text: 1“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Sadisi-chɔchi-melika ma. “ ‘Allata Ni wɔrɔnfilɛ ye n bolo anubɛ lolo wɔrɔnfilɛ ado nde le ye kumɛ kɛ fɔla. Wole Sadisi-chɔchi-mɔgɛnu, wo ye wɔlɛ min kɛla, n ya wo lɔn. N ya a lɔn ko wo ye wo nyɛrɛ mala iko dɛnkɛninya-mɔgɛnu kɔnɔ wo sɔndɔmɛ rɔ, wo bilani ma nde fɛ. 2Woletɔ wo ni kunden. Sɛnbɛ nɛ min bi wo bolo fɔlɔ, wo ni do sa wo kuma yanni a ni ban. Ado n bara a yen ko wo ara min kɛ, wo kanbalini ma fɔlɔn ndeta Alla yala. 3Nba, wo ara min karan wo, wo ya min namɔɛn wo, wo hɛnkili ni to wonu ko. Wo ni wonu bira ka wo kɛ-nya yɛlɛma. Ni wo ma kunden, wo hɛnkili sa a ma tumɛ min, n si na kɛ wo ma iko kankan ka wo tɔrɔ. 4Kɔnɔ donu bi wo tɛma Sadisi chɔchi burɔ nyɔ minnu bara anuna kurɛnu mara sɛninyɛ rɔ. Kura-gbɛ-tigi wonu si tagama n fɛ bawo anu sɔn kin wo ma tinɛ. 5Minnu ba nɔlɛ kɛ, duruki-gbɛ si don wonu kan na iko doi wonu. N ti anu tɔgɛ bɔ Mɔgɔ-Nimɛnuta-Kitabu rɔ mumɛ! N si a fɔ n Fa anubɛ ata melikanu yala gbɛ rɔ serr, ko ntɛ le anu na. 6“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ 7“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Filadɛlifiya-chɔchi-melika ma. “ ‘Nde sɛninyanɛ, ado n si tonyɛ fɔ tolon! Dawudata da-nyin ye n bolo. N ba dɛ laka, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke a latogonna. N ba a latogon, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke a lakala. Wole Filadɛlifiya-chɔchi-mɔgɛnu, wa wo tole masɔ nta kumɛ kɛ la. 8N ya wola wɔlɔ-nyimɛ lɔn. N ya a lɔn ko sɛnbɛ ye wo bolo doni. Wo ara bila nna karan fɛ ka lanayɛ kɛ n ye. N bara dɛ laka wo yarɔ, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke min natogonna. 9Nba, wa wo tole masɔ! Minnu bilanɛ Setanɛ fɛ, foninya-fɔlɛ le wonu na. Anu bi a fɔla ko Yahudiya le anu na kɔnɔ a sa wo nya. N si a ma, anu ni anu sa wo kin kɔrɔ wo madiya tinɛ. Anu dama si a lɔn ko wo di n ye. 10N bara a fɔ wo ye ko wo ni wo munyu. Wo ara wo bira min kɛ, nde fanan si wo latanka tɔrɔyɛ wo ma min bi nala duninya bɛɛ kuma. Tɔrɔyɛ wo si mɔgɛ bɛɛ kɔrɔbɔ dugu kole kuma. 11N bi nala tiriya! Min bi wo bolo, wo ni wo mara gben! Woletɔ wo ara barayi min sɔrɔn ka a bɛn wola nɔlɛ ma, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke wo kankanna wo bolo. 12Minnu ba nɔlɛ kɛ, n si wonu ma sɛnbɛrɛn-kɔn la n fa Alla Bato Bɔn la. Anu ti bɔ nyɔ mumɛ! N si n fa Alla tɔgɛ anubɛ ata so-kurɛ tɔgɛ sɛbɛ anu ma, Yerusalɛm so kurɛ kɔni. Soe wo si yigi ka bɔ Arinyɛni tɔ nta Alla bolo. N si n nyɛrɛ tɔgɔ-kurɛ fanan sɛbɛ anu ma. 13“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ 14“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Leyodisiya-chɔchi-melika ma. “ ‘Nde tɔgɛ le Amina. N bi Allata tonya-bɛrɛ fɔla wati bɛɛ. Alla ya dali-fan bɛɛ dan ka a tɛgɛ nde le ma. Ado nta kumɛ le kɛ la. 15Wole Leyodisiya-chɔchi-mɔgɛnu, n ya wola wɔlɛ lɔn. Wo manɛ iko dɔn-fan min kimani ma, ado a kaliyani ma. Ni a kimanɛ le nun, ni a kaliyanɛ nun, wo si a diya don n tɔ nun! 16Kɔnɔ a tɛrɛfɛrɛ le. A kaliyani ma, a kimani ma. N bi a fɛ ka wo lateseri ka wo labɔ n dɛ rɔ! 17Wo ye wo kɔgɔ rakala ko nɔnfulu-tigi le wole la. Wo ko wola nɔnfuli ara wara. Wo ko wo makoe ye min bɛɛ la, wo ye wo bolo. Kɔnɔ wo makinikininɛ nya min wo, wo tɔrɔnɛ nya min wo, wo ma wo lɔn feu! Wo bolo-kolɔn gbɛ! Wo fiyonyanɛ. Kura sa wo ma. 18Nba, n bi wo makawandila ko wo ni sɛnɛ-nyimɛ san n ma alako wo ni ma nɔnfulu-tigi-bɛrɛ la. Wo ni duruku-gbɛ fanan san n ma alako wo ni wo nyɛrɛ rabɛn ka wola gbu-makolonyɛ yamatogon, ado miliya-koe le wo la. Wo ni bɛsɛ do san n ma fanan min si kɛ wo yɛnu ma woletɔ wo si fen yen. 19Min bɛɛ di n ye, n si wo tigi makuma ka a kolo. Nba, wa wo raya ka wo kɛ-nya yɛlɛma ka wola hakɛ boloka. 20Wa wo tole masɔ! N sɔnɛ dɛ la ka a matugu. Ni mɔgɔ wo mɔgɔ ya n kan lamɔɛn ka dɛ laka n ye, n si don wola bɔn la ka fen-dɔn-kɛ a fɛ. Ale fanan si fen-dɔn-kɛ n fɛ. 21Min ba nɔlɛ kɛ, n si sarati di wo ma alako a ni sigi n dafɛ nta mansaya-sigi-fan rɔ. Nde fanan ya nɔli kɛ ka sigi n fa Alla fɛ wo nya na le n fa Allata mansaya-sigi-fan rɔ. 22“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ ”


c: text/html

text: 1N diyana-mɔgɛnu, lanyiri kɛ bɛɛ kirinɛ male le ye! Woletɔ koe min bɛɛ si fɛrɛ-bɔnkɛ anubɛ niyi latinya, ma ni ma nyɛrɛ sɛninya wonu ma. Ma ni ko-sɛnimɛ nyini ka to kilanna Alla la. 2Wo ni wo yisi laka male ye. Ma ma ko-yogoma kɛ mɔgɔ wo mɔgɔ la. Ma ma mɔgɛ karan ko-yogoma ma hali ka mɔgɔ kensunya. 3N ma kɛ fɔ alako ka wo rasɛ. Iko n ya a fɔ nya min nun, ma belinɛ wo, ma faganɛ wo, wola ko ye ma yisi rɔ tolon! Wola ko di ma ye kati! 4N lanɛ wole la kosɛbɛ! Ado n wasinɛ wo la kati! Hali ma tɔrɔyanɛ, wo ye a mala, n fanɛ sewɛ la tolon! 5Hali ma kera Masidoniya nyamanɛ rɔ tumɛ min, ma ma ma sulen mumɛ! Tɔrɔyɛ bilanɛ ma fɛ kan tinɛ bɛɛ rɔ. Sɔsɔlɛ le gbansan ye mala foolɛ rɔ. Kilan fanan bi ma yisi rɔ. 6Alla min si mɔgɔ-kɔndɔfilinɛ yisi-kimɛ, wo ya ma yisi-kimɛ Taitala nɛ fɛ. 7Ala nɛ dɔrɔn fɛ, wo ma. A ya dantɛgɛlɛ sa ka a bɛn wo ya a yisi-kimɛ nya min. Wo ya a ma, ma yisi kimara. N yen-sɔgɛ ya wo bira nya min, a ya wo rakaran ma ye anubɛ wo nimisara nya min. Wo rabɛnnɛ nya min ka n fɛka fanan, n ya wo bɛɛ lamɔɛn tumɛ min, n sewara kati! 8Hali nna kɛdi wo ya wo yisi lafin, n ya a sɛbɛ wo ma min kɛ, n nimisani ma wola ko la. N nimisara fɔlɔ nun ala ko la bawo n ya a lɔn ko kɛdi wo ara wo yisi lafin wati-kunduni kɔrɔ. 9Kɔnɔ tɔ-a-la, n sewani ma ko n bara a ma, wo yisi la ara fin kɔnɔ wola yisi-lafinyɛ ya a ma, wo ya wo kɛ-nyanu yɛlɛma. Yisi-lafinyɛ wo, Alla gbɛ le wo la. Woletɔ ma ma wo madumɛ hali! 10Yisi-lafinyɛ min bɔnɛ Alla bolo, wo si na yisi-yɛlɛma la, ado wo si a laban kisi-koe ma wo bolo. Wo ti mɔni wo rɔ mumɛ! Kɔnɔ hadama danta yisi-lafinyɛ si a laban sayɛ ma. 11Alla ya a ma, wo yisi lafinta min kɛ, wa a mafɛlɛn a ya wo dɛnbɛ nya min. Wo ara wo ma sɛbɛna-mɔgɛnu na gbɛ! A sɔgɛ ya wo bira ka a yira ko sɔn sa wo la! Wo diminyara kati! Ado wo kilanta bawo wo ya ko-yogomɛ le ma. N yen-sɔgɛ ya wo bira. Nta hɔnyɛ ya wo bira fanan. A di wo ye ka ko-yogoma-kɛlɛ wo tɔrɔ! Wo ya a lagbɛ ko fɛɛ sa wo la kɛ fenfen tɔ. 12N ma kɛdi wo sɛbɛ wo ma ka a tɛgɛ min bara ko-yogomɛ kɛ anubɛ ko-yogomɛ kɛra min na. N ya a sɛbɛ le alako Alla ni a gbɛ wo ye, ma di wo ye nya min. 13Wo le ya a to, ma yisi kimara. Min sanɛ mala yisi-kimɛ kuma, wo ya Taita lasewa nya min, wo ara male fanan nasewa wo nya na le. Wo damasi ara a dɛnbɛ ka a yisi sa lɛp! 14N ya n nyɛrɛ kɔgɔ raka wola ko la a ye. Ado wo ma n namiliya. Iko ma nɔrɔta tonyɛ ma nya min, mata kɔgɔ-rakɛ fanan mara tonyɛ la wo nya le. 15Taitala keninteyɛ tora warala wo ye kati! Wo dama ya ala kumɛ bira nya min wo, wo ya a labɛn kilan anubɛ yɛrɛyɛrɛn la nya min wo, a hɛnkili tonɛ wo bɛɛ ko. 16N sewanɛ kati bawo n si ke n yigi sala wo kuma feu!

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Mam Paul, la Silas, la Timoti n golehɛ gɔŋɔ wa. To golehɛ bɔ'ɔra la yamam lagaŋseko n de to Sɔ Yenɛ la Na'ayenɛ Yesu Krista nɛreba bɔna Tesalonika teŋa poan la. 2To Sɔ Yenɛ la Na'ayenɛ Yesu Krista wan eŋɛ ya som ge bo ya sunma'ahom. 3To sɔɔnrɔ, daarɛ woo to po'ohɛ Yenɛ la sɛla te a eŋɛ bo ya la zuo. La me de ma'an te to eŋɛ bala. Se'ere n sɔe la, ya kɔ'ɔn nam Yesu pa'ahɛ mɛ ge te yan tare nɔŋerɛ bɔ'ɔra taaba me malom gana bala. 4Bala n sɔe, te tomam mɛhe ŋmɛ'ɛra to nyɔn'ɔnrɔ la lagaŋseto n de Yenɛ nɛreba ya zuo. To ŋmɛ'ɛre bala la ban zɛrɛgɛ ya ge te ya nyɛta namehe seto ge zina ge kelom ŋmebera ge nam Yesu la zuo. 5Te dena wa n pa'alɛ soŋa soŋa te Yenɛ gankerɛ la dela ma'an. Yenɛ Sɔ'ɔlom la zuo te ya nyɛta namehegɔ la. Bala, yan ŋmibe la zuo te ya wan nara te ya bɔna bini. 6Ge Yenɛ wan eŋɛ sɛla n de ma'an. A wan namehɛ nɛresɛba n bahɛ te ya nyɛ' namehegɔ wa. 7A wan bahɛ te yamam sɛba n nyɛ' namehegɔ la la tomam me nyɛ' vo'ohogo. A wan eŋɛ dena wa la daanse'ere daarɛ te Na'ayenɛ Yesu wan ta nɛɛ saazuo ha sigera na la. A ta sigera me na la Na'ayenɛ soŋoreba sɛba n tare paŋa la, 8la bugum peelom. A han wa'an bala na, a wan namehɛ nɛresɛba n zagahɛ Yenɛ la la sɛba n ka nane yelesoma la yɛhera enŋa to Na'ayenɛ Yesu yɛla la. 9De daarɛ, ba wan nyɛ' namehe seko n ka tare ba'ahegɔ, ba kan bɔna Na'ayenɛ zen'en, ge me kan nyɛ' a paŋsɛka n tare pɛnka la. 10A han wa'an de daarɛ na, a wan to'e pɛnka la na'ahegɔ sɛba n sakɛ bo en zen'en. Yamam me wan lagom la nɛresɛba n pɛngere en ge na'aha en la poan. Se'ere n sɔe la, ya sakɛ bo yetɔgom la te to tɔgɛ bo ya la. 11Te la dena mea zuo n sɔe, te to po'oha bɔ'ɔra ya daarɛ woo la. To sohore to Sɔ Yenɛ te a bahɛ ya te ya bɔna enŋa n yi' ya na te ya bɔna se'em la. A paŋa poan, a wan bahɛ te ya tɛn'ɛha la sɛla n de yelesoma ge bahɛ te ya sakerɛ Yesu sore dɔlɔga la poan kɔ'ɔn bɔna bala soŋa soŋa. 12Etekona wa poan te ya wan ta'an bahɛ te to Na'ayenɛ Yesu nyɛ' pɛnka ge te enŋa me bahɛ te ya nyɛ' pɛnka. Dena wa wan eŋɛ yɛhera la to Yenɛ la Na'ayenɛ Yesu Krista som la poan.


text: 1Gusunɔwa u sun sɔmbu te nɔmu bɛria win durom sɔ̃. Yen sɔ̃na sa ǹ mwia kpanɛ. 2Sa daa sekurugia ye ya berua pota sa kɔ̃. Sa ǹ wãa ka bwisi kɔ̃sin baa, sa ǹ maa Gusunɔn gari sĩikiamɔ. Adama sa gem terasiamɔwa kpasasa, kpa baawure u n ka yɛ̃ win gɔ̃ruɔ ma geegiba sa sãa Gusunɔn wuswaaɔ. 3Labaari gea ye sa nɔɔsiamɔ yà n berua, kam koorebara ya berue. 4Ba ǹ naanɛ doke yèn sɔ̃ handunia yen yinni u ben wiru go. U bu yam ganua bu ku ka Labaari gean yam bururam wa mɛ mu Kirisin yiiko sɔ̃ɔsimɔ. Labaari gea ye, Kirisigia wi u sãa Gusunɔ, wasi sɔɔ. 5Ka gem, n ǹ bɛsɛn tiin gari sa waasu mɔ̀. Sa gerumɔwa ma Yesu Kirisiwa sãa Yinni ma bɛsɛ sa sãa bɛɛn yobu Yesun sɔ̃. 6Gusunɔ wi u nɛɛ, yam bururam mu ballio yam wɔ̃kurɔ, wiya maa win yam bururam ballisia bɛsɛn gɔ̃ruɔ, su ka win yiiko gia ye ya ballimɔ Kirisin wuswaan di. 7Adama bɛsɛ be sa hunden dukia ye mɔ, sa ye mɔ bɛsɛn wasi sɔɔ yi yi sãa nge tem mɔndu kpa dam bakam mɛ, mu n ka sãa Gusunɔgim, n ǹ mɔ bɛsɛn tiigim. 8Sa wahala bwese bweseka waamɔ adama sa ǹ wɔkɔnu wɔra. Sa wurure adama sa ǹ kom yaa bie. 9Ba sun nɔni sɔ̃ɔmɔ adama Gusunɔ kun sun deri. Ba sun sura adama ba ǹ sun go. 10Baadommawa sa ra n Yesun gɔɔ sɔɔwa bɛsɛn wasi sɔɔ kpa win wãaru tu maa ka sɔ̃ɔsira bɛsɛn wasi sɔɔ. 11Bɛsɛn wãaru sɔɔ baadomma sa wãawa gɔɔ sɔɔ Yesun sɔ̃ kpa win wãaru tu maa ka sɔ̃ɔsira bɛsɛn wasi gɔɔgii sɔɔ. 12Nge mɛya gɔɔ u sɔmburu mɔ̀ bɛsɛ sɔɔ, adama wãara bɛɛn mi. 13Bɛsɛn naanɛ dokebu bu sãa nge yɛ̃rogibu wi u yorua u nɛɛ, "Na naanɛ doke, yen sɔ̃na na gari gerua." Ǹ n mɛn na, bɛsɛ maa sa naanɛ doke, yen sɔ̃na sa gari gerumɔ. 14Sa yɛ̃ ka gem ma wi u Yinni Yesu seeya gɔrin di, u koo maa sun seeya ka Yesu sannu kpa u de bɛsɛ ka bɛɛ su yinna win wuswaaɔ. 15Bɛɛn sɔ̃na gãa ni kpuro nu kooramɔ, kpa tɔn dabiru tu durom wa, kpa tu Gusunɔ bɛɛrɛ wɛ̃ ka siara bakabu. 16Yen sɔ̃na sa ǹ mwia kpanamɔ. Baa mɛ bɛsɛn wasin wãaru ta kpeemɔ bɛsɛn hunden wãaru ta ra n kpaaru mɔ̀wa baadomma. 17Bɛsɛn nɔni swãa kpiriru te ta ǹ kpã, ta sun yiiko ye ya ku ra kpe sɔɔru kuammɛwa, ye ya nɔni swãa te kpãaru kere. 18Domi bɛsɛn laakari kun wãa ye nɔni waamɔ sɔɔ ma n kun mɔ ye ya ǹ waarɔ. Ye nɔni waamɔ ya ku ra tɛ, adama ye ya ǹ waarɔ ya ko n wãawa ka baadomma.


