text:
རྨ་ཆེན་རྫོང་།
རྨ་ཆེན་རྫོང་ནི་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་གྱི་ཤར་ངོས་དང་། མཚོ་ལྷོ་ཁུལ་གྱི་ལྷོ་ངོས། རྨ་ཆུ་རྫོང་གི་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་ཤིང་། མངའ་ཁོངས་སུ་རྭ་རྒྱ་གྲོང་བརྡལ་དང་། རྟ་བོ་གོང་མ་ཡུལ་ཚོ། རྟ་བོ་ཞོལ་མ། སྡོམ་ཁོག གངས་རི། དབྱིག་གཞུང་། དང་ལག དང་གཞུང་། ཁྲ་མ་ཧོ། གོང་མ་ཚང་བཅས་གྲོང་བརྡལ་གཅིག་དང་། ཡུལ་ཚོ་བཅུ་ཡོད་ཅིང་། དགེ་ལུགས་པའི་དགོན་པ་གྲགས་ཅན་རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས་ཀྱང་རྫོང་འདིའི་མངའ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་དང་། གངས་རིའི་དབང་པོ་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་ར་དང་། སེང་ཆེན་གནམ་དུ་འཕྱོ་འདྲའི་ཨ་མྱེས་ཁྱུང་མགོན། རྨ་ཀླུང་དལ་འབབ་རིང་མོ་སོགས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ངོ་མཚར་མཛེས་ལྗོངས་མང་པོ་ཞིག་གནས་འདིར་ཡོད་ལ། རྫོང་ཁོངས་ཧྲིལ་བོར་རྩྭ་ཆུ་འཛོམས་ཤིང་། ཕྱུགས་ལས་དར་བ། འབྲོག་དམངས་བརྩོན་སེམས་རྒྱས་པ་སོགས་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་མང་ལ། སྔོན་གྱི་དུས་ན་ཨ་རིག་གི་རུ་སྡེ་འཚོ་མྱོང་བའི་ཡུལ་གྲུ་དང་། ལྡོ་ཤུལ་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྲགས་པ་དག་གི་ཐོག་མའི་མཆེད་ཁོངས་དང་རྩ་བ་རྒྱས་སའང་གནས་འདི་ཡིན། ཡུལ་འདིའི་མི་རྣམས་གཞུང་རྒྱུད་དྲང་ཞིང་དམ་ཚིག་བརྟན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ངག་རྒྱུན་ནི་གངས་ལྗོངས་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་ས་ཁྱབ་རྡོ་ཁྱབ་ཏུ་སོང་ཡོད་པ་དང་། ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོའི་རིང་རང་ས་རང་ཡུལ་ནི་ཚེ་སྲོག་གི་རྒྱུན་བསྲིང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཚར་དུ་དངར་ལ། དེང་སྐབས་སྐད་གྲགས་ལྡན་པའི་ཤེས་རིག་ནོར་བུ་གླིང་དང་། རྭ་རྒྱ་བུ་མོའི་སློབ་གྲྭ། གྲོང་བརྡལ་ཤེས་ཡོན་ར་བ་སོགས་སློབ་གྲྭ་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་དང་། བོད་རང་གི་རྒྱུ་ཟོག་ཐོན་སྐྱེད་བྱེད་པའི་བཟོ་གྲྭའང་སྣ་ཚོགས་གསར་བསྐྲུན་བྱས་ཡོད།
ནང་དོན།
- ༡ མིང་བྱུང་ཚུལ།
- ༢ ལོ་རྒྱུས།
- ༣ དཔོན་རབས།
- ༤ ཪྭ་རྒྱ་ཇ་སག་གི་གདུང་རབས
- ༥ དང་པོ། གུ་ཤྲཱི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ།
- ༦ གཉིས་པ། ཚེ་རིང་ཨེལ་དུ་ཆི།
- ༧ གསུམ་པ། དར་རྒྱལ་བོ་ཤོག་ཐུ།
- ༨ བཞི་བ། མེར་གན་ནོ་ཡོན་བསྟན་འཛིན་ཚེ་བརྟན།
- ༩ ལྔ་པ། ལྷ་སྐྱབས་མེར་གན་ཏའི་ཆིང་།
- ༡༠ དྲུག་པ། དབང་ཕྱུག་རབ་བརྟན།
- ༡༡ བདུན་པ། བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།
- ༡༢ བརྒྱད་པ། ཤེས་རབ་འཕྲིན་ལས།
- ༡༣ དགུ་བ། མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ།
- ༡༤ ཪྭ་རྒྱ་ཇ་སག་གི་གདུང་རབས།
- ༡༥ དང་པོ། གུ་ཤྲཱི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ། (1582-1654)
- ༡༦ གཉིས་པ། ཚེ་རིང་ཨེལ་དུ་ཆི།
- ༡༧ གསུམ་པ། དར་རྒྱལ་བོ་ཤོག་ཐུ།
- ༡༨ བཞི་བ། མེར་གན་ནོ་ཡོན་བསྟན་འཛིན་ཚེ་བརྟན།
- ༡༩ ལྔ་པ། ལྷ་སྐྱབས་མེར་གན་ཏའི་ཆིང་།
- ༢༠ དྲུག་པ། དབང་ཕྱུག་རབ་བརྟན།
- ༢༡ བདུན་པ། བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།
- ༢༢ བརྒྱད་པ། ཤེས་རབ་འཕྲིན་ལས།
- ༢༣ དགུ་བ། མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ།
- ༢༤ ས་ཁམས།
- ༢༥ སྐྱེལ་འདྲེན།
- ༢༦ དཔལ་འབྱོར།
- ༢༧ མི་འབོར།
- ༢༨ ཆོས་ལུགས།
- ༢༩ དགོན་སྡེ།
- ༣༠ ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན།
- ༣༡ ཨ་མྱེས་ཁྱུང་མགོན།
- ༣༢ ཨ་མྱེས་ཀེ་ཐོ།
- ༣༣ རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས།
- ༣༤ རྒུ་རུ་དགོན་པ།
- ༣༥ ཁྲ་གླིང་དགོན་པ།
- ༣༦ མགར་དགོན་པ།
- ༣༧ གྱང་རིང་དགོན་པ།
- ༣༨ དམངས་སྲོལ།
- ༣༩ ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་གྲགས་ཅན།
- ༤༠ ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ།
- ༤༡ རྒྱལ་ལུ་ལྷ་རམས་པ།
- ༤༢ ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ།
- ༤༣ གཞོན་སྐྱེས་མི་སྣ།
- ༤༣.༡ ཤིང་བཟའ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན།
- ༤༣.༢ ཨ་ཀ་སྤྲུལ་སྐུ་བཀྲ་ཤིས་བཟང་པོ།
- ༤༣.༣ མཁན་ཟུར་འཇམ་དཔལ་རྒྱ་མཚོ།
- ༤༣.༤ མཁན་ཟུར་བློ་གྲོས་བཟང་པོ།
- ༤༣.༥ རྭ་རྒྱ་འཇིགས་མེད་རྒྱལ་མཚན།
- ༤༣.༦ མཁན་ཟུར་བློ་བཟང་བཟོད་པ།
- ༤༣.༧ མཁན་པོ་དགེ་འདུན་དར་རྒྱས།
- ༤༣.༨ ལྷ་རམས་པ་བཀྲ་ཤིས་བཟང་པོ།
- ༤༣.༩ དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན།
- ༤༣.༡༠ རབ་འབྱམས་པ་དགེ་འདུན་ཉི་མ།
- ༤༣.༡༡ ལྷ་རམས་པ་བློ་བཟང་དགེ་འདུན།
- ༤༣.༡༢ རྨ་དུག་ལྕེ།
- ༤༣.༡༣ སྒྲོལ་མ།
- ༤༣.༡༤ གླུ་མ་རྒྱ་མོ་སྐྱིད།
- ༤༣.༡༥ གླུ་བ་ཙི་ལོ།
- ༤༣.༡༦ གླུ་མ་ཕྱུག་མོ།
- ༤༣.༡༧ མགར་བསམ་གྲུབ་ཚེ་རིང་།
- ༤༣.༡༨ རྨ་ཀླུང་གླུ་བ་ལྷུན་གྲུབ།
- ༤༣.༡༩ ཁ་བའི་མེ་ཏོག་ཚན་སྡེབ།
- ༤༤ ཕྱི་སྡོད་མི་སྣ།
མིང་བྱུང་ཚུལ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཡུལ་འདིར་བོད་སྲིད་པ་ཆགས་པའི་ལྷ་དགུའི་ནང་ཚན་ཡུལ་ལྷ་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་ར་ཡོད་སྟབས། རྫོང་གི་མིང་ལ་རྨ་ཆེན་ཞེས་བཏགས། གངས་རི་དེ་ལ་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་ར་དང་རྨ་རྒྱལ་གངས་རིའང་ཟེར། རྒྱ་མཚོའི་ངོས་ལས་རྨིད་དྲུག་སྟོང་ཉིས་བརྒྱ་གྱ་གཉིས་ཀྱིས་མཐོ་ཞིང་། འདི་ནི་མདོ་ཁམས་ཀྱི་བདག་པོ་ས་བཅུ་པ་ཐོབ་པར་གྲགས་ཤིང་། ཁོང་ལ་སྲས་དང་སྲས་མོ་མང་བ་ལས། དེ་དང་དེའི་གནས་རི་ནི་བོད་ཁམས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཡོད་དོ། །སྤྱི་རྨ་ཆེན་ཞེས་པའི་མིང་དེ་ཇི་ལྟར་བྱུང་ཚུལ་ལ་བཤད་ཚུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་ཡོད་དེ། སྔོན་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲུང་ལྡེ་བཙུན་སྐབས་རྒྱ་གར་ནས་མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོ་དང་སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་གཉིས་གདན་དྲངས་ཏེ་བོད་ཡུལ་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་ནང་ཆོས་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་སྐབས་བོད་ཀྱི་ལྷ་འདྲེ་རྣམས་ཀྱིས་བར་ཆད་མང་དུ་བསྟན་པ་རྣམས་སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེས་བཀའ་བསྒོས་དམ་ལ་བཞག་པ་དང་། ལྷག་པར་ཇོ་བོ་ཞལ་དཀར་བ་འདི་མཐུ་རྩལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་གཏན་ནས་བཀའ་འོག་ཏུ་མ་འདུས་སྟབས། སློབ་དཔོན་རིན་པོ་ཆེས་མངོན་སྤྱོད་དྲག་པོའི་སྒོ་ནས་ཕྱག་གི་ཕུར་བུས་ཇོ་བོ་ཞལ་དཀར་བར་བཏབ་པས་ཕྲག་གོང་ལ་རྨ་ཆེན་པོ་ཞིག་བཟོས་ཤིང་དམ་ལ་བཏགས་པས་རྨ་ཆེན་ཞེས་ཐོགས་པར་བཤད་ཚུལ་ཞིག་འདུག་མོད་ཡང་དག་མིན་བཤད་དཀའ་ལ་ལྷག་པར་དུ་ལྷ་སྒྲུང་གི་རྣམ་པ་ཤུགས་ཆེ་བས་དངོས་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཁུངས་སུ་མི་རུང་བར་སེམས། འོན་ཏེ། རྨ་ཞེས་པ་ཆེས་གནའ་བོའི་དུས་ནས་ཡོད་པའི་བོད་ཀྱི་རུས་རྐྱུད་ཅིག་ཡིན་པ་དང་། རུས་རྒྱུད་འདི་ལས་མཁས་པ་དང་དཔའ་བོ་མང་དུ་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་རབས་ཡོད་པ་རེད། ད་ལྟའི་རྨ་ཡུལ་འདི་སྔར་གྱི་རྨ་ཞེས་པའི་རུས་རྒྱུད་ཀྱི་ཕ་ཡུལ་དང་ཇོ་བོ་ཞལ་དཀར་བའང་རུས་རྒྱུད་དེའི་མཆོག་ཏུ་བཀུར་སའི་སྐྱེས་བུ་ཞིག་ཡིན་པར་མངོན་ནོ། །
ལོ་རྒྱུས།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྨ་ཆེན་རྫོང་གི་མངའ་ཁོངས་སུ་མགོ་ལོག་ཁག་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་ཨ་སྐྱོང་གོང་མ་ཚང་དང་། རྟ་བོ་དམེ་ཚང་། རྒུ་རུ་ཚོ་དྲུག ཙང་གུ་ཚོ་བཞི། ཆུ་བ་རྒྱ་བཟའ། གཡོན་གཞི་བཅས་ཡོད་ལ། མགོ་ལོག་གོང་མ་ཚང་ནི་ཐོག་མར་ཁམས་ཀྱི་ལྕགས་མོ་མགོ་ལོག་ནས་ཆད་ཅིང་། རུས་རྒྱུད་འབྲུ་ལ་གཏོགས་པ་དང་། ཡུལ་འདིར་གཞི་ཆགས་ནས་ལོ་དྲུག་བརྒྱ་ལྷག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཡོད། གཞན་རྣམས་ནི་ད་ལྟའི་བཤད་སྲོལ་ལ་སྦྲ་ནག་ཏུ་གཏོགས་ཤིང་། སྔར་གྱི་རུས་རྒྱུད་ལྡོང་དང་ལྷག་པར་དུ་ཨ་རིག་གི་རྒྱུད་ལས་ཆད་པ་དང་། སྡེ་འཐོར་གྱི་ཤུལ་ལུས་རྣམས་ཡིན། མགོ་ལོག་པ་རྣམས་ཁམས་ཕྱོགས་ནས་ཡུལ་འདིར་སྤོས་ཡོངས་སྐབས། གནས་འདིར་གདོད་ནས་ཡོད་པ་ནི་ཨ་རིག་པ་རྣམས་ཡིན་ཞིང་། དུས་རིམ་མང་པོར་མགོ་ལོག་དང་ཨ་རིག་གིས་གནས་འདིར་འཕྲོག་རྩོད་ཀྱི་དམག་འཁྲིགས་རྒྱུན་རིང་བརྒྱབ་ཅིང་། རེས་རྒྱལ་རེས་ཕམ་གྱི་ངང་ནས་ལོ་ངོ་བཞི་བརྒྱ་ཙམ་འགོར་རྗེས་ཨ་རིག་དཔོན་པོ་རྡོ་དམར་མགོ་ལོག་གིས་བསད་པ་དང་། ཨ་རིག་གི་དཔོན་ཁག་སོ་སོ་ནང་མ་འཆམ་པ་དང་། སྐབས་དེར་ཨ་རིག་ལ་རྒྱབ་རྩ་བྱེད་པའི་སོག་སྡེ་ཁག་ཀྱང་ཕམ་ཉེས་འགྲོ་བཞིན་པའི་སྐབས་ལ་ཁེལ་སྟབས་ཨ་རིག་ལ་རུ་འཐོར་བྱུང་ཞིང་། སྔར་སོག་དམག་གིས་ཡུལ་ཕུད་པའི་སྦྲ་ནག་གི་སྡེ་ཚོ་སྐོར་ཞིག་ཨ་རིག་གི་ས་ཐོག་ཏུ་གཞིས་ཆགས་པ་བཅས་གནས་འདིར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་འཕེལ་ཤིན་ཏུ་རྙོག་འཛིང་ཅན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད་པ་རེད།
དཔོན་རབས།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཪྭ་རྒྱ་ཇ་སག་གི་གདུང་རབས[རྩོམ་སྒྲིག]
དང་པོ། གུ་ཤྲཱི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ།[རྩོམ་སྒྲིག]
གཉིས་པ། ཚེ་རིང་ཨེལ་དུ་ཆི།[རྩོམ་སྒྲིག]
གསུམ་པ། དར་རྒྱལ་བོ་ཤོག་ཐུ།[རྩོམ་སྒྲིག]
བཞི་བ། མེར་གན་ནོ་ཡོན་བསྟན་འཛིན་ཚེ་བརྟན།[རྩོམ་སྒྲིག]
ལྔ་པ། ལྷ་སྐྱབས་མེར་གན་ཏའི་ཆིང་།[རྩོམ་སྒྲིག]
དྲུག་པ། དབང་ཕྱུག་རབ་བརྟན།[རྩོམ་སྒྲིག]
བདུན་པ། བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།[རྩོམ་སྒྲིག]
བརྒྱད་པ། ཤེས་རབ་འཕྲིན་ལས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དགུ་བ། མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ།[རྩོམ་སྒྲིག]
དེའི་རྗེས་མ་རྣམས་མ་གསལ། འདི་ནི་མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་ནང་ལྟར་དང་། ཨ་རིག་དཔོན་རབས་ལོགས་སུ་ཡོད།
ཪྭ་རྒྱ་ཇ་སག་གི་གདུང་རབས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དང་པོ། གུ་ཤྲཱི་བསྟན་འཛིན་ཆོས་རྒྱལ། (1582-1654)[རྩོམ་སྒྲིག]
གཉིས་པ། ཚེ་རིང་ཨེལ་དུ་ཆི།[རྩོམ་སྒྲིག]
གསུམ་པ། དར་རྒྱལ་བོ་ཤོག་ཐུ།[རྩོམ་སྒྲིག]
བཞི་བ། མེར་གན་ནོ་ཡོན་བསྟན་འཛིན་ཚེ་བརྟན།[རྩོམ་སྒྲིག]
ལྔ་པ། ལྷ་སྐྱབས་མེར་གན་ཏའི་ཆིང་།[རྩོམ་སྒྲིག]
དྲུག་པ། དབང་ཕྱུག་རབ་བརྟན།[རྩོམ་སྒྲིག]
བདུན་པ། བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན།[རྩོམ་སྒྲིག]
བརྒྱད་པ། ཤེས་རབ་འཕྲིན་ལས།[རྩོམ་སྒྲིག]
དགུ་བ། མགོན་པོ་རྡོ་རྗེ།[རྩོམ་སྒྲིག]
དེའི་རྗེས་མ་རྣམས་མ་གསལ། འདི་ནི་མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་ནང་ལྟར་དང་། ཨ་རིག་དཔོན་རབས་ལོགས་སུ་ཡོད།
ས་ཁམས།[རྩོམ་སྒྲིག]
སྐྱེལ་འདྲེན།[རྩོམ་སྒྲིག]
དཔལ་འབྱོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
མི་འབོར།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཆོས་ལུགས།[རྩོམ་སྒྲིག]
བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་དགེ་ལུགས་དང་། རྙིང་མ་གཉིས་ཀ་དར་ཞིང་། དགེ་ལུགས་གཙོ་ཆེ། རྨ་ཆེན་རྫོང་ཧྲིལ་བོར་རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་ལྷ་འབངས་སུ་མ་གཏོགས་པ་ཕལ་ཆེར་མེད་ཚོད་ཡིན་ལ། ལྷག་པར་དུ་རྟ་བོ་དམེ་ཚང་དང་། རྒུ་རུ་ཚོ་དྲུག ཙང་ཀི་ཚོ་བཞི། ཆུ་བ། རྒྱ་བཟའ། ཇ་སག་གི་མདའ་ཚན་དང་བཅས་པ་ནི་རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་ལྷ་སྡེ་ནང་མའི་གྲས་ཡིན། ད་ལྟའི་ཆར་རྭ་རྒྱ་དགོན་པ་དང་། རྒུ་རུ་དགོན་པ། གྱང་རིང་དགོན་པ། རྨ་ཆེན་རྫོང་མཁར་དུ་བྱ་བྲལ་ཆོས་དབྱིངས་རིན་པོ་ཆེའི་དགོན་པ་སོགས་ཡོད།
དགོན་སྡེ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཨ་མྱེས་རྨ་ཆེན།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཨ་མྱེ་རྨ་ཆེན་སྦོམ་རའམ་རྨ་ཆེན་གངས་ཀྱི་རི་བོ་ནི་། ཁུ་ནུ་རི་རྒྱུད་ཀྱི་རྨ་ཆེན་གངས་ཀྱི་རི་བོའི་དབུ་རྩེ་ལ་བྱ་ཞིང། མཚོ་འཕགས་རྨིད༦༢༨༢ཡིན། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མགོ་ལོག་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་ཁུལ་རྨ་ཆེན་རྫོང་གི་ནུབ་བྱང་དུ་ཆགས་ཡོད། རྟ་བོ་གྲོང་རྡལ་ནས་སྤྱི་ལེ༨༦ཡོད་ལ་སྟབས་བདེའི་གཞུང་ལམ་ཞིག་རི་ཞོལ་ནས་འཐེན་ཡོད། བོད་ཡུལ་སྲིད་པ་ཆགས་པའི་ལྷ་དགུའི་གྲས་ཀྱི་གཅིག་ཏུ་བརྩི་ཞིང་། བོད་ཀྱི་རྩ་བའི་རུས་ཆེན་བཞི་ལས་ལྡོང་རིགས་ཀྱི་དགྲ་ལྷ་དང་མདོ་ཁམས་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་པར་བཤད། ཨ་མྱེ་རྨ་ཆེན་གངས་རིའི་དབུ་རྩེ་ནི་དུང་སེང་མཁའ་ལ་མཆོངས་འདྲའི་བརྗིད་ཉམས་ཀྱིས་དངུལ་དཀར་གྱི་རང་མདངས་གཏན་ཏུ་འཚེར་ཞིང༌། རི་སྐེད་སྤང་རི་ཡིད་དུ་འོང་བར་དབྱར་རྩྭ་དགུན་འབུ་དང་ལྕུམ། གངས་རྒྱན་མེ་ཏོག་སོགས་མིང་གྲགས་ཅན་གྱི་སྨན་ལྡུམ་མང་པོས་ཡོངས་སུ་ཕྱུག་ཅིང༌། རི་འདབས་སུ་ཚང་ཚིང་གཡུ་ལོ་རྒྱས་པའི་ནགས་ཚལ་གྱི་ཀློང་དག་ཏུ་ཤ་སྐྱ་དང༌། གསའ་གཟིགས། གོང་མོ། དྲེད་མོང༌། ཁྲུང་ཁྲུང༌། རྣ་བ་སོགས་རི་སྐྱེས་སྲོག་ཆགས་བག་ཡངས་སུ་རྒྱུ་ཞིང༌། གནམ་གཤིས་འགྱུར་བག་རྐྱེན་པས་མི་སེམས་ལ་སྤྲོ་མཚར་བསྐྱེད་པ་ཞིག་ལགས། རྨ་ཆེན་གངས་ཀྱི་རི་བོར་རྒྱང་གཟིགས་མཛད་ཚེ་དེ་ཉིད་ཁ་བའི་གོས་བཟང་སྤྲས་ཏེ་རི་ཚོགས་ཀྱི་དབུས་སུ་རྩེ་མོ་རབ་དཀར་འོད་དུ་འཚེར་ཞིང་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་ན་དར་དཀར་གྱི་ཤམ་བུ་རླུང་གིས་བསྐྱོད་པ་དང་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་སོ།།
ཨ་མྱེས་ཁྱུང་མགོན།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཨ་མྱེས་ཀེ་ཐོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྭ་རྒྱ་བློ་དབང་།
དགོན་སྡེ་འདི་ནི་མདོ་ཁམས་སྒང་དྲུག་ལས་འབྲི་ཟླ་ཟལ་མོ་སྒང་དང་ཆུ་བཞི་ལས་རྨ་ཆུའི་འགྲམ་རྒྱུད་དེ། སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་པདྨ་འབྱུང་གནས་དང་ཇོ་བོ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུང་གི་དངོས་སུ་ཟིན་པའི་རྨ་གཉན་ཧེད་པོ་་ཁྱུང་མགོན་གྱི་རི་འདབས་རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་ལྗོངས་ཞེས་པར་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ས་མོ་གླང་སྤྱི་ལོ་༡༧༦༩ ལོར་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་རྗེ་བྱམས་པ་དགེ་ལེགས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཕྱག་བཏབ་ཅིང༌། དགོན་མགོ་ྋཔཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དཔལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་ལ་ཕུལ་བས་ཇི་སྲིད་བར་བླ་བྲང་རྒྱལ་མཚན་མཐོན་པོས་འཛིན་བདག་མཛད་པ་ཡིན། ྋཔཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བཀའ་དགོངས་བཞིན་སེར་བྱེས་མཁས་སྙན་གྲྭ་ཚང་གི་སྒྲིག་ལམ་ལྟར་དུས་བཞིའི་ཆོས་ཐོག་ཆེ་ཆུང་དང༌། རྗེ་བཙུན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཡིག་ཆ་གཞིར་བཟུང་བཀའ་པོད་ལྔའི་འཆད་ཉན་འཛིན་གྲྭ་བཅུ་གསུམ་དང༌། ལམ་སྔགས་གཉིས་ལ་འཛིན་གྲྭ་ཟུར་འཛུགས་ཀྱི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་འཆད་ཉན་རྨད་དུ་བྱུང་བ་དཀར་འབྱམས་སུ་བརྡལ་ཞིང༌། ཁོང་གིས་ལོ་ངོ་ཉེར་བཞིའི་རིང་བདག་སྐྱོང་གིས་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཆུ་བྱི་སྤྱི་ལོ་༡༧༩༢ ལོར་ྋཔཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མཆོག་ལ་བཀའ་བགྲོས་གནང་བས། གཙང་ནས་ྋཔཎ་ཆེན་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་གསོག་པ་བློ་བཟང་དགེ་འདུན་སྐུ་འཁོར་བཅས་མངགས་འབྱོར་བྱུང་བ་ལྟར་ཐུགས་སྲས་ཆེན་པོ་ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོར་གདན་ས་གཏད་ནས་རི་ཁྲོད་ལ་ཕེབས། ཐུགས་སྲས་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་མཆོག་ནས་ཀྱང་བླ་མའི་བཀའ་བཞིན་སྔར་ཡོད་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གི་སྟེང་དུ། དབུས་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་གི་རྒྱུད་གྲྭ་བ་རྣམས་དང་མཉམ་དུ་བཙུགས་པའི་རྒྱུད་པ་ལ་གྲྭ་གྲངས་ཁ་སྣོན་གྱིས་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་གསང་སྔགས་བདེ་ཆེན་གླིང་དང༌། དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་རིགས་ལྡན་བློ་གསལ་གླིང༌། སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་གསོ་རིག་གཞན་ཕན་གླིང་བཅས་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་གསུམ་དང༌། རྟ་མགྲིན་གྲྭ་ཚང་བཅས་རིམ་བཞིན་བཙུགས་ཤིང༌། དེ་དག་གི་འཆད་ཉན་གྱི་རིམ་པའང་ཡུལ་མདོ་སྨད་དུ་སུས་ཀྱང་འགྲན་པའི་ཟླ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱག་ལེན་ངོས་གཙང་ཞིང་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འཛུགས་པར་མཛད། ཆོས་སྡེ་འདིར་མདོ་སྔགས་བསྟན་པའི་སྒྲོན་མེ་སྐྱབས་རྗེ་ཤིང་བཟའ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང༌། སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ཡབ་རྗེ་གསེར་ཁང་བ་ཆེན་པོ། རྒྱ་ལུ་ཧུ་ཐོག་ཐུ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་དང༌། ཨ་ལགས་རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོའི་ཡང་སྤྲུལ་དུ་ལྷ་དང་བླ་མའི་ལུང་གིས་ཟིན་པ་སྐུ་ཕྱོགས་ཨ་ཀ་སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་སོགས་ཆོས་ཚུལ་རྒྱ་མཚོའི་ཤིང་རྟ་འདྲེན་པའི་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་བཞི་བཅུ་ལྷག་དང༌། གདན་ས་ཆེན་པོ་རྣམས་སུ་ལུང་རིགས་སྨྲ་བའི་དབང་ཕྱུག་ཏུ་གྱུར་བ་ཇེ་སང་དགེ་བཤེས་དགེ་ལེགས་བཟང་པོ་དང༌། མ་ཁྱེ་ལྷ་རམས་པ་དགེ་ལེགས་དཔལ་བཟང༌། སྦྲ་ནག་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་བསྟན་པ། ཕྱག་ཤུལ་དགེ་བཤེས་དགེ་འདུན་རྣམ་རྒྱལ། ཀླུ་རྩེ་དགེ་བཤེས། དགོན་རུང་དགེ་བཤེས་ངག་དབང་བསྟན་དར། བཀའ་བཅུ་དགེ་འདུན་ཤེས་རབ། ཨ་སྐྱོང་དགེ་བཤེས་སོགས་ལོ་ངོ་ཉིས་བརྒྱ་ལྷག་གི་རིང་ལ་དབུས་ཀྱི་གདན་སར་མིང་བཏགས་ཆེ་ཁག་བླངས་པའི་དགེ་བཤེས་བརྒྱ་ཕྲག་བརྒལ་བ་ལྷག་བྱུང་ལ། ཆོས་སྡེ་རང་གི་གྲྭ་ཁྲོད་ནས་ཀྱང་ཡབ་རྗེ་གསེར་ཁང་བ་ཆེན་པོ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་རྒྱ་མཚོ། སྨན་ཤུལ་ཨེར་ཏི་ནི་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་བསྟན་འཛིན། ཤར་འོད་ཆོས་མཛད་གྲགས་པ་བཟང་པོ། སྐུ་མཆེད་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ། གཡུ་རྔོག་པཎྜི་ཏ་བློ་བཟང་རྡོ་རྗེ། ཕྱག་མཛོད་བྱམས་པ་གསུང་རབ་སོགས་འཇམ་མགོན་སངས་རྒྱས་གཉིས་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་འཛིན་པར་སྨོན་ལམ་གྱི་མཐུ་གྲུབ་པ་མང་པོ་བྱོན། དར་རྒྱས་ཀྱི་སྐབས་སུ་རྒྱུན་སྡོད་དགེ་འདུན་པ་ཉིས་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྷག་དང་སྒར་ཁག་ཆེ་བ་ཉེར་ལྔ༌། གཙུག་ལག་ཁང་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན། རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་ཆེན་པོ་དང་རྒྱལ་བ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོའི་བཀའ་འབུམ། རྗེ་བཙུན་ཆོས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་འབུམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་པར་ཤིང་སོགས་རྟེན་གསུམ་སྲིད་ན་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཕྱུར་བུར་སྤུངས་ཤིང༌། སྔར་རྒྱ་ནག་གོང་མ་ཆན་ལུང་གིས་ཀྱང་མཚན་ལེགས་གླིང་ཞེས་པའི་ཙི་བན་སྤྲད་མྱོང༌། དགོན་ལག་ཀྱང་གསེར་ལེགས་དགའ་ལྡན་ཕུན་ཚོགས་བསྟན་རྒྱས་གླིང༌། ལུང་དཀར་དགའ་ལྡན་ཆོས་འཕེལ་གླིང༌། སྙན་མོ་དགོན་དགེ་ལྡན་རྣམ་རྒྱལ་གླིང༌། ཤར་འོད་དགོན་མི་འགྱུར་བདེ་ཆེན་གླིང༌། སྟོང་སྐྱབས་དགོན་བསྟན་གཉིས་དར་རྒྱས་གླིང༌། ཐར་ཤུལ་དགོན་བཤད་སྒྲུབ་རབ་བརྟན་གླིང༌། ཀླུ་ཚང་དགོན་དགེ་འཕེལ་བྱང་ཆུབ་གླིང༌། བོང་སྟག་དགོན་ཨེ་ཝམ་ཏཱ་རེའི་གླིང༌། བེ་ཧུ་དགོན་དགའ་ལྡན་ཐོས་བསམ་གླིང༌། བེ་ཇོ་དགོན༌། བེ་ཅིང་དགོན། བཀྲ་ཤིས་ཆོས་རྫོང་དགེ་འཕེལ་བྱང་ཆུབ་གླིང༌། བ་རོད་དགོན་སོགས་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་ཆོས་སྡེ་སུམ་ཅུ་ལྷག་ཡོད། རྗེ་གསེར་ཁང་བ་ཆེན་པོ་ཡབ་སྲས་དང་བཅས་པའི་བཀའ་དྲིན་ལས་མདོ་སྨད་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་རྨ་ལྷོ་བྱང་གི་ཡུལ་གྲུ་དག་ལ་ཀུན་སྤངས་རི་ཁྲོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་བ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མས་རི་བྲག་རྫ་གསེང་རྣམས་སུ་ཐོས་དོན་སྒྲུབ་པར་བརྩོན་པའི་སྲོལ་བཟང་ཆེས་ཆེར་འཕེལ་བ་བྱུང༌། མ་ཧ་པཎྜི་ཏ་ཤིང་བཟའ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་གི་དངོས་སློབ་ཡང་སློབ་དག་གི་བཀའ་དྲིན་ལས་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་དུ་མདོ་སྔགས་ཆོས་ཚུལ་གྱི་མུ་རྒྱུད་མཐའ་མེད་དུ་འཕེལ་ཞིང༌། ཐ་ན་ད་ལྟ་ཡུལ་དེ་དག་ཏུ་ཐུན་མོང་རིག་གནས་ཀྱི་བཤད་ཁྲིད་ཆེས་ཆེར་འཕེལ་བའང་རྗེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དངོས་སློབ་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་བིས་པ་ངག་དབང་མི་ཕམ་ཟླ་བ་དང༌། ཨ་ཀྱཱ་ཡོངས་འཛིན་དབྱངས་ཅན་དགའ་བའི་བློ་གྲོས། བཀའ་བཅུ་དགེ་འདུན་ཤེས་རབ་སོགས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་དང་དམ་པ་དེ་དག་གི་སློབ་རྒྱུན་དུ་མ་གཏོགས་པ་ད་དུང་ཡང་མེད་པའི་ཚོད་དུ་གནས། མཆོད་གཞིས་སུ་གཏོགས་པའི་ལྷ་སྡེའང་སྔར་ཨ་རིག་ཚོ་དགུའི་སྤྱི་དགོན་ཡིན་པས་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཨ་རིག་རྭ་རྒྱ་རུ་གྲགས་ལ། དེ་དུས་ཇ་སག་མགོན་པོ་རྡོ་རྗེའི་མངའ་འབངས་སུ་དགོན་སྡེ་འདིའི་མཆོད་གཞིས་ལ་བོད་སོག་གི་རུ་སྡེ་ནམ་མཁའི་རྒྱུ་སྐར་ས་ལ་འཕོས་པའི་ཟོལ་དུ་མང་འབལ་བྱ་གསུམ་དང༌། གཡས་རུ་གཡོན་རུ། རྨ་རྒྱལ་གངས་རིའི་རྒྱབ་མདུན་བཅས་སུ་གཞིས་ཆགས་པའི་ཨ་རིག་པ་དང༌། ཇ་སག་སྡེ་བཞི་སོགས་ཡིན། དུས་ཟིང་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འགྱུར་ལྡོག་ལས་སོག་པོ་དང༌། ཨ་རིག་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་རུ་འཐོར་ཏེ་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་ས་བུད་པ་ནས་ཤུལ་ལས་ཚོ་བ་སྐོར་ཞིག་དང༌། སྦྲ་ནག་ཁག་གསུམ། མགར་རྩེ་ཚོ་བཅྭོ་བརྒྱད། སེ་བན་ཅང་གསུམ། མཐའ་འདུག་ཚོ་བཞི། རྟ་བོ་དམེ་ཚང་སོགས་རུ་སྡེ་བགྲང་ལས་འདས་པ་གནས། སྤྱི་ལོ་༡༩༥༨ ལོར་བླ་མ་རྣམས་དང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དྲག་རིམ་ཡོད་ཚད། དགེ་འདུན་པ་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་འཛིན་བཟུང་གིས་བཙོན་དུ་ཁྱེར་བ་རེ་གཉིས་ལས་ཕྱིར་འོང་མ་བྱུང༌། སྤྱི་ལོ་༡༩༦༤ ལོར་ཆོས་ལུགས་སླར་གསོའི་ཁ་གཡང་གིས་བསླུས་ཏེ་སྔར་སྦས་སྐུང་བྱས་པའི་རྟེན་གསུམ་དང་སྡོམ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་སླར་དགོན་གཞི་བཟུང་ཙམ་ལ་སླར་དམ་དྲག་གི་དགོན་ཤུལ་གྱང་ཆག་སྐྱ་ཉུལ་དུ་བཏང་ཞིང༌། རྩ་ཆེན་རྟེན་སྣ་གཅིག་ཙམ་ཡང་མ་ལྷག ཕྱིས་སྤྱི་ལོ་༡༩༨༡ ལོར་སྐུ་ཕྱོགས་རྒྱལ་བ་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་དབང་མཁྱེན་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང༌། སྐུ་ཕྱོགས་རྒྱ་ལི་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་རིན་པོ་ཆེ། ཨ་ལགས་ཙང་གུ། ཨ་ལགས་སྨན་ཤུལ། ཨ་ལགས་གཙོ་རི་སོགས་བླ་སྤྲུལ་འགའ་ཞིག་གི་སྟེང་དགེ་འདུན་པ་བཞི་བཅུ་ཙམ་ལྷག་ལུས་བྱུང་བ་དག་གིས་གཞི་བཟུང་ཞིང༌། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་འོད་ཟེར་བཟང་པོ་དང༌། བརྩི་བཞག་བཟོད་པ་བཟང་པོ། བརྩི་བཞག་བློ་བཟང་བསྟན་པ། རྒན་བློ་གྲོས་བཟང་པོ། སློབ་དཔོན་བསྟན་སྐྱོངས་སོགས་ཀྱིས་བཀའ་དྲིན་ལ་བརྟེན་སྔར་གྱི་འཆད་ཉན་གྱི་རིམ་པ་དང་སྒྲིག་ལམ་མཐའ་དག་ཟུར་ཙམ་ཡང་མ་ཉམས་པར་གྲྭ་ཚང་ཆེན་པོ་བཞི་དང་བཅས་པ་སླར་ཡང་བཙུགས་ཤིང༌། ད་ལྟ་དགེ་འདུན་པ་བདུན་བརྒྱ་ལྷག་ཏུ་འཕེལ་ཏེ་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བྱ་བ་ཡར་ཟླའི་དཔལ་ལ་འགྲན་བཞིན་པའི་སྐབས་ཡིན། སྤྱི་ལོ་༡༩༩༥ ལོར་དགོན་པ་འདིར་སེར་བྱེས་ཧ་གདོང་རྒན་ཟླ་གྲགས་རིན་པོ་ཆེ་གདན་འདྲེན་གྱིས་གཙང་དགོན་དོན་གྲུབ་རབ་བརྟན་གླིང་དང༌། རོང་པོ་དགོན་ཆེན་བདེ་ཆེན་ཆོས་འཁོར་གླིང་བཅས་དགོན་པ་གསུམ་གཙོར་མཛད་དེ་ཡུལ་མདོ་ཁམས་སུ་དབུས་གཙང་ལྟར་འཇང་དགུན་ཆོས་ཐོག་ཆེན་མོ་འཚོགས་པའི་སྲོལ་ཐོག་མར་བཙུགས་པ་ནས་བགྲང་བྱ་བཅུ་ཕྲག་ལྷག་འདིའི་རིང་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་གི་ཆོས་སྡེ་ཆེ་ཆུང་སྣ་ཚོགས་མཉམ་འདུས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་ལ་ཐོས་བརྩོན་བརྡར་ཤ་གཅོད་པའི་སྲོལ་བཟང་ཆེས་ཆེར་དར་བཞིན་པ་ལགས།
རྒུ་རུ་དགོན་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
མཁན་བཀྲ་དོན།
དང་པོ་ཆད་ཁུངས་ནི། འདི་ནས་ཡར་ལ་བགྲང་བའི་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་འགའི་གོང་རོལ་དུ་རོང་ཆེན་ཨ་མྱེ་ལྷ་རྗེ་སྟོད་འདམ་གཞུང་ནས་སྨད་རེ་སྐོང་དུ་བྱོན་དུས་འཁོར་དུ་བླ་མ་རྣམ་པ་གསུམ་བཞུགས་པའི་གཅིག་ནི་ཚོ་སྡེ་འདིའི་མེས་པོ་སྔགས་འཆང་ཆེན་པོ་རྒུ་རུ་བླ་མ་ཞེས་པ་དེ་རེད། ཁོང་གི་རུས་འཁོན་དང་གྲུབ་མཐའ་ས་སྐྱ་པ། ཡི་དམ་ཕུར་བ། སྲུང་མ་རྒྱལ་ལྷ་གུར་གསུམ་ཡིན་ལ། འདས་ཆོག་ལ་ཀུན་རིག་དང་སྨན་ལྷ་གསུང་ཞིང་། མངོན་སྤྱོད་ཀྱི་གཞུང་མ་འབུམ་དང་ཐུན་ཆེན་ཡིན་སྐད། དེ་ཡང་བློན་ཆོས་བན་སྔགས་བརྒྱད་ཅུའི་ནང་དུ་རྒུ་རུ་བླ་མ། སྒར་བ་བླ་མ། སྐྱ་ར་བླ་མ་ཞེས་སྔགས་འཆང་ནུས་ལྡན་གསུམ་བཞུགས་པའི་གཅིག་ནི་འདི་ཚང་ཡིན་ལ། རྒུ་རུའི་གཏམ་དཔེ་ལ། གཏམ་མཁས་ནོ་ས་སྐྱ་འཁོན་ནས་ཆད་རྟགས།། བུ་དཔའ་ནོ་རེ་སྐོངས་རོང་ནས་ཆད་རྟགས་།། ཞེས་པ་འདིས་ཀྱང་ཆད་ཁུངས་གསལ་བོ་ཞིག་སྟོན་གི་འདུག དེ་ནས་རྒུ་རུའི་སྡེ་མིང་ཡིག་འབྲུ་གཉིས་པོ་འདི་ཡང་རྒུ་རུ་དང་། དགུ་རུ། སྒུར་རུ། རྒུ་རི་ཞེས་འབྲི་ཚུལ་འགའ་སྣང་ཞིང་། ལ་ལས་རྒྱུ་མཚན་རེ་ཡང་བཀོད་འདུག་ཀྱང་དོན་ལ་གནས་པའི་དགོས་པ་མ་མཐོང་བས། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ནས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་པའི་སྲིད་གཞུང་གི་སྒོ་རྟགས་ཀྱི་ཡི་གེ་རྒུ་རུ་ཞེས་་པ་འདི་བཀོད་སྤྱོད་བྱས་ན་དགག་བྱ་ལས་དགོས་པ་དབང་བཙན་པར་སྣང་། གཉིས་པ་རྒུ་རུ་སྤྱི་བའམ་དགོན་པ་བྱུང་ཚུལ་ནི། གོང་དུ་སྨྲས་པའི་རྒུ་རུ་བླ་མའི་གདུང་སྲས་སྔགས་འཆང་བསྟན་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་སྐུ་དུས་སུ་རྒུ་རུ་ཚོ་སྐོར་དེ་རོང་བོ་རེ་སྐོངས་ནས་སྐྱེས་བཏེགས་ཏེ་མཚོ་ཆེན་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོའི་ལྷོ་ཕྱོགས་དང་རྨ་ཆེན་གངས་རིའི་གཡས་གཡོན་དུ་བསྡད། དེ་དུས་བསྟན་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་སྔགས་པ་མང་པོ་བསྡུས་ཏེ་རྒུ་རུ་སྤྱི་བ་གསར་འཛུགས་བྱས་ནས་ཁོང་གིས་གཙོ་འགན་བཞེས་ཤིང་། ཡབ་ཀྱིས་གནང་བའི་སྒྲུབ་ཐབས་མན་ངག་ཕྱག་ལེན་རྣམས་ཁོང་གིས་ཉམས་ལེན་བྱས་ཤིང་གཞན་ལ་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་བས་སྔགས་པ་ནུས་ལྡན་མང་པོ་བྱུང་ཞིང་། ཁོང་ཉིད་གྲུབ་པ་ཐོབ་སྟེ་རྡོ་དཀར་གྱིས་གཏོར་མ་བཟོ་བ་དང་། ལྕགས་ལ་མདུད་པ་རྒྱག་པ་སོགས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་བསྟན། ཕྲིན་ལས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དྲག་ལས་གྱི་མཐུ་ཁ་ཤིན་ཏུ་གཉན་པས་ཆེ་བཙན་ཀུན་གྱིས་བརྩི་བཀུར་བྱེད་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་བས་བླ་དཔོན་གཅིག་གཅོག་གནང་། གསུམ་པ་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མར་བསྒྱུར་རྗེས་ཀྱི་བསྟན་བདག་ཁྲི་རབས་དང་མཁན་རབས་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པ་ལ། དེ་ཡང་ཁྲི་རབས་དང་པོ་ནི། མདོ་མཁྱེན་བརྩེ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་སྲས། ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་སྤྲུལ་འཇིགས་མེད་ངོ་མཚར་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ མཆོག་ཡིན་ལ། ཁོང་ནི་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་གྱི་རྒྱན་བཟང་འཆང་ཞིང་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ལ་མངའ་དབང་འབྱོར་བ་ཞིག་སྟེ། མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་རྡོ་གྲུབ་ཆེན་འཇིགས་མེད་འཕྲིན་ལས་འོད་ཟེར་དང་། མདོ་མཁྱེན་བརྩེ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ། འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ། མི་འགྱུར་ནམ་མཁའི་རྡོ་རྗེ། དབང་ཆེན་དགྱེས་རབ་རྡོ་རྗེ། རྒྱལ་སྲས་གཞན་ཕན་མཐའ་ཡས། སྨྱོ་ཤུལ་མཁན་པོ་ལུང་རྟོགས་སོགས་ལས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་དང་བཅས་པ་གསན་སྦྱང་མཐར་ཕྱིན་སྐབས་རྡོ་གྲུབ་རྒན་གྱིས་ལུང་བསྟན་ནས་རྨ་ཆེན་གངས་ཁྲོད་ལ་ཕེབས་ནས་སྒེའུ་ཐུང་བྲག་ཁུང་དུ་སྐུ་མཚམས་ལ་བཞུགས་དུས་རྒུ་རུ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཇལ་བས་དད་པ་ཐོབ་སྟེ་རྩ་བའི་བླ་མར་བཀུར་ཞིང་རྒུ་རུ་སྤྱི་བ་ཡང་ཁོང་ལ་ཕུལ་བས་ཁོང་གིས་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མ་བའི་ལུགས་སུ་བསྒྱུར་ཞིང་སྙིང་ཐིག་གོང་འོག་དང་ཀར་གླིང་ཞི་ཁྲོ། བདུད་འདུལ་ཕུར་བ། ཀློང་གསལ་ཆོས་སྐོར་སོགས་ཀྱི་དབང་ལུང་མང་པོ་སྤེལ་བར་གྲགས་མོད་བདུད་ཕུར་དང་ཀློང་གསལ་ཆོས་སྐོར་གྱི་བརྒྱུད་པ་ད་ལྟ་མི་སྣང་། སྔགས་པ་དང་བཙུན་པ་གང་བྱེད་རང་མོས་ཡིན་པའི་སྲོལ་བཏོད། ཁོང་ལ་གསུང་འབུམ་པོ་ཏི་བཅུ་གཉིས་བཞུགས་པ་སྤྱི་ལོ་༡༩༥༨་ལོར་གཏོར་སོང་བས་ད་ལྟ་ཐོར་བུ་ལས་མི་བཞུགས། དགུང་ལོ་བདུན་ཅུ་ལྷག་ནས་སྐུ་གཤེགས། དགོན་བདག་ཁྲི་རབས་གཉིས་པ་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པ་པདྨ་གར་དབང་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ་ནི་བོང་སྟག་ཏུ་འཁྲུངས་པ་རྒུ་རུས་བླུས་ནས་གསེར་ཁྲིར་མངའ་གསོལ་བྱས། རྟེན་སྔགས་འཆང་སྟེ་རྒུ་རུ་བླ་མ་ཐུབ་ཚེ་མཆོག་གི་སྐྱེད་ཡབ་ཡིན་ལ་དགོངས་གྲངས་ཉེར་གསུམ་སྐབས་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་གཤེགས། དེའི་ཁྲི་ཚབས་པ་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སྲས་མོའི་སྤྲུལ་སྐུ་རྒུ་རུ་བླ་མ་ཆོས་མཛད་གྱིས་འཇིགས་མེད་ངོ་མཚར་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དང་། ཉག་བླ་བསོ་རྒྱལ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་མན་ངག་ཞུས་ནས་ཉམས་སུ་བླངས་བས་རྟོགས་པ་མཆོག་ལྡན་དུ་གྱུར། སྒེའུ་གཏེར་རིན་པོ་ཆེས་ལུང་བསྟན་ཏེ། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་སོང་ནས་ཉམས་ལེན་བྱས་ན་འཇའ་ལུས་འོད་སྐུ་རུ་གྲོལ་བར་གསུངས་བས་དེར་འགྲོ་བར་རྩོམ་པ་ན། རྫོགས་སྤྲུལ་ལྔ་བ་ཆེན་པོས་བཀག་ནས་ཁྱོད་མི་གཅིག་འཇའ་སྐུར་གྲོལ་བ་ལ་ངོ་མཚར་རྒྱུ་མི་འདུག དེ་བས་དགོན་པ་འདིར་བདག་པོ་རྒྱོབ་དང་དེ་ལ་ངོ་མཚར་ཆེ་གསུངས་ནས། དགོན་པ་ལ་ཨོ་རྒྱན་བསམ་གཏན་ཆོས་གླིང་ཞེས་དགོན་མིང་གསོལ་ནས་གཏད་པས་བླ་མ་དཔལ་ རྡོར་གྱི་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་བ་ཁྲི་སར་མ་འཁོད་བར་དུ་ཁྲི་ཚབས་མཛད་ཅིང་། ཕྱི་ལོ་༡༩༥༨ ལོ་དགོངས་གྲངས་༩༧ སྟེང་ཐུགས་ཞིང་ཁམས་སུ་གཏད་དོ། དགོན་བདག་ཁྲི་རབས་གསུམ་པ་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་སྐུ་ཕྲེང་བཞི་བ་ངག་དབང་དབྱངས་ཅན་མཆོག་ནི་རྫོགས་སྤྲུལ་ལྔ་པས་ངོས་བཟུང་ཐུགས་ཐག་བཅད། དར་མདོའི་ཟིལ་གནོན་དགྱེས་པ་རྡོ་རྗེ་དང་། རྒུ་རུ་ཨ་ཁུ་ཆོས་མཛད་བླ་མར་བསྟེན་ནས་ཀློང་སྙིང་ཆོས་སྐོར་ལ་ཉམས་ལེན་བྱས་པས་ རྟོགས་དགོངས་མཐོན་པོར་སླེབས་ནས་བསྟན་འགྲོར་སྨན་པའི་སྒང་དེར་སྤྱི་ལོ་༡༩༥༨ དང་འཕྲད་པས་ཁྲིམས་ཁང་དུ་བྱོན་ཞིང་༡༩༦༢ ལོར་ཟི་ལིང་ནས་སྐུ་གཤེགས་སོ།། དེའི་ཁྲི་ཚབས་པ་རྒུ་རུ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ཆོས་འཕེལ་ནི། ཆུང་དུས་ནས་རྟོགས་ལྡན་ཆོས་མཛད་དང་། མཁས་གྲུབ་གསང་ཆེན་དབང་ཕྱུག་བླ་མར་བསྟེན་ནས་ཀློང་སྙིང་དང་འཛིན་གྲོལ་ཆོས་སྐོར་ལ་ཉམས་ལེན་བྱས་པས་འགྲུབ་རྟགས་དུ་མ་བྱུང་། ༡༩༥༨ ལོར་བཙོན་དུ་བཟུང་ཀྱང་ཟླ་བ་བརྒྱད་ཀྱིས་བཙོན་གྲོལ་ཐོབ། ཕྱིར་ཕེབས་ནས་ཕྱུག་འཚོ་ཞོར་དུ་ལྐོག་ནས་ཉམས་ལེན་འཆད་མེད་དུ་བྱས། ༡༩༨༢ ལོར་དགོན་པ་ཆོས་སྒོ་ཕྱེས་དུས་ཁོང་གིས་དགོན་པའི་ཁྲི་ཚབས་དང་འགན་གཙོ་གཅིག་གཅོག་གནང་། འདུས་པ་རྣམས་ལ་ཀློང་སྙིང་ཆོས་སྐོར་གྱི་དབང་ལུང་ཁྲིད་གསུམ་སྤེལ། རྒུ་རུ་དགོན་པའི་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་བཅས་པ་གསར་བཞེངས་གནང་། མེ་ཡོས་ལོའི་བོད་ཟླ་༡༢ པའི་ཚེས་༡༥ ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་བར་ཞབས་དཀྱིལ་དྲུང་དང་བཅས་དགོངས་པ་རྫོགས། ཚེས་༡༨ ཉིན་གྱི་མཚན་མོའི་ཆུ་ཚོད་༡༡ ཙམ་ན་ཤངས་ནས་ཐིག་ལེ་དཀར་དམར་བབས་ཅིང་ཐུགས་དམ་ཡོངས་སུ་གྲོལ། ཉིན་དེ་དག་ལ་འཇའ་དང་། འོད། སྒྲ་བཅས་ངོ་མཚར་བའི་རྟགས་དུ་མ་ཐུན་མོང་གི་སྣང་ངོར་བསྟན་ལ། གདུང་བཞུས་དུས་རིང་བསྲེལ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་དང་ཐུགས་ལྗགས་སྤྱན་གསུམ་ངོ་མཚར་ཅན་བབས། དགོན་བདག་ཁྲི་རབས་བཞི་བ་ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་བ་ཐུབ་བསྟན་གར་དབང་མཆོག་ནི་དིལ་མཁྱེན་རིན་པོ་ཆེ་དང་རྒུ་རུ་བླ་མ་ཐུབ་ཚེ་མཆོག་གིས་ངོས་བཟུང་ཐུགས་ཐག་བཅད་ཅིང་། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་ནས་ཆོག་མཆན་ཐོབ་སྟེ་དགོངས་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་སྟེངཁྲི་ལ་་བཀོད་རྗེས། པེ་ཅིང་དུ་ཡོད་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་མཐོ་རིམ་སློབ་གླིང་དུ་གྲུབ་མཐའ་རིས་མེད་ཀྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལས་མདོ་སྔགས་རིག་གནས་སོགས་ལ་གསན་སྦྱང་ལོ་གཉིས་བྱས་པ་དང་། དེ་ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན་རྗེས་རྫོགས་ཆེན་ཤྲི་སེང་ཆོས་གྲར་གསན་སྦྱང་ལོ་ཕྱེད་རིང་གཉིས་ཙམ་ལ་བྱས། ཁྱད་པར་དུ་བླ་མ་དཀོན་མཆོག་ཆོས་འཕེལ་དང་། རྡོ་སྤྲུལ་ཤེས་རབ་ཉི་མ། རྟོགས་ལྟན་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ། ཆོས་རྗེ་བསྟན་པའི་དབང་ཕྱུག་སོགས་ལས་ཐོབ་པའི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་གྱི་ཆོས་སྐོར་རྣམས་ཉམས་བཞེས་གནང་བཞིན་བཞུགས་སོ།། གཞན་ཡང་གསར་བསྐོས་ལས་ཐོག་ཁྲི་བ་གསུམ་སྟེ། དང་པོ་སྤྲུལ་རིན་ཆེན་ནོར་བུ་དབང་རྒྱལ་ལགས་ནི་རྒུ་རུ་བླ་མ་ཐུབ་ཚེ་དང་། དིལ་མགོའི་མཁྱེན་བརྩེ་རིན་པོ་ཆེ་སོགས་དམ་པ་དུ་མས་དབྱངས་གཅིག་གིས་རྒུ་རུའི་ཨ་ཁུ་ཆོས་མཛད་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུར་ངོས་འཛིན་གནང་། གཉིས་པ་དིལ་མཁྱེན་རིན་པོ་ཆེས་ཀ་ཐོག་མཁན་པོ་ངག་ཆུང་གི་སྤྲུལ་སྐུ་འཇིགས་མེད་རྡོ་རྗེ་ཞེས་པའི་མཚན་ཅན་དང་། གསུམ་པ་སྤྲུལ་པདྨ་རྡོ་རྗེ་ལགས་ནི་རྫོགས་ཆེན་ཀུན་བཟང་སྤྲུལ་སྐུས་གླིང་བླ་སྐུ་ཆུང་གི་སྤྲུལ་སྐུར་ངོས་འཛིན་གནང་བའོ། །ཁོང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རེས་བསྐོར་ནས་ལོ་རེ་བཞིན་ལས་ཐོག་ཁྲི་བའི་འགན་འཁུར་བཞིན་བཞུགས། དགོན་འདིའི་མཁན་རབས་ཐོགས་མ་མཁན་ཆེན་པདྨ་ཚེ་རིང་དང་། གཉིས་པ་མཁན་པོ་དབང་ཕྱུག གསུམ་པ་མཁན་པོ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་འཕེལ། བཞི་བ་མཁན་པོ་ཐུབ་བསྟན་བློ་གྲོས་དང་མཁན་པོ་ཡེ་ཤེས་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་གཉིས་སོ།། གསུམ་པ་རྟེན་གསུམ་བཞུགས་བྱང་ལ། རྡོ་གྲུབ་རྒན་གྱི་མ་འོངས་ལུང་བསྟན་ལས། སྨད་ཉིན་བྱེད་ཀྱི་ཟེར་ནུབ་མཐའ་འཁོབ་ཏུ།། དཔལ་ཨོ་རྒྱན་གྱི་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཟླ་དཀར་གཟུགས།། ཚུལ་དེ་མཐུ་ཡིས་ཡུལ་དུས་ལྷ་མིའི་སྡེའི།། ཁྱུ་ཀུ་མུ་དའི་ཚལ་ཆེན་རྒྱས་བཞིན་དགོད། ཞེས་ལུང་གིས་ཟིན་པའི་ཨོ་རྒྱན་སྒྱུ་འཕྲུལ་ལྷ་ཁང་ཟླ་བ་དཀར་པོའི་གཟུགས་ཅན་དང་། གཞན་འདུ་ཁང་ཉིས་ཐོག་ཅན་གཅིག། བླ་སྒར་བཞི། གྲ་ཁང་ལྔ་བཅུ། བཤད་གྲ་དང་སྒྲུབ་གྲ། མ་ཎི་དུང་འཁོར་སུམ་ཅུ། ཕུར་བསྙེན་དུང་འཁོར་བཅུ་གསུམ། ཡིག་བརྒྱ་དུང་འཁོར་གཉིས། ཙཀྲ་དུང་འཁོར་སོགས་བཞུགས། བཞི་པ་རྒྱུན་ལྡན་དུས་མཆོད་ལ། བོད་ཟླ་དང་པོའི་ཚེས་༡༠ ནས་ཟླ་༤ བའི་ཚེས་༢༥ བར་མ་ཎི་ཞག་བརྒྱ་ཞོར་ལ་ཆོས་ཁྲིད་སྣ་ཚོགས་བཞུགས། བོད་ཟླ་༤བའི་ཚེས་༧ ནས་ཚེས་༡༥ བར་སེམས་བསྐྱེད་དུས་མཆོད། ཟླ་༦ པའིཚེས་༧ ནས་༡༥ བར་ཞི་ཁྲོའི་དུས་མཆོད། ཟླ་༧ པའི་ཚེས་༧ ནས་༡༥ བར་རྩ་གསུམ་ཚོགས་མཆོད། ཟླ་༨ པའི་ཚེས་༡༣ ནས་༡༦ བར་སྨྱུང་གནས། ཟླ་༡༢ པའི་ཚེས་༡༥ ནས་༡༨བར་བཟང་སྤྱོད་དུས་མཆོད་དང་། ཚེས་༡༩ ནས་༢༩ བར་སྲུང་མའི་གསོལ་མཆོད་དང་ཕུར་སེང་ཁ་སྤྲོད་ཟློག་སྟོང་བཅས་སོ། རེ་ཞིག་དེ་ཙམ་གྱིས་རྫོགས་པར་བྱས།
ཁྲ་གླིང་དགོན་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
མགར་དགོན་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
གྱང་རིང་དགོན་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
དམངས་སྲོལ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་གྲགས་ཅན།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
༧ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་བྱམས་པ་དགེ་ལེགས་རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྣམ་ཐར་མདོར་བསྡུས།
སྐུ་འབུམ་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ།
ངེས་པ་དོན་གྱི་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་འཛོམས་པའི་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་བྱམས་པ་དགེ་ལེགས་རྒྱལ་མཚན་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་ནི། མདོ་སྨད་ཨ་རིག་ཁྱེབ་ཀྱི་སར་ཡབ་མ་ཁྱེ་འཕགས་པ་སྐྱབས་དང་། ཡུམ་ཨ་སྐྱིད་བཟང་བོ་ཅོག་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་རབ་བྱུང་བཅུ་གཉིས་པའི་མེ་རྟ༼ ཕྱི་ལོ༡༧༢༦ ༽ལོར་སྐུ་འཁྲུངས། ཆུང་ངུའི་དུས་ནས་མི་གཤིས་དང་ཤེས་རབ་བཟང་པོས་མཁས་གྲུབ་ཆེན་པོ་རྒྱ་ལི་སྤྲུལ་སྐུ་བློ་བཟང་བསྟན་དར་གྱིས་ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ལས་བསླངས་ཏེ་རྒྱ་ལི་ཚང་གིས་བུ་ཆུང་འདི་སྤྱན་གྱི་འབྲས་བུ་བཞིན་དུ་ཡུན་རིང་བསྐྱངས། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་དགུང་ལོ་ཆུང་ངུའི་སྐབས་སུ་རྣམ་གཡེང་རྩེད་འཇོ་སོགས་རིང་དུ་དོར་ནས་ཆོ་ག་ཆོས་སྤྱོད་ཀྱི་རིགས་མཐའ་དག་ལ་འཛིན་སྐྱོར་རྒྱུན་དུ་གནང་བས་ན་མཉམ་ཆོས་གྲོགས་ཀུན་ལས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པར་གྱུར། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་དགུང་ལོ་བཅུ་བདུན་པ་ཆུ་ཁྱི༼ ཕྱི་ལོ༡༧༤༢ ༽ལོར་མཁས་གྲུབ་ཆེན་པོ་རྒྱ་ལི་ཚང་གིས་མཐུན་རྐྱེན་དང་བཀས་བསྐུལ་ཏེ་བོད་དབུས་གཙང་དུ་སློབ་གཉེར་བྱེད་པར་མངགས། སེ་ར་ཐེག་ཆེན་གླིང་གི་བྱེས་གྲྭ་ཚང་དུ་ཚོགས་ཞུགས་གནང་། མཁས་མང་སེར་བྱེས་གྲྭ་ཚང་དུ་ལོ་བཅུ་གསུམ་རིང་ལ་སློབ་གཉེར་རྡོ་རུས་ཐུག་པ་ལྟ་བུ་གནང་ཞིང་དཀའ་སྤྱད་ཤུགས་དྲག་གིས་བརྩོན་པ་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་བསྟེན།
