text: 1Parisiɲêɲê toy wo ɓiɲé kwône ré bi bôrji sa Jésu a damaŋ men, ôbi ré liji batêm a men ɗê ka Ja. 2Tiri wori ba, Jésu naɲ yiri liɲ kwôni batêm ré, niɲba, na bay tôri a liɲ ɓiɲé batêm ɗi. 3Kiriɲa Jésu toy kwôlo bay kôl hen iyôŋ, menba, ôbi hena bô emê wo Judé bulo hera kwo Galilé a. 4Mega wo ôbi a sé si Samari môj môj hen iyôŋ, menba, 5ôbi sa biɲ môni iyére to Samari to bay uwôgere Sikar ɗa naɲ yagê wo Jakwôb na biɲ kemari Josêp ca yeŋ hen. 6Kiriɲ bay ka hen, ôbi uwôɲ kelmá wo Jakwôb. Tare ɗebe ɗiŋne niɲ, menba, ôbi merên tô kergare tori hende to hen, aɲ mô dô bul kibi kelmá bi wo hen a. 7Menba, iyore to Samari era wô gebé kam menba, Jésu kôle iyôŋ ba: «Ben kam na yê men.» 8Wôsa bay tôri naɲ naɲ ɗi, wôsa bay ô derô ira wô kelé aŋgaɲ emê. 9Menba, iyore to Samari hende to hen kôli iyôŋ ba: «Wô mi a jôbi woɲ Jub jeré eŋgeren eni toɲ Samari kam kaɲ yê ba?» Wôsa Jubɲê biɲji naɲ Samari ré. 10Menba, Jésu uwôle sara iyôŋ ba: «Hena ré meré hôn aŋgaɲ bé seŋge ka Emen men, ré meré hôn kwo eŋgeréré kam kaɲ yê hen a men na, ré na mini a ré eŋgereri kam kaɲ yê ɗi, aɲ ôbi a ré béré kam ka kwôni yi ba, a gôliɲ hen.» 11Menba, hende kôli iyôŋ ba: «Kelma, kelmá ɗoge men, ju ôriɲ naɲ gaŋgi jelaŋgê ré a men, menba, já lê iyeŋ a jeré uɲé kam kaɲ gelê bay ka hen ba? 12Jôbi ju gôliɲ môyrini Jakwôb wo na béni kelmá bi wo hen wo ôbi na yi kamni men, kamni naɲ ari abê kari kôba, na yi a men hen ba?» 13Menba, Jésu kôle iyôŋ ba: «I i wo yi kami kelmá bi wo hen na, kam a hô diri hôriɲ. 14Niɲba, kwôni wo yi kam ka na biri hen na, kam a diri cêgê ré niɲ, aɲ kam bay ka na biri hen na, a yé tu kam ka sederiɲ ka a yé yiri a kwôy, aɲ ôbi a merê naɲ kwini.» 15Iyore hende to hen kôli iyôŋ ba: «Kelma, ben kam bay ka hen na yê aɲ bi kam dên cêgê ré niɲ men, bi en hera sa gebe kam na ré niɲ a men.» 16Jésu kôle iyôŋ ba: «Ô mu ô uwôga kurôrê ken hera na.» 17Menba, iyore hende to hen kôli iyôŋ ba: «Eni na, kurôn naɲ.» Menba, Jésu kôle iyôŋ ba: «Kwôlo mu kôl kurôrê ré naɲ hen na, na tiri. 18Wôsa kwôrɲêrê ka tumô na bay, aɲ kwo mu mô tumôri a haw hen na, na kurôrê ré. Kwo hen ba, mu kôl na tiri.» 19Iyore hende to hen kôli iyôŋ ba: «Kelma, ju na ôbi kibi Emen bi tiri. 20Môɲêrni na tebe Emen sa keram wo na. Menba, kenbay kaɲ Jubɲê ken kôl kini tibé Emen ré na Jérusalêm a mera.» 21Jésu kôliɲ iyore hende to hen iyôŋ ba: «Bi bôrê sa kwôlo na kelê hen. Era baa tumô a hen na, kiriɲ ka ɓiɲé a tibiɲ Emen Iba ɓiɲé hen na, na sa keram a na ré men, na Jérusalêm a ré a men. 22Kenbay kaɲ Samaritên ken tebe Emen niɲba, ken hôni ré, niɲba, nibay kaɲ Jub na, nini tibri men, nini hôni a men. Wôsa tô gelê hena na yi Jubɲê. 23Wulêri nêm niɲ wo ɓiɲé ka tebe Emen Iba ɓiɲé hen na, bay a tibéri na tibé woɲ tiri hen men, naɲ tunu a men. Wôsa na bay tibé Emen bay ka hen iyôŋgi hen a Emen né wogeji. 24Emen na Tunu aɲ ka tibri hen na, bi tibri naɲ tunu men, naɲ bôô pôn a men.» 25Iyore hende to hen kôli iyôŋ ba: «En hôn wo Mési (wo na Krist, kwo Emen dôri hen) ré sa sa, aɲ kiriɲa ôbi ré sa na, ôbi ré sa derêni tô are kêm.» 26Menba, Jésu kôle iyôŋ ba: «Na nôbi Krist, kwo Emen dôri hen bi a iyêlê naɲ mu hen.» 27Kiriɲ bay ka hen, menba, bay tôri heraji men, aɲ tiniji ge kay wô iyêlê wo ôbi iyêl naɲ iyore hen. Niɲba, kwôni pôn iyôŋ perêrji a hen eŋgereri na ba, ju eŋgere ani ba, ré men, na kwôli mi a, jeré iyêl naɲ tu ba, ré a men. 28Aɲ iyore hende to hen ɗi téwre tore aɲ kibi kelmá aɲ ge hô derô ira ô kôliɲ ɓiɲé iyôŋ ba: 29«Eraŋge ken sa gel gawra wo kôlen kwôli are kêm ka na en lêrê hen. Ôbi a yé na Krist, kwo Emen dôri hen bi ré ba?» 30Menba, ɓiɲé sooro derô ira aɲ eraji uwoɲni. 31Menba, bay tôri kôli ré ôm are aɲ bay kôl iyôŋ ba: «Rabi, ôm are dem.» 32Niɲba, ôbi uwôlji sara iyôŋ ba: «Aŋgaɲ emêren ya a men niɲba, na kenbay a henê ré hen.» 33Bay tôri kôl perêrji a kôl iyôŋ ba: «Na ba, kwôni eraɲ naɲ aŋgaɲ emê sa biri ba?» 34Menba, Jésu kôlji iyôŋ ba: «Lê aŋga kwo joon hen men, deré kibi jé wori a men na, ôbi a na emê wuɲê. 35Kwoŋge kenbay ba, ken kôl ré baa geserê pôrbu a dema kaw ré yé walê tô. Niɲba, nôbi en kelêŋge, ayêŋge turŋge ta ken geliɲ kaw ka né yi walê niɲ hen. 36Kwôni wo wal kaw ba, uwôɲ sa kôbri niɲ aɲ dayrê na kaw ka dôri wô merê tu geɲ wo naɲ kwini. Iyôŋ ba, ôbi cé men, ôbi walê kaw a men na, bi ré liji yi derê ɓem. 37Gwosoy kwôlo bay na kôl kôl iyôŋ ba: ‹Kwo pôni ré ci men, kwo pôni ré wal men› hen na, na tu kwôlê. 38En jéŋge ken ô walê kaw ka, ka ɗaŋgi a na lê jériji, aɲ ken ô na dilmirji.» 39Menba, kamaŋ ka Samari ka sa iyére hende to hen kwône bi bôrji sa Jésu, sa kibi kwôlo iyore hende to hen. Hende kôl iyôŋ ba: «Ôbi dôren tô aŋga kêm ka na en lêrê hen.» 40Menba, kiriɲa kamaŋ ka Samari sa uwoɲni menba, bay uwôli bi ôbi ré wôl naɲ ci sem, menba, ôbi wôl naɲ ci wulê wôô. 41Ɓiɲé kwône damaŋ bi bôrji sari a, sa kibi kwôlo ôbi kôl hen. 42Menba, bay kôliɲ iyore hende to hen iyôŋ ba: «Nini bi bôrni sari a na wô kibi kwôlo mu kelêni hen mera ré, niɲba, na wôsa nini toy kwôlo ôbi kôl hen naɲ marni, aɲa niné hôn wo ôbi ré na ôbi gôliɲ naɲ ɓiɲé ka sa terare a nà, tiri a men.» 43Kiriɲa wulê wo wôô bi wo hen kô niɲ, menba, Jésu ô bô emê wo Galilé a. 44Wôsa ôbi na kôl tumô kôl iyôŋ ba: «Ôbi kibi Emen na, balêri a biri kwôlê ré.» 45Kiriɲa ôbi sa biɲ Galilé na, ɓiɲé ka Galilé ɓiri yirji a wôsa ka pôni ka na ô lê geserê Jérusalêm a hen na, bay na gelo are kêm ka ôbi na la hen. . 46Jésu hô bul hô Kana bô emê wo Galilé a, kiriɲ ka ôbi na li kam biliɲ care toɲ kam tiɲaɗor hen. Sa iyé Kapêrnayôm a na, kema gawra wo dami wo pôni ômiɲ. 47Aɲ kiriɲa ôbi toy wo Jésu ré hena Judé sa biɲ Galilé na, ôbi ô ligiri a ô uwôli bi ré era iyére tori a sa berare kemari wo ômiɲ ɗa ma hen biri men. 48Menba, Jésu kôli iyôŋ ba: «Hena kené gel aŋgaɲ giɲê ré men, aŋgaɲ gelé ré a men na, ka bê bôrŋge san a ré.» 49Menba, dami wo kelma bi wo hen, kôli iyôŋ ba: «Kelma era lew wô wo keman maa ma.» 50Jésu kôli iyôŋ ba: «Ô ham niɲ, wôsa kemam berare niɲ.» Ôbi bi bôri sa kwôlo Jésu kôli hen, aɲ kuriɲ ô hari niɲ. 51Kiriɲa ôbi baa tô geré tô menba, manê kari jô kwini aɲ kôli iyôŋ ba: «Kemam berare niɲ.» 52Menba, ôbi eŋgeriji iyôŋ ba, ré na naɲ tare iyeŋ a ôbi ré berare ba? Menba, bay kôli iyôŋ ba: «Henaŋ naɲ tare to sugi aɲa yiri ré jal.» 53Menba, ôbi hôn wo henaŋ ré na naɲ tare hende to hen, aɲa Jésu henaŋ né kôli iyôŋ ba: «Kemam berare niɲ» hen, menba, ôbi naɲ ɓiɲé ka bô iyére tori a kêm biji bôrji sa Jésu a. 54Jésu li giɲê wo têê wôôy bi wo hen, na kiriɲa ôbi henaɲ bô emê wo Judé heraɲ kwo Galilé a hen.


c: text/html

text: 1Wo xo, ń xa men me xa bo sanŋo to, wo be le í xo jamaba mankanŋo. A tun b'a foxan xo: «Aleluya! Kisilo nin nooro nin sintigiya mu n na Ala le ta ti. 2Bawo tonɲa nin tilinninɲa b'a la kiitolu xono. A xa kiito tege jadomusuba xan, men tun be duguxulo noxola a la jadoya la. A x'a la jonŋolu faxalo julo sara a ma.» 3I xo tugun xo: «Aleluya! A janisiisiyo be wulila fo abada.» 4Moxoba muxan nin naano anin fen nilama naano x'e ɲongi xa Ala batu, men be siginin mansasigilanŋo xan, i xo: «Amiini! Aleluya!» 5Wo to, xumaxanŋo do bota mansasigilanŋo xan xo: «Alu n na Ala tantu, ate mennu bee mu a la jonŋolu ti, ate mennu be silala a ɲa, moxondin nin moxoba!» 6Wo xo, ń xa men me, wo be le í xo jamaba mankanŋo, a be í xo jiba sonxoxanŋo, a be í xo sanjifetenxanbalu. I tunnu b'a foxan xo: «Aleluya! Bawo Marigi, n na Ala, Sinŋobeetigo x'a la Mansaya sigi. 7Alan xa ɲaɲa, xa ɲaxali anin x'a bunɲa, bawo Saaxandinŋo la maaɲoya sininŋo fele. A musu x'é toben. 8Lenfaanu ɲuma ŋelenxuninŋo dita a ma a x'a dun.» Wo lenfaano mu moxo senumanŋolu la kewale tilinninŋo lelu ti. 9Melekiyo xo ń ɲen xo: «A safe! Mennu kilita Saaxandinŋo la maaɲoya domolo ma, heero be wolu ɲen!» A xo du xo: «Ala la xumo fan ne mu ɲinnu ti.» 10Nte xa ń boyi a sinŋolu xoto xo ń b'a batula, bari a xo ń ɲen xo: «Í xana wo ke! Nte mu baarakedinŋo le ti í xo ite nin í badin tolu, mennu be Isa la seedeya marala. Í xa xan xa Ala le batu!» Isa xa tonɲa men yita, wo le be barako dila kilalu ma xa kilaya ke. 11Wo xo, ń xa sanxulo dayeleninŋo je. Su xoyo do bota. A xan sigibaxo toxo xo Xankilintigo anin Tonɲatigo. A be kiito nin kelo kela tilinninɲa la. 12A ɲa tunnu be manala í xo tamano, mansakufuno kiika tun be a kunna. Toxo do tun be safenin a xan, moxo man men lon nin a kilin nte. 13Doroko do tun be a xanna, men bulata jelo to. A toxo xo: «Ala la Xumo». 14Sanxulo kelebulolu tunnu b'a nofe, x'e tu su xoyolu xan, lenfaanu xoyiman ɲumalu be i xanna. 15Fan da dimanŋo be bola a da xono, wo be kela xa siyalu busa. A si i mara negeguma la, xa resendolodaradinxo toɲonxo, wo resendolo mu Ala, Sinŋobeetigo la diminba le ti. 16Toxo do tun be safenin a la doroko nin a wuto xan xo: «Mansaxelu la Mansaxe anin marigolu Marigi». 17Wo xo, ń xa melekiyo do je lonin tilo xono to. A fetenbeteta xono balalu bee la, sanjanba to xo: «Alu na, alu kamari Ala la domoliba xanma! 18Alu na mansaxelu subo domo, anin sorodasi kuntigolu subo, anin kelekemansolu nin suwolu subo, anin suxanyelebaxolu nin moxo bee subo, hooro nin jon, moxondin nin moxoba.» 19Wo xo, ń xa wara jaxo je, anin duguxulo mansaxelu nin i la kelebulolu, i be kamarinin suwo xansigibaxo nin a la kelebulo kelo xanma. 20Waro mutata, anin kila fano, wo men tun xa kawakuwolu ke a ɲala xa moxolu lafili, waro taagumanseedo keta mennu la, anin men tunnu b'a ɲoxonŋo daraninŋo batula. Waro nin kila fano kendo filita ta nin tinbiritiyo dalaba xono. 21Tolu faxata fanŋo la, men tun be boxan suwo xansigibaxo da xono. Xonolu bee x'e fa i subo la.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Te Na'ayenɛ tɔgɛ bo mam Yeremia yeti, 2Wa'ana keŋɛ sige yagombaha daana la yire ha, te n pa'alɛ ho sɛla bini. 3Te mam keŋɛ sige bini wo enŋa n yele mam se'em la, ta paɛ te yagombaha daana la boe bini yagona mɛ. 4Ge dokɔ seko te a yagom na la ka doohe enŋa n bote ko se'em la, te a ŋmɛ' kɔ lagom taaba, le malom pɔhɛ maalegɔ. 5Te Na'ayenɛ nya tɔgɛ bo mam bilam yeti, 6Mam kan ta'an eŋɛ Israel buuri wa wo yagombaha daana wa en eŋɛ a yagom baherɛ wa se'em wa mɛ yoi? Wo yɔgɔrɔ wa n boe yagombaha daana wa nu'uhen se'em la, ya boe n nu'uhen la bala. 7Saŋsɛka han bɔna te n ta yele teŋa, bii sɔ'ɔlom sebo yeti, N wan voen ka sagom ka zan'an bahɛ. 8Ge teŋsɛka te n yele ka bala la han tee ka mɛŋa yehe ka be'em la poan, n wan tee n potɛn'ɛrɛ mam yele ne te n tare sagaŋɔ seko wa'an ka zuo na la poan. 9Ge saŋsɛka me han bɔna te n yele teŋsɛka bii sɔ'ɔlom sebo yeti, N wan sɛ' ka ze'ele, ge mɛ' ka soŋa soŋa. 10Te teŋkana wa, bii sɔ'ɔlom bona wa, ŋmɛregɛ tona be'em mam nɛŋan, ge ka kɛleha mam yelehom, n wan tee n potɛn'ɛrɛ, te mam yele ne te n ka'ɛ som sebo bahɛ ka zuo na la. 11Bala zuo, yele Yudadoma wa, la Yerusalem teŋa nɛreba wa yeti, Na'ayenɛ n yele se'em la, behɛ ya, mam maala be'em tabela ya. N maahene la sagaŋɔ sore biŋera ya. Ya zan'an ŋmɛregɛ nananawa yehe ya be'em sɔya la poan, la ya malom tee ya etegɔ la. 12Nɛreba wa wan zagahɛ, ge yele ho yeti, bana dela yoo, tomam kɔ'ɔn yeti te ana la tomam n ane se'em wa, te kɔ'ɔn yeti to dɔla la to mɛhe sunya n bote be'em sebo la. 13Na'ayenɛ yeti ya, Soke ya tenhe wa behɛ, ane n tabelɛ wom sɛla bala? Israel n de pɔgɔsa'arɛ se'ere n nan ka min boraa la ganlom la galeŋɔ seko n ka ta'an beha. 14Lebanon teŋa saakuga la tabelɛ yelegɛ ge bahɛ ka bɔn'ɔrɔ la? Ko'niho sebo n tanhɛ n tanhɛ teŋa na, lebege kolega zɔta, wan keen? 15Ge mam nɛreba wa tamɛ mam yele mɛ, ge dekɛ ba mɛhe bo baga. Ba bahɛ sɔrɔɔ kɛka la n de som sore la mɛ, ge ŋmɛregɛ dɔla be'em sore la n de bɛngerɔ la poan. 16Bala zuo te ba teŋa la lebege daboo, ka wan lebege kɛhega lɔkɔ. La wan eŋɛ sɛba woo n dole tɔla la pakera, te ba lɔbera ba zuto la teŋa la n sagom se'em la. 17N wan yeregɛ n nɛreba bahɛ ba diŋdoma poan wo dapɔya bɔba sabeeo n ne yeregɛ puuhugo se'em la. Ba daaŋɔ la wo poan, n wan bire n poore bahɛ, ba n kan be'e behɛ ba sunsagaŋɔ la. 18Nɛreba basɛba nya daa yeti, Lagahɛ ya na, te to eŋɛ nɔyene zabɛ la Yeremia wa. To wan ba'ahom tara malemadoma te ba pa'ala tɔ pa'alegɔ la, ge tara yamdoma te ba kan'ana tɔ, ge tara nɔtɔgɔheba, te ba tɔgɔra Na'ayenɛ nɔɔrɛ bɔ'ɔra tɔ. Bala bahɛ ya te to eŋɛ nɔɔrɛ la to dekɛ yelebe'o zuunhe Yeremia wa, ge da pon kɛleha sɛla woo te a wan yele to. 19Na'ayenɛ, kelehe mam, ge behɛ mam bɛ'ɛ ba wa n maahene te ba eŋɛ mam se'em wa. 20La ane soŋa te ba dekɛ be'em yɔ som? Ba ga'ɛ la baŋa biŋe, te ka nyɔkɛ mam. Tɛnra mam n ne ze'ele ho nɛŋan, po'ohera ɛɛra ba som se'em, bɛlena hom te ho da bahɛ te namehegɔ sige ba zuo na se'em. 21Bala zuo, bahɛ te ba kɔma vibe la kom. Bahɛ te so'a kɔrom ba te ba. Bahɛ te ba pɔgɔba lebege kɔma zan'an ki, te ba lebege kondɔgɔreba, ge dɛna pɔkɔnpa. Bahɛ te woŋerɛ paɛ ba bonkoroba te ba ki, te ba bonbilipaalehe han doohe sige pɛɛnbɔn'en, ba da doohe lebe na. 22Ho han ta kooreba la pɔnra ba na, ho bahɛ te yire woo kaahera kaahe dɔɔrɔ, te zen'an woo wom. Se'ere n sɔe la, ba tun' la boko biŋe mam, ge ga'ahɛ banhe bɛnrɛ te ba nyɔkɛ mam. 23Ge hom n Na'ayenɛ wa, mi' ban dole sɔrɔɔ seko woo te ba ko mam la, da di sugurom bo ba, ba tuure wa, da saalom ba yelebe'o wa ho nɛŋan bahɛ. Sina ge beha, te ba diŋdoma la nyaŋɛ ba. Bahɛ te la wuŋɛ ba la ho sunsunyiim la.


