text:
རྩོམ་པ་པོ། མཁའ་འགྲོ་ཚེ་རིང་། ལྷག་ཚེས་སྒྲིག
—————འཇུ་སྐལ་བཟང་གི་ལྷུག་རྩོམ་《སྦྲ་ནག་གི་གྱེས་འབོད་》བཀླགས་པའི་མྱོང་ཚོར་ཐོར་བུ།
འཛམ་གླིང་དཔལ་འབྱོར་གཅིག་གྱུར་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་གོམ་སྟབས་ཉིན་རེ་བཞིན་ཇེ་མགྱོགས་སུ་སོང་བ་དང་བསྟུན་ནས། ང་ཚོའི་མིག་སྔར་གནད་དོན་མང་བོ་ཞིག་ཀྱང་ལྷགས་ཡོང་ལ། ནང་སྒོས་སུ་རིག་གནས་ཀྱི་གདོང་གཏུག་ཧ་ཅང་དྲག་ཆེ་བས། རང་རང་གིས་ཐུན་མིན་རིག་གནས་བདག་དམ་དང་འཕེལ་རྒྱས་སུ་མ་བཏང་ན། སྔོན་ཐོན་རིག་གནས་སམ་ཁྱབ་ཆེ་བའི་རིག་གནས་ཀྱིས་ཁྱུར་མིད་བྱེད་པའི་ཉེན་ཁ་ཧ་ཅང་ཆེ་བ་བཞིན་དུ། དུས་རབས་གསར་བའི་ནང་ལ་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་ཐུན་མིན་རང་གཤིས་དེ་འཛམ་གླིང་རྩོམ་རིག་གི་ལྡུམ་རའི་ནང་ནས་ཇི་ལྟར་མཚར་སྡུག་གིས་བཞད་པར་ཡང་ཉེན་ཁ་བདོག་པའི་སྐབས་འདིར། བདག་ལ་༢༠༠༦ལོའི་《སྦྲང་ཆར》དེབ་གཉིས་པའི་སྟེང་དུ་བཀོད་པའི་འཇུ་སྐལ་བཟང་གི་ལྷུག་རྩོམ་《སྦྲ་ནག་གི་གྱེས་འབོད》ཅེས་པ་དེ་བཀླག་རྒྱུའི་སྐལ་བ་ལྡན་སོང་ལ། དུས་མཚུངས་སུ་སེམས་ལ་རེ་བ་དང་ཡིད་ཆེས་གསར་བ་ཞིག་གིས་ཀུན་ནས་ཁེངས་ཤིང། མྱོང་སྣང་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་གིས་ཡིད་ཀྱི་དང་བ་དབང་མེད་དུ་དྲངས་སོང་།
དང་པོ། རྩམ་དྲི་དང་འོ་དྲི་མ་ཡལ་པའི་ཕ་སྐད་གཙང་མ།
ང་ཚོས་འཛམ་གླིང་སྔོན་ཐོན་རིག་གནས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་སྡུད་ལེན་གྱིས་རང་ཉིད་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་དགོས་པ་བདེན་མོད། མཐའ་གཅིག་ཏུ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་བརྒྱུགས་ན་རང་ཉིད་བོར་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཆེ་བ་ཡིན། དེང་གི་དུས་འདིར་བོད་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་མང་ཆེ་བས་ཕྱི་གླིང་དང་ཀྲུང་གོའི་ནང་ཁུལ་གྱི་རྩོམ་རིག་གི་སྒྱུ་རྩལ་མཚོན་ཐབས་དང་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ནས། རང་ཉིད་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བའི་འདུན་པ་དྲག་ཏུ་སོང་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་བརྒྱུད་རང་ཉིད་ཀྱི་རྩོམ་འབྲིའི་ལག་ལེན་ཁྲོད་ཅི་ནུས་ཀྱིས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་པའི་མཚུངས་སུ། མིང་དང་བརྡ་ཆད་མང་བོ་ཞིག་ཀྱང་དེ་དག་དང་འགྲོགས་ནས་ཐོན་འོང་བ་མངོན་སུམ་ཚད་མས་གྲུབ། ལར་ཚན་རྩལ་རིག་གནས་དང་དངོས་པོའི་དཔལ་ཡོན་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བ་དེས། ང་ཚོས་ཀྱང་མིང་དང་བརྡ་ཆད་མང་བོ་ཞིག་གསར་བཟོ་མི་བྱེད་ཐབས་མེད་དུ་སོང་མོད། འོན་ཀྱང་ང་ཚོས་བོད་རང་ལ་ཐུན་མིན་གྱི་མིང་དང་བརྡ་ཆད་ཡོད་བཞིན་དུ་རྡོ་ཆག་བཙན་སྒྲིག་གིས་གསར་དུ་བཟོས་ན། དེ་ནི་དགེ་མཚན་དུ་མི་འགྲོ་བར་མ་ཟད། མི་རིགས་ཤིག་གི་སྐད་དང་རིག་གནས་ལ་ཉེན་བརྡ་བཏང་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པར་འདུགལྷག་པར་རྩོམ་རིག་ནི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་ཞིག་ཡིན་པས་ན། དེའི་སྒྱུ་རྩལ་མཚོན་ཐབས་ཀྱིས་རྩོམ་ཡིག་ཧྲིལ་བོའི་མཛེས་རྟོག་ཁྱད་ཆོས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ངེས་ཅན་ཞིག་ཐེབས་ཀྱིན་ཡོད། ཡང་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་ནི་རྩོམ་པ་པོས་རྟོག་སྣང་གིས་གསར་བཟོ་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། རྩོམ་པ་པོ་ཡང་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་ངེས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གནས་པས། འཚོ་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དང་རིག་གནས་མི་འདྲ་བ་དེས། རྩོམ་པ་པོའི་མཛེས་རྟོག་གི་འདུ་ཤེས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ངེས་ཅན་ཞིག་ཐོབ་པ་དང་།དུས་མཚུངས་སུ་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཀྱང་གྲུབ་ནས་ཡོང་། གལ་སྲིད་ང་ཚོས་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་མི་འདྲ་བ་ལས་བྱུང་བའི་མཛེས་རྟོག་གི་འདུ་ཤེས་དེ་སྣང་མེད་དུ་བསྐྱུར་ནས། རྨོངས་འཐོམ་གྱིས་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན། རང་གི་ཐུན་མིན་གྱི་དགེ་མཚན་དུ་མི་འགྲོ་བར་མ་ཟད། ད་རུང་དགོད་བྲོ་བ་དང་ཐ་ན་འགལ་འཁྲུལ་དུ་འགྲོ་བའང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་རྒྱ་ནག་གིས་ཉི་མ་དམར་པོ་ཞེས་བྲིས་ན་སྤོབས་པ་དང་ལང་ཚོས་ཕྱུག་ཅིང་། སྟོབས་འབྱོར་དང་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་གཏམས་པའི་དཔེ་རུ་འགྲོ་མོད། འོན་ཀྱང་བོད་རང་ལ་མཚོན་ན་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་བཀྲ་མི་ཤིས་པ་དང་ལྟས་ངན་པ་ཞིག་ཏུ་རང་བཞིན་གྱིས་འཛིན་ངེས་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱ་གར་པས་བ་ལང་ནི་སེམས་ཅན་ལས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་མོད། འོན་ཀྱང་བོད་རང་གིས་དུད་འགྲོ་ཐ་མལ་དུ་བཟུང་བས། བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ཏུ་སྨད་པའི་དཔེ་ལ་སྦྱར་ན་འོས་ཤིང་འཚམ་མོད། རྒྱ་གར་གྱི་རྩོམ་རིག་ཏུ་དེ་ལྟར་བྲིས་ན་ཁོང་ཚོའི་ཀློག་པ་པོའི་མཛེས་རྟོག་གི་མྱོང་བའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྲོ་བ་ཡིན་པར་མ་ཟད། ད་དུང་ཀུན་གྱིས་སྡིགས་མོའམ་གཤེ་གཤེ་གཏོང་བ་སྨོས་ཅི་དགོས། དེ་བས་འཇུ་སྐལ་བཟང་གིས་ཁོང་གི་ལྷུག་རྩོམ་《སྦྲ་ནག་གི་གྱེས་འབོད》ཁྲོད་དུ། རང་མི་རིགས་ཀྱི་མཛེས་རྟོག་གི་འདུ་ཤེས་དང་ཡོངས་སུ་མཐུན་ཞིང་། བསམ་པའི་འཁྱེར་སོ་དང་ཀུན་ནས་བསྟུན་པའི་སྒྱུ་རྩལ་རྣལ་མ་ཞིག་གིས་ཐུན་མིན་གྱི་མཛེས་རྟོག་གི་ཡུལ་ཁམས་སློང་སྐྲུན་བྱེད་པ་སྟེ།དཔེར་ན་སྦྲ་ནག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པའི་དུས་སུ“གཡུ་སྦྲ་མཐིང་ཤོག་གོང་དགུ་ཁྱོད་ཡིན་ལ། སྦྲེའུ་ཙེ་སྐར་མ་སྟོང་འཆར་ཡང་ཁྱོད་ཡིན། ཕྱུག་པོ་ལྷུན་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་ཚང་ཁྱོད་ཡིན་ལ།སྤྲང་པོ་ཨ་སྐྱ་ཚེ་རིང་ཚང་ཁྱོད་ཡིན། བླ་མ་བསྟན་འཛིན་ནོར་བུ་ཚང་ཁྱོད་ཡིན་ལ། དཔོན་པོ་དབང་ཆེན་སྟོབས་ལྡན་ཚང་ཁྱོད་ཡིན། ཨ་ཁུ་ཁོན་ཐར་རྒྱལ་ཚང་དང་ཨ་ནེ་ལྕགས་མོ་ཐར་ཚང་ཁྱོད་ཡིན། མཐོ་སྒང་གི་བོད་པ་ཚོར་མཚོན་ན་སྡེ་བ་སྡེ་བ་ཟེར་ཡང་བསྟན་དོན་ཁྱོད་ཡིན་ལ། ཕ་ཡུལ་ཕ་ཡུལ་ཟེར་ཡང་འབབ་ས་ཁྱོད་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ནི་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་ཆེས་ཐུན་མོང་མིན་པའི་བྱུང་བ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་གོ་”ཞེས་བྲིས་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ།། ང་ཚོས་དེ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་རེ་རེ་ཀློག་པའི་དུས་སུ། བརྗོད་བྱའི་དོན་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་དང་བ་འདྲེན་ཅིང་། རྗོད་བྱེད་ཚིག་གིས་ངག་གི་སྒོ་མོ་ཕྱེ་ནས་ཡོང་། རྒྱུ་མཚན་ཡང་རྩོམ་པ་པོར་རང་ཉིད་འཚོ་གནས་བགྱིད་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དེ་ལ་རྒྱུས་ལོན་དང་དུངས་ཞེན་ཟབ་མོ་ཡོད་ཅིང་། དེ་བཞིན་དུ་ཁོང་གིས་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དེ་རྒྱབ་རྟེན་དུ་བཟུང་ནས་བརྩེ་དུངས་རྣལ་མ་ཞིག་བརྗོད་པ་ཡིན་པས། སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་བདེན་པ་བྱུང་ཞིང་། ང་ཚོས་བཀླགས་མ་ཐག་ཏུ་ཅི་འདྲའི་ཆ་རྒྱུས་ཆེ་ཞིང་སྙིང་ཉེ་བའི་ཡིད་ཀྱི་ཀུན་རྟོག་གིས་ཕྱུག་ནས་ཡོང་།
གཉིས་པ། སྐད་ཆའི་ཁོང་གསེང་ལས་བརྡོལ་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་མཁའ་དབུགས་སྟུག་པོ།
རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ལུས་གང་རུང་དང་། བརྗོད་དོན་ཅི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་།ཚང་མ་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་ངེས་ཅན་ཞིག་གི་ཐོན་དངོས་ཡིན་པས། དེ་དག་སོ་སོ་ལ་རིག་གནས་ཀྱི་ཚན་ཁག་འདྲ་མིན་གྱིས་ཤན་ཞུགས་ཡོད་པ་ཚད་མར་གྲུང་ཅིང་། རིག་གནས་ངེས་ཅན་ཞིག་གིས་བརྩམས་ཆོས་ཡོངས་ལ་སྣེ་ཁྲིད་ཀྱང་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དཔེར་ན་བརྩམས་ཆོས་ལ་ལའི་ཁྲོད་དུ་དམངས་སྲོལ་རིག་གནས་ཀྱི་ཤུགས་ཆེ་བ་དང་། ཡང་རེ་འགའི་ནང་དུ་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་ཀྱི་ཤུགས་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་རེད། འོན་ཀྱང་སྐད་ཆའི་ཁོང་གསེང་རེ་རེ་ནས་མི་རིགས་ཤིག་གི་འཚོ་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དང་། བསམ་པའི་འཁྱེར་སོ།འཚོ་བའི་སྣང་ཚུལ་སོགས་གསལ་ལྷང་ངེས་ཀློག་པ་པོའི་མིག་ལམ་དུ་འགྲེམ་ཐུབ་པ་ནི། སྒྱུ་རྩལ་མཚོན་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་ཧ་ཅང་ཁག་པོའི་གནས་སུ་འདུག ཡིན་ཀྱང་། 《སྦྲ་ནག་གི་གྱེས་འབོད་》ཅེས་པའི་ལྷུག་རྩོམ་དེའི་ཁྲོད་དུ། རྩོམ་པོས་སྟོང་ཆ་དེ་ཡོངས་སུ་བསྐངས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་“གྲགས་ཚོན་དུ་ཁྱོད་ནི་སྲིད་པའི་མི་བུ་ཆེན་པོའི་སྨྲ་ར་སྤྲུགས་པ་ལས་ཐོར་ཟེར་ཞིང་། གདོད་མའི་དམུ་ཐག་རིང་མོའི་སྐས་གདང་ལས་བབས་ཟེར། ཨ་མ་བྲག་གི་སྲིན་མོའི་དབུ་སྐྲ་ལ་རྒྱུ་བྱས་ནས་བཏགས་ཟེར་ཞིང་། ཕ་ཅིག་བྱང་སེམས་སྤྲེའུའི་ནགས་ཀྱི་སྤྱིལ་བུ་ལ་དཔེ་དྲས་ནས་ཕུབ་ཟེར། གཞན་ཡང་བཙན་པོའི་དམག་གི་རྒྱལ་པོའི་རུ་དཔུང་དུས་ཀྱི་མཐར་ཡང་མ་བསྡུས་པ་ཡིན་ཀྱང་ཟེར།” སྐད་ཆ་དུམ་བུ་དེ་དག་གི་ནང་དུ་རྩོམ་པ་པོས་གནའ་བོའི་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་བྱུང་ཚུལ་ནས་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དར་རྒྱས་སོང་བའི་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་མཐའ་དག་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཚད་མཐོན་པོས་གཅིག་བསྡུས་ཀྱིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། ཡང་དཔེར་ན་“ཉེ་བར་བཅར་ཚེ།ངས་ཁྱོད་ཀྱི་མཐིང་ནག་གི་ཟབ་བརླིང་དེ་ལས་ཨ་ཁུ་སྒ་བདེ་བེར་ནག་གི་ཟིལ་ཤུགས་ཤིག་མྱངས་འོང་ཞིང་། ཁྱོད་ཀྱི་གནག་སྣུམ་གྱི་མཉེན་ཁ་དེ་ལས་ཨ་ཅེ་འབྲུག་མོའི་སྐྲ་ལོ་ཡི་མཛེས་སྡུག་དང་དྲི་བསུང་དེ་ཚོར་འོང་། ངས་ཁྱོད་ལ་བལྟས་ཀྱིན་བལྟས་ཀྱིན་བྱི་རུ་དམར་པོའི་སྐྲ་རྒྱན་ཅན་གྱི་གཞོན་ནུ་མ་ཞིག་སིལ་ལེར་ལྡེམ་མེར་འཁྱུག་གེར་སྦྲ་སྒོ་ནས་ཕྱིར་བུད་འོང་བ་དྲན་འོང་ཞིང་། རྒྱ་སྟག་ལྟ་བུའི་ཕོ་གསར་ཞིག་གིས་རྟ་ཕོ་སྨུག་སྐྱ་ཤེའུ་ཐིག་ཅན་ཞིག་སྒ་སྲབ་ཤ་ལེར་རྟ་ཕུར་ལ་བཏགས་ནས་ཁྱིམ་དུ་འཛུལ་འགྲོ་བ་རིག་འོང་།ངས་དེ་ལྟར་བསམས་ཀྱིན་བསམས་ཀྱིན་ནེའུ་སྐྲ་ནག་པོ་སོག་འདབས་སུ་བསླེབས་པའི་འབྲོག་ཕྲུག་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གིས་སྦྲ་འདབས་ན་ལུ་གུའི་མེ་ཏོག་འཐུ་བཞིན་པ་མངོན་ཞིང་། སྦྲ་འདབས་ཡར་བཀྱགས་པའི་བསིལ་འོག་ན་བགྲེས་པོ་སྨ་ར་དཀར་པོ་ཅན་ཞིག་གིས་བགྲང་ཕྲེང་འདྲེན་བཞིན་པའང་སྣང་འོང་། ”དེ་ལྟ་བུའི་སྐད་ཆ་རེ་རེའི་ཁྲོད་དུ་རྩོམ་པ་པོས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མཛེས་རྟོག་གི་ཕུགས་བསམ་དང་། བསམ་པའི་འཁྱེར་སོ། འཚོ་བའི་སྣང་ཚུལ་སོགས་རྟོག་སྣང་གི་འཆར་སྒོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་གི་ལམ་ནས་ང་ཚོའི་འདྲེན་བྱེད་དུ་མེ་ལོང་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་བཞིན་ཝ་ལེར་འཆར་བར་བྱས་ཡོད་པས། ཀློག་པ་པོ་ལ་སྦྱིན་བྱུང་བ་ནི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་རྐྱང་རྐྱང་ཞིག་མ་ཡིན་པར། སྒྱུ་རྩལ་དེའི་བང་རིམ་དུ་མངོན་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་ཤིག་ཀྱང་ངང་གིས་བསྟན་ཡོད་པས། ང་ཚོས་སྐད་ཆ་དུམ་བུ་རེ་བཀླགས་ནས་འགྲོ་དུས། རིག་གནས་ཀྱི་བྲོ་བ་མཚར་བོ་ཞིག་གིས་སེམས་ཀྱི་སྟོང་ཆ་རེ་རེ་བསྐངས་འགྲོ་བ་ཡིན།
གསུམ་པ། དུངས་སེམས་དང་འགན་འཁྲིས་བཏུམས་པའི་ལྷག་བསམ་གཙང་མ།
སྤྱིར་རྩོམ་རིག་ནི་རྩོམ་པ་པོའི་མཛེས་རྟོག་གི་ཉམས་སྣང་དེ་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཐབས་ལམ་བརྒྱུད་ནས་གསར་དུ་བསྐྲུན་པ་ཞིག་ཡིན་པས། རྩོམ་འབྲིའི་དམིགས་ཡུལ་ཡང་རྩོམ་པ་པོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མཛེས་རྟོག་གི་ཉམས་སྣང་དེ། སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ་ནས་གསར་བཟོ་བྱེད་དགོས་པ་དེ་རེད། འོན་ཀྱང་རིག་གནས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་དང་དུས་རབས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་མི་འདྲ་བ། རྩོམ་པ་པོའི་མཛེས་རྟོག་གི་ལྟ་བ། རིན་ཐང་གི་ལྟ་ཚུལ་མི་གཅིག་པ་བཅས་ལས། སྒྱུ་རྩལ་གསར་བཟོ་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་དང་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱང་རིགས་མི་འདྲ་བ་མང་དུ་བྱུང་ཞིང་། དེ་ལས་ད་བར་གྲགས་ཆེ་བ་ནི་འཇར་མན་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་གྲགས་ཅན་ཀོར་ཏའེ་དང་ཞི་ལེ་གཉིས་ནས་བརྒྱུད་ཡོང་བའི་དངོས་ཡོད་རིང་ལུགས་དང་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཐབས་ལམ་ཁྱབ་ཆེ་བ་དེ་གཉིས་ཡིན། ལྷག་པར་དངོས་ཡོད་རིང་ལུགས་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། གཙོ་བོ་རྩོམ་པ་པོས་གསར་རྩོམ་བྱེད་པའི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་དེ་ནི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་རྐྱང་རྐྱང་ཞིག་དང་། སྒྲ་དོག་འཇུག་གི་དབང་དུ་སོང་བའི་མཛེས་རྟོག་གི་ཉམས་སྣང་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དེའི་རྒྱབ་ཕྱོགས་ན་རྩོམ་པ་པོས་རང་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་མཐའ་དག་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་གཏོང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགན་འཁྲི་ཞིག་ཕྲག་ཏུ་བླངས་ཏེ། ཀུན་ལ་རྟོགས་སད་ཀྱི་འབོད་སྐུལ་དྲག་ཏུ་གཏོང་བཞིན་ཡོད་ལ།ཡང་ན་དུས་རབས་གང་རུང་ཞིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་དེ། སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ལམ་ནས་ཚད་མཐོན་པོས་གཅིག་བསྡུས་ཀྱིས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་རྩོམ་རིག་ཏུ་མཆོག་གི་རིག་གནས་(高雅文化)ཀྱི་མཁའ་དབུགས་སྟུག་པོ་ཞིག་གིས་ཀུན་ནས་ཁེངས་ཤིང་། དེས་མི་རིགས་དང་རྒྱལ་ཁབ། ཐ་ན་མིའི་རིགས་ཡོངས་ལ་བཞག་པའི་བཀའ་དྲིན་བླ་ལྷག་ཏུ་ཆེ།དེ་ལྟ་བུའི་བརྩམས་ཆོས་ནི་གནའ་དེང་ཕྱི་ནང་དུ་བགྲང་ལས་འདས་མོད། འོན་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རིམ་དང་། རིགས་རྒྱུད། ཁོར་ཡུག་མི་གཅིག་པ་ལས།རྩོམ་པ་པོས་ཞེ་ཐག་པས་ཐུགས་ཁུར་དང་བློ་རིག་པས་བསམ་གཞིག་བགྱི་བའི་གནད་དོན་ཡང་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས། དེས་ན་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ལྷུག་རྩོམ་《སྦྲ་ནག་གི་གྱེས་འབོད》ཅེས་པ་དེ་ནི། གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ཚན་རྩལ་རིག་གནས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་ཧ་ཅང་མགྱོགས་པའི་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་སྒང་འདིར། འཛམ་གླིང་དཔལ་འབྱོར་གཅིག་གྱུར་ཅན་གྱི་གོམ་སྟབས་ཇེ་མགྱོགས་སུ་སོང་སྟེ། གོ་ལ་ཧྲིལ་བོ་ཡང་གྲོང་སྡེ་ཆུང་ཆུང་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་འདིས། མི་རིགས་སོ་སོ་དང་ས་ཁུལ་སོ་སོའི་རིག་གནས་ཀྱི་གདོང་གཏུག་ཛ་དྲག་ཏུ་ཕྱིན་པས།ཕན་ཚུན་ཁྱུར་མིད་དང་རང་ཉིད་ཁྱབ་ཆེ་བའི་རིག་གནས་ཀྱི་མཁའ་དབུགས་སྟུག་པོ་ཞིག་གི་འོག་ནས་བོར་བརླག་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཉེན་ཁ་ཆེ་བའི་སྒང་འདིར། རྩོམ་པ་པོས་མི་རིགས་ཤིག་གི་བླ་སྲོག་ཏུ་གྱུར་པའི་སྐད་དང་ཡི་གེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། ཐ་ན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་དང་། འཚོ་བའི་རོལ་སྟངས་མཚོན་བྱེད་དུ་གྱུར་པའི་སྦྲ་ནག་ཀྱང་། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆུ་བོའི་ནང་ནས་ཇེ་ཆུང་དང་ཇེ་ཉུང་དུ་འགྲོ་བའི་སྣང་ཚུལ་དེས་སྔུན་བསུས་ཏེ། རང་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་དེ་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ་གཏོང་བའི་འབོད་སྐུལ་དྲག་ཏུ་གཏོང་བ་སྟེ། དཔེར་ན“……ད་དུང་ས་ཐབ་དང་བསང་ཁྲི། ནས་རྩིག་དང་ཇ་སྒམ། སྟོད་ཁྱིམ་ན་བོའུ་འགེལ།མར་ལོགས་ན་སྲབ་གདང་། གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱི་གོང་ཁ་དང་ཟུངས་ཐིག ཁ་ཚུབ་དང་བྱ་བྲང་། ས་འཇུ་དང་ཕུར་ཟུངས། མདོར་ན་ཁྱོད་ཀྱི་ཐ་སྙད་གྲངས་མང་བ་དེ་ཚོ་ལེགས་པར་ཤེས་མཁན་ཡང་ས་སྟེང་འདི་ན་ང་ཚོ་ཁོ་ན་ཡིན་པས།གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཉིད་ཕྱིར་འཁོར་མེད་པར་ང་ཚོ་དང་ཁ་གྱེས་ན། ང་ཚོས་ཐ་སྙད་དེ་ཚོ་སུ་ལ་སྨྲ།སུ་ཡིས་མཉན། གལ་ཏེ་ཁྱོད་མེད་ན་ང་ཚོས་འཚོ་གནས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་གསར་བ་གསར་དུ་འཚོལ་དགོས་པ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་མི་སྙམ་པ་ལགས་ཀྱང་། ཁྱོད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཀྱི་ལོ་ངོ་སྟོང་འགའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ཡང་འདི་ལྟར་རྟབ་རྟབ་པོར་མཇུག་སྒྲིལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ཕངས་སེམས་ཤིག་མི་འཆོར་རམ་སྦྲ་ནག་ལགས……”ལྟ་བུ་དང་། གཞན་ཡང་རྩོམ་པ་པོ་ཆོས་ཉིད་ཅིག་གི་རྒྱབ་ཕྱོགས་སམ།མིའི་རིགས་ཡོངས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་ཁ་ཕྱོགས་སུ་འགྲེང་སྟེ། དུངས་ཞེན་གྱི་འབོད་སྐུལ་དྲག་ཏུ་བཏང་ཞིང་། ཞོར་དུ་གང་ཞིག་བོར་འགྲོ་བའི་སྡུག་ཡུས་ཀྱང་མང་དུ་བཏོན་ཡོད་དེ། “ངས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པས་ཁྱོད་ལ་བཞུགས་གསོལ་ཞུ་ན། ལྷག་བསམ་ཡང་དག་ཅིག་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མི་མཁྱེན་ནམ། ད་དུང་བརྩེ་མེད་ཀྱིས་ཕེབས་འགྲོ་བ་ཅི། འོན་ཀྱང་འགྲོ་ཡི་རེད། གང་ལྟར་འགྲོ་ཡི་རེད། བཟློག་ཏུ་མེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཞིག་གིས་ཅིས་ཀྱང་འགྲོ་ཡི་རེད།
འོན་ཀྱང་ངས་ད་དུང་ཁྱོད་ཉིད་གཏོང་མི་འདོད། ངས་ཆོན་ཆེན་དང་ཆོན་ཆུང་དུ་མས་ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་བརྒྱད་ནས་ཁྱོད་ཉིད་ས་ལ་བརྟོད་དེ་བསྡད་ན། ཁྱོད་ད་དུང་བྲོས་སྟབས་ཀྱིས་འཆོར་དོན་ཅི་ཡིན། ངས་སྙིང་རྩ་དམར་པོས་ཁྱོད་དམ་དུ་བཅིངས་ཏེ་འཐེན་ན། ཁྱོད་ད་དུང་སྲོག་བསྡོས་ཀྱིས་ཕེབས་འགྲོ་དོན་ཅི་ཡིན་ནམ། ད་ལྟ་ཁྱོད་སྲོད་ཀའི་ཉི་ཞུར་ཙམ་ལས་མི་མཐོང་ཚེའང་། ང་བརྒྱལ་སྟབས་ཀྱིས་ས་ལ་འགྱེལ་ཏེ་ལག་སོར་གྱིས་རྩྭ་རོ་འབལ་བཞིན་ངུ་ངག་གིས་ཁྱོད་ཉིད་འབོད་ན། ད་དུང་གསན་པ་ཙམ་ཡང་མི་གནང་བ་འདི་ཅིའི་ཕྱིར། དངོས་གནས་ཁྱོད་ད་ལྟ་ནས་བཟུང་རྣམ་ཤེས་རྟེན་མེད་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་མཐོ་སྒང་འདིར་ཡུན་རིང་འཁྱམས་མཐར། སྔོན་གྱི་བྱུང་བ་མང་བོ་ཞིག་དང་འདྲ་བར་གཏམ་རྒྱུད་སྙན་མོ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་འགྲོ་ཟེར་བ་བདེན་ནམ། ”དེ་དག་གིས་རྩོམ་པ་པོས་གསར་རྩོམ་བགྱིས་པ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྤྲོ་བ་འཕེལ་བ་དང་། ཡང་ན་འཚོ་བའི་སྣང་ཚུལ་རྐྱང་རྐྱང་ཞིག་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ཁོ་རང་གི་སེམས་ཁོང་ན་མི་རིགས་ཤིག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགན་འཁྲི་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བ་དེ་ང་ཚོས་ཚོར་ཐུབ།
