text:
Алина Сөләймәнова «Вся Уфа» телеканалын етәкләне Фото: Башҡортостан юлдаш телевидениеһы сайтынан
Алина Сөләймәнова «Вся Уфа» телеканалын етәкләне
Алина Сөләймәнова «Вся Уфа» телеканалын етәкләне Фото: Башҡортостан юлдаш телевидениеһы сайтынан
ӨФӨ, 2015 йыл, 14 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Артур Басиров/.
Алина Сөләймәнова «Вся Уфа» телеканалының генераль директоры итеп тәғәйенләнде. Был хәбәрҙе телекомпанияла раҫланылар, әммә телеканал коллективын яңы генераль директор менән таныштырмағандар әле.
Алина Сөләймәнова Башҡорт дәүләт университетының журналистика факультетын тамамлаған. Башҡортостан юлдаш телевидениеһы һәм «Рәсәй. Башҡортостан» каналдарында барған тапшырыуҙар авторы һәм алып барыусы, улар араһында «Говорят, что...», «Знак вопроса» һәм «Уфимское Времечко» бар. Бронза Орфейға эйә булыусы, бик күп халыҡ-ара һәм Рәсәй конкурстары һәм фестивалдәре лауреаты. Дөйөм Рәсәй халыҡ фронтының төбәк штабы ағзаһы.
«Вся Уфа» телеканалы тәүлек әйләнәһенә Өфөлә һәм Башҡортостандың биш ҙур ҡалаһында күрһәтә. «Вся Уфа» продюсер үҙәге 1999 йылда ҡала хакимиәте ҡарамағындағы муниципаль телекомпания булараҡ ойошторолған.


c: text/html

text:
Фото:
«Китап» нәшриәтендә рус теле буйынса яңы әсбап сыҡты
Фото:
Зәйнәб Биишева исемендәге Башҡортостан «Китап» нәшриәтендә Кәбир Закирйәновтың «Книга о русском языке» китабы сыҡты. Уҡыу әсбабында милли (рус булмаған), шулай уҡ рус мәктәптәре уҡыусыларының телде өйрәнеү аң даирәһен киңәйтеүгә һәм лингвистик компетенцияһын формалаштырыуға булышлыҡ итеүсе рус теле тураһында бай материал бирелгән.
Әсбап ете бүлектән тора. Материалдарҙы биреү формаһы буйынса баҫма, бер яҡтан – хрестоматияны (фәнни һәм фәнни-популяр эштәрҙән өҙөктәр килтерелгән), икенсе яҡтан, белешмәне (белешмә материалдар, шул иҫәптән һүҙҙәр, терминдар, төшөнсәләр аңлатмалары күп) хәтерләтә.
Китапты "Китап" нәшриәтенең фирма магазинында һатып алырға мөмкин.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
«Ағиҙел»дең еңеүенән һуң Өфө ҡатын-ҡыҙҙар араһында хоккей буйынса донъя чемпионатын ҡабул итә ала Фото: «Салауат Юлаев» хоккей клубы сайты
«Ағиҙел»дең еңеүенән һуң Өфө ҡатын-ҡыҙҙар араһында хоккей буйынса донъя чемпионатын ҡабул итә ала
«Ағиҙел»дең еңеүенән һуң Өфө ҡатын-ҡыҙҙар араһында хоккей буйынса донъя чемпионатын ҡабул итә ала Фото: «Салауат Юлаев» хоккей клубы сайты
ӨФӨ, 2018 йыл, 25 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Наталья Овчарук/.
«Ағиҙел» хоккейсыларының Рәсәй чемпионатында еңеүе Башҡортостандың баш ҡалаһына 2021 йәки 2023 йылда ҡатын-ҡыҙҙар араһында хоккей буйынса донъя чемпионатын ҡабул итергә мөмкинлек бирәсәк. Ошо хаҡта ТАСС агентлығына Өфө клубының спорт директоры Александр Семак белдерҙе.
«Рене Фазель уны былтыр йондоҙҙар матчына килгән саҡта республика етәкселеге менән тикшерҙе. Халыҡ-ара хоккей федерацияһы (IIHF) беҙҙең ғаризаны хупларға тейеш тип уйлайым. «Ағиҙел»дең еңеүе Өфөгә донъя чемпионатын уҙғарыу хоҡуғын алыуға этәргес булып торор тип иҫәпләйем», — тип агентлыҡ Семактың телмәренән өҙөмтә килтерә.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, 23 апрелдә Өфөнөң «Ағиҙел» ҡатын-ҡыҙҙар хоккей клубы, финал серияһында Дмитровтан «Торнадо» командаһын 3:0 иҫәбе менән отоп, тәүгә Ҡатын-ҡыҙҙар хоккей лигаһының төп трофейын яуланы.
Билдәләп үтергә кәрәк, Рәсәй бер тапҡыр ҙа ҡатын-ҡыҙҙар араһында халыҡ-ара хоккей ярыштарын ҡабул итмәгән.
http://www.bashinform.ru/news/1149834-posle-pobedy-agideli-ufa-mozhet-prinyat-chempionat-mira-po-khokkeyu-sredi-zhenshchin/


text:
Раевка ауылында юл рәшәткәһе сығарыу цехы асылдыФото: Раиф Бадыков
Раевка ауылында юл рәшәткәһе сығарыу цехы асылды
Раевка ауылында юл рәшәткәһе сығарыу цехы асылдыФото: Раиф Бадыков
Әлшәй районының Раевка ауылында 148-се Юл-машина станцияһының рельс-шпал рәшәткәһе сығарыу цехы асылды. Был тантанала Башҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов, БР төҙөлөш, архитектура һәм транспорт министры Рауил Ибәтуллин, «Рәсәй тимер юлдары» асыҡ акционерҙар йәмғиәте филиалы – Куйбышев тимер юлы начальнигы Сергей Кобзев һәм Куйбышев тимер юлының Башҡортостан бүлексәһе начальнигы Владимир Бучельников ҡатнашты.
Төҙөүселәр тимер юлсыларға яңы цехтан символик асҡыс тотторҙо, ә Мортаза Рәхимов менән Рауил Ибәтуллин ҡыҙыл таҫманы киҫеп, производство линияһын файҙаланыуға тапшырҙы.
Әлшәй районы хакимиәт башлығының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫары Зәҡуан Әхмәтов цех асыуҙы район өсөн ҙур ваҡиға тип атаны. Ул республикала производство ғына түгел, шулай уҡ социаль объекттар: мәктәптәр, мәҙәниәт йорттары, дауаханалар төҙөүгә ҙур иғтибар бүлеүҙәре өсөн Башҡортостан Президентына рәхмәт белдерҙе.
«Был цехты сафҡа индереү менән беҙҙең бүлексәнең генә түгел, бөтә Куйбышев тимер юлының проблемалары хәл ителә; уның матди-техник базаһы нығый, — тине Мортаза Рәхимов. – Цех асылыу ғына түгел, хеҙмәткәрҙәр өсөн йорт та төҙөлөү бик яҡшы. Предприятие етәкселегенең торлаҡ төҙөүҙе дауам итергә вәғәҙә итеүе шатландыра».
Тантана барышында предприятиеның иң яҡшы хеҙмәткәрҙәренә фиҙакәр хеҙмәттәре өсөн бүләктәр – исемле сәғәттәр һәм грамоталар – тапшырылды.


