text:
Dinbal
Dugu yɔrɔfɔli
Dinbal ye mali galotigi-dugu dɔ ye. Galotigi minnu Tɛmɛna yen ye olu ye Pol sojo, Kalɛf Tesuge ani Amidu Tesuge ye. Dinbal bɛ kolomi min na o ye Bankas ye, a n'o cɛ jànya ye bam 12 ye. Wa o de fana ye yen duguba ye a ka surun min na. Dinbal ye Mooti marabolo dugu dɔ de ye, o n'a cɛ bɛ Taa bam 80 ɲɔgɔn na. Dinbal ni dugu wɛrɛ minnu bɛ dàncɛ Bɔ yen ye Seja, Sɔn, Logo ani Tobara ye.
Dugu tɔgɔko
Dugu in bɛ Weele Dinbal ni Juma fla bɛɛ la. Tubabukan na dinbal bɛ Sɛbɛn tan "Dinmbal". Fɛn min ye tɔgɔ ninnu sɔrɔcogo n'u kɔrɔko ye, kùnnafoni kɛrɛnkɛrɛnnen ma Sɔrɔ o kow kan.
Dugu dugutigiya
Dinbal dugutigiya ye laadalata ye. Nka o n'a ta u ka dugutigi bɛ sugandi de. Dinbalkaw fɛ yen, ni dugutigi Faatura u bɛ kalo sàba Kɛ ka sɔrɔ 'mɔgɔ tɛ dugu kùn na. O tuma na n'o kalo sàba Dafara u bɛ sɔrɔ ka mɔgɔ kelen Sugandi u ka dugutigibonda mɔgɔ ɲɛmatigɛlenw cɛ la ni k'o Sìgi. N'i Sìgira ka ban dinbal dugutigiya la, ni saya tɛ sababu wɛrɛ t'i Bɔ yen. Dinbal dugutigi kɔrɔ dɔw flɛ: Madu Tesuke, Hɛrɛ Tesuke ani Baji Tesuke. Nka an bɛ don min na i ko bì (2016) màa min bɛ dugu kùn na o ye Bakari Tesuke ye.
Dugu bònya
Dinbal sìgili ni bì cɛ a ma sìgiyɔrɔ-yɛlɛma Kɛ. A sìgikɛnɛ bònya bɛ Taa bam 100 na kɛrɛ naani 'kɔnɔ. Dinbal dugumɔgɔ hakɛ bɛ 1000 walima 1500 Bɔ bì (2016). Yen kìnw ye 9 ye olu la, Amasabo, Tiamadɔ, Seribe, Jumana, Bujibo, Jinekanabo,Leanbo, Sarobo ani Lobonabo b'o la.
Dugu siyako
Siya minnu bɛ dinbal, olu ye: Dɔgɔnɔ/kaadɔ, Mɔʃi ani fula ye. Yen jàmuw ye Tesuke, Wedrago, Jalo, Arame, Demago ani Daramɛ ye. Dinbalkaw sinankunw ye yenɛbow ni Gisubaraw ye. 'Tnɛ tɛ dinbal n'a laminidugu ʃi 'cɛ furuko siratigɛ la, wa yen dugu yɛrɛ 'kɔnɔ bɛɛ bɛ Furu ɲɔgɔn ma. Dɔgɔnɔnkan de forobayalen bɛ dinbalkaw fɛ yen hali ni y'a sɔrɔ kan wɛrɛw bɛ kelen kelennin Fɔ yen.
Dugu baarako
Dinbalkaw bɛ dɔɔnin dɔɔnin Kɛ sɛnɛ na. U bɛ sɛnɛfɛn minnu Sɛnɛ o dɔw ye saɲɔ, tiga, tiganinkuru, gajaba, woso, je, ʃɔ, bɛnɛ ani dà ye. Yen nakɔjiriba sɛnɛta dàn ye lenburu, manje ani ntɔmɔnɔ ye. U bɛ nakɔlabaaraw fana Kɛ. O nakɔ ninnu 'kɔnɔ u bɛ tamati, nkɔyɔ salati, ʃù, gan, kɔnkɔn, melɔn ani karɔti Sɛnɛ. Dinbalkaw bɛ bagan dɔw fana Mara i n'a fɔ: misi, bà, saga, fàli, wùlu, sò, jakuma ani lɛ. Ninnu fana tɛmɛnen 'kɔ u bɛ kamanmafɛn dɔw Mara i n'a fɔ: ʃɛ, kami, tonkɔnɔ, tlotlo ani jɛnɛntubannin. Jago bɛ sɛbɛkɔrɔ Kɛ dinbal. Yenkaw bɛ sɛnɛfɛn-feere ani butigi-feere Kɛ kosɛbɛ. dinbal sugu ye tɛnɛn ye. Nin bɛɛ Tɛmɛnen 'kɔ bololabaara kelen kelennin dɔw fana bɛ Kɛ yen i n'a fɔ: Dabadla, murudla, nɛgɛdagadla, jiriʃi o n'a ɲɔgɔn na wɛrɛw. Donsoya bɛ dinbal Nka u tɛ bolodon Kɛ yen donsoya la.
Dugu yiriwaliko
Dinbalkaw fɛ yen bì ɲɔʃimansin, kɔlɔn ŋana, pɔnpekɔnɔn jabaranin, mobili, moto, kalalikɛmansin, kɛnɛyaso ani lakɔliso bɛ Sɔrɔ yen ko kura kunda. UNICEF, PCR, USAID ani Save the children ye baɲumankɛtɔnw ye minnu ni dugu bolo bɛ ɲɔgɔn 'bolo yiriwa baaraw kamà. Wa u ka yiriwa ɲɛsinnen dòn kàlanko, sɛnɛko, denmisɛnninw ka kɛnɛyako, sannifeere, jurudon ani jurusara ma.
Dugu kàlanko
Dinbal Lakɔlikalan Dabɔra 1994 sàn. U ka lakɔliso ye duguma-dakun fàn fɔlɔ an'a fàn flanan ta ye, wa a bɛɛ ye foroba ta ye. Lakɔli kɔ fɛ madarasa fana bɛ yen, o Dabɔra 2000 sàn. A kàlanso hakɛ ye wɔɔrɔ ye duguma-dakun fàn fɔlɔ ta fana dòn, Nka kɛnyɛrɛye ta y'a ye. Siginikalan Sera yen 2008 sàn. O kàlanso 3 bɛ yen. Denmarayɔrɔ fana bɛ yen o Dabɔra 2011 sàn. Dinbal lakɔlikalan kuntaala ye sàn kɔnɔntɔn ye. Madarasa ta ye sàn wɔɔrɔ ye. An bɛ bì min na lakɔlikanlan de fanga ka bon yen ka sago kàlan tɔw kan.
Dugu batoko
Silamɛya ni kerecyɛnya bɛɛ bɛ dinbalkaw fɛ yen. Alisilamɛya misiri kelen bɛ yen ka Fàra eglizi kelen kan. Nin diinɛ fla ninnnu kɔ fɛ, laadalabato kelen fana bɛ yen n'a bɛ Fɔ o ma ko: Sìgi. O batoso kelen bɛ yen a bɛ Fɔ min ma ko: Jomana.
Dugu ɲenajeko
Dinbalkaw ka ɲɛnajɛlakow ye donsotlonkɛ, ʃɛnta, sanyɛlɛma ani seliw ye. Nin ɲɛnajɛ kofɔlen ninnu na u bɛ fɔlifɛn minnu Fɔ olu ye nkɔni, kɛɲɛ, fle, jenbe, flen ani dunun ye.
Dugu kungoko
Dinbalkaw ka kungo ye kɛnɛjɛ ye. jiriba minnu ka Teli ka Sɔrɔ yen ye nkaba, npeku, gele, nsira,ʃì, balazan ani zɛkɛnɛ ye. Yen kungosogobaw dàn ye lɛ ni duga ye. U kungodaw ye: Baarakoro, cejebaara, laara ani sajabaara ye.
Dugu Kaburudoko
Dinbalkaw fɛ yen silamɛw ka kaburudo b'a 'dàn na, bolisɔnnaw ta b'a 'dàn na, kerecɛnw ta b'a 'dàn na, jeliw fana ta b'a 'dàn na.
Dugu waatiko
Dinbalkaw fɛ yen, ni samiɲɛ Bɔra yen kawulɛ bɛ Nà n'o Bɔra yen Tlema bɛ Nà. Yen funteni sannadan tɛ Tɛmɛ 38 kan, a nɛnɛ hakɛ dugumadan fana tɛ Tɛmɛ 24 kan.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakomayɔrɔ fla bɛ dinbal: Tɔkunna ani Aramaju. Nka tɔkunna de lakodɔnnen dòn kosɛbɛ.
Blàdon : 2016-07-13 Yɛlɛmako laban : 2016-07-26


c: text/html

text:
Fàrafinna kèlenyali ʃifintaamakelaw
Fàrafinna tlèbinyafan tɔnba kelen ‘kɔ kà ɲàngelibere Da Màli ‘kun k’a sababu Ke tὲmesennafanga waati dàntigebaliya ye 2022 sàn feburuyekalo tlè 9, màaw Bɔra fàn bee kà u ka nisɔngoya Jìra k’a te Bὲn fiyewu. O hukumu kɔnɔna na, Fàrafinna kèlenyali ʃifinnaka dɔw y’a Ŋàniya kà ‘taama Boloda. Taamakela nìnnu y’a da Mìne Màli làsigidenso la Sὲnegali 2022 sàn feburuyekalo tlè 16 Dàkar. U Bɔra u sèn de la yèn k’u Kùnda Màli kàn. U ka taama in jànya Kera bam 1362 ye. ‘Fɔcogo la, kàbini u y’a ŋàniya Sìri, ‘màa caman tùn ma D’a la k’u be Se k’a Waleya. Kàbi u Bɔra don min na, u ye ‘gὲleya caman Sɔ̀rɔ sira la. Tlèfunteni, mìnɔgɔ, kɔngɔ, bàna, o n’a 'ɲɔ̀gɔnna caman. Nkà nìn bee la, u ma Sàlaya. U y’a Ke de k’a Jìra ‘jyenmaa na ko u y’a Fɔ wà u b’a Ke fana. U dònfiniw tùn Ye Fàrafinn làadalafiniw ye ni kà Asimi Gòyita ni ʃek Anta Jɔp jà Ke u ka dùlokiw ɲefela la. Jɔ̀njɔnw mìnenen B’u ‘bolo. Kàbi u sèn Dara Màli dùgukolo kàn, u kùnbenni da Mìnena jàma fὲ. U ‘se o se dùgu dɔ ma, be Bìsimila kà Лὲ.
U bɔlen tlè 40nan don, u Sera Màli faaba la n’o Ye Bàmakɔ ye kà Bὲn wulada ma. O don Bὲnna kari ma 2022 sàn marsikalo tlè 27. U dònni Keɲena ni sanfiye duman dɔ wulili ye kà nàni Dabɔ. U kùn Bὲnna jàmaba fe ni bònya ni kàrama ‘kɔnɔ k’a Jìra u la ko Màli Ye jàtigiya jàmana ye k’u Bɔra u ka ‘so kà Nà u ka ‘so.
Taamakela nìnnu Ye sὲnegalikaw, korowarikaw, làginekaw, k$ngokaw ye k’u ka dὲme Лesin Màli mà.
O taama in siratige la, Fàrafinna ʃifinnakaw ye ‘waleya belebele Ke nìn ye k’a Jìra jyen bee la ko Fàrafinna ye fàrafinw de 'ta ye.
Taamakelaw ni setigi-ɲemaa ni jàmana-kuntigi ye ɲɔgɔn Ye fo kà Se ‘màaba caman mà.
Juma 2022 sàn kalo 4nan tlè fɔlɔ, màlidenw ni taamakela nìnnu ye ɲɔgɔn Sɔ̀rɔ Màli yὲremahɔrɔnya tɔgɔla kene kàn Bàmakɔ k’a Jìra ko Màli kà Bɔ tɔn in na, k’a dànmanawari Dla a yὲre la.
Blàdon : 2022-04-04 Yɛlɛmako laban : 2022-04-05

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono
🇰🇪Kenya Jamanakuntigi sugandilen William Ruto ye layidu ta ko a bɛna a lajɛ ko foroba baarakɛlaw bɛ baara kɛ "Kenyakaw bɛɛ ye cogo kelen na"
🇦🇴Angola jamanaden ba caman minnu sigilen don jamana kɔkan, olu bɛna sɔn ka wote yɔrɔjan
🇳🇬Nigeria: A ka baara daminɛna Aldente Food bɛ ka bololabaarakɛlaw ka pasta ni misidenw dilan ka bɔ manje la
🇸🇳Senegal Modou Fall, min tɔgɔ dara ko « cɛ plastiki » bɛ ka yaala Senegali senna ni bɔrɔ kɛmɛ ye min ɲɛw ye caman ye
Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono
Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono 🇰🇪Kenya Jamanakuntigi sugandilen William Ruto ye layidu ta 🇦🇴Angola jamanaden ba caman minnu sigilen don jamana kɔkan, olu bɛna sɔn ka wote yɔrɔjan 🇳🇬Nigeria: A ka baara daminɛna Aldente Food bɛ ka bololabaarakɛlaw ka pasta ni misidenw dilan ka bɔ man
Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono
Programmes
-
septembre 30, 2022
Dunia Ngun Kunafoli Sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
🇺🇸Ameriki Ngun kunafoli sanga kelin Kono
-
septembre 30, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono
-
septembre 30, 2022
Dunia Ngun Kunafoli sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
Ameriki ngun Kunafoli Sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoli sanga kelin kono


text:
Keɲeba kuta
Dugu yɔrɔfɔli
Keɲeba kuta ye Kati kolomi dugu dɔ ye min Be Kulukɔrɔ marabolo fe. A Be ‘galoda la min tɔgɔ ye Sìbi ye Лuma-Makana kafoda la. Dugu in lamini dugu 4 ye : kɔrɔnyafan fe Makanjana cookolen Be yen ni bam 7 ye. Kama B’a ni tlebin ‘ce ni bam 12 ye ni ka Лuma-makana Ke a keɲekayafan fe ni bam 8 ye. Dugu min B’a ni worodugu ‘ce, o ye Mɔmɔndɔ ye. O dugu in n’a ‘ce ye bam 5 ye.
Dugu tɔgɔko
‘Tɔgɔ ‘flanan Be dugu in na min ye Sobara Keɲeba ye.
Dugu dugutigiyatigiko be ‘tàli Ke dugukolo-tigiko kàn w’a Be ‘jamu ‘kelen ke bolo kàn. Yen dugutigiya be Nà ‘kɔrɔya-kunda de. Ni dugutigi kɔrɔ Faatura, kura be Se kà Sìgi kalo 1 o kɔ. Dugu in Sìgira Sokoba Madi Keyta de fe a be sàn 300 ni ‘kɔ Bɔ bì. A ka baara tùn ye sene de ye. Faseme Keyta de Be dugu kùn na bì. Yen dugutigi kɔrɔ dɔw tɔgɔ ye : Sokoba Madi Keyta, Fakanda Keyta , Nakure Bala Keyta, Masanba Bala Keyta, Jalakunba Keyta.
Keɲeba Kuta tùn Ye ‘jamanatigi-dugu ‘kɔrɔ ye.
Dugu bònya
Kìn duuru de Be yen minnu ye Jelila, Bakarila, Kansɔri, Musala ani Gunbu.
A sìgikene ye bam 40 ye kere naani na w’a B’a sìgiyɔrɔ flanan nan in ye. Fɔlɔ tɔgɔ ye Keɲeba (Tonbatɔ) ye.
Dugu siyako
Jamu minnu Be dugu in na, olu ye: Keyta, Kamara, Magasuba, Kuyate, Tarawele, Kamisɔkɔ.
Yen sinankunya Be Magasubaw ni Kamaraw ‘ce. U bee be Furu ‘ɲɔgɔn ma fo jeliw ni numuw. Kan ‘kelen dɔrɔn de be Fɔ yen n’o ye maninkakan ye.
Dugu baarako
Sene ɲɔ ɲennen dòn dugu in na. U ka senefenw yen in ye : keninke, saɲɔ, kàba, malo, tiga, ɲimikala, bananku, woso, je, galama, ʃɔ, zere, bene, dà, kɔɔri, kurubaa, gajaba, danan, je, woso.
U be nakɔbaaraw ‘fana Ke yen.
Nakɔjiriw ye: mangoro, lenburu, buyagi, namasa, sɔmɔ, sunsun, jabibi,wòro.
Nakɔfenw ye jaba, fòronto, ɲugu, tamati, nkɔyɔ, salati, ʃù, pɔmiteri, gan, kɔnkɔn, nanaye, melɔn, pawɔrɔn, karɔti ye.
Baganmara ‘fana Be yen. O bagan marataw ye misi, bà, saga, fàli, wùlu, jakuma, sonsan, le, ɲaame.
Kamanmafenw ye ʃe, kami, tɔnkɔnɔ, tlotlo, ba wɔlɔ ani jenentubannin ye.
Nin bee ‘kɔ, laadalamɔni be yen min keminenw ye jɔ, bɔre ni bese ani doolen ye. Mɔnikeyɔrɔ in ye worokotonkɔ ye.
Jago Be yen ‘fana. U be butigifeere, senefen-feere, jiriden-feere, baganjago, ʃefeere Ke.
Numucew be dabadla, jeledla, ani murudla Ke. Numumusow be dagadlan, fiɲedla Ke.
Donsow Be yen wa donsobolodon ‘fana Be yen.
Dugu in baaraw la fanbaw ye sene, baganmara ani ntamanbaara ye.
Dugu fὲereko
Kungosogow fàgali la, u be felebɔ Ke ni wùluw ye, kà Taa ni wulu ye.
Sokɔnɔfenw mineli la, u be jonbori Fili, kà bagan Negen kà Dòn a koronyɔrɔ la ani ncɔlɔ. Yen ɲelakegunyabaaraw ye finisɔgɔ, lokaloka.
Dugu yiriwaliko
Ko kura miòn dugu in na sisan, olu ye : ɲɔsimansin, kɔlɔn ŋana, pɔnpekɔlɔn, worobine, kuran, jabaranin, kɔɔrisugu, moto, kalalikemansin, keneyasow, senekemansin, senfe-juru.
Baaɲuman-ketɔn minnu ni dugu Be baara la bì, olu ye : pɔnpekɔlɔn ta ni keneyasow ta ye.
Dugu kàlanko
Kàlanko nasira kan, lakɔlikalanso Be dugu in na.
Lakɔlikalan sira fe, duguden minnu Kera ‘jɔyɔrɔtigi ye, olu ye Musa Kamisɔkɔ , ale Be dɔgɔtɔrɔya la Bamakɔ. A wì ye sàn 40 ye. Kali Keyta be karamɔgɔya la Mɔsku, a ʃì ye 35 ye. Fajala Keyta ‘fana Be karamɔgɔya la Kayi. Ale ye sàn 35 ye. Tata ye ‘finitigi ye Kuluba. A ʃì Be 45 la.
Dugu batoko
Silameya ni laadalabato de Be dugu in na. Juma misiri kelen Be yen ani misiri gansan 5 ‘fe. Bolibatoso fla Be yen.
Kama karamɔgɔ Adama de ye silaùeya Dòn 1922 sàn.
Kɔmɔbato, jirisɔn ani farasɔn Be yen. Olu batoyɔrɔ ye jetu ye.
Dugu tenew ye wara, mali, wolisinji, warablen sà ye.
Dugu ɲenajeko
Лenajeko hukumu ‘kɔnɔ, u ka ɲenajew ye sankunben, kɔɲɔ, denkundi, seliw, sanyelemaw, ladalakow, tɔnɲenajew ye. O ɲenajew fɔliminenw ye flen, bàra, ntamanin, ya, gita, buru, fle, wasanba, bala, jidunun, jenbe.
Sennantolatan ‘dugu ni ‘dugu ‘ce ani cegananw ni musotigiw ‘ce ye yen farikoloɲenaje fanba ye. Dugu ka nin ɲenaje kofɔtaw be Ke fe de la.
Dugu kungoko
Jiboliyɔrɔ minnu Be yen, olu ye kɔ ni fàlaw ani dàlaw ye.
Jege minnu be Mine o jisigi-yɔrɔw la, olu ye ntigin, bilinkitin, dodò, talaka, nfanan, zara, wulujege, nàna, manɔgɔ, sàjege,baman, nteben ye.
Bàma, kaana, korokara ‘fana Be yen.
Jiriba minnu Be kungo in na, olu ye jala, banan, sanan, genun, nkaba, npeku, waban, bumu, ʃì, nere, sebe, toro, ntabakunba, ntɔnge, zereninje, nkalama, sunsun, wekene, zaaje, bɔ, ntɔmɔnɔ, dugura, ntomi.
Kungofen minnu be yen: sinenin, bàla, le, minen, warablen, miniɲan, dànkalan, ntomisa, nkorongo, kungo kami, tonkanjɔ, baninkɔnɔ, tentannin, duga, wɔlɔ, bunun kankan, kuntanin, wuluwara.
Yen kungodaw ye: tonbon, malato balala, sebekodo falan, segeda fanfa, ɲeninkefe, famafuga.
Dugu kaburudoko
Kaburudo ‘kelen de Be yen. A Be dugu ni kɔrɔn ‘ce.
Dugu waatiko
Waatiko nasiraw la, samiɲe, ni tlema de Be yen. Fùnteni sannadan hake ye 25 ye.
Dugu kabakomayɔrɔko
Dugu in kabakoma-yɔrɔ ye Tonbotɔ ye. Ale ye kɔɲɔmuso n’a ka minenw farakurunnama ye.
Blàdon : 2018-05-05 Yɛlɛmako laban : 2018-05-05


text:
Asimi Gòyita > Mali
Kolonɛl Asimi Gòyita Bangera 1983 sàn, sɔ̀rɔdasi dòn.
Sɔ̀rɔsikulu min ye Ibrahim Bubakar Keyta ka fànga Dafiri 2020 sàn utikalo tlè 19 n’u bɛ Weele ko CNSP Asimi Gòyita tùn Y’olu ɲɛmaa ye. A ye Màli jàmana Màra o furancɛ ‘kɔnɔ sàni jàmana ɲɛmaa kura ka Sìgi. 2020 sàn Sɛtanburukalo tlè 25, Ba Ndaw Sugandira kà Kɛ tὲmɛnsennafanga ɲɛmaa ye ni kà Kolonɛl Asimi Gòyita Kɛ o ka dankan ye.
2021 sàn Mɛkalo ‘kɔnɔ, Ba Ndaw ka fànga Dafirila Kolonɛl Asimi Gòyita fὲ.
2021 sàn Zuwɛnkalo tlè 7, Kolonɛl Asimi Gòyita Sugandira kà Kɛ tὲmɛnsennafanga ɲɛɛma ye Ba Ndaw nɔ̀ na.
Blàdon : 2021-06-07 Yɛlɛmako laban : 2021-06-08
I fɛla Fɔ fasiri kan :
Alaka basigi sabati mali faanbɛ kɔnɔ.
Alaka basigi sabati mali faanbɛ kɔnɔ.
Alaka basigi sabati mali faanbɛ kɔnɔ.


