འཁོར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཚོགས་ཆེན་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་སྲིད་གཞུང་གི་ལས་དོན་སྙན་སྒྲོན་གསན་སྐབས་གསུངས་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་པས།དུས་སྐབས་གསར་པའི་འོག་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་འདོན་གནང་མཛད་པའི་བླང་བྱ་ནན་པོ་ཞིག་ཡིན་ལ། ད་ཆ་དང་སླད་ཕྱིན་དུས་སྐབས་ཤིག་རིང་གི་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་གོང་འོག་ཚང་མའི་དོན་ཆེན་ཨང་དང་པོ་དང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་ཨང་དང་པོའང་ཡིན། ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་ལྔ་པ་འཚོགས་ཚུན་དང་ལྷག་པར་དུ་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་པའི་རྗེས་བློ་མཐུན་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གིས་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་གནང་བའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་དབུ་ཁྲིད་འོག་རང་ལྗོངས་ཀྱི་སྒྱུར་འཕེལ་བརྟན་གསུམ་གྱི་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ཀྱི་ལས་ཀར་ཚད་བརྒལ་གསར་པ་བྱུང་བ་དང་། ཚན་རིག་དང་མཐུན་པའི་འཕེལ་རྒྱས་དང་། ཞི་མཐུན་བརྟན་ལྷིང་། དམངས་འཚོ་ལེགས་སུ་གཏོང་བ། མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ། ཆོས་ལུགས་འཆམ་མཐུན། སྣོད་བཅུད་བཟང་བ། ཏང་འཛུགས་སྐྱོང་ལ་ཤུགས་སྣོན། མཐའ་མཚམས་སྲ་བརྟན་བཅས་ཀྱི་རྣམ་པ་བཟང་པོ་བཏོད་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། གྲུབ་འབྲས་རབ་དང་རིམ་པ་ཐོབ་པ་དེ་དག་ནི་བློ་མཐུན་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གིས་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་གནང་བའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་འགྱུར་མེད་སྟོབས་ལྡན་གྱི་འགོ་ཁྲིད་ལས་བྱུང་ལ། ཏང་གི་བོད་སྐྱོང་ཐབས་ཇུས་བོད་དུ་ལག་ལེན་ལམ་ལྷོངས་བྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། ལག་ལེན་ལས་ཏང་གི་བོད་སྐྱོང་ཐབས་ཇུས་ཀྱིས་བཏོན་པའི་ཁ་ཕྱོགས་བཞིན་མདུན་སྐྱོད་བྱས་ཏེ་ཏང་གི་བོད་སྐྱོང་ཐབས་ཇུས་རྩ་བའི་གཞི་འཛིན་སར་བྱས་ནས་ལས་དོན་སྒྲུབ་པའི་སྒུལ་ཤུགས་ཆེན་པོར་བསྒྱུར་ཚེ། གཞི་ནས་བོད་དར་རྒྱས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ད་ཆ་དང་སྔར་བས་བདེ་སྐྱིད་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་འབྱུང་འགྱུར་ཡོང་ངེས་ཡིན་པ་ར་སྤྲོད་གང་ལེགས་བྱུང་ཡོད། ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་ཐོག་བོད་ཀྱི་འབྱུང་འགྱུར་འཕེལ་རྒྱས་ལ་བརྗིད་ཆེའི་འཆར་གཞི་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་བཀོད་དེ་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལས་དོན་ཧྲིལ་པོའི་ཁྲོད་ཀྱི་བོད་ཀྱི་གནས་བབ་སྔར་བས་ཁ་གསལ་བཟོས་པ་དང་། ཏང་གི་བོད་སྐྱོང་ཐབས་ཇུས་ཀྱི་དུས་རབས་གསར་པ་འབྱེད་པ། བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ཁྲོད་ཀྱི་ཏང་གི་ལམ་ཚད་རྡོ་རིང་འཛུགས་པ། མཐའ་མཚམས་སྐྱོང་བ་དང་བོད་བརྟན་ལྷིང་ཡོང་བའི་ལེའུ་གསར་པ་རྩོམ་པ་བཅས་ནི་དུས་བབ་གསར་པའི་འོག་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ཡག་པོ་སྒྲུབ་པའི་རྩ་བའི་གཞི་འཛིན་ས་དང་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་ཕྱོགས་སྟོན་དུ་གྱུར་ཞིང་། ད་ཆ་ང་ཚོའི་མདུན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགན་ཨང་དང་པོ་ནི། ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་དགོངས་དོན་དང་ལྷག་པར་དུ་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་གྱི་དགོངས་དོན་སློབ་སྦྱོང་ལག་བསྟར་ནན་ཏན་བྱས་ཁར་ཚོགས་འདུའི་དགོངས་དོན་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། བསམ་བློ་དང་བྱ་སྤྱོད་ཚོགས་འདུའི་དགོངས་དོན་ཐོག་གཅིག་གྱུར་དང་བློ་གྲོས་དང་སྟོབས་ཤུགས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བཏོན་པའི་ལས་འགན་ཁག་ཐོག་གོང་བུ་འགྲིལ་རྒྱུ་དེ་ཡིན།
ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་ཡག་པོ་བྱེད་པར། དང་ཐོག་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལས་དོན་ཧྲིལ་པོའི་ཁྲོད་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་གྱི་དམིགས་བསལ་དང་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ལ་ངོས་འཛིན་གང་ལེགས་བྱས་ནས་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་གྱི་གནས་བབ་དང་ཁ་ཕྱོགས་འཕྱུགས་པ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ཁྱོན་ཡོངས་ནང་བཞག་སྟེ་དོན་དུ་གཉེར་དགོས། བོད་ལ་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་ཡོང་བར་བྱ་རྒྱུ་དེ་རྒྱལ་ཡོངས་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་འབྱོར་འབྲིང་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། བོད་ལ་བདེ་འཇགས་དང་བརྟན་ལྷིང་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་དེ་རྒྱལ་ཡོངས་ལ་བདེ་འཇགས་དང་བརྟན་ལྷིང་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་ཡོད། དུས་བབ་གསར་པ་དང་། ལས་འགན་གསར་པ། འགྲན་སློང་གསར་པ་བཅས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པས་བོད་ཀྱི་སྒྱུར་འཕེལ་བརྟན་གསུམ་ལ་སྦྱིན་པའི་གོ་སྐབས་གལ་ཆེན་དམ་དུ་འཛིན་པ་དང་། རང་རྟོགས་ངང་ཚོགས་འདུའི་དགོངས་དོན་དང་ལྷག་པར་དུ་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་གྱི་དགོངས་དོན་གྱིས་བསམ་བློར་དྲག་ཆས་སྤྲོས་པ་དང་དྲང་ནུས་གཅིག་ཏུ་འགྲིལ་ཏེ་ད་ཆའི་ལམ་ཐོག་ཏུ་འཕྲད་པའི་གནད་དོན་སྣ་ཚོགས་སེལ་དགོས།
ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱང་སྐྱོད་གསར་པའི་ཐོག་ང་ཚོས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདེ་འཇགས་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཇི་ལྟར་ཡོང་བ་དང་། དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་རྒྱུན་སྲིང་སྐྱོན་བྲལ་ངང་འཕེལ་རྒྱས་ཇི་ལྟར་ཡོང་བ། མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་། རིག་གནས། འཚོ་བ་བཅས་ཀྱི་ཆུ་ཚད་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་མཐོ་རུ་ཇི་ལྟར་ཡོང་བ། སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་བཟང་པོ་ཇི་ལྟར་ཡོང་བ་བཅས་བྱེད་དགོས་སམ་ཞེ་ན། སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞིས་ཅིན་ཕིང་གི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་ནི་རང་ལྗོངས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཕོག་པའི་གནད་དོན་གལ་ཆེན་དེ་དག་ལ་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན་པས། དེའི་ནང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། བསྟན་དོན་ཟབ་པ། ཁ་ཕྱོགས་གསལ་བའི་ངང་རྒྱས་བཤད་དང་འགྲེལ་པ་བརྒྱབ་ཡོད། ང་ཚོས“རྒྱལ་ཁབ་སྐྱོང་བར་ངེས་པར་དུ་མཐའ་མཚམས་སྐྱོང་དགོས་པ་དང་། མཐའ་མཚམས་སྐྱོང་བར་སྔོན་ལ་བོད་ལྗོངས་བརྟན་ལྷིང་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་པའི”འཐབ་ཇུས་བསམ་བློ་དང་། ཁྲིམས་བཞིན་བོད་སྐྱོང་བ་དང་། དམངས་ཕྱུག་བོད་དར། ཡུན་རིང་བོད་འཛུགས་སྐྲུན། མི་སེམས་གཅིག་ཏུ་འགྲིལ་བ། རྨང་གཞི་བརྟན་དུ་གཏོང་བའི་རྩ་དོན་གལ་ཆེན་ལ་གཞིགས་ནས་ང་ཚོས་གོ་བ་གཏིང་ཟབ་ལོན་པ་དང་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་བཏོན་པའི་ལས་འགན་ཁག་དོན་འཁྱོལ་ཏན་ཏིག་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས།
ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པ་འཚོགས་པ་དེས་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་རྣམ་པ་གསར་པ་འབྱེད་པའི་སྐུལ་སློང་གི་བཀའ་རྒྱ་བསྒྲགས་པས་ང་ཚོར་འགན་སེམས་དང་། ལས་འགན་སྒྲུབ་སེམས། དགོས་གཏུགས་ཀྱི་བསམ་པ་བཅས་ཤུགས་ཆེན་ལྡན་དགོས་པ་མ་ཟད། ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དང་ཀུན་སེམས་གཅིག་ཏུ་འགྲིལ་ནས་ཆོད་སེམས་ཆེན་པོ་དང་། ལས་ཀ་སྒྲུབ་ཤུགས་ཆེ་བ། བྱ་ཐབས་ཏན་ཏིག་བཅས་ཡོང་བ་བྱས་ཏེ་ཀྲུང་དབྱང་གི་བོད་ཀྱི་ལས་དོན་སྐོར་གྱི་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་ཆད་ལུས་མེད་པའི་སྒོ་ནས་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་རྒྱུན་སྲིང་སྐྱོན་བྲལ་ངང་འཕེལ་རྒྱས་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཡོང་བར་འབད་པ་བྱེད་དགོས།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་དགེ་བཤེས་ལྷག་རྡོར་ལགས་སུ་སྐད་ཡིག་གཞན་ནས་ཡིག་སྒྱུར་གནང་ཕྱོགས་དང་། ད་ལྟའི་ཆར་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་ཡིག་སྒྱུར་བ་མང་དག་ཅིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟབ་ནན་དང་དོ་འཁུར་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཁག་ཅིག་ཐོག་བཅར་འདྲི་ཞུས་ཡོད།
དྲི་བ། བཙན་བྱོལ་ནང་གི་མི་རབས་དང་པོའི་ཁྲོད་ནས་སྐུ་ཉིད་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་ལོ་ཙཱ་བ་ཐོག་མའི་གྲས་རེད། ཁྱེད་རང་ཐོག་མར་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་ལ་ཞུགས་པའི་བརྒྱུད་རིམ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་ངོ་སྤྲོད་གནང་རོགས།
ལན། ང་ལ་མཚོན་ན་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་སྐོར་ལ་དམིགས་བསལ་ཆེད་སྦྱོང་སོགས་གང་ཡང་བྱས་མྱོང་ཡོད་པ་མ་རེད། སྤྱིར་བཏང་ང་རང་སྔོན་ཆད་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་དུ་ཡོད་སྐབས་ལྷག་བསམ་བརྩེགས་པ་ཞེས་པའི་དུས་དེབ་ཞིག་བཏོན་པ་རེད། དུས་དེབ་དེ་ཐོག་མར་འདོན་སྤེལ་བྱེད་དུས་ང་རང་དེའི་གྲས་སུ་ཡོད་པ་དང་། དུས་དེབ་དེ་གཙོ་བོ་ཕྱིའི་རིག་གནས་བོད་ཡིག་ནང་དུ་སྒྱུར་དགོས་ཀྱི་འདུག་ཞེས་བཏོན་པ་ལྟར། དེ་ནས་བཟུང་འགྱུར་གྱི་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་ཅུང་ཙམ་སྤྲད་ནས་ཆུང་ཙག་རིགས་དེ་དག་སྒྱུར་ཐབས་བྱས་པ་རེད། ཡིན་ནའང་། ཕྱིས་སུ་ཆུང་ཙག་རེ་བསྒྱུར་བ་མ་གཏོགས་གཞན་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱས་བསྡད་པས་སྒྱུར་གྱི་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་གང་ཡང་བྱུང་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། རྗེས་སུ་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་ནས་༧གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ལ་ཤོག་ཅེས་གསུངས་ཏེ་སོང་བ་རེད། སྐབས་དེ་དུས་སོ་སོར་ག་རེ་ཡོད་པ་དེ་བེད་སྤྱོད་གཏོང་དགོས་པ་ལྟར་སྐུ་མདུན་གྱི་གསུང་སྒྱུར་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལྷག་ལ་བྱས་པ་རེད། རོགས་པ་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་སྐུ་མདུན་གྱི་ཕྱག་དེབ་གསུམ་བཞི་ཞིག་བསྒྱུར་བ་རེད། དེའི་ཞོར་དུ་ཡིག་སྒྱུར་ཆུང་ཙག་རིགས་རེ་བྱས་ཡོད་པ་ལས་དེ་མིན་གཞན་དམིགས་བསལ་བ་གང་ཡང་མེད།
དྲི་བ། ཡིག་སྒྱུར་ཞེས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཚད་གཞི་དེ་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་དགོས་སམ།
ལན། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་གཞུང་ལུགས་ཞེས་པའི་ཚད་གཞི་དེ་སྤྱིར་འཛམ་གླིང་ལ་མཚོན་ནས་བཤད་ན། ཡིག་སྒྱུར་ཞེས་པ་དེ་ས་ཆ་གང་དུ་ཡིན་ན་ཡང་ཡོད་བསྡད་པ་ཞིག་རེད། དཔེར་ན་ཡི་ཤེས་གསུང་རབ་རྙིང་པར་མཚོན་ན་ལོ་ངོ་ལྔ་སྟོང་གོང་ནས་སྐད་ཡིག་གཅིག་ནས་གཅིག་ལ་བསྒྱུར་བའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་འདྲ་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་པའི་ཡིག་སྒྱུར་དེ་ཡང་སྔ་བོ་ཞིག་ནས་ཡོད་བསྡད་པ་ཞིག་དང་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་དང་གྲངས་ཀ་སོགས་མི་འབོར་གྱི་ཆ་ནས་བལྟས་པ་ཡིན་ན་བོད་པས་ཡིག་སྒྱུར་བྱས་པ་དེ་དག་རྩེ་གྲས་སུ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་འདུག དེ་དག་ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པའི་གནད་དོན་ཞིག་ཆགས་བསྡད་འདུག སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་རྣམ་པའི་སྐབས་ནས་རང་སྲོག་ལ་མ་འཛེམས་པར་ཡིག་སྒྱུར་ཆེད་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་ནས་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་རྩ་དོན་མང་པོ་ཞིག་གཏན་ལ་ཕབ། ཡིག་སྒྱུར་སྐོར་ནས་སྒྱུར་སྟངས་དང་སྒྱུར་ལུགས་སོགས་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་གཏན་འབེབ་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་སྐད་གསར་བཅད་རིམ་པ་གསུམ་དང་དེ་བཞིན་སྒྲ་སྒྱུར་བམ་པོ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པ་གཏན་འབེབས་དང་། ཚིག་མཛོད་དཀར་ཆག་འཕང་ཐང་མ་དང་མཆིམས་ཕུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིག་སྒྱུར་སྐོར་ནས་གཞུང་ལུགས་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་གྲུབ་ཡོད་པ་རེད་ལ། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་གཞི་འཇོག་ས་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པའི་གཞུང་ལ་གཞི་བཞག་ནས་བསྒྱུར་བ་མ་གཏོགས་གང་བྱུང་བྱས་ཏེ་བསྒྱུར་མེད་པས་ཡང་དག་པ་ཞིག་དང་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བསྒྱུར་ཐུབ་ཡོད་པ་རེད།
དྲི་བ། དེང་སང་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྣང་ཚུལ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་ལྟར། གནས་ཚུལ་དེ་རྩ་བའི་ཆ་ནས་ཡག་པོ་ཡིན་ཡང་། ཡིག་སྒྱུར་དེ་དག་ཁྲོད་ཀྱི་ཞན་ཆ་དང་། སྐྱོན་གནས་གང་དག་མཐོང་གི་འདུག
ལན། སྤྱིར་ད་ལྟའི་ཆར་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་སུ་ཡིག་སྒྱུར་བ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་བསྡད་པ་དེ་དགའ་བསུ་ཞུ་འོས་པ་ཞིག་རེད། ཤེས་བྱ་རིག་གནས་ག་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དེ་ལ་དོ་སྣང་དང་འབད་བརྩོན་བྱས་ཡོང་དུས་ཡག་པོ་ཞིག་མ་གཏོགས་སྡུག་ཅག་གང་ཡང་མ་རེད། ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་དག་གིས་ཀྱང་རིག་གནས་དེ་དགོས་མཁོ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་ནས་བྱེད་ཡོང་བསྡད་པ་ཞིག་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། ཡིག་སྒྱུར་ཟེར་དུས་གང་བྱུང་སྒྱུར་ཆོག་པ་ཞིག་མ་རེད། ལྷག་པར་དུ་གཞུང་ལུགས་ལྟ་བུ་ཞིག་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ལས་སླ་བོས་གང་དྲན་སྒྱུར་ཆོག་པ་ཞིག་མ་རེད། སྒྱུར་པ་བོར་མཚོན་ན་སྒྱུར་བྱའི་མ་ཡིག་དང་སྒྱུར་སའི་སྐད་ཡིག་གཉིས་ཀར་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། དེ་མིན་ཡིག་སྒྱུར་ཆུང་ཙག་རིགས་དཔེར་ན་ཚོང་ལས་དང་འགྲིམ་འགྲུལ་སྐོར་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་ནོར་འཕྲུལ་རེ་ཤོར་བ་ཡིན་ནའང་གཞུང་ལུགས་ཆེན་པོ་དེ་འདྲ་མིན་དུས་སྐྱོན་ཆེན་པོ་དེ་ཙམ་ཡོད་པ་མ་རེད། ནང་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དང་དེ་མིན་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལྟ་གྲུབ་སོགས་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་གཏིང་ཟབ་མོ་ཡོད་དུས་ངོ་གདོང་ཙམ་ཞིག་ནས་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་གཏན་ནས་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་མ་རེད། སྔ་མའི་གཞུང་ལུགས་སྒྱུར་མཁན་ཁག་གི་ནང་དུ་གོ་ལོག་བྱས་ཏེ་སྒྱུར་མཁན་བྱུང་ཡོད་པ་རེད། ནང་ཆོས་ལས་ “བྱང་ཕྱོགས་སོ་བདུན” ཞེས་པར་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཞིག་གིས་(thirty seven northern direction)ཞེས་གོ་བ་ལོག་སྒྱུར་བྱས་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟ་བུ་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་འདུག ལྷག་པར་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོའི་ནང་དུ་དེ་ལྟ་བུའི་གོ་ལོག་སྒྱུར་མཁན་མང་པོ་འདུག ཁོ་ཚོ་བོད་ནང་སོགས་སུ་སོང་ནས་དེབ་མཐུག་པོ་མཚོན་ལྡན་པར་རིས་ཅན་སོགས་སྤུས་ཚད་དང་ལྡན་པ་དེ་འདྲ་སྒྱུར་ཡོང་གི་འདུག ནང་དོན་ག་འདྲ་སྒྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་དྲིས་སྐབས་ཚིག་མཛོད་ལ་བལྟས་ནས་སྒྱུར་བ་ཡིན་ཟེར་མཁན་མང་པོ་འདུག དེ་ནས་གོ་ལོག་བྱས་སྒྱུར་བ་མང་དག་ཅིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་དང་དེ་ལྟ་བུ་ལོག་སྒྱུར་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་ཞན་ཆ་དང་སྐྱོན་ཆེ་ཤོས་ཤིག་རེད།
དྲི་བ། འགྱུར་གྱི་ཕྱོགས་ནས་ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོར་བརྡ་ཆད་སོགས་གཏན་འབེབས་ཅི་ཡང་མེད་པས་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་གི་འདོད་པ་ལྟར་གང་བྱུང་སྒྱུར་ཡོང་གི་ཡོད་པས་སྣང་ཚུལ་འདི་མ་འོངས་པར་བོད་ཀྱི་སྐད་དང་ཡི་གེར་གནོད་པ་ཐེབས་བྱེད་ཅིག་ཏུ་མཐོང་གི་ཡོད་དམ།
ལན། སྔོན་ཆད་ཡིན་ན་ང་ཚོར་སྒྱུར་གྱི་ཕྱོགས་ནས་བརྡ་ཆད་སོགས་གཏན་འབེབས་བྱས་བཞག་པ་ཡོད་པ་རེད། དང་པོ་མ་སྒྱུར་སྔོན་ལ་སྒྱུར་ལུགས་སྒྱུར་སྟངས་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་འཆར་གཞི་འཐེན། དེ་ནས་སྒྱུར་ཚར་བའི་རྗེས་ལ་མཁས་པ་ཚོར་ཕུལ་ནས་ངག་ཐོག་ནས་གྲོས་སྡུར་བྱེད་བཅུག དེ་ནས་ཡར་རྒྱལ་པོར་སྙན་སང་ཞུས་ནས་སྒྱུར་དེ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱེད་ཆོག་མིན་གྱི་བཀའ་འཁྲོལ་ཞུ་ཡི་ཡོད་པས་སྤུས་དག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོར་སོ་སོའི་ལུང་པའི་གནས་སྟངས་དང་འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་བའི་དབང་གིས་དེ་ལྟ་བུའི་བཀའ་བཏང་ནས་གཏན་འབེབས་ཡོང་གི་མེད་པ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་དེ་ཡང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་སྐྱོན་ཆ་རེད་ཅེས་བཤད་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་རེད། མང་པོ་ཞིག་གིས་སོ་སོའི་ཐད་ནས་ཐ་སྙད་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་ཞིག་སྒྱུར་ཡོང་བ་ཡིན་ན་གཅིག་གིས་མི་ཤེས་པ་དེ་གཅིག་གིས་ཤེས་འགྲོ་བ་སོགས་བྱུང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་དེབ་ཆུང་དེ་འདྲ་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་ནོར་འཁྲུལ་རེ་ཤོར་ན་ཡང་དཔེ་ཀློག་བྱེད་མཁན་སོགས་དེ་ཙམ་མེད་པས་སྐྱོན་ཆ་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་མ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་སློབ་དེབ་ནང་དུ་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་གང་བྱུང་མི་སྒྱུར་བ་དེ་གལ་ཆེན་རེད། དེ་ཚང་མ་བྱིས་པ་ཚོས་སྦྱོང་གི་ཡོད་པས་ཐ་སྙད་གང་བྱུང་བཀོལ་ན་གཅིག་གྱུར་མེད་པའི་ནོར་འཁྲུལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་ངས་བོད་ནང་གི་བོད་མི་ཚོའི་རྩོམ་ཡིག་དེ་འདྲ་བཀླགས་པ་ཡིན་མོད། ཁོ་ཚོས་རྩོམ་ཡིག་དང་ཡིག་སྒྱུར་སོགས་ག་རེ་བྱས་པ་ཡིན་ན་བོད་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐད་ལ་བསམ་བློ་བཏང་ནས་འབྲི་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་ཅེས་བཤད་འདུག དེ་དངོས་ནས་བདེན་པ་རེད་འདུག སོ་སོའི་ལུང་སྐད་ཙམ་ཞིག་བྲིས་མི་ཡོང་བར་སྤྱི་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་རེད། སྔོན་ཆད་ཡིན་ན། སྐད་གསར་བཅད་རིམ་པ་གསུམ་བྱས་ཏེ་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་ཐ་སྙད་ཁ་ཤས་བརྡ་རྙིང་ཆགས་འགྲོ་ཡོད་པ་དང་ཁ་ཤས་བེད་སྤྱོད་དེ་ཙམ་མེད་པ། དེ་བཞིན་ཡི་གེ་ཟོལ་ཡང་དུ་བཏང་བ་སོགས་སྟབས་བདེ་རུ་དང་གོ་བདེ་རུ་བཏང་ནས་སྤུས་དག་ཏུ་བཏང་ཡོད་པ་དང། དེའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱིས་གོ་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན་དུས། ད་ལྟ་ང་ཚོ་བོད་པའི་ནང་ཁུལ་དུ་སྐད་ཆའི་གདངས་ལ་མི་འདྲ་བའི་ཆ་ཅུང་ཙམ་ཡོད་ན་ཡང་། ཡི་གེའི་ལམ་ནས་ཚང་མས་གོ་ཐུབ་པ་དེ་ཡི་བཀའ་དྲིན་ཡིན་པས། མ་འོངས་པར་ང་ཚོས་དེ་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་གལ་ཆེན་རེད་འདུག