སློབ་གཉེར་གནང་སྐབས་རྣམ་བཤད་སྙིང་བོའི་རྒྱན་དང་མཛོད་ཊཱིཀ་ཐར་ལམ་གསལ་བྱེད་དང་། རྗེ་བཙུན་པའི་སྤྱི་དོན། མཐའ་དཔྱོད་སོགས་ཕལ་ཆེར་ཐུགས་འཛིན་མཛད། མཁས་པ་དུ་མའི་སྤྱན་སྔར་བྱམས་ཆོས་ལྔ་དང་དབུ་མ་རིགས་ཚོགས་དྲུག ཚད་མ་སྡེ་བདུན། འདུལ་བ། མངོན་པ་སོགས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་གཞུང་ཆེན་དུ་མའི་ཚིག་དོན་ལ་ཕྲ་ཞིབ་བློ་གྲོས་ཀྱིས་འབད་པས་ཡུན་རིང་སྦྱངས། དགེ་བཤེས་གྲགས་ཅན་དུ་མས་ཀྱང་གཞུང་གི་དཀའ་གནད་འགའ་ཞིག་འཆད་དཀའ་བ་དང་། ཆོས་གྲྭར་རྩོད་དཀའ་བ་འགར་དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་མཁྱེན་རབ་རལ་གྲི་རྣོན་པོ་མཁའ་ལ་གདེངས་པ་ཙམ་གྱིས་དཀའ་གནད་ཀྱི་མདུད་པ་མཐའ་དག་ཅིག་ཅར་གྲོལ་བར་མཛད། སྐབས་དེར་དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་མཚན་སྙན་འབྲུག་སྒྲའི་སྒྲ་དབྱངས་དབུས་གཙང་ཡུལ་དུ་ཁྱབ་པས་མཁས་པ་དང་དགེ་བཤེས་གཞན་གྱི་སྙན་གྲགས་ཀྱི་གོ་འགོག་པར་བྱས་ཡོད་ཀྱང་། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་རྟག་ཏུ་དམན་ས་དང་ཞི་དུལ་གྱི་སྤྱོད་པ་ལྷུར་བླངས་པས་མཆོག་དམན་ཀུན་གྱི་བསྟོད་བསྔགས་དང་ཕྱག་བྱ་བའི་འོས་སུ་གྱུར། གྲྭ་ཚང་རང་གི་ཡིག་ཆ་ཙམ་གྱིས་ཡིད་མ་ཚིམ་པར་མངོན་རྟོགས་རྒྱན་གྱི་དར་ཊཱིཀ་དང་། མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་དགེ་ཊཱིཀ་གཉིས་ཐུགས་ལ་བྱང་བར་བཟུང་སྟེ་སྐྱོར་སྦྱངས་རྒྱུན་དུ་མཛད། བཀའ་པོད་ལྔའི་སྦྱངས་པ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་ལྷ་རམས་དམ་བཅའི་མཚན་བཏགས་གཏད། ལྷ་རམས་དམ་བཅའི་ཉིན་དང་པོར་ཀླུ་འབུམ་དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་ཀྱིས་བགྲོ་གླེང་བཏང་བས་གྲངས་ཅན་པའི་ལུགས་ལ་ཨ་རིག་ལུང་བར་རྩ་མི་སྐྱེ་ཞེས་ཁས་བླངས་ཀྱང་ཚིག་འཁྲིར་བརྩིས་ཏེ་འགང་ཆུང་བར་བྱེད། འོན་ཀྱང་བདག་སྐྱེས་འགོག་ཚུལ་ལས་བརྩམས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་འཇོག་མཚམས་ཡིན་པས་དཔྱད་བྱ་སྣང་། ཉིན་གཉིས་པར་གཞུང་བརྒྱ་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་ཐང་རིང་བ་རྒྱ་སེང་གེ་སོགས་མཛོད་འདུལ་གྱི་དགེ་བཤེས་གཞོན་པ་མང་པོ་ལངས་པས་མཛོད་ནས་འཛིན་མཚམས་ལ་ནང་འགལ་འགའ་ཞིག་བྱུང་ཡང་སྤྱིར་སློབ་གཉེར་བ་གྲགས་ཅན་ཡིན་པས་ཤོར་གྲས་སུ་མེད་པར་དམ་བཅའ་ཨང་དང་པོ་བྱུང་། དེ་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་དུ་ཞུགས་ནས་སྔགས་ལ་སྦྱངས། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་སེར་བྱེས་གྲྭ་ཚང་དང་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་སོགས་སུ་ཟླ་མེད་བཤེས་གཉེན་དམ་པ་བདུན་ཙམ་བསྟེན་ནས་ཟབ་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་ངོམས་མེད་བཞེས། སྐབས་དེར་རྒྱལ་བ་གཉིས་པའི་གདུང་འཚོབ་དམ་པ་ཕུར་བུ་ལྕོག་ངག་དབང་བྱམས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ཞབས་པད་བསྟེན་ནས་ཕུར་ལྕོག་རི་ཁྲོད་དུ་ལོ་དྲུག་གི་རིང་ལ་ཟབ་ཆོས་གསན་པ་དང་། སྒོམ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞོར་དུ་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ལམ་རིམ་གཉིས་ཐུགས་འཛིན་གནང་སྟེ་སྐུ་འདའ་ཁའི་བར་དུ་ཞལ་འདོན་མཛད། ཕུར་ལྕོག་བྱམས་པ་རིན་པོ་ཆེའི་མདུན་ནས་ཁོང་གིས་འཇིགས་བྱེད་ལྷ་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་དང་། བཀའ་གདམས་ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་གི་དབང་། ཀུན་རིག་གི་དབང་། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལྷ་བཅུ་བདུན་གྱི་དབང་། འཇམ་དབྱངས་དཀར་པོ་ལྷ་ལྔའི་དབང་། གདུགས་དཀར་ལྷ་མང་གི་དབང་སོགས་གསན། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་ཕུར་ལྕོག་བླ་མ་བྱམས་པ་རིན་པོ་ཆེར་རྟག་ཏུ་ངུ་ཡིས་འཕགས་པ་ཆོས་འཕགས་བསྟེན་པ་ལྟར་བླ་མ་བྱམས་པ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་མཉེས་པ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་མཉེས་པར་མཛད་པས་དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་ཕུར་ལྕོག་བླ་མའི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོར་གྱུར། རི་ཁྲོད་དེར་སྒྲུབ་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞོལ་བས་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་གི་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས། སྐབས་དེར་བླ་མ་བྱམས་པ་རིན་པོ་ཆེས་འཁོར་སློབ་རྒྱུ་སྐར་དབུས་ན་དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་སྐྱེས་མཆོག་ཟླ་བ་ལྟ་བུར་དགོངས་ནས་རང་གི་རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར། རྒྱལ་སྲས་རྡོ་རྗེ་འཆང་བསྙེན་རྫོགས་སྒྲུབ་སྐབས་དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་ལས་སློབ་ཀྱང་གནང་། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་ལོ་དྲུག་གི་རིང་ལ་བླ་མའི་རྒྱལ་ཚབ་མཛད་དེ་ཡོངས་འཛིན་ངག་དབང་ཆོས་གྲགས་སོགས་ལ་བཀའ་འགྱུར་གྱི་ལུང་ཕུལ་བ་སོགས་འཆད་སྤེལ་རྒྱ་ཆེར་གནང་།
པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་བླ་མའི་གཙོ་བོ་ཡིན་པ་ལ་དུས་འཁོར་གྱི་དབང་གསན་སྐབས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་ལོངས་སྤྱོད་དང་བཅས་པ་འབུལ་བའི་དམ་བཅའ་མཛད་པ་བཞིན་ཕྱིས་སུ་རྭ་རྒྱ་དགོན་པ་ཡང་ཕུལ། དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་ཡང་པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་ཞུས་སམ་སྙམ། རྒྱལ་དབང་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོར་ཆོས་འབྲེལ་གསན། ཁྲི་ཆེན་ངག་དབང་མཆོག་ལྡན་ལ་སངས་རྒྱས་དངོས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་མཇལ་ཁ་ལན་གཅིག་ཞུས། ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ་ལས་བཀའ་ཆོས་མང་པོ་གསན། དབང་གནང་ན་དགེ་བཤེས་འདྲ་མང་དུས་དབང་བརྡ་སྤྲོད་ཙམ་མཛད། གཞན་པའི་དུས་ཆ་གསུམ་གཅིག་གི་ཐུགས་བྲེལ་ལས་མི་སྣང་། སངས་རྒྱས་དངོས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཡོད་ཅེས་གསུངས། གཞན་སྔགས་ཆེན་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་འཕེལ་ཚང་གི་མདུན་ནས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་དབང་སོགས་གསན་བཞེས་གནང་ཞིང་། ལྕང་ར་ངག་དབང་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་མདུན་ནས་དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་མགོན་པོ་སྙིང་ཞུགས་ཀྱི་ཁྲིད་གསན། པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེའི་བཀས་རང་ཡུལ་དུ་དགོན་པ་འདེབས་པར་བསྐུལ་བ་བཞིན་མདོ་སྨད་དུ་འབྱོན་ཁར་སྒོ་ལའི་ནང་དུ་ཀློང་བརྡོལ་བླ་མ་ཕེབས་ཏེ་ཕན་ཚུན་ཕྱག་ནས་བཟུང་སྟེ་ཐུགས་སྨོན་གནང་། ཕ་ཡུལ་གྱི་གཉེན་ཉེ་ཡུལ་མི་རྣམས་ཀྱིས་མདོ་སྨད་དུ་སྤྱན་འདྲེན་པའི་ཕོ་ཉ་བཏང་བར་བརྟེན་མདོ་སྨད་དུ་ཕེབས།
རང་ཡུལ་དུ་བྱོན་ནས་མཚོ་སྔོན་བོད་སོག་གི་བླ་དཔོན་སེར་སྐྱ་ཆེ་ཕྲ་མང་པོས་དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་བླ་མར་བསྟེན་ཞིང་སྤྱི་བོར་བཀུར། བླ་དཔོན་སེར་སྐྱ་མང་པོས་ཇི་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་བཞིན་དུ་འགྲོ་དོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་འབལ་མདོ་ན་བཞུགས་སྐབས་སུ་ཤིང་བཟའ་སྤྲུལ་སྐུ་ཚང་ཐོག་མར་མཇལ་བར་ཕེབས་ཏེ། ཐུགས་བརྩེ་བ་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་བཟུང་ཞིང་འཇིགས་བྱེད་དང་ཀུན་རིག གསང་འདུས་སོགས་ཀྱི་དབང་ཆེན་དེར་བཞུགས་སེར་སྐྱ་ཡོངས་ལ་བསྩལ། དགུང་ལོ་ཞེ་བཞི་བ་ས་གླང༼ ཕྱི་ལོ༡༧༦༩ ༽ལོར་རྭ་རྒྱ་དགོན་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས་བཏབ། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་རྭ་རྒྱ་དགོན་པ་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེར་ཕུལ་བར་ཨེར་ཏི་ནི་མེར་གན་མཁན་པོའི་ཆོ་ལོ་དང་། མཚན་ཉིད་ཚུགས་དགོས་ཀྱི་བཀའ་ཕེབས་བཞིན་སེར་བྱེས་ལྟར་གྱི་འཆད་ཉན་བཙུགས། བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་དགེ་བཤེས་ཁྲི་རྒན་དུས་ཀྱི་གྲྭ་རྒྱུན་ཡི་ངོགས་བླ་མ་ཀུན་བཟང་ཁྲིར་བསྐོས་ཏེ་བརྩི་བཞག་གཏོང་དུ་བཅུག ལོ་ཤས་ནས་ས་གནོད་ཆེ་བ་ལ་སྟོང་ཆེའི་མཁར་ནག་བོན་པོས་ས་འདུལ་བྱས། དང་པོར་གྲྭ་ཚོགས་བཞི་བརྒྱ་ཙམ་འདུས་པ་ཨ་རིག་དང་སོག་པོའི་རུ་འཐོར་བས་བརྒྱ་མ་ལོངས་ཙམ་ལ་བབས།
རྗེ་ཉིད་འབྲོག་ཁྲོད་ཕེབས་བཞུད་ཀྱི་སར་ཐུད་གང་བྱུང་མཉམ་བརྫི་བྱས་པའི་ཐུད་གདར་གཉིས་རེ་མཛོ་ཁལ་བྱས་ཏེ་གྲྭ་མང་ལ་བགོས། ཇ་མར་ནས་གསུམ་གྱི་ཕོག་བུད། ཕྱིང་བ་དང་རས་ཁ་གང་རྙེད་ཀྱིས་གྲྭ་བ་རང་རང་གི་ལུས་ཚད་དང་བསྟུན་ཕྱིང་འགག་བཟོས། གཟན་ཤམ། ཞྭ་ཟླམ། ཐ་ན་འཚེམ་སྐུད་ཡན་ཆད་དགེ་བཤེས་ཉིད་ནས་གནང་། རྐང་བྲོ་ཙམ་གྱི་གྲྭ་བ་གཞན་དུ་འགྲོ་ན་ངས་བཙེམས་པའི་གྱོན་པ་ཞོག་ལ་སོང་། གཉོམ་ཆུང་སྡོད་མཁན་རེ་བྱུང་ན་དགོས་གསུངས། འདི་ལས་དགའ་བྱས་ན་ངས་ཐུབ་ཀྱང་ཧ་ཅང་བརྒྱག་ན་གྲྭ་བ་འདི་ལ་དྲན་རྒྱུ་མང་། རན་ཙམ་ཡིན། གླ་བ་མི་ཚོ་རི་རྫད་ཙམ་གྱི་དཔེ་ལྟར་ངས་གསོ། མཚན་ཉིད་ཟེར་རྒྱུ་དེ་མི་མང་པོས་རྩོད་དགོས་པ་ཞིག་རེད། རྩོད་པ་དཀའ། རྗེའི་བསྟན་པ་དང་མཇལ་བ་ལ་བག་ཆགས་ཅི་ཐེབས་གྱིས། སྐྱོར་སྦྱངས་ལ་རེམ་གསུངས་པས་ལོ་གཅིག་ལ་རྣམ་བཤད་སྙིང་བོའི་རྒྱན་སྐྱོར་མཁན་ཉེར་ལྔ་དང་། གཞན་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོ། རྗེ་བཙུན་པའི་ཕར་ཕྱིན་སོགས་སྐྱོར་མཁན་མང་ཞེས་ཨ་རིག་གསུང་རབ་ཚང་གིས་གསུངས་ཟེར། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་ཐུགས་བཀོད་གནང་སྟེ་གཙང་ཁང་དང་འདུ་ཁང་། ཆོས་གྲྭ་སོགས་གསར་བཞེངས་མཛད། གྲྭ་མང་ལ་རྒྱུན་དུ་ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་དང་བསླབ་གསུམ་ཉམས་ལེན་ལ་གཞོལ་བའི་ངོས་ནས་གཞུང་ཆེན་རྣམ་བཞི་ལ་ཐོས་བསམ་བྱེད་དགོས་པའི་བསླབ་སྟོན་གནང་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བཤད་གྲྭ་འཕེལ་རྒྱས་སུ་བཏང་།
རྒྱུད་པ་དང་དུས་འཁོར་སོགས་འཛུགས་པའི་སྟ་གོན་ཡང་མཛད། ལྷ་ཁང་དང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་སོགས་མང་དུ་བཞེངས་ནས་དགོན་པ་ལོ་ཉེར་བཞི་འམ་ཉེར་ལྔའི་བར་དུ་བསྐྱངས། མཁས་དབང་གཙང་བ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གིས་གཙོ་མཛད་དེ་གཞིས་བྱེས་ཀྱི་གསན་མཁན་མང་པོར་དབང་ལུང་མན་ངག་རིགས་མང་དུ་བསྩལ་ཅིང་གཙང་བ་སྤྲུལ་སྐུའི་གདན་ས་གཙང་དགོན་དོན་གྲུབ་རབ་བརྟན་གླིང་དུ་ཞབས་སོར་བཀོད་ནས་དགོན་པའི་འཛིན་སྐྱོང་མཐའ་དག་ཁུར་དུ་བཞེས། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་རྒྱུན་དུ་དཔལ་གསང་བ་འདུས་པའི་རིམ་གཉིས་གཙོར་བཏོན་ནས་ཐུགས་དམ་ཟབ་མོའི་ཉིན་མཚན་འདའ་བར་མཛད་ཅིང་འཚོ་བའི་ཞལ་ཏ་ཙམ་ཡང་རང་གིས་བསྒྲུབས། སྔར་ཐུགས་ལ་བཟུང་བའི་མདོ་སྔགས་ལམ་རིམ་གཉིས་ཀྱི་སྟེང་བྱང་ཆུབ་གཞུང་ལམ་དང་། དངོས་གྲུབ་སྙེ་མ་གཉིས་ཐུགས་ལ་བཟུང་ནས་མཛད་པ་ཐ་མའི་བར་དུ་ཞལ་འདོན་ཆགས་མེད་མཛད།
དགུང་ལོ་ལྔ་བཅུ་བ་ཤིང་ལུག༼ ཕྱི་ལོ༡༧༧༥ ༽ལོར་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་སོགས་གཞིས་བྱེས་ཀྱི་ཆོས་ཉན་མཁན་མང་པོར་ལམ་གཙོ་རྣམ་གསུམ་གྱི་མཆན་འགྲེལ་དང་དགོངས་འགྲེལ་ལུང་རིགས་གཏེར་མཛོད། པཎ་ཆེན་བློ་བཟང་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་མཛད་པའི་འགྲེལ་བ་ལེགས་བཤད་སྙིང་བོ། ལམ་རིམ་དམར་ཁྲིད་མྱུར་ལམ། བཀའ་གདམས་ཕ་ཆོས་བུ་ཆོས། བེའུ་བུམ་སྔོན་པོའི་འགྲེལ་བ། ཐོག་མའི་བློ་སྦྱོང་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འབྱེད། དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མའི་ཁྲིད་ཡིག རྟོགས་བརྗོད་མདུན་ལེགས་མའི་འགྲེལ་བ་སོགས་གསུང་ཆོས་མང་དུ་བསྩལ། དགུང་ལོ་ང་ལྔ་བ་ལྕགས་བྱི༼ ཕྱི་ལོ༡༧༨༠ ༽ལོར་སྐལ་ལྡན་གདུལ་བྱ་མང་པོའི་ཆེད་དུ་སོག་ཕྱོགས་སུ་ཕེབས། དེ་ནས་ཕྱིར་ཕེབས་ནས་གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་སོགས་ལ་བླ་མ་མཆོད་པའི་ཁྲིད་དང་སྨན་ཆོག་ཡིད་བཞིན་དབང་རྒྱལ་སོགས་ཀྱི་ལུང་གནང་། སྐབས་ཤིག་རོང་བོ་ཤར་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་དགེ་འདུན་འཕྲིན་ལས་རབ་རྒྱས་པས་རེབ་གོང་རོང་བོར་གདན་དྲངས་ཏེ་རིགས་ཀྱི་ཅོད་པན་དུ་བཀུར། ཤར་སྤྲུལ་སྐུས་གཙོས་བླ་གྲྭ་མང་པོར་དབང་ལུང་རྗེས་གནང་སོགས་ཆོས་བཀའ་མང་དུ་གནང་། རེབ་གོང་ཕྱོགས་ཀྱི་དད་ལྡན་མང་པོའི་འགྲོ་དོན་རྒྱ་ཆེར་མཛད།
དགུང་ལོ་ང་བདུན་པ་ཆུ་སྟག༼ ཕྱི་ལོ༡༧༨༢ ༽ལོའི་དབོ་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅུ་གཅིག་ཉིན་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་གཞིས་བྱེས་ཀྱི་གསན་མཁན་ཆེས་མང་པོར་རྗེ་ཙོང་ཁ་པའི་གསུང་འབུམ་གྱི་ལུང་ཡོད་དོ་ཅོག་དང་། པོ་ཏོ་བ་ཆེན་པོའི་གདམས་ངག་གནམ་ཐིག་དང་། དཔེ་ཆོས་རིན་ཆེན་སྤུངས་པའི་རྩ་འགྲེལ། བློ་སྦྱོང་དོན་བདུན་མའི་རྩ་འགྲེལ། བློ་སྦྱོང་རྨ་བྱ་དུག་འཇོམས་སོགས་བློ་སྦྱོང་གི་སྐོར་དང་། གོང་ས་ལྔ་བའི་ཡི་དམ་སྒྲུབ་སྐོར། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་ཉིད་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ཀུན་རིག་གི་བསྙེན་ཡིག་སོགས་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཟླ་བ་གསུམ་ལྷག་གི་བར་དུ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་བར་མཛད། དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་བ་ཤིང་སྦྲུལ༼ ཕྱི་ལོ༡༧༨༥ ༽ལོར་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་གཞིས་བྱེས་ཀྱི་ཆོས་གསན་མཁན་མང་པོར་མདོ་སྡེ་མཛངས་བླུན་དང་། བྱམས་པའི་ཞུས་པའི་མདོ། བྱམས་པས་ལུང་བསྟན་པའི་མདོ། ཀུན་ཏུ་རྒྱུ་སེན་རིང་གི་ཞུས་པའི་མདོ། མི་ལའི་རྣམ་ཐར། བསྐལ་བཟང་རྒྱན་འཕྲེང་། བསྟོད་སྤྲིན་རྒྱ་མཚོའི་འགྲེལ་བ། རྟེན་འབྲེལ་བསྟོད་པའི་འགྲེལ་བ་སོགས་ཀྱི་ལུང་། མཁས་གྲུབ་ཆིག་བརྒྱུད་ཀྱི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་བཤད་ཁྲིད་སོགས་གནང་། དགུང་ལོ་རེ་གཉིས་པ་མེ་ལུག༼ ཕྱི་ལོ༡༧༨༧ ༽ལོའི་དཔྱིད་ཀར་གཡེར་གཤོང་དགོན་པར་ཕྱག་ཕེབས། གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་གཙོས་གསན་མཁན་མང་པོར་རྒྱལ་དབང་བསྐལ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ་གྱི་ལུང་དང་། རྗེ་ཕུར་ལྕོག་ངག་དབང་བྱམས་པའི་གསུང་འབུམ་གྱི་ལུང་། ལམ་རིམ་བདེ་ལམ་གྱི་ཁྲིད་ཆོས་ཐུན་བདུན་མ། བདེ་མཆོག་ལཱུ་ཨི་བའི་དབང་ཆེན། རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ལྷ་བཅུ་གསུམ་མའི་དབང་ཆེན། སྙིང་བོ་དོན་གསུམ་གྱི་ཁྲིད། བློ་སྦྱོང་དོན་བདུན་མའི་བཤད་ལུང་བཅས་ཟླ་བ་གཉིས་ལྷག་གི་རིང་ལ་མདོ་སྔགས་ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཆེན་དགུང་ནས་ཕབས། སྐབས་དེར་དགེ་བཤེས་ཉིད་ཀྱིས་སེར་སྐྱ་ཕོ་མོ་ཁྲི་ཕྲག་བརྒལ་བ་ཚོགས་པའི་ཁྱིམ་པ་རྣམས་ལ་སྡིག་སྤོང་དགེ་སྒྲུབ་ལས་བརྩམས་པའི་གསུང་བཤད་དང་བསྙེན་གནས་ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་སྡོམ་ཁྲིམས་འབོགས་པ་སོགས་གནང་། རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་མདོ་སྡེ་བསྐལ་བཟང་དང་དཔང་སྐོང་ཕྱག་རྒྱ་བ། གཟའ་ཡུམ། རྡོ་རྗེ་གཅོད་པ། བློ་སྦྱོང་ཆིག་ལབ་རིང་མོ། བརྒྱ་རྩའི་ལུང་སོགས་གནང་། རྗེ་གསེར་ཁང་པ་དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་ཡས་མས་སུ་རྭ་རྒྱ་དགོན་དུ་དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་མདུན་ནས་རྣམ་བཤད་སྙིང་བོའི་རྒྱན་དང་། བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ། མདོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་བོ་རྣམས་ཀྱི་ལུང་དང་། རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱི་དབང་སོགས་གསན་བཞེས་གནང་།
དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་རི་ཁྲོད་དུ་ཕེབས་ཁར་གྲྭ་མང་ལ་རྣམ་རྒྱལ་མ་དང་སྒྲོལ་མའི་ལུང་གནང་སྐབས། སྒྲོལ་མ་འདི་ང་ལ་ཨ་མས་བསླབས་པ་ཡིན་དག་རྒྱུ་མེད། འོན་ཀྱང་། ངེད་ཀྱི་ངག་སྒྲོས་མ་བྱས་ཁྱེད་ཚོའི་འདི་བཞིན་འདོན་མི་དགོས་གསུངས། དེའི་མཇུག་ཏུ་ངེད་ཀྱི་དགོན་པ་འདིར་གྲྭ་བ་མང་པོ་མི་དགོས། སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་མང་ན་མི་བཟང་། འདུ་ཁང་འདིར་སངས་རྒྱས་སྟོང་སྐུ་ཡང་བྲིས་ཡོད། སངས་རྒྱས་སྟོང་བོ་དེ་དག་མང་ཇ་བཟང་ན་ཡང་འཛུམ་མེ་རེ་ངན་ན་ཡང་འཛུམ་མེ་བཞུགས་ཡོད་གསུངས། གཞན་ཡང་སྐུ་སྐྱེ་ཟེར་བ་འདི་སྲོལ་བཟང་པོ་མིན་ཚུལ་དང་། མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་གྱི་ནང་ནས་ང་ལ་གཅིག་གདམ་དུ་བཅུག་ན་བཙུན་པ་འདེམས་ཞེས་གྲྭ་མང་ལ་ཚོགས་གཏམ་མང་དུ་གནང་བ་མ་ཟད། ཕྱི་སྐོར་ཞིག་ལ་བྱོན་དུས། དགོན་པའི་མཐའ་ན་ཡོད་པའི་རུས་པ་ཐམས་ཅད་བཏུས། ཐུ་བ་གང་ཁྱེར་ཡོང་ནས་འདུ་ཁང་གི་སྒོར་སྤུངས་ཏེ། གྲྭ་བ་རྣམས་བོས་ཏེ་འདི་ལ་ལྟོས་ཨང་ལས་ངན་པོ་ངས་དགོན་པ་འདི་ཅི་ལ་བཏབ་བཞག་པ་རེད། མ་བཏབ་ན་ཨང་། དེང་ཕྱིན་ཆད་ཁྱེད་ཚོས་བན་རྒན་བླ་མ་ཞིག་ལ་བརྩི་ན་འདི་འདྲ་མ་བྱེད་གསུངས་པས། དེ་ནས་བཟུང་དགོན་པའི་མཐའ་ཚོ་གཙང་སིང་ངེར་གནས་སྐད། སྐབས་ཤིག་ལ་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོས་ཤིང་བཟའ་སྤྲུལ་སྐུ་ཚང་ཕྱག་ཕྱིར་ཁྲིད་ནས་ཁྲི་ཀ་དང་། ཨ་ཆུང་གནམ་རྫོང་། བྲག་བྱ་ཁྱུང་། སྐུ་འབུམ། ཟི་ལིང་སོགས་སུ་ཕེབས། ཟི་ལིང་དུ་མཁས་པ་མི་གསུམ་གྱི་བཞུགས་གནས་མཁར་ནང་གི་གྲྭ་ཚང་བཞི་སོ་སོའི་རྟེན་སོགས་མཇལ་ནས་ཟི་ལིང་མཁར་ལ་སྐོར་བ་ལན་མང་མཛད། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་བྱམས་པ་འབུམ་གླིང་དང་། རི་བོ་དན་ཏིག ཡང་ཏིག མཛོ་མོ་མཁར། ཀ་ཅུའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ། ཨ་འགང་རྟ་མགྲིན་རང་བྱོན། ལོ་ཀྱྰ་ཏུན་སོགས་ལ་མཇལ་སྐོར་དུ་ཕེབས། ཕྱིར་ལམ་ཙོང་ཉིན་ཕྱོགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་གསེར་ཁོག་བཙན་པོ་དགོན། དགོན་ལུང་། ཆུ་བཟང་། དམར་གཙང་བྲག བ་ཝོན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ། ཤ་བར་འོད་དཔག་མེད། བྲ་སྟི་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན། སྟོང་སྐོར་དགོན་པ། སྒོ་མེ་བར་ཝོན་སོགས་བརྒྱུད་ནས་རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས་སུ་ཕེབས། ཐེངས་ཤིག ཁོང་རེབ་གོང་རྫོང་དཀར་དགོན་དུ་ཕེབས་ནས་རྗེ་མ་ཎི་བ་བློ་བཟང་མཁས་མཆོག་ཚང་དང་ལྷན་དུ་ཆོས་ཀྱི་གསུང་གླེང་མང་དུ་མཛད། རྣམ་པ་གཉིས་སྔར་ནས་ཐུགས་ཡིད་གཅིག་འདྲེས་དང་འབྲེལ་འདྲིས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་ཁར་ཕན་ཚུན་ཡོན་ཏན་མཛད་སྤྱོད་ལ་དད་གུས་བླ་ལྷག་ཏུ་འཕེལ། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་ཚང་གིས་རྗེ་མ་ཎི་བ་བློ་བཟང་མཁས་མཆོག་ཚང་གི་ཡོན་ཏན་རང་བཞིན་བརྗོད་པ།
ཕུན་ཚོགས་ཚེ་དང་ཡེ་ཤེས་མཆོག་སྩོལ་བའི། ཞེས་པའི་ཞབས་བརྟན་གསོལ་འདེབས་ཚིག་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཀྱང་བརྩམས། རྗེ་མ་ཎི་བ་བློ་བཟང་མཁས་མཆོག་ཚང་གིས་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་ཚང་ལ་ན་བཟའ་སྤུས་ལེགས་ཆ་ཚང་ཞིག་ཕུལ་ཏེ། ཕྱིང་སེར་དང་སྣམ་སྦྱར་གྱོན་ནས་འཚང་རྒྱ་ན་ངེད་ཅག་སངས་རྒྱས་དགོས། ད་རེབ་ན་བཟའ་འདི་རྣམས་བཞེས་དགོས་ཞུས་པར། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཚང་གིས་ན་བཟའ་རྣམས་སྐུ་ལ་མནའ་ནས་རྫོང་དཀར་དགོན་པའི་རྟེན་རྣམས་ལ་ཞིབ་མཇལ་གནང་སྐབས་འབྱུང་འགྱུར་གྱི་ལུང་བསྟན་ཡང་གསུངས། དགུང་ལོ་རེ་བདུན་པ་ཆུ་བྱི༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༢ ༽ལོར་ལ་མོ་བདེ་ཆེན་ཆོས་གླིང་གི་མཁན་ཁྲིར་བཞུགས་བཞིན་པའི་སྐབས། དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་བསྟན་འགྲོའི་ཕན་བདེ་འབའ་ཞིག་ཐུགས་ལ་དགོངས་ནས་སྦྲ་ནག་ཁག་གསུམ་གྱིས་གཙོས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཇག་རྐུན་རྣམས་ཀྱི་བྱ་སྤྱོད་ངན་པ་ཇེ་ལོད་དུ་སོང་ན་ཡུལ་ཕྱོགས་ཀུན་ལ་གནོད་ཚབས་ཆེ་བར་དགོངས་ནས། དགེ་བཤེས་ཁོང་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་བླ་མ་མང་པོས་དགོངས་པ་གཅིག་དྲིལ་གྱིས་རྐུན་ཁྲིམས་སྡོམ་ཞེས་གསུང་བསྐུལ་མཛད་པ་བཞིན།
ལ་མོ་བློ་བཟང་ཕན་བདེའི་དབང་ཕྱུག་མཁས་བཙུན་རྒྱ་མཚོ་དང་ཤར་སྤྲུལ་སྐུ་དགེ་འདུན་འཕྲིན་ལས་རབ་རྒྱས་སོགས་ཀྱིས་གཙོས་ཕྱོགས་ཀྱི་བླ་མ་མང་པོ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཛོམས་ཏེ་ཇག་མི་ཆེ་ཆུང་ཀུན་ལ། ཁྱེད་ཚོས་བྱ་ངན་སྤྱོད་ངན་འདི་དག་གི་འཕྲོ་བཅད་ན་ལེགས་ཚུལ་གྱི་བསླབ་བྱ་ནན་ཏན་དུ་བསྩལ་བས་ཡུལ་གྲུ་དུ་མ་བདེ་འཇགས་ལ་བཀོད། དེའི་སྐབས་སུ་དགེ་བཤེས་ཁོང་གིས་དེར་འདུས་ཚོགས་ཡོངས་ལ་མདོ་སྡུད་པ་དང་། སྐྱབས་འགྲོའི་ཁྲིད་སོགས་བསྩལ། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་དགུང་ལོ་རེ་བརྒྱད་པ་ཆུ་གླང༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༣ ༽ལོར་གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་མཆོག་གིས་གཡེར་གཤོང་དགོན་པར་གདན་དྲངས། བླ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་ཡོངས་ལ་ལམ་སྒྲོན་གྱི་རྣམ་བཤད་ཕུལ་བྱུང་བཞད་པའི་དགའ་སྟོན། དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་གསུང་རྒྱུན་ལམ་རིམ་ཟིན་བྲིས། འཇམ་དཔལ་ཞིང་བཀོད་ཀྱི་མདོ། ལམ་རིམ་བསྡུས་དོན། གྲུབ་རྒྱལ་ལུགས་ཀྱི་ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་རྗེས་གནང་སོགས་གནང་། དགོན་གནས་དེར་ཆུ་སྟོད་ཟླ་བའི་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་དུས་ཆེན་ཉིན་འཇམ་དབྱངས་ཀྱི་སྐུ་བརྙན་གསེར་ཟངས་ཀྱིས་བཞེངས་ཡོད་པ་ལ་རབ་གནས་གནང་།
