c: application/epub+zip

text:
ཆོས་ཚོགས་སུ་ཡོང་མཁན་ཁ་ཤས་སོ་སོའི་ལུང་པའི་ནང་མཐོང་ཆུང་བཏང་བའི་མི་རིགས་ནག་པོ་ཡིན་པ་དང་། ཡང་ན་ཁོང་ཚོ་ཞ་བོ་དང་། ལོང་བ། འོན་པ་ཡིན་སྲིད་པ་དང། ཡང་ཕོའམ་མོའི་རྟགས་མཚུངས་འཁྲིག་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་ཡིན་སྲིད་ཅིང། དེ་ནི་ལུང་པ་ཁ་ཤས་ནང་རྒྱུན་གཏན་མ་ཡིན་པའི་གནད་དོན་ཞིག་མ་ཡིན་ནའང་ བུད་མེད་དང་མི་རིགས་ནག་པོ་སུ་ཡིན་རུང་སྤྱི་ཚོགས་ནང་མཐོང་ཆུང་ཤུགས་ཆེ་བཏང་བར་དོགས་ཟོན་ཆེན་པོ་ཡོད། མི་དེ་དག་ལ་རོགས་ཕན་བྱེད་པར་སྲིད་ཇུས་ཟབ་པོ་དང་དམིགས་བསལ་གྱི་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་དགོས་པ་ཡིན། དེར་མ་ཟད། དམིགས་བསལ་གྱི་བྱང་ཡུ་རོབ་དང་ཨ་མེ་རི་ཀ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་པ་འགའ་ཞིག་ནང་རྒྱ་མཚོའི་མཐའམ་ཆུ་ཚན་ལ་ཕོ་མོ་དབྱེར་མེད་པའམ། ཡང་ན་སྐྱེས་པའི་ཚོ་ཁག་དང་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོ་ཁག་སོ་སོར་གཅེར་བུར་ཆུ་རྐྱལ་ལ་རོལ་གྱི་ཡོད། མི་དེ་དག་གིས་ལུས་ལ་གྱོན་གོས་གང་ཡང་མེད་པར་གཟུགས་པོ་འཁྲུ་བ་དང་། མང་པོ་ཞིག་ལ་དམར་ཧྲང་གཞན་དང་མཉམ་དུ་གཅེར་བུར་བསྡད་ན་ངོ་ཚ་ཁ་སྐྱེངས་ཡོང་གི་མེད། དེ་ནི་ཀླ་ཀློའི་སྤྱོད་ཚུལ་དང་ཁྱད་མཚར་དུ་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་མེད། བོད་རིགས་རྣམས་ལམ་སྲོལ་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་དགོས་པ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ནའང་དེ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་བྱེད་པ་ནི་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པ་ཞིག་མིན་ནོ། །
འཛམ་གླིང་ནང་གི་ཡུལ་ལུང་འདྲ་མིན་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཧ་ཅང་ཐ་དད་པ་ཡིན། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ནང་དབྱེ་བ་ཆེན་པོ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་རྣམ་དག་ཆོས་ལུགས་ (Catholic) དང་གསར་མའི་ཆོས་ལུགས་ (Protestant) གཉིས་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་དག་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་ཆེ་བའི་ལུང་པ་རྣམས་གསར་མའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་ཆེ་བའི་ལུང་པ་རྣམས་ལས་མི་འདྲ་བ་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་རྣམ་དག་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཨི་ཊ་ལི་ (Italy) དང་། སི་པན (Spain)། ཧྥ་རན་སི་ (France) ལ་སོགས་པའི་ནང་གི་མི་རྣམས་ཆོས་ལུགས་ལ་དད་ཞེན་དང་གུས་བརྩི་ཆེ་བ་ཡོད། ཁོང་ཚོར་སོ་སོའི་སྲོལ་རྒྱུན་དམ་པོའི་རྣམ་དག་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲྭ་བཙུན་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་ཚོས་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། གསར་མའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་དཔེར་ན། ཨེང་ལན་ཌི་ (England) དང་ཇར་མནའི་ (Germany) བྱང་ཕྱོགས་ཁུལ་དུ་གནས་པའི་མི་རྣམས་སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་ཉམས་གཅོད་མཁས་པ་དང་བློ་གྲོས་ལྡན་པའི་ཤེས་ཡོན་ལ་དགའ་པོ་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་། སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་བཤད་ན་དེ་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་ཅན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། ཨེང་ལན་ཌི་དང་། ཨ་རི། ཁེ་ན་ཌ། ཨོ་སི་ཊོ་ལི་ཡ། ནེའུ་ཛི་ལན་ཌི་སོགས་རྒྱལ་ཁབ་དེ་དག་ནང་ཚང་མས་དབྱིན་སྐད་སྨྲ་བ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ཀྱང་ཕན་ཚུན་ཧ་ཅང་མི་འདྲ་བ་ཡིན། རྒྱལ་ཁབ་དེ་རྣམས་རེ་རེར་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་ཡོད་པས་དགེ་བཤེས་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་དེར་གཞིགས་པའི་སློབ་ཁྲིད་གནང་དགོས་སོ། །
དམར་ཤོག་གི་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་མ་རྩ་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན། དམར་ཤོག་རྒྱལ་ཁབ་རྣམས་ཀྱི་ནང་གང་ཟག་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་གིས་དཀའ་ལས་རྒྱག་པ་དང་མི་རྒྱག་པའི་ཐད་གནད་དོན་ཅི་ཡང་མེད། ཁོ་ལ་ད་དུང་ཡང་གླ་ཕོག་ཉུང་ངུ་ཞིག་གཅིག་མཚུངས་སུ་འཐོབ་ཀྱི་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་རྣམས་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་ཡིད་བརྟན་མེད་པ་རེད། ཡང་ན་ཁོང་ཚོར་དོན་དངོས་དང་མི་ཐུན་པའི་རེ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོས་སྔོན་འགྲོའི་ཉམས་ལེན་ཕྱག་འཚལ་ལ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་དཀའ་ལས་ཕྲན་བུ་བརྒྱབ་ཚེ། རྫུ་འཕྲུལ་ལྟ་བུ་ཐོབ་པ་དང་ཁོ་རང་ཚོའི་དཀའ་ངལ་རྣམས་མེད་པར་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དཀའ་ངལ་རྣམས་མེད་པར་མ་འགྱུར་བའི་ཚེ་གསུང་ཆོས་ལ་ཁོང་ཚོའི་གདེང་ཚོད་བརླག་གི་ཡོད། པོའོ་ལན་ཌི་ནང་མི་ཞིག་གིས་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། མཎྜལ་འབུལ་བ། མ་ཎི་ལ་སོགས་པ་འབུམ་རེ་བསྒྲུབ་པ་རེད། དེའི་རྗེས་སུ་ཁོ་ལ་ད་དུང་ཡང་དཀའ་ངལ་མང་པོ་ཞིག་འཕྲད་པ་དང་ཐར་པའམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་མ་བརྙེས་པ་ཤེས་པའི་ཚེ་ཁོ་ཡིད་ཞུམ་ནས་ཁོས་རང་སྲོག་རང་གིས་ལྕེབས། དེར་བརྟེན་དམར་ཤོག་ལུང་པའི་ནང་དངོས་དོན་གྱི་ཐབས་ལམ་ཞིག་བརྒྱུད་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་བདེ་བའི་ངོ་བོའི་ཐོག་གསུང་ཆོས་གནང་དགོས་པ་དང་མི་རྣམས་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་དང་འཕྲལ་གྱི་འབྲས་བུར་རེ་བ་བྱེད་མི་རུང་བའི་གསུང་ཆོས་གནང་དགོས་པ་གལ་འགངས་ཆེ་བའོ།
ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་ནང་གི་རྒྱལ་ཁབ་སིངྒ་པུར་དང་། མཱ་ལེ་ཤི་ཡ། ཨིན་ཌོ་ནི་ཤི་ཡ་ (Indonesia)། ཧྥི་ལི་པིན་ (Philippines)། ཐེ་ཝན་། ཧོང་ཀོང་ལ་སོགས་པའི་ནང་བོད་པའི་ནང་ཆོས་ལ་དོ་དབྱིངས་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་ཕལ་མོ་ཆེ་རྒྱ་མི་ཡིན་པ་དང་ཁོང་ཚོའི་རིག་གཞུང་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་དང་ཧ་ཅང་གི་ཐ་དད་ཅིང། ཉི་ཧོང་ (Japan) དང་ཀོའོ་རི་ཡའང་ (Korea) ཐ་དད་ཡིན། ལྷོ་ཤར་དང་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་ལུང་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོ་རང་ཚོའི་ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ནང་མ་ཚང་བ་དང་ཤིན་ཏུ་དཀོན་རིགས་དག་ལ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནས་ལེགས་ཆ་ལེན་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱེད་བཞིན་ཡོད། ཁོང་ཚོ་ནང་ཆོས་ལ་དད་གུས་ཧ་ཅང་ཆེ་ནའང་གོ་རྟོགས་ཕྲན་བུ་ཙམ་ལས་མེད་པས་ཁོང་ཚོར་སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་མུ་མཐུད་ནས་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་བྱེད་མིན་ཐད་ལ་སེམས་ཁྲལ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་སོ་སོའི་བུ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་དེང་རབས་ཚན་རིག་གི་འཛམ་གླིང་ནང་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་སྐབས་དོན་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་མཐོང་འདོད་ཡོད། ད་དུང་ཁོང་ཚོས་སོ་སོའི་ཚོང་ལས་ལེགས་སྒྲུབ་ཡོང་ཆེད་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་པོ་བྱེད། མི་རབས་ནས་དར་བའི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་མེད་པའི་ལུང་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དེ་ནི་གནད་དོན་ཞིག་མ་ཡིན།
དེ་ལྟ་བས་ན། དེང་རབས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཡུལ་གྲུ་ཕལ་མོ་ཆེས་སྤྱིར་བཏང་གི་ཐུན་མིན་ཁྱད་ཆོས་འགའ་ཞིག་ཐུན་མོང་དུ་སྤྱོད་ཀྱི་ཡོད་ནའང། ལུང་པ་གང་ཞིག་ཏུ་གསུང་ཆོས་དང་སྐད་སྒྱུར་དུ་ཕེབས་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཐུན་མོང་གི་ཁྱད་ཆོས་དེ་རྣམས་ལ་དོ་དབྱིངས་དང་ཤེས་རྟོགས་ཙམ་མ་ཟད། ད་དུང་སོ་སོ་རང་ཉིད་ཕེབས་ཡུལ་གྱི་ལུང་པ་དམིགས་བཀར་བ་དག་གི་རིག་གཞུང་ལ་དོ་དབྱིངས་དང་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་དགོས་པ་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཡིན། འདིས་གསུང་ཆོས་གནང་སའི་མི་རྣམས་ཤེས་རྟོགས་ལེགས་པ་ཡོང་རྒྱུར་ཐུགས་ཕན་གསོ་བ་དང་ཁོང་ཚོར་དེ་ལས་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བ་གནང་ཐུབ།
ཆོས་ཚོགས་སོ་སོས་ངེས་པར་དུ་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་དང་རིག་གཞུང་སྦྱོང་བའི་གོ་སྐབས་སྐྲུན་དགོས། མདོར་ན། ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་ཁག་ལ་བཞུགས་མྱོང་བའི་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་རྣམས་རྒྱ་གར་དང་བལ་ཡུལ་དུ་སོ་སོའི་དགོན་པར་ཕྱིར་གནས་གཟིགས་སམ་གཏན་སྡོད་གནང་བར་ཕེབས་སྐབས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་མིའི་གོམས་གཤིས་དང་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་གསུང་བཤད་གནང་རྒྱུར་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ན་ལེགས་པོ་ཡོང་ངེས། ཁོང་རྣམས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང། ཁོ་རང་ཚོར་འཕྲད་པའི་དཀའ་ངལ། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་རྒྱུའི་ཐབས་ལམ་ལེགས་ཤོས་ཅི་ཡིན་སོགས་ཀྱི་ཐོག་ཁོང་རྣམས་ལ་ངེས་པར་དུ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་དགོས། དེ་འདྲའི་ཐོག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་ཁག་ལ་ཐོག་མར་ཕེབས་རྒྱུར་ཐུགས་ཐག་ཆོད་པའི་མི་རྣམས་ལ་བསླབ་བྱ་ཡག་པོ་ཞིག་འཐོབ་ངེས་པ་དང། དམིགས་བསལ་དུ་གལ་ཏེ་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཐོག་མར་ཕེབས་ཡུལ་གྱི་ལུང་པ་དེར་ཕེབས་མྱོང་མཁན་ཞིག་ཡོད་ཚེ་ངེས་པར་དུ་ལུང་པ་དེའི་གནས་སྟངས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུ་དགོས།
ཆོས་ཚོགས་འགའ་ཞིག་ནང་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཡིད་དམ་དང་སྲུང་མའི་འཕྲིན་བཅོལ་རྣམས་མངོན་གསལ་དོད་པོར་འདུས་ཚོགས་ཆེན་པོའི་ཐོག་ནས་མི་མང་གི་མདུན་དུ་དབྱིན་སྐད་དང་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་རིགས་གཞན་གྱི་ནང་འདོན་གྱི་ཡོད། དེའི་ནང་ཁྲག་འཐུང་མཁན་ལ་སོགས་པའི་བརྗོད་པ་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་པར་བརྟེན་སློབ་མ་གསར་བཞུགས་པ་རྣམས་དང་དེ་དག་གི་ཕ་མ་རྣམས་ལ་ལྟ་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་བ་དང་མཐོང་སྣང་མི་མཛེས་པ་ཞིག་རྐྱེན་སློང་བྱེད་ངེས། དེར་བརྟེན་བྱང་སེམསཡན་ལག་བདུན་པ་སྐྱབས་འགྲོ་བསྔོ་སྨོན་བཅས་ཀྱི་ཞལ་འདོན་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་རིགས་ནང་འདོན་པར་གནོད་པ་གང་ཡང་མེད་ནའང། གསང་སྔགས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་རྣམས་བོད་སྐད་ནང་འདོན་ཐུབ་ན་ལེགས་པ་ཡོང་ངེས། དཔེར་ན། བླ་མ་མཆོད་པ་བོད་སྐད་ནང་འདོན་ནའང་དེའི་ལམ་རིམ་གྱི་ཚན་པ་རྣམས་དབྱིན་སྐད་ནང་འདོན་ན་ཆོག །དེ་ནི་དམིགས་བསལ་གྱི་མི་མང་འདུ་འཛོམས་སར་ཇི་ལྟར་བྱ་དགོས་མིན་གྱི་སློབ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནས་བོད་སྐད་ནང་གི་གོ་དོན་ཤེས་འདོད་དང་སྦྱོང་འདོད་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་བོད་ཡིག་སྦྱོང་དགོས་པའི་ཀུན་སློང་བྱེད་དགོས་པ་དང་། གློ་བུར་དུ་ལྷགས་པའི་མི་རྣམས་ལ་ལྟ་ཚུལ་ལོགས་པ་སྐྱེ་མི་སྲིད། དེས་ན་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་གའི་དཔེ་ཆའི་འགྱུར་ཆ་ཚང་བ་སྒེར་གྱི་བེད་སྤྱོད་མ་གཏོགས་བཀག་སྡོམ་བྱེད་དགོས། གཞན་ཞིག་ནས་བཤད་ན་སོག་པོ་དང་སྦུ་རས་ཐུ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ (Buryat Republic) ནང་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་རྣམས་མི་མང་འདུ་འཛོམས་སར་བོད་སྐད་ནང་འདོན་དགོས་པའི་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར་གཅིག་མཚུངས་གནང་དགོས།
གནད་དོན་གཞན་ཞིག་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོར་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྦྱིན་བདག་དང་དགོན་པར་ཞལ་འདེབས་ཀྱི་རེ་སྐུལ་ཞུ་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་བ་ཆགས་ཡོད། མི་གཅིག་ནས་གཅིག་བརྒྱུད་དེ་ཐད་ཀར་དངུལ་སློང་བའམ་ཨུ་ཚུགས་རྒྱག་པ་སོགས་བྱུང་ན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་མེད། དེ་ནི་ལམ་སྲོལ་ཞིག་མ་རེད། དམིགས་བསལ་གྱི་དངུལ་སློང་མཁན་དེ་དགེ་བཤེས་ཞིག་གམ་བླ་མ། ཡང་ན་སོ་སོའི་དགེ་རྒན་ཡིན་ཚེ་ཁོང་ཚོ་ཧ་ཅང་གི་བྱེད་མི་བདེ་བ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད། ཁོང་ཚོར་བཙན་ཤེད་ཀྱིས་སྤྲོད་དུ་འཇུག་གི་ཡོད་པའི་ཚོར་སྣང་སྐྱེ་ཡི་ཡོད་པ་དང་རྗེས་སུ་ཁོང་ཚོས་ཕལ་ཆེར་དགེ་རྒན་ལ་མཐོང་ཕྱོགས་ལོགས་ནས་བསྐྱར་དུ་གསུང་ཆོས་ལ་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ་བ་ཡིན། མ་ཟད། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོའི་ལམ་སྲོལ་བཞིན་དངུལ་སྤྲོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་ནའང་ཁོང་ཚོས་སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་དེ་ལས་ཉུང་བ་སྤྲོད་ངེས་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་གསལ་བསྒྲགས་སྦྱར་བའམ་ཡང་ན་དེའི་ཐོག་རེ་སྐུལ་བྲིས་པ་ནི་དེ་ལས་རྣམ་དཔྱོད་ཡངས་པ་དང་ཕན་ནུས་ཆེ་བ་ཡོད། དེས་ན་གསུང་ཆོས་གྲུབ་རྗེས་མི་ཚོགས་དབུས་སུ་གསལ་བརྡའི་གླེགས་བུའི་ཐོག་ཏུ་སྦྱིན་བདག་རྣམས་ལ་རེ་སྐུལ་ཞིག་ཡོད་པའི་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་ཐུབ། གལ་ཏེ་མི་རྣམས་དགའ་མོས་ཡོད་པ་དང་ཀློག་ཐུབ་ན་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ཡི་རངས་ཞུ་དགོས་པ་ཞིག་ཡིན།
ད་དུང་སློབ་གྲར་དངུལ་ཞལ་འདེབས་དང་དགེ་འདུན་པས་ཁ་ཟས་ཡག་པོ་སྤྱོད་རྒྱུ་དང་སྨན་ཉོ་རྒྱུའམ། ཆུ་དང་གསང་སྤྱོད་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཡར་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུའི་ཐད་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་དགའ་མོས་ཆེ་བ་ཡོད་པ་རེད། ལྷོ་ཤར་དང་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་མི་རྣམས་ཕུད་དེ་མིན་གྱི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ལྷ་ཁང་དང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྐུ་འདྲ་བཞེང་རྒྱུར་དེ་ཙམ་གྱིས་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་མེད། ཁོང་ཚོས་སྦྱིན་པ་བཏང་བ་ལས་དགེ་བའམ་ཕན་ནུས་བཟང་པོ་ཞིག་གསོག་གི་ཡོད་པར་སེམས་ཀྱི་མེད། ཁོང་ཚོས་དམིགས་བསལ་གྱིས་བྱིས་པར་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་དགེ་འདུན་པའི་གནས་སྟངས་ཐད་རོགས་སྐྱོར་གྱི་དངུལ་སློང་ཚུལ་དེ་ལེགས་པར་སེམས། དེ་ནས་གལ་སྲིད་ཁོང་ཚོས་འགྲོ་གྲོན་སྤྲད་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཞིན་བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་ཚེ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་བློ་ཕམ་བྱུང་ནས་མ་འོངས་པར་མུ་མཐུད་ནས་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་མི་སྲིད་དོ། །
སྐབས་རེ་ནུབ་ཕྱོགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་རང་གི་འཆར་སྣང་ངམ་རྣམ་ཤེས་འགས་ངག་སྨྲས་པར་གཞི་བཞག་སྟེ། ཁོང་ཚོས་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་གསར་པ་ཞིག་འགོ་འཛུགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཆོས་ལུགས་དེ་དག་ཁུངས་ལྡན་ཡིན་མིན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་རེད། བོད་ནང་དུའང་དག་སྣང་གི་ལམ་སྲོལ་ཞིག་ཡོད། འོན་ཏེ་མཚམས་རེ་ཁོང་ཚོས་གསར་གཏོད་བྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་དེ་ཁུངས་ལྡན་ཡིན་པར་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཆ་འཇོག་བྱ་ཕྱིར། ཆོས་ལུགས་དེ་བོད་ནས་བརྒྱུད་པ་ཞིག་ཡིན་པའམ་ཡང་ན་བོད་པའི་སློབ་དཔོན་འགའ་ཞིག་གིས་མངོན་ཤེས་ཐོག་ནས་གནང་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། དེར་ཁུངས་ལྡན་ཡིན་མིན་ཤོ་ཐུབ་མཁན་བོད་རིགས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་མེད་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་བོད་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་གང་ཡིན་ཤེས་མཁན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་མེད་སྟབས། མི་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་པར་བོད་རིགས་ཚོར་དད་པ་བྱ་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པར་སེམས། སྐབས་རེ་ཆོས་ལུགས་གསར་པ་དེ་ཧིན་དྷུ་དང་། སུ་ཧྥི་ཁ་ཆེ། (Sufi Muslim) ནང་པ། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་མཉམ་བསྲེས་བྱས་པ་ཞིག་དང་། སྐབས་རེ་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་རང་ལས་མ་འདས། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས། ལྷ་ལམ་སྨྲ་བའི་ཆོས་ལུགས་ (Theosophy) ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དེས་འཛམ་གླིང་ས་ཕྱོགས་གང་སར་བྱ་བ་བཟང་པོ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཡོད། ཆོས་ཚོགས་གཙོ་བོ་དེ་མཱ་ཌ་ར་སེ་ (Madras) ལ་རྟེན་གཞི་བྱས་ཡོད། དེ་ཡང་མཐར་གཏུགས་ན་མིང་ལ་བློ་བཟང་རམ་པ་ཞེས་པའི་དབྱིན་འཇིའི་རྩོམ་པ་པོ་ཞིག་ལ་ཐུག་གི་ཡོད། ཁོ་པས་བོད་པ་ཚོས་མིག་གསུམ་པ་ཞིག་འདོན་ཕྱིར་མིའི་དཔྲལ་བར་ཨི་ཁུང་འབིག་སྐོར་བརྗོད་ཡོད།
བོད་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་ཡོང་མཁན་མི་གསར་པ་ཁ་ཤས་དེང་སང་ཡང་ཆོས་ལུགས་དེ་དག་ལས་ཐོན་པའི་དཔེ་དེབ་བཀླགས་པ་བརྒྱུད་བོད་ལ་དོ་སྣང་སླེབས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡོང་བ་དང་། དེ་དག་གིས་ཁུངས་བོད་ལ་ཐུག་ཡོད་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། མི་དེ་དག་གིས་བོད་ལ་གུས་བརྩི་བྱེད་པ་དང་ཡོན་སྦྱོར་བྱེད་སྲིད། ལྷ་ལམ་སྨྲ་བ་ཆོས་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་ཅིག་གིས་ཁོང་ཚོའི་ལྟེ་གནས་སུ་༸གོང་ས་མཆོག་གཟིགས་སྐོར་དང་གསུང་བཤད་གནང་བར་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཡོད་པ་མ་ཟད་༸གོང་ས་མཆོག་གི་ཕྱག་དཔེ་འགའ་དབྱིན་ཡིག་ནང་ཕབ་སྒྱུར་ཞུས་ཡོད། དེས་ན་མི་དེ་ཚོར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ངོ་མ་གང་ཡིན་དང་། གང་ཞིག་ནང་ཆོས་དང་འདྲ་པོ་ཡོད་པ། ཐབས་མཁས་པའི་ཐོག་ནས་ཇི་ལྟ་བྱ་དགོས་པ་དབྱེ་འབྱེད་ཐུབ་ཕྱིར་ཆོས་ལུགས་གཞན་གྱི་སྐོར་ཕྲན་བུ་ཤེས་རྟོགས་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་མིན་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་ཐད་གོ་ནོར་ཐེབས་ཉེན་ཆེ། དཔེར་ན། ལོ་རབས་བརྒྱ་བཅུ་པའི་ནང་ཐོན་པའི་ལམ་ལུགས་གསར་པ་ཁ་ཅིག་གིས་འགྲོ་བ་མི་ཤི་བའི་རྗེས་མིར་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་དང་། དུད་འགྲོ་དུད་འགྲོར་བླངས་སྟེ། སྐྱེ་བ་བཟང་སར་མ་གཏོགས་སྡུག་སར་ལེན་གྱི་མེད་ཚུལ་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད། ལམ་ལུགས་དེ་དག་ཁས་ལེན་བྱེད་མཁན་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་དེ་ནི་ནང་ཆོས་ཡིན་པར་ཆ་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད།
ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཁ་ཤས་གྲྭ་བཙུན་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་མོས་ཡོང་སྲིད། དེ་ལྟ་ནའང་ཉམས་མྱོང་གི་ཐོག་ནས་བཤད་ན་ཁོང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་གིས་སོ་སོའི་ཀུན་སློང་དང་འདུན་པར་བརྟག་དཔྱད་ཡག་པོ་མ་བྱས་པར་ལམ་སེང་གྲྭ་ཆས་གྱོན་གྱི་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མང་པོ་ཞིག་སྐྱ་སར་བབ་ཡོད། ཁོང་ཚོར་སོ་སོའི་མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོ་གྲྭ་པའམ་བཙུན་མ་ཞིག་གི་ཐོག་ནས་འཚོ་བ་སྐྱེལ་བའི་དགོས་དོན་གྱི་བསམ་ཚུལ་ངོ་མ་ཞིག་མེད་པ་རེད། ཁོང་ཚོར་གང་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་ཐད་ལ་དཔེ་མཚོན་ཁ་གསལ་ཞིག་མེད། ཡེ་ཤུའི་གྲྭ་བཙུན་དང་འདྲ་བར་སྤྱོད་པ་ནི་མི་འཚམ་པ་ཡིན་ནའང། བོད་པའི་གྲྭ་བཙུན་གྱི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྟངས་ཀྱང་ཁོང་ཚོར་རན་པོ་མེད།
དེར་བརྟེན་བླ་མ་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་སྡོམ་པ་ནོད་རྒྱུར་ཨུ་ཚུགས་ནམ་ཡང་མི་རྒྱག་པ་གལ་ཆེ། སྡོམ་པ་ནོད་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཐོག་མར་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་ཕྱོགས་ནས་ཡོང་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ནས་བླ་མ་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོའི་འདུན་པ་བརྟན་པོ་ཡིན་མིན་དང་རྨང་གཞི་ཡག་པོ་ཞིག་ཡོད་མེད་ཐད་ལོ་ཁ་ཤས་འགོར་ནའང་བརྟག་པ་དང་དཔྱད་པ་ལེགས་པོ་གནང་དགོས། དེ་དག་ལེགས་པར་བསྒྲུབས་རྗེས་སུ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཚད་ལྡན་གྱི་བླ་མའི་དྲུང་དུ་སྡོམ་པ་ལེན་དུ་གཏོང་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་བ་མང་པོ་སྐྱ་སར་བབ་ཀྱི་ཡོད་པར་སུ་ཡང་དགའ་པོ་མེད་པ་དང། དེས་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་རྒྱ་སྐྱེད་གཏོང་རྒྱུར་མིག་དཔེ་ཡག་པོ་ཞིག་འཇོག་གི་མེད། མ་ཟད་རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་གདན་ས་ཁག་གི་ནང་སོག་པོ་རྣམས་ལ་ཁང་ཚན་ལོགས་སུ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཁང་ཚན་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་བསྐྲུན་པའི་ཐོག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་དགེ་འདུན་གྱི་རྒྱ་སྐྱེད་གཏོང་ཐུབ་ན་ཕལ་ཆེར་ཕན་ཐོགས་ཡོང་ངེས།