མདོར་ན། གལ་ཏེ་རྩོམ་རིག་ནི་སྐད་ཆའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རིག་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རྩོམ་པ་པོས་རང་མི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ཕ་སྐད་རྣལ་མ་ཞིག་གི་ལམ་ནས། ཚད་མཐོན་པོས་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རང་གཤིས་དེ་འབུར་དུ་བཏོད་ཡོད་ལ། གལ་ཏེ་རྩོམ་རིག་ནི་མྱོང་སྣང་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་ཡིན་ན། རྩོམ་པ་པོས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་འོད་རྣོན་པོས་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་དང་འཚོ་བ་ལ་གཟིགས་ཞིབ་གནང་སྟེ། རང་གི་རྟོག་སྣང་ཟབ་མོ་དེ་ལྷང་ལ་ཕུད་ཡོད། གལ་ཏེ་རྩོམ་རིག་ནི་རིག་གནས་མངོན་མཚོན་བྱེད་པའི་རིག་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རྩོམ་པ་པོས་སྐད་ཆའི་ཁོང་གསེང་རེ་རེ་ནས་མི་རིགས་ཤིག་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་། ཡུལ་སྲོལ་གོམས་འདྲིས། ཆོས་ལུགས་དད་མོས། དགའ་སྐྱོ་ཆགས་སྡང་། སེམས་ཀྱི་སྨོན་འདུན་སོགས་གསལ་ལེར་བཀྲམ་ཡོད། གལ་ཏེ་རྩོམ་རིག་ནི་སྤྱོད་པའི་རིན་ཐང་ལྡན་པའི་རིག་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ལགས་ན། རྩོམ་པ་པོས་འཚོ་བའི་ཟུར་སྣེ་ཞིག་ནས་མི་རིགས་ཤིག་གི་རིག་གནས་ཀྱི་དར་རྒུད་ལ་མནོ་བསམ་བཏང་སྟེ། དུས་རབས་གསར་བའི་ནང་དུ་རང་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་ཀྱི་རང་གཤིས་ལ་ཆག་གྲུམ་མི་འཆོར་བ་དང་། དར་སྤེལ་གཏོང་བའི་ཕྱོགས་ལ་བརྟུན་པ་སྐྱེད་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་དང་སྐུལ་མ་གནང་ཡོད་དོ།།


c: text/html

text:
སྐྱ་རོང་ཡུལ་ཚོའི་སློབ་ཆུང་།
ཧུང་ཡོན་རྫོང་སྐྱ་རོང་ཡུལ་ཚོའི་སློབ་ཆུང་ནི་ཧུང་ཡོན་རྫོང་སྐྱ་རོང་ཡུལ་ཚོའི་སྐྱ་རོང་མ་གྲོང་ཚོར་གནས་ཡོད་ལ། རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་ནུབ་ལྷོའི་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་ཡོད་པ་དང་རྫོང་ཐོག་ནས་སྤྱི་ལེ70ལྷག་ཡོད། དེ་ནི་སྔར་སྲིད་འཛིན་མངའ་ཁོངས་དབྱེ་སྟངས་ལེགས་སྒྲིག་མ་བྱས་གོང་གི་ཚོ་བཞི་ཡུལ་ཚོའི་སློབ་ཆུང་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་ཆུང་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྤྱི་ལོ2012ལོར་སློབ་གྲྭར་དགེ་བཟོ་བ13ཡོད། འཚོ་བའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན1དང་། ཇ་མ1དང་བདེ་སྲུང་བ1ཡོད་པ་དང་། ཆེད་བསྐོས་དགེ་རྒན9དང་དངོས་གཞི་མཐར་ཕྱིན་པའི་དགེ་རྒན4ཡོད། སློབ་གྲྭར་སྐད་ཆ་བཤད་རེས་འཛིན་གྲྭ་དང་། ལོ་རིམ་དང་བོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ་བཅས་ཀྱི་འཛིན་གྲྭ་བཞི་དང་སློབ་མ75ཡོད། སློབ་མའི་ཆ་སྙོམས་ལོ་ཚད་ནི་ལོ7ནས9བར་ཡིན།
སྤྱི་ལོ2007ལོར་སློབ་ཁྲིད་ཐོག་ཁང་གསར་དུ་བསྐྲུན་ཏེ་སློབ་མ་སློབ་ཁང་གསར་བའི་ནང་དུ་སྤོས་པ་དང་། སློབ་གྲྭར་རྒྱང་རིང་སློབ་གསོའི་གློག་སྤྱད་སློབ་ཁྲིད་ཁང་དང་། གློག་ཀླད4དང་། བརྒྱུད་ལམ་སྣེ་མང་སློབ་ཁང་། གློག་རྡུལ་དཀར་པང་སོགས་དེང་རབས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་སྒྲིག་ཆས་ཡོད་པ་དང་། སློབ་རའི་རླུང་འཕྲིན་དྲ་བ་བཙུགས་ཏེ་རྒྱུད་ཁོངས་དྲ་སྦྲེལ་ལ་འབྲེལ་མཐུད་ཐུབ་པ་རེད།
སློབ་གྲྭས་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་མི་རྩ་བར་འཛིན་རྒྱུ་དང་། སློབ་མ་ལ་བརྩི་འཇོག སློབ་ཕྲུག་ལ་གཅེས་སྐྱོང་། སློབ་མ་ལ་སེམས་ཁུར། ཐམས་ཅད་སློབ་མའི་ཆེད་དུ་དང་སློབ་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པའི་སློབ་གཉེར་འདུ་ཤེས་ཚིག་ཐོག་ཏུ་བཞག་ནས། བྱང་ཚད་སློབ་གསོར་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྐུལ་འདེད་བཏང་བ་དང་། སློབ་གྲྭས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སློབ་གསོའི་བྱེད་ཕྱོགས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ལག་ལེན་མཐར་ཕྱིན་དང་། ཁྱོན་ཡོངས་ནས་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་དང་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་བསྒྱུར་བཅོས་དང་ཚན་རིག་ཞིབ་འཇུག་གིས་སློབ་གྲྭ་དར་རྒྱས་ཡོང་བའི་འགྲོ་ལམ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ནས། སྤུས་ཚད་ལ་བརྟེན་ནས་འཚོ་གནས་བྱེད་པར་བརྩོན་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་བར་བྱ་དགོས། སློབ་གྲྭས་ཀུན་སྤྱོད་སློབ་གསོ་གཙོ་བོ་བྱས་པ་དང་འཆམ་མཐུན་ངང་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་བའི་སློབ་གཉེར་ཁྱད་ཆོས་རགས་ཙམ་ཆགས་ཡོད། སློབ་གྲྭའི་སྲོལ་རྒྱུན་ནི་མཐུན་སྒྲིལ་དང་། མཉམ་སྒྲུབ། དངོས་གཉེར། འབུལ་བ་དང་། སློབ་སྲོལ་ནི་འབད་བརྩོན་དང་། བསམ་གཞིག ཤེས་རིག བློ་གདེང་བཅས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ། སློབ་གསོ་དེང་རབས་ཅན་དུ་འགྱུར་བའི་དམིགས་འབེན་མངོན་འགྱུར་ཡོང་ཆེད་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་མཆིས།
སློབ་གྲྭས་སྤུས་ཚད་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་གྲྭ་གཉེར་རྒྱུ་དང་། དོ་དམ་གིས་སློབ་གྲྭ་སྐྱོང་བ། ཚན་རིག་ཞིབ་འཇུག་གིས་སློབ་གྲྭ་དར་སྤེལ་གཏོང་བའི་ལམ་བུའི་ཐོག་བསྐྱོད་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ནས། ཀུན་སྤྱོད་སློབ་གསོ་སྲོག་ཤིང་དུ་འཛིན་རྒྱུ་དང་། སློབ་ཁྲིད་ལྟེ་བར་འཛིན་པ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ། སློབ་གསོར་ཤུགས་སྣོན་དང་སློབ་མ་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་གསོ་སྐྱོང་དང་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་བྱང་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་བར་མཐོང་ཆེན་བྱས་ཏེ། འགོ་ཁྲིད་རིམ་པ་ཁག་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་དང་དགེ་སློབ་ཡོངས་ཀྱི་ཐུན་མོང་འབད་བརྩོན་འོག སློབ་གྲྭའི་ཕྱོགས་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་སྤོབས་པ་སྐྱེ་འོས་པའི་གྲུབ་འབྲས་བླངས་པ་རེད། སྔ་རྗེས་སུ་ཧུང་ཡོན་རྫོང་གི་སྐབས་བཞི་པའི་སློབ་གྲྭ་འབྲིང་ཆུང་གི་སྒྱུ་རྩལ་མཉམ་གཞས་ཀྱི་བྱ་དགའ་ཨང་གསུམ་པ་དང་། ཕྱོགས་བསྡུས་ཕུལ་བྱུང་བྱ་དགའ། ཞབས་བྲོ་རྩ་འཛུགས་བྱ་དགའ་སོགས་གཟི་བརྗིད་མཚན་སྙན་ཐོབ།
བརྡ་འགྲེལ་གདོང་འཛར།
ཀློག་གྲངས། : 0
རྩོམ་སྒྲིག་ཁ་གྲངས།:1 སྔ་མའི་པར་གཞི།
ཉེ་ཆར་དག་བཅོས།:2018-01-19
གསར་སྤེལ་མཁན། :ཚེ་རིང་འབུམ།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ཚད་མ་རིག་པའི་ཁྱད་ཆོས་བཤད་པ།
བློ་བཟང་མཁྱེན་པའི་གཏེར་ཆེན་གཞོན་ནུ་མཆོག །
སྨྲ་མཁས་ངག་གི་དཔལ་སྟེར་འཇམ་པའི་དབྱངས༌། །
ངོ་བོ་དབྱེར་མེད་གྲགས་པའི་ཞབས་རྡུལ་ལ། །
གུས་པས་འདུད་དོ་རྟག་ཏུ་རྗེས་འཛིན་མཛོད། །
དང་པོ། ཚད་མ་རིག་པའི་བྱུང་བ་མདོ་ཙམ་བརྗོད་པ།
དེ་ཡང་སྤྱིར་ཚད་མ་རིག་པ་ཞེས་པ་འདི་ལ་གཞན་སྡེའི་ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་དང༌།རང་སྡེའི་ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཞེས་རྩ་བའི་སྟེང་གྲུབ་ཆ་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ཡོད་ལ།ད་རེས་སྐབས་སུ་བབས་པ་རང་སྡེའི་ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དེ་ནི་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་མཉམ་མེད་ཟས་གཙང་གི་སྲས་པོ་དེ་ཉིད་སྔོན་ནས་འོག་མིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པའི་ཞིང་དུ་ཆོས་སྐུ་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་མཛད་ཟིན་ཀྱང་སྙིགས་དུས་འགྲོ་ལ་ཆེས་ཆེར་གདུངས་པས་བྱ་དཀའི་སྤྱོད་པ་ལྷུར་བླངས་ཏེ་མི་འཇེད་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་བའི་དུས་སུ་ཞིང་འདིར་མཆོག་གི་སྤྲུལ་སྐུས་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་མངོན་དུ་བྱ་བའི་དུས་ལ་སླེབས་པ་ན་སྤྱི་ལ?འི་སྔོན་གྱི་ལོ་༩༦༡ལོར་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་དུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ལྟས་དང་བཅས་སྐུ་བལྟམས་པའི་མཛད་བཟང་རེ་རེ་ནས་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ་ཆོས་འཁོར་གྱི་མཛད་བཟང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་དེ་ཉིད་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བསྐོར་བའི་ཁོངས་སུ་རིག་པ་དེ་ལ་དེ་བརྟེན་གྱི་ཚུལ་དུ་ཐོར་རེ་བར་གསུངས་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པའི་མདོ་ལས། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྔོན་པོ་ཤེས་ཀྱི་སྔོན་པོའོ་སྙམ་དུ་ནི་མིན་ནོ་ཞེས་དང༌།མིག་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབང་པོའི་རྐྱེན་མངོན་སུམ་དང་བཅས་པ་གསུངས་པ་དང༌། ཆོས་བཅུ་བའི་མདོ་ལས།དུ་བ་ལས་ནི་མེར་ཤེས་དང། །ཆུ་སྐྱར་ལས་ནི་ཆུར་ཤེས་ལྟར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་ལྡན་གྱི།རིགས་ནི་མཚན་མ་དག་ལས་ཤེས།ཞེས་པས་འབྲས་རྟགས་དང༌།དེ་ལ་བརྟེན་པའི་རྗེས་དཔག་བསྟན་ཅིང༌།གང་ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་འགག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱི་རྟགས་དང་དེ་ཉིད་བརྗོད་པའི་སྒྲུབ་ངག་བསྟན་ལ།ངའམ་ང་དང་འདྲ་བས་གང་ཟག་གི་ཚོད་གཟུང་གི་ཞེས་པས་སྣང་རུང་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་དང༌།གང་ཟག་གིས་གང་ཟག་གི་ཚོད་གཟུང་བར་མི་བྱ་ཞེས་པས་མི་སྣང་བ་མ་དམིགས་པའི་རྟགས་གསུངས་ཤིང༌།བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སེན་རིངས་ཀྱིས་གསོལ།༼འདུལ་བ་མདོ་ལས་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སེན་རིངས་འདི་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་ཤཱ་རིའི་བུའི་སྲིང་མོའི་མག་པ་ཡིན་ཞིང་རྗེས་སུ་ནང་བ་ལ་བཀོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྣང༌།༽གཽ་ཏ་མ་བདག་གིས་ཐམས་ཅད་མི་བཟོད་དོ། །བཀའ་བསྩལ་བ།མི་བཟོད་ཅེས་པའི་ཚིག་དེ་བཟོད་དམ་མི་བཟོད།བཟོད་ན་ཐམས་ཅད་མི་བཟོད་པ་ཉམས་སོ། །མི་བཟོད་ན་མི་བཟོད་པ་བཟོད་ན་བཟོད་པ་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་ཐལ་བ་དང་སུན་འབྱིན་བསྟན་ལ༑ འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ཞེས་སོགས་ཀྱིས་འབྲེལ་བ་དང༌། སྣང་བ་སྐྱེས་པ་ན་མུན་པ་འགག་པ་ལྟར་གཉེན་པོ་སྐྱེས་པ་ན་སྤང་བྱ་འགག་པར་བསྟན་པས་འགལ་བའི་རྣམ་བཞག་ཀྱང་བསྟན།ད་དུང།བརྒྱད་སྟོང་བ་ལ་སོགས་ནས་བསྟན་པའི་མདོ་སྡེ་དགོངས་པའི་རྣམ་གཞག་དེ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་ནང་བ་སངས་རྒྱས་པའི་ཚད་མ་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སྔ་བ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཆོས་སྐྱབས་ཀྱིས《ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་སྨྲ་བའི་སྒྲོན་མེ་》ཞེས་པ་མཛད་པ་དང༌། དེས་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ལ་བསྟན། སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་ལ་རང་ལས་མཁས་པའི་སློབ་མ་བཞི་ཡོད་པའི་ནང་ནས། ཚད་མ་རང་ལས་མཁས་པ་སློབ་མ་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཡང་དག་པ་མ་རིག་པ་ཡིན་པས་དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང༌། གཉེན་པོ་ཤེས་རབ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་
བ་དང༌།ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པར་བསྟོད་པའི་འགྲེལ་བ་དང༌།དམིགས་པ་བརྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་བཅོས་ཐོར་བུ་བརྒྱ་རྩ་བརྩམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་འཐོར་བ་ལྟ་བུར་གྱུར་བས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་《ཚད་མའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་》དང༌།《ཕྱོགས་ཆོས་དགུའི་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་མང་དུ་མཛད་དེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཚད་མ་རིག་པའི་སྲོལ་འབྱེད་སློབ་དཔོན་དུ་གྱུར། ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་དབང་མང་པོས་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་《ཚད་མའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་》བརྩམས་པ་དེས་ནང་བའི་ཚད་མའི་སྲོལ་འབྱེད་སློབ་དཔོན་དུ་བཞག་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་འདིའི་མཚན་དོན་དང་གཞུང་གི་མཆོད་བརྗོད་སོགས་ཀྱིས་གཞུང་འདིའི་བསྟན་བྱ་གཙོ་བོའང་ནང་བའི་བསྟན་བཅོས་དག་གི་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བདག་མེད་ཀྱི་དོན་སོགས་རིག་པ་ཞིབ་མོས་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད་པ་ལ་དགོངས་ནས་ཕྱི་ནང་ཐུན་མོང་དུ་གྱུར་བའི་རྟོག་གེའི་བསྟན་བཅོས་དག་ས་མཆོག་ཏུ་གཅེས་པར་འཛིན་པར་སེམས་སོ། །དེ་ལ་མཁས་གྲུབ་རྗེས། ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་འདི་དག་ནང་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་མི་འཐད་དེ། ནང་རིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤང་བྱ་མ་རིག་པ་སྤོང་བ་དང༌། གཉེན་པོ་བདག་མེད་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེད་པའི་ཐབས་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་འདི་དག་ལས་ཀྱང༌། གང་ཟག་དང་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རིག་
པས་ལེགས་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས་ལྷག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནང་རིག་པར་མི་འགྱུར་ན་ནང་རིག་པའི་སྡེ་སྣོད་གང་ཡིན་པ་སྨྲོས་ཤིག་དང༌། གཞུང་འདི་དག་ཏུ་བདེན་བཞི་བླང་དོར་ཐབས་དང་བཅས་པ་དང༌། ཆོས་ཉིད་བདག་མེད་ལ་སོགས་པ་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་གནད་རྣམས་མ་ཚང་བ་མེད་པར་རིགས་པས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དང་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །འདིར་བསྟན་བཅོས་འདིའི་མཚན་དོན་ཐད་ཅིའི་ཕྱིར་《ཚད་མའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་》ཞེས་གདགས་པ་ཡིན་སྙམ་ན། མཚོན་བྱ་དོན་དམ་པའི་ཚད་མས་གཏན་དུ་མི་བསླུ་བ་དང༌། མཚོན་བྱེད་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མ་མངོན་སུམ་དང༌། རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཉིས་གནས་སྐབས་སུ་རང་གི་འཇུག་ཡུལ་མི་བསླུ་བས་ཚད་མ་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་རྟ་ནག་པ་དགེ་འདུན་བློ་བཟང་ཞབས་ཀྱིས། གྲངས་མེད་གསུམ་དུ་ཚད་མའི་ལམ་བསྒོམས་པས། །མཁྱེན་གསུམ་རྣམ་དག་ཚད་མའི་སྤྱན་ཐོབ་ཅིང༌། །རིགས་ཅན་གསུམ་ལ་ཚད་མའི་ལམ་སྟོན་པ། །ཐུབ་དབང་ཚད་མའི་མཆོག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། ཞེས་དང༌། དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱིས་གྲགས་པས། །ཚད་མ་བསླུ་མེད་ཅན་ཤེས་པ༑ ༑མ་མཐོང་དོན་གྱིས་གསལ་བྱེད་པ། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་འཆད་ལ། དེ་གཉིས་སྟོན་པའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལ་བརྗོད་བྱའི་མིང་གིས་རྗོད་བྱེད་ལ་བཏགས་ཏེ་ཚད་མ་ཞེས་དང༌། མདོ་ནི་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དོན་ཚིག་ཉུང་ངུར་བསྡུས་པ་དང༌། ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རབ་དང་རང་གཞན་གྱི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཐམས་ཅད་ལས་བཏུས་པས་ན་བརྗོད་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་མིང་བཏགས་པ་དང༌། བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདིས་མཛད་པའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་ཀྱི་རང་འགྲེལ་དང༌། དུས་བརྟག་པ། དམིགས་པ་བརྟག་པ། དེའི་རང་འགྲེལ། དམིགས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ། ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་རིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་སོགས་མང་དུ་མཛད་ནས་ནང་བའི་ཆོས་ཀྱི་རིགས་ལུང་མེས་པོའི་ཞལ་ལུང་དུ་བསྐྲུན་པར་མཛད་པ་དང༌། ལྷག་པར་ཚད་མའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་རང་གི་སློབ་མ་དབང་ཕྱུག་སྡེ་ལ་གསུངས་ཤིང་དེ་ལ་འགྲེལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྩོམ་པར་བསྐུལ་ནས་མ་འོངས་ཀྱི་སྐལ་ལྡན་གདུལ་བྱ་དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ས་བོན་སད་ནས་ཚད་མའི་མདོ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱས་པའི་འགྲེལ་རྒྱས་པ་རྣམ་འགྲེལ་ལེའུ་བཞི། འབྲིང་རྣམ་ངེས། བསྡུས་པ་རིགས་ཐིགས་ཏེ་རྩ་བ་ལུས་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་གསུམ། གཏན་ཚིགས་ཐིགས་པ་འབྲེལ་བ་བརྟག་པ། རྒྱུད་གཞན་སྒྲུབ་པ། རྩོད་པའི་རིག་པ་སྟེ་འཕྲོས་པ་ཡན་ལག་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་བཞི་སྟེ་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་མདོ་དང་བཅས་པ་ནི་ནང་
བའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པར་མ་ཟད། བོད་དུ་ཚད་མ་རྒྱ་ཆེར་དར་བའི་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཞི་འཛིན་སའང་འདི་ཡིན་ལ། སྤྱིར་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་རྗེས་བཟུང་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་འདི་དག་སྐབས་དེ་ཤེད་རྒྱ་གར་ན་ཕྱི་རོལ་བའི་རྟོག་གེ་བསྟན་བཅོས་བརྟན་ཅིང་བརླིང་བ་དག་ལས་བརྒལ་ལན་གྱིས་ཤིན་ཏུ་རིག་པ་ཟབ་མོའི་གནས་སུ་ཕྱིན་འདུག སྐབས་ཤིག་དཔལ་ན་ལེནྚར་རང་སྡེའི་པཎ་གྲུབ་ལྔ་བརྒྱ་དང་ལྷན་ཅིག་དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཕྱི་རོལ་བའི་རྟོག་གེའི་བསྟན་བཅོས་མཁན་པོ་དང་བརྩད་པའི་ཚེ་རེ་ཤིག་རྩོད་པའི་རིག་པ་ཇེ་ཞིབ་ནས་ཇེ་ཞིབ་ཏུ་གྱུར་ནས་རྩོད་མཁན་གཉིས་མ་གཏོགས་པཎ་གྲུབ་དང་རྩོད་དཔང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིག་པའི་མཐའ་མ་དཔོག་པར་མཐའ་མ་ཕྱི་རོལ་བ་རང་ཉིད་ཕམ་པར་ཁས་བླངས་ཏེ་གངྒཱར་མཆོངས་པས་ད་གཟོད་སློབ་དཔོན་རྒྱལ་བར་མེ་ཏོག་འཐོར་བ་ལྟ་བུ་ཡབ་སྲས་འདི་གཉིས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ལྟ་ཅི། དེང་སྐབས་འཛམ་གླིང་གི་ཞིབ་འཇུག་པར་ཁས་འཆེ་བ་དག་ནས་རྣམ་འགྲེལ་རྩ་བའི་བརྗོད་བྱ་ཕར་དང་ཚིགས་བཅད་དོན་བསྡུའི་རྩོམ་རྩལ་གཅིག་པུ་ཡང་ཀུན་ལས་འགྲན་མེད་ཚད་གཞི་འཇོག་ཐབས་བྲལ་བར་གདེང་འཇོག་བྱེད་བཞིན་པ་དང༌། དེ་ལྟ་བུའི་བསྟན་བཅོས་ཟབ་གནས་འདི་ཉིད་རང་རེ་གངས་ཅན་པའི་རིག་གནས་དང་ས་འདྲེས་རྡོ་འདྲེས་སུ་གྱུར་བ་ནི་བོད་པ་གླེན་ཆེས་ནས་རིག་པ་འདི་ཉིད་རང་གི་རིག་གནས་སུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་བློ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བསམ་པར་རིགས་སོ། །དེས་ན་སྡེ་བདུན་མདོ་དང་བཅས་པ་དེའི་འཆད་ཉན་གྱི་རྒྱུན་ཅི་ལྟར་དར་ཤེ་ན། དཔལ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་སློབ་མ་ལྷ་དབང་བློས་སློབ་དཔོན་གྱི་བཀའ་ལྟར་རྣམ་འགྲེལ་ལེའུ་གསུམ་གྱི་འགྲེལ་བ་མཛད། དེ་དང་སློབ་དཔོན་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལེའུ་དང་པོ་ལ་འགྲེལ་མཛད་པ་བཅས་བསྡོམས་པ་ལས་ཚད་མ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་པར་གྲགས། སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་དང་ལྷ་དབང་བློ་གཉིས་ཀྱི་སློབ་མ་ཤཱཀྱ་བློས་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ལེའུ་བཞི་པ་དང༌།ཚད་མ་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་པ་ལ་འགྲེལ་བ་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མཛད། ཤཱཀྱ་བློའི་སློབ་མ་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་སྦས་པས་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ལེའུ་ཕྱི་མ་གསུམ་གྱི་འགྲེལ་རྒྱན་ཞེས་པ་མཛད་པས་རྒྱན་མཁན་པོར་གྲགས། དེའི་སློབ་མ་སློབ་དཔོན་ཆོས་མཆོག་གིས་རྣམ་ངེས་ཀྱི་འགྲེལ་བ་འཐད་ལྡན་ཆེ་ཆུང་སོགས་མཛད།དེའི་སློབ་མ་ཛེ་མ་རི་ཡིས་རྣམ་འགྲེལ་རྒྱན་གྱི་འགྲེལ་བ་སོགས་མཛད། དེའི་སློབ་མ་དུལ་བ་ལྷས་རིགས་པ་ཐིགས་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་བ་སློབ་མ་ལ་ཕན་པ་ཞེས་སོགས་མཛད། དུལ་བ་ལྷའི་སློབ་མ་བདེ་བྱེད་དགའ་བ་དང༌། ཞི་བ་འཚོ་སོགས་བྱོན། སློབ་དཔོན་ཞི་བ་འཚོས་གཞུང་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱི་དོན་འདུས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་ཚིག་ལེའུ་བྱས་པ་ཞེས་དང༌། རྩོད་རིགས་ཀྱི་འགྲེལ་བ་མཛད། སློབ་དཔོན་ཞི་བ་འཚོའི་སློབ་མ་ཀ་མ་ལ་ཤྲཱི་ལ་ཡིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་དང་ཊིཀྐ་ཚད་ཆེན་དུ་གྲགས་པ་སོགས་མཛད་ནས་ཚད་མའི་བསྟན་བཅོ་ས་འདི་ཉིད་རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་ནས་ཆུ་མགོ་གངས་ལ་ཐུག་པའི་ཚུལ་གྱིས་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་རིག་པའི་ཆུ་ཀླུང་བརྡོལ་བའི་འགོ་ཚུགས་པ་ཡིན་ལ། བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་འདིར་ནི་ལ་ལས་མངའ་བདག་ཁྲི་རལ་བ་ཅན་གྱི་སྐབས་སུ་ཟེར་ཡང་འདི་ལ་ཅུང་ཟད་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡོད་དེ། ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐབས་ཧྭ་ཤང་དང་བརྩད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་ལ་དེའི་སྐབས་ཀྱི་རྩོད་པ་པོ་ཡང་སློབ་དཔོན་ཞི་བ་འཚོའི་དངོས་སློབ་སློབ་དཔོན་ཀཱ་མ་ལ་ཤྲཱི་ལ་ཡིན་པར་འོག་ནས་ཀྱང་སྤྲོ་ལ། གོང་གི་འཆད་ཉན་གྱི་རྒྱུན་བྱུང་ཚུལ་ལས་ཀྱང་རྟོགས་འོངས་པ་དང༌། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་
