text: 1Na sɔnɔ be bo bu fere i ka Lazarosi n ada tukpaki. I ninbaam la Mariya ni Marata. Bu bɔsu la Betani. 2Nyini Mariya n bo i niwa Lazarosi daari tukpaki ni, yiri ba faari tulaalɛɛ nvanvanifɔ gɔɔri Yesu jaa su ye i faari i tiiŋmiɛ tintiin nunukaari i n a. 3Na i ninbaa nbaabaram n asunma ka bu kɔ se Yesu ka, “Ya Mibiɛ, u danfo n bo a koro i agaya n ada tukpaki.” 4Yesu tiiri sɔ ni, na wɔ se ka, “Ahin tukpaki n ti má yiwee tukpaki, ama, i yo sɔ, na minɛm ŋu Nyɛmɛ jirima woowa kabo i ti, na Nyɛmɛ ma minɛm ŋu mini bo m ti i Wa n gusu jirima woowa.” 5Tɔ, Yesu koroori Marata ni Mariya ni bu niwa Lazarosi. 6Ama, i tiiri ka Lazarosi ada tukpaki ni, na wɔ ka deke bo i woori n cɛɛn nnyɔ abuka su. 7Nyini sin na Yesu ase i susufɔm ka, “Am ma ya kaaki kɔ Yudiya dɛɛ awɔrɛ n nu.” 8Na i susufɔm n ase i ka, “Ya Kerefɔ, má anzɔni fɛn ye Yudafɔm ŋa bu tu yabuɛ bo kun u n a? Ye a sukoro ka ya kpie ya nyi kɔ dɔ bekun n a?” 9Na Yesu ase bu ka, “Fa ŋgarama kɔ ju naasɔ, m ŋa i ti wiɛ kun wɔ e. Sɔnɔ bo i nati wiɛsu bo má i jaa, dama durunya n nu wein ni ma i ŋu asi a. 10Ama, sɔnɔ bo i nati kɔŋguɛ bo i jaa, dama wein wo má i dɔ.” 11Yesu jɔjɔɔri sɔ n sin, na wɔ kaaki ase bu ka, “Ya danfo Lazarosi adaafi, ama, m sukɔ na m kɔ teŋge i lɛɛ.” 12Na i susufɔm n ase i ka, “Ya Mibiɛ, nzɛn wɔ daafi wɔ, i nyá laifiɛ.” 13Kabo Yesu seeri n la ka, Lazarosi awu wɔ, ama, i susufɔm bɛrɛ sunsun ka i ŋa wɔ daafi nahɔrɛ su wɔ. 14Nyini ti, na Yesu ase bu kpain ka, “Lazarosi awu. 15Ama, ambɛrɛ dɛɛ ti, wɔ yo m fiɛ ka ma wo má dɔ, adena am yo yarada. Am ma ya kɔ i dɔ.” 16Na Tomasi bo bu fere i ka Ndaa n ase i lamɔkɔ susufɔm n ka, “Am ma yɛrɛ gusu kɔ, nzɛn bu kɔ kuunri i a, na ya ni yiri kɛrɛ awu.” 17Saŋga bo Yesu kɔ juuri ni, i ŋuuri ka ba se Lazarosi i lenna lɛɛ. 18Betani ni Yɛrusalem miɛm waari má ni i beŋgu. 19Na Yudafɔm dɔŋgu aba Marata, ni Mariya dɔ ka bu ba dada bu ahore, bu niwa n bo wɔ wu n dɛɛ ti. 20Marata tiiri ka Yesu suba ni, na wɔ kpa i atin, ama, na Mariya aka awuru. 21Na Marata ase Yesu ka, “M Mibiɛ, nzɛn má a woori fɛn, má m niwa n awu má. 22Ama, haari ni nyini mmɔɔ, m si ka deke kɛrɛ bo a sere Nyɛmɛ, i yó i ma u.” 23Na Yesu ase i ka, “U niwa ni téŋge i yiwee n nu bekun.” 24Na Marata ase i ka, “M si ka i bá teŋge i yiwee nu jina cɛɛn, saŋga bo Nyɛmɛ bá teŋge minɛm bu yiwee nu ni.” 25Na Yesu ase i ka, “Mini ti sɔnɔ bo i teŋge minɛm bu yiwee nu, na i má bu ŋgɔɔ n a. Sɔnɔ kɛrɛ bo i yo m yarada, haari nzɛn i wuuri, i nyá ŋgɔɔ. 26Na sɔnɔ kɛrɛ bo i la ŋgɔɔ na i yo m yarada, i mi wu má fieo. A yo ahin jɔjɔɔwa n yarada a?” 27Na Marata ase i ka, “M Mibiɛ, ma yo yarada ka wɔrɔ ti Nyɛmɛ Wa, Kristo Tiidefɔ n a, bo i ŋa i súnma i durunya n nu ni.” 28Marata seeri sɔ n sin, na wɔ kaaki akɔ afere i niwa Mariya bɛnlɛ, na wɔ se i ka, “Ya Mibiɛ n aba, i ŋa a bra.” 29Mariya tiiri sɔ ni, i kaba bereki yasuuri wɔ, na wɔ kɔ i dɔ. 30Nyini saŋga, na Yesu nya ju má miɛ n nu, i toko wo deke bo Marata kɔ tuuri i n wɔ. 31Na Yudafɔm bo bu woori awuru n nu Mariya bi, na bu sudada i ahore ni, bu ŋuuri kabo i bereki yasu fiteeri ni, na ba su i su. Bu sunsuunri ka i sukɔ deke bo bu seeri Lazarosi n wɔ, na i kɔ sun. 32Saŋga bo Mariya kɔ juuri deke bo Yesu wo n na i ŋuuri i ni, na wɔ kutu i nyunu, na wɔ se i ka, “M Mibiɛ, nzɛn má a woori fɛn, má m niwa n awu má.” 33Yesu ŋuuri ka i susun ni, ni kabo Yudafɔm n bo bu suuri i su baari n gusu wo sun su ni, na i ahore asaaki, na wɔ mi i ŋumi. 34Na wɔ bisa bu ka, “Am seeri i ni wɔ?” Na ba se i ka, “Ya Mibiɛ, bra na a ba niɛ.” 35Na Yesu asun. 36Nyini ti na Yudafɔm n ase ka, “Am niɛ kabo i koro i agaya barasu a.” 37Ama, na bu nbem ase ka, “Yiri n bo i teke anyinsin n nyumbaa ni, má i koro tuntun má sɔnɔ ni, na i wu má, nzɛn sɛ?” 38Na Yesu ahore asaaki bekun, na wɔ kɔ deke bo bu seeri Lazarosi ni. I ti yabuɛ buɛ faŋkunma wɔ, ye bu faari i seeri nu a, na ba fa yabuɛ nyiŋga atɔ anɔ ni. 39Na Yesu ase bu ka, “Am ba yi yabuɛ ni.” Na sɔnɔ n bo wɔ wu n niwa Marata ase i ka, “M Mibiɛ, kisa wɔ bun, dama bu seeri i nyuma lenna lɛɛ.” 40Na Yesu ase i ka, “Ma se má u ka, nzɛn a yoori m yarada, a ŋú Nyɛmɛ jirima woowa kabo i ti barasu?” 41I seeri sɔ ni, na ba lakati yabuɛ ni. Na wɔ yɛ i tii su aŋgoro, na wɔ se ka, “M Si, m da u asi ka a de m sere. 42M si ka saŋga kɛrɛ a de m sere wɔ, ama, ahin minɛm bo bu jina fɛn n dɛɛ ti, ye m seeri sɔ a, adena bu yo m yarada ka wɔrɔ sunmaari m a.” 43I sereeri Nyɛmɛ n wieeri ni, na wɔ tiɛn ase ka, “Lazarosi, fite.” 44Na sɔnɔ n bo wɔ wu n afite faŋkunma n nu. Tani pɔɔndiiri i saa, ni i jaa, na tani kun pɔɔndiiri i tii. Na Yesu ase bu ka, “Am nyaŋgi yi tani n na am ma i kɔ.” 45Yudafɔm dɔŋgu bo bu baari Mariya dɔ ŋuuri sa n bo Yesu yoori i ni, na ba yo i yarada. 46Na bu nbem akɔ Farasifɔm n dɔ akɔ ase bu kabo Yesu ayo ni. 47Na Farasifɔm ni Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ nkpiɛnkpiɛnm n afere Yudafɔm tereterefɔm ni, na ba tiɛn bu nɔɔ. Na ba se ka, “Ye ya yo sɛ wɔ? Am niɛ e, ahin sɔnɔ ni suyo alekutura sayoowam dɔŋgu. 48Nzɛn ya yaki i na i suyo sɔ, minɛm kɛrɛ yó i yarada a, na Roma yikofɔm bá saaki ya Nyɛmɛ Sereebiri Awuru ni, na bu kún ya minɛm ni.” 49Na bu nu sɔnɔ be bo bu fere i ka Kayafasi ni, bo i ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔm kɛrɛ kpiɛn nyini afɔ n ase ka, “Ambɛrɛ, am si má pui. 50Am si má kabo i ti n wɔ, nzɛn sɛ? Ka nzɛn am ma sɔnɔ kun wu maari minɛm kɛrɛ, i ti ye ni bo ya minɛm kɛrɛ bá wu ni.” 51Má i koroyanu ye i seeri sɔ a, ama, yiri ti Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔm kɛrɛ kpiɛn nyini afɔ n ti, ye Nyɛmɛ ma i seeri ka Yesu wú ma Yudafɔm n a. 52Na má bɛrɛ ŋgumi dɛɛ ti ye i wú a, ama, adena i tiɛn Nyɛmɛ nbaam nɔɔ, na bu yo kun, bɛrɛ bo ba sandi akɔ asiɛn nbem n su. 53Nyini dɛɛ ti, fite nyini cɛɛn n fa kɔ, na ba sɛsɛ su ka bu kun Yesu. 54Nyini dɛɛ ti, wɔ yi má i ŋu fofoe nu anati má Yudafɔm nu kun. Ama, i fiteeri bɛrɛ ni, na wɔ kɔ awɔrɛ be bo i wo dodo boro kpantain dɛɛ bue ni, na i ni i susufɔm n akɔ awo miɛ n bo bu fere i ka Efirayim n su. 55Nyini saŋga, wɔ ka kaan, na Yudafɔm di bu Butara cɛɛnkpiri ni, na minɛ dɔŋgu afite ahɛmɛm aba Yɛrusalem miɛ kpiri n nu, na bu ba kpakpara bu ŋu fin ka, na cɛɛnkpiri n nya ju. 56Na ba niɛniɛ Yesu busu, na saŋga bo bu wo Nyɛmɛ Sereebiri Awuru n nu ni, na ba bisa bu ŋuŋu nu ka, “Am sunsun sɛ wɔ? I bá cɛɛnkpiri ni? Ya de má ka i bá.” 57Ama, Nyɛmɛ sayoowa dɔŋguyofɔ nkpiɛnkpiɛnm ni, ni Farasifɔm n ama nɔɔ ka sɔnɔ kɛrɛ bo i si deke bo Yesu wo, i se bu na bu kɔ tara i.


c: text/html

text: 1Yenɛ vo'e ya me la Krista. Bala tɛn'ɛha ya yelese'a n boe saazuo ha, te Krista zin'an a na'am gɔŋɔ la poan Yenɛ zuɔ nu'o bɔba. 2Bahɛ ya te ya potɛn'ɛra kɔ'ɔn tɛn'ɛha la yelese'a n boe bilam ha la ge dagɛ teŋa wa zuo yɛla la. 3Se'ere n sɔe la, ya daa ki' mɛ ge te ya vom nya bɔna mɛ la Krista Yenɛ zen'en. 4Ya yelemɛŋɛrɛ vom dela Krista. Bala, a han ta wa'ana, yamam me wan lagom taaba la en ge me lagom pɛngɛsɛka te a nyɛ' la. 5Bala, sagom yelese'a n de teŋa wa zuo yɛla te ya iinhe bɔta te ya eta la. Yele ana wa dela yalomtooma, la dɛngerɔ tooma, la asaala mɛŋa suunre n kɔ'ɔn nɔŋɛ a eta yelese'a, la be'em tɛn'ɛhegɔ, la nyika. Se'ere n sɔe la, nyika dela baga kaanbegɔ. 6Yele ana mea zuo, Yenɛ wan namehɛ nɛresɛba n ka nane a nɔɔrɛ la. 7Ya mɛhe me daa bo la bɔŋkaŋa mea taaba poan. Ya suunre me daa nɔŋɛ la teŋa wa zuo yɛla ma'an. 8Ge nananawa, la dela ya zagahɛ yele ana wa n boe ya suunre poan wa. Yele ana wa dela sunsunyiim, la dɛngerɔ etegɔ, la be'em tɛn'ɛhegɔ. La ya zagahɛ ya toora nɛreba ge me tɔgɔra tɔgɔyooro. 9Da parona ya bɔ'ɔra taaba. Se'ere n sɔe la, ya bahɛ nɛrekɛka la a etegɔ la mɛ. 10Nananawa, de ya nɛrepaalehe. Yenɛ se'em n naam ya la tare la ya mɛhe naanɛ la bahera ya daarɛ woo te ya dɛna nɛrepaalehe. A ete dena wa te a bahɛ mɛ te ya mina enŋa Yenɛ. 11Bɔŋkana taaba poan, yamam sɛba n de Greekdoma la yamam sɛba n de Yudoma, la yamam sɛba n ŋma' la sɛba n ka ŋma', la yamam sɛba n de nɛrekanreba la yamam sɛba n dagɛ nɛrekanreba, la yamam sɛba n de yamehe la yamam sɛba n dagɛ yamehe. Bana woo dagɛ ninmɔ'ɔrɛ la fiin me. La dela Krista ma'an n de sɛla woo zan'an zan'an, ge me bɔna sɛla woo poan. 12Yamam n de Yenɛ nɛreba. A nɔŋɛ ya mɛ ge loe ya te ya dɛna a mɛŋa nɛreba. Bala, tara nɛreba ninbɔn'ɔn, ge tara nɔŋerɛ, ge sirihe ya mɛhe, ge bɔ'ɔra nɛreba na'ahegɔ, ge me tara sugure bɔ'ɔra nɛreba. 13De ya sɛba n wan soŋora taaba ge dita sugure bɔ'ɔra taaba ya han ne ta tara yele la taaba. La dela ya dita sugure bɔ'ɔra taaba wo Na'ayenɛ n dite sugure bɔ'ɔra ya se'em la. 14Ge yelese'ere n nya ge te ya eŋɛ pa'ahɛ zan'an zan'an dela nɔŋerɛ. Ya han tara nɔŋerɛ, ya wan lagom eta yele ana wa woo la nɔyenɛ la. 15Bahɛ ya te sunma'ahom sebo te Krista bo ya la sɛla n wan pa'ala ya ya potɛn'ɛra poan. Te la dela sunma'ahom bɔna poan te Yenɛ daa yi' ya na te ya lagom dɛna iŋyeŋɔ. Ge bo Yenɛ fara. 16Bahɛ te Krista yetɔgom la bɔna ya suunre poan. Yetɔgom la wan bahɛ te ya tare yam sebo woo gee bahɛ te ya wan pa'ala taaba sɛla te la sona te ya eta. Yoone ya pɛnka yooma, Yenɛ baaŋa la na'ahegɔ yooma pɛngera Na'ayenɛ ya suunre poan. 17Ge sɛla woo te ya yete ya eŋɛ yetɔgom poan bii tooma poan, ya eŋɛ dɛ la Na'ayenɛ Yesu paŋa poan. Ge yamam me tara Yesu pɛngera to Sɔ Yenɛ. 18Pɔgɔba, nana ba sereba nɔya. Denɛ n de sɛla te ya sona te ya eta wo yan de sɛba n dole Yesu sore la. 19Sereba me nɔŋɛ ya pɔgɔba ge da ete ya ba sɛla n ka ane soŋa. 20Kɔma me nana ba dɔgɔreba daarɛ woo, te bala n ete Na'ayenɛ suunre nyɛlom. 21La ka sone te sɔdoma la eta sɛla n ka ane soŋa bɔ'ɔra ba kɔma. Se'ere n sɔe la, ba han eta ba bala, ba kan tara potɛn'sonɛ. 22Yamehe, la nana ya doma yelese'ere woo poan. La ka sone te ya ne nyɛ' ba gee nya pin'ilom tona. Bala, te sɛba n sɔe ya la yete ya de nɛresomdoma. Ge la tona la ya suunre zan'an la yan bo'ore Na'ayenɛ na'ahegɔ la zuo. 23Eta ya sɛla woo la ya suunre zan'an wo ya ete dɛ bɔ'ɔra la Na'ayenɛ ge dagɛ nɛreba la. 24Mina ya te Na'ayenɛ wan yɔ' ya. A wan yɔ' ya sɛla te a dekɛ biŋe bo a nɛreba la. Se'ere n sɔe la, Krista n seren de Na'ayenɛ se'em te ya tona bɔ'ɔra la. 25Ge se'em n tone sɛla n dagɛ ma'an, Yenɛ me yete a behɛ la n tone sɛla n dagɛ ma'an la yɔ' en. Se'ere n sɔe la, a yete a gankɛ nɛra woo la boyena.