དྲི་བ། སྤྱིར་ན་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཕལ་ཆེ་བ་ཞིག་འགྱུར་ནས་ཡོང་བ་ཡིན་པས། མ་འོངས་པར་ང་ཚོས་མུ་མཐུད་གཞན་གྱི་རིག་གནས་ཚུར་སྒྱུར་དགོས་འདུག་གམ་ཡང་ན་ང་ཚོའི་ངོས་ནས་རིག་གནས་གསར་སྐྲུན་དང་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་དགོས་འདུག
ལན། དྲི་བ་དེ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཞིག་མཐོང་སོང་། སྤྱིའི་ཆ་ནས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀར་འབད་བརྩོན་བྱས་ཏེ་སྒྱུར་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱ་དགོས་པ་ཞིག་ལ་གཞན་གྱི་རིག་གནས་ནས་བོད་ལ་དགོས་མཁོ་ཆེ་བ་ག་རེ་འདུག དེ་དག་ཚུར་ལེན་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་ཡོད། དེ་མིན་གང་བྱུང་མང་བྱུང་སྒྱུར་བསྡད་པ་ཡིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཅི་ཡོད་པ་མ་རེད། དེ་བཞིན་བོད་རང་ལ་ཡོད་བསྡད་པའི་རིག་གནས་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་སོགས་ཧ་ཅང་ཟབ་ཅིང་རྒྱས་པ་རེད་དེ་ང་རང་ཚོས་ལྟ་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པས། དེ་དག་དེང་རབས་དང་མཐུན་པ་བྱས་ནས་གསར་གཏོད་དང་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ་དང་དེང་དུས་མི་དང་མཐུན་པའི་ལམ་ནས་བཟོ་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད།
དྲི་བ། ད་ལྟའི་དུས་འདིར་བོད་པ་ཚོར་མཚོན་ན་རང་གི་རིག་གནས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཆགས་འདུག་གམ་ཡང་ན་གཞན་གྱི་རིག་གནས་ལ་རྒྱུས་ལོན་མ་ཐུབ་པའི་དུས་ཤིག་རེད་འདུག
ལན། ད་ལྟའི་ཆར་ང་ཚོར་མཚོན་ན་གཉིས་ཀ་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་ཞིག་རེད། བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བོད་པ་ཚོས་རང་གི་རིག་གནས་ཀྱི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་པ་དང་རང་ཉིད་ཚོར་ཡོད་པའི་རིག་གནས་རིན་ཐང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་མ་རྟོགས་པར་བརྟེན། དེ་ལ་སྦྱང་ན་སྙིང་པོ་མེད་པ་དང་མི་དགོས་པར་འདོད་མཁན་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་གཞན་གྱི་རིག་གནས་ལ་རྒྱུན་ལོན་མ་ཐུབ་པ་ཟེར་བ་དེ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཅི་ཡོད་པ་མ་རེད། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོ་སྐྱབས་བཅོལ་གྱི་གནས་སྟངས་འོག་ན་ཡོད་དུས་ཕྱི་ལོག་ཏུ་ཡོང་ནས་དེ་ཙམ་ཞིག་ཕྱིན་མེད་པས་ཡིན་སྲིད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང། གཞན་གྱི་རིག་གནས་སྦྱང་དགོས་ན་དེ་དག་རྩ་མེད་དང་ཉམས་ཆགས་སུ་འགྲོ་ཡི་མེད་དུས་གནད་འགག་གང་ཡང་མི་འདུག འོན་ཀྱང་། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ང་ཚོའི་གནས་སྟངས་དེ་ཕྱི་ལོག་གི་དངོས་གཙོའི་ལྟ་གྲུབ་ལ་ཕྱོགས་པ་ཤུགས་ཆེ་རུ་འགྲོ་བཞིན་པས་རང་གི་རིག་གནས་སྣང་མེད་དུ་འགྱུར་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། སྤྱིར་ཕྱི་ལོག་གི་རིག་གནས་ལེན་དགོས་པ་དང་རྒྱུས་ལོན་དགོས་པ་གལ་ཆེན་རེད་དེ་དང་པོ་སོ་སོའི་རིག་གནས་སྒང་ལ་ཡག་པོ་ཤེས་དགོས་པ་གཙོ་བོ་རེད།
དྲི་བ། སྐུ་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་པར་བོད་ཀྱི་ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཚོས་དོ་སྣང་དང་གཟབ་ནན་བྱ་དགོས་པའི་གནད་དོན་གཙོ་ཤོས་དེ་གང་ཆགས་འདུག
ལན། ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་དོ་སྣང་བྱ་དགོས་ས་གཙོ་བོ་གཅིག་དེ་དང་པོ་སྒྱུར་བྱའི་མ་ཡིག་དེ་ག་རེའི་སྐོར་ཡིན་པ་དང་། དེ་རིག་ཚན་ག་རེའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ཀྱི་ཡོད་མེད། དཔེར་ན། དཔལ་འབྱོར་རིག་པ་དང་ཆབ་སྲིད་རིག་པ་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་དེའི་སྐོར་ལ་ཆེད་ལས་རང་བཞིན་གྱི་ངོས་ནས་སྒྱུར་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག གསར་འགྱུར་ལྟ་བུ་དག་ལ་དེ་འདྲ་ཟེར་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་རེད་མ་གཏོགས་གཞུང་ལུགས་ཁག་ལ་མཚོན་ན་གང་བྱུང་སྒྱུར་ཡོང་བ་མ་ཡིན་པར། སྒྱུར་བྱའི་རིག་ཚན་དེར་ཆེད་ལས་ཀྱི་ངོས་ནས་སྒྱུར་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། སྔོན་གྱི་བོད་པའི་ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཚོར་མཚོན་ན་ཡིག་སྒྱུར་བྱས་པ་མ་ཟད་ཁོ་རང་ཚོ་རིག་གནས་དེའི་སྒང་ལ་སློབ་དཔོན་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རྐྱང་རྐྱང་རེད། ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་སྒྱུར་བྱའི་རིག་གནས་དེར་གནས་ཚད་དེ་འདྲ་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ནུབ་ཕྱོགས་པར་མཚོན་ན་དེ་ག་རང་ཡིན་པ་རེད། གལ་ཏེ་ཁོ་རང་ཁྲིམས་ཀྱི་སྐོར་ནས་ཡིག་སྒྱུར་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཁོ་ལ་ཁྲིམས་དཔོན་ཞིག་གི་གནས་ཚད་དང་མཉམ་པའི་ཡོན་ཏན་དགོས་པར་བཤད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། འགྱུར་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོང་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་་རིག་གནས་གང་དེར་ཆེད་ལས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་དགོས་འདུག དེ་ནས་ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱ་དགོས་ས་གཞན་ཞིག་ལ་ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་སྐད་ཡིག་གཉིས་ལ་བྱང་ཆུབ་པ་ཞིག་དགོས་པ་དེ་གནད་འགག་ཆགས་བསྡད་ཡོད་པ་རེད། སྒྱུར་བྱའི་མ་ཡིག་ཡག་པོ་ཞིག་མ་ཤེས་ན་གོ་བ་ལོག་སྒྱུར་དུ་འགྲོ་ཉེན་ཡོད་པ་རེད་ལ། སྒྱུར་སའི་སྐད་ཡིག་ཡག་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་རང་གི་སྐད་ཡིག་ནང་དུ་ཐ་སྙད་ཡོད་བཞིན་དུ་གང་བྱུང་བྲིས་ཡོང་ན་དེ་ནོར་འཁྲུལ་ཆགས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། ཡིག་སྒྱུར་མཁན་ཚོར་མཚོན་ན་དོ་སྣང་སྤྲོད་དགོས་ས་གཙོ་བོ་ཞིག་དེ་དག་རེད་འདུག
དྲི་བ། འགྱུར་ལ་ཞུ་དག་བྱེད་སྟངས་ག་འདྲ་ཡིན་ནམ་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཚོས་འགྱུར་ལ་ཞུ་དག་བྱེད་སྟངས་དེ་འདྲ་གསུངས་ཡོད་པ་རེད་དམ།
ལན། ཞུ་དག་བྱེད་སྟངས་དེ་བོད་ལ་མཚོན་ན་སྔོན་ཆད་ལོ་ཆུང་དང་བར་ཞུ། ལོ་ཆེན་ཞེས་རིམ་པ་གསུམ་ཞིག་བརྒྱུད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ལོ་ཆུང་ལ་མཚོན་ན་གང་ལ་གང་འཚམ་སྒྱུར་ཐུབ་མཁན་ཞིག་དང་། དེའི་རྗེས་བར་ཞུ་ལོ་ཙཱ་བ་དེ་ལ་ཞུ་དག་ཡག་པོ་ཞིག་བཏང་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། མཐའ་མ་ལོ་ཆེན་ལ་སླེབས་པ་དང་གཅིག་གཅིག་གཉིས་གཉིས་བྱས་ནས་ལྟ་མི་དགོས་པར་རག་ལྟ་བྱས་ཏེ་གནད་འགག་ཆེན་པོ་དག་ལ་བལྟས་ནས་ཞུ་དག་གི་འགྲོ་སྟངས་ཤིག་ཡོད་པ་རེད། དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ཞིག་ཡིག་སྒྱུར་སྐབས་སུ་མི་གཉིས་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ཏེ། དཔེར་ན། དབྱིན་ཇི་ནས་སྒྱུར་གྱི་ཡོད་ན་དབྱིན་ཇི་བ་ཞིག་ལ་རོགས་པ་བྱེད་བཅུག་ནས་རང་གིས་གོ་བ་ལེན་སྟངས་དང་སྒྱུར་སྟངས་དྲིས་པ་ཡིན་ན། སོ་སོ་སྐད་ཡིག་གཞན་པ་དེ་ལ་དེ་ཙམ་ཡག་པོ་མེད་ཀྱང་སྒྱུར་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོ་བོད་པའི་བཀའ་བསྟན་འགྱུར་ཁག་སྒྱུར་དུས་ཆ་ཚང་དེ་འདྲ་བྱས་ནས་བསྒྱུར་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་གར་གྱི་མཁས་པ་ཞིག་དང་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙྭ་བ་ཞིག་གིས་བསྒྱུར་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་བོ་ཞེས་བྲིས་པ་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད། གཞན་དེ་མ་ཡིག་ལ་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དང་རང་ཉིད་སྒྱུར་སའི་སྐད་ཡིག་ཡག་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་པ་ཡིན་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་གཞན་ཞིག་ལ་དང་པོ་རང་གིས་ག་རེ་སྒྱུར་གྱི་ཡོད་ན་དེ་ཀློག་ནས་རག་རིམ་ཞིག་གམ་སྤྱིའི་གོ་བ་ལོན་པ་བྱས། དེ་ནས་བསྐྱར་དུ་བྱེ་བྲག་ལ་བབ་ནས་རེ་རེ་བཞིན་ཀློག་ན་མ་ཡིག་ལ་གོ་བ་ལེན་ཐུབ་པར་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་རེད། མ་གཞི་སྐད་ཡིག་གཅིག་ལ་ཡག་པོ་ཡོད་ན་གཞན་གྱི་རོགས་པ་བྱས་ཏེ་སྐད་ཡིག་གཞན་ནས་སྒྱུར་བཞག་པ་དེ་འདྲ་དེང་སང་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་འགྱུར་ལ་ཞུ་དག་བྱེད་སྟངས་དེ་འདྲ་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད།
དྲི་བ། ད་ལྟ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་མཚོན་ན་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱིས་སྒྱུར་དགོས་པའི་གནད་དོན་དེ་ག་རེ་ཕྱོགས་ནས་རེད།
ལན། གཙོ་བོ་ང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་མཚོན་ན་ཤེས་ཡོན་སྐོར་དང་འཕྲོད་བསྟེན་སོགས་ཀྱི་སྐོར་དེ་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་འདུག་བསམ་ཡོད། དེ་བཞིན་ད་ལྟའི་ང་རང་ཚོའི་གནས་སྟངས་ལ་དཔག་པའི་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་སྐོར། དཔེར་ན། རང་དབང་དང་རང་བཙན་ཞེས་པ་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་སོགས་ཀྱི་ཚད་གཞི་དེ་ཅི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཚད་གཞི་དེ་དག་ཤེས་པའི་ཐོག་ནས་ཡུལ་མིའི་ཁྲིམས་ལུགས་ནང་དུ་ང་རང་ཚོ་སྐྱབས་བཅོལ་བ་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་སྐད་འབོད་དང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་ཐོབ་ཐང་ག་ཚོད་བར་དུ་འདུག་སོགས་ཤེས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་རེད། ངས་བསམ་ན་ང་ཚོར་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱིས་དགོས་མཁོ་ཆེ་བ་དེ་དག་རེད་བསམ་ཡོད། དེའི་རིགས་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ང་རང་ཚོའི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་དང་འཚམ་པ་དང་ཡུལ་ཁྲིམས་སོགས་ཧ་གོ་བ་ཡིན་ན་ཁྲིམས་ཐོག་ནས་བྱ་རྒྱུ་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད། དེ་དག་ནི་རང་ཚོད་དུ་སྐད་བརྒྱབ་པ་མ་ཡིན་པར་དཀའ་ངལ་ཞིག་འཕྲད་ཡོང་དུས་ཐབས་ཤེས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། གཙོ་བོ་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་ལ་དཔག་པའི་སྐོར་ནས་སྒྱུར་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་འདུག
དྲི་བ། དེ་རིང་ཁ་སང་བོད་ཀྱི་གསར་ཁང་དག་ཀྱང་སྔོན་ཆད་ལས་ཁ་ཕྱོགས་ཅུང་ཙམ་འགྱུར་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྐབས་དོན་གསར་འགྱུར་དང་སྲིད་དོན་གསར་འགྱུར་མང་པོ་སྒྱུར་བཞིན་པ་འདི་ལ་དགེ་སྐྱོན་ག་རེ་མཐོང་གི་ཡོད།
ལན། རྒྱལ་སྤྱི་ལ་ཁ་ཕྱོགས་པ་འདིར་སྐྱོན་ཆེན་པོ་མཐོང་གི་མི་འདུག ད་ལྟའི་ཆར་ང་རང་ཚོར་གསར་འགྱུར་རིགས་རྒྱལ་སྤྱི་དང་བསྡུར་ན་ཉུང་ཉུང་ཡིན་པ་དང་། རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་ཤེས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་རེད། རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེས་རྒྱལ་སྤྱིའི་སྒང་ལ་མཛད་འཕྲིན་ག་འདྲ་སྐྱོང་གི་འདུག དེ་བཞིན་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་ཀྱི་ས་མཚམས་གནད་དོན་དེ་དག་ཤེས་དགོས་པ་གལ་ཆེན་རེད། ཡིན་ན་ཡང་། གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་གསར་འགྱུར་ལ་ཡང་གང་བྱུང་ང་རང་ཚོའི་སྤྱི་ཚོགས་ལ་ཕན་ཐོགས་མེད་པ་དེ་སྒྱུར་བསྡད་ན་དགོས་པ་ཅི་མཐོང་མ་སོང་། སྤྱིར་བོད་ཡིག་ཀློག་པ་པོ་ཚོར་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་པ་རེད་དེ་ག་རེ་ཡིན་ནའང་ང་རང་ཚོ་དང་ཅུང་ཙམ་འབྲེལ་བ་ཡོད་བསྡད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡག་པོ་ཡོད་པ་རེད། ལྷག་ཏུ་ང་ཚོའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཕྱོགས་ལྟར་ཞིབ་མཇུག་རང་བཞིན་གྱི་གསར་འགྱུར་དེ་འདྲ་སྤེལ་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གང་ལྟར་མདོ་དོན་ག་རེ་ཞུ་ཡི་ཡོད་ལབ་ན་ང་རང་ཚོའི་གནས་སྟངས་མཚོན་པའི་ག་རེ་དགོས་འདུག འཐབ་རྩོད་དང་འབྲེལ་བའི་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ག་རེ་དགོས་པ་དེ་ལེན་རྒྱུ་གལ་ཆེན་རེད།
གསར་འགོད་པ། སངསང་རྒྱས་དཀོན་མཆོག


text:
སྨན་རི་བ་བློ་བཟང་རྣམ་རྒྱལ།
སྨན་རི་བ་བློ་བཟང་རྣམ་རྒྱལ།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྗེ་འདི་ནི་གཙང་ཐོབ་རྒྱལ་སྨན་རིར་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་དགུའི་དཀྱིལ་ཙམ་དུ་འཁྲུངས། སྐུ་གཞོན་དུས་བཀྲ་ཤིས་ལྷུན་པོར་ཆོས་ཞུགས་མཛད། རིག་གནས་སོགས་ལ་མཁས་པའི་གྲགས་པ་ཐོབ། པཎ་ཆེན་བསྟན་པའི་ཉི་མ་མཆོག་གི་མཆོ་དཔོན་མཁན་པོ་མཛད། དེ་རྗེས་པཎ་ཆེན་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་དགུང་ལོ་བཞི་སྟེང་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ས་རྟ་(༡༨༥༨)སྐྱབས་དབྱིངས་ཛ་སག་གི་ཕྱག་ལས་ཐུགས་འགན་བཞེས། དེ་རྗེས་ངམ་རིང་ཆོས་སྡེའི་བྱམས་ཁང་སྟེང་ཤོད་དང་། བླ་བྲང་། ཆོས་ར། གྲྭཤག་སོགས་ཉམས་གསོ་གསར་སྐྲུན་དང་། རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་གསར་བཞེངས་མཛད། རྗེ་མཆོག་གིས་སྐྱབས་དབྱིངས་ལོ་བརྒྱད་ཐུགས་འགན་བཞེས་ནས་རབ་བཅུ་བཞི་པའི་ཤིང་གླང (༡༨༦༥)ལོར་དགོངས་ཞུ་མཛད་དེ་ཟུར་བཞུགས་སུ་ཕེབས། བཀའ་རྩོམ་ལ་མཚོན་ན《བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྟག་ཏུ་ངུའི་རྟོགས་བརྗོད་དབྱངས་ཅན་འཕང་འགྲོའི་སྒྲ་དབྱངས》《འཕགས་མཆོག་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྤྲུལ་པ་ཆོས་རྒྱལདྲི་མེད་ཀུན་ལྡན་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རྟོགས་བརྗོད་བསྔགས་འོས་བསྔགས་པ》《སྐྱེས་རབས་སོ་བཞིའི་བསྡུས་དོན་བཅུད་ལྡན་རི་བརྒྱའི་སྙེ་མ》《རྗེ་བཙུན་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོར་བསྟོད་པའི་སྒོ་ནས་གསོལ་འདེབས》《ཉམས་མྱོང་རྒན་པོའི་འབེལ་གཏམ》སོགས་པོད་ཆུང་གཅིག་བཞུགས། འདས་ལོ་དང་མཛད་རྣམ་ཞིབ་པར་མ་གསལ།


text:
༢༠༡༦ལོའི་ཟླ༡༠བའི་ཚེས༦ཉིན། འཛམ་གླིང་ཀྲུང་མཐུན་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལོ་ཚོགས་སྐབས་གསུམ་པ་དང་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ལུས་སེམས་བདེ་ཐང་སྐོར་གྱི་བགྲོ་གླེང་ཚོགས་འདུ་དེ་ཨ་མེ་རི་ཀའི་ཧར་བིར་སློབ་ཆེན་གྱི་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་དུ་བསྡུས། སྤྲུལ་སྐུ་རྒྱ་མཚོ་ཡང་ཚོགས་འདུ་ལ་ཕེབས་ཏེ《བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་དོགས་འཚེར་སེམས་ནད་འཇོམས་པ》ཞེས་པ་གཏམ་བཤད་གནང་། དེ་ཡང་གཏམ་བཤད་ཀྱི་ནང་དོན་ཆ་ཚང་གཤམ་གསལ་ལྟར། བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་དོགས་འཚེར་སེམས་ནད་འཇོམས་པ།
མེ་ལྕེ། གངས་ཅན་ཡུལ་གྱི་རྩོམ་པའི་སྡེའི་ཡི་གེ་པ་ཕལ་མོ་ཆེ་ནི་སྙན་ངག་པ་རེད། སྙན་ངག་པ་རྣམས་ལ་ཁ་ཕོ་ཆེ། འུད་སྒྲོག་མང་། མགོ་འཕང་མཐོ། སྙན་ངག་པ་རྣམས་གཡམ་རྒྱུག་ལ་དགའ། དྲན་འཕྲུལ་ལ་བྱང་། སྤྲེལ་ལད་ལ་མཁས། ཁོང་ཚོས“འགན་འཁྲི་ཞིག་ཕྲག་ལ་མེད་ཚེ། །སྒྱུ་རྩལ་ནི་སྦྲུམ་དུ་མེད་དོ”ཞེས་པའི་རྩ་ཚིག་འདི་ཐེད་ལ་བོར་ཅིང་། “སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཆེད་དུ་སྒྱུ་རྩལ་བྱེད་ལོ”ཟེར་བའི་ཁ་གཡང་ཞིག་སྒྲོག་པར་བྱེད།
དེང་གི་དུས་འདིར། བོད་ཀྱི་རྩོམ་སྟེགས་ཀྱི་སྒང་བ་རུ། རང་བསྟོད། རང་འུར། རང་སྤེལ་དང་། སྒམ་ཚུགས། ཆེ་བཤད། བམ་བཤད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་ཆེ་ཆེར་དར་བ་ལས།
དུས་ཚོད་ནི་ཚེ་སྲོག་ཡིན་ལ། དུས་ཚོད་ནི་དཀོན་ཅོག་ཡིན། དུས་ཚོད་ནི་གཡང་ལས་འགྲིལ་བའི་རྦབ་རྒོད་ཡིན། དུས་ཚོད་ནི་ལྷོག་ལྷོག་ལྡིང་བའི་འཕར་སྒྲ་ཡིན། དུས་ཚོད་ནི་ཤང་ཤང་བགྲོད་པའི་གཙང་བོ་ཡིན། དུས་ཚོད་ནི་ཕྱིར་ཡོང་མེད་པའི་ལོ་ཟླ་ཡིན།
མེ་འཁྱེར། 1 བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་ཤིང་ལུག་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ2015ལོར། བོད་ཁུལ་གྱི་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་གང་མང་གི་སེམས་ཁོང་ལ་ཟུག་རྔུ་སྦྱིན་ཞིང་མི་འདོད་པའི་རྒོལ་གཏམ་ཡོས་བཞིན་འཆའ་བའི་སྒོ་དབྱེ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་སྐྱོ་བོ་རེ་འགའ་བསྟུད་མར་བྱུང་བ་སྟེ།
(སྐུ་པར་འདི་ཁོ་བོས་སྤྱི་ལོ་༢༠༠༡ལོའི་ཟླ་༨པར་ཁོང་གི་རང་ཁྱིམ་དུ་བླངས་པ་ཡིན།) རྩོམ་པ་པོ། མེ་ལྕེ། གཅིག ཉིན་དེར་ང་རེབ་གོང་དུ་ཡོད།ཉིན་དེ་ནི་ལྔ་པའི་དབྱར་གཏོང་གི་ཉིན་མོ་རེད།ཞོགས་པར་སྐད་འཕྲིན་གྱི་ཁ་ཕྱེ་ནས་གྲོགས་པོ་ཞིག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱ་བསམ་དུས།
ཉི་གཞོན། ཚུར་སྣང་ཕྱི་རོལ་འདི་ལ་འཇུག་ཤེས་བསྡད་ཀྱིན་འཐོམས་ཤིང་ཐ་ན་མདུན་ཐད་ཀྱི་དངོས་པོའི་དབྱིབས་ལུགས་ཕལ་ཆེར་ལོག་པར་མཐོང་བ་འདི་ཡུལ་ཅན་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་སེམས་བསྡད་ཀྱིན་རྨུགས་པ་དང་ལེ་ལོར་བྱིངས་པས་ཨེ་ཡིན་སུ་ལ་ འདྲི།
རེ་རྐང་གླིང་། ན་གཞོན་གསར་བ་ཞེས་པ་འདི་ཁོ་བོས་ཐོག་མ་ནས་ཚ་ཚ་འུར་འུར་ཞིག་དང་བཀག་ན་མི་ཁོག་པ་ཞིག་ཡིན་པ་སེམས་ཀྱིས་རྙེད་ནས་ཡོད་ནའང༌། འདུ་ཚོགས་སྟེང་གི་གཟབ་ནན་གྱི་ངོ་གདོང་རེ་རེ་དང་གཏམ་བཤད་ཀྱི་ཤོག་བུ་རྩེག་མ་དག་མཐོང་བས་ང་དངོས་ནས་ཧ་ལས་སོང༌། དེ་ཡང་ཁག་མི་འདུག་སྟེ་རྒན་པར་བཀུར་བསྟི་ཆེ་བའི་ན་གཞོན་ཁ་ཤས་ཤིག་གིས་གཏམ་བཤད་དུས་སུ་ངག་འདར་གྱིན་ཡོད་པས་ཁ་གཏད་ཀྱི་རང་ཉིད་ལ་གཞན་དག་འདར་བར་བྱེད་པའི་གཟུགས་མེད་ཀྱི་མཚོན་ཆ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་ལོས་བྱེད། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཁ་བ་སྙིང་ལྕགས་ཟེར་མཁན་གྱི་སློབ་ཆེན་ལོ་རིམ་དང་པོའི་གསར་བུ་ཞིག་དང་ཁ་བ་ལྷ་མོ་ཟེར་མཁན་གྱི་བུ་མོ་སྙིང་རྗེ་བ་གཉིས་ཀྱིས་ང་ལ་འགྲན་དུ་མེད་པའི་སྟོབས་ཤུགས་ཤིག་དང་མ་འོངས་པའི་རེ་བ་ཞིག་བསྟན་སོང༌།གསར་བུ་དེས་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་གི་གཞུང་ལུགས་མང་པོ་ཞིག་དང་རང་བྱུང་ཚན་རིག་གི་གནས་ལུགས་མང་པོ་ཞིག་དབུགས་ཐེངས་གཅིག་གིས་ངོ་སྤྲོད་འདྲ་ཞིག་
