text:
- Подробности
- Просмотров: 131
СУБВЕНЦИЯ (лат. Subvenire — ярҙамға килеү), РФ йәки муниц. мәғариф субъектының дәүләт вәкиллеге тарафынан уларға тапшырылған сығым йөкләмәләрен финанс м‑н тәьмин итеү өсөн түбән кимәлле бюджетҡа түләүһеҙ нигеҙҙә бирелгән аҡса (бюджет‑ара трансферт). С. РФ субъекттары бюджетына торлаҡ-коммуналь хеҙмәтен түләүгә, граждандарҙың айырым категорияларын дарыуҙар һәм мед. кәрәк-ярағы м‑н, Б.В. һуғышында ҡатнашыусыларҙы, инвалидтарҙы, һәләк булғандарҙың йәки вафат булған инвалидтарҙың ғаиләләрен, хәрби хәрәкәттәрҙә ҡатнашыусыларҙы һәм инвалидтарҙы, инвалид балалары булған ғаиләләрҙе торлаҡ м‑н тәьмин итеүгә; халыҡтың мәшғүллеген булдырыу өсөн һ.б. маҡсаттарҙа бирелә. С. муниц. бюджеттарға бушлай дөйөм белем алыуға, торлаҡ һәм коммуналь хеҙмәткә түләү өсөн субсидиялар, опекалағы балаларға пособиелар алыуға; етем һәм ата‑әсәһе ҡарауынан яҙған балаларҙы, күп балалы ғаиләләрҙе соц. яҡлауға бирелә. 2009 й. федераль бюджеттан БР бюджетына 6,2 млрд һум, БР бюджетынан муниц. берекмәләр бюджетына 14,5 млрд һум (ҡара: табл.), ш. иҫ. урындағы үҙидара органдарының дәүләт тапшырған вәкәләттәрҙе үтәүен финанс м‑н тәьмин итеүгә 13,6 млрд һум; федераль закон акттарын эшләтеүгә 0,9 млрд һум аҡса бүленә.
И.З.Арменьшин
Тәрж. Г.Ҡ.Ҡунафина
Башҡортостан Республикаһы бюджетынан
субвенция (2009)


c: text/html

text:
- Подробности
- Просмотров: 140
ПРОГРАММАЛАУ ТЕХНОЛОГИЯЛАРЫ, программа м‑н тәьмин итеү системаһын булдырыу процестары йыйылмаһы, ш. уҡ был процестарҙы тасуирлау; программалауҙың технологик процестарын өйрәнгән фән. Ысулдарына, сараларына һәм процедураларына ҡарап программа м‑н тәьмин итеүҙең шарлауыҡ (бер тапҡыр үтеү, мәҫ., каскад моделе), инкремент (экстремаль программалау) һәм эволюцион (спираль кеүек модель) стратегияларын айыралар. Парадигма б‑са түбәндәге технологияларҙы айыралар: структур (база технологияһы, ш. иҫ. модулле), объекттарға йүнәлтелгән, параллель һәм эҙмә‑эҙ программалау. Ҡайһы берҙә П.т. конкрет программалау телендә программа м‑н тәьмин итеү процесы итеп ҡарайҙар. Башҡортостанда 20 б. 70‑се йй. алып “Нефтеавтоматика” ААЙ‑нда нефть‑газ сығарыу тармағын автоматлаштырыу өсөн программалауҙың каскад һәм эволюцион стратегиялрын, ш. уҡ башҡа стратегия элементтарын ҡулланалар; заказсының талаптарын үтәү, индерелгән версияларҙы оҙатып барыу һәм яңыртыу өсөн структур технологияға ярашлы модулле программалауҙы һәм версияларҙы контролдә тотоу һәм хаталарҙы күҙәтеү системаһын файҙаланалар. Механика институтында “Транснефть” ААЙ өсөн программа м‑н тәьмин итеү эштәрен башҡарғанда структур программалау технологиялары ҡулланыла. 90‑cы йй. башынан П.т. б‑са белгестәр әҙерләү Авиация техник университетында (объекттарға йүнәлтелгән һәм структур программалау, программа м‑н тәьмин итеүҙе, төҙөү стратегияһының йәшәү циклы моделен әҙерләүҙе үҙ эсенә ала), Башҡорт дәүләт университетында (параллель программалау; сигналдарҙы һәм һүрәттәрҙе цифрлы эшкәртеү, мәғлүмәттәр базаһы м‑н идара итеү өсөн программа саралары эшләнгән), Нефть техник университетында (программа м‑н тәьмин итеү системаһын эшләү технологиялары) һәм уның Октябрьский ҡ. филиалында (объекттарға йүнәлтел‑ гән, структур программалау, нефть сығарыу технологик процестарының виртуаль аналогтарын төҙөү) алып барыла.
С.Ю.Лукащук, К.И.Михайленко
Тәрж. Р.Ғ.Ғилманов

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Рәсәйҙә социаль әһәмиәткә эйә теле һәм радио каналдар пакеты һаҡланасаҡ
«Парламентская газета» баҫмаһы хәбәр итеүенсә, Рәсәй Дәүләт Думаһы ошо хаҡтағы закон проектын икенсе уҡыуҙа ҡабул итте. һәр кем ҡарай һәм тыңлай алған Мотлаҡ телерадиоканалдар исемлеге Президент тарафынан билдәләнә. Уларҙың шулай уҡ мультиплекстағы позицияларҙы файҙаланып, һанлы форматтағы эфирға хоҡуғы ла булырға тейеш. Илдең һәм субъекты өсөн ике региональ канал, һәр муниципалитетта берәр муниципаль телеканал билдәләү ҡарала..


text:
Яҙғы сәсеү эштәренә сығымдар 8 миллиард һум самаһы тәшкил итер тип көтөлә
Былтырғы менән сағыштырғанда, был 15 процентҡа күберәк. Сумманың яртыһын тармаҡ предприятиелары үҙҙәре күтәрә ала, ә 4 миллиардты бюджеттан һәм кредит ресурстарынан йәлеп итеү күҙаллана.Республика аграрийҙары 10 апрелдән баҫыу эштәренә тотонған. 46 муниципаль районда дым ҡаплау бара, майҙандарҙың 35 проценты эшкәртелгән. Төбәктең көньяғында яҙғы иген культуралары, шәкәр сөгөлдөрө, көнбағыш сәсеү башланған. Шул уҡ ваҡытта бөтә ерҙә лә баҫыу эштәре әүҙем бара тип әйтеп булмай, компанияны техниканың ваҡытында әҙерләнмәүе тотҡарлай.
Бынан тыш, көньяҡ-көнсығыш һәм төнъяҡ-көнсығыш райондарҙа яғыулыҡ мәсьәләһе лә киҫкен тора. Бында 80-се маркалы бензин юҡ. Ә Сибай, Мөрсәлим, Кумертау һәм Раевка нефть базаларында дизель яғыулығы ла юҡ. Быйылдан хужалыҡ етәкселәре, район хакимиәтенең ауыл хужалығы идаралығы белгестәренә ҡуйылған талаптар ҙа арта, эштәрҙе планға ярашлы үтәмәү, ҡуйылған һөҙөмтәләргә өлгәшмәгән осраҡта шәхси яуаплылыҡ ҡаралған.


text:
Стәрлетамаҡ ҡалаһында урынлашҡан дөйөм ятаҡтарҙың береһендә йәшәүселәр тейешле шарттарҙың насар булыуына зарлана
Улар фекеренсә, бина иҫке, ремонт эштәре ҙур сығымдар талап итә.Йыуыныу бүлмәһендә күптән түгел ремонт үткән, тик төҙөкләндереү исем өсөн генә, ти унда йәшәүселәр. Ятаҡханала йәш ғаиләләр йәшәй. Уңайлыҡтар юҡ, ә коммуналь түләүҙәр артҡандан- арта тип борсола улар.
Урындағы етәкселек белдереүенсә, бында йәшәүселәрҙең күбеһенең коммуналь түләүҙәр буйынса бурысы йыйылған. Асыҡланыуынса, ятаҡхананың бер миллиондан ашыу бирәсәге бар. Ут, һыу һәм башҡа хеҙмәттәр өсөн берәүҙәр ваҡытында иҫәпләшеп барыу менән, икенселәр бер тин дә индермәй икән, дөйөм ятаҡты төҙөкләндереү ҙә һуҙыла. Шулай ҙа бинаны рәткә килтереү башланған.
Рида Фукина, участка етәксеһе: «Ремонт бара. Өлөшләтә канализация торбаларын алыштырҙыҡ. Раковиналарҙа сместителдәрҙе алыштырабыҙ. Ҡыйыҡты яңынан яптыҡ. Киләһе йыл капиталь ремонт көтәбеҙ. Һыуыҡ һәм эҫе һыу стояктарын һәм канализацияны ремонтлау ҡаралған».


text:
Сауҙа тураһындағы яңы закон кемдәрҙең кеҫәһен йоҡарта?
Етештереүселәрҙекенме, әллә сауҙа селтәрҙәренекенме. Сыбыҡ осон әлеге шул ҡулланыусыларға татырға тура килмәҫме? Ошо һәм сауҙа өлкәһен үҫтереүҙәге башҡа мәсьәләләр бөгөн республика кәңәшмәһендә өйрәнелде.Белгестәр әйтеүенсә, яңы ҡағиҙәләр сауҙа селтәрҙәренә юғалтыуҙар килтерәсәк. Сөнки ритейлерҙар алған ретро-бонустар 10 проценттан бишәүгә генә ҡалды. Йәғни үҙ тауарҙарын сауҙа селтәрҙәренә һатыуға индергәне өсөн етештереүселәрҙән алынған хаҡ ике тапҡырға кәметелде. Бынан тыш сауҙа селтәрҙәренә етештереүселәр менән иҫәпләшеү ваҡыты ла ҡыҫҡартылды.


text:
Газета "Йәшлек" » Яңылыҡтар таҫмаһы » Страница 280
"Йәшлек" яңы алымдарға күсә!
Яңылыҡтар таҫмаһы // 3-09-2010, 13:28
15 сентябрь көнө "Йәшлек" гәзите мәғәриф министры Зиннәт Аллаяров менән тура бәйләнеш үткәрмәксе. Был тура эфирҙа телефон аша бәйләнеш менән бер рәттән заман технологияһын ҡулланып гәзит уҡыусылары менән Башҡорт чаты аша һәм скайп аша конференция формаһында бәйләнеш булдырыласаҡ. Бынан башҡа, тура бәйләнеш барышы веб-камера аша Интернет селтәрендә трансляциясаҡ.
Һорауҙарығыҙҙы, тәҡдимдәрегеҙҙе ошо яңылыҡтың аҫтына комментарий рәүешендә ҡалдырырға мөмкин!
Беҙҙең менән ҡалығыҙ, дуҫтар!
...
Һорауҙарығыҙҙы, тәҡдимдәрегеҙҙе ошо яңылыҡтың аҫтына комментарий рәүешендә ҡалдырырға мөмкин!
Беҙҙең менән ҡалығыҙ, дуҫтар!
...
Бал йәрминкәһе
Яңылыҡтар таҫмаһы // 2-09-2010, 14:58
Баш ҡалабыҙҙағы иң «татлы» йәрминкәне беләһегеҙме? Әлбиттә, балдыҡы! Ниндәй генә бал юҡ унда! Ул төрлө сәскәнеке, ул йүкә балы, ниндәй генә тәм, төҫ һәм хуш еҫ юҡ! Балсылар быйыл беҙҙе ҡышҡылыҡҡа татлы ризыҡ алып ҡуйырға Йәштәр һарайы янында 4-5 сентябрҙә көтә. Хаҡтарымы? Бындай файҙалы һәм татлы ризыҡ өсөн алдан “запас” йыйып ҡуйғанһығыҙҙыр ул?...
Телевидение, БСТ
Яңылыҡтар таҫмаһы // 2-09-2010, 14:44
Телевидениелағы үҙгәрештәр һушты алды! Иң тәүгеһе – йәнәһе, БСТ республиала йәшәгән халыҡҡа хеҙмәт итергә тейеш түгел, ә бөтә донъяға йүнәлеш алырға тейеш. То бишь, Германияла йәшәгән, әммә башҡортса белмәгән башҡорт өсөн тапшырыуҙар әҙерләнергә тейеш.
Икенсенән, модернизация сиктәренә һыймаған элекке хеҙмәткәрҙәр урамға һеперелеп сығарыласаҡ. Улар исемлегенә ингең килмәһә, әйҙә, туған, донъя стандарттарына яраҡлы проекттарыңды тәҡдим ит! Слабо!?...
Икенсенән, модернизация сиктәренә һыймаған элекке хеҙмәткәрҙәр урамға һеперелеп сығарыласаҡ. Улар исемлегенә ингең килмәһә, әйҙә, туған, донъя стандарттарына яраҡлы проекттарыңды тәҡдим ит! Слабо!?...
Йәшлек дуҫтарым, һеҙ ҡайҙа?
Яңылыҡтар таҫмаһы / Объявления // 31-08-2010, 10:44
Мин, Мырҙагилдин Фәрит Закир улы, йәшлек дуҫтарым, армияла бергә хеҙмәт иткән хеҙмәттәштәремдең тормошо, яҙмышы менән ҡыҙыҡһынам.
Беҙ, Башҡортостан егеттәре, 1956 – 1959, 1960 йылдарҙа Төркмәнстандың Мары, Кушка ҡалаларында 73842-се хәрби часта хеҙмәт иттек, бик татыу, ярҙамсыл, намыҫлы булдыҡ. Ошо фотоһүрәттә булған иптәштәр үҙҙәрен танып, хәбәр ебәрһен йәки телефондан шылтыратһын ине. Мин уларҙы әле лә һағынып иҫкә алам. Иҫәнлек-һаулыҡ, бәхетле ҡартлыҡ, оҙон ғүмер теләйем.
...
Беҙ, Башҡортостан егеттәре, 1956 – 1959, 1960 йылдарҙа Төркмәнстандың Мары, Кушка ҡалаларында 73842-се хәрби часта хеҙмәт иттек, бик татыу, ярҙамсыл, намыҫлы булдыҡ. Ошо фотоһүрәттә булған иптәштәр үҙҙәрен танып, хәбәр ебәрһен йәки телефондан шылтыратһын ине. Мин уларҙы әле лә һағынып иҫкә алам. Иҫәнлек-һаулыҡ, бәхетле ҡартлыҡ, оҙон ғүмер теләйем.
...
Билдәһеҙ малайҙы белеүселәр бармы?
Яңылыҡтар таҫмаһы / Объявления // 24-08-2010, 19:35
31 июлдә Ҡырмыҫҡалы районының Бекетов ауылы эргәһенән үткән Булгаков – Бекетов трассаһында билдәһеҙ малай табылған.
Бала һөйләшмәй, шунлыҡтан уның үҙенең һәм ата-әсәһенең кемлеген белеп булмай.
Баланың билдәләре: ҡарап тороуға 5 – 6 йәш, буйы – 90 – 95 см, һарғылт сәсле, зәңгәр күҙле. «Тачки» мультфильмынан төшөрөлгән һүрәтле ҡарағусҡыл һары төҫтәге футболка, күк төҫтәге шаҡмаҡлы шортик, аяғына ҡара төҫтәге кроссовка кейгән.
...
Бала һөйләшмәй, шунлыҡтан уның үҙенең һәм ата-әсәһенең кемлеген белеп булмай.
Баланың билдәләре: ҡарап тороуға 5 – 6 йәш, буйы – 90 – 95 см, һарғылт сәсле, зәңгәр күҙле. «Тачки» мультфильмынан төшөрөлгән һүрәтле ҡарағусҡыл һары төҫтәге футболка, күк төҫтәге шаҡмаҡлы шортик, аяғына ҡара төҫтәге кроссовка кейгән.
...
Альбина Килдийәрова менән Илнур Юламанов тормош үрҙәрен бергә яулаясаҡ
Яңылыҡтар таҫмаһы // 18-08-2010, 13:48
Күптән түгел ике йәш пар ҡауышып, тағы ла бер матур, һоҡланғыс ғаилә барлыҡҡа килде. Башҡортостан сәхнһен үҙ пародиялары менән әсир иткән Илнур Юламанов һәм "Гәлсәр һандуғас" проекты осорған һануғастарҙың береһе Альбина Килдейәрова июль айында гөрләтеп туй үткәрҙе. Альбинаның "Беҙҙе яҙҙар осраштырҙы", "Йәшлек яҙы", "Оҙата барма", "Яныуҙарым һинен өсөн", "Ҡыр ҡаҙҙары" йырҙары тамашасы күңелендә үҙ урынын яулаған. Илнурҙың Николай Дроздов, Борис Ельцин, Мортаза Рәхимов һәм башҡа әллә күпме сәйәсмәндәргә һәм артистарға пародиялары, моңло йырҙары башҡорт эстрадаһын тағы ла байытып, төрләндереп ебәрҙе....
Шамонинола яңғын сыҡты
Яңылыҡтар таҫмаһы // 17-08-2010, 12:40
Кисэге көн сәғәт иртәнге 6.00 тирәһендә Шамонинола яңғын сыға, бер өй янып китә. Ярты сәғәттән өйҙө ялҡын ялмап алған була, янғын машиналары килеп етә. Әлеге ваҡытта был турала мәғлүмәт юҡ, әммә янған өй кирбестән һалынған булған....
Йәшлек гәзите хеҙмәткәрҙәре Әбйәлилдә
Яңылыҡтар таҫмаһы // 13-08-2010, 12:32
12-13 августа Йәшлек гәзите хеҙмәткәрҙәре Әбйәлил районы Балапан ауылының "Йәшлек" фаразы конкурсында еңеүсе Зәйтүновтар ғаиләһенә барып бүләктәр тапшырып, бесән эшләшеп ҡайтты. Фотолар беҙҙең сайтта буласаҡ, тик аҙағыраҡ....
Әгәр аҡса эшләргә теләһәң...
Яңылыҡтар таҫмаһы / Объявления // 13-07-2010, 11:20
Йәштәр мәшғүллегенә булышлыҡ итеүсе республика үҙәге үҫмерҙәргә йәйге ялда эшкә урынлашыу мөмкинлеген бирә. Был йәйҙә Йәштәр мәшғүллегенә булышлыҡ итеүсе республика үҙәге бәлиғ булмағандар өсөн туңдырма һатыусылар, официанттар, курьерҙар, промоутерҙар, ярҙамсы эшселәр, йыуыусылар вакансияларын тәҡдим итә. Бөтә ерҙә лә уҫмерҙәрҙең эш шарттары, айырыуса хәүефһеҙлек саралары ныҡ тикшерелә. Уларҙы ҡануниәттә билдәләнгән нормаларҙан артыҡ эшләтеү юҡ.
Үҙәк директоры Гөлләриә Ялсыҡаеваның һүҙҙәренсә, йәйге осорҙа үҫмерҙәрҙең мәшғүллеге – көнүҙәк мәсьәләләрҙең береһе. Был мәсьәлә менән БР Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы ҡарамағындағы Халыҡ мәшғүллеге буйынса дәүләт идаралығы, Йәштәр сәйәсәте, спорт, туризм министрлығы, республика ҡалалары һәм райондарындағы йәштәр эштәре буйынса органдар ҙа шөғөлләнә....
Үҙәк директоры Гөлләриә Ялсыҡаеваның һүҙҙәренсә, йәйге осорҙа үҫмерҙәрҙең мәшғүллеге – көнүҙәк мәсьәләләрҙең береһе. Был мәсьәлә менән БР Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы ҡарамағындағы Халыҡ мәшғүллеге буйынса дәүләт идаралығы, Йәштәр сәйәсәте, спорт, туризм министрлығы, республика ҡалалары һәм райондарындағы йәштәр эштәре буйынса органдар ҙа шөғөлләнә....