robotstxt: allowed

filter: keep


text: 1Yera Yosue u Rubɛniba ka Gadiba soka ka Manasen bwese kɛran sukum mɛ mu wãa sɔ̃ɔ yari yeru gia. 2U bu sɔ̃ɔwa u nɛɛ, ye Mɔwisi, Yinni Gusunɔn sɔm kowo u gerua kpuro wee, i ye mɛm nɔɔwa ma i kua mam mam ye nɛn tii na bɛɛ yiire. 3I ǹ bɛɛgibu Isireliba deri baa fiiko tabu sɔɔ sere ka gisɔ. I Gusunɔ bɛsɛn Yinnin gere mɛm nɔɔwawa. 4Wee tɛ̃ u dera bɛɛgibu ba wɛ̃re tem mɛ sɔɔ, nge mɛ u raa gerua. Yen sɔ̃, i gɔsiro i wura tem mɛ Mɔwisi, Gusunɔn sɔm kowo u bɛɛn baawure bɔnu kua sɔɔ Yuudɛnin sɔ̃ɔ yari yeru gia, kpa i da i sina mi. 5Ì n tura mi, i de i wooda ye Mɔwisi u bɛɛ wɛ̃ mɛm nɔɔwa mam mam. Yera, i Yinni Gusunɔ kĩɔ kpa i win woodaba mɛm nɔɔwa. I de i n ka nùn maninɛ kpa i nùn sã ka bɛɛn gɔ̃ru kpuro ka bɛɛn bwisikunu kpuro. 6- 8Yen biru u bu domaru kua ma u nɛɛ, i gɔsiro bɛɛn temɔ ka bɛɛn yaa sabenu ka sii geesu ka wura ka sii gandu ka sii wɔ̃kusu. Arumani ye i gura bɛɛn yibɛrɛban min di gesi kpuro, i ye bɔnu koowo ka bɛɛn tɔn be i raa deri mi. I n maa yɛ̃ ma Mɔwisi u Manasen bwese kɛran sukum tem wɛ̃ Basaniɔ Yuudɛnin sɔ̃ɔ yari yeru gia. Na maa ben sukum bɔnu wɛ̃ sɔ̃ɔ duu yeru gee nge mɛ na Isireliban bwese kɛri yi yi tie kua. 9Ma Rubɛniba ka Gadiba ka Manase be, ba gɔsira ba da ben temɔ ba Isireliban bwese kɛri yi yi tie deri, Kananin tem mi. Ba da ba sina Galadin temɔ nge mɛ Yinni Gusunɔ u gerua saa win sɔm kowo Mɔwisin nɔɔn di. 10Ye Rubɛniba ka Gadiba ka Manaseban sukum ba Yuudɛnin daaru tura Kananin bera gia, yera ba yãku yee nanumgiru bana daa ten bɔkuɔ. 11Ma goo u na u Isireli be ba tie sɔ̃ɔwa u nɛɛ, wee Rubɛniba ka Gadiba ka sere Manaseban sukum ba yãku yeru bana Yuudɛnin bɔkuɔ bɛsɛn bera gee. 12Ye Isireli be ba tie ba nua mɛ, yera be kpuro ba mɛnna Siloɔ bu ka ben tundo bisibu tabu wɔri. 13- 14Yera ba Finɛɛsi yãku kowo Eleasaan bii gɔra Galadin tem mi, ka Isireliban bwese kɛri wɔku ten baayeren wirugii bu ka Rubɛniba ka Gadiba ka Manase be gari ko. 15Ye ba tura mi, yera ba bu sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, 16ka Isireli be ba tie kpuron yĩsira sa ka bɛɛ bikiamɔ, mban sɔ̃na i Yinni Gusunɔ seesi i bɛɛn arukawani kusia ye i ka nùn bɔkua. Domi i tii yãku yeru bania. 17I yaaye ma Peoriɔ sa tora ten bweseru kua ma Gusunɔ u sun sɛɛyasia. Wee, sere ka gisɔ sa yen wahala mɔ̀. Yeni ya ǹ bɛɛ tura? 18Wee tɛ̃, i nùn mɛm nɔɔbu sariru koosi gisɔ. I n yɛ̃ ma bɛsɛ Isireliba kpuro sɔɔra win mɔru ya koo wɔri sia. 19Ì n maa yɛ̃ tem mi i wãa mi, i ǹ kpɛ̃ i Gusunɔ sã, i gɔsirama bɛsɛn mi, mi win sãa yee dɛɛrara wãa. Sa ko bɛɛ tem wɛ̃. Yen sɔ̃, sa bɛɛ kanamɔ, i ku Gusunɔ seesi. I ku maa sun seesi i yãku yeru garu bani. 20I yaayo sanam mɛ Akani wi u wãa Serakin bweseru sɔɔ u tora ye u ka arumani sua ye ba nɛɛ, goo u ku sua. Isireliba kpurowa Gusunɔ u seesi. Domi n ǹ Akani tɔna u gu dɔma te, tora ten sɔ̃. 21Ye ba gari yi gerua ba kpa, yera Rubɛniba ka Gadiba ka sere Manaseba ba wisa ba nɛɛ, 22Yinni Gusunɔ turowa u wãa. Wiya u yɛ̃ yèn sɔ̃ sa kua mɛ. Isireliba kpuro ba koo maa gia. Sà n Yinni Gusunɔ seesi sa nùn toran na, u ku de sa n wãa. 23Sà n maa yãku yee teni bana bɛsɛn tiin sɔ̃n na, su ka yãku dɔ̃ɔ mwaararuginu ko ǹ kun mɛ kɛ̃nuginu ǹ kun mɛ siarabuginu, Gusunɔn tii u sun siri. 24Adama yèn sɔ̃ sa tu kua wee, bɛruma n sun mwa domi sa ǹ kĩ amɛn biru bɛɛn bibun bweseru tu bɛsɛgibu sɔ̃ tu nɛɛ, mba n sun mɔɔsinɛ, bɛsɛ ka Gusunɔ Isireliban Yinni. 25Win tiiwa u bɛɛ tem nɔɔ burana, u Yuudɛnin daaru doke bɛsɛn suunu sɔɔ. Yen sɔ̃, sa ǹ baa mɔ win sãaru sɔɔ. Kpa a deema bɛsɛn bibun bweseru ta Gusunɔn sãaru deri bɛɛn bibun sɔ̃. 26Yeniban saabuwa sa ka yãku yee teni bana, n ǹ mɔ sa kĩ su tii yãkunu kua. 27Adama sa kĩwa ta n sãa seeda bɛsɛn bibun bweseru ka bɛɛn bibun bweserun sɔ̃. Kpa tu bu sɔ̃ɔsi ma sa ra Yinni Gusunɔ sã ka yãkunu. Be kpuro bà n seeda ye wa mɛ, bɛɛgibu ba ǹ maa kpɛ̃ bu nɛɛ, bɛsɛgiba kun baa mɔ Yinni Gusunɔn sãaru sɔɔ. 28Baa ǹ n saa yeren na ba sun sɔ̃ɔwa mɛ, ǹ n maa bɛsɛn bibun bwesera ba sɔ̃ɔwa mɛ, ba koo kpĩ bu bu wisi bu nɛɛ, i mɛɛrio nge mɛ bɛsɛn sikadoba ba yãku yee teni bana nge te ta wãa Yinni Gusunɔn sãa yerɔ, adama ba ǹ tu banɛ bu ka tii yãkunu kua mi. Seedan sɔ̃na ba tu bana. 29Yen sɔ̃, i n yɛ̃ ma sa ǹ gɔ̃ru doke su Yinni Gusunɔ seesi kpa su ko naanɛ sarirugibu win mi, yãku yee tenin sɔ̃. Mɛya sa ǹ maa kĩ su yãkunu ko gam, ma n kun mɔ yãku yee ten mi, te ta wãa Yinni Gusunɔn sãa yee dɛɛrarɔ. 30Sanam mɛ yãku kowo Finɛɛsi Eleasaan bii ka Isireliban guro gurobu ka ben yɛnu yɛ̃robu ba nua ye Rubɛniba ka Gadiba ka Manaseba ba gerua, yera ben bwɛ̃ra kpuna. 31Ma Finɛɛsi u Rubɛniba ka Gadiba ka Manase be sɔ̃ɔwa u nɛɛ, gisɔ sa gia ma Yinni Gusunɔ u wãa ka bɛsɛ, domi i ǹ nùn mɛm nɔɔ sariru koosi. Mɛya win mɔru ya ǹ maa wɔrimɔ bɛsɛ sɔɔ yèn bɛrum sa raa mɔ̀. 32Yen biru Finɛɛsi wi, ka Isireliban guro guro be, ba gɔsira Galadin di ba wura ba begibu sɔ̃ɔwa ye ba nua mi kpuro. 33Ye begii be, ba nua mɛ, ya bu dore. Ma ba Yinni Gusunɔ siara ba gɔ̃ru gɔsia ba nɛɛ, ba ǹ maa Rubɛnin bwese kɛra ye, ka Gadigia ye wɔrimɔ bu ben tem kam koosia. 34Yen biruwa Rubɛniba ka Gadiba ba nɛɛ, yãku yee teni ta sãawa seeda bɛsɛ kpuron wuswaaɔ ma Yinni Gusunɔ turowa u wãa. Ma ba tu yĩsiru kã, Seeda.


text: 1Mini Pɔɔlu bo m ti Yesu Kristo jaramasa n ni ya ninbaam bo bu wo m dɔ fɛn n kɛrɛ, sukɛrɛ ahin kadasi n ma ambɛrɛ Kristo jama minɛm bo am wo Galatiya dɛɛ awɔrɛ n nu n wɔ. Yesu Kristo ni ya Si Nyɛmɛ bo i teŋgeeri Kristo i yiwee n nu ni, afa m ayo i jaramasa, má adamande yoori m a, bekun má minɛm gusu faari juma n maari m a. 3Ya Si Nyɛmɛ, ni ya Mibiɛ Yesu Kristo buka am, na bu ma am ahoreda. 4Ya Si Nyɛmɛ koroyanu n dɛɛ ti, na wɔ ma Yesu ade ya jinaabiri awu ya satiɛ dɛɛ ti, adena i de ya fite ahin durunya tiɛ n bo ya wo nu n nu. 5Yiri ti ye ni ka minɛm kɛrɛ kansi i saŋga kɛrɛ saŋga. Ami. 6Am jɔrɛ amiɛ m bo m si má kabo m kan. Kristo dɛɛ aŋunfɔ si ti, ye Nyɛmɛ afere am ka am ba su i, wɔ nya cɛ má, ye am akaaki am sin abo i ndende, susu labari barasu be bo i wo i ŋgumi ni labari kpa n ni. 7Labari kpa nyiŋga be wo má bɛrɛ, deke bo i ti na m se sɔ n la ka, minɛm nbem koro ka bu ta am nyi wɔ, na bu fa kereewa barasu nbem kaaki Kristo labari kpa ni. 8Ama, haari nzɛn yɛrɛ be, wara nzɛn Nyɛmɛ mɛrɛkɛ be fiteeri aŋgoro ba kaanri labari barasu be, na i ti má kabo ya du mɔ kaanri i ni, Nyɛmɛ yó i mi ŋgbɛɛn. 9Kabo ya du mɔ ase am ni, nyini ye m kaaki suse am bekun n a, ka, nzɛn be ba kaanri labari barasu be bo i wo i ŋgumi ni bo am ade i ni, Nyɛmɛ yó i mi ŋgbɛɛn. 10Bu ŋa m suyo m juma n ka minɛ kansi m wɔ, ama, i ti má sɔ, m koro ka m yo bo Nyɛmɛ kansi m wɔ, m suyo má sa bo minɛ se ka m ti kpa. Nzɛn má m ŋa m yo sa bo i sun minɛ nu, má m koro yo má Kristo akɔɔ. 11M ninbaam, m koro ka am si ka labari kpa n bo m kaanri i jɔrɛ kereeri am ni, i ti má deke bo i fite adamande sunsunni nu wɔ. 12I ti má ka m deeri i fiteeri adamande dɔ ɔ, má be gusu kaaki fa kereeri m a. Ama, Yesu Kristo ni i tii yiiri i kereeri m a. 13Am yo tiiri kabo m woowa yo ti barasu, saŋga bo m yo suuri Yudafɔm dɛɛ atin n su ni. M yo kereeri Kristo jama n wuwuruwa agaya, na má m butu bu. 14M yo suuri Yudafɔm atin n su nahɔrɛ su taraari m sara sufɔm dɔŋgu bo bu su nyini atin n su ni. M nyunu yo boroori agaya kabo m yo na m su ya nana sayoowam su. 15Nyɛmɛ ahɔrɔma n dɛɛ ti, saŋga bo bu nya wu má m ni, ye i yiiri m ka m yo i juma n a. Saŋga n bo i suunri Nyɛmɛ nu n ba juuri ni, 16na wɔ yi i Wa n akere m, adena m kɔ kan i labari kpa n jɔrɛ kere minɛm bo bu ti má Yudafɔm ni, ye ma kɔ má be dɔ na i kɔ kere m kabo m yo n a. 17Ma kaaki akɔ má Yɛrusalem miɛ kpiri n nu na m kɔ ŋu minɛm bo bu du mɔ ti Kristo jaramasam ni. M kɔɔri Arabiya asiɛn n su wɔ, na ma fite dɔ, na ma nya akaaki akɔ Damasiko miɛ kpiri n nu. 18I dɛɛ afɔ nsan sin, na ma kɔ Yɛrusalem ka m kɔ niɛ Kefasi busu, yiri bo bu kaaki fere i ka Petoro ni, na ma kɔ awo i dɔ cɛɛn buru ni nnu. 19Saŋga bo m woori dɔ ni, ma ŋu má Kristo jaramasam n be abuka má su, má ka Yakobo, ya Mibiɛ niɛma ni. 20Nɔaniɛ n bo m sukɛrɛ ma am ni, i ti nahɔrɛ wɔ, m bu má kɔrɛ. Nyɛmɛ ti m daanifɔ a. 21Nyini sin na ma fite Yɛrusalem, na ma kɔ Siriya ni Silisiya dɛɛ awɔrɛm n nu. 22Nyini saŋga Kristo jamam n bo bu wo Yudiya awɔrɛ n nu n be nya ŋu má m na bu ba si m, 23se ba ti ka minɛ ŋa, “Ahin sɔnɔ n yo kere ya wuwuruwa a, na i kun minɛ bo ba de Kristo labari kpa n na i mini bu, kisa i nati kan labari kpa n jɔrɛ kere minɛ wɔ.” 24Deke n bo Nyɛmɛ ma m koro yoori i n dɛɛ ti, na ba kansi Nyɛmɛ.


text: 1Te Yenɛ mɛŋa tɔgɛ yele ana wa yeti, 2Mam de Na'ayenɛ ya Yenɛ. Mam daa tare ya ze'ele Mizraim teŋa ya yamenɛ la poan yehe na la. 3Da tare ya yenɛ pa'ahɛ mam. 4Da yagom ya sɛla wɔnhom n boe saazuin ha, bii sɛla n boe teŋa teŋa ha, bii ko'om poan poan ha. 5Da na'ahɛ ya ba, bii ya po'oha ba. Se'ere n sɔe la mam Na'ayenɛ ya Yenɛ la, dela nyuunre Yenɛ, namehera kɔma, ba sɔyaabdoma be'em zuo, sɛba n zagahɛ mam la, ba yaahe setan' yɛ'ɛha senaahe ha. 6Ge n tare nɔŋerɛ dɔla yaahe tuha tuha n nɔŋɛ mam ge dɔla mam bo n nɔɔrɛ se'em la. 7Da yi'ira Na'ayenɛ ya Yenɛ la yu'urɛ yoo. Na'ayenɛ kan bahɛ hom se'em n yi'ire a yu'urɛ yoo yoo. 8Tɛnra Vo'ohogo Daarɛ la te de dɛna toolom dabaherɛ. 9Dabeha ayoobe n de tooma dabeha. 10Ge ayopɔe daarɛ la dela Vo'ohogo Daarɛ bo Na'ayenɛ ya Yenɛ la. Da tom ya toonɛ de daarɛ, ya mɛhe, bii ya dayɔɔhe bii la ya pɔyɔɔhe bii ya yamehe bii ya pɔgɔsɔɔrɔ bii ya dunhe bii saana n kɛn'ɛra la ya. 11Dabeha ayoobe te Na'ayenɛ dekɛ maalɛ saazuo, la teŋparɛ wa, la ko'kantɛ wa, la sɛla woo n boe ba poan la, ge vo'ohe yopɔe daarɛ la. Bala zuo te Na'ayenɛ kan' som bahɛ dabeha ayopɔe daarɛ wa poan, ge eŋɛ dɛ te de dɛna toolom dabaherɛ. 12Na'aha ho sɔ la ho ma. Bala te ho wan tara vom woko teŋsɛka te ya Na'ayenɛ ya Yenɛ la dekera bɔ'ɔra ya wa poan. 13Da ko' nɛra. 14Da gan'anrɛ la ho tadaana pɔga bii ho tadaana sera. 15Da zun'. 16Da parom la tadaana yele. 17Da bahɛ te ho potɛn'ɛrɛ bɔna nɛra yire poan. Da bahɛ te ho potɛn'ɛrɛ bɔna nɛra pɔga bii a yameŋa bii pɔsɔɔ bii a lɔlega bii a boŋa bii sɛla n yeen dɛna nɛra bonɔ poan. 18Nɛreba la n ze' ge wom saa la n tanhere, ge nyagera, te tentanɛ la peebere paŋa, ge nyɛ zun'uhe la n pin' zoore la se'em la, te dabeem kɛn' ba. Te ba lebe ta zɛ'a kenkɛleŋa ha, 19ge yele Moses yeti, Hom mɛŋa tɔgɔra bɔ'ɔra tɔ, ge to wan kelehe, da bahɛ te Na'ayenɛ la tɔgɔra, ge te wan ki. 20Te Moses lebehe yele nɛreba la yeti, Da bahɛ ya te dabeem tara ya, Yenɛ wa wa'ana te a makɛ ya behɛ mɛ, wana wan bahɛ te Yenɛ zɔɔlom la kɛn' ya, te ya kan tona be'em. 21Te nɛreba la yee zɛ'a kenkɛleŋa la ha, ge te Moses ma'an tuta kɛn'ɛra lika la poan te Yenɛ bɔna ha la. 22Te Na'ayenɛ yele Moses yeti, Yele Israeldoma la yeti, Ya mɛhe nini nyɛ mam n ze'ele saazuo ha tɔgɛ bo ya na, 23da dekɛ ya sanlenpeelega, maale baga pa'ahɛ mam poan, bo ya mɛhe, bii ya dekɛ sanlema maalɛ baga bo ya mɛhe. 24Tun' ya tentɔnɔ wa mɛ' bimbine bo mam, la ya kaanbera ya nyɔ'an bo'olom, la ya popeelom bo'olom la ya piihe la boohe la nii de zuo bɔ'ɔra mam, zen'sɛka woo te n ne bɔta te n yu'urɛ wa pota bini la. N ne wan wa'an ya zen'an bilam na, la n kan' som bahɛ ya zuo. 25Ya han dekɛ la kuga mɛta bimbine bɔ'ɔra mam, da ŋma ya a, ya han dekɛ ketega kalom kuguse'a te ya yeti ya dekɛ mɛ mam bimbine la, ya ganlom ka mɛ n bala. 26Da mɛ' bimbine zom saazuo ha nya ne zom ha ta nyiga te se'em ta nyɛ ho beele.


text: 1“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Sadisi-chɔchi-melika ma. “ ‘Allata Ni wɔrɔnfilɛ ye n bolo anubɛ lolo wɔrɔnfilɛ ado nde le ye kumɛ kɛ fɔla. Wole Sadisi-chɔchi-mɔgɛnu, wo ye wɔlɛ min kɛla, n ya wo lɔn. N ya a lɔn ko wo ye wo nyɛrɛ mala iko dɛnkɛninya-mɔgɛnu kɔnɔ wo sɔndɔmɛ rɔ, wo bilani ma nde fɛ. 2Woletɔ wo ni kunden. Sɛnbɛ nɛ min bi wo bolo fɔlɔ, wo ni do sa wo kuma yanni a ni ban. Ado n bara a yen ko wo ara min kɛ, wo kanbalini ma fɔlɔn ndeta Alla yala. 3Nba, wo ara min karan wo, wo ya min namɔɛn wo, wo hɛnkili ni to wonu ko. Wo ni wonu bira ka wo kɛ-nya yɛlɛma. Ni wo ma kunden, wo hɛnkili sa a ma tumɛ min, n si na kɛ wo ma iko kankan ka wo tɔrɔ. 4Kɔnɔ donu bi wo tɛma Sadisi chɔchi burɔ nyɔ minnu bara anuna kurɛnu mara sɛninyɛ rɔ. Kura-gbɛ-tigi wonu si tagama n fɛ bawo anu sɔn kin wo ma tinɛ. 5Minnu ba nɔlɛ kɛ, duruki-gbɛ si don wonu kan na iko doi wonu. N ti anu tɔgɛ bɔ Mɔgɔ-Nimɛnuta-Kitabu rɔ mumɛ! N si a fɔ n Fa anubɛ ata melikanu yala gbɛ rɔ serr, ko ntɛ le anu na. 6“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ 7“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Filadɛlifiya-chɔchi-melika ma. “ ‘Nde sɛninyanɛ, ado n si tonyɛ fɔ tolon! Dawudata da-nyin ye n bolo. N ba dɛ laka, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke a latogonna. N ba a latogon, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke a lakala. Wole Filadɛlifiya-chɔchi-mɔgɛnu, wa wo tole masɔ nta kumɛ kɛ la. 8N ya wola wɔlɔ-nyimɛ lɔn. N ya a lɔn ko sɛnbɛ ye wo bolo doni. Wo ara bila nna karan fɛ ka lanayɛ kɛ n ye. N bara dɛ laka wo yarɔ, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke min natogonna. 9Nba, wa wo tole masɔ! Minnu bilanɛ Setanɛ fɛ, foninya-fɔlɛ le wonu na. Anu bi a fɔla ko Yahudiya le anu na kɔnɔ a sa wo nya. N si a ma, anu ni anu sa wo kin kɔrɔ wo madiya tinɛ. Anu dama si a lɔn ko wo di n ye. 10N bara a fɔ wo ye ko wo ni wo munyu. Wo ara wo bira min kɛ, nde fanan si wo latanka tɔrɔyɛ wo ma min bi nala duninya bɛɛ kuma. Tɔrɔyɛ wo si mɔgɛ bɛɛ kɔrɔbɔ dugu kole kuma. 11N bi nala tiriya! Min bi wo bolo, wo ni wo mara gben! Woletɔ wo ara barayi min sɔrɔn ka a bɛn wola nɔlɛ ma, mɔgɔ wo mɔgɔ ti ke wo kankanna wo bolo. 12Minnu ba nɔlɛ kɛ, n si wonu ma sɛnbɛrɛn-kɔn la n fa Alla Bato Bɔn la. Anu ti bɔ nyɔ mumɛ! N si n fa Alla tɔgɛ anubɛ ata so-kurɛ tɔgɛ sɛbɛ anu ma, Yerusalɛm so kurɛ kɔni. Soe wo si yigi ka bɔ Arinyɛni tɔ nta Alla bolo. N si n nyɛrɛ tɔgɔ-kurɛ fanan sɛbɛ anu ma. 13“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ 14“I ni kɛdi sɛbɛ ka a lata Leyodisiya-chɔchi-melika ma. “ ‘Nde tɔgɛ le Amina. N bi Allata tonya-bɛrɛ fɔla wati bɛɛ. Alla ya dali-fan bɛɛ dan ka a tɛgɛ nde le ma. Ado nta kumɛ le kɛ la. 15Wole Leyodisiya-chɔchi-mɔgɛnu, n ya wola wɔlɛ lɔn. Wo manɛ iko dɔn-fan min kimani ma, ado a kaliyani ma. Ni a kimanɛ le nun, ni a kaliyanɛ nun, wo si a diya don n tɔ nun! 16Kɔnɔ a tɛrɛfɛrɛ le. A kaliyani ma, a kimani ma. N bi a fɛ ka wo lateseri ka wo labɔ n dɛ rɔ! 17Wo ye wo kɔgɔ rakala ko nɔnfulu-tigi le wole la. Wo ko wola nɔnfuli ara wara. Wo ko wo makoe ye min bɛɛ la, wo ye wo bolo. Kɔnɔ wo makinikininɛ nya min wo, wo tɔrɔnɛ nya min wo, wo ma wo lɔn feu! Wo bolo-kolɔn gbɛ! Wo fiyonyanɛ. Kura sa wo ma. 18Nba, n bi wo makawandila ko wo ni sɛnɛ-nyimɛ san n ma alako wo ni ma nɔnfulu-tigi-bɛrɛ la. Wo ni duruku-gbɛ fanan san n ma alako wo ni wo nyɛrɛ rabɛn ka wola gbu-makolonyɛ yamatogon, ado miliya-koe le wo la. Wo ni bɛsɛ do san n ma fanan min si kɛ wo yɛnu ma woletɔ wo si fen yen. 19Min bɛɛ di n ye, n si wo tigi makuma ka a kolo. Nba, wa wo raya ka wo kɛ-nya yɛlɛma ka wola hakɛ boloka. 20Wa wo tole masɔ! N sɔnɛ dɛ la ka a matugu. Ni mɔgɔ wo mɔgɔ ya n kan lamɔɛn ka dɛ laka n ye, n si don wola bɔn la ka fen-dɔn-kɛ a fɛ. Ale fanan si fen-dɔn-kɛ n fɛ. 21Min ba nɔlɛ kɛ, n si sarati di wo ma alako a ni sigi n dafɛ nta mansaya-sigi-fan rɔ. Nde fanan ya nɔli kɛ ka sigi n fa Alla fɛ wo nya na le n fa Allata mansaya-sigi-fan rɔ. 22“ ‘Nba, ni min si ko nya-yen, Allata Ni Sɛnimɛ ye min fɔla chɔchinu ye, wo ni wo tole masɔ wo la!’ ”


