text:
གཙོ་ངོས།>>
ཞིབ་འཇུག>>ཆོས་ལུགས།
བསོད་ནམས་དབང་རྒྱལ། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཡོང་ཁུངས།ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། སྤེལ་དུས། ༢༠༡༨ལོའི་ཟླ་བ་༠༧ཚེས་༡༧ཉིན།
༄༅།། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང་འབྲེལ་བའི་དཔྱད་གླེང་ཕྲན་བུ།
བསོད་ནམས་དབང་རྒྱལ།
[ནང་དོན་གནད་བསྡུས།] དཔྱད་རྩོམ་འདིའི་ནང་འབྲེལ་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་རྨང་གཞིར་བྱས་ཐོག བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་དང་། འཁྲུངསཡུལ། མཛད་རྣམ་བཅས་ཀྱི་སྐོར་ལ་དཔྱད་གླེང་ཕྲན་བུ་བགྱིས་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་བཏོན་ཡོད།
[གནད་འགག་མིང་བརྡ།] བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ། ལོ་ཚིགས། འཁྲུངས་ཡུལ། མཛད་རྣམ།
དང་པོ། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་གྱི་སྐོར།
བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་སྐོར་ལ་བཞེད་པ་མི་མཐུན་པ་གཉིས་འདུག་སྟེ། གཅིག་ནི་《མྱང་ཆོས་འབྱུང》དུ་བླ་ཆེན་འཕན་ཡུལ་གཞོང་པ་རུ་མུ་སུ་གསལ་འབར་ཞེས་བྱ་པའི་བོན་པོ་གཅིག་གི་སྲས་མུ་སུ་དགེ་འབར་ཞེས་སུ་འཁྲུངས ① ཅེས་པ་དང་། (ནེའུའི་ཆོས་འབྱུང་སྔོན་གྱི་གཏམ་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ》ལས། འཕན་ཡུལ་ཞོགས་པ་ན་མུ་ཟུ་གསལ་འབར་ཞེས་བྱ་བའི་བོན་པོ་གཅིག་ལ་བུ་མུ་ཟུ་གསལ་འཕན②ཞེས་པ་དང་། (རྒྱལ་རབས་གསལ་མེའི)ནང་དུ་ཆོས་སྣུབས་ནས་ལོ་དྲུག་ཅུ་ལོན་པ་ན། འཕན་ཡུལ་ཞོག་ན་རྨུ་གསལ་གཤེན་འབར་བྱ་བའི་བོན་པོའི་བུ། རྨུ་ཟ་འཕན་བྱ་བའི་བྱིས་པ་ཅིག་གིས་རང་སྲོག་ལ་མ་བལྟས་པར་ཁམས་སུ་ཕྱིན་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་མིང་ཡང་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དུ་གྲགས ③ཅེས་འཁོད་པ་ལྟར་མཛད་པ་པོ་གང་དེའི་ སྐྱེས་ཡུལ་དབུས་གཙང་ནས་ཡིན་པའི་ཆོས་འབྱུང་འགར་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དབུས་ཀྱི་འཕན་ཡུལ་ཏེ། ད་ལྟའི་བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས་ལྷ་ས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྱང་ངོས་འཕན་ཡུལ་ངན་ཆུའི་ཆུ་རྒྱུད་དུ་འཁྲུངས་པར་བཞེད་པ་དང་། གཅིག་ཤོས་ནི་《མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང》དུ་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་ཀྱི་དམུ་ཟུ་གསལ་འབར①ཅེས་པ་དང་། 《དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང》དུ་བསྟན་པ་སྣུབས་པ་ལས་ལོ་དགུས་སྔ་བའི་ཆུ་བྱི་ལོར་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་སུ་བོན་པོ་ཞིག་གི་བུར་བལྟམས་ཏེ་མིང་མུ་གསལ་འབར་དུ་བཏགས②ཅེས་པ། དེ་བཞིན་ཐུའུ་བཀྭན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་ཆུ་ཕོ་བྱི་བའི་ལོ་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་སུ་བོན་པོ་བཟའ་མི་གཉིས་ཀྱི་བུར་སྐུའི་སྐྱེ་བ་བཞེས། ཕ་མས་མུ་ཟུ་གསལ་འབར་ཞེས་བོན་མིང་བཏགས③ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཆོས་འབྱུང་གང་དེའི་མཛད་པ་པོ་མདོ་སྨད་ནས་ཡིན་པ་ཕལ་ཆེར་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་མདོ་སྨད་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་ཏེ། དེང་གི་མཚོ་སྔོན་ཕྱོགས་ཡིན་པར་བཞེད་པ་རེད། བཞེད་ཕྱོགས་གཉིས་ཀས་བླ་ཆེན་བོན་པོ་ཞིག་གི་ཁྱིམ་དུ་འཁྲུངས་པར་ཁ་མཚུངས་མོད། འཁྲུངས་ཡུལ་ཐད་གཅིག་གིས་དབུས་ཀྱི་འཕན་ཡུལ་དང་། གཅིག་ཤོས་ཀྱིས་མདོ་སྨད་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་སུ་ངོས་འཛིན་པའི་རྩ་བ་ནས་མི་མཐུན་པའི་བཞེད་དགོངས་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་གྲུབ་མཐའི་ཕྱོགས་རིས་སུ་འཁྱེར་བའམ་ཡང་ན་ཡུལ་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཁྱེར་ཏེ་རང་རང་གི་ཆེ་བ་བརྗོད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཨེ་ཡིན་སྙམ། བཞེད་ཕྱོགས་དང་པོས་བླ་ཆེན་འཁྲུངས་པའི་གནས་དབུས་ཀྱི་འཕན་ཡུལ་དུའདོད་པ་ནི་མ་དག་པ་སྟེ། དབུས་ཀྱི་འཕན་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་མདོ་སྨད་ལྟར་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་དུ་ངོས་འཛིན་པའི་གནས་མཇལ་རྒྱུ་མེད་ལ་དེའི་སྐོར་གྱི་ངག་རྒྱུན་ཡང་མེད་པས་སོ། འོ་ན་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་ཡང་སྙིང་གནས་གང་ལ་ངོས་འཛིན་དགོས་པ་རེད་ཟེར་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་ལགས་ཀྱི་ཁོ་ཨ་མདོ་མཚོ་སྔོན་ཕྱོགས་སུ་ཙོང་ཁའི་སྐྱེས་རི་ལྟེ་བར་བཀོད་པའི་རྨ་ཆུ་ཙོང་ཆུ་ཀླུ་ཆུ་གསུམ་འདྲེས་པའི་མདོ། མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ་ལེ་ལག་དང་བཅས་པའི་ལྗོངས་ལ་ཙོང་ཁ་བདེ་ཁམས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཤར་ལྷོའི་ཆར། རྒྱལ་བུ་དོན་གྲུབ་ཀྱི་མདོར་རྒྱལ་བའི་ལུང་གིས་ཟིན་པའི་རི་བོ་དན་ཏིག་དང་ཁད་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བའི་རྨ་འགྲམ་དུ་ཆགས་པའི་རྒྱ་ཞུར་གྲོང་ཚོ ། སྔོན་ཆད་འབྲོག་སྦྲ་ནག་ཅན་དུ་ཡོད་པ་དེ་ནི་བླ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་སྐུ་བལྟམས་པའི་གནས་འཁྲུལ་བ་མེད་པའོ①ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་མདོ་སྨད་མཚོ་སྔོན་ཡ་རྫི་མཁར་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཆགས་པའི་རྒྱ་ཞུར་གྲོང་ཚོ་ཡིན་པ་སྟེ། ཡུལ་དེ་གའི་རྒན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་ལྟར་ན་རྒྱ་ཞུར་གྲོང་ཚོ་འདི་ནི་སྔོན་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཆར་མཐའ་མཚམས་སྲུང་བའི་དམག་གི་གདུང་རྒྱུད་ལས་མཆེད་པར་བཤད་ཅིང་། བླ་ཆེན་རང་གི་གསུང་དུ་ཡང་། དང་པོ་བུད་མེད་སྒོག་ཚོང་མ།། བར་དུ་སྟག་སྣ་ཁྲི་སུམ་རྗེ།། ཐ་མ་མུ་ཟུ་དགེ་བ་གསལ།།②ཞེས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་བོད་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་དམག་དཔོན་ཆེན་མོ་འབྲོ་སྟག་སྣང་ཁྲི་སུམ་རྗེ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད་པ་དང་། འབྲོ་སྟག་སྣང་ཁྲི་སུམ་རྗེ་ནི་བོད་རྒྱལ་ཁྲི་རལ་བ་ཅན་གྱི་དུས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་བློན་ཆེན་ཡིན་པ་མ་ཟད། མཚོ་སྔོན་ཤར་རྒྱུད་དུ་བོད་བཙན་པོའི་མཐོང་ཁྱབ་ཁྲི་སྡེ་གཙོ་བོ་ཙོང་ཁ་བདེ་བློན་གྱི་ལས་ཁུངས་ཡོད་པ་དེའི་དམག་སྤྱི་ཡིན་ཞིང་། འབྲོའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་ལྟེ་བ་མཚོ་སྔོན་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་མཐའ་ཁུལ་དུ་ཡོད③པ་ཡིན། རྒྱ་ཞུས་ཡང་ཏག་ཏག་མདོ་སྨད་མཚོ་སྔོན་གྱི་ཤར་ལྷོའི་ཆར་གནས་ཡོད་པ་མ་ཟད། སྐབས་དེར་ཙོང་ཁ་བདེ་བློན་གྱི་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པས། རྒྱ་ཞུར་ནི་དམག་དཔོན་དེའི་འབྲོག་རུ་ཨེ་ཡིན་སྙམ་པའི་རྟོག་པའང་སྐྱེ་སྲིད་དོ། ། དེ་མིན་རྒྱ་ཞུར་ཞེས་པའི་མིང་གི་བྱུང་ཚུལ་ལ་ཡང་། བོད་རྒྱལ་བོའི་སོ་སྲུང་བློན་གྱི་གཞི་ཤུལ་ཡིན་པས་རྒྱལ་ཤུལ་དང་། རྒྱལ་བོའི་ཐུགས་རྩིས་ཆེ་བ་རིན་པོ་ཆེ་བྱུ་རུ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་རྒྱལ་བྱུར་ཞེས་པའི་བཤད་ཚུལ་གཉིས་ཡོད་པར་གྲགས་ཅིང་། ད་ལྟའི་རྒྱ་ཞུར་དང་ཉེ་བའི་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རི་རྩར་བླ་ཆེན་འཁྲུངས་སའི་སྦྲ་ཤུལ་དུ་ཡུལ་ངོས་འཛིན་པ་དེར་བདག་ཅག་གི་མི་རབས་འདིར་ཡང་རྒྱང་རིང་བོ་ནས་བལྟས་ན་ངེས་པར་སྦྲ་ཕུབ་པའི་མཚེར་ཤུལ་དབྱིབས་གོར་གོང་དུ་མ་སྙོན་མེད་དུ་སྣང་ ④ ཞེས་བླ་ཆེན་པོའི་འཁྲུངས་སར་ངོས་འཛིན་པའི་གནས་དེར་ད་ལྟ་མཆོད་རྟེན་ཞིག་བཞེངས་ཡོད་ཅིང་། རྒྱ་ཞུར་མ་ཎི་ཁང་དུ་ཡབ་རྗེ་གསེར་ཁང་བས་བླ་ཆེན་གྱི་སྐུ་བརྙན་ཞིག་བཞེངས་ནས་རབ་གནས་མཆོད་འབུལ་མཛད་པའི་རྒྱུན་ད་ལྟའང་ལོ་རེའི་ཟླ་བཞི་བའི་ནང་དུ་དན་ཏིག་གི་གྲྭ་བ་དང་ཡུལ་གྱི་སྐྱེ་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་ཀུན་ནས་འབུལ་སྲོལ་བཟང་པོ་ཚུགས་པ་མ་ཆད་པར་ཡོད། གཞན་ཡུལ་དེ་གའི་རྒན་པ་ཚོའི་ངག་རྒྱུན་དུ་དམར་གཙང་བྲག་ནི་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་རྒྱ་ཞུར་དང་ཆ་འདྲ་བས་ཁོང་དེར་སྐུ་འདས་པར་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ཡུལ་རྒྱ་ཞུར་ཡིན་པར་ར་སྤྲོད་བྱ་ཐུབ་སྙམ།
གཉིས་པ ། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་སྐོར་གྱི་དོགས་དཔྱོད།
བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐད་ལ་རྒྱལ་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོ་དགུང་ལོ་གྱ་གཉིས་བཞུགས་པ་ཁས་བླངས་མིན་གྱིས་ལོ་དྲུག་ཅུ་ཐམ་པའི་ཆད་ལྷག་གི་གནད་དོན་ཡོད་པས། བླ་ཆེན་དགུང་ལོ་གྱ་བཞིར་བཞུགས་པ་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ་ཀུན་མཐུན་མོད། ཁོང་འཁྲུངས་པའི་ཆུ་བྱི་ལོ་དེ་ལ་སྤྱི་ལོ892ལོ་དང་952ལོ་སྔ་ཕྱི་གཉིས་ཡོད་པ་སྟེ། 《དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང》དུ་བླ་ཆེན་བསྟན་པ་སྣུབས་པ་ལས་ལོ་དགུས་སྔ་བའི་ཆུ་བྱི་ལོ①སྟེ་སྤྱི་ལོ892ལོར་འཁྲུངས་པར་བཤད་པ་དང་། 《དེབ་སྔོན》དུ་ཡང། བླ་ཆེན་པོས་ལོ་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུ་ལ་དན་ཏིག་ཏུ་བྱོན། ལོ་སུམ་ཅུ་རྩ་ལྔ་དན་ཏིག་ཏུ་བཞུགས། བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་པ་ཤིང་མོ་ཕག་གི་ལོ་ལ་དགའ་ལྡན་དུ་གཤེགས། ཤིང་ཕག་འདི་བསྟན་པ་བསྣུབས་པའི་ལྕགས་བྱ་ནས་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་པ་ཡིན②ཞེས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་འདས་པའི་ཤིང་ཕག་དེ་སྤྱི་ལོ་ལོ975ལོར་ཡིན་པར་བཞེད་པས། བླ་ཆེན་འཁྲུངས་པའི་ཆུ་བྱི་དེ་སྤྱི་ལོ892ལོ་ཡིན་པར་བཞེད་པ་ཤེས་ཐུབ་མོད། འོན་ཀྱང་དེབ་སྔོན་རང་དུ་བསྟན་པ་བསྣུབས་པའི་ལྕགས་བྱ་ནས་ལོ་བརྒྱ་དང་བཞི་ཅུ་རྩ་གཅིག་འདས་རྗེས་ཀྱི་ཆུ་ཕོ་རྟ་ལ་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས③ཞེས་གསུངས་པ་ལས་བསྟན་བསྣུབས་ཀྱི་ལྕགས་བྱ་ནི་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་པའི་ཆུ་ཕོ་རྟ་སྟེ་སྤྱི་ལོ1042ལོའི་གོང་གི་ལོ་བརྒྱ་དང་བཞི་ཅུ་རྩ་གཅིག་པ་སྟེ་སྤྱི་ལོ901ལོ་ཡིན་པར་འདོད་པ་ཤེས་ཐུབ་ལ། སྣ་ནམ་རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག་ལོ་གསུམ་བཞེས་པ་ས་ཕོ་སྟག་ལ་འདུལ་བའི་བསྟན་པ་ཁམས་ནས་དབུས་སུ་བྱུང་། རང་ལོ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཆུ་མོ་སྦྲུལ་ལ་ར་བ་ཟླུམ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གནས་སུ་ཀླུ་མེས་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་། ལོ་དེ་གླང་དར་མའི་ལྕགས་མོ་བྱ་ནས་དགུ་བཅུ་རྩ་གསུམ་པ་ཡིན①ཞེས་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་ཕལ་ཆེར་དང་མཐུན་པར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་མགོ་ཚུགས་པའི་ས་སྟག་དེ་སྤྱི་ལོ978ལོ་ཡིན་པར་བཞེད། དེ་ལྟར་ན་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་མགོ་ཚུགས་པར་ཁས་ལེན་དགོས་པས། ཀླུ་མེས་ལ་སོགས་པའི་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུ་མདོ་སྨད་དུ་བྱོན་ནས་བླ་ཆེན་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་དང་བཞེད་པ་མི་མཐུན་པ་མ་ཟད། བླ་ཆེན་འཁྲུངས་པའི་ལོ་ཆུ་བྱི་སྔོན་མ་སྤྱི་ལོ892ལོ་དང་། བསྟན་བསྣུབས་ཀྱི་ལོ་ལྕགས་བྱ་ཕྱི་མ་སྤྱི་ལོ901ལོ་དང་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་མགོ་ཚུགས་པའི་ལོ་ས་སྟག་ཕྱི་མ་སྤྱི་ལོ978ལོ་ཡིན་པར་བཞེད་པས། རང་ལུགས་ལ་ལོ་དྲུག་ཅུ་སྐོར་གཅིག་གི་སྔ་ཕྱིས་ནང་འགལ་གྱི་སྐྱོན་ཤོར་ཡོད། གཞན་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྣམས་སུ་འབྲོམ་སྟོན་པས་ཇོ་བོ་མངའ་རིས་ནས་ལྷ་ས་ཕྱོགས་སུ་གདན་འདྲེན་དུ་སྐུལ་བའི་བོད་ཀྱི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་ལ་བསྐུར་བའི་འཕྲིན་ཡིག་ཏུ། དང་པོའི་དགེ་སློང་ལུགས་འབྱིན་དཔོན།། བཙུན་ཆེན་ཡི་ཤེས་བློ་གྲོས་དང་།། ཞེས་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་དུས་བླ་ཆེན་པོའི་དངོས་སློབ་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུར་གྲགས་པ་ལས་སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་བློ་གྲོས་བཞུགས་ཡོད་པར་གསལ་ལ། གལ་ཏེ་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ལོ་ནི་ཆུ་བྱི་སྔ་མ་སྟེ་སྤྱི་ལོ892ལོ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྤྱིར་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བཞེས་པར་མ་མཐར་ཡང་དགུང་ལོ་ཉི་ཤུ་ལོན་དགོས་ལ། དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུས་977ལོར་བླ་ཆེན་ལས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ནས་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་པའི་1042ལོའི་བར་ལོ་ངོ་རེ་ལྔ་ཕྱིན་ཡོད་པས། ། ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་དུས་སུ་སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་བློ་གྲོས་མ་མཐར་ཡང་དགུང་ལོ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུར་ལོན་དགོས་པས་འགྲེལ་བ་ཧ་ཅང་བྱེད་དཀའ་འོ། དེས་ན་མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་ལྟར་དུ་ས་རྟ་ལ་ལོ་ཆེན་རིན་ཆེན་བཟང་པོ་འཁྲུངས་ནས་ལོ་ཉེར་གཅིག་པ་ས་སྟག་བླ་ཆེན་གྱི་ཉེར་བདུན་པ་ལ་ཕྱི་དར་མགོ་ཚུགས། ས་སྟག་དེ་ནས་རེ་ལྔ་བ་ཆུ་རྟ་ལ་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་བྱོན②ཞེས་ཇོ་བོ་རྗེ་བོད་དུ་ཕེབས་པའི་ཆུ་ཕོ་རྟ་སྟེ་སྤྱི་ལོ1042ལོའི་གོང་གི་ལོ་རེ་ལྔ་བ་ས་སྟག་སྤྱི་ལོ978ལོ་ལ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་མགོ་ཚུགས་པ་དང་། ས་སྟག་དེའི་་དང་གི་ལོ་ཉེར་བདུན་པ་སྟེ་སྤྱི་ལོ952ལོ་དེ་བླ་ཆེན་གྱི་འཁྲུངས་ལོ་ཡིན་པར་ངོས་བཟུང་ན། དང་ལྟར་གྱི་སྤྱི་འགྲོས་དང་མི་མཐུན་པའི་གནད་དོན་འབྱུང་མི་སྲིད་ལ། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་བྱུང་རིམ་སྐོར་གྱི་ཡོངས་གྲགས་ ལོ་རྒྱུས་དང་མཐུན་པ་མ་ཟད། དམར་གཙང་བྲག་སྐོར་གྱི་དམངས་ཁྲོད་བཤད་རྒྱུན་དང་ཡང་ཁྲིགས་སེར་འགྲིག་འདུག་གོ
གསུམ་པ། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་མཛད་འཕྲིན་གྱི་སྐོར།
གཅིག བསྟན་པའི་མེ་རོ་བསླངས་པ།
བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ནི་སྤྱི་ལོཏྲ་852ལོར་ད་ལྟའི་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཡ་རྫི་རྫོང་གི་རྒྱ་ཞུར་གྲོང་ཚོའི་ཡབ་རྨུ་གཟུ་གསལ་བཟང་ཟེར་བའི་བོན་པོ་ཞིག་གི་བུར་འཁྲུངས་ནས། མིང་རྨུ་གཟུ་གསལ་འབར་དུ་བཏགས། ནར་སོན་པའི་ཚེ་ན་སྔོན་དར་མ་འུ་དུམ་བཙན་གྱིས་དབུས་གཙང་དུ་འདུལ་སྡེ་བཅོམ་པའི་དུས་དེར་དཔལ་ཆུ་བོ་རིའི་སྒོམ་གྲྭ་ན་བཞུགས་པའི་གཙང་རབ་གསལ་དང་། གཡོ་དགེ་འབྱུང་། དམར་ཤཱཀྱ་མུ་ནེ་གསུམ་རིམ་གྱིས་མདོ་སྨད་དན་ཏིག་ཏུ་བྲོས་བྱོན་དུ་བྱོན་ནས་བཞུགས་པར། རྒྱ་ཞུར་རྨ་ཆུ་ཁའི་ཕྱུགས་རྫི་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ནས། དགོང་ཁར་གྲོང་མི་རྣམས་ལ་དེའི་སྐོར་གྱི་གཏམ་སྨྲས་པ་ན། རྨུ་གཟུ་གསལ་འབར་ཕྱི་ཉིན་བལྟ་བར་ཕྱིན། ད་ལྟའི་སྒོམ་ཆེན་ཟེར་བའི་བྲག་ཕུག་དེར་དམར་གཡོ་གཙང་གསུམ་བཞུགས་པ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་ཞུས་པས། ཁོང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དངོས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཅོག་རོ་ཀླུའི་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བསྒྱུར་བའི་འདུལ་བའི་ལས་ཆོག་ཀརྨ་ཤཱ་ཏཾ་གྱི་དཔེ་ད་ལྟ་བཀའ་འགྱུར་གྲས་སུ་བཞུགས་པ་འདི་གཏད་ནས་འདི་ལྟར་ནུས་ན་རབ་ཏུ་བྱུང་ཆོག་གསུངས། བལྟས་པས་ཆེས་ཆེར་དད་ནས་འདི་བཞིན་ཅིས་ཀྱང་ནུས་པས་རྗེས་སུ་གཟུང་དུ་གསོལ་①ཞེས་ཞུས་ནས། དགུང་ལོ་བཅུ་དགུ་སྟེང་གཙང་རབ་གསལ་གྱིས་མཁན་པོ་བྱས། གཡོ་དགེ་འབྱུང་གིས་སློབ་དཔོན་དང་། དམར་ཤཱཀྱ་མུ་ནེས་གསང་སྟོན་བྱས་ཏེ་རབ་ཏུ་བྱུང་ཞིང་དགེ་ཚུལ་དུ་བསྒྲུབས་ནས་མཚན་ལ་དགེ་བ་རབ་གསལ་དུ་བཏགས། དེའི་ཕྱི་ལོ་སྔར་གྱི་མཁན་སློབ་ཀྱིས་མཁན་པོ་དང་ལས་སློབ་བྱས། དམར་གྱིས་གསང་སྟོན། ལྷ་ལུང་དཔལ་རྡོར་གྱིས་རོགས་བྱས་ཏེ་བཙལ་བའི་རྒྱའི་ཧྭ་ཤང་ཀེ་ཝང་དང་གྱི་ཕན་ཟེར་བ་གཉིས་ཀྱིས་ཁ་སྐོང་མཛད་དེ་དགེ་སློང་ལྔ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་བསྙེན་པར་རྫོགས། དེ་ནས་བླ་ཆེན་དགུང་ལོ་ཉེར་ལྔ་བ་ལ་ཀླུ་མེས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཤེས་རབ། འབྲིང་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན། རྦ་ཚུལ་ཁྲིམས་བློ་གྲོས། རག་ཤི་ཚུལ་ཁྲིམས་འབྱུང་གནས། སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་བློ་གྲོས་ཏེ་དབུས་པ་ལྔ་དང་། ལོ་སྟོན་རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག ཚོང་བཙུན་ཤེས་རབ་སེང་གེ བོ་དོང་བ་ཨུ་དཀར་དེ་ལྦ་སྟེ་གཙང་གི་གསུམ། མངའ་རིས་པ་འོད་བརྒྱད་སྤུན་གཉིས་བཅས་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུས་མདོ་སྨད་དུ་བྱོན་ཏེ། བླ་ཆེན་གྱིས་མཁན་པོ་དང་། གཙང་དང་གཡོས་ལས་སློབ་དང་གསང་སྟོན། དམར་དང་ཧྭ་ཤང་གིས་ཁ་སྐོང་བྱས་ཏེ་མི་བཅུ་བོ་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཤིང་། དེའི་ཕྱི་ལོ་བོད་ས་སྟག978ལོར་དབུས་གཙང་དུ་འཛོམས་ཏེ་སོ་སོས་གནས་གཞི་དང་གཙུག་ལག་ཁང་བཟུང་། རབ་བྱུང་དང་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་རྒྱུན་སྤེལ་ཏེ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་མགོ་ཚུགས་པ་དང་། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་ཞེས་གྲགས་པའི་ཐོག་མ་ནི་བླ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པས་བླ་ཆེན་གྱི་མཚན་སྙན་བོད་མཐའ་དབུས་ལྗོངས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ཅིང་། བཀའ་དྲིན་འདི་བོད་གངས་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་ལ་ནི་ནམ་ཡང་གཞལ་དུ་བྲལ་བའོ། །
གཉིས། སློབ་གཉེར་མཛད་ཚུལ།
དེ་ཡང་བླ་ཆེན་གྱི་སློབ་གཉེར་མཛད་པའི་ཚུལ་ནི། (ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་)ལས། སྐྱ་བོའི་མིང་ཀ་ར་འཕན། བོན་བསླབས་པས་བོན་པོའི་མིང་མུ་ཟུ་གསལ་འབར། མེ་རོ་བསླངས་པས་བླ་ཆེན། མཁན་སློབ་ཀྱི་མཚན་ལས་དྲས་པས་དགོངས་པ་གསལ་དང་བཞིའོ ① ཞེས་བླ་ཆེན་གྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་བརྗོད་སྐབས་བླ་ཆེན་མཁས་པ་མི་གསུམ་ལས་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་གོང་བོན་བསླབས་པར་གསུངས་ཡོད། གང་ལྟར་བླ་ཆེན་ནི་བོན་པོ་ཞིག་ཡིན་པར་རྩོད་པ་མེད་ཀྱང་། དེས་བོན་སུ་ཞིག་གི་དྲུང་ནས་བོན་བསླབ་ཚུལ་དང་བསླབ་གཞི་གང་ཡིན་པ་དག་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྣམས་སུ་ཁ་མི་གསལ་བས་མུ་མཐུད་བརྟག་དགོས་པའི་གཞིར་ལྷག་ཅིང་། (སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང་》ལས། ལྷ་ལུང་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་ཡིས་ཐབས་དང་སྤྲུལ་པའི་མཚོན་གྱིས་བསད། ཆོས་ཀྱི་བསྙེན་ཆོས་སྡོམ་པ་ཉམས། དམུ་ཆོས་འདུལ་ཁྲིས་བརྒྱུད་པ་ཆད། དེ་རྒྱབ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་པའི་བརྒྱུད་སོག་འདན་དྲུམ་༣་རྒྱུད་ལ་ནི། བླ་མུ་དུར་དགོངས་གསལ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས། གཉོས་བཙུན་ཨ་རིན་བྱ་བས་ཞུས།། བོན་མི་ནུབ་པའི་རྟགས་བཞི་དང་གཙང་མ་གཙུག་ཕུད་ཀྱི་འདུལ་ཁྲིམས་དང་། སོ་སོར་ཐར་བའི་སྡོམ་པ་བན་དེ་རྣམས་ལ་འབོག②ཞེས་བླ་ཆེན་ནི་བོན་གྱི་མཁན་བུའམ་བོན་གྱི་འདུལ་བ་དང་འཛིན་པའི་རབ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་བརྗོད་ཡོད། དེབ་སྔོན་དུ་བཀོད་པ་ལྟར་ན། བླ་ཆེན་རབ་ཏུ་མ་བྱུང་གོང་དུ་ནོན་འཇམ་དཔལ་བྱ་བ་ལས་བཟླས་ལུང་བླངས། ཁང་རིན་ཆེན་རྡོ་རྗེ་བྱ་བ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་ཞུས། སྐྱི་རྒྱལ་བའི་གཙུག་ཏོར་ལས་དབུ་ཚད་ཀྱི་བསྟན་ བཅོས་དང་། ནམ་དགའ་ལྡན་བྱང་ཆུབ་ལ་ཡོ་ག་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གསན①པར་བཤད། དེ་ནས་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུ་བསྙེན་པར་རྫོགས་རྗེས། བླ་ཆེན་མི་ཉག་གྲྭ་སྟེ་ད་ལྟའི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་འབྲོང་ཡུལ་ས་ཆ་རུ་བྱོན་ཏེ་གོ་རོང་སེང་གེ་གྲགས་ལ་འདུལ་བ་གསན་པས་ལུང་སྡེའི་བཞིའི་བསྟན་བཅོས་དང་བཅས་པ་གནང་། དེའི་རྗེས་ཤར་ཕྱོགས་ལྷ་རྩེ་བྷིག་ཏིག་ཅེས་བྱ་བ་སྔོན་གྱི་ལྷ་རྟེན་མང་དུ་བཞུགས་པའི་དགོན་གནས་ཤིག་ཏུ་ཀ་འོད་མཆོག་གྲགས་པ་དང་མཇལ། དེའི་དྲུང་ནས་ལོ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རིང་ལ་ཡུམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ས་ལ་སོགས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྒྱ་ཆེར་གསན། མདོར་ན། བླ་ཆེན་གྱིས་སྐབས་དེའི་མདོ་སྨད་ཕྱོགས་སུ་གནས་པའི་མཁས་པ་དུ་མའི་དྲུང་ནས་འདུལ་བ་དང་མངོན་པ་སོགས་གསན་ཅི་ཐུབ་མཛད་ནས་མཁས་པའི་དབང་པོར་གྱུར་ཅིང་། ཇོ་བོ་རྗེ་ཨ་ཏི་ཤས་བླ་ཆེན་གྱིས་མཛད་པའི་མདོ་མཆོད་བྱ་བ་གཟིགས་ནས་བོད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་བུ་ག་ལ་ཤེས། པཎྜི་ཏས་མཛད་པ་ཞིག་ཡིན་འདུག་ཅེས་གསུང་པའི་བསྟོད་པ་ལས་ཀྱང་བླ་ཆེན་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་བྱང་ཆུབ་པའི་མཁས་དབང་ཞིག་ཡིན་པར་གདོན་མི་ཟའོ། ། གསུམ། སློབ་བུ་བསྐྱངས་ཚུལ།