text:
Башкортостан иҡтисадын кредитлауҙың өстән бер өлөшө эшкәртеү производствоһына тура килә
Башҡортостан иҡтисадына банктарҙың кредит аҡса һалыуҙары структураһында 81,1 млрд. һум (33,4%) эшкәртеү производствоһына тура килә. Йәнә 28,3 млрд. һум (11,7%) кредит ресурсы булараҡ күмәртәләп һәм ваҡлап сауҙа итеү предприятиеларына бирелгән; 12,1 млрд. һум(5%) — ауыл хужалығы, һунар һәм урман хужалығына тура килә. 9,1 млрд. һумды (3,8%) заем алыусылар күсемһеҙ милек менән операциялар башҡарыу өсөн алған. 6,5 млрд. һум (2,7%) төҙөлөш өлкәһендә эшләүсе предприятиеларға тура килә; 5,5 млрд. һум (2,2%) – файҙалы ҡаҙылмалар табыу өсөн; 1,6 млрд. һум (0,7%) — электр энергияһын, газ һәм һыу етештереү һәм таратыу өсөн; 1,4 млрд. һум (0,6%) транспорт һәм элемтә өсөн алынған.
Дөйөм алғанда 2009 йылда банктар менән юридик шәхестәргә һәм шәхси эшҡыуарҙарға бирелгән кредит күләме бер ярым тапҡырға кәмегән. БР Милли банкы матбуғат хеҙмәтенең аныҡланған мәғлүмәте буйынса, был категориялағы заемсылар республика территорияһында кредит ойошмаларынан йәмғеһе 276,6 млрд. һум алған.
Йыл башына ҡарата, банктар менән юридик шәхестәргә һәм шәхси эшҡыуарҙарға бирелгән кредиттың ҡалған өлөшө 160,9 млрд.һум тәшкил иткән. Йыл башынан алып был сумма биш процентҡа артҡан. Шуларҙың 15,9 млрд. һумы (9,9 процент) – ваҡытында түләнмәгән бурыс.


text:
Фото:
Башҡортостанда Георгий таҫмаһын тарата башланылар
Фото:
Башҡортостанда «Георгий таҫмаһы» акцияһы старт алды. «Башинформ» агентлығына БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, уларҙың ведомствоһына 25 мең таҫма ҡайтарылған. Таҫмалар республиканың ҡала һәм ауылдарына алып барып биреләсәк һәм предприятие, ойошма, уҡыу йорттарына таратыласаҡ. Өфөлә БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығы белгестәре менән таҫмаларҙың бер өлөшө таратыла ла башлаған. Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, был акция йыл һайын үткәрелә.
— Акция нигеҙендә таратылған таҫмалар, ҡағиҙә булараҡ, кейемгә, йәки автомобилдең антенналарына беркетелә, шул рәүешле кешеләр геройҙар менән бергә булыуын, теләктәшлеген белдерә, — тип билдәләй йәштәр ведомствоһы белгестәре. Хәрби награданың — Изге Георгий ордены һәм һалдаттарҙың Дан орденының ҡара–ҡыҙғылт-һары төҫтәрҙәге георгиев таҫмаһы Еңеү Көнөнөң тере символы. Бар донъя буйлап таҫма бәйләгән миллионлаған кеше ошо акция аша һуғыш ветерандарына рәхмәтен, уларҙың ҡаһарманлығы өсөн ғорурланыуҙарын белдерә.


text:
Иглин районында биш мең төп ағас ултыртасаҡтар
2 ноябрҙә Иглин районында «Берҙәм Рәсәй» партияһының «Ағас ултыртабыҙ — республикабыҙҙы йәмләйбеҙ» республика акцияһы сиктәрендә күмәкләп ағас ултыртыу сараһы уҙасаҡ. Иглин районына ингән саҡта бер гектар самаһы территорияла ике меңләгән ылыҫлы ағастар үҫентеләрен ултыртасаҡтар. Акцияла Иглин районының бөтә ауыл биләмәләренән партия ағзалары ҡатнашасаҡ.
Партияның урындағы бүлексәһе башҡарма комитеты етәксеһе Альмира Ханова һөйләүенсә, ағас ултыртыу акциялары районда даими ойошторола.Тик бындай масштаблы акция беренсе тапҡыр үтәсәк.
— Райондың һәр бер ауыл биләмәһе был акцияла ҡатнашасаҡ. Был көндәрҙә районда барлығы биш меңләп ылыҫлы ағастар үҫентеләре ултыртыласаҡ, — тине ул.
«Ағас ултыртабыҙ — республикабыҙҙы йәмләйбеҙ» акцияһы «Берҙәм Рәсәй» партияһы рәйесенең Башҡортостандағы төбәк йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһенең биш йыллыҡ юбилейы айҡанлы уҙа. Масштаблы сарала беренсе булып “Берҙәм Рәсәй” партияһы бүлексәһе ағзалары һәм Шишмә районының «Берҙәм Рәсәйҙең Йәш Гвардияһы» активистары ҡатнашасаҡ. Киләһе йыл яҙ акцияға республиканың ҡалған бөтә территориялары ла ҡушылырға ниәтләнә.
— Бына инде биш йыл дауамында партия рәйесенең төбәк йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһе Башҡортостан халҡына ысын ярҙам күрһәтә, — тине Өфөләге Йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһе етәксеһе урынбаҫары Наил Мәһәҙиев. — Меңләгән кеше бында ярҙам һәм яҡлау тапты. Республиканың Дәүләт Йыйылышы депутаты булараҡ мин үҙем дә граждандарҙы ҡабул итәм һәм халҡыбыҙҙы ниндәй проблемалар борсоғанын беләм. «Ағас ултыртабыҙ — республикабыҙҙы йәмләйбеҙ» акцияһын күп кеше хуплап сыҡты. Башҡортостанда йәшәүсе һәр кеше унда ҡатнашырға тейеш, тип иҫәпләйем.


text:
Хужалыҡтың игенселек, үҫемлекселек тармағы үҫешенә индергән өлөшө ҙур уның. Сәсеүлектәрҙе, техник культураларҙы тәрбиәләү, тупраҡты эшкәртеү, уңыш йыйыу, мал аҙығы әҙерләү
Үтәһең дә, ғүмерем, ай үтәһең,
Үтеп кенә харап итәһең.
Үткәнеңә лә бит риза инем,
Үлтереп тә әрәм итәһең...
Бөгөн бәрәкәтле Мәләүез ерендә ҙур тантана – һабантуй. Ниндәй кәйеф, уңыштар менән ҡаршылай улар халыҡ байрамын? Район хакимиәте башлығы Малик Шакир улы Вахитов “Башҡортостан” гәзитенә ошолар хаҡында һөйләне. Һүҙ – уға:
Өй яғынан Оҙонғолаҡ килеп сыға. Уның кәйефе юҡ. Тирә-яҡҡа ҡарап ауыр итеп көрһөнә лә эскәмйәгә килеп ултыра.
Оҙонғолаҡ. Йоҡом да туйған кеүек, иртәнге сәйҙе лә эсеп алдым. Тик ниңәлер бик күңелһеҙ бөгөн…
– Гөлсөм, тиҙ бул, кейен. Беҙгә барабыҙ. Ир-егеттәр эштә. Ҡыҙҙар менән сәй эсәбеҙ.


text:
Альбина Йосопова Өфөнөң Ленин районы хакимиәтен етәкләне
БР Өфө ҡалаһы ҡала округының Ленин районы хакимиәте башлығы итеп Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған иҡтисадсыһы Альбина Йосопова тәғәйенләнде. Тейешле бойороҡҡа ошо көндәрҙә ҡул ҡуйылды, тип хәбәр иттеләр мэрияның матбуғат хеҙмәтенән.
Альбина Сәғит ҡыҙы Йосопова 1961 йылда Өфөлә тыуған. Өфө дәүләт авиация техник университетында инженер-иҡтисадсы һәм БР Президенты ҡарамағындағы Башҡортостан дәүләт хеҙмәте һәм идара итеү академияһында юрист һөнәрҙәрен үҙләштергән.
Хеҙмәт эшмәкәрлеген 1983 йылда «Прогресс» Башҡорт производство берекмәһендә иҡтисадсы булып башлай. Артабан «Рассвет» конструктор-технологик бюрола, «Прогресс» Башҡорт производство берекмәһендә партия комитеты секретары урынбаҫары булып эшләй. 1990 йылда Өфө ҡалаһының Киров районы финанс бүлегенә күсә, 1994 йылда Ленин районы хакимиәтенең иҡтисад бүлеге мөдире, ә һуңынан район хакимиәте башлығы урынбаҫары булып китә.
2001 йылда Альбина Йосопова Өфө ҡалаһы Хакимиәте (2006 йылдан алып Өфө ҡалаһы ҡала округы Хакимите) башлығы урынбаҫары итеп тәғәйенләнә һәм был вазифаны әлегә тиклем биләй.