text: 1Wo kɔma, n ya sogo-feremɛ namatoe yen bɔla kɔgɔ-yi rɔ. A kere tan. A kunyɛ wɔrɔnfila. Mansaya-fulɛ ye a kere kelen-kelennamɛ-bɛɛ la. Alla-rapɔsi-kumɛnu sɛbɛnɛ a kunyɛ wonu ma. 2N ya sogo-feremɛ min yen wo la, a manɛ iko kuli. A kiannu mani de iko suluku-kinama-wɛtɛ. A dɛ mani de iko yarɛ-dɛ. Ninkinankɛ le ya a nyɛrɛta sɛnbɛ di sogo-feremɛ wo ma anubɛ ata mansayɛ anubɛ ata sarati-wɛ. 3Sogo-feremɛ wo kun kelan manɛ iko a ara tanban boloko-yogomɛ le kɛ nun kɔnɔ a tanban tinɛ wo ara kɛndɛya. Duninya-mɔgɛ bɛɛ kawara ka bila sogo-feremɛ wo fɛ. 4Mɔgɛ bɛɛ ya ale ninkinankɛ bato bawo a ya ala sarati di sogo-feremɛ wo ma. Anu ya sogo-feremɛ wo fanan bato. Anu ko, “Yon bi iko sogo-feremɛ kɛ? Mɔgɔ ti ke a kɛlɛla.” 5Alla sɔnta ko sogo-feremɛ wo ni a nyɛrɛ kɔrɔbi ka ale Alla-rapɔsi-kumɛnu fɔ. A ya sɛnbɛ anubɛ sarati sɔrɔn Alla bolo karɛ bi-nani ani karɛ fila (42) kɔrɔ. 6A wulita Alla dankala ka a tɔgɔ tinya. Wo kɔma, Alla mayiginɛ kan min, a ya wo danka. Min sanɛ wo kuma fanan, min bɛɛ siginɛ Arinyɛni tɔ, a ya wonu fanan danka. 7Alla sɔnta ko sogo-feremɛ wo ni Allata mɔgɛnu kɛlɛ ka anu nɔ. Sibole bɛɛ anubɛ bɔnsɔn bɛɛ anubɛ mɔgɔ su bɛɛ, iko anu kan faranɛ nya min, sarati dira a ma wonu kuma. 8Min bɛɛ siginɛ dugu kole kuma, wonu si na a bato. Kɔnɔ minnu tɔgɛ sɛbɛnɛ Nimaya-kitabu rɔ, wonu denu ti sogo-feremɛ wo bato. Saga-dan min faga-koe latɛgɛra yanni duninya ni dan, wota buku le wo la. ( 9Nba, ni min si ko nya-yen, a ni a tole masɔ. 10Min si ma yɔɔn la, wonu si ma yɔɔn la serr! Min si faga, wonu si faga serr! Allata mɔgɛnu ni anu munyu ka to dɛnkɛninyɛ rɔ koe kɛ bɛɛ rɔ.) 11Wo kɔma, n ya sogo-ferema-gbɛrɛ yen bɔla dugi kɔrɔ. Kere fila ye a kuma iko saga-dan-kere. A kumara iko ninkinankɛ. 12Sogo-ferema fɔlɛ ya sarati-wɛ min di a ma, a ya wo lawɔli a ya la. A ya dugu kole fɔrɔsɛ anubɛ min bɛɛ siginɛ a kuma ka sogo-ferema fɔlɛ wo bato min tanban-gbɛ ara kɛndɛya. 13Sogo-ferema fila nyɔgɛ wo ya kabana-ko-wɛnu kɛ. A ya tɛ layigi dugu kole kuma ka bɔ Arinyɛni tɔ mɔgɛ bɛɛ yala. 14Kabana koe minnu kɛnɛ sogo-ferema fɔlɛ wo yala, Alla sɔnta ko a ni duninya-mɔgɛ bɛɛ yanfa wo fɛ. Sogo-feremɛ wo ya a fɔ bɛɛ ye ko soge min tanbanta faan la kɔnɔ a belinɛ, a ko anu ni wo gbiliya ka wola muninyɛ ladan. 15Alla sɔnta ko sogo-ferema fila nyɔgɛ ni niyi di sogo-ferema fɔlɛla muninyɛ wo ma alako ala muninyɛ wo ni ke kumala. Ado minnu ti a bato, a si wo bɛɛ faga. 16Sogo-feremɛ wo ya mɔgɛ bɛɛ fɔrɔsɛ, a dɔgɔma wo, a kinama wo, a nɔnfulu-tigi wo, a bolo-kolon wo, a hɔrɔ wo, a yɔɔn wo, ko mandan ni sa anu bolo nyimɛ anubɛ anu telɛ ma. 17Mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke ka fen fere, ni wo ma, ka a san fɔ sogo-feremɛ wo tɔgɛ, ni wo ma, a tɔgɔ-yatɛ-mandan wa taran min bolo nyimɛ ma. 18Bɛɛ ni hɛnkili sɔrɔn kɛ ma. Hɛnkili ye min bolo, wo si ke ka sogo-feremɛ wo tɔgɛ-yatɛ-kɔrɛ lɔn bawo mɔgɛ-tɔgɛ-yatɛ le wo la. A yatɛ le kɛmɛ wɔrɔ, bi-wɔrɔ ani wɔrɔ (666) la.


text: 1Nyini sin na Mibiɛ Yesu n ayi i susufɔ aburaso ni nnyɔ nyiŋga nbem, na wɔ sunma bu nnyɔ nnyɔ ka bu du mɔ kɔ miɛ miɛm kɛrɛ bo yiri ni i tii ase ka i bá kɔ su ni. 2Na wɔ se bu ka, “Fiesu diire n sunnu, ama, bo bu kɔ i tambu n sunnu má. Nyini ti, am sere Mibiɛ n bo i dɛɛ la fie n ka i sunma jumayofɔm na bu kɔ i tambu. 3Ama, am ti fɛn. Am kɔ. M susunma am wɔ lɛɛ, kabo nbɔmbaam kɔ saŋga bedim nu barasu ni. 4Má am se ka am fa ŋwaa, wara kuruku, wara gbagbaa, má am se ka am jina atin nu yo be mmɔɔ ansɛ. 5Awuru kɛrɛ bo am kɔ wuraari nu, am du mɔ se ka, ‘Nyɛmɛ ma am tanalaifiɛ.’ 6Nzɛn tanalaifiɛfɔ wo nyini awuru n nu, am ma am tanalaifiɛ n ka i mi n dɔ, ama, nzɛn wɔ ti má sɔ, Nyɛmɛ dé tanalaifiɛ ni i mi n dɔ. 7Awuru bo am kɔ wuraari nu na bu deeri am wɔfɔ, am ka nyini awuru n nu, na am di na am nu deke kɛrɛ bo bu fa ma am, dama i ti ye ni ka jumayofɔ nya i juma ni ŋkatɔ. Má am nati awuru kɛrɛ nu. 8Am kɔ juuri miɛ be su na bu deeri am wɔfɔ, am di deke kɛrɛ bo bu fa ma am. 9Am tuntun tukpakifɔm bo bu wo dɔ n na bu nya laifiɛ, na am se bu ka, ‘Saŋga bo Nyɛmɛ Fɛmɛ bá niɛ i minɛm su n adodo am lɛɛ.’ 10Ama, nzɛn am kɔ juuri miɛ be su na ba de má am wɔfɔ, am fite kɔ atiŋgbere n su, na am se bu ka, 11’Haari am miɛ n tuturi mmɔɔ mata má ya jaa, ya kpɔnkpɔn yi i wɔ, nyini di daani kere ka am woowa ti má kpa. Ama, i ti ye ni ka am si ka saŋga bo Nyɛmɛ Fɛmɛ bá niɛ i minɛm su n adodo lɛɛ.’ 12Nyini ti, m suse am wɔ lɛɛ, ka, jina cɛɛn, nyini miɛ n nufɔm, Nyɛmɛ cín bu sui tara Sodom miɛ kpiri n nu satiɛyofɔm.” 13Na Yesu akaaki ase ka, “Tɔ, ambɛrɛ Korazinfɔm, am bá ŋu anyumboro. Ambɛrɛ Besayidafɔm gusu, am bá ŋu anyumboro. Alekutura sam bo m yo maari am ni, má nzɛn m yoori bu Tiro, ni Sidon miɛ kpirim n nu, má minɛm n akaaki bu wo dada kɛrɛ na bu fa pirim bɔtɔ, ni nzuin yo bu yoowa n bo i kere ka bu ahore asaaki, bu satiɛ yoowa n dɛɛ ti ni. 14Ama, ambɛrɛ, Nyɛmɛ bá cin am sui tara Tiro ni Sidon dɛɛ satiɛyofɔm. 15Ambɛrɛ Kapɛnamfɔm gusu, am sunsun ka Nyɛmɛ bá yɛ am su kɔ aŋgoro wɔ, nzɛn sɛ? Ai. I bá yo am kaan wɔ, na i fá am cɔɔndi kɔ Yiweefɔm Woobiri.” 16Na Yesu ase i susufɔm ka, “Sɔnɔ kɛrɛ bo i de am nɔaniɛ, i mi de m dɛɛ nɔaniɛ wɔ lɛɛ, na sɔnɔ kɛrɛ bo i kete am nɔaniɛ, i mi kete m dɛɛ nɔaniɛ wɔ lɛɛ, na sɔnɔ kɛrɛ bo i kete m dɛɛ nɔaniɛ, i mi kete yiri n bo i sunmaari m wɔ lɛɛ.” I jɔjɔ wieeri, na ba kɔ. 17Saŋga bo i susufɔ aburaso ni nnyɔm ni kpieeri bu nyi baari Yesu dɔ ni, na bu ahore ajɔ agaya, na ba se i ka, “Ya Mibiɛ, haari ajinim mmɔɔ de ya nɔaniɛ wɔ, nzɛn ya nya atiɛn bu ŋu u dɛɛ duma n nu.” 18Na Yesu ase bu ka, “M ŋuuri Sitana ka wɔ fite aŋgoro atɔ, kabo nzue kpɛsɛ na i ti barasu n wɔ.” 19Na Yesu ase ka, “Am ti fɛn. Ma ma am yiko adena am tiɛntiɛn woom ni bundaanim ŋu, na am kunma yiri kpɔfɔ n faŋga kɛrɛ na pui yó má am. 20Haari ni nyini kɛrɛ ni, má am ma am ahore jɔ ka ajinim de am nɔaniɛ ŋgumi n dɛɛ ti, ama, am ma am ahore jɔ ka ba kɛrɛ am duma ase Nyɛmɛ dika.” 21Nyini saŋga n na Awiɛwiɛ Casi n ama Yesu ahorejɔ akɔ sin su, na wɔ sere Nyɛmɛ ase ka, “M Si Nyɛmɛ, wɔrɔ ti aŋgoro ni asiɛŋgu kɛrɛ Mibiɛ a. M da u asi ka a fa nyini dekem bo alecirafɔm ni sifɔm si má i ni, ayi akere bo bu ti ka nbaatam ni. M Si, i ti nahɔrɛ wɔ, kabo a koroori ka i yo lɛɛ.” 22Yesu sereeri Nyɛmɛ n wieeri ni, na wɔ se ka, “M Si afa deke kɛrɛ awura m saa nu. Be si má Nyɛmɛ Wa ni, má ka i Si Nyɛmɛ ni si i a, na be gusu si má i Si ni, má ka Baa ni si i a, ni minɛm bo Baa n koro ka i yi i kere bu ni, bɛrɛ si i a.” 23Dɔ na Yesu acɛ aniɛ i susufɔm ni, na wɔ jɔjɔ bɛrɛ ŋgumi dɔ, i ŋa, “Ambɛrɛ la terefiɛ ka am aŋu dekem bo am ŋu bu ni. 24M suse am wɔ lɛɛ, ka, Nyɛmɛ nɔaniɛ kanfɔm ni nfɛmɛm beberebe koroori ka bu ŋu deke n bo am ŋu i ni, ama, ba ŋu má i, na ba koro ka bu ti deke n bo am ti i ni, ama, ba ti má i.” 25Na Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔ be aba Yesu dɔ ka i ba sɔ i ŋgɛɛ. Na wɔ bisa Yesu ka, “Ya Kerefɔ, ye m yo sɛ wɔ, ye m nyá ŋgɔɔ n bo i la má awieeri n a?” 26Na Yesu abɔ i nu ka, “Ba kɛrɛ i sɛ wɔ, Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu a? A ti i bu sɛ wɔ?” 27Na sɔnɔ n abɔ Yesu nu ka, “Ba kɛrɛ ka, ‘Koro Micɛra u Nyɛmɛ ni, ni u ahorembaa kun, ni u awiɛwiɛ, ni u faŋga, ni u sunsunni kɛrɛ, na a koro u beŋgu kabo a koro u ŋu ni.’” 28Na Yesu ase i ka, “A kan nahɔrɛ wɔ, yo sɔ na a nyá ŋgɔɔ.” 29Ama, na Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔ n akoro ka i yo i ŋu ka i ti sɔnɔ bo i yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ ɔ, nyini ti, na wɔ bisa Yesu ka, “M beŋgu la ŋma a?” 30Na Yesu abɔ i nu ka, “Sɔnɔ be yo woori bɛrɛ a, na wɔ yasu Yɛrusalem ka i kɔ miɛ kpiri be su, bu fere dɔ ka Yeriko, na atin bujaanufɔm akɔ atara i ade i neŋge kɛrɛ, na ba bo i akɔ ayaki i ŋgɔɔ n kaan sɔ ɔ. 31I ba yoori ka Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ kpiɛn be su nyini atin n su, ama, saŋga bo i kɔ ŋuuri sɔnɔ n bo atin bujaanufɔm abo i ni, na wɔ san asin ayaki i. 32I tiiri sɔ bekun, na Levi busu nufɔ be susin bɛrɛ, na wɔ ŋu i, na i gusu asan asin. 33Ama, na Samariyafɔ be gusu ba bita nyini atin ni, na wɔ ba aŋu sɔnɔ ni, i ŋuuri i sɔ ni, na aŋunfɔ ati i. 34Na wɔ kɔ sɔnɔ n bi, na wɔ fa ŋguin ni nzan afa aŋmisi kambuem ni, na wɔ cici i, na wɔ fa sɔnɔ n na wɔ ma wɔ tana i kaako su, na wɔ fa i akɔ wɔfɔm deebiri, na wɔ kɔ aniɛ i dika. 35Alecin na wɔ yi ŋwaa be ama sɔnɔ bo i niɛ awuru n su ni. Na wɔ se i ka, ‘De na a niɛ i dika ma m, na m ba kpieeri m nyi baari, m tɔ́ deke kɛrɛ bo a saaki i afa aniɛ i dika ni.’ 36Tɔ, u sunsunni nu, nyini minɛ nsanm n nu, bɔnɔ kere ka i ti sɔnɔ n beŋgu a?” 37Na Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔ n abɔ i nu ka, “Sɔnɔ n bo i siiri i aŋunfɔ ni.” Na Yesu ase i ka, “Kɔ na a kɔ yo sɔ.” 38Saŋga bo Yesu ni i susufɔm n wo kɔ su ni, na ba kɔ aju miɛ be su, bara be woori dɔ, bu fere i ka Marata, na wɔ de Yesu wɔfɔ i dika. 39Marata la i niɛma be, bu fere i ka Mariya, na wɔ tana Yesu bi, na i suti kabo Yesu kere barasu ni. 40Ama, na wɔ yo Marata ahoresaaki kabo yiri ŋgumi wo juma yo su ni, nyini ti, na wɔ ba ase Yesu ka, “M Mibiɛ, u cɛcɛ wo má nu ka m niɛma n ayaki juma n kɛrɛ aji mini ŋgumi saa su, nzɛn sɛ? Se i ka i ba buka m.” 41Na Mibiɛ n abɔ i nu ka, “M danfo Marata, a fa juma beberebe ata u ŋu nyi, ye a suwaraki a, 42ama, deke kun n kpein be akpiɛ u su a. Mariya yiri, deke bo i ti kpa tara i kɛrɛ ye wɔ yi i n a, na be wo má bɛrɛ bo i koro de i dɔ.”


text: 1Ambɛrɛ gusu bo am ti mibiɛm ni, am yo am akɔɔm kpa, na am yo deke bo i ti ye ni ka am yo ma bu ni, dama am si ka am gusu la am Mibiɛ n bo i wo aŋgoro. 2Am susere Nyɛmɛ saŋga kɛrɛ ni anyumboro, má am fa am ŋu ji, am suda i asi. 3Nzɛn am sere Nyɛmɛ, am sere ma ya gusu, na Nyɛmɛ teke atin ma ya na ya kan labari kpa n fa kɔ Kristo jɔrɛ n bo i yo wo fiɛɛwa nu n kere minɛm. Dama labari kpa n dɛɛ jɔrɛ ti, ye m wo dansaraka nu n a. 4Am sere Nyɛmɛ ma m, na i jina m sin na m koro kan labari kpa n kabo i ti ye ni ka m yi i bu nyunyumi kere minɛm na bu ti i bu. 5Am fa ŋgɔnlɛ na am si kabo am wo fa kɔ minɛm bo bu ti má Kristofɔm dɔ. Saŋga kɛrɛ bo am nya atin, am fa yo sakpa, kabo i ti ye ni ka am yo ni. Má am saaki am saŋga n bo am la i ni. 6Saŋga kɛrɛ bo am ŋa am jɔjɔ minɛm dɔ, am ma am nɔaniɛ fite kpa na i yo bu fiɛfiɛ, na am si kabo am bɔ sɔnɔ kɛrɛ nu barasu. 7Ya niwa Tikikusi bá kan m ŋusu jɔrɛ kɛrɛ kere am. Yiri ye ya koro i agaya, i bita nahɔrɛ fa kɔ i juma su, i ti ya lamɔkɔ akɔɔ ɔ, fa kɔ Mibiɛ n juma n su. 8Nyini ti, ye m susunma i am dɔ n a, ka i ba kan kere am kabo ya kɛrɛ ti barasu, na am ahore si. 9I ni Onisimɔ suba a. Yiri mmɔɔ ti ya niwa bo ya koro i wɔ, i bita nahɔrɛ fa kɔ i juma su, i ti am be wɔ. Bu bá kan deke kɛrɛ bo i suyo fɛn kere am. 10Arisitakusi bo m ni yiri kɛrɛ wo dansaraka nu fɛn ni, bisa am kɛrɛ dɔŋgu. Banabasi niɛma Marako gusu bisa am kɛrɛ dɔŋgu. Ma du mɔ ase am kabo am yo barasu, ka i baari, am de i ni am saa nnyɔ. 11Yesu n bo bu kaaki fere i ka Jusitosi n gusu bisa am kɛrɛ dɔŋgu. Bɛrɛ minɛ nsan n ŋgumi ti m lamɔkɔ Yudafɔm bo ba yo yarada, na m ni bɛrɛ saŋga yo Nyɛmɛ fɛmɛya n nu juma n a. Bu ti minɛm bo bu ma m ahoresi. 12Ipafarasi gusu bo i ti am be na i ti Kristo akɔɔ n bisa am dɔŋgu. Saŋga kɛrɛ i sere Nyɛmɛ ni anyumboro ma am wɔ, adena am la jinakunsu na am su Nyɛmɛ ni nahɔrɛ, na am yarada yo biiwa, na am de i nɔaniɛ ni kabo Nyɛmɛ koro n kɛrɛ. 13Mini mmɔɔ ni m tii koro di i daani, kabo i yi anyumboro yo juma ma ambɛrɛ, ni Lawodikayafɔm, ni Hɛrapolisifɔm barasu. 14Luka bo ya koro i na i ti dɔkɔtiɛ ni, i ni Demasi kɛrɛ bisa am dɔŋgu. 15Am bisa ya ninbaam kɛrɛ bo bu wo Lawodikaya ni, ni Nimfa, ni Kristo jama n kɛrɛ bo bu nati tiɛn bu nɔɔ i dika n dɔŋgu. 16Nzɛn am kaanri ahin kadasi n wieeri, am yo aniɛ na am fa ma Lawodikayafɔm na bu gusu kan i. Na am boro am nyi na am gusu kan m kadasi n bo bɛrɛ Lawodikayafɔm fa ma am ni. 17Am se Akipusi ka i boro i nyi, na i yo juma n bo Mibiɛ n fa maari i ni, na i wie i. 18Mini Pɔɔlu ni m tii sufa m saa sukɛrɛ ahin kɛrɛɛwa n bisa am dɔŋgu a. Má am ma am wara fi ka m wo dansaraka nu wɔ. Nyɛmɛ buka am kɛrɛ