ཐོག་མདའ། ན་གཞོན་གསར་བ་འདི་གླེང་འོང་དུས། སྨྱུག་འཛིན་པ་དང་མི་གང་མང་ཞིག་གིས་ན་གཞོན་གསར་བ་ནི་སྔོན་གྱི་དགྱ་ནག་གི་ཚགས་ཤོག་ཅིག་གི་མིང་རེད། དེ་ནི་ལྔ་བཞིའི་ལས་འགུལ་སྐབས་ཀྱི་ཚགས་ཤོག་ཧ་ཅང་བཟང་ཤོས་དང་སྐབས་དེའི་དགྱ་ ནག་མི་དམངས་ལ་འབོད་སྐུལ་གསར་བ་དང་སྔར་མེད་ཀྱི་གསོན་ཤུགས་གསར་བ་ཞིག་སྦྱོན་མྱོང་བའི་ཚགས་ཤོག་ཅིག་རེད། འུ་ཅག་གིས་ན་གཞོན་གསར་བ་ཞེས་མིང་བཏགས་པ་ནི་ལད་ཟློས་དང་གཡམ་རྒྱུགས་ཤིག་རེད་ཅེས་བཤད་མཁན་ལའང་ཁོ་བོ་འཕྲད་མྱོང་། ཡིན་ཡང་། ངས་ཁ་སང་དེ་རིང་འུ་ཅག་གི་མིག་ལམ་དུ་བཀྲམ་པའི་ན་གཞོན་གསར་བ་ནི་ངེས་པ་དོན་ གྱི་ན་གཞོན་གསར་བ་ཞིག་རེད་བསམ་གྱིན་ཡོད། ན་གཞོན་གསར་བ་ནི་གང་ཕྱོགས་ནས་ངེས་པ་དོན་གྱི་ན་གཞོན་གསར་བ་ཞིག་རེད་ཅེས་ན། ལོ་ངོ་སྟོག་ཕྲག་གི་བག་ཆགས་རྙིང་རུལ་གྱི་མཁར་རྫོང་ལ་ལྕགས་ནག་གི་ཕུར་མ་གདབ་
མྱི་ཆེན། ངེད་ཚོ་སྒང་བ་ བོད་པ་ཚང་གི་གནས་བབ་དང་བསྟུན་ཏེ་བརྗོད་ན། ད་ཐེངས་ཀྱི་འདུ་འཛོམས་འདི་ན་ནིང་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ་བར་མཐོང་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ན་ནིང་གི་འཕོ་འགྱུར་སྣ་ཚོགས་པའི་ཁྲོད་ནས་ཚང་མར་བློ་སྐྱེད་དང་ཉམས་ མྱོང་གང་འཚམ་རེ་ཐོབ་ཡོད་ཚོད་རེད་བསམ་བྱུང་། ང་ཚོའི་གླེང་གཞི་ནི་མྱི་རང་སྟེང་ནས་ལས་གང་ཞིག་ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུའི་སྒོ་ནས་རྩོམ་ དགོས་ཚུལ་དང་བརྩམས་ཡོད་ཚུལ་སོགས་ལས་འཕྲོས་ཏེ་གླེང་རྒྱུ་དེ་
ལྷམ་ཀོག གཞོན་ནུ་ལྷག་བསམ་ཅན་དག་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག་ན་གཞོན་གསར་བའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་གསུམ་ལ་བསྡུས་ཤིང་། ང་རང་ཉིད་སྐབས་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པར་ཞུགས་ཡོད། སྐབས་གཉིས་པ་ནི་སད་རྟོགས་ཅན་གྱི་ན་གཞོན་གཅོད་པ་ཀླུ་རྒྱལ་ལགས་ཀྱིས་བཙན་རྒོལ་སྙིང་སྟོབས་ཞེས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ལས་འཕྲོས་ནས། ཁོང་གིས་དོན་དངོས་ལ་བཤོལ་བ་ནི་སྡར་མའི་མཚོན་རྟགས་ཤིག་ཏུ་བསྒྲགས་ཏེ་འཕྲོས་བཤད་གྱ་ནོམ་པ་བྱས་མཐར།
ནེའུ་ཆུང་། “མདང་གསུམ་ང་ཡི་རྨི་ལམ། ཉི་ཟླ་རི་བོའི་རྩེ་ལ། འཇའ་འོད་ཤར་བ་རྨིས་བྱུང་། གསེར་ཁྲི་པདྨའི་གདན་ལ། པཎ་ཆེན་བཞུགས་པ་རྨིས་བྱུང……” འདུ་འབྲལ་གྱི་གནས་དུས་དང་དགའ་སྡུག་གི་སེམས་ཁམས་ག་འདྲ་ཞིག་གི་བབ་ན་ཡོད་རུང་། གླུ་བ་ཡ་དུང་གི་སྙན་ཞིང་བརྗིད་ལ་བརྩེ་ཞིང་གདུང་བའི་འགྱུར་དབྱངས་ཀྱིས་ཁེངས་ཡོད་པའི་པཎ་ཆེན་དྲན་གླུ་རྣ་བས་ཐོས་ཐེངས་རེར།
ཐོག་མར་ངས་ཐེངས་འདིའི་གླེང་སྟེགས་སྒྲུབ་མཁན་རྣམས་ལ་བཀའ་དྲིན་ཞུས་པ་ཡིན། དེ་ནས་དེ་རིང་གི་ན་གཞོན་གསར་བའི་གླེང་སྟེགས་ཀྱི་གླེང་གཞི་འདི་སྟེ། མི་བུ་རང་ཉིད་ནས་འགོ་རྩོམ་པ་ནི་ན་གཞོན་གསར་བའི་རྟགས་མཚན་གཙོ་བོ་གཅིག་ཡིན་ཞེས་པ་འདི་རེད། འདིའི་ཐད་ནས་གོང་གི་དགེ་གྲོགས་ཚོས་ཅིའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ནས་འགོ་རྩོམ་དགོས་ཚུལ་དང་ཇི་ལྟར་འགོ་རྩོམ་དགོས་ཚུལ་སོགས་ནས་གླེང་བྱུང༌།
འཇམ་དབྱངས་སྐྱིད། མི་རང་ཉིད་ནས་འགོ་རྩོམ་དགོས་ཞེས་པའི་ཁ་གཡང་འདི་ཡོན་ཏན་པའི་སྡེ་རུ་གླེང་ནས་ལོ་ཁ་ཤས་ཤིག་འགོར། སྤྱིའི་རིན་ཐང་ལ་དད་མོས་དང་རང་མི་རིགས་ཀྱི་མིག་སྔའི་གནས་བབ་ལ་དོ་ཁུར་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་བུ་ཞིག་ལ་མཚོན་ན། སྐད་ཆ་འདི་རྣ་བར་མ་གོ་མ་ཐོས་པ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མེད་ལས་ཆེ། དེ་ནི་སྔོན་འགྲོའི་རིག་པ་ཅན་གང་གི་ལག་རྗེས་ཡིན་པ་བསྙོན་དུ་མེད་ནའང་།


text:
Charles Albert Edward Rambleཆའར་སི་རམ་བྷོ་ལགས་ནི་རྒྱལ་སྤྱིའི་མིང་དུ་གྲགས་པའི་མིའི་རིགས་རིག་པ་བ་དང་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། ད་ལྟ་དབྱིན་ཇིའི་ཨོ་ཁེ་སི་ཧྥོ་སྒྲི་སློབ་ཆེན་གྱི་ཤར་ཕྱོགས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་དུ་བོད་དང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་མིའི་རིགས་རིག་པ་ཞེས་པའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་བཞིན་ཡོད། ཁོང་གི་ཞིབ་འཇུག་གི་ཁ་ཕྱོགས་ནི་ཧི་མ་ལ་ཡའི་དམངས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དང་ཆོས་ལུགས། བོན་ཆོས། མཇལ་སྐོར། གནས་འགངས་ཆེན་གྱི་ས་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་བཅས་ཡིན། ༢༠༠༦ལོར་ཁོ་རང་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་གཙོ་འཛིན་དུ་བདམས་པ་ཡིན།
དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་རམ་བྷོ་ལགས་ཀྱིས་ནེ་པ་ལཱ་དང་བོད་ནས་ལོ་ངོ་བཅོ་ལྔ་ལྷག་བསྐྱལ་མྱོང་ལ། ཁོང་ལ་བརྩམས་ཆོས་དེབ་གསུམ་ཡོད་དེ། ༢༠༠༨ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན་པའི《ནེ་པ་ལཱའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དང་དམངས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས》དང་། 《སྨོན་ཚང་གི་སྤྱི་ཚོགས་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་ཀྱི་ཡིག་ཆ》ཡི་དེབ་ཕྲེང་། ༢༠༠༥ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན་པའི《བོར་ཟིན་པའི་བོན་གྱི་རྒྱལ་རབས་འཚོལ་བ》བཅས་ཡིན་ལ། དེ་མིན་དུས་དེབ་ཀྱི་སྟེང་དུ་བཀོད་ཟིན་པའི་དཔྱད་རྩོམ ༤༤ ལྷག་ཡོད་པ་དང་དེ་དག་ནི་གཙོ་བོ་བོན་གྱི་ཆོ་གའི་སྐོར་དང་། ནེ་པ་ལཱའི་སྨོན་ཚང་གི་ཡིག་ཆའི་སྐོར་དང་། ལོ་རྒྱུས། མི་རིགས། ཁྱིམ་ཚང་སོགས། དེ་མིན་བོད་དང་བལ་བོའི་བོན་པོའི་མཇལ་སྐོར། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རྒྱུད། ཧི་མ་ལ་ཡའི་ས་ཁུལ་གྱི་བོན་དགོན། ཧི་མ་ལ་ཡའི་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་དང་རང་ཉིད་ངོས་འཛིན། བོད་ལྗོངས་ཀྱི་ཕྱུགས་ལས་གནད་དོན། ནེ་པ་ལཱ་ཁ་དགུ་སྦེ་ནེ་སྡེ་བའི་ལོ་རྒྱུས་དང་ས་རྒྱུས། གྲོང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ཆགས་ཚུལ་དང་གྲལ་རིམ་གྱི་དབྱེ་བ། ནེ་པ་ལཱའི་ཀླུ་བྲག་བོན་དགོན་གྱི་དུས་ཆེན་དང་རྩེད་མོ། དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྒྲིག་གཞི། བོན་དང་བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ས་ཁོངས། བལ་པོའི་ས་མཚམས་ཀྱི་ནང་པ་སོགས་བྲིས་ཡོད། དེ་ལས་གཞན། ཁོང་གིས《ཚད་ལྡན་གྱི་བོད་ཡིག་ལག་ཁྱེར》ཞེས་པའི་དེབ་གཅིག་ལོ་ཙྭ་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ཧི་མ་ལ་ཡའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་རིག་གནས་དང་ཁོར་ཡུག་ལ་འབྲེལ་བའི་དེབ་བཞི་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད།


text:
བཅར་འདྲི་ཞུ་མཁན། མི་ཆུང་ཁ་བདེ། བཅར་འདྲི་ཞུ་ཡུལ། སྨན་བླ་སྐྱབས།
དྲི་བ། དེང་སྐབས་ཁྱེད་རང་ལྷ་ས་རུ་རྒྱུན་སྡོད་བྱེད་པ་ཡིན་ནམ། ལོ་ཚོད་འདི་འདྲ་ཞིག་ལ་ལྷ་ས་རུ་རྒྱུན་སྡོད་བྱེད་པའི་འཆར་གཞི་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན།
སྨན་བླ་སྐྱབས། ཧ་ཆར་ཡིན། ད་ལྟ་ད་དུང་ལས་གནས་སུ་ཡོད་ལ། རྗེས་ནས་ལས་ཕྱུར་ངལ་གསོ་བྱེད་སྐབས་ཟི་ལིང་ན་སྡོད་མི་བསམ་པར་བོད་པའི་ཁོར་ཡུག་ཞིག་ན་འདུག་བསམ་པའི་ཀུན་སློང་སྔ་མོ་ནས་ཡོད། གཅིག་ནས་བོད་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་དགོས་པ་དང་། གཉིས་ནས་ལྷ་ས་ནི་དངོས་གནས་བློ་ཡུལ་ལ་ཤོང་དཀའ་བ་དང་། ད་ལྟ་གནས་འདིར་འདུག་པའི་ཆ་རྐྱེན་ལྡན་ན་ཕོ་བྲང་མཐོང་ཐུབ་ས་ཞིག་ནས་འདུག་ཐུབ་ན་བསམ་པ་ཡིན། དེ་བས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁང་བ་ཡང་ཕོ་བྲང་མཐོང་ཐུབ་ས་ཞིག་ནས་ཉོས་ཡོད། རིན་གོང་ཅུང་ཆེ་ནའང་ཕོ་བྲང་མཐོང་ཐུབ་ས་ཞིག་ཡིན་ན་མ་འོངས་པ་ན་སེམས་ཀྱི་རྟེན་གཞི་ཞིག་རེད། ད་ལྟ་ཡང་ནམ་རྒྱུན་སྒེའུ་ཁུང་ལས་ཕོ་བྲང་ལ་བལྟས་ནས་བསྡད་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན།
དྲི་བ། ཆུང་དུས་ཀྱི་སྐྱེས་ས་དང་འཚར་ལོངས་བྱུང་བའི་ཁོར་ཡུག སློབ་གསོ་མྱངས་པའི་བརྒྱུད་རིམ་སོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་ངོ་སྤྲོད་ཞིག་གནང་རོགས།
སྨན་བླ་སྐྱབས། སྐྱེས་ཁུངས་ཕ་ཡུལ་ནི་མདོ་སྨད་མཚོ་སྔོན་པོའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཏེ་མཚོ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་ཁོངས་གཏོགས་མང་འབའ་བྱ་གསུམ་ལས་མང་ར་སྟོད་ཀྱི་སྡེ་ཤུལ་ཀླུ་ཚང་གི་འབྲོག་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། སྤྱིར་བཏང་གི་མི་ཁྱིམ་ཕལ་བ་ཞིག་ཏུ་འཚར་ལོངས་བྱུང་། མིང་སྲིང་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་གི་གཉིས་པ་ཡིན། སློབ་གསོའི་ཆ་ནས་བཤད་ན། སྐབས་དེར་ན་མཉམ་གྱི་ནང་ནས་འགན་བཞག་ནས་སློབ་གྲྭར་སྐྱེལ་ན་ཕྱིར་བྲོས་ནས་ཡོང་བའི་སྐབས་ཤིག་ཡིན་ཞིང་། སྐབས་དེར་རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ན་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བར་སྤྲོ་བ་སྐྱེ་བ་དང་བྱིས་པའི་སེམས་ཁམས་ཀྱི་ཆ་རུ་གནས། བྱིས་པ་ནོར་རྫིའི་ཆ་ནས་ནོར་འཚོ་ཞོར་དང་དགེ་རྒན་གྱི་ཁྱིམ་ན་རྒྱུན་དུ་བསྡད་དེ་ཁོམ་སྐབས་ཅུང་ཙམ་བྱུང་ན་དགེ་རྒན་ལ་དྲིས་ཏེ་བོད་ཡིག་རྐྱང་རྐྱང་སྦྱངས་པའི་སྐབས་ཤིག་རེད། ད་ལྟ་བལྟས་ན་སློབ་ཆུང་གི་ལོ་རིམ་དང་པོའི་རྨང་གཞི་ཡིན་པ་དང་སྦྲ་གུར་སློབ་གྲྭའི་ཁོར་ཡུག་དང་དགེ་རྒན་གྱི་ས་ནས་བག་ཆགས་ཙམ་བཞག མདོར་ན་སློབ་མ་མང་པོ་སློབ་གྲྭ་ནས་ཡུལ་ལ་བྲོས་ཡོང་བའི་སྐབས་ང་རང་ཕར་སློབ་གྲྭ་ལ་བྲོས་པ་རེད། ཁྱིམ་ཚང་གི་ཐད་ནས་བཤད་ནའང་། རང་ཉིད་ཤ་ཉེ་ཚང་ལ་བུ་སྐལ་དུ་བྱིན་ཡོད་པས་ཕ་མར་དབང་ཆ་ཆེན་པོ་མེད་ཀི དེ་ན་རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ན་གཅིག་ནས་ཡུལ་ལ་འགྲོ་ས་མེད་པ་དང་། གཉིས་ནས་བུ་སྐལ་དུ་བྱིན་པའི་ཁྱིམ་དུ་འདུག་མ་འདོད་པར་ཐད་ཀར་སློབ་གྲྭར་བྲོས་པ་རེད། རིམ་བཞིན་སློབ་རིམ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པའི་སྐབས་སུ་མཚོ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་དགེ་ཐོན་སློབ་གྲྭར་རྒྱུགས་སྤྲད་ན་ཆོག་ཅིང་། སྐབས་དེར་དེ་ལས་མཐར་ཕྱིན་རྗེས་དགེ་རྒན་བྱས་ཆོག་པ་རེད། མཐར་ཕྱིན་པའི་ལོ་དེར་མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་གློག་བརྙན་བསྒྱུར་སྐྲུན་ཚན་ཁག་གི་མི་སྣ་སྐོར་ཞིག་རྒྱུགས་ལེན་དུ་ཡོང་ལ། དགེ་རྒན་འགའ་ཞིག་གིས་ང་རང་འོས་སྦྱོར་བྱས་པར་བརྟེན་རྒྱུགས་སྣ་ཚོགས་བླངས་མཐར་གློག་བརྙན་སྐད་སྒྱུར་ལ་འཚམ་པར་ཁས་ལེན་གནང་།
དྲི་བ། ཁྱེད་རང་ཧྲང་ཧེ་ཟློས་གར་སློབ་གླིང་ལ་སོང་བ་དེ་བྱ་བའི་ལས་གནས་ལ་ཞུགས་པའི་སྔོན་རེད་དམ།
སྨན་བླ་སྐྱབས། 1981ལོར་ལས་ཁུངས་སུ་སོང་པ་ཡིན་ལ། སྐབས་དེར་ལོ17འདྲ་ཞིག་རེད། 1989ལོའི་རྗེས་སུ་མཚོ་ལྷོ་མི་རིགས་གླུ་གར་ཚོགས་པས་གལ་སྲིད་ང་རང་ཚོགས་པ་འདིར་ལོ་ལྔའི་གན་རྒྱ་འཇོག་ཐུབ་ན་གཡར་མའི་སྒོ་ནས་ནང་ལོག་ཏུ་སློབ་སྦྱོང་གི་སློབ་ཡོན་ཁོ་ཚོས་སྤྲོད་རྒྱུ་བྱས་པས། 1989ལོ་ནས་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་མི་རིགས་གླུ་གར་ཚོགས་པ་རུ་སོང་བ་དང་། 1990ལོར་ཧྲང་ཧེ་ནས་ལོ་གཉིས་ལ་བསྡད་ཅིང་། གཙོ་བོ་ཟློས་གར་དང་གློག་བརྙན། བརྙན་འཕྲིན་གྱི་འཁྲབ་གཞུང་རྩོམ་པའི་སྐོར་སྦྱངས།
དྲི་བ། ཁྱེད་རང་ཐོག་དང་པོར་ཁ་ཤགས་དང་གར་ཆུང་འཁྲབ་སྟོན་གྱི་ཕྱོགས་སུ་འགྲོ་བ་འདི་དགེ་རྒན་རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན་དང་ཡང་ན་དགེ་རྒན་ཆོས་མོ་འཚོ་གཉིས་ཀྱིས་བཙན་གྱིས་ལམ་དེར་བརྫངས་སྐད། དེ་ན་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་ཁྱེད་རང་ལམ་དེར་ཞུགས་པའི་འདུན་པ་མེད་པ་རེད་དམ།
སྨན་བླ་སྐྱབས། སྤྲོ་བ་མེད་ཟེར་ནའང་མི་ཤེས་ཀི སྐབས་དེར་རླུང་འཕྲིན་གྱི་ནང་ན《སྐད་གཏོང》ལེ་ཚན་གསར་དུ་བཏོད་ཡོད་པ་དང་། རྒྱུན་དུ་ལས་ཁུངས་སུ་ཡི་གེ་འདྲ་བྲིས་ཤིང་། ལས་ཁུངས་ཕན་ཚུན་བར་ཐག་ཉེ་ནའང་མི་ཆ་མེད་རྒྱུས་མེད་ཡིན། རིག་རྩལ་ཚན་ཁག་ཏུ་རང་དང་ལོ་འགའ་ཆེ་བའི་རྒྱུས་ཡོད་འགའ་ཡོད་པས་རྒྱུན་དུ་དེར་སོང་བ་ཡིན། ཉིན་ཞིག་དེ་བཙལ་དུ་སོང་ཡང་ཁོ་མེད་པས། འགྲམ་གྱི་ཁྱིམ་ན་མི་ཞིག་སྒོར་ཡོང་བ་མ་གཞི་ངའི་དགེ་རྒན་ཡིན་འདུག ཁོས་འདིར་ཤོག་ཟེར་ནས་ནང་ལ་བོས་ཏེ་ཁ་བརྡ་བྱས་པ་ན་མ་གཞི་ཁོས་ངའི་ཡི་གེ་དེ་དག་རྒྱུན་དུ་ཀློག་གི་འདུག ཁོས་ང་ལ་སྒྲུང་གཏམ་འབྲི་བའི་ཆ་རྐྱེན་ལྡན་པས་སྒྲུང་གཏམ་བྲིས་ན་མི་ལེགས་སམ་ཟེར། དེར་མཐུད་གློག་བརྙན་སྐད་སྒྱུར་གྱི་བྱ་བ་གླེང་བ་དང་སྐད་ཆའི་སྨྲ་ལྕེའི་སོགས་ལ་བལྟས་ནས་ང་ལ་ཁ་ཤགས་ཀྱི་སྐོར་བྲིས་ནའང་འགྲིག་གི་ཟེར། གང་ལྟར་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ལས་ཀ་དང་སྒོས་སུ་འབྲི་རྒྱུའི་ཕྱོགས་ལ་ཤུགས་བརྒྱབ་ན་འགྲིག་ཟེར། གཞན་ཡང་གློག་བརྙན་སྐད་སྒྱུར་གྱི་ལས་ཀ་འདིའི་ནང་ཆེས་སྤྱིར་བཏང་གི་སྣང་ཚུལ་གཅིག་ནི་དགོད་སྒྲ་དང་གཅིག་ནི་ངུ་སྒྲ་རེད། འདི་གཉིས་རྨང་གཞི་བྱས་ཏེ་ཁ་ཤགས་དང་པོ《སྒྱུ་རྩལ་པ》ཞེས་པ་ཞིག་བྲིས། དེ་བསྟན་རྗེས་ཁོ་ཚོའི་ཁས་ལེན་ཆེན་མོ་ཐོབ། སྐབས་དེར་རླུང་འཕྲིན་མ་གཏོགས་བརྙན་འཕྲིན་སོགས་མེད་པས། རླུང་འཕྲིན་དུ་ལོ་སར་དགོང་ཚོགས་ཀྱང་ནང་ཁུལ་ནས་ལོ་སར་གཏོང་བ་རེད། དེར་བརྟེན་ཐེངས་དང་པོར་ཁ་ཤགས《སྒྱུ་རྩལ་པ》ཞེས་པ་དངོས་སུ་སྒྲ་ཕབ་ལ། སྒྲ་ཕབ་མཁན་ནི་ང་རང་སློབ་མའི་དུས་སྐབས་ཆེས་ཤུགས་རྐྱེན་ཟབ་པའི་དགེ་རྒན་ཆོས་མོ་འཚོ་རེད། ལོ་རབས་བརྒྱུད་ཅུའི་དུས་སུ། ཐོག་དང་པོར་ཁ་ཤགས་སོགས་འབྲི་དུས་ཁ་ཡ་ན་ཟླ་དང་ལྷན་དུ་རྩེད་ཞོར་དགོད་ཞོར་ལ་འབྲི་བ་དང་ཡང་གཅིག་བཤད་ན་འགན་མ་ཁུར་བ་ལྟ་བུར་སྣང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཁ་ཤགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་གཞུང་ལུགས་ཤེས་བྱ་སོགས་རྒྱུས་ལོན་བྱས་རྗེས། རང་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ཁ་ཤགས་ཤིག་འཁྱོངས་པར་བསམ་ནས་ཚོད་ལྟ་རེ་བྱས་ཚེ། གཞུང་ལུགས་དང་ལག་ལེན་སྟེང་ནས་དཀའ་ཁག་བྱུང་། དཀའ་ཁག་བྱུང་བའི་ངོས་ཐད་ནས་བསམ་གཞིགས་མང་པོ་བཏང་། ལོ་རབས་དགུ་བཅུར་ཐོན་དུས། རང་ཉིད་ཀྱིས་བྲིས་པ་དེ་རང་རྐྱ་ཐུབ་པ་ཟེར་ན་དཀའ་མོ་ཡིན་ཡང་རང་ཚུགས་འདྲ་ཞིག་ཆགས་འདུག ལོ་རབས་དགུ་བཅུའི་རྗེས་ནས་གར་ཆུང་གི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་བརྒལ། དེ་བས་ཁ་ཤགས་དང་གར་ཆུང་གཉི་ག་གོ་རིམ་བཞིན་ཆགས་པ་རེད། ཁ་ཤགས་ཀྱི་ངོས་ནས1996ལོའི《རུ་སྡེ་ཕྲ་མོ》ནི་ཆེས་མཐའ་མཇུག་གི་ཆེད་བསྒྲིགས་ཁ་ཤགས་ཡིན། དེ་དུས་རྐྱང་བཤད་དང་ཉིས་བཤད། ཕོ་མོའི་ཁ་ཤགས། སུམ་བཤད། ཚོགས་བཤད་ཁ་ཤགས་སོགས་རྣམ་པའི་ཆ་ནས་འདི་དག་ལས་མི་འདུག་པ་ཡོངས་སུ་ལག་ལེན་བྱས་ཟིན། རྗེས་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་ནི་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་ཁོ་ཚོ་ཇི་ལྟར་འགྲོ་ན་དེ་ཁ་ཤགས་ཀྱི་དོན་དག་རེད། གཞན་ཡང་། ངས་ཆེད་ལས་ཤིག་སྦྱངས་པའི་ངོས་ཐད་ནས། ཁ་ཤགས་རྐྱང་རྐྱང་ངམ་སྐད་ཆ་རྐྱང་རྐྱང་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ནའང་གཅིག་ནས་སྐོམ་མི་སེལ་བ་དང་། གཉིས་ནས་ཤོང་ཚད་དང་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་ཆ་ནས་བལྟས་ན་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་སྤུས་ཚད་ཡོང་དགོས་ན་གར་ཆུང་གི་ནང་དུ་ངོམ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན། འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ནའང་ཁ་ཤགས་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ཁ་ཤགས(相声)ལ་མ་གཏོགས་གཏུགས་ས་མེད་ཅིང་། བོད་རང་གི་རང་ཚུགས་དང་ཁྱད་ཆོས་ཐོན་ཡོད་ནའང་གཞུང་ལུགས་དང་འབྱུང་ཁུངས་ཀྱི་ཐད་ནས་དེ་མ་གཏོགས་གཏུགས་ས་མི་འདུག གར་ཆུང་ནི་གཞུང་ལུགས་དང་ཆེད་ལས་རང་བཞིན་གྱི་ངོས་ནས་བལྟས་ན། གར་རྐྱང་རྐྱང་མ་ཡིན་པར་སྐྱོ་གར་དང་སྤྲོ་གར། བར་མ་བར་ནས་ཟློས་གར་ངོ་མ་དེ་ཡང་ཡོད་ཆོག་སྟེ། རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན་དེ་གསུམ་པོ་ཡོད་དགོས། བོད་རང་གི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཟློས་གར་འདི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། དེང་རབས་ཀྱི་ངོས་ནས་མིའི་འཚོ་བ་མཚོན་པའི་ཟློས་གར་ནི་ལས་ཁུངས་ཤིག་དང་ཡང་ན་དཔུང་སྡེ་ཆེན་མོ་ཞིག་མེད་ན་དཀའ་མོ་རེད། ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་བཤད་ན་གར་ཆུང་ནི་མི་སྒེར་གྱིས་ལས་ནའང་ཐུབ་ཀྱི་འདུག དེ་བས་རང་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་མཇུག་སྐྱོང་ཁ་བྱས་ཡོད།
དྲི་བ། ང་ལ་མཚོན་ན་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི《རུ་སྡེ་ཕྲ་མོ》ཟེར་བ་དེ་རེད། དེའི་ནང་དུ་ཨ་མདོའི་སྤྱི་ཚོགས་སུ་ཟ་ལེ་རྒྱ་ཟེར་བ་དེ་ཐ་སྙད་ཅིག་ཏུ་གྱུར་འདུག དེའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་བརྩམས་ཆོས་དེས་ཨ་མདོའི་ཕྱོགས་སུ་ཤན་ཤུགས་དྲག་པོ་ཐེབས་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ། དེའི་སྐོར་ནས་ཅུང་གསུང་རོགས།
སྨན་བླ་སྐྱབས། 《རུ་སྡེ་ཕྲ་མོ》ནང་གི་བརྗོད་བྱ་སྐོར་ཞིག་ནི་འབྲོག་ཕྱོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་རྐྱང་རྐྱང་དང་། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་མི་རིགས་ཧྲིལ་བོའི་འཚོ་བ་ཡིན་ན་འདྲ་ཕྱོགས་གང་ཐད་ལ་བསམ་གཞིག་བཏང་ཁ་འདྲ་བོ་དེ་རེད། ལྟོས་བཅས་ཀྱིས《རུ་སྡེ་ཕྲ་མོ》ནང་གི་དེ་དག་ཁ་ཤགས་དེའི་ནང་ན་སྡེབ་སྦྱོར་གྱིས་བཤད་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་སྤྱད་ཡོད། ཟ་ལེ་རྒྱ་ལྟ་བུ་ཡང་ཚབ་རྟགས་ཤིག་ཏུ་ངེས། དངོས་ཡོད་འཚོ་བའི་སྟེང་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཆུང་མ་བླངས་པའི་སྐྱེས་པ་ལ་ཟ་ལེ་རྒྱ་ཟེར། ཡིན་ཡང་ཁ་ཤགས་ནང་ནས་དེའི་དོན་མ་རེད། མི་རང་གི་མིང་ཡིན་ན་འདྲ་ཐོགས་ཐོགས་དང་ཐུང་ཐུང་། ཨ་ཡེ་ཙེ་ཙེ་མ་ཟེར་རྒྱུ་འདི་ཡོངས་རྫོགས་དེའི་བསྟན་དོན་ཞིག་ཡོད་པ་དང་སྡེབ་སྦྱོར་གྱིས་བཤད་པ་རེད། ཟ་ལེ་རྒྱ་ལ་མཚོན་ན་རིག་གནས་དང་ལེན་གྱི་ངོས་ནས་ཅུང་ལེགས་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་མིག་རྒྱང་ཡང་གསལ་བོ་ཡིན་པ། དེ་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། ཟ་ལེ་རྒྱའི་ཨ་མས་གཉེན་སྟོན་སྟེང་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་དེ་དང་། ཨ་མ་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་མའི་ངོས་ཐད་ནས་བཤད་ན་སྔོན་ཆད་དང་ད་ལྟ་གང་ཡིན་ཡང་ཚུར་ལེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་ལྡན་པ་ཡིན། དེ་མ་གཞི་ནས་རིག་གནས་ཀྱི་མའི་སྟེང་ཡོད་པ་རེད། དེའི་བར་ན་སྣང་ཚུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་སྲིད་པ་རེད། གཞན་ཡང་། བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ལྗིད་ཚད་དང་ཤོང་ཚད་ཅུང་ལེགས་པ་དེ་གར་ཆུང་གི་སྟེང་དུ་ཤུགས་བསྣན་པ་ཡིན། དཔེར་ན《གེ་སར་རྟ་རྫི》ཡི་སྐོར་མུ་འབྲེལ་གྱིས་ལས་པ་དང《ཁ་པར》གྱི་སྐོར་ཡང་མུ་འབྲེལ་གྱིས་ལས་ཡོད། ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་ཆེད་ལས་ཀྱི་མཁས་པ་དང་ཆེད་ལས་སྦྱང་པ་མང་ཆེ་ཤོས་དབུས་ན་ཡོད་པ་རེད། དེ་དག་དང་བསྡུར་ན་ངའི་བརྩམས་ཆོས་དེ་དག་ལས་ཞོར་ལས་ཀའི་ཚད་ཐིག་རེད། ཡིན་ནའང་། ངའི་བརྩམས་ཆོས་དག་འཁྲབ་གཞུང་རྩོམ་པའི་ཐད་བོད་རང་གི་རང་རྐྱ་ཐུབ་པའི་ངོས་ཀྱི་མཐོང་སྣེ་ཞིག་གམ་ཟུར་ཞིག་ཡིན་ལ། དེ་མིན་རིག་གནས་ཀྱི་ངོས་ནས་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་ཐབས་ཤེས་སྤྱད་དེ་བསམ་གཞིགས་གཏོང་གི་ཡོད་པ་དང་། འཁྲབ་གཞུང་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཐག་གིས་མ་ཆོད་པ་དག་མུ་འབྲེལ་དུ་ལས་ནས་ཕྱིར་ཧྲིལ་བོར་བལྟས་ན་ཆ་ཚང་ཞིང་གོ་རིམ་ལྡན་པ་དང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདུག
