text:
རྩོམ་པ་པོ་ངོ་སྤྲོད་པ།
གངས་ལྗོངས་མཁས་གྲུབ་ཡོངས་ཀྱི་གཙུག་རྒྱན་རྗེ་བཙུན་འཇའ་ལུས་པ་ཆེན་པོ་ཤར་རྫ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་ནི། དོན་གྲུབ་ཅེས་པ་བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་བའི་ས་ལུག་སྟེ་སྤྱི་ལོ༡༨༥༩ཉ ༡༩༣༤སྟེ། ཡུལ་མདོ་ཁམས་དངུལ་རྫ་ཟལ་མོ་སྒང་རྒྱུད་ཀྱི་ཆར་གཏོགས་གྱེར་ཟ་གཡུང་དྲུང་ལྷུན་པོའི་དཔལ་གྱི་ཉེ་འདབས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས། སྐུ་ན་ཆུང་བའི་དུས་ནས་བྱིས་པའི་ཁྲོད་ཀྱི་རོལ་རྩེད་དང་ལེ་ལོ་འདུ་འཛིས་གཡེང་བར་མི་དགའ་བར་ཡི་གེ་འབྲི་ཀློག་གི་ཚུལ་དང་། སྒོམ་སྒྲུབ་བྱེད་སྟངས་ཀྱི་ཉམས་སོགས་དགེ་བའི་བག་ཆགས་སྟོབས་སུ་གྱུར་བས་སྐྱེས་བུ་དམ་པའི་རང་གཤིས་དོར་མེད་དུ་མངའ་བ་བྱུང་། དགུང་ལོ་དགུའི་སྟེང་དབྲ་བ་གྲུབ་ཆེན་བསྟན་འཛིན་དབང་རྒྱལ་ལམ་དྲན་པ་བདུད་འདུལ་གྱི་དྲུང་ནས་ཐུན་མོང་སྐྱབས་འགྲོའི་སྡོམ་པ་ལེགས་པར་བཞེས་ཏེ་མཚན་ལ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་མཚན་གསོལ། རིགས་ཀྱི་ཁུ་བོ་གཡུང་དྲུང་རྒྱལ་མཚན་ཀློག་སློབ་པའི་དགེ་རྒན་དུ་བསྟེན། དགུང་ལོ་བཅུ་གཅིག་གི་སྟེང་གྲུབ་རྗེ་དབྲ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེའི་དྲུང་ནས་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་བཞེས་ཏེ་སྟེང་ཆེན་དགོན་གྱི་ཚོགས་གྲལ་དུ་ཞུགས།
དགུང་ལོ་ཉེར་བཞིའི་སྟེང་གྲུབ་པའི་འཁོར་བསྒྱུར་ཆེན་པོ་དབྲ་སྟོན་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་ཞབས་ལ་འབྲངས་ཏེ་བླ་མའི་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་དགོངས་སྤྱོད་ཅི་མཛད་ཀྱང་མོས་གུས་དང་དག་སྣང་ཁོ་ནར་བརྟེན་ཏེ་དོན་རྒྱུད་དགོངས་པའི་བྱིན་རླབས་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་བླངས་ཤིང་སྨྲ་བསམ་བརྗོད་བྲལ་གྱི་རིག་པ་རྗེན་འཆར་དུ་གཟིགས། ཁྱད་པར་དུ་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་རྩ་བའི་གྲྭ་ས་ཡ་བཞིའི་ནང་ཚན་གཙང་རབ་ལེགས་གཡུང་དྲུང་གླིང་གི་མཁན་ཆེན་སྐལ་བཟང་ཉི་མ་ཏོག་གི་རྒྱལ་མཚན་ལས་སྐྲ་ཕུད་ཕུལ་ཏེ་གཙང་མ་གཙུག་ཕུད་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལེགས་པར་བཞེས་པས་བསྟན་པ་འབྲུག་གྲགས་མཚན་གྱི་ཅོད་པན་གནངས། གཞན་ཡང་གཏེར་ཆེན་ཚེ་དབང་གྲགས་པ་དང་། གཏེར་སྲས་ཚེ་དབང་འགྱུར་མེད། ཀུན་གྲོལ་བདུད་འདུལ་གླིང་བ། སུམ་ལྡན་བསམ་གཏན་ཡེ་ཤེས་སོགས་མཁས་གྲུབ་ཉེར་བཞིའི་ཞབས་རྡུལ་རིང་དུ་བསྟེན་ཅིང་། བསྟན་པ་ཐམས་ཅད་འགལ་མེད་དུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཤེས་ནས། བྲག་དཀར་རྡོ་རྗེ་འཆང་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་སྙན་གྲགས། ཀ་ཐོག་པ་སི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་སོགས་རིས་མེད་ཀྱི་སྐྱེས་ཆེན་དུ་མའི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཐུན་མོང་དང་ཐུན་མིན་གྱི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཐམས་ཅད་བུམ་པ་གང་བྱོས་ཚུལ་དུ་ཐུགས་གསན་མཛད།
དེ་ཡང་འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་ལས། ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་དང་དེ་ཉིད་མཁས། །གཞན་དོན་མཛད་དང་ནུས་ལས་བླང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགུང་ལོ་སུམ་ཅུ་བཞེས་པ་ས་བྱི་ལོར། མདོ་གམ་གྲུབ་པའི་གདུང་རྒྱུད་ཞིག་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་སྟག་ཞིག་གདུང་བྱོན་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ། རྗེ་དཔལ་ལྡན་སྨན་རི་བའི་མཁན་བརྒྱུད་ཟམ་མ་ཆད་པ་ལས་བྱུང་བའི་འདུལ་འཛིན་དམ་པ་ཡོངས་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་གཤེན་རྒྱལ་བསྟན་འཛིན་མཆོག་གི་གཙོས། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དྲང་སྲོང་བཞི་སྡེ་ཟུང་གི་དྲུང་ནས་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དག་པ་དྲང་སྲོང་གི་སྲུང་ཁྲིམས་ཉིས་བརྒྱ་ལྔ་བཅུའི་ཚུལ་རྣམས་ལེགས་པར་མནོས་པས་མཚན་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་པ་འབྲུག་གྲགས་དྲི་མེད་སྙིང་བོ་རུ་གསོལ། དེ་ནས་བཟུང་ཤི་ཤ་མ་གཏོགས་བསད་ཤ་བསྔོ་ཤའི་རིགས་དང་། དུ་ཆང་སྒོག་ཙོང་། པགས་གོས་བཞོན་རྟ་སོགས་ཀྱི་རིགས་རྣམས་གཏན་དུ་སྤངས་ནས། ལོ་དུས་ཀྱི་བསྙེན་མཚམས། ཟླ་དུས་ཀྱི་གསོ་སྦྱོང་། ཉིན་དུས་ཀྱི་ཞལ་འདོན་སོགས་ཆགས་མེད་དུ་མཛད་པ་ལ། དེ་ཉིད་ལས། བསྲུང་བའི་སེམས་ནི་ཐོབ་པ་ལ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་པ་རྫོགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་མངོན་པར་འཕགས་པའི་ཨུ་དུམ་ཝ་རའི་སྐྱེད་ཚལ་ཇི་བཞིན་ངུར་སྨྲིག་རྒྱལ་མཚན་འཛིན་པ་ཀུན་གྱི་མཛེས་རྒྱན་དུ་གྱུར།
དགུང་ལོ་སོ་བཞིའི་སྟེང་སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་རིང་ལུགས་སྐྱོང་བ་ལ་ཡིད་ཕྱོགས་ཏེ། ཀུན་སྤང་བྱ་བྲལ་གྱི་བརྟུལ་ཞུགས་ཁོ་ནས་ལྷག་པ་ཏིང་འཛིན་གྱི་སྟན་ལ་ལྷམ་མེར་བཞུགས་ཤིང་། སྡོམ་པ་གསུམ་གྱི་བཅས་ཁྲིམས་མིག་འབྲས་བཞིན་དུ་བསྲུངས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ། སྔོན་འགྲོའི་བསགས་སྦྱང་འབུམ་དགུ་དང་། ལམ་རིམ་གཤར་སྦྱང་། སྦྱིན་པ་རྣམ་བཞིའི་ཉམས་ལེན་བཅས་ཆགས་མེད་དུ་མཛད་དེ། མདོ་སྔགས་བོན་སྡེ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གསང་བ་སེམས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་ཤ་ཆོད་རུས་ཆོད་དུ་གསན་བཞེས་གནང་བས། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྒོ་འཕར་ཆེན་པོ་གངས་ལྗོངས་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་ཀུན་ལ་ལྷོད་ཡངས་དལ་གྱིས་ཕྱེས། དེ་ཡང་བྱམས་འབུམ་ལས། རང་དོན་སྤངས་པས་གཞན་དོན་འགྲུབ། །གཞན་དོན་བྱས་པས་སངས་རྒྱས་མཉེས། །ཐུགས་རྗེ་ཆེ་བས་ཀུན་འདྲེན་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བདག་བས་གཞན་གཅེས་ཀྱི་བློ་སྟོབས་དང་བཅོས་མིན་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གཞི་བཟུང་གི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་འབྲས་མན་ངག་བདུན་གྱི་བོན་ལ་བློ་སྦྱངས་ཏེ། སྡིག་སྤོང་དགེ་བསྐུལ་དང་སྙིང་བོ་སྒོམ་ལུང་གི་བོན་སྦྱིན་རྒྱ་ཆེར་འགྲོ་ལ་བསྩལ་བས། བསྟན་སྤེལ་འགྲོ་ཕན་གྱི་བྱ་བཞག་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་ཞིང་། སྒོམ་པ་ཉིན་མཚན་དབྱེར་མེད་དུ་འདྲེས་པས་བདེ་སྟོང་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་མངོན་དུ་གྱུར་བ་མ་ཟད། ངོ་མཚར་ལམ་གྱི་རྟོགས་དང་གྲོལ་བའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཐུགས་རྒྱུད་ལ་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་བརྙེས།
རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་སྙིང་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་མ་འབྲལ་བར་བསྐྱེད་རྫོགས་རྫོགས་ཆེན་གྱི་ཉམས་ལེན་རེས་མོས་སུ་བསྐྱངས་ཤིང་། མཚན་བཅས་མཚན་མེད་ཀྱི་དགེ་བ་སྟོབས་ཆེན་ཚོགས་སུ་འཕེལ་བ་ནས། ཇི་སྙེད་པ་ལྷག་མཐོང་གིས་བསྡུས་པའི་དམིགས་བཅས་དམིགས་མེད་ཀྱི་ལྟ་བ་དངོས་སུ་མཁྱེན་རྟོགས་བྱུང་། དཔྱད་འཇོག་སྒོམ་པའི་ཉམས་ལེན་ལ་ནན་ཏན་དུ་འདྲིས་ཤིང་གོམས་པར་བྱས་ནས་གྲུབ་ཐོབ་རིགས་བཞིའི་དགོངས་སྤྱོད་ཟབ་མོ་ཐུགས་སུ་ཆུད། ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱི་རིག་པ་འཕྲང་ལ་བཤར་བས་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚད་དུ་སླེབས་པ་ཡང་། ཐུགས་རྗེ་ཉི་མ་ཤེས་རབ་མའི་རྒྱུད་ལས། ཅི་ཤེས་སངས་རྒྱས་དགོངས་པ་འཆར་བ་ཡིན། །གང་སྣང་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཡུལ་དུ་གྲོལ། །ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ལ། ཞོར་དུ་མཁས་པའི་བྱ་བ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་དང་། བསྟན་འཛིན་གྱི་བྱ་བ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གྱི་ཆ་རྣམས་ཕྲིན་ལས་གྱི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་འབྱེད་ཉི་འོད་ཀྱི་རྒྱན་ལས། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྟོན་པ་ཡིན། །ཡེ་ཤེས་ཕུང་བོ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཅེས་གསུངས་པའི་མཛད་འཕྲིན་གྱི་འོད་སྣང་ཕྱོགས་དང་རིས་སུ་མ་ཆད་པར་གངས་རི་རྭ་བའི་ཁོངས་ལས་བརྒལ་བ་ཡིན་ནོ། །
དམ་པ་གང་གི་གསུང་གི་ཆ་ཤས་ལས་གྱུར་བའི་རྗེས་བཞག་བསྟན་པའི་བོན་སྒོ་ལའང་། གྲུབ་མཐའི་རྒྱལ་བོ་སངས་རྒྱས་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་འབྱུང་ཁུངས་ལེགས་བཤད་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་དང་། མདོ་སྔགས་བླ་མེད་དང་བཅས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་གཞུང་ཆེན་སྡེ་སྣོད་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་རྩ་འགྲེལ། གྲུབ་མཐའ་དང་ཐེག་པ་སོ་སོའི་གནས་རྣམས་མ་ལུས་གསལ་བོར་སྟོན་པ་ལུང་རིགས་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད། བླ་མེད་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་རྒྱ་ཆེར་གསལ་བ་དབྱིངས་རིག་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད། སེམས་ཀློང་མན་ངག་སྡེ་གསུམ་གྱི་དགོངས་བཅུད་ཟབ་མོའི་སྙིང་ཐིག་ནམ་མཁའ་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལ་སོགས་སྲིད་པ་གསུམ་ན་འགྲན་ཟླ་དང་བྲལ་བའི་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུའི་བང་མཛོད་ཆེན་པོ་ལྔ་དང་། གཞན་སྔོན་འགྲོའི་ཁྲིད་རིམ་བཀའ་ལུང་རྒྱ་མཚོ་དང་སྔོན་འགྲོའི་རྣམ་བཤད་བདེ་ཆེན་ཐར་བའི་ལམ་བཟང་སོགས་གདུལ་བྱ་ཐུན་མོང་བའི་སེམས་རྒྱུད་ལ་སྨིན་པའི་གླེགས་བམ་གྱི་སྐོར་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་རྟེན་གཞིར་གྱུར་བ་སྡོམ་གསུམ་རྣམ་འབྱེད་དང་། གསང་བ་སྔགས་ཀྱི་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལྷ་གཉེན་ཤེལ་སྒོང་། མན་ངག་དངོས་གཞིའི་ཡང་ཏིག་རྫོགས་ཆེན་སྐུ་གསུམ་རང་ཤར་སོགས་ཐུན་མིན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་ཉམས་ལེན་གྱི་འཐུས་སྒོ་ཚང་བའི་མན་ངག་བྱེ་བའི་རིང་བསྲེལ་དུ་གྱུར་བའི་ལྗགས་རྩོམ་སོགས་ཁྱོན་བསྡོམས་གླེགས་བམ་བཅུ་དྲུག་ལྷག་བཞུགས།
རྗེ་བཙུན་བླ་མ་དམ་པ་ཁོང་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་གང་བོར་ཀློག་པ་ཐོས་བསམ་གྱི་འཁོར་ལོ་དང་། སྒྲུབ་པ་བསམ་གཏན་གྱི་འཁོར་ལོ། བྱ་བ་ལས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་འགྲོའི་ལས་དོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། བླ་མ་ལི་ཤུའི་ཞལ་ནས། བདག་གི་ལུས་ནི་འོད་དུ་གནས། །འོད་ནི་ཁ་དོག་མཚན་མ་བྲལ། །བདག་གི་གསུང་ནི་བོན་དུ་སྤྲོ། །བོན་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དུ་སྤྲོ། །བདག་གི་ཐུགས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཉིད། །ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་གནས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དགུང་ལོ་དོན་དྲུག་བཞེས་པ་ཤིང་ཁྱི་ལོའི་ཧོར་ཟླ་བཞི་བའི་ཡར་ཚེས་ལ་གདུལ་བྱ་རྟག་ཏུ་རེ་བ་རྣམས་ལ་སུན་ཕྱུང་དགེ་བསྐུལ་ཏུ་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་འཇའ་ལུས་འོད་གསལ་གྱི་སྐུ་རུ་དེངས་པའོ། །གསུང་སྐྱེས་བུ་སློབ་ལའང་། གཏེར་ཆེན་གསང་སྔགས་གླིང་བ་ཡབ་ཡུམ་དང་། རྒྱལ་ཚབ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན། འཇའ་ལུས་ཟླ་བ་གྲགས་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། སྐལ་བཟང་བསྟན་པའི་ཉི་མ། ཀུན་གྲོལ་འགྲོ་འདུལ་གླིང་བ། སྐལ་བཟང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། བྱ་བཏང་ཚེ་དབང་འགྱུར་མེད། རྣལ་འབྱོར་ཤེས་རབ་མཆོག་ལྡན། གྲུབ་དབང་ཚུལ་ཁྲིམས་དབང་ཕྱུག་སོགས་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སྐྱེས་བུ་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཆེན་ནུས་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་དང་། གཞན་དབང་ལུང་ཁྲིད་ཐོབ་ཀྱི་སློབ་མར་གྱུར་བ་རིས་མེད་ཀྱི་སྐྱེས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འབུམ་ཕྲག་མཐའ་ཡས་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པ་མ་ཟད། དེང་གི་དུས་ནའང་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བཀའ་བརྟེན་རྒྱ་མཚོའི་ཁྲོད་ན་རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འབུམ་ནི་ཆེས་འབུར་ཐོན་དུ་བགྲང་ཞིང་། དཔར་གྲངས་ཆེས་མང་བ། ཕྱི་ནང་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱད་གཞིར་གྱུར་ཅིང་། ཞིབ་འཇུག་གི་རིན་ཐང་ཚད་དང་ལྡན་པ་སོགས་བཀའ་དང་བཀའ་བརྟེན་རྣམས་ཀྱི་ཉིང་ཁུ་གསེར་ཞུན་ཐིགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །
གཞུང་དོན་དངོས་ལ་བལྟ་བ།
སྡེ་སྣོད་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ཡིད་བཞིན་འབྱུང་བའི་གཏེར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། གཞུང་དོན་ལ་རྩ་བའི་ཆ་ནས་ལེའུ་ཉེར་གཅིག་གིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་བཀའ་བརྟེན་གྱི་དགོངས་གཞི་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་དྲིལ་ནས། ཐེག་ཆེན་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱི་ལྟ་སྤྱོད་སྒོམ་འབྲས་མ་ལུས་པ་གསལ་བར་བསྟན་པའི་དགོངས་རྩོམ་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ལ། དབྱིངས་ནས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མས་ལུང་དུ་བསྟན་པའི་གཡུང་དྲུང་གི་ཚིག་རྐང་ཟབ་མོ་བཞི་ལ་སོགས་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་མཚམས་སྦྱར་གནང་བ་འདིས་མཚོན། སྦྱངས་སྟོབས་ལས་བསྐྱེད་པའི་རིག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མེ་དཔུང་མཆེད་པ་ཁོ་ནས་མ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་སྟོབས་ཀྱིས་སྨིན་པའི་ཉི་གཞོན་དཔལ་དུ་སྒྲོན་པའི་རིག་པའི་འོད་སྣང་ཟུང་ལས་སྡེ་སྣོད་མཛོད་ཀྱི་གླེགས་བམ་རྒྱ་ཆེར་སྤྲོས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་གོར་མ་ཆག སྡེ་སྣོད་རིན་པོ་ཆེ་མཛོད་ནི་གདུལ་བྱ་དབང་བོ་རྣོ་རྟུལ་འབྲིང་གསུམ་ལ་དགོངས་ཏེ་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡེ་དང་། སླ་འགྱུར་ཀྱི་སྡེ། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་སྡེ་གསུམ་ཚང་བའི་རྒྱུ་འབྲས་གཉིས་ཀྱི་ཐེག་པ་གཏན་ལ་ཕབ་པའང་མཚན་དོན་ལ་བལྟས་ན་ཚིག་གི་སྒྲ་སྤྱི་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དོན་གྱི་ནུས་པ་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་ནུས་སོ། །གཞུང་འདི་རྩོམ་པའི་ཆ་ནས་ཀྱང་རང་གཞན་ཀུན་གྱི་དགོངས་པ་དང་མཐུན་པར་སྐྱབས་ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་མཆོད་བརྗོད་དང་། རྩོམ་པའི་དམ་བཅའ། མཇུག་ཏུ་བསྔོ་སྨོན་དྲི་མ་མེད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བཅས་ལྡན་པར་མ་ཟད། ཁྱད་པར་བོན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་བྱུང་ཁུངས་ཀྱི་ཁོག་དབུབ་པ། དོན་ཆེད་ཀྱི་དམིགས་བཙལ་བ། རྩ་བའི་མདོར་བཟུང་བ། ཚིག་གི་འབྲུ་གཉེར་བ་དང་བཞིའི་སྒོ་ནས་འཆད་ཚུལ་ལྡན་ཡོད། ཚིག་འབྲུ་གཉེར་བའི་སྐབས་སུ་ཚིག་གི་ལོ་མས་སྤྲས་ཚུལ་གྱི་རིགས་ལ་ཅུང་མི་འདྲ་བ་རེ་ཡོད་པ་ནི། ཤར་རྫ་གཡུང་དྲུང་ལྷུན་པོའི་རི་ཁྲོད་ཀྱི་ཤིང་པར་དང་། རྔ་ལྗོངས་རྟོགས་ལྡན་སྨིན་གྲོལ་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་ཤིང་པར། བོན་བརྒྱ་སྨན་རི་བཤད་སྒྲུབ་སྨིན་གྲོལ་གླིང་གི་ཤིང་པར་སོགས་ལས་གསལ་བ་ལྟར། རིན་ཆེན་རྣམ་གསུམ་གྲགས་པའི་དབྱངས་སྙན་པོ། །སྒྲ་འཛིན་ལྷ་མོའི་ནོར་དུ་ཐོབ་པའི་མོད། །ཅེས་དང་། ཤིང་པར་ལ་ལར། ཐོས་འཛིན་ལྷ་མོའི་ནོར་དུ་ཐོབ་པའི་མོད། །ཅེས་གསུངས་པ་གཉིས་ནི་སྒྲ་འཛིན་དང་ཐོས་འཛིན་གང་ཡིན་ཀྱང་རྣ་བའི་མིང་དུ་གོ་རྒྱུ་མ་གཏོགས་གཞན་ཤུགས་བསྟན་དུ་ཅང་མེད་ལ། ཡང་ཤིང་པར་ལ་ལར། ལྷ་མོ་འཕྲུལ་བཟའི་སྙན་དུ་ཐོབ་པའི་མོད། །ཅེས་འབྱུང་བ་ནི་གཏམ་རྒྱུད་དུ་སྦྱར་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཞར་བྱུང་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །
ལེའུ་དང་པོའི་ནང་མཚན་ལྡན་བླ་མ་བསྟེན་པ་ལ། བདེ་ལེགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བླ་མ་ལ་རགས་ལས་ཕྱིར། མཚན་ལྡན་གྱི་བླ་མའི་མཚན་ཉིད་དང་བཅས་པ་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ། མཚན་ལྡན་བསྟེན་ཅིང་མི་ལྡན་པ་སྤང་བ། དེ་བཞིན་དུ་སློབ་མ་ལའང་སྤང་བླང་གི་ཁྱད་པར་ཕྱེས་ནས། བསྟེན་བྱ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ་བཀའ་དྲིན་ཞུ་ཞིང་དེ་དག་གི་དགོངས་སྤྱོད་ལ་བསླབ་པར་བྱ་རྒྱུ་དེ་རིགས་བསྟན་པ་དང་། ལེའུ་གཉིས་པ་ནས་ལྔ་བའི་བར་དུ་ཚེ་འདིའི་སྣང་ཤེས་ལྡོག་པ་ལ་དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དང་འཆི་བ་མི་རྟག་པར་བསམ་པ་དང་། ཚེ་ཕྱི་མའི་སྣང་ཤེས་ལྡོག་པ་ལ་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་དང་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་ཐམས་ཅད་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་ནས་བསྟན་ཡོད། དེ་ལས་དལ་བ་བརྒྱད་དང་འབྱོར་བ་བཅུ་ཡི་རང་བཞིན་ངོས་བཟུང་སྟེ། དལ་འབྱོར་ལྡན་པའི་མི་ལུས་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་དུས་གཡུང་དྲུང་གི་བོན་ལ་འབད་པ་བྱེད་དགོས་ཚུལ་བཤད་པ་དང་། དེ་ལས་ལྡོག་ན་དལ་འབྱོར་གྱི་མི་ལུས་རྙེད་དཀའ་བའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད་པ། དལ་འབྱོར་རྙེད་མ་རྙེད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོན་བཤད་པ། དལ་འབྱོར་ཆུད་མི་གསོན་པར་དགེ་བའི་བསྐུལ་མ་ཐེབས་སུ་འཇུག་པ་དང་། འཆི་བ་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་ལའང་། ཆགས་གནས་འཇིག་སྟོངས་བཞི་ཡི་བསྐལ་བའི་ཆགས་འཇིག་གླེང་བ། དེ་ལས་ནང་བཅུད་སེམས་ཅན་གྱི་གྲོལ་ལུགས་སྤྱིར་བསྟན་ཏེ། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་སུ་འཇུག་པ། མི་རྟག་པ་རྒྱུད་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་ཉེས་དམིགས། དེ་དག་རྒྱུད་ལ་སྐྱེས་པའི་ཕན་ཡོན་དང་བཅས་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ཡོད། འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གསུམ་གྱི་གཤིས་ལུགས་སུ་མ་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ། ཁྱབ་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་ལས་འཕྲོས་ཤིང་། ངན་སོང་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་དང་། ཚེ་ཚད། མྱོང་འགྱུར་གྱི་རྣམ་པ་སོགས་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་དུ་གསུངས་ཡོད། ལས་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་གི་སྐབས་སུ་ཡང་། བདེ་སྡུག་ལས་ཀྱི་གོ་རིམ་ངེས་པ་དང་། ལས་ལས་འབྲས་བུ་འབྱིན་ཚུལ། ལས་མ་བྱས་པ་དང་མི་འཕྲད་པ། ལས་བྱས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བསྟན་ཏེ། ལས་དགེ་སྡིག་གཉིས་ཀྱི་སྤང་བླང་གི་ཁྱད་པར་རབ་ཏུ་བསྟན་ཏེ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་འབྲས་བུ་འབྱིན་ཚུལ་བཅས་ཕྲ་ཞིབ་ཏུ་གདམས་ཡོད།