བླ་ཆེན་བསྙེན་པར་རྫོགས་ནས་ཡུན་རིང་བོ་མ་ལོན་པའི་ཚེ་ན་བླ་ཆེན་གྱི་སློབ་མ་སྔ་བ་ཁམས་ཀྱི་ཟོག་པོ་མི་དྲུག་སྟེ། སྤ་དང་ཡེ་ཤེས་གཡུང་དྲུང་། པ་ར་རིན་ཆེན་གསལ། འགལ་བ་རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག སྣུབས་བག་ཤི་ཏ། ཇོ་བོ་ཡེ་ཤེས་སེང་གེ ཅོག་རོ་ཤེས་རབ་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱིས་མཁན་སློབ་ཆ་མ་ཚང་པས་བཙུན་པའི་ཆ་བྱད་བླངས་ནས་འདུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་གསན། དེ་ནས་བླ་ཆེན་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་ལོ་ལྔ་བར་ཀླུ་མེས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཤེས་རབ་སོགས་དབུས་གཙང་གི་མི་བཅུ་ལ་བསྙེན་རྫོགས་ཀྱི་སྡོམ་པ་གནང་། དེ་ནས་རེ་ཞིག་ཤར་ཕྱོགས་ལྷ་རྩེ་བྷིག་ཏིག་ཅེས་བྱ་བའི་གནས་སུ་བཞུགས་པར། སྐབས་དེའི་དན་ཏིག་ཕྱོགས་ཀྱི་དད་ལྡན་སྐྱེ་བོ་གང་རུང་གིས་གདན་ཞུས་ལྟར་དན་ཏིག་ཏུ་ཕེབས་ནས་ཅིག་ཅར་འཇུག་པའི་ཧ་ཤང་གི་རིགས་མང་དུ་ཡོད་པ་འདུལ་བའི་ཕྱིར་ལྷ་ཁང་དང་མཆོད་རྟེན་མང་དུ་བཞེངས་ནས་འདུས་བྱས་ཀྱི་དགེ་བའི་བྱ་བ་མང་དུ་མཛད་པས། སྤ་གོང་ཡེ་ཤེས་གཡུང་དྲུང་དང་པར་གནས་བརྟན་གྲགས་པ་སྟེ་སྤ་པར་གཉིས། ཇ་བ་གྲགས་པ་དང་བཙུན་ཆེན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་ཏེ་ཇ་ཅོག་གཉིས། བཞད་དཔལ་གྱི་རྡོ་རྗེ་དང་སྲགས་རྒྱ་མཚོ་སྟེ་བཞད་སྲགས་གཉིས། འལ་པ་རྡོ་རྗེ་དབང་ཕྱུག་དང་བསྣུབས་ལབ་ཤི་དཔལ་གྱི་དབང་ཕྱུག་སྟེ་འལ་བསྣུབས་གཉིས། ཟོང་མཆོག་ཆོས་སྐྱོང་དང་འཚུར་ཤེས་རབ་མཆོག་སྟེ་ཟོང་འཚུར་གཉིས་བཅས་བཅུ་བསྙེན་པར་རྗོགས། དེ་མིན་བླ་ཆེན་སྐུ་ཚེ་སྨད་དུ་དམར་གཙང་བྲག་ཏུ་བཞུགས་རིང་དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་བཙུགས་པར་གྲགས། དེ་ལྟ་ན་བླ་ཆེན་གྱི་སློབ་བུ་བོད་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་དུ་ཁྱབ་ཅིང་། དེ་དག་སོ་སོས་ཀྱང་རང་རང་གི་གནས་གཞི་དང་གཙུག་ལག་ཁང་བཟུང་། དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་བཙུགས་ནས་བསྟན་པ་སྤེལ་ཞིང་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་དོ། །
བཞི། དགོན་སྡེ་བཙུགས་ཏེ་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤེལ་ཚུལ།
བོད་ཁ་བ་ཅན་གྱི་ལྗོངས་འདིར་ཆ་བཞག་ནས་བརྗོད་ན། དགོན་སྡེ་གང་ཡིན་རུང་དགོན་པ་རང་སྟེང་དུ་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་བྱ་འགུལ་ཁོ་ན་ཙམ་སྤེལ་བ་མ་ཡིན་པར། དེ་ལས་ལྷག་པའི་ནུས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཀྱི་གདག་གཞི་ཡིན་པས། དགོན་པ་བརྒྱུད་དེ་བོད་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་དང་། རང་བྱུང་ཚན་རིག རྩོམ་རིག འཛུགས་སྐྲུན་སོགས་དར་སྤེལ་གཏོང་བ་ཡིན། དེ་བོད་ཀྱི་སློབ་གསོའི་གནས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་རང་མི་རིགས་ཀྱི་སྐད་དང་ཡི་གེ་དར་ཁྱབ་ཏུ་གཏོང་བ་མ་ཟད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རིམ་ངེས་ཅན་ཞིག་གི་ནང་དགོན་པས་ས་དེ་གའི་མང་ཚོགས་བློ་ཁ་གཅིག་ཏུ་ཕྱོགས་ཏེ་མིག་སྔར་གྱི་དཀའ་ངལ་སེལ་བ་དང་མི་རིགས་ཀྱི་སེམས་ཁམས་གཅིག་གྱུར་ཡོང་བར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་ཐོན་གྱིན་ཡོད་པ་དང་། དེ་མིན་མི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་འཚོ་བའི་དང་ས་སྲོལ་དང་བསམ་བློའི་འཁྱེར་སོ་སོགས་ཕྱོགས་གང་ཐད་ནས་ཡར་རྒྱས་གོང་འཕེལ་འགྲོ་བར་དགེ་མཚན་ཆེན་པོ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་རེད། བླ་ཆེན་གྱིས་ཀྱང་དགོན་སྡེ་བཙུགས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་དང་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་དར་སྤེལ་བཏང་བ་ཡིན་སྟེ། 《སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང》ལས། ཁྲི་སྲུངས་ལྡེ་བཙན་ཚུན་ཆད་དུ་བོན་རྟགས་གསས་ཁང་དང་མཆོད་རྟེན་མེད་པ་ནི་བོན་བསྣུབ་པའི་དུས་སུ་བཤིག་ཅིང་བསྣུབ་པ་ཡིན་ནོ། ཆོས་རྟགས་གཙུག་ལག་ཁང་མཆོད་རྟེན་ནི་ཁྲི་སྲོང་མན་ཆད་དུ་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ཚུན་ཆད་ལ་འགྲོ་དོན་༢་ལ་བརྟེན་པ་ཙམ་མོ ① ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཕྱི་མིག་ཙམ་བལྟས་ཚེ་བསམ་ཡས་སོགས་དགོན་པ་རེ་གཉིས་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་བཞེངས་པ་མ་གཏོགས། ད་ལྟའི་དགོན་པ་ཕལ་ཆེར་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་རྗེས་ནས་བཞེངས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་སྐབས་མདོ་སྨད་ཕྱོགས་འདི་ན་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་གྲྭ་རེ་གཉིས་ཙམ་ལས་དགོན་སྡེ་ཆེར་མེད་ཅིང་ནང་བསྟན་གྱི་ཁྱབ་རྒྱ་ཆེན་པོ་མེད བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་དར་བ་ནི་བླ་ཆེན་གྱི་རྗེས་ནས་ཡིན་ཏེ། བླ་ཆེན་གྱིས་དན་ཏིག་དང་དམར་གཙང་བྲག་ཏུ་དགོན་སྡེ་བཙུགས་པ་ནི་མདོ་སྨད་ཕྱོགས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་སྔ་ཤོས་ཡིན་པ་དང་། དེའི་ཕྱིས་སུ་མཁས་པ་མི་གསུམ་དང་བླ་ཆེན་གྱི་རྗེས་འཇུག་པ་དག་གིས་ཁོང་རྣམ་པ་ཚོའི་བཞུགས་གནས་སམ་རིམ་གྱིས་གནས་གཞན་དུ་དགོན་སྡེ་བཙུགས་ནས་བོད་རྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་དང་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྤེལ་བ་ཡིན། ང་ཚོས་མཁས་པ་མི་གསུམ་དང་བླ་ཆེན་ལ་འབྲེལ་བའི་དགོན་སྡེ་རི་ཁྲོད་དག་གི་ལོ་རྒྱུས་ལས་དགོན་སྡེ་རི་ཁྲོད་དེ་དག་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་གནས་འགངས་ཆེན་ཡིན་པ་མ་ཟད། མདོ་སྨད་ཕྱོགས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་དགོན་སྡེ་སྔ་ཤོས་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ། བླ་ཆེན་དན་ཏིག་ཏུ་ཡུན་རིང་བཞུགས་ནས་སྐུ་ཚེ་སྨད་དུ་མཁན་སློབ་ཀྱི་ཞབས་རྗེས་འབྲངས་ཏེ་དམར་གཙང་བྲག་ཏུ་བྱོན། གནས་དེར་གཙུག་ལག་ཁང་དང་རྟེན་གསུམ་མང་དུ་བཞེངས་ལ། དགེ་འདུན་གྱི་སྡེ་བཙུགས་ནས་དགུང་ལོ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བཞེས་པ་སྤྱི་ལོ1035ལོར་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་སྐུ་གདུང་རིལ་པོ་ལ་ཕྱི་ནས་སྨན་འདམ་གྱིས་བྱུགས་ཏེ་སྐུ་བརྙན་བཞེངས ①ཞེས་བླ་ཆེན་གྱི་དམར་གདུང་དེ་གའི་བྲག་ཕུག་ཏུ་བཞུགས་པ་ལ། དུས་ཕྱིས་བྲག་ཕུག་བརྡིབས་ཀྱང་སྐྱོན་ཅུང་ཟད་མ་བྱུང་། དེ་ནས་བླ་ཆེན་གྱི་རྗེས་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་ནས་དེར་བཞུགས་སུ་གསོལ་བར་ཡུལ་དེ་གའི་རྒན་པ་ཚོས་གླེང་། བླ་ཆེན་རྣམ་ཐར་དུ། སྐུ་བརྙན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་འགའ་ཞིག་ལ་གསུང་བྱོན་པ་དང་། ལས་དག་པ་འགའ་ཞིག་ལ་མཐོང་སྣང་ཡ་མཚན་ཅན་བྱུང་བ་དང་། སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཞལ་མདངས་ནག་པོར་གྱུར་པ་དང་། སྐུ་ལ་རྡུལ་ཐོན་པ་ལྟ་བུ་བྱུང་སྐབས་དམག་འཁྲུགས་སོགས་མི་ལེགས་པ་དང་། ཞལ་མདངས་བཟང་བའི་དུས་སུ་ཡུལ་ཕྱོགས་སུ་བཀྲ་ཤིས་བ་འབྱུང་བ་དང་། ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཀྱིས་ཉམ་ཐག་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཕྱག་མཆོད་སོགས་བྱས་པས་ཉེར་འཚེ་ལས་ཐར་ལ་སོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེས་མང་ཞིང་། རྒྱུན་དུའང་ཞལ་རས་ཀྱི་མདངས་མི་འདྲ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཐུགས་ཀའི་ཐད་དུརེག་ན་སྐུ་བྱིན་དང་མི་འདྲ་བའི་དྲོད་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། ན་བཟའ་ཕུལ་བ་ལ་སྐྱི་ཆགས་ཤིང་སྐབས་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྐུ་ལ་འབྱར་འགྲོ་བ་དང་། དུས་བཟང་རྣམས་སུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་དྲི་ངད་ཀྱིས་གཙུག་གལ་ཁང་གི་ཕྱི་ནང་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཡ་མཚན་ད་ལྟའི་བར་དུ་དངོས་སུ་སྣང་ངོ་②ཞེས་གསུངས་པར་གཞིགས་ན། དེར་རྣམ་ཐར་རྩོམ་པ་པོ་ཐུའུ་བཀྭན་ལགས་ཆོས་ལུགས་སམ་གྲུབ་མཐའི་ཕྱོགས་ཞེན་གང་རུང་གི་དབང་གིས་ཆེ་བ་བརྗོད་པའམ་རྟོག་བཟོའི་ཚུལ་གྱིས་བླ་ཆེན་གྱི་སྐུ་བརྙན་དེ་མི་གསོན་པོ་ལས་གསོན་པར་བརྗོད་ཡོད་པས་ཡིད་རྟོན་བྱེད་དཀའ་ནའང་། གང་ལྟར་ཐུའུ་བཀྭན་ཉིད་འཚོ་བཞུགས་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་དེ་དུང་གནས་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ། དེ་ནས་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་པའི་མཇུག་ཙམ་དུ་ཧོས་འཁྲུག་སོགས་ཀྱིས་ལན་འགར་ཆག་འཇིག་བྱུང་སྟབས་ཕྱིས་སུ་གདུང་རུས་ཙམ་དུ་ལུས་པ་སྙིང་བོར་ཕུལ་བའི་སྐུ་བརྙན་དེ་སྤྱི་ལོ༡༩༥༡ལོའི་བར་དུ་བཞུགས་པ་དང་། རབ་རྒྱལ་ས་ཁྱི་སྤྱི་ལོ༡༩༦༦ལོར་གདུང་རུས་ཀྱང་གཞན་ཞིག་ཏུ་སྦས་སྐུང་བྱ་དགོས་བྱུང་བས་ཕྱིས་སུ་བཙལ་ཀྱང་ལག་ཏུ་མ་ཆུད་པར་སྣང་། ①ད་ལྟ་སྔར་གྱི་ལྷ་ཁང་དུ་བླ་ཆེན་གྱི་སྐུ་བརྙན་ཞིག་གསར་བཞེངས་བྱས་ནས་དྲན་རྟེན་དུ་བཀོད་ཡོད་དོ། །
ལྔ། བན་བོན་འབྲེལ་བ་སྔར་བས་དམ་ཟབ་ཏུ་བཏང་བ།
སྤྱིར་རིག་གནས་སྣང་ཚུལ་གང་དེའི་བྱུང་བ་དང་གནས་པར་རྒྱུ་མཚན་ངེས་ཅན་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་རབས་མི་འདྲ་བའི་ནང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དགོས་འདོད་གང་རུང་སྐོང་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། མིའི་རིགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་མི་འདྲ་བའི་ནང་དེ་ལའང་འགྱུར་ལྡོག་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་པ་རེད། སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་བོད་དུ་དར་ཞིང་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་བོན་ལ་ཆོས་འདྲེས་ཆོས་ལ་བོན་འདྲེས་ནས་རིམ་བཞིན་བོད་རང་གི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ནི་འཛམ་གླིང་ཐོག་ཏུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ལུགས་ཡོད་དོ་ཅོག་དང་འདྲ་བར། དེ་ནི་ཆོས་ལུགས་གནས་སའི་ཡུལ་དེའི་རིག་གནས་གཙོ་བོའམ་བསམ་བློའི་འདུ་ཤེས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་དེས་ཆོས་ལུགས་གང་དེའི་བག་ཆགས་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་སོགས་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་པའི་ཁྱབ་ཁོངས་ཡོད་ཚད་ལ་ཁྱབ་ཡོད། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཆས་དང་ནི་ཆོས་ལུགས་སམ་གྲུབ་མཐའ་གང་དེའི་ཕྱི་ཚུལ་གྱི་རྣམ་པའམ་མཚོན་རྟགས་ཤིག་ཏུ་གྲུབ་པ་དང་། དེར་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གོ་དོན་ཟབ་མོ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཆོས་ལུགས་དེའི་འཕོ་འགྱུར་དང་བསྟུན་ནས་དེ་ཡང་འཕོ་འགྱུར་འབྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་ནའང་དེ་ལྟར་དུ་ལགས་ཏེ། 《ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན》ལས། ཀླུ་མེས་ཀྱིས་མཁན་པོ་ལ་ཁོ་བོ་དབུས་གཙང་དུ་འགྲོ་བས་མཆོད་གནས་ཤིག་ཞུ་བྱས་པས་བོན་པོའི་ཞྭ་འོབས་ཞུ་ཕོག་ནས་ས་སེར་བཏབ་པ་གསོལ་འཕྲོ་ཞིག་གནང་ནས་འདི་གོན་ལ་ང་རྗེས་སུ་དྲན་པར་གྱིས་གསུངས་ཏེ་གསོལ་ནས་ཕྱིས་དབུས་སུ་ཚད་པ་ཚ་བས་རྒྱབ་བལྟབ་སྟེ་གསོལ་བས་ཞྭ་སྣ་རིངས་སུ་གྲགས་པ་བྱུང་ལ་དབུས་གཙང་མི་བཅུ་ལས་མཆེད་པ་ཕལ་ཆེར་གྱི་ཞྭ་ཡིན། ཕྱིས་བཀའ་གདམས་ཀྱི་གཞུང་མན་ངག་པ་གཉིས་ལའང་འདི་ལས་གྱེས་པའི་ཞྭ་ཅུང་ཟད་མི་འདྲ་བ་རེ་ཡོད① ཅེས་ད་ལྟའི་ནང་བའི་ཞྭ་སྣེ་རིང་དེ་བོན་ཞྭ་ལས་བྱུང་བར་གསལ་ལ། བོན་པོའི་ཞྭ་མོ་ནི་ཕྱི་སྔོན་པོ་དང་ནང་ཤ་དཀར་པོ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱི་ནང་སློག་སྟེ་ཆོས་སེར་བོར་བསྒྱུར་བ་ཞིག་ཡིན་པར་སྣང་། 《རྒྱལ་ཁམས་རིག་པས་བསྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མའི》ནང་བུའང་ཞྭ་སྣེ་རིང་འདིའི་དབྱིབས་དང་རྩེ་མོའི་རྣོ་ཆ་ལྕགས་ཀྱུའི་དབྱིབས་སུ་གནས་པ་སོཊ་གང་ལ་བལྟས་ཀྱང་སྔགས་བོན་གྱི་ཞྭ་ཞིག②ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད། (བསྟན་འབྱུང་དར་རྒྱས་གསལ་སྒྲོན)དུ་བོད་བཙུན་ཀུན་བོན་གྱི་མཁན་བུ་ཡིན་ཏེ། བོན་གྱི་བཀའ་རྟགས་བཞི་གནང་བ་ནི། འགྲོ་འདུག་གི་དུས་ང་དྲན་པར་གྱིས་གསུངས། རྟོར་བུ་སྔོན་པོ་བྱེད་པ་དང་། རྟག་ཏུ་ང་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་དྲན་པར་གྱིས་གསུངས་ནས། ཞྭའི་མདངས་སྔོན་པོ་བྱེད་པ་དང་། གསོ་སྦྱོང་གི་དུས་སུ་དྲན་པར་གྱིས་གསུངས། ཐང་བའི་མདངས་སྔོན་པོ་བྱེད་པ་དང་། ལྡང་ཉལ་གྱི་དུས་སུ་དྲན་པར་གྱིས་གསུངས། ཤམ་ཐམས་ཀྱི་ཀ་བ་སྔོན་པོ་བྱེད་པའོ③ཞེས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་དང་བོ་བོན་པོའི་རྒྱུད་ཡིན་པའི་ཐུགས་ཞེན་མཚོན་པའི་ཕྱིར་བན་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྟོར་བུ་དང་ཞྭ་ཐེབ་ཀྱི་མུ་འཐུམ་སོགས་སྔོན་པོར་བྱས་པ་གསལ། རབ་བྱུང་བའི་ན་བཟའི་ཁ་དོག་ཀྱང་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་སེར་པོ་ཡིན་པ་ནས་དམར་སྨུག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། བོད་ཀྱི་ཐོག་མར་རབ་ཏུ་བྱུང་པའི་སད་མི་བདུན་ནི་བོད་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་སྐབས་མཁན་ཆེན་པོ་ངྷི་ས་ཏྭས་བོད་མིས་རབ་བྱུང་གི་སྡོམ་པ་སྲུང་ནུས་མི་ནུས་ཚོད་ལྟའི་ཕྱིར་དུ་རྒྱ་གར་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ལུགས་བཞིན་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་པས། ན་བཟའི་ཚོན་མདོག་ཀྱང་རྒྱ་གར་གྱི་རབ་བྱུང་བ་དང་མཐུན་པར་སེར་པོ་ཡིན་ངེས། སྦ་བཞེད་ཞབས་བཏགས་མའི་ནང་དུ། རབ་བྱུང་མ་ཐག་གཅིག་གིའང་ཞབས་སྤྱི་བོར་ལེན། གོས་སེར་པོའི་ལྷན་པ་སྐྱེ་བོའི་ལུས་ལ་འདུག་པ་མཐོང་ཀྱང་དེ་ལ་རྒྱལ་པོ་ཕྱག་མཛད་ཅེས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་བོད་ཀྱི་རབ་བྱུང་བའི་ན་བཟའི་ཚོན་མདོག་སེར་པོ་ཡིན་པ་གསལ་བར་འཁོད་ཡོད་པ་དང་། བླ་ཆེན་ནས་བཟུང་ཞྭ་སེར་གྱོན་པའི་སྲོལ་བྱུང་ལ་ནང་བའི་རབ་བྱུང་བའི་ཆོས་གོས་དེའང་བོན་ལུགས་དང་འབྲེལ་ནས་ད་ལྟའི་འདི་འདྲ་བྱུང་བ་ཡིན། དེ་ལྟ་ན་བླ་ཆེན་ནས་བཟུང་བན་བོན་གཉིས་མཉམ་དུ་འདྲེས་པའི་ཤུགས་སྔར་ལས་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་ཡོད་པ་ནི། 《སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང》དུ་རྒྱལ་རབ་ཆད་ནས་འབངས་སུ་ལྡོག བོད་ཁམས་ཐམས་ཅད་སིལ་བུར་ཐོར་ཏེ་སོང་། དེ་ལྟར་བོན་ཆོས་༢ཀྱི་དད་རྒུད་བརྩི་བ་དང་། བོན་ཆོས༢སྐབས་སྐབས་སུ་ལྷན་མར་སྤྱོད་ལུགས་སོ། ཐ་མར་བོན་ཆོས་༢ཀ་ལ་རྟེན་པའོ①ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལེས་ཏོགས་ནུས་སོ། །
མི་སྣ་རླབས་ཆེན་ཅན་ནི་ལོ་རྒྱུས་ ཀྱི་དུས་རིམ་ངེས་ཅན་ཞིག་གི་ནང་དུ་བྱུང་ཞིང་། ལོ་རྒྱུས་གོང་དུས་རབས་ཀྱིས་སྤྲད་པའི་འོས་འགན་གོང་དུ་བླངས་ནས་དུས་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་རིག་གནས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བར་ནུས་པ་གལ་ཆེན་ཐོན་ཡོད་ལ། མི་སྣ་རླབས་ཆེན་ཅན་གང་དེའི་བསམ་སྦྱོར་ཐད་ལའང་མི་རིགས་གོང་དུས་རབས་ཀྱི་ཁྱད་རྟགས་མངོན་ཡོད་པ་ནི་ལྡོག་མེད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་ཏུ་གྲུབ། བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་ནི་བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས་སུ་ཆབ་སྲིད་སྟེང་བདག་མེད་རང་རྐྱ་གནས་པའི་མདོ་སྨད་ཡུལ་དུ་འཁྲུངས་ཤིང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་སླར་གསོའི་བྱ་གཞག་ཁྲོད་མི་ཚེའི་མཐར་བསྐྱལ་བ་ཡིན་ནོ། །
རྩོམ་པ་པོ་ངོ་སྤྲོད།
བསོད་ནམས་དབང་རྒྱལ། སྐྱེས་ཡུལ་མཚོ་སྔོན་ཡ་རྫི། ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་གླིང་གི་2006ལོའི་ཆོས་ལུགས་རིག་གནས་ཆེད་ལས་ཀྱི་ཤེས་རམས་པའི་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མ་ཡིན། ད་ལྟ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གི་བོད་ཡིག་རྩོམ་སྒྲིག་ཁང་དུ་བྱ་བ་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད།
①《མྱང་ཡུལ་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་གྱི་ངོ་མཚར་གཏམ་གྱི་ལེགས་བཤད་མཁས་པའི་འཇུག་ངོགས་སམ་བསྡུས་མིང་ལ་མྱང་ཆོས་འབྱུང་།》ཇོ་ནང་ཏྭ་ར་ན་ཐས་བརྩམས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1983ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་150ན་གསལ།
② 《སྔོན་གྱི་གཏམ་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བ།》 《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་ལྔ།》ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས་སོགས་ཀྱིས་རྩོམ་སྒྲིག་མཛད། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1990ལོར་པར་དུབསྐྲུན། ཤོག་ངོས་33ནས34བར་ན་གསལ།
③ (རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང་།》 ས་སྐྱ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་བརྩམས། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1981ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་241ནས242བར་ན་གསལ།
①《མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་།》བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས་ཀྱིས་བརྩམས། ཀན་སུའི་མི་རིགསདཔེ་སྐྲུན་ཁངགིས་1982ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་17ན་གསལ།
②《ཆོས་འབྱུང་དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང་།》 སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་འབྱོར་གྱིས་བརྩམས། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1992ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས348ན་གསལ།
③ 《ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེའི་རྣམ་ཐར། 》 ཐུའུ་བཀྭན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1989ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་17ན་གསལ།
① 《བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་རྣམ་ཐར། 》 ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ། (གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ) མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་2007ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་ཤོག་ངོས་185ནས་186བར་ན་གསལ།།
②《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》 (སྟོད་ཆ།)འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་93ན་གསལ།
③ 《མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས།》(སྟོད་ཆ།) བདེ་ཁང་བསོད་ནམས་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་དབྱིན་ཡིག་ནས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་2007ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། དེབ་སྟོད་ཆའི་ཤོག་ངོས་6ན་གསལ། ④《བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་རྣམ་ཐར།》 ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ། གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་2007ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་ཤོག་ངོས་l86ན་གསལ།
①《ཆོས་འབྱུང་དཔག་བསམ་ལྗོན་བཟང་།》སུམ་པ་ཡེ་ཤེས་དཔལ་འབྱོར་གྱིས་བརྩམས། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1992ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་348ན་གསལ།②《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》 (སྟོད་ཆ།) འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་93ན་གསལ།
③ 《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》 (སྟོད་ཆ།) འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་99ན་གསལ།
①《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》 (སྟོད་ཆ།) འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་117ན་གསལ།
②(མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་།》 བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས་ཀྱིས་བརྩམས། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1982ལོར་པར་དུབསྐྲུན། ཤོག་ངོས19ན་གསལ།
① 《བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་རྣམ་ཐར། 》 ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ། (གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ) མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་2007ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་ཤོག་ངོས་184ནས་189བར་ན་གསལ།།
①《ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་།》 མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1987ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་390ན་གསལ།
②《སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ།》 ཁོད་པོ་བློ་གྲོས་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་གཏེར་ལས་བཏོན་པར་འདོད། ཨ་མདོའི་ཤིང་པར་མ། དཀྱིས་ལི་སྨི23×ཞེང་ལི་སྨི8