text:
Komore gun
Komor (Arabukan: جزر القمر Juzur al-Qumur), madɔnnen Komor ka Faraɳɔkan (franse: Union des Comores, Arabukan: الاتحاد القمري al-Ittihad al-Qumuryy) ye jigun manto ye India Kɔgɔji kɔnɔ a sigilen Afrika dankan kɔrɔyanfan, Mozanbik Bajalan, saheliyanfan, Madagaskar saheliyanfan ani Mozanbik sahelikɔrɔ niɳɔcɛ. Jamana lasuruman Komor la ye Mozanbik ye, Tanzania, Madagaskar ani Seshele. Jamana don min bɛ Arabu Badenyajuru bɛ jamanaw worodugu. Ni 1862 km2 (ka Mayotte sen t'a la), Komor ye jamana Afrika manto lafitini sabanan ye fensen taboloma. Ni jamanaden min jatelen mɔgɔ 798000, Afrika manto lafitini wɔrɔnan don - alinayasɔrɔ k'a jamanadenw jɔsɔ bɛ sanfɛ Afrika kɔnɔ. A tɔgɔ minera Arabukan daɳɛ la qamar (kalo). A ye faaba Mɔrɔni.


text:
Fogonfogon ni ɲɔnni
Walaya kà Balo, adamaden ni baganw bɛɛ ka kan kà ninan Sàma. Лɔnni de bɛ nà ni o ninan in ye. Adamaden ni fɛnɲɛnama-kolomaw bɛɛ ka ɲɔnni bɛ Kɛ fogonfogonw fɛ.
Fogonfogon flà Bɛ mɔ̀gɔ la, minnu Bɛ disikolo la n’a lakananen Dòn kolow fɛ. Kininfɛ-fogonfogon tlalen Bɛ tlayɔrɔ sàba ye kà numanfɛta Kɛ flà ye.
Da ni nun ka fyɛn sàmanen bɛ Tὲmɛ burukoloba fɛ n’o nYe kanfle ye. O kanfle in jɔ̀yɔrɔ Ye kà fyɛn Dònni kà Taa fogonfogonw na. Disikolo cɛmancɛ la, kanfle bɛ Tla fogonfogonbolo flà ye. O fogonfogonbolo kelen o kelen bɛ Taa fogonfogon na.
Tlayɔrɔ ‘kelen o kelen na, fogonfogonbolow bɛ Tla-tla kà Kɛ burukolow fitininw ye. Olu bɛ Laban wàaw ‘kɔnɔ, minnu fallen Bɛ fyɛn ni jòlisira-misɛnw na.
Dɔ Fàra i ka dɔnta kan
→ sɔ̀n, jòli ni jòliwoyoli
→ ninan
Bɔyɔrɔ: Microsoft Encarta 2009
Blàdon : 2022-08-27 Yɛlɛmako laban : 2022-08-27


text:
Zanasanga
Bamanankan zanaw sangali fransɛkan taw ma
Лuman sara ye ɲuman ye = A bon chat bon rat
Kana so san a senkan nɔ fɛ = Ne jamais vendre la peau du loup sans avoir lui tué
Fɛn min bɛ to misɛnya la o dan ye finikisɛ ye = Petit poisson deviendra grand
Bamanankan zanaw sangali anglɛkan taw ma
Ni ntura blen y’i fa faga, ntonkun blen yeli b’i Siran = A burnt child dreads the fire
A kɛli ka fusa n’a fɔli ye = Actions speak louder than words
Suruku n’a ka npɔlɔnfɔ bee ye wara ye = A man is known by the company he keeps
Blàdon : 2016-07-07 Yɛlɛmako laban : 2016-07-07


text:
Mali Kirisso Ye Ivoiri Ka Sɔrɔdasi 49 jalakili
Ivoiri sɔrɔdasi 49 jalakira jumadon k'a sababu kɛ u y'a ɲini ka Mali jamana lakanani tiɲɛ Bamako komini 6 kiri blonw fe. O wati kelen kɔnɔ Aliman jamana y' a latigɛ ka sendonni jɔ Minusma la. Mali gɔfɛrɛnaman sinsinra a kan ko Alemaɲi ka kan ka fɛɛrɛ kura bilalen sen ka labato. Marim Kouyate
Programmes
-
octobre 03, 2022
VOA Bambara Sport Malikura 3 Octobre 2022.mp3
-
octobre 03, 2022
Daniba ka Fanga Lakaliw
-
octobre 03, 2022
Burkina Jamana Ka Fanga Bin Sɛgɛsɛgɛli
-
octobre 03, 2022
Kalan Daminɛni Mali Kɔnɔ
-
octobre 03, 2022
Malidenw Hakilinaw Burkina Fanga Draguili Kan
-


text:
Dɔnkili >
Tàra Bwaarɛ
Tàra Bwaarɛ Bangera 'dugu la a bɛ Fɔ min ma ko Molodo bamaanna 1935 sàn. O ye Kàla kɔnɔna galoda dugu dɔ ye. O kàla sìgida ni Лɔnɔ 'cɛ tɛ Tɛmɛ bam 20 kan. Tàra fà tùn ye Zama Bwaarɛ ye nka dɔw tùn b'a Weele Burama fana na. Zama yɛrɛ tùn ye Mali laadalafɔlikɛla dɔ ye. A tùn bɛ fɔlifɛn min Fɔ o ye npɔlɔn ye. Sòfɛ Tangara, ni dɔw tùn b'a Weele fana ko Ayisata, o de ye Tàra ba ye wa dɔnkilidala tùn y'o ye fana. Tàra Bwaarɛ Bangera dugu min na, kɛrɛnkɛrɛnnenya la du min 'kɔnɔ, yen baaraw la fànba tùn ye sɛnɛ ye.
Tàra ye dɔnkilida da Minɛ kabini a ncinin. A kelennin tùn b'a kà dɔnkiliw Da sɔn. A ma ‘bolodon Kɛ dɔnkilidala wɛrɛ fɛ. Nka o waati y'a Sɔrɔ Mali m'a kà yɛrɛmahɔrɔnnya yɛrɛ Sɔrɔ fɔlɔ. Nin waati kofɔlen in na, togodala-musomisɛnninw tùn bɛ Fàra-Fàra ɲɔgɔn kan u ka fὲrɛkɛnɛbaw kan kalojɛ la, k'u yɛrɛ Laɲɛnajɛ ni tɛgɛrɛtlonkɛw ni dɔnkilidaw ye. Musomisɛnninw ka o waleya tùn ye cὲmisɛnninw ni musomisɛnninw ɲɛnajɛlakoba dɔ ye. U fàra o fàra ɲɔgɔn kan o kɛnɛ suguw kan, Tàra ɲɔgɔn tùn ka dɔgɔ u ‘tu la dɔnkilida la. A kan tùn ka di wa ladilikanw tùn bɛ Sɔrɔ a ka dɔnkili dalenw na kà Sago tɔw ta kan. Taalen 'ɲɛ, a flanw Nàna kàla Turu a ka ŋanaya la. A n'a ka denmisɛnninya bɛɛ, u bɛ To k'a Weele ɲɛnajɛ-kɛyɔrɔw la i n'a fɔ kɔɲɔw, bolokoliw ani laadalaɲɛnajɛ wɛrɛw.
Yanni Tàra bɛ Se furu ma, o y'a Sɔrɔ a Kɛra màa lakodɔnnenba ye yen k'a sababu Kɛ a ka dɔnkiliko ye. A Nàna kana Furu cɛ dɔ ma ko Mɔzɔn Tangara. A ye den fla Sɔrɔ o 'bolo "Femu ni Mɔzɔn". Tàra donnen 'furu la, Ala y'a Kɛ a cὲ ma Kɛ kogɛlɛn-tigi ye. A ma Tàra kà dɔnkilida Kɔn don kelen ʃi. Nka Tàra ka dɔnkiliko yankan ka Walankata kà Bɔ Molodo bamaanna ni k'a Kɛ màa lakodɔnnen ye jàmana fàn tan ni naani bɛɛ la, o Kɛra 1964-1965 sàn na. O sàn na, rajomali tùn Taara duguw laadalaɲɛnajɛ dɔ la yen. A don kofɔlen in na rajomali cakɛla min tùn bɛ Weele ko Bele So, o tùn b'a cidenkulu la. O ɲɛnajɛw sèn fɛ musomannin dɔnkilidala wɔɔrɔ Sugandira k'u Blà kà mɔgɔw Laɲɛnajɛ. O don Tàra ye bɛɛ Lakabakoya, ‘kɛrɛnkɛrɛnnenya la rajomali cidenkulu min Taara a baaraw la yen. A ka dɔnkili min Dònna olu fɛ o donnin kamà o Kɛra "Sanu nɛgɛnin" ye. Wa o de Kɛra sababu ye fana a ka Lakodɔn hali jamana kɔ kan. A ka o dɔnkili in kɔrɔko tùn ye mɔgɔ caman Blà k'a Bìsigiya k'a ‘kan bɛ o waati jamana màsakɛ ma. Cyɛn dòn, mɔgɔ minnu ye fàngadafiri Kɛ nowanburukalo tle 19, 1968 sàn, olu tùn y'a ka nin fɔlisen in Tà kà Dòn mɔgɔw kan u ka fàngaɲini waati la walasa k'a Kɛ Modibo Keyta mangoyalan ye. Nka 'Ala Ko 'cyɛn, Tàra tùn m'a Da mɔgɔlaɲini kamà. A ka o dɔnkili in na, a tùn bɛ ladilikandi de la. A tùn b'a F'a 'kɔnɔ ko: "I Kɛra sanu nɛgɛnin ye o, i Kɛra wari nɛgɛnin ye o, ko màa b'i tle de Kɛ jyɛn na, ko nka màa kelen Tle tɛ Se kà jyɛn Laban".
Tàra Bwaarɛ ka dɔnkili dàn tùn tɛ o ye. A ka dɔnkili wɛrԑw bɛ yen minnu yankan ni sanu nɛgɛnin ta bɛ Taa i n'a fɔ: Tònsonin, Garan, Màa ʃi kùnkontan tɛ ani Ntubannin.
Tàra Bwaarɛ Fatura k'a ʃi To sàn 39 na. A Kɛra a jiginni dɔ sèn fɛ Лɔnɔ kɛnɛyasoba la kà Kɛɲɛ ni zuwɛnkalo tle 3 ye, 1974 sàn.
Walasa kà bonyamasegin Kɛ Tàra ye, yɔrɔba dɔ Jɔra Лɔnɔ ni musow ka ko caman bɛ Kɛ yen, o yɔrɔ in tɔgɔ Dar'a la.
Blàdon : 2016-06-11 Yɛlɛmako laban : 2017-01-08


text:
Ziirinda > 2016 04 01
'Fàli kɔnɔnanjugu
Nin Kɛra cὲ flà ye minnu ye fàliw dɔw Minɛ ka Yɛlɛn u kan k'u bɛ Taa dɔgɔjɔ la. Kɔ̀gɔ tùn bɛ dɔ ka fàli kɔ la, tɔ̀ kelen ta, kɛlɛkɛlɛ tùn b'o kɔ la. U ye sira Minɛ. U bɛ Taa, u bɛ Taa... U Taara Se ‘yɔrɔ la, kɛlɛkɛlɛtigi ka fàli y'i Bùgubugu k'i Da dùgu ma. Kɔ̀gɔ bɛ min 'bolo o n'a ka fàli Taara kɔsɔkɔsɔ k'u jɔlen To. Cὲ ye ko sugu bɛɛ Kɛ fàli la, fàli ma Sɔ̀n ka Wùli. A Tor'o la dɔgɔjɔ-musokɔrɔba dɔ Nàn'a Sɔ̀rɔ yen. O y'i kan To ‘a ma:
-Ee n 'den, a dun Kɛra cogo di?
Cὲ y'i Kanto o la:
-Aa! mùsokɔrɔba ne ka fàli de Bànna ka Taa k'i Da dugu ma. N ye fɛn bɛɛ Kɛ a ma Sɔ̀n dɛ!
O kɛlen, mùsokɔrɔba y'i Kanto a ma:
-N 'den, mun de bɛ bɔ̀ɔrɛ in ‘kɔnɔ fàli kɔ la?
-Kɛlɛkɛlɛ, cὲnin 'kan bɛ ten.
O kɛlen, mùsokɔrɔba Ko:
-Ee! n 'den, i m'a Dɔn ko denmisɛn-wùlu 'sèn ka di nkà a tɛ 'lèru Dɔn! N'o tɛ fàli ka Bàn ka Taa ka kɛlɛkɛlɛ-bɔɔrɛ To a kɔ la? N den, e ka kɛlɛkɛlɛ tanna K'a ku 'kɔrɔ bani.
Mùsokɔrɔba y'o Fɔ yɔrɔ min, o y'i kɔ Dòn ka Taa ka cὲnin n'a ka fàli la. Kamalennin y'i Jɔ̀ ka mùsokɔrɔba taatɔ Lajɛ. Sɔrɔla k'i Kanto a da 'jukɔrɔ Ko:
-N kɔni y'a bɛɛ Kɛ sa, nkà Ala ko ‘cyὲn n hakili ma musokɔrɔba ka fɔlen in Ye. Nkà i Jɔ̀ n k'o fana Lajɛ tan.
Cὲnin y'i bolo Fili ka Dòn bɔ̀ɔrɛ 'kɔnɔ k'a Fa kɛlɛkɛlɛ la ka Bɔ. A ye dɔ Mɔɲɔnkɔ-mɔɲɔnkɔ a tɛgɛ la ka fàli ku kɔrɔ Tà ka kɛlɛkɛlɛmugu Firi o la. O kɛlen, aa, fàli y'i Pan ka Wùli ka kɛlɛkɛlɛ-bɔɔrɛ Fili ka kɔsɔkɔsɔ Dòn ka cὲnin jɔ̀len To.
O kɛlen cὲnin yɛrɛ kɔnɔna fililen jɔ̀len Tor'o la sa. A 'kan bɛ:
-Ee, n bɛ nìn Kɛ cogo di?
A Tor'o kɔnɔnahami na fo cὲkɔrɔba dɔ fana Nàn'a Sɔ̀rɔ yen. O y'i Kanto a ma Ko:
- N 'den, a Kɛra cogo di?
- Ee Bwa, ne ka fàli de tùn Bànna ka Taa. Mùsokɔrɔba tɛmɛtɔ Ko n ma ko n ka kɛlɛkɛlɛ Kari a ku 'kɔrɔ. N fana y'o Kɛ o cogo la minkɛ, fàli Panna ka Wùli ka Taa ka n jɔlen To. O de hami bɛ n kan. Cὲnin 'kan bɛ ten.
O kɛlen, Cὲkɔrɔba y'i Kanto ko:
- i m'a Dɔn ko denmisɛnnin 'wùlu 'sèn ka Teli nkà a tɛ 'lèru Dɔn! I ye kɛlɛkɛlɛ jòlila K'i ka fàli ku kɔrɔ?
- Tannan cὲnin kan bɛ ten.
Cὲkɔrɔba y'i kant'o la ko:
- Ɔ n 'den, i tɛ kɛlɛkɛlɛ mùgannannin K'i yὲrɛ ku 'kɔrɔ.
Cὲkɔrɔba y'i kɔ Dòn yɔrɔ min, cὲnin kɛlen Flɛ ka Ala Mìnɛ k'i bolo Fili ka Dòn a ka kɛlɛkɛlɛ-bɔɔrɛ 'kɔnɔ tugun ni k'o Fa ka Firi a yɛrɛ ku 'kɔrɔ. Aa, jɔn Ko o Dyara. Cὲnin fana Kulela k'i Pan ka Bòli ka na Tɛmɛ cὲkɔrɔba la, ka Tɛmɛ mùsokɔrɔba la. A Nàna Tɛmɛ a yɛrɛ ka fàli la, ka Tɛmɛ fàlitigi dɔ in fana na fo ka na Dòn dwaafyɛ 'kɔnɔ. A fana ye dwaafyɛ bɛɛ Dòn ‘ɲɔgɔn na.
N y'o Sɔ̀rɔ yɔrɔ min, n y'o Blà yen.
Blàdon : 2016-05-11 Yɛlɛmako laban : 2016-07-07


text:
1
Alaa Falana fe
1Dunuɲa fɔlɔni, Alaa Falan yi na. Falan yi Ala fɛma. Falan nan mɔn yi Ala ra.#1.1 Alaa Falani ito findixi Yesu nan na. A mato Yoni 1.14 kui. Ala dunuɲa da a falan naxan xɔn a fɔlɔni, Ala na nan findixi muxun na, Yesu. 2A yi Ala fɛma a fɔlɔni. 3Ala seen birin daxi a tan nan xɔn ma. Ala mi sese daxi a tan xanbi. 4Nii rakisin yi a tan nin. Na nii rakisin yi findi kɛnɛnna ra adamadiine xa. 5Kɛnɛnna yi mini dimini, koni dimin mi a nɔ.
6Ala yi muxuna nde xɛ naxan yi xili Yoni.#1.6 Yoni Marafu Tiin nan Yoni ito ra. 7Na yi fa, a findi kɛnɛnna seren na, alogo muxun birin xa dɛnkɛlɛya a tan xɔn. 8Kɛnɛnna mi yi a tan na, koni a fa nɛn, alogo a xa fa kɛnɛnna sereyaan ba. 9Kɛnɛnna yɛtɛɛn nan yi na ra, naxan famatɔ yi a ra dunuɲa muxune birin makɛnɛndeni.
10Alaa Falan yi dunuɲa yi. Dunuɲa da a tan nan na, koni dunuɲa muxune mi a kolon. 11A fa nɛn a konni, koni a kon kaane mi a rasuxu. 12Koni naxanye a rasuxu e dɛnkɛlɛya a xinli, a sɛnbɛn fi nɛn ne ma e findi Alaa diine ra. 13E mi barixi Ala diine ra adamadiyaan kiin xan xɔn ma hanma fati bɛndɛna hanma muxun sagona, koni na fataxi Ala nan na.
14Alaa Falan yi findi fati bɛndɛn na, a yi lu en yɛ. Nxu bata a binyen to, alo fafana dii xɛmɛ kedenna binyena, a lugoxi hinanna nun ɲɔndin na.
15Yoni yi a feen fala a xuini texin na, a naxa, “N na a tan nan ma fe fala, n naxa, ‘A fama n xanbi ra, koni a gbo n tan xa amasɔtɔ benun n tan xa da, a tan yi na.’ ”
16En birin bata barakan sɔtɔ barakan fari a hinan kamalixin xɔn ma. 17Amasɔtɔ Alaa sariyan falaxi yamaan xa Musa nan xɔn ma, koni hinanna nun ɲɔndin faxi Yesu nan xɔn ma, Alaa Muxu Sugandixina. 18Muxu yo munma Ala to singen. Koni a Dii Xɛmɛ keden peen naxan nun a tan Ala lan, naxan a fafe fɛma, na nan bata Ala yita en na.
Yoni Marafu Tiina sereyana fe
Matiyu 3.1-12, Maraka 1.1-8, Luka 3.1-18
19Yoni sereyani ito nan ba, Yahudiyane to saraxaraline nun Lewine xɛ a ma a maxɔdindeni keli Yerusalɛn taani, e naxa, “Nde i tan na?” 20Yoni mi tondi a falɛ, a yi a fala e birin yɛtagi, a naxa, “Alaa Muxu Sugandixin mi n tan na.”
21E yi a maxɔdin, e naxa, “Nde fa i tan na? Nabi Eli nan i tan na ba?” Yoni yi e yabi, a naxa, “Ɛn-ɛn, na mi n tan na.” E mɔn yi a maxɔdin, e naxa, “Nabiin nan i tan na ba?” A yi e yabi, a naxa, “Ɛn-ɛn, na mi n tan na.” 22E yi a fala, e naxa, “Nde i tan na? Amasɔtɔ naxanye nxu xɛxi, fɔ nxu xa sa nxu dɛntɛgɛ nɛn ne xa. I nanse falɛ i yɛtɛ a fe yi?” 23Yoni yi e yabi Nabi Esayi a falane xɔn, a naxa,
“N tan na a ra naxan a xuini tema tonbonni,
n naxa, ‘Ɛ kira tinxinxin nafala Marigin xa.’#1.23 Esayi 40.3 ”
24Farisi muxun#1.24 Farisi muxune: Yahudiyane nan yi muxuni itoe ra naxanye lan ma fe yi a ra, e xa dinan suxu kii kedenni. E tan nan e sɔbɛ so Nabi Musaa sariyan suxun ma dangu Yahudiyan bonne ra. E mɔn yi e benbane namunne suxuma kii xɔdɛxɛni. E tan yi laxi malekane ra. E mɔn yi laxi a ra a muxune kelima nɛn sayani. naxanye yi xɛxi Yoni ma, 25ne yi a maxɔdin, e naxa, “Xa Alaa Muxu Sugandixin mi i tan na, Nabi Eli mi i tan na, nabi mi i tan na, nanfera i fa muxune rafuma igeni e sariɲan feen na?” 26Yoni yi e yabi, a naxa, “N tan marafuun tima igen nin, koni muxuna nde ɛ tagi ɛ mi naxan kolon. 27A fama nɛn n xanbi ra, koni n tan mi lan hali n yi findi a sankidi fulunna ra.”
28Ito birin ligaxi Betani taan nin, Yurudɛn baan kidima, Yoni yi muxune rafuma igeni dɛnaxan yi.
Alaa Yɛxɛɛ Diina fe
29Na xɔtɔn bode, Yoni yi Yesu to fɛ a fɛma, a naxa, “Alaa Yɛxɛɛ Diin nan ito ra, naxan dunuɲa birin yulubin bama. 30N yi ito nan ma fe falama, n naxa, ‘Muxuna nde fama n xanbi ra, koni a gbo n tan xa amasɔtɔ benun n tan xa bari, a tan yi na.’ 31N tan mi yi a kolon nun, koni n bata fa yamaan nafudeni igeni alogo n xa a yita Isirayila yamaan na.” 32Yoni mɔn yi sereyani ito ba, a naxa, “N bata Alaa Nii Sariɲanxin to godɛ a ma ganba sawurani, a yi lu a ma. 33N mi yi a kolon nun, koni naxan n nafaxi yamaan nafudeni igeni, na a fala n xa nɛn, a naxa, ‘I na Alaa Nii Sariɲanxin to godɛ naxan ma, a tan nan marafuun tima Nii Sariɲanxin na.’ 34N bata a to, n yi a seren ba, fa fala Alaa Dii Xɛmɛna a tan nan na.”
Yesu a xarandii singene fe
35Na xɔtɔn bode Yoni nun a xarandii firin yi tixi nun, 36a yi Yesu to danguɛ, a naxa, “Alaa Yɛxɛɛ Diin nan ito ra!” 37A xarandii firinna yi a xuiin mɛ, e siga Yesu fɔxɔ ra. 38Yesu yi a yɛɛ raxɛtɛ, a yi e to biraxi a fɔxɔ ra, a yi e maxɔdin, a naxa, “Ɛ nanse fenma?” E yi a yabi, e naxa, “Rabi, i yigiyaxi minɛn?” Rabi bunna nɛɛn fa fala, “Karamɔxɔ.” 39A yi e yabi, a naxa, “Ɛ fa a mato.” Se din waxatin nan yi a ra nun. E yi siga, e sa a yigiyaden to. E ɲinbari raso a fɛma.
40Xarandii firinna naxanye Yoni xuiin mɛ e bira Yesu fɔxɔ ra, na keden yi xili nɛn Andire, Simɔn Piyɛri xunyɛna.#1.40 Muxune mɔn Piyɛri ma a Pita. 41Andire yi a tada Simɔn fen keden na, a yi a fala a xa, a naxa, “Nxu bata Mesiya to.” Mesiya bunna nɛɛn fa fala, “Alaa Muxu Sugandixina.” 42Na xanbi ra, a fa Simɔn na Yesu fɛma.
Yesu yi a mato, a naxa, “Simɔn nan i tan na, Yoni a dii xɛmɛna. I xili bama nɛn sɔnɔn, Sifasi.” Xinli ito nun Piyɛri, xili kedenna nan e ra.#1.42 Piyɛri xinla bunna nɛɛn fa fala gɛmɛna.
Yesu yi Filipi nun Nataniyɛli xili
43Na xɔtɔn bode Yesu yi a ragidi, a xa siga Galile yamanani. A yi Filipi to, a yi a fala a xa, a naxa, “Bira n fɔxɔ ra!” 44Filipi yi kelixi Betasada taan nin alo Andire nun Piyɛri. 45Filipi yi Nataniyɛli to, a yi a fala a xa, a naxa, “Musa muxun naxan ma fe sɛbɛ Sariya Kitabun kui e nun nabine fan naxan ma fe sɛbɛ, nxu bata a to, Yusufu a dii xɛmɛna Yesu, Nasarɛti kaana.”
46Nataniyɛli yi a maxɔdin, a naxa, “Se faɲin nɔɛ kelɛ Nasarɛti ba?” Filipi yi a yabi, a naxa, “Fa a mato.” 47Yesu Nataniyɛli to fɛ a fɛma waxatin naxan yi, a naxa, “Isirayila kaan yɛtɛɛn nan ito ra! Yanfa mi naxan ma fe yi!” 48Nataniyɛli yi a maxɔdin, a naxa, “I n kolonxi di?” Yesu yi a yabi a naxa, “N ni i toxi nɛn, i xɔdɛ binla bun ma waxatin naxan yi benun Filipi xa i xili.” 49Nataniyɛli yi a yabi, a naxa, “Karamɔxɔ, Alaa Dii Xɛmɛn nan i tan na! Isirayila Mangan nan i tan na!” 50Yesu yi a fala, a naxa, “N to a falaxi i xa, n naxa, ‘n bata yi i to xɔdɛ binla bun ma,’ i dɛnkɛlɛyaxi n ma na nan na ba? I feene toma nɛn naxanye gbo na xa!” 51A yi a fala e xa, a naxa, “N xa ɲɔndin fala ɛ xa, ɛ ariyanna dɛɛn nabixin toma nɛn, ɛ yi Ala malekane to, e tema, e godoma Muxuna Dii Xɛmɛn xɔn ma!”