text:
Аҡса Кәмей
£5 Бушлай Бонус
Т.&Менән
Express Казино
Тиклем £200 бонус
Т.&Менән
Гольдман Казино
$ 1000 бонус
Т.&Менән
Казино Текә Уйнай.
10 Юҡҡа Вращения
Т.&Менән
Ҡаты Слот Казино Тәҡдим Итә Казино Залогһыҙ Андроид
Иң Яҡшы Android Приветственный Бонус Казино Бирмәйсә, Аҡса Алдан Уҡ Биттән Музыка Короле Сент-Джеймс. Джон-Бәләкәй. ҡаты уйын автоматтары һәм казино.
Баҫығыҙ был һурәттәре түбәнерәк, белеү тураһында күберәк приветственный бонус казино андроид бирмәйсә, иң элек сит ил аҡсаһы! Преврати Һеҙҙең телефон " портативный казино!
Ҡаты Слот Ҡағиҙәләре Казино Андроид Казино Башҡа Депозита Булараҡ, Кем Дә Башҡа
Strictly Slots Casino is a casino giant started by three top casino fans in the year 2010. Улар тирәһендә шаҡтай оҙаҡ, тәртипкә килтереү өсөн бөтә тривиальный формальность, ул килә менән владение һәм алға этәреү сайттарын казино. " 2011 улар остались был етәксе һ. б. вылазки онлайн казино һәм һуңыраҡ, ваҡыт үтеү менән, барлыҡ өлкәләрҙә мобиль казино. Был-иң ҙур исемдәрен, ҡасан һүҙ заходит тураһында мобиль казино, дөйөм алғанда,, ә конкрет Android Казино Башҡа Депозита.
Pocketwin Мобиль Казино – Юҡҡа £5 Безлимитный Бонус Welcome! + £100 Өсөн Бонус Депозит!
Башҡа Асыҡланды Депозита
Нисек Android әкренләп яулап алдыҡ мобиль баҙары дөйөм алғанда,, аналогично Android Казино Безлимитный ла, шәфәғәт ғәләмәттәре, ул үтәнән-үтә миллионлаған башҡа кешеләр ине баҙарҙа ҡалдырырға омтыла үҙ тап өлкәһендә мобиль казино. Бигерәк тә ҡыҙыҡ үҙенсәлеге булып тора, уның еңелрәк ҡулланырға һәм төрлө функциялары. Улар ала эксплуатировать хатта башҡа техник яҡтан грамотно кеше менән относительно легкость. Шулай итеп, барыһына ла разделяет мөхәббәт казино кеүек ҡаты казино, һөйләшеүегеҙҙән был өсөн өҫтәмә ҡулланырға.
Күберәк Инфо на андроид безлимитный казино & Ни өсөн улар иң яҡшы
Android казино башҡа депозита-бары күп береһе схемаларын тәҡдим ителгән ҡаты Слот казино өсөн бөтә эшләргә тәжрибәһен тора ҡулланыусылар өсөн.Ни өсөн кешегә, ул юҡ, һис тә бер ниндәй ҙә белем тураһында нескәлектәре казино, рисковать " ҡаты казино һәм ябай ауыҙ үҙ утау өсөн любопытство. Ҡаты уйын автоматтары тәҡдим итә казино Android Казино Башҡа Депозита бонус өсөн бындай яңы ҡулланыусылар йәки файҙаланыусылар, улар яратмай тоторға барыһы да үҙ аҡсаларына йәки хатта ҙур булмаған аҡса суммала, рәт-рәт эсендә уҙҙы нәрсәдер ҡарамайынса, тулы техник йәки башҡа деталдәрен. Был нимә-яҡшы ҡатнаша менән аҡса беркасан еңел булманы һәм, шул рәүешле, ҡаты slots тәҡдим итә схемаһын приветственный бонус андроид казино, улар ғына ярҙам итә нығытыуҙа ышаныс был сугубо уйын автоматтары казино.
Ни өсөн юҡ схемаһын депозита
- Булыша, беренсе ваҡытта ҡулланыусыларға тамаҡ әллә ниндәй бер яңылыҡ.
- Ярҙам итә, яңы ҡулланыусыларға башта уҡыуҙар уҙарға казино, һуңынан был ауыҙ тулы масштабта, улар шул тиклем проживают. Шул рәүешле, улар мәңге ала башлау менән онлайн казино Android өсөн безлимитный казино.
Төрлө схемалар өсөн түләү Android казино башҡа депозита
Схемалар түләү үҙгәреп-се торорға кешегә. Бер генә вариант схемаһы осуществимая өсөн барлыҡ һәм ҡаты слотов казино бик яҡшы белгән шул уҡ тураһында. Түбәндәге варианттары яуап биреү мөмкин файҙаланылган ярашлы рәүештә, бары тик сө клиенттарға, шул тиклем йыуан эсәк Visa, дебет кредит йәки, Түләү онлайн, Түләргә телефон аша иҫәбенә. Теләсә ниндәй вариант әлеге мөмкин һайларға.


text:
- Подробности
- Просмотров: 121
ПСИХОЛОГИЯ (психо... һәм ...логия), кешеләрҙең һәм хайуандарҙың психик тормошо законлыҡтары, механизмдары һәм факттары т‑дағы фән. Тәүҙә П. өйрәнгән күренештәр “күңел” тигән дөйөм термин эсенә алынып, философия бүлегенең предметы була, был бүлек 16 б. П. тип атала башлай. 17—18 бб. механистик филос. нигеҙендә психикаға детерминистик ҡараш формалаша. 19 б. уртаһында П. м‑н физиология сигендә эксперименталь П. барлыҡҡа килә. 19 б. аҙ. П. үҙ аллы фән булараҡ формалаша. Йәш П., дифференциаль П., зоопсихология, инженер П., космос П., мед. П., пед. П., соц. П., юридик П. һ.б. тармаҡтарҙы үҙ эсенә ала. Башҡортостанда 20 б. 70‑се йй. алып Педагогия университетында психология каф. асылыу м‑н — шәхес П. һәм уның үҙбилдәләнеше (В.Ф.Сафин), психодидактика, фекерләүҙе үҫтереүсе уҡытыу һәм нравология (Ә.З.Рәхимов), пед. аралашыу П. (Р.М.Фәтихова), студенттарҙа когнитив мәҙәниәт формалаштырыу (И.И.Әхтәмйәнова); психология ф‑ты асылғандан алып (2001) — балалыҡ осоронда конфликттарҙы хәл итеүҙең һәм хоҡуҡи фекерләүҙең соц.‑психологик аспекттары (А.И.Сорокина), шәхес психодиагностикаһы (Т.С. Чуйкова), ғаилә П. (М.В.Нухова) һ.б.; Арканзас ун‑тының (АҠШ) психология һәм консультациялау ф‑ты м‑н берлектә кросс‑мәҙәниәт (Чуйкова) б‑са тикшеренеүҙәр алып барыла. Башҡорт дәүләт университетында 1980—2004 йй. индивидуаль айырымлыҡтар психофизиологияһы (Г.А. Әминев) өлкәһендә комплекслы тикшеренеүҙәр үткәрелә; мәктәп уҡыусыларының когнитив П. һәм әхлаҡи инаныуҙары үҫешенең психологик механизмдары (С.И.Ғәләүетдинова) һ.б. өйрәнелә. Авиация техник университетында “Сәләмәтлек сығанаҡтары” диагностика комплексын ҡулланып психофизик тикшеренеүҙәр үткәрелә (Г.И.Мокеев, Е.Г.Мокеева һ.б.); Медицина университетында — мед. кадрҙарын әҙерләүҙең психологик, пед. аспекттары һәм дауалау процесында психологик ярҙам проблемалары (А.Ф.Әмиров); Дәүләт хеҙмәте һәм идара итеү академияһында — менеджерҙар һәм эшҡыуарҙар шәхесе, идара итеүгә яраҡлашыу һәм персоналға идара итеүҙе соц.‑психологик оҙатыу (А.Р.Ҡудашев), гендер мөнәсәбәттәре П., суд‑психология экспертизаһы теорияһы һәм практикаһы (Е.Н.Мәхмүтова), соц. интеллект П. (С.В.Щербаков); БДУ‑ның Стәрлетамаҡ филиалында (ҡара: Стәрлетамаҡ педагогия академияһы) — шәхестең үҙен танытыу һәм белгесте проф. әҙерләүгә контекслы ҡараш (Т.Д.Дубовицкая), психофизиология һәм психик сәләмәтлек (Ф.Х.Ураҙаева), виртуаль П. (С.Х.Әсәҙуллина) проблемалары; БДУ‑ның Бөрө филиалында (ҡара: Бөрө социаль‑педагогия академияһы) — П. тарихы (Л.Ф.Баянова), фекерләү П. (О.Я.Беляева); Юридик институтта — оператив эҙләү, соц. һәм экстремаль П. проблемалары (Э.Р.Исхаҡов); Көнсығыш иҡтисади‑юридик гуманитар академияһында ауырыу кеше П. һәм психосоматик ҡаҡшауҙар (Л.В.Фәрхетдинова, Х.М.Әхмәҙуллина), шәхестең һәм тирә‑яҡ мөхиттең бер‑береһенә үҙ‑ара йоғонто яһауының соц.-психологик аспекттары (Р.Р.Зиннәтуллина), соц. яраҡлашыу механизмдарында эске психологик күрһәтмәнең роле (С.А.Башкатов) һ.б. өйрәнелә. 1985—2004 йй. Башҡ‑н психология йәмғиәте (рәйесе Әминев) эшләй. 2003 й. алып Рәсәй мәғариф психологтары федерацияһының БР‑ҙағы төбәк бүлексәһе эш итә (ҡара: Ғилми йәмғиәттәр). Шулай уҡ ҡара: Нейролингвистик программалау, Психологик коррекция, Психологик экспертиза.
Р.М.Фәтихова
Тәрж. Ә.Н.Аҡбутина


text:
Мәҙәни яңылыҡтар
Йәмәғәт палатаһы республика диңгеҙселәре төбәк ойошмаһы менән берлектә иң яҡшы проектҡа бәйге иғлан итте. Был һәйкәл Бөйөк Ватан һуғышы һәм локаль бәрелештәрҙә һәләк булған хәрбиҙәр хөрмәтенә урынлаштырыла. Конкурста еңеүсе бүләкһеҙ ҡалмай, уға “1-се дәрәжәлә Рәсәй диңгеҙ пехотаһы алдындағы ҡаҙаныштары өсөн” тигән миҙал бирелә. Эштәр ноябрь аҙаҡтарына тиклем ҡабул ителә.
Әйткәндәй, Еңеү паркында диңгеҙселәргә арналған мемориаль комплекс барлыҡҡа килде. Бында һыу аҫты кәмәһе рубкаһы һәм барельеф урынлаштырыла. Мемориалды тантаналы асыу сараһы 20 октябргә билдәләнгән.


text:
Көслө Спорт Ставкалары Бизнес Сайтты Асыҡланы. – Хәҙер Ставкаһы
Букмекерский Сайты – Keep What you Win with Sports.expresscasino.co.uk
Ока, Шуға күрә беҙ уны тағы бер ҡат ишетеп һәм тағы бер ҡат, Ләкин, Дөрөҫөн Әйткәндә – Ниндәй Сайтта Ставки На Спорт? – Ҡушылдығы
Сайтта ставки на спорт букмекер онлайн, ул тәҡдим итә, улар өсөн квалификациялы энтузиастар, ҡыҙыҡһыныу, ваҡыты, һәм иң мөһиме – Аҡса!
Был букмекерский сайты күп клиенттар тәҡдим интернет - ставка мөмкинлектәре төрлө спорт лига, турнир, ваҡиға һәм.
Тик Бер Нимә Эшләгән Башҡа Сайттарҙағы Айырылып Ставки Спорт?
Бер нисә онлайн сайтта ставки на спорт хәҙер туранан-тура баҙарға һатырға, башҡалар менән һәр өҫтөнлөк өсөн көрәштек. Әммә иғтибар үҙәгендә., бер табаса, йәғни, находчивый, хоҡуҡи һәм ышаныслы.
Дөйөм алғанда күпселек берҙән-бер иш букмекерский сайты уның абруйын, бер нисә тапҡыр илтә һәм мөмкинлектәре. Дублировать уңыш формулаһы үҙен һәләтле абсолют улар хаталана.
Ниндәй Минең Иң Яҡшы Вариант?
Букмекерский сайты, блог бонусный дауам һуң түбән таблица
Бик күп варианттары менән һайлау, һәм асыҡлау эштәре менән пари сайты был аҡсаны һеҙ лайыҡлы, мөмкин булыу еңел мәсьәлә. Бына һеҙҙең һорауға яуап эҙләргә тейеш исемлеге, кереткәнсе һайларға өсөн сауҙа сайты.
Үҙе һорап...
-
Минең аҡса ниндәй хәүеф-хәтәр менән әлеге сайттың?
-
Ниндәй варианттар бар, уларҙы уйын?
-
Яҡшы клиент нисек хеҙмәтләндерә улар?
-
Йыш ҡына уларҙың нисек түләү?
Бизнеста, унда ҡабул итеү хәүеф-шул берҙән-бер әйбер тупланды., өҫтәмә хәүефһеҙлек саралары ҡабул итеү мөһим, һәм һеҙҙең өсөн һаҡланған аҡсаға процент. Исегездә тотоғоз, был исемлектә тәҡдим ителгән һәм тикшереү өсөн ышаныслы сайтта ставки на спорт, кереткәнсе һеҙ бер хәлдән һайлау.
Бына бер нисә исем:
- Bovada.com
- Топ bet.com
- Ставка online.com
Кәрәк Тип, Эште Башлар Өсөн,?
Беренсе, билдәле күләмдә депозит сараһы булараҡ тәүге һеҙ тура перекачивать, сайты. Remember that there is no way out of this and so it pays to come prepared.
Тәүге күләме $50 – $100 мөмкин бер прокат һеҙҙең ала. Тәүге ҡарағанда юғары сумманың хезмәтен, һеҙ ставкаһына ҡарағанда юғарыраҡ, ҡыҫҡа ваҡыт эсендә уның икәүләнеү..
Был яһай, хәҙер төрлө ысулдарын табыу, ышаныслы һәм һеҙ тура араһында сауҙа алып бара. букмекерский сайты. Дербетов карталар, Вестей-бер ышаныслы сара булып тора һәм юниорҙар Букер аҡса күсерелә, был операция өсөн ҡулландыҡ. Һеҙ шулай уҡ аласыз һайларға, кредит карталарын ҡулланыу өсөн, тик был мөмкин булмаған һәр тәржемә өсөн түләү взиматься.
Исегездә тотоғоз, аңлатма менән кире бәйләнеш һәм баҙарын анализлап, һайлау алдынан букмекерский иң яҡшы сайты. Һуң, һеҙ нисек был яһай, һеҙ булырға тейеш торошо һәм хәбәрһеҙ ставки на!
Букмекерский сайты, блог спорт өсөн.expresscasino.теркәне.Бөйөк британия. Һаҡлау, һеҙ еңеү яуланы!


