text:
- Adobe After Effects CC 2017 ནང་བོད་ཡིག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་པའི་གནས་ཚུལ།
- རྒྱུས་ལོན་བྱས་པ་ལྟར་ན། ཉེ་ཆར། Adobe ཡིས་བྱ་རིམ་གསར་བསྒྱུར་བྱས་ཏེ་ལེགས་བཅོས་བྱས་པ་དང་། དེའི་ཁྲོད་དུ་ Adobe After Effects CC 2017 ནང་བོད་ཡིག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཐོབ་པའི་གནས་ཚུལ་ཐོན་འདུག སྔོན་མའི་པར་གཞི་དག་གིས་བོད་ཡིག་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་མ་ཐོབ་པས་གློག་བརྙན་གྱི་ལས་ལ་འཇུག་པའི་མི་སྣ་དག་ལ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཡོད་སྟབས།
- བོད་ཡིག་ཚགས་པར་གྱི་པར་ངོས་ཇུས་འགོད་བྱེད་སྐབས་ཕྲད་པའི་གནད་དོན་ལ་དཔྱད་པ།།
- དེང་སང་བོད་ཡིག་ཚགས་པར་ཁང་མང་པོས་པར་ངོས་ཇུས་འགོད་བྱེད་དུས་སྔར་བཞིན་ཧྥང་ཀྲེང་མཉེན་ཆས་བཀོལ་བཞིན་ཡོད་ལ། ལ་ཤས་ཀྱིས་ཧི་མ་ལ་ཡའི་ཡིག་གཟུགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཐུབ་པའི་པར་ངོས་མཉེན་ཆས་གསར་བ་IDབཀོལ་བཞིན་ཡོད། བདེ་ཆེན་བོད་ཡིག་ཚགས་པར་ནས་ཧི་གཟུགས་འདི་ཉིད་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཡོངས་ཁྱབ་བཀོལ་བཞིན་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་དམིགས་ཏེ། གོང་རིམ་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བརྩོན་ལེན་བྱས་ཤིང་།
- གཏོར་གཟུགས་མཆོད་རྟེན་གྱི་མཐོ་ཚད་ཇི་ལྟར་གཞལ་བ་ཡིན་ནམ།
- ཨེ་ཅིབ་ཀྱི་གཏོར་གཟུགས་མཆོད་རྟེན་བརྗིད་རྔམས་ཆེ་བ་དེ་དག་ནི། མིའི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་རིག་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གི་ངོ་མཚར་བའི་རྟེན་བཞེངས་བཟོ་རྩལ་གྱི་གྲུབ་འབྲས་ཅི་ལ་མིན་ཏེ། འགའ་རེའི་མཐོ་ཚད་ལ་སྨིད140ལྷག་ཡོད། འོན་ཏེ། གཏོར་གཟུགས་མཆོད་རྟེན་དེ་ཚོའི་མཐོ་ཚད་ཇི་ལྟར་བྱས་ནས་ཚད་གཞལ་བ་ཡིན་ནམ། སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་དུས་རབས6པའི་གཡས་གཡོན་དུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་གཏོར་གཟུགས་མཆོད་རྟེན་དེ་དག་གི་མཐོ་ཚད་ཏག་ཏག་ཞིག་ད་དུང་གཞལ་ཐུབ་ཀྱི་མེད།
- NASAཡིས་རྒྱུ་སྐར་མིག་དམར་གྱི་སྟེང་དུ་དབྱང་རླུང་བཟོ་ཐབས་རྙེད།
- མིའི་རིགས་ཀྱི་འདོད་བློ་ལྟར་སྤྱི་ལོ༢༠༣༠ལོར་རྒྱུ་སྐར་མིག་དམར་གྱི་སྟེང་དུ་རྡོག་ཐོན་ཐུབ་དགོས་ན་ངེས་པར་དུ་རྒྱུ་སྐར་མིག་དམར་གྱི་སྟེང་དུ་རང་ཁ་རང་གསོ་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས། རྒྱུ་མཚན་ནི་འཕུར་གྲུའི་སྟེང་འདང་ངེས་བཞིན་པའི་དངོས་རྫས་དབོར་འདྲེན་བྱེད་མི་ཐུབ། དེར་བརྟེན། ཨ་རིའི་མཁའ་འགྲུལ་ཅུས་ཀྱིས་ད་ལྟ་རྒྱུ་སྐར་མིག་དམར་གྱི་ས་རྒྱུ་བེད་སྤྱད་དེ་དབྱང་རླུང་ཐོབ་ཐབས་ཀྱི་ལག་རྩལ