ལེའུ་དྲུག་པ་ནས་བདུན་པའི་བར་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་འབྲིང་གཉིས་ཀྱི་བློ་སྟོབས་དང་བསམ་པའི་འཁྱེར་སོ་དང་བསྟུན། བསོད་ནམས་ཆ་མཐུན་དུ་བསྐྲུན་པའི་དགེ་བའི་སྟོབས་ལས། བདེ་བ་དངོས་སུ་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་སྐྱེས་ནས་རྒྱུ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དུ། ཕྱི་མར་བདེ་ཐབས་ཙམ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་ཆུང་ངུའི་བློ་ཅན་ཞེས་བྱ་ལ། ཕྱི་མ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་ནས་གྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་མི་ནས་ལྷ་རུ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་དཔལ་འབྱོར་ཐོབ་ཚུལ་བཤད་པ་དང་། དགེ་བ་བཅུ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་བསོད་ནམས་ཆེ་འབྲིང་ཆུང་གསུམ་གྱིས་བསགས་པའི་དགེ་བའི་སྟོབས་ལས། བདེ་འགྲོ་མི་དང་ལྷ་མིན་དང་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་གནས་ལུས་ལོངས་སྤྱོད་སོགས་སུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གླིང་བཞིའི་མི་དང་། རི་རབ་ཀྱི་ལྷ། རྒྱལ་ཆེན་རིགས་བཞི། རྩ་གསུམ་གྱི་ལྷ། འདོད་ལྷ་རིགས་དྲུག གཟུགས་ཁམས་གནས་རིས་བཅུ་བདུན། གཟུགས་མེད་སྐྱེ་མཆེད་མུ་བཞི་སོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྒྱས་པར་གསུངས་ཡོད། སྐྱེས་བུ་འབྲིང་གི་ལམ་དང་འབྲེལ་བའི་བླ་ན་མེད་པ་ལའང་། གཤེན་རབ་ཀྱི་བདེན་པ་བཞི་དང་། རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས། འཁོར་བ་སྤྱིའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་དོན་རྣམས་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་མ་ཟད། ལྷག་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསླབ་པ་རྣམས་གཏན་ལ་ཕབ་སྟེ་དགེ་བའི་ཕན་ཡོན་ཞིབ་རྒྱས་སུ་བསྟན་ཡོད། ལེའུ་བརྒྱད་པ་དང་དགུ་བའི་ནང་དུ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་སྐྱབས་འགྲོ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་འཇུག་སྒོ་སེམས་བསྐྱེད་གཉིས་སྔ་ཕྱིར་བསྟན་ཏེ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་དང་། སྐྱབས་འགྲོའི་ངོ་བོ། དེའི་དབྱེ་བ། དེ་དག་གི་རང་བཞིན། བསྲུང་བའི་ཕན་ཡོན། སོ་སོའི་བསླབ་བྱ་སོགས་རྣམ་པ་མ་འདྲེས་པ་ཀུ་ཤུའི་རྩེ་མོ་ལྟར་གསལ་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་ཡང་། ལམ་ཐེག་ཆེན་དུ་འགྱུར་ཚུལ་དང་། གང་ཟག་ཐེག་ཆེན་དུ་འགྱུར་ཚུལ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་དངོས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་ནས། སེམས་བསྐྱེད་མ་བཞི་དང་། རྒྱུ་འབྲས་མན་ངག་བདུན་གྱི་བོན་ལ་བློ་སྦྱོང་བྱེད་ཚུལ་དང་། བྱང་སེམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་བསླབ་བྱ་དང་བཅས་པའི་དོན་བསྟན་པ་དང་། ལེའུ་བཅུ་བར་ཕར་ཕྱིན་ཕྱི་མ་གཉིས་ཏེ། བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གཉིས་དང་། ཞི་ལྷག་དང་བདག་མེད་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་སྟེ། གོང་གསལ་གྱི་ལེའུ་འདི་དག་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའི་ལྟ་བ་དང་ཐེག་པ་ཆུང་འབྲིང་གི་སྐྱེས་བུའི་ཉམས་ལེན་དུ་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །
ལེའུ་བཅུ་གཅིག་ནས་བཅོ་བརྒྱད་བར་ནི། ཐབས་ཆེ་སྒོ་ཡངས་འབྲས་བུ་གསང་སྔགས་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་གྱི་རིམ་པ་སྟེ། འབྲས་བུའི་རྣམ་བཞག་བཤད་པ་དང་། རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཚུལ་བརྗོད་པ། ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་དངོས་སུ་བཤད་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཞིང་། བྱ་རྒྱུད་དང་སྤྱོད་རྒྱུད། ཡེ་གཤེན་དང་ཡེ་གཤེན་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་དབྱེ་བ་སོ་སོར་སྤྲོས་པ། གསང་སྔགས་ཀྱི་འཇུག་སྒོ་དབང་བཞི་སྟེ། ཕྱི་བུམ་པའི་དབང་དང་། ནང་གསང་དབང་། གསང་བ་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་། ཡང་གསང་ཚིག་དབང་དང་བཅས་པ་ལེན་ཚུལ་ཕྲ་ཞིང་ཕྲ་བ་བརྗོད་པ་དང་། གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞི་དྲུག་ཅེས་བྱ་བ་དབང་དང་། ལྟ་བ། སྤྱོད་པ། སྒོམ་པ། དམ་ཚིག ཕྲིན་ལས་དང་ལྔའི་སྒོ་ནས་རང་བཞིན་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དེ་དག་ཡིན་ཚུལ་བསྟན་ཡོད། ཉམས་སུ་བླང་བྱ་ལྟ་སྤྱོད་སྒོམ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་། ཐབས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་དང་། ཤེས་རབ་རྫོགས་པའི་རིམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་པས། དེ་དག་རེ་རེ་ལའང་སྦྱང་བྱ་དང་སྦྱོང་བྱེད། སྦྱངས་འབྲས་དང་དེ་དག་གི་དག་དྲན་དང་བཅས་པ་ཟུར་མཐོང་ལེགས་བསྟན་གྱི་རྣམ་པར་གསུངས་ཡོད། གསང་བ་སྔགས་ཀྱི་གཞི་འཛིན་པ་ལ་དམ་ཚིག་གི་གནད་གལ་ཆེན་དུ་གསུངས་ཤིང་། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་གོ་རིམ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དུ་བསྙེན་པའི་གཞི་མ་སྒོ་དགུ། སྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་བཅོ་བརྒྱད། ལས་བསྒྱུར་མཆོང་ཆེན་སྡེ་དགུ་སོགས་བསྙེན་སྒྲུབ་ལས་གསུམ་གྱི་ཡན་ལག་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་གི་གྲངས་སུ་གཏན་ཕབ་གནང་ཡོད། འདི་ལྟར་བསྐྱེད་རིམ་གྱིས་ཐ་མལ་གྱི་སྣང་ཞེན་སྦྱངས་ནས་སྐུ་དང་ཞིང་ཁམས་ཀྱི་མོས་པ་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་དགོས་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཡོད།
རྫོགས་རིམ་པས་ནི་སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཤེས་པས་སྒྱུ་མ་ལྟར་སྣང་གི་ཞེན་པ་དག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གྲོལ་བྱ་རྫོགས་རིམ་ལ་འཇུག་པའི་གཞི་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་གསུམ་དང་། ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ལའང་། རྩ་བ་ཐབས་ལམ་གཏུམ་མོ། ཉིན་སྣང་ལམ་དུ་ལྷོངས་པ་སྤྱོད་པ་དང་སྒྱུ་མ། མཚན་སྣང་ལམ་དུ་སློང་བ་རྨི་བ་ལམ་ཁྱེར། གཉིད་པ་ལམ་དུ་ཁྱེར་བ་འོད་གསལ། འཆི་སྣང་ལམ་དུ་བྱེད་པ་བར་དོ་དང་འོག་སྒོའི་གདམས་པ། འཕེན་པ་ལམ་ཁྱེར་འཕོ་བའི་གདམས་པ་སོགས་ཚེ་ལུས་གཅིག་ལ་ཡེ་ཤེས་བླ་མེད་ཀྱི་གོ་འཕང་བདེ་བླག་ཏུ་མངོན་པར་གྲོལ་བའི་གདམས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་བསྟན་པ་དང་། ལེའུ་བཅུ་དགུ་ནས་ཉེར་གཅིག་བར་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩེ་མོ་གྱུར་ཅིང་འཁོར་འདས་ལམ་གསུམ་གྱི་མཐའ་རུ་ཐུག་པ། བོན་སྒོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གི་སྙིང་བཅུད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་བརྗོད་བྱ་ཤིན་ཏུ་གཏིང་ཟབ་པ། རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གཞིའི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་ཕབས་ཏེ་གསུངས་པ་དང་། དེ་དག་ལས་དཀའ་བའི་གནད་འགའ་གཙོར་བཏོན་ནས། གཞི་དང་བོན་སྐུའི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་བ་དང་། སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་ནས་བསྟན་ཏེ། སེམས་སྡེ་དང་ཀློང་སྡེ་མན་ངག་གི་སྡེ་གསུམ་ལས། དགོས་པ་བཞི་དང་གདེངས་ཚད་གསུམ། བྱ་བྲལ་ལྔ་ཡི་སྒོ་ནས་བོན་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་ལ་ཆེན་བཟླ་བ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་འོད་གསལ་ཐོད་བརྒལ་གྱི་མན་ངག་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་འབྱུང་བ་དེངས་པས་གཟུང་འཛིན་གྲོལ་བ་དང་། ནང་འབྱུང་བ་དག་པས་ཤ་ཁྲག་གདོས་བཅས་ཀྱི་ཕུང་ཁམས་འོད་དུ་ལྷག་པ། འཁྲུལ་ཤེས་ལོག་པའི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་ཤེས་ལྷ་སྐུར་ཤར་ཏེ། སྐུ་གསུམ་ལམ་དུ་ཆོད་ཅིང་བདེ་ཆེན་དབྱེར་མེད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་ཅིག་ཅར་མནོས་ཤིང་། ཀ་དག་གཞོན་ནུ་བུམ་སྐུའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་བའི་གདམས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་སྡེ་སོགས་སྐྱེས་བུ་རབ་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ཟབ་མོ་རྣམས་གླེགས་བམ་འདི་རུ་མཛད་ཡོད་དོ། །
མཐར་ཕྱིན་དོན་གྱི་མཇུག་བསྡུ་བ།
ཐེག་པ་སྤྱི་དང་ཕྱི་ནང་གི་གྲུབ་མཐའ་ཀུན་ལ་མ་གྲགས་པའི་སྐྱེས་བུ་གསུམ་གྱི་ཉམས་ལེན་ལྟ་སྤྱོད་སྒོམ་འབྲས་ཀྱི་རྣམ་བཞག་མ་ལུས་གསལ་བར་སྟོན་པའི་གཞུང་ལུགས་རྩ་ཆེན་འདི་ནི། གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བཀའ་བརྟེན་རྒྱ་མཚོའི་ཁྲོད་ནས་ཀྱང་། མདོ་སྔགས་རྫོགས་གསུམ་གྱི་འཐུས་སྒོ་ཚང་བའི་གཅིག་ཤེས་ཀུན་གྲོལ་གྱི་རྒྱུ་རུ་འགྲོ་བའི་གཞུང་འདི་ཤ་སྟག་ཏུ་མངོན་པ་མ་ཟད། གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཀྱང་རྒྱལ་བའི་བཀའ་དང་འཕགས་པའི་བཀའ་བརྟེན་ཐམས་ཅད་རྒྱབ་བརྟེན་དུ་བཅོལ་ནས། ཚད་མ་གསུམ་དང་མི་འགལ་བའི་རིག་པ་ཕྲ་མོས་ལེགས་བཤད་རྣམ་དག་ཏུ་བཟོས་པ་ཁོ་ནས་མ་ཡིན་ལ། རྗེ་འདི་བས་གཞུང་འདི་ཚུལ་བཞིན་ཉམས་སུ་བླངས་ནས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་འཇའ་ལུས་འོད་གསལ་གྱི་སྐུ་རུ་གྲོལ་བ་ཡང་། བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ་ལས། རབ་བྱུང་བཅུ་དྲུག་པའི་ཤིང་ཕག་སྟེ་སྤྱི་ལོ༡༩༣༥ལོར། མདོ་ཁམས་གླིང་ཚང་རྫ་པ་བཀྲ་ཤིས་འོད་ཟེར་འཇའ་ལུས་སུ་དེངས། ཞེས་མཇུག་གི་རེའུ་མིག་ཏུ་བཀོད་འདུག་པའང་ཅུང་ཙམ་ནོར་དོགས་ཏེ། དོན་དངོས་སུ་དམ་པ་ཁོང་ཉིད་འཇའ་ལུས་སུ་བརྙེས་པའི་དུས་ནི་ཤིང་ཁྱི་སྟེ་སྤྱི་ལོ༡༩༣༤ལ་འཁེལ་ཞིང་། མཚན་ལའང་ཐུན་མོང་དུ་ཤར་རྫ་བཀྲ་ཤིས་རྒྱལ་མཚན་ཞེས་སུ་འབོད་པ་དང་། མཚན་གྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་ཕྱི་ལྟར་དྲི་མེད་སྙིང་བོ། ནང་ལྟར་འཇིགས་མེད་དབང་བོ། གསང་བ་ལྟར་ན་རིག་པ་རང་ཤར། དག་པ་དྲང་སྲོང་གི་མཚན་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་བསྟན་པ་འབྲུག་གྲགས་ཞེས་སུ་གསོལ་བ་ཡིན་ནོ། །དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བའི་དུས་དཀྱིལ་ཙམ་ལ། དམ་པ་ཁོང་གི་ཞལ་སློབ་ཏུ་གྱུར་བའི་ཐུགས་སྲས་འཇའ་ལུས་ཟླ་བ་གྲགས་པའི་དཔལ་དང་། མི་ནུབ་བླ་མ་གཡུང་དྲུང་མཐུ་རྩལ་སོགས་ཤར་རྫ་ཡབ་སྲས་གསུམ་ཡང་ཚེ་ལུས་གཅིག་ལ་ཟག་མེད་འཇའ་ལུས་འཕོ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་རུ་དེངས་པའི་ངོ་མཚར་ལ། ཕྱི་ནང་མཁས་པ་ཀུན་གྱིས་གདེང་འཇོག་ཐོབ་པ་མ་ཟད། ཚིག་དོན་གཉིས་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོར་ཡང་དག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན། དེ་བས་གཞུང་ལུགས་འདི་ལ་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་བལྟ་བ་དང་། ཀློག་པ། ཉམས་ལེན། གཤར་སྒོམ་མཐིལ་ཕྱིན་དུ་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་དུ་འདུག་པས། ཁ་བ་རི་བོའི་གངས་གསེང་ལས་བརྡོལ་བའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་ཐོག་མ་བོན་གྱི་གཞུང་ལུགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང་དཔྱད་བསྡུར་བྱེད་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། སྡེ་སྣོད་མཛོད་ཆེན་འདིའི་དགོངས་དོན་ལ་བལྟ་ཀློག་དང་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་ན་ཤེས་བྱ་རྒྱ་མཚོའི་འཇིང་ལས་བརྒལ་བར་ཐེ་མི་ཚོམ་ཞེས་ཞུའོ།།
2012ལོའི་«དཔྱོད་ལྡན་མཆོད་པའི་མེ་ཏོག»སྤྱི་དེབ་དགུ་བ་ལས་བཤུས།


c: text/html

text:
དང་པོ།
བོད་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་ལོ་རྒྱུས་ལ་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་རྗེས་ཤུལ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་བོད་རིགས་ཀྱི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་སྐོར་ལ་སྔོན་ཆད་ཞིབ་འཇུག་གནང་མཁན་རིགས་བྱུང་ཡོད་པ་མ་ཐོས་ཤིང་། ཉེ་བའི་ལོ་ཤས་གོང་བོད་ཀྱི་མཁས་དབང་རེ་ཟུང་གིས་དེའི་ཐད་ལ་དཔྱད་རྩོམ་གནང་བ་ལྟར་ན། བོད་དུ་སློབ་གསོ་རིག་པའི་ཐོག་མ་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་དཀྱིལ་དུ་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་བསམ་ཡས་དགོན་པ་བཞེངས་རྗེས། སྒྲ་སྒྱུར་རྒྱ་གར་གླིང་དུ་ཡིག་བསྒྱུར་ཁང་ཚུགས་པ་ཡིན་པའི་བཞེད་ཚུལ་ཞིག་མཆིས་ཀྱང་། ཁོ་བོའི་རྨོངས་བསམ་ལྟར་ན་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་བོད་དུ་དར་བའི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་འགོ་ཚུགས་ས་ཞིག་ཡིན་སྲིད་པ་ལས།བོད་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་སློབ་གསོ་རིག་པ་ནི་དེ་བས་ཆེས་སྔ་བའི་དུས་ནས་མེད་པ་ག་ལ་སྲིད་སྙམ། གལ་ཏེ་གོང་ལྟར་རྩིས་ན་བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་འབྱུང་ཁུངས་དེ་རྒྱ་གར་ལ་གཏུགས་དགོས་པ་དང་། བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ལས་མཆེད་པར་ཁས་མི་ལེན་ཀ་མེད་དུ་མི་འགྱུར་རམ།དེ་འདྲ་བྱས་ཚེ་མཐར་ཐུག་བོད་རིགས་རང་ཉིད་ལ་སློབ་གསོ་རིག་པའི་ཁུངས་གཏུགས་ས་ཅི་ཡང་མེད་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ལས་མ་འདས། གདོད་མའི་དུས་ནས་བོད་ཀྱི་གནའ་མི་ཚོའི་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་ཤུགས་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བ་དང་བསྟུན་ནས་རིམ་བཞིན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་རིག་གནས་སྣ་ཚོགས་དར་བའི་ནང་སྐྱེ་ཞིང་འཕེལ་བའི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་བསམ་བློ་ཐོག་མ་དེ་དུས་ནམ་ཞིག་དང་། ཚུལ་ཇི་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་ངེས་རྙེད་ཅིག་ད་ལྟ་སུས་ཀྱང་བརྗོད་མི་ཐུབ་ན། རྨོངས་རྒན་བདག་ལྟ་བུས་བརྗོད་བྱའི་ཡུལ་ལས་ཡོངས་སུ་འདས་པ་ནི་སྨོས་ཅི་དགོས། འོན་ཀྱང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཐོག་འཁོད་པ་ད་ཕན་རང་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་ཐོས་བྱུང་བའི་ཁྲོད། ཏུན་ཧོང་ས་ཕུག་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་གནའ་ཡིགP.T.1283པ་ཕུ་བོས་ནུ་བོར་《བཏམས་ཤིང་བསྟན་པའི་མདོ》ཞེས་བྱ་བའི་གནའ་བོའི་འཇིག་རྟེན་ལུགས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་ཚུལ་དུ་བརྩམས་པའི་སློབ་ཚན་བདུན་ཅུ་རྩ་དགུ་ཡོད་པ་ཞིག་མཆིས་པ་དེའི་ནང་གསེས་སློབ་ཚན་ལྔ་བཅུ་རྩ་གསུམ་པ་དང་། ལྔ་བཅུ་རྩ་བཞི་པ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ནང་སྐབས་དེའི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་ནང་དོན་མཚོན་པ་ལྟ་བུ་དེའི་ཐོག་ནས་རང་གི་ལྟ་ཚུལ་གླེང་བར་འདོད་པ་ལགས་སོ།།
གཉིས་པ།
ཐོག་མར་གནའ་ཡིག་སློབ་ཚན་དེ་གཉིས་ཆ་ཚང་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་དྲངས་ཐོག དེའི་གཤམ་ཅུང་གོ་བདེ་བའི་འབྲུ་འགྲེལ་རེ་འགོད་རྒྱུ་དང་། དེ་ཡང་གཟིགས་སླ་བའི་ཕྱིར་སློབ་ཚན་སྔ་མ་དེ་དུམ་མཚམས་ལྔ་དང་ཕྱི་མ་དེ་དུམ་མཚམས་གཉིས་ལ་ཕྱེ་ནས་འབྲུ་འགྲེལ་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། སློབ་ཚན་ལྔ་བཅུ་རྩ་གསུམ་པ། 1.ནུ་ན་རེ།ཤེས་པ་ཆི་ལྟར་བྱ། ཕུ་ན་རེ། ཡོངས་ནི། མ་བསྟན་པར་ཤེས་པ་དང་། མ་བསླབས་པར་ལོབས་པ་མྱེདེ། འཛངས་པ་ཆི་ཡང་ཤེས་པ་ཡང་། བསླབ་པ་ལ་ནི་འགྲུས། བསྟན་པ་ལ་ནི་ཉན། ལེགས་པ་ལ་ནི། དགྲ་ལ་ཡོད་ཀྱང་ལེན། ཉེས་པ་ལ་ནི། བདག་ལ་ཡོད་གྱང་འདོར། དྲང་པོར་སྟོན་པ་ནི་གཤེ་ཡང་དགའོ། ལོག་པར་སྟོན་པ་ནི། བྱམས་གྱང་སྤང་ངོ་། ཞེས་པ་སྟེ། གཅུང་པོས།ཡོན་ཏན་ཤེས་པར་ཇི་ལྟར་བྱ་དགོས་ཟེར་དྲིས་པར།གཅེན་པོས་ལེན་དུ།སྤྱིར་ན་མ་བསླབ་པ་ལ་ཤེས་པ་དང་།མ་སྦྱངས་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་པ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་སྔོན་སྦྱངས་ཀྱི་མཐུ་ཟེར་བ་སོགས་ཁས་མ་བླངས་པར་ཤེས་ཡོན་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་གང་ཞིག་དོན་དུ་གཉེར་བྱའི་བསླབ་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་དང་།སློབ་དཔོན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་རྣམས་མཉན་ཅིང་ཡིད་ལ་བཟུང་བ།རང་ཉིད་འདོད་མི་འདོད་ཀྱི་དབང་དུ་མ་བཏང་བར་བཟང་ངན་ཕྱེ་སྟེ།ལེགས་པ་ནི་དགྲ་ལ་ཡོད་ཀྱང་འབད་པས་དང་དུ་ལེན་པ་དང་།ཉེས་པ་ནི་རང་ལ་ཡོད་ཀྱང་འབད་པས་སྤོང་བར་བྱ་ལ།དྲང་ཕྱོགས་ལེགས་པར་སྟོན་པ་ཚིག་རྩུབ་མོས་བསྡིགས་ཀྱང་དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་།དྲང་བར་བྱས་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ན་ཚིག་རྩུབ་མོས་བསྡིགས་ཀྱང་དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་།ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་མཁན་ནི་ཇི་ལྟར་མཛའ་ཞིང་ཉེ་ན་ཡང་རིང་དུ་སྤོང་བར་བྱས་པ་བཅས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་བསྟན་ཏེ་རང་གིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བགྱིས་ན་ནམ་ཞིག་མཁས་པར་འགྱུར་བར་བསྐུལ་བའོ།། 2.མུ་མཐུད་ནས་བསྟན་པར། དེ་ལྟ་བས་ན། ཕ་མ་དང་། ཕུ་ནུ་རྒན་རབས་གྱིས་གྱང་། བུ་ཙ་གཞོ་ནུ་ནི། ཤེས་པའི་ཞོ་ཤ་ཁོང་ན་མ་ལུས། བསླབ་ཆིང་སྦྱང་བ་ལ། ཆེད་ཆེ་བ་མྱེད་དོ།།ཞེས་སློབ་གསོ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་འགངས་ཆེ་བས་ན།ཕ་མ་དང་སྤུན་མཆེད་རྒན་རབས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་།བུ་དང་ཚ་མོ་སོགས་མི་རབས་རྗེས་མ་དག་ལ།རང་རང་གིས་གང་ཤེས་པའི་ཡོན་ཏན་ཅི་ཡོད་པ་རྣམས་ཁོག་པར་མ་ལུས་པ་བུམ་པ་གང་འཇོའི་ཚུལ་དུ་སློབ་པ་དེ་བས་གལ་ཆེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱིས་པ་ཚོ་ལ་ཐོག་མར་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་གསོ་ལེགས་པར་བྱ་བ་ནས་འགོ་འཛུགས་དགོས་པར་བསྟན་ནོ།། 3.དེ་ལྟ་བས་ན། ངན་ཡང་འབྲིང་པོར་འོང་ན། འཛངས་པ་ལྟ་སྨོས་གྱང་ཆི་དགོས། སྙིང་རྒྱུ་ཁོང་ན་ཡོད་གྱང་། མ་བསྟན་མ་བསླབ་ཆིང་། མ་སྦྱངས་ན། འཛངས་པ་ལྟ་འབྲིང་པོར་འོང་ན། ངན་པ་ལྟ་སྨོས་གྱང་ཆི་དགོས།དེ་ལྟ་བས་ན། སླབ་པ་ཆེད་ཆེ་བར་མངོན་ནོ། ཞེས་དེ་ལྟར་བྱས་བ་བྱིས་པ་ཤེས་རིག་རྟུལ་པོ་ཡང་འབྲིང་ཙམ་དུ་འགྱུར་འོང་བས་ན།བློ་རིག་བཀྲ་བ་རྣམས་དེ་མས་མཆོག་ཁུ་འགྱུར་ཐུབ་པ་ནི་སྨོས་ཅི་དགོས།གློ་སྙིང་ཁོག་པར་ཡདོ་ནའང་།མ་བསླབ་མ་བསྐུལ་ཞིང་།སྦྱོང་དུ་མ་བཅུག་ན།རིག་པ་རྣོ་བ་དག་ཀྱང་འབྲིང་མ་ལས་མི་འོང་བས་ན།ཤེས་རིག་རྟུལ་པོ་ཡང་འབྲིང་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་འོང་བས་ན།བློ་རིག་བཀྲ་བ་རྣམས་དེ་བས་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་ཐུབ་པ་ནི་སྨོས་ཅི་དགོས།གློ་སྙིང་ཁོག་པར་ཡོད་ནའང་།མ་བསླབ་མ་བསྐུལ་ཞིང་།སྦྱོང་དུ་མ་བཅུག་ན།རིག་པ་རྣོ་བ་དག་ཀྱང་འབྲིང་ཙམ་ལས་མི་འོང་བས་ན།ཤེས་རིག་རྟུལ་བ་རྣམས་བླུན་རྨོངས་སུ་འགྱུར་བ་ནི་བཤད་ག་ལ་དགོས་ཞེས་ཆུང་དུས་ནས་སློབ་གསོ་བྱས་པའི་ཕན་ཡོན་དང་།མ་བྱས་པའི་ཉེས་དམིགས་ནན་གྱིས་བསྟན་ཏེ་དེ་བས་བྱིས་པར་སློབ་གསོ་བྱ་རྒྱུ་ནི་གལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་བསྐྱར་ལྡབ་ཀྱིས་ནན་དུ་བཤད་པའོ།། 4.