text:
Бөгөн Берҙәм Рәсәй партияһына нигеҙ һалыуға 13 йыл тулды
Ошо уңайҙан бөгөн ил буйынса берҙәм граждандарҙы ҡабул итеү көнө үтте.Өфөлә был сара партия рәйесе Дмитрий Медведевтың төбәк йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһендә уҙҙы. Уны Дәүләт Думаһы һәм Дәүләт Йыйылышы депутаттары, Федерация Советы ағзалары уҙғарҙы. Көн дауамында граждандар үҙҙәрен борсоған төрлө һорауҙар, шул иҫәптән торлаҡ-коммуналь хужалыҡ, юлдар торошо, йәмәғәт транспорты һәм башҡа өлкәләргә ҡағылышлы мәсьәләләр менән мөрәжәғәт итте. Һәр мөрәжәғәт теркәлеп бара. Уларҙың күбеһе буйынса ыңғай ҡарарҙар ҡабул ителә. Ҡайһы бер һорауҙар Дмитрий Медведевтың үҙенә лә барып етә.
Константин Толкачев, Дәүләт Йыйылышы - Ҡоролтай рәйесе: «Күпселек һорауҙар торлаҡ-коммуналь хужалыҡ эшмәкәрлеге, юлдар торошо, транспорт, һыу тәьминәте мәсьләләренә ҡағылды. Беҙ килеп тыуған хәлдәрҙән сығыу юлдарын табырға, халыҡҡа ярҙам итергә тырышабыҙ».
Ҡабул итеү бүлмәләренә һәр кем мөрәжәғәт итә алды. Мәҫәлән, Мәжит Ғафури исемендәге мәҙәниәт фонды республикала әҙәбиәт һәм сәнғәт өлкәһендә башҡорт әҙәбиәте классигы исемендәге дәүләт премияһы булдырыуҙа ярҙам һорап мөрәжәғәт итте. Депутаттар был эштә ярҙам вәғәҙәләне. Депутаттар шулай уҡ республика райондарында ла булды.Шаран районында граждандарҙы Дәүләт Думаһы депутаты Рима Баталова ҡабул итте. Осрашыуҙа социаль өлкәгә һәм юлдарға бәйле мәсьәләләр ҡаралды.
Рима Баталова, Рәсәй Дәүләт думаһы депутаты: «Ауылдаштар, райондаштар менән осрашыу һәр ваҡыт күңелле. Уларҙы борсоған бер нисә мәсьәләне күҙәтеүгә алдыҡ. Ярҙам итергә тырышасаҡмын».


text:
Ауылға иман ҡайтты
Стәрлебаш районы Түбәнге Аллағыуат ауылында мәсет асылды. Иман йортон төҙөүҙә ярҙам күрһәтеүҙән ауылдағы бер кеше лә ситтә ҡалмай. Берәүҙәр аҡсалата ярҙам итһә, икенселәр өмәгә сыға. Манараны ла ауыл оҫталары үҙ ҡулдары менән күтәрә.Стәрлебаш районы борондан үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Бөйөк башҡорт мәғрифәтсеһе Мифтахетдин Аҡмулла ла ғилемгә тәүге аҙымдарын тап ошо төбәктә яһай. Үкенескә ҡаршы, совет осоронда Башҡортостанда мәсеттәр бөтөрөлә. Бөгөн иһә республикала иман йорттары тергеҙелә, яңылары төҙөлә. Бөгөн йәмле Ашҡаҙар буйында урынлашҡан Түбәнге Аллағыуатта асылғаны районда иҫәп буйынса егерме икенсеһе.
Йолаға ярашлы, мәсетте асыу тантанаһында, төҙөлөштә ҡатнашыусыларға рәхмәт һүҙҙәре әйтелә. Ундайҙар ярты ауыл булып сыҡты. Кем нигеҙен төҙөргә ярҙам иткән, кем бура күтәреүҙә ҡатнашҡан. Дөйөм алғанда, изге эштән бер кем дә ситтә ҡалмаған.
Мәсет асылыуға ауыл халҡы ҡыуанып бөтә алмай. Йома намаҙҙары, дини байрамдар, никахлашыу хәҙер Алла йортонда үткәреләсәк. Бөгөнгә тиклем Аллағыуат имам-хатибы Марат Бахтийәров шәкерттәрҙе лә үҙ өйөндә уҡытҡан. Мәсеттәр киләсәк быуынды тәрбиәләүҙә лә ҙур роль уйнай, ти ул.
Тантананың рәсми өлөшөнән һуң мәсет үҙенең тәүге ҡунаҡтарын ҡабул итте. Иман йортонда олоһо ла, кесеһе лә намаҙ уҡыны.
Аллағыуаттар ҙа совет осорондағы атеизм идеяһы йоғонтоһонда үткән быуат башында мәсетһеҙ ҡала. Бөгөнгө көндә иһә ауылдар ата-бабаларыбыҙҙың изге башланғысына ҡайтыуҙы хуп күрә. Башҡортостанда береһенән-береһе күркәмерәк иман йорттары асыла. Аллағыуат ауылы халҡы аҙан тауыштары башҡа тынмаһын ине тигән теләк менән таралышты.


text:
Республикала тәүге ретромотоцикл музейы барлыҡҡа килеүе ихтимал
Өфөлә йәшәүсе Максим Федоров был башланғысҡа нигеҙ һалыусыларҙың береһе. Уның шәхси коллекцияһында дүрт тиҫтәгә яҡын мотоцикл иҫәпләнә.Максим Федоров мотоциклдар менән ҡыҙыҡһына. Техника менән бала саҡтан дуҫ. Шөғөлө уға олатаһынан күскән. Хәҙер тормошон мотоциклһыҙ күҙ алдына ла килтермәй. Техниканы һүтеп-йыйыу Максим өсөн бер ни ҙә тормай. Шәхси коллекцияһындағы бар мотоциклдарҙы ла тиерлек үҙе ҡорған.
Әлбиттә, һәр коллекционерҙың яратҡан бер экземпляры була тигәндәй, Максим Федоровтың да дүрт тиҫтәләп мотоциклы араһынан үҙ иткәне YAWA исемлеһе. Советтар Союзына тәүгеләрҙән булып индерелгән тәүге мотоцикл Чехословакияла етештерелгән. Ул осорҙа халыҡ сит ил маркалы техниканы үҙ итеп, ҡәҙерләп тотонған.
Ә был Максимдың тәүге мотоциклдарының береһе. Тап ИЖ маркалы техниканы алғандан һуң, яратҡан шөғөлөнә юл ярыла. Шәхси коллекцияһында Совет заманында киң файҙаланылған техникаларҙың төрлөһөн осратырға мөмкин. Өҫтәүенә, ул йылдан-йыл тулылана. Мәҫәлән, күптән түгел Томскиҙан "Урал"ды һатып алып ҡайтҡан. 1981 йылғы техника заводтан сығарылғандан бирле ни бары 5 саҡрым юл үткән. Тотонолмаған тиһәң дә була.
Шулай ҙа Максим был техникаларҙы тик күргәҙмә өсөн генә тота тип аңларға кәрәкмәй. Ул республикала уҙғарылған төрлө мотоуҙыштарҙа, мотоциклға бәйле сараларҙа ла әүҙемлек күрһәтә. Коллекционерҙың киләсәккә маҡсаттары юғары. Ул Бөйөк Ватан һуғышы йылдарындағы хәрби техникаға эйә булыу хаҡында хыяллана. Бынан тыш, Максимға ретромотоцикл музейы булдырыу тураһындағы уй ҙа тыңғы бирмәй. Әйткәндәй, республикала был техника төрөнә арналған музей ойошторолғаны юҡ әле.
Азат Ғәлиуллин


text:
- Подробности
- Просмотров: 133
СӘЙЕТҠОЛ ТӨП БЕЛЕМ БИРЕҮ МӘКТӘБЕ, Күгәрсен р‑нында урынлашҡан. 1877 й. 1 класлы урыҫ‑башҡорт халыҡ училищеһы булараҡ асыла, 1917 й. ябыла. 1931 й. колхозсы йәштәр мәктәбе булараҡ яңынан асыла, 1934 й. алып тулы булмаған урта мәктәп, 1975 й. Б.Ә.Шәфиев ис. урта мәктәп, 1991 й. Бәхтегәрәй Шәфиев ис. Сәйетҡол төп белем биреү мәктәбе. Ағас эше оҫтаханаһы, уҡытыу‑тәжрибә участкаһы бар. 1937– 64 йй. мәктәп эргәһендә балалар йорто эшләй. Уҡыу йортон 4 меңгә яҡын кеше тамамлаған (2015), улар араһында Ғ.Ғ.Сәйетбатталов, Шәфиев.
И.И.Әхмәтйәнов
Тәрж. Ә.Н.Аҡбутина


text:
Өфөлә йәшәүселәрҙең торлаҡ-коммуналь хеҙмәттәренә бурысы ике миллиард 400 миллион һумдан ашып киткән
Бер йыл эсендә генә ул яҡынса 15 процентҡа, йәғни 308 миллион һумға артҡан. Баҙар мөнәсәбәттәре шарттарында бындай хәл ремонт эштәренең ҡыҫҡарыуына, инженер ҡоролмалары селтәренең һәм күрһәтелгән хеҙмәт сифатының кәмеүенә килтерәсәк. Был турала бөгөн йылытыу миҙгеле йомғаҡтарына арналған осрашыуҙа Өфө ҡалаһы хакимиәте башлығының беренсе урынбаҫары Салауат Хөсәйенов белдерҙе.Март аҙағында ҡаҙанлыҡ шартлау һөҙөмтәһендә Өфөнөң Менделеев урамындағы егерменән ашыу йорт бер нисә сәғәткә йылыһыҙ ҡалды. Күптәр тәҙрәләренән көслө боҫ бәреп торғанынан һәм кешеләрҙең йүгерешә башлауынан ҡурҡыуға ҡала. Бәхеткә күрә, йәрәхәтләнеүселәр теркәлмәне. Ә бына ҡаҙанлыҡ ҙур ғына зыян күрҙе.
Менделеев урамындағы ғәҙәттән тыш хәл һуңғы йылытыу миҙгелендәге иң ҙур авария булған. Тикшереүҙәр барышында
фажиғәнең оператор ғәйебе менән теркәлеүе асыҡланған. Әммә бар бәләне хеҙмәткәргә япһарыу дөрөҫ түгел. Бында инде эшселәрҙе уҡытмаған етәкселектең дә ғәйебе бар, ти Салауат Хөсәйенов. Быйылғы йылытыу миҙгеленә килгәндә, ул 218 көнгә һуҙылған. Йәғни, алдағы йыл менән сағыштырғанда, яҡынса ике аҙнаға оҙағыраҡ дауам итән.
Интернет ҡулланыусыларға тәүге тапҡыр осрашыуҙы социаль селтәрҙәр аша онлайн-режимда ҡарау мөмкинлеге бирелде. Ҡайһы берәүҙәр үҙҙәрен борсоған һорауҙарын да бирә алды. Күптәрҙе әлеге ваҡытта урамдарҙағы автомобиль тығындары борсоуға һала. Ваҡытлыса уңайһыҙлыҡтар бер юлы 11 участкала башланған ремонт эштәре менән бәйле. Шуға ла водителдәргә түҙеп торорға кәңәш ителә.
Өфөлә киләһе йылға юлдарҙы ремонтлауға тағы ла күберәк иғтибар йүнәлтеләсәк. Ҡала хакимиәте бөгөндән үк 43 урамды төҙөкләндереү тәҡдимен уңышлы яҡлаған. Шулай уҡ киләсәктә юлдарҙа ямауҙар ҙа ҡалмаясаҡ. Соҡор ҡаҙған осраҡта яуаплы предприятие бардюрҙан-бардюрға тиклем асфальт йәйергә мәжбүр буласаҡ.


text:
«Уйна гармун»
Шаран районында гармунсылар конкурсы үтте.Бәйгегә утыҙҙан ашыу талант эйәһе йыйылды. Төрлө милләт һәм һөнәр эйәләрен, йәше-ҡартын гармун моңона һөйөү берләштерҙе. Конкурс ижади коллективтарҙың сығышы менән үрелеп барҙы. Улар араһында утыҙ биш йылдан ашыу эшләп, халыҡ коллективы исемен яулағандары ла бар. Гармун көйҙәре бөтә тирә-яҡҡа ишетелде. Ир-егеттәр менән бер рәттән сәхнәгә ҡатын-ҡыҙҙар ҙа сыҡты. «Уйна гармун» байрамы төбәк тә йыл да үтә. Быйыл ижади бәйгелә ун бер ауыл биләмәһе ҡатнашты.