དྲི་བ། གཞས་ཚིག་གསར་རྩོམ་ཕྱོགས་སུ་ཡང་བོད་ཀྱི་གཞས་ཚིག་གསར་བ་དག་དང་བསྡུར་ན་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་ས་ཞིག་འདུག དཔེར་ན《ལྷན་འཛོམས》དང《ཕ་ཡུལ》《ཨ་ཇོ་ཚེ་རིང་བསམ་གྲུབ》སོགས་གཞས་འདི་ཚང་མ་རང་གི་ཁྱད་ཆོས་ཅན་དག་དག་རེད། དེ་བས་དགེ་རྒན་གྱིས་དེ་རིང་གཞས་ཚིག་དང་སྙན་ངག་འབྲི་བའི་ཁྱད་པར་དང་གཞས་ཚིག་འབྲི་ན་ཆ་རྐྱེན་གང་དག་དགོས་པ་སོགས་གསུང་རོགས།
སྨན་བླ་སྐྱབས། སྒྲ་ཡང་འཇུག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་གཉི་ག་སྙན་ངག་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་ན་སྙན་ངག་ནི་ཁ་དམ་པ་དང་ཁ་ཡང་པ་དེ་འདྲ་ཡོད་ཆོག་གི དེ་མིན་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཚིགས་བཅད་དང་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མ་དང་། དེང་སང་གི་རང་མོས་སྙན་ངག་སོགས་ལུས་མ་འདྲ་བ་མང་པོ་འདུག ཡིན་ཡང་གཞས་ཚིག་ཀྱང་ཁ་དམ་པ་དང་ཁ་ཡང་བ་སོགས་དགོས་མཁོའི་དབང་གིས་ཡོད་ཆོག་ཆོག་ཡིན་ཡང་། སྤྱིར་བཏང་དུ་བཤད་ན། གཞས་ཚིག་ནི་ཁ་ལ་བདེ་ཞིང་ངག་ལ་སྙན་པ་དང་འབྲི་སྟངས་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཐད་ནས་སྙན་ངག་དང་རོལ་མོ་གཉི་གར་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་ཤིང་། ཆེས་མ་མཐའི་ཆ་རྐྱེན་གཅིག་ནི་སྙན་ཆ་ཡོད་པ་དང་གོ་བདེ་དགོས། གོང་གི་གཞས་ཚིག་དེ་དག་ལ་མཚོན་ནའང་། ཆེས་གཙོ་བོ་བོད་རང་གི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་དམངས་གཞས་དང་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་གླུའི་རིགས་ལ་གཏུགས་ཡོད། ནང་དོན་དང་རྣམ་པའི་ཐད་ནས། མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་དམངས་གཞས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་སྐོར་ཞིག་མཚོན་པར་བྱས། རིག་ལམ་དང་བསམ་བློ་གཏོང་སྟངས་ཀྱི་ཐད་ནས་དེང་རབས་ཀྱི་ངོས་ནས་བསམ་བློ་བཏང་བ་ཡིན། ཚིག་གི་ངོས་ནས་སྲོལ་རྒྱུན་ལ་རྐང་ཚུགས་ཨེ་ཐུབ་ལ་ཤུགས་རྒྱག་གིན་ཡོད། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་མགྱོགས་རྒྱུ་མང་ན་ཉེན་ཁ་ཆེན་མོར་ཐུགས་ངེས་སྙམ།
དྲི་བ། ན་ནིང་ང་བླ་བྲང་ལ་སོང་ནས་བོད་ཀྱི་གེ་སར་སྒྲུང་གི་སྒྱུ་རྩལ་པ་སྐལ་བཟང་གྲགས་པའི་བུ་ལ་ཁོའི་ཨ་ཕའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་མི་ཚེའི་ཐད་ནས་བཅར་འདྲི་བྱས་པ་ཡིན། ཁོ་ཚང་ནས་ཁྱེད་དང་སྒྱུ་རྩལ་པ་སྐལ་བཟང་གྲགས་པ་གཉིས་ཀྱི་འདྲ་པར་ཞིག་འདུག(དེ་ནང་ན་ཁྱེད་གཉིས་གཅིག་པུ་མ་རེད) སྐབས་དེར་ཁྱེད་གཉིས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་དང་ཡང་ན་སོ་སོའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་བརྗེ་རེས་སོགས་བྱས་ཨེ་མྱོང་།
སྨན་བླ་སྐྱབས། ངེད་གཉིས་ལ་མཚོན་ན་སྒེར་གྱི་ངོས་ཐད་ནས་ངོ་ཐུགས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་གྲོགས་པོ་ལས་ཀྱང་གྲོགས་པོ་རང་ག་བ་ཞིག་མིན་པའི་ཚད་ཡིན། དང་པོ་སྐལ་བཟང་གྲགས་པ་ནི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རིག་གནས་རྐྱང་རྐྱང་མ་ཡིན་པར་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཀྱི་རྨང་མཐུག་པོ་ཡིན་པར་ང་རང་ཁོའི་སྟེང་ལ་དང་ཞེན་ཆེན་པོ་ཡོད། དེ་མིན་རྗེས་ནས་ངེད་གཉིས་ངོ་འཕྲད་དུས། ཁོང་གི་ངོས་ཐད་ནས་ཀྱང་ལོ་ཆུང་གི་ནང་ནས་ང་ལ་དམིགས་བསལ་གྱིས་དགའ་བ་ཡོད་པ་རེད། སྤྱིར་ན་ཁོ་རང་ཨ་གསར་སྣ་ཚོགས་ལ་སུན་པ་སྐྱེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་ལ། ངས་སྐྲ་རིང་པོ་དང་གོས་འདྲ་མི་འདྲ་གོན་ཡང་ཁོའི་བུ་ལ་སློབ་གསོ་གཏོང་དུས་ཨ་ཁུ་སྨན་བླ་ལྟ་བུ་ལ་མཚོན་ན་ཅི་བྱས་ཀྱང་ཆོག་པ་རེད། གཙོ་བོ་ཁོག་ན་བཟུང་རྒྱུ་དགོས་པ་ལས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་གལ་ཆེན་མ་རེད་ཟེར། ལས་ཀའི་ངོས་ནས་བཤད་ན། གེ་སར་གྱི་སྒྲུང་དང་ཟློས་གར་ཆེན་མོ་བརྒྱད་སོགས་སྒྲ་འཇུག་དུས་ཀྱང་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་མྱོང་། ཁོང་ལ་དངོས་གནས་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་རྨང་བརྟན་པོ་ཡོད་པ་རེད། སྐལ་བཟང་གྲགས་པ་ཟེར་ན་ངས་ཡར་ལ་ལྟ་དགོས་པ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡིན། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་རྒྱུས་ཡོད་དུ་གྱུར་པ་དང་བླ་བྲང་ལ་སོང་ན་ངེས་པར་དུ་ཁོ་ཚང་ལ་འགྲོ་དགོས་པ་དང་། ཁོ་ཚང་གི་ཁང་པའི་སྟེང་དེ་ན་ཤེལ་གྱི་ཁང་པ་ཞིག་ཡོད་ལ། དེ་ནི་ཕྱོགས་གང་སར་བལྟས་ན་མཐོང་ཡངས་པ་དང་ང་རང་དེར་འདུག་པར་ཤིན་ཏུ་དགའ་ལ། ནམ་རྒྱུན་ཁོས་ང་ལ་སྣེ་ལེན་བྱེད་སའང་དེ་ཡིན་ཞིང་། བློས་ཐུབ་ཀྱི་གྲོགས་པོར་གྱུར་ཡོད། ངེད་གཉིས་རིག་གནས་ཀྱི་ངོས་ཐད་ནས་བགྲོ་གླེང་ལས་ཀྱང་མིའི་གཤིས་ཀའི་ཆ་ནས་ངེད་གཉིས་རང་གཤིས་གྱོང་པོ་དང་རང་ཚུགས་བརྟན་པ་དེ་འདྲ་ཡིན། མི་གཞིའི་ཆ་ནས་ཕན་ཚུན་ལ་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད།
དྲི་བ། ཁྱེད་གཉིས་ཀྱིས་ཨ་མདོའི་ཕྱོགས་སུ་དུས་རབས་ཤིག་ལ་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་བཞག་ཡོད་ཅིང་། སོ་སོའི་བྱས་རྗེས་ལ་གདེང་འཇོག་ག་འདྲ་ཡོད།
སྨན་བླ་སྐྱབས། སྒྲུང་པ་སྐལ་བཟང་གྲགས་པ་དང་བཅས་པའི་བདུད་བྷེ་དང་དཔལ་མགོན་སོགས་མང་པོ་ཞིག་བོད་རང་གི་དམངས་ཁྲོད་རིག་གནས་དང་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་འདིར་རྐང་བཙུགས་ཤིང་མི་ཚེ་དེར་བསྟུན་ཏེ་ལས་ཀའི་རྗེས་བསྐྱངས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་གནས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ཡོད། ད་ལྟའི་བར་རང་ཉིད་ཀྱི་ལས་ཀ་ལའང་སྣ་མང་ཞིག་འདུག འདི་ཡོངས་རྫོགས་ཀུན་སློང་རྣམ་དག་དང་ལྷག་བསམ་ཡང་དག་གི་སྒོ་ནས་ལས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་རང་ཉིད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བ་རེད། འཁྱོངས་མ་འཁྱོངས་དོན་དག་གཞན་ཞིག་ཡིན་ལ། རང་གི་ལང་ཚོ་དང་མི་ཚེའི་དོན་དག་མང་ཆེ་ཤོས་དེར་བསྟུན་པ་ཡིན། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གི་ཡོད།
དྲི་བ། སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རིགས་གང་ཡིན་ཡང་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་ནི་གལ་ཆེ་བ་རེད། ཁྱེད་རང་ཉིད་ལ་མཚོན་ནའང་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལག་ལེན་དང་ཉམས་མྱོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པས། མིག་སྔར་རང་ཉིད་ཀྱིས་སློབ་མའམ་རྒྱུན་འཛིན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པའི་འཆར་གཞི་འདྲ་ཡོད་དམ།
སྨན་བླ་སྐྱབས། འཁྲབ་སྟོན་པ་འབུད་ཆོག་ཆོག་རེད། ཡིན་ཡང་ཐད་ཀར་ལས་ཀ་འདི་གཅིག་ལྕོགས་ཀྱིས་ལས་ཐུབ་མཁན་ཞིག་རང་བཞིན་གྱིས་མ་ཡོང་ན་བསམ་བཞིན་དུ་ཡོང་གི་འཇུག་རྒྱུ་དཀའ་མོ་རེད། གལ་སྲིད་ཆེད་དུ་སློབ་གྲྭ་ཞིག་བཙུགས་ནས་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་ན་དངོས་གནས་རེ་བ་ཞིག་ཡོད་ས་རེད།
མི་ཆུང་ཁ་བདེའི་རྒྱ་ཡིག་བརྙན་གཟུགས་བཅར་འདྲི་ལས་ཡི་གེར་ཕབ།


text:
ལོ་གསར་ནི། ལོ་སྔ་མ་རྫོགས་ནས་ལོ་རྗེས་མའི་འགོ་ཚུགས་པ་ལ་ཟེར་ཞིང༌། བོད་མིའི་ངག་རྒྱུན་དུ་ཡོད་པའི་བླ་མ་ལོ་གསར་དང༌། རྒྱལ་པོ་ལོ་གསར། བསྟན་སྲུང་ལོ་གསར། བེའུ་ལོ་གསར། ཡུལ་པ་ལོ་གསར། སོ་ནམ་ལོ་གསར་རམ་ཞིང་པ་ལོ་གསར་སོགས་ལོ་འགོ་འཛིན་ཚུལ་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ལོ་གསར་ཡང་ཡུལ་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡོད་ཀྱང༌། བོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཚང་བའི་ལོ་གསར་གཏོང་བའི་ཐོག་མའི་ལམ་སྲོལ་དེ་དུས་ག་ཚོད་ཙམ་ཞིག་ནས་དར་སྲོལ་བྱུང་བའི་སྐོར། ཁོ་བོས་རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ཅིག་དང༌། སྐར་ནག་རྩིས་རིག་ཐོག་ཏུ་ཡོད་པའི་བྱུང་རབས་ཐོར་བུ། རྒྱ་ཆེའི་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་རྒན་པོའི་ངག་རྒྱུན་དུ་གྲགས་པའི་སྒྲུང་གཏམ་བཅས་ལ་གཞི་བཅོལ་གྱིས་དེའི་སྐོར་རགས་པ་ཙམ་ཞིག་གླེང་བར་འདོད།
དེ་ཡང༌། གངས་རི་ར་བས་སྐོར་བའི་བོད་གངས་ཅན། འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་གདུལ་ཞིང་གནས་མཆོག་འདིར། བདག་ཅག་སྟོན་པ་བཀའ་དྲིན་ཅན་འདས་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་བརྒྱའི་ནང་བོད་རྗེ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོའི་རྒྱལ་བརྒྱུད་པུ་དེ་གུང་རྒྱལ་གྱི་སྐབས་སུ་སྤང་ཐང་ཞིང་དུ་རྨོས། ཆུ་ལག་ཡུ་བར་དྲངས། ས་བོན་ཕུར་འདེབས་བྱེད། སོལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་དངུལ་དང་ཟངས། ལྕགས་བཅས་བཞུ་བ་སོགས་ཞིང་ལས་དང་ལག་ཤེས་བཟོ་ལས་བཅས་ཡར་རྒྱས་ཆེན་པོ་བྱུང་བའི་ སྐབས་དེར། ལྷོ་ཁ་ཡར་ལུང་ཁུལ་དུ་ཐགས་མཁན་རྒན་མོ་བལ་མ་ཞིག་གིས་ཟླ་བའི་དཀར་ཆ་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱི་ཆ་ཤས་ལ་བལྟས་ནས་ལོ་ཟླ་ཞག་དུས་རགས་ཙམ་རྩིས་སྲོལ་ཡོད་པ་དེར་རྒན་མོ་བལ་ མོའི་ཟླ་རྩིས་ཞེས་གྲགས། ཟླ་རྩིས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཟླ་བ་དང་ལོ་འཁོར་ཡང་རྩིས་སྲོལ་བྱུང་འདུག་ཀྱང༌། འབྱུང་བའི་འགྱུར་འགྲོས་ལ་བརྟེན་ནས་དྲོད་རླུང་ལྡང་ཞིང་ཤིང་རྩི་ཁ་འབུས། ལོ་མ་རྒྱས་ཏེ་ལོ་ལྟར་ཁམ་བུའི་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་ཤར་སྐབས། ནམ་དུས་དཔྱིད་ཀ་འཆར་བའི་དགའ་སྤྲོ་བྱེད་པ་ལས་དམིགས་བསལ་ལོ་གསར་ཞེས་དགའ་སྟོན་ བྱེད་སྲོལ་མེད་པར་སྣང༌།
གདོད་མའི་ལོ་གསར།
དེ་ནས་རིམ་བཞིན་བོད་དུ་བོན་གྱི་བསྟན་པ་དར་ཚུལ་སྐོར། ད་ཡོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་གཞིར་བཟུང་ན་སྟོན་པ་འདས་ལོའི་སྔོན་གྱི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་ཡས་མས་སུ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐོག་མ་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོས་སྲིད་དབང་བཟུང་བའི་སྐབས་རྒྱུ་བོན་ཤེས་པ་ཅན་བཅུ་གཉིས་དར་ཞེས་གསལ་བ་དང༌། དེའི་ནང་ནས་སྐོར་ཤེས་རྩིས་མཁན་ནི་སྐར་རྩིས་ཤེས་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་འཁོད་ཡོད་ལ། རྒྱལ་པོ་པུ་དེ་གུང་རྒྱལ་གྱི་དུས་སུ་རྒྱུ་བོན་རིགས་བཞི་ཞེས་པ་བྱུང་བའི་ནང་ནས་དུར་གཤེན་མཚོན་ཆ་གསོས་གཤིས་གཉིས་ཀྱི་རྩིས་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པར་《རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང་》དང༌། 《ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་》སོགས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་མང་པོའི་ནང་འཁོད་པ་ ལྟར། བོན་གྱི་བླ་ཆེན་དྲན་པའི་ཞལ་ནས་ཀྱང༌། “སྤྱིར་ན་སྟོང་གསུམ་འདུལ་བྱེད་སྟོན་པ་ཆེའི། །གང་འདུལ་མཛད་པའི་ཐབས་སུ་བཀའ་གསོལ་བཞི། །བོན་ཆོས་རྩིས་དཔྱད་བཞི་རུ་བསྟན་པ་ཡང༌། །དོན་དུ་ཐ་དད་མེད་དུ་ངོ་བོ་གཅིག །”ཅེས་གསུངས་ཡོད། དེས་ན། བོན་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་ཀོང་རྩེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་༡ཞེས་པའི་རྩིས་དང་ཤེས་རིག་མཁས་པ་ ཁག་གཅིག་གིས་ཙི་ནའི་ཡུལ་༢ནས་སྟོད་ཞང་ཞུང་བརྒྱུད་དེ་བོད་ལ་ཕེབས། བོད་དུ་ཁོང་རྣམ་པའི་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་《འབྱུང་ལྡན་》༣རྩིས་ལུགས་སམ་ལོ་འཁོར་རྩིས་ཚུལ་དང་དགུན་ཉི་ལྡོག་མཚམས་ལོ་འཁོར་བའི་གདོད་མའི་ ལོ་གསར་གྱི་དགའ་སྟོན་གཏོང་བའི་ལམ་སྲོལ་ནི་བོན་གྱི་ལུགས་སྲོལ་ཡིན་པ་དཔེར་ན་ལུག་མགོ་ལ་གཡུང་དྲུང་དང་ཉི་ཟླའི་གཟུགས་དབྱིབས་བརྒྱན་ཏེ་ཕ་མེས་ཀྱི་དུར་ལྷ་ གསོལ་ནས། ཕ་མེས་ལ་དྲན་གསོ་ཞུ་བ། ས་དམར་དང་ས་དཀར་གྱི་གཡུང་དྲུང་འབྲི་བ། དེ་བཞིན་མི་ནོར་གཡང་ཆགས་པའི་ཆེད་དུ་མདའ་དར་དང་གྲོ་སོ་ཕྱེ་མར། ཆང་ཕུད། ལོ་ཕུད། གཡང་ཤ་ལག་པ་གཡས་པ། ཁ་ཟས་ཀྱི་སྡེར་ཁ་བཅས་ཡུལ་གྱི་ཐོན་ཁུངས་གང་ལེགས་བསྒྲིགས་ཏེ་ཚེ་རིང་ནད་མེད་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པའི་བསྔོ་སྨོན་བྱེད་པ་དང་སྦྲགས་བཀྲ་ཤིས་གཡང་ཆགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་བ། རིག་རྩལ་ཐོག་ཕོ་གཞོན་ཚོས་གཡག་ལུག་བསད་པའི་རྭ་ཅོའི་ཐོ་བཙུགས་པར་ཐག་རིང་ཙམ་ནས་ལག་རྡོ་འཕངས་ཏེ་སློག་ཐུབ་ན་དཔའ་སྐད་བསྒྲགས་པ། དེ་བཞིན་མདའ་གྲི་མདུང་དང་འུར་རྡོ་འགྲན་པ། མོ་གཞོན་ཚོས་གཞས་སྒོར་གྱིས་གླུ་ལེན་པ་དང༌། ཞབས་བྲོ་རྒྱག་པ། ཐེ་ཕེག་རྩེ་བ། གབ་རེས་འུ་རེས་རྩེ་བ་སོགས་བྱེད་པ། དེ་བཞིན་བོན་ཆོས་དང་མཐུན་པའི་རི་རྩེར་རང་བསྟེན་སྲུང་མའི་གཟུངས་དང་སྲོག་ཡིག་གི་གཤམ་དུ་ལས་བཅོལ་འཕྲིན་བསྐུལ་བཀོད་པའི་དར་ཚོན་སྣ་ལྔའམ་རང་མཐུན་ཚོན་མདོག་གི་དར་ལྕོག་འཛུགས་པ། རླུང་རྟ་ཡིན་ན། ཚོན་སྣ་ལྔའམ་སོ་སོའི་འབྱུང་ཁམས་མདོག་མཐུན་གྱི་དར་རས་ལ་རླུང་རྟའི་གཟུངས་སྔགས་དཔར་ཏེ་དར་ལྡིང་གཏོང་བ། ལྷ་གསོལ་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་དུས་དེ་ཙམ་ནས་དར་སྲོལ་བྱུང་ཡོད་སྐད།
བེའུ་ལོ་གསར།
ཕྱི་ལོ་༥༥༨ གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་དུས་ཙི་ན་ལ་བོད་མི་རིག་པ་རྣོ་བའི་སློབ་བུ་བཞི་སྐར་རྩིས་སློབ་གཉེར་བྱེད་དུ་བརྫངས་ཤིང༌། ཁོང་ཚོ་ཕྱིར་ལོག་ནས་ཤེས་བྱ་རྣམས་ངག་རྒྱུན་ནས་བརྒྱུད་སྤེལ་བྱས་ཏེ་བོད་ཀྱི་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་རིག་པའི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ལག་རྗེས་གང་ལེགས་བཞག་ཡོད། ཕྱི་ལོ་༦༣༠ 《དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་》ལྟར་ན་བོད་རྗེ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་སྲས་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོར་རྒྱལ་སྲིད་ཕུལ་བ་དང༌། ཕྱི་ལོ་༦༣༢ བལ་བཟའ་ཁྲི་བཙུན་བོད་དུ་བསུས་ཏེ་ཇོ་བོ་མི་བསྐྱོད་རྡོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས། ཕྱི་ལོ་༦༣༨ ལོར་”བོད་རྗེ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་༤རྒྱ་(རྒྱ་ནག་གི་རྒྱལ་པོ་ཐང་ཐེ་ཙུང་གི་བུ་མོ )རྗེའི་སྲས་མོ་སློང་བའི་ཕོ་ཉ་མངགས་ཀྱང་རྒྱ་རྗེས་བུ་མོ་མ་བྱིན་པར་བོད་དུ་ ལོག་ཏེ་བཙན་པོར་རྫུན་ཞུས། རྒྱ་རྗེ་དེ་ངེད་རང་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་ནས་བུ་མོ་སྟེར་བ་ཡོད་པ་ལ་ཧོར་སེར་ཐུ་ལུ་ ཧུན་གྱིས་རྒྱ་རྗེ་ལ་ཕྲ་མ་ཞུས་པས་ལན་ཚུལ་ཞུས་པས། བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་ཁྲོས་ནས་བོད་དམག་ཁྲི་ཉི་ཤུ་ཁྲིད་དེ་ཟུང་ཅིའུ་(སུང་ཀྲའུ་)དེ་ ནས་བློན་པོ་གཡའ་ཐུང་བྱ་བ་ལ་དམག་སྐུལ་ནས། ཐུ་ལུ་ཧུན་གྱི་ཡུལ་འཇོམས་སུ་བཏང་བ་ལ་ཐུ་ལུ་ཧུན་རྣམས་གཙང་ཁའི་མཚོ་སྔོན་ཕན་ལ་བྲོས། ཤུལ་དུ་ལུས་པའི་ནོར་ཐམས་ཅད་བོད་ཀྱིས་འཁྱེར། དེ་ནས་བོད་ཀྱི་བཙན་པོས་བློན་པོ་སེ་ལེ་སྟོང་བཙན་ལ་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་བསྐུར་ནས། རྒྱ་རྗེའི་སྲས་མོ་སློང་དུ་བཏང་བར་འུན་ཤིང་ཀོང་ཇོར་རྟེན་སྐལ་ཇོ་བོ་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་སོགས་རྫོངས་གྱ་ནོམ་པ་དང་བཅས་བོད་དུ་སླེབས། ”རྒྱ་བཟའ་ཀོང་ཇོ་རྩིས་ལ་མཁས་པས་རྒྱའི་འབྱུང་རྩིས་སྤོར་ཐང་བརྒྱད་ཅུའི་སྐོར་མགོ་དང་རྒྱ་བཟའི་གུང་ཁུག་སོགས་བོད་ལ་མཚམས་སྦྱོར་གནང་བ་ནས་བཟུང༌། བོད་དུ་《སྔ་འགྱུར་རྒྱུ་རྩིས་རྙིང་པའི་ལུགས་》དང༌། ཡང་འགྱུར་《གསལ་སྒྲོན་སྦས་བཅད་མེད་པའི་ལུགས་》ཞེས་པའི་ནང༌། “དཔྱིད་ར་སྟག་ལ་ལོ་འགོ་འཛིན་ཞེས་པ་བོད་ཟླ་བཅུ་གཅིག་པའི་ཚེས་གཅིག་ལ་ལོ་གསར་གཏོང་སྲོལ་ཆགས་པ་”ཞེས་པའི་བརྗོད་ཚུལ་བྱུང་འདུག དེ་དང་གོང་དུ་དགུན་ཉི་ལྡོག་མཚམས་དང་མཐུན་ཤས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དེ་ནི། སྐབས་དེར་བོད་ས་མང་ཆེ་བ་འབྲོག་ལས་དང་ཡུལ་པ་ཕལ་ཆེ་བ་ས་མ་འབྲོག་ཡིན་པས་ནམ་དུས་གྲང་ངར་ཆེ་བས་འབྲོག་པ་རྣམས་ས་དྲོ་སར་རུ་བ་(རྩ་ར་)སྤོས་ཏེ། སྤུ་ནག་འབྲི་དང་གཡང་དཀར་ལུག་གི་ལུག་ཕྲུག་དང་བེའུ་བཙའ་རྒྱུའི་གྲབས་གཤོམ་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ཡིན་ཞིང༌། དེའི་རིང་འབྲོག་པ་ཁག་ཅིག་ཡུལ་པའི་ནང་ཞིང་འབྲོག་ཐོན་རྫས་(ཤ་མར་ཚྭ་བུལ་ཏོག་ དང་འབྲུ་རིགས་བརྗེ་བ)བརྗེ་ལེན་གྱི་ཚུར་འཁོར་ཏེ་ནང་མི་ཚང་འཛོམས་ཀྱིས་བེའུ་ལོ་གསར་ཞེས་ལོ་གསར་གཏོང་སྲོལ་ཡོད་པ་དུས་ད་ལྟ་ཡང་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁུལ་མང་ཆེ་བའི་ནང་འགྱུར་མེད་གནས་ཡོད་པ་གོ་ཐོས་འདུག
སོ་ནམ་ལོ་གསར།
ཕྱི་ལོ་༧༥༥ དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་ནང་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་སྐབས། རྒྱའི་གྱིམ་ཤིང་ཀོང་ཇོ་བོད་དུ་བག་མར་ཕེབས་སྐབས་སྐར་རྩིས་དང་དཔེ་དེབ་མང་པོ་ཞིག་བསྣམས་ཕེབས་པ་དེ་དག་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། བོད་ལ་བར་བསྒྱུར་《གསལ་སྒྲོན་སྦས་བཅད་》ཅན་གྱི་ལུགས་ཟེར་བ་རྒྱ་ནག་གི་ཞིང་རྩིས་དང་མཐུན་པའི་ལོ་གསར་གཏོང་རྒྱུར་བོད་རྗེ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་གྱིམ་ཤིང་ཀོང་ཇོར་ལོ་གསར་ག་དུས་གཏོང་རྒྱུའི་སྐོར་བཀའ་འདྲི་གནང་སྐབས། རྒྱ་རྗེ་ཀོང་ཇོས་ང་ལ་བཀའ་འདྲི་མ་གནང་སྐར་མ་རྒྱལ་ལ་བཀའ་གནང་རོགས་ཞུས་ནས་སྐར་མ་རྒྱལ་གྱི་ནམ་ཚོད་ཟིན་པའི་དུས་ནི། བོད་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་(རྒྱ་རྩིས་ལོ་གསར་གྱི་ཉིན་གཅིག་གི་རྗེས)ནང་ཡིན་པར་བརྟེན། བོད་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་གཅིག་ལ་ལོ་གསར་གཏོང་རྒྱུའི་ལམ་སྲོལ་ཆགས་པ་ཞེས་པའི་བརྗོད་ཚུལ་ཡང་བྱུང་འདུག