ཚད་མ་སྡེ་བདུན་གྱི་ཕྱི་མ་གཏན་ཚིགས་ཐིགས་པ་དང་འབྲེལ་བ་བརྟག་པའི་རྩ་འགྲེལ་སོགས་གཞུང་འགའ་ཞིག་སྐ་བ་དཔལ་བརྩེགས་དང་དྲན་པ་ནམ་མཁའ་དག་གིས་ཐོག་མར་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཀྱང་འཆད་ཉན་གྱི་རྒྱུན་རང་བོད་ནང་དུ་མ་བྱུང་ལ་གཞུང་འདི་བོད་ལ་བྱུང་བའི་དུས་ཚོད་ཀྱང་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་དུས་སྐབས་སུ་ཡིན་པ་ནི་གོང་གི་ལོ་ཙཱ་བ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ལ་བལྟས་ན་གསལ་བ་དང༌། གཞན་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་ཚད་མ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ཚུལ་དང༌། ཚད་མའི་མཁས་པ་བྱོན་ཚུལ། གྲུབ་མཐའ་སོ་སོར་ཚད་མ་དར་ཚུལ་སོགས་གཞན་དང་གཞན་དུ་བཤད་པ་མང་བས་འདིར་མ་སྤྲོས་སོ། །
གཉིས་པ། ཚད་མ་རིག་པ་ལ་སློབ་པའི་དགོས་དོན་བརྗོད་པ།
དང་པོར་རྒྱ་ཆེན་ཐོས་པ་མང་དུ་བཙལ། །
བར་དུ་གཞུང་ལུགས་ཐམས་ཅད་གདམས་པར་ཤར། །
ཐ་མར་ཉིན་མཚན་ཀུན་དུ་ཉམས་སུ་བླངས། །
ཀུན་ཀྱང་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་ཆེད་དུ་བསྔོས། །
ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། རང་གིས་སྒྲུབ་པ་དང་གཞན་ལ་ལམ་སྟོན་པ་སོགས་གང་བྱེད་ཀྱང་ཐོག་མར་ཐོས་བསམ་སློབ་གཉེར་གྱིས་གཞུང་དོན་གྱི་གོ་བ་མ་ནོར་བ་ཞིག་བཙལ་དགོས་ཏེ། རང་གིས་མི་ཤེས་ན་གཞན་ལ་སྟོན་མི་ནུས་
པའི་ཕྱིར་དང༌། མ་ཤེས་པར་ཉམས་སུ་བླངས་མེད་པའི་ཕྱིར་དང༌། རང་གིས་ཇི་ཙམ་ཞིག་གོ་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་པས། གོ་བ་ནོར་ན་སྒྲུབ་པ་ནོར་ལ༑ སྒྲུབ་པ་མ་ནོར་བ་ཡང་གོ་བ་མ་ནོར་བ་ལ་རག་ལས་པས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྟེན་ནས་བཀའ་པོད་ལྔའི་དགོངས་དོན་རིམ་གྱིས་བསླབས་ཏེ། སྒྲོ་འདོགས་ལྷག་མེད་དུ་གཅོད་པ་ཞིག་དགོས་ཤིང༌། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་སྐེད་ཞུགས་དང་ཐོད་རྒལ་ལྟ་བུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན། ལྗོན་ཤིང་གི་རྩ་བ་ནས་རྩེ་མོའི་བར་དུ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་ཤིང་ཅིག་ཅར་རམ་གོ་རིམ་འཆོལ་ནས་སྐྱེ་བའི་གནས་མེད་དོ། །དེས་ན་གཞུང་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་གོ་བ་ལེགས་པར་ཆགས་པར་བྱས་ནས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རྣམས་གོ་ཇེ་སླ་ཇེ་སླར་འགྲོ་བས་དང་པོ་ཚད་མ་ལ་སྦྱངས། དེ་རྗེས་ཕར་ཕྱིན་སོགས་ལ་རིམ་གྱིས་སྦྱངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེང་སང་བཀའ་པོད་ལྔའི་དགོངས་དོན་སློབ་ཁུལ་ཙམ་ཡང་མ་བྱས་ཀྱང༌། ཉམས་ལེན་ལ་གཞོལ་དགོས་ཟེར་བ་ཚོའི་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་རྟ་རྒོད་འདུལ་མི་ཤེས་ཤིང་འདུལ་བའི་སྲབ་སྐྱོགས་ཀྱང་མེད་པ་ཞིག་གིས་རྟ་འདུལ་འདོད་པ་དང་འདྲ་བས་ཧ་ཅང་དགོད་བྲོ་གསུངས། ད་དུང་དཔེ་ཆ་མི་ཤེས་མཁན་དེ་ཚོས་ཕྲག་དོག་གི་དབང་གིས་གཞན་ཤེས་པ་དག་ལ་སྨོད་པ་ནི། ངན་འགྲོ་མི་བཟད་པར་ལྷུང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་ཆེས་ཐ་ཞན་ནོ། །རང་རེའི་ཤེས་ཡོན་པའི་ཁྲོད་དུ་འདི་གནས་པའི་ཕྱིར་༧མཁས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས། ཡོན་ཏན་མེད་པའི་སྐྱེ་བོ་དེ། །ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་ལྷག་པར་སྡང༌། །ཞེས་བཀའ་བསྩལ་བ་དེ་ཤིན་ཏུ་མད་དོ། ། དང་པོ་ཉིད་ནས་གང་མཐོ་མཐོ་ཞིག་ལ་བསྙེགས་ཁུལ་བྱས་ན། རང་ཕུང་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད་དེ། དཔེར་ན་རྒན་པོ་ཞིག་སྐས་ལ་འཛེགས་ཚེ།སྐས་གདང་འོག་མ་ནས་བརྩམས་ཏེ་རིམ་གྱིས་འཛེགས་ན་བདེ་བླག་ཏུ་འཛེཊ་པར་ནུས་ཀྱི། མགྱོགས་འདོད་ཀྱི་བསམ་པས་སྐས་གདང་འོག་མ་བཞག་ནས་གོང་མར་མཆོང་ཁུལ་བྱས་ན་ས་ལ་ལྷུང་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད་དོ། །དེར་མ་ཟད་
དགག་བྱ་དེ་དང་དེ་འདྲ་གཞན་ཡང་འབྱུང་བར་གཟིགས་ནས་ཡིག་ཆ་མང་པོར། མི་རྟག་སོགས་ཀྱིས་རྒྱུད་མ་སྦྱངས་པའི་གང་ཟག་ལ་སྟོང་ཉིད་བསྟན་མི་རུང་བ་དང༌། དབང་གིས་རྒྱུད་མ་སྨིན་པའི་གང་ཟག་ལ་གསང་བ་སོགས་བསྒྲགས་མི་རུང་བ་དང༌། འོག་མ་འོག་མས་རྒྱུད་མ་སྨིན་པར་གོང་མ་གོང་མར་བཀྲི་བའི་ལམ་ནན་གྱིས་བཀག་ཅིང༌། དུས་ཕྱིས་ཤེས་ཚད་བཤད་པ་སོགས་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གསུངས། དེས་ན་ཐར་འདོད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་ཆད་གཞུང་བཀའ་པོད་ལྔ་ལ་སློབ་གཉེར་གཏིང་ཚུགས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས། བདག་ཅག་གི་སྟོན་པས་བཀའ་བསྩལ་བའི་ཆོས་འཁོར་རིམ་པ་གསུམ་དང༌། སྡེ་སྣོད་གསུམ་གྱི་དགོངས་དོན། སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ལམ་གྱི་རིམ་པ། ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་གསུམ་བཅས་ལ་སྦྱངས་དགོས་པ་ཡིན་ནོ། །
འཁོར་ལོ་དང་པོ་དངོས་བསྟན་ལྟ་བའི་ཆ་གཙོ་བོར་འགྲེལ་བ་ལ་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱི་མངོན་པ་མཛོད་རྩ་འགྲེལ་དང༌། སློབ་དཔོན་ཡོན་ཏན་འོད་ཀྱིས་འདུལ་བ་ལུང་སྡེ་བཞིའི་གནས་དོན་མཐའ་དག་བསྡུས་ནས་འདུལ་བ་མདོ་རྩ་བ་དང༌། འཁོར་ལོ་བར་བའི་དངོས་བསྟན་ལྟ་བའི་གཙོ་བོར་འགྲེལ་བ་ལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་རྩ་འཇུག་བཞི་གསུམ་སོགས་དང༌། སྦས་དོན་མངོན་རྟོགས་ཀྱི་རིམ་པ་གཙོ་བོར་འགྲེལ་བ་ལ། རྗེ་བཙུན་བྱམས་མགོན་གྱིས་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་དང༌། འཁོར་ལོ་ཐ་མའི་དངོས་བསྟན་ལྟ་བའི་ཆ་རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་སུ་གཙོ་བོར་འགྲེལ་བ་དང༌། རྒྱལ་བསྟན་ཐར་འདོད་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་ངོགས་སུ་སྒྲུབ་པ་ལ་ཕྱོགས་གླང་ཡབ་སྲས་ཀྱིས་མདོ་དང་རྣམ་འགྲེལ་གསུངས་ཏེ་དེ་དག་གི་ཚུལ་གསལ་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང༌། འདུལ་བས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་དང༌། མཛོད་དང་དབུ་མ་རྣམ་འགྲེལ་གསུམ་གྱིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་དང༌། ཕར་ཕྱིན་གྱིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་བསླབ་པ་རྒྱས་པར་བསྟན། དབུ་ཚད་སེང་གེ་མཇིང་བསྣོལ་གྱིས་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། ཕར་ཕྱིན་དང་མཛོད་ཀྱིས་སྒོམ་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང༌། འདུལ་བས་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་གཏན་ལ་ཕབ། མཛོད་དང་ཚད་མ་འདུལ་བ་གསུམ་གྱིས་སྐྱེས་བུ་ཆུང་འབྲིང་གི་ལམ་རིམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དང༌། དབུ་མས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་ལམ་ཟབ་རྒྱས་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ལས་ཟབ་པའི་ཆ་རྫོགས་པར་བསྟན་པ་དང༌། ཕར་ཕྱིན་གྱིས་རྒྱས་པའམ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཆརྫོགས་པར་བསྟན་དེ་གསལ་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་བྱ་བླ་ན་མེད་པར་ཁས་འཆེས་ནས་ད་དུང་བཀའ་པོད་ལྔ་ལས་ལོགས་སུ་སྦྱང་ས་ཆེས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་མཁན་ཚོ། ངེས་པ་དོན་གྱིས་དབུ་འཁོར་བ་ཡིན་ནོ། །བཀའ་པོད་ལྔའི་ནང་ནས་ཚད་མ་རིག་པའི་གཞུང་ལ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད་པ་དེ་བས་ཀྱང་གལ་ཆེ་སྟེ། དེ་ལ་ལེགས་པར་མ་སྦྱངས་ཚེ། གཞུང་ལུགས་ཀྱི་དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་རྣམས་མཐོང་བ་ལྟ་ཞོག གལ་ཏེ་དོན་འགའ་ཞིག་ལ་གོ་བ་ཐན་ཐུན་རེ་རྙེད་ཀྱང་ཚད་མའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྲོ་འདོགས་མ་ཆོད་པའི་དབང་གིས་འདམ་ལ་བཏབ་པའི་ཕུར་བ་བཞིན་དུ་ཡིད་རྟོན་མི་ནུས་པས་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་དང༌། བསྟན་པ་ཚད་མའི་དངོས་སྟོབས་ཀྱི་རིགས་པས་བསྒྲུབ་ཚུལ་སོགས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་གི་དགོངས་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པ་ལ། ངེས་པར་དུ་ཚད་མ་རིགས་པའི་གཞུང་ལ་སྦྱངས་དགོས། དེ་ཡང་བོད་སྔ་རབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྡེ་བདུན་མདོ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཐ་སྙད་རིག་པའི་རྣམ་བཞག་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཐུན་མོང་བའི་གཞུང་ལུགས་ཙམ་དུ་འཛིན་པ་ལས། ཐར་བ་
དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་བགྲོད་པའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་སྟོན་པའི་གཞུང་ལུགས་མིན་པར་འདོད་ལ། རྗེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཚད་མ་ཀུན་བཏུས་དང༌། ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་སོགས་ལ་ཞིབ་ཏུ་དཔྱད་ཅིང་གཟིགས་པས་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དག་ཕྱིའི་གོ་རྒྱ་གཅོད་བྱེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་རིག་པའི་རྣམ་བཞག་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ཐེག་པ་གོང་འོག་གི་ལམ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རིམ་པ་མཐའ་དག་རིགས་པའི་ལམ་ནས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བ་བསྟན་པས། ཉམས་སུ་ལེན་རྒྱུའི་གདམས་པའི་མཆོག་ཏུ་ངེས་པ་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེའི་རྟོགས་བརྗོད་ལས། བྱང་ཕྱོགས་འདི་ན་ཚད་མའི་གཞུང་ལུགས་ལ། །སྦྱངས་དང་མ་སྦྱངས་དུ་མ་མགྲིན་གཅིག་ཏུ། །མདོ་དང་སྡེ་བདུན་ཀུན་ལ་བྱང་ཆུབ་ཏུ། །བགྲོད་པའི་ཉམས་ལེན་རིམ་པ་ཡོད་མིན་ཟེར། །འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོ་ལ། །དངོས་སུ་འདི་རྩོམས་འདི་ནི་མ་འོངས་དུས། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་མིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས། །གསུང་གི་གནང་བ་བསྩལ་བའང་ཚད་མར་བྱེད། །དེ་ནི་མི་རིགས་སྨྲ་བའི་ཕུལ་བྱུང་དུ། །མཐོང་ནས་ལྷག་པར་ཚུལ་དེར་དཔྱད་པ་ན། །ཚད་མ་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་མཆོད་བརྗོད་དོན།།ཚད་མ་གྲུབ་པར་ལུགས་འབྱུང་ལུགས་ལྡོག་གིས། །རྣམ་གྲོལ་དོན་དུ་གཉེར་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས། །ཚད་མར་བསྒྲུབས་ཤིང་དེ་ལས་དེ་ཡི་ནི། །བསྟན་པ་ཁོ་ན་ཐར་འདོད་འཇུག་ངོགས་སུ། །ངེས་པ་གཏིང་ནས་རྙེད་པས་ཐེག་གཉིས་ཀྱི༑ ༑ལམ་གྱི་གནད་ཀུན་འདྲིལ་བར་རིགས་ལམ་ནས། །ལེགས་པར་ཐོན་པས་ལྷག་པར་དགའ་བ་རྙེད། །ཞེས་གསུངས་པ་དང༌། ཡང་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་གྱི་གཏམ་གྱི་སྦྱོར་བ་ལས། སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་དང༌། །ལོག་སྨྲ་ཚར་གཅོད་ཕྱོགས་གླང་གྲགས་པ་ལས། །ལེགས་པར་འོངས་པའི་རིཊ་ལམ་བདུད་རྩིའི་ཆུས། །བློ་མིག་དྲི་མ་ཡང་ཡང་མ་བཀྲུས་ན། །ཤིན་ཏུ་ཟབ་གནས་མཐོང་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། །རིགས་པའི་ལུང་དོན་ལ་ཡང་དཔྱད་པའི་ཚེ། ། ཕལ་ཆེར་ལོག་པར་རྟོག་པ་འཕེལ་འགྱུར་ཞིང༌། །གལ་ཏེ་ཡང་དག་དམ་བཅའ་ཙམ་ཞིག་གིས། །ངེས་པ་རྙེད་ཀྱང་སྒྲུབ་དང་སུན་འབྱིན་གྱི། །ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཐེ་ཚོམ་མ་ཆོད་ཕྱིར། །འདམ་ལ་བཏབ་པའི་ཕུར་བ་བཞིན་གྱུར་བས། །ཡང་དག་བག་ཆགས་བརྟན་པོ་འཇོག་མི་ནུས། །དེ་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཕྲ་ཞིང་མཛངས་པ་དང༌། །ཀུ་ཤའི་རྩེ་ལྟར་མ་གྱུར་དེ་སྲིད་དུ། །ངོམས་མི་སླ་བར་རྀཊ་པའི་གཞུང་ལུགས་ལ། །མཁས་པའི་བཤེས་ལ་བསྟེན་ཏེ་ལེགས་པར་སྦྱོངས།།ཞེས་གསུངས་པ་དང༌། ཁོང་གི་ཚད་མའི་ལམ་བསྒྲིགས་སུ་ཡང༌། མདོར་ན་སྟོན་པ་དང༌། འདིའི་བསྟན་པ་དང༌། དེ་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་དགེ་འདུན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཐའ་གཞན་དུ་སྲིད་པའི་དོགས་པ་བཅད་ནས། ཚད་མའི་
སྒོ་ནས་སྐྱབས་གནས་ལ་ངེས་པ་བརྟན་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དང༌། བསྟན་བཅོས་འདི་དག་གིས་གསུང་རབ་མཐའ་དག་གི་དགོངས་པ་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་གི་སྒོ་ནས་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིཊ་རིག་པར་བྱེད་ཅིང༌། ཞེས་དང༌། སྔགས་རིམ་ཆེན་མོར་ཡང༌། དེས་ན་སྡེ་བདུན་ལ་སོགས་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ནི། རང་གི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་དང༌། དེའི་བསྟན་པ་ལུང་རྟོགས་གཉིས་དང༌། དེ་དག་ཚུལ་བཞིན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ཚིག་ཙམ་མིན་པའི་གུས་པ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པའི་ཐབས་མཆོག་ཏུ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །
རྒྱལ་ཚབ་ཆོས་རྗེའི་ཚད་མ་མདོའི་རྣམ་བཤད་དུ་ཡང༌། ཚད་མར་གྱུར་བའི་སྟོན་དང་བསྟན་པ་མཆོག །དངོས་པོ་སྟོབས་ཤུགས་རིགས་པས་སྒྲུབ་པའི་ཚུལ། །གསུང་རབ་རྒྱ་མཚོར་ལྟ་བའི་མིག་གཅིག་པུ། །ཚད་མ་ཞེས་དང༌། སྡེ་
བདུན་གྱི་རྒྱན་ཡིད་ཀྱི་མུན་སེལ་དུ། ཚད་མའི་བསྟན་བཅོས་འདི་དག་ཀྱང་བླང་དོར་གྱི་གནས་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དག་གི་སྒོ་ནས་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་དང༌། རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱི་རིགས་རྒྱན་ལས། རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་འདི་དག་གིས་ཀྱང་ལུང་དང་རྟོགས་པས་བསྡུས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྐྱོན་མེད་པ་དང༌། དེ་སྟོན་པའི་སྟོན་པ་ཚད་མའི་སྐྱེས་བུ་དང༌། བསྟན་པའི་དོན་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་དགེ་འདུན་རྣམས་སྐྱོན་མེད་པར་རིགས་པས་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི། རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཉིད་འདི་དག་གི་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ།།
དེས་ན་ཚད་མ་རིག་པ་ལེགས་པར་ཤེས་དགོས་ཤིང༌། དེ་ལ་ཡང་སྟོན་པ་ཐུབ་པའི་དབང་བོས་བཀའ་བསྩལ་བའི་ཚད་མ་རིག་པ་ཤེས་དགོས། དེ་ཤེས་པ་ལ་ཕྱོགས་གླང་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ཚད་མའི་གཞུང་རྣམས་ལེགས་པར་ཤེས་དགོས། དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་དགཽངས་དོན་ལེགས་པར་ཤེས་པ་གལ་ཆེ་སྟེ། ༧ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར་དུ་དགོན་ལུང་བྱམས་གླིང་གི་ཁྲིར་བཞུགས་ཉིན་ཞལ་ནས། ངེད་རང་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་མོས་པ་ཞིག་ཡོད་ཅིང༌། ཆོས་སྡེ་ཞིག་ཏུ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འཆད་ཉན་ཅིག་འཛུགས་རྒྱུ་བྱུང་ན་བསམ་པ་སྔ་མོ་ནས་ཡོད་ཀྱང་འཛུགས་སྟབས་མ་འགྲིག ད་རེས་ངེད་རང་ཆོས་སྡེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ཁྲི་ལ་སྡོད་པ་དང་སྟབས་གཅིག་ཏུ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འཆད་ཉན་ཅིག་བཙུགས་ན་ལེགས།ཞེས་དང༌། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འཆད་ཉན་ནི་དེང་སང་བར་དུ་མ་ཉམས་པར་གནས་སོ། །ཐར་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་སྟོན་པ་དང༌། དེའི་བསྟན་པ་ལ་སྙིང་ཐག་པ་ནས་དད་པ་གཏིང་ཚུགས་པ་ཞིག་མ་སྐྱེས་པར་སྐྱབས་འགྲོ་རྣམ་དག་ཙམ་ཡང་འབྱུང་དཀའ་ལ། དད་པ་ཡང་རིགས་པ་ཡང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་མ་སྐྱེས་ན་རྐྱེན་ཐེག་དཀའ་ཞིང༌། རིགས་པའི་ལམ་ནས་དྲངས་པའི་དད་པ་གཏིང་ཚུགས་པ་བཅོས་མ་མ་ཡིན་པ་སྐྱེ་བ་ལ༑ ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་ལས་རང་གི་སྟོན་པ་གྲོལ་བ་དོན་གཉེར་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ཚུལ་དང༌། དེས་བསྟན་པའི་བདེན་བཞིའི་བླང་དོར་རྣམས་རང་གི་བསྟན་བྱའི་དོན་ལ་མི་བསླུ་བ་ཡིན་ཚུལ་གཏན་པ་ཕབ་པ་རྣམས་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པས། རྗེ་བླ་མ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འཆད་ཉན་བསྟན་པའི་རྩ་བར་དགོངས་ནས་ནན་ཏན་ཆེན་པོ་མཛད་པ་འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་གནད་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟཊ་ན་བསྟན་པའི་བྱ་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ཏེ། བླ་མ་དམ་པའི་མཛད་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་དད་པ་དང་ཡིད་རངས་པ་དབང་མེད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གནད་ཅན་གྱི་གདམས་པ་གནངས་སོ། །
གསུམ་པ། རྩོད་པའི་རྣམ་བཞག་བཤད་པ།
ད་ནི་རྩོད་པའི་རྣམ་བཞག་བཤད་པ་ལ་རྩོད་པའི་གང་ཟག་དང༌། རྩོད་པའི་དུས། ཇི་ལྟར་རྩོད་པའི་ཚུལ། རྩོད་པའི་འབྲས་བུའོ། །རྩོད་པའི་གང་ཟག་སྔ་རྒོལ་གྱི་རྣམ་བཞག་བཤད་པ་ལ་རྟགས་གསལ་གཏོང་བར་བྱེད་པའི་གང་ཟག་དེ་སྔ་རྒོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་དང༌། སྔ་རྒོལ་དེ་ལ་དབྱེ་ན་སྔ་རྒོལ་ཡང་དག་དང་སྔ་རྒོལ་ལྟར་སྣང་གཉིས་ལས། རང་གིས་འཕངས་པའི་རྟགས་གསལ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐབས་ཀྱི་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་རྒྱུད་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་ཚད་