text:
- Подробности
- Просмотров: 512
БРОНЗА БЫУАТЫ, баҡыр металлургияһынан еңел иреүсәнлеге (700—900°C), яҡшы ҡойолоусанлығы, тутығыуға сыҙамлылығы, механик һәм технологик үҙенсәлектәре м‑н айырылып торған бронзаны (баҡырҙың мышаяҡ, аҡ ҡурғаш, ҡурғаш һәм һөрмә м‑н иретмәһе) файҙаланыуға күсеү м‑н билдәләнеүсе тарихи-мәҙәни дәүер. 3 осорға бүленә: иртә (б.э.т. 3‑сө мең йыллыҡ), урта (б.э.т. 3‑сө мең йыллыҡ аҙағы — 2‑се мең йыллыҡ башы) һәм һуң (б.э.т. 2‑се — 1‑се мең йыллыҡ башы). Был дәүерҙә КөньяҡУралда Абаш мәҙәниәте, Алакүл мәҙәниәте, Бура мәҙәниәте, Ҡазан буйы мәҙәниәте, Межа мәҙәниәте, Петровка мәҙәниәте, Сарғары мәҙәниәте, Турбин мәҙәниәте, Фёдоровка мәҙәниәте, Һынташты мәҙәниәте, Черкаскүл мәҙәниәте барлыҡҡа килә.
Көньяҡ Уралда Б.б. иң иртә археологик ҡомартҡылары б.э.т. 2‑семең йыллыҡ башына ҡарай. БР‑ҙа Б.б. ҡараған яҡынса 600 ҡомартҡы табылған, уларҙың күбеһе Ағиҙел, Дим, Кама, Урал, Ыҡ, Әй һ.б. йылғалар басс. урынлашҡан. Көньяҡ Уралбаҡыр рудниктарын эшкәртеү энеолит осоронда башлана. Баҡыр рудаһы ятҡылыҡтарына айырыуса Көньяҡ Уралдың көнбайыш битләүҙәре (Дим, Урал, Һаҡмар һ.б. йй. басс.) бай. Ҡарғалы руднигында сығарылған руда урындағы ихтыяж өсөн ҡулланылған, Дон й. Тиклем Урта һәм Түбәнге Волга буйына ташылған. Ер өҫтө ятҡылыҡтары рудаһы сығарылған (ҡара: Баҡырүҙәк, Ташҡаҙған руднигы), шахта һәм штольнялар төҙөлгән. Бронза ҡорал эшләү процесы бернисә баҫҡыстан торған: руда ятҡылығын эҙләү, руда сығарыу, иретеү, сүкеү, формаларға ҡойоу. Тәүҙә руда байыҡтырылған (баҡыр иретеү өсөн файҙаланылған малахит һәм азуритты һайлап, сығарылған руда киҫәктәрен таш сүкештәр м‑н ваҡлағандар). Беренсел иретеү 1083°C ашыу т‑рала эзбизташ плиталар м‑н көпләнгән соҡорҙа йәки балсыҡ нигеҙгә ултыртылған һауытта (тигелдәрҙә), күмер һәм флюс (шлак бүленеүҙе һәм иреүҙе тиҙләтеүсе минерал) һалып башҡарылған. Алынған металл ҡойолмалары (1,5—4 кг) ваҡланған һәм таҙартылған (“таҙа” иретеү). Иретмә балсыҡ йәки таш ҡалыптарҙа ҡойолған.
Бронза ҡойоу эше м‑н шөғөлләнеү эҙҙәре (ҡойоу формалары, иретеү туҫтаҡтары һәм тигелдәре, шлак һәм баҡыр рудаһы бөртөктәре) Айыт торамаһында, Баланбашта, Таулыҡай торамаһында һ.б. табылған. Ябай асыҡусаҡта иретеү мөмкинлеге биргән түбән иреү т‑ратураһы бронза әйберҙәрҙең киң таралыуына булышлыҡ иткән. Бронза биҙәүестәр яһаған ваҡытта ш. уҡ алтын, көмөш, ҡурғаш ҡулланылған (балдаҡтар, суҡтар һ.б. әй‑берҙәр алтын йәки көмөш фольга м‑н көпләнгән). Хәнйәр, һөңгө осо, бысаҡ, ураҡ, балта, биҙәүестәр һ.б. бронза әйберҙәр киң ҡулланылыш тапҡан һәм сауҙа йәки алмашыу объекты булған (ҡара: Ҡуғанаҡ хазинаһы, Миловка хазинаһы). Б.б. торамалары һыубаҫар туғайҙарҙан өҫтәге киртләс майҙандарында урынлашҡан. Нығытылған (Арҡайым, Берсуат һ.б.) һәм нығытылмаған торамалар (Йомаҡ торамалары, Таналыҡ, Төбәк һ.б.) осрай. Торлаҡтар тура мөйөшлө, 1 йәки 2 яҡлы япмалы ер өй һәм ярым ер өйҙәрҙән, ер өҫтөнә төҙөлгән бүрәнә ҡоролмаларҙан; керамика геометрик орнаментлы банка йәки көршәк рәүешендәге һауыттарҙан ғибәрәт. Б.б. ерләү ҡомартҡылары — ҡурғанһыҙ һәм ҡурғанлы ҡәберлектәр. Өҫтө‑өҫтөнә йәки бер нисә мәйет бергә ерләнгән ҡәберҙәр осрай. Төп ерләү ысулдары: салҡан йәки бөгәрләнгән килеш ҡабырғаға ятҡырып. Көтөү малсылығы (башлыса һыйыр малы һәм йылҡы үрсеткәндәр), игенселек, һөйәктән әйбер ҙәр яһау, һунарсылыҡ, балыҡсылыҡ, емеш-еләк йыйыу төп хужалыҡ тармаҡтары булған; туҡыусылыҡ (орсоҡбаш табылған) үҫеш алған. Тәгәрмәсле транспорт булған (тәгәрмәс туғыны һәм арасаһы эҙҙәре, псалийҙар табылған). Бронза етештереүҙе камиллаштырыу металлургияның артабанғы үҫешенә һәм таусы, металлург, күмер яндырыусы һ.б. һөнәрҙәр барлыҡҡа килеүгә, соц.‑иҡт. мөнәсәбәттәр әүҙемләшеүгә һәм миграция көсәйеүгә булышлыҡ итә. Б.э.т. 2‑се мең йыллыҡта Көньяҡ Уралда Көнсығыш Европа далаһы һәм урман далаһы мәҙәниәт генезының иң әүҙем усаҡтарының береһе барлыҡҡа килә.
Б.б. аҙағындаүҫеш алған археологик мәҙәниәттәр (Алакүл, Межа, Ҡазан буйы, Бура, Черкаскүл һ.б.) иртә тимер быуат мәҙәниәттәре (Ананьин мәҙәниәте, Горохов мәҙәниәте, Ҡормантау мәҙәниәте, Савромат мәҙәниәте, Итҡол мәҙәниәте һ.б.) формалашыуға булышлыҡ итә. Б.б. өйрәнеүселәр: В.С.Горбунов, Ю.А.Морозов, М.Ф.Обыдённов, Г.Т.Обыдённова, К.В.Сальников һ.б.
Әҙәб.: Гришин Ю.С. Древняя добыча меди и олова. М., 1980.
В.С.Горбунов, Ю.А.Морозов
Тәрж. Ә.Н.Аҡбутина
Ареалы археологических культур и основные памятники бронзового века: А Б


text:
Белорет ҡалаһында юғалған Яна Перчаткинаның кәүҙәһе табылды
Тәфтишселәр баштан уҡ тиҫтәгә яҡын версияны тикшерә һәм уларҙың береһе дөрөҫ булып сыға. Бала үлтерелгәндән һуң, Фурманов урамындағы ихаталарҙың береһендә баҙҙа йәшерелгән була.3 май Белоретта Яна Перчаткина юғалған тигән хәбәр бар республика халҡын аяҡҡа баҫтырҙы тиергә мөмкин. Меңгә яҡын кеше икенсе синыф уҡыусыһын эҙләүҙә ҡатнаша. Ҡоҙоҡтарҙан башлап урман-йылға буйҙары, шәхси ихаталар - меңгә яҡын объект ҡарала. Ҡаланың Октябрьский биҫтәһендә ҡуйылған тиҫтәнән ашыу видеокүҙәтеү ҡоролмаларының яҙмалары тикшерелә. Һәм ниһайәт, сәйер «Газель» автомобиле полиция хеҙмәткәрҙәренең күҙенә салына. Водителдең өйөнә юлланыу ҙа һөҙөмтәле үтә. 38 йәшлек ир бәләкәй баланың кәүҙәһен баҙында йәшереп тотҡан.
Светлана Абрамова, Рәсәй тәфтиш комитетының башҡортостан буйынса идаралығы етәксеһенең өлкән ярҙамсыһы: «Әлеге мәлдә ваҡиға урынында тәфтишселәр эшләй. Ҡулға алыныусынан һорау алына. Ҡыҙҙың үлеме криминалға бәйле, һүҙ юл-транспорт ваҡиғаһы тураһында бармай».
Билдәле булыуынса, ғәйепләнеүсе быға тиклем енәйәти яуаплылыҡҡа тарттырылмаған. Бер ҡайҙа ла эшләмәй. Балалары юҡ. Әйткәндәй, быға тиклем тәфтишселәр меңгә яҡын йорт ихатаһын тикшереп сыға.
Евгений Савельев, Рәсәй тәфтиш комитеты башҡортостан буйынса идаралығының криминалистика бүлеге етәксеһе: «Баланы ҡараған мәлдә, ҡыҙҙың тәнендә яралар булыуы асыҡланды. Бигерәк тә, башында. Үлеү сәбәбе - суд-медицина экспертизаһынан һуң билдәле буласаҡ».
Ҡыҙҙың иҫән булмауы - яҡындары өсөн оло ҡайғы. Улар һуңғы минутҡаса уның табылырына ышана. Баланың әсәһе дөрөҫтө һөйләйме юҡмы икәне детекторҙа тикшерелә, үгәй атаһынан ДНК анализы алына. Сөнки ирҙең тиҙ арала Өфөгә юлланырға йыйыныуы ла шик тыуҙырған була. Тәфтишселәр Яна Перчаткинаның юғалыуына бәйле барлығы ун версияны тикшерә. 600 кешенән һорау ала.
Ысынлап та, ҡыҙ өйҙән ҡасмаған. Уның ғүмере өҙөлгән. Бөгөн Янаның өләсәһе менән бәйләнешкә ингәндә лә, ул үкһеп илауҙан беҙҙең менән аралаша алманы. Әммә водитель тигән һүҙҙе бер нисә ҡат ҡабатланы. Ғәйепләнеүсенең ҡулға алыныуы ғына баланың яҡындарының күңелен тынысландыра алмаҫ шул...


text:
- Подробности
- Просмотров: 140
ФИЗИК‑ХИМИК АНАЛИЗ, химик әүерелештәрҙе бер нисә компоненттан (уларҙы айырмайынса) торған системаларҙа (башлыса тиң булған) химик составына, компоненттарҙың бер береһе м‑н тәьҫир итешеүенә, фазаларҙың һ.б. тәбиғәтенә һәм йәшәү сиктәренә бәйле өйрәнеү ысулы. Ф.‑х.а. төп бурысы — “состав—үҙенсәлек” (“состав—температуpa”, “состав—баҫым”) диаграммаларын төҙөү һәм уларҙы геом. анализлау. “Состав—үҙенсәлек” диаграммалары күбеһенсә даими баҫым, т‑ра һ.б. булғанда төҙөлә. Состав процент, масса, молярлыҡ, күләм, эквивалент өлөштәр м‑н сағылдырылған компоненттарҙың концентрацияһы м‑н характерлана. Үҙенсәлек тип үлсәнә торған физик дәүмәл йөрөтөлә (электр үткәреүсәнлек, ҡатылыҡ, ҡуйылыҡ, һыныу күрһәткесе, рентген структуралы анализ, микроскопик металлография һөҙөмтәләре һ.б.), ш. уҡ уға термодинамик потенциал, тигеҙләнешкә яҡынайыу тиҙлеге (тигеҙ булмаған системалар өсөн) инә. Үҙенсәлек һайлағанда уның ҡиммәттәрен билдәләүҙең теүәллеген, системалағы химик әүерелештәргә һиҙгерлеген иҫәпкә алалар. Ф.‑х.а. төп принциптары: ярашлылыҡ (диаграммала һәр фаза йыйылмаһы өсөн билдәле бер геом. образ), өҙлөкһөҙлөк (параметрҙар өҙлөкһөҙ үҙгәреп торғанда фазаларҙың һаны үҙгәреү системаның ҡайһы бер үҙенсәлектәрен ҡапыл үҙгәртеүгә килтерә), тап килеү (компоненттарҙың теләһә ҡайһы йыйылмаһы уларҙың һанына һәм физик‑химик үҙенсәлектәренә ҡарамай система барлыҡҡа килтерә ала). Даими составлы (дальтонид) берләшмәләрҙең диаграммаларында — сингуляр нөктә (абсцисса химик составҡа тура килә), үҙгәреүсән составлы (бертоллид) берләшмәләрҙекендә һөҙәк максимум күҙәтелә; “состав—үҙенсәлек” графигында бер экстремум бар. “Состав—үҙенсәлек” диаграммаларын материалдар (иретмәләр, ярым һәм ғәҙәттән тыш үткәргес, быяла, керамика һ.б.) эшләгәндә һәм модификациялағанда, химияның теоретик мәсьәләләрен хәл иткәндә (үҙгәреүсән составлы химик берләшмәләр төҙөлөшө теорияһы – нестехиометрия), технологик процестарҙы фазаларға айырып проектлағанда (кристаллаштырыу, ректификация, экстракция һ.б.), ултырыу реакцияларын, комплекстарҙың, аралыҡ матдәләрҙең тотороҡлоғон һәм составын өйрәнеүҙә, химик берләшмәләрҙең иретмәлә диссоциацияланыу дәрәжәһен, тоҙҙар алмашынғанда системаның ирекле энергияһы үҙгәреүен билдәләүҙә ҡулланалар. Башҡортостанда 20 б. 70‑се йй. БДУ‑ла Е.Ф.Журавлёв етәкс. Ф.‑х.а. ысулы м‑н f‑ һәм d‑элементтарҙың составында азот булған берләшмәләр м‑н комплекстары, нитраттар, ерҙәһирәк элементтар хлоридтары булған өсәрле һыу‑тоҙ системаларында эреүсәнлеге, составында спирт һәм органик к‑талар булған шыйыҡ фазалы системаларҙа тигеҙләнеш өйрәнелә башлай, 80‑се йй. М.К.Боева тарафынан дауам ителә.
В.Н.Майстренко, Н.А.Әминева
Тәрж. Л.Н.Абдрахманова