བུས་པ་གཞོ་ནུ། རྩེ་བའི་གོར། ཡིག་རྩིས་ལ་རྩོགས་པ། འཛངས་གྱི་སྣོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཕོང་རྩལ་ལ་རྩོགས་པ།དཔའ་བའྀ་སྣོན་དུ་འགྲོ་བ།ལོབ་པར་བསླབ་པའི་རིགསོ། ཡུན་དུ་ཕན་པ་ནི། དཀའ་ཡང་བསླབ།ཡུན་དུ་གནོད་པ་ནི། དད་གྱང་གཏང་ན། ཕྲལ་གྱི་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཞེས་དེ་ཡང་བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་རྩེད་མོ་རྩེ་བའི་གོ་སྐབས་སུ་ཡང་། ཡི་གེ་དང་གྲངས་རྩིས་ལ་སོགས་པ་སློབ་པ་ནི་ཤེས་རིག་གི་སྣོན་མར་འགྲོ་བ་དང་། ཕོང་རྐྱེན་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་སློབ་པ་ནི་དཔའ་རྩལ་གྱི་སྣོན་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་བྱང་ཆུབ་པར་སློབ་པ་རིགས་སོ།།ཕུགས་སུ་ཕན་པ་དག་ནི་དཀའ་ཚེགས་ཆེ་ཡང་འབད་པས་སློབ་དགོས་ལ།ཕུགས་སུ་གནོད་པའི་རིགས་ནི་འཕྲལ་དགའ་ཞིང་དད་ནའང་སྤོང་དགོས་ན།འཕྲལ་དུ་མངོན་པའི་ཕན་གནོད་བླང་འདོར་དགོས་པ་ནི་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཞེས་ཞི་དྲག་ལ་མཁོ་བའི་ཤེས་བྱ་རྣམས་ཆུང་དུས་ནས་དཀའ་ངལ་ལ་མ་བལྟོས་པར་སློབ་སྦྱོང་བྱ་དགོས་པ་དང་།ཀུན་སྤྱོད་ངན་པའི་རིགས་ལང་ཤོར་དུ་གཏོང་མི་རུང་བ་སོགས་བྱིས་པ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་སློབ་གསོ་བྱེད་ཕྱོགས་རྣམས་ཞིབ་ཚགས་ནན་ཏན་གྱི་སྒོ་ནས་བསྟན་ཡོད། 5.བསླབ་པ་ལ་དངོས་སུ་ཇི་ལྟར་འཇུག་དགོས་པའི་གོ་རིམ་སྐོར་ལ་ཡང་མུ་མཐུད་ནས། བདག་གི་བུ་ཚ་བསླབ་པ་ཡང་། དང་པོ་ནི། སུ་བདག་ལ་བྱམས་ཤིང་འཛངས་པའི་གན་དུ་གཞག་སྟེ་བསླབ་ཆིང་དབྱང་ངོ་།དེ་ནས་བློན་པོ་ཆེ་ཞིང་དབུལ་བའི་གན་དུ་གཞག་ཆིང་བསླབ་སྟེ་དབྱངོ་།དེ་ནས་རུང་ཡང་དག་ན།གྲགས་པའི་ས་གར་ཆེ་བར་གཞགོ །གཞུང་མྱེད་ན།ཆེ་ཞིང་མཐོ་ཡང་།དེའི་གན་དུ་མྱི་གཞགོ།གཞོན་སྐྱེས་བསྟེན་ལས། རྫུ་བ་མང་གིས།མྱི་ལོག་པ་ལ་སྲེད་པ་རྣམས་དང་། བསྟེན་ཆིང་མཛར་མྱི་གཞུགོ །(1)ཞེས་ཁྱིམ་ཚང་གིས་བགྱི་འོས་པའི་སློབ་གསོ་རྣམས་བསྒྲུབས་རྗེས།རང་གི་བུའམ་ཚ་བོ་གང་ཡིན་རུང་སློབ་དཔོན་གཞན་གྱི་སར་སློབ་སྦྱོང་དུ་བསྐྱེལ་བའི་རིམ་པ་ལེགས་པར་བསྟན་ཅིང་།དེ་དག་གི་དགོས་པ་དང་།རྒྱུ་མཚན་སློབ་ཚན་ཕྱི་མའི་དྲིས་ལན་ནང་གསལ་པོར་འཁོད་ཡོད་པས་འདིར་མི་བརྗོད་ལ།གཞན་དུ་ཀུན་སྤྱོད་བཟང་པོ་མི་ལྡན་ན་གྲགས་པ་ཆེ་ཞིང་གོ་གནས་མཐོ་ཡང་སློབ་དཔོན་དེ་ལྟ་བའི་དྲུང་དུ་འཇོག་མི་རུང་བ་དང་།དེ་བཞིན་གཞོན་སྐྱེས་བསྟེན་པ་ལས་རྫུ་བག་ཅན་ཕྲད་པ་མང་བས།མ་རབས་ངན་སྤྱོད་ལ་ཆགས་ཞེན་ཅན་རྣམས་བསྟེན་པ་དང་འགྲོགས་སུ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་གསལ་བ་དེ་དག་ལས།སྐབས་དེ་ཤེད་དུ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་གཞུང་གཉེར་སློབ་གྲྭ་ལྟར་བཞགསྒེར་གྱིས་གཉེར་བའི་སློབ་གྲྭའང་ད་དུང་ཐོན་མེད་པ་རྟོགས་ཐུབ་ལ།ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ཡུལ་གྱི་རྒྱལ་པོའི་བློན་པོ་ཆེན་པོ་དག་གི་སར་གཞན་གྱི་གཞོན་ནུ་སློབ་གཡོག་སྦྲགས་མར་ཉར་སྲོལ་ཡོད་པའང་མཚོན་ཞིང་།དེ་ནས་སྦྱངས་པ་མཐར་སོན་ན་སྐད་གྲགས་ཡོད་པའི་རྒྱུགས་སྤྲོད་པའམ།བྱ་བ་བྱེད་ས་ལྟ་བུའི་འགྲོ་ཁུངས་ཤིག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཤུགས་ལས་མཚོན་པ་བཅས་འདི་དག་ལས་རང་རེས་གནའ་རབས་བོད་ཀྱི་སློབ་གསོའི་བསམ་བློ་དང་།ནང་དོན།སློབ་སྦྱོང་བྱ་ཡུལ།བྱེད་སྟངས་ཀྱི་རིམ་པ་ལ་སོགས་རགས་ཙམ་ཞིག་རྟོགས་ཐུབ་བོ། སློབ་ཚན་ལ་བཅུ་རྩ་བཞི་པ། 1. ནུ་ན་རེ། བསླབ་པ་དང་པོ་བྱམས་པའི་གན་དུ་གཞག་པ་དང་། ཕྱིས་བློན་པོ་ཆེ་ཞིང་དབུལ་བའི་གན་དུ་གཞག་པ། ཆེད་ཆི་ལྟར་ཆེ། ཕུ་ན་རེ། བསླབ་པ་དང་པོ་བྱམས་པའི་གན་དུ་གཞག་པ་ནི། བདག་གི་བུ་གཞོན་པས།ལེགས་ཉེས་གཉིས་བྱེ་བྲག་མྱི་ཕྱེད་ལ། བྱ་མྱི་བྱ་དྲོད་མྱི་ཟིན་པས། བདག་ལ་བྱམས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་འཁྱམས་ཤིང་ཁྲིན་ལ་ཐོགས་པར་འོང་། གཆིག་ཏུ་ན་གཞོན་ནུར་གྲམ་ན། སྙིང་རྩ་ལ་གནོད་པ་སྐད་གྱང་བྱ། བྱམས་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་མྱི་ཆོག་སྟེ། འཛངས་པ་དང་ལོབས་པའི་ས་མ་ཡིན་ན། བསླབ་ཆིང་བསྟན་ཏོ་ཆོག་ཐོག་ཏུ་མྱི་ཕེབས་མྱི་ལོབསོ། འཛངས་པས་ནི། ཇི་བྱས་གྱང་། ཐོག་ཏུ་ཕེབས་ལ། བུ་ཉིད་གྱང་དེའི་ཚུལ་བསླབ་སའི་ཕྱིར་རོ། ཞེས་ཐོག་མར་སློབ་དཔོན་དང་པོ་རང་དང་ཉེ་ཞིང་མཛའ་བའི་དྲུང་དུ་འཇོག་པ་ནི།རང་གི་བུ་ལོ་ན་ཕྲ་བས་ལེགས་ཉེས་གཉིས་དབྱེ་བ་འབྱེད་མི་ཤེས་ལ།གང་ཞིག་བྱ་དང་མི་བྱ་ཚོད་ཀྱང་མི་ཐིང་བས་གལ་ཏེ་རང་ལ་མཛའ་བ་ཞིག་མ་ཡིན་ན།བྱིས་པ་འཁྱམས་ཐིང་ཐ་ན་ཁྲིམས་ལ་ཐུག་པའང་འོང་སྲིད།གཅིག་ནས་གཞོན་ནུར་རེངས་ན་སྙིང་རྩ་ལ་གནོད་པར་ཡང་གྲགས།ཡང་བྱམས་པ་གཅིག་པུས་ཀྱང་མི་འགྲིག་སྟེ།ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་བསླབ་འབྲས་ཐོན་ས་ཞིག་མ་ཡིན་ན།བསླབས་ཤིང་བསྟན་པ་རྣམས་དོན་ཐོག་ཏུ་མི་འཁྱོལ་བས་མི་ཤེས་སོ།།ཐབས་ལ་མཁས་པས་ནི་གང་ཞིག་བྱས་ཀྱང་དེ་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་ཐུབ་པས།རང་གི་བུལའང་ཐབས་ཚུལ་བཟང་པོ་དེ་བསླབས་ཤེས་ཐུབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ཞེས་ནར་མ་སོན་པའི་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་སློབ་དཔོན་ཡང་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་ལ།ཐབས་མཁས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་སློབ་པའི་འཇོན་ཐང་ལྡན་པ་ཞིག་དགོས་པ་དང་།དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ན།རིན་ཐང་བྲལ་བའི་དུས་ཚོད་ཆུད་ཟོས་སུ་འགྱུར་བ་སོགས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་གསལ་པོར་བསྟན་པ་འདི་དག་ནི་དེང་སྐབས་སློབ་གྲྭ་ཆུང་བའི་སློབ་གསོ་བསྒྱུར་བཅོས་བྱ་རྒྱུར་ཡང་དཔྱད་གཞིའི་དོན་སྙིང་ལྡན་ཡོད་སྙམ། 2. ཐང་། གཞོན་ཞིང་ཤེད་མ་བྱའེ་བའི་ཚེ། དེར་བསླབས་ཏེ་ལོབས་ནས། བློན་པོ་ཆེ་ཞིང་དབུལ་བའྀ་གན་དུ་གཞག་པ་ནི། བློན་པོ་དེ་ཆེ་བས་ལས་ན། མྱི་འཛངས་མྱི་སྲིད། དབུལ་བས་ན། དྲང་དཀན་དང་གཞུང་ཆེ་བ་དང་། འདོད་ཆུང་བ།མ་ཡིན་མྱི་སྲིད་དེ། བདག་གི་བུ་ཡང་དེའི་ལུགས་བསླབ་པའི་ཕྱིར། དེར་གཞག་གོ གཆིག་ཏུ་ན།དབུལ་པའྀ་གཡོག་བྱེད་དང་། ཇི་ལ་ཡང་།གྲོན་ཆུང་ཞིང་། ཉུང་ངུས་ཆོག་པར་ཤེས་བ། བླ་འོག་གཉིས།ཆི་བྱའང་བདེ་བར་འོང་ངོ་། སྙན་ངག་ལ་སྩོགས་པ། ཡི་གེ་བཟང་པོ་འཆང་ཞིང་། གློག་ཏུ་བཆུག་ན། འཛངས་གྱི་སྣོན་དུ་རུངོ་། ཚ་བོ་དང་བུ་བདག་གི་ཕྱི་ན་འདུག་ན། ནམ་ཞིག་མཁོན་མ་ལུས་པར། མཚུངས་པར་བྱ་བའི་རིགསོ།(2)དེ་ཡང་ལོ་ཆུང་ཞིང་མནོ་མ་ཤེས་པའི་ཚེ་གོང་གསལ་དེར་བསླབས་ནས་མཐར་ཕྱིན་པའི་རྗེས་སུ།བློན་པོ་གོ་གནས་མཐོ་ཞིང་འབྱོར་པ་དབུལ་བའི་དྲུང་དུ་འཇོག་པའི་དགོས་པ་ནི།བློན་པོ་དེ་གོ་གནས་མཐོ་བ་དེ་ལས།ཤེས་ཡོན་ཆེན་པོ་དང་མི་ལྡན་པ་མི་སྲིད་ལ།དབུལ་བ་དེ་ལས་ནི་དྲང་བདེན་དང་ལུགས་མཐུན་ལྷག་བསམ་ཆེ་ཞིང་།རང་འདོད་ཆུང་བ་ཞིག་བཅས་མ་ཡིན་པ་མི་སྲིད་པས་ན།རང་གི་བུ་ཡང་དེའི་སྤྱོད་ཚུལ་ལ་སློབ་པའི་ཕྱིར་འཇོག་པ་ཡིན།གཞན་ཡང་དབུལ་པོའི་གཡོག་བྱེད་པ་དེས་གང་ལའང་གྲོན་ཆུང་བསྲི་ཚགས་ཀྱི་གོམས་གཤིས་དང་།འདོད་ཆུང་ཆོག་ཤེས་ཅན་ཞིག་ཆགས་ཐུབ་པས་ན།སླད་ཕྱིན་ཆད་དཔོན་འབངས་གང་ཞིག་བྱ་དགོས་བྱུང་ན་ཡང་བདེ་བླག་ངང་བྱེད་ཐུབ་ཅིང་།དེ་བཞིན་སྙན་ངག་ལ་སོགས་པ་དཔེ་དེབ་བཟང་པོ་བལྟ་ཞིང་ཀློག་ཏུ་བཅུག་ན་ཤེས་ཡོན་ཇེ་ཆེར་འགྱུར་རོ།།ཚ་བོ་དང་བུ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་མཇུག་ལ་སྡོད་པ་ཡིན་པས།ཕུགས་སུ་འཁོན་སེམས་མི་སྐྱེ་བའི་དོན་དུ་དབྱེར་མེད་མཉམ་པར་སྐྱོང་བའི་རིགས་སོ་ཞེས་གསལ་བ་ལས།གནའ་དུས་སུའང་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་བློན་པོ་ཆེ་བ་བསྐོ་བ་དང་། བློན་ཆེན་གྱི་གོ་སར་བསྙེགས་ཀྱང་ད་དུང་ནོར་གྱིས་དབུལ་བ་དེ་ལྟ་བུའང་ཡོད་ལ།བློན་པོ་ཆེན་པོས་གཞན་གྱི་བུ་ཚ་སློབ་གཉེར་གྱི་དོན་དུ་ཉར་ཏེ་གཡོག་ཏུ་བཀོལ་བའི་སྲོལ་ལ་སོགས་པ་རང་རེ་རྗེས་རབས་པའི་བློ་ཡུལ་དུ་འཆར་མ་མྱོང་བའི་གནའ་རབས་སློབ་གསོའི་ལོ་རྒྱུས་ངོ་མ་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱ་རྒྱུ་ཡོད་པ་སྣང་ངོ་།།
གསུམ་པ།
གནའ་ཡིག་དེ་ལ་ཐོག་མའི་དཔྱད་པ་རགས་ཙམ་བགྱིས་པའི་མྱོང་ཚོར། གཅིག གནའ་རབས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་འདི་དུས་རབས་ངེས་གཏན་གང་ཞིག་ལ་བྱུང་བ་སོགས་ཀྱི་དཔྱད་གཞི་འཚོལ་ཐབས་བྲལ་ཡང་།སློབ་ཚན་བདུན་ཅུ་དོན་དགུ་རེ་རེ་བཞིན་གྱི་ནང་དོན་གང་ལ་དཔྱད་ནའང་།གནའ་ཡིག་འདི་ཉིད་བཙན་པོ་ཁྲི་བཙན་གྱི་སྐུ་དུས་ལས་སྔ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་བརྗོད་བྱའི་དོན་དང་།རྗོད་བྱེད་ཡི་གེའི་སྦྱོར་ཚུལ་གང་ཐད་ནས་མཚོན་པར་ཁོ་བོས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། 1.བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་ཚུན་ཆད་ཀྱི་བསླབ་བྱ་ཞིག་ཡིན་ན།བརྗོད་དོན་ནང་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྩ་བའི་ལྟ་ཚུལ་ཏེ་ཚེ་སྔ་ཕྱི་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་གཞིར་བཟུང་ནས་།ཕར་ཕྱིན་དྲུག་སོགས་དགེ་སྡིག་བླང་འདོར་གྱི་རྣམ་བཤད་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་མི་འབྱུང་མི་སྲིད་པ་ནི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་མཁན་ཚང་མས་གསལ་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན།འོན་ཀྱང་གནའ་རབས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་རིང་པོ་འདིའི་འགོ་ནས་མཇུག་བར་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་བཤད་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཆེད་དུ་བཙལ་ན།སློབ་ཚན་དྲུག་པའི་ནང་། .....ཡོངས་ནི། གཞན་ལ་ཕན་ན་ཡུན་དུ་བདག་ལ་ཕན། གཞན་ལ་གནོད་ན། ཡུན་དུ་བདག་ལ་གནོད། ཆེས་བྱའོ། (3)ཞེས་གསལ་བ་འདི་ཆོས་ལུགས་དང་ཉེ་ཤོས་ལྟ་བུ་སྣང་མོད།འོན་ཀྱང་ཡུན་དུ་ཞེས་པ་དེ་ཚད་ཅི་འདྲ་ཞིག་ལ་གོ་ནའང་ཆོག་པ་སྟེ་དཔེར་ན།མི་གཞན་དག་ལ་ཕན་བཏགས་ན་རང་ལ་མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོའི་རིང་སྙན་པའི་གྲགས་པ་དང་ཀུན་གྱི་བརྩི་བཀུར་ཐོབ་པས་ཕན་པ་ཡིན་ལ།གཞན་དག་ལ་གནོད་བསྐྱལ་ན་རང་ལ་ཚེ་གང་རིང་གྲགས་པ་ངན་པ་འབྱུང་ཞིང་།འགལ་ཟླའི་དགྲ་བོའང་འོང་ནས་གནོད་པ་ཡིན་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་སུ་འགྲེལ་ན་ཡང་མི་ཆོག་པ་མེད་སྙམ།དེ་བས་མངོན་ཚན་ཆེ་བའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བཤད་ཚུལ་ཞིག་ཁོ་བོས་མ་རྙེད་ལ།དེ་མིན་ཆོས་དང་འགལ་བའི་ནང་དོན་ནི་ཇི་སྙེད་ཅིག་མཆིས་པ་རེ་རེ་བཞིན་བགྲང་གིས་མི་ལང་བས་གནའ་ཡིག་དེ་རང་ལ་གཟིགས་པར་ཞུ། 2.ཡི་གེའི་སྒྲ་སྦྱོར་ཐོག་ནས་དཔྱད་ན་ཡང་།གནའ་ཡིག་འདིར་གསལ་བྱེད་སྡེ་པ་གཅིག་གི་ནང་གི་ཡི་གེ་ཕན་ཚུན་བརྗེས་ནས་བྲིས་པ་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ།དཔེར་ན་ཅ་ཕལ་ཆེ་བར་ཆ་དང་།ཀྱ་ཡིག་ཕལ་ཆེར་བར་གྱ་བྲིས་པ་ལྟ་བུ་ཧ་ཅང་མང་བ་འདི་འདྲ་ཁྲི་སྲོང་ཚུན་གྱི་རྡོ་རིང་ངམ།བྲག་བརྐོས་གནའ་ཡིག་སོགས་ཀྱི་ནང་མཐོང་རྒྱུ་ཆེས་ཉུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་བཅས་དེ་དག་ལ་དཔགས་ན་བསླབ་བྱ་ཡིག་རྙིང་འདི་ནི་མ་མཐར་ཡང་བཙན་པོ་འདུས་སྲོང་མང་པོ་རྗེའི་སྐུ་དུས་ཙམ་ལ་བྲིས་པའི་གནའ་ཡིག་ཅིག་ཡིན་པར་མངོན། 3.དེ་ལྟར་བརྗོད་དགོས་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན།བསླབ་བྱ་འདི་བཙན་པོའི་དུས་རབས་ཀྱི་གནའ་ཡིག་ངོ་མ་གང་མང་དང་བལྟ་བསྡུར་དང་དཔྱད་པ་བྱས་པའི་ཁྲོད།འདུས་སྲོང་མང་པོ་རྗེས་མགར་གྱི་བུ་རྒྱུད་ལ་གཤེ་བའི་མགུར་རྩོམ་དེ་དང་མཐུན་ཤོས་སུ་སྣང་།དཔེར་ན་གསུང་མགུར་དེའི་ནང་དོན་གྱི་ཆ་ནས་བཤད་ནའང་། ཐང་ལྷ་ནི་ཡང་བཞུར་མཁྱེན་....ལྷེའུ་རྗེ་ནི་ཟིན་དགས་མཁྱེན།...པྱྰ་ཡི་གཙུག་མཁན་མཁྱེན། ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གནའ་བོའི་བོན་གྱི་ལྷའི་མིང་དང་།ཉི་ཟླ།དགུང་སྔོན་ལ་སོགས་སྐྱབས་ཡུལ་དུ་དྲངས་པ་ལས།སངས་རྒྱས་དང་ཆོས།དགེ་འདུན་ཏེ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་མཚན་སོགས་མདོར་ན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བརྗོད་དོན་རྩ་བ་ནས་མེད་པ་དང་གཅིག ཡི་གེའི་སྦྱོར་ཚུལ་གྱི་ཐད་ནས་དཔྱད་ནའང་། གྱེ་དེ་རིང་ནི་སང་ལྟ་ན། ...ཕ་བོང་ནི་རི་ལ་འདྲིལ།....པྱིན་སྙམ་ནི་ལེང་མྱི་བགྱིད། .....ཆུ་བཆད་ནི་ཡུར་དྲངས་ཀྱང་། .....མོན་ཀའི་སྟག་གཆིག་པ།.....གང་ཆེ་ནི་གག་ཆུང་བ།....གང་མཐོ་ནི་གག་དམའ་བ།....མཁར་ཁོལ་ནི་རྨང་བ་དང་།ཡར་ལུང་ནི་པྱིང་ལུང་ན།(4)ཞེས་སོགས་གསལ་བྱེད་སྡེ་པ་གཅིག་ནང་གི་ཡི་གེ་ཕན་ཚུན་བརྗེས་ནས་གང་རུང་དུ་སྤྱོད་པའི་སྦྱོར་ཚུལ་འདི་རིགས་མང་དུ་མཆིས་པ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་བསླབ་བྱ་འདི་འབྲི་བའི་དུས་རབས་དེ་དང་ཧ་ལམ་གཅིག་མཚུངས་ཙམ་དུ་འདོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན་ཅིང་།འོན་ཀྱང་ནང་དོན་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་སྲོལ་ལུགས་དག་ནི་དེ་བས་ཆེས་སྔ་བ་ཞིག་ནས་དར་བར་མངོན་ཏེ།བསླབ་བྱ་དེ་རང་གི་འགོ་བརྗོད་ནང་གནའ་ཡུལ་གསེར་ཞྭ་གཡུ....བྱ་བ་ན་.... ཞེས་འཀོད་པ་དེ་ལས་ཀྱང་རྩོམ་པ་པོས་ཆེས་གནའ་དུས་ནས་རིམ་བཞིན་དོར་བའི་ཡུལ་སྲོལ་ཀུན་སྤྱོད་རྣམས་བསྟར་ཆགས་སུ་བསྒྲིགས་ཏེ་བརྩམས་པ་གསལཔོར་བསྟན་སྟབས་ཡུལ་སྲོལ་གྱི་ཀུན་སྤྱོད་འདི་རྣམས་དུས་རབས་བདུན་པ་བརྒྱད་པའི་སྐབས་གསར་དུ་ཆགས་པ་ཞིག་མིན་པར་དེ་ལས་མི་ལོ་བརྒྱ་ཕྲག་དང་།སྟོང་ཕྲག་གི་གོང་ནས་དར་ཞིང་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གྲུབ་པས་མི་རིགས་ཀྱི་སློབ་གསོའི་ཆུ་འགོ་ནི་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་མང་པོའི་གོང་རོལ་ནས་བྱུང་ཞིང་འཕེལ་བར་འདོད་དགོས་སྙམ་མོ། ། གཉིས། སྤྱིར་ན་གནའ་ཡིག་བསླབ་བྱ་འདིའི་ནང་དོན་ཧྲིལ་བོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཏེ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་མི་དང་མིའི་བར་གྱི་འབྲེལ་བའི་བྱ་གཞག་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པའི་སྐོར་གྱི་དོན་སྙིང་ཞེ་གཅིག་ལས་མ་འདས་པ་དང་།ལྷག་པར་གོང་དུ་ཆ་ཚང་དྲངས་པའི་སློབ་ཚན་གཉིས་པོ་འདི་ནི་མི་རབས་རྗེས་མ་ཇི་ལྟར་གསོ་སྐྱོང་བྱ་དགོས་པའི་སློབ་གསོའི་བྱ་གཞག་ཁོ་ནར་དམིགས་སུ་བཀར་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ།སྤྱིར་ན་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་འདི་སེམས་ཅན་གཞན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ཁྱད་ཆོས་སྨྲ་ཤེས་ལ་དོན་གོ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པར་བརྟེན་ཤེས་རིག་དང་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་ངེས་པར་བྱ་དགོས་པར་བསྟན་པ་སྟེ།དེ་ཡང་མ་བསླབས་པར་ཤེས་པ་དང་མ་སྦྱངས་པར་མཁས་པ་ཞེས་པ་འབྱུང་མི་སྲིད་པ་དང་།སྔར་གྱི་གྲགས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་བརྩོན་པ་སྐྱེད་དེ་བསླབས་ཤིང་སྦྱངས་ནས་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་པ་འབའ་ཞིག་ཡིན་ལ།དེ་ཡང་ཁོང་ཚོས་ཚུལ་ཇི་ལྟར་བྱས་ཏེ་དཀའ་བ་སྤྱད་ནས་འབད་པ་ཆེན་པོ་བསྟེན་ལུགས་ཀྱི་གཙོ་གནད་རྣམས་སྙིང་པོ་རགས་བསྡུས་ཀྱི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བསྟན་པ་དང་།དེ་ནས་ཡང་སྒོས་མི་རབས་རྗེས་མ་རྣམས་སློབ་གསོ་ཇི་ལྟར་བགྱི་དགོས་པའི་རིམ་པ་ཚར་དུ་དངར་བ་ཞིག་བཤད་པ་སྟེ།ཐོག་མར་བྱིས་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་ཕ་མ་རྒན་རབས་དག་གིས་རང་གི་བུ་ཚར་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་གསོ་གནད་དུ་སྨིན་པ་ཞིག་ངེས་པར་བྱ་བ་དེའི་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ནན་ཏན་གྱིས་བསྟན་པ་མ་ཟད།དེ་ལྟར་བྱས་པའི་ཕན་ཡོན་དང་མ་བྱས་པའི་ཉེས་དམིགས་བཤད་པ་དང་།དེ་ནས་བསླབ་པ་དངོས་ཀྱི་རིམ་པར་ཇི་ལྟར་འཇུག་ཚུལ་བསྟན་ཅིང་།རིམ་པ་སོ་སོའི་སློབ་དཔོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དང་དེ་དག་སོ་སོའི་དགོས་པ་བཤད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་གང་དག་མི་བསྟེན་པའི་དགག་བྱ་ཡང་བསྟན་པ།བསླབ་བྱ་གཙོ་ཕལ་གྱི་དབྱེ་བའང་བྱིས་པ་གཞོན་ནུའི་ན་ཚོད་དང་བསྟུན་ནས་སློབ་གསོ་བྱ་དགོས་པ།དེ་ནས་སློབ་གསོའི་རིམ་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ན་གང་དུ་གྲགས་ཆེ་བའི་ས་ག་ལ་བ་དེར་སོང་ནས་བསླབས་འབྲས་མཐའ་དག་དོན་དངོས་ཐོག་སྤྱད་དེ་ལག་ལེན་ངོ་མའི་ནང་དགེ་མཚན་འདོན་དགོས་པའང་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་བཅས་མདོར་ན། བོད་འདིར་གནའ་དུས་ཀྱི་ཐོན་སྐྱེད་ནུས་ཤུགས་ཧ་ཅང་དམའ་བའི་དུས་རབས་ནས་བཟུང་མི་རབས་རྗེས་མ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་བའི་སློབ་གསོའི་རིམ་པ་ཅུང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་ལ་གོ་རིམ་ལྡན་ཙམ་ཞིག་ཡོད་ངེས་པར་བརྟེན་ང་ཚོས་གོམ་གང་མདུན་སྤོས་ཀྱིས་གསལ་རྟོགས་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་རིན་ལྡན་པ་ཞིག་ཡིན་སྙམ། གསུམ།གནའ་རབས་ཀྱི་སློབ་གསོ་རིག་པའི་བསམ་བློ་དེར་དཔྱད་ན་ཁྱད་ཆོས་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ནི།ཤེས་རིག་གི་སློབ་གསོ་གཞན་དག་གང་ཞིག་ལས་ཀྱང་བསམ་བློ་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་སློབ་གསོ་དེ་གཙོ་ཆེ་བར་འཛིན་པ་མཐོང་ཐུབ།དཔེར་ན།བསླབ་བྱའི་ནང་། བུས་པ་གཞོ་ནུ། རྩེ་བའི་གོར། ཡིག་རྩིས་ལ་སྩོགས་པ། འཛངས་ཀྱི་སྣོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཕོང་རྩལ་ལ་སྩོགས་པ།དཔའ་བའི་སྣོན་དུ་འགྲོ་བ། ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་རང་གི་བུ་བློན་པོ་ཆེན་པོའི་དྲུང་དུ་འཇོག་པའི་སྐབས་སུའང་ སྙན་ངག་ལ་སྩོགས་པ། ཡི་གེ་བཟང་པོ་འཆང་ཞིང་། གློག་ཏུ་བཆུག་ན།འཛངས་ཀྱི་སྣོན་དུ་རུངོ་། ཞེས་ཤེས་ཡོན་དེ་དག་སློབ་ཅིང་སྦྱོང་བ་ཡང་མཛངས་དང་དཔའ་བའི་ཁ་གསབ་ཙམ་དུ་བརྩི་བ་ལས།བསླབ་བྱ་དངོས་སམ་གཙོ་བོ་མིན་པར་བསྟན་ཅིང་།དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་དཔེར་ན་བུ་ཚ་རང་དང་མཛའ་བའི་དྲུང་དུ་འཇོག་པའི་དགོས་པའང་། ….འཛངས་པས་ནི། ཇི་བྱས་ཀྱང་། ཐོག་ཏུ་ཕེབས་ལ།བུ་ཉིད་གྱང་དེའི་ཚུལ་བསླབ་པའི་ཕྱིར་རོ།ཞེས་དང་།བློན་པོ་ཆེ་ཞིང་།དབུལ་བའི་དྲུང་དུ་འཇོག་པའི་དགོས་པ་གཙོ་བོ་ཡང་། ….བློན་པོ་དེ་ཆེ་བ་ལས་ན། མྱི་འཛངས་མྱི་སྲིད། དབུལ་བས་ན། དྲང་དཀན་དང་གཞུང་ཆེ་བ་དང་། འདོད་ཆུང་བ། མ་ཡིན་མྱི་སྲིདེ། བདགི་བུ་ཡང་དེའི་ལུགས་བསླབ་པའྀ་ཕྱིར། དེར་བཞགོ། གཆིག་ཏུ་ན། དབུལ་པའྀ་གཡོག་བྱེད་དང་། ཇི་ལ་ཡང་། གྲོན་ཆུང་ཞིང་།ཉུང་ངུས་ཆོག་པར་ཤེས་ན། བླ་འོག་གཉིསུ། ཆི་བྱའང་བདེ་བར་འོང་ངོ་། །ཞེས་གསལ་བ་ལྟར་དེར་སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་གནད་ནི་བསམ་བློ་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བཟང་པོ་འཇགས་ཐབས་ཁོ་ན་ཡིན་པ་མཚོན་ཞིང་།ལར་ནས་གནའ་བོའི་བསླབ་བྱ་ཧྲིལ་པོ་དེའི་འགོ་ནས་མཇུག་བར་གྱི་སློབ་ཚན་གཞན་དག་གི་སྙིང་དོན་ཕལ་ཆེའང་བསམ་བློ་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་བླང་འདོར་འབའ་ཞིག་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་བསྟན་འདུག་པ་བཅས་ལས་མཚོན་སྙམ།དེ་ཡང་འཛངས་པ་ཞེས་པའི་གོ་དོན་འདིར་མཚོན་ན་གནའ་ཡིག་བསླབ་བྱ་དེ་རང་གི་སློབ་ཚན་མཇུག་བསྡོམས་དེའི་ནང་། ངན་པ་ཡོད་ན། འཛངས་པ་ཡོདོ། འཛངས་པ་ཡོདོ། ཆུང་ངུ་ཡོད་ན། ཆེན་པོ་རྙེདོ། དབུལ་པོ་རྙེད་ན། ཕྱུག་པོ་ཡོདོ། བླུན་པོ་ཡོད་ན། བཟོ་བོ་རྙེདོ། ཀུན་ཡང་དེ་ལྟ་སྟེ། ཕྲལ་ཡུན་གཉིས་རིག་དང་ལེགསོ།(5)ཞེས་ཐམས་ཅད་ལྟོས་ས་ལྟོས་འཇོག་གི་འགྲེལ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ནང་མཛངས་པ་ནི་ངན་པའི་ལྡོག་ཟླར་བཀོད་པ་ལྟར་ན་བཟང་པོར་གོ་དགོས་ལྟ་བུ་སྣང་ཞིང་།ཡུལ་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་མིང་ཚིག་ལ་ལའི་གོ་དོན་ལ་འགྱུར་བ་ཅུང་ཟད་འགྲོ་བའང་སྲིད་པས་དག་ཡིག་དང་ཚིག་མཛོད་ནང་མཛངས་ཞེས་པ་གོ་དོན་དུ་མར་འགྲེལ་འདུག་རུང་།སྤྱིར་ན་དེ་ནི་རིག་པ་གསལ་བ་དང་ཁོག་ཡངས་དཀྱེལ་ཆེ་སོགས་བསམ་བློའི་ཀུན་སྤྱོད་ཀྱི་དགེ་མཚན་འཛོམས་པ་ཞིག་ལ་གོ་ན་ཁྱབ་ཆེ་བར་སྙམ།