text: 1Wo kɔma, n ya melika-yigimatoe yen bɔla Arinyɛni tɔ. Denka-dan-yenbɛlɛ da-nyin ye a bolo, anubɛ yɔlɔkɔ-gbilima-wɛ. 2A ya ninkinankɛ wo bira ka a kiri san waga kelen kɔrɔ. Duguma-fen-kɔrɛ wo, wo le Setanɛ la, ninkinankɛ kɔni. 3Melika ya a lakɛ denka-dan-yenbɛlɛ rɔ ka nyɔ-dɛ latogon. A ya a balan sɛnbɛ la alako Setanɛ ti ke sibolenu yanfala tun ha san waga kelan ni ban. Wo kɔma, a si a boloka tun wati-kunduni kɔrɔ. 4Wo kɔma, n ya mansaya-sigi-fannu yen. Minnu siginɛ anu tɔ, Alla ya kiti-tɛgɛ-sɛnbɛ di anu ma. Minnu ya Yisala tonyɛ fɔ ka Allala kawandilɛ bɔ, n ya wonu fanan niyinu yen. Anu ya anu kunyɛnu tɛgɛ a dagɛ rɔ bawo anu ma sogo-feremɛ wonubɛ ala muninyɛ bato. Anu ma sogo-feremɛ wola mandan sɔrɔn anu telɛnu ma, ni wo ma, anu bolenu. Anu niyi si sɛgi anu tɔ tun ka mansayɛ kɛ Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ fɛ san waga kelen kɔrɔ. 5Furi-lawuli fɔlɛ le wo la. Ado minnu ba taran furi-lawuli fɔlɛ wo rɔ, mɔgɔ-sewanɛ anubɛ duwa-ba-tigi le wonu na. Sɛnbɛ mumɛ sa saya fila nyɔgɛ bolo wonu kuma. Anu si ma saraka masɔlɛnu na Alla anubɛ ata Mɔgɔ Yabɔnɛ ye. Anu si mansayɛ kɛ anu fɛ san waga kelen kɔrɔ. San waga kelen kɔrɔ, furi toe wonu niyi ma sɛgi anu tɔ. 7San waga kelan wo wa ban tumɛ min, melika si Setanɛ boloka ka bɔ yele la. 8Sibole minnu nyɛnsɛnnɛ duninya kan bɛɛ rɔ, a si ta ka wonu yanfa, Kɔgi anubɛ Megogi nyamanɛnu kɔni. Setanɛ si na wonu dama la ka anu nadɛn kɛlɛ-kɛ-koe la. Anu siya iko kɔgɔ-yi-kɛnkɛn siya nya min. 9Anu ta si nyɛnsɛn dugu kole kan tinɛ bɛɛ kuma ka Allata mɔgɛnu daga tinɛ lamini anubɛ soe min keninɛ a bolo. Kɔnɔ tɛ si bɔ Arinyɛni tɔ ka anu halaki. 10Nyinɛ wo, Setanɛ kɔni, min ya anu yanfa, wo lafilita tɛ anubɛ munku-gbɛ-dalɛ rɔ, sogo-feremɛ anubɛ foninya-nɛbi lafilita kan min nun. Anu si nyankankantan sɔrɔn nyɔ su-ni-tele habadan! 11Wo kɔma, n ya mansaya-sigi-fen-gbɛma-wa-belebele yen anubɛ min mayiginɛ a rɔ. Dugu kole anubɛ san kole masɛgira anu kɔma wo kɔrɔ kɔnɔ anu ta tina sa. 12Nba, n ya furinu yen, a dɔgɔma wo, a kinama wo, a bɛɛ. Anu sɔnɛ mansaya-sigi-fan wo yakɔrɔ. Buku donu nakara. Wo kɔma, buku gbɛrɛ lakara, mɔgɔ-nimɛnuta-buku kɔni. Anuna kiti tɛgɛra iko anuna kɛwɔlɛnu bi nya min. Wonu denu sɛbɛnɛ buku wonu tɔ. 13Kɔgɔ-yi ya ata furinu nabɔ. Sayɛ anubɛ lakira fanan ya anuta furinu nabɔ. Furi wonu dama kiti tɛgɛra iko anuna kɛwɔlɛnu bi nya min. 14Sayɛ anubɛ lakira lafilita ta-dalɛ rɔ. (Ta-dalɛ wo, sayɛ fila nyɔgɛ le wo la.) 15Mɔgɛ min tɔgɔ sɛbɛni ma mɔgɔ-nimɛnuta buku rɔ, wonu nafilita ta-dalɛ wo rɔ.


text: 1Saŋga bo Yesu jɔjɔɔri ahin jɔrɛm n kɛrɛ wieeri ni, na wɔ yasu Galili awɔrɛ n nu, akɔ Yudiya dɛɛ awɔrɛ n nu, na wɔ kɔ akpiɛ Yodan kunma n buekun dɔ. 2Na jama beberebe asu i su, na wɔ ma tukpakifɔm bo bu wo jama n nu n anya laifiɛ. 3Na Farasifɔ nbem aba i dɔ, ka bu ba sɔ i ŋgɛɛ fa kɔ i nɔaniɛ jɔjɔɔwa n su, na ba bisa i ka, “Ya dɛɛ atin n su, atin wo nu ka sɔnɔ koro fa i yi ji deke be dɛɛ ti?” 4Na Yesu abɔ bu nu ka, “Ye ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu sɛ wɔ? Ba kɛrɛ ka, fite durunya n bumboori, saŋga n bo Nyɛmɛ yiiri adamande ni, i yiiri biɛsɔ ni bara wɔ, 5na wɔ se ka, ‘Nyini dɛɛ ti, i ti ye ni ka biɛsɔ n kpaaki i gisan yaki i si ni i ni, na i ni i yi n saŋga wo. Nyini saŋga, bu minɛ nnyɔ n ayo deke kun lɛɛ.’ 6Bu wo má bu ŋguŋgumi kun. Nyini ti, deke bo Nyɛmɛ anya asaŋga i awie, má sɔnɔ kpaaki i nu kun.” 7Na ba bisa Yesu bekun ka, “Ye nzu ti ye Moyisi yo maari atin ka, nzɛn sɔnɔ koro ka i fa i yi ji, i ti ye ni ka i mi ma bara n ajaa yaki kadasi ka, na i nya fa i ji a?” 8Na Yesu abɔ bu nu ka, “Am ahorembaa kekereke n dɛɛ ti, ye Moyisi yo maari am nyini atin n a. Ama, fite durunya n bumboori, i yo ti má sɔ. 9M suse am wɔ lɛɛ, ka, sɔnɔ kɛrɛ bo i faari i yi jiiri, na wɔ yo má ka bara n akɔ somaya ye i fa i jiiri, na i jaari bara fɔfɔrɛ, i mi n asaaki ajaa ciire lɛɛ.” 10Na i susufɔm n ase i ka, “Nzɛn i nya tiiri sɔ yiri, fa kɔ biɛsɔ ni bara dɔ, i ti kpa ka má be ja ajaa.” 11Na wɔ se bu ka, “Má sɔnɔ kɛrɛ koro su ahin nɔaniɛ n su a, má ka bɛrɛ bo Nyɛmɛ adu mɔ afa ama bu ni. 12Dama deke bo i ti na minɛ nbem ja má ajaa n la ka, bu biɛsɔ dika yo má juma n dɛɛ ti, nbem gusu, ba sa bu wɔ, ye nbem gusu kete ajaa fa kɔ Nyɛmɛ fɛmɛya n jɔrɛ dɛɛ ti. Nyini ti, sɔnɔ kɛrɛ bo i koro de ahin nɔaniɛ ni, i mi de i.” 13Na minɛ nbem afa nbaatumam aba Yesu dɔ, ka i fa i saa nana bu ŋu na i sere Nyɛmɛ ma bu. Ama, na i susufɔm n atiɛn minɛm ni ŋu. 14Na Yesu ase bu ka, “Am ma nbaatumam n bra m dɔ, má am fɔn bu. Dama bɛrɛ ŋusu sɔ ye Nyɛmɛ fɛmɛya n ti bu dɛɛ a.” 15Na wɔ fa i saa anana bu ŋu na wɔ yo bu kisi, na wɔ nya afite bɛrɛ akɔ. 16Cɛɛn be, na gbɛfɛnɛ be aba Yesu dɔ, aba abisa i ka, “Ya Kerefɔ, m yo nzu sakpa ye m bá nya ŋgɔɔ n bo i la má awieeri n a?” 17Na Yesu abɔ i nu ka, “Nzu ti ye a bisa m fa kɔ deke bo i ti sakpa su a? Sɔnɔ kun n kpein wo bɛrɛ bo i ti kpa. Nzɛn a koro ka a nya ŋgɔɔ, su Nyɛmɛ nɔaniɛ maawam n su.” 18Na wɔ bisa Yesu ka, “Nɔaniɛ maawa nbɔnɔm?” Na Yesu abɔ i nu ka, “Má a kun sɔnɔ. Má a saaki ajaa ciire. Má a wɔ. Má a di kɔrɛ daani. 19Bu u si ni u ni. Koro u beŋgu kabo a koro u ŋu ni.” 20Na gbɛfɛnɛ n ase i ka, “Ma su nyini nɔaniɛ maawa n kɛrɛ su, ye nzu kaari a?” 21Na Yesu ase i ka, “Nzɛn a koro ka u woowa n ti kabo Nyɛmɛ koro ka i ti n wɔ, kɔ na a kɔ tɔ u aja kɛrɛ, na a fa ŋwaa n ma yaarifɔm, na a bá nya ajɛkɛ Nyɛmɛ dɔ, na a bra, ba su m su.” 22Saŋga bo gbɛfɛnɛ n tiiri nyini sɔ ni, na wɔ yasu akɔ ni ahoresaaki, dama i la neŋge agaya n dɛɛ ti. 23Na Yesu ase i susufɔm n ka, “Nahɔrɛ ye m suse am n a, i yó kekereke ni bo neŋgefɔ wura Nyɛmɛ fɛmɛya n nu. 24M suse am wɔ bekun lɛɛ ka, kabo nyɔɔma sin misini bue nu ni, i ti má kekereke tara má kabo neŋgefɔ yo na i wura Nyɛmɛ fɛmɛya n nu ni.” 25Saŋga bo Yesu susufɔm n tiiri nyini n sɔ ni, na ba yo alekutura agaya, na ba bisa i ka, “Ye nzɛn i ti sɔ, ŋma koro fite nu a?” 26Na Yesu aniɛ bu dɔ, na wɔ se ka, “Ahin ti deke bo adamande koro yo má i, ama, Nyɛmɛ dɔ, i ti má pui, dama Nyɛmɛ koro yo deke kɛrɛ.” 27Na Petoro ase i ka, “Tɔ, ye yɛrɛ ayaki deke kɛrɛ susu u su e. Ye ya nyá nzu wɔ?” 28Na Yesu ase bu ka, “Nahɔrɛ ye m suse am n a, saŋga bo mini Adamande Wa n ba tanaari m jirima tanaabiri n durunya fɔfɔrɛ n nu, m má ambɛrɛ bo am asu m su ni tana fɛmɛya biɛ buru ni nnyɔm n su, na am níɛ Yisarelifɔm anɔ buru ni nnyɔm n su. 29Na sɔnɔ kɛrɛ bo i yakiiri i awuru, wara i ninbaam, wara i si, ni i ni, wara i nbaam, wara i asiɛnm, mini dɛɛ ti, i mi nyá nyini n kɛrɛ ŋusu yaa i ŋgɔɔ su, na i káaki nya ŋgɔɔ bo i la má awieeri. 30Am minɛ dɔŋgu bo bu wo mɔ kisa ni bá ka sin, na bo bu ka sin kisa n bá du mɔ.”


text: 1Ahin jɔrɛ n ye Nyɛmɛ seeri Yesu Kristo ka i yi kere i akɔɔm fa kɔ sam bo i cɛ má na bu bá yo n a. Na Yesu asunma i mɛrɛkɛ i akɔɔ Yohane dɔ, na i kɔ se i jɔrɛ ni. 2Jɔrɛ n bo Nyɛmɛ ni Yesu Kristo yi kereeri Yohane na i ŋuuri i ni, nyini ye wɔ di i daani akɛrɛ i n a. 3Sɔnɔ kɛrɛ bo i kaanri ahin kadasi ni, terefiɛ wo i dɔ. Na minɛm kɛrɛ bo bu tiiri i jɔrɛ na bu deeri i, terefiɛ wo bu dɔ, dama saŋga n adodo bo nyini sam kɛrɛ bá yo. 4Mini Yohane akɛrɛ ahin kadasi n na m fa ma Kristo jama asɛsɛ nso n bo bu wo Esiya awɔrɛ n nu n a. Nyɛmɛ bo i wo bɛrɛ, na i yo woori bɛrɛ, na i bá wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ ni, ni i awiɛwiɛ busu nsom n bo bu wo yiri Nyɛmɛ kpiri n nyunu ni ma am ahoreda, na am di bu ahɔrɔma. Bekun, Yesu Kristo, yiri bo i di i daani na i la dabuŋu ni, na yiri ti bo i du mɔ teŋgeeri yiwee nu ni, na i kaaki ti durunya n nu nfɛmɛm kɛrɛ tii ni, ma am ahoreda, na am di i ahɔrɔma. Yiri koro ya, na wɔ fa i mbunja ade ya afite ya satiɛ kɛrɛ nu, 6na wɔ yo ya i fɛmɛya n nu minɛm na ya yo i sayoowa dɔŋguyofɔm, na ya su i Si Nyɛmɛ. Yiri Yesu Kristo ni, yiri ti ye ni ka ya wura i kpiri a, i dɛɛ la yiko saŋga kɛrɛ. Ami. 7Am niɛ, i fíte aŋgoro yinyiŋgu n nu ba, na sɔnɔ kɛrɛ nyumbaa bá ŋu i, fa saŋga ni minɛm bo bu wɔɔri i kpiɛ n kɛrɛ. Yiri ti, durunya n nufɔm kɛrɛ sún. I ti sɔ ɔ. Ami. 8Ya Mi Nyɛmɛ Fɛmɛ Kpiri bo i wo bɛrɛ ni, na i yo woori bɛrɛ, na i bá wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ n ase ka, “Mini ti mɔfɔ a, na m kaaki ti kasinfɔ.” 9Mini Yohane ti am niwa bo m ni ambɛrɛ kɛrɛ saŋga di wahara ni mindi Yesu dɛɛ ti, na ya ti i fɛmɛya n nu minɛm ni. Nyɛmɛ nɔaniɛ n bo ma kan i ni, ni Yesu daani n bo ma di i n dɛɛ ti, na ba fa m akɔ aji miɛ be bo i wo lui bambaka n bo i wo tieku n nu na bu fere i ka Patamosi n su. 10Ya Mibiɛ n dɛɛ cɛɛn ni, na Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n awura m ŋu, na ma ti akonvi bambaka be ŋga m sin, ka awiɛ dɛɛ su. 11Na wɔ se m ka, “Kɛrɛ deke n kɛrɛ bo a ŋú i n wura kadasi n nu, na a fa ma Kristo jama asɛsɛ nsom bo bu wo ahin miɛ kpirim n su ni, bɛrɛ la Ɛfɛso, ni Samirina, ni Pɛrɛgamon, ni Tiyatira, ni Saradisa, ni Filadɛlɛfiya, ni Lawodikaya.” 12Na ma cɛ aniɛ m sin ka m ŋu sɔnɔ n bo i jɔjɔ m dɔ ni, m cɛ niɛɛri ni, na ma ŋu fitana takaabiri nsom bo bu ti sika ni. 13Na ma ŋu be ka adamande wa ni, i wo bu afiɛn, i wura tanlɛɛ tintiin yorom, na wɔ fa sika dambara abo i hoe su. 14I tiiŋmiɛ kɛrɛ ti fofoe papasi ka gise wɔ, na i nyumbaa kɛrɛ je ka sin fofoe. 15Na i jaa gbagbaa kɛrɛ boro ka jawii bo ba fa awura sin nu na wɔ boro sonsoen, na i konvi bo awie kabo nzue beberebe soŋgi na i bo awie barasu ni. 16I bita asarambaam nso i saa fɔmbɔrɔ nu, na takobe nana afite i nɔɔ nu. I nyunu je kabo wiɛ ba bi na i je n wɔ. 17M ŋuuri i sɔ ni, na ma kaba ada i jaa bu asiɛŋgu ka ma wu dɛɛ su wɔ, na wɔ fa i saa fɔmbɔrɔ anana m ŋu, na wɔ se m ka, “Má a soro sɛrɛ. Mini ti deke kɛrɛ bumboori ni i awieeri a. 18Mini ti bo i wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ n a. Niɛ fɛn. M yo wuuri wɔ, ama, kisa, ma teŋge yiwee nu. M la ŋgɔɔ bo i la má awieeri. Mini bita yiwee ni Yiweefɔm Woobiri kadombaa a. 19Nyini ti, kɛrɛ sam bo a ŋu bu ni, ni bo bu suyo kisa ni, ni bo bu bá yo ahin dɛɛ sin ni. 20Asarambaa nsom bo a ŋu bu m saa fɔmbɔrɔ n bu la ka, Kristo jama asɛsɛ nsom n mɛrɛkɛm. Na fitana takaabiri nsom bo bu ti sika ni gusu bu la ka, Kristo jama asɛsɛ nsom ni.”


text: 1Gederiɲare to ken gedereriɲ men, naɲare to ken nayriɲ a men hen ba, tôrji hena na yôŋ ba? Na doy aŋga habiɲ ka yi bôrŋge a hen a lê aɲa kené gereriɲ men, ken nayriɲ a men hen né ba? 2Ken li tu bôriyare sa are a, niɲba, ken uwôɲ né, na ôbi á, kené kena deriɲ megêrŋge hen. Men, ken li terbére sa are a, niɲba, ken nêm uɲé ré, na ôbi á, kené nayriɲ men, kené geririɲ yerŋge a men hen. Aŋga ken ôriɲ doyriji hen nà, ken uwôɲ né wôsa ken uwôliɲ Emen né. 3A hena kené uwôliɲ Emen are kôba, ken uwôɲ né wôsa ken uwôli naɲ ermé wo habiɲ hen wôsa ken uwôl na wô tu bôriyare to lêŋge hen mera. 4Kenbay ka ken ɗebe sa têrŋge a ré hen, ken hôn mega wo hena kwôni ré gey aŋga sa terare a nà ba, ré na ôbi bayi Emen iyôŋ né ba? Men, kwôni wo gey erê tô aŋga sa terare a nà na, a yé ôbi bayi Emen. 5Ken erem mega wo kwôlo liɲ bô magtubu to Emen a kôl iyôŋ ba: «Emen li terbére sa Tunu to ôbi béna hen.» Hen ba, ken bô mega wo ré na kwôlo beray ba? 6Menba, ôbi hô li derê damaŋ naɲ na a men. Wôsa liɲ bô magtubu a kôl iyôŋ ba: «Emen kaɲ bay uwôyrê yi, niɲba, ôbi tô kibri sa bay dôbê sa hen ɗi .» 7Iyôŋ ba, ken dôbe sarŋge biɲ Emen kwôlê. Ɗebiɲge Sidan iyêre menba, ôbi a geréŋge. 8Eraŋge ɗa ligi Emen a menba, ôbi kôba, a dôrê ɗa legerŋge a men. Kenbay bay têriɲ hô hebéŋge yi têriɲ ré niɲ. Men, kenbay kaɲ bay kelê kwôlê kebreŋge wôô wôô hen kôba, ken ɗi ermé woŋge yi kiriɲ pôn yôd a men. 9Bi turŋge li ɲa wô kibi têriɲ lêreŋge men, sômêŋge men, ɓarêŋge men, bi ayê woŋge beliɲ sômê men, bi yi derê woŋge biliɲ tu ɲa a men. 10Dôbêŋge sarŋge biɲ Emen a aɲ ôbi a bé ka yé ka damné tiri a. 11Yênên, sêɲge tôrŋge ken kôliɲ kwôlo habiɲ né. Hena kwôni ré jô kwôlê sa yêêni a réba liri ɲôm men na, ôbi kôl na kwôlo habiɲ gengiɲ sa tôô men, jô na kwôlê sara hen a men. A hena kwôni ré jô kwôlê sa tôô na, ôbi bure kwôlê ré. 12Iyôŋ ba, na Emen pôn nêŋ a na ôbi béére tôô men, ôbi a na ôbi jerê kwôlê a men. Men, ôbi pôn nêŋ a na ôbi gôliɲ naɲ kiriɲ men, ôbi mênê kiriɲ a men. Jôbi ba, ju na i aɲa jeré jô kwôlê sa megêm hen ba? 13Dôbêŋge marŋge dô ken toyiɲ kwôlo na kelê hen. Kenbay ka ken kôl iyôŋ ba: «Kemnêŋ réba kiya niɲa erê sa iyére to hen a, niɲa erê merê ya lê elê pôn wô lê jeŋga wogiɲ gursu.» 14Ken hôn aŋga kiya a sa hen né aɲ ken yi môɲ kiriɲ ka geri ka ge aɲ sem iyôŋ menba, naɲ mera hen iyôŋ. 15Ɗôd wori ba, ré kené kelê iyôŋ ba: «Hena Emen né gey bi niné mô baa sa terare a nà baa ya tô na, niɲa lê aŋga na, aŋga hen.» 16Wo kené kôl hen iyôŋ ba, ken kaɲ, aɲ ken uwôyrê yerŋge men, ken di deŋgôrŋge a men hen iyôŋ na, na aŋga dô ré. 17Iyôŋ ba, hena kwôni ré hôn aŋga dôri ka ôbi ré lê aɲa ré li ré na, ôbi li têriɲ.