text:
Өфө властары 2010 йылда өс игеҙ бала тыуған ғаиләгә фатир бүләк итәсәк
29 ғинуарҙа баш ҡала хакимиәтендә яңы, 2010 йылдың тәүге сабыйҙарын тәбрикләү тантанаһында Өфөнән күп балалы Ғабдрахимовтар ғаиләһенә фатир асҡысы тапшырыласаҡ. Быйыл ғаиләлә өс игеҙ бала – ике ҡыҙ һәм бер малай тыуҙы. Өфө хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән хәбәр итеүҙәренсә яңы, 2010 йылдың, беренсе көнөндә баш ҡалалағы 27 ғаиләлә 28 бала тыуҙы – 14 малай һәм 14 ҡыҙ.
16 ғаиләлә был тәүге бала, һигеҙендә – икенсе, береһендә – өсөнсө бала, ә тағы береһендә – алтынсы. Ә бер ғаиләлә игеҙәктәр – ике малай тыуған.
Яңы тыуған сабыйҙарҙың ата-әсәләре, башлыса, юғары һәм урта махсус белемле, ҡаланың төп предприятиелары, банктар, бюджет ойошмалары хеҙмәткәрҙәре, ҡайһы бер әсәләр – ваҡытлыса эшләмәүсе йорт хужабикәләре.
Һуңғы йылдарҙа Өфөлә тыуымдың тотороҡло артыу тенденцияһы күҙәтелә. 2009 йылда 13619 сабый тыуҙы, был 2008 йылдағынан 459-ға күберәк. Һуңғы ике йылда баш ҡалала халыҡтың тәбиғи артыуы билдәләнә. Был күрһәткес буйынса Өфө Рәсәйҙең миллионлы ҡалалары араһында беренсе урында.
Сабыйҙар үлеме кимәленең дә тотороҡло кәмеүе күҙәтелә. «Башинформ» агентлығы хәбәр итеүенсә, 2009 йыл йомғаҡтары буйынса Өфөлә был күрһәткес 1000 тере тыуған сабыйға 5,4 тәшкил итә.
Өфөлә өс игеҙ бала тыуған ғаиләләргә ҙур иғтибар бүленә. 2002 йылдан башлап уларға фатир асҡысы тапшырыла. 25 ошондай ғаилә торлаҡ менән тәьмин ителде лә инде.
Бөгөн, 29 ғинуарҙа, Өфө хакимиәтенең ҙур залында яңы йылдың тәүге сабыйҙарын хөрмәтләү тантанаһы үткәрелә. Хакимиәт башлығы Павел Качкаев сабыйҙары 1 ғинуарҙа тыуған ғаиләләрҙе ҡотлап, тыуыу тураһында иҫтәлекле таныҡлыҡтар, аҡсалата ярҙам һәм бүләктәр тапшырасаҡ.


text:
Иғтибар үҙәгендә – матбуғатҡа яҙҙырыу
26 ноября 2014 йыл | Матбуғат
24 ноябрҙә БР Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы етәксеһе Борис Мелкоедов 2015 йылдың тәүге ярты йыллығына матбуғат баҫмаларына яҙылыу бу-йынса видеоселектор кәңәшмәһе уҙғарҙы. Уның эшендә "Рәсәй Почтаһы”ның филиалы, БР Федераль Почта элемтәһе идаралығы директоры Ирек Ғәлимов һәм ваҡытлы матбуғатҡа яҙҙырыуға
яуаплы етәкселәр ҡатнашты.
Борис Николаевич билдәләүенсә, матбуғат баҫмаларына яҙҙырыу эше әлегә бик һүлпән бара. 2014 йылдың тәүге ярты йыллығы менән сағыштырғанда матбуғатҡа яҙылыусылар 44 процент тәшкил итһә, 2014 йылдың 1 ғинуары менән сағыштырғанда 25 процент ҡына. Шуға ла эште әүҙемләштереү талап ителә. Кәңәшмә барышында матбуғатҡа яҙылыу эше һүлпән ойошторолған райондарҙың яуаплы кешеләренең сығыштары ла тыңланды. Беҙҙең район хаҡында һүҙ булмаһа ла, күрһәткестәр маҡтанырлыҡ түгел. Мәҫәлән, 24 ноябргә ҡарата "Табын” гәзитенә 1018 дана (33,3 процент), ә "Звезда” гәзитенә 1528 дана (37) ғына яҙҙырылған. Ә бит подписка кампанияһы тамамланырға һанаулы ғына көндәр ҡалып бара. Борис Мелкоедов урындарҙа матбуғатҡа яҙҙырыу эшен әүҙемләштереү кәрәклеген билдәләне.
яуаплы етәкселәр ҡатнашты.
Борис Николаевич билдәләүенсә, матбуғат баҫмаларына яҙҙырыу эше әлегә бик һүлпән бара. 2014 йылдың тәүге ярты йыллығы менән сағыштырғанда матбуғатҡа яҙылыусылар 44 процент тәшкил итһә, 2014 йылдың 1 ғинуары менән сағыштырғанда 25 процент ҡына. Шуға ла эште әүҙемләштереү талап ителә. Кәңәшмә барышында матбуғатҡа яҙылыу эше һүлпән ойошторолған райондарҙың яуаплы кешеләренең сығыштары ла тыңланды. Беҙҙең район хаҡында һүҙ булмаһа ла, күрһәткестәр маҡтанырлыҡ түгел. Мәҫәлән, 24 ноябргә ҡарата "Табын” гәзитенә 1018 дана (33,3 процент), ә "Звезда” гәзитенә 1528 дана (37) ғына яҙҙырылған. Ә бит подписка кампанияһы тамамланырға һанаулы ғына көндәр ҡалып бара. Борис Мелкоедов урындарҙа матбуғатҡа яҙҙырыу эшен әүҙемләштереү кәрәклеген билдәләне.


text:
Рәсәй Юристар ассоциацияһының төбәк бүлексәһе етәксеһе – Фәим Мөхәмәтшин
«Рәсәй Юристар ассоциацияһы» Дөйөм Рәсәй йәмәғәт ойошмаһының Башҡортостан бүлексәһе отчет-һайлау конференцияһында уның яңы етәксеһе тәғәйенләнде. Ул – Рәсәй Эске эштәр министрлығының Өфө юридик институты начальнигы Фәим Мөхәмәтшин. Хоҡуҡ һаҡлау органдары өсөн кадрҙар әҙерләгән уҡыу йортона ул 2003 йылдың июненән етәкселек итә, уға тиклем институт начальнигы урынбаҫары булып эшләгән. Үҙ һөнәри байрамында ул тағы бер – почетлы, әммә бик яуаплы вазифа алды.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов, форумда ҡатнашыусыларҙы тәбрикләп, ассоциация алдына ҡайһы бер бурыстар ҡуйҙы: бушлай юридик консультациялар ойоштороу; мәғлүмәт порталы булдырыу; Дәүләт Йыйылышына ҡарауға тәҡдим ителгән закон проекттарына йәмәғәт экспертизаһы үткәреү. Шулай уҡ Президент Башҡортостан юристарына үҙҙәренең «Йыл юрисы» профессиональ конкурсын ойошторорға, республикала йәш юристар форумын үткәрергә тәҡдим итте.