དགུང་ལོ་དོན་གཉིས་པ་མེ་སྦྲུལ༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༧ ༽ལོར་སྟོང་སྐོར་དགོན་དུ་བཞུགས་སྐབས་བླ་བྲང་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་གྱི་དབལ་མང་པནྚི་ཏ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན་པ་དང་མཇལ་འཛོམས་གནང་། ཉིན་དུ་མར་ལམ་རིམ་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་མདོ་སྔགས་དང་། སྔོན་བྱུང་གི་ལོ་རྒྱུས། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་གསུང་གླེང་སོགས་ཕན་ཚུན་བྲག་ཐོག་ནས་ཆུ་འཇོ་བ་ལྟ་བུ་གནང་རེས་མཛད་པས་ཁོང་རྣམ་གཉིས་ཐུགས་བློ་ཁེངས་པ་བྱུང་། ཞེས་དང་། དགུང་ལོ་དོན་གསུམ་པ་ས་རྟ༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༨ ༽ལོར་ཡང་དབལ་མང་པནྚི་ཏ་དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན་པ་དབུས་ནས་ཕྱིར་ཕེབས་སྐབས་སྟོང་སྐོར་དགོན་དུ་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་དང་མཇལ་འཛོམས་མཛད། སྔར་བཞིན་གང་ཅིའི་གསུང་གླེང་འཕེལ་ཞིང་། ཕེབས་ཁར་མཐེ་བོང་གེར་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་རིག་ལ་ང་མགུ་བ་ཡིན། ཆོས་ཤིག་བྱ་ཨེ་དགོངས། དགོངས་ན་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་ནས་མ་བཞུགས། ཕ་ཡུལ་བློས་མ་བཏང་བའི་ཆོས་པ་མེད། རྨ་ཆུའི་ཚུར་ཁ་འདིར་ཕེབས། ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་དང་སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ་གཉིས་ཐུགས་འཛིན་མཛོད། འདིའི་ཚིག་རེ་རེ་དང་གཞན་པོ་ཏི་རེའི་ནུས་པ་མི་འདྲ། དུས་ཕྱིས་ངས་གང་བཤད་གཞན་གྱིས་བློ་ལ་འབབ་ཀི་མེད། འཇིག་རྟེན་ཅིག་བྱེད་ཨེ་དགོངས། དགོངས་ན། ཁྱེད་བཀྲ་ཤིས་འཁྱིལ་བ་ཚང་གི་རྐང་ལག་གི་རྡིག་སྒྲ་ལ་འགྲན་ཟླ་མེད། དེའི་སྟེང་དུ་དགོས་པ་ཅིག་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་ལས་རྒྱུ་འབྲས་ཡིན། ལྷ་སྡེ་ཁག་གསུམ་ལ་ཇག་ཁྲིམས་རྐུས་ཁྲིམས་ཤིག་དང་། དགོན་པ་ལ་ནག་ཆང་རྐུས་གསུམ་གྱི་འགྲིག་ལམ་དམ་པོ་ཞིག་འོང་ན་དེས་མི་ཆོག་རྒྱུ་མེད། ང་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཕྱིང་སེར་ཅན་གྱི་གདམས་ངག་གི་སྙིང་བོ་ཡིན་ནོ་གསུངས་བ་ཐུགས་ལ་འཇགས་ཞེས་དབལ་མང་ཚང་གི་རྣམ་ཐར་དུ་གསུང་འདུག དགུང་ལོ་དོན་གསུམ་པ་ས་རྟ༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༨ ༽ལོར་གཅན་ཚའི་ཐང་དུ་ཕེབས། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉན་མཁན་མང་པོར་དགའ་ལྡན་ལྷ་བརྒྱ་མ་དང་། ལམ་གཙོ། ཡོན་ཏན་གཞིར་གྱུར་མ། རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཕྱག་བཞི་བའི་སྒྲུབ་ཐབས་ཀྱི་ལུང་། ཚེ་དཔག་མེད་ཀྱི་རྗེས་གནང་། རྣམ་འཇོམས་བྱབས་ཁྲུས་སོགས་གནང་། ད་དུང་ལོ་འདིར་དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་སྐུ་འབུམ་དུ་ཕེབས། བླ་གྲྭ་འདུས་ཚོགས་ཡོངས་ལ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་བཤད་ལུང་སོགས་ཆོས་རྒྱུན་མང་པོ་གནང་། དགོན་པར་ཆུ་ཅུང་ཟད་དཀོན་པས་ལུང་བསྟན་ཞུས་པར་བྲེལ་བ་མི་དགོས། སྡོང་རའི་རྔ་མ་ན་རང་འཐག་བསྐོར་དུས་ཡོང་གསུངས། ནན་ཞུས་བྱས་པས་མདུན་རིའི་རྐེད་པའི་རྩེར་ས་བརྟག་གནང་བ་བཞིན་ཀླུ་དབང་རྒྱལ་བོ་སྟེ་ཀླུ་མ་དྲོས་པའི་ལྷ་ཁང་བཞེངས། དགེ་བཤེས་ཁོང་བྱ་ཁྱུང་བྲག་ཏུ་ཕེབས་ནས་གསན་མཁན་མང་པོར་ལམ་རིམ་ཆེན་མོའི་བཤད་ལུང་དང་། གསང་འདུས་སོགས་ཆོས་བཀའ་ཅི་རིགས་བསྩལ།
དགེ་བཤེས་ཚང་དགུང་ལོ་དོན་ལྔ་བ་ལྕགས་སྤྲེལ༼ ཕྱི་ལོ༡༨༠༠ ༽ལོར་གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་གཡེར་གཤོང་བསམ་གཏན་གླིང་དུ་གདན་དྲངས། གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས་ཀྱིས་གཙོས། མཁན་ཆེན་སྤྲུལ་སྐུ་ཚང་། སྟག་གེ་སྤྲུལ་སྐུ། བྲག་དཀར་ཞབས་དྲུང་སོགས་ཕྱོགས་ནས་བྱོན་པ་དང་། གཞིས་ཀྱི་དགེ་འདུན་པ་མང་པོར། བཀའ་གདམས་ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་གི་དབང་དང་། ཐིག་ལེ་བཅུ་དྲུག་གི་དབང་ཆོག་དངུལ་དཀར་མེ་ལོང་ཟླ་བ་སྒྲོན་མེའི་དབུ་ནས་ཆོས་ཐུན་གཅིག ཇོ་བོའི་བསྟོད་པ་སུམ་ཅུ་བ་སོགས་ཀྱི་ལུང་། དགོན་པའི་རིམ་གྲོར་དྲུག་ཅུ་བའི་གཏོར་བཟློག་དང་། ཚོམས་ཆེན་གྱི་རྟེན་གསར་རྙིང་རྣམས་ལ་རབ་གནས་མདོར་བསྡུས་ཀྱི་སྤྱན་དམིགས་ཀྱང་གནང་། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་ལྕང་སྐྱ་སྤྲུལ་སྐུ་མཆོག་གིས་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་ཡོངས་འཛིན་དུ་བཀུར། དབང་ལུང་རྗེས་གནང་སོགས་ཟབ་ཆོས་མང་པོ་ཡང་ཡང་གསན་ཏེ་དཔོན་སློབ་གཉིས་ཀ་ཐུགས་ཡིད་གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པར་གྱུར། དགུང་ལོ་དོན་དྲུག་པ་ལྕགས་བྱ༼ ཕྱི་ལོ༡༨༠༡ ༽ལོར་རྡོ་སྦིས་དགོ་རིའི་གྲྭ་ཚང་དུ་བཞུགས་སྐབས་ཞབས་དཀར་ཚོགས་དྲུག་རང་གྲོལ་ཚང་དང་། ལ་ཁ་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་ལ་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་གནང་། དགོན་དེ་གའི་བླ་གྲྭ་ཡོངས་ལ་ཀུན་རིག་གི་དབང་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་བོའི་མདོ། ལེགས་བཤད་གསེར་ཕྲེང་གི་དབུ་ནས་ཆོས་ཐུན་གཅིག གདུགས་དཀར་མཆོག་གྲུབ་མ། རྣམ་རྒྱལ་གཟུངས་རིང་གི་ལུང་བཅས་བསྩལ།
དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་སྔར་ཆུ་བྱི༼ ཕྱི་ལོ༡༧༩༢ ༽ལོར་ཤིང་བཟའ་སྤྲུལ་སྐུ་ཚང་ལ་རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་གདན་ས་གཏད་དེ་ཁོང་ཉིད་བྱ་བཏང་གི་ཚུལ་གྱིས་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་གི་དགོན་སྒྲུབ་སྡེ་ཕལ་ཆེར་དང་། མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་ཡུལ་གྲུ་སོགས་ཞབས་ཀྱིས་བཅག་སྟེ་དད་ལྡན་བོད་སོག་གི་གདུལ་བྱ་བགྲང་ལས་འདས་པའི་བློ་ཁ་དམ་པའི་ཆོས་ལ་བསྒྱུར། ཡང་ཁོང་ཉིད་ཐེངས་ཤིག་དགོན་པའི་སྒྲིག་ལམ་དག་ཐེར་སོགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཕྱིར་དགོན་པར་གདན་དྲངས་ནས་དགུན་གཅིག་ལ་བཞུགས། ཤིང་བཟའ་དཔོན་སློབ་ཀྱིས་ཁ་ཤོམ་ལག་ཤོམ་མ་བྱས་ན་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གི་ཐ་སྙད་མེད་ཅེས་རྣམ་འགྱུར་སོགས་བསླབ་སྟེ་རྩོད་གྲྭ་ཤོག་ཆེན་པོ་བྱུང་འདུག་པར། ཁོང་གིས། འདང་རྒྱོབས། བསམ་བློ་ལེགས་པོ་ཞིག་མ་བཏང་ན་ཀི་བཏབ་པའི་ཉེས་བྱས་གཅིག ཐལ་མོ་བརྡབ་པའི་གཅིག ཧབ་ཆ་བརྒྱབ་པའི་གཅིག་སོགས་འབྱུང་གསུངས། འགྲིག་འགལ་མང་པོ་བྱུང་བར་ཐུགས་སྐྱོ་སྟེ། ངས་འདིར་དགོན་པ་ཞིག་བཏབ་པ་གྲྭ་བ་གཉོམ་ཆུང་དཔེ་ཆ་རེ་ལྟ་མཁན་ཨེ་ཡོང་བསམ་པ་ཡིན་པ་ལས་ཚོང་དང་ཁེ་ཕོག་གི་ཆེད་དུ་མིན། ཁྱོད་རང་ཚོས་ཚོང་ཁེ་ཕོག་དང་རྒྱུ་ནོར་གསོག་གི་བསྡད་ན་གྲྭ་བ་ཡ་རབས་ཚོའི་མིག་ལྟོས་ལ་གནོད་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ངན་པ་ཐེབས་ངེས། ཉི་མ་དེ་རིང་ནས་སྐུ་ཁམས་བདེ་མོ་གྱིས་ཞེས་གསུངས་ནས་སྔོན་བྱོན་དམ་པའི་རྣམ་ཐར་བདག་གིར་མཛད་དེ་དབེན་གནས་གང་འགོལ་རྣམས་སུ་གྲོགས་མེད་གཅིག་པུས་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་ཡུན་རིང་མཛད་པས་ཉམས་རྟོགས་ཡོན་ཏན་གྱི་གཏེར་ཁ་ཀློང་དུ་བརྡོལ་བ་བྱུང་། ཀ་མདོ་བཀྲ་ཤིས་ཆོས་རྫོང་དང་ཨ་རིག་ཆུ་སྔོན་ཁའི་ཙོ་མོ་ངོ་། ཨ་རིག་ཞོ་མ་ཕུག འདམ་བུའི་བྲག་དཀར། ཏེ་ཐུང་བྲག་དགོན་སོགས་སུ་ཡུན་རིང་བཞུགས། ཉན་ཐོས་འགོག་སྙོམས་པ་བཞུགས་པར་གྲགས་པའི་གནས་ལྷ་ཁང་ལུང་བའི་བྲག་ཕུག་དང་། སྟོང་སྐོར་མཁར་ནང་གཉིས་སུ་དབྱར་དགུན་རེས་མོས་ཀྱིས་བཞུགས་སའི་མཐིལ་མཛད། སྟོང་སྐོར་དགོན་ནས་རྭ་རྒྱ་དགོན་པར་སྣམ་ཕྲུགས། རྩེ་ཞྭ་སོགས་ཀྱི་འགྱེད་ཡང་ཡང་བསྐུར། དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་ཕྱག་ཏུ་གསེར་གང་བྱུང་དབུས་གཙང་དུ་མང་འགྱེད་དང་། རྒྱལ་བ་ཡབ་སྲས་ལ་དངོས་འབུལ་གྱི་ཆེད་དུ་བསྐུར་གནང་མཛད། ལྷག་མ་གང་ཡོད་ཀྱིས་གསུང་རབ་དང་ཐང་ག་མང་དུ་བཞེངས། ཆོས་བྲིས་པ་ཨ་མཆོད་གསེར་ཞག་གི་བསམ་པ་ཡིན་གསུངས། སྦྲ་ནག་ཁག་གསུམ་གྱི་རྐུས་ཁྲིམས་གཅོད་རྒྱུར་ཤར་སྤྲུལ་བའི་སྐུ་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཞུས། དོང་ཙེ་གང་རྙེད་བསགས་ནས་ཐེ་གུ་གང་འཚམས་ལ་བརྒྱུས་ཏེ་སྤྲང་བོ་ལྔ་བརྒྱ་དྲུག་བརྒྱ་ཙམ་ལ་སྤྲང་འགྱེད་གཏོང་། ཐེ་གུ་ཕྱིར་བླངས་ཏེ་ཡང་བསྐྱར་སྐྱོང་གསོག་བྱེད་པ་སོགས་ཁོང་གི་ཕྱག་གི་དངོས་རྫས་གང་ཡོད་རྣམས་གསེར་དང་དོང་ཙེར་བསྒྲིལ་ནས་བྱ་བཏང་གི་ཚུལ་དུ་གནས་སྐོར་མཛད་དེ་མདོ་སྨད་ཀྱི་དགོན་སྡེ་ཆེ་ཆུང་ཀུན་ལ་མང་འགྱེད་སྤྱི་འཇོག་སོགས་བབ་བསྟུན་གྱིས་བསྙེན་བཀུར་མཛད་དེ་ཟང་ཟིང་གི་དངོས་བོ་རྣམས་རྫོགས་བྱང་གི་གཏེར་དུ་སྦས།
དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཀྱི་དགོན་ཆེན་རྗེ་སྐུ་འབུམ་དང་བཙན་པོ་དགོན། བྱ་ཁྱུང་བྲག ཆུ་བཟང་དགོན། ཟན་གྲོན། སྟོང་སྐོར་དགོན། དགོན་ལུང་སོགས་དགོན་སྒྲུབ་སྡེ་ཕལ་ཆེ་བར་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཏེ་ཟབ་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་ཞིང་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད། ཁོང་གི་དངོས་སློབ་དུ་གྱུར་བ་ཡང་། བོད་སོག་གི་བླ་དཔོན་ཆེ་ཕྲ་དུ་མ་དང་། ལྕང་སྐྱ་སྤྲུལ་སྐུ་ཚང་། ཤར་སྤྲུལ་སྐུ། སྨིན་གྲོལ་སྤྲུལ་སྐུ། ལ་མོ་སྤྲུལ་སྐུ། སྟོང་སྐོར་སྤྲུལ་སྐུ། བྱ་ཁྱུང་མཁན་པོ་ཇུ་ནང་ངག་དབང་སྙན་གྲགས་། ཆེ་ཤོས་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་ཉི་མ། ལ་མོ་བདེ་ཆེན་གྱི་མར་ཁུའི་སྤྲུལ་སྐུ་ངག་དབང་བསྟན་འཛིན། ལ་མོ་གཡོན་རུ་བློ་བཟང་སྙན་གྲགས། ཤིང་བཟའ་པནྚི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས། རྐ་ཕུག་པནྚི་ཏ་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ། གཡེར་གཤོང་དགེ་འདུན་ཟླ་གྲགས། དགེ་བཤེས་བྱམས་པ་ཟླ་འོད། ཉི་ཟུར་ངག་དབང་དོན་གྲུབ་སོགས་མདོ་སྨད་ལྷོ་བྱང་གི་བླ་ཆེན་མཁས་ཆེན་མང་པོ་ཞིག་དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་སློབ་མར་གྱུར་ཏོ།། དགེ་བཤེས་ཁོང་ཉིད་སྐུ་ན་མཐོན་པོའི་དུས་སྟོང་སྐོར་ལྷ་ཁང་ལུང་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྒྱལ་མཚན་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྒྲེངས་པའི་མཐར། དགུང་ལོ་དོན་བརྒྱད་བཞེས་པ་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཆུ་ཕག༼ ཕྱི་ལོ༡༨༠༣ ༽ལོའི་སྟོན་དུས་སྐུ་ཁམས་ཅུང་ཟད་ལྟེམས་པའི་ཚུལ་མཛད་པ་ན། སྒོ་མེ་ཕྱོགས་སུ་འབྱོན་བཞེད་ཀྱིས་དད་ལྡན་དུ་མའི་རེ་བ་སྐོང་བཞིན་ཤུག་ཆུའི་རི་ཁྲོད་དུ་དེ་གའི་སྒོམ་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ལ་བདེ་མཆོག་ལཱུ་ཨི་བའི་དབང་སོགས་ཆོས་བཀའ་འགའ་ཞིག་བསྩལ་ཅིང་། རིམ་གྱིས་བར་ཝོན་ཏིང་ཀྱྰ་དགོན་པའི་ལྟག་གི་རི་ལྡིངས་སུ་ཕེབས། སྒོ་མེ་ཏིང་ཀྱྰ་དཔོན་སློབ་ཀུན་བཟང་སྙན་གྲགས་རྒྱ་མཚོ་ལ་ང་རང་ཤི་སོང་ན་སྤུར་འདི་ཀར་བཞག་ཨེ་ཆོག་གསུངས་པར། དཔོན་སློབ་བས་ཕྱག་ཕུལ་ཏེ། ང་སྒོ་མེ་ཚང་ལ་དེ་འདྲའི་བསོད་ནམས་ཞིག་ཡོད་ན་ཅི་མ་རུང་། ཐུགས་བཞེད་ལྟར་གནས་འདི་ཀར་བཞུགས་ན་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་ཚིག་ཕུལ། རྭ་རྒྱ་ནས་ཤིང་བཟའ་པནྚི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་དགོན་པའི་གྲྭ་མང་བཅས་ཕེབས་ཏེ་བརྟན་བཞུགས་ཕུལ་བར། ང་ལ་རང་དབང་མེད། ཡོད་ཀྱང་ཤ་ཁྲག་གི་ལུས་འདི་སོས་ཐབས་མེད།
གལ་སྲིད་རང་དབང་ཞིག་ཡོད་ན་སྟེང་ཡ་གིར་ལྷ་ཡུལ་ནས་རྩེད་མོ་རྩེ་གི་བསྡད་ན་སྙམ་གསུངས། ཡང་སྲིད་འཁྲུལ་མེད་འབྱོན་རྒྱུའི་སྙན་སྒྲོན་ཞུས་པར། རང་དབང་མེད་པས་སྤྲུལ་སྐུ་མི་ཡོང་། ཡོད་ན་ལྷག་པར་མི་ཡོང་། འཐབ་རྩོད་འཁྲུགས་ལོང་འདིའི་ནང་དུ་ཡོང་ནས་ཅི་བྱེད། ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་དང་སྔགས་རིམ་ཆེན་མོ་གཉིས་ཁྱི་གཏུམ་པོས་དེད་ཀྱང་ཁ་ནས་མི་འཆོར་བ་འདི་ངའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པས། ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་བློ་ནས་ཤར་ཤར་འདོན་མཁན་གྱི་བྱིས་པ་ཞིག་རྙེད་ན་ཁྱེད་ཚོས་བླུས་ཆོག་ཚུལ་དང་། གསོན་པའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་བྱས་པས་མི་ཆོག་པར་ཤི་དུས་ཀྱི་རོ་ལའང་ཆོས་བརྒྱད་བྱེད་བཅུག་པར་དགོས་པ་ཅི་ཡང་མེད་སྟབས། ང་ཤི་རྗེས་ངའི་ཕུང་བོ་འདི་ཙོག་ཙོག་བྱས་ནས་མ་འཇོག འཆི་དུས་ཀྱི་འདུག་སྟངས་ལྟར་ཞོག་ལ་རྒྱབ་ཀྱི་གད་པ་འདི་ཐོག་ཏུ་ཁོབས་ཞེས་ཞལ་ཆེམས་གནང་། ལོ་དེའི་ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཚེས་གཉིས་ཀྱི་ཉིན་དགོངས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་གཤེགས་སོ། གསན་ཡིག་འགར་ཁོང་གི་མཚན་གཞན་ལ། བྱམས་པ་དགེ་ལེགས་དང་། བྱམས་པ་རྒྱལ་མཚན་འོད་ཟེར། རྒྱལ་མཚན་འོད་ཟེར་སོགས་ཀྱང་ཟེར། དགེ་བཤེས་ཁོང་གི་གསུང་རྩོམ་སྐོར་ལ་ཀུན་རིག་གི་བསྙེན་ཡིག་དང་ལམ་རིམ་ཟིན་བྲིས། གསང་འདུས་བསྙེན་ཡིག རྭ་རྒྱ་བཀྲ་ཤིས་འབྱུང་གནས་ཀྱི་བཅའ་ཡིག གོང་མའི་བརྟན་གསོལ། ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་རིན་པོ་ཆེའི་བླ་མའི་གསུང་ཟིན་བྲིས་སུ་མཛད་པ་ལ་ཤོག་གྲངས་དགུ་སོགས་ཡོད་དོ།།
རྒྱལ་ལུ་ལྷ་རམས་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཤིང་བཟའ་པཎྜི་ཏ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཤིང་བཟའ་པཎྚི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནི་དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་སྨད་ཀྱི་ཆ་རུ་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་སུ་བྱོན་པའི་ངེས་པ་དོན་གྱི་པཎྚི་ཏ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡིན་འདུག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་མཆོག་གི་ཞལ་ནས། གངས་རི་ར་བས་སྐོར་བའི་ཞིང་ཁམས་ཀུན། །གསལ་བྱེད་སྨྲ་བའི་ཉི་མ་ཁྱོད་ཤར་ཚེ། །རིས་མེད་སྐལ་བཟང་གདུལ་བྱའི་ཕན་བདེ་དཔྱིད། །ཐུབ་བསྟན་འདབ་བརྒྱ་རབ་བཞད་གཉེན་དུ་གྱུར། །ཞེས་གསུང་བ་ལྟར། ཤིང་བཟའ་པཎྚི་ཏ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ས་ཡོས་ཕྱི་ལོ་ ༡༧༥༢ ལོར་མདོ་སྨད་ཨ་རིག་ཅེས་པའི་ས་ཆར་ཡབ་མགོན་ཤུལ་ཕྱག་རྡོར་སྐྱབས་དང་ཡུམ་ཨ་རིག་བཟའ་ཚེ་དབང་སྐྱིད་གཉིས་ཀྱི་སྲས་སུ་འཁྲུངས་ཤིང་། མཚན་ལ་བཀྲ་ཤིས་ཕུན་ཚོགས་ཞེས་བཏགས། དགུང་ལོ་བརྒྱད་བཞེས་པའི་ཚེ་མཁན་པོ་བླ་མ་གཙང་བ་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་ལས་རབ་དུ་བྱུང་། དགུང་ལོ་བཅུ་ལོན་པའི་ཚེ་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་རྒྱལ་མཚན་འོད་ཟེར་མཆོག་གིས་བདག་གིར་མཛད་ཅིང་། དགུང་ལོ་བཅུ་གསུམ་པར་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཀྱིས་ཤིང་བཟའ་སྒོམ་ཆེན་པའི་སྤྲུལ་སྐུར་ངོས་འཛིན་མཛད། དགུང་ལོ་བཅུ་བདུན་པར་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོའི་ཐུགས་བཀོད་ལྟར་དབུས་སུ་སློབ་གཉེར་ལ་ཕེབས། སེར་བྱེས་བྱ་བྲལ་ཁམས་ཚན་དུ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་བྱ་བར་ཐུགས་ཀྱི་བརྩོན་པ་ཤུགས་དྲག་མཛད་དེ། དབུ་སེམས་ཀྱི་རང་གཞུང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཤོག་ཆེན་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་ཐུགས་ལ་བཟུང་སྟེ་རྒྱུགས་སུ་འབུལ་བའང་གནང་། པཎ་ཆེན་ཐམས་ཅན་མཁྱེན་པ་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་དང་། ཀློང་རྡོལ་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེ། རྒྱལ་སྲས་མཆོག་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ། ལྕགས་ར་སྤྲུལ་སྐུ་སོགས་དམ་པ་དུ་མའི་ཞབས་རྡུལ་སྤྱི་བོར་བླངས་ནས་དབང་བཤད་ཁྲིད་དང་ལུང་མན་ངག་གི་བདུད་རྩི་མ་ལུས་པར་གསན་སྦྱངས་མཐར་ཕྱིན་པ་གནང་ནས། རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་མེ་མོ་ལུག་གི་ལོར། ལྷ་སའི་སྨོན་ལམ་གྱི་གྲྭ་སྐོར་མཛད་ནས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཨང་དང་པོར་ཐོན་པས། སྐབས་དེའི་བོད་གཞུང་ནས་པཎྚི་ཏའི་བཀའ་ཤོག་དང་ན་བཟའ་ཆ་ཚང་། ལྷ་དར་ནང་མཛོད་སོགས་མཁོ་དངོས་གྱ་ནོམ་པ་ཕུལ། དེ་ནས་དཔལ་ལྡན་རྒྱུད་སྨད་གྲྭ་ཚང་འགྲིམས་ཏེ་སྔགས་ཀྱི་དམ་བཅའ་ཆེན་མོ་སོགས་མཛད་ནས། བཀའ་དང་མདོ་སྔགས་ཀྱི་གདམས་ངག་མ་ལུས་པས་ཐུགས་རྒྱུད་ཕྱུག་སྟེ། དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་སྨད་ཀྱི་ཆ་དང་དུས་རབས་བཅུ་དགུའི་སྟོད་ཀྱི་ཆ་ལ་མཚོན་ན། པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་བསྟན་པའི་ཉི་མ་མཆོག་གིས་མཛད་པའི་རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་བཀའ་འགྱུར་དཀར་ཆག་མདོ་རྒྱུད་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བརྒྱ་འབྱེད་པའི་ལྡེ་མིག་ལས། མདོ་སྔགས་ལེགས་བཤད་ཆོས་ཀྱི་དགའ་སྟོན་གྱི༎ དཔལ་ལ་འདོད་དགུར་སྤྱོད་པའི་སློབ་བུའི་ཚོགས༎ དབུས་གཙང་རྒྱ་སོག་མདོ་སྨད་ཁམས་སོགས་ཀྱི༎ འཛིན་མའི་ཁྱོན་ཀུན་མ་ལུས་ཡོངས་སུ་བཀང་༎ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཏུ། སྐབས་དེར་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་ལྗོངས་ཙམ་མ་ཡིན་པར། རྒྱ་ནག་དང་སོག་པོའི་ཡུལ་ཁམས་སུ་ཡང་སྙན་པའི་གྲགས་པ་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པ་བྱུང་། སྐབས་དེའི་མཁས་ཐོབ་ཀྱི་ཆོ་ལོ་དེ་དག་ནི་ད་ལྟའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་མཁས་དབང་སོགས་གང་འདོད་དུ་བཏགས་ཆོག་ཆོག་ལྟ་བུ་ཞིག་མིན་ལ། ལྷག་པར་དུ་བོད་ཀྱི་ཉི་ཟླ་ཟུང་དུ་གྲགས་པའི་པཎ་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་སྐུ་ཕྲེང་བདུན་པ་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན་བསྟན་པའི་ཉི་མ་ཕྱོགས་ལས་རྣམ་རྒྱལ་དཔལ་བཟང་བོ་མཆོག་གི་ཞལ་ནས། ཐུབ་བསྟན་ཡོངས་རྫོགས་ཀྱི་གསལ་བཤད་དམ་པར་གྱུར་པ་ཨེར་ཏི་ནི་པཎྚི་ཏ་ཤིང་བཟའ་ཧོ་ཐོག་ཐུ་བློ་བཟང་དར་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་ཀྱང་གསལ་ཡོད། རབ་བྱུང་བཅུ་གསུམ་པའི་ཁྱི་བྱི་ལོར། དམ་པ་ཁོང་ཆུང་དུས་སུ་བྱམས་བརྩེའི་ཐུགས་ཀྱིས་བསྐྱངས་པའི་ཨ་རིག་དགེ་བཤེས་ཆེན་མོ་མཆོག་གིས་དབུས་ཕྱོགས་སུ་ཁོང་གི་དབུ་སྐྲ་བསྐུར་ནས་དགེ་བཤེས་མཆོག་དགུང་ལོ་བགྲེས་བོར་ཕེབས་ཟིན་པས། ཤིང་བཟའ་པཎྚི་ཏ་མཆོག་ཕྱིར་མདོ་སྨད་དུ་ཞབས་སོར་འཁོད་དགོས་པའི་ནན་སྐུལ་གནང་བ་ལྟར། པཎྚི་ཏ་མཆོག་དབུས་ཕྱོགས་ཀྱི་དགེ་བཤེས་ཉི་ཤུ་ལྷག་དང་མཉམ་དུ་ཁམས་ཕྱོགས་བརྒྱུད་མདོ་སྨད་རྭ་རྒྱ་རུ་ཕེབས། སྔར་ཡོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གྲྭ་ཚང་གི་སྟེང་དུ་རྒྱུད་པ་གྲྭ་ཚང་དང་དུས་འཁོར་གྲྭ་ཚང་། སྨན་པ་གྲྭ་ཚང་དང་རྟ་མགྲིན་གྲྭ་ཚང་སོགས་མང་བོ་ཞིག་གསར་འཛུགས་གནང་བ་དང་། སྒྲུབ་མཆོད་ཀྱི་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་སོགས་མང་པོ་གསར་འཛུགས་མཛད། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ཆུ་མོ་བྱ་ལོ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༨༡༣ ལོར་སྐུ་འབུམ་དགོན་པའི་གདན་སའི་ཁྲི་ལ་ཕེབས་ཤིང་ལོ་ངོ་གསུམ་གྱི་རིང་དུ་གདན་ས་བསྐྱངས། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་ས་ཕོ་སྟག་གི་ལོ་སྟེ་ཕྱི་ལོ་ ༡༨༡༨ ལོར་རོང་བོ་ཐོས་བསམ་གླིང་གི་གདན་སའི་ཁྲི་ལ་ཕེབས་ཏེ་འགྲིག་ལམ་ཀུན་སྤྱོད་དང་སློབ་གཉེར་བཅས་ལ་དོ་དམ་ནན་དུ་མཛད་ནས་ལོ་ལྔའི་རིང་དུ་ལུང་རྟོགས་ཀྱི་བསྟན་པ་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་མཛད། གཞན་ཡང་དུས་རབས་བཅུ་དགུའི་སྟོད་དུ་ཤིང་བཟའ་པཎྚི་ཏ་མཆོག་གིས་རྭ་རྒྱ་འཀའ་འགྱུར་པར་ཤིང་ཆེན་མོ་་གསར་བཞེངས་མཛད་པ་དང་། དམ་པ་འདིའི་གསུང་རྩོམ་ལ། འཕྲིན་ཡིག་ངང་བའི་རྒྱལ་བོ།  >  > > > > > > > >སོགས་ཆོས་ཚན་སྐོར་འགའ་རེ་བཞུགས། རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་ལོའི་ཤིང་སྤྲེལ་ལོར་གཟུགས་སྐུའི་བཀོད་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཚུལ་བསྟན།
གཞོན་སྐྱེས་མི་སྣ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཤིང་བཟའ་སྤྲུལ་སྐུ་བསྟན་འཛིན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་མཚན།[རྩོམ་སྒྲིག]
མདོ་སྨད་བོང་སྟག་ཏུ་སྤྱི་ལོ་༡༩༨༠ ལོར་འཁྲུངས། སེ་ར་དགོན་པར་སློབ་གཉེར་མཐར་སོན། དགེ་བཤེས་ཀྱིས་མིང་བཏགས་བཞེས། དེང་སྐབས་ཨ་རིར་བཞུགས།
ཨ་ཀ་སྤྲུལ་སྐུ་བཀྲ་ཤིས་བཟང་པོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཙང་ཀི་སྡེ་བར་སྤྱི་ལོ་ལོ་༡༩༦༣ ལོར་འཁྲུངས། སེ་ར་དགོན་པར་སློབ་གཉེར་མཐར་སོན། ༸གོང་ས་མཆོག་གིས་ཨ་ཀ་སྤྲུལ་སྐུར་ངོས་འཛིན་གནང་། དེང་སྐབས་ཐའེ་ཝན་དུ་བཞུགས།