text: 1Tɔ, fa kɔ dekem bo bu kpiɛ bu kɔm yo tiɛ fa ma amɔɛm dɛɛ jɔrɛ, ya si ka ya kɛrɛ la si. Ama, si ka nyini n sɔ ma minɛ wura bu ŋu kpiri wɔ, ama, koro yiri, i buka sɔnɔ ɔ, na i woowa ti kpa. 2Sɔnɔ kɛrɛ bo i yo i ŋu ka i si deke be, i mi nya la má si nahɔrɛ su kabo má i sunsun ka i si i ni. 3Sɔnɔ kɛrɛ bo i koro Nyɛmɛ ni, Nyɛmɛ si yiri wɔ. 4Nyini ti, fa kɔ kabo minɛm di amɔɛ tiɛ diirem ni, ya si ka amɔɛ ti má pui durunya n nu, na nyɛmɛ be wo má bɛrɛ sin ya Nyɛmɛ ni ŋgumi kpein ŋu. 5Haari nzɛn dekem bo minɛm ŋa bu ti amɔɛm wo aŋgoro ni asiɛŋgu fɛn, na nzɛn i ti nahɔrɛ ka amɔɛm ni mibiɛm dɔŋgu wo bɛrɛ mmɔɔ, 6yɛrɛ dɔ, Nyɛmɛ kun n kpein wo bɛrɛ a, yiri la ya Si Nyɛmɛ, yiri yo yiiri deke n kɛrɛ a, ya wo bɛrɛ ma yiri wɔ. Ya kaaki la Mibiɛ kun n kpein wɔ, yiri la Yesu Kristo, Nyɛmɛ ma yiri yiiri deke n kɛrɛ a, i dɛɛ ti ye ya wo bɛrɛ a. 7Ama, má sɔnɔ kɛrɛ la nyini si n a, nbem wo bɛrɛ bo ba su amɔɛm acɛ, nyini ti, haari ni kisa nzɛn bu diiri nyini diire n be, bu sunsun ka bu toko di amɔɛ tiɛ niɛ wɔ, na bu sunsunni suma bu nnyɔ nnyɔ ɔ, ka bu ti má casi. 8Nyɛmɛ de má ya diire dɛɛ ti, nzɛn ya diiri i, i buka má ya pui, nzɛn ya di má i gusu, i kpiɛ má ya su. 9Ama, am si am ŋu sa, ambɛrɛ bo am ade am tii ni, na má am yo sa be bo i ma am niwa n bo i jaa kpaasi, yiri n bo i yarada ti má biiwa ni. 10Nzɛn sɔnɔ bo i sunsunni n ti nnyɔ nnyɔ n ŋu ka wɔrɔ bo a la nyini si n sɔ wo amɔɛ awuru n nu sudi amɔɛ diire be, nyini ma i ahoresi ka i di be na i niɛ a, má sɔ? Ɛɛn, i mi dí ɔ. 11A yoori sɔ, u si n dɛɛ ti, a suma u niwa n ka ŋgbɛɛn lɛɛ, yiri n bo i yarada ti má biiwa ni. Yiri gusu ti u niwa bo Kristo wuuri i dɛɛ ti wɔ. 12Nzɛn am yo sɔ, am suyo am ninbaam satiɛ wɔ lɛɛ, na am sufɔndɔ bu sunsunni bo i ti nnyɔ nnyɔ n lɛɛ, nyini n sɔ ni, am suyo Kristo gusu satiɛ wɔ lɛɛ. 13Nyini ti, nzɛn diire bo m di i, na i ma m niwa Kristofɔ bo i jaa kpaasi, m dí má niɛ bekun fieo, adena má m niwa n bo i jaa kpaasi.


text: 1E kanran, yaanw gɔbe, e igɛbe le e tubiyeun jaain wɔɔ. Kɔɔ gin’ bana ɛju ebe le digɛnu igɛnw gamuu Ama sɔɔ le gawanɛ ye, inɛw gawaa wɔin bibiyɛdɛin. Kunrin e sɔɔ sɔi kai siyɛidelei. 2Sabu bana ebe gɔ aŋai ɛjii wɔɔ lee, aŋai baba sɛɛ gɔ lee, be ihiyeɲu. 3Saŋa saŋi ebe bain saŋa saŋi biyɛmɔnɔugi: Kuu ɛru sigɛ le ma, kange dugɔi ma, sɔi dɔnrun diyɛ e goriyeido ma nɛ hakilɛ ebe bojonɔugi. 4Kaa saŋa saŋi ebe gɔ kinɛ ebe kɔlɔ nɛ saŋa saŋiyaan wɔi biyɛmɔi. Saŋa saŋi wogɔ asuu bibiyɛdo, wogɔ kinɛ kuu sunugu sɛɛ, kaali wɔɔ nɛ goi. Wogɔ Ama giru nɛ kijɛ puu dɛi sigɛ ɛjii wɔɔ. 5Pɔɔlɔ yaanw Ama giri liyɛnw, Ama nɛ diyɛ bemɛ daanaa bɛin gɔbe, be kɔɔ gin’ unrunbei saŋaraunbɛin. 6Sara kunrin bee. Wo Abarahamu sɔɔ yabaa, woi unrun baŋai ga boonɔube. E ɛju kanranjɛi ye, iyaa kijɛ turu nɛ kanran kinɛ ebe yanwaanlɛ ye, ei Sara unrunw yaanwin. 7E igɛnw gɔbe, e kanran bana ɛju le yaanw ebe le biyɛi. Be e gin’ gɔnrɔn sɛnɛ ga paamai. Kunrin be sibɛ go baba le biyɛi. Sabu Ama, nɛɛma womɔ dɛi ɔnmɔ wo obojɛ gɔ, e wooi bɛrɛ tunmɔ go obojɛ. Kijɛ turu kanran amagɛɛn ebe tɛŋɛnɔu ga, e kɔɔ gin’ kanrain. 8Kɔɔ wooi onu nɛ, e wooi sɔɔ turu gɔ le biyɛi. E tunmɔ amasɔgɔ jugɔi. Ba unrunw gin’ tunmɔi ibɛɛ biyɛi. Tunmɔ le kinɛ ɛju le biyɛi. Tunmɔ le kuu sunugu le biyɛi. 9Inɛ mɔɲu kanrannɛ gɔi mɔɲu le tujɔnɔugi, maa inɛ duyɔ duyɔnɛ gɔi duyɔ le tujɔnɔugi. Kaa be dɛi Ama boi booi. Sabu waaru Ama ei boonu le wo ei duba kanrando ga boonu. 10Sabu Ama Dɔn kijɛ gi: “Inɛ, aduna kayi ibɛɛ wɔɔ ye, inɛ, bai ɛju iye ibɛɛ wɔɔ ye, mɔɲu dɛi ninɛ womɔ ai gɛliyɛ, nabara sɔɔ dɛi aŋa womɔ ai gɛliyɛ. 11Wo mɔɲu kanrun le onu kigelemaatiyaa ye, ɛju kanran. Wo jamu dɛnɛ, wogɔ onu nɛ digiyɛ. 12Sabu Inɛw Baŋa Ama, giri unrunmɔ inɛw teitai wɔin bɛrɛ dɛɛraa wɔɔ, wo gɛɛn bemɛ keŋiyɛunwɔ. Kaa Inɛw Baŋa Ama, mɔɲu kanranw gɔbe le jajaiyɛjɛ.” 13Ɛju kanrun dɛi e saii mainiyɛunwɔi ye, inɛ aa e bɛrɛ mɔɲu kakanrando ma? 14Kaa halu teitai dɛi ei ɔɲɔmɔdɛin kanran, Ama e yabu. E, inɛw giri liyɛnɔugi. Iyaa kikinu manu le biyɛnɔugi. 15Kaa, Kirisitoi kinɛ ebe nɛ babai, woi Inɛw Baŋa ebei ga jugɔi. Diyɛdɔn le e wɔɔ tiyɛ gɔ inɛ aai kanran e bɛrɛ selumaajɛ ye, e waaru wooi inɛ wogɔ aŋa saa ga yeguru le biyɛi. 16Kaa e wogɔ tɛgɛ sɛlɛ le, iyaa baba le kanrain. Waaru ei mɔɲu kanranwin giyaa ei jaaraaɲu, ei Kirisito mɔi digɛu bana ɛju le e wɔɔ gɔ dɛi, inɛw sɔɔ mɔɲu sɔɔnw gɔbe bemaa sɔɔ bemɛ dɛi dɔgɔ le biyɛ ga, e kinɛjugɔ jarugu sɛlɛ le biyɛi. 17Ama diŋɛi ye, kanran mɔɲu dɛi ɔɲɛ bɛɛ dɛi, kanran ɛju dɛi ɔɲɛ bɛɛ ire. 18Sabu Kirisito, kuu unrunmɔ le hakɛ ebe dɛi kubɔ turu sai yinwaan kilaai bii. Ei Ama genɛ nɛ jɛyaa ga, wo inɛ teitai bee gɔ, inɛw teitai laain dɛi yinwun. Inɛw, Kirisito goju gɔi daabɛin, kaa Ama, Kikinu unrunmɔ le digɛu yiun nɛ woi bulomaabe. 19Wo Kikinu wogɔ le, kikinu pɔɔlɔ Ama sɔɔ yabanɛ kanrin, kaju nɛ toin gɔbe bɛrɛ waaju tagai yaabe. Wogɔ Nɔwe waaru le, Ama waaru muyaan bee gɔ le, diikoro diyɛ gɔ waaru yegereubɛin gɔ le bii. Diikoro wogɔ nɛ inɛw lugo gaila, tiyɛ gɔ inɛw gagara sai dii nɛ yabaabɛin. 21Dii wogɔ, batise kanɛ ei yabajɛ gɔ sɛɛrɛi bee. Batise wogɔ goju lɔgɔ goonɔ dɛi laa, kaa Ama giru nɛ kinɛjugɔ jarugu sɛlɛ pui kunu sɔɔi. Batise wogɔ, Yesu Kirisito, yiun nɛ wo bulu gɔ dɛi ei yabajɛ. 22Yesu Kirisito alagala ulaa, Ama numɔ iin sibɛ nɛ daan. Mɛlɛnkɛ gɔbe lee, alagala paŋagunw gɔbe lee, alagala sɛmɛgunw gɔbe lee, wo le tubiyaa wɔin.


text: 1Mini Pɔɔlu, ni Silivanusi, ni Timoti sukɛrɛ ahin kadasi n ma ambɛrɛ Kristo jama n bo am wo Tɛsalonika miɛ kpiri n nu na am ti ya Si Nyɛmɛ, ni ya Mibiɛ Yesu Kristo dɛɛ minɛm n a. 2Ya Si Nyɛmɛ ni ya Mibiɛ Yesu Kristo buka am, na bu ma am ahoreda. 3Ya ninbaam, wɔ yo daka ka ya da Nyɛmɛ asi, ambɛrɛ ti, saŋga kɛrɛ. Atin wo nu ka ya yo sɔ, dama am yarada n buka su wɔ nahɔrɛ su, na koro bo am koro am beŋgu n gusu subuka su sɔ ɔ. 4Nyini dɛɛ ti, ya fa am fɔ sɔ ɔ, deke bo Kristo jamam wo kɛrɛ. Ya fɔ fa kɔ kabo am ayo yarada na am la mindi fa kɔ wuwuruwa n kɛrɛ bo minɛm sukere am, ni wahara n kɛrɛ bo am wo i nu ni. 5Nyini kere ka Nyɛmɛ di minɛm jɔrɛ ni i nahɔrɛ atin su a, na i se ka ambɛrɛ ti ye ni ka am wura i fɛmɛya n nu a, wahara n bo am adi i n dɛɛ ti. 6Nahɔrɛ, Nyɛmɛ yo sa bo i kɔ atin su wɔ, i má minɛm bo bu sukere am wahara n gusu di wahara, 7na i má ambɛrɛ bo am sudi wahara n ni yɛrɛ kɛrɛ nya ya ŋu. Nyini sam kɛrɛ bá yo sɔ saŋga bo ya Mibiɛ Yesu bá fite aŋgoro ba ni i mɛrɛkɛm, ni bu yiko bambaka ni, 8ni sin, na i bá cin minɛm bo ba kete Nyɛmɛ n sui, ni bo ba de má ya Mibiɛ Yesu labari kpa ni. 9Nyɛmɛ cín bu sui haari bu duma bá bo má, na bu ŋú má Mibiɛ ni, ni i yiko bambaka ni. 10Nyini cɛɛn n bo i ba baari n ye i minɛm kɛrɛ wúra i kpiri a, na nyini minɛm kɛrɛ bo bu yo i yarada n má i jirima. Ambɛrɛ mmɔɔ wo nyini minɛm n nu, dama am ayo labari n bo ya fa maari am n yarada. 11Nyini dɛɛ ti, ye ya sere Nyɛmɛ ma am saŋga kɛrɛ n a. Ya sere i ka i ma am wo wo bo i ti ye ni ka i dɛɛ minɛm bo wɔ fere bu n wo ni. Na ya kaaki sere i ka i fa i yiko n buka am, na am yo am kunnu koroowa, ni juma kɛrɛ bo i ti kpa kɔ wie. 12Nzɛn am nya yoori sɔ, nyini má minɛm ma ya Mibiɛ Yesu duma n jirima a, am dɛɛ ti, na i gusu má am nya jirima. Nyɛmɛ ni ya Mibiɛ Yesu Kristo dɛɛ ahɔrɔma n má i yo sɔ a.


text: 1Wo le ya a to, ma ara tonyɛ minnu namɔɛn, ma ni wonu bira gben! Wo si a ma, ma ti porokɔlɔ ka bɔ a rɔ. 2Alla ya tɔn minnu di ma benbanu ma melikanu baraka rɔ, wonu gbɛlɛ ma kuma. Ado minnu ma tagama iko tɔn wo ya a fɔ nya min, a kakɛn, a ni tɔrɔyɛ min nyɔgɛ sɔrɔn, a si wo sɔrɔn. 3Min tenbira wo la, ma Mari Yisa nyɛrɛ fɔlɔn ya kisi-koe min nabɔ gbɛ rɔ ma ye, ni ma ma ma tole masɔ kisi-ko-wɛ wo la, ma kunyɛ si bɔ a rɔ kama? Minnu ya a lamɔɛn, wonu ya a yira ma la ko tonyɛ le. 4Wo wati nyɛrɛ rɔ, Alla ya kabana koe anubɛ kɛwɔli-sɛnbɛmɛ-su-siyaman kɛ. A ya ata sereyɛ labɔ gbɛ rɔ kabana koe wonu fɛ. A ya ata Ni Sɛnimata kɔ-fannu fanan tafara iko a di a ye nya min. 5N bi kɛ-nya-kurɛ su min ma, Alla ma wo ladon melikanuna kun-tigiyɛ kɔrɔ. 6Kɔnɔ iko a sɛbɛnɛ Allata kitabu kan tinɛ do rɔ nya min, a ko, “E Alla, nfen bi hadama dan la min bi a tola, i ye i mirila a ma? Nfenna gbu, i miriya ye kɛla mɔgɔni-finyɛ ma? 7I ya melikanu natenbi ale la wati-kunduni kɔrɔ. I ya mansaya-gbiliyɛ anubɛ bonyɛ di a ma 8ka a ma fan bɛɛ kun tigi la.” A sɛbɛnɛ ko Alla ya ale le ma “Fan bɛɛ kun tigi la.” Ado fan bɛɛ ara don ala sarati kɔrɔ feu! Kɔnɔ ma sa ale yenna kun-tigiyɛ kɛla fan bɛɛ kun na kaka. 9Kaka, ma ye Yisa le yenna mansayɛ kɛla bonyɛ anubɛ gbiliyɛ rɔ ka a tɛgɛ ata saya-tɔrɔyɛ ma. Melikanu tenbira a la nun wati-kunduni kɔrɔ alako a si faga mɔgɛ bɛɛ ye nya min Allata hinɛ baraka rɔ. 10Ado Alla min bi dali-mansɛ la, a bɛnta ko a ni Yisa lakanbali tɔrɔyɛ fɛ. A ya wo ma alako Allata den siyamɛnu si ata gbiliyɛ sɔrɔn a fɛ nya min. Ado Yisa le sɔra anu yarɔ anu kisi-koe la. 11A ye mɔgɛnu sɛninyala ka anu bɔ anuna hakɛnu tɔ. Nba, Yisa wo, a ye minnu sɛninyala wo, anu dama Fa kelen de anu na. Woletɔ a ma miliya ka anu kele ko a na kelen nyɔgɛnu. 12A ya a fɔ Alla ye ko, “E Alla, nna mɔgɛnu ba anu nadɛn i bato tinɛ tumɛ min, n si ila koe fɔ anu ye ka i tanto-bɛtinu bɔ.” 13A ko fanan, “N si n yigi sa Alla kuma.” Wo kɔma, a ko, “Alla ara dan minnu di n ma, mabɛ wonu bi yan.” 14Nba, dan wonu, fɛrɛ-bɔnkɛ anubɛ yele le anu na. Yisa nyɛrɛ mara iko anu denu ka anuna mɔgɔyɛ-nyɔgɔn bi. A ya wo ma alako a si Setanɛta sɛnbɛ kasara nya min ata sayɛ fɛ. Ado sɛnbɛ ye Setanɛ bolo nun ka mɔgɛnu faga. 15Ata sayɛ ya ma hɔrɔya bawo male minnu kilannɛ sayɛ ma nun, ma mani de nun iko yɔɔnnu sayɛla kilan kɔrɔ. 16Ado a gbɛnɛ ko Yisa ma na melikanu dɛnbɛn tinɛ bawo a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ ko, “A ye Iburayima bɔnsɔnnu denu dɛnbɛna.” 17Woletɔ fɔ a ni ma iko male, a na kelen nyɔgɛnu, koe bɛɛ rɔ. A ni wo ma alako a si kinikini ma ma nya min ka wɔli Alla ye a yisi bɛɛ la. A mara mala saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ la min kɛ, a ya sarakɛ bɔ ma ye ma hakɛnuna ko la. 18Nba, minnu bi magbɛrɛnkɛ rɔ kaka, a si ke wonu dɛnbɛna bawo a nyɛrɛ magbɛrɛnkɛnta ka tɔrɔ.