དེའི་སྐོར་དམངས་ཁྲོད་ནང་བཤད་སྲོལ་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་འདུག་པ་སྟེ། ཡུལ་པ་ལོ་གསར། སོ་ནམ་ལོ་གསར། ཞིང་པ་ལོ་གསར། ཤར་ཕྱོགས་ལོ་གསར་ཞེས་བོད་ཀྱི་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡུལ་ལུང་འདྲ་མིན་ནང་ཡུལ་སྐད་ཤས་ཆེ་བའི་དབང་གིས་འབོད་ཚུལ་ཅུང་མི་འདྲ་བ་ཙམ་ལས། དོན་དུ་རང་རེའི་སོ་ནམ་ཞིང་ཁུལ་གྱི་དུས་བརྟག་ལ་མྱོང་བ་ཆེ་བའི་རྒན་པོ་ཚོས་ ཉིན་མཚན་གྱི་དུས་བཞིར་ཕྱེ་བ་རྒྱུ་སྐར་ཉེར་བརྒྱད་ལ་བརྟག་པའི་ཐོག་ནས་གནམ་ལ་སྐར་མ་གང་འཆར་བའི་དུས་སུ་ས་ཐོག་ལ་འགྱུར་བ་གང་ཡོང་དང༌། དེའི་དུས་སུ་ཞིང་འབྲོག་ཐོན་སྐྱེད་བཟང་ངན་གཏན་འཁེལ་བའི་སྐར་རྩིས་ཀྱི་རྩིས་འབྲས་ལྟར་སོ་ནམ་ཞིང་ལས་ཀྱི་ལས་འགོ་བཙུགས་པའི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་རིམ་པས་ལོ་གསར་དགའ་སྟོན་ལ་གྱུར་བར་སེམས། རྒྱུ་མཚན་ནི། སྐབས་དེར་ཡུལ་དགོན་སོ་སོའི་བླ་གྲྭ་གང་ཅོག་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཆོ་ག་གཞུང་ལྟར་ས་ ཆོག་རྣམས་ལེགས་པར་གྲུབ་མཚམས། ཡུལ་མི་རྣམས་ནས་དཀར་སྤྲོ་དང་གྲོ་སོ་ཕྱེ་མར། ཆང་ཕུད་འོ་ཕུད་སོགས་མཆོག་གསུམ་དང་ཡུལ་ལྷ་སོ་སོར་མཆོད་དེ། ཡུལ་གྱི་གཙོ་རྒན་གྱིས་ལག་ཏུ་རིན་ཆེན་སྣ་ཚོགས་བསྒྲོན་པའི་དར་སྣ་ཐོགས་ཅིང་ངག་ ནས། “ས་བདག་དབང་ཆེན་ཁྱབ་པ་དང༌། ས་ཡི་ལྷ་མོ་བརྟན་མའི་གཙོས། ལྷ་ཀླུ་གཞི་བདག་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཅག་འཁོར་དང་བཅས་པ་ལ། ནད་ཡམས་མུ་གེ་མཚོན་འཁྲུག་དང༌། ཙད་སད་སེར་གསུམ་ཐོག་མདའ་དང༌། གོད་ཁ་ཆོ་འཕྲུལ་ལྟས་ངན་དང༌། མི་ནད་ཕྱུགས་ནད་མ་གཏོང་ཞིག ཆར་ཆུ་དུས་སུ་འབབ་པ་དང༌། ལོ་ཕྱུགས་རྟག་ཏུ་ལེགས་པར་ཤོག བདག་སོགས་འདོད་པའི་བསམ་པ་འགྲུབ་པར་ཤོག ཀི། ཀི། བསྭོ། བསྭོ། ལྷ་རྒྱལ་ལོ་”ཞེས་བསང་གསོལ་ཀི་བསྭོ་ནམ་མཁར་བསྒྲགས་པ་བཞིན་བྱས་རྗེས། དབྱར་གྱི་སྔོ་ཁྲིམས་ཐོག་མ་བསྡམས་ཤིང༌། བོད་ཟླ་བཅུ་གཉིས་པའི་ཚེས་གཅིག་ནས་ཚེས་བཅུ་བར་ཡུལ་པ་ལོ་གསར་རམ་སོ་ནམ་ལོ་གསར་ ཞེས་རང་སོ་སོའི་སྡོད་ཁང་གི་ཕྱི་ནང་གང་སར་གད་ཕྱིས་གཙང་བཟོས་ཀྱིས་སྒོ་ར་དང་ཐབ་ཚང་ནང་ས་དཀར་གྱིས་གཡུང་དྲུང་དང་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་སོགས་བྲིས་པ་དང༌། ཁང་པའི་ནང་མི་ཚང་སོ་སོའི་དོད་ཡོན་ཆེ་ཆུང་གི་དཀར་སྤྲོ་དང་ཤ་མར་ཐུད་སོགས་ཟས་རིགས་སྒྲིག་གཤོམ་བྱེད། རང་ལུས་གཟབ་མཆོར་དང་རྒྱན་ཆ་སྤྲས་ཏེ། ཚེས་གཅིག་ལ་ཞིང་སར་ཡུལ་མི་འདུ་འཛོམས་ཀྱིས་མཆོག་གསུམ་གྱི་མཚོན་བསང་མཆོད་དང་ཚེས་གསུམ་ལ་ཡུལ་ལྷ་གཞི་བདག་སོགས་ལྷ་སྲུང་གསོལ་ཆེད་རི་འགོར་བསང་གསོལ་དར་ལྡིང་བཙུགས་ཏེ་དགའ་སྟོན་གླུ་གར་འཁྲབ་པ་དང་ཟས་ཆང་ལ་རོལ། ཚེས་བཞི་ནས་བཅུ་བར་གྲོང་པ་ཁྱིམ་མཚེས་དང་དགའ་ཉེ་བློ་དཀར་ཕན་ཚུན་མགྲོན་འབོད་ ཀྱིས་ཟ་དགའ་འཐུང་སྐྱིད་དང་དགའ་སྟོན་གླུ་གར་འཁྲབ། ཚེས་བཅུ་ནས་ཉེ་འཁོར་ཡུལ་དགོན་སོ་སོའི་ནང་སྨོན་ལམ་ཚུགས་པ་སོགས་བྱེད་སྲོལ་དུས་ད་ལྟ་ཡང་དབུས་གཙང་ཁུལ་(ལྷ་སའི་ཉེ་འཁོར་རྫོང་གཞིས་ཁག་བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་གཏོང་བ་ཕུད་)ཙམ་མ་ཟད། མདོ་སྟོད་སྨད་གཉིས་ལའང་སྔར་སྲོལ་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། བོད་ནས་ཉེ་ཆར་ཕེབས་པ་ཚོར་དེའི་སྐོར་བཅར་འདྲི་ཞུ་སྐབས་ཆོས་ལུགས་བྱེད་སྒོར་རྒྱ་གཞུང་ནས་འགོག་སྡོམ་བྱེད་པ་ལས་དེ་མིན་སྔར་སོར་གནས་སྐོར་གླེང་གི་འདུག
མཚམས་འདིར་གསལ་བཤད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། “ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ལོ་རྒྱུས་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང༌། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་ཡབ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་དུས་ཐང་རྒྱལ་རབས་དང་བོད་གཉིས་འབྲེལ་བ་ཐོག་མར་བྱུང་ཞིང༌། རྒྱའི་སྐར་རྩིས་དང་སྨན་ཐོག་མར་དར་ཞེས་བཤད་སྲོལ་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ནི་རྒྱ་ནག་ནས་བོད་དུ་དར་བའི་འབྱུང་རྩིས་དང་གསོ་རིག་ཐོག་མར་དར་བའི་དུས་སྐབས་དེ་ནས་འགོ་ཚུགས་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་ཙམ་ལས་དེའི་གོང་དུ་བོད་ལ་སྐར་རྩིས་དང་གསོ་རིག་མེད་པའི་དོན་མེད་ཅིང༌། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་དང༌། ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་དུས་སུ་རྒྱ་བཟའ་ཀོང་ཇོ་དང་གྱིམ་ཤིང་ཀོང་ཇོ་གཉིས་ ཀྱིས་རྒྱའི་རིག་གཞུང་གི་དཔེ་དེབ་མང་པོ་རྟེན་སྐལ་ཚུལ་དུ་བོད་ལ་འཁྱེར་ཡོད་པ་དང༌། དེའི་ནང་ནས་ཁག་གཅིག་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ། རྒྱ་ཡི་སློབ་དཔོན་ཧར་ནག་པོའི་སློབ་མ་ཁྱུང་ཤག་དར་སོགས་ཀྱིས་རྩིས་གཞུང་མང་པོ་བརྩམས་ཡོད་ཀྱང་འབྱུང་རྩིས་དང་ནག་རྩིས་(རྨེ་བ་དགུ་དང༌། སྤར་ཁ་བརྒྱད། ལོ་སྐོར་བཅུ་གཉིས། ཀེག་རྩིས། བག་རྩིས། གཤིན་རྩིས་སོགས་)ཀྱི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་ལས་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཕྱོགས་འདྲ་བ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་མེད། དེར་བརྟེན། ཆོས་རྒྱལ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་སྐབས་ད་ལྟ་ང་ཚོས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་བོད་ཡིག་འདི་གསར་གཏོད་བྱས་པ་ནས། རབ་བྱུང་དང་པོའི་མེ་ཡོས་མ་ཤར་བར་གྱི་ལོ་གྲངས་༣༩༠ ལྷག་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ནི་བོད་རང་ཉིད་ཀྱི་གནའ་རབས་སྐར་རྩིས་འགའ་ཞིག་དང་། ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྐབས་བོད་དུ་དར་བའི་འབྱུང་རྩིས་ནག་རྩིས་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་གལ་ཆེའི་གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་ནི་དར་སྤེལ་བྱུང་མེད། རབ་བྱུང་དང་པོའི་མེ་ཡོས་(༡༠༢༧) ལོར་ཁ་ཆེ་ཟླ་བ་མགོན་པོས་དུས་འཁོར་གྱི་གཞུང་མང་པོ་བོད་དུ་གདན་དྲངས་ནས་བོད་ དུ་བསྒྱུར་འགོ་ཚུགས་པ་དང༌། སྐབས་དེར་དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་ལེའུ་ལྔའི་ནང་ནས་དབང་མདོར་བསྟན་ཙམ་ལས་མ་བསྒྱུར་ཞིང༌། བསྡུས་རྒྱུད་ཡོངས་རྫོགས་དང་འགྲེལ་ཆེན་དྲ་མེད་འོད་བཅས་བོད་དུ་བསྒྱུར་ཀྱང་ དུས་འཁོར་རྩ་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་འདི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་ཡང་དག་པ་ཡིན་མིན་ཐད་རྩོད་པ་ལངས་ཏེ་ལོ་སུམ་བརྒྱ་ཙམ་ཞིག་བར་དར་སྤེལ་མ་ཐུབ། དེ་ནས་རབ་བྱུང་ལྔ་པའི་ས་རྟ་(༡༣༡༨) ལོར་ཀརྨ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེས་《རྩིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཀུན་བཏུས་》བརྩམས་ཤིང་དེ་ནས་ལོ་གསུམ་སོང་བའི་ལྕགས་བྱ་(༡༣༢༡)ལོར་བུ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེས་《རྩིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མཁས་པའི་དགའ་བྱེད་》བརྩམས་གནང་མཛད་པ་དེ་ནས་བཟུང་དུས་འཁོར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡང་དག་པ་ཡིན་མིན་གྱི་རྩོད་པ་དེ་འཇགས་ནས་རྒྱུད་དེ་དར་སྤེལ་བྱུང་བའི་འགོ་ཚུགས། རབ་བྱུང་བརྒྱད་པའི་མེ་ཡོས་༡༤༤༧ ལོར་ཕུག་པ་ལྷུན་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་དང༌། མཁས་གྲུབ་ནོར་བཟང་རྒྱ་མཚོ་གཉིས་ཀྱིས་《རྩིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་པད་དཀར་ཞལ་ལུང་》 དང་《དྲི་མེད་འོད་རྒྱན་》སོགས་བརྩམས་ནས་ཕུག་ལུགས་ཕྱི་མའི་བཞེད་སྲོལ་དར་རྒྱས་ ཆེ་བ་བྱུང་བ་དང༌། རབ་བྱུང་བཅུ་པའི་མཇུག་དང་བཅུ་གཅིག་པའི་དཀྱིལ་བར་བོད་ཀྱི་སྐར་རྩིས་མཁས་པ་ སྨོན་འགྲོ་པཎ་ཆེན་ཡབ་སྲས་ལྷུན་པོ་དོན་གྲུབ་དབང་རྒྱལ། འདར་ལོ་ཕུན་ཚོགས་ལྷུན་གྲུབ། ལུ་འགོ་བླ་མཁྱེན། རྣམ་གླིང་དཀོན་མཆོག་ཆོས་གྲགས། ཡབ་སྐུ་སྐུ་སྐྱེ་དབང་གྲགས་རྡོ་རྗེ། ཕུ་ལུང་དགེ་སློང་བློ་བཟང་ཡོན་ཏན། བོད་མཁས་པ་མི་ཕམ་དགེ་ལེགས་རྣམ་རྒྱལ་སོགས་བྱུང་ཞིང༌། ལྷག་པར་དུ་སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་ནས་སྔོན་བྱོན་རྒྱ་བོད་ཀྱི་རྩིས་རིག་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞུང་མང་པོ་བརྟག་དཔྱད་ཞིབ་འཇུག་གནང་སྟེ། 《ཕུག་ལུང་རྩིས་ཀྱི་ལེགས་བཤད་བཻཌཱུརྱ་དཀར་པོ་》མ་བུ་དང༌། དེའི་དོགས་སེལ་《གཡའ་སེལ་》གཉིས་བརྩམས་པ་ནས་གཞུང་དེ་བོད་ལྗོངས་ས་ཁུལ་མང་ཆེ་བར་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་བྱུང༌། དེ་རྗེས་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ཤིང་རྟ་(༡༧༡༤) ལོར་སྨིན་གྲོལ་གླིང་ལོ་ཆེན་དྷརྨ་ཤྲིས་《རྩིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཉིན་བྱེད་སྣང་བ་》 མ་ཡིག་དུང་ཡིག་དང༌། དེའི་འགྲེལ་པ་གསེར་གྱི་ཤིང་རྟ་བཅས་བརྩམས་གནང་མཛད་དེ་སྨིན་གྲོལ་གླིང་དུ་སྐར་ རྩིས་དང་སྒྲ་རིག་པ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ཆེད་སྦྱོང་སློབ་གྲྭ་བཙུགས་པ་དེ་ནས་བཟུང༌། མདོ་སྟོད་སྨད་སོགས་སུ་མཁས་པ་མང་པོ་བྱུང་སྟེ་རྩིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་བརྩམས་ཏེ་ དར་ཁྱབ་ཆེན་པོ་བྱུང༌། ྋགོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་སྐབས་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་མེ་འབྲུག་(༡༩༡༦) ལོར་སྨན་རྩིས་ཁང་བཙུགས་ཤིང༌། མཁས་དབང་མཁྱེན་རབ་ནོར་བུ་མཆོག་གཙོ་བོའི་སློབ་དཔོན་དུ་བསྐོས་ཏེ་བོད་ཀྱི་གསོ་ རིག་དང་སྐར་རྩིས་ཀྱི་ཆེད་ལས་ཤེས་ཡོན་སློབ་འཁྲིད་གནང་ནས་ད་ལྟ་འཚོ་བཞུགས་ཀྱི་ སྨན་རྩིས་སློབ་དཔོན་མཁས་པ་རྣམས་བྱུང་སྟེ། ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པར་རང་རེའི་སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་དང༌། ཞིང་འབྲོག་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཆེད་ལོ་ལྟར་དུས་ཚིགས་ཉེར་བཞི་ལ་སོགས་པའི་སྐར་རྩིས་ ལོ་ཐོ་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་བཏོན་གནང་ཡོད་པ་ལགས།
ཧོར་ཟླ་ཞེས་ལོ་ཟླ་བརྩི་སྲོལ་བྱུང་སྟངས།
ཆུ་ཁྱི་སྟེ། ཕྱི་ལོ་༨༤༢ བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་ཁྲི་རབས་ཞེ་གསུམ་པ་སྟེ། གླང་དར་མ་འུར་དུམ་བཙན་གྱི་རྗེས། བོད་ཆེན་པོའི་གོང་བུ་གཅིག་གྱུར་གྱི་བཙན་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཉམས་ཏེ། བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཕྲན་ཁག་རྣམས་རིམ་པས་སྟོད་སྨད་དང་ལྷོ་བྱང་སོགས་ཁ་འཐོར་ཡ་གྱར་དུ་གནས་པའི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་བཞི་ཙམ་རིང་རྒྱལ་ཕྲན་སོ་སོ་དང་དཔོན་ཚང་སོ་སོའི་འདོད་མོས་ལྟར་ལོ་གསར་གཏོང་སྲོལ་ཡང་མི་འདྲ་བ་བྱུང༌།
ཕྱི་ལོ་༡༢༡༦ ཧོར་ཇིང་གེར་རྒྱལ་པོ་རང་ལོ་ང་ལྔ་པ་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་མེ་བྱི་ལོར་(《ཧོར་ཆོས་ འབྱུང་》ལས་རེ་དྲུག་པ་མེ་ཕག་ལོར་ཞེས་གསལ་)སྟག་གི་ཟླ་བའི་ཡར་ངོའི་ཚེས་བཅོ་ བརྒྱད་ལ་བོད་མི་ཉག་ཡུལ་དུ་དམག་དྲངས་ནས་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་མེ་ཕག་(༡༢༢༧) ལོར་མི་ཉག་རྒྱལ་ཐོག་དགུ་པ་རྡོ་རྗེ་དཔལ་ལམ་སོག་སྐད་དུ་ཐོ་ཅེལ་ཞི་དུར་གུ་ཏ་ གན་ཟེར་བ་བསད་ནས་ཡུལ་སྡེ་ཐམས་ཅད་མངའ་འོག་ཏུ་བསྡུས། དེའི་དགའ་སྟོན་རྟེན་འབྲེལ་བྱས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ལ་ཧོར་ཟླ་དང་པོ་ཟེར་བའི་སྲོལ་དེ་ ནས་བྱུང༌།
ཕྱི་ལོ་༡༢༥༣ ཧོར་ཇིང་གེར་རྒྱལ་པོའི་སྲས་”ཧུ་པི་ལི་སེ་ཆེན་ཧན་གྱིས་ས་སྐྱ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་མཆོད་གནས་སུ་གདན་དྲངས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ། ཧོར་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པ་ལྟར་རྒྱལ་པོ་རང་ཉིད་ཀྱི་གཙོ་བྱས་པའི་མི་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ལ་གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་ཐེངས་དང་པོ་གནང༌། དེའི་དབང་ཡོན་དུ་བོད་ཁྲི་སྐོར་བཅུ་གསུམ་གནང་བ་དང་ཏི་ཤྲིའི་གོ་གནས་དང༌། གཡང་ཌི་ལས་བྱས་པའི་ཐམ་ཀ མུ་ཏིག་གིས་བརྒྱན་པའི་སྣམ་སྦྱར། སྐུ་ཆས་སོགས་དངོས་འབུལ་མང་པོ་ཕུལ། སླར་ཡང་ཧོར་གོང་མས་གསང་སྔགས་ཀྱི་དབང་ཐེངས་གཉིས་པ་ཞུས་པའི་དབང་ཡོན་དུ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་སྲིད་དབང་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱང་ཕུལ་ནས་བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ དབང་གི་བདག་པོར་གྱུར། དབང་ཐེངས་གསུམ་པ་ཞུས་པའི་དབང་ཡོན་དུ༑ ཆོས་དུང་དཀར་པོ་རྒྱང་གྲགས་དང་རྒྱ་ཡི་མི་ཡུར་ཆེན་མོ་སོགས་ཕུལ།”ཞེས་གསལ་བ་བཞིན་བོད་དུ་ས་སྐྱས་དབང་བསྒྱུར་བྱེད་པ་ནས་ཧོར་ལུགས་ཀྱི་སྲོལ་ལྟར་ཟླ་བ་དང་པོ་ནས་བཅུ་གཉིས་བར་བོད་ཟླ་ཞེས་མི་བརྗོད་པར་ཧོར་ཟླ་ཞེས་ལོ་ཟླ་བརྩི་དགོས་པའི་མིང་གྱུར། ཧོར་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་གཅིག་ལ་ལོ་འཁོར་བ་དང་བོད་ལ་དུས་ཚོད་དེ་དང་མཚུངས་པར། རྒྱ་རྩིས་ཀྱི་ཟླ་བ་གསུམ་པའི་ནང་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ལོ་གསར་ཞེས་པ་གཏོང་བའི་ལམ་སྲོལ་བྱུང༌ཡོད་འདུག


text:
ཟླ་1ཚེས་1ཉིན་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ལྷན་གྱི་ཀྲུའུ་རེན་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་ལྷ་ས་དཔལ་འབྱོར་ལག་རྩལ་གསར་སྤེལ་ཁུལ་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་དུ་ཕེབས་ནས་ཞིང་འབྲོག་ལས་མི་100ལ་གཅིག་སྡུད་ཐོག་འཚམས་འདྲི་གནང་བ་དང་འབྲེལ་འཚམས་འདྲིའི་དངུལ་ཡང་སྤྲད་གནང་བ།
ཚེས་1ཉིན་ནི་2018ལོའི་གནམ་ལོ་གསར་ཚེས་ཡིན་པ་དང་། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་མི་དམངས་འཐུས་ཚོགས་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ལྷན་གྱི་ཀྲུའུ་རེན་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྤྱི་ཁྱབ་འཚམས་འདྲི་ཚོགས་པའི་ཚབ་ཞུས་ནས་ཞིང་འབྲོག་ལས་མིར་འཚམས་འདྲི་གནང་བ་དང་འབྲེལ་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ལས་རིགས་ཁག་ཏུ་འབད་འཐབ་བྱེད་བཞིན་པའི་ཞིང་འབྲོག་ལས་མི་གྲོགས་པོ་ཚོར་ལོ་གསར་གྱི་འཚམས་འདྲི་དང་བླ་ན་མེད་པའི་གུས་འདུད་ཞུས་པ་རེད།
རང་སྐྱོང་ལྗོངས་དཔལ་འབྱོར་ལག་རྩལ་གསར་སྤེལ་ཁུལ་དུ་བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཚང་མ་དང་རེ་རེ་བཞིན་བྱམས་བརྩེའི་ངང་ཕྱག་བཏང་གནང་བ་དང་ཁ་བཏགས་གཡོགས་གནང་ནས་ཁོང་ཚོའི་ལས་ཀའི་བརྒྱུད་རིམ་དང་ཁྱིམ་ཚང་གི་འཚོ་བ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མཁྱེན་རྟོགས་གནང་བ་རེད། ཁོང་གིས་2017ལོར་འཛམ་གླིང་སྐྱེ་བོ་ཀུན་གྱིས་དོ་ཁུར་བྱེད་པའི་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པ་རྒྱལ་ཁའི་ངང་འཚོགས་པ་དང་། བློ་མཐུན་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྲོག་ཤིང་གནང་བའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་འགྱུར་མེད་སྟོབས་ལྡན་གྱི་འགོ་ཁྲིད་འོག་ཏང་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བྱ་གཞག་ཁག་ལ་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་གྱི་གྲུབ་འབྲས་ཐོབ་པ་དང་ལོ་རྒྱུས་རང་བཞིན་གྱི་འཕོ་འགྱུར་བྱུང་ནས་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་དུས་རབས་གསར་པར་སླེབས་ཡོད།
ད་ཆའི་བོད་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་ལེགས་ལ་འཕེལ་རྒྱས་མགྱོགས་པ་དང་། དམངས་འཚོ་རྒྱུན་མཐུད་ལེགས་པ། སྣོད་བཅུད་ཁོར་ཡུག་བཟང་བ། མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཡར་ཐོན། ཆོས་ལུགས་འཆམ་མཐུན་ལམ་ལྷོངས། སྤྱི་ཚོགས་ཞི་མཐུན་བརྟན་ལྷིང་བཅས་ཡོད་པས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་བོད་ལྗོངས་གསར་རྐྱང་ཞིག་མི་རྣམས་ཀྱི་མིག་ལམ་དུ་མངོན་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་བྱམས་བརྩེའི་ཐུགས་ཁུར་དང་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་དང་ཁ་བྲལ་ཐབས་མེད་ལ། ཞིང་འབྲོག་ལས་མི་གྲོགས་པོ་ཚོ་ཚུད་པའི་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་དཀའ་སྤྱད་ངལ་རྩོལ་དང་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་དང་དེ་བས་ཁ་བྲལ་ཐབས་མེད་ཅེས་གསུངས་པ་རེད།
བློ་བཟང་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་2018ལོ་ནི་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་བྱེད་པའི་འགོ་འཛུགས་ལོ་དང་། སྒྱུར་བཅོས་སྒོ་འབྱེད་བྱས་ནས་ལོ་40འཁོར་བའི་ལོ། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཕུ་ཐག་གཅོད་པ་དང “ལོ་ལྔ་ཚན་བཅུ་གསུམ་པའི”འཆར་འགོད་ལག་བསྟར་གྱི་སྔ་འཛིན་རྗེས་མཐུད་ཀྱི་འགག་རྩའི་ལོ་བཅས་ཡིན། ང་ཚོས་བློ་བརྟན་འགྱུར་མེད་ངང་སྲོག་ཤིང་ལ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་པ་དང་བློ་བརྟན་འགྱུར་མེད་ངང་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་བུའི་ཐོག་བསྐྱོད་དེ་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དགོངས་པ་མཛུབ་ཁྲིད་དུ་བྱེད་པ་དང་། མཐའ་སྐྱོང་བོད་བརྟན་གྱི་འཐབ་ཇུས་དགོངས་པ་གལ་ཆེན་དང་། “མི་རིགས་མཐུན་སྒྲིལ་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་ནས་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་བོད་ལྗོངས་སྐྲུན་དགོས”ཞེས་པའི་མཛུབ་སྟོན་གལ་ཆེན། དེ་བཞིན་ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཡུལ་སྨད་ཤང་གི་མང་ཚོགས་ལ་སྤྲིངས་པའི་འཕྲིན་ལན་གྱི་དགོངས་དོན་བཅས་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་གཏིང་ཟབ་བྱེད་པ། “བོད་སྐྱོད་པ་རྒན་གྲས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས”དང“ལམ་གཉིས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས”ལག་བསྟར་གཏིང་ཟབ་བྱས་ནས་མཐུན་སྒྲིལ་རྡོག་རྩ་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བ་དང་ལས་དོན་ཡག་པོ་བསྒྲུབས་ཏེ་བོད་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོ་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཡོང་རྒྱུར་ལེགས་སྐྱེས་གསར་པ་སྔར་བས་འབུལ་དགོས། ང་ཚོར་རླབས་ཆེན་མེས་རྒྱལ་གྱི་འགྱུར་མེད་སྟོབས་ལྡན་གྱི་རྒྱབ་རྟེན་དང་། རླབས་ཆེན་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་ལུགས། བློ་མཐུན་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྲོག་ཤིང་གནང་བའི་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་གི་བྱམས་བརྩེའི་ཐུགས་ཁུར། རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་ཀྱི་ཤུགས་ཆེའི་རྒྱབ་སྐྱོར་བཅས་ཡོད་པས་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་ཐུན་མོང་འབད་བརྩོན་བྱས་པ་བརྒྱུད། མེས་རྒྱལ་གྱི་ལྷོ་ནུབ་མཐའ་མཚམས་སྔར་བས་སྲ་བརྟན་ཡོང་བ་དང་། གངས་ལྗོངས་ས་མཐོ་སྔར་བས་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པ། མི་རིགས་ཁག་གི་མི་དམངས་ཀྱི་འཚོ་བ་སྔར་བས་བདེ་སྐྱིད་ལྡན་པ་བཅས་ཡོང་བའི་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད་ཅེས་ནན་བཤད་གནང་བ་རེད།


text:
རང་ལྗོངས་ཀྱི་སློབ་ཆུང་སློབ་མའི་བོད་སྐད་ཡིག་གི་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་ཡག་ཐོག་ཡག་བརྩེགས་ཡོང་བ་བྱ་རྒྱུ་ནི་ཤ་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན། བོད་སྐད་ཡིག་གི་སློབ་ཁྲིད་ནུས་པ་མཐོ་རུ་གཏོང་ཐུབ་ན་སློབ་མའི་ཀུན་སྤྱོད་དང་ཤེས་རིག རིན་ཐང་ལྟ་བ། མཛེས་དཔྱོད་ཀྱི་རིན་ཐང་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་ཡར་ཐོན་གྱི་ནུས་པ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཐོན་ཐུབ་ངེས་ལ། རྩིས་རིག་དང་རྒྱ་ཡིག བསམ་བློ་ཆབ་སྲིད། ལོ་རྒྱུས། དབྱིན་ཇི་སོགས་ཀྱི་རིག་ཚན་རྣམས་སྦྱོང་བར་ཡང་གཞོགས་འདེགས་ཀྱི་ནུས་པ་ཞིག་ཐོན་ངེས་པ་ནི་སྨོས་མེད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཤིག་རེད། འདིར་ཁོ་མོས་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་རིང་ཞིང་འབྲོག་ཁུལ་དུ་སློབ་ཆུང་བོད་སྐད་ཡིག་བསླབ་ཚན་གྱི་སློབ་གསོ་དང་སློབ་ཁྲིད་བྱས་པའི་མྱོང་བ་རྣམས་ལྷུག་པོར་གླེང་བར་འདོད།
དང་པོ། སློབ་མར་བོད་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་འདོད་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཞིག་སྐྲུན་དགོས།