བཞི་བ།
མཇུག་བསྡུ་བ། མདོར་ན་སྔོན་ཆད་བོད་འདིར་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་འགའ་ཤས་རིང་མི་རིགས་ཀྱི་སློབ་གསོའི་བྱ་གཞག་ལ་རིམ་བཞིན་བོན་སྣ་ཚོགས་དང་། ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་བསམ་བློ་སོགས་ཀྱིས་དྲང་ཕྱོགས་སམ།ཡང་ན་ལྡོག་ཕྱོགས་གང་ཐད་ནས་ཤུགས་རྐྱེན་ཚབས་ཆེན་ཕོག་ཡོད་པ་སྨོས་མ་དགོས་མོད། འོན་ཀྱང་སྤྱིའི་ཆ་ནས་བཤད་ན་བོད་མི་རིགས་ནི་བློ་གཞུངས་ཤིང་།བསམ་པ་དྲང་བ།ངོ་ཚ་ཤེས་པ། ཕྱི་ཐག་རིང་ཞིང་།བབ་ཆགས་པ།ལོངས་སྤྱོད་ལ་ཆོག་ཤེས་པ།གཞན་ལ་རོགས་ཕན་བྱ་རྒྱུར་དགའ་བ། འགྲོགས་བདེ་གཤིབ་བདེ་ལ་སོགས་པའི་གཤིས་རྒྱུད་བཟང་པོའི་ཤུལ་རྒྱུན་ལྡན་པ་འདི་ཡང་གོང་གསལ་གནའ་རབས་མི་རིགས་ཀྱི་རྩ་བའི་སློབ་གསོའི་བསམ་བློ་དེ་དག་གི་གོམས་སྲོལ་བག་ཆགས་དང་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པ་དཔྱད་བསྡུར་ཞིབ་འཇུག་གི་ཐོག་ནས་གསལ་པོར་མཚོན་གྱིན་ཡོད། དེས་ན་ང་ཚོས་ཚོགས་ཆེན་བཅོ་ལྔ་པའི་དགོངས་དོན་སློབ་སྦྱོང་དང་ལག་བསྟར་བྱེད་སྐབས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དངོས་པའི་དཔལ་ཡོན་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་བསམ་པའི་དཔལ་ཡོན་ཤུགས་ཆེན་འཛུགས་སྤེལ་བགྱི་དགོས་པའི་བྱ་རིམ་ནང་ཕྱི་བཟང་ཀྲུང་སྤྱོད་ཙམ་དུ་མ་ཟད། གཙོ་བོ་ཀྲུང་ཧྭ་མི་རིགས་ཁག་གི་གནའ་བཟང་དེང་སྤྱོད་ཀྱི་ཉིང་བཅུད་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་བསྡུ་ལེན་བྱ་རྒྱུར་ཡང་དོན་སྙིང་ཟབ་མོ་ལྡན་ཡོད་སྙམ་པའི་ངོས་འཛིན་ཞུ་བཞིན་ཡོད། འོན་ཀྱང་རང་ངོས་ཀྱི་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་དང་ཤེས་ཚད་དམའ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཆེད་རྩོམ་འདིའི་ནང་སྐྱོན་དང་ནོར་འཁྲུལ་ཤོར་བའི་རིགས་ཅི་མཆིས་པ་ལ་རྒྱ་ཆེའི་གཟིགས་པོ་རྣམ་པས་ཆད་མཐུད་ཡོ་བསྲང་གི་སྐྱོན་བརྗོད་དང་སློབ་སྟོན་གནང་རྒྱུའི་རེ་བ་སྙིང་ནས་ཞུ་ལགས་སོ།།
མཆན་འགྲེལ།
(1)(2)(3)(5)《敦煌吐蕃文书论文集》དེབ་དེའི་བོད་ཡིག་པར་ངོས་256.266.237.283
(4)《ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ》ལྕགས་པར་མའི་དེབ་ངོས་83-83
ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས།བོད་ལྗོངས་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་ཁང་གི་ཞིབ་འཇུག་པ་ཡིན། རྩོམ་ཡིག་འདི་1998ལོའི《བོད་ལྗོངས་སློབ་གསོའི》དུས་དེབ་དང་པོ་ལས་དྲངས།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། རྡོ་རྗེ་བསམ་འགྲུབ།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཟླ7པའི་ཚེས18ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོར། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གསར་འགྱུར་གཞུང་སྒྲུབ་ཁང་གིས་གསར་འགྱུར་ཁྱབ་སྤེལ་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་ནས། ཞིང་ཆེན་སྡོམ་རྩིས་ཅུའུ་ཀྱི་ཅུའུ་ཀྲང་གཞོན་པ་ཁྲིན་ཝེ་ཡིས་ལོ་སྟོད་ལ་མཚོ་སྔོན་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འཁོར་སྐྱོད་གནས་ཚུལ་ཐད་ནས་ཡོངས་བསྒྲགས་བརྡ་ཡིག་སྤེལ།
ད་ལོའི་ཚུན་ནས་བཟུང་། རྙོག་འཛིང་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་གནས་བབ་ལ་དམིགས་ཏེ། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཏང་ཨུ་དང་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གིས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ནན་ཏན་གྱིས་ཀྲུང་དབྱང་གི་བརྟན་བརླིང་ངང་འཕར་བ་དང་བཅོས་བསྒྱུར་ལ་སྐུལ་འདེད། སྒྲིག་གཞི་ལེགས་བཅོས། དམངས་འཚོར་གཟིགས་སྐྱོང་གི་སྲིད་ཇུས་བྱེད་ཐབས་རབ་དང་རིམ་པ་ལག་བསྟར་བྱས་པ་དང་། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་མཚོ་སྔོན་གྱི་ས་ཁུལ་མི་འདྲ་བ་དང་འཕེལ་རྒྱས་གནས་ཚུལ་མི་འདྲ་བར་གཞིགས་ཏེ། དུས་ལྟར་བཞུགས་མོལ་ཚོགས་འདུ་བསྡུས། སྲིད་ཇུས་དང་བྱེད་ཐབས་རབ་དང་རིམ་པ་སྤྱད་དེ་ཁེ་ལས་ཐོན་སྐྱེད་ལ་རོགས་སྐྱོར་བྱས་ནས་ཤུགས་ཆེན་པོས་དཔལ་འབྱོར་བརྟན་བརླིང་ངང་མགྱོགས་མྱུར་སྒོས་འཕར་བར་སྐུལ་འདེད་བཏང་བས། ལོ་སྟོད་ལ་མཚོ་སྔོན་གྱིས་ས་གནས་ཐོན་སྐྱེད་སྤྱི་འབོར་སྒོར་དུང་ཕྱུར966.47ལེགས་འགྲུབ་བྱས་པ་དང་། ན་ནིང་གི་དུས་མཉམ་ལས10.2%འཕར་ལ། འཕར་ཚད་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཆུ་ཚད་ལས་བརྒྱ་ཆའི་ཆ2.8ཀྱིས་མཐོ། །


text:
ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་དྲ་བའི་འཕྲིན། ཏང་གི་མང་ཚོགས་ལམ་ཕྱོགས་ཀྱི་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་ཁག་གཉིས་པ་དེ་ལྷུ་ཚིགས་དང་པོར་སླེབས་ཚུན། མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་རྫོང་ཁག་དང་ཚན་པ་ཁག་གིས་རྒྱ་ཆེའི་ཏང་ཡོན་ལས་བྱེད་པ་སྒྲིག་འཛུགས་བྱས་ནས་སྙིང་དོན་སློབ་སྦྱོང་གཏིང་ཟབ་བྱེད་པ་དང་། བསམ་འཆར་རྒྱ་ཁྱབ་ངང་བསྡུ་ལེན་བྱེད་པ། དཔེ་མཚོན་དར་སྤེལ་ཤུགས་ཆེན་གཏོང་བ། ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་པ། དོན་དངོས་དང་ཟུང་འབྲེལ་བྱེད་པ། གཡས་གཡོན་དང་གོང་འོག་གང་སར་ཁྱབ་པ་བཅས་བྱས་ནས་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་གཏིང་ཟབ་ཕྱོགས་སུ་གོང་འཕེལ་ཡོང་བར་ཟམ་མི་ཆད་པར་སྐུལ་འདེད་བཏང་བ་རེད།
སློབ་སྦྱོང་དམ་འཛིན་ནན་པོ་བྱས་པས་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་ཟབ་ཏུ་སོང་བ། མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་རྫོང་ཁག་དང་ཚན་པ་ཁག་གིས་གཅིག་སྡུད་སློབ་སྦྱོང་དང་། རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་ཞིབ་བསྡུར། གློག་བརྙན་ལྟ་བ། འཆད་ཁྲིད་བྱེད་པ། བོད་གསར་རྙིང་བསྡུར་བའི་འགྲེམས་སྟོན་བྱེད་པ། སྔོན་གཤེགས་དཔའ་བོའི་བང་སོར་ལྟ་སྐོར་བྱེད་པ། བོད་རྒྱ་ཡིག་རིགས་གཉིས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་བྱ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་སྤྱད་དེ་ཏང་གི་འོད་སྟོང་འཕྲོ་བའི་ལོ་རྒྱུས་དང་ཕུལ་བྱུང་སྲོལ་རྒྱུན་དང་མང་ཚོགས་ལམ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་དང་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་རྨང་གཞི་སོགས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཏེ་ལས་གནས་ལ་གཞི་འཛུགས་པ་དང་བློ་གཅིག་སེམས་གཅིག་ངང་མི་དམངས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བའི་གསར་བརྗེའི་སྤྲོ་སྣང་རིང་ལུགས་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་སྔར་བས་ཆེ་རུ་བཏང་ཡོད། མངའ་རིས་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་གིས《ང་དང་མཉམ་དུ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད》ཅེས་པའི་ལེ་ཚན་དང། མཚོ་ཆེན་རྫོང་གི་བོད་རྒྱ་སྐད་ཡིག་གཉིས་སློབ་སྦྱོང་གི་གསབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ། སྒེར་རྩེ་རྫོང་གི་རྩོམ་འབྲིའི་གསབ་ཁྲིད་སྙན་ཞུའི་ཚོགས་འདུ་སོགས་ལ་རྒྱ་ཆེའི་ལས་བྱེད་ལས་བཟོ་ཚོའི་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་བསྔགས་བརྗོད་ཐོབ་སྟེ་མངའ་རིས་ཀྱི་ལས་བྱེད་པ་དང་མང་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་ནང་ཞུགས་པའི་སྤྲོ་སེམས་འཕེལ་བྱས་པ་རེད།
དམངས་ཀྱི་འབོད་སྒྲ་ཉན་པ་དང་ལས་ཀའི་བསམ་ཕྱོགས་ལ་འགྱུར་ལྡོག་གསར་པ་བྱུང་ཞིང་། མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་ཚུན། དཔལ་འབྱོར་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་སྐོར་གྱི་བསམ་ཕྱོགས་དང་གྲོས་འགོ998དང་། “སྤྱོད་ཚུལ་བཞི”དང“གནད་དོན་གཉིས” “ཉམས་ཞན་གཅིག”བཅས་སྐོར་གྱི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་ཁྱོན104བསྡུ་རུབ་བྱས་པས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་བསམ་ཕྱོགས་དང་གསར་གཏོད་ལ་བྱ་ཐབས་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་བཟང་པོ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།
གཞི་རྟེན་གསར་གཏོད་བྱས་ནས་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་ལ་རྣམ་པ་གསར་པ་ལྡན་ཞིང་། མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱིས་རྒྱ་ཆེའི་ཏང་ཡོན་ལས་བྱེད་པར་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་གོ་སྐབས་སུ་བྱས་ནས་ཁུང་ཕན་སེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་དང“སྔོན་བསྐྱོད་ལེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས”ཀྱི་ནང་དོན་ཟབ་ ་སློབ་སྦྱོང་གང་ལེགས་བྱེད་པ་དང་། དམངས་ཆེད་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བའི་བརྗོད་དོན་གཙོ་བོ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ། ལས་སྒྲུབ་ལས་གཏོད་ཀྱི་དྲང་ནུས་གཅིག་ཏུ་འགྲིལ་བ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཁུང་ཕན་སེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་དང“སྔོན་བསྐྱོད་ལེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས”སློབ་སྦྱོང་བྱ་རྒྱུ་དེ་དད་སེམས་བརྟན་དུ་གཏོང་བ་དང་། ལྷག་བསམ་ཟོལ་མེད་ངང་ལེགས་སྐྱེས་འབུལ་བ། གསར་འབྱེད་ཡར་བརྩོན། ཁྱད་འཕགས་དོན་གཉེར་བཅས་ཀྱི་ཐད་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བ་བྱས་ཏེ་ཁུང་ཕན་སེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་དང“སྔོན་བསྐྱོད་ལེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས”ལ་བརྟེན་ནས་རང་སྣང་གི་འཇིག་རྟེན་ལ་སྔར་བས་སྒྱུར་བཀོད་གཏོང་བ་དང་། སྤྱོད་ཚུལ་ལ་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་བ། ལས་ཀར་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་བ་བཅས་བྱས་ནས་ཁུང་ཕན་སེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས་དང“སྔོན་བསྐྱོད་ལེན་གྱི་སྙིང་སྟོབས”ཁྱབ་སྤེལ་གཏོང་མཁན་དང་། ལག་ལེན་པ། གསར་གཏོད་པ་བཅས་སུ་དངོས་འབྲེལ་འགྱུར་བ་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་པ་རེད།
ལས་སློབ་ཕན་ཚུན་སྐུལ་མ་བཏང་ནས་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་ཐད་རྣམ་པ་གསར་པ་མངོན་ཞིང་། ཟླ་གསུམ་པའི་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་གི་འགག་རྩའི་དུས་སྐབས་སུ་མངའ་རིས་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོའི་འགོ་ཁྲིད་ཚོགས་ཆུང་གིས་ཆེད་དོན་ཚོགས་འདུ་འཚོགས་ནས་ཟླ་གསུམ་པའི་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་གི་ལས་དོན་དང་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་ཟུང་འབྲེལ་བྱ་རྒྱུ་བསྐྱར་བསྒྲགས་བྱས་ནས་ཕན་ཚུན་སྐུལ་སྤེལ་གཏོང་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད། རྫོང་ཁག་དང་ཚན་པ་ཁག་གི་རིམ་ཁག་འགོ་ཁྲིད་ལས་བྱེད་པར་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོ་དེ་མིག་སྔའི་སྤྱི་ཚོགས་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་གི་ལས་དོན་དང་ཟུང་འབྲེལ་དམ་ཟབ་བྱས་ནས་སློབ་སྦྱོང་སློབ་གསོ་དམ་འཛིན་བྱ་རྒྱུ་དེ་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་གི་སློབ་གསོ་དམ་འཛིན་བྱེད་པའི་བསམ་བློ་བརྟན་པོ་བཙུགས་ཏེ་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་གི་ལས་ཀའི་བྱ་ཐབས་ཁག་དོན་འཁྱོལ་ནན་ཏན་བྱས་ནས་སློབ་གསོར་བརྟེན་ནས་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་ལས་དོན་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་བརྟན་ལྷིང་སྲུང་སྐྱོང་ལས་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་གསོ་ལག་ལེན་བྱེད་སྒོར་སྐུལ་མ་གཏིང་ཟབ་གཏོང་བ་མ་ཟད། ཀྲུང་དབྱང་གི“གཏན་འབེབས་དོན་ཚན་བརྒྱད”དང་ལྗོངས་ཏང་ཨུད་ཀྱི“སྲུང་བྱ་རྣམ་བཅུ”དང“བླང་བྱ་ཁག་དགུ”བཅས་ལ་བསྡུར་ཏེ“སྤྱོད་ཚུལ་བཞི”དང“གནད་དོན་གཉིས”“ཉམས་ཞན་གཅིག”བཅས་ལ་གཞིགས་ནས་ཕྱོགས་ཁག་གི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་རྒྱ་ཁྱབ་ངང་བསྡུ་ལེན་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་གསར་གྱི་འཚམས་འདྲི་དང་སྤུན་མཆེད་དང་གཉེན་ཉེར་འཚམས་འདྲི་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་གང་ལེགས་སྤྱད་དེ་ཏང་ཡོན་ལས་བྱེད་པ་དང་། གཞི་རིམ་མང་ཚོགས། གཉེན་ཉེ་དང་གྲོགས་པོ་བཅས་ཀྱི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་འགོ་རྒྱ་ཁྱབ་ངང་ཉན་ནས་གནད་དོན་མངོན་གསལ་དོད་པོ་བཙལ་འཚོལ་ཡང་དག་གིས་འགོ་ཁྲིད་འཐབ་ཕྱོགས་དང་པོར་བརྟག་ཞིབ་ཏུ་བསྐྱོད་པ་དང་། འགལ་བ་འཐབ་ཕྱོགས་དང་པོར་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་པ། གནད་དོན་འཐབ་ཕྱོགས་དང་པོར་ཐག་གཅོད་ཐུབ་པ། སྤྱོད་ཚུལ་འཐབ་ཕྱོགས་དང་པོར་འགྱུར་ལྡོག་གཏོང་བ་བཅས་བྱེད་ཐུབ་པ་བྱེད་དགོས་པའི་བླང་བྱ་བཏོན་པ་རེད། །


text:
མི་ཁྲི་༡༨་༤ཡི་ཤི་རྐྱེན་ནི་མངར་མོ་འདྲེས་པའི་འཐུང་བྱ་ཡིན།
མཐའ་མའི་བསྐྱར་བཅོས། (༠༡༢༠༡༦༢༠༡༥) འབྲི་མཁན། གངས་དཀར་སེམས། ༢༧༢༠༡༦༡༢༥༥
འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་མི་གྲངས་ཁྲི་ ༡༨་༤ ཡི་ཤི་རྐྱེན་ནི་མངར་མོ་འདྲེས་པའི་འཐུང་བྱ་ཡིས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དབྱེ་ཞིབ་གསར་པ་ཞིག་གིས་འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་ལོ་རེར་མངར་མོ་འདྲེས་པའི་འཐུང་བྱ་ཡིས་མི་གྲངས་ཁྲི་ ༡༨་༤ ཤི་རྐྱེན་བྱེད་པའི་སྐོར་ཤེས་རྟོགས་ཐུབ་ཡོད་པ་རེད།
མཇུག་འབྲས་འདི་བྱུང་སྟངས་ལས་སླ་པོ་ཞིག་མིན་པས་ཚན་རིག་མཁས་དབང་ཚོས་མངར་མོའི་རྫས་ཟོས་ནས་གཟུགས་པོའི་སྤུས་ཚད་ B.M I རིགས་དང་B.M.Iམངར་མོའི་ན་ཚར་ཤུགས་རྐྱེན་ཇི་ལྟར་ཐེབས་མིན་སྐོར་ཞིབ་དཔྱོད་བྱས་པ་དང༌། དེ་བཞིན་གྱིས་སྙིང་གི་ཁྲག་རྩའི་ན་ཚ་དང་མངར་མོའི་ན་ཚ། སྐྲན་ནད་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཇི་ལྟར་ཐེབས་མིན་བཅས་ཟས་རིགས་ལ་རྟོགས་དཔྱོད་ཁག་བཅུ་གྲངས་དང་མ་འོངས་པར་ཁ་ཕྱོགས་རང་བཞིན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་ཁག་གྲུབ་སྟེ་དེའི་ནང་གི་གྲངས་ཀ་ཕྱོགས་བསྡོམས་བྱས་ཡོད་པ་རེད། ཁོ་ཚོས་མངར་རྫས་འདྲེས་པའི་འཐུང་བྱའི་རིགས་བེད་སྤྱོད་པའི་གྲངས་ཀ་དེ་ནི་རྒྱལ་ཡོངས་སུ་ཟས་རིགས་རྟག་དཔྱད་ཁག་ ༦༢ ནས་བྱུང་ཞིང༌། དེའང་ ༡༩༨༠ ནས་ ༢༠༡༠ བར་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ ༥༡ གི་མི་གྲངས་ཁྲི་ ༦༠ ལྷག་ལ་རྟག་དཔྱད་བྱས་པ་ཞིག་ཡིན། ཞིབ་འཇུག་དེ་དྲ་ལམ་དུ་འཁོར་རྒྱུགCirculationཅེས་པའི་དུས་དེབ་ཐོག་སྤེལ་ཡོད།
ཞིབ་འཇུག་པས་དུས་ཚོད་གཏན་འབེབས་ཀྱིས་གསར་བཟོ་བྱེད་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་རང་བཞིན་གྱི་དབྱེ་ཞིབ་སྟེ། ༢༠༡༠ ལོར་འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་ན་ཚའི་འགན་འཁྲི་དང་གནོད་སྐྱོན། ཉེན་ཁའི་རྒྱུ་རྐྱེན་སྐོར་ཞིབ་འཇུགGlobal Burden of Diseases, Injuries and Risk Factors 2010 ཅེས་ནས་ན་ཚའི་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་བའི་སྒོ་ནས་ཤི་རྐྱེན་ངོས་བཟུང་གི་ཡོད་པ་རེད།
ཁོ་ཚོས་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་འདིའི་ནང་མངར་མོ་འདྲེས་པའི་ཟས་ཀྱིས་མི་འབོར་ཁྲི་ ༡༣་༣ མངར་མོའི་ན་ཚས་ཤི་རྐྱེན་བཟོ་བཞིན་པ་དང༌། མི་གྲངས་ཁྲི་ ༤་༥ ནི་སྙིང་གི་ཁྲག་རྩའི་ན་ཚས་ཤི་བ། མི་གྲངས་ ༦༤༥༠ ནི་སྐྲན་ནད་ཀྱིས་ཤི་རྐྱེན་བཟོ་བཞིན་པར་ཚོད་དཔག་བྱས་ཡོད།
ཤི་རྐྱེན་མི་འདྲ་བ་ཡོངས་རྫོགས་སུ་མངར་རྫས་འདྲེས་པའི་འཐུང་བྱ་དང་འབྲེལ་བའི་ཤི་རྐྱེན་ནི་བསྡུར་ཚད་ཡོངས་དེ་ཤི་ཕོའི་ལོ་ཚད་དང་རྒྱལ་ཁབ་ལྟར་ཕལ་ཆེར་གཅིག་མཚུངས་ལྟར་ཡིན་ལ། ཉཱི་ཧོང་གི་རང་ལོ་ ༦༥ ཡས་ཀྱི་མི་ཚོགས་སུ་བརྒྱ་ཆ་ ༡ ཙམ་ནས་མཱོ་སི་ཁོའི་རང་ལོ་ ༤༥ མས་ཀྱི་མི་ཚོགས་ཀྱི་བརྒྱ་ཆ་ ༣༠ བར་གནས་ཡོད། ཨ་རིར་མཚོན་ན་ལོ་རེར་ཕལ་ཆེར་མི་འབོར་ཁྲི་ ༢་༥ ཙམ་གྱི་ཤི་རྐྱེན་ནི་མངར་ཟས་ཀྱིས་རྐྱེན་བྱས་པ་ཡིན།
ཞིབ་འཇུག་འདིའི་རྩོམ་པ་པོ་གཙོ་བོའམ་ཏཱི་ཧྥུ་སི་Tuftsསློབ་ཆེན་གྱི་བཅུད་རིགས་ཚན་རིག་དང་སྲིད་ཇུས་སློབ་ཆེན་School of Nutrition Science and Policyགྱི་སློབ་སྤྱི་ཊ་རོ་ཞི་མོ་ཙ་ཧྥ་རན་DariushMozaffarianགྱིས་མི་རྣམས་ཀྱིས་འཐུང་བྱ་དེ་དག་བེད་སྤྱོད་དགོས་པ་གང་ཡང་མེད། འཐུང་བྱ་དེའི་རིགས་ཀྱིས་མི་གྲངས་ཁྲི་སྟོང་མང་པོ་ཤི་རྐྱེན་བཟོ་བཞིན་ཡོད། ང་ཚོས་མངར་ཟས་དེའི་རིགས་ཟས་རིགས་ནང་ནས་ཕྱི་ཕུད་གཏོང་འོས་པ་ཞིག་རེད། ཅེས་བཤད་ཡོད་པ་རེད།
རྩོམ་འདི་ ༢༠༡༥ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢ ཉིན་ཐོག་མར་སྤེལ་ཡོད།
ཡིག་སྒྱུར་བྱེད་མཁན། རཱིན་ཧྥུ་ཡོ།
མ་རྩོམ་འབྲེལ་ཐག
http://cn.nytstyle.com/health/20151026/t26sugary/


text:
གཅིག སྙན་རྩོམ་འདིའི་མཛད་པ་པོ་མཚམས་སྦྱོར་མདོར་བསྡུས།
སྙན་རྩོམ་འདིའི་མིང་དངོས་ལ《ཀུན་མཁྱེན་གྲུབ་པའི་དབང་པོ་འཇམ་མགོན་སངས་རྒྱས་གཉིས་པའི་སྐུ་ཞབས་སུ་ཟུར་གསལ་ལྟར་གྱི་ཞུ་འཕྲིན་འདེགས་པ་ལ་ཆེད་མངགས་ཀྱི་ཕོ་ཉ་བ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་སྐབས་བབ་ཀྱི་གཏམ་དང་བཅས་པ་འཕེལ》ཞེས་ཟེར་བ་དང་། འདི་མཛད་པ་པོ་ནི་རེབ་གོང་སྐྱབས་མགོན་བདུན་པའི་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་མཆོག་ཡིན། ཁོང་ནི་མདོ་སྨད་རེབ་གོང་འབྲོག་ཚོ་ལྔའི་ནང་ཚན་ཚོ་འདུ་ཞེས་པའི་ཡུལ་དུ། ཡབ་ཚོ་འདུའི་སྐུ་དབོན་ཆོས་མཛད་དང་། ཡུམ་སྒྲོལ་མ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་ལྕགས་སྦྲུལ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1881ལོར་སྐུ་འཁྲུངས་ནས་མཚན་ལ་པདྨ་བཀྲ་ཤིས་ཞེས་གསོལ། དགུང་ལོ་བཅུ་བ་ལྕགས་སྟག་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ1890ལོར་དབེན་གནས་དམ་པ་སྒིས་སྟེང་དགའ་ལྡན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་སྒྲུབ་གྲྭར་ཞུགས་ཏེ་གླང་གྱའི་ལྷ་རམས་པ་བློ་བཟང་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་དྲུང་དུ་ཚངས་སྤྱོད་དགེ་བསྙེན་དང་བར་མ་རབ་བྱུང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་སྒོ་ནས་ཚིགས་སྔ་མ་དགེ་ཚུལ་གྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་མནོས་ཏེ་མཚན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་ཞེས་གསོལ། དགུང་ལོ་ཉི་ཤུ་བ་ལྕགས་བྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1900ལོར་རབ་བྱུང་མཁན་པོ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བློ་བཟང་ཆོས་གྲགས་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ་སྤོང་བ་བདུན་གྱི་དངོས་པོ་ཐོབ་པའི་འདུལ་བ་འཛིན་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་ཏོ། །