text: 1Yisa banta kumɛ wo bɛɛ fɔla tumɛ min, a ya a fɔ ala karan dannu ye ko, 2“Iko wo ya a lɔn nya min, a ara to tele fila, Kanan-Ko-Ladiyɛ ni ke. Nba, anu si nde, Hadama dan don n yogenu bolo tɔ. Anu si n gbangban kɔlɔma ma.” 3Saraka-masɔla-wɛnu anubɛ Yahudiya kɛmɔgɛnu ya anu nadɛn Saraka-Masɔla-Kun-Tigi Kaifasi warɛ. 4Anu ya Yisa bira-koe rabɛn dogɔn rɔ a faga-koe la. 5Anu ko, “Ma kana wo kɛ ladiya-wati rɔ. Ni ma ya wo ma, mɔgɛnu si sɔnkɔ-sɔnkɔ ma ma.” 6Yisa ye Saimonna bɔn la Bɛtani soe burɔ tumɛ min, fɛrɛma-kiraya-yogomɛ ye ale Saimon min ma nun, 7musi do nara a wara daga nɛ la min fanɛ sɛnti-da-gbɛlɛ la. A ke nyɔ, a ya wo kɛ Yisa kunyɛ rɔ. Wo ya a taran, a ye fen dɔn kun na. 8Karan dannu ya wo yen min kɛ, anu diminyara. Anu ya nyinikali kɛ ko, “A ye sɛnti-da-gbɛlɛ kɛ bɛɛ rawuyala nfenna ko la? 9Sɛnti kɛ ma si yira wodi-ba la nun ka wodi wo di bolo-kolɔnnu ma!” 10Anu bi min fɔ tinɛ, Yisa ye wo kalama. A ya a fɔ anu ye ko, “Wo ye musi kɛ nyagbala nfenna? A ara ko-nyimɛ le kɛ n ye kɛ la. 11Bolo-kolɔnnu si taran wo fɛ wati bɛɛ kɔnɔ nde ti taran wo fɛ wati bɛɛ. 12A ara sɛnti kɛ n fɛrɛ ma min kɛ, wo ye n tabɛnna n togon koe le la. 13Nba, wa wo hɛnkili to kɛ ko! Kibara-nyimɛ kɛ kawandilɛ wa bɔ duninya kan tinɛ min bɛɛ rɔ, musi kɛ ara min kɛ, mɔgɛnu si wo fɔ alako wo si to mɔgɛnu yili ma nya min.” 14Nba, karan den tan-ni-filɛ rɔ, kelen bi nyɔ min tɔgɛ Yudasi-Isakariyati. Wo tara saraka-masɔla-wɛnu bara. 15A ya a fɔ anu ye ko, “Ni n ya Yisa don wo bolo, wo si nfen di n ma?” Anu ya wodi-gbɛ bi-sawa dan ka wo di a ma. 16Ka a dabira wo tumɛ ma, Yudasi tora fɛrɛ nyinina Yisa don koe rɔ anu bolo tɔ. 17Biredi-Yɛlɛbɛlɛ-Dɔn-Ladɛn tele fɔlɛ ma, karan dannu nara Yisa wara ka a manyinika ko, “I ye a fɛ ma ni Kanan-Ko-Ladiyɛ ladan i ye mi?” 18A ya a fɔ anu ye ko, “Wo ta kei do wara soe burɔ ka a fɔ a ye ko karan-mɔgɔ ko ata wati ara ke. Ko a sɔgɛ ye a la, anubɛ ala karan dannu ni Kanan-Ko-Ladiyɛ kɛ ata bɔn la.” 19Karan dannu ya a ma iko Yisa ya a fɔ anu ye nya min. Anu ya Kanan-Ko-Ladiyɛ rabɛn. 20Wura dɛ kera tumɛ min, Yisa anubɛ karan den tan-ni-filɛ sigira fen dɔn tinɛ. 21Anu bi fen dɔnla tumɛ min, Yisa ko, “Wa wo hɛnkili to kɛ ko! Mɔgɔ kelen bi wo tɛma min si n don n yogenu bolo tɔ.” 22Karan dannu yisi tinyanta bɛrɛkɛ! Anu ya a manyinikɛ dabira kelen-kelenyɛ ma ko, “Mari, i ye nde le ma?” 23Yisa ya anu yabi ko, “Min ba a bole layigi miran rɔ n fɛ, wo le si n don n yogenu bolo tɔ. 24Ado nde, Hadama dan si faga iko a sɛbɛnɛ Allata kitabu rɔ nya min kɔnɔ gbalo-belebele ye mɔgɛ wo kuma, min si nde, Hadama dan don n yogenu bolo tɔ! A fisa nun, hali mɔgɛ wo ma sɔrɔn nun!” 25Ale Yudasi min ya a don a yogenu bolo tɔ, wo ya nyinikali kɛ ko, “Karan-mɔgɔ, i ye nde le ma?” Yisa ya a yabi ko, “Ɔn, ile le, yɔ!” 26Anu bi fen dɔnla tumɛ min, Yisa ya biredi bi. A ya baraka-bira-madiyali kɛ. A ya a rakerikeri ka a di ala karan dannu ma. A ko, “Wo ni biredi kɛ bi ka a dɔn. N fɛrɛ-bɔnkɛ le kɛ la.” 27Anu banta fen dɔnla, a ya yi-lafɛ bi ka baraka bira Alla ye ka wo di anu ma. A ko, “Wo dama ni wo min kɛ la 28bawo n yele le kɛ la Allata sarama-kan kirinɛ min fɛ. N yele bɔnɛ alako mɔgɔ siyaman hakɛ ma si koto nya min. 29N ni a fɔ wo ye, n ti nɔnbɔ-gbɔ-yi kɛ min tun, fɔ n ba a min a kurɛ la wo fɛ n Fa Allala mansayɛ rɔ.” 30Wo kɔma, anu ya bɛti bɔ ka ta Ɔlifi kɔnkɛ kuma. 31Nba, Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Wo dama si wo buri bi suyi kɛ rɔ ka n boloka bawo a sɛbɛnɛ Allata kitabu rɔ ko, ‘Alla si saga-fɛ-biralɛ faga. Saga-kurɔn si nyɛnsɛn.’ 32Kɔnɔ n ba wuli tumɛ min ka n niyi lafɛ, n si ta wo yarɔ Kalili sigisɔn rɔ.” 33Pita ya a fɔ Yisa ye ko, “Hali bɛɛ ya i boloka kɔnɔ nde ti i boloka muk!” 34Yisa ya a fɔ Pita ye ko, “I ni i hɛnkili to kɛ ko! Yanni dondɔn ni keke bi suyi kɛ rɔ, i si a fɔ kinyama sawa ko i ma n lɔn.” 35Pita ya a sɔsɔ, a ko, “Hali anu ya n faga i fɛ kɔnɔ ka a fɔ ko n ma i lɔn, n ti wo fɔ mumɛ!” Karan dan bɛɛ ya wo fɔ. 36Wo kɔma, Yisa anubɛ ala karan dannu tara kan tinɛ do rɔ min tɔgɔ Kɛtisɛmani. A ya a fɔ anu ye ko, “Wo sigi yan, nde ye tala Alla matarala pan.” 37A tara Pita anubɛ Sɛbɛdila den mɔgɔ filɛ la a bolo. A yisi tɔrɔnɛ kati! 38A ya a fɔ anu ye ko, “N yisi tɔrɔnɛ ha n fagamatoe le! Wo ni to yan ka ki wo ya la n fɛ.” 39A ya a masɛgi doni. A ya a laburun a ma dugi ma ka Alla madiya ko, “N fa, ni i si sɔn, tɔrɔyɛ kɛ bɔ n kuma kɔnɔ nde sako ma de, fɔ ile sako.” 40Wo kɔma, a sɛgira karan den sawɛ wonu bara. A ya a taran, anu bi kinɔgɔla. A ya a fɔ Pita ye ko, “A mara kama, wo ma ke wo sigila n fɛ hawa kelen kɔrɔ? 41Wo ni ki wo ya la ka Alla madiya. Woletɔ nyankankantan wa na, hakɛ kana wo nɔ. Wo sɔn kɛndɛ wo burɔ kɔnɔ wo fɛrɛ-bɔnkɛ ti ko-wo-ko nɔ.” 42Yisa tara tun a kinyama fila nyɔgɛ ka Alla madiya. A ko, “N Fa Alla, ni tɔrɔyɛ kɛ ti ke bɔla n dafɛ fɔ n ba n min a la, ile sako ni kɛ.” 43A sɛgira tun. A ya karan dannu taran, anu bi kinɔgɛ rɔ. Anu ma ke sigila a fɛ. 44A bɔra anu dafɛ tun ka ta Alla madiya tinɛ a kinyama sawa nyɔgɛ ma. A ya kuma kelan wo fɔ tun. 45Wo ban, a sɛgira karan dannu bara. A ko, “Ha bi, wo ye kinɔgɔla ka wo sulen? Wa wo yɛ lata! Nde, Hadama dan don-tumɛ ara ke hakɛ tiginu sɛnbɛ kɔrɔ. 46Wa wo lasɔ. Ma ni ta. Min bi n donna n yogenu bolo tɔ, wo ara na. Wo ma a yen?” 47A ye kumɛ wo kun na tumɛ min, Yudasi min bi karan den tan-ni-filɛ tɛma nun, wo nara. Saraka-masɔla-wɛnu anubɛ Yahudiya kɛmɔgɛnu ya nyama min sɔ, wonu bi a fɛ. Faannu anubɛ gbelekɛnu bi wonu bolo. 48Ale min bi a donna a yogenu bolo tɔ, wo ara tamasere di nyama ma nun ko, “N ba min sunbu, ale le mɔgɛ wo la wo ye nyinina min ma. Wo ni ale bira!” 49Yudasi-Isakariyati nara tumɛ min, a ya a telen Yisa la kelenna! A ko, “Karan-mɔgɔ, i ni wura.” A ya a sunbu. 50Yisa ya a fɔ a ye ko, “N bɔ, i ye yan min na, wo kɛ tiriya!” Nba, anu nara ka Yisa bira gben! 51Minnu nara Yisa fɛ nun, wo kelen ya ala faan sagan a lɛɛ rɔ ka saraka-masɔla-kun-tigi-wɛla yɔɔn tole tɛgɛ a la. 52Yisa ya a fɔ a ye ko, “Ila faan lasɛgi a gbɛ rɔ bawo min bɛɛ si faan bi, wonu si faga faan la. 53I ma a lɔn nun ko n si ke ka n Fa Alla kele ko a ni n dɛnbɛ? Ni n ya wo ma, a si melika-kɛlɛ-bolon tan-ni-fila lana n ma tiriya! 54Kɔnɔ ni wo mara, min sɛbɛnɛ Allata kitabu rɔ, wo si ke bɔla a la kama worɔ?” 55Yisa kumara nyama ye ko, “Fɔ wo ni na faannu anubɛ gbelekɛnu na n bira tinɛ iko tɔn tinyanɛ le nde la? N ya n sigi Alla Bato Bɔn la tele-wo-tele ka mɔgɛnu karan, wo ma n bira wulɔn? 56Kɔnɔ kɛ bɛɛ mara alako nɛbinu ya min sɛbɛ Allata kitabu rɔ, wo ni bɔ a la.” Nba, karan dannu bɛɛ bɔra a fɛ ka anu buri. 57Minnu ya Yisa bira, wonu tara a la Saraka-Masɔla-Kun-Tigi Kaifasi warɛ, tɔn-karan-mɔgɛnu anubɛ kɛmɔgɛnu nadɛnnɛ kan min. 58Pita bilara a fɛ wula-yan la ha saraka-masɔla-kun-tigi-wɛla kata burɔ. A donta kata burɔ ka a sigi da-kandannɛnu fɛ alako a ni a lɔn ni min bi nala mala. 59Saraka-masɔla-wɛnu anubɛ kɛmɔgɛ bɛɛ ya anu taya ka foninya-sereyɛnu nyini Yisa kan ma anu si a faga minna ko la. 60Kɔnɔ hali mɔgɔ siyaman nara ka foninyɛnu fɔ a ma, fen ma taran anu si a faga min na. A laban, mɔgɔ fila sɔra anu yarɔ. 61Anu ko, “Kei kɛ ko a si ke ka Alla Bato Bɔn wayan ka a sɔ tun tele sawa kɔrɔ.” 62Saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ ya a lasɔ ka a fɔ Yisa ye ko, “Anu bara i maburi min ma kɛ, kuma sa ile bolo?” 63Kɔnɔ Yisa ya a made. Saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ kumara a ye tun ko, “N bi i kelila Alla nimɛ tɔgɛ rɔ, ni Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ le ile la, Allatalata den kei kɔni, wo fɔ ma ye.” 64Yisa ya a fɔ a ye ko, “Iko i ya a fɔ nya min, a ye wo nya le, yɔ! Kɔnɔ n ni a fɔ wo dama ye ka a dabira bi ma, wo si nde, Hadama dan siginɛ yen Sɛnbɛ Bɛɛ Tigi kɔɛn nyimɛ rɔ. Wo si n namatoe yen banda-fin-gbɛ rɔ!” 65Saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ ya wo lamɔɛn tumɛ min, a ya ala duruki rafara diminyɛ bolo. A ko, “Tanama-kumɛ le kɛ la! Ma mako sa sereya gbɛrɛkɛ la tun mumɛ! Wo ara ala kuma-yogomɛnu namɔɛn yan tɔ! Nba, kumɛ dan le wo la! 66Wo miriya ye kama?” Anu ya a yabi ko, “A yilikinɛ le, fɔ ka a faga.” 67Nba, anu ya anu nɔgɔ-yi kɛ a yakɔrɛ ma ka a gbesi. Donu ya a dɛ ratii. 68Anu ko, “Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ, wɔlɔyiyɛ kɛ ma ye! Min ya i dɛ ratii, wo fɔ ma ye!” 69Pita siginɛ kata-burɔ tumɛ min, dunmusu kelen nara a wara. A ko, “Ile fanan bi Yisa Kalili kɛ kɛ fɛ nun.” 70Kɔnɔ Pita ya a masɔsɔ anu dama yala. A ya a fɔ a ye ko, “I ye kumala minna ko la, n ma wo lɔn.” 71Pita wulita ka ta kata-tenbi-bolɔn la. Wɔli-kɛ-dunmusi gbɛrɛ ya a yen. Wo ya a fɔ mɔgɛnu ye ko, “Kei kɛ ye Yisa Nasarɛti kɛ kɛ fɛ nun, yɔ!” 72Pita ya a masɔsɔ ka a gboro ka a fɔ a ye ko, “Nde ma kei wo lɔn de!” 73A mɛra doni, kei minnu sɔnɛ nyɔ, wonu nara Pita wara. Anu ko, “Wo kelen de ile la, yɔ! Ado i kuma-nya ye wo mayirala feu!” 74Nba, Pita ya a gboro. A ko, “Ni n sa tonyɛ le fɔla, alamɛ Alla ni n tɔrɔ! N ma kei wo lɔn mumɛ!” Nba, dondɔn kekera. 75Yisa ya min fɔ Pita ye nun, a hɛnkili labirara wo ko ko, “Yanni dondɔn ni keke bi suyi kɛ rɔ, i si a fɔ kinyama sawa ko i ma n lɔn.” A bɔra luyi ma. A dira biribiri!


text: 1I ni ila mɔgɛnu hɛnkili bila ko anu ni sonnɛya kun tiginu anubɛ sɛnbɛ-tiginu ye. Anu ni wonuna kumɛ bira. Anu ni anu tabɛn kɛwɔli-nyimɛ-bɛɛ kɛ tinɛ. 2A fɔ anu ye ko anu kana kuma-yogoma fɔ mɔgɔ wo mɔgɔ ma. Anu kana ma kɛlɛ-tɛgɛlɛnu na. Anu ni ko-nyimɛ kɛ ka anu munyu mɔgɛnu kɔrɔ ado anu kana sɔnkɔ mɔgɛnu ma. 3Ado fɔlɔ nun, kuntan anubɛ kuma-birabɛlɛ anubɛ ko-yogoma-kɛlɛ le male la. Mɔgɛnu ya ma yanfa ko ma ni ma yɔɔnnu na fɛrɛ-nata anubɛ nyɛrɛ-diyana-ko-sufa-bɛɛ bolo. Ma ya mala wati bɛɛ tinya wunduyogoyɛ anubɛ keliyɛ rɔ. Ma gboyara mɔgɛnu ye, ado anu fanan gboyara ma ye. 4Kɔnɔ ma kisilɛ, Allata nyimayɛ anubɛ keninteyɛ bɔra gbɛ rɔ ma ye tumɛ min, 5a ya ma kisi. A ma ma kisi ka a tɛgɛ ma nyɛrɛta kɛwɔli-nyimɛnuna ko la de! A ya wo ma ala kinikinɛ lela ko la. A ya ma kisi ata Ni Sɛnimɛ baraka rɔ min bi sɔrɔn-nya-kurɛ anubɛ ni-kurɛ dila ma ma. Ale le si mɔgɔ yisi ku ka a sɔn sɛninya. 6Ado Alla ara ata Ni Sɛnimɛ labɔn ma kuma bui! A ya wo ma ma kisilɛ Yisa Kirasiti baraka le tɔ. 7Woletɔ ma lanɛ a la ko ma si habadan-nimayɛ sɔrɔn. Yigi wo ye ma bolo bawo ma la ara telen Alla ye Allata hinɛ fɛ. 8Tonyɛ le kɛ la. N bi a fɛ, i ni karan wonu bira bɛrɛkɛ, woletɔ minnu dɛnkɛninyanɛ Alla ma, wonu si to ko-nyimɛ kɛla wati bɛɛ. Wo kin, ado a bɛnnɛ mɔgɛ bɛɛ ma. 9Kuntanya-kumɛ wo, benba-tɔgɔ-rakaran wo, sɔsɔli-sɛ wo, tɔn-wara-ko-kɛlɛ wo, i fara wonu na. Wonu ti ko-wo-ko nyinya. Ko-fuyi le wonu na dɔrɔn. 10Ni mɔgɛ do ye faralɛ kɛla, i ni wo makawandi kinyama fila. Wo kɔma, i makoe kana taran wo la tun 11bawo i ya a lɔn ko wo mɔgɔ sufa hɛnkili rabasannɛ de! A hakɛ ye a yirala a nyɛrɛ la ko ko-yogoma-kɛlɛ le ale la. 12N ba Arimatiya, ni wo ma, Tikika, lata i ma tumɛ min, i raya ka na ke n ma Nikapoli soe burɔ bawo n bara a latɛgɛ ko n ni samɛ kɛ nyɔ. 13I raya ka Apalasi anubɛ n fɛkalɛ Sinasi dɛnbɛ ko anu ni kilɛ bira. Anu makoe taranta fan min bɛɛ la, i ni a ma, anu ni wonu sɔrɔn. 14I ni ila mɔgɛnu karan ko-nyima-kɛ la alako anu ni mɔgɛnu dɛnbɛ anu makoe nyinyɛ la. Anu kana ma mɔgɔ-fuyinu na. 15N fɛ-mɔgɛnu bi i kɔndɔnna. I ni dɛnkɛninya-mɔgɛ-bɛɛ kɔndɔn nyɔ. Allala hinɛ ni to wo dama fɛ.