text: 1Ladɛn min tɔgɛ Pɛntikɔsi, wo kera tumɛ min, dɛnkɛninya-mɔgɛ bɛɛ ladɛnnɛ anu nyɔgɔn fɛ kan-tina-kelen. 2Tiriyante wo rɔ, kuman kan bɔra san kole rɔ iko fɔn-sɛnbɛmɛ. Minnu siginɛ bɔn wo mumɛ burɔ, anu damasi ya a lamɔɛn. 3Anu ya fan donu yen minnu manɛ iko ta-mɛlan. Ta-mɛlan wonu manɛ iko mɔgɔ nagan. Wonu nyɛnsɛnta ka sigi mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ ma. 4Allala Ni Sɛnimɛta sɛnbɛ yigira anu damasi kuma. Bɛɛ ya kan-gbɛrɛ-fɔɛ dabira iko Allata Ni Sɛnimɛ ye anu nabilala nya min. 5Wo wati ya a taran, Yahudiya siyaman bi Yerusalɛm nyɔ nun. Alla-batoli-bɛrɛ le Yahudiya wonu na minnu nara ka bɔ duninya-tonko-nanɛ bɛɛ rɔ. 6Wonu ya kuman kan kɛ bɛɛ lamɔɛn tumɛ min, nyama-wɛ burimatoe nara ka a lɔn min mara. Anu dama kɔndɔfilita bawo anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ ya a lamɔɛn anu bi anuna kan fɔla. 7Anu kɔndɔfilita ha ka kawa. Anu ko, “Min bɛɛ ye kumala kɛ la, Kalili kɛ le kɛnu na! 8A mara kama worɔ ma ye mata kan lamɔɛnna kɛnu da rɔ? 9Male donu bɔra Patiya, Midiya, anubɛ Ilam nyamanɛnu tɔ. Donu bɔra Mɛsapotemiya, Yudiya, anubɛ Kapadosiya nyamanɛnu tɔ. Donu bɔra Ponta, anubɛ Esiya nyamanɛnu tɔ. 10Donu bɔra Parigiya anubɛ Pamfiliya nyamanɛnu tɔ. Donu bɔra Iyipiti anubɛ Libiya nyamanɛ min bi Sairini soe dafɛ. Donu bɔra Romu sɔɛ burɔ fanan. 11Yahudiya anubɛ sibolo gbɛrɛ minnu bi Yahudiyanuna dina rɔ, wonubɛ ma ta-nyɔgɛnu bɔra Kariti anubɛ Arebiya nyamanɛnu tɔ. Hali wo, anu bi Allala kabana-ko-wɔlɛ fɔla min kɛ, ma ye wo lamɔɛnna ma nyɛrɛta kannu tɔ.” 12Anu kɔndɔfilita ka kawa. Anu dama tora anu nyɔgɔn manyinikala ko, “Kɛ kɔrɛ ye kama?” 13Kɔnɔ donu ya dɛnkɛninya-mɔgɛnu mayɛlɛn, anu ko, “Gbɛɛ le ara mɔgɛ kɛnu bira!” 14Kumɛ wo ya a ma, Pita anubɛ a ta-nyɔgɛ kilaya tan-ni-kelannu ya anu nasɔ. Pita kumara nyama ye a kulu mayɛlɛnɛ la. A ko, “N na kelen nyɔgɛ Yahudiyanu anubɛ wole Yerusalɛm-sigilɛ bɛɛ, wo ni wo tole masɔ n na. N bi min fɔla, wa wo wɔlɔ matɔlɔ wo la. 15Gbɛɛ ma kɛnu bira iko a ye wo kɔntɔ nya min bawo sun-tele-wati le kɛ la (9 am). 16Nɛbi Yowɛli ya minna ko fɔ, wo le kɛ la. 17‘Alla ko a si min ma tele labannu tɔ, wo le kɛ la. A ko a si ata Ni Sɛnimɛ layigi mɔgɛ bɛɛ kuma. Mala den keinu anubɛ mala dunmusinu si wɔlɔyiyɛ kɛ. Mala kemini-mɛsɛnu si ko-rayirɛnu yen. Mala kɛmɔgɛnu si kiyonu sa. 18A ko wo telenu tɔ, a si ata Ni Sɛnimɛ layigi hali yɔɔnnu kuma, a keima wo, a musuma wo. Anu dama si wɔlɔyiyɛ kɛ. 19A ko a si kabana koenu yira san kole rɔ anubɛ tamaserenu dugu kole kuma. Yele si bɔ anubɛ tɛ anubɛ ta-sisi-wɛ. 20Yanni ale Marila gbiliya-tele-makawani-bɛ ni ke, a ko tele si fin, karɛ si wulen iko yele. 21Ado, mɔgɔ wo mɔgɔ wa madiyali kɛ Mari tɔgɔ rɔ, a ko wo tigi si kisi.’ 22“Wole Isirɛla mɔgɛnu, wa wo wɔlɔ matɔlɔ kumɛ kɛnu na! Yisa Nasarɛti kɛ, mɔgɛ le wo la nun Alla ya min sɔ. A ya ala sarati yira wo la nun kɛwɔli-sɛnbɛmɛnu anubɛ kabana koenu anubɛ tamaserenu fɛ. Alla ya wonu kɛ ale fɛ, ado wole nyɛrɛ ya wo lɔn bawo a kera wo dama yala. 23Alla ya a latɛgɛ a nyɛrɛ sako fɛ ko Yisa ni don wo bolo. Wole ya a faga bawo wo sɔnta ko hakɛ tiginu ni a gbangban kɔlɔma ma wo yala. 24Kɔnɔ Alla ya a lawuli ka bɔ furinu tɛma. A ya a hɔrɔya saya-dumɛ ma bawo a ti ke tola biralɛ rɔ sayɛ bolo. 25Ado Mansa Dawuda ya Yisala koe fɔ, a ko, ‘Mari ye n fɛ tumɛ bɛɛ. A ye n dafɛ min kɛ, n yisi ti tɔrɔ. 26N yisi la ara fa sewɛ la. Nta kumɛnu mara nyagalen-kumɛnu dɔrɔn na. Hali n mara hadama dan la, n si n sulen yigi-nyimɛ rɔ serr! 27Yigi wo ye n bolo bawo n niyi ti to lakira. I ti sɔn nde, ila Wɔli-Kɛla-Sɛnimɛ ni tuli kanbɛ rɔ. 28I wara habadan-niyi-kilɛnu yira n na. Ado i si n nafa sewɛ la i yakɔrɔ.’ 29“N na kelen nyɔgɛnu, fɔ n ni ma benba Dawudala koe fɔ wo ye ka a gbɛ. A fagara. Anu ya a togon. Ado ha bi, a kanbɛ ye ma fɛ yan. 30Kɔnɔ nɛbi le nun. Alla ya lanyiri min kiri a ye, a ya wo lɔn. Alla ya a keli ko a si ale Dawuda bɔnsɔn do ma mansɛ la iko ale Dawuda ye nya min nun. 31Alla ye a fɛ ka min kɛ yarɔ, Mansa Dawuda ya wo yen. Woletɔ a ye Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ lawuli koe le fɔla nun. A ko a ti a to kanbɛ rɔ, a fɛrɛ-bɔnkɛ si tuli kan min. 32Alla ara Yisa nyɛrɛ kɛ lawuli ka a bɔ furinu tɛma. Ma damasi le sereyɛ wo la. 33A yɛlɛta ka sigi Alla kɔɛn nyimɛ rɔ. A ya Allala Ni Sɛnimɛ sɔrɔn iko a Fa Alla ya lanyiri kiri a ye nya min. Ado Alla ara ata Ni Sɛnimɛ wo labɔn ma kuma iko wo ye min yenna kaka ka a lamɔɛn nya min. 34Mansa Dawuda nyɛrɛ ma yɛlɛ Arinyɛni tɔ kɔnɔ a ko, ‘Mari ya a fɔ n Mari ye ko a ni a mayigi a bolo nyimɛ rɔ 35ha a ni a yogenu ma a kin-sɔ-fan la a kian kɔrɔ.’ 36“Nba, wole Isirɛla mɔgɛ bɛɛ ni a lɔn serr, ko wo ya Yisa min gbangban kɔlɔma ma, Alla ara wo le ma Mari anubɛ ata Mɔgɔ Yabɔnɛ la gbɛ!” 37Mɔgɛnu ya wo lamɔɛn tumɛ min, wo ya anu yisi tɔrɔ dɔgɔma ma de! Anu ya a fɔ Pita anubɛ Yisata kilayɛ doinu ye ko, “Ma na kelen nyɔgɛnu, ma si nfen ma gbɛ?” 38Pita ya a fɔ anu ye ko, “Wo kelen-kelennamɛ-bɛɛ ni yɛlɛma ka wo kan-kɔ sɔ wola hakɛnu na. Wo kɔma, wo ni batasi ale Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ tɔgɛ rɔ, woletɔ Alla si wo makoto wola hakɛnu ma. Alla si ata Ni Sɛnimɛ di wo ma. 39Alla ya lanyiri wo kiri wobɛ wola dannu ye hali minnu bi wula-yan la, ma Mari Alla ye min bɛɛ kelela a wara kɔni.” 40Pita ya anu kawandi ka kuma siyaman fɔ anu ye. A ko, “Wo ni wo nyɛrɛ kisi ka bɔ tɔrɔyɛ wo rɔ min bi nala mɔgɔ yogomɛnu kan ma wola foolɛ rɔ!” 41Mɔgɔ siyaman lara kumɛ kɛ la ka batasi. Anu mɔgɔ waga sawa nyɔgɔn (3,000) kofura anu ma tele wo nyɛrɛ kɔrɔ. 42Wonu tora karanna Yisata kilayɛnu fɛ ka ta-nyɔgɔnyɛ kɛ. Anu tora Marita kima dɔnna anu nyɔgɔn fɛ ka Alla matara. 43Yisata kilayɛ wonu ya kabana ko siyaman anubɛ tamasere siyaman kɛ min ya a ma mɔgɛ bɛɛ kawara. 44Dɛnkɛninya-mɔgɛ bɛɛ tora anu nyɔgɔn fɛ yiri! Anu ya anuna bolo-fannu tafara anu nyɔgɔn tɛma. 45Anu ya anuna duginu anubɛ anuna bolo-fannu feri ka wodi wo rafara anu dama tɛma iko anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ makoe ye nya min. 46Anu tora anu nyɔgɔn nadɛnna Alla Bato Bɔn la tele-wo-tele. Anu ya fen-dɔn-kɛ anu nyɔgɔn fɛ ka Marita kima dɔn anu barɛnu tɔ sewɛ anubɛ famayigiyɛ rɔ. 47Wo bɛɛ rɔ, anu bi Alla tantola. Anu diyara mɔgɛ bɛɛ ye. Minnu bara kisi, Mari tora wonu makofula tele-wo-tele.


text: 1«Alu xana kiiti tege moxo xan, kiiti me tege alu dulu xan, 2bawo alu be kiito tegela tolu xan ɲa men, kiito si tege alu dulu xan wo ɲa kilin in ma. Alu be tolu ta sumanna sumannilanŋo men na, alu ta si suman wo la. 3Mun na dokkondinŋo men be í badinŋo ɲa to, í be í ɲa lola wo to, x'a tara salo men be í fan ɲa to, í ɲa nte wo la? 4Í s'a fo ɲa di í badinŋo ɲen xo: “Í lo, ń xa dokkondinŋo bo í ɲa to,” x'a tara salo be í fan ɲa to? 5Fulankafu in, salo bo í fan ɲa to folo; nin wo keta, í si jelo ke a ɲa ma, xa dokkondinŋo bo í badinŋo ɲa to. 6«Alu xana fen senumanŋolu fili wulolu xoto, i xana taxa i yelema x'alu serende. Alu xana xononkese daxolenŋolu fili lelu xoto, i yelemato xana taxa lo i to. 7«Alu Ala matara, a si di alu ma; alu ŋininno ke, alu si soto ke; alu da konkon, da si yele alu ɲa. 8Moxo wo moxo je Ala matara, wo si soto ke; men je ŋininno ke, wo si fen je; men je da konkon, da si yele wo ɲa. 9Atelu to, moxo joman si son xa kuro di a dinŋo ma, nin a xa buuro ŋinin a la? 10Walla a si sa di a dinŋo ma nin a xa ɲego ŋinin a la? 11Atelu mennu xa jaxu, nin atelu xa fen ɲuma diɲa lon alu dinŋolu ma, alu Fa men be sanŋo to, wo me fen ɲumalu di a tarabaxolu ma bete bete ba, xa tanbi atelu xan? 12«Awa, fen wo fen nin alu b'a fe moxolu x'a ke alu ɲen, alu dulu xa wo ɲoxon ke i ɲen. Wo le fota Musa la sariya nin kilalu la kitaabolu xono. 13«Alu dun da doxomandinŋo fe. Bawo da men be taxala halagilo ma, wo da xa bun, a silo taxama xa di, a taxamabaxolu xa sa. 14Bari silo men be taxala nilamaya banbalo ma, wo da xa doxo, a silo taxama xa xole, a taxamabaxolu man sa. 15«Alu i korosi kila fanolu ma. I saaxama be nala alu ma, bari i xono to, i mu turuma lelu ti. 16Alu s'i lon i la kewalolu ma. Resendin moninŋo si xati ɲogonsaase la ba? Walla turodinŋo si xati ŋaninjuwo la ba? 17Yiri ɲuma si din ɲuma ke, bari yiro men man ɲin, wo si dinŋo ke men man ɲin. 18Yiri ɲuma me din ke no, men man ɲin. Yiro men du man ɲin, wo me din ɲuma ke no. 19Yiri wo yiri nin a nte din ɲuma kela, wo si tege xa fili ta to. 20Wo ɲa kilin in ma, alu si kila fanolu lon i la kewalolu ma. 21«Mennu be ń kilila xo: “Marigi, Marigi”, wolu bee nte dunna Ala la Mansaya xono, fo ń Fa men be sanŋo to sago kebaxolu. 22Kiito lunŋo, moxo kiika s'a fo ń ɲen xo: “Marigi, Marigi”, n man kilaya ke í toxo la ba? N man jinnolu xoyi moxolu to í toxo la ba? N man kawaku kiika ke í toxo la ba? 23Wo to, nte s'a fo wolu ɲen xo: “Ń man alu lon abada. Alu bo ń xoto, kujaxukela innu.” 24«Nte be men fola alu ɲen ɲin ti, xo moxo wo moxo be nte la ɲin xuma innu lamela, x'e ke, wo tigo be le í xo moxo hakilima, men x'a la bunŋo jusigi fataxulo xan. 25Sanjiyo nata, xolu woyota, foɲolu tegeta xa na wo bunŋo xan, bari a man boyi; bawo a tun be lonin fataxulo xan. 26Bari nte be men fola alu ɲen ɲin ti, nin moxo wo moxo be nte la ɲin xuma innu lamela, nin a nte i kela, wo tigo be le í xo hakilintanŋo, men x'a la bunŋo jusigi keɲo xan. 27Sanjiyo nata, xolu woyota, foɲolu tegeta xa na wo bunŋo xan, a woman in boyita muruxumerexe.» 28Isa x'é soto wo xaranŋo la tumo men, jama dabaro tuta bannin a la moxolaxaranɲa la, 29bawo ate tun nte i laxaranna í xo i la sariya karanmoxolu; katugala barako tun be ate la xaranŋo le to.


text: 1Nba, Farisinu ya a lamɔɛn ko Yisa ye karan dannu sɔrɔnna Yɔni ko, ka anu batasi. 2Kɔnɔ Yisa nyɛrɛ sa batasili kɛla fɔ ala karan dannu. 3Yisa ya wo lamɔɛn tumɛ min, a bɔra Yudiya nyamanɛ rɔ ka sɛgi Kalili sigisɔn rɔ. 4A tenbi tala, fɔ a wa tenbi Samariya nyamanɛ rɔ. 5A kera soe do ma Samariya nyamanɛ rɔ min tɔgɛ Saika. Yakoba ya gbɛkole min di ala dan Yusufu ma, a fɛ ma yan soe wo la. 6Ado tele latelen, a kera Yakobala kɔlɔn ma, a bandannɛ. A ya a sulen kɔlɔn wo dafɛ. 7Samariya-musi do nara yi bi tinɛ. Yisa ya a fɔ wo ye ko, “I ti n kɔ yi rɔ? N bi n minna.” ( 8Ala karan dannu tara soe burɔ dɔn-fen san tinɛ.) 9Musi wo ya Yisa yabi ko, “Yahudiya le ile la. Samariya kɛ le nde la. I ye n tarala yi ma?” (Ado Yahudiyanu ti yi min Samariya kɛnuna yi-lafɛ rɔ.) 10Yisa ya a yabi ko, “Ni i ya Allata kɔ-fan lɔn nun anubɛ min bi i tarala yi ma, ile fɔlɔn si wo tara yi ma nun. A ni ni-bila-yi di i ma.” 11Musi wo ko, “N fa, yi-bi-miran sa i bolo. Kɔlɔn don, wo rayan. Ni-bila-yi kɛ ye i bolo mi? 12Ma benba Yakoba le ya kɔlɔn kɛ di ma ma. Ale wo, ala dannu wo, ala kolo-fannu wo, wo bɛɛ ya a min yi kɛ le la. I miri ko i tenbira Yakoba la, wa?” 13Yisa ya a yabi ko, “Min ba yi kɛ min, wo kan la si gbala tun. 14Kɔnɔ nde si yi min di mɔgɔ ma, ni wo ya wo min, a kan la ti gbala tun mumɛ! A ye wo nya le bawo n si yi min di a ma, wo si ma a burɔ iko tenke, ka ma nimaya-yi la a ye. N si habadan-nimayɛ di a ma.” 15Musi ko, “N fa, i yandi, yi wo di n ma, woletɔ n kan la ti gbala tun. N ti na yi bi tinɛ yan fanan tun.” 16Yisa ya a fɔ a ye ko, “Ta ila kei kele. Wo ni na yan tɔ.” 17Musi ko, “N sigini ma kei wara.” Yisa ya a yabi ko, “I wara tonyɛ le fɔ wo la ko i sigini ma kei wara. 18I wara sigi kei loli le fɛ nun. Ado i ye kei min bolo kaka, ila kei-bɛrɛ ma wo la. I wara tonyɛ fɔ n ye.” 19Musi ko, “N fa, n bara a ragbɛ ko nɛbi le ile la. 20Male Samariya kɛnu, ma benbanu ya Alla bato kɔnkɛ kɛ kuma kɔnɔ wole Yahudiyanu ko a fisa, ma ni Alla bato Yerusalɛm. Ile ko kama?” 21Yisa ya a fɔ a ye ko, “I ni la nna kumɛ kɛ la. Wati do ye nala, mɔgɛnu ti ma Fa Alla bato kɔnkɛ kɛ kuma tun. Ado anu ti a bato Yerusalɛm. 22Wole Samariya kɛnu, wo ye min batola, wo ma wo lɔn. Kɔnɔ male Yahudiyanu bi min batola, ma ya wo lɔn bawo kisi-koe bɔnɛ Yahudiyanu denu bolo. 23Wati ye nala, ado nfan, wo ara ke, Allala Ni Sɛnimɛ si a ma, mɔgɛnu ni sɛnbɛ sɔrɔn ka Alla bato a kila-bɛrɛbɛrɛ-wɛ fɛ. Ma Fa Alla ye nyinina batolɛ bɛrɛnu ma minnu si a bato wo nya. 24Alla, niyi le. Minnu bi a batola, anu ni a bato a kila bɛrɛbɛrɛ fɛ ala Ni Sɛnimata dɛnbɛnɛ fɛ iko a ye nyinina a ma nya min.” 25Musi wo ya a fɔ a ye ko, “Anu bi Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ min kelela ko Kirasiti, n ya a lɔn ko wo ye nala. A wa na tumɛ min, a si koe bɛɛ faranfasi ma ye.” 26Yisa ya a yabi ko, “Wo le nde la, min bi kumala i ye kɛ la.” 27Wo wati nyɛrɛ rɔ, Yisala karan dannu nara. Anu ya Yisa anubɛ musi taran kumala min kɛ, anu kawara dɔgɔma ma de! Kɔnɔ anu fenfen ma musi wo manyinika ko, “I ye nyinina nfen ma?” Anu ma Yisa fanan manyinika ko, “I ye kumala a la nfenna?” 28Nba, musi ya ala yi-bi-miran to nyɔ. A sɛgira soe ka a fɔ mɔgɛnu ye ko, 29“Wo na kei do yen min bara n wara-koe bɛɛ fɔ n ye. Fɔsɔkɔrɛ Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ le min bi nala ma kisi-koe la!” 30Anu bɔra soe ka ta Yisa ragbɛ tinɛ. 31Wo wati rɔ, ala karan dannu ya a madiya ko, “Karan-mɔgɔ, i ti fen-dɔn-kɛ?” 32Kɔnɔ Yisa ya anu yabi ko, “Dɔn-fan ye n bolo, wo sa min kalama.” 33Karan dannu wulita anu nyɔgɔn manyinikala ko, “Tumado, mɔgɛ do ara na dɔn-fan la a ye nun.” 34Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Min ya n sɔ ka ata wɔlɛ lakanbali ka wo sako kɛ, wo le si n buyi lafa. 35“Wo kɛnɛna a fɔla ko a ara to karɛ nani, fui-fan-tɛgɛ ni ke kɔnɔ n bi a fɔla wo ye ko wo ni sɛnɛnu mafɛlɛn a kin na! Fui-fannu bara ban mɔla, a tɛgɛ-tumɛ ara ke! 36Min bi fui-fan tɛgɛla, wo ye ala sarɛ sɔrɔnna. A si mɔgɛnu nadɛn habadan-nimayɛ ye iko mɔgɛ si fui-fan ladɛn nya min. Woletɔ mɔgɛ min ya dugi wɔrɔ, anubɛ min ya a tɛgɛ, wonu si sewa anu nyɔgɔn fɛ. 37Tonyɛ le kumɛ kɛ la ka a fɔ ko, ‘Do si a wɔrɔ, do si a tɛgɛ.’ 38N bara wo sɔ fui-fen tɛgɛ tinɛ sɛnɛ rɔ, wo ma wɔli kan min. Mɔgɔ gbɛrɛnu denu wɔlita nyɔ. Wole ara tɔnɛ sɔrɔn wonuna wɔli-kɛ-gbɛ rɔ.” 39Samariya kɛ minnu bi soe wo burɔ, wonu siyaman dɛnkɛninyara Yisa ma ka a tɛgɛ musi wola kumɛ ma bawo a ara a wara-koe bɛɛ fɔ a ye. 40Samariya kɛnu nara Yisa wara tumɛ min, anu ya a madiya ko a ni to anu fɛ. Woletɔ Yisa ya tele fila bɔ anu fɛ nyɔ. 41Mɔgɔ siyaman dɛnkɛninyara a ma ala kawandilila ko la. 42Minnu dɛnkɛninyara, wonu ya a fɔ musi wo ye ko, “Ma ara dɛnkɛninya kaka kɔnɔ ma ma dɛnkɛninya ila kumɛla ko la de! Ma lara a la bawo male nyɛrɛ ara a kan lamɔɛn. Male ya a lɔn serr, ko duninya-kisilɛ le ale la.” 43Yisa ya tele fila bɔ Samariya tumɛ min, a bɔra nyɔ ka ta a warɛ Kalili sigisɔn rɔ. 44A kera a warɛ Kalili tumɛ min, nyɔ-mɔgɛnu ya a rabira a kin na, hali ale nyɛrɛ ara a fɔ nun ko, “Nɛbi ti gbiliyɛ sɔrɔn a nyɛrɛta nyamanɛ rɔ.” Wo mara bawo anu fanan tara le nun Kanan-Ko-Ladiyɛ rɔ Yerusalɛm soe burɔ. A ya koe min bɛɛ kɛ ladiya-wati wo rɔ nyɔ nun, anu bara wo ragbɛ anu nyɛrɛ yɛ la. 46Wo kɔma, Yisa tara tun Kalili-Kena soe burɔ a ya yi yɛlɛma nɔnbɔ-gbɔ-yi la kan min nun. Mɔgɔ-ba-sɛbɛnɛ do siginɛ Kapaniyam soe burɔ nyɔ minna dan kirɛ. 47Ala dan ye faga koe rɔ tumɛ min, a ya a lamɔɛn ko Yisa ara bɔ Yudiya nyamanɛ rɔ ka na Kalili sigisɔn rɔ. Mɔgɔ-ba-sɛbɛnɛ wo tara Yisa wara. A ya a madiya ko a ni ta Kapaniyam ka ala dan lakɛndɛya. 48Yisa ya a fɔ a ye ko, “Ni wo ma ko-wɛ anubɛ kabana-koenu tayen, wo fenfen ti dɛnkɛninya.” 49Mɔgɔ ba wo ya a yabi ko, “N fa, i yandi, ma ta, nna dan kana faga.” 50Yisa ya a fɔ a ye ko, “Ta, ko sa mala ila dan la!” Kei wo lara Yisala kumɛ la. A sɛgira. 51A sɛgimatoe a warɛ tumɛ min, anubɛ ala wɔli kɛlɛnu bɛnta kilɛ la. Wonu ya a fɔ a ye ko, “Ila dan ara fisaya!” 52A ya anu manyinika ala dan fisaya-wati ma. Anu ko, “Tele-kɔ-sa-wati la kunu, fɛrɛma-kaliyɛ ya a boloka.” 53Yisa ya a fɔ a ye wati min tɔ ko, “Ko sa mala ila dan la,” a fa yili tora wo ko. Woletɔ ale anubɛ ala bonna-mɔgɛnu dɛnkɛninyara Yisa ma. 54Yisata kabana-ko-tamasere fila nyɔgɛ le kɛ la, a ya min kɛ wo tumɛ a bɔra Yudiya nyamanɛ rɔ ka ta Kalili sigisɔn rɔ.