མཁན་ཟུར་འཇམ་དཔལ་རྒྱ་མཚོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཙང་ཀི་སྡེ་བར་འཁྲུངས། རྭ་རྒྱ་དགོན་པར་སློབ་གཉེར་མཐར་སོན་ཏེ། མཁན་པོ་མཛད་འགན་ལོ་མིང་རིང་བཞེས། དེང་སྐབས་འཆད་ཉན་དང་སྒོམ་སྒྲུབ་གཞོལ་བཞིན་རང་དགོན་དུ་བཞུགས།
མཁན་ཟུར་བློ་གྲོས་བཟང་པོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྭ་རྒྱ་དང་རྡི་ཚ་གཉིས་ཀར་སློབ་གཉེར་གནང་སྟེ་བཀའ་པོད་ལྔ་རྒྱུད་སྡེ་དང་བཅས་པར་མཐར་སོན། ཪྭ་རྒྱའི་མཁན་པོའི་མཛད་འགན་ལོ་མིང་རིང་བཞེས། དགེ་ཕྲུག་མང་དུ་བསྐྱངས། ད་ལྟ་སྤོང་བ་བསམ་གཏན་དང་འཆད་ཉན་ངང་རང་དགོན་དུ་བཞུགས།
རྭ་རྒྱ་འཇིགས་མེད་རྒྱལ་མཚན།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྭ་རྒྱ་དང་། སྐུ་འབུམ། བླ་བྲང་སོགས་སུ་སློབ་གཉེར་གནང་། གངས་ལྗོངས་ཤེས་རིག་ནོར་བུའི་གླིང་གསར་འཛུགས་མཛད། རྭ་རྒྱ་རུ་དགེ་ཕྲུག་མང་དུ་བསྐྱངས། རྭ་རྒྱ་དགོན་པའི་དོ་དམ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་གཙོའི་འགན་ཡང་ལོ་མང་རིང་བཞེས། ད་ལྟ་ཤེས་རིག་ནོར་གླིང་འཛིན་སྐྱོང་ངང་བཞུགས་པ་ལགས།
མཁན་ཟུར་བློ་བཟང་བཟོད་པ།[རྩོམ་སྒྲིག]
མཁན་པོ་དགེ་འདུན་དར་རྒྱས།[རྩོམ་སྒྲིག]
ལྷ་རམས་པ་བཀྲ་ཤིས་བཟང་པོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
དགེ་བཤེས་བློ་བཟང་དཔལ་ལྡན།[རྩོམ་སྒྲིག]
རབ་འབྱམས་པ་དགེ་འདུན་ཉི་མ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ལྷ་རམས་པ་བློ་བཟང་དགེ་འདུན།[རྩོམ་སྒྲིག]
རྨ་དུག་ལྕེ།[རྩོམ་སྒྲིག]
སྒྲོལ་མ།[རྩོམ་སྒྲིག]
དེ་སྔོན་མཚོ་སྔོན་བརྙན་འཕྲིན་ཁང་གི་མདོ་འཛིན་པ་དང་། བོད་རྒྱ་དབྱིན་གསུམ་ཆེད་ལས་ལོ་ཙཱ་བ། ད་ལྟ་རང་དབང་གི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ལས་ལ་འབད་ཀྱི་ཡོད།
གླུ་མ་རྒྱ་མོ་སྐྱིད།[རྩོམ་སྒྲིག]
གླུ་བ་ཙི་ལོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
གླུ་མ་ཕྱུག་མོ།[རྩོམ་སྒྲིག]
མགར་བསམ་གྲུབ་ཚེ་རིང་།[རྩོམ་སྒྲིག]
https://www.youtube.com/watch?v=86FuIPTyjQc
རྨ་ཀླུང་གླུ་བ་ལྷུན་གྲུབ།[རྩོམ་སྒྲིག]

ཁ་བའི་མེ་ཏོག་ཚན་སྡེབ།[རྩོམ་སྒྲིག]
ཕྱི་སྡོད་མི་སྣ།[རྩོམ་སྒྲིག]
པར་རིས་བར་འཁྱམས།[རྩོམ་སྒྲིག]
- རྨ་ཆེན་རྫོང་། ༢.jpg
- Ragya3.jpg


c: text/html

text:
ང་ཚོའི་རིག་གནས་ཀྱི་ལྟ་བ་དེ་ཚེ་འདིའི་ཁ་གསོ་རྒྱབ་འགེབས་ཙམ་མ་ཡིན་པར་མི་རབས་ནས་མི་རབས་དང་ཚེ་རབས་ནས་ཚེ་རབས་བརྒྱུད་དེ་གཞན་ལ་ཕན་གདག་པ་དམིགས་ཚད་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་རིག་གནས་ཀྱི་ལྟ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་བས་ང་ཚོའི་རིག་གནས་འདི་ཉམས་ལེན་དང་སློབ་སྦྱོང་གནང་བའི་སྔོན་བྱོན་མཁས་གྲུབ་རིམ་བྱོན་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རིག་གནས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་པར་མ་ཟད། ཁོང་ཚོ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བརྒྱུད་པ་ཟེར་བ་ཞིག་དང་སྨོན་ལམ་དྲི་མ་མེད་པ་ཟེར་བ་ཞིག ད་དུང་ལུང་དང་མན་ངག་ཟེར་བའི་གནད་སྙིང་དྲིལ་བ་ཞིག་ཡོད་པས། བསྐལ་བ་མ་སྟོང་བར་དུ་རིག་གནས་འདི་དག་གིས་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལ་ཕན་གདག་པར་སྨོན་ལམ་དྲི་མ་མེད་པས་མཚམས་སྦྱར་ནས་དུས་ད་ལྟ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་བརྒྱུད་ནས་ཡོང་པ་ཡིན། དཔེར་ན། གློག་གི་སྐུད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རིང་ཞིང་དྲ་བར་སྦྲེལ་ཡོད་ནའང་སྐུད་ལམ་ནང་དུ་གློག་མེད་ན་འོད་འབྱེད་པའི་དོན་བྱེད་མི་ནུས་པ་ནང་བཞིན། ང་ཚོའི་རིག་གནས་འདིའི་རིན་ཐང་ནི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བརྒྱུད་པའི་སྟེང་ན་ཡོད་ཟེར་བའང་གནད་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད་ལ། དམ་པ་གོང་མ་དག་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པ་བར་མ་ཆད་པར་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་རིག་གནས་འདི་དག་མཚམས་སྦྱར་ནས་ཡོང་བའི་གནད་ཀྱི་སྙིང་བོའང་དེ་ག་རང་ལགས་པས་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བརྒྱུད་པ་འདི་ང་ཚོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་གི་བླ་སྲོག་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད། དེར་བརྟེན་ང་ཚོའི་རིག་གནས་འདི་ལ་བྱིན་རླབས་ཆིག་བརྒྱུད་ཀྱི་རིན་ཐང་དམིགས་བསལ་བ་ཞིག་ཆགས་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རིག་གནས་གཞན་དང་སོ་སོར་འབྱེད་པའི་རིན་ཐང་གི་ས་མཚམས་ལྟ་བུར་ཡང་སོང་གཤིས་ང་ཚོས་རང་གི་རིག་གནས་འདི་ལ་ངོས་འཛིན་མ་ནོར་བ་ཞིག་ཡོང་རྒྱུ་ནི་མི་རིགས་འདི་དང་སྐྱ་དགར་དུ་མེད་པའི་རིག་གནས་རིན་པོ་ཆེ་འདི་ཡུན་རིང་དུ་གནས་ཐུབ་མིན་གྱི་གཞི་རྩར་གྱུར་ཡོད། དེ་བས་ངས་ནམ་ཡང་ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་གི་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་གཞུང་ཤིང་ལྟ་བུ་ནི་དབང་ལུང་མན་ངག་སོགས་ཀྱི་སྟེང་ན་ཡོད་འདུག་ཅེས་ཡང་དང་བསྐྱར་དུ་གླེང་བའི་དགོས་དོན་ཡང་དེ་ལ་ཐུག་ཡོད་པར་མ་ཟད། ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་འདི་འཛམ་གླིང་གི་རིག་གཞུང་མི་འདྲ་བའི་ཁྲོད་ནས་གཞན་དྲིང་འཇོག་མི་དགོས་པའི་ཆོད་ཆེ་ཙམ་ཡོད་པའང་མདོར་དྲིལ་ན་གནད་གསང་འདི་ལ་བབས་ཡོད།
སྤྱིར་སྐད་དང་ཡི་གེ་རིག་གནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རེ་ནི་མི་རིགས་རང་མཚན་པ་ཕལ་མོ་ཆེར་ཁྱབ་མཉམ་དུ་ཡོད་ནའང་། ཐུན་མིན་དུ་གྱུར་ཚུལ་ལ་སོ་སོའི་རིག་གནས་ཀྱི་ཟབ་ཚད་དང་རིན་ཐང་གི་ངོས་ནས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཤིག་འཇོག་ཏུ་ཡོད་ན། ང་ཚོའི་རིག་གནས་འདི་ཐུན་མིན་དུ་གྱུར་ཚུལ་ལ་ཡང་གོང་དུ་ཞུས་པ་ནང་བཞིན་རིག་གནས་གང་དེ་ཉིད་ཕན་བདེ་སེམས་བསྐྱེད་རིན་པོ་ཆེ་གཞི་རུ་བྱས་ནས་སྨོན་ལམ་དྲི་མ་མེད་པའི་མཚམས་སྦྱར་བའི་སྟེང་ན་གཙོ་བོ་ཡོད་པར་འདོད་ཅིང་། དེ་ཡོད་པས་ང་ཚོའི་རིག་གནས་འདི་མ་ཉམས་པར་གང་ལ་བརྟེན་ནས་རིང་དུ་གནས་པའི་ཐབས་ཁོ་ན་དབྱངས་གསལ་གྱི་ཡི་གེ་རིན་པོ་ཆེ་འདི་ལ་མ་བརྟེན་པར་གཞན་མེད་པས། བོད་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་བོད་རང་གི་ཡི་གེ་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པའི་གནད་གསང་ཞིག་ཀྱང་ང་ཚོས་རྙེད་ཡོང་སྟེ། ང་ཚོའི་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་འདི་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ཟེར་བ་ཞིག་གིས་བརྩམས་པར་གྲགས་ཤིང་། ང་ཚོས་སྔོན་བྱོན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ནི་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྤྲུལ་བ་དངོས་ཡིན་པར་ཆ་འཇོག་གནང་ལ། ང་རང་ལ་མཚོན་ན་ཏན་ཏན་དེ་ལྟར་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་བརྒྱ་ཆའི་བརྒྱ་ཡོད། གང་ལྟར་ང་ཚོས་ངེས་པ་རྙེད་ཐུབ་པ་ནི་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ཁོང་མི་རང་ག་བ་ཞིག་མིན་པ་ང་ཚོས་ད་ལྟའི་དབྱངས་གསལ་སོ་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཡི་གེ་འདི་ལ་བལྟས་ན་ཧ་ཅང་མངོན་གསལ་རེད་ལ། ཡི་གེ་སོ་བཞིས་སྦྱོར་ཀློག་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་བརྗོད་བྱ་རུ་འདྲེན་ཐུབ་པའི་ཡི་གེ་འདི་འདྲ་ཞིག་བརྩམས་པ་ནི་བསམ་ཞིང་བསམ་ཞིང་ཡི་གེ་འདིའི་བྱེད་པོ་ཁོང་གི་རྣམ་དཔྱོད་ལ་ང་ཚོ་ཧ་ལས་པར་འགྱུར་ལ། མི་རང་ག་བ་ལས་འདས་པའི་རྣམ་དཔྱོད་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ཁོང་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་སྤྲུལ་བ་ཡིན་པའང་ང་ཚོས་རིགས་འདེད་དང་ཚོད་དཔག་བྱས་ཆོག་མ་ཟད། གཅིག་ཏུ་ན་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་ཟེར་བའང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དག་ཞིང་གང་ཞིག་ན་ཁྲ་ལམ་མེར་བཞུགས་པ་ཞིག་ལ་མི་ལྟ་བར་མཁྱེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱི་རོལ་བ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་གནང་ནའང་མི་ཆོག་པ་ཆེར་མེད་པར་སྙམ་ཡོད། ཇི་ལྟར་སྟེ་སློབ་དཔོན་ཁོང་གིས་ཡི་གེ་གསར་དུ་རྩོམ་པའི་ཚེ་ནའང་སྟབས་ལེགས་ལྟས་དབང་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་པར་ཐུགས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་བརྩམས་གནང་ཡོད་པ་ནི་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ཁོང་སྐུ་ཞི་བར་གཤེགས་ནས་ལོ་ངོ་ཆིག་སྟོང་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་འདས་ཟིན་ནའང་། ད་དུང་ང་ཚོའི་མི་རིགས་ཀྱི་སྲོག་དབང་ཉག་ཕྲ་བ་དེ་ནི་དབྱངས་གསལ་སོ་བཞི་བོ་འདི་ལ་བརྒྱུས་ནས་ས་སྒང་འདིར་བོད་ཅེས་མཛུབ་མོ་འཛུགས་ས་ཞིག་གནས་ཐུབ་ཡོད་པ་འདིས་ཀྱང་ང་ཚོ་ལ་གསལ་བོར་གོ་བ་སྤྲད་ཡོང་བ་ཡིན་ཏེ། དུས་དེ་རིང་ང་ཚོས་དབྱངས་གསལ་རེ་རེ་བཞིན་འབྲི་ཀློག་ཤེས་པ་ནི་ང་ཚོས་གློ་བུར་དུ་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པར་ང་ཚོ་ལ་དགེ་རྒན་ཞིག་གིས་དངོས་སུ་བསླབ་པ་ཡིན་ལ། དགེ་རྒན་དེ་ལའང་དགེ་རྒན་གཞན་ཞིག་གིས་ཀ་ཁ་ག་ང་ཞེས་བསླབས་ཏེ་ཡོང་བ་ཡིན་པས། དེ་ལྟར་གཅིག་སྣེ་གཅིག་སྦྲེལ་ཏེ་ལུགས་ལྡོག་གིས་ཡར་བརྩིས་ནས་དེད་པ་ཡིན་ན་ཏག་ཏག་ང་ཚོའི་ཡི་གེ་འདིའི་བྱེད་པོ་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་བཀའ་དྲིན་ཅན་ཁོང་རང་ལ་ཐུག་ཡོང་བ་ཡིན་ལ། སྐབས་དེ་ཤེད་ནས་ཁོང་གི་བླ་ན་མེད་པའི་ཐུགས་བསྐྱེད་ཀྱིས་ང་ཚོའི་མིག་ཟུང་ཕྱེ་བའི་ཚད་མེད་ཀྱི་སྨོན་ལམ་གནང་བ་ཡིན། དེ་བས་བསམ་བློ་ཞིབ་མོར་བཏང་ན་ང་ཚོ་ནི་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ཁོང་གི་ཐུགས་བསྐྱེད་ཀྱི་རྩེས་ཟིན་ཡོད་པ་དེ་ཧ་གོ་ཡོང་བར་མ་ཟད། སྔོན་བྱོན་མཁས་གྲུབ་རིམ་བྱོན་ཇི་སྙེད་ཅིག་བྱོན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡི་གེ་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་སྲིད་ཀྱི་མཛད་འཕྲིན་བསྐྱངས་ཤིང་། སླར་ཡང་སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཐུ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡི་གེ་འདི་གླེགས་བམ་སོགས་སུ་བསྡེབས་ནས་མཚམས་མ་ཆད་པར་བརྒྱུད་སྤྲོད་གནང་སའི་ཡུལ་གཅིག་པུ་དེ་ཡང་ང་ཚོ་ཆགས་ཡོད་པ་ང་ཚོས་རིགས་འདེད་ཀྱིས་རོབ་ཙམ་ངེས་པ་འདྲེན་ཐུབ་བོ།།
དེ་བས་ངས་བསམ་པར་ནི་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཤེས་མི་ཤེས་ནི་བོད་པ་རྣམ་དག་ཅིག་ཡོང་མིན་ལ་ཐད་ཀར་འབྲེལ་ཡོད་པའི་ཚོར་སྣང་སྟེར་ཞིང་། དུས་ད་ལྟ་བོད་མི་སུ་ཞིག་གིས་རང་གི་བོད་ཡིག་ཤེས་ན་མ་མཐའ་ཡང་དེར་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་ནས་བརྒྱུད་པའི་དབྱངས་གསལ་སོ་བཞིའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་བརྒྱུད་པ་མ་ཉམས་པར་གནས་ཡོད་པར་བསམས་ཡོད་པར་མ་ཟད། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ངས་ནམ་ཡང་བོད་རང་གི་ཡི་གེ་ཤེས་མཁན་དང་མེས་པོ་བཀའ་དྲིན་ཅན་དག་གི་བར་ལ་ལས་སྨོན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཞིག་གྲུབ་ཡོད་པར་ཏག་ཏག་ངོས་འཛིན་གནང་གིན་ཡོད་ལ། ལས་སྨོན་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་པ་སུ་ཞིག་ཡིན་རུང་རང་གི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་སྲུང་འཛིན་ཐུབ་པར་ང་རང་ཡིད་ཆེས་བརྟན་པོ་ཡོད། དེ་བས་ང་ཚོ་རིགས་གཅིག་པ་དག་ཆེས་ཆེར་རྒུད་པའི་དུས་འདི་ཞིག་ལ་ང་ཚོས་རང་གི་རིག་གནས་ལ་ངོས་འཛིན་ཡང་དག་ཅིག་གནང་སྟེ་བོད་མིའི་བོད་རང་གི་ཡི་གེ་ཤེས་རྒྱུ་དེ་ནི་མི་སྒེར་བ་རེ་རེའི་དོན་དག་ཙམ་མ་ཡིན་པར་བོད་མི་རིགས་བྱིངས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བའི་མདུན་ལམ་གྱི་གནད་དོན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པས་ན། ང་ཚོས་ཅི་ནུས་ཀྱང་བོད་རང་གི་ཡིག་རྨོངས་སེལ་ནས་མེས་པོའི་མཛད་འཕྲིན་གྱི་ཆ་ཙམ་སྐྱོང་རྒྱུ་ནི་མེས་པོའི་ཐུགས་བཞེད་འཁྲུལ་མེད་དང་ང་ཚོ་ལ་ལས་སྨོན་གྱིས་བགོས་པའི་འགན་འཁྲི་ཞིག་ཡིན་པར་བསམས་སོང་བས་ཁོ་བོའི་རྩོམ་ཆག་འདི་ལ་གཟིགས་མཁན་དག་གིས་ཐུགས་བསམ་གནང་བར་མཁྱེན་མཁྱེན་ཞུ་ལགས།
- ༄༅།། སྐད་ཡིག་བསླབ་ཚན་ཚད་གཞི།
- ༨ བླ་ན་མེད་པའི་རིན་པོ་ཆེ་གསུམ་གྱི་གཏམ་གྱི་སྦྱོར་བ།
- ༄༅།། བོད་ཡིག་གི་ཤད་བཤད་པ།
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༧ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༦ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༥ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༤ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༣ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༢ ༽
- ༄༅།། བསྡུས་གྲྭའི་དྲི་ལན་ཀུན་བཏུས། ༼ ༡ ༽
- ༄༅།། རྩོམ་འབྲིའི་ཤེས་བྱའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན།
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༡--༥ ༽
- ༄༅།།བརྡ་སྤྲོད་སུམ་ཅུ་པའི་སྐོར་གྱི་དྲི་བ་དྲིས་ལན། གསུམ་པ། སུམ་ཅུ་པའི་གཞུང་དངོས་ཀྱི་སྐོར། བཅོ་བརྒྱད། སུམ་རྟགས་ཀྱི་འགྲེལ་བ་གསར་རྙིང་གྲགས་ཆེན་འགའ་ཞིག
- ༄༅།།སློབ་མའི་རྨང་གཞིའི་ཤེས་བྱ་སྐོར།
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༢༦--༣༠༽
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༣༦--༤༠༽
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༢༠--༢༥༽
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼༥༡--༥༥ ༽
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༤༡--༤༥༽
- ༄༅།།རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པའི་དྲི་བ་དྲིས་ལན་གྱི་སྐོར། ༼ ༣༡--༣༥༽

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Friday, October 31, 2014
ཀརྨ་ཆོས་སྒྲོན་ཆང་ས་རྒྱབ་པའི་ཉིན་མོ།
ཁ་སང་ནས་བཟུང་སྟེ་ཉིན་གཉིས་རིང་ཨ་རིའི་མངས་སྡེ་ཀོ་ནེའི་ཏྲི་ཀེ་ཏྲེ་connecticut ལ་སོང་། ངོས་ཀྱི་དགེ་ཕྲུག་ཕ་ཡུལ་ཀོ་ལིམ་བྷེ་ནས་ཡིན་པའི་ཨེ་སེ་མེ་ར་རྡ་ཆོས་མིང་དུ་ཀརྨ་ཆོས་སྒྲོན་ཆང་སའི་ཉིན་མོ་ཡིན་སྟབས་ཆང་སའི་མཛད་སྒོ་དེར་སོང་། མོ་རང་གི་ཆོ་ག་ནི་ཕ་ཡུལ་ཡོ་རོབ་སི་པིན་ནས་ཡིན་པའི་མི་ཡ་རབས་བཟང་སྤྱོད་དང་ལྡན་པ་ཅན་ཞིག་འདུག ཀརྨ་ཆོས་སྒྲོན་ནི་ནང་ཆོས་ལ་དད་པ་ཡོད་པའི་ནང་པ་དཀྱུས་མ་དང་མ་ཟད་ངོས་ལ་ར་གན་གསེར་རློམ་གྱི་དད་ལྡན་མ་བུད་མེད་བཟང་སྤྱོད་ཅན་ཞིག་རེད་མོ་རང་ལ་བུ་མོ་གཉིས་དང་བུ་གཅིག་བཅས་ཡོད་ཀྱང་ད་ལྟ་མོ་རང་མཉམ་དུ་ནི་གཅིག་ཀྱང་མེད། མོ་རང་གི་འདོད་པ་ལྟར་དེ་རིང་གི་ཆང་སའི་ཉིན་མོ་འདིར་ང་མེད་ན་ཐབས་མེད་ཡིན་ཅེས་ཨུ་ཚུགས་ཀྱི་རེ་བ་ལྟར་ང་ཡང་ལོ་རེ་བཞིན་ཉིའུ་ཡོག་ལ་ངོས་ཀྱི་ཚ་བོ་དང་དགེ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ཆེད་དུ་ཐུག་འདོད་ཀྱི་ཞོར་དུ་ཁ་སང་མོ་རང་གི་འདོད་པ་ལྟར་ཆང་སར་སོང་། ཆང་ས་ཉིའུ་ཡོག་ནས་ཆུ་ཚོད་གཉིས་ཙམ་གྱི་སར་ཡོད་པའི་ཀོ་ནེའི་ཏྲི་ཀེ་ཏྲེ་ལ་ཁོ་རང་གཉིས་ཀྱི་ཁང་པ་གཉིས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་མཉམ་དུ་སོང་། སྤྱི་ཟླ་བཅུ་པའི་ཚེས་པ་ཉེར་དགུ་འདི་ནི་བོད་ལུགས་ཀྱི་ནག་རྩིས་ལྟར་ཁོ་རང་གཉིས་ཀྱི་ཆང་སའི་དུས་ཚིག་ལ་གཏན་འབེབས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་འདུག་དུས་ཆེན་འདི་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་དུ་རྩིས་ནས་ཞོགས་པ་ངས་ཀྱང་བཀྲ་ཤིས་བརྒྱད་པ་དང་། གཞན་བཀྲ་ཤིས་བརྩེགས་མདོ། ཉེས་པ་ཀུན་སེལ་སོགས་བོད་བརྒྱུད་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་སྡེ་བརྒྱད་གསེར་སྐྱེམས་སོགས་ཞབས་རིམ་གང་དྲག་བྱས། ཉེ་སར་ཡོད་པའི་ཡེ་ཤུའི་བག་སྟོན་མཁན་པོ་ཞིག་ཁོ་རང་ཚོའི་ལུགས་སྲོལ་ལྟར་གདན་ཞུས་ཀྱིས་ཁོ་རང་གཟའ་མི་གཉིས་ནས་དེ་རིང་ནས་བཟུང་སྟེ་མ་ཤིའི་བར་དུ་བརྩེ་སེམས་མི་འགྱུར་བ་རྡོ་རྗེ་ཕ་ལམ་ལྟ་བུའི་ངང་ནས་ཆང་ས་ཤི་མཐའ་འཁྱོལ་བ་བྱེད་པའི་དམ་བཅའ་བཞག་སོང་། དེ་ནས་རྗེས་ཟློས་དང་མཉམ་དུ་ཕོ་ཡིས་མཛུབ་དཀྲིས་མོ་ལ་བཀོན་ཅིང་མོ་ཡིས་མཛུབ་དཀྲིས་ཕོ་ལ་བཀོན་པ་སོགས་ཀྱིས་མཐར་གཉིས་ཀས་འོ་བྱེད་པ་སོགས་དེ་སྔོན་མཐོང་གཏན་ནས་མ་མྱོང་བའི་ལྟད་མོ་ཞིག་དེ་རིང་མཐོང་སོང་།
ཆང་སའི་དུས་སྟོན་འདིར་ཀརྨ་ཆོས་སྒྲོན་བུ་དང་བུ་མོ་སོགས་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ནང་མི་རྣམས་ལས་གཞན་ལོགས་ནས་ང་ལས་མ་གཏོགས་གཅིག་ཀྱང་མགྲོན་འབོད་བྱས་མི་འདུག ཆང་སའི་རྟེན་འབྲེལ་ཚར་མ་ཐག་ང་ཚོ་ཚང་མ་ཉེ་སར་ཡོད་པའི་ཟས་རིགས་སྣ་མང་ལས་གྲུབ་པའི་ཟ་ཁང་ཞིག་ནང་དུ་སོང་ནས་ཟ་མ་འགྲང་ཚད་ཟོས། ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་བཞི་པའི་སྐབས་སུ་རྒྱལ་ས་ཉིའུ་ཡོག་ལ་འབྱོར་ང་ནི་མ་ཐུག་ཡུན་རིང་ཚ་བོ་དང་མཉམ་དུ་བསྡད་པས་ཧ་ཅང་སྐྱིད་པོ་བྱུང་། དེ་རིང་གི་ཉིན་ཐོ་དེ་གཏངས་ནས་ཉལ་སར་སོང་ནས་གཉིད་དུ་ཡུར།
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
༄༅།།འབྱུང་བཞིའི་ཆུ་ལ་དཔྱད་པ་ལས་ཁོར་སྲུང་གླེང་བ།
གླེང་གཞི།
ད་ཆ་འཛམ་གླིང་གི་ཡུལ་ལུང་སོ་སོར་དུས་ངེས་མེད་ཀྱིས་ས་གཡོ་བ་དང་ཆུ་ལོག་རྒྱུགས་པ། མཚོ་དང་རླུང་འཚུབ་འཕྱུར་བ། མེ་དང་ཐན་པ་བྱུང་བ། ཐོག་དང་སེར་བ་རྒོད་པ། ལྷག་ཏུ་འགོས་ནད་ཀྱི་རིགས་སྔར་མེད་གསར་དུ་བྱུང་བ། སྨན་རྫས་ཀྱི་ནུས་པ་ཞན་པ་སོགས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་ནི་ཆུ་ཡི་ཟུངས་ཤོར། ས་ཡི་བཅུད་ཉམས། དུད་འགྲོའི་གཡང་ཉམས་པའི་སྔ་རྟགས་སུ་ཤར་བས། སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཉིད་མྱུར་དུ་འཇིག་ལ་ཉེ་བ་དང་བསྟུན་ནས་ནང་སྐྱེ་འགྲོའི་བློ་ལ་སྐྲག་སྣང་གིས་འཚུབ་ཆ་ཤར་ཏེ་སྨྲེ་ངག་འདོན་པ་ཡིན་མོད། རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷས། བདེ་བ་འདོད་ཀྱང་གཏི་མུག་པས།། རང་གི་བདེ་བ་དགྲ་ལྟར་བཅོམ།། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་སེམས་ཅན་མ་རིག་པ་རྨོངས་པས་རང་འདོད་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བློ་སྣ་ཐུང་ཐུང་འདིས་འདོད་པ་ལ་ཁ་མ་བཀང་བས་བརྫད་པ་རེད། དེ་ལ་འཛམ་གླིང་གི་བསམ་བློ་སྔོན་ཐོན་ཅན་གྱི་མི་སྣ་དང་སྡེ་ཁག རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་དུས་རབས་གོང་མ་ནས་རྩ་འཛུགས་ཡོད་པ་དང་འཆར་གཞི་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་ཁམས་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ལས་ཀ་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད་.ལ། འབྲས་བུ་མི་དམན་པ་ཐོབ་པ་ནི་རྗེས་སུ་ཡི་རང་གི་གནས་སུ་འཁུམས། རང་རེའི་བོད་ཆོས་ལྡན་གྱི་ཞིང་འདིར་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་གི་གོང་རོལ་ནས་ལྷ་མི་མཉམ་གནས། མི་དང་ཀླུ་མཉམ་གནས། མི་དང་བྱ་མཉམ་གནས། མི་དང་རི་དྭགས་མཉམ་གནས། མི་དང་རང་བྱུང་གི་ཁམས་མཉམ་གནས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན་ཅིང་ལག་ལེན་དུ་བཏབ་པས། བོད་ནི་ད་ལྟ་འཛམ་བུ་གླིང་དུ་མིས་གཏོར་བརླག་མ་ཐེབས་པའི་ཡུལ་ཉེར་ལྔའི་གཅིག་ཏུ་བགྲང་བ་ཡིན།
དེ་ལྟ་ན། ད་ནི་རྒྱལ་ནང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་སྙན་ཞུའི་ནང་དུའང་། ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་དང༌། ཐོན་ཁུངས་གྲོན་བསྲི། ནུས་ཁུངས་གྲོན་བསྲི། སླར་སྐྱེས་ནུས་ཁུངས་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་བ། ཆུ། རླངས། གཤིན་ས། སྦགས་བཙོག་བཅོས་སྐྱོང་སོགས་དོན་ཚན་མང་པོ་ཞིག་ལ་འབྱུང་ཁམས་དཔལ་ཡོན་ཞེས་བརྗོད་བཞིན་པ་ནང་བཞིན་ཚད་མཐོན་པོ་ཞིག་ལ་བཞག་ཡོད། སྙན་ཞུ་ཧྲིལ་པོ་ལ་དོན་ཚན་བཅུ་གཅིག་ལས་དོན་ཚན་བརྒྱད་པ་ཆེད་དུ་བཏོན་ནས་ནན་བཤད་བྱས་ཡོད། དེ་བཞིན་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་ནི་རྒྱ་ཆེ་བའི་ལས་གཞིའི་མ་ལག་ཅིག་ཡིན་ལ། ང་ཚོ་ཚང་མ་མཉམ་ཞུགས་སྒོས་ཧུར་ཐག་འབད་བརྩོན་བྱ་དགོས། ཞེས་པ་ནི་དགའ་འོས་བའི་དོན་དག་ཅིག་དང་མི་རེ་རེའི་ཕྲག་ཏུ་བབས་པའི་འོས་འགན་རེད་སྙམ།
ཉེ་ཆར་ཀྲུའུ་ཞི་ཞིས་ཅིན་ཕིན་ཀྱིས་སྔོ་ལྗང་གི་རི་བོ་དང་དྭངས་བསིལ་གྱི་ཆུ་བོ་ནི་གསེར་རི་དང་དངུལ་རི་རེད་ཅེས་གསུངས་པ་ནི་དགའ་འོས་པའི་གཏམ་དུ་འཁུམས། ཅིའི་ཕྱིར་ན། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རི་ར་བ་ཁང་ཁྱིམ། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྟེན་དང་འབྱུང་གི་ཚུལ་དུ། ཆུ་ལ་མ་བརྟེན་པར་ཆགས་ལུགས་མེད་དེ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས་ཆུ་ཆགས། ཆུའི་ཀློང་ཁམས་ཆེན་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་ས་ཆགས་པ་ཡིན་པས། ཆུ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སྐྱེ་དངོས་དང་སྐྱེ་འགྲོ་ཡོད་དོ་ཅོག་གི་ཚེ་སྲོག་གི་རྩ་བའི་རྨང་གཞིར་གྱུར་བའི་དངོས་པོའམ་རྫས་ཤིག་ཡིན་ལ།