text: 1Nba, n na kelen nyɔgɛnu, n bi a fɛ ka kuma wo ye Allata Ni Sɛnimɛta fandɛnu bara-koe rɔ. N bi a fɛ, wo ni tonyɛ lɔn wonuna ko la. 2Yanni wo ni dɛnkɛninya Yisa ma tumɛ min, wo le ya a lɔn ko niyi sa bɛsɛ minnu tɔ, wonu ya wo lasama kilɛ bɛrɛ ma. 3Nba, n bi a fɛ ka kuma-kolomɛ fɔ wo ye. Min bɛɛ maranɛ ata Ni Sɛnimɛ bolo, wo fenfen ti ke a fɔla ko, “Yisa dankanɛ.” Ado ni ata Ni Sɛnimɛ sa mɔgɛ min fɛ, wo ti ke a fɔla ko, “Yisa, Mari le.” 4Fanda su siyaman bi nyɔ ka bɔ Alla bolo kɔnɔ Allata Ni Sɛnima kelan wo le ye wo bɛɛ dila ma ma. 5Kila siyaman bi nyɔ ma si wɔli Mari ye nya min kɔnɔ ma dama ye wɔlila Mari kelen de ye. 6Wɔli su siyaman bi nyɔ-wɔli kɛ tinɛ kɔnɔ Alla kelen de ye fɛrɛ dila ma kelen-kelennamɛ-bɛɛ ma. 7Alla si ata Ni Sɛnimɛ yira mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ la alako bɛɛ si sabati anu nyɔgɔn fɛ nya min. 8Ata Ni Sɛnima kelan wo si hɛnkilimaya-kumɛ di do ma. Lɔnnɛ ye kawandili min tɔ, a si sɛnbɛ wo di mɔgɔ gbɛrɛ ma fanan. 9Ata Ni Sɛnima kelan wo si dɛnkɛninya-wɛ di mɔgɛ do ma ka mɔgɔ-lakɛndɛya-sɛnbɛ di mɔgɔ gbɛrɛ fanan ma. 10Ata Ni Sɛnimɛ si kabana-ko-wɔli-sɛnbɛ di mɔgɛ do ma ka kawandili-labɔ-sɛnbɛ di mɔgɔ gbɛrɛ ma. Fandɛ minnu bɔra Allata Ni Sɛnimɛ bolo anubɛ minnu ma bɔ a bolo, wonu dan-nafarɛ-lɔn-sɛnbɛ dinɛ mɔgɔ gbɛrɛ ma. Kan-gbɛrɛ-fɔ-sɛnbɛ dinɛ mɔgɔ do ma. Kan wo latenbi-sɛnbɛ dinɛ mɔgɛ gbɛrɛ fanan ma. 11Kɔnɔ Allata Ni Sɛnima kelan le ye wo bɛɛ kɛla. Mɔgɔ kelen-kelennamɛ-bɛɛ fandɛ dinɛ a ma Allata Ni Sɛnimɛ bolo iko a di ata Ni Sɛnimɛ ye nya min. 12Kirasiti mani de iko bagbu kelan, sɔlɔmɔnya siyamɛ. Hali wo fɛrɛ sɔlɔmɔnyanu siya, bagbu kelen de! 13A ye wo nya na le fanan Kirasitita bagbuyi rɔ. I mara Yahudiya la wo, i mara sibolo gbɛrɛ la wo, i mara yɔɔn na wo, i mara hɔrɔ la wo, ma dama ara batasi bagbu kelen tɔ ata Ni Sɛnima kelen de bolo. Ma dama ara fa Allata Ni Sɛnima kelen wo la. 14Nba, bagbu nyɛrɛ, sɔlɔmɔnya kelen ma, fɔ sɔlɔmɔnya siyaman. 15Ni kian ya a fɔ ko, “Nde tugunni ma fɛrɛ la bawo bolo ma n na,” wo ti a ma, a ti ma fɛrɛ kan tinɛ do la. 16Ni tole ya a fɔ ko, “Nde tugunni ma fɛrɛ la bawo ya ma n na,” wo ti a ma, a ti ma fɛrɛ kan tinɛ do la. 17Ni bagbuyi bɛɛ mara ya-gbansan la nun, a si ko lamɔɛn kama? Ni a bɛɛ mara tole la nun fanan, a si fen sumɛ lamɔɛn kama? 18Kɔnɔ iko a ye nya min, Alla ara sɔlɔmɔnya-su-siyamɛ tugun anu nyɔgɔn na iko a di a ye nya min. 19Ado ni sɔlɔmɔnya kelen pe le nun, bagbu ti taran nun! 20Kɔnɔ iko a ye nya min, sɔlɔmɔnya siyaman bi nyɔ kɔnɔ bagbu kelen de! 21Woletɔ yɛ ti ke a fɔla bole ma ko, “N mako sa i la!” Kunyɛ ti ke a fɔla kian ma ko, “Nba, n mako sa i la!” 22Ado ma sɔlɔmɔnya minnu manɛ iko anu sɛnbɛ sa, wonuna wɔli gbɛlɛ a toenu ko. 23Ma ye ma mirila ma sɔlɔmɔnya minnu ma ko anu ma gbili ma ma, ma si wonu denu kandan bɛrɛkɛ! Ma sɔlɔmɔnya minnu ma kin, ma si wonu makiri a kila bɛrɛbɛrɛ fɛ. 24Kɔnɔ ma sɔlɔmɔnya minnu kin, hali ma ma wonu makiri wo nya na. Alla nyɛrɛ ara ma sɔlɔmanyanu tugun anu nyɔgɔn na ka gbiliya-wɛ di ma sɔlɔmɔnya ma, gbiliyɛ dasanɛ minnu na. 25Alla ya a ladan wo nya alako sɔsɔli kana taran sɔlɔmɔnyanu tɛma. Ado sɔlɔmɔnya bɛɛ ni a lɔn ko anu kelen-kelennamɛ-bɛɛ makoe ye anu nyɔgɔn na. 26Ni sɔlɔmɔnya kelen tɔrɔta, a sɔlɔmɔnya toe bɛɛ si tɔrɔ a fɛ. Ni sɔlɔmɔnya kelen ya gbiliyɛ sɔrɔn, a sɔlɔmɔnya-toe-bɛɛ si do sɔrɔn gbiliyɛ wo rɔ. 27Nba, Kirasiti bagbuyi le wo dama la. Kirasiti sɔlɔmɔnya do le wo kelen-kelennamɛ-bɛɛ la. 28Alla ara bɛɛta wɔlɛ di a ma chɔchi la, a fɔlɛ, kilayɛnu, a fila nyɔgɛ, wɔlɔyiya-kuma-fɔlɛnu, a sawa nyɔgɛ, karan-mɔgɛnu, wo kɔma, kabana-ko-kɛlɛnu anubɛ lakɛndɛyali-sɛnbɛ dinɛ minnu ma anubɛ minnu si ke bolo-kolɔnnu dɛnbɛna, minnu si ke kun-tigiyɛ kɛla, ni wo ma, ka kan gbɛrɛnu fɔ. 29Anu dama ma ma kilayɛnu na anubɛ wɔlɔyiya-kuma-fɔlɛnu anubɛ karan mɔgɛnu na. Kabana-ko-kɛ-sɛnbɛ ma di mɔgɛ bɛɛ ma. 30Bɛɛ ti ke kirayatoenu nakɛndɛyala anubɛ ka kan gbɛrɛnu fɔ anubɛ ka kan gbɛrɛ wonu natenbi. 31Nba, fanda-tɔnɔnamɛnu bira-sɔgɛ ni wo bira. Kɔnɔ min kolo kɛ bɛɛ ko, n si na wo yira wo la gbɛ!


text: 1Agripa kôliɲ Pol iyôŋ ba: «Jôbi ju dô kwôlê wom.» Menba, Pol ay kôbri ta aɲ dô kwôlê wô jôriɲ sari aɲ kôl iyôŋ ba: 2«Kelma Agripa, kwôlê kêm wo Jubɲê ɗén san a hen na, yen dôren gaɲ wô derê kwôlê wuɲê tumôm a kemnêŋ. 3Wôsa ju hôn hal wo Jubɲê men, nariɲay kwôlê woji a men. En uwôlem uwôl bôm aɲ ju toyiɲ kwôlo na kelê hen.» 4«Jubɲê kêm hôn hal wuɲê naɲ kamɲên men, hal wuɲê wo ca yeŋ wo na en môriɲ perê balên a Jérusalêm a hen men, 5bay hônen ca yeŋ men, hena bay ré gey kôba, bay a derê kwôlen a men mega wo tô lê kwôlo Emen woni a ba, ené na Parisiɲê woɲ ɗéɲ kaɲ bay lê tôô ɗê tô ɓiɲé ka baa hen. 6Aɲ haw hen bay eraɲ naɲ en kini jerê kwôlê a nà wô sa bê wo en bi bôn sa kwôlo Emen na ayiɲ tôri biɲ môɲêrni hen. 7Aɲ tô yê woni wo môj kibi wôô hen bi bôrji wô gelé are bay ka Emen na ayiɲ tôri hen, liɲ. Na ôbi á, bay ré tebri yoyre naɲ tu tare naɲ bôô pôn hen, kelma Agripa, na wô sa bê bôô sa are bay ka Emen na genge hen, aɲa Jubɲê ré ɗén kwôlê san a hen. 8Wô mi a kenbay Jubɲê kené bô mega wo Emen né biɲ ɓiɲé ka ma ré jê sé kamɲê ré ba?» 9«Nôbi naɲ yen na en erem mega wo ené lê are bay ka kêm hen wô mêniɲ hini Jésu wo Najarêt. 10Na hen iyôŋ a, na ené li Jérusalêm a, en pô bay ayê bôô kwône bi daŋgay a naɲ tôô to bay sa bay bê kwôbe ay ben men, kiriɲa bay ca dirji kôba, en biɲ naɲ bay derérji bay ka hen a men. 11En ô naɲ iyéy daɲare iyéy daɲare gelji gusiɲ damaŋ aɲ bi bay ré ɗéɲ tô ayê bôô woji men, bôn bi wo taren sarji a hen na, en ô wô gelji gusiɲ sa iyére to ɗaŋgi a a men.» 12«Na hen iyôŋ a, ené ô ené erê Damas a naɲ néé men, tôô to bay sa damné kaɲ bay bê kwôbe ay ɗôd ben hen a men. 13Kelma Agripa, kiriɲa en baa geré tô menba, naɲ tay ɗiŋne menba, en gel kiriɲ ka peraŋgi hena derômaraŋ a aɲ berare ɗê tare aɲ aɲ peraŋgê woji bi wo hen era sa peraŋge kiriɲ kwan a naɲ kamaŋ ka ô naɲ en hen men. 14Nini heriɲ tôŋ terare a kêm menba, en toy tôô kwôni kôlen naɲ kibi yê wo Jubɲê kôl iyôŋ ba: ‹Sôl, Sôl, wô mi a jeré gelen gusiɲ hen iyôŋ ba? Ɗebé wo ju ɗeben iyêre hen na, ju mêne na yem wom ɗéɲ iyôŋ.› 15En eŋgere iyôŋ ba: ‹Ju na i ba, Kelma› menba, Kelma uwôlen sara kôl iyôŋ ba: ‹Ena Jésu, na nôbi a jeré gelen gusiɲ hen. 16Niɲba, hena ju ɗebu ta. En si sam a na wô wo jeré yi mana wuɲê men, ôbi derê kwôlen wô kôliɲ ɓiɲé kwôli sé wo en si sam a hen men, wô gelé wo ju gelen kemnêŋ hen men, wô ulêji béré aŋga na gelen hen a men. 17Na dôren kôbi Jubɲê men, kôbi ɓiɲé ka sa iyére to ɗaŋgi a ka na jém yirji a hen a men. 18En jém bi jeré bi tirji ré jôriɲ men, bi jeré deraji bô kiriɲ kaɲ dilemne a heraɲ kiriɲ ka peraŋgi a men, jeré deraji bô néé wo Sidan a eraɲ kwo Emen a aɲ kiriɲa bay ré bi bôrji sari a ba, bi ôbi ré ɗiɲ bôri jal sa têriɲ toji a aɲ bay ré uwôɲiɲ kiriɲ perê ɓiɲé ka na ka Emen hen men.› » 19«Kelma Agripa, kiriɲ bay ka hen na, en bi kwôlê sa pelal bi wo hena derômaraŋ a bi wo hen. 20Menba, en dôriɲ ɓiɲé ka Damas a naɲ ka Jérusalêm a kwôlê tumô dema ené dôriɲ ka bô emê wo Judé a kêm men, en dôriɲ ɓiɲé ka sa iyére to ɗaŋgi a, aɲ en kôlji bi bay ré ɗi tô jé lêreji wo cay hen baa, aɲ bay ré bul uɲé Emen aɲ bi jé lêreji ré gel wo coré bul hal woji bi wo hen tiri a men. 21Na tôri bi wo hen a, Jubɲê ré gelen wo en ô derô haba wo iyéy Emen a menba, bay ɓeren ciré deren ôbi a hen. 22Na wô ulê wo Emen uwôl kôbri baa ya san a kwôy kemnêŋ aɲa ené ɗebiɲ dôriɲ kwôlê biɲ ɓiɲé kêm, ka beray men, ka damné men, en kôl na kwôli aŋga magtubu to bay kibi Emen naɲ tôô to Moyis na kôl tumô niɲ ré sa hen ɗiba, en kôl kwôli aŋga ɗaŋgi kani ré. 23Bay na kôl iyôŋ ba, Mési, kwo Emen dôri hen réé geliɲ gusiɲ men, ôbi ré yé kwo tumô wo ré jê sé kamɲê perê ɓiɲé ka ma a men, ôbi ré ulê béré kiriɲ ka peraŋgi kaɲ gelê biɲ Jubɲê men, biɲ ɓiɲé ka sa iyére to ɗaŋgi a a men.» 24Mega wo Pol iyêl hen iyôŋ menba, Pêstus ôn tôri kôl iyôŋ ba: «Ju gal Pol, ju dôyrê are gaɲ, aɲ lêm aɲ ju gal.» 25Niɲba, Pol uwôli sara iyôŋ ba: «En gal ré, Dami wuɲê Pêstus, na kwôlê woɲ tiri men, kwoɲ derôre a men a ené kôl hen. 26Kwôli are bay ka en dô biɲ kelma Agripa hen na, ôbi hôn dô. Iyôŋ ba, na naɲ ibiyare a ené iyêlê tumôri a hen. En hôn wo ôbi ré hôn kwôli are bay ka hen kêm. Wôsa are bay ka kêm hen na, liɲ na kini uwôbê ré. 27Kelma Agripa, ju bi bôm sa kwôlo bay kibi Emen a na kôl hen ba? En hôn wo jeré bi bôm sara.» 28Agripa kôliɲ Pol iyôŋ ba: «Sem a menba, já lên na yé ôbi ayê bôô.» 29Pol uwôli sara iyôŋ ba: «Ré na kemnêŋ, ré wôl gaɲ kôba, na kwôlê wôni ré, niɲba, en uwôl Emen bi ré na jôbi penem mera ré niɲba, kenbay kêm ka ken mô toy kwôlo en dô kemnêŋ hen kené ay bôrŋge môɲ nôbi iyôŋ, ɗiba en gey bi kené yi daŋgay a môɲ kuɲê iyôŋ né.» 30Kelma men, ôbi emê sa iyére men, Bérénis naɲ ɓiɲé kêm ka mô naɲ ci hen henaji ta. 31Aɲ kiriɲa bay dô yirji wolé menba, bay kôliɲ perêrji a iyôŋ ba: «Ani ka gawra bi wo hen li ka nêm deréri réba ɓeréri ba, naɲ.» 32Menba, Agripa kôliɲ Pêstus iyôŋ ba: «Hena gawra bi wo hen henaŋ ré gey bi Sésar ré ɲan kwôlê wori ré na, ré jeré uwôli ta mera.»


text: 1Cɛɛn n be sɔ ɔ, na Yesu wo nyɛmɛsere su awɔrɛ be nu. I ba sere wieeri ni, na i susufɔm ni kun ase i ka, “Ya Mibiɛ, kere ya nyɛmɛsere atin, kabo Yohane kereeri i dɛɛ susufɔm ni.” 2Na Yesu ase bu ka, “Saŋga bo am ba susere Nyɛmɛ, am se ka o, ‘Ya Si Nyɛmɛ, ma minɛm bu u duma casi ni. Ma u fɛmɛya n bra. 3Ma ya nɔɔ nu diire cɛɛn n kɛrɛ cɛɛn. 4Fa ya satiɛ ce ya, dama yɛrɛ gusu fa ce bo bu do ya ŋgasi n wɔ. Má a ma deke be yo ya na ya wura satiɛ nu.’” 5Na Yesu ase ka, “Ma m fa i ka, nzɛn am nu kun kɔɔri i danfo dika kɔŋguɛ jinanjin, na i kɔ se i ka, ‘M danfo, fiɛ m kpɔnɔ nsan. 6M danfo atin natiirifɔ be aba m dika jina n nu bɛrɛ lɛɛ, m gusu la má diire bo m fá ma i.’ 7Na yiri n bo i wo sɔrɔ n ase ka, ‘Má a miɛ m. Ma tu anɔ awie, na m nbaam da a. M koro yasu má na m má u pui.’ 8Tɔ, m suse am wɔ lɛɛ, ka, má ka am ti danfoya n dɛɛ ti ye i yásu na i ma u kpɔnɔ n a, ama, i bá yasu na i ma u deke kɛrɛ bo a koro, dama ka a fie ni sere n dɛɛ ti. 9Nyini ti, m suse am wɔ lɛɛ, ka, am sere deke bo am koro i Nyɛmɛ dɔ, na i má am. Am niɛniɛ deke bo am koro i dɔ, na am ŋú i. Am bobo anɔ ni, na i téke i ma am. 10Dama sɔnɔ kɛrɛ bo i sere deke be Nyɛmɛ dɔ, i má i, na sɔnɔ kɛrɛ bo i niɛniɛ deke be, i ŋú i wɔ, na sɔnɔ kɛrɛ bo i bobo anɔ ni, i téke i ma i. 11Ambɛrɛ bo am ti nbaasim ni, ŋma ye i wa sere i jombaa ye i mi kéte na i fá woo ma i wa n a? Ai, be yo má sɔ. 12Wara, ambɛrɛ nu ŋma ye i wa sere i karafɔ ye i kéte na i fá bundaani ma i wa n a? Ai, be yo má sɔ. 13Tɔ, ambɛrɛ, haari ni bo am ti satiɛyofɔm ni, am si aceeri kpam bo am fa ce am nbaam, nzu ti ye nzɛn am sereeri am Si Nyɛmɛ bo i wo aŋgoro ni, i koro ma má am Awiɛwiɛ Casi n a?” 14Saŋga be na Yesu afɔn ayi ajini afite sɔnɔ be ŋu, wɔ yo i bobo. Ajini n fite yakiiri sɔnɔ n sɔ ni, na wɔ koro ajɔjɔ. Na jama n ayo alekutura. 15Ama, na minɛ nbem ase ka, “Bɛlazɛbuli bo i ti ajinim kɛrɛ dɛɛ fɛmɛ n na bu kaaki fere i ka Sitana ni, yiri ma ahin sɔnɔ n yiko ye i koro fɔn yi ajinim a.” 16Na nbem gusu akoro ka bu sɔ i ŋgɛɛ. Nyini ti, na ba se i ka i yo alekutura sa be bo i kere ka i yiko n fite Nyɛmɛ dɔ ɔ. 17Ama, Yesu siiri bu sunsunni n sɔ ni, na wɔ se bu ka, “Fɛmɛya kɛrɛ bo i nya kpakpaakiiri nu wieeri, nyini fɛmɛya ni ká ŋgbɛɛn wɔ. Awuru gusu kɛrɛ bo i kpakpaakiiri nu wieeri, nyini awuru ni sándi wɔ. 18Na nzɛn Sitana dɛɛ fɛmɛya n nya kpaakiiri nu wieeri, i kóro jina a? Ai, i kóro jina má. Deke bo i ti na m se sɔ n la ka, am ŋa Bɛlazɛbuli ma m yiko ye m koro fa fɔn yi ajinim a. 19Tɔ, ye nzɛn am ŋa Bɛlazɛbuli maari m yiko, ye m fa fɔn yi ajinim a, ye ŋma maari am dɛɛ minɛm ni yiko ye bu bita fɔn yi bu n a? Nyini ti, kabo am minɛm yoori ni, nyini kere ka am la má nahɔrɛ. 20Ama, Nyɛmɛ dɛɛ yiko nu ye mini fɔn yi ajinim a. Nyini n kere ka, Nyɛmɛ wo am nu suniɛ i minɛm su lɛɛ. 21Nzɛn sɔnɔ faŋgafɔ nya faari i biɛsɔya neŋge kɛrɛ jina ŋmindaari i dika, pui koro yo má i awuru n nu neŋge be. 22Ama, nzɛn sɔnɔ nyiŋga nya taraari i faŋga, i koro tu ŋgoni ni yiri na i kunma i faŋga, na i de i biɛsɔya neŋge n bo i daafi i ŋu ni, na i fin i neŋge kɛrɛ kɔ na i ni i beŋgum kɔ kpaaki nu. 23Sɔnɔ kɛrɛ bo i jina má m sin, i mi ti m kpɔfɔ ɔ. Na sɔnɔ kɛrɛ gusu bo i buka má m na ya tiɛn minɛm nɔɔ, i mi sandi minɛm wɔ. 24Nzɛn ajini nya fite yakiiri sɔnɔ, i kɔ jeŋgbe bara yɛ boro kpantain nu wɔ, deke bo nzue wo má, na i kɔ niɛniɛ woobiri bo i tana yi i ŋumi. Nzɛn wɔ nya má woobiri, nyini saŋga, a ti ka i ŋa, ‘Ma m kpie m nyi kɔ m woobiri dawa ni.’ 25Na i kaaki kɔ, i kɔ ŋu ka ba kpara dika n nyunyumi, asɛsɛ deke kɛrɛ su. 26Na i nyá kɔ fa ajinim nso, bo bu ti tiɛ tara yiri ni i tii, na bu kɛrɛ bá wura woobiri dawa n nu. Nyini saŋga, a ŋu ka sɔnɔ n woowa ayo tiɛ atara kabo i yo ti dawa ni.” 27Saŋga bo Yesu seeri sɔ wieeri ni, bara be wo jama n nu, na wɔ se Yesu ka, “Terefiɛ wo bara n bo i wuuri u na i maari u nyufini n dɔ.” 28Ama, na Yesu ase i ka, “Terefiɛ wo minɛm bo bu ti Nyɛmɛ nɔaniɛ n na bu de i ni dɔ a.” 29Saŋga bo minɛm sutiɛn bu nɔɔ bara yɛ Yesu sɔ ni, na wɔ se bu ka, “Ambɛrɛ nyumafɔm ti satiɛyofɔm wɔ. Am koro ka m yo alekutura sa na am ŋu i wɔ, ama, m yó má i, má ka alekutura sa n bo Nyɛmɛ yo yoori i maari i nɔaniɛ kanfɔ Jona ni ŋgumi. 30I ti sɔ lɛɛ, kabo sa n bo i yo tuuri Jona n kereeri Ninɛvafɔm ka Nyɛmɛ sunmaari i ni, sɔ ye sa n bo i bá tu mini Adamande Wa n gusu kére ambɛrɛ nyumafɔm ka Nyɛmɛ asunma m a. 31Fɛmɛ bara be yo fiteeri haari i bɔsu Seba wɔ, na i ba ti Fɛmɛ Solomon dɛɛ ŋgɔnlɛ jɔjɔɔwa nɔaniɛ ni. Jina cɛɛn, yiri bá yasu jina na i járaki ambɛrɛ nyumafɔm nahɔrɛ su, dama kisa, m suse am wɔ ka, mini tara Fɛmɛ Solomon, ama, am ade má m nɔaniɛ ni. 32Jona yo kaanri Nyɛmɛ jɔrɛ kereeri Ninɛvafɔm na ba kaaki bu wo. Jina cɛɛn, bɛrɛ bá yasu jina na bu járaki ambɛrɛ nyumafɔm, dama kisa, m suse am wɔ ka, mini tara Jona, ama, am akete ka am kaaki má am wo.” 33Na Yesu akaaki ase ka, “Sɔnɔ koro so má fitana su na i fa se fiɛɛwa nu, wara i fa gaŋga butu su. Ama, i fa taka deke su aŋgoro wɔ, adena minɛm bo bu ba wura awuru n nu n koro ŋu asi. 34Ya nyumbaa ni ti ka fitana ma ya ŋuniɛmbaa n a. Nzɛn u nyumbaa nya ti kpa, u ŋuniɛmbaa n kɛrɛ ta wein n wɔ lɛɛ. Ama, nzɛn i nya ti má kpa, u ŋuniɛmbaa n kɛrɛ wo awosin nu wɔ lɛɛ. 35Nyini ti, si u ŋu sa na má a se ka wein wo u dɔ, ama, i ti awosin wɔ. 36Nzɛn u ŋuniɛmbaa n kɛrɛ woori wein nu, na awosin be awo má nu, i tá a papasi, kabo fitana sin ta wura u ni.” 37Saŋga bo Yesu jɔjɔ wieeri sɔ ni, na Farasifɔ be asere i ka i bra na bu di diire i dika, na Yesu akɔ awura ka i di diire ni. 38Na Farasifɔ n abirisi kabo Yesu aŋmisi má i ŋu ka, ye i sudi diire ni. 39Na Mibiɛ n ase i ka, “Ambɛrɛ Farasifɔm, am ŋmisi am kɔpu ni am taalɛ sin wɔ, ama, am kunnu ayi ni anyii sayoowam, ni sunsunni tiɛm wɔ. 40Ambɛrɛ sinnzinm ni, sɔnɔ kɛrɛ si ka Nyɛmɛ yoori deke kɛrɛ kunnu ni i sin a. 41Má nzɛn am fa deke bo i wo am kɔpu ni am taalɛ kunnu ma yaarifɔm, má deke kɛrɛ bo am yo i, má i yo casi ma am wɔ Nyɛmɛ dɔ. 42Ambɛrɛ Farasifɔm ni, am bá ŋu anyumboro, dama am yi am jakam ma Nyɛmɛ wɔ, haari ni am maakunm, ni ŋgɛtɛm, ni nvannvanm kɛrɛ, ama, am yo má nahɔrɛ sam, na am kaaki koro má Nyɛmɛ. Wɔ yo daka ka am yo nyini sam saŋga kɛrɛ, na am fa jaka yiiwam buka su. 43Ambɛrɛ Farasifɔm ni, am bá ŋu anyumboro. Am koro ka am tana kpirikoro tanaabirim wɔ, am tiɛntiɛnbunɔɔ sɔɔm n nu, na am koro ka minɛm yo am ansɛ gɔɔsu wɔ, na bu ma am jirima. 44Am bá ŋu anyumboro. Am ti ka faŋkunmam bo bu la má nyaari seewa be n wɔ, na minɛm nati su na bu si má ka faŋkunma lɛɛ.” 45Na Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm n kun ase Yesu ka, “Ya Kerefɔ, nzɛn a seeri sɔ, a kpiɛ nzukɔ asaŋga ya kɛrɛ mmɔɔ lɛɛ.” 46Na Yesu ase i ka, “Ambɛrɛ Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm ni, ambɛrɛ mmɔɔ bá ŋu anyumboro. Am cici sɔɔri nɔnɔɔri sɔ minɛm wɔ, ama, ambɛrɛ ni am tii soro má su ka am fa am saa kan i. 47Ambɛrɛ bá ŋu anyumboro. Am yo faŋkunmam dɔŋgu fa ma Nyɛmɛ nɔaniɛ kanfɔm wɔ, bɛrɛ bo am nam yo kuunri bu ni. 48Nyini kere ka ambɛrɛ ni am tii saa woori sa n bo am nam yo yoori i n nu lɛɛ. Bɛrɛ kuunri Nyɛmɛ nɔaniɛ kanfɔm n a, na ambɛrɛ ata bu faŋkunmam. 49Nyini ti, ye Nyɛmɛ Alecirafɔ n seeri ka, ‘M súnma m nɔaniɛ kanfɔm, ni m jaramasam bu dɔ, na bu kún nbem, na bu kére nbem wuwuruwa.’ 50Nyini ti, Nyɛmɛ cín ambɛrɛ nyumafɔm sui fa kɔ kabo am nam yo kuunri Nyɛmɛ nɔaniɛ kanfɔm, fiteeri durunya n bumboori fa ba ju haari ni kisa ni. 51Bu yo yoori sɔ ɔ, fite saŋga n bo bu kuunri sɔnɔ be bo bu fere i ka Abɛli n fa ba juuri saŋga n bo bu kuunri sɔnɔ be bo bu fere i ka Zakariya ni. Yiri ye bu kuunri i Nyɛmɛ Sereebiri Awuru n nu, Casi Kɛrɛ Casi Sɔɔ n ni Mikun yoowa yoobiri n afiɛn n a. Nahɔrɛ ye m suse am n a, nyini sam kɛrɛ dɛɛ ti ye Nyɛmɛ bá cin ambɛrɛ nyumafɔm sui n a. 52Ambɛrɛ Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm ni, am bá ŋu anyumboro. Am akere má minɛm Nyɛmɛ atin, kabo i ti ye ni ka am kere bu ni, na ambɛrɛ ni am tii akete ka am su má i atin n su, ye am akanda bo bu koro ka bu su i su ni.” 53Saŋga bo Yesu yasuuri nyini dika n nu ni, na Nyɛmɛ nɔaniɛ kerefɔm, ni Farasifɔm n afa i kpɔ agaya, na ba bisa i bisaawam beberebe, 54na ba boro bu nyi na bu sɔ i ŋgɛɛ, adena i jɔjɔ wura Nyɛmɛ ŋgasi nu.