text: 1Nɛn kĩnasibu i ku tɔmbu kpuro naanɛ ko be ba gerumɔ ba Hunde Dɛɛro mɔ, adama i bu wɛ̃ɛrio bà n sãa Gusunɔgibun na, domi Gusunɔn sɔmɔ weesugiba yiba handunia ye sɔɔ. 2Yenin min diya i ko kpĩ i tubu be ba Gusunɔn Hunde mɔ. Baawure wi u wura ma Yesu Kirisi u kua tɔnu, wiya u sãa Gusunɔgii. 3Wi u kun maa wure ma Yesu u kua tɔnu, u ǹ sãa Gusunɔgii, Kirisin yibɛrɛwa, wìn gari i nua u sisi, u mam tunuma handunia sɔɔ kɔ. 4Bɛɛ nɛn bibu, i sãa Gusunɔgibu i maa sɔmɔ weesugii be kamia kɔ. Domi wi u wãa bɛɛ sɔɔ u dam mɔ u kere wi u wãa handunia ye sɔɔ. 5Beni handuniagiba ba sãa, yen sɔ̃na ba ka handunian bwisi gari mɔ̀, ma handuniagiba bu swaa daki. 6Bɛsɛ sa sãawa Gusunɔgibu. Baawure wi u Gusunɔ yɛ̃ u ra sun swaa daki, adama wi u kun Gusunɔ yɛ̃ u ku ra sun swaa daki. Yenin min diya sa ko kpĩ su gem ka weesu wunana. 7Nɛn kĩnasibu, i de su kĩana, domi kĩra naamɔwa saa Gusunɔn min di. Baawure wi u tɔnun kĩru mɔ u sãawa Gusunɔn bii, u maa Gusunɔ yɛ̃. 8Wi u kun tɔnun kĩru mɔ, yɛ̃ro kun Gusunɔ yɛ̃ domi Gusunɔ sãawa kĩrun nuuru. 9Wee mɛ Gusunɔ u sun win kĩru sɔ̃ɔsisina, u win Bii teereru gɔrima handunia ye sɔɔ sa n ka wãaru te ta ku ra kpe mɔ wi sɔɔ. 10Amɛniwa kĩi te, ta sãa, n ǹ mɔ bɛsɛra sa Gusunɔ kĩa, adama wiya sun kĩa, ma u win Bii gɔrima u ka ko abɔru bɛsɛn toranun sɔ̃. 11Nɛn kĩnasibu, Gusunɔ ù n sun kĩ too nge mɛ, n weenɛ bɛsɛn tii su maa kĩana. 12Goo kun Gusunɔ waare. Sà n kĩanɛ, Gusunɔ u ka sun maninɛ, ma win kĩra yibumɔ bɛsɛ sɔɔ. 13Sa yɛ̃ ma sa ka nùn maninɛ, win tii maa ka sun maninɛ domi u sun win Hunde Dɛɛro kã. 14Bɛsɛ maa sa wa, sa maa seeda dimɔ ma Baaba u win Bii gɔrima u ka ko handunian Faaba kowo. 15Baawure wi u wura ma Yesu sãawa Gusunɔn Bii, Gusunɔ ka nùn maninɛ, ma yɛ̃ro maa ka Gusunɔ maninɛ. 16Ma bɛsɛ sa kĩi te yɛ̃, sa maa tu naanɛ doke te Gusunɔ u mɔ bɛsɛ sɔɔ. Gusunɔ sãawa kĩrun nuuru. Baawure wi u tɔnun kĩru mɔ u ka Gusunɔ maninɛ, Gusunɔ maa ka nùn maninɛ. 17Nge mɛya win kĩra yibusinɛ bɛsɛ sɔɔ, kpa sa n ka toro sindu mɔ siribun sanam, domi nge mɛ Kirisi u sãa, mɛya maa bɛsɛn tii sa sãa handunia ye sɔɔ. 18Bɛrum sari kĩru sɔɔ, kĩi te ta yiba ta ra bɛrum kpuro gire. Ǹ n mɛn na, wi u bɛrum mɔ, kĩra kun yiba wi sɔɔ, domi u sɛɛyasiabu yĩiyɔ. 19Kĩra wãa bɛsɛ sɔɔ yèn sɔ̃ Gusunɔ u gbia u sun kĩa. 20Goo ù n nɛɛ u Gusunɔ kĩ ma u win beruse tusa, u sãawa wee kowo. Domi wi u kun win beruse kĩ wi u waamɔ, u ǹ kpɛ̃ u Gusunɔ kĩa wi u kun waare. 21Gusunɔ maa sun wooda yeni wɛ̃ u nɛɛ, wi u nùn kĩ, u de u n maa win beruse kĩ.


text: 1N na kelen nyɔgɛnu, n ma ke kumala wo ye iko n si kuma wonu ye minnu bi Allata Ni Sɛnimɛ kɔrɔ nya min. Fɔ n ni kuma wo ye iko mɔgɛ min bilanɛ duninya kɛ fɛ anubɛ den-pulannu dɛnkɛninyɛ rɔ. 2N ya kin-yi di wo ma bawo wo ma ke bɛ dɔn-fen-bɛrɛ-dɔn ma nun. Hali kaka, wo ti ke a dɔnna 3bawo wo miriya anubɛ duninya-mɔgɛnutɛ, kelen de! Ha ka, keliyɛ anubɛ sɔsɔlɛ ye wo nyɔgɔn tɛma. Wonu denu si a yira ma la ko wo ye ko ladanna iko dɛnkɛninyabɛlɛnu bi a mala nya min. 4Do wa a fɔ ko, “Nde ye Pɔli le fɛ,” do ko, “Nde ye Apalasi le fɛ,” wo wa wo ma, wo sa ko-ladanna worɔ iko duninya-mɔgɛnu, wa? 5Nfen bi a mala, mabɛ Apalasi kolo wo yala? Allala wɔli kɛlɛ le male la dɔrɔn. Wo dɛnkɛninyara Yisa ma tumɛ min, ma ya wo dɛnbɛ. Mari ya wɔlɛ min di ma kelen-kelennamɛ-bɛɛ ma, ma ye wɔlɛ wo le kɛ tinɛ tolon! 6Nde le ya sugi fui, Apalasi ya a yi sa kɔnɔ Alla le ya a ma, a fɛrɛnta ka sabati. 7A fuila wo, a yi-kɛla wo, fen ma wonu na. Alla min bi a mala, fui-fan ni fɛrɛn ka sabati, wo le kolo. 8A fuila wo, a yi-kɛla wo, dan-nafara woo sa wonu tɛma. Alla si wonu barayi iko anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ wɔlita nya min. 9Allata wɔli-kɛ-nyɔgɛnu denu bi ma dama la. Allata sɛnɛ le wole la. Ado Allata bɔn le wo la fanan. 10Allata hinɛ fɛ, n bara nna wɔlɛ kɛ iko bon-sɔla-hɛnkilimɛ. N ya bɔn wo kurukɛ, wo kɔma, mɔgɔ gbɛrɛ ya a dagɛ lawuli. Kɔnɔ mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ ni a ma a fɛrɛma bɔn wo sɔ tinɛ. 11Ado Alla ara ban Kirasiti Yisa kelen pe mala bɔn wo kurukɛ la. Kurukɛ gbɛrɛ ti ke kɛla tun ale kɔma. 12Do si sɛnɛ bi, ni wo ma, wodi-gbɛ, ni wo ma, kuru-da-gbɛlɛ ka a sɔ bon-kurukɛnɛ wo kuma. Kɔnɔ donu si kɔlɔma bi, ni wo ma, kalɛ, ni wo ma, binyɛ. 13Kɔnɔ Kirasiti wa na tumɛ min, mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛta wɔli-kɛ-gbɛ si bɔ gbɛ rɔ bawo tɛ si mɔgɛ bɛɛta wɔli-kɛ-gbɛ labɔ gbɛ rɔ wulɔn tele. Tɛ si a kɔrɔbɔ ka a mɔlɔn labɔ gbɛ rɔ. 14Ni bɔn wo kananta, wo sɔlɛ si ata barayi sɔrɔn. 15Kɔnɔ ni minta wɔli-kɛ-gbɛ mintanta, wo tigi si bɔnɔ a rɔ worɔ. Ale nyɛrɛ si kisi kɔnɔ a si ma iko anu bara a labɔ tɛ rɔ le. 16Wo ya a lɔn ko Alla Bato Bɔn le wole la serr! Ado wo ya a lɔn fanan ko Allata Ni Sɛnimɛ siginɛ wo rɔ! 17Woletɔ ni mɔgɔ wo mɔgɔ ya Alla Bato Bɔn latinya, Alla si wo tigi kasara pɔ! A ye wo nya bawo Alla Bato Bɔn sɛninyani de, ado ata Bato Bɔn le wole la. 18Mɔgɔ wo mɔgɔ kana a nyɛrɛ yanfa. Ni min mirinɛ ko hɛnkilimɛ le ale la duninya kɛ rɔ, a fisa, duninya ni a lɔn kuntan la alako a si hɛnkili-bɛrɛ sɔrɔn nya-min. 19Duninya kɛ ya min lɔn hɛnkilimayɛ la, kuntanyɛ le wo la Alla yala. Iko a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ nya min ko, “Alla si hɛnkilimɛnu bira anu nyɛrɛta halliyɛ rɔ.” 20A sɛbɛnɛ kan tinɛ do rɔ tun Allala kitabu rɔ ko, “Hɛnkilimɛnu miriya Mari yala, ko-fuyi le wo la.” 21Woletɔ mɔgɔ wo mɔgɔ kana a nyɛrɛ wasi ko a ye kun tigi do le fɛ bawo wotɛ le fan damasi la. 22Nde, Pɔli wo, Apalasi wo, Pita wo, duninya kɛ wo, niyi wo, sayɛ wo, fan minnu bi nyɔ kaka wo, fan minnu bi sina wo, wotɛ le wo bɛɛ la. 23Ado Kirasititɛ le wole fanan na, Allatɛ le Kirasiti la.


text: 1Yisa bɔɛ Yairasi warɛ, a makolota kan min, a sɛgira nyɔ. Ala karan dannu bilanɛ a fɛ. 2Sulen-Tele ma, a ya mɔgɛnu karan Yahudiyanuna dina-bɔn la. Mɔgɔ siyaman nadɛnta nyɔ. Anu ya ala karan lamɔɛn tumɛ min, anu dama kawara. Anu ya nyinikalɛ kɛ ko, “Yon ya hɛnkili kɛ di a ma? A ya hɛnkili kɛ bɛɛ sɔrɔn mintɔ? A si ke kabana koenu mala kama? 3Bon-tuwalɛ le ma kɛ la, Mariyamala dan kɔni? Yemesi, Yusufu, Yudasi, anubɛ Saimon, a dɔgɔ keminɛnu le wonu na. A dɔgɔ musi bɛɛ siginɛ yan de!” Woletɔ a bɔrɔbɔnɛ anu bolo. Anu ma sɔn dɛnkɛninyala a ma. 4Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Nɛbi si gbiliyɛ sɔrɔn kan tinɛ bɛɛ fɔ a nyɛrɛ sɔrɔn-soe burɔ anubɛ ala mɔgɛnu bolo.” 5A ya a bole sa kirayatoe dandenu kuma alako wonu na si kɛndɛya nya min. Kɔnɔ wo kɔma, a ma ke kabana koe gbɛrɛ kɛla nyɔ. 6A kawara anuna dɛnkɛninyabɛlitayɛ ma kati! Wo kɔma, so-mɛsɛ minnu bi nyɔla foolɛ rɔ, Yisa tagamanta wo bɛɛ rɔ ka mɔgɛnu karan. 7A ya ala karan den tan-ni-filɛnu kele anu nyɔgɔn fɛ ka anu sɔ fila-filanyɛ ma. A ya nyina-gben-sɛnbɛ di anu ma. 8Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Dɔn-fen wo, tagama-bɔrɔ wo, wodi wo, hali duruki gbɛrɛ, wo kana ta wo fenfen na wo bolo fɔ wola sewuri. Wo ni wota sanbarɛ don.” 10A ya a fɔ anu ye fanan ko, “Wo ni to wo yiya fɔlɛ rɔ, ha wo bɔ-tumɛ ni ke soe wo burɔ. 11Ni anu ma wo rabira soe min tɔ hali ka anu tole masɔ wo la, wo tenbi soe wo bolokala, wo ni wo kian ragbɔngbɔn nyɔ. Wo si ma sereyɛ la anu kan ma!” 12Nba, anu tara kawandili bɔ tinɛ ko mɔgɛnu ni yɛlɛma ka anu hakɛnu boloka. 13Anu ya nyina siyaman gben ka tuli kɛ kirayato siyaman ma anu kɛndɛya-koe la. 14Mansa Hɛrodi ya Yisa wara-koe bɛɛ lamɔɛn bawo Yisa mankan ara nyɛnsɛn kan tinɛ bɛɛ rɔ. Mɔgɛ donu ya anu miri ko, “Yɔni-Batasi-Kɛlɛ ara sɛgi a niyi la. Wo le ya a to, a ye kabana-ko-wɛnu kɛla a sɛnbɛ la.” 15Kɔnɔ donu ko, “Nɛbi Ilaya le ale la.” Donu fanan ko, “Fɔlɔ-nɛbi-wɛ do le ale la.” 16Mansa Hɛrodi ya wo lamɔɛn tumɛ min, a ko, “Yɔni-Batasi-Kɛlɛ le, yɔ! N ya a kunyɛ tɛgɛ a la kɔnɔ a ara a sɛgi a niyi la.” 17Hɛrodi ya a dɔgɔ keminɛ Filipila musi bi a bolo min kɛ nun, Yɔni-Batasi-Kɛlɛ tora a fɔla Hɛrodi ma nun ko, “A ma bɛn i ni i dɔgɔ keminɛla musi bi a bolo!” Wo le ya a ma, Hɛrodi nyɛrɛ ya Yɔni bira-koe latɛgɛ nun ka a sa yele la alako a si ala musi Hɛrodiyasi hɛnɛ nya min. 19Ala musi Hɛrodiyasi diminyanɛ Yɔni ma nun. A faga-sɔgɛ ya a bira kɔnɔ a ma ke a fagala Mansa Hɛrodila ko la. 20Mansa Hɛrodi kilanta Yɔni la bawo a ya Yɔni lɔn mɔgɔ-nyimɛ la, ado a sɛnima. Woletɔ a ya a kandan a kin na! Hɛrodi wa a tole masɔ Yɔni la tuma-wo-tuma, a kɔndɔ si fili kɔnɔ hali wo, a di a ye ka a tole masɔ a la tun! 21Tɔ-a-la, Hɛrodiyasi ya fɛrɛ sɔrɔn Yɔni ma. Mansɛ sɔrɔn-tele kera tumɛ min, a ya ladiyɛ kɛ ala kun tiginu ye nun anubɛ ala kɛlɛ-den-kunyɛnu anubɛ Kalili nyamanita-mɔgɔ-banu. 22Hɛrodiyasila dunmusi donta bɔn la ka a dɔn anu ya la. Dɔn-kɛ wo ya Mansa Hɛrodi anubɛ a ta-nyɔgɛnu hɛnɛ kati! Nba, mansɛ ya a fɔ dunmusi ye ko, “Nfen sɔgɛ ye i la? I ye fenfen fɛ, n si wo di i ma. 23N bara n keli, i wa n madiya fenfenna ko la, n si wo di i ma, hali nta nyamanɛ talɛ!” 24Woletɔ dunmusi tara a na manyinika. A ko, “N ni nfen fɔ a ye?” A na ya a yabi ko, “Yɔni-Batasi-Kɛlɛ kunyɛ.” 25Dunmusi sɛgira mansɛ wara tiriya ka a fɔ a ye ko, “N bi a fɛ, i ni Yɔni-Batasi-Kɛlɛ kunyɛ sa miran rɔ ka a di n ma kaka!” 26Kumɛ wo ya mansɛ yisi tinya bɛrɛkɛ! Kɔnɔ a ma ke a sɔsɔla bawo a ara a keli a ye mɔgɛ bɛɛ yala. 27Woletɔ a ya a makandannɛ do sɔ tiriya ko a ni na Yɔni kunyɛ la. A makandannɛ wo tara yele la ka Yɔni kunyɛ tɛgɛ a la. 28A nara a la miran rɔ ka a di dunmusi wo ma. Dunmusi fanan ya wo don a na bolo. 29Yɔnila karan dannu ya wo lamɔɛn tumɛ min, anu nara a furi bi tinɛ ka ta a togon. 30Yisala kilayɛnu sɛgira a wara. Anu ya koe min bɛɛ kɛ, anubɛ ka mɔgɛnu karan nya min, anu ya wo bɛɛ rakaran Yisa ye. 31Mɔgɔ siyaman bi ta-ni-sɛgi kɛla nya min, Yisa anubɛ ala karan dannu ma fɛrɛ sɔrɔn hali ka fen dɔn. Woletɔ a ya a fɔ anu ye ko, “Ma ta wona ma dan na kan tinɛ do rɔ. Ma ni ma sulen watini kɔrɔ.” 32Nba, anu dɔrɔn de donta kulɔn rɔ ka ta wula-da-rakolɔn rɔ anu dan na. 33Hali wo, mɔgɔ siyaman ya anu tamatoe yen! Anu burimatoe tara anu yarɔ ka bɔ soe bɛɛ rɔ. Anu fɔlɔn kera kan tinɛ wo rɔ Yisa anubɛ ala karan dannu yarɔ. 34Yisa bɔra kulɔn rɔ tumɛ min, a ya nyama-belebele-wɛ wo yen. A yisi fara kinikinɛ la anuna ko la bawo anu manɛ iko saga-fɛ-birala sa sagɛ minnu fɛ. Wo le ya a ma, a wulita anu karanna ko siyaman na. 35Wurɛ kera tumɛ min, ala karan dannu ya a fɔ a ye ko, “Suyi ara ke. Ado wulɛ le kɛ la. 36Sɛnɛ minnu bi yan dafɛ anubɛ so-mɛsɛnu, i ni nyama lata nyɔnu tɔ alako anu ni ta dɔn-fan do san anu nyɛrɛ ye.” 37Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Wole nyɛrɛ ni dɔn-fan di anu ma.” Anu ya a manyinika ko, “I ye a fɛ ma ni ta san-kelen-sarɛ don biredi rɔ anu de-nyini koe la?” 38Yisa ya anu yabi ko, “Biredi yili ye wo bolo? Wo ta a mafɛlɛn.” Anu ya wo lɔn tumɛ min, anu ya a fɔ a ye ko, “Ma ya biredi loli yen anubɛ yɛgɛ fila fanan.” 39Nba, Yisa ya a fɔ ala karan dannu ye ko, “Wo ni mɔgɛ bɛɛ fara ka anu kurun kurɔn nasigi bin kuran kuma.” 40Woletɔ mɔgɛnu sigira mɔgɔ kɛmɛ-kɛmɛyɛ ma, ani mɔgɔ bi-loli bi-lolinyɛ ma. 41Wo kɔma, Yisa ya biredi loli anubɛ yɛgɛ filɛ wonu bi. A ya a yɛ layɛlɛ san ma ka baraka bira Alla ye. A ya biredi loli wo rakerikeri ka a don ala karan dannu bolo alako anu ni wonu tafara mɔgɛnu tɛma. A ya yɛgɛ fila fanan fara anu dama tɛma. 42Bɛɛ ya fen dɔn ka fa pim! 43Mɔgɛnu datoe min tora, karan dannu ya sende tan-ni-fila lafa biredi kundi anubɛ yɛgɛ toe wo la. 44Kei minnu ya biredi wo dɔn, wonu yatɛ bɛnta mɔgɔ waga loli ma. 45Yanni a ni nyama lata, Yisa ya ala karan dannu sigi kulɔn rɔ tiriya ka anu nata a yarɔ dalɛ kɔma Bɛti-Sayida soe burɔ. 46A ban mɔgɛnu masarala, a yɛlɛta kɔnkɛ kuma ka madiyali kɛ. 47Wura dɛ wo la, kulɔn ara ke dalɛ tɛma, ado Yisa kelen pe le gbele ma. 48A ya a yen ko ala karan dannu bi tɔrɔla kulɔn lata koe rɔ bawo fɔnyɔ ara a kunyɛ sa anu ma. Su talɛ ma, Yisa ye tagamana yi kuma anu bara la. A tora doni, a ni tenbi anu na nun. 49Kɔnɔ anu ya a yen tagamana yi kuma tumɛ min, anu ya a lɔn yiyɛ le la. Anu gbele-gbelenta kilan bolo. 50Anu dama kun makɔra. Yisa kumara anu ye kelenna! A ko, “Wa wo yisi-kimɛ! Nde le. Wo kana kilan!” 51A donta anu fɛ kulɔn rɔ. Fɔnyɔ sigira a la don! Karan dannu kawara bɛrɛkɛ! Anu kɔndɔ filita bawo 52anu ma biredi koe wo nya-yen bɛ min kɛ nun. Anu yisi gbɛlɛyara ado anu ma ke kɛ fanan nya-yenna. 53Anu ya dalɛ tɛgɛ ka na Kɛnɛsarɛti soe burɔ. Anu ya kulɔn kiri nyɔ. 54Anu bɔra kulɔn rɔ nya min, mɔgɛnu ya Yisa lɔn kelenna! 55Woletɔ anu burimatoe tara kan tinɛ bɛɛ rɔ ka na kirayatoenu na a wara. Anu nara anu na sanyilinu tɔ. 56Yisa tara kan tinɛ min bɛɛ rɔ, a mara so-mɛsɛ la wo, a mara so-wɛ la wo, a mara sɛnɛ la wo, mɔgɛnu ya anuna kirayatoenu bi ka anu sa barɛ tɛma. Anu ya a madiya alako a ni sɔn kirayatoenu ni anu bole tugu hali ala duruki da-gbole la. Min bɛɛ ya anu bole tugu a la, wonu kɛndɛyara.