text:
Газета "Йәшлек" » Новости » Сәйәсәт » Бола майҙандан ярымутрауға күсә түгелме?
Бола майҙандан ярымутрауға күсә түгелме?
Бөгөн, Ҡырым ҡайҙа “барыр”, тигән һорау ҡуйыла
“Евромайҙан”ды еңеү менән ҡотлауҙар башланғас, был тирәләге хәлдәр шулай тамамланыр, ахыры, тип уйлағандыр күптәр. Оппозиция Юғары Рада буйлап иркенләп йөрөһә лә, әле Украинаның ҡалған өлөшө яңы ғына уяна башлағандай булды шикелле. Юғары Рада тигәндән, ундағы яңылыҡтар менән беҙҙе федераль каналдар таныштырып торһа ла, илдә властың, аҡыллы властың, әлегә булмауы тойола. Ишеткән-күргәнһегеҙҙер, Президент Виктор Янукович украин халҡынан ғәфү үтенде. Шәхсән миңә тарихтан бер генә ғәфү үтенеү билдәле ине. Үҙебеҙҙең Борис Ельциндың, үҙ урынын Владимир Путинға ҡалдырып киткәнендә, Яңы йыл алдынан телевизор экраны аша ғәфү үтенгәнен иҫләйһегеҙҙер. Әлбиттә, Януковичтың хәле башҡасараҡ. Шулай ҙа ул ныҡ ҡайғыра, буғай. Ғүмеремә ҡурҡыныс янағанға Киевтан киттем, ти бит. Халыҡҡа мөрәжәғәт иткәнендә күҙенә йәш килгәнгә һүҙен әйтә алмай ултырҙы, ҡулында әйләндергеләгән ручкаһын һындырып ҡуйҙы. Ирекһеҙҙән Голливудтың бер фильмы иҫемә төштө. 2012 йылда ахырызаманға әҙерләнгәйнек тә баһа, шул датаға арнап, американдар фильм төшөргән дә, төрлө илдәрҙең етәкселәре, “аҡыллы баштары” һ.б. “Нух кәмәһе”нә тейәлгәндә, АҠШ Президенты илдәге халыҡ менән ҡалды. Ни күрһәм дә, ошонда, ватандаштарым араһында булам, тине. Ни хәл итәһең, геройҙар кинола ғына була, күрәһең. Ә оппозиция ярайһы ҡаты. Лидерҙар үҙҙәренә “йылы” урын табып бөтөп бара. Бөгөн ваҡиғалар ағышы Киевтан алыҫҡараҡ, Ҡырымға табан йүнәлгән кеүек. Һәр хәлдә, ярымутрауҙа боларыш-емерелеш юҡлығын күрһәтһәләр ҙә, “Евромайҙан”дың “Ҡырым майҙаны”на әүерелмәүен берәү ҙә гарантиялай алмай. Ә Ҡырымды беҙ яҡларға йыйынабыҙ.
Әйткәндәй, тағы шуныһы, Украина ваҡиғалары беҙҙең телгә яңы төшөнсә килтереп индерҙе – русса әйткәндә, ультранационалистик көстәр баҫып килә, имеш, шул илдә.
Тарих мең дә…
Ҡырым тарихына күҙ һалғанда, был ярымутрауҙа кемдәр генә йәшәп китмәгән дә, кемдәр генә хакимлыҡ итмәгән. Киммерийҙар, скифтар, таврҙар, гректар, римляндар, хазарҙар, славяндар. Таврия иле, Хазар ҡағанаты, Ҡырым ханлығы, Ғосман империяһы, Рәсәй империяһы, СССР, Украина. Ҡырым шулай бер туҡтауһыҙ үҙгәрештәр кисереп торған. СССР-ҙа оҙаҡ ҡына “йәшәгән” әле ул. Ниңә Украинаға барып эләккән, тигән һорауға ла яуап бар. Беҙҙең халыҡтың йомартлығы роль уйнай бында. Тарихтан белергә мөмкин: 1954 йылда КПСС-тың ул саҡтағы Генераль секретары Никита Хрущев, 1922 йылда автономия алып, 1944 йылда татарҙарҙы депортациялағандан һуң өлкә булып ҡалған Ҡырым биләмәһен Украинаға бирергә ҡарар итә. Йәнәһе, бер-береһенә яҡын да, иҡтисади-мәҙәни бәйләнештәре лә ныҡ, әйҙә, бергә булһындар. 1991 йылда ярымутрау автономия статусын тергеҙә, Ҡырым татарҙары ла тыуған ерҙәренә киренән әйләнеп ҡайтыу мөмкинлеге ала.
Ҡырым халҡы 2013 йылдың 1 мартына ҡарата ике миллионға яҡын кеше булған. Күп халыҡ ҡалала көн күрә. Бөгөн ана шул ҙур булмаған биләмәлә шау-шыу ҡупмаҡсы. Хәйер, Рәсәй телевидениеһының Беренсе каналы Ҡырымдағы хәлдәрҙе шау-шыуға түгел, ә уйын-көлкөгә борҙо. Сәйәси хәл-торошто көйләү буйынса митингылар хаҡында һөйләп торҙолар ҙа, Симферополдең үҙәк майҙанында геү килешеп бейегән халыҡты күрһәттеләр. Моғайын, шулай булһа ла, ундағы кешеләрҙә бейеү, уйын-көлкө ҡайғыһы юҡтыр. Беҙ байрам яратабыҙ, әммә Украина ваҡиғалары көсөргәнеш килтергән автономияға ла көрсөк килмәҫ тимә.
Украина хәрбиҙәре
Ҡырымды һайлай
Ҡырым Рәсәйгә яҡын. Илдең төрлө тарафтарында уның киләсәген яҡлап акциялар үтә. Беҙҙең Башҡортостан да гуманитар ярҙам әҙерләй. Әйткәндәй, БР Халыҡтары ассамблеяһы ла украин халҡына мөрәжәғәт ҡабул итте. Унда дини һәм милли ойошмалар етәкселәре экстремизмды, Украинаның милли бөтөнлөгөн емереүҙе туҡтатырға саҡырҙы. Беҙҙекеләр Украинаның бөгөнгөһөндә “ҡара осор”ҙоң тиҙҙән бөтөрөнә ышана.
Ә был ваҡытта Ҡырымдың үҙ армияһы, флоты барлыҡҡа килде. Ошо көндәрҙә генә Украина хәрбиҙәренән меңәрләгән кеше автономия яғына сығыуын белдерҙе. Аҙна башына был һан алты мең кешегә еткәйне инде. Хәрби антты тотош частар, батальондар, Эске ғәскәрҙәр полктары бирҙе. Ҡырымдың хәҙер һауа көстәре лә бар – 49 самолет менән шәхси составы 800-гә еткән авиабаза Европа илдәренең ҡайһы берҙәрендә лә юҡ әле. Уларҙы автономия хөкүмәте үҙ ҡанаты аҫтына алды. Ҡырымда барыһының да телендә – “референдум” һүҙе. Унан да күберәк, Рәсәй, тип өндәшә халыҡ. Рәсәй иһә рустарҙы, беҙҙең ватандаштарҙы, яҡларға һәм һаҡларға вәғәҙә итте. Рус теленең киләсәгенә хәүеф янаған саҡта ҡулды кеҫәгә тығып ҡалыу мөмкин түгел.
Референдум 30 мартҡа билдәләнгән. Ҡырым халҡы үҙ яҙмышын законлы рәүештә хәл итергә йыйына.
Юғары Рада вәғәҙәләр
тарата, радикалдар
террорсыларҙан ярҙам һорай
Әлбиттә, Киев Ҡырымһыҙ ҡалырға теләмәй. Юғары Раданың яңы етәкселеге автономия етәкселеге менән һөйләшергә әҙерлеген әйтте. Унда ла шарт менән: Рәсәй ғәскәрҙәре Ҡырымдан сығып китергә тейеш. Бер нисә көн элек Ҡырым халҡы Рәсәй Президенты Владимир Путинға ярҙам һорап мөрәжәғәт иткәйне. Шуға унда беҙҙең ғәскәрҙәрҙән бер төркөм ебәрергә ҡарар ҡабул ителде. Әммә индерелмәне әле. Украина етәкселеге быны ишетеп, үҙ армияһын тулы хәрби әҙерлектә тотоуын белдерҙе.
Әйткәндәй, “Уң сектор” радикал ойошмаһы үҙендә утлы ҡорал барлығын күптән әйтеп ҡуйҙы инде. Лидерҙары Дмитрий Ярош ҡасандыр “ата террорсы” тип иҫәпләнгән Доку Умаровтан ярҙам һораған. Уныңса, украин егеттәренең күбеһе Кавказда һуғышҡан, хәҙер кавказдарҙың ярҙам итергә сираты еткән. Ә Доку Умаров тереме һуң ул? Чечен Республикаһы башлығы Рамзан Ҡадиров аптырашта ҡалып, шуны белдерә: әгәр ҙә мәгәр, ти ул, Ярош, ысынлап та, Чечняла һуғышҡан икән, хәҙер ул тейешле язаһын алһын өсөн бөтә саралар ҙа күреләсәк.
Симферополгә “евромайҙансы”ларҙан бер төркөм килгәйне лә, ярымутрау халҡы, үҙенең биләмәһенә радикал милләтселәрҙе индермәйәсәген аңғартып, уларҙы ҡыуып ебәрҙе. Раданан Ҡырымға күберәк вәкәләттәр бирергә вәғәҙәләйҙәр. Тик шул уҡ ваҡытта референдум үткәрергә тигән ниәтте законһыҙ тип иҫәпләйҙәр.
Ә был ваҡытта…
Рәсәй Көнбайыштың тәҡәтен ҡоротоуын дауам итә. “Евромайҙан” да бит Украинаға Рәсәй йоғонтоһо арҡаһында килеп сыҡты, тип иҫәпләйҙәр. Етмәһә, Олимпиадала еңеп, утҡа кәрәсин һиптек. Хәҙер Ҡырым беҙгә йөҙ борҙо. Украина радикалдары Көнбайыш сәйәсмәндәренең ҡайһы берәүҙәрен 2018 йылда Рәсәйҙә үтәсәк футбол буйынса донъя чемпионатына бойкот иғлан итергә ҡоторта. АҠШ-тың Дәүләт секретары Джон Керри ҙа беҙҙе санкциялар менән ҡурҡыта. Пентагон, моғайын, үҙенең сценарийы менән башлаған “ҡара уйын”ды үҙе генә тамамларға теләй. Өҫтәүенә, Рәсәйҙе “Ҙур һигеҙ” составынан сығарырға тигән ниәтен Европанан кире ҡаҡтылар. Германия канцлеры Ангела Меркель менән Рәсәй Президенты Владимир Путиндың һөйләшеүе лә ваҡытлы һәм урынлы булды. Хәҙер Европаның ҡайһы бер илдәре Германия артынан теҙелешеп торасаҡ.
Ғөмүмән, Украинала “демократия үҫеше” өсөн АҠШ 1991 йылдан алып биш миллиард доллар сарыф иткән. Был хаҡта Дәүләт секретары урынбаҫары Виктория ханым Нуланд 2013 йылдың 13 декабрендә “Евромайҙан”да печенье, кекс таратып йөрөгәнендә белдергән.
Әйткәндәй
Украина Юғары Радаһының яңы етәкселеге төбәктәрҙә үҙгәрештәр башланы. Өлкәләрҙең элекке башлыҡтарын хәҙер олигархтар алмаштыра. Байҙар, етмәһә, сиратта Юлия Тимошенконың “Батькивщина” фирҡәһе ағзалары бар. Барыһы ла – Майҙандан. Эйе, оппозиция ситтән булышлыҡ менән ваҡытлыса еңеү яуланы. Лидерҙарҙың кемеһе парламентҡа, кемеһе башҡа етәкселеккә урынлашып бөтөп бара. Ябай халыҡ иһә, һәр ваҡыттағыса, ярыҡ ялғаш янында ҡул ҡаушырып тора – илдә ғәләмәт көрсөк, ҡаҙна буш, эш хаҡтарының түләнеүе икеле, банк һәм банкоматтарҙан да аҡса алып булмай.
“Евромайҙан”ды еңеү менән ҡотлауҙар башланғас, был тирәләге хәлдәр шулай тамамланыр, ахыры, тип уйлағандыр күптәр. Оппозиция Юғары Рада буйлап иркенләп йөрөһә лә, әле Украинаның ҡалған өлөшө яңы ғына уяна башлағандай булды шикелле. Юғары Рада тигәндән, ундағы яңылыҡтар менән беҙҙе федераль каналдар таныштырып торһа ла, илдә властың, аҡыллы властың, әлегә булмауы тойола. Ишеткән-күргәнһегеҙҙер, Президент Виктор Янукович украин халҡынан ғәфү үтенде. Шәхсән миңә тарихтан бер генә ғәфү үтенеү билдәле ине. Үҙебеҙҙең Борис Ельциндың, үҙ урынын Владимир Путинға ҡалдырып киткәнендә, Яңы йыл алдынан телевизор экраны аша ғәфү үтенгәнен иҫләйһегеҙҙер. Әлбиттә, Януковичтың хәле башҡасараҡ. Шулай ҙа ул ныҡ ҡайғыра, буғай. Ғүмеремә ҡурҡыныс янағанға Киевтан киттем, ти бит. Халыҡҡа мөрәжәғәт иткәнендә күҙенә йәш килгәнгә һүҙен әйтә алмай ултырҙы, ҡулында әйләндергеләгән ручкаһын һындырып ҡуйҙы. Ирекһеҙҙән Голливудтың бер фильмы иҫемә төштө. 2012 йылда ахырызаманға әҙерләнгәйнек тә баһа, шул датаға арнап, американдар фильм төшөргән дә, төрлө илдәрҙең етәкселәре, “аҡыллы баштары” һ.б. “Нух кәмәһе”нә тейәлгәндә, АҠШ Президенты илдәге халыҡ менән ҡалды. Ни күрһәм дә, ошонда, ватандаштарым араһында булам, тине. Ни хәл итәһең, геройҙар кинола ғына була, күрәһең. Ә оппозиция ярайһы ҡаты. Лидерҙар үҙҙәренә “йылы” урын табып бөтөп бара. Бөгөн ваҡиғалар ағышы Киевтан алыҫҡараҡ, Ҡырымға табан йүнәлгән кеүек. Һәр хәлдә, ярымутрауҙа боларыш-емерелеш юҡлығын күрһәтһәләр ҙә, “Евромайҙан”дың “Ҡырым майҙаны”на әүерелмәүен берәү ҙә гарантиялай алмай. Ә Ҡырымды беҙ яҡларға йыйынабыҙ.
Әйткәндәй, тағы шуныһы, Украина ваҡиғалары беҙҙең телгә яңы төшөнсә килтереп индерҙе – русса әйткәндә, ультранационалистик көстәр баҫып килә, имеш, шул илдә.
Тарих мең дә…
Ҡырым тарихына күҙ һалғанда, был ярымутрауҙа кемдәр генә йәшәп китмәгән дә, кемдәр генә хакимлыҡ итмәгән. Киммерийҙар, скифтар, таврҙар, гректар, римляндар, хазарҙар, славяндар. Таврия иле, Хазар ҡағанаты, Ҡырым ханлығы, Ғосман империяһы, Рәсәй империяһы, СССР, Украина. Ҡырым шулай бер туҡтауһыҙ үҙгәрештәр кисереп торған. СССР-ҙа оҙаҡ ҡына “йәшәгән” әле ул. Ниңә Украинаға барып эләккән, тигән һорауға ла яуап бар. Беҙҙең халыҡтың йомартлығы роль уйнай бында. Тарихтан белергә мөмкин: 1954 йылда КПСС-тың ул саҡтағы Генераль секретары Никита Хрущев, 1922 йылда автономия алып, 1944 йылда татарҙарҙы депортациялағандан һуң өлкә булып ҡалған Ҡырым биләмәһен Украинаға бирергә ҡарар итә. Йәнәһе, бер-береһенә яҡын да, иҡтисади-мәҙәни бәйләнештәре лә ныҡ, әйҙә, бергә булһындар. 1991 йылда ярымутрау автономия статусын тергеҙә, Ҡырым татарҙары ла тыуған ерҙәренә киренән әйләнеп ҡайтыу мөмкинлеге ала.
Ҡырым халҡы 2013 йылдың 1 мартына ҡарата ике миллионға яҡын кеше булған. Күп халыҡ ҡалала көн күрә. Бөгөн ана шул ҙур булмаған биләмәлә шау-шыу ҡупмаҡсы. Хәйер, Рәсәй телевидениеһының Беренсе каналы Ҡырымдағы хәлдәрҙе шау-шыуға түгел, ә уйын-көлкөгә борҙо. Сәйәси хәл-торошто көйләү буйынса митингылар хаҡында һөйләп торҙолар ҙа, Симферополдең үҙәк майҙанында геү килешеп бейегән халыҡты күрһәттеләр. Моғайын, шулай булһа ла, ундағы кешеләрҙә бейеү, уйын-көлкө ҡайғыһы юҡтыр. Беҙ байрам яратабыҙ, әммә Украина ваҡиғалары көсөргәнеш килтергән автономияға ла көрсөк килмәҫ тимә.
Украина хәрбиҙәре
Ҡырымды һайлай
Ҡырым Рәсәйгә яҡын. Илдең төрлө тарафтарында уның киләсәген яҡлап акциялар үтә. Беҙҙең Башҡортостан да гуманитар ярҙам әҙерләй. Әйткәндәй, БР Халыҡтары ассамблеяһы ла украин халҡына мөрәжәғәт ҡабул итте. Унда дини һәм милли ойошмалар етәкселәре экстремизмды, Украинаның милли бөтөнлөгөн емереүҙе туҡтатырға саҡырҙы. Беҙҙекеләр Украинаның бөгөнгөһөндә “ҡара осор”ҙоң тиҙҙән бөтөрөнә ышана.
Ә был ваҡытта Ҡырымдың үҙ армияһы, флоты барлыҡҡа килде. Ошо көндәрҙә генә Украина хәрбиҙәренән меңәрләгән кеше автономия яғына сығыуын белдерҙе. Аҙна башына был һан алты мең кешегә еткәйне инде. Хәрби антты тотош частар, батальондар, Эске ғәскәрҙәр полктары бирҙе. Ҡырымдың хәҙер һауа көстәре лә бар – 49 самолет менән шәхси составы 800-гә еткән авиабаза Европа илдәренең ҡайһы берҙәрендә лә юҡ әле. Уларҙы автономия хөкүмәте үҙ ҡанаты аҫтына алды. Ҡырымда барыһының да телендә – “референдум” һүҙе. Унан да күберәк, Рәсәй, тип өндәшә халыҡ. Рәсәй иһә рустарҙы, беҙҙең ватандаштарҙы, яҡларға һәм һаҡларға вәғәҙә итте. Рус теленең киләсәгенә хәүеф янаған саҡта ҡулды кеҫәгә тығып ҡалыу мөмкин түгел.
Референдум 30 мартҡа билдәләнгән. Ҡырым халҡы үҙ яҙмышын законлы рәүештә хәл итергә йыйына.
Юғары Рада вәғәҙәләр
тарата, радикалдар
террорсыларҙан ярҙам һорай
Әлбиттә, Киев Ҡырымһыҙ ҡалырға теләмәй. Юғары Раданың яңы етәкселеге автономия етәкселеге менән һөйләшергә әҙерлеген әйтте. Унда ла шарт менән: Рәсәй ғәскәрҙәре Ҡырымдан сығып китергә тейеш. Бер нисә көн элек Ҡырым халҡы Рәсәй Президенты Владимир Путинға ярҙам һорап мөрәжәғәт иткәйне. Шуға унда беҙҙең ғәскәрҙәрҙән бер төркөм ебәрергә ҡарар ҡабул ителде. Әммә индерелмәне әле. Украина етәкселеге быны ишетеп, үҙ армияһын тулы хәрби әҙерлектә тотоуын белдерҙе.
Әйткәндәй, “Уң сектор” радикал ойошмаһы үҙендә утлы ҡорал барлығын күптән әйтеп ҡуйҙы инде. Лидерҙары Дмитрий Ярош ҡасандыр “ата террорсы” тип иҫәпләнгән Доку Умаровтан ярҙам һораған. Уныңса, украин егеттәренең күбеһе Кавказда һуғышҡан, хәҙер кавказдарҙың ярҙам итергә сираты еткән. Ә Доку Умаров тереме һуң ул? Чечен Республикаһы башлығы Рамзан Ҡадиров аптырашта ҡалып, шуны белдерә: әгәр ҙә мәгәр, ти ул, Ярош, ысынлап та, Чечняла һуғышҡан икән, хәҙер ул тейешле язаһын алһын өсөн бөтә саралар ҙа күреләсәк.
Симферополгә “евромайҙансы”ларҙан бер төркөм килгәйне лә, ярымутрау халҡы, үҙенең биләмәһенә радикал милләтселәрҙе индермәйәсәген аңғартып, уларҙы ҡыуып ебәрҙе. Раданан Ҡырымға күберәк вәкәләттәр бирергә вәғәҙәләйҙәр. Тик шул уҡ ваҡытта референдум үткәрергә тигән ниәтте законһыҙ тип иҫәпләйҙәр.
Ә был ваҡытта…
Рәсәй Көнбайыштың тәҡәтен ҡоротоуын дауам итә. “Евромайҙан” да бит Украинаға Рәсәй йоғонтоһо арҡаһында килеп сыҡты, тип иҫәпләйҙәр. Етмәһә, Олимпиадала еңеп, утҡа кәрәсин һиптек. Хәҙер Ҡырым беҙгә йөҙ борҙо. Украина радикалдары Көнбайыш сәйәсмәндәренең ҡайһы берәүҙәрен 2018 йылда Рәсәйҙә үтәсәк футбол буйынса донъя чемпионатына бойкот иғлан итергә ҡоторта. АҠШ-тың Дәүләт секретары Джон Керри ҙа беҙҙе санкциялар менән ҡурҡыта. Пентагон, моғайын, үҙенең сценарийы менән башлаған “ҡара уйын”ды үҙе генә тамамларға теләй. Өҫтәүенә, Рәсәйҙе “Ҙур һигеҙ” составынан сығарырға тигән ниәтен Европанан кире ҡаҡтылар. Германия канцлеры Ангела Меркель менән Рәсәй Президенты Владимир Путиндың һөйләшеүе лә ваҡытлы һәм урынлы булды. Хәҙер Европаның ҡайһы бер илдәре Германия артынан теҙелешеп торасаҡ.
Ғөмүмән, Украинала “демократия үҫеше” өсөн АҠШ 1991 йылдан алып биш миллиард доллар сарыф иткән. Был хаҡта Дәүләт секретары урынбаҫары Виктория ханым Нуланд 2013 йылдың 13 декабрендә “Евромайҙан”да печенье, кекс таратып йөрөгәнендә белдергән.
Әйткәндәй
Украина Юғары Радаһының яңы етәкселеге төбәктәрҙә үҙгәрештәр башланы. Өлкәләрҙең элекке башлыҡтарын хәҙер олигархтар алмаштыра. Байҙар, етмәһә, сиратта Юлия Тимошенконың “Батькивщина” фирҡәһе ағзалары бар. Барыһы ла – Майҙандан. Эйе, оппозиция ситтән булышлыҡ менән ваҡытлыса еңеү яуланы. Лидерҙарҙың кемеһе парламентҡа, кемеһе башҡа етәкселеккә урынлашып бөтөп бара. Ябай халыҡ иһә, һәр ваҡыттағыса, ярыҡ ялғаш янында ҡул ҡаушырып тора – илдә ғәләмәт көрсөк, ҡаҙна буш, эш хаҡтарының түләнеүе икеле, банк һәм банкоматтарҙан да аҡса алып булмай.
Информация
Комментировать статьи на сайте возможно только в течении 4 дней со дня публикации.