text: 1Nba, Alla ya lanyiri kiri ma ye ko ma si don sulen tinɛ wo rɔ. Ado lanyiri wo tonɛ a ma min kɛ, ma ni a ma ma fɛrɛma ko ma fenfen kana na foo sulan wo la iko ma benbanu. 2Male fanan bara kibara-nyimɛ lamɔɛn iko anu denu. Anu ya karan wo lamɔɛn kɔnɔ wo ma ko-wo-ko nyinya anu ma bawo anu ya a lamɔɛn tumɛ min, anu ma la a la nun ko Alla si a ma, anu ni anu sulen. 3Male min dɛnkɛniyanɛ, male si sulan wo sɔrɔn. Hali Alla ara ban sulen tinɛ wo rabɛnna nun kebi duninya-dan-wati, minnu ma dɛnkɛninya a ma, Alla ya a fɔ wonu denu ye ko, “N yisi bɔnɛ ya n keli ko kɛnu ti don nyamanɛ wo rɔ mumɛ, anu si anu sulen kan min!” 4Sulen-Tele-koe wo sɛbɛnɛ Allata kitabu kan tinɛ do rɔ. A ko, “Alla ya a sulen ala wɔlɛ bɛɛ ma a tele wɔrɔnfila nyɔgɛ ma.” 5Kɛ fanan sɛbɛnɛ. A ko Alla ko, “Kɛnu ti don nyamanɛ wo rɔ anu si anu sulen kan min mumɛ!” 6Minnu fɔlɔn ya kibara-nyimɛ lamɔɛn, wonu ma anu sulen tinɛ sɔrɔn bawo anu ma dɛnkɛninya Alla ma. Kɔnɔ donu bi nyɔ minnu si sulen tinɛ sɔrɔn, yɔ! 7Woletɔ Alla ara tele gbɛrɛ sigi min bi “Bi” la. San siyaman kɔma, a ya wo fɔ Mansa Dawuda baraka rɔ Allata kitabu kan-tina-kelan wo rɔ ko, “Ni wo ya a kuman kan lamɔɛn bi, wo kana ma tengberannu na.” 8Nba, Yasowa ma ke mɔgɛ wonu nadonna Allata lanyiri-nyamanɛ rɔ, anu si anu sulen kan min nun. Ma ya wo lɔn bawo Alla ara tele gbɛrɛla koe fɔ tun wo kɔma. 9Kɛ si a yira ma la ko Allala mɔgɛnu si ke anu sulenna iko Alla ya a sulen a tele wɔrɔnfila nyɔgɛ ma nya min. 10Mɔgɔ wo mɔgɔ wa ata wɔli ban ka don Allata sulen tinɛ, wo si a sulen ala wɔlɛ ma iko Alla ya a sulen atɛ ma nya min. 11Nba, ma ni ma raya worɔ alako ma ni sulen tinɛ wo masɔrɔn. Ma fenfen kana ma kuma-birabɛlɛ la iko anu denu ya a ma nya min. Wo le ya a ma, anu foora Allata sulen tinɛ la. 12Nba, Allata kumɛ ye a niyi la. A sɛnbɛ kolo. A dɛ ye a la ka tenbi faan da filɛ la. A si don mɔgɛ fɛrɛ burɔ pon, ha a sɔndɔmɛ anubɛ niyi ye kan min. A si mɔgɛ tɛgɛ ha fɛrɛ latugun tinɛ anubɛ kolota kɛɛn ye kan min. A ye mɔgɔ-diyana-koenu anubɛ a miriya bɛɛ labɔla gbɛ ma. 13Dali-fan fenfen ti dogon Alla ma. Bɛɛ ye gbɛ rɔ a yala. A ya-makanɛ sanɛ, a kolan ye a la. Ado a fɛrɛ sa fɔ ma dama ni ma dantɛgɛ Alla ye. 14Saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ ye ma bolo min bara ta ha Alla yakɔrɔ, Allala dan Yisa kɔni. Nba, ma ara dɛnkɛninya Yisa ma min kɛ, ma ni dɛnkɛninyɛ wo bira ma bolo filɛ la gben! 15Ado mata saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ kɛ, a si ke kinikinina mala sɛnbɛbɔninyɛ ma. Mala saraka-masɔla-kun-tigi-wɛ kɛ magbɛrɛnkɛnta nya bɛɛ ma iko male kɔnɔ ale ma hakɛ si kɛ. 16Ma ni na ma sɔ Alla yakɔrɔ yisi-latɛgɛ la. Ma si kinikinɛ anubɛ hinɛ sɔrɔn nyɔ le. Ma makoe wa bila fenfen na tumɛ min, a si ma dɛnbɛ wo la.


text: 1Gbolo-lamininɛ-dɛ gbalɔnnɛ li-kɛɛn min na, saga-dan ya wo wɔrɔnfila nyɔgɛ bɔ a ma tumɛ min ka a lafulen, a sigira a la yen, Arinyɛni tɔ hawa talɛ nyɔgɛ kɔrɔ. 2Wo kɔma, melika wɔrɔnfila min sɔnɛ Alla yakɔrɔ tolon, n ya wonu yen. Alla ya buru wɔrɔnfila di anu ma anu si minnu fɛ. 3Sɛnɛ-dagɛ ye melika gbɛrɛ bolo fen-suma-diyamɛ ye min tɔ. Wo nara sɔ saraka bɔ tinɛ dafɛ. Alla ya fen-suma-diyamɛ-siyaman di a ma min si kofu Allala mɔgɛ bɛɛta madiyalɛnu ma. Saraka bɔ tinɛ min nadannɛ sɛnɛ la, wo sɔnɛ mansaya-sigi-fan yakɔrɔ. Melika wo ya fen-suma-diyamɛ wo mintan saraka mintan tinɛ wo kuma. 4Fen-suma-diyama-mintan-sisi wonubɛ Allata mɔgɛnuta madiyali-kan, wonu yɛlɛta anu nyɔgɔn fɛ melika wo bolo tɔ min sɔnɛ Alla yakɔrɔ. 5Wo kɔma, melika wo ya fen-suma-diyama-dagɛ wo bi. A ya dagɛ wo lafa tɛ la saraka bɔ tinɛ kuma ka a lakɛ dugu kole kuma. San-sɛrɛn-kan anubɛ banda-tugu-kan bɔra. Bandɛ ya a nyin masɔgɔ. Dugi yɛrɛyɛrɛnta. 6Wo kɔma, melika wɔrɔnfilɛ wonu ya anu tabɛn buru wɔrɔnfilɛ wonu fɛ-koe la. 7Melika fɔlɛ ya ata buri fɛ. Banda-kole anubɛ tɛ min yabasannɛ yele la, wonu nara dugu kole kuma. Duninya faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelan mintanta gburr! Duninya kɔlɔma bɛɛ faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelan mumɛ mintanta. Bin-kurannu bɛɛ mintanta fanan. 8Wo kɔma, melika fila nyɔgɛ ya ata buri fɛ. Fan min manɛ iko tɛ siginɛ kɔnkɔ-belebele min tɔ, wo lakɛra kɔgɔ-yi rɔ. Kɔgɔ-yi faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelen yɛlɛmanta yele la. 9Dali-fan min bɛɛ ye kɔgɔ-yi rɔ, wonu faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelen fagara. Kulɔn bɛɛ faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelan tinyara. 10Wo kɔma, melika sawa nyɔgɛ ya ata buri fɛ. Lolo-wɛ buira ka bɔ san kole rɔ. Tɛ sigira wo la iko kala-mɛlan. Bɛnu anubɛ tenke bɛɛ faranɛ sigi tina sawa la, lole wo buira wati min, a buira wonu sigi tina kelan kuma. 11Lole wo tɔgɛ le, “Kunayɛ.” Yi faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelan kunayara. Mɔgɔ siyaman fagara yi la kunayɛ bolo. 12Wo kɔma, melika nani nyɔgɛ ya ata buri fɛ. Tele faranɛ sigi tina sawa la, wo sigi tina kelan tinyara anubɛ karɛ, a sigi tina sawa nyɔgɛ anubɛ lolenu sigi tina sawa nyɔgɛ. Woletɔ anu ma ke malanna. Tele ma bɔ hawa nani nyɔgɛ kɔrɔ. Karɛ fanan ma gbɛ hawa nani nyɔgɛ kɔrɔ. 13Nba, n ya n yɛ layɛlɛ. N ya kokɛ-kan lamɔɛn firifirila san ma pon! A kumara kan-wɛ la ko, “E gbalo! E gbalo! Melika sawɛ min tonɛ, wonu ba anuna burinu fɛ tumɛ min, a si ma gbalo-wɛ la bɛɛ ye minnu siginɛ dugu kole kuma.”


text: 1Ma si nfen fɔ ma benba Iburayimala ko la? A ya hɛnkili nyamintan sɔrɔn dɛnkɛninyɛ wara-koe rɔ? 2Ni ma benba Iburayima telenta Alla yala a nyɛrɛta kɛwɔlɛnu fɛ, nyɛrɛ-matɔgɔ-kunyɛ ye a bolo nun worɔ. Kɔnɔ a ti ke a nyɛrɛ matɔgɔla Alla yala mumɛ! 3A sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ ko, “Iburayima dɛnkɛninyara Alla le ma. Nba, ata dɛnkɛninyɛla ko la, Alla ya a lɔn mɔgɔ-latelennɛ la.” 4Mɔgɛ min bara wɔlɛ kɛ, wo si a sarɛ sɔrɔn. Ale ti ala sarɛ wo yen iko di-ma-le. A si a yen iko a sarɛ. 5Mɔgɔ ti ke wɔli woo kɛla min si a ma, a ni telen Alla yala. Alla si mɔgɔ-yilikinɛnu ma fɛɛbɔnɛnu na bawo a si wonu natelen a nyɛrɛ ma anuta dɛnkɛninyɛ fɛ. 6Mansa Dawuda ya mɔgɛnu bara-koe fɔ minnu telenta Alla yala hali anu ma wɔlɔ-nyima kɛ. A ko mɔgɔ-sewanɛ le wo mɔgɛnu na. 7A sɛbɛnɛ Mansa Dawuda bolo ko, “Mɔgɔ-sewanɛ le wo tigi la, minna hakɛ ma ara koto, ado Alla ara anuna hakɛ yamatogon! 8Mɔgɔ-sewanɛ le wo tigi la, Mari ma hakɛ yen min ma!” 9Mansa Dawuda ya sewɛ minna ko fɔ, wo ye Yahudiyanu denu dɔrɔn ye, ka, minnu kemininyara? Wo ma de, hali kemininyabɛlɛnu. Ado ma ara a fɔ nun ko Iburayimata dɛnkɛninyɛla ko la, Alla ya a yatɛ mɔgɔ-latelennɛ la. 10Iburayima telenta Alla yala tumɛ nyamintan? A mara yanni a ni kemininya, ka, ala kemininyɛ kɔma? Yanni a ni kemininya, a telenta Alla yala. 11Iburayima telenta Alla yala ka a tɛgɛ ata dɛnkɛninyɛ ma. Wo kɔma, a kemininyara alako ala kemininyɛ ni ma koe kɛnu tamasere la. Woletɔ minnu bara dɛnkɛninya Alla ma, Iburayima mara wonu bɛɛ benba la. Alla ara wonu lɔn mɔgɔ-latelennɛ la, hali anu kemininyabɛlɛ. 12Minnu kemininyanɛ, wonu fanan benba le ale Iburayima la kɔnɔ ka a tɛgɛ anuna kemininyɛ wo ma. Iburayima mara anu benba la bawo yanni a ni keminiya tumɛ min, a ye dɛnkɛninyɛ min tɔ nun, anu denu fanan taranta dɛnkɛninya kelan wo rɔ. 13Alla ya lanyiri kiri Iburayima anubɛ a bɔnsɔn ye ko duninya si ma anutɛ la. Ka a fɔ ko a ya lanyiri kɛ kiri bawo Iburayima ya Allata tɔn kitabu bira, wo ma. Kɔnɔ a kirita ala dɛnkɛninyɛla ko la. Woletɔ Alla ya a lɔn mɔgɔ-latelennɛ la. 14Ado Alla ya lanyiri min kiri, ni wo kirita tɔn-biralɛnu denu dɔrɔn ye, mɔgɔla dɛnkɛninyɛ ara ma fuyi la worɔ. Allala lanyiri fanan ma ko nyinya. 15Nɛbi Musata tɔn kitabu wara-koe ara a ma, Allala diminyɛ ara yigi ma kan ma. Kɔnɔ Allata tɔn kitabu sa kan min, tɔn-tinyɛ sa nyɔ hali! 16Alla ya lanyiri min kiri, mɔgɛ si wo tɔnɛ sɔrɔn dɛnkɛninyɛ fɛ. Wo mara le alako lanyiri wo ni ma di-ma-le la. Lanyiri wo kirita Iburayima anubɛ a bɔnsɔnnu ye kɔnɔ a sa tɔn-biralɛnu dɔrɔn ye. Minnu bara dɛnkɛninya Alla ma iko Iburayima ya a ma nya min, a ye wonu fanan ye. Ado ma dama benba le Iburayima la dɛnkɛninyɛ fɛ. 17Iko a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ nya min, Alla ya a fɔ Iburayima ye ko, “N bara i ma sibolo siyaman benba la.” Ado lanyiri wo kanbalita bawo Iburayima dɛnkɛninyara Alla ma. A lanɛ a la ko Alla si furinu nawuli. Ado Allata kumɛ si a ma, fan minnu sa nyɔ nun, wonu ni taran nyɔ. 18Yigi woo sa Iburayima ma wati min den sɔrɔn koe rɔ, a dɛnkɛninyara, ado a ya a yigi sa Allata lanyiri-kirinɛ kuma. Woletɔ a mara “sibolo siyaman benba la.” Iko a sɛbɛnɛ Allala kitabu rɔ nya min, a ko, “I kegeyɛ si siyaya iko lolenu.” 19Hali Iburayima ya a lɔn ko a siyi ma ara dɔgɔya, ala dɛnkɛninyɛ ma dɔgɔya. A tora doni, a sɔrɔn ni san kɛmɛ bɔ. Ado ala musi Sira ma den sɔrɔn bɛ. 20A ma ala dɛnkɛninyɛ boloka. Ka a tɛgɛ lanyiri wo ma, a ma sika Alla rɔ. Ala dɛnkɛninyɛ ya a sɛnbɛ kuma sa, woletɔ a ya Alla tanto. 21Ado a lara a la serr, ko Alla ara lanyiri min kiri a ye, a si wo lakanbali. 22Woletɔ Iburayimata dɛnkɛninyɛ ya a ma, Alla ya a “yatɛ mɔgɔ-latelennɛ la.” 23Kumɛ wonu sɛbɛni ma Iburayima dɔrɔnna ko la. 24Anu sɛbɛnɛ male fananna ko la. Alla ya male yatɛ mɔgɔ-latelennɛnu na bawo ma ara dɛnkɛninya Alla ma, min ya ma Mari Yisa lawuli ka a bɔ furinu tɛma kɔni. 25Yisa fagara alako ma hakɛnu ma ni koto. A wulita alako ma la ni telen Alla ye.