text: 1Nge mɛ Yesu u bɔsu, u durɔ goo wa wi ba mara ka wɔ̃koru. 2Win bwãaba nùn bikia ba nɛɛ, yinni, weren torarun sɔ̃na ba ka durɔ wi wɔ̃koru mara. Win tiigira? Nge win tundo ka win mɛrogira. 3Yesu u bu wisa u nɛɛ, n ǹ mɔ durɔ wi, ǹ kun mɛ win tundo ka win mɛro ba tora, adama ba nùn marawa ka wɔ̃koru kpa Gusunɔn sɔmburu tu ka sɔ̃ɔsira wi sɔɔ. 4Sa ǹ ko ko sa kun wi u man gɔriman sɔmburu kue sanam mɛ sɔ̃ɔ wãa. Wɔ̃kura sisi tè sɔɔ goo kun kpɛ̃ u sɔmburu ko. 5Sanam mɛ na wãa handuniaɔ nɛna na yen yam bururam. 6Ye u yeni gerua u kpa, u yãatam sia temɔ, ma u ka yãatam mɛ tem kɔka, ma u tem mɛ wɔ̃ko win nɔni tɛɛni. 7Ma u nùn sɔ̃ɔwa u nɛɛ, u doo u wubu yɛru ge ba mɔ̀ Siloeɔ. Yĩsi ten tubusiana, gɔra. Ma durɔ wi, u win swaa sua u da u wuba, ma u wurama ka nɔni sannu. 8Ma win wɔɔ beragibu ka be ba ra raa nùn wa u n bara mɔ̀, ba bikianamɔ, wi u ra raa sinɛ mini u n bara mɔ̀, n ǹ wiya mini? 9Ma gaba nɛɛ, wiya. Gaba maa nɛɛ, n ǹ wi mi, u ka nùn weenɛwa. Ma win tii u bu sɔ̃ɔwa u nɛɛ, nɛna mi ni. 10Ba nùn bikia, amɔna n kua wunɛn nɔni ka wukiara. 11Ma u bu wisa u nɛɛ, durɔ goo wi ba ra soku Yesu, wiya u tem kɔka ma u nɛn nɔni tɛɛni, ma u man sɔ̃ɔwa u nɛɛ, n doo Siloeɔ n wubu. Na da na wuba ma na yam wa. 12Ba nùn bikia ba nɛɛ, mana durɔ wi, u wãa. Ma u nɛɛ, na ǹ yɛ̃. 13Ma ba ka durɔ wi da Falisiban mi, wi u raa sãa wɔ̃ko mi. 14N deema tɔ̃ɔ wɛ̃rarugiru sɔɔra Yesu u tem kɔka u ka nùn yam waasia. 15Ma Falisiba ba kpam nùn bikia ba nɛɛ, amɔna u kua u ka yam wa. U bu wisa u nɛɛ, durɔ wiya u nùn tem tɛɛnia win nɔniɔ, ma u wuba ma u yam wa. 16Gabu Falisiba sɔɔ ba nɛɛ, durɔ wi u yeni kua u ǹ nɛ saa Gusunɔn min di, yèn sɔ̃ u ǹ tɔ̃ɔ wɛ̃rarugiru gara. Gaba maa bikia ba nɛɛ, amɔna durumgii u koo ka kpĩ u sɔm maamaakigii nini ko. Ma sikirinɔ ga dua ben suunu sɔɔ. 17Ba kpam wɔ̃ko wi bikia ba nɛɛ, wunɛ maa ni? Wunɛ wi durɔ wi, u yam waasia, amɔna a wi garisi. Ma u nɛɛ, Gusunɔn sɔmɔwa u sãa. 18Adama Yuuba ba ǹ naanɛ sãa ma durɔ wi, u raa wɔ̃ko sãa ma u kpam yam wa, sere ye ba win tundo ka win mɛro soka. 19Ma ba bu bikia ba nɛɛ, bɛɛn biiwa mini? Wi i nɛɛ i mara ka wɔ̃koru? Amɔna u ka yam waamɔ tɛ̃. 20Ma win tundo ka win mɛro ba bu wisa ba nɛɛ, sa yɛ̃ kam kam ma bɛsɛn biiwa mi, wi sa mara ka wɔ̃koru. 21Adama mɛ u kua u ka yam wa, bɛsɛ sa ǹ yɛ̃, wi u maa nùn yam waasia, sa ǹ yɛ̃ro yɛ̃. U bwisi mɔ win tii, i nùn bikio, u koo bɛɛ sɔ̃. 22Ba yeni geruawa Yuuban bɛrum sɔ̃. Domi Yuuba ba nɔɔ tia kua kɔ ma baawure wi u wura ma Yesu sãawa Kirisi wi, ba koo yɛ̃ro girawa ben mɛnnɔ yerun di. 23Yen sɔ̃na ba gerua ba nɛɛ, u bwisi mɔ win tii, bu nùn bikio. 24Ma Falisiba ba durɔ wi u raa wɔ̃ko sãa soka nɔn mɛɛruse, ma ba nùn sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, u Gusunɔ bɛɛrɛ wɛ̃ɛyɔ, be, ba yɛ̃ ma Yesu wi, durumgiiwa. 25U bu wisa u nɛɛ, ù n durumgiin na, nɛ na kun yɛ̃. Gãa teena na yɛ̃, na raa wɔ̃ko sãa, adama tɛ̃ na yam waamɔ. 26Ba nùn bikia ba nɛɛ, amɔna u nun kua. Amɔna u koosina wunɛn nɔni ka wukiara. 27Ma u nɛɛ, na raa bɛɛ sɔ̃ɔwa, i ǹ maa man swaa daki. Mban sɔ̃na i kĩ i kpam nɔ. Nge bɛɛn tii i kĩ i maa kowa win bwãabu. 28Ma ba nùn yaakoru wɔri ba nɛɛ, wuna a sãa siin bɔ̃ɔ mi, adama bɛsɛ Mɔwisin bwãaba sa sãa. 29Bɛsɛ sa yɛ̃ ma Gusunɔ u ka Mɔwisi gari kua, adama wini, sa ǹ mam yɛ̃ mìn di u na. 30Ma durɔ wi, u bu sɔ̃ɔwa u nɛɛ, geema, bitin gariya ye i ǹ ka yɛ̃ mìn di u na. Ka mɛ, sii man yam waasia. 31Sa yɛ̃ ma Gusunɔ u ku ra toron gari nɔ, adama tɔn be ba nùn nasie, ma ba mɔ̀ ye u kĩ, beya u ra swaa daki. 32Saa toren di goo kun nɔɔre ba tɔnun nɔni wukia wi ba mara ka wɔ̃koru. 33Durɔ wi, ù kun wee saa Gusunɔn min di, u ǹ kpɛ̃ u gãanu ganu ko. 34Ma ba nùn sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, toraru sɔɔra ba nun mara mam mam. Yera a tamaa kaa sun keu koosia? Ma ba nùn gira mɛnnɔ yerun di. 35Yesu u nua ma ba durɔ wi gira. Ye u nùn wa u nùn bikia u nɛɛ, a Tɔnun Bii naanɛ doke? 36Durɔ wi, u nɛɛ, tɔnwero, a man sɔ̃ɔwɔ wara Tɔnun Bii wi, kpa n wa n ka nùn naanɛ doke. 37Yesu u nùn wisa u nɛɛ, a nùn wa kɔ, wiya ka nun gari mɔ̀ mi. 38Durɔ wi, u nɛɛ, Yinni, na nun naanɛ doke. Ma u yiira Yesu wuswaaɔ. 39Yesu u nɛɛ, siribun sɔ̃na na na handuniaɔ, be ba kun yam waamɔ kpa bu ka yam wa, be ba maa yam waamɔ bu ka ko wɔ̃kobu. 40Falisi gabu be ba wãa ka wi sannu ba gari yi nua. Ba nùn bikia ba nɛɛ, bɛsɛn tii maa wɔ̃koba? 41Ma Yesu u nɛɛ, ì n sãan na wɔ̃kobu, i ǹ ko i n daa toraru mɔ. Adama yèn sɔ̃ i gerumɔ i yam waamɔ, yen sɔ̃na i wãa toraru sɔɔ ka tɛ̃.


text: 1Nyini sin, na ma kaaki aŋu mɛrɛkɛ be ka i fite aŋgoro sujura, i la yiko agaya, na i woowa n ata wein abara ayɛ durunya n kɛrɛ. 2Na wɔ yɛ i konvi su atiɛn faŋga su ka, “Wɔ kpaasi. Babilɔn miɛ kpiri n akpaasi. Wɔ kaaki awiɛwiɛ tiɛm, ni ajinim, ni deke ŋgbɛɛnŋgbɛɛnm, ni anuma tiɛm woobiri wɔ. 3Dama durunya n nufɔm kɛrɛ nuuri i nzan ye bu kɔɔri somaya yiri dɔ a. Na durunya n nu nfɛmɛm kɛrɛ kɔ kpiniiri yiri yoori bu soma. Na kabo i la ajɛkɛ na i koro tara má i ŋu ni, durunya n nu watafɔm gusu nya bu ajɛkɛ fite i dɔ ɔ.” 4Na ma kaaki ati akonvi be ŋga bekun, ka i sujɔjɔ aŋgoro n nu, i ŋa, “M minɛm, am fite miɛ n nu, na má am yo bu satiɛ yoowa n be, na má wahara n bo i suba bu dɔ n tu am. 5Dama miɛ n nufɔm satiɛ yoowa n aju Nyɛmɛ dɔ aŋgoro, na i wara koro fi má bu satiɛ yoowa n sa. 6Sam bo bara n yoori bu ni, yo i gusu sɔ, tɔ i kaari i ŋusu nnyɔ. Ma i ŋu kekereke tara kabo i yo ma minɛm ŋuuri kekereke ni. 7Kabo i yo wuraari i ŋu kpiri na i diiri i tii barasu ni, kere i kekereke na i ahore gusu saaki sɔ. Dama i ŋa, ‘Ma di fɛmɛ, m ti má kunafɔ, m ahore sáaki má cɛɛn be.’ 8Nyini dɛɛ ti, lekun ye kekereke bá tɔ i ŋu a. Yiri la tukpaki, ni ahoresaaki, ni ahɔɛ. Na sin yára i, dama Micɛra Nyɛmɛ n bo i cin i sui n la yiko agaya.” 9Na durunya n nu nfɛmɛm bo bu kɔ kpiniiri i na bu ni yiri diiri bu tii ni, bu ŋu kabo sin je i, na bu ŋu kabo ŋmisini yasu kɔ aŋgoro barasu, na bu sún, na bu bó awie. 10Kekereke n bo wɔ tu i n dɛɛ ti, i ma bu sɛrɛ wɔ, na bu jina dede, na bu nya suse ka, “Keto, keto, am niɛ ahin miɛ bambaka ni. Babilɔn bo i ti miɛ kpiri n lɛɛ ye ba kaba acin i sui, ye i kɛrɛ aka ŋgbɛɛn, anyumbaa kata ni i teke n nu bɛrɛ n a.” 11Na watafɔm bo bu wo durunya n nu ni susun, na bu sukoko miɛ ni, dama be to má bu gɔɔri n kun. Be to má bu sika, ni jɛtɛ, ni afere barasu nbem bo bu yo nyumi na bu la gɔ ni. Be to má bu suturam barasu barasu bo bu yo nyumi na bu la gɔ ni. Be to má bu bakam bo bu fa yo biɛ kpakpam ni, ni bu ayaba barasu kɛrɛ bo bu fa sui jee yo bu ni, ni deke kɛrɛ bo bu fa baka fa sense bu, ni deke kɛrɛ bo bu fa jawii bulaari, ni yabuɛ fa yo bu na bu la gɔ agaya. 12Be to má bu sika, ni jɛtɛ, ni afere barasu nbem bo bu yo nyumi na bu la gɔ ni. Be to má bu suturam barasu barasu bo bu yo nyumi na bu la gɔ ni. Be to má bu bakam bo bu fa yo biɛ kpakpam ni, ni bu ayaba barasu kɛrɛ bo bu fa sui jee yo bu ni, ni deke kɛrɛ bo bu fa baka fa sense bu, ni deke kɛrɛ bo bu fa jawii bulaari, ni yabuɛ fa yo bu na bu la gɔ agaya. 13Be kaaki to má bu toro neŋge barasum bo bu la nvanvani, ni ayiri kunkuunwa nvanvani, ni baka nyunvuin nvanvanifɔ, ni nzan, ni ŋguin, ni kpɔnɔ samɛnɛ, ni diire, ni naanim, ni nbɔɛm, ni kpɔŋgɔm, ni kpɔŋgɔ torokum, ni akɔɔm, ni domuɛm. 14Na watafɔm n ase i ka, “Dekem bo a yo koro bu agaya n kɛrɛ aŋmati ayaki u, u ajɛkɛm, ni u neŋge kpakpam kɛrɛ bo a la bu akɔ ayaki u, a nyá má i be kun.” 15Watafɔm bo bu yoori neŋgefɔm nyini miɛ n dɛɛ ti ni, bu kɔ́ jina dede wɔ, dama sɛrɛ ti bu fa kɔ kekereke n bo wɔ tɔ miɛ n nu ni, na bu ahore saaki agaya na bu sun. 16Na bu se ka, “Keto, keto, am niɛ ahin miɛ bambaka ni. I yo kara sutura barasu barasu nyunyumi, na i la sika jɔrɔkɔm, ni aferem barasu barasu bo bu yo nyumi na bu la gɔ agaya ni. 17Nyini neŋge n kɛrɛ akaba aka ŋgbɛɛn, anyumbaa kata ni i teke n nu bɛrɛ n a.” Na lee bambaka kanfɔm, ni leefɔm, ni lee wurafɔm, ni bo bu juma nati tieku nzue n su n kɛrɛ akɔ ajina dede. 18Na bu jina niɛ kabo miɛ ni suje sin barasu na ŋmisini yasu kɔ aŋgoro ni, na bu bo awie se ka, “Miɛ bɔnɔ wo bɛrɛ bo i ju ahin miɛ bambaka n a?” 19Na bu susasa tuturi gɔ bu tii su na bu kere ka bu ahore asaaki agaya, na bu susun, na bu suse ka, “Keto, keto, am niɛ ahin miɛ bambaka n ni. Dama minɛm kɛrɛ bo bu la lee bambakam na bu juma nati tieku nzue n su n nya bu neŋgem fite nyini miɛ n dɛɛ ajɛkɛ n nu wɔ. Ye wɔ kaba aka ŋgbɛɛn, anyumbaa kata ni i teke n nu bɛrɛ n a. 20Ambɛrɛ bo am wo aŋgoro nu, ni Nyɛmɛ minɛm, ni Yesu jaramasam, ni Nyɛmɛ nɔaniɛ kanfɔm, am ma am ahore jɔ fa kɔ kabo miɛ kpiri n aka ŋgbɛɛn barasu bɛrɛ ni, dama Nyɛmɛ subisa i nɔɔ nu ma am a.” 21Na Nyɛmɛ mɛrɛkɛ faŋgafɔ be n afa yabuɛ bambaka, na wɔ fa atu aji tieku nzue n nu, na wɔ se ka, “Sɔ ye Nyɛmɛ fá Babilɔn miɛ kpiri n fa ji wuum a, na i busu be bá ŋu má. 22Be ti má deke be ŋga miɛ n nu kun, i biɛku kanfɔ o, i jue difɔ o, i tere kanfɔ o, ni awiɛ kanfɔm. Na jumayofɔ barasu be mmɔɔ gusu wo má miɛ n nu kun, be ti má ŋgani san yabuɛ be ŋga miɛ n nu kun. 23Na fitana haari kun n kpein je má miɛ n nu cɛɛn be na be ŋu i. Be ti má konya ni konyafan kuyigindi ŋga miɛ n nu kun, dama watafɔm bo bu yo wo nyini miɛ n nu yo ti nfaŋgafɔm wɔ durunya n kɛrɛ nu, na miɛ nufɔm yo boboyaya sam dadaka durunya n nufɔm kɛrɛ. 24Nyɛmɛ acin miɛ n nufɔm sui a, dama bɛrɛ yo kuunri Nyɛmɛ minɛm, ni i nɔaniɛ kanfɔm n a, ni minɛm kɛrɛ bo ba kun bu durunya n nu ni, bɛrɛ yiiri bu mbunja.”