text: 1N diyana-mɔgɛnu, wo ye wo dɛ bilala mɔgɛnuna koe rɔ kɔnɔ wo wa wo bɔnu yiliki tumɛ min, wo ara wo nyɛrɛ le yiliki wo la. Masigima-kuma sa wo bolo worɔ! Ni wo ya a yen n bi wo fɔla bawo anu denu bi min mala, wole nyɛrɛ fanan bi wo le mala. 2Ma ya a lɔn ko minnu bi ko sufa kɛnu mala, yoe ye Alla bolo ka wonu kiti. 3Kɔnɔ n bɔnu, wole min bi wo dɛ bilala mɔgɛnuna koe rɔ, wole nyɛrɛ ye ko sufa wonu mala. Wo miri ko wo si porokɔlɔ Allala kiti kɔrɔ, wa? 4Allala nyimayɛ wo, ata dinyɛ wo, anubɛ ata munyu-waranɛ wo, wo ara tɛgɛ wonu tɔ, nyɛ? Ko Alla ye ko-nyimɛ kɛla wo ye alako wo ni tubi a ma, wo ma wo lɔn, ba? 5Kɔnɔ wo yisi gbɛlɛ, ado wo bannɛ tubi koe ma feu! Woletɔ Allala diminyɛ anubɛ ala kiti wa bɔ gbɛ rɔ tumɛ min, wo si wola tɔrɔyɛ makofu wulɔn le 6bawo Alla si mɔgɛ bɛɛ sara kelen-kelenyɛ ma anuna kɛwɔlɛla ko la. 7Mɔgɛ donu bi bonyɛ anubɛ gbiliyɛ anubɛ habadan-nimayɛ nyinina Alla bolo min kɛ, woletɔ anu si to ko-nyimɛ kɛla dɛɛ! Tonyɛ le wo la, Alla si habadan-nimayɛ di wonu denu ma. 8Kɔnɔ donu si anu nyɛrɛ keni dɔrɔn ka anu ban ko-telennɛ-kɛ-koe ma. Koe minnu ma telen, anu bilanɛ wonu denu fɛ. Alla si ala diminyɛ anubɛ ala mɔninyɛ rawuya wonu kuma. 9Tɔrɔyɛ anubɛ diminyɛ si bui ko-yogoma-kɛlɛ bɛɛ ma, a Yahudiya wo, a sibolo gbɛrɛ wo. 10Kɔnɔ Alla si bonyɛ anubɛ gbiliyɛ anubɛ yisi-kimɛ di ko-nyima-kɛlɛ bɛɛ ma, a Yahudiya wo, a sibolo gbɛrɛ wo. 11Ado Alla ti mɔgɔ do lafisaya do ko. 12Alla ya tɔn kitabu min di Nɛbi Musa ma, sibolo gbɛrɛnu sa tɔn kitabu wo kalama. Hali anu sa wo kalama, anu si halaki anu nyɛrɛta ko-yogomɛla ko la. Ado Yahudiya minnu bi tɔn kitabu wo kalama, wonu fanan bi ko-yogomɛ kɛla. Wo le ya a to, anu denu fanan bi halakila tɔn-tinyɛ wola ko la. 13Ka tɔn kitabu wara-koe lamɔɛn dɔrɔn, wo ti mɔgɔ latelen Alla ye. Kɔnɔ ka ata tɔn kitabu bira, wo le si mɔgɔ latelen Alla ya la. 14Yahudiya ma minnu na, wonu sa Nɛbi Musata tɔn kitabu kalama. Kɔnɔ anu ba ko-latelennɛ kɛ iko tɔn kitabu ya a fɔ nya min, wo si a yira ko min telenta, anu bi wo kalama. Min ma telen, anu bi wo fanan kalama. 15Anu kɛ-nya si a yira ko tɔn kitabu wara-koe sɛbɛnɛ anu yisi rɔ. Anu sɔndɔmɛ fanan bi sereyɛ bɔla ko tonyɛ le wo la. Wo ye mala bawo wati do, anu nyɛrɛ miriya si anu yiliki. Wati gbɛrɛ, anu miriya si anu fɛka. 16Dogonta-koe min bɛɛsi ye mɔgɔ yisi rɔ, Alla si wo bɛɛ kiti Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ bolo kiti tɛgɛ wati iko a fɔra kibara-nyimɛ rɔ nya min. Ado n bi wo le kawandili bɔla. 17Wole don? Wo ye wo nyɛrɛ kelela ko Yahudiyanu. Wo ye wo yigi bɛɛ sala tɔn kitabu wara-koe kuma ka wo nyɛrɛ matɔgɔ ko Allatɛ le wo la. 18Alla ye a fɛ, wo ni min ma, wo ya wo lɔn bawo wo ara ko-latelennɛ wo karan tɔn kitabu rɔ. 19Wo ya wo nyɛrɛ lɔn fiyon-bolo-biralɛ le la ado wo miri ko wo ye waan rakala pinpirɔ-mɔgɛnu denu ma. 20Wole miri fanan ko sɔn-yogoma-tiginu anubɛ ko-lɔnbɛlɛnu-karan-mɔgɔ le wole la. Allata tɔn kitabu ye wo bolo min kɛ, wo miri ko lɔnnɛ anubɛ tonya-bɛrɛ ye wole le bolo. 21Wo ye donu karanna. Nfenna wo ti wo nyɛrɛ karan? Wo ye kawandili bɔla ko, “Mɔgɔ kana kankanyɛ kɛ,” kɔnɔ wole don? Wo sa kankanyɛ kun na? 22Wo ko, “Mɔgɔ kana yɛlɛnyɛ kɛ,” kɔnɔ wole don? Wo sa yɛlɛnyɛ kɛla? Wo ko bɛsi-kɔɛ ma di wo ye kɔnɔ wo sa kankanyɛ kɛla bɛsi wonu kɔ tinɛnu tɔ? 23Wo ye wo nyɛrɛ matɔgɔla ko Allala tɔn kitabu ye wole le bolo kɔnɔ wole don? Wo sa Alla lamiliyala wola tɔn-tinyɛ fɛ, wa? 24Ado a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ ko, “Ka a tɛgɛ wole Yahudiyanu sɔn ma, sibolo gbɛrɛnu bi Alla rasɛla.” 25Ni minnu ya tɔn kitabu wara-koe bira, anuta kemininyɛ si ko nyinya anu ma. Kɔnɔ ni minnu ma tɔn kitabu wara-koe bira, a fisa, anu bilakore ni to nun. 26Sibolo gbɛrɛ minnu kemininyani ma, ni wonu ya tɔn kitabu wara-koe bira, Alla si anuna kemininyabɛlitayɛ wo yɛlɛma anu ye kemininyɛ la. 27Wole Yahudiyanu, hali wo kemininyara, wo si miliya sibolo gbɛrɛnu ye bawo wole ye Nɛbi Musata tɔn kitabu tinyana hali wo ye tɔn kitabu wo kalama. Anu denu kemininyabɛlɛ kɔnɔ anu bi tɔn kitabu wara-koe birala. 28Bagbuyita-kemininyɛ dɔrɔn ti mɔgɛ ma Yahudiya-bɛrɛ la bawo kemininya-bɛrɛ sa mɔgɛ fɛrɛ ma. 29Kɔnɔ Yahudiya-bɛrɛ le wo mɔgɛ la min telennɛ Alla ye. Woletɔ kemininya-bɛrɛ ye mɔgɔ-yisi le tɔ. Allala Ni Sɛnimɛta wɔlɛ le wo la. Tɔn-birɛ mako sa wo la. Yahudiya-bɛrɛ si matɔgɔlɛ sɔrɔn Alla bolo. A ti a sɔrɔn mɔgɛ bolo.


text: 1Boraa sɛka te ba zan' ka bii fike ka boraanɛ da lagom pa'ahɛ Na'ayenɛ nɛreba la poan. 2Yiyɛa bia bii a yaaŋa, pɔhera yaaŋa kayena ta paara a yaan pia buuri saŋa la woo da lagom pa'ahɛ Na'ayenɛ nɛreba la poan. 3Ammon bii Moab nɛra bii ba yaaŋa sɛka ta paara ba yaan pia buuri saŋa la woo da lagom pa'ahɛ Na'ayenɛ nɛreba la poan. 4Yan daa yehe Mizraim teŋa na la, ba daa ka to'ohɛ ya la dia la ko'om sore la zuo. Ge ba mɛ ta dekɛ Beor n yehe Petor teŋa n boe Aram Naharaim teŋa poan la dayɔa Balaam wa'ana te a pɔ' bahɛ ya zuo. 5Ge bala zan'an, Na'ayenɛ ya Yenɛ daa ka kelehe Balaam, ge tuluge a nɔpɔtɛ la te de dɛna kan'an bɔ'ɔra ya. Se'ere n sɔe Na'ayenɛ ya Yenɛ la n nɔŋɛ ya la. 6Da eere ya sunma'ahom bii sona la ba ya vom woo poan. 7Da tamɛ ya Edom buuri wa bahɛ. Se'ere n sɔe ba dela ya sɔɔnrɔ. Da tamɛ ya Mizraim buuri la bahɛ. Se'ere n sɔe ya tabelɛ dɛna saama ba teŋa la poan. 8Ban dɔgɛ kɔma sɛba la yaan atan' buuri lagom pa'ahɛ Na'ayenɛ nɛreba la poan. 9Ya han ta tiihom pɛɛm bon'en te ya zabɛ la ya diŋdoma, yehe ya mɛŋa sɛla woo n de dɛngerɔ poan. 10Boraa sɛka ya poan han zaanhom gan'arɛ la pɔka, ka yehe tiiheŋɔ la poan lebe kenkɛleŋa ta bɔna. 11Ge yɛ'a zanɔɔrɛ bɔba a pee a mɛŋa, te yenɛ ta lu te a lebe na. 12Maalɛ ya zen'an ya tiiheŋɔ la kenkɛleŋa, kena bilam donbeta ya na'ma. 13Tare ya tun'an lɔkɔ pa'ahɛ ya lɔgɔrɔ la poan, te ho han ta yeti ho dɔnbelɛ ho na'ma, ho dekɛ tun' boko dɔnbelɛ ho na'ma la ba'ahɛ ge lebehe pin'. 14Se'ere n sɔe la Na'ayenɛ ya Yenɛ la eere ya poan la bala ya tiiheŋɔ la poan te a gu' ya ge fan' ya ya diŋdoma la nu'uhen bahɛ. Bahɛ ya te ya tiiheŋɔ zen'an la dɛna toolom zen'an te a da nyɛ denkɔ bini la a zagahɛ ya. 15Da'aberɛ han ze'ele de daana zen'en zɔ wa'an ho zen'an na te ho to'e en bahɛ, da ta'ahɛ dɛ lebe de daana la zen'an. 16Bahɛ ya te de bɔna la ya denɛ bote zen'an, la teŋsɛka poan te de bɔta ya teŋa la poan. Da namehere ya dɛ. 17Israel boraa bii pɔka da kɛn' la baga yire la poan dekɛ a mɛŋa bo yaalegɔ. 18Da to'ohere ya boraa bii pɔka n de yaloma n pɔ' te a yɔ sɛla la kɛn'ɛra Na'ayenɛ ya Yenɛ la yire la poan na. Se'ere n sɔe, Na'ayenɛ ya Yenɛ la ka bote lɔgɔtonɔ. 19Da dɔgelɛ ho sɔɔn te ho peŋɛ en ligiri bii dia bii lɔgɔseko te ho dɔkɛ. 20Ho ta'an dɔgelɛ saana, ge dagɛ ho Israel sɔɔn. Bala te Na'ayenɛ ya Yenɛ la wan kan' bahɛ ya nu'uhe tooma woo poan, teŋsɛka te ya kɛn'ɛra te ya ta sɔe ka sɔna wa poan. 21Ho han pɔ' nɔɔrɛ la Na'ayenɛ ho Yenɛ la te ho wan bo sɛla, da go'om de bɔ'a. Se'ere n sɔe, Na'ayenɛ ho Yenɛ la gure de mɛ te ho wan tara tuure de zuo. 22Ya han ka pɔ' nɔɔrɛ la dagɛ be'em. 23Ho nɔɔrɛ en yelese'ere la, behɛ soŋa tom dɛ wo la han de popeelom bo'olom te ho pɔ' nɔɔrɛ te ho wan bo Na'ayenɛ ho Yenɛ. 24Ho han kɛn' ho tadaana tiihe va'am poan, di hom bote wɔla la se'em. Ge da go'ohe sun' tapɔɔ poan. 25Ho han kɛn' ho tadaana dia va'am poan, kɔ' la nu'uhe. Ge da kɛ la kɛɛrega.


text: 1Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ ya koe minnu yira, wonu denu sɛbɛnɛ kitabu kɛ rɔ. Alla le ya wonu di a ma alako koe minnu ti mɛ nala, a ni wonu yira Allata wɔli kɛlɛnu na. Ado Kirasiti ya ala melika sɔ ka ala wɔli kɛla, Yɔni lalɔn koe wonu na. 2Yɔni ya min bɛɛ rayen, a ya wo bɛɛ fɔ. Yɔnita dantɛgɛlɛ le kɛ la ka a bɛn Allala kumɛ anubɛ Yisa ma, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ wo ya tonyɛ min yira a la kɔni. 3Mɔgɔ-sewanɛ le wo mɔgɛ la min bi kitabu kɛ karanna. Mɔgɔ-sewanɛ le wonu na minnu bi anu tole masɔla wɔlɔyiya-kumɛ kɛnu na anubɛ min sɛbɛnɛ kitabu kɛ rɔ ka wonu bira! Ado koe kɛ bɛɛ kɛ-tumɛ ara gbɛrɛn. 4Nde, Yɔni le ye kɛ sɛbɛla ka a lata chɔchi wɔrɔnfilɛnu ma minnu bi Esiya nyamanɛ rɔ. Alla min bi yan kaka, a ye nyɔ kebi fɔlɔ, ado a ye nala le -- alamɛ wo ya hinɛ anubɛ yisi-kimɛ di wole chɔchinu ma ka bɔ Allata Ni-wɔrɔnfila rɔ minnu bi ala mansaya-sigi-fan yakɔrɔ. 5Hinɛ anubɛ yisi-kimɛ wonu ni na fanan ka bɔ Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ bolo, dɛnkɛninya-sereyɛ kɔni. Ado a fɔlɛ le Yisa la min nawulita ka bɔ furinu tɛma. A ye kun-tigiyɛ kɛla duninya-mansɛnu kun na fanan. A ara ma keni ka ma hɔrɔya mala hakɛnu ma ala sayɛ fɛ. 6A ya ma ma saraka masɔlɛnu na alako ma ni ma sibolo kelen na ka wɔlɛ kɛ a Fa Alla ye. Alamɛ gbiliyɛ anubɛ sɛnbɛ dira Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ ma habadan! Amina. 7Wa wo yɛ lana! A ye nala banda-finyɛ rɔ! Mɔgɛ bɛɛ si a yen nala hali minnu ya a sɔgɔ tanbɛ la. Duninya-mɔgɛ bɛɛ si di ala ko la. Ado a ye mala wo nya na le! Amina. 8Mari Alla min bi yan kaka, a ye nyɔ kebi fɔlɔ, ado a ye nala le, Sɛnbɛ Bɛɛ Tigi kɔni, wo ye a fɔla ko a fɔlɛ anubɛ a laban le ale la. 9Yɔni le nde la. Wo na kelen nyɔgɛ le nde la. Ka a tɛgɛ Yisa ma, ma bɛɛ kelen tɔrɔyɛ anubɛ Allata mansayɛ rɔ. Ma bɛɛ ye ma munna tɔrɔyɛ wo kɔrɔ ma nyɔgɔn fɛ. Anu ya n nana yi-tɛma-dugi kɛ rɔ min tɔgɔ Patamasi bawo n bara Allala kumɛ fɔ ka Yisa wara-koe gbɛ mɔgɛnu ye. 10Allata Ni Sɛnimɛ ya n bi Sulen-Tele ma ata sɛnbɛ la. N ya kuman-kan-wɛ lamɔɛn. Wo kuli manɛ de iko buru-fɛ-kan. A ye kumala n kɔma kilɛ la. 11A ko, “I ye nala min yenna, i ni wo sɛbɛ. I wa ban wo sɛbɛla, i ni kitabu wo lata chɔchi wɔrɔnfilɛ kɛnu ma, Ɛfɛsa wo, Simirina wo, Pɛragama wo, Tayataira wo, Sadisi wo, Filadɛlifiya anubɛ Leyodisiya.” 12N ya n tintan alako min bi kumala n ye, n ni wo yen. N ya sɛnɛ-lɛnpu-sigi-fen wɔrɔnfila yen. 13N ya dali-fan do yen wonu tɛma min manɛ iko hadama dan. Duruki ye a kan na min yiginɛ fɔɔ a kin-nɔlɔnɛ. Sɛnɛ-butɛ-kiri-fan kirinɛ a kɔgɛ ma. 14A kun-sigi gbɛnɛ iko saga-siyi anubɛ bɛgi-gbɛ. A kolan manɛ iko ta-mɛlan. 15A kiannu bi malan-malanna iko sila-laleenɛ min kaganɛ. A kuman kan manɛ iko wasa-sɛnbɛlamɛ. 16Lolo wɔrɔnfilɛ biranɛ a bolo nyimɛ rɔ. Faan-da-filɛ min dɛ ye a la bɛrɛkɛ, wo ye bɔla a da rɔ. A yakɔrɛ ye malanna iko tele tenbi bɔla tele latelan. 17N ya a ragbɛ min kɛ, n buira a kin kɔrɔ iko mɔgɔ faganɛ. A ya a kɔɛn-nyimɛ sa n ma. A ko, “I kana kilan! A fɔlɛ anubɛ a laban le nde la. 18Nimalamɛ le nde la! N faganɛ le nun kɔnɔ kaka, n bi n niyi la tolon! Ado sarati ye n bolo sayɛ anubɛ lakira kuma. 19Nba, i wara minnu tayen, minnu bi kaka wo, minnu si na kɛ kɔma wo, i ni wo bɛɛ sɛbɛ. 20Lolo wɔrɔnfilɛ minnu bi n bolo nyimɛ rɔ yan anubɛ sɛnɛ-lɛnpu-sigi-fen wɔrɔnfilɛ kɛnu, wonu gbundu-ko-kɔrɛ le kɛ la. Lolo wɔrɔnfilɛ wo, chɔchi wɔrɔnfilɛta melika-misalɛ le wonu na. Sɛnɛ-lɛnpu-sigi-fen wɔrɔnfilɛ wo, chɔchi wɔrɔnfilɛ misalɛ le wonu na.


text: 1Nba, wole nɔnfulu-tiginu, wo ni wo tole masɔ bɛrɛkɛ! Wo ni gbele-gbelen ka di yakɔrɔ-mamɔɛ wola ko la min bi nala wo yarɔ! 2Wola nɔnfulinu bara tuli ka ban feu! Kisinu bara wola kura-hakikɛnu dɔn sa! 3Wola sɛnɛ anubɛ wodi-gbɛ, mɔlɔn sa a la tun. Wo ara nɔnfuli ladɛn tele laban kɛnu kɔrɔ kɔnɔ wo si ma sereyɛ la wo kan ma ka wo fɛrɛ-bɔnkɛnu don tɛ rɔ pon! 4Mɔgɛ minnu wɔlita wo ye wola sɛnɛnu tɔ, wo ya wonu kensunya. Alla ara wola yasere-masa-kan lamɔɛn. Nba, minnu ya wola fui-fan tɛgɛ ka a ladɛn wo ye, wonu di-kɛ-kan ara ke Mari Alla Sɛnbɛ Bɛɛ Tigi tole rɔ! 5Wo siyi duninya kɛ rɔ, a fanɛ ladiyɛ anubɛ nyɛrɛ-diyana-koe gbansan le la. Wo ara wo nyɛrɛ matɔlɔ wo kan-natɛgɛ-tele ye. 6Wo ara mɔgɔ-magbalanɛnu yiliki ka anu faga. Sɛ sa anu ye ka wo kɛlɛ. 7Nba, n na kelen nyɔgɛnu, wo ni wo muin ha Mari ni na. Wo ni sɛni-salɛta munyu-nya mafɛlɛn. A ye ala sɛnɛ makɔnɔna munyu-ba rɔ, ha a ni banda-yi-kun-fɔlɛ anubɛ a laban sɔrɔn. A ye a fɛ, ala ki-fannu ni ma-a-la ka nanfa. 8Wole fanan ni wo munyu! Wo ni wo yigi don gbɛn, bawo Mari na-wati ara gbɛrɛn. 9N na kelen nyɔgɛnu, wo kana gbunya wo nyɔgɔn kɔrɔ, ni wo ma, Alla si wo kiti tɛgɛ. Wa wo yɛ lata. Kiti-tɛgɛlɛ sɔnɛ dɛ la. A sɔgɛ ye a la, a ni don. 10N na kelen nyɔgɛnu, nɛbi minnu kumara Mari tɔgɛ rɔ, wo ni wo hɛnkili to wonu ko. Wonu bara anu munyu tɔrɔyɛ kɔrɔ nya min ha a laban, wo ni ma misalɛ la wo ye. 11Ma ye mɔgɔ-munyanɛnu kelela ko mɔgɔ-sewanɛ bawo anu bara anu munyu. Wo ma Yobuta munyu koe lamɔɛn, ba? Ado Mari ya Yobu makoe nyinya nya min a laban, wo ma wo lɔn fanan, ba? Wo mara bawo Mari fanɛ kinikinɛ anubɛ hinɛ la. 12N na kelen nyɔgɛnu, kuma-kolomɛ le kɛ la. Wo tenbi lanyiri kirila tumɛ min, wo kana wo gboro. Wo kana wo gboro san kole rɔ, ni wo ma, dugu kole rɔ, ni wo ma fanan, fenfen tɔ. Wo ni a fɔ dɔrɔn ko, “Ɔnde,” ni wo ma, “Ade.” Wo le ya a to, wo ti hakɛ kɛ ka yiliki sɔrɔn Alla bolo. 13Mɔgɛ do tɔrɔnɛ wo tɛma, wa? A ni Alla matara. Do sewanɛ, wa? A ni tantoli-bɛti bɔ. 14Do kirɛ wo tɛma, wa? A ni chɔchi-mɔgɔ-banu kele. Wonu ni Alla matara a ye ka ɔlifi-tuli kɛ a ma Mari tɔgɛ rɔ. 15Alla-matarɛ min kɛnɛ dɛnkɛninyɛ rɔ, wo si kirayatoe lakisi. Mari si a lakɛndɛya. Ado a ara hakɛ minnu kɛ, wonu ma si koto. 16Nba, wo ni wo sɔ wo hakɛnu na wo nyɔgɔn ye ka Alla matara wo nyɔgɔn ye. Wo le ya a to, wo si kɛndɛya. Sɛnbɛ ba ye mɔgɔ-telennɛta Alla-matarɛ rɔ. 17Nɛbi Ilaya, mɔgɛ le nun iko male. A ya Alla matara a yisi bɛɛ la ko bandɛ kana na. Bandɛ ma na dugu kole kuma san sawa ani a tala. 18A ya Alla matara tun. Bandɛ nara. Ki-fan minnu bi dugu kole kuma, wonu nanfara ka sabati tun. 19N na kelen nyɔgɛnu, ni do samara wo tɛma ka tonyɛ boloka, ni mɔgɔ gbɛrɛ ya a lasɛgi tonya-kilɛ ma tun, 20wo ni wo hɛnkili to kɛ ko, min ba hakɛ tigi yɛlɛma ka bɔ a hakɛ kilɛ fɛ, wo si hakɛ tigi wo niyi lakisi sayɛ ma ka a ma, hakɛ siyamɛ ma ni koto.