①《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ།》 (སྟོད་ཆ།) འགོས་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་གྱིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་89ནས་90བར་ན་གསལ།
①《སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ།》 ཁོད་པོ་བློ་གྲོས་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་གཏེར་ལས་བཏོན་པར་འདོད། ཨ་མདོའི་ཤིང་པར་མ། དཀྱིས་ལི་སྨི23×ཞེང་ལི་སྨི8
① 《མདོ་སྨད་ཆོས་འབྱུང་།) བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས་ཀྱིས་བརྩམས། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་l982ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་54ན་གསལ།
② 《བླ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་མདོ་ཙམ་གཏམ་དུ་བརྗོད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་མཛེས།》 ཐུའུ་བཀྭན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད། ཐུའུ་བཀྭན་གསུང་འབུམ(ཁ)ཤིང་པར་མ།
① 《བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་གྱི་རྣམ་ཐར། 》 ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་རྗེ་འཇིགས་མེད་རིགས་པའི་བློ་གྲོས་མཆོག་གི་གསུང་འབུམ། (གླེགས་བམ་བཅུ་གསུམ) མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་2007ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། གླེགས་བམ་གསུམ་པའི་ཤོག་ངོས་201ན་གསལ།།
①《ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། 》(སྟོད་ཆ། )དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་བརྩམས། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1986ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། (སྟོད་ཆ། )ཤོག་ངོས་473ན་གསལ།
②《དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་རྩོམ།》 (དེབ་གསུམ)བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་བསྐྲུན་ཁང་གིས་1990ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། དེབ་དང་པོའི་ཤོག་ངོས་80ནས་81ན་གསལ།
③《བསྟན་པའི་རྣམ་བཤད་དར་རྒྱས་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེ།》 སྤ་བསྟན་རྒྱལ་བཟང་པོས་བརྩམས། ཀྲུང་གོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་1991ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས189ན་གསལ།
④《སྤ་བཞེད་ཞབས་བཏགས་མ།》 སྦ་གསལ་སྣང་གིས་བརྩམས། སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། ཤོག་ངོས་l86ན་གསལ།
①《སྲིད་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཁ་བྱང་རྣམ་ཐར་ཆེན་མོ།》 ཁོད་པོ་བློ་གྲོས་ཐོགས་མེད་ཀྱིས་གཏེར་ལས་བཏོན་པར་འདོད། ཨ་མདོའི་ཤིང་པར་མ། དཀྱིས་ལི་སྨི23×ཞེང་ལི་སྨི8
དྲ་ཚིགས་འདིའི་པར་དབང་གངས་ལྗོངས་ཉི་གཞོན་དྲ་བར་དབང་བས་ཕན་ཚུན་ལ་དབང་བཅོལ་མ་བྱས་གོང་རང་དགར་མི་སྤྱོད་པར་མཁྱེན།
དྲ་ཚིགས་དཔང་རྟགས།蜀ICP备14009601号-1


c: text/html

text:
བོད་བཙན་པོའི་དུས་ཀྱི་ཁྲིམས་སྲོལ་ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་ངོ་སྤྲོད།
སྤེལ་དུས 2018-10-12
ཡོང་ཁུངས། ཁམས་པའི་དྲ་བ།
རྩོམ་པ་པོ། ཚེ་རིང་གིས་བསྒྲིགས།
ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་ལས་དང་པོ་བཀའ་ཡི་ཁྲིམས་ཡིག་དྲུག་ལ་ས་ཁུལ་གྱི་ས་མཚམས་དང་། དམག་དོན་གྱི་སྒྲིག་གཞི། དཔོན་རིགས་ཀྱི་གོ་གནས་དང་ལས་འགན། ཞིང་འབྲོག་གི་དབང་རིས། མིའི་སྤྱོད་བཟང་། འཇལ་གཤོར་འདེགས་གསུམ་གྱི་ཚད་གཞི། རྗེ་བློན་གྱི་བླང་དོར་བྱ་བ་སོགས་འདུས་ཏེ། དེ་དག་ནི། ༡.ས་ཁུལ་ཁག་དང་དམག་དོན་གྱི་སྒྲིག་གཞི་ལམ་ལུགས་གཙོ་བོར་མཚོན་པའི་ཁྲི་རྩེ་འབུམ་གཞེར་གྱི་ཁྲིམས། ༢.འཇལ་གཤོར་འདེགས་གསུམ་གྱི་ཚད་གཞི་གཙོ་བོར་མཚོན་པའི་འབུམ་གསེར་ཐོག་ཤ་བ་ཅན་གྱི་ཁྲིམས། ༣.བྱ་བར་འོས་དང་མི་འོས་པ་སྟོན་པའི་རྒྱལ་ཁམས་དཔེར་བླངས་ཀྱི་ཁྲིམས། ༤.ཁ་དྲག་ཞན་གཉིས་རྩོད་ན་བདེན་རྫུན་བརྟགས་པའི་མཐར་ཁ་དྲག་པ་མ་སྐྱེངས་ཤིང་ཞན་པ་ཡི་མ་ཆད་པར་གཅོད་པ་མདོ་ལོན་ཞུ་བཅད་ཀྱི་ཁྲིམས། ༥.གཉིས་ཀ་ལན་པ་ལ་ཆད་པ་གཉིས་མཉམ་དུ་གཅོད་པ་དབང་ཆེན་བཅད་ཀྱི་ཁྲིམས། ༦.གཉིས་ཀ་བདེན་པ་ལ་གཉིས་བདེན་དང་དགའ་གསུམ་དུ་གཅོད་པ་ཁབ་སོ་ནང་བའི་ཁྲིམས་དང་དྲུག་ཡིན། དེ་དག་ལའང་དབྱེ་ན་མང་དུ་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ཁྲི་རྩེ་འབུམ་གཞེར་གྱི་ཁྲིམས་ལའང་། ༡.བོད་རུ་ཆེན་ལྔར་ཕྱེ་བ། ༢.ཡུལ་གྱི་དབང་རིས་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་བཅད་པ། ༣.རྒོད་ཀྱི་སྟོང་སྡེ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་ཕྱེ་བ། ༤.གཡུང་གི་མི་སྡེ་ཁེང་དང་ཡང་ཁེང་འབྱེད་པ། ༥.ཞང་གསུམ་བློན་བཅས་ཀྱིས་དབུས་ཀྱི་འདུན་ས་འཛིན་པ། ༦.དཔའ་སྡེ་གསུམ་གྱིས་མཐའ་ཡི་སོ་ཁ་སྲུང་བ་སོགས་ཡོད་པ་དང་། གསུམ་པ་རྒྱལ་ཁམས་དཔེར་བླངས་ཀྱི་ཁྲིམས་ལ། ༡.རྒྱལ་ཁྲིམས་བཅོ་ལྔ། ༢.ཁྲིམས་ཆེན་བདུན། ༣.མི་ཆོས་གཙང་མ་བཅུ་དྲུག་སོགས་བསྡོམས་ན་སོ་བརྒྱད་དང་། དབྱེ་བ་ཞིབ་ཏུ་ཕྱེ་ན་ཡིག་ཚོགས་མང་བར་འགྱུར་བས་གཞན་ལས་ཤེས་པར་བྱ།
གཉིས་པ་བཀའ་གྲོས་ཆེན་པོ་དྲུག་ལ་རྒྱལ་པོར་སྲི་ཞུ་ཇི་ལྟར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱལ་སྲིད་སྐྱོང་ལུགས་སྐོར་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི། ༡.རྒྱལ་པོ་སྐུ་འཚོ་བའི་སྲི་ཞུར་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འབད་བརྩོན་བྱེད་དགོས་པ་དང་འབངས་རྣམས་ཀྱིས་ས་ཞིང་ཕྱུགས་རིགས་སོགས་ལ་འཁྲི་བའི་དཔྱ་ཁྲལ་དུས་ཐོག་ཏུ་བླར་དབུལ་བ་སྟེ་རྒྱལ་པོར་འབུལ་དགོས་པ་རྗེའི་སྐུ་འཚོ་ཞིང་ཞོ་ཤ་སླར་དབུལ་བ། ༢.མི་དབང་ཤེས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གཉའ་ནས་གནོན་ཞིང་འབངས་ཀྱི་ཐ་མ་ཉམ་ཆུང་རྣམས་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་བྱས་ཏེ་སུས་ཀྱང་བརྙས་བཅོས་བྱེད་མི་ཆོག་པ་འཁོས་སུ་ཕབ་པར་གནས་འཇུག་པ་རྒོད་ཀྱི་གཉའ་མནན་ཞིང་ཡང་ཁེང་གི་རྒྱབ་བརྟེན་པ།༣.བྲན་གཡོག་དམག་ཏུ་མི་བཀོལ་ཞིང་བུད་མེད་ཀྱིས་སྲིད་དབང་ལ་ཐེ་ཇུས་མི་བྱེད་པ་ཁེང་རྒོད་དུ་མི་གཏོང་ཞིང་མོ་བཙུན་བཀའ་ལ་མི་གདགས་པ། ༤.མཐའ་བཞིའི་ས་མཚམས་སྲུང་བ་དང་འབངས་ཀྱི་ཞིང་ལས་ཐོན་སྐྱེད་ལ་མི་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་ས་མཚམས་སྲུང་ཞིང་འབངས་ཀྱི་ཚལ་ཞིང་རྟ་དཀྱུས་ཀྱིས་མི་གཅོད་པ། ༥.ཕྱིའི་དགྲ་བོ་རྣམས་མ་ལུས་པར་འདུལ་དགོས་པ་དང་ནང་དུ་འབངས་ཀྱི་འཚོ་ཚིས་ལ་ལྟ་སྐྱོང་སོགས་འབངས་རྣམས་བདེ་བར་སྐྱོང་དགོས་པ་ཕྱིའི་དགྲ་འདུལ་ཞིང་འབངས་སྐྱོང་བ།༦.འབངས་རྣམས་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་དགེ་བ་ལས་མི་དགེ་བ་མི་བྱེད་པར་དགེ་བཅུ་སྒྲུབ་ཅིང་མི་དགེ་བ་བཅུ་སྤོང་གི་ཁྲིམས་དང་དྲུག་གོ །
གསུམ་པ་ཡིག་ཚངས་དྲུག་ལ་སྐབས་དེའི་བློན་པོ་སོགས་ཀྱི་གོ་གནས་ཆེ་ཆུང་དང་བྱས་རྗེས་ཅན་ལ་གཟེངས་སུ་བསྟོད་པ་སོགས་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི། རབ་གསེར་གཡུ་གཉིས། འབྲིང་དངུལ་ཕྲ་མེན། ཐ་མ་ཟངས་ཡིག་དང་ལྕགས་ཏེ་དྲུག་པོ་འདི་ཡིན་ལ། 《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་གཡུ་ཡི་ཕྲེང་བ》ལས། དགུང་བློན་ཆེན་པོ་ལ་གཡུ་ཡིག་ཆེན་པོ། དགུང་བློན་འབྲིང་དང་ནང་བློན་ཆེན་པོར་གཡུ་ཡིག་ཆུང་ངུ་། དགུང་བློན་ཐ་ཆུང་དང་ནང་བློན་འབྲིང་། བཀའ་བློན་ཆེན་པོ་ལ་གསེར་ཡིག་ཆེན་པོ། ནང་བློན་ཐ་ཆུང་དང་བཀའ་བློན་འབྲིང་ལ་གསེར་ཡིག་ཆུང་ངུ་། བཀའ་བློན་ཐ་ཆུང་ལ་ཕྲ་མེན། ཆོས་གྲྭའི་སློབ་དཔོན་དང་སྐུའི་སྔགས་མཁན། སྟོད་སྨད་ཀྱི་དབང་བློན་རྣམས་ལ་དངུལ་གྱི་ཡི་གེ་ཆེན་པོ། སྐུ་འཚོ་བའི་བོན་པོ། གཟིམ་མལ་རྩིག་མཁན། བྱང་ཐང་གི་ས་མཁན། མཐའི་སོ་ཁ་སྲུང་བ། སྐུ་མཁར་གྱི་རྩེ་སྲུང་སོགས་ལ་དངུལ་ཡིག་ཆུང་བ། ཡབ་འབངས་རུས་དྲུག་སོགས་ལ་འཁར་བའི་ཡི་གེ་སྟོང་དཔོན་རུ་དཔོན་སོགས་ཟངས་ཡིག གཡུལ་དུ་དཔའ་བ་ལ་ལྕགས་ཡིག ཡང་ཐ་ཤིང་སྐྱ་ཆུ་རིས་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ་བྲིས་ཏེ་འབངས་ཕལ་བ་རྣམས་ལ་གནང་སྐད་དོ་ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན་ནོ། །
བཞི་བ་བཀའ་ཡི་ཕྱག་རྒྱ་དྲུག་ལ་རྒྱལ་པོས་ཆབ་སྲིད་སྐྱོང་སྐབས་མཛད་རྗེས་བསུབ་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ཀྱང་གཙོ་བོ་མཚོན་པར་བྱེད་པ་སོགས་འདུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི། ༡.རྒྱལ་པོའི་བཀར་བཏགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ་བཀའ་ཡིག་མཚོན་པར་བྱེད་པ་བཀའ་ཤོག་གི་སྒྲོམ་བུ། ༢.བཙན་པོའི་དམག་དཔོན་ཆེན་པོ་མཚོན་པར་བྱེད་པར་རུ་མཚོན་མཐོན་པོར་སྒྲེང་བ་སྟེ་ཁྲོམ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་རུ་མཚོན། ༣.བཙན་པོ་གང་དུ་བཞུགས་པ་མཚོན་བྱེད་དུ་སྐུ་མཁར་སོགས་བརྩིགས་པ་ཡུལ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྐུ་མཁར། ༤.དམ་པའི་ཆོས་སྤེལ་བར་མཛད་པ་ལ་གཙུག་ལག་ཁང་སོགས་བཞེངས་དགོས་པ་ཆོས་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལྷ་ཁང་། ༥.གཡུལ་དུ་བྱས་རྗེས་བཞག་པར་སྟག་ལྤགས་ཀྱིས་གཟེངས་སུ་བསྟོད་པ་དཔའ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟག་སློག ༦.རྒྱལ་སྲིད་སྐྱོང་བར་མཁས་ཤིང་མཛངས་པ་ལ་གཡུ་དང་གསེར་གྱི་ཡིག་ཚངས་ཀྱིས་གཟེངས་སུ་བསྟོད་པ་མཛངས་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡིག་ཚངས་དང་དྲུག་གོ །
ལྔ་བ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བྱ་བར་བྱས་རྗེས་བཞག་པའམ་བྱ་ངན་བྱས་པ་རྣམས་ལ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་གདེང་འཇོག་བྱེད་པ་ལྟར་བཟང་བོའི་རྐྱེན་དང་ངན་པའི་རྐྱེན་དུ་དབྱེ་བ་རྐྱེན་དྲུག་སྟེ། དེ་དག་ནི། ༡.དཔའ་བའི་རྐྱེན་དུ་གུང་དང་སྟག་གི་སློག་པ། ༢.ཡ་རབས་ཀྱི་རྐྱེན་དུ་ལྷ་ཆོས། ༣.མཛངས་པའམ་ཤེས་ལྡན་མི་སྣའི་རྐྱེན་དུ་ཡིག་ཚངས། ༤.སྡར་མའི་རྐྱེན་དུ་མགོ་ལ་ཝ་ཞུ། ༥.མ་རབས་གཡུང་བོའི་རྐྱེན་དུ་ཐུགས་དང་བོན། ༦.ངན་པའི་རྐྱེན་དུ་རྐན་མ་དང་དྲུག་གོ །
དྲུག་པ་རྒྱལ་ཁམས་བདེ་འཇགས་དང་མཐའི་སོ་ཁ་སྲུང་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱས་རྗེས་ཅན་གྱི་བློན་པོའམ་དཔའ་བོ་ལ་གཟེངས་བསྟོད་པ་དཔའ་མཚན་དྲུག་སྟེ། དེ་དག་ནི། སྟག་སྟོད་སྟག་སྨད་གཉིས། ཟར་ཆེན་ཟར་ཆུང་གཉིས། གོང་རས་སྟག་སློང་གཉིས་ཏེ་དྲུག་གོ ། དེ་དག་ཀྱང་རིམ་བཞིན་བྱས་རྗེས་ཆེ་ཆུང་ལ་གཞིགས་ཏེ་དཔའ་མཚན་དྲུག་པོ་སྟེར་སྲོལ་ཡོད་པར་གསུངས་སོ། །
དེ་ལྟར་ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་པོ་འདི་དག་བཙན་པོའི་དུས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཁྲིམས་ཡིག་ཅུང་འཐུས་ཚང་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ཏུན་ཧོང་གི་གཏེར་ནས་ཐོན་པའི་རི་དྭགས་རྒྱག་པའི་ཁྲིམས་དང་། ཁྱི་རྦོད་ནས་མི་བསད་པའི་སྐོར་གྱི་ཁྲིམས། བརྐུས་པ་འཇལ་གྱི་ཞལ་ལྕེ་སོགས་ཕལ་ཆེར་ཁོད་སོ་དྲུག་གི་ནང་གསེས་ཁྲིམས་ཆེན་བདུན་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་ལ། དེར་མ་བསྡུས་པ་ད་དུང་གཉེན་བྱེད་ཚིས་ཀྱི་ཞལ་ལྕེ། ཉེ་བུ་འདུམ་ཆོས་ཀྱི་ཞལ་ལྕེ་སོགས་ཀྱང་བཙན་པོའི་དུས་སུ་གཏན་འབེབས་གནང་བའི་ཁྲིམས་ཡིག་གི་ནང་གསེས་ལྟ་བུར་ཡོད་པ་ཤེས་དགོས་པར་མ་ཟད། ཁྲིམས་ཡིག་གཏན་འབེབས་གནང་བ་འདིའི་ཐོག་ནས་བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་དང་། དམག་དོན། ཐོན་སྐྱེད་འཕེལ་རྒྱས་སོགས་ཀྱི་ཐད་ལ་ནུས་པ་ག་འདྲ་ཐོན་ཡོད་པ་སོགས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་གཞན་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །
ད་ལྟ་ང་ཚོས་བོད་གནའ་རབས་ཀྱི་ཁྲིམས་ཡིག་ཅུང་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་མཐོང་ཐུབ་པ་ནི་དུས་རབས་བདུན་པའི་སྐབས་ཏེ། བཙན་པོ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་དུས་སུ་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་ཅེས་པ་དེ་ཡིན། 《བོད་ཀྱི་སྔ་རབས་ཁྲིམས་སྲོལ་ཡིག་ཆ་བདམས་བསྒྲིགས》ཞེས་པ་ལས། རྒྱལ་པོས་བོད་འབངས་ཀུན་བསྡུས་ཏེ་ལུགས་གཉིས་ཀའི་བཀའ་ཁྲིམས་ཆེན་པོ་བཅའ་བར་བཞེད། རྒྱལ་པོས་ལོ་བཞི་ལ་མཚམས་མཛད་ནས་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པའི་རིག་གནས་སྦྱངས་པས་འབངས་རྣམས་ན་རེ། རྒྱལ་པོ་ལོ་བཞི་ལ་ཕོ་བྲང་ནས་ཕྱིར་མི་འབྱོན་པས་གླེན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་འདུག བོད་བདེ་བ་བློན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བྱས་ཟེར་བ་གསན་པས། ང་གླེན་པར་བརྩིས་ན་བོད་མི་ཐུལ་དགོངས་ཏེ་འབངས་རྣམས་བསྡུས་ནས། ང་འཕོ་སྐྱས་མ་བྱས་པར་ཕོ་བྲང་དུ་བསྡད་ན་འབངས་རྣམས་བདེ་བ་ཡིན་ཏེ། རྒྱལ་པོ་གླེན་པར་འདུག རྒྱལ་ཁམས་བདེ་བ་བློན་པོས་བྱས་ཟེར་བ་དེ་མ་ཡིན། བློན་པོ་ངས་བསྒོ་བ་ཡིན། ད་ནི་ངས་རྒྱལ་ཁྲིམས་ཆེན་པོ་བཅའ་དགོས་ཞེས་གསུངས་ནས་བཀའ་ཡི་ཁྲིམས་ཡིག་དྲུག བཀའ་གྲོས་ཆེན་པོ་དྲུག ཡིག་ཚངས་དྲུག བཀའི་ཕྱག་རྒྱ་དྲུག རྐྱེན་དྲུག དཔའ་མཚན་དྲུག་སྟེ་ཁོད་སུམ་ཅུ་སོ་དྲུག་གཏན་ལ་ཕབ་པར་གྲགས་སོ། ། དེ་ལ་ཁོད་ཅེས་པ་ནི《བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་རིམ་གཡུ་ཡི་ཕྲེང་བ》ཞེས་པ་ལས། སྔར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ནང་ཁོད་ཅེས་པའི་ཡི་གེའི་དག་ཆར་རྗེས་འཇུག་ད་དང་ས་བྱས་པ་གང་རུང་དུ་སྣང་བར་ད་ཕན་ངེས་པ་རྙེད་པའི་ཚིག་འགྲེལ་ཞིག་མི་འདུག་པས། སྐབས་འདིར་དཔྱད་གཞིའི་ཆེད་དུ་ཚིག་འགྲེལ་ཙམ་ཞུ་ན། རྗེས་འདུག་ད་ཡོད་པའི་ཁོད་ཅེས་པ་ནི་ཁོད་སྙོམས་པའམ། ཆ་སྙོམས་པ་སྟེ་ཉེ་རིང་མེད་པར་ཁྲིམས་སྲོང་དྲང་བོར་བཅོས་པའི་དོན་ལ་གོ་དགོས། རྗེས་འཇུག་ས་སྦྱར་བའི་ཁོས་ཞེས་པ་ནི་དགས་བྱའི་དངོས་པོ་ཁོས་ཤིག་ཅེས་པ་ལྟར་བོད་ཧྲིལ་བོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞི་དང་། དབང་བའི་ས་ཁུལ། ཁྲིམས་དང་ཀུན་སྤྱོད་སོགས་བྱ་གཞག་གི་རིམ་པ་མཐའ་དག་སོ་སོར་འབྱེད་དགོས་པའི་བཙན་པོས་བཀས་བསྐུལ་བའི་བརྡ་མཚོན་ཡིན་པར་གོ་དགོས་སྙམ་ཞེས་པ་ལྟར་གོ་བ་ལེན་དགོས།

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
2018-08-17
དབྱི་ཐ་ལིའི་པོལ་ནཱ་མཐོ་རིམ་སློབ་གླིང(博洛尼亚大学University of Bologna)དེ་ཕྱི་ལོ1087ལོར་ཚུགས་ཤིང་། ད་ལྟའི་བར་ལོ་ངོ་དགུ་བརྒྱ་སོང་ཡོད་ལ། ཡོ་རོབ་གླིང་གི་སློབ་གླིང་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡུམ་དུའང་གྲགས་ཡོད། དེའི་འཕྲོར་ཕྱི་ལོ1167ལོར་ཚུགས་པའི་དབྱིན་ཇིའི་ཉིའུ་ཅིན་མཐོ་རིམ་སློབ་གླིང(牛津大学University of oxford)དེ་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་སྔ་བའི་མཐོ་རིམ་སློབ་གླིང་གཉིས་པར་འཇོག་མོད། འོན་ཀྱང་རྒྱ་གར་གྱི་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པ་ཞིག་གིས་བལྟས་ན། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ནི་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་སྔ་བའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་མཐོ་རིམ་སློབ་གླིང་དུ་ངོས་འཛིན་འོས་པ་ཞིག་ཡིན།ཡང་འགའ་རེས་པུ་ལ་ཐོ་ཡིས་ཕྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ལོ285ལོར་བཙུགས་པའི་པུ་ལ་ཐོ་ཡི་སློབ་གླིང(柏拉图学院plato academy )ཞེས་པ་དེ་འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་སྔ་བའི་སློབ་གླིང་དུ་འཇོག་མོད། དེར་ཀེ་རི་སེའི་རྒྱལ་ཁོངས་ལས་བརྒལ་བའི་སློབ་མ་ཞིག་ཕལ་ཆེར་མེད་པར་བཞེད་ལ། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ནི་དེ་དང་མི་འདྲ་བར་ཨ་རབ་དང་། ཉི་ཧོང་དང་། པར་སིག་དང་། སོག་པོ་དང་། བོད་དང་། རྒྱ་ནག་སོགས་ཀྱི་སློབ་གཉེར་བ་མང་དུ་ཕེབས་པ་ལོ་རྒྱུས་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པར་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གི་ཐང་སན་ཙང་དང་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཙ་མི་སངས་རྒྱས་གྲགས་སོགས་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་མཁན་པོར་ལོ་མང་བཞུགས་པ་ཡིན།
ད་སྔར་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་པའི་ཡིག་ཆ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བར་མ་ཟད། ཡིག་ཆ་མང་ཆེ་བ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་ཆག་འཇིག་དང་མཉམ་དུ་མེར་བསྲེགས་པའམ་མེད་པར་གྱུར་འདུག་ལ། དཔེ་ཆ་མེར་བསྲེགས་པས་ཟླ་བ་དྲུག་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་འབར་བར་གསུངས་པའང་ཡོད། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་ལོ་རྒྱུས་དང་གནས་ཚུལ་ཅུང་ཟད་རེ་ཡོད་པ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཡིག་ཆ་འགའ་རེ་དང་། རྒྱ་ནག་གི་སློབ་དཔོན་ཐང་སན་ཙང་གི་ལམ་ཡིག་སོགས་རེད།
བོད་སྐད་དུ་འདམ་བུ་སྦྱིན་ནམ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ཞེས་བྱ་ཞིང་།(ལེགས་སྦྱར། नालंदाདབྱིན་ཡིགNālandāདང་། རྒྱ་སྐད། 那烂陀)དེ་ནི་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་གྱི་ས་མིང་ཞིག་སྟེ། རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཀྱི་ཉེ་གནས་ཏེ། མཁས་དབང་དགེ་ཆོས་མཆོག་གིས་རེལ་ལིའི་གླ་ཆ་དང་གྲུ་ཟན་གྱི་མིང་ཞེས་པར། ཡང་རྡོ་རྗེ་གདན་ནས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ལ་འགྲོ་ན་གྭ་ཡ་ནས་མོ་ཊར་ཆེན་པོ་ལ་སྒོར1དང་ཨ་ན8སྤྲད་ན་བི་ཧར་དང་ནཱ་ལེནྡྲ་མཇལ་ཐུབ་ཅིང་། ནཱ་ལེནྡྲ་ནས་ཨ་ན7སྤྲད་ན་ཛི་གི་རིའམ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་སླེབས། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ལགས། སྔར་དེར་ནང་པའི་དགོན་པ་བཏབ་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ཞེས་འབོད། དེ་ནི་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་ཆེས་ཆེ་བའི་ནང་པའི་གཙུག་ལག་ཁང་དང་། གཞུང་བརྒྱ་བགྲོ་བའི་བསྟི་གནས་ཆེན་པོ་ཡིན་ལ། དགོན་པའི་གཞི་རྒྱ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བར་མ་ཟད། དེར་གླེགས་བམ་པོ་ཏི་ཁྲི་ཕྲག་དགུ་བརྒྱ་ལྷག་བཞུགས་ཤིང་། དེར་མཁས་དང་གྲུབ་པའི་དབང་པོ་བསྟུན་མར་བྱོན་པ་སྟེ། ཆེས་ཤིན་ཏུ་དར་བའི་དུས་ན་དགེ་འདུན་པ་ཁྲི་ཕྲག་རེ་འདུ་བར་སློབ་དཔོན་ཐང་སན་ཙང་ནས་ཁོང་གི་ལམ་ཡིག་ཏུ་གསུངས།
དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་དགོན་པ་དེ་དུས་སྐབས་ནམ་ཞིག་ལ་བཞེངས་པའི་ལོ་ཚིགས་ལ་གསལ་ཁ་ཆེན་པོ་མེད་ཀྱང་། དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པར་སྐུ་འཚོ་གཞིས་གནང་བའི་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཆེན་པོ་རྗེ་བཙུན་ཇོ་ནང་ཏཱ་ར་ནཱ་ཐས་རྒྱ་གར་ཆོས་འབྱུང་དུ། ནཱ་ལེནྡྲའི་གཙུག་ལག་ཁང་ཐོག་མར་འདེབས་པ་མྱ་ངན་མེད། ཆོས་གཞི་དར་བར་མཛད་པ་སློབ་དཔོན་ལྔ་བརྒྱ་དང་། མཐོ་བཙུན་སྐུ་མཆེད། རྒྱས་པར་མཛད་པ་སྒྲ་གཅན་འཛིན་བཟང་པོ། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ཀླུ་སྒྲུབ། ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། ཕྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་གསུམ་པར་རྒྱ་གར་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཨ་ཤོ་ཀའམ་མྱ་ངན་མེད་ཀྱིས་ནཱ་ལེནྡྲ་རུ་དགོན་པ་ཞིག་བཏབ་ཅིང་། དེ་ནི་ཕལ་ཆེར་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་ཆོས་གཞི་ཐོག་མ་ཡིན་པར་འདོད།
གནའ་བོ་དུས་སུ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ནི་གྲོང་སྡེ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། འཕགས་པ་ཤ་རིའི་བུ་སྐུ་འཁྲུངས་པའི་ཡུལ་དང་། མཐར་ཤཱ་རིའི་བུ་འཁོར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་དང་བཅས་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ས་དང་། ནང་པའི་ཆོས་ཐོག་མར་དར་བའི་གནས་ཀྱི་གྲས་ཀྱང་ཡིན་པར་མ་ཟད། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བའི་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་དུ། རྒྱན་དྲུག་མཆོག་གཉིས་ལ་སོགས་བྱོན་པའི་ཡུལ། ། སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་འབྱུང་ཁུངས་ཆེན་པོ་ཡིན་ཞེས་ཀྱང་གསུངས།
ངག་རྒྱུན་ལྟར་ན་དགོན་པ་ཡོད་སའི་གནས་དེ་ཆེས་ཐོག་མར་སྐྱུ་རུ་རའི་ཚལ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཕྱིས་སུ་ཚོང་པ་ལྔ་བརྒྱས་མཉམ་རུབ་ཀྱིས་ཉོས་ཏེ། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་ལ་ཕུལ་ཅིང་། སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་སྐུ་དངོས་ཀྱིས་ཀྱང་གནས་འདིར་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་རིང་ལ་ཆོས་གསུངས་པར་བཞེད། ཉེ་བ་དང་འགྱངས་པར་གནས་པའི་ཆོས་རྒྱལ་གྲངས་ལས་འདས་པ་རྣམས་ནས་མུ་མཐུད་བཟོ་བསྐྲུན་བྱས་ཏེ།དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་དགོན་པ་དེ་གང་གི་ཆ་ནས་ཀྱང་ཧ་ལས་ཤིང་ཧང་སང་བ་ཞིག་ཏུ་གྱུར།
ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་ནཱ་ལེནྡྲའི་དོན་ནི་སྦྱིན་པར་སུན་པ་མེད་པའི་དོན་ནམ། ཡང་ན་རིན་པོ་ཆེ་ནལ་གྱིས་ཁེབས་པའི་ས་ཡིན་པས་ན། ན་ལེནྡྲ་ཞེས་གསུངས་པའང་ཡོད། ཆེས་དར་བའི་དུས་སྐབས་སུ་ཉི་མ་རེ་རེར་ཆོས་ཀྱི་བགྲོ་གླེང་བརྒྱ་ཕྲག་རེ་ཡོད་ལ་བསླབ་བྱའི་ཆོས་ལ་སྒྲ་རིག་པ་དང་ཚད་མ་རིག་པ། བཟོ་རིག་པ་དང་གསོ་བ་རིག་པ། ནང་དོན་རིག་པ་སོགས་ཡོད་ཅིང་། དེར་མ་ཟད་ཕྱི་རོལ་བའི་རིག་བྱེད་དང་གྲངས་ཅན་པ། དཔྱོད་པ་བའི་ལུགས་སོགས་གྲུབ་མཐའ་མང་པོ་སྦྱང་རྒྱུ་ཡོད་པར་གསུངས། ནཱ་ལེནྡྲ་ནི་མཁས་ཡོན་ཏན་གྱིས་གྲགས་པར་མ་ཟད། བཙུན་ཞིང་སྤྱོད་ལམ་བཟང་བའི་ཆ་ནས་ཀྱང་རྒྱ་གར་ཡུལ་གང་པོའི་མིག་ལྟོས་ལྟར་བྱེད། དགོན་པ་བཏབ་ནས་དེ་བར་ནང་ཆོས་དང་འགལ་བ་སུ་ཡང་མ་བྱུང་སྐད་ཅེས་མཁས་དབང་དགེ་ཆོས་མཆོག་ནས་གསུངས།