text:
Иглин районының Урман ҡасабаһында янғын тулыһынса һүндерелгән
Эвакуацияланған кешеләр кире өйҙәренә ҡайтҡан, тип хәбәр итә Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының Башҡортостан буйынса баш идаралығы. Хәрби келәттә тоҡанған утты һүндереүгә, эвакуацияны ойоштороуға 172 хеҙмәткәр, 51 берәмек техника йәлеп ителгән, шул иҫәптән ике тиҫтәнән ашыу ҡотҡарыусы федераль ведомство тарафынан ебәрелгән. Әле улар даими хеҙмәт урындарына ҡайтҡан. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, кисә Урман ҡасабаһында элекке хәрби келәттәрҙәге дарыны утилләштереү ваҡытында янғын сыҡты. Ауылдан 1 меңдән ашыу кеше эвакуацияланды..


text:
Кесе
Кесе — көнбайыш табын башҡорттары составындағы ырыу.
Сығышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Урынлашыуы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Монголдарҙың баҫып инеүе осоронда табын берләшмәһе тарҡалыуға дусар була. Уларҙың бер өлөшө төньяҡҡа — Башҡортостанға китә. Табындарҙың башта Ыҡ йылғаһының үрге ағымы, Асылыкүл буйында йәшәүе хаҡында мәғлүмәттәр халыҡ телендә әле лә һаҡланған. Борон Асылыкүлде «Ҡаратабын күле» тип аталыуы билдәле, уның был исеме ХIХ быуат уртаһына тиклем һаҡланған.
ХIV быуат аҙағынан алып табындар, Ыҡ, Дим һәм Асылыкүл буйҙарын ҡалдырып, көнсығышҡа һәм көньяҡҡа күсенә башлай. Көнсығыш табындарҙың ҡыуаҡан һәм һырҙы ырыуҙары Урал аръяғына китеп Яйыҡ йылғаһының үрге ағымын биләгән. Уларҙың ҡайһылары Йүрүҙән буйына күсенгән, бында уларҙың күршеләре әйлеләр булған. Көнбайыш табындар Башҡортостандың үҙәгендә нығынған, башта улар Ағиҙелдең һул яҡ ярын биләй, һуңынан ҡатайҙарҙы ҡыҫырыҡлап, Урал тауҙары буйына, Инйәр, Эҫем һәм Еҙем йылғалары үҙәндәренә килеп урынлашҡан. ХV—ХVI быуаттарҙа ҡара-табындарҙың бер өлөшө Ыҡтың түбәнге ағымына кире ҡайтҡан. Шәжәрәлә Ҡара Табын бейҙең Мейәс буйындағы ерҙәрҙе кире ташлап, Солман йылғаһы үҙәненә кире күсеүе хаҡында мәғлүмәттәр бар, һуңғараҡ улар Ирәкте ырыуы исемен йөрөтәләр.
Кесе ырыуы 18 ырыуҙан торған Табын ҡабиләһенә инә. Ырыуҙың күпселек халҡы хәҙерге Башҡортостандың үҙәк өлөшөндә — Ғафури районында йәшәй. Кесе Табын улусына ҡараған утарҙар Аралыҡ, Тирәкле, ауылдар — Ҡолған (Әлтәше), Уҫман, Йөҙимән, Яңы Ерек, Бурлы, Самыш (Яугилде), Тайыш, Некрасовка, Ҡарағай, Сәйетбаба, Толпар, Ләмиән, Елекле, Мораҙым (Мәндем); Сиктәш ауылдар: Юрмаш, Аҡташ, Ташаҫты, Имәндәш — Кәлсер ырыуы.
Кесе Табын ауылы хаҡындағы документтарҙа Бурлы йылғаһы телгә алына. Ә 1686 йылдың 1 ғинуарында яҙылған документта Табын улусының сирмештәр йәшәгән Бурлы ауылы хаҡында әйтелгән. Бурлы эргәһендә Кесе Табын ауылы булған. Үткән осор сирмеш ауылдары, мотлаҡ башҡорт ауылдары менән йәнәш урынлашыу тураһында дәлил йөрөй. XVII быуат аҙаҡтарында билдәһеҙ сәбәптәр арҡаһында Кесе Табын ауылы тарҡала һәм унда йәшәүсе халыҡ төрлөһө-төрлө яҡҡа тарала һәм улус биләмәһендә яңы ауылдар барлыҡҡа килә.
Кесе Табын ауылы хаҡындағы икенсе бер яҙма мәғлүмәт шулай уҡ суд документында теркәлгән. 1656 йылда хәҙерге Архангел районы биләмәһендә ер өсөн дәғүәләшеүселәрҙең алыҫ һәм яҡын күршеләре араһында воевода чиновниктары һорау алыу уҙғарған. Улар араһында Кесе Табын ауылы башҡорттары, «яһаҡ түләүсе Үтәш Туҡтағолов, Йәнекәй Илемов, Аҡбирҙе Битрәсев, Хоҙайбирҙе Үтәшев» бар. Үтәш Туҡтағолов бөгөнгө Үтәш ауылдарына (Оло, Бәләкәй, Урта) нигеҙ һалыусы кеше, уның улы — Хоҙайбирҙе Үтәшев. Документҡа һорауға яуап биреүселәрҙең тик береһе — Аҡбирҙе Битрәсев кенә үҙ тамғаһын ҡуйған[1][2][3]
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Курмаев Виктор. Кемдәр улар кесе табындар?. «Табын», № 32, 38, 41, 44, 47, ? (2013-04-17). 16 ғинуар 2016 тикшерелгән.
- ↑ Курмаев Виктор. Кемдәр улар кесе табындар?. «Табын», № 32, 38, 41, 44, 47, ? (2013-04-17). 16 ғинуар 2016 тикшерелгән.
- ↑ Курмаев Виктор. Кемдәр улар кесе табындар?. «Табын», № 32, 38, 41, 44, 47, ? (2013-04-17). 16 ғинуар 2016 тикшерелгән.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Башкирские шежере (сост., пер. текстов, введ. и комм. Р. Г. Кузеева) — Уфа: Башкирское книжное издательство, 1960. — Б. 155—165. — 305 б. — 2000 экз. (рус.)
- Йәнғужин Р. З. Башҡорт ҡәбиләләре тарихынан — Өфө: Башҡортостан «Китап» нәшриәте, 1995. — 96 б. — ISBN 5-295-02551-3.
- Кузеев Р. Г. Происхождение башкирского народа: Этнический состав, история расселения — М.: Наука, 1974. — 572 б. (рус.)
- Өмөтбаев М. И. Кесе Табын халҡының нәсабнамәһе // Йәдкәр. Шиғырҙар, публицистик яҙмалар, тәржемәләр, халыҡ ижады өлгөләре, тарихи-этнографик яҙмалар — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1984. — Б. 216—218. — 288 б.
- Өмөтбаев М. И. Кесе Табын халҡының бабалары һәм унан айырылған Йомран Табын ере // Йәдкәр. Шиғырҙар, публицистик яҙмалар, тәржемәләр, халыҡ ижады өлгөләре, тарихи-этнографик яҙмалар — Өфө: Башҡортостан китап нәшриәте, 1984. — Б. 219—228. — 288 б.
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Янгузин Р. З. Табын // Башкирская энциклопедия — Уфа: ГАУН «Башкирская энциклопедия», 2015—2017. — ISBN 978-5-88185-306-8. (рус.)
Видеояҙмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Башкирское родословие: Ирякте-Табын Сценарий авторы С. Хәмиҙуллин, реж. А. Өмөтбаев. «Историческая среда», «Башҡортостан» ДУП ТРК, 2009 йыл.


text:
Гранд Отель (Дондағы Ростов)
Дондағы Ростов ҡалаһындағы Гранд Отель — Ростов өлкәһенең Дондағы Ростов ҡалаһындағы элекке отель. 1911 йылда янған.
Йөкмәткеһе
Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Гранд-Отель бинаһы (икенсе хужаһы Николай Кузнецов исеме буйынса Кузнецов ҡунаҡханаһы) XIX быуаттың икенсе яртыһында төҙөлгән һәм Дондағы Ростовтың Оло Баҡса урамы менән Таганрог проспекты (хәҙерге Буденный проспекты) киҫешкән урындың төньяҡ-көнсығыш мөйөшөндә урынлашҡан. Ҡунаҡхананың беренсе хужаһы Левтуновский була. Был бина боронғо Ростовтың иң матур өс ҡатлы кирбес йорто була.
Оҙаҡ ваҡыт Александра һәм Александр Петровтарҙың табыш йортонда урынлашҡан Гранд-Отель ҡаланың төп ҡунаҡханаһы тип иҫәпләнә. Унда ғәҙәти коммивояжерҙар һәм мануфактурасылар, ҡыйбатлы еңел холоҡло ҡатындар һәм сит ил кешеләре туҡтай торған булған.
Йорт янында баҡса, күп террасалар, верандалар һәм галереялар була. Йорт электр менән яҡтыртыла, унда ресторан, уҡыу залы, телефондар, душтар, ванналар була. Беренсе ҡаттың сауҙа рәттәрендә фирмалар һәм оҫтаханалар: Бахсимьянцтың шарап баҙҙары, Павловский магазины, галантерея тауарҙары магазины, «Парижский Ювелир» зәргәр магазины, Марк Миесировтың сәғәт магазины урынлаша. 1904 йылда Таганрог округ суды канцелярияһы күсмә сессиялар өсөн йорттоң бүлмәләрен ҡуртымға ала. Икенсе һәм өсөнсө ҡаттарҙа ҡунаҡхананың, хаҡы бер һумдан башлап һәм күберәк торған, 60 номеры була.
1883 йылдың 23 ғинуарында ҡунаҡханала йөрәге ярылауҙан уның беренсе хужаһы Левтуновский үлә, ә ошо уҡ йылдың 21 мартында ҡаты ауырыуҙан һуң Ростов опереттаһына нигеҙ һалыусыларҙың береһе Григорий Вальяно вафат була.
Ростовтың криминаль тормошо ла шулай уҡ отелгә ҡағыла. Бында Ростовтың «Сонька Золотая Ручка»һы — Софья Гофман булғылай. Ханым ҡунаҡхананың бикләнмәгән номерҙары буйлап йөрөй һәм унда тороусыларҙың шәхси әйберҙәрен алып китә. Әгәр уны күреп ҡалһалар, ул аҙашҡан сит ил кешеһе булып ҡылана. 20-се йылдарҙа Софья Гофманды Медик һәм Рейка[1] банда ағзалары атып үлтерә. Совет сценарисы һәм драматургы Николай Федорович Погодин үҙе яҙған «Аристократы» пьесаһына Гофман прототибын алған.
1911 йылдың 16 мартынан «А. Л. Шавгулидзе и Ко» фирмаһы ҡунаҡхана хужаһы була. 1911 йылдың 11 июлендә йортта янғын сыға, уны биш көн буйына һүндерәләр[2]. Янғын шул тиклем көслө була, хатта Пустовойтов йортонда (хәҙерге Үҙәк универмаг — ЦУМ) Баҡса урамы яғынан быялалар ярылып бөтә. Ҡунаҡхана йорто тулыһынса янып бөтә. Шуның менән «Гранд-Отель»ҡунаҡханаһы тарихы тамамлана.
Совет власы йылдарында ҡунаҡхана урынында бер ҡатлы йорт төҙөлә. Унда Дондағы Ростовта һәм Нахичевандә иң ҙур магазин булған Берҙәм эшсе-крәҫтиән ҡулланыусылар йәмғиәте (ЕПО) магазины эшләй, ул тауар әйләнеше буйынса РСФСР-ҙа өсөнсө урынды биләй.
30-сы йылдарҙа ЕПО был урында күп ҡатлы торлаҡ йорт төҙөү маҡсатында емертелә. Әммә Бөйөк Ватан һуғышы үҙ төҙәтмәләрен керетә. Төҙөлөш һуғыштан һуң, 1949 йылда башлана. Яңы йорттоң архитекторы Г. А. Петров, ул элек Юғары Партия Мәктәбе (хәҙер Таможня Академияһы) йортон һәм Ростов циркын төҙөгән. 1951 йылда, төҙөлөш тамамланғас, бинала «Алтын Башаҡ» кондитер магазины урынлаша.
Хәҙерге ваҡытта Гранд-Отель урынында төҙөлгән дүрт ҡатлы йортта күп һандағы магазиндар урынлашҡан.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Фима Жиганец «Блатной Ростов — 1930-е годы»;
* Статья «Ванька Медик, бандитский король Ростова-папы» с сайта http://rslovar.com;
* Статья «Ростовское на Дону Единое Потребительское Общество (Е. П. О.)» с сайта http://forum.fox-notes.ru;
* Статья «Дом Пустовойтова» с сайта www.rostovbereg.ru;
* Статья «Половину Ростова отстроил!» с сайта www.donvrem.dermartology.ru;
- Есаулов Г. В., Черницына В. А. «Архитектурная летопись Ростова-на-Дону»;
- Л. И. Усачёва, «Ростов-на-Дону в прошлом и настоящем»;