text: 1Yesu seeri sɔ wieeri ni, na wɔ yɛ i tii su aniɛ aŋgoro na wɔ sere Nyɛmɛ. I ŋa, “M Si, saŋga n aju. Wura mini u Wa n kpiri, adena m gusu wura u kpiri. 2Dama a ma m yiko ka m niɛ minɛm kɛrɛ su, na bo a fa bu ama m ni, m má bu ŋgɔɔ bo i la má awieeri. 3Wɔrɔ ŋgumi ti Nyɛmɛ nahɔrɛ su a. Na minɛ bo bu si u, na bu si mini Yesu Kristo n bo a sunmaari m ni, bɛrɛ la ŋgɔɔ bo i la má awieeri n a. 4Ma wura u kpiri durunya n nu, dama ma yo juma n bo a ma m ka m yo i n awie. 5M Si, saŋga bo durunya nya bo má i bu ni, m yo woori u dɔ ɔ, ye a wura m kpiri a. Kisa, kaaki wura m kpiri u dɔ bekun. 6Minɛm n bo a yiiri bu fiteeri durunya n nu fɛn, ma kere bu kabo a ti barasu. Bu tiiri u dɛɛm wɔ, ye a faari bu maari m a, ye ba de u nɔaniɛ n a. 7Kisa bu si ka deke kɛrɛ bo a fa ama m ni, fite u dɔ ɔ. 8Dama nɔaniɛ n kɛrɛ bo a jɔjɔ fa maari m ni, m gusu ajɔjɔ ama bu, ye ba de i, ye ba si ka i ti nahɔrɛ ka m fiteeri u dɔ ɔ, ye ba yo yarada ka wɔrɔ sunmaari m a. 9M susere u ma bɛrɛ wɔ, má bo bu wo durunya n nu ni, ama, minɛm bo a fa bu ama m ni, bɛrɛ ye m sere u ma bu a, dama bu ti u dɛɛ minɛm wɔ. 10M minɛm kɛrɛ ti u dɛɛm wɔ, ye u dɛɛm gusu kɛrɛ ti m dɛɛm, ye ba ma minɛm aŋu m jirima woowa ni. 11Kisa, m suba u dɔ lɛɛ, m ká má durunya n nu fɛn kun, ama, bɛrɛ ká fɛn wɔ. M Si, wɔrɔ bo a ti casi ni, yo bu kanda u duma n bo a fa maari m n yiko nu, na bu yo deke kun, kabo mini ni wɔrɔ ti kun ni. 12Saŋga bo m woori bu dɔ ni, m yoori bu kanda u duma n bo afa ama m yiko nu wɔ. M niɛɛri bu su, na bu be aka má ŋgbɛɛn, má ka bo wɔ ka ŋgbɛɛn haari i ni kunnu ni, adena kabo ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu n yo yiiwa. 13Kisa m suba u dɔ lɛɛ, ama, m toko wo durunya n nu ye m jɔjɔ ahin jɔjɔɔwa n na bu nya m dɛɛ ahorejɔ n kɔ sin su. 14Ma fa u nɔaniɛ n afa ama bu, na kabo m ti má durunya n nu fɛn fɔ be ni, sɔ ye bu gusu ti má durunya n nu fɛn fɔm a, nyini dɛɛ ti, durunya n nufɔm koro má bu jɔrɛ. 15M susere má u ka a yi bu fite durunya n nu wɔ, ama, m susere u ka a kanda Sitana satiɛyofɔ ni, na i yaki bu. 16Kabo m ti má durunya n nu fɛn fɔ ni, sɔ ye bu gusu ti má durunya n nu fɛn fɔm a. 17U nɔaniɛ n ti nahɔrɛ wɔ. Ma u nɔaniɛ n bo i ti nahɔrɛ n yo bu casi. 18Kabo a sunmaari m durunya n nu ni, sɔ ye m gusu asunma bu a. 19Bɛrɛ dɛɛ ti, ye ma fa m ŋu ama u a, adena bɛrɛ gusu fa bu ŋu ma u nahɔrɛ n dɛɛ ti. 20M susere má u ma má bɛrɛ ŋgumi wɔ, ama, m susere u ma minɛm bo bu bá yo m yarada ahinm dɛɛ nɔaniɛ kaanwa n ti wɔ. 21M Si, m sere u ka a ma bu kɛrɛ yo kun, kabo a wo m dɔ, na m gusu wo u dɔ ni, ma bɛrɛ gusu wo ya dɔ, adena durunya n nufɔm yo yarada ka wɔrɔ sunmaari m a. 22U jirima woowa n bo a maari m ni, ma fa ama bu, na bu yó kun kabo m ni wɔrɔ ti kun ni. 23M wo bu dɔ, na u gusu wo m dɔ, nyini ma bu yo deke kun kabo a koro ka bu ti n a, na durunya n nufɔm si ka wɔrɔ sunmaari m a, na kabo a koro m ni, a koro u minɛm gusu sɔ ɔ. 24M Si, m koro ka a ma minɛm bo a fa bu ama m n bá wo m dɔ, deke bo m wo ni, na bu ŋú m jirima woowa n bo a fa maari m ni, dama saŋga bo a nya ayi má durunya n ye a koro m a. 25M Si, wɔrɔ yo sa kɛrɛ bo i kɔ atin su n a, durunya n nufɔm si má u, ama, mini si u, na ahinm gusu si ka wɔrɔ sunmaari m a. 26Ma kere bu kabo a ti barasu, na m toko sukere bu wɔ, adena koro n bo a koro m n wó bu nu, na m ni bɛrɛ yó kun.”


text: 1Allata Ni Sɛnimɛ ya a gbɛ ko wati-laban kɛ kɔrɔ, mɔgɛ donu si dɛnkɛninyɛ boloka. Anu si foninya-karan bira min bi bɔla nyinɛnuna karan rɔ. 2Yanfantenu si foninya-karan wo nyɛnsɛn. Anu sɔndɔmɛ faganɛ iko fɛrɛ min bara mintan kɔrɔma la nɛgɛ-kalamɛ bolo. Woletɔ anu ti ko-nyimɛ anubɛ ko-yogomɛ dan-nafarɛ lɔn. 3Wo mɔgɔ sufanu bi mɔgɛnu karanna ko furu-kiri-koe anubɛ dɔn-fan-donu dɔn-koe, ko-yogomɛ le wonu na. Kɔnɔ ni i wara ban baraka birala Alla ye wonuna ko la, Alla ko wonu ma yogo. A ya wonu nadan dɛnkɛninya-mɔgɛnu ye minnu bara ban tonyɛ lɔnna. 4Alla ya fan min bɛɛ dan, wo bɛɛ kin. A ma bɛn, mɔgɛ ni a ban wo fenfen na. Alako a ni Alla ko-nyima lɔn dɔrɔn! 5Ado iko Allala kumɛ ya a fɔ nya min, dɔn-fan wo ara sɛninya Alla-matarɛ fɛ. 6Ni i ya i na kelen nyɔgɛnu makawandi koe kɛnu na, i si ma Yisa Kirasitita wɔli-kɛla-nyimɛ la. I si a lagbɛ ko i makolota dɛnkɛninya-kumɛ anubɛ tonya-karan wonu na i wara minnu bira. 7I ni fara Alla-lɔnbɛlɛnuna foninya-poroto-parata-fɔɛ la. Wonu namɔɛn ti ko-wo-ko nyinya. I ni i nyɛrɛ kolo ka to Alla fɛ. 8Tonyɛ le kɛ la, ado i ni la a la ka a bira gben, ko ka i fɛrɛ ramaga, wo si koe do nyinya. Kɔnɔ ka i ramaga Allata wɔli kɛ tinɛ, wo si ko nyinya nya bɛɛ ma. A si i dɛnbɛ duninya kɛ rɔ anubɛ lakira fanan. 10Wo le ya a to, ma ye ma rayala ka Allata wɔlɛ kɛ kati, bawo ma ara ma yigi sa Alla nimɛ kuma, mɔgɛ bɛɛ kisilɛ kɔni, katarala male dɛnkɛninya-mɔgɛnu ma. 11I ni to mɔgɛnu karanna koe kɛnu na. A fɔ anu ye ko fɔ anu ni wonu ma. 12I kana sɔn, mɔgɔ wo mɔgɔ ni yoo i ma ila fonikeyɛla ko la. I kuma-nya wo, i kɛ-nya wo, ila keninteyɛ wo, ila dɛnkɛninyɛ wo, ila sɛninyɛ wo, i ni ma misala-nyimɛ la dɛnkɛninya-mɔgɛnu ye wo bɛɛ rɔ. 13I ni to Allala kitabu karanna mɔgɛ bɛɛ yala. I ni to mɔgɛnu makawandila ka to anu karanna fanan. I raya wonu ma-tinɛ ha n ni na tumɛ min. 14I kana i ban Allata Ni Sɛnimɛta fandɛ la min bi wɔlila i rɔ. Wo dira i ma wo tumɛ chɔchi-mɔgɔ-banu ya anu bole sa i kuma wɔlɔyiya-kumɛ fɔ tinɛ. 15I ni koe kɛ bɛɛ kɛ ka i nyɛrɛ di anu ma fasai alako bɛɛ ni i kolo-nya yen dɛnkɛninyɛ rɔ. 16I hɛnkili to i nyɛrɛ anubɛ ila karan ko. I ni to koe kɛnu kɛla bawo Alla si wobɛ i kan-namɔɛnnɛnu kisi ka a tɛgɛ ila wɔlɔ-nyimɛ ma.


text: 1Woletɔ wo ni wo raya ka Alla sɔn bi bawo a diyana-dan le wole la. 2Wo ni wo nyɔgɔn keni iko Kirasiti ya wo keni nya min. A ara a nyɛrɛ niyi ma sarakɛ la malela ko la iko sarakɛ min sumɛ si a diya don Alla rɔ. 3Yɛlɛnyɛ wo, ko-kɔsɔnɛ wo, wasabɛlitayɛ wo, a ma bɛn wo do-wo-do ni taran wole Allata mɔgɛnu tɛma. 4A ma bɛn wo ni kuma-yogomɛ anubɛ kuntanya-kumɛ anubɛ kuma-gbondanɛnu fɔ foro-gbesi tinɛ. Yanni wo ni wo ma, wo ni to baraka birala Alla ye tolon! 5Wo ni a lɔn serr, ko yɛlannu anubɛ sɔn-yogoma-tiginu anubɛ wasabɛlɛnu ti fenfen sɔrɔn Kirasiti anubɛ Allata mansayɛ rɔ. (Wasabɛlɛnu sa Alla batola fɔ anu bi nyinina minnu ma.) 6Wo kana sɔn, mɔgɔ ni wo bolo labira kun-takolonya-kumɛnu na. Allata diminyɛ si na wonu denu kuma minnu ti sɔn ata kumɛ birala. 7Woletɔ wobɛ mɔgɔ sufa wonu hayu kana taran wo nyɔgɔn na. 8Wole nyɛrɛ ye pinpi le tɔ fɔlɔ nun kɔnɔ kebi wo mara Maritɛ la, wo ye wan-takanɛ le tɔ gbɛ! Wo ni tagama iko mɔgɛ minnu bi wan-takanɛ wo rɔ. 9Minnu bi waan rɔ, wonu si to ko-nyimɛnu kɛla ka ko-telennɛnu ma ka tonyɛ fɔ mɔgɛnu ye. 10Wo ni wo raya ka Mari diyana koenu lɔn. 11Wo kana bila wonu fɛ minnu bi pinpirɔ-ko-fuyinu mala. Ado fɔ wo ni pinpirɔ-koe wonu nabɔ gbɛ ma. 12Wonu bi min mala pinpi rɔ, miliya-koe le wonu na. Hali ka wonu takaran mɔgɛnu tɛma, miliya-koe le wonu na. 13Koe bɛɛ wa bɔ gbɛ ma lunyɛ min, anu kɛ-nya bɛɛ si sa tele la mɔgɛnu yala. 14Ado koe min bara sa tele la, dogonta ko ma wo la tun. Woletɔ anu bi a fɔla ko, “Kinɔgɔlɛ, i ni kunden, i lawuli ka bɔ furinu tɛma! Wo kɔma, Kirasiti si waan raka i ma waran!” 15Woletɔ wo ni a ma wo fɛrɛma wo tagama-nya rɔ. Wo kana tagama iko ko-lɔnbɛlɛnu. Wo ni tagama iko hɛnkilimɛnu. 16Wo kana wo nyɛrɛ matanbani. Wo ni wo raya ko-nyima-kɛ koe ma bawo tele kɛnu ma kin. 17Wo kana ma kun-takolɔnnu na worɔ. Wo ni wo sɛbɛ don Mari sako-lɔn-koe ma. 18Wo kana sɔn, gbɛɛ ni wo rabunden. Yanni wo ni wo ma, wo fanɛ ni to ata Ni Sɛnimɛ la. 19Yaburi-kumɛnu ni ma wo kirabɔ-fan la. Wo ni bɛtinu bɔ ka Allata siginu sa Mari ye ka a tanto wo yisi rɔ. 20Wo ni baraka bira ma Fa Alla ye fan bɛɛla ko la tumɛ bɛɛ. Wo ni baraka bira a ye ma Mari Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ tɔgɛ rɔ. 21Wo ni sɔnnaya wo nyɔgɔn ye Kirasitita gbiliyɛla ko la. 22Wole musinu, wo ni sɔnnaya wola keinu ye iko wo ye a mala Kirasiti ye nya min. 23Wo ni wo ma bawo sɛnbɛ ye kei bolo ala musi kuma iko sɛnbɛ ye Kirasiti bolo ata mɔgɛnu kuma nya min. Ado Kirasiti nyɛrɛ le ata mɔgɛnuna kisilɛ la, a nyɛrɛ bagbuyi kɔni. 24Woletɔ iko chɔchi mɔgɛnu sɔnnayanɛ Kirasiti ye nya min, wole musinu ni sɔnnaya wola keinu ye wo nya na le. 25Wole keinu, wa wola musinu keni iko Kirasiti ya ala mɔgɛnu keni nya min ka a nyɛrɛ niyi ni anuna ko la. 26A ara ata mɔgɛnu sɛninya kuma-sɛnimɛ anubɛ yi la alako a ni anu dantɛgɛ Alla ma. 27Kirasiti ya wo bɛɛ ma le alako ala mɔgɛnu ba sɔ a yakɔrɔ, anu sɛninyanɛ ni taran, fɛɛ kana taran anu na. Anu tatinyani ma, anu matɔrɔmɔnyani ma, anu kanbalibɛliya-tina woo sa anu tɔ. 28Kei ni ala musi keni iko a si a nyɛrɛ bagbuyi keni nya min. Kei min bara ala musi keni, wo ara a nyɛrɛ keni. 29Ado ha bi, mɔgɔ ti a ban a nyɛrɛ bagbuyi la fɔ ka a nyɛrɛ matɔlɔ ka a fɛ-bira iko Kirasiti ye ala mɔgɛnu fɛ-birala nya min. 30Ado bagbu kelen de ma dama la, Kirasiti bagbuyi kɔni. 31A sɛbɛnɛ Allata kitabu rɔ ko, “Kei si a fa anubɛ a na boloka ka tugun ala musi la. Anu filɛ si ma kelen na.” 32Tonya-ba ara bɔ gbɛ rɔ kan-tina-kelan wo rɔ. Wo ye Kirasiti anubɛ ata mɔgɛnuna ko fɔla. 33Kɔnɔ a ye male fananna ko fɔla ko kei bɛɛ ni ala musi keni iko a nyɛrɛ. Wo kɔma, musinu ni anuna keinu gbiliya.


text:
The Tower of Babel (Genesis 11: 1-9)
Tampulma
- Piili ti ni tɛɛnɛ nɔ tima nibinsa funɛ sɛm sɛmsɛm bɛgimnɛ.
- Nibinsa funɛ siiu aa kaali awa tel pulim digi funɛ nyɛn nha bar yɛli ni baa yir un Babilɔn chen, a fun kani pulim ti ni.
- Saha naa ba fun kani chen, ba fun ŋɔ dɔŋ ni, "Ma nyɛ ya sa dɛ ziŋziŋi o la dugli buudaha. Ya kpa chaŋgbaŋa kpoka awa chɛl a sa, ka ta kpa awa tɛ a saali."
- Ba fun bu ŋɔ dɔŋ ni, "Lalaknɔ ma nyɛ ya sa tɔha, a sa dɛ ziŋziŋi o la dugli buudaha, chen ni ya zi nyɛ ya titi wa sɔnu, a ta wa waligi dɔŋ ni ali tɛɛnɛ nɔ ni."
- Doonee Koosa funɛ na chenani baa kaa sa tɔha ti awa dɛ ziŋziŋi ti chen.
- O fun lisi o bambi ni, "Lalaknɔ nar naa kote tum ba tum naa aku ba sɛm bɛgim daha. Ba wɛ maga bar piili ha nɛɛnɛ. Saha wau ba zi koti ya chenani ba daŋni.
- Ma nyɛ yaa la, a la kpa ba sɛm ta a lagmi dɔŋ ni ba koti a vɛɛ nu dɔŋ sɛma."
- Chendaha Koosa funɛ pusi bau ali dɔŋ ni ba fun gil dɛ ti saali kaa su tɛɛnɛ maga.
- Tɔha ti sɔn funɛ ya Babɛl, chen biksi di doonee Koosa fun waligi nibinsa sɛma a kurgi dɔŋ ni. Doonee o fun vɛɛn pusi ba a su tɛɛnɛ nɔ maga.
Source: The Bible in Tampulma language. Wycliffe Bible Translators Inc., 1999.
Contributed by Wolfgang Kuhl


text: 1Nyini ti, kabo am nya ti Nyɛmɛ nbaa koroowam ni, am boro am nyi, na am ma am woowa ti kabo i woowa ti barasu ni. 2I ti ye ni ka am ma koro wo am dɔ, kabo Kristo koro ya barasu na i faari i ŋu yoori yoowa maari ya na i suunri Nyɛmɛ nu ni. 3Kabo am ti Nyɛmɛ minɛm ni, má am yo sakaraya, má am yo daŋgba sam, má am se ka am nyunu boro neŋge kpini su, má am bo nyini sereyam n be mmɔɔ anzama am nu. 4Na má am ma jɔrɛ ŋgbɛɛnŋgbɛɛn fite am nɔɔ nu, má am jɔjɔ jɔrɛ bo ŋgɔnlɛ wo má nu, má am yo kɔkɔrɔ tiɛ. Ama, i ti ye ni ka am da Nyɛmɛ asi saŋga kɛrɛ. 5Am si tenle su ka sɔnɔ kɛrɛ bo i yo sakaraya, ni daŋgba sam, ni bo i nyunu boro neŋge kpini su, sɔnɔ kɛrɛ bo i yo sɔ, i mi su má Nyɛmɛ, i su neŋgem wɔ. Kristo ni Nyɛmɛ bá niɛ má i su, na i nya má deke n bo Nyɛmɛ ase ka i fá ma i minɛm ni. 6Má am ma be fa i jɔrɛ ŋgbɛɛn be dadaka am, dama nyinim sɔ dɛɛ ti, ye Nyɛmɛ fá yaa cin minɛm bo ba kete ka bu de má i nɔaniɛ n sui n a. 7Nyini ti, má am ni nyini minɛm sɔ saŋga wo. 8Saŋga be, ambɛrɛ mmɔɔ ni am tii yo woori awosin nu yo satiɛ wɔ, ama, kisa, na am akaaki ya Mibiɛ Yesu minɛm ni, am ti wein nufɔm wɔ lɛɛ. Nyini ti, am ma am woowa kere ka am ti wein nufɔm wɔ. 9Má pui ti ye m se sɔ a, dama minɛm bo bu wo wein nu ni, bɛrɛ la wo kpa a, ye bu yo sa bo i ti kpa kɛrɛ a, na bu yo sa bo i kɔ atin su Nyɛmɛ dɔ, na bu bita nahɔrɛ. 10Nyini ti, am boro am nyi, na am si deke bo i sun Nyɛmɛ nu. 11Má am fa am ŋu bo minɛm bo bu wo awosin nu n su, na am yo sa ŋgbɛɛnŋgbɛɛn n bo bu yo i ni, ama, am yi bu nyini sayoowam fite fofoe nu. 12I ti nyinsɛ wɔ mmɔɔ, ka ya bo su fa kɔ bu nyini sam bo bu yo bu asiri nu ni. 13Ama, deke kɛrɛ bo i wo fiɛɛwa nu, na i nya fiteeri fofoe nu, nyini saŋga, kabo i ti kɛrɛ, i nyunu da casi wɔ lɛɛ, dama i wo wein nu wɔ. 14Dama deke kɛrɛ bo i nya fiteeri fofoe nu ti wein wɔ. Nyini ti ye ba se ka, “Wɔrɔ daafirifɔ ni, yasu na a teŋge u yiwee nu, na Kristo dɛɛ wein n ta gɔ u ŋu.” 15Nyini ti, am si am ŋu sa na am si wo, má am wo kabo bo bu si má be n wo barasu ni, ama, am wo kabo minɛm bo bu la ŋgɔnlɛ n wo barasu ni. 16Saŋga kɛrɛ am boro am nyi na am suyo Nyɛmɛ juma, na má am tana ŋgbɛɛn, dama ahin saŋga n bo ya wo nu ni, satiɛyo asunnu agaya. 17Nyini ti, má am yo ka sinnzinm, ama, am boro am nyi, na am si deke bo Mibiɛ n koro ka am yo i. 18Má am nu nzan bo, dama nzan saaki sɔnɔ tii wɔ, ama, am ma Awiɛwiɛ Casi n wo am dɔ saŋga kɛrɛ. 19Am fa Nyɛmɛ nɔaniɛm bo bu wo kansi jue kɛrɛɛwam n nu n fa di jue ma am beŋgu, na am di jue n bo Awiɛwiɛ Casi n kere am, na am di jue kansi Nyɛmɛ am ahore su. 20Am da ya Si Nyɛmɛ asi saŋga kɛrɛ, fa kɔ deke kɛrɛ su, ya Mibiɛ Yesu Kristo dɛɛ ti. 21Am soro Kristo n dɛɛ ti, am de am beŋgu nɔaniɛ. 22Nbaram, am de am hunm nɔaniɛ kabo am de Mibiɛ n nɔaniɛ barasu ni. 23Dama biɛsɔ la yiko niɛ i yi su, kabo Kristo la yiko niɛ i jama n su barasu ni. Kristo jama n ti i ŋuniɛmbaa a, yiri ni i tii, ti bu Tiidefɔ a. 24Kabo Kristo jama de i nɔaniɛ barasu ni, sɔ ye i ti ye ni ka nbaram de bu hunm nɔaniɛ deke kɛrɛ nu n a. 25Nbiɛsɔm, am koro am yim kabo Kristo koro i jama n na i tɔɔri i ŋgɔɔ wu maari bu barasu ni, 26adena i yo bu casi wɔ. Nyɛmɛ nɔaniɛ n bo bu tiiri i ni, ye bu biɛɛri bu Nyɛmɛ nzue yiiri satiɛ kɛrɛ bo i wo bu ahore su a, 27adena i fa bu bo i ŋu su na bu wo i dɔ, na bu yo nyumi agaya, na bu yo casi na bu la má fin be wara bu la má ŋgasi be, na be koro jaraki má bu. 28Sɔ ye i ti ye ni ka nbiɛsɔm koro bu yim kabo bu koro bu ŋu barasu n a. Dama biɛsɔ kɛrɛ bo i koro i yi koro i ŋu wɔ lɛɛ. 29Sɔnɔ be wo má bɛrɛ bo i koro má i ŋu, ama, sɔnɔ kɛrɛ niɛ i ŋu su wɔ nyunyumi, kabo Kristo niɛ i jama su barasu ni, 30dama ya kɛrɛ ti Kristo ŋuniɛmbaa n wɔ lɛɛ. 31Ba kɛrɛ i Nyɛmɛ Jɔrɛ Kadasi n nu ka, “Nyini dɛɛ ti, biɛsɔ yaki i si, ni i ni, na i fa i ŋu mata i yi, nyini saŋga bu minɛ nnyɔ n ayo deke kun lɛɛ.” 32Asiri nu jɔrɛ bambaka be wo ahin nɔaniɛ n nu, na ma ŋu i la ka, i sukan fa kɔ Kristo ni i jama n jɔrɛ wɔ. 33Ama, jɔrɛ n bo m koro ka m se am n la ka, i ti ye ni ka biɛsɔ kɛrɛ koro i yi, kabo i koro i ŋu ni, na bara kɛrɛ bu i hun.