ཕྱི་ལོ་དུས་རབས་བརྒྱད་པར་ནཱ་ལེནྡྲ་དེ་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་རིག་གཞུང་གི་ལྟེ་བ་དང་། གལ་ཆེའི་ཆོས་གཞི་ཆེན་པོར་གྱུར།
ཕྱི་ལོ་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པར་ཏུ་རུ་ཀའི་དམག་ཐོན་ཞིང་དཔལ་ལྡན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་རྡོའི་སེངྒེ་ལ་ཆིབས་ནས་ཏུ་རུ་ཀའི་དམག་བཟློག་པའི་མཛད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་བསྟན་པ་སོགས་གསུངས་ལ། ཏུ་རུ་ཀའི་དམག་གིས་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲར་གནོད་པ་ཆེན་པོ་བྱུང་བར་མ་ཟད། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་ཐག་རིང་པོར་བྲོས་དགོས་པར་གྱུར།
ཕྱི་ལོ1204ལོར། ནཱ་ལེནྡྲའི་མཁན་པོ་ཆེས་གཞུག་མར་གྱུར་པ་དེ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཁྲོ་ཕུ་ལོ་ཙཱ་བའི་གདན་ཞུ་ལྟར་ནཱ་ལེནྡྲ་དང་ཁ་བྲལ་ཏེ་བོད་དུ་ཕེབས།
ཕྱི་ལོ1235ལོར། བོད་ཀྱི་ཆག་ལོ་ཙཱ་བ་ཆོས་རྗེ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་རུ་སླེབས་ཤིང་། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་རུ་རཱ་ཧུ་ལ་ཤྲཱི་བྷ་དྲ་ཞེས་པའི་དགུང་ལོ་དགུ་བཅུར་སོན་པའི་པཎྜི་ཏ་ཞིག་བཞུགས་ཤིང་། ཁོང་གིས་སློབ་མ་བདུན་ཅུ་ལྷག་ལ་ཆོས་གསུང་བཞིན་པ་དང་། ཆག་ལོ་ཙཱ་བས་ཀྱང་ཁོང་གི་མདུན་ནས་ཆོས་མང་དུ་ཞུས་པར་མ་ཟད། ཏུ་རུ་ཀའི་དམག་གིས་ཉེན་ཏེ་པཎྜི་ཏ་བགྲེས་པོ་ཁུར་ནས་མགོན་པོའི་ལྷ་ཁང་དུ་བྲོས་པ་སོགས་ཆག་ལོའི་ལམ་ཡིག་ཏུ་གསལ། དེ་བས་ཀུན་གྱིས་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་དགོན་པའི་ཆེས་མཐའ་མཇུག་གི་སློབ་དཔོན་དེ་རཱ་ཧུ་ལ་ཤྲཱི་བྷ་དྲ་ཞེས་པ་དེ་ཡིན་པར་བཞེད།
དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་དེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཤིང་།མཛད་རྗེས་བླ་ན་མཐོ་བར་མ་ཟད། སྒྲ་ཚད་བཟོ་གསོ་དང་། གནམ་རིག་སྐར་རྩིས་སོགས་ཕྱི་ནང་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་ཀུན་ལ་མཛད་རྗེས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ན་ཡང་། ཀླ་ཀློ་ཁ་ཆེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་ལ་ལན་གྲངས་བཅུ་བདུན་གྱི་བར་དུ་དམག་བརྒྱབ་ཏེ། མཐར་མར་མེ་ལ་ཕུ་བཏབ་པ་ལྟར་ནང་པའི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་ཀྱང་རྩ་མེད་དུ་བཅོམས། པར་སིག་གི་ལོ་རྒྱུས་མཁས་པ་ཞིག་གིས་ཁོང་གི་ལོ་རྒྱུས་རེག་ཟིག་ཏུ། ཀླ་ཀློའི་དམག་གིས་ནཱ་ལེནྡྲར་དཔུང་འཇུག་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་བཞུགས་པའི་དཔེ་ཆ་རྣམས་ཟླ་བ་འགའ་ལ་མེར་བསྲེགས་པ་དང་། ཉིན་བསྟུན་མར་གླེགས་བམ་རྣམས་མེར་བསྲེགས་པའི་དུ་བ་དགུང་ལ་འཕྱུར་ཏེ། རི་མགོར་དུད་སྤྲིན་ཆགས་པ་ལྟར་དུ་གྱུར་ཅེས་ཀྱང་བྲིས་ཡོད།
དགོན་པ་དང་དཔེ་ཆའི་མཛོད་ཁང་རྣམས་ལ་ཆག་འཇིག་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཐེབས་པར་མ་ཟད། ནཱ་ལེནྡྲའི་དགེ་འདུན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཞིར་འཐོར་བ་དང་། མང་ཆེ་བ་བོད་དུའང་བྲོས། དེ་ལྟར་སྔར་གྱི་ཉི་མ་སྟོང་གི་འོད་ལྟར་གཟི་དཔལ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་དེ་མེད་པར་གྱུར་ལ།ཡུན་གྱིས་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་གཞི་ཆེན་པོ་འདི་བརྗེད་པར་གྱུར་ཏེ། མཐར་གྱང་རོ་འགའ་ལས་མ་ལྷག་པར་གྱུར།དེ་ལ་མཁས་དབང་དགེ་ཆོས་མཆོག་གིས་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་ཐང་དུ། བཙུན་པ་ཝེན་ཚག་གི་ནཱ་ལེནྡྲ་ཆོས་དང་འབྱོར་བས་བརྒྱན་པ་དགའ་ལྡན་ལྷ་ཡི་ཡུལ་དང་མཚུངས་པ་གཅིགདེ་ནས་ཆག་ཆོས་རྗེ་དཔལ་གྱི་ནཱ་ལེནྡྲ་ཏུ་རུ་ཀའི་དམག་གིས་ཉེན་ཏེ་འཚུབ་ལང་ངེ་བ་གཅིག་དང་། དེ་ནས་མི་བསོད་ཟད་ཀྱི་ནཱ་ལེནྡྲ་རྩིག་གོག་དམར་ཧང་ངེ་གཅིག་སྟེ། དར་བ་དང་རྒུད་པ་དང་སྟོང་པའི་གནས་སྐབས་གསུམ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ལགས།
རྒྱ་གར་དང་། བོད་དང་། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་ནང་པའི་མཁས་པ་དང་། མཚན་ཉིད་སྨྲ་བའི་དེད་དཔོན་ཆེས་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ནས་ཕེབས་པ་ཡིན་ལ། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་མཁན་པོ་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་རྐྱང་བར་བསམ་བློ་བཏང་ནའང་། སྙན་གྲགས་དང་མཛད་རྗེས་བླ་ན་མཐོ་ཞིང་། བསྟན་པ་གཅིག་ལ་སྟོན་པ་གཉིས་པ་ལྟ་བུར་གྲགས་པ་ཡིན། ཁོང་ནི་ཕལ་ཆེར་ཕྱི་ལོ150ནས250བར་དུ་འཚོ་གཞིས་གནང་ཞིང་། དབུ་མ་རིག་པའི་སྲོལ་ཕྱེས་པར་མ་ཟད། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསམ་བློའི་རླབས་རྒྱུན་གྱི་འགོ་ཚུགས་པར་མཛད། མཐའ་བྲལ་དབུ་མ་རིགས་ཚོགས་དྲུག་དང་ཤེར་ཕྱིན་ཆེན་པོ་སོགས་སྲིད་ན་དཀོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་མང་དུ་མཛད།
ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་རྒྱུན་འཛིན་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཀུན་ལ་ཁོང་གི་རླབས་ཆེ་བའི་དགོངས་པའི་འོད་སྣང་འཕོས་ཡོད་པར་མ་ཟད། དབུ་མ་རིག་པའི་སྲོལ་འབྱེད་ཤིང་རྟ་ཆེན་པོར་གྲགས་པ་ཡིན།
ཕྱི་ལོ་དུས་རབས་བརྒྱད་པར་བོད་དུ་ཕེབས་པའི་མཁན་སློབ་ཆོས་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ་མཁན་ཆེན་བོ་དྷི་སཏྭའམ། མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོ་ཡང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་པཎ་གྲུབ་ཅིག་ཡིན་ལ། སྐབས་དེར་ཆོས་རྒྱལ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེའུ་བཙན་གྱི་གདན་ཞུ་ལྟར་བོད་དུ་ཕེབས་ཤིང་། བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་བཞེངས་པའི་བཀོད་པ་མཛད་པ་དང་། སད་མི་བདུན་རབ་ཏུ་བྱུང་བར་བྱས་ནས་བོད་དུ་དགེ་འདུན་པའི་སྡེ་ཐོག་མར་བཙུགས་པར་མ་ཟད། བསམ་ཡས་གཙུག་ལག་ཁང་གི་མཁན་པོ་ཐོག་མ་མཛད། དེ་བཞིན་བོད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་པདྨ་འབྱུང་གནས་ཀྱང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་མཁས་གྲུབ་ཅིག་ཡིན་ལ། ལྷ་སྲིན་དྲེགས་པ་ཅན་རྣམས་མ་ལུས་བཏུལ་ཅིང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་སླད་ནས་བརྟན་པར་གྱུར་པ་སོགས་མཁན་པོ་དང་སློབ་དཔོན་འདི་གཉིས་བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་དུས་སུ་བོད་ཀྱི་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟན་པར་བཀའ་དྲིན་ཤིན་ཏུ་ཆེ། དེ་མིན་ས་སྐྱ་བའི་འབྲོག་མི་ལོ་ཙཱ་བ་ཡང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲར་ཕེབས་པར་མ་ཟད། བཀའ་བརྒྱུད་པའི་མར་པ་ལོ་ཙཱ་བ་ཡང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲར་སློབ་གཉེར་དུ་ཕེབས་ཤིང་། ཁོང་གི་སློབ་དཔོན་པཎ་ཆེན་ནཱ་རོ་པ་ཡང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་མཁས་གྲུབ་ཅིག་ཡིན། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་དང་ཇོ་ནང་བ་སོགས་ཀྱི་རྩ་བའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱང་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་དང་འབྲེལ་ཡོད། དེ་བས་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཀུན་གྱི་རྩ་བའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད།
ད་ལྟ་ཡ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་མང་པོས་མ་དངུལ་ཕུལ་ཏེ། དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲ་སླར་གསོ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། སློབ་མའང་བསྡུ་འགོ་ཚུགས་ཡོད་པ་རེད། གང་ལྟར་སྔར་གྱི་དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་འགྲན་པའི་ཟླ་དང་བྲལ་བའི་རིག་པའི་ཁྱུ་མཆོག་དག་གི་མཛད་པ་དང་།དཔལ་ནཱ་ལེནྡྲའི་སྲིད་ན་དཀོན་པའི་གཟི་བརྗིད་ལ་བསམས་ན། ད་ལྟར་གྱང་གོག་དམར་ཧང་ངེ་འགའ་ལས་མ་ལྷག་པ་དེ་ནི་ཡིད་རབ་ཏུ་སྐྱོ་ཞིང་། མིག་ཆུ་འཆོར་བའི་ཚད་དུ་ཡོད་ནའང་། ཆགས་གནས་འཇིག་གསུམ་ནི་ཁམས་འདིའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲུབ་ཡོད་པས། ལྷག་པར་མྱ་ངན་གྱིས་ནོན་དགོས་པའང་མི་འདུག་སྙམ་མོ། །
༼ཛམ་ཐང་བ་ལྕགས་མདས་བསྒྱུར།༽
༼རྩོམ་སྒྲིག་པ། མགར་རྒྱལ་སྲས།༽
དོ་སྣང་ཆེ་བའི་རྩོམ།
རྩོམ་གསར། 10


text:
སྤྱི་ནོར་༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཤར་ཡོ་རོབ་ཀྱི་ལི་ཐུཡེ་ནི་ཡའི་ནང་ཞབས་སོར་བདེ་བར་འཁོད་གནང་མཛད་འདུག
བོད་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པའི་དབུ་འཁྲིད་སྤྱི་ནོར་༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ཚེས་༡༢་གཟའ་མིག་དམར་ཉིན་ཤར་ཡོ་རོབ་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ལི་ཐུཡེ་ནི་ཡའི་རྒྱལ་ས་ ཝིལ་ནིཡུསྀ་རུ་ཞབས་སོར་འཁོད་གནང་མཛད་ཅིང་། རྒྱ་གར་གཞུང་ཚབ་ཆེན་མོ་བ་སྐུ་ཞབས་ (Rajinder Kumar Chaudhary)མཆོག་དང་བོད་ཀྱི་ཁང་པའི་འགན་འཛིན་སྐུ་ཞབས་ (Vytis Vidunas) རྣམ་གཉིས་ཕེབས་བསུར་བཅར་
འདུག དབྱིན་ཡུལ་བོད་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གིས་༧གོང་ས་མཆོག་གི་མཛད་འཆར་དང་འབྲེལ་བའི་སྤྱི་བསྒྲགས་སྤེལ་བའི་ནང་། ཚེས་༡༣་ཉིན་གྲོང་ཁྱེར་ཝིལ་ནིཡུསྀ (Vilnius) ནང་སྔ་དྲོ་གསར་འགོད་ལྷན་ཚོགས་ཞིག་བསྐོངས་ཚོགས་གནང་རྒྱུ་དང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཝིལ་ནིཡུསྀ་ཆེས་མཐོའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ནང་དགེ་ལས་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་དང་མང་ཚོགས་ལ་ཤེས་ཡོན་སློབ་གསོའི་ནང་མིའི་རིན་ཐང་ཞེས་པའི་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་གསུང་བཤད་གནང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
སྔ་ལོ་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༧ ལོར་གྲོང་ཁྱེར་དེའི་སྤྱི་ཁྱབ་སྐུ་ཞབས་ (Remigijus Simasius)མཆོག་གིས་དབུ་འབྱེད་གནང་བའི་ བོད་ཀྱི་མདུན་ཐང་(Tibet Square) ཞེས་པ་དེར་ལི་ཐུཡེ་ནི་ཡ་རང་བཙན་རྒྱལ་ཁབ་ཆགས་ནས་ལོ་ངོ་བརྒྱ་འཁོར་བའི་དུས་ཚིགས་དྲན་གསོའི་མཛད་སྒོ་ཞིག་གནང་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེའི་སྐབས་༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ནད་དྲན་རྟེན་ཆེད་ཤིང་སྣ་འདེབས་འཛུགས་ཀྱི་ལམ་ནས་བྱིན་གྱི་རླབས་རྒྱུ་ཡིན་འདུག དེ་དང་ཕྱོགས་མཚུངས་བོད་ཀྱི་ཐོག་དེབ་མང་པོ་བརྩམས་བྲིས་གནང་མྱོང་མཁན་ཡུལ་དེའི་རྩོམ་པ་པོ་དམ་པ་སྐུ་ཞབས་ (Jurga Ivanauskaite)མཆོག་གི་པར་ཕྱོགས་སྒྲིག་ཞུས་པའི་པར་རིས་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཞིག་ཏུ་ཡང་གཟིགས་ཞིབ་གནང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག དེ་ནས་ཚེས་བཅུ་བཞི་ཉིན་ལི་ཐུཡེ་ནི་ཡའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་བོད་དོན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཚོགས་པའི་འཐུས་མི་རྣམས་དང་མཇལ་འཕྲད་གནང་རྒྱུ་ཡིན་ཞིང་། དེ་རྗེས་མང་ཚོགས་ལ་༧གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་གིས། “The Art of Happiness”འམ་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་ཐབས་བྱུས་ཞེས་པའི་བརྗོད་གཞིའི་ཐོག་གསུང་བཤད་གནང་རྒྱུ་ཡིན་འདུག
ཐེངས་འདིའི་ལི་ཐུ་ནི་ཡཱའི་ནང་ཆིབས་བསྒྱུར་གོ་སྒྲིག་དང་གདན་འདྲེན་ཞུ་མཁན་བོད་ཀྱི་ཁང་པ་ཞེས་པའི་གཞུང་འབྲེལ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་རེད།
༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལི་ཐུཡེ་ནི་ཡའི་ཡུལ་གྲུ་དེར་ཐོག་མར་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༩༡ དང་། དེ་རྗེས་ ༢༠༠༡། ༢༠༡༣ སོ་སོར་ཞབས་སོར་འཁོད་ཅིང་། ཐེངས་འདིའི་ཆིབས་བསྒྱུར་འདི་ཐེངས་མ་བཞི་པ་དེ་ཡིན་པ་རེད།
གསར་འགོད་པ་རིག་འཛིན་ཆོས་སྒྲོན་དང་ཡོ་རོབ་གསར་འགོད་པ་ཚེ་དབང་ནོར་བུ།


text:
ལུས་ཕུང་བདེ་ཐང་ཡོང་བ་དང་ཚེ་ཐག་རིང་བ་ནི་མིའི་རིགས་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་འཚོལ་སྙེག་ཅིག་རེད། ཉེ་སྔོན་ཨ་རིའི་ཁ་ལི་ཧྥོར་ཉི་ཡ་མངའ་སྡེའི་སློབ་ཆེན་གྱིས་དུས་ཡུན་ལོ15རིང་ཚེ་ཐག་རིང་བའི་རྒན་པ1700ལ་རྗེས་འདེད་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པའི་མཇུག་འབྲས་ཁྱབ་སྒྲོག་བྱས་ཤིང་། ཞིབ་འཇུག་དེ་ལས་མངོན་པ་ལྟར་ན། འཚོ་བའི་གོམས་གཤིས་ཀྱིས་བདེ་ཐང་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ནི་རྒྱུད་འདེད་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་ཆེ་བས།འཚོ་བའི་གོམས་གཤིས་བཟང་པོ་ཞིག་ཆགས་སུ་འཇུག་རྒྱུ་ནི་ཚེ་ཐག་རིང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོར་གྱུར་ཡོད། ཞིབ་འཇུག་མི་སྣས་ཚེ་ཐག་རིང་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལྔ་ཕྱོགས་སྡོམ་བྱས་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་ལུས་པོའི་ཚོ་སྐམ་འོས་འཚམ་ཡིན་པ་དང་། ཉིན་རེར་དུས་ཚོད་གཉིས་རིང་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཕྱོགས་ལ་འཐམས་པ།ཉིན་རེར་ཁོ་ཧྥེ་ཕོར་བ་གཉིས་རེ་འཐུང་བ། ཆང་འོས་འཚམ་འཐུང་བ། ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པ་བཅས་རེད།
གཅིག ལུས་པོའི་ཚོ་སྐམ་འོས་འཚམ་ཡིན་པ།
ཁ་དཔེར“ རྒས་དུས་སྐུ་ཤ་སྐམ་པོ་དེ། ། རིན་ཆེན་གསེར་གྱིས་ཉོ་ས་མེད། །”ཟེར་མོད། འོན་ཀྱང་ཚན་རིག་ལྟར་ན་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་སྟེང་དུ་ཚིལ་ངེས་ཅན་ཞིག་ལྡན་ན། ད་གཟོད་བདེ་ཐང་ཡོང་བར་ཕན་པ་བདེན་དཔང་བྱས་ཡོད། ཁ་ལི་ཧྥོར་ཉི་ཡ་མངའ་སྡེའི་སློབ་ཆེན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་ལས་མངོན་པ་ལྟར་ན། ལོ་གཞོན་གྱི་སྐབས་སུ་ལུས་པོར་ཚོ་ཅུང་ཙམ་རྒྱས་ཏེ་ཚོ་དྲགས་པའི་ཚད་དུ་མ་སླེབས་པ་ཡིན་ན། ཤི་སྔ་བའི་ཚད3%གྱིས་ཇེ་དམའ་རུ་འགྲོ་བ་དང་། ཁ་ལི་ཧྥོར་ཉི་ཡ་མངའ་སྡེའི་སློབ་ཆེན་དབང་རྩ་རིག་པ་ཝ་ཁེ་ལོ་ཏི་ཡ•ཁ་ཝ་སི་ཡིས་ཀྱང་ལོ་ན་གཞོན་དུས་ལུས་པོ་སྐམ་ན་བདེ་ཐང་ཡིན་མོད།འོན་ཀྱང་ལོ་ན་རྒས་དུས་ལུས་པོ་སྐམ་དྲགས་པ་ནི་བཟང་རྟགས་ཤིག་མ་རེད་ཟེར།
མིའི་ལུས་སྟེང་དུ་ནུས་ཚད་ངེས་ཅན་ཞིག་གསོག་འཇོག་བྱས་ན་ད་གཟོད་གྲང་ངར་བཟོད་ཐུབ་ལ། ནད་འགོག་ནུས་པའང་ཇེ་མཐོར་འགྲོ་བར་མ་ཟད། ནད་ལྕི་མོ་ཕོག་སྐབས་གསོ་བཅོས་བྱེད་སླ་བ་རེད། གལ་ཏེ་མི་དར་མ་དང་རྒན་པའི་ལུས་པོ་སྐམ་དྲགས་ཏེ་ལུས་སྟེང་དུ་ཚིལ་ཅུང་ཙམ་ཡང་མེད་ན། རྙིང་ཚབ་གསར་བརྗེ་བྱེད་ཚད་ཇེ་དལ་དུ་འགྲོ་བ་དང་ནད་འགོག་ནུས་ཤུགས་ཀྱང་ཇེ་དམའ་རུ་འགྲོ་ངེས་ཡིན་ལ། བཀྲེས་སྐོམ་དང་ངལ་དུབ་སོགས་ལ་བཟོད་ཤུགས་མེད་པ་དང་། ཐ་ན་རུས་སོབ་སོགས་ཀྱི་ནད་རིགས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསླང་སྲིད། བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་སྟེང་གི་ཚིལ་གྱིས་མོ་གཤིས་སྐུལ་རྒྱུའི་ཆུ་ཚད་རྒྱུན་འཁྱོངས་དང་གསང་རྒྱུད་ཟགས་ཐོན་སྙོམ་སྒྲིག་བྱེད་པར་ཕན་པ་ཡོད། ལུས་པོ་སྐམ་དྲགས་པའི་བུད་མེད་ཀྱི་མོ་གཤིས་སྐུལ་རྒྱུའི་ཆུ་ཚད་སྤྱིར་བཏང་གིས་ཅུང་དམའ་བས་ཟླ་མཚན་འཁྲུག་པ་དང་ཟླ་མཚན་འགག་པ། མངལ་མི་སྦྲུམ་པ་སོགས་ཀྱི་གནད་དོན་མང་པོ་འབྱུང་སྲིད།
ལུས་པོ་སྐམ་དྲགས་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཟས་རིགས་ཀྱི་སྣ་ཁ་ཇེ་མང་དུ་བཏང་ནས། སྤྲི་དཀར་རིགས་ཏེ་དཔེར་ན་ཉ་ཤ་དང་ལུག་ཤ་སོགས་བཟའ་དགོས་པར་མ་ཟད་སིལ་ཏོག་མང་དུ་བཟའ་དགོས།
གཉིས། ཉིན་རེར་དུས་ཚོད་གཉིས་རིང་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཕྱོགས་ལ་འཐམས་པ།
ཞིབ་འཇུག་དེ་ལས་མངོན་པ་ལྟར་ན།ཉིན་རེར་དུས་ཚོད་གཉིས་རིང་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཕྱོགས་ལ་འཐམས་ན།ཤི་སྔ་བའི་ཉེན་ཁ21%གིས་ཇེ་དམའ་རུ་འགྲོ་བ་རེད། ཨ་རིའི་ཁོ་ལོམ་པི་ཡ་སློབ་ཆེན་གྱིས་དུས་ཡུན་ལོ14རིང་མི6000ལྷག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ལས་ཤེས་པ་ལྟར་ན། འཚོ་བའི་ཁྲོད་དམིགས་འབེན་ཡོད་པ་དང་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཕྱོགས་ཡོད་པའི་མིའི་ཤི་ཚད་ཉི་མ་འཁྱོལ་ཐབས་བྱེད་མཁན་རྣམས་ལས་15%ཡིས་དམའ་བ་རེད།
མི་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་སྤྲོ་བ་ཡོད་པའི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་ཀླད་ཆེན་གྱི་ཁམ་སྙིང་ལ་ཕོག་ཐུག་བཏང་སྟེ། དོ་ཕ་ཨེན(多巴胺)མང་པོ་ཟགས་ཐོན་བྱེད་ཐུབ་པས། མི་ལ་ངར་ཤུགས་དང་སྤྲོ་སྣང་སྦྱིན་ཐུབ་པ་དང་། སེམས་ཁམས་སྟེང་དྲང་ཕྱོགས་ཀྱི་སྐུལ་སློང་ཐེབས་ཐུབ། དེ་ནི་དགའ་རོགས་བསྒྲིག་པའམ་ཡང་ན་ལུས་སྦྱོང་བྱེད་པ་དང་འདྲ་བར་མི་རྣམས་ལ་སྐྱིད་སྣང་སྨྲ་མི་ཤེས་པ་ཞིག་སྟེར་ཐུབ་པ་རེད། ལྷིང་འཇགས་ལ་དགའ་བའི་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཁོམ་དུས་མིག་མངས་རྩེད་པ་དང་ཡང་ན་ཡིག་གཟུགས་སྦྱོང་བ་སོགས་བྱེད་དགོས། རྒྱུན་དུ་རང་ཉིད་ཀྱི་དགའ་ཕྱོགས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་མཁན་གྱི་མིའི་ཀླད་པར་གསོན་ཤུགས་རྒྱས་ཡོད་པས། རྒན་པའི་གླེན་ནད་མི་འབྱུང་བར་མ་ཟད་སེམས་ཁམས་ནམ་ཡང་སྐྱིད་པོ་ཡོང་ཐུབ་པས་ཚེ་ཐག་རིང་བར་ཕན་པ་ཆེན་པོ་ཡོད།
གསུམ། ཉིན་ལྟར་ཁོ་ཧྥེ་ཕོར་པ་གཉིས་རེ་འཐུང་བ།
དེང་སྐབས་མི་མང་པོ་ཞིག་ནངས་སྔ་མོར་ཁོ་ཧྥེ་ཕོར་པ་གང་འཐུང་ཞོར་ཉིན་གཅིག་གི་ལས་ཀའི་མགོ་རྩོམ་རྒྱུར་དགའ་པོ་ཡོད། ཁ་ལི་ཧྥོར་ཉི་ཡ་མངའ་སྡེའི་སློབ་ཆེན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་ཞིག་ལས་མངོན་པ་ལྟར་ན། ཉིན་རེར་ཁོ་ཧྥེ་ཕོར་པ་གཉིས་རེ་བཏུངས་ན་ཤི་སྔ་བའི་ཉེན་ཁ10%ཡིས་ཇེ་དམའ་རུ་འགྲོ་བ་དང་། དེ་ལས་གཞན་ད་རུང་ཞིབ་འཇུག་མང་པོ་ལས་ར་སྤྲོད་བྱུང་བ་ལྟར་ན། ཁོ་ཧྥེ་ཡིས་རྒྱུ་མས་རྒུན་འབྲུམ་ཧྭགས་སྡུད་ལེན་བྱེད་པའི་ཚད་ཇེ་ཉུང་དུ་གཏོང་བ་དང་གཅིན་སྙི་ཟ་ཁུའི་ནད་ཕོག་པའི་ཉེན་ཁ་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ། རྒྱུན་དུ་ཁོ་ཧྥེ་བཏུངས་ན་ད་དུང་བུད་མེད་ཀྱི་བསམ་བསེའུ་འབྲས་སྐྲན་འགོག་ཐུབ་ལ། རྒན་པའི་རིག་སྟོབས་ཉམས་པའང་སྔོན་འགོག་བྱེད་ཐུབ། ཁོ་ཧྥེ་ལ་ད་རུང་ཟས་འཇུ་བར་རོགས་རམ་དང་བཤང་འགག་པ་སྔོན་འགོག་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལྡན། ཨ་རིའི《ནད་ཐོག་ཕོ་རྒྱུ་རིག་པ་དང་མཆིན་ནད་རིག་པ》ཡི་དུས་དེབ་སྟེང་བཀོད་པའི་ཞིབ་འཇུག་ལྟར་ན། རྒྱུན་དུ་ཁོ་ཧྥེ་བཏུངས་ན་མཆིན་པའི་ཕྲ་ཕུང་སླར་གསོ་བྱེད་ཐུབ་པས། གདོད་འབྱུང་མཆིན་པའི་འབྲས་སྐྲན་ཕོག་པའི་ཉེན་ཁ40%ཡིས་ཇེ་དམའ་རུ་གཏོང་ཐུབ།
བཞི། ཆང་འོས་འཚམ་འཐུང་བ།
ཞིབ་འཇུག་ལས་ད་དུང་ཤེས་པ་ལྟར་ན། ཉིན་རེར་སྦི་རག་གམ་ཡང་ན་རྒུན་ཆང་ཕོར་པ་གཉིས་རེ་བཏུངས་ན་ཤི་སྔ་བའི་ཚད་སྤྱིར་བཏང་གི་མི་ལས18%ཡིས་དམའ་བ་རེད། རྒུན་ཆང་ཁྲོད་ཀྱི་རྒུན་ཆང་ཏའོ་ཧྥེན(多酚)ནི་རྒས་པ་འགོག་པའི་རྫས་ཡིན་པས་ཁྲག་རྒྱུན་གར་པོར་འགྱུར་ཚད་ཇེ་དལ་དུ་བཏང་ནས། ཁྲག་འཁོར་རྒྱུག་ཡོང་བར་རམ་འདེགས་བྱེད་ཐུབ་ལ། སྦི་རག་ནང་གི་ཐོང་སེར་རིགས(黄酮类)དངོས་རྫས་ཀྱིས་ཙོག་ཡུན་རིང་བའི་དབང་གིས་ཤ་གནད་ཀྱི་སྟོབས་ཤུགས་ཉམས་པ་སེལ་ཐུབ་པ་དང་། སྦི་རག་གི་ལྦུ་བའི་ནང་དུ་ད་རུང་དབྱང་འགྱུར་འགོག་པའི་དངོས་རྫས་ཡོད་པས་སྙིང་ནད་སློང་བའི་ཉེན་ཁ་ཇེ་ཆུང་དུ་གཏོང་ཐུབ། ཆང་དཀར་གྱི་ནང་དུ་ཆང་བཅུད་འདུས་ཚད་ཅུང་མཐོ་བས་ཕོ་རྩི་ལ་ཕོག་ཐུག་གཏོང་བ་དང་མཆིན་པའི་ཁུར་པོ་ཇེ་ལྗིད་དུ་བཏང་བས། ཕོ་བ་སྨུག་པོའི་ནད་དང་མཆིན་པའི་གཅོང་ནད་ཡོད་མཁན་གྱིས་མ་བཏུངས་ན་བཟང་།
ཆང་འོས་འཚམ་སྒོས་བཏུངས་ན་བདེ་ཐང་ལ་ཕན་མོད། འོན་ཀྱང་ཚད་ལས་བརྒལ་ན་སྙིང་ནད་དང་གྲིབ་ནད། ཁྲག་ཤེད་མཐོ་བ་སོགས་ཀྱི་ནད་ཕོག་པའི་ཉེན་ཁ་ཆེ་བས། ཉིན་རེར་རྒུན་ཆང་འཐུང་བའི་ཚད་སྲང་དོ་ལས་མི་བརྒལ་བ་དང་། ཆང་དཀར་པོ་འཐུང་བའི་ཚད་སྲང་གང་ལས་མི་བརྒལ་བ། སྦི་རག་ཉིན་ལྟར་ཆེས་མང་ཡང་རྒྱ་མ་གང་ལས་མི་བརྒལ་བ་བྱེད་དགོས།
ལྔ། ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པ།
རྒྱུན་དུ་ལུས་སྦྱོང་བྱས་ན་ཚེ་སྲོག་གི་སྤུས་ཀ་ཇེ་མཐོར་སོང་སྟེ། ཚེ་ཐག་རིང་བ་དང་ནད་མེད་པ། འཆི་ཁར་སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་བཅས་ཡོང་ཐུབ། རྒྱུན་དུ་ལུས་སྦྱོང་བྱས་ན་རྒན་པའི་རིག་སྟོབས་དང་ལུས་སྟོབས།སྤྱི་ཚོགས་འབྲེལ་འདྲིས་སོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གང་ཐད་ལ་ཕན་པ་མི་ཉུང་བ་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་མཉམ་འཇོག་དགོས་པ་ཞིག་ནི། གཅིག་ནས་རྒན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལུས་སྦྱོང་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་རང་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ཕུང་དང་འཚམ་པའི་ལུས་སྦྱོང་གི་རིགས་གདམ་གསེས་བྱེད་དགོས་པ་དང་། གཉིས་ནས་ལུས་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ཚད་ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་པ་ལས། རྐང་ལག་སོགས་ན་སྟེ་རྒྱུན་ལྡན་གྱི་འཚོ་བར་གནོད་འཚེ་ཐེབས་སུ་འཇུག་མི་རུང་། གསུམ་ནས་ལུས་པོའི་ལྕོགས་ཚོད་ཀྱིས་ལུས་སྦྱོང་བྱེད་པ་དང་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་རྒྱུ་གལ་ཆེན་ཡིན། རྒན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཉི་མ་རེ་རེར་ལུས་སྦྱོང་བྱེད་མི་ཐུབ་ན། ཉིན་གཉིས་གསུམ་རེའི་ནང་དུ་ལུས་སྦྱོང་ཐེངས་གཅིག་བྱས་པས་ཀྱང་ཆོག་གོ།
ཡོང་ཁུངས། མཚོ་སྔོ་བོད་ཡིག་གསར་འགྱུར།
ཡིག་སྒྱུར། འཆི་མེད་དཔལ་སྒྲོན།
རྩོམ་སྒྲིག་པ། ལྷ་སྐྱིད།


text:
བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་དབུ་འབྱེད།