དགུང་ན་ཕྲ་བའི་དུས་ནས་བཟུང་སྟེ་ཞྭ་དམར་པཎྜིཏ་དགེ་འདུན་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ་དང་། གྲུབ་དབང་འཇིགས་མེད་བསམ་གཏན། ཚོ་འདུའི་ཡོངས་འཛིན་བྱང་ཆུབ་ཀུན་སྤངས་བློ་བཟང་བསྟན་པ། དུས་ཞབས་པ་ཆེན་པོ་མཚོ་བྱུང་དགྱེས་པའི་དཔལ་བ་སོགས་མཁས་ཤིང་གྲུབ་པའི་བླ་མ་མང་དུ་བསྟེན་ཏེ་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པར་ནང་བྱང་ཆུད་པར་བསླབས་པས་མཁས་པའི་ཕ་མཐར་སོན།
དེ་ལྟར་མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་པའི་ལག་རྗེས་སུ་རེབ་གོང་སྐྱབས་མགོན་བདུན་པ་ཆེན་པོ་དང་། རྗེ་འཇིགས་མེད་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བླ་ཆེན་དང་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་གནམ་གྱིས་ས་བཀབ་པ་ལྟ་བུའི་སློབ་མ་མང་དུ་བྱུང་བ་དང་། གསུང་རྩོམ་མདོ་སྔགས་གཞུང་འགྲེལ་དང་། ཐ་སྙད་རིག་གནས་སྐོར་དང་། ཆབ་ཤོག་སྙན་ངག་གི་སྐོར་མང་དུ་མཛད་པ་སོགས་འཁོར་ལོ་གསུམ་གྱི་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་མཐར་རབ་བྱུང་བཅུ་དྲུག་པའི་ཤིང་སྤྲེལ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1944ལོར་དགོངས་པ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་མཛད་དོ།།
གཉིས། སྙན་རྩོམ་འདིའི་མཛད་པ་པོ་དང་སྙན་རྩོམ་བསྐུར་ཡུལ་བར་གྱི་འབྲེལ་བ།
ཁོང་རྣམ་གཉིས་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྗེ་འཇིགས་མེད་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ་ཚེ་སྔ་མ་གྲུབ་དབང་འཇིགས་མེད་བསམ་གཏན་གྱི་མདུན་དུ་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་དགུང་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཡིན་དུས་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་མེད་དཔའ་བོ་གཅིག་པ་བདུད་ལས་རྣམ་རྒྱལ་གྱི་དབང་སྟ་གོན་དང་བཅས་པ་སོགས་ཆོས་བཀའ་མང་དུ་གསན་པས། 《རྟོགས་བརྗོད་ངོ་མཚར་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་དབྱངས་》ལས། “དེའི་ཚེ་ཚད་མེད་སྙིང་རྗེའི་དབྱིངས་ལས་སྲིད་གསུམ་འཇིགས་པར་བྱེད་པའི་སྐུར། །མངོན་བཞེངས་ལྷ་ཆེན་ཉི་མའི་སྲས་པོ་དུག་རི་ནག་པོ་ཆེར་འབར་བའི། །སྤྱི་བོར་བཀའ་རྟགས་རྡོ་རྗེས་བྱིན་ཕབ་འཇིགས་མེད་དཔག་བསམ་མྱུ་གུ་དེ། །ལེགས་བཤད་བདུད་རྩིའི་ཆར་གྱིས་སྐྱོང་ཚེ་བཞེད་དགུ་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས་སུ་སྦྲན། །”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་བཀའ་མང་དུ་གསན་ཏེ་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་ཁོང་ལ་འགྲན་གྱི་དོ་མེད་ཀྱི་རྩ་བའི་བླ་མ་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ཡང་རྗེ་བཙུན་འཇིགས་མེད་བསམ་གཏན་གྱི་ཡང་སྤྲུལ་རྗེ་འཇིགས་མེད་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནི་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་གྱི་སློབ་མ་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པར་འཛིན་པས། སྙན་རྩོམ་འདིར། “འདི་ནས་བྱང་དུ་དཔག་ཚད་ཁྲི་ཕྲག་ན། །རྒྱལ་ཀུན་ཡེ་ཤེས་ཐིག་ལེ་ལྟར་ཆགས་པ། །བདག་གི་དཔྲལ་བའི་མིག་དང་ཁོང་བའི་སྙིང་། །མཚན་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་རྣ་བའི་བཅུད་ལེན་ཡོད།”ཅེས་དཔྲལ་བའི་མིག་དང་ཁོང་བའི་སྙིང་དང་འདྲ་བར་གསུངས་ཏེ་གདེང་འཇོག་མཐོན་པོ་གནང་བ་འདིས་ཁོང་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་རྟོགས་ཐུབ།
གསུམ། སྙན་རྩོམ་འདིའི་དཔེ་བྱ་ས་དང་རྐྱེན་གང་ལ་བརྟེན་ནས་བརྩམས་ཚུལ།
སྙན་རྩོམ་འདིའི་དཔེ་བྱ་ས་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སྙན་ངག་མཁན་གྲགས་ཅན་སློབ་དཔོན་ནག་མོའི་ཁོལ་གྱི་《སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ》ཞེས་པའི་སྙན་ངག་དེ་ཡིན་པ་དང་། དེའི་བརྗོད་དོན་ནི་སྟོབས་འབྱོར་ཅན་གྱི་རྗེ་བོ་གནོད་སྦྱིན་ཀུ་བེེ་རའི་མཛོད་གཉེར་ཞིག རང་ཉིད་བག་མེད་ཀྱི་དབང་དུ་སོང་ནས་ལས་ལ་མི་སྒྲིམ་པར་རྗེ་བོའི་དགོངས་པ་དང་འགལ་བས། ཁོ་ལ་ཁྲིམས་ཆད་ཕོག་ནས་རཱ་མའི་རི་བོར་གནས་དབྱུང་བཏང་སྟེ་བཙོན་མ་བྱས་ཏེ་ལོ་གཅིག་ཏུ་སྡོད་དགོས་བྱུང་། དེ་དུས་ཁོས་རང་གི་དགའ་མ་ཧ་ཅང་དྲན་པའི་གདུང་བས་མནར་ཏེ་བཟོད་དཀའ་བ་བྱུང་བའི་ཚེ་ན། རང་གི་སེམས་ཀྱི་དྲན་གདུང་དེ་བརྗོད་ཡུལ་གྱི་གྲོགས་མེད་པར་བརྟེན། ཁོས་ནམ་མཁར་ལྡིང་བའི་སྤྲིན་ཕོ་ཉ་བ་བྱས་ཏེ་རང་གི་གནས་ཚུལ་དང་ལམ་རྒྱུས། དགའ་མའི་བདེ་སྡུག་གི་འཚམ་འདྲི་བཅས་ཀྱི་འཕྲིན་མི་དང་མི་ལ་ལབ་པ་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་བྱས་ཏེ་བརྩམས་པ་ཞིག་ཡིན།
《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་》འདི་ནི་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་མཆོག་རེབ་གོང་ཡར་ནང་དུ་ཡོད་པའི་རྡོ་རྗེ་རྫོང་དགོན་པར་ཆོས་ལྡན་གྱི་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་བཞུགས་སྐབས་བྲིས་པ་དང་། སྐུ་གོང་མ་རྗེ་འཇིགས་མེད་བསམ་གཏན་ཚང་ནི་ཁོང་གི་བླ་མ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་ཡིན་པས། དད་གདུང་གི་དབང་གིས་བླ་མའི་སྤྲུལ་སྐུ་རྗེ་འཇིགས་མེད་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོ་དྲན་དྲགས་ཏེ་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་གསེབ་ནས་ལྷའི་བྱིས་པ་ཞིག་བྱུང་བར་སྒྲོ་བཏགས་ནས། དེ་ཕོ་ཉ་བ་བྱས་ཏེ་རང་གི་གནས་ཚུལ་དང་ལམ་རྒྱུས། རྗེ་འཇིགས་མེད་དམ་ཆོས་རྒྱ་མཚོ་ཁོང་ལ་འཚམ་འདྲི་སྐབས་བབ་གྱི་གནས་ཚུལ་སོགས་མི་དང་མི་ལ་ལབ་པ་ལྟར་སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ་དང་ཚུལ་མཚུངས་པར་བརྩམས་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། མི་མཚུངས་ས་ཡང་འཕྲིན་བསྐུར་ཡུལ་གཅིག་དགའ་མ་དང་། ཅིག་ཤོས་བླ་མའི་ཡང་སྤྲུལ་ཡིན། ཡང་ཕོ་ཉ་བ་གཅིག་ནི་སྤྲིན་དང་། ཅིག་ཤོས་སྤྲིན་ལས་བྱུང་བའི་ལྷའི་བུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་རེད།།
བཞི། སྙན་རྩོམ་འདིའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་འགའ་དམིགས་ཀྱིས་བཀར་ཏེ་དཔྱད་པ།
1.བརྗོད་བྱ་དོན་དང་འབྲེལ་བས་རྟོགས་སླ་བ།སྙན་རྩོམ་སོགས་རྩོམ་ཡིག་གང་དང་གང་ཡིན་ཡང་ཚིག་མཛེས་ཤིང་སྙན་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར་བརྗོད་བྱ་དོན་དང་འབྲེལ་བའམ་བརྗོད་བྱས་ཕྱུག་པ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ། དེ་འདྲ་མིན་ཚེ་སྔོན་བྱོན་དམ་པའི་གསུང་སྒྲོས་ལས། སྲོག་གི་དབང་པོས་མ་བཟུང་བའི། །མི་རོ་བཟང་ཡང་སུ་ཞིག་ལེན། །ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན་པས།སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་མཛད་པ་པོ་ཁོང་གིས་སྙན་རྩོམ་འདིའི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་ཐམས་ཅད་དུ་དགའ་སྐྱོ་དད་གདུང་གི་རྣམ་པ་མངོན་པར་གསལ་བའི་བརྗོད་བྱ་དོན་དང་འབྲེལ་བ་གཙོ་བོར་བཟུང་ཡོད་པས། བརྗོད་བྱ་སྟོང་བའི་ཚིག་རོ་ནི་གཏན་ནས་མེད་པའི་དཔེ་མཚོན་ཙམ་ཞིག་བཀོད་ན་འདི་ལྟ་སྟེ།
དུས་རབས་བཅུ་བཞི་པའི་སྟོད་ཙམ་ལ་རོང་པོ་དགོན་ཆེན་གྱི་ས་འཛིན་ལྷ་ཁང་བཞེངས་ཏེ་གྲུབ་མཐའ་ས་སྐྱ་བ་ཡིན་པ་ལ། ཕྱིས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གཅིག་པའི་ལྕགས་རྟ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1630ལོར་ཤར་སྐལ་ལྡན་རྒྱ་མཚོས་ཐོས་བསམ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་གླིང་བཙུགས་ཏེ་གྲུབ་མཐའ་དགེ་ལུགས་པར་བསྒྱུར། རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་ཤིང་སྟག་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1734ལོར་སྐལ་ལྡན་ངག་དབང་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོས་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་བཙུགས་པ་དང་། རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཆུ་སྦྲུལ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1773ལོར་སྐལ་ལྡན་དགེ་འདུན་འཕྲིན་ལས་རབ་རྒྱས་ཀྱིས་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་བཙུགས་ཏེ་རྒྱ་ཆེར་དར་བ་དེ་ཉིད་རེབ་གོང་སྐྱབས་མགོན་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་གྱིས་བསྐྱངས་ཏེ་བསྟན་པ་ཆེས་ཆེར་རྒྱས་པ་དེ་སྟོན་པ་ལ། སྙན་རྩོམ་འདིར། །“རོང་སྟོན་རིམ་བྱོན་མཛད་པའི་གུར་གུམ་གྱིས། །བྲིས་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ལོང་ངོས་གཉིས་པ། །ལུགས་བརྒྱར་གསལ་བ་ས་ཡི་སྙིང་པོ་ཞེས། །སྙན་ལས་སྙན་པ་ཆུ་སྒྲོགས་མཐའ་ལ་བཅས། །”ཞེས་པས་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་དང་།
ཡང་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བའི་ལོ་རབས་ཉི་ཤུ་དང་སུམ་ཅུའི་ནང་དུ་མཱ་པུའུ་ཧྥང་གིས་མཚོ་སྔོན་ས་ཆར་དམག་ཤུགས་སྤྱད་དེ་བཙན་གྱིས་མངའ་དབང་བསྒྱུར་བ་དང་། ཁོའི་བཀའ་ལ་མི་ཉན་པར་ཕྱིར་ངོ་རྒོལ་བྱེད་མཁན་མི་སེར་ལ་སྙིང་རྗེ་མེད་པར་ཡ་ང་བའི་དམར་གསོད་བྱེད་པ་སྟེ། དཔེར་ན། རེབ་གོང་གཅིག་པུ་ལ་མཚོན་ནས་བཤད་ན། རེབ་གོང་འཕྲང་ཡར་ནང་སྤྱི་ལ་དྲག་གནོན་བྱས་པ་དང་། རེབ་གོང་བློན་ཆེ་ལ་དྲག་གནོན་བྱས་པ་དང་། འཕྲང་ཡར་ནང་གི་བྱེ་བྲག་ཀོའུ་སྡེ་ལ་དྲག་གནོན་དང་དམར་གསོད་བྱས་པ་དང་། རེབ་གོང་གི་འབྲོག་ཕྱོགས་(དེང་སང་རྩེ་ཁོག་རྫོང་ཟེར)ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཧོར་རྟེའུ་ཚང་ཚོ་བར་དྲག་གནོན་བྱས་པའི་ཚུལ་བརྗོད་ན་ཉན་མཁན་རྣམས་ལ་རང་དབང་མེད་པར་འཇིགས་སྐྲག་དང་སྙིང་རྗེ་དབང་མེད་དུ་སྐྱེ་བ་སྲིད།
དེ་དག་ལས་གཅིག་འདིར་མཚོན་ཙམ་དུ་བཤད་ན། ཀོའུ་སྡེ་སྡེ་བས་མཱ་པུའུ་ཧྥང་གི་གཉའ་གནོན་དང་བཤུ་གཞོག་མ་ཐེག་པར་ཐབས་ཟད་དེ་ཕྱིར་གྱེན་ལྡོག་བྱས་པ་ན། མཱ་པུའུ་ཧྥང་གིས་དམག་མི་འབོར་ཆེན་མངགས་ཏེ་ཚར་གསུམ་ལག་བསྟར་བྱེད་དགོས་པའི་བཀའ་ཕབ་པ་ཡིན། དེ་ཡང་དམིགས་འབེན་གཙོ་བོ་རྣམས་བསད་ཚར་བ་དང་། གྲོང་སྡེའི་འདུག་ཁང་ཚང་མ་བསྲེགས་ཚར་བ། རྩ་ཆེན་རྒྱུ་ནོར་ཚང་མ་འཕྲོག་ཚར་དགོས་པའི་བཀའ་དམག་དཔུང་གིས་ལག་ཏུ་བསྟར་བ་ན། གཤིས་ཀ་བཟང་ཞིང་དཔའ་ངར་ལྡན་པའི་ཀོའུ་སྡེ་སྡེ་བའི་བོད་རིགས་མི་དམངས་ནི་བཙན་ཤུགས་ལ་མི་འཇིགས་ཤིང་རང་སྲོག་བློས་གཏོང་བར་མི་ཞུམ་པར་འགོག་རྒོལ་བྱས་ཀྱང་། བཙན་པོ་གཉོམ་ཆུང་གིས་མི་ཐུབ་པ་དང་། མང་སྣེ་ཉུང་མིས་མེ་བརྟན་པ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས། མཐར་ཁང་བ་ཐམས་ཅད་བསྲེགས། རྒྱུ་ནོར་ཡོད་ཚད་འཕྲོག སྐྱེས་པ་བུད་མེད་ཁྱད་མེད་པར་མང་པོ་བསད་པ་ཡིན། ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁུངས་ལྡན་དུ་བཀོད་པ་ལྟར་ན། ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་དང་སེར་སྐྱ་ལ་ཁྱད་མེད་པར་མི་ཉིས་བརྒྱ་ཉེར་གཉིས་ཀྱི་མགོ་བཅད་དེ་རོང་པོ་དགོན་པའི་མཐའ་སྐོར་གྱི་སྡོང་མགོར་བཏགས་པ་དང་། མགོ་མེད་བེམ་རོ་དེ་དག་ལ་གནས་སྐབས་ཙམ་ལ་བདག་པོ་མེད་པར་ཉིན་མོར་ཁྱི་སྤྱང་དང་བྱ་རྒོད་སོགས་ཀྱིས་གང་འདོད་དུ་ཟ་བ་དང་། མཚན་མོར་ཤ་ཟ་འབྱུང་བོའི་རིགས་དང་། སྲིན་བྱ་འུག་པ་སོགས་ཀྱིས་གང་འདོད་དུ་ཟ་བ་སྟེ་འཇིག་རྟེན་མི་ཆོས་དང་བྲལ་བའི་ཡ་ངའི་སྤྱོད་ངན་ལ་ཟུར་ཟ་བ་དང་ཞེ་ནས་སྡང་བ་དེ་སྟོན་པའི་ཆེད་དུ། སྙན་རྩོམ་འདིར།“གདོང་ལ་རྒྱུ་བའི་དགྲ་སྡེའི་ཚོགས། །མགོ་བོ་སྙེ་མ་ལྟར་བྲེག་ནས། །ཁྲག་ཞག་འཁྱིལ་བའི་རྒྱ་མཚོ་མར། །འབྱུང་བོའི་རྐན་སྒྲ་མཚན་མོའི་དབྱངས། །”ཞེས་པས་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་དང་།
ཡང་གྲུབ་དབང་འཇིགས་མེད་བསམ་གཏན་མཆོག་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ཤིང་ཁྱི་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1814ལོར་སྐུ་འཁྲུངས་ཏེ་ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པར་སྦྱངས་པ་དང་། ཁོང་ནི་རྭ་ལོ་ཙཱ་བའི་སྐྱེ་སྤྲུལ་དངོས་ཡིན་པར་བཞེད་པས་འཇམ་དཔལ་དྲག་ཏུ་ཁྲོས་པ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་ཀྱི་རིམ་གཉིས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྟེན་ནས་སྐུ་དག་པ་སྒྱུ་མའི་སྐུ་དང་། ཐུགས་དག་པ་དོན་དམ་འོད་གསལ་གཉིས་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ཟུང་འཇུག་རྡོ་རྗེ་འཆང་གི་གོ་འཕང་མངོན་དུ་བྱས་པ་དང་། དེ་ནས་གདུལ་བྱ་རྟག་འཛིན་ཅན་ཆོས་ལ་བསྐུལ་བའི་སླད་དུ་རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་པའི་མེ་བྱ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1897ལོར་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་བསྟན་པ་དང་། དེ་ནས་སྐུ་གདུང་ཞུགས་འབུལ་བྱས་པ་ན་གདུང་རུས་ཀྱི་སྟེང་དུ་ལྷ་སྐུ་དང་ཕྱག་མཚན། གཟུངས་སྔགས་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པའི་རང་བསྲེལ་ཡ་མཚན་པ་མང་པོ་བྱུང་བ་སྙིང་པོ་བྱས་ཏེ་སྐུ་གདུང་མཆོད་རྟེན་བཞེངས་ཏེ་ཀ་རིང་དགོན་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་གླིང་དུ་བཞུགས་པ་དང་། མཆོད་རྟེན་དེ་ལ་ཐུན་མོང་སྣང་ཚོད་དུ་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོའི་མཇལ་བ་ཟམ་མི་ཆད་པ་དང་། ཐུན་མིན་ལྟར་ན་ས་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དང་། ཐེག་དམན་ཉན་རང་འཕགས་པ་དང་། ཚངས་པ་དང་བརྒྱ་བྱིན་སོགས་འཇིག་རྟེན་པའི་ལྷ་མཐུ་བོ་ཆེ་དག་གིས་ཉིན་མཚན་དབྱེར་མེད་པར་རང་རང་གིས་བསོད་ནམས་གསོག་པའི་ཆེད་དུ་རྣམ་ཀུན་སྲི་ཞུ་བྱེད་པ་དེ་སྟོན་པ་ལ། སྙན་རྩོམ་འདིར། “འཇིགས་མེད་གྲུབ་པས་ཟུང་འཇུག་སྒྱུ་མའི་གཟུགས། །རྙེད་དེ་རྒས་འཁོགས་ནོར་བུའི་ཟ་མ་ཏོག རང་བསྲེལ་ཟོལ་གྱིས་མ་ལུས་སྲི་ཞུའི་མགྲོན། །ཕྲོགས་པས་བདེ་གཤེགས་གཞན་ལ་གནོང་བ་སྦྱིན། །”ཞེས་པས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །
འདིར་བཀོད་པའི་ཚིགས་བཅད་འདི་གསུམ་བཞིན་དུ་ཁོང་གིས་མཛད་པའི་སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡོངས་དང་། དེ་མིན་སྙན་རྩོམ་གཞན་དང་གཞན་ཐམས་ཅད་བརྗོད་བྱ་དོན་དང་འབྲེལ་བའམ་བརྗོད་བྱས་ཕྱུག་པ་དང་། འགལ་ཟླ་འབྲེལ་མེད་ཀྱི་སྐྱོན་གྱིས་དབེན་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མང་དུ་ལྡན་པས་ཀློག་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་དོན་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་སླ་བ་ཡིན་ནོ། །
2.རྗོད་བྱེད་རྒྱུན་དང་འབྲེལ་བས་རྣར་སྙན་པ། སྤྱིར་སྙན་རྩོམ་དང་རྩོམ་ཡིག་གང་ཡིན་ཡང་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱིས་ཕྱུག་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར། གཞན་ཡིད་འགུགས་ནུས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ལམ་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་རྗོད་བྱེད་ཚིག་མཛེས་ཤིང་སྙན་ཆ་ལྡན་པ་ཡང་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་སྟེ། སྔོན་བྱོན་མཁས་པའི་གསུང་སྒྲོས་ལས། “མཁས་པས་ཡང་དག་རབ་སྦྱར་བའི། །ངག་ནི་ངག་གི་འདོད་འཇོར་བཤད། །དེ་ཉིད་ཉེས་པར་སྦྱར་ན་སླར། །སྦྱོར་པོ་བ་ལང་ཉིད་རྗོད་བྱེད། །”ཅེས་དང་། “རྒྱལ་པོ་ལང་ཚོས་དྲེགས་གྱུར་ཀྱང་། །རྒྱན་མེད་པ་ན་སྐྱེ་བོས་གླེང་། །”ཞེས་པ་ལྟར་སྙན་རྩོམ་དང་རྩོམ་ཡིག་གང་ཡིན་ཡང་གཞན་ཡིད་འགུག་ནུས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ཏེ་སྙན་ངག་གི་ཚིག་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་ན་ནི་ཧ་ཅང་ལེགས་པས། མཁས་དབང་དམ་པ་འདི་ཡིས་གསུང་རྩོམ་གང་ཞིག་མཛད་ནའང་ཚིག་སྦྱོར་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་པ་ཡིན།
ཁོང་སྙན་ངག་ལ་མཁས་པའི་ཚུལ་ནི། ཁོང་གི་རྣམ་ཐར་དུ། དབྱར(རབ་བྱུང་བཅོ་ལྔ་བའི་ལྕགས་གླང་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1901ལོ)རིག་གནས་གསན་བཞེད་ཀྱིས་སློབ་དཔོན་དེ་ཉིད་(དུས་ཞབས་པ་མཚོ་བྱུང་དགྱེས་པའི་དཔལ་བ)རང་དགོན་དུ་གདན་དྲངས་ཏེ་དབྱངས་ཅན་དགྱེས་གླུ་དང་དཎྜིའི་དགོངས་རྒྱན་སྦྲགས་པའི་སྟེང་ནས་སྙན་ངག་མེ་ལོང་ལེའུ་གསུམ་དཔེ་བརྗོད་སྒྲ་དབྱངས་རྒྱ་མཚོའི་འཇུག་ངོགས་རྣམས་ལ་གསན་སྦྱོང་རྩོམ་རྒྱུགས་བཅས་མཛད་པས་དབྱངས་ཅན་རིག་པ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པའི་འབྲས་རྟགས་སུ་ཚིག་བཅད་ལྷུག་གི་སྦྱོར་བ་ཆེ་ཆུང་ཇི་འདྲ་གནང་ཡང་རྒྱ་གར་དུ་དགེ་དབང་དང་དཔའ་བོ། བོད་དུ་མཁས་གྲུབ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དང་དཔལ་ཞང་ཞུང་བ་ཆོས་དབང་གྲགས་པའི་གསུང་ཡང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་གསུང་རྩོམ་རིགས་ལ་མཇལ་བ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པས། 《ངོ་མཚར་སྤྲིན་གྱི་སྒྲ་དབྱངས་》སུ་ཡང་། “སྐུ་ཡི་ཕྲེང་བར་མཛའ་བར་ཡོངས་འཐམས་པའི། །སྙན་ཚིག་སྡེབ་སྦྱོར་སྒེག་མོ་ཟུང་འཇུག་མ། །སྙིང་ལ་རྩེ་དགའི་གྲོགས་སུ་ཉེར་བཀུག་པས། །དགེ་དབང་དཔའ་བོའི་མཆེད་པོར་ཅི་ཡང་སྙེམས། །”ཞེས་གསུངས་པ་རབ་བཏགས་དང་ཕུལ་བྱུང་ཙམ་མ་ཡིན་པར་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིན་པས་རྗོད་ཚིག་རྒྱན་དང་འབྲེལ་ཞིང་རྣར་སྙན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཡིན། འདིར་དཔེ་མཚོན་ཙམ་དྲངས་ན། སྙན་རྩོམ་འདིར།“བདག་གི་ཁྱིམ་ན་རྟ་དང་གླང་པོའི་ཁྱུ། །བྱ་རྒོད་ཤུགས་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ། །ཉུལ་ཡང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ནི་མི་དམིགས་པའི། །སྟོབས་དང་འབྱོར་བ་ནོར་རྩེན་ཕོ་བྲང་བཞིན། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཁོ་བོ་ཡིད་བྱུང་ནས། །གྱོ་མའི་སྣོད་ཐོགས་ངུར་སྨྲིག་ཙམ་བླངས་ནས། །ཆགས་པ་མེད་པར་ཞི་བའི་བས་མཐའ་རུ། །ཨེ་མ་དྲང་སྲོང་འདི་འདྲ་ཆེད་དུ་བྱས། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཉིས་ཀྱིས་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་ཁོང་གི་འཁྲུངས་གཞིའི་ཁྱིམ་ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོ་ཡིན་ན་ཡང་། ཁོང་གིས་སྲིད་པའི་ཕུན་ཚོགས་ཀྱི་ཉེས་དམིགས་རིག་སྟེ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མེད་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་ཚུལ་སྟོན་པ་ལ་སྙན་ངག་གི་ཚིག་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སྤྲས་པ་ཡིན། དེ་ཡང་བདག་གི་སྐྱེ་ཁྱིམ་ན་རྟ་དང་གླང་བོའི་ཁྱུས་ས་སྟེང་ཁྱབ་པའི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའ་རུ་བྱ་རྒོད་པོས་ཤུགས་བསྐྱེད་དེ་ཉིན་ཞག་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་ལ་འཕུར་ནའང་ས་དེའི་སྟེང་གི་ནམ་མཁའི་མཐའ་མི་དམིགས་པའི་སྟོབས་དང་འབྱོར་བ་ཞེས་པ་ནི། ལེའུ་གཉིས་པའི་ཉེར་གཉིས་པ་རྒྱ་ཆེ་བའི་རྒྱན་གྱི་ཡ་གྱལ་འབྱོར་བ་རྒྱ་ཆེ་བའི་རྒྱན་དང་། ཡང་བྱ་རྒོད་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཉིན་ཞག་བཅོ་བརྒྱད་ཙམ་ཉུལ་ཡང་ཕྱི་མའི་མཐའ་མི་དམིགས་ཞེས་ཧ་ཅང་འུད་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད་པས་ལེའུ་དང་པོའི་ཐུན་མིན་རྒྱན་བཅུ་ལས་དགུ་བ་མཛེས་རྒྱན་ལས་རྒྱ་གར་ཤར་བའི་ལུགས་ཀྱི་མཛེས་རྒྱན་དང་། ནོར་རྩེན་ཕོ་བྲང་བཞིན་ཞེས་དཔེ་རྒྱན་བཅས་ཀྱིས་སྤྲས་ཡོད་པ་དང་། ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཁོ་བོ་སྲིད་པའི་ཕུན་ཚོགས་ལ་ཡིད་བྱུང་ནས་ཞེས་པ་བྱ་བ་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་དང་། གྱོ་མའི་སྣོད་ཐོགས་པ་དང་ངུར་སྨྲིག་ཙམ་བླངས་ཏེ་ཆགས་པ་མེད་པར་ཞེས་པ་རྫས་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་དང་། འདུ་འཛི་ཞི་བའི་བས་མཐའ་རུ་ཨེ་མ་དྲང་སྲོང་འདི་འདྲ་ཆེད་དུ་བྱས་ཞེས་པ་དོན་རྒྱན་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཉམས་ལྡན་གྱི་རྒྱན་ལས་རྨད་བྱུང་གི་ཉམས་ཀྱིས་སྤྲས་ཏེ་ཚིག་སྦྱོར་མཛེས་པར་བྱས་ཡོད།