text: 1Nde, Pɔli le ye kɛdi kɛ sɛbɛla. Alla ya n ma Yisa Kirasitila kilayɛ la bawo wo le di ale Alla ye. A ya nimayɛ di n ma iko a ya lanyiri kiri nya min. N ya wo sɔrɔn ka a lake mɔgɛnu ma bawo Yisa Kirasiti lamaranɛ n yisi rɔ. 2N bi kɛdi kɛ latala ile Timoti ma, min manɛ n ye iko n diyana-dan. Alamɛ ma Fa Alla anubɛ ma Mari Yisa, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛta hinɛ ni to i fɛ ka kinikinɛ anubɛ yisi-kimɛ di i ma. 3Mabɛ n benbanu bi Alla batola ma sɔndɔma-sɛninyanɛ la. N ba Alla madiya su-ni-tele, n si baraka bira a ye ilela ko la. 4N bi n mirila i ya-yi layigi ma, wo le ya a to, i yen-sɔgɛ ye n na bɛrɛkɛ! Ado wo le si a diyɛ don n tɔ. 5N hɛnkili tonɛ dɛnkɛninya-kɛndɛ wo ko min bi i rɔ. Dɛnkɛninyɛ wo sufa ye i mama Lowisi anubɛ i na Yunasi fanan tɔ. Ado n lanɛ a la ko a ye ile fanan tɔ. 6Wo le ya a to, n bi i hɛnkili bilala ko Alla ya fandɛ min di i ma, i ni wo mara a kin na! N ya n bole sa i kuma tumɛ min, i ya wo sɔrɔn tumɛ wo le tɔ. 7Ado Alla ya ata Ni Sɛnimɛ min di ma ma, wo ma male ma kilandɔgɛnu na. Kɔnɔ a ya ma yisi ragbɛlɛya ka sɛnbɛ anubɛ keninteyɛ anubɛ nyɛrɛ-marɛ di ma ma. 8Nba, n bi yele la ka a tɛgɛ nta lanayɛ le ma Marila ko la. Wo kana a ma, i ni miliya sereya bɔ tinɛ Mari ye. I kana miliya nde fananna ko la. I ni kofu n ma kibara-nyimɛla nyagbɛ kɛ rɔ iko i ye Allata sɛnbɛ sɔrɔnna nya min. 9Alla ya ma kisi ka ma yabɔ ko ma ni ma ata mɔgɔ-sɛnimɛnu na. A ma ma yabɔ mata kɛwɔlɛnuna ko la fɔ a nyɛrɛ sako anubɛ ata hinɛ baraka rɔ. Yanni duninya ni dan, a ya ata hina-wɛ yira ma la Yisa Kirasiti rɔ. 10Kɔnɔ kaka, ma kisilɛ Yisa Kirasiti nara min kɛ, a ara a yira ma la gbɛ rɔ ko Kirasiti ara nɔ-ko sɔrɔn sayɛ ma. A ara habadan-nimayɛ yira ma la kibara-nyimɛ baraka rɔ. 11Alla ara n yabɔ ka n ma kilayɛ anubɛ karan-mɔgɔ la kibara-nyimɛ lake koe la. 12Wo le ya a to, n tɔrɔnɛ ka. Kɔnɔ n miliyani ma Yisala ko la bawo n bara dɛnkɛninya ale min ma, n ya wo lɔn. N lanɛ a la ko a ara tonyɛ min kerifa n na, ale si ke wo marala ha tele-laban-lunyɛ. 13N ya i karan kuma-kɛndɛ minnu na, wonu bira gben! Wonu ni ma misalɛ la ile ye ko i ni wo nyɔgɔn kɛ. Dɛnkɛninyɛ anubɛ keninteyɛ minnu bi ma bolo Yisa Kirasiti baraka rɔ, i ni to wonu tɔ. 14Tonyɛ min kerifanɛ i la, wo lamara Allala Ni Sɛnimɛ sɛnbɛ baraka rɔ min siginɛ i yisi rɔ. 15Iko i ya a lɔn nya min, min bɛɛ ye Esiya nyamanɛ rɔ, wonu bara anu kan-kɔ sɔ n na katarala Faigɛla anubɛ Hɛmogɛnisi ma. 16Alamɛ Mari kinikinita Onɛsiforala denbayɛ ma bawo a ya n sɛnbɛ don tuma siyaman. A ma miliya ko n bi yele la min kɛ. 17A kera Romu soe ma nkɛkuna, Onɛsifora ya n nyinɛ dabira ha a ya n yen. 18Alamɛ Mari ya a dɛnbɛ ko a ni kinikinɛ sɔrɔn Mari bolo kiti-tɛgɛ-lunyɛ! A ya n dɛnbɛ nya min Ɛfɛsa soe burɔ, i ya wo lɔn serr!


text: 1Yisa ya a fɔ ala karan dannu ye ko, “Koe minnu si mɔgɛnu nabui hakɛ rɔ, fɔ wonu ni ma. Kɔnɔ min si a ma, a ni bui, gbalo ye wo tigi kuma! 2Yanni a ni denni nɛ kɛ kelen nabui hakɛ rɔ, a fisa wo mɔgɛ ye, kuru-belebele-wɛ ni kiri a kan la ka a lakɛ kɔgɔ-yi dumɛ rɔ. 3Wo ni a ma wo fɛrɛma! “Ni i na kelen nyɔgɛ ya hakɛ kɛ i la, ta a fɔ a ye. A wa i madiya, a makoto. 4Ni a ya hakɛ kɛ i la kinyama wɔrɔnfila tele kelan kɔrɔ, a ni na i wara wo bɛɛ rɔ ko, ‘I yandi, n makoto,’ nba, i ni a makoto.” 5Yisala kilayɛnu ya a fɔ Mari ye ko, “Mala dɛnkɛninyɛ kuma sa.” 6Mari ya anu yabi ko, “Ni wola dɛnkɛninyɛ koloyara ka ke foni kole rɔ, wo si a fɔ toro-kuri kɛ ye ko, ‘I nyɛrɛ wurun dugi rɔ ka ta i sɔ tungban tɛma!’ A si ila kumɛ bira. 7“Ni wɔli kɛlɛ ye wole do bolo min bi sɛnɛ sala, ni wo ma, a ye sagɛnu fɛ-birala, a wa na tumɛ min ka bɔ sɛnɛ rɔ, i ti a fɔ a ye ko a ni a mayigi fen dɔn tinɛ. 8I si a fɔ a ye ko, ‘Ta, nta kima rabɛn fɔlɔn ka wo sigi n kɔrɔ. Wo kɔma, a ni na to a dɔnna.’ 9Mɔgɔ ti baraka bira wɔli kɛlɛ wo ye bawo i ya a sɔ min na, a ara wo le ma. 10A ye wo nya na le wole fanan bolo. Min fɔra wo ye, wo wa wo bɛɛ ma tumɛ min, wo si a fɔ ko, ‘Wɔli kɛlɛ le male la dɔrɔn. Ma ara mala wɔlɛ le dɔrɔn kɛ.’ ” 11Yisa ye tala Yerusalɛm tumɛ min, a tenbira Samariya anubɛ Kalili sigisɔnnu tɔ. 12A ye donna so nɛ do rɔ tumɛ min, kunato mɔgɔ tan ya a labɛn kilɛ la. Anu ya anu mata a la 13ka gbele-gbelen ko, “Ma tigi Yisa! Kinikini ma ma!” 14Yisa ya anu yen tumɛ min, a ya a fɔ anu ye ko, “Wo ta saraka masɔlɛnu bara, anu ni wo lakɔrɔsi.” Anu bi tala tumɛ min, anu dama kɛndɛyara. 15Mɔgɔ kelen de anu tɔ, wo ya a yen tumɛ min ko a ara kɛndɛya, a sɛgira Yisa wara. A ye Alla tantola a kulu mayɛlɛnɛ la. 16A ya a sa dugi ma Yisa kin kɔrɔ ka baraka bira a ye. Ado Samariya kɛ le kei wo la. 17Yisa ya nyinikalɛ kɛ, a ko, “Wo mɔgɔ tan de ma kɛndɛya nun, ba? Mɔgɔ kɔnɔntɔ toe doi don? 18Nfenna anu dama ma sɛgi ka baraka bira Alla ye? Fɔ sundan kɛ dɔrɔn, wo le nara?” 19Yisa ya a fɔ a ye ko, “I lasɔ, i ni ta. Ila dɛnkɛninyɛ ara i lakɛndɛya.” 20Farisi donu ya Yisa manyinika Allala mansayɛ na-tumɛ ma. A ya anu yabi ko, “Allala mansayɛ, fen de wo la i ti min namatoe yen. 21Mɔgɔ ti a fɔ ko, ‘A mafɛlɛn, a ye yan!’ ni wo ma, ‘I ma a yen pan!’ Wo ti yen bawo Allala mansayɛ ye wo burɔ.” 22A ya a fɔ ala karan dannu ye worɔ ko, “Tumɛ wo ye nala, nde, Hadama dan na-wati-sɔgɛ si wo bira kɔnɔ hali tele kelen, wo ti wo yen! 23Donu si a fɔ wo ye ko, ‘A mafɛlɛn pan, a ye nyɔ!’ ni wo ma, ‘A mafɛlɛn yan, a ye yan!’ Kɔnɔ wo kana ta n nyini tinɛ. 24Iko bandɛ si a nyin masɔgɔ san kolo tɔnkɔn kelan rɔ ha ka malan a tɔnkɔn doi rɔ nya min, nde, Hadama dan si na wo nya na le. 25Kɔnɔ fɔ n ni tɔrɔyɛ sɔrɔn fɔlɔn bɛrɛkɛ! Ado bi-mɔgɛnu si anu ban n na. 26Nde, Hadama dan ta wati si ma iko koe minnu kera Nowata wati rɔ. 27Bɛɛ tora fen-dɔn-kɛla ka anu min, keinu ya musinu furu, musinu tara kei-wara-sigi rɔ. Anu tora wo bɛɛ mala ha Nowa donta kulɔn rɔ lunyɛ min. Nba, yi nara ka anu damasi kasara. 28A si ma fanan iko a mara nya min Lɔtila wati rɔ. Bɛɛ tora fen dɔn la ka anu min. Anu bi yilayɛ kɛla ka sɛnɛ sa anubɛ ka bɔnnu sɔ. 29Lɔti bɔra Sɔdɔm soe burɔ lunyɛ min, tɛ anubɛ munku-gbɛ yigira ka bɔ san kole rɔ ka anu dama halaki. 30A si ma wo nya na le fanan nde, Hadama dan wa bɔ gbɛ rɔ lunyɛ min. 31“Ni wo tele ya a taran, i ye bɔn kuma, i kana don bɔn la i bolo-fannu bi tinɛ. A ye wo nya na le fanan, ni wo tele ya i taran ila sɛnɛ rɔ, i kana sɛgi bɔn la tun. 32Ado min mara Lɔtila musi la, wo ni wo hɛnkili lamiri wo ma! 33Mɔgɔ wo mɔgɔ min ba a raya ka a nyɛrɛ niyi lakisi, wo si bɔnɔ a rɔ. Mɔgɔ wo mɔgɔ min ba bɔnɔ a niyi rɔ, wo si a sɔrɔn. 34N bi a fɔla wo ye, su kelan wo rɔ, mɔgɔ fila si taran kinɔgɔla kan-tina-kelen, kelen si bi, doi si to. 35Musu fila si taran fen tugula anu nyɔgɔn fɛ, kelen si bi, doi si to. [ 36Kei fila si taran sɛnɛ rɔ, kelen si bi anu tɔ, doi si to.”] 37Karan dannu ya Yisa manyinika ko, “Mari, kɛ si ma mintɔ?” Yisa ya anu yabi ko, “Suyi taranta kan min, dogɛnu si anu nadɛn nyɔ le.”


text: 1Yesu daa kelom bɔna la Yenɛ Yire la poan tɔgɔra ge nyɛ' te bontateba tara bo'olom bɔ'ɔra Na'ayenɛ bini. 2Ge a me nyɛ' te pɔkɔɔnrɛ n ka tare sɛla la fiin me dekɛ ligikɔnba iyi' biŋe bini. 3Te en nyɛ' bala la, a yeti, N yete ya mɛ te pɔkɔɔnrɛ wa, bo gana sɛba woo n bo la mɛ. 4Se'ere n sɔe la, bontateba la bo ba bo'olom la yɛhera la ba tarega la poan. Ge pɔkɔɔnrɛ wa n pon ka tare sɛla la fiin me wa bo la sɛla woo te a tara wan di' ne. 5Ge nɛreba la basɛba daa tɔgɔre yɛhera la kugasaalehe la te ba dekɛ mɛ' Yenɛ Yire la te de ana soŋa se'em la. Bala te Yesu yeti, 6Dabaherɛ kene na te sɛla woo te ya nyɛta kalam nanana kan ta bɔna. Nɛreba han wa'ana, ba kan nyɛ' kugure te de bɔna zen'en te ba mɛ' dɛ. Ba zan'an wan ta yeregɛ gan'an la yema yema. 7En yele ba dena wa zuo te ba soke en yeti, Pa'ala, wane ma'an te dena wa eŋɛ? Bene n yete la eŋɛ pa'alɛ te dabaherɛ la paɛ ya te dena eŋɛ? 8Te a lebehe yeti, Tare ya ya mɛhe soŋa soŋa te se'em da pan'ahɛ ya. Se'ere n sɔe la, nɛreba zo'e zo'e wan wana tara mam yu'urɛ yɛta ya te bama dela mam ge teŋa ba'ahegɔ daarɛ la me pon paɛ. Ban han wana yɛta ya bala, da doohe ya ba. 9Ge ya han ta wom te teŋhe nɛreba zabera la taaba ge te teŋsɛka me nɛreba tuluge zabera la ba mɛhe, da bahɛ ya te dabeem tara ya la de zuo. Te yele ana woo sontii a eŋɛ yia. Ge bala ka pa'ale mɛ te teŋa wa ba'ahegɔ daarɛ la pɔnre me n bala. 10A le kelom yeti, Teŋhe nɛreba wan zabɛ la taaba ge te nadoma me wan zabɛ la taaba. 11Teŋa wan magaha miina ge te kom me wan bɔna. Ge te nɛreba wan nyɛ' ban'se'ehe n koore nɛreba zen'en woo. Ge te dabeem me wan tara nɛreba yɛhera yelenyalema la yelese'a te ba wan nyɛ' saŋgbanɛ zuo la. 12Ge, yele ana wa nan kan eŋɛ ge te ba nyɔkɛ ya namehɛ ya. Ba wan tare ya keŋɛ zamehegɔ yire la te ba gankɛ ya yetɔgom ge tare ya ta pagɛ. Ba wan tare ya wa'an nadoma la zuodoma zen'en na yan dole mam la zuo. 13Te dena wa n wan de'a ma'an bo ya te ya nyɛ' sore yele nɛreba te ya dole la mam. 14Ge daa bahɛ ya te la te'ele daana ya te ya tɛn'ɛha ya wan ta eŋɛ se'em ta'an tɔgɛ po'e ya mɛhe. 15Se'ere n sɔe la, mam wan ta bahɛ ya te ya tɔgɛ yam yetɔgom. Ya han tɔgɛ bala, ya diŋdaana se'em ka boe n wa zagɛ sɛla te ya tɔgɛ la bii a yete sɛla te ya yele la dela ponpɔrɔŋɔ. 16Ge bala mea ma'an poan ya sɔdoma la ya madoma, la ya keendoma la ya yebehe, la sɔɔnrɔ, la ya zɔdoma n wan nyɔkɛ ya ta tehɛ te ba ko' ya sɛba. 17Nɛra woo wan yaɛ ya mam zuo. 18Ge, dagɛ la ya zusoŋɔ la koyema me n wan bɔregɛ. 19Ge ya han sɛ' ze'ele soŋa soŋa, ya wan fan' ya mɛhe bahɛ. 20Ya han ta nyɛ' te pɛɛntɛɛnreba kae Yerusalem teŋa bahɛ teŋasoka, ya wan baŋɛ te la kan yuue la ban wan sagom ka. 21Bala, la sontii, sɛba n boe Yudea teŋa poan la zɔ' keŋɛ zɔya bɔba ha, ge te sɛba me n boe teŋa la poan yehe bini ge te sɛba me n diŋɛ yehe teŋa la poan la da lebe bini. 22Se'ere n sɔe la, dabeha aŋa te Na'ayenɛ yeti a namehɛ Yerusalem teŋa nɛreba wo ba daa golehɛ Yenɛ gɔŋɔ poan se'em la. 23Dabeha ana poan, la yete la de'a la namehegɔ bo pɔgɔpoohedoma la pɔgɔse'ehe n tare bilɛɛhe. Na'ayenɛ me wan namehɛ teŋkana wa nɛrebana. 24Sɛba n dagɛ Yudoma la wan ko' ba, basɛba ge tare ba basɛba me ta pagɛ teŋhe yema yema woo poan. Bala han eŋɛ, ba nya wan sagom Yerusalem teŋa. Ge te ba wan bɔna Yerusalem teŋa sɔna behera ta paɛ se'em ma'an te Na'ayenɛ ta bɔta ba yehe bini. 25Ya wan nyɛ' toon nyalema tona saazuo, ya wan baŋɛ te daanse'ere daarɛ te n yeti n lebe teŋa wa zuo pɔnrɛ. Mɔgɔkantɛ ko'mi'inhe la n wan ŋmɛ'ɛra damena se'em la, wan bahɛ te dabeem kɛn' nɛra woo teŋa zuo te ba ze'a yɛla. 26Dabeem wan bahɛ te nɛreba lige yɛhera la namehe seko n yete de wa'an teŋa woo zuo na la. Se'ere n sɔe la, saazuo ha miim. 27Bala ma'an te ya wan nyɛ' te Asaala Dayɔa, wan nɛɛ na bɔna la saŋgbanɛ kena la paŋa la pɛnka. 28Bala yele ana wa han pin'ilom eta, ihege ya mɛ la ya beha mɛ te daanse'ere daarɛ te Na'ayenɛ yete a fan' ya bahɛ la pɔnre me n bala. 29Yesu n daa yele ba dena wa ba'ahɛ la, a nya makɛ la makerɛ bo ba te, Behɛ ya kenkaŋa wa la tiihe se'ehe woo n boe wa. 30Ya han ta nyɛ' te ba pohore vɔntɔ, ya baŋɛ te Na'ayenɛ Sɔ'ɔlom pɔnrɛ me n bala. 31Bala, dene mea n bala te ya han ta nyɛ' te yele ana wa ete, ya wan mina te daanse'ere daarɛ te Na'ayenɛ yete a sɔna behera la pɔnre me n bala. 32N yete ya yelemɛŋɛrɛ wa yele ana wa woo wa eŋɛ mɛ ge te nanana wa nɛreba n nan vɔe wa baŋɛ ki'. 33Saazuo la teŋa wan ba'ahɛ. Ge mam yelehom wan bɔna la bala wuuha. 34Tare ya ya mɛhe soŋa soŋa yɛhera diihom la daamnyuura, la teŋa wa zuo yɛla. Se'ere n sɔe la, ya han tɛn'ɛha yele ana wa ya potɛn'ya poan, ya kan mina daanse'ere daarɛ te teŋa wa zuo wan ba'ahɛ. 35Te teŋa wa zuo ba'ahegɔ daarɛ la yete la ana wo bɛnregɔ te ba bɛnrɛ biŋe nɛra woo teŋa wa zuo la. 36Tɛn'ɛhere ya daanse'ere daarɛ te n wan lebe na ge po'ohere ya daarɛ woo. Te bala ya wan ta tara paŋa ta'an sɛ' ze'ele soŋa soŋa ya han ta nyɛta yele ana wa woo. Ge ya wan ta ta'an ze'ele Asaala Dayɔa nɛŋa te n gankɛ ya. 37Daarɛ woo, Yesu daa ne pa'ala nɛreba Yenɛ Yire la. Yenɛ ne han ta lu', a ne keŋɛ la Olive Zoore la zuo ta gan'anrɛ. 38Nɛra woo ne ihege la bolika yu'uŋyu'uŋɔ keŋɛ Yenɛ Yire la te ba kelehe sɛla te a pa'ala la.