text: 1Ŋumiyi cɛɛn n be sɔ ɔ, na Farasifɔm kpiɛn be afere Yesu ka i bra i dika na bu di diire, na Yesu akɔ. Saŋga bo i wo diire n di su ni, na minɛ aba atana suyi i kɔrɛsi. 2Kpeŋga na sɔnɔ be ayasu ajina Yesu nyunu, i saam ni i jaam kɛrɛ awura, 3Yesu ŋuuri sɔnɔ n sɔ ni, na wɔ bisa Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm ni, ni Farasifɔm n ka, “Ya dɛɛ atin n su, atin wo nu ka ya tuntun tukpakifɔ Ŋumiyi cɛɛn ni, nzɛn atin wo má nu?” 4Ama, ba bɔ má i nu, na Yesu ama sɔnɔ n anya laifiɛ, na wɔ ma i atin na wɔ kɔ. 5Dɔ na wɔ nya abisa bu ka, “Am nu ŋma ye nzɛn i wa baabiɛsɔ, wara i naani, toori bura nu, Ŋumiyi cɛɛn ni, ye i mi kába yi má i fite má?” 6Ama, ba koro abɔ má i ahin bisaawa n nu. 7Na Yesu aŋu kabo wɔfɔm nbem suniɛniɛ kpirikoro tanaabiri na bu tana ni, dɔ na wɔ bo ahin miɛɛnu ni, akere bu kɛrɛ. 8I ŋa, “Saŋga kɛrɛ bo sɔnɔ be ba fere u ka a bra ba di konyaya diire i dika, a kɔ, má a tana jirima tanaabiri ni, a yoori sɔ, a kɔ ŋu ka wɔ fere sɔnɔ be bo i tara u, 9nyini saŋga n na sɔnɔ n bo wɔ fere am kɛrɛ ni, yiri nyá ba u dɔ na i bá se u ka, ‘M dɔn, yasu ma ahin sɔnɔ n tanaabiri.’ Nyini saŋga, a ŋu ka wɔ wura u nyinsɛ lɛɛ, na a kɔ́ kaan kɔɔbiri. 10Ama, sɔnɔ fereeri u ka a bra i dika ba di diire, a kɔ juuri, du mɔ kɔ tana kaan tanaabiri ka. Dɔ na sɔnɔ n bo wɔ fere u ni, yiri nyá ba u dɔ na i bá se u ka, ‘M dɔn, yasu bra na a ba tana ahin tanaabiri nyunyumi ni.’ Nyini n sɔ koro wura u kpiri, u beŋgu wɔfɔm kɛrɛ n nyunu a. 11Dama sɔnɔ kɛrɛ bo i wura i ŋu kpiri, Nyɛmɛ yó i mi kaan wɔ, na sɔnɔ bo i yo i ŋu kaan, Nyɛmɛ wúra i mi kpiri.” 12Dɔ na Yesu anya ase sɔnɔ n bo i baandiiri i n ka, “Saŋga bo a ŋa a fere minɛm na bu ba di diire u dika, má a fere u danfom, wara u ninbaam, wara u lamɔyam, wara u beŋgum bo bu la ajɛkɛ, nzɛn a yoori sɔ, bɛrɛ gusu bá fere u cɛɛn n be sɔ ɔ, nyini saŋga ni, ba tɔ u kaari awie lɛɛ. 13Ama, saŋga kɛrɛ bo a ŋa a baandi minɛ na bu ba di diire u dika, baandi yaarifɔm, ni wɔbukam, ni bo bu saam ni bu jaam awu ni, ni anyinsinm. 14A nya yoori sɔ, terefiɛ wo u dɔ. Bɛrɛ koro tɔ má u kaari, ama, Nyɛmɛ bá tɔ u kaari a, cɛɛn bo minɛm bo bu yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ n bá teŋge bu yiwee n nu ni.” 15Yesu seeri sɔ n na wɔfɔm nu kun ase i ka, “Ŋka terefiɛ wo minɛm bo bu bá tana Nyɛmɛ fɛmɛya n nu di diire n dɔ.” 16Na Yesu ase i ka, “Sɔnɔ be yo woori bɛrɛ a, na wɔ yo diire beberebe, na wɔ baandi jama beberebe ka bu ba di diire ni. 17Na saŋga n bo diire n ba yoori siriya ni, na wɔ sunma i akɔɔ ka i kɔ se minɛm n bo wɔ du mɔ abaandi bu n ka, ‘Am bra, deke kɛrɛ ayo siriya.’ 18Na bu kun kun kɛrɛ asere atin ka bu koro ba má diire n di. Na ciciri su dɛɛ sɔnɔ n ase akɔɔ n ka, ‘Jande, m sere u wɔ, ma to asiɛn, i ti ye ni ka m kɔ niɛ kabo i ti wɔ, m koro ba má.’ 19Na nyiŋga n ase ka, ‘Ma to m tooram asɛsɛ busu nnu, m koro ka m kɔ fa bu yo juma kisa kisa na m niɛ, m sere u wɔ jande, m koro ba má.’ 20Na nyiŋga n gusu ase ka, ‘Ma ja bara kisa lɛɛ, nyini dɛɛ ti, m koro ba má.’ 21Na akɔɔ n akpie i nyi akɔ ase i mibiɛ n kabo minɛm kɛrɛ ase i ni. Dɔ na yaa ati awurufɔbiɛ n agaya, na wɔ se yiri akɔɔ n ka, ‘Yo ndende na a kɔ miɛ kunnu atiŋgberem kɛrɛ su, na a kɔ fere yaarifɔm, ni wɔbukam, ni anyinsinm, ni minɛm bo bu saam ni bu jaam awu ni, na a fa bu bra.’ 22Wɔ cɛ má na akɔɔ n akɔ aba, na wɔ se ka, ‘M mibiɛ, ma yo kabo a seeri ka m yo ni, ama, fofoe toko ka.’ 23Na awurufɔbiɛ n ase i ka, ‘Fite kɔ miɛ n ahɛmɛ ahɛmɛ, ni i kɔrɔkam kɛrɛ nu, na a kɔ fere minɛm ka bu bra, adena m awuru n yi ni jama. 24M suse am wɔ lɛɛ, ka, nyini minɛm kɛrɛ bo m baandiiri bu na ba ba má ni, bɛrɛ kun n kpein mmɔɔ nɔɔ kán má m diire n kun.’” 25Saŋga bo Yesu wo kɔ su ni, na jama beberebe asu i su, na wɔ cɛ aniɛ bu, na wɔ se bu ka, 26”Sɔnɔ kɛrɛ bo i koro ka i ba m dɔ, i koro yo má m susufɔ, má ka i mi akoro m atara i si, ni i ni, ni i yi, ni i nbaam, ni i ninbaam, ni i sinbaam, ni haari yiri mmɔɔ ni i tii. 27Sɔnɔ kɛrɛ bo i koro sɔ má i yiwee baka jaanu n na i su m su, i mi koro yo má m susufɔ. 28Ma m fa i ka sɔnɔ ŋa i ta awuru, i du mɔ tana wɔ, na i bu akunta ka, na i niɛ ka i la ŋwaa bo i koro ju awuru n ta. 29Nzɛn i ŋwaa ju má bo i ta awuru n wie, na i boori i bu na wɔ wie má i, sɔnɔ kɛrɛ bo i sin ŋuuri sa n bo wɔ yo i ni, i mi síri wɔ, 30na bu sé ka, ‘Ahin sɔnɔ n boori i awuru n bu wɔ, ama, wɔ koro awie má i.’ 31Ma m kaaki fa i ka nzɛn fɛmɛ bo i la i sojam akpii buru ye i koro ka i kɔ luɛ ni i beŋgu fɛmɛ be bo yiri la sojam akpii aburanyɔ, i tána sunsun wɔ ka, na i niɛ ka i koro kun luɛ ni i beŋgu ni. 32Nzɛn i ŋuuri ka i koro kɔrɔ má nu, i dú mɔ sunma sɔnɔ ɔ, na i kpá i beŋgu fɛmɛ n atin na i kɔ́ sere i ka, i má bu yo jɔrɛ n dɔŋgu.” 33Na Yesu ase ka, “I ti sɔ ɔ lɛɛ, ni ambɛrɛ gusu dɔ, sɔnɔ kɛrɛ bo i wara afi má i tiɛŋgu deke, i mi koro yo má m susufɔ.” 34Na Yesu akaaki ase ka, “Njin yo fiɛ, ama, nzɛn i fiɛfiɛ nya ba saari wieeri, i koro yo má fiɛfiɛ kun. 35I koro buka má asiɛn ni mmɔɔ na i kaaki koro buka má nanyɛti na i yo diire, ŋka bu fa butu wɔ. Bo i koro ka i ti ahin jɔrɛ n bu, i ti ye ni ka i mi so i sui na i ti.”


text: 1Ahin jɔrɛ n ye Nyɛmɛ seeri Yesu Kristo ka i yi kere i akɔɔm fa kɔ sam bo i cɛ má na bu bá yo n a. Na Yesu asunma i mɛrɛkɛ i akɔɔ Yohane dɔ, na i kɔ se i jɔrɛ ni. 2Jɔrɛ n bo Nyɛmɛ ni Yesu Kristo yi kereeri Yohane na i ŋuuri i ni, nyini ye wɔ di i daani akɛrɛ i n a. 3Sɔnɔ kɛrɛ bo i kaanri ahin kadasi ni, terefiɛ wo i dɔ. Na minɛm kɛrɛ bo bu tiiri i jɔrɛ na bu deeri i, terefiɛ wo bu dɔ, dama saŋga n adodo bo nyini sam kɛrɛ bá yo. 4Mini Yohane akɛrɛ ahin kadasi n na m fa ma Kristo jama asɛsɛ nso n bo bu wo Esiya awɔrɛ n nu n a. Nyɛmɛ bo i wo bɛrɛ, na i yo woori bɛrɛ, na i bá wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ ni, ni i awiɛwiɛ busu nsom n bo bu wo yiri Nyɛmɛ kpiri n nyunu ni ma am ahoreda, na am di bu ahɔrɔma. Bekun, Yesu Kristo, yiri bo i di i daani na i la dabuŋu ni, na yiri ti bo i du mɔ teŋgeeri yiwee nu ni, na i kaaki ti durunya n nu nfɛmɛm kɛrɛ tii ni, ma am ahoreda, na am di i ahɔrɔma. Yiri koro ya, na wɔ fa i mbunja ade ya afite ya satiɛ kɛrɛ nu, 6na wɔ yo ya i fɛmɛya n nu minɛm na ya yo i sayoowa dɔŋguyofɔm, na ya su i Si Nyɛmɛ. Yiri Yesu Kristo ni, yiri ti ye ni ka ya wura i kpiri a, i dɛɛ la yiko saŋga kɛrɛ. Ami. 7Am niɛ, i fíte aŋgoro yinyiŋgu n nu ba, na sɔnɔ kɛrɛ nyumbaa bá ŋu i, fa saŋga ni minɛm bo bu wɔɔri i kpiɛ n kɛrɛ. Yiri ti, durunya n nufɔm kɛrɛ sún. I ti sɔ ɔ. Ami. 8Ya Mi Nyɛmɛ Fɛmɛ Kpiri bo i wo bɛrɛ ni, na i yo woori bɛrɛ, na i bá wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ n ase ka, “Mini ti mɔfɔ a, na m kaaki ti kasinfɔ.” 9Mini Yohane ti am niwa bo m ni ambɛrɛ kɛrɛ saŋga di wahara ni mindi Yesu dɛɛ ti, na ya ti i fɛmɛya n nu minɛm ni. Nyɛmɛ nɔaniɛ n bo ma kan i ni, ni Yesu daani n bo ma di i n dɛɛ ti, na ba fa m akɔ aji miɛ be bo i wo lui bambaka n bo i wo tieku n nu na bu fere i ka Patamosi n su. 10Ya Mibiɛ n dɛɛ cɛɛn ni, na Nyɛmɛ Awiɛwiɛ Casi n awura m ŋu, na ma ti akonvi bambaka be ŋga m sin, ka awiɛ dɛɛ su. 11Na wɔ se m ka, “Kɛrɛ deke n kɛrɛ bo a ŋú i n wura kadasi n nu, na a fa ma Kristo jama asɛsɛ nsom bo bu wo ahin miɛ kpirim n su ni, bɛrɛ la Ɛfɛso, ni Samirina, ni Pɛrɛgamon, ni Tiyatira, ni Saradisa, ni Filadɛlɛfiya, ni Lawodikaya.” 12Na ma cɛ aniɛ m sin ka m ŋu sɔnɔ n bo i jɔjɔ m dɔ ni, m cɛ niɛɛri ni, na ma ŋu fitana takaabiri nsom bo bu ti sika ni. 13Na ma ŋu be ka adamande wa ni, i wo bu afiɛn, i wura tanlɛɛ tintiin yorom, na wɔ fa sika dambara abo i hoe su. 14I tiiŋmiɛ kɛrɛ ti fofoe papasi ka gise wɔ, na i nyumbaa kɛrɛ je ka sin fofoe. 15Na i jaa gbagbaa kɛrɛ boro ka jawii bo ba fa awura sin nu na wɔ boro sonsoen, na i konvi bo awie kabo nzue beberebe soŋgi na i bo awie barasu ni. 16I bita asarambaam nso i saa fɔmbɔrɔ nu, na takobe nana afite i nɔɔ nu. I nyunu je kabo wiɛ ba bi na i je n wɔ. 17M ŋuuri i sɔ ni, na ma kaba ada i jaa bu asiɛŋgu ka ma wu dɛɛ su wɔ, na wɔ fa i saa fɔmbɔrɔ anana m ŋu, na wɔ se m ka, “Má a soro sɛrɛ. Mini ti deke kɛrɛ bumboori ni i awieeri a. 18Mini ti bo i wo bɛrɛ saŋga kɛrɛ n a. Niɛ fɛn. M yo wuuri wɔ, ama, kisa, ma teŋge yiwee nu. M la ŋgɔɔ bo i la má awieeri. Mini bita yiwee ni Yiweefɔm Woobiri kadombaa a. 19Nyini ti, kɛrɛ sam bo a ŋu bu ni, ni bo bu suyo kisa ni, ni bo bu bá yo ahin dɛɛ sin ni. 20Asarambaa nsom bo a ŋu bu m saa fɔmbɔrɔ n bu la ka, Kristo jama asɛsɛ nsom n mɛrɛkɛm. Na fitana takaabiri nsom bo bu ti sika ni gusu bu la ka, Kristo jama asɛsɛ nsom ni.”


text: 1Mà saanbwɔhe Tibɛri yaha u saanre yyee kɛ ná kaŋkuro wuuni na, lir'à Pɔnse Pilati ta Zhude kùluni ɲùŋɔ na, Erɔdi sí ɲyɛ Galile wuuni ɲùŋɔ na, u yyahafooŋi Filipi sí ɲyɛ Iture ná Tirasoniti kùligii ɲùŋɔ na, Lizaniyasi sí ɲyɛ Abilɛni kùluni ɲùŋɔ na, 2Ana ná Kayifu mú sí ɲyɛ sáragawwuubii ɲùŋufente na, lire yyeeni mà Zakari jyaŋi Yuhana yaha síwage e, Kile à u tun u sà a uru jwumpe yu. 3Ka u u ŋkàre Zhurudɛn baŋi ɲwɔge kùluni puni i, mà sà a ɲaare na puru jwumpe yu sùpyir'á. U mpyi na yi yu pi á: «Yii yii toroŋkanni kɛ̂ɛnŋɛ, yii batize, bà Kile si mpyi si yii kapegigii yàfa yii na mɛ.» 4Nde Yuhana mpyi na mpyi amuni ke, lire na mpyi a sémɛ tèecyiini Kile tùnntunŋi Ezayi sémɛŋi i na: «Sùpya mɛjwuu sí n‑pa raa fwore síwage e fànha na “Yii kuni yaa Kafooŋi mɛɛ na, yii kumpyɛrɛ nintiire yaa u á, 5yii i kacyeyi puni ɲî a tàanna, yii i ɲaɲyi ná mpògigii puni cɛɛg'a tàanna, kurigii cyi à nahana ke, yii i cyire yal'a tíi, kurigii cyi à ɲáhara ke, yii i cyire yal'a ɲwɔ. 6Lire ká mpyi, sùpyire puni sí li ɲya na Kile u ɲyɛ Shwofooŋi.”» 7Ɲyɛ ka shinɲyahara si wá na ma Yuhana yyére si mpa batize, ka u u pi pyi: «Yii màcwɔn fiige sùpyiibii, jofoo u à yii pyi na batizeliŋi kanni sí n‑jà yii shwɔ Kile lùyirini nimpani na yɛ? 8Yii a katiigii pyi, lire sí li cyêe na yii zòompil'à kɛ̂ɛnŋɛ. Yii àha zìi raa sɔ̂nŋi kanna na yii tulyage ku ɲyɛ Ibirayima mà dɛ! Ɲaha na yɛ mii sí yi jwo yii á, Kile sí n‑jà ɲje kafaayi kɛ̂ɛnŋɛ n‑pyi Ibirayima ɲampyire. 9Yii li cè na kaciig'à cél'a yaha cire ndìre taan. Cige maha cige ku ɲyɛ, ku ɲyɛ na yasɛrɛ niɲcɛnnɛ pyi mɛ, kuru sí n‑kwɔ̀n n‑wà nage e.» 10Ɲyɛ ka sùpyire si Yuhana yíbe: «Lire tèni i ke, ɲaha wuu à yaa wuu pyi bɛ?» 11Ka u u pi pyi: «Vàanntinnyɛ shuunni ɲyɛ ŋgemu á ke, urufol'à yaa u kà kan kà baafooŋ'á. Ŋgemu u ɲyɛ ná yalyire e ke, urufol'à yaa u tà kan kategefooŋ'á mú.» 12Ɲyɛ múnalwɔɔre shwofeebii pi mpyi a pa mpa batize ke, ka pire mú si Yuhana yíbe: «Cyelentuŋi, ɲaha wuu à yaa wuu pyi bɛ?» 13Ka u u pi pyi: «Múnalwɔɔre ɲwɔge pi à pyi yii a shuu sùpyir'á ke, yii àha wyɛ́rɛ shwɔ wà na si ntòro kuru ɲwɔge taan mɛ.» 14Ka sòrolashiibii pìi mú si u yíbe: «Wuu de? Ɲaha wuu à yaa wuu pyi yɛ?» Ka u u pi pyi: «Yii àha sùpyaŋi wà tufiige wyɛ́rɛ cyán zhwɔ u na mɛ, yii àha vini ntaha wà na mú mɛ. Ŋka yii sàraŋi u yii funɲyi ɲíŋɛ.» 15Ɲyɛ sùpyire puni sɔ̀nŋɔre mpyi a taha Kile Niɲcwɔnrɔŋi nimpaŋi kani na, uru ŋgemu u sí n‑pa pi shwɔ ke. Lire e pi mpyi na ŋko piye funŋ'i: «Tá Yuhana bà u à yaa u ta u wi mɛ?» 16Mà pi yaha ná tire sɔ̀nŋɔre e piye funŋ'i, ka Yuhana si pi pyi: «Mii wi ke, mii na yii batizeli lwɔhe e kanna. Ŋka wà sí n‑pa mii kàntugo, uru tayyéreg'à fànha tò mii woge na. Ali mà u tanhaɲyi mɛɛre sànha, mii ɲùŋk'à cyɛ́rɛ lire mpyiŋi i. Uru u sí n‑pa raa yii batizeli ná Kile Munaani ná nage e. 17U ntanhe ɲyɛ u cye e, u u u sùmaŋi nimbwɔnŋi fwu. U sí sùmapyaŋi le u bwùunni i, si sìmwɔhɔŋke súugo nafugombaage e.» 18Ɲyɛ Yuhana à yɛrɛyɛ niɲyahaya kan sùpyir'á sahaŋki Yesu kyaa na. 19Saanŋi Erɔdi mpyi a u sìɲɛɛŋi cwoŋi Erɔdiyadi kwɔ̀n a lwɔ́. Mà bâra lire na, u mpyi a kapyimbaagii ɲcyiimu pyi sahaŋki ke, ka Yuhana si u cɛ̂ɛgɛ cyire puni na. 20Lire ɲyɛ a jà a bɛ̂ Erɔdi á mɛ, ka u u kapiini là bâra là na, maa Yuhana cû a le kàsuŋi i. 21Ɲyɛ mà Yuhana Batizelipyiŋi yaha u sàha ŋkwɔ̀ a le kàsuŋi i mɛ, canŋka sùpyire puni mpyi na ma u yyére marii batizeli, ka Yesu mú si mpa batize, maa Kile ɲáare. Mà u yaha kuru ɲarege na, ka nìɲyiŋi si múgo. 22Ka Kile Munaani si liye pyi mpánmpɔrɔgɔ fiige mà tîg'a tɛ̀ɛn Yesu na, ka mɛjwuu si fworo nìɲyiŋi i na: «Mii Jyaŋi u ɲyɛ mu, mu kan'à waha mii na sèl'e. Mu kapyiiŋkil'à táan mii á mú.» 23Tèni i Yesu à báaraŋi sìi ke, u shìŋi mpyi a yyee beɲjaaga ná kɛ kwɔ̀. Sùpyire mpyi na sɔ̂nŋi na Yusufu jya u ɲyɛ u wi. Yusufu yabiliŋ'à fworo Aheli i. 24Aheli à fworo Matati i. Matati à fworo Levi i. Levi à fworo Mɛlɛki i. Mɛlɛki à fworo Zhanayi i. Zhanayi à fworo Yusufu i. 25Yusufu à fworo Maticya i. Maticya à fworo Amɔsi i. Amɔsi à fworo Nahumu i. Nahumu à fworo Ɛsili i. Ɛsili à fworo Nagayi i. 26Nagayi à fworo Maati i. Maati à fworo Maticya i. Maticya à fworo Sɛmɛ i. Sɛmɛ à fworo Zhosɛki i. Zhosɛki à fworo Zhoda i. 27Zhoda à fworo Zhwɔnani i. Zhwɔnani à fworo Ɛrɛsa i. Ɛrɛsa à fworo Zorobabɛli i. Zorobabɛli à fworo Salatiyɛli i. Salatiyɛli à fworo Nɛri i. 28Nɛri à fworo Mɛlɛki i. Mɛlɛki à fworo Adi i. Adi à fworo Kosamu i. Kosamu à fworo Elimadan i. Elimadan à fworo Ɛri i. 29Ɛri à fworo Zhosuwe e. Zhosuwe à fworo Eliyɛzɛri i. Eliyɛzɛri à fworo Zhorimu i. Zhorimu à fworo Matati i. Matati à fworo Levi i. 30Levi à fworo Simiyɔn i. Simiyɔn à fworo Zhuda i. Zhuda à fworo Yusufu i. Yusufu à fworo Zhonamu i. Zhonamu à fworo Eliyakimu i. 31Eliyakimu à fworo Mɛlɛya i. Mɛlɛya à fworo Mɛna i. Mɛna à fworo Matata i. Matata à fworo Natan i. Natan à fworo Dawuda i. 32Dawuda à fworo Zhese e. Zhese à fworo Obɛdi i. Obɛdi à fworo Bwazi i. Bwazi à fworo Salamɔni i. Salamɔni à fworo Naasun i. 33Naasun à fworo Aminadabu i. Aminadabu à fworo Adimi i. Adimi à fworo Arini i. Arini à fworo Esirɔmu i. Esirɔmu à fworo Pɛrɛzi i. Pɛrɛzi à fworo Zhuda i. 34Zhuda à fworo Yakuba i. Yakuba à fworo Ishaka i. Ishaka à fworo Ibirayima i. Ibirayima à fworo Teraka i. Teraka à fworo Nakwɔri i. 35Nakwɔri à fworo Serugi i. Serugi à fworo Erewu i. Erewu à fworo Pɛlɛgi i. Pɛlɛgi à fworo Ebɛri i. Ebɛri à fworo Shelaki i. 36Shelaki à fworo Kayinamu i. Kayinamu à fworo Arifasadi i. Arifasadi à fworo Shɛmu i. Shɛmu à fworo Nuhu i. Nuhu à fworo Lemɛki i. 37Lemɛki à fworo Mɛtusala i. Mɛtusala à fworo Enɔki i. Enɔki à fworo Zherɛdi i. Zherɛdi à fworo Malalɛli i. Malalɛli à fworo Kena i. 38Kena à fworo Enɔsi i. Enɔsi à fworo Sɛti i. Sɛti à fworo Adama i. Adama à fworo Kile e.