ཟླ་འདིའི་ཕྱི་ཚེས་༡༡ ཉིན་གྱི་སྔ་དྲོ་དྷ་ས་མེག་གྷན་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་དུ། བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་ཟུར་པ་སྟག་ལྷ་རྣམ་རྒྱལ་ལྷ་མོས་བརྩམས་པའི་བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་འདྲ་པར་དང་བཅས་པ་དབྱིན་ཡིག་ནང་བྲིས་པ་ཞིག སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེང་གེས་དབུ་འབྱེད་གནང་སོང་།
མཛད་སྒོའི་ཐོག་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་ཁག་ཅིག་དང་། དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་དྲུང་ཆེ་ཁག་ཅིག སྤྱི་འཐུས་ཁག་ཅིག གཞན་ཡང་ལོ་རྒྱུས་མཁས་དབང་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་གིས་དབུས་དོ་སྣང་ཅན་མང་དག་ཅིག་ཕེབས་འདུག སྐུའི་གཅེན་པོ་བློ་བཟང་བསམ་གཏན་གྱི་སྐུ་ཟླ་སྟག་ལྷ་རྣམ་རྒྱལ་ལྷ་མོས་བརྩམས་པའི་བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་(Costumes and Jewellery of Tibet) ཞེས་པ་འདི་ནི་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གིས་པར་སྐྲུན་ཞུས་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དཔེ་དེབ་འདིར་ཁྱོན་སྡེ་ཚན་༡༢ ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་གི་ཁོངས་སུ་བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་འདྲ་པར་༡༨༠ ལྷག་དང་དེ་དག་གི་འགྲེལ་བཤད་བཅས་འདུག
མཛད་སྒོའི་ཐོག་མར་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གི་འགན་འཛིན་བཀྲ་ཤིས་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་མཛད་སྒོ་དབུ་འབྱེད་ཀྱི་གཏམ་བཤད་གནང་སྐབས། ཁོང་གིས་ཕྱི་ལོ་༢༠༠༠ ལོར་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་ཐོག་མར་འཛུགས་དུས་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་བཞིའི་ཐོག་ནས་བཙུགས་ཡོདཔ་ལས། དང་པོ་བོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་རྒྱུ་དང་། གཉིས་པ་རྒྱའི་བཙོན་འོག་ནས་རྐྱེན་འདས་སོང་བའི་བོད་མི་རྣམས་ཀྱི་བྱས་རྗེས་ལ་དྲན་གསོ་ཞུ་རྒྱུ། གསུམ་པ་ད་ལྟའི་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་ཁག་ལ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུ། བཞི་པ་བོད་ཀྱི་མི་རབས་གསར་པར་བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རིག་གཞུང་དང་གནའ་རབས་ཀྱི་བཟང་སྤྱོད་ངོ་སྤྲོད་ཞུ་རྒྱུ་དང་རྒྱུན་གནས་ཐུབ་པ་བྱ་རྒྱུ་བཅས་ཡིན་པ་དང་། ད་ཐེངས་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་བོད་ཀྱི་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་གིས་པར་སྐྲུན་བྱེད་པ་འདི་ནི་དམིགས་ཡུལ་བཞི་པ་དེའི་ཆེད་ཡིན་སྐོར་དང་། བོད་ལ་རྒྱ་ནག་གིས་བཙན་འཛུལ་མ་བྱས་གོང་དུ་ཆས་གོས་རྒྱན་ཆས་ཀྱི་རིག་གཞུང་ཧ་ཅང་ཕྱུག་པོ་ཡོད་ཀྱང་། དམངས་གཙོ་བཅོས་སྒྱུར་དང་། རིག་གནས་གསར་བརྗེའི་དུས་སྐབས་སུ་གནའ་བོའི་རྒྱན་ཆ་དང་ཆས་གོས་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་མི་ཆོག་པའི་གནས་སྟངས་བྱུང་ནས། རིམ་བཞིན་ཉམས་ཆག་བྱུང་སྟེ་དེ་དག་རྩ་བརླག་ཏུ་འགྲོ་གཞིའི་ཉེན་ཁ་བྱུང་ཡོད་སྐོར་དང་། ད་ཐེངས་ཀྱི་དཔེ་དེབ་འདི་བརྒྱུད་ནས་བོད་ཀྱི་མི་རབས་གསར་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནའ་བོའི་རང་རེའི་ཆས་གོས་ཀྱི་སྐོར་གོ་རྟོགས་སྐྱེ་ཐུབ་པ་ཡོང་རྒྱུ་དང་། མུ་མཐུད་དེ་དག་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་རྒྱུའི་མཐུན་སྦྱོར་སྤྲོད་རྒྱུར་དམིགས་པ་ཞིག་ཡིན་སྐོར་སོགས་གསུངས་སོང་།
དེ་རྗེས་དཔེ་དེབ་རྩོམ་པ་པོས་དཔེ་དེབ་དང་འབྲེལ་བའི་གསུང་བཤད་གནང་སོང་ཞིང་སྐབས་དེར་མོས། དེ་སྔོན་བོད་གཞུང་འཆར་འགོད་དྲུང་ཆེའི་ལས་གནས་སུ་ཡོད་སྐབས། ལས་གཞི་གཅིག་གི་ཆེད་དུ་ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ་ནས་ཕེབས་པའི་སློབ་སྟོན་པ་ཞིག་གིས། ངས་དེ་སྔོན་སྐུ་མདུན་ཞེས་པའི་གློག་བརྙན་ཞིག་བཟོས་པ་དེའི་ནང་ཆས་གོས་ཀྱི་ཐོག་ལ་དོ་སྣང་ཧ་ཅང་ཡག་པོ་གནང་འདུག་ཟེར་ནས། ང་ལ་ལེགས་སྐྱེས་སུ་སོག་པོའི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆས་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་ཅིག་གནང་བྱུང་། དེར་བལྟས་དུས་ང་ཚོ་བོད་པ་ལ་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆས་དེ་ལས་ལྷག་པ་ཡོད་སྟབས། ང་ཚོས་དེ་འདྲ་ཞིག་བཏོན་མ་ཐུབ་པ་ཐབས་སྐྱོ་པོ་རེད་བསམ་ནས། སྐབས་དེའི་མི་ཐོག་རྒན་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་འདྲི་ཞུས་ཏེ་གནས་ཚུལ་གང་ལ་གང་འཚམས་ཞིག་བསྡུ་རུབ་བྱས་ཐུབ་སོང་། ཞེས་དང་། དེ་བཞིན་ཕྱིས་སུ་བོད་གཞུང་དུ་༢༠༠༠ ལོར་ལས་མཚམས་བཞག་རྗེས་འབྲི་གུང་སྲོང་བཙན་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ལས་ཀ་གཉེར་སྐབས་ལས་བྲེལ་ཡོད་སྟབས་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆས་ཀྱི་དེབ་དེ་བསྒྲུབ་ཐུབ་ཀྱི་མ་རེད་དྲན་ནས། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དང་ནོར་བུ་གླིང་ཁ་གང་རུང་ལ་ཕུལ་རྒྱུའི་བསམ་བློ་འཁོར་ཏེ། ཉིན་གཅིག་ལ་དེ་སྔོན་བསྡུ་རུབ་དང་གསོག་འཇོག་བྱས་པ་རྣམས་བཀྲམ་ནས་སྡོད་སྐབས་འབྲི་གུང་སྐྱབས་མགོན་རིན་པོ་ཆེས་གཟིགས་ནས། གང་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་ཅེས་བཀའ་འདྲི་གནང་སྐབས་དེ་ལྟར་ལན་ཕུལ་དུས། རིན་པོ་ཆེས་དེ་འདྲ་མ་བྱེད། བོད་ཀྱི་དཔེ་མཛོད་ཁང་དང་ནོར་བུ་གླིང་ཁར་ཕྱག་ལས་གནང་མཁན་རྣམས་བྲེལ་བ་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་ཡོད་རེད། གཅིག་བྱས་ན་ཕྱི་རྒྱལ་ནས་ཕེབས་མཁན་དངས་བླངས་བ་དེ་འདྲས་ལས་ཀ་དེ་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲ་བྱས་ན་སྤུས་དག་པོ་ཁྱོན་ནས་ཡོང་གི་མ་རེད། འདིའི་འགན་དེ་ཁྱོད་རང་རང་གིས་འཁུར་དགོས་རེད་ཅེས་བཀའ་གནང་བ་བཞིན། ལས་ཀ་འདི་བྱས་ནས་ལོ་༡༥ འགོར་བ་རེད། ཅེས་སོགས་རྒྱུ་ཆ་བསྡུ་རུབ་དང་ལས་ཀ་སྤུས་དག་ཏུ་གཏོང་ཐབས་ཇི་ལྟར་བྱས་མིན་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ཞིབ་ཕྲར་གསུངས་སོང་།
དེ་རྗེས་མཛད་སྒོའི་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེང་གེས། སྟག་ལྷ་རྣམ་རྒྱལ་ལྷ་མོས་བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་དེབ་ཐོག་ཕྱི་ལོ་༡༩༩༤ ལོ་ནས་དགོངས་པ་བཞེས་ཏེ། དངོས་སུ་དཔེ་དེབ་ཀྱི་ཆེད་ལོ་༡༥ ཧྲིལ་པོར་སྐུ་ལས་ཧ་ལས་པ་བསྐྱོན་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དཔེ་དེབ་འདི་ལས་དེབ་གཅིག་ག་འདྲ་བརྩམས་དགོས་མིན་དང་། ཞིབ་འཇུག་མཐིལ་ཕྱིན་པ་ག་འདྲ་བྱེད་དགོས་མིན་འདི་ལས་གསལ་པོ་ཆགས་ཀྱི་ཡོད་སྐོར་དང་། དེ་བཞིན་ཁོང་གིས་གསུང་དོན་དུ་“ད་ལྟ་བར་དུ་ང་འདིར་འགྲེམས་སྟོན་ཁང་རེད། གཞི་རྩའི་དཔེ་དེབ་དབུ་འབྱེད་མང་པོར་བཅར་མྱོང་ཡོད་དེ། ད་ཐེངས་ཀྱི་དེབ་འདི་སྤུས་དག་ཤོས་བྱུང་འདུག འདྲ་པར་དང་ལོ་རྒྱུས་ཆ་ཚང་སྤུས་དག་ཤོས་བྱུང་འདུག དེར་བརྟེན་ལོ་༢༤ དང་༢༥ ལ་སྐུ་ལས་བསྐྱོན་པའི་གྲུབ་འབྲས་སྤུས་དག་པོ་དང་། གཏིང་ཟབ་པོ། འཛམ་གླིང་གི་ཚད་དང་ལྡན་པའི་དེབ་གཅིག་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་གནང་ཐུབ་པ་དེར་སྙིང་ཐག་པ་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་གནང་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། དེབ་འདིའི་ནང་བོད་ཡུལ་ཆོལ་ཁ་གསུམ་གྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆ་འདྲ་མིན་གྱི་སྐོར་ཡོད་པ་ཙམ་མ་ཟད། བོད་ཀྱི་གཞུང་ཞབས་པ་རྣམ་པས་ག་རེ་གནང་གི་ཡོད་མེད་སོགས་ཆ་ཚང་ལོ་རྒྱུས་དང་མཉམ་དུ་འདྲ་པར་ཡོད་པ་སྟབས། འདི་དཔང་རྟགས་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་ཞིག་རེད་བསམ་གྱི་འདུག གང་ཡིན་ཟེར་ན་ང་ཚོ་ཚང་མས་མཁྱེན་གསལ་ལྟར་རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་བོད་རྒྱ་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུ་དང་། བོད་མི་རྒྱ་རིགས་ལ་བསྒྱུར་རྒྱུའི་ཆེད་དུ་ལས་ཀ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་རེད། བྱེད་སྟངས་དེ་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ཐོག་ནས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད་དེ། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་བོད་ཀྱི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆས། གཞས་སྣ་སོགས་རིམ་བཞིན་རྒྱ་མིའི་ཆས་གོས་དང་རྒྱན་ཆས། གཞས་སྣ་འཁྲབ་རྒྱུ་བཅས་ལ་བསྒྱུར་ཐབས་བྱེད་བཞིན་ཡོད་རེད།”ཅེས་དང་། དཔེ་དེབ་འདི་ཆབ་སྲིད་དང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཐོག་ནས་ཀྱང་གནད་འགག་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད་སྐོར་དང་རྩོམ་པ་པོར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་སོགས་གསུངས་སོང་། །
གསར་འགོད་པ་བཀྲ་ཤིས་དོན་གྲུབ།


text:
Monday, 5 October 2015
Home » News , Visitor » ༄༅ སྤྱི་ལོ་༢༠༡༥ལོའི་ཕྱི་ཟླ་དགུ་པའི་ནང་གི་སློབ་ཆུང་སྡེ་ཚན་གྱི་ལས་རིམ་གཙོ་གྲས་ཁག།།
༄༅ སྤྱི་ལོ་༢༠༡༥ལོའི་ཕྱི་ཟླ་དགུ་པའི་ནང་གི་སློབ་ཆུང་སྡེ་ཚན་གྱི་ལས་རིམ་གཙོ་གྲས་ཁག།།
སྤྱི་ཟླ་༨ ཚེས་ ༢༩ ཉིན་དགུང་ཕྱག་ཚོད་༡༢ : ༣༠ ཐོག་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཨེ་སོ་ཨེ་(S.O.S) ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཁྱབ་གཙོ་འཛིན་སྐུ་ཞབས་ཀུ་ཀྲིང་མཆོག་( kutin )འདི་ག་བོད་ཁྱིམ་གོ་པར་པུར་སློབ་གྲྭར་གཟིགས་སྐོར་དུ་ཕེབས་པ་དང་སྦྲགས་ནས་ཉིན་འདི་གའི་སློབ་གྲྭའི་ལྷ་གཞུང་གཟིགས་འབུལ་གྱི་སྐུ་མགྲོན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཀྱང་གནང་བ་མ་ཟད་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་ཡང་ལམ་སྟོན་བཀའ་སློབ་ཟབ་རྒྱས་གནང་ཡོད་པ་རེད།།


text:
|
༄༅།།རྒྱལ་ནང་གི་གནས་མཆོག་བཞི་ལ་གནས་སྐོར་དུ་འགྲིམ་པའི་ཟིན་བྲིས་མདོར་བསྡུས་བཞུགས་སོ།།
༄༅།།འདིར་ཡང་རང་རྒྱལ་གྱི་སན་ཞི་ཞིང་ཆེན་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔ་དང་། ཨན་ཧོས་ཞིང་ཆེན་དཔལ་རི་རྩེ་དགུ། ཀྲེ་ཅཱང་ཞིང་ཆེན་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ནམ་ནན་ཧེ་པོ་ཏ་ལ། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི་སོགས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྒྱ་ནག་གི་གནས་མཆོག་བཞི་རུ་གྲགས་པའི་བ་དན་དཀར་པོ་ཕྱོགས་བཅུའི་མཁའ་རུ་ཁྱབ་ཅིང། རང་རེའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ནང་བསྟན་གནས་མཆོག་གྲགས་ཅན་བཞི་ཡང་ཡིན་པས། བསྐལ་བ་ཡག་པོ་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དཔལ་ལ་བསྙེགས་པའི་དེང་འདིར་གོང་གི་གནས་མཆོག་འདི་དག་ལ་བདག་སོགས་དད་ལྡན་གནས་མཇལ་བ་རྣམ་པས་གནས་མཇལ་ཡག་པོ་ཡོང་པའི་ལྷག་བསམ་རྣམ་པ་དཀར་པོས་མདུན་བསུས་ཏེ། བོད་རབ་བྱུང་བཅུ་བདུན་པའི་མེ་མོ་བྱ་2017ལོའི་ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཉེར་གཉིས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ལྷ་བབས་དུས་ཆེན་གྱི་སྐབས་དང་བསྟུན་ནས་རྒྱལ་ནང་གི་གནས་མཆོག་བཞི་ལ་གནས་སྐོར་འགྲིམ་པའི་སྟ་གོན་བྱས་ཏེ། མཚོསྔོན་མདོ་དབུས་རྒྱལ་སྤྱིའི་གནས་སྐོར་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་མཐུན་རྐྱེན་ལེགས་པོ་སྒྲུབ་པ་ལྟར་བོད་ལྗོངས་ལྷ་ས་དང་། ཡུལ་ཤུལ། རེབ་གོང་། རྩེ་ཁོག མཚོ་ནུབ། མཚོ་ལྷོ། དཔའ་རིས་སོགས་བོད་ཁུལ་ནས་འདུ་འཛོམས་བྱུང་བའི་གནས་མཇལ་བ་བཅུ་ཕྲག་དུ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནའ་མཁར་ཟི་ལིང་མེ་འཁོར་ས་ཚིགས་ནས་ལམ་དུ་ཆས་ནས། ཧ་ལམ་ཟླ་ཕྱེད་རིང་ལ་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་དང་། ཧུ་ནན་ཞིང་ཆེན། ཧྲན་ཞི་ཞིང་ཆེན། སན་ཞི་ཞིང་ཆེན། སན ཏུང་ཞིང་ཆེན། ཨན་ཧོས་ཞིང་ཆེན། ཅཱང་སུའུ་ཞིང་ཆེན། ཀྲེ་ཅཱང་ཞིང་ཆེན། སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན། ནན་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར། ཧྲང་ཧེ་གྲོང་ཁྱེར། ལན་གྲུ་གྲོང་ཁྱེར། ཐེ་ཡོན་གྲོང་ཁྱེར། ཧཱང་ཀྲིག་གྲོང་ཁྱེར། ཉིན་པའོ་གྲོང་ཁྱེར། ཁྲིན་ཏུ་གྲོང་ཁྱེར་སོགས་ཀྱི་རི་ཆུ་ཁྲི་སྟོང་མང་པོ་བརྒྱུད་པ་དང་ནན་ཧེ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལས་བརྒལ་ཞིང་དཀའ་བ་འབུམ་ཕྲག་སྤྱད་ནས་གནས་མཆོག་བཞི་ལ་གནས་མཇལ་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བ་སྟེ།
དང་པོ། གནས་མཆོག་རི་བོ་རྩེ་ལྔའི་སྐོར།
རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་གནས་མཆོག་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔ་ནི་སན་ཞི་ཞིང་ཆེན་ཝུའུ་ཐེ་རྫོང་གི་ཤར་བྱང་དུ་ཧ་ལམ་ལེ་བར་ཆིག་བརྒྱ་ཉི་ཤུའི་མཚམས་སུ་བཞུགས། རྫ་རི་མཐོན་པོ་རྩེ་མོ་ལྔ་ཡིས་བསྐོར་ནས་གྲུབ་ཅིང་། རི་རྩེ་མཐོ་ཞིང་རྔམ་བརྗིད་ལྡན་པ་དང་མཐའ་འཁོར་ལ་ལེ་བར་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་པ་སྟེ། ཤར་ཕྱོགས་སུ་ཝང་ཧཱེའམ་མཚོ་གཟིགས་རྫ་རི་དང་། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཀཱ་ཡོའམ་ཟླ་གཟུགས་རྫ་རི། ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་ཅིན་ཞིག་གམ་ལེགས་མཛེས་རྫ་རི། བྱང་ཕྱོགས་སུ་ཡཱའེ་ཏིག་གམ་ལྗོན་ལོ་རྫ་རི། དབུས་ཕྱོགས་སུ་ཚཱས་ཡཱན་ནམ་བྲག་མཆོག་རྫ་རི་སོགས་རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོ་ལྷང་ངེར་འགྱིངས་ཡོད། བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྫ་རི་ཆེས་མཐོ་ལ་ཧྭ་པེ་ཡུལ་གྲུ་ཆེན་པོའི་དབུ་རྩེར་བསྔགས། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གནས་བསྟན་པ་སོགས་རྒྱ་ནག་གི་བསྟན་བཅོས་ཁ་ཤས་སུ་ལྷ་སངས་རྒྱས་འབུམ་ཕྲག་བཞུགས་པའི་བླ་རི་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པས། རྒྱལ་རབས་ལྷོ་མ་དང་བྱང་མའི་དུས་ནས་བཟུང་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་ཞིང་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་མང་པོ་གསར་བཞེངས་བྱས་ཏེ། ཚིང་ཚིང་གནའ་མཁར་བཀོད་པའི་རི་བོ་གྲགས་ཅན་ཞིག་ཏུ་གྱུར། ཐང་རྒྱལ་རབས་གྱི་སྐབས་སུ་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔའི་སྙན་གྲགས་ཕྱོགས་ཀུན་ཁྱབ་ཅིང་། རིམ་བཞིན་དུ་རྒྱལ་རབས་སོ་སོའི་སྐུ་རིང་ལ་ཆོས་སྡེ་མང་པོ་ཕྱག་བཏབས། ཁྱད་པར་དུ་གོང་མ་རྒྱལ་མོ་ཝུའུ་ཙེ་ཐེན་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཆིན་ལེང་ཟི་འམ་བསིལ་ལྡན་ལྷ་ཁང་གསར་བཞེངས་མཛད་ཅིང་། གོང་མ་མིན་ཀྲིན་ཏེ་ཁྲི་ལོ་གཉིས་པ1507ལོར་ཀོང་ཙོང་ཟིའམ་ཟངས་ཏོག་ལྷ་ཁང་སོགས་གསར་དུ་བཞེངས། གོང་མ་ཝན་ལིས་སྐབས་སུ་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོའམ་མཆོད་རྟེན་ལྷ་ཁང་ཞེས་བྱ་བ་གསར་དུ་བཞེངས། བསིལ་ལྡན་རི་བོའི་གནས་ཡིག་ལས། སྐབས་དེར་གནས་མཆོག་འདིར་ཞཱན་ཐོང་ཟིའམ་མངོན་གསལ་ལྷ་ཁང་དང་། ཏཱ་པོ་ཐཱ་ཡོན་ནམ་རིན་ཆེན་མཆོད་རྟེན་ལྷ་ཁང་། ཏཱ་ཡོན་ཀྲོ་ཟིའམ་རྫོགས་ལྡན་ལྷ་ཁང་ཆེན་མོ་སོགས་ཆོས་སྡེ66བཞུགས་ཡོད་ཅེས་བཀོད་ཡོད་ཅིང་། ད་དུང་ཕྱོགས་བཞིའི་རྫ་རིའི་སྟེང་དུ་ཆོས་སྡེ36དང་། བསྡོམས་པས་ཆོས་སྡེ102བཞུགས་པར་གྲགས་སོ།། ཆིན་རྒྱལ་རབས་དུས་སུ་གོང་མ་བདེ་སྐྱིད་རྒྱལ་པོ་དང་། ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོ། བསྔགས་སྨོན་རྒྱལ་པོ་སོགས་ཀྱིས་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཤིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ། རྟེན་བཞེངས་གང་མང་མཛད་པ་མ་ཟད་ཡཱས་ཧྲིག་ཟིའམ་ཚེ་རིང་ལྷ་ཁང་སོགས་བཞུགས་ཤག་དང་ཕོ་བྲང་ལྔ་གསར་དུ་བཞེངས་ཤིང་། ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཏུ་གནས་འདིར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་དར་པ་དང་། གོང་མ་ཡོན་ལོ་ཁྲི་ལོ་བཅུ་བཞི་བ1416ལོ་ནས་བཟུང་སྟེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་བསྟན་པ་་ཧ་ཅང་དར་པས་ད་ལྟ་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔ་རུ་ཆོས་སྡེ་ཆིག122ཡོད་ཅིང་དེའི་ནང་ན་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་ཆོས་སྡེ25ཡོད། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔ་ནི་ཀྲེ་ཅཱང་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་དང་། སི་ཁྲོན་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི། ཨན་ཧོས་དཔལ་རི་རྩེ་དགུ་སོགས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་སྙན་པར་གྲགས་ཤིང། རང་རེའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ནང་བསྟན་གནས་མཆོག་ཆེན་པོ་བཞི་རུ་གྱུར་ཏོ།།
དེ་བས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་པས་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལྷ་རུ་བསྔགས་ཤིང་། ཉེ་བའི་སྲས་ཆེན་བརྒྱད་སྟེ། འཇམ་པའི་དབྱངས་དང་། ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ། སྤྱན་རས་གཟིགས། ས་ཡི་སྙིང་པོ། སྒྲིབ་པ་རྣམ་སེལ། ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ། བྱམས་པ་མགོན་པོ། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་སོགས་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཡིན་པས། ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཚེས་ཉེར་དྲུག་ཉིན་ནས་བཟུང་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པ་ཐོག་མར་རྒྱལ་ཡུམ་སྒྲོལ་མའི་གནས་སྒོར་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་དང་། རིམ་བཞིན་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་སྒྲིབ་པ་སྦྱངས་པར་མཛད་པའི་གནས་མཆོག་ལུང་ཆོན་ཟིའམ་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔའི་ཆུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མགོ་ཁུངས་ཁོ་ནར་གྱུར་བའི་ཀླུ་རྒྱལ་ཆུ་མིག་དགོན་པ་སོགས་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་ཤིང་། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔའི་མཆོད་རྟེན་དཀར་པོ་སྟེ་ཏཱ་པོ་ཐཱ་ཡོན་ནམ་རིན་ཆེན་མཆོད་རྟེན་ལྷ་ཁང་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས། མཆོད་རྟེན་དཀར་པོའི་ལྷ་ཁང་འདིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་འཕེལ་གདུང་དང་རང་བསྲིལ་གྲངས་ཅན་བཞུགས་པར་གྲགས་པ་མ་ཟད། ཡོན་རྒྱལ་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མའི་དབུ་བླ་ཐོག་མ་སྟེ་བདག་ཅག་གི་མེས་པོ་དམ་པ་ས་སྐྱ་གོང་མ་རྣམ་ལྔའི་ཡ་གྱལ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་དང་ཆིན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་བའི་དབུ་བླ་སྐྱང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ་སོགས་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཤིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཡོད། ཁྱད་པར་དུ་ཧྲཱི་ཧྥང་ཐཱང་ངམ་ཕྱོགས་བཅུའི་ལྷ་ཁང་སོགས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་ཆོས་སྡེ་དུ་མ་དང་། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་ཆེའི་སྔ་མོར་ཕྱག་བཏབས་པའི་ཆོས་སྡེ་ཆེན་པོ་ཞཱན་ཐུང་ཟིའམ་མངོན་མཁྱེན་ལྷ་ཁང་དང་། རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་གདན་ས་ཁྱད་པར་བ་སྟེ་ཧྲུའུ་ཞཱང་ཟི་འམ་འཇམ་དབྱངས་རྩམ་མགོ་མར་གྲགས་པའི་ལྷ་ཁང་འདི་ནི་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སུ་བཞེངས་པ་དང་། ཆིན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་ཆེན་ལུང་ངམ་ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོས་སྐུ་རིང་ལ་རྒྱལ་ཡུམ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་གདན་ས་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་མཆོད་མཇལ་ཕེབས་སྐབས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ལྷ་སྐུ་འདི་གསར་བཞེངས་བྱེད་བཞིན་པའི་སྒང་ཡིན་ལ། གོང་མ་ཆེན་པོ་ཕྱག་ཕེབས་ལ་ཉེ་བ་དང་། ད་དུང་ལྷ་སྐུའི་དབུ་ལེགས་འགྲུབ་བྱུང་མེད་པས་དུས་ཚོད་ཀྱིས་མ་འདང་བར་ལྷ་བཟོ་ཅི་བྱ་གཏོད་མེད་དུ་གྱུར་ནས་སྦྲང་དཀར་རྩམ་པ་ཡིས་ལྷ་སྐུའི་དབུ་བཞེངས་ནས་ལེགས་གྲུབ་ཡོང་བར་བྱས་པས། འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ལྷ་སྐུ་འདིས་དངོས་སུ་གསུང་བརྗོད་ཟིན་པ་སོགས་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་གཏམ་རྒྱུད་ཀྱང་མཆིས་པ་མ་ཟད། གཏེར་ཡིག་འཇམ་དབྱངས་རིགས་ལྔའི་སྤྱི་ཏྲིལ་རྟོགས་མཐོང་ཡེ་ཤེས་མངོན་གསལ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ཨཿ རང་རིགས་སྐུ་གསུམ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུའི་ལྷ༔ རང་ངོ་ཤེས་པའི་ངང་ནས་སྐྱབས་སུ་མཆི༔ མ་རྟོགས་འཕྲུལ་སྣང་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས༔ སྐུ་གསུམ་ངོ་བོ་སད་པར་སེམས་བསྐྱེད་དོ༔ བརྗོད་བྲལ་བློ་འདས་དགོངས་པ་དེ་བཞིན་ཉིད༔ ཡེ་གྲོལ་ཀཿཿ དག་རིག་པ་སལ་ལེར་གསལ༔ མ་འགག་བདེ་ཆེན་རང་གདངས་སོ་མའི་ངང༔ སྐད་ཅིག་སེངྒེ་སྔོན་པོ་ཁྲི་ཡི་སྟེང༔ ངྷི་ཡིག་དམར་སེར་འོད་ཟེར་རབ་འཕྲོས་ནས༔ རྒྱལ་ཀུན་མཉེས་མཆོད་འགྲོ་ཀུན་སྒྲིབ་སྦྱངས་ནས༔ སྐད་ཅིག་ཡོངས་གྱུར་འཇམ་དཔལ་ལི་ཁྲིའི་མདངས༔ ཕྱག་གཡས་ཤེས་རབ་རལ་གྲི་མཁའ་ལ་ཕྱར༔ གཡོན་པས་ཨུཏྤལ་སྟེང་དུ་གླེགས་བམ་བསྣམས༔ ཞབས་གཉིས་དཀྱིལ་ཀྲུང་ལོངས་སྐུའི་ཆས་ཀྱིས་རྒྱན༔ ཕྱོགས་བཞི་དཀར་སེར་དམར་ལྗང་པདྨའི་སྟེང༔ ཤར་དུ་འཇམ་དཔལ་དཀར་པོ་ཤེལ་གྱི་མདོག༔ འོད་ཟེར་ཉི་མ་འབུམ་ལས་མདངས་ལྡན་པ༔ ཕྱག་གཡས་གསེར་འཁོར་གཡོན་པས་ཁྲུས་བུམ་བསྣམས༔ ལྷོ་རུ་འཇམ་དཔལ་ཡིད་བཞིན་གཏེར་གྱི་བདག༔ གཡས་གཡོན་འདོད་འབྱུང་ནོར་བུ་ཐུགས་ཀར་བསྣམས༔ ནུབ་ཏུ་འཇམ་དཔལ་དབང་གི་རྒྱལ་པོའི་སྐུ༔ དམར་ནག་ཁྲོ་ཉམས་རྒྱལ་པོའི་རོལ་སྟབས་བཞུགས༔ དབང་སྡུད་ཟངས་ཀྱི་ལྕགས་ཀྱུ་གཡས་ན་བསྣབས༔ འདབ་སྟོང་ཨུཏྤལ་དམར་པོ་གཡོན་ན་བསྣབས༔ བྱང་དུ་འཇམ་དཔལ་དྲེགས་པ་ཀུན་འདུས་སྐུ༔ ལྗང་ནག་གདུག་པ་ཀུན་འདུལ་དྲག་ཁྲོས་སྔམས༔ ཕྱག་གཡས་གནམ་ལྕགས་རལ་གྲི་མཁའ་ཕྱར༔ གཡོན་པས་གྲི་ཀུ་བསྒྲལ་སྟབས་ཐུགས་ཀར་བསྡིགས༔ དེ་དག་འཁོར་ཚོགས་ལྷ་སྐུ་བསམ་མི་ཁྱབ༔ མ་བསྐྱེད་མ་བཙལ་སྒྱུ་འཁྲུལ་རོལ་བའི་ལྷ༔ གང་ཤར་དག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གསལ༔ ཞེས་གསུངས་སོ།།
རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ཆེན་པོས་ཞལ་སྔ་ནས་གོང་མ་ཆེན་ལུང་ངམ་ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོ་ནི་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་རྣམ་སྤྲུལ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། གོང་མ་ཆེན་ལུང་ངམ་ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོས་གཟིགས་སྣང་ལ་གནས་མཆོག་འདི་རུ་བཞུགས་པའི་རྒྱལ་བའི་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་ཡོངས་སུ་བོད་ཡིག་དང་སོག་ཡིག་ཡིན་པ་ལས། མཱན་ཡིག་གི་གསུང་རབ་གལེགས་བམ་མེད་པས་ཆེན་ལུང་ཁྲི་ལོ་སོ་བརྒྱད་པ1773ལོར་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་དུམ་པ་གསུམ་མཱན་ཡིག་ཏུ་ལོ་ཙཱར་བསྒྱུར་ནས་བཞེངས་མོད་ཀྱང་ཕྱིས་སུ་མཱན་ཡིག་གི་གསུང་རབ་གླེགས་བུམ་དུམ་པ་གཅིག་འཇར་པན་བཙན་རྒྱལ་རིང་ལུགས་ཀྱིས་བཙན་འཕྲོག་བྱས་པ་དང་། དུམ་པ་གཅིག་ཧྥ་རན་སིའི་པཱ་ལིས་གྲོང་ཁྱེར་དུ་བཞུགས་ཤིང་། དུམ་པ་གཅིག་གར་སོང་མ་ཤེས་ཞེས་ཟེར་ཏོ།།
དེ་ནས་ཡང་ཏཱེ་ལོ་ཏེན་ནམ་འཇམ་དབྱངས་རིགས་ལྔའི་ལྷ་ཚོགས་འདུས་པའི་ཞིང་བཀོད་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་དང་། གནས་མཆོག་འདི་ནི་ཐོག་མར་ཆིན་ཧྥིན་ནམ་རི་རྩེ་སྔོན་པོ་དང་ཏཱ་ལོ་ཏེན་སོགས་འབོད་ཅིང་། མིན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་བཱན་ལིས་ཁྲི་ལོ་ཉི་ཤུ་བ་ནས་ཆིན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་ཆེན་ལུང་ངམ་ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོ་ཁྲི་ལོ་བཅོ་ལྔ་བ་ནས་བཟུང་སྟེ་་ཏཱེ་ལོ་ཏེན་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས། གོང་མ་ལྷ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོ་རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔར་ཕྱག་ཕེབས་ནས་མཆོད་མཇལ་གནང་སྐབས་ཤར་ལྷོ་ནུབ་བྱང་དབུས་རི་སོགས་རྩེ་མོ་ལྔ་ལ་མཆོད་མཇལ་ཕེབས་པར་དགུན་དུས་ཀྱི་གྲང་ངར་ཆེ་བའི་དབང་གིས་སྟབས་བདེ་མ་ཡོང་ཟེར་ཞིང་། གནས་མཆོག་ཏཱེ་ལོ་ཏེན་འདི་ནི་འཇམ་དབྱངས་རིགས་ལྔའི་ལྷ་ཚོགས་འདུས་པའི་ཞིང་བཀོད་ཡིན་པ་དང་། རྒྱ་ནག་རི་བོ་རྩེ་ལྔ་ཡི་སྙིང་དབུས་ཡིན་པས་རི་བོ་རྩེ་མོ་ལྔ་ཡོངས་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་དང་ཁྱད་པར་མ་མཆིས་ཞེས་གསུངས་སོ།།
ཁྱད་པར་དུ་ཧ་ཅང་བསམ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཞིག་ནི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྒྲུབ་ཕུག་དང་སྒྲུབ་ཆུ་སོགས་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་མ་ཟད། གནས་འདི་རུ་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་བའི་སྒྲུབ་ཕུག་དང་། རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པའི་སྒྲུབ་ཕུག འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྒྲུབ་ཕུག གསང་བདག་ཕྱག་རྡོ་རྗེ་སྒྲུབ་ཕུག་སོགས་གནས་མཆོག་འགངས་ཅན་དག་ལ་མཆོད་མཇལ་གང་ལེགས་བྱེད་པའི་སྐལ་བ་ཡག་པོ་ལྡན་ཏོ།།
འདིར་ཡང་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པས་སོར་བཅུའི་མེ་ཏོག་སྤྱི་བོར་བཀོད་ནས་རྗེ་བཙུན་འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པའི་གསོལ་བ་ལན་བརྒྱར་འདེབས་པའི་ཚུལ་དུ། དགེ་བ་འདི་ཡིས་མྱུར་དུ་བདག།འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་གྲུབ་གྱུར་ནས།།འགྲོ་བ་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པར།།དེ་ཡི་ས་ལ་འགོད་པར་ཤོག།འཇམ་པའི་དབྱངས་ལ་གསོལ་བ་བཏབས་པའི་མཐུས།།བདག་སོགས་འཁོར་བཅས་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ།།དགེ་བའི་ལེགས་ཚོགས་མ་ལུས་ཅི་བསགས་པ།།བསོད་ནམས་ཞིང་མཆོག་ཁྱེད་ལ་མཆོད་པ་འབུལ།། ཞེས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དང་བཅས་སོ།།
གཉིས་པ། གནས་མཆོག་དཔལ་རི་རྩེ་དགུའི་སྐོར།
འཕགས་པ་སའི་སྙིང་པོའི་གནས་མཆོག་དཔལ་རི་རྩེ་དགུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཨན་ཧོས་ཞིང་ཆེན་ཆིན་ཡང་རྫོང་གི་ནུབ་ལྷོའི་ལེ་བར20ཡི་མཚམས་སུ་བཞུགས་ཤིང་། ཅིག་ཙི་ཧྥིན་ནམ་རྒྱལ་སྲས་དཔལ་དགུ་རི་བོ་ཞེས་མིང་དུ་ཐོགས། དཔལ་རི་རྩེ་དགུའི་གནས་ཡིག་སོགས་རྒྱ་ནག་གི་ཡིག་ཚང་ཁ་ཤས་སུ་བཀོད་པ་ལྟར་ན། རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོར་མཛེས་སྡུག་ལྡན་ཞིང་དབུ་རྩེ་མཁའ་རུ་བསྙེགས།།རྫ་རི་སྨུག་པོ་ཆགས་ཚུལ་མི་གཅིག་རྩེ་མོ་དགུ་འཛོམས་ཅན།།ཞེས་རི་རྩེ་དགུ་བཅུ་གོ་དགུར་གྲགས་ཀྱང་ཐེན་ཐཱའེ་འམ་གནམ་སྟེགས་རི་བོ་དང་ལེན་ཧཱའམ་པད་མ་རི་བོ། ཐེན་ཀྲིའུ་འམ་གནམ་འདེགས་ཀ་བ་རི་བོ། ཧྲི་ཝང་ངམ་སྟོབས་བཅུ་ཚངས་སྲས་རི་བོ་སོགས་དཔལ་རི་རྩེ་དགུ་ནི་ཆེས་བརྗིད་ཉམས་ལྡན་པ་དང་། ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་དུས་སུ་ཏོ་ལུགས་པས་བྱ་རྒྱལ་ཁྱུང་ཆེན་རི་བོ་ནས་ཆོས་ར་བཙུགས་ཤིང་། རི་བོ་ཡོངས་སུ་ཏོ་ལུགས་ཆེས་དར་བའི་སྐབས་སུ་ཆོས་ར་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་བཞུགས། ཕྱིས་སུ་གནས་འདིར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་ཆོས་ལུགས་དར་ཞིང་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཤིང་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཏེ། ལྷ་ཁང་བཞེངས་ནས་ཆོས་སྡེ་བཏབས། གོང་མ་ཅན་ཀྲོང་ཁྲི་ལོ་གཉིས་པ781ལོའི་ཚུན་ལ་རིམ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྡེ་ཆེ་ཆུང300ལྷག་ཙམ་དང་། གྲྭ་བཙུན4000ལྷག་ལ་སླེབས་མྱོང་བ་དང་བཅས་སོ།།
འཕགས་པ་སའི་སྙིང་པོ་ནི་ཉེ་བའི་སྲས་ཆེན་བརྒྱད་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཡིན་པས། ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཚེས་ཉེར་བརྒྱད་ཉིན་ནས་བཟུང་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པ་གནས་མཆོག་གྲགས་ཅན་དཔལ་རི་རྩེ་དགུར་སླེབས་པ་དང་། མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་སྐད་དུ་ཧྭ་ཁྲིན་ཟི་ཞེས་སུ་གྲགས་པ་དང་། འཕགས་པ་སའི་སྙིང་པོས་སྒོམ་སྒྲིབ་མཛད་པའི་ཏིའི་ཙཱང་ཁྲན་ཟིའམ་ས་ཡི་སྙིང་པོའི་སྒོམ་ཆེན་ལྷ་ཁང་། རུག་ཧྲིན་པོ་ཏེན་ནམ་ས་ཡི་སྙིང་པོའི་སྐུ་གདུང་བཞུགས་པའི་ལྷ་ཁང་སོགས་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་མ་ཟད། པཱེ་སྲས་ཀོང་ངམ་ལོ་བརྒྱ་ཕོ་བྲང་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཕྱག་སྟོང་སྤྱན་སྟོང་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་སོགས་ལ་མཆོད་མཇལ་བྱས་རྗེས། སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་བུམ་ཆུ་གནང་སྦྱིན་མའི་བུམ་ཆུའི་དངོས་གྲུབ་བླངས། དེ་ནས་ཨན་ཧོས་ཞིང་ནས་ཧཱང་ཀྲིག་གྲོང་ཁྱེར་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་ནས་ཞི་ཧུའུ་མཚེའུ་སོགས་ལ་གཟིགས་སྐོར་བྱས་སོ།།
གསུམ་པ། གནས་མཆོག་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ནམ་ནན་ཧེ་པོ་ཏ་ལའི་སྐོར།
འཕགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གནས་མཆོག་རྒྱ་ནག་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ནི་ཀྲེ་ཅང་ཞིང་ཆེན་ཀྲིག་སཱན་གླང་ཕྲན་གྲུ་འཛིན་ས་ཁུལ་དུ་བཞུགས། རི་འདི་ལ་མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་སྐད་དུ་ཕུའུ་ཐོ་སན་ནམ་འོད་ཟེར་རི་བོ་ཀྱང་ཟེར་ཞིང་། ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་ནན་ཧེ་པོ་ཏ་ལ་ཞེས་ཟེར་བ་དང་། འཕགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ནི་གངས་རི་ར་བའི་བསྐོར་བའི་ཞིང་ཁམས་སུ་བོད་ཁ་བ་ཅན་གྱི་ལྷ་སྐལ་ཡིན་པས། ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཏུ་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་ས་སྟེ་ལྷ་ལྷའི་ཕོ་བྲང་དམར་པོའི་རྩེ་པོ་ཏ་ལ་དང་མིང་དོན་མཚུངས་ཤིང་། རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་རི་བོ་ཞིག་གི་མིང་ལ་པོ་ཏ་ལ་ཟེར། ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ཞོན་ཙོང་ཁྲི་ལོ་དང་པོ847ལོར་དགེ་སློང་ཞིག་གནས་འདིར་ཕེབས་དུས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱིས་དངོས་སུ་ཞལ་གཟིགས་གནང་པར་གྲགས། དེ་ནས་བཟུང་རྒྱ་ནག་གོང་མ་རིམ་བྱོན་གྱིས་ཐུགས་ཁུར་ཆེན་པོ་མཛད་ནས་གཙུག་ལག་ཁང་དང་ལྷ་ཁང་མང་པོ་བཞེངས་ཤིང་། རི་བོ་གྲུ་འཛིན་གྱི་གནས་ཡིག་ལས། སུན་ཡོན་མིན་ཆིན་རྒྱལ་རབས་བཞིའི་དུས་སུ་གོང་མ13དང་། བཙུན་མོ19ཡིས་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ལ་གསེར་དངུལ་དང་། ས་ཞིང་དང་། གསུང་རབས་སོགས་གནང་བར་མཛད་ཅེས་གསུངས་ཤིང་། རྒྱལ་རབས་རིམ་བྱོན་ཁག་གིས་སྔོན་གཞུག་ཏུ་དགོན་པ་ལྷ་ཁང་བཞེངས་ཏེ། རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ཆེས་དར་བའི་དུས་སུ་དགོན་པ་དང་། ལྷ་ཁང་། གཙུག་ལག་ཁང་། གྲྭ་ཤག་སོགས300ཙམ། གྲྭ་ཚང3000ལ་སླེབས་མྱོང་ཟེར་ཞིང་། དེའི་ནང་དུ་ཕུའུ་ཅི་ཟིའམ་ཁྱབ་སྦྱིན་ལྷ་ཁང་དང་། ཧྥ་ཡཱས་ཟིའམ་ཆོས་འཕེལ་དགོན་པ། ཧོས་ཅཱིས་ཟིའམ་ཤེས་རབ་དགོན་པ་སོགས་ཆེས་མིང་དུ་གྲགས་སོ།།
ཧོར་ཟླ་བཅུ་་བའི་ཚེས་གཅིག་ཉིན་ནས་བཟུང་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པ་གནས་མཆོག་གྲགས་ཅན་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ལ་སླེབས་པ་དང་། ཐོག་མར་མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་སྐད་དུ་ཕུའུ་ཅིས་ཟིའམ་ཁྱབ་སྦྱིན་ལྷ་ཁང་ཆེན་མོར་བཞུགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཞབས་ལ་མཆོད་མཇལ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ནན་ཧེ་པོ་ཏ་ལའི་མཚོན་རྟགས་རང་བཞིན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མཚོ་གཟིགས་མར་མཆོད་མཇལ་བྱས་ཤིང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མཚོ་གཟིགས་མ་ནི1996ལོར་གསར་བཞེངས་བྱས་ནས། 1997ལོའི་ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཚེས་དྲུག་ཉིན་ལ་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་པ་དང་མཐོ་ཚད་ལ་སྨིས33ཡོད་ཅིང་། ཧོར་ཟླ་དགུ་བའི་ཚེས་ཉེར་དགུ་ཉིན་ལ་རབ་གནས་ཀྱི་མཛད་སྒོ་ཆེན་པོ་སྤེལ་ནས། འཛམ་གླིང་ས་འཛིན་དབང་མོའི་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་དད་ལྡན་མང་ཚོགས་ཀྱིས་དད་མོས་བྱེད་པའི་སྲོག་ཤིང་དུ་གྱུར་ཞིང་གནས་མཇལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པར་བཞུགས་སོ།།
ཁྱད་པར་དུ་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པ་རྒྱ་ནག་གི་གནས་མཆོག་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ལ་སླེབས་ཏེ། ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་བརྒྱད་ནས་ཐོན་པའི་གནས་མཇལ་བ་ཁྲི་འབུམ་མང་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཤར་ཕྱོགས་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་མོའི་གྲུ་གཟེངས་སྟེང་མཚོ་སྙིང་རི་བོ་གྲུ་འཛིན་ཏུ་གྲགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་བསྐྱོད་པའི་དུས་ན་ཀློ་བུར་དུ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་ངོགས་སུ་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་ཞིག་མཚེར་ནས་ནམས་མཁའི་ཆུ་འཛིན་དཀར་པོའི་དབུས་སུ་འཕྲོས་བས། དད་ལྡན་གནས་མཇལ་བ་རྣམས་ལ་མཚོན་ན་ཧ་ཅང་བཀྲ་ཤིས་དགེ་ལེགས་འཕེལ་བའི་རྟགས་སུ་མཆིས་ཤིང་དགའ་བདེའི་དཔལ་ལ་རོལ་བའི་སེམས་པས་ཁེངས་སོ།།
བཞི་བ། གནས་མཆོག་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིའི་སྐོར།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་གནས་མཆོག་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་ནུབ་ལྷོའི་མཚམས་སུ་བཞུགས། རྒྱ་ནག་གི་བསྟན་བཅོས་ཁ་ཤས་སུ་ནུབ་ཕྱོགས་བདེ་ལྡན་ཞིང་བཀོད་དང་། རི་རྒྱལ་ལྷུན་པོ། འོད་ཟེར་རྫ་རི། མདུན་སོ་དཀར་མོའི་རི་རྒྱུད་སོགས་མང་དུ་གྲགས་ཤིང་། རི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་ལེ་བར180དང་མཐའ་འཁོར་དུ་ལེ་བར600ཡས་མས། མཚོ་ངོས་ལས་མཐོ་ཚད་སྨིས3390ཡིན་པས། ཁ་དཔེ་ལ་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིས་གནམ་འོག་མཛེས་པར་རྒྱན་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས། གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིར་སྔ་མོའི་དུས་སུ་རྒྱ་ནག་གི་ཏོ་ཅཱའོ་ཆོས་ལུགས་དར་ཞིང་། ཏོ་ལུགས་སྟོན་པ་ཀྲང་ཏོ་ལིན་གྱིས་མཛད་པའི་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིའི་ཁྱད་མཚར་ཟིན་བྲིས་ལས། ཏོ་ལུགས་པས་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱངས་པར་ཕུག་པ36དང་། གནས་མཆོག75ཡོད་ཅེས་གསུངས། ཕྱིས་སུ་ཏོ་ལུགས་པའི་གནས་དེ་དག་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དགེ་ལུགས་པའི་གདན་ས་རུ་གྱུར་ནས། ཏོ་ལུགས་དང་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་མཉམ་གནས་སུ་གྱུར། ཐ་མར་ཏོ་ལུགས་པ་ཉམས་ཏེ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད། ཆིན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གོང་མ་ཐབས་སྐྱོང་རྒྱལ་པོའི་དུས་སུ་ལྷ་ཁང་དང་མཆོད་ཁང170བཞེངས་ཡོད། ད་ལྟ་ང་ཚོའི་མིག་དབང་གི་བདུད་རྩིར་གྱུར་པ་ནི་བཱན་ཉན་ཟིའམ་ཁྲི་ལོ་ལྷ་ཁང་དང་། པཱའོ་གོ་ཟིའམ་དྲིན་འཇལ་ལྷ་ཁང་། ཧྥུའུ་ཧུའུ་ཟིའམ་རྒྱལ་སྟག་ཚང་ཉལ་ལྷ་ཁང་། ལོས་ཡུན་ཟིའམ་འབྲུག་སྒྲ་ལྡིར་བའི་ལྷ་ཁང་། ཧྲན་ཅཱའོ་ཟིའམ་རྒྱལ་བསྟན་དགེ་ལྡན་ལྷ་ཁང་། ཆིན་ཡུན་ཀིའམ་སྒྲ་དབྱངས་ལྷ་ཁང་། ཀོང་ཞཱང་ཟིའམ་འོད་གསལ་ལྷ་ཁང་སོགས་མངོན་པར་བཞུགས་སོ།།
ཧོར་ཟླ་བཅུ་་བའི་ཚེས་ལྔ་ཉིན་ནས་བཟུང་བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པ་གནས་མཆོག་གྲགས་ཅན་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི་ལ་སླེབས་པ་དང་། ཐོག་མར་མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་སྐད་དུ་ལཱོ་སན་ཏཱ་ཧྥོའོ་ཞེས་པའི་རྒྱལ་བ་བྱམས་ཆེན་ཆུ་གཟིགས་མར་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་དང་། རྒྱལ་བ་བྱམས་ཆེན་ཆུ་གཟིགས་མ་ནི་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན་ལཱོ་སན་གྲོང་ཁྱེར་ལྷོ་ཕྱོགས་སུ་མིན་ཅང་གཙང་པོ་དང་། ཆིན་དབྱིས་གཙང་པོ། རྒྱལ་མོ་དངུལ་ཆུ་སོགས་གཙང་པོ་གསུམ་གྱི་འདུས་མདོ་རུ་བྲག་ལ་གྲུབ་ནས་བཞེངས་ཡོད་ཅིང་མཐོ་ཚད་ལ་སྨིས71ཡོད་པས། འཛམ་གླིང་གི་ཆེས་ཆེ་བའི་རྡོ་བརྐོས་བྱམས་སྐུ་ཆེན་མོ་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཟད། ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ཁེ་ཡོན་ཁྲི་ལོ་དང་པོ་སྟེ་སྤྱི་ལོ713ལོར་བཞེངས་མགོ་བརྩམས་ཤིང་། ཀྲིན་ཡོན་ཁྲི་ལོ་བཅུ་དགུ་བ་སྟེ་སྤྱི་ལོ803ལོར་ལེགས་གྲུབ་བྱུང་བས། ཧ་ལམ་ལོ་ངོ་དགུ་བཅུའི་རིང་ལ་བཞེངས་པའི་རྒྱལ་བ་བྱམས་ཆེན་བྱིན་རླབས་ཀྱི་ཚན་ཁ་མ་ཡལ་བར་བཞུགས་སོ།།
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དངོས་དང་། དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོའི་ཚུལ་བཟུང་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འགྲོ་དོན་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བའི་སྲས་ཆེན་བརྒྱད་ཀྱི་ཡ་གྱལ་ཀྱང་ཡིན། གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་སྒྲུང་ལས་གླང་ཆེན་འགྱིངས་རི་ནི་སྟོབས་བཅུ་མངའ་བའི་གླང་ཆེན་དཀར་པོ་མཆེ་བ་དྲུག་ཅན་ཞིག་གི་དབྱིབས་དང་མཚུངས་ཞེས་ཟེར་བས། འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་གླང་ཆེན་བཅིབས་ནས་གནས་མཆོག་འདིར་སྒྲིབ་པ་མཛད་པའི་ཟིན་བྲིས་དང་ཧ་ཅང་གཅིག་མཐུན་ཡིན་པར་སྣང་ཞིང་། འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བཞུགས་ནས་ཉེ་འཁོར་ལྷ་ཚོགས3000ལ་ཆོས་འཁོར་བསྐོར་བའི་གནས་མཆོག་ཡིན་པ་དང་། བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཤིང་ཐུགས་བསྐྱེད་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོས་ནུབ་ཕྱོགས་བདེ་བ་ཅན་གྱི་ཞིང་ཁམས་སུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་པའི་འབྲས་བུ་སྨིན་པར་རྟག་ཏུ་བཞུགས་སོ།།
དེ་ཡང་མ་ཧཱ་ཙི་ནའི་སྐད་དུ་བཱན་ཉན་ཟིའམ་ཁྲི་ལོ་ལྷ་ཁང་སོགས་ལྷ་ཁང་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ལ་རིམ་བཞིན་མཆོད་མཇལ་བྱས་ནས། སྤྱི་ལོ980ལོར་བཞེངས་པའི་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་མཐོ་ཚད་ལ་སྨིས7.85ཡོད་ཅིང་། ལྗིད་ཚད་ལ་ཏུན62ཡོད་པ་མ་ཟད། ལོ་ངོ་བཞི་བརྒྱའི་རིང་ལ་ཚད་རིམ5ནས་9བར་གྱི་ས་འགུལ་ཐེངས18བྱུང་ཀྱང་ཆགས་འཇིག་མ་བྱུང་བའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་བྱིན་ཅན་ལ་སྒོ་གསུམ་གུས་པའི་ཕྱག་མཆོད་ཕུལ་ཞིང་སྨོན་ལམ་ཡག་པོའི་མདུན་བསུས་ཏེ། གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིའི་དབུ་རྩེའི་གསེར་ཏོག་ལྷ་ཁང་དང་། གླང་ཆེན་འགྱིངས་རིའི་མཚོན་རྟགས་ཕྱོགས་བཅུར་གཟིགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་མཐོ་ཚད་ལ་སྨིས48ཡོད་པ་དང་། ལྗིད་ཚད་ལ་ཏུན600ཡོད་པ། སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྨིས་གྲུ་བཞི་མ1000ཡོད་པ། མིག་སྔར་འཛམ་བུ་གླིང་ན་ཆེས་ཆེ་ཞིང་མཐོ་བའི་ཕྱོགས་བཅུར་གཟིགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་གྱི་རྒྱལ་ཀུན་འདུས་བའི་ངོ་བོ་མཚོན་པར་མཆོད་མཇལ་བྱས་པ་དང་། འདིར་ཡང་བཀྲ་ཤིས་དགེ་མཚན་འབུམ་ཕྲག་ལྡན་པའི་ཉིན་མོ་འདིར་ཧ་ཅང་བཀྲ་ཤིས་པའི་རྟགས་སུ་མཐོང་བ་ནི་གནས་མཆོག་གླིང་ཆེན་འགྱིངས་རིའི་རྫ་འདབས་ཡོངས་སུ་ནགས་ཚལ་སྟུག་པོའི་ལྗོན་ཤིང་གིས་གཡོགས་ནས་དབྱར་ཁའི་ནམ་ཟླ་དྲོན་མོ་ལྟར་ལྗང་མདོག་གི་རྣམ་པ་མཛེས་ཤིང་སྡུག་ལ། རྫ་སྐེད་ཐམས་ཅད་དུ་ཆུ་འཛིན་དཀར་པོའི་དབུས་སུ་སྨུག་པ་འཐིབས་ནས་དབྱར་གཞུང་གི་དུས་ཚིགས་སྐྱིད་པོ་ནང་བཞིན་ཡིད་འོང་ཞིང་ཁམས་མངོན་པ། རྫ་རིའི་དབུ་རྩེ་རུ་ཁ་བ་དཀར་པོའི་མེ་ཏོག་གི་འདབས་མ་ལྷབ་ལྷབ་ཏུ་བསྐྱོད་ནས་ངོ་མཚར་དར་དཀར་རིང་མོའི་རྒྱན་པ་སོགས་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པར་འདུག ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་བརྒྱད་དང་སྟེང་འོག་གནམ་ས་གཉིས་སོགས་ཕྱོགས་བཅུར་གཟིགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཕགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་ཀྱང་ནམས་མཁའི་དབྱིངས་སུ་གོས་དཀར་གྱི་ན་བཟའ་སྐུ་ལ་བནབས་ནས་ལྷིང་ངེར་འགྱིངས་ཏེ། དད་ལྡན་གནས་མཇལ་བ་ཁྲི་འབུམ་མང་པོར་ཐུགས་རྗེ་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས་ཤིང་སྤྲོ་སྐྱིད་ལྡན་པའི་ཞལ་མཇལ་དྲོན་མོ་གནང་བཞིན་བཞུགས་སོ། བདག་སོགས་གནས་མཇལ་བ་འཁོར་དང་བཅས་པས་དྲན་དབང་འབུམ་སྡེའི་སྙིང་དབུས་སུ་སོར་བཅུའི་མེ་ཏོག་སྤྱི་བོར་བཀོད་ནས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་དགེ་བ་ཚོགས་ཞིང་དུ་བསྔོ་པའི་དུས་སུ་སྨིན་པའི་ཀུན་སློང་ཟབ་མོས་ཁེངས་ཏེ། ཀུན་ཏུ་བཟང་བོར་གསོལ་བ་བཏབ་པའི་མཐུས།།བདག་སོགས་གང་དུ་གནས་པའི་ས་ཕྱོགས་དེར།།ནད་དང་དབུལ་ཕུངས་འཐབ་རྩོད་ཞི་བ་དང་།།ཆོས་དང་བཀྲ་ཤིས་འཕེལ་བར་མཛད་ཏུ་གསོལ།།དགེ་བ་འདི་ཡིས་མྱུར་དུ་བདག།ཀུན་ཏུ་བཟང་བོར་གྲུབ་གྱུར་ནས།།འགྲོ་བ་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པར།།དེ་ཡི་ས་ལ་འགོད་པར་ཤོག།ཀུན་ཏུ་བཟང་བོར་གསོལ་བ་བཏབས་པའི་མཐུས།།བདག་སོགས་འཁོར་བཅས་ཚེ་རབས་ཐམས་ཅད་དུ།།དགེ་བའི་ལེགས་ཚོགས་མ་ལུས་ཅི་བསགས་པ།།བསོད་ནམས་ཞིང་མཆོག་ཁྱེད་ལ་མཆོད་པ་འབུལ།།ཞེས་ཡིད་ངག་ལུས་གསུམ་གྱི་ངང་ནས་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ་དང་ཐམས་ཅད་བཀྲ་ཤིས་དགེ་མཚན་འབུམ་ཕྲག་ལྡན་གྱུར་ནས་ཕུན་ཚོགས་དཔལ་ལ་རོལ་བའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག། །།
ཞེས་རྒྱལ་ནང་གི་གནས་མཆོག་བཞི་ལ་གནས་སྐོར་དུ་འགྲིམ་པའི་ཟིན་བྲིས་མདོར་བསྡུས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་རོང་ཆེན་ལྷ་རྒྱལ་དཔལ་གྱིས་འཛམ་གླིང་ས་འཛིན་བུ་མོའི་ཁྱོན་ཡོངས་སུ་གངས་རི་ར་བའི་བསྐོར་བའི་ཞིང་ཁམས་སུ་མཚོ་སྔོན་ཁྲི་ཤོར་རྒྱལ་མོའི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆབ་གཞོང་དར་ཐང་རིང་མོའི་གྲོང་རྡལ་གསེར་མཁར་བདེ་ལེགས་དགའ་ཚལ་ཞེས་བྱ་བར་རང་ཤག་བཀྲ་ཤིས་བདེ་སྟོང་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་ཕོ་བྲང་ནས་རེ་ཞིག་རྫོགས་པར་གྱུར་བ་སརྦ་ཛ་ཡནྟུ།།
藏网首页|关于我们|团队组成|大事记|网站地图|广告服务|联系我们|小黑屋|Archiver|
tibetcul.com © Copyright 2004-2017. All rights reserved |陇ICP备05000171号
战略合作伙伴:雪域数码图书馆(The Tibetan & Himalayan Library)|法律顾问:珠穆朗玛律师事务所
严禁在本站发表与国家法律相抵触言论和散播谣言
Powered by Discuz! X3.2GMT+8, 2018-10-21 09:36 , Processed in 0.300450 second(s), 21 queries .