ཅི་ཞིག་ལ་འབྱུང་བ་ཟེར།
འབྱུང་ནི་སྐྱེ་དང་འོང་། འབབ་པའི་ཁུངས་ཏེ་དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་དྲི་རོ་རེག་བྱ་སོགས་འབྲས་བུའི་གཟུགས་རྣམས་འབྱུང་བའི་གཞིའམ་རྒྱུའི་གཟུགས་ལ་འབྱུང་བ། ཡང་ན་སེམས་ཅན་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་འཁོར་བ་ཐོག་མེད་པར་འབྱུང་བས་ན་འབྱུང་བ། ཡང་སྨན་རྩིས་ཀྱི་གཞུང་དུ་ངེས་ཚིག་ཆོས་ཀུན་འབྱུང་ཕྱིར་བརྗོད་ཅེས་པ་ལྟར་ཡིན།
འབྱུང་བ་ཞེས་པའི་མིང་གི་ཐོགས་དེ་ཡང་། འབྱུང་བའི་ཀློང་ལས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའམ་བྱུང་བས་ན་འབྱུང་བ་ཟེར། དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ་ཐིག་ལས། ཐམས་ཅད་དབང་སྡུད་འབྱུང་བའི་ལྷ། །འབྱུང་བའི་ངང་དུ་མ་འདུས་གང་ཡང་མེད། །དང་པོ་སྲིད་ནས་བར་དུ་ཆགས། །མཐའ་མ་འཇིག་ཀྱང་འབྱུང་བས་འཇིག ། ཅེས་གསུངས་ཡོད།
འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ནི། ཕྱི་འབྱུང་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་འདི་ཡང་ནང་འབྱུང་དངོས་ཀྱི་རོལ་བ་ཡིན་པས། ནང་གི་ཁོངས་ནས་བྱུང་བའམ་དེའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཡིན་པས་འབྱུང་བ་ལྔ་ཟེར། སེམས་ཅན་སྤྱི་མཐུན་ལ་སྣང་བའི་ཕྱིའི་འབྱུང་གཟུགས་ལྔ་ནི། རྟེན་སྣོད་ཀྱི་སྣང་བ་རུ་ཆགས་པ་ཡིན་ལ། ནང་འབྱུང་དངོས་ལྔ་ནི། སེམས་དང་རིག་པའི་རྟེན་དུ་ཆགས།
འབྱུང་བའི་དབྱེ་བ་ལ། སྤྱིར་བཏང་འབྱུང་བ་ལ་ཕྱིའི་འབྱུང་བ་དང་ནང་གི་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་རུང་བ། དེ་ལ་ཡང་འབྱུང་ཆེན་འབྱུང་ཆུང་ཕྱེ་རུ་ཡོད། དེ་ལའང་ནང་གི་འབྱུང་བ་ལ་དྭངས་མ་དང་སྙིགས་མ་གཉིས་སུ་དབྱེ་རུ་ཡོད། ཡང་རྩིས་དཔེ་གསར་སྒྲིག་སུ། ཕྱི་ནང་གསང་གསུམ་འབྱུང་བ་ལས། །ཕྱི་འབྱུང་ནམ་མཁའི་དྭངས་མ་སྟེ། །འོག་དང་སྟེང་དུ་གནས་པ་ཡིན། །དེ་སྟེང་འབྱུང་བ་ཤིང་ཁམས་ཆགས། །དེ་སྟེང་ཆུ་ལ་དེ་སྟེང་ལྕགས། །དེ་སྟེང་ས་ལ་དེ་སྟེང་མེ། །དེ་ནི་ཕྱི་ཡི་འབྱུང་ལྔ་ཡིན། ཞེས་གསུང་བ་འདིས་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱི་ནང་དང་། འབྱུང་བའི་དྭངས་སྙིགས་སོ་སོར་དབྱེ་ཡོད།
ནང་གི་འབྱུང་བ་དྭངས་མ་སེམས།། དྭངས་མ་རླུང་གི་རྟར་བཞོན་ནས།། མངལ་འཇུག་ཤིང་ཁམས་རྩ་རྒྱུད་ཆགས།། རྩ་ལ་ཁྲག་དང་ཆུ་སེར་ཆུ།། རུས་པ་ལྕགས་ལ་ཤ་ནི་ས།། དྲོད་ནི་མེ་ཡིན་ཀུན་ལ་ཁྱབ།།
འབྱུང་བ་འདི་ལ་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འབྱུང་བ་རི་ར་བ་ཁང་ཁྱིམ་གྱི་གྲུབ་རྒྱུ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་དང་། ནང་བཅུད་ཀྱི་འབྱུང་བ་སེམས་ཅན་ལུས་རྟེན་གྱི་གྲུབ་རྒྱུ་ས་ཆུ་མེ་རླུང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཡོད། ཕྱི་འབྱུང་ས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནང་འབྱུང་གི་རྟེན་ཡིན་པས། རྟེན་དང་བརྟེན་པར་འབྲེལ་བས་ན་ཕྱི་ནང་གི་འབྱུང་བ་གཉིས་སུ་ངེས་པ་ཡིན།
འོ་ན་འབྱུང་ཆེན་འབྱུང་ཆུང་ཞེས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ནི། འོད་གསལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཁ་དོག་ལྔ་ལྔན་དེ་ཡིན་པ་དང་། འབྱུང་ཆུང་ནི། ས་ཆུ་མེ་རླུང་ནམ་མཁའ་ལྔ་བོ་དེ་རྣམས་ཡིན། འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་ལྔའི་དབྱིངས་ལས་མ་གཡོས་ཤིང་། འབྱུང་ལྔ་མེད་པའི་སྔོན་དུ་འཁོར་འདས་བྱུང་བའང་མེད།
དེ་ལའང་ནང་གི་འབྱུང་བ་ལ་དྭངས་མ་དང་སྙིགས་མ་གཉིས་སུ་དབྱེ་རུ་ཡོད། སྲོག་རྩོལ་ཏིང་འཛིན་ཕྱག་རྫོགས་སྒོམ་དང་རྡོར་སེམས་བཟླས་པ་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཕུང་བོ་སྙིགས་མ་དག་པའི་ཆ་ནས་དྭངས་མ་མངོན་དུ་གྱུར་ནས་སྒྱུ་ལུས་དང་ལྷ་སྐུར་ལྡིང་བ་སོགས་འབྱུང་རུང་ལྟར་གཙོ་བོ་སེམས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་ན་དག་ཞིང་གཞན་འཚོལ་མི་དགོས་པའི་དཔེའོ།
དེ་ཡང་རྩིས་གཞུང་དུ་ཤིང་མེ་ས་ལྕགས་ཆུ། ནང་པས་ས་ཆུ་མེ་རླུང་། མི་འགལ་ཏེ་ཤིང་གཡོ་བའི་རང་བཞིན་རླུང་དུ་བསྡུ། ལྕགས་སྲ་བའི་རང་བཞིན་སའི་ཁོངས་སུ་བསྡུ། ཞེས་བཤད། དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ་ཐིག་ལས། རླན་བྱེད་ཆུ་ཡིས་ཕུང་བོ་བསྐྱེད། །བདུད་རྩི་ཆུ་ཡིས་ཕུང་བོ་གསོ། །ཀུན་གྲུབ་ཆུ་ཡིས་འབྲས་བུ་འཚོལ། །འདོད་བྱེད་ཆུ་ཡིས་གཏི་མུག་སྦྱོང་། ཞེས་གསུངས་བ་བཞིན་ཡིན་ལ། གོ་དོན་རྟོག་སླ་བས་ཚིག་འགྲེལ་མི་དགོས་པར་འདོད།
འབྱུང་བ་ཆུའི་ངོ་བོ་ངེས་ཚིག་དབྱེ་བ་ལ།
ཆུ་ཞེས་པའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་ལ། འབྱུང་བ་ཆུ་ཡི་འཁོར་ལོ་ཡིས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་ཆུབ་པས་ཆུ་ཟེརབ་ཡིན་ཏེ། དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ་ཐིག་ཏུ། ཐམས་ཅད་ཆུབ་པས་ཆུ་ཞེས་བྱ། ། ཆུ་ཡིས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པས་ཆུ་ཞེས་གསུངས།
ཆུའི་མཚན་ཉིད་བཤད་པ་ལ། ཆུ་ནི་བརླན་ཞིང་གཤེར་བ། སྣུམ་པ་དང་ཞུ་བ་ཡིན། འབྱུང་བ་ཆུ་ཡིི་བྱེད་ནུས་ནི་སྡུད་པ་ཡིན། བོད་ཀྱི་སྨན་གཞུང་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་མིའི་ལུས་ཕུང་ནི་སྡོང་བོ་དང་ཡང་འདྲ་སྟེ། སས་འཛིན། ཆུས་སྡུད། མེས་སྨིན། རླུང་གིས་རྒྱས། ཞེས་གསུངས་བ་བཞིན་ཡིན།
ཚན་རིག་པ་དབྱིན་ཇིའི་ཚན་རིག་པ་ཧེན་རེ་ཁ་ཝན་ཌེ་ཞི་[Henry Cavendish] ཡིས་སྤྱི་ལོ་ 1784 ལ་ཚོད་ལྟ་བྱས་ཏེ་ཆུ་ནི་རྫས་འགྱུར་གྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞིང་། རླངས་གཟུགས་གཉིས་འདྲེས་ནས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཞིག་ཡིན་ར་སྤྲོད་བྱས། རྗེས་སུ་སྤྱི་ལོ་ 1811 ལ་དབྱི་ཊ་ལིའི་དངོས་ཁམས་རིག་པ་བ་ཨ་ཝོ་གཱ་དྷོར་Amadeo Avogadro ཡིས། རྫས་འགྱུར་གྱི་དབྱང་ [oxygen] གི་རྡུལ་གཅིག་དང་། ཆིང་ [hydrogen] རྡུལ་གཉིས་མཉམ་དུ་བསྲེས་ན་ཆུའི་གཤེར་གཟུཊ་གྲུབ་པས། ཆུ་ཚད་འཇལ་ལ་ H2O ཞེས་པའི་རྫས་རྟགས་འདི་གཏན་ལ་ཕབས། རྗེས་སུ་ཚན་རིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆུའི་འདུས་རྡུལ་མཚོན་ཕྲེང་དེ་ H2O རུ་གཏན་འབེབས་བྱས།
གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་དུ་འབྱུང་བའི་ཁ་དོག་བསྟན་པ། དང་པོ་འཁྲུལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ། སེར་པོ་ས་རུ མཐོང་། དཀར་བོ་ཆུ་རུ་མཐོང་། དམར་བོ་མེ་རུ་འཁྲུལ། ལྗང་གུ་རླུང་དུ་འཁྲུལ། མཐིང་ཁ་ནམ་མཁའ་ལ་འཁྲུལ་ནས་ནང་འབྱུང་ཕྱི་འབྱུང་དུ་ཇེ་རགས་སུ་སོང་ཞིང་། མཐར་འཆི་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་འབྱུང་བ་ལུགས་ལྡོག་ཏུ་དེ་ལྟར་སྡུད་པ་ཡིན།
ཆུའི་འབྱུང་ཁུངས་བསྟན་པ་ལ། དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ་ཐིག་ལས། དེ་ཚེ་མེ་ཡི་ཚ་ངར་ལས། ། འབྱུང་བ་ཆུ་ཡི་འཁོར་ལོ་ཆགས། ཞེས་པ་ལྟར་དང་། ཡང་ན། །རི་རབ་གསེར་གྱི་གླིང་ཆེན་བཞི། །དེ་བཞིན་དེ་ཡི་རླན་གྱིས་བརྩས། །འགྱེལ་བ་མེད་པ་སྲ་བརྟན་ཐེག །རོལ་བའི་མཚོ་བདུན་དེ་ལྟར་ཆགས། ། ཞེས་ཆུའི་འབྱུང་ཁུངས་བསྟན་ཡོད།
བོད་ཀྱི་འབྱུང་བ་རེ་ལ་ལྷ་རེ་ཡོད་པར་འདོད་པ་བཞིན་འབྱུང་བ་ཆུ་ལ་ཡང་ལྷ་ཡོད་དེ། དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ་ཐིག་ལས། འབྱུང་བ་ལྔ་ཡི་ལྷ་ཆེན་རྣམས། །ཞེས་དང་། ཡང་། ཆུ་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་འཁོར་ལོ་ཅན། ཞེས་ཆུ་ལྷ་ངོས་བཟུང་ཡོད་བྱེད།
མུ་ཡེ་པྲ་ཕུད་ཕྱའི་མཐར་ཐུག་ཏུ་ཆུའི་ལྷ་མོ་གསོ་བྱེད་མ། གསང་སྔགས་ཀྱི་ལུགས་ལ་ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི་ཡིན་ཏེ། གསང་སྙིང་ལས། ས་ཆུ་སྤྱན་དང་མཱ་མ་ཀཱི། ཞེས་གསུངས་ཤིང་། ས་སངས་རྒྱས་སྤྱན་མ། ཆུ་མཱ་མ་ཀཱི། མེ་གོས་དཀར་མོ། རླུང་དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མ། ནམ་མཁའ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མར་འདོད་པ་པ་ཡིན།
སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་བརྟན་པ་སྣོད་དག་དང་མ་དག གཡོ་བ་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་དང་སངས་རྒྱས། ཆོས་ཡོད་དོ་ཅོག་མ་ལུས་པ་ལུས་པ་མེད་པར་དག་མཉམ་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ངང་དུ་མི་དམིགས་པས་ན་སྐྱེ་ཁམས་དོ་སྙོམས་ཀྱི་ལྟ་བའི་མཐར་ཐུག་བསྟན་ཡོད། ཆུ་མདོག་སྔོན་པོ་དང་དབྱིབས་ཟླུམ་པོ་ཡིན་བཤད་དོ།
ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་མི་ལུས་འཚོ་ཞིང་གསོ་བར་ཆུ་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་།
ཚན་རིག་གིས་ར་སྤྲོད་གནང་བ་ལྟར་ན་ཆུ་ནི་ཚེ་སྲོག་གི་འབྱུང་ཁུངས་ཡིན་ལ། ཆུ་ནི་དབྱང་དབུགས་དང་འདྲ་བར་མིའི་ལུས་ཕུང་ལ་ཧ་ཅང་མཁོ་ལ་གལ་འགངས་ཆེ་བར་བཤད། མིའི་ཟས་རིགས་གཞན་པ་མ་ཟོས་ན་གཟའ་འཁོར་འགའ་ལ་འཚོ་ཐུབ་པ་དང་། ཡང་ན་ལུས་ལ་ནད་གཞི་ཕོག་ནས་ལོ་ཁ་ཤས་ལ་འཚོ་ཐུབ་པའི་སྣང་ཚུལ་ཡོད་ལ། གལ་ཏེ་ཆུ་མ་འཐུང་ན་ཉིན་བདུན་མ་གཏོགས་འཚོ་མི་ཐུབ། དཔེར་ན། མིའི་ལུས་ཕུང་གི་གྲུབ་ཆ་གཙོ་བོ་ནི་ཆུ་ཡིན་ཏེ། དར་མའི་ལུས་ཕུང་གི་བརྒྱ་ཆའི 60 -70 ཟིན་ཡོད། བྱིས་པའི་ལུས་ཕུང་གི་བརྒྱ་ཆའི80ཟིན་ཡོད། དེ་ཡང་ཞིབ་ཏུ་ཀླད་ཞོ་ལས་ཆུའི་ཚད75%དང་། ཁྲག་གཤེར་ལས་ཆུའི་ཚད83%དང་། ཤ་གནད་ལས་ཆུའི་ཚད76%ཆུ་ཡིན།
གལ་ཏེ་ལུས་ཁམས་ཀྱི་ཆུ་བཙོག་པོར་ཆགས་ན་ཆུ་ལ་བརྟེན་པའི་ལུས་ཀྱི་ཕྲ་ཕུང་ཡོད་ཚད་དུག་ཅན་དུ་གྱུར་ནས་ལུས་པོ་བདེ་ཐང་མི་ལྡན་པར་འགྱུར་སྲིད།
དཔེར་ན་ལུས་ལ་གནས་པའི་ཆུའི་རྫས་ལས1%-2%ཙམ་ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་ན་སྐོམ་པའི་ཚོར་བ་སྐྱེས། ཡང་ན་ཆུའི་རྫས5%ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་ན་ཁ་ལྕེ་སྐམ། སྐྱི་པགས་ལ་གཉེར་མ་ཆགས་པ་དང་དྲན་རིག་མི་གསལ་བའི་འཁྲུལ་སྣང་འབྱུང་བར་བཤད། གལ་ཏེ་མིའི་ལུས་སྟེང་གི་ཆུའི་རྫས10%ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་ན་ལུས་ཀྱི་འབྱུང་ཁམས་འཁྲུག་ཅིང་ནད་བསྐྱེད། ཆུའི་རྫས 20%-22% ཇེ་ཉུང་དུ་སོང་ན་མིའི་ཚེ་སྲོག་འགགས་པར་འགྱུར།
མིའི་ལུས་སྟེང་ལ་དབྱང་དབུགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་ཨང་དང་བོ་དང་ཆུའི་དགོས་མཁོ་ཨང་གཉིས་པ་ཡིན། མི་ལུས་ལ་འཚོ་བཅུད་ཀ་བ་དང་ཁ་བ། གཏེར་རྫས་ཀྱི་རིགས་མ་འདང་བའམ། ཡང་ན། ནད་རིགས་མི་འདྲ་བ་བྱུང་རུང་ལོ་ཁ་ཤས་གསོན་ཐུབ། གལ་ཏེ་ཆུ་མེད་ན་ཉིན་ཞག་ཁ་ཤས་མ་གཏོགས་འཚོ་མི་ཐུབ། ཆུ་ནི་མིའི་ལུས་སྟེང་གི་ཕྲ་ཕུང་གསོ་བྱེད་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དར་མའི་ལུས་པོའི་ལྗིད་ཚད་ཀྱི་བརྒྱ་ཆའི་ 60-70ཟིན་ཡོད། བྱིས་པའི་ལུས་པོའི་ལྗིད་ཚད་ཀྱི་བརྒྱ་ཆའི་80ཟིན། །
མིའི་སྐྱེ་ཁམས་འགུལ་སྐྱོད་སྣ་ཚོགས་ལ་ཆུ་ཧ་ཅང་མཁོ་དེ། དཔེར་ན། ཆུས་འཚོ་བཅུད་ཀྱི་ཟ་མའི་རིགས་གཤེར་གཟུགས་སུ་བཏང་ནས་འཚོ་བཅུད་སྡུད་ལེན་བྱེད་པ་དང་། ཆུ་ཁྲག་རྩ་དང་ཕྲ་ཕུང་གི་བར་དུ་མཚམས་མ་ཆད་པར་བཞུར་ནས་སྐྱེལ་འདྲེན་བྱེད་བཞིན་དུ། ལུས་ཀྱི་ཕྲ་ཕུང་གསོ་བ་དང་སྙིགས་མ་ཕྱི་རོལ་དུ་འདོར་བའི་བྱེད་ནུས་འདོན།
ཆུས་དྲོད་ཚད་སྙོམས་སྒྲིག་སྟེང་ནུས་པ་ངེས་ཅན་འདོན་ཤིང་། མིའི་དབུགས་འབྱིན་པ་དང་རྔུལ་ཆུ་ཕྱིར་འབྱིན་པའི་སྐབས་ཚང་མ་ཆུ་ཡིན་པ་སྨོས་མ་དགོས། དཔེར་ན། ཚ་བ་ཆེ་བའི་དུས་ཚིགས་དང་། དྲོད་ཚད་མཐོ་བའི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ལུས་ཕུང་ནས་རྔུལ་ཆུ་འབྱིན་པ་ན་ལུས་པོའི་དྲོད་ཚད་ཇེ་དམའ་རུའགྲོ།
ཆུ་ནི་མིའི་ལུས་སྟེང་གི་འཇམ་འདྲེད་བྱེད་རྫས་ཞིག་ཡིན་ཏེ། དེས་མིའི་ངོ་མདངས་ཇེ་ཡག་ཏུ་གཏོང་ཐུབ་ལ ། ཆུ་མེད་ན་ངོ་མདངས་སྐྱ་བོར་འགྱུར་བ་དང་། རྒས་ཁ་ཡང་ཧ་ཅང་སླ། ཆུ་ནི་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་རིན་ཐང་ཆེས་ཆུང་བའི་གསོ་བྱེད་ཀྱི་སྨན་ཆེས་བཟང་བོ་ཞིག་ཡིན་ལ། དེ་ནི་གཙོ་བོ་ཆུའི་ནང་དུ་མིའི་ལུས་ཕུང་ལ་ཕན་པའི་རྫས་ཡོད། ཆམ་པ་འཕོག་པ་དང་། ཚ་རྒྱག་པའི་སྐབས་སུ། ཆུ་ཁོལ་མང་བ་འཐུང་ན་ནད་སེལ་ཐུབ་ལ། ཚ་རྒྱག་པའི་མགོ་སྙོམས་ཐུབ། ད་དུང་ཁྲག་ནང་གི་སྲིན་འབུའི་རིགས་ལས་གྲུབ་པའི་དུག་གི་རིགས་ཀྱང་སེལ་ཐུབ། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་གཅིན་གཏོང་རྒྱུ་མང་བ་དེས་དུག་རིགས་སེལ་ཐུབ་པར་ཕན་པ་ཡོད། མ་གཉིད་གོང་གི་སྔོན་དུ་ཆུ་ཇ་ཕོར་གང་འཐུང་ན་ངོ་མདངས་ཇེ་ཡག་ཏུ་གཏོང་ཐུབ་ལ། དེས་འབྲས་བུ་ཧ་ཅང་བཟང་། གཉིད་སེལ་པའི་རྗེས་སུ་ཆུ་ཚང་མ་ཤ་གསེང་དུ་འཐིམས་ནས་ཆུ་སྡུད་ལེན་བྱས་པས་ངོ་མདངས་ལ་སྣུམ་རྒྱུགས་པ་ཡིན། འདི་ནི་མི་ཙམ་ལ་པན་པའི་ཆུའི་ནུས་པ་ཁག་ཅིག་ཙམ་རེད།
མི་ལུས་ཐོག་མར་ཆུའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་ནས་ཆགས་པ།
གསང་སྙིང་ལས། ས་ཆུ་སྤྱན་དང་མཱ་མ་ཀཱི། ། ཞེས་ས་སྤྱན་མ་དང་ཆུ་མཱ་མ་ཀི ཆུའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་ནས་སའི་ཁམས་ཆགས་པས་ན། འདིར་སྤྱན་ཞེས་པ་ལྟ་བྱེད་ཀྱི་མིག་ལ་གསུང་བ་མིན་པར་ལུས་ཐོག་མར་ཆགས་ཚེ་ཆུའི་ཁམས་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་དུ་ཆགས་པའི་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་རྩ་ཡི་མདུད་པའི་ནང་དུ་སྒྲོན་མའི་སྤྱན་དང་འབྱུང་བའི་སྤྱན་གཉིས་ཆགས་པ་ལ་གོ་དགོས། འབྱུང་བའི་སྤྱན་ལས་འབྱུང་བཞིའི་ལུས་གྲུབ་ཅིང་སྒྲོན་མའི་སྤྱན་ལས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་མཐོང་བྱེད་དམ་དོན་དམ་མྱང་འདས་ཀྱི་གཞི་རུ་རྒྱང་ཞག་ཆུའི་སྒྲོན་མ་ཆགས། དེ་ལྟ་བུའི་ལམ་དེ་གཉིས་ཀའི་སྒྲུབ་གཞིའམ་མཐོང་བྱེད་ཡིན་པས་སྤྱན་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་སྦྱར་ནས་གསུངས།
བོན་གྱི་རིག་གཞུང་དུ། ཚེ་སྲོག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འབྱུང་བ་ལྔ་ལས་མ་བྱུང་བ་གཅིག་ཀྱང་མི་སྲིད་པར་འདོད་དེ། བོན་ཀྱི་མཛོད་འགྲེལ་ལས། འབྱུང་བ་ལྔ་ལས་ཀུན་ཀྱང་སྤྲུལ། ཞེས་པ་དང་། སྐྱེ་འགྲོ་སེམས་ཅན་སྲོག་དང་དབུགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་རྣམས། “དྲོད་མེའི་མདངས་ལས་སྤྲུལ། ཁྲག་ཆུའི་བག་ལས་སྤྲུལ། ཤ་སའི་རྟེན་ལས་སྤྲུལ་པའོ།” ཞེས་གསུངས་བ་བཞིན་མིའི་ལུས་རྟེན་ཐོབ་པར་ཆུ་མེད་དུ་མི་རུང་།
བོད་ཀྱི་སྨན་གཞུང་དུ། སྨན་གྱི་ཐོག་མ་ཆུ་ཁོལ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་ཅིང་། ནད་ཀྱི་ཐོག་མ་མ་ཞི་བ། །སྨན་གྱི་ཐོག་མ་ཆུ་ཁོལ། །ཞེས་ཆུ་ཁོལ་ནི་བོད་སྨན་གྱི་ཐོག་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དང་། ཆུ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བར་མེད་དུ་མི་རུང་བས་ཉིན་རེར་སྐོམ་བསྟེན་དགོས་པར་མ་ཟད། ཆུའི་བཏུང་ཚད་འདང་ངེས་སུ་མ་བསྟེན་ན་མིའི་ལུས་ཟུངས་ལ་གནོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས། རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་ལྟར་ལོངས་སུ་སྤྱད་ན་ལུས་ཀྱི་སྲིན་འབུ་དར་ཞིང་རྒྱས་པས་ལུས་ཕུང་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་འདོད།
ཡང་བཤད་ཚུལ་གཞན་ཞིག་ནི། ཆུས་ཕན་ཙམ་ཞིག་སྨན་གྱིས་མི་ཕན་ལ། །ཆུས་གནོད་ཙམ་ཞིག་དུག་གིས་ཀྱང་ག་ལ་གནོད། ཅེས་པ་སོགས་སྔོན་བྱོན་གྱི་གསོ་བྱེད་མཁས་དབང་མང་པོས་ཆུ་ཡི་རིགས་ཀྱི་ཕན་གནོད་ཐད་ལ་དེང་དུས་ཚན་རིག་ལས་ཀྱང་ལྷག་པའི་ཞིབ་འཇུག་དང་དོ་སྣང་མཛད་འདུག་པས་ང་ཚོ་ཕྱི་རབས་པས་ཤེས་ནས་དད་པ་དང་བཀའ་དྲིན་དྲན་འོས་པར་བསམས།
བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་ལས་ཆུའི་ཁྱད་ཆོས་བཤད་པ།
ཆུ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་ནི་ ༡ བསིལ་བ། ༢ ཞིམ་པ། ༣ ཡང་བ། ༤ འཇམ་པ། ༥དྭངས་པ། ༦དྲི་མ་མེད་པ། ༧ལྟོ་ལ་མི་གནོད་པ། ༨མགྲིན་པ་ལ་མི་གནོད་པའི་ཆུ་ཡིན།
ཆུ་ལུམས་ནི་ཚ་གྲང་གཉིས་ཀྱི་ནད་བཅོས་ཐབས། དེ་ལས་གྲང་ནད་བཅོ་ཐབས་ལ་ཆུ་ཚན་རིགས་ལྔ་སྟེ། ༡རྡོ་སོལ་དང་འདྲེས་པའི་ཆུ། ༢རྡོ་སོལ་དང་ཅོང་ཞི་འདྲེས་པའི་ཆུ། ༣རྡོ་སོལ་དང་། ཅོང་ཞི། མུ་ཟི་འདྲེས་པའི་ཆུ། ༤རྡོ་སོལ་དང་། ཅོང་ཞི། མུ་ཟི། བྲག་ཞུན་འདྲེས་པའི་ཆུ། ༥རྡོ་སོལ་དང་། ཅོང་ཞི། མུ་ཟི། བྲག་ཞུན། ལྡོང་རོས་འདྲེས་པའི་ཆུ་བཅས་ལྔ་ཡོད།
ཆུ་ཚན་རིང་བསྲེལ་ནི་ཆུ་ཚན་ལས་བྱུང་བའི་དབང་རིལ་འོད་ཟེར་འཕྲོ་བ་ཞིག་ཡོད་ཅིང་ནུས་པས་གདོན་ནད་ཐམས་ཅད་སེལ་ཐུབ་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཞིག་ཡིན་པ་བཤད།
ཆུའི་རིགས་དབྱེ་བ།
ཆུ་ལ་དབྱེ་ན་ཆར་ཆུ་དང་། གངས་ཆུ། ཀླུང་ཆུ། ཆུ་མིག ཁྲོན་ཆུ། བ་ཚྭའི་ཆུ། ཤིང་ནགས་ཀྱི་ཆུ་བཅས་རིགས་བདུན་ཡོད། རྒྱུད་ལས། ཆུ་རིགས་འདི་དག་ལ་མཆོག་དམན་དབྱེ་ཡོད་དེ། ཆུ་ནི་ཆར་ཆུ་གངས་ཆུ་ཆུ་ཀླུང་ཆུ། །ཆུ་མིག་ཁྲོན་པ་བ་ཚྭ་ཤིང་གི་ཆུ། །རིམ་པས་དང་པོ་མཆོག་ཡིན་ཕྱི་མ་དམན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན། ཆུ་ཡི་རིགས་དེ་དག་གི་ཕན་གནོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཤེས་པར་བྱ་བར་ཧ་ཅང་གལ་ཆེ་བ་ཡིན་པས། ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ཆེན་པོ་ལས། ཆུ་ནི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་སྲོག །ལུས་ཀྱང་དེ་ཡི་རང་བཞིན་ཡིན། །དེ་བས་ཤིན་ཏུ་དག་པ་ཡི། །ཆུ་ནི་གང་དུའང་ལྡོག་པ་མེད། །ཅེས་གསུང་ཡོད།
ཆུའི་ཕན་གནོད།
ཆར་ཆུ་ནི་རྒྱ་མཚོའི་རླངས་པ་མཁའ་ལ་སྤྲིན་དུ་ཆགས་པ་ལས་ཐད་ཀར་ནམ་མཁའ་ནས་མར་བབས་པ། མི་གཙང་བ་སོགས་ཉེས་པའི་སྐྱོན་གང་གིས་ཀྱང་མ་སྦགས་པས་རབ་ཡིན་པར་བཤད་ལ། ལྷག་ཏུ་རིན་ཆེན་གྱི་སྨན་གྱི་རིགས་བསྟེན་སྐབས་སྨན་ཁོང་དུ་བཏང་བྱེད་ཀྱི་སྨན་ཆུ་ལ་ཆར་ཆུ་དེ་ལོན་ན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞིང་དེས་ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་ལ་མི་གནོད་པ་མ་ཟད་བླ་གཉན་གྱི་ནད་གཞན་མི་སྐྱེད་པས་བཟང་ངོ་ཞེས་ཀུན་བཟང་རང་གྲོལ་ལགས་ཀྱི་གསོ་རིག་དང་འབྲེལ་བའི་ཆུ་ཡི་རིགས་དག་གི་ཕན་ནུས་ལ་ཕྱོགས་ཙམ་དཔྱད་པའི་གཏམ་དུ་གསལ་ལ། ཆར་ཆུ་དེ་ཡང་དུས་སུ་འབབ་པ་མ་ཡིན་ན་བསྟེན་མི་རུང་བར་བཤད་ཅིང་། རོ་མི་གསལ་ལ་ཞིམ་ཞིང་ཡིད་ངོམས་པ་དང་། བསིལ་ལ་ཡང་བས་བདུད་རྩི་དང་འདྲ་བར་བཤད།།
གངས་ཆུ་ནི་རྡོ་བྲག་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ལ་བརྡབས་ནས་ཕུ་ཐག་རིང་བོ་བརྒྱུད་དེ་བཞུར་བ་དང་། ཉི་ཟླ་སོགས་ཀྱི་འོད་ཕོག་པ་བཅས་ཀྱི་དགེ་མཚན་ལྡན་པས་ཤིན་ཏུ་བཟང་། བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་དུ། གངས་ཅན་ལས་བྱུང་ཤུགས་དྲག་བརྡབས་པའི་ཆུ། །ཤིན་ཏུ་བཟང་བསིལ་མི་ཡིས་ཐུབ་པ་དཀའ། །བརྟན་གཡུག་སྲིན་བུ་རྐང་འབམ་སྙིང་ནད་བསྐྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་གངས་ཆུ་དེ་ཤིན་ཏུ་དྭངས་ཤིང་དྲི་མ་བྲལ་བས་བཟང་མོད། ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་ཀྱིས་མ་ཐུབ་ནད་བསྐྱེད་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པར་འདོད། སྐོམ་དད་ཆེ་ཞིང་ཚ་དྲོད་རྒྱས་པ། ཁྲག་དང་མཁྲིས་པ་འཕེལ་བ། སྐྱུག་པ་དང་དུག་ནད། ཆང་ནད། མགོ་ཡུ་འཁོར་བ། ལུས་ངལ་བ། དྲན་མེད་དུ་བརྒྱལ་བ། སྣ་ཁྲག་འཛག་པ་བཅས་ལ་ཕན། འོན་ཀྱང་། རབ་ཏུ་བསིལ་བས་རྒས་པ་དང་། ཟུངས་ཟད། ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་ཞན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུབ་དཀའ་བ་དང་། ཡང་བའི་ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་དབང་གིས་ལྟོ་བའི་སྲིན་འབུ་དང་། རྐང་འབམ་གྱི་ནད། སྙིང་ནད་སོགས་བསྐྱེད་བའི་ཉེས་པ་ཡོད་པར་འདོད།
ཀླུང་ཆུའམ་ཆུ་ཀློང་གི་ཆུ་ནི་ས་གཙང་སར་ཉི་འོད་ཕོག་པ་བཟང་ཞིང་། འདམ་རྫབ་དང་ཉ་ལྕིབས་རྩ་ལོ་དང་ཤིང་གྲིབ་ཕོག་པ་དང་། བ་ཚྭ་དང་ཉ་སྦལ་དང་ཆུ་སྲིན་སོགས་སྲོག་ཆགས་མང་དུ་གནས་པའི་ཆུས་ཉེས་པ་ཀུན་བསྐྱེད་པར་བཤད་ལ། གོང་གི་གངས་ཆུ་དང་ཆུ་ཀླུང་གི་ཆུ་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པ་དལ་གྱིས་འབབ་པའི་ཆུ་ལ་བརྟན་གཡུང་གི་ཆུ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟེན་པའི་གནས་མ་ཡིན་ལ་རྒྱུད་ལས། བརྟན་གཡུང་སྲིན་བུ་རྐང་འབམ་སྙིང་ནད་བསྐྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་ཆུའི་ནང་དུ་སྲིན་འབུ་དང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་གཅིན་སྐྱག་བཏང་ཡོད་པ་དང་། ཉི་མའི་འོད་མ་ཕོག་པ་རྩྭ་དང་ལོ་མས་ཆུའི་ཁར་ཁྱབ་པའི་ཆུའི་རིགས་དམན་པ་བསྟེན་ན་ཉེས་པ་ཀུན་བསྐྱེད་ལ་ལུས་ཁམས་མི་བདེ་བ་འབྱུང་བས་ན། བཏུང་བའམ་སྨན་ཆུ་སོགས་གང་ཡང་བསྟེན་བྱའི་རིགས་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།