1,རིག་ཚན་ཅི་ཞིག་ཡིན་རུང་དེ་སྦྱང་འདོད་ཀྱི་བསམ་བློ་ཞིག་གི་སྔོན་འགྲོ་མ་བྱས་ན་ཟ་མ་ཞིག་ཟ་འདོད་མེད་པར་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་ཟ་རུ་བཅུག་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ལ་ཡོད། དེར་བརྟེན་སློབ་ཆུང་ལོ་རིམ་ཁག་གི་སློབ་མའི་ལོ་ན་དང་སེམས་ཁམས། བོད་ཡིག་གི་རྨང་གཞིར་གཞིགས་ཏེ་“རྔ་ལ་བལྟས་པའི་འཆམ”ཞེས་པ་ལྟར་གང་ལ་དེ་འཚམས་ཀྱིས་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་བགྱི་བ་དོན་དུ་བླངས་དགོས། སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་ཁྲོད་བོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེ་དང་ལེགས་བཤད། དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་སྒྲུང་གཏམ་ཐུང་གྲས་དང་། འཛམ་གླིང་གི་གྲགས་ཅན་བྱིས་སྒྲུང་དག་བསླབ་གཞིའི་ནང་དོན་དུ་བྱས་ཏེ་ཞར་ཞོར་དུ་སློབ་མ་ཚོའི་བོད་སྐད་ཡིག་ལ་དགའ་ཞེན་གྱི་བསམ་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་དགོས། 《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》ལས་“རིག་པ་གཞོན་པའི་དུས་ན་སློབ། བ་ནི་དགུན་གྱི་དུས་སུ་གསོ ཞིང་ནི་དྲོད་གཤེར་ལྡན་ཚེ་རྨོ། དེ་གསུམ་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཁོ་ཚོའི་འཚོ་བ་དང་སློབ་སྦྱོང་དང་འབྲེལ་བ་བྱས་ཏེ། སློབ་མ་མི་རེ་ངོ་རེར་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་ཤེས་བྱ་རིག་གནས་དང་ངལ་རྩོལ་ལ་དང་ཞེན་བྱེད་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་བཏང་ཐུབ་ཚེ། ཁོ་ཚོས་མ་སྒུལ་དང་བླངས་ངང་བོད་སྐད་ཡིག་དང་བཅས་པའི་རིག་ཚནགཞན་རྣམས་ལ་སྐོམ་པ་ཆུ་འདོད་བཞིན་འཇུག་པའི་བློ་ཞིག་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱེ་ཐུབ།
2,“ཡི་གེ་དག་སྙོམས་མཛེས་གསུམ་ལས། མ་དག་སྐྱེས་བུ་སྙིང་མེད་འདྲ། མི་སྙོམས་རྐང་ལག་འཁྱོར་བ་འདྲ། མི་མཛེས་གོས་ངན་གྱོན་པ་འདྲ”ཞེས་པ་ལྟར་ཡི་གེའི་དག་ཆ་དང་ཡིག་གཟུགས་ཆ་སྙོམས་མིན། གཟུགས་ལེགས་མིན་ནི་སློབ་ཆུང་མའི་ཆེས་རྩ་བའི་ཤེས་བྱ་ཞིག་ཡིན། དེ་ཡང་སློབ་ཆུང་ལོ་རིམ་དང་པོའི་སྐབས་ཆ་རྐྱེན་ཡོད་ཚེ་སྦྱང་ཤིང་ཐོག་ཡི་གེ་བྲི་རུ་འཇུག་དགོས། གལ་ཏེ་གོང་གི་ཆ་རྐྱེན་དེ་ལྟ་བུ་མེད་ཚེ་དགེ་རྒན་གྱིས་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་དུ་སློབ་མར་སྨྱུག་རིམ་དང་མཐིབ་རིལ་གཏོང་སྟངས། སྨྱུ་གུ་འཛིན་སྟངས། ཡི་གེ་འབྲི་སྐབས་ལུས་ཀྱི་འདུག་སྟངས་བཅས་གོ་རིམ་བཞིན་ལེགས་པར་བསླབ་དགོས། དེ་བཞིན་དགེ་རྒན་གྱིས་ནག་པང་ཐོག་ཏུ་དུས་རྒྱུན་ནོར་མང་བའི་མིང་ཚིག་གི་དག་ཆ་དག་ཕན་ཚུན་བསྡུར་བའི་ཚུལ་དུ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཡིག་གཟུགས་ལེགས་པོས་བྲི་དགོས། དེ་ལྟར་མ་བྱས་ན་ཆ་འཕྲིན་དར་རྒྱས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་དེང་གི་དུས་སུ་ང་ན་ཚ་མེད། གཡག་རྔ་དཀར་ཤི་ཞེས་པར་ང་ན། ཚྭ་མེད། གཡག་ལྔ་དཀར་ཤི་ཞེས་པའི་དག་ཆའི་ནད་གཞི་དེ་ཚབས་ཆེན་ཆགས་སྲིད། ད་དུང་རྒན་ལགས་ཚོས་ཞར་ཞོར་དུ་བོད་ཡིག་གི་དབྱངས་དང་གསལ་བྱེད་སྦྱོར་ཚུལ་དང་ཡི་གེའི་ཆེ་ཆུང་སོགས་ལ་མཛུབ་སྟོན་གང་མང་བྱ་དགོས།
གཉིས་པ། སློབ་མར་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡོད་དགོས།
སློབ་ཁྲིད་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད“དགེ་རྒན་གྱིས་སློབ་མར་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས་པ་མ་ཟད། ད་དུང་སློབ་མ་རེ་རེའི་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་དགའ་སྣང་དག་ལ་བསྔགས་བརྗོད་བྱེད་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་དགོས” དུས་མཚུངས་སུ་ཁོ་ཚོས་བྲིས་པའི་རྩོམ་ཡིག ཡིག་གཟུགས། ལན་འདེབས་པའི་སྣང་ཚུལ། ཀློག་འདོན་ཐད་ཡར་རྒྱས་ཕྱིན་པའི་སྣང་ཚུལ་དག་ལ་གང་འཚམས་ཀྱི་བསྔགས་བརྗོད་གནང་དགོས་པ་ལས་ཁོ་ཚོར་མཐོང་ཆུང་དང་སྣང་མེད་དུ་གཏན་ནས་འཇོག་མི་རུང་། སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ཁྲོད་དགེ་རྒན་རང་ཉིད་སྦྲང་ནོར་བུ་བཞིན་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་མེ་ཏོག་སྣ་བརྒྱའི་ཁྲོད་ནས་ཟེའུ་འབྲུ་འཐུ་བཞིན། རང་གི་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་སྦྲང་རྩི་གསོག་དགོས་ལ་དུས་མཚུངས་སློབ་མ་ཚོར་དངོས་དངོས་རྗེན་རྗེན་གྱི་ཤེས་བྱའི་བདུད་རྩི་འཐུང་དུ་འཇུག་དགོས།
དགེ་རྒན་གྱིས་སློབ་མར་བརྩེ་བ་མེད་ན་དོན་ངོ་མའི་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ནི་ཆར་ཆུ་མེད་པའི་འབྲུག་སྐད་ཀྱི་ཟླ་བོར་གྱུར་ངེས་ལ་དགེ་རྒན་དེ་རིགས་ནི་གཙང་མཁས་གཞན་ལ་ཕན་པར་འདོད་ཅེས་པའི་མཚན་སྙན་དང་ཡོངས་སུ་འགལ་སྲིད་ལ་སྤྱི་ཚོགས་དང་ཁྱིམ་ཚང་། སློབ་མ་བཅས་ཚང་མས་དགའ་བསུ་མི་ཐོབ་པའི་དགེ་རྒན་ཙམ་པོ་བ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ངེས། དེར་བརྟེན་སློབ་མ་རྣམས་རང་གི་བུ་ཕྲུག་ལྟ་བུར་བརྩིས་ཏེ་“ཁོ་ཚོར་བྱམས་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ་ནི་དགེ་རྒན་གྱི་དགོས་ངེས་ཀྱི་འོས་འགན་དང་དགེ་རྒན་གྱི་དྭངས་གཙང་ལྷད་མེད་ཀྱི་ཀུན་སྤྱོད་ཅིག་དང་། སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ལེགས་སྒྲུབ་ཡོང་བའི་དགོས་པ་ཡང་ཡིན”ཞེས་པ་ལྟར་དེ་ཡང་སྨན་པས་ནད་པར་ནད་བཅོས་པ་ལྟ་བུའི་ངང་རྒྱུད་རིང་པོས་སློབ་མ་མི་རེ་ངོ་རེའི་དོན་དངོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་གཞིགས་ཏེ་རྣག་ཐོག་བཙག་འཁེལ་གྱིས་མཛུབ་སྟོན་དང་ཐུགས་ཁུར། བྱམས་སྐྱོང་བྱས་ན། ད་གཟོད་སློབ་མ་ཀུན་གྱིས་ཡིད་ཆེད་ཐོབ་པ་དང་དགེ་རྒན་དང་སློབ་མའི་དབར་ནམ་ཡང་དོར་མི་ཐུབ་པའི་དྭངས་གཙང་ལྷད་མེད་ཀྱི་དགེ་སློབ་དབར་གྱི་བརྩེ་དུང་ཞིག་གྲུབ་ངེས།
གཞན་ཡང་ང་ཚོ་དགེ་རྒན་སུ་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ནའང་དུས་རྒྱུན་དུ་རང་འཛིན་གྲྭའི་ནང་གི་སྦྱངས་འབྲས་དང་ཀུན་སྤྱོད་ལེགས་པའི་སློབ་མར་ཐུགས་ཁུར་དང་སྔགས་བརྗོད་བྱེད་དགོས་ལ། སློབ་ཁྲིད་ཁྲོད་ཁོ་ཚོར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་དགོས་པའི་སྐུལ་མ་གཏོང་དགོས་ལ། དེ་དང་དུས་མཚུངས་སུ་ཀུན་སྤྱོད་མི་ལེགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་ཞན་པའི་སློབ་མར་ཡང་ཐུགས་ཁུར་ཟབ་བཞེས་གང་ལེགས་གནང་དགོས། སློབ་མ་དེ་རིགས་ཀྱིས་སློབ་ཁྲིད་ཁྲོད་སྐད་ཅོར་རྒྱག་པ་དང་། སློབ་ཚན་མ་ཉན་པར་གཉིད་ལོག་པ། ཐ་ན་དགེ་རྒན་ལ་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་སྐབས། ངེས་པར་དུ་སློབ་མའི་སྤྱོད་ཚུལ་མི་ལེགས་པ་རྣམས་རྗེས་སུ་མ་ཐོན་པའི་ཐབས་ཤེས་ཅིག་སྟོན་ཐུབ་པ་བྱས་ཏེ། གཙོ་བོར་དགེ་རྒན་རང་ངོས་ཀྱི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་དང་བཟོད་སྒོམ་གྱིས་སློབ་མར་གོམ་གང་མདུན་སྤོས་ཀྱི་སློབ་གསོ་གཏོང་དགོས།
གསུམ་པ། སློབ་ཞོར་དུ་རྩོམ་ཡིག་འགྲན་བསྡུར་དང་འབྲེལ་བའི་བྱེད་སྒོ་མང་ཙམ་སྤེལ་དགོས།
“སྐད་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ནང་རྩོམ་འབྲིའི་སློབ་ཁྲིད་ནི་སློབ་མའི་སྐད་ཡིག་ཆུ་ཚད་སྦྱོང་སྤྱོད་ཀྱི་ཆུ་ཚད་གོང་དུ་སྤེལ་བའི་བྱ་ཐབས་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དེ་ནི་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ནང་གལ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ལྷུ་ཚིགས་ཤིག་ཆགས་ཡོད” དེར་བརྟེན་དགེ་རྒན་གྱིས་རྒྱུན་དུ་སློབ་མར་ཚིག་གྲུབ་བཟོ་རྒྱུ་དང་རྩོམ་ཐུང་ནས་འགོ་བཙུགས་ཏེ་མང་ཙམ་འབྲི་རྒྱུ་དང་། གཞན་གྱི་ལེགས་རྩོམ་དག་མང་ཙམ་རོལ་མྱོང་བྱེད་དུ་འཇུག་དགོས། དེ་ནི་བསླབ་གཞི་སློབ་ཐབས་གསར་པའི་སློབ་ཁྲིད་བྱ་ཐབས་དང་མཐུན་ཞིང་སློབ་མ་ཚོ་ལག་པ་འགུལ་བ། སྒེར་ཚུགས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཞིག་ཆགས་རྒྱུར་ཕན་པ་ངེས་ཅན་ཞིག་ཐོབ་སྲིད། དེ་དང་དུས་མཚུངས་སུ་སློབ་མ་ཚོ་ཕྱོགས་ཡོངས་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣར་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་པར་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་འདིང་ཐུབ། དགའ་འོས་པ་ཞིག་ལ་དེང་སྐབས་བོད་ལྗོངས་ཁུལ་གྱི་སློབ་ཆུང་སློབ་ཕྲུག་གི་རྩོམ་འབྲི་བྱས་པའི་ལེགས་རྩོམ་དུ་མ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པས་སློབ་ཆུང་སློབ་མ་མང་པོས་དྲ་ཐོག་ནས་ཁོ་ཚོར་མཁོ་བའི་རྩོམ་མྱོང་རོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
བཞི་པ། དུས་རྒྱུན་དུ་སློབ་མའི་འཚོ་བ་དང་སློབ་སྦྱོང་གནས་ཚུལ་ལ་རྒྱུས་མངའ་དང་ལྟ་རྟོག་མང་ཙམ་བྱ་དགོས།
རྒྱུགས་ལེན་བྱ་རྒྱུ་ནི་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་ཇི་ལྟར་སླེབས་མིན་གྱི་གཙོ་བོའི་ཚད་གཞི་འཛིན་ས་ཞིག་ཡིན། རྒྱུགས་ལེན་ལ་དབྱེ་ན། གཙོ་བོར་བློ་རྒྱུགས་དང་ཡིག་རྒྱུགས་གཉིས་ཡོད། དགེ་རྒན་ཁག་གཅིག་གིས་རྒྱུན་དུ་ཡིག་རྒྱུགས་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་ལས་བློ་རྒྱུགས་ལ་དོ་སྣང་དེ་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་མེད། དེ་ནི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་ཁྲོད་ཀྱི་ནོར་འཁྲུལ་ཚབས་ཆེན་ཞིག་ཡིན། ངས་བལྟས་ན་དེ་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་དང་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་ཐོག་ནས་སློབ་མའི་ཆུ་ཚད་གོང་མཐོར་གཏོང་རྒྱུ་ནི་གལ་ཆེ་བར་སྣང་། དུས་མཚུངས་སུ་དགེ་རྒན་གྱིས་ནན་ཏན་ངང་སློབ་མའི་གནས་ཚད་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་ལ་གཞིགས་ཏེ་རྒྱུགས་གཞི་འདོན་རྒྱུ་དང་ཡིག་རྒྱུགས་སྐབས་དོ་དམ་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་པ་ལས་ཁྲལ་སེལ་སླ་བཅོས་དང་ཉི་མ་གང་འཁྱོལ་གྱིས་སློབ་གསོ་རྒྱབ་མི་ཉན།
མདོར་ན། མེ་ཏོག་འདྲ་བའི་སློབ་ཆུང་སློབ་མ་ནི་མེས་རྒྱལ་གྱི་བདག་པོ་དང་མ་འོངས་པའི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས། ཐོག་མར་བོད་སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་ནས་སྐུལ་མ་མཛད་དེ་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ལ་མི་རྨོངས་པའི་ལམ་དུ་འཁྲིད་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་སེམས་སོ། ༼ རྒྱལ་རྩེ་རྫོང་སློབ་ཆུང་གཉིས་པ། ཉི་ཕན་ནས། ༽


text:
དབོན་པོ་ནམ་མཁའ་བདེ་ལེགས།
- བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས།
དབོན་པོ་ནམ་མཁའ་བདེ་ལེགས་ནི། ཚ་རོང་ཆོས་རྗེ་དཔལ་ལྡན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་དབོན་པོ་ཡིན་ཞིང་། དེས《རྒྱུད་བཞིའི་སྤྱི་དོན་ལེགས་བཤད་སྣང་བ་》ཞེས་པ་དང་། 《རྕ་མདོའི་ས་བཅད་བསྡུས་དོན།》 《ཕྱི་རྒྱུད་ཀྱི་ནད་དང་གཉེན་པོ་གསོ་ཐབས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བསྡུ།》མན་ངག་ཐོར་བུ་སྣ་ཚོགས་པའི་སྐོར། 《བདུད་རྩི་ཕྲེང་བ།》 《གཅོང་སྡེ་བཞིའི་ངོས་འཛིན་མཛུབ་ཚུགས་མ་》དང་། དེའི་བཅོས་ཐབས་《རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་》ལ་སོགས་པ་མཛད།
དེའི་སྲས་དྲང་སྲོང་ཚེ་དབང་རིགས་འཛིན་གྱི་སྐབས་སྡེ་པ་ལྷུན་པོ་རྩེ་པས་སྤོར་ཁ་བ་སྟོད་ལུགས་ཀྱི་ལག་ལེན་སློབ་པ་དང་། ཚ་རོང་པ་ཚེ་དབང་རིགས་འཛིན་བྱར་པོ་པཎ་ཆེན་གྱི་སར་སྨད་ལུགས་སློབ་པར་བརྫངས་ནས་སྨད་ལུགས་སུ་གྱུར། འདིས་གསོ་དཔྱད་ལ་ཟུར་མཁར་བའི་ཆོས་འབྱུང་ལྟ་བུའི་སྟེང་སྨད་དུ་བསྣན་ཁ་དང་བཅས་《བསྐལ་བཟང་བགྲོད་པའི་མྱུར་ལམ་》མཛད་ནས། ཁོང་རང་གི་རྒྱུད་པ་ཚེ་དབང་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་བར་ལྷུན་རྩེ་དང་། གཙང་པ་རྣམས་ཀྱི་བླ་སྨན་གྱི་རྒྱུན་བཟང་སྟེ་སློབ་གྲྭའང་བསྐྱངས་། བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའི་མཚན་དོན་རྒྱུགས་པར་ཉེ་ནས་སློབ་གྲྭ་རྣམས་ཆད་ནའང་། སླང་གོང་ས་ལྔ་པའི་ཆོས་སྲིད་གདུགས་དཀར་གྱིས་ཁྱབ་ནས་སློབ་གྲྭ་མུ་མཐུད་ཀྱི་བདག་རྐྱེན་དང་། རྗེས་སུ་དེའི་བུ་ཚེ་བརྟན་རྡོ་རྗེས་རྒྱུད་གྲ་ཐང་མའི་ཚིག་རྒྱུགས་ཕུལ་ཞིང་། བཅའ་ཡིག་ (1) བཀའ་རྩོམ་དང་བཅས་པའི་བདག་རྐྱེན་ཇེ་མཐོ་གནང་བ་དང་། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་ཀྱང་ལྕགས་སྤྲེལ་ (སྤྱི་ལོ་ 1680) ལོར་འབྲས་སྤུངས་སུ་ཆིབས་བསྒྱུར་མཛད་དུས་འབེལ་གཏམ་ལན་གཅིག་བགྱིད་བཅུག་པར་ཁོང་རང་ཚང་གི་ཆོས་འབྱུང་ནས་སོང་ཞིང་། གནང་རིགས་ཀྱི་སྨན་པའི་བཟོ་ཙམ་བགྱིས་ནའང་རྒྱུད་ཚིག་རྒྱུགས་དང་། ཁོང་རང་གི་ཆོས་འབྱུང་ཙམ་ལས་གསོ་དཔྱད་ལ་གཞིགས་པ་ཆུག་པ་ཞིག་མི་འདུག་རུང་། ལར་བབས་འཕེར་ཡོངས་འཛོམ་པ་འདུག་པ་བཅས་མིག་རྒྱང་གང་ཆེའི་ཞལ་ཆེ་བ་སོགས་བྱས་ཤིང་། སློབ་གྲྭའི་མུ་ཡང་སྐྱོང་བཞིན་དུ་ཡབ་ཀྱང་དུས་ལས་འདས། སློབ་གྲྭ་རྣམས་ལ་དཔེ་འཛིན་ལས་ངོ་སྤྲོད་བཤད་པ་སོགས་བྱེད་མི་མེད་ཁར་དཔེ་འཛིན་དེ་ག་ཡང་བྱེད་དུ་མི་འཇུག་པའི་སྒེར་ལས་སོགས་སྣ་ཚོགས་ལ་བརྟེན་རྫོང་སྡོད་ཕུག་པ་ཚང་བྱིན་གྱི་དུས་ནས་སློབ་གྲྭའི་ས་བཅད་དེ་ཡང་དོར་བ་སྣང་ཞེས་དོན་དུ་ཐོར་ཞིག་ཏུ་སོང་། དེ་བཞིན་འབྲས་སྤུངས་ཕོ་བྲང་ནུབ་མར་རབ་བྱུང་ཆུ་ལུག་ (སྤྱི་ལོ་ 1643 )ལོ་ཐོག་མར་ཉི་ཐང་དྲུང་ཆེན་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་སློབ་དཔོན་དང་། རྗེས་སུ་བྱང་ངོས་ནང་སོ་དར་རྒྱས་ཀྱིས་དོ་དམ་གནང་བའི་གསོ་རིག་འགྲོ་ཕན་གླིང་། གཞིས་ཀ་བསམ་གྲུབ་རྕེར་ཚ་རོང་པས་དོ་དམ་བྱས་པའི་དྲང་སྲོང་འདུས་པའི་གླིང་སྟེ་སློབ་གྲྭ་ཁག་གཉིས་དང་། ལྷ་དབང་ལྕོག་གམ་ཤར་ཆེན་ལྕོག་ཏུ་བྱང་ངོས་ནང་སོ་དར་རྒྱས་དང་། རྗེས་སུ་དར་མོ་སྨན་རམས་པས་བསྐྱངས་པའི་སློབ་གྲྭ་བཅས་ཀྱང་འཐོར་ཞིག་གིས་ལམ་རྒྱུགས་མེད་པར་བརྟེན་ྋརྒྱལ་དབང་ལྔ་པ་ཆེན་པོའི་དགོངས་པ་རྫོགས་ཐབས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གཅིག་ཤིང་ཕག་སྤྱི་ལོ་ (1696) ལོ་གསོ་རིག་གཙོ་གྱུར་གྱིས་ལྕགས་རི་བེེཌཱུརྱ་འགྲོ་ཕན་ལྟ་ན་ངོ་མཚར་རིག་བྱེད་གླིང་ཞེས་པ་ྋམི་དབང་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གིས་འཛུགས་གནང་མཛད་ནས་བཟུང་ད་བར་གསོ་རིག་འཆད་ཉན་ཟམ་མི་ཆད་པ་བྱུང་བར་མ་ཟད། དེང་གི་དུས་ཡར་ངོའི་ཟླ་བ་ལྟར་གོང་ཕེལ་འགྲོ་བཞིན་དུ་ཡོད་ལགས།།
མཆན་བུ།
(1) དཔོན་ཚང་ཚ་རོང་པས་བསྐུལ་ངོར་དྲང་སྲོང་འདུས་པའི་གླིང་གི་བཅའ་ཡིག་བྲིས་ཞེས་  > ལས་གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་དཀར་ཆག་ག་(ཤོག་གྲངས་ ༦་བ་༦ ) པར་གསལ།
-འདི་ནི་མཁས་དབང་བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་དཔེ་དེབ་《གངས་ལྗོངས་གསོ་རིག་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་རིམ་བྱོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་》ནས་ཟུར་བཏོན་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན།
མཐའ་མའི་འདོན་ཐེངས་།: 01.02.2017 ཉིན། 2:27 PM<< སྔ་མ།


text:
རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་དམངས་སྤྱོད་མཁའ་འགྲུལ་གྱིས་དགུན་དཔྱིད་ཀྱི་གནམ་གྲུའི་འཆར་གཞི་ཟླ་10ཚེས་30ཉིན་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱས། བོད་ལྗོངས་མཁའ་འགྲུལ་ཀུང་སིས་ལྷ་ས་—ཟི་ལིང་—ཆིང་ཏའོ་དང་ལྷ་ས་—ལན་ཀྲོའུ་—ཆིང་ཏའོ། ཁྲེང་ཏུའུ་—ཅི་ནན། ཁུན་མིང་—ཐེན་ཅིན། ཁྲུང་ཆིང་—ཁྲང་ཧྲ། ཀུའེ་དབྱང་—ལན་ཀྲོའུ། ཉིང་ཁྲི་—ཁྲུང་ཆིང་—ཧྲེན་ཀྲེན་བར་བཅས་མཁའ་འགྲུལ་ལམ་ཐིག་བདུན་གསར་དུ་བསྣན་ཡོད།
ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་གཞིགས་ན། ཐེངས་འདིའི་དུས་ཚིགས་བརྗེ་བར་མཁའ་འགྲུལ་ལམ་ཐིག་བདུན་གསར་དུ་བསྣན་པ་མ་ཟད། འཕུར་ཐེངས་དང་དུས་ཚོད་ཐད་ནས་ཀྱང་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་ཏེ། སྔར་ལས་ལྷག་པའི་སྒོ་ནས་འགྲུལ་པའི་འགྲུལ་སྐྱོད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་སྐོང་ཐུབ་པ་གནང་ཡོད། དཔེར་ན་ལོ་རེར་དགུན་དུས་ཁྲེང་ཏུའུ་ནས་སཱན་ཡའི་བར་གྱི་གནམ་གྲུ་རྒྱུན་པར་དགོས་མཁོ་སྐོང་མི་ཐུབ་པའི་རྣམ་པ་ཆགས་ཡོད་པས། བོད་ལྗོངས་མཁའ་འགྲུལ་གྱིས་མིག་སྔའི་ཉིན་རེར་ཐེངས་རེ་དེ་ཉིན་རེར་ཐེངས་གཉིས་སུ་བསྣན་ཡོད། ཁྲེང་ཏུའུ་ནས་ཧྲང་ཧའེ་བར་གྱི་མཁའ་ལམ་ཀྱི་གནམ་གྲུའི་བཟོ་དབྱིབས་ཀྱང་ཤོང་ཆེ་བའི་འགྲུལ་སྐྱེལ་གནམ་གྲུ་A330བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ཡོད་པས་འགྲུལ་པའི་བག་ཕེབས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྒྱ་ཆེར་སྐོང་ཡོད། ལྷ་ས་ནས་ཧྲེན་ཀྲེན་བར་གྱི་གནམ་གྲུ་ལམ་བར་དུ་སྡོད་པ་ཐད་གཏོང་གནམ་གྲུར་བསྒྱུར་ཡོད་པས་ཆུ་ཚོད་3ལྷག་ཙམ་ལ་དམིགས་སའི་ཡུལ་དུ་སླེབས་ཐུབ། ཉིང་ཁྲི་—ཁྲེང་ཏུའུ་—ཧྲེན་ཀྲེན་བར་གྱི་མཁའ་ལམ་ཉིང་ཁྲི་—ཁྲུང་ཆིང་—ཧྲེན་ཀྲེན་བར་ལེགས་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་འགྲུལ་པའི་འགྲོ་སྐྱོད་གོམས་གཤིས་ལ་བསྟུན་ཡོད།
མིག་སྔར་བོད་ལྗོངས་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་བལྟོས་བཅས་ཀྱིས་ཉུང་བའི་དུས་ཚིགས་ཤིག་ཡིན་པར་བརྟེན་ཕོ་བྲང་པོ་ཏ་ལའི་ཡུལ་སྐོར་བའི་གྲངས་ཀ་དང་ལྟ་སྐོར་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་ལ་ཚོད་འཛིན་མི་བྱེད་པ་དང་། མེ་འཁོར་སྤ་སེ་ཉོ་བདེ་བས། གནམ་གྲུའི་སྤ་སེ་རིན་གོང་མར་ཕབ་ཡོད། རླངས་འཁོར་དང་མགྲོན་ཁང་། མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་གྱི་རིན་གོང་བཅས་བབ་བསྟུན་གྱི་རིན་གོང་ཁེ་བའི་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱས་ཡོད།


text:
ང་དང་ཁུ་བྱུག་བར་གྱི་གཏམ་རྒྱུད།
ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཟབ་མོ་སྟོང་བ་ཉིད།།
བདེ་བའི་མཆོག་ནི་སེམས་མགུ་ཡིད་ཚིམ་པ།།
མཛེས་པའི་མཆོག་ནི་སྤྱིར་བཏང་རབ་བཏེགས་དབེན།།
སྙན་པའི་མཆོག་ནི་ཁུ་བྱུག་གདངས་དབྱངས་སོ།།
དེ་རིང་བདག་གིས་གང་ཞིག་གླེང་བར་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་ཁུ་བྱུག་བར་གྱི་གཏམ་རྒྱུད་དེ། བདག་གིས་ཆུ་བུར་གྱི་མིག་གིས་གང་མཐོང་བ་དང་ཤ་རུས་ཀྱི་རྣ་བས་གང་གོ་བ་དག་རང་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་གཤིས་ཀྱི་རྒྱུན་བཟང་ལ་སྦྱར་ཏེ་བྲི་བར་བྱའོ།།
སྤྱིར་ཁ་སང་ཁོང་ཁུ་བྱུག་འདས་པའི་སྐད་ངན་གོ་རྗེས་གདུང་སེམས་དང་བཅས་རང་གི་མྱ་ངན་དང་པོ་བརྙན་ཐུང་ཞིག་དང་གཉིས་པ་སྙན་ངག་ཞིག་བྲིས་པ་ཡིན། དེ་རིང་ཕ་ཡུལ་རྨ་ཆུ་ནས་ཡིན་ཅིང་གཞིས་ཀ་པེ་ཅིང་དུ་བསྐྱངས་པའི་བདག་གི་གྲོགས་པོ་ཞིག་ལ་འབྲེལ་བ་བྱུང་ཙ་ན། གྲོགས་པོ་གང་དེས་སྐུལ་བ་ལྟར་དངོས་བྱུང་བསྟན་པའི་གཏམ་རྒྱུད་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་ཕྲིས་ཞེས་པའི་དོད་དུ་ཡིན། དེ་ཡང་བདག་གི་མྱ་ངན་གྱི་རྣམ་པ་གསུམ་པ་རུ་མཚོན་ཆོག
ཁུ་བྱུག་སྤྱི་བཤད་ཀྱི་ལེའུ།