c: text/html

text:
བཅར་འདྲི་བ། རྒན་ལགས། བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། ན་ནིང་ཁྱེད་ཀྱི《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གླེང་བའི་གཏམ》(དག་བཅོས་མ)འགྲེམ་སྤེལ་གྱི་ཐོག་མར་ངས་ཁྱེད་ལ་བཅར་འདྲི་ཞིག་ཞུས་པ་ཡིན་ལ། ད་ཐེངས་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་པར་སྐྲུན་བྱས་འདུག་པས། དེ་འཕྲལ་སྔ་བ་གསུམ་གྱི་སྔོན་མ་བྱས་ཏེ་ཁྱེད་ལ་དེའི་སྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་འགའ་བཅར་འདྲི་ཞུ་བསམ་པ་ཡིན། ཐོག་མར་ཁྱེད་ལ་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། ཡ་ཡ། བཀའ་དྲིན་ཆེ།
བཅར་འདྲི་བ། དེ་ནས་ངས་ཐོག་མར་ཤེས་འདོད་པ་ནི། ཁྱེད་ཀྱིས་དུས་ཡུན་རིང་པོར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་གནང་བ་དང་། དེའི་སྐོར་གྱི་དཔྱད་རྩོམ་བྲིས་པའང་ཧ་ཅང་མང་ཡང་ད་བར་དུ་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་པར་སྐྲུན་མ་བྱས་པ་འདྲ།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། རེད་ལགས། ང་ཐོག་མར་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ལ་ལས་ཀ་སྤོས་པ་ནས་ད་ལྟའི་བར་དུ་གཙོ་བོ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་འདིའི་བོད་ཡིག་དཔེ་དེབ་སྐོར་ལ་འཆར་གཞི་བཟོ་བ་དང་ཇུས་འགོད་བྱས་པ་ཡིན། དེ་སྔོན་ང་ཚོས་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་མཁན་སྐོར་ཞིག་གི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཀྱི་དཔེ་ཚོགས་ཤིག་པར་སྐྲུན་བྱས་ཤིང་། ད་བར་དུ་དེང་དུས་ཀྱི་མཁས་པ་བཅུ་གྲངས་ལྷག་གི་ཆེད་རྩོམ་པར་སྐྲུན་བྱས་པར་ཀློག་མཁན་གྱི་དགའ་བསུ་ཐོབ། ངས་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པས་དཔྱད་རྩོམ་འགའ་རེ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་ང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་འགན་འཛིན་པ་ཡིན་བཞིན་དུ་རང་གི་དཔྱད་རྩོམ་རྣམས་སྔོན་ལ་པར་སྐྲུན་བྱས་ན་རང་གའི་འགྲོ་སྟངས་དང་ཅུང་མི་མཐུན་པས་ད་བར་དུ་དམིགས་སུ་འགྱངས་པ་ཡིན། ད་ལོ་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་ན་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཚོགས་འདུ་གཉིས་འཚོག་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་པའི་སྒང་ལ། རང་གིས་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཞིབ་འཇུག་ལོ་མང་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ཚོགས་འདུ་གཉི་ཀའི་སྟེང་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་མཁས་པ་ཚོར་མཚམས་སྦྱོར་དང་བགྲོ་གླེང་བྱེད་ཆེད་རང་ཉིད་ཀྱི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་འདི་ད་ལོའི་དཔེ་སྐྲུན་འཆར་གཞིའི་ནང་བཞག་ནས་པར་སྐྲུན་བྱས་པ་ཡིན།
བཅར་འདྲི་བ། རེད་ལགས། ད་ལན་གྱི་དེབ་འདིའི་ནང་ཁྱེད་ཀྱི་དཔྱད་རྩོམ་ཁ་ཚང་བསྡུས་ཨེ་ཡོད། དེའི་སྐོར་ནས་ངོ་སྤྲོད་ཅིག་གནང་རོགས།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། ངའི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་འདིའི་ནང་ཕལ་ཆེར་དུས་སྐབས་བཞི་ཙམ་དུ་ཕྱེས་ནས་ང་རང་གི་དཔྱད་རྩོམ་དང་རྩོམ་ཡིག་ཁ་ཚང་བསྡུས་ཡོད། དེ་ལས་དུས་སྐབས་དང་པོ་ནི་ང་རང་གཞོན་སྐྱེས་སྐབས་ཀྱི་ཆེད་རྩོམ་ཁ་ཤས་བསྡུས་ཡོད་པ་དཔེར་ན། 《རྒྱལ་པོ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་ཡབ་སྲས་དང་སྐབས་དེའི་བྱུང་བ་མདོར་བསྡུས》ཞེས་པ་དང་། 《རྒྱལ་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུམ་ངོ་མ་ཡང་སྙིང་སུ་རེད་དམ》ཞེས་པ། 《རྒྱལ་བ་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོར་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་དང་། 《གླིང་གེ་སར་དང་སྒྲུང་གེ་སར》ཞེས་པ་སོགས་དུས་རབས་སྔོན་མའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་ང་རང་ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དུ་ཡོད་སྐབས་བྲིས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། གཙོ་བོ་སྐབས་དེར་མཁས་བླུན་གཉིས་ཀས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ལ་ལྟ་བ་འགྲིག་མིན་གང་བྱུང་མང་བྱུང་སྤེལ་བ་མཐོང་ནས་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་ཙམ་བྲིས་པ་ཡིན་ལ། དེ་དག་དེང་སང་བལྟས་ན་ཆེད་རྩོམ་དེ་དག་གི་ལྟ་བ་དང་རང་ལུགས་ཕྱོགས་ལ་ཕལ་ཆེར་འཁྲུལ་བ་མེད་མོད། འོན་ཀྱང་དུས་སྐབས་དེར་དེང་སང་ལྟ་བུ་མིན་པར་དཔེ་ཆ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་ལ་རྒྱུ་ཆ་ཡང་དབེན་པས། ད་སྐབས་བལྟས་ན་ཡིག་ཆའི་རྒྱབ་རྟེན་མང་པོ་ཞིག་རག་མ་ཐུབ་པའི་སྐྱོན་དང་གནས་ཚུལ་འགའ་རེ་ཡོད།
བཅར་འདྲི་བ། རེད་ལགས། དེ་དུས་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་མ་ཟད་སྤྱིར་བཏང་གི་དཔེ་དེབ་དང་དུས་དེབ་སོགས་ཀྱང་ཧ་ཅང་དཀོན་པས་གཡར་རེས་བྱས་ཏེ་ཀློག་གི་འདུག དེང་སང་དཔེ་དེབ་ལ་ལག་ཐོགས་མི་དགོས་པ་ལྟ་བུ་འདུག་པས་སྐལ་བ་བཟང་། རྒན་ལགས་ཀྱིས་དུས་སྐབས་གཉིས་པ་གསུམ་པ་སོགས་མུ་མཐུད་དུ་གསུང་རོགས།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། ཡ་རེད། ང་སྤྱི་ལོ1988ལོར་ལ་དེང་སང་གི་ལས་ཁུངས་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་ཀྱི་ཁོངས་གཏོགས་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ལ་ལས་གནས་སྤོས་པ་ཡིན། ང་ལས་ཁུངས་འདིར་སླེབས་དུས་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གི་ལས་གཞིའི་རྣམ་གྲངས་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་སྟེ། བོད་ཡིག་གི་བཀའ་བསྟན་གཉིས་དཔེ་སྡུར་བྱས་ནས་པར་སྐྲུན་བྱ་བའི་གྲ་སྒྲིག་གི་སྒང་ཡིན། ཐོག་མར་ངས་པེ་ཅིན་ནས་བསྟན་འགྱུར་དཔེ་སྡུར་མའི་པར་སྐྲུན་སྐོར་གྱི་བྱ་བ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ལ། སྤྱི་ལོ1996ལ་ལས་ཀའི་དགོས་མཁོ་ལྟར་གོང་རིམ་གྱིས་ཁོ་བོ་ཁྲིན་ཏུའུ་ལ་མངགས་ནས་བཀའ་བསྟན་དཔེ་སྡུར་མའི་ལས་ཀའི་འགན་གཙོ་བོ་འཁུར་དགོས་བྱུང་། དེའི་སྐབས་ལ་བྱ་བའི་དགོས་མཁོར་གཞིགས་ནས་བཀའ་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱ་དགོས་བྱུང་བས་སྔ་ཕྱིར《བཀའ་བསྟན་གྱི་པར་གཞི་ཁག་དང་བསྟན་འགྱུར་དཔེ་སྡུར་མའི་སྐོར་གླེང་བ》ཞེས་པ་དང་། 《བཀའ་བསྟན་བོད་དུ་བསྒྱུར་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ། 《བཀའ་བསྟན་འབྲི་བཤུ་པར་འདེབས་ཤོག་བཟོའི་ལག་རྩལ་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》སོགས་དཔྱད་རྩོམ་འགའ་རེ་བྲིས་པ་ཡིན། འདིའི་ནང་ནས་དཔྱད་རྩོམ་ཕྱི་མ་དེར2010ལོར་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ཇོ་མོ་གླང་མའི་བྱ་དགའ་ཨང་གཉིས་པའང་ཐོབ་མྱོང་།
དེ་ནས་བཀའ་བསྟན་དཔེ་སྡུར་མའི་ལས་གཞིའི་གྲུབ་པའི་ཚེ་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་སླེབས་སོང་། འདིའི་སྐབས་ལ་གཅིག་ནས་དཔེ་ཆ་དང་རྒྱུ་ཆ་མང་དུ་འདུག་པས་དཔྱད་རྩོམ་འབྲི་རྒྱུ་ཅུང་སླ་ཡང་། ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་ཀ་མང་བས་དཔྱད་རྩོམ་མང་པོ་ཞིག་འབྲི་རྒྱུའི་ཁོམ་ལོང་བྱུང་མ་སོང་། སྐབས་དེ་ལ་དཔེར་ན། 《མངའ་རིས་གུ་གེ་རྒྱལ་པོའི་ཐོག་མའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་དང་། 《ལི་ཡུལ་ཞེས་པའི་ཡུལ་མིང་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ》ཞེས་པ་སོགས་སྐབས་རེར་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཚོས་ཐུགས་མཉམ་མ་བཞག་པའི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ་འགའ་རེ་བྱས་པ་ཡིན།
བཅར་འདྲི་བ། རེད་ལགས། ཁྱེད་རང་གི་ཞིབ་འཇུག་གི་འབྲས་བུ་ཅུང་ཟད་སྨིན་པའི་དུས་ནི་དུས་སྐབས་གང་ལ་ངོས་འཛིན་རྒྱུ་ཡིན་ལགས།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། དེ་ནི་དུས་སྐབས་ཆེས་ཕྱི་མ་ཡིན་དགོས། དེ་ནི་ང་རང་ལ་མཚོན་ན་ཞིབ་འཇུག་གི་འབྲས་བུ་ཅུང་བཟང་པོ་རེ་ལོན་སོང་བསམ་པའི་སྐབས་ཀྱང་ཡིན། དུས་སྐབས་འདིའི་ནང་གཙོ་བོ་ང་རང་གིས་བྲིས་པའི《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གླེང་བའི་གཏམ》ཞེས་པའི་དེབ་ནང་དུ་ཐག་མ་ཆོད་པ་དང་། ཡང་ན་ཡིག་ཚོགས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་ཁ་གསལ་མ་བྱུང་བའི་རིགས་ཁག་ཅིག་ལ་ཞིབ་མོ་རྣམ་འཐག་གི་ཚུལ་གྱིས་དཔྱད་རྩོམ་གལ་ཆེན་འགའ་བྲིས་པ་ཡིན། དཔེར་ན《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་བེ་རི་དང་བེ་རི་རྒྱལ་པོའི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ནི་ད་སྔ་བོད་རྒྱའི་མཁས་པ་སུས་ཀྱང་ཐུགས་མཉམ་མ་བཞག་པའི་སྐོར་ཡིན་ལ་དཔྱད་པ་ཅུང་ཟབ་མོ་བྱས་ཡོད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་མིན་ད་དུང་དཔེར་ན《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་སུམ་པ་དང་སུམ་པའི་རྒྱལ་ཁམས་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་དང་། 《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་སྒ་འ་ཞ་དང་འ་ཞའི་རྒྱལ་ཁམས་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་དང་། 《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་ལྡོང་མི་ཉག་དང་མི་ཉག་རྒྱལ་ཁམས་ཀྱི་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་སོགས་ང་རང་གིས་དཔེ་ཆར་བལྟས་ཚོད་དང་བསམ་བློ་བཏང་ཚོད་ཕལ་ཆེར་མཁས་པ་རྣམ་པའི་སྤྱན་ལམ་དུ་བསྟར་ཡོད་པ་འདི་ཡིན།
བཅར་འདྲི་བ། ལགས་སོ། །བཀའ་དྲིན་ཆེ། དེ་མིན་པའི་དཔྱད་རྩོམ་གཞན་གང་གི་སྐོར་བྲིས་ཡོད་ལགས།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། སྤྱིར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་མང་ལ། སྒོས་སུ་དེང་སང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གནས། ཆོས་ལུགས་དང་དམངས་སྲོལ་སོགས་གང་ས་གང་ལ་ཤེས་མི་ཤེས་ཚང་མས་ས་བཤད་རྡོ་བཤད་མང་པོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ལ། དེའི་ནང་ན་ཡང་དག་པ་འགའ་རེ་ལོས་ཡོད་ཀྱང་། ཡང་ཁ་ཤས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་བོད་སྐད་མི་མཁྱེན་པས་བཤད་ཉེས་དང་འགྲེལ་ལོག་བརྒྱབ་ཡོད་པ་གང་ས་གང་ནས་མཐོང་གིན་འདུག་པས། སྐབས་འགར་ཡང་དེ་ཚོར་བསམ་བློ་མི་གཏོང་ཐབས་མེད་རེད། དཔེར་ན་ངའི་རྩོམ་ཡིག《བོད་རིག་པའི་མིང་དོན་ལས་འཕྲོས་པའི་གཏམ》ཞེས་པ་དང་། 《བོད་རྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁྲོད་དུ་འབྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐ་སྙད་འགའ་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཡོད་ལ། འདིའི་ནང་དང་པོས་དེང་སང་ཚང་མས་བོད་རིག་པར་འབོད་པའི་གནས་ཚུལ་སྐོར་ལ་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་དང་། ཕྱི་མའི་ནང་བོད་རྒྱའི་ཡིག་ཚང་ཁྲོད་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་པའི་མིང་དང་ཐ་སྙད་ཁ་ཤས་སྐོར་ལ་རང་གིས་ལོ་མང་པོར་བསམ་བློ་བཏང་བའི་འབྲས་བུ་གསར་དུ་བཀོད་ཡོད། དཔེར་ན། རྒྱའི་ཡིག་ཚང་དུ་བཀོད་པའི“白狼”དང“白兰”ཟེར་བ། ད་སྔ་སུས་ཀྱང་དེའི་བོད་མིང་ངོ་མ་གང་ཡིན་ངོ་མ་འཕྲོད་ནས་མོ་སྟོན་ཕག་མགོ་མང་དུ་གནང་འདུག་པ་ལ། ཁོ་བོས་བོད་རྒྱའི་ཡིག་ཚང་བསྡུར་ནས་དེ་ནི་བི་རིའམ་བེ་རི་ཡིན་ཚུལ་ལུང་དང་རིགས་པས་ཉུང་བསྡུས་ཤིག་བསྒྲུབས་ཡོད་པ་དང་། ཡང་དཔེར་ན་རྒྱའི་ཡིག་ཚང་ནང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐ་སྙད“浑末,温末”ཟེར་བ་ཞིག་བྱུང་བ་དེར་ཚང་མས་ཐུགས་མཉམ་མ་བཞག་པར་ཡི་གེ་སྣ་ཚོགས་འབྲི་ལ། ཁོ་བོས་ལོ་མང་རིང་དཔྱད་བསྡུར་བྱས་འབྲས་སུ་མིང་དེ་འབངས་ཞེས་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་ཚུལ་བསྒྲུབས་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན། ཁོ་བོའི་བསམ་ཚུལ་འགའ་རེ་ནོར་ཡོད་ཀྱང་སྲིད་མོད་དེར་སྐྱོན་མི་འདུག་སྙམ་སྟེ། མ་མཐའ་ཡང་ཚང་མས་དེའི་སྐོར་ལ་དོ་སྣང་དང་དཔྱད་པ་གཏོང་བའི་སྐུལ་སློང་ཙམ་དུ་སོང་ནའང་རེ་བ་འགྲུབ་སོང་བསམས།
བཅར་འདྲི་བ། བཀའ་དྲིན་ཆེ། ཁྱེད་ཀྱིས་ནམ་ཡང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནད་འགག་ཡོད་ས་དང་སྟོང་ཆ་ཡོད་སར་ཐུགས་གཞིག་མང་པོ་གནང་གིན་འདུག་པས། དེ་ནི་ཕྱི་རབས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོའི་མིག་དཔེའི་འགྲོ་འོས་པ་ཞིག་རེད། དེ་མིན་རྩོམ་ཡིག་གི་ཁ་གྲངས་དང་དེབ་ཀྱི་མཐུག་ཚད་འགྲན་ན་མིག་ལྟོས་ལ་ཅུང་གནོད་ཀྱི་འདུག
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། རེད་ཡ། ཁྱེད་ཀྱིས་གསུངས་པ་བཞིན་སྤྱིར་བཏང་ཡིན་ན་རྩོམ་ཡིག་དང་དཔྱད་རྩོམ་མམ་ཆེད་རྩོམ་ལ་ཁྱད་པར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་མོད། འོན་ཀྱང་དེང་སང་ཚང་མས་དུས་དེབ་སོགས་སུ་རྩོམ་ཡིག་རེ་བཀོད་བཀོད་ཚང་མ་དཔྱད་རྩོམ་ལ་བརྩིས་ནས་རྩོམ་པ་པོ་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡི་གེར་ལྟ་དུས་མང་ཆེ་བས་དཔྱད་རྩོམ་ལྔ་བཅུ་དྲུག་ཅུ་བརྒྱ་རེ་སྤེལ་ཡོད་ཟེར་མཁན་འདུག དེ་ལ་ང་རང་ཅུང་ཟད་ཡ་མཚན་སྐྱེ་གི་འདུག ང་ཚོར་མཚོན་ན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་བྱ་བ་བསྒྲུབས་རྗེས་ད་དུང་དཔྱད་རྩོམ་འདི་འདྲ་མང་པོ་ཞིག་སྤེལ་དགོས་ན་ཕལ་ཆེར་ལོ་ རེར་དཔྱད་རྩོམ་ཁ་ཤས་སྤེལ་དགོས་འདུག སྤྱིར་དཔྱད་རྩོམ་ཞེས་པ་དེ་རིག་གཞུང་ཐད་སྔོན་བྱོན་ནམ་ད་ལྟའི་མཁས་པ་ཚོས་ཐུགས་མཉམ་མ་བཞག་ས་དང་རྩལ་དུ་མ་ཐོན་པའི་སྐོར་གྱི་གནད་དོན་འདོན་པ་དང་དེ་ལ་ལུང་རིགས་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རང་ལུགས་འཐད་ལྡན་གྱི་ལྟ་བ་གང་ཞིག་འདོན་པ་དང་གནད་དོན་གང་ཞིག་ཐག་གཅོད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་བཟང་མོད། མང་ཆེ་བས་རྒྱུན་ཤེས་བསྐྱར་ཟློས་དང་གཞན་རྩོམ་བཤུ་འབྲི་གནང་བ་མ་གཏོགས་གནད་དོན་གང་ཞིག་ཐག་ཆོད་པ་དང་དཀའ་གནད་གང་ཞིག་སེལ་བ་ཉུང་བར་སྣང་། དེའི་སྟབས་ཀྱིས་ཁོ་བོར་མཚོན་ན་ད་བར་དུ་དཔྱད་རྩོམ་ཡིན་ཟེར་རྒྱུ་ཕལ་ཆེར་བཅུ་ལྷག་མ་གཏོགས་མེད་ལ་དེའི་འཕྲོ་མ་རྣམས་རྩོམ་ཡིག་དང་ངོ་སྤྲོད་སྐོར་སོགས་ཡིན། སྔ་མའི་རྩོམ་ཡིག་རྣམས་ཚང་མ་རང་གི་ཐོག་མའི་རྩོམ་ཤ་སྟག་ཡིན་པས་ད་ལན་ཆེད་རྩོམ་གྱི་མཇུག་ཏུ་བསྣན་ཡོད། དེ་ལས། 《ཀིརྟི་དགོན་ཆེན་གསུམ་དང་འབྲེལ་བའི་བླ་དབོན་རིམ་བྱོན་གྱི་བྱུང་བའི་སྐོར》དང་། 《ཟིན་བྲིས་གནད་བསྡུས་ལ་ལྟ་ཚུལ་སྨྲ་བ》ཞེས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཕྱི་མ་འདི་ང་རང་གིས་ཐོག་མར་སྤེལ་བའི་རྩོམ་ཡིག་གི་རྩོམ་ཕུད་ཡིན་ལ་དེང་སང་བལྟས་ན་རིན་ཐང་ཅི་ཡང་མེད་ཚོད་དུ་འདུག་ཀྱང་། སྐབས་དེ་དུས་ལ་མཚོན་ན་ཕལ་ཆེར་ལྟ་བ་གསར་གཏོད་དང་ནང་སྒོས་སུ་ལོག་སྤྱོད་ལྟ་ཚུལ་ལ་ཐད་ཀར་དགག་གཞག་བྱེད་ཕོད་པ་གསར་བུའི་གསར་རྟགས་བསྟན་ཐུབ་འདུག་བསམས་ནས་རང་གི་སྣང་བའང་ཅུང་སྐྱིད་པོ་འབྱུང་། དེ་མིན《བོད་ཡིག་དུས་དེབ་ཐད་ཀྱི་ལེགས་ཉེས་བཤད་པ》དང་། བྱམས་པ་འབུམ་གླིང་དང་ཏུན་ཧོང་སངས་རྒྱས་སྟོང་སྐུའི་བྲག་ཕུག་གི་མཐོང་ཐོས་སོགས་ནི་སྐབས་དེའི་གནས་བསྐོར་གྱི་གནས་ཚུལ་དང་དཔེ་སྒྲིག་གི་ཉམས་མྱོང་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་ཙམ་ཡིན།
བཅར་འདྲི་བ། ལགས་སོ། །དེས་ན་ཁྱེད་ཀྱིས་ད་བར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྒོས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཐ་སྙད་ཁ་ཤས་ཀྱི་སྐོར་ལ་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་གསར་པ་མང་པོ་ཞིག་བཏོན་ཡོད་པ་དེ་དག་ཁྱེད་རང་གིས་རང་གི་ལྟ་བ་ཚང་མ་ཡང་དག་པར་འདོད་ཀྱིན་ཨེ་ཡོད།
རྒྱལ་མོ་འབྲུག་པ། ཡ་ཡ། གང་ནས་གང་ནས། མི་ཞིག་གིས་ཤེས་པ་དང་གོ་བ་ཧ་ཅང་གིས་ཉུང་ཉུང་དང་ཞན་པོ་ཡིན་ལ། དེ་མ་ཟད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཀྱང་བསྲེགས་བཅད་བརྡར་བའི་གསེར་བཞིན་དུ། །ལེགས་པར་བརྟག་ལ་ང་ཡི་བཀའ། །བླང་བར་བྱ་ཡི་གུས་ཕྱིར་མིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད་པས་ན། ང་ཚོ་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་ཡང་དག་ཡིན་ཟེར་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ནས་ཀྱང་དཀའ། དཔེར་ན་ངའི་རྩོམ་ཡིག《མདོ་སྨད་བྱང་ཤར་མཐའི་དཔོན་ཀླུ་སྐྱབས་ཀྱི་རིགས་རྒྱུད་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ》ཞེས་པ་འདིའི་ནང་རང་གི་འདོད་ཚུལ་ཙམ་བྲིས་པ་ལས། ད་དུང་ཡིག་ཚང་རྙིང་པ་དང་ལོ་རྒྱུས་དངོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་དཔྱད་མ་ཐུབ་པ་མང་བས་རང་གི་བློ་ལ་དེ་འདྲ་མ་བབས་པའི་རྩོམ་ཞིག་ཡིན། ངས་ཞུས་ཟིན་པ་བཞིན་གཙོ་བོ་ཚང་མས་ཐུགས་མཉམ་འཇོག་ཆེད་དང་ཞིབ་འཇུག་གི་ཐབས་ལམ་གཙོ་བོ་རེ་རེས་བོད་ཡིག་ལ་བརྟེན་དགོས་པའི་སྐུལ་མར་འགྲོ་བསམས་པ་དེ་ཡིན།
བཅར་འདྲི་བ། ཡ་ཡ། བཀའ་དྲིན་ཆེ། ན་ནིང་ཁྱེད་ཀྱིས《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གླེང་བའི་གཏམ》(དག་བཅོས་མ)ཞེས་པ་པར་སྐྲུན་བྱས་ནས་དེང་སང་ཚང་མས་དགའ་བསུ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། ད་ལན་ཁྱེད་ཀྱི་ཆེད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་པར་སྐྲུན་བྱས་པར་ཡང་གྲུབ་འབྲས་ཧ་ཅང་བཟང་པོ་ཞིག་ཐོན་ངེས་སྙམ། ཕྱིན་ཆད་ཁྱེད་ཀྱིས་ཕྱག་ལས་ཀྱི་ཕྱོགས་གང་ཞིག་ལ་ཐུགས་གཞིག་གནང་གིན་ཡོད། དཔྱད་རྩོམ་དང་དཔེ་ཆ་གསར་པ་རེ་འབྲི་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཨེ་ཡོད།
བཅར་འདྲི་བ། ཡ་ཡ། རྒན་ལགས་བཀའ་དྲིན་ཆེ། ང་རང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དཔེ་ཀློག་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་ངས་འདི་ནས་ང་དང་འདྲ་བར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དོ་སྣང་དང་སྤྲོ་བ་ཡོད་པའི་ཀློག་མཁན་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་ཁྱེད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞུས་པ་ཡིན། ཡང་བསྐྱར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས། སྐུ་ཚེ་རིང་།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
མཚོ་བོད་ས་མཐོར་གནས་བཅའ་བའི་བོད་རིགས་མི་དམངས་ཚོས་གནའ་སྔ་མོ་ནས་བཟུང་ཕོ་མོ་མི་འདྲ་བ་དང་། ལོ་ན་མི་མཚུངས་པ། ཡུལ་དུས་མི་འདྲ་བ། ལས་རིགས་མི་གཅིག་པ་བཅས་ཀྱི་དབར་དབྱེ་བ་གསལ་པོ་ཡོད་པའི་ཞྭ་མོ་མང་པོ་གསར་གཏོད་བྱས་ཡོད། དེ་དག་ལ་ཆར་རླུང་དང་ཉི་འོད་འགོག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཙམ་མ་ཟད། དབྱར་ཁ་བསིལ་ལ་དགུན་ཁ་དྲོ་བ། ལས་རིགས་དང་གོ་གནས། རོང་འབྲོག་བར་གྱི་དབྱེ་བ་སོགས་གསལ་བས། དེ་ནི་མི་ལ་ཡོད་ན་སྨོན་རྒྱུ་དང་རང་ལ་ཡོད་ན་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པ་ཞིག་ཡོད།
གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བའི་ཞྭ་མོ།
བོད་ས་མཐོར་ཞྭ་མོའི་ཚོས་གཞིའམ་བཟོ་དབྱིབས་ཀྱིས་གྲུབ་མཐའ་དང་བདག་པོའི་གནས་བབ་གསལ་པོ་མཚོན་པས་ཞྭ་སེར་དང་། ཞྭ་ནག ཞྭ་དམར་སོགས་ཡོད་ལ། དེ་སྔ་ལས་གནས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཞྭ་མོའི་ཏོག་ཙམ་གྱིས་དཔོན་གནས་མཐོ་དམན་ཤེས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་ཡང་རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་ཚོས་མཆོད་པའི་ཞྭ་སེར་ནི་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱིས་སྲོལ་གཏོད་པ་དང་། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་བློ་བཟང་གྲགས་པས་དར་རྒྱས་མཛད་པའི་བཙུན་ཞྭ་ཞིག་ཡིན་པས། ཕྱིས་དགེ་ལུགས་པའི་གྲུབ་མཐའ་འཛིན་མཁན་ལ་ཞྭ་སེར་ཅོད་པན་འཆང་བའི་ལུགས་ཞེས་འབོད་སྲོལ་ཆགས་ཡོད། ཞྭ་དམར་ནི་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ་ཡོན་གོང་མའི་གདན་ཞུ་ལྟར་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས་ནས་དེ་གའི་འཕྲིན་ལས་བསྐྱངས་ཟིན་རྗེས་སོག་པོའི་རྒྱལ་ས་རྙིང་པར་ཕེབས་སྐབས་རང་གི་དངོས་སློབ་རྟོགས་ལྡན་གྲགས་པ་སེང་གེར་རིན་ཆེན་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་པའི་དབུ་ཞྭ་དམར་པོ་ཞིག་གནང་ནས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ལྟ་བུར་བསྐུར་བས་དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཁོང་གི་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལ་ཀརྨ་ཞྭ་དམར་དུ་གྲགས། ཞྭ་ནག་ནི་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་པཀྵི་ལ་ཧོར་རྒྱལ་པོས་ཞྭ་ནག་གསེར་མདོངས་ཅན་ཞིག་ཕུལ་བས། ཕྱིས་ཀྱི་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་ལ་ཀརྨ་ཞྭ་ནག་ཅན་དུ་གྲགས། ཡང《མཁས་པའི་དགའ་སྟོན》སོགས་ཆོས་འབྱུང་ཁག་གི་ནང་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་དང་པོ་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ་དགུང་ལོ་བཅུ་དྲུག་པར་ཆོས་འཁོར་ཀ་བྲག་ཅེས་པ་མདོ་སྨད་ཁུལ་གྱི་བཀའ་གདམས་པའི་དགོན་པ་ཞིག་ཏུ་རྔོག་ལོའི་སློབ་མ་ཏྲེ་བོ་མཆོག་གི་བླ་མ་ཞེས་པས་མཁན་པོ་དང་ཆག་སེང་གེ་བྲག་ཞུ་བས་སློབ་དཔོན་གནང་སྟེ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ཞེས་པའི་མཚན་གསོལ། གཙུག་ཕུད་བཞེས་པའི་ཚེ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཌཱ་ཀི་མ་དང་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་ལྷ་ཚོགས་ཀྱིས་མཁའ་འགྲོ་མ་བྱེ་བ་ཕྲག་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་དབུ་སྐྲ་ཉག་མ་རེ་ལས་བྱས་པའི་ཞྭ་ནག་གི་ཅོད་པན་དབུ་ལ་གསོལ་ཏེ་དབང་བསྐུར། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་གཅིག་བསྡུས་སུ་མཛད་པའི་ཕྱིར“ཀརྨ་པ”ཞེས་པའི་མཚན་གསོལ་བ་བླ་སློབ་ཀུན་གྱིས་གསན་གཟིགས་བྱུང་། དེ་ནས་བཟུང་དབང་རྟགས་ཀྱི་ཅོད་པན་དེ་དབུ་ལ་རང་གྲུབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནའང་སྙིགས་དུས་ཀྱི་གདུལ་བྱ་སེམས་ཅན་རྣམས་མ་རིག་པའི་དུག་གསུམ་སྟོབས་ཆེ་བའི་དབང་གིས་མངོན་སུམ་མིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མཇལ་སྐལ་དམན་པས། དེ་མཚོན་བྱེད་དུ་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་ཞིག་བཞེས་པ་དང་། ཡང་ཀུན་གྱི་མཐོང་སྣང་གི་ད་ལྟའི་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་དེའི་བྱུང་ཚུལ་ཡང་ཡོན་གོང་མའི་མདུན་དུ་བཞུགས་སྐབས་གོང་མའི་གཟིགས་སྣང་ལ་ཀརྨ་པའི་དབུ་ལ་དབུ་ཞྭ་ནག་པོ་ཞིག་བཞེས་པ་རྒྱུན་དུ་མཇལ་གྱི་ཡོད་སྟབས་དེ་ལ་དཔེ་བྱས་ཏེ་དབུ་ཞྭ་མཐོང་གྲོལ་དེ་ཉིད་ཕུལ་བས་དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཚང་མས་མཇལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་བྱུང་ཞེས་ཟེར། ད་དུང་དབུ་ཞྭ་དེའི་མདོག་མཐིང་ནག་དང་། རྩེ་མོ་གསུམ། སྒོ་གྲུ་བཞི། སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་གྱིས་མཚན་པ་སོགས་ཀྱིས་ཆོས་ཉིད་འགྱུར་མེད་དང་། སྐུ་གསུམ་ལྷུན་གྲུབ། ཚད་མེད་བཞི་སོགས་སོ་སོར་མཚོན་པ་མ་ཟད། སྤྲིན་རིས་དང་། ཁྱུང་ཤོག ཉི་ཟླ་ནོར་བུའི་ཏོག་གིས་མཛེས་པར་བརྒྱན་པ་ནི་ཞྭ་ནག་མཐོང་བ་རང་གྲོལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིན་ལ་ཤོད་རྒྱུན་དེ་དམངས་ཁྲོད་དུ་ཡང་དར་ཁྱབ་ཆེ་ཙམ་ཡོད། ད་དུང་བོད་འདིར་དར་བའི་ཞྭ་ནག་གི་ཆམ་འཁྲབ་སྐབས་ཀྱང་ཞྭ་ཏོག་ཏུ་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་བཙུགས་པའི་ཞྭ་མོ་ནག་པོ་ཆེན་པོ་ཞིག་གྱོན་ནས་ཆམ་རྒྱག་སྲོལ་ཡོད་པ་རེད། ད་དུང་གྲུབ་མཐའ་མི་འདྲ་བའི་དྭགས་ཞུ་དང་། ས་ཞུ། བོན་ཞྭ་སོགས་ཡོད་པ་དང་། འདྲ་བའི་ཆ་ནས་ཞྭ་མོ་ཆུ་སྲིན་གདོང་ཅན་དང་། བྱ་རོག་ཞྭ། རུས་སྦལ་ལྤགས་ཞྭ་སོགས་ཡོད། གང་ཟག་ལ་བལྟོས་ནས་བཏགས་པ་དཔེར་ན། བྱམས་ཆེན་ཆོས་རྗེའི་དབུ་ཞྭ་དང་། རས་ཆུང་དབུ་ཞྭ། འབྲུ་དགའ་སྡེའི་ཟོར་ཞྭ་སོགས་ཡོད། ད་དུང་གོ་དོན་དང་ལྡན་པའི་སྔགས་ཞྭ་དང་། གཏེར་ཞྭ། སྒོམ་ཞྭ་སོགས་རྩིས་ཀྱིས་མི་ཟིན་པ་ལྟ་བུ་ཡོད།
ས་གནས་མི་འདྲ་བའི་ཞྭ་མོ།
དེ་ཡང་བོད་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་སྐབས་ཀྱི་དཔོན་གནས་སོ་སོའི་ཞྭ་མོར་ཡང་ཧེ་བག་ཆེན་པོ་ཡོད་པ་དཔེར་ན། དཔོན་གནས་རིམ་པ་བཞི་པ་ཡན་གྱིས་ཞྭ་མོ་ལྕགས་མདའ་ཞེས་པ་དེ་གྱོན་ཆོག་པ་དང་། རིམ་པ་ལྔ་པ་མན་གྱིས་ཞྭ་འབོག་ཅེས་ཞྭ་མོ་སེར་པོ་སྒོར་སྒོར་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད། ད་དུང་ཞྭ་མཐོན་མཐིང་དར་ཕོད་ཅན་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་ཕོད་རྒྱབ་ཏུ་འཕྱང་བ་ནི་ཆིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་སྐབས་སུ་དཔོན་རིགས་རྣམས་ཀྱིས་གྱོན་པའི་ཞྭ་མོ་སྔོན་པོའི་མཐའ་ལ་པགས་པ་ནག་པོའམ་སྤུ་མ་ནག་པོའི་ཐོད་སྒོར་ཡོད་པ། ཞྭ་མོའི་སྟེང་སྟོང་སྐུད་དམར་པོའི་འཛར་དང་ཏོག་གི་གདན་མཚམས་ནས་རྨ་བྱའི་སྒྲོ་འཕྱང་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དཔོན་རིགས་མཐོ་བ་རྣམས་ལ་བྱུ་རུའི་ཏོག་དང་སྒྲོ་ཕོད་གཉིས་རེ་ཡོད་པ་རེད། ས་ཆ་ཁག་ཏུ་གྱོན་པའི་ཞྭ་མོའི་རྒྱུ་ཆར་དར་གོས་དང་། པགས་རིགས། སྣམ་བུ། འགོ་སྣམ། ཕྱིང་པ། རས་དང་རྩྭ་རྩི་ཤིང་སོགས་ཡོད་ཅིང་། ཀོང་པོའི་ཁུལ་གྱི་བུད་མེད་ཚོས་སྣམ་བུ་དང་འགོ་སྣམ་ཐོག་གོས་ཆེན་གྱི་མཐའ་ཆགས་བཏང་བའི་ཞྭ་མོ་ཁ་དབྲག་ཡོད་པ་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་གཉེན་སྒྲིག་མ་བྱས་པའི་བུ་མོའི་ཞྭ་སྣེ་གཡས་ལ་སྟོན་པ་དང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཟིན་པའི་བུ་མོའི་ཞྭ་སྣེ་གཡོན་ལ་སྟོན་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་བུད་མེད་ལོ་45ཙམ་ལ་སོན་ན་ཞྭ་མོ་ཁ་དབྲག་ཅན་གྱོན་གྱི་མེད། ཀོང་པོའི་སྐྱེས་པ་ཚོས་བུ་མོའི་ཞྭ་མོ་དང་རྒྱུ་ཆ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པའི་དཀྱིལ་མཐོ་ཞིང་དབྱིབས་སྒོར་གཟུགས་ཡིན་པ་དང་མཐའི་ཡར་སློག་གི་ཐོག་ཏུ་གོས་ཆེན་བཏང་ནས་མཛེས་ལ་དམིགས་བསལ་ཁྱད་ཆོས་ཀྱིས་ཕྱུག་པ་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད། ཀོང་པོ་བ་ཚོས་སྐྱེས་པའི་ཞྭ་མོར་རྒྱ་ཞྭ་འབོག་ཏོ་ཟེར་བ་དང་བུ་མོའི་ཞྭ་མོར་ས་ལིང་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ཞྭ་མོ་དེ་རིགས་ཀོང་པོ་བ་ཕལ་ཆེ་བས་གྱོན་པ་དང་ལྷག་དོན་ལོ་གསར་སོགས་དུས་ཆེན་སྐབས་སུ་ཡིན་གཅིག་གྱོན་གྱི་ཡོད། སྤྱིར་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་ཞྭ་མོའི་སྒྱུ་རྩལ་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་མ་ཟད། ལྷག་དོན་གཉེན་སྒྲིག་རྟེན་འབྲེལ་དང་། ལོ་གསར། དུས་ཆེན་ཆེ་རིགས་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ངེས་པར་དུ་དགོས་པའི་གྱོན་པའི་རྣམ་གྲངས་ཤིག་ཡིན། འོན་ཀྱང་ས་ཆ་ཁག་གི་ཞྭ་མོའི་རྒྱུ་ཆ་དང་བཟོ་ལྟར་ཧེ་བག་ཆེན་པོ་ཡོད། ལྷ་ས་ཁུལ་དུ་བུ་མོ་ཚོས་རྟེན་འབྲེལ་སྐབས་སུ་ཞྭ་མོ་ཡང་ཞྭ་ཞེས་ཞྭ་མོ་རྒྱབ་མདུན་གཉིས་ལ་རྣ་བ་ཆེ་བ་རེ་དང་གཡས་གཡོན་གཉིས་ལ་ཆུང་བ་རེ་པགས་པའམ་སྤུ་མ་གྲ་རིང་གིས་བརྒྱན་པ་ཞིག་གྱོན་པ་དང་། དེང་སང་དབྱར་དུས་རས་ཞྭ་སྣ་ཚོགས་གྱོན་གྱི་ཡོད། བུ་ཚོས་དབྱར་ཁ་རྒྱ་གར་ཞྭ་མོ་ཞེས་རྒྱུ་ཕྱིང་པ་ལས་གྲུབ་ཅིང་། དཀྱིལ་མཐོ་ལ་མཐའ་སྣེ་རིང་བས་ཉི་འོད་འགོག་ནུས་ཆེ་བའི་ཞྭ་མོ་ལྷེབ་ལྷེབ་ཅིག་དང་ཕྱིང་ཞྭ་སྒོར་དབྱིབས་ཅན་གྱོན་པ་དང་། དགུན་ཁ་འཇའ་བཏང་པགས་བསློགས་དང་རྒྱུ་ཕྱིང་པ་སོགས་ལ་གོས་ཆེན་བཏང་བའི་ཐོག་ཨམ་ཅོག་ཆེ་ཆུང་བཞི་ལ་གྲ་རིང་བཏང་བའི་ཞྭ་མོ་ཚེ་རིང་སྐྱིན་ཁེབས་ལ་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཞྭ་མོ་ཚེ་རིང་སྐྱིན་ཁེབས་བཟོ་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ཧ་ཅང་རྙོག་འཛིང་ཆེ་ཞིང་། དང་ཐོག་ཕྱིང་པར་བཞའ་བརྒྱབ་རྗེས་མིའི་མགོ་བོ་དང་མཚུངས་པའི་འདྲ་གཟུགས་ལ་གཡོགས་ནས་ཉིན་2ནས་3བར་འཇོག་དགོས། དེ་ནས་སྐམ་པོ་ཆགས་རྗེས་གཞི་ནས་འཚེམ་ཆོག སྤྱིར་ན་ཞྭ་མོ་བཟོ་མཁན་བྱང་མ་གསུམ་གྱིས་ཉིན་རེར་ཞྭ་མོ་5ནས་6 བར་ལས་བཟོ་མི་ཐུབ་ལ་བྱིས་པའི་ཞྭ་མོ་བཟོ་སྐབས་འདྲ་གཟུགས་མེད་རྐྱེན་དེ་བས་བཟོ་ཁག་པོ་ཡོད། དེང་སང་སྤྱིར་ན་ཞྭ་མོ་རེར་རིན་གོང་སྒོར་500ནས་850བར་བྱེད་པ་དང་བྱིས་པའི་ཞྭ་མོར་སྒོར་500ཙམ་རི་ཡི་ཡོད།
བོད་ལུགས་ཀྱི་ཞྭ་མོར་བོད་ཀྱི་གྱོན་ཆས་གཞན་དང་འདྲ་བར་མཆོར་སྒེག་དང་། རྒྱུ་ཆར་དང་དོད། ལས་སྣོན་ཞིབ་ཚགས། ཁུངས་མཐུག་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཕུད། དེ་བས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི་ཞྭ་མོའི་མཛེས་དཔྱོད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། ས་ཁོངས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས། ལས་རིགས་བཅས་དང་དེ་བཞིན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་བབ་དང་། དབུལ་ཕྱུག ཆོས་ལུགས་གྲུབ་མཐའ་སོགས་མཚོན་གྱི་ཡོད་པས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཀྱི་ཉིང་བཅུད་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན། བོད་རིགས་ས་ཁུལ་གཞན་དང་འདྲ་བར་འབྲི་གུང་ཁུལ་དུ་ཡང་ཞྭ་མོ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ནང་ནས་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོར་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཤོད་སྲོལ་ལ་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་སྐབས་སུ་སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་གཏེར་སྒྲོམ་གྲོང་ཚོར་ཕེབས་པས་ཡུལ་དེའི་དགེ་འདུན་པ་ཚོས་སློབ་དཔོན་གྱི་རྗེས་འཇུག་པའི་ཚུལ་དུ་ཚོས་མདོག་དམར་པོ་གཞིར་བྱས་པའི་ཐོག་གོས་ཆེན་སེར་པོ་དང་། མཐའ་སྒྲིལ་དུ་གསེར་སྐུད་བཏང་བའི་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོ་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད་པས། འབྲི་གུང་ཁུལ་གྱི་བུད་མེད་ཀྱི་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོའི་བཟོ་ལྟ་དེར་དཔེ་བལྟས་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། ད་དུང་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་ཤོད་སྲོལ་གཞན་ཞིག་ལ་འབྲི་གུང་བཀའ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཤིང་རྟའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་སྐྱོབ་པ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་མགོན་མཆོག་གིས་སློབ་དཔོན་པདྨའི་བཀའ་ལུང་ལྟར་འབྲི་གུང་གི་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོ་བཟོས་གནང་ཞིང་། བཟོ་རྒྱུན་ད་བར་མ་ཉམས་པར་གྲགས། གང་ལྟར་འབྲི་གུང་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོ་ནི་མཁའ་འགྲོ་མའི་དབུ་རྒྱན་དང་འབྲི་གུང་གི་སྲུང་མ་ཨ་ཕྱི་ཆོས་སྒྲོན་གི་དབུ་ཞྭའི་ཐོག་གི་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔའི་དབུ་རྒྱན་དང་ཧ་ཅང་འདྲ་པོ་ཡོད་ཅིང་། སྣམ་བུའི་དབུ་ཞྭ་དེའི་མཐའ་སྣེ་ལ་ལི་སྨི་7ཡས་མས་ཀྱི་གོས་ཆེན་བཏང་ཡོད། ཞྭ་ཏོག་གི་མཐའ་གཉིས་དང་དབུས་སུ་འཚེམ་དྲུབ་ཀྱི་རི་མོས་རྒྱལ་བ་རིགས་ལྔ་དང་རིགས་གསུམ་མགོན་པོ་མཚོན་པ་དང་། དབུས་ཀྱི་ཚོས་གཞི་ནག་པོ་དེས་དབུ་སྐྲ་མཚོན་པ། མེ་ཏོག་པདྨ་བརྒྱན་པ་དེས་དབུ་སྐྲར་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་བརྒྱན་པ་མཚོན། རྒྱབ་ངོས་སུ་རྭ་ཅོ་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་འབྲི་གུང་མཐིལ་མགོན་ཕྱག་འདེབས་སྐབས་ཡོད་པའི་སྤྲུལ་པའི་འབྲི་ཞིག་གི་རྭ་ཅོའི་མཚོན་དོན་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཤོད་བཞིན་འདུག ད་དུང་ལོ་ན་ཆེ་ཆུང་མི་འདྲ་བར་ཞྭ་མོ་སྒོར་དབྱིབས་ལ་གོས་ཆེན་གྱི་སྐེད་ཆིངས་ཐོག་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང་རིགས་ལྔའི་དབྱིབས་ཀྱི་གོས་ཆེན་གྱི་འཚེམ་དྲུབ་རྣམ་པར་བཀྲ་བ་ཞིག་བརྒྱབ་ཡོད་པ་མ་ཟད། མེ་ཏོག་གྲ་རྒྱས་མིན་སྣ་ཚོགས་རང་ཉིད་ཀྱི་མོས་པ་ལྟར་འདེམས་ཆོག་གི་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལྟར་གྱོན་མཁན་ཚོའི་ལོ་ཚོད་མི་འདྲ་བར་གཞིགས་ནས་ཞྭ་མོ་ཅུང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་དང་། དུས་ཆེན་དང་རྟེན་འབྲེལ་སྐབས་སུ་ཞྭ་མོ་དེ་རིགས་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་གཟབ་མཆོར་གྱི་གྲས་ཤིག་ཡིན་ལ། ཞྭ་མོ་དེ་གྱོན་པའི་བུད་མེད་ཚོར་འབྲི་གུང་གི་སྲུང་མ་ཨ་ཕྱི་ཆོས་སྒྲོན་གྱིས་མགོན་སྐབས་གནང་གི་ཡོད་པའི་ཤོད་སྲོལ་ཡོད།
འབྲི་གུང་སྣམ་བུའི་ཞྭ་མོ་སྤྱོད་མཁན་གཙོ་བོ་ནི་མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་རྩ་ཞོལ་ཤང་དང་། རྨམ་པ་ཤང་། ཉི་མ་ལྕང་རྭ་ཤང་བཅས་ཀྱི་བུད་མེད་ཚོས་གྱོན་ཞིང་། ད་ཆ་འཚེམ་བཟོ་བ་ཚོས་དུས་རབས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ནས་ལག་རྩལ་ལ་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་བཞིན་ཡོད། ད་དུང“མལ་གྲོ་གུང་དཀར་རྫོང་སྣམ་ཞྭ་སྲོལ་རྒྱུན་འཐག་ལས་ལས་སྣོན་མཉམ་ལས་ཁང”ཞེས་པ་ཞིག་བཙུགས་ཡོད་པ་དང་རྒྱུན་འཛིན་པ་བགྲེས་སོང་གཉིས་ཀྱང་ཡོད་པས་འབྲི་གུང་པའི་ཞྭ་མོའི་བཟོ་རྒྱུན་ལ་ཚེ་སྲོག་གི་འོད་སྣང་གསར་པ་ཞིག་རྒྱས་བཞིན་ཡོད།
ད་དུང་ལྷོ་ཁའི་འཕྱོངས་རྒྱས་དང་། ཆུ་གསུམ། སྣེ་གདོང་གི་ཡར་སྟོད་ཁུལ་སོགས་ཀྱི་བུད་མེད་ཚོས་ཀྱང་གཉན་ཞྭ་ཞེས་པའི་ཞྭ་མོ་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད་པ་དེ་བཟོ་ལྟ་དང་། རྒྱུ་ཆ། ཁ་དབྲག་འདོན་སྟངས་སོགས་ཚང་མ་ཀོང་པོའི་བུད་མེད་ཀྱི་ཞྭ་མོ་དང་འདྲ་བའི་ཐོག་སྤྱི་གཙུག་ངོས་སུ་རིང་ཐུང་སོར་གང་ཙམ་ཡོད་པའི་གདན་གཞིའི་ཐོག་སྟེང་ཁེབས་གྲུ་བཞིའི་མཐའ་སྣེར་གཟེ་མ་ར་འགོ་འདྲ་བའི་ཟུར་བརྒྱད་དམ་བཅུ་གཉིས་ཡོད་པས། ལྟ་ན་སྡུག་ལ་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རིན་ཐང་ཡང་ཧ་ཅང་མཐོ་པོ་ཡོད།
རྣམ་གྲངས་མང་བའི་ཞྭ་མོ།
བོད་འདིར་ཞྭ་མོའི་བྱེ་བྲག་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་པའི་ནང་ལ་ལ་ནི་ཐོན་ཡུལ་གྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་པ་དང་ལ་ལ་ནི་གང་ཟག་ལ་སྦྱར་ནས་མིང་བཏགས་ཡོད་པ་རེད། དཔེར་ན། དེ་སྔ་ལྷ་སའི་བུད་མེད་ཅུང་རྒན་པ་ཚོས་དབྱར་ཁ་ཞྭ་མོ་སྐལ་བཟང་བསིལ་གཡབ་ཅེས་པ་སྨྱུག་མའི་རྩིབས་རུས་ཅན་ལ་རྒྱུ་ཐེར་མ་དང་གོས་ཆེན་ཅི་རིགས་ལ་དཔྲལ་བའི་མདུན་ཕྱོགས་སུ་ཉི་སྒྲིབ་ཡོད་ཅིང་ཨོག་སྒྲོག་གིས་བཅིངས་པ་ཞིག་གྱོན་གྱི་ཡོད། དེ་ནི་ཏཱ་ལའི་བླ་མའི་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་དུས་སུ་དར་བར་གྲགས་པས་དེ་ལྟར་ཐོགས། ད་དུང་རྙིང་མ་བའི་བླ་སྤྲུལ་གྱི་ཁྲོད་དུ་དབུ་རྒྱན་པད་ཞྭ་ཞེས་པའི་དབུ་ཞྭ་དམིགས་བསལ་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཨོ་རྒྱན་པད་མ་འབྱུང་གནས་ལ་ཟ་ཧོར་རྒྱལ་པོས་ཕུལ་བའི་དབུ་ཞྭའི་ཞྭ་དབྱིབས་དངོས་སམ་ཆ་འདྲ་བས་ཡིན་ལ། སོག་ཞྭ་སོགས་ཀྱང་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལས་མ་འདས། ཡུལ་དུས་ཀྱི་དབང་དུ་བརྗོད་ན། ཕུའི་འབྲོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞྭ་མོ་ཝ་ཞྭ་དང་ལུ་གུའི་ཚ་རུའི་ཞྭ་མོ་སོགས་གྱོན་པ་དང་། མདའི་རོང་པ་ཚོས་ཕྱིང་ཞྭ་དང་སྣམ་ཞྭ་སོགས་གྱོན་པ་མང་། བོད་ཤར་ལྷོའི་མི་ཚོས་ཞྭ་མོ་རྩྭ་ཞྭ་དང་སྨྱུག་ཞྭ་སོགས་གྱོན་རྒྱུར་དགའ་པོ་ཡོད་པ་ནི་ཐོན་ཁུངས་དང་གནམ་གཤིས་གཉིས་ཀར་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད།
གང་ལྟར་བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་རིམ་བྱོན་གྱིས་རྣམ་ཀུན་ལ་ཐོད་བཞེས་པ་དང་། དགྲ་དང་འཐབ་སྐབས་དབུ་རྨོག་བཞེས་པ་ནས་བཟུང་བོད་འདིར་ཞྭ་མོའི་རྣམ་གྲངས་གྲངས་མེད་དར་བས་ད་ཆ་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཞྭ་མོ་50ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ནི་འཛམ་གླིང་མི་རིགས་འདྲ་མིན་ཁྲོད་དུ་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། ཞྭ་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་སྒྲུང་གཏམ་དང་ཞྭ་བཤད་སོགས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཡོད། ཞྭ་མོའི་རིག་གནས་ནི་སྐར་ཆེན་ཞིག་དང་འདྲ་བར་བོད་ལྗོངས་ས་མཐོའི་མཚན་དགུང་དུ་བཀྲག་མདངས་ལྷམ་མེར་འཚེར་བཞིན་ཡོད།
- ༄༅།། སྣ་མང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བོད་ཀྱི་ཞྭ་མོའི་རིག་གནས།
- ༄༅།། གོས་རྒྱན་ཀྱི་རིགས།
- ༄༅།། མཐོང་དཀོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལག་ཤེས་བཟོ་རྩལ་ཐོན་རྫས།
- ༄༅།། འབྲོག་མིའི་ལག་བཟོའི་ཤེས་རིག་ལས་ཕྱིང་བ་གླེང་བ།
- ༄༅།། བོད་ཀྱི་རྒྱན་གོས་ཐོག་མངོན་པའི་དམངས་སྲོལ་སྙིང་དོན།
- ༄༅།། བོད་ཀྱི་ལྭ་རིང་གི་རིགས།
- ༄༅།། བོད་ཀྱི་མཛེས་མའི་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་ཁམས་སྡེ་དགེའི་བུ་མོ།
- ༄༅།།གའུ་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གནས།
- ༄༅།། སྤུ་ཧྲེང་འཁོར་ཆགས་ཁུལ་གྱི་བུད་མེད་ཀྱི་རྒྱན་གོས།
- ༄༅།། ལྟོ་ཕད་ལས་མཚོན་པའི་སྒྱུ་རྩལ།
- ༄༅།།མཚོ་ལྷོ་བོད་ཁུལ་གསེར་ཆེན་རྫོང་ཆབ་ཆ་གྲོང་རྡལ་ཤམ་བྷ་ལའི་ཐང་ཆེན་དུ་བོད་ཀྱི་རྒྱན་གོས་འགྲེམ་སྟོན་བྱས་པའི་དཔའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་རྒྱན་གོས།
- ༄༅།།མི་རིགས་ཀྱི་གྱོན་ཆས་རིག་གནས་ཀྱི་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ།
- ༄༅།།བོད་གོས་གྱོན་པའི་བྱིས་པ།
- བོད་པའི་རྒྱན་ཆ་གཟི།
- ༄༅།།འདམ་གཞུང་རྫོང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གྱོན་གོས་དང་རྒྱན་ཆ།
- ༄༅།། རེབ་གོང་པའི་རྒྱན་གོས་ཀྱི་སྐོར།
- ༄༅།། བོད་ཀྱི་རྫ་བཟོའི་སྒྱུ་རྩལ།
- ༄༅།།མངའ་རིས་ས་ཁུལ་སྤུ་ཧྲེང་རྫོང་གི་བོད་མིའི་གྱོན་ཆས།
- ༄༅།། ཆབ་མདོའི་སྐྱེས་མོའི་རྒྱན་གོས་རིག་གནས་སྐོར་ལ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ།
- ༄༅།།འཁྲབ་ལྭ་དང་འཁྲབ་ཆས་བཤད་པ།