ཡང་སྙན་རྩོམ་འདིར། “དེ་ནས་ཉི་ཟླའི་རྒྱུ་ལམ་ཡང་། །འགོག་སྙམ་ས་ཡི་བདག་པོའི་མཁར། །ལམ་སྲང་བུ་མོའི་རྣ་བ་ལ། །མཚོན་ཆའི་ཕོན་པོ་སྙིང་ལ་གཟན། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདིས་ཅི་ཞིག་བསྟན་ཡོད་ཅེ་ན། །མི་རིགས་དུ་མ་འདུས་ཤིང་ཚོང་རྫས་ཧ་ཅང་མང་བའི་ཚོང་ར་དེ་ནས་མར་ཅུང་སོང་ན་སྐབས་དེའི་སྲིད་གཞུང་མཱ་པུའུ་ཧྥང་གི་དམག་གི་མཁར་ཡོད་པ་དེ་བསྟན། དེ་ཡང་མཁར་མཐོ་དྲགས་པས་ཉི་ཟླའི་རྒྱུ་ལམ་ཡང་འགོག་སྙམ་ཞེས་པ་རབ་རྟོག་སྙམ་སྒྲ་ཅན་ནམ། ཡང་ན་ལེའུ་དང་པོའི་ཤར་པའི་མཛེས་རྒྱན་ལྟར་ཧ་ཅང་འུད་ཆེ་བ་དང་། ཡང་ས་ཡི་བདག་པོའི་མཁར་གྱི་ལམ་སྲང་དེ་བུ་མོའི་རྣ་བའི་གཟུགས་སུ་བཀོད་ཡོད་པ་དང་། ཚོན་ཆའི་ཕོན་པོ་སྙིང་ལ་གཟན་ཞེས་པ་འཇིགས་རུང་གི་ཉམས་ཀྱིས་སྤྲས་པའི་ཚིག་སྦྱོར་གྱིས་ནི་སྐབས་དེའི་ལོག་སྤྱོད་སྲིད་གཞུང་དེའི་དྲག་ཤུགས་དང་ངན་སྤྱོད་དེ་རིགས་དངོས་ཤུགས་ཅི་རིགས་ཀྱིས་སྨད་པ་དང་ཐེར་འདོན་བྱས་ཡོད།
ཡང་སྙན་རྩོམ་འདིར། “མདོ་རུ་རང་བྱུང་བྲག་རིའི་མུ་ཁྱུད་ལ། །མ་བསླངས་གོར་མའི་ཀ་བ་མཐོངས་ལ་བསྙེགས། །སྔོ་བསངས་རང་ལུས་ལ་ནི་སྙིང་ཉེ་སྟེ། །རགས་པའི་གཟུགས་ནི་སྦས་པའི་ཟོལ་ལ་བརྟེན། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་ཀ་རིང་དགོན་པ་དང་ཀ་རིང་སྡེ་བ་ཞེས་འདོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ལུང་ཁོག་དེའི་མདོ་ན་རྡོ་ཡི་ཀ་བ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་བསྟན་པ་ཡིན། དེ་ཡང་སྟོན་ཚུལ་ལ། ལུང་ཁོག་དེའི་མདོ་རུ་བྱེད་པོས་བསམ་བཞིན་མ་བྱས་པའི་རང་བྱུང་གི་བྲག་རིའི་མུ་ཁྱུད་ལ་གྱེན་དུ་སློང་བ་པོས་བསམ་བཞིན་མ་བསླངས་པའི་གོར་མ་སྟེ་རྡོ་ཡི་ཀ་བ་ནམ་མཁའི་མཐོངས་ལ་བསྙེགས་ཞེས་པ་དོན་རྒྱན་དགུ་པ་སྲིད་པ་ཅན་གྱི་རྒྱན་དང་། དེ་ལྟར་རྡོ་ཡི་ཀ་བ་ནམ་མཁའི་མཐོངས་ལ་བསྙེགས་པ་ན་སྔོ་བསངས་ཏེ་ནམ་མཁས་རང་གི་ལུས་ལ་སྙིང་ཉེ་བ་སྟེ་གཅེས་སེམས་ཀྱིས་རགས་པའི་གཟུགས་སྦས་པའི་གཡོ་ཟོལ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་མཐོང་བར་བྱས་སོ་ཞེས་པ་ནི་ལེའུ་དང་པོའི་ཐུན་མིན་རྒྱན་གྱི་བཅུ་བ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་ཡོད་དེ། རང་ལུས་ལ་སྙིང་ཉེ་བ་དང་། སྦས་པའི་གཡོ་ཟོལ་ལ་བརྟེན་པའི་སེམས་ལྡན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་སེམས་མེད་ནམ་མཁའི་སྟེང་ལ་བཀོད་དེ་ཚིག་ཉམས་མཛེས་པར་བྱས་ཡོད་དོ།།
ཡང་སྙན་རྩོམ་འདིར། “ཆུ་ཤིང་མཆོག་ལུས་པད་རྩའི་མྱོས་བུམ་དང་། །བྱུ་རུའི་མཆུ་སྒྲོས་སྦྲང་རྩིའི་འགྲམ་ཆང་ཅན། །མཐོན་མཐིང་ལྕང་ལོ་ཨུཧྤལ་འདབ་མའི་སྤྱན། །སྙིང་སྡུག་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དུས་སུ་འདུ། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདིས་ནི་ཅི་ཞིག་བསྟན་ཡོད་ཅེ་ན། ཆོས་ལུགས་པའི་བཞེད་ཚུལ་ལྟར་ན། རྡོ་རྗེ་རྫོང་ནི་འཇམ་དཔལ་དྲག་ཏུ་ཁྲོས་པ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་ཀྱི་གནས་ཡིན་པས། ཟླ་རེ་རེའི་ཡར་ངོ་དང་མར་ངོའི་ཚེས་བཅུ་ལྟ་བུའི་དུས་ཆེན་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམས་འདུས་ཏེ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྒྱས་པའི་རྟེན་བྱེད་པས་དེ་སྟོན་པ་ལ། ཆུ་ཤིང་མཆོག་ལྟ་བུའི་ལུས་དང་། པདྨའི་རྩ་བ་ལྟ་བུའི་མྱོས་བུམ་དང་། བྱུ་རུ་ལྟ་བུའི་མཆུ་སྒྲོས་དང་། སྦྲང་རྩི་ལྟ་བུའི་འགྲམ་ཆང་ཞེས་པ་སོགས་ནི་འབྲུ་མང་པོའི་ཚིག་སྡུད་དང་། མཐོན་མཐིང་ལྕང་ལོ་སྟེ་ཁ་དོག་སྔོན་པོའི་དབུ་སྐྲ་ལྡན་པ་ཞེས་པ་རང་བཞིན་བརྗོད་པ་དང་། ཨུཧྤལ་གྱི་འདབ་མ་ལྟ་བུའི་སྤྱན་ཞེས་པ་འབྲུ་མང་གི་ཚིག་སྡུད་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་ཏེ་ཚིག་སྦྱོར་མཛེས་པར་བྱས་པ་ལྟ་བུས་མཚོན་ཁོང་གིས་མཛད་པའི་སྙན་རྩོམ་ཐམས་ཅད་དང་། ཁྱད་པར་《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ》ཞེས་པ་འདིའི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་ཚིག་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་ཏེ་རྣར་སྙན་ཞིང་ཡིད་དབང་འགུག་པའི་བྱེད་ནུས་ཁྱད་པར་ཅན་ལྡན་པའི་སྙན་རྩོམ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ་བོ།།
3. ཚིག་སྡེབ་སྦྱོར་དང་འབྲེལ་བས་ངག་ཏུ་ཀློག་བདེ་བ། ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་ཏ་མཐའ་ཡང་བ་དང་། ཛ་དབུས་ལྕི་བ་སོགས་སྡེབ་སྦྱོར་ལྕི་ཡང་གི་གོ་རིམ་སྡེབ་སྦྱོར་གྱི་གཞུང་ནས་བསྟན་པ་ལྟར་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་ལྟར་མིན་པར་ཏ་མཐའ་ཡང་བའི་ཚབ་ཏུ་ན་ཀུན་ཡང་བ་བཀོད་པ་དང་། ལ་ཡང་བའི་ཚབ་ཏུ་ག་ལྕི་བ་བཀོད་ན་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་ནི་བོད་སྐད་ལ་མེད་མོད། འོན་ཀྱང་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་ཡི་གེ་མང་ཉུང་ངམ་རྐང་བ་རིང་ཐུང་ཤོར་བའི་སྐྱོན་ནི་ཡོད་པས་སྐྱོན་དེ་མི་འབྱུང་བར་བྱས་ན་ནི་ངག་ཏུ་ཀློག་བདེ་ཞིང་རྣར་སྙན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། རྐང་བའི་ཚེག་བར་མང་ཉུང་ཅི་ཙམ་བྱེད་མིན་ཐད་རང་རང་གི་འདོད་མོས་ལྟར་བྱེད་ཆོག་པ་ལས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཚད་གཟུང་མེད་ཅིང་། ཚེག་བར་ལྔ་ནས་སོ་གསུམ་བར་དུ་ཡོད་པར་སྔོན་གྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཤད་དོ།།
དེ་ཡང་ཤོ་ལོ་ཀ་སྔོན་མ་དེར་ཚིག་རྐང་སོ་སོའི་ཚེག་བར་བདུན་ཡོད་ལ། དེའི་རྗེས་མ་བརྒྱད་དགུ་བཅུ་སོགས་མང་དུ་བཏང་ཆོག་པ་དང་། ཤོ་ལོ་ཀ་སྔོན་མ་དེ་ཚིག་རྐང་སོ་སོའི་ཚེག་བར་བཅུ་གསུམ་ཡིན་ན་བཅུ་གཅིག དགུ། བདུན། དྲུག་སོགས་ཉུང་དུ་བཏང་བ་ལྟ་བུ་ངེས་མེད་བྱས་ཆོག་པ་དང་། ཚིགས་བཅད་སྔོན་མ་ཁ་ཤས་ཚེག་བར་ཉུང་བ་དང་། དེ་ནས་ཚིགས་བཅད་ཁ་ཤས་ཚེག་བར་མང་དུ་བྱས་ཀྱང་ཆོག་པ་ཡིན།
དེ་བས་སྙན་རྩོམ་འདིར། འདི་ནས་བྱང་དུ་དཔག་ཚད་ཁྲི་ཕྲག་ན། །ཞེས་པ་ནས། ལྷག་མར་སྤྱོད་པ་འདི་ཡང་ཆས་སུ་ཟུངས། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་བཅུ་ནི་ཚེག་བར་དགུ་མ་དང་།
ད་ནི་ཛ་ལནྡྷ་ར་ཡི། །ཞེས་པ་ནས། འགྲན་བཞིན་ལྡང་བའི་ཟློས་གར་རྩེན། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་ཚིགས“་བཅད་གཉིས་ནི་ཚེག་བར་བདུན་མ་དང་།
མཐོན་མཐིང་ནེའུ་གསིང་རྨ་བྱའི་མགྲིན་འདྲ་ལ། །ཞེས་པ་ནས། འགོད་ན་འདབ་ཆགས་ཕལ་རྣམས་སྤྲེའུའི་ཁྱུ། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་གསུམ་ནི་ཚེག་བར་དགུ་མ་དང་།
ཤིང་སྐམ་མི་རོ་ལྟར་རེངས་ཤིང་། ཞེས་པ་ནས། ལུས་དང་སྲོག་གི་ཆོམ་པོར་རྒྱུ། །ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་ནི་ཚེག་བར་བདུན་མ་དང་།
འཇིགས་རུང་གཅན་གཟན་ནགས་ཀྱི་གཤིན་རྗེའི་ཚོགས། །ཞེས་པ་ནས། དུས་ཀྱིས་འཕོས་འདྲའི་དགའ་ཚལ་ཡི་གར་འོང་། །ཞེས་པའི་བར་གྱི་ཚིགས་བཅད་བཅུ་ནི་ཚེག་བར་དགུ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་མཇུག་གི་ལེགས་བཤད་སྨྲ་བའི་ལྕེ་རྩེ་གློག་ལྟར་རྣམ་པར་འགྱུ་ཞིང་མགྲིན་པའི་ཕུག་དག་རིག་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ང་རོ་འཛིན། །ཞེས་པའི་ཚེག་བར་ཉེར་སུམ་ཅན་གྱི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་པོ་མ་གཏོགས་སྙན་རྩོམ་ཡོངས་ཚེག་བར་དགུ་མ་དང་བདུན་མ་གཉིས་སྤེལ་མར་བྲིས་ཡོད་པ་ཡིན།
ཡང་ཚེག་བར་ལྔ་ནས་སོ་གསུམ་བར་དུ་ཡོད་པའི་ཚིགས་བཅད་གང་ཡིན་ཡང་ཚིག་རྐང་སོ་སོའི་ཡིག་འབྲུའི་ཚེག་བར་ཆ་དང་ཡ་ཁེལ་སྟངས་གཅིག་མཚུངས་བྱུང་ན་ཀློག་དུས་སྙན་པོ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་མ་བྱུང་ན་དེ་ཙམ་སྙན་པོ་མིན། ཚེག་བར་ཆ་ཟེར་བ་ནི་ཚེག་བར་གཉིས་མཉམ་དུ་འདོན་དགོས་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། ཚེག་བར་ཡ་ཟེར་བ་ནི་ཚེག་བར་གཅིག་རྐྱང་བྱས་པ་ལ་ཟེར། དེ་ལྟར་ཤེས་རྗེས་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་རྐང་བ་རིང་ཐུང་ཇི་ལྟར་ཡང་ཆ་དང་ཡ་ཁེལ་སྟངས་གཅིག་མཚུངས་འབྱུང་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་སྟེ། དཔེར་ན། ཚེག་བར་བདུན་ཅན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན། ཉམས་དགའི་སྐྱེད་ཚལ་གྱི་ནང་ན། །དྭངས་གཙང་རྫིང་བུ་ཞིག་འཁྱིལ་ལོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ཆ་གཉིས་དང་ཡ་གཅིག་དང་ཆ་གཅིག་བྱས་པ་རྐང་བ་གཉིས་ཀ་འདྲ་མཚུངས་ཡིན་ན་ངག་ཏུ་ཀློག་བདེ་ཞིང་རྣར་སྙན་པ་དང་། ཡང་། ཉམས་དགའི་སྐྱེད་ཚལ་གྱི་ནང་ན། །དྭངས་ཤིང་གཙང་བའི་རྫིང་བུ་ཡོད། །ཅེས་པ་ལྟ་བུའི་རྐང་བ་སྔ་མ་ཆ་གཉིས་དང་ཡ་གཅིག་དང་ཆ་གཅིག་ཅན་དང་། །རྐང་བ་ཕྱི་མ་ཆ་གསུམ་དང་ཡ་གཅིག་ལྟ་བུའི་ཆ་དང་ཡ་ཁེལ་སྟངས་གཅིག་མཚུངས་མིན་ན་ངག་ཏུ་ཀློག་མི་བདེ་ཞིང་རྣར་ཡང་མི་སྙན་པས། སྙན་རྩོམ་འདིར་མཚོན་ན། མཇུག་གི་ཚེག་བར་ཉེར་གསུམ་ཅན་གྱི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་པོ་མ་གཏོགས། ཚེག་བར་དགུ་མ་དང་བདུན་མ་གཉིས་སྤེལ་མར་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་རྐང་བའི་མཇུག་གི་ཚེག་བར་གཅིག་པོ་ཡ་ཡིན་པ་མ་གཏོགས་ཚེག་བར་སྔ་མ་རྣམས་ཆ་ཡིན་པས། རྐང་བ་རེ་རེ་ཀློག་ཐེངས་གཅིག་གམ་དབུགས་ཐེངས་གཅིག་གིས་ཀློག་ཆོག་པ་དང་། དེ་ལྟར་བཀླགས་ན་ཀློག་མཁན་གྱི་ངག་ཏུ་བདེ་བ་དང་ཉན་མཁན་གྱི་རྣར་སྙན་པ་ཡིན།
ཡང་མཇུག་ན་ཡོད་པའི་ཚིགས་བཅད་གཅིག་སྟེ། “ལེགས་བཤད་སྨྲ་བའི་ལྕེ་རྩེ་གློག་ལྟར་རྣམ་པར་འགྱུ་ཞིང་མགྲིན་པའི་ཕུག་དག་རིག་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ང་རོ་འཛིན། །མཁས་ལས་མཁས་པའི་ཟུར་ཕུད་ལ་ནི་རྐང་“སྟེགས་རབ་འཆའ་རྣ་བར་སྔོན་མེད་ཨུཧྦལ་རྒྱན་བྱིན་རྩེ་དགས་ཁྲིད། །མ་ཁོལ་དབྱངས་དང་ཆོས་དབང་གྲགས་པའི་ངག་རིག་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་མིན་ནམ་ཉམས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་ལང་ཚོ་འབར། །དུས་ཀྱི་སོད་ནམས་ཟོང་གིས་ཁུགས་མིན་ཀུན་མཁྱེན་ཇི་བཞིན་དཔག་ཡས་མཐུ་ལས་སྨྲ་བའི་ཉི་མ་གཅིག་པུར་གྲུབ། །”ཅེས་པ་ཆ་བཅུ་གལྕག་དང་ཡ་གཅིག་བྱས་ཏེ་ཡོད་པ་དང་། འདི་ནི་ཀློག་ཐེངས་གཅིག་གམ་དབུགས་ཐེངས་གཅིག་གིས་ཀློག་མི་ནུས་ཤིང་བཙན་ཚུགས་ཀྱིས་བཀླགས་ན་ཀློག་མི་བདེ་ཞིང་རྣར་ཡང་མི་སྙན་པས། ངལ་གསོའི་སྡོད་མཚམས་སུ་ངལ་བསོས་ཏེ་བཀླགས་ན་ངག་ཏུ་ཀློག་བདེ་ཞིང་རྣར་སྙན་པ་ཡིན། ངལ་གསོའི་སྡོད་མཚམས་ནི་ཐིག་ལེ་བྲིས་ཡོད་པ་དེ་དག་ཡིན། དེས་ན་སྙན་རྩོམ་འདི་ནི་གོང་ལྟར་ཚིག་གི་སྡེབ་སྦྱོར་སྟངས་ལ་ཐུགས་གཞིགས་ལེགས་པར་བྱས་ནས་བརྩམས་ཡོད་པས། རྣར་སྙན་ཞིང་ཀློག་བདེ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།
4.མིང་མངོན་བརྗོད་དང་འབྲེལ་བས་ངོ་མཚར་ཆེ་བ།སྤྱིར་མངོན་བརྗོད་ཅེས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་འདྲ་བ་དང་འབྲེལ་བ། རྒྱུ་འབྲས། རྟེན་དང་བརྟེན་པ། བྱེད་ལས་དང་ལྡོག་པ་སོགས་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ཏེ་ཐ་སྙད་སྣ་ཚོགས་བཏགས་པའི་རིག་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྡེབ་སྦྱོར་དང་། ཟློས་གར། མངོན་བརྗོད་གསུམ་ནི་སྙན་ངག་ལ་ཧ་ཅང་འབྲེལ་ཆེ་བས། འདི་གསུམ་སྙན་ངག་གི་ཁོངས་སུ་བསྡུ་བར་མཁས་པ་དག་གིས་བཞེད།
དེས་ན་སྐབས་སུ་བབ་པ་མངོན་བརྗོད་རིག་པ་ནི་སྙན་ངག་ལ་འབྲེལ་ཆེ་ཚུང་ཇི་འདྲ་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་ཁ་སྐོང་བ་དང་། ཚིག་གི་བཟླས་སྐྱོན་སྤོང་བ་དང་། དོན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་སམ་བྱེད་ལས་མངོན་པར་གསལ་བ་དང་། ཚིག་མཛེས་པར་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་མང་དུ་ཡོད་པ་དང་། སྙན་རྩོམ་འདིར་དགེ་མཚན་དེ་དག་མངོན་པར་སྤྱད་ཡོད་པ་དག་ལས་རེ་ཟུང་བཀོད་དེ་གསལ་བཤད་བྱས་ན་འདི་ལྟར།
ཚེག་ཁྱིམ་གྱི་ཁ་སྐོང་བ་ནི། དཔེར་ན། སྙན་རྩོམ་འདིར། “གསུང་མཉན་སྐུ་ཡི་རྒྱལ་མཚན་བལྟ་བའི་སླད།། ཕྱོགས་འགྲུལ་སྙིམ་པའི་གཞོང་བ་རིན་ཆེན་གྱིས། །ཕྱུར་བུ་བཀང་རྣམས་དབང་ཆེན་མཚན་མའི་ལྟོར།། འཇིགས་སྡེའི་མེ་ནི་རྒྱུན་ཆད་མེད་ལ་རྟོག །”ཅེས་རེབ་གོང་སྐྱབས་མགོན་གྱི་གསུང་ལ་མཉན་པ་དང་སྐུ་ལ་བལྟ་བའི་ཆེད་དུ། །ཕྱོགས་སོ་སོ་ནས་ཡོང་བའི་དད་ལྡན་འགྲུལ་བ་དག་གི་སྙིམ་པའི་གཞོང་བ་དེ་རིན་ཆེན་གྱིས་ཕྱུར་བུར་བཀང་བ་མཚམས་ཆད་མེད་པ་ནི། དཔེར་ན། དབང་ཆེན་མཚན་མ་སྟེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ནང་དུ་འཇིགས་སྡེ་མེ་སྟེ་ཆུ་བོ་གངྒཱ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་ལ་རྟོག་པ་སྟེ་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་པ་འདིའི་ནང་གི་དབང་ཆེན་མཚན་མའི་ཚབ་ཏུ། ཕྱུར་བུར་བཀང་རྣམས་རྒྱ་མཚོ་རུ། ཞེས་རྒྱ་མཚོ་བཞག་པ་དང་། འཇིགས་སྡེ་མེའི་ཚབ་ཏུ། གངྒཱ་རྒྱུན་ཆད་མེད་ལ་རྟོག ཅེས་གངྒཱ་བཞག་ན་དོན་སྟོན་ཡང་ཚེག་ཁྱིམ་མི་མཉམ་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པས། མངོན་བརྗོད་ཀྱི་མིང་འདི་ལྟ་བུ་ནི་ཚེག་ཁྱིམ་ཁ་སྐོང་བ་དང་ཚིག་མཛེས་པའི་ཆེད་དུ་སྦྱར་བ་དང་། ཡང་ཚིག་གི་བཟླས་སྐྱོན་སྤོང་བ་ནི། སྐོར་རྒྱན་དང་སྒྲ་རྒྱན་མིན་ན་བསྟུད་མར་མིང་ཚིག་རིགས་འདྲ་ཡོང་ཚེ་དེ་ནི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བས་སྐྱོན་དེ་སྤོང་ཆེད། སྙན་རྩོམ་འདིར། “གངས་དཀར་རལ་བ་སྟུག་པོའི་ཐོར་ཅོག་གི། །རྩེ་མོ་མཁར་བསྙེགས་ཉི་ཟླའི་རྣ་ཆ་ཟུང་། །མགུལ་བར་བཟུང་བའི་འབིགས་བྱེད་རི་བོའི་སྤུན། །སྨིག་རྒྱུའི་ཀ་བ་དགུང་ལ་བཙུགས་པ་འདྲ། །གཡའ་དང་རྫ་ཡི་གླེགས་བུམ་མ་འཐོར་བའི། །ས་འཛིན་རྩེ་མོ་མཐོངས་ལས་མཐོང་དཀའ་སྟེ། །འདབ་བཟང་དབང་པོ་བྱེ་འུའི་གོ་འཕང་ལ། །འགོད་ན་འདབ་ཆགས་ཕལ་རྣམས་སྤྲེའུའི་ཁྱུ། །”ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་སྔ་མའི་ནང་དུ་རི་བོ་ཞེས་ཡོད་པས་ཚིགས་བཅད་ཕྱི་མར་ཡང་རི་བོ་ཞེས་བཀོད་ན་མི་མཛེས་པས་ས་འཛིན་ཞེས་རི་བོའི་མིང་གཞན་བཀོད་དེ་ཚིག་མཛེས་པར་བྱས་པ་དང་། དོན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་སམ་བྱེད་ལས་མངོན་པར་གསལ་བའི་ཆེད་དུ་རིག་བྱེད་ཀྱི་གཏམ་རྒྱུད་ལ་སྦྱར་བའི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་མིང་བཀོད་པ་ནི། སྙན་རྩོམ་འདིར། “དེ་གཞན་ལྷོ་བྱང་དོན་མཐུན་ཁྲི་ཕྲག་གིས། །བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་གཞུང་ལམ་དར་དཀར་གྱི།། ཁུག་པ་བརྐྱངས་པས་མིའུ་ཐུང་གོམ་པ་ཡང་། །གྲོག་མའི་སུག་པའི་རྗེས་ལ་ཡང་དག་རྟོག །”ཅེས་པ་ལྟ་བུ་མིའུ་ཐུང་གི་གཏམ་རྒྱུད་ནི་ཁྱབ་འཇུག་གི་འཇུག་པ་བཅུའི་ཡ་གྱལ་གཅིག་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཁྱད་པར་འཕགས་བསྟོད་ལས། ཁྱབ་འཇུག་མིའུ་ཐུང་གཟུགས་བསྒྱུར་ནས། །གཡོ་ཐབས་ཀྱིས་ནི་སྟོབས་ལྡན་བསླུས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལ། །དེའི་འགྲེལ་བར། ཁྱབ་འཇུག་མིའུ་ཐུང་གཟུགས་བསྒྱུར་ནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདི་ལྟར་ཐོས་ཏེ། སྟོབས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བའི་ལྷ་མ་ཡིན་ཞིག་བྱུང་བ་དང་། དེས་རང་གི་ཕ་རོལ་གནོན་པས་ཁམས་གསུམ་མ་ལུས་པ་རྣམ་པར་གནོན་པ་ན་ཁྱབ་འཇུག་གིས་བསམས་པ། ངས་འདི་དང་ལྷན་གཅིག་གཡུལ་སྤྲོད་པར་མི་ནུས་ཏེ། ཤིན་ཏུ་སྐྱེས་བུའི་རྩོལ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་ངེས་པར་སྒྱུ་ཐབས་ཀྱིས་བསླུ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་རྣམ་པར་བསམས་ནས། བདག་ཉིད་བྲམ་ཟེ་མིའུ་ཐུང་ཞིག་གི་གཟུགས་སུ་སྤྲུལ་ནས་སློང་མོའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་བྱས་ཏེ་སོང་ནས། རྒྱལ་པོ་སྟོབས་ལྡན་རྟའི་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་གནས་པའི་ཚེ། སུ་ཞིག སུ་ཞིག་འདོད། གང་ལ་ཅི་ཞིག་སྦྱིན་པར་བྱ། ཞེས་ཟེར་བ་ལ་བརྩོན་པ་དེའི་ཐད་དུ་ཕྱིན་ནས། ཕ་དང་མའི་ཕྱིར་མེ་ལ་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་པས་དེའི་དོན་དུ་ས་ཕྱོགས་གོམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་སློང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེས་སྨྲས་པ། འདི་ཙམ་ཞིག་གིས་ཁྱོད་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་རྫོགས་པར་འགྱུར། གཞན་དུ་ན་གླང་བོ་དང་། རྟ་དང་། ཤིང་རྟ་དང་། གསེར་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སློངས་ཤིག་དང་། དེ་ངས་དགག་པ་མེད་པ་དང་། ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་སྦྱིན་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་ཀྱང་འདོད་པར་མ་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་དེས་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འདོད་ན་རེ་ཞིག་གོམ་པ་གསུམ་ཡང་ཁྱེར་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་པ་དང་། ཁྱབ་འཇུག་གིས་གོམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་རྐང་པ་གཅིག་བརྐྱངས་ནས། གོམ་པ་གསུམ་པའི་གནས་མ་རྙེད་པ་དང་། དམ་བཅས་པ་ཉམས་པར་བྱས་པའི་དོར་ཐབས་ཁས་བླངས་པས་ཡིད་ཞུམ་པར་གྱུར་བ་དང་། འཇིགས་པ་ཆེན་པོས་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པར་གྱུར་པས་སྟོབས་ལྡན་བཟུང་སྟེ། ས་འོག་ཏུ་བཅིངས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟར། ཁྱབ་འཇུག་གི་གོམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་བརྒལ་ནུས་པ་ཤེས་རྗེས། སྙན་རྩོམ་འདིར། གོང་གི་དེ་ལས་གཞན་ལྷོ་དང་བྱང་གི་དོན་མཐུན་ཁྲི་ཕྲག་གིས་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་གཞུང་ལམ་དར་དཀར་གྱི་ཁུག་པ་བརྐྱངས་པས་ཞེས་རྡོ་རྗེ་རྫོང་གི་ཉེ་གམ་དེར་བཀྲ་ཤིས་ལ་རིང་ཞེས་པའི་ལ་རིང་པོ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་སྟོན་པ་ལ། ལ་དེ་ཧ་ཅང་རིང་བས་བགྲོད་དཀའ་ཞེས་མ་བཤད་པ་དང་། ཡང་ལ་རིང་དེ་འགྲོས་མྱུར་བའི་རྟ་མཆོག་གིས་ཀྱང་ཡུན་རིང་དུ་བགྲོད་དགོས་ཞེས་ཀྱང་མ་བཤད་པར། གཞན་ལྟ་ཅི་ཁྱབ་འཇུག་གི་གོམ་པ་ཡང་ལ་དེ་ཧ་ཅང་རིང་དྲགས་པས་སྲིན་འབུ་གྲོག་མའི་སུག་རྗེས་དང་འདྲ་བར་བསྟན་པས། ཀློག་པ་པོ་དག་གི་སེམས་ལ་ལ་དེ་ཧ་ཅང་རིང་བོ་ཞིག་ཡིན་རྒྱུ་རེད་སྙམ་པའི་བློ་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་སྐྱེ་འོང་བ་དང་། དེ་ལྟར་གང་ལ་གང་འཚམ་གྱི་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་མིང་བཀོལ་བ་སྟེ། གཡོན་མ། ལེགས་བྲིས་བུས་པ། ས་སྲུང་། ལུས་སྐྱེས། ནོར་རྩེན་ཕོ་བྲང་། ཉལ་འགྲོ། ཛ་ཧུའི་བུ་མོ། བཤུལ། རྐང་དྲུག རི་སྐྱེས། ས་འཛིན། ཆོམ་པོ། ཟ་བྱེད། སྔོ་བསངས། ལྟ་བྱེད་སོགས་མངོན་བརྗོད་ཀྱི་མིང་བགྲང་གིས་མི་ལང་བ་སྤྱད་དེ་སྙན་རྩོམ་མཛེས་པར་བྱས་ཡོད་པས། མིང་མངོན་བརྗོད་དང་“་འབྲེལ་བས་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན།