text: 1Thampa tha ka Masaala thaŋ see ka Yɔni, hati ka Sɛkaraiya, naa nde ndɛ ka wula baŋ, ka nina hukɔhi iŋ thasɔhi ka makɛrɛŋ ma ka Gbaku Womandiŋ wo ka biRomaŋ beŋ woŋ Taibiriyɔsi, ka yamana ba ka Pɔntiyɔsi Pailɛti ka kuyɛkɛŋ ku ka Yudiya. Hɛrɔdi niyɔ bakɛrɛŋ wo ka Kalili, e wɛndama Filipi niyɔ bakɛrɛŋ wo ka bompi wo ka Ituriya iŋ ka Tirakɔnaitisi, e Laiseniyasi niyɔ bakɛrɛŋ wo ka Abilini. Ka lɔkɔ babɛina Anasi iŋ Keyafasi niyɔ bafodeni bimandiŋ beŋ. 3Yɔni fuŋ ba kaande fooma bompi wo ka mankɔ ma ka Yɔdaŋ, e kaa kaŋ niya kɛwandi ba dɔma, na “Sikinaŋ sɔkɔrɔ hakɛŋ bikendeŋ, e beŋ biyo biye hu ka Masaala haŋ, awa Masaala kɔŋ bena pɛniyɛ hakɛŋ bikendeŋ.” 4Wuŋ, wuŋ niyɔy nɔŋ na gbale nde banabi woŋ Aisaya ka buku nama woŋ na: na “Wɔ wunthe kɔŋ yɛli thampa ka wula baŋ ba dɔma: na ‘Kɔsinɔkɔŋ gboŋa ba ka Mariki woŋ baŋ, awa thumbunwaŋ bɛŋ natoloŋ ba wundɛ ba kaandiyande! 5Madumgbu yo madumgbu yɔkɔŋ mɛ be thiŋina, kusɛri yo kusɛri yɔkɔŋ ku be mɛlimɛlina. Gboŋɛŋ basikuwɔy baŋ yɔkɔŋ bɛ be thumbunuwa, gboŋɛŋ bayokoli-yokoli baŋ yɔkɔŋ bɛ be mɛlimɛlina. 6Biyamɛti fooma bi kɔŋ kutiyɔkɔ na Masaala niye kisi!’ ” 7Huna tepe Yɔni biya beŋ fooma bi sɛɛ ba si biyo biye hu ka Masaala haŋ beŋ, na “Beŋ, bendo bɔnsɔŋ ba ka wɔthɔiŋ! Nkaana yelɛ bena ba kita kugbasaŋati ku ka Masaala koŋ, ku wundɛ ba bena niya koŋ? 8Niyaŋ bɛyiniŋ ba tɔŋɔŋ ba dɔma na beŋ sikiyɔkɔy ŋaye ka hakɛŋ bikendeŋ. Baŋ thɛrɛŋ ba kathiŋɔkɔ ba dɔma, na ‘Miŋ kɔŋ mpati bi ka Ebrahim.’ Yaŋ tepe bena, Masaala punkeŋ sɛkitha tharaka thaŋ thaŋ e wundɛ thɛŋ sikinande mpati bi ka Ebrahim. 9Hali ka tete kubapi koŋ deŋo nda ka nthanthɛŋ ki ka ŋayeŋ ŋaŋ kɔŋ, kuyeŋ ndo kuyeŋ ku sa tiŋ mutiŋ muyɔhɔy ku kɔŋ muka e kuŋ yelo ka buu buŋ.” 10Huna thonthiŋine niŋ biya beŋ, na “Mbɛ ba ntiŋ nda miŋ ni?” 11Wundɛ tepe bindɛ, na “Wɔ yo wɔ wo iŋ yabɛŋ baye, wundɛ kɔŋ ba dunkuna banthe ka wɔ ka hɛ iŋ banthe woŋ. Wɔ yo wɔ wo iŋ muthɔma, wundɛ kɔŋ ba hanande iŋ wo ka iŋ woŋ.” 12Bathuuni duthu woŋ beŋ see ba si biyo biye hu ka Mariki woŋ haŋ. Bindɛ thɔnthɔŋɔŋ niŋ, na “Karimɔkɔ, mbɛ ba nda miŋ ni?” 13Wundɛ tepe bindɛ, na “Baŋ bohoti wɔ wuyamɛ ba si domo beŋ ba niŋ bohita.” 14Kurugbani binɔndi beŋ see hɛlɛŋ niŋ thɔnthɔŋɔŋ, na “Mbu miŋ? Mbɛ ba nda miŋ ni?” Huna tepe wundɛ bindɛ, na “Baŋ kanati wɔ ntha yo ntha ka kansuŋ, maa ba kɛrɛŋiyɛ wɔ hothi. Kuthunkuŋ kukendeŋ ku tɛŋɛŋ bena.” 15Masimɔkɔ ma ka biya beŋ bohe ŋayi; bindɛ thɛrɛŋ thɔnthiŋinɔkɔ ba saathɛ ba Yɔni, ba thampo wundɛ na Banikisi wo niyo nde lahiri woŋ. 16Yɔni tepe bindɛ fooma, na “Yaŋ kɔŋ bena biye iŋ mandi, kɛrɛ hiŋ wɔ wo see wo yamɛ bukuya ba yaŋ. Yaŋ teŋeta hintiŋ ba pɛɛka nkalɛŋ ki ka dagbalɛŋ nama baŋ kɔŋ. Wundɛ wobɛina kɔŋ bena si biiye Yina wo ka Masaala woŋ mɛnɛ buu. 17Wundɛ boheŋ kubonka koŋ ka yɔnkɔ nama haŋ, ba hukuwa gbethe nama baŋ. Wundɛ kɔŋ kɔsɔŋ paka baŋ ka kuhunkuŋ nama koŋ, e sɛkitha ŋawoy ŋaŋ, e ŋɛŋ yɛla ka buu bu sa dɔmɔ buŋ.” 18Yɔni ni kɛwandi Huseri Huyɔhɔy haŋ ka biya beŋ ka gboŋɛŋ bahakuwande, e niya bindɛ ŋathɔnthɔ ba bi be thikipi maniyɔ makɛnamɛŋ maŋ. 19Kɛrɛ Yɔni tepiyeke gbaku woŋ Hɛrɔdi na, ba na kane wundɛ Hɛrɔdiyasi na, wɔtɔ wo ka wɛndama woŋ nde, awa e niya hɛlɛŋ bɛyiniŋ babɔyɛ banɛnɔy bahɛna. 20Bɛna manke ntiŋ Hɛrɔdi niya ba yamɛ nɛnɔ baŋ nthɔŋ nda, ba thiya Yɔni na ka yeeli woŋ. 21Naa thanki biya beŋ fooma biyo biye hu ka Masaala haŋ, Yisɔs hɛlɛŋ nɛnɛ ndɛ biyo. Naa Yisɔs ni kuraminɛ, ka ariana pɛthɔy. 22Kɛna thuhe Yina wo ka Masaala woŋ ka mathɔyande ma kurotho, awa thampa fuŋ ŋaye ka ariana, na “Yina hati wokiyaŋ wowathe wo thimo yaŋ woŋ. Yi yeheŋ yama thukuma.” 23Naa sɛsi Yisɔs wali nama baŋ, wundɛ kɔŋ nde nda bɛrɛ ba thanina kɔnthɔ-kataati. Wundɛ kɔŋ nde hati wathe wo ka Yusufu, ka nɔŋ na simeke biya beŋ na. Yusufu na nde hati ka Hilay, 24hati ka Mathati, hati ka Libay, hati ka Mɛlɛkay, hati ka Yanay, hati ka Yusufu, 25hati ka Matathaiasi, hati ka Emɔsi, hati ka Nehɔmi, hati ka Ɛsalay, hati ka Nekay, 26hati ka Maathi, hati ka Matathaiasi, hati ka Sɛmaiŋ, hati ka Yosɛki, hati ka Yoda, 27hati ka Yoanaŋ, hati ka Risa, hati ka Sɛrubabɛli, hati ka Sialitɛli, hati ka Niray, 28hati ka Mɛlɛkay, hati ka Aday, hati ka Kosami, hati ka Ɛlɛmadami, hati ka Eri, 29hati ka Yasuwa, hati ka Ɛliesa, hati ka Yorimi, hati ka Mathati, hati ka Libay, 30hati ka Simiɔŋ, hati ka Yuda, hati ka Yusufu, hati ka Yonami, hati ka Ɛliakimi, 31hati ka Milia, hati ka Mɛna, hati ka Matatha, hati ka Nethaŋ, hati ka Dauda, 32hati ka Yɛsi, hati ka Obɛdi, hati ka Boasi, hati ka Salamoŋ, hati ka Nasoŋ, 33hati ka Aminadabi, hati ka Adimiŋ, hati ka Arini, hati ka Hɛsirɔŋ, hati ka Pirɛsi, hati ka Yuda, 34hati ka Yakuba, hati ka Aisaki, hati ka Ebrahim, hati ka Tira, hati ka Nehɔ, 35hati ka Sɛruku, hati ka Riyu, hati ka Pilɛki, hati ka Iba, hati ka Sila, 36hati ka Kenaŋ, hati ka Arafasadi, hati ka Sɛmi, hati ka Nowa, hati ka Lemɛki, 37hati ka Mɛthusɛla, hati ka Inɔki, hati ka Yerɛdi, hati ka Mahelalili, hati ka Kenaŋ, 38hati ka Inɔsi, hati ka Sɛthi, hati ka Mbemba Adama, hati ka Masaala.


text: 1Lannayabaxo mennu mu jonŋolu ti, wolu xa xan x'e marigilu jaate, x'a lon xo i nin bunɲa bee xa xan; walasa moxo si xana toxojaxo la Ala nin n na xaranŋo la. 2Nin i marigilu mu lannayabaxo lelu ti, i xana i doxoya xo bawo i bee keta badin ti, bari i xa baaro ke i ɲen xa tanbi folo xan, bawo i be baaro kela mennu ɲen, wolu mu lannayabaxa xanuninŋo lelu ti. Í xa xan xa moxolu laxaran ɲin nelu la, x'a xoleya i ma. 3Nin moxo do x'alu xaran sila xote la, nin a x'é tosoobo Marigi Isa Kirisita la xuma senunŋolu la, anin xa xaran di, men nin n na Alasilo nte kilin ti, 4wo tigo mu fanbunɲala le ti. A man fen lon. Xa soosolo ke, anin xa kelo ke xumo dolu nofe, wolu falama le b'a tigo to. Wo kuwolu si na kiiliya nin kelo nin nanilolu nin miiri jaxolu, 5anin soosoli banbalo ti moxo hakilintanŋolu te, mennu man tonɲa lon tugun. Wolu hakilo la xo lannaya mu tonosotoda le ti. 6Tonɲa, xa la Ala la, wo mu tonoba le ti, nin moxo men si muta ke a bulufenŋolu ti. 7N nin fusi man na ɲin duniya in xono. N nin fusi du nte i saagila. 8Nin baluwo nin feetofato be n kun, n xa xan xa muta ke wo ti. 9Bari mennu b'a fe xa naafulu kiika soto, xotobolo si wolu laboyi. I nege jaxu kuntanŋolu si ke i ma kalanŋo ti, x'e muta, x'e bula halagilo nin tiɲalo la. 10Xaalisikunteya le mu ku jaxo sifa bee juwo ti. Moxo dolu keta xaalisi kunte ti, a xa wolu bula i xodila lannaya silo la, x'e jusukunŋolu bula tooro sifa bee xono. 11Bari ite men mu Ala la moxo ti, í fan tanga wo kuwolu ma. Tilinninɲa nin Alaɲasilanɲa nin lannaya nin xanuya nin muɲalo nin sabaro ŋinin. 12Í be kele beto men na, nin wo mu lannaya kelo ti, í jija wo kelo la, xa sinŋo soto, xa nilamaya banbalo muta, í kilita wo men xanma. Í xa seedeya ɲuma ke seede kiika ɲala wo kuwo la. 13Ala men be nilamaya dila fenŋo bee ma, anin Isa Kirisita men xa seedeya beto ke Ponsi Pilate ɲa xoto, ń b'a xoleyala í ma wolu ɲala xo, 14í xa Ala la folu mara, í jalagibalo nin í senumanŋo xa tu, fo n Marigi Isa Kirisita nalunŋo. 15A si na Ala la waxati lategeninŋo lunŋo. Ala kilin ne mu Mansaxe ti; heero tigo, mansaxelu la Mansaxe, marigolu Marigi. 16Ate kilinpe le nte sala; keneya men b'a to, moxo si man í sodun no a la. Moxo bada man a je. Moxo du me a je no. Bunɲa nin sintigiya banbalo mu ate le ta ti. Amiini. 17A xoleya ɲin duniya in naafulutigolu ma xo i xana i wasu. A fo i ɲen xo i xana i gigo ke ɲin naafulu banta innu ti, bari i xa i gigo ke Ala ti, wo men be fen bee dila n ma a kiika, walasa n x'e diyabo. 18A xoleya i ma, xo i xa ke ɲumakela ti, kebaara ɲuma kiika xa ke i la naafulo ti, xa nilo ke, x'e bulufenŋo dolu di moxolu ma. 19Nin i xa wo ke, i si naafuluba tara i ɲa sinin, naafulo men xa ɲin, men nte tiɲala, walasa i xa nilamaya soobe soto. 20Timote baaba, kuwo mennu xarifata í ma, wolu mara bete. Í fan tanga xuma fuwolu ma, mennu nin Alasilo nte boxo la, anin soosoli gansanŋolu ma. I be wo mafelenin lonŋo ti, x'a tara tonɲa nte. 21Moxo dolu x'a fo xo i xa wo lonŋo soto. I filita xa lannaya silo bula. Ala la neemo xa ke alu fe!