text:
Thursday, April 1, 2010
བོད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ལོངས་ཤོག ཞི་བདེའི་ལྷན་འཛོམས།
༄༅། ཕྱི་ལོ་ 200་ ལོ་ནས་བཙན་བྱོལ་སྤྱི་ཚོགས་ནས་རང་སྐྱ་འཕེར་བའི་ཐོག་བོད་ ཀྱི་མཛངས་མའི་འགྲན་བསྡུར་དང་། བོད་མི་རྩེད་འགྲན་ཆེན་མོ། བོད་ཀྱི་རོལ་གཞས་སྒྱུ་རྩལ་དང་གློག་བརྙན་དུས་སྟོན་གོ་སྒྲིག་བྱ་མཁན་བློ་བཟང་དབང་རྒྱལ་ལགས་ནས་ད་ལོའི་པྱི་ཟླ་ 10 ཚེས་ 10 རེས་གཟའ་ཉི་མའི་ཉིན་ནིའུ་ཡོག་ཏུ་ཡོད་པའི་མཉམ་སྦྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་མདུན་ཐང་དང་། བར་སིལ་དུ་ཡོད་པའི་ཡོ་རོབ་གྲོས་ཚོགས་མདུན་སོགས་སུ་ བོད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ལོངས་ཤོག ཅེས་པའི་ཞི་བདེའི་ལྷན་འཛོམས་ཤིག་གོ་སྒྲིག་གོ་སྒྲིག་བྱ་གཏན་འཁེལ་ཡོད་འདུག
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་ལས་དོན་ནི་རྨང་གཞིའི་རང་བཞིན་དང་། སྤྱི་ཚོགས་རང་བཞིན། ཕྱོགས་ཡོངས་རང་བཞིན། བརྒྱུད་རིམ་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་བཅས་ཀྱི་འདུ་འགོད་ཅིག་རེད། 2017ལོའི་ཟླ་5ཚེས་8ཉིན་ལྷ་ས་གྲོང་ཨུད་དང་གྲོང་ཁྱེར་སྲིད་གཞུང་གིས《གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྤྱི་དམངས་ཡོངས་ལ་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོ་སྤེལ་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་ཀྲུང་གུང་ལྷ་ས་གྲོང་ཨུད་དྲིལ་བསྒྲགས་པུའུ་དང་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ཁྲིམས་འཛིན་ཅུས་ཀྱི་ལོ་ལྔའི་འཆར་འགོད་བདུན་པ(2016—2020ལོ་བར)》(གཤམ་ལ《འཆར་འགོད》ཅེས་བསྡུ་རྒྱུ)བརྒྱུད་སྤེལ་བྱས་པ་རེད། ཟླ་12ཚེས་29ཉིན་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་གསར་འགྱུར་ཡོངས་བསྒྲགས་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས《འཆར་འགོད》ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པ་རེད།
གསར་འགོད་པར་ཡོངས་བསྒྲགས་ཚོགས་འདུའི་ཐོག་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར། “ལྔ་དྲུག”བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གྱི་ལོ་5ཡི་རིང་། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་དང་རྫོང་རིམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ནོར་སྲིད་དང་གྲོང་སྡོད་ཀྲུང་དབྱང་ཐད་གཏོགས་སྡེ་ཚན་དང་། ཁེ་ལས་དང་བྱ་གཞག་ཚན་པ། སྤྱི་ཚོགས་ཚོགས་པ་བཅས་ཀྱིས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོའི་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི་1500ལྷག་ཙམ་བཏང་ནས་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་འཆད་ཁྲིད་སྣ་ཚོགས་བྱས་པ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གཅིག་སྡུད་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་བློ་འདྲིའི་ཞབས་འདེགས་ཞུས་པ། ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས་སྣ་ཚོགས་བཀྲམ་པ་སོགས་ལས་དོན་སྤེལ་བ་ལས་སློབ་གསོ་ཐོབ་མཁན་མི་གྲངས(མི་ཐེངས)ཁྲི་410ལྷག་ཙམ་ཟིན་ནས་གྲོང་ཁྱེར་དེའི་དངོས་སུ་ཡོད་པའི་མི་སྣར་ཁྲིམས་ལུགས་རྒྱུན་ཤེས་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་ཚད་90%ཡན་ཟིན་ཡོད་པ་རེད། ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་ལ“རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི‘ལྔ་དྲུག’བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གྱི་དུས་དཀྱིལ་གྱི་སྔོན་ཐོན་གྲོང་ཁྱེར”དང“རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོའི་སྔོན་ཐོན་གྲོང་ཁྱེར”གྱི་གཟི་བརྗིད་མཚན་སྙན་སྔ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་དང་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གྱི་འཐབ་ཕྱོགས་དང་པོའི་ལས་དོན་པ་31ལ་རྒྱལ་ཁབ་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་གཟེངས་བསྟོད་ཐོབ་པ་རེད།
《འཆར་འགོད》ནང་འདས་པའི་ལོ་5ཡི་རིང་གི་གྲུབ་འབྲས་ཕྱོགས་སྡོམ་བྱེད་པའི་རྨང་གཞིའི་ཐོག་རྒྱལ་ཁབ་དང་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི“ལྔ་བདུན”བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གྱི་འཆར་འགོད་དང་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་དོན་དངོས་གནས་ཚུལ་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ནས་ཁག་6དང་ཕྱོགས་24ཡི་ནང་དོན་དང་ལས་འགན་གཙོ་བོ་10གཏན་འཁེལ་བྱས་ནས་འགོ་ཁྲིད་ལས་བྱེད་པ་དང་གཞོན་ནུ་ལོ་ཆུང“ལྔ་བདུན”བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་ཡུལ་གལ་ཆེན་ལ་བརྩིས་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཞིང་འབྲོག་པ(གྲོང་མི)མང་ཚོགས་དང་། ཁེ་ལས་གཉེར་སྐྱོང་གི་དོ་དམ་མི་སྣ། ཕྱོགས་མི། དགོན་སྡེའི་གྲྭ་བཙུན་བཅས་ལ་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོ་གཏོང་བར་གཙོ་གནད་ཐོག་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས་ལུགས་བཏོན་ཡོད།
སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དུས་བབ་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་ལ་དམིགས་ནས་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོ་སྤེལ་ཞིང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདེ་འཇགས་དང་སྤྱི་པའི་བདེ་འཇགས་སྲུང་སྐྱོང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྲིམས་སྲོལ་དང་སྲིད་ཇུས་དྲིལ་བསྒྲགས་དང་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་རྒྱུ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཡོང་བར་བྱས་ནས་ཉེས་ཁྲིམས་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདེ་འཇགས་བཅའ་ཁྲིམས། འཇིགས་སྐུལ་རིང་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་བཅའ་ཁྲིམས་སོགས་ཁྲིམས་ལུགས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་བ་དང་། ཁྲིམས་ལྟར་ཁེ་དབང་སྲུང་སྐྱོང་དང་། ཁྲིམས་ལྟར་ཡིག་བསྐུར་ངོ་བཅར། ཁྲིམས་ལྟར་ཞུ་གཏུག་བྱེད་པ། ཁྲིམས་ལྟར་འདུམ་འགྲིག་སོགས་ལ་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྲིམས་སྲོལ་གྱི་དྲིལ་བསྒྲགས་་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་ནས་རྒྱ་ཆེའི་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཁྲིམས་ལྟར་ཁེ་ཕན་རེ་ཞུ་བྱེད་པའི་འདུ་ཤེས་ཟབ་ཏུ་བཏང་བ་རེད།
ཁྲིམས་སྐྱོང་ལྷ་ས་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་དམིགས་ནས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་བསྒྲགས་སློབ་གསོ་སྤེལ་ཞིང་། “ལྔ་བདུན”བཅའ་ཁྲིམས་ཁྱབ་གདལ་གཏོང་རིང་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱིས་ད་དུང་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་སྲིད་གཞུང་འཛུགས་སྐྱོང་ལ་ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས་སྲིད་གཞུང་གི་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་བློ་འདྲིའི་ལམ་ལུགས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཁྱབ་གདལ་བཏང་སྟེ་སྤྱི་དམངས་ཞུགས་པ་དང་། རིགས་གཅིག་མཁས་ཅན་གྱིས་རིགས་པས་ཁུངས་སྐྱེལ། ཉེན་ཁར་དཔྱད་དཔོག ཁྲིམས་མཐུན་རང་བཞིན་གྱི་ཞིབ་བཤེར། མཉམ་སྡེབ་གྲོས་བསྡུར་གཏན་འཁེལ་བཅས་སྲིད་འཛིན་ཐབས་ཇུས་གལ་ཆེན་གྱི་ཁྲིམས་བཀོད་ལས་རིམ་དུ་བརྩིས་པ་དང་། ཁྲིམས་འཛིན་སྒྲིག་སྲོལ་སྒྱུར་བཅོས་ལ་སྐུལ་འདེད་མགྱོགས་པོ་བཏང་ནས་ཁྲིམས་འཛིན་ཡོངས་བསྒྲགས་ཧུར་ཐག་བྱས་པ་དང་འགན་འཁྲི་བདའ་འདེད་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་ལམ་སྲོལ་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་དབང་གྲགས་ལ་སྲུང་སྐྱོང་བྱས་པ། ཁྲིམས་སྐྱོང་སློབ་གསོ་དང་ཀུན་སྤྱོད་སློབ་གསོ་ཟུང་འབྲེལ་དམ་ཟབ་བྱས་ནས་བཅའ་ཁྲིམས་དང་ཀུན་སྤྱོད་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་དང་ཁྲིམས་སྐྱོང་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཕན་ཚུན་སྤེལ་རེས་བྱ་རྒྱུ་མངོན་འགྱུར་ཐུབ་པ་བྱས་པ། ཁྲིམས་སྐྱོང་རིག་གནས་འཛུགས་སྐྱོང་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏིབ་ཟབ་བཏང་ནས་མང་ཚོགས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྲིམས་སྐྱོང་རིག་གནས་བྱེད་སྒོ་རྒྱུན་གཏན་ཅན་དང་རྒྱུན་རྣམ་ཅན་དུ་འགྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ཡོད་པ་རེད།


text:
མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་ཚོགས་གཙོ་གྲོས་ཚོགས་འཚོགས་པ།
སྤེལ་དུས། 2016-09-06
ཟླ༨པའི་ཚེས༢ཉིན། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ(རྒྱས་འཛོམས)གྲོས་ཚོགས་ཟི་ལིང་དུ་ཚོགས་ཤིང་། ཚོགས་ཐོག་ཏུ་རྒྱལ་ཡོངས་དང་ཞིང་ཆེན་ཡོངས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་བྱ་བའི་དགོངས་དོན་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་པ་དང་། ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་གནས་ཚུལ་ཡར་ཞུ་ལ་གསན་པར་མ་ཟད། སློབ་གླིང་གི་སློབ་བསྡུའི་བྱ་བར་ཞིབ་འཇུག་དང་བཀོད་སྒྲིག་མཛད། ཞིང་ཆེན་སྲིད་གྲོས་ཀྱི་ཀྲུའུ་ཞི་གཞོན་པའམ། ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་རིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ་དང་མཚན་འཛིན་ཚོགས་གཙོ་གཟིམས་ཁང་ཚང་རྣམ་གཉིས་ཚོགས་འདུ་ཞུགས།
ཚོགས་གཙོ་རིན་ཆེན་རྣམ་རྒྱལ་ལགས་ཀྱིས་ཞིང་ཆེན་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གསར་བ་བཞེངས་གྲུབ་བྱུང་བ་འདིའི་སྟེང་ནས་ཏང་གི་ཆོས་ལུགས་དད་མོས་རང་དབང་གི་སྲིད་ཇུས་མཚོན་པ་དང་། མར་ཁེ་སི་རིང་ལུགས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ལྟ་བ་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ་དུ་བཏང་བ་དོན་ངོ་མས་མཚོན་པར་བྱས། སློབ་གླིང་གིས་སློབ་གླིང་གསར་བ་བཀོལ་སྤྱོད་དང་སློབ་མ་སྡུད་འགོ་བརྩམས་པ་དེས་རྒྱ་ཆེ་བའི་གྲྭ་བཙུན་རྣམ་པས་ནང་དོན་རིག་པ་དང་ཚན་རིག་གི་ཤེས་བྱར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུག་གི་འདུན་མོས་བསྐངས་ཤིང་། དགོན་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་སློབ་གསོ་དང་དེང་རབས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གསོ་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་བ་མངོན་པར་མཚོན་ལ། གཞུང་གི་ཡོན་ཏན་རྒྱས་ཤིང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་ལས་ལ་མཁས་པ། སྤྱོད་ལམ་ཚུལ་དང་ལྡན་པ་བཅས་ཀྱི་ནང་བསྟན་ཤེས་ལྡན་པ་སྐོར་ཞིག་སྐྱེད་སྲིང་བྱེད་ངེས་རེད། ས་གནས་སོ་སོའི་ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་གིས་འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཁག་དང་མཉམ་འབྲེལ་བྱས་ཏེ་སློབ་བསྡུ་ཐེངས་དང་པོའི་བྱ་བ་ལེགས་པོར་བསྒྲུབ་པ་དང་། སློབ་འགོ་བདེ་བླག་ངང་རྩོམ་པར་འགན་ལེན་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན། ཚོགས་མི་རྣམ་པ་ད་དུང་མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་ཁྲི་ཀ་རྫོང་གི་མཚོ་སྔོན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གསར་བར་ཆེད་དུ་ཕེབས་ནས་གཟིགས་ཞིབ་གནང་། ཞིང་ཆེན་ཏང་ཨུའི་འཐབ་ཕྱོགས་གཅིག་གྱུར་པུའུ་དང་ཞིང་ཆེན་མི་རིགས་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་འབྲེལ་ཡོད་འགོ་ཁྲིད་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་ཁུལ་སོ་སོའི་མི་རིགས་ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རིན། ནང་བསྟན་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ། དྲུང་ཡིག་ཆེན་མོ་སོགས་མི་སྣ༤༠ལྷག་གྲོས་ཚོགས་ལ་ཞུགས་པར་མ་ཟད་གཟིགས་ཞིབ་ལ་ཕེབས།


text:
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༣ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༨ ཐོག་དཔལ་ལྡན་ཤེས་རིག་བཀའ་བློན་མཆོག་དྷ་ས་ནས་སིམ་ལར་ཕེབས་ཊོའི་བརྒྱུད་གཞུང་འབྲེལ་ཕྱོགས་ཕེབས་ཀྱིས་ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༣།༢༠ ཐོག་སིམ་ལ་ཊ་ཝི་མཽར་དུ་ཕེབས་འབྱོར་སྐབས་སིམ་ལ་དབྱངས་ཅན་དགའ་ཚལ་གླིང་གི་ས་གནས་འགོ་འཛིན་དང་། ས་འཐུས། རང་བདེན་འཐུས་མི། གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་ས་གནས་གཞོན་ནུ་དང་བུད་མེད་ཀྱི་འཐུས་མི། ཐུབ་བསྟན་རྡོ་རྗེ་བྲག་ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་ཆོས་འཁོར་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་གི་འཐུས་མི། སན་ཇོ་ལི་ཇོ་ནང་མ་དགོན་གྱི་འཐུས་མི། སིམ་ལ་གཏན་སློབ་ཀྱི་རེག་ཊར་བཅས་ནས་ཆར་ཞོད་ཇི་ཙམ་ཆེ་ནའང་ཕེབས་བསུར་ངོ་བཅར་གྱིས་མཇལ་དར་སྒྲོན་འབུལ་ཞུས་རྗེས་ཀསུམྤཊཱི་ཐུབ་བསྟན་རྡོ་རྗེ་བྲག་ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་ཆོས་འཁོར་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་དུ་མགྲོན་ཁང་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པ་ལྟར་ཕེབས་ཏེ་ངལ་གསོ་གནང་།
ཕྱི་ཚེས་ ༤ ཉིན་མཛད་རིམ་ལྟར་སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༡༠ ཐོག་ཧིམཱཅལ་མངའ་སྡེའི་དབུས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་ཝི་སི་ཕརྐ་ V.C Pharka མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་དེ་སྔ་བཙན་བྱོལ་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་དམིགས་པའི་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ཟུར་བཅད་ས་མིག་གཉིས་ཡོད་ཐོག་སླར་ཡང་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོས་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ཟུར་བཅད་ས་མིག་འཕར་མ་གཉིས་གནང་བར་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་དང་། ལྷག་དོན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་སྙིང་ཐག་པ་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང་ཆབས་ཅིག་སྐུ་ཉིད་སྐུ་ཚེ་རིང་པོར་བརྟན་པའི་སྨོན་འདུན་དང་བཅས་སྟོང་མིན་སྒྲོལ་དཀར་གྱི་སྐུ་ཐང་འབྲིང་བ་གཅིག་དང་ཨ་ཤི་མཇལ་དར་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་ཅན་ཞིག་ཕུལ་ཏེ་བཀའ་མོལ་གནང་ཞོར་དུ། སྤྱི་ཁྱབ་དྲུང་ཆེ་མཆོག་གིས་གསུངས་དོན།
ཧིམཱཅལ་མངའ་སྡེའི་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་གཏན་སློབ་ཁག་ནང་བོད་ཕྲུག་ཇི་ཡོད་དང་། དགོན་སྡེ་ཁག་གི་གྲྭ་བཙུན་ཇི་ཡོད་བཅས་ཀྱི་ཐོ་གཞུང་གང་མྱུར་འབུལ་དགོས་པ་དང་། ཧིམཱཅལ་མངའ་ཁོངས་བོད་མིའི་གཞིས་ཆགས་ཀྱི་ས་གནས་འགོ་འཛིན་རྣམས་གང་མྱུར་སིམ་ལར་ཚོགས་འདུ་ཞིག་འཚོག་ཐུབ་ན་འཕྲལ་དུ་ལག་ལེན་འཁེལ་མིན་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཕན་ཚུན་བསམ་ཚུལ་བརྗེ་རེས་དང་མ་འོངས་མི་མང་གི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཕྱོགས་ཐད་ཁ་གསལ་ཆགས་རྒྱུ་ཞེས་གསུངས།
དེ་རྗེས་སིམ་ལ་སན་ཇི་ལཱི་སཾ་བྷོ་ཊ་སྔོན་སློབ་དང་། རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་གི་གཟིགས་སྐྱོང་འོག་ཡོད་པའི་རྒན་གསོ་ཁང་ལ་འཚམས་གཟིགས་གནང་། དེ་རྗེས་ཇོ་ནང་མ་དགོན་དུ་མཆོད་མཇལ་གྲུབ་མ་ཐག་དགོན་པ་ནས་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་གོ་སྒྲིག་གནང་བ་ལྟར་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་མཆོད་ཞོར་དེ་ནས་དཀའ་ངལ་ཁག་ཅིག་ཞུ་རིགས་ཐད་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་ཞུ་འཐུས་རིགས་ཞུ་རྒྱུ་དང་ལམ་སྟོན་དགོས་རིགས་ལ་ལམ་སྟོན་གནང་། དེ་རྗེས་སིམ་ལ་གཏན་སློབ་ཏུ་འཚམས་གཟིགས་སུ་ཕེབས་ཏེ་དེ་གའི་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་རྔ་རོལ་དང་ཕེབས་བསུ་གྲུབ་མཚམས་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་ཁང་དང་བུ་དང་བུ་མོའི་ཉལ་ཁང་། སློབ་གྲྭའི་ས་ཁང་ཁོར་ཡུག་དང་བཅས་པར་གཟིགས་ཞིབ་གནང་བ་དང་། གཏན་སློབ་ཀྱི་ཡུལ་མིའི་དགེ་ལས་ཀྱི་ཚོགས་འདུར་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་ཡུལ་མིའི་དགེ་ལས་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཡིན་པས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གནང་བ་དང་། གཏན་སློབ་ཀྱི་རྩིས་ལེན་གྱི་ལས་དོན་ཁག་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ཕྱི་ཟླ་ ༣ ནང་གྲུབ་རེའི་སྐོར་དང་། དགེ་ལས་ཁག་ཅིག་གི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་གནང་། སློབ་ཕྲུག་དང་བོད་རིགས་དགེ་ལས་ཁག་ཅིག་གི་ཚོགས་འདུར་ཡང་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་དམིགས་ཡུལ་རྒྱ་ཆེ་ས་བཟུང་དགོས་པ་དང། རིགས་ལམ་གྱི་བརྒྱུད་ནས་རྒྱུ་མཚན་འཚོལ་རྒྱུ། བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག སྒྲིག་ལམ། གཙང་འཕྲོད་བཅས་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་ཙམ་མ་ཟད། རྒན་པས་ཆུང་བར་མིག་དཔེ་ཡར་འདྲེན་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་སོགས་གསུངས། དེ་རྗེས་སློབ་ཕྲུག་གི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་ཁ་གསལ་གནང་།
ཕྱི་ཚེས་ ༥ ཉིན་སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༡༠ ཐོག་ཧིམཱཅལ་མངའ་སྡེའི་འཕྲོད་བསྟེན་བློན་ཆེན་ཀཱོལསིངྒཊཱཀུར་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་སྟེ་དེ་སྔ་བཙན་བྱོལ་བོད་ཕྲུག་རྣམས་ལ་དམིགས་པའི་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ཟུར་བཅད་གཉིས་ཡོད་ཐོག་སླར་ཡང་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ཟུར་བཅད་ས་མིག་འཕར་མ་གཉིས་གནང་བར་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་སྤྱི་དང་། ལྷག་དོན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་སྙིང་ཐག་པ་ནས་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང་ཆབས་ཅིག་སྐུ་ཉིད་སྐུ་ཚེ་རིང་པོར་བརྟན་པའི་སྨོན་འདུན་དང་བཅས་སྟོང་མིན་སྒྲོལ་དཀར་གྱི་ཐང་ཀ་ཆེ་བ་གཅིག་དང་ཨ་ཤི་མཇལ་དར་བཀྲ་ཤིས་རྟགས་བརྒྱད་ཅན་ཞིག་ཕུལ་ཏེ་བཀའ་མོལ་གནང་ཞོར་དུ། བློན་ཆེན་མཆོག་གིས་ད་དུང་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ས་མིག་ག་ཚོད་དགོས་སྐོར་གསུངས་པ་དང་། བཀའ་བློན་དངོས་གྲུབ་ཚེ་རིང་མཆོག་གིས་གང་ཐུབ་གནང་རོགས་ཞུས་པར་སླར་ཡང་ཟུར་བཅད་ས་མིག་གསུམ་དགོས་པའི་སྐོར་དེ་ཉིན་ཧིམཱཅལ་མངའ་སྡེའི་འཛིན་སྐྱོང་ལྷན་ཚོགས་སུ་བཀའ་བསྡུར་ཞུ་རྒྱུ་ཞེས་ཞལ་བཞེས་བཟང་པོ་ཐོབ་པ་དང་། ཕྱི་དྲོ་བློན་ཆེན་མཆོག་གིས་ཞལ་པར་བརྒྱུད་སྐུ་ངོ་བཀའ་བློན་མཆོག་དང་ལྷན་དུ་སླར་ཡང་ཟུར་བཅད་སྨན་པའི་ས་མིག་གསུམ་བཀའ་འཁྲོལ་གནང་བའི་སྐོར་གསུངས་པར་སླར་ཡང་སྙིང་ཁོངས་རུས་པའི་གཏིང་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གནང་།
ཉིན་རྒྱབ་ཐུབ་བསྟན་རྡོ་རྗེ་བྲག་ཨེ་ཝཾ་ལྕོག་སྒར་ཆོས་འཁོར་རྣམ་རྒྱལ་གླིང་དུ་མཆོད་མཇལ་གནང་རྗེས། ཀསུམྤཊཱི་སྔོན་སློབ་ཏུ་འཚམས་གཟིགས་དང་དངོས་ཡོད་དཀའ་ངལ་ཇི་ཡོད་ལ་རྒྱུས་ལོན་དང་ལམ་སྟོན་ཞུ་དགོས་རིགས་ལ་ལམ་སྟོན་གནང་། ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༤ པར་སིམ་ལ་ས་གནས་འགོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་གཞུང་འབྲེལ་དང་གཞུང་འབྲེལ་མིན་པའི་འཐུས་མིའི་ཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུར་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་བོད་པ་ཡིན་པ་བརྗེད་མི་རུང་བ། རྒྱལ་བ་ཡིད་བཞིན་བུའི་བཀའ་དྲིན་བརྗེད་མི་རུང་བ། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་འདི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་བརྗེད་མི་རུང་བ་ཞེས་བརྗེད་མི་རུང་བ་གསུམ་ཐོག་བཀའ་མོལ་གནང་བ་དང་། ཧིམཱཅལ་མངའ་གཞུང་ནས་ཐུགས་བརྩེ་ཆེན་པོས་ཟུར་བཅད་སྨན་པའི་སློབ་སྦྱོང་ཆེད་ས་མིག་དམིགས་བཀར་གནང་བའི་སྐོར་གསལ་བཤད་དང་། ཚོགས་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་ཁ་གསལ་གནང་།
ཕྱི་ཚེས་ ༦ སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༩ པར་དྷ་སར་ཕྱིར་འཁོར་ཞོར་དུ་སིམ་ལ་སྤྱི་འཁོར་འབབ་ཚུགས་ཉེ་འགྲམ་གྱི་སྔོན་སློབ་ཏུ་འཚམས་གཟིགས་ཀྱིས་འཛིན་ཁང་ཐོག་གི་དཀའ་སེལ་འཆར་གཞི་དུས་ཐོག་བཟོས་ཏེ་ས་གནས་འགོ་འཛིན་ལས་ཁུངས་བརྒྱུད་འབུལ་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་གནང་། དེ་རྗེས་སིམ་ལ་ས་གནས་འགོ་འཛིན་གཙོས་པའི་འཐུས་མི་རྣམ་པས་སིམ་ལ་ཊ་ཝི་མཽར་བར་ཕེབས་སྐྱེལ་གནང་སྟེ་ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༥།༣༨ ཐོག་དྷ་སར་ཕྱིར་འཁོར་གནང་བ་བཅས། །
(25)