text: 1Adama wɔ̃ɔ gen suru nɔɔba yiruse sɔɔ, yera Isimɛɛli u na Misipaɔ Gedalian mi. Isimɛɛli wi, u sãawa sina bii ka maa sina asakpɔ. Tɔmbu wɔkura ba nùn swĩima ba ka na mi. Sanam mɛ ba sɔ̃ ba dimɔ ka Gedalia, 2yera Isimɛɛli ka tɔn be ba nùn yɔ̃sirima mi, ba seewa sannu sannu ba Gedalia takobi sɔkura ba go, wi, wi Babilonin sina boko u gɔsa u ka Yudan tem kpara mi. 3Isimɛɛli wi, u maa Yudaba kpuro ka Babilonin tabu kowo be ba wãa mi go. 4N deema goo kun yɛ̃ ma Gedalia u gu. Ye n kua sɔ̃ɔ yiru, win gɔɔn biru, 5yera tɔmbu wɛnɛ gabu ba seema saa Sikɛmu ka Silo ka Samarin di. Tɔn be, ba ben toba kɔna, ben yãnu nu gɛ̃ɛkire ma ba tii murura baama nuku sankirarun sɔ̃. Mɛya ba maa alikama sɔɔwa ka turare bu ka Yinni Gusunɔ yãkuru kua Yerusalɛmuɔ win sãa yerɔ. 6Yera Isimɛɛli u seewa Misipan di u da u ka bu yinna swaaɔ, u sumɔ. Ye u tura ben mi, ma u nɛɛ, i na su da Gedalian mi. 7Adama ye ba dua wuuɔ, yera wi ka win tɔmbu ba tɔn be mwa ba sakira. Ma ba ben gonu kpɛ̃ɛ dɔkɔ kpiriru garu sɔɔ. 8N deema be sɔɔ, u ǹ tɔmbu wɔkuru go yèn sɔ̃ ba raa nùn sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, u ku bu go, be, ba alikama ka gbɛɛ, ka gum ka tim berua yakasɔ. 9Dɔkɔ kpiri tè sɔɔ u tɔn ben gonu doke mi, ta sãawa te Asa u dera ba gba sanam mɛ wi ka Basa Isireliban sina boko ba tabu mɔ̀. Te sɔɔra u tɔn goo ni yibia. 10Yen biru, u be ba tiara mi yoru mwɛɛra u ka doona ka sina bokon bii wɔndiaba ka sere tɔn be Nɛbusarada, kɔ̃sobun wirugii u Gedalia deria. Be kpurowa u yoru mwɛɛra u ka da Amɔniban mi. 11Yokanani, Karean bii, ka Yudaban tabu sinam be ba wãa ka wi, ba nua kɔ̃sa ye Isimɛɛli u kua. 12Yera ba tabu durɔbu sua ba da bu ka Isimɛɛli wɔri. Ma ba nùn deema yɛru bɔkɔwɔ ge ga wãa Gabaoniɔ. 13Tɔn be Isimɛɛli u mwɛɛra mi, ye ba Yokanani wa ka win tabu sinambu, yera ben nuki dora. 14Ma be kpuro ba Isimɛɛli deri, ba da ba Yokanani deema. 15Adama Isimɛɛli wi, u duka yakura Yokananin min di ka tɔmbu nɔɔba ita gabu, ma u da u wãa Amɔniban mi. 16Yokanani ka win tabu sinam be, ba tɔn be ba tie mwɛɛra Isimɛɛlin nɔman di, be u raa mwɛɛra sanam mɛ u Gedalia go. Bera tabu kowobu ka tɔn kurɔbu ka bibu ka sina bokon sɔm kowobu. Be kpurowa u mwɛɛrima saa Gabaonin di. 17Ma ba da ba wãa sɔbun sɔbia yeru garun mi, te ba ra soku Kimuhamu Bɛtelehɛmun bɔkuɔ. Yen biru, ba kpikiru da Egibitiɔ. 18Domi ba Babilonigibun bɛrum mɔ yèn sɔ̃ Isimɛɛli u Gedalia go wi Babilonin sina boko u kua Yudaban kparo.


text: 1Cɛɛn n be sɔ ɔ, na lampodefɔm ni satiɛyofɔm beberebe aba Yesu dɔ na bu ba ti i kereewam ni. 2Na Farasifɔm ni Yudafɔm Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm n aŋuŋuti, bu ŋa, “Ahin sɔnɔ n de satiɛyofɔm wɔ, haari na i ni bɛrɛ saŋga di diire wɔ mmɔɔ.” 3Dɔ na wɔ bo bu ahin miɛɛnu ni, i ŋa, 4”Nzɛn ambɛrɛ be nu la i nbɔɛm yaa, na kun miniiri, i mi yó sɛ wɔ? I yáki nbɔɛ aburaŋgɔna ni ŋgɔnam ni boro n nu wɔ, na i kɔ́ niɛniɛ kun n bo wɔ mini ni haari i bá ŋu i. 5Saŋga bo i ba ŋuuri wieeri ni, na i ahore jɔ́ na i fá i fa bo i bɛtɛ, 6na i fá i fa ba awuru. Dɔ na i fére i danfom ni i tanafɔm kɛrɛ na bu tiɛn bu nɔɔ, na i sé bu ka, ‘M ahore ajɔ ka ma ŋu m bɔɛ n bo i miniiri ni. Nyini ti, am ma m ni ambɛrɛ kɛrɛ kunnu jɔ.’ 7M suse am wɔ lɛɛ, ka, i tí sɔ ɔ lɛɛ, nzɛn sɔnɔ kun kaakiiri i wo, ahorejɔ wó Nyɛmɛ dika n nu tara minɛ aburaŋgɔna ni ŋgɔna bo bu ŋa bu yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ na wɔ yo má daka ka bu kaaki bu wo ni.” 8Na Yesu abo bu miɛɛnu bekun, i ŋa, “Nzɛn bara be la i jɛtɛ ŋwaa buru, na kun miniiri, i mi yó sɛ? I só sin su wɔ, na i kpára bara yɛ awuru n nu, na i níɛniɛ deke n kɛrɛ, haari i bá ŋu i. 9Na saŋga bo i ba ŋuuri ni, i fére i danfom ni i tanafɔm kɛrɛ, na bu tiɛn bu nɔɔ, na i sé bu ka, ‘M ahore ajɔ ka ma ŋu m ŋwaa n bo i miniiri ni. Nyini ti, am ma m ni ambɛrɛ kɛrɛ kunnu jɔ.’ 10M suse am wɔ lɛɛ, ka, i ti sɔ ɔ lɛɛ, nzɛn satiɛyofɔ kun kaakiiri i wo, ahorejɔ wó Nyɛmɛ mɛrɛkɛm n dɔ.” 11Na Yesu akaaki abo bu miɛɛnu be bekun, i ŋa, “Sɔnɔ be yo woori bɛrɛ a, i la nbaabiɛsɔm nnyɔ. 12Cɛɛn n be sɔ ɔ, na kaan n ase i si n ka, ‘M si, kpaaki u aja kɛrɛ nu na a fa m dɛɛ ma m kisa.’ Na i si n akpaaki aja n nu, na wɔ fa bu nnyɔ n kɛrɛ dɛɛ ama bu. 13Wɔ cɛ má, na kaan n atɔ i dɛɛ neŋge n kɛrɛ bo i si n fa maari i ni. I nyaari ŋwaa n wieeri sɔ ni, na wɔ yasu akɔ asiɛn dede be su. Dɔ na wɔ kɔ adi ŋwaa ni ŋgbɛɛnŋgbɛɛn haari na i kɛrɛ aba awie. 14Saŋga bo i ba diiri ŋwaa n kɛrɛ wieeri n na ahɔɛ bambaka be atɔ nyini asiɛn n su. Dɔ, wɔ la má pui bo i di kun. 15Nyini ti, na wɔ fa i ŋu akɔ awura nyini asiɛn n su miɛbaa be saa nu, ka i yo juma ma i mi ni, adena i nya diire di. Dɔ na miɛbaa n afa i akɔ i fiesu ka i kɔ suniɛ i afam dika. 16Na ahɔɛ aba ati i agaya, haari i ba koro ka i di afam dɛɛ diire n be mmɔɔ ɔ, ama, be ama má i deke be na i di. 17Kasin, na wɔ ba aŋu i ŋu ŋgbɛɛn fa kɔ sa n bo wɔ yo i n su, na wɔ bu i tii nu, na wɔ se i ŋu ka, ‘M si npadifɔm kɛrɛ di diire wɔ na i ka, ama, mini ba wo fɛn suwu ni ahɔɛ n a. 18M kpíe m nyi kɔ m si dɔ ɔ, na m kɔ́ se i ka, “M si, ma do Nyɛmɛ ni wɔrɔ kɛrɛ ŋgasi. 19I ti má ye ni ka a fere m ka u wa kun, fa m yo u npadifɔm ni kun.”‘ 20Dɔ na wɔ yasu na i kpie i nyi kɔ i si dɔ. Saŋga bo i toko wo dede suba ni, na i si n aŋu i, na wɔ si i aŋunfɔ agaya. Na wɔ ŋmati akpa i atin, na wɔ fa i saa abara ayɛ i, na wɔ biti i. 21Na baa n ase i si n ka, ‘M si, ma do Nyɛmɛ ni wɔrɔ kɛrɛ ŋgasi. I ti má ye ni ka a fere m ka u wa kun.’ 22Ama, na i si n afere i akɔɔm, na wɔ se bu ka, ‘Am kɔ ndende na am kɔ niɛ suturam kɛrɛ nu bo i ti kpa, na am fa ba wura i, na am fa ŋgaa ba wura i saa maraka, na am fa gbagbaa ba wura i jaa. 23Na am nya kɔ niɛ naanim n nu, na am tara bo i la anyunuyi bra, na am ba kpiɛ i kɔm yo i dɔŋgu, na am ma ya di na ya nu. 24Dama m ahin wa ni, i wuuri wɔ, ye wɔ teŋge a, i miniiri wɔ, ye ma ŋu i a.’ Dɔ na ba bo i bu ni di ni nu. 25Nyini saŋga n kɛrɛ baakpiɛn n toko wo fiesu. I ba suba awuru, na saŋga bo i ba dodoori awuru n na wɔ ti ka bu wo agɔrɛ gɔ su ni jue. 26Dɔ na wɔ fere i si akɔɔm kun, na wɔ bisa i ka, ‘Nzu sa yoori awuru a?’ 27Na akɔɔ n abɔ i nu ka, ‘U niɛma ye wɔ ba awuru a, ye u si ama nɔɔ ye ya kpiɛ naani bo i la anyunuyi n kɔm, dama u niɛma n aba awuru ni laifiɛ n ti.’ 28Na yaa ati baakpiɛn ni agaya, haari na wɔ kete ka i wura má awuru n nu. Nyini ti, na i si n afite aba asere i jande ka i wura. 29Ama, na wɔ se i si n ka, ‘Ti fɛn, afɔ nyɛ nyɛ lɛɛ bo m wo u dɔ yo juma ma u, ka m ti akɔɔ ɔ, ma kete má u nɔaniɛ be. A koro ama má m puitiripui, haari sirimbaa mmɔɔ ka m gusu fa na m ni m danfom fa di na ya nu. 30Ama, u ahin wa n yiri, wɔ fa u aja bo a fa ama i n akɔ boro, na wɔ kɔ ayo i koroowa ni nbarasakaram. Haari ni nyini n kɛrɛ ni, i kpieeri i nyi ba juuri awuru ni, a ma nɔɔ ka bu kpiɛ naani bo i la anyunuyi n kɔm ma i.’ 31Na i si n ase i ka, ‘M wa, saŋga kɛrɛ mini ni wɔrɔ wo bɛrɛ a, deke kɛrɛ bo i ti m dɛɛ ti u dɛɛ wɔ. 32Ama, wɔ yo daka ka ya di na ya nu na ya gɔ agɔrɛ, dama u niɛma ni, i wuuri wɔ, ye wɔ teŋge a, i miniiri wɔ, ye ma ŋu i a.’”


text: 1Nɛreba han tara nɔkpe'ene, ba wan tare keŋɛ yetɔgom zen'an la te yelegankereba la ta behɛ yele la, bahɛ boorɔ daana la ge zɛrɛgɛ se'em n tue la. 2Se'em n tue la han dɛna la ya ŋmɛ' en, yelegankera la bahɛ te a gan'arɛ te ba ŋmɛ' en a ninin, a tuure la n de ba ŋmɛ' en kpa'aha sugumnɔɔren se'em, 3ge a da bo en gaŋɛ kpa'aha pihinaahe. Ya han ŋmɛ' en gaŋɛ bala, a wan di vi ya nɛŋan. 4Da lo lɔlega nɔɔrɛ ge tare ka tɔɔra ki. 5Sɔɔnrɔ han lagom bɔna te ba ayema ki ge ka tara bia, a pɔga la da ele yeŋa, se'em n dagɛ a sera la buuri poan. A sera la sɔɔn to'e en di te bɔna la en woo a sɔɔn la. 6Te bodibila sɛka te a dɔgɛ yia la wan dekɛ segɛ a sɔɔn la n ki la, te a yu'urɛ la da saalom Israel poan. 7Ge boraa sɛka han kan di a sɔɔn pɔkɔɔnrɛ, a sɔɔn la pɔga la yehe keendoma la n zin' teŋa la nayaŋa nɔɔrɛn la nɛŋan yele ba yeti, n sera sɔɔn wa ka sakɛ te a tee ze'ele a sɔɔn la na'arɛ te a yu'urɛ pota kelom Israel wa poan. A ka sakɛ te a sɔe a sɔɔn la na'arɛ bɔna la mam. 8Teŋa la keendoma la wan yi boraa la na zin'ire sɔnhɛ la en. Te a han sina ge yeti, n ka bote n di en, 9a sɔɔn pɔga la wan keŋɛ paɛ a nɛŋan keendoma la nɛŋan pirege a tagatɛ deyema, ge tobehɛ nɔtɔɔnrom ma' a nɛŋa ge yele en yeti, ba ne eŋɛ boraa sɛka n kan mɛ ka sɔɔn buuri se'em n bala. 10Boraa kaŋa buuri la zan'an yu'urɛ wan yi'ira A Ka Tare Tagara Yiredoma Israel teŋa la poan. 11Boraahe seyi' han zabera, te ba ayema pɔga wa'ana te a fan' a sera la a tadaana la nu'uhen, han gi la boraa la kayema lama vɛ'ɛra, 12kɔ'ɔn kɛ' ya ka nu'o seko te a dekɛ gin' la fike ge da zɔ ya ninbɔn'ɔn. 13Da tara sɛla n tare magaha lɔgɔrɔ la bayi' ho tapɔɔ poan, te ayema tebegɛ te ayema fakɛ. 14Da tara sɛla te ba tara magaha lɔgɔrɔ la bayi' ho yire, te ayema kanregɛ te ayema pɔ'ɛ. 15Tare sɛla te ba tara magaha lɔgɔrɔ zo'ore bii tebehom la, te ba zona wo lan sontii te ba zona se'em la. Bala te ya wan vɔna yuue teŋsɛka te Na'ayenɛ ya Yenɛ la dekera bɔ'ɔra ya la. 16Na'ayenɛ ya Yenɛ la ka bote nɛra se'em n ete yele ana, se'em n pini. 17Tɛnre ya Amalekdoma n yuun eŋɛ ya se'em sore la zuo, yan yuun yehe Mizraim teŋa yɛ'a na la. 18Ya yuun kene na taregɛ ba'ahɛ la, ba yuun yehe mɛ na ko sɛba n yee pooren la ka zɔ Yenɛ. 19Na'ayenɛ ya Yenɛ la han ta bo ya vo'ohogo ya diŋdoma sɛba n kae ya bahɛ teŋsɛka te a dekera bɔ'ɔra ya ta ka dɛna ya sɔ'ɔlom wa poan, ya kɔ'ɔn saalom Amalekdoma wa teŋparɛ wa zuo zan'an bahɛ. Tɛnre ya yele dena wa.


text: 1Yisa ko, “Wo kana mɔgɛnu yiliki, woletɔ Alla ti wole fanan yiliki 2bawo wo ye mɔgɛnu yilikila nya min, Alla ye wole fanan yilikila wo nya na le. Wo wa a ma mɔgɛnu ye nya min, Alla si a ma wole fanan ye wo nya na le. 3Nfenna ko la, i si buriburi yen i ta-nyɔgɛ yɛ ma kɔnɔ kɔn-gbondon min bi ile nyɛrɛ yɛ ma, i hɛnkili sa tugula wo la? 4I ye i sisila a fɔla i ta-nyɔgɛ ma kama worɔ ko, ‘Na, n ni buriburi bɔ i yɛ ma,’ ado kɔn-gbondon ye ile fɔlɔn yɛ ma? 5Ile nyɛrɛ-mayiralɛ! Kɔn-gbondon bɔ ile fɔlɔn yɛ ma, wo kɔma, buriburi min bi i ta-nyɔgɛ yɛ ma, i si ke wo yenna ka wo bɔ a ma. 6“Wo kana fen-sɛnimɛ di wulinu ma bawo ala ban, anu si sɛgi wo kan ma ka wo kin. Wo kana kuru-da-gbɛlɛnu nakɛ kɔsɛnu kɔrɔ bawo anu si wonu tatɛntɛn anu kian kɔrɔ. 7“To tarali kɛla, wo si a sɔrɔn. To nyininɛ kɛla, wo si a yen. To dɛ matugula, a la si ka wo ye. 8Min ba to tarali kɛla, wo si a sɔrɔn. Min ba to nyininɛ kɛla, wo si a yen. Min ba to dɛ matugula, a la si ka wo ye. 9Yonna dan si a tara biredi ma, a ni kuri don a bolo? 10A wa a tara yɛgɛ ma, a ni duguma-fan don a bolo? 11Hali wole min yogo, wo ya a lɔn ko a kin ka fen nyimɛ di wola dannu ma. Wo Fa min bi Arinyɛni tɔ don, wo ti fen nyimɛ di wo ma min tenbira wo la, wa? Ale ma tenbi wo la, wole min bi a tarala kɔni? 12“Alla ya tɔn min di Nɛbi Musa ma anubɛ nɛbinuta karan, wo kɔrɛ le kɛ la ko, ‘Wo ye a fɛ mɔgɛ donu ni min ma wo ye, wole fanan ni wo ma anu ye.’ 13“Wo ni don da-dɔgɔmanɛ la bawo kilɛ min bi tala nyahanama rɔ, wo don dɛ kolo. A tagama ko ma gbɛlɛ. Ado mɔgɔ siyaman bi tala wo le fɛ. 14Kilɛ min bi tala nimaya tinɛ, wo tagama koe gbɛlɛ. A dɛ ma kolo. Ado mɔgɔ siyaman sa a yenna. 15“Wo ni a ma wo fɛrɛma foninya-nɛbinuna ko la. Anu si a fɔ ko anu bi kumala Alla ye kɔnɔ anu foni. Anu kungban-kungban ye nala wo wara iko sagɛnu kɔnɔ anu sɔn mani de iko suluku-kɔnkɔtoe. 16Wo si anu lɔn anuna kɛwɔlɛnu fɛ. Mɔgɔ ti kɔn-gbɔɛ keri wɔnɔ-firɛ rɔ. Toro-gbɔɛ fanan ti keri tiri-wɔnɛ rɔ. 17Kɔlɔma min sabatira, wo le si gbɔ wɛ kɛ. Kɔlɔma min ma sabati, wo gbɔɛ ti mɔgɛ munanfaga. 18Kɔlɔma min sabatira, wola gbɔɛ si mɔgɛ munanfaga. Kɔlɔma min ma sabati, wo le ti gbɔ wɛ kɛ. 19Kɔlɔma minna gbɔɛ ti mɔgɛ munanfaga, wo kuri si tɛgɛ ka a lakɛ tɛ rɔ. 20Nba, wo si foninya-nɛbinu lɔn anu gbɔɛ fɛ wo nya na le. 21“Min bɛɛ ye a fɔla ko ata Mari le nde la, wo bɛɛ ti don Allala mansayɛ rɔ fɔ minnu bi n Fa diyana koenu kɛla, n Fa min bi Arinyɛni tɔ kɔni. 22Tele-laban-lunyɛ, mɔgɔ siyaman si a fɔ ko ata Mari le nde la ko a ya wɔlɔyiya-kumɛnu fɔ n tɔgɛ rɔ. A si a fɔ fanan ko a ya nyina siyaman gben n tɔgɛ rɔ ka kabana ko siyaman kɛ n tɔgɛ rɔ! 23Nba, n si a fɔ wonu ye worɔ ko, ‘N ma wo lɔn mumɛ! Wo bɔ n fɛ, wole ko-yogoma-kɛlɛnu!’ 24“Nba, mɔgɛ min bɛɛ ye nna kumɛ kɛ lamɔɛnna ka a bira, wo si ma iko kei-hɛnkilimɛ min ya ala bɔn sɔ fara kole kuma. 25Banda-wɛ nara. Bɛnu fara. Fɔnyɔ tugura ala bɔn wo ma. Kɔnɔ bɔn wo ma bui bawo a sɔnɛ fara kole kuma. 26Min bɛɛ ye nna kumɛ kɛ lamɔɛnna kɔnɔ anu sa a birala, wo si ma iko kei kun-takolɔn min ya ala bɔn sɔ kɛnkɛn ma. 27Banda-wɛ nara. Bɛnu fara. Fɔnyɔ tugura ala bɔn wo ma! Ala bɔn buira fugbu! A rakerikerita iko kolo lamurunɛ!” 28Yisa banta koe wonu fɔla tumɛ min, nyama kawara ala karan wo ma. 29Anu ko ale sa iko anuna tɔn-karan-mɔgɛnu bawo fanka ye ala karan la.