བདག་གི་ཕ་ཡུལ་དང་མ་ཡུལ་གང་ལ་དེད་ཀྱང་ཁུ་བྱུག་གི་ཕ་ཡུལ་དང་ཁ་ཐག་ཉེ་ལ། ཁྲོ་ཁོ་སྨད་མ་ཟེར་ན་འབྲོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཚོ་བ་མིང་ཡོད་ཅིག་ཡིན། ངའི་མ་ཡུལ་མཚེ་རུ་སྡེ་བ་དང་ཚོ་བ་གོང་འགབ་དང་ཕ་ཡུལ་ཐང་སྐོར་ནས་རྨ་ཆུའི་ཕ་རོལ་ཚུལ་རོལ་ཡིན། དགུ་བཅུ་གོ་གྲངས་ནས་བཟུང་འབྲོག་ཕྱོགས་སུ་རྡུང་ལེན་གྱི་རིག་གནས་དམངས་ཁྲོད་དུ་དར་མགོ་བཙུགས་ཏེ་ཕལ་ཆེར་སྡེ་བའི་ནང་གི་ཕོ་གསར་མོ་གསར་ཚོར་རྡུང་ལེན་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་རོལ་རྩེད་ཞིག་དུ་གྲུབ་མགོ་ཚུགས། ངའི་ཕ་ལགས་ནི་དེ་དུས་ཕོ་སར་གྱི་ཐུག་ཐོག་དང་མ་ལགས་ནི་མོ་སར་གྱི་ཐུག་ཐོག་ཡིན། ང་ནི་རྟ་གོང་ཐུབ་མི་ཐུབ་ཙམ་གྱི་བྱིས་པ་སྣབས་ལུག་ཅིག་ཡིན། དགུན་དུས་ཞིག་ལ་ཕ་ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་སྒོར་བཞི་བརྒྱ་སྤྲད་དེ་མན་ཐོ་ལེན་ཞིག་ཤག་པོ་སུ་ཞིག་རྒྱུད་དེ་ཉོས་པ་ལ་མ་ལགས་དགའ་ནས་དགུང་མོ་རྒྱུན་དུ་མོ་རང་གི་ཁེར་སྦྱངས་བྱས། ཟླ་གཅིག་ཡར་མར་ཞིག་ནས་ཁུ་བྱུག་དང་རྒན་དཔལ་མགོན་ལགས་ཀྱི་རྡུང་ལེན་ཁ་ཤས་དཀྲོལ་ལེན་ཐུབ་པར་བྱུང་། ངའི་ཕ་ལགས་དང་ང་ཚོའི་སྡེ་བའི་ནང་གི་ཕོ་སར་ལྷ་མོ་ཚེ་རིང་དང་དགེ་འདུན་སྐྱབས་སོགས་ནི་ང་ཚོའི་སྡེ་བའི་ནང་དུ་སྐད་དུ་གྲགས་པའི་རྡུང་ལེན་མཁན་ལ་གྱུར། ཕོ་མོའི་གཉེན་སྟོན་གང་དུ་ཡོད་ན་ཁོ་ཚོ་ཡོད། བྱིས་པའི་ནོལ་སྟོན་གང་དུ་ཡོད་ན་ཁོ་ཚོ་ཡོད། རྒན་པོའི་གྱ་སྟོན་གང་དུ་ཡོད་ན་ཁོ་ཚོ་ཡོད། སྣང་ཚུང་དེ་དག་རྒན་དཔལ་མགོ་ནས་དབུ་བཙུགས་ཏེ་ཁུ་བྱུག་གི་རྒྱུན་བསྐྱངས་ནས་དཀྲོལ་ལེན་རིག་གནས་ཏེ། གླུ་གཞས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསར་པ་ཞིག་འབྲོག་ཕྱོགས་སུ་ཁྱབ།
ཕལ་ཆེར་ང་རང་སློབ་ཆུང་ལོ་རིམ་གཉིས་པ་ནས་གསུམ་པའི་བར་ཞིག་ཡིན་པ་འདྲ། དགེ་སློབ་ཀུན་ཀྱིས་དཀའ་སྤྲོ་དང་བཅས་ཏེ་ང་ཚོའི་སློབ་གྲྭ་རུ་བདུད་བྷེ་ཡོང་རྒྱུ་རེད། གླུ་ལེན་རྒྱུ་རེད། སློབ་གྲྭ་ཉི་མ་གཅིག་ལ་འཚོགས་རྒྱུ་མ་རེད་ཟེར་བའི་གཏམ་བཟང་གོ ཕྱི་ཉིན་དངོས་སུ་ཁུ་བྱུག་གཙོས་གླུ་བ་གླུ་མ་སྤྱི་སྤྱོད་རླངས་འཁོར་གང་ཐོན་ཏེ་གླུ་བླངས། བྲོ་ཁྲབ། བགས་ཆགས་ཟབ་ཤོས་ནི་སྔར་བཞིན་ཁུ་བྱུག་ཡིན་ལ། ཁོང་གི་གོས་ལྭ་གསར་བ་ཞིག་དང་བྱུ་རུའི་ཁྲ་ཅན་གྱི་རྣ་ལུང་ཞིག་བཏགས འབྲོག་ཕྱོགས་སུ་སྐབས་དེར་ཨ་གསར་བྱེད་བཞིན་པའི་སྐྲ་ཚུགས་ལྟག་རིང་བཞག་འདུག ལྟག་རིང་ནི་མགོ་ཡི་མདུན་ཐུང་ཐུང་དང་རྒྱབ་རིང་བོ་བཞག་པ་ལ་ཟེར། སྐྲ་ཚུགས་ཧ་ཅང་དགའ་ས་ཞིག་ཡིན། ཁོང་གིས《གངས་ཕྲུག་གནས་སྐོར་ལ་འགྲོ》དང་ངའི་གཞས་དེའི་མིང་མི་དྲན་མོད་གླུ་ཚིག་ནི་《ཨ་རག་རེ་འཐུང་ང་བསམ་རུང་། ཆང་གྲོགས་རེ་མཐོང་མི་འདུག གླུ་དབྱངས་རེ་ལེན་ན་བསམ་རུང་སྙན་པོ་ཞིག་ཡོང་བ་མ་རེད། མི་སྙན་པའི་གླུ་ཞིག་བླངས་ན་སྡེ་བ་ཚོས་འཕྱ་རབས་ཡོད་ཀི》ཟེར་བའི་གཞས་དེ་རེད། ཁོས་ལེན་པའི་སྐབས་སུ་ང་ཚོའི་སྡེ་བའི་བུ་མོ་དར་མ་རེས་གད་མོ་ཤོར་ཏེ་བལྟས་པ་ན་ཁོས་གླུ་ཚིག་བསྒྱུར་ཏེ“མི་སྙན་པའི་གླུ་ཞིག་བླངས་ན་ཕར་ཕྱོགས་ཚོས་འཕྱ་རབས་ཡོད་ཀི”ཟེར་ནས་རྡུང་ལེན་ལེན་ཞོར་ལ་གད་མོ་སློང་།
ཁུ་བྱུག་དང་དངོས་སུ་འཕྲད་པའི་ལེའུ།
ང་རང་སློབ་འབྲིང་སྐབས་ཀྱི་དགུན་དུས་ཞིག་ལ། ཕ་ལགས་ཀྱིས་ང་ཁྲིད་དེ་ཁྲི་འདུ་རུ་སྐམ་རླངས་འཁོར་གང་དྲུད་དེ་སོང་བ་ན། དེ་དུས་ཀྱི་ཁྲི་འདུ་རུ་བོད་པ་དེང་སང་བཞིན་གཤར་གྱིན་མེད་ལ། རྔ་ཁུལ་མགྲོན་ཁང་སྒོ་འགྲམ་གྱི་སྲང་ལམ་དུ་སྒྲ་སྡུད་འཕྲུལ་ཆས་བཙོང་ས་དང་ཁྱུང་ཆུ་ཚ་རུ་མའི་རྒད་པོ་ཞིག་གིས་ཕྱེས་པའི་བོད་ཟས་ཁང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རུ་ཕ་ལགས་དང་ངེད་གཉིས་ཟ་མ་ཟ་རུ་སོང་དུས་ཁུ་བྱུག་དང་གྲོགས་པོ་ཞིག་དང་མཉམ་དུ་ཟ་མ་ཟ་བཞིན་འདུག ངའི་ཕ་ལགས་ཀྱི་ཁོ་ལ་འཚམས་འདྲི་དང་ཁོས་མཉམ་དུ་འདུག་ཟེར་ནས་དགའ་བསུ་བྱས། ངའི་ཕ་ལགས་དང་ཁུ་བྱུག་གཉིས་ངོ་ཤེས་རྙིང་པ་ཡིན་པ་འདྲ། ངའི་བསམ་པར་འདི་གཉི་ག་འདྲ་བྱས་ནས་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་ནམ་བསམ་མོད་རྗེས་སུ་ངའི་ཕ་ལགས་ཀྱིས་བཤད་དོན། ཆུང་དུས་ཁུ་བྱུག་ཁོང་ང་ཚོའི་སྡེ་བའི་ནང་དུ་རྒྱུན་དུ་ཡོང་བ་དང་། ཕ་ལགས་ཁོང་གཉིས་མཉམ་དུ་ཧོ་ཉུལ་དུ་སོང་མྱོང་རབས་ཟེར། ངས་ནི་ཁོང་གིས་ཟ་མ་ཇི་ལྟར་ཟ་བ་དང་སྐད་ཆ་ཅི་ཞིག་བཤད་པར་བལྟས་ཏེ་སྐམ་ཤ་སྡེར་མ་གང་མངགས་ཡོད་པ་དེ་ཟ་ལོང་མ་བྱིན། ཁོང་ནི་སྣང་བ་མི་མཐོ་ཞིང་སྐྱིད་པོ་བཤད་རྒྱུར་དགའ་བ། ཁ་ལྕེ་དག་པ། གཏམ་ཀུ་རེ་ཁ་མཚར་སོགས་བཤད་པའི་མྱི་དགའ་ས་ཞིག་རེད། ངའི་ཕ་ལགས་ཀྱིས་ཁོང་ལ་དྲི་རྒྱུར། “ཁྱོས་གདངས་སྙན་པོ་དེ་འདྲ་ཇི་འདྲས་བརྩམས་པ་ཡིན”ཟེར། ཁོང་གིས་ལན་ལ་“སྤྱིར་བཏང་འཚོ་བའི་ཚོར་སྣང་ཁྲོད་ནས་ཐོན་ཡོང་རྒྱུ་ཞིག་རེད། ཐོན་དུས་ཐོན་དུས་སྒྲ་སྡུད་འཕྲུལ་ཆས་ལ་སྒྲར་བླངས་པ་ཡིན”་ཟེར། ད་ཐེངས་ཁྲི་འདུ་ལ་ཡོང་དོན་ནི་བྲག་འགོའི་གླུ་མ་སྐྱིད་བྱམས་ཁོང་གཉིས་ཀྱི་ཆེད་སྒྲིག་གསར་བ་ཞིག་བཟོ་བར་ཡོང་བ་ཡིན་ཟེར། ང་ཚོ་ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཀྱི་རིང་ལ་ཁ་བརྡ་དང་ཟ་མ་ཟོས་ཏེ་བསྡད་པའི་རྗེས་སུ་ངའི་ཕ་ལགས་ཀྱིས་ཟས་རིན་སྤྲོད་རྩིས་བྱས་དུས། ཁུ་བྱུག་ཁོང་གིས་གནའ་བསྐྱལ་ཏེ། “བཀའ་བསྟན་འགྱུར་སྦྱིན་ཆོག་ན། ང་ཡིན་”ཟེར་ནས་ཨུ་ཚུགས་བྱས། ངས་ཕ་ལགས་ཀྱིས་ཁོང་གིས་མནའ་ཆེན་སྐྱལ་བས་ཨུ་ཚུགས་མ་བྱས། དེ་ནི་བདག་གིས་ཁུ་བྱུག་ཁོང་དངོས་སུ་མཐོང་སྟེ་ཞལ་དྲོན་པོའི་གསུངས་དྲོན་པོ་ཐོས་པའི་ལེའུ་སྟེ་རྫོགས་སོ།།
དངོས་སུ་འབྲེལ་འདྲིས་ཆགས་པའི་ལེའུ།
ཉིས་སྟོང་དགུའི་དཔྱིད་ཀར་ང་རང་ཁྲི་འདུ་རུ་ཡོད། ངའི་མགོ་ལོག་ཀྱི་གྲོགས་པོ་ཞིག་བརྒྱུད་དེ་ཁུ་བྱུག་ཁོང་ཡང་བསྐྱར་ངོ་ཤེས་པར་གྱུར། དེ་སྐབས་ང་ནི་དར་ལ་བབས་པའི་ཕོ་སར་ཞིག་ལ་གྱུར་ཡོད་པས། ཁོང་དེའི་སྐབས་ཕོ་ལོ་བཞི་ཅུ་ཞེ་གཉིས་ཙམ་རེད། ཁོང་གིས་མི་མང་བོས་“བདུད་བྷེ་ནི་ལོ་ལོན་རྒན་ཁོག་ཞིག་རེད་ཟེར་གྱིན་འདུག ད་རུང་ཕོ་ལོ་ཞེ་གཉིས་རེད། མ་རྒས་མ་གཞོན་གྱི་འཚམས་རེད”ཟེར། ཁོང་དེ་དུས་རྒྱུན་དུ་ཁྲི་འདུའི་བོད་མིའི་ཁྲོམ་གྱི་ཟ་ཁང་ཆང་ཁང་དག་དུ་ཆང་ཨ་རག་གི་སྤྲོ་དགའ་ལ་རོལ་ནས་དུས་ཚོད་གདའ་བཞིན་འདུག ང་ཁོང་དང་མཉམ་དུ་གང་ཞིག་བཟོས་ན་གང་ཞིག་འཐུང་ན་ངས་རིན་པ་སྤྲད་པ་ཕལ་ཆེར་མེད། ཁོང་གིས་རྟགས་པར་མནའ་ཡིས་སྔུན་མ་བྱས་ཏེ་རིན་སྟེར་གི་མི་འཇུག འཚམས་ལན་རེར་ཁོང་ལ་དགའ་བའི་མི་ཆ་མེད་རེ་བཟུང་གིས་རྩིས་རྒྱབ་སྟེ་བུད་འགྲོ ནམ་རྒྱུན་ཁོང་ལ་ལྟ་མཁན་དང་ཉན་མཁན་དག་མཐོང་དུས་ཁོང་གིས་ཧ་ཅང་གི་གུས་བརྩི་དང་ཚུལ་ལྡན་བག་ཡོད་ཀྱི་རྣམ་པ་སྟོན་ཏེ། དེ་ནི་ངས་བསམ་པར་མི་བུ་རང་ཚུགས་ཅན་ཞིག་གི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པ་འདྲ། ཁོང་གིས་ང་ལ་མིང་ཁ་ཤས་ཞིག་བཏགས་ཡོད་པ་ནི། “སྲན་པུན་ཏ་ལས་སྲི། 山本大力士”སྲན་པིན་ནི་འཇར་པན་གྱི་མིང་ཞིག་ཡིན་པ། ང་ལ་དེའི་སྐབས་སུ་འཇར་པན་གྱི་དགའ་རོགས་ཞིག་ཡོད་པས་ཡིན། ལིས་སྲི་ནི་རྒྱ་ནག་སྐད་དུ་སྟོབས་ཆེ་བའི་མི་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། དེ་ནི་ང་གཟུགས་པོ་ཆེ་བས་ཡིན། ད་དུང་ངས་རྒྱུན་དུ་དུ་བ་གྲོང་ནན་ཧེ中南海་ཟེར་བའི་དུ་བ་གོང་བདེ་ཞིག་ཡོད་པ་འཐེན་གྱིན་ཡོད་པས་ཁོང་གིས་ང་ལ་གྲོང་ནན་ཧེ་ཞེས་ཀྱང་བཏགས་མྱོང་། ནམ་རྒྱུན་ཁོང་སྦི་རག་དང་སྐམ་ཤ་ལ་བཟའ་རྒྱུར་དགའ་བ་དང་སྐམ་ཤ་དང་མོག་མོག་མ་གཏོགས་ཟས་རིགས་གཞན་པ་སྤྱོད་པ་ཉུང་ཉུང་ཡིན།
དེ་ནས་བརྩིས་ཏེ་ལོ་གཅིག་གཉིས་ཞིག་གི་རྗེས་སུ་འཇལ་དུས་ཁོང་གིས་ཆང་དཀར་འཐུང་གིན་འདུག ཆང་དཀར་ནང་ནས་པེ་ཅིང་ཨིར་གོ་ཐོའུ་北京二锅头གཏེར་ཆུ་དང་ལྤགས་ནས་འཐུང་གིན་འདུག ཁོང་གིས་བཤད་རྒྱུར་“ཆང་འདིའི་ནང་ན་རྫུན་མ་མེད་གི བཟི་ཁ་བཙན་གི” ཟེར། “བཟི་ཁ་བཙན་གི” ངས་བསམ་པར་འདི་ལྟར་ཚེ་སྲོག་ཆང་ལ་བརྗེ་དགོས་དོན་གྱི་སེམས་སྡུག་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ནམ། ཁོང་རང་གི་ནང་སེམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ན་མི་བཟོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་ཁོ་ཐག་རེད་བསམ་མྱོང་། ངས་ཁོང་ལ་དྲི་བ་ཆོ་མེད་ཅིག་དྲིས་མྱོང་ཡོད། “བཀྲ་ཤིས་སྒྲོལ་མ་ཁྱེད་གཉིས་ལ་ལུས་འབྲེལ་ཨེ་ཡོད།” ཁོས་ལན་དུ། “དཀོན་མཆོག་གསུམ་ཡོད་ན། ངེད་གཉིས་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་སྒྲ་ཐག་མང་པོ་ཕུད་རྗེས་མི་མང་བོས་འདི་གཉིས་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་རྒྱུ་རེད་ཟེར་ཀི ཁ་མིན་ནས་དོན་གྱིས་མེད། ངེད་གཉིས་མིང་དུ་མཉམ་གྲགས་རེད། ངས་མོ་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་རེད།” ལན་དེ་ཐོས་རྗེས་ང་ལ་ཁ་གྲགས་རྒྱུ་མེད་པར་གཏང་།
དེ་རྗེས་ཁོང་ལ་སྙུང་གཞི་ཕོག་ནས་སྨན་ཁང་ལ་ཉལ་བ་རེད། ང་དེ་དུས་སྨན་ཁང་དུ་བལྟ་རུ་འགྲོ་མ་ཐུབ། ཐེངས་ཞིག་གི་ཉིན་མོ་ཁོང་གི་ནང་མ་ཁང་གི་མཐའ་འཁོར་གྱི་ཟ་ཁང་ཞིག་དུ་ཐུག་སྟེ་དགའ་བོ་བྱུང་། ངས་ཁོང་ལ་འདྲི་བྱེད་ལ་ཁ་བཏགས་དཀར་པོ་ཞིག་དང་རྒྱ་སྒོར་ཉིས་བརྒྱ་བྱིན་པ་མི་དགོས་ཟེར་ནས་ལག་མི་ཞོག་མོད། འོན་ཀྱང་། ངས་མནའ་ཡིས་སྔུན་མ་བྱས་པས་ཁོང་ལ་ཐབས་ཟད། དེའི་ཉིན་མོ་དགའ་སྤྲོ་ཞིག་ལ་ཁོང་གིས་“ཆང་བཅད་བཞག སྨན་པས་བཤད་རྒྱུར་ད་དུང་ཆང་འཐུང་ན་འཆི་བ་ལས་བདམས་ཀ་མེད་གི་ཟེར་གི དེ་བས་ད་མི་འཐུང་ཟེར།” ཡང་དེའི་རྗེས་ཞིག་ལ་ང་ཁོང་གི་ནང་མ་ཁང་ལ་སོང་བ་ན། ཁོང་གིས་ཆང་འཐུང་གིན་འདུག ངས“ཨ་་་མྱི་ལྡང་ཁྱོས་ཆང་བཅད་བཞག་ནི་མིན་ནས། འཐུང་གི་སྡོད་ཀ་”ཟེར་དུས། ཁོང་ཅུང་ཙམ་ངོ་གནོངས་ཏེ “མྱི་ལྡང་། ད་ཅིག་མི་རྟེན་གི མྱི་ཞིག་ལ་སྐྱེ་བ་གཅིག་དང་འཆི་བ་གཅིག ཤི་སོང་རུང་ཆང་ཞིག་མེད་ན་མ་གི”ཟེར། ང་ལ་ནི་བློ་ཕམ་དང་ཕམས་སེམས་ཚད་མེད་སྐྱེས་མོད་། འོན་ཀྱང་། མི་ང་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་ངེས་པ་དོན་གྱི་སྒྱུ་རྩལ་བ་ཁོང་གི་ནང་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ག་ལ་རྟོགས།
ཆེས་མཐའ་འཇུག་གི་ཐུག་འཕྲད་དང་ཤི་སྐད་གོ་བའི་ལེའུ།
ཉིས་སྟོང་བཅུ་གསུམ་གྱི་དབྱར་ཀ་ཞིག་ལ། ངའི་ཕ་ཡུལ་ཐང་སྐོར་དུ་བོད་ཟས་ཁང་ཞིག་གཉེར་ནས་བསྡད་ཡོད། ཉིན་ཞིག་གླུ་བ་བླ་བྲང་མགོན་པོ་དོན་འགྲུབ་དང་བཀྲ་ཤིས་སྒྲོལ་མ། སྦྲ་ནག་པ་བཀྲ་ཤིས་སྐྱབས་སོགས་ངའི་ཟ་ཁང་དུ་ཐོན་ཏེ་ཟས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་རོལ། ད་དུང་ང་ཚོས་རྡུང་ལེན་བྱས། ངས་རང་གིས་རང་སྦྱོང་བྱས་པའི་ཧྥེ་གླིང་གི་ལག་རྔ་ཐེངས་དང་པོ་གླུ་བ་སྐད་གྲགས་ཅན་ཁ་ཤས་དང་མཉམ་དུ་རྡུང་། ང་ལ་ཁོང་ཚོའི་བསྟོད་ངག་ཡང་མི་ཉུང་བ་ཐོབ། གང་ལྟར། ཁོང་ཚོ་ཁྱུང་ཆུ་རྫོང་ལ་དགོང་ཚོགས་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་ཡིན། ཁུ་བྱུག་ཡང་ཡོང་རྒྱུ་རེད་ཟེར་ནས་ཕྱི་ཉིན་ང་ཡང་དེར་སོང་བ་ཡིན། ནང་མ་ཁང་ཆུང་ཆུང་དེ་རུ་མི་ཧ་ཅང་འཚང་ཁ་ཆེ་བས་ཁུ་བྱུག་གི་བླངས་ཚར་རྗེས། ཁོང་སྔོན་མར་མགྲོན་ཁང་ལ་ལོག་རྩིས་བྱས་པས་ང་ཡང་ཁོང་གི་རྗེས་དེད་དེ་ཁོང་གི་ཕྲག་ཁར་རེག་ཙམ་བྱས་པ་ན། ཁོང་གི་ང་ལ་ལྟས་ཏེ་“ཨོ་་་་ཁྱོད་རེད་མོ། འགྲོ ང་བསྐྱོར་དང་མགྲོན་ཁང་ལ་འགྲོ་ཟེར”ནས་ངེད་གཉིས་མགྲོན་ཁང་དུ་ཐོན་ནས་ཁོང་གི་དགེ་ཕྲུག་ཞིག་མངགས་སྟེ། “སོང་། སོང་ནས་ཤ་ཡག་པོ་ཞིག་དང་སྦི་རག་ལྕགས་ཐོ་ཁ་ཤས་ཉོས་ཤོག་ཟེར།” དེ་དུས་ངས་“དོ་དགོང་ང་ལ་འདུག་ཁོམ་མེད། རྗེས་མར་ང་ཁྲི་འདུ་ལ་ཡོང་ན་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་རེད། ངས་ཟ་ཁང་ནང་ལ་མི་ཞིག་བཞག་ནས་ཡོང་བ་ཡིན། ཙིག་གེ་ཞིག་གི་མ་སོང་ན་མགྲོན་བདག་ཡོད་པ་མ་རེད།” དེ་ནས་ཁོང་གིས་ཀྱང་ཨུ་ཚུགས་ནན་མོ་མ་བྱས་པར་ངེད་གཉིས་ཁ་བརྡ་གློད་པ་ཡིན། ཁོང་ནི་ཁ་བརྡ་ལ་དགའ་ཞིང་ལྷག་པར་ངས་ཁོང་ལ་འཛམ་བུ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་དང་ཕྱི་ལོགས་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་རིག་གནས་རྒྱུད་འཛིན་གླུ་གཞས་གསར་རྩོམ་སོགས་གླེང་ན་ཁོང་ཉན་སྙིང་ཧ་ཅང་སྤྲོ།
ཉིས་སྟོང་བཅུ་བཞིའི་ལོ་མགོར་ང་རང་ཡུ་རོབ་ལ་ཡོང་བ་ཡིན། དེ་ནས་ངེད་གཉིས་ཁ་ཐག་རིང་ལ། ཁ་པར་དང་སྐད་འཕྲིན་སོགས་ལས་འབྲེལ་བ་ལས་ངེད་གཉིས་ནང་ལོགས་སུ་ཡོད་དུས་ཀྱང་མེད་པས་འབྲེལ་བྱེད་མ་ཐུབ། ཁོང་ལ་ང་འདྲ་བའི་གྲོགས་པོ་ཡིན་ཟེར་མཁན་རྩྭ་ཐང་གི་ལུག་ཁྱུ་དང་མཚན་མོའི་སྐར་ཚོགས་བཞིན་མང་ལ། ང་ལ་ནི་ཁོང་ལྟ་བའི་གྲོགས་པོ་དགུང་གི་ཉི་མ་ལྟར་གཅིག་ལས་མེད། གང་ལྟར། ངས་ཁོང་སྨན་ཁང་ལ་ཉལ་བའི་་སྐད་ངན་ནི་སྔོན་ནས་གོ་ཡོད་དེ། དུས་དང་ཡུལ་གྱི་ཆ་ནས་འཚམས་ཞུ་ཞིག་བྱེད་པར་འགྲོ་མ་ཐུབ་པ་ནི་ཤི་སྐད་གོ་རྗེས་ཀྱི་འགྱོད་གདུང་ཆེ་ཤོས་རེད། ཡིན་ཡང་། མགོ་ནག་བོད་ཀྱི་གཏམ་དཔེ་ལ། འགྱོད་པ་རྗེས་སུ་སྐྱེས་ན་བླུན་པོ་ཡིན་ཟེར་བའི་དཔེ་ལས་མ་མཆིས་སོ།
མཐའ་དོན་གྱི་ལེའུ་དང་ཁོང་གིས་ང་ལ་བཤད་པའི་ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་ཐད་ཀྱི་ནོར་འཕྲུལ།
ཁོང་གིས་ང་ལ་ཉིན་ཞིག་“ངས་འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་ནོར་བ་ཞིག་བཟོས་ཡོད་ཟེར། དེ་ནི་བླ་སྤྲུལ་གྲྭ་བ་གཡོ་སྒྱུ་ཅན་དང་རྒྱུ་ནོར་མང་པོ་ཅན་དག་གིས་ཁ་ལ་ཉན་ནས་ངའི་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས་བསྒྱུར་སོང་”ཟེར།
ངས་ཁོང་གི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་བྱས་རྗེས་དང་ཤ་གསེང་གི་ལ་རྒྱ་སོགས་འདི་ནས་རབ་བཏེགས་ཀྱིས་གླེང་མི་དགོས་པར་བོད་པ་རྒན་མགོ་དཀར་ཡན་དང་གཞོན་སོ་དཀར་མན་རྣམས་ཀྱིས་ཐུན་མོང་ཡོངས་གྲགས་ཡིན་པས། ང་རང་མི་སྒེར་དང་ཁོང་ཁུ་བྱུག་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ལས་གཞན་མི་ཕལ་བ་ཞིག་གི་འཆར་སྣང་ལ་ཡོ་ཟུར་ཡོད་པས་མང་པོ་ཞིག་གླེང་ཤེས་ཀྱིན་མེད་ལ་གླེང་དོན་ཡང་མེད།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། དབང་མོ།
(མཆོད་མེའི་པར་དབང་གཞན་གྱིས་དགོལ་མི་རུང)
རྩོམ་ཁུངས། ངེད་དྲ་བ།


text:
དྭང་ཟུར་ཟླ་བ།
དེང་སྐབས་རྒྱ་དཀར་ནག་བར་ས་མཚམས་རྩོད་རྙོག་བྱུང་སྟེ། འབྲས་ལྗོངས་མཐའ་མཚམས་སུ་ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་དམག་མིའི་བར་གདོང་ཐུག་ཡང་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་སྐབས་འདིར། ཕྱོགས་གཉིས་པོས་ཕར་ཚུར་གོ་བརྡ་འཕེན་ཤུགས་ཆེ་རུ་དང་མྱུར་དུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྒང་ཡིན་ཏེ། རྒྱ་ནག་ནས་རྒྱ་གར་ལ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་བསླབ་བྱ་དེ་དྲན་སྐུལ་བྱས་ཤིང་། རྒྱ་གར་ངོས་ནས་ཀྱང་ལོ་ངོ་ ༥༥ གོང་གི་ས་མཚམས་དམག་འཁྲུག་ཐུང་ངུ་དེར་ཕམ་པའི་རྒྱ་གར་དེ་ནི་ད་ལྟ་ཐོལ་བརྒལ་ཕྱིན་ཟིན་ཞེས་ཕས་རྒོལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
ད་ལྟ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བཞིན་པའི་འབྲོག་ལམ་ས་གནས་རྒྱ་མིས་བཙན་བཟུང་བྱས་པས་དཀའ་རྙོག་དེ་བཞིན་ཇེ་ཞན་ཇེ་སྡུག་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་པར་མ་ཟད། གསར་འགྱུར་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ནས་ཐོན་པ་ལྟར། ལ་དྭགས་ས་ཁུལ་དུ་ཡང་སྐབས་རེར་ཉེན་ཁ་ཡོང་བཞིན་འདུག དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི། དང་པོ་རྒྱ་དམར་ནས་བོད་དེ་བཙན་དབང་དྲག་གནོན་ཐོག་ཧམ་ཟོས་བྱས་པ་དང་། གཉིས་པ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་བོད་དེ་རྒྱ་ནག་གི་ཆ་ཤས་ཡིན་པ་ཁས་ལེན་གནང་བ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། དེ་མིན་བོད་དང་རྒྱ་གར་ས་མཚམས་ལས་རྒྱ་ནག་དང་རྒྱ་གར་ས་མཚམས་ཟེར་བ་རྩ་བ་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། འོན་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་ནས་རྒྱ་གར་ལ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལོའི་བསླབ་བྱ་དེ་དྲན་སྐུལ་བྱས་ཟེར་བ་དེ་རྒྱ་ནག་རྦད་དེ་ནོར་བ་རེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་ལོ་གྲངས་ ༥༥ ནང་། རྒྱ་གར་གྱིས་དཔལ་འབྱོར་དང་། དྲག་པོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཡར་རྒྱས་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་པ་རེད། རྒྱ་གར་གྱིས་གཞན་ས་དབང་བསྒྱུར་བྱ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་དང་སྲིད་ཇུས་མ་ཡིན་ཡང་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་སྲུང་སྐྱོབ་ཆེད་དམག་ཤུགས་ཀྱི་ནུས་པ། ས་མཚོ་གནམ་གསུམ་ཐོག་དེང་དུས་ཀྱི་མཚོན་ཆ་སོགས་གང་ཅིར་དཔའ་ཞུམ་དགོས་དོན་རྩ་བ་ནས་ཡོད་པ་མ་རེད། ལྷག་པར་རྡུལ་ཕྲན་མཚོན་ཆ་ཡོད་མཁན་ཡང་འདྲ་འདྲ་རེད།
རྒྱ་མིས་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ད་ཆ་ ༡༩༦༢ མ་ཡིན་པར་ ༢༠༡༧ དང་ནེ་རུ་མ་རེད། མོ་ཏི་རེད། དེ་བཞིན་དེང་སྐབས་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་ནང་རང་རེའི་ན་གཞོན་མང་པོས་རྩ་དོན་ཆེད་རང་ལུས་མེ་བསྲེགས་གནང་ནས་རང་གི་རྩ་ཆེ་བའི་ལུས་སྲོག་དེ་ཡང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རང་དབང་དོན་དུ་ལུས་པོ་མཆོད་འབུལ་གནང་བར་ཁོང་རྣམ་པས་རྒྱལ་ཞེན་སྙིང་སྟོབས་དང་དཔའ་མཛངས་གཟི་བརྗིད་ལ་བསྔགས་བརྗོད་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཞུས་པ་དང་ཆབས་ཅིག རང་རེ་རྣམས་གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་ཡིན་པར་བརྟེན། དེ་འདྲའི་དཔའ་བོ་གཅིག་ཉུང་དུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཧ་ཅང་གིས་ཕམ་པོ་རེད། དེ་ལས་རྩ་དོན་ཆེད་ལས་འགུལ་མང་པོ་གནང་རྒྱུ་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་རང་དབང་ལུང་པའི་ནང་གནས་པའི་ན་གཞོན་རྣམས་ལ་དེ་བས་ཀྱང་མང་བ་ཡོད་པ་རེད། དཔེ་མཚོན་ལྟ་བུ་ཞུས་ན། ན་གཞོན་ཕོ་མོ་སུ་ཡིན་ཡང་དྭང་སློབ་ནང་དྲག་པོའི་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་རྒྱ་མིས་རང་རེའི་ཉེས་མེད་བོད་མི་ཁྲི་ཕྲག་མང་པོའི་ཚེ་སྲོག་ཕྲོགས་པའི་ཤ་ལན་ལེན་པའི་གོ་སྐབས་ཡང་ཐོབ་སྲིད་པ་དང་། རང་གི་གནས་ཡུལ་རྒྱལ་ཁབ་ཆེད་ཚེ་སྲོག་ཤོར་ཡང་ཆུད་ཟོས་ཕྱིན་པ་རྩ་བ་ནས་མ་རེད། གལ་སྲིད་དེ་ལྟར་གོ་སྐབས་མ་ཐོབ་ན་ཡང་རང་གི་ཤེས་ཡོན་སློབ་སྦྱོང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་སོགས་མང་པོ་ཡོད་པ་རེད། དེ་བཞིན་དྭང་སློབ་དཀྱུས་མ་ཞིག་ཡིན་ཡང་རང་གི་ནང་མིར་ལྟ་རྟོག་གང་ལེགས་བྱ་ཐུབ་པ་དང་། ནང་མི་རྣམས་གཞིས་ཆགས་ནང་གཏན་ལྷིང་ངང་བསྡད་ཐུབ་པའི་ཁེ་ཕན་ཡོད་པ་རེད། མཐའ་མ་རྒས་ཡོལ་དུས་སུ་ཡང་དྭང་སློབ་ལས་ལྷག་པའི་རྒས་ཕོགས་དང་སྨན་བཅོས་སོགས་སྡེ་ཚན་གཞན་ལས་ལེགས་པ་ཡོད། བོད་མིའི་སྒྲིགས་འཛུགས་ཀྱི་ལྔ་དང་། ལྔ་བཅུའི་ལས་འཆར་དང་ཡང་འགལ་འཛོལ་མེད།
ལྷག་བསམ་ཀུན་སློང་ཡང་དག་ཐོག་བསྟན་པ་དང་འགྲོ་བའི་དོན་ཞབས་ཞུ་ཞུ་མཁན་གཅིག་དང་། མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོར་དགོན་པའི་ནང་བཞུགས་མཁན་ཆོས་པ་གཉིས་སླེབ་ས་གཅིག་ཏུ་ཡིན་པའི་ཡིད་ཆེས་དང་། ཤེས་ཡོན་ལྡན་པའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་མ་ཡིན་ཡང་། རྒྱལ་ཞེན་ཅན་གྱི་བོད་མི་ཞིག་གིས་རང་སྣང་གང་དྲན་དུ་བྲིས།
མཆན། དྭང་ཟུར་དམག་མི་ཟླ་བ་ལགས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་བོད་ནང་དུས་འགྱུར་བྱུང་སྐབས་རྒྱ་གར་ནང་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་ཏེ། ནམ་ཞིག་རྒྱ་ནག་དང་དམག་འཛིང་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་སྟེ་རྡེ་ར་ལྡུན་དྭང་སློབ་དམག་སྒར་དུ་ཞུགས། ཕྱིས་སུ་ཁོང་གི་ཐོག་མའི་དམིགས་ཡུལ་དེ་འགྲུབ་མེད་ཀྱང་ལོ་ངོ་ ༣༠ རིང་དམག་ཞབས་ཞུས་ཡོད་པ་མ་ཟད། གནས་ཡུལ་རྒྱལ་ཁབ་རྒྱ་གར་གྱི་ཆེད་དུ་དམག་འཁྲུག་ནང་སྔ་རྗེས་ཐེངས་གསུམ་ལ་ཞུགས་ཏེ་གྲུབ་འབྲས་ཆེན་པོ་ཐོན་པར་བརྟེན། ཁོང་གི་དཔའ་འཛིང་རྟུལ་ཕོད་དང་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་གི་ཆོད་སེམས་ལ་རྒྱ་གར་གཞུང་ནས་ཆེད་བསྟོད་ཀྱི་གཟེངས་རྟགས་རིམ་པ་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཁོང་ནི་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་དམག་མིའི་གཟེངས་རྟགས་མཐོ་ཤོས་གསུམ་པ་ཤོ་རི་ཡ་ཅག་ར་ (Shaurya Chakra) ཐོབ་མཁན་བོད་རིགས་དང་པོ་དེ་ཡིན་འདུག


text:
ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་བཏོན་པའི་གྲོས་འདོན་ཡི་གེ།(གྲོས་འདོན་ཡི་གེ་ཆ་ཚང་ཟུར་དུ་བཀོད་ཡོད།)