text:
— ཁྱིམ་ཐོ་བཅོས་བསྒྱུར་གྱིས་རྩྭ་ས་དང་ཞིང་སའི་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་བདག་དབང་ལ་གནོད་ངེས།
ཁྱིམ་ཐོ་༼户口༽བཅོས་བསྒྱུར་གྱི་ལམ་ལུགས་དང་བོད་ཀྱི་རོང་འབྲོག་པའི་རྩྭ་ས་དང་ཞིང་སའི་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་གན་གྱའི་༼农村土地承包合同༽བར་ན་འབྲེལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་ལས་བྱེད་པས་བཙན་ཤེད་ཀྱིས་འབྲོག་པའི་ཁྱིམ་ཐོ་བསྡུད་ལེན་བྱས་ཏེ་གྲོང་ཁྱེར་ཁྱིམ་ཐོ་ལ་བསྒྱུར་བ་དེ་ཁྲིམས་མཐུན་ཡིན་མིན་དང་། དེར་འབྲོག་པའི་རྩྭ་སའི་བདག་དབང་ལ་ཁེ་ཉེན་ཡོད་མེད་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཉེ་ཆར་མཚོ་སྔོན་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་གྲོགས་པོ་ཞིག་གིས་སེམས་ཚུབ་ངང་སྐད་ཆ་ཞིག་དྲིས་བྱུང་། ཁོ་བོས་ཀྱང་གནས་ཚུལ་དེ་ལ་སྔ་སོར་ནས་དོ་སྣང་བྱས་བས། རྒྱ་ཆེའི་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་ཀྱི་སེམས་ཁུར་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པར་མཐོང་།
ཁྱིམ་ཐོ་ཞེས་བ་ནི་ཁྱིམ་ཚང་ཞིག་དང་དེའི་མི་གྲངས་ཀྱི་ཐོ་ཡིག་བཀོད་ཡོད་ཅིང་། སྤྱི་བདེ་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་བཟོ་བསྐྲུན་བྱས་བའི་ཁྱིམ་མིའི་གནས་ཚུལ་སོགས་ནང་དུ་འདུས་བའི་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་ལག་དེབ་ཅིག་ལ་ཟེར། དེ་ལ་དབྱེ་ན་ཞིང་ལས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐོ་དང་ཞིང་ལས་མ་ཡིན་པའི་ཁྱིམ་ཐོ་གཉིས་འདུག རྒྱ་ཆེ་བའི་འབྲོག་པ་མང་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐོ་ནི་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་ཡིན། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་དང་ཡིག་ཆའི་ནང་གི་ཞིང་ལས་ཞེས་བ་ཐ་སྙད་དེའི་ནང་དུ་ཕྱུགས་ལས་ཀྱི་ནང་དོན་འདུས། དེ་བཞིན་དུ་ཞིང་བ་ཞེས་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ནང་དུ་འབྲོག་པའང་འདུས་བས། གཤམ་གྱི་ཁྲིམས་དང་ཡིག་ཆ་ནང་གི་ཞིང་བ་དང་ཞིང་ལས་ནང་འབྲོག་པ་དང་འབྲོག་ལས་འདུས་བ་ཤེས་བར་འཚལ།
༢༠༡༤ལོར་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་༼ཁྱིམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་བཅོས་བསྒྱུར་གཏིང་ཟབ་ཏུ་གཏོང་བའི་བསམ་འཆར།༽ཞེས་བའི་ཡིག་ཆ་ཞིག་སྤེལ་ནས་ཞིང་ལས་དང་ཞིང་ལས་མ་ཡིན་པའི་ཁྱིམ་ཐོ་དབྱེ་བའི་སྲོལ་དེ་མཚམས་བཞག་ཏེ། ཁྱིམ་ཐོ་ཚང་མ་རྗེས་སུ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་གྲོང་མིའི་ཁྱིམ་ཐོ་ཞེས་བྱ་བར་བསྒྱུར་རྒྱུ་ཡིན་པའི་གསལ་བསྒྲགས་སྤེལ་བས། བོད་ལྗོངས་དང་པེ་ཅིན་གྲོང་ཁྱེར་མ་གཏོགས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཞིང་ཆེན་ཡོངས་ནས་དེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལས་དོན་ཚ་ཚ་འུར་འུར་སྔ་སོར་ནས་བསྐྱངས་ཏེ། མང་ཚོགས་ཀྱི་འདོད་མོས་ལ་མ་ལྟོས་བར་འབྲོག་པ་དང་ཞིང་བའི་ཁྱིམ་ཐོ་ཐམས་ཅད་གྲོང་མིའི་ཁྱིམ་ཐོ་ལ་བསྒྱུར་གིན་འདུག ལྷག་པར་དུ་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་གིས་རྒྱ་ཆེའི་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ལ་ཁྲིམས་དང་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་གོ་བརྡ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ཞིག་མ་སྤྲད་ཅིང་། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་གནས་བབ་ལ་མ་ལྟོས་བར་ཅུ་ཅི་ཧྥུན་ཙི་༼积极分子༽བྱས་ནས་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཐོ་ཧོལ་རྒྱུགས་ཀྱིས་གྲོང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཐོ་ལ་བསྒྱུར་དང་སྒྱུར་བཞིན་གདའ། སྤྱང་གྲུང་འཛོམས་པའི་འབྲོག་པ་དང་ཞིང་བ་དག་གིས་སྲིད་ཇུས་དེའི་རྒྱབ་ལོགས་ན་གནད་དོན་ཞིག་ཡོད་པ་ཚོར་འདུག་མོད་ཅི་ཞིག་ཡིན་པ་མ་ཤེས་བས་བློ་སེམས་མ་བདེ།
༼ཁྱིམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་བཅོས་བསྒྱུར་གཏིང་ཟབ་ཏུ་གཏོང་བའི་བསམ་འཆར།༽གྱི་དོན་ཚན་༡༢་ཀྱི་ནང་དུ་ཞིང་ལས་དང་འབྲོག་ལས་ཀྱི་ཞིང་འབྲོག་མང་ཚོགས་གྲོང་ཁྱེར་ལ་གནས་སྤོར་བྱས་བ་ཡིན་ཚེ། མིག་སྔར་གྱི་རྩྭ་ས་ཞིང་སའི་འགན་གཙང་ལེན་བདག་གཉེར་གྱི་གན་གྱ་ལས་ཕུད་དགོས་བ་དང་། ཁང་གཞིས་ཀྱི་ས་ཆ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་མི་ཆོག་པ། ཐུན་མོང་མཉམ་སྡེབ་ཚོགས་པ་ནས་ཁེ་ཕན་བགོ་བཤའ་མི་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་གསུམ་བཙན་འགེལ་བྱས་ཏེ་འགོག་མི་ཆོག་ཅེས་གཏན་ལ་འཁེལ་ཡོད་མོད། ངས་བལྟོས་ན་གནད་དོན་ནམ་རྙི་འདི་ན་འདུག
གལ་ཏེ་རོང་འབྲོག་པ་ཞིག་གེགས་མེད་པར་གྲོང་ཁྱེར་ཆུང་ཆུང་ཞིག་ཏུ་གནས་བསྡོད་བྱས་ནས། ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་སྤངས་ཏེ། དེ་གའི་གྲོང་ཚོའི་ཁྱིམ་ཐོ་ལ་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ན། གན་གྱའི་དུས་ཡུན་ནང་དུ་ཁོང་གི་རྩྭ་ས་དང་ཞིང་ས་སྲིད་གཞུང་གིས་༼ཞིང་སྡེའི་ས་ཞིང་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་ཁྲིམས་༽་༼农村土地承包法༽ལ་ཁག་བཞག་ནས་ལེན་ཆོག་ཆོག་ཡིན།
༢༠༠༢་ལོར་གཏན་ལ་འཁེལ་བའི་༼ཞིང་སྡེའི་ས་ཞིང་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་ཁྲིམས་༽གྱི་དོན་ཚན་༢༦་ལ་བཟོ་བཅོས་མ་བརྒྱབ་པར། རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་༢༠༡༤་ལོར་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་མེད་པར་བཟོས་བ་དེ་ཁྲིམས་བཟོ་བའི་ཁྲིམས་དང་འགལ་འདུག གང་ཡིན་ཞེས་ན་ཁྲིམས་བཟོ་བའི་ཁྲིམས་༼立法法༽ཀྱི་དོན་ཚན་༧༩་ལྟར་ན། རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་ལ་རྒྱལ་ཡོངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང་དེའི་རྒྱུན་ལས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་བཟོས་བའི་ཁྲིམས་ལུགས་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་པའི་དབང་ཐང་མེད་ལ། ཁྲིམས་ལུགས་དེ་དག་གི་རྩ་དོན་དང་འགལ་ཟླ་ཡིན་པའི་སྲིད་འཛིན་ཁྲིམས་སྲོལ་བཟོ་བའི་དབང་ཐང་ཡང་མེད་ཅེས་གཏན་འཁེལ་བྱས་ཡོད། ངས་བལྟས་ན་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་མེད་པར་བཏང་ནས་གྲོང་མིའི་ཁྱིམ་ཐོར་བཟོ་བ་དང་། ཡུལ་ཁམས་གྲོང་ཚོར་གནས་སྤོར་བྱེད་པའི་དམིགས་ཡུལ་གཅིག་ནི། ཐུན་མོང་སྐྱིད་སྡུག་ལ་དབང་བའི་ས་ཞིང་དང་། འབྲོག་པ་སྒེར་ལ་བདག་གཉེར་བྱེད་པར་བགོས་བའི་རྩྭ་ས། རོང་བ་སྒེར་ལ་བདག་གཉེར་བྱེད་པར་བགོས་བའི་ཞིང་ས་བཅས་ཀྱི་བདག་དབང་སྲིད་གཞུང་གིས་ཕྱིས་སུ་ཁྲིམས་ལུགས་བརྒྱུད་མ་དགོས་བར་གཞུང་བཞེས་བྱེད་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པར་སྙམ།
ཁྱིམ་ཐོ་བཅོས་བསྒྱུར་གྱི་འགོ་ནི་༡༩༨༤་ལོར་འགོ་བརྩམས་པ་རེད། གལ་སྲིད་རྒྱལ་ཡོངས་ཁྲིམས་བཟོ་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་མེད་པར་གཏོང་གི་ཡིན་པའི་ཆོད་སེམས་ཡོད་ན། ༢༠༠༢་ལོར་༼ཞིང་སྡེའི་ས་ཞིང་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་ཁྲིམས།༽ཞེས་བྱ་བ་སྤེལ་དུས། དེའི་དོན་ཚན་༢༦་གི་ནང་དུ་ཞིང་བས་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་སྤང་ནས་ཁུལ་འདུས་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་༼设区的市༽ལ་སྤོར་ན། ཐུན་མོང་སྐྱིད་སྡུག་ཚོགས་པ་སྟེ་ཚོ་བ་དང་སྡེ་བ་ཡིས་ཞིང་བ་དེའི་ས་ཞིང་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་གན་གྱ་ནུས་མེད་དུ་བཟོས་ནས། ཞིང་ས་དང་རྩྭ་ས་ཕྱིར་ལེན་བྱས་ཆོག་ཅེས་བའི་དོན་ཚན་གཏན་ལ་དབབ་གིན་མ་རེད། དེ་མིན་༢༠༠༥་ཡི་༼དངོས་ཟོག་བདག་དབང་གི་ཁྲིམས༽་༼物权法༽ཀྱི་རགས་ཟིན་གྱི་དོན་ཚན་༡༣༥་ཡི་ནང་དུའང་གོང་བཀོད་ཀྱི་གཏན་འཁེལ་འདྲ་མཚུངས་བྱེད་དགོས་དོན་མེད་ལ། ༢༠༠༧་གི་ལོར་ཁྲིམས་དེ་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་ཚོགས་ཆེན་གྱིས་དངོས་སུ་གཏན་ལ་འབེབས་དུས། ཞིང་སའི་འགན་གཙང་ལེན་གྱི་ཁྲིམས་ཀྱི་ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་དོན་ཚན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་པའི་དོན་ཚན་ཡང་འགོད་དགོས་དོན་མེད། དེའི་དོན་ཚན་༡༣༡་ལ་ལྟོས་ན་ཤེས།
ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་མེད་པར་བཟོ་དགོས་ན། རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གིས་ཐོག་མར་རྒྱལ་ཡོངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང་དེའི་རྒྱུན་ལས་ལྷན་ཁང་ལ་གོང་བཀོད་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་དེ་དག་་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་དགོས་བའི་བསམ་འཆར་དང་གྲོས་གཞི་བཏོན་ནས། རྒྱལ་ཡོངས་གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁྲིམས་བཟོ་བའི་ཁྲིམས་ལྟར་རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང་དེའི་རྒྱུན་ལས་ལྷན་ཁང་བརྒྱུད་ནས་ཁྲིམས་དེ་དག་གི་ནང་དུ་ཁྱིམ་ཐོ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་འགྲེལ་བཤད་དམ་བཟོ་བཅོས་བྱས་བའི་རྗེས་སུ། ད་གཟོད་ཁྱིམ་ཐོ་བཅོས་བསྒྱུར་གྱི་ཁྲིམས་སྲོལ་སོགས་སྤེལ་ན་ཁྲིམས་ལུགས་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་དང་མཐུན་ལ་མི་མང་གི་བློ་སེམས་ཀྱང་བདེ་ཐུབ། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་ཁྲིམས་ལུགས་དང་འགལ་ཟླ་ཡོད་པའི་སྲིད་གཞུང་གི་བཀའ་རྒྱ་འཕྲལ་མ་ཉིད་དུ་ལག་བསྟར་བྱས་ན། དེའི་ཤུགས་ན་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཀྱི་རྩྭ་ས་ཞིང་ས་དང་ཁེ་ཕན་ལ་གནོད་ཅིང་སྲིད་གཞུང་ལ་ཕན་པའི་གྲོས་ངན་ཞིག་ལོས་ཡོད་ཅེས་མང་ཚོགས་ནས་དོགས་པ་ཟ་ཆོག་པ་ཞིག་རེད་ལ། ལྷག་པར་དུ་བོད་ཀྱི་ས་ཁུལ་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་ཁྲིམས་ལུགས་ཤེས་བྱའི་ཀྱི་རྨིང་གཞི་ནང་ལོགས་ལྟར་དར་མེད་པས། སྲིད་གཞུང་གིས་མང་ཚོགས་ལ་འདིའི་ཐད་ཀྱི་གོ་བརྡ་དང་འགྲེལ་བཤད་ཡང་དག་པ་ཞིག་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་མ་བསྐྱོན་པར་དྲག་ཤུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ལག་བསྟར་བྱས་ན། མང་ཚོགས་ཀྱིས་ལས་དོན་འདི་ལ་དོགས་པ་ཟ་བ་་དང་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པ་ལ་ཁག་འཁྲིས་མེད།
རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྲིད་གཞུང་གི་ཟེར་སྒྲོས་དང་ཁག་ཐེག་གཡོ་ཟོལ་ལ་ཡིད་ཆེས་མི་བྱེད་པར། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩྭ་ས་དང་ཞིང་སའི་འགན་གཙང་ལེན་བདག་གཉེར་སྐོར་གྱི་ཁྲིམས་དང་༼དངོས་ཟོག་བདག་དབང་གི་ཁྲིམས་༽སོགས་ལ་ཡིད་རྟོན་བྱས་ཏེ། རྒྱལ་ཡོངས་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང་ཆེས་མཐོ་ཁྲིམས་ཁང་སོགས་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་དང་ཐག་བཅོད་ལ་ངང་སྒུག་བྱེད་དགོས་བ་ལས།། རང་གི་ཐོབ་ཐང་མཚོན་བྱེད་ཀྱི་ཞིང་འབྲོག་ཁྱིམ་ཐོ་དེ་བྲེལ་རྟབ་ཀྱིས་བརྗེ་བོ་མ་བརྒྱག སྤྱིར་རྒྱལ་ནང་གི་གནས་བབ་ལ་ལྟོས་ན་ཁྱིམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་ལ་བཟོ་བཅོས་བྱེད་དགོས་བ་བདེན། རབ་ཡིན་ན་ལམ་ལུགས་དེ་མེད་པར་བཟོ་དགོས། ཁྱིམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་ཀྱི་དེ་ཉིད་ནི་རྟ་འདོགས་ཀྱི་ཕུར་བུ་ལྟར་མང་ཚོགས་རྣམས་གནས་གཅིག་ཏུ་ཟོག་ལྟར་བཏགས་ནས་འགྲོ་སྐྱོད་བྱེད་དུ་མི་འཇུག་པ་དེ་ཡིན། ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་སུམ་ལྷག་གི་ཡ་ཐོག་ནས་རྒྱ་ནག་ལ་དར་བའི་བྲན་གཡོག་དབང་བསྒྱུར་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལྡན་པའི་་ཁྱིམ་ཐོ་ལམ་ལུགས་འདི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གད་སྙིགས་ནང་དུ་གཡུག་རན་རེད་མོད། ཞིང་ལས་ཁྱིམ་ཐོ་གད་སྙིགས་ནང་གཡུག་དུས་སོ་སོའི་རྩྭ་ས་དང་ཞིང་སའི་ཐོབ་ཐང་དང་བདག་དབང་སོགས་མཉམ་དུ་མི་གཡུག་པ་དེ་གལ་ཆེ།
མདོར་ན། ཉེ་བའི་ཆར་ཏེ། ད་ལོའི་ཟླ་༡༠་བའི་ཚེས་༣༠་ཉིན། ཀྲུང་གུང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁབ་ཁང་གིས་ལྷན་ཏུ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱས་བའི་ཡིག་ཆ་༼ཞིང་སྡེའི་ས་ཞིང་གི་བདག་དབང་དང་། འགན་གཙང་ལེན་གྱི་དབང་ཆ་དང་ཚོང་གཉེར་བཅས་ཀྱི་དབང་ཆའི་འཐུས་ཚང་རྣམ་འབྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་སྐོར་གྱི་བསམ་ཚུལ།༽༼《关于完善农村土地所有权承包权经营权分置办法的意见》༽ཞེས་བ་ཡིག་ཆ་དེའི་རྩ་བའི་རྩ་དོན་གྱི་དོན་ཚན་ནང་དུ། ༼ཞིང་བའི་རེ་འདུན་ལ་བརྩི་བཀུར་བྱེད་དགོས། ཞིང་བའི་གོ་གནས་གཙོ་བོར་བཞག་ནས་ཞིང་བའི་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་ཁེ་ཕན་ལ་སྲུང་སྐྱོབ་བྱེད་དགོས་ཤིང་། ཞིང་བར་གདམ་གསེས་ཀྱི་དབང་ཆ་སྤྲོད་དགོས། ཞིང་བའི་རང་འདོད་དང་གསར་གཏོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་སྲིད་འཛིན་་བཀག་འགོག་མི་བྱེད་པར། རེམ་འདེགས་ཀྱི་ནུས་བ་འདོན་དགོས་བ་ལས། བཙན་ཤེད་ཀྱིས་སྲིད་འཛིན་བཀའ་རྒྱ་གཏོང་བ་དང་། མཐའ་གཅིག་ཕྱོགས་ལྷུང་གི་ལས་ཀ་ལས་སྟངས་བྱེད་མི་ཆོག་༽ཅེས་གཏན་ལ་དབབ་ཡོད་པ་ལྟར། རྒྱ་ཆེ་རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ནས་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཁྲིམས་ལུགས་དང་སྲིད་ཇུས་ལ་གོ་བ་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་ལོན་པའི་རྗེས་སུ་སྤངས་བླང་གི་ཐག་རང་གི་འདོད་མོས་ལྟར་གཅོད་དུ་འཇུག་དགོས་བ་ལས། སྲིད་གཞུང་གིས་མང་ཚོགས་ཀྱི་འདོད་མོས་ལ་མ་བསྟུན་པར་བཙན་ཤེད་ཀྱིས་ཁྱིམ་ཐོ་བསྒྱུར་བ་དང་མང་ཚོགས་ཀྱི་ལག་ནས་ས་ཞིང་བཙན་འཕྲོག་བྱེད་པ་བཅས་ནི་ས་ཞིང་གན་གྱའི་ཁྲིམས་དང་དངོས་ཟོག་གི་ཁྲིམས་ལ་འགལ་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་གོང་གི་ཡིག་ཆའི་རྩ་དོན་དང་སྲིད་ཇུས་དང་ཡང་འགལ་ཡོད་པས། རོང་འབྲོག་མང་ཚོགས་ཚང་མས་སྤོབས་པ་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱེད་ནས་ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལས་ཀ་ལས་སྟངས་ལ་སུན་འབྱིན་བྱེད་དགོས།
༼ཕྱིས་སུ་མུ་མཐུད་ནས་ཡུལ་ཁམས་གྲོང་ཚོའི་སྐོར་ལ་དབྱེ་ཞིབ་ཞིག་བྱེད་གིན་ཡིན་པས་དོ་སྣང་གནང་རོགས།༽


text:
༼གསེར་གྱི་གཟེངས་རྟགས་མཛད་སྒོ་དང་འབྲེལ་བའི་གསུང་བཤད་ཆ་ཚང་ཕྱི་དྲིལ་ཤེས་བྱ་གསར་ཁང་གིས་བསྐུལ་བ་ལྟར་བསྒྱུར་ཅིང་ཤེས་བྱ་གསེབ་དེབ་ཐོག་བཀོད་ཡོད།༽
གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་གཙོ་མཁྱེན་ལྡན་མ་མཆོག་དང༌། གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་བྷའེ་ར་ཌེ༌ (Byrd) མཆོག །གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་རྣམ་པ། སྒོས་སུ་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་ཚོགས་མི་ཧྤེ་ཨན་སེ་ཊན་(Feinstein)དང༌། གྲོས་ཚོགས་ཚོགས་མི་མཁྱེན་ལྡན་མ་ཨེ་ལི་ན་ རོ་སེ་ལེ་ཊི་ནན། (Ileana Ros-Lehtinen) ཞིང་གཤེགས་གྲོས་ཚོཌ་གོང་མའི་ཚོགས་མི་ཐོ་མ་སེ།(Thomas) གཟི་བརྗིད་དང་ལྡན་པའི་སྐུ་མགྲོན་རྣམ་པ།
ཡང་སྒོས་ང་ཚོའི་གྲོགས་མཆེད་ཨི་ལའེ་ ཝི་སལ་(Elie Wiesel)དང༌། ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་བཅས་ལ་ཞུ་རྒྱུར།