text:
Mumɛ >
2016 sàn Mali npogotigi sarama: Fatumata Tunkara ye sara fɔlɔ Cὲ
A Kɛra Amadu Anpate Ba tɔgɔlaso la, o bon min tɔgɔ bɛ Bazumanaba la, juma k'a dugu Jɛ sibiri la, 2016 12 16. So falen i ko dakɔnɔɲin tuma min na, ORTM mɔgɔw Sɔrɔla kà ta Blà Mali npogotigi sarama tàli gintanw na 2016 sàn tàko siratigɛ la. Kanbɔbaa 13 de tùn bɛ a ɲinannama la bari Etazuni tungarankew y'u Sèndon a la. Komin Faransi tungarankew ta y'a la 'kɔrɔlenko ye, o kanbɔbaa fla ninnu Fàrala Mali kɔnɔna taw kan k'u seko n'u damajira Jira u ka cὲɲa n'u ka sanga saradali la jama ye. Sani u tɛmɛko fɔlɔ ka Kɛ, fɔlifɔla dɔw ye jama Layuguba fɔlɔ kà 'gɔngɔn Bɔ mɔgɔw la.
Npogotigiw ye tɛmɛko 3 de Kɛ a kuurukàara la. Tɛmɛko fɔlɔ Kɛra bɔli ye ɲɔgɔn fɛ. Tɛmɛko flanan Kɛra kelen-kelenbɔ ye n'u ka laadalamasiriw ye. Bɛɛ Nàna n'i ka marabolo tabiya masiriw ye an'o fɔlisen. Tɛmɛko sabanan fana Kɛra kelen-kelenbɔ dɔ ye min 'sèn fɛ, npogotigiw bɛɛ y'u Dàntigɛ don barodun kan (Muso, bɛn ni yiriwa) fransɛkan na. Nka dɔw y'u yɛrɛ Лɛfɔ an ka kan dɔw la ka Fàra fransɛkan kan. Anglɛkan yɛrɛ Yera a dɔw ta la fana.
A tɛmɛko ninnu ni ɲɔgɔn cɛ, kolabɛnnaw tùn bɛ kà fɔlitigiw Sogin a ko 'sèn na, k'a ɲɛnajɛ tɔ Sankɔrɔta kà T'a fɛ. Jagomajiraw fana tùn b'a la kà Tɛmɛ sɔn.
Tɛmɛkow bɛ Taa Foori waati min na, a ko dyalatigɛlaw Nàn'u ka jaabiw Di. An 'tlo b'a la ko Fatumata Tunkara, alee min tùn Kɛra Bamakɔ damanata sarama dankan ye, k'o Kɛra Mali npogotigi sarama ye 2016 sàn na. Ale ye npogotigi sarama ye, farilajɛ. A jɔbɛrɛ bɛ m 1,70 na. A girinya ye k 45 ye. A yɛrɛ ʃi bɛ sàn 18 na. Fatumata nɔkanda Kɛra Kidal tɔgɔlanpotigi ye, Minatu Kulubali, kaa sɔrɔ k'o fana ta nɔkanda Kɛ Bamakɔ mɔgɔ sabanan ye.
Sarama niyɔrɔ Kɛra dalasi miliyɔn fla ye (d.2 000 000) ani donbolo caman. A nɔkanda ye miliyɔn kelen ni waa kɛmɛ Sɔrɔ (d.1 100 000) ni kà o nɔkanda ta Kɛ miliyɔn kelen ye (d. 1 000 000). Donbolow Dira a mɔgɔ 13 bɛɛ ma. Laadalafini ɲὲ ani kuma ɲὲ jonjonw Dira tumutuka ni Kulukɔrɔka ma.
Blàdon : 2016-12-17 Yɛlɛmako laban : 2016-12-24


text:
Lòlԑ
Dugu yɔrɔfɔli
Lòlɛ ye sikaso mara dugu misɛnnin dɔ ye. A n'o cɛ ye bam 160 ye. Galoda dɔ bɛ kajolo kolomi na ko "furu", o galodadugu dɔ ye lòlɛ ye. Lòlɛ ni furu cɛ man jan tèn bari bam 7 de b'u 'cɛ, furu de ye yen duguba fana ye lòlɛ ka surun min na kosɛbɛ. Kajolo min y'a ka kolomi ye o n'a cɛ ye bam 60 ye. Furu tɛmɛnen 'kɔ lòlɛ ni dugu wɛrɛ minnu bɛ dàncɛ Bɔ ye bɛjasa, o b'a ni tlebin 'cɛ ni bam 4 ye, sindi, o b'a kɛɲɛka 'cɛ ni bam 6 ye, a woroduguyanfan fɛ, logele bɛ Sɔrɔ yen ni bam 8 ye. Wasala i ka lòlɛ Lasɔrɔ sɔnnɔgɔya la a ɲuman ye i ka Bɔ furu fɛ o min dɔnnen don yen kosɛbɛ, n'o Kɛra i bɛ Blà sira nɔgɔya la.
Dugu tɔgɔko
Donsokɛ dɔ de kungoyaalatɔ Taara Bɔ lɛmasɔrɔ dɔ la a yɔrɔ cogoya y'a Ja. A fana Tora tuma bɛɛ a bɛ To ka Taa yen kungoyaalaw la fo ka na a yɔrɔ sìgili hakilina Jigin a 'kɔnɔ. A fana y'a ka bugu Sìgi yen o cogo la. A donsokɛ tɔgɔ tùn ye Numucɛ kɔnatɛ ye. Nka fɛn min ye "Lòlɛ" yɛrɛ kɔrɔko ye sa, kùnnafoni kɛrɛnkɛrɛnnen ma Sɔrɔ o kan.
Dugu marabaako
Mali la, dugutiya ye dugu maracogo dɔ ye. O dugutigiya ye suguya fla ye, laadalata ani faama-dugutigiya. A ka c'a la a fla bɛɛ bɛ se ka Sɔrɔ dugu kelen na. Nka lòlɛkaw fɛ yen laadala-dugutigiya dɔrɔn de bɛ yen. O kɔrɔ ye ko u ka dugutigiya in bɛ Nà kɔrɔya-kunda de. Kìn kelen de bɛ Lòlɛ, u ka dugutigiya bɛ Mununmunun yen de a tɛ Bɔ yen fyew. Wa fana ni kɔnatɛ tɛ jàmu wɛrɛ tɛ K'a ye. Dugutigi-sigi bɛ Kɛ lòlɛ, Nka o bɛ Kɛ dugutigi kɔrɔ Bannen 'kɔ ni kalo kelen ye. Fɛn min bɛ lòlɛ dugutigi Bɔ a ka dugutigiya la o dàn ye saya ye. Njɔ kɔnatɛ ni Atu kɔnatɛ ani Sibiri kɔnatɛ ye yen dugutigi kɔrɔ dɔw ye. Nka an bɛ don min na i n'a fɔ bì (2016) lòlɛ dugutigi ye Laji kɔnatɛ de ye.
Dugu bònya
Lɛkɔrɔ ani kulukɔrɔ ye lòlɛ kìn dàn ye. Dugu ncinin dòn, bari a mɔgɔ hakɛ tɛ Tɛmɛ 2747 kan. Wa a sìgikɛnɛ bònya fana tɛ tɛmɛ 80 kan kɛnɛ naani 'kɔnɔ.
Dugu siyako
Sɛnɛfɔ, miɲanka, gana ani bɔbɔ bɛɛ bɛ lòlɛ. Jàmu minnu bɛ yen ye: Kɔnatɛ, kɔnɛ, sanɔgɔ, danbɛlɛ ani mukoro ye. Sinankunya ɲɔɲalen bɛ yen k'a sababu Kɛ Sɛnɛfɔw ni mɲankaw ani ganaw ka fàraɲɔgɔnkan ye yen. Miɲankakan, ganakan ani bɔbɔkan bɛɛ bɛ Fɔ lòlɛ, Nka min forobayalen dòn o ye sɛnɛfɔkan ye. Furusira bɛ lòlɛ n'a laminidugu bɛɛ 'cɛ, wa furuɲɔgɔnya fana bɛ Tɛmɛ bɛɛ ni ɲɔgɔn 'cɛ lòlɛ yɛrɛ dugu 'kɔnɔ.
Dugu baarako
Lòlɛkaw bɛ sɛnɛ Kɛ kosɛbɛ. U bɛ fɛn caman Sɛnɛ u fɛ yen i n'a fɔ: Saɲɔ, keninke, kàba, kɔɔri, tiga, tiganinkuru, ʃɔ, soza, malo, bananku, woso, je, zɛrɛ, kurubaa, bɛnɛ pɔmtɛri dà, mangoro, lenburu, buyagi, manje, namasa, sɔmɔ, ɲugu, tamati, nkɔyɔ, salati, ʃù, gan, kɔnkɔn, nanaye, karɔti ani melɔn. Lòlɛkaw ye baganmara fana Fàra u bolo kan. yen, u bɛ jakuma, wùlu, fàli, saga, bà, misi, sonsan, ʃɛ, kami, tonkɔnɔ ani jɛnɛntubannin fana Mara. Laadalamɔni kelen kelenninw bɛ Kɛ yen fana, u ka o mɔnikɛminɛ dɔ ye ɲegi, jɔ ani bese ye. 'Sugu tɛ lòlɛ Nka u kɔni jogo Kɛ, bari u To k'u ka sɛnɛfɛnw ni baganmarataw jago u mogo misɛnninw kamà sɔn. Sigilandla, sansaradla, sojɔ,ani jiriʃi ye yen bololabaara kɛtaw ye.
Dugu Fɛɛrɛko
Lòlɛkaw bɛ fɛɛrɛ minnu Tigɛ kungosogow fàgali n'u minɛni kamà ye: marifa, bese, waraminɛ-nɛgɛ fɛlɛbɔ ani wosen ye. U bɛ kɔnɔw Sɔrɔ ni manabɛlɛ, ntɛnfɛrɛ, wɔlɔjuru, ani ɲɔɔrika-minɛ ye. Nka sokɔnɔtaw la u bɛ To k'olu nɛgɛ ni dumuniw, u Gɛnni ka Dòn dogodogonin na ani jonbori flili a bagan masina 'sèn 'kɔrɔ.
Dugu yiriwaliko
Лɔsimansinw, jabaraninw, kɔɔrisuguw, motow, kalalikɛ-mansinw, jisamamansin ani Lakɔliso ye ko kura nàlenw ye lòlɛ dugu 'kɔnɔ. Baɲumankɛtɔnko ma Basigi lòlɛkaw fɛ yen kosɛbɛ, Nka kelen kelennin minnu n'u ye baara Kɛ ka Tɛmɛ olu ka baara tùn ɲɛsinnen bɛ musow dɛmɛni ma kosɛbɛ ni kàlanw ani nakɔlafɛnw sɛnɛcogow ma.
Dugu kàlanko
An bɛ bì min na, lakɔlikalan dɔrɔn de bɛ lòlɛ. O làlanso min fana bɛ yen o ye duguta ye. Duguma-dakun fàn fɔlɔ de dòn sàn wɔɔrɔ kàlanw de bɛ k'a 'kɔnɔ. Lòlɛ lakɔli dabɔ ni bì cɛ (2016) ye sàn 19 ye bari Babɔra 1997 sàn na.
Dugu batoko
Silamɛya ni kerecɛnya bɛɛ bɛ lòlɛ. Alisilamɛya misiri fla de bɛ lòlɛ, jumamisiri kelen ani misirigansan kelen. Umaru sanɔgɔ de ye silamɛya Ladon lòlɛ ka Kɛɲɛ ni 1982 sàn ye. Kerecɛnya Dònna yen 2008 sàn. Lòlɛkaw ka laadalabato ye kɔrɛ ye. O batoyɔrɔ kelen b'u fɛ yen n'u b'o Weele ko Kɔrtaha. U ka dugudasiri ye miniɲan ye.
Dugu ɲenajeko
Seli, sanyɛlɛma,tɔnɲɛnajɛw, denkudiw, laadalakow ani kɔɲɔw ye lòlɛkaw ka ɲenajelakow ye. U ka Fɔlifɛnw ye bala, bàra, jenbe, nkɔnin, gita, dunun ani flen ye. Лɛnajɛcogo kɔrɔ minnu bɛ yen halisa olu dɔw ye: bɛlɛda, fɛrɛn, tugu ani juruden ye. Ntonlantan , ni bòli fana ye yen ɲɛnajɛlako dɔ ye fana. Yɔrɔ dɔ bɛ Lòlɛ ko "Gataba kɔrɔ" u ka ɲɛnajɛlako caman bɛ Kɛ yen.
Dugu kungoko
Kɔw ni dàlaw ani fàlaw bɛ Sɔrɔ lòlɛ. manɔgɔ, saalen, ntɛbɛn, zara, ani sajɛgɛ de ka Teli ka Ye yen. Kaanaw ni koorow ani koorokaaraw bɛ Sɔrɔ yen kosɛbɛ. yen kungokɔnɔjiribaw ye jala, banan, sanan, genun, nkaba, npeku, zaban, dingɛ, kele, nsira, bumu, ʃì, nɛrɛ, sebe, toro, balazan, ntabakunba, kòroninfin, ntɔngɛ, zɛrɛninjɛsunsun, dukura, baro, tutu, fuganjɛ, gɛn, warabilenzaban, zɛkɛnɛ ani zaajɛ ye. Kungosogo minnu ka Teli ka Sɔrɔ yen ye: minɛn, nkolonin, warabilen, miniɲan, dànkalan, nkorongo, kungo akmi, wɔlɔ ani baninkɔnɔ ye. Lòlɛ kungodaw tɔgɔ Flɛ: nsira kɔrɔ, kungo jan ani kungo dennin.
Dugu Kaburudoko
Kaburudo?
Kaburudo fla de bɛ lòlɛ. Silamɛ ni selibali tɛ Dòn kaburudo keln na lòlɛ o sababu de Nàna ni kaburudo-flako ye u fɛ yen. Yen kaburudow bɛ dugu ni tlebin 'cɛ.
Dugu waatiko
Lòlɛkaw fɛ yen, ni samiɲɛ Bɔra yen kawulɛ bɛ Nà n'o Bɔra yen Tlema bɛ Nà. Ni yen samiɲɛ Sesa lòlɛ sanji tɛ kɔ Tigɛ.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakomayɔrɔ fla bɛ lòlɛkaw fɛ yen, kelen tɔgɔ ye "kulublennin" tɔ kelen ye "bamatu" ye.
Blàdon : 2016-07-13 Yɛlɛmako laban : 2016-08-05


text:
Fakan.ml kunaɲɛ: 2016 kalo laban bensenjate
2016 sàn kalo laban bɛnsenjate kunaɲɛ ye. A bɛ dɔ Fɔ a sàn mumɛ koɲɛ dɔw kan kà Fàra desanburukalo dɔrɔn kunaɲɛ kan. Fasiri 'kɔnɔ, n'i ye daɲɛ min Ye k'i 'dɔnfɛn t'o ye bamanankan na ka kɔrɔ, i b'o Dòn fogo daɲɛsɛbɛn 'kɔnɔ k'a fransɛkan Dɔn n'i b’o kan in Mɛn. N'i ye (Ko/Mo/Go) Ye tarabu 'kɔnɔ yɔrɔ o yɔrɔ, u bɛ Kàlan ko (Ko = kiloseeginnin / Mo = megaseeginnin / Go = gigaseeginnin). taamaʃyɛnw bɛ To u cogo la k'u kàlankan Kɛ fɔlen in ye bamanankan na.
Bamuyɔrɔ
* Dònni « yebali » ye ‘dònni ye min Kera yeremalanw fe, ntumuw walima HTTP jaabiw fe minnu ka gundoda kerenkerennen B’u ‘bolo n’u be Kɔsegin kà Bɔ fogo ‘kɔnɔ.
Sàn kunaɲe (2016)
Kalo donw kunaɲe
Jamanaw
Foosili
Лew
Fὲerelanw
Fogoyaalalanw
Blàdon : 2017-01-10
Yɛlɛmako laban : 2017-01-10