མ་དང་དོན་འགྱུར་གྱི་ཐེ་ཚོམ་ཅི་རིགས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ནུས་པའི་གང་ཟག་དེ་སྔ་རྒོལ་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད། དེ་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད་མི་ནུས་པའི་གང་ཟག་དེ་སྔ་རྒོལ་ལྟར་སྣང་གི་མཚན་ཉིད། དོན་ནི་རང་གིས་འཕངས་པའི་རྟཊ་གསལ་དེ་རིགས་པ་ཡང་དག་དང་མི་ལྡན་པས་གཞན་གྱིས་སུན་འབྱིན་ནུས་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་སྔ་རྒོལ་གྱིས་དམ་བཅའ་བ་ལ་མི་འོས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དང་རྟགས་གསལ་གཏོང་བ་དང༌། སྐབས་སུུ་མ་བབས་པའི་གཞུང་ལས་སྒྲུབ་བྱེད་གཏོང་བ། ཁས་བླངས་པའི་དོན་ལ་རྟགས་མི་འགོད་པ། ཤེས་འདོད་མེད་པའི་བཞད་གད་དང་ཚིག་འཁྱལ་སོགས་ཀྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་གཏོང་བ་ལ་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྤངས་བྱ་གཙོ་བོའོ། །དེ་ནས་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་རྣམ་བཞག་ནི་ཁས་ལེན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་མཚན་ཉིད། དེ་ལ་ཡང་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་དང་ལྟར་སྣང་གཉིས་ལས། རང་ལ་འཕངས་པའི་རྟགས་གསལ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་དང་དོན་འགྱུར་གྱི་ཐེ་ཚོམ་ཅི་རིགས་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་གང་ཟག་དེ་ཕྱི་རྒོལ་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད། རང་ལ་འཕངས་པའི་རྟགས་གསལ་ལ་ལན་དོན་མཐུན་འདེབས་ནུས་པའི་རིགས་སུ་གནས་པའི་གང་ཟག་དེ་ཕྱི་རྒོལ་ལྟར་སྣང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་འཇོག་པ་སོགས་དཔྱད་རྒྱུ་མང་ཙམ་སྣང་ཡང་གཙོ་བོ་རང་གི་ཡིག་ཆའི་གཞུང་བཞིན་བྱ་རྒྱུ་གལ་ཆེ། ཕྱི་རྒོལ་གྱི་སྤངས་བྱ་གཙོ་བོ་ལ་ཡིག་ཆ་དང་རིགས་ལམ་མི་མཐུན་པའི་ཁས་ལེན་སྐྱོང་བ། སྐབས་དོན་ལ་མི་ཉན་པར་ངག་འཆལ་སྣ་ཚོགས་བཤད་པ། གྲོང་ཚིག་དང་འདྲེས་པའི་ལན་རྒྱག་པ་ཚ་འཁོར་གསུམ་ལ་འཛེམས་ནས་གཡོ་སྒྱུ་སྣ་ཚོགས་བྱེད་པ་སོགས་ཡིན་ལ་ཅུང་ཟད་རྒྱས་པར་བཤད་དགོས་པ་ངག་འཆལ་གྱི་སྐོར་ལ་༧རྗེ་ཞྭ་དམར་པནྚིཏའི་ལམ་རིམ་ལས། དེས་ན་འཛམ་གླིང་སྤྱི་བཤད་དང་གེ་སར་སྒྲུང་སོགས་སྨྲ་བ་དང༌། ནང་བའི་གཞུང་ཡིན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལོག་པར་བཤད་པ་རྣམས་ཀློག་པ་དང༌། ཚེ་འདིའི་འཚོ་ཐབས་ཁོ་ན་དོན་གཉེར་གྱི་བསམ་པས་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་བཞིའི་སྔགས་བཟླ་བ་ལ་སོགས་པ་ངག་ཀྱལ་དུ་འགྱུར་བ་དང༌། རྣམ་བཤད་རིགས་པར་རྙེད་བཀུར་དོན་གཉེར་གྱིས་ཆོས་སྨྲ་བའང་ངག་ཀྱལ་དུ་གསུངས། ཡང༌། ངག་ཀྱལ་འདི་ངོས་ཟིན་པ་དཀའ་ཞིང་འབྱུང་ཉེ་བ་དང༌། མི་ཚེ་སྟོང་ཟད་དུ་གཏོང་པའི་ཐབས་སྡུག་ཤོས་ཡིན་པས་དགག་ཅི་ཐུབ་བྱ། ཞེས་གསུངས་པ་ལ་དཔགས་ནས་རང་རྒྱུད་ལ་དཔྱད་པ་གཏོང་དགོས་པར་སྣང༌། གལ་ཏེ་རྩོད་པ་བྱེད་པའི་སྐབས་དཔང་པོ་ངེས་པར་དུ་ཡོད་དགོས་ཏེ། རྒྱ་གར་འཕགས་པའི་ཡུལ་གྱི་རྩོད་པའི་མཆོག་གྱུར་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའི་གནད་ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་ཤེས་ཏེ། མཁས་པ་ཡོད་ན་རྩད་དོ་ཞེས་དྲིལ་བསྒྲགས་ཀྱང་ཕལ་ཆེར་ཡུལ་གཞན་དུ་བྲོས། རྩོད་པ་བྱས་པ་རྣམས་ཆོས་ཀྱིས་ཚར་བཅད་ནས་ཆོས་ཀྱི་ལམ་ལ་བཀོད་པས། མུ་སྟེགས་རིགས་ལ་སྒྲ་ཚད་མཁས། །རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་མཁའ་ལ་གཤེགས། །ངྷརྨ་ཀིརྟི་ཞེས་བྱ་བའི། །བླ་མ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བསྟོད་པས་སྙན་པའི་གྲགས་པ་མཐར་བཞིར་ཁྱབ། ཡུལ་དེའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོས་གདན་དྲངས་ནས་སྦྱིན་བདག་མཛད་དེ་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྡེ་བདུན་བརྩམས་ཤིང་མཇུག་ཏུ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ལེའུ་དང་པོ་རང་འགྲེལ་དང་བཅས་པ་མཛད་དོ། །དེའི་སྐབས་སུ་རྒྱ་གར་མཁས་པ་སུ་ཞིག་གིས་བསྟན་བཅོས་ཞིག་བརྩམས་ཚེ་རྒྱལ་པོ་དང་ལོ་པཎ་ཐམས་ཅད་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པའི་མདོ་སྡེ་དང་མཐུན་མི་མཐུན་བརྟག་པ་བྱས་ནས་བཟང་ན་སྟེགས་མཐོན་པོར་བཞག་ནས་ཁྲོམ་བསྒྲགས་བྱེད་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དགོངས་པའི་ལུང་དང་མ་མཐུན་ཚེ་ཁྱི་སོགས་ཀྱི་མཇུག་ལ་བཏགས་ནས་འཕྱ་དམོད་བྱེད་ཅིང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེར་དག་ཐེར་མཛད་པའི་སྲོལ་ཡོད་པ་བཞིན། ཁོང་གི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་གྲྭ་སར་འགྲིམས་པས་ཕལ་ཆེར་གྱིས་མ་ཤེས་སོ། །ལ་ལས་ཤེས་ཀྱང་ཕྲག་དོག་བྱས་ནས་རྒྱལ་པོ་ལ་ཉེས་སོ་ཞེས་བསྒྲགས་ཏེ་ཁྱི་མཇུག་ལ་བཏགས་པས། སློབ་དཔོན་ན་རེ།ཁྱི་གྲོང་དང་སྲང་ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་བ་བཞིན་བསྟན་བཅོས་ཀྱང་དར་བར་འགྱུར་རོ་གསུངས། དེར་མ་ཟད། རང་རེ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་ཧྭ་ཤང་གི་བསྟན་དྲི་མ་ཅན་བསྟན་བཅོས་ལ་ཆོས་བྱ་མི་དགོས་ཉལ་བས་ཆོག་ཅེས་སྟོན་པ༑ བསམ་གཏན་ཉལ་བའི་འཁོར་ལོ། མདོ་སྡེ་དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་རང་གི་ལྟ་སྤྱོད་དང་འགལ་བར་མཐོང་ནས་རྡཽག་པས་དྲིལ་བ་སོགས་ཀྱི་དྲི་མས་ཁྱབ་པར་བྱས་ཚེ་སློབ་དཔོན་ཀ་མ་ལ་ཤཱི་ལས་ལེགས་པར་བཀག་ཅིང་དེའི་སྐབས་སུ་ཡང་བཙན་པོ་གོང་ལ་བཞུགས་ནས་དཔང་པོ་དང༌། ཧྭ་ཤང་གཡས་གྲལ་དུ་བྱས། སློབ་དཔོན་གཡོན་གྲལ་དུ་བྱས་ནས་རྩོད་པའི་སྐབས་སུ་ཡང་རྒྱལ་པོས་དཔང་བོ་མཛད་ནས་ལྟ་སྤྱོད་རྣམ་པར་དག་པ་གཏན་ལ་ཕབ་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད་པ་དང༌། ལར་རང་རེ་གྲྭ་སར་འདི་ལུགས་ཤིན་ཏུ་དར་ཡང་གལ་ཆེ་བར་མཐོང་ནས་འབྲི་བའི་ངལ་བ་སྤངས་སོ། །
རྩོད་པའི་དཔང་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་སྔ་རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་རྒྱལ་ཕམ་མམ་ལཻགས་ཉེས་ཤན་འབྱེད་པའི་གྲལ་དུ་ཞུགས་པའི་གང་ཟག་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང༌། ཤན་འབྱེད་པའི་དཔང་པོ། རྗེས་སུ་བརྗོད་པའི་དཔང་པོ། ཚར་གཅོད་པའི་དཔང་པོ་བཅས་ལས། བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་སྒོ་ནས་ལེགས་ཉེས་སོ་སོར་ཤན་འབྱེད་པ་ནི་དང་པོའི་མཚན་ཉིད་དང༌། བློ་གཟུ་བོར་གནས་པའི་སྒོ་ནས་ལེགས་ཉེས་ཤན་མི་འབྱེད་པར་དེ་དག་མ་འཁྲུགས་པར་སོ་སོར་བརྗོད་པའི་གང་ཟག་ནི་གཉིས་པའི་མཚན་ཉིད་དང༌། དེ་དག་གི་ནང་ནས་ལེགས་པ་ལ་གཟེངས་བསྟོད་པ་དང༌། ཉེས་པ་ལ་སྨད་པའི་སྒོ་ནས་གྲུབ་མཐའ་འདོར་དུ་འཇུག་ཅིང་ཞེན་པས་མི་འདོད་ན་ཡུལ་ནས་སྐྲོད་པ་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་ནི་གསུམ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །འོ་ན་དཔང་བོའི་སྤངས་བྱ་གཙོ་བོ་ཅི་ཡོད་ཞེ་ན། རྩོད་པའི་མཇུག་ཏུ་བདེན་རྫུན་ཤན་མི་འབྱེད་པ། རྒྱལ་ཕམ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཤན་འབྱེད་པ། རྩོད་པ་མཐར་མ་ཕྱིན་པར་ཤན་འབྱེད་པ་རྣམས་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས་སོ།།
སྔ་རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་གྱིས་ཐུགས་ཉམས་བཞེས་པའི་གལ་ཆེན་འགའ་ཅུང་ཟད་བཤད་ན། མདོ་ལས། ཆོས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བར་བྱེད་པ་ནི་ཚིག་ཀྱལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དང༌། མདོ་སྡེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོར། གང་གིས་ཛམྦུའི་གླིང་འདི་ནི། །མཆོད་རྟེན་ཐམས་ཅད་བཤིགས་བྱེད་པས། །གང་གིས་མདོ་སྡེ་སྤོང་བྱེད་པའི། །སྡིག་པ་དེ་ནི་ཆེས་ཁྱད་འཕགས། །སོགས་གསུངས་པ་དང༌། སྐབས་འདིའི་དགོངས་པ་ནི་ངག་འཆལ་སྣ་ཚོགས་སྨྲས་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཆོས་སྨྲ་བ་བར་ཆད་བྱས་ན་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །རྒྱལ་ཚབ་དར་མས་རྗེ་བླ་མའི་དྲུང་དུ་གསན་པའི་ཚད་མའི་བརྗེད་བྱང་ཆེན་པོ་ལས་ཀྱང༌། དེའང་འཁོར་བ་འཇུག་ལྡོག་ཉིད་ལ་བསྐོར་ནས་ཉན་པ་སོགས་དེའི་ཐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་སོགས་ལ་འབད་པར་བྱ་ཡི་ཁ་ཤགས་འགྱེད་པ་ཙམ་གྱི་ཆེད་དུ་མི་བྱ་སྟེ་རང་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང་གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་གུས་པ་སྐྱེ་བའི་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་དང༌། ཐར་ལམ་གསལ་བྱེད་ལས། རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ན་སྙམ་པས་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང་སྒོམ་པ་སོགས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་ཡི། གཞན་དང་ཁ་ཤགས་འབྱེད་པ་ཙམ་དང༌། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་དང༌། གས་པ་ཅི་ཙམ་ཐོབ་ན་སྙམ་དུ་མི་བྱ་སྟེ། གཞན་དུ་ན་དེ་ཉེད་ཤེས་རབ་འཆལ་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞིང༌། ཆོས་ལ་བརྟེན་པའི་སྡིག་ཁམ་པོ་ཆེ་གསོག་པས་མཁས་པ་སྔ་མ་དག་གསུངས་པ་ལྟར། བཟུང་ན་ཚིག་མི་ཟིན། བསམ་ན་དོན་མི་གོ བསྒོམ་ན་རྒྱུད་ལ་མི་སྐྱེ་བས་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་གནས་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་གཟབ་པར་བྱའོ་གསུངས་པ་དང༌། མཁས་གྲུབ་རྗེའི་སྡེ་བདུན་ཡིད་ཀྱི་མུན་སེལ་ལས། དེ་ཡང་སྡེ་སྣོད་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་པས་འཇུག་པ་ན་ཡང༌། རང་གཞན་གྱི་འཁོར་བ་འཇུག་ལྡོག་གི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་སྙམ་དུ་དཔྱོད་པའི་བློས་མཉན་པ་དང་བསམ་པ་སོགས་ལ་འབད་པར་བྱ་ཡི། རང་གི་ཟླ་བོ་འགའ་ཞིག་དང་ཁ་ཤགས་འབྱེད་པ་ཙམ་
གྱི་ཆེད་དུ་དམིགས་ཏེ་ཞུགས་ན་རང་ཡང་ཉམས་པར་འགྱུར་ཞིང༌། གཞན་ཡང་བསྟན་བཅོས་ལ་མ་གུས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་ཤེས་ལྡན་དག་གིས་རང་གི་བློ་སྐྱོན་གྱིས་མཁས་པའི་ལེགས་བཤད་མ་རུང་བར་མ་བྱེད་ཅིག་ཅེས་གསུངས་པ་དང༌། ཐུབ་བསྟན་མཛེས་རྒྱན་དུ། ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་གཞུང་གང་ལ་ཡང་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང༌། རྒྱ་བོད་ཀྱི་དགོངས་འགྲེལ་ཚད་མར་གྱུར་བ་རྣམས་ལ་ཕྱོགས་རེར་མ་སོང་ཞིང༌། ཚིག་སྤྱི་ཙམ་དུ་མ་ལུས་པའི་ཐོས་བསམ་བྱེད་ཚུལ་རྗེ་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་ལྟ་བུ་ལ་ཁ་མིག་ཡར་ལྟ་བྱེད་དགོས་པ་ལས། ཐད་ཀ་ཐད་ཀའི་སྤྱི་དོན་ཐལ་ཕྲེང་ཙམ་ལ་མགོ་འཁོར་བས་ནི་ཐོས་བསམ་མཐའ་ཆོད་པ་ཞིག་མི་འོང་ལ། ཐོས་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཉམས་ལེན་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་ལམ་ཆོད་ཅི་ཡང་མི་འབྱུང་པས་ན། སྙིང་ནས་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་ལ་སློབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཞུང་ཆེན་མོ་རྣམས་གདམས་པར་ཤར་བའི་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་སྐྱ་སྒྲིལ་བ་གཏན་བདེའི་རྩ་བ་ཚུགས་ངེས་ཤིག་གི་སྒོ་ནས་བསྟན་པ་ལ་སློབ་ཚུལ་མ་འཁྲུགས་པ་གལ་ཆེ་བར་སྣང་ངོ༌། །གསུངས།
དེ་ལྟར་རྩོད་པའི་སྔོན་འགྲོ་ཙམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་རྗེས་རྩོད་པ་བྱེད་དགོས། རྩོད་པ་བྱེད་སྐབས་སུ་རང་གཞན་གྱི་བློ་ལེགས་པར་མ་སྦྱངས་པ་དང༌། དཔང་བོ་མཁས་པ་མེད་པ། ཕ་རོལ་པོ་སྡང་སེམས་ཅན་བཅས་ལ་ནི་
རྩོད་པའི་དུས་མིན་ལ། དེ་དག་དང་བྲལ་ན་རྩོད་པའི་གྲུབ་མཐའ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་རྩོད་པ་སྟེ། ཡོད་པ་ལ་མེད་པར་འཛིན་པའི་སྐུར་འདེབས་དང༌། མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་འཛིན་པའི་སྒྲོ་འདོགས། ཡོད་མེད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཛིན་པའི་དབུ་མ་བའཽ། །རིགས་པའི་རྩལ་བསྐྱེད་པ་དང་རྩོད་པའི་རིག་པ་སྣ་ཚོགས་འཕེལ་བའི་ཆེད་དུ་ཚོགས་ལང་གི་མགོ་ཚུགས་སྐབས་འཛིན་གྲྭ་བགོས་ནས་འཛིན་གྲྭ་གཅིག་པ་རྣམས་རེས་མོས་ཀྱིས་དམ་བཅའ་དང༌། རྟགས་གསལ་གཏོང་མཁན་གྱིས་འཛིན་གྲྭའི་དཀྱིལ་དུ་ལངས་ནས་གུས་འདུད་ཀྱི་རྣམ་པས་གཟན་སྐྱོར་ཕབ་ཅིང་ལག་པའི་ཐལ་མོ་གཅིག་རྡེབ་ནས་ཐལ་སྐད་གཏོང་བ།ཁྱབ་མཐའི་མགོ་བཟུང་ནས་རིམ་གྱི་གཟན་སྐེད་པར་དཀྲིས་ནས་ཁྱབ་མཐའ་འཕེན་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ཐལ་མོ་རྡེབ་པ། གཡོན་རྐང་སར་བརྡབ་པ། ཕྲེང་བ་འཕྱར་བ། ཚ་རྒྱག་པ། འཁོར་གསུམ་བསྐོར་བ་སོགས་ཀྱིས་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་ཁས་བླངས་ངན་པ་རྣམས་སུན་ཕྱུང་བར་བྱེད་པའི་རྩོད་པའི་རིགས་པ་སྣ་ཚོཊ་དང༌། ཕྱི་རྒོལ་གྱིས་ཀྱང་རང་གི་བློས་དཔྱད་དེ་གང་འོས་ཀྱི་ལན་གྱིས་སྔ་རྒོལ་རྟགས་གསལ་སོགས་ཀྱི་ཕོངས་བར་བྱེད་པ་དང༌། རྩོད་པའི་དུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་དང་དེའི་མཚོན་དོན། མཛེས་པ་དང་མི་མཛེས་པའི་རྒྱན་ཅུང་ཟད་འཆད་ན།
དེ་ནས་རྩོད་པའི་དངོས་གཞིའི་སྐབས་ལ་ཐོག་མར་རྟགས་གསལ་གཏོང་མཁན་དེ་ཡར་བཞེངས་ནས་ཕྱག་གཡས་པས་ཟླ་གམ་གྱི་གོང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་གཡས་ཕྱོགས་ནས་ཕུད་དེ་རང་བཞུགས་སར་སུམ་ལྟེབ་བྱས་ཏེ་མགོ་ཕྱིར་སྟོན་དང་ནང་སྟོན་གྱི་སྐབས་སོ་སོར་ཡོད་པ་ལྟར་འཇོག དེ་ནས་གུས་འདུད་ཀྱི་རྣམ་པས་གཟན་སྐྱོར་ཕབ་ཅིང་དབུ་ཞྭ་བཞེས་ཏེ་དབུ་ཅུང་ཟད་ནང་དུ་སྒུར་ནས་ཕྲེང་བ་ཉིས་ཁུག་བྱས་ཏེ་ཕྱག་གཡོན་པའི་མཐེ་བོང་དང་བཅས་པའི་སྐེར་བསྐོན་པའི་འཕྲོར་མཐེ་བོང་གིས་ཕྲེང་བ་ཡར་འཕངས་ཏེ་ཐལ་མོ་ཐུགས་ཀར་བརྡབས་ནས། དྷཱིཿཇི་ལྟར་ཆོས་འཆད་ན་བརྗོད་ནས་ཐལ་སྐད་གཏོང་དགོས། ༧མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རང་རྣམ་བདེན་གཏམ་རྣ་བའི་བདུད་རྩི་ལས། ཀློག་གི་སློབ་དཔོན་རྗེ་ངག་དབང་ཆོས་འཛིན་དཔལ་བཟང་བོའི་དྲུང་ནས་རྭ་བསྡུས་གྲྭའི་ཁ་དོག་དཀར་དམར་གྱི་རང་ལུགས་དང་རྟགས་གསལ་གྱི་འགྲོ་ལུགས་མཛུབ་མོ་རི་སྟོན་ཙམ་གྱི་ངོ་ཁྲིད་ཞུས།རང་ལུགས་ཐད་ཀྱི་རྩ་བའི་ཁ་དོག་བཞི་དང་ཡན་ལག་གི་ཁ་དོག་བརྒྱད་སོགས་དང་རོའི་སྐྱེ་འཆེད་སྐབས་ཀྱི་ཞལ་ཟས་རོ་བརྒྱ་བ་བཅས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བློ་ནས་རྩི་ཐུབ་པ་བྱུང༌། འདི་དུས་ཐལ་སྐད་གཏོང་ཚུལ། ཕྲེང་བ་སྙིམ་པར་བཟུང་ནས་འཁོར་གསུམ་བསྐོར་ལུགས། གཟན་སྐེད་པར་དཀྲིས་ལུགས། ཕྲེང་བ་སྐེད་ལ་འཕེན་ཚུལ་རྣམས་ཀྱང་དམར་ཁྲིད་དུ་མཛད། དེ་ཡང་ཐལ་སྐད་གཏོང་དུས་རང་དགར་ཀི་བཏབ་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དྷཱིཿཆོས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན། ཞེས་པའི་དྷཱིཿནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་ས་བོན་གདངས་མཐོན་པོར་བོས་པ་དང༌། ཕྱིས་སུ་རིག་མཐོང་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་ཆོས་འཆད་ན། ཞེས་པ་དང༌། ཇི་ལྟར་ཆོས་འཇལ་ན། ཞེས་བྲིས་པ་འདི་ཡོད། ཐལ་མོ་བརྡེབས་མཐར་གཡོན་པའི་ཐལ་མོ་ཐུར་དུ་སྦུབས་པས་རིགས་དྲུག་གི་སྐྱེ་སྒོ་གཅོད་པ་དང༌། གཡས་པའི་ཐལ་མོ་གྱེན་དུ་ཕྱོགས་པས་སྐྱེ་འགྲོ་ཐར་བར་འདྲེན་པ་མཚོན་པ་དང༌། རྐང་བས་རྡིག་སྒྲ་བཏོན་པས་ཕས་རྒོལ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་གོ་དོན་སྟོན་པ་སོགས་ཡང་རྣ་བར་བབས་ཞེས་དང༌། ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེས་གནང་བའི་གསུང་འཕྲི་ཞིག་ཏུ་འདི་ལྟར། དང་པོ་བསྡུས་གྲྭ་ལ་བྱང་པོ་ཞིག་མ་ཡོང་སྟབས་གཞུང་ཆེན་ལ་མཁྱེན་རབ་ཆེ་ཚོད་ཀྱི་ཡིད་ཚིམ་པ་ཞིག་མ་བྱུང་མོད། ད་མ་བསྐྱུར་བར་རེམས་དང་མདོ་སྔགས་ཀུན་ལ་སྐད་ཆ་བྱང་བོ་ཞིག་ཡོང་ངེས། ཚོ་འདུ་ཚང་གོ་བ་ཆུང་པས་གཞུང་གོ་མཁན་ཞིག་
ཡོང་རྒྱུ་མ་རེད་སྙམ་མོད་ཀྱང༌། ད་ལོ་ཧ་ཅང་དོན་གཉེར་དང་སྡུག་རུས་བཅའ་བས་ད་རྟགས་གསལ་ལེགས་པོ་ཆགས་ཤིང་གཞུང་སྐད་གོ་བའི་མགོ་བཙུགས་པས་ངེད་ཀྱང་དགའ་ནས་ཡོད། རོང་བོའི་བླ་མ་ཡིན་པས་མཐར་ཕྱིན་ཅི་ཤེས་འདི་ལ་ལྟོས་ནས་ཧ་བོ་ཁྱོད་ཀྱང་རྟགས་གསལ་འདི་ཚོད་ཅིག་ཆགས་ཡོད་ན་སྙམ་པ་རྒྱུན་དུ་འཆར་གསུངས་པ་དང༌། སྤྱིར་འཛམ་གླིང་མཁས་པའི་གཙུག་རྒྱན་དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་རིགས་ལམ་ནས་འོངས་པ། བོད་ཀྱི་མཁས་པའི་དབང་ཕྱུག་ཆ་བ་ཆོས་ཀྱི་སེངྒེས་སྔོན་མེད་ལེགས་པར་སྲོལ་ཕྱེ་བའི་བསྡུས་སྦྱོར་གྱི་རིག་གཞུང་སྔ་རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་བྱས་ནས་རྩོད་པས་བརྡར་ཤ་གཅོད་པའི་ལམ་སྲོལ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་སྦྱོང་བ་ལ་ཐོག་མར་སློབ་དཔོན་མཁས་པའི་དྲུང་ནས་ཁྲིད། དེ་ནས་ཁྱབ་སྐོར་རེ་རེ་བཞིན་བློར་བཅུག་སྟེ་རང་གི་རང་ལ་རྒོལ་ཕྱི་རྒོལ་གྱི་ཚུལ་དུ་རྟགས་གསལ་འཕངས་ནས་རྒྱལ་ཕམ་ཅི་འགྱུར་ལ་གཏུགས། དེ་ནས་གྲོགས་རིགས་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་དང་ལོ་ཟླ་ཁོར་ཡུག་གི་ཡུན་ལ་སེངྒེ་སྲབ་མེད་དུ་འཕྱོ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཀུ་ཤུའི་རྩེ་ལྟར་མ་འདྲེས་པའི་ཚིག་གི་ཞིབ་ཆ་ཕྲ་མོ་དང་བཅས་རྩོད་པས་བརྡར་ཤ་བཅད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། མཐར་མཁས་པའི་བྱ་བ་རྣམ་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་ཕས་རྒོལ་གྱི་ལོག་ལྟ་རྩད་ནས་འཇོམས་པའི་མཚོན་ཆ་རྩོད་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བ་ཟབ་གསལ་མྱུར་བའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཡོན་ཏན་དེ་རང་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་བསྡུས་གཞུང་བཀླགས་པ་ཙམ་དང༌། རྩོད་གྲྭར་ཞུགས་པ་ཙམ་གྱིས་རིགས་པའི་གནད་ཟབ་པ་ཁྱབ་པ་སྒོ་བརྒྱད་དང༌། རང་ལུགས་དང་ཆ་བའི་རྫས་ལྡོག་རྣམས་ལྟ་ཅི། ཐ་ན་ཤེས་བྱ་ཆོས་
ཅན། ཁྱོད་ཁྱོད་དང་གཅིག་ཡིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་གཞི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའི་སྟེང་ནས་ཀ་བ་དང་བུམ་པ་རེ་རེ་ནས་གཅིག་ཡིན་ཡང་ཀ་བུམ་གཉིས་གཅིག་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཀ་བུམ་གཉིས་ཀ་བུམ་གཉིས་དང་གཅིག་ཡིན་པ་ལས། ཀ་བུམ་གཉིས་ཀ་བུམ་གཉིས་མ་ཡིན་པ་དང༌། ཀ་བུམ་གཉིས་དང་གཅིག་ཀ་བུམ་གཉིས་དང་གཅིག་དང་གཅིག་ཡིན་པ་ལས་ཀ་བུམ་གཉིས་དང་གཅིག་ཀ་བུམ་གཉིས་དང་གཅིག་མ་ཡིན་པ་སོགས་ཀྱི་ཞིབ་ཆ་ཙམ་ཡང་ཤེས་པའི་གནས་མེད་དོ༑ ༑དེའི་ཕྱིར་ཁམས་ཀརྨ་སུ་ཏི་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དུས་ཐོག་དེར་ཐུན་མོང་བའི་རིག་གནས་ལ་མཁས་པའི་གྲགས་སྙན་ཧ་ཅང་རྒྱས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང༌། ཁོང་བའི་རང་རྣམ་དུ་གསལ་བ་ལྟར་བསྡུས་སྦྱོར་རྩི་བའི་རིགས་ལམ་ལ་གཞན་མགོ་སྐོར་བའི་བསླུ་ཐབས་སུ་བལྟས་ནས་མཐར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རི་བོང་རྭ་ཤེས་བྱ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་ལྟ་བུས་ཞབས་འདྲེན་ཆེན་པོ་མཛད་འདུག་པ་ལ་དཔགས་ན་དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པའི་རིགས་ལམ་གྱི་སྒོ་ཐེམ་དུ་ཡང་མ་སླེབས་པར་སྣང་ངོ༌། །ཞེས་མཁས་པའི་དབང་པོ་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རང་རྣམ་ལས་ཇི་བཞིན་བཤུས་པ་ཡིན་ལ།
ཡབ་རྗེ་བླ་མ་སྐལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོས་ཀྱང༌། བསྡུས་གྲྭའི་རྩ་ཚིག་ལས་འདི་ལྟར་གསུངས་ཏེ། གང་ཞིག་བསྡུས་སྦྱོར་གྲུ་ཆེན་ནས། །གཞུང་བཟང་ནོར་བུའི་གླིང་བགྲོད་ལ། །ཐབས་འདི་སྐྱ་བ་ལྟར་གཅེས་པས། །དེད་དཔོན་བདག་གིས་སྦྱིན་པར་བྱ། །ཞེས་དང༌། འདི་འདྲའི་ཕྲ་མཛངས་རིགས་པ་ལ། །ཡུལ་དུས་དབང་གིས་སྦྱང་མཁན་དཀོན། །འོན་ཀྱང་ཁོ་བོའི་རྗེས་འཇུག་རྣམས། །ཕྱོགས་རེས་མ་ཚིམ་ཀུན་ལ་སྦྱོངས། །ཞེས་དང༌། འཇམ་དབྱངས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཆོས་འཕེལ་དང༌། །རིགས་བདག་བློ་གྲོས་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས། །བདག་བློའི་རིགས་པའི་སྒོ་ཕྱེ་བས། །སྐལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོས་ཆོས་འདི་བརྩི། །དགེ་བའི་རིགས་ལམ་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པའི་གཞུང་དོན་གྱི་ནོར་བུ་ལོན་པ་ལ་རིགས་པའི་ལམ་ལ་བློ་གྲོས་ཀྱི་སྣང་བ་རྒྱས་པ་གལ་ཆེ་བར་མཐོང་ནས་ཡབ་རྗེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་གྲྭའི་རྩ་ཚིག་བརྩམ་པའི་དགེ་བ་ཡང་རིགས་ལམ་ལ་བློ་རྒྱས་པའི་ཆེད་དུ་བསྔོ་བར་མཛད་པ་ཡིན་ནོ། །