text:
Суперставка Булды Һәм Уйындар КүләмеҠайтты
Ҡырағай Уйнай Ставкаһы Супер был онлайн н реаль аҡсаны слот видео-эшләй слот НэxtGen Уйын н НИКС Платформа. Ул шундай популяр серияһы ҡарау 'ҙурлыҡта була һәм суперставка' nextgen.. Классик Интерфейс слот дизайн бар, ләкин ҡайһы бер үҙгәрештәр булып эшләгән, хәҙерге заман өсөн был макияж. Ремикстар саундтрегы ретро еҫе булмай, уны тулыландырыу темаларына бик яҡшы. Күп мөмкинлек булһа, бирергә мөмкин. онлайн н реаль аҡсаны слот һеҙ эшләү өсөн юғары payout.
Возврат һеҙҙең менән уйнай ҡырағай арта
Был менән уйнай 5 барабаны һәм 40 фиксированный линияларын. Барабан символы булып урынлаша. 4 емеш-еләк менән тәьмин итеү юлдары һәм тышҡы күренеш идеаль. Хәйер, был емеш слот, бөтә символын биҙәп матур, ул заманса төҫ биреү. Ҡарбуз киҫәге төрлө символы булып тора., лимон, Вишенка, ҡыңғырау, алмас һәм йәшел-күк. Уның ялҡынлы д '7' символы, ул иң юғары - файҙалы символы. Логотип - символын ҡырағай "ҡырағай", барабан уның өс ғына барлыҡҡа килә торған. Бонусный символы-"бонус" логотип. Был аҡса минималь һәм максималь ҙурлығы онлайн н реаль аҡсаны слот түгел 0.01 һәм 0.5 шуға.
Бонусный раунд уйындың үҙенсәлектәре һәм
This online slots real money махсус бонустар һәм мөмкинлектәре киң спектрын тәҡдим итә, аҡса эшләү өсөн һеҙгә ҙур бүләк. Улар үҙ эсенә Ҡырағай Множить, Уйын Бушлай һәм Суперставка һәм ҙурлыҡта була түбәндә уның нескәлектәрен һүрәтләй:
- Ҡырағай множить – бөтә символы Wild алмаштыра ала, бынан символы бонус. Отош һәр возврат һеҙҙең множатся 15 тиклем ҡырағай булған×.
- Уйын – ул ултыртҡан 3 теләһә ҡайһы урында барабан бонусный символдары, улар һезгә ярҙам итә 10 юҡҡа уйындар. Уйын ваҡытында ҡырағай бушлай тапҡырға арттырыу множить, мөмкин тиклем ул килтерҙе 10× һәр еңеү өсөн ҡырағай ҡабатлана.. This feature can also be re-triggered thus providing higher chances of winning.
- Суперставка һәм ҙурлыҡта булған – был уйын өҫтәмә функциялары була, ул актив һайлау "супер ставкаһы" варианттары экранда аҫҡы өлөшө бар һулама.. Ҡырағай һәм ҡырағай еңеүселәр призын аласаҡ һәр контролдә ҡабатлайым һеҙ һеҙгә множить. Суперставка күләмен арттырыу булды һәм булып 1, 2, 3 һәм 4 2 возврат һеҙҙең булып, ҡабатлау×, 3×, 4× 5× ярашлы, әгәр һеҙ ҡырағай ултыртырға мөмкин.
Һуңғы Уйҙар
Был is a great онлайн на реаль аҡса һәм слот күңелле музыка уйнай арҡаһында емеш-еләк һәм интерфейс ретро ремикстар. Һеҙ бик юғары приздарына отош раунд эшләй ала, әгәр һеҙгә йылмайып,. Өҫтәүенә был яҡшы серияһы 'ҙурлыҡта була һәм суперставка' . Ул бик туҡлыҡлы, тип RTP 95.6%.


text:
Газета "Йәшлек" » Новости » Үҫеш программаһы ҡабул ителде
Үҫеш программаһы ҡабул ителде
БР Президентының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, 17 мартта Башҡортостан Президенты 2011 – 2015 йылдарға республиканың тау-байыҡтырыу комплексын үҫтереү мәсьәләләре буйынса кәңәшмә үткәрҙе. Унда республика башлығына тармаҡ предприятиеларын үҫтереү программаһы тәҡдим ителде. Кәңәшмәлә «Урал тау металлургия компания-холдингы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте президенты Искәндәр Мәхмүдов һәм предприятиеның генераль директоры Андрей Козицын ҡатнашты.
Программаға ярашлы, 2015 йылға Башҡортостандың тау сығарыу предприятиеларында руда сығарыу күләме йылына 7,5 миллион тоннанан 10,5 миллион тоннаға тиклем артырға тейеш. Шул уҡ ваҡытта продукцияның сифатын яҡшыртыу төп бурыстарҙың береһе булып ҡала. Программаны тормошҡа ашырыуға ярашлы, «Урал тау металлургия компания-холдингы» тармаҡҡа биш йыл эсендә 31 миллиард һум инвестиция һалыуҙы планлаштыра.
Бынан тыш, кәңәшмәлә ҡатнашыусылар «Башҡортостан баҡыр-көкөрт комибинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең һәм «Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәте Сибай филиалының етештереү-хужалыҡ эшмәкәрлеген баһалау тураһындағы мәсьәләне ҡараны. Кәңәшмә һөҙөмтәләре буйынса ошо предприятиеларҙағы хәлде ентекле өйрәнеү өсөн эш төркөмө ойошторорға ҡарар ителде.
Программаға ярашлы, 2015 йылға Башҡортостандың тау сығарыу предприятиеларында руда сығарыу күләме йылына 7,5 миллион тоннанан 10,5 миллион тоннаға тиклем артырға тейеш. Шул уҡ ваҡытта продукцияның сифатын яҡшыртыу төп бурыстарҙың береһе булып ҡала. Программаны тормошҡа ашырыуға ярашлы, «Урал тау металлургия компания-холдингы» тармаҡҡа биш йыл эсендә 31 миллиард һум инвестиция һалыуҙы планлаштыра.
Бынан тыш, кәңәшмәлә ҡатнашыусылар «Башҡортостан баҡыр-көкөрт комибинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең һәм «Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәте Сибай филиалының етештереү-хужалыҡ эшмәкәрлеген баһалау тураһындағы мәсьәләне ҡараны. Кәңәшмә һөҙөмтәләре буйынса ошо предприятиеларҙағы хәлде ентекле өйрәнеү өсөн эш төркөмө ойошторорға ҡарар ителде.
Информация
Комментировать статьи на сайте возможно только в течении 4 дней со дня публикации.


text:
Баһалама Уҡыу Казино 2016 Бонус Өсөн Иң Яҡшы Казино & Уйындар – Алырға £Бушҡа 5
Казино күҙәтеү 2016 ҡиммәтле уйынсы өсөн мәғлүмәт тәҡдим итә, һайлау араһында уның өсөн ярҙам. ҡомарлы уйындар иң яҡшы онлайн сайты. Уйын уйынсылары етештереүсәнлеге тураһында белә ала, шулай уҡ бонустар аша намыҫлылыҡ 2016 казино фекер яңылығы. Һәр күҙәтеү өсөн казино 2016 һөҙөмтәле булыуы өсөн, ҡайһы бер яғын ҡарарға кәрәк онлайн-казино.
Казино күҙәтеү 2016 проинформировать ассортимент тураһында уйынсылары уйындары, казино тәҡдим булмаған депозит 2016 төрҙәре менән бер рәттән, бында бонус. Ғәҙел күҙәтеү казино 2016 иң яҡшы уйынсыларға тәжрибә ярҙам ҡомарлы уйын наслаждаться онлайн.
Яңы Уйнай. 2016 Сифаты Өсөн Уйын Казино & Аҡса Утарға – Беҙгә ҡушылығыҙ
Баҫыу 100% Приветственный Бонус Тиклем £800 + Һеҙгә 20 Түләүһеҙ ял көндәрендә уйындар
Наслаждайся яңы уйынсылар сайтында казино мөмкин булмаған депозиттар, улар буйынса баһаланы баһалама казино 2016. Казино төр уйындарҙы күҙәтеү. телгә алына, аныҡ тәҡдим казино.. Шул слот казино яратыусылар һайлай ала, улар тәҡдим итә башҡа депозита слот бонусный, ул, үҙ сиратында, уларға аҡса бик ҙур отошона килтерә. Топ сайты мәғлүмәте буйынса йылға уйындар, слот һәм рулетка-был ике бөйөк британия араһында иң популяр уйын ҡомарлы уйынсы.
Казино күҙәтеү 2016 шулай күрһәтә, смартфон йәки планшеттар өсөн яраҡһыҙ була икәнен казино. Бынан тыш,, ул шулай уҡ программаһы төрлө уйындар менән платформа тураһында телгә совместимость.
Наслаждайся уйынсылары казино 2016 Бөйөк британия iOS, Андроид, Windows һ. б.. ҡоролошо. Ярҙам итә ул. был уйынды үткәреп, ҡайҙа барһа, уларға.
Уйынсылар ала, хатта табырға етештереүсәнлеге уйындары һәм программала тәьмин итеү платформаһында күҙәтеү буйынса казино 2016. Иң яҡшы Слот сайтында күсерелгән ҡайһы бер ҡыҙыҡ уйындар тәҡдим итәләр күбеһе сайттарын казино:
- Видео Покер
- Блэкажек
- Видео-Соты
- Скетч-Йыуан Эсәк
- Рулетка
- Бинго һ. б..
Уйынсылар ала, уйнарға башҡа депозита был рулет һәм утарға өҫтәмә аҡсаларҙы, шулай уҡ. Күп джекпот уҡ ҡарарға була өсөн уйынсылар. Иң яҡшы фекерҙәр казино 2016 упоминать бармы казино лицензирование һәм законлы айға салына хакимиәте.
Уйын Автоматтары 2016 Бушлай & Күп Кенә Башҡа Бонустар Өсөн Иң Яҡшы Сайттарҙа Казино!
Казино күҙәтеү 2016 тураһында мәғлүмәт бирә торған күп һанлы бонусов һәм акциялар өсөн уйынсылар казино. Уйынсылар ала еңел сағыштырып, уларҙың кереткәнсе хәл итеп, унда уйнау. Улар, шулай уҡ, ала тураһында белергә мобиль казино безлимитный бонустар һәм используй уларҙың итергә максималь аҡса выигрыш. Бар, бер нисә әйберҙәр, улар уйынсылар булырға тейеш күҙ алдына иң тәүҙә ҡарағанда барырға өсөн теләсә ҡайһы онлайн казино.
- Уйынсылар тейеш, алдан шарттары менән танышырға һәм шарттары һәр бонус.
- Уйынсылар тейеш асыҡларға нисбәте түләүҙәр тураһында һис уйындар тәҡдим ителә торған яңы безлимитный мобиль казино, шулай уҡ уның онлайн-хеҙмәттәше.
- Минималь талап буйынса ставка өсөн бонус башҡа депозита уҡ билдәле булырға тейеш иң ҡиммәтле бүләк уйынсыға. Был шарттар булырға тейеш үтәлде, кереткәнсе уйынсылар бурыс сығарырға үҙ выигрыш менән безден бонус.
- Уйынсылар тикшерергә тейеш депозита шарттар һәм ҡулдағы кире бонус, шулай уҡ.
Ставкалары Сайттарында Рулетке 2016 Онлайн Өсөн Мгновенное Аҡса Выигрыш!
Уйынсылар теләгән ҡайһы бер оло ғәмәлдәр һәм забавный тәжрибәһе мауығыу уйындар тейеш, һис шикһеҙ, тикшерергә һуңғы фекерҙәр казино 2016 сайттар рулетке. Был колесо-уйын бар, ҙур булмаған уйындар ҡыҙыҡлы һәм интерфейс. Уйынсылар ала эшләргә ставкалары төрлө ысулдар эшләргә һәм үҙ выигрыш стратегияһын. Улар, шулай уҡ, мөмкин һайларға өсөн европа рулетке, Француз һәм америка рулетка рулетка.
Казино Яңы Уйнай. 2016 Ставкаларына Өсөн Яҡшы & Йәнле Уйындар!
Казино күҙәтеү 2016 күңел, шул уйынсыны казино сайтында һайлай, ул тура килә, улар өсөн иң яҡшы фигураға.
Ысын күҙәтеү казино 2016 ышаныслы сығанаҡтар булып тора иң яҡшы ысулын билдәләү өсөн, иң яҡшы мобиль сайтында онлайн ҡомарлы уйындары, шулай уҡ иң яҡшы реклама урындар казино тәҡдимдәр һәм бонустар. Шулай уҡ аҡсаларҙы шәхси хәүефһеҙлек һәм мәғлүмәт тәьмин итеү, үҙ уйынса, казино ышаныслы уйнаны..


text:
- Подробности
- Просмотров: 226
ОЛО ИРӘМӘЛ, Кәбән, Башҡортостан (Көньяҡ) Уралындағы бейеклеге б‑са икенсе тау түбәһе, тәбиғәт ҡомартҡыһы (1965). Белорет р‑ны Николаевка а. төньяҡ‑көнсығышҡа табан 16 км алыҫлыҡта ята. Абс. бейеклеге 1582 м. Рельефында төньяҡ‑көнбайыш һәм көньяҡ йүнәлешле армыттар һәм 3 эре таш ишелмәһе булған түбә айырылып тора. Уйпатлыҡтарҙа ҡар июль уртаһына тиклем ята. Урта рифейҙың егәлгә свитаһы тоҡомдарынан (кварцит‑ҡомташ һәм ҡомташ) ғибәрәт. Тау итәктәрендә Ҡарағай (Йүрүҙән й. ҡушылдығы) һәм Тығын (Ағиҙел й. басс.) йылғалары башлана. Ландшафтарҙың бейеклек бүлкәтлеге күренә: көнбайыш битләүҙә 300—650 м, көнсығыш битләүҙә 350—700 м бейеклектә ҡарағай‑ҡайын урмандары үҫә; 650—1000 м бейеклектә — шыршы‑аҡ шыршы урмандары; 1000—1150 м бейеклектә — көнбайышында тау үҫемлектәре м‑н шыршы урмандары, көнсығышында — ҡарағаслыҡ; 1150—1350 м бейеклектә — шыршылы яланғас бүлкәт, 1350 м юғарыраҡ тау тундралы яланғаслыҡ таралған. Эндемиктар осрай: ирәмәл алтын тамыры, ирәмәл тырнағуты, Крылов зыягөлө, урал лаготисы, урал соссюреяһы һ.б.; реликттар: арктика талы, ҡылсыҡлы ағуна үләне, Ледебур еҙүләне, Леманн таутишәре, Эдер бетүләне һ.б.
И.М.Япаров
Тәрж. И.М.Япаров