text:
Mumɛ >
2015 Mali sungurun cὲ ɲi sugandili ʃu: an balimamuso Awa Jawara Kɛra Mali npogotigi bɛɛ la sarama ye
2015 sàn muso sarama tɔgɔlaʃu jansali laban Nàna Kɛ 2016 sàn daminɛ na. O ma Sɔrɔ fɛn wɛrɛ fɛ jamana kɔnɔkow gɛlɛya fɛ sàn kalo laban fla la. ORTM baarakɛlaw ka lapasalitɔn tùn Wajibiyara k'a Bɔ a dɔgɔ 'kɔrɔ kalo sàlen na.
Kabini 21nan waati CICB (S.I.S.B) Minɛna k'a Fa i ko dakɔnɔɲin. Sìgiyɔrɔ Dɔgɔyara mɔgɔ la fo mɔgɔ jɔlen tùn bɛ na Caya ni sìgilen ye. Jama nàlen bɛ i ɲɛ Daamu jamana muso cɛ ɲiw na. Nka baaraw yɛrɛ daminɛni Kɛra nɛgɛ ɲɛ 21 tɛmɛnen 'kɔ ni sanga 15 ye.
Npogotigi 12 tùn bɛ saramaya Лinina. Mali marabolo 8 bɛɛ ka mɔgɔ kelen-kelen ani Bamakɔ ta mɔgɔ fla ka Mali tunkarankew ka mɔgɔ dilen Fàra o bɛɛ kan. Ale Bɔra Faransi ka Nà.
Npogotigiw ye tɛmɛko 4 Kɛ. O tɛmɛkow ni ɲɔgɔn 'cɛ, ɲɛnajɛ wɛrɛw tùn bɛ ka Kɛ i n'a fɔ ɲɔgɔlɔnbɔlaw walima dɔnkilidalaw. Kɔtɛba dɔ Bɔra fɔlɔ ka dyalatigɛlaw jirali Da o kan. Alu Sam Tɛmɛna n'a ka fɔlisen 2 fɔli ye ka Amanar fɔlikulu fana Tɛmɛ n'u ka fɔlisen 1 ye. Astu Лaamɛ fana Tɛmɛna ni fɔlisen 2 ye. Cayile Arbi n'a ka dɔnsen kabakomaw Bɔra ka fɔlisen 2 fana Kɛ ka jama Lanisɔndya. Лɔgɔlɔnbɔ minnu Kɛra, ATT Junior tùn b'o la, Amazoni fana tùn b'o la.
Yɛlɛma kura min ye ɲinan ta Bɔ sàn tɔw ta ma o Kɛra fàso kanw damanatɛmɛ ni sèndonni ye taabolo la. Npogotigiw Tɛmɛna ka Kuma u ka kanw na bɛn ni kelenya hakilina kan Mali 'kɔnɔ.
Tɛmɛko fɔlɔ kɛli la, u kelen-kelen Tɛmɛna ka Kuma u ka marabolo kan madɔnnen na. O la, Kayi npogotigi sarama, Bulel Jum, Kumana xaasongakanŋo na. Kulukɔrɔ ta, Balkisa Ture, Kumana bamanakan na. Sikaso ta, Fatumata Daɲɔkɔ, Kumana shɛnara la. Segu ta, Maselinn Kɔne, Kumana bamanankan na. Mooti ta, Fatumata Jara, Kumana Fulfulde la. Tumutu ta, Fadimata Ag Ali Sise, y'a ta Fɔ Soŋay la. Gawo ta, Fudugu Franswa Damiɲe, fana Kumana Soŋay la. Kidal ta, Ana S Walet Mohamed, y'i ta Fɔ Tamashek la. Bamakɔ ta muso dilen tùn ye sàba ye minkɛ, o mɔgɔ fɔlɔ, Mariyam Gindo, y'i ta Fɔ dɔgɔsɔ la. Ale tùn ye Bamakɔ sarama dankan flanan ye. Bamakɔ muso flanan, Awa Jawara, Kumana Soninke la. Ale tùn ye Bamakɔ sarama dankan fɔlɔ ye. Bamakɔ muso sabanan, n'o tùn ye Bamakɔ saramaya Ta ko Umu Jakite, y'i ta Fɔ fulfulde la. Mali tunkarankew jɔyɔrɔ fabaa, Jabaate, Kumana bamanankan na.
Npogotigiw temeko 2nan Kɛra ni u kɛli ye k'u Jɔ 'cogo la min b'a To u toncogo ɲɔgɔn 'kɔ o bɛ "PAIX" (bɛn) sɛbɛnni Ladege cogo min na. U y'o bɔli Kɛ k'o Kɛ ŋaniɲɛjira ye ka tàli Kɛ Mali cogoya kan bì. U bɛɛ ka masiri tùn ye fìni ɲɛ kelen ye, dlokiba jɛman.
Npogotigiw temeko 3nan Kɛra dugubakɔnɔna masiriw la. Npogotigi temeko 4nan, n'o Kɛra u bɔko laban ye, o Kɛra ni u kelen-kelenbɔli ye ka Nà u Sàra jama la fransɛkan na. O kɔrɔfɔ bɛɛ Bòlila bɛn ni kelenya sabatili kan jamana 'kɔnɔ.
Sàn kɔrɔ dɔw muso cɛ ɲiw tùn bɛ kɛnɛ kan. Komin tàko tɛmɛnen laban muso nàli ye wajibi ye, ka Fàra ale kan, 2008 ni 2009 sàn muso cɛ ɲiw Jirala jama la.
Dyalatigɛlaw Nàna nin bɛɛ tɛmɛnen 'kɔ. U ye jansali da Minɛ bɛn ni kelenya sabatili fɔko ɲuman kɛbaa la. Tumutu npogotigi sugandilen Wulila n'o dɔrɔmɛ 50 000 jansalan ye. Laadalamasiri kɛcogo ɲuman fana Jansara. Sikaso npogotigi Taara n'o jansalan ye. Melekuya jansalan Dira Kayi npogotigi ma. A Jirala k'a Fɔ ko ale ka kuma fɔcogo ka Da ɲɔgɔn kan k'o ye maaw nimisi Wasa.
Sungurun cɛ ɲi dankan flanan jɔyɔrɔ Sɔrɔla Walet Mohamed fɛ, Kidal npogotigi sugandilen. Dankan fɔlɔ jɔyɔrɔ Tàra Umu Jakite fɛ, Bamakɔ npogotigi dɔ. Saraba yɛrɛ cὲbaa, n'o ye Mali 2015 sàn npogotigi sarama ye, o kùnnawolo Kɛra an balimamuso Awa Jawara ye, sàn 19, kilo 48, mɛtrɛ 1,76, ka Bɔ Bamakɔ.
Npogotigi sarama sàba ninnu ka jansalanw ka ca wa u dakunw ka girin. Npogotigi sarama bɛ miliyɔn 2 ni latigɛlan kelen Sɔrɔ ka Bɔ Malitel ani Bɛn ni kelenya sabatili setigida mɔgɔw 'bolo. Dankan fɔlɔ ni flanan fla bɛɛ bɛ miliyɔn 1-1 Sɔrɔ. Wari ninnu bɛ ka Fɔ sefa la. Jansalan sugu caman Dira nka ninnu y'a la kùnbabaw ye. Npogotigi tɔ 9 minnu ma saramaya Sɔrɔ olu fana bolo lankolon ma Bɔ a ko la. Jansalikɛla dɔ ye d. 2000 Di olu kelen-kelen ma.
Komin ɲɛnajɛ ma Kɔn ka da Minɛ ana fana mɛnni 'sèn na y'a To ɲɛnajɛw Taara Kùncɛ fo 3:30.
Blàdon : 2016-01-02 Yɛlɛmako laban : 2016-12-07


text:
Mali duguw >
Sìnsinna
Dugu yɔrɔfɔli
Sìnsinna ye mali dugu dɔ ye min bɛ Sikaso marabolo ani Kucala kolomi la. Mali galoda dɔ dòn fana. Sìnsinna bɛ Kucala kafoda duguw fɛ. Sìnsinna ni Kucala cɛ bɛ Bɛn bam 1 ma. Kucala kɔ fɛ, a bɛ dugu wɛrɛw cɛ la i n'a fɔ Kanikɔ ani Лitabuguru.
Dugu tɔgɔko
A bɛ Fɔ Sìnsinna ma fana ko ʃiʃikan. Sìnsinna bɛ Jate ka Kɛ a bamanankantɔgɔ ye. ʃiʃikan, o y'a mamaratɔgɔ ye.
Dugu dugutigiya
Sìnsinna ma ‘màsakɛ-duguya Kԑ ka Tɛmɛ, nka a tùn bɛ Mara dugu dɔ fɛ n'o ye Kucala ye. A bìlama bɛ Mara faama-dugutigi de fɛ.
Dugu bònya
Sìnsinna mùmɛ ye kìn wolonfla ye. Olu ye Fasɔgso, Sokalaba, Numusokala, Kiniso, Ntɔgɔso, Kongalaso ani Sɛɛso ye. A mɔgɔ bɛ 4676 ɲɔgɔn Bɔ. A sìgikɛnɛ tɛ o ʃi kɛnɛba ye ten. Tomon kɔrɔ tɛ Sìnsinna.
Dugu siyako
Miɲankaw dɔrɔn de bɛ Sìnsinna. Yen jàmuw ye Danbɛlɛ, Kulibali, kɔnɛ, sise, Jabaatԑ, ani sanɔgɔ ye. Mamara ni bamanankan fla bɛɛ bɛ Fɔ yen, nka mamara de fɔli ka ca ‘forobaya la.
Dugu baarako
Sɛnɛ ye sìnsinnakaw ka baaraw la fànba ye. O sɛnɛfɛn dɔw ye saɲɔ, keninke, kàba, kɔɔri, tiga, tiganinkuru, ani ʃɔ ye.
Sɛnɛ kɔ fɛ, nakɔlabaaraw bɛ Kɛ yen. U bɛ nakɔjiri dɔw Sɛnɛ i n'a fɔ mangoro, lenburu ani manje. Nafɛn dɔw fana bɛ Sɛnɛ yen i n'a fɔ tubabunkɔyɔ, tamati, jaba, fòronto ani ʃù.
Numuya bɛ Kɛ Sìnsinna. U ka numuw bɛ Dàbadlaw, kòlonbɔw, bɔgɔdaga-dlaw ani segeredlaw Kɛ.
Sìnsinnakaw bɛ baganmara Kɛ. O baganw na, u bɛ misiw, fàliw, sagaw, bàw, lὲw ani wùluw Mara. Nin bagan kofɔlen ninnu kɔ fɛ, u bɛ kamamanfɛn dɔw fana Mara i n'a fɔ ʃɛw, kamiw, ani tonkɔnɔw.
Baganmara kɔ fɛ, jago fana bɛ Kɛ Sìnsinna, bari u bɛ sɛnɛfɛnw, butigifɛnw ni baganw Jago u magow ɲɛnabɔli kama.
Ninnu bɛ tɛmɛnen 'kɔ, bololabaara bɛ Kɛ yen i n'a fɔ jiriʃi, kalali, ani motodlaw.
Sìnsinnakaw fɛ yen, donso-bolodon bɛ Kɛ.
Dugu yiriwaliko
Sìnsinna ka yiriwaliko siratigɛ la, kɛnɛyaso kelen ani musojigin-so kelen bɛ yen. Лɔsimansinw, pɔnpekɔlɔnw, jabaraninw, kɔɔrisuguw, motow ani kalalikɛ-mansinw fana bɛ Sɔrɔ yen. Sìnsinna ni baɲuman-ketɔn minnu jὲra ka baara Kԑ, o dɔ ye CMDT ye. O ka yiriwa ɲɛsinnen bɛ kɔɔrisɛnɛ, nɔgɔkow, sanni ni feere ani juruko ma.
Dugu kàlanko
Balikukalan, lakɔlikalan, madarasa bɛɛ bԑ Kɛ Sìnsinna.
Sìnsinna ka lakɔli-kalanso ye foroba ye. Dugumakalan fàn fɔlɔ ni fàn flanan bɛɛ b'a la. A dugumakalan fàn fɔlɔ kàlanso la, sànwɔɔrɔ-kàlan be Ke yen. A fàn flanan na, sànsaba-kalan bɛ Kɛ o 'kɔnɔ.
Madarasaso min bɛ u 'bolo o dàn ye dugumakalan fàn fɔlɔ ye sànduuru-kalan bɛ Kɛ min na.
Dugu batoko
Silamɛya bɛ Sìnsinna. A batoso duuru bɛ yen. Mɔgɔ min Nàna ni yen silamɛya ye o ye Fàcɛ ye. Silamɛya tɛmɛnen 'kɔ, laadalabato dɔw bɛ u fɛ yen. Olu la, ɲa ni kɔrɛ ani ɲamakɔrɔ b'o la. U ka ɲa batoyɔrɔ tɔgɔ ye ɲato ye. O kelen de bɛ yen. U ka kɔrɛ batoyɔrɔ tɔgɔ ye kɔrtan ye min fana kelen b'u fɛ yen.
Dugu ɲenajeko
Лɛnajɛlako minnu bɛ sìnsinnakaw fɛ yen olu ye seliw, sɔnniw, sangaw, sanyɛlɛma ani kɔɲɔw ye. Fɔlifɛn minnu bɛ Fɔ a ɲɛnajɛw la olu ye bala, bàra, jenbe, bɔnɔ ani dunun ye.
Dugu kungoko
Kɔ kelen ni dala sàba bɛ Sìnsinna kungo ‘kɔnɔ.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakomayɔrɔ 'fɛn tɛ Sìnsinna.
Blàdon : 2016-01-20
Yɛlɛmako laban : 2016-07-29


text:
Karavan
- Miiri
Karavan ye miiri ye munna anga donni ni segotila bè b’iseka hakilina fo. Cè ani muso bè hakili kakan o Jèkulukono. San fila o san fila, Jè kuluninbè bo tilebin fè kata koron fè ka hakilina kura gnini.
- Jateminè // hakili Jakabo
Karavanye wale de ye muntè guverneman koye, dinè kote, parti kote. A be mogo fara gnogon kan, mogo munnunte ninsila, a Jekulu mogo bè u hakili jakabo u ka nafa ani u ka gniriwali sira.
- Lagnini
Jekulu mogo kelen o kelen bè seka jekulu kalina waleya. Jekulu mogow bè hakilina soro munbato bè beseka sigikè benni lafiya kono. Sigini muntè mogow do ka Joniya ye, nka munye beka horoniya ni danbe ye.


text:
Dunia Ngun Kunafoliw sanga kelin kono
🇰🇪Kenya: The country’s Supreme Court has upheld the election of William Ruto as president
🇨🇳China: Mɔgɔ 21 fagara dugukolo yɛrɛyɛrɛba dɔ kɔfɛ min fanga ye 6,6 ye, Sichuan mara la, jumadon
🏴Angletɛri: Conservative ɲɛmaa ye Liz Truss sugandi ka kɛ parti ɲɛmaa kura ye ka kɛ Boris Johnson nɔ na ka kɛ minisiriɲɛmɔgɔ ye
Dunia Ngun Kunafoliw sanga kelin kono
🇰🇪Kenya: The country’s Supreme Court has upheld the election of William Ruto as president 🇨🇳China: Mɔgɔ 21 fagara dugukolo yɛrɛyɛrɛba dɔ kɔfɛ min fanga ye 🏴Angletɛri: Conservative ɲɛmaa ye Liz Truss sugandi ka kɛ parti ɲɛmaa kura ye ka kɛ Boris Johnson nɔ na ka kɛ minisiriɲɛmɔgɔ ye
Dunia Ngun Kunafoliw sanga kelin kono
Programmes
-
septembre 30, 2022
Dunia Ngun Kunafoli Sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
🇺🇸Ameriki Ngun kunafoli sanga kelin Kono
-
septembre 30, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono
-
septembre 30, 2022
Dunia Ngun Kunafoli sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
Ameriki ngun Kunafoli Sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoli sanga kelin kono


text:
OMS : Mai kalo tile 31 ye don kɛrɛnkɛrɛnnen ye diɲɛ kɛnɛyako tonba fɛ ka ɲɛsin tabac kɛlɛli ma.
A jɛnsɛnna :
OMS ka jatiminɛ dow la , san o san, mɔgɔ million 8 ɲɔgon bɛ bɔnɛ u niin la diɲɛ kɔnɔ tabac kɔlɔlɔw koson. Wasa ka famuyali sɔrɔ o kɔlɔlɔw kan, an ye weelen sama kɛnɛya tigilamɔgɔ dɔw ma:Fodé DOUMBOUYA ka bɔ Kankan hôpital psychiatrique la La Guinée ani Pr Georges OUEDRAOGO, kabɔ hôpital Yalgado OUEDRAOGO la Ouagadougou , Burkina-Faso. An ye kuma di fana tabac kɛlɛli ton dɔw ma.Jumukan in labenna Mai Zerbo fɛ.


text:
Farafina Kibaru Sanga Kelin kono
🇰🇪Kenya Kɛlɛw kɛra jumadon, kalata ɲɛmɔgɔ caman y’u yɛrɛ faranfasi ka bɔ jamanakuntigi ka kalata jaabi jatebɔ labanw na
🇪🇬Egypt Tasuma min kɛra Copte kerecɛn egilisi dɔ la, Misa dimansin waati la
🇨🇮Côte d'Ivoire: Ivoire sôrôdasi 49 minnu tora kaso la Mali djamana kan, olu somɔgɔw bɔra Abidjan nbɛdaw la dimansin na, k'a ɲini u ka bila.
Farafina Kibaru Sanga Kelin kono
Farafina Kibaru Sanga Kelin kono 🇰🇪Kenya Kɛlɛw kɛra jumadon, kalata ɲɛmɔgɔ caman y’u yɛrɛ faranfasi ka bɔ jamanakuntigi ka kalata jaabi jatebɔ labanw na 🇪🇬Egypt Tasuma min kɛra Copte kerecɛn egilisi dɔ la, Misa dimansin waati la 🇨🇮Côte d'Ivoire: Ivoire sôrôdasi 49 minnu tora kaso la Mali la
Farafina Kibaru Sanga Kelin kono
Programmes
-
octobre 03, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoliw Sanga Kelin Kono
-
octobre 03, 2022
Dunia Ngun Kunafoliw Sanga Kelin Kono
-
octobre 03, 2022
🇺🇸Ameriki Ngun Kunafoliw sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
Dunia Ngun Kunafoli Sanga kelin kono
-
septembre 30, 2022
🇺🇸Ameriki Ngun kunafoli sanga kelin Kono
-
septembre 30, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoli Sanga Kelin kono


text:
Burkina: jamanaɲɛmaa Rock Kaboré ka fɛɛrɛ talenw jatigɛwale kɛlɛli la
A jɛnsɛnna :
Burkina jamanaɲɛmaa Rock Kaboré ka fɛɛrɛ talenw na ka jatigɛwalekɛlaw kɛlɛ, sɔrasikɛlɛ kologiriman bɛ yen, an ko min ma "Opération militaire". O bayirika de bolodala Burkina. Kɛlɛ kologiriman fɔlɔ daminɛra san 2017. O si tɛ ka wasa kɛ.
Kɛlɛ kologiriman fɔlɔ cɛman "Opération Panga" bɛ yen. O kɔrɔ ko mossikan na fangajira kɛlɛ. A kɛra Burkina ni Mali kɔnɔ. O kɔ kɛlɛ wɛrɛw i n' a fɔ, "Opération Otakuanu", san pɛrɛn, gulmance kan na, Opération Doofu, lili bɔin, fila kan na, walima Opération Hounè, hɔrɔnya, fula kan na, ale daminɛra mai kalo tile 5 tɛmɛnnen in na Saheli mara kɔnɔ. Nka a ma Solhan ka binkani in bali. Mamadou Savadogo ka hakilina y'o ye fana. Ale ye lakanakow dɔnbaga ye.
Mamadou Savadogo
Sahɛli mara dɔrɔn kɔnɔ, sɔrasi kɛlɛ 116 kɛra, kɛlɛ denw ani jamana wɛrɛw sɔrasiw ka baaraɲɔɲɔn kɛlɛw. Nka o ma jatigɛwalekɛlaw bali ka jamana fan kelen bɔsi lakanatigilamaaw la. O kɛlɛ ninnu cogo bɛnnen tɛ jatigɛwalew la, o jatigɛwalew ninnu bɛ yɛlɛma fana jɔnna ka kɛɲɛ ni fɛɛrɛ minnu jamanaw b'a ta u nɔfɛ.
Ka fara sɔrasi kɛlɛ kologirimanw kan, sasaliw ni laraweliw bɛ kɛ fana. Lamusalon tɛmɛnnen na, Burkina sɔrasiw y'a ladɔniya ko jatigɛwalekɛla 12 ɲɔgɔn fagara, sasali dɔ senfɛ Solhan mɔgɔfagaw kɔ. Nka kɛlɛ ninnu dɔrɔn tɛ se ka nani basigi ye Daouda Kinda ko tɛn. Ale bɛ jatigɛwalew sɛgɛsɛgɛli kalan la.
Faransi jamanaɲɛmaa Emmanuel Macron tun y'a fɔ ko ni duguw ani yɔrɔminnuw bɔsila jatigɛwalekɛlaw bɔlɔ, sahɛli jamana marabaaw tɛ nani forobacakɛda ye k'o yɔrɔ tigiya ta. O kɔ jatigɛwalekɛlaw bɛ segin. O de bɛ ka kɛ Burkina sɔrasiw ka kɛlɛ kologirimanw kɔ, sereyaw la.