text:
Яр Саллыла БР Президенты ауыл хужалығы техникаһын етештереү буйынса берлектәге предприятиела булды
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Татарстан башлығы Рөстәм Миңлеханов менән Яр Саллыла төҙөлөш һәм ауыл хужалығы техникаһы етештереү буйынса проект менән танышты. «CNH-КАМАЗ Индустрия» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте берлектәге предприятиеһы «КАМАЗ» асыҡ акционерҙар йәмғиәте һәм Case New Holland компанияһы менән ойошторолған. «CNH-КАМАЗ Индустрия» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте тракторҙар, комбайндар һәм тейәгестәр эшләйәсәк.
Рөстәм Хәмитов етештереү күләмдәре менән ҡыҙыҡһынды. Заводтың проект ҡеүәте – йылына 4 мең техника берәмеге. 2012 йылда бында 935 техника берәмеген эшләп сығарыу планлаштырыла. 2015 йылда проект ҡеүәтенә сығыу күҙҙаллана. Производствоға һалынған инвестицияларҙың дөйөм күләме бөгөнгө көндә 2,4 миллиард һум тәшкил итә.


text:
Башҡортостан Президенты: «500 ферма» программаһын финанслау дауам итәсәк»Фото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты: «500 ферма» программаһын финанслау дауам итәсәк»
Башҡортостан Президенты: «500 ферма» программаһын финанслау дауам итәсәк»Фото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов республиканың төньяҡ-көнсығыш райондары буйлап эш сәфәре барышында Балаҡатай районы предприятиеларында булды.
Атап әйткәндә, райондың Ямаш ауылында Рөстәм Хәмитов «Урал» ауыл хужалығы производство кооперативының етештереү базаһында булды. Предприятие продукцияһы торлаҡ йорттар, шулай уҡ малсылыҡ фермалары төҙөлөшөндә ҡулланыла. Етештереү ҡеүәте – сменаһына 1,5 мең блок. Республика Президенты предприятие эргәһендә төҙөлөп ятҡан дөйөм ятаҡ миҫалында бындай блоктарҙан йорт төҙөү технологияһы менән танышты. Белгестәр әйтеүенсә, бындай йорттарҙың квадрат метры 15 мең һум тора.
Бынан тыш, Рөстәм Хәмитов «Урал» ауыл хужалығы производство кооперативы һәм Киров исемендәге ауыл хужалығы производство кооперативы баҫыуҙарында сәсеү барышы менән ҡыҙыҡһынды. Сәсеү эштәре бында әүҙем алып барыла. Быйыл Киров исемендәге ауыл хужалығы производство кооперативы 5,8 миллион һумға туғыҙ берәмек ауыл хужалығы техникаһы һатып алған. Ауыл хужалығы техникаһы һатып алыуға субсидия биреү программаһы сиктәрендә бюджеттан 2,4 миллион һум бүленәсәк.
Башҡортостан Президенты эш сәфәре барышында шулай уҡ урындағы теплицала булды. Бында көн һайын 130 килограмм ҡыяр йыйып алалар, алдағы көндәрҙә помидорҙар ҙа өлгөрөп етәсәк. Оранжереяларҙа һауа температураһы йыл әйләнәһенә 25 градус кимәлендә һаҡлана.
Иҫке Балаҡатай ауылында республика Президенты «Лидер» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең «500 ферма» программаһы буйынса яңыртылған малсылыҡ комплексын ҡараны. Яңыртыу эштәренә 15 миллион һум аҡса тотонолған. «500 ферма» программаһы буйынса 4,3 миллион һум кире ҡайтарып биреләсәк. Быйыл йәнә шундай уҡ малсылыҡ комплексын яңыртыу планлаштырыла. Әлеге ваҡытта бында 55 кеше эшләй. Президент билдәләүенсә, бындай хужалыҡтарға артабан да ярҙам күрһәтеләсәк. Атап әйткәндә, «500 ферма» программаһы буйынса финанслау дауам итәсәк.


text:
Сибай – ҙур төҙөлөш майҙаны28-02-2017, 03:52 // Иҡтисад // Баҫып сығарырға
Сибай ҡалаһы хакимиәте башлығы Хәлит Хәмзә улы үҙенең сығышында уҙған йылда ҡала округының социаль-иҡтисади үҫешенә төплө күҙәтеү яһаны, ҡаҙаныштарҙы, быйылға бурыстарҙы билдәләне.
Хәлит Сөләймәновтың әйтеүенсә, 2016 йылда ҡалала иҡтисади эшмәкәрлектең бөтә төрҙәре буйынса 12 миллиард 87 миллион һумлыҡ продукция етештерелгән. Сәнәғәт продукцияһы индексы 106,1 процент тәшкил итә. Предприятиелар һәм ойошмалар тарафынан 95,4 миллион һумдан ашыу килем алынған. Айлыҡ эш хаҡы 26,6 мең һум тәшкил иткән. Мәҫәлән, эш хаҡы Башҡортостан шахта проходкалау идаралығында – 19,5, “Башҡорт колбасалары” йәмғиәтендә – 51, “Сибай икмәге”ндә – 18,8, Учалы тау-байыҡтырыу комбинатының Сибай филиалында 13 процентҡа күтәрелгән. Эшһеҙлек кәмегән, йыл ағымында 1 мең 154 кеше эшкә урынлашҡан, бөгөн 300 вакансия бар, күберәге табиптар, инженерҙар, водителдәр һәм ашнаҡсылар талап ителә.
Сибай таусылары тарафынан 1 миллион 450 мең тонна мәғдән табылған, байыҡтырыу фабрикаһында 1 миллион 539 мең тонна сеймал эшкәртелгән, бөтәһе 6 миллиард 877 миллион һумлыҡ тауар етештерелгән. Һуңғы йылдарҙа Сибай ҙур төҙөлөш майҙанын хәтерләтә. Бер нисә йыл дауамында граждандарҙы авария хәлендәге йорттарҙан күсереү, күп фатирлы өйҙәрҙе ремонтлау, урамдарҙы яҡтыртыу селтәрҙәрен яңыртыу кеүек төрлө дәүләт программаларында ҡатнашып, ярайһы уҡ яҡшы һөҙөмтәләргә ирешелгән. 26,9 мең кв.метр торлаҡ файҙаланыуға тапшырылған, был үткән йыл менән сағыштырғанда 4,1 процентҡа күберәк. Етемдәр өсөн 17 фатир бүленгән, 129 фатирҙа авария хәлендәге йорттарҙа йәшәүселәр күсенгән.
Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, илдәге иҡтисади көрсөк ҡалала яңы эш башлаған ойошмаларҙың артабанғы үҫешенә тотҡарлыҡ яһамай ҡалманы. Сибай элеваторында төҙөлгән яңы ҡеүәтле тирмән әле булһа рентабелле эшләп китә алмай, сөнки иген һаҡлағыста запас тейешле кимәлдә тупланмай. “Сибай быраулау реагенттары заводы” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә лә эштәр маҡтанырлыҡ түгел, “Монолит” кирбес заводы ла үҙ һатып алыусыларын таба алмай, әле эшһеҙ тора.
Ҡала советының былтырғы эшмәкәрлеге менән уның рәйесе Ғайса Хәсәнов таныштырҙы. Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Илшат Тажетдинов республиканың үткән осорҙағы эшмәкәрлегенә туҡталды, ҡаланың уҙған йылдағы социаль-иҡтисади торошона баһа бирҙе. Илшат Азамат улы Сибайҙа Ҡытай Халыҡ Республикаһының “Силин” импорт-экспорт корпорацияһы менән берлектә ҡеүәтле цемент заводы төҙөүҙең әһәмиәте ҙур булыуын билдәләне һәм йәмәғәтселек араһында ошо турала аңлатыу эшен алып барыуҙы үтенде.
Шуныһы иғтибарға лайыҡ: һуңғы ике йылда ҡала йомғаҡтары тантанаһында яҙыусы һәм публицист Рамазан Өмөтбаев исемендәге премияны тапшырыу матур йолаға әйләнде. Быйыл был юғары баһаға талантлы шағир, һәүәҫкәр йырсы Фәнис Сирбаев лайыҡ булды. Йыр-моң, ҡотлауҙар менән үрелеп барған тамаша хеҙмәт алдынғыларын данлау, уларҙы хөрмәтләү сараһына әүерелде. Бында, иң яҡшы предприятиелар, учреждениелар менән бер рәттән, үҙ эшенә яуаплы ҡараған хеҙмәт алдынғылары тәбрикләнде, уларға Маҡтау грамоталары, Рәхмәт хаттары тапшырылды.