མཚུངས་མེད་དགོན་སྡེ་ཁག་གི་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་དང། བླ་མ། དགེ་བཤེས། དགེ་འདུན་པ་བཅས་རྣམ་པ་ལྷན་རྒྱས་མཆོག་ལ་ཞུ་རྒྱུ། དེ་རིང་ཁྱེད་རང་ཚོ་དང་མཇལ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་པར་ང་རང་ཧ་ཅང་དགའ་པོ་བྱུང་། ༸གོང་ས་མཆོག་གིས་ང་རང་སེ་རྭ་དང་། འབྲས་སྤུངས། དགའ་ལྡན་བཅས་དགོན་སྡེ་ཆེ་ཁག་གསུམ་གྱི་དགེ་འདུན་པར་ཕྱིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ནང་ཆོས་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་སྐད་ཆ་ཞིག་ཤཽད་པར་ཤོག་ཅེས་བཀའ་གནང་བྱུང་། གཅིག་བྱས་ན་ཁྱེད་རང་ཚོ་ཁག་ཅིག་མ་འོངས་པར་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་གཟིགས་སྐོར་ལ་ཕེབས་སྲིད་པ་དང་། མང་པོ་ཞིག་ལ་ཆོས་ཚོགས་དེ་དག་ནང་སློབ་ཁྲིད་གནང་མཁན་གྲོགས་པོའང་ཡོད་ཤས་ཆེ། དེར་བརྟེན་གནས་སྟངས་དེའི་ཐད་འགྲེལ་བཤད་ཕྲན་བུ་ཞུ་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་བར་སྙམ། ངས་མང་པོ་ཤེས་ཀྱི་མེད། འོན་ཀྱང་འདས་པའི་མི་ལོ་དགུའི་རིང། ཕལ་ཆེར་རྒྱལ་ཁབ་གྲངས་སུམ་ཅུའི་ནང་། དགེ་ལུགས་དང་། བཀའ་རྒྱུད། རྙིང་མ། ས་སྐྱ། དེ་ཞིན་ཛེན་ (Zen)། གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་ (Theravada) བཅས་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཁག་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ཙམ་ནང་ངས་ལྟ་སྐོར་ལ་ཕྱིན་ཏེ་དོ་སྣང་བྱས་པ་ཡིན། དེས་ན་རང་ཉིད་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ལ་གཞིགས་ཏེ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྙན་ཐོ་དང། སྒེར་གྱི་འགྲེལ་བཤད་དང་བསམ་འཆར་ཐུང་ཐུང་ཞིག་ཞུ་འདོད་བྱུང་།
འབྱུང་འགྱུར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གཏད་སོ་ཕྱི་རྒྱལ་མི་རིགས་ཀྱི་ལག་ཏུ་མེད་པར་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་རག་ལུས་ཡོད། ནང་པའི་གཞུ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ལས་ཕབ་སྒྱུར་ཐུབ་མེད་པ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཉུང་ཤས་ཤིག་ཙམ་ལས་རང་གི་དུས་ཚོད་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ནང་ཆོས་སློབ་གཉེར་བྱ་རྒྱུའི་ཐོག་ལ་ནུསཤུགས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་རྒྱབ་མཁན་ཡང་མེད། ནང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་དང་དབང་ལུང་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པ་དང་དར་སྤེལ་གཏོང་ནུས་མཁན་ནམ་ཡང་ན་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་སློབ་ཁྲིད་དང་སྦྱོང་བརྡར་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་སྤྲོད་ཐུབ་མཁན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོ་ཆགས་མི་སྲིད། དེ་ནི་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུན་དུ་དོ་ནན་བྱ་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་དགོན་སྡེ་ཁག་ནང་གི་གཞོན་སྐྱེས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་རྒྱུ་དེ་ཆགས་ཡོད།
གལ་སྲིད་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཚང་མར་བཅའ་སྡོད་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མ་དང་སྐད་སྒྱུར་རེ་ཡོད་པའམ། ལྡན་པའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་ཞིང་། དེ་དག་ཆ་རྐྱེན་ཧ་ཅང་ཚད་མཐོན་པོ་ཡོད་ན། འབྱུང་འགྱུར་མཁས་པ་ཕྱི་ཤོར་གྱི་དཀའ་ངལ་ཚབས་ཆེན་འཕྲད་སྲིད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཕལ་ཆེ་བར་བྲེལ་ཟིང་ཚ་པོ་བྱས་ཏེ་ཆོས་ཚོགས་ནང་གཟའ་འཁོར་རེར་ཚོགས་ཐུན་གཉིས་རེ་མ་གཏོགས་བཅར་ཐུབ་ཀྱི་མེད་སྟབས། དགེ་བཤེས་དང་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་དུས་ཚོད་མང་ཆེ་བ་ཆུད་ཟོས་སུ་འགྲོ་གི་ཡོད། དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ནང་གི་དགོན་སྡེ་མང་པོར་ཚད་ལྡན་དཔེ་ཁྲིད་གནང་མཁན་དཀོན་དུ་འགྲོ་ཉེན་ཡོད། དེའི་ཉེར་འབྲས་སུ། ཁུངས་དག་ཅིང་ཚད་མཐོ་བའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་འདི་མི་རབས་རྗེས་མའི་སྐབས་བོར་བརླག་འགྲོ་ཉེན་ཆེ།
དེས་ན་ཚད་དང་ལྡན་པའི་དགེ་རྒན་རྩེ་ཕུད་རྣམས་རྒྱ་གར་དང་བལ་ཡུལ་ནང་བཞུགས་རྒྱུ་གལ་ཆེ། ཕྱི་རྒྱལ་དུ་དགེ་རྒན་གཏོང་སྐབས། འདིར་སློབ་ཁྲིད་གནང་མཁན་མ་ཡིན་པའི་དགེ་བཤེས་དང་བླ་མ་འབའ་ཞིག་གཏོང་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་མིན་གཞོན་སྐྱེས་རབ་བྱུང་རྣམས་ལ་སློབ་ཁྲིད་གནང་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚད་ལྡན་དང་། ལྷག་པར་དུ་གཞུང་ཆེན་དཔེ་ཁྲིད་གནང་མཁན་རྣམས་ཕྱིར་ཕེབས་པ་ན་གྱོང་གུན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་འགྲོ་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་རྣམས་རྩེ་གྲས་ཡིན་མི་དགོས་ལ་འདི་ཁུལ་དཀའ་ངལ་ལས་གཡོལ་ཕྱིར་རམ་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་མི་ཚེ་སྐྱིད་པོ་ཞིག་སྐྱེལ་ཕྱིར་དགོན་པ་ལས་ཐོན་འདོད་པའི་དགེ་རྒན་ཚད་མ་ལོངས་པའང་ཡིན་མི་དགོས། ཅི་སྟེ་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་འགྲོ་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་དེར་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ཡག་པོ་མེད་པའམ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀུན་སྤྱོད་ཚུལ་མཐུན་མེད་ཚེ། མི་རྣམས་ལ་མཐོང་སྣང་མི་མཛེས་པ་ཡོང་། དེའི་ཤུགས་ལས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་མཚན་སྙན་དང་བོད་ཀྱི་རྩ་དོན་ལ་གནོད་སྲིད། དེས་ན་དགེ་རྒན་དེར་འབྲིང་རིམ་གྱི་ཆ་རྐྱེན་འཚང་དགོས།
ཉེ་བའི་ཆར་འཛམ་གླིང་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་ཚོགས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་། མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་བོད་པའི་དགེ་བཤེས་དང་བླ་མ་ཚོས་སློབ་འཁྲིད་གནང་ཞིང་། དགེ་རྒན་ཚད་ལྡན་ཡོད་ནའང་ད་དུང་གོ་ལོག་ཐེབས་པ་མང་པོ་ཡོད། ང་རང་གི་ཉམས་མྱོང་ལས་མཐོང་བར་གཞིགས་ན། གལ་སྲིད་མི་རྣམས་ཀྱིས་དཔེ་ཆ་ཡ་མ་ཟུང་དེ་དག་བཀླགས་པ་ལས་ལོག་རྟོག་སྐྱེས་མེད་ནའང་། དགེ་རྒན་ཚད་ལྡན་ཡོད་ཀྱང་སྐད་སྒྱུར་གྱི་སྐད་ཡིག་བེད་སྤྱོད་གཏོང་སྟངས་ལས་མགོ་རྙོག་བཟོས་ཡོད། ཡང་ན་དགེ་བཤེས་དང་བླ་མ་དེ་དག་གིས་དབྱིན་འཇིའམ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་ནང་ཐད་ཀར་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་སྐབས་སྐད་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་ཁོང་ཚོ་མགོ་རྨོངས་སུ་བཅུག་སྟེ་ལམ་ལོག་པར་འཁྲིད་ཀྱི་ཡོད།
ངས་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན། ཚིག་མཛོད་མང་ཆེ་བ་ཡེ་ཤུ་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་ནམ་ཝིག་ཊོ་རི་ཡའི་ (Victorian) མཁས་དབང་ཚོས་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་ནང་བརྩམས་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་བེད་སྤྱད་པའི་མིང་ཚིག་མང་ཆེ་བར་ཡེ་ཤུའི་ཤན་ཞུགས་པ་དང་མི་རྣམས་ལ་གོ་བ་ལོག་པ་སྟེར་གྱི་ཡོད། ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཞིག་གིས་ཚིག་མཛོད་ཀློག་པའི་སྐབས་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ། བསོད་ནམས། སྡིག་པ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབྱིན་འཇིའི་འགྱུར་ལ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་ལྦར་ཅུའུ་ (virtue) ཞེས་པ་དང་། ནོན་ཝིར་ཅུའུ། ( nonvirtue) མེའེ་རེ་ཌེ། (merit) སིན་ (sin) བཅས་མཐོང་དུས། རང་བཞིན་གྱིས་བོད་ཚིག་གི་ནང་དོན་དངོས་གང་ཡིན་པ་དེ་དབྱིན་འཇིའི་འགྱུར་གྱི་གོ་དོན་ངོ་མ་དེ་རེད་སྙམ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དབྱིན་འཇིའི་ཚིག་དེ་དག་གིས་ཤུགས་ལ་འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོ་ཡོད་པར་སྟོན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་བཀོད་པ་པོས་ལས་བྱེ་བྲག་པ་ཞིག་བཟང་པོ་དང་གང་ཞིག་ངན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད། གལ་སྲིད་རང་གིས་བྱ་བ་བཟང་པོ་བསྒྲུབས་ནས་དཀོན་མཆོག་ཐུགས་དགྱེས་པར་བྱས་ཚེ། རང་ལ་བྱ་དགའ་སྤྲོད་ཅིང་། ལས་ངན་པ་བྱས་ཚེ་ཐུགས་འཁྲུགས་ནས་རང་ལ་ཆད་པ་གཅོད་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན་མི་རྣམས་ཀྱིས་དབྱིན་འཇིའི་མིང་ཚིག་ལས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བའི་གོ་དོན་དཔེར་ན། ལྦར་ཅུའུ་དང་སིན་སོགས་ཀྱི་གོ་དོན་རྣམས་ནང་ཆོས་ཀྱི་གོ་བ་དང་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ལྡན། དེ་བཞིན་བོད་པ་ཞིག་གིས་ཚིག་མཛོད་དེ་ཀློག་སྐབས། མིང་ཚིག་དེ་དག་མཐོང་ནས་དབྱིན་འཇིའི་མིང་ཚིག་ལྦར་ཅུའུ་སོགས་ཀྱི་གོ་དོན་རྣམས་བོད་ཚིག་གི་གོ་དོན་གང་ཡིན་པ་ལྟར་རེད་སྙམ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་གོ་དོན་གཅིག་པ་མ་ཡིན། དེས་ན། མ་གཞི་བོད་པ་དང་ནུབ་ཕྱོགས་པ་སུ་གང་གི་ནོར་འཁྲུལ་མ་ཡིན་ཀྱང་། མགོ་རྙོག་དང་ལོག་རྟོག་མང་པོ་དེ་དག་རྒྱུ་མཚན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་།
དེ་ལྟར་བརྡ་ཆད་ཕབ་སྒྱུར་བྱས་པའི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་ལམ་ལོག་པར་འཁྲིད་པའི་དཔེ་མཚོན་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་དབྱིན་སྐད་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་ནང་ཕབ་སྒྱུར་བྱ་སྐབས་དཀའ་ངལ་དེ་བས་ཚབས་ཆེ་རུ་འགྲོ་གི་འདུག འགྱུར་ཁུངས་མ་དག་པའི་དབྱིན་འཇིའི་མིང་ཚིག་ཁག་སི་པ་ནི་ཤི་དང་འཇར་མན་སྐད་ཡིག་ནང་བསྒྱུར་བས་དེ་བཞིན་དབྱིན་འཇིའི་གོ་དོན་ཏག་ཏག་སླེབས་ཀྱི་མེད།
སྤྱིར་ཕྱི་རྒྱལ་དང་བྱེ་བྲག་ནུབ་ཕྱོགས་ནང་ཡོད་པའི་མི་རྣམས་བྲེལ་ཟིང་ཆེ་བ་དང་གསུང་ཆོས་ལ་བཅར་རྒྱུའམ་བློ་རྩེ་གཅིག་སྒྲིམ་གྱི་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་མང་པོ་མེད། ཁོང་ཚོར་མགྱོགས་པོ་དགོས་ཀྱི་ཡོད། དེར་བརྟེན། ཁོང་ཚོ་གསུང་ཆོས་ལ་སླེབས་སྐབས་དུས་གཅིག་ལ་འགྲེལ་བཤད་མང་པོ་རྒྱག་དགོས་ཞིང་། འཆར་ཟིན་མདོར་བསྡུས་ཡོངས་རྫོགས་སྤྲོད་དགོས་ཏེ། དེས་ཁོང་ཚོར་ནང་ཆོས་ཅི་ཞིག་ཡིན་མིན་གྱི་སྤྱིར་བཏང་གྱི་འཆར་སྒོ་ཞིག་འཆར་ཐུབ་པའམ། དཔེ་ཆ་བྱེ་བྲག་པ་གང་གི་སྐོར་ལ་ཡིན་མིན་ཤེས་ཐུབ་པ་ཡིན། གསུང་ཆོས་དང་པོའི་སྐབས་སུ་ཁོང་ཚོར་བག་ཆགས་ཡག་པོ་ཞིག་བྱུང་ན་བསྐྱར་དུ་ཡོང་རྒྱུའི་ཀུན་སློང་སྐྱེ་སྲིད། དེ་ལྟ་ནའང། གལ་ཏེ་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་ཐམས་ཅད་དལ་པོར་འགྲོ་བ་ཡིན་ན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོར་དུས་ཚོད་དམ་ངང་རྒྱུན་རིང་པོ་མེད་པས་བསྐྱར་དུ་གསུང་ཆོས་ལ་བསླེབ་པར་དཀའ།
དེར་མ་ཟད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་རྟག་ཏུ་ཛེན་ནམ་གནས་བརྟན་སྨྲ་བའི་ཆོས་ཚོགས་དང་དེ་བཞིན་ཧིན་དྷུའི་ཆོས་ཚོགས་འགའ་ཞིག་ལ་རྒྱུས་མངའ་ཕྲན་ཙམ་ཡོད། ཁོང་ཚོའི་དྲི་བར་ལན་འདེབས་བྱེད་རྒྱུར་དེ་དག་གི་སློབ་ཁྲིད་མན་ངག་སྐོར་ལ་གང་ཙམ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ན་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད། ཆོས་ལུགས་དེ་དག་གིས་ད་ལྟའི་ཆར་སློབ་པའི་མན་ངག་རྣམས་གཞི་རྩར་བྱེད་དགོས། བོད་པའི་དཔེ་ཆའི་ནང་གསལ་བའི་ཐེག་དམན་པ་དང་ཕྱི་རོལ་པ་དང་འབྲེལ་བའི་གྲུབ་མཐའ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཕལ་ཆེར་དེང་དུས་གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་དང་ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་བཤད་བྱེད་པའམ་ཉམས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་མེད། མ་ཟད་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཚོར་བ་མེད་པ་དང་ཐད་ཀར་གྱི་ཐོག་ནས་ཁོང་ཚོས་གང་བྱས་པ་དང་བྱེད་བཞིན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ལྟ་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བཞིན་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོས་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པར་མི་མཐོང།
ཕྱི་རྒྱལ་བ་སྤྱི་དང་ལྷག་པར་དུ་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོའི་ནུས་པ་དང་དོ་སྣང་ཕལ་ཆེ་བ་ཕྱི་དངོས་པོར་གཏད་ཡོད་པ་དང་། མི་ཧ་ཅང་ཉུང་ངུ་ཞིག་གིས་ནང་སེམས་ལ་བློ་རྩེ་གཏོད་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་གཏོང་གི་ཡོད། མ་ཟད་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་གསུང་ཆོས་རྣམས་དགོང་མོ་གནང་གི་ཡོད་པ་དང་མི་ཚོས་རྟག་ཏུ་ཉིན་རེའི་ལས་ཀའི་འབྲེལ་ཟིང་གི་རྗེས་སུ་ཐད་ཀར་གསུང་ཆོས་ལ་ཡོང་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན། གསུང་ཆོས་དང་ཉམས་ལེན་གྱི་རིམ་པའི་ཐོག་མར་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་དབུགས་འབྱིན་རྔུབ་ལ་གང་ཙམ་ཞིག་བློ་རྩེ་གཏོད་དུ་འཇུག་པ་དང། དེ་མིན་དབུགས་འབྱིན་རྔུབ་བའམ་དབུགས་ཐེངས་དགུ་ལ་གྲངས་རྩི་བ། ཡང་ན་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཉམས་ལེན་གཞན་ལག་བསྟར་བྱེད་པ་ནི་ཁོང་ཚོར་ཕན་ཐོགས་ཡོད། འདིས་ཁོང་ཚོ་ཏོག་ཙམ་ལྷོད་དུ་འབབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང་ཁོང་ཚོའི་དམིགས་གཏད་ནང་དུ་འདྲེན་པར་བརྟེན་ཁོང་ཚོས་གསུང་ཆོས་ཉན་ཐུབ་པའམ་མུ་མཐུད་ནས་སྒོམ་རྒྱག་ཐུབ་བོ། །
ཨེ་ལེག་ཛེན་ཌར། བྷར་ཛིན།
རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་འབེ་ལ་ཀོ་པི་དང་མོན་གྷོ་ཌ།
ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༩ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༢ ནས་ ༢༦ བར།
བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནི་ད་ལྟའི་ཆར་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་དར་ཁྱབ་ཆེ་ཤོས་དང་སྙན་གྲགས་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་རྒྱུད་ཅིག་ཡིན། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཁོངས་ནས། བཀའ་རྒྱུད་ཀྱི་ཆོས་ཚོགས་ཕལ་ཆེར་མང་ཤོས་ཆགས་ཡོད། དེ་རྗེས་རིམ་པ་བཞིན་དུ་དགེ་ལུགས་དང། རྙིང་མ། ས་སྐྱ་བཅས་ཡིན། ཕྱོགས་མཚུངས་ཛེན་དང་གནས་བརྟན་སྨྲ་བའི་་ཆོས་ཚོགས་ཀྱང་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་བོད་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་སྔོན་ནས་འགོ་ཚུགས་ཟིན། འཛམ་གླིང་ཁྱོན་ཡོངས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ། དཔེར་ན། ནུབ་ཕྱོགས་ཡུ་རོབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཚང་མ་དང་། ཨ་རི། ཁེ་ན་ཌ་ (Canada)། ཨོ་སི་ཊོ་ལི་ཡ་ (Australia)། ནེའུ་ཛི་ལེན་ཌི་ (New Zealand)། ད་དུང་ལྷོ་ཨ་རིའི་ (South America) ལུང་པ་མང་པོ། སིངྒ་པུར་ (Singapore) དང། མཱ་ལེ་ཤི་ཡ་ (Malaysia)། ཧོང་ཀོང་ (Hong Kong)། ཐེ་ཝན་ (Taiwan) སོགས་ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡ་དང་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོ། ལྷོ་ཨ་ཧྥེ་རི་ཁ་ (South Africa)། ཐ་ན་ཨུ་རུ་སུ་དང་། པོའོ་ལན་ཌི་ (Poland) དང་ཧང་ག་རི་ (Hungary) ལྟ་བུའི་ཤར་ཡོ་རོབ་ཀྱི་་དམར་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་བཅས་མང་ཆེ་བའི་ནང་བོད་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཡོད། ཆོས་ཚོགས་དང་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འདུ་འཛོམས་བཀག་སྡོམ་བྱེད་པའི་དམར་པོའི་ལུང་པ་ཁག་ཅིག་གི་ནང་དུའང་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་ལ་དགའ་མོས་ཀྱིས་གསང་བའི་ངང་ནས་འདུ་འཛོམས་དང་། ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་དང་རང་རང་སོ་སོའི་སྐད་ཡིག་ནང་ཕབ་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུའི་སླད་དམ་བསྒྲགས་བྱེད་པའི་ནང་པའི་དཔེ་ཆ་ཁག་ལྐོག་ཏུ་བླུ་ཡོན་ཞུ་གི་ཡོད།
འཛམ་གླིང་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་དོ་སྣང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་༸སྤྱི་ནོར་གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གཙོས་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆིབས་སྒྱུར་དང་འབད་བརྩོན་གནང་བའི་མཐུ་ལས་ཡིན། འོན་ཏེ་དེ་ལྟའི་དོ་སྣང་སྔོན་དུ་དེ་ཙམ་ཡོད་པ་མ་ཡིན། ཡོ་རོབ་ནང་ནང་ཆོས་ཐོག་མར་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཀའི་སྔོན་དར་བ་དང་མང་ཆེ་བ་ཤྲི་ལངྐ་ནས་བརྒྱུད་པའི་གནས་བརྟན་སྨྲ་བའི་ཆོས་ཡིན། དེས་ན་འགྱུར་གྱི་དང་པོ་གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་གཞུང་ལུགས་ཆགས་ཡོད། ནང་ཆོས་ལ་ཐོག་མར་དོ་སྣང་བྱེད་མཁན་ཁོངས་རིགས་གཉིས་ཡོད་པ་ལས། ནང་ཆོས་ཉམས་ལེན་ལ་དོ་དབྱིངས་མེད་ཀྱང་སྐད་ཡིག་འབའ་ཞིག་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་པའི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་བ་དང་མཁས་དབང་ཁག་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་རྣམས་ཡིན། ཁོང་ཚོས་ཡེ་ཤུའི་གསུང་རབ་ཕབ་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་དང་ནང་པ་རྣམས་ཡེ་ཤུའི་རྗེས་འབྲངས་པར་སྒྱུར་སླད་སྐད་ཡིག་ལ་དོ་སྣང་བྱེད།
དེ་ནི་ཉེ་དུས་མ་ཡིན་པར་འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པའི་རྗེས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༠ ང་གྲངས་ནང་ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཚོར་ནང་པའི་ཆོས་ལ་དོ་དབྱིངས་ཤུགས་ཆེ་བ་སླེབས་པ་དང་། ཐོག་མར་ཉི་ཧོང་གྱི་ཛེན་ཆོས་ལུགས་ཡིན། དེ་རྗེས་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཛེན་ཆོས་ཚོགས་གསར་འཛུགས་བྱེད་འགོ་བཙུགས། མ་གཞི་དེའི་སྔོན་ལ་ནང་པའི་ཆོས་དང་བསྟན་བཅོས་ལ་དོ་སྣང་ཕྲན་བུ་ཡོད་ནའང་། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཧ་ལམ་མེད། ཛེན་ཆོས་ཚོགས་གསར་འཛུགས་བྱས་པ་ནས་བཟུང་གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་རྒྱུད་ཀྱི་གནད་རྣམས་ཤེས་རྟོགས་སླད་མི་རྣམས་ཀྱི་དོ་སྣང་ཇེ་ཆེར་སོང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་ཚོགས་དངོས་སུ་འགོ་བཙུགས།
ཕྱི་རྒྱལ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་སྤྱི་བཏང་ཆ་ནས་མི་ཡ་མ་ཟུང་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པ་རེད། མི་མང་པོ་ཞིག་ངས་གོང་དུ་བཤད་པའི་དཔེ་དེབ་དང་འགྱུར་ཡ་མ་ཟུང་གི་ཤུགས་རྐྱེན་འོག་ཏུ་གསུང་ཆོས་ལ་ཡོང་གི་ཡོད་པ་དང། ཁོང་ཚོར་ལྟ་ཚུལ་དང་སྔོན་གྱི་འཆར་སྒོ་ནོར་འཁྲུལ་ཅན་མང་པོ་ཡོད། དེའི་ནང་ནས་མི་ཁ་ཤས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ནུས་པ་འཐོབ་རྒྱུར་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ནི་ཁོང་ཚོས་དེ་མི་གཞན་གྱི་ཐོག་ཏུ་བེད་སྤྱོད་ལོག་པ་གཏོང་ཐུབ་རྒྱུའི་རེ་བ་བཅངས་ཀྱི་ཡོད། ཁ་ཤས་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་འཁྲིག་སྤྱོད་ལ་དོ་དབྱིངས་ཡོད་པ་དང་། ཁ་ཤས་སོ་སོས་ཡ་མཚན་ཅན་དུ་བརྩི་བ་གང་ཞིག་འཚོལ་རྒྱུ་ཙམ་གྱི་དོན་དུ་ཡིན་པ་རེད། མི་ཡོངས་རྫོགས་ཀུན་སློང་དང་དགའ་མོས་ཀྱི་ཆ་ནས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང་གཙང་མ་ཞིག་མིན། དེ་དག་དབྱེ་འབྱེད་ཐུབ་པ་དང་ཁོང་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པ་ཞིག་དགོས་པ་ནི་གལ་ཆེ་བ་ཡིན།
ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་གསུང་ཆོས་ཀྱི་རིགས་ནི་ལམ་རིམ་དང་བློ་སྦྱོང་གི་རྨང་གཞི་དག་ཡིན། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཕལ་ཆེར་སྔགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཚད་མཐོ་པོ་དང་ཡ་མཚན་ཆེ་བ་དག་ལ་ཡིད་འཕྲོག་སྲིད། དེ་ལྟ་ནའང་། ཁོང་ཚོ་སོ་སོར་རྨང་གཞི་སྐྱོ་པོ་ཞིག་ལས་མེད་པའམ། སྔོན་དུ་བརྗོད་ཟིན་པ་ལྟར་གྱི་ཀུན་སློང་མ་དག་པ་ཞིག་ཡོད་ཚེ། དེར་གཏོགས་པའི་མི་རྣམས་ལ་ཧ་ཅང་གི་གནོད་འཚེར་འགྱུར་ངེས་པ་ཡིན། གསུང་ཆོས་ཅི་ཞིག་གནང་ཀྱང་མི་རྣམས་ཀྱི་ཉིན་རེའི་འཚོ་བ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་དགོས་པ་གལ་ཆེ། མི་བཟང་པོ་དང་སེམས་རྩ་འཁོལ་པོ་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་པའི་ཐོག་ལ་ནན་བཤད་བྱེད་དགོས་སོ། །
དེ་བས་ན། ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་སློབ་འཁྲིད་བྱེད་སྐབས། ནང་ཆོས་ཀྱི་གལ་ཆེའི་ཐ་སྙད་ཁག་གི་མཚན་ཉིད་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་རྒྱུ་གནད་འགག་ཆགས་ཡོད། དེ་ལྟར་བྱུང་ན་ནང་ཆོས་ནང་གང་གསུང་གི་ཡོད་པ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་རྩོད་རྒྱུ་དགོས་ངེས་ཅན་ཞིག་མ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་བྱམས་པ་དང་ངེས་འབྱུང་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གོ་དོན་ལ་ངེས་ཤེས་རྙེད་པ་བྱ་དགོས། དབྱིན་འཇི་དང་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་རིགས་གཞན་ནང་བེད་སྤྱོད་བྱས་པའི་བོད་པའི་ཐ་སྙད་དེའི་ནང་དོན་གང་ཡིན་དགེ་བཤེས་དང་། བླ་མ། སྐད་སྒྱུར་བ་ཚོས་སྐད་ཆ་འདྲི་དགོས། དེས་ན་ལོག་རྟོག་གང་ཡིན་ངོས་འཛིན་ཐུབ། ཅི་སྟེ་བོད་པ་དང་དབྱིན་འཇིའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གོ་དོན་ཏག་ཏག་མེད་ན། བོད་པའི་ཐ་སྙད་དེས་བརྗོད་བྱ་གང་ཞིག་སྟོན་གྱི་ཡོད་པ་དང་ཐག་ཉེ་ཤོས་ཀྱི་དབྱིན་འཇིའམ་སྐད་ཡིག་གཞན་གྱི་ཐ་སྙད་འཚོལ་ཐབས་བྱ་དགོས། དེ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཡིན། མགོ་རྙོག་བྱུང་བ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་སློབ་ཕྲུག་གི་དྲི་བ་ལས་ཁོང་ཚོར་གོ་ལོག་ཐེབས་པ་མངོན་གསལ་དོད་པོ་ཡིན་ཚེ། ཐབས་ལམ་ཡག་ཤོས་ནི་གོ་དོན་འགྲེལ་བརྗོད་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེ་ནས་ང་ཚོས་མཚན་ཉིད་འདིའི་ནང་དོན་གང་ཡིན་བརྗོད་པ་ལས་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་དབྱིན་འཇིའི་མིང་ཚིག་སྐོར་ལ་ཤོད་ཀྱི་མེད་ཅེས་བརྗོད་དགོས། གང་ཡིན་ཟེར་ན། སྐད་སྒྱུར་བས་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་ནང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་ཚོས་བཟོས་པའི་ཚིག་མཛོད་ནང་གི་མིང་ཚིག་ཁག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དབྱིན་འཇིའི་ཚིག་དེ་དག་གི་གོ་དོན་ཏག་ཏག་མེད།