འདས་པའི་ལོ་མང་པོའི་རིང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་གསེར་གྱི་རྟགས་མ་འདི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གི་རླབས་ཆེའི་མི་སྣ་མང་པོར་ཕུལ་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ཡང་རྒྱུན་དུ་ཁོང་རྣམ་པའི་འབད་འཐབ་མཇུག་བསྒྲིལ་ཏེ་རྒྱལ་ཁ་ཐོབ་ཟིན་པར་འབུལ་གྱི་ཡོད། དེ་རིང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་ནམ་རྒྱུན་དང་མི་འདྲ་བ་ཞིག་གནང་རྒྱུ་བདམས་གནང་བ་རེད། དེ་ཡང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱིས་གཟེངས་རྟགས་འདི་གང་གི་མཛད་འགན་མུ་མཐུད་སྐྱོང་བཞིན་པ་དང༌། གྲུབ་འབྲས་ཇི་འབྱུང་ངེས་པ་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་ཞིག་ལ་ཕུལ་བ་རེད། དེ་ལྟར་འབུལ་ལམ་ཞུས་པ་འདི་ནི། ཨ་མི་རི་ཀས་སྐྱེ་བོ་ཀུན་ལ་ཆོས་དད་རང་མོས་དང་འགྲོ་བ་མིའི་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་དགོས་པའི་ཐད་རང་གི་འབོད་སྒྲ་སྐད་གསང་མཐོན་པོས་བསྒྲགས་པ་ཞིག་རེད། རིན་ཐང་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ང་ཚོའི་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་མདུན་བསྐྱོད་དང༌། ཚོད་བགམ་མང་པོའི་ནང་ནས་ཡུན་གནས་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད་ལ། དེས་ང་ཚོ་ཆོད་སེམས་འགྱུར་མེད་དང་རྣམ་དཔྱོད་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་བོད་ཀྱི་མི་མང་དང༌། དེ་རིང་ང་ཚོས་མངོན་བསྟོད་ཞུ་ཡུལ་སྐྱེས་ཆེན་འདིའི་ཕྱོགས་སུ་དྲངས་པ་རེད།
ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ཕོ་བྲང་དཀར་པོའི་ནང་ཐོག་མར་དགའ་བསུ་ཞུས་པ་ནས་ད་བར་ལོ་རབས་གཉིས་ལ་ཉེ་བ་སོང་ཟིན། ང་ཚོའི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཁག་གཉིས་ཀའི་ཚོགས་མི་དང་འཛམ་གླིང་གི་དབུ་འཁྲིད་རྣམ་པས་ྋགོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་ནི་དད་པ་དང་ལྷག་བསམ་ཟོལ་མེད། ཞི་དུལ་ཅན་བཅས་ཡིན་པར་མཇལ་ཡོད། ཁོང་ལ་ཨ་རིའི་མི་མང་གི་གུས་བཀུར་དང་དུངས་སེམས་ཐོབ་ཡོད་ལ། ཨ་མི་རི་ཀའི་མི་མང་ལའང་ཁོང་གི་གུས་བརྩི་དང་དུངས་སེམས་ཐོབ་ཡོད།
བོད་ནང་ྋགོང་ས་མཆོག་སྐུ་གཞོན་ནུའི་གནས་སྐབས་ནས་གཟིམ་ཁྲིའི་ཉེ་འགྲམ་དུ་རང་དབང་ལྷ་མོའི་སྐུ་བརྙན་ཉར་གནང་མཛད་པའི་ཚུལ་འདི་ཤེས་སྐབས་ང་ཚོ་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་སྙེམས་པ་ཤོར་སོང༌། ལོ་མང་པོའི་རྗེས་ྋགོང་ས་མཆོག་ཐོག་མར་ཨ་རིར་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་སྐབས། རང་དབང་ལྷ་མོའི་སྐུ་བརྙན་ངོ་མ་ཐག་ཉེ་ས་ནས་གཟིགས་ཐུབ་ཆེད་ནིའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བྷ་ཊེ་རའེ་གླིང་ཁར་(Battery Park)ཆེད་ཕེབས་གནང་བ་རེད། ཁོང་ཝ་ཤིན་ཊོན་ལ་ཐོག་མར་ཆིབས་བསྒྱུར་གནང་སྐབས། གང་གི་གསུང་གིས་གསར་བརྗེའི་ལས་འགུལ་ཞིག་འབྱུང་བར་བྱས་ཤིང་དུས་ད་ལྟའང་འཛམ་གླིང་ཁྱོན་གྱི་སྐྱེས་ཕོ་མོ་ཚོར་ཡར་སྐུལ་ཐེབས་བཞིན་པའི་དྲན་རྟེན་ཁང་སྟེ། ཇེ་ཧྥར་སོན་དྲན་གསོ་ཁང་(Jefferson Memorial)བརྒྱུད་དེ་ཞབས་ཐང་དུ་ཕེབས་ཡོད། ཇེ་ཧྥར་སོན་ནི་རང་དབང་གོང་དུ་མཆོད་པའི་ཨ་རིའི་རླབས་ཆེའི་མི་སྣ་ཞིག་ཏུ་བརྩི་བཞིན་ཡོད། ཁོང་གིས་
ཡུལ་གྲུ་གཞན་དག་གི་ནང་རང་དབང་དང་སྲིད་གཞུང་ཡག་པོ་གཉིས་མི་མཐུན་པར་ཆ་འཇོག་བྱེད་བཞིན་ཡོད་ཀྱང༌། ང་ཚོའི་ཉམས་མྱོང་གིས་རང་དབང་ནི་སྲིད་གཞུང་ཡག་པོའི་རྒྱབ་རྟེན་ལེགས་ཤོས་དེ་ཡིན་པའི་དན་རྟགས་བྱས་ཡོད།
ཅེས་གསུངས་ཡོད། ཆོས་དད་རང་དབང་ནི་འགྲོ་བ་མིའི་སྙིང་ལ་བརྣག་པའི་འདོད་དོན་ཞིག་ཡིན་ལ། འཛམ་གླིང་ཡོངས་ཁྱབ་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཤིག་དང༌། ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གཙིགས་མཐོང་ཆེ་བའི་རིན་ཐང་ཡང་རེད། དེ་ནི་ཨ་རིའི་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་གི་ཁྲིམས་ཡིག་ནང་ཆེས་ཐོག་མར་སྲུང་སྐྱོབ་གནང་བ་དེ་རེད། ཁྲིམས་ཡིག་དེས་རྡོ་ཀ་མ་རུའི་སྒོར་དབྱིབས་ཁང་བརྩེགས་ནང་གི་ལྡེབས་རིས་སུ་འཁོད་པའི་སྐུ་བརྙན་ཁག་གི་དོ་བདག་དབུ་འཁྲིད་མང་པོར་ཡར་སྐུལ་ཐེབས་ཡོད་ལ། དེས་ད་ལྟའང་ང་ཚོའི་མི་ཚེ་སྐྱེལ་ཕྱོགས་ལ་ཚད་འཛིན་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་བཞིན་ཡོད།
དེ་རིང་ང་ཚོ་གང་དུ་འཛོམས་ས་དེར་ཐུགས་ཞིབ་གནང་དང༌། མང་གཙོའི་མཚོན་རྟགས་རླབས་ཆེན་དུ་གྱུར་པའི་གནས་འདི་ཡེ་ཤུའི་ཁེ་ཐོ་ལིག་གི་ཆོས་སྡེ་ཞིག་དང༌། འཇིའུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འདུ་ཁང་ཞིག །ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་ཕྱག་ཁང་ཞིག །གྷི་རིག་གི་དམ་པའི་མཆོད་ཁང་ཞིག ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལྷ་ཁང་ཞིག་བཅས་དང་ཧ་ཅང་འདྲ་བོ་ཡོད། གང་ཡིན་ཟེར་ན་གོང་གི་དེ་དག་ཚང་མར་རང་རང་གི་མི་ཕྱེད་པའི་དད་མོས་ཅན་གྱི་རྗེས་འཇུག་ཉམས་ལེན་པ་ཡོད་པ་རྣམས་མཉམ་དུ་ཞི་བདེར་གནས་ཡོད། སྣ་མང་རང་བཞིན་འདི་ནི་བརྟན་ལྷིང་མེད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མ་ཡིན་པར་སྟོབས་ཤུགས་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་རེད། (མཚམས་འདིར་ཚང་མས་ཡིད་མོས་ཀྱི་ཐལ་མོ་ཤུགས་ཆེ་བརྡབས།) རང་དབང་འདི་ནི་རྒྱལ་ཁབ་གཅིག་ལ་དབང་བ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་འཛམ་གླིང་ཡོངས་ལ་དབང་བ་ཞིག་རེད།
འདས་མ་ཐག་པའི་དུས་རབས་ནང་བྱུང་བའི་རྒྱུན་ལྡན་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོ་གནས་ཤིག་ནི། རྒྱལ་ཁབ་མང་པོས་སྐྱེ་བོ་སྒེར་གྱི་རང་དབང་དང་ལེན་བྱས་པ་དང་མཉམ་དུ་ཨུ་ཚུགས་མཁྲེགས་འཛིན་གྱིས་ཆོས་ལུགས་ལ་བཙན་གནོན་བྱེད་པའི་གནས་ཚུལ་ཡང་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་དུ་བྱུང་བ་དེ་རེད། ཨ་མི་རི་ཁས་ཆོས་ལུགས་བཙན་གནོན་གྱི་མཐའ་སྐྱོའི་གནས་སྟངས་མཐོང་བཞིན་དུ་རང་གི་མིག་ཟུང་བཙུམ་པའམ་མ་མཐོང་མདོག་མདོག་གིས་རྒྱབ་བསྟན་ནས་སྡོད་མི་ཐུབ། དེ་ནི་ངས་རྒྱ་ནག་གི་དབུ་འཁྲིད་ཚོར་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་རྒྱ་ནག་ཏུ་གདན་ཞུ་དགོས་པའི་ནན་སྐུལ་མུ་མཐུད་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན། ཁོང་ཚོས་སྐྱེས་བུ་བཟང་པོ་འདི་མཇལ་སྐབས། ཁོང་འདུམ་སྒྲིག་དང་ཞི་བདེའི་སྐྱེ་བོ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་རྟོགས་ཡོང་གི་རེད།(ཡིད་མོས་ཀྱི་ཐལ་མོ་ཤུགས་ཆེ་བརྡབས།)
ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་འཛམ་གླིང་འདིའི་ནང་བཙན་གནོན་དང་གཉའ་གནོན་མྱོང་མཁན་ཚོར་རང་དབང་དང་རེ་བའི་གསུང་འཕྲིན་སྩོལ་མཁན་ཚོའི་མཉམ་དུ་ང་ཚོས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོས་སྔ་ཕྱི་ཀུན་ཏུ་ལངས་ཡོད། འདི་ནི་ང་ཚོ་ཚང་མ་ཐག་རིང་དུ་འཚོ་གཞེས་མཛད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབུ་འཁྲིད་བཟང་པོ་འདིར་ཕྱོགས་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད། དེ་རིང་ང་ཚོས་ཁོང་ཞི་བདེ་དང་བཟོད་སྲན་གྱི་ཡོངས་ཁྱབ་མཚོན་རྟགས་དང༌། དད་དམ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་པ། གང་གི་མི་མང་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་རེ་བའི་མེ་ལྕེ་སྲུང་སྐྱོང་མཛད་པོ་བཅས་སུ་མངོན་བསྟོད་ཞུ་བཞིན་ཡོད།
ངས་ྋགོང་ས་མཆོག་ལ་ངོས་འཛིན་འདི་དག་ཐོབ་པར་བཀྲ་ཤིས་བདེ་ལེགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ང་རང་ཁྱེད་དང་ལྷན་དུ་འདིར་བཅར་རྒྱུ་བྱུང་བར་ཧ་ཅང་སྐལ་བ་བཟང་པོར་ཚོར་བྱུང༌། ྋགོང་ས་མཆོག །ང་དང་ངའི་ལྕམ་ལའོ་ར་(Laura)གཉིས་ཀྱིས་ཨ་རི་བ་ཡོངས་དང་མཉམ་བོད་ཀྱི་མི་མང་ཚོར་བཀྲ་ཤིས་ལུགས་ལེགས་དང་ཞི་བདེའི་དུས་བཟང་ཤར་བའི་སྨོན་ལམ་གདུང་ཤུགས་དྲག་པོས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།
ད་ནི་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་ཚོགས་གཙོ་མཆོག་དང་ཚོགས་མི་བྷའེ་ར་ཌེ་(Byrd)མཆོག་ཕེབས་ཏེ། ང་དང་ལྷན་དུ་གསེར་གྱི་རྟགས་མ་བསྟར་འབུལ་ཞུ་རྒྱུར་མཉམ་ཞུགས་གནང་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན།། །། (ཡིད་མོས་ཀྱི་ཐལ་མོ་བརྡབས།)


text:
༄༅།། ཨ་རི་བོད་ཀྱི་ཐེབས་རྩ་བཙུགས་ནས་ལོ་ ༣༥ འཁོར་བའི་ལས་བསྡོམས་སྙིང་བསྡུས་ཐེབས་རྩའི་དྲྭ་མཛོད་ཐོག་འདོན་སྤེལ་ཞུས་པའི་ནང། རྒྱ་བལ་འབྲུག་གསུམ་དུ་བོད་མིའི་གཞིས་སྒར་དང་། སློབ་གྲྭ དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་། སྨན་ཁང་། དེ་བཞིན་བོད་དུའང་གཙོ་བོ་ཤེས་རིག་དང་འཕྲོད་བསྟེན་ཆེད་རོགས་རམ་མིག་སྨན་མིག་ཐོག་ཏུ་བཏང་པའི་དཔེ་མཚོན་བོད་ཡིག་ཏུ་ཕབས་བསྒྱུར་ཞུས་པ་གཤམ་གསལ།
ཀ) ཤེས་རིག་དང་འབྲེལ་བའི་ལས་དོན།
བྷིར་གསོག་སྒར་སློབ་གྲྭ་དྷ་ཤོད་ལ་གནས་སྤོས་རྗེས་དཔེ་མཛོད་ཁང་གི་ཆེད་དུ་ཨ་སྒོར་ $༥,༠༠༠།
དང། སྐད་ཡིག་དང་། ལས་ཀའི་སྦྱོང་བདར་གྱི་ལས་འཆར་ language and job training program ཆེད་དུ་ཨ་སྒོར་ ༡༤,༠༠༠ ཕུལ་བ་མ་ཟད། ཨ་རི་གཞུང་ནས་གསོག་སྒར་སློབ་གྲྭ་དང་། བྷིར་སཱུ་ཇ་སློབ་གྲྭའི་བུ་ཕྲུག་རྒན་པའི་སྡེ་ཚན། མ་སུ་རི་བོད་ཁྱིམ་བཅས་པར་ལོ་མང་རོགས་རམ་འབོར་ཆེན་གནང་པའི་ལས་གཞིའི་འཛིན་སྐྱོང་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་ལྷན་དུ་འཐུས་ཤོར་མེད་པར་ཞུས་ཡོད།
༢༠༡༤ ལོར་སློབ་གྲྭ་སོགས་བོད་མིའི་སྡོད་སྒར་ཁག་ལ་ཐུང་ཆུ་གཙང་མ་མཁོ་སྤྲོད་ཀྱི་ཡོ་ཆས་གསར་ཉོའི་ཆེད་ཨ་སྒོར་ ༦༡༩༤། སློབ་ཕྲུག་གི་ཁོངས་ནས་སྒྲུང་དེབ་ཀློག་རྩལ་འགྲན་སྡུར་ཆེད་༢༠༡༧ ལོར་ཨ་སྒོར་ ༣༠༠༠། ཉམས་ཐག་ལ་ཟ་བཅའ་བགོས་སྤྲོད་ཆེད་སྒོར་ ༣,༠༠༠། བཅས་རོགས་རམ་ཞུ་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད།
ཁ) ཆོས་དང་རིག་གཞུང་གི་ཆེད་དུ་རོགས་རམ།
འགྲོ་གྲོན་ཐོག་ཨ་སྒོར་ $༥༠,༠༠༠༠། ཁྲི་ལྔ་དང། གསར་དུ་འབྱོར་བའི་གྲ་བཙུན་རྣམས་སྔ་རྗེས་སུ་དགོན་སྡེ་གྲ་ཚང་ཁག་ལ་གཏོང་རྒྱུའི་ལམ་གྲོན་ཆེད་སྒོར་ $༡༠,༠༠༠། ཁྲི་གཅིག གྲ་བཙུན་སྐུ་ན་བགྲེས་པ་ཉམས་ཐག་རྣམས་ལ་གཟིགས་རྟོགས་ཆེད་ཨ་སྒོར་ $༡༥,༠༠༠། གྲ་བཙུན་རྣམས་ལ་ངེས་མེད་ཛ་དྲག་རོགས་རམ་ཆེད་ཨ་སྒོར་ $༥,༠༠༠། བཅས་དགོས་གལ་ལ་གཞིགས་པའི་བགོས་འགྲེམས་གནང་བ་དོན་ཕན་ལྡན་པ་བྱུང་ཡོད།
ག) འཕྲོད་བསྟེན་ཐོག་རོགས་རམ་གང་བྱས་དཔེ་མཚོན་འགའ་ཞིག་ཞུས་ན།
ང) རྒས་གསོ་ཁང་ཁག་ལ་རོགས་རམ་ཞུས་པ་གཤམ་གསལ།
ཅ) གཞིས་ཆགས་ཡར་རྒྱས་ཆེད་དུ་རོགས་རམ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྙན་ཐོ།
ཆ) གཞུང་གི་དཔལ་འབྱོར་རྒྱབ་རྟེན་ལ་མཐུན་འགྱུར་ཞུས་པའི་སྙན་ཐོ།
ཀ) ༡༩༩༧ ལོར་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཀྱི་དབྱར་ཁའི་ཚོགས་འདུའི་ཆེད་ཨ་སྒོར་ ༩,༠༠༠།
ཁ) ༡༩༩༨ ལོར་དགུན་ཚོགས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཨ་སྒོར་ ༩,༠༠༠།
ག) ༡༩༩༧ ལོར་ཁོ་ལོ་རཱ་ཌོ་དང་ལཱི་སི་ཨན་ཇ་ལེསི་ནས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཕུལ་བ་ཨ་སྒོར་ ༡༠༠,༠༠༠།
ང) གོང་བཞིན་ཨ་རི་ཛོ་ན་ནས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་ཨ་སྒོར་ ༥༠,༠༠༠། བཅས་འབུལ་ལམ་ཞུས་ཡོད།
ཇ) མེ་སྐྱོན་དང་། ཆུ་རུད། ས་འགུལ་སོགས་ཛ་དྲག་ངལ་སེལ་རོགས་རམ།
ཉ) བོད་ཀྱི་ནང་མིག་ནད་སྨན་བཅོས་དང་སྨན་ཁང་གསར་རྒྱག དེ་བཞིན་སློབ་གྲྭྭ་འགའ་ཤས་ལ་རོགས་རམ་བྱས་པའི་སྙན་ཐོ་སྙིང་བསྡུས།
Click below for form (in pdf format) to mail with your check or money order.


text:
དབང་ཆེན་གྱིས་བྲིས། 2017-08-30
གཉན་པོ་གཡུ་རྩེ་ནི་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་དང་སི་ཁྲོན་ཞིང་ཆེན། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གསུམ་གྱི་འདུས་མདོ་རུ་ཡོད་ལ། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་མིང་དོན་ནི་གཉན་པོ། བཙན་ཤེད་ཆེན་པོ། གཡུ་རྩེ། ཆེས་མཐོ་སའི་གངས་ཀྱི་ཡངས་རྩེར་གཡུ་མདོག་ཅན་གྱི་རྫ་རི་ཡོད་པས་དེ་ལྟར་ཐོགས། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་སྲིད་པའི་ལྷ་རབས། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེ་ཞེས་པ་ནི་ཕྱིའི་གནས་རིའི་མིང་ཡིན་ལ། ནང་དུ་གནས་པའི་གནས་བདག་གི་མིང་ལ་གཉན་ཆེན་ཐོད་པ་རྩལ་ཟེར་ཞིང་། སྲིད་པའི་ལྷ་རབས་རྣམས་སུ་གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་ཕ་ཡབ་གངས་དཀར་ཏི་སེ་དང་། མ་ཡུམ་མ་ཕམ་གཡུ་མཚོ། མེས་པོ་བཞག་བྲག་ལྷ་རྩེ། ཞང་པོ་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་ར། ཚའུ་གཉན་ཆེན་ཐང་ལྷ་སོགས་ཡིན་པར་བཤད་ཅིང་། ད་དུང་གཉན་པོ་གཡུ་རྩེ་ནི་བོད་ཀྱི་སྲིད་པ་ཆགས་པའི་ལྷའི་གྲས་སུ་གཏོགས་པ་བན་བོན་གྱི་གནའ་དཔེ་མང་པོར་བཤད།
གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་འཁོར་ལ་བཙུན་མོ་ལྷ་ཡངས་སྒྲོལ་མ་དང་། སྲས་མོ་གཉན་མོ་ཀ་དཀར་དང་། བློན་པོ་གཡུང་དྲུང་ལྕགས་རྩེ་སོགས་མཆིས། སྤྱིའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ2338དང་། གནས་རི་རྐྱང་པའི་རྒྱ་ཁྱོན་ལ་སྤྱི་ལེ་གྲུ་བཞི་མ880ཡོད་ལ་ཟལ་མོ་སྒང་རྒྱུད་ཀྱི་ཆེས་མཐོ་བའི་གཙོ་རི་ཡིན། མཚོ་འཕགས་ནི་སྨི5380ཡོད། ཆེས་དམའ་ས་ནི་སྨ་རོང་ཡིན་ལ་དེར་མཚོ་འཕགས་སྨི3000ཡོད། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་རྩེ་མོར་བསྐལ་བའི་འཁྱགས་རོམ་དང་སྲིད་པའི་གངས་རྒན་ཆགས་ཡོད་ལ། ཉེ་བའི་ལོ་ཉི་ཤུའི་ནང་དུ་གངས་དང་འཁྱགས་རོམ་གྱི་ཞུ་ཚད་ཧ་ཅང་མགྱོགས། རླན་ས་ལ་མཚེའུ་དང་། བཞུར་རྒྱུན། ན་བ་སྟེ་རིགས་གསུམ་དུ་དགར་ཆོག གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་མཐའ་འཁོར་དང་རྫ་རི་དག་གི་བར་གསེང་རྣམས་སུ་མཚོ་སྨན་ཆེ་ཆུང་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་དང་། ཆུ་མགོ་སྟོང་དང་དགུ་བརྒྱ། ན་བ་ཆིག་སྟོང་ལྷག་ཡོད་ལ། ད་དུང་རིག་གནས་དང་ཚན་རིག་གང་གི་དབང་དུ་བྱས་ཀྱང་ཤར་རྒྱལ་མོ་རྔུལ་ཆུ་དང་རྔ་ཆུ་སོགས་ཆུ་བོ་གལ་ཆེན་མང་པོའི་ཆུ་མགོ་གནས་འདི་རུ་འཁེལ་ཡོད། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་ནུབ་བྱང་གི་ཆུ་རྣམས་རྨ་ཆུ་དང་ཤར་ལྷོའི་ཆུ་རྣམས་འབྲི་ཆུར་བརྒྱུད་འབབ་བཞིན་ཡོད་པས་གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་རི་རྒྱུད་ནི་རྨ་འབྲི་ཆུ་བོ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱེ་མཚམས་ཀྱང་ཡིན་པས་རྨ་འབབ་དང་འབྲི་འབབ་ཀྱི་ཆུ་མིག་གཉིས་ཅིག་ཆར་དུ་མིག་གང་གིས་མཐོང་ཐུབ་པའི་ས་བབས་དང་། ཆུ་མིག་གཅིག་ནས་གྱེས་ཤིང་འབྲི་ཆུ་སོ་སོར་བབས་པའི་ཆུ་ཕྲན་ངོ་མཚར་བ་སོགས་མང་དུ་ཡོད།
དེ་ཡང་གནས་འདིར་སྣ་མང་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་ལྟེ་གནས་ཤིག་ཡིན་ལ། གཉན་པོ་གཡུ་རྩེ་ནི་ཟལ་མོ་སྒང་རྒྱུད་ཀྱི་ཆེས་མཐོ་བའི་རི་བོ་ཡིན་པར་མ་ཟད། རི་རྣམས་ཀྱང་རྫ་རི་དང་། གཡའ་རི། སྤང་རི། ནགས་རི། གངས་རི་སོགས་ས་གཤིས་མི་འདྲ་བ་དུ་མས་གྲུབ་ཡོད་ལ། མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་གྱི་ཆར་ཆུ་ཆེས་མོད་ཅིང་ནགས་ཚལ་ཆེས་ཆེ་བའི་ས་ཆ་ཡིན་གཤིས་མཚེའུ་དང་ན་བ་སྟོང་ཕྲག་ལྷག་ཡོད། ད་དུང་ཤར་ལྷོ་ནགས་རོང་དང་ནུབ་བྱང་རྩྭ་ཐང་ཡིན་པ་སོགས་ས་བབས་ཁྱད་པར་བའི་དབང་གིས་གནས་འདིར་སྐྱེ་དངོས་ཀྱི་རིགས་སྣ་མང་འཛོམས་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲུང་སྐྱོབ་རིམ་པ་དང་པོར་ཐེ་བ། གསེར་གླག་དང་། མཚོ་གླག གོ་བོ། ཤ་དམར། གླ་སྐྱ། རྨོས་ཉ། གསའ། སྟག་མ་གཟིག ནགས་གླ། ཁྲུང་ནག ལྕང་སྲག ཁྲུང་ཁྲུང་བཅས་དང་། སྲུང་སྐྱོབ་རིམ་པ་གཉིས་པར་ཐེ་བ། སྤྲེལ། འཕར་བ། དོམ། དྲེད་མོང་། ཨོག་སེར། ཨོག་དཀར། རྩྭ་ཞུམ། གཡི། ཁྲི་ལེ། ཤ་སྐྱ། ཤ་ནག རྒོ་སྐྱ། རྒྱ་གོ་ར། ར་རྒྱ། གནའ་བ། ཁྲ་ཧོར་པ། ཁྲ་དམར། རྔོན་ཁྲ། གོང་མོ། ཟེར་མོ། བྱ་ཝང་དཀར་པོ། བྱ་ཝང་སྔོན་པོ། འུག་ཆེན། འུག་པ་རྣ་རིང་། འུ་གུ་ཆུང་། རྒོད་ཐང་དཀར། རྒོད་ཐང་ནག སྲམ། ཡེ་རྩེ། ཉ་གླག ནེ་ལེ། ནེའི་ཚ། ཁྲ་དཀར་སོགས་ཡོད།
གཉན་པོ་གཡུ་རྩེར་ཁྱད་པར་བའི་སྐྱེ་དངོས་གཟི་བྱིའུ་ཡོད་པ་དང་། གཟི་བྱིའུ་ནི་ཀྲུང་གོའི་ཐུན་མིན་གྱི་འདབ་ཆགས71གི་གྲས་ཀྱི་གཅིག་དང་། ཟལ་མོ་སྒང་རྒྱུད་ཁོ་ནར་མཆིས་པའི་གཉན་པོ་གཡུ་རྩེའི་བླ་བྱིའུ་ཡིན། གསའ་ནི་འཛམ་གླིང་རིམ་པའི་ཉམས་ཉེན་གྱི་སྲོག་ཆགས་དང་རང་རྒྱལ་གྱི་སྲུང་སྐྱོབ་རིམ་པ་དང་པོའི་གྲས་ཀྱི་གཅན་གཟན་ཞིག་ཡིན། ད་ལྟ་འཛམ་གླིང་ཧྲིལ་པོར་རྒྱལ་ཁབ་བཞི་མ་གཏོགས་མེད་ལ་གསའི་གྲངས་ཀ་ཧ་ཅང་ཉུང་། ཀྲུང་གོ་ནི་གསའ་ཆེས་མང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཡིན་ཞིང་དེ་ལས་བོད་ཁུལ་དང་དེའི་ནང་ནས་ཀྱང་མིག་སྔར་གཉན་པོ་གཡུ་རྩེ་ནི་གསའ་འདུས་སྡོད་བྱེད་ས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། །
དོ་སྣང་ཆེ་བའི་རྩོམ།
རྩོམ་གསར། 10