text:
༄༅། །སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་སློབ་སྤེལ་དགོས་པའི་ལམ་སྟོན་གནང་བའི་དགོངས་དོན་ལྟར། ཨི་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་དང་དྷ་ས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་བསླབ་གཞི་རྩ་འཛིན་དེ་ཉིད་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡༡ ནས་ ༡༤ བར་ཉིན་གྲངས་བཞིའི་རིང་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཏན་ཉིན་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ལྟ་གྲུབ་དགེ་རྒན་དང་། བོད་ཡིག་དགེ་རྒན་སོགས་ཁྱོན་མི་གྲངས་ ༣༥ ཙམ་ལ་ས་རཱ་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ཚོགས་ཁང་དུ་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དཔལ་འབྱོར་ལས་ཁུངས་དང་ཨིན་ཡུལ་བདེ་ཆོས་ཕར་སི་དགེ་རྩ་ཚོགས་པའི་ (Deichoefrasi Charitable Trust UK) མཐུན་འགྱུར་དང་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་། ཨི་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་། དྷ་ས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་བཅས་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་སློབ་སྤེལ་གྱི་ཟབ་སྦྱོང་ཞིག་དབུ་འཛུགས་གནང་སོང་།
དེ་ཡང་ཕྱི་ཚེས་ ༡༡ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༩ ཐོག་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཤེས་རིག་དྲུང་ཆེ་ཀརྨ་སེངྒེ་ལགས་དང་། ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་དྷ་ས་བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་འགན་འཛིན་དགེ་བཤེས་ལྷག་རྡོར་ལགས། ཨི་མོ་རི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སློབ་དཔོན་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ནེ་གི་ལགས། ཇེ་ནི་ཕར་ལགས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་ཚེ་རིང་ནོར་བུ་ལགས། ཚོགས་བཅར་བ་སོགས་ལྷན་འཛོམས་ཀྱི་ཐོག་མར་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་འགན་འཛིན་ཚེ་རིང་བསམ་གྲུབ་ལགས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་དང་ཟབ་སྦྱོང་ངོ་སྤྲོད་ཀྱི་གསུང་བཤད་གནང་གྲུབ་མཚམས་ཟབ་སྦྱོང་བ་རྣམས་ནས་སོ་སོ་ངོ་སྤྲོད་ཞུས།
དེ་ནས་ཤེས་ཡོན་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་དགེ་བཤེས་ལྷག་རྡོར་ལགས་ཀྱིས་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་གལ་གནད་སྐོར་གསུང་བཤད་གནང་རྗེས་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཤེས་རིག་དྲུང་ཆེ་ཀརྨ་སེངྒེ་ལགས་ཀྱིས་འཚམས་འདྲི་དང་འབྲེལ་གསུང་བཤད་གནང་དོན། ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་ཟབ་སྦྱོང་འདི་ཉིད་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་དོན་ཆེན་ཞིག་ལ་བརྩིས་ཏེ་ཟབ་སྦྱོང་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པ་རེད། ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་སྐོར་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་སུ་བཀའ་མོལ་མང་པོ་བྱུང་། སྤྱིར་འདས་པའི་ལོ་ཤས་ནང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ནང་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་སྐོར་ལས་འགུལ་མང་དག་ཅིག་སྤེལ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཟབ་སྦྱོང་དང་ཞོར་ཁྲིད་ཙམ་མིན་པར་དངོས་སུ་བསླབ་གཞི་རྩ་འཛིན་བཟོས་ནས་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ནང་སློབ་ཁྲིད་གནང་དགོས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་འདུག་ཅེས་གོ་བསྡུར་བྱུང་།
དེ་ལྟར་ཡོང་བར་གལ་ཆེ་ཤོས་སློབ་ཁྲིད་གནང་མཁན་དགེ་རྒན་རྣམ་པ་ཆགས་ཡོད་སྟབས། དགེ་རྒན་རྣམ་པར་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ཟབ་སྦྱོང་དང་གོ་རྟོགས་དགོས་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ལོར་དགེ་བཤེས་ལྷག་རྡོར་ལགས་དང་། བློ་བཟང་སྦྱིན་པ་ལགས་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ཆོས་ལུགས་ལ་མ་བརྟེན་པའི་བཟང་སྤྱོད་སྐོར་དྷ་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་སློབ་སྤྱི་དང་། དགེ་ཆེ། ལྟ་གྲུབ་དགེ་རྒན་བཅས་ལ་ངོ་སྤྲོད་གསུང་བཤད་གནང་ཡོད།
དེ་བཞིན་འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༦ ནང་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་དགེ་རྒན་ ༣༠༠ ཙམ་ལ་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་བརྗོད་གཞི་འདི་དང་འབྲེལ་བཀའ་སློབ་སྩལ་ཡོད། དེ་རྗེས་ཚོགས་ཆུང་ཆ་བགོས་ཀྱིས་བཀའ་སློབ་དགོངས་དོན་དེ་དག་ལག་བསྟར་ཇི་ལྟར་དགོས་སྐོར་གྲོས་བསྡུར་ལྷུག་པོ་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཚོགས་ཆུང་གི་སྙན་ཐོ་ཁག་ལ་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་དཔྱད་ཞིབ་གནང་སྟེ་སློབ་གྲྭ་ཁག་གི་ནང་ལག་བསྟར་བྱེད་རྒྱུ་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་ཡོད།
དེ་མིན་འདས་པའི་ལོ་གཅིག་གཉིས་ནང་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མཚམས་ལས་བརྒལ་བ་ (Beyond Religion) ཞེས་པའི་ཕྱག་དེབ་སློབ་གྲྭ་ཁག་ལ་ཕུལ་ནས་དགེ་རྒན་ཚོས་སློབ་སྦྱོང་གནང་དགོས་རེད། ཅེས་ཞུས་ཡོད། དེ་རིང་ཟབ་སྦྱོང་འདིའི་ནང་རྣམ་པ་ཚོ་དྲག་འདེམས་བྱས་ནས་ཕེབས་རོགས་ཞེས་ཞུས་ཡོད། གང་ཡིན་བརྗོད་ན། ད་རེས་ཟབ་ཁྲིད་གནང་མཁན་དགེ་བཤེས་ལྷག་རྡོར་ལགས་དང་། དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་ནེ་གི་ལགས་རྣམ་གཉིས་བརྗོད་གཞི་འདིར་རྒྱུས་མངའ་དང་ཉམས་མྱོང་ཆེ་ཤོས་ཡིན་པ་དང་། དགེ་བཤེས་ལགས་ལ་མཚོན་ན་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ལོ་མང་ཞུས་པར་བརྟེན་༸གོང་ས་མཆོག་གི་དགོངས་བཞེད་ཇི་ཡིན་མཁྱེན་གྱི་རེད།
ང་ཚོས་ལས་གཞི་འདི་འགོ་བཙུགས་ནས་མ་འོངས་པར་ཟབ་སྦྱོང་ནང་མཉམ་ཞུགས་གནང་མཁན་རྣམ་པ་ཚོ་བརྒྱུད་ནས་དགེ་རྒན་གཞན་ལའང་སློབ་ཁྲིད་གནང་ཐུབ་པ་སོགས་ལས་འགུལ་ཤུགས་ཆེར་སྤེལ་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡོད། དེར་བརྟེན་རྣམ་པ་ཚོས་དམིགས་བསལ་ཐུགས་སྣང་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཞེས་སོགས་ཀྱི་གསུང་བཤད་གནང་སྟེ་དབུ་འབྱེད་མཛད་སྒོ་གྲོལ་ཡོད་པ་བཅས།།
(33)


text:
བོད་ཀྱི་བང་ཆེན་སྤྱིའི་འདོན་ཐེངས་ ༦༣༤ ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧/༢/༡༥
ད་ལྟའི་ཆར་བོད་རང་བཙན་གྱི་ཉིན་མོ་ཞེས་ཕྱི་ཟླ་༢ ཚེས་༡༣ ཉིན་སྲུང་རྩི་བྱེད་བཞིན་པ་དེ་ནི། རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་རྒྱ་གར་ལ་ཉེན་ཡོལ་དུ་ཕེབས་ནས་ཕྱིར་བོད་དུ་ཕེབས་སྐབས། བོད་ཆུ་གླང་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་བརྒྱད་དང་ཕྱི་ལོ་༡༩༡༣ ལོའི་ཟླ་༢ ཚེས་༡༣ ཉིན་བོད་འདི་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པའི་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བའི་ཉིན་མོ་དེ་བཙན་བྱོལ་བོད་པའི་ཚོགས་སྡེ་ཁག་ཅིག་དང་། བོད་རང་བཙན་སླར་གསོའི་ལངས་ཕྱོགས་འཛིན་མཁན་ཁག་ཅིག་གིས་ཕྱི་ལོ་༢༠༡༣ ལོ་ནས་བཟུང་ལོ་ལྟར་སྲུང་རྩི་བྱེད་བཞིན་པ་རེད། ད་ལྟའི་ཆར་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དེ་ལ་“བོད་རང་བཙན་གསལ་བསྒྲགས་བཏགས་པར་ཁུངས་གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་རེད།”ཅེས་འུར་རྒྱག་ཁུལ་ཡང་། དོན་དུ་༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་དབུས། བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱིས་༧རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་སྤེལ་བའི་རྩ་ཚིག་དེ་ལ་རང་བཙན་གསལ་བསྒྲགས་ཞེས་ངོས་འཛིན་གཅིག་གྱུར་བྱེད་བཞིན་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཀྱང་མི་ཆོག་པ་གང་ཡང་མེད།
༧རྒྱལ་དབང་དོན་གྱི་བདག་པོ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་གང་ཉིད་ཀྱིས་མཛད་པའི་མཛད་རྣམ་ >(ལག་བྲིས་པར་མ་)ཤོག་གྲངས་༨༢ པའི་ནང་དུ་“༡༩༡༢ ནས་༡༩༥༠ ལོར་རྒྱ་དམར་གྱིས་བོད་ནང་བཙན་འཛུལ་མ་བྱས་པར་རྒྱ་མི་དང་། གཞན་སུར་ཡང་བོད་ནང་དབང་ཆ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་མེད། རྒྱ་མིའི་དཔུང་དམག་མཐར་སྐྲོད་སྐབས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་རྒྱ་གར་ནས་ཕྱིར་ཕེབས་ཀྱིས་‘བོད་འདི་རང་དབང་རང་བཙན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པའི་གསལ་བསྒྲགས་’གནང་ཞིང་། ཡིག་ཆ་དེ་ལ་སྔར་རྒྱ་ནག་དང་མཆོད་ཡོན་འབྲེལ་བའི་སྐབས་སུ་གོང་མས་ཕུལ་བའི་གསེར་ཐམ་ཆེན་མོ་ཕབ།”ཅེས་གསུངས་པ་བཞིན། དེ་ལ་བློ་ལྡན་ཞིབ་འཇུག་པ་ཞིག་ཡིན་མི་དགོས་པར་ལོ་རྒྱུས་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ལས་གླན་ཀ་གང་ཡང་མེད། གལ་སྲིད་དེ་ལ་གླན་ཀ་དང་སྐྱོན་བརྗོད་ཀྱི་བསམ་བློ་གཞིར་བཟུང་ནས་བཤད་ན་སྐད་གྲགས་ཆེ་བའི་མཛད་རྣམ་ >ནི་སྲིད་དོན་རྒྱལ་རབས་ལས་ཀྱང་སྔ་བ་ཕྱི་ལོ་༡༩༦༢ ལོར་པར་སྐྲུན་ཞུས་པ་ཞིག་རེད།
ད་ལྟའི་དུས་འདིར་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་སྐབས་སུ་བོད་རང་བཙན་བསྐྱར་ནན་གྱིས་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བ་སོགས་ནི། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་ཐུགས་སྣང་བྱུང་བའི་ཐོག་ནས་གནང་བས་འཛམ་གླིང་མི་མང་གི་མདུན་དུ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འདི་དག་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། དེའི་སྔོན་དུ་བོད་པས་ཕྱི་ཕྱོགས་ལ་སྒོ་མོ་བརྒྱབ་ནས་གཞུང་གིས་མི་མང་ལ་གནང་བའི་བཀའ་ཡིག་ཁག་ཏུའང་“ཉི་འོག་གི་སྐྱེ་རྒུ་ཡོངས་ལ་ཟློ་བ་”ཞེས་སྣང་བ་དག་ནས་བསྡད་ཡོད་པས། འཛམ་གླིང་གི་ཆབ་སྲིད་དང་འགྱུར་འགྲོས་གང་ཡང་མི་ཤེས་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། བོད་པ་རང་ངོས་ནས་བོད་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་ཁབ་ཅེས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་ཀྱིས་བརྗོད་བཞིན་ནའང་། བྱེད་སྟངས་ཁ་ཤས་ཐོག་ཕྱི་ནས་ངོས་འཛིན་དེ་ལྟར་བྱེད་དགོས་ནའང་ཅུང་དཀའ་བ་ལྟ་བུ་རེ་ཟུང་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད། དེར་བརྟེན་༧རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་སོག་པོ་དང་རྒྱ་ནག རྒྱ་གར་བཅས་སུ་ཕེབས་ནས་ཡུལ་ལུང་དེ་དག་གི་གནས་སྟངས་དང་། འཛམ་གླིང་གི་འགྱུར་འགྲོས་གཟིགས་ནས་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།
བོད་ཀྱི་བྱུང་རིམ་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བོད་རང་བཙན་མ་ཡིན་པ་བོད་པས་བསྒྲུབ་མི་དགོས་པར། རྒྱ་དམར་དྲག་གཞུང་གིས་འབད་བརྩོན་ཆེན་པོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། གལ་སྲིད་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ནས་བོད་རང་བཙན་གྱི་གནས་བབས་ཤིག་བཙན་པོ་རིམ་བྱོན་གྱི་རྗེས་ནས་བྱུང་མྱོང་མེད་ན། རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་༧གོང་ས་མཆོག་ལ་བོད་རྒྱ་གྲོས་མོལ་ཆེད་བཏོན་པའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆ་རྐྱེན་གཉིས་ཀྱི་ཡ་གྱལ་བོད་དེ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ཁོངས་ཡིན་པ་ཁས་ལེན་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ། ༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ལས་སླ་པོའི་ཐོག་ནས་ཞལ་བཞེས་གནང་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་དེ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབས་ནི་ལོ་རྒྱུས་རང་རེད། དེ་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་ཐུབ་ཐབས་མེད་ཅེས་ཡང་ཡང་གསུངས་ནས་ཞལ་བཞེས་མི་གནང་བ་དེ་ཡང་གནད་དོན་འདི་དག་ལ་ཐུག་ཡོད། མ་འོངས་པར་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་གནས་བབས་ག་འདྲ་ཞིག་དགོས་མིན་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ཞལ་གསལ་པོ་གསུངས་ཟིན་པ་ལྟར་ཁ་ཕྱོགས་གང་དུ་བསྒྱུར་ཡང་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་དེ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནད་དོན་ནི་བྱུང་ཟིན་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས་སུ་གཅིག་གིས་བཟོ་བཅོས་བྱེད་ཐབས་མེད་པས། དུས་ཚིགས་འདི་ཉིད་རྗེས་དྲན་དང་སྲུང་རྩི་དགོས་པ་དེ་ད་ལྟའི་ཆར་ཕྲག་ཏུ་བབ་པའི་ལས་འགན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།
མདོར་ན་༧གོང་ས་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཆུ་གླང་ལོར་བོད་རང་བཙན་བསྐྱར་ནན་གྱིས་གསལ་བསྒྲགས་གནང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་བབས་ངོས་འཛིན་མ་བྱས་ཐབས་མེད་ཡིན་ལ། གལ་སྲིད་དེ་ཉིད་མི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་དེབ་ཁ་ཤས་སུ་བཟོ་བཅོས་བྱས་པར་འདོད་ན། ༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང་། མཛད་རྣམ་ >ཡང་དེའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་དགོས་སམ། དེར་བརྟེན་༧གོང་ས་མཆོག་གིས་ཡང་ཡང་གསུངས་པ་བཞིན་ལོ་རྒྱུས་ནི་བྱུང་ཟིན་པ་ཞིག་ཡིན་པས་བཟོ་བཅོས་བྱེད་ཐབས་མེད་ལ། མ་འོངས་པར་རྒྱ་གཞུང་གི་འོག་ཏུ་བོད་མི་ཡོངས་རྫོགས་རང་མོས་ཀྱིས་སྡོད་དགོས་བྱུང་ནའང་། དེ་ལོ་རྒྱུས་ལ་བརྟེན་ནས་མ་ཡིན་པར། མ་འོངས་པའི་གནས་སྟངས་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིན་པ་གསལ་རྟོགས་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན། དེར་བརྟེན་ཉིན་མོ་འདི་སྲུང་རྩི་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་པ་མ་ཟད། ལྷ་རབ་བྱུང་ན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་ཀྱང་སྲུང་རྩི་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཡོད།།


text:
རྩོམ་པ་པོ།   བསོད་ནམས་སྐྱིད།དུས་ཚོད།   2017-12-12རྩོམ་ཁུངས།    རྔ་བའི་གསར་འགྱུར་དྲ་བ།
བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་མདུན་དུ་སྤྱི་དམངས་རེ་རེ་འདྲ་མཉམ་ཡིན་ཞེས་ཀུན་ལ་གྲགས་པ་ལྟར། བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་འདྲ་མཉམ་ཇི་ལྟར་ལག་ཏུ་བསྟར་བ་དང་ལོངས་སུ་སྤྱོད་དགོས་ཞེས་ན། ཁྲིམས་སྐྱོང་ཤེས་མིན་དང་ཁྲིམས་ལུགས་ཤེས་མིན་ནི་གནད་ཀྱི་དམ་པ་ཡིན་པས། ཁྲིམས་ལུགས་ས་ཁྱབ་རྡོ་ཁྱབ་ཏུ་བསྒྲགས་ནས་ཁྲིམས་འཛིན་པས་ཁྲིམས་ལེགས་པོར་སྐྱོང་བ་དང་སྤྱི་དམངས་ཀྱི་ཡིད་ལ་ཁྲིམས་ངེས་སུ་འཇུག་པ་ནི་བདག་གི་ཕྲག་ལ་བབས་པའི་ལས་འགན་ཡིན་ཞེས་མགོན་པོ་སྐྱབས་ཀྱིས་རྒྱུན་པར་བཤད་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཁ་བཤད་ཆུ་ཡི་ཝུ་བ་ཙམ་མིན་པར་དོན་དངོས་སུ་གསེར་གྱི་ཐིགས་པ་བཞིན་ལག་ཏུའང་ལེན་བཞིན་ཡོད།
དེ་ཡང་མགོན་པོ་སྐྱབས་ཀྱི་ཕ་ཡུལ་ནི་ཧུང་ཡོན་རྫོང་ཁྱུང་མཆུ་གྲོང་རྡལ་མག་གསར་སྡེ་བ་ཡིན་ལ། ད་སྐབས་རྔ་བ་ཁུལ་ཁྲིམས་འཛིན་ཅུས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་གསལ་འབྱེད་ཁའོ་ཡི་ཁའོ་ཀྲང་གི་འགན་འཁུར་ཡོད། ཁོས་སྔ་རྗེས་སུ་བོད་རྒྱ་སྐད་གཉིས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་དྲིལ་སྒྲོག་དཔྱད་ཡིག500ལྷག་དང་། བོད་རྒྱ་སྐད་གཉིས་ཀྱི་ཁྲིམས་སྐྱོང་སློབ་གསོའི་དྲིལ་སྒྲོག་ཀློག་དེབ《རྔ་བ་ཁུལ་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས་ཤེས་བྱ་དང་གྱོད་དཔེ་བདམས་བསྒྲིགས》དང་《སྲོལ་མེད་ན་སྒྲིག་ལམ་མེད》《རྒྱ་སྐད་སྦྱོང་བ》སོགས་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་ནས་པར་དུ་བསྐྲུན་ཡོད་པར་མ་ཟད། དགོན་སྡེའི་དགེ་འདུན་པ་དང་གཞི་རིམ་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ལ་འཚོ་བའི་ཁྲོད་བྱུང་བའི་གསོན་ཉམས་དོད་པའི་གྱོད་དཔེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྲིམས་སྐྱོང་སྒྲོག་འགྲེལ་དང་། བཅའ་ཁྲིམས་དང་སྲིད་ཇུས། ཁྲིམས་སྲོལ་སྒྲོག་འགྲེལ་ཐེངས100ལྷག་བྱས་ཤིང་། བོད་རྒྱ་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་སྤྱི་ཕན་དྲིལ་བསྒྲགས་ལི་ཐོ་སོགས་སྒྲིག་བཟོ་བྱས་པས། རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ཁོ་ལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕོ་ཉ་ཞེས་བསྟོད་པའི་མཐེ་བོང་ཡང་ཡང་བསྒྲེངས། ཡིན་ནའང་། ཁོའི་ཡིད་སེམས་ད་དུང་མགུ་མེད་དེ། རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ལ་ཁྲིམས་ལུགས་སྒྲོག་ན་ཡིག་ཆ་ཁོ་ནར་བརྟེན་ན་འབྲས་བུ་ལེགས་པོ་འབྱུང་མི་ཐུབ། ངེས་པར་དུ་སྐད་དང་ཡི་གེ། བརྙན་བཅས་ཀྱི་ལམ་ནས་ཁྲིམས་ལུགས་ཤེས་བྱ་བསྒྲགས་ན་ཕན་ཆེན་པོ་ཐོགས་ངེས་ཞེས་ཁོས་བཤད་བྱུང་།
དེ་ནས་ཁོས་གོང་རིམ་འགོ་ཁྲིད་ལ་རྔ་བ་ཁུལ་བོད་རྒྱ་སྐད་གཉིས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་སྒྲོག་ལས་ཤག་ཅིག་འཛུགས་པའི་གྲོས་གཞི་ཡང་ཡང་བཏོན་པ་ན། ཁུལ་ཨུ་དང་ཁུལ་སྲིད་གཞུང་གི་འགོ་ཁྲིད་དང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་བཅས་ཀྱིས་མཐོང་ཆེན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ། ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་སུ་འཛུགས་སྐྲུན་མ་དངུལ་སྒོར་ཁྲི80བཏང་ནས། རྔ་བ་ཁུལ་བོད་རྒྱ་སྐད་གཉིས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་སྒྲོག་ལས་ཤག་བཙུགས་ཤིང་། ད་ལོའི་ཟླ་བདུན་པ་ནས་ཁྲིམས་སྐྱོང་མུན་སེལ་ལེ་ཚན་དངོས་སུ་གཏོང་མགོ་བརྩམས། ལེ་ཚན་དུ་ཁྲིམས་སྐྱོང་རྔ་བ། ཁྲིམས་དང་མཉམ་སྐྱོད། ཁྲིམས་སྐྱོང་ཁྱིམ་གཞིས་བཅས་ནང་དོན་གསུམ་ཡོད་ལ། ཁུལ་ཡོངས་སུ་དཔེ་མཚོན་གྱི་གྱོད་དཔེ་དང་། དམངས་ཁྲོད་གཏམ་དཔེའམ་དགོད་གཏམ་སོགས་བསྡུ་སྒྲིག་བྱས་རྗེས་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་གྲུབ་ཆ་ཁ་སྣོན་དང་། སྐད་གཉིས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་སྒྲོག་བརྙན་ཐུང་ཕབ་བསྐྲུན་བྱས་ནས་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་དང་འཕྲིན་སྟེགས་སོགས་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱིས་ལྟ་འདོད་པ་དང་རྟོགས་སླ་བའི་ཁྲིམས་སྐྱོང་བརྙན་ཐུང་ཐད་སྟོན་བྱས་ནས། རྒྱ་ཆེའི་ལྟ་མཁན་ལ་དགོས་མཁོ་ལྟར་གནད་དུ་འཁེལ་བར་ཁྲིམས་ལུགས་ཁྱབ་གདལ་བྱེད་བཞིན་ཡོད།
མགོན་པོ་སྐྱབས་ཀྱིས་ངོ་སྤྲད་པ་ལྟར་ན། ཁྲིམས་སྐྱོང་མུན་སེལ་ལེ་ཚན་འདི་ཡི་འཁྲབ་གཞུང་ལ་བོད་ཀྱི་དམངས་ཁྲོད་གཏམ་དཔེ། ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད་། དགོད་གཏམ་སོགས་གང་བཟང་གང་བདེར་བཀོལ་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཁུལ་རིམ་པའི་ལས་ཁུངས་དང་། རྫོང་ཁག་གི་ཁྲིམས་འཛིན་ཅུས་ཀྱི་བསམ་སྤྱོད་དངོས་དང་ནང་དོན་གསར་བ། ཚིག་སྦྱོར་ཞིབ་ཚགས། ཁྲིམས་སྐྱོང་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་གྱོད་དོན་དངོས་བྲིས་སོགས་ཀྱི་གསར་རྩོམ་འཚོལ་སྡུད་བྱས་ཏེ། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ལྟ་འདོད་ཀྱང་ཉན་པར་སྤྲོ་བའི་བོད་སྐད་ཁྲིམས་ལུགས་དྲིལ་བསྒྲགས་བརྙན་ཐུང་སྣ་ཚོགས་ཅི་ཐུབ་ཀྱིས་སྒྲིག་བཟོ་བྱས་པ་ཡིན་ལ། གཞན་ཕབ་སྐྲུན་བྱ་ཡུལ་ནི་འབྲོག་ཁུལ་རྐྱང་རྐྱང་བདམས་ནས། ཐད་ཀར་ས་གནས་ཀྱི་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ལ་འཁྲབ་སྟོན་པ་བྱེད་དུ་བཅུག་ཏེ་ལེ་ཚན་མང་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་ལ་ཉེ་བ་དང་།མང་ཚོགས་ཀྱིས་དང་དུ་ལེན་སླ་བའི་ཕྱོགས་ལ་འབད་བཞིན་ཡོད། བརྙན་ཐུང་དེ་དག་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་ཆེད་ངེད་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་སྐད་འཕྲིན་འཕྲིན་སྟེགས་གསར་དུ་བཙུགས་ནས་སྤེལ་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། འཕྲིན་སྦྱོར་གཞན་དག་གི་སྐད་འཕྲིན་དང་མཚོ་སྔོན་ཨ་མདོའི་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་། གྲྭ་བཙུན་དང་འབྲོག་དམངས་ཀྱི་སྐད་འཕྲིན་ཚོགས་པ་སོགས་ནས་སྤེལ་བཞིན་ཡོད་ལ། ཁུལ་ཡོངས་ཀྱི་ཁྲིམས་འཛིན་སྲིད་འཛིན་ཁོངས་གཏོགས་ཀྱི་ལས་བཟོ་བས་རྫོང་དང་ཡུལ་ཚོ་སོ་སོའི་ཁྲིམས་འཛིན་ཅུས་དང་ཁྲིམས་འཛིན་ཁང་ལ་བརྒྱུད་བསྐུར་བྱས་ནས་ལས་བྱེད་མི་སྣ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐད་འཕྲིན་ཚོགས་པའི་ནང་དུ་མཉམ་སྤྱོད་ཀྱང་བྱེད་བཞིན་ཡོད།
མགོན་པོ་སྐྱབས་ཀྱིས་བཤད་རྒྱུར། སྐད་གཉིས་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་སྒྲོག་ལས་ཤག་གི་དཀའ་ངལ་སྐོར་གླེང་སྐབས། སྐར་མ་རེ་འགའ་ཡི་བརྙན་ཐུང་འདི་སྒྲིག་བཟོ་ནས་ཐད་སྟོན་བར་དུ་བརྒྱུད་རིམ་གང་མང་ཞིག་འདུས་ཡོད་དེ། འཁྲབ་གཞུང་རང་གིས་རྩོམ་དགོས་ལ། འཁྲབ་སྟོན་པ་འཚོལ་བ། ཕབ་སྐྲུན། སྒྲིག་བཟོ། སྐད་སྦྱོར། ཐད་སྟོན་སོགས་བརྒྱུད་རིམ་ཚང་མ་ང་གཅིག་པུས་འགན་འཁུར་ཡོད། མཚམས་རེར་རང་གི་གཉེན་ཉེའམ་ཡུལ་མི་འཚོལ་ནས་འཁྲབ་སྟོན་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དང་། མཚམས་རེར་འཁྲབ་སྟོན་པ་མེད་པས་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་འཁྲབ་སྟོན་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་ཡིན། ནམ་རྒྱུན་གཞི་རིམ་དང་འབྲོག་ས་ནས་མང་ཚོགས་འདྲི་ལ་དགའ་བ་དང་ཤེས་འདོད་པ། རང་ཉིད་ཀྱི་གམ་དུ་བྱུང་བའི་གྱོད་དཔེ་དང་གླེང་ཕྱོགས་མང་བའི་གནད་དོན་འཁྲབ་གཞུང་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཅི་ཐུབ་བྱས་པ་ཡིན། དཀའ་ལས་མང་བོ་བརྒྱུད་མཐར་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པའི་གྲུབ་འབྲས་བླངས་ཡོད། ལྟ་མཁན་མང་བར་མ་ཟད། བརྒྱུད་བསྐུར་མཁན་ཡང་ཤིན་ཏུ་མང་། རྔ་བ་ཁུལ་ཙམ་མིན་པར་བོད་ཀྱི་ས་ཆ་སོ་སོ་ན་ལྟ་མཁན་ཡོད། རྒྱ་ཆེའི་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ལ་ཕན་ཆེན་པོ་ཐོགས་བཞིན་ཡོད་པས་འགན་འཁྲི་ལྕི་ཡང་ལས་འདོད་ཀྱི་སེམས་ཤུགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཟེར།
ངའི་བུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐད་འཕྲིན་ལས་ལེ་ཚན་འདི་ལ་ལྟ་མྱོང་། བརྙན་ཐུང་ཧ་གོ་སླ་ལ། རྩེད་མཚར་གྱི་ཉམས་དང་ལྡན་པས་དགོད་གཏམ་ཐུང་ཐུང་ཞིག་ལ་ལྟ་བཞིན་པ་དང་མཚུངས། ལྟ་འདོད་ཀྱི་མོས་པ་ཆེ་བར་མ་ཟད། ཁྲིམས་སྲོལ་སློབ་ཐུབ་ལ། སློབ་གསོ་ཡང་ཐོབ་ཐུབ། རང་སྡེ་བའི་རྒན་པ་ཚོས་བརྙན་ཐུང་ལ་བལྟས་ནས་བསླབ་པའི་ཁྲིམས་སྲོལ་ཤེས་བྱས་གཞོན་ནུ་ལོ་ཆུང་ཚོ་ལ་སློབ་གསོ་ཡང་གཏོང་ཐུབ་ཅེས་ཧུང་ཡོན་གསེར་དེའུ་ཡུལ་ཚོའི་སྐལ་བཟང་གིས་བཤད་བྱུང་།
མཛོད་དགེ་རྫོང་བཞག་སྡོམ་ཡུལ་ཚོའི་དགེ་རྒན་དབང་ཆེན་གྱིས་བཤད་རྒྱུར། ཁྲིམས་སྐྱོང་མུན་སེལ་ལེ་ཚན་བོད་ཁུལ་གྱི་དགོན་སྡེའི་གྲྭ་བཙུན་གྱི་བསམ་པའི་འཁྱེར་སོ་དང་བསྟུན་ཞིང་། འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གཞི་རིམ་མང་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བ་དངོས་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱས་ཡོད་ལ།འཁྲབ་གཞུང་ལ་སྤྲོ་སྣང་དང་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ། སློབ་གསོ་དང་ཁྲིད་སྟོན་གྱི་ལམ་ནས་དགོན་སྡེའི་དགེ་འདུན་དང་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ཀྱི་བཅའ་ཁྲིམས་འདུ་ཤེས་དང་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཟམ་མི་ཆད་པར་མཐོ་རུ་གཏོང་བར་ཕན་ནུས་ཆེན་མོ་ལྡན་ཟེར།
ཁྲིམས་སྐྱོང་མུན་སེལ་ལེ་ཚན་ནི་དངོས་ཡོད་ལ་ཉེ་བ། འཚོ་བ་ལ་ཉེ་བ། མང་ཚོགས་ལ་ཉེ་བའི་ཁྲིམས་སྐྱོང་གི་བརྙན་ཐུང་ཏག་ཏག་ཡིན་ལ།མང་ཚོགས་ཚོས་དོ་ཁུར་བྱེད་པའི་དོན་དག་དང་དཀའ་ཚེགས་ཆེ་བའི་གནད་དོན། དོགས་གནད་སོགས་གསལ་འགྲེལ་བྱས་ཡོད་པས། ཏང་དང་སྲིད་གཞུང་གི་སྲིད་ཇུས། དེ་བཞིན་ཁྲིམས་ལུགས་འདུ་ཤེས་དང་ཁྲིམས་བཀུར་བ། ཁྲིམས་སྲུང་བ། ཁྲིམས་བེད་སྤྱོད་བཅས་ཀྱི་རང་རྟོགས་འདུ་ཤེས་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐུབ་ལ། སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་འཆམ་མཐུན་བོད་ཁུལ་བསྐྲུན་པར་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་འདུག་པས་བོད་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་དགོན་སྡེའི་གྲྭ་བཙུན་དང་ལས་བྱེད་མང་ཚོགས་ཚོས་གདེང་འཇོག་ཆེན་བོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཅེས་སྐྱ་མགོ་དགོན་གྱི་ཨ་ཁུ་ཐུབ་བསྟན་གྱིས་བཤད་བྱུང་།།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཚེ་པེ། གཡུ་འཛོམས།