མཐར་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་ནང་ཕབ་སྒྱུར་ཞུས་པའི་བརྡ་ཆད་རྣམས་གཏན་འབེབས་ཐུབ་ན་དགེ་མཚན་ཆེ་ནའང་། ད་ལྟ་ལག་བསྟར་བྱ་རྒྱུ་སྔ་དྲགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྐད་སྒྱུར་གསར་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྨོངས་ཚོད་ཀྱི་ངང་ནས་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་སྒྱུར་བ་འགའ་ཞིག་གིས་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་པའི་ཐ་སྙད་དེ་དག་རང་ལུགས་སུ་བསྟེན་མི་ཉན། སྐབས་རེ་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་སྒྱུར་བ་དེ་ཚོས་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་བེད་སྤྱད་ནའང་། མི་མང་བྱིངས་ཀྱིས་གོ་དཀའ་བའི་ཚིག་དཀྱུས་མ་མིན་པའམ་མཁྲེགས་པོ་དེ་འདྲ་བེད་སྤྱོད་བྱས་པས། གང་བསྒྱུར་བ་རྣམས་མི་མང་ཆེ་བས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་མེད། ཁྱད་པར་དུ་རང་གི་མ་སྐད་དབྱིན་སྐད་མ་ཡིན་པའི་སྐད་སྒྱུར་བ་ཞིག་གིས་དབྱིན་འཇིའི་ནང་སྒྱུར་སྐབས་མགོ་རྙོག་ཆེན་པོ་བཟོ་བ་དང་། གནས་སྟངས་དེ་ཡང་ཡང་ཡོང་གི་ཡོད།
ད་དུང་བོད་པའི་ཐ་སྙད་ཁག་རང་འཇགས་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ནང་བསྒྱུར་བ་ན། མི་མང་ཆེ་བའི་མ་སྐད་ལེགས་སྦྱར་མིན་པ་དང་མི་ཤེས་སྟབས། སློབ་ཚན་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་མེད། གལ་སྲིད་ཁོང་ཚོས་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་མི་ཤེས་ན། དེ་དག་ལ་རྒྱུན་དུ་གོ་ལོག་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད། དཔེར་ན། karma (ལས་) ཞེས་པའི་དོན་ལ་ང་ཚོར་གང་བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་རྣམས་རླུང་རྟའམ་དཀོན་མཆོག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བར་བསམས་པ་ལྟ་བུ། དེར་བརྟེན་བརྡ་ཆད་གཏན་འབེབས་བྱ་རྒྱུ་དང་ལེགས་སྦྱར་ནས་བོད་སྐད་དམ་རྒྱ་སྐད་དུ་ཕབ་སྒྱུར་བྱེད་པར་དུས་རབས་མང་པོ་འགོར་ཡོད། དེ་ནི་དེང་དུས་ཀྱི་ཕྱི་རྒྱལ་སྐད་ཡིག་དང་གཅིག་མཚུངས་རེད། ད་ནི་ཕབ་སྒྱུར་བྱས་པའི་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་ལས་གང་ཞིག་གིས་མ་ཕྱིའི་གོ་དོན་ལེགས་ཤོས་སྟོན་གྱི་ཡོད་མིན་ཚོད་ལྟ་བྱ་རྒྱུའི་དུས་ལ་སླེབས་ཡོད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་རྒྱུན་དུ་ངང་རྒྱུད་ཐུང་ཐུང་དང་ཧ་ཅང་བྲེལ་ཟིང་ངང་གནས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཕབ་སྒྱུར་ལེགས་ཤོས་གང་ཡིན་འཚོལ་སྒྲུབ་བྱེད་པའི་ལས་དོན་འདིར་བྲེལ་བ་བྱ་རྒྱུ་མེད།
དེས་ན་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནང་སློབ་ཁྲིད་དམ་སྐད་སྒྱུར་བྱ་རྒྱུ་དེ་འགན་འཁྲི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། དེར་ཕྱོགས་ལྷུང་དང་ལོག་རྟོག་འབྱུང་གཞི་ཆེན་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཕྱི་རྒྱལ་བ་གཅིག་པུ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཤུགས་ལ་བོད་དོན་ཐོག་ལའང་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ལྡན། འཛམ་གླིང་ནང་ཉིན་རེ་ལས་མ་བསྡད་པར་མི་མང་པོ་ཞིག་གི་མིག་སྔར་བོད་རིགས་ལ་མཐོང་སྣང་བཟང་པོ་དང་འཛམ་གླིང་ཞི་བདེར་ཕན་པའི་ནང་ཆོས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་མང་པོ་འཐོབ་ཀྱིན་ཡོད། རང་གི་རིག་གཞུང་ལ་དགའ་སྣང་དང་གཅེས་སྲུང་བྱ་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པའི་བོད་རིགས་ཚོར་ཁོང་ཚོས་སྙིང་རྗེ་ཇི་ཙམ་སྐྱེས་ཀྱང་། དེར་གལ་གནད་གཞན་ཡང་མཆིས།
དགེ་བཤེས་དང་། བླ་མ། སྐད་སྒྱུར་བ་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་ཁག་ལ་ཕེབས་རྒྱུར་མགྲོན་འབོད་དང་། འདེམས་སྒྲུག །ཐུགས་ཐག་ཆོད་གྲུབ་རྗེས་གྲ་སྒྲིག་ཆེད་སྔོན་དུ་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་གནད་དོན་འགའ་ཞིག་ཡོད། གལ་གནད་ཆེ་ཤོས་གཅིག་ནི་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་གཉིས་ཀྱི་དབར་འབྲེལ་བ་ཟབ་མོ་ཞིག་དགོས། སྐད་སྒྱུར་དེ་དགེ་བཤེས་ཁོ་རང་གི་སློབ་མ་ཡིན་ན་ལེགས་ཤོས་རེད། ཕྱི་རྒྱལ་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་གི་ནང་རྟག་ཏུ་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་གཉིས་བོད་མི་ཁོ་ནར་ཟད་པ་དང་། ཁོ་རང་གཉིས་གཅིག་པུ་ཕན་ཚུན་བོད་སྐད་ནང་ལབ་གླེང་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད། གལ་སྲིད་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་སྐད་སྒྱུར་ལ་ཞབས་ཕྱི་དང་ཞལ་ལག་བཟོ་རྒྱུའི་རེ་བ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ན་སྐད་སྒྱུར་བ་དེ་ཁོ་རང་གི་སློབ་མ་ཡིན་ན་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཡིན། དེར་བརྟེན་དགེ་བཤེས་སུ་ཞིག་དང་ལྷན་དུ་སྐད་སྒྱུར་བ་སུ་ཞིག་འགྲོ་དགོས་མིན་ཐད་ནན་ཟབ་གནང་དགོས།
གལ་ཏེ་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མ་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་མེད་པར་ཕེབས་ཀྱི་ཡོད་ན་དེའི་སྔོན་དུ་ཁོང་ལ་ངེས་པར་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་ཐོག་ཤེས་བྱ་འདང་ངེས་ཤིག་དགོས་པ་ཡིན། གལ་སྲིད་ཁོང་གིས་སྐད་ཡིག་རྩ་བ་ཉིད་ནས་མ་ཤེས་པར་ཕེབས་པ་དང་། ཁོང་ལུང་པ་དེར་ཕེབས་སྒྲུབ་རྗེས་དེའི་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་དགོས་བསམས་པའི་དགོངས་པ་ཡོད་ན་དེ་ནི་ཧ་ཅང་ཁག་པོ་ཞིག་རེད། དགེ་བཤེས་ཁོ་རང་ལ་བཀའ་མོལ་གནང་སའི་ཡུལ་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཚོགས་སུ་ཡོད་པའི་དད་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱི་ཕེབས་གྲོན་ཆེད་དངུལ་ཕོན་ཆེ་བཏང་ཀྱང་འཕྲལ་དུ་གསུང་ཆོས་མ་ཐོབ་པ་སོགས་ཀྱིས་བློ་ཕམ་ཤུགས་ཆེ་ཡོང་ངེས། ཕྱི་རྒྱལ་ལ་མ་ཕེབས་པའི་སྔོན་ནས་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་བརྡར་འགོ་འཛུགས་དགོས། ད་དུང་གལ་སྲིིད་སྐད་སྒྱུར་གནང་མཁན་བོད་རིགས་མ་བྱུང་ཚེ་ཆོས་ཚོགས་སོ་སོའི་ཚོགས་མིས་བོད་སྐད་སྦྱངས་ནས་སྐད་སྒྱུར་ཆགས་པ་ཞིག་དགོས་པ་ཆོས་ཚོགས་སོ་སོར་རགས་ལུས་ཡོད། ལས་འགན་འདི་འདྲ་ཞིག་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་ཏུ་ཕྱིར་བཀལ་ཀྱང་ནོར་འཁྲུལ་གང་ཡང་མེད།
སྐབས་རེ་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མས་དབྱིན་སྐད་ཀྱི་གོ་རྟོགས་ལེགས་པོ་དེ་ཙམ་མེད་ནའང་དབྱིན་སྐད་ནང་གསུང་ཆོས་གནང་གི་ཡོད། དེ་ལ་ཕན་ཡོན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་ནའང། དཀའ་ངལ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཡོད། གལ་ཏེ་ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་དབྱིན་ཇིའི་ཕལ་སྐད་ཙམ་བསྐྱོན་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་ན་གནས་ཚད་དམའ་པོ་ཙམ་གྱི་ཐོག་སློབ་ཁྲིད་གནང་ཐུབ་ཀྱང་དེ་ལས་རྙོག་འཛིང་ཆེ་བ་དང་དཀའ་གནད་ཆེ་ཁག་ཐོག་སློབ་ཁྲིད་རྩ་བ་ནས་གནང་མི་ཐུབ། དེ་ནི་བླ་སློབ་གཉིས་ཀར་བློ་ཕམ་སྐྱེ་གཞི་ཞིག་ཡིན། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བླ་མས་ཁོ་རང་ཚོའི་སྐད་ཡིག་ནང་ཐད་ཀར་སློབ་ཁྲིད་གནང་ཐུབ་ན་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ནའང། དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་༸གོང་ས་མཆོག་གིས་གནང་བ་བཞིན་བགྱིད་རུང་བ་ཞིག་ཡིན། ༸གོང་ས་མཆོག་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་དུས་ཐོག་མར་དབྱིན་སྐད་ནང་བཀའ་མོལ་གནང་བ་དང་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་སླ་བའི་བརྗོད་གཞིར་དབྱིན་སྐད་བེད་སྤྱོད་གནང་གི་ཡོད། དེ་ལྟར་ནའང་། ཁོང་གིས་རྙོག་འཛིང་ཅན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་དང་ད་དུང་དབྱིན་སྐད་ནང་བཀའ་མོལ་གནང་བའི་སྐབས་སུ་ཐ་སྙད་མ་དྲན་པ་དང་མ་མཁྱེན་པ་རྣམས་ཐུགས་ཕན་གསོ་བའི་དོན་དུ་སྐད་སྒྱུར་བེད་སྤྱོད་གནང་གི་ཡོད།
དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མས་དབྱིན་སྐད་ཡག་པོ་ཞིག་གི་ནང་སློབ་ཁྲིད་གནང་མི་ཐུབ་ཚེ་དཀའ་ངལ་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་ཁོང་གི་སློབ་མ་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་གི་དབྱིན་སྐད་གོ་ཐུབ་སྲིད་ཀྱང་སློབ་མ་གསར་པ་རྣམས་ལ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་འཕྲད་ངེས་ཡིན། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོས་ཅི་ཞིག་གསུངས་པ་མ་ཤེས་ན་གསུང་ཆོས་ཞུ་བར་བསྐྱར་དུ་ཡོང་མི་སྲིད། དེར་བརྟེན་བོད་སྐད་ནས་དབྱིན་སྐད་དུ་སྒྱུར་མཁན་གྱི་སྐད་སྒྱུར་མེད་ཚེ་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་སློབ་མ་རྒན་པ་ཞིག་གིས་གསུང་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོ་བསྡུ་བའམ། ཡང་ན་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱི་དབྱིན་སྐད་ཞན་པོ་དེ་དབྱིན་སྐད་ཚད་ལྡན་ཐོག་བསྒྱུར་དགོས། དེར་མ་ཟད་དགེ་བཤེས་དང་། བླ་མ། སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ཀྱིས་དབྱིན་སྐད་ཚུལ་མཐུན་སྦྱོང་དགོས་པ་གལ་ཆེ། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོས་དབྱིན་ཇི་ཧི་པཱི་ (hippy) ༼དབྱིན་ཇི་སྐྲ་རིང་པོ་སྨྱོ་རྫས་སྤྱོད་མཁན།༽ ཡི་དབྱིན་སྐད་ཉམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཀའ་མོལ་གནང་ན་མི་མང་པོར་བག་ཆགས་ངན་པ་ཞིག་འཇོག་པ་དང། ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ནང་ཆོས་ནི་ཧི་པཱི་ཚོ་ཁོ་ནའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པར་བསམས་ནས་གསུང་ཆོས་ལ་བཅར་གྱི་མ་རེད།
གང་ལྟར་ཡང་ཡུ་རོབ་ཁུལ་གྱི་ཡུལ་གྲུ་ཕལ་མོ་ཆེ་དང། ལྷོ་ཨ་མེ་རི་ཁ། ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དབྱིན་སྐད་རྒྱག་གི་མེད། འདས་པའི་ནང་སྐད་སྒྱུར་ལ་སྐད་སྒྱུར་ཞིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད་པ་སྟེ། བོད་པའི་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་བོད་སྐད་ནས་དབྱིན་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བ་དང་། དེ་ནས་ས་གནས་ཀྱི་མི་འགའ་ཞིག་གིས་དབྱིན་སྐད་ནས་སོ་སོའི་སྐད་རིགས་ནང་བསྒྱུར་གྱི་ཡོད། འདིས་གསུང་ཆོས་སྐབས་སུ་དུས་ཚོད་མང་པོ་ཞིག་རྫོགས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། སུ་གང་གིས་ཀྱང་དགའ་མོས་བྱེད་ཀྱི་མེད། དེར་བརྟེན་དགེ་བཤེས་དང་། བླ་མ། སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ཀྱིས་དབྱིན་སྐད་གཅིག་པུ་སྦྱངས་པ་མ་ཡིན་པར་སོ་སོ་ཕེབས་ཡུལ་གྱི་ལུང་པའི་ས་གནས་སྐད་ཡིག་སྦྱོང་དགོས་པ་གལ་ཆེ་བའོ། །
དེར་མ་ཟད། དགེ་བཤེས་ལ་སྐད་སྒྱུར་ཞིག་ཡོད་ནའང་། ཁོང་རང་ཉིད་ནས་ས་གནས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཕྲན་བུ་སྦྱོང་དགོས་པ་གལ་ཆེ་བ་ཡིན། དེའི་ཐོག་ནས་ཁོང་གིས་གཞན་དང་མཉམ་དུ་གསོལ་ཇ་མཆོད་པའི་སྐབས་སུ་བཀའ་མོལ་ཕྲན་བུ་གནང་ཐུབ་པ་དང་ཁོང་ཚོའི་དྲི་བ་ཐུང་ངུ་འགའ་ཞིག་ལ་ལན་འདེབས་གནང་ཐུབ། དེ་འདྲ་བར་མི་རྣམས་དང་འབྲེལ་བ་ཇེ་ཟབ་དང་ཐད་ཀར་བ་ཞིག་ཡོང་བ་དང། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལ་དགའ་མོས་ཆེ་བ་ཡོད། དེ་ནས་ད་དུང་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཁོང་རང་བཞུགས་སའི་ལུང་པ་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བར་རྒྱུས་མངའ་མང་བ་ཡོང་ཐུབ། ཁོང་གིས་ས་གནས་ཀྱི་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བ་དཔེར་སྤྱད་ནས་སློབ་ཁྲིད་གནང་ཐུབ་པ་ཡིན། སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་དཔེ་དང་བོད་དམ་གནའ་རབས་རྒྱ་གར་གྱི་སྒྲུང་དག་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་རྒྱུན་དུ་གོ་རྟོགས་ཡོང་རྒྱུ་དཀའ་བའོ། །
མདོར་བསྡུས་ན། བོད་རིགས་ལ་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་ལས་ཕྱི་རྒྱལ་ལ་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་ཡོངས་སུ་ཐ་དད་ཡིན། གང་ལྟར་ཡང། གལ་ཏེ་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ལ་ཕེབས་མཁན་གྱི་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ཀྱིས་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་དང་གོམས་སྲོལ་འདྲ་མིན་དག་ལ་ཤེས་རྟོགས་ཀྱི་འབད་རྩོལ་གནང་ཐུབ་ན་དཀའ་ངལ་དང་གོ་འཛོལ་ཆེ་ཁག་ལས་གཡོལ་ཐུབ་པ་ཡིན། དེ་འདྲའི་ལམ་ནས་གལ་ཏེ་བོད་རིགས་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་དགོས་མཁོར་དོ་སྣང་དང། དེ་མཚུངས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བོད་པའི་དགོས་མཁོར་བརྩི་འཇོག་བྱེད་པ་སྟེ། དམིགས་བསལ་གྱི་གདན་ས་ཁག་གི་ནང་བཞུགས་པའི་དཔེ་ཁྲིད་དགེ་རྒན་དྲག་གྲས་རྣམས་ཀྱི་དགོས་མཁོར་བརྩི་འཇོག་བྱེད་པ་ཡིན་ན་འབྲེལ་ལམ་དེ་ཕན་ཚུན་གཉིས་ཀར་ཕན་ཐོག་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའོ། །
ཁོ་བོས་འདིར་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་གི་ནང་སློབ་ཁྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་དཀའ་ངལ་ཁ་ཤས་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་སུ་མི་ཡ་མ་ཟུང་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གི་ཡོད་པའི་ཐོག་ལ་དམིགས་བཀར་གྱིས་བརྗོད་ཡོད་ནའང། ཆོས་ཚོགས་སུ་ལྷག་བསམ་ཅན་དང་སྙིང་རུས་ཅན་གྱི་ཉམས་ལེན་པ་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་རེད། འདས་པའི་སྐབས་སུ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་རྒྱ་གར་ནས་བོད་ལ་དར་ཞིང་། དཀའ་ངལ་རིམ་རྒྱུད་བོད་ཀྱི་གང་ཟག་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་མ་གྲུབ་པའི་གོ་འཕང་ཐོན་པོར་བཤེགས་ཐུཔ་ཡོད་དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟ་བོད་མི་བརྒྱུད་ནས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་གང་སར་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་རིག་གཞུང་སྣ་ཚོགས་ཁྲོད་དར་བཞིན་པའི་ནང་བསྟན་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་ནང་ཡོང་རྒྱུ་ཡིན་པ་ང་ལ་གདེང་ཚོད་ཡོད།
ཁྱེད་རྣམ་པ་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་བཀའ་མོལ་ཞུ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་པ་དང། ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་སྒྲུབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ངས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་ཡང་དག་པའི་སློབ་སྟོན་འོག་བྱ་བ་འདིས་མུ་མཐུད་ནས་བདག་གཞན་ཚང་མར་ཕན་པར་འགྱུར་བའི་སྨོན་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་བཅས།། །།
གཞན་ཡང་མགོ་རྙོག་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་འབྱུང་གཞི་ནི། འཛམ་གླིང་ནང་ནང་པ་མིན་པའམ་ཐ་ན་ནང་པ་ཡིན་ཁུལ་བྱེད་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོས་བཙུགས་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད། ཁོང་ཚོས་གང་ཐུབ་ཐུབ་ཀྱིས་སོ་སོའི་སྟོབས་ཤུགས་སྤེལ་ནས་རང་གི་དགེ་ཕྲུག་དབང་སྒྱུར་བྱ་ཐབས་བྱས་ཏེ། དངུལ་གང་མང་འཐོབ་ཐབས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་རང་གི་དགེ་ཕྲུག་ཚོར་རྒྱུ་ནོར་ཐམས་ཅད་བློས་བཏང་ནས། རང་གི་དགེ་རྒན་ལ་འབུལ་དགོས་ཚུལ་བརྗོད། དེ་བཞིན་དགེ་རྒན་ལ་དད་གུས་བྱེད་པའི་མིང་ཐོགས་ནས། དགེ་རྒན་གྱིས་གང་གསུངས་པ་ཚང་མ་ངེས་པར་དུ་ལག་བསྟར་བྱ་དགོས་པ་ལས་ཡར་དོགས་དྲི་བྱ་མི་ཉན་ཞེས་རང་གི་དགེ་ཕྲུག་ཚོར་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། དེའི་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་དཔེ་མཚོན་གཅིག་ནི། ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཁའི་ནང་དགེ་རྒན་ཞིག་གིས་རང་གི་ཚན་པའི་སྡེར་གཏོགས་དགེ་ཕྲུག་ཚང་མར་དུག་བཟའ་དགོས་ཞེས་བརྗོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མི་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མ་འཆི་མའི་རྐྱེན་ལམ་དུ་བཏང་ཡོད་པ་རེད།
དེའི་ཕྱིར་མི་རྣམས་ཀྱིས་བཤེས་གཉེན་དང་རྨོངས་དད་ཐོག་ཚད་ལས་འདས་པའི་ནན་བརྗོད་བྱེད་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་ཚོར་དོགས་ཟོན་ཚ་པོ་ཆགས་ཡོད། གལ་སྲིད་སློབ་ཕྲུག་སོ་སོས་དོགས་ཟོན་མ་བྱས་ཀྱང་། ཁོང་ཚོའི་ཕ་མས་སེམས་འཁྲལ་ཆེན་པོ་བྱེད། མཚམས་རེ་ཉེན་རྟོག་པ་དང་ཆབ་སྲིད་དང་འབྲེལ་བའི་མཐོང་མཆན་གཉིས་ཀའི་ཐོག་ནས་དཀའ་ངལ་ཡོང་སྲིད། ཅི་སྟེ་བོད་པའི་དགེ་རྒན་ཞིག་ལ་གནད་དོན་དེ་ལྟར་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་ན། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ལ་གནོད་ཚབས་ཆེན་པོ་དང་༸གོང་ས་མཆོག་གི་མཚན་སྙན་ལའང་གནོད་སྲིད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོས་གསར་ཤོག་ནང་དེ་དག་གི་སྐོར་འགོད་སྲིད། དེ་ལྟ་བས་ན་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་དང་པོ་སླེབས་སྐབས་དང་ཕྱིས་སུ་དགེ་ཕྲུག་གསར་བུ་བ་ཚོར་སློབ་འཁྲིད་བྱེད་སྐབས་བཤེས་གཉེན་ལ་དད་གུས་སྐོར་ཧ་ཅང་མང་པོ་སློབ་འཁྲིད་བྱ་རྒྱུ་མེད་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན།
དེ་མིན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཐོག་གནས་ཚུལ་ལོག་པའི་འབྱུང་གཞི་གཅིག་ནི་གསང་སྔགས་ཐེག་པའི་ནང་འཁྲིག་སྤྱོད་ཀྱི་འཆར་སྣང་ལ་གོ་ལོག་ཐེབས་པ་དེ་ཡིན། དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་ནང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་མཁས་དབང་ཚོས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཐོག་མར་རྒྱུས་མངའ་བྱུང་། དེའང་སྔགས་ཀྱི་ཡི་དམ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་རྣམ་པར་བཞུགས་པའི་སྣང་བརྙན་མཇལ་བ་དང་འཁྲིག་སྦྱོར་དང་འབྲེལ་བའི་གོ་དོན་ཅན་གྱི་ཚིག་འཁོད་པའི་སྔགས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་བཀླགས་པ་ལས་བྱུང་། ཡོ་རོབ་ཀྱི་མི་དང་ལྷག་པར་དུ་དབྱིན་འཇིའི་བསམ་པར། དུས་སྐབས་དེ་ནི་དབྱིན་འཇིའི་རྒྱལ་མོ་ལྦིག་ཊོ་རི་ཡའི་ (Queen Victoria) རྗེས་ཀྱི་ལྦིག་ཊོ་རི་ཡའི་དུས་སྐབས་ཡིན་པར་སེམས། མི་རྣམས་ཀྱིས་འཁྲིག་སྦྱོར་དང་འབྲེལ་བ་གང་ཡིན་སྡུག་ཅག་འཛིན་ཞིང་། དེ་བས་ན་ཁོང་ཚོས་གསང་སྔགས་དང་ཐང་ཀར་གོ་ ནོར་ཐེབས་ཡོད་པ་རེད། ཁོང་ཚོས་བོད་བརྒྱུད་གསང་སྔགས་ཀྱི་ནང་ཆོས་དེ་ནི་ནང་ཆོས་ཉམས་ཆག་ཕྱིན་པའི་རིགས་ཤིག་སྟེ་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་བརྗོད། དོན་དངོས་སུ་བླ་མའི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དེ་ནི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དེ་རྒྱ་ནག་གི་གྲུབ་མཐའ་ཁག་ལས་དབྱེ་བ་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱ་ནག་གི་མན་འཇུ་གོང་མས་བཏགས་པ་ཞིག་རེད། གནའ་བོའི་ནུབ་ཕྱོགས་མཁས་པ་ཚོས་བོད་ཀྱི་བླ་མ་དང་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་འཁྲིག་སྤྱོད་ལ་ཞུགས་པ་དང་། སྲུང་མའི་དཔེ་ཆ་བཀླགས་པ་ལས་ཁོང་ཚོའི་བསམ་པར་བོད་ཀྱི་བླ་མ་ཚོས་གང་སར་ཕེབས་ཏེ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྟོབས་ལས་སོ་སོའི་དགྲ་བོ་བསད་པ་དང་ཀབ་ལི་ནང་ཁྲག་འཐུང་གི་ཡོད་པར་བསམ་གྱི་ཡོད།
བོད་བརྒྱུང་ནང་བསྟན་སྐོར་དཔེ་ཆ་མང་དག་ཅིག་མཁས་པ་དེ་དག་གིས་དེ་ལྟ་བུའི་ཡ་མ་ཟུང་གི་བསམ་ཚུལ་དང་བཅས་བྲིས་པ་དང་སྐྱོན་བརྗོད་ཤུགས་ཆེ་བྱས་ཡོད། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་བྱུང་བ་ནི། དང་པོ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ནི་ཉམས་ཆག་ཕྱིན་པའི་ཆོས་ལུགས་ཤིག་དང་དེའི་ཁོངས་སུ་འཁྲིག་སྤྱོད་ལག་ལེན་གཏོགས་ཡོད་པར་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པར་ཤུགས་རྐྱེན་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོད། དེས་ན་ཁོང་ཚོས་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་བསམ་པ་ཤུགས་ཆེན་པོས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཁས་ལེན་བྱས་མེད། གལ་སྲིད་ད་དུང་ནང་ཆོས་ལ་དོ་དབྱིངས་ཡོད་ཀྱང་། གནས་བརྟན་སྨྲ་བ་ཆོས་ལྟ་བུ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཏུ་ཡིད་ཆེས་ནས་དེར་ཁ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོད།
འབྲས་བུ་གཉིས་པ་དེ་ཉེན་ཚབས་ཆེ་བ་ཡོད། དཔེ་ཆ་དེ་དག་བཀླགས་པ་བརྒྱུད། ཆགས་སྲེད་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་མི་འགའ་ཞིག་གིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱིས་སྤྱིར་བཏང་འཁྲིག་སྤྱོད་བྱེད་པ་དེ་ཆོས་ཉམས་ལེན་གྱི་ལམ་དུ་སློབ་པར་ཡིད་ཆེས་བྱེད་པ་དང་། ཁོང་ཚོས་འཁྲིག་སྤྱོད་ཀྱི་སྐོར་མང་ཙམ་ཤེས་འདོད་དང་དེ་ཇི་ལྟར་བློ་མགུ་ནུས་ཆེ་བ་བཟོ་ཐབས་ཀྱི་སྐོར་ལ་སྦྱོང་འདོད་ཀྱིས་བསམ་པས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་འཇུག་གི་ཡོད། དེ་ནས་ལྷའི་ཡབ་ཡུམ་གྱི་སྟངས་སྟབས་སུ་བསྡད་ནས་རང་གི་ཟླ་བོ་དང་མཉམ་དུ་སྤྱིར་བཏང་འཁྲིག་སྦྱོར་བྱས་ཏེ། སོ་སོ་ཡར་ཐོན་ཅན་གྱི་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པར་བསམ་གྱི་ཡོད། ཐ་ན་གནས་སྟངས་དེ་ལས་ཟླ་བོ་མང་པོ་ཞིག་དང་མཉམ་དུ་འཁྲིག་སྤྱོད་ཀྱི་འདོད་པ་བསྐངས་ནས་ཁེ་སང་ལེན་འདོད་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་དང་བོད་རིགས་གཉིས་ཀའི་དགེ་རྒན་འགའ་ཞིག་ཡོད། ཁོང་ཚོས་སོ་སོ་ཡར་ཐོན་ཅན་གྱི་གསང་སྔགས་ཉམས་ལེན་པ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་མཐོང་སྣང་བྱིན་ཏེ། སྤྱིར་བཏང་འཁྲིག་སྤྱོད་ཀྱི་ལམ་དེ་ལྟར་སློབ་པའམ་ཡང་ན་རང་གི་སློབ་ཕྲུག་མང་པོ་ཞིག་རང་དང་མཉམ་དུ་འཁྲིག་པའི་བདེ་བ་རོལ་འཇུག་གི་ཡོད་པས། དོན་དངོས་སུ་དེས་གནོད་སྐྱོན་ཤུགས་ཆེན་པོ་བཟོ་གི་ཡོད།
དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པར་མ་ཐོན་པའི་སྔོན་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་དང་ལྷན་དུ་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་པའི་སྦྱོང་བརྡར་སློབ་དུས་ཞིག་བྱུང་ན་ཡག་པོ་ཡོད། ཕལ་ཆེར་དྷ་རམ་ས་ལར་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་གིས་ལྟེ་གནས་གསར་པ་ཞིག་སྐྲུན་བཞིན་ཡོད་པས་དེར་མཐུན་རྐྱེན་རྣམས་ཚང་ངེས་ཤིང། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དང་ལྷན་དུའང་མཉམ་སྦྲེལ་བྱས་ན་འཐུས། དཔེ་མཛོད་ཁང་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་གོ་སྒྲིག་ཞུས་པའི་འཛིན་གྲ་ཁག་ལ་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཕེབས་ཐུབ་པ་དང་། དཔེར་ན། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་དང་གནང་མུས་ཡིན་པའི་དྷ་རམ་ས་ལའི་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་ཤེས་རྟོགས་སླད་ཁོང་རྣམས་དང་བཀའ་མོལ་གནང་ཐུབ་པ་བྱུང་ན་ལེགས།