text:
🇲🇱Mali Furancie Fanga Niema ye laseli ke ka Fanga nie ma Kura sukandi
Mali jamana fanga kuntigi, Colonel Assimi Goïta, ye dimanche don kolonɛli wɛrɛ sigi, n’o ye minisiri Abdoulaye Maïga ye, n’o ye minisiriɲɛmɔgɔ ye waati kuntaala surun, ka bila siwili Choguel Kokalla Maïga nɔ na, min donna dɔgɔtɔrɔso la a tile damadɔ ye nin ye. Kadiatou Traore ba kunafolidi
🇲🇱Mali Furancie Fanga Niema ye laseli ke ka Fanga nie ma Kura sukandi
🇲🇱Mali Furancie Fanga Niema ye laseli ke ka Fanga nie ma Kura sukandi
Programmes
-
octobre 02, 2022
Mɔgɔ ba caman ye ɲɔgɔn lajɛn kari don Bobo-Dioulasso
-
octobre 02, 2022
Burkina Faso: Ibrahim Traoré ye taama ke Ouagadougou la
-
octobre 01, 2022
Laselikɛlaw binna Faransi ka lasigidenso kan Ouagadougou
-
octobre 01, 2022
Anbafo Jemukan Sibiri Octoburu kalo tile folo san 2022
-
-


text:
1Annabi Habakuku xa Ala maxandi nan ya, naxan bama bɛɛti ki ma.
2Alatala, n bara i xa masenyi mɛ, n bara kaaba i xa wali ma. I xa a ragiri yi waxati ma, i xa a rakamali mixie ya xɔri. Kɔnɔ i naxa nɛɛmu i xa kinikini ma i xa xɔnɛ kui.
3N bara Ala Sɛniyɛnxi to fa ra kelife Teman mabiri, kelife Paran geya ma. Koore naxa rafe a xa nɔrɛ ra, duniɲa naxa rafe a xa matɔxɔɛ ra.
4Ala xa yanbɛ sɛnbɛ gbo. Naiyalanyi nu kelima a bɛlɛxɛ kui, a sɛnbɛ nɔxunxi dɛnnaxɛ.
5Wugan fure nu a ɲɛrɛma a ya ra, ɲaxankatɛ fan na a fɔxɔ ra.
6A naxa ti, a duniɲa rasɛrɛn. A nɛfɛ a mato, bɔnsɔɛe bara halaki. Geya naxee ti duniɲa fɔlɛ ra, nee naxa sɛrɛn, e e igoro Alatala ya ra. Fɔlɛ mu na Alatala bɛ.
7N naxa Kusankae to ɲaxankata ra, n naxa Madiyankae to sɛrɛn na.
8Alatala, i nu xɔnɔxi nɛ xuree ma? I to ti i xa geresoe ya ra, e nun e xa soee nun e xa gisee, i nu xɔnɔxi nɛ baa ma?
9I naxa i xa xali ramini, i naxa tanbɛ wuyaxi suxu. I naxa xuree rabɔɔ bɔxi ma.
10Geyae to i to, e naxa sɛrɛn. Tunɛ xungbe naxa fa. Baa naxa a xui ramini, mɔrɔnyie naxa te.
11Soge nun kike naxa e xa wali iti e to i xa tanbɛe to yanba ra koore alɔ seyamakɔnyi.
12I naxa ti bɔxi fari, i fa ɲamanɛe raboron ɲɛ i xa xɔnɛ kui.
13I naxa i xa ɲama rakisi, i man fa i xa Mixi Sugandixi ratanga. I naxa bɔnsɔɛ kobie xa mangɛ butuxun, i a xa see birin findi xube ra.
14A xa sɔɔrie naxa mini muxu xili ma, e xa tɔɔrɔmixie halaki ɲɛlɛxinyi kui gundo ra, kɔnɔ i tan naxa e xa mangɛ sɔxɔ a yɛtɛ xa tanbɛ ra.
15I naxa kira rabɔɔ i xa soee bɛ, e xa dangi baa tagi.
16N to i xa masenyi mɛ, n bɔɲɛ naxa mini a i, n dɛ naxa ixara, n xɔrie naxa tagan, n sanyie naxa sɛrɛn. N na lɔxɔɛ mamɛfe i muxu yaxuie ɲaxankatama lɔxɔɛ naxɛ.
17Hali fuge mu na xɔrɛ bili ma, hali wɛni bogi mu na a firi ma, hali bogi yo mu bama wuri bilie kɔn na, hali sansie mu fanma xɛ ma, hali xurusee mu na kulɛ kui, hali ninge keren mu lu gɔɔrɛ,
18na birin kui, n Alatala matɔxɔma nɛ, n sɛɛwa Ala ra, n ma Marakisima.
19N sɛnbɛ na n Marigi Alatala nan na. A n ma ɲɛrɛ sɔɔnɛyama nɛ fe xɔrɔxɔɛ kui, alɔ xeli xa ɲɛrɛ sɔɔnɛyama geyae fari ki naxɛ. Yi sɛbɛxi bɛɛtiba mangɛ nan bɛ. A xa a ba kɔra xui ra.


text:
Slumdog Millionnaire
Slumdog Millionaire 2008 Fantankin miliyontigi ye filmu kura ye min bɛ kuma Jamal Malik kan denmisen falatɔ don a bɛ san 18 kabɔ Mumbai fatankin na nin kera aka ɲamanya dɔnw bɛɛ labelebele. Jamana bɛɛ sigilen k'a lajɛ a tɔtolen ka ɲikali kelen dron jabi walasa ka wili nin rupi wari miliyon 20 saraba ye India ka tulon na "Jɔn b'a fɛ ka kɛ Miliyontigi ye?" Nka tuma min shu kora, polisiw y'a minɛ k'a tuhuma ni namara ye: cogodi bɔlɔnkɔnɔ den sera ka nin bɛɛ dɔ?
A jigitɛgɛlen k'a-yere lajɛya, Jamal y'aka ɲamaya lakali fantankin in na a n'a dɔgɔni lamɔcɔgɔ yen, uka kungɛlɛyakow ɲwanfɛ sira kan,u ni kin bandiw ka kunbeniw ani Latika yeli a nikan bogoti min bora a bolo. Nin lakali in bonda kelenkelen bɛ jabi dakɔrɔta kaɲɛshin tulon ɲinikali dɔw ma. Kɔnɔrɔfilen Jamal ka lakali la, Polisi ɲɛmɔgɔ kabakɔyara muna nin funankɛ in min a tɛ ta a ɲa kan ko a b'a fe ka kɛ banna ye, bɛ ka mun de kɛ nin tulon in na?
Genre: seko/Kɔkan, Yɛlɛko, Drama,Maben, Funankɛya,
Wati kuntagala: nɛgɛɲa 2
Bɔ don: Nofanbrukalo tle 12, san 2008
Kɔnɔko: kɛlɛ, ja ni kuma tɔrɔtaw
Jɛnsɛna: Fox Searchlight Pictures
U.S sinima dɔn: dolar wari $56065245


text:
You are using Science Of Synthesis as a Guest.
Please login or sign up for a free trial to access the full content.15.3.4 Quinolines (Update 2022)
Please login or sign up for a free trial to access the full content.
Sharma, U.; Kumar, R.; Gupta, S. S.; Chandra, D., Science of Synthesis Knowledge Updates, (2022) 2, 63.
General Introduction
This update describes all possible synthetic routes for quinoline and functionalized quinolines published from 2005 to 2020. Reports on the synthesis of quinolines fused with other heterocyclic systems are not part of the current update.
Meeeee 8 Meeeeeeee Meeeee ee Meeeeeeee Meee
Mee eeeeeeeee eeeeeeee 8 (Meeeee 8) ee e eeeeeee eeeeeeeeeeee eeeeeeeee ee eeee eeeeeeeee eee eeeeeeeee eeeeeeeee eeeeeeeee eeeeeeeee eeeeeeeeee e eeee eeeee ee eeeeeeeeeeeeeee eeeeeeee eeee ee eeeeeeeeeeee, eeeeeeeeeeeeeeeee, eeeeeeeee, eeeeeeeeee, eeeeeeeeeeeee, eeeeeeeeee, eee eeee-eeeeeeeeeeee eeeeeeeeee.[8] Mee eeeeeeeee eeeeeeeeeeeeeee eeeeeeee eee eeee eeeeeeeeeee ee eeeeeeeeeeee eeeeeeeee eeeeeeee eeee eeeeeeeee eeeee ee eee eeeeeeeee eeeeeee (Meeeee 8). Mee eeeeeee, eeeeeee (8) ee e eeee-eeeee eeeeeeeeeeee eeee eeeee eeee ee eeeeeeeeee eee eeeeeeeeee eeeeeeee eeeeeee eeeeeeeee eeeeeeeee, e eeeee eeeeeee eee eee eeeeeeee;[8] eeeeeeeeeeeeeeee eeee ee eeeeeeeeeeeee (8) eee eeeeeeeeeeee (8) eee eeeeeeeeeeeee eeeee eeeee eee ee eeeeeeeeeee eeee eeeeeeeeeeeee eeeeeee ee eeeeeeee, eeeee eee eeeeeeeee eee eeeeeeeee MMM eeeeeeeeeee;[8] eeeeeeeee (8), e eeeeeeeeeeeeee eeeeeeeeeeeee eeeeee eeeeeeeee, ee eeee ee ee eeeeeeeeeeeeeeeee eeeee eeeee eeeeeeeeeeeeeee;[8] eeeeeeeeeeee (8) eee eeeeeeeee (8) eee eeee-eeeee eeeeeeeeeeeee eeeeeee eeeeee ee eeeeeee eeeee-eeeeeee eeeeeeeeeeeee;[8] eeeeeeeee (8), e eeeee eeeeeeeeee eeeeeeeeee, eeee ee eeeeeeee eeeeee eeeeeeee, eeeee eeeee ee eeeeeeee ee eeeeeeee eeeeeee eeeee eeeee;[8] eeeeeeeeeee (8), e eeeeeeeeeee eeeeeeee eeeeeeeeee, ee eeeeee eee eeeeeeeee eeeeeeee;[8] eee eeeeeeeee (88), e eeeeeeeeeeee ee eeeeeee, ee ee eeeeeeeeeeeeee eeee eeeee eeee ee eeeeeeeeee eeeeeeeeee eee a-eeeeeeeeee eeeeeeeeeeeeeeeee (Meeeee 8).[8]
Meeeee 8 Meeeeeee Meeee Meeee ee eee Meeeeeeee Meeeeee[8–8]
References


text:
🇨🇮Cote D’ivoire Jamana ka sɔrɔdasi ɲɛmaa, jenerali Lacina Doumbia ye ɲɔgɔn sɔrɔ ni Ivori sɔrɔdasi 49 minnu jalakilen don Mali kɔnɔ, olu ka denbayaw fɛ, kumaɲɔgɔnya taabolo ɲuman kan, lajɛ dɔ senfɛ jumadon awirilikalo tile 25 san 2022, Salle of conference of the General Staff of Kôte d'Ivoire ka kɛlɛbolow.
🇨🇮Cote D’ivoire Jamana ka sɔrɔdasi ɲɛmaa, jenerali Lacina Doumbia ye ɲɔgɔn sɔrɔ
🇨🇮Cote D’ivoire Jamana ka sɔrɔdasi ɲɛmaa, jenerali Lacina Doumbia ye ɲɔgɔn sɔrɔ ni Ivori sɔrɔdasi 49 minnu jalakilen don Mali kɔnɔ, olu ka denbayaw fɛ, kumaɲɔgɔnya taabolo ɲuman kan, lajɛ dɔ senfɛ jumadon awirilikalo tile 25 san 2022, Salle of conference of the General Staff of Kôte d'Ivoire ka
Programmes
-
octobre 02, 2022
Mɔgɔ ba caman ye ɲɔgɔn lajɛn kari don Bobo-Dioulasso
-
octobre 02, 2022
Burkina Faso: Ibrahim Traoré ye taama ke Ouagadougou la
-
octobre 01, 2022
Laselikɛlaw binna Faransi ka lasigidenso kan Ouagadougou
-
octobre 01, 2022
Anbafo Jemukan Sibiri Octoburu kalo tile folo san 2022
-
-


text:
Fara fina Ngun Kunafoli sanga kelin kono
🇪🇹Ethiopie: Ethiopie ani Eritrea sɔrɔdasiw ye "kɛlɛ dafalen" daminɛ Tigray jamana kan
🇸🇴Somali: Denbaya minnu be jamana yɔrɔ dɔw la, kɛlɛ ye minnu tɔɔrɔ, olu bɛ ka warijɛ bolomafaraw sɔrɔ ka bɔ porogaramu dɔ la, min bɛ senna Croix Rouge diɲɛ tɔnba fɛ
🇨🇮Côte d'Ivoire: Avocat djamana djamana djekoulou ye gniemogow gniemogow kan, ka kegne ni Pulcherie Gbalet, ONG Alternative Citoyenne Ivoirienne ka gniemogow ye
Fara fina Ngun Kunafoli sanga kelin kono
🇪🇹Ethiopie: Ethiopie ani Eritrea sɔrɔdasiw ye "kɛlɛ dafalen" daminɛ Tigray jamana kan 🇸🇴Somali: Denbaya minnu be jamana yɔrɔ dɔw la, kɛlɛ ye minnu tɔɔrɔ, olu bɛ ka warijɛ bolomafaraw sɔrɔ ka bɔ porogaramu 🇨🇮Côte d'Ivoire: Avocat djamana djamana djekoulou ye gniemogow gniemogow kan, ka kegne
Fara fina Ngun Kunafoli sanga kelin kono
Programmes
-
septembre 22, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoliw sanga kelin kono
-
septembre 19, 2022
Dunia Ngun Kunafoliw Sanga Kelin kono
-
septembre 19, 2022
🌍Farafina ngunkunafoli Sanga Kelin kono
-
septembre 16, 2022
Farafina Ngun Kunafoli saga kelin kono
-
septembre 16, 2022
🇺🇸Ameriki Ngun kunafoli Sanga kelij kono
-
septembre 16, 2022
🌍Farafina Ngun Kunafoliw sanga kelin kono


text:
Jibuti
Jibuti Ye ‘jàmana ye min sìgilen dòn fàrafinna kɔrɔnyanfan fɛ fɔ dawolonin na. A faaba Ye Jibuti fana ye. Jibuti dànbɔlen dòn kɔrɔnyanafan fɛ ni Aden kùlu ye, Somali B’a kɔrɔn ni wòroduguseleke la, a ni Ecopi bɛ Dànbɔ wòrodugu ni tlèbin fɛ, a ni kὲɲɛka ‘cɛ sa, Eritre Bɛ yèn. A sìgilen dòn kà Gun Bab Ɛl Mandɛl gèjibolofara la min bɛ gèji blèn ni Aden kulu Tùgu ɲɔgɔn na. Jibuti dùgukolo fὲnsɛ Ye : 23 200 km², a mɔ̀gɔ bɛ Weele ko « Jibutika ». Wari min bɛ Dun Jibuti o Ye : Jibuti-franc ye, jàmana barakɛkan Ye : Arabukan ni Faransɛkan ye. Jibuti màa tùn Ye : 506 000 2008 sàn na. Jibuti Jɔ̀njɔn ɲɛw ye : Baga ni binkɛnɛ dalen ye ɲɔgɔn ‘kɔ kà Jìgin ni kà Jɛman tangilila Kɛ k’olu Kùnbɛn numan fɛ dòolo blènman Bɛ min cɛmancɛ la.
Jɔ̀njɔn jà Flɛ !
Blàdon : 2021-09-10 Yɛlɛmako laban : 2021-09-10


text:
Sìbi
Dugu yɔrɔfɔli
Kulukɔrɔ marabolo la, kolomi min bɛ yen ko Kàti, dugu dɔ de bɛ yen ko Sìbi min yɛrɛ ye galoda ye. A ni Kàti cɛ janya ye bam 63 ye nin k'a ni KuluKɔrɔ ta Kɛ bam 110 ye. Dugu laminidugu naani tɔgɔ flɛ nin ye: kɔrɔn fɛ Kamale bɛ yen, bam 6; tlebin fɛ Kalasa de bɛ yen, bam 3; kɛɲɛka fɛ o ye Dɔnbila kafoda ye, dugu min b'a ni worodugu cɛ, o ye Kongɔla ye, bam 3 ye. Sìbi ni dugu ba min ka Sùrun ɲɔgɔn na o ye Bamakɔ ye, bam 45.
Dugu tɔgɔko
Sìbi tu tigɛli ni bi cɛ bɛ taa sàn 300 ni dɔɔni na.Kabi dugu in Sìgira a tɔgɔ ye Sìbi kelen in ye. A Sìgira Jomakɔdɔ Kamara de fɛ. Ale de Bɔra Sɔbɛba ka Nà sɛnɛ ka ma. An ma kùnnafoni Sɔrɔ dugu tɔgɔ sɔrocogo kan fɔlɔ.
Dugu dugutigiya
Laadala-dugutigiko de bɛ Sìbi. A bɛ Yaala kìnw ni ɲɔgɔn cɛ nka a bɛ jamu kelen ka bolo kan n'o ye Kamaraw ye. Yen, dugutigiya bɛ Nà kɔrɔya-kunda de. Ni dugutigikɔrɔ Faatura, kura de bɛ Sìgi ni labɛnw Sabatira ka Bɛn ni waati min ye. U ka dugutigikɔrɔ dɔw tɔgɔ flɛ: Jomakɔdɔ, Fafren, Mankɔdɔ-Musa, Sabiyan-Fayasi, Kɛkudabajan, Jalakɔdɔba, Siriman. Ninnu bɛɛ tùn ye Kamara ye. Màa min bɛ dugu kun na bi, o ye Sina Kamara ye. Nin dugu in tun ye jamatigi-dugukɔrɔ ye. A galotigiw Flɛ: Musa Kamara, Burama Kamara, Kanimakan Kamara.
Dugu bònya
Sìbi mɔgɔ bɛ 7483 Bɔ bi. Kìn 5 de b'a kɔnɔ minnu ye Kakala, Kiɲɛkuna, Jinkɔnɔ, Sabakɔdɔ ani Jisumana ye. Dugu b'a sìgiyɔrɔ 4nan na nin ye: Sɔbɛba, Sɔbɛnin, Dalaɲan ani a sìgilen bɛ yɔrɔ min na sisan.
Dugu siyako
Siya 4 de bɛ dugu in na.U Flɛ: maninka, bamanan, fla, màraka. Yen jamuw ye: Kamara,Tarawele, Kulubali, Kɔnɛ, Sinaba. Dugu mɔgɔw sinankunw ye Fofana, Kɔnatɛ, Keyta, Tarawele, Dunbiya, Kulubali, Kamara; Sal, Jawara. Furusira bɛ dugu mɔgɔw ni ɲɔgɔn cɛ w'a bɛ dugu ni dugu wɛrɛ cɛ. Kan minnu bɛ Fɔ yen, olu ye maninkakan, bamanankan, fulfulde,marakakan ye. Kan min bɛ Fɔ kosɛbɛ; o ye maninkakan ye.
Dugu baarako
Sɛnɛ ye sìbikaw ka baaraw la fànba dɔ ye. Ka Fàra o kan baganmara, jàgo ani mɔni bɛ Kɛ yen.
Forosɛnɛ siratigɛ la, u bɛ fɛn minnu Sɛnɛ, olu ye: keninke, sàɲɔ, kàba, màlo, tiga, tiganinkurun, ɲimikala, gajaba, ku, bananku, woso, je, bàra, galama, ʃɔ, zɛrɛ, kuruba (jabere), danan, bɛnɛ, dà, fini, filensun, kɔɔri.
Nakɔsɛnɛ: mangoro, buyagi, manje, bananku, jafarana, jabibi, sebe, lenburuba, lenburukumu, mandiriye, namasa, tamati, nkɔyɔ, jaba, salati, ʃù, nanaye, melɔn, karɔti, pɔpɔrɔn, beterafu.
Jàgo: sὲnefenw, fìnifeere, butigifeere, baganjago.
Baganmara : misi, bà, saga, sonsan, fàli, sò, wùlu, jakuma, bama, koorokaara.
Mɔniko siratigɛ la u bɛ laadalamɔni Kɛ ni jɔ, doolen, ɲa, susu, bɔrɛ, sanke. O mɔnikɛyɔrɔw Flɛ: kakalen, misikun, kɔmakɔ, frinfrin, sirimanjana-dunnin.
U bɛ kamanmafɛn minnu Mara, olu ye: ʃɛ, kami, tonkɔnɔ, jɛnɛntubanin; bawɔlɔ.
Bololabaara minnu bɛ Kɛ Sìbi olu ye : geseda, segereda, ciyan, sigilandla, kalakadla, sansaradla, bɔrɛdla, jiriʃi.
O tɛmɛnen kɔ numuyabaaraw bɛ Kɛ dugu in na. Numucɛw bɛ baara minnu Kɛ, olu ye: dabadla, jeledla, jalodla, murudla, zundla, marifa, tama, biɲɛn, kurun, ŋunan. Numumusow ta ye bɔgɔdaga, faka, dun, fɔɔɲɔn, ɲintin, tinto, bɛɛlɔ, lɛfɛ dlali ye
Dosonya bɛ yen wa donso-bolodon bɛ Kɛ yen.
Nin bɛɛ la, yen baaraw la fanba ye sɛnɛ de ye.
Dugu fὲɛrɛko
Fɛɛrɛ minnu bɛ sìbikaw bolo kungofɛnw fàgali la olu ye : manabele, ntefere, wɔlɔjuru, wɔlɔgen, bese, waraminɛ-nɛgɛ, nkalaŋɛ, fɛlebɔ, basaminɛ-nɛgɛ, furabulu samani ka wɔlɔ Minɛ a fan kan, dingɛ tigɛli ka wɔlɔfan Bla o kɔnɔ, ʃiladɔn mana dali, buturu, kalanin, marfa.
Sokɔnɔfenw mineni : ncɔlɔ ( ka misiden Dabɔ sin na), jonbori (ka juru ncoma Fili misi ɲe), ka bagan masina Negen ka Don a keyɔrɔ la walima k’a Gen ka Mine.
Лelakegunyakow : ncankoroda, finisɔgɔ, lokaloka, bɔfle.
Dugu yiriwaliko
Kokura nàlenw dugu in kɔnɔ olu ye : Лɔsiimansin, jabaranin, kɔɔrisugu, tlebarika-walan, kalalikemansin, moto, pɔnpekɔlɔn, kɔlɔn ŋana, sɛnɛkɛ-mansin, senfɛjuru, kumabaranin.
Baaɲumaketɔn minnu ni dugu Delila ka baara Ke ɲɔgɔn fe olu ye; AADEC, AMFP, ADDA, UNICEF, World Education, Medecine for Mali, ASMAP? PAGE ЛƐTA, ADAC, COFESFA, ACOD ye.
Baaɲumaketɔn minnu ni dugu bɛ ka baara Ke ɲɔgɔn fe bi, olu ye: Plan-Mali, TONUS, 3AG, PASECA-OSK, Clinique juridique dɛmɛso, GREF.
Nin baaɲumakɛtɔn ninnu Nàna sɛnɛko, jurudonni, kàlanko, kɛnɛyako, jiko ni kuranko, nakɔko de ka ma.
Dugu kàlanko
Kàlanko siratigɛ lakɔlikalanso 4 de bɛ Sìbi. U daminɛsanw Flɛ: 1945 sàn, 1996 sàn, 2002 sàn, 2004 sàn. Kàlanso ninnu ye forobata ye. Sàn 6kalan b'a la, sàn 9 kalan b'a la . Kɛnyɛreye kelen bɛ ye. O ye sàn 9kalan ye. Balikukalanso kelen fana be yen min Dabɔra 2005 sàn. O ye dugu ta ye. Ka Fàra o kan, blonkɔnɔ-kalanso 3 bɛ yen. Madarasa 2 fana bɛ yen. Kelen ye dugu ta ye min Dabɔra 1973 sàn. Ale ye sàn 6kalan ye. Tɔ kelen ye kɛnyɛrɛye ye min Dabɔra 1990 sàn. Ale ye sàn 8kalan ye. Nin bɛɛ kɔ fɛ nkokalanso kelen bɛ yen min Dabɔra 2006 sàn. Kàlan min Donna Sìbi fɔlɔ o ye blonkɔnɔ-kalan ye nka bi lakɔlikalan de fanga ka bon kosebe.
Lakɔlikalan sira fe duguden minnu Kera jɔyɔrɔ-tigi ye olu ye :
- Ginba Kamara : Ale sìgiyɔrɔ ye Bamakɔ ye. A ka baara ye dɔggɔtɔrɔya ye.
- Fakuru Sinaba : Ale sigilen be Kulukɔrɔ. A ka baara ye karamɔgɔya ye IPR sannakalanso la.Lakɔlikaramɔgɔ min ʃi ye sàn 32 ye.
- Malik Sagara : Ale be Bamakɔ. A ka baaa ye bagandɔgɔtɔrɔya ye.
- Modibo Kumu Kulubali. Ale bɛ Bamakɔ. A ʃi ye sàn 62 ye. Kiritigɛla don.
Dugu batoko
Dugumɔgɔw be diine minnu na, olu ye silameya ni kerecɛnya ye. Silammɛdiine donbaa ye Karamɔgɔ Fofanaye. A dòn ni sisan cɛ ka ca sàn 150 ye. Jumamisiri 4 bɛ yen nin ka misiri gansan Kɛ 9 ye. Kercɛnya Donno Samiyɛl Kamara fɛ 1995 sàn. Egili fla bɛ yen.
Dugu dasiri ye miniɲan ni jinɛ ye. A tɛnɛw ye koorokaara, kaana, waraninkalan, waraba ani wulu ye.
Dugu ɲenajeko
Kɔɲɔ, laadalakow, tɔnɲɛnajɛw, seliw, sanyelemaw ani sankunben ye sìbikaw ka ɲɛnajɛlakow ye. U ka o ɲɛnajɛ ninnu fɔlifɛnw ye nkɔnin, flen, gita, bàra ani dunun, bɔlɔn, dan, sinbi, kisa, daro ye. Nka ɲɛnajɛfɛn kɔrɔ dɔw fana bɛ yen i n'a fɔ bɛlɛta, nparibɔ, fɛrɛn, juruden, nten, wali, ʃenta ani kɔlɔci. Sìbikaw ka nin ɲɛnajɛ ninnu bɛ Kɛ fereba de la. Nin bee kɔ fe farikoloɲeneje werew be yen i n’a fɔ sennantolatan, sennaboli ani negesoboli.
Dugu kungoko
Sìbi kungo kɔnɔ, jisigiyɔrɔw ( kɔ,dàla, fàla), jiriw ani kungofɛnw de bɛ yen.
Dugu in na, dàla 2, kɔ 4 ani fàla 4ani de be yen.
Jisigiyɔrɔ ninnun na fɛn minnu bɛ Sɔrɔ yen : salen, ntɛbɛnbaman, ntigin, dodo, talaka, nfanan ; bàma, kaana, koorokaara, ntori, wondo.
Jiriw : jala, bànan, sanan, genun, nkaba, dingɛ, gele, npeku, zaban, nsira, bumu, ʃi, nɛrɛ, sebe, toro, balazan, kɔlɔ, ntabakùnba, koro, woo, ntɔngɛ, ntege, zɛrɛninjɛ, nkalama, danga, sunsun, zɛkɛnɛ, zaajɛ, nten, ɲama, ngùna, minkɔn, ntomi, wɔlɔ.
Kungofɛnw : sinɛnnin, bàla, minɛn, nkolonin, warabilen, suruku, miniɲan, dànkalan, ntomisa, nkorogo, duga, kungokami, wɔlɔ, bunun dingon, tentanin, baninkɔnɔ, tonkanjɔ, ntubanin, sɛgɛ.
Dugu in kungodaw tɔgɔ ye: tonbonin, danda, kɔnkɔrɔnin, dɛkɛdɛ, konjanbɛrɛ, fanfasari, kɔlɔni, bɛrɛla, bondankɔ, lɛmakɔlen, dà, tòro. Yen kùluw ye: telu, manawulenni, fadagɛ, kɔnkɔrɔnin,jinakɔlɔnnin.
Dugu kaburudoko
Kaburudo 8 de bɛ dugu in na. Dugu bònya ni kìnw caayali de Nàna ni kaburudo camanko ye. U bɛ dugu ni kɔrɔn, tlebin, kɛɲɛka, worodugu ani dugukɔnɔna na.
Dugu waatiko
Sìbi, tlema mana Bɔ yen, samiɲɛ de bɛ Nà n'o Bɔra yen kawulɛ bɛ Nà. O kɔ fɛ fonɛnɛ bɛ yen.Yen sanji hakɛ samiɲɛ kelen kɔnɔ o ye 1111 ye.Funteni hakɛ sannadan ye 36 ye nin ka nɛnɛ dugumadan Kɛ 24 ye.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakoma-yɔrɔ minnu bɛ Sìbi, olu ye: kamajankulu, sagagɛnkurunin, bodankɔ, fanfaba, kùruninba.
Minnu tɔgɔ bɔlen don fo jamana wɛrɛw mɔgɔw bɛ Nà u Flɛ, olu ye: kamajankulu, fanfaba, kùruninba ye.
Blàdon : 2017-05-31 Yɛlɛmako laban : 2017-06-04