text:
ཚེས་24ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་གིས“ཀ་པ་རིམ་པ་གསུམ་པའི”སྨན་རྩིས་ཁང་གི་ཞིབ་དཔྱད་སྙན་ཞུའི་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཤིང་། རིམ་པ་གསུམ་པའི་སྨན་རྩིས་ཁང་འཛུགས་སྐྲུན་གྱི་དམིགས་ཚད་གཙོ་བོའི་ནང་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཁར་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལེགས་ཆ་འདོན་སྤེལ་བྱ་རྒྱུ་དང་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ཞབས་ཞུའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་བརྗོད་དོན་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་སྨན་ཁང་འདི་ཉིད་རིམ་གསུམ་སྨན་རྩིས་ཁང་དུ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱས་པར་ཐོབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་དང་ལྷག་པའི་གནད་དོན་སྙན་སེང་མདོར་བསྡུས་ཤིག་ཞུས་པ་རེད།
ཚོགས་འདུའི་ཐོག་སྨན་རྩིས་ཁང་2005ལོར“ཀ་པ་རིམ་པ་གསུམ་པར”བདམས་ཚུན་སྨན་ཁང་འཛུགས་སྐྲུན་དང་འཕེལ་རྒྱས་ལ་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་སྲིད་གཞུང་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྲུང་གོའི་གསོ་རིག་དང་སྨན་རྫས་དོ་དམ་ཅུས། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་འཆར་བཙའ་ཨུ་ལྷན། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པ་དང་སྨན་རྫས་དོ་དམ་ཅུས། དེ་བཞིན་འཕེལ་སྒྱུར་དང་ནོར་སྲིད་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཚན་གྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་ཐོབ་ཡོད་པས། སྨན་ཁང་གིས་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལེགས་ཆ་སྔོག་འདོན་དང་། རྒྱུན་འཛིན། གསར་གཏོད་བཅས་བྱས་ནས་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་ཞབས་ཞུའི་ནུས་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་རྒྱུར་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གོ་སྐབས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཀྱང་ཐོབ་ཡོད། 2012ལོར“ཀ་པ་རིམ་པ་གསུམ་པའི”སྨན་རྩིས་ཁང་ལ་བསྐྱར་ཞིབ་བྱས་རྗེས“ལེགས་པ་གསུམ་དང་བློ་ལ་བབ་པ་གཅིག”ཅེས་པའི་བྱེད་སྒོ་དང་། “སྨན་ཁང་ཆེ་གྲས་ཀྱི་སྐོར་ཞིབ”དང“མུ་མཐུད་ལེགས་བཅོས”ཞེས་པའི་བྱེད་སྒོ་སོགས་སྤེལ་བ་གོ་སྐབས་སུ་བཟུང་སྟེ་བསམ་ཕྱོགས་གསལ་པོ་བཟོས་པ་དང་བྱེད་ཐབས་སྤྱོད་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་བར་གྲུབ་འབྲས་ངེས་ཅན་ཐོབ་ཡོད་པ་རེད།


text:
གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་མ་མྱོང་ཟེར་མཁན་རྣམས་ཀྱི་ལན་དུ།
རྩོམ་པ་པོ། ཚངས་དབང་དགེ་འདུན་བསྟན་པ།
སྤྱིར་བཤད་ན། ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་མི་སྣ་ཞིག་འཁྲུངས་ཡོད་མེད་ཐད་ལ་ཡང་བསྐྱར་དོགས་པ་སློང་བ་ནི་ཞིབ་འཇུག་གི་གནས་བབ་ཅིག་ཡིན་པས། སུ་ལའང་དོགས་པ་ནི་ཟ་ཆོག་ཆོག་ཅིག་རེད།
ང་ཚོས་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་དང་ཉིས་བརྒྱ་ཡས་མས་ཀྱི་ཡར་སྔོན་དུ་བྱོན་པའི་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ལའང་འཁྲུངས་ཡོད་མེད་ཐད་ནས་དོགས་པ་ཟ་ཆོག་ལ། ཞིབ་འཇུག་ཀྱང་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་རེད། འོན་ཏེ། རྩ་དོན་ནི་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་མི་སྣ་དེ་འདྲ་ཞིག་འཁྲུངས་ཡོད་མེད་ཐད་ལ་ཡང་བསྐྱར་དོགས་པ་སློང་བ་ལ་ངེས་པར་དུ་རྒྱུ་མཚན་གཉིས་མཆིས་ཏེ།
གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ།
གཅིག་ནི། དོགས་པ་ཟ་མཁན་གྱི་མི་དག་གིས་དོགས་གཞིའི་སྐོར་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་དང་དངོས་པོའི་བདེན་དཔང་གསལ་བོ་ཞིག་གསར་དུ་རྙེད་ནས་དོགས་པ་ཟ་གིན་ཡོད་པ་རེད།
གཉིས་ནི། སོ་སོའི་དགོས་མཁོ་ཕྲན་བུ་ཞིག་ལ་དམིགས་ཏེ། འུར་ལངས་པ་དང་། དཀྲོག་གཏམ་བསླངས་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཟང་ཟིང་ལང་ལོང་དུ་བཏང་བ་དེ་རེད།
གོང་གི་འགྲོ་ལུགས་དེ་གཉིས་ལས་དང་པོ་ནི་ངེས་དོན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཞིག་གི་འགྲོ་སྟངས་རང་རེད་ལ། རྗེས་མ་ནི་ཁྲམ་པ་དང་གཡོ་ཇུས་པ་ཚོའི་བྱེད་ལས་ཤིག་ཡིན་པ་ལས་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་ལ་འབྲེལ་བ་མེད་དོ།།
སྔོན་གྱི་དུས་སུའང་མཁས་པ་རེ་གཉིས་ཀྱིས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་བྱོན་ཡོད་མེད་སྐོར་ལ་དོགས་སློང་མཆིས་པ་ནི་བདེན་ཏེ། དེ་ཡང་༼ལྔ་བ་ཆེན་པོའི་གསན་ཡིག༽་དང་། སྡེ་སྲིད་ཀྱི་༼བཻ་དཀར༽་དང་། ༼མཆོད་སྡོང་འཛམ་གླིང་རྒྱན་གཅིག༽་སོགས་སུ་གསལ་བའི་སྨན་བརྒྱུད་གྲས་སུ་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཟེར་བ་ཞིག་མི་བཞུགས་པས་དོགས་པ་དེ་བྱུང་བ་འདྲ། འབེ་ལོ་ཚེ་དབང་ཀུན་ཁྱབ་ཀྱིས་ཀྱང་༼རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ས་ཁྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1718ལོར་འཁྲུངས༽གཡུ་ཐོག་རྣམ་ཐར་བཀའ་རྒྱ་མ་ལ་དགག་པ་བརྒྱབ་ནས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་བྱ་བ་ཞིག་བྱོན་མེད་ཚུལ་བཤད་ཡོད་སྐད།
ཉེ་སྔོན་ཞིག་ལ་ཨ་རི་ན་ཡོད་པའི་སྨན་པ་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལགས་ཀྱིས། “གཡུ་ཐོག་གསར་རྙིང་གི་རྣམ་ཐར་སྐོར་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་མྱོང་ཡོད་དམ། ཐུབ་བསྟན་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཟེར་བ་ཞིག་འཁྲུངས་མི་འདུག་པའི་སྐོར་བཤད་བྱུང་།” ཞེས་ང་ལ་རྩད་གཅོད་གནང་བྱུང་བས་ངས་འཕྲལ་དུ་དེའི་སྐོར་ཆེད་དུ་དོ་སྣང་བྱེད་མ་མྱོང་ཡང་། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་བྱ་བ་ཞིག་འཁྲུངས་ཡོད་ཚུལ་གྱི་བདེན་དཔང་ཡིག་ཚང་འགའ་རེ་མཐོང་མྱོང་ཞེས་གསལ་བཤད་བྱས་པ་ཡིན།
ཁ་སང་ཞིག་ལ་འཕྲིན་ཕྲན་སྟེང་དུ་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་གི་རྒན་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ་ལགས་ཀྱི་འཕྲིན་ཕྲན་ལས་བཤུས་པའི་རྩོམ་ཡིག་ཅིག་མཐོང་བྱུང་། རྩོམ་ཡིག་དེར་བོད་ལྗོངས་གསོ་རིག་སློབ་གླིང་གི་དགེ་རྒན་གཡང་དགའ་ལགས་དང་དགེ་རྒན་ཐུབ་བསྟན་ཕུན་ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་མེད་ཚུལ་གྱི་སྐད་ཆ་བཤད་ཡོད་པར་བསྟན་འདུག དེ་མིན་ད་དུང་གྲོགས་པོ་རེ་གཉིས་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཀྱང་། རྒན་ཁོ་ཚོས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཟེར་བ་ཞིག་བྱོན་མེད་ཚུལ་ཐག་བཅད་ནས་ཤོད་བཞིན་འདུག་ཅེས་ཐོས་མྱོང་ཡང་། དེའི་སྐོར་གྱི་རྩོམ་ཡིག་མཐོང་མ་མྱོང་། གང་ལྟར་ཉེ་ཆར་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་སྐོར་ནས་དེ་འདྲའི་རྩོད་གཞི་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པ་མངོན་གསལ་རེད།
ད་དུང་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཟེར་བ་ཞིག་འཁྲུངས་མེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་གཞན་ཞིག་ནི། གཡུ་ཐོག་གསར་མའི་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པར་བཤད། དེ་ནི་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་ལོ་རྒྱུས་དང་གཡུ་ཐོག་གསར་མའི་ལོ་རྒྱུས་གཉིས་ཧ་ལམ་ཞིག་གཅིག་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ལྟ་ཚུལ་ལས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། དེས་ན་ང་ཚོས་གཤམ་དུ་གཡུ་ཐོག་གསར་རྙིང་གཉི་ཀའི་ལོ་རྒྱུས་ལས་གནད་འགག་སྐོར་ཞིག་བསྡུར་ཏེ་གླེང་བར་བྱ།
གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ནི། ༼བསྟན་རྩིས་ཀུན་བཏུས༽་སུ་སྤྱི་ལོ་768ལོར་འཁྲུངས་པར་བཤད། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད༽་དུ། སྤྱི་ལོ་ དུས་རབས་བརྒྱད་708་པའི་ས་སྤྲེལ་ལོར་སྟོད་ལུང་སྐྱིད་སྣ་རུ་ཡབ་གཡུ་ཐོག་ཁྱུང་པོ་རྡོ་རྗེ་དང་། ཡུམ་རྒྱ་བ་ཆོས་སྒྲོན་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཞེས་གསལ། ༼སུམ་པའི་ཆོས་འབྱུང་༽དུ། 787མེ་ཡོས་ལོར་འཁྲུངས་ཞེས་གསལ། དེས་ན་འཁྲུངས་ལོ་ལ་བཤད་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་ཙམ་འདུག སྤྱི་ལོ་785་ཆོས་རྒྱལ་མེས་ཨག་ཚོམ་དང་། ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གཉིས་ཀྱི་བླ་སྨན་པ་མཛད། ༼བསྟན་རྩིས་ཀུན་བཏུས༽་སུ། 812་ལོ་སྟེ་ཆུ་འབྲུག་ལོར། ཁྲི་སྲོང་གི་བླ་སྨན་གཡུ་ཐོག་ཡོན་ཏན་མགོན་པོས་སྨན་རྒྱུད་བཞི་གཏེར་ནས་སྤྱན་དྲངས། ཞེས་གསལ་ཞིང་། དེ་ནི་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་རྣམ་ཐར་ལྟར་ཡིན་པར་བཤད། ༼ཚིག་གཏེར༽་དུ། དགུང་ལོ་ཞེ་ལྔ་པར་གསོ་རིག་འབུམ་བཞི་གཏེར་ནས་བཏོན། ཞེས་གསལ། དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔའི་ཐོག་འདས།
གཡུ་ཐོག་གསར་མ་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ་ནི། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ནས་བརྩིས་པའི་གདུང་རབས་བཅུ་གསུམ་པ་ཡིན་ཞེས་བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་དུ་བཤད། རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་མེ་རྟ་སྤྱི་ལོ་1126་ལོར་གཙང་ཉང་སྟོད་སྒོ་བཞི་རེ་ཐང་དུ་འཁྲུངས། དགུང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཐོག་རོག་སྟོན་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་ཀྱི་མདུན་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་རྫོགས་པར་ཞུས། དགུང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ནས་རྒྱ་གར་ལ་རིམ་བཞིན་ཐེངས་དྲུག་ཕེབས་ཏེ་མཁའ་འགྲོའི་གཙོ་མོ་དཔལ་ལྡན་ཕྲེང་བ་དང་། དྲང་སྲོང་ཙ་ར་ཀ་སོགས་བསྟེན་ནས་དཔྱད་ཀྱི་གཞུང་ལུགས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད། རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་པཎ་ཆེན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་ཚོགས་དཔོན་མཛད། སླར་བོད་དུ་ཕེབས་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་གསེར་མཆན་དང་། ཟོང་མཆན་གཉིས་བཏབ། རྒྱུད་འཛིན་གྱི་བུ་སློབ་མང་ཡང་གཙོ་བོ་ནི་སུམ་སྟོན་ཡེ་ཤེས་གཟུངས་ཀྱིས་དབུ་མཛད་པའི་ལྗང་སྨན་ལེབ་སེ་དང་། འབལ་སྨན་ཉི་མ། སྟོན་པ་ཨ་ཚེས། ཤ་རམས་པ་ཉི་མ་དཔལ། གཡུ་ཐོག་བསོད་ནམས་སེང་གེ ༼བསོད་ནམས་སེང་གེ་ཡིན་ཡང་། ཚིག་གཏེར་དུ་བསོད་ནམས་དང་སེང་གེ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཤད་བཞག་ཡོད། དེ་གཉིས་སོ་སོ་ཡིན་མིན་བརྟག༽དགེ་བཤེས་རོག་ཆུང་སོགས་མཁས་པ་མིང་དོན་མཚུངས་པ་སུམ་བརྒྱར་ཉེ་བ་བྱུང་། དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་རྩ་བདུན་སྟེང་དུ་ཕེབས་པའི་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ཆུ་ཁྱི་སྤྱི་ལོ་1202ལོར་སྐུ་གཤེགས། ཞེས་གསལ།
གོང་འཁོད་ཀྱི་ནང་དོན་གཉིས་ནི་གཡུ་ཐོག་གསར་རྙིང་གཉིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་རེ་བཏུས་ནས་སྤེལ་བ་ཡིན། ང་ཚོས་གོང་གི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་ལས་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་ནི། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་འཁྲུངས་ལོ་ལ། བཤད་ཚུལ་མི་འདྲ་བ་གསུམ་སྟེ། ༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད༽་དང་། ༼ཚིག་གཏེར༽་སོགས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་708སྟེང་འཁྲུངས་པར་བཤད་པ་དང་། ༼བསྟན་རྩིས་ཀུན་བཏུས༽་ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་ཡང་768ལོར་འཁྲུངས་པར་བཤད་པ་དང་། ༼སུམ་པའི་ཆོས་འབྱུང་༽ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་787ལོར་འཁྲུངས་པར་བཤད། མདོར་ན་ཚང་མས་དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ཉེར་ལྔ་བཞུགས་པར་བཤད་དོ།།
དེས་ན་འདས་ལོ་ནི་༼དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད༽་དང་། ༼ཚིག་གཏེར༽་སོགས་ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་832་གཤེགས་པར་གསལ། ༼བསྟན་རྩིས་ཀུན་བཏུས༽་ལྟར་ན། འདས་ལོ་ནི་892ལོར་འཁེལ་འདུག ༼སུམ་པའི་ཆོས་འབྱུང་༽ལྟར་ན། སྤྱི་ལོ་911ལོར་འདས་པར་བཤད་དོ།།
གཡུ་ཐོག་གསར་མ་ནི་སྤྱི་ལོ་1126ལོར་འཁྲུངས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་1202ལོར་འདས། དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་ལོ་ཚད་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་བར་ཁྱད་ཡོད། གཞན་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ནི་སྟོད་ལུང་བདེ་ཆེན་རྫོང་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་དང་། གཡུ་ཐོག་གསར་མའི་འཁྲུངས་ཡུལ་ནི་གཙང་ཉང་སྟོད་ཕྱོགས་སུ་རེད། དེ་བཞིན་དུ། ཁོང་གཉིས་ཀྱི་དགེ་རྒན་བསྟེན་ཚུལ་དང་སློབ་གཉེར་བྱེད་སའི་གདན་ས་ཁག་ཀྱང་རྩ་བ་ནས་མི་གཅིག་པས་དེ་གཉིས་གཅིག་ཡིན་ཚུལ་གྱི་ནོར་བ་དེ་འབྱུང་དགོས་དོན་མེད་དོ།།
ད་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་གནད་དོན་དངོས་ནི། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་ཡོད་མེད་དེ་རེད། དེས་ན་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་བྱ་བ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་འདིར་དངོས་སུ་བྱོན་ཡོད་དམ་ཞེ་ན་ཡོད་དེ། གཤམ་དུ་ངེད་ཀྱིས་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་བྱ་བ་ཞིག་འཁྲུངས་ཡོད་པའི་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཚང་གལ་ཆེན་གཉིས་ལས་འཕྲོས་ཏེ་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་ཡོད་ཚུལ་གྱི་བདེན་དཔང་བྱེད་ཀྱི་ཡིན།
བདེན་དཔང་ཡིག་ཆ་གཅིག་ནི། ཉེ་ཆར་ཀརྨ་བདེ་ལེགས་ལགས་ནས་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་པའི་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་ཡས་མས་ཀྱི་དཔེ་རྙིང་སྟེ་༼བདུད་རྩི་སྙིང་པོ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་གསང་བ་མན་ངག་གི་རྒྱུད།༽ བྱ་བ་དེ་ཡིན་ལ། དཔེ་ཆ་དེ་ནི་ད་ཕན་བཞུགས་པའི་༼རྒྱུད་བཞི༽་སྐོར་གྱི་དཔེ་ཆ་རྙིང་ཤས་ཡིན་པར་འདོད། དཔེ་ཆ་དེའི་ལོ་ཚད་ཏག་ཏག་ཅིག་བཤད་དཀའ་ཡང་། ལྷ་སྐུ་དག་གི་འབྲི་སྟངས་དང་། ཡིག་ཚུགས་བཅས་ལ་དཔྱད་ན། མ་མཐའ་ཡང་དཔེ་ཆ་དེ་ནི་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་སྐབས་ཀྱི་རེད་བསམ་གྱིན་ཡོད།
དཔེ་ཆ་དེའི་མཇུག་བྱང་དུ། “རྒྱུད་པ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆིངས་ལ། བྷཱཻ་རོ་ཙ་ན་ཡས་ཆད། སྟོང་ཐུན་མཛེས་པའི་གཞའ་རིས་ནས། བཞུགས་པ་རྒྱ་གར་བརྒྱུད་པའོ།། བོད་དུ་བརྒྱུད་པ་གཡུའ་ཐོག་མགོན་པོ། གཡུའ་རྒ་རྒ། དེས་གཡུའ་ཐོག་དཔལ་བཟངས། དེས་འཁུན་སྨན་ཐང་ཆུང་བ་བསོད་ནམས་འོད་ལ། དེས་ལྷ་རྗེ་ལྷ་སྟོན་དང་གྲགས་པ་ལའོ།།
ཡང་གཡུ་ཐོག་མགོན་པོས། རོག་ཤེས་རབ་དབང་ལ། དེས་རོག་དགོན་གཟུངས། དེས་རོག་བསོད་རྒྱལ་ལ། དེས་བསོད་ནམས་འོད་ལ། དེས་སློབ་དཔོན་དབང་གྲགས་ལའོ།། ” ༼ལྡེབ་མ་78བཞུགས། ༽ ཅེས་གསལ། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་རྣམ་ཐར་རྣམས་སུ། གདུང་རྒྱུད་འཛིན་པའི་སྲས་འབུམ་སེང་དང་། དཔལ་འབུམ་དང་། དགའ་དགའ་གསུམ་འཁྲུངས་ཞེས་གསལ་བ་དང་། གོང་གི་རྒྱུད་བཞིའི་བརྒྱུད་ཡིག་ཏུའང་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ནས་རྒ་རྒ་ལ་བརྒྱུད་པར་གསལ་བ་དང་། དགའ་དགའ་དང་རྒ་རྒ་གཉིས་ནི་ཡི་གེ་འབྲི་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཙམ་ལས་དོན་དུ་གཅིག་ཡིན་པ་དོན་གྱི་བབ་ལ་གཞིགས་ན་ཤེས་ཐུབ།
ད་དུང་གནད་དོན་གཞན་ཞིག་ནི་གཡུ་ཐོག་གསར་མའི་ལོ་རྒྱུས་ཁག་ཏུ། ཁོང་གིས་རོག་སྟོན་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་ཀྱི་མདུན་ནས་རྒྱུད་བཞི་རྫོགས་པར་སྦྱངས་ཞེས་གསལ། གོང་གི་རྒྱུད་བཞིའི་བརྒྱུད་ཡིག་ཏུའང་རོག་མཚན་ཅན་གྱི་སློབ་བརྒྱུད་གསུམ་བཞི་ཞིག་བྱོན་ཡོད་པ་དེས་ཀྱང་གཡུ་ཐོག་གསར་མའི་གོང་ན་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མའི་གདུང་རྒྱུད་ཀྱི་མཚན་ཅན་གསུམ་བཞི་དང་། སློབ་བརྒྱུད་ཀྱི་ཁྲོད་ནས་རོག་མཚན་ཅན་ཡང་གསུམ་བཞི་ཞིག་བྱོན་ཡོད་པ་མངོན་གསལ་རེད། དེས་ན་གོང་གི་ནང་དོན་ཁག་ལས་ང་ཚོས་གསལ་བོར་ཤེས་ཐུབ་པ་ཞིག་ནི་གཡུ་ཐོག་གསར་མ་མ་བྱོན་སྔོན་དུ། གཡུ་ཐོག་མགོན་པོ་དང་གཡུ་ཐོག་དགའ་དགའ་སོགས་སྲས་བརྒྱུད་དང་སློབ་བརྒྱུད་གཉིས་ཆར་ནས་བརྒྱུད་པ་དྲུག་ལྷག་ཅིག་བྱུང་ཡོད་དོ།།
བདེན་དཔང་ཡིག་ཆ་གཉིས་པ་ནི། ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་སྟེ། དེ་ནི་ཡོངས་གྲགས་སུ་ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བའི་ཇོ་བོའི་ལམ་ཡིག་ཏུ་གྲགས་པ་དང་། མཚན་དངོས་ལ་༼ཇོ་བོ་རྗེ་མར་མེ་མཛད་ཡེ་ཤེས་དཔལ་གྱི་རྣམ་ཐར་རྒྱས་པ༽་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།༼ལྡེབ་མ20སྟེང་།༽ དེ་ཉིད་ལས། ” ཇོ་བོའི་ཞལ་ནས་རྒྱའི་སྨན་རེ་ལ་བོད་ན་དོད་པོ་རེ་ཅི་ནས་འདུག་སྟེ་སླར་ལ་བོད་ཀྱི་སྨན་ནུས་པ་ཆེ་ཙམ་འདུག ཁྱད་པར་དུ་དབུལ་ཕོངས་རྣམས་ལ་ཕན་པར་འདུག་གསུང་། ཇོ་བོ་ཐང་སྨན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཁ་བསོས་གཅིག་སྡེབ་བྱ་བ། མཁས་པ་གཡུ་ཐོག་གི་བརྒྱུད་པས་ཤེས་ཏེ་ནན་ཏར་སྨན་དཔྱད་ལ་མཁས་པ་ཡིན། ཞེས་པ་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཇོ་བོས་བསམ་ཡས་སུ་སྨན་དཔྱད་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་གསུང་བའི་དུས་སུ། ” ཞེས་གོང་འཁོད་ཀྱི་ནང་དོན་དེ་ནི། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་ཡོད་མེད་ཐད་ནས་འགག་རྩར་ཐུག་པའི་བདེན་དཔང་ཞིག་སྟེ། ལར་ཡིན་ན་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་འཁྲུངས་ཡོད་ཚུལ་གྱི་བདེན་དཔང་འདི་གཅིག་པུ་ལས་མི་དགོས་སོ།། དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བའི་ཇོ་བོའི་ལམ་ཡིག་གམ་༼ཇོ་བོ་རྗེ་མར་མེ་མཛད་ཡེ་ཤེས་དཔལ་གྱི་རྣམ་ཐར་རྒྱས་པ༽་ཞེས་པ་འདི་ནི། ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བས་གསུངས་ཤིང་ཕྱག་སོར་བས་ཡི་གེར་བཏབ་པ་ཞིག་རེད། དེའི་ཕྱིར། ཡོངས་གྲགས་སུ་རྣམ་ཐར་དེ་ལ་ནག་ཚོའི་ཇོ་བོའི་ལམ་ཡིག་རྒྱས་པར་གྲགས།
དཔེ་ཆ་འདིར་འཁོད་པའི་གཡུ་ཐོག་པ་ནི་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མར་བཤད་པ་ནི་གོར་མ་ཆག་སྟེ། ཇོ་བོ་རྗེ་ནི་སྤྱི་ལོ་1054ལོར་སྐུ་གཤེགས་པ་དང་། ནག་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བ་ཡང་སྤྱི་ལོ་1064ལོར་འདས་པ་རེད། གཡུ་ཐོག་གསར་མ་ནི་སྤྱི་ལོ་1126ལོར་འཁྲུངས་པ་ཡིན་པས། དེས་ན་ཇོ་བོ་རྗེས་གསུངས་པའི་གཡུ་ཐོག་སྨན་པ་ནི་གཡུ་ཐོག་རྙིང་མར་གོ་བ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཤེས་བྱའི་རྨང་གཞི་ཙམ་ཡོད་པ་ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་རོ།།
མདོར་ན། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་ཟེར་བ་ཞིག་བྱོན་ཡོད་པའི་བདེན་དཔང་ནི་གོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ར་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པས། ད་ནི་གཞན་ཁུངས་ལུང་གང་ཡང་མི་དགོས་ཏེ། གཟུར་གནས་བློ་ལྡན་སུས་ཀྱང་དེ་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡང་མི་འདུག
ལར་ང་ལ་མཚོན་ན། གཡུ་ཐོག་རྙིང་མ་མེད་སོང་ན་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་གི་བསྟན་པ་མཇུག་རྫོགས་སོང་བ་ལྟ་བུའི་འཇིགས་སྐྲག་དང་བྲེད་ཤ་ནི་མི་ལང་ཡང་། འོན་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར། བདེན་པའི་གནས་ལུགས་ལ་འབད་པས་བཙལ་ནས་བདེན་པ་སྐྱོར་བ་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་པོ་ཞིག་གི་འགན་འཁྲི་ཡིན་སེམས་ཀྱི་ཡོད།
ཅེས་པ་འདི་ནི། ལྷ་རིས་པའི་མིང་ཙམ་ཐོབ་མཁན་ཚངས་དབང་དགེ་འདུན་བསྟན་པ་ཞེས་འབོད་པ་དེས་སྤྱི་ལོ་2015ཟླ་བ་4ཚེས་15་ལ་བྲིས་པ་དགེའོ།།
རྩོམ་ཁུངས། བཙན་པོ་ཚང་།
རྩོམ་འདིའི་སྦྲེལ་ཐག http://www.tsanpo.com/forum/11876.html