སྐད་སྒྱུར་གསར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་སྐད་སྒྱུར་གྱི་ནུས་རྩལ་དང་དྲན་པ་ཡར་རྒྱས་ཡོང་ཕྱེད་དམིགས་བསལ་འཛིན་གྲ་འགའ་ཞིག་དགོས། སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ཀྱིས་༸གོང་ས་མཆོག་གི་གསུང་ཆོས་སྒྲ་སྡུད་འཁོར་ཐག་ནང་སྒྲ་འཇུག་བྱས་པ་འགའ་ཞིག་དང་ད་དུང་བླ་མ་དགེ་བཤེས་གཞན་གྱི་སྒྲ་འཇུག་རྣམས་སྐད་བསྒྱུར་ནས་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་ཐུབ། གལ་སྲིད་སྒྲ་སྡུད་འཁོར་ཐག་དེདག་ནང་སྔོན་ནས་སྐད་སྒྱུར་ཟིན་པ་ཡོད་ན་དེ་ནི་དེ་ལས་བཟང་བ་ཡིན།སྐད་སྒྱུར་གསར་པ་ཁོ་རང་གིས་གསུང་རྣམས་སྒྱུར་བའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་དང་། དེ་ནས་སྐད་སྒྱུར་རྙིང་པས་གསུང་ཇི་ལྟར་བསྒྱུར་ཡོད་མེད་ལ་ཉན་ཐུབ་པ་ཡིན།
སོ་སོའི་དྲན་པ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཆེད་གསེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེས་ཕྲན་ལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲད་པ་བཞིན་སྐད་སྒྱུར་རྣམས་ནང་ཕན་ཚུན་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་ཐུབ། ཕྲན་རང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་དང་ག་དུས་མཉམ་དུ་ཡོད་ནའང་ཉིན་མཚན་ལ་ལྟོས་མེད་ཀྱིས་རིན་པོ་ཆེས་ང་ལ་ཞལ་ཕྱོགས་ནས་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་ད་ལྟ་གང་གསུངས་པ་རྣམས་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་ཆད་ལུས་མེད་པ་བསྐྱར་ཟློས་བྱེད་དུ་བཅུག་པའམ། ཡང་ན་ང་རང་གིས་ད་ལྟ་གང་བཤད་པ་རྣམས་བསྐྱར་ཟློས་བྱེད་དུ་བཅུག་གནང་གི་ཡོད། སྐད་སྒྱུར་རྣམས་གསུང་ཆོས་སྐབས་རྟག་ཏུ་འགྱུར་གྱི་གྲ་སྒྲིག་ཐོག་གནས་དགོས་པ་དང་གང་གསུངས་པ་རྣམས་ཆད་ལུས་མེད་པར་བསྒྱུར་དགོས་པར་བརྟེན་དེ་འདྲ་བའི་དྲན་པའི་རྩལ་ནི་དགོས་ངེས་ཞིག་རེད། ད་དུང་གལ་སྲིད་སློབ་མས་ཐེངས་དང་པོར་ཟིན་བྲིས་བརྒྱབ་མ་ཚར་བ་བྱུང་ཚེ་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་ཁོ་རང་གི་འགྱུར་བསྐྱར་ཟློས་ངེས་པར་དུ་བྱེད་ཐུབ་པ་ཞིག་དགོས་སོ། །
སྐད་སྒྱུར་གྱིས་ད་དུང་སྐར་མ་གསུམ་ནས་ལྔ་བར་དང་སྐར་མ་བཅུའི་སྒྲ་འཇུག་བྱས་པའི་གསུང་བཤད་ཉན་པ་དང་དེ་ནས་གསུང་དེ་སྒྱུར་བའི་འབད་རྩོལ་བྱེད་ཅིང་དེ་བཞིན་དྲན་པའི་ནུས་པ་རྒྱ་སྐྱེད་གཏོང་བའི་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡིན། འདི་ནི་དགོས་ངེས་ཞིག་ཡིན་ཏེ། བླ་མ་དགེ་བཤེས་འགའ་ཞིག་གིས་འགྱུར་གྱི་ཆེད་དུ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བར་མཚམས་འཇོག་གི་མེད། གང་ལྟར་ཡང་བླ་མ་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱིས་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་གཅིག་གམ་དེ་ལས་ཉུང་བ་གསུང་རྒྱུའི་གོམས་གཤིས་འཇགས་པ་གནང་དགོས། དེས་སྐད་སྒྱུར་ལ་ལས་སླ་པོ་བཟོ་བ་དང་འགྱུར་དེ་དག་ཚད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་བཟོ་བ་ཙམ་མ་ཟད། ད་དུང་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཟིན་བྲིས་འགོད་རྒྱུ་དང་ཁོང་ཚོའི་དོ་སྣང་དང་དགའ་མོས་སྲུང་རྒྱུར་ལས་སླ་རུ་གཏོང་གི་ཡོད། དེར་མ་ཟད་གསུང་བཤད་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་ཉན་པ་དང་དེ་ནས་ཆུ་ཚོད་ཁ་ཤས་ཀྱི་རྗེས་སུ་གསུང་བཤད་དེ་སྙིང་པོ་བསྡུ་རྒྱུར་འབད་རྩོལ་བྱེད་པ་དེས་སྐད་སྒྱུར་ལ་ཕན་ཐོགས་ཡོད། གང་ལ་ཞེ་ན་སྐབས་རེ་གསུང་བཤད་གནང་བའི་སྐབས་སུ་གསུང་དེ་སྒྱུར་བའི་བར་མཚམས་ཀྱི་གོ་སྐབས་རགས་ཀྱི་མེད་པ་དང་། གསུང་བཤད་ཚར་རྗེས་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་ངེས་པར་དུ་གང་གསུངས་པ་རྣམས་བརྗོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད།
སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་ཆད་ལྷག་མེད་པར་ཏག་ཏག་ཞིག་སྒྱུར་དགོས་པ་ནི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོང་བར་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་སྒྲ་འཇུག་བྱས་པའི་གསུང་བཤད་ཉན་པ་དང་བརྗོད་པ་ཞིག་དབྱིན་སྐད་དུ་ཕབ་སྒྱུར་བྱས་སྟེ་དེ་ནས་དེ་ཕྱིར་བོད་སྐད་དུ་ཕབ་སྒྱུར་བྱས་ནས་ཐོག་མའི་གསུང་དང་བསྡུར་བ་བྱེད་དགོས། དགེ་བཤེས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་གོ་རྟོགས་དང་བསྒྱུར་ཏག་ཏག་བྱུང་མིན་ཐད་ལ་ཁོང་ཉིད་ལ་དྭོགས་པ་བྱུང་ཚེ། དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་སྐད་སྒྱུར་ལ་ད་ལྟ་གང་གསུངས་པ་རྣམས་བོད་སྐད་ནང་བསྐྱར་དུ་བརྗོད་དགོས་མིན་ཐད་ལ་རྒྱུན་དུ་བཀའ་འདྲི་གནང་དགོས།
གསུང་ཆོས་སྒྱུར་བའི་སྐབས་སུ་བླ་མ་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་གམ་འགྱུར་བ་གཏོང་བ་སོགས་བྱེད་མི་ཉན་པ་ནི་དགོས་ངེས་ཞིག་ཡིན་ནའང། ཕྱི་རྒྱལ་བའི་དྲི་བ་སྒྱུར་བའི་སྐབས་སུ་གནས་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་ཆ་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་མང་པོ་ཞིག་གིས་དྲི་བ་གསལ་པོ་གཏོང་སྟངས་ཤེས་ཀྱི་མེད། ཁོང་ཚོས་མཚན་ཉིད་སྦྱངས་མེད་སྟབས་ཁ་གསལ་མེད་པའི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྐད་ཆ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། གལ་ཏེ་ཁོང་ཚོས་གང་དྲིས་པ་རྣམས་ཚིག་ནས་ཚིག་ཏུ་བོད་སྐད་ནང་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་རྣམ་དཔྱོད་མི་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་སྲིད། གསེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེས་རྟག་ཏུ་ཁོང་ལ་དྲི་བའི་ཚིག་རེ་རེ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་སྙིང་བསྡུས་སྒྱུར་དགོས་པ་ང་ལ་བཀའ་སློབ་གནང་བྱུང། དེ་ནས་ཁོང་གི་ལན་འདེབས་བསྒྱུར་དུས་ཁོང་གིས་ང་ལ་དྲི་བ་གཏོང་མཁན་གྱིས་ཇི་ལྟར་དྲིས་པ་གཞིར་བཟུང་བའི་ཐོག་ནས་མི་དེ་ལ་ཁོང་གི་གསུང་ལུགས་གང་ཞིག་གིས་གོ་བ་ལེན་ཐུབ་པ་དེའི་ཐོག་ནས་དབྱིན་སྐད་ནང་ལན་འདེབས་དང་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་དགོས་པ་གསུངས་མྱོང། དེ་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་དང་དྲི་བ་གཏོང་ཚུལ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་དགོས་པ་གལ་ཆེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་ཡིན། དྷ་རམ་ས་ལར་ཡོད་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་ནང་ཆོས་འཛིན་གྲར་སློབ་བཞུགས་བྱེད་པ་དང་དེར་ཡོད་པའི་སྐད་སྒྱུར་བ་རྣམས་ལ་ཁོང་ཚོའི་ཉམས་མྱོང་བཀའ་འདྲི་ཞུ་བའི་ཐོག་ནས་རིག་རྩལ་འདི་རྣམས་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡིན།
དེར་མ་ཟད། དབྱིན་ཡིག་གམ་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་གཞན་གང་ཡང་རུང་བ་སྦྱོང་བའི་སྐབས་སུ་དཔེ་དེབ་དང་ཚིག་མཛོད་ནང་ནས་གང་སྦྱངས་པ་ཙམ་གྱིས་བློ་ཡིད་མ་ཚིམ་པ་བྱེད་དགོས་པ་གལ་འགངས་ཆེ། ངས་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས་ཟིན་པ་བཞིན་ཚིག་མཛོད་ནང་གི་འགྱུར་གྱི་ཐ་སྙད་རྣམས་རྒྱུན་དུ་ཏག་ཏག་ཞིག་ཡོང་གི་མེད། མ་ཟད་དབྱིན་ཡིག་ལ་མཚོན་ནའང། རྒྱ་གར་ནང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པའི་དབྱིན་སྐད་བརྗོད་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་གྱི་ནང་བེད་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་མེད། ད་དུང་དབྱིན་སྐད་རྒྱག་མཁན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོར་བརྗོད་ཚུལ་ཐ་དད་དུ་ཡོད་པ་དང། ཚིག་ཁ་ཤས་ལ་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ནས་གཞན་གྱི་བར་གོ་དོན་ལོགས་སུ་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པ་ཞིག་ལ་སླེབས་འབྱོར་སྐབས་དེར་གནས་པའི་མི་རྣམས་ལ་ཆོས་ཚིག་གལ་ཆེ་དག་ཁོ་རང་ཚོའི་སྐད་ཡིག་ནང་གོ་རྟོགས་ག་རེ་ཡོང་གི་ཡོད་མེད་བཀའ་འདྲི་ཞུ་རྒྱུ་དེ་ཕན་ཐོགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ། སྐད་སྒྱུར་བས་རྟག་ཏུ་སོ་སོའི་མིང་ཚིག་ལེགས་བཅོས་དང་ཡར་རྒྱས་གཏོང་སེམས་དགོས་པ་ཡིན།
གང་ལྟར་ཡང་སྐད་སྒྱུར་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་སྐད་ཡིག་གཉིས་ཤེས་པ་དང་དྲན་ཤེས་ཡག་པོ་ཡོད་པ་དེ་གལ་འགངས་ཆེ་ཤོས་མ་ཡིན། ནང་ཆོས་ཡག་པོ་ཤེས་དགོས་པ་དེ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན། དགེ་བཤེས་ཡག་ཤོས་ཞིག་དང་ལྷན་དུ་གལ་ཏེ་སྐད་སྒྱུར་ནང་ཆོས་ཡག་པོ་མ་ཤེས་པའམ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སྐད་ཡིག་ནང་ཁོ་རང་འགྲེལ་བརྗོད་གསལ་པོ་བྱེད་མི་ཐུབ་པ། ཡང་ན་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་གསུངས་པ་དྲན་མི་ཐུབ་པ་ཞིག་བྱུང་ཚེ། དགེ་བཤེས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་རྣམས་བརྒྱུད་སྤྲོད་མི་ཐུབ་པའམ་གོ་རྟོགས་མི་ཐུབ། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་ཁོ་རང་ཚོས་གོ་རྟོགས་བྱུང་བའི་གསུང་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་རེ་རེ་བཞིན་ཟིན་བྲིས་འགོད་ཀྱི་ཡོད་པ་དེས་རྗེས་སུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་ཚིག་གང་ཞིག་ཟིན་བྲིས་བཀོད་ཀྱང་དེ་ནི་སྐད་སྒྱུར་གྱི་ཚིག་ཡིན། གལ་སྲིད་ཚིག་དེ་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་གང་གསུངས་པ་དང་གཅིག་མཚུངས་སུ་མ་གནས་པ་ཡིན་ན་གོ་འཛོལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོང་ངེས། གནད་དོན་དེ་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་སློབ་མ་ཚོའི་དྲི་བ་ནས་ཤེས་ཐུབ། གལ་སྲིད་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ངས་དེ་རྩ་བ་ཉིད་ནས་བཤད་མེད།ཅེས་གསུང་དགོས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་གཉིས་ཀ་ཞལ་སྐྱེངས་པོའི་གནས་སུ་ལྷུང་ངེས་སོ། །
ད་དུང་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་སོ་སོ་ཕེབས་ཡུལ་གྱི་ལུང་པ་དེའི་སྐད་སྨྲ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་ན་གསུང་ཆོས་ཞུ་མཁན་ཕལ་མོ་ཆེས་དགེ་བཤེས་ལ་རྟག་ཏུ་བསུན་པོ་བཟོ་འདོད་མི་སྐྱེ་བ་མ་ཟད་གསུང་ཆོས་སྐོར་ཀྱི་དྲི་བ་དང་གསལ་བཤད་རྣམས་སྐད་སྒྱུར་ལ་ཐད་ཀར་བཀའ་འདྲི་ཞུ་ངེས། གལ་ཏེ་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་དེ་ལྟར་སྒྲུབ་མི་ཐུབ་པའམ། ཡང་ན་སྐད་སྒྱུར་དེ་མི་སྐྱ་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སྟངས་ལ་དགའ་མོས་ཆེ་བ་ཡོད་ན་དེས་ནང་ཆོས་དང་བོད་པའི་མཐོང་སྣང་དོད་པོ་ཞིག་སྐྲུན་གྱི་མེད། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལུང་པ་ཁག་ལ་མ་ཕེབས་པའི་སྔོན་དུ་སྐྱ་སར་བབ་མིན་གྱི་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱེད་དགོས་པ་ལས་ལུང་པ་དེར་སླེབས་ཟིན་ནས་བྱེད་མི་ཉན།
[ བོད་མིར་ནང་ཆོས་སྒྱུར་རྒྱུའི་ཟབ་སྦྱོང་གི་སྙན་ཐོ། ལ་གཟིགས།]
བོད་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མི་ཐོག་མ་དེའང་སྐད་ཡིག་འབའ་ཞིག་ལ་དོ་སྣང་ཡོད་པའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་ནམ་ཡང་ན་མཁས་དབང་ཁག་ཡིན་ཞིང་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་དང་ཕྱེད་ཀ་ལྷག་གི་སྔོན་ནས་འགོ་ཚུགས། ཁོང་ཚོ་ནི་ཚིག་མཛོད་བཟོ་མཁན་ཡིན། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་གྱི་བྱུང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་ཚིག་མཛོད་ནང་བེད་སྤྱད་པའི་དབྱིན་འཇིའི་མིང་ཚིག་མང་པོ་ཞིག་གི་ནང་དོན་ལ་ཡེ་ཤུ་ཡི་ཤན་ཞུགས་ཤིང་། དེ་དག་ནི་འགྱུར་ཁུངས་དག་པོ་མེད་པ་དང་དམིགས་བསལ་ནང་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་ཆད་ཁག་ཕབ་སྒྱུར་ཏག་ཏག་བྱས་མེད། རྒྱུ་མཚན་དེ་བས་ན། ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐད་ལོག་རྟོག་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་གི་སྐོར་ཞིབ་ཕྲ་ངས་རྗེས་སུ་ཞུ་གི་ཡིན།
བོད་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མི་སྡེ་ཁག་གཉིས་པ་དེ་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་དེ་ཁུངས་ལྡན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཆེད་རང་ཁེའི་སླད་བོད་ནང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་མི་ཚོ་ཡིན། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ གོང་དང་ལྷག་པར་དུ་མི་ལོ་ལྔ་བཅུའམ་བརྒྱའི་གོང་དུ་འཛམ་གླིང་ནང་གི་མི་མང་ཆེ་བས་བོད་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་སྐོར་གང་ཡང་ཤེས་ཀྱི་མེད། མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་ནི་གནའ་བོའི་ཡོན་ཏན་གཅེས་སྲུང་བྱས་ནས་ཡོད་པའི་ས་ཆ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་ཁོང་ཚོས་ཡོན་ཏན་དེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་བཀའ་ཡིན་པ་དང་། གང་ཡིན་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་མེད། དེས་ན་ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཚོས་ཡོན་ཏན་དེ་བོད་ནང་བཞུགས་ཡོད་པར་ཆ་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཡིན། གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁོང་ཚོ་རང་གི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཕལ་ཆེ་བ་བོར་བརླག་ཏུ་སོང་ཟིན། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་དང་གསུང་རབ་ཀྱི་རྒྱུད་པ་ཆད་ཟིན་པ་དང་ཕལ་ཆེར་སུ་གཅིག་གི་དྲན་ལམ་དུ་མི་གསལ།
མ་གཞི་དེའི་ཐོག་ནས་མི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་ལ་བརྩི་བཀུར་ཞུ་གི་ཡོད་ཀྱང་། གནས་སྟངས་དེ་ཉེན་ཁ་ཚ་པོ་ཆགས་ཡོད། གང་ལགས་ཟེར་ན། བོད་ནང་དུ་ཉར་ཚགས་བྱས་ནས་ཡོད་པའི་གསུང་རབ་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་རྣམས་མ་རིག་པས་བསྒྲིབས་ཏེ། མི་རྣམས་ལ་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་བསམ་ཚུལ་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་མང་ཆེ་བས་བོད་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཡ་མཚན་ཆེ་བའི་དངོས་པོ་འབྱུང་བའི་ས་ཆ་ཞིག་དང་། དེར་མི་ཕལ་ཆེ་བར་གནམ་ལ་འཕུར་བ་དང་ཕན་ཚུན་སེམས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བརྡ་སྤྲད་དེ་འབྲེལ་བ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དམིགས་བསལ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་གི་ཡོད།
བུད་མེད་ཀྱི་གནས་བབས་ནི་ཨེ་ཤི་ཡ་ལས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ལུང་པའི་ནང་ཤིན་ཏུ་མི་འདྲ་བ་ཡིན། འདས་པའི་དུས་སུ་བུད་མེད་རྣམས་དམན་པར་བརྩིས་པ་དང་། ཁོང་ཚོས་དེའི་དོན་དུ་འཐབ་རྩོད་དྲག་པོ་བྱས་ཡོད། གསུང་རབ་ནང་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཞན་པའམ། ཡང་ན་སྐྱེ་བ་ཕོ་ལུས་ལེན་པའི་སྨོན་ལམ་རྒྱག་དགོས་པའི་དགོངས་ཚུལ་ཅི་ཞིག་བྱུང་ནའང་ཁོང་ཚོས་དགག་ཕྱོགས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྣམ་འགྱུར་སྟོན་གྱི་ཡོད། དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་སྔགས་གཞུང་ལ་གཞིགས་ན་ཕོ་མོའི་ལུས་རྟེན་ལ་ཁྱད་མེད་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་ཐུབ་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་ནའང། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་བུད་མེད་ལ་དཀའ་ངལ་མང་བ་སྐྲུན་གྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་དེ་དྲང་བདེན་ཞིག་མིན་ནའང་མདོ་ལུགས་ནས་ཆོས་ཉམས་ལེན་བྱེད་རྒྱུར་ཕོའི་ལུས་རྟེན་ལ་གེགས་བར་ཆད་ཉུང་བ་གསུང་གི་ཡོད་པ་རྣམས་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་ཐུབ་པ་ཡིན།
དེས་ན་ལུང་པ་ཕལ་ཆེ་བའི་ནང་སྐྱེས་པ་ལས་བུད་མེད་ཀྱིས་གསུང་ཆོས་ལ་མང་བ་སླེབས་ཀྱི་ཡོད་པར་བརྟེན་ཆོས་ཚོགས་ནང་ཕོ་མོ་གཉིས་ཀར་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡོད་དགོས་པ་གལ་ཆེ། མ་ཟད་རྒྱ་གར་ནང་གི་སློབ་སྦྱོང་མཐུན་རྐྱེན་དང་གོ་སྐབས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱག་པའི་སྐབས་སུ་དེར་གྲྭ་པ་ཁོ་ན་ཙམ་མིན་པར་བཙུན་མ་དང་བཙུན་མའི་དགོན་པ་དུ་མ་ཡོད་པའི་དངོས་དོན་རྣམས་བརྗོད་དགོས་པ་གལ་འགངས་ཆེ་བ་ཡིན། དེ་མིན་གལ་ཏེ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བོད་པ་ཚོས་སོ་སོའི་བུད་མེད་ཉམས་ལེན་པར་སྐྱེས་པ་ཉམས་ལེན་པ་བཞིན་དུ་དོ་འཁུར་བྱེད་ཀྱི་མེད་པར་སེམས་ན་ཁོང་ཚོས་བོད་པའི་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱི་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ལ་ལེགས་ཕྱོགས་སུ་སེམས་མི་སྲིད།
ཡེ་ཤུ་དང་འཇིའུ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ཕྲུ་གུ་ཚོར་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་དགོས་པ་ནི་ལམ་སྲོལ་ཡིན་པ་རེད། བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་རེས་གཟའ་ཉི་མར་སྔ་དྲོ་ཆུ་ཚོད་གཅིག་རིང་རྟག་ཏུ་དེའི་ཐོག་དུས་ཚོད་གཏོང་གི་ཡོད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོའི་ཕྲུ་གུར་ནང་ཆོས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་གསུང་ཆོས་ཀྱི་ལས་རིམ་དེ་འདྲ་བ་བྱུང་ན་དགའ་པོ་བྱེད་ངེས་ཡིན། ལས་རིམ་དེས་སྟོན་པའི་མཛད་རྣམ་དང། སློབ་དཔོན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་ཐར། ནང་པའི་དུས་ཆེན་ཁག་གི་འགྲེལ་བཤད། སེམས་བཟང་པོ་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཚུལ། དམིགས་རྣམ་དང་སྔགས་ཉམས་ལེན་ལས་སླ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་ནན་བཤད་བྱེད་ཐུབ། ཕྱི་རྒྱལ་བའི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་དཔེ་ཆ་བློ་འཛིན་དང་སྐྱོར་སྦྱང་བྱེད་པའི་གོམས་སྲོལ་མེད། གལ་ཏེ་རང་ལ་དོ་དབྱིངས་ཡོད་ན་གང་ལྟར་ཡང་བོད་པའི་སྐད་ཡིག་ལས་སླ་པོ་རྣམས་སྦྱོང་ཐུབ་སྲིད།
མ་ཟད་ཆོས་ཚོགས་སུ་ནང་པའི་དུས་ཆེན་ཁག་ཞལ་འདོན་དང་། སྤྲོ་སྐྱིད། གསོལ་སྟོན་ལ་སོགས་པའི་ཐོག་ནས་སྲུང་བརྩི་ཞུ་རྒྱུ་གལ་ཆེ་བ་དང་། ཕྲུ་གུ་རྣམས་དེའི་ནང་ཞུགས་ཐུབ་པ་དགོས། ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་ལུགས་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱིས་དུས་ཆེན་སྲུང་བརྩི་ཞུ་ཡི་ཡོད་པར་བརྟེན་གལ་ཏེ་ཡེ་ཤུའི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་གང་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རྒྱལ་ནང་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་ནང་པའི་དུས་སྟོན་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཁོང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཚང་ནང་པ་ཡིན་པར་དེ་ལས་དགའ་སྤོབས་ཆེ་བ་ཡོང་ངེས། ད་དུང་གལ་སྲིད་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཁོང་ཚོའི་ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་དུས་ཆེན་དཔེར་ན་ཡེ་ཤུའི་འཁྲུངས་སྐར་ལ་སོགས་པ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་རྒྱུར་སེམས་ཤུགས་བཅག་པ་ཡིན་ན་ཁོང་ཚོར་ཡིད་མི་བདེ་བའི་ཚོར་སྣང་ཞིག་ཡོང་ངེས། དེར་བརྟེན་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་འགྲེལ་བཤད་ཀྱི་ལམ་ནས་ཆོས་ལུགས་ཁག་དང་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དུས་ཆེན་རྣམས་འགལ་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་སྲུང་བརྩི་ཞུས་ན་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་གསུང་དགོས་སོ། །
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། མི་ལོ་ ༢༩ རིང་རྒྱ་གར་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གནང་། ཆབས་ཅིག་ཁོང་གིས་རང་གི་བླ་མ་ སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་གོང་མའི་གསུང་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་སྐབས་འགར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ཡང་ཞུས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠ གྱ་གྲངས་ནས་བཟུང་འབུམ་རམས་པ་བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་བདུན་བཅུ་ལྷག་ཙམ་ནང་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནང་སློབ་ཁྲིད་རྒྱ་ཆེ་མཛད།
བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ནི་རྩ་བའི་ཆ་ནས་བོད་སོག་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྔགས་དང་བཅས་པའི་སྐོར་འབུམ་རམས་པ་ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་གྱི་ཡིག་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་ནང་ཆོས་འཆད་ཁྲིད་མཛད་པ་ཁག་ཕྱོགས་བསྡུས་གནང་བའི་བཤད་མཛོད་ཅིག་ཡིན། དེའི་ནང་མདོ་དང་། གསང་སྔགས། དུས་འཁོར། རྫོགས་ཆེན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒོམ་གྱི་ཐོག་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་རྙིང་མ་དང་། ས་སྐྱ། བཀའ་རྒྱུད། དགེ་ལུགས། གཡུང་དྲུང་བོན་བཅས་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལྔའི་སྐོར་ཙམ་མ་ཟད་གནས་བརྟན་སྡེ་པ་དང་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་གྲུབ་དོན་རྣམས་བཀོད་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་དང་སོག་པོའི་སྐར་རྩིས་དང་གསོ་བ་རིག་པ། ཤམ་བྷ་ལ། ནང་པའི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་བཞུགས་ཡོད།
ཞལ་འདེབས་ཡོང་ཁུངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བཞི་དང་དབུས་ཨེ་ཤི་ཡཱི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་སློབ་གཉེར་ཆེད་སྐད་ཡིག་མང་པོའི་ནང་རིན་མེད་དུ་དྲ་ཐོག་ནས་ཐད་ཀར་མཁོ་འདོན་བྱ་རྒྱུ་ནི་བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། དེ་ནི་Berzin Archives e.V.བརྒྱུད་མི་དམངས་ཁྲོད་ཇར་མན་ཁེ་ལས་མིན་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་གིས་སྦྱིན་བདག་གནང་ཡོད།(gemeinnütziger Verein Register Nr. 2423Nz, Berlin).