text:
Кушнаренко районының 700-ҙән ашыу йәш кешеһе тәүге тапҡыр һайлауҙа ҡатнашасаҡ
Был көндәрҙә Кушнаренко районында һайлаусылар исемлеген аныҡлау буйынса эштәр дауам итә. Участка һайлау комиссиялары вәкилдәре фатирҙар буйынса йөрөп, һайлауға саҡырыу тарата.
Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, Кушнаренко районының 23 меңдән ашыу кешеһе алдағы Дума һайлауҙарына һайлаусылар исемлегенә ингән. «Башинформ» агентлығына Кушнаренко районының территориаль һайлау комиссияһы рәйесе Риф Мәрүәновтың хәбәр итеүенсә, һайлаусылар иҫәбе районда бынан алдағы Думаға һайлауҙар менән сағыштырғанда өс процентҡа артҡан. Шул уҡ мәлдә участка һайлау комиссиялары иҫәбе 48-ҙән 46-ға тиклем кәмегән. Быға ҡайһы бер тораҡ пункттарҙа халыҡ кәмеүе сәбәпсе. Территориаль һайлау комиссияһы рәйесе билдәләүенсә, участка һайлау комиссияларын формалаштырыуҙа биш сәйәси фирҡә — «Берҙәм Рәсәй», КПРФ, ЛДПР, «Ғәҙел Рәсәй» һәм «Яблоко» ҡатнашҡан.
Кушнаренко районының 700-ҙән ашыу йәш егет һәм ҡыҙҙары һайлауҙарҙа тәүге тапҡыр ҡатнашасаҡ. Улар өсөн һайлау участкаларында ҡотлау бланктары һәм сувенирҙар әҙерләнә.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Euromoney компанияһы вәкилдәре менән эш осрашыуы үткәрҙе
Фото:
Санкт-Петербургҡа эш сәфәре сиктәрендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Euromoney компанияһының идара итеүсе директоры Нил Осборн һәм ойошманың Рәсәй һәм БДБ илдәре буйынса генераль вәкиле Александр Король менән осрашты. Осрашыуҙа хеҙмәттәшлек итеү һәм берлектәге проекттарҙы тормошҡа ашырыу мөмкинлектәре тикшерелде, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Euromoney нәшриәт төркөмө финанс донъяһы эшмәкәрлеген яҡтыртҡан Европалағы ҙур компанияларҙың береһе булып тора. Бынан тыш, ойошманың Euromoney Conferences бүлексәһе лә бар, ул финанс-иҡтисади темаларға халыҡ-ара конференциялар һәм форумдар үткәреү менән шөғөлләнә. Euromoney Conferences Көнбайыш һәм Көнсығыш Европалағы, Яҡын Көнсығыш һәм Көньяҡ Америкалағы хөкүмәттәр менән эшләй. Йыл һайын донъяның 60 илендә 50-гә яҡын конференция һәм форум үткәрә, уларҙа 18 меңдән ашыу делегат ҡатнаша.
Осрашыуҙа Башҡортостан Президенты Хакимиәте етәксеһе Владимир Балабанов һәм БР иҡтисади үҫеш министры Евгений Маврин ҡатнашты.


text:
Рөстәм Хәмитов мәғлүмәти технологияларҙы ҡулланыу буйынса Хөкүмәт комиссияһы ултырышында ҡатнашты
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эшҡыуарлыҡ эшмәкәрлеген алып барыу шарттарын һәм тормош сифатын яҡшыртыу өсөн мәғлүмәти технологияларҙы ҡулланыу буйынса Рәсәй Хөкүмәте комиссияһы ултырышында ҡатнашты. Видеоконференция режимында уны Хөкүмәт Рәйесе Дмитрий Медведев алып барҙы. Дәүләт һәм муниципаль хеҙмәттәр күрһәтеү буйынса ведомство-ара үҙ-ара килешеп эш итеүҙе электрон вариантта ойоштороу мәсьәләләре тикшерелде.
Дәүләт хеҙмәте күрһәтеүҙе электрон төргә күсереү бик аҡрын бара, тип билдәләне Дмитрий Медведев.
Ул шулай уҡ, кешеләрҙе күп тапҡыр шәхси мәғлүмәттәр биреүҙән һәм әйләнгән һайын теркәүҙәрҙән арындырырға кәрәк, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды. Дмитрий Медведев һүҙҙәре буйынса, ведомство-ара үҙ-ара килешеп эш итеүҙе электрон вариантҡа күсереүгә ҡарамаҫтан, ведомстволар граждандарҙан белешмәләр һәм документтар талап итеүҙәрен дауам итә, шул уҡ ваҡытта быларҙы улар үҙҙәре лә башҡа ведомстволарҙан ала ала, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.


text:
2013 йылда Башҡортостанда һәр һыйырҙан 3788-шәр килограмм һөт һауып алынған
Башҡортостандың ауыл хужалығы предприятиеларында 2013 йылда һәр һыйырҙан уртаса 3788-шәр килограмм һөт һауып алынған, был күрһәткес 2012 йылға ҡарағанда 1 процентҡа күберәк.
Республика Ауыл хужалығы министрлығының малсылыҡты интенсификациялау һәм бәләкәй хужалыҡтарҙы үҫтереү бүлеге мәғлүмәттәренә ярашлы, иң яҡшы етештереүсәнлекте былтыр Саҡмағош районының «Герой» ауыл хужалығы етештереү кооперативы һыйырҙары күрһәткән. Бында һәр һыйырҙан уртаса һауым 7678 килограмм тәшкил итә.
Икенсе урында – Ауырғазы районының «Уңыш» ауыл хужалығы производство кооперативы, бында һәр һыйырҙан йылына 6948-шәр килограмм һөт һауып алалар. Өсөнсө урында – Дүртөйлө районының «Киров исемендәге тоҡомсолоҡ заводы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте. Бында уртаса йыллыҡ етештереүсәнлек һәр һыйырҙан 6835-шәр килограмм тәшкил итә.
БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтендә билдәләүҙәренсә, «Уңыш» ауыл хужалығы производство кооперативы һәм Киров исемендәге тоҡомсолоҡ заводы «500 ферма» республика комплекслы программаһы ҡатнашыусылары.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, «500 ферма» республика программаһы 2012 йылдың яҙында старт алған. Программаның төп маҡсаты – малдарҙы ҡарау өсөн тейешле шарттар, шулай уҡ фермаларҙа эшләү өсөн оптималь шарттар булдырыу.
Был ваҡыт эсендә 133 һөтсөлөк фермаһын һәм 1 тоҡомсолоҡ эше буйынса сервис хеҙмәте булдырыу предприятиеһын яңыртыуҙа 115 ауыл хужалығы предприятиеһы Программа ҡатнашыусыһы исеменә эйә булды.
«500 ферма» комплексы программаны тормошҡа ашырыу фермаларға яңы күренеш бирә алды. Бында башҡарылған яңыртыу һәм реконструкциялау эштәре һөҙөмтәһендә, ошондай фермаларҙа һәр һыйырҙан уртаса һауым республика буйынса уртасаға ҡарағанда дүрттән бер өлөшкә тиерлек күберәк.
Әлеге ваҡытҡа тиклем «500 ферма» маҡсатлы программала ҡатнашыу өсөн критерийҙарҙың береһе хужалыҡта кәм тигәндә 300 һауым һыйыры булыуы мотлаҡ ине.
2014 йылдан алып был планканы 200 башҡа тиклем кәметеү планлаштырыла. Шуға күрә «500 ферма» комплексы программала, һауым көтөүен 300-400 башҡа тиклем арттырырға планлаштырған, 50-ләгән ауыл хужалығы предприятиеһы ҡатнаша аласаҡ.