ཆུ་མིག་གི་ཆུ་ནི་ས་འོག་ནས་རང་བྱུང་དུ་ས་ཁར་བརྡོལ་བའི་ཆུ་ལ་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཡུལ་སྐད་དུ་ཆུ་མགོ་ཞེས་ཟེར་ལ། དེ་ཡང་ཆུ་ཡི་འབྱུང་ཁུངས་ཡང་ནུབ་ཕྱོགས་ནས་འབབ་ཅིང་ཉི་འོད་དང་རླུང་གཙང་མས་ཕོག་པ་དག་བཟང་ལ། རྒྱུད་ལས། ས་གཙང་ཉི་འོད་རླུང་གིས་ཕོག་པ་བཟང་། །ཞེས་སོ། །
ཁྲོན་པའི་ཆུ་ནི་ས་འོག་གཏིང་རིང་ནས་བྱུང་བས་ཆུ་གཙང་དུ་འདོད། ཁྲོན་པའི་ཆུ་ནི་ཆུ་རབ་འབྲིང་ཐ་གསུམ་ལས་ཆུ་འབྲིང་བོ་ཡིན་ཞིང་མིས་བསྟེན་དུ་རུང་ཡང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དྲི་དང་འབུ་སྲིན་སོགས་ཡོད་མེད་ལ་བརྟག་སྟེ་བསྟེན་ན་ལེགས།
རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུའི་ཆུ་ནི་བ་ཚྭའི་ཆུ་ཡིན་པས་བསྟེན་དུ་མི་རུང་བ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ནང་དུ་སྲོག་ཆགས་མང་པོ་འཚོ་གནས་བྱས་པས། འདམ་རྫབ་ཉ་ལྕིབས་རྩྭ་ལོ་ཤིང་གྲིབ་ཕོག ། བ་ཚྭ་སྲོག་ཆགས་ཁུ་བས་ཉེས་ཀུན་སྐྱེད།། ཅེས་པ་ལྟར་རོ། ། བ་ཚྭ་ཅན་གྱི་ཆུ་ནི་བུལ་ཏོག་འདྲ་ལ་ཚྭའི་བྲོ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཆུ་ནི་བསྟེན་མི་རུང་སྟེ་བ་ཚྭ་ཅན་དང་ཧྥི་ཞེས་པ་འདྲེས་ཡོད་པའི་ཆུས་ལྦ་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་དེ་རིགས་མ་བསྟེན་པར་ཆུ་གཙང་མ་མིན་ན་སྙིགས་མ་གཙང་སེལ་བྱས་མཐར་སུམ་ཆའི་ཕྱེད་ཀྱི་ལྦུ་བ་མེད་པར་བསྐོལ་ཏེ་བཏུང་དགོས།
བ་ཚྭ་ཤིང་གི་ཆུ་ནི་ཤིང་ལས་བྱུང་བའི་ཆུའམ་ཤིང་ནགས་ཀྱི་ཚལ་མཐུག་པོ་ཡོད་ས་ནས་བྱུང་བའི་ཆུ་ལ་གོ་དགོས་པས། རྒྱུད་བཞི་བརྡ་བཀྲོལ་རྣམ་རྒྱལ་ཨ་རུ་རའི་ཕྲེང་བའི་མཛེས་རྒྱན་ལས། ཤིང་གི་ཆུ་ནི་ནགས་ཆེན་པོ་ལས་འབབ་པ། ཞེས་གསུང་པ་དང་། ཆུའི་རིམ་པ་འོག་མ་དམན་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་བསྟེན་པར་མི་བྱ། ནགས་ཚལ་ལས་བྱུང་བའི་བ་ཚྭ་ཅན་གྱི་ཆུ་ནི་ཆུའི་ཐ་མ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ། དེ་རིགས་བསྟེན་པར་སྙིགས་མ་གཙང་སེལ་བྱས་ནས་བསྐོལ་ཏེ་འཐུང་བར་གདམས།
གོང་གི་ཆུ་རབ་གངས་དང་རྫ་ལས་བྱུང་བའི་ཆུ་ལ་ཡང་ཉེ་འཁོར་འབྲོག་པའི་ནོར་ཕྱུགས་དང་ཁྱི་ལྡོམ་སོགས་ཁོར་ཡུག་གཙང་སྦྲ་མི་ལྡན་པའི་དབང་གིས་ད་ལྟའི་བོད་ཀྱི་འབྲོག་ཁུལ་དུ་མང་བའི་མཆིན་འབུའི་ནད་དམ་ཐུམ་འབུའི་ནད་འབྱུང་སླ་བས་གཟབ་པར་འཚལ། འདམ་རྫབ་དང་ཉ་ལྕིབས་ཀྱིས་ཆུ་རྙོགས་པ་དང་། སྲོག་ཆགས་ཏེ་འབུ་སྲིན་མང་བ་དང་། ཕྱུགས་ལྷས་ཀྱི་ལུད་རྫིང་སོགས་འདྲེན་པ། རྩྭ་ལོ་ཤིང་གྲིབ་སོགས་ཀྱིས་ཉི་མའི་འོད་བསྒྲིབས་པར་བྱས་པའི་ཆུ་ཡིན་ན། སྲོག་ཆགས་ཁུ་བས་ཉེས་ཀུན་བསྐྱེད། ཅེས་པ་ལྟར་རླུང་མཁྲིས་བད་ཀན་སོགས་ཉེས་པ་ཀུན་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན།
ཆུ་ཁོལ་ནི།
ཆུ་ཁོལ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་པས། །རླུང་གནོན་བད་ཀན་འབྱིན་པར་བྱེད། །མེ་དྲོད་སྐྱེད་བྱེད་དྭངས་སྙིགས་འབྱེད། །སྐོམ་སེལ་བསྐོལ་གྲང་ཉེས་གསུམ་སེལ། །ཞེས་སྨན་གཞུང་དུ་གསུང་བ་དང་། ཆུ་ཁོལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི། ཆུ་སྐོལ་ཟས་འཇུ་དྲོད་བསྐྱེད་སྐྱིགས་བུ་སེལ། །བད་ཀན་ལྟོ་སྦོས་དབུགས་མི་བདེ་བ་དང་། །ཆམ་པ་རིམས་གསར་འཕྲལ་དུ་བཟློག་པར་བྱེད། །ཅེས་པ་ལྟར་ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་བསྐྱེད་ཅིང་ཟས་འཇུ་བ་དང་། བད་ཀན་གྱི་ནད་དང་སྐྱིགས་བུ། ལྟོ་བ་སྦོས་པ། དབུགས་མི་བདེ་བ། ཆམ་རིམས་ཀྱི་ནད་བཅས་ལ་ཕན་ནོ། །གཞུང་ལས་མཁྲིས་པ་སེལ། ཞེས་པ་ལྟར་ཆུ་ཁོལ་ཚན་དེས་རླུང་སྣ་གནོན་ཞིང་ཁྱད་པར་དུ་བད་ཀན་ལ་ཕན་པ་དང་། ཆུ་ཁོལ་གྲང་མོས་བད་ཀན་ལ་མི་གནོད་པར་མཁྲིས་པ་སེལ་བའི་དགེ་མཚན་ལྡན།
ཆུ་ཁོལ་གྱི་སྐྱོན་ནི།
ཆུ་ཁོལ་བསྐོལ་ཏེ་ཞག་གཅིག་གི་ཡུན་ལོན་ན་བཏུང་བར་བྱ་མི་རུང་། ཞག་གཅིག་ལོན་ན་དུག་འདྲ་ཉེས་གསུམ་བསྐྱེད་ཅེས་པ་ལྟར་དང་། ཆུ་ཁོལ་དེ་ཉིན་གཅིག་གི་ཡུན་བརྒལ་བའམ། མ་ཁོལ་བར་དྲོས་ཙམ་དུ་ལུས་པ་སོགས་ནི་དུག་ཆུ་ལ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེས་པ་རྣམས་བསྐྱེད་པས་སྤྱད་པར་བྱ་མི་རུང་ངོ་། །ཆུ་ཁོལ་ཡང་ཡང་གདུས་པ་འཐུང་མི་རུང་བས་གཟབ་པར་འཚལ།
གཞན་ཡང་རང་བྱུང་ཆུ་ཚན་ནི་གཏེར་རྡོའི་ནུས་པར་ལྟོས་ནས་ཆུ་ཚན་རིགས་ལྔ་དང་དེ་དག་ལ་ཕན་ནུས་མི་འདྲ་བ་མང་དུ་གསུངས་ཤིང་རྒྱུད་འགྲེལ་བཻ་སྔོན་དང་མེས་ཞལ་སོགས་སུ་ཞིབ་འགྲེལ་གནང་ཡོད། ཡང་ཚན་རིག་གིས་ཆུ་མ་བསྐོལ་བར་གྲང་མོ་འཐུངས་ན་ནད་འབུ་འགོས་ཁྱབ་ཡོང་བ་སོགས་གནོད་པའི་ཕྱོགས་ལས་ཆུ་འཁྱག་འཐུང་བའི་དགེ་མཚན་བསྟན་མེད་མོད་། ཡང་ཆུ་ཁོལ་གྱི་ཕན་ཡོན་བརྗོད་ཡོད་པ་ལས་ཉེས་ཤིང་ཞག་ལོན་པའི་ཆུ་ཁོལ་གནོད་པའི་ཕྱོགས་བསྟན་མེད། ཅེས་བཀོལ་བདེའི་ཟས་སྨན་ལག་ལེན་གསལ་བའི་མེ་ལོང་དུ་གསལ་བ་བཞིན་ཡིན།
ཕྱི་སྣོད་འཇིག་རྟེན་ཆགས་འཇིག་ལ་ཆུ་གལ་གནད་ཆེ་ཚུལ།
ཚན་རིག་གིས་འཇིག་རྟེན་ཆགས་པའི་མགོ་རྩོམ་དུས་བར་སྣང་སྟོང་ཁམས་ལ་རླངས་པའི་སྤྲིན་པ་དེ་འདྲ་འདུས་ནས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆགས་པར་བཤད། ནང་པས་ཕྱི་སྣོད་འཇིག་རྟེན་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་ཆུ་ཆགས་པ་དང་དེ་ཉིད་འཇིག་པ་ལ་མེ་བདུན་དང་ཆུ་གཅིག་གིས་འཇིག་པར་བཤད། ཆུ་མེད་ན་ཚེ་སྲོག་མེད་ལ་སྐྱེ་དངོས་སྣ་ཚོགས་དང་མིའི་རིགས་ཀྱང་མེད། ཆུ་མེད་ན་བཟོ་ལས་དང་ཞིང་ལས། དེང་རབས་ཅན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་བཅས་ཀྱང་མེད། ཆུ་ནི་ཞིང་ལས་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་དང་བཟོ་ལས་ཀྱི་ཁྲག་རྒྱུན་ཡིན། ཆུ་དང་རིག་གནས་འཚོ་བ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་དམ་ཅིང་ཟབ་ཏུ་སྦྲེལ་ཡོད།
དེང་རབས་པས་འབྱུང་བ་ཆུས་གནམ་གཤིས་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་བཤད་པ་ལ། ཆུས་གནམ་གཤིས་སྙོམས་སྒྲིག་གི་ནུས་པ་ཐོན་ཐུབ་ཅིང་། རླུང་ཁམས་ཆེན་པོ་ཁྲོད་ཀྱི་ཆུའི་རླངས་པས་སའི་གོ་ལའི་ལྡོག་འཕྲོའི་ཚད་ཀྱི་བརྒྱ་ཆའི་ ༦༠ འགོག་ཐུབ་པ་དང་། སའི་གོ་ལའི་གྲང་ངར་ལའང་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་ཐུབ། རྒྱ་མཚོ་དང་སྐམ་སའི་ཆུ་གཟུགས་ཀྱིས་དབྱར་ཁའི་ཚ་དྲོད་ཀྱི་ཚད་སྡུད་ལེན་དང་གསོག་འཇོག་བྱས་ཏེ་དྲོད་ཚད་ཧ་ཅང་མཐོ་རུ་མི་འཇུག་པ་དང་། དགུན་ཁའི་དུས་སུ་དལ་མོའི་ངང་དྲོད་ཚད་གཏོང་བ་དང་། དྲོད་ཚད་ཧ་ཅང་དམའ་རུ་ཡང་མི་འཇུག
རྒྱ་མཚོ་དང་ས་གཞིའི་སྟེང་གི་ཆུའི་རླངས་པ་ནམ་མཁར་འཕྱུར་ཏེ་སྤྲིན་གྲུབ་པ་དང་། སྤྲིན་གྱི་ནང་གི་ཆུ་ཟེགས་པས་ཆར་དུ་གྱུར། དགུན་ཁ་ཁ་བའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར། ས་ཐོག་ལ་ཟེགས་པ་ས་འོག་ཏུ་འཐིམས་ནས་ས་འོག་གི་ཆུ་རུ་གྱུར། ས་འོག་གི་ཆུ་ཡང་ས་སྲུབས་ནས་ཕྱིར་ཡོང་ཏེ་ད་གཟོད་གཏེར་ཆུ་རུ་གྲུབ། དེའང་ཆུ་ཕྲན་དང་གཙང་ཆུ་བརྒྱུད་ནས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོར་བབས་ནས་ཆུའི་མ་ལག་གྲུབ་པ་རེད།
འབྱུང་བ་ཆུས་ས་རྒྱུས་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཡང་། སའི་གོ་ལའི་ས་ངོས་ཀྱི་བརྒྱ་ཆའི་ ༧༡ ཆུས་ཁེབས་ཡོད། བར་སྣང་ནས་གཟིགས་ན་སའི་གོ་ལ་ནི་ལྗང་མདོག་གི་གོ་ལ་ཞིག་ཡིན། ཆུ་བྲག་རི་དང་ས་བབས་སུ་ཟིམ་འཛུལ་དང་བཞུར་ཆུས་རླབས་ཤུགས་ཀྱིས་བྱེ་ཟེགས་དང་། འཇིམ་པ་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱིས་བདེ་ཐང་བྱས་པ་དང་། ས་བབས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདྲ་མི་འདྲ་བཟོས་པ་ཡིན། སའི་གོ་ལའི་ས་རིམ་གྱི་ཆུ་གཟུགས་ཀྱི་གྲུབ་ཆ་ནི་ཆུ་འཁྱིལ་ཡིན། འདི་ལས་ཆུས་ས་རྒྱུས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཅི་ཙམ་ཐེབས་མིན་ཤེས་སླ།
དེང་རབས་མིའི་རིགས་ལ་འཐུང་ཆུ་དཀོན་པའི་དཀའ་ངལ།
ཉེ་བའི་ལོ་བཅུ་ཕྲག་ནང་། འཛམ་གླིང་ཡོངས་སུ་མི་འབོར་འཕར་བ་དང་། སྤྱི་ཚོགས་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་སོང་བ། དེ་བཞིན་མི་རྣམས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ཆུ་ཚད་གོང་མཐོར་སོང་བ་བཅས་ཀྱིས་རྐྱེན་པས་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཚྭ་མེད་ཆུའི་དགོས་མཁོ་དེས་ཉིན་རེ་བཞིན་ཆེ་རུ་ཐོན་བཞིན་ཡོད། དེ་དང་དུས་མཚུངས། མིའི་རིགས་ཀྱིས་ཆུར་འབག་བཙོག་བཟོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རྩ་ཆེན་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་མང་པོ་ཞིག་བེད་སྤྱོད་མི་རུང་བས་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་མི་འདང་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་བས་ཛ་དྲག་ཏུ་སོང་ཙང་། འདི་ནི་དུས་རབས་ 21 པའི་གནད་དོན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།
མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཚོགས་ཆེན་སྐབས་ 47 པའི་སྟེང་གྲོས་ཆོད་ཨང་193པར་གྲོས་མཐུན་བྱུང་སྟེ། 1933 ལོ་ནས་བཟུང་། ལོ་རེའི་ཟླ་ 3 པའི་ཚེས་ 22 ཉིན་ནི་འཛམ་གླིང་གི་ཆུའི་ཉིན་མོ་ཞེས་པར་གཏན་འབེབས་བྱས། རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་སྲིད་གཞུང་གིས་རང་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གཞིར་བཟུང་ཏེ། ཉིན་དེར་བྱེ་བྲག་གི་དྲིལ་སྒྲོག་བྱ་འགུལ་སྤེལ་ནས་མང་ཚོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཇེ་མཐོར་གཏོང་དགོས་པའི་གྲོས་ཐག་བཅད། མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་སྲིད་གཞུང་བར་གྱི་ནམ་ཟླའི་འགྱུར་ལྡོག་ཆེད་དོན་ལྷན་ཁང་[IPCC]གི་འགན་འཛིན་ཕཱ་ཆའོ་ལི་[Rajendra Pachauri] ཡིས། ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་དཀོན་པ་ལས་ས་གནས་དང་རྒྱལ་ཁབ་སོ་སོའི་བར་འཁྲུག་རྩོད་འབྱུང་སྲིད་པ་དང་། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་མང་བོར་ནམ་ཟླའི་འགྱུར་ལྡོག་གི་དབང་གིས་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་ཉམས་ཉེན་བྱུང་ཡོད་པར་ངེས་ཤེས་གསལ་བོ་བྱུང་མེད་པར་བཤད་ཡོད།
IPCC ལྷན་ཁང་གི་ཚོད་དཔག་སྙན་ཞུ་གསར་བ་ལྟར་ན། དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་མཇུག་ཏུ། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་དྲོད་ཚད་ཐིག་ཚེག་གསུམ་ནས་བཞི་ཚེག་བརྒྱད་ཀྱིས་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་སྲིད་ཟེར།
འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཀྱི་ནམ་ཟླ་ཇེ་དྲོར་སོང་བ་ལས་ཐལ་དྲགས་པའི་ནམ་ཟླ་འབྱུང་སྲིད་པ་དང་། ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཧ་ཅང་དཀོན་པའི་སྣང་ཚུལ་བྱུང་ནས། ཞིང་ཞོར་ཐོན་རྫས་དང་། ཟས་རིགས་ཀྱི་བདེ་འཇགས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཐེབས་པའི་ཐན་སྐྱོན་འབྱུང་སྲིད་ལ། རྒྱ་གར་ལྟ་བུའི་རྒྱལ་ཁབ་སོགས་ལ་གནོད་པ་ཚབས་ཆེན་ཐེབས་སྲིད་པར་བཤད།
ཀྲུང་གོ་ནི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཞན་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་དང་བསྡུར་ན། རང་རྒྱལ་གྱི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་སྤྱི་འབོར་དེ་པར་ཙིར་དང་། ཨུ་རུ་སུ། ཨ་མེ་རི་ཁ། ཧིན་རྡུ་ཉི་ཞི་ཡ་བཅས་ལས་ཉུང་བས་འཛམ་གླིང་གི་ཨང་དྲུག་པར་སླེབས་ཡོད། གལ་ཏེ་མི་རེའི་ཆ་སྙོམས་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་བརྩིས་ན། འཛམ་གླིང་གི་ཆ་སྙོམས་ཆུ་ཚད་ཀྱི་ 1/4ལས་སླེབས་ཀྱི་མེད་ལ་འཛམ་གླིང་གི་ཨང་བརྒྱ་དང་བཅུའི་རྗེས་སུ་ཡིན། ཆུ་མི་འདང་བའི་གནས་ཚུལ་དེ་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ས་ཁུལ་མང་ཆེ་བར་ཡོད་པས། ཀྲུང་གོས་ལས་གཞི་ཆེན་པོ་ལྷོ་ཆུ་བྱང་འདྲེན་གྱི་མགོ་བཙུགས་ནས་ལས་རིམ་དང་པོ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་དོན་དངོས་སུ་བོད་ཀྱི་ཆུ་རྒྱ་ཡུལ་པེ་ཅིན་དང་ཧའོ་པེ། ཞིན་ཅང་སོགས་ལ་དྲངས་པ་དེ་རེད། དེས་ཧྭ་བྱང་དང་བྱང་ཤར་གྱི་ནུབ་ཁུལ་ཀྱི་ཆུའོི་དཀའ་ངལ་སེལ་ཡོད།
ཆུང་དུས་སུ་ཕ་ཡུལ་ནས་ཆུ་སྐྱོག་ལས་ལག་པར་གཟར་ནས་ཆུ་ཉུང་ངུས་ཁ་ལག་བཀྲུ་བའི་སྲོལ་ཡོད་ལ། ཕྱིས་སུ་སློབ་གྲྭ་འགྲིམས་ནས་ཕྱིར་རང་ཡུལ་ལ་ཡོང་ནས་ཆུ་ཀ་ཏོ་ར་ཕྱེད་ཀྱིས་ཁ་ལག་བཀྲུ་དུས་ཕ་མྱེས་རྒན་རབས་པས་ཁ་རྒྱ་ཁོག་ལ་བསྐོར་རྒྱོ་ཞེས་སྡིགས་དམོད་བྱེད། དེ་ཡིན་རྒྱུ་ནི་རྒྱ་ཡུལ་དུ་ཆུའི་དཀའ་ཁག་ཡོད་པས་ང་ཚོ་ཆུ་འགོ་ན་ཡོད་པས་ཆུ་ལ་གྲོན་ཆུང་བྱེད་དགོས་པར་གདམས་པ་རེད།
སའི་གོ་ལའི་ད་ལྟའི་ཆུའི་གནས་བབས།
སྤྱིར་ས་གོ་ལ་ཧྲིལ་མོ་འདིའི་བརྒྱ་ཆའི 60 ཡན་ཆུས་བཟུང་ཡོད་ཀྱང་། བཏུང་རུང་བའི་སའི་གོ་ལའི་སྟེང་དུ་ཡོད་པའི་ཆུའི་བརྒྱ་ཆའི 1% ཙམ་ལས་མེད། དེར་བརྟེན་དེང་སྐབས་ཀྱང་ཧྥེ་གླིང་སོགས་ས་ཁུལ་གང་མང་ཞིག་ན་ལོ་ལྟར་འཐུང་ཆུའི་དཀའ་ངལ་ལ་འཕྲད་དེ་མི་དང་སྲོག་ཆགས་གྲངས་ལས་འདས་པ་འཆི་བཞིན་ཡོད། ཞིབ་འཇུག་པས་ཚོད་དཔག་ལྟར་ན་མི་རིང་བར་འཛམ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་དང་ས་ཁུལ་གང་མང་ཞིག་ལ་འཐུང་ཆུའི་དཀའ་ངལ་འཕྲད་རྒྱུ་ཡིན་པ་དང་། འདི་ལྟར་ཁོར་ཡུག་གཏོར་བརླག་ལ་དོ་སྣང་མ་བྱས་པར་ལོ༡༥༠༠སོང་རྗེས་འཛམ་གླིང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་རིགས་ཀྱི་འཐུང་ཆུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་འགྲོ་བའི་ཉེན་བརྡ་བཏང་ཡོད།
སའི་གོ་ལའི་སྟེང་གི་ཆུའི་སྤྱིའི་གསོག་ཚད་སྨི་[meter]རྒྱ་དཔངས་གྲུ་བཞི་དུང་ཕྱུར་140[m3]ཡོད། དེའི་ནང་ཚྭ་མེད་ཆུ་ཡིས1/40ཟིན་ལ། ཧ་ལམ་སྨི་[meter]རྒྱ་དཔངས་གྲུ་བཞི་དུང་ཕྱུར3.5[m3]རེད། ཚྭ་མེད་ཆུའི་ཁྲོད་ཀྱི70%ཙམ་སྣེ་གཉིས་ཀྱི་འཁྱགས་རིམ་དུ་བསགས་ཡོད། མིག་སྔར་མིའི་རིགས་དང་འབྲལ་ཐབས་བྲལ་པའི་མཚེའུ་དང་ཆུ་བོ། ས་འོག་གི་བེད་སྤྱད་ཆོག་པའི་ཚྭ་མེད་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱིས་ཚྭ་མེད་ཆུའི་སྤྱིའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི1/300 མ་གཏོགས་ཟིན་མེད་ལ། ཧ་ལམ་སྨི་[meter]རྒྱ་དཔངས་གྲུ་བཞི་དུང་ཕྱུར105[m3]ཡིན་པ་དང་། གོ་ལ་ཡོངས་ཀྱི་ཆུའི་སྤྱིའི་གསོག་ཚད་ཀྱི་ཁྲི་ཆའི་གཅིག་ལའང་མི་ཐོན་ཟེར།
སའི་གོ་ལའི་ལྷོ་སྣེ་གླིང་དང་། བྱང་སྣེ་གླིང་། མདོ་དབུས་མཐོ་གླིང་།༼སྣེ་གསུམ་པ།༽ནི་ང་ཚོ་རྒྱུན་པར་བཟའ་བཏུང་དང་འཚོ་བའི་ཁྲོད་སྤྱོད་རུང་བའི་སྐམ་སའི་འཐུང་ཆུའི་འབྱུང་ཁུངས་ཆེན་པོ་གསུམ་ཡིན། སའི་གོ་ལའི་ལྷོ་སྣེ་གླིང་སྟེ་ལྷོ་སྣེ་གླིང་གི་འཁྱག་རོམ་ཆེན་པོ་ཞུ་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཆུ་དང་། བྱང་སྣེ་གླིང་གི་འཁྱག་རོམ་ཆེན་པོ་ཞུ་བའི་ཆུ། སྣེ་གསུམ་པ་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་ནས་བྱུང་བའི་ཆུ་གསུམ་ཡིན། རི་རྒྱལ་བོ་གངས་ཏི་སེ་ནས་ཁ་འབབ་བཞིའམ་ཆུ་བོ་ཆེན་བཞི་ཕྱོགས་བཞིའི་རྒྱལ་ཁབ་མང་བོར་འབབ་པ་ལས་འཛམ་གླིང་མི་གྲངས་ཆེས་མང་ཤོས་ཀྱི་རྒྱ་དཀར་ནག་གཉིས་སོགས་ཡ་གླིང་གི་སྐམ་ས་ཆེན་པོར་ཟིན་ཡོད། རྒྱ་ནག་གིས་རྨ་འབྲི་གཉིས་ལ་མ་ཡུམ་ཆུ་བོར་འབོད་པས་དོན། མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་ནི་ཕ་མེས་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་དང་དྲིན་ཆེ་བ་ཨ་མའི་འདུ་ཤེས་བཟུང་ཡོད། གནའ་རབས་སུ་རྒྱའི་གོང་མ་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོར་མཆོད་འཇལ་དུ་བྱོན་པ་དང་། ཡང་ཆན་ལུང་གོང་མས་བང་མཛོད་ཀྱི་རྒྱུ་ནོར་རྩ་ཆེན་དབུ་བླ་ལྕང་སྐྱ་ཚང་ལ་སྐུར་ནས་མཚོ་སྔོན་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོར་མཆོད་བསྙེན་དུ་མངགས་པ་དེ་ཚོས་ལས་རྒྱ་ནག་གིས་བོད་ཀྱི་ཆུ་ལ་རྩ་ཆེན་རྩིས་བ་ཤེས་ཐུབ།
སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ཀྱིས་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་གསོ་ཚུལ།
གནའ་བོའི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ལས་ཀླུ་ཆོག་དང་ཀླུ་གཏོར་གྱི་ཆོ་ག་སྒྲུབ་པ། ཀླུ་དབང་རྒྱལ་བོའི་ཁྲུས་གསོལ། ཆུ་ལྷ་གསོལ་མཆོད། ས་ཆུ་གསོ་བ། རི་ཀླུང་ལ་ཁྲུས་གསོལ། ལྷ་བསངས་ཀླུ་བསངས་གཏོང་བ། སྡོང་འཛུགས་ནགས་བསྐྲུན། རྩི་ཤིང་འདེབས་འཛུགས་པ་སོགས་ནི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་གསོ་ཚུལ་ཡིན།
ས་བདག་གཏོ་འཕྱེ་ཡི་སྒོ་ནས་ས་བསླང་བ། བུམ་པ་གཏེར་སྒྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་གཡང་བསྐྱིལ་བ། ས་ཡི་བཅུད་གསོ་བ། ས་དགྲ་ཡོད་སར་ས་གནོན་དང་ས་ལ་མེ་བཙའ་གདབ་པ། ཆུ་མགོའི་ཆུ་བོ་སྐམ་པ་ལ་ཀླུ་གསོ་བ་དང་ཀླུ་ཐེབས་འཇོག་པ། ཀླུ་གཏོར་ཀླུ་མནན་ཀླུ་ཆོག་སོགས། དོན་བྱ་ཡིད་ལ་དྲན་པ་དང་སྒོམ་སྟེ་ལག་ལེན་དུ་འདེབས་པ་འདིི་དག་ཡང་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་གསོ་ཐབས་ཡིན།
དེ་བཞིན་དུ་ཆུང་དུས་ཆུ་ནང་དུ་གཅིན་གཏོང་མི་རུང་བ་དང་། རྩྭ་རྩི་ཤིང་གཅོད་མི་རུང་བ་སོགས་ཀྱི་བསླབ་བྱ་ད་ལྟ་རང་ལ་ངོ་འཕྲོད་བཞིན་པས་ང་ཚོས་ཆུ་ཕོར་བ་གང་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་དང་། ལྗོན་ཤིང་དང་རྩྭ་ཐང་། སྐྱེ་དངོས་དང་ས་གཞི། གཙང་བོ་སོགས་ལ་བདག་སྐྱོང་བྱས་ནའང་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་ཡིན།
སྔ་མོའི་བོད་གཞུང་གིས་རི་ཀླུང་རྩ་ཚིག་ཅེས་ཁྲིམས་སུ་བཅས་པ་ལས་རིའི་རི་དྭགས་དང་ཀློང་གི་ཤིང་ནགས་བཅད་མི་ཆོག་པ། དགོན་པ་སོ་སོ་ལའང་བཀག་རི་རྔོན་རྒྱ། ཆུ་ཀླུང་གི་འོལ་ཀ་བསྒྱུར་བ་སོགས་མི་ཆོག་པའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཡོད།
མདོར་ན་རང་རེ་བོད་ཀྱི་མི་རིགས་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་གཤིས་སྤྱོད་བཟང་པོ་ལྡན་པ་སྟེ། ཕྱི་ཐག་རིང་ཞིང་ངོ་ལྐོག་ཐུབ་པ། ཡབ་མེས་རྒན་རབས་ཀྱི་ངག་ལ་ཉན་པ། ཧམ་སེམས་ཆུང་ཞིང་ཆོག་ཤེས་ཆེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས། རང་ཉིད་ཀྱི་འཚོ་བའི་དགོས་མཁོ་དང་བསྟུན་ཏེ་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་གི་དངོས་པོ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དང་། དོན་མེད་ཀྱི་ཆུད་ཟོས་དང་། དགོས་མེད་ཀྱི་གཏོར་བརླག་མི་བྱེད་པ་སོགས་ནི། ནང་བསམ་པའི་དཔལ་ཡོན་གཙོ་བོར་འཛིན་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་པས། ཐ་ན་སེན་མོ་བཅད་པ་དང་སོ་བར་དྲུས་པའི་ཤིང་ཐུར་ཆུང་ངུའང་རང་དགར་གཡུག་ན་བྱ་བྱེའུ་སོགས་ཀྱི་ཁ་ནང་དུ་སོང་ན་སྲོག་ལ་ཉེན་ཁ་ཡོད་པས་ས་འོག་སྦ་བ་ཀྱིན་ཡོད།
རྒན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རས་ཡུག་གི་སྣབས་ཕྱིས་ཆུ་ལ་མི་འཁྲུ་བར་ཉི་མར་ལྡེ་ནས་དུག་འདོན་གཙང་སེལ་བྱེད་པ་ཡིན། ས་གཉན་བརྐོ་བ། རྡོ་གཉན་སློག་པ། ཤིང་གཉན་བཅད་པ། ཆུ་གཉན་དཀྲུག་པ། ཕུ་རི་རབ་ལ་མེ་བཀྱེས་པ་དང་། མདའ་རྒྱ་མཚོ་ལ་དུག་བཏབ་པའམ་གཏོར་བརླག་བྱེད་པ་ནི་མིའི་རིགས་ལས་ཐ་ཤལ་མ་རུངས་པ། ཉེས་པའམ་སྡིག་པ་ཤིན་ཏུ་ཚབས་ཆེ་བ་ལ་ལྟས་ངན་པ་རང་ལ་སློང་བའི་ལས་ཡིན་པས་འཛེམས་པ་ཡིན།
གནའ་བོའི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གནས་ལས་ཀླུ་ཆོག་དང་ཀླུ་གཏོར་གྱི་ཆོ་ག་སྒྲུབ་པ། ཀླུ་དབང་རྒྱལ་བོའི་ཁྲུས་གསོལ། ཆུ་ལྷ་གསོལ་མཆོད། ས་ཆུ་གསོ་བ། རི་ཀླུང་ལ་ཁྲུས་གསོལ་བྱེད་པ་ཡིན། དེང་སང་དཔྱད་ཆས་བཀོལ་ནས་ཆུ་ལ་བརྟག་དཔྱད་ཀྱིས་རེའུ་མིག་བཟོས་ཏེ་ཟིན་ཐོར་འགོད་པ་སོགས་ནི་བོད་མིའི་སྤྱོད་བཟང་ལས་ཆུ་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།། །།
རྒྱུན་པར་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་གྲོན་ཆུང་བྱ་ཐབས།
- ཁ་ངོ་་སོ་བཀྲུ་ལུས་ཁྲུས་ཀྱིས་འདག་རྫས་བཀོལ་སྐབས་ཆུ་སྒོ་བསྒག་པ།
- རང་འབབ་ཆུ་སྦུག་ལས་ཆུ་ཟགས་ན་དུས་ལྟར་ཞིག་གསོ་བྱེད་པ།
- རླངས་འཁོར་བཀྲུ་བྱེད་ཆུ་འཁོར་རྒྱུག་བེད་སྤྱོད་བྱེད་པ།
- ལྭ་བ་བཀྲུ་སྐབས་ལག་པས་ལྭ་བ་བཙུར་ནས་ཆུ་བཤལ་རྒྱག་པ།
- ཚོད་མ་བཀྲུ་སྐབས་ཆུ་སྣོད་དུ་བཀྲུ་བ། ཉ་གསོ་སྤྱད་ཀྱི་ཆུ་དང་འབྲས་བཀྲུ་སྤྱད་ཀྱི་ཆུ་མེ་ཏོག་ནང་དུ་བླུགས་ན་མེ་ཏོག་སྐྱེས་སྟོབས་ལ་ཕན།
- སྣོད་ཅ་ལག་བཀྲུ་སྐབས། སྣུམ་མང་པོ་ཆགས་ཡོད་ཚེ་ཐོག་མར་ཤོག་བུས་ཕྱིས་རྗེས་ད་གཟོད་བཀྲུ་དགོས།
- འབྲས་བཀྲུ་སྤྱད་ཀྱི་ཆུ་དང་ཐུག་ཁུ། ཇ་ལྷག་བཅས་ཀྱིས་སྣོད་ཅ་ལག་བཀྲུ་ན་སྣུམ་དག་པ་མ་ཟད། ཆུ་གྲོན་ཆུང་བྱ་ཐུབ་ལ་དག་རྫས་ཀྱི་སྦག་བཙོག་ཇེ་ཉུང་དུ་གཏོང་ཐུབ།
- ཆབ་གཞོང་ནང་ཟས་ལྷག་གམ་དངོས་པོ་ལྡུག་མི་རུང་། དངོས་པོ་དེ་དག་ཆུས་བཤལ་ན་ཆུ་མང་པོ་ཆུད་ཟོས་བྱེད་པ་མ་ཟད་སྦུག་ལམ་འགག་པའི་ཉེན་ཁའང་ཆེ།
- གྱོན་ཆས་དང་སྔོ་ཚོད། ལུས་བཀྲུས་པའི་ཆུ་བསོག་ནས་ཆབ་གཞོང་བཤལ་ན་ཆོག