5.སྙན་རྩོམ་འདིས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གོང་འཕེལ་ཐད་ལ་བྱེད་ནུས་གལ་ཆེན་ཐོན་པ།རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་ས་རྟ་ལོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ་1978ལོར་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཀྲུང་ཨུ་ཚང་འཛོམས་གྲོས་ཚོགས་ཐེངས་གསུམ་པ་འཚོགས་པའི་རྗེས་ནས་བོད་ཀྱི་གནའ་དཔེ་འབོར་ཆེན་དཔར་སྐྲུན་བྱེད་“་མགོ་ཚུགས། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་སྤྱི་ལོ་1983ལོར་《རྨད་དུ་བྱུང་བའི་སྙན་ངག་གི་ཚིག་རྒྱན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཆབ་ཤོག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས》ཞེས་པ་དཔར་དུ་བསྐྲུན་པ་དང་། དེའི་ནང་གི་སྙན་རྩོམ་རིང་ཤོས་ནི་《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ》དང་། 《རྟོགས་བརྗོད་གསེར་གྱི་མེ་ཏོག》གཉིས་ཡིན། དེ་བས་བོད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་ཁག་དང་། ཁྱད་པར་དུ་སློབ་གྲྭ་ཆེ་འབྲིང་གི་དགེ་སློབ་ཕལ་མོ་ཆེས་ཆབ་ཤོག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ལ་སློབ་པའི་ཚ་རླབས་ཤིག་འཕྱུར་བ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ》དང་《རྟོགས་བརྗོད་གསེར་གྱི་མེ་ཏོག》གཉིས་ལ་ལྷག་ཏུ་བསླབས་པ་དང་བསྟུན་ཏེ། རྩོམ་པ་པོ་གསར་བྱུང་དག་གིས་སྙན་རྩོམ་འདི་ལ་མ་དཔེ་བྱས་ཏེ་རྩོམ་ཡིག་འབོར་ཆེན་བྲིས་ཏེ《སྦྲང་ཆར》དང་《མཚོ་སྔོན་སློབ་གསོ》སོགས་དུས་དེབ་དེ་དག་སྟེང་དུ་བཀོད་པ་ཡིན་པས། སྙན་རྩོམ་འདི་ནི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་དུ་རྩོམ་རིག་གི་ཕྱོགས་ལ་བློ་སྒོ་འབྱེད་པའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར། སྙན་རྩོམ་འདིས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གོང་འཕེལ་ཐད་ལ་བྱེད་ནུས་གལ་ཆེན་ཐོན་པ་ཡིན་ཞེས་བཤད་ཆོག
ལྔ། མཇུག་བསྡུ་བའི་གཏམ།
《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ》ཞེས་པ་འདིའི་རྩོམ་པ་པོ་ནི་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རྒྱ་གར་གྱི་སྙན་ངག་མཁན་གྲགས་ཅན་དགེ་དབང་དཔའ་བོ་སོགས་ཀྱང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ནུས་པ་ལྟ་བུའི་མཁས་པའི་དབང་པོ་ཡིན་པས། སྙན་རྩོམ་འདིར་བརྗོད་བྱ་ཟབ་ཅིང་རྗོད་བྱེད་སྙན་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མང་དུ་ལྡན། དེའི་ཕྱིར་འདིར་མཛུབ་མོས་རི་སྟོན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་འགའ་ལ་དཔྱད་པའི་ཁུལ་བྱས་པ་“་འདིས་ནི། 《སྙན་ངག་གི་ཕོ་ཉ་གཞོན་ནུ་དོན་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ》ཤོ་ལོ་ཀ་བརྒྱ་དང་སོ་བདུན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡོངས་ཇི་བཞིན་མཚམས་སྦྱོར་དང་གསལ་བཤད་བྱེད་དཀའ་ཡང་། སྙན་རྩོམ་འདི་ལ་གོ་བ་ལེན་སྟངས་དང་སྤྱི་ཁོག་འབྱེད་པའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་འགྲོར་ངེས་པའི་ལེགས་ཆ་སྐྲ་རྩེའི་ཆུ་ཐིགས་ཙམ་ཞིག་མཆིས་ན་ནི་བསིལ་ལྡན་ཁ་བའི་ལྗོངས་ཀྱི་གཅེས་ནོར་ལྔ་ཟུང་རིག་པ་མི་ཉམས་གོང་དུ་འཕེལ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག
རྩོམ་སྒྲིག་པ། ཀླུ་འབུམ་ཚེ་རིང་།


text:
སྤུ་རྒྱལ་གྲི་གུམ་བཙན་པོའི་སྐབས་སུ་བོན་ལ་ཆགས་འཇིག་ཤོར་རྐྱེན་དང་འབྲེལ་བའི་གཏམ་གླེང་ཕྲན་བུ།
རྫ་ཚེ་དབང་བསྟན་འཛིན།
ངས་ནམ་རྒྱུན་རྒྱུ་མཚན་དང་གནད་དོན་ཞིག་ལ་འཕྲད་ན། དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་སྤོབས་པ་དང༌། མི་རིགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས། གོ་རྟོགས་ཀྱི་བསམ་བློ་ཆེ་རུ་བསྐྱེད་དེ་དྲང་བདེན་སྤྲོས་བརྗོད་ཀྱི་སྐད་ཆ་བཤད་རྒྱུ་གཙོ་བོ་རེད་ཅེས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བྲིས་མྱོང་ལ་ཚོགས་ཐོག་ཏུ་གླེང་ཡང་མྱོང༌། དེ་རིང་ཡང་བོད་ཆོལ་ཁ་གསུམ་ལ་ཤེས་རིག་གི་ལས་དོན་གཉེར་ཞིང༌། རླབས་ཆེན་གྱི་བསམ་བློ་ལྡན་པའི་གྲོགས་པོ་སྤུན་ཟླ་ཡོངས་ལ《ཞང་བོད་རིག་སྒོ》གར་སྟེགས་རྒྱུད་དེ་གཏམ་གླེང་གི་ཚུལ་དུ་འདི་ལྟར་ཞུ།
དེ་ཡང་བོད་རྒྱལ་གཉིས་པ་མུ་ཁྲི་བཙན་པོ་དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་བཞེས་པའི་ཆུ་གླང་ལ་ལྷ་སྲས་ཏིང་ཁྲི་བཙན་པོ་སྐུ་བལྟམས། དེ་ནས་མི་ལོ་ཉིས་བརྒྱ་དང་བདུན་ལྕགས་རྟ་ལ་བོད་རྒྱལ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་ཡབ་སྲིབས་ཁྲི་བཙན་པོ་ཡུམ་ས་བཙུན་ཀླུ་རྗེ་མ་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་སྐུ་འཁྲུངས་ཚུལ་ལོ་རྒྱུས་ཕལ་ཆེར་ཞལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པར་རིགས།
བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལྟར་ན།“སྲས་ཐེའུ་རང་མང་སྙ་ཡུ་ཐེར་གྱི་སྤྲུལ་བ་ཞུགས་ཏེ་ཟླ་དགུ་ངོ་བཅུར་སྲས་ཤིག་སྐུ་འཁྲུངས། དེ་ཡང་ཟླ་ལས་ལོ་གྲངས་སུ་སྐྱེད་ཙམ་ན། སྐྲ་དམར་ལ་མིག་ཟླུམ་པ། ལག་མཐིལ་གཡས་པ་ན་སྨེ་བ་ནག་པོ་ཡོད་པ། ཁ་ནས་བསད་བཅད་དུ་སྨྲ་བ། སྡིག་པ་ལ་མོས་ཤིང་གོ་མཚོན་ལ་མོས་པ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། དེར་མའི་རུམ་ནས་གྲི་རྟགས་ལུས་ལ་ཚང་བ་ཞིག་འདུག་པས། སྐུ་གཤེན་ཕ་བ་ཚེ་གཅོ་ཡིས། མཚན་ཡང་གྲི་རུམ་བཙན་པོར་བཏགས་སོ”ཞེས་པ་དང༌། ཡང་ལོ་རྒྱུས་ལ་ལར། “བཙན་པོ་འདི་བཙས་མ་ཐག་ནས་སྐུ་ལུས་ལ་གྲི་ཤུལ་བཅུ་གསུམ་ཡོད་པས་ན། མ་མ་གྲོ་ཞ་མས་ཁོང་གི་མཚན་ལ་གྲི་རུམ་བཙན་པོར་མཚན་གསོལ”ཞེས་པ་སོགས་ངེས་པ་དོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིན་མིན་མཐའ་མི་ཆོད་ནའང༌། ཏུན་ཧོང་གཏེར་ཡིག་ལས། “གྲི་གུམ་བཙན་པོ་སྐུ་ཆུང་བའི་དུས་ན་མཚན་ཇི་ལྟར་གདགས་ཞེས་མ་མ་གྲོ་ཞ་མ་སྐྱི་བརླང་མ་ལ་དྲིས་ན། མ་མའི་མཆིད་ནས། སྐྱི་བྲག་དམར་བསྙིལ་ཏམ་མ་བསྙིལ། དམ་མ་འབྲི་སྤང་ནི་མྱེས་ཚིག་གམ་མ་ཚིག མཚོ་དམ་ལེ་དབལ་མཚོ་ནི་བསྐམས་སམ་མ་བསྐམས་ཞེས་མཆི། བྲག་མ་བསྙིལ། མཚོ་ཡང་མ་བསྐམས། སྤང་ཡང་མྱེས་མ་ཚིག་ཅེས་བགྱིས་ན། མ་མ་གྲོ་ཞ་མ་རྒས་ནས་རྣ་བའི་གོ་ལོག་བྱུང་ནས། འོན་དང་ཆུ་དགུམ་སྲི་དགུམ་གྱིས། གྲི་གུམ་བཙན་པོར་མཚན་བཏགས”ཞེས་པའི་ཚིག་ལ་འགྲེལ་ནས་གྲི་གུམ་གྱི་ཡབ་དུས་སུ་སྐུ་གཤེན་མཐུ་རྩལ་ཆེ་བ་ཞིག་གིས་སྐྱི་བྲག་དམར་ལ་གནས་པའི་ཀླུ་བཙན་དྲག་ཏུ་བཏུལ་བའི་ཚེ་བྲག་བསྙིལ་ས་གཡོ་ཞིང་བར་སྣང་སྟོང་བའི་དབྱིངས་ནས་རྒྱལ་རབས་ཕྱི་མར་བོན་བསྟན་བསྣུབ་ཅེས་པའི་བྲག་ཆ་བརྡབས་པ་ལ་འབྲེལ་ནས་མཚན་གསོལ་བ་སོགས་འདི་ཡིན་འདི་མིན་ཞེས་མཐའ་ཆོད་པར་དཀའ་བས་ཕྱི་རབས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ལ་དཔྱད་བྱའི་ལས་སྐལ་དུ་འཇོག་པ་ལགས།
བཙན་པོ་འདིའི་སྐུ་རིང་ལ་བོན་བསྟན་ཆགས་འཇིག་ཤོར་བའི་རྐྱེན་ལ་ཅུང་དཔྱད་ན། བོན་བསྟན་བསྣུབས་པའི་དོན་རྐྱེན་ལ་ལོ་རྒྱུས་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ལ་ལྟ་བ་ཐ་དད་པས་མཐུན་པར་མ་བྱུང༌། བོན་གྱི་སྐུ་གཤེན་རྣམས་དབང་ཆེ་དྲགས་པས་རྒྱལ་སྲིད་བོན་ལ་ཤོར་ཉེན་ཡོད་པས་བོན་བསྟན་བསྣུབས་ཚུལ་བཤད་པ་དང་གཅིག རྒྱལ་པོའི་ཡིད་ལ་གདོན་ཞུགས་ཏེ་དྲེགས་པ་ཆེ་ནས་བསྣུབས་ཚུལ་བཤད་པ་དང་གཉིས། བོད་མི་ཡོངས་བསོད་ནམས་ཟད་པའི་དབང་གིས་བསྣུབས་ཚུལ་བཤད་པ་འདི་གསུམ་མང་ཕྱོགས་ཡིན་པར་སྣང༌། འོན་ཀྱང་བདག་གི་བསམ་ཚུལ་ལྟར་ན། བོན་བསྟན་བསྣུབས་པའི་ཆ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་སྐུ་གཤེན་རྣམས་དང་བོད་རྒྱལ་བར་དུ་སྲིད་དབང་འཕྲོག་རྩོད་ཚབས་ཆེན་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ན་ཐང་གི རྒྱུ་མཚན་ནི།བོད་རྒྱལ་ཐོག་མ་གཉའ་ཁྲི་བཙད་པོའི་དུས་རབས་ནས་བོད་དུ་བོན་བསྟན་དར་ཁྱབ་ཆེ་ཞིང་རྒྱལ་པོ་རེ་རེའི་སྐུ་གཤེན་བོན་གྱི་རིག་འཛིན་ཁོ་ན་ལས་གཞན་མེད་ན། བོན་གཤེན་རྣམས་ཀྱིས་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་དང་ཁྲི་རལ་དུས་ཀྱི་ཆོས་པ་ལྟར་བོད་ཀྱི་སྲིད་དབང་ལ་ལག་བརྙབས་པ་མང་ཡོད་ཤས་ཆེ།《མཛོད་སྒྲ་འགྲེལ》ལས།གསུང་ལ་གཙིགས་བྱིན་པ། གཤེན་རབ་ཚིག་གསུམ་མ་བྱུང་བར། རྒྱལ་པོས་བཀའ་མི་གསོལ་ལ། བློན་པོས་གྲོས་མི་འཆའ། གཤེན་གླུ་དེང་གསུམ་མ་བླངས་པར། རྒྱལ་བློན་གླུ་བྲོ་མི་རོལ་ལོ། །ཞེས་དང་《ཏུན་ཧོང་གཏེར་ཡིག》ཏུ་ཡང༌། དེ་ལྟར་བཤད་པར་དཔྱད་ན། བོན་གཤེན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་དབང་ལ་ཐེ་གཏོགས་མང་པོ་བྱས་མཐར་བློན་པོ་ཕྲ་མར་མཁས་པ་དག་གིས། དབུའི་ཞྭ་ཆེ་ན་ལུས་པོ་རྔུལ་གྱིས་ལྩི། ཟས་ཞིམ་པོ་ཟོས་དྲགས་ན་སྐྱུགས་བྲོ། ཤིག་འཁྱག་རྐང་ལ་ཞུགས་ན་སྤྱི་བོའི་གཙུག་སྙོག བོན་པོ་མགོ་མཐོ་ན་རྗེ་ཡི་མངའ་ཐང་ཤོར་ཞེས་གཡོ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགལ་རྐྱེན་བཟོས་པར། རྒྱལ་པོས་ཀྱང་ཐབས་བརྒྱ་ཞི་དྲག་ཅི་རིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བོན་གཤེན་རྣམས་ལ་འགྲན་དུ་བཙུག བོན་གཤེན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བོན་གཞུང་ཉམས་ལེན་ཟུར་དུ་བཞག་ནས་སྲིད་དོན་ལ་གཙོ་བོར་དམིགས་པའི་དབང་གིས་སྐུ་གཤེན་དང་རྒྱལ་པོའི་བར་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་འཐབ་རྩོད་ཤུགས་ཆེན་ཞིག་ལངས་ཡོད་པར་དོགས་སྣང་མི་འདུག རྒྱུ་མཚན《བསྒྲག་བྱང》ལས་ཀྱང་ཆེ་གསུམ་དབང་གིས་མེ་འབར་བ། ཆུང་གསུམ་ཕྲ་མའི་ཤིང་བསྣན་ནས། ཞེས་པའི་ལུང་ལ་འབྲེལ་ནས།《ལེགས་བཤད་མཛོད》དུ“རྒྱལ་པོ་ཀུན་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས། མངའ་ཐང་གི་དྲེགས་ཆེ་སྟེ་ཞེ་སྡང་གི་མེ་འབར། གཤེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གྱི་དྲེགས་ཆེ་སྟེ་ང་རྒྱལ་གྱི་མེ་འབར།བློན་པོ་རྣམས་བློའི་དྲེགས་ཆེ་སྟེ་ཕྲག་དོག་གི་མེ་འབར་ཞིང༌། ཆུང་གསུམ་ནི་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྲ་མ་སྐྱེལ་བ་དང༌། རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་ལ་གདོན་ཞུགས་པ་དང༌། བོད་འབངས་ཀྱི་ཁ་སྨྲས་ངན་པ་མཆེད་པ་དེ་གསུམ་པོ་མེ་ཐོག་ཏུ་ཤིང་བསྣན་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ནས་གཡུང་དྲུང་གི་བོན་བསྣུབས་སོ།།”ཞེས་པས་ཀྱང་ཕན་ཚུན་འཐབ་རྩོད་ལངས་ཡོད་པ་ཤེས་སླ། ཡང་ན་བཙན་པོ་འདིའི་སྐུ་རིང་ལ་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་འགྱུར་ལྡོག་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་ནི། འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱིས་རི་དྭགས་ཁྱིམ་དུ་བཀུག་སྟེ་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཐོག་མ་འདི་ནས་དར། ལྕགས་རྡོ་དང་ཟངས་རྡོ་དངུལ་རྡོ་སོགས་བཞུས་ཏེ་ལྕགས་དངུལ་ཟངས་གསུམ་བཏོན། གཤོལ་དང་གཉའ་ཤིང་བཟོས་ཏེ་ཐང་རྣམས་ཞིང་དུ་རྨོས་ནས་ས་བོན་བཏབ་པས་ཞིང་ལས་ཀྱི་ཐོག་མའང་འདི་ནས་དར་ཞིང་སྤྱི་ཚོགས་ལ་འཕེལ་རྒྱས་ཆེན་པོ་ཕྱིན་ཡོད་ཁར། ཕྱི་ཡུལ་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡང་ཇེ་མང་དུ་སོང༌། དེ་དང་བསྟུན་ནས་ཕྱི་ཡི་རིག་གནས་གང་མང་པོ་ཞིག་བོད་དུ་དར་འགོ་ཟིན། སྐབས་དེར་ཁ་ཆེ་དང༌། བྲུ་ཤ ཞང་ཞུང༌། རྒྱ་གར་སོགས་ནས་འགྲན་མེད་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་མཁའ་ལ་འགྲོ་ཞིང་ས་ལ་འཛུལ་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་བོན་པོ་རེ་སྐུ་གཤེན་གྱི་ཚུལ་དུ་བསུས་ཏེ་ཞང་ཞུང་དང་སྟག་གཟིག་རྒྱ་གར་སོགས་ཀྱི་རིག་གནས་བསྒྱུར་ཡོང་བའི་གཞུང་ལུགས་ལ་འཁྱར་བོན་ཞེས་བཏགས་པ་ཨེ་ཡིན་སྙམ། རྒྱུ་མཚན་སྐབས་དེར་བོད་ཡུལ་དུ་བོན་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ལས་ཆོས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་དཀོན་འདུག་ས་རེད།
ངས་གོང་བཤད་ལྟར་རྒྱལ་པོ་དང་སྐུ་གཤེན་བར་གྱི་ཕན་ཚུན་འཐབ་རྩོད་ཀྱི་སྐབས་དང་བསྟུན།ཕྱི་ནས་ནང་འདྲེན་བྱས་ཡོང་བའི་རིག་གནས་ལ་འཁྱར་བོན་ཞེས་མིང་བཏགས་ཡོད་པ་མ་ཟད། མིང་འདོགས་པ་པོ་སྐབས་དེའི་བོད་རང་སའི་སྤྱི་ཚོགས་ཐོག་གི་བོན་པོ་རྣམས་ཡི་མ་རང་པའི་གཏམ་ཡིན་ཤས་ཆེ་ཨང༌། དྲང་མོར་བཤད་ན་སྐབས་དེར་རང་སའི་བོན་པོ་རྣམས་ལ་ཆགས་འཇིག་ཤོར་བའི་རྐྱེན་གཙོ་བོ་བོན་གྱི་སྐུ་གཤེན་རྣམས་ས་མཐར་བསྐྲད་པའི་ལས་བྱེད་པ། རྒྱ་གར་བ་རཏྣ་སི་ཏི་དང༌། ཞང་ཞུང་པ་ཟིངས་པ་རཏྣ་སོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྙན་ཕྲ་མང་པོ་གླེང་བ་ལས་ཀྱང་ལན་མོད། བོན་བསྣུབས་ཅེས་པའང༌། ཡར་ཀླུང་ཕུག་གི་བོན་བསྣུབས་པ་ཙམ་ལས། སྟོད་ཕྱོགས་ཀྱི་བོན་ཡོངས་རྫོགས་བསྣུབས་ཐུབ་མ་བྱུང་ངོ༌། །གང་ལྟར་གྲི་གུམ་བཙན་པོས་བོན་བསྣུབས་པའི་འགོ་རྩོམ་དུས་ཁོང་དགུང་ལོ་ཉེར་བརྒྱད་དེ་མེ་བྱ་ཡིན་པར་བཤད། དེ་ནས་ལོ་གསུམ་འདས་པའི་ལྕགས་བྱི་ལ་ལོ་ངམ་གྱིས་བཀྲོངས་པ་ཡིག་ཐོག་ཏུ་གསལ། ལོ་ངམ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་མི་སྣ་སྐད་གྲགས་ཅན་ཞིག་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི། དཔལ་འབྱོར་དང་སྟོབས་ཤུགས་ཆེ་བའི་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་བརྒྱད་པ་གྲི་གུམ་བཙན་པོའི་འཐབ་ཡ་བྱས་པར་མ་ཟད།བཙན་པོ་འདིར་ཁོས་གཡོ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇིགས་སྣང་བསྐུལ་བ་དང༌། རྒྱལ་སྲིད་ལ་ཐེ་གཏོགས་བྱས་ཏེ་སྐུ་བཀྲོངས་པར་དཔྱད་ན། མངའ་ཁོངས་དང་སྟོབས་འབྱོར་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་མི་སྣ་ཞིག་ཡིན་པ་ཐག་གིས་ཆོད། འོན་ཀྱང་ལོ་ངམ་ཞེས་པའི་མི་སྣ་འདི་ལ་མཚན་ཐོབ་ཚུལ་དང༌། སྤྱི་ཚོགས་གོ་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ལྟ་ཚུལ་མི་མཐུན་པར་ཅུང་ཡོད་པར་སྣང༌། ལོ་རྒྱུས་ལ་ལར་བློན་ལོ་ངམ་ཞེས་མིང་ཐོབ་ཅུང་མཐོན་པོར་སྨྲས་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་ལ་ལར་འབངས་ལོ་ངམ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང༌། ཡང་ལ་ལར་རྟ་རྫི་ལོ་ངམ་ཞེས་འབོད་པ་རེད། རྟ་རྫི་ལོ་ངམ་ཞེས་མིང་འཁོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་མང་ཕྱོགས་སུ་ཁོ་རྒྱལ་པོའི་བྲན་གཡོག་གི་ཁྲོད་དུ་རྟ་རྫིའི་ལས་གཉེར་བ་ཞིག་ཏུ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མོད། ངོ་མ་བཤད་ན་ཁོས་རྒྱལ་སྲིད་ལ་ཐེ་གཏོགས་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང༌། མངའ་ཁོངས་དང་སྟོབས་འབྱོར་ཆེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་གཞིགས་ན། རྒྱལ་པོའི་བྲན་གཡོག་རྟ་རྫི་ཞིག་མིན་པ་སུས་ཀྱང་ཤེས་པས་དཔྱད་རིན་མི་སྣང༌།
ལོ་ངམ་ལ་འབངས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ཅུང་དཔྱད་ན། འབངས་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་ནི། རྒྱལ་པོའི་བྲན་གཡོག་ལ་གོ་དུས་དང༌། མངའ་འབངས་ལ་གོ་དུས། ཚོ་བའི་ཁོངས་མི་ལ་གོ་དུས་ཀྱི་རིགས་མང་མོད། དེང་སང་དམངས་ཁྲོད་དུའང་འབངས་འཁོར་གཡོག་དང་བཅས། ཡང་ན་རྒྱལ་འབངས་འཁོར་དང་བཅས་ཞེས་བརྗོད་ཚེ་འབངས་ཞེས་པ་རྒྱལ་པོའི་སྲིད་དོན་ལས་གཉེར་བ་མཐོ་གྲས་ཀྱི་བློན་ཆེན་ནས་དམའ་གྲས་བྲན་གཡོག་ཡན་ཆད་ལ་གོ་བར་རིགས། དཔེར་ན་བློན་པོ་མགར་གྱིས་མགུར་བླངས་པ་ནི། འབངས་ཀྱིས་ནི་རྗེ་མི་བཏང༌། འབངས་ཀྱིས་ནི་རྗེ་བཏང་ན། ཞེས་པ་ལས་རྗེ་ཞེས་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་དང་འབངས་ཞེས་པ་བློན་ཆེན་མགར་སྟོང་བཙན་སོགས་ལ་གོ་བ་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དུ་གསལ། འབངས་ཞེས་བརྗོད་ཚེ་ངེས་ཅན་དུ་མི་སེར་དཀྱུས་མ་དང༌། བྲན་གཡོག་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཀི་ཡོད་ན་ཁྱབ་ཅུང་ཆུང་བར་སྣང༌།《དེབ་ཐེར་དམར་པོ》ལས་བློན་པོས་བཙན་པོ་བཀྲོངས་རྗེས་བུ་གསུམ་པོའི་མ་བྲན་དུ་བཀོལ་ཞེས་པས་ཀྱང་ལོ་ངམ་ནི་བྲན་གཡོག་དང་མི་སེར་ཞིག་མིན་པ་ཤེས་ཐུབ། གང་ལྟར་ལོ་ངམ་ནི་གཙང་མྱང་ཡུལ་ཕྱོགས་ལྷོ་བྲག་གི་རྒྱལ་ཕྲན་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གི་འགོ་བ་ཡིན་པ་དེབ་ཐེར་ཕལ་ཆེར་ཞལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་མཐུན། ཁོས་གཡོ་ཐབས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྤུ་རྒྱལ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་བཀྲོངས་ཡུལ་ཀྱང་མྱང་ཡུལ་ཡིན་པར་ངེས། སྤུ་རྒྱལ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་རྒྱལ་ཕྲན་ལོ་ངམ་གྱིས་བཀྲོངས་རྐྱེན་ལྷ་སྒྲུང་གི་རྣམ་པ་ཙམ་ལས་གསལ་པོ་ཞིག་མཐོང་དཀའ་ནའང༌། རྒྱལ་འབངས་འདི་གཉིས་ཕན་ཚུན་འཐབ་དུས་ནི། བོན་གཤེན་རྣམས་མཐར་སྤྱུགས་ཏེ། ཡར་ལུང་ཕུག་པར་བོན་བསྣུབས་པའི་དོན་ཆེན་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་ཡིན་མོད། རྒྱུ་མཚན་དེར་དཔྱད་ན། ལོ་ངམ་བོད་ས་གནས་ཀྱི་བོན་ལ་དད་པ་ཧ་ཅང་ཆེ་སྟབས་བཙན་པོའི་སྲིད་ཁྲིམས་དེར་མི་འདོད་པའི་རྣམ་པ་མངོན་ལྐོག་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་བསྟན་པ་དང༌། བཙན་པོས་མཐར་བསྐྲད་པའི་བོན་གཤེན་རྣམས་ལོ་ངམ་དང་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་དམ་པོ་ཆགས་ཡོད་ས་རེད། དེ་ནས་བོན་གཤེན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རིམ་པར་ལོ་ངམ་གྱི་རྣ་ལམ་དུ་ཕྲ་མ་སྣ་ཚོགས་འབུལ་བ་ལ། མེ་ཐོག་ཏུ་ཤིང་སྐམ་བསྣན་པ་བཞིན། ལོ་ངམ་གྱི་ཁོག་ལ་ཞེ་སྡང་གི་མེ་ཕུང་དྲག་ཏུ་འབར་བའི་རྐྱེན་བྱས་ཁར། བཙན་པོས་ཀྱང་ལོ་ངམ་ལ་འཐབ་འཁྲུགས་ཀྱི་དམག་བཀོད་ཅུང་སྣང་མེད་བཞག་པར། ཁོས་གཡོ་ཐབས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བོད་སྤྱི་ལ་དབང་བའི་སྤུ་རྒྱལ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་གློ་བུར་དུ་བཀྲོངས་པར་སྣང༌། འདི་ནས་སྙིམ་པའི་མེ་ཏོག་སྙིང་ཁར་བཀོད་དེ་ཕངས་སེམས་དང་གདུང་སེམས་ཀྱིས་བཞེངས་པའི་སེམས་ནང་གི་མིག་ཆུ་དྭངས་མོ། བཙན་པོ་འདི་རྗེས་དྲན་གྱི་ཚུལ་དུ་ཐེངས་ཤིག་ཤོམ་དགོས་བྱུང༌། མདོར་ན་བློན་པོ་ལོ་ངམ་དང་མཁན་པོ་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་གཉིས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བཤད་མི་ཕོད་པའི་གྱོང་གུད་ཚབས་ཆེན་པོ་བཟོས་ཡོད་པ་སུས་ཀྱང་ཤེས་ནའང༌། ཆོས་ལུགས་པའི་ལྟ་སྟངས་དང་མཐུན་པའི་ལོ་རྒྱུས་རེ་བཙན་བཟོ་བྱེད་དགོས་ན། བདེན་དོན་དང་གནས་ལུགས་གང་མང་ཞིག་གསང་དགོས་བྱུང༌། དེ་བས་ན་རང་རེའི་ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གནས་ཞིབ་འཇུག་གི་བྱ་བཞག་རྒྱལ་ཕྱི་ནང་ཀུན་ལ་ས་ཁྱབ་རྡོ་ཁྱབ་ཏུ་འགྲོ་བཞིན་པའི་དུས་རབས་འདིར། ང་ཚོས་ད་དུང་ཕྱོགས་ལྷུང་དང་སྒེར་སེམས་ཀྱིས་བཅིངས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དཔེ་རྙིང་མང་པོར་ཨ་ལོག་བརྒྱབ་ནས་ཨུ་ཚུགས་ཀྱིས་ཁོངས་སྒྲིག་ཅི་ཙམ་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མོད་ཀྱང༌། མི་རིགས་ཀྱི་རང་ཚུགས་དང༌། གསར་གཏོད་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་མཐོ་བའི་ཕྱི་རབས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམ་པ་ལགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་འཛིན་དང་སྒེར་སེམས་ཀྱི་ལྟ་སྟངས་མ་ཡིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་གཙང་མ་རེ་སྨྲ་བ་སྙིང་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ།།


text:
ལྷ་རམ་པའི་བྱ་སྤྱོད་ལ་སྤྲེངས་པ།
མཐའ་མའི་བསྐྱར་བཅོས། (༣༠༡༩༩༩༠༥༣༠) ༢༣༢༠༡༡༡༦༣༨མཁས་རློམ་ལུང་རིགས་ཅ་ཅོ་ཡིས།། གཞན་སེམས་དཀྲུགས་པའི་ཐུར་མ་བྱེད།། ཉོག་ཚིག་ལོ་མ་བཙན་བསྒྲིགས་ཀྱིས།། གཞན་ལ་འཁུ་བའི་ལས་སུ་རློམ།། བླང་དོར་གནས་ལུགས་ཟབ་ས་ནས།། ཕ་རོལ་གཞན་ལ་སྟོན་འདོད་ན།། རང་མིང་དགེ་བཤེས་སྨྲེང་བ་ཡང་།། དོན་གྱིས་དབྱིངས་སུ་དབབ་པར་མཛོད།། དོན་མེད་ཚིག་རྩུབ་མཚོན་ཆ་ཡིས།། གཞན་གྱི་སྙིང་ལ་མ་འཕེན་ཅིག། ཉག་ཉོག་ཚིག་གི་ལོ་མ་ཡིས།། རིན་ཆེན་དྲ་ངོས་མ་བཀང་ཅིག། རིན་ཆེན་མི་ཡི་ལུས་རྟེན་ལ།། གང་བྱུང་དམོད་པའི་ལྟོ་མ་འཕེན།། རང་གཞན་སེམས་དག་འཁྲུག་གྱུར་ན།། ལས་ངན་སྟོ་ཀའི་ལྷུན་པོ་འགྲུབ།། ཆགས་སོགས་ཉོན་མོངས་ན་བུན་གྱིས།། རང་སེམས་ཨརྒམ་བཏུམ་པ་ཡི།། དེ་ཉིད་ཕྱི་རུ་ངོམ་པ་ཡང་།། ཁྱེད་ཀྱི་མིང་དང་འགལ་ཁུར་ཆེ།། མཁས་བརྒྱ་འགྲན་གླེང་དྲ་ངོས་སུ།། རྩོམ་པའི་ཤོག་རྩལ་ངོམ་སྙམ་ཡང་།། དྲི་མེད་རིགས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱིས།། བརྩམས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཁྱེད་ལ་མེད།། ཉག་ཉོག་ཚིག་གི་ལོ་མའི་ནང་།། གྲོང་སྐད་དང་ནི་ཕལ་སྐད་སོགས།། རྡོ་ཆག་བཙན་བསྒྲིགས་བྱས་པ་ཡང་།། མཁས་རྒུའི་མདུན་སར་ངོ་རེ་ཚ།།