text:
Яндекс.Карталарҙа Өфөнөң яңы панорамалары барлыҡҡа килде Фото: Олег Яровиков
Яндекс.Карталарҙа Өфөнөң яңы панорамалары барлыҡҡа килде
Яндекс.Карталарҙа Өфөнөң яңы панорамалары барлыҡҡа килде Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 26 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Розалиә Вәлиева/.
«Яндекс»та Өфө ҡалаһының һауанан төшөрөлгән яңы панорамалары барлыҡҡа килде, тип хәбәр иттеләр компанияның матбуғат хеҙмәтенән. Хәҙер һәр кем ҡаланың яңы райондарын һәм иҫтәлекле урындарын, мәҫәлән, Археология һәм этнография музейын йәки «Нур» театрын ҡарай ала.
Аҙаҡҡы тапҡыр Өфөнө 2011 йылда фотоға төшөргәндәр. Ошо ваҡыттан алып ҡаланың ҡайһы бер райондары үҙгәргән, шуға күрә төп урамдарҙы һәм майҙандарҙы яңынан төшөрөргә тура килгән. Һуңғы йылдарҙа төҙөлгән биналар ҙа өҫтәлгән. Хәҙер сервиста «Йәшел яр» һәм «Көмөш шишмә» торлаҡ комплекстарын күрергә була.
2014 йылдың авгусында Яндекстың партнерҙары — City Scanner компанияһы 30 меңгә яҡын фото төшөргән, шуларҙан 7320 панорама килеп сыҡҡан. Хәҙер Яндекс.Карталарҙа Өфөнөң 550 саҡрым урамдарын күрергә мөмкин.
Өфө күренештәрен maps.yandex.ru һәм Яндекс.Карталарҙың мобиль ҡушымтаһында ҡарарға була. Ҡулланыусыларға ҡаланың иҫтәлекле урындарын күрһәтеү өсөн уны сайттарға бушлай индереү мөмкинлеге лә бар.


text:
Өфө ҡыҙы «Мисс Европа Туризм-2015» халыҡ-ара гүзәллек бәйгеһендә ҡатнаша
ӨФӨ, 2015 йыл, 16 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
«Мисс Башкортостан» агентлығы моделе Галина Лукина «Мисс Европа Туризм-2015» халыҡ-ара гүзәллек бәйгеһендә республика исеменән сығыш яһаясаҡ. Конкурс 17 октябрҙән 26-на тиклем Мальта утрауында уҙа.
22 йәшлек Галина Лукина Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған, һөнәре буйынса — иҡтисадсы, модель бизнесы өлкәһендә эшләй. Бик күп матурлыҡ бәйгеләрендә еңеү яулаған.
«Мисс Европа Туризм-2015» конкурсында Англия, Франция, Бельгия, Германия, Румыния, Литва, Латвия, Украина, Эстония, Португалия, Польша, Люксембург, Чехия, Австрия, Әрмәнстан, Италия, Греция һәм башҡа илдәрҙән һылыуҙар ҡатнаша. Финалда ҡыҙҙарҙың милли кейемдәрҙә, киске күлдәктәрҙә сығыуы көтөлә. Шулай уҡ утрауҙағы иҫтәлекле урындарға барыу, ил хөкүмәте менән осрашыу, балалар йортонда булыу һәм хәйриә аукционы ҡаралған.


text:
Башҡортостан граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереү өсөн 1,7 миллиард һум аҡса алырға иҫәп тота Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереү өсөн 1,7 миллиард һум аҡса алырға иҫәп тота
Башҡортостан граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереү өсөн 1,7 миллиард һум аҡса алырға иҫәп тота Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 26 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Башҡортостан Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалауға булышлыҡ итеү фондына граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереү программаһының һуңғы этабын бойомға ашырыу өсөн финанс ярҙамын алыуға ғариза бирҙе. Аҙаҡҡы этап 2016-2017 йылдарға иҫәпләнгән.
Ошо ғаризаға ярашлы, республика дәүләт корпорацияһынан 1,7 миллиард һум аҡса алырға ниәтләй. Уларҙы 25 муниципаль берәмек биләмәһендә граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереүгә йүнәлтеү күҙ уңында тотола.
2008-2015 йылдарҙа Башҡортостанда күп фатирлы йорттарҙы капиталь ремонтлау һәм граждандарҙы авария хәлендәге торлаҡтан күсереү программаларын тормошҡа ашырыу өсөн фондтан бөтәһе 15,14 миллиард һум аҡса бүленгән. Берлектә финанслау тәртибендә төбәк 10,79 миллиард һум өҫтәгән.
Аҡса 1 384 күп фатирлы йорттарҙа капиталь ремонт үткәреүгә һәм 249 540 кешенең йәшәү шарттарын яҡшыртыуға, шулай уҡ 36 587 гражданды авария хәлендәге торлаҡтан күсереүгә тотонолған, тип билдәләнеләр Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалауға булышлыҡ итеү фондының йәмәғәтселек менән бәйләнеш буйынса идаралығында.


text:
Республикала күп балалы ғаиләләр ай һайын түләүҙәр аласаҡ
11 декабрҙә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов күп балалы ғаиләләргә социаль ярҙам күрһәтеү өлкәһендә республика ҡануниәтен камиллаштырыу буйынса саралар тураһындағы Указға ҡул ҡуйҙы.
2013 йылдың 1 ғинуарынан йән башына уртаса килеме балалар өсөн билдәләнгән йәшәү минимумынан кәмерәк булған күп балалы ғаиләләр 1,5-3 йәштәге һәр өсөнсө йәки унан һуңғы балаға ай һайын 3000 һум күләмендә аҡсалата түләү аласаҡ.
Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығына 2012 йылдың 25 декабренә тиклем ай һайын түләнәсәк аҡсалата түләү биреү һәм индексациялау тәртибен раҫлауға тәҡдим итергә ҡушылды, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.


text: Баймаҡ биләмә-ара үҙәк китапханаһында Рәсәй федерацияһының М.Горький, Башҡортостандың С.Юлаев исемендәге Дәүләт премиялары лауреаты, Башҡорт халыҡ шағиры, Бөйөк Ватан һуғышы яугиры Назар Нәжмиҙең тыуыуына 100 тулыу айҡанлы “Кешеләргә бер йылы һүҙ етә, ул һүҙ булһа ысын йөрәктән “ тип аталған әҙәби музыкаль кисә үтте. Сарала Баймаҡ ҡалаһының 3-сө һанлы мәктәбенең класс етәксеһе Лиза Урал ҡыҙы етәкселегендә 8 синыф уҡыусылары, китапханасылар ҡатнашты. Китапхана хеҙмәткәре С.Иҙелбаева шағирҙың ижад һәм тормош юлына мауыҡтырғыс сәйәхәт яһаны, уҡыу залында ойошторолған “Ҡөҙрәтле һүҙ оҫтаһы” исемле китап күргәҙмәһе менән китапхана хеҙмәткәре В.Ишбаева байҡау яһаны һәм шиғырҙарын уҡып ишеттерҙе. Төрлө йылдарҙа сыҡҡан китаптарының эстәлеге менән ҡыҫҡаса таныштырҙы . Сара күренекле шағирҙың тормошона һәм ижадына арналған видеояҙмалар менән үрелеп барҙы. Н.Нәжмиҙең шиғырҙарына ижад ителгән йырҙарҙан поппури тыңланыҡ. Уҡыусылар ҙа буш килмәгән, шағирҙың Башҡорт йырының алтын фондына ингән “Өфө йүкәләре” исемле йырын башҡарҙылар. Әлеге быуын вәкилдәрендә Н.Нәжми йырҙарына һөйөү бар икән, тимәк Назар Нәжмиҙең ижады мәңгелек .