text:
༄༅། །དཔལ་ལྡན་ཤེས་རིག་བཀའ་བློན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་སྒང་གཞིས་ཆགས་དང་། ཁྱབ་ཁོངས་འབུམ་སྡེ་ལ། དིརངྒ་བཅས་སུ་གཞུང་འབྲེལ་འཚམས་གཟིགས་ཕེབས་པ།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༢༢ ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༦།༤༠ ཐོག་བསྟན་འཛིན་སྒང་གཞིས་ཆགས་སུ་དཔལ་ལྡན་ཤེས་རིག་བཀའ་བློན་མཆོག་ཕེབས་འབྱོར་མཚམས་ས་གནས་མགྲོན་ཁང་དུ་སྤྱི་མི་རྣམས་ནས་ཕེབས་བསུ་སྣེ་ལེན་ཟབ་རྒྱས་ཞུས། ཕྱི་ཚེས་ ༢༣ སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༩།༣༠ ཐོག་སཾ་བྷོ་ཊ་སློབ་གྲྭར་འཚམས་གཟིགས་དང་སྦྲགས་སློབ་ཕྲུག་དང་དགེ་ལས་རྣམས་ལ་ཤེས་ཡོན་གལ་ཆེ་ཡིན་པའི་སྐོར་གསུང་བཤད་གནང་བ་དང་། ཉིན་རྒྱབ་ཕྱག་ཚོད་ ༢།༠༠ ཐོག་སེར་སྐྱ་མང་ཚོགས་ལ་བཀའ་ཤག་སྐབས་ ༡༥ པའི་ལྔ་དང་ལྔ་བཅུའི་སྲིད་བྱུས་སྐོར་དང་། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས། དབུས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ཁག་གི་ལས་གཞི་དང་སྔོན་རྩིས་རྣམས་སྔར་ལས་མང་བ་ཞུས་པའི་སྐོར། ཨ་རིའི་རོགས་དངུལ་ (USAID) སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད། བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ནང་བེུད་ཀྱི་ནུས་སྟོབས་གོང་སྤེལ་གཏོང་ཕྱོགས། འོས་བསྡུའི་སྒྲིག་གཞི་བསྐྱར་བཅོས་གནང་དགོས་སྐོར་བཅས་གསུང་བཤད་གནང་། ཕྱི་ཚེས་ ༢༤ ཉིན་འབུམ་སྡེ་ལ་ཁ་ཐོར་ས་གནས་སུ་ཕེབས་པ་དང་དེ་གའི་ཡུལ་མི་དཔོན་རིགས་ཁག་ཅིག་དང་གཞིས་མི་ཚོས་སྣེ་ལེན་ཕེབས་བསུ་ཟབ་རྒྱས་ཞུས་པ་དང་སྦྲགས། ས་གནས་བོད་མི་རྣམས་ལ་གསུང་བཤད་གནང་། ཕྱི་ཚེས་ ༢༥ སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༨ ཐོག་འབུམ་སྡེ་ལ་ནས་དིརངྒ་ས་གནས་སུ་ཕེབས་པ་དང་། ཐུགས་གསུང་དར་རྒྱས་གླིང་དགོན་པ་དང་དིརངྒ་དུས་འཁོར་ལྷ་ཁང་བཅས་སུ་འཚམས་གཟིགས་གནང་བ་དང་འབྲེལ་ཡུལ་མི་ཚོར་མཇལ་འཕྲད་གནང་རྗེས་ཕྱི་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ ༥། ༣༠ ཐོག་བསྟན་འཛིན་སྒང་དུ་ཕྱིར་ཕེབས་གནང་། ཕྱི་ཚེས་ ༢༦ སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད། ༨།༠༠ ཐོག་ས་གནས་སྤྱི་མི་ནས་ཕེབས་སྐྱེལ་གྱིས་གུཧཱཊིར་ཕེབས་ཐོན་གནང་།
(32)


text:
དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་གྱི་ཞབས་ཞུ་འདི་ནི་མི་ལོ་༢༠༠༠ སྔོན་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་དང་རྒྱ་ནག་མཉམ་དུ་བྱུང་བའི་གནའ་བོའི་དར་གོས་འགྲོ་ལམ་གྱི་ཚོང་འབྲེལ་བརྒྱུད་ལམ་(Silk Road trading routes) ཞེས་པ་དེ་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ལས་གཞིའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་སྐོར་འདུག
ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༡༠ ཉིན་སྦི་སྦི་སི་གསར་ཁང་གིས་གནས་ཚུལ་སྤེལ་གསལ་ལྟར་ན། དབྱིན་ཡུལ་གྱི་གྲོང་རྡལ་སེ་ཊེན་ཧྥོར་ལི་ཧོབ་དུ་ཡོད་པའི་མེ་འཁོར་ས་ཚིགས་ནས་ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༡༠ ཉིན་དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་ཁང་མིག་༣༠ ཡོད་པ་ཞིག་རྡོག་ཐོན་གྱིས་ལེ་དབར་༧,༥༠༠ ཡི་ལྕམས་ལམ་བརྒྱུད་ནས་ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༢༧ ཉིན་རྒྱ་ནག་གི་གྲོང་ཁྱེར་ཡི་ཝུ་རུ་འབྱོར་གྱི་ཡོད་འདུག དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་བརྒྱུད་དབྱིན་ཡུལ་གྱི་ཐོན་རྫས་ཨ་རག་དང་། བཏུང་བྱ་མངར་མོའི་རིགས། བཅུད་སྨན་གྱི་རིགས། དེ་བཞིན་སྨན་གྱི་རིགས་སོགས་དབོར་འདྲེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་འདུག
དབྱིན་ཡུལ་ནས་རྒྱ་ནག་བར་གྱི་དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་འདིས་ཧྥ་རན་སི་དང་། བྷེལ་རྗམ། འཇར་མན། པོ་ལན་ཌི། བྷེ་ལ་རུ་སི། ཨུ་རུ་སུ། ཀ་ཛ་སི་ཐན་བཅས་རྒྱལ་ཁབ་མི་འདྲ་བ་བདུན་བརྒྱུད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། ད་ཐེངས་དབྱིན་ཡུལ་ནས་རྒྱ་ནག་ཏུ་བསྐྱོད་པ་ཐེངས་དང་པོ་ཡིན་འདུག་ཀྱང་། རྒྱ་ནག་ནས་དབྱིན་ཡུལ་དུ་ཟླ་ངོ་༣ གྱི་གོང་ནས་འབྱོར་ཟིན་ཡོད་འདུག དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་གྱི་ཞབས་ཞུ་འདི་ནི་རྒྱ་ནག་གི་སྐེད་རགས་གཅིག་དང་འགྲོ་ལམ་གཅིག་གི་ལས་གཞི་ཞེས་པའི་ལས་ཀའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། ལས་གཞི་དེས་མི་ལོ་༢༠༠༠ སྔོན་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་དང་རྒྱ་ནག་མཉམ་དུ་བྱུང་བའི་གནའ་བོའི་དར་གོས་འགྲོ་ལམ་གྱི་ཚོང་འབྲེལ་བརྒྱུད་ལམ་(Silk Road trading routes) ཞེས་པ་དེ་བསྐྱར་གསོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་འདུག
དོས་སྐྱེལ་མེ་འཁོར་གཏོང་མཁན་དང་ལས་བྱེད་ཚོས་ལྕགས་ལམ་བརྒྱུད་ཚོང་ཟོག་འོར་འདྲེན་བྱེད་པ་ནི་མཁའ་ལམ་ལས་གོང་ཁེ་བ་དང་། མཚོ་ལམ་ལས་མྱུར་ཚད་མགྱོགས་པ་ཡིན་སྐོར་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་འདུག །
གསར་འགོད་པ་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ།


text:
༢༠༡༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༦ རེས་གཟའ་ཟླ་བ།
༄༅། །ལྷར་བཅས་སྲིད་ཞིའི་གཙུག་རྒྱན། འཇིག་རྟེན་ཞི་བདེའི་དེད་དཔོན། ས་སྟེང་ྋརྒྱལ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་མངའ་བདག ཁམས་གསུམ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ། བོད་ཁ་བ་ཅན་གྱི་ལྷ་སྐལ། འཕགས་མཆོག་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་མིའི་རྣམ་པར་རོལ་པ། བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་མགོན་སྐྱབས་དང་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་འཁྲིད་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ྋརྒྱལ་མཆོག་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་དགོས་པ་དང་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཚན་ནས་སྨོས་ན་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ངག་དབང་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྲིད་གསུམ་དབང་བསྒྱུར་མཚུངས་པ་མེད་པའི་སྡེ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག ཕྱི་ལུགས་དགུང་གྲངས་བརྒྱད་ཅུར་ཕེབས་པའི་ྋསྐུའི་འཁྲུངས་སྐར་གྱི་དུས་ཆེན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྐབས་འདིར། ངས་བཀའ་ཤག་དང་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཡོངས་ཀྱི་ཚབ་ཞུས་ཏེ་སྒོ་གསུམ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ལྷ་ཕྱག་གྲངས་མེད་དང་བཅས་ཏེ་བཀྲ་ཤིས་པའི་འཚམས་ཞུ་དང༌། གོ་སྐབས་འདི་བཟུང་སྟེ་ྋརྒྱལ་ཡབ་དམ་པ་ཆོས་སྐྱོང་ཚེ་རིང་དང༌། ྋརྒྱལ་ཡུམ་དམ་པ་བདེ་སྐྱིད་ཚེ་རིང་རྣམ་གཉིས་fལའང་སྙིང་ཐག་པ་ནས་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
དེ་རིང་གི་ཉིན་མོ་འདི་ནི་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་རྣམས་དང༌། ཞི་བདེ་དང་དྲང་བདེན་ལ་དགའ་བའི་འཛམ་གླིང་མི་མང་ཀུན་གྱིས་དགའ་གུས་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་དུས་ཚིགས་གལ་ཆེན་ཞིག་ལ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བཞིན་ཡོད། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནང་ཆེས་གཉན་འཕྲང་ཆེ་བའི་དུས་སྐབས་སུ། མདོ་སྨད་ས་ཡི་ཐིག་ལེར་མཚན་དཔེའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་བཞད་ཅིང༌། དགུང་ལོ་ལྔར་ཕེབས་སྐབས་མི་འཇིགས་གདོང་ལྔས་བཏེགས་པའི་གསེར་གྱི་ཁྲི་འཕང་མཐོན་པོར་མངའ་གསོལ་ཞུས་པ་དང༌། རྒྱ་དམར་བཙན་འཛུལ་བའི་དབང་གིས་དུས་འགྱུར་མི་བཟད་པ་འབྱུང་ཉེའི་མཚམས་སུ་མགོན་པོ་གང་ཉིད་ལས་རེ་ལྟོས་བཅོལ་ཡུལ་གཞན་མ་མཆིས་སྟབས། གངས་ལྗོངས་ལྷ་མི་ཡོངས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་སྐུ་ན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་སྐབས་ཉིད་ནས་བོད་འབངས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་ལས་སྐྱོབ་ཐབས་སུ་རྒྱལ་སྲིད་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་ཐུགས་འགན་བཞེས་གནང་མཛད་དེ། ཐབས་མཁས་འཕྲུལ་མཛངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བོད་རྒྱ་མི་རིགས་གཉིས་འཆམ་མཐུན་མཉམ་གནས་ཡོངས་ཐབས་གནང་སྟེ་བོད་འབངས་རྣམས་གནས་སྐབས་ཛ་དྲག་དམག་གི་འཇིགས་པ་ལས་བསྐྱབས་ཤིང༌། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས་ལེགས་བཅོས་ལས་ཁུངས་གསར་འཛུགས་སོགས་བོད་ལྗོངས་མཐའ་དབུས་ཡོངས་ལ་ཁྱབ་པར་མཛད།
དེ་ནས་དགུང་ལོ་ ༢༤ ཕེབས་སྐབས་བཙན་བྱོལ་དུ་ཕེབས་དགོས་བྱུང་ཞིང༌། དེའི་སྐབས་ཐུགས་ཁུར་གཙོ་བོ་མ་འོངས་མི་རིགས་ཀྱི་སོན་རྩ་ན་གཞོན་རྣམས་སྲོལ་རྒྱུན་དང་དེང་རབས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་འདབ་གཤོག་གཉིས་ལྡན་ཡོང་ཐབས་སུ་གཏན་ཉིན་སློབ་གྲྭ་ཁག་ཟུར་འཛུགས་གནང་བས་མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་གསོན་པོར་གནས་པའི་ཐོག་དེང་རབས་ཤེས་ཡོན་ཅན་གྱི་མི་སྣ་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་ཐུབ་པ་གནང་ཞིང༌། ད་ལྟའི་ཆར་བོད་མིའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འགོ་འཁྲིད་ལས་འགན་གསར་སྐྱེས་ན་གཞོན་ཕོ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་མུ་མཐུད་འཁུར་བཞིན་ཡོད། དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ནོར་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་སྲུང་སྐྱོབ་དར་སྤེལ་ཆེད་རིས་མེད་ཆོས་བརྒྱུད་ཁག་དང་གཡུང་དྲུང་བོན་བཅས་ཀྱི་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་རྟེན་གཞི་དགོན་སྡེ་གྲྭ་ཚང་རྣམས་རིམ་བཞིན་བཙན་བྱོལ་དུ་སླར་གསོ་དར་སྤེལ་གནང་ཐབས་མཛད་ཅིང༌། ཆོས་བརྒྱུད་ནང་ཕན་ཚུན་ཕུ་ནུ་བཞིན་དུ་དམ་ཚིག་འོ་ཆུ་གཅིག་འདྲེས་ཀྱི་མཛའ་བརྩེའི་དཔལ་ལ་རོལ་ཐུབ་པ་བྱུང༌། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་འཚོ་རྟེན་ཕུགས་འཕེར་ཡོང་ཐབས་སུ་གཞིས་ཆགས་ཁག་སིམ་ཡལ་དུ་མ་འགྲོ་བར་ཕན་ཚུན་མཉམ་རུབ་ཐོག་འཚོ་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། ལྷག་པར་བྱེས་འབྱོར་སྒྲིག་འཛུགས་དང་འཛིན་སྐྱོང་གི་སྒྲོམ་གཞིར་དུས་ནས་དུས་སུ་ལེགས་བཅོས་དང་ཡར་རྒྱས་གོང་འཕེལ་གྱིས་མང་གཙོའི་ཆ་ལག་ཡོངས་སུ་ཚང་ཞིང༌། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དེ་ཉིད་མང་གཙོ་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གནང་མཛད་པ་སོགས་སྐུ་ངལ་བརྒྱ་ཕྲག་ལྷུར་བཞེས་ཀྱིས་དབུ་འཁྲིད་ལམ་སྟོན་མཛད་པའི་བཀའ་དྲིན་ནི་བསམ་བརྗོད་ལས་འདས།
ཀུན་གྱི་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱལ་མེས་དབོན་རྣམ་གསུམ་གྱི་སྐུ་དུས་སུ་བོད་མིའི་གཅིག་བསྒྲིལ་གྱི་ནུས་སྟོབས་དང་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མངའ་ཐང་ཡང་རྩེར་སོན་པ་བྱུང༌། དེང་གི་དུས་སུ་བོད་རིགས་ཡོངས་རྫོགས་ཆོལ་ཁ་དང་ཆོས་བརྒྱུད་དབྱེ་བ་མེད་པར་དམ་ཚིག་རྡོག་རྩ་གཅིག་བསྒྲིལ་ངང་གནས་པ་མ་ཟད། བོད་མིའི་གོང་བུའི་ནུས་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་འགྲོ་བཞིན་པ་ནི་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་བོད་མི་རིགས་ལ་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་མཛད་བཟང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་སྨྲོས་ཅི་དགོས།
ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་ཉག་གཅིག་གིས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པའི་ཧི་མཱ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཀྱི་མི་རིགས་ལའང་ཕ་མེས་ནས་བརྒྱུད་པའི་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ནོར་ངོས་འཛིན་ཐུབ་པའི་གདེང་སྤོབས་བྱིན་པ་ཙམ་མ་ཟད། ཡོངས་རྫོགས་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་སོགས་འཛམ་གླིང་ནང་པ་ཡོངས་ནས་གུས་བརྩི་ཞུ་མུས་བཅས་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པའི་བསྟན་འགྲོའི་མཛད་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས་པ་དང༌། སྔོན་བྱོན་རིས་མེད་སྐྱེས་ཆེན་ཚད་ཐུབ་དུ་མས་དམ་བསྒྲགས་མཛད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བསྟན་པ་དག་ཐེར་གྱི་མཛད་པ་ཁོ་ནར་དགོངས་ཏེ་དོལ་རྒྱལ་སྐོར་བླང་དོར་བཀའ་སློབ་བཀའ་དྲིན་བསྩལ་ཀྱང༌། ལོག་སྨོན་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་རེ་ཟུང་གིས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེར་གོ་བ་ལོག་སྒྲུབ་ཞུ་ཐབས་བྱེད་པ་ནི་ཉི་ཤར་སྦར་མོས་འགེབ་ཐབས་བྱེད་པ་ལས་མ་འདས། ལྷག་པར་བར་སྐབས་ནས་ྋརྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་བཀའ་དྲིན་བསམ་ཤེས་ཡེ་ནས་མེད་པར་གཞི་རྩ་གཏན་ནས་མེད་པའི་མཚན་སྨད་དང༌། ཆོས་དད་རང་དབང་དང་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཟེར་བ་སོགས་ཁ་ལ་འཁྱེར་ཏེ་ཕ་རོལ་པོའི་གཡོ་བྱུས་འོག་ཚུད་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་འགུལ་མངོན་གསལ་དོད་པོའི་སྒོ་ནས་སྤེལ་བཞིན་པ་རྣམས་ད་ཆ་ས་རིས་ཐང་གསལ་ཆགས་ཟིན་པ་ཚང་མས་མཁྱེན་ཆུབ་ལྟར་ཡིན།
ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་ཀྱི་བདེ་དོན་སླད་འགྲོ་བ་མིའི་རྒྱུད་ཀྱི་བཟང་སྤྱོད་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུ་དང༌། ཆོས་ལུགས་ཕན་ཚུན་དབར་མཐུན་འབྲེལ་དག་སྣང་སྦྱོང་ཐབས། བོད་མིའི་ཁྱད་ནོར་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གིས་འཛམ་གླིང་སྤྱིར་ཞབས་འདེགས་སྒྲུབ་བཞིན་པ་ལྟར་གླིང་ཆེན་དྲུག་གི་རྒྱལ་ཁབ་ ༦༧ ལྷག་ཏུ་ྋཞབས་ཀྱི་པད་མོ་རྣམ་པར་བཀོད་པ་དང༌། ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་དང༌། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་བྱ་དགའ། ཨ་རིའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་གསེར་གྱི་གཟེངས་རྟགས། ཇོན་ཊེམ་པལ་ཊོན་གཟེངས་རྟགས་སོགས་ཆེ་བསྟོད་དང་གཟེངས་རྟགས་ ༡༥༠ བརྒལ་བ་འབུལ་བཞེས་མཛད། དེ་ལྟར་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་ཏུ་ལོ་རེ་བཞིན་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་མཚན་སྙན་མཛད་འཕྲིན་རྒྱས་བཞིན་པར་བརྟེན་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་བོད་དོན་གནས་བབ་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེ་བྱུང་ཞིང༌། བོད་དོན་བདེན་མཐའ་གསལ་ཐབས་ལ་ཕན་ཐོགས་རླབས་ཆེན་བྱུང་ཡོད།
དེང་གི་ཆར་གཞིས་བཞུགས་བོད་རིགས་སྤུན་ཟླ་རྣམས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་བཙན་དབང་དྲག་གནོན་འོག་ཉིན་འཁྱོལ་ཡང་མཚན་མི་འཁྱོལ་བའི་འཇིགས་སྣང་དང་དངངས་སྐྲག་ངང་གནས་ཐོག་རང་སྲོག་བློས་བཏང་གནང་མཁན་ཀུན་གྱིས་མགྲིན་དབྱངས་གཅིག་གྱུར་ངང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་རང་ཡུལ་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས་པ་དང༌། བོད་མིའི་རང་དབང་བསྐྱར་གསོ་དགོས་པའི་མངོན་འདོད་གསལ་སྟོན་བྱས་པ་ལྟར་རྒྱ་ནག་གཞུང་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་ཚབ་ལྷན་དུ་གྲོས་མོལ་འཕྲལ་མར་གནང་དགོས་པའི་དྲན་བསྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
བཀའ་ཤག་སྐབས་བཅུ་བཞི་པས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཁུར་བླངས་པ་ནས་བཟུང་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ཐུགས་རྗེ་འཕྲིན་ལས་དང༌། རྒྱལ་གཅེས་ལྷག་བསམ་གྱིས་ཕྱུག་པའི་གཞིས་བྱེས་བོད་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་དང་ཕྱར་གྲུ་མཉམ་འདེགས་གནང་བའི་འབྲས་བུ་ལས་འཐུས་ཤོར་མེད་ཙམ་དུ་གནས་བཞིན་པ་ནི་དགའ་སྒོམ་བྱ་འོས་སུ་སྣང༌། སྔ་ལོ་ཨ་རི་དང༌། ཡོ་རོབ། རྒྱ་གར་བཅས་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མིའི་ཚོགས་པ་སྒྲིག་འཛུགས་ཇི་སྙེད་ནས་མ་སྐུལ་དྭང་བླངས་ཀྱིས་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་གྱི་ལས་རིམ་སྣ་ཚོགས་སྤེལ་གནང་བ་དང༌། ད་ལམ་ྋསྐུའི་གྱ་སྟོན་ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང༌། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ། མདོ་སྨད་ཆོལ་ཁ་བཅས་ནས་བརྟན་བཞུགས་བསྟར་འབུལ་གྱིས་གཙོས་མཛད་སྒོ་གྲ་རྒྱས་ཞུ་རྒྱུའི་སྐལ་བཟང་གི་གོ་སྐབས་བྱུང་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་གཞིས་ལུས་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་ཚེ་ཚེ་སྒྲུབ་དང༌། སྲོག་བླུ་ཚེ་ཐར། ཞབས་རིམ་གྲངས་གསོག་ཐོག་རང་གི་ལུས་སྲོག་གི་ཉེན་ཁར་མ་འཛེམས་པར་གྱ་སྟོན་ལ་མཉམ་བཞུགས་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། བཟང་པོའི་བྱ་བ་འདི་དག་ལ་བརྟེན་ནས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དཔག་མེད་བསགས་ཡོད་པར་ཐེ་ཚོམ་མེད། དེ་བཞིན་འཛམ་གླིང་གང་སར་མི་སྟོང་ཚོ་མང་པོ་མཉམ་དུ་འདུས་ནས་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་ྋསྐུའི་གྱ་སྟོན་ལ་འཚམས་འདྲི་ཞུ་བཞིན་པ་འདི་དག་ནི་མགོན་པོ་མཆོག་གི་མཛད་འཕྲིན་ཡར་ངོའི་ཟླ་བ་ལྟར་འཕེལ་བཞིན་པའི་མཚོན་རྟགས་འཁྲུལ་མེད་དུ་སྣང༌།
བོད་མིའི་གནས་སྐབས་དང་མཐར་ཐུག་གི་ཕན་བདེ་མཐའ་དག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་བྱམས་བརྩེའི་འཕྲིན་ལས་ཁོ་ན་ལ་རག་ལུས་པས་མགོན་པོ་གང་ཉིད་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་ཡུན་བརྟན་དགོས་པ་ནི་བོད་མིའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་སྲོག་རྩ་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་མགོན་པོ་མཆོག་གིས་ཇི་ལྟར་མ་ཡིས་བུ་ལ་འདོམས་པ་བཞིན་སྲིད་ན་རིན་བྲལ་བཀའ་སློབ་བསྩལ་བ་རྣམས་དེ་དེ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་བོད་མི་མི་རེ་ངོ་རེས་དུས་རྟག་ཏུ་འབད་རྩོལ་གནང་དགོས་པ་ནན་ཏན་ཆེན་པོས་སྐུལ་མ་ཞུ་རྒྱུ་དང༌། མགོན་པོ་གང་ཉིད་མཁའ་ཁྱབ་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོངས་དང༌། ཁྱད་པར་གང་གི་གདུལ་ཞིང་དུ་བདག་གིར་བཞེས་པའི་ཁ་བ་རི་པའི་སྐྱེ་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་སྐུ་ཚེ་ཞབས་པད་བསྐལ་བརྒྱའི་བར་དུ་འཚོ་ཞིང་གཞེས་པ་དང༌། རླབས་ཆེན་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་མཛད་བཟང་སྙིགས་འགྲོའི་གདུང་བ་སེལ་བའི་དཔྱིད་དུ་རྒྱ་ཆེ་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་རྟག་སྐྱོང་ཡོང་བའི་གསོལ་བ་ཕུར་ཚུགས་སུ་འདེབས་རྒྱུ་ཡིན།
འདས་པའི་མི་ལོ་ ༥༦ རིང་རྒྱ་གར་དབུས་སའི་གཞུང་དང་མི་མང་གིས་མཚོན་པའི་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ལ་གནས་པའི་ཞི་བདེ་དང་དྲན་བདེན་ལ་དགའ་བའི་མི་མང་གིས་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་དང་ཆོས་རིག་འཛིན་སྐྱོང་གི་བྱ་བར་དངོས་ཤུགས་བརྒྱུད་གསུམ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་མཐུན་འགྱུར་གནང་བར་གོ་སྐབས་འདི་བཟུང་སྟེ་འཚམས་འདྲི་དང་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
མཐའ་དོན་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་སྐུ་ཚེ་བསྐལ་བརྒྱར་བརྟན་ཅིང༌། ཐུགས་ཀྱི་བཞེད་དགོངས་ལྷུན་གྱིས་འགྲུབ་པ་དང༌། བོད་དོན་བདེན་མཐའ་མྱུར་དུ་གསལ་བའི་སྨོན་འདུན་ཤུགས་དྲག་ཞུ་རྒྱུ་བཅས། བཀའ་ཤག་གིས། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༦ ལ།། །།


text:
༢༠༡༧ ཟླ་ ༡༢ ཚེས ༢༦ རེས་གཟའ་མིག་དམར།
༄༅། །འདི་གར་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས་བཏང་གནས་ནང་འཁོད་དོན། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་རྒྱུད་སྨད་གངས་ཅན་རིག་གནས་སློབ་གྲྭ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་གོ་སྒྲིག་འོག་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ཟླ་ ༧ ནས་ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༢༥ བར་ཟླ་དྲུག་རིང་བོད་གངས་ཅན་པའི་གཅེས་ནོར་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་མི་ཉམས་རྒྱུན་འཛིན་དང་ཉམས་པ་སླར་གསོའི་ཆེད། བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་མཐོ་སློབ་ཐོན་པ་ཁག་ཅིག་ལ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་ནང་དོན་རིག་པའི་ཟླ་དྲུག་ཟབ་སྦྱོང་ཐེངས་བཞི་པ་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུས་ཡོད།
ཟབ་སྦྱོང་གི་མཇུག་བསྡོམས་མཛད་སྒོར་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོར་དཔལ་ལྡན་སྨད་རྒྱུད་གྲྭ་ཚང་གི་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་དགེ་བཤེས་དབང་འདུས་མཆོག་དང། ཕྱོགས་བཞུགས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེ་མཆོག རྡ་ས་ནས་ཆེད་ཕེབས་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ལས་བྱེད་བསྟན་འཛིན་ཟླ་སྒྲོན་ལགས། ས་གནས་འཐུས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་སྐྱིད་པ་ལགས། དེ་བཞིན་ས་གནས་ལས་དྲུང་ཚེ་རིང་སྒྲོལ་དཀར་ལགས་དང་། གངས་ཅན་རིག་གནས་སློབ་གྲྭའི་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་བཅས་འཛོམས་ཏེ།
ཐོག་མར་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་གླུ་ཕུལ་རྗེས་དགེ་ཆེ་ཡོན་ཏན་ལགས་ནས་མཛད་སྒོའི་ངོ་སྤྲོད་དང་ཟླ་དྲུག་ཟབ་སྦྱོང་ཀྱི་ལས་བསྡོམས་སྙན་སྒྲོན་གནང་། ལས་བསྡོམས་ནང་གསལ་ཟླ་དྲུག་ཟབ་ཁྲིད་དེ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སུམ་རྟགས་དག་གསུམ་དང། རིགས་ལམ། ཆོས་འབྱུང་དང་གྲུབ་མཐའ། ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀུན་བཏུས་ནས་བཏུས་པའི་རིགས་ལམ་ (ཚད་མ་) དང། ཕར་ཕྱིན། དབུ་མ་མཛོད་བཅས་ཀྱི་སྙིང་བསྡུས་བསླབ་གཞིར་ཡོད་ཚུལ་དང་། སློབ་ཕྲུག་ཚོའི་ཤེས་སྤྱོད་གཉིས་ཀར་འདོད་བློ་ཁེངས་པ་བྱུང་སྐོར་ཡང་གསལ་ཡོད་པ་རེད།
གོང་ཚེས་ཉིན་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་གངས་ཅན་རིག་གནས་སློབ་གྲྭ་འདི་བཞིན་༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོའི་བཀའ་དགོངས་ལྟར་ཕྱག་བསྟར་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ད་བར་དོན་གཉེར་ཅན་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་པས། མ་འོངས་པར་མུ་མཐུད་༸རྒྱལ་བའི་བཀའ་དགོངས་བཞིན་གལ་ཆེར་གཅེས་འཛིན་བྱེད་དགོས་གལ་སྐོར་དང་། ལྷག་པར་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་སྐབས་རེ་༸རྒྱལ་བའི་གཟིམ་ཆུང་མཇལ་བཅར་སྐབས། གངས་ཅན་རིག་གནས་སློབ་གྲྭའི་སྐོར་བཀའ་འདྲི་ཡང་ཡང་ཕེབས་ལུགས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད། ཕྱོགས་མཚུངས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གིས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་ནང་དོན་རིག་པའི་གལ་གནད་སྐོར་གསུངས་པ་དང་། མ་འོངས་པར་གོ་སྐབས་བཟང་པོ་འདིར་སློབ་ཕྲུག་ཚོ་ངོས་ནས་ཀྱང་ཤུགས་བསྐྱོན་དགོས་པའི་དགོངས་འཆར་ཟབ་མོ་ཡང་གནང་ཡོད། དེ་བཞིན་ཆོས་རིག་སྐུ་ཚབ་བསྟན་འཛིན་ཟླ་སྒྲོན་ལགས་དང། ས་གནས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚེ་རིང་སྒྲོལ་དཀར་ལགས་གཉིས་ཀྱིས་ལས་འཆར་དང་འབྲེལ་བའི་གསུང་བཤད་གནང་ཡོད་པ་བཅས།།