ཐལ་སྐད་བཏང་རྗེས་ཐལ་སྐད་གཏོང་བ་དང་དེའི་སྐབས་སུ་ཕྱག་གཡོན་པའི་ཁ་ཐུར་དང་གཡས་པའི་ཁ་ཡར་བསྟན་ནས་བཏེགས་ཏེ་རྣ་བའི་ཐད་ཙམ་ནས་ཁ་ཐུར་གཅིག་གཏད་ནས་དབུ་ཞྭ་བླངས་ཏེ་ཟླ་གམ་གྱི་པང་དུ་འཇོག དེ་ནས་ཁྱབ་མཐའི་མགོ་བཟུང་ནས་རིམ་པས་གཟན་སྐེད་པར་དཀྲིས་ཏེ་རྟགས་གསལ་འཕེན་པ། རྐང་བ་གཡོན་པ་ཡར་བཏེགས་ཏེ་ས་ལ་རྡེབ་པ། ཐལ་མོ་ཐུགས་ཀར་རྡེབ་པ་གསུམ་ཆབས་ཅིག་ཏུ་བྱ་ཞིང༌། རྐང་བ་གཡས་པ་འགྲོ་སྐབས་མ་གཏོགས་རྒྱུན་པར་ས་ལ་འཛུགས། ཕྱག་གཡས་པས་ཕྲེང་བ་ཡར་འདྲེན་པ་དང༌། ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་ནས་ནང་དུ་བསྐུམ་དགོས་ཤིང༌། ཐལ་མོ་རྡེབ་པའི་སྐབས་ཀུན་ཏུ་ཡང་ཕྱག་གཡས་གྱེན་དུ་འཕྱར་པ་དང༌། གཡོན་ཁུ་ཚུར་ཕྲག་གོང་དུ་བཏེགས་པ་རེ་བྱེད་དགོས་ཤིང༌།རང་སོ་སོའི་ཡིག་ཆ་དང་མི་མཐུན་པ་ཅུང་ཟད་སྣང་ཡང་ཕལ་ཆེ་བ་འདི་དང་མི་མཐུན་པ་མེད། མཁས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་རྩ་འགྲེལ་ལས། རང་གཞན་གཉིས་ཀའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ལ་མཁས་པ་ཞིག་གིས་ཕན་ཚུན་རྩོད་པ་བྱེད་པའི་ཚེ། ཁས་ལེན་བཟུང་པ་པོ་སྔ་མས་རང་གི་འདོད་པ་གསལ་བོར་བརྗོད་པ་དང༌། རང་གི་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་མི་བརྗོད། དེ་ལ་རྩོད་པ་འགོད་མཁན་གྱིས་སྐྱོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་བརྗོད་པ་ལས་སྐྱོན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་མི་བརྗོད་པ་དང༌། དྲི་བ་འགོད་པའི་ཚེ་ཡང་དོན་གཅིག་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་འདྲི་བ་ལས་དོན་མང་པོ་མཉམ་དུ་མི་འདྲི། དྲི་བ་འགོད་པ་དང་ལན་འདེབས་པ༑ སྐྱོན་བརྗོད་པ་གང་གི་སྐབས་སུ་ཡང་གཞན་ཕྱོགས་ལ་སྨྲ་འབེབས་ཀྱི་ཚིག་མི་བརྗོད་པ། ལུས་ངག་གི་རྣམ་འགྱུར་དྲང་པོའི་སྒོ་ནས་གཞན་ཕྱོགས་ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན་པ། ཚིག་མྱུར་བུལ་རན་པའི་སྒོ་ནས་ཉན་པ་པོས་གོ་བདེ་བ༑ སྐབས་སུ་བབས་པའི་གནད་དོན་ལ་གཡོལ་ཐབས་མི་བྱེད་པ། ཕ་རོལ་པོས་ཁས་མི་ལེན་པའི་ལུང་དང་གཏན་ཚིགས་གཞན་ལ་བཙན་འགེལ་མི་བྱེད་པ། ཕ་རོལ་པོ་ལ་གོ་བ་སྐྱེད་པའི་གཏན་ཚིགས་གཞན་ལ་བཙན་འགེལ་མི་བྱེད་པ། རིགས་པ་རྣོ་ཞིང་ཟབ་པ། ཕ་རོལ་པོས་ཁས་ལེན་པའི་མཐུན་དཔེ་དང་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་འགོད་རྒྱུ་ཡོད་པ། ཕ་རོལ་པོ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་ལེན་པའི་ལུང་ཚད་མའི་དཔང་པོ་ཡོད་པ། ལན་འདེབས་པ་པོ་ཡང་མགོ་གཅིག་པའི་ལན་དང༌། རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ལན་དང༌། དྲི་བ་བཀོད་པའི་ལན་དང༌། རེ་ཞིག་ལན་མི་གདབ་པར་འཇོག་པ་བཅས་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་ལ་མཁས་དགོས་པར་གསུངས།
སྤྱིར་རྩོད་པ་ནི་གཅིག་གིས་དོན་གནད་གལ་ཆེ་ཞིག་དྲི་བ་བཏོན་ནས་གཅིག་གིས་ལན་འདེབས་པ། དེ་ལ་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་དགག་པ་གཏོང་བ་སོགས་རིག་གཞུང་བགྲོ་གླེང་བྱེད་པ་ལ་ཟེར། བོད་དུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་པའི་ལུགས་སྲོལ་འདི་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ཆུ་གླང་ཕྱི་ལོ་༡༠༧༣ལོར་ཇོ་བོ་ཨ་ཏི་ཤའི་སློབ་མ་རྔོག་ལེགས་པའི་ཤེབ་རབ་ཀྱིས་གསང་ཕུ་ནེའུ་ཐོག་གི་དགོན་པ་བཏབ་ནས་དེའི་དབོན་པོ་བློ་ལྡན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་གཞུང་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ལུགས་འདི་ཐོར་མར་བཙུགས་པ་ཡིན། བསྡུས་གྲྭ་གསར་བཏོད་མཛད་པ་པོ་ནི་གསང་ཕུའི་གཏད་རབས་བདུན་པ་སློབ་དཔོན་ཆ་བ་ཆོས་ཀྱི་སེངྒེ་ཡིན་ལ། ཁོང་གིས་རང་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རྩལ་ལས་གཞུང་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་བརྗོད་བྱའི་དོན་གྱི་སྙིང་བོ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ད་ལྟ་སློབ་གཉེར་བྱེད་བཞིན་པའི་བསྡུས་གྲྭ་འདི་བཏོན་པའོ། །
བཞི་བ། རྩོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་མཚོན་དོན་བཤད་པ།
དེ་ནས་རྩོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སོགས་ཀྱི་མཚོན་དོན་ནི། ཕྱག་གཡས་པས་ཟླ་གམ་གྱི་གོང་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་གཡས་ཕྱོགས་ནས་ཕུད་པས་སྟོན་པའི་ན་བཟའ་ལ་མཐོང་ཆེན་དང་གུས་པ་བྱས་པར་མཚོན། སུམ་ལྟེབ་བྱས་པས་དེའི་ནང་དུ་རྐྱེན་ངན་སོགས་འཇུག་མི་ཐུབ་པར་མཚོན་ཏེ། མགོ་ནང་དུ་བསྟན་པས་གྲོགས་དགེ་འདུན་རྣམས་དང༌། ཕྱིར་བསྟན་པས་ཁྲི་བ་སོགས་ལ་གུས་པ་བྱས་པར་མཚོན་པ་དང༌། བརྩི་བཞག་སོགས་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཡང་དེ་ལྟར་དང༌། སྐབས་གཞན་དུ་ནང་དུ་བསྟན་དགོས་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཟླ་གམ་ལ་ཡང་མཚོན་དོན་མང་སྟེ། སྐེད་པ་བཅད་པས་སྲིད་པའི་རྩ་བ་བཅད་པ་དང༌། སྟོད་ཀྱིས་སྨད་མནན་པས་དུག་གསུམ་གྱིས་མགོ་ནོན་པ་དང༌། སྟོད་སྨད་ཕྱི་ནང་གོ་ལྡོག་པས་འཁོར་བ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་དང༌། སྲིད་ཞིའི་མཐའ་སྤངས་པར་མཚོན། གོང་བ་ལ་པད་མའི་དབྱིབས་བྱས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་པད་མ་འདམ་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་འདམ་གྱི་དྲི་མས་མ་གོས་པ་ལྟར། དེ་གྱོན་པ་པོ་འཁོར་བའི་གནས་སུ་སྐྱེས་ཀྱང་འཁོར་བའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གོས་པར་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པའི་མེ་ཏོག་གི་དྲི་བསུང་ཕྱོགས་བཅུར་འཐུལ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །གུས་འདུད་ཀྱི་རྣམ་པས་གཟན་སྐྱོར་ཕབ་པས་འགྲོ་བ་སཻམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ངན་སོང་གི་གནས་ནས་འདྲེན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་མཆོག་གསུམ་དགེ་འདུན་དང་བཅས་པ་ལ་གསོལ་བ་བཏབ་པར་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །དབུ་ཞྭ་བཞེས་པས་རང་གིས་སྐྱེ་བ་ནས་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་གཞིར་བཟུང་སྟེ་འཇམ་མགོན་བླ་མ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་སྲིད་རྩེར་བསྒྲེང་ནུས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་འགྲིཊ་པ་མཚོན་ཞིང༌། ཞྭ་སེར་འདི་འཆང་བའི་དགོས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གླང་དར་མས་བསྟན་པ་བསྣུབས་པར། སླར་འདུལ་བའི་བསྟན་པའི་མེ་རོ་གསོ་བར་མཛད་པའི་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱིས་དབུ་ཞྭ་སེར་པོ་བཞེས་པར་མཛད་པས་བསྟན་པ་གསོ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་གསུངས་ཤིང༌། བླ་ཆེན་གྱིས་འདུལ་འཛིན་ཆེན་པོ་ཀླུ་མེས་བོད་དུ་འབྱོན་ཁར་དབུ་ཞྭ་སེར་པོ་བཞེས་འཕྲོ་འདི་གནང་ནས་འདི་གྱོན་ལ་ང་རྗེས་སུ་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་གསུངས་པར་བརྟེན་ནས་གངས་ལྗོངས་ཀྱི་ཚད་མའི་སྟོན་པ་ཆེན་པོ་རྗེ་བླ་མས་ཀྱང་བསྟན་པའི་གཞི་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེའི་གཙོ་བོ་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་བོད་དུ་ཉམས་པ་གཞི་ནས་གསོས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་དབུ་ཞྭའི་ཁ་དོག་སྔོན་གྱི་འདུལ་འཛིན་ཆེན་པོ་རྣམས་དང་མཐུན་པར་སེར་པོ་བཞེས་ཤིང༌།དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རྗེའི་རང་ལུགས་འཛིན་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་མཛད་པ་ཡིན་པས་རྟེན་འབྲེལ་དང་དགོས་པ་ཆེན་པོ་ཡོད་དོ། །དབུ་ཞྭ་སེར་པོ་བཞེས་ལུགས་འདིའི་སྐོར་ལ་ད་དུང་གསུང་ཚུལ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་ད་ཕན་དཔེ་ཆ་ལག་ཏུ་མ་བྱུང་བས་རེ་ཞིག་བཞག
དབུ་ཞྭ་ལ་པཎ་ཞྭ་སྣེ་རིང་དང་སྣེ་ཐུང་གཉིས་ལས་པཎ་ཞྭ་སྣེ་རིང་ནི་པནྚི་ཏའི་ཞྭ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྔོན་རྒྱ་གར་དུ་རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་བྱོན་ནས་གཤེགས་པའི་རྗེས་སུ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རྩོད་པས་ནང་པའི་ཆོས་བསྣུབས་སྐབས་མཁའ་འགྲོ་མ་ཞིག་གིས་ཞྭ་ཚེར་མ་འདྲ་བ་གྱོན་ན་མུ་སྟེགས་ཀྱི་རྩོད་པ་བཟློགས་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བར་ལུང་བསྟན་པ་ལྟར་མཛད་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བར་རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང་དུ་གསུངས་སོ། །དེའི་མཚོན་དོན།ཀི་རྟི་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས། ཞྭའི་རྩེ་མོ་རྣོ་ཞིང་མཐོ་བས་ལྟ་བ་རྟོགས་ཤིང་ས་མཐོན་པོར་གནས་པ་དང༌། ཁ་དོག་གསེར་མདོག་གིས་བསྲེག་བཅད་བརྡར་བའི་གསེར་བཞིན་དུ་དཔྱད་གསུམ་གྱིས་དག་པའི་རང་ལུགས་འཁྲུལ་བ་དང་བྲལ་བ། རྩེ་མོ་ནང་དུ་ཅུང་ཟད་གུག་པས་ཁེངས་པའི་དྲི་མ་མེད་པ་སོགས་མཚོན་པར་གསུངས་སོ། །པཎ་ཞྭ་སྣེ་ཐུང་ནི་དེང་སང་ལ་ལར་པཎ་ཞྭར་གྲགས་པ་དང༌། ལ་ལར་པཎ་ཆེན་སྒོམ་ཞྭའམ་སྒོམ་ཞུ་ཞེས་གྲགས་པ་སྟེ། སྔོན་གཙང་བ་སྡེ་སྲིད་ཀརྨ་བསྟན་སྐྱོང་པས་དགེ་ལྡན་པ་ལ་ངན་བྱེད་དུ་བསམས་ཏེ་རྩེ་དགུ་ནི་རི་དགུའི་འོག་ཏུ་མནན་པ་དང༌། མཐའ་ཐམས་ཅད་དམར་པོས་བཏུམས་ནས་བསྐོར་བས་ཞྭ་དམར་པས་མཐའ་ནས་རིམ་གྱིས་བསྐོར་ཏེ། དགེ་ལྡན་མེད་པར་མཚོན་པའི་མོས་པ་ངན་པ་བྱས་ཏེ། ༧པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་ལ་དད་མདོག་གིས་ཕུལ་བར་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དེ་མ་ཐག་དབུ་ལ་བཞེས་ཏེ། སྤྱི་ཐུབ་བསྟན་ཡུན་རིང་གནས་པ་དང༌། །སྒོས་ཞྭ་སེར་ཅོད་པན་འཆང་བ་ཡི། །དཔལ་མཉམ་མེད་རི་བོ་དགེ་ལྡན་པ། །ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་དར་ཞིང་རྒྱས་གྱུར་ཅིག །ཅེས་ཐུགས་སྨོན་དང་བཅས་པ་མཛད་པས་དགེ་ལྡན་པའི་བསྟན་པ་སྤྱི་དང༌། ཁྱད་པར་དགེ་ལྡན་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་འདི་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་གྱུར། རྩེ་དགུས་གསུང་རབ་ཡན་ལག་དགུ་དང༌། ཞྭ་མཐའ་དམར་པོས་བསྐོར་བས་གཞན་ལུགས་པ་རྣམས་
ལྕགས་རི་ལྟ་བུ་དང༌། རྗེ་བླ་མའི་བསྟན་པ་གསེར་སྦྱངས་བཙོ་མ་ལྟ་བུ་འདི་བསྟན་པའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་མཚོན་སོང་བས་རྟེན་འབྲེལ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འགྲིཊ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་ཞལ་དགུ་དང་རྭ་གཉིས་མཚོན་ཟེར་བ་ཡང་ཡོད། རྩོད་པའི་སྐབས་མགོ་ཅུང་ཟད་ནང་དུ་སྒུར་བས་བསྐལ་བ་བྱེ་བའི་བར་དུ་མཚན་ཙམ་ཡང་ཐོབ་པར་དཀའ་བའི་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དམ་པའི་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཅི་དགར་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུ་བྱུང་བ་འདི་བླ་མའི་བཀའ་དྲིན་དུ་ངོ་ཤེས་པ་དང༌། ཕྲེང་བ་ཉིས་ཁུག་བྱས་ཏེ་ཕྱག་གཡོན་པའི་མཐེ་མོང་དང་བཅས་པའི་སྐེར་བསྐོན་པས་བདག་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བ་གཅོང་རོང་གི་གནས་སུ་བདག་འཛིན་གྱིས་བཅིངས་པ་དང༌། མཐེ་བོང་གིས་ཕྲེང་བ་ཡར་འཕངས་པས་རང་གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་བསྲུངས་ཤིང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གཙུག་ཏུ་བཀུར་ནས་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་སོགས་དགེ་སྒྲུབ་ཅི་ནུས་བྱས་པའི་མཐུས་མ་རྒན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བར་འཆིང་བྱེད་ཀྱི་བདག་འཛིན་ལས་གྲོལ་སོང་བ་དང༌། ཐལ་མོ་ཐུགས་ཀར་བརྡབས་པས་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱོད་རང་རྣམས་མ་གཡེངས་བར་ཉོན་དང་ངས་ཐར་ལམ་སྟོན་པར་བྱའོ་ཞེས་བརྡ་བརྒྱབ་པར་མཚོན། ཀ་ཡེ་ཇི་ལྟར་ཆོས་འཆད་ཅེས་རྣམ་དབྱེ་བརྒྱད་པའི་སྒྲ་སྦྱར་བས་ཕྱི་རྒོལ་ཆོས་ཟླར་འབོད་པའམ་ཉན་པར་བསྐུལ་བ་དང༌། ཇི་ལྟར་ཆོས་འཆད་ཅེས་པས་ཐར་བ་དང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐོབ་ཚུལ་ལམ་ཐོབ་བྱེད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འདི་ལྟར་འཆད་དོ་ཞེས་བསྐུལ་བར་མཚོན། དྷཱིཞེས་མི་ཤེས་པ་དང་མ་རིག་པའི་གཉེན་པོ་བཞིན་ལག་གི་རྣམ་པར་ཤར་བ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྙིང་བོ་བརྗོད་པས་རང་རྒྱུད་ལ་བྱིན་རླབས་འཇུག་པའོ། །
ཕྱག་གཡོན་པའི་ཁ་ཐུར་དུ་གཏད་པས་སེམས་ཅན་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བའི་སྒོ་བཅད་པ་དང༌། ཕྱག་གཡས་པའི་ཁ་ཡར་བསྟན་ནས་བཏེགས་པས་སྔར་ངན་འགྲོར་སྐྱེས་ཟིན་གྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཐར་ལམ་ལ་འདྲེན་པ་དང་དབུ་ཞྭ་བླངས་པ་དང་གཟན་སྐེད་པར་དཀྲིས་པས་སྤྱིར་འཆི་བ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཀྱང་ད་དུང་མ་ཤི་བར་སྐལ་བཟང་འདི་འདྲ་ཐོབ་ཚེ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་སྒྲོ་འདོགས་གཅཽད་པར་སྤྲོ་ཞིང་བྲེལ་ཆེ་བས་གཟན་སོགས་གྱོན་ནས་དལ་གྱིས་བཞུགས་འདུག་ཁོམ་མེད་པར་མཚོན། རྐང་བ་གཡོན་པ་ཡར་བཏེགས་པས་སྔ་རྒོལ་སོགས་ཐར་ལམ་བསྙེགས་པ་དང༌། ས་ལ་བརྡབས་པ་དང་ཐལ་མོ་བརྡབས་པས་ཕས་རྒོལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀླད་པ་འགེམས་པ་དང༌། ཕྱག་གཡས་གྱེན་དུ་འཕྱར་བས་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱི་རལ་གྲི་དང༌། གཡོན་ཁུ་ཚུར་ཕྲག་གོང་དུ་བཏགས་པས་ཕྱག་མཚན་གླེཊ་བམ་མཚོན་པ་ཡིན། དེ་ཡང་བཀའ་གདམས་གླེགས་བམ་གྱི་བུ་ཆོས་ལས། རྐང་གཡས་ས་ལ་རབ་བསྣུན་པས། །ངན་སོང་ཡོང་ཡེ་ཡོད་མ་གྱུར། །གཡོན་པ་ཅུང་ཟད་གྱེན་བཏེགས་པས། །ཐམས་ཅད་ང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །ཐར་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་ཤོག །ཕྱག་རྒྱ་ཕྱོགས་སུ་རབ་བསྐྱོད་པས། །བཀྲ་ཤིས་ཕྱོགས་མཐར་རྒྱས་པར་ཤོག །ཕྱག་རྒྱ་ནང་དུ་རབ་ཏུ་བསྐུམས་པས། །དཔལ་འབྱོར་གཡང་དུ་འདུ་བར་ཤོག །ཞེས་གསུངས་སོ༑ ༑དེ་ན་བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་དག ངེས་པར་ཚད་མའི་གཞུང་ལ་འཇུག་རིགས་ཏེ་རྣམ་འགྱུར་ལ་ཡང་དེ་འདྲའི་དགེ་བ་རྒྱ་ཆེ་ན་གཞུང་དངོས་ལ་ཐོས་བསམ་བྱས་པར་ཅི་ཙམ། ཞི་ཞིང་དུལ་བ་ཡིན་ཁུལ་གྱིས་རྩོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཐད་ནས་ཞུམ་ཞུམ་མཛད་ཁུལ་བྱས་པ་རྩོད་པའི་ཁྱད་ཆོས་མི་ལྡན་པས་དགོས་པ་མེད་དོ། །
ལྔ་བ། མཇུག་བསྡུ་བ།
རྩོད་པའི་རྒྱུ་དང་རྩོད་པའི་འབྲས་བུ་སོགས་བཤད་ནས་མཇུག་བསྡུ་བ་ལ༑ རྩོད་པའི་རྒྱུ་གསུམ་ནི་སྐྱེས་ཐོབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཆེ་བ་དང༌། སྒྲ་ཚད་ལ་བློ་སྦྱངས་པ་དང༌། རང་གཞན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་བློ་སྦྱངས་པའོ། །ཀི་རྟིས་
མཛད་པའི་རྩོད་པ་བྱེད་ཚུལ་གྱི་བསླབ་བྱ་ལས། སྐྱེས་པས་ཐོབ་པའི་ཤེས་རབ་ཆེ་བ་དང༌། །སྒྲ་དང་ཚད་མ་དག་ལ་སྦྱངས་པ་དང༌། །རང་གཞན་གཞུང་ལ་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་རྣམས། །རྩོད་ལ་མཁས་པའི་རྒྱུ་གསུམ་ཡིན་པར་བཤད། །ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །རྩོད་པའི་བསམ་པ་བཤད་པ་ལ། ཕ་རོལ་པོ་ལ་དམའ་ཕབ་བར་འདོད་པའི་ཞེ་སྡང་དང༌། །རང་ཉིད་མཐོ་བར་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང༌། རིགས་ལམ་འདོར་བར་འདོད་པའི་གཡོ་སྒྱུ་རྣམས་རྩོད་
པའི་བསམ་པ་ཐ་ཤལ་དང༌། རང་གིས་རྟོགས་པར་འདོད་པའི་གུས་པ་དང༌། གཞན་གྱི་ལོག་རྟོག་སེལ་བར་འདོད་པའི་སྙིང་རྗེ་དང་ཕ་རོལ་པོ་ལ་ཟབ་མོའི་དོན་བསྟན་པར་འདོད་པའི་བྱམས་པ་རྣམས་ནི་རྩོད་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །
རྩོད་པ་མཛེས་པའི་རྒྱན་བདུན་བཤད་པ་ལ། བཞིན་གྱི་མདངས་གསལ་བ༑ ངག་སྙན་ཞིང་འཇམ་པ། ཕ་རོལ་ལ་དམའ་འབེབས་པའི་ཚིག་མདའ་མི་འཕེན་པ། ལུང་རིགས་གསལ་ལ་རྣོ་བ་དང༌། སྒྱིད་ལུག་དང་ང་རྒྱལ་མེད་
པ༑ རིགས་ལམ་འདོར་བའི་གཡོ་སྒྱུ་དང་ཆགས་སྡང་མེད་པ། རང་གཞན་གྱི་དོན་དང་བསྟན་པ་ལ་གཅེས་པར་འཛིན་པ་བཅས་སོ། །
རྩོད་པའི་འབྲས་བུ་བཤད་པ་ལ་རྩོད་པའི་འབྲས་བུ་ལ་དབྱེ་ན་མ་དག་པའི་རྩོད་པའི་འབྲས་བུ་དང་རྣམ་པར་དག་པའི་རྩོད་པའི་འབྲས་བུ་གཉིས་ཡོད། རང་ཉིད་ཉོན་མོངས་པས་ཡིད་དཀྲུགས་པ་དང༌། སྐྱེ་བོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོས་སྨོད་པར་བྱེད་པ། ཚེ་རབས་གཞན་དུ་རྣམ་སྨིན་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ། མ་དག་པའི་འབྲས་བུ་གསུམ་དང༌། རྟོགས་པ་འཕེལ་བས་རང་རྒྱུད་ཚིམ་པ་དང༌། སྙན་པའི་གྲགས་པས་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་དང༌། བསྟན་པ་སྲུང་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་སྟེ་དག་པའི་འབྲས་བུ་གསུམ་མོ། །
རྩོད་པའི་དཔེ་དྲུག་བཤད་པ་ལ། རྟབ་པའི་ཚིག་དགྲ་བོས་ཉེ་བར་གཏུཊ་པ་ལྟ་བུ་དང༌། བཞིན་འགྱུར་པའི་མདོག་མཚོན་ཆ་ཁ་ཕྱེ་བ་ལྟ་བུ་དང༌། ང་རོ་མི་སྙན་པ་ཤ་ཟས་ཐེབས་པ་ལྟ་བུ་བཅས་ངན་པའི་དཔེ་གསུམ་དང༌། རང་དང་གཞན་གྱི་གཏི་མུག་གཅོད་པ་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུ་དང༌། སུན་འབྱིན་པའི་རླུང་གིས་མི་གཡོ་བ་ལྷུན་པོ་ལྟ་བུ་དང༌། ཚིག་དང་དོན་ལ་མ་རྨོངས་པ་ཐུབ་པའི་དབང་པོའི་སྲས་ལྟ་བུ་བཅས་དག་པའི་དཔེ་གསུམ་མོ།།
སྨྲས་པ།
གངས་ཅན་རྒྱལ་བསྟན་ཕྱོགས་བརྒྱར་སྤེལ་བ་དང༌། །
གངས་ཅན་རིག་པའི་འོད་སྣང་རྒྱས་པའི་ཕྱིར། །
གངས་ཅན་དགེ་སྦྱོང་དམ་པའི་གཟུགས་བརྙན་དེས། །
གངས་ཅན་མཁས་པའི་ཚོགས་ལ་སྐྱེས་སུ་ཕུལ། །
དེའི་ཡན་ཆད་ཀྱིས་ཚད་མ་རིག་པའི་དགེ་མཚན་དང་རྩོད་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་བརྗོད་ཟིན་པ་ལྟར། བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་དར་བའི་ཚད་མ་རིག་པ་འདི་ཡང་རྒྱབ་རྟེན་མེད་པའི་གཞུང་ལུགས་དང༌། མན་ངག་མེད་པའི་འཆད་ཉན། དགེ་བ་མེད་པའི་སྡང་སྡུག་སྟོན་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རང་གི་མཁས་པས་གསར་བཏོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་ཞིང༌། ཆོས་རྒྱུན་སངས་རྒྱས་ལ་གཏུགས་པ༑ བརྗོད་བྱ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ཐར་བ་དོན་གཉེར་སྟོན་པ། རྗོད་ཚིག་ཟབ་ཅིང་བརླིང་བས་རིག་པའི་འཕྲུལ་རྩལ་མྱུར་བ། མཁས་པས་བརྟགས་ན་དགའ་བའི་རོ་ཉམས་མྱོང་བ། བླུན་པོས་མཐོང་ན་སྨོན་པའི་གནས་སུ་གྱུར་བ་སོགས་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དང༌། བློ་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་ལ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ལེགས་ལམ་ཅིག་སྟོན་པ་ལགས་སོ་ཞེས་སྐབས་དོན་རེ་ཞིག་མཇུག་བསྡུས་པ་ལགས།
ཆེད་རྩོམ་འདི《བསྡུས་གྲྭར་འཇུག་བྱེད་གསེར་གྱི་ལྡེ་མིག་》དང༌།《སྡེ་བདུན་རྒྱན》《ལྕང་སྐྱའི་རྣམ་ཐར་》《ཨ་རོལ་རིན་པོ་ཆེའི་གསུང་འབུམ་》《རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་གསུང་རྩོམ་པོད་