text:
Республикала 2015 йылға тиклем ҡуртымға бирелеүсе торлаҡ төҙөлөшөн үҫтереү программаһы әҙерләнәФото: Олег Яровиков
Республикала 2015 йылға тиклем ҡуртымға бирелеүсе торлаҡ төҙөлөшөн үҫтереү программаһы әҙерләнә
Республикала 2015 йылға тиклем ҡуртымға бирелеүсе торлаҡ төҙөлөшөн үҫтереү программаһы әҙерләнәФото: Олег Яровиков
Башҡортостанда 2015 йылға тиклем ҡуртымға бирелеүсе торлаҡ төҙөлөшөн үҫтереү буйынса республика программаһы әҙерләнә. Уның үҙенсәлектәре шишәмбе, 19 февралдә, БР Президенты Хакимиәтендә үткән кәңәшмәлә тикшерелде.
Республика Президенты Рөстәм Хәмитов билдәләүенсә, торлаҡ төҙөлөшө темптары Башҡортостанда артҡан, әммә улар әүәлгесә етерлек кимәлдә түгел.
— Беҙгә әҙ тәьмин ителгән граждандарҙың, бюджет өлкәһе хеҙмәткәрҙәренең торлаҡ мәсьәләләрен хәл итеүҙә һөҙөмтәле юлдар эҙләргә кәрәк. Бындай юлдарҙың береһе – ҡуртымға бирелеүсе социаль торлаҡ баҙарын үҫтереү, — тине Рөстәм Хәмитов. – Бындай торлаҡҡа хаҡ ҡуртымға биреү буйынса уртаса баҙар хаҡтарынан түбәнерәк һәм ипотекаға алынған шундай уҡ торлаҡ өсөн ай һайын аҡсалата түләүҙән кәмерәк булырға тейеш.
Кәңәшмәлә билдәләнеүенсә, торлаҡты ҡуртымға биреү баҙары күләгәлә ҡала һәм ҡуртымға биреүселәрҙән йыйылмаған һалымдар йәһәтенән бюджет ҙур аҡса юғалта. Шулай уҡ йәшерен риэлторҙарҙың мутлыҡтары бындай баҙарҙың йәнә бер проблемаһы булып тора.
— Торлаҡты ҡуртымға биреү менән бәйле барлыҡ һорауҙарҙа тәртип булдырырға кәрәк, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Президент.
Өфө хакимиәте башлығы Ирек Ялалов һүҙҙәренсә, торлаҡты ҡуртымға биреү баҙарының күләме Өфөлә барлыҡ торлаҡ фондының 5 процентын тәшкил итә, был 1-1,5 миллион квадрат метр, йәғни 300 торлаҡ йорт тигән һүҙ.
Шәхси компанияларҙа был проект ҡыҙыҡһыныу уятмай, сөнки бындай йорттарға сығымдар яҡынса 20 йылдан һуң ғына ҡаплана. Бындай башланғыс менән хеҙмәткәрҙәренең торлаҡ мәсьәләләрен хәл иткән предприятиелар йәки муниципалитеттар ғына сығыш яһай ала.
БР Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты рәйесе Камил Мансуров фекеренсә, ҡуртымға бирелеүсе торлаҡ төҙөлөшөн тик дәүләт-шәхси партнерлыҡ шарттарында ғына тормошҡа ашырырға була.
— Бындай йорттар төҙөүгә ер участкалары бүлеү шарттарын билдәләргә кәрәк, — тине Камил Мансуров. – Был участкаларҙа инженерлыҡ коммуникациялары бюджет средстволары иҫәбенә төҙөлөргә тейеш. Шулай уҡ бындай йорттар төҙөгән предприятиелар өсөн ҡайһы бер һалымдарҙан, шул иҫәптән милеккә һәм ойошмалар килеменә һалымдарҙан азат итеү мөмкинлеген тикшерергә кәрәк.
Кәңәшмәлә үҫешкән илдәрҙең тәжрибәһе хаҡында ла әйтелде. Германияла, мәҫәлән, торлаҡты ҡуртымға алыусылар өлөшө — 57,4%, Нидерландыла — 45%, Бөйөк Британияла — 29,5% тәшкил итә. Рәсәйҙә иһә торлаҡтың 86 проценты граждандар милкендә иҫәпләнә, шул уҡ ваҡытта торлаҡҡа ҡытлыҡ ҙур.
Бөгөнгө көнә Бүздәк районында «Таврос» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте («Башҡортостан ит компанияһы») ҡатнашлығында тормошҡа ашырылған проект ҙур ҡыҙыҡһыныу уята. Проект буйынса берлектә эш алып барыу схемаһы менән БР Социаль торлаҡ төҙөү фондының генераль директоры Дамир Миңлебаев таныштырҙы.
— Муниципалитет ер участкалары бүлә. Беҙ, БР Социаль торлаҡ төҙөү фонды, төҙөүсе булып сығыш яһайбыҙ. «Таврос» инвестор булып сығыш яһаясаҡ, ул торлаҡ хаҡының 30 проценты күләмендә беренсе иғәнә индерәсәк. Ҡалған сумманы Ипотека торлаҡ кредиты биреү агентлығы вәкәләтле банк аша йылына 11 процент менән 20 йылға бирәсәк.
Алдағы аҙналарҙа проектта ҡатнашыусылар араһында биш яҡлы килешеү төҙөләсәк.
Бындай проекттар Рәсәйҙең башҡа төбәктәрендә лә, атап әйткәндә, Калуга һәм Новосибирск өлкәләрендә тормошҡа ашырыла.


text:
Социализм
Социали́зм — социаль ғәҙеллек, ирек һәм бойондороҡһоҙлоҡ, социаль тигеҙлек принциптарын тормошҡа ашырыуҙы үҙенең маҡсаты һәм идеалы итеп ҡуйған тәғлимәт (доктрина). «Социализм» төшөнсәһе бер үк ваҡытта ошо принциптарҙы тормошҡа ашырған ижтимағи ҡоролошто ла аңлата[1]. Бының өсөн социализм үҙе алдына глобаль бурыс ҡуя: бар булған мөмкинлектәрҙе файҙаланып, капитализмды ҡолатыу һәм яҡын киләсәктә кешелектең ал тарихын тамамлаусы һәм бар яҡтан камил булған йәмғиәт төҙөү[2]. Британник энциклопедияһында билдәләнеүенсә, социализм — ул йәмәғәт милкенә йәки милек һәм тәбиғи байлыҡтарға йәмәғәт контроленә саҡырған ижтимағи-иҡтисад доктринаһы[3]; милекте дөйөмләштереү (йәмәғәт милкенә әйләндереү), ғөмүмән алғанда, социализмдың иң мөһим билдәләренең береһе итеп ҡарала[4].
«Социализм» төшөнсәһен тәүгеләрҙән булып 1834 йылда үҙенең «Индивидуализм һәм социализм» хеҙмәтендә француз философы Пьер Леру (7.07.1979—2.04.1871) ҡуллана[5][6][7].
Йөкмәткеһе
Ғилми билдәләмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Иҡтисадсы һәм тарихсы Михаил Туган-Барановский яҙғанса, «социализм» атамаһы авторҙары үҙҙәренең был билдәләмәһе менән быға тиклем өҫтөнлөк иткән һәм шәхси эшҡыуарлыҡтың сикләнмәгән иркен хужалыҡ ҡоролошо идеалы итеп һанаған иҡтисади йүнәлешкә ҡапма-ҡаршы булған һәм йәмәғәт хеҙмәттәшлеге мөһимлеген алға ҡуйған яңы ижтимағи йүнәлеште тасуирларға, характерларға уйлаған. Шулай итеп, социализм айырым шәхес мәнфәғәтен йәмғиәт һәм коллектив мәнфәғәтенән өҫтөн ҡуйыусы индивидуаллеккә (урыҫса индивидуализмға) ҡаршы ҡуйылған[8].
Социализмдың философик фекер һәм ҡараштары нигеҙендә сәйәси идеология булдырыла, һәм ул түбәндәге үҙенсәлектәр хас булған йәмғиәт төҙөүҙе үҙенең маҡсаты итеп күрә:
- кешене кеше тарафынан иҙеү һәм ҡыҫып-яфалау юҡ;
- социаль ғәҙеллек һәм тигеҙлек раҫланған;
- хеҙмәт кешеһенә бар яҡтан ихтирам, эшселәр синыфы йәмғиәттең алдынғы синыфы.
- халыҡтың социаль яҡтан көсһөҙ ҡатламынан сығыусыларға илдең бер төркөм иң яҡшы вәкилдәренән торған сәйәси, хәрби, фәнни һәм мәҙәни элитаға үрләү өсөн киң мөмкинлектәр асыла.
- коллектив ҡиммәттәрҙең шәхси ҡиммәттәрҙән өҫтөнлөгө раҫланған.
- пролетар интернационализм нигеҙендә милләттәрҙең һәм уларҙың мәҙәниәтенең тигеҙлеге гарантиялана.
В. И. Ленин буйынса, «социализм — ул бар халыҡ файҙаһына йүнәлтелгән һәм шуның өсөн дә капиталистик булыуҙан туҡтап, дәүләт-капиталистикка әйләнгән монополия»[9].
Социализм идеяларының тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Хосуси милекселектән баш тартыу һәм уртаҡ бүлеү нигеҙендәге йәмәғәт ҡоролошо хаҡындағы идеялар кешелек тарихының бар дауамында йәшәп килгән[10]. Ҡайһы бер тикшеренеүселәр фекеренсә, барлыҡ был тәғлимәттәрҙең дөйөм бер үҙәге — улар үҙ заманының тормош ҡоролошон тулыһынса инҡар итә, уны емерергә саҡыра, замандың барлыҡ төп проблемаларын хәл ителәсәк ғәҙелерәк ижтимағи ҡоролошто һүрәтләй һәм уға барыуҙың конкрет юлдарын күрһәтә[11][Прим. 1].
Антика осоро[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Тәүге социализм идеялары Боронғо Греция философы Платондың «Дәүләт» һәм «Ҡанундар» исемле хеҙмәттәрендә (диалогтарында) урын ала. Платон буйынса, өлгөлө (идеаль) дәүләттең төп күрһәткесе — ғәҙеллек.
- Социализм идеялары шулай уҡ б.э.т. IV быуатта Афинала ла таралыу таба. Уларҙың йөкмәткеһе кинәйәле (аллегорик) алым менән Аристофандың «Ҡатын-ҡыҙҙар халыҡ йыйылышында» (икенсе исеме «Закон сығарыусылар», урыҫса «Женщины в народном собрании», «Законодательницы») комедяһында әйтеп бирелгән[12]:
Утверждаю: все сделаться общим должно и во всем
пусть участвует каждый.