text: 1Sanam mɛ ba wãa Sikɛmu mi, yera Dina, Lean bii tɔn kurɔ, wi u Yakɔbu marua, u da win wɔndia kpaasibun mi, be ba sãa tem migibu. 2Ma Sikɛmu wi u sãa Hamɔri, tem min sunɔn bii u Dina wa. Ma u nùn gaba u sɛ̃re u ka kpuna. N deema Hamɔri wi, u sãawa Hefi. 3Sikɛmu wi, u Dina kĩa gem gem sere u ka nùn gari kua u wa u ka win gɔ̃ru sĩiyɛ win mi. 4Yen biruwa u win tundo sɔ̃ɔwa u nɛɛ, a man wɔndia wini kasuo n sua kurɔ. 5Saa ye sɔɔra Yakɔbu u maa nua ma ba ka win bii Dina kpuna ka dam. Yera u mari u ǹ gãanu gerua sere ye win biba wɔma kpara gberun di. 6- 7Ye ba gari yi nua, ma be kpuro ba mɔru bɛsira ye Sikɛmu u ka Isirelin bweserun yĩsiru sanka u ka ben sesu Dina kpuna. Domi n ǹ weenɛ bu yen bweseru ko ben suunu sɔɔ. Yen biru Hamɔri, Sikɛmun tundo wi, u seewa u da Yakɔbun mi, u ka nùn gari yi ko. 8Sanam mɛ u tunuma u nɛɛ, nɛn bii Sikɛmu u wunɛn bii wɔndia wi ba mɔ̀ Dinan gɔɔ gbimɔ kĩrun sɔ̃. Yen sɔ̃, a suuru koowo a nùn wɔndia wi kɛ̃ɛyɔ u sua kurɔ. 9Domi bɛsɛn bibu bà n suana sa ko ko tia bɛsɛ ka bɛɛ. Yen sɔ̃, i sun bɛɛn wɔndiaba wɛ̃ɛma kpa su maa bɛsɛgibu bɛɛ wɛ̃. 10Yen biru i ko n wãa bɛsɛn tem mɛ sɔɔ, i n mɔ̀ ye i kĩ, i n tenkuru mɔ̀ kpa i dukia wa. 11Yera Sikɛmun tii u maa Yakɔbu ka win bii be ba tie sɔ̃ɔwa u nɛɛ, kon ko kpuro ye i man sɔ̃ɔwa kpa i ka man nɔnu geu mɛɛri. 12Yen sɔ̃, i man dokiri gobi bɛkɛ bureo ka kɛ̃ɛ dabinu nge mɛ̀n nɔɔ i kĩ. Kon ye kpuro wɛ̃ ì n ko gesi man bii wi kɛ̃ n sua kurɔ. 13Adama yèn sɔ̃ Sikɛmu u Dina sanka, yen sɔ̃na Yakɔbun bii be, ba wi ka win tundo Hamɔri wisa ka bwisi ba nɛɛ, 14n ǹ koorɔ su bɛsɛn sesu bango sari wɛ̃, domi bɛsɛn mi, seku bakara. 15Ye sa bikiamɔ tɔna, yera bɛɛn tɔn durɔ baawure u bango ko nge bɛsɛ. 16Saa yera sa ko bɛsɛn wɔndiaba bɛɛ kɛ̃ kurɔbu kpa i maa sun bɛɛgibu wɛ̃ kurɔbu kpa sa n wãa sannu su ko bwese teeru. 17Adama ì n yina i bango ye ko, sa ko bɛsɛn wɔndia mwawa kpa su doona minin di. 18Gari yi, yi ka Sikɛmu ka win tundo naawa. 19N ǹ maa tɛ Sikɛmu ka yi mɛm nɔɔwa domi u Yakɔbun bii wɔndia wi kĩ too. N deema wiya u bɛɛrɛ bo win baaban yɛnuɔ. 20Ma wi ka win tundo Hamɔri ba da wuun gbãra kɔnnɔwɔ mi bukurobu ba ra siri, ba bu sɔ̃ɔwa ba nɛɛ, 21tɔn beni ba ka sun do. Yen sɔ̃, su de ba n wãa bɛsɛn tem mɛ sɔɔ ba n tenkuru mɔ̀. Domi tem mɛ, mu kpã. Kpa su ben wɔndiaba sua kurɔbu, kpa be, bu maa bɛsɛgibu sua kurɔbu 22kpa su ko bwese teeru. Yu ka koora mɛ, sere bɛsɛn tɔn durɔ baawure u bango ko nge mɛ ben tii ba sãa. 23Yà n koora mɛ, berà ba ben sabe ni mɔ ka ben dukia. I de su ko mɛ kpa bu wa bu sina ka bɛsɛ sannu. 24Be ba wãa gbãra kɔnnɔwɔ kpuro ba Hamɔri ka win biin gari yi nɔɔmɔ, ma tɔn durɔbu be ba yi nua ba da ba bango ye kua. 25Ye tɔn be, ba bango ye kua ba wãa wahala sɔɔ gina, ba tamaa goo kun bu wɔrimɔ, yen sɔ̃ɔ itasera Yakɔbun bibu Simɛɔ ka Lefi, Dinan sesubu, ba ben takobiba sua ba wuu ge wɔri ba gen tɔn durɔbu kpuro go. 26Mɛya ba maa Hamɔri ka win bii Sikɛmu go. Ma ba ben sesu Dina yara Sikɛmun yɛnun di. 27Ma Yakɔbun bii be ba tie ba da ba wuu ge wɔri ba gen yãnu gurama yèn sɔ̃ ba ben sesu sanka. 28Ba ben yãanu ka kɛtɛba gura ka ben kɛtɛkunu ka yaa sabe ni nu wãa ben gberu kpaanɛɔ 29ka ben arumani kpuro ka ben bibu ka ben kurɔbu. Ye tɔn be, ba mɔ gesi yɛnusɔ kpuro ba gurawa. 30Yera Yakɔbu u win bibu Lefi ka Simɛɔ sɔ̃ɔwa u nɛɛ, wahala baka i ka man kasu mi. I dera nɛn bwɛ̃ra kun kpĩ. Domi Kananiba ka Feresiba ba koo man tusi. Yen biru bà n da nɔɔ tia kua ba man wɔrima ba koo sun kpeerasiawa mam mam, domi nɛn tɔmba kun dabi. 31Ma ba Yakɔbu wisa ba nɛɛ, sa ko dewa ba n bɛsɛn sesu garisi kurɔ tanɔ?


text: 1Dawa saŋga Nyɛmɛ yo faari i nɔaniɛ maari i nɔaniɛ kanfɔm wɔ, saŋga barasu ni atin barasu barasum, na bu sukan i kere ya nam. 2Ama, ahin awieeri su saŋga n bo ya wo nu ni, Nyɛmɛ afa i Wa n su ye i fa i nɔaniɛ n jɔjɔ ya sɔ a. Nyɛmɛ maari yiri yiiri durunya n a. Na wɔ se ka, awieeri su, deke n kɛrɛ bá yo i dɛɛ wɔ. 3I jirima woowa wein ni kere kabo Nyɛmɛ ti a. Kabo Nyɛmɛ ti ni, i woowa ti sɔ ɔ. I nɔaniɛ n bo i la yiko ni, i fa nyini bita durunya n kɛrɛ a. I faari i ŋu fa yoori yoowa, adena Nyɛmɛ fa adamande satiɛ ce i. Nyini dɛɛ sin, na wɔ nya akɔ atana aŋgoro, Micɛra Kpiri n saa fɔmbɔrɔ su. 4Nyɛmɛ maari i jinaabiri bambaka bo i tara i mɛrɛkɛm dɛɛ, na wɔ kaaki ama i duma bo i tara bu dɛɛ ni. 5Dama kabo Nyɛmɛ seeri i Wa n ni, ka, “Wɔrɔ ti m Wa a, nyuma, m káaki u Si,” wɔ se má i mɛrɛkɛ n be sɔ. Bekun, i ŋa “M yó u Si, na u gusu yó m Wa.” 6Sasu bekun, saŋga bo Nyɛmɛ yo ŋa i sunma i Wa kun n kpein n durunya n nu ni, na wɔ se ka, “Ma Nyɛmɛ mɛrɛkɛm kɛrɛ su i.” 7Fa kɔ kabo Nyɛmɛ jɔjɔɔri i mɛrɛkɛm jɔrɛ ni, i ŋa, “Mini, m ma m mɛrɛkɛm yo bu juma kabo aŋuma, ni sin yo bu juma barasu n wɔ.” 8Ama, kabo Nyɛmɛ jɔjɔɔri i Wa n dɔ ni, i ŋa, “Wɔrɔ ti Nyɛmɛ a, u fɛmɛya biɛ n la má awieeri. A bita u fɛmɛya n ni nahɔrɛ atin su wɔ. 9A koro sa bo i kɔ atin su wɔ, na a koro má sa bo i kɔ má atin su a. Nyini dɛɛ ti ye Nyɛmɛ ayi u a, ye wɔ ma u ahoreda bo i tara u beŋgum kɛrɛ n a.” 10Na Nyɛmɛ akaaki ase i Wa n ka, “Ya Mibiɛ, bumboori ni, wɔrɔ yiiri asiɛŋgu a. U sa bo a yoori i dɛɛ ti, ye aŋgoro wo bɛrɛ a. 11I kɛrɛ bá ka ŋgbɛɛn wɔ, ama, wɔrɔ wo bɛrɛ wɔ saŋga kɛrɛ. Aŋgoro n ni asiɛŋgu kɛrɛ yó dawa kabo sutura yo dawa barasu n wɔ. 12A pɔ́ɔndi bu ka sanvuin bo wɔ do wɔ, na a bá kaaki i fɔfɔrɛ. Ama, wɔrɔ kaaki má fieo, na u afɔ la má awieeri.” 13Na Nyɛmɛ akaaki ase i Wa n ka, “Ba tana m saa fɔmbɔrɔ su fɛn, haari m bá ma a kunma u kpɔfɔm na a nana bu kɛrɛ ŋu.” Kabo i seeri sɔ ni, wɔ nya ase má i mɛrɛkɛ n be sɔ. 14Ye i mɛrɛkɛm ti nzum wɔ? Bu ti awiɛwiɛm bo bu su Nyɛmɛ wɔ, na i sunma bu na bu kɔ buka minɛm bo bu bá nya tiide ni.


text:
Servizi METEO e
Webcam Sikasso
Non ci sono webcam
Guarda le webcam italiane
Guarda le webcam europee
Città nei dintorni di Sikasso
Bafoulabé, Tessalit, Nampala, Faléa, Nyamina, Réserve de Fina, Bourem, Koro, Gao, Mopti, Parc National de la Boucle du Baoulé, Kolokani, Boré, Niafounké, Timbuktu, Kangaba, Kayes, Keniéba, Araouane, Nara, Sokolo, Bamba, Bandiagara, Kidal, Kouragué, San, Andéranboukane, Aguelhok, Ménaka, Gossi, Katélé, Ngouma, Foulalaba, Hombori, Banamba, Douentza, Kita, Bougouni, Dyero, Bamako, Dioura, Djénné, Akor, Râs el Mâ, Sah, Tombouctou, Fafa, Taoudenni, Anefis i-n-Darane, Sébékoro, Nioro du Sahel, Sénou, Koutiala, Badogo, Koulikoro, Doura, Ballé, Ségou, Timétrine, Diéma


text: 1Lɛhɛrɛ subaga dɛ ma, musinu tara kanbɛ dɛ la. Anu ya sɛnti min tabɛn, wo ye anu bolo. 2Anu ya farɛ kurukurunnɛ bɔnɛ taran kanbɛ dɛ la. 3Anu donta nyɔ burɔ tumɛ min, anu ma Mari Yisa furi yen. 4Anu kɔndɔfilinɛ sɔra nyɔ kɛla ko la. Tiriyante wo rɔ, kei kura-gbɛ-tigi filɛ minna kurɛnu bi malan-malanna anu ma, wonu sɔra anu dafɛ. 5Musinu kilanta kati! Anu ya anu maburun dugi ma. Kei wonu ya a fɔ anu ye ko, “Nfenna ko la, wo ye mɔgɔ kɛndɛ nyinina mɔgɔ faganɛnu tɛma? 6A sa yan. A la ara wuli. Wo ye Kalili tumɛ min, a ya min fɔ wo ye, wo ni wo hɛnkili to wo ko. 7A ko nun fɔ ale, Hadama dan ni don hakɛ tiginu bolo minnu si a gbangban kɔlɔma ma. A ko a tele sawa nyɔgɛ, a si wuli ka a niyi lafɛ tun.” 8Wo kɔma, musinu ya anu hɛnkili lamiri Yisala kumɛnu ma. 9Anu sɛgira ka bɔ kanbɛ dɛ la tumɛ min, anu ya kɛ bɛɛ fɔ karan den tan-ni-kelan ye anubɛ mɔgɛ toe bɛɛ. 10Musi kɛnu tɔgɛ le Mariyama, Magadala kɛ anubɛ Yowana anubɛ Yemesi na Mariyama. Wonubɛ musi donu ya koe kɛnu fɔ kilayɛnu ye. 11Kɔnɔ Yisala kilayɛnu ya anu miri ko musinu ya min fɔ, yuwaya-kumɛ le wo la. Anu ma la wo la. 12Kɔnɔ Pita burimatoe tara ha kanbɛ dɛ la. A ya a burun ka kasankɛ rakolɔn yen kanbɛ burɔ. A sɛgira a warɛ. Koe min bara ma, a ye kawala wola ko la. 13Wo tele nyɛrɛ rɔ, Yisa gba-fɛ-bilala fila ye tala so nɛ do rɔ min tɔgɛ Ɛmeyasi. Ka bɔ Yerusalɛm ka ta nyɔ, mɛli wɔrɔnfila le. 14Koe min bɛɛ mara, anu bi wo rakaranna anu nyɔgɔn ye. 15Anu bi a rakaranna tumɛ min, Yisa nyɛrɛ nara anu dafɛ ka tagama anu fɛ. 16Anu ya a yen kɔnɔ hali wo, anu ma a lɔn Yisa la. 17Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Wo ye nfen fɔ tinɛ wo nyɔgɔn tɛma kilɛ fɛ yan?” Anu yisi tinyanɛ sɔnɛ! 18Kelen min tɔgɛ Kaliyopasi, wo ya Yisa manyinika, a ko, “Sundan le ile la Yerusalɛm soe burɔ, wa? Koe min bɛɛ ara ma tele dande kɛnu kɔrɔ, ile le kelen pe ma wonu lɔn, ba?” 19Yisa ya a manyinika ko, “Koe nyamintannu?” Anu ya a yabi ko, “Koe minnu bara ma Yisa Nasarɛti kɛ la. Nɛbi le kei wo la nun. Sɛnbɛ ye ala kɛwɔlɛnu anubɛ ala kumɛnu tɔ Alla anubɛ mɔgɛ bɛɛ yala. 20Mala saraka-masɔla-wɛnu anubɛ kun tiginu ya a don a yogenu bolo tɔ a faga koe la. Anu ya a gbangban kɔlɔma ma. 21Ma yili ye a ma nun ko ale le wo la min bi nala Isirɛla mɔgɛnu kunkala! Ka tenbi wo bɛɛ la, a tele sawa nyɔgɛ le kɛ la kebi wo mara. 22Musi minnu bi ma tɛma, wonu donu nara dantɛgɛli-makawanɛ la. Anu tara kanbɛ dɛ la subaga dɛ kɛ ma, 23anu nara, anu ko anu ma Yisa furi yen. Anu sɛgira ka a fɔ ma ye ko anu ya fen yen minnu muninyanɛ melikanu na. Wonu ko a ye a niyi la. 24Ma ta-nyɔgɛ donu tara kanbɛ dɛ la. Anu ya a yen iko musinu ya a fɔ nya min ado anu denu fanan ma ale Yisa yen.” 25Yisa ya a fɔ kei filɛ wonu ye ko, “Wole ko-nya-yenbɛlɛnu? Nɛbinu ya min bɛɛ fɔ, wo ti la wonu na yona! 26Ko Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ ni tɔrɔ, wo kɔma, a ni don ata gbiliyɛ rɔ, wo ma bɛn, wa?” 27Wo kɔma, min sɛbɛnɛ alela ko la Allata kitabu rɔ ka a dabira Nɛbi Musala kitabunu ma ka a sigi nɛbinuna kɛdi-sɛbɛnɛ bɛɛ ma, Yisa ya wo bɛɛ fɛsɛfɛsɛ anu ye. 28Anu bi tala kan min nun, anu gbɛrɛnta so nɛ wo ma. Yisa ya a ma iko a ye tenbila nyɔ la 29kɔnɔ anu ya a madiya bɛrɛkɛ! Anu ko, “To ma fɛ fɔlɔn. Tele ara ta, suyi ketoe le.” Woletɔ a donta ka to anu fɛ. 30A sigira anu fɛ tebulu la. A ya biredi bi ka baraka bira Alla ye. Wo kɔma, a ya biredi rakerikeri ka a di anu ma. 31Wo mɛ, anu yɛ lakara. Anu ya a lɔn Yisa la. Kɔnɔ tiriyante wo rɔ, a tununta anu ma yen! 32Anu ya a fɔ anu nyɔgɔn ye ko, “A ye kumala ma ye tumɛ min kilɛ la ka Allata kitabu faranfasi ma ye, a manɛ de nun iko ma kɔntɔ-diyanɛ bɛrɛkɛ!” 33Anu wulita ka sɛgi Yerusalɛm kelenna! Anu ya karan den tan-ni-kelen nadɛnnɛ taran anubɛ mɔgɛ donu. 34Karan dannu ya a fɔ anu ye, ko, “Mari ara wuli serr! Saimon ara a yen!” 35Min mara kilɛ la, mɔgɔ filɛ wonu ya wo rakaran anu ye. A ya biredi rakerikeri tumɛ min, anu ya a lɔn kelenna ko Mari le. Anu ya wo bɛɛ rakaran anu ye. 36Anu bi kɛ fɔɛ kun na tumɛ min, Mari nyɛrɛ sɔra anu tɛma ka a fɔ anu ye ko, “Wo yisi ni kimɛ.” 37Anu kilanta bɛrɛkɛ! Anu ya anu miri ko anu bara yiyɛ yen. 38Yisa ya a fɔ anu ye ko, “Wo yisi tɔrɔnɛ nfen na? Sikɛ kɛ bɛɛ donnɛ wo rɔ kama? 39Wo ni n bolenu anubɛ n kiannu mafɛlɛn. Wo ni a lɔn ko nde le yati! Wo ni wo bole maga n na ka a lɔn ko nde le bawo fɛrɛ-bɔnkɛ anubɛ kole sa yiyɛ rɔ iko wo ye a yenna nde rɔ nya min.” 40A ban kɛ fɔla, a ya a bolenu anubɛ a kiannu yira anu na. 41Anu sewanɛ kɔnɔ kabana koenu ya a ma, anu ma ke lala a la yona. Woletɔ a ya anu manyinika ko, “Dɔn-fan do ye wo bolo yan, ba?” 42Anu ya yɛgɛ tenɛ do di a ma. 43A ya a bi ka wo dɔn anu yala. 44Wo kɔma, a ya a fɔ anu ye ko, “N bi wo fɛ tumɛ min nun, n ya koe kɛnu fɔ wo ye nun. Koe min bɛɛ sɛbɛnɛ ndela ko la Nɛbi Musala tɔn rɔ anubɛ nɛbinuna kitabunu tɔ anubɛ Yaburi kitabu rɔ, fɔ wonu ni bɔ a la.” 45A ya anu hɛnkili ya-maka alako anu ni Allata kitabu nya-yen. 46A ya a fɔ anu ye ko, “Kɛ le sɛbɛnɛ ko fɔ nde, Allata-Mɔgɔ-Yabɔnɛ ni tɔrɔ, a tele sawa nyɔgɛ ma, n ni wuli ka bɔ sayɛ rɔ. 47A sɛbɛnɛ fanan ko tubi koe anubɛ hakɛ-makoto-koe-kawandilɛ si bɔ sibole bɛɛ ye n tɔgɛ rɔ ka a dabira Yerusalɛm yan. 48Koe kɛnu bɛɛ sereyɛ le wole la. 49N fa ya lanyiri kiri min na, nde nyɛrɛ si wo lana wo ma. Kɔnɔ wo ni to Yerusalɛm fɔlɔn ha sɛnbɛ wo ni na ka bɔ san ma ka yigi wo kuma.” 50Wo kɔma, Yisa tara anu na ha Bɛtani soe burɔ. A ya a bole layɛlɛ san ma ka duwa anu ye. 51Nba, a ye duwala anu ye tumɛ min, a bɔra anu dafɛ. A layɛlɛta Arinyɛni tɔ. 52Anu fara sewa-ba la. Anu ya a bato ka anu kɔ-sɛgi Yerusalɛm. 53Anu tora Alla Bato Bɔn la tumɛ bɛɛ baraka birala Alla ye.