དང་པོ་》《ཚད་མའི་རིགས་རྒྱན་》《གྲུབ་མཐའ་འཇམ་མགོན་བསྟན་པའི་མཛེས་རྒྱན་》《རྗེའི་ཚད་མའི་ལམ་བསྒྲིགས་》《རྒྱལ་ཚབ་ཆོས་རྗེའི་ཚད་མ་མདོའི་རྣམ་བཤད་》《མཁས་འཇུག་》སོགས་གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་མཁས་པའི་ཁྱུ་མཆོག་དག་གི་ལེགས་བཤད་ཀྱིས་སྤུད་ཏེ་སྤྱི་ལོ་༢༠༠༥ལོའི་སྟོན་ཀར་རེབ་གོང་རོང་བོ་དགོན་ཆེན་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་དུ་རིག་གནས་འཆད་ཁྲིད་དགེ་རྒན་དུ་བསྡད་པའི་སྐབས་སུ་འགོ་བརྩམས་ཏེ་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་ལ་གཟིགས་རྟོག་དང་།སྒོས་སུ་བཤེས་གཉེན་རིན་པོ་ཆེ་མཚན་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་མཛོད་ཚང་བློ་བཟང་བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་སམ་མཛོད་དགེ་བཤེས་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་སྤྱན་སྔ་ནས་སྐྱབས་ཁྲིད་ནས་དབུ་བཙུགས་ཏེ་དཔེ་ཁྲིད་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས་སྐབས་ཀྱི་བརྗེད་ཐོ་དག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཀྱིས་ཐོག་མའི་རྩོམ་གདན་གྲུབ་རྗེས་བཤེས་གཉེན་དམ་ལྕང་སྐྱ་དགེ་འདུན་བཀྲ་ཤིས་མཆོག་ལ་གཟིགས་འབུལ་ཞུས་པར་དགྱེས་གཟིགས་ཆེན་པོ་གནང་བྱུང་བ་དང་།དེའི་ཕྱིས་སྤྱི་ལོ་༢༠༠༧ལོར་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲར་ནང་དོན་དང་ཚད་མའི་དགེ་རྒན་གྱི་ལས་ཀ་གཙོ་བོར་བྱེད་སྐབས་དགེ་གྲོགས་མང་པོ་ནས་བོད་ཀྱི་ཚད་མ་རིག་པ་དང་དེའི་ཁྱད་ཆོས་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་བརྗོད་པ་འབྲི་ཐུབ་ན་ཡག་པོ་འདུག་པའི་གསུང་སྐུལ་བྱུང་བ་དང་བསྟུན་སྔོན་གྱི་མ་ཡིག་ལ་ཡང་བསྐྱར་འཕྲི་སྣོན་དང་བཅས་མདོ་ཁམས་རིག་པའི་འབྱུང་གནས་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་བོད་ཡིག་སློབ་གྲྭར་སྦྱར་བ་དགེ། སརྦ་མངྒ་ལཾ།། །།
རྩོམ་ཁུངས། ངེད་དྲ་བ།


text:
ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་དྲ་བའི་འཕྲིན། གསར་འགོད་པས་ཡུན་ནན་ཞིང་ཆེན་བདེ་ཆེན་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་རིག་གནས་དང་ཡུལ་སྐོར་ཅུའུ་ནས་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བ་ལྟར་ན། ཟླ5པའི་ཚེས4ཉིན་གྱི་ཚུན་དུ། བདེ་ཆེན་ཁུལ་གྱིས“ལྔ་གཅིག”གུང་གསེང་རིང་བསྡོམས་པས་ཡུལ་སྐོར་བ་མི་ཐེངས407371(དེའི་ཁྲོད་ཞག་སྡོད་བྱེད་པའི་ཡུལ་སྐོར་བ་མི་ཐེངས182208དང་། ཉིན་གཅིག་གི་ཡུལ་སྐོར་བ་མི་ཐེངས225163ཡོད)སྣེ་ལེན་བྱས་ཤིང་། དུས་མཉམ་ལས2.38%འཕར་སྣོན་བྱུང་ལ། ཡུལ་སྐོར་ཡོང་འབབ་སྒོར་ཁྲི24795.32མངོན་འགྱུར་བྱུང་བ་དང་།དུས་མཉམ་ལས1.87%འཕར་སྣོན་བྱུང་ཡོད། ཡུལ་སྐོར་བ་ཕྱིར་སྐྱོད་པར་ཡར་འཕར་གྱི་རྣམ་པ་མངོན་ཡོད་ལ། སེམས་ཀྱི་ཉི་ཟླ་ནས་བདེ་ཆེན་བར་གྱི་ཡུལ་སྐོར་ལམ་ཐིག་ལ་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ཡུལ་སྐོར་བའི་དགའ་བསུ་ཆེན་པོ་ཐོབ།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཀླུ་མོ་མཚོ།


text:
གདན་ས་ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུ་རྩེའི་སྐབས་བཅུ་པའི་དགེ་བཤེས་མཛད་སྒོ་ཉིན་གསུམ་པ།
གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་མོ་དཔལ་ལྡན་ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུ་རྩེའི་སྐབས་བཅུ་པའི་དགེ་བཤེས་མཛད་སྒོ་ཉིན་གསུམ་པ།
ཕྱི་ལོ་༢༠༡༩ ཟླ་བ་ ༠༢ ཚེས་ ༡༢ ཉིནསྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་དགུ་ཐོག་༸སྐྱབས་རྗེ་མཁན་སློབ་རྣམ་པ་དང་བཀའ་རམས་པ་རྣམ་པ་བཅས་སྤྱན་རྒྱ་སྤོས་མེས་སྣ་དྲངས་ཏེ་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས། དེ་བཞིན་སྐྱབས་གནས་དགེ་འདུས་ཀྱི་སྡེ་དང་། སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཁྲིམས་ཞིབ་པ་ཆེ་བ་ཟུར་པ་དང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཞོན་ཟུར་པ་སྐུ་ངོ་བྱ་དུར་བསོད་ནམས་བཟང་པོ་དང་། གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་སྤྱི་འཐུས་བ་ར་ཚེ་དབང་བཀྲ་ཤིས་གཙོས་བོད་ཕྱི་ནང་གཉིས་དང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ནས་ཕེབས་པའི་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པ་བཅས་ཚོགས་ཁང་ནང་མཉམ་དུ་འཛོམས་རྗེས་འབྲས་སིལ་དང་གཟབ་ཇ་འདེགས་འབུལ་ཞུས། སྐྱབས་རྗེ་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེས་མཆོད་ཚིག་གིས་དབུ་བཙུགས་ཏེ་བཀའ་རམས་པ་རྨ་རི་དྲང་སྲོང་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་མཐའ་ཡས། བཀའ་རམས་པ་ལྷ་ལྡོང་དྲང་སྲོང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་ལྡན། བཀའ་རམས་པ་སྨན་པ་དྲང་སྲོང་འོད་ཟེར་མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་གསུམ་གྱིས་སྔོན་འགྲོའི་བཤད་པ་གྱེར། ཉིན་གུང་ཆུ་ཚོད་བཅུ་གཉིས་ཐོག་གཏོང་སྒོ་ཆེན་མོ་བཏང་། ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་གསུམ་པའི་ཐོག་མཁན་སློབ་རྣམ་པ་འཚོགས་ཁང་ནང་གདན་ཞུས་བྱས་ཏེ་སྐྱ་སེར་མི་དམངས་ཡོངས་ལ་བཀྲ་ཇ་དང་བཞེས་ཏོག་ཕུལ་ནས་བཀྲ་ཤིས་བསྔོ་སྨོན་གྱིས་མཐའ་བརྒྱན་ཏེ་བཀའ་རམས་པ་གསུམ་གྱི་སྔོན་འགྲོའི་མཛད་སྒོ་གྲུབ།
བཀའ་རམས་པ་རྨ་རི་དྲང་སྲོང་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་མཐའ་ཡས་གུས་ཉིད་བོད་ལྗོངས་ནག་ཆུ་སྦྲ་ཆེན་རྫོང་རྨ་རུ་ཤང་རྨ་རུ་ནོར་བུ་དགའ་བ་དང་། མ་ནུ་བཟའ་ནོར་འཛོམ་གཉིས་ཀྱི་བུ་རུ་སྐྱེས། ལོ་ལྔ་ནས་ཕ་ཡི་མདུན་དུ་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་སྦྱངས། ལོ་བརྒྱད་ནས་ཕྱུགས་རྫི་སོང་། ལོ་བཅུ་དགུ་ཐོག་ཀླུ་དགོན་བདེ་ཆེན་གཡུང་དྲུང་གླིང་དུ་བཀའ་འགྱུར་ལུང་ཞུས། ཉེར་གཅིག་ཐོག་རག་ཤི་རྟོག་ལྡན་དྲི་མེད་གཡུང་དྲུང་མདུན་དུ་རབ་བྱུང་སྒྲུབ། དེ་ནས་རྐོང་པོ་བོན་རི། གངས་རི་རྩེ་དྲུག་སོགས་གནས་སྐོར་མང་དུ་སོང་། ཉེར་གཉིས་ཐོག་གྲུབ་ཆེན་ནམ་མཁའ་རྒྱལ་མཚན་མདུན་ནས་བོན་འབྲེལ་བྱིན་རླབས་ཞུས་ཏེ་རྣལ་བབས་དང་མུན་མཚམས་བསྡད། དེ་ནས་ཁྱུང་པོ་སྟེང་ཆེན་དགོན་གཡུང་དྲུང་བསྟན་རྒྱས་གླིང་དུ་སྒྲུབ་གྲྭ་བསྡད། རང་ལོ་ཉེར་ལྔ་ཐོག ༢༠༠༢ ༨ ༡༩ ཆུ་ཚོད་༣ སྐར་མ ༤༠ ཐོག་གདན་ས་ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུ་རྩེར་འབྱོར། ༢༠༠༢ ༩ ༣༠ ཉིན་བཤད་གྲྭའི་སྒྲིག་ཁོངས་སུ་ཞུགས། ༸སྐྱབས་རྗེ་རྩ་བའི་བླ་མ་མཁན་སློབ་དགེ་རྒན་རྣམས་ཀྱི་མདུན་ནས་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་གྱི་བྱིན་རླབས་རྒྱ་གང་ཆེ་ཐོབ་སྟེ་སྐབས་བབ་སློབ་ཚན་རྣམས་རིམ་བཞིན་སྦྱོང་ཞོར་དུ་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་རྩིས་པ་སོགས་དགོན་གྱི་ལས་སྣེ་གང་ལྕོགས་ཞབས་ཞུ་བསྒྲུབས། ༢༠༡༦ ༣ ༡༣ ཉིན་བཤད་གྲྭའི་སློབ་ཚན་རྫོགས་ནས་སྒྲུབ་གྲྭའི་སྒྲིག་ཁོངས་སུ་ཞུགས་ནས་བཤད་སྒྲུབ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཉམས་ལེན་བརྩོན། རྩ་བའི་བླ་མ་ལ་ལོ་འདིར་རིག་གནས་རྒྱུགས་སྤྲོད་ཀྱི་ཤོག་ཁྲ་འབུལ་སྐབས་ “ཨེར་སངས་དགྱེས་པའི་གཡུང་དྲུང་།” ཞེས་གནང་བ་དང་། ད་ལན་སྐལ་བཟང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་རྟགས་སྩོལ་བའི་མཛད་སྒོ་འཚོགས་བཞིན་པ་བཅས་སོ།། ༢༠༡༩ ༢ ༡༢་ཉིན།
བཀའ་རམས་ལྷ་ལྡོང་དྲང་སྲོང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་ལྡན་གུས་ཉིད་ལྷ་ལྡོང་ཚེ་རིང་ནམ་མཁའ་དང་མ་འབེ་བཟའ་བསོད་ནམས་མཚོ་དཔལ་གཉིས་ཀྱི་བུ་རུ་ ༡༩༧༩ ༣ ༡༥ ཉིན་སྐྱེས། རང་ལོ་བརྒྱད་ནས་བཅུ་གཉིས་བར་དུ་རང་ཡུལ་གྱི་སློབ་ཆུང་འགྲིམ་ཞོར་ཕ་མའི་ཞབས་ཞུ་བསྒྲུབས་པ་དང་། དུས་མཚུངས་སུ་གྲུབ་ཆེན་ཉི་མ་ཚུལ་ཁྲིམས་མདུན་ནས་ཡབ་སྲས་སྔོན་འགྲོ་ཞུས། དེ་ནས་ཁྲོམ་ཚང་དགོན་གཡུང་དྲུང་ཀུན་གྲགས་གླིང་དུ་བྲུའི་རྣལ་འབྱོར་བ་གཡུང་དྲུང་ཐོགས་མེད་དང་། ཨ་ཁུ་བོན་རྒན་ནམ་མཁའ་བསྟན་འཛིན་དང་། དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་དབང་རྒྱལ། དགའ་ཕྱུག་སོགས་ཀྱི་མདུན་ནས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག གྱེར་དབྱངས་འདོན་གསུམ། འབུད་རྡུང་དཀྲོལ་གསུམ་སོགས་སྦྱངས་ནས་ཡུལ་མིའི་རེ་འདུན་བཞིན་ཞབས་བརྟན་བསྒྲུབས། ༡༩༩༢ ལོར་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་བོད་གངས་ཅན་ལྗོངས་སུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་ཁྲོམ་ཚང་དགོན་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ནས་ལྷ་རྒོད་དབང་དང་གཙང་གཙུག་གི་སྡོམ་པ་ཞུས། དེ་རྗེས་རྩེ་དྲུག་གྲུབ་ཆེན་ནམ་མཁའ་རྒྱལ་མཚན་མདུན་ནས་རྩ་རླུང་སྦྱངས་པ་དང་དབང་ལུང་གང་མང་ཐོབ། ༢༠༠༠ལོར་ཁྱུང་པོ་སྟེང་ཆེན་དགོན་དུ་སྒྲུབ་གྲྭར་ཞུགས་ནས་བླ་མ་རྒྱ་མཚོ་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་ཤར་རྫའི་བཀའ་ཡི་བོན་འབྲེལ་བྱིན་རླབས་གང་མང་ཐོབ་པ་དང་། དཔོན་སློབ་རྒྱལ་བ་དང་། དགེ་བཤེས་བཟོད་པ་འགྱུར་མེད་བཅས་མདུན་དུ་ཁྲིད་ལུང་ཞུས། དེའི་སྐབས་སུ་སྔོན་འགྲོ་འབུམ་དགུ་བསགས་སྦྱངས་བྱས་པ་དང་། རྩ་རླུང་གཏུམ་མོའི་ཉམས་ལེན་སྦྱངས། ༢༠༠༢ ༨ ༡༩ ཆུ་ཚོད་གསུམ་པ་སྐར་མ་བཞི་བཅུ་ཐོག་དཔལ་ལྡན་ཁྲི་བརྟན་ནོར་བུ་རྩེར་འབྱོར། ༢༠༠༢ ལོར་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་མཁན་པོ་བསྟན་པ་གཡུང་དྲུང་གཉིས་ཀྱི་མདུན་ནས་དགེ་སློང་སྡོམ་པ་ཞུས། ༢༠༠༢ ༩ ༣༠ ཉིན་བཤད་གྲྭའི་སྒྲིག་ཁོངས་ནང་དུ་ཞུགས། ༢༠༠༢ ནས་ ༢༠༡༩ བར་དུ་སྡུད་གྲྭ་དང་། རྟགས་རིགས། ཚད་མ། ཐེག་འགྲེལ། ས་ལམ། ཕར་ཕྱིན་སྐབས་བརྒྱད། དབུ་མ། མཛོད། འདུལ་བ། བཀའ་འགྲེལ་གསལ་བྱེད། མ་རྒྱུད། ནམ་མཁའ་འཕྲུལ་མཛོད། བཀའ་རྒྱུད་སྐོར་བཞི། གབ་འགྲེལ། ཡང་རྩེ་ཀློང་ཆེན། བསྒྲགས་པ་སྐོར་གསུམ་བཅས་གཞུང་ཆེན་ཁག་དང་། རིག་གནས་མིང་གཞི་དང་། སུམ་ཅུ་པ་དང་། རྟགས་འཇུག སྙན་ངག རྩིས་དཀར་ནག སྒྲ དཀྱིལ་འཁོར། མཆོད་རྟེན་གཟུངས་གཞུག་སོགས་གསང་གསུམ་བོན་གྱི་མཛོད་འཛིན་༧སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་སྨྲ་བའི་དབང་པོའི་མཆོག་དང་། སྐྱབས་རྗེ་མཁན་པོ་བསྟན་པ་གཡུང་དྲུང་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག སྐྱབས་རྗེ་དཔོན་སློབ་ཚངས་པ་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་མཆོག སྐྱབས་རྗེ་སྒྲུབ་མཁན་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག བཤད་སྒྲུབ་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས། རྩ་འཛིན་སློབ་དཔོན་དགེ་བཤེས་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་ཀུན་གསལ་དགེ་བཤེས་ཉི་མ་རྒྱལ་མཚན་བཅས་ཀྱི་མདུན་ནས་ཁྲིད་ལུང་དང་། ཡི་དམ་ཞི་ཁྲོ་དང་། སྨྲ་སེང་། དྲན་པ། ཀུན་འབུམ་གོ་འབྱེད་སོགས་བཅས་དབང་གང་མང་ཐོབ། དེའི་སྐབས་སུ་དགོན་གྱིས་ལས་དོན་འབུད་པ་དང་ལོ་གཉིས་རིང་དབུ་སྐྱོར། ལོ་དྲུག་ཞབས་བརྟན་དབུ་མཛད་སོགས་གང་ནུས་ཞུས། ༢༠༡༦ ༣ ༡༣ ཉིན་སྒྲུབ་གྲྭའི་སྒྲིག་ཁོངས་སུ་ཞུགས་ནས་བཤད་གྲྭ་དང་སྒྲུབ་གྲྭ་གཉིས་ལ་ཞུགས་ནས་དེའི་སྐབས་སུ་ལོ་གཅིག་གི་རིང་སྒྲུབ་གྲྭའི་དགེ་སྐོས་བྱས། ༢༠༡༣ ༡༠ ༡༨ ནས་ ༡༡ ༡༨ བར་དུ་ཞྭ་དཀར་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་རྒྱལ་བ་སྨན་རིའི་ཁྲི་འཛིན་སོ་གསུམ་པ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གི་དྲུང་ནས་ཆོ་ག་བཅུ་གཉིས་དང་། གསས་མཁར་མཆོག་ལྔ་སོགས་ཡི་དམ་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་བཀའ་དབང་ཟབ་མོ་ཞུས། ༢༠༡༠ ༡༢ ༢༥ ནས་ ༢༠༡༡ ༡ ༡༥ བར་དུ་སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དབུས་པའི་དགོན་འདིའི་མཁན་སློབ་རྣམ་པའི་མདུན་ནས་ལྗགས་ལུང་ཨ་གསལ་ཉམས་ལེན་ལྔ་སྐོར་དང་གསང་སྔགས་གཞུང་ཆེན་རྫོགས་ཆེན་གཞུང་དང་། ཡོངས་འཛིན་སྨྲ་བའི་དབང་པོའི་གསུང་འབུམ་པོད་བཅུ་བཞི་ཆ་ཚང་ལུང་ཐོབ། ༢༠༡༩ ༡ ༢༡ ཧོར་ཟླ་ ༡༢ པའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ཉིན་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པའི་འཁྲུངས་མཆོད་སྐབས་རྩ་བའི་བླ་མ་ཡོངས་འཛིན་སྨྲ་བའི་དབང་པོ་གཙོས་པའི་མཁན་སློབ་ལྷན་འཛོམས་ཀྱི་མདུན་དུ་རིགས་གནས་ཀྱི་ཤོག་ཁྲ་སྤྱན་འབུལ་ཞུས་ནས་བརྡ་སྤྲོད་ཀུན་བཤད་ཀྱི་མཚན་་ “ཨེ་མ་ཀུན་བཟང་རང་གྲོལ” ཞེས་བསྩལ། དི་རིང་མིག་དམར་ཐ་སྐར་འགྲུབ་སྦྱོར་ལ་སྐལ་བཟང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་སྔོན་འགྲོའི་བཤད་པ་དང་འབྲེལ་མཛད་སྒོ་འཚོགས་བཞིན་པ་བཅས་སོ།།
བཀའ་རམས་པ་སྨན་པ་དྲང་སྲོང་འོད་ཟེར་མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་ལགས་ནི་མདོ་སྨད་རྔ་བ་རུ་གྲགས་པའི་ཧོ་ཙ་སྡེ་བ་རུ་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༤ ༡ ༣༠ ཉིན་ཕ་ནམ་མཁའ་དང་མ་རྫོགས་ཀོ་གཉིས་སུ་སྐྱེས་ཤིང་ཆུང་དུས་སུ་བློན་ཚང་ཡུལ་ཚོའི་གཞི་རིམ་སློབ་ཆུང་འགྲིམས། རང་ལོ་དགུ་ནས་བཟུང་ནང་མིས་བཀས་བཀོད་ལྟར་མདོ་སྨད་སྣང་ཞིག་དགོན་ཆེན་གྱི་འཚོགས་གྲལ་དུ་ཞུགས། དེ་ནས་བཟུང་བཀའ་དྲིན་བླ་ན་མཐོ་བའི་དགེ་རྒན་དཔོན་སློབ་བསྟན་འཛིན་ཕུན་ཚོགས་དང་། དགེ་བཤེས་འཇམ་དབྱངས་བརྩོན་འགྲུས། ཨ་ཁུ་བློ་གྲོས་བཅས་དགེ་རྒན་དུ་བསྟེན་ནས་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་དང་བརྡ་དག་སོགས་ལ་སྦྱངས་པ་བྱས། རང་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཐོག་སྣང་ཞིག་སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་རྒྱལ་ཚབ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་མདུན་ནས་གཙང་མ་གཙུག་ཕུད་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཞུས་ཤིང་ཚུལ་མིང་ལ་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་བཏགས་ཤིང་དྲིན་ཅན་བླ་མ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་མདུན་ནས་དབང་ལུང་མང་དུ་ཞུས། ༢༠༠༣ ལོར་བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ཁྲི་བརྟན་ནོར་རྩེ་རུ་འབྱོར་ཞིང་༧སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་སྨྲ་བའི་དབང་པོ་མཆོག་དང་མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པ་གཡུང་དྲུང་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་གསེར་ཞལ་དངོས་སུ་མཇལ་བའི་སྐལ་བཟང་ཤར། དེ་ནས་གྲྭ་ས་ཆེན་པོའི་སྒྲིག་སྲོལ་ལྟར་སྐྱབས་རྗེ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་མདུན་ནས་གཙང་གཙུག་གི་སྡོམ་པ་ཞུས་ཤིང་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་སྒྲིག་ཁོངས་སུ་ཞུགས། དེ་ནས་བཀའ་དྲིན་བླ་ན་མཐོ་བའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་དཔོན་སློབ་ཚངས་པ་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་དང་། སྒྲུབ་གྲྭའི་མཁན་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ། རྩ་འཛིན་སློབ་དཔོན་དགེ་བཤེས་སྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་ཀུན་གསལ་ལ་སོགས་དགོན་འདིའི་རབ་འབྱམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དུ་མ་དགེ་རྒན་དུ་བསྟེན་ནས་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་བྱ་རིག་པའི་གནས་ལ་སྦྱངས་བ་བྱས། ༢༠༠༩ ལོར་སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་ཁྲི་འཛིན་སོ་གསུམ་པ་ཆེན་པོ་མཆོག་བལ་ཡུལ་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་སྐབས་སྨན་རིའི་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས་གཙོས་མཁན་སློབ་དུ་མའི་མདུན་ནས་དག་པ་དྲང་སྲོང་གི་ཁྲིམས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཞུས། ༢༠༡༠ལོར་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེ་སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་བཀོད་སྒྲིག་འོག་༧སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་དང་། མཁན་རིན་པོ་ཆེ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པ་གཡུང་དྲུང་མཆོག དེ་བཞིན་དཔོན་སློབ་ཚངས་པ་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ། སྒྲུབ་གྲྭའི་མཁན་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་ཀྱིས་དམིགས་བསལ་བཀའ་ལུང་སྩལ་སྐབས་རྫོགས་ཆེན་གྱི་བོན་སྡེ་མི་འདྲ་བ་ལྔ་བཅུ་ང་གཉིས་ཙམ་གྱི་ལྗགས་ལུང་དང་། སྐྱབས་རྗེ་ཡོངས་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ་པོད་བཅུ་བཞི་ཆ་ཚང་གི་དཔེ་ལུང་ཐོབ། ༢༠༡༦ ལོར་བཤད་གྲྭ་མཐར་ཕྱིན་ནས་ལྷར་ཡང་སྒྲུབ་གྲྭའི་ཁོངས་སུ་ཞུགས་ནས་རྫོགས་ཆེན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་སློབ་སྦྱོང་དམིགས་ཀྱིས་བྱས་པ་མ་ཟད་ཞོར་དུ་རྩ་རླུང་དང་འཕྲུལ་འཁོར་སོགས་ལ་སྦྱངས་བ་བྱས། ༢༠༡༩ ༡ ༢༡ ཉིན་སྐྱབས་རྗེཡོངས་འཛིན་སྨྲ་བའི་དབང་པོ་དབུ་བཞུགས་ཐོག་མཁན་སློབ་རྣམ་པའི་མདུན་ཏུ་རིག་གནས་རྒྱུགས་སྤྲོད་ཀྱི་སྒྲ་འཁོར་སོགས་སྤྱན་འབུལ་ཞུས་ནས་བརྡ་སྤྲོད་ཀུན་བཤད་ཀྱི་མཚན་ལ”སྨྲ་སེང་བློ་གྲོས་འབྱུང་གནས”ཞེས་བསྩལ་གནང་བ་སོགས། མདོར་ན་མི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་གཉིས་ལ་ཉེ་བ་ཙམ་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཤིང་མི་རིང་བར་གྲྭ་ཚང་འདུས་པ་རྒྱ་མཚོའི་དབུས་ནས་རབ་འབྱམས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་མཚན་རྟགས་བཞེས་རྒྱུ་ཡིན་པ་བཅས་མཚམས་སྦྱོར་མདོ་བསྡུས་སུ་བཀོད་པའོ།། གང་གི་གྲོགས་སུ་གྱུར་བ་རྔ་རང་རིག་གིས། ༢༠༡༩ ༢ ༡༡ ཉིན་བྲིས།
མེ་ལོང་་ཡེ་ཤེས་དྲ་བའི་རྩོམ་སྒྲིག་པས་ ༢༠༡༩ ༢ ༡༢ཉིན་སྤེལ།
པར་པ་ཁྱུང་ཐོག་རྒོད།


text:
ཐའེ་ཝན་སྲིད་བློན་གྱི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་སྐུ་ཀའོ་ལཱ་སི་ཡོ་ཏ་ཀཱ་ (Kolas Yotaka) མཆོག
༄༅། ། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོ་ཟུར་པ་དང་ལས་ཐོག་སྤྱི་འཐུས་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་གིས་སྣེ་ཁྲིད་འོག བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ཐའེ་ཝན་དུ་ཕེབས་ནས་གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ལས་དོན་ཁག་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད།
ཐའེ་པེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ལྕམ་སྐུ་ལིན་ ཡིང་ མིང་ (Lin Ying-Meng) མཆོག
དེ་ཡང་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་སྐབས་བཅུ་དྲུག་པའི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་རྣམས་ཕྱི་རྒྱལ་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ཏུ་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་སོགས་གནད་ཡོད་མི་སྣ་མཇལ་འཕྲད་དང་། བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་སྔར་ལྷག་ཐོབ་ཐབས་ཆེད་ཕྱོགས་བསྐྱོད་གནང་རྒྱུའི་ལས་རིམ་ཞིག་ཡོད་པ་ལྟར། སྤྱི་འཐུས་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་དང་། སྤྱི་འཐུས་གསེར་རྟ་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག སྤྱི་འཐུས་དབྱངས་ཅན་སྒྲོལ་དཀར་མཆོག སྤྱི་འཐུས་བློ་བཟང་ཆོས་འབྱོར་མཆོག་བཅས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༠ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༡༠ ནས་ ༡༧ བར་ཉིན་གྲངས་བརྒྱད་རིང་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཁབ་ནང་གཞུང་འབྲེལ་ཕྱོགས་བསྐྱོད་ཀྱི་ལས་རིམ་ཞིག་འགྲོ་བཞིན་ཡོད།
སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ་གནམ་ཐང་དུ་སྣེ་ལེན་ཞུ་སྐབས།
སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པ་ཕྱི་ཚེས་ ༨ ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོ་བཞུགས་སྒར་རྡ་ས་ནས་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་ཕེབས་ཐོན་གནང་བ་དང་། ཕྱི་ཚེས་ ༩ ཉིན་གྱི་མཚན་མོ་ཆུ་ཚོད་ ༡༢།༠༠ ཙམ་ལ་ལྡི་ལི་ནས་བྷེང་ཀོག་བརྒྱུད་ཐའེ་ཝན་གྱི་རྒྱལ་ས་ཐའེ་པེ་རུ་ཕེབས་ཐོན་གནང་སྟེ། ཕྱི་ཚེས་ ༡༠ ཉིན་ས་གནས་སུ་འབྱོར་བའི་སྐབས་ཐའེ་ཝན་དོན་གཅོད་ལས་ཁུངས་དང་། ཐའེ་སྡོད་བོད་རིགས་ཚོགས་པ། བོད་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་པ་བཅས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུའི་སྣེ་ལེན་གནང་ཞིང་། ཕྱི་ཚེས་༡༡ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཐའེ་ཝན་གྱི་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོ་བྱེད་བཞིན་པར་གཟིགས་ཞིབ་དང་། ཕྱི་དྲོ་ཐའེ་ཝན་དོན་གཅོད་ལས་ཁུངས་སུ་ཕེབས་ཏེ་གཟིགས་སྐོར་རྟོག་ཞིབ་དང་། སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པར་དོན་གཅོད་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་དོན་སྙན་སེང་དང་། གངས་ལྗོངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོགས་བཅས་ངོ་སྤྲོད་གནང་ཡོད་འདུག
སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པས་ས་གནས་བོད་རིགས་རྣམས་ལ་གསུང་བཤད་གནང་སྐབས།
ཕྱི་ཚེས་ ༡༢ ཉིན་ཐའེ་ཝན་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་དང་མཉམ་དུ་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ཤིང་། ཐོག་མར་སྤྱི་འཐུས་རྣམ་པས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོགས་དང་། སྐབས་འདིའི་གཞུང་འབྲེལ་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོགས་ཀྱི་དགོས་དམིགས་སོགས་གསུང་བཤད་མདོར་བསྡུས་རེ་གནང་ཡོད་པ་དང་། དེ་ནས་ཐའེ་ཝན་དོན་གཅོད་བ་རི་ཟླ་བ་ཚེ་རིང་ལགས་དང་། ཐའེ་སྡོད་བོད་རིགས་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ་བསྟན་འཛིན་རྣམ་དག་ལགས་སོགས་ཀྱིས་ཐའེ་ཝན་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་ལས་དོན་བྱེད་ཕྱོགས་སོགས་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས་གནང་རྗེས། དེར་ཕེབས་པའི་མི་མང་གི་ངོས་ནས་དྲི་བ་དང་གོ་བསྡུར་ལྷུག་པོ་གནང་བར་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་གསལ་བཤད་ལན་འདེབས་དགོས་པ་ཁག་གནང་ཡོད་འདུག
ཐའེ་ཝན་སྲིད་བློན་གྱི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་སྐུ་ཀའོ་ལཱ་སི་ཡོ་ཏ་ཀཱ་ (Kolas Yotaka) མཆོག་ལ་བོད་དོན་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་གནང་སྐབས།
ཕྱི་ཚེས་ ༡༣ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་ཐའེ་པེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ཁག་ཅིག་དང་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དམིགས་ཡུལ་དང་ལས་དོན་དང་། ཐའེ་ཝན་དང་བོད་དོན་གྱི་འབྲེལ་བའི་སྐོར། བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གནས་སྟངས་སྐོར་སོགས་གོ་བསྡུར་སྙན་སེང་ཞུས་འདུག་པ་དང་། ཕྱི་དྲོ་བོད་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་འབྲེལ་མཐུད་ཁང་གི་ཚོགས་མི་རྣམས་ལ་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་གི་གནས་སྟངས་སྐོར་དང་། བོད་དང་། ཐའེ་ཝན། ཧོང་ཀོང་། ཤར་ཏུར་ཀི་སི་ཐན་བཅས་ཀྱི་གནས་སྟངས་སྐོར་བགྲོ་གླེང་དང་དྲི་བ་དྲིས་ལན་སོགས་གནང་ཡོད་འདུག
ཐའེ་པེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་དང་ལྷན།
ཕྱི་དྲོ་ཆུ་ཚོད་ ༤།༣༠ ཙམ་གྱི་ཐོག་ཐའེ་ཝན་སྲིད་བློན་གྱི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་སྐུ་ཀའོ་ལཱ་སི་ཡོ་ཏ་ཀཱ་ (Kolas Yotaka) མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་དང་། བོད་ཀྱི་གནད་དོན་སྐོར་ལ་སྔོན་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བར་བཀའ་དྲིན་ཆེ་ཞུས་པ་དང་། མ་འོངས་པར་མུ་མཐུད་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་སོགས་ཞུས་འདུག་པ་དང་། དེའི་དགོང་མོ་གསོལ་ཚིགས་དང་མཉམ་དུ་ཐའེ་ཝན་གྱི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་ཁག་ཅིག་དང་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་དང་། གཟིགས་ཚུལ་དང་ཉམས་མྱོང་བརྗེ་རེས་སོགས་གནང་ཡོད་འདུག་པ་བཅས། །
བོད་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་འབྲེལ་མཐུད་ཁང་གི་ཚོགས་མི་རྣམས་དང་ལྷན།
ཐའེ་པེ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་ལྕམ་སྐུ་ལིན་ ཡིང་ མིང་ (Lin Ying-Meng) མཆོག་དང་ལྷན།
ཐའེ་ཝན་དུ་གནས་སྡོད་བོད་མི་རྣམས་དང་ལྷན།
ཐའེ་ཝན་སྲིད་བློན་གྱི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་སྐུ་ཀའོ་ལཱ་སི་ཡོ་ཏ་ཀཱ་ (Kolas Yotaka) མཆོག་དང་ལྷན།
ཐའེ་ཝན་སྲིད་བློན་གྱི་མགྲིན་ཚབ་པ་ལྕམ་སྐུ་ཀའོ་ལཱ་སི་ཡོ་ཏ་ཀཱ་ (Kolas Yotaka) མཆོག


text:
ལེའུ་དྲུག་པ། ས་སྐྱ་པའི་སྲིད་སྐྱོང་དུས་རབས།
ཐུབ་བསྟན་ཕུན་ཚོགས། 2010-09-08
ལེའུ་དྲུག་པ། ས་སྐྱ་པའི་སྲིད་སྐྱོང་དུས་རབས།
FT31265-1349ས་བཅད་དང་པོ། ས་སྐྱ་པས་བོད་ཡོངས་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱས་པ། FT3Z
Hགཅིག ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལུགས་དར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན། )བོད་ཁམས་སིལ་བུར་གྱུར་པའི་ལོ་ངོ་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ཡུལ་གྲུ་སོ་སོའི་རང་རང་གི་ཡུལ་དཔོན་ཆུང་ངུ་ཙམ་རེ་ལས་མེད་ཅིང༌། རིམ་བཞིན་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་བརྩི་བཀུར་དང༌།
ཆོས་ལུགས་ལ་དད་པ་ཆེན་པོར་བྱུང་བའི་སྟབས་ཀྱིས། དཔལ་འབྱོར་གྱི་འཁོས་ཀ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་བུ་རྒྱུད་ལ་རིག་གནས་སློབ་པ་དང༌། ཆོས་སྒོར་འཇུག རབ་ན་རྒྱ་གར་དུ་མངགས་ནས་ཆོས་དང་ལོ་ཙཱ་སློབ་ཏུ་འཇུག་གི་ཡོད། དེ་དག་བསླབ་པ་མཐར་ཕྱིན་ནས་སླར་བོད་དུ་ལོག་སྟེ་དགོན་གནས་གསར་འདེབས་དང༌། ཆོས་དང་རིག་གནས་ཀྱི་རྒྱུན་འཛིན་སློབ་མ་མང་པོ་གསོ་སྐྱོང་གནང་གི་ཡོད་སྟབས། དེ་དག་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སྡེ་འབངས་ཚང་མས་བླ་མ་དང༌། དགོན་བདག་ལ་དད་ཞེན་བརྩི་བཀུར་ཞུ་བར་མ་ཟད།
ཡོན་འབུལ་དང་ཞལ་འདེབས་གང་ནུས་སྒྲུབ་ཀྱིན་ཡོད་པས་རིམ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དང༌། ཡུལ་གྱི་དཔོན་པོ་སྦྲག་མར་གྱུར་པ་ན་དེ་དག་ཡུལ་སོ་སོའི་བླ་མ་རྣམས་མ་བསྐོས་རང་བྱུང་དུ་གྲུབ། དུས་དེར་སྟོན་པ་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་དགོངས་བཞེད་ཇི་བཞིན་བློ་ཕུགས་ཆོས་ལ་གཏད། ཆོས་ཕུགས་སྤྲང་ལ་གཏད། སྤྲང་ཕུགས་ཤི་ལ་གཏད། ཤི་བ་གྲོགས་སྟོང་དུ་འགྲོ་བའི་དབེན་ས་རི་ཁྲོད་ཁོ་ན་འགྲིམས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་རྗེ་བཙུན་མི་ལ་ལྟ་བུའི་བྱ་བྲལ་ཁག་ཅིག་བྱུང་བ་དང༌། ཁག་གཅིག་ནི་སྡེ་དམངས་སྤྱི་ཡིས་གུས་བཀུར་དང་དད་པ་ཐོབ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་ཀྱི་རླུང་གིས་ཡང་ཡང་བསྐྱོད་དེ། དཔལ་འབྱོར་ལོངས་སྤྱོད་དང་དཔུང་རོགས་རྒྱབ་རྟེན་གང་ཐོབ་བྱེད་ཅིང༌།
དགྲ་འདུལ་གཉེན་སྐྱོང་གི་ཐབས་ལ་བརྩོན་པའི་ཡུལ་གྱི་དཔོན་པོའི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་པའི་དུས་མཚམས་དེར་སླེབས་པ་དང་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་པའི་རྨང་གཞི་ཆགས། ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལུགས་དར་ཟིན་པའི་རྗེས་སུ་རང་རེ་བོད་ཀྱི་བླ་ཆེན་རྣམས་དཔོན་ཆེན་གྱི་རྣམ་པ་ལྟ་བུས་མཛད་འཕྲིན་སྐྱོང་ཚུལ་འདི་ནི་ཧོར་དང༌། ཏཱ་མིང༌། མན་ཇུ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཆེ་བསྟོད་དང་མངའ་གསོལ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་སྟེ། དཔེར་ན་བོད་སིལ་བུའི་སྐབས་སུ་བྱུང་བའི་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ། འབྲོག་མི་ལོ་ཙཱ་བ་ཤཱཀྱ་ཡེ་ཤེས། མངའ་བདག་མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ། མཁས་གྲུབ་ཁྱུང་པོ་རྣམ་འབྱོར། མི་ལ་བཞད་པའི་རྡོ་རྗེ། དྭགས་པོ་ཟླ་འོད་གཞོན་ནུ། འཁོན་སྟོན་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་པོ། ་པ་ཆོས་ཀྱི་སེང་གེ འབྲོམ་སྟོན་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་ལ་སོགས་པ་མཁས་གྲུབ་ཀྱི་བླ་མ་མང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གནས་ཡུལ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་མེད་པ། ཆོས་དང་རིག་གནས་གང་དུ་དར་བའི་ཡུལ་དེར་ཕེབས་ནས་ཐོས་བསམ་གནང་བ་དང༌། གདུལ་བྱ་སྐྱོང་བ། བྱོན་པའི་ཚེ་ནའང་སྐུ་ཆས་ཡོ་བྱད་འགེལ་བའི་རྟ་དྲེལ་རེ་གཉིས་དང༌། འཁོར་དུ་སློབ་བུ་རེ་གཉིས་དང་འགྲོགས་ནས་འབྱོན་གྱིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། སྐབས་འགར་རང་ཉིད་གཅིག་པུར་ཞབས་ཐང་དུ་ཁུར་པོ་བསྣམས་ནས་འབྱོན་གྱིན་ཡོད་པ་མར་པ་ཆོས་ཀྱི་བློ་གྲོས་རྒྱ་གར་དུ་ཕེབས་ཚུལ་ཁོ་ན་ཙམ་ལ་བལྟས་ན་ཤེས། ཡོན་གོང་མ་སེ་ཆེན་ཧན་གྱིས་ས་པཎ་ཁུ་དབོན་ཧོར་ཡུལ་དུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཤིང་དབུ་བླར་བཀུར། འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་མངའ་བདག་ཏུ་བསྐོས་པ་ནས་བཟུང༌། དུས་རབས་རིམ་བྱུང་གི་བོད་ཀྱི་བླ་ཆེན་རྣམས་ལ་ཧོར་གོང་མ་དང༌།
ཏ་མིང་གོང་མ། མན་ཇུ་གོང་མ་རྣམས་ཀྱིས་སྔ་ཕྱིར་རིམ་བཞིན་བདག་རྐྱེན་དང་ཆོ་ལོ་གནང་བའི་དབང་གིས་བཞུགས་གནས་ལ་ཕོ་བྲང་དང༌། གསེར་ཁྲི། འབྱོན་ལམ་དུ་གདུགས་དང་ཕེབས་བྱམས་སོགས་རྟ་པ་བརྒྱ་ཚོ་མང་པོས་བསྐོར་ནས་ལྷ་ཆེན་གཡུལ་ལ་ཆས་པ་ལྟར་ཕེབས་བསུ་བྱེད་སྲོལ་བྱུང༌། དེ་ནི་སྔར་བོད་ཀྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་གཏོང་ཕྱོགས་མེད་དུ་འགྲིམས་པའི་རྒྱལ་ཁམས་པའི་འཚོ་བའི་སྤྱོད་ལམ་དེ། ཐོབ་དང་སྙན་གྲགས་ལྡན་པའི་ཁྲི་གདུགས་བར་གྱི་མི་ཆེན་གྱི་འཚོ་བའི་ལམ་དུ་བསྐྱོད་པའི་དུས་མཚམས་ཤིག་ཏུ་སླེབས། དེ་འདྲ་ཡིན་ཕྱིར་འགྲོ་མགོན་འཕགས་པ་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་བླ་ཆེན་ཕལ་གྱི་སྙན་གྲགས་དང་མཛད་འཕྲིན་དེ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཤུགས་དང་ལྷན་དུ་དར་རྒྱས་ཡོང་གི་ཡོད་པ་གསལ་པོར་མཐོང་ཐུབ། གཞན་ཡང་གྲུབ་མཐའ་ཁག་སོ་སོའི་བླ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་རང་རང་གི་དཔུང་རོགས་དང་རྒྱབ་རྟེན་བཙལ་ནས་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་འཛིན་ཐུབ་པའི་ཐབས་ལ་བརྩོན་པ་བྱས་པའི་ཚུལ་ལ་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་མཛད་པའི་《བོད་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་སྐོར་བཤད་པ་》ལས། བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་ས་བྱ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1189ལོར། མོང་གོལ་མི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཇིང་གེར་ཧན་གྱིས་མོང་གོལ་ཚོ་པ་ཁག་གཅིག་འགྱུར་བྱས་རྗེས། རིམ་བཞིན་ཡ་གླིང་དཀྱིལ་མ་དང་ནུབ་མ། ཨོ་གླིང་ཤར་བརྒྱུད་བཅས་ལ་རྒྱང་བསྐྱོད་དམག་འཁྲུག་བྱས་ཏེ་ཐོག་མར་ཕྱི་ནས་ཡོང་བའི་བཙན་འཛུལ་སྟོབས་ཤུགས་ཟིལ་གྱིས་མནན་མཐར། གཞི་ནས་ཀྲུང་གོའི་རྒྱལ་ནང་དུ་གཅིག་འགྱུར་བྱེད་པའི་དམག་འཁྲུག་བརྒྱབ་པ་བརྒྱུད་ཤིས་ཞ་དང༌། སུང་ལྷོ་མ། ཅིན་རྒྱལ་རབས་གསུམ་ཕུད་པའི་རྒྱལ་ནང་གི་ས་ཁུལ་མང་ཆེ་བ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ཤིང༌། སྐབས་དེར་བོད་ནང་ཁུལ་དུ་ཆོས་ལུགས་ཚོགས་པ་ཁག་དང༌། ཆབ་སྲིད་སྟོབས་ཤུགས་ཕྱོགས་ཁག་རྣམས་གཅིག་གྱུར་མེད་པའི་གོ་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས། བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་གསུམ་པའི་མེ་སྟག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1206ལོར་བོད་དབུས་གཙང་དུ་དམག་དཔུང་བཏང་བས་སྐབས་དེའི་བོད་དབུས་གཙང་མངའ་རིས་བཅས་ཀྱི་འགོ་པ་ཚང་མས་རྒོལ་ལན་སློག་མ་ནུས་པར་མགོ་བཏགས་ཞུས་ཐོག ས་སྐྱའི་བླ་མ་དང་ཐོག་མའི་འབྲེལ་བ་བྱུང༌། བོད་དབུས་གཙང་ནས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལྷ་སྐུ་དང༌།
ཆོས་དཔེ་མང་པོ་སོག་ཡུལ་དུ་ཁྱེར་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་དར་སྤེལ་གཏོང་བའི་འགོ་ཚུགས། བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་མེ་ཕག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1227ལོར། ཇིང་གེར་ཧན་གྱིས་ཤིས་ཞ་རྒྱལ་རབས་མངའ་འོག་བསྡུས་རྗེས། ཤིས་ཞ་རྒྱལ་པོའི་བླ་མ་གཙང་པ་དུང་ཁུར་པ་དབང་ཕྱུག་བཀྲ་ཤིས་ལ་ཆོས་ཞུས་ཏེ་བོད་ས་གནས་ཀྱི་གྲྭ་པ་རྣམས་ཁྲལ་དང་དམག་ཁྲལ་རྒྱུགས་མི་དགོས་པའི་བཀའ་ཤོག་ཟེར་བ་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱས་ནས་ཆོས་བྱེད་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་དབང་ཆ་ཆེན་པོ་སྤྲད། ཡིན་ནའང་སྐབས་དེར་བོད་དུ་ཡོད་པའི་ཆོས་ལུགས་ཚོགས་པ་ཁག་རྣམས་ལ་སོ་སོའི་སྟོབས་ཤུགས་ཁྱབ་ཁོངས་མི་འདྲ་བ་ཡོད་ཐོག རང་རང་སོ་སོས་སྒེར་བཟུང་བྱས་པའི་ས་ཞིང་དང༌། འབྲོག་ཐང༌། སེམས་ཅན། བྲན་གཡོག་བཅས་མང་ཙམ་ཡོད་རུང༌། ཚོགས་པ་ཁག་སོ་སོའི་རྒྱབ་རྟེན་བཅོལ་སའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཁག་ནི་གཅིག་འོག་ལ་མི་འདུས་པའི་ཁ་ཐོར་དགུ་ཐོར་ཡིན་པར་བརྟེན། ཆོས་ལུགས་ཚོགས་པ་ཁག་གིས་སོ་སོའི་ཆོས་ལུགས་སྟོབས་ཤུགས་གོང་འཕེལ་དང་སྲ་བརྟན་གཏོང་དགོས་ན། ངེས་པར་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་བཅོལ་སའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་དེ་ཡང་ཆབ་སྲིད་དང༌། དཔལ་འབྱོར། དམག་དོན་གང་ཅིའི་ཐད་ནས་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་ཞིང་གཅིག་གྱུར་ཆེ་ཙམ་ཡིན་པ་ཞིག་ལ་བརྟེན་དགོས་རྒྱུ་དེ་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཡིན་པར་མཐོང་ནས།
བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་བཞི་པའི་ས་ཕག་ ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་གོ་དན་རྒྱལ་པོའི་ཁྲི་ལོ་དྲུག་པ་ སྤྱི་ལོ་1239ལོར། ས་སྐྱ་པ་དང༌། ཕག་མོ་གྲུ་པ། འབྲི་གུང་པ། ཚལ་པ། སྟག་ལུང་པ། གཡའ་བཟང་པ་བཅས་ཀྱིས་སོག་ཡུལ་དུ་མི་སྣ་མངགས་ཏེ་ས་སྐྱ་བས་ཨོ་གོ་ཏའི་རྒྱལ་པོ་ལ་མགོ་བཏགས་ཞུས་ཤིང༌། དེ་དང་འདྲ་བར་ཕག་མོ་གྲུ་པ་དང༌། གཡའ་བཟང་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྒྱལ་སྲས་ཧུ་ལའི་ཧུ་ལ་མགོ་བཏགས་ཞུས་པ་དང༌། འབྲི་གུང་པ་དང༌། གཙང་མགུར་མོ་པས་རྒྱལ་སྲས་སེ་ཆེན་ཧན་ལ་མགོ་བཏགས་ཞུས། སྟག་ལུང་པས་རྒྱལ་སྲས་ཨ་རི་བོ་ག་ལ་མགོ་བཏགས་ཞུས་རྗེས་ཁོ་ཚོར་རྒྱལ་པོ་དང་རྒྱལ་སྲས་སོ་སོའི་མངའ་ཁོངས་བོད་ཀྱི་ས་གནས་ཁག་ནས་རྒྱ་ཁྱོན་ཧ་ལམ་འདྲ་བའི་མཆོད་གཞིས་སྤྲད་པ་རེད། ཕག་མོ་གྲུ་པ་ལ་ཧུ་ལའི་ཧུས་སྤྲད་པའི་མཆོད་གཞིས་མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་ཉིས་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་སུམ་ཅུ་སོ་བརྒྱད།
འབྲི་གུང་པ་ལ་མོང་གོལ་ཧན་གྱིས་སྤྲད་པའི་མཆོད་གཞིས་མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་སུམ་སྟོང་དྲུག་བརྒྱ་སུམ་ཅུ། ཚལ་པ་ལ་སེ་ཆེན་ཧན་གྱིས་སྤྲད་པའི་མཆོད་གཞིས་མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་སུམ་སྟོང་བདུན་བརྒྱ། གཡའ་བཟང་པ་ལ་ཧུ་ལའི་ཧུས་སྤྲད་པའི་མཆོད་གཞིས་མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་སུམ་སྟོང༌། སྟག་ལུང་པ་ལ་ཨ་རི་བོ་གས་སྤྲད་པའི་མཆོད་གཞིས་མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་ལྔ་བརྒྱ། ས་སྐྱ་པ་ལ་གོ་དན་རྒྱལ་པོས་མངའ་རིས་སྐོར་གསུམ་ཕུད་པའི་ལ་སྟོད་ལྷོ་བྱང་གཉིས་དང༌། གུར་མོ་ཆུ་མིག ཤངས། ཞྭ་ལུ། ཡར་འབྲོག་བཅས་ཁྲི་སྐོར་བདུན་གྱི་ས་ཆ་དང༌། མི་སེར་ཐེམ་གྲངས་ཆིག་ཁྲི་སྟོང་མེད་བརྒྱད་བརྒྱ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔ་སྤྲད་ཡོད་པ་རེད། ཅེས་འཁོད་པ་དང༌། དགོན་པ་སོ་སོའི་འགོ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་རང་གི་རྒྱབ་རྟེན་བཙལ་ནས་རང་ལ་དབང་བའི་མངའ་འབངས་དང་ཡུལ་གྲུ་རྒྱ་སྐྱེད་བྱས་ཚུལ་གསལ་བར་བཀོད་ཡོད་པ་འདི་ནི་ཆོས་སྲིད་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ལམ་ལུགས་དར་བའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་གསུངས། འོན་ཀྱང་གོང་དང་ཅུང་མི་འདྲ་བར་སྟག་ཚང་དཔལ་འབྱོར་བཟང་པོས་མཛད་པའི་《རྒྱ་བོད་ཡིག་ཚང་》ལས། ཇིང་གི་སི་ལ་སྲས། ཇོ་ཆི་དང༌། ཆ་ག་ཏའེ། ཨོ་གོ་ཏའེ། ཐོ་ལོ་ནོ་ལ་སོགས་དགུ་ཡོད། རྒྱལ་པོ་རང་ཡོད་དུས་སྲས་ཆེ་བ་གཉིས་པོས་རྒྱལ་ས་ལ་མི་རྩོད་པའི་ཡི་གེ་བཅུག་ནས། གཡས་རུ། གཡོན་རུའི་རྒན་པ་ལ་བསྐོས། ནུ་བོ་ཆེ་བ་ཨོ་གོ་ཏ་ཡིས་རྒྱལ་ས་ལོ་དྲུག་མཛད། ཇོ་ཆི་ལ་བུ་བརྒྱད་དང༌། ཆ་ག་ཏའེ་ལ་བུ་དགུ་ཡོད། ཨོ་གོ་ཏའི་སྲས་ཆེ་བ་གོ་ཡུག་རྒྱལ་པོས་རྒྱལ་ས་ཟླ་བ་དྲུག་མཛད། དེའི་ནུ་བོ་གོ་དན་ལ་སོགས་བདུན་ཡོད།
གོ་ཡུག་ལ་བུ་གསུམ་ཡོད། ཐོ་ལོ་ནོ་ཡོན་གྱིས། སྔར་ཡི་གེ་མ་ཤོར་བས། རྒྱལ་ས་ལ་རྩོད་པ་ཡོད་ཅིང༌། དེ་དང་བཙུན་མོ། ཟ་ཡིན་ཨེ་ཁ་ཟོ་རོག་ཏའི་བུ་ཆེ་བ། མོང་གོ་གན་འབྲི་གུང་པ་དང་ཡོན་དུ་འབྲེལ། གྱིས། རྒྱལ་ས་ལོ་དགུ་མཛད། སྲས་གཉིས་པ།
སེ་ཆེན་གོ་དནརྗེ་ས་པཎ་དང་འབྲེལ། ། གསུམ་པ་གུ་པེ་ལ་ཤི་སི་ཆེན་གན་
སྔོན་མ་གུང་ཐང་པ་དང་འབྲེལ། ཤིང་མོ་ཕག་ལོ་ལ་འཁྲུངས།
རྒྱལ་ས་ལོ་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་མཛད། བཞི་པ་ཨ་རི་བྷོ་ག
ཀརྨ་པ་དང་འབྲེལ། ལྔ་པ་ཧུ་ལ་ཧུ། འབྲི་གུང་པ་དང་འབྲེལ།
འདི་ལྷག་པའི་རྒྱལ་པོ་ཡིན་ཟ་ནས། རྒྱལ་ཁམས་ཚོལ་བ་ལ།
སྟོད་དུ་བཏང་བས། དེ་ནས་སྟོད་ཧོར་དུ་གྲགས་པ་འདི་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།
ཞེས་བྲིས་འདུག་པ་འདི་དང་སོག་ཡིག་ནང་དུ་བྲིས་པའི་སོག་པོའི་རྒྱལ་རབས་དང་གཅིག་མཐུན་བྱུང་འདུག བོད་ཀྱི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་སོག་རྒྱལ་འདི་དག་གི་གནས་ཚུལ་འོག་གི་པར་རིས་དང༌། རེ ་མིག་དག་ལས་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག ས་སྐྱའི་ཁྲི་རབས་དང་འབྲེལ་བའི་སོག་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་རེ ་མིག
BG(!BHDFG4FK40FG
ENGHIS ཇིང་གི་སི། ཧོར་ཇིང་གི་རྒྱལ་པོ།
1162-1227BHDG6K104JOCHI ཇོ་ཆི། 1179-1225CHACHATAL
ཆ་ག་ཐེ།
1183-1242OGODEI ཨོ་གོ་ཏའེ། 1186-1241ཇིང་གི་རྒྱལ་པོའི་ཁྲི་འཛིན།
TOLUI ཐོ་ལུ། 1193-1232
BHDG2WK5FK10WK10FK10K5W]
BHDWG10WK5FK13K72FK3FZB(BHDG10K72GUYUK གུ་ཡུག
1206-1248ཨོ་གོ་ཏའི་ཁྲི་འཛིན། འདི་ལ་སྲས་མེད། GO
DEN གོ་དན། རྒྱལ་བུ་འདིས་ས་པཎ་གདན་འདྲེན་ཞུ་མཁན་ཡིན། ZB)
BHDWG6,FK82WK19FK5WZB(BHDG6,FK82BATU བ་ཐུ། 1209-1256
སྲས་གཉིས་པ་ཡིན། BERKE བེར་ཁེ། སྲས་གསུམ་པ་ཡིན། ZB)
BHDWG2,WK35FK5W
BHDG10,FK104MONGKE མོང་ཁེ། 1208-1259 ཐོ་ལུའི་སྲས་དང་པོ་ཡིན།
གུ་ཡུག་ཁེ་གྲོངས་རྗེས་སོག་རྒྱལ་བཞི་པར་གྱུར། F
T5KUBLAL ཁུ་པེ་ལའེ།
1215-1294 ཐོ་ལུའི་སྲས་གཉིས་པ། སོག་རྒྱལ་ལྔ་པ་ཡིན།
FT5HUL
AGU ཧུ་ལ་གུ། 1219-1265 སྟོད་ཧོར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཡིན། PersiaARIG
H BOKE ཨ་རིག་བོ་ཁེ། ?-1266 སོག་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དཔེ་རིས་འདི་ནི་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་བྲིས་པའི་སོག་པོའི་རྒྱལ་རབས་ལས་བཤུས་པ་ཡིན།
འདི་ནི་སོག་རྒྱལ་ཇིང་གི་སི་ནས་སོག་རྒྱལ་ཁུ་པེ་ལེའི་བར་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་དུ་སོག་ཡུལ་གཙོས་པའི་ཨེ་ཤེའི་ཡའི་ཡུལ་གྲུ་རྣམས་ལ་དབང་སྒྱུར་བྱེད་མཁན་གྱི་སོག་པོའི་རྒྱལ་རབས་རྣམས་ཡིན་ཞིང༌། རྒྱལ་པོ་འདི་དག་ས་པཎ་ལ་སོགས་བོད་ཀྱི་བླ་དཔོན་ཁག་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་རྒྱལ་རིགས་རྣམས་ཡིན་འདུག་པས། དེ་དག་གི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་རྣམས་སྐབས་དེའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ལ་ཧ་ཅང་ཁ་གསལ་བས་ཕན་ཐོགས་ཆེ་བར་སྣང༌། འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་འདི་དག་ནི་སོག་ཡིག་ཏུ་བྲིས་པའི་སོག་པོའི་ལོ་རྒྱུས་ནང་འཁོད་པ་ལྟར་བཀོད་པ་ཡིན། བོད་ཡིག་ཏུ་གོ་དན་རྒྱལ་པོ་ཞེས་པ་ས་པཎ་དང་འབྲེལ་བ་བྱེད་མཁན་དེ་ནི་དོན་དུ་སོག་རྒྱལ་མིན་སྟབས་དཔེ་རིས་འདིའི་ནང་བཀོད་མི་འདུག
ཁོང་ནི་དེང་དུས་མཚོ་སྔོན་ས་ཁུལ་གྱི་སོག་པོའི་སྡེ་པ་འདི་དག་གི་སྡེ་དཔོན་ཞིག་ཡིན་འདུག སོག་རྒྱལ་ཇིང་གེ་སི་ལ་སོགས་སོག་རྒྱལ་རྣམས་ཀྱི་དཔེ་རིས་བསྡུས་འགྲེལ།
1. སོག་རྒྱལ་ཇིང་གི་སི། ཨེ་ཤེའི་ཡ་དང་ཡོ་རོབ་ཤར་མའི་བར་དབང་སྒྱུར་བྱས་ཡོད།
རླབས་ཆེན་གྱི་སོག་རྒྱལ་དང་པོ་ཡིན། དེའི་སྲས་ཨོ་གོ་ཏ་སོག་རྒྱལ་གཉིས་པ་ཡིན།