text:
ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་ ༡༡ ཉིན་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུ་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། ཐེངས་འདིའི་འོས་བསྡུའི་ཁྲོད་ཆབ་སྲིད་དང་ལྟ་གྲུབ། དཔལ་འབྱོར་དང་འཛུགས་སྐྲུན། དེ་བཞིན། རྒྱ་ནག་གི་འབྲེལ་ལམ་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་གནས་བབ་སོགས་ཀྱི་ཐད་ལངས་ཕྱོགས་མི་འདྲ་བའི་སྲིད་འཛིན་འོས་མི་གསུམ་ལངས་ཡོད་པ་ནི། དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི་དང་ད་ལྟའི་སྲིད་འཛིན་ལས་ཐོག་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་དང་། གོང་མིན་ཏང་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི་ཧན་ཀོ་ཡས་(Han Kuo-yu)། གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་མགོ་འཁྲིད་ཇམ་སི་སོན (James Soong)བཅས་ཡིན་ལ། སྲིད་འཛིན་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་མཁན་དེས་མ་འོངས་ལོ་བཞིའི་རིང་ཐའེ་ཝན་མཚོ་གླིང་གི་རྒྱལ་སྤྱི་ཅན་དུ་གྱུར་བའི་རྩོད་རྙོག་ཆེ་བའི་གནས་སྟངས་ལ་འགྱུར་བ་ངེས་ཅན་ཞིག་གཏོང་བའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་རེད།དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པའི་འོས་མི་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན།
ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལངས་ཕྱོགས་ནི། སྤྱི་ཚོགས་བདེ་འཇགས་དང་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ། ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་དང་རྦད་དེ་ཁ་བྲལ་གྱི་ལངས་ཕྱོགས་བརྟན་པོ་བཟུང་ཡོད་པ་མ་ཟད། མོས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༢ ལོའི་རྒྱ་ནག་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་ཞེས་པར་ནམ་ཡང་ངོས་ལེན་གནང་གི་མེད་པ་དང་། ཐའེ་ཝན་གྱི་གུང་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གཉིས་ནས་རྒྱ་ནག་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་བཟུང་སྟེ། ཐའེ་རྒྱ་གཉིས་བར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་དམ་འཛིན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གཞུང་ཕྱོགས་ནས་སྲིད་བྱུས་དེ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཚུལ་བརྗོད་ཡོད་མོད། ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཀྱིས་འདས་པའི་ཟླ་ ༦ ལྷག་རིང་ཞི་འཇགས་མ་བྱུང་བའི་ཧོང་ཀོང་གི་གནས་བབ་གཞིར་བཞག་ཐོག རྒྱ་ནག་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་སམ་རྒྱལ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་གང་ཡང་ངོས་ལེན་གནང་གི་མེད་པ་རེད།
ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་དུ་འོས་འདེམས་བྱུང་བའི་ལོ་ ༤ རིང་། གཞུང་གི་ལས་བྱེད་ཚོའི་ཕོགས་ཐོབ་སོགས་ལ་འགྱུར་བ་ཤུགས་ཆེན་བཏང་ཡོད་པ་མ་ཟད། གཉེན་སྒྲིག་ཐོབ་ཐང་གཅིག་མཚུངས་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཚོགས་སྡེ་ཚང་མར་སྐད་ཡིག་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་བཟོས་ཡོད། འོས་བསྡུའི་ཐད་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལ་ཐའེ་ཝན་གྱི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོ་དང་། ཐའེ་ལྷོ་བརྒྱུད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ཁག་གི་མི་མང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུགལྕམ་ཚའེ་ཡི་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ནི་ཐའེ་ཝན་གྱི་ལྗང་མདོག་མཉམ་འདུས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་(Pan-Green Coalition)[泛綠聯盟]ཆ་ཤས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། ལྗང་མདོག་མཉམ་འདུས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ཁོངས་སུ་ཐའེ་ཝན་རང་བཙན་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་ཐའེ་ཝན་གཅིག་སྒྲིལ་ཚོགས་པ། དེ་བཞིན། སྟོབས་ཤུགས་གསར་པའི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་བཅས་ཡོད་པ་རེད།
ད་ལྟ་དགུང་ལོ་ ༦༣ ཡིན་པའི་མོ་ཧྲེང་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༦ ལོར་རྒྱལ་ས་ཐའེ་པེ་རུ་སྐྱེས་ཤིང་། མོའི་ཕ་མ་གཉིས་ནི་ཐའེ་ཝན་གྱི་མི་ཡིན་ལ། ཨ་ཕ་ཚའེ་ཁྲི་ཧྲན་(Tsai Chieh-sheng)ལགས་ནི་ཚོང་ལས་གཉེར་མཁན་ཞིག་ཡིན་འདུག ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ཆུང་དུས་ནས་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་མཐོ་གསུམ་སོགས་འགྲིམས་ཏེ། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༤ ལོར་ཨ་ཕའི་རེ་བ་ལྟར་དབྱིན་ཡུལ་གྱི་(London School of Economics)གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་ནས་ཁྲིམས་ལུགས་ཐོག་འབུམ་རམས་པ་ཐོན། དེའི་རྗེས་ཐའེ་ཝན་གྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ཁག་ཏུ་ཁྲིམས་ལུགས་སློབ་འཁྲིད་བྱས། ཕྱི་ལོ་༢༠༠༠ ལོ་ནས་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ནང་ཞུགས་ཏེ། ད་སྔ་ཐའེ་རྒྱ་གཉིས་བར་གྱི་ཚོང་འབྲེལ་ལས་དོན་དོ་དམ་ཚན་པའི་འགན་འཛིན་དང་། གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི། དེ་བཞིན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༨ ལོ་ནས་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོའི་ལས་འགན་འཁུར་ཏེ། ད་སྔ་བར་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ཚོགས་པ་ཆེ་གྲས་སྣེ་འཁྲིད་བྱེད་མཁན་བུད་མེད་ཐོག་མ་དང་ཐའེ་ཝན་གྱི་བུད་མེད་སྲིད་འཛིན་དང་པོ་དེའང་ཆགས་ཡོད་པ་རེད།
གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འོས་མི་ཧན་ཀོ་ཡས།
མཚང་མིང་དུ་ཀླད་དམར་ཞེས་འབོད་པའི་ཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ནི་ཚོར་ཤུགས་ལྡན་པའི་གཏམ་བཤད་སྤེལ་ཏེ་མི་མང་གི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་ཅིང་། ཆབ་སྲིད་ཀྱི་གོ་གནས་སོགས་འཕེལ་འགྱུར་གཏོང་ཐུབ་ཀྱི་ཡོད་པ་དེ་རེད། ཁོང་ལ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འབོད་སྒྲ་གཉིས་ཡོད། དེ་ནི་༼ཐའེ་ཝན་གྱི་བདེ་འཇགས་དང་། མི་མང་ལ་དཔལ་འབྱོར་མཁོ་སྒྲུབ་བྱ་རྒྱུ༽ཞེས་པ་དེ་རེད། ཁོང་གིས་ལངས་ཕྱོགས་འདི་གཉིས་རྩ་འཛིན་བྱས་པའི་ཐོག ཆབ་སྲིད་དང་དཔལ་འབྱོར་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་འབྲེལ་ལམ་འཛིན་རྒྱུ་ཡིན་འདུག་ཀྱང་། རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་ངོས་ལེན་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༢ ལོའི་རྒྱ་ནག་གཅིག་གི་སྲིད་བྱུས་ཞེས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་འདུགཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ཀྱི་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པས་འདས་པའི་ལོ་ ༥༥ རིང་ཐའེ་ཝན་ནང་གདོང་ལེན་གང་ཡང་མེད་པར་གཞུང་འཛིན་གྱི་དབང་ཆ་བཟུང་ཡོད་སྟབས། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགན་དབང་གིས་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཡོངས་སུ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འབྲེལ་ལམ་གཏིང་ཟབ་ཚུགས་ཡོད། རང་ལོ་ ༦༢ ཡིན་པའི་ཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ཀྱི་ཕ་མ་གཉིས་རྒྱ་ནག་ནས་ཡོང་ཞིང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར་ཁོང་ལ་ཐའེ་ཝན་གྱི་གོ་ཤོང་(Kaohsiung)གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ། གོ་ཤོང་གྲོང་ཁྱེར་ནི་ཐའེ་ཝན་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་ཆེ་ཤོས་ཨང་གཉིས་པ་དང་། འདས་པའི་ལོ་ངོ་ ༢༠ རིང་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པའི་ཆབ་སྲིད་རྒྱབ་བརྟེན་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན་ཡང་། ཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ལ་གོ་ཤོང་གྲོང་ཁྱེར་སྤྱི་ཁྱབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པ་དེས་ཐའེ་ཝན་མི་མང་ལ་ཁོའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འཇོན་ཐང་གསལ་སྟོན་བྱས་ཡོད་པར་གྲགས།
ཁོང་གི་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ནི་སྔོན་མདོག་མཉམ་འདུས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་(Pan-Blue Coalition)[泛藍聯盟 ]ཁོངས་ཀྱི་སྣེ་འཁྲིད་བྱེད་མཁན་གྱི་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཟེར་གྱི་ཡོད་པ་དང་། དེའི་ཁོངས་སུ་མི་མང་གཙོ་འདོན་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་། སྲིད་དོན་གསར་པ་ཚོགས་པ། དེ་བཞིན། ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་མཐུན་སྒྲིལ་མཉམ་འབྲེལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་སོགས་ཡོད་པ་རེད། ཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མང་ཆེ་བ་ལོ་ན་རྒན་པའི་གྲས་ཡིན་པ་དང་དམིགས་བསལ་ཐའེ་བྱང་ཕྱོགས་ཡིན་པ་རེད། ཧན་ཀོ་ཡས་ལགས་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༢ ལོ་ནས་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ནང་ཞུགས་ཤིང་། ད་སྔ་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་དང་ཚོང་ལས་སྟངས་འཛིན་པ་སོགས་གཞུང་གི་ལས་གནས་མང་པོར་ཞུགས།
མི་མང་གཙོ་འདོན་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འོས་མི་ཇམ་སི་སོན་(James Soong)།མི་མང་གཙོ་འདོན་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ནི་སྔོན་མདོག་མཉམ་འདུས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་ཕྱོགས་གཏོགས་གཅིག་གི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་ཀྱང་། ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་གྱི་འོས་མི་ཇམ་སི་སོན་ལགས་ནི་གནད་དོན་ཁག་ཅིག་གི་ཐོག་ནས་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་དང་འགལ་ཟླ་ཡོད་མཁན་ཞིག་ཡིན་པ་རེད། ཁོང་གིས་ནམ་རྒྱུན་ནས་མཉམ་འབྲེལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཁག་གི་འགལ་ཟླ་ཡི་རྐྱེན་པས་ཐའེ་ཝན་མདུན་སྐྱོད་བྱེད་ཐུབ་ཀྱི་མེད་སྐོར་གླེང་གི་ཡོད་པས། ཐའེ་ཝན་གྱི་མཉམ་འདུས་སྔོན་མདོག་དང་ལྗང་མདོག་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཁག་ནང་ཁུལ་མཐུན་སྒྲིལ་བྱ་རྒྱུ་གཙུག་ཆེན་འཛིན་བཞིན་ཡོད་འདུག ཁོའི་ཆབ་སྲིད་ལངས་ཕྱོགས་ཀྱང་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པ་དང་གོ་མིན་ཏང་ཚོགས་པ་གཉིས་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་ནང་ཚུད་ཡོད། གང་ལྟར། ཁོང་གི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་གོ་མིན་ཏང་ཚོགས་པའི་ཕྱོགས་གཏོགས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ད་རེས་ཁོང་འོས་མིར་ལངས་བ་དེས་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འོས་བསྡུའི་གྲུབ་འབྲས་ལ་ཁྱད་པར་བཟོ་རྒྱུ་ཡིན་པ་གཏན་འཁེལ་རེད།
རང་ལོ་ ༧༧ ཡིན་པའི་ཇམ་སི་སོན་ལགས་ནི་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༤ ལོ་ནས་ཐའེ་ཝན་གྱི་ཆབ་སྲིད་ནང་ཞུགས་ཤིང་། ད་སྔ་བར་ཅང་ཅེ་ཧྲིའི་བུ་རྒན་པ་ཅང་ཅིན་ཀོ་(Chiang Ching-kuo)ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་ཡིན་སྐབས་དང་སྲིད་བློན་སོགས་ཀྱི་དྲུང་ཡིག་གི་འགན་འཁུར་མྱོང་བ་མ་ཟད། ཁོང་གིས་ཐའེ་ཝན་གསར་པ་ཞེས་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལངས་ཕྱོགས་བཏོན་ཏེ་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༠ ལོ་དང་། ༢༠༡༢ དང་ ༢༠༡༦ སོགས་བསྟུད་མར་ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་གྱི་འོས་མིར་ལངས་ཡོད་ཀྱང་ཕམ་ཉེས་བྱུང་ལ། ཐེངས་འདིའི་འོས་བསྡུའི་ཁྲོད་ཇམ་སི་སོན་ལགས་སུ་སྲིད་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་པར་རེ་བ་མེད་ཀྱང་། ཁོའི་རེ་བ་ཉག་གཅིག་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པར་ཐའེ་ཝན་གྲོས་ཚོགས་ནང་སྔར་ལྷག་གི་སྲིད་སྟེགས་རག་པར་འབད་འབུང་གིས་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་རྒྱ་སྐྱེད་ལ་དམིགས་ཡུལ་འཛིན་བཞིན་ཡོད།
ཐེངས་འདིའི་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུའི་ཁྲོད། རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་ནི། ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ལ་མཚོན་ན་འོས་བསྡུར་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་བྱེད་ཀྱི་གཞི་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་རེད། འདས་ལོར་ཐའེ་རྒྱ་གཉིས་རྒྱ་ནག་གཅིག་གྱུར་ཡོང་སླད། རྒྱ་ནག་གི་སྲིད་འཛིན་ཞི་ཅིན་ཕིན་གྱིས་ཧོང་ཀོང་དང་ཨོ་མིན་ནང་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་ལམ་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྲིད་བྱུས་འགྲོ་བཞིན་པ་དེ་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ནས་ཐའེ་ཝན་ནང་ལག་བསྟར་བྱེད་དགོས་པའི་དགོས་འདུན་བཏོན་ཡོད་ཀྱང་། ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཀྱིས་ཧོང་ཀོང་གི་ཛ་དྲག་གནས་སྟངས་གཞིར་བཟུང་། ཐའེ་ཝན་རྒྱ་ནག་གི་ཁོངས་སུ་གནས་ཐབས་མེད་ལ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་མོལ་རྣམས་གཞུང་གཉིས་ཀྱི་བར་ཞི་བའི་ངང་ཡོང་ཐབས་དགོས་པ་ལས། བཙན་དབང་གི་སྒེར་གཅོད་བརྒྱུད་ཡོང་ཐབས་རྩ་བ་ནས་མེད་པའི་བསྒྲགས་གཏམ་ངར་ཤུགས་ཆེན་པོས་སྤེལ་ཡོད་སྟབས། ཐའེ་ཝན་གྱི་གཞོན་སྐྱེས་མང་པོ་ཞིག་གིས་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་སྔར་ལྷག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཟད། ལངས་ཕྱོགས་འདིའི་ཐོག་ནས་བསྐྱར་དུ་སྐབས་གཉིས་པའི་ཐའེ་ཝན་སྲིད་འཛིན་དུ་འདུག་ཐུབ་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་རེད།
ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ལོར་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཀྱི་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པར་ས་གནས་འོས་བསྡུའི་ཁྲོད་ཕམ་ཁ་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟབས། མོས་རང་ཉིད་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་མི་མང་ལ་དགོངས་སེལ་ཞུས་པ་དང་སྦྲགས། དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོའི་ལས་གནས་ནས་དགོངས་པ་ཞུ་རྒྱུ་གསལ་བསྒྲགས་གནང་། འོན་ཀྱང་འདས་ལོ་ནས་བཟུང་མོ་དང་མོའི་ཆབ་སྲིད་ལམ་སྟོན་པ་ཚོས། ཐའེ་ཝན་ནང་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་བེད་སྤྱོད་ཀྱིས་ཐའེ་ཝན་རྒྱ་ནག་གི་དབང་བསྒྱུར་འོག་འཇུག་འདོད་ཡོད་པ་དང་གཅིག རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་སྤྱི་ཚོགས་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་བརྒྱུད་དངོས་ཡོད་མིན་པའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་དྲིལ་བསྒྲགས་བྱས་ཏེ་ཐའེ་ཝན་གྱི་ནང་སྲིད་བདེ་འཇགས་ལ་གནོད་སྐྱོན་བཟོ་ཡི་ཡོད་པ་དང་གཉིས། གསུམ་པ་ཐའེ་ཝན་གཞུང་གིས་ཆབ་སྲིད་ཐོག་ནས་གྲ་སྒྲིག་ལེགས་པོ་བྱས་ཏེ། རྒྱ་ནག་གི་ཆབ་སྲིད་གཡོ་བྱུས་ལ་ཁ་གཏད་གཅོག་ཐབས་བྱེད་དགོས་སྐོར་བཅས་ཀྱི་དྲིལ་བསྒྲགས་སྤེལ་ཏེ། ཐའེ་ཝན་མི་མང་གི་བློ་ཡིད་འགུག་ཐབས་བྱས་ཡོད། ཆབ་སྲིད་དཔྱད་བརྗོད་པ་ཚོས་ཀྱང་། ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ལངས་ཕྱོགས་ཐོག་ནས་“དེ་རིང་གི་ཧོང་ཀོང་། སང་ཉིན་གྱི་ཐའེ་ཝན།”ཞེས་པའི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འབོད་ཚིག་གྲགས་ཅན་དེས། མོ་ལ་རྒྱལ་ཁ་འཐོབ་ཏུ་འཇུག་སྲིད་པའི་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཀྱི་འདུག
ཐེངས་འདིའི་ཐའེ་ཝན་རྒྱལ་ཡོངས་འོས་བསྡུ་ཆེན་མོར་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་བབ་ཐོག་ནས་བལྟས་པ་ཡིན་ན། གཙོ་བོ་ཨ་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་ཚོང་འཐབ་ཁྲོད། འདས་ལོ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཉེ་བའི་ལོ་འགའི་རིང་ཊོམ་ཕུ་གཞུང་གིས་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་གྱི་གཞུང་ལ་དམག་དོན་དང་ཚོང་འབྲེལ་སོགས་ཀྱི་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་བྱས་ཡོད་པ་དང་། དེས་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལ་གོ་མིན་ཏང་ཚོགས་པའི་འོས་མི་ཧན་ཀོ་ཡས་དང་མི་མང་གཙོ་འདོན་ཚོགས་པའི་ཇམ་སི་སོན་གཉིས་ལས་རྒྱལ་ཐུབ་པའི་གདེང་ཚོད་སྤྲད་ཡོད། འོན་ཀྱང་། གོ་མིན་ཏང་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འོས་མི་ཧན་ཀོ་ཡས་ལ་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེན་བྱས་ཏེ། ཡོ་ཊོབ་(videos)དང་དྲ་ཚིགས་(websites)གཙོས་པའི་ཐའེ་རྒྱ་གཉིས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་བརྒྱུད་ལམ་ཁག་ཏུ་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལ་གཞི་མེད་སྐྱོན་འཛུགས་མང་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག སྐྱོན་བརྗོད་ནང་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ནས་ཐའེ་ཝན་ཉི་ཧོང་དང་ཨ་རིར་བཙོང་གི་ཡོད་པ་དང་། ཐའེ་ཝན་གྱི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་མགོ་སྐོར་གཏོང་གི་ཡོད་སྐོར་སོགས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་རེད།
ཉམས་ཞིབ་པ་མང་པོ་ཞིག་གིས་ལྕམ་ཚའེ་ཡེན་ཝུན་ལགས་ལ་འོས་བསྡུའི་ཕམ་ཉེས་འབྱུང་སྲིད་པའི་རྐྱེན་རྩ་གཅིག་ནི། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་གནས་ཚུལ་རྫུན་མ་ཁྱབ་བརྡལ་གྱིས་ཐའེ་ཝན་མི་མང་ལ་མགོ་སྐོར་བསླུ་བྲིད་ཐེབས་སྲིད་པའི་སེམས་ཁྲལ་ཡོད་འདུག འོན་ཀྱང་། འདས་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༣ ནང་ཐའེ་ཝན་མི་མང་སྟོང་ཕྲག་མང་པོས། དམར་པོའི་བརྒྱུད་ལམ་ཞེས་རྒྱ་ནག་གཞུང་གི་རྒྱབ་སྐྱོར་འོག་དངོས་བདེན་མིན་པའི་གནས་ཚུལ་རྫུན་སྒྲིག་ཁྱབ་བརྡལ་བྱེད་པའི་སྤྱི་ཚོགས་བརྒྱུད་ལམ་ལ་ངོ་རྒོལ་གྱི་ལས་འགུལ་སྤེལ་ཡོད་པ་དང་། འདས་ལོ་ནས་ཐའེ་ཝན་གཞུང་གིས་གནས་ཚུལ་རྫུན་བཟོ་ཁྱབ་བརྡལ་བཀག་སྡོམ་གྱི་སྒྲིག་ཁྲིམས་བརྟན་པོ་བཟོས་ཏེ་མི་མང་གི་དོགས་ཟོན་བྱེད་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་ཞུས་ཡོད་པ་མ་ཟད། རྒྱལ་སྤྱིའི་སྤྱི་ཚོགས་བརྒྱུད་ལམ་ཆེ་ཤོས་ངོ་དེབ་དང་གྷུ་གྷུལ། ལེན་(Line)སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་ཐའེ་ཝན་གཞུང་ལ་ཐའེ་ཝན་འོས་བསྡུ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་རྫུན་མའི་རིགས་ལ་དམ་དྲག་ཤུགས་ཆེན་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཁས་ལེན་བྱས་ཡོད་པ་རེད།
གསར་འགོད་པ་སྐལ་བཟང་སྦྱིན་པས་ཕྱོགས་སྒྲིག་བྱས།