text:
Faransi sɔrɔdasi laban minnu bɛ Barkhane jihadi kɛlɛli kɛlɛbolo la, olu bɔra Mali la jumadon, san 9 kɛlen kɔfɛ, Faransi sɔrɔdasiw ka minisiriso y’o laseli kɛ, Pari ni fangatigi-jɛkulu cɛ, Bamakɔ, jɛɲɔgɔnya min bɛ ka wuli ni fɔɲɔba ye. "Bi don in na 1h waati (ka bɔ Pari, 11h waati GMT) , Gao Sigidaladen ye hakilina dikai Alhousseini Alhadji ye
🇫🇷Faransi sɔrɔdasi laban minnu bɛ Barkhane jihadi kɛlɛli kɛlɛbolo la
🇫🇷Faransi sɔrɔdasi laban minnu bɛ Barkhane jihadi kɛlɛli kɛlɛbolo la, olu bɔra 🇲🇱Mali la jumadon, san 9 kɛlen kɔfɛ, Faransi sɔrɔdasiw ka minisiriso y’o laseli kɛ, Pari ni fangatigi-jɛkulu cɛ, 🇲🇱Bamakɔ, jɛɲɔgɔnya min bɛ ka wuli ni fɔɲɔba ye. "Bi don in na 1h waati (ka bɔ Pari, 11h waati GMT)
Programmes
-
-
-
-
septembre 23, 2022
🇲🇱Mali yerema honronya nienamayala Youwarou Sɛtanburukalo tile 22
-
-


text:
Ayiti
Ayiti (Franse la: Haïti, Ayiti Kreyol la: Ayiti, a madonnen Ayiti ka Fasojamana (République d'Haïti; Repiblik Ayiti) ye Karayibu jamana don ye. A ni Dominika Fasojamana be datugunike Hispaniola jigun na, Antiye Boban jigunfitini kono. Ayiti ( kulu janw dugu) ye jamana sigibagafolo Taino ani Ameridika ka togo dalen ye tlebiyanfan kuluw la jigun in na. Jamana yorow lajamjan ye Pic la selle ye, a janya be se meteri 2680 (sibiri 8783). Jamana fensen bee ye bameteri kene 27750 (milu ken 10714) a faaba ye Port-au-Prince ye. Ayiti kreyol ani Franse jamana kan madonnew ye.


text:
🇲🇱Mali Kidal, Mali jamana na, cɛncɛn sira dɔ kan, garadi marifatigiw bɛ ɲɔgɔn falen falen sɛgɛsɛgɛlikɛyɔrɔ dɔ la, pick-up fila kɛrɛfɛ, taamasiyɛn tɛ minnu na, k’a sɔrɔ wula bɛ bin, sankolo bɛ fa dɔɔnin dɔɔnin dolow la. Cɛ ninnu tɛ sɔrɔdasi-sɔrɔdasi ye nka kὲlɛcɛw ye ka Bɔ Coordination des Mouvements de Azawad (CMA) la min ye jamana Kὲlɛ sàn caman kɔnɔ ka Sɔrɔ ka bolonɔ Blà hɛrɛ bɛnkansɛbɛn dɔ la 2015. Kabini o waati, a ye Kidal duguba min bɛ Kɛ ni fanga ye, o fanga Tà Senoumou Keita ba kunafoli di
🇲🇱Mali Kidal, Mali jamana na, cɛncɛn sira dɔ kan, garadi marifatigiw bɛ ɲɔgɔn falen falen sɛgɛsɛgɛlikɛyɔrɔ dɔ la
🇲🇱Mali Kidal, Mali jamana na, cɛncɛn sira dɔ kan, garadi marifatigiw bɛ ɲɔgɔn falen falen sɛgɛsɛgɛlikɛyɔrɔ dɔ la, pick-up fila kɛrɛfɛ, taamasiyɛn tɛ minnu na, k’a sɔrɔ wula bɛ bin, sankolo bɛ fa dɔɔnin dɔɔnin dolow la. Cɛ ninnu tɛ sɔrɔdasi-sɔrɔdasi ye nka kὲlɛcɛw ye ka Bɔ Coordination azawad
Programmes
-
octobre 02, 2022
Mɔgɔ ba caman ye ɲɔgɔn lajɛn kari don Bobo-Dioulasso
-
octobre 02, 2022
Burkina Faso: Ibrahim Traoré ye taama ke Ouagadougou la
-
octobre 01, 2022
Laselikɛlaw binna Faransi ka lasigidenso kan Ouagadougou
-
octobre 01, 2022
Anbafo Jemukan Sibiri Octoburu kalo tile folo san 2022
-
-


text:
Misira: (Egypte) > Farafinna
Misira Ye‘jàmana ye min Bɛ fàrafinna kὲɲɛka ni kɔrɔnseleke la. Bɛɛjɛnfanga-jamana dòn.
Misira dàn Ye cɛmageji ye kὲɲɛka fὲ. A kɔrɔnyanfan fὲ, kɔ̀gɔji blèn Bɛ yèn. Libi B’a ni tlèbin ‘cɛ, ni k’a ni Sùdan Dànbɔ wòrodugu fὲ. Misira sìgilen dòn fàrafinna ni Azi ‘cɛ. A faaba Ye Kɛri ye. Misira dùgukolo fὲnsɛ Ye 997 739 km2 ye. Wari min bɛ Dun Misira o Ye misira pawɔnd ye. Màa 81 713 517 tùn Bɛ Misira jàmana ‘kɔnɔ 2008 sàn na. Misira jɔ̀njɔn ɲɛw ye : blènman, jɛman ani fìnman ye. O ɲɛ nìnnu dalen bɛ ɲɔgɔn ‘kɔ kà Jìgin. Kɔ̀nɔ jà Bɛ Jɛman in cɛmancɛ la. A jà Flɛ.
Blàdon : 2021-03-14 Yɛlɛmako laban : 2021-03-14


text:
Ncìbugu / Jànso
Dugu yɔrɔfɔli
Ncìbugu Bɛ Sikaso marabolo n’a kolomi na, Gɔ̀nkaso galoda ni Kilela kafoda la. A n’a ka galotigi-dugu cɛ Ye bam 13 ye. A ni duguba min ka surun o Ye Sikaso ye. A n’o cɛ jànya Ye bam 36 ye.
Ncìbugu ni dugu minnu bɛ ‘dàn Bɔ olu Flɛ : De B’a kɔrɔn fɛ, Niziyaso B’a tlebin fɛ, Tabarakɔ B’a ni kɛɲɛka ‘cɛ ni kà Gɔ̀nkaso K’a ni worodugu ‘cɛ.
Dugu tɔgɔko
Ncìbugu bɛ Weele fana ko Jànso. O tɔgɔflako la, Ncìbugu Sɔrɔla minnu bɛ tubabukan Fɔ fɛ, Jànso Sɔrɔla minnu bɛ bamanankan Fɔ fɛ.
Dugu dugutigiya
Laadala-dugutigiko de Bɛ Ncìbugu. Dugutigiya bɛ kìn kelen ka bolo kan an’a bɛ Nà kɔrɔyakunda. Dugutigi ntanyali de bɛ Se kà Nà ni dugutigi yɛlɛmani ye.
Zanga Jara, n’a ka baara tun Ye sὲnɛ ye, o de Ye Ncìbugu sìgibaa ye. Cὲkura Sanɔgɔ de Bɛ a dugutigiya la bì. A dugutigi kɔrɔ dɔw Ye Ncɔ Sanɔgɔ ani Kari Sanɔgɔ ye.
Dugu bònya
An ma fen Sɔrɔ kà Fɔ dugu bònya kan.
Dugu siyako
Sɛnɛfɔw ni flaw de Bɛ Ncìbugu. Jamu minnu bɛ Sɔrɔ yen olu Ye Sanɔgɔ, Disa, Berte ani Sidibe. Sinankunya Bɛ dugumɔgɔw ni Bugudɔgɔ ani Bolozogolaunw ‘cɛ. Furusira Bɛ Ncìbugu kìnw ni ɲɔgɔn ‘cɛ a n’a ni dugu wɛrɛw ‘cɛ. Disaw dɔrɔn de tɛ Furu ɲɔgɔn ma.
Kanko siratigɛ la, Sɛnɛfɔkan ni bamanankan de bɛ Fɔ Ncìbugu nka Sɛnɛfɔkan fɔli de Be ‘ten kan.
Dugu baarako
Baarako siratigɛ la, sὲnɛ bɛ Kɛ kosɛbɛ ncìbugukaw fe yen. Sὲnɛfɛn dɔw Ye kàba, malo, tiga, tiganinkuru, woso, je, bàra, ʃɔ̀, kɔɔri ani zɛrɛ ye. Sὲnɛ kɛrɛ fɛ, nakɔbaara fana bɛ Kɛ. Nakɔjiri dɔw Ye mangoro, lenburu, buyagi, manje, namasa ani sɔmɔ ye. Nakɔlafɛn dɔw Ye tamati, nkɔyɔ, salati, nanaye, melɔn ʃù ani gan ye.
Kà Fàra sὲnɛ ni nakɔbaara kan, ncìbugukaw cɛ sirilen dòn baganmara fana na. Yenkaw ka bagan marata dɔw Ye misi, bà, saga, fàli, wùlu ani jakuma ye. Kami ni tònkɔnɔ, jὲnɛntubanni ani ʃɛ Ye kamanmafɛn marata dɔw ye. Jɛgɛmara fana bɛ Kɛ yen forow ‘kɔnɔ.
Baara fɔlen ninnu kɔ fɛ, jago fana bɛ Kɛ Ncìbugu nka sugu tɛ yen. Jago minnu bɛ Kɛ olu dɔw Flɛ : butigifeere, sὲnɛfɛn-feere, jiriden-feere, baganjago ani ʃɛfeere.
Nin Bɛɛ kɔ fɛ, ncìbugukaw bɛ bololabaara ni donsoya fana Kɛ. u ka bololabaara kɛta dɔw Ye sìgilandla ni sansaradla ye.
Dugu fὲɛrɛko
Kungosogow fàgali la, fὲɛrɛ caman Bɛ ncìbuguka ‘bolo. Olu dɔw Flɛ : marifa, sɔgɔlan, bese ani waraminɛ-nɛgɛ. Fὲɛrɛ minnu Bɛ yen kungokɔnɔw fàgali la olu Ye manabɛlɛ, ntɛnfɛrɛ, wɔ̀lɔjuru ani buturu ye. Fὲere minnu bɛ Kɛ sokɔnɔfɛnw minɛni la olu Flɛ: Jonbori (ka juru ncoma Fili misi ‘ɲɛ, ncɔlɔ (ka misiden Dabɔ sin na), ka bagan masina Nɛgɛn ka Dòn a koronyɔrɔ la walima k’a Gɛn ka Minɛ. Лɛlakegunyako minnu bɛ Kɛ dugu fɛ olu Ye ncankoroda, gɛnkurunindla ani fìnisɔgɔ ye.
Dugu yiriwaliko
Yiriwaliko siratigɛ la, nin ko kura kofɔtaw Dònna Ncìbugu ‘kɔnɔ : pɔnpekɔlɔn, jabaranin, kɔɔrisugu, moto, jibanbew, kalalikɛ-mansin ani sὲnɛkɛ-mansin. Baɲuman-kɛtɔn min Bɛ yen o Ye « Save the children » ye. Ale ka yiriwalisira Ye kàlanko ye.
Dugu kàlanko
Kàlanko siratigɛ la, lakɔlikàlan de fɔlɔ Dònna dugu ‘kɔnɔ w’ale fana de fanga ka bòn kà Sago kàlan bɛɛ kan. Foroba lakɔli-kàlanso fla de Bɛ yen. U fla bɛɛ kàlanw Ye sànkɔnɔntɔn-kàlan ye. Lakɔlikàlan kɔ fɛ, balikukàlan fana bɛ Kɛ ncìbugukaw fe yen. Ale kɛyɔrɔ kelen de Bɛ yen.
Lakɔlikàlan sababu la, Ncibuguka dɔw Kɛra jɔyɔrɔ-tigiw ye. Nagazanga Disa B’o la. Ale Kɛra kolomiblon ɲemaa « président du conseil de cercle » ye. A sìgiyɔrɔ Ye Sikaso ye. O kɔ fɛ, Лara Sanɔgɔ Bɛ yen. Ale Kɛra ‘galotigi-seere « conseiller municipal» ye. Ale fana sìgiyɔrɔ Kɛra Sikaso ye.
Dugu batoko
Silamɛya de Bɛ Ncìbugu. A dònbaa tɔgɔ Ye Jakaliya Jabaate ye. Misiri gansan fla de Bɛ dugu ‘kɔnɔ.
Dugu ɲɛnajɛkow
Nin ɲɛnajɛlako ninnu bɛ Kɛ ncìbugukaw fɛ an Bɛ dòn min na i ko bì: kɔɲɔ, denkundi, seliw, sànyɛlɛmaw, sànkunbɛn, laadalakow ani tɔnɲɛnajɛw. Лɛnajɛ ninnu fɔliminɛnw Ye flen, fle, buru, bàra, bala ani dunun ye.
Farikolo-ɲɛnajɛ minnu bɛ Kɛ dugumɔgɔw fɛ olu Ye ntolatan ni nɛgɛso-boli ye. Dugu ɲɛnajɛw kɛyɔrɔ Ye fὲrɛ ye.
Dugu kungoko
Kɔ̀ kelen Bɛ Ncìbugu. Jɛgɛ minnu bɛ Sɔrɔ o kɔ̀ in na olu dɔw Ye manɔgɔ, saalen, ntɛbɛn, samu, kɔnkɔn, talaka, dodò ani zeku ye. Kaana ni koorokaara fana bɛ Sɔrɔ kɔ̀ in na.
Ncìbugu kungo-jiri dɔw Ye jala, banan, sanan, genun, nkaba, npeku, zaban, nsira, bumu, ʃì, nɛrɛ, balazan, sunsun, woo ani zɛkɛnɛ ye.
Kungofɛn minnu bɛ Sɔrɔ Ncìbugu kungo ‘kɔnɔ o la fànba Ye sinɛnin, warablen, miniɲan, dànkalan, duga, kungo kami, wɔ̀lɔ, bunun, baninkɔnɔ tɔnkanjɔ ani bàla. Dugu kungodaw Ye fla ye: Farakan ni Side.
Dugu kaburudoko
Ncìbugu kaburudo Ye sàba ye: jeliw ta, mɔgɔkɔrɔbaw ta ani denmisɛnw ta. Kaburudow Bɛ dugu ni tlebin ‘cɛ.
Dugu waatiko
Waati minnu bɛ Fɔ ɲɔgɔn ‘kɔ Ncìbugu olu Ye samiɲɛ ni kawulɛ ani tlema ye.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Dugu kabakomayɔrɔ tɔgɔ Ye Lolo ye.
Blàdon : 2017-04-29 Yɛlɛmako laban : 2017-04-29


text:
Liberiya
Liberiya jàmana Bɛ fàrafinna tlèbinyanfan fɛ, a faaba Ye Moronfiya ye. A kὲɲɛkayanfa fɛ, a ni Seraliyɔni ni Gine bɛ Dànbɔ, a ni Kɔnɔwari bɛ Dànbɔ kɔrɔnyanfan fɛ, a tlèbin n’a wòroduguyanfan fɛ sa, Atlatik gèji Bɛ yèn. Jàmana dùgukolo fὲnsɛ Ye 99 067 km2 ye. Yènka bɛ Weele ko « Liberiyaka » walima Liberya mɔ̀gɔ. A jàmaden tùn Ye ‘màa miliyɔn sàba ni mùrmuru bi sàba ni sàba (miliyɔn 3, 33) Wari min bɛ Dun Liberiya o Ye (Liberiya Dolar) ye ; jàmana baarakɛ kan Ye Anglɛkan ye, nkà kan màndekanw fana bɛ Fɔ yèn. A jɔ̀njɔn ɲɛw Ye : Bula, Blènman, ani Jɛman ye. Bula kɛlen dòn kare fitinin ye kà dòolo jɛman kɛ o ‘kɔnɔ, kà Sɔ̀rɔ kà fìnnkɔnɔ pàra blènman ni jɛman Cì-ci ɲɔgɔn ‘kɔ kà Jìgin nkà blènman ka bòn ni jɛman ye.
Jɔ̀njɔn jà Flɛ !
Blàdon : 2022-03-25 Yɛlɛmako laban : 2022-03-25