ཨོ་གོ་ཏའི་སྲས་གུ་ཡུག་སོག་རྒྱལ་གསུམ་པ་ཡིན། དེ་ལ་གདུང་རྒྱུད་མེད་པས། སོག་རྒྱལ་བཞི་པ་ནི་ཇིང་གི་སིའི་སྲས་བཞི་པ་ཐོ་ལུའི་ ཐོ་ལོ་ནོ་ཡིན་ སྲས་དང་པོ་ཡིན། སོག་རྒྱལ་ལྔ་པ་ཁུ་པེ་ལེ་་སྲས་གཉིས་པ་ཡིན། སྤྱི་ལོ་1294ལོའི་བར་སོག་རྒྱལ་བྱས། 2. ལྔ་པ་ཨ་རིག་བོ་ཁེ། ཐོ་ལུའི་སྲས་ལྔ་པ་ཡིན བོད་ཡིག་ནང་འདི་སྲས་བདུན་པ་ཡིན་ཞེས་འཁོད་འདུག འདི་དང་ཁུ་པེ་ལེ་གཉིས་རྒྱལ་སྲིད་ལ་རྩོད་ནས་དམག་འཁྲུག་བྱས་པར་རྒྱལ་སྲིད་ཁུ་པེ་ལེ་ལ་ཐོབ། ཨ་རིག་བོ་ཁེ་ཡིས་དེང་དུས་སོག་ཡུལ་གྱི་ནུབ་བྱང་ས་ཁུལ་འདི་དག་གི་ཡུལ་དཔོན་བྱས།
3. ཧུ་ལ་གུ། བོད་ཡིག་ཏུ་ཧུ་ལ་ཧུ་ཟེར། འདི་ཐོ་ལུའི་སྲས་དྲུག་པ་ཡིན། དེར་སོག་སྐད་དུ། ཨི་ལི་ཧན་ཐི་il hanttཞེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་བྱས། འདི་ལ་ཕེ་ཞིའི་ཡ་ Persiaརྒྱལ་ཁབ་ཟེར། དེང་དུས་ཨ་རབ་ཀྱི་ཡུལ་འདི་དག་ཡིན། བོད་ཡིག་ཏུ་སྟོད་ཧོར་ཟེར།
4.བ་ཐུ། འདི་ཇིང་གི་སིའི་སྲས་དང་པོ་ཇོ་ཆིའི་སྲས་གཉིས་པ་ཡིན། སྤྱི་ལོ་1243ལོར་སོག་སྐད་དུ། ཨ་ལི་ཐེན་ཨོ་རི་ཏི་ཨུལ་སི་ Alten ordi ulosཞེས་པའི་རྒྱལ་ཁབ་བཙུགས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་རྒྱལ་པོ་བྱས། དེང་སང་ཨུ་རུ་སུའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པ་ཡིན།
5. ཆ་ག་ཏ། ཇིང་གི་སིའི་སྲས་གཉིས་པ་ཡིན། དེང་དུས་ཡུ་གུར་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་སོག་སྡེ་འདི་དག་གི་རྒྱལ་པོ་ཡིན། དཔེ་རིས་ནང་དུ་ཡོད་པའི་ཇིང་གི་སིའི་རྒྱུད་པ་འདི་དག་ནི་རྒྱལ་པོའི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པ་རྣམས་ཡིན་འདུག་པ་ལས། འདིའི་སྲས་རྒྱུ་རྣམས་དང་དེའི་རྒྱུད་པ་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་པ་སྟག་ཚང་དཔལ་འབྱོར་བཟང་པོས་མཛད་པའི་《རྒྱ་བོད་ཡིག་ཚང་》གི་ལུང་གོང་དུ་དྲངས་ལས་གསལ་བར་ལྟར་རོ། གཉིས། འཁོན་གྱི་གདུང་རྒྱུད་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་སྐོར། དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་རིམ་བྱོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱས་པ་ནི་འཁོན་གྱི་གདུང་རྒྱུད་ཐོག་མར་བྱུང་ཚུལ་ནས་ད་ལྟའི་བར་གྱི་གདུང་རབས་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བར་བརྗོད་པ་《ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་ངོ་མཚར་བང་མཛོད་》དང༌། 《ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་ངོ་མཚར་བང་མཛོད་ཀྱི་ཁ་སྐོང་》དང༌། 《ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་ངོ་མཚར་རིན་ཆེན་ཀུན་འཕེལ་》ཅེས་པ། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དང༌། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གཉིས་ཀྱིས་སྔ་ཕྱིར་པར་དུ་བཏབ་པའི་དེབ་གསུམ་ཡོད་པ་དེར་བལྟ་བར་བྱ་ལ། གདུང་རབས་ཀྱི་སྤྱི་དོན་ཙམ་ཞིག་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་ཆེད་དུ་འདིར་《དེབ་ཐེར་ཀུན་གསལ་མེ་ལོང་》དུ་འཁོད་པ་ལྟར་མདོར་བསྡུས་ཙམ་དགོད་དོ། ། དེ་ཡང་《དཔལ་ལྡན་ས་སྐྱའི་གདུང་རབས་འདོད་རྒུའི་རྒྱ་མཚོ་》ལས། རུས་ནི་བོད་ཀྱི་རུས་ཆེན་བཞི་དང༌། མི ་རུས་དྲུག་སོགས་ལས་ཆད་པ་ཡིན་ཞེས་གྲགས། གདུང་རུས་གཙང་མ་ལྷ་ལས་བབས་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་གནམ་སྤྱི་རིང༌། གཡུ་རིང༌།
གཡུ་སེ་སྟེ་མཆེད་གསུམ་དུ་གྲགས་པ་མི་ཡུལ་དུ་བབས་པ་ལ་མིའི་རྗེ་ཞུས་པས། ཆུང་བས་མིའི་རྗེ་མཛད། ཅེས་འཁོད་ཡོད། ཆུང་བ་གཡུ་སེས་མིའི་རྗེ་མཛད་པས། དེ་ལ་བྱི་ལི་སོགས་སྲས་སྤུན་བཞི་འཁྲུངས། དེ་དག་གིས་ལྡོང་རུས་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་བཏུལ་ཏེ་བྲན་ཏུ་བཀོལ།
གཡུ་རིང་གིས་རྨུའི་བུ་མོ་དམུ་ས་ལྡེའུམ་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པར་སྲས་མ་སངས་སྤུན་བདུན་བྱུང༌།
སྲས་ཆེ་བ་དྲུག་དང་ཡབ་རྗེ་ལྷ་ཡུལ་དུ་གཤེགས། སྲས་བདུན་པ་ཐོག་ལྷ་འོད་ཅན་གྱི་བུ་མོ་ཐོག་ལྕམ་འུར་མོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པ་ལ་སྲས་ཐོག་ཚ་དཔའ་བོ་སྟག་འཁྲུངས། སྲས་དེས་ཀླུའི་བུ་མོ་ཀླུ་ལྕམ་བྲ་མ་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པའི་སྲས་ཀླུ་ཚ་རྟ་སོ་འོད་ཆེན་འཁྲུངས། དེ་ཡན་ཆད་བར་སྣང་དུ་བཞུགས་ཟེར་སྐད། ཀླུ་ཚ་རྟ་སོ་འོད་ཆེན་གྱིས་མོན་བཟའ་མཚོ་མོ་ཁབ་ཏུ་བཞེས་པ་ལ།
སྲས་ཤིག་གཡའ་དང་སྤང་གི་མཚམས་སུ་སྐྱེས། མཚན་ལ་གཡའ་སྤང་སྐྱེས་ཞེས་བཏགས། ཡུལ་དེར་གནས་པའི་རི་གཡས་རུ་ཤངས་ཀྱི་ནུབ་བྱང་ན་བྱང་རི་ཀུན་ལས་མཐོ་བ་མཛེས་ཤིང་ལྟ་ན་སྡུག་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་གཡའ་སྤང་ཞེས་གྲགས། དུས་དེར་སྲིན་པོ་སྐྱ་རེངས་ཁྲག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཆུང་མ་གཡའ་གྲུམ་བསིལ་མ་ཞེས་པ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པ་ཞིག་ཡོད་པས། གཡའ་སྤང་སྐྱེས་ཀྱིས་སྲིན་པོ་སྐྱ་རེངས་ཁྲག་མེད་དང་འཐབ་ནས་སྲིན་པོ་བསད། ཆུང་མ་གཡའ་གྲུམ་བསིལ་མ་ཁབ་ཏུ་བླངས་ནས་སྲས་ཤིག་འཁྲུངས་པ་ལ། འདི་ནི་ལྷ་སྲིན་འཁོན་པའི་བར་དུ་འཁྲུངས་སྟབས་མཚན་ལ་གཡའ་ཕྲུག་འཁོན་བར་སྐྱེས་སུ་བཏགས།


text:
ནང་དོན་གནད་བསྡུས། དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ནང་དུ་རྒྱུད་བཞི་ཡི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལོ་རྒྱུས་གླེང་བརྗོད་བྱས་ཡོད་ལ་དེ་ཡང་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་དང་མི་དམངས་ཀྱི་ཁས་ལེན་ཐོབ་ཆེད་རྒྱུད་བཞིའི་རྩོམ་མཁན་གསང་ནས་རྒྱལ་བའི་བཀའ་རུ་བཟོས་པ་ཡིན་ཚུལ་དང་ཡང་རྒྱུད་བཞིའི་ནད་གཞིའི་ན་ཚ་དང་ཟས་སྤྱོད་སྨན་དཔྱད་ལ་སོགས… ཞིབ་ཏུ་ཀློག →
ནང་དོན་གནད་བསྡུས། དེ་ཡང་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་བཞི་ལས་མི་ལུས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལ་རྟེན་གྱི་དབྱེ་བ་དང་ན་ཚོད་ཀྱི་དབྱེ་བ།རང་བཞིན་གྱི་དབྱེ་བ།ནད་ཁམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་བཅས་མི་འདྲ་བ་བཞི་རུ་གསུངས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན་ལ་འདིར་རང་བཞིན་གྱི་གོ་དོན་དང་རང་བཞིན་གྱི་དབྱེ་བ།དེ་དག་གི་རྒྱུ་རྐྱེན་དང་ཁྱད་ཆོས་སོགས་མདོར་བསྡུས་ནས་བཤད་… ཞིབ་ཏུ་ཀློག →
གཡུང་དྲུང་ཚེ་རིང་། ནང་དོན་གནད་བསྡུས། ཉེས་པ་གསུམ། རྣམ་པར་གྱུར་མ་གྱུར། བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ། རླུང་། མཁྲིས་པ། བད་ཀན། དང་བོ། གླེང་གཞི་བཤད་པ། དེ་ཡང་རྒྱ་ལུགས་གསོ་རིག་དང་ཕྱི་གླིང་གསོ་རིག།བོད་ལུགས་གསོ་རིག་ལ་སོགས་པའི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཚང་མ་རང་རང་གི་འབྱུང་སའི་ཁོར་ཡུག་མི་གཅིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་དག་… ཞིབ་ཏུ་ཀློག →
གཡུང་དྲུང་ཚེ་རིང་། བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ། སྨན། དུག ནང་དོན་གཙོ་བོ། སྨན་དུག་གི་ངོ་བོ་དང་བྱེད་ལས།འབྲེལ་བ་སོགས་བསྡུས་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། དང་པོ། འབྱུང་བ་དང་འབྲེལ་ནས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་བཤད་པ། དེ་ཡང་ང་ཚོ་འཚོ་སྡོད་བྱེད་བཞིན་པའི་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སྟེང་གི་སྨན་རྫས་དང་བྱ་དངོས་ཡོད་ཚད་ལ་རང་རང་གི་ངོ་… ཞིབ་ཏུ་ཀློག →
© 2020 བཙན་པོ་དྲ་བ། — WordPress སྤྱད་ནས་བཟོས། — 青ICP备17000686号
དཔེ་སྒྲོམ་རྩོམ་པ་པོ། Anders Noren — རྩེར། ↑


text:
ཨུ་རུ་སུ།
ཨུ་རུ་སུ་མནའ་འབྲེལ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་སྟེ་བསྡུས་མིང་ལ་ཨུ་རུ་སུ་ཞེས་འབོད་པ་ནི་ཨེ་ཤ་ཡ་གླིང་དང་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་བྱང་རྒྱུད་དུ་གནས་ཤིང་། སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི་1707.54ཡོད། ཨུ་རུ་སུ་ནི་ཨེ་ཤ་ཡ་དང་ཡོ་རོབ་གླིང་སྟེ་གླིང་ཆེན་གཉིས་བརྒལ་བའི་འཛམ་གླིང་གི་གཞི་ཁྱོན་ཆེས་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ལ། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་དག་གིས་ད་ལྟའི་ཨུ་རུ་སུའི་ཡབ་མེས་ནི་ཤར་མའི་སི་ལ་ཧྥུའུ་ཡི་མི་ཡིན་པར་བཞེད། མི་གྲངས་ཆེས་མང་ཞིང་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཆེས་མགྱོགས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་མང་པོ་ཞིག་ཝོ་ལར་རི་རྒྱུད་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡོ་རོབ་གླིང་དུ་ཡོད་པས་ཀུན་གྱིས་གཅིག་མཐུན་གྱིས་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད། ཨུ་རུ་སུའི་སྤྱིའི་ས་དབྱིབས་ནི་ནུབ་དམའ་ཞིང་ཤར་མཐོ་བ། གཙོ་བོ་ཡོ་རོབ་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་རྩྭ་ཐང་དང་ཝོ་ལར་རི་རྒྱུད། ཞི་པའོ་ལི་ཡའི་ཤར་མའི་བདེ་ཐང་། ཞི་པའོ་ལི་ཡ་བར་མའི་མཐོ་སྒང་། ཡ་པའོ་ལོ་ནོའོ་ཧྥུ་རི་རྒྱུད། ཆེར་སི་ཅི་རི་རྒྱུད་བཅས་ཀྱིས་གྲུབ། ཨུ་རུ་སིའི་ས་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་རང་བྱུང་གཏེར་ཁུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མ་ཟད། འཛམ་གླིང་སྟེང་གི་ནགས་ཚལ་ཁེབས་རྒྱ་ཆེས་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན། རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་བཟོ་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འགྲོས་མགྱོགས་ཤིང་འཐུས་ཚང་བའི་བཟོ་ལས་མ་ལག་གྲུབ་ཡོད་ལ། ས་བབ་དང་གནམ་གཤིས་ཀྱི་དབང་གིས་ལོ་རེའི་ཆར་འབབ་ཚད་ཉུང་ལ་ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་ཞིང་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་འགྲོས་དལ་བ་དང་ཞིང་ལས་ཐོན་རྫས་ཀྱི་མཁོ་འདོན་མི་འདང་པའི་གནས་ཚུལ་ཡོད།
ཧྥུའུ་ཨེར་ཅ་གཙང་པོ་ནི་ཨུ་རུ་སུའི་ནུབ་བྱང་ཁུལ་དུ་གནས་ཤིང་། གཙང་པོ་འདིའི་སྤྱིའི་རིང་ཚད་ལ་སྨི་36900ཡོད་པ་དང་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་ཆེས་རིང་བའི་གཙང་པོ་ཡིན་པར་མ་ཟད་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་རིང་བའི་ནང་བཞུར་གཙང་པོར་ངོས་འཛིན་བྱེད། ཧྥུའུ་ཨེར་ཅ་གཙང་པོས་ཨུ་རུ་སུའི་རྒྱལ་དམངས་དཔལ་འབྱོར་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ཐད་ལ་ཕན་ནུས་གལ་ཆེན་འདོན་བཞིན་ཡོད་གཤིས་ཨུ་རུ་སུའི་མིས་དེ་ལ་མ་ཡུམ་གཙང་པོ་ཞེས་འབོད། གཙང་པོ་འདི་ནི་ཡོ་རོབ་ཤར་རྒྱུད་ཀྱི་ཝེར་ཏེ་ཡི་དེའུ་འབུར་མང་པའི་མཚེའུ་ཚོགས་ཡིན་ལ། ནགས་ཚལ་ཁུལ་དང་ནགས་ཚལ་རྩྭ་ཐང་ཁུལ། རྩྭ་ཐང་ཁུལ་བཅས་བརྒྱུད་ཅིང་། གཙང་པོའི་འགྲམ་རྒྱུད་དུ་ཁྱོན་བསྡོམས་མི་གྲངས་ཁྲི་6450འཚོ་སྡོད་བྱས་ཡོད་པ་དང་དེས་ཨུ་རུ་སུ་སྤྱིའི་མི་གྲངས་ཀྱི་43%ཟིན། ཧྥུའུ་ཨེར་ཅ་གཙང་པོས་ཨུ་རུ་སུའི་རིག་གནས་དང་ལོ་རྒྱུས། དཔལ་འབྱོར་བཅས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་ཕན་ནུས་ཆེན་པོ་ཐོན་པས་ཨུ་རུ་སུའི་མིའི་སེམས་སུ་གཙང་པོ་འདིར་གོ་གནས་གལ་ཆེན་ཟིན་ཡོད།
ཨུ་རུ་སུས་མཁའ་སྐྱོད་ལས་དོན་གྱི་ཐད་ནས་གཡུར་དུ་ཟ་བའི་གྲུབ་འབྲས་བླངས་ཡོད་དེ། སྤྱི་ལོ་1957ལོའི་ཟླ་10བར་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་ཐོག་མའི་མིས་བཟོས་སའི་གོ་ལའི་འཁོར་སྐར་བདེ་བླག་ངང་ཤར་གཏོང་བྱས་ཤིང་། སྤྱི་ལོ་1961ལོའི་ཟླ་4པའི་ཚེས་12ཉིན་མཁའ་སྐྱོད་པ་ཡོའུ་ལི་ཅ་ཅ་ལིན་གྱིས་མིའི་རིགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་ཆེས་ཐོག་མའི་མཁའ་དབྱིངས་འགུལ་སྐྱོད་ལེགས་པར་གྲུབ་པས་འཛམ་གླིང་གི་མཁའ་སྐྱོད་ལས་དོན་ཐད་མཛད་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག
ཨུ་རུ་སུའི་རྩོམ་རིག་ཀྱང་འཛམ་གླིང་གི་རྩོམ་རིག་ལྡུམ་རའི་ཁྲོད་ཀྱི་མཛེས་སྡུག་རྣམ་པར་བཀྲ་བའི་མེ་ཏོག་རྐང་གཅིག་ཡིན་ཏེ། དུས་རབས་19པའི་ནང་དུ་ཡོ་རོབ་གླིང་གི་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་རླབས་རྒྱུན་གྱི་ཤུགས་རྐྱེན་འོག་ཨུ་རུ་སུའི་སྙན་ངག་ལ་འགྱུར་བ་ཆེན་པོ་བྱུང་ཞིང་། སྙན་ངག་པ་ཞི་ལི•རོ་ཁོ་ཧྥུའུ་སི་ཆི་དང་ཡ་ལེ་ཧྲན་ཏ•ཕུའུ་ཞི་ཅིན་ནི་སྐབས་དེའི་མིང་དུ་གྲགས་པའི་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྙན་ངག་པར་བརྩི། གཞན་དུས་རབས་19པའི་ཨུ་རུ་སུའི་དངོས་ཡོད་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་འཆར་ཡན་རིང་ལུགས་ལས་འཕེལ་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཅིང་ཧྥ་རན་སི་དང་དོ་ཟླར་མཉམ་པའི་རྩོམ་རིག་དར་རྒྱས་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་གྱུར། ཀུན་གྱིས་དེ་ཨུ་རུ་སུའི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དུས་རབས་སུ་ངོས་འཛིན་བྱེད། དངོས་ཡོད་རིང་ལུགས་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གི་གྲུབ་འབྲས་ཆེས་མཐོ་ཤོས་དེ་བརྩམས་སྒྲུང་གི་སྟེང་ན་མངོན་ཡོད་པ་དང་སྐབས་ཐོག་དེར་འཛམ་གླིང་ན་མིང་དུ་གྲགས་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་རྩོམ་པ་པོ་སྐོར་ཞིག་ཀྱང་ཨུ་རུ་སུར་བྱུང་པ་སྟེ། དཔེར་ན་དངོས་ཡོད་རིང་ལུགས་ཀྱི་བརྩམས་སྒྲུང་རྩོམ་པ་པོའི་ཡབ་ཆེན་དུ་འབོད་པའི་ལེ་ཧྥུའུ•ཐོ་ཨེར་སི་ཐན་གྱི་མིང་དུ་གྲགས་པའི་བརྩམས་སྒྲུང་གསུམ་སྟེ《ཨེན་ན•ཁཱ་ལེ་ནིས་ན།》དང《དམག་འཁྲུག་དང་ཞི་བདེ།》《བསྐྱར་གསོན།》གྱིས་མཚོན་པའི་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་དུས་རབས་19པའི་ཨུ་རུ་སུའི་རྩོམ་རིག་གི་ཆེས་མཐོ་བའི་གྲུབ་འབྲས་མཚོན་པར་བཞེད།
ཐང་ཆེན་དམར་པོ་ནི་ཨུ་རུ་སུའི་རྒྱལ་ས་མོ་སི་ཁོ་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ལྟེ་གནས་སུ་གནས་ཤིང་སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྨི་གྲུ་བཞི་མ་ཁྲི་དགུ་ཡོད། སྤྱི་ལོ་1917ལོར་ཟླ་བཅུ་པའི་གསར་བརྗེ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་རྗེས་ཐང་ཆེན་དམར་པོ་ནི་མི་དམངས་ཀྱི་དུས་ཆེན་དང་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་སའི་གནས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ཐང་ཆེན་དེའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་ཨུ་རུ་སུའི་རླབས་ཆེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་དང་མིང་དུ་གྲགས་པའི་དངོས་མང་བཤམས་སྟོན་ཁང་སོགས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དོན་སྙིང་ལྡན་པའི་བཟོ་བཀོད་མང་པོ་ཡོད།
ཁི་ལི་མོ་ལིན་ཕོ་བྲང་ནི་མོ་སི་ཁི་གཙང་པོའི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པ་དང་སྤྱི་ལོ་1156ལོར་གསར་བསྐྲུན་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་། སྔོན་ཆད་ཧྲ་ཧོང་གོང་མའི་ཕོ་བྲང་ཡིན་པ་དང་ད་ལྟ་ཨུ་རུ་སུ་མནའ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཆེས་ཆེ་བའི་མགོ་ཁྲིད་སྡེ་ཁག་གི་ལྟེ་གནས་སུ་གྱུར་འདུག ཨུ་རུ་སུའི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་མིང་དུ་གྲགས་པའི་ཕོ་བྲང་འདི་མིག་སྔར་རྒྱལ་དོན་བྱེད་སྒོ་དང་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་མགྲོན་པོ་སྣེ་ལེན་བྱེད་སའི་གནས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཕོ་བྲང་འདིའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་མཐོ་ཞིང་བརྗིད་པའི་ཁང་བརྩེགས་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་དེ་དག་ལས་མཐོ་ཚད་ལ་སྨི་81ཡོད་པའི་ཡེ་ཧྥན་ཏ་ཅོང་ཁང་གིས་མི་མང་པོའི་མཚར་འཛིན་གྱི་བློ་ངོར་རྔམ་བརྗིད་དང་གཟི་དཔལ་གྱིས་ཕྱུག་པའི་བཟོ་བཀོད་ཅིག་ལོངས་སྤྱོད་དུ་བསྟར་པ་ལགས། དེ་མིན་ཕོ་བྲང་འདིར་ཏུན་200ལྷག་ཡོད་པའི་ཅོང་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། ཅོང་དེ་ནི་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་ཆེ་བའི་ཅོང་ཡིན་ཞིང་ཀུན་གྱིས་དེ་ལ་ཅོང་གི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་འབོད།
མའེ་ཆི་ལི་མཚེའུ་ནི་ཨུ་རུ་སུའི་བྱང་རྒྱུད་དུ་གནས་ཤིང་མཚེའུ་ཆེན་པོ་དེའི་མིང་གཞན་ལ་བརྩེགས་རིམ་མཚེའུ་ཡང་བྱ། མཚེའུ་དེ་ལ་བརྩེགས་རིམ་ལྔ་ཡོད་ཅིང་བརྩེགས་རིམ་སོ་སོའི་ཆུ་རྒྱུ་དང་ཁ་མདོག སྐྱེས་དངོས་ཚོགས་པ་སོགས་མི་འདྲ་སྟེ། ཆེས་ཐོག་མའི་རིམ་པ་ནི་ཚྭ་མེད་ཆུ་དང་དེར་ཚྭ་མེད་ཆུའི་སྐྱེས་དངོས་འཚོ་སྡོད་བྱས་ཡོད། བརྩེགས་རིམ་གཉིས་པ་ནི་ཚྭ་ལྡན་དང་ཚྭ་མེད་མཉམ་འདྲེས་ཀྱི་ཆུ་ཡིན་ཞིང་། དེར་གཙོ་བོར་སྡིག་སྲིན་སོགས་འཚོ་སྡོད་བྱས་ཡོད། བརྩེགས་རིམ་བར་མ་ནི་ཚྭ་ལྡན་ཆུ་ཡིན་ཞིང་ཚྭའི་མཐུག་ཚད་ཤིན་ཏུ་མཐོ། བརྩེགས་རིམ་བཞི་པ་ནི་སྲེའུ་བརྩེགས་རིམ་ཡིན་ཞིང་ཆུ་མདོག་དམར་པོ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་བཏགས། འདིར་གཙོ་བོ་འབུ་ཕྲ་མང་པོ་འཚོ་སྡོད་བྱས་ཡོད། ཆེས་གཏིང་རིམ་ནི་མཉམ་འདྲེས་ཀྱི་ས་འདམ་ཡིན་ཞིང་དེ་ནི་གཙོ་བོ་མཚེའུ་ནང་གི་སྐྱེས་དངོས་ཀྱི་བེམ་པོ་དང་ས་འདམ་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་། གཙོ་བོར་དབྱང་རླུང་མི་དགོས་པའི་འབུ་ཕྲ་འཚོ་སྡོད་བྱས་ཡོད། བརྩེགས་རིམ་ལྔ་བོས་མཛེས་སྡུག་གིས་ཕྱུག་པའི་མཚེའུ་ཡི་འཇིག་རྟེན་ཞིག་གྲུབ་པ་དང་དེ་ནི་འཛམ་གླིང་གི་ས་རྒྱུས་རིག་པ་དང་སྐྱེས་དངོས་རིག་པའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཆེས་ཁྱད་མཚར་གྱི་རང་བྱུང་སྣང་ཚུལ་ཞིག་ཡིན།
ཞི་པོའོ་ལི་ཡ་འཁྱགས་ཀློང་ནི་ནུབ་ཝོ་ལར་རི་རྒྱུད་དང་ཤར་པེ་ལིན་མཚོ་འགག ནུབ་འཁྱགས་རོམ་རྒྱ་མཚོ་བྱང་མ། ལྷོ་ཀྲུང་གོ་དང་ཕྱི་སོག་སོགས་ཀྱི་འབྲེལ་མཚམས་སུ་གནས་ཤིང་། གནས་འདིར་སྐམ་སའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མངོན་པར་གསལ་བས་གྲང་ངར་ཆེ་ཞིང་ཆར་ཆུ་ཉུང་། འཁྱགས་ཀློང་འདིའི་དགུན་ཁའི་ཆེས་དམའ་བའི་ཏུའུ་གྲངས-67℃ཡིན་ཞིང་གཏིང་རིམ་དུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་གཏེར་རྫས་མང་པོ་ཡོད་པ་དང་གནའ་བོའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་བེམ་རོ་ཆ་ཚང་མང་པོའང་རྙེད་མུས་སུ་མཆིས།
པའེ་ཅར་མཚེའུ་ནི་ཨུ་རུ་སུའི་ཞི་པའོ་ལི་ཡའི་ལྷོ་རྒྱུད་དུ་གནས་ཤིང་དེ་ནི་འབྱོར་ཕྱུག་གི་མཚེའུ་ཞེས་པའི་དོན་དུ་འགྲེལ། མཚེའུ་འདི་ཟོར་དབྱིབས་སུ་མངོན་ཞིང་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་ཧ་ལམ་སྨི་གྲུ་བཞི་མ་སྟོང་3.15ཡོད། མཚེའུ་འདི་ནི་སྐྱེས་དངོས་ཀྱི་བཤམས་སྟོན་ཁང་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་སྟེ། འཛམ་གླིང་གི་ས་ཆ་གཞན་ན་མེད་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རིགས་ཧ་ལམ་1800དང་སྐྱེས་དངོས་ཀྱི་རིགས་ཧ་ལམ་600ལྷག་འདུས་ཡོད། །


text:
༄༅༎ཐང་དཀར་རྒོད་པོ་ས་མཐོའི་དབྱིངས་སུ་འཕུར།
གསར་འགྱུར་སྤེལ་དུས། (2020ལོའི་ཟླ་ 08ཚེས་01ཉིན། 09:45) (རྩོམ་སྒྲིག་འགན་འཁུར་པ། ཚེ་རིང་།)
ཐང་དཀར་རྒོད་པོ་ས་མཐོའི་དབྱིངས་སུ་འཕུར། ཟླ་7ཚེས་28ཉིན། ཀྲུང་གོ་མི་དམངས་བཅིངས་འགྲོལ་དམག་དབུ་བརྙེས་ནས་ལོ་93འཁོར་བའི་མཚམས་སུ། བོད་དུ་བཅའ་སྡོད་ནུབ་རྒྱུད་འཐབ་ཁུལ་མཁའ་དམག་དཔུང་སྡེས་དམག་སྒར་སྒོ་དབྱེའི་ཉིན་མོའི་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་ཞིང་། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་ཏང་སྲིད་དམག་སློབ་བཅས་ཀྱི་ཚན་པ་20ལྷག་ཙམ་དང་དཔོན་དམག་གི་ནང་མི་བཅས་མི་600ལྷག་ཙམ་ས་ཆ་དངོས་སུ་ཡོང་སྟེ་མཁའ་དམག་གི་འཕུར་སྐྱོད་གསོ་སྦྱོང་དང་དམག་དོན་ནང་སྦྱོང་ལ་ལྟ་སྦྱོང་བྱས་པ་རེད། གཙོ་གཉེར་ཕྱོགས་ཀྱིས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་པར། འདི་ལོ་ནི་དཔུང་སྡེ་དེས་དམག་སྒར་སྒོ་དབྱེའི་ཉིན་མོའི་བྱེད་སྒོ་བསྟུད་མར་སྤེལ་ཐེངས་3པ་ཡིན་པ་དང་། ལོ་མང་རིང་། དཔུང་སྡེས་དམིགས་འཛུགས་དབུལ་སྐྱོར་སོགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་མང་པོ་སྤེལ་ནས། བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཀྱི་མི་དམངས་དང་འབྲེལ་མཐུད་སྤེལ་རེས་ལ་མུ་མཐུད་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ། དམག་དཔུང་དང་ས་གནས་དབར་གྱི་མཐུན་སྒྲིལ་མཛའ་མཐུན་གྱི་འབྲེལ་བ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་ཟབ་ཏུ་བཏང་བ་རེད།