text:
བོད་ནས་བྱུང་བའི་གཏེར་ཆུ་དང་། ཆུ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་མཁན་ཧོང་ཁོང་བས་ཁོར་ཡུག་གི་གོད་ཆག་གང་ཞིག་སྐྲུན་བཞིན་པ།
ཨི་ལའ་རི་ཡ་མར་རི་ཡ་སཱ་ལ་ (Ilaria Maria Sala) ཡིས་བྲིས། གཏེར་ཆུ་དེ་དག་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཤེལ་དམ་གྱི་ནང་དུ་ཡོང་གི་ཡོད་ཅིང་། དབོར་འདྲེན་བྱེད་སྐབས་སུ་དྭངས་ཤིང་གསལ་བའི་ཤེལ་དམ་ལས་ནང་གི་ཆུ་དེ་ལྷད་མེད་གཙང་བསིལ་ཇི་ཙམ་ཡིན་པ་མཐོང་ཐུབ། ཨེ་ཤི་ཡའི་ཕྱུག་བདག་སྨྱོན་པ་དེ་ཚོས་བྱང་སྣེའི་དོམ་གྱི་འཚོ་གནས་ཀྱི་བདག་དབང་ཁྱོད་ཀྱི་མདུན་ཅོག་ཐོག་ཏུ་འཁྱེར་ཡོང་ཞིང་། ས་གནས་ཀྱི་མི་སྨྱོན་པ་ཚོར་འཚོང་བར་བྱེད། གང་ལྟར་ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་ནང་སྣ་ཚོགས་ཚོང་ཁང་མང་པོ་ཞིག་གིས་གཏེར་ཆུའི་ཤེལ་དམ་འཚོང་སའི་ཡན་ལག་ཚོང་ཁང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཅིང་། དེས་ཁོང་ཚོའི་ཚོང་ར་རྒྱུན་གནས་ལ་གནོད་བཞིན་མཆིས་ཀྱང་དེ་ནི་ཁོར་ཡུག་རང་བཞིན་གྱི་དཀའ་ངལ་ཞིག་རེད། དེ་ནི་ ༢༠༡༦ ལོར་འགོ་བཙུགས་ཤིང་ཧོང་ཁོང་དུ་ཐོ་འགོད་ཟིན་པ་བོད་ཀྱི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཟེར་བ། རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་མི་ཊར་ ༥༡༠༠ ཡོད་པའི་བོད་ཀྱི་འཁྱགས་རོམ་ལས་བྱུང་པའི་ཆུ། བོད་ ༥༡༠༠ (Tibet 5100) ཞེས་པའི་གཏེར་ཆུ་བླུགས་པའི་ཤེལ་དམ་སྐྲུན་མཁན་ཞིག་རེད། སྐབས་དེར་ཧོང་ཁོང་ལ་ཧོང་ཁོང་ཌོ་ལར་ (HK$) ༣‚༠༢ ལ་འཚོང་གྱི་ཡོད། བཟོ་གྲྭ་དེའི་སྙན་ཐོ་གསར་ཤོས་ལྟར་ན་ “ལོ་རེར་རྒྱ་ཆའི་ལྔ་འཕར་བས་ཚོང་ནི་ཡག་པོ་འདུག” ཅེས་ཟེར།
ཁྱེད་ཀྱིས་ཆེ་ཆུང་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཀྱི་གཏེར་ཆུ་དེ་དག་སྣ་ཚོགས་ཚོང་ར་ཕལ་མོ་ཆེར་མཐོང་ཐུབ། (1.5 L) གཏེར་ཆུའི་འགྱིག་དམ་དེ་ཧོང་ཁོང་ཌོ་ལར་ (HK$) ༡༣‚༥ ལ་འཚོང་གྱི་ཡོད་པ་དང་། དེ་ལས་ཆུང་བ་ (500 ml) ཡོད་པའི་གཏེར་ཆུའི་རིན་ཐང་ནི་ཧོང་ཁོང་ཌོ་ལར་ (HK$) ༠༨ རེད། དེ་དག་ (Svalbardi insanity) དང་མི་འདྲ་བ་ནི་དེ་ཚོ་ཤེལ་དམ་ནང་མེད་པར་འགྱིག་དམ་ནང་དུ་ཡོད་པས་རེད། དེའི་གཉིས་ཀ་ཁོར་ཡུག་ཀྱི་ཁུར་པོ་དང་། འགྱིག་ནི་གནོད་ཚབས་ཆེ་བ་ཡིན། ཤེལ་ནི་ལྕི་མོ་ཡིན་ཞིང་བཞུ་བླུག་གིས་རྒྱུ་ཆ་གཞན་ཞིག་བཟོ་བར་རྡོ་སོལ་མང་པོ་དགོས་པ་རེད། འགྱིག་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ཞིག་དང་འདྲ་སྟེ་ཇི་སྲིད་བར་གནས་ངེས་རེད། འགྱིག་རིགས་ཇི་ཙམ་གནས་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཆུ་ནང་དུ་དུག་རྫས་གཏོང་བར་བྱེད་ཅིང་། དེ་ནས་ཉེ་སའི་ཁོར་ཡུག་ཀུན་ཏུ་ཡང་གཏོང་བར་བྱེད། ཚོག་དཔག་ལྟར་ན་འགྱིག་རིགས་ཤིག་འཐོར་ཞིག་ཏུ་འགྲོ་བར་ལོ་ ༤༥༠ ཙམ་འགོར་བར་ཡང་བཤད།
དམ་བེ་དེ་དག་གི་སྐོར་གྱི་སེམས་ཁྲལ་དེ་མཚོ་བོད་མཐོ་སྒང་གི་ཆུ་འགྱིག་སྣོད་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཧི་མ་ལ་ཡ་ཧྲིལ་པོ་དང་། དམིགས་བསལ་བོད་པའི་ས་ཁུལ་ཁག་གཏེར་ཆུའི་ཆེད་འཁྱགས་རི་བཞུ་བ་སོགས་ཁོར་ཡུག་གི་གནོན་ཤུགས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོའི་འོག་གནས་ཡོད།
རྒྱ་ནག་ནང་བཟའ་བཅའ་དང་ཆུའི་བདེ་འཇག་ལ་དོ་ཁུལ་བྱས་པ་དང་། བོད་ཀྱི་མངའ་སྡེའི་གཞུང་ཁག་གིས་ཚོང་ལས་ཀྱི་གོ་སྐབས་བཟང་པོར་མཐོང་སྟེ་ལོ་བཅུ་ཙམ་གྱི་སྔོན་ནས་ས་ཁུལ་གྱི་ཆུ་མིག་རྣམས་བཟོ་གྲྭའི་བཤུ་གཞོག་ལ་སྒོ་ཕྱེ་རྒྱུར་འགོ་བཙུགས་ཏེ་ ༢༠༡༤ ལོའི་ལོ་མཇུག་བར་ཁེ་ལས་ ༢༨ ལ་ལས་གཉེར་ཆོག་མཆན་སྤྲད་ཚར་ཡོད།
འཛིན་སྐྱོང་འགན་འཛིན་ཝང་དྷོན་དང་བརྗེ་པོ་རྒྱབ་པའི་འགན་འཛིན་ཟུར་པ་ཧྥུ་ལཱིན་ (Fu Lin) ཞེས་པའི་སྐབས་བོད་ཀྱི་ཆུའི་འབྱུང་ཁུངས་དེ་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་འགྲོ་མགྱོགས་ཤོས་སུ་གྱུར་ཡོད་ཅིང་། ཚོགས་མིའི་གྲས་སུ་ཧོང་ཀོང་ནས་འགའ་ཞིག་དང་། ཕྱི་རྒྱལ་ནས་མ་མཐར་ཡང་མི་གཅིག་ཡོད་ཀྱང་བོད་རིགས་གཅིག་ཀྱང་མི་འདུག
འདི་ནི་དེ་སྔོན་རྒྱ་ནག་གི་མེ་འཁོར་ལྕགས་ལམ་ལྷན་ཚོགས་ལ་ཁེ་སྤོགས་ཐོག་ནས་འབྲེལ་བ་ཡོད་ཀྱང་། ལྷན་ཚོགས་དེར་ལྐོག་བཟའི་གནས་དོན་བྱུང་བ་ནས་བཟུང་འབྲེལ་མེད་དུ་བསྡད་པ་རེད་འདུག ད་དུང་བོད་ ༥༡༠༠ (Tibet 500) ཡིས་ ༢༠༢༥ བར་དམ་བེ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་མ་ས་ཡ་བཅུ་ཐོན་སྐྱེད་བྱས་ཏེ་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ལ་ཕྱིར་འཚོང་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་ཡོད་པ་རེེ་འདུག
ཁེ་ལས་གཞན་ཞིག་སྟེ་ཇོ་མོ་གླང་མའི་འཁྱགས་རོམ་ཁེ་ལས་ (Qomolangma Glacier Company) ཞེས་པའི་ཡན་ལག་ཇོ་མོ་གླང་མའི་སྒར་ཚུགས་ལས་ཁཱི་ལོ་མི་ཊར་ (km) ༨༠ ཙམ་གྱི་སར་ཡོད་ཅིང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་རང་བྱུང་དགོས་མཁོ་ཟུར་འཇོག་བྱེད་ས་ཡིན་ཁུལ་བྱེད་པ་དེའི་མིང་ལ་ “ཇོ་མོ་གླང་མ་” ཞེས་བོད་པའི་ཐ་སྙད་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་འདུག འདིའི་ཐོན་སྐྱེད་རྣམས་ད་དུང་ཧོང་ཁོང་དུ་ཚོང་སྒྱུར་བྱེད་ཀྱི་མེད།
བོད་པའི་འཁྱགས་རོམ་ལས་གཏེར་ཆུ་བཟོ་བའི་གནད་དོན་ཞིག་འདུག་གམ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་དེར་ལྟ་སྟངས་ལ་རག་ལས་པ་ལོས་ཡིན། བོད་རིགས་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ནི་སྲིད་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་པའི་ཁེ་ལས་པ་རྣམས་མཚོ་བོད་མཐོ་སྒང་དུ་ཡོང་ནས་གནས་དེའི་གཏེར་ཁ་སྔོག་པ་སོགས་ཡོད་ཚད་རིན་མེད་དང་གང་འདོད་ཡིན་པའི་དཔེ་མཚོན་ཉེ་ཤོས་ཤིག་རེད་ཅེས་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུག་ཅིང་། དངུལ་ཁང་དུ་དངུལ་བཅུག་པའི་རྩིས་ཁྲ་ཁ་ཤས་ལྟར་ན་“བོད་ ༥༡༠༠” (Tibet 5100) ཡིས་ ༢༠༡༣ བར་ཁྲལ་དང་འགྲོ་གྲོན་གཞན་ཕུད་པའི་ཨ་སྒོར་ས་ཡ་ ༥༠ (US$50million) བྱུང་ཡོད་འདུག་མོད། བོད་རིགས་དེ་དག་གིས་རྩ་ཆེའི་འབྱུང་ཁུངས་དེར་དེ་ལྟ་བུའི་བཤུ་གཞོག་གཏང་རྒྱུའི་ཐག་གཅོད་ལ་ས་གནས་མི་མང་གིས་མོས་མཐུན་དང་ཆ་ཤས་བླངས་མེད་ཚུལ་གསལ་བརྗོད་གནང་བཞིན་མཆིས།
ད་དུང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རུ་རྒྱུད་ཀྱི་ཆུ་བོའི་འབབ་རྒྱུན་ལ་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་ཕལ་ཆེ་བ་བཟོ་གྲྭས་བཤུ་གཞོག་དང་། མིས་བཟོས་ཆུ་མཛོད་སོགས་ཀྱིས་རྐྱེན་དང་། འཛམ་གླིང་གི་ཚ་དྲོད་རྒྱས་བཞིན་པ་བཅས་ཀྱིས་ཡིན་སྐོར་ཁོར་ཡུག་ལ་ཉམས་ཞིབ་ཀྱིས་ཁུངས་བསྐྱེལ་ར་སྤྲོད་བྱས་འདུག་ཅིང་། དེས་ཧི་མ་ལ་ཡ་ནས་བྱུང་བའི་ཆུ་ལ་བརྟེན་དགོས་པའི་ལྷོ་དང་། ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་རྒྱལ་ཁག་རྣམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ངན་པ་ཐེབས་སྲིད་པ་ཡང་བཤད་འདུག
བདུན་སྔོན་མའི་ནང་མཚོ་སྔོན་སྐྱེ་དགུ་མདོའི་ས་ཁུལ་ཞིག་ཏུ་སྔོ་རྩས་ཁེངས་པའི་ལུང་ཤོང་ཞིག་གི་མཐོ་ས་ཞིག་ནས་སྤང་རི་གས་འཐོར་གྱིས་བུ་ག་ཆེན་པོ་ཞིག་ལྡོར་བ་ལས་འདམ་སྙོག་དང་། སྤང་གས་ཆག་ཏུ་སོང་བའི་དུམ་བུ་སོགས་མཉམ་དུ་འདྲེས་པའི་འདམ་རུད་ཆེན་པོ་ཞིག་དལ་གྱིས་བཞུར་བཞིན་པ་ཕྱུགས་རྫི་འགས་བརྙན་དུ་བླངས་པའི་བརྙན་ཐུང་ཞིག་སྤྱི་ཚོགས་དྲ་ལམ་དུ་ཁྱབ་བྱུང་ཞིང་། ཉིན་ཤས་རྗེས་རྒྱ་ནག་གི་ཚན་རིག་པས་བརྙན་དེ་བདེན་པ་ཡིན་པ་གཏན་ཁེལ་བྱས་པ་དང་། དེ་ནི་མཐོ་སྒང་གི་གཏན་འཁྱགས་ཆགས་རིམ་གྱི་ཞུན་མ་ཡིན་ཞིང་། མེ་རི་ལས་ཐོན་པའི་རྡོ་ཞུན་འཁོལ་མ་ལྟར་འབབ་བཞིན་ཡོད་ཚུལ། དེ་ཡང་འདི་ལོར་ཁུལ་དེར་རྒྱུན་ལྡན་མིན་པའི་ཆར་ཞོད་ཆེ་བའི་སྟབས་ཀྱིས་ཡིན་སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་སོང་ཞིང་། ཀན་སུའི་ཞིང་ཆེན་གྱི་རྐྱེན་ངན་གོད་ཆག་སྔོན་འགོག་བྱེད་མཁན་ཚན་རིག་པའི་འགོ་ཁྲིད་ཝང་བདེ་ཁེའེ་ (Wang Dekai) ཡིས་ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་ནང་མཐོ་སྒང་གི་གཏན་འཁྱགས་ཆགས་རིམ་ཧ་ཅང་མྱུར་པོའི་ངང་ཞུ་བཞིན་ཡོད་སྐོར་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་སོང་།
ད་དུང་ང་ཚོས་རྙོག་འཛིང་ཆེ་ཞིང་འཇིགས་སླ་བའི་ཁོར་ཡུག་ལ་གནོད་ཤུགས་ལྕི་མོ་ཕོག་པའི་རྟག་མཚན་མངོན་བཞིན་པའི་སྐོར་སོགས་ལ་གསལ་པོར་ལྟ་བཞིན་ཡོད། ཆུའི་བཟོ་གྲྭ་རྣམས་ཀྱིས་པར་སྐྲུན་བྱས་ཤིང་གཏེར་ཆུ་འགྱིག་དམ་དུ་བཅུག་ཀྱང་ཁོར་ཡུག་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་གང་ཡང་ཐེབ་ཀྱི་མེད་སྐོར་གྱི་དཔྱད་ཞིབ་ལྟ་བུར་བརྟེན་ནས་བཟོ་གྲྭ་རྒྱ་སྐྱེད་བྱེད་པ་ནི་གླེན་རྟགས་སུ་མངོན། འོན་ཀྱང་ཧོང་ཁོང་གི་སྣ་འཛོམས་ཁྲོམ་ར་ཚང་མའི་བང་ཁྲིའི་སྒང་དུ་ “བོད་ ༥༡༠༠” (Tibet 5100) བཞག་ཡོད་ལ། གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་གླ་གཏོང་རླངས་འཁོར་དང་། སྦྱར་པང་སོགས་ཀྱི་སྒང་དུ་གསལ་བསྒྲགས་སྦྱར་འདུག ང་ཚོས་དེ་འདྲའི་སྨྱོན་རྟགས་དེར་མགོ་བོ་གཡུག་གཡུག་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཧ་ལམ་ང་ཚོས་ཁྱིམ་གྱི་ཉེ་ས་ནས་སྟོང་ཉེན་ཅན་གྱི་འཁྱགས་རོམ་གྱི་ཆུ་འཐུང་བ་ནི་ཅི་འདྲའི་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་རེད་སྙམ་སྲིད། ལྷ་སྤྱི་ཚོགས་ཞབས་ཞུ་དང་ཤེས་ཡོན་ལྟེ་གནས་ཁང་གིས་བསྒྱུར།


text:
གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུའི་ནང་བོད་ཡིག
ཕྱི་ལོ་ 2016 ཟླ་ 3 ཚེས་ 31 ཉིན་སྤེལ།བརྙན་ཟློས་འདི་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༦ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༣༡ ཉིན་གུ་གུལ་གྱི་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུའི་སྒྲིག་ངོས་སམ་འཆར་ངོས་ལ་འགྱུར་བ་གསར་པ་འཐེབས་ཡོད་པ་དེ་ལ་གཞིགས་ཏེ་བཟོས། གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ལས་འཆར་འདིར་རྒྱབ་སྐྱོར་དང་། དོ་ཁུར་ཡོད་མཁན་བོད་རིགས་གྲོགས་པོ་ཀུན་གྱི་ཆེད་དུ་ཡིན།
ཉེ་ཆར་གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ནང་སྐད་ཡིག་ 13 གསར་དུ་སྣོན་ཏེ་ད་ལྟའི་ཆར་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུ་འདིའི་ནང་སྐད་ཡིག་ 103 ཆགས་ཡོད། སྐད་ཡིག་ 13 དེ་དག་ནི་ Amharic, Corsican, Frisian, Kyrgyz, Hawaiian, Kurdish (Kurmanji), Luxembourgish, Samoan, Scots Gaelic, Shona, Sindhi, Pashto and Xhosa བཅས་ཡིན་པའི་གསལ་བསྒྲགས་བྱས་འདུག
གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ལས་འཆར་སྒྲོམ་སྟེགས་སམ་འཆར་ངོས་ལ་འགྱུར་བཅོས་གསར་པ་བཏང་ཡོད་པར་བརྟེན། ལས་གཞིའི་དེའི་གལ་ཆེན་དང་། ལྷག་བསམ་ཀུན་ནས་བླངས་ཏེ་ཡིག་བསྒྱུར་བྱེད་མཁན་ཀུན་ལ་ཡིག་བསྒྱུར་བྱེད་སྟངས་དང། ཡིག་བསྒྱུར་ནང་དག་བཅོས་བྱེད་སྟངས་གསལ་སྟོན་བྱེད་ཁུལ་ཡིན།
ཕྱི་ལོ་ 2015 ཟླ་ 1 ཚེས་ 15 ཉིན་སྤེལ་བ།གུ་གུལ་གྱི་དྲ་ཐོག་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུ་ Google Translator ནང་རྒྱལ་ཁབ་ 90 གི་སྐད་ཡིག་ཡོད། རང་ཅག་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཀྱང་ཡིག་བསྒྱུར་གི་ཞབས་ཞུའི་ནང་རྐུབ་སྟེགས་ཞིག་ཐོབ་པར་བོད་མི་མི་རེ་ངོ་རེར་ལག་ཐོག་ཏུ་འདུག །དེའང་དང་ཐོག་དབྱིན་ཡིག་གི་མིང་ཚིག་མི་ཉུང་བ་ཞིག་བོད་ཡིག་ནང་བསྒྱུར་འཚར་དགོས་པ་དང་། མིང་ཚིག་དེ་དག་མི་སུས་བསྒྱུར་ནའི་འགྲིགས་ཀྱི་འདུག
གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུ་འདི་ནི་གློག་ཀླད་ཙམ་དུ་མ་ཟད་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་སྤྱོད་བཞིན་པའི་ལག་ཐོག་ཁ་པར་ཆ་ཚང་ནང་བེད་སྤྱོད་ཡོང་ཐུབ། རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་གི་ཚིག་རེ་གཉིས་བོད་ཡིག་ཐོག་བསྒྱུར་ཐུབ་པ་ནས་འགོ་བཙུགས་ནས། སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་ནང་ཡོད་པའི་ཡིག་ཆ་ཆ་ཚང་། དེ་བཞིན་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་དྲ་ཚིགས་དག་ཀྱང་ཐད་ཀར་བོད་བསྒྱུར་བྱེད་དེ་བལྟ་ཀློག་བྱེད་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཕུགས་རྒྱང་གི་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ལྡན་ཡོད།
ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་དེ་ཐོག་མར་ལེགས་པོ་ཞིག་མེད་ངེས་ཀྱང་། དྲ་གྲོགས་ཚོས་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ཞབས་ཞུ་བེད་སྤྱོད་ལོ་རེ་བཞིན་གཏོང་བའི་དུས་ཚོད་ནང་ལེགས་ནས་ལེགས་སུ་འགྲོ་རྒྱུ་ཉགས་ཅིག་རེད། དཔེར་ན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ནང་ དབྱིན་ཡིག་ནས་རྒྱ་ཡིག་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་ནི་བརྒྱ་ཆ་ 45% ལས་མེད་ཀྱང་ ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༤ ཟླ་བ་ ༨ པའི་ནང་ དབྱིན་ཡིག་ནས་རྒྱ་ཡིག་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་ནི་བརྒྱ་ཆ་ 61% ཟིན་ཡོད།
ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་སྤུད་ཚད་དེ་ནི་དྲ་མི་ཚོས་ཕྱག་གྲུ་མཉམ་འདེབས་ཀྱི་རྩོལ་བ་ལ་རགས་ལས་ཡོད། དོན་བསྡུས་པོར་ཞུས་ན་ད་བར་སྒེར་ཚོང་གི་མཉེན་ཆས་དང་དྲ་ཚིགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་དབྱིན་བོད་ཡིག་བསྒྱུར་ལས་གཞི་དང་ཚོང་རྫས་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། གུ་གུལ་གྱི་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ཞབས་ཞུ་ནང་ལྟར་རིན་མེད་དང་། བེད་སྤྱོད་རྒྱ་ཁྱབ་ཐུབ་པ་དེ་ལྟར་མེད།
ངའི་བསམ་པར་སེམས་ཤུགས་འཕར་ནས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དེ་བཞིན་བརྡ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་གྱི་གཤོག་པར་དུས་ཐོག་ཏུ་བཟུང་ཐུབ་པ་དགོས་རྒྱུ་ནི་གལ་ཆེ་ཤོས་རེད་བསྙམས། ད་ལྟའི་གོམ་པ་ཆུང་ཆུང་དེས་མ་འོངས་གནད་ཀ་ཅན་གྱི་འདེམས་ག་ཞིག་ཀྱང་ཆགས་སྲིད།
གཤམ་ལ་གུས་པས་གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུའི་ནང་དབྱིན་ཡིག་མིང་ཚིག་དེ་དག་བོད་ཡིག་ནང་བསྒྱུར་སའི་ས་ཐོག་དེ་སྟོན་གྱི་ཡིན།
གཤམ་གྱི་འགྲོ་ལུགས་ལྟར་བྱེད།
༡༽ དྲ་ཚིགས་དེར་ཕེབས་ http://translate.google.com/community
༢༽ གུ་གུལ་གློག་འཕྲིན་ཁ་བྱང་སྤྱད་དེ་ནང་དུ་འཛུལ་དགོས། གུ་གུལ་གློག་འཕྲིན་ཁ་བྱང་མེད་ན་དེབ་བསྐྱེལ་བྱེད་དགོས།
༣༽ My Language ལ་གནོན་རྗེས་ དབྱིན་ཇི་ཤེས་མཁན་ཚོས་ English དང་ Tibetan དེ་གཉིས་འདེམས། ( རྒྱ་ཡིག་ཤེས་མཁན་ཚོས་ Chinese དང་ Tibetan འདེམས། ཧིན་དྷི་ཤེས་མཁན་ཚོས་ Hindi དང་ Tibetan དེ་གཉིས་འདེམས།)
༤༽ དེ་ནས་ Translate ཞེས་པའི་ [ + ] སྔོ་རྟགས་དེར་གནོན་ནས་ མིང་ཚིག་ རེ་རེ་བཞིན་བོད་ཡིག་ནང་བསྒྱུར་འགོ་བཙུགས་ན་འགྲིག
༥༽ མིང་ཚིག་རེ་རེ་བསྒྱུར་ཟིན་པ་དང་ Submit ཞེས་པའི་ཐོག་གནོན་དགོས། གལ་ཏེ་མིང་ཚིག་ཁ་ཤས་ཁྱེད་ཀྱི་བསྒྱུར་མ་ཤེས་ན་ skip ཐོག་ལ་གནོན་ན་འགྲིགས།
གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུའི་ནང་བོད་ཡིག་སླེབས་ཐུབ་མིན་གཙོ་བོ་ནི་མིང་ཚིག་ས་ཡ་གཅིག་ལྷག་བོད་བསྒྱུར་བྱེད་ཟིན་པ་དགོས། དེར་བརྟེན་ང་ཚོ་མི་རེ་ངོ་རེས་ཤུགས་བརྒྱག་དགོས་པ་མཐོང་།
གཤམ་གྱི་བརྙན་ཟློས་ཐུང་ཐུང་དེ་ནས་གསལ་པོ་ཤེས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད།
བོད་མདོ་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་གཅིག་འགྱུར་ཡོང་ཆེད་ཡིག་སྐད་གཙོ་ཆེ་འཛིན་ཏེ་བསྒྱུར་ན་ལེགས་སྙམ། ཡིག་སྐད་དེ་ཡང་སྐུ་མདུན་གྱི་བཀའ་སློབ་དང་གསུང་འཕྲིན་ལྟར་མཐོ་དམན་བར་གསུམ་གྱི་གོ་ཐུབ་ཞིག ཡུལ་སྐད་དང་ཕལ་སྐད་བཀོད་ན་གཅིག་བསྒྱུར་ཞིག་ནམ་ཡང་མི་ཡོང་། གཉིས་པ་ཡིག་བསྒྱུར་ལ་ནོར་འཁྲུལ་དང་བསྒྱུར་ལེགས་པོ་མ་བྱུང་བའི་སེམས་ཁྲལ་བྱེད་མི་དགོས། གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ལས་གཞི་འདིའི་ནང་མི་ཚང་མས་དགོངས་འཆར་ལེགས་ཤོས་དང་། བསྒྱུར་ལེགས་ཤོས་དེ་འཇོག་ངེས། ཇི་ལྟར་ལགས་ཟེར་ན། དཔེར་ན། ཡིག་བསྒྱུར་བ་ཀ་པས་ཡིག་བསྒྱུར་བྱེད་སྐབས་དག་ཆ་ནོར་བའམ་བསྒྱུར་བཟང་པོ་མེད་ན། ཡིག་བསྒྱུར་བ་ཁ་པ། ག་པ། ང་པ་སོགས་ཀྱི་དོ་སྣང་བྱུང་བ་དང་ལས་སེང་བཟོ་བཅོས་བྱེད་ཐུབ། གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུ་དེ་ལེགས་སྒྲུབ་བྱུང་རྗེས་ང་ཚོས་དབྱིན་ཡིག་ནས་བོད་ཡིག་གམ་བོད་ཡིག་ནས་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་ཐད་བསྒྱུར་བྱེད་ཐུབ།
***** དེ་ནས་གོམ་པ་གཉིས་པ་དེ་ཁ་ཞོར་ལམ་ཞོར་ཀྱི་ལས་ཀ་ཞིག་རེད། གསལ་པོ་བཤད་ན་གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་ཞབས་ཞུ་དེ་ལེགས་སྒྲུབ་ཐུབ་པའི་རྗེས་ཀྱི་ལས་གཞི་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད། དེ་ནི་ཡིག་བསྒྱུར་སྤུས་དག་གཏོང་ཐབས་དེ་ཡིན། དཔེར་ན། house ལྟ་བུའི་མིང་ཚིག་ཞིག་ལ་བོད་ཡིག་ནང་ “ཁང་པ་” “གཤོང་ཚད་དམ་གཤོང་པ་” “ཁང་ཚན་དང་སྡེ་ཚན་” སོགས་ལ་གོ་ཐུབ། ུམིང་ཚིག་དེ་ཚིག་སྒྲུབ་འདྲ་མིན་ནང་དོན་དག་ཁ་ཁག་སྟོན་གྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་དེ་དུས་ང་ཚོས་དོ་སྣང་བྱེད་དེ་བརྗོད་བྱ་མི་འདྲ་ས་ལ་མིང་ཚིག་དེར་དག་བཅོས་བྱེད་རོགས་བྱེད་དགོས་པ་དེ་ཡིན། དེ་ལྟར་བྱེད་ནས་ཡིག་བསྒྱུར་གྱི་སྤུས་ཚད་གོང་མཐོར་གཏོང་ཐུབ།
*** གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུ་དེས་ཡུལ་ལུང་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་གི་འགྲོ་ལུགས་འགྲོ་སྟངས་ལ་ཉམས་ཞིབ་དང་རྩིས་བརྒྱག་གི་ཡོད། ང་ཚོས་གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ནང་བོད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་ཇི་ཙམ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་གྱི་གུ་གུལ་གྱི་རྩིས་འཕྲུལ་ལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། རིམ་པས་གུ་གུལ་ཡིག་བསྒྱུར་ཞབས་ཞུས་བོད་ཡིག་ཤེས་ཐུབ། དེ་ནི་མི་ཞིག་ལ་སྐད་ཡིག་གསར་པ་ཞིག་བསླབས་པ་ནང་ལྟར་རེད།