text:
Kὲlɛkɛlɛ
Dugu yɔrɔfɔli
Kὲlɛkɛlɛ bɛ Kɔlɔnjɛba kolomi fɛ Mali marabolo 3nan 'kɔnɔ. Kɔlɔnjɛba min ni Kὲlɛkɛlɛ cɛ ye bam 25 ye o y'a ka faamadugu ye mara dakun caman na. Kafoda Fàra galoda kan, Kɔlɔnjɛba kelen in ye Kὲlɛkɛlɛ ta ye olu bɛɛ la.
Kὲlɛkɛlɛ ni kɔrɔn 'cɛ, Tusegela bɛ yen a ni min cɛ bɛ bam 7 Bɔ. A ni tlebin 'cɛ, Fɛnjalan ni Kwɛn bɛ yen. Dugu ni kɔgɔdugu 'cɛ, Ncininna bɛ yen a ni min 'cɛ bɛ bam 10 Bɔ. Sasila ni Saankɔrɔ bɛ a ni worodugu 'cɛ ni bam 8 ɲɔgɔn ye.
Dugu tɔgɔko
Kὲkɛkɛlɛ tɔgɔ Sɔrɔla cogo min na o ma Faranfasi.
Dugu dugutigiya
Kὲlɛkɛlɛ bɛ Mara dugutigi fɛ. Yen dugutigiya ye laada-dugutigiya ye. Dugu cɛ min ka kɔrɔ ni cɛ tɔ bɛɛ ye o de bɛ K'a ye. Fɛn min bɛ dugutigi Bɔ dugutigiya la o ye sàya ye. Ni dugutigi Fatura, dugutigi kura bɛ Sìgi kalo 3 o kɔ fɛ. Dugutigiya tɛ Taa kìn bɛɛ la. A bɛ kìn min 'bolo, Fulala, a b'o ka bolo kan tuma bɛɛ.
Mɔgɔ min ye Kὲlɛkɛlɛ tu Tigɛ o ye Cɛsamu Kɔnɛ ye. Ale tùn ye donso ye. Cɛsamu ye dugu Sìgi nk'a Labanna k'a dugutigiya To kìn wɛrɛ 'bolo, n'o ye Fulala ye. Cɛsamu yɛrɛ tùn bɛ kìn min na o ye Dugutigila ye. A Bɔra dugu min na ka Nà Kὲlɛkɛlɛ Sìgi o ye Gɔnkɔrɔ ye, tigasun jirilama bɛ dugu min na kɔnin.
Mɔgɔ min bɛ dugu 'kùn na bì (2015) o tɔgɔ ye ko Yusuf Kɔnɛ. Dugutigi minnu ye dugu tìgiya Kɛ ka Tɛmɛ o dɔw ye Moriba Kɔnɛ, Ncijugu Kɔnɛ, Zantogo Kɔnɛ, Kurunkɔ Kɔnɛ, Amara Kɔnɛ, Lasina Kɔnɛ, Jinɛmusa Kɔnɛ ani Bakari Kɔnɛ ye.
Jamanatigiko tle la, Kὲlɛkɛlɛ tùn bɛ Tusegela ka mara 'kɔrɔ. Yen fanga ka maradugu dɔ tùn dòn.
Dugu bònya
Kὲlɛkɛlɛ mumɛ ye kìn 6 ye ka buguda 2 fàra olu kan. O kìnw ye Dugutigila, Fulala, Nɛsan, Bɛɛdala, Zanna ani Kwaala ye. Buguda fla min b'a la olu ye Sirakɔrɔ ni Minɔɔbugu ye.
Dugu sìgikɛnɛ bɛ m 3000² Bɔ (kɛrɛnaani kɔnɔ bònya). Dugu ma Deli ka sìgiyɔrɔ-yɛlɛma Kɛ. O la, tomon kɔrɔ tɛ Kὲlɛkɛlɛ 'tɔgɔ la.
Dugu siyako
Bamananw ye kὲlɛkɛlɛkaw ye. Fula minnu bɛ a fulabugudaw la 'kɔ, yenka bɛɛ ye bamanan ye. Jamu minnu bɛ dugu la olu ye Kɔnɛ, Konatɛ, Sidibe ani Sangarɛ. Kan min bɛ Fɔ dugu la o ye bamanankan ye. Yen Kɔnɛw sinankunw ye Tarawele, Danbɛlɛ. Konatɛw sinankunw ye Kulubaliw ye.
Dugu baarako
Kὲlɛkɛlɛkaw bɛ sɛnɛ Sɛbɛkɔrɔ-kɛ. Sɛnɛ yɛrɛ y'u ka baaraw la belebele ye. U ka sɛnɛfɛn fànba ye ɲɔ ye, kàba, kɔɔri, tiga, saɲɔ, ku, woso, tiganinkuru, bananku, bɛnɛ ani je ye.
Nakɔbaara 'sèn bɛ yen baaraw la fana. U ka jiriforow falen bɛ mangorow, manjew, lenburuw, sɔmɔw ani buyagiw la.
Nakɔlafɛn kɛnɛw bɛ Sɔn ye i ko nkɔyɔ, ʃù, foronto, tamati ani tubabunkɔyɔ.
Baganmara fana yiriwalen dòn Kὲlɛkɛlɛ. Misi, bà, saga, fàli, wùlu, jakuma, olu bɛɛ dɔ bɛ yen mɔgɔw ka bagan marataw la.
Kamanmafɛn sugu man ca Kὲlɛkɛlɛ. N'a Bɔra ʃɛ ni kami ani tonkɔnɔ na, sokɔnɔ-kɔnɔ wɛrɛ yeli ka gɛlɛn.
Mɔni bɛ Kὲlɛkɛlɛ. U bɛ mɔni Kɛ jidingɛ minnu na olu ye dàla, mɔrɔn, kɔ, ba, fàla ani lɛ ye. U ka mɔnikɛ-minɛnw ye ʃu ye, sansaranin, kala, jɔ, nkàla dànandenma, sɔgɔlan colo.
Jago misɛnnin ye Kὲlɛkɛlɛ jago la fànba ye. Butigifeere, sɛnɛfɛn-feere, taji, baganw ani fìnifeere bɛɛ bɛ Kɛ dugu la. Dugu ye lɔgɔdugu ye min sugudon ye sibirri ye.
Bololabaara dɔw bɛ dugu la i n'a fɔ jiriʃi, gonkanda, motodla, nɛgɛsodla, rajodla ani kalali. Numuw bɛ dàbadla ninnu Kɛ.
Donsow bɛ Kὲlɛkɛlɛ. Donsoba minnu bɛ yen olu yɛrɛ bɛ bolodon Kɛ.
Dugu yiriwaliko
Fɛn minnu bɛ yiriwali Jira dugu 'kɔnɔ o dɔw bɛ Kὲlɛkɛlɛ. O fɛnw na, ɲɔʃimansin, kɔlɔn ŋana, worobinɛ, jabaranin, kɔɔrisugu, kalalimansin, moto, kɛnɛyaso, jibanbe, sɛnɛkɛ-mansin ani tele. Baɲumankɛ-tɔn dɔw n'u ka yiriwalisiraw bɛ dugu la. CMDT bɛ yen ni kɔɔri ni feere-sɛnɛfɛnw baara kɔkɔrɔdonni ye. Save the Children fana ye bolodali caman Kɛ ka Tɛmɛ, kɛnɛyako ni ɲɛtaa kan. ADAC Nàna ni sìgida yiriwali bolodali dɔw ye fana.
Dugu kàlanko
Kàlan sugu caman bɛ Kὲlɛkɛlɛ. Lakɔlikalan ni madarasa ani balikukalan bɛɛ bɛ yen. Yenkaw ka lakɔlikalan Dabɔra 1981 sàn na. Jamana ka kàlanso dòn min b'a tà sàn 1lɔ la ka Taa sàn 9 la. Madarasa min bɛ yen o ye dugu ta dòn. O Dabɔra 1990 kɔnɔnaw na. O kàlan kùntaala ye ka Bɔ sàn 1lɔ la ka Taa Blà sàn 9nan na. Balikukalan dabɔ Kɛra 1980 sàn kɔnɔna na. Lakɔlikalan de Dabɔra yen kàlan tɔw 'ɲɛ. O de la, o fanga ka bòn ka Sago tɔw kan.
Dugu batoko
Silamɛya dɔrɔn ye Kὲlɛkɛlɛ diinɛ ye. Misiri 4 bɛ yen ka Fàra jumamisiri 2 kan. Silamɛya dònbaa tɔgɔ ye ko Siriki Kɔnɛ. A Dònna kìn min na fɔlɔ o ye Zanna faladala ye.
Laadalabatow la, kɔmɔ tùn ye yen bato ye min tùn bɛ bato kɔmɔbon na. Kɔnɔkow fana tùn bɛ Kɛ kɔnɔbon na.
Kὲlɛkɛlɛ dugu-dasiri ye miniɲan de ye. Yenkaw tnɛ ye jàba sɛnɛni ye. Dugu tnɛ y'o ye minkɛ, i tɛ' jabaforo Ye fàn si fɛ yen. U bɛ Se ka jàba Dùn nka a sɛnɛni de ye dugu ka fɛn kɔnnen ye.
Dugu ɲɛnajɛko
Dunun sugu dɔ bɛ Weele kὲlɛkɛlɛkaw fɛ ko didadi. Ale y'u ka fɔliminɛn lakodɔnnenba ye. Nkɔnin fana bɛ yen, kamalennkɔnin Fàra donsonkɔnin kan. Fɔliminɛn wɛrɛ minnu bɛ yen olu bɛ Ye musow ka fɔliw 'sèn fɛ ka Caya i n'a fɔ ya, jidunun, gita ani jenbe.
Fɔli ninnu bɛ Fɔ ɲɛnajɛlako minnu na o fànba ye kɔɲɔ, bolokoli, seliw ani yɛrɛmahɔrɔnya gintanw.
Dugu kungoko
Kὲlɛkɛlɛ kungo tlalen dòn fàn 2 ye ko Sasilakungo ni Bakungo. Jisigi-yɔrɔw, kungosogow, jiri kunbaw kɛlen bɛ ka yɔrɔ Labɔ.
Jiboli-yɔrɔ minnu bɛ dugu kungo la olu ye kɔ, dàla, ba, fàla. Lɛ bɛ 2 ɲɔgɔn Bɔ. Jɛgɛ sugu caman bɛ Minɛ o jimayɔrɔw 'kɔnɔ i n'a fɔ saalen, korodonti, manɔgɔ, zara, npɔliyɔ, kɔnkɔn, ntɛbɛn, wùlujɛgɛ, ntigin, sàjɛgɛ (nankɛɲɛ), nseku, nàna, talaka ani wondon. U bɛ jilafɛn wɛrɛ Sɔrɔ u 'kɔnɔ i ko tawu, sira kwaama ani Mali.
Jiribaw bɛ Kὲlɛkɛlɛ kungo la. Jala, banan, sanan, genun, dingɛ, gele, nsira, bumu, ʃi, nɛrɛ, sebe, toro, ʃɔ, nkaba, npeku, ntege, ɲama, wɔlɔ, kolokolo ani dun.
Kungofɛnw fana bɛ yen kungo la. Donsow bɛ To ka sinɛnin, minɛn, nkolonin, bàla ani warablen Fàga sɔn. Saw bɛ yen i n'a fɔ miniɲan, dànkalan ani ntomisa. Kɔnɔ kunba minnu bɛ Ye yen olu ye kungo kami, wɔlɔ, tentannin, bunun, pere ani tonkanjɔ (sa kɔnɔ).
Dugu kaburudoko
Kaburudo min bɛ Kɛlɛkɛlɛ o bɛ sàba Bɔ. Kaburudo kelen bɛ yen min ye dugu forobata ye. Soden min ka banni mana o Sɔrɔ dugu 'kɔnɔ yen, kaburudo dɔ fana bɛ yen o fure suguw dònyɔrɔko kama. O bɛWeele ko soden-kaburudo. Sabanan min bɛ dugu kaburudow la o bɛ kìn kelen ka bolo kan ko Zannakin. Yen mɔgɔw bɛ To k'u ka ʃù dɔw Dòn yen. Kaburudo fɛn o fɛn bɛ Kὲlɛkɛlɛ, a bɛɛ bɛ dugu ni tlebin 'cɛ.
Dugu waatiko
Kὲlɛkɛlɛ, samiɲɛ ni tlema bɛ Fɔ ɲɔgɔn 'kɔ sàn 'kɔnɔ. Samiɲɛ banwaati ni tlema cɛ ye furancɛnin ye min bɛ Weele ko kawulɛ.
Waati kalaya siratigɛ la, fonɛnɛ bɛ Fàlen funteni na. Fonɛnɛ fɛ, nɛnɛ dugumadan ye 20 hakɛ ye. Jiriw bulu bɛ Bɔn. Funteni fɛ, funteni sannadan bɛ 39 hakɛ Sɔrɔ. Jiriw bɛ nuguli Dabɔ o 'kɔnɔ ka Taa. Funteni yɛlɛnkalo la, fɛnɲɛnamanin dɔ bɛ Kasi kungo 'kɔnɔ ko Tle ba. A nɔrɔlennin bɛ Kɛ jiribolow la tlegan fɛ.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kὲlɛkɛlɛ kabakoma-yɔrɔ bɛ dànsigi-yɔrɔ dama-dama Bɔ. Mɔgɔw bɛ T'u ɲɛ Da minnu kan o dɔw ye Tu ye, Jinkɔnɔ (bàmaw bɛ tu min na), Tinɛkɛtintintin, o min y'u ka dugu dasiri-miniɲan baguyɔrɔ ye, Nsiraba ani Satintin. O flɛlimayɔrɔ ninnu na, Nsiraba min ye dugutaamaseere ye ani bamaw sanga wulilen dòn ni tɔw ye.
Blàdon : 2016-01-20 Yɛlɛmako laban : 2016-10-25


text:
Banɛso
Dugu yɔrɔfɔli
Banɛso ye Mali marabolo sàbanan, dugu dɔ ye. A ka galoda ye "koniŋɛ" ye ni k'o galotigi-dugu Kɛ sugunba ye. N'a Bɔra a ka kolomi na (kucala) la a ni duguba wɛrɛ min ka surun ɲɔgɔn na, o ye kuri ye. Nka hali a ni olu fana 'cɛ tɛ o ʃi surunyaba ye tèn, bari a ni kucala ta ye bam 62 w'a ni kuri fana ta bɛ bam 30 ɲɔngɔn Bɔ sɔn. Nka o bɔlen 'kɔ yen a ni dugu misɛnnin minnu bɛ dàncɛ Bɔ olu dɔw ye: wurekela ka Taa kɔrɔnyanfan fɛ ni bam 12 ye, sungulaso bɛ tlebinyanfan fɛ ni bam 8 ye, kɛɲɛka fɛ, sugunba bɛ yen ni bam 9 ye,woroduguyanfan fɛ sa, jɔnina bɛ Sɔrɔ yen fan fɛ ni bam 7 ye.
Dugu tɔgɔko
Kabini dugu in tu Tigɛra tɔgɔ wɛrɛ ma D'a la ni Banɛso tɛ nka yɛlɛma ncinin dɔ de Dònn'a na. O tɛ dɔ wɛrɛ ye, a tùn bɛ Weele fɔlɔ ko "gbaankan", mamara dòn wa o kelen in de fana Mununmununna ka na Kɛ banɛso ye n'o bɛ Jate a bamanankanfɔ-cogo ye. O la, kuma tɛ banɛso kan, nka a bɛ gbaankan de kan. A Nàna cogo di? Tɔgɔ in Sɔrɔla balima fla dɔ fɛ. Olu tùn Bɔra sikaso fɛ, u tùn bɛ donsoya de Kɛ. U Taara Bɔ yɔrɔ in kan o sababu de la. U Tora u tɛ Fama yen ma fo u Nàna sɛnɛ Fàr'u bolo kan. O kɛlen, kelen Nàn'i Wuli dòn dɔ i komi donsoya taabolo ye o ye. A Taara Bɔ yɔrɔ dɔ fana na yen min y'ale fana kùn Minɛ kosɛbɛ. O kɛlen, ale fana ma Fama yen ma tun, a Tora tuma bɛɛ a bɛ Taa yen sɔn. O Tora 'sèn na f'ale fana nana fòro kura Bɔ yen. Ɔ, o kɛlen, a Nàn'a balimakɛ ma k'u ka sìgiyɔrɔ fɔlɔ in Blà ko ka Taa ɲɛ fɛ ale ta la. A kɛlen k'o kuma Bɔ k'a Bìn, a balimakɛ sinna k'i makun, a ma foyi Fɔ. Ɔ, dɔ in Tora sa, 'tuma ni ‘tuma a b'a Лini a fɛ nka o bɛɛ n'a ta a ma n'a F'a ye ‘tuma o ‘tuma dɔ in b'a Makun a la. A laban na dɔ in K'a ma: "ma ɲii bye gban mi kara" o kɔrɔ ye ko "hali n'i y'i Makun ne bɛ Taa. U Farala ɲɔgɔn na ten. Nka a ma Kɛ 'bɛnbaliya u ni ɲɔgɔn 'cɛ min kɛ, u Tora u bɛ Taa Bɔ ɲɔgɔn ye sɔn. Balimakɛ min Wulila ka Taa ɲɛ fɛ, n'a bɛ na Taa Bɔ dɔ in na n'i y'a Лininka "i bɛ Taa min?" walima "i Bɔra min", a tùn b'i Jaabi ko " n bɛ Taa gbàn fɛ yen walima "n Bɔra gbàn fɛ yen. "Gbàn" kɔrɔ de ye ko "makun". I komin ale yen blàli Laɲini a balimakɛ fɛ minkɛ n'a ma Kuma, ale y'o tɔgɔ yɛlɛma ka Kɛ gbàn (makun) ye ʃyɛn kelen. Wa o de Tora 'sèn na fo ka na "kan" Fàra a kan. O kɔrɔ ko "so" mamara la. O de Nàna ni gbàkan ye. Hali bì a tɔgɔ fla ninnu bɛ Fɔ. Nka balimakɛ min Wulila ka Taa tu kura Bɔ, o yɔrɔ in ye banɛso laminidugu dɔla kelen ye, nka cyɛn yɛrɛ la 'bolo tɛ ka Se ka Sin a dɔla kelen ma.
Dugu marabaako
Banɛso ma Kɛ jamanatigi-dugu ye, nka a Marala wurekela màsakɛw fɛ. Mali dugumara fɔlɔ min bɛ yen n'o ye dugutigiya ye o b'u fɛ ye. Dugutigiya suguya fla de bɛ Banɛso, laadaladugutigiya ani faamadugutigiya. Laadadugutigiya min b'u fɛ yen, o tolen tɛ kìn kelen 'bolo i n'a fɔ a bɛ dugu caman na cogo min na. U ta bɛ Mununmunun kìnw ni ɲɔgɔn 'cɛ wa 'jàmuko fana t'a la tuma tɛ kɔrɔya-kunda ma. Bɛɛ bɛ Se ka Kɛ yen dugutigi ye ni dugumɔgɔw ka dannaya ye. Nka ni bolo kɔni Sinna e min ma 'fɛn t'i Labɔ yen ni saya tɛ. Kumalasurunya na u ka dugutigiw bɛ Sugandi de, nka fo ni kɔrɔlen Banna dɛ. Banɛso dugutigi kɔrɔ dɔw ye: Seku konatɛ, Upinɛ Konatɛ, Zege konatɛ, bɛgɛ sundra, ba laji dawu ani Laminn dawu. Nka Solomann konatɛ de b'a kùn na an bɛ bì min na (2016) sàn.
Dugu bònya
Banɛso dugu fɛnzɛ ka bòn dɔɔni. Kìn wolonfla de b'a 'kɔnɔ, olu ye: Ntɔso, zerewola, tɔnzila, kadama, kagbɔhɔla, kakereso ani tefoola. Mali duguw mɔgɔ jate laban min Kɛra 2009 sàn yen mɔgɔw tùn bԑ Taa 2000 ɲɔgɔn na. Nka bì (2016) 'fɛn bɛ Ye o kan. A fana ma sìgiyɔrɔyɛlɛma Kɛ kabini a tu Tigɛra fo bì.
Dugu siyako
Siya wɛrɛ ninnu bɛ Sɔrɔ yen ka Fàra miɲakaw kan, olu ye fulaw ni bɔbɔw ye. Yen jàmuw ye konatɛ, sundra, dawu, Tarawele, kulubali, danbɛlɛ, kɔnɛ, sakɔ, sanɔgɔ, sangare, ani siribe. Sinankunya bɛ banɛso ni laminidugu min 'cɛ o ye Dùgan ye. N'o Bɔr'a la a bɛ danbɛlɛw ni dawuw ni kɔnɛw ‘cɛ, ani kɔnɛw ni yen lamini kulubaliw 'cɛ. N'a Bɔra dugankaw la, furuɲɔgɔnya bɛ Tɛmɛ yenkaw ni laminidugu bɛɛ 'cɛ, w'a bɛ Tɛmɛ fana du bɛɛ ni ɲɔgɔn 'cɛ ani kìn bɛɛ. Banɛsokaw bɛ mamara de Fɔ kɔsɛbɛ, n'o tɛ kan wɛrɛw bɛ yen i n'a fɔ: Bamanankan, fulakan ani bɔbɔkan.
Dugu baarako
Banɛso ye sɛnɛ-dugu ŋana ye. Yenkaw bɛ sɛnɛfɛn caman Sɛnɛ i n'a fɔ keninke, saɲɔn, sàba, malo, tiga, tiganinkuru, ɲimikala, gajaba, bananku, woso, je, bàra, galama, ʃɔ, zɛrɛ, kurubaa, danan, bɛnɛ, dà, kɔɔri ani alikaama. Nafɛnmisɛnnin-sɛnɛyɔrɔw b'u 'bolo. O yɔrɔ ninnu na u bɛ foronto ni tamati ni nkɔyɔ ni salati ni ʃù ni nàblenna ni gan ni kɔnkɔn ni nanaye ni melɔn ni sira Sɛnɛ. Banɛsokaw bɛ jiribaforow fana Bɔ. U ka jiriba turutaw ye lenburu ni mangoro ni buyagi ni namasa ani sɔmɔ ye. Sɛnɛ tɛmɛnnen 'kɔ yen, u bɛ baganmara jago ani bololabaara misɛnnin dɔw fana Kɛ u sèn fɛ. U bɛ bagan minnu Mara yen daba ni kamanmafɛnw na o dɔw ye bà, misi, saga, fàli, wùlu, jakuma, lɛ, ʃɛ, kami, tonkɔnɔ ani jɛnɛntubannin ye. I n'a fɔ an y'a Fɔ cogo min na, Jago bɛ Kɛ yen fana. Nka jago in kɔni sinsinnen dòn butigifeerew ni sɛnɛfɛn-feerew ni jiridenfeerew ni baganjagow ani bololafɛndlata-feerew i n'a fɔ segere, cidɛfɛ, sigilan, daba, ani jele). Sugu fana b'u fɛ yen, o jɔdon ye ntɛnɛn ye. Nin bɛɛ tɛmɛnen 'kɔ donnsoya fana bɛ Kɛ yen kosɛbɛ wa bolodon bɛ K'a la ni denmisɛnw Kalifa ye donsocɛkɔrɔbaw la.
Dugu fɛɛrɛko
Manabɛlɛ ni wɔlɔjuruda ni buturu ani gɛnni de ye banɛsokaw ka kɔnɔminɛ-fɛɛrɛ ye. Nka màrafa de y'u ka kungosogobaw fàalan ye. Yenkaw fana bɛ misiden dabɔ ni ncɔlɔ de ye ka Caya. U bɛ dugukɔnɔbagan murutilenw Minɛ ni fɛɛrɛ minnu ye ye jonborifli, koronka-minɛ ani nɛgɛka-minɛ (ni dumunifɛndɔ ye) ye. Finisɔgɔ ni bɔfledla ni gɛnkurunnindla fana bɛ K'u fɛ.
Dugu yiriwaliko
Baɲumankɛtɔn caman sèn Dònna banɛso ka yiriwa la. Olu la AMEDD, UNICEF ani CMDT. U ka yiriwa ɲɛsinnen dòn fɛn minnu ma o dɔw ye dugumɔgɔw dɛmɛni ye baara dakun dɔw la, 'kalan ni 'sɛnɛ b'o la. O tɛmɛnen 'kɔ kokura damadɔ bɛ Sɔrɔ yen bì, i n'a fɔ ɲɔʃimansin, kɔlɔn ŋana, jabaranin, kɔɔrisugu ani moto.
Dugu kàlanko
Balikukalan, blonkɔnɔ-kalan, lakɔlikalan ani madarasa bɛɛ bɛ banɛsokaw fɛ yen. Yen lakɔli ye forobata ye. Dugumandakun fàn fɔlɔ ani dugumandakun fàn flanan bɛɛ b'u fɛ yen. Yen lakɔli Dabɔra 1987 sàn. Madarasa min b'u fɛ yen o ye dugu ta ye, dugumandakun fàn fɔlɔ ta dòn. Nka yen kàlanw bɛɛ la, Lakɔlikalan de yanga ka bòn.
Dugu batoko
Kerecɛnya ni silamɛya ani laadalabato bɛɛ bɛ Kɛ Banɛso. Màa min Nàna ni yen silamɛya ye o ye Birama Jabaatɛ ye. Misiri sàba de b'u fɛ yen, kelen ye jumamisiri ye Burama konatɛ de Kɛra misirijɔbaa fɔlɔ ye yen nka o Kɛra ka Sɔrɔ silamɛya tùn bɛ yen ka ban. Eglizi sàba bɛ yen, wa o kerecɛnya Sera yen mɔgɔ min sababuya la, o ye Moriba konatɛ ye. Ninnu fla kɔ fɛ, kɔmɔsɔn ni tusɔn ni bùgusɔn ni kɔrɛsɔn bɛɛ bɛ Kɛ yen fana haali. U ka dugu dasiri ye bakɔrɔn fin ye.
Dugu ɲenajeko
Banɛsokaw ka ɲɛnajɛlakow ye kɔɲɔw ni seliw ni sanyɛlɛmaw ni tɔnɲɛnajɛ ni ntolatan ani laadalakow ye. U ka fɔlifɛnw ye Buzanyan, fle, bàra, bala ni dunun ani cicara ye. U ka ɲɛnajɛyɔrɔ kɛrɛnkɛrɛnnenw ye dugu foroba-kɛnɛbaw ye.
Dugu kungoko
Kɔ ni fàla ani jɛ damadɔ bɛ Sɔrɔ Banɛso kungo 'kɔnɔ. Wa nin yɔrɔ kofɔlen ninnu na jilafɛn minnu ka Teli ka Sɔrɔ yen ye jɛgɛ, o suguya ninnu bɛ Sɔrɔ yen fana o ye manɔgɔ ni saalen ani ntɛbɛn ye. Kaanaw ni koorow ani koorokaaraw fana bɛ Sɔrɔ yen. Jiri suguya caman bɛ Sɔrɔ yen kungo 'kɔnɔ i n'a fɔ jala, banan, sanan, genun, nkaba, npeku, zaban, dingɛ, gele, nsira, bumu, ʃì, nɛrɛ, sebe, toro, balazan, kɔlɔ, ntabakùnba, kòro, woo, ntɔngɛ, ntege, zɛrɛninjɛ, nkalama danga sunsun, zɛkɛnɛ, zaajɛ ani nten. Yen kungosogowla fànba ye miniɲan, dànkala, ntomisa, nkorongo, duga, kungo-kami, wɔlɔ baninkɔnɔ ani kɔnɔsogonin ye. Yen kungodaw flɛ: Maajɔrɔ, coogbege, ɲadɔgɔ, siwɔrɔ, faraga, gbowihin, degbuu, ganigba, tɔngzii, kagbɔɔ, jiseye, ani katala.
Dugu Kaburudoko
Koburudo seegin de bɛ Banɛso. Kùn min Nàna n'o ye, o ye: Banɛsokaw fɛ yen kìn bɛɛ n'a ka kaburudo dòn, bari a yɔrɔw sɛbɛkɔrɔ ka jan ɲɔgɔn na haali. fànko tɛ yen kaburuko la.
Dugu waatiko
Ni samiɲɛ Bɔra yen kawulɛ bɛ Nà n'o Bɔra yen Tlema bɛ Nà, yen waatiw yɛlɛmacogo y'o ye.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakomayɔrɔ dɔ bɛ Banɛso u b'a Weele ko "Yazii" farawoba dɔ de y'a ye, nka a solaman de dòn.
Blàdon : 2017-01-20 Yɛlɛmako laban : 2017-02-25