text: 1Wo tele nyɛrɛ rɔ, Yisa bɔra bɔn la ka ta dalɛ dafɛ. A sigira nyɔ ka mɔgɛnu-karan dabira. 2Nyama min kinkinta a la, wo siya min kɛ, a donta kulɔn rɔ ka a mayigi nyɔ. Nyama sɔra yi kɔnkɔn la. 3A ya ko siyaman fɔ anu ye tilinu tɔ. A ko, “Kei do tara ala sɛnɛ rɔ sugu fui tinɛ. 4A ye sugi fuila tumɛ min, do buira kila kole la. Konanu nara ka a dɔn. 5Do buira fara kole kuma, bɔnkɛ ma siya kan min. A fɛrɛnta tiriya bawo bɔnkɛ ma siya nyɔ. 6Tele bɔra tumɛ min, a mafɔsɔra ka gbala bawo a suli ma yigi dugi rɔ bɛrɛkɛ! 7Sugi do buira wɔnɛnu tɛma. Anubɛ wɔnɛnu yɛlɛta a nyɔgɔn fɛ kɔnɔ tɔ-a-la, wɔnɛnu ya a dɔn. 8Kɔnɔ do buira dugu lamonɛ rɔ. A fɛrɛnta ka a kole don, do kolo kɛmɛ, do bi-wɔrɔ, do bi-sawa.” 9Yisa ko, “Nba, ni min si ko nya-yen, a ni a tole masɔ wo la!” 10Wo kɔma, karan dannu nara Yisa wara ka a manyinika koe do ma. Anu ko, “I tenbi kumala mɔgɛnu ye tumɛ min, nfenna i si to kumala anu na tilinu tɔ?” 11Yisa ya anu yabi ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ gbundu-ko-hɛnkilimayɛ dira wole ma kɔnɔ a ma di wonu ma. 12Fan bi min bolo, a si to wo kuma sala dɛɛ ado wo si a sɔrɔn duk! Kɔnɔ fen sa min bolo, hali a dɔgɔmanɛ min bi a bolo, wo si bɔ a bolo. 13Wo le ya a to, n bi kumala wonu ye tilinu tɔ. Anu bi fan mafɛlɛnna kɔnɔ anu sa a yenna. Anu bi anu tole masɔla kɔnɔ anu sa ko lamɔɛnna, hali ka a nya-yen. 14Nba, Nɛbi Aiseya ya wɔlɔyiya-kumɛ min fɔ anuna ko rɔ, wo ara kanbali. A ko, ‘Mɔgɛ kɛnu si anu tole masɔ ha kɔnɔ anu ti ko nya-yen. Anu si anu yɛ lakalan ha kɔnɔ anu ti fen yen. 15Fan do ara sa mɔgɛnu miriya ya ma. Anu bara anu tole gbere. Anu bara fan sa anu yɛ ma alako anu kana na ko ragbɛ anu yɛ la. Anu kana ko lamɔɛn anu tole la. Anu kana ko nya-yen anu hɛnkili la. Ni wonu ma ma nun, anu si anu ya-lamunun nde, Mari la anu nakɛndɛya koe la.’ 16“Kɔnɔ hɛrɛ ye wole fɛ bɛrɛkɛ! Wo yɛnu bi fan yenna. Wo tolenu bi ko lamɔɛnna. 17Wa wo hɛnkili to kɛ ko! Wo ye min yenna, a sɔgɛ ye nɛbi siyaman anubɛ Allata mɔgɔ siyaman na nun ka wo yen kati! Kɔnɔ anu ma ke a yenna. Wo ye min namɔɛnna kɛ, anu denu ma ke wo lamɔɛnna. 18“Nba, wo ni wo tole masɔ alako wo ni sugu-fuilɛta tili kɔrɛ lɔn. 19Minnu bara Allala mansaya-kumɛ lamɔɛn ado a ma a nya-yen, wonu mani de iko sugi min buira kilɛ fɛ. Min fuira a yisi rɔ, Setanɛ si na worɔ ka wo fɔrɔn. 20Sugi min fuira fara kole ma, wo mani de iko mɔgɛ min bi kumɛ lamɔɛnna ado a si a bira sewɛ la tiriya! 21Kɔnɔ a ma don a yisi rɔ bɛrɛkɛ! A ti mɛ a rɔ. Nba, tɔrɔyɛ anubɛ gbɛlɛyɛ wa na tumɛ min kumɛ wola ko la, a si a boloka tiriya! 22Sugi min buira wɔnɛnu tɛma, wo mani de iko mɔgɛ min bi kumɛ lamɔɛnna kɔnɔ duninya-hɔn-koe anubɛ nɔnfulu-keni ya a ma, kumɛ wo fagara a yisi rɔ feu! A ti gbɔ hali! 23Sugi min buira dugu lamonɛ rɔ, wo mani de iko mɔgɛ min bi kumɛ lamɔɛnna ka a nya-yen. A si gbɔ. Do si kɛmɛ kelen bɔ, do bi-wɔrɔ, do bi-sawa.” 24Yisa ya tili gbɛrɛ tɛgɛ anu ye ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de iko kei min ya sugu-nyimɛ fui ala sɛnɛ rɔ. 25Suyi kelen tɔ, bɛɛ ye kinɔgɛ rɔ tumɛ min, a yoge nara ka bin kole fui ala sɛnɛ rɔ. A tara a ye. 26Ki-fan wonu koloyara tumɛ min, a bɔra a rɔ, bin kole fanan bɔra gbɛ rɔ. 27Kei wola wɔli kɛlɛnu nara a wara ka a manyinika ko, ‘N fa, i ya sugu-nyimɛ le fui ila sɛnɛ rɔ. Bin kole wo don, wo bɔra mi?’ 28A ya anu yabi ko, ‘N yoge do le ara wo ma.’ Anu ya a manyinika ko, ‘I ye a fɛ ma ni ta binyɛ dɛn a rɔ, wa?’ 29A ya anu yabi ko, ‘Ade, wo tenbi binyɛ dɛnna tumɛ min, wo si fui-fan do fanan wurun a fɛ. 30Wa a to fɔlɔn. Anu filɛ ni koloya anu nyɔgɔn fɛ ha a tɛgɛ-tumɛ. Nba, n si a fɔ nna wɔli kɛlɛnu ye worɔ ko anu ni binyɛ fɔlɔn dɛn ka a lakiri. Anu ni a lakɛ tɛ rɔ. Wo kɔma, anu ni ki-fen-bɛrɛ tɛgɛ ka a sa nna birɛ rɔ.’ ” 31Yisa ya tili dogbɛrɛ tɛgɛ anu ye, a ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de iko kende kole. Kei do ya a fui ala sɛnɛ rɔ. 32Hali a kole dɔgɔ fui-fannu tɛma, a koloyara tumɛ min, a kolo fui-fan bɛɛ ko. Konanu si na anu nyagannu kiri a la. Ado a tɔnsɔn si koloya.” 33Yisa ya tili gbɛrɛ tɛgɛ anu ye, a ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de iko biredi-yɛlɛ-fan. Musi ya doni bi ka a basan dɛgɛ-munke ku-musu kelen na ha a bɛɛ yɛlɛta.” 34Yisa ya koe kɛ bɛɛ fɔ nyama ye tilinu tɔ. A ma sɔn ko-wo-ko fɔla anu ye tilinu kɔma. 35A ya wo ma alako nɛbi ya min fɔ, wo ni kanbali. A ko, “N tenbi kumala anu ye, n si tilinu sa. Kebi duninya danta, Alla ma koe minnu nabɔ gbɛ rɔ fɔlɔ nun, n si wonu fɔ anu ye.” 36Wo kɔma, Yisa bɔra nyama tɛma ka don bɔn la. Ala karan dannu nara a wara. Anu ko, “Bin kole min bi sɛnɛ rɔ, tili wo kɔrɛ fɔ ma ye.” 37Yisa ya a kɔrɛ fɔ anu ye ko, “Kei min ya sugu-nyimɛ fui, nde, Hadama dan le wo la. 38Sɛnɛ wo kɔrɛ le duninya kɛ la. Sugu-nyimɛ wo kɔrɛ le mɔgɛ minnu bi Allata mansayɛ rɔ. Bin kole, wo kɔrɛ le Setanɛta mɔgɛnu na. 39N yoge min ya bin kole fui, Setanɛ nyɛrɛ le wo la. Fui-fan-tɛgɛ kɔrɛ le wati-laban la. Fui-fan-tɛgɛlɛnu de melikanu na. 40Iko binyɛ la si dɛn nya min ka a mintan, a si ma wo nya na le fanan wati-laban rɔ. 41Mɔgɛ minnu bi donu sɔla hakɛ kɛ tinɛ anubɛ min bɛɛ ye ko-yogomɛ kɛla, nde, Hadama dan si nta melikanu sɔ wonu nadɛn tinɛ ka anu nabɔ nta mansayɛ rɔ. 42Anu si anu nakɛ ta-feremɛ rɔ, anu si to dila kan min ka anu nyin masɔgɔ dumɛ bolo. 43Kɔnɔ Allala mɔgɛnu si malan iko tele anu Fa Allala mansayɛ rɔ. Ni min si ko nya-yen, a ni a tole masɔ.” 44Yisa ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de iko nɔnfuli min dogonnɛ gbɛkole do rɔ. Kei do ya a yen ka a yamatogon tun. A sewara kati! A tara a bolo-fan bɛɛ feri. Wo kɔma, a sɛgira ka gbɛkole wo san.” 45Yisa ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de fanan iko fen-mayiralɛ min bi kuru-da-gbɛlɛ nyinina. 46A ya a nyima nyima kelen yen tumɛ min, a sɛgira a bolo-fan bɛɛ feri tinɛ ka kuru-da-gbɛlɛ wo san.” 47Yisa ko, “Alla min bi Arinyɛni tɔ, ata mansayɛ mani de iko yalɛ min nakɛnɛ dalɛ rɔ, yɛgɛ su bɛɛ biranɛ min tɔ. 48Yalɛ wo lafara yɛgɛ la tumɛ min, yɛgɛ-biralɛnu ya a sagan ka a layɛlɛ gbele ma. Anu sigira ka yɛgɛ wonu yabɔ. Anu ya yɛgɛ-hakikɛnu sa anuna solenu tɔ ka doi wonu nakɛ a rɔ min ma kin. 49A si ma wo nya na le wati-laban-tumɛ. Melikanu si ta ka mɔgɔ yogomɛnu nadɛn ka anu bɔ mɔgɔ-nyimɛnu tɛma. 50Anu si a yogomɛnu nakɛ ta-feremɛ rɔ. Anu si di nyɔ ka anu nyin masɔgɔ dumɛ bolo.” 51Yisa ya ala karan dannu manyinika ko, “Wo ara koe kɛnu nya-yen, ba?” Anu ya a yabi ko, “Ɔnde.” 52Woletɔ a ya a fɔ anu ye ko, “Nba, Alla min bi Arinyɛni tɔ, tɔn-karan-mɔgɛ min bɛɛ ara ma karan dannu na ata mansayɛ rɔ, wonu mani de iko bon-tigi min bi fen kurɛnu anubɛ a kɔrɔmɛnu nabɔla ala fen namara tinɛ.” 53Yisa banta tili wonu tɛgɛla tumɛ min, a bɔra nyɔ 54ka sɛgi a warɛ Nasarɛti. A ya karan kɛ Yahudiyanuna dina-bɔn la. Minnu ya a kan lamɔɛn, wonu kawara. Anu ya nyinikalɛ kɛ, anu ko, “A ya hɛnkili sifa kɛ sɔrɔn mi? A ye kabana koe minnu kɛla don? 55Bon-tuwalɛla dan ma kɛ la, wa? A na le ma Mariyama la, wa? A dɔgɔ le Yemesi anubɛ Yusufu anubɛ Saimon anubɛ Yudasi la. 56A dɔgɔ musi bɛɛ siginɛ yan de! Ale Yisa don, a ya hɛnkili kɛ bɛɛ sɔrɔn mi?” 57Woletɔ a bɔrɔbɔnɛ anu bolo. Anu ma sɔn dɛnkɛninyala a ma. Nba, Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Nɛbi si gbiliyɛ sɔrɔn kan tinɛ bɛɛ fɔ a sɔrɔn-soe burɔ anubɛ ala mɔgɛnu bolo.” 58A ma ke kabana ko siyaman kɛla nyɔ bawo dɛnkɛninya sa anu bolo.


text: 1Ɲyɛ Yesu à si Zhude kùluni i, Bɛtilɛhɛmu kànhe e. L'à pyi Saanŋi Erɔdi tèni i. Ka ɲcèfeebii pìi si yîri canŋafyinmpe e mà pa Zheruzalɛmu kànhe e, 2maa yíbe: «Yahutuubii saanŋi u à si numɛ ke, taa u ɲyɛ ke? Wuu à u woni ɲya mà wuu yaha canŋafyinmpe e. Lire e wuu à pa mpa u pêe.» 3Saanŋi Erɔdi à puru jwumpe lógo ke, ka lire kani si u ná Zheruzalɛmu shiinbii puni funŋɔ wwòoŋɔ sèl'e. 4Ka u u Kile sáragawwuubii ɲùŋufeebii ná Kile Saliyaŋi cyelentiibii puni bínni maa pi yíbe na Kile Niɲcwɔnrɔŋi kyaa l'à jwo ke, taa ur'à yaa u si ke? 5Ka pire si u pyi: «U à yaa u si Bɛtilɛhɛmu kànhe e, Zhude kùluni i. Yire Kile tùnntunŋ'à sémɛ na 6“Bɛtilɛhɛmu u ɲyɛ Zhude kùluni kànhe kà ke, kuru bà ku ɲyɛ Zhude kùluni kànyi puni nimbileni mà dɛ! Ɲaha kurugo yɛ ɲùŋufooŋi wà sí n‑pa fworo k'e, ŋgemu u sí n‑pyi mii sùpyire, Izirayɛli shiinbii ɲùŋɔ na ke.”» 7Ɲyɛ ka Erɔdi si ɲcèfeebii ŋwɔh'a yyere, maa pi yíbe na tèni ndire e won'à fworo yɛ. 8Ɲyɛ lire kàntugo ka u u pi yaha a kàre Bɛtilɛhɛmu kànhe e, pi sà yíbe pyàŋi kyaa na sèl'e, pi aha u ɲya, pi i mpa yi jwo ur'á, uru sí n‑sà u pêe mú. 9U à puru jwo ke, ka ɲcèfeebii si ŋkàre. Pi mpyi a fyânha a woni ndemu ɲya canŋafyinmpe e ke, lire ninuun'à fworo pi yyaha na, maa pi yyaha cû. Cyage e pyàŋi mpyi ke, l'à nɔ wani ke, maa yyére kuru cyage nìɲyi na. 10Ɲcèfeebil'à li ɲya l'à yyére ke, ka pi funɲyi si sàa táan. 11Ka pi i jyè bage e, mà pyàŋi ná u nuŋi Mariyama ɲya, maa niŋkure sín maa pyàŋi pêe. Lire kàntugo maa pi yaayi ɲwɔ múgo, maa sɛɛn ná wusuna ná miri kan pyàŋ'á. 12Lire kàntugo ka Kile si yi jwo pi á ŋɔɔge k'e, na pi àha núru ŋkàre Erɔdi yyére mɛ. Ɲyɛ ka pi i kuni labɛrɛ lwɔ́ a kàre pi kìni i. 13Ɲyɛ ɲcèfeebii kareŋkwooni kàntugo, Kafooŋi Kile mɛ̀lɛkɛŋi wà à uye cyêe Yusufu na ŋɔɔge k'e, maa u pyi: «Yîri, maa pyàŋi ná u nuŋi lwɔ́, maa fî maa sì Misira kìni i, maa ntɛ̀ɛn wani fo mii aha mu pyi ma núru ma a ma tèni ndemu i ke, ɲaha na yɛ Erɔdi na pyàŋi caa raa bùu.» 14Ɲyɛ ka Yusufu si yîri numpilage e, maa pyàŋi ná u nuŋi lwɔ́ mà kàre Misira kìni i. 15U à kwôro wani fo saanŋi Erɔdi à pa ŋkwû. Lire pyiŋkanni na, nde Kafooŋi Kile mpyi a jwo u tùnntunŋi cye kurugo ke, lir'à fûnŋɔ. U mpyi a jwo: «Mii à na Jyaŋi yyer'a yige Misira kìni i.» 16Ɲyɛ saanŋi Erɔdi à pa li kàanmucya mà li ɲya na ɲcèfeebil'à uru ɲwɔhɔ yaha ke, ka u lùuni si yîri sèe sèl'e. Maa jwo na pùnampyire ti ɲyɛ Bɛtilɛhɛmu kànhe ná ku kwùumpe kànyi na, ná pi sàha ntòro yyee shuunni na mɛ, na pi pire puni bò, ɲaha na yɛ mà tàanna ná ɲcèfeebii jwumpe e, uru pyàŋi mpyi a yaa u ta cyire yyeegii shuunniŋi ɲwɔhɔntaan pùnampyire e. 17Nde Kile tùnntunŋi Zheremi mpyi a jwo ke, lir'à fûnŋɔ, u mpyi a jwo: 18«Mɛjwul'à fworo Arama kànhe e, myahigil'à sú maa yamɛɛni sú sèl'e. Arasɛli u ɲyɛ na u pyìibii yamɛɛni súu, u la ɲyɛ wà sì uru fɔ̀ɔnŋɔ mɛ, ɲaha na yɛ u pyìibil'à wíl'a fô.» 19Ɲyɛ saanŋi Erɔdi à pa ŋkwû ke, ka Kafooŋi Kile mɛ̀lɛkɛŋi wà si uye cyêe Yusufu na ŋɔɔge k'e, mà u yaha Misira kìni i. 20U à jwo Yusufu á: «Yîri ma a pyàŋi ná u nuŋi lwɔ́ ma a núru ma a sì Izirayɛli kìni i, ɲaha na yɛ mpii pi mpyi na pyàŋi caa raa bùu ke, pire saha ɲyɛ mɛ.» 21Ɲyɛ ka Yusufu si yîri maa pyàŋi ná u nuŋi lwɔ́ a núr'a kàre Izirayɛli kìni i. 22Ŋka Yusufu à pa lógo na Arikilasi à tɛ̀ɛn ɲùŋufente na Zhude kùluni i u tuŋi Erɔdi kwùŋkwooni kàntugo ke, ka lire si u pyi u u fyáge takarege e wani. Ɲyɛ ka Kile si núr'a jwo ná u e ŋɔɔge k'e. Ka u u yîri wani mà kàre Galile kùluni i, 23maa sà ntɛ̀ɛn kànhe kà na, kuru mɛge ɲyɛ Nazarɛti. Lire pyiŋkanni na, Kile tùnntunmpii jwump'à fûnŋɔ. Pi mpyi a jwo: «U sí raa yiri Nazarɛti shinŋi.»


text: 1Nde, Pita le ye kɛdi kɛ sɛbɛla, Yisa Kirasiti ya nde min sɔ, ala kilayɛ kɔni. N bi a lakela wole Allala mɔgɔ yabɔnɛnu ma minnu manɛ iko kɛlɛ-kɔrɔ-maburilɛnu. Wo nyɛnsɛnnɛ Ponta anubɛ Kalesiya anubɛ Kapadosiya anubɛ Esiya anubɛ Baitiniya nyamanɛnu tɔ. 2Wo yabɔnɛ le iko Fa Alla nyɛrɛta ko-latɛgɛnɛ ye nya min. Wo mara mɔgɔ-sɛnimɛnu na ala Ni Sɛnimɛ baraka rɔ alako wo si Yisa Kirasitila kumɛ bira nya min. Ado wo ara sɛninya a yele fɛ. Alamɛ ma Fa Allata hinɛ anubɛ yisi-kimɛ ni wara wo ye nya bɛɛ ma. 3Ma ni baraka bira Mari Yisa Kirasiti, wo Fa Alla ye dɛɛ! Ka a tɛgɛ Yisata lawulɛ fɛ ka bɔ furinu tɛma, ma ara ni-kurɛ sɔrɔn a bolo ala kinikini-wɛ rɔ. Wo ara ma fa yigi-bɛrɛ la. 4Wo le ya a to, ma yɛ ye kilɛ la duwa-belebele wo sɔrɔn-koe la. Alla ara wo lamara wole, ala mɔgɛnu ye. Wo bɛɛ maranɛ wole ye Arinyɛni tɔ. A ti tuli nyɔ, a ti tinya, a ti bɔ a su la. 5Wotɛ le duwɛ wonu na, wole minnu maranɛ Allala sɛnbɛ baraka rɔ dɛnkɛninyɛ fɛ kɔni. Ma ye kisi-koe min makɔnɔna, wo la si bɔ wo ye gbɛ rɔ wati-laban-tumɛ. 6Hali wo yisi tɔrɔnɛ kaka kɔrɔbɔlɛ sifa siyaman tɔ kɔnɔ a fɛrɛ sa. Ado a bɛnnɛ wo ni sewa tɔrɔyɛ wola ko la. 7Kɔrɔbɔlɛ wonu kɛ-kunyɛ le ka wola dɛnkɛninyɛ mayira ko tonyɛ le. Hali sɛnɛ min ti ke tinyala, a boe si bɔ a bɛrɛ ya la tɛ la. Wola dɛnkɛninyɛ fanan bi wo nya na le min tenbira sɛnɛ la pirr! Fɔ wola dɛnkɛninyɛ fanan kɔrɔ ni bɔ alako a si kun wo rɔ nya min. Yisa Kirasiti wa bɔ gbɛ rɔ tele min tɔ, wole si tantolɛ anubɛ gbiliyɛ anubɛ bonyɛ sɔrɔn worɔ. 8Wo ma Yisa yen bɛ kɔnɔ wo ara a keni. Wo ma a yen bɛ wo yɛ la, hali wo, wo dɛnkɛninyanɛ a ma. Woletɔ wo ye nyagalenna ka sewa-makawani-wɛ kɛ, hadama dan dɛ ti ke min fɔla. 9Wo ye nala wola dɛnkɛninya-kunyɛ sɔrɔnna, wo niyi kisi-koe kɔni. 10Alla si na kisi-koe min di wo ma, nɛbinu ya wo lakɔrɔsi ka a fɛsɛfɛsɛ a kilɛ fɛ. Alla ara duwɛ min tabɛn wo ye, nɛbi wonu denu ya wɔlɔyiyɛ kɛ wola ko la. 11Kirasitila Niyi min bi anu tɔ, wo ya wati wola koe fɔ anu ye. Kirasiti si na tɔrɔyɛ minnu sɔrɔn anubɛ gbiliyɛ min si bɔ tɔrɔyɛ wo kɔma, anu ya wo bɛɛ faranfasi. Anu ya anu taya wati wo lɔn-koe ma anubɛ a si na nya min. 12Alla ya a yira nɛbi wonu na ko anuna wɔlɔyiyɛ ti ko-nyinya anu denu ma anuta wati rɔ fɔ woleta wati. Iko anu kumara nya min ka tonyɛ fɔ, wo ara wo lamɔɛn kaka. Anu ya kawandili bɔ wo ye Allata Ni Sɛnimɛ baraka rɔ, min nara ka bɔ Arinyɛni tɔ. Hali a lɔn-sɔgɛ ye melikanu na nun, kawandili wo bɔra wole le dɔrɔnna ko la. 13Nba, wo ni wo hɛnkili masɔ ka wo sɛbɛ don. Wo ni wo yɛ lakalan ka wo yigi sa Kirasitita duwɛ kuma. Ado Kirasiti wa bɔ gbɛ rɔ tumɛ min, a si wo di wo ma feu! 14Wo ni Allala kumɛ bira. Wo ma Alla wara-koe lɔn bɛ tumɛ min, nata-yogomɛ minnu bi wo marala nun, wo kana sɔn, wonu ni wo mara tun. 15Min fisa, wo ni sɛninya kɛ-nya-bɛɛ rɔ iko Alla min ya wo kele, wo sɛninyanɛ nya min. 16Ado a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ ko, “Wo ni sɛninya bawo nde sɛnima.” 17Wo tenbi Alla matarala, wo ye a fɔla ko, “Ma Fa.” Ado ale le ye mɔgɛ bɛɛ kiti tɛgɛla nya-kun-kelen iko mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛta kɛwɔlɛ ye nya min. A ti lafisayalɛ kɛ. Woletɔ wo siyi toe min tonɛ dugu kole kɛ kuma gbɛ, wo ni wo laban a gbiliya tinɛ. 18Wo ya kɛ-nya-fuyi minnu sɔrɔn wo benbanu bolo, Yisa fagara ka wo hɔrɔya wonu ma. Wola hɔrɔyɛ ma tɛgɛ fan do ma mɔgɛ si min sara sɛnɛ la, ni wo ma, wodi-gbɛ. Ado wonu ti mɛ. 19Wo hɔrɔyara saraka-da-gbɛlɛmɛ le fɛ, Kirasiti kɔni min manɛ iko saga-dan, fɛɛ woo sa min na. 20Alla ya Yisa yabɔ, yanni duninya ni dan. A bɔra gbɛ rɔ tele laban kɛnu tɔ wole, ata mɔgɛnuna ko la. 21Wo dɛnkɛninyanɛ Alla ma ale le baraka rɔ. Alla min ya a lawuli ka a bɔ furinu tɛma, wo le ya gbiliyɛ di ale ma. Woletɔ wola dɛnkɛninyɛ anubɛ wo yigi sanɛ ale Alla kuma. 22Nba, wo nyɛrɛta sɛninyɛ kɛra tonya-birɛ le fɛ. Keninteya-bɛrɛ ye wo yisi rɔ wo ta-nyɔgɛ dɛnkɛninya-mɔgɛnu ye. Wo ni to wo nyɔgɔn kenina bɛrɛkɛ wo yisi bɛɛ la. 23Wo ara sɔrɔn a kurɛ la Allala habadan-kuma-nimɛ baraka rɔ. Alla min ti faga, wo ara ma wola dannu na! 24Iko a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ nya min ko, “Mɔgɛ bɛɛ mani de iko yerimɛ. Anuna gbiliyɛ bɛɛ mani de iko yerima-fere. Yerimɛ si gbala, a fere si yalan. 25Kɔnɔ Allala kumɛ tonɛ habadan!” Ado kibara-nyimɛ min kawandili bɔra wo ye, wo le kɛ la.