text:
འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ།
- བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས།
འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་ནི། མདོ་ཁམས་སྡེ་དགེའི་མངའ་ཁུལ་དགེ་བའི་གཏེར་ཀླུང་། དིལ་མགོ་ཞེས་པའི་ཁྱིམ་དུ་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ལྕགས་འབྲུག་ཟླ་བ་དྲུག་པའི་ཚེས་དྲུག་(སྤྱི་ལོ1820)ལོར་སྐུ་འཁྲུངས།
དགུང་ཕྲེང་བརྒྱད་ལ་ཕེབས་དུས་ཡོན་ཏན་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་གིས་མཚོན་པའི་ཤེས་བྱའི་གནས་མཐའ་དག་ལ་གསན་སྦྱོང་གི་འགོ་ཚུགས། ཞེ་ཆེན་མཧཱ་པཎྜི་ཏ་མཐུ་སྟོབས་རྣམ་རྒྱལ་དང་། འཚོ་བྱེད་ཚེ་དབང་། སྡེ་དགེའི་བླ་སྨན་པ་ཆོས་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ལས་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་པའི་གནས་མཆོག་རྣམས་དང་། ཡང་སྒོས་གསོ་རིག་རྒྱུད་བཞི་ཆ་ལག་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཙོས་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་གྲགས་ཆེ་བའི་སྨན་གཞུང་ཕལ་ཆེ་བའི་བཤད་པ་དང་། ལག་ལེན་མན་ངག་རིགས་རྣམས་ཞིབ་ཁྲིད་ཐོབ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རིན་པོ་ཆེ་དང་། དངུལ་ཆུ་བཙོ་བཀྲུའི་སྦྱོར་བ་སོགས་མྱོང་བ་ཟབ་ཁྱད་ཅན་མང་པོ་ཁྱབ་སྤེལ་གནང་སྟེ་སྐྱེ་འགྲོ་ཀུན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དཔལ་ཡོན་འཛད་མེད་དུ་བསྩལ་བས་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་ཞེས་པའི་སྙན་གྲགས་ཕྱོགས་ཀྱི་བུ་མོའི་རྣ་ལུང་དུ་མཛེས་པ་འདི་བྱུང་།
དམ་པ་འདིའི་གསུང་གི་མཛད་པའི་སྐོར་ལ། 《མཁྱེན་བརྩེ་བཀའ་འབུམ་》ཞེས་ངོ་མཚར་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་འདིའི་དཀར་ཆག་ཐ་པར་གསོ་རིག་སྐོར་གྱི་བཀའ་རྩོམ་གྲངས་ལས་འདས་པ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དཔེར་ན་《གསོ་རིག་རྒྱུད་བཞིའི་བསྡུས་དོན་སྙིང་པོ་》དང་། 《སྨན་སྦྱོར་ཉེར་མཁོ་སྣ་ཚོགས།》 《སྨན་གྱི་ངོས་འཛིན་ལས་འཕྲོས་པའི་དོགས་སེལ་ཕྲན་བུ།》 《ཉམས་ཡིག་སྣ་ཚོགས》 《མན་ངག་ཉེར་མཁོ་སྣ་ཚོགས།》 གཞན་ཡང་《སྲོག་རླུང་གི་བཅོས་ཕན་བདེའི་དོ་ཤལ།》དང་། ཁྲག་རླུང་སྟོད་འཚངས་ཀྱི་བཅོས་ཚུལ་ངོ་མཚར་སྲོག་སྟེར། རྩ་དཀར་གྱི་བཅོས་ཚུལ་སྙིང་པོར་དྲིལ་བ་ཕན་བདེའི་ཕྲེང་བ་སོགས་ཟིན་བྲིས་རྗེད་བྱང་ལ་བཏབ་པ་དེ་རྣམས་ལེགས་བཤད་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འབའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་སྔར་ནས་བཟུང་རང་ཅག་འཚོ་བྱེད་ཀུན་གྱི་སྙིང་ནོར་དམ་པར་གྱུར།
རྗེས་སུ་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེ་དབང་པོས་སྡེ་དགེ་དང་། རྫོང་གསར་བཀྲ་ཤིས་ལྷ་རྩེ་གཉིས་ལ་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སྤྱི་དང་། དེ་འབྲེལ་གསོ་རིག་འཆད་ཉན་གྱི་བཤད་གྲྭ་འཛུགས་པར་མཛད་ནས་བརྒྱུད་འཛིན་མཁས་པའི་དབང་པོ་ཟམ་མི་ཆད་པ་ཆུ་ཡི་གཉེར་མ་ལྟར་བྱུང་། དེའི་ནང་གྲགས་ཆེ་བ་གཙོ་བོ་ས་སྐྱའི་ཁྲི་ཆེན་གོང་མ་ཕྱོགས་གླང་དང་། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ། འཇུ་མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ། འཇམ་དབྱངས་བློ་གཏེར་དབང་པོ་ཞེས་པ་སོགས་ཡིན། སྤྱིར་ན་ཁོང་རྣམ་པས་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་བསྟན་པའི་བྱ་བར་སྲི་ཞུ་རྣམ་དག་མཛད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་བོད་ཀྱི་གསོ་རིག་མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གྱི་ཆེད་དང་། ནད་པ་མང་པོའི་ལུས་སེམས་ཟུག་རྔུའི་སྡུག་བསྔལ་སྣ་ཚོགས་ལས་སྐྱོབ་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གོང་མའི་རྣམ་ཐར་ཇི་ལྟ་བར་འགྲོ་དོན་འཕྲིན་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང་བའི་ཚུལ་ནི་ཞིབ་རྒྱས་བརྗོད་པའི་ཡུལ་ལས་འགོངས། དེ་ལྟར་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ་མཆོག་འགྲོ་འོང་བདུན་ཅུ་དོན་གསུམ་ལ་ཕེབས་པའི་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ཆུ་འབྲུག་ཟླ་བ་ལྔ་པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་འདིར་སྣང་གི་མཛད་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་བསྡུས་པ་བཅས་སོ།། །།
- འདི་ནི་མཁས་དབང་བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་དཔེ་དེབ་《གངས་ལྗོངས་གསོ་རིག་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་རིམ་བྱོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་》ནས་ཟུར་འདོན་ཞུས།
མཐའ་མའི་འདོན་ཐེངས་།: 06.11.2017 ཉིན། 9:35 AM<< སྔ་མ།


text:
ཉིན་ཤས་གོང་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་དང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་སྐབས་དགུ་པའི་ཨུ་ཡོན་ཚང་འཛོམས་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་གསུམ་པ་སློབ་སྦྱོང་ལག་བསྟར་བྱས་ནས་བོད་ལྗོངས་ལས་རིགས་ལག་རྩལ་སློབ་གླིང་གི་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་གསར་གཏོད་འཕེལ་རྒྱས་དང་དེ་བཞིན་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས་ལ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུའི་ཐད། གསར་འགོད་པས་བོད་ལྗོངས་ལས་རིགས་ལག་རྩལ་སློབ་གླིང་ཏང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་གཞོན་པ་ཡོན་ཀྲང་ཚའེ་ཧྲོའུ་ཁོན་ལ་བཅར་འདྲི་ཞུས་པ་ཡིན།
“ང་ཚོས་རང་ཉིད་ཀྱི་དོན་དངོས་དང་ཟུང་འབྲེལ་དང་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་དང་ལས་རིགས་སློབ་གསོ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་སྐོར་གྱི་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་དང་སྲིད་གཞུང་གིས་བཏོན་པའི་ལས་ཀའི་བསམ་ཕྱོགས་དང་འབད་འཐབ་དམིགས་ཚད་ལ་དམ་པོར་དམིགས་ཏེ། ཐོག་མའི་བསམ་འདུན་མ་བརྗེད་པར་མུ་མཐུད་མདུན་སྐྱོད་བྱས་ནས་རང་ལྗོངས་ཀྱི་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་བྱ་གཞག་འཕེལ་རྒྱས་ལ་མགྱོགས་མྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་དགོས”ཚའེ་ཧྲོའུ་ཁོན་གྱིས་བློ་མཐུན་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་སྙན་སྒྲོན་གནང་སྐབས“གུང་ཁྲན་ཏང་མིའི་ཐོག་མའི་བསམ་འདུན་དང་འགན་འཁྲི་ནི་ཀྲུང་གོའི་མི་དམངས་ལ་བདེ་སྐྱིད་དོན་གཉེར་དང་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས་ཀྱི་བསྐྱར་དར་དོན་གཉེར་བྱ་ཆེད་ཡིན་པ”བསྟན་ཡོད། “མི་གང་འདྲ་ཞིག་གསོ་སྦྱོང་བྱེད་པ་དང་མི་གསོ་སྐྱོང་ཇི་ལྟར་བྱེད་པ”ནི་སློབ་གསོའི་རྩ་བའི་གནད་དོན་ཡིན་ལ་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་བརྗོད་དོན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་ངས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བ་དང་ལས་ཞུགས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སློབ་གཉེར་ཁ་ཕྱོགས་ཁོང་དུ་བརྟན་པོ་ཆུད་པ་དང་ཐོན་སློབ་མཉམ་འདྲེས་དང་། སློབ་གྲྭ་དང་ཁེ་ལས་མཉམ་ལས། བཟོ་སློབ་ཟུང་འབྲེལ། ཤེས་སྤྱོད་གཅིག་མཐུན་བཅས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བསམ་ཕྱོགས་གཞིར་བཟུང་། སྒྲིག་གཞི་དང་ལམ་སྲོལ་སྒྱུར་བཅོས་གཏིང་ཟབ་ཏུ་གཏོང་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་དང་། ཁྱབ་ཁོངས་ཁག་དང་རིགས་ཁག་གི་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་རྣམ་པ་གསར་གཏོད། འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཐབས་ལམ་ཡང་དག་འཚོལ་བ། ལས་ཀའི་གཙོ་གནད་གཏན་འཁེལ། ལས་ཀའི་བྱེད་ཐབས་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་པ་བཅས་བྱས་ནས་བོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་མི་དམངས་བློ་ཡིད་ཚིམ་པའི་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་མ་ལག་ཅིག་ཧུར་ཐག་གཏོད་པ་དང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་བརྟན་པའི་ག་བཏང་གོ་ཆོད་ཀྱི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་གསོ་སྐྱོང་བྱས་ཚེ། བོད་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་དང་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོ་ཡོང་ཆེད་བློ་གྲོས་དང་ཤེས་ལྡན་མི་སྣའི་ལེགས་སྐྱེས་འབུལ་ཐུབ་ཅེས་བཤད།
ཚའེ་ཧྲོའུ་ཁོན་གྱིས། མིག་སྔར་བལྟས་ན། རང་རྒྱལ་འདི་ཉིད་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དུས་རབས་གསར་པར་སླེབས་པས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་མཁོ་འདོན་བྱས་པའི་ལས་ཞུགས་གོ་སྐབས་དང་ངལ་རྩོལ་ཁོར་ཡུག་ལའང་དེ་མཚུངས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་ཡོད། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་འཚམ་པར་བྱེད་དགོས་ན་བོད་ལྗོངས་ལས་རིགས་ལག་རྩལ་སློབ་གླིང་གིས་གསོ་སྐྱོང་བྱས་པའི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་ནི་བྱང་ཚད་མཐོ་བའི་ལག་རྩལ་རྩལ་ནུས་ཅན་གྱི་ཤེས་ལྡན་པ་ཡིན་དགོས། སློབ་མའི་བཟོ་བོའི་སྙིང་སྟོབས་སྐྱེད་སྲིང་བྱེད་དགོས་ལ“བོད་སྐྱོད་པ་རྒན་གྲས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས”དར་སྤེལ་དང་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་པ་དང“བཟོ་བོའི་སྙིང་སྟོབས་ལྡན་པའི་ལས་རིགས་སློབ་གླིང”དང་“གསར་བརྗེའི་ལས་རིགས་སློབ་གླིང”གི་མཚན་སྙན་ཧུར་ཐག་བཏོད་ནས་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས་ཀྱི་རླབས་ཆེན་བསྐྱར་དར་གྱི་ཀྲུང་གོའི་ཕུགས་འདུན་མངོན་འགྱུར་དང་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་བོད་ལྗོངས་གསར་པ་འཛུགས་སྐྲུན་ཆེད་རྐང་འཛིན་མི་སྣ་དང་བློས་འགེལ་ཆོག་པའི་ཤུལ་འཛིན་པ་གསོ་སྐྱོང་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད།
དུས་རབས་གསར་པར་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་བྱ་ཐབས་མཉམ་སྤྱོད་ཀྱིས་ལས་རིགས་སློབ་གསོ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་དགོས་སམ། ཚའེ་ཧྲོའུ་ཁོན་གྱིས“དུས་རབས་གསར་པར། ལས་རིགས་སློབ་གསོར་གོ་སྐབས་གསར་པ་དང་འགྲན་སློང་གསར་པ་མང་པོ་འཕྲད་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོས་ཐོག་མའི་བསམ་འདུན་མ་བརྗེད་པར་བྱ་ཐབས་མཉམ་སྤྱོད་ཀྱིས་མཐོ་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་ནང་དོན་འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་དགོས”ཞིབ་ཕྲའི་ཐོག་ནས་བརྗོད་ན། འཐབ་ཇུས་དམིགས་ཚད་ཁ་གསལ་བཟོས་ནས་མཐོ་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གླིང་གི་རྩེ་རིམ་ཇུས་འགོད་ལ་ཤུགས་སྣོན་རྒྱག་དགོས། “རྒྱུད་གཅིག་ལམ་གཅིག”གི་གྲོས་འགོའི་རྒྱབ་ལྗོངས་ཆེ་མོའི་འོག ང་ཚོས་ངེས་པར་དུ་གོ་སྐབས་ལ་དམ་འཛིན་བྱས་ཏེ་དུས་ཚོད་ཀྱིས་མི་མི་སྒུག་པའི་སྙིང་སྟོབས་ཐོག་ནས“རྣམ་པ་ལྔའི་ལས་རིགས་སློབ་གླིང”འཛུགས་སྐྲུན་བྱ་རྒྱུར་ཤུགས་རྒྱག་པ་དང་། ཆེད་ལས་གྲུབ་ཆའི་ཕྱོགས་སྒྱུར་རིམ་སྤོར་བྱེད་མགྱོགས་སུ་གཏོང་བ། དེ་བས་ཁ་གསལ་བའི་སློབ་གཉེར་འདུ་ཤེས་དང་། སློབ་གཉེར་ངེས་གནས། སློབ་གཉེར་ཁྱད་ཆོས་བཅས་ཆགས་པ་བྱེད་པ། དེ་བས་གསོན་ཤུགས་ལྡན་པའི་དོ་དམ་གྱི་སྒྲིག་སྲོལ་ལམ་སྲོལ་དང་དེ་བས་སྒོ་དབྱེའི་སློབ་གཉེར་ཁོར་ཡུག་ཅིག་བསྐྲུན་ནས་མི་རིགས་ས་ཁུལ་དུ་ཤུགས་རྐྱེན་ངེས་ཅན་ལྡན་པའི་མཐོ་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གླིང་དུ་འགྱུར་བ་བྱས་ཏེ“རྒྱུད་གཅིག་ལམ་གཅིག”གི་གྲོས་འགོ་ལག་བསྟར་བྱ་ཆེད། ཤེས་ལྡན་མི་སྣའི་འདེགས་སྐྱོར་བརྟན་པོ་ཞིག་མཁོ་འདོན་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད།
མཇུག་ཏུ་བྱང་ཚད་དང་ལག་རྩལ་མཐོ་བའི་རྩལ་ནུས་ཅན་གྱི་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་གསོ་སྐྱོང་གི་བླང་བྱ་གཞིར་བཟུང་། ཚའེ་ཧྲོའུ་ཁོན་གྱིས“རང་བརྟེན”དང“གཞན་བརྟེན”མཉམ་སྤྱོད་དང་དགེ་རྒན་གྱི་དཔུང་ཁག་འཛུགས་སྐྱོང་འཆར་འགོད་དང་མ་ལག་འགན་ལེན་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་ཀུན་སྤྱོད་ལེགས་པ་དང་། སློབ་གསོའི་འདུ་ཤེས་གསར་པ། སྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཟབ་པ། སློབ་ཁྲིད་ཆུ་ཚད་ཅུང་མཐོ་བ། ལག་ལེན་གྱི་ནུས་པ་ཅུང་ཆེ་བ། ཆེད་ལས་དང་གཅིག་ལྕོགས་ཟུང་འབྲེལ་བཅས་ཀྱི་དགེ་རྒན་གྱི་དཔུང་ཁག་གཅིག་ཧུར་ཐག་བཙུགས་ནས་མཐོ་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་ཆེད། ཤེས་ལྡན་མི་སྣའི་འགན་ལེན་བརྟན་པོ་བྱེད་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་རེད།


text:
7ཚེས་26་ཉིན་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་པུས་2015ལོའི་ལོ་སྟོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྤུས་ཚད་གནས་ཚུལ་ཁྱབ་བསྒྲགས་བྱས་པ་སྟེ། པེ་ཅིང་དང་། ཐེན་ཅིན། ཧོ་པེ། འབྲི་ཆུའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་། ཀྲུའུ་ཅང་གཙང་པོའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་བཅས་ས་ཁུལ་གྱི་མཁའ་རླུང་སྤུས་ཚད་དེ་ལོ་གོང་མའི་དུས་མཚུངས་དང་བསྡུར་ན་ལེགས་སུ་ཕྱིན་ཡོད།
ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོང་པུའུ་ཁོར་ཡུག་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་སིའི་སི་ཀྲང་ལུའོ་དབྱི་ཡིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར། 2015ལོའི་ལོ་སྟོད་དུ་རྒྱལ་ཁབ་ཁོར་ཡུག་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་དྲ་བའི་ཐོག་ཁོར་ཡུག་གི་མཁའ་རླུང་དང་། སྐྱུར་ཆར། ས་ངོས་ཆུ་སོགས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་ལ་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་གྱི་ལས་དོན་མུ་མཐུད་སྤེལ་ཡོད། 《ཁོར་ཡུག་མཁའ་རླུང་སྤུས་ཚད་ཀྱི་ཚད་གཞི》གཞིར་བཟུང་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ས་ཁུལ་རིམ་པ་ཡན་དང་དེ་བཞིན་ས་ཁུལ་རིམ་པ་ཡན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་338ཀྱི་ཚད་ལོན་ཉིན་གྲངས་ཀྱི་བསྡུར་ཚད་དེ་ཆ་སྙོམས་72.7%ཟིན་པའི་ནང་སྦགས་བཙོག་ཅུང་ཆུང་བའི་བསྡུར་ཚད་དེ་18.7%ཡིན་པ་དང་། སྦགས་བཙོག་ཅུང་འབྲིང་བས་5.2%བཟུང་བ། སྦགས་བཙོག་ཆེ་བས་2.7%བཟུང་བ། སྦགས་བཙོག་ཚབས་ཆེ་བས་0.7%བཟུང་ཡོད། སྦགས་བཙོག་བཟོ་ཆེ་ཤོས་ནི་PM2.5ཡིན།
དུས་མཚམས་དང་པོར་མཁའ་རླུང་སྤུས་ཚད་ཀྱི་ཚད་གཞི་གསར་པ་ལག་བསྟར་བྱས་པའི་པེ་ཅིང་དང་། ཐེན་ཅིན། ཧོ་པེ། འབྲི་ཆུའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་། ཀྲུའུ་ཅང་གཙང་པོའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་བཅས་ཀྱི་ས་ཁོངས་དང་དེ་བཞིན་ཐད་སྐྱོང་གྲོང་ཁྱེར་དང་། ཞིང་ཆེན་གྱི་ལྟེ་བའི་གྲོང་ཁྱེར། འཆར་གཞིའི་ལོགས་བཀོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་བཅས་ཁྱོན་གྲོང་ཁྱེར་74ཡི་ཚད་ལོན་ཉིན་གྲངས་ཀྱི་བསྡུར་ཚད་ཆ་སྙོམས་68.0%ཟིན་པ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་6.9ཡིས་མཐོ་རུ་ཕྱིན་ཡོད། སྦགས་བཙོག་བཟོ་ཆེ་ཤོས་ནི་PM2.5ཡིན་པ་དང་དེ་ནས་O3ཡིན། པེ་ཅིང་དང་། ཐེན་ཅིན། ཧོ་པེ། འབྲི་ཆུའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་། ཀྲུའུ་ཅང་གཙང་པོའི་ཟུར་གསུམ་གླིང་བཅས་ས་ཁུལ་གྱི་མཁའ་རླུང་སྤུས་ཚད་དེ་ལོ་གོང་མའི་དུས་མཚུངས་དང་བསྡུར་ན་ལེགས་སུ་ཕྱིན་ཡོད། གྲོང་ཁྱེར་74ཁྲོད་མཁའ་རླུང་སྤུས་ཚད་ཅུང་ཞན་པའི་མཐའ་མའི་གྲོང་ཁྱེར་10ནི་པའོ་ཏེང་དང་། ཞིང་ཐའེ། ཀྲེང་ཀྲོའུ། ཐང་ཧྲན། ཧྲེ་ཅ་ཀྲོང་། ཧོང་ཧྲུའེ། ཅི་ནན། ཧན་ཏན། ཧྲེན་དབྱང་། ཐའེ་ཡོན་བཅས་ཡིན་པ་དང་མཁའ་རླུང་གི་སྤུས་ཚད་ཅུང་ལེགས་པའི་མདུན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་10ནི་ཧའེ་ཁའུ་དང་། ལྷ་ས། ཧུའེ་ཀྲོའུ། ཀྲོའུ་ཧྲན། ཤ་མོན། ཀྲུང་ཧྲན། ཀྲུའུ་ཧའེ། ཧྲེན་ཀྲེན། ཁུན་མིན། ཕུའུ་ཀྲོའུ་བཅས་ཡིན།
ཤེས་རྟོགས་བྱས་པར་གཞིགས་ན། ལོ་སྟོད་དུ་སྐྱུར་ཆར་གྱི་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་བྱས་པའི་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་470ཁྲོད་གྲོང་ཁྱེར་164ལ་སྐྱུར་ཆར་བབས་ཤིང་། ལོ་སྟོད་ཀྱི་དུས་མཚུངས་དང་བསྡུར་ན་སྐྱུར་ཆར་བབས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བསྡུར་ཚད་དང་། སྐྱུར་ཆར་ཅུང་ཆེན་པོ་བབས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བསྡུར་ཚད། སྐྱུར་ཆར་ཧ་ཅང་མང་པོ་བབས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བསྡུར་ཚད་བཅས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་4.5དང་། 5.8 3.2སོ་སོར་ཆག་ནས་རྒྱལ་ཡོངས་སུ་སྐྱུར་ཆར་གྱིས་བཟོས་པའི་སྦགས་བཙོག་གནས་ཚུལ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་ལེགས་སུ་ཕྱིན་ཡོད། ལོ་སྟོད་དུ་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་བྱས་པའི་ས་ངོས་ཆུའི་བཅད་ངོས་956ཁྲོད་རིམ་པ་དང་པོའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་2.7%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་1.1ཆག་པ་དང་། རིམ་པ་གཉིས་པའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་31.2%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་3.2མཐོ་རུ་ཕྱིན་པ། རིམ་པ་གསུམ་པའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་30.2%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་0.8ཆག་པ། རིམ་པ་བཞི་པའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་18.9%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་2.0ཆག་པ། རིམ་པ་ལྔ་པའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་6.7%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་1.1མཐོ་རུ་ཕྱིན་པ། རིམ་པ་ལྔ་པ་ལས་བརྒལ་བའི་བཅད་ངོས་ཀྱིས་10.3%བཟུང་བ་དེ་དུས་མཚུངས་ལས་བརྒྱ་ཆའི་གྲངས་0.4ཆག་པ་བཅས་རེད།


text:
༄༅།།མཚོ་སྔོན་གྱིས་རྒྱལ་ཁབ་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཞིང་ཆེན་ཤུགས་ཆེན་བསྐྲུན་རྒྱུ་ཡིན་པ།
གསར་འགྱུར་སྤེལ་དུས། (2017ལོའི་ཟླ་ 12ཚེས་05ཉིན། 10:43) (རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཁུར་པ། མཁའ་འགྲོ།)
མི་དམངས་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ་12ཚེས་3ཉིན། སྣོད་བཅུད་སྟོབས་ཆེན་ཞིང་ཆེན་དང་ཡུལ་སྐོར་གྲགས་ཅན་ཞིང་ཆེན་གྱི་དམིགས་ཚད་མངོན་འགྱུར་བྱ་ཆེད། ཉེ་དུས་མཚོ་སྔོན་གྱིས་《སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཞིང་ཆེན་བསྐྲུན་རྒྱུའི་ལས་དོན་ཇུས་གཞི་》བཏོན་ནས། སྔོ་ཞིང་དྭངས་བའི་རི་ཆུ་གསེར་རི་དངུལ་རིར་བསྒྱུར་ཏེ་2020ལོར་སླེབས་སྐབས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཞིང་ཆེན་བསྐྲུན་རྒྱུ་དང་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཁུལ་8དང་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཁུལ་15བསྐྲུན་རྒྱུའི་བརྩོན་ལེན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་བསྟན་ཡོད།
མཚོ་བོད་ས་མཐོའི་དབུས་སུ་གནས་པའི་མཚོ་སྔོན་ནི་འབྲི་ཆུ་དང་། རྨ་ཆུ། རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་བཅས་ཀྱི་ཆུ་འགོ་རེད་ལ། ས་བབ་མཐོ་བའི་ས་ཁུལ་གྱི་སྐྱེ་དངོས་སྣ་མང་རང་བཞིན་གྱི་གཅིག་སྡུད་ཁུལ་ཡང་རེད། གནས་དེ་གའི་སྣོད་བཅུད་ཚོར་བ་སྐྱེན་པས། ལྗང་མདོག་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་འཚམ་པོ་ཡོད། 2015ལོའི་ཟླ་བ་བརྒྱད་པར་ཞིང་ཆེན་དེ་གས་ས་མཐོའི་ཡུལ་སྐོར་གྲགས་ཅན་ཞིང་ཆེན་གཏོད་རྒྱུ་གཏན་འཁེལ་ནས། སྣོད་བཅུད་སྔོན་དུ་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བའི་ཡུལ་སྐོར་དཔལ་འབྱོར་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་པ་རེད།
ཇུས་གཞི་དེ་གཞིར་བཟུང་། མཚོ་སྔོན་གྱིས་མཚོ་སྔོན་པོ་དང་། ཁུ་ཁུ་ཤི་རི། གཙང་གསུམ་ཆུ་འགོ ཁམས་ར་སོགས་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་བྱ་ཡུལ་གཙོ་གནད་ཐོག་འཛུགས་སྐྲུན་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ། རྒྱ་མདོ་—མདོ་ལ་—ཀན་སུའུ་ཡི་མིང་ལེ་དང་ཀྲང་ཡེ་ཡི་མདོ་ལའི་མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་དང་ཟི་ལིང་གྲོང་ཁྱེར་—མཚོ་བྱང་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་—མཚོ་ལྷོ་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་—མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཀྲོའུ་ཡི་རྨ་སྟོད་རྫོང་—ཡུལ་ཤུལ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གཙང་གསུམ་ཆུ་འགོའི་མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་བཅས་གཏོད་རྒྱུ་རེད། ཟི་ལིང་བསྐོར་བའི་ཡུལ་སྐོར་ཁུལ་དང་། མཚོ་བོད་ལྕགས་ལམ་ཡུལ་སྐོར་ལམ་ཐིག མདོ་ལའི་མཛེས་ལྗོངས་ཀྱི་ཡུལ་སྐོར་ལམ་ཐིག་སོགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་གཏོང་རྒྱུ་རེད།
ཇུས་གཞིའི་ནང་ཁ་གསལ་བསྟན་དོན། 2017ལོ་ནས་2018ལོ་བར་མཚོ་སྔོན་གྱིས་ཁྱད་ལྡན་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དམིགས་ས་གཙོ་གནད་ཐོག་སྐྱེད་བསྲིང་བྱ་རྒྱུ་དང་། སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་ཁྲོམ་རའི་གཟུགས་བརྙན་བསྡུ་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ། སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དང་འབྲེལ་བའི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་རྒྱུ་སོགས་རེད། 2018ལོ་ནས་2019ལོ་བར་ཟི་ལིང་དང་། གཏེར་ལེན་ཁ། གོར་མོ། ཡུལ་ཤུལ་སོགས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྐུལ་ཁྲིད་ནུས་པ་གཙོ་གནད་ཐོག་འདོན་སྤེལ་བྱས་ཏེ། སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་གྱི་གཙོ་གནད་མཛེས་ལྗོངས་ཁུལ་ཁག་གཅིག་བསྐྲུན་རྒྱུ་མ་ཟད། རྒྱལ་སྤྱིའི་ཐོག་འགྲན་རྩོད་ནུས་པ་ལྡན་པའི་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དམིགས་ས་དང་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་གཉེར་སྐྱོང་སྒྲིག་གཞི་ཁག་གཅིག་སྐྱེད་བསྲིང་བྱ་རྒྱུ་རེད། 2019ལོ་ནས་2020ལོ་བར་བསྐྲུན་རྒྱུའི་ཚད་གཞི་དང་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྦྲེལ་མཐུད་བྱས་ཏེ་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་སྣོད་བཅུད་ཡུལ་སྐོར་དཔེ་སྟོན་ཞིང་ཆེན་བསྐྲུན་རྒྱུ་ཡིན་པ་རེད།