text:
AICn yigberu ta gbee wukobu angere kpaa bɔnu kuanme. Yera ba soka “phospho calcique”. Angere kpaa yen sɔmbura yù tem makum weesiama kpa di᷇anu seebu dora.
Angere ya nawa yi kà angere gurunu dam sosia. Gisɔku gen gbèe sɔma sɔɔ ba angere ye bɔnu mɔwa kam, ba ǹ goo dara mwarimɔ. Durɔ wi Isifu Daado Doko, AICn yigberun wirugi yiruse u gbèe wukobu daabaaru dora wɛ᷇ sanam mɛ̀ u sikirenɔ kua Bene tem girum. Angere yè ba soka “phospho calcique”, bature angere buu wɔ᷇kura. Tera ta koo de angere guru ni nù sina ǹ ka tee da᷇run korɔ kpa wɛ᷇su tem makum arufaani wa. Yen biru, angere ye ya weenewa yù tem sɔ᷇mɛ̀ baa mùn naa gu wɔ᷇ɔ nɔɔbu ka sɔndirun baa sɔɔ, nde mɛ̀ Isifou Dado Doko, u sun yè daaria. ekita tia sɔɔ angaere yen kiro 200wa ba koo doke.
Angere ye ya ǹ maa wɛ᷇su tɔ᷇nan gia. Ba koo kpɛ᷇ bù yè denni dianun gbaanɔ. AICgibu ba yè bɔnu mɔ̀ magasaɛ᷇ba sɔɔ. Bè ba kI᷇ bù yen yasansi nɔɔ, ba koo kpɛ᷇ bù da mì AICn gbankɔkɔ ba wa᷇a.


text:
Lakalita >
Latigɛdɔn
Fàkan.ml fogo bɔkɛnɛna dajirali don fɔlɔ kunaɲɛ
Ncidɔri 2016 05 04
Fàkan Kanbaaraso mɔgɔw y'u ka fogo fàkan.ml bɔkɛnɛna don fɔlɔ Kɛ sàn kalo 5nan tle...
Fàkan fogo bɔkɛnɛna ɲwaandan sɛgɛsɛgɛliw
Ncidɔri 2016 05 04
Nin daɲɛ ninnu Лini daɲɛsɛbɛn ‘kɔnɔ k’u français Blà u ‘kɔrɔ (kuru 4)
Fàkan fogo bɔkɛnɛna jagomajira
Ncidɔri 2016 05 04
google.com bɛ fɛn o fɛn Kɛ, fakan.ml b’a Kɛ - facebook.org bɛ fɛn o fɛn Kɛ, bataki.org b’a Kɛ.
Weelelisɛbɛn
Ncidɔri 2016 05 04
Fogo min bɛ yen ko fakan.ml, n'a Blàra fogokɛnɛ kan Fàkan Kanbaaraso mɔgɔw fɛ, o bɔkɛnɛna bɛ na Kɛ.
Fàkan fogo bɔkɛnɛna ɲwaandan ŋanaw jansalifɛnw
Ncidɔri 2016 05 03
Jɔyɔrɔtigi fɔlɔ - Jɔyɔrɔtigi flanan - Jɔyɔritigi sabanan
Faka.ml bɔkɛnɛna don fɔlɔ: fogo kùnkan-jɛkafɔ
Ncidɔri 2016 05 03
Fogoko daminɛni jyɛn 'kɔnɔ - Fogo lakodɔnnenbaw - fogo suguyaw
Fakan fogo lahala: ka Bɔ fakan.org la ka Nà fakan.ml la
Ncidɔri - 2016 01 29
Kabini fogo fɔlɔ-fɔlɔnin Blàra fogokɛnɛ kan 1990 sàn na Tim Bɛɛnɛɛ Li fɛ, fogow b'a la ka Poyi ka t'a fɛ f'u hakɛ tùn ka surun miliyari kelen na 2015 sàn . Fogo ninnu bɛ jyɛn kan bɛɛ la fo fogolajɛlaw mumɛ jate sɔrɔlen Tɛmɛna mɔgɔ miliyari sàba kan bì. Nka yala fàrafinna kanw 'sèn bɛ nin ko in na a cogo yɛrɛ la wa? N ma D'a la, bari ....
Blàdon : 2016-06-16 Yɛlɛmako laban : 2017-01-08


text:
Farakɔrɔ
Dugu yɔrɔfɔli
Farakɔrɔ bɛ Molobala galoda-duguw fɛ. A ni Molobala yɛrɛ cɛ ye bamɛtɛrɛ 1 ye. Kucala min ye a ka kolomiye, a n'o cɛ ye bamɛtɛrɛ 35 ye. Farakɔrɔ bɛ Kuri gudɔrɔn kininyanfan fɛ n'i Bɔra Kucala. Nka n'i Bɔra Kuri yanfanfɛ i b'a Sɔrɔ numanyanfan fɛ. Farakɔrɔ lasɔrɔli ka nɔgɔ bari gudɔrɔndala-dugu dòn. Farakɔrɔ ni Molobala, Tri, Bɛrɛso ani Susula de bɛ dàncɛ Bɔ.
Dugu tɔgɔko
Farakɔrɔ tɔgɔ fɔlɔ ye “Lesigikan” ye. O tɔgɔ in Sɔrɔla badenma fla dɔw fɛ. Olu Bɔra dugu dɔ la ninkaTɛmɛ Karangaso fɛ. Nka u Bɔradugufɔlɔ min na kowkùntaalajanya y'a To kùnnafonikɛnɛman ma Sɔrɔ o kan. Nka min kɔnijɛlendòn o ye, u Bɔradugu min na yanni u ka Se Karangaso, o ye "kle" dugu dɔ ye. Kle ye siya dɔ de ye. Ɔ u selen karangaso kɔrɔkɛ Ko k'ab'asɛgɛlafiɲɛBɔ. NkadɔgɔkɛTɛmɛna ka na Se yɔrɔdɔ la k'iSìgi yen k'ab'akɔrɔkɛKɔnɔ. A yewaati jan Kɛ k'a kɔrɔ kɛ Kɔnɔ. O ma Nà minkɛ, ale fana ma Bɔ yen ble. A y'a ka bugudaSìgi yen nink'aFɔ a ma ko "lesigikan". Mamaradòn. A kɔrɔ ye ko "n y'a Kɔnɔ ka dɛsɛ".
Nka i kominyɔrɔ in Bɛnnafara-kɛrɛfɛla ma, dɔw fana y'a Taamasiyɛn ni "Farakɔrɔ" ye. O Labanna ka fɔ Dya mɔgɔw ‘da ka sago "lesigikan" kan. O min ye tutigɛbaa yɛrɛ ka tɔgɔ dalen ye.
Dugu dugutigiya
Farakɔrɔ marali tùn bɛ Molobala màsakɛw de 'bolo lawale la. Nka bì, a bɛ Mara dugutigiw fɛ. Faama-dugutigiya de bɛ farakɔrɔkaw fɛ yen. Nka o bɛɛ n'a ta, a dugutigiya bɛ Nà kɔrɔya-kunda de. Farakɔrɔ dugutigiya tolen bɛ kìn kelen de 'bolo. An bɛ bì min na (2015) Yaya Danbɛlɛ de ye yen dugutigi ye.
Dugu bònya
Farakɔrɔ dugu ye kìn naani ye. A dugu in mɔgɔ hakɛ tùn bɛ 2000 la 2009 sàn na. Farakɔrɔ dugu man bòn ten. An ko kìn naani minnu bɛ Farakɔrɔ olu ye Faagaceremɛ, Kawagla, Bɛnbɛla ani Julaso ye. Farakɔrɔ ma sìgiyɔrɔ-yɛlɛma Kɛ a sìgili ni sisan (2015) ‘cɛ.
Dugu siyako
Farakɔrɔkaw ye miɲankaw ani fulaw ye. Jàmu minnu b'u la yen olu ye Danbɛlɛ, Kulubali, Kɔnɛ, Sanɔgɔ, Tarawele ani Sidibe ye. Kan minnu bɛ Fɔ u fɛolu ye mamara, bamanankan ani fulakan ye. Nka u bɛ mamara de Fɔ ka sago tɔw kan.
Dugu baarako
Farakɔrɔkaw bɛ Saɲɔ, keninke, kàba, kɔɔri, tiga, tiganinkuru, ʃɔ, tiga, soza, mangoro, lenburu, tubabunkɔyɔ, jaba, tamati, fòrontoaniʃù Sɛnɛ.
Dabaw ni kamanmafɛnw na, u bɛ misi, saga, bà, fàli, wùluw, lὲ, kami, ʃɛ, tonkɔnɔ Mara. U bɛ jagomisɛnninw Kɛ. Misidabaw, wuguw, kolonw, dabaninkuruninw ani bɔgɔdagaw bɛ Dla Farakɔrɔ. Wa geseda ni donsoya fana bɛ Kɛ.
Dugu yiriwaliko
Farakɔrɔkaw fɛ yen Lakɔliso, musojigin-so, Лɔsimansinw, pɔnpekɔlɔnw, jabaraninw, kɔɔrisuguw, motow, kɔlɔnŋana, kalalikɛ-mansinw, ani sɛnɛkɛmansinw ye yen ko kuranalenw ye.
CMDT, PGT ani AMDD ye baɲuman-kɛtɔnw ye minnu ye yiriwali baaraw Tà ka Лɛsin Farakɔrɔ ma. U ka baaraw tùn ɲɛsinnen bɛ sɛnɛ taabolo ɲuman ni sɛnɛfɛnw minɛcogo ɲuman ma.
Dugu kàlanko
Duguma-dakun fàn fɔlɔkàlanso de bɛ Farakɔrɔ. Forobata y'a ye wa sàn wɔɔrɔkalanw de bɛ Kɛ a 'kɔnɔ. U ka Lakɔlikalan dabɔ ni sisan cɛ ye sàn 15 ye (2015). Balikukalan bɛ Kɛ yen kabini waati jan.
Dugu batoko.
Silamɛya ni kerecɛnya bɛɛ bɛ Farakɔrɔ. Misiri fla ani eglizi kelen bɛ farakɔrɔkaw fɛ yen. Maadu Danbɛlɛ de Nàna ni farakɔrɔkaw ka silamɛya ye. O ni sisan cɛ bɛ sàn 150 ɲɔgɔn Bɔ. Farakɔrɔ kerecɛnya Nàna 1974 sàn na. Etaʃi Danbɛlɛ de Nàna n'a ye.
Laadala-bato minnu bɛ Farakɔrɔ olu ye kɔrɛ, dagɔrɔ, tobiŋɛ ye.
Dugu ɲenajeko
Seliw, sanyɛlɛmaw, bamanan-sanga ani kɔɲɔw y'u ka ɲenajelakow ye. U ka Fɔlifɛnfɔtaw ye bala, bàra, bɔnɔ, ntama, fle, ani dununba ye.
Dugu kungoko
Farakɔrɔ kungo fànba ye fara ye. Dala wɔɔrɔ bɛ u ka kungo 'kɔnɔ.
Dugu kabakoma-yɔrɔko
Kabakomayɔrɔ kelen bɛ Farakɔrɔ u b'a weele ko "kalɔkatugo". A yɔrɔ in na fara ncinin dɔ de bɛ yen a bὸnya tɛ Tɛmɛ jiriju kan, nka fara wɛrɛ ɲunen bɛ a kùn min ka bòn n'a ye ʃyɛn caman
Blàdon : 2016-03-23 Yɛlɛmako laban : 2016-07-26


text:
Baɲoumankɛtɔn Oxfam ka dentigɛlisɛbɛn dɔ ya jira ko mɔgɔ million mugan bɛna fara mɔgɔ kɔnkɔlen hakɛ kan
A jɛnsɛnna :
Ni ya tilɛ dama dama ye ko Baɲoumankɛtɔn OXFAM ye dentigɛlisɛbɛn bɔ ka kunnafoni di Sahel jamanadenw man. Ko kɔngɔ bɛ sɔn ka tiɲɛnni kɛ kalo nataw la.O kama baɲoumankɛton in ye weele bila Sahel jamanaw marabagaw ma k'u ka fɛɛrɛw tigɛ mɔgɔw ka kɔnkɔ ko la jango nin corona tile in na.Safi LUNA ye weele sama Diawary BOUARE ma,ale ye Mali ka OXFAM bolofara ɲɛmɔgɔ ye. An ye u ka masala lamɛn.


text:
🇲🇱Mali Musow ye bin nionye do baraw damine GREFFA Benkanseben min be benkanseben min be benkanseben min be benkanseben min be benkanseben na Mali kɔnɔ, n’o be bɔ Alzeri taabolo la, o kɔnɔkow ma dɔn hali bi jamanaden bɛɛ fɛ, ONG fila AID ni GREFFA bɛ ka segin ka pan dosiye kan. Tile 5 kalan dɔ bɛ senna ka ɲɛsin muso 27 ma ka bɔ Mali marabolo caman na Bamakɔ. layininw ye a musow labɛn ka ɲɛ bɛnkan kɔnɔkow kan Mariam Kouyaté ba kunafoli di
🇲🇱Mali Musow ye bin nionye do baraw damine GREFFA
Programmes
-
-
-
-
septembre 23, 2022
🇲🇱Mali yerema honronya nienamayala Youwarou Sɛtanburukalo tile 22
-
-


text:
Dɔgɔkun hakilila-nyuma: COMADE banyumakɛ tɔn dɛ b'o d'anw ma Mali la
A jɛnsɛnna :
- Dɔgɔkun hakilila-nyuma: Anw ni COMADE banyumakɛ tɔn dɛ b'o kɛ deniw hakew kan
- Bi ladilikan: Mama Sacko dɛ b'o d'anw ma denw ka kalanw cɔrɔsili kan Covid-19 waati in na, alɛ yɛ bangɛ kabini France jamana la
- Coronavirus ngunu ngunu kanw fɛsɛ-fɛsɛli: yala "connexion G5" bisɛ ka kɛ sabau yɛ ka dɔ fara coronavirus bana carili kan wa?
- An bɛna jaa baarakɛla min lakodon: Boubacar KONE COLONEL ka bô Bobo Djoulasso Burkina.


text:
Fàrikolo sɔ̀minan 5
Bagan bɛɛ Bɛ jàw, mànkanw, kasaw, timiyaw ni ‘ɲɔgɔn ‘cɛ. O tàamaʃyɛn ninnu Sɔ̀rɔla sɔ̀minanw de fὲ. O sɔ̀minan ninnu de bɛ kùnnafoni Lase kùnsɛmɛ mà min b’u Лɛfɔ. Sɔ̀minan 5 de Bɛ baganw na: yeli, nɛɛnɛni, kasa, mɛnni ani màganna . U nàfan ka bòn kosɛbɛ baganw ka ɲɛnamaya an’u ni ‘ɲɔgɔn ‘cɛ kunnafoni. Dɔw ta ka ca 5 ye i ko jilajɛgɛba dɔ.Yeli sɔ̀minan b’a To baganw bɛ fɛnw Ye n’u ɲɛw ye. Adamadenw fὲ yèn ‘fɛnba dòn nkà ɲɛ bɛ bagan wɛrɛw kùn nkà u tɛ ‘yeli Kɛ. Dɔw bɛ yeli Kɛ kà Tὲmɛ mɔ̀gɔ kàn minnu bɛ Se kà yeli Kɛ bàmɛtɛrɛ 8 ‘ɲɔ̀gɔn. Kasa sɔ̀minan bɛ kasa de Sàma. Nun de Ye Y’o sɔ̀minan ye ‘bagan caman na. nkà fɛnɲɛnɛmaw ta bɛ u tùluw de la. Màw bɛ Se kà kasa min Sàma o ka ca ni 10 000 ye. Nɛɛnɛni sɔ̀minan Ye nὲn de ye min b’a To an bɛ timiya, kùmuya ani kunaya Dɔn . Ale Bɛ ‘bagan caman da ‘kɔnɔ. Nkà firifirininw ta Bɛ u sènw de la. Mɛnni sɔ̀minan b’a To an bɛ mànkanw Mɛn. Fɛn min b’o Kɛ o Ye tlo de ye. Nkà mànkanba fana bɛ Se kà Nà ni a sɔ̀minan tiɲɛni ye.
‘Bagan caman bɛ ‘mànkan caman Mɛn màaw tɛ minnu Mɛn. ‘Mìsali la, wùlu bɛ mànkan gɛlɛnba dɔw Mɛn. Màganna sɔ̀minan Ye gòlo de ye. Ale de bɛ nɛnɛ, fùnteni, dimi ani màgali Dɔn. Nkà sɔ̀minan wɛrɛ bɛ jàkuma na kà Fàra gòlo kàn, o Y’a daʃi de ye. Sindila minnu bɛ Kɛ ‘kulu ni ‘kulu, màganna nàfan ka bòn kɔsɛbɛ olu ‘bolo bawo a b’u Kala ‘ɲɔgɔn na.
Mɛnbaliya tàamaʃyɛn Ye tlogerenni de ye, yebaliya ta Ye fye ye.
Dɔ Fàra i ka dɔnta kàn
→ ɲɛ ni yeli
→ gòlo
→ tlo ni mɛnni
→ baganw ni ‘ɲɔgɔn ‘cɛ kùnnafoni
→ adamadenya nimadɔn ni adamaden fàrikolo
→ Baganw ka ɲɛnɛmaya
Microsoft ® Encarta ® 2009.
Blàdon : 2020-03-06 Yɛlɛmako laban : 2020-03-06