ཟླ་4པའི་ཚེས་19ཉིན། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱས་འཛོམས་གྲོས་ཚོགས་ཁྲིན་ཏུའུ་རུ་གཟབ་རྒྱས་ངང་འཚོགས། ཚོགས་འདུས་ཉེ་བའི་ལོ་འདི་གའི་ནང་“སྤྲུལ་སྐུ་”རྫུས་མ་དང་“ཆོས་རྒྱལ”གང་སར་ཁྱབ་སྟེ་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་གྱོང་གུད་བཟོས་ཤིང་ བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་མཚན་སྙན་ལ་དྲི་ངན་བགོས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་དམིགས་གཏད་དེ།《སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང་རྫུན་སྤངས་ཡོ་བསྲང་བྱས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་སྣང་བརྙན་མཉམ་དུ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས》ཞེས་པའི་གྲོས་གཞི་བཏོན་ཏེ། འབྲེལ་ཡོད་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ལྟར་རྩད་གཅོད་བྱེད་པ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྡེ་སོ་སོ་ནས“སྤྲུལ་སྐུ་”རྫུས་མ་དང་“ཆོས་རྒྱལ་”ལ་ལྟ་རྟོག་དང་བཀག་འགོག་བྱས་ཏེ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱུན་ལྡན་སྒྲིག་ལམ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་པའི་རེ་བ་ནན་མོ་བཏོན་ཡོད།
ཚོགས་ཞུགས་མི་སྣ།
ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་དགེ་བཤེས་ཞུའེ་ཁྲེང་། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་དང་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་སྤྲུལ་སྐུ་འཇམ་དབྱངས་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མ། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་པཎ་ཆེན་ཨེར་ཏེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་དང་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་སྤྲུལ་སྐུ་སྒྲུབ་ཁང་ཐུབ་བསྟན་མཁས་གྲུབ། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་དང་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་དགེ་བཤེས་ཡུང་ཧྲོའུ། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་གཞོན་པ་དགེ་བཤེས་ཙུང་ཞིང་། སྤྲུལ་སྐུ་རིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ། སྤྲུལ་སྐུ་འབྲི་གུང་ཁྱུང་ཚང་བློ་བཟང་བྱམས་པ། བླ་མ་ཧུའུ་ཞོ་ཧྥུན། ཏུང་པོད་འབྲོང་པ་ཧུ་ཐོག་ཐུ་སོགས། པེ་ཅིང་དང་ལྷ་ས། ཀན་སུའུ། མཚོ་སྔོན། སི་ཁྲོན། ཡུན་ནན། ནང་སོག ཤིན་ཅང་། ལེའོ་ཉིང་། ཧྲན་ཞི་སོགས་ནས་ཐོན་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཨུ་ཡོན་དང་དམིགས་བསལ་གདན་ཞུ་འཐུས་མི། ད་དུང་དྲུང་ཆེ་འབྲེལ་གཏུགས་ཚོགས་འདུའི་འཐུས་མི་བརྒྱ་ཙམ་ཚོགས་འདུར་ཞུགས་སོ། །
རྒྱལ་གླུའི་དབྱངས་རྟ་དང་བསྡོངས་ཏེ་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་ཕྱེ་ཞིང་། འཇམ་དབྱངས་བློ་བཟང་འཇིགས་མེད་ཐུབ་བསྟན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འགོ་འཛིན་གནང་། ཁོང་གིས་གསུང་དོན་ཐེངས་འདིའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དོན་གཙོ་བོ་ནི། ཀྲུང་གུང་སྐབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ཚང་མཛོམས་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་དྲུག་པའི་གྲོས་ཚོགས་དགོངས་དོན་དང་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕེན་གྱི་གསུང་བཤད་གལ་ཆེན་རབ་དང་རིམ་པའི་དགོངས་དོན་ལ་གཏིང་ཟབ་མོས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུ་དང་། རྒྱལ་ཡོངས་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་གྲོས་ཚོགས་གྱི་དགོངས་དོན་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ལག་ལེན་མཐའ་འཁྱོལ་བྱེད་པ་དང་། ས་གནས་སོ་སོའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགོན་པའི་ཚད་ལྡན་གྱི་དོ་དམ་ཉམས་མྱོང་བརྗེ་རེས་བྱེད་པ་དང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགོན་པའི་དོ་དམ་ཕུགས་ཕན་ལམ་སྲོལ་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་རྒྱག་དགོས་པ་དང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་སྣེ་ཁྲིད་དེ་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དང་འཚམ་མཐུན་ཡོང་ཐབས་བྱེད་པ་དང་། མཉམ་དུ་རང་རྒྱལ་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་བྱ་གཞག་བདེ་བླག་ངང་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་བྱེད་དགོས་ཞེས་གསུངས།
སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའུ་པུའུ་ཀྲང་ཚུའེ་པའོ་ཧྭ་དང་དགེ་བཤེས་ཡུང་ཧྲོའུ་སོ་སོ་ནས་དགའ་བསུའི་གཏམ་བཤད་གནང་སྟེ། རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ་སོ་ནས་ཐོན་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཨུ་ཡོན་དང་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པར་སྙིང་ཐག་པ་ནས་དགའ་བསུ་ཞུས་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་རྒྱས་འཛོམས་གྲོས་ཚོགས་བསྡུས་པར་སྙིང་ཐག་པ་ནས་རྟེན་འབྲེལ་ཞུས་པར་མ་ཟད། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་དང་། ནང་བསྟན་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གནས་བབ་ཐད་ལའང་ངོ་སྤྲོད་རགས་ཙམ་བྱས་པ་རེད།
སྒྲུབ་ཁང་ཐུབ་བསྟན་མཁས་གྲུབ།
སྒྲུབ་ཁང་ཐུབ་བསྟན་མཁས་གྲུབ་ཀྱིས་ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཚབ་བྱས་ཏེ་《རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས། རྒྱལ་སྲུང་དམངས་ཕན། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་སྣེ་ཁྲིད་གང་ལེགས་མཛད་དེ་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དང་འཚམ་མཐུན་ཡོང་བར་བྱ་དགོས》ཞེས་པའི་སྙན་ཞུ་ཕུལ།
2004ལོར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གིས་ལྷ་སར་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་པ་ནས་བཟུང་། རང་རྒྱལ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་བྱ་གཞག་ལ་ཐོབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་དང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལ་བཏོན་པའི་བསམ་འཆར་ཁག་ལྔ་དང་བཅས་ཕྱོགས་དྲུག་ནས་ཕྱོགས་སྡོམ་དང་ཕྱིར་རྟོག་བྱས་པ་རེད། ཁོང་གིས་ནན་གྱིས་གསུང་དོན། ཏང་གི་འགོ་ཁྲིད་མཐའ་འཁྱོངས་བྱེད་པ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལེགས་པོ་འཁྱོངས་རྒྱུའི་རྩ་བའི་འགན་ལེན་ཡིན་པ་དང་། རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས་ཀྱི་རླབས་ཆེན་དར་ཆ་མཐོན་པོར་སྒྲེང་རྒྱུ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལེགས་འཁྱོངས་ཡོང་བའི་རྩ་དོན་གལ་ཆེན་ཡིན་པ་དང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་མངའ་ཁོངས་འཆམ་མཐུན་བརྟན་འཇགས་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་པ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལེགས་འཁྱོངས་ཡོང་བའི་རྩ་བའི་འོས་འགན་ཡིན་པ་དང་། ཨུ་ཡོན་གྱི་བྱེད་ནུས་བླ་ལྷག་འདོན་རྒྱུ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལེགས་འཁྱོངས་ཡོང་བའི་སྲ་བརྟན་རྨང་གཞི་ཡིན་པ་དང་། དྲང་སྲོལ་བཟང་སྤྱོད་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རང་ངོས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་མུ་མཐུད་དུ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་རྒྱུ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལེགས་འཁྱོངས་ཡོང་བའི་གཙོ་གནད་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡིན།
རིན་ཐང་ལྡན་པའི་ཉམས་མྱོང་འདི་དག་ལ་ང་ཚོས་མ་འོངས་པའི་ལས་དོན་ཁྲོད་མཐའ་འཁྱོངས་དང་དར་སྤེལ་གཏོང་དགོས་ཞེས་གསུངས།
ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་གཞོན་པ་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་གསེར་ཁྲི་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་《ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ལས་དོན་སྒྲིག་ལམ(འཆར་ཟིན)》སྒྲོག་སྦྱང་བྱས་པ་དང་། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་གཞོན་པ་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཨུ་ཡོན་སྒོ་མང་ཚང་གིས《སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང་རྫུན་སྤངས་ཡོ་བསྲང་བྱས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་སྣང་བརྙན་མཉམ་དུ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས》ཞེས་པའི་གྲོས་འདོན་ཡི་གེ་སྒྲོག་སྦྱང་བྱས།
ཚོགས་གཙོ་དགེ་བཤེས་ཞུའེ་ཁྲེང་གིས་གསུང་བཤད་གནང་དོན། ཁོང་གིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་གྱི་བརྗེས་རེས་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཕྱིར་ལྟ་བྱས་ཐོག སྐབས་དགུ་པའི་ལས་འཛིན་ལྷན་ཚོགས་དབུ་བཙུགས་པ་ནས་བཟུང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་ཐད་ཀྱི་ལས་དོན་ལ་སྤྱི་སྡོམ་གནང་བ་དང་བསྟུན། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལས་དོན་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་པར་བསམ་འཆར་གསུམ་བཏོན་པ་སྟེ། གཅིག་ནི་རྒྱལ་ཡོངས་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་དགོངས་དོན་ལ་སློབ་སྦྱོང་མཐའ་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། གོམ་གང་མདུན་སྤོས་ཀྱིས་ རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས་ཀྱི་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་མཐོར་འདེགས་གཏོང་དགོས་པ།
གཉིས་ནི་མི་འགྱངས་པར་བཟོ་བཅོས་འགྲེམས་སྤེལ་བྱེད་པའི་《ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་སྲོལ་ཡིག》ལ་སློབ་སྦྱོང་མཐའ་འཁྱོལ་དགོས་ཤིང་། ཁྲིམས་སྐྱོང་འདུ་ཤེས་དང་ཁྲིམས་ལུགས་གོ་རྟོགས་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཇེ་མཐོར་གཏོང་དགོས་པ།
གསུམ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རང་ངོས་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་སྔར་བས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་དང་འཚམ་མཐུན་ཡོང་བར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་དགོས་པ་བཅས་སོ། །
གྲོས་ཚོགས་སུ་《སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང་རྫུན་སྤངས་ཡོ་བསྲང་བྱས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་སྣང་བརྙན་མཉམ་དུ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས》ཞེས་པའི་གྲོས་འདོན་ཡི་གེ་ལ་གྲོས་འཆམ་བྱུང་པ་རེད། 《གྲོས་འདོན་ཡི་གེ》ལས ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཐུན་མིན་གྱི་གདན་རབས་ལམ་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་འཕེལ་རྒྱས་ཁྲོད་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆོ་ག་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གཏན་སྲོལ་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་བ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཞིག་རེད། སྤྲུལ་སྐུ་ནི་འགྲོ་བའི་དོན་ཕྱིར་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་ཡང་སྲིད་ཀྱི་སྐུ་སྐྱེ་ལེན་པ་ཞིག་སྟེ། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས་ཀྱི་ཚབ་བྱེད་ཕུལ་བྱུང་མི་སྣ་སྐོར་ཞིག་བྱུང་བ་དེས། ཆོས་ལུགས་དར་སྤེལ་དང་འགྲོ་དོན་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཚབ་མཚོན་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཟིན་ཡོད།
《གྲོས་འདོན་ཡི་གེ》ལས། ཉེ་བའི་ལོ་འགའི་ནང་མི་ལ་ལས་སྤྱི་ཚོགས་དང་དྲ་ངོས་སུ་“སྤྲུལ་སྐུ་”ལ་རྫུས་ཏེ་མགོ་གཡོག་མགོ་བསྐོར་གཏོང་གིན་འདུག དེ་ལས་ རང་གིས་རང་ལ་ཆོ་ལོ་སྩོལ་མཁན་ཡོད་ལ་དགོན་པའི་དགེ་འདུན་པ་ནས་རྫུས་མིང་ཉར་མཁན་ཀྱང་ཡོད། རེ་ཞིག་“སྤྲུལ་སྐུ་”དང་“ཆོས་རྒྱལ་”གང་སར་ཁྱབ་སྟེ་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་གྱོང་གུད་བཟོས་ཤིང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་མཚན་སྙན་ལ་གནོད་སྐྱེལ་ཐེབས་པས་དངོས་ནས་ཡིད་སེམས་སྐྱོ་བ་ཞིག་རེད་ཅེས་གཟབ་ནན་གྱིས་བསྟན་ཡོད། སྒྲིག་ཁྲིམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་ཞིང་རྫུན་སྤངས་ཡོ་བསྲང་བྱས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་སྣང་བརྙན་མཉམ་དུ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས།
སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཐུན་མིན་གྱི་གདན་རབས་ལམ་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་འཕེལ་རྒྱས་ཁྲོད་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆོ་ག་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གཏན་སྲོལ་མ་ལག་འཐུས་སྒོ་ཚང་བ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཞིག་རེད། སྤྲུལ་སྐུ་ནི་འགྲོ་བའི་དོན་ཕྱིར་སྙིང་རྗེའི་དབང་གིས་འཁོར་བར་ཡང་སྲིད་ཀྱི་སྐུ་སྐྱེ་ལེན་པ་ཞིག་སྟེ། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས་ཀྱི་ཚབ་བྱེད་ཕུལ་བྱུང་མི་སྣ་སྐོར་ཞིག་བྱུང་བ་དེས། ཆོས་ལུགས་དར་སྤེལ་དང་འགྲོ་དོན་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཚབ་མཚོན་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཟིན་ཡོད།
དེང་སྐབས། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་ཆེས་ལེགས་པའི་འཕེལ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཏུ་གནས་ཡོད་པ་རེད། སྤྲུལ་སྐུ་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་གྱི་ལམ་ལུགས་ལ་གོང་བཀུར་ཚད་མེད་དང་རྒྱུད་འཛིན་འཐུས་སྒོ་ཚང་བ་ཐོབ་སྟེ་ཉིན་བཞིན་ཚད་ལྡན་དུ་འགྱུར་བ་རེད། 2007ལོར། རྒྱལ་ཁབ་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་ཅུས་《བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ལམ་ལུགས་དོ་དམ་བྱ་ཐབས》ཞེས་པ་འགྲེམས་སྤེལ་གནང་སྟེ། སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ཐད་ལ་སྲུང་འཛིན་དགོས་པའི་རྩ་དོན་དང་ཚང་དགོས་པའི་ཆ་རྐྱེན། ལག་བསྟར་དགོས་པའི་གོ་རིམ་བཅས་ལ་གཏན་ཁེལ་གསལ་པོ་བྱས་པ་རེད། 2010ལོར། ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་“བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུའི་དཔང་ཡིག”གཅིག་གྱུར་བཀྲམ་པ་དེ་སྤྲུལ་སྐུའི་ཁྲིམས་མཐུན་ཐོབ་ཐང་གི་བདེན་དཔང་དུ་གྱུར་ཡོད། 2016ལོར།“བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་འཚོལ་བཤེར་མ་ལག་”ཤར་གཏོང་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་ནང་སྲིད་གཞུང་གིས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པའི་སྤྲུལ་སྐུ1331གི་ཆ་འཕྲིན་ཆ་ཚང་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ལ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་ཟིན་པ་རེད།
ཡིན་ཡང་ཉེ་བའི་ལོ་འགའི་ནང་མི་ལ་ལས་སྔར་བཞིན་སྤྱི་ཚོགས་དང་དྲ་ངོས་སུ་“སྤྲུལ་སྐུ་”ལ་རྫུས་ཏེ་མགོ་གཡོག་མགོ་བསྐོར་གཏོང་གིན་འདུག དེ་ལས་ རང་གིས་རང་ལ་ཆོ་ལོ་སྩོལ་མཁན་ཡོད་ལ་དགོན་པའི་དགེ་འདུན་པ་ནས་རྫུས་མིང་ཉར་མཁན་ཀྱང་ཡོད། རེ་ཞིག་“སྤྲུལ་སྐུ་”དང་“ཆོས་རྒྱལ་”གང་སར་ཁྱབ་སྟེ་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་ལ་གྱོང་གུད་བཟོས་ཤིང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་མཚན་སྙན་ལ་གནོད་སྐྱེལ་ཐེབས་པས་དངོས་ནས་ཡིད་སེམས་སྐྱོ་བ་ཞིག་རེད།
རྔམ་བརྗིད་ཀྱི་རྒྱལ་མངའ་ལ་འཁོར་རྣམ་བཞིས་ཆོས་ཁྲིམས་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་འདུལ་བ་སྲུང་དགོས་པ་ནི་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་ཡང་དག་ཡོང་བ་ལ་ཕྱོགས་སོ་སོའི་མཁས་མཛངས་རྣམ་པས་བདེན་རྫུན་མཐའ་སྐྱོང་མཛད་པས་ན་ད་གཟོད་སྲོལ་བཟང་ལམ་ལྷོངས་ལྡན་ངེས་རེད། དེར་བརྟེན་ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གིས་གྲོས་འདོན་ཡི་གེ་སྤེལ་བ་གཤམ་གསལ་དུ།
གཅིག བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྤྲུལ་སྐུ་ནས་རང་སེམས་ཡོངས་སུ་འདུལ་བ་དང་། ལྷག་བསམ་བསྐྱེད་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བ་དང་དགེ་སྒྲུབ་སྡིག་སྤངས་དང་ངན་སྲོལ་དག་ཐེར་བྱེད་དགོས་པ་དང་། རྒྱལ་གཅེས་ཆོས་གཅེས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བཟང་པོ་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ་མཛད་དེ། གོམ་གང་མདུན་སྤོས་ཀྱིས་འདྲ་མཉམ་འདུ་ཤེས་དང་སྤྱི་འབངས་ཀྱི་འདུ་ཤེས། ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས། སྐྱེས་འབུལ་གྱི་འདུ་ཤེས་སོགས་བཞེངས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ཚོགས་འཆམ་མཐུན་དང་མི་དམངས་བདེ་སྐྱིད་ཐད་ལ་སྐྱེས་འབུལ་མང་ཙམ་འདོན་དགོས།
གཉིས། སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་རྒྱུད་འཛིན་འཕེལ་རྒྱས་ཐད་ཀྱི་དོན་ཆེན་ཞིག་རེད། དགེ་འདུན་པ་ཚོས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྲིམས་སྲོལ་དམ་སྲུང་དགོས་པ་དང་རང་རྟོགས་ཀྱིས་ཆོས་ལུགས་ཆོ་ག་དང་ལོ་རྒྱུས་གཏན་སྲོལ་སྲུང་བརྩི་བྱས་ཐོག སྤྲུལ་སྐུའི་མཚན་སྙན་ལ་གཅེས་འཛིན་དང་དགའ་ཞེན་བྱེད་དགོས། དེ་ཡང་སྤྲུལ་སྐུའི་ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་གྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ལ་གཏོར་བརླག་དང་“སྤྲུལ་སྐུ”ཡིན་མདོག་བྱེད་མཁན་གྱི་རིགས་ལ་དགོན་པས་ཁྲིམས་ལྟར་མཐར་སྤྲོད་གཏོང་བ་དང་།ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་ཐག་གཅོད་ནན་མོ་བྱེད་དགོས།
གསུམ། ཡང་སྲིད་ངོས་འཛིན་ལ་སྒྲིག་སྲོལ་ངེས་གཏན་ཡོད་པ་དང་སྤྲུལ་སྐུའི་བདེན་རྫུན་ནི་དབྱེ་འབྱེད་ཆོག་པ་ཞིག་ཡིན། སྲིད་གཞུང་གིས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པའི་སྤྲུལ་སྐུ་ལ་ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་བཀྲམ་པའི་སྤྲུལ་སྐུའི་དཔང་ཡིག་ཡོད་དགོས་ཀྱི་མེད་པ་ནི་རྫུས་མ་ཡིན། ཆོས་ལུགས་བྱ་འགུལ་ནི་དགོན་པའི་ནང་སྤེལ་དགོས་པ་ཡིན་ལ། དེ་མིན་དགོན་པའི་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་ཆོས་ལུགས་བྱ་འགུལ་སྤེལ་བའམ་བསོད་སྙོམས་ཞུ་བ། རྒྱུ་ནོར་སློང་མཁན་གྱི་རིགས་ནི་རྫུས་མ་ཡིན་པས། རྒྱ་ཆེ་བའི་དད་ལྡན་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ཀྱིས་གསལ་འབྱེད་དགོས་པར་འཚལ་ལོ། །
བཞི། སྤྱི་ཚོགས་སྟེང་དང་དྲ་ངོས་སུ་མགོ་གཡོག་མགོ་བསྐོར་གཏོང་མཁན་གྱི་“སྤྲུལ་སྐུ”རྫུས་མར། འབྲེལ་ཡོད་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ལྟར་རྩད་གཅོད་བྱེད་པ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྡེ་སོ་སོ་ནས་ལྟ་རྟོག་དང་བཀག་འགོག་བྱེད་པར་རེ་བ་ནན་མོ་ཞུས། ཆ་འཕྲིན་དྲ་བའི་ལས་སྟེགས་སུ་“སྤྲུལ་སྐུ”དང་“རིན་པོ་ཆེ”ལ་སོགས་ཀྱི་མིང་འཛིན་ཐོག་བྱ་འགུལ་སྤེལ་མཁན་ལའང་སྤྲུལ་སྐུའི་ཐོབ་ཐང་དཔང་ཡིག་ཡོད་དགོས། མཉམ་དུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་སྒྲིག་ལམ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་སོ།།
ཀྲུང་གོ་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གིས།
2017ལོའི་ཟླ་4པའི་ཚེས་19ཉིན།