text: 1Amɔniban sunɔ wi ba mɔ̀ Nakasi u seewa u da u Yabɛsi wɔri Galadin temɔ. Ma Yabɛsigibu kpuro ba nùn sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, a ka sun arukawani bɔkuo, sa ko nun yoru diiya. 2Adama Nakasi u bu wisa u nɛɛ, ì n wura n bɛɛn baawuren nɔm geun nɔnu wɔwa, kpa bɛɛ Isireliba kpuro i sekuru wa, sanam mɛya kon ka bɛɛ arukawani bɔke. 3Yabɛsin guro gurobu ba nùn sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, a sun sɔ̃ɔ nɔɔba yiru kɛ̃ɛyɔ su wa su ka tɔmbu gɔri Isirelin tem kpuro sɔɔ. Sà kun wa wi u koo sun faaba ko, sa ko bɛɛ tii yɔ̃sua. 4Yera gɔro be, ba da Gibeaɔ mi Sɔɔlu u wãa, ba labaari ye gerua. Ye tɔmba nua mɛ, ma be kpuro ba nɔɔgiru sua ba swĩ. 5N deema Sɔɔlu u wee gberun di ka win kɛtɛba, ma u bikia u nɛɛ, mba n tɔn be deema ba ka sumɔ mɛ. Ma ba nùn Yabɛsigibun gari yi saaria. 6Ye Sɔɔlu u yi nua, yera Gusunɔn Hunde u nùn yɔɔwa ma win nukura gbisa gem ka tia. 7Yera u win kɛtɛba yiru sua u go u ye bɔtira bɔtira, ma u dera ba ka yen kpiri ni da Isirelin tem kpuro sɔɔ ba nɛɛ, nge mɛya ba koo baawuren kɛtɛba kua wi u yina u Sɔɔlu ka Samuɛli swĩi bà n tabu seewa. Ma Yinni Gusunɔn bɛrum mu tɔn be mwa, yera be kpuro ba mɛnna ba yara nge tɔn turo. 8Sɔɔlu u dera ba tɔn be gara gara Besɛkiɔ. Isireliban geera kuawa tɔnu nɔrɔbun suba gooba wunɔbu (300.000). Yudaba ba maa sãa tɔnu nɔrɔbun suba tɛna (30.000). 9Ma ba Yabɛsigibun gɔro be sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, i doo i bɛɛgibu sɔ̃ i nɛɛ, sia sere sɔ̃ɔ u ka ye, ba koo faaba wa. Ye gɔro be, ba tura ba Yabɛsigii be sɔ̃ɔwa mɛ, yera ben nukura dora. 10Ma ba Amɔniba sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, sia sa ko bɛɛ tii yɔ̃sua i ka sun ko nge mɛ n bɛɛ wɛ̃re. 11Sɔɔlu u win tɔmbu bɔnu kua wuunu ita. Yen sisiru saa ye goo gbiikaa swĩ, u dera ba da ba Amɔniban sansani wɔri ba bu go go sere sɔ̃ɔ ka ye. Be ba tie ba yarinɛwa ba sebiri tia tia. 12Yera Isireliba ba Samuɛli sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, berà ba ǹ daa kĩ Sɔɔlu u ko bɛsɛn sunɔ. Be ba gerua mɛ, a de bu yarima su bu go. 13Adama Sɔɔlu u nɛɛ, ba ǹ goo goomɔ gisɔ, domi gisɔra Yinni Gusunɔ u sun faaba kua. 14Ma Samuɛli u be kpuro sɔ̃ɔwa u nɛɛ, i na su da Giligaliɔ kpa su Sɔɔlun bandun dam sire. 15Ma be kpuro ba da mi, ba Sɔɔlun bandun dam sire Yinni Gusunɔn sãa yerɔ. Ba maa Yinni Gusunɔ siarabun yãkunu kua. Ma Sɔɔlu ka Isireliba kpuro ba tɔ̃ɔ bakaru di ka nuku dobu.


text: 1Wole minnu bi Kirasiti Yisa rɔ kaka, yiliki woo sa wo ma 2bawo Allata Ni Sɛnimɛ min bi niyi dila ma ma, wo ara ma hɔrɔya Yisa Kirasiti baraka rɔ. A ya ma hɔrɔya ka ma bɔ hakɛta sɛnbɛ kɔrɔ min si na sayɛ la ma kuma. 3Ka a tɛgɛ hadama danta sɛnbɛbɔninyɛ ma, Nɛbi Musata tɔn kitabu ma ke min mala, Alla nyɛrɛ le ya wo ma. A ya a nyɛrɛta dan lana ka hakɛ yiliki. Ado ala dan wo nara hadama danla muninyɛ rɔ alako a ni tɔn sigi hakɛ ma. 4Alla ya kɛ ma le alako male ni tagama iko Allata tɔn kitabu ya min fɔ yati! Ma sa ko ladanna tun iko ma sɔndɔmɛ ye nyinina a ma nya min kɔnɔ ma ye ko ladanna iko Allata Ni Sɛnimɛ ye nyinina a ma nya min. 5Ado minnu bi ko ladanna iko anu kɛ-nya-kɔrɛ ye wɔlila anu tɔ nya min, wonu niyi sanɛ hadama dan diyana koenu denu kuma. Minnu bi ko ladanna iko Allata Ni Sɛnimɛ ye a fɔla anu ye nya min, wonu niyi sanɛ Allata Ni Sɛnimɛ diyana koenu denu kuma. 6Ka i niyi sa hadama dan diyana koenu kuma, wo si a laban sayɛ ma. Ka i niyi sa Allata Ni Sɛnimɛ diyana koenu kuma, wo si a laban nimayɛ anubɛ yisi-kimɛ ma. 7Mɔgɛ min niyi sanɛ hadama dan diyana koenu kuma, wo tigi ara ma Alla yoge la bawo a sa Allata tɔn birala. Ado a ti ke a birala mumɛ! 8Minnu bi hadama dan diyana koenu mala, wonu ti ke Alla hɛnɛna ni! 9Kɔnɔ wo sa ko ladanna tun iko wo kɛ-nya-kɔrɛ ye a fɔla wo ye nya min. Ni Allata Ni Sɛnimɛ ye wo yisi rɔ, wo si ko ladan iko ale Ni Sɛnimɛ ye min fɔla wo ye. Kɔnɔ Kirasitita Niyi sa mɔgɛ min tɔ, Kirasitita ma wo la. 10Hali wo bagbuyi min si faga ka a tɛgɛ hakɛ ma, ni Kirasiti siginɛ wo yisi rɔ, Allala Ni Sɛnimɛ si a ma, wo ni niyi sɔrɔn. Ado wo si a taran, Kirasiti ara koe bɛɛ latelen wole anubɛ Alla tɛma. 11Allata Ni Sɛnimɛ ya ale Yisa lawuli ka bɔ furinu tɛma. Ni ata Niyi siginɛ wo rɔ, ale le si niyi di wo bagbu-faganɛ fanan ma Allala Ni Sɛnima wo baraka rɔ. 12N na kelen nyɔgɛnu, wo kana to ko ladanna iko wo kɛ-nyanu bi nya min hali! 13Ni wo tora ko ladanna iko wo kɛ-nyanu bi nya min, wo ye fagala le. Kɔnɔ ni Allata Ni Sɛnimɛ ya wo dɛnbɛ ka hakɛ koe faga wo rɔ, wo si ni-bɛrɛ sɔrɔn serr! 14Allata Niyi ye kilɛ yirala minnu na, Allata dan le wonu na. 15Wo ti wo ma yɔɔn la min si a ma, wo kuma ni kɔ kɔnɔ a ara wo ma a diyana-dannu na. Nba, Allata Ni Sɛnimɛ baraka rɔ, ma ye dila Alla tole tɔ ko, “N Fa! N Fa!” 16Allata Niyi ye ma yisi rɔ alako a ni a yira ma la ko Allata dan le ma la. 17Alla ara duwɛ min mara ala dan Yisa ye, mabɛ Kirasiti si wo sɔrɔn ma nyɔgɔn fɛ bawo ala dan le male fanan na. Ado ni ma tɔrɔta Yisa fɛ, ma bɛɛ si gbiliyɛ sɔrɔn ma nyɔgɔn fɛ. 18N lanɛ a la ko ma ye tɔrɔyɛ min sɔrɔnna kaka, wo ti sanka gbiliyɛ wo ma min si na bɔ gbɛ rɔ ma ye. 19A sɔgɛ ye dali-fannu na ka a lɔn ala dannu bi minnu na! Anu bi Alla makɔnɔna ka wonu yira anu na. 20Dali-fan min bɛɛ ye duninya kɛ rɔ, wonu bi Allala dankɛ kɔrɔ. Anu nyɛrɛ sako ma wo la fɔ Alla. Hali wo, yigi ye ma bolo 21bawo dali-fan bɛɛsi ye tele wo makɔnɔna alako anu si hɔrɔya sayɛ anubɛ bagbuyita tulɛ kɔrɔ nya min. Anu si hɔrɔya iko Allata dannu bara hɔrɔya nya min. 22Ado ma ya a lɔn ko ha bi, dali-fan bɛɛ ye kurunna dumɛ bolo iko musi buyi wa a lamaga. 23Kɔnɔ dali-fan dɔrɔn ma. Allala sanba fɔlɛ le ata Ni Sɛnimɛ la. Hali wo taranta ma bolo, ma ye Alla makɔnɔna tumɛ min, male fanan bi kurunna alako ma ni ma ala dannu na nya min. Min tenbira wo la, a si ma hɔrɔya ka fɛrɛ-bɔnku-kurɛ di ma ma. 24Ma ara ma yili-madiyɛ sa Alla kuma min kɛ, wo le ya ma lakisi. Ma yili-madiyɛ sanɛ fan min kuma, ni ma ara ban wo sɔrɔnna, ma ti wo kele tun “Yili-madiyɛ.” Yon si a nyɛrɛ yili-madiya fan do kuma, a ara ban min sɔrɔnna? 25Kɔnɔ ma ma min yen bɛ, ni ma ya ma yili-madiyɛ sa wo kuma, ma si ma munyu ha ma ni a sɔrɔn. 26Allata Ni Sɛnimɛ fanan bara na ka male sɛnbɛbɔnɛnu dɛnbɛ wo nya na le. Ado ma si madiyali kɛ minna ko la, ma ma wo lɔn. Ata Ni Sɛnimɛ ye kurunna Alla madiya tinɛ, ma ma min fɔ-nya lɔn. 27Min bi mɔgɔ yisi rɔ, Alla min ya wo lɔn, wo le ya ata Ni Sɛnimɛ miriya fanan lɔn. Allata Ni Sɛnimɛ ye madiyali kɛla ata mɔgɛnu ye iko Alla ye nyinina a ma nya min. 28Minnu ya Alla keni, a ara minnu kele ala ko-latɛgɛnɛnu ma kɔni, ma ya a lɔn ko fenfen wa wonu taran, Allatala si wo yɛlɛma ko-nyimɛ la anu ye. 29Ado Alla ara male min yabɔ, a ya ma yabɔ le ko ma ni ma iko a nyɛrɛta Dan. A ya wo ma alako ala Dan, Yisa ni ma den-kei-sarɛ la male, a na kelen nyɔgɛ dɛnkɛninya-mɔgɛnu tɛma. 30Alla ara minnu yabɔ, a ya wonu denu kele. A ma a to kelelɛ wo dɔrɔn ma fɔ ka anu natelen a nyɛrɛ ye fanan. Ado a ma a to latelan dɔrɔn ma fɔ ka a nyɛrɛta gbiliyɛ di anu ma fanan. 31Ma si nfen fɔ kɛ bɛɛla ko la? Ni Alla ye ma fɛ, yon si ma kɛlɛ? 32A ma a nyɛrɛta dan yamasansan fɔ ka a bɔ sarakɛ la ma damala ko la. Ni a ara ala dan di ma ma, a ti fan bɛɛsi di ma ma fanan, wa? 33Alla nyɛrɛ ara minnu yo sa, yon si a bolo-nɔlɔnɛ sɔ Allala mɔgɛ wo la? 34Yon si ke wonu yilikila worɔ? Kirasiti Yisa ti ma yiliki bawo wo le fagara ma ye. A wulita tun ka niyi sɔrɔn ka ta a sigi Alla kɔɛn-nyimɛ rɔ. Ado ale le ye Alla madiyala ma ye. 35Nfen si ke ma farala Kirasitila keninteyɛ ma worɔ? Tɔrɔyɛ wo, gbɛlɛyɛ wo, niyi-ragbɛran wo, kɔnkɛ wo, bolo-kolonyɛ wo, masiba-koe wo, sayɛ wo, wonu fenfen ti ke ma farala ata keninteyɛ wo ma. 36Iko a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ nya min ko, “Nta Alla, ma ye saya-masibɛ rɔ ila ko la tuma-wo-tuma. Anu bi ma bira boloko-yogomɛ-kɛla iko saga kan natɛgɛtɛ.” 37Kɔnɔ nɔlɛ ye ma bolo koe kɛ bɛɛ rɔ feu! Ale min bara ma keni, ma ara nɔ-ko sɔrɔn ale le baraka rɔ. 38Ado n ya a lɔn serr, ko fenfen ti ke mabɛ ala keninteyɛ farala. Sayɛ wo, nimayɛ wo, melikanu wo, nyina-yogomɛnu wo, koe minnu bi nyɔ kaka wo, koe minnu bi nala yarɔ wo, hali sɛnbɛ-tiginu, 39koe minnu bi san ma wo, koe minnu bi yi kɔrɔ wo, wonu fenfen sa dali-fannu tɛma min si ke mabɛ Allata keninteyɛ farala. Ado matɛ le keninteyɛ wo la ma Mari Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ baraka rɔ.


text: 1«Ena yi tiɲaɗor toɲ tiri hen men, Iban a na ôbi gemére men. 2Kam kôbi tiɲaɗor to yê ré ba, ôbi dere jô aɲ, niɲba, to yê ba, ôbi ɲane bi ré hô yê damaŋ a. 3Haw hen kena ɓiɲé ka sédelé sa kibi kwôlo na en ulêŋge béréri hen. 4Hena kené biɲ naɲ en ba, nôbi ba, kôba na biɲ naɲ ken men. Hena kôbi tiɲaɗor ré baa yi gurôre a ré ba, a nêmê yê sa kibri biɲ né, hen iyôŋ na, kenbay kôba, hena kené biɲ naɲ en ré ba, ka nêmê lê ani kani ka dôri sa kebreŋge ré kwôy hen iyôŋ men.» 5«Nôbi ena yi tiɲaɗor aɲ kenbay kena kami kôbre. A hena kwôni ré biɲ naɲ en aɲa nôbi ené biɲ naɲ ɗi a men na, ôbi a lê aŋga dôri damaŋ biɲ Emen, wôsa hena nôbi ené naɲ ken ré ba, ka lê ani kani sa kebreŋge ré. 6Hena kwôni ré biɲ naɲ en ré ba, bay a uwôli aɲ, môɲ kam kôbi tiɲaɗor to bay na soor aɲ hay menba, bay pô bi bô tare a aɲ uwoyéɲ hen iyôŋ. 7Hena kené biɲ naɲ en men, hena kwôlê wuɲê yi bôrŋge a a men na, eŋgeréŋge aŋga yôŋ yôŋ ka ken gey aɲ ka uɲé. 8Hena kené li aŋga damaŋ biɲ Emen na, bay a ayê kibi Iban men, ôbi a, kené yiɲ bay tôn a men tô. 9Mega wo Iban geyen hen iyôŋ na, nôbi kôba, en geyéŋge hen iyôŋ men. Biɲge naɲ en, aɲ bi na peréŋge. 10Hena kené bi kwôlê sa tôô tiɲê ba, na peréŋge mega wo nôbi en biɲ kwôlê sa tôô to Iban a, aɲ ôbi puren hen iyôŋ men.» 11«En kelêŋge kwôli are bay ka hen, aɲ bi yi derê wo yi yena hen na, ré yi yerŋge a iyôŋ men, aɲ bi yi derê woŋge bi wo hen ré dô dô cerêd. 12Na tôô tiɲê nôbi a na: ‹Periɲge yerŋge mega nôbi kôba, en peréŋge hen iyôŋ men.› 13Ayê yem biɲ temare wô sa milɲêm na, peré wo ɗê kwo hen ba, naɲ. 14Hena kené li aŋga en ay tôô béŋge hen na, kena milɲên. 15Na uwôgêŋge manê cêgê ré niɲ yôd, wôsa kwôni wo na mana na, hôn aŋga ôbi iyéyri li hen né. Nôbi en uwôgêŋge milɲên wôsa en geléŋge aŋga Iban na gelon hen kêm. 16Na kenbay a dôren né, niɲba, na nôbi a terêŋge aɲ jéŋge aɲ bi jé lêreŋge ré yi kwo dôri kwôy kwôy men, ré yi naɲ kiniji a men. Aɲ bi kiriɲa kené eŋgeriɲ Iban aŋga yôŋ yôŋ naɲ henen ba, ôbi ré béŋge a men. 17Tôô to en ay béŋge a na: ‹Periɲ yerŋge.› » 18«Hena ɓiɲé ka sa terare a nà ré derêŋge yôd na, ken hôn wo bay na ré kaɲen yôd na hen iyôŋ men. 19Hena henaŋ kené na ka sa terare a nà ná, sa terare henaŋ ré geyé aŋgare. Niɲba, kena ka sa terare a nà ré men, en terêŋge na perê ɓiɲé ka sa terare a nà na wô bi wo hen aɲa bay ré derêŋge yôd hen. 20Erméŋge sa kwôlo na kelêŋge hen: ‹Mana a gôliɲ sa dami wori ré.› Hena bay na ré gelen gusiɲ ba, kenbay kôba, bay a geléŋge gusiɲ hen iyôŋ men, hena bay na ré bi kwôlê sa kwôlê wuɲê a ba, bay a bê sa kwoŋge a hen iyôŋ men. 21Niɲba, bay a lêŋge are bay ka kêm hen wô kibi henen, wôsa bay hôn kwo joon hen né. 22Hena na ené sa ré men, na en kôlji kwôlê wo Emen ré a men na, têriɲ henaŋ ré naɲê yirji a. Niɲba, haw hen, bay a derê kibriji wô sa têriɲ toji biɲ né. 23Kwôni wo kaɲen ba, kaɲ na Iban hen men. 24Hena na ené li perêrji a aŋga kwôni na li tumô sa pôn ré hen na, têriɲ henaŋ né naɲê yirji a, niɲba, haw hen wo bay gel are bay ka en li hen kôba, bay kaɲêni nibay naɲ Iban. 25Niɲba, yi hen iyôŋ bi kwôlo na liɲ bô magtubu tôô toji a kôl iyôŋ ba: ‹Bay kaɲen yôd na ɗéɲ iyôŋ › hen na, bi ariri ré liɲ.» 26Menba, Jésu hô kôlji iyôŋ ba: «Kiriɲa hende lê naɲ ken to na Tunu toɲ hendi yêgê sa kwôlê woɲ tiri biɲ ɓiɲé hen to hena ligi Iban a a sa na, hende a sa derêŋge kwôlen. 27Men, kenbay kôba, ka sa derê kwôlen, wôsa na kena naɲ en kiriɲa na en ayiɲ tô jé wuɲê kwôy kemnêŋ kemnêŋ.»