www.berzinarchives.com
ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་མང་པོའི་ནང་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་དཀའ་ངལ་ཞིག་ད་དུང་ཡང་ཡོད་ཅིང། དེ་ནི་མ་འོངས་པའི་ནང་བསྟན་དང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཤུགས་ཆེའི་དབྱེ་འབྱེད་དང་ཉེན་ཚབས་ཅན་ཞིག་ཡིན། ༸སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེས་རྟག་ཏུ་ནན་ཆེར་བཀའ་གནང་བ་བཞིན་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་མཁྲེགས་བཟུང་གི་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཆེ་ཤོས་ནི་ཤེས་ཡོན་ཡིན། ཆོས་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོའི་རྒྱུད་པ་གཙང་མ་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་པ་དང་ལུགས་ཚང་མ་མགོ་རྙོག་གི་དཀའ་ངལ་ནང་མཉམ་བསྲེས་བྱེད་མི་ཉན་པ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནའང། སློབ་མ་རྣམས་ལ་ནང་བསྟན་གྱི་རྒྱུད་པ་དང་ལུགས་གཞན་ཏེ། བོད་རྒྱུད་དང་བོད་རྒྱུད་མ་ཡིན་པ་ཛེན་དང་གནས་བརྟན་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐོར་ལ་སློབ་སྦྱོང་སྤྲོད་དགོས་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ། །
སྤྱིར་བཏང་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་དགེ་རྒན་དང་བླ་མ་གཏོང་ཕྱོགས་དང་འགྲུལ་བཞུད་གནང་ཕྱོགས་ཐད་སྟངས་འཛིན་ཤུགས་ཆེ་ཙམ་ཡོད་ན་ཧ་ཅང་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོང་ངེས་ཡིན། དགེ་རྒན་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་ཏུ་མ་ཕེབས་གོང་རང་རང་སོ་སོའི་མཁན་པོའི་དྲུང་ནས་ཕྱིར་བསྐྱོད་ཆོག་པའི་ཆོག་མཆན་ངེས་ཞུ་དགོས་པ་དང་ ། དེ་དག་ཚང་མ་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་གི་ལམ་སྟོན་འོག་མཆིས་ཚེ་ཕལ་ཆེར་ཕན་ཐོགས་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོང་།
གལ་སྲིད་དོ་དབྱིངས་ཡོད་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཁག་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་བཞི་ཀ་ནས་སོ་སོའི་ཆོས་ཚོགས་རེ་འཛུགས་ཐུབ་ཚེ་ཡག་པོ་ཡོད། འོན་ཀྱང་སྐབས་རེ་གྲོང་ཁྱེར་གཅིག་ནང་ཆོས་རྒྱུད་གཅིག་ནས་ཡིན་པའི་ཆོས་ཚོགས་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་། མཚམས་རེ་གྲོང་ཁྱེར་གཅིག་གི་ནང་དགོན་པ་གཅིག་པའི་དགེ་རྒན་འདྲ་མིན་གྱི་ཆོས་ཚོགས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། དེ་ནི་ནང་པའི་སྲོལ་རྒྱུན་ཁྲོད་བཤེས་གཉེན་སྟེན་པའི་ཚད་ཀྱི་གནད་འགག་ཤེས་རྟོགས་མེད་པ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ནང་པ་གཞན་དང་མཉམ་བཞུགས་བྱ་འདོད་པའི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་མགོ་རྙོག་ཡོང་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན། ས་ཆ་གཅིག་ནང་ཆོས་ཚོགས་མང་པོ་རྟེན་གཞི་བྱེད་སྐབས་རྒྱུན་དུ་འགྲན་བསྡུར་གྱི་བསམ་བློ་འཁོར་གྱི་ཡོད། དེ་མིན་ཕྱིའི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་ཆོས་ལུགས་གཅིག་དང་རྒྱུད་པ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པའི་ཆོས་ཚོགས་འདྲ་མིན་ཡོད་པའི་དགོས་པ་དང་རྒྱུ་མཚན་ཕྱི་རྒྱལ་པ་ཚོས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་མེད། གལ་སྲིད་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་དང་དེར་དགེ་རྒན་གཏོང་ཕྱོགས་ཐད་སྟངས་འཛིན་ཐུབ་པ་ན་དེ་ལྟའི་མགོ་རྙོག་རྣམས་ཕལ་ཆེར་སེལ་ཐུབ།
གཞན་ཡང་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱི་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་སུ་མི་འགྲོ་བ་དང་དགོན་སྡེ་ནས་དགེ་རྒན་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཕྱིར་ཤོར་མི་ཡོང་བའི་ཆེད་གལ་སྲིད་ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་ངོས་ནས་ས་ཁུལ་རེར་མཉམ་སྦྲེལ་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚན་པ་བཞི་ནས་དྲུག་བར་འཛུགས་ཐུབ་པ་ན་ཕན་ཐོགས་ཡོང་ངེས་ཡིན། དེས་ན་ཚན་པ་རེ་རེས་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མ་དང་སྐད་སྒྱུར་མཉམ་སྤྱོད་ཐུབ། དཔེར་ན། དགེ་རྒན་དེ་དག་གིས་ཚན་པ་རེར་ཟླ་རེ་འཆར་བགོད་བྱས་ཏེ་ཆོས་ཚོགས་སོ་སོར་རེས་མོས་བྱས་ཕེབས་ཏེ། ཆོས་ཚོགས་རེར་ལོ་རེར་ཐེངས་གཉིས་སམ་གསུམ་ཙམ་ཕེབས་ཐུབ། དེས་ཆོས་ཚོགས་སོ་སོར་ད་དུང་འགྲོ་སོང་ཐད་ཕན་ཐོགས་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན། ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཕལ་ཆེ་ཕྱུག་པོ་མེད། ལྷོ་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡ་དང་ཤར་ཨེ་ཤི་ཡའི་མི་རིགས་མ་གཏོགས་ཕྱི་རྒྱལ་ལུང་པའི་ནང་སྤྱིར་བཏང་ནས་མི་རྣམས་ལ་ཆོས་ཡོན་བྱ་རྒྱུའི་གོམས་གཤིས་མེད། སློབ་ཕྲུག་གི་མི་ཚེའི་ཧ་ཅང་བྲེལ་ཟིང་ཡོད་སྟབས་བྱ་བ་གཞན་ལ་མགོ་འཁོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས། རྒྱུན་དུ་དགེ་རྒན་འབེལ་པོ་ཡོད་ཚེ། དགེ་རྒན་ཡོད་ཞག་བྱས་ཏེ་འཛིན་གྲྭར་འབྱོར་གྲངས་ཉུང་དུ་འགྲོ་སྲིད། གལ་སྲིད་དུས་ཚོད་ཅིག་ལ་དགེ་རྒན་ཟླ་བ་གཅིག་ཕེབས་པ་ཡིན་ན། དེ་ཚོགས་དུས་དམིགས་བསལ་ཞིག་ཆགས་ནས། སློབ་ཕྲུག་ཚོས་གཅིག་བྱས་ན་གཟབ་ནན་ངང་འཛིན་གྲྭར་བཅར་ཕྱིར་དུས་ཚོད་འཕར་མ་འདོན་ཐུབ། དགེ་རྒན་མ་ཕེབས་པའི་སྐབས་སློབ་ཕྲུག་ཚོར་སློབ་ཚན་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་དང་སློབ་ཕྲུག་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་འོག་བསམ་བློ་བཏང་བ་རྣམས་ཉམས་ལེན་དུ་འགེལ་ཐུབ།
དེ་བཞིན་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་རྨང་གཞི་བརྟན་པོ་ཆགས་ན་མ་གཏོགས་དགེ་བཤེས་སོགས་གཏོང་མི་དགོས། དེ་མིན་ཁོང་ཚོའི་དུས་ཚོད་འཕྲོ་བརླག་ལས་མ་འདས། གལ་སྲིད་འདོད་པ་ཡོད་ན། ས་ཁོངས་ཀྱི་ཆ་ནས་ས་ཁུལ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ནང་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་གྱི་ལས་འཆར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཚོགས་གཅིག་འཛུགས་ཐུབ། འོན་ཀྱང་དེའི་གྲངས་ཚད་ལ་ཚད་གཞི་དགོས།
གནས་སྟངས་དེ་སྟངས་འཛིན་ཐུབ་པར་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་གིས་འདི་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཡིན་པ་དང་འདི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་དགེ་རྒན་ཡིན་ཞེས་པའི་ལག་འཁྱེར་སྩོལ་བ་འབའ་ཞིག་བརྒྱུད་ཕན་ཐོགས་བྱུང་སྲིད། དེ་ལྟའི་ཐོག་ནས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོས་ཆོས་ཚོགས་དང་དགེ་རྒན་ལ་གདེང་འཇོག་ཐུབ་པ་དང་། ཁོང་རང་ཚོའི་དགེ་རྒན་དེ་བོད་ཀྱི་ཆོས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཆོག་མཆན་ཡོད་པའི་དགེ་རྒན་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ། ལག་འཁྱེར་དེ་དག་སྤྲོད་དགོས་ཀྱི་འདུག ཡིན་ནའང་། ལྷན་ཁང་ནས་ཁྲིམས་ཐོག་གི་མེད་པར་གནང་དགོས་ གལ་སྲིད་སྐབས་རེ་འབྱུང་བཞིན་པ་ལྟར་མི་ཞིག་གིས་ལོག་སྤྱོད་བྱས་ཚེ། ལྷན་ཁང་ནས་ལག་འཁྱེར་ཕྱིར་བསྡུ་ཆོག དེས་ན་ལྷན་ཁང་གིས་ངོས་ནས་ལོག་སྤྱོད་གང་ཞིག་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱ་རྒྱུའི་རེ་བ་བཅོལ་ས་མེད།
ད་དུང་མཚམས་རེ་ཆོས་ཚོགས་ཆེན་པོ་འཛིན་སྐྱོང་བྱེད་མཁན་གྱི་བླ་མའམ་དགེ་བཤེས་ཚོས་རང་གི་ཆོས་ཚོགས་གཅིག་ལ་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་གདན་འདྲེན་ཞུ་སྐབས་དང་ཁྱད་པར་དུ་དགེ་བཤེས་དེ་བླ་མ་རང་གི་དགེ་ཕྲུག་མིན་ཚེ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་དགེ་བཤེས་ཤིག་གྲོང་ཁྱེར་ཞིག་གི་ནང་ཆོས་ཚོགས་གཅིག་ལ་ཡོད་སྐབས་རང་བཞིན་ཡིན། ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཚོ་ཁོང་གི་དགེ་ཕྲུག་ཆགས་ཏེ་ཁོང་གདན་འདྲེན་ཞུ་འདོད་པ་དང་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཆོས་ཚོགས་གཞན་འགོ་འཛུགས་ཀྱི་ཡོད། དགེ་ཕྲུག་རྣམས་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་སྤྱི་ཁྱབ་འགན་འཛིན་ལས་ས་གནས་དགེ་བཤེས་ལ་འབྲེལ་ལམ་དམ་པ་ཚོར་སྲིད། དེ་ནས་དགེ་བཤེས་དེས་སོ་སོ་ཐོག་མར་སྐད་གཏོང་མཁན་གྱི་བླ་མ་དེར་གུས་བརྩི་བྱེད་ཕྱོགས་ཐད་དང་དམིགས་བསལ་བླ་མ་དེ་རང་གི་དགེ་རྒན་མ་ཡིན་ཚེ་དཀའ་ངལ་འཕྲད་ཀྱི་ཡོད། གལ་སྲིད་ཆོས་རིག་ལྷན་ཁང་ནས་བཏང་པའི་དགེ་རྒན་ཡིན་ན་དཀའ་ངལ་ཕལ་ཆེར་སེལ་ཐུབ། དགེ་རྒན་མང་ཆེ་བའི་གུས་བརྩི་བྱ་ཡུལ་གཅིག་པུ་དེ་ནི་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཡིན་ཞིང་། ཚང་མས་གནས་སྟངས་ལ་གཞིགས་ཏེ་༸གོང་ས་མཆོག་གི་བཀའ་སྒྲུབ་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་སྟེན་གྱི་ཡོད།
ནང་ཆོས་ཐོག་ལ་ད་དུང་མགོ་རྙོག་གི་འབྱུང་གཞི་གཞན་ཡོད་དེ། ནང་ཆོས་ལ་སློབ་གཉེར་དཔྱིད་ཕྱིན་པ་བྱ་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་མ་ཐོབ་པའི་སྲོལ་འབྱེད་བྱེད་པོ་ཁག་གིས་གནའ་བོའི་གསུང་རབ་ཁག་ཅིག་བོད་ཡིག་ནས་དབྱིན་ཡིག་ནང་ཕབ་སྒྱུར་ཞུས་པ་དག་ཡིན། དེ་ནི་ཁོང་ཚོ་རང་གི་ནོར་འཁྲུལ་མ་ཡིན། དཔེ་ཆ་དེ་དག་ལས་མང་པོ་ཞིག་གིས་རྫུ་འཕྲུལ་ཐོག་ལ་ནན་བརྗོད་བྱེད་པ་དང། ཁོང་ཚོས་འགྲེལ་བཤད་མེད་པའམ་ཡ་མ་ཟུང་གི་འགྲེལ་བཤད་ཐོག་ནས་མིའི་རུས་པ་གསང་སྔགས་ཉམས་ལེན་གྱི་ཡོ་ཆས་ཡིན་པ་ལྟ་བུའི་ཡ་མ་ཟུང་གི་རྣམ་པ་མང་པོ་ཞིག་གི་སྐོར་བཀོད་ཡོད། དཔེ་ཆ་དེ་དག་ལས་མི་ཚོར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཐོག་ལ་བསམ་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་པོ་དེ་འདྲ་བྱུང་ཡོད།
ད་དུང་དཔེ་ཆ་མང་པོ་ཞིག་བོད་པའི་བླ་མ་སུ་གཅིག་དང་མཉམ་དུ་གོ་བསྡུར་མ་བྱས་པར་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཁག་ནང་གི་ནུབ་ཕྱོགས་དང་རྒྱ་གར་མཁས་པ་ཁག་ཅིག་གིས་ཕབ་སྒྱུར་བྱས་པ་དང་། ཁོང་ཚོར་རང་གི་ཚིག་མཛོད་དང་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ཡོད་ཅིང་། ང་རྒྱལ་དང་བཅས་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་ཐོག་ནང་པ་རང་ལས་མཁས་པར་རློམ་སེམས་སྐྱེ་གྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་དཔེ་ཆའི་ནང་དོན་མང་ཆེ་བ་ཁོང་ཚོས་ཚོད་དཔག་འབའ་ཞིག་བྱེད་པ་མ་ཟད་ལག་ལེན་ནམ་ལུང་རྒྱུན་ཐོག་ལ་དོ་དབྱིངས་མེད། ཁོང་ཚོའི་འགྱུར་ལ་ནོར་འཁྲུལ་མང་པོ་ལྡན་ཞིང་། མ་གཞི་བོད་ཡིག་སྦྱོང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་པའི་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞོན་སྐྱེས་མཁས་དབང་རྣམས་ད་ཆ་བློ་ཁ་ཡངས་པ་ཡོད་ནའང་། ད་དུང་ནུབ་ཕྱོགས་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭའི་མཁས་པ་ཚོས་དཔེ་ཆ་དེ་འདྲ་སྒྱུར་བཞིན་མཆིས།
ཕྱི་རྒྱལ་བར་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པ་དང་བོད་པར་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་པ་གཉིས་མི་འདྲ་བ་ཡིན། ངས་བརྗོད་པ་བཞིན་ལུང་པ་སོ་སོ་མི་འདྲ་ནའང། སྤྱིར་བཏང་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ཐུན་མོང་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གནད་དོན་ཚང་མའི་འགྲེལ་བཤད་དགོས་འདོད་དང་ཚང་མ་ཤེས་འདོད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་ནང་ཆོས་ཉན་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་རྣམས་སུ་བག་ཆགས་ཡག་པོ་འཇོག་རྒྱུ་ཙམ་ལ་འདོད་པ་ཁེངས་ཀྱི་མེད། ཁོང་ཚོར་བྱ་དངོས་སོ་སོའི་སྒྲུབ་སྟངས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཤེས་འདོད་ཡོད་པ་དང། ལུང་པ་ཕལ་ཆེ་བའི་ནང་ཁོང་ཚོས་དྲི་བ་མང་པོ་གཏོང་རྒྱུར་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོ་མང་པོ་ཞིག་ནང་པའི་ཁྱིམ་ཚང་ངམ་རིག་གཞུང་ཁྲོད་དུ་སྐྱེས་མེད་པར་བརྟེན་ཐམས་ཅད་གསར་པ་ཆགས་ཡོད། དཔེར་བརྗོད་ན། ཁོང་ཚོས་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་པའི་སྐོར་ལ་ཕལ་ཆེར་རྣ་བས་ཐོས་མྱོང་མེད། ཐོག་མར་ཁོང་ཚོ་སྐྱོན་འཛུགས་ཚ་པོ་དང་གསུང་ཆོས་ལ་དད་པའི་རྒྱབ་ལྗོངས་ཤིག་གིས་ཡོང་གི་མེད། ཁོང་ཚོ་དང་ལྷན་དུ་བཟོད་བསྲན་བསྟེན་དགོས་གལ་ཆེ་བ་དང་ཁོང་ཚོས་དྲི་བ་གཏོང་བའི་སྐབས་སུ་ཁོང་ཚོ་གུས་ཞབས་མེད་པའམ་ལྟ་བ་ལོགས་པར་སེམས་མི་ཉན།
ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་ཆོས་ཡེ་ཤུ་དང་འཇིའུ་ (Jewish) ཆོས་ལུགས་སོགས་དང་སེམས་ཁམས་རིག་པའི་སྐོར་ལ་གང་ཙམ་ཤེས་དགོས་པ་ནི་ཕན་ཐོགས་ཆེ། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལྟ་བའི་སྐོར་སྦྱོང་དགོས་པ་དེ་ཙམ་གལ་ཆེན་པོ་མིན་ཏེ། ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཕལ་མོ་ཆེས་དེ་སྦྱོང་གི་མེད། འོན་ཀྱང་སེམས་ཁམས་རིག་པ་ནི་ཚང་མས་ཤེས་རྟོགས་ཡོད་པ་ཞིག་དང་། ཁོང་ཚོའི་སེམས་ཁམས་ལ་གཞིགས་ནས་ནང་ཆོས་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ཐུབ་པ་གལ་འགངས་ཆེ།
མ་ཟད་འཇིའུ་ཡེ་ཤུ་དང་སེམས་ཁམས་རིག་པའི་བསམ་བློ་གཏོང་ཚུལ་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་བའི་དྲི་བ་གཏོང་ཚུལ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེན་པོ་བཟོ་ཡི་ཡོད། གལ་ཏེ་དགེ་བཤེས་དང་སྐད་སྒྱུར་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མ་ཚོའི་རིག་གཞུང་དང་ཆོས་ལུགས་རྒྱབ་ལྗོངས་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ན་ཁོང་ཚོའི་དྲི་བ་གོ་སླ་བ་ཡོང་ངེས། དཔེར་ན། ཡེ་ཤུ་དང་འཇིའུ་ཆོས་ལུགས་ནང་དཀོན་མཆོག་གཅིག་དང་བདེན་པ་གཅིག་ལས་མེད་པའི་ཐོག་ནན་བཤད་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་བརྟེན་ནས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་ཚོས་སངས་རྒྱས་གཅིག་གྱི་བསྟན་པར་མངོན་རྟོགས་དང་ནང་དོན་རིམ་པ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད། ཁོང་ཚོས་ཨུ་ཚུགས་མཐའ་སྐྱེལ་གྱིས་དེས་དོན་ངོ་མ་ཅི་ཞིག་སྟོན་གྱི་ཡོད་དམ།ཞེས་དྲི་བ་གཏོང་གི་ཡོད། ཁོ་རང་ཚོའི་ཆོས་ལུགས་ནང་ཡོད་པ་བཞིན་ཁོང་ཚོར་བདེན་པ་གཅིག་དགོས་ཀྱི་ཡོད། གལ་སྲིད་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་དཔེ་གཞུང་གཅིག་ལ་གཞུང་འགྲེལ་རྒྱག་ཚུལ་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དང་གཞན་ཏུ་གོ་དོན་དེ་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་འགྲེལ་བཤད་བསྐྱོན་ན་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་གོ་རྟོགས་སླེབ་རྒྱུར་དཀའ་ངལ་ཡོད། དེ་ལྟ་ནའང་། གལ་སྲིད་དགེ་བཤེས་ལགས་ཀྱིས་ཁོང་ཚོའི་བདེན་པ་གཅིག་ལ་བསྟེན་པའི་ཨུ་ཚུགས་དེ་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་ལྟ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་ནང་ཆོས་ནང་བསམ་བློ་གཏོང་ཚུལ་ལོགས་སུ་ཡིན་པའི་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་ཐུབ་ན་ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སློབ་མའི་དྭོགས་པ་དང་དཀའ་ངལ་རྣམས་རྣམ་དཔྱོད་ཡངས་བའི་ཐོག་ནས་སེལ་ཐུབ་པ་ཡིན། དཔེ་མཚོན་དེ་འདྲ་བ་གཞན་མང་པོ་ཡོད།
དམིགས་བསལ་གྱི་ཀླད་པའི་སྐོར་དང་། འཇིག་རྟེན་ཆགས་ཚུལ་སྐོར། སའི་གོ་ལ་ཟླུམ་པོ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐོར་དབུས་པའི་ཚན་རིག་གི་གོ་རྟོགས་གང་འཚམ་ཞིག་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། དེ་མིན་གལ་ཏེ་ཤེས་ཡོན་ལྡན་པའི་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་སའི་གོ་ལ་ལེབ་ལེབ་ཡིན་པར་བརྗོད་ན་མི་རྣམས་ཀྱིས་གད་མོ་དགོད་པ་ཙམ་མ་ཟད། ད་དུང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་ཡིད་ཆེས་མེད་པར་འགྱུར་ནས་གང་ཟག་ཡ་མ་ཟུང་ཁོ་ནས་གསུང་ཆོས་ལ་དགའ་མོས་བྱ་ཡུལ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ངེས་པ་དང་། དེ་ཁོང་ཚོ་ནང་ཆོས་ལ་དད་པ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ནུབ་ཕྱོགས་པའི་སྤྱིར་བཏང་གི་ལྟ་ཚུལ་ལས་ཁྱད་མཚར་བ་གང་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་ཁོང་ཚོའི་ཡིད་ཀྱི་བརྟན་པ་འཕྲོག་གི་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་ནི་རྒྱས་བཅད་དག་སྐྱེལ་བྱེད་མཁན་གྱི་མི་རྣམས་དང་ལྷན་དུ་ཁོང་ཚོར་གནས་ཚུལ་མི་ལེགས་འགའ་བྱུང་ཡོད་པར་ངེས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༨ ཟླ་ ༡༢ ནང་སཱ་ར་ནཱ་ཐ་ལ་ཚོགས་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུ་དང་མཁན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་བཞི་པའི་ཐོག་གསུངས་པ་བཞིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ནི་བདེན་པ་བཞི་དང་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་ཡིན་པ་རེད། གང་ལྟར་ཡང་གསུང་རབ་ལས་ཐབས་ཚུལ་ལྡན་པའི་ཐོག་ནས་གསུངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱིའི་བཀོད་པའི་འགྲེལ་བཤད་དེ་ད་ལྟ་འཛིན་བཞིན་པའི་གནའ་རབས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡིད་ཆེས་དང་ལྷན་དུ་འཆམ་མཐུན་དུ་གནས་ཡོད། དེར་བརྟེན་ད་ལྟ་འཛིན་བཞིན་པའི་ཚན་རིག་དང་ས་བཤད་རིག་པའི་རྣམ་གཞག་དག་མ་འོངས་པར་ཕལ་ཆེར་འགྱུར་ལྡོག་ཡོང་ངེས་པ་སེམས་ལ་བཟུང་བའི་ཐོག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་རྣམས་དེང་རབས་རྣམ་གཞག་དེ་དག་དང་ལྷན་དུ་ཞི་མཐུན་གྱི་ཐོག་ནས་སྟོན་དགོས་པ་ཡིན། གནས་སྟངས་གང་འདྲ་ཞིག་ལའང་ལས་དང་པོ་བའི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་དང་ཐོག་ནས་དམྱལ་བ་དང་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཐོག་ལ་གསུང་ཆོས་གནང་མི་ཉན་པའོ།
[ ཆོས་ལུགས་རིས་མེད་ཐོག་སྤྲུལ་སྐུའི་ཚོགས་ཆེན། ལ་གཟིགས།]
སྣོད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱིའི་བཀོད་པའི་འགྲེལ་བཤད་སྐོར་ལ་སློབ་ཁྲིད་གནང་བའི་སྐབས་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་ཐབས་ལམ་གཅིག་ནི་སྟོན་པས་མངོན་པ་མཛོད་དང་དུས་འཁོར་གྱི་འགྲེལ་པ་གཉིས་གསུངས་པ་དེ་བརྗོད་དགོས། དེར་གཉིས་ཡོད་པས་འགྲེལ་བཤད་མཐར་ཐུག་ཅིག་ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་བྱེ་བྲག་པར་སོ་སོའི་འགྲེལ་བཤད་སྤྲད་ཡོད་པ་རེད། མངོན་པ་མཛོད་ནི་ཤེས་རབ་སྐྱེད་པའི་དོན་དུ་ཡིན་པ་དང་། དུས་འཁོར་ནི་ཕྱིའི་འཛམ་གླིང་གི་གནས་སྟངས་དང་བསྡུར་བ་བྱས་པའི་སྒོམ་གྲུབ་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཞིག་ཡོང་བའི་དོན་དུ་ཡིན། དེས་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཞིག་འཁྱེར་ནས་ཚན་རིག་པའི་འགྲེལ་ལུགས་གཞན་ཞིག་ཁས་བླངས་པར་འགལ་བ་གང་ཡང་མ་མཆིས། ཚན་རིག་གི་འགྲེལ་བཤད་ནི་དཔེར་ན་ཟླ་བའི་ནང་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདའ་གཏོང་བ་དང་རྒྱ་མཚོའི་གྲུ་གཟིངས་གཏོང་བའི་དགོས་དོན་ལས་བྱུང་གི་ཡོད། སྟོན་པས་མངོན་པ་མཛོད་དང་དུས་འཁོར་གྱི་གཞུང་གཞི་རྩར་བྱས་ནས་ཟླ་བའི་ནང་མེ་ཤུགས་འཕུར་མདའ་གཏོང་ཐུབ་པའི་ངོས་འཛིན་གང་ཡང་བྱས་མེད། དེའི་ཐོག་ནས་ཚན་རིག་དང་ནང་ཆོས་ཀྱི་གཞུང་གཉིས་ཀ་ཁས་བླངས་པར་འགལ་བ་མེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པར་རྨ་མི་འབྱུང་ངོ།
རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་གླེང་བའི་སྐབས་སུ་ཐབས་ཚུལ་དེ་དང་གཅིག་མཚུངས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡིན། ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་དང་དུས་འཁོར་གྱི་ལུགས་ལ་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཀྱི་དབྱིབས་འགྲེལ་བཤད་མི་འདྲ་བ་རྒྱག་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་དེ་ལ་མཐར་ཐུག་གི་དབྱིབས་གཅིག་མེད། གང་ལྟར་ཡང་དེ་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་ལྟེ་བར་ཡོད། དེང་དུས་ཚན་རིག་གིས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་དབུས་སམ་ལྟེ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་ཁས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། ཁོང་ཚོས་དེ་ལ་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཅེས་བརྗོད་ཀྱི་མེད་ནའང་དེས་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཀྱི་བྱེད་ལས་སྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེའི་ཐོག་ནས་རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཀྱི་དབྱིབས་དང་གནས་ཡུལ་གྱི་དག་སྐྱེལ་གསུམ་པ་ཞིག་འགལ་མེད་ཐོག་ཡོང་ཆོག་པ་ཡིན། །
ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་གི་འགྲེལ་བཤད་དབར་གྱི་མགོ་རྙོག་ནི་རྒྱུན་དུ་འགྱུར་གྱི་ཐ་སྙད་ལས་ཡོང་གི་ཡོད། དཔེར་ན་ཤིང་སྡོང་དང་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་རྩི་ཤིང་དག་སེམས་ལྡན་ཡིན་མིན་དང་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལེན་གྱི་ཡོད་མེད་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་ནས་ཡང་དུ་དྲི་བཞིན་པའི་དྲི་བ་ཞིག་རེད། སྐབས་འདིར་སེམས་ཅན་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་འགྱུར་དེས་མགོ་རྙོག་ཡོང་གི་ཡོད། གལ་སྲིད་ཐ་སྙད་དེ་ལ་sentient beingཞེས་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་དབྱིན་ཇིའི་ཚིག་དེ་མི་མང་གི་དབུས་སུ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ཚིག་དེས་ཁོང་ཚོར་གོ་བ་ལྷག་པོ་གང་ཡང་སྐྱེ་ཡི་མེད། གལ་ཏེ་གོ་སླ་བའི་དོན་དུ་living beingཞེས་སྒྱུར་བ་ཡིན་ན་འདི་ནི་གོ་འཛོལ་ཡོང་བའི་གཞི་རྩ་ཡིན།
ཚན་རིག་ནང་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གཅིག་ནི་ཚེ་སྲོག་གི་ཆོས་ཡིན། དེས་རྩི་ཤིང་དང་སེམསཅན་གཉིས་ཀ་ཁོངས་སུ་སྡུད་ཀྱི་ཡོད་དེ། དེ་གཉི་གས་འཚོ་བཅུད་ལེན་པ་དང་། དབུགས་འབྱིན་རྔུབ། སྙིགས་འདོར་དང་སྐྱེ་འཕེལ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་བརྟེན་ཚིག་living beingཞེས་པ་དེ་རྩི་ཤིང་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་ཀར་གོ་བ་ཡིན། དེ་ལྟ་ནའང་རྩི་ཤིང་ལ་སེམས་མེད། ཚན་རིག་པ་ཞིག་གིས་༸གོང་ས་མཆོག་ལ་འགྲེལ་བཤད་བརྒྱབ་པ་བཞིན་རྩི་ཤིང་དང་སེམས་ཅན་གཉིས་དབར་གྱི་ཁྱད་པར་གཙོ་བ་ནི་རྩི་ཤིང་ལ་དབང་རྩ་མེད་པ་དེ་ཡིན་པ་རེད། འདི་ནི་ནང་ཆོས་ལས་གསུངས་པའི་རླུང་དང། རྩ། ཐིག་ལེའི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་བའི་དབང་རྩ་དང་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་འདྲ་བ་མ་ཡིན། གང་ལ་ཞེ་ན། རྩི་ཤིང་ལ་དབང་རྩ་མེད་པས་སེམས་ཀྱི་བརྟེན་མེད་པ་མ་ཟད། ཁྱད་པར་དུ་བདེ་སྡུག་གི་ཚོར་བ་མྱོང་བའི་བརྟེན་མེད་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་རྩི་ཤིང་ལ་ཚོར་བ་དེ་འདྲ་བ་ཞིག་མེད་ན་དེ་དག་ལ་བདེ་བ་འཐོབ་འདོད་དང་སྡུག་བསྡལ་བྲལ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོང་ཐབས་མེད། གལ་ཏེ་རྩི་ཤིང་ལ་དེ་འདྲ་བའི་ཀུན་སློང་གི་བསམ་པ་མེད་ན་དེ་དག་ལ་ལས་དགེ་སྡིག་གསོག་པ་མེད། དེ་དག་ལ་སྡུག་བསྔལ་མེད་ན་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་དགོས་དོན་མེད། དེར་བརྟེན་རྩི་ཤིང་རྣམས་སྲོག་ལྡན་ (living being) ཡིན་ནའང་ཚད་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ (sentient beings or beings) མ་ཡིན། ནང་ཆོས་ལས་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བཞིན་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་ཚུལ་གསུང་གི་ཡོད་པར་བརྟེན་དུད་འགྲོ་དང་མི་གཉིས་རྩི་ཤིང་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལོགས་སུ་སྟོན་གྱི་ཡོད། གང་ལྟར་ཡང་གལ་ཏེ་དབྱེ་བ་རྣམས་འགྲེལ་པ་ཐ་དད་དུ་རྒྱག་གི་ཡོད་ན་ཚན་རིག་པ་ཚོས་ཆོས་ཀྱི་དབྱེ་བའི་ནང་དུད་འགྲོ་དང་མི། དེ་བཞིན་རྩི་ཤིང་སྡུད་དེ་སྟོན་པར་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། ད་དུང་ཐ་སྙད་དང་དབྱེ་བ། དབྱེ་བ་སོ་སོའི་ནང་དུ་ཆོས་གང་ཞིག་སྡུད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ཀྱི་མཚམས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་ཁ་གསལ་སྤྲོད་པའི་ཐོག་ནས་མགོ་རྙོག་རྣམས་ལས་སླ་པོར་སེལ་ཐུབ། གལ་ཏེ་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མ་ཞིག་གིས་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་། མ་ཟད་ནང་ཆོས་དང་ཚན་རིག་དབར་འགལ་འདུ་མེད་པ་མཐོང་ཐུབ་རྒྱུ་རེད་ཅེས་ལྟ་བུའི་འགྲེལ་བཤད་གནང་བ་ཡིན་ན་ནང་ཆོས་ལ་དམིགས་པའི་ཁོང་ཚོའི་དད་པ་ཆེ་རུ་གཏོང་ཐུབ་པ་ཡིན་ནོ། །


c: text/html

text:
༄༅༎ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༢ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༨ ཉིན། བཞུགས་སྒར་ཀིརྟི་བྱེས་པ་གྲྭ་ཚང་གི་བོད་གནས་འབྲེལ་མཐུད་པ་གྲྭ་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་དང་ཀ་ཉག་ཚེ་རིང་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་བཏང་བ་ལྟར་ན། དེ་རིང་ཕྱི་ཚེས་ ༨ ཉིན་གྱི་བོད་ནང་གི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ ༥།༢༠ ཐོག་བོད་མདོ་སྨད་རྔ་བ་རང་སྐྱོང་ཁུལ་མཛོད་དགེ་རྫོང་འབྲིང་བའི་སུམ་མདོ་དགོན་གྱི་རང་ལོ་ ༢༤ ཡིན་པའི་གྲྭ་དཀོན་མཆོག་འཕེལ་རྒྱས་སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པའི་ཚོགས་ཆེན་འདུ་ཁང་མདུན་དུ། “༧རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་སྐུ་ཚེ་ཁྲི་ལོ་བརྟན་པར་ཤོག རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་བོད་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས། ཀིརྟི་སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེ་བོད་ལ་གདན་འདྲེན་ཞུ་དགོས། བོད་གཞིས་བྱེས་ལྷན་འཛོམས་ཡོང་དགོས”་ཞེས་པའི་འབོད་ཚིག་སྒྲོག་བཞིན་ལག་གཉིས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་སྟེ། རྒྱ་གཞུང་གི་དྲག་རྩུབ་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་ངོ་རྒོལ་གནང་སྟེ་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་ཡོད་འདུག
ཁོང་གིས་རང་ལུས་མེ་སྲེག་གཏོང་བཞིན་པའི་སྐབས་དེར་མཐའ་འཁོར་དུ་གྲྭ་མང་གིས་བསྐོར་ནས། “བློ་བཟང་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་སྙིང་རྗེའི་གཏེར།། གངས་ཅན་བསྟན་འཛིན་ཀུན་གྱི་གཙུག་གི་རྒྱན། འཇིགས་མེད་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྡེ།། བླ་མ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་རྗེས་བཟུང་ནས།། གནས་སྐབས་མཐར་ཐུག་བསམ་དོན་ལྷུན་འགྲུབ་ཤོག” ཅེས་པ་སྐད་ཤུགས་ཆེན་པོས་འུར་འདོན་གནང་ཡོད་འདུག དེ་རྗེས་ཁོང་གི་སྐུ་ཕུང་ཁོ་རང་གི་གྲྭ་ཤག་ཏུ་གདན་དྲངས་ཏེ་གྲྭ་མང་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོས་སྨོན་ལམ་གསུངས་དང་གསུང་མུས་ཡིན་འདུག
ཁོང་ནི་མཛོད་དགེ་རྫོང་འབྲིང་བ་ཞང་གོས་བརྡ་སྡེ་བའི་ཕ་དཀོན་མཆོག་སྐྱབས་དང་མ་སྒྲོལ་མ་མཚོ་གཉིས་ཀྱི་བུ་ཡིན་པ་དང་། ཆུང་ཆུང་སྐབས་ནས་འབྲིང་བའི་སུམ་མདོ་དགོན་དུ་ཆོས་ཞུགས་བྱས་ཤིང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ལོར་སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པར་དཔེ་ཆ་ལྟ་རུ་ཡོང་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འཛིན་གྲྭ་ཁ་དོག་གོང་མའི་ནང་དུ་སྒྲིག་ཞུགས་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལ་སློབ་སྦྱོང་གནང་མུས་ཡིན་འདུག ཁོང་ལ་ཕ་མ་གཉིས་དང་སྤུན་སྲིང་སོགས་ནང་མི་དགུ་ཡོད་འདུག
དེ་མིན། སྟག་ཚང་ལྷ་མོ་ཀིརྟི་དགོན་པ་དང་ཅུང་ཐག་རིང་བའི་ལྷ་སྡེ་དག་སྟག་ཚང་ལྷ་མོར་ཡོང་རྒྱུ་རྒྱ་གཞུང་གིས་བཀག་སྡོམ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུག།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
མདུན་ཤོག / རིག་གཞུང་ཆ་འཕྲིན། / འབྲེལ་ཡོད་གསར་འགྱུར།
འབྲེལ་ཡོད་གསར་འགྱུར།
《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》བསྒྱུར་བསྒྲིགས་འགྲེམ་སྤེལ་བྱས་པ།རྩོམ་པ་པོ། བདེ་ཆེན་མཚོ།
ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》ནི་འཇིག་རྟེན་མི་ཆོས་བརྗོད་བྱར་བྱས་པའི་བོད་ཀྱི་ལེགས་བཤད་ཐོག་མ་ཡིན་ཞིང་། དུས་རབས་༡༣པའི་ནང་དུ་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་གིས་མཛད་པ་ཡིན། དེའི་ཁྲོད་དུ་བྱམས་སྙིང་རྗེ་དང་། འབངས་ཚུལ་བཞིན་སྐྱོང་བ། གཞན་དོན་ལྷུར་ལེན་པ། གཞུང་དྲང་། སྦྱིན་པ། བཟོད་པ། བརྩོན་པ་སོགས་དམ་པའི་ལྷ་ཆོས་ཀྱི་བསྟན་བྱ་གཞིར་བཟུང་ནས་མཁས་པ་བརྟག་པ་དང་། ཡ་རབས་བརྟག་པ། བླུན་པོ་བརྟག་པ། ངན་སྤྱོད་བརྟག་པ། བྱ་བ་བརྟག་པ། ཆོས་བརྟག་པ་སོགས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་དགུ་རུ་ཕྱེས་ཡོད།
བོད་ཁུལ་གྱི་དཔར་ཁང་སོ་སོར《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》ཀྱི་དཔར་ཤིང་ཡོད་ལ། བོད་ཡིག་པར་གཞི་པར་བསྐྲུན་བྱས་ནས་མི་རིང་བར་འཕགས་པའི་ཡིག་དང་། སོག་ཡིག རྒྱ་ཡིག དབྱིན་ཡིག ཉི་ཧོང་ཡིག ཧྥ་རན་སིའི་ཡིག ཧང་ག་རིའི་ཡིག ཅེ་ཁུའི་ཡིག་སོགས་སུ་བསྒྱུར་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་དུ་སྙན་གྲགས་རྒྱས་ཤིང་། འདི་ནི་བོད་རིགས་ཤེས་ཡོན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་ལྟ་ཀློག་བྱེད་དགོས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། དམངས་ཁྲོད་དུ་ས་ཁྱབ་རྡོ་བརྡལ་དུ་སོང་ཡོད་པ་རེད།
ང་ཚོས《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》ལས་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་ཕྱོགས་དང་། བསམ་བློ་ཀུན་སྤྱོད། ཆོས་ལུགས་འདུ་ཤེས། ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་སོགས་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་ཐུབ་པར་མ་ཟད། དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྡིག་སྦྱོང་དགེ་སྐྱེད་དང་། ལེགས་ཉེས་ཤན་འབྱེད། སྤང་བླང་ཚུལ་གནས། གཞན་དོན་ལྷུར་ལེན། ལས་ལ་བརྩོན་པ་སོགས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་མང་པོས་ང་ཚོ་ཡང་དག་པའི་ལམ་དུ་འགོད་པར་གཞེན་སྐུལ་གྱི་ནུས་པ་ལྡན་ཞིང་། སྒོས་སུ་དེང་གི་སྣ་མང་རིག་གནས་ཀྱི་ཤུགས་རྐྱེན་དང་སྤྱི་ཚོགས་བསྒྱུར་བཅོས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་འོག་མི་ཚེའི་ལྟ་བ་དང་རིན་ཐང་ལྟ་བ་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཆགས་པར་མཐུན་རྐྱེན་ལེགས་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་ངེས།
ཐེངས་འདིར་ལེགས་བསྒྲིགས་པར་བསྐྲུན་བྱེད་པའི《ས་སྐྱ་ལེགས་བཤད》ནི་དུས་རབས་སྔོན་མའི་ལོ་རབས་༥༠བར་བོད་རིག་པའི་ཆེད་མཁས་པ་ཝང་ཡོ་ལགས་ཀྱིས་ལྷ་སར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཀུན་དགའ་ལགས་ཀྱི་དྲུང་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་དུས་སུ་བསྒྱུར་བའི་བརྩམས་ཆོས་ཡིན་པ་རེད། ལྗིད་ཏིག་ཏིག་གི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་འདི་ཀློག་མ་ཐག་བསྒྱུར་པ་པོས་བཤད་པ་ལྟར་བོད་ཀྱི་གནའ་བོའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་དལ་གྱིས་འབྱེད་དུས་དད་མོས་ཀྱི་ཚོར་སྐྱེན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་བསྐྱེད་འོང་བ་རེད།


text:
གཅེར་བུ་བའི་ཆོས་ལུགས།
གཅེར་བུ་བའི་ཆོས་ལུགས་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལུགས་ཞིག་རེད།
ནང་དོན།
ལོ་རྒྱུས།[རྩོམ་སྒྲིག]
མཁས་པའི་དབང་པོ་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་༼གྲུབ་མཐའི་སྐོར་གྱི་རྣམ་བཤད་༽ལས། གཅེར་བུ་བ་ཟེར་བའི་དོན་ནི་རྣམ་ཀུན་རང་གི་ལུས་པོ་ལ་འདོམས་རས་ཤིག་མ་གཏོགས་གྱོན་གོས་གཞན་གང་ཡང་མེད་སྟབས་གཅེར་བུ་པ་ཞེས་བརྗོད། དེའི་སློབ་དཔོན་ནི་རྒྱལ་བ་དམ་པ་དང་དྲང་སྲོང་
མཆོད་འོས་སོགས་ཡིན་ལ་དེ་མིན་ད་དུང་སློབ་དཔོན་ནམ་སྟོན་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་ཡོད་ཟེར།
ཡང་ད་ལྟ་པེ་ཅིན་སློབ་ཆེན་དུ་སློབ་གཉེར་གནང་བཞིན་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ཆོས་ལུགས་རིག་པའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་བ་ཡའོ་ཝེ་ཆུན་༼姚卫群༽ལགས་ཀྱིས་མཛད་པའི་༼རྒྱ་གར་གྱི་ཆོས་ལུགས་མཚན་ཉིད་རིག་པ་མདོ་ཙམ་གླེང་བ་༽印度宗教哲学概论ཞེས་
པ་ལས། གཅེར་བུ་པ་ནི་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ལས་བྱེས་པའི་གནམ་གོས་པ་སྟེ་གཅེར་བུ་པ་དང་དཀར་གོས་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ཡིན། ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་འདིར་སྟོན་པའམ་སྟོན་པའི་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་ཡོད་པར་གྲགས། མདོར་ན། ཐོག་མའི་སྟོན་པ་ ར་སྰ་པ་ཧྰ་༼Rsabha༽། གཏད་རབས་གཉིས་པ་ཨ་ཏི་ན་ཐྰ་༼Adinatha༽། གཏད་ རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་པ་པྰ་སི་ཝ་ཎ་ཐྰ་༼Parsvanatha༽། གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་པ་ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽སོགས་ཡིན་ནོ། དོན་དངོས་ཐོག་སྟོན་པའམ་སྟོན་པའི་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞིའི་ནང་མང་དག་ཅིག་བཤོད་རྒྱུན་གྱི་མི་སྣ་ཡིན་པ་དང་དེའི་ ནང་ནས་གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་དང་རྩ་བཞི་གཉིས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་དངོས་སུ་བྱུང་མྱོང་བའི་མི་སྣ་གཉིས་ཡིན། ཆོས་ལུགས་འདི་ཧ་ལམ་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༦ནས་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༥པའི་བར་ད་གཟོད་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་གྲུབ། དེའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་པོ་ནི་ ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡིན་ལ་དགེ་སྦྱོང་ཆེན་མོ་བ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཟེར་བ་དེ་ཡིན། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ནི་ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཡི་ མིང་དངོས་ཡིན་ཏེ། མཁས་པ་འགའི་བཞད་ཚུལ་ལྟར་ན། གཏད་རབས་ཉི་ཤུ་རྩ་སུམ་པ་པྰ་སི་ཝ་ཎ་ཐྰ་༼Parsvanatha༽ཡིས་སྤྱོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་མིང་ལ་༼ཎི་ཀན་ཐྰ་༽ཞེས་བརྗོད། ཎི་ཀན་ཐྰ་ཎ་ཏ་བྷུ་ཏྰ་༼Nigantha Nataputta༽ཡང་ གྲུབ་མཐའ་འདིར་མོན། འོན་ཀྱང་ཁོ་པས་གྲུབ་མཐའ་འདིར་སྒྱུར་བཅོས་བྱེད་ནས་འཕགས་ཡུལ་དུ་དར་སྲོལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་གྱུར་བར་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ཞེས་བརྗོད། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡིས་གྲུབ་མཐའ་འདིའི་གཞི་འཛུག་དང་དར་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བཞག་ ཐོག་མཛད་རྗེས་རླབས་པོ་ཆེ་འཇོག་པས་ཕྱི་རབས་དད་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བ་དམ་པ་༼Mahavira༽ཞེས་བསྟོད་དོ། ཝ་ཏ་མྰ་ཎ་༼Vardhamana༽ཡི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་ཐོག་བཤད་ཚུལ་འདྲ་མིན་ཡོད་དེ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་བརྗོད་ན་སྟོན་པ་ ཤཀྱ་ཐུབ་པ་དང་དུས་མཚུངས་ལ། རིགས་རྒྱལ་རིགས། དགོང་ལོ་༣༠ཐོག་རབ་ཏུ་བྱུང། ལོ་༡༢ནང་དཀའ་བ་སྤྱད་ནས་གྲུབ་པ་ཐོབ་སྟེ་གང་སར་ཆོས་བཤད། དགོང་གྲངས་༧༢ཐོག་གཤེགས་། ཇའི་ཎ་ལུགས་འདི་སྤྱི་ལོའི་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་༦པའི་ཡས་མས་ཙམ་གྱི་བྲམ་ཟེ་མིན་ པའམ་བྲམ་ཟེར་རྒོལ་བའི་བསམ་བློའི་རླབ་ཚོགས་ནང་གི་དགེ་སྦྱོང་ཆེན་མོ་བ་དྲུག་གི་ཡ་གྱལ་ཞིག་ལས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ནས་འཕགས་ཡུལ་བསམ་བློའི་གར་སྟེགས་ཐོག་ནུས་སྟོབས་ངེས་ཅན་ཡོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་ཆགས་པ་མ་ཟད་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ལའང་མཚན་སྙན་ཤིན་ཏུ་ཆེ། གནས་སྐབས་ཞིག་ལ་དད་ལྡན་སྐྱེ་བོའང་མང་པོ་མདུད། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་དང་པོའི་སྐབས་གྲུབ་མཐའི་སྡོམ་ཁྲིམས་དང་མེས་པོའི་བཀའ་རྒྱར་གོ་བ་ལེན་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་གཅེར་བུ་པ་༼Digambara༽དང་དཀར་གོས་པ་༼Svetambara༽ཞེས་པའི་སྡེ་པ་ཁག་གཉིས་སུ་བྱེ་བའོ།
གཅེར་བུ་པས་ནམ་རྒྱུན་གཅེར་བུར་འཚོ་བས་གཅེར་བུ་པ་ཞེས་བརྗོད། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་ནང་མུ་སྟེགས་གཅེར་སྟོན་པའམ་༼露形外道༽མུ་སྟེགས་ཁྲལ་མེད་པ་༼无惭外道༽ཞེས་བརྗོད། གྲུབ་མཐའ་འདིས་དཀའ་སྤྱད་བྱེད་རྒྱུར་དོ་སྣང་ཤིན་
ཏུ་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་མ་ཟད་གཅེར་བུ་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་སྒེར་བདག་གི་རྒྱུ་ནོར་མཐའ་ན་གྱོན་གོས་ཀྱང་བསོགས་འཇོག་བྱེད་མི་ཆོག་པ་ཡིན། གྲུབ་མཐའ་འདིའི་ཐོག་མའི་མཚན་མཚོན་མི་སྣ་ནི་པྰ་ཏ་ར་པ་ཧུ་༼Bhadrabahu༽ཡིན། དུས་རབས་༡༣པའི་གོང་རོལ་དུ་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་དར་རྒྱས་ཆེ་སྟེ་འཕགས་ཡུལ་གྱི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་མང་དག་ཅིག་གྲུབ་མཐའ་འདིར་དད་མོས་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དབྱི་ས་ལམ་གྱི་ཆོས་ལུགས་རྒྱ་གར་སྐམ་ས་ཆེན་མོར་སླེབས་ པ་ནས་བཟུང་ཇའི་ཎ་༼Jaina༽ལུགས་ཉམས་རྒུད་ཚབས་ཆེན་ཐེབས། འོན་ཀྱང་རྨེག་མེད་དུ་མ་སོང་བར་དེང་བར་གནས་ལ་ནུས་ཤུགས་ཀྱང་མི་དམན་པ་ཡོད།
ཆོས་ལུགས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དེ་ཡང་ཐུའུ་བཀྭན་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད་པའི་༼ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་༽ལས། གཅེར་བུ་བ་ནི། རྒྱལ་བ་དམ་པ་སོགས་ཀྱི་རྗེས་སུའབྲངས་པས་རྒྱལ་བར་གྲགས་ལ། ཤེས་བྱ་ཐམས་བཅད་ཚིག་དོན་དགུར་འདུ་བར་འདོད་ཅིང།
ལྗོན་ཤིང་སོགས་སེམས་ལྡན་དང། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ཀུན་མཁྱེན་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པའི་རིག་པ་སོགས་སྨྲའོ། ཐར་བ་ནི་ལུས་གཅེར་བུ་དང། ངག་མི་སྨྲ་བ་དང། མེ་ལྔ་བསྲེན་པ་སོགས་ཀྱི་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་སྔར་བྱས་ཀྱི་ ལས་ཐམས་ཅད་ཟད་ཅིང། ལས་གསར་དུ་མ་བསགས་པས། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་ན་འདུག་པའི་གནས་འཇིག་རྟེན་འདུས་པ་ཞེས་པ་གདུགས་དཀར་པོ་གྱེན་ལ་བསླངས་པ་ལྟ་བུ་ཞོའམ་ཀུ་མུ་ཏ་ལྟར་དཀར་བ། ཚད་དཔག་ ཚད་འབུམ་ཞེ་ལྔ་ཡོད་པ་། སྲོག་ཡོད་པས་དངོས་པོ་ཡིན་ཅིང། འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པ་དེར་འགྲོ་སྟེ། གནས་དེ་ནི་ཐར་པ་ཞེས་བྱའོ། ཞེས་ཟེར་རོ།།
༼གྲུབ་མཐའི་སྐོར་གྱི་རྣམ་བཤད་༽ལས། མུ་སྟེག་པ་དེའི་མིང་དེ་ལ་རྣམ་གྲངས་དྲུག་ཡོད་པ་སྟེ། 1གཅེར་བུ་པ་ ༢ཟད་པ་བ་ ༣རྒྱལ་བ་པ་ ༤མཆོད་འོས་པ་ ༥འཚོ་བ་པ་ ༦ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བཅས་ཡིན། མིང་དྲུག་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་ཡིན་ནམ་
ཞེས་ན་གོང་དུ་གསལ་བ་ལྟར་ནམ་རྒྱུན་གོས་མི་གྱོན་པས་གཅེར་བུ་པ་དང། རང་ལུས་ལ་བརྟེན་ནས་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ་སྡིག་པ་དག་རྒྱུའི་འདོད་ཚུལ་བཟུང་བས་ཟད་པ་བ། སློབ་དཔོན་རྒྱལ་བ་དམ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་གྲུབ་མཐའ་ཁས་ལེན་ མཁན་ཡིན་སྟབས་རྒྱལ་བ་པ། དྲང་སྲོང་མཆོད་འོས་རང་གི་སློབ་དཔོན་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་སྟབས་མཆོད་འོས་པ། རང་གི་སྲོག་དེ་བདག་ཡིན་པ་དང། བདག་དང་སྲོག་གཉིས་གཅིག་པ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་སྟབས་འཚོ་བ་པ། ཉིན་ལྟར་ཕྱོགས་ བཞིར་སློང་ནསའཚོ་བ་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད་སྟབས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་ཞེས་བརྗོད། དེའི་ལྟ་བ་ནི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ཚིག་དོན་དགུ་ཟེར་བའི་ནང་དུ་འདུས་ཡོད་ཟེར་ཞིང། ཚིག་དོན་དགུའི་ནང་གི་དང་པོ། སྲོག། དེས་སྲོག་ཟེར་བ་དེ་བདག་གི་ངོ་བོ་ཡིན་པ་ཞིག་དང། བདག་དང་སྲོག་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་ཡིན་པརཁས་ལེན་གྱི་ཡོད། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱིས་ཚེ་དང་རྣམ་ཤེས་གཉིས་ཀྱི་བརྟེན་གཞི་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྲོག་ཟེར་ཞིང་སྲོག་དང་དབུགས་གཉིས་དོན་གཅིག་ཡིན། དབུགས་ཕར་བཏང་ནས་ཚུར་རྔུབ་ཐེང་གཅིག་ ལ་དབུགས་ཁུག་པ་གཅིག་ཟེར་བ་དང། མུ་སྟེག་པ་འདིས་སྲོག་དང་བདག་གཉིས་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཡིན་ཟེར་ཞིང། དེ་ཡང་མི་ཞིག་ལ་ཆ་འཞག་ན་དེའི་གཟུགས་ཚད་དང་སྲོག་གཉིས་གཅིག་པ་ཡིན་ཏེགཟུགས་པོ་ཆུང་བ་ཡོད་ན་སྲོག་ཆུང་བ་དང། གཟུགས་པོ་ཆེ་བ་ཡོད་ན་སྲོག་ཆེ་བ་ཡོད་པ་དང་སྲོག་དེ་ཡང་འདས་མ་འོངས་ད་ལྟ་དུས་གསུམ་ཐམས་ཅད་ལ་ནུས་པ་བཏོན་ཐུབ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པས། སྲོག་གི་ངོ་བོ་དེ་རྟག་པ་ཡིན་པ་དང། སྲོག་གི་རྣམ་གྲངས་དེ་འགྱུར་ལྡོག་འགྲོ་བ་ཞིག་སྟེ། དཔེར་ན་རྒན་རྒོན་ཆགས་དུས་ཀྱི་སྲོག་དེ་ཕྲུ་གུའི་སྐབས་ཀྱི་སྲོག་དང་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་འགྲོ་གི་རེད་ཟེར།