text:
Башҡортостан ҡурсаулыҡтары һәм милли парктарына яҡын биләмәләрҙә - башҡа төбәктәрҙән бал ҡорттарын үрсетеү тыйыласаҡ
Дәүләт Йыйылышы-Ҡоролтайҙа ошо турала закон проекты әҙерләнә. Һуңғы ваҡытта Бөрйән районына башҡа төбәктәрҙән бал ҡорттары индереү осраҡтары йышая. Һөҙөмтәлә, урындағы таҙа тоҡомло ҡорттар юҡҡа сыға. Шуға айырым биләмәләрҙә ситтән килтерелгән бал ҡорттарын үрсетеүҙе тыйыу тураһында ҡарар әҙерләнә тип белдерә, башланғыс авторҙары.
Хәбәрҙәр
Өфөлә “Юнармия” ағзалары арта
Бөгөн баш ҡаланың 97-се мәктәбендә 51 уҡыусыны Рәсәйҙең Йәштәр армияһы мәктәбенә алдылар.Проектта ҡатнашҡан уҡыусылар фән менән генә шөғөлләнмәй. Улар төрлө түңәрәктәрҙә һәм махсус лагерҙарҙа спорт менөн булыша. Ә Берҙәм дәүләт имтиханы тапшырғанда дөйөм балға өҫтәп Оборона министрлығы 30 бал ҡуша...
Кенәздәр юлһыҙ интегә
Биш йылға яҡын Шакша биҫтәһендәге Кенәз ауылында йәшәүселәр юл мәсьәләһен хәл итә алмай зарлана. Ун урамда соҡор –саҡырҙың күп булыуы арҡаһында һыу тула, һуңынан батҡаҡҡа әйләнә. Әллә күпме яҙылған ғаризанан һаман һөҙөмтә юҡ, ти улар. Район хакимиәте халыҡты борсоған һорауға нисек яуап ҡайтарған?...
Алданған өлөшсөләрҙе хәҙер закон нигеҙендә яҡлау саралары бар
Рәсәйҙең 11 төбәге тәжрибәһе буйынса Башҡортостанда ла торлаҡ төҙөлөшөнә инвестиция индергән шәхси граждандар хоҡуҡтарын үтәүҙе талап иткән документ ғәмәлгә инде.Республикала әле өлөшсөләр иғәнәләре иҫәбенә төҙөлөш башлап төрлө сәбәпле туҡтатылған 29 майҙан теркәлгән. Алданған өлөшсөләр иҫәбендә...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Сочи ҡалаһында Рәсәй президенты Владимир путин Сүриә президенты Башар Асад менән осрашты. Яҡтар фекеренсә, Сүриәлә хәрби операция тамамланғандан һуң сәйәси процестарға күсергә кәрәк. Башар Асад әйтеүенсә, Дамаск был йәһәттән Мәскәүҙә ҙур ышаныс бағлай. Ул террорға ҡаршы көрштә ярҙам күрһәткәне...
Тере килеш үлтергәндәр
Өфөлә йәшәүсе Рима Ғәлиеваны ваҡытынан алда иҫәндәр исемлегенән алып ташлап, мәрхүмә яһағандар. Эйәһенең үлеме сәбәпле, документтары ғәмәлдән сыҡҡан, тиҙәр уға банкка кредит алырға мөрәжәғәт иткәндә. Кеше тере, әммә документтар буйынса ул мәрхүм тип иҫәпләнә. Өфөлә йәшәүсе Рима Ғәлиева...
Аварияла кем ғәйепле?
Был һорауға криминалистар, тиҫтәләгән тикшереү үткәргәндән һуң, дөрөҫ яуап бирә ала. Бынан тыш, улар йылына йөҙәрләгән енәйәтсене асыҡларға ярҙам итә. Был кадрҙар Өфөнөң Ғөбәйҙуллин урамынан. Ҡот осҡос аварияла ике йәйәүле ауыр йәрәхәт ала. Ғәйеплене видеояҙма буйынса асыҡлайҙар, ә күп...
Шартлауҙан зыян күреүсе Сергей Кожевников дауахананан сыҡҡан
Өфөлә Армавир урамында машина шартлауҙан зыян күреүсе Сергей Кожевников дауахананан сыҡҡан. Элекк участка полиция хеҙмәткәре тере ҡалды, әммә уның ғүмерен һаҡлап ҡалыу өсөн аяғын ҡырҡырға тура килде. Әлегә шартлау сәбәптәре билдәле түгел. Ошо хәлдән һуң күп тә үтмәй, Ишембайҙа ла машина шартланы....
Яңы үрҙәр, яңы бейеклектәр
Беҙҙең каналдың милли тапшырыуҙар бүлеге программаһы – “Хәйерле иртә, республика!” тапшырыуының Бөйөк Ватан һуғышында еңеү көнөнә арналған сығарылышы «Мәңгелек ут» фестиваленең махсус призына лайыҡ булды. IX «Мәңгелек ут» халыҡ-ара телевизион хәрби-патриотик фильмдар һәм тапшырыуҙар фестивале...
Республика башлығы төрлө конкурстарҙа еңеү яулаған студенттар менән осрашты
Башҡортостанда инвалид студенттарҙы эшкә урынлаштырыу муниципалитеттар ҡарамағына тапшырыласаҡ. Был хаҡта бөгөн республика башлығы Халыҡ-ара һәм Рәсәй конкурстарында еңеү яулаған студенттар һәм уларҙың уҡытыусылары менән осрашыуҙа белдерҙе.
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Америка дәүләт департаменты Төнъяҡ Кореяға баҫым яһау өсөн 12 миллион доллар бүлә. Был аҡсаларҙы диңгеҙҙә йөктәр ташыуҙы, сауҙа операцияларын күҙәтеүгә алыуға тотоноу ҡарала. Вашингтон Пхеньяндың контрагенттары менән дә хеҙмәттәшлекте нығытырға ниәтләй. Рәсәйҙең күп функциялы радиолокацион...
Бал – һаулыҡ эликсиры
Борон замандарҙан уҡ бал ҡортоноң ағыуын, прополисын, һитәһен, балын халыҡ медицинаһында киң ҡулланғандар. Бал ҡортон халыҡ табибы, тип әйтһәк тә хата булмаҫ. Бал ҡорто ер шарындағы иң боронғо, файҙалы, ғәжәйеп бөжәк. Уның балы ғына түгел, хатта ағыуы ла шифалы. Борон гректар бер-береһенә “һине...
Бөгөн Башҡортостанда оло ваҡиға билдәләнә
50 йыл элек Өфөнөң Ағиҙел ярында Салауат Юлаевҡа һәйкәл асыла. Баш ҡалала бөгөн ошо датаға арналған митинг үтте. 1939 йылда БАССР-ҙың Халыҡ комиссарҙары Советы Салауат Юлаевтың һәйкәл проектына конкурс иғлан итә. Ә 1943 йылда Хөкүмәт комиссияһы осетин скульпторы Сосланбәк Тавасиевтың эскиздарын...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Мәскәү менән аңлашылмаусанлыҡтар булыуға ҡарамаҫтан, Дональд Трамп халыҡ-ара мәсьәләләр буйынса Владимир Путин менән хеҙмәттәшлек итеү кәрәклеген бик яҡшы аңлай. Был хаҡта Аҡ йорттоң рәсми вәкиле Сара Сандерс хәбәрселәр менән осрашыуҙа белдергән. Ракканы азат иткәндән һуң Америка етәкселегендәге...
Бурысҡа аҡса алғанда ғүмерҙе страховкалау тәртибенең үҙгәреүе ихтимал
Рәсәй юғары судының Өфө ханымы ғаризаһына биргән яуабы банктарҙың заем алыусыға коллектив страховка килешеүен көсләп тағыу тәжрибәһенә сик ҡуйыуы ихтимал. Гөлназ Исламова банктан аҡсалата кредитты беренсе тапҡыр ғына алмай. Страховка килешеүен төҙөү талабының ипотека менән автомобиль һатып алғандан...
Өфөлә юл-транспорт фажиғәләре ҡорбандарын иҫкә алалар
Ноябрҙең һәр өсөнсө йәкшәмбеһендә Юл-транспорт фажиғәләре ҡорбандарын иҫкә алалар. Хәтер көнө юлда һәләк булыусыларҙың йылдан-йыл артыуына иғтибарҙы йүнәлтә һәм уйландырырға мәжбүр итә. Донъяла тәүлегенә өс меңгә яҡын кешенең юлда ғүмере өҙөлә, 100 меңгә яҡын кеше төрлө йәрәхәттәр ала....
Һауа торошо боҙола
Республиканың юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы бөгөн водителдәрҙе алыҫ юлға сыҡмаҫҡа саҡырҙы. Ҡар яуыу һәм юлдарҙа боҙлауыҡ булыу сәбәпле бөгөн Өфөлә ҙур тығындар барлыҡҡа килде. Республика һәм федераль кимәлдәге юлдарҙағы авариялар йыш теркәлгән урындарҙа юл-патруль хеҙмәте нарядтары дежур...
Прокурор судьяны атып үлтергән
Бөгөн Башҡортостандың Мәсетле районы прокурорының Балаҡатай районы судьяһын атып үлтереүе тураһында билдәле булды. Фажиғәле осраҡ Мәсетле районында теркәлгән. Һунар ваҡытында бер кеше икенсеһенә мылтыҡтан атҡан. Яраланыусы һуңғараҡ дауаханала вафат булған.
Впервые меч Салавата Юлаева окажется в студии «Хәйерле иртә, республика!»
50 лет назад 17 ноября открыли памятник Салавату Юлаеву. Скульптор Сосланбек Тавасиев 25 лет работал над скульптурой. Изначально планировали установить его возле Горсовета или Центрального рынка. Но Тавасиев настоял на своём и памятник был установлен на высоком берегу р. Белой. Пришлось со склона...
Яңы йылға яңы цирк менән
Дәүләт циркын билдәһеҙ ваҡытҡа япҡандан һуң төбәктә тамашаларҙың был төрө юғалмай. Өфөлә Шапито циркына нигеҙ һалынды. Дөйә, як, киләһе йыл символы – маьмайҙар – Шапито артистары исемлеген улар аса. Был урында ысын цирк буласаҡ, ти “Триумф” циркының директоры Аллаһбирҙе Исрафилов. Әле бағаналары...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Рәсәй һәм Венесуэла Каракастың Мәскәүгә 3 миллиард 15 миллион долларлыҡ бурысын ҡайтанан ҡарап сығыу тураһындаға килешеүһе имзаланы. Шулай итеп, халыҡ-ара финанс ойошмалар баҫымына эләккән илдәр өсөн Рәсәй ярҙам ҡулы һыҙыусы илдәр сафына баҫты. Рәсәй хәрби-космос көстәренең алты...
Мәләүез районында йәшәгән Салауат Алтынсурин улының үлемендә уҡытыусыны ғәйепләй
2016 йылда май айында экскурсияға тип сыҡҡан балалар һыу инә. Әммә 14 йәшлек Булат Алтынсурин, аяғы көҙән тартып, һыуҙан сыға алмай. Салауат хәҙер балалар өсөн яуаплылыҡ тотҡан етәксегә ғәҙел хөкөм ҡарарын сығарыуҙарын һорай. Тик йыл ярым эсендә туғыҙ тапҡыр судья алышына, бер кем дә был һорауға...
Ислам-әхләҡ һәм тәрбиә нигеҙе
Бөгөн Башҡортостан Динә назараты ойошторолоуға 100 йыл тулыуға арналған саралар башланды. Ул “Фәхретдинов уҡыуҙары” Бөтә Рәсәй ғилми-ғәмәли конференцияһы менән асылды.
Улар һәр саҡ ярҙамға килергә әҙер
Өфө тимер юл вокзалында пассажирҙар именлеген тәьмин итеүгә Холли һәм Жуля ҡушаматлы спаниель тоҡомло эттәр йәлеп ителде. Улар хәрби ҡорал, шартлатҡыстар, наркотик матдәләр эҙләү өсөн махсус өйрәтелгән. Холли ҡушаматлы эт шартлатҡыс һалынған сумканы бер-нисә минут эсендә эҙләп таба ала...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Рәсәйҙең оборона министрлығы Америка етәкселегендәге террорға ҡаршы коалицияны Сүриәлә террорсыларҙы яҡлауҙа ғәйепләне. Америка сигенеүсе террорсыларға ут асыуҙан баш тартып, үҙ биләмәһендә көс тупларға мөмкинлек бирә, тип белдергән Рәсәйҙең оборона министрлығы вәкиле. Рәсәй Федераль...
Бөгөн Өфө аэропорты 2 млн 500 меңенсе пассажирҙы хеҙмәтләндерҙе
Юғары күрһәткес республиканың төп һауа ҡапҡаһы тарихында тәүгегә. Әйткәндәй, бәхетлене Башҡортостан телерадиокомпанияһы хеҙмәткәре, “Хәбәрҙәр”ҙең алып барыусыһы Флүрә Мурзина ҡаршыланы. Билдәле диктор, “Хәбәрҙәр”ҙең алып барыусыһы Флүрә Мурзина бер көнгә һөнәрен алмаштырҙы. Уға Өфө...
«Их, өс егет...» проектына бағышланған матбуғат конференцияһы үтте
Башҡортостан ДТРК–һының Рәсәй медиа үҙәгендә «Их өс егет, өс егет, Азат, Азамат, Байегет» проектына бағышланған матбуғат конференцияһы үтте. Фекер алышыуҙа республиканың билдәле актерҙары - Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Сәғиҙулла Байегет, Башҡортостандың халыҡ артистары Азамат Ғафаров һәм Алмас...
Аҙна аҙағында Башҡортостанға ысын ҡыш киләсәк
Синоптиктар хәбәр итеүенсә, әлеге циклон төбәктә ҡоро, тыныс һәм йылы көндәрҙе һаҡлай. Йәғни, кесаҙнаға тиклем, һауа температураһы 5 градусҡа тиклем күтәрелә. Ә йома ҡапыл һыуытасаҡ. Көндөҙ 2-4 градус һалҡын, ә төндәрен 10 градусҡа тиклем түбәнәйә.
Яңы йылға шараптың хаҡы ла 10-15 процентҡа артасаҡ
Ошо турала Милли сауҙа ассоцияцияһы һәм Рәсәй ритейл баҙары эксперттары ассоцияцияһына һылтанып Известия гәзите яҙа. Белгестәр билдәләүенсә, байрам алдынан шампандарға ихтыяж арта, шуға күрә спиртлы эсемлектең айырым төрө 10 процентҡа ҡиммәтләнәсәк. А арзан шараптарҙың хаҡы үҙгәрешһеҙ ҡалыуы...
Башҡортостандан бөгөн Алыҫ Көнсығышҡа эшелон юлға сыға
Яҡташ һалдаттарыбыҙ был төбәктәге хәрби гарнизондарҙа хеҙмәт итәсәк. Уларҙы сик буйы һәм ҡоро ер ғәскәрҙәрендә көтәләр. Республиканың башҡа райондарынан хәрби хеҙмәткә саҡырылыусылар кеүек үк, Баймаҡ һәм Йылайырҙан армия сафына алынған был егеттәрҙе алда ҙур һынау көтә. Хабаровскийға тиклем...
12 ҡатын һәм 29 бала Сүриәнән ҡайтарылды
Сүриәләге ҡыҙыу нөктәләрҙән махсус рейс менән Рәсәйгә ҡайтарылған кешеләр араһында Башҡортостан вәкилдәре лә бар. Кешеләрҙе ҡотҡарыу операцияһы Оборона министрлығы ярҙамы менән ике ай тирәһе дауам иткән. Рәсәй, Үзбәкстан һәм Ҡаҙағстан вәкилдәре кисә Грозный ҡалаһына ҡайтарылды. Унда 12 ҡатын һәм 29...
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- 9
- …
- следующая ›
- последняя »


text:
Уникаль операция
Баймаҡ үҙәк ҡала дауаханаһында Өфө табибы – врач-травматолог Йәүҙәт Мисбах улы Багашев янбаш-бот быуынын яһалмаға алмаштырыу буйынса уникаль операция яһаған. Медицина хеҙмәткәрҙәре, түшәктә ятҡан 79 йәшлек инәйҙең махсус дауаланыу курсын үткәс, аяҡҡа баҫасағына шикләнмәй. Бындай операция беҙҙең дауаханала тәүге тапҡыр эшләнгән.
Эш эҙләп
Халыҡты эш менән тәьмин итеү үҙәгендә “Йәштәргә – эш” республика акцияһы сиктәрендә вакансиялар йәрминкәһе үтте. Унда район һәм ҡала предприятие-ойошмалары ла ҡатнашты. Сараға йөҙгә яҡын кеше йыйылды. Уларҙың 37-һенә эш тәҡдим ителде.
Гөрләп йәшәйҙәр
Беренсе Этҡол мәктәбе һәм БРКЛ уҡыусылары Шәфҡәтлелек айлығына ҙур теләк менән ҡушылған. Улар ололарға төрлө яҡтан ярҙам күрһәтә. Хеҙмәт ветераны Нәҡиә инәй Азаматова көҙгө уңышын йыйып биргән БРКЛ-дың 9-сы класс уҡыусыларына (М.Ю. Шәрипова етәкселегендә) бик тә рәхмәтле. Шулай уҡ Беренсе Этҡол биләмәһенә ҡараған ауылдарҙа экологик өмәләр дауам итә.
Әҙәбиәткә арнап
Мерәҫ китапханаһында башҡорт китаптары аҙналығы буйынса бик күп саралар үткәрелгән. Яҡташ яҙыусыларыбыҙҙың ижады буйынса әңгәмә, шағирә Зилә Ғәйетҡолова менән осрашыу, беренсе класс уҡыусылары өсөн “Һаумы, китапхана!”, кескәйҙәр өсөн “Башҡорт әкиәттәре” иртәлеге һәр кемдең күңеленә хуш килгән.
Г. Иҫәнгилдина.