text: 1Mɛlɛkisidɛki ni, yiri yo ti miɛ n bo bu fere i ka Salem dɛɛ fɛmɛ a, na i kaaki ti Micɛra Kpiri sayoowa dɔŋguyofɔ. Saŋga bo Abraham kɔ kuunri luɛ ni nfɛmɛ nna nbem na i kunmaari bu na i sukaaki kɔ awuru ni, yiri Mɛlɛkisidɛki ni kpaari Abraham atin ye i yoori kisi gɔɔri i ŋu n a. 2Na Abraham ayi dekem kɛrɛ bo i kun luɛ n na i deeri i ni, deke buru kɛrɛ nu, na wɔ yi i kun kun ama Mɛlɛkisidɛki. I duma Mɛlɛkisidɛki n bu la ka, fɛmɛ bo i sayoowa kɔ atin su. I kaaki ti Salem fɛmɛ wɔ, i bu la ka, fɛmɛ bo i fa tanalaifiɛ ba. 3Mɛlɛkisidɛki ni, be si má i si, wara i ni, wara i busu nufɔm, wara kabo bu wuuri i, wara kabo i wuuri. I yo ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ bo wɔ la má defɔ, kabo Nyɛmɛ Wa n ti n wɔ. 4Am niɛ kabo i yo ti sɔnɔ bambaka barasu a. Dama ya kɛrɛ na Abraham yo yiiri deke n kɛrɛ bo i kɔ kuunri luɛ n na i deeri i ni, deke buru kɛrɛ nu, i yiiri kun kun maari yiri Mɛlɛkisidɛki n wɔ. 5Nyɛmɛ nɔaniɛ maawa n kun bo i wo i nɔaniɛ kpamaawa n nu n kere ka, deke buru kɛrɛ nu, bu yi kun kun fa ma Levifɔm, bu ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔm n dɛɛ ti, haari ni bo bu kɛrɛ ti minɛ kunm na bu ti Abraham busu nufɔm ni. 6Mɛlɛkisidɛki yo fite má Levifɔm dɛɛ busu n nu, ama, Abraham yo yiiri deke n kɛrɛ buru nu kun kun maari i wɔ, na wɔ yo kisi agɔ Abraham ŋu, yiri Abraham ye Nyɛmɛ yo seeri ka i bá yo i kisi n a. 7Sɔnɔ kɛrɛ si ka, sɔnɔ bo i yo kisi gɔ minɛm ŋu n tara bo bu de kisi ni. 8Levifɔm bo bu ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔm na minɛm yo yiiri bu deke kɛrɛ buru nu kun kun maari bu ni, bu ti yiweefɔm wɔ. Ama, Mɛlɛkisidɛki bo Abraham yiiri i deke kɛrɛ buru nu kun kun maari i ni, Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n kere ka i toko wo bɛrɛ wɔ lɛɛ. 9Nyini ti, saŋga bo Abraham yiiri deke n kɛrɛ nu buru kun kun maari Mɛlɛkisidɛki ni, ya koro se ka i wa Levi bo i ni i busu nufɔ yo deeri nyini n sɔ ni, bu minɛm gusu mmɔɔ atɔ lɛɛ. 10Dama saŋga bo Mɛlɛkisidɛki ni Abraham yɛɛri ni, na Abraham nya wu má Levi bo i fite i busu nu ni, nyini ti, ya koro se ka Abraham deeri i wa Levi dɛɛ jinaabiri, ye i yi maari Mɛlɛkisidɛki n a. 11Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaawa ni, i yo wo Levifɔm bo bu ti i sayoowa dɔŋguyofɔm n saa nu a. Ama, nzɛn má Levi busu nufɔm dɛɛ sayoowa dɔŋguyofɔm dɛɛ juma n koro yoori deke n kɛrɛ bo má i ti ye ni ka bu yo i ni, má Nyɛmɛ ayi má i sayoowa dɔŋguyofɔ bo i ti ka Mɛlɛkisidɛki. Má i kaaki yi i sayoowa dɔŋguyofɔ bo i fite Aarɔn dɛɛ Levifɔm busu n nu ba. 12I ti nahɔrɛ wɔ ka, nzɛn Nyɛmɛ akaaki anɔ fɔfɔrɛ fa kɔ i sayoowa dɔŋguyofɔm dɛɛ atin n su, wɔ yo daka ka i kaaki i nɔaniɛ kpamaawa n gusu. 13Kabo bu kɛrɛɛri Mibiɛ n ŋusu jɔrɛ ni, i fite anɔ barasu be nu a, nyini anɔ n nufɔ be ayo má Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ juma be fieo. 14Sɔnɔ kɛrɛ si ka i fite Yuda dɛɛ anɔ n nu wɔ, ama, fa kɔ Yuda dɛɛ anɔ n nu, ya ti má ka Moyisi kɛrɛɛri ka bu be ba yo Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ. 15Deke bo i ma ya ti jɔrɛ n bu nyunyumi n tara nyini su n la ka, Nyɛmɛ ayi i sayoowa dɔŋguyofɔ bo i ti ka Mɛlɛkisidɛki ama ya. 16Má i nam busu dɛɛ ti ye i la atin ka i yo Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ a, se i la ŋgɔɔ bo i la má awieeri n dɛɛ ti, ye i la atin a. 17Dama ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu ka, “Wɔrɔ ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ bo a la má defɔ fieo, kabo Mɛlɛkisidɛki busu n nu ti n a.” 18Nyɛmɛ nɔaniɛ maawa dawa n la má kpɛrɛ ni faŋga, dama wɔ ma má deke n ati má kabo má Nyɛmɛ koro ka i ti n a. Nyini dɛɛ ti, ye Nyɛmɛ acɛ i ase, ye wɔ ma ya tama n bo i tara nyini n a. Nyini tama n dɛɛ ti, ye ya koro cin dodo Nyɛmɛ n a. 20Nyini sin, na Nyɛmɛ atan ndiɛ. Ama, saŋga bo Nyɛmɛ yo yiiri Levifɔm n ka bu yo i sayoowa dɔŋguyofɔm ni, wɔ yo atan má ndiɛ. 21Saŋga bo Nyɛmɛ yiiri Yesu ka i yo Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ ni, i taanri ndiɛ wɔ, ka, “Mini Micɛra Nyɛmɛ n atan ndiɛ, m wɔrɔ má m nɔɔ, wɔrɔ ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ bo a la má defɔ fieo a.” 22Nyɛmɛ taanri nyini ndiɛ n dɛɛ ti, nyini ma ya si ka Yesu jina sɛsɛsu fɔfɔrɛ n sin ka i ti kpa tara dawa n a. 23Deke bo i ma i kaaki wo i ŋgumi n la ka, Levifɔm dɛɛ Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔm yo wu wɔ, na bu nbem de bu jinaabiri, nyini dɛɛ ti ye bu yo sunnu n a. 24Ama, Yesu yiri, i ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ bo i wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ n dɛɛ ti, be wo má bɛrɛ bo i koro de i jinaabiri na i yo yoowa. 25Nyini dɛɛ ti ye i koro de minɛm tii ji fieo n a, bɛrɛ bo i ma bu cin dodo Nyɛmɛ ni, dama yiri wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ de bu nyɛmɛsere, fa kɔ Nyɛmɛ dɔ a. 26Nyini ti, Yesu ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ kpiɛn bo i koro yo deke n kɛrɛ bo wɔ yo daka ka i yo ma ya nahɔrɛ su a, yiri ti bo i ti casi na i la má ŋgasi be a, i la má satiɛ be, i woowa wo bɛrɛ i ŋgumi ni satiɛyofɔm, ye Nyɛmɛ awura i kpiri atara sɔnɔ kɛrɛ bo i wo aŋgoro n a. 27Kabo Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ nkpiɛn nyiŋgam yo ti ni, yiri ti má sɔ. Bɛrɛ dɔ, ale kɛrɛ bo i cin, bu du mɔ yo yoowa ma bu ŋu fa kɔ satiɛ bo ba yo i wɔ ka, na bu nya ba yo ma minɛm satiɛ bo ba yo i. Ama, yiri yiri, yoowa kpekun n kpein ye i yoori i a, yiri la bo i faari i ŋu yoori i ni. 28Kabo Nyɛmɛ nɔaniɛ kpamaawa n kere ni, haari ni bo minɛm bo bu yiiri bu ka bu yo Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ nkpiɛnm n akoro ayo má deke n kɛrɛ bo má wɔ yo daka ka bu yo i ni, bu yiiri bu wɔ. Ama, nyini nɔaniɛ kpamaawa n dɛɛ sin, na Nyɛmɛ afa i tiɛŋgu duma atan ndiɛ, na wɔ yi i Wa n ka i yo i sayoowa dɔŋguyofɔ kpiɛn. Yiri ti bo Nyɛmɛ ma i tiiri kabo i koro ka i ti saŋga kɛrɛ n a.


text: 1M ninbaam, ma koro ajɔjɔ má am dɔ ka am ti minɛm bo bu si Awiɛwiɛ Casi n jɔrɛ, ama, m jɔjɔɔri am dɔ ka am ti bo bu bita adamande woowa a, Kristo dɛɛ atin n su, am ti ka nbaatumam wɔ. 2Nbaatumam koro nu nyufini ŋgumi wɔ, bu koro di má diire nɔnɔɔri, nyini dɛɛ ti ye m kereeri am bumboori su dɛɛ kereewam n a, dama am koro ti má kereewam bo bu ti kekereke n bu. Haari ni kisa, am nya koro ti má i bu. 3Dama am toko bita adamande woowa n wɔ. Am si am beŋgu kɔrɛ wɔ, na am suse akuruwa am ŋuŋu nu. Kabo am yo sɔ ni, durunya n nu adamande woowa atin lɛɛ, ye am bita i n a. 4Dama nzɛn am nbem ŋa, “Mini su Pɔɔlu su a,” ye nbem gusu ŋa, “Mini su Apolosi su a,” am ti má ka durunya n nufɔm wɔ lɛɛ, nzɛn sɛ? 5Apolosi la ŋma? Wara Pɔɔlu la ŋma? Ya kɛrɛ ti Nyɛmɛ amusuisufɔm bo ya ba abuka am wɔ, ya kɛrɛ ni ya juma bo wɔ fa ama ya na ya yo, ye am ayo yarada a. 6Fa kɔ am yaradayo n su, i ti ka mini Pɔɔlu dɔɔri alɛmbaa n a, ye Apolosi gɔɔri i nzue a, ama, Nyɛmɛ yiko n nu ma wɔ nyi awura mbaa. 7Nyini ti, bo i dɔ mbaa n ni bo i gɔ nzue n be mmɔɔ ti má pui. Deke bo i ti jɔrɛ n la sa bo Nyɛmɛ yo i n wɔ, dama yiri ma i nyi wura mbaa a. 8Bo i dɔ mbaa n ni bo i gɔ nzue n kɛrɛ yo juma kun wɔ. Bu kɛrɛ nyá bu ŋkatɔ kabo bu jumayoowa ti barasu n wɔ. 9Dama ya kɛrɛ saŋga yo juma kun ma Nyɛmɛ wɔ, ye ambɛrɛ gusu ti ka Nyɛmɛ fie ye ya dɔ i a, na am kaaki ti ka Nyɛmɛ awuru ye ya ta i a. 10Aceeri n bo Nyɛmɛ afa ama m ti ka sɔnɔ bo i si ataari ta nyunyumi wɔ, ye m se sɔɔ n bumboori fa n a. Ye be gusu dɛɛ la ka i ta taka nyini n su a. Ama, wɔ yo daka ka sɔnɔ kɛrɛ si i ŋu sa kabo i ta taka su barasu. 11Dama Yesu Kristo ŋgumi ti ka sɔɔ fa bumboori n bo bu fa se sɔɔ n bu n a, be koro se má sɔɔ fa be bekun sin yiri ŋu. 12Ama, sɔnɔ kɛrɛ bo i ta taka su, na i ti ka i faari sika, na be gusu faari jɛtɛ, na be gusu faari afere bo i la anyunuyi ta takaari su, na be faari baka, na be faari wura, na be faari kara ta takaari su. 13Ama, jina cɛɛn, sɔnɔ kɛrɛ jumayoowa bá fite fofoe nu, na bu ŋú i kabo i ti, dama sin bá yara sɔnɔ kɛrɛ juma, na sin ni yó i na i níɛ kabo i ti. 14Sɔnɔ kɛrɛ bo i ta takaari bumboori fa seewa n su, na nzɛn sin n yaraari i jumayoowa na wɔ di má i, i mi nyá ŋkatɔ. 15Ama, sɔnɔ kɛrɛ bo sin n diiri i jumayoowa ni, i nyá má ŋkatɔ, ama, yiri ni i tii nyá tiide, se i ti ka sin n afundi i mi wɔ. 16Am si má ka am ti ka awuru bo Nyɛmɛ wo am nu wɔ, nzɛn sɛ? Am si má ka Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n wo am nu wɔ? 17Sɔnɔ kɛrɛ bo i saakiiri Nyɛmɛ awuru ni, Nyɛmɛ sáaki i mi, dama Nyɛmɛ awuru n ti casi wɔ, ye ambɛrɛ ni am tii ti ka nyini awuru n a. 18Má be se ka i dadaka i ŋu. Nzɛn be wo am nu, na i sunsun ka i la durunya n nu alecira, ma i mi yo i ŋu ka i ti sinnzin wɔ, adena i kaaki alecirafɔ nahɔrɛ su Nyɛmɛ dɔ. 19Dama deke bo durunya n nufɔm bu i ka i ti alecira ni, Nyɛmɛ dɔ i ti sinnzinya a. Nyini ti ye ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu ka, “Alecirafɔm ye Nyɛmɛ fa bu ŋgɔnlɛtiɛ fa tara bu n a.” 20Ye ba kaaki akɛrɛ i ka, “Micɛra ni si deke kɛrɛ bo i wo alecirafɔm sunsunni nu a, i si ka i ti ŋgbɛɛn wɔ.” 21Nyini ti, má be se ka i fa adamande be fa fɔ, dama deke n kɛrɛ ti am dɛɛ wɔ. 22Mini Pɔɔlu ti am dɛɛ wɔ, ni Apolosi, ni Petoro gusu, ni durunya, ni ŋgɔɔ, ni yiwee, ni kisa dɛɛ saŋga n bo ya wo nu ni, ni saŋga bo i bá ba ni, deke n kɛrɛ ti am dɛɛ wɔ, 23na ambɛrɛ gusu ti Kristo dɛɛm, ye Kristo gusu ti Nyɛmɛ dɛɛ.


text: 1Wole chɔchi-mɔgɔ-banu, n bi kɛ sɛbɛla ka wo kɔntɔ-diya. Chɔchi-mɔgɔ-ba le nde fanan na. Ado Kirasiti ara tɔrɔyɛ minnu sɔrɔn, wo sereyɛ le nde la. Nde fanan si bɛn gbiliyɛ wo rɔ min si na bɔ gbɛ ma. 2N bi wo madiyala ko Alla ara mɔgɛ minnu di wo ma, wo ni wonu kandan iko saga-fɛ-biralɛ si ala saga-kurɔn kandan nya min. Wo ni anu kandan a kin na! Ado wo le di Alla ye. Wo kana a kɛ fɔrɔsɛ la. Wo kana a kɛ sara koe la. Wo ni to wɔlila sewɛ rɔ wo yisi bɛɛ la. 3Mɔgɛ minnu kerifanɛ wo la, wo kana wo raya ka wola sɛnbɛ mayira wonu na fɔ ka ma misala-nyimɛ la anu ye. 4Saga-Fɛ-Birala-kun-tigi wa bɔ gbɛ rɔ tumɛ min, a si mansaya-fulɛ di wo ma minna kinyɛ ti bɔ a su la mumɛ! 5Fonikenu fanan ni sɔnnaya kɛmɔgɛnu ye wo nya na le. Wo dama ni famayigiya-duruki don wo kan na ka wɔlɛ kɛ wo nyɔgɔn ye. Ado a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ ko, “A mako sa mɔgɔ-wasinɛnu na kɔnɔ a si ata hinɛ yira mɔgɔ-famayiginɛnu na.” 6Nba, wo ni wo famayigi Alla-sɛnbɛmɛ-kɔɛn kɔrɔ, woletɔ a si wo layɛlɛ a wati-latɛgɛnɛ rɔ. 7Wo ni wo hɔn-koe-bɛɛ to ale ma bawo a fonde ye wo ko. 8Wo ni wo yɛ laka, ado wo yɛ lakanɛ ni to dɛɛ! Wo yoge, Setanɛ ye wo manɛgɛnna iko yarɛ min bi borondo-borondola. A ye mɔgɛ nyinina, a si min dɔn. 9Wo ni wo sɔ dɛnkɛninyɛ rɔ gben! Wa wo sɔ Setanɛ kan ma bawo wo ya a lɔn ko wo ta-nyɔgɛ dɛnkɛninya-mɔgɔ min bɛɛ ye duninya rɔ, wonu fanan bi tɔrɛ-su-kɛ sɔrɔnna. 10Kɔnɔ wo wa tɔrɔ wati-kunduni kɔrɔ, hinɛ-bɛɛ-tigi Alla min bi wo kelela ala habadan-gbiliyɛ ma Kirasiti rɔ, ale nyɛrɛ si wo kanbali ka wo sɔ-bole rabɛn gben! 11Fanka ni to ale ye habadan! Amina. 12Sailasi ara n dɛnbɛ kɛdi-kundunɛ kɛ sɛbɛla wo ma. Ado n bara ale yatɛ n na kelen nyɔgɛ lanaya-mɔgɛ la. N bi a fɛ ka wo makawandi anubɛ ka nta sereyɛ bɔ wo ye ko Allala hina-bɛrɛ le kɛ la. Wo ni wo sɔ a rɔ yiri! 13Chɔchi-mɔgɛ minnu bi Babilɔn, wonu fanan yabɔnɛ Alla bolo. Wonu bi wo kɔndɔnna. Nna den Maraka fanan ya wo kɔndɔn. 14Wo ni wo nyɔgɔn kɔndɔn keninteya-kɔndɔli la. Kirasititɛ ye minnu na, alamɛ yisi-kimɛ tora wo bɛɛ fɛ.