text:
བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་དང་འཛམ་གླིང་།
ཚེ་རིང་དོན་གྲུབ།
—————————-
ཉིན་གཅིག་རྒྱལ་སའི་གྲོང་ཁྱེར་འདིའི་ནང་ཁྱི་ཚོང་འདུས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཏུ་སོང་བ་ཡིན། མཛད་སྒོ་དེའི་ཐོག ཁྱི་བདག་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁྱི་ལ་མཛེས་ཆས་དང་བཟོ་བལྟ གཙང་སྦྲ་ཡག་ཐག་ཆོད་བྱས་ནས་དཔྱིད་ཀྱི་གནམ་གཤིས་དྲོད་འཇམ་འདིའི་འོག་ཡར་འགྲོ་མར་འགྲོ་བྱེད་བཞིན་འདུག བར་ལྟར་སྒྲིག་པའི་གུར་ཆུང་དེ་དག་གི་ནང་དུ། ཁྱི་ཡི་རྒྱན་ཆ། ཁྱི་ཡི་འདོགས་ཐག ཁ་ཟས། སྨན། རྩེད་ཆས། གདན། ཁང་པ། ཁྱི་ཡི་དེབ་སོགས་བཟོ་གྲྭའི་མི་ཚབ་དང། ལག་ཤེས་མི་སྒེར། ཁྱི་ཡི་སྨན་པ། ཁྱི་ལ་སྦྱོང་བརྡར་སྤྲོད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལ་གང་ཡོད་དང་གང་ཤེས། ཁྱི་ཡི་སྐོར་ལ་གང་མཁས་དེ་འགྲེལ་བརྗོད་དང་། ངོ་སྤྲོད། མིག་སྟོན་གནང་གིན་འདུག ནུབ་ཕྱོགས་པ་འདི་ཚོས་ཁྱི་ལ་རིན་ཐང་འདི་འདྲ་སྤྲོད་པ་མཐོང་དུས། རང་ཉིད་སྐྱེས་སའི་བོད་ཀྱི་སྲང་ལམ་དུ་འཁྱམས་པའི་ཁྱི་དང་།དབྱར་ཁའི་ཚ་འོག་དང་དགུན་ཁའི་གྲང་ངར་ཁྲོད་བོད་ཀྱི་མཐོ་སྒང་དུ་འཚོ་སྡོད་བྱེད་པའི་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་རྣམས་དྲན་ཞིང་སེམས་སུ་འཁོར་བ་ན། བོད་ཀྱི་ཁྱི་ཡི་སྐོར་ལ་བྲིས་བའི་རྩོམ་ཡིག་ཁ་ཤས་ཀློག་ཏེ་ཕྱོགས་སྒྲིག་བྱེད་རྒྱུ་བྱུང་།
བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ནི་གཟུགས་ཕུང་ཆེ་ལ་ཨེ་ཤི་ཡ་དཀྱིལ་གྱི་ས་སྒང་དང་། ཐང་གཤོངས། རི་བོ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་འདབས་རོལ་གྱི་མཐོ་སྒང་གི་མི་མང་ལྷན་དུ་འཚོ་སྡོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད། འབྲོག་ཁྱི་འདིའི་རྒྱུད་པ་ཁྱི་ཡི་རིགས་གང་ཞིག་ནས་མཆེད་པའི་གཞི་འཛིན་གྱི་ཡིག་ཆ་ཡིད་ཆེས་རུང་བ་ཞིག་མི་འདུག ཡིན་ནའང་། བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ལ་དམིགས་གསལ་གྱི་ས་ཆ་ཞིག་ཡོད་པ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱིས་བདེན་དཔང་བྱས་ཡོད། དེ་ནི་རི་བོ་ཧི་མ་ལ་ཡའི་འདབས་འབྲེལ་གྱི་ས་ཁུལ་བལ་ཡུལ་དང་། འབྲུག་ཡུལ། བོད་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་དེ་རེད།
བོད་ས་མཐོ་རུ་འཚོ་བའི་འབྲོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་འབྲོག་ཁྱི་འདི་སྦྲ་ཁྱིམ་དང་དགོན་སྡེ་སྲུང་ཆེད་སྒོ་འགྲམ་དུ་འདོགས་སྲོལ་ཡོད་ལ། འབྲོག་པ་ཁ་ཤས་ཀྱིས་ཉིན་དཀར་ལྕགས་ཐག་དང་ཀོ་ཐག་གིས་བཏགས་ནས་མཚན་མོ་གློད་ཀྱི་ཡོད། དེ་མིན་འབྲོག་པ་ཚོས་དགུན་ས་ནས་དབྱར་ས་སྤོ་དུས། འབྲོག་ཁྱི་ཤུལ་དུ་བཞག་ཏེ་རྟ་རྒན། གཡག་རྒན། བྱིས་པ་དང་བུད་མེད། སྦྲ་གར་སྲུང་བར་བྱེད།
སྤྱི་ལོ་༡༨༠༠་སྟོད་ཙམ་ལ། ཕྱི་གླིང་བ་ཁ་ཤས་བོད་དུ་སླེབས་སྐབས་བོད་ཀྱི་ཁྱི་ཡི་སྐོར་ལ་ཤེས་རྟོགས་དང་དོ་སྣང་ཉུང་ཙམ་ལས་མེད། བོད་དུ་སྔ་མོ་སླེབས་པའི་འགྲུལ་བཞུད་བ་ཚོས་མཐོང་བའི་བོད་ཀྱི་ཁྱི་སྐོར་ལ་ཞིབ་བརྗོད་བྱས་མི་འདུག མཱར་ཁོ་ཕོ་ལོ་ Marco Polo ཡིས་བྲིས་བའི་བོད་ཀྱི་ཁྱི་སྐོར་ལ“ཁྱི་དེ་དག་ནི་བོང་བུ་ལྟར་ཆེན་པོ་འདུག” ཟེར། དུས་རབས་བདུན་པའི་ནང་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་སྤེལ་མཁན་ཚོས་གཟུགས་ཕུང་ཆེ་ལ་གདུག་རྩུབ་ཆེ་བའི་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་སྐོར་ལ་བྲིས་ཡོད་པ་ནི་ “བོད་ཀྱི་ཁྱི་མང་པོ་སྤྱིར་བཏང་ཞིག་མིན་པར་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཚོ་སྤུ་རིང་ལ་ནག་པོ་འོད་གྱི་ལེ་དང་། ཤིན་ཏུ་ཆེལ་ཤེད་སྟོབས་ལྡན་པ། དེ་ཚོ་ཟུག་སྐབས་ཉེན་བརྡ་དང་རྔང་སྐྲག་ཅིག་སྟེར”ཅེས་བཀོད་འདུག
སྤྱི་ལོ་༡༨༠༠་ནང་འགོ་གཙོ་སཱ་མུལ ཊུར་ནེར་ Captain Samuel Turner ༼ བོད་ནང་ཁྲི་ཞོ་ (Teshoo)བླ་མའི་སྲིད་དབང་སྐབས་གཞུང་ཚབ་གནང་དུས་ཡིག་ཆའི་ནང་དུ་༽ བོད་ཀྱི་ཁྱི་ཆེན་པོའི་སྐོར་གླེང་བ་ནི་“གཡས་ཕྱོགས་སུ་ཁང་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་འདུག དེའི་གཡོན་ཕྱོགས་སུ་ཤིང་གིས་བཟོས་བའི་ར་བ་ཞིག་གི་ནང་དུ་གཟུགས་ཕུང་ཆེན་པོའི་ཁྱི་མང་བོ་ཞིག་བཅུག་འདུག དེ་དག་ཧ་ལས་བའི་ཤེད་སྟོབས་ཆེ་ལ། སྐད་ཟུག་ཆེན་པོ་འདུག” དེ་ལྟར་འགྲེལ་བརྗོད་བྱས།
སྤྱི་ལོ་༡༨༤༧་ནང་། རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་དབྱིན་གཞུང་གི་སྐུ་དྲག་ཧཱར་ཌིན་ཇེ་ Lord Hardinge གྱིས་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་“ཚེ་རིང་” ཟེར་བ་ཞིག་དབྱིན་ཇིའི་རྒྱལ་མོ་བེ་ཁྲོ་རེ་ཡ་Victoriaལ་ཕུལ་འདུག སྤྱི་ལོ་༡༨༥༩་ནང་དབྱིན་ལན་དུ་ཐེངས་དང་པོའི་ཁྱི་ཡི་གཟིགས་སྟོན་བྱས། སྤྱི་ལོ་༡༨༧༣་ནང་དུ་ཁེན་ནེལ་ཚོགས་པས་ Kennel Club ཁྱི་ཡི་རིགས་༤༠༢༧ཡོད་པའི་པར་སྒྲོམ་ཞིག་ཐོག་དང་པོ་པར་བསྐྲུན་བྱས་པ་དང་། “བོད་ནས་ཁྱི་ཆེན་པོ་” དེ་གཞུང་ཕྱོགས་ཀྱིས་ “བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་” Tibetan Mastiff མིང་འདོགས་ཐོག་མ་གནང་།
སྤྱི་ལོ་༡༨༧༤་ནང་། དབྱིན་ཇིའི་རྒྱལ་སྲས་ཝ་ལེ་སུ་ Wales ལ་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་གཉིས་ཐོབ་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༨༧༥་ལོའི་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་བའི་ནང་ཨཱ་ལེ་སཱན་ཌི་རཱ་ཕོ་བྲང་ནང་དུ་འབྲོག་ཁྱི་གཟིགས་སྟོན་བྱས། སྤྱི་ལོ་༡༩༢༨་ནས་བཟུང་། དབྱིན་ཡུལ་དང་ཡུ་རོབ་ཏུ་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ཉུང་ངུ་ཞིག་ཁྱེར་འདུག སྤྱི་ལོ་༡༩༢༨་ནང་སྐུ་ཞབས་ཁོ་ལོ་ནེལ་ Colonel དང་ལྕམ་བྷེ་ལེའེ་ Bailey གཉིས་བོད་དང་། འབྲས་ལྗོངས། བལ་ཡུལ་དུ་སྲིད་དོན་ཕྱག་ལས་གནང་སྐབས། བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་བཞི་དབྱིན་ཡུལ་དུ་ཁྱེར་འདུག
སྤྱི་ལོ་༡༩༥༠་སྨད་ཙམ་ལ་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་ཨེ་སེན་ཧོ་ཝེར་Eisenhowerལ་བོད་ནས་འབྲོག་ཁྱི་གཉིས་བསྐུར་འདུག འབྲོག་ཁྱི་དེ་གཉིས་ཨ་རིའི་དཀྱིལ་ནུབ་ཁུལ་གྱི་ཞིང་ས་ཞིག་ཏུ་བདག་གཉེར་བྱས་ཀྱང་། ཡིན་ནའང་འབྲོག་ཁྱི་དེ་གཉིས་ཀྱི་སྐོར་གོ་མེད་ཚོར་མེད་དུ་གྱུར། སྤྱི་ལོ་༡༩༦༩་ནས་བཟུང་། བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ཁ་ཤས་བལ་ཡུལ་དང་རྒྱ་གར་ནས་ཨ་མེ་རི་ཁ་ལ་ནང་འདྲེན་བྱས་བ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༩༧༤་ནང་ཨ་མེ་རི་ཁ་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་མཐུན་ཚོགས་བཙུགས།
དུས་རབས་མང་བོ་ཞིག་ལ་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ནི་སྐྱེས་བ་དང་མཉམ་དུ་འབྲེལ་བ་ཉེ་བོ་བྱུང་ཡང་། འབྲོག་ཁྱི་ལ་ཡིད་ཆེས་འཕེལ་ཞིང་རྒྱུས་ལོན་ཐུབ་པར་གསང་
བ་ལྐོག་གྱུར་དང་གསལ་རྟོགས་དཀའ་བ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་ན་འབྲོག་ཁྱི་ནི་བལྟ་སྲུང་བ་ཅི་བཞིན་བོད་ཀྱི་རྟ་ནོར་ལུག་གསུམ་དང་། གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ལ་བུད་མེད་དང་བྱིས་པ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཆེད་དུ་མཁོ་བ་རེད།
བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ནི་འཛམ་གླིང་ནང་རྒོལ་འཛིང་ལྡན་པའི་ཁྱི་ཞིག་རེད། ཁོ་ཡི་མིག་ཤེས་གསལ་ལ་རྣ་ཤེས་རྣོ་བ་། ཤེད་སྟོབས་ཆེ་ལ་སོ་རྣོ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན། འཛམ་གླིང་ཁྱི་ཡི་ཁྲོམ་ར་ནང་། བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་དར་མ་ཞིག་ལ་ཨ་སྒོར་ཁྲི་བཞི་དང་ལྔ་བར་གནས་ལ། འབྲོག་ཁྱི་ཕྲུ་གུ་ཞིག་ལ་ཨ་སྒོར་སྟོང་ལྔ་ནས་ཁྲི་གཅིག་གི་རིན་ཐང་ཡོད་འདུག བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁྱི་ནི་བོད་ཀྱི་མཐོ་སྒང་དུ་འཚོ་སྡོད་བྱས་པའི་བོད་མི་མཉམ་ཇག་པ་དང་། རྐུན་མ། སྤྱིང་ཀི་སོགས་འགོག་སྲུང་ཐུབ་མཁན་གྱི་ཁྱི་སྟོབས་ཆེན་ཞིག་རེད།


text:
ཝ་ཤིན་ཏྲོན།
དབྱིན་ཡིག་གི་(Washington)ཟེར་བ་འདི་ཐད་ཀར་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ན་ཝ་ཤིང་ཊོན་ཞེས་པའི་སྒྲ་གདངས་འདི་ཐོན། འོན་ཀྱང་དེ་རྒྱ་ཡིག་ལ་བསྒྱུར་ནས། རྒྱ་ཡིག་དེ་བོད་ཡིག་ལ་བསྒྱུར་ན་ཧྭ་ཤིན་ཀྲོན་ནམ་ཡང་ན་ཝ་ཧྲིང་ཏོན་ལྟ་བུ་ཞིག་ཐོན། གང་ལྟར་འདི་ནི་དེང་སང་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཕྲན་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་ས་རེད། ཡང་འདི་ལ་དབྱིན་ཡིག་ན Washington DC,ཟེར་ནས་བྲིས་ཡོད། དེ་ནི་(District of Columbia)ཟེར་བ་དེའི་བསྡུ་ཚིག་རེད། དེ་ནི་མ་རེ་ལེན་ཊི་(Maryland)མངའ་སྡེ་དང་། བེར་ཇེའུ་ནེ་ཡ་(Virginia)མངའ་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་ས་ཆ་ཤས་རེ་སྤྲད་ནས་ཁུལ་ལྟ་བུ་ཞིག་བཟོས་པ་དེའི་དོན་རེད། སྤྱི་ལོ་༡༧༩༠ ལོར་ཨ་རིའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཙོ་འཛིན་ནམ་སྲིད་འཛིན་ཐོག་མ་འཇོར་ཇེའུ་ཝ་ཤིང་ཊོན་(George Washington)འདེམས་ཐོན་བྱུང་པ་རེད། དེའི་སྐབས་སུ་ཨ་རི་རྒྱལ་ཁབ་འདི་གསར་དུ་དབྱིན་ཇི་འོག་ནས་རང་བཙན་ཐོབ་པ་ཡིན་པས་རྒྱལ་ས་དམིགས་བསལ་མེད། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་འཛིན་ཐོག་མ་ཝ་ཤིང་ཊོན་གྱིས་རྒྱལ་ས་འདི་འདེམས་པ་རེད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་ཁོང་རང་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དང་ཐག་ཉེ་བ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་པ་རེད། དེའི་རྗེས་ནས་ས་ཁུལ་འདིའི་མིང་ལ་ཝ་ཤིན་ཊོན་ཟེར་ནས་མིང་འདི་ཐོག་པ་རེད། རྒྱལ་ས་འདི་ན་སྲང་ལམ་ཡོད་ཚད་གུ་ཡངས་པ་ཡོད་ལ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལམ་སྤྱི་གླིང་ཡོད་ཚད་ཀྱང་གུ་ཡངས་པ་ཡོད། ཁང་བརྩེགས་ཡོད་ཚད་མཐོ་རྒྱུ་མེད་ལ་དམའ་རྒྱུ་ཡང་མེད་པ་བལྟ་ན་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཞིག་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་ལྡན་པའི་ཁང་པ་ཤིན་ཏུ་མང་། ཁང་བ་ཚང་མའི་ནང་ནས་སྐད་གྲགས་ཆེ་ཤོས་དེ་ཕོ་བྲང་དཀར་པོ་(White House)ཡོད་པ་རེད། དེ་ནི་སྲིད་འཛིན་གྱི་ཁྱིམ་རེད། གཞན་ཡང་གལ་ཆེ་བའི་ཁང་ཆེན་ནི་འཐུས་མི་ཚོགས་ཁང་(Capitol)ཡང་འདི་ན་ཡོད། དེ་ནི་འཐུས་མིའི་(Congress)ཚོགས་ཁང་ཡིན་ལ། དེར་ཚོགས་ཐོག་ནས་ཁྲིམས་བཟོ་ཡི་ཡོད་པ་རེད། དཔྱིད་དུས་ཀྱི་ཝ་ཤིན་ཊོན་ནི་མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་པས་ཤིན་ཏུ་བལྟ་ན་སྡུག དེ་ཡང་སྔར་༡༩༡༢ ལོར་འཇར་པན་ནས་ཁམ་བུའི་ཤིང་སྡོང་སྟོང་ཕྲག་གསུམ་ལྷག་བསྐུར་ཡོང་ནས་འདི་བཙུགས་པ་རེད། དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ས་འདི་སྤྱི་ཟླ་གསུམ་པ་དང་བཞི་བ་ནི་ཁམ་བུའི་མེ་ཏོག་གིས་བརྒྱན་ནས་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པའི་དུས་ཚིགས་ཞིག་ཡིན། ས་འདི་ནི་ཕྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་སྲིད་འཛིན་དང་ཨ་རིའི་སྲིད་འཛིན་མཇལ་འཛོམས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་དང་འཛམ་བུ་གླིང་གི་དོན་ཆེན་གླེང་པའི་གནས་རེད། ཅེས་རྒྱལ་ཁམས་པ་བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཝ་ཤིན་ཊོན་ནས་བྲིས།།


text:
༢༠༡༣ ཟླ་ ༣ ཚེས་ ༥ རེས་གཟའ་མིག་དམར།
༄༅། །ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༣ ཟླ་ ༢ ཚེས་ ༡༩ ཉིན་བཀའ་ཤག་གི་བཀོད་ཁྱབ་ལྟར། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཁའི་འབྲེལ་མཐུད་པ་སྐུ་ཞབས་ཚེ་དབང་ཕུན་ཚོགས་ལགས་དྲུང་འཕར་ནས་དྲུང་ཆེའི་གནས་རིམ་ཐོག་གནས་སྤར་གནང་ཡོད།
དེ་ཡང་ཁོང་གི་ལོ་རྒྱུས་སྙིང་བསྡུས་ནི། ཁོང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༩ ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༥ བར་བདེ་ལེགས་སྨན་ཁང་དུ་ཕྱག་ལས་གནང་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༦ ནས་ ༡༩༨༩ བར་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་འཕྲོད་བསྟེན་ལས་ཁུངས་སུ་ཕྱག་ལས་གནང་རྗེས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༠ ནས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ བར་དབུས་བོད་ཀྱི་གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོའི་ཕྱག་ལས་གནང། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༥ ནས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༡ བར་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནང་ཕྱག་ལས་གནང་། ཕྱི་དྲིལ་ལས་ཁུངས་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༡ ལོར། རྒྱ་ནག་དམར་པོའི་བཙན་འོག་ཏུ་ལོ་ངོ་ལྔ་བཅུ་ཕྱིན་པའི་བོད། (Tibet Under Communist China: 50 Years” (2001) ཅེས་པའི་སྙན་ཐོ་ཞིག་འདོན་སྤེལ་གནང་བའི་ཉམས་ཞིབ་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མིའི་ཕྱག་ལས་གནང། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༡ ནས་ད་བར་བོད་རྒྱ་འབྲེལ་མོལ་ལས་དོན་ཚོགས་ཆུང་གི་ཚོགས་མིའི་ལས་འགན་ཞུ་མུས་ཡིན། ཁོང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༢ ལོ་ནས་ད་བར་བྱང་ཨ་མི་རི་ཁའི་གྲོང་ཁྱེར་ནིའུ་ཡོཀ་ཏུ་རྟེན་གཞི་བྱས་པའི་ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཀའི་འབྲེལ་མཐུད་ལས་ཁུངས་ནང་ (Liaison Officer of Central Tibetan Administration) འབྲེལ་མཐུད་པའི་ཕྱག་ལས་གནང་མུས་ཡིན། ཁོང་ལ་བྷེ་རན་ཌི་སི་མཐོ་སློབ་ (Brandeis University) ཁང་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་རྒྱུན་སྲིང་ཐུབ་པའི་ཡར་རྒྱས་གཏོང་ཕྱོགས་ (International Sustainable Development) སྐོར་གྱི་བརྗོད་གཞི་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་ (Master’s degree) ཕྱག་འཁྱེར་ཐོབ་ཡོད། གཙུག་ལག་སློབ་ཁང་དེ་ནི་ཨ་རིའི་མེ་ས་ཆུ་སི་ཊིར་རྟེན་གཞི་བྱས་ཡོད་འདུག་པ་བཅས།།


text:
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན་ཅིང་། མི་ལོ་ ༢༩ རིང་རྒྱ་གར་ནང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གནང་། ཆབས་ཅིག་ཁོང་གིས་རང་གི་བླ་མ་ སེར་ཀོང་མཚན་ཞབས་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་གོང་མའི་གསུང་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་སྐབས་འགར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་གསུང་སྒྱུར་ཡང་ཞུས། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༠ གྱ་གྲངས་ནས་བཟུང་འབུམ་རམས་པ་བྷར་ཛིན་ལགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་བདུན་བཅུ་ལྷག་ཙམ་ནང་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་དང་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ནང་སློབ་ཁྲིད་རྒྱ་ཆེ་མཛད།
བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ནི་རྩ་བའི་ཆ་ནས་བོད་སོག་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྔགས་དང་བཅས་པའི་སྐོར་འབུམ་རམས་པ་ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར་ བྷར་ཛིན་གྱི་ཡིག་སྒྱུར་ཞུས་པ་དང་ནང་ཆོས་འཆད་ཁྲིད་མཛད་པ་ཁག་ཕྱོགས་བསྡུས་གནང་བའི་བཤད་མཛོད་ཅིག་ཡིན། དེའི་ནང་མདོ་དང་། གསང་སྔགས། དུས་འཁོར། རྫོགས་ཆེན། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒོམ་གྱི་ཐོག་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཆོས་རྒྱུད་རྙིང་མ་དང་། ས་སྐྱ། བཀའ་རྒྱུད། དགེ་ལུགས། གཡུང་དྲུང་བོན་བཅས་བོད་ཀྱི་ཆོས་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལྔའི་སྐོར་ཙམ་མ་ཟད་གནས་བརྟན་སྡེ་པ་དང་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་ཏེ་གྲུབ་དོན་རྣམས་བཀོད་ཡོད། དེ་བཞིན་བོད་དང་སོག་པོའི་སྐར་རྩིས་དང་གསོ་བ་རིག་པ། ཤམ་བྷ་ལ། ནང་པའི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་བཞུགས་ཡོད།
ཞལ་འདེབས་ཡོང་ཁུངས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བཞི་དང་དབུས་ཨེ་ཤི་ཡཱི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་སློབ་གཉེར་ཆེད་སྐད་ཡིག་མང་པོའི་ནང་རིན་མེད་དུ་དྲ་ཐོག་ནས་ཐད་ཀར་མཁོ་འདོན་བྱ་རྒྱུ་ནི་བྷར་ཛིན་བཤད་མཛོད་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་ཞིག་ཡིན། དེ་ནི་Berzin Archives e.V.བརྒྱུད་མི་དམངས་ཁྲོད་ཇར་མན་ཁེ་ལས་མིན་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་གིས་སྦྱིན་བདག་གནང་ཡོད།(gemeinnütziger Verein Register Nr. 2423Nz, Berlin).
www.berzinarchives.com
ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༨ ཉིན་བཞུགས་སྒར་དྷ་རམ་ས་ལར་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་༸སྐྱབས་མགོན་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་སྒེར་མཇལ་ཞུ་བའི་སྐལ་བཟང་གི་ཉིན་མོ་ཞིག་ལ་ཕྲན་ནས་༸གོང་ས་མཆོག་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་གྲུ་ལྔ་བཅུ་ང་བཞིའི་ནང་ཟླ་བ་བཅོ་ལྔའི་རིང་གཏམ་བཤད་ཡུལ་སྐོར་བྱས་པ་ཉེ་ཆར་མཇུག་བསྒྲིལ་བའི་སྙན་ཐོ་ཕུལ་བ་ཡིན། ཕྲན་གྱིས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་དུ་ནང་པའི་ཆོས་ཚོགས་ཀྱི་འཛིན་སྐྱོང་སྲིད་ཇུས་དང་འབྲེལ་བའི་བསམ་འཆར་འགའ་ཞིག་ཕུལ། ༸གོང་ས་མཆོག་གིས་བསམ་འཆར་འདི་དག་ཐད་ཀར་ཡུལ་གྲུ་དེ་དག་ནང་འབྲེལ་ཡོད་ཚོགས་ཁག་ལ་བཏང་ཚེ་ཕན་ཐོགས་ཡོང་སྲིད་པའི་ལམ་སྟོན་གནང་བྱུང། དེར་བརྟེན། ཕྲན་ནས་གཤམ་གསལ་རྟོགས་ཞིབ་དང་བསམ་འཆར་རྣམས་གསལ་སྟོན་ཞུ་འདོད་བྱུང།
༡༽ འབྱུང་འགྱུར་གྱི་བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་དེ་བཞིན་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཏུ་མེད། འོན་ཀྱང་བོད་པའི་གཞོན་སྐྱེས་མི་རབས་རྣམས་ཀྱི་ལག་ཏུ་ཡོད་པ་རེད། གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཏིལ་འབྲུ་ཙམ་ལས་བསྒྱུར་མེད་པ་དང་ཕྱི་རྒྱལ་བ་ཧ་ཅང་ཉུང་ཉུང་ཞིག་ལ་མ་གཏོགས་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་སྲོལ་རྒྱུན་དམ་ཆོས་ཀྱི་སློབ་སྦྱོང་ལ་རང་ངོས་ནས་བརྒྱ་ཆ་བརྒྱ་ཐམ་པ་འབད་འབུངས་བྱེད་པའི་དུས་ཚོད་སྟོང་པ་མེད་པར་བརྟེན་མ་འོངས་པའི་ནང་མྱུར་དུ་དབང་ལུང་མན་ངག་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་རྒྱུན་སྐྱོང་ཐུབ་མཁན་ནམ། ཡང་ན་གསུང་ཆོས་དང་སློབ་སྦྱོང་ཡང་དག་པ་ཞིག་སྤྲོད་མཁན་དེ་ཕྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་མིན། དེ་བོད་པའི་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ཆགས་རྒྱུ་རེད། དེར་བརྟེན། གལ་ཏེ་ཕྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཚོགས་ཚང་མར་གནས་སྡོད་དགེ་བཤེས་སམ་བླ་མ་དང་གསུང་སྒྱུར་ཡོད་པའམ། ཡང་ན་དེ་ལྟར་འོང་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་ཡོད་པ་དང། ཁོང་རྣམ་པ་ཚོ་མཁྱེན་རྒྱ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་ཚེ། མཁྱེན་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་དུ་ཕེབས་པའི་མཇུག་འབྲས་ཚབས་ཆེན་ཞིག་འོང་ངེས་རེད། ཕྱི་རྒྱལ་བ་མང་ཆེ་བ་རྣམས་ལས་འབྲེལ་ཆེ་བའི་དབང་གིས་ཆོས་ཚོགས་སུ་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་ནང་ཚོགས་ཐུན་གཉིས་ལས་མང་བའི་དུས་ཚོད་སྟོང་པ་འདོན་ཐུབ་ཀྱི་མེད་པར་བརྟེན་དགེ་བཤེས་དང་བླ་མའི་དུས་ཚོད་ཕལ་ཆེ་བ་འཕྲོག་བརླག་འགྲོ་བ་དང། རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་དགོན་སྡེ་ཁག་མང་པོའི་ནང་གི་རབ་བྱུང་བ་རྣམས་དཔེ་འཁྲིད་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་མ་ཚང་བར་ལུས་ཡོད། དེ་འབྲས་སུ་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཁྱད་ཆོས་བཟང་བའི་བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་རྒྱུན་འཛིན་བྱ་མི་ཐུབ་བོ། །
དེར་བརྟེན་ང་རང་གི་ངོས་ནས་ཆོས་ཚོགས་རྣམས་ས་ཁུལ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་གནས་ཀྱིས་ཆོས་ཚོགས་བཞི་ནས་དྲུག་གི་བར་ལ་བླ་མའམ་དགེ་བཤེས་དང་གསུང་སྒྱུར་རེ་མཉམ་སྤྱོད་གནང་རྒྱུའི་བསམ་ཚུལ་འདོན་གྱི་ཡོད། དགེ་བཤེས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཆོས་ཚོགས་ས་གཏན་ཡོངས་སུ་མ་ཟིན་བར་དུ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མེད། དེ་མིན་ཁོང་རྣམས་ཀྱི་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་སུ་འགྲོ་ངེས། དགེ་རྒན་དེ་རྣམས་ཆོས་ཚོགས་ནང་ཕན་ཚུན་དུ་གནས་སྤོ་བྱེད་ཐུབ། དཔེར་ན། ཆོས་ཚོགས་རེ་རེར་ཟླ་བ་གཅིག་རེ་ཕེབས་ན་ཆོག་ཅིང། དེར་བརྟེན་ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་གཅིག་གི་ནང་ཆོས་ཚོགས་རེར་ཐེངས་གཉིས་སམ་གསུམ་ཕེབས་ཐུབ་པ་ཡིན། རྒྱུན་དུ་དགེ་རྒན་འདང་ངེས་བཞིན་པ་ཡིན་པའི་སྐབས་སུ་སློབ་མ་རྣམས་ལས་དོན་གཞན་གྱི་ཐོག་ལས་འབྲེལ་ཆེ་བར་བརྟེན་དགེ་རྒན་ཡོད་ཤག་ཏུ་བརྩིས་ནས་ཆོས་ཞུ་བ་ཉུང་དུ་འགྲོ་ངེས། གལ་ཏེ་དགེ་རྒན་རྣམས་ཟླ་བ་གཅིག་གི་ནང་ཚར་གཅིག་ལས་ཕེབས་ཀྱི་མེད་ན། དེ་དུས་ཡུན་དམིགས་བསལ་ཅན་དུ་འགྱུར་ངེས་པར་བརྟེན་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་ཆོས་ཞུར་དེ་བས་རྟག་ཏུ་དང་ཆག་མེད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བཅར་རྒྱུར་དུས་ཚོད་འཕར་མ་འདོན་ཐུབ་པར་ངེས། ཆིབས་སྒྱུར་གྱི་བར་མཚམས་ཀྱི་དུས་ཡུན་རིང་སློབ་མ་རྣམས་ལ་གསུང་ཆོས་ཀྱི་ཐོག་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་དང་སློབ་མ་རྒན་པའི་ལམ་སྟོན་འོག་ཉམས་ལེན་གྱི་ཐོག་ཏུ་འགེལ་རྒྱུའི་དུས་ཚོད་འཐོབ་ཀྱི་ཡོད།