- དགུན་དུས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུ་སྦུག་གད་པར་མཉམ་འཇོག་བྱ་དགོས།
- གྲོང་ཁྱེར་དུ་སྡོང་འཛུཊ་ནགས་སྐྲུན་བྱས་ཏེ་རྒྱ་ཁྱོན་ཆེ་བའི་རྩྭ་ཐང་འཐུས་ཚབ་བྱ་དགོས།
- གཞིས་ཆགས་ཁུལ་དུ་ཐུན་མོང་གི་ཁྲུས་ཁང་དང་ཆུ་བསྐོལ་ཁང་ལས་རིན་གོང་འཛིན་བྱང་གིས་ལུས་བཀྲུ་དང་ཆུ་ལེན་སོགས་བྱེད་དགོས།
གྲམ་པ་དང་མཚེའུ་ནང་དུ་གད་སྙིགས་མི་འཕེན་པ་དང་། གློག་རྡོ་གང་སར་མི་འཕེན་པར་རང་བྱུང་གི་ཆུའི་ཐོན་ཁུངས་ལ་སྦགས་འགོག་བྱ་དགོས།།
དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་རིགས།
- སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་མཛད་པའི་བཻ་ཌཱུར་སྔོན་པོ། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- ཟུར་མཁར་བ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་པོས་མཛད་པའི་མེས་པོ་ཞལ་ལུང་།ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- གོ་འཇོ་དབང་འདུས་ཀྱིས་མཛད་པའི་གསོ་རིག་ཚིག་མཛོད་གཡུ་ཐོག་དགོངས་རྒྱན། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- བོད་རྒྱ་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- གཡུ་ཐོག་པས་མཛད་པའི་གསོ་རིག་རྒྱུད་བཞི། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- སོག་པོ་ལུང་རིག་བསྟན་དར་གྱིས་མཛད་པའི་རྒྱུད་བཞིའི་བརྡ་བཀྲོལ་རྣམ་རྒྱལ་ཨ་རུ་རའི་ཕྲེང་བའི་མཛེས་རྒྱན། མི་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- སྐྱེམ་པ་ཚེ་དབང་གིས་མཛད་པའི་རྒྱུད་བཞིའི་རྣམ་བཤད། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།
- བོད་ཀྱི་ཆུ་དང་ཆོས་གཉིས་ཆར་ལ་ཀྲུང་གོ་བ་སྐྱོབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད། བཛྲ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱ་མཚོས་མཛད།
- ཀུན་བཟང་རང་གྲོལ་ལགས་ཀྱི་བརྩམས་པའི་གསོ་རིག་དང་འབྲེལ་བའི་ཆུ་ཡི་རིགས་དག་གི་ཕན་ནུས་ལ་ཕྱོགས་ཙམ་དཔྱད་པའི་གཏམ།
- བཀོལ་བདེའི་ཟས་སྨན་ལག་ལེན་གསལ་བའི་མེ་ལོང་།
- གསང་སྙིང་།
- དག་པ་གསེར་གྱི་མདོ།


text:
དགེ་རྒན་དཔག་བསམ་དོན་འགྲུབ་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་དཀར་མཛེས་ཁུལ། དཀར་མཛེས་རྫོང་གི་ཡིག་གཟུགས་ལ་མཁས་རྒྱུད་བར་མ་ཆད་པའི་རིགས་རུས་ཀྱི་ཁྱིམ་དུ་ལྟེ་ཁྲག་འཕོས་ཤིང་། ཆུང་དུས་ནས་རང་རིགས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ལ་བག་ཆགས་ཟབ་མོ་ཡོད་པས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དང་སྒྱུ་རྩལ་ལ་དམིགས་བསལ་གྱི་དགའ་ཞེན་ཆེན་པོ་ཡོད། ཁྱད་པར་དུ་ཁོང་གི་ཞང་པོ་དང་མེས་མོ་སོགས་ཀྱི་ཤུགས་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་ལོ་དྲུག་ཙམ་ནས་སམ་ཊའི་སྟེང་དུ་སྨྱུག་བྲིས་ལ་སྦྱངས་ཤིང་། ལོ་བཅུ་གསུམ་གྱི་སྟེང་དུ་དཀར་མཛེས་དགེ་འོས་སློབ་གྲྭའི་ནང་རྒྱུགས་འཕྲོད། དེ་ནས་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཡིག་གཟུགས་འདྲ་མིན་ལ་ངེས་པ་དོན་གྱི་མཁས་པ་གླང་སྣ་དགོན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཀྲ་ཤིས་དོན་འགྲུབ་དང། ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མཁྱེན་སྤྱན་ཡངས་པའི་ཀྲུང་གོའི་མཐོ་རིམ་ནང་བསྟན་སློབ་གླིང་གི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ཀྱི་དྲུང་ནས་འབད་པ་ཆེན་པོས་ཡིག་གཟུགས་ལེགས་པོར་སྦྱངས་པ་དང་། དེ་རྗེས་དར་མདོ་མི་རིགས་ལས་བྱེད་སློབ་གྲྭའི་སྨྱུག་ཐོགས་པ་སྐལ་བཟང་ཆོས་འཕེལ་དང་སི་ཁྲོན་མི་རིགས་སློབ་གླིང་གི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་ཚེ་རིང་དབང་རྒྱལ་སོགས་ཀྱིས་ངག་ཐོག་དང་ལག་ལེན་གང་ཐད་ནས་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་མཛུབ་སྟོན་ལེགས་པོར་གནང་བས་བྲིས་གཟུགས་འདྲ་མིན་ཐད་ལ་རིག་གནས་དང་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྩ་བ་བརྟན་པོར་ཚུགས།
དགེ་རྒན་དཔག་བསམ་དོན་འགྲུབ་ཀྱིས་ལོ་ངོ་སུམ་ཅུ་ལ་ཉེ་བའི་རིང་། རྒྱལ་ཁབ་དང་ཞིང་ཆེན། ཁུལ། དེ་བཞིན་རྫོང་རིམ་པའི་འགྲན་བསྡུར་གྱི་ཁྲོད་དུ་བོད་ཡིག་གི་བྲིས་གཟུགས་དང་། དཔྱད་རྩོམ་མང་པོ་ལ་བྱ་དགའ་ཐོབ་ཅིང་དུས་དེབ་ཁག་གི་ནང་བཀོད་ ཤེས་བྱ་ཀུན་ལ་མཁྱེན་སྤྱན་ཡངས་པའི་ཀྲུང་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་གི་ཡིག་གཟུགས་རྣམས་སྔ་ཕྱི་རུ་དར་མདོ་དང་། ར་རྔ་ཁ། བརྒྱད་ཟིལ་རྫོང་དང་། ཙི་དབྱང་དང་ཁྲེང་ཏུའུ་གྲོང་ཁྱེར་སོགས་སུ་བཤམས་སྟོན་བྱས་པས་བྲིས་གཟུགས་ལ་དགའ་བའི་དཔྱད་ལྡན་མང་པོས་གདེང་འཇོག་ལེགས་པོར་བྱས།
དགེ་རྒན་དཔག་བསམ་དོན་འགྲུབ་ཀྱིས་བྲིས་པའི་《ལྕགས་སྨྱུག་གིས་བོད་ཡིག་དབུ་ཅན་འབྲི་ཐབས་ཀྱི་དཔེ་གཞི།》དང་།《ཆུང་འབྲིང་སློབ་མའི་བོད་ཡིག་བསྐྱར་སྦྱོང་གནད་བསྡུས།》གཉིས་ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དང་། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་སོ་སོས་དཔར་བསྐྲུན་བྱས་ཤིང་རྒྱ་ཆེའི་དགེ་སློབ་མང་པོ་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་བྱུང་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་བོད་ཀྱི་ཐང་གའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱིས་མཐའ་རྒྱན་སྤྲས་པའི་བྲིས་གཟུགས་རྣམས་ལ་རྒྱ་ཆེའི་ཤེས་ཡོན་པ་མང་པོའི་བསྟོད་བསྔགས་་ཀྱི་གདེང་འཇོག་ཚད་མཐོན་པོར་བྱས་ཤིང་། བོད་ཀྱི་ཕུལ་བྱུང་རིག་གནས་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་། མི་ཉམས་གོང་འཕེལ་ཡོང་བ་ལ་སྲི་ཞུ་གང་ཐུབ་བྱས་པ་རེད།
དགེ་རྒན་དཔག་བསམ་དོན་འགྲུབ་ཀྱིས་བགྲང་བྱ་སུམ་ཅུ་ལ་ཉེ་བའི་རིང་དུ་བོད་ཀྱི་བྲིས་གཟུགས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ཉམས་ཞིབ་བྱས་ཤིང་ཁམས་རིས་མཛེས་རྩལ་ཅན་གསར་གཏོད་བྱས་པ་རེད། དགེ་རྒན་དཔག་བསམ་དོན་འགྲུབ་ནི་དཀར་མཛེས་ཁུལ་སྨྱུག་ཐོགས་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་དང་དཀར་མཛེས་ཁུལ་བོད་ཡིག་གི་སྨྱུག་ཐོགས་པའི་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཡིན་ཞིང་། ད་ལྟར་དཀར་མཛེས་རྫོང་མི་རིགས་སློབ་འབྲིང་དུ་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནངས་ནས་སློབ་མ་མང་པོ་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། །
版权所有:西藏民族大学图书馆 更新
地址:陕西省咸阳市文汇东路六号 邮编:712082 电话:029-33755418 邮箱:lib@xzmu.edu.cn
您是第 2038149 位访客


text:
མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ།
- བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས།
མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོའམ་འཇུ་མི་ཕམ་ཞེས་པ་ནི་རབ་བྱུང་བཅུ་བཞི་པའི་མེ་རྟ་(སྤྱི་ལོ་1846)ལོ་མདོ་ཁམས་སྡེ་དགེའི་མངའ་ཁུལ་ཆུ་བཞིར་གྲགས་པའི་ནང་ཚན་ཟླ་ཀླུངས་དལ་གྱིས་འབབ་པའི་འགྲམ། ཡ་ཆུའི་དིང་ཆུང་ཞེས་པ་ཡབ་མེས་ཀྱི་སྐབས་ནས་སྨན་རྒྱུན་མ་ཆད་པའི་རིགས་རུས་ཆོ་འབྲང་བཟང་པོའི་ཁྱིམ་དུ་སྐུ་འཁྲུངས་ཤིང་། དགུང་ལོ་བདུན་བརྒྱད་ཙམ་ནས་འབྲི་ཀློག་སློབ་སྦྱོང་དང་། གཞུང་ལུགས་བློ་འཛིན་སོགས་ལ་མཁྱེན་རབ་ཤིན་ཏུ་ཆེ།
དེ་ནས་སྐུ་ན་སོན་པའི་སྐབས་སུ་ཞི་བ་ལྷ་གཉིས་པ་རྫ་དཔལ་སྤྲུལ་དང་། འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོ། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ། མཁན་པོ་པདྨ་བཛྲ། ལབ་སྐྱབས་མགོན་དབང་ཆེན་དགྱེས་རབ་རྡོ་རྗེ་སོགས་མཚན་ལྡན་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བཅུ་ཕྲག་འགའ་ཤས་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ནས་མང་དུ་ཐོས་པ་རྒྱ་མཚོའི་ཕ་རོལ་དུ་སོན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་རིན་པོ་ཆེའི་བང་མཛོད་ལ་དབང་འབྱོར་བས་མདོ་དབུས་གཙང་གསུམ་དུ་སྙན་གྲགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་བྱུང་། ལྷག་པར་སྐུ་ཚེ་འདིར་འཇམ་དབྱངས་མཁྱེན་བརྩེའི་དབང་པོར་མཉེས་པ་གསུམ་གྱིས་ཞབས་ཏོག་ལེགས་པར་ཞུས་པས་ཐུགས་སྲས་དམ་པར་དགོངས་ནས་གདམས་པ་མཐའ་དག་བུམ་པ་གང་བྱོའི་ཚུལ་དུ་བསྩལ་པར་བརྟེན་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་དང་། སློབ་མ་བསྐྱངས་པ་སོགས་དམ་པའི་སྤྱོད་ཚུལ་ཁོ་ནས་དུས་འདའ་ཞིང་། གསོ་རིག་བསྟན་པའི་བྱ་བར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་འཕྲིན་ལས་རབ་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། བཀའ་རྩོམ་སྐོར་རིག་གནས་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གི་དགོངས་འགྲེལ་བསྟན་བཅོས་པོ་ཏི་སུམ་ཅུ་སོ་ལྔ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་ནང་གསོ་དཔྱད་སྐོར་ལ་《རྒྱུད་བཞིའི་དཀའ་མཆན་གཅེས་པར་བཏུས་པ་འདོད་འབྱུང་ནོར་བུའི་མེ་ལོང་》ཞེས་པ་དང་། 《གཅེས་བསྡུས་ཕན་བདེའི་བང་མཛོད།》 《སྔོ་སྦྱོར་བདུད་རྩིའི་ཐིག་ལེ།》 《སྨན་ཕྲེང་བརྒྱ་རྩ།》 《ཉེར་ལྔའི་སྦྱོར་བ་འགའ་ཞིག་ལག་ལེན་སྐོར།》 《ཕྱི་རྒྱུད་རྩ་ཆུའི་འགྲེལ་པ།》 《ལུས་ལ་ཉེར་མཁོ་སྐབས་བརྒྱད་པ།》 《རྩ་རྒྱུད་རྡེལ་བཞག་གི་འགྲེལ་པ།》 《བྱང་ཁོག་ཡུལ་ཐིག་གསལ་བྱེད་བེེཌཱུའི་མེ་ལོང་།》སོགས་དང་། གཞན་ཡང་མན་ངག་ཉེར་མཁོའི་སྐོར་ལ། ཀླུ་སྒྲུབ་ལུགས་ཀྱི་སྐད་བཅོས་དང་། སྐད་སྨན་ཚངས་དབྱངས་རིལ་བུའི་སྦྱོར་ཐབས། བྱིས་པའི་རྣ་པྲ་དང་བཅོས་སྐོར། ཀོ་ཤ་གཏོང་བའི་མན་ངག མིག་བཅོས་ལག་ལེན་དང་འབྲེལ་བར་བསྟན་པའི་སྨན། ནད་སྐྲན་སྒེར་བཅོས། ཟླ་ཤེལ་བསྡུ་ཐབས་དཔའ་བོ་གཏུམ་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་སྨན་ཟབ། གཞན་ལས་ཐོས་པ་སྨན་གྱི་མན་ངག་རྒྱ་ནག་ཆུ་བཅོས། རྒྱ་ནག་སྣ་ཐ། ཁྱི་སྨྱོན་བཅོས་ཐབས། དེ་མིན་ཕྱུགས་ནད་བཅོས་ཐབས་སྐོར་སོགས་ཧ་ཅང་མང་ཞིང་། སྨན་དཔྱད་ཕུད་པ་ད་དུང་རིག་གནས་སྐོར་ལ་སྙན་འགྲེལ་དང་། ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས། འདོད་པའི་བསྟན་བཅོས་སོགས་ཚིག་ཉུང་དོན་བཟང་གི་བཀའ་རྩོམ་ཡང་མི་ཉུང་བ་ཞིག་མཆིས། བརྒྱུད་འཛིན་སློབ་མ་མཁས་པ་ཞེ་ཆེན་རྒྱལ་ཚབ་དང་། དགེ་མང་ཨུ་རྒྱན་བསྟན་འཛིན། ཀ: ཐོག་སི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ། མཁན་ཆེན་ཀུན་དགའ་དཔལ་སོགས་བྱུང་ནས་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྒྱུན་བསྐྱངས་པ་དང་། ལྷག་པར་མི་ཕམ་རང་ནས་ཀ:ཐོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ཡན་ལག་དང་བཅས་པའི་བཤད་གྲའི་གཙོ་སྐྱོང་རྒྱུན་རིང་མཛད་པར་གྲགས།
གོང་གསལ་སི་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་པས་རྗེ་འདིའི་སྲོལ་རྒྱུན་བསྐྱངས་ཤིང་། བཤད་གྲ་འཕེལ་རྒྱས་དང་འབྲེལ་གསོ་རིག་གི་ཡིག་ཆ་འགའ་ཞིག་བརྩམས་པ་དང་། དེའི་ཞལ་སློབ་དགེ་རྩེ་འགྱུར་མེད་བསྟན་པ་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་ཀྱང་སྔར་སྼོལ་བརྒྱུད་འཛིན་གནང་ནས་སྨན་གྱི་འགྲོ་དོན་རྒྱ་ཆེར་སྤེལ་བ་དང་། 《རྒྱུད་བཞིའི་སྤྱི་དོན་པདྨ་རཱ་གའི་ལྡེ་མིག》ཅེས་པ་བརྩམས་ནས་བཤད་གྲ་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་ནས་བཟུང་ད་བར་དུ་སློབ་དཔོན་གོང་མའི་ཕྱག་བཞེས་མ་ཉམས་པར་གནས་པའི་དབང་གི་རྗེས་འཇུག་ཚེ་རིག་འཛིན་པ་མང་པོ་ཞིག་ཐོན་པ་རྣམས་ནས་སླར་ཡང་གསོ་དཔྱད་རྒྱུན་བཟང་སྤེལ་བ་སོགས་མདོར་ན། མི་ཕམ་རྣམ་རྒྱལ་རྒྱ་མཚོ་མཆོག་གི་སྨན་དཔྱད་ཐོག་ནས་བཤད་ན། སྐྱེ་རྒུ་ཡོངས་ལ་ཕན་དང་བདེ་བའི་དཔལ་ཡོན་འབུམ་ཕྲག་ཅིག་ཅར་དུ་སྟེར་བ་སྔོན་བྱུང་འཕགས་ཡུལ་གྱི་སྨན་པ་མཁས་པ་འཚོ་བྱེད་གཞོན་ནུས་གསོས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་ལ་ཅོ་འདྲི་བ་ལྟ་བུར་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།
- འདི་ནི་མཁས་དབང་བྱམས་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་དཔེ་དེབ་《གངས་ལྗོངས་གསོ་རིག་བསྟན་པའི་ཉིན་བྱེད་རིམ་བྱོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་》ནས་ཟུར་འདོན་ཞུས།
མཐའ་མའི་འདོན་ཐེངས་།: 13.11.2017 ཉིན། 10:11 AM<< སྔ་མ།


text:
སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་སྙན་སྒྲོན་ནང“ང་ཚོས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་པ་དང་ལོ་བརྒྱ་དང་པོའི་འབད་འཐབ་དམིགས་ཚད་མངོན་འགྱུར་ཡོང་བ་བྱེད་དགོས་ལ་བབ་བསྟུན་འཕྲལ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་དེང་རབས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པའི་རྒྱང་སྐྱོད་ལམ་བུ་གསར་པ་ཕྱེ་ནས་ལོ་བརྒྱ་གཉིས་པའི་འབད་འཐབ་དམིགས་ཚད་ཕྱོགས་སུའང་བསྐྱོད་དགོས”ཞེས་བཏོན་གནང་ཡོད།
རང་ལྗོངས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེའི་ལས་བྱེད་མང་ཚོགས་ཚོས་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་དུས་རབས་གསར་པའི་ཀྲུང་གོའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་ཀྱི་དགོངས་པའི་དགོངས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ནང་དོན་རིག་པ་བསྒྲིམས་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་གོ་བ་བླངས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་རིང་སེམས་ནུས་གཅིག་སྒྲིལ་དང་དངོས་སྒྲུབ་ཁྲོད་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་གཏོད་དགོས་ཞེས་བཤད་པ་རེད།
སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས“མི་དམངས་ཀྱི་སྣེ་ཁྲིད་དེ་མཛེས་སྡུག་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་གཏོད་རྒྱུ་ནི་རང་རེའི་ཏང་གི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་འབད་འཐབ་དམིགས་ཚད་ཡིན”ཞེས་བཏོན་གནང་ཡོད། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཕུ་ཐག་གཅོད་པར་ངེས་པར་དུ་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་གྲུབ་འབྲས་མཉམ་སྤྱོད་མཐའ་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ་སྤྱི་པའི་ཞབས་ཞུའི་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་དགོས། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་འཕེལ་སྒྱུར་ཨུ་ལྷན་གྱི་ཀྲུའུ་རེན་གཞོན་པ་ཅང་ཐའེ་ཆང་གིས་འཕེལ་སྒྱུར་ལས་དོན་གྱིས་ནོར་སྲིད་ནས་སློབ་གསོར་མ་དངུལ་གཏོང་ཤུགས་ཆེ་རུ་བཏང་སྟེ་ལོ་15ཡི་སློབ་ཡོན་མི་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་དང“འགན་ལེན་གསུམ”གྱི་སྲིད་ཇུས་ཟམ་མི་ཆད་པར་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་ཞག་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་ཚད་གཞི་ཅན་གྱི་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་མྱུར་པོ་དང་སློབ་གྲྭ་འབྲིང་ཆུང་གི་སློབ་ཁྲིད་སྤུས་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་བའི་འཆར་གཞི་ལག་ལེན་ཤུགས་ཆེན་བསྟར་རྒྱུ་དང་། སློབ་གསོའི་ཤེས་ལྡན་པའི་ཚོགས་སྒྲིག་རྣམ་པའི་བོད་སྐྱོར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏིང་ཟབ་དང་ལས་རིགས་སློབ་གསོ་འཕེལ་རྒྱས་ཤུགས་ཆེན་བཏང་སྟེ་གོ་ཆོད་པའི་ཤེས་ལྡན་པ་དེ་བས་མང་བ་གསོ་སྐྱོང་བྱ་རྒྱུ། ཁྲོམ་རའི་ལམ་སྲོལ་བརྒྱུད་ལས་ཞུགས་ཐག་གཅོད་བྱ་རྒྱུ་མཐའ་འཁྱོངས་དང་ལས་ཞུགས་ལས་གཏོད་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སྲིད་ཇུས་གསར་པ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་བཟོས་ཏེ་ལས་ཞུགས་ལས་གཏོད་ཀྱི་ཆེད་དོན་རོགས་སྐྱོར་ཐེབས་རྩ་བཙུགས་ནས་དམངས་ཀྱིས་བྱ་གཞག་བསྐྲུན་པ་དང་། ཀུན་གྱིས་གསར་གཏོད་བྱ་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ཐོག་ལས་ཞུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གསར་པར་རོགས་སྐྱོར་ཧུར་ཐག་བྱ་རྒྱུ། སྨན་བཅོས་ཤེས་ལྡན་པའི་ཚོགས་སྒྲིག་རྣམ་པའི་བོད་སྐྱོར་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏིང་ཟབ་དང་ཏན་ཏིག་བཏང་ནས“1+7”སྨན་ཁང་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་གཙོ་གནད་ཐོག་དམ་འཛིན་བྱེད་པ་དང་རྫོང་རིམ་པའི་སྨན་ཁང་74ཡི་ཚོགས་སྒྲིག་རྣམ་པའི་ཁ་གཏད་རོགས་སྐྱོར་རིམ་བཞིན་ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ་ཡུལ་དེ་གའི་སྨན་བཅོས་འཕྲོད་བསྟེན་ཞབས་ཞུའི་ཆུ་ཚད་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ། རང་སྐྱོང་ལྗོངས་དང་། གྲོང་ཁྱེར། རྫོང་། ཤང་། གྲོང་ཚོ་བཅས་རིམ་པ་ལྔའི་སྤྱི་པའི་རིག་གནས་རྨང་གཞིའི་སྒྲིག་བཀོད་ཀྱི་ཞབས་ཞུའི་མ་ལག་འཛུགས་པ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་གཞི་རིམ་མང་ཚོགས་ཀྱི་རིག་གནས་འཛུགས་སྐྱོང་འདུ་འགོད་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུ་བཅས་རེད། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གྲོང་མིར་ཁྱབ་པའི་གཞི་རྩའི་རྒན་གསོ་དང་། གཞི་རྩའི་སྨན་བཅོས། ལས་ཤོར། ལས་རྨས། བུ་བཙའ་སོགས་ཀྱི་འགན་བཅོལ་ལམ་ལུགས་འཐུས་སྒོ་ཚང་དུ་བཏང་ནས་ཁྱབ་རྒྱ་ཆེ་རུ་དང་འགན་ལེན་ཆུ་ཚད་མཐོ་རུ་གཏོང་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་རེད།
“ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པས་ང་ཚོས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་དེང་རབས་ཅན་གྱི་རྒྱལ་ཁབ་འཛུགས་སྐྲུན་དང་སྤྱི་ཚོགས་རིང་ལུགས་དེང་རབས་ཅན་གྱི་རྒྱང་སྐྱོད་ལམ་བུ་གསར་པའི་བརྗིད་ཉམས་ལྡན་པའི་ལེའུ་བརྩམ་རྒྱུར་རྩ་བའི་གཞི་འཛིན་ས་མཁོ་འདོན་བྱས་ཡོད”ཅེས་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ཚན་རྩལ་ཐིང་ཏང་ཙུའི་ཧྲུའུ་ཅི་ཝང་ཕིང་གིས་བཤད་ཅིང་། ཁོང་གིས་གོམ་སྟབས་རྗེས་མར་ལྗོངས་ཡོངས་ཀྱི་ཚན་རྩལ་ཁོངས་གཏོགས་ཀྱིས་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་ལ་དམ་འཛིན་ནན་པོ་བྱས་ཏེ་གསར་གཏོད་ལ་བརྟེན་ནས་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་འཐབ་ཇུས་ལག་ལེན་བསྟར་རྒྱུར་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་གསར་གཏོད་རྣམ་པའི་བོད་ལྗོངས་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་སྐུལ་འདེད་མྱུར་པོ་བཏང་སྟེ་བོད་འཕེལ་རྒྱས་མྱུར་པོ་དང་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་དང་དེ་བཞིན་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བར་ཚན་རྩལ་གྱི་འདེགས་སྐྱོར་ནུས་ལྡན་བྱ་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་རེད།
སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གིས་ད་ལྟ་ནས་2020ལོ་བར་ནི་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་པའི་རྒྱལ་ཁ་ཕུ་ཐག་གཅོད་པའི་དུས་མཚམས་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཡོད། དབུལ་སྒྲོལ་འགག་སྒྲོལ་དམག་འཐབ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ལེན་རྒྱུ་ནི་བོད་ཀྱིས་རྒྱལ་ཡོངས་དང་མཉམ་དུ་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འབྱོར་འབྲིང་སྤྱི་ཚོགས་བསྐྲུན་པའི་འགག་རྩའི་བྱ་ཐབས་ཤིག་རེད་ལ་བོད་འདི་ཉིད་ཡུན་རིང་བདེ་འཁོད་ཡོང་བའི་འགན་ལེན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཀྱང་རེད། ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་འཐུས་མི་གཞིས་རྩེ་གྲོང་ཁྱེར་བཞད་མཐོང་སྨོན་རྫོང་ཨུད་ཀྱི་ཧྲུའུ་ཅི་སྤེན་པ་བཀྲ་ཤིས་ལ་དེའི་ཐད་མྱོང་ཚོར་ཟབ་མོ་ཡོད་ཅིང་། ཁོང་གིས་རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་ཤིན་ཏུ་དབུལ་པོའི་རྫོང་གི་གྲས་ཤིག་ཡིན་པའི་བཞད་མཐོང་སྨོན་རྫོང་གིས་དབུལ་སྒྲོལ་འགག་སྒྲོལ་དམག་འཐབ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ལེན་དགོས་ཚེ་ཏང་གི་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དགུ་པའི་དགོངས་དོན་ལ་གོ་བ་སྔར་བས་ལེན་པ་དང་ཁོང་དུ་སྔར་བས་ཆུད་པ་བྱས་ཏེ་སྤྱི་ཁྱབ་ཧྲུའུ་ཅི་ཞི་ཅིན་ཕིང་གི་གནད་སྨིན་དབུལ་སྐྱོར་དང་གནད་སྨིན་དབུལ་སྒྲོལ་གྱི་གཞི་རྩའི་འཐབ་ཇུས་ལག་བསྟར་དོན་འཁྱོལ་བྱེད་པ་དང་། 2019ལོའི་རྫོང་ཡོངས་ཀྱི་དབུལ་སྒྲོལ་དང་དབུལ་ཞྭ་འབུད་པའི་དམིགས་ཚད་ལ་དམིགས་ནས་ཀྲུང་ལུགས་སྨན་རྩྭ་འདེབས་འཛུགས་གླིང་དང་སྐྱེ་དངོས་ཚན་རྩལ་དཔེ་སྟོན་གླིང་སོགས“ཐོན་ལས་མྱུར་སྤེལ་འདུ་འགོད”ནུས་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་ལག་ལེན་བསྟར་ཏེ་ཤིན་ཏུ་དབུལ་པོའི་ས་ཁུལ་གྱི་དབུལ་སྒྲོལ་འགག་སྒྲོལ་ལ་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་རྒྱལ་ཁ་ལེན་རྒྱུར་འབད་པ་བྱེད་དགོས་ཞེས་གསར་འགོད་པར་བཤད་པ་རེད།