text: 1Hena ré na hen iyôŋ ba, naa kelê kwôli mi ba? Hena ré na hen iyôŋ ba, naa lê têriɲ aɲ bi Emen né béna bô derê wori damaŋ a ba? 2Eŋ eŋ, na hen iyôŋ né kwôy. Kwo gengiɲ sa têriɲ ba, nana ma aɲ nana nêm merê bô têriɲ a ré kwôy niɲ. 3Ken hôn dô kiriɲa bay na lêna batêm hen na, ken hôn wo na nana biɲ pôn naɲ Jésu Krist hen iyôŋ haŋge ba? Wulê bi wo hen na, nana ma naɲ ɗi men. 4Kiriɲa bay na lêna batêm hen na, nana ma naɲ ɗi men, bay eména naɲ ɗi men, aɲ bi jé lêrena ré yi na aŋga kôrbi mega wo Ibarna Emen bi Jésu ji si kamɲê naɲ néé wori wo gôliɲ sa are kêm hen. 5Na tiri, nana ma môɲ ôbi iyôŋ aɲa nana biɲ pôn naɲ ɗi hen. Mega wo hen iyôŋ na, nana biɲ pôn naɲ ɗi sa kwo gengiɲ sa jê sé kamɲê wori wo ôbi jiɲ siɲ kamɲê hen iyôŋ men. 6Nana hôn wo kiriɲa Jésu na ma sa gurô tagelê hen na, Emen na ɓér jé lêrena wo cay hen ya men, aɲ bi yi woɲ têriɲ ré ma men, bi têriɲ ré lêna lemnare ré niɲ a men. 7Wôsa têriɲ ôriɲ naɲ néé sa kwôni wo ma hen ré niɲ yôd. 8Nabay naɲ Krist nana maŋge, ôbi a nana hôn wo nana merê tu geɲ naɲ ɗi men hen. 9Men, nana hôn wo Jésu Krist wo ré ji si kamɲê hen na, réé ma ré niɲ yôd men, temare ré ôriɲ naɲ néé sari a ré niɲ a men. 10Kiriɲa ôbi ma na, ôbi dô yiri aɲ yi têriɲ a têê pôn yôd, aɲ haw hen wo ôbi mô tu geɲ hen na, ôbi li are kêm ermiɲ na sa Emen a. 11Naɲ ken kôba, na hen iyôŋ men. Henêŋge mega wo kené ma niɲ aɲ kené dô yerŋge yi têriɲ a yôd aɲ niɲ. Aɲ haw hen ken mô tu geɲ tumô Emen a sa kibi biɲare pôn toŋge naɲ Jésu Krist. 12Mega na hen iyôŋ na, bi têriɲ ré hô uwôɲ néé sa kurôŋgi yerŋge a ré niɲ yôd. Men ken mô wô bê kwôlê sa aŋga habiɲ ka kurôŋgi yi gey hen né a men. 13Ɗéŋge bi têriɲ ré hô uwôɲ geré si kwa yerŋge wo pôni a wô liɲ habrê ré niɲ. Niɲba, ken ay yerŋge biɲ Emen mega ɓiɲé ka ma aɲ béér hen iyôŋ men, ken ay yerŋge biri yôd aɲ bi ôbi perêŋge liɲ aŋgaɲ derôre. 14Iyôŋ ba, têriɲ a gôliɲ sarŋge ré niɲ wôsa ken mô tô tôô to Moyis ré niɲ, niɲba, ken mô na bô bô derê wo Emen a. 15Hen ba, naa kelê kwôli mi ba? Naa lê têriɲ wô wo nana mô tô tôô to Moyis a ré niɲ, niɲba, nana mô na tô bô bô derê wo Emen a ba? Eŋ eŋ, na hen iyôŋ né kwôy. 16Ken hôn mega wo hena kené ay yerŋge biɲ kwôni aɲ ken kôli kené biri kwôlê ba, ken yi na limé kari iyôŋ ré ba? Hena têriɲ ré gôliɲ sarŋge ba, kena limé kare aɲ ken woge na temare sarŋge a, niɲba, hena kené biɲ Emen kwôlê ba, kena limé kari men, ka yé gawrê kaɲ derôre tiri a a men. 17Na kena limé ka têriɲ ca tumô ré ba? Niɲba, haw hen na, ken bi kwôlê sa kwôlê woɲ tiri a wo bay na geléŋge hen naɲ bôô pôn. Iyôŋ ba, na liɲge Emen dosé wô sa are bay ka hen kêm. 18Iyôŋ ba, kena limé ka têriɲ ré niɲ, wôsa Emen derêŋge aɲ ken yi na limé kari, aɲ bi jé lêreŋge ré yi kwoɲ derôre. 19En ay limé gengiɲ naɲ are bay ka hen, aɲ bi kené hôn, wôsa ken jal sa henê are a gaɲ. Tumô ba, na ken ay yerŋge yôd wô liɲ habrê men, ken li têriɲ hende kêm hen ôriɲ tumô tumô mega wo na ken liɲ ca tumô hen iyôŋ. Aɲ na kena limé kaji. Niɲba, haw hen na, ken ayêŋge yerŋge biɲ Emen yôd wô liɲ aŋgaɲ derôre aɲ bi jé lêreŋge yiɲ kwo séli, aɲ ken yiɲ limé kaji men. 20Ca ba, na kena limé ka têriɲ kwôy kwôy men, ani ka na ɓeréŋge ereŋ bi kené li aŋga Emen gey hen kôba, naɲ a men. 21Wulê bi wo na, ken liɲ aŋga habiɲ aɲ tayre dêŋge sara kemnêŋ kemnêŋ hen na, na mi ka dôri a kené uwôɲ ya ba? Are bay ka hen na, ôriɲ naɲ gawra na kini temare a ɗi. 22Niɲba, haw hen na, kena limé ka têriɲ ré niɲ, mega wo Emen derêŋge kibé hen na, ken yi na limé kari niɲ. Iyôŋ ba, aŋga dôri kaɲ uɲé na, na lê jéreŋge wo a yé kwo séli men, deré kibri ba, ka merê tu geɲ naɲ kunuŋge a men. 23Hena kwôni ré li têriɲ ba, aŋgaɲ têbê sa kôbri ba, na temare. Niɲba, aŋga Emen biɲ gawrê ɗéɲ iyôŋ hen na, na merê tu geɲ wo naɲ kwini. Ôbi béna na wô wo nana biɲ pôn naɲ Kelma wona Jésu Krist.


text: 1Yisa ko, “Allata mansayɛ min bi Arinyɛni tɔ, wo mani de iko sɛni-tigi min tara wɔli kɛlɛnu nyini tinɛ subaga dɛ ma. 2A sɔnta ka anu sara iko tele-kelen-sarɛ ye nya min. Wo kɔma, a ya anu nata ala sɛnɛ rɔ wɔli kɛ tinɛ. 3A mɛnɛ doni, a tara soe burɔ tun. A ya mɔgɛ donu sɔnɛ taran nyɔ, wɔli sa minnu bolo. 4A ya a fɔ anu ye ko, ‘Wole fanan ni ta wɔli kɛ tinɛ nna sɛnɛ rɔ. N si wo sara iko a kakɛn, n ni wo sara nya min.’ 5Wonu fanan tara. A ya wo nyɔgɔn kɛ tun, tele latelan anubɛ tele-makima-wati (3 pm). 6Tele-mayigi-wati (5 pm) gbɛrɛnta tumɛ min, a tara soe burɔ tun. A ya mɔgɛ donu fanan sɔnɛ taran nyɔ. A ya anu manyinika ko, ‘Nfenna wo ye tele kɛ bɛɛ banna yan, wo sa wɔlila?’ 7“Anu ya a yabi ko, ‘Wɔli sa ma bolo.’ “A ya a fɔ anu ye ko, ‘Nba, wole fanan ni ta nna sɛnɛ rɔ wɔli kɛ tinɛ.’ 8“Wura dɛ la, sɛni-tigi ya a fɔ ala wɔli kun tigi ye ko, ‘Wɔli kɛlɛnu kele ka anu sara. I ni a dabira a labannu ma ka a laban a fɔlɔtɛnu ma.’ 9Minnu ya wɔlɛ dabira tele-mayigi-wati, wonu kelen-kelennamɛ-bɛɛ ya tele-kelen-sarɛ sɔrɔn. 10Nba, minnu fɔlɔn ya wɔli dabira, wonu nara sara bira tinɛ tumɛ min, anu bi anu mirila ko anu si siyaman sɔrɔn worɔ. Kɔnɔ anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ fanan ya tele-kelen-sarɛ le sɔrɔn. 11Anu ya anuna wodi bira tumɛ min, anu ya da-kɔrɔ-kumɛ dabira sɛni-tigi ma. 12Anu ko, ‘Minnu bi-san, wonu wɔlita hawa kelen dɔrɔn. Male don, ma wɔlita tele kunayanɛ kɔrɔ ha. Kɔnɔ hali wo, i wara male sara iko i ya doinu sara nya min!’ 13“Sɛni-tigi ya mɔgɔ kelen yabi anu tɔ ko, ‘N bɔ, i tole masɔ. N ma i kensunya. Wo sɔnta tele-kelen-sarɛ wo ma. 14Nba, i sarɛ bi ka ta i warɛ. Minnu bi-san n bolo, n bara anu sara iko wole. 15Ado nta wodi le kɛ la, a ma kɛn, n ni n diyana koe kɛ wo la? I ye keliyɛ kɛla nna foninsereyɛla ko la nfenna?’ ” 16Yisa ko, “A ye wo nya le, a labannu si ma a fɔlɛnu na. A fɔlɛnu si ma a labannu na.” 17Yisa ye tala Yerusalɛm tumɛ min, a ya ala karan den tan-ni-filɛ wonu bi anu dan na. Anu bi tala tumɛ min, a kumara anu ye dogɔn rɔ. 18A ya a fɔ anu ye ko, “Wa wo tolo masɔ. Ma ye tala Yerusalɛm soe burɔ. Anu si nde, Hadama dan don saraka-masɔla-wɛnu anubɛ tɔn-karan-mɔgɛnu bolo tɔ. Anu si n yiliki ka nna tɔrɔyɛ ma sayɛ la. 19Anu si n don sibolo gbɛrɛnu bolo. Wonu si n mayɛlɛn ka n gbesi ka n gbangban kɔlɔma ma n si faga kan min. A tele sawa nyɔgɔn, Alla si n nawuli ka bɔ furinu tɛma.” 20Sɛbɛdila musi anubɛ ala dannu Yemesi anubɛ Yɔni nara Yisa wara. Musi wo ya a nyɛnkin Yisa kɔrɔ ka a matara koe do ma. 21Yisa ya a manyinika ko, “Nfen mara?” A ya a yabi ko, “I ni lanyiri kiri ko i wa mansayɛ sɔrɔn tumɛ min, nna den filɛ kɛnu ni sigi i fɛ, kelen i bolo nyimɛ rɔ, doi i maran rɔ.” 22Yisa ya a fɔ ala dannu ye ko, “Wo ye n tarala min ma, wo ma wo lɔn. N bi nala tɔrɔyɛ minnu sɔrɔnna, wo si kɛ wo munna wonu kɔrɔ?” Anu ya a yabi ko, “Ɔn, ma si ke le.” 23Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Ado wo si tɔrɔyɛ wo sɔrɔn yɔ, kɔnɔ min si sigi n bolo nyimɛ anubɛ n bolo maran rɔ, sɛ sa nde ye ka wo yabɔ. N Fa Alla ara kan tinɛ wonu tabɛn minnu ye, wonutɛ le.” 24Karan den to tan ya wo lamɔɛn tumɛ min, anu diminyara na-kelen-nyɔgɔmɛ wonu ma. 25Woletɔ Yisa ya anu dama kele a warɛ. A ko, “Sɛnbɛ ye sibolo gbɛrɛnuna kun tiginu bolo anuna mɔgɛnu kuma. Ado anuna mɔgɔ banu bi kun-tigiyɛ kɛla anuna mɔgɛnu kuma. Wo ara duru wo la. 26Kɔnɔ a kana ma wo nya wole tɛma. Ni wo kelen bi a fɛ ka ma mɔgɔ ba la, a ni ma wɔli kɛlɛ la a toenu ye. 27Ni wo do ye a fɛ ka ma a fɔlɛ la, a ni ma yɔɔn la wole ye. 28Ado nde, Hadama dan ma na ko mɔgɛ ni wɔlɛ kɛ n ye, fɔ ka wɔlɛ kɛ mɔgɛnu ye ka n niyi ni mɔgɔ siyaman kunka koe la.” 29Yisa anubɛ ala karan dannu bi bɔla Yɛrikɔ soe burɔ tumɛ min, nyama ba bilara anu fɛ. 30Fiyɔn filɛ siginɛ kilɛ fɛ nun. Wonu ya a lamɔɛn ko Yisa ye tenbila. Woletɔ anu ya gbele-gbelan dabira. Anu ko, “Ma fa, Mansa Dawudala dan, kinikini ma ma!” 31Nyama ya anu makuma ka a fɔ anu ye ko anu ni anu made. Kɔnɔ anu gbele-gbelenta tun bɛrɛkɛ! Anu ko, “Ma fa, Mansa Dawudala dan, kinikini ma ma!” 32Yisa sɔra nyɔ ka anu kele. A ya anu manyinika ko, “Wo ye a fɛ, n ni nfen ma wo ye?” 33Anu ya a yabi ko, “Ma fa, ma ye a fɛ, i ni ma yɛ laka!” 34Yisa kinikinita anu ma. A ya a bole maga anu yɛ la. Anu kera fen yenna kelenna! Anu bilara a fɛ.


text: 1Nba, n na kelen nyɔgɛnu, n bi a fɛ ka kuma wo ye Allata Ni Sɛnimɛta fandɛnu bara-koe rɔ. N bi a fɛ, wo ni tonyɛ lɔn wonuna ko la. 2Yanni wo ni dɛnkɛninya Yisa ma tumɛ min, wo le ya a lɔn ko niyi sa bɛsɛ minnu tɔ, wonu ya wo lasama kilɛ bɛrɛ ma. 3Nba, n bi a fɛ ka kuma-kolomɛ fɔ wo ye. Min bɛɛ maranɛ ata Ni Sɛnimɛ bolo, wo fenfen ti ke a fɔla ko, “Yisa dankanɛ.” Ado ni ata Ni Sɛnimɛ sa mɔgɛ min fɛ, wo ti ke a fɔla ko, “Yisa, Mari le.” 4Fanda su siyaman bi nyɔ ka bɔ Alla bolo kɔnɔ Allata Ni Sɛnima kelan wo le ye wo bɛɛ dila ma ma. 5Kila siyaman bi nyɔ ma si wɔli Mari ye nya min kɔnɔ ma dama ye wɔlila Mari kelen de ye. 6Wɔli su siyaman bi nyɔ-wɔli kɛ tinɛ kɔnɔ Alla kelen de ye fɛrɛ dila ma kelen-kelennamɛ-bɛɛ ma. 7Alla si ata Ni Sɛnimɛ yira mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ la alako bɛɛ si sabati anu nyɔgɔn fɛ nya min. 8Ata Ni Sɛnima kelan wo si hɛnkilimaya-kumɛ di do ma. Lɔnnɛ ye kawandili min tɔ, a si sɛnbɛ wo di mɔgɔ gbɛrɛ ma fanan. 9Ata Ni Sɛnima kelan wo si dɛnkɛninya-wɛ di mɔgɛ do ma ka mɔgɔ-lakɛndɛya-sɛnbɛ di mɔgɔ gbɛrɛ fanan ma. 10Ata Ni Sɛnimɛ si kabana-ko-wɔli-sɛnbɛ di mɔgɛ do ma ka kawandili-labɔ-sɛnbɛ di mɔgɔ gbɛrɛ ma. Fandɛ minnu bɔra Allata Ni Sɛnimɛ bolo anubɛ minnu ma bɔ a bolo, wonu dan-nafarɛ-lɔn-sɛnbɛ dinɛ mɔgɔ gbɛrɛ ma. Kan-gbɛrɛ-fɔ-sɛnbɛ dinɛ mɔgɔ do ma. Kan wo latenbi-sɛnbɛ dinɛ mɔgɛ gbɛrɛ fanan ma. 11Kɔnɔ Allata Ni Sɛnima kelan le ye wo bɛɛ kɛla. Mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ fandɛ dinɛ a ma Allata Ni Sɛnimɛ bolo iko a di ata Ni Sɛnimɛ ye nya min. 12Kirasiti mani de iko bagbu kelan, sɔlɔmɔnya siyamɛ. Hali wo fɛrɛ sɔlɔmɔnyanu siya, bagbu kelen de! 13A ye wo nya na le fanan Kirasitita bagbuyi rɔ. I mara Yahudiya la wo, i mara sibolo gbɛrɛ la wo, i mara yɔɔn na wo, i mara hɔrɔ la wo, ma dama ara batasi bagbu kelen tɔ ata Ni Sɛnima kelen de bolo. Ma dama ara fa Allata Ni Sɛnima kelen wo la. 14Nba, bagbu nyɛrɛ, sɔlɔmɔnya kelen ma, fɔ sɔlɔmɔnya siyaman. 15Ni kian ya a fɔ ko, “Nde tugunni ma fɛrɛ la bawo bolo ma n na,” wo ti a ma, a ti ma fɛrɛ kan tinɛ do la. 16Ni tole ya a fɔ ko, “Nde tugunni ma fɛrɛ la bawo ya ma n na,” wo ti a ma, a ti ma fɛrɛ kan tinɛ do la. 17Ni bagbuyi bɛɛ mara ya-gbansan la nun, a si ko lamɔɛn kama? Ni a bɛɛ mara tole la nun fanan, a si fen sumɛ lamɔɛn kama? 18Kɔnɔ iko a ye nya min, Alla ara sɔlɔmɔnya-su-siyamɛ tugun anu nyɔgɔn na iko a di a ye nya min. 19Ado ni sɔlɔmɔnya kelen pe le nun, bagbu ti taran nun! 20Kɔnɔ iko a ye nya min, sɔlɔmɔnya siyaman bi nyɔ kɔnɔ bagbu kelen de! 21Woletɔ yɛ ti ke a fɔla bole ma ko, “N mako sa i la!” Kunyɛ ti ke a fɔla kian ma ko, “Nba, n mako sa i la!” 22Ado ma sɔlɔmɔnya minnu manɛ iko anu sɛnbɛ sa, wonuna wɔli gbɛlɛ a toenu ko. 23Ma ye ma mirila ma sɔlɔmɔnya minnu ma ko anu ma gbili ma ma, ma si wonu denu kandan bɛrɛkɛ! Ma sɔlɔmɔnya minnu ma kin, ma si wonu makiri a kila bɛrɛbɛrɛ fɛ. 24Kɔnɔ ma sɔlɔmɔnya minnu kin, hali ma ma wonu makiri wo nya na. Alla nyɛrɛ ara ma sɔlɔmanyanu tugun anu nyɔgɔn na ka gbiliya-wɛ di ma sɔlɔmɔnya ma, gbiliyɛ dasanɛ minnu na. 25Alla ya a ladan wo nya alako sɔsɔli kana taran sɔlɔmɔnyanu tɛma. Ado sɔlɔmɔnya bɛɛ ni a lɔn ko anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ makoe ye anu nyɔgɔn na. 26Ni sɔlɔmɔnya kelen tɔrɔta, a sɔlɔmɔnya toe bɛɛ si tɔrɔ a fɛ. Ni sɔlɔmɔnya kelen ya gbiliyɛ sɔrɔn, a sɔlɔmɔnya-toe-bɛɛ si do sɔrɔn gbiliyɛ wo rɔ. 27Nba, Kirasiti bagbuyi le wo dama la. Kirasiti sɔlɔmɔnya do le wo kelen-kelennamɛ-bɛɛ la. 28Alla ara bɛɛta wɔlɛ di a ma chɔchi la, a fɔlɛ, kilayɛnu, a fila nyɔgɛ, wɔlɔyiya-kuma-fɔlɛnu, a sawa nyɔgɛ, karan-mɔgɛnu, wo kɔma, kabana-ko-kɛlɛnu anubɛ lakɛndɛyali-sɛnbɛ dinɛ minnu ma anubɛ minnu si ke bolo-kolɔnnu dɛnbɛna, minnu si ke kun-tigiyɛ kɛla, ni wo ma, ka kan gbɛrɛnu fɔ. 29Anu dama ma ma kilayɛnu na anubɛ wɔlɔyiya-kuma-fɔlɛnu anubɛ karan mɔgɛnu na. Kabana-ko-kɛ-sɛnbɛ ma di mɔgɛ bɛɛ ma. 30Bɛɛ ti ke kirayatoenu nakɛndɛyala anubɛ ka kan gbɛrɛnu fɔ anubɛ ka kan gbɛrɛ wonu natenbi. 31Nba, fanda-tɔnɔnamɛnu bira-sɔgɛ ni wo bira. Kɔnɔ min kolo kɛ bɛɛ ko, n si na wo yira wo la gbɛ!


text:
ANIMUSIC-1 (Full DVD9)
- Type:
- Video > Music videos
- Files:
- 73
- Size:
- 6.99 GiB (7507926319 Bytes)
- Uploaded:
- 2007-04-23 23:22:44 GMT
- By:
- hogol
- Seeders:
- 0
- Leechers:
- 1
- Comments
- 8
- Info Hash: D1CF754A6D0614680DE0CD5B9EF6787523666673
(Problems with magnets links are fixed by upgrading your torrent client!)
Tracklisting: 1. Future retro 2. Stick figures 3. Aqua Harp 4. Drum machine 5. Pipe dream 6. Acoustic curves 7. Harmonic voltage Bonus: -Pipe dream widescreen -Beyond the walls -Director´s commentary -Animusic 2 sneak peak AUDIO : Dolby Digital 5.1 VIDEO: PAL DVD9 => NO COMPRESION
Comments
Tack för denna.
Korkad fråga man hur får man in denna på en vanlig +r 4,7 jag får inte ihop matten riktigt då TS mappen är 6.99
Takker for denne ;)
nubblet: skaffa DVD Shrink...
do u have animusic 2 ??
Thanx hogol
seeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee
seed