ད་དུང་བླ་མ་དགེ་བཤེས་དང་གསུང་སྒྱུར་འདེམས་པའི་སྐབས་ཡིད་གཟབ་ཆེ་ཤོས་བྱེད་དགོས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མཁྱེན་རྒྱ་ཆེ་ཤོས་རྣམས་རྒྱ་གར་དང་། བལ་ཡུལ། འབྲས་ལྗོངས། འབྲུག་ཡུལ་ནང་དུ་དཔེ་ཁྲིད་གནང་རྒྱུའི་གནས་བབ་ལས་ཕྱིར་འཐེན་མ་གནང་ན་ལེགས་གལ་ཏེ་ངས་དཔེ་མཚོན་ཞིག་ཞུས་པ་ཡིན་ན། ཨང་རྩིས་སྦྱོང་དོན་དུ་འཛམ་གླིང་ནང་གི་རྡུལ་ཕྲན་དངོས་ཁམས་ཀྱི་སྙན་གྲགས་ཆེ་བའི་མཁས་དབང་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས་ཀྱི་མེད་པ་རེད། དེ་ལྟ་ནའང་གལ་ཏེ་དགའ་མོས་ཡོད་ཚེ། ས་ཁུལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ལ་དེ་བས་ཞིབ་ཚགས་པའི་ལས་འགུལ་སྤེལ་མཁན་གྱི་ཆོས་ཚོགས་གཅིག་ཡོད་ན་ཆོག འོན་ཀྱང་དེ་ལ་གྲངས་ཚད་ངེས་ཅན་ཞིག་དགོས་སོ། །
༢༽ བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ཚོགས་མང་པོའི་ནང་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་དཀའ་ངལ་ཞིག་ད་དུང་ཡང་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་ནང་བསྟན་ལ་དབྱེ་འབྱེད་དང་ཉེན་ཁ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཞིག་རེད། ༸གོང་ས་མཆོག་ནས་རྟག་ཏུ་ནན་གསུང་གནང་བ་བཞིན་ཆོས་ལུགས་འཐེན་འཁྱེར་གྱི་རྨོངས་ཞེན་ལ་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཆེ་ཤོས་ནི་ཤེས་ཡོན་ཡིན། སྤྱིར་ཆོས་ཚོགས་ཚང་མར་སོ་སོའི་བརྒྱུད་པ་གཙང་མ་སྐྱོང་རྒྱུ་དང་ལུགས་རྣམས་མགོ་རྙོག་ཅན་དུ་མཉམ་བསྲེས་མི་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནའང། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བརྒྱུད་པ་གཞན་དང་བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་འདྲ་མིན་ཁག་གི་སྲོལ་ལུགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་སློབ་སྦྱོང་དགོས་གལ་ཆེ་ཞིང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁོང་ཚོ་སོ་སོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ནང་འགལ་འདུ་གང་ཡང་མེད་པ་མཐོང་ཐུབ།
དེར་བརྟེན་ཕྲན་ནས་ཆོས་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོ་གཅིག་པུའི་བརྒྱུད་པ་ཙམ་མིན་པར་དེ་མིན་གྱི་བོད་པའི་བརྒྱུད་པ་དང་བོད་རྒྱུད་མ་ཡིན་པ་གཉི་ག་ནས་སྐུ་མགྲོན་དགེ་རྒན་དང་ལེགས་སྦྱར་ཤོད་མཁན་ཁག་གདན་འདྲེན་ཞུ་རྒྱུའི་སྒོ་འབྱེད་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་འདོན་གྱི་ཡོད། དེ་འདྲའི་ལམ་ནས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་ནང་ཆོས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་རྒྱ་ཆེ་བ་ཞིག་སྤྲོད་ངེས་ཤིང། གོ་རྟོགས་དང་། འཆམ་མཐུན། ཡར་རྒྱས་གོང་མཐོར་གཏོང་ཆེད་དུ་ཕན་ཐོགས་ཡོད་པ་ནི་དེ་ཁོ་ནའོ། །
༣༽ ཆོས་ཚོགས་ཁ་ཤས་ནང་དུ་མི་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་སྔགས་ཀྱི་ཡི་དམ་དང་སྲུང་མའི་འཕྲིན་བཅོལ་རྣམས་དབྱིན་སྐད་ནང་འདོན་པའམ། ཡང་ན་ཡུ་རོབ་ཀྱི་སྐད་གཞན་གྱི་ནང་འདོན་གྱི་ཡོད། དེའི་ནང་ “ཁྲག་འཐུང་” ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་བརྗོད་ཚིག་མང་པོ་ཡོད་ཅིང་། དེས་གསར་དུ་ཡོང་མཁན་དང་སློབ་མ་ཐུགས་འཕྲད་དུ་ཕེབས་མཁན་གྱི་ཕ་མ་ཚོར་བསམ་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་དང་མཐོང་སྣང་མི་མཛེས་པ་ཞིག་རྐྱེན་སློང་བྱེད་པར་ངེས། དེར་བརྟེན། ཕྲན་ནས་སྐྱབས་འགྲོ་དང་། སེམས་བསྐྱེད། ཡན་ལག་བདུན་པ། བསྔོ་སྨོན་གསོལ་འདེབས་རྣམས་སོ་སོའི་རང་སྐད་དུ་ཁ་འདོན་བྱེད་ནའང། སྔགས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་རྣམས་བོད་སྐད་ནང་འདོན་རྒྱུའི་བསམ་འཆར་ཞུ་གི་ཡོད། དཔེར་ན། བླ་མ་མཆོད་པ་བོད་སྐད་ནང་འདོན་པ་དང་དེའི་བློ་སྦྱོང་ལམ་རིམ་གྱི་ཚན་པ་རྣམས་དབྱིན་སྐད་ནང་འདོན་ན་ཆོག དེ་ནི་དམིགས་བསལ་དུ་མི་མང་འདུ་འཛོམས་སར་བྱེད་དགོས་པའི་བསམ་ཚུལ་ཞུ་གི་ཡོད། དེས་ན་བོད་སྐད་ནང་དོན་དག་སྦྱོང་འདོད་དང་ཤེས་འདོད་ཡོད་པ་རྣམས་ལ་བོད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རྒྱུར་ཀུན་སློང་སྐྱེ་བ་དང་། གློ་བུར་བ་རྣམས་ལ་བསམ་ཚུལ་ཁྱད་མཚར་བ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན། དེས་ན་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་གའི་གཞུང་གི་འགྱུར་ཆ་ཚང་སྒེར་ཁོ་ནས་སྤྱོད་པ་མ་གཏོགས་དེ་མིན་ལ་དགག་བྱ་གནང་ན་ལེགས་པའི་བསམ་ཚུལ་བཅས།
ཨེ་ལེག་ཛན་ཌར། བྷར་ཛིན།
རྒྱ་གར། དྷ་རམ་ས་ལ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༧ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༨ ཉིན།


text:
Archive for February 28th, 2012
ཨ་རིའི་ཝི་སི་ཀོན་སིན་ས་གནས་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པ་དང་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པ་གཉིས་ནས་སྣེ་ཁྲིད་དེ་བཀའ་སྤྱི་དང་དབུས་གཞོན་ནུ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་དགོངས་བཞིན་དཔའ་བོ་དཔའ་མོ་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་རྗེས་དྲན་བྱ་ཆེད་ལོ་གསར་དགའ་སྟོན་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཡང་མེད་པའི་སྒོ་ནས་ལོ་གསར་ཚེས་གཅིག་གི་ཆུ་ཚོད་དགུ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནས་རི་དྭགས་ཚལ་དགོན་པའི་ནང་མི་མང་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་འདུ་འཛོམས་ཀྱིས་རྒྱུན་སྲོལ་རོལ་དབྱངས་དང་ཚོགས་གཙོ་ཁམས་ལུང་སྤྲུལ་སྐུ་མཆོག་གིས་སྤོས་ཀྱི་དུད་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དང་བཅས་༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གི་སྐུ་པར་མཐོང་གྲོལ་རིན་པོ་ཆེ་གདན་དྲངས་ཏེ་བཞུགས་ཁྲིར་འཁོད་མཚམས། གཞོན་ནུ་ཚོགས་པས་གོ་སྒྲིག་བྱས་པའི་ཚོགས་རྫས་ལེགས་པར་བཀྲམས་རྗེས། དགེ་བཤེས་བཟོད་པ་བཞུགས་ཁྲིར་འཁོད་ཅིང་། དགེ་འདུན་པ་དང་མི་མང་ཡོངས་ནས་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཆོ་ག་འདོན་བཞིན་ཚོགས་མཆོད་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཕུལ། ཚོགས་མཆོད་གྲུབ་རྗེས་མི་མང་ཡོངས་འདུ་འཛོམས་ཀྱིས་དགོན་པའི་མཐའ་ནས་བསང་གསོལ་གཏོང་བཞིན་ལྷ་རྒྱལ་འཐེན་ཞིང་། Read the rest of this entry »
Posted by འཚོ་བྱེད་བུ་ on February 28th, 2012 in གསར་འགྱུར། |
མཆན་མི་འདུག »
དུས་བབ་ནས་བླངས།
ཨ་རིའི་ནེའུ་ཡོག་རྒྱལ་ཚོཊ་མདུན་དུ་བླ་མ་ཤིང་བཟའ་རིན་པོ་ཆེ་གཙོས་པའི་བོད་མི་གསུམ་གྱིས་དུས་ཡུན་ངེས་མེད་ཀྱི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་གནང་སྟེ། ད་བར་ཉིན་ ༦ ཙམ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ལ། གནམ་གཤིས་གྲང་བ་སོགས་ཀྱིས་ཁོང་རྣམ་པའི་གཟུགས་པོའི་གནས་སྟངས་ཇེ་ཞན་དུ་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་འདུག
ཉེ་ཆར་ལོ་གསར་ཚེས་ ༡ ཉིན་ནས་བཟུང་ཨ་རིའི་ནེའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ལས་ཁུངས་སྒོ་འགྲམ་དུ། བོད་མི་གསུམ་གྱིས་དགོས་འདུན་དོན་ཚན་ལྔ་བཏོན་ཏེ་དུས་ཚོད་ངེས་མེད་ཀྱི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་གནང་བཞིན་ཡོད་ཅིང་། དེ་རིང་བར་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་གྱི་ཉིན་གྲངས་ ༦ དེ་ཕྱིན་ཡོད། ཕྱི་ཚེས་ ༢༥ ཉིན་ནེའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་ཉེན་རྟོག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས། བོད་མི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བ་དེ་དག་གི་སྡོད་གུར་རྒྱལ་ཚོགས་ལས་ཁུངས་སྒོ་འགྲམ་ནས་ཕྱིར་བསྡུ་བྱ་དགོས་པའི་བཀའ་རྒྱ་བཏང་ཡོད་སྟབས། གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ཚེ་དབང་རིག་འཛིན་ལགས་ཀྱིས་གསར་ལམ་ཁག་ཏུ། གལ་སྲིད་ང་ཚོས་ངོ་རྒོལ་བྱེད་ས་གནས་སྐབས་རིང་གནས་སྤོ་བྱ་དགོས་བྱུང་ནའང་། རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱིས་བོད་མི་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་བ་དག་གི་དགོས་འདུན་ལ་བརྡ་ལན་གསལ་པོ་མ་སྤྲད་བར་ཟས་བཅད་ངོ་རྒོལ་མཚམས་འཇོག་བྱ་རྒྱུ་མིན་ལུགས་བརྗོད་ཡོད། Read the rest of this entry »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in གསར་འགྱུར། |
17 མཆན་ »
བོད། ལྷ་ཀླུ་གཉན་གསུམ།
ད་ལྟ་དེ་རིང་ནི་ཨེས་སུ་རལ་གྱི་རྒྱལ་ས་རྗོ་སུ་ལམ་གྱི་འགྲམ་གྱི་གྲོང་བརྡལ་ར་མོ་ཀྲི་ན། ངས་རང་གི་གཅེས་པའི་བུ་དང་བུ་མོ་ཁྱེད་གཉིས་ལ་རང་ཉིད་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཉེན་འཕྲེང་གི་དུས་ཚོད་འདི་ཉིད་ལ་ཕོ་ཉྭ་ཞིག་བྱེད་དུ་འགྲོ་བར་སེམས་ཐག་བཅད་ཚར་བའི་རྗེས་ཡིན། ད་ལྟ་དགོང་མོའི་ཆུ་ཚོད་དགུ་དང་སྐར་མ་ཉེར་གཉིས་རེད། སྙིང་གི་གཅེས་ཕྲུག་མ། ཐར་མ་མཚོ། ཁྱེད་རང་གཉིད་དུ་གཡུར་ནས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་སོང་ཡོད། ཁྱེད་ཀྱི་ནུ་བོ་ཁ་བའི་ལྷ་སྲས་ཨ་མའི་བང་དུ་བཟུང་ནས་གཉིད་འདུག་ལ། ཁྱེད་ཀྱི་ཨ་མ་དང་ཨ་མ་རྒན་མོ་གཉིས་ཀྱིས་བརྙན་འཕྲིན་ཐད་གཏོད་ལེ་ཚན་ཞིག་ལ་ཅེར་ནས་ཡོད། Read the rest of this entry »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in འཕྲིན་ཡིག |
30 མཆན་ »
སྦྲ་རིགས་ཐོགས་མེད། (ལྡི་ལི་གཙུག་ལག་སློབ་གླིང་།)
ཕ་ཡུལ་དང་ཁ་བྲལ་བའི་ལོ་ངོ་འདི་དག
ཕ་མ་དང་ཐུག་འཕྲད་མ་བྱུང་བའི་ལོ་ངོ་འདི་དག
ལོ་ངོ་འདི་དག་ནི། ཡུལ་གྱར་བ་ཞིག་ལ་མཚོན་ན།
མུན་ནག་དང་མིག་ཆུས་བྲིས་པའི་ཉིན་ཐོ་རེ་རེ་ཡིན་ངེས། Read the rest of this entry »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in སྙན་ངག |
5 མཆན་ »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in གསར་འགྱུར། |
10 མཆན་ »
སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ།
བོད་ནང་དུ་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་གཏོང་བཞིན་པ་དེས་གཙོ་བོ་༧རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བོད་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུ་རྒྱུ་དང་། བོད་ཀྱི་ངོ་བོ་རིག་གནས་རྩ་བརླག་གཏོང་བཞིན་པར་ངོ་རྒོལ་སྤེལ་བ་ཉག་ཅིག་ཡིན་ནའང་། གཞོན་ལྷན་གྱིས་འདི་ལྟར་གོང་གི་རྩ་དོན་སྒྲུབ་བྱ་འདི་གཉིས་ལ་ཁྱད་གསོད་ཀྱིས་ལས་འགུལ་སྤེལ་འཆར་འདི་གཞོན་ལྷན་རྒྱུན་ལས་རིམ་བྱོན་གྱི་བྱས་རྗེས་ནག་བསུབ་བཏང་བ་དང་། ༧རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚེ་རིང་བོད་ལ་རང་སྐྱོང་ཐོབ་རྒྱུར་གཏོར་བརླག་བྱས་པ། ༧རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བཞི་པ་སྐུ་ཚེ་འདིར་བོད་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུ་འདོད་མེད་པ་དང་། དེ་དག་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་རྒྱུར་ཆེད་མངགས་གཏོར་བརླག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
གཞོན་ནུ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་ད་དུང་ཤེས་བཞིན་བྱིས་པ་བསམ་མེད་ཀྱི་ལས་ཀ་མ་བྱེད་རོགས། ད་དུང་འདི་མུར་མུ་མཐུད་གནང་བ་ཡིན་ན། ང་ཚོསབཀའ་སྤྱི་གཉིས་ལ་སྙན་ཞུ་བརྒྱུད་བོད་མིའི་མངོན་འདོད་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་ཀྱི་མེད་པའི་གནས་སྟངས་འདིར་འགན་ཁུར་ངེས་པར་དུ་དགོས་པའི་འགན་བབ་འཚོལ་ཞིབ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་དང་འབྲེལ་ནས་གཞོན་ལྷན་དང་གྲི་ཁ་ཁ་ཤ་སོ་སོ་བྱེད་དགོས་ཀྱང་ལམ་ཁ་མ་ནོར་བ་ཞིག་འདེམས་འདོད་ཡོད། Read the rest of this entry »
Posted by ཤར་ཕྱོགས་ཁུག་རྟ། on February 28th, 2012 in སྣ་ཚོགས། |
52 མཆན་ »
(དཀར་མཛེས་རྫོང་ཁོངས་སྟོང་སྐོར་སྙི་ཁོག་གི་ཕོ་མདའ་ཤང་དུཡིག་ཆ་སྦྱར་འགྲེམས་ཀྱི་གནས་ཚུལ།)
རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སེ་ར་ཆོས་སྒར་ནས་བསྟན་འཛིན་དར་རྒྱས་ཀྱིས།
བོད་ནས་ཁུངས་ལྡན་གནས་ཚུལ་འབྱོར་གསལ་ལ། དཀར་མཛེས་རྫོང་ཁོངས་སྟོང་སྐོར་སྙི་ཁོག་གི་ཕོ་མདའ་ཤང་དུ། ཉེ་སྔོན་ལོ་སར་ཚེས་གཅིག་གི་དགོང་མོར་ས་གནས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པས་ཤོག་སྦག་རྒྱག་པ་སོགས་དགའ་སྐྱིད་ཀྱི་རྣམ་པ་བསྟན་སྐབས། ས་གནས་དེ་གའི་བོད་མི་ཚོས་ཀི་འབོད་སོགས་བྱས་ནས་སྤྲོ་སྐྱིད་དེར་མི་འདོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་དང་ངོ་རྒོལ་བྱས་འདུག་ཅིང་། ལོ་སར་སྔ་རྗེས་ཀྱི་ཉིན་ཁ་ཤས་རིང་ཕོ་མདའ་ཤང་གི་རྒྱ་ནག་གི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་སྒེའུ་ཁུང་། ལམ་ཆེན་དང་། ཟམ་པ། གློག་གི་ཀ་བ་སོགས་སུ། བོད་རང་བཙན་ཡིན། ༸རྒྱལ་བ་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་བོད་ལ་ཕེབས་དགོས། བོད་མིའི་སྐྱིད་སྡུག་མཉམ་མྱོང་ཡིན། ཞེས་སོགས་ཀྱི་ནང་དོན་འཁོད་པའི་ཡིག་ཆ་ཧ་ཅང་མང་པོ་སྦྱར་འགྲེམས་བྱས་ཡོད་འདུག་ལ། Read the rest of this entry »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in གསར་འགྱུར། |
3 མཆན་ »
དབྱིན་ཇིའི་སྙན་ངག་མཁན་པོ། (William Wordsworth) ཝོར་སྒྲི་ཝོར་ཐི་ཡི་སྙན་ངག་ཚན་པ་ཞིག
ན་བུན་གྱིས་བསྒྱུར།
མཉམ་འཇོག་རེ་བྱེད་དུས། ངའི་བྲང་ཁོག་གི་སྙིང་ཡར་དྲག་ཏུ་མཆོང་གིན་འདུག
འཇའ་ཚོན་ཞིག་མཁའ་དབྱངས་སུ་རྒྱུ་བ།
བདག་གི་མི་ཚེ་འགོ་བརྩམས་དུས་ཤིག
བདག མི་རུ་ནར་སོན་དུས་དང་།
བདག རྒས་པའི་དུས་ཤིག་གམ་འཆི་བའི་སྔ་ལྟས་ཤིག་ཡིན་ཀྱང་སྲིད།
བྱིས་པ་དེ། ན་གཞོན་དེའི་ཕ་རྒན་ཆགས་འདུག
ལྷན་སྐྱེས་སུ་གྲུབ་པའི་དད་སེམས་དེས།
བདག་གི་ཉིན་མོ་རེ་རེ་བཞིན་འཆང་སྡོམ་བྱ་བར་ངས་རེ་སྨྱོན་བྱ་ངེས། Read the rest of this entry »
Posted by ཁ་བརྡ་ on February 28th, 2012 in འགྱུར་རྩོམ། |
མཆན་གཅིག་འདུག »


text:
ཨ་ཕའི་བསླབ་བྱ།
A Father's Advice
Friday, Apr 9, 2010One Comment
ཆུང་
དུས་སྐབས་ངའི་ཨ་ཕས་བོད་སྐོར་སྒྲུང་མང་པོ་བཤད་མྱོང་ལ། ཁོང་ནི་དབུས་གཙང་ས་ཁུལ་གྱི་མཐའ་འཁོབ་ཏུ་ཡོད་པའི་གྲོང་གསེབ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཏུ་འཚར་སྐྱེས་བྱུང་འདུག ཁོང་ནི་ཞིང་པ་དཀྱུས་མ་ཞིག་ཡིན་ལ། རྒྱ་གུང་བྲན་ཏང་གིས་བརྗོད་གསལ་ལྟར་ཞིང་བྲན་ལམ་ལུགས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་འོག་ཁྲལ་དང་ འུ་ལག་གི་མནར་གཅོད་མང་པོ ་ཞིག་མྱངས་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ཨ་ཕའི་སེམས་ཀློང་ནང་བོད་སྡེ་པ་གཞུང་ལ་མི་དགའ་བ་དང་། ཕྲག་དོག ཁོང་ཁྲོ་གཏིང་ནད་སོགས་རྩ་ན་མེད་ལ། ལྷག་པར་དུ་ཁོ་རང་བོད་གཞུང་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དང་བོད་རྒྱལ་ཁབ་ལ་དགའ་ཞེན་དང་སྤོབས་པ་ཧ་ཅང་ཡོད་ཅིང་། ཆུང་དུས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ནས་སྡེ་པ་གཞུང་གི་དམག་མིར་འཛུལ་ཞུགས་ཀྱིས་ཐོག་མར་ལྷ་ས་ དང་། རིམ་པས་ཁམས་ས་ཁུལ་དུ་བོད་ཀྱིས་ ས་སྲུང་ལས་དོན་ནང་ཞབས་འདེགས་ཞུས་འདུག ཁོ་པས་བཤད་སྲོལ་ལ། སྐབས་དེར་ཁམས་ཁུལ་དུ་དམག་མིའི་སྦྱོང་བསྡར་སོགས་བྱས་སྐབས་མེ་མདའི་མདེའུ་མེད་པ་དང་། ལྷག་པར་དུ་གྲང་ངར་ཆེ་བས་གོས་དྲོ་པོ་གྱོན་རྒྱུ་མེད་པ། རྩམ་པ་ཡང་འདེང་ངེས་ཞིག་ཟ་རྒྱུ་མེད་པའི་དཀའ་ངལ་མང་པོ་བཤད་མྱོང་། སྐབས་དེར་ངའི་སེམས་ཀློངས་ནང་ཁོང་ཁྲོ་གཏིང་ནས་ལངས་ཤིང་། དེའི་རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ ནི། བོད་ཀྱི་སྐུ་དྲག་མི་སྣ་དང་། དགོན་སྡེ་གྲྭ་ཚང་ཁག་གི་མཛོད་ཁང་ནང་ཟ་འབྲུ་འབོར་ཆེན་ཡོད་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ས་སྲུང་དམག་མི་ཚོར་ཟ་འབྲུ་མེད་པ་དེ་ནི་ཆེས་ཧ་ཅང་གི་ཐབས་སྡུག་དང་དྲང་བདེན་མིན་པས་ཡིན། མ་ཟད་དུས་ཡུན་མང་པོའི་རིང་རྒྱ་གུང་བྲན་ཏང་བོད་དུ་སླེབས་ནས་སྐུ་དྲག་ལམ་ལུགས་རྩ་མེད་བཏང་བ་དེར་དགའ་སྣང་སོགས་སྐྱེས་པའི་ཚོར་བ་བྱུང་མྱོང་། ཕྱིར་བཙན་ བྱོལ་དུ་འབྱོར་རྗེས་སླར་ཡང་རྒྱ་གར་དམག་སྡེ་ ༢༢ ནང་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་ཞབས་ཕྱིས་ཞུས་ཡོད་ཅིང་། དུས་ཡུན་དེའི་རིང་བོད་ནང་སོ་ཉུལ་བྱས་ཏེ་རྒྱ་གུང་བྲན་ཏང་ལ་འཐབ་རྩོད་བྱས་པ་ དང་། སྦང་ལ་དེཤ་བཅིང་གྲོལ་རང་དབང་རྒྱལ་ཁའི་ནང་མཉམ་ཞུགས་སོགས་བྱས་ཡོད།
ཡིན་
ནའང་ངའི་ཨ་ཕ་དེ་མི་ཡ་མཚན་ཅན་ཞིག་རེད། ཁོ་པ་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པར་སྤོབས་པ་ཞེ་དྲག་ཡོད་པ་རེད། ལྷ་སའི་གྲོང་མཁྱེར་དུ་དམག་སྲུང་བྱས་སྐབས་རང་ཉིད་རང་ལ་བཀོལ་སྤྱོད་ཀྱིས་བོད་ ཡིག་སྦྱོང་བ་དང་། བོད་ཀྱི་ཁ་དཔེ་གྲངས་ལས་བརྒལ་བ་ཞིག་ཤུར་ཤུར་དུ་བཤད་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད། དེ་བས་ང་རང་ཆུང་དུས་ནས་ཨ་ཕས་བོད་ཡིག་ཀློག་བཅུག་པ་དང་། སྦྱང་ཤིང་སྟེང་ཡིག་གཟུགས་བྲིས་བཅུག་པ། གང་མཚམས་འཚར་ལོང་བྱུང་སྐབས་བོད་ཡིག་ཐོག་གཏོང་ཡིག་བཏང་བཅུག་པས་སོགས་ཆུང་དུས་ནས་བོད་ ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་དོ་སྣང་དང་སྤོབས་པ་ཞིག་ངའི་སེམས་ནང་བསྐྲུན་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད།
ལྷག་
པར་དུ་ཁོང་གིས་ང་ཚོ་རྒྱ་གར་བཙན་བྱོལ་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྲུ་གུ་ཚོར་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལྗོངས་བཀོད་པ་མཛེས་ཤིང་། ལོ་ཏོག་ལེགས་པ། ཕྱུར་བ་དང་གཡག་ཤ་ཤིང་ཏོག་འདྲ་མིན། འབྲོག་ཁྱི་གཟི་ཉམས་ལྡན་པ། རོ་སྒྲུང་། ཁམས་པ་དང་སྡེ་པ་གཞུང་གི་དམག་མི་དབར་འཁྲུག་འཛིང་སོགས་ཀྱི་སྒྲུང ་སྙན་པོ་དེ་འདྲ་ཡང་བཤད་མྱོང་།
གཞན་
ཡང་རྒྱ་གར་ཚ་བའི་ལུང་པར་ང་ཚོ་ཕྲུ་གུ་རྣམས་དངུལ་སྤྲད་དེ་འཁྱག་དངར་དང་སྲས་མ་སོགས་ཟ་རྒྱུ་དགའ་པོ་ཡོད་སྟབས་ཁོང་གིས་འདི་འདྲ་ཞིག་བཤད་མྱོང་། ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད། ང་ཚོ་བོད་ལ་དངུལ་གཅིག་ཀྱང་སྤྲད་མ་དགོས་པར་འཁྱག་པ་ག་ཚོད་དགོས་ནའང་ཡོད་རེད། ལྷག་པར་དུ་སྲས་མ་རྟ་ལ་སྤྲད་པ་མ་གཏོགས་མིས་ནམ་ཡང་ཟ་གི་མ་རེད། སྐད་ཆ་ དེ་རིགས་གོ་ཐོས་བྱུང་བ་དེས་ང་ལ་ཚོར་བ་ཤུགས་ཆེ་སྟེར་བ་དང་བོད་དུ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུའི་འདུན་པ་ཤུགས་ཆེ་སྤྲད་མྱོང་།
ཁོང་
ནི་མི་གཤིས་ཀ་བཟང་ཤིང་། ལས་ཀར་འབད་བརྩོན་ཆེ་བ། ཆོས་སེམས་ཆེ་བ། གུ་ཡངས་པ། ཁ་རི་ཁ་ཐུག ཆང་ལ་དགའ་བ། ཡིན་ནའང་ར་བཟི་ན་ལམ་སེང་གཉིད་ཁུག་པ་མ་གཏོགས་རྙོག་འདྲ་བཤད་པ་སོགས་རྩ་ན་བྱས་ ཀྱི་མེད་ལ། ལྷག་པར་དུ་རིགས་རུས་དབྱེ་འབྱེད་རྩ་ནས་མི་བྱས་ཤིང་གར་བའི་ལག་རྩལ་ལ་བསྟོད་ བསྔགས་དང་། གཞོན་སྐྱེས་བོད་རིགས་ཚོར་ཤེས་ཡོན་སྤྲད་རྒྱུ་གལ་ཆེར་བརྩིས་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་ རེད། སྐབས་དེ་དུས་ང་ཚོའི་གཞིས་ཆགས་ནང་གི་བོད་པའི་ཕ་མ་མང་པོས་རང་ཉིད་ཀྱི་ཕྲུ་ གུ་སློབ་གྲྭ་ནས་ཕྱིར་འཐེན་གྱིས་སུད་ཚོང་དུ་འཁྲིད་འགྲོ་གི་ཡོད་སྟབས་ཁོ་པས་ དེ་བཀག་ཐབས་མང་པོ་བྱས་ཡོད།
ཁོ་
པས་དུས་རྒྱུན་དུ་ཕྲུ་གུ་ཚོར་དྲང་པོ་དྲང་བཞག་དང་བླ་མ་དཀོན་ཅོག་བྱས་དགོས་པ། ལས་རྒྱུ་འབྲས་བརྩིས་དགོས་པ། དུས་རྒྱུན་དུ་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གིས་བོད་སྤྱི་པར་ཞབས་འདེགས་ཞུས་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་ནན་པོ་བརྒྱབ་ཀྱི་ཡོད། ཁོ་པའི་སེམས་ནང ་བོད་རང་བཙན་ཡིན་པ་དང་། དུས་རྒྱུན་དུ་བོད་ལ་ཕྱིར་ལོག་བྱ་རྒྱུའི་རེ་བ་བརྒྱབ་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
རྗེས་
སོར་ཁོ་རང་ལོ་བདུན་ཅུ་དོན་བརྒྱད་སླེབས་སྐབས་གློ་བུར་དུ་ཀེན་སེར་ནད་ནར་གྱིས་ཉལ་སའི་ནང་ན་ཟུག་གིས་ཟླ་བཞི་༷ཙམ་ལྷུང་ཅིང་། མཐར་ལུས་ལ་ཤ་སོགས་ཅི་ཡང་མེད་པར་རུས་པ་༷ཙམ་ལྷག་སྐབས་རང་ཉིད་འདས་གྲོངས་སུ་གྱུར་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཤེས་སྟབས། རང་གི་མཛུབ་མོར ་གསེར་གྱི་ཚིགས་ཁེབས་ཐེབས་ལྕག་ཅིག་ཡོད་པ་དེ་མར་བཏོན་ཏེ་འདི་རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་སྒེར་ཡིག་ཚང་དུ་འབུལ་རོགས་ཞེས་དང་། ཨ་ཁ་ང་རང་བོད་ལ་ཤི་རྒྱུ་བྱུང་མ་སོང་ཞེས་སྨེ་ངག་ཅིག་འཐེན།།
One Comment »
Leave a comment!
You must be logged in to post a comment.