Мы общественной сделаем землю,
Всю для всех, все плоды, что растут на земле, все чем
собственник каждый владеет.
Утопистар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Социализм идеялары тәүге коммунист-утопистар Томас Мор (1478—1535) һәм Томмазо Кампанелла (1568—1639) хеҙмәттәрендә лә сағылыш таба. Мәҫәлән, Томас Мор һүрәтләгән Утопия утрауында хосуси милекселек һәм аҡса әйләнеше юҡ һәм тулы тигеҙлек хөкөм һөрә. Йәмғиәт нигеҙен ғаилә һәм хеҙмәт коллективы тәшкил итә. Хеҙмәт барыһы өсөн дә мотлаҡ. Шәхси инстинкттарҙың үҫеүен булдырмау өсөн ғаиләләр даими рәүештә йорттары менән алмаша.
Яңы ваҡыт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Көнбайыш Европала социалистик проекттарҙың киң таралыуы XIX быуат башына тура килә, һәм был туранан-тура Анри Сен-Симон, Шарль Фурье, Роберт Оуэн исемдәре менән бәйле.
Карл Маркс буйынса социализм[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- «Беҙ үҙенең нигеҙендә үҫешкән коммунистик йәмғиәт менән түгел, ә яңы ғына капиталистик йәмғиәттән сыҡҡаны менән эш итәбеҙ. Шуға ла ул бар яҡтан да, иҡтисади, рухи һәм аҡыл яғынан да үҙе сыҡҡан иҫке йәмғиәт ҡалдыҡтарын һаҡлай әле». (Карл Маркс, «Критика Готской программы»).
- Владимир Ленин — «Капиталистик йәмғиәт эсенән яңы ғына сыҡҡан һәм бар яҡлап та иҫке иҫке йәмғиәт ҡалдыҡтарын һаҡлаған бына ошо коммунистик йәмғиәтте Маркс коммунистик йәмғиәттең „беренсе“ йәки түбән фазаһы тип атай ҙа инде».(Владимир Ленин, «Государство и революция»).
- Хеҙмәт һөҙөмтәһе һәр шәхси етештереүсе күпме (хеҙмәт (өлөшө) пайы) хеҙмәт көнө сарыф итеүгә ҡарап бүленә. Принцип: «Һәр кемдән һәләтенә ҡарап! Һәр кемгә ихтыяжы буйынса!».
- Кеше мөлкәтенә шәхси ҡулланыу әйберҙәренән башҡа бер нәмә лә күсә алмай.
Капитализмдан айырмалы рәүештә, етештереү сараларына хосуси милек, башҡа индивидтар етештергән продуктты алып һатыу (спекуляция — алыпһатарлыҡ), эшҡыуарлыҡ тыйыла.
- Дәүләт пролетариат диктатураһының сағылышы була.
"Коммунистар партияһы манифесы"нда социализмды индереү өсөн Маркс түбәндәге сараларҙы тәҡдим итә:
- Ергә хоҡуҡты тартып алыу (урыҫса экспроприация земельной собственности) һәм ерҙән алынған килемде (рентаны) дәүләт сығымдарын ҡаплауға йүнәлтеү.
- Юғары үҫә барған (прогрессив) һалым.
- Мираҫ итеү хоҡуғын бөтөрөү.
- Барлыҡ эмигранттарҙың һәм боласыларҙың мөлкәтен көсләп дәүләткә тартып алыу (конфискация).
- Дәүләт капиталына һәм сикләнмәгән хоҡуҡҡа эйә булған милли банк ярҙамында кредит биреүҙе дәүләт ҡулында үҙәкләштереү.
- Барлыҡ транспортты дәүләт ҡулында үҙәкләштереү.
- Дәүләт фабрикалары һәм етештереү ҡоралдарын арттырыу, һөрөү өсөн ерҙәр таҙартыу һәм дөйөм планда ерҙәрҙе яҡшыртыу.
- Хеҙмәттең барыһы өсөн дә мотлаҡ булыуы, сәнәғәт армиялары (бигерәк тә игенселек өсөн) ойоштороу.
- Игенселекте сәнәғәт менән берләштереү, ҡала менән ауыл араһындағы айырымлыҡтарҙы аҡрынлап бөтөрөүгә булышлыҡ итеү.
- Барлыҡ балалар өсөн йәмәғәт һәм буш тәрбиә. Балаларҙың хәҙерге формалағы фабрика хеҙмәтен бөтөрөү. Тәрбиәне матди етештереү менән бәйләп ойоштороу һ.б.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Аңлатмалар
- Төшөрмәләр
- ↑ Ҙур энциклопедик һүҙлек (Большой энциклопедический словарь)
- ↑ Философия: Энциклопедический словарь / Под ред А. А. Ивина — Москва: Гардарики, 2004. — 1074 б. — ISBN 5–8297–0050–6.
- ↑ Социализм на сайте Энциклопедии Британника
- ↑ Щ. Д. Тпнкнб. Тюйек Опнлереъ : Оепбше Срнохвеяйхе Опнейрш Х Ху Йпхрхйх
- ↑ Что такое социализм
- ↑ СО-ЛИДАРИЗМ И СОЦИА-ЛИЗМ
- ↑ *Г.Аккерман. Кто придумал слово «социализм»
- ↑ М.Туган-Барановский. Социализм как положительное учение
- ↑ В. И. Ленин. «Грозящая катастрофа и как с ней бороться» (1920).
- ↑ Шафаревич, Введение
- ↑ Шафаревич, с. 15
- ↑ Шафаревич, с. 20
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Людвиг фон Мизес Социализм. Экономический и социологический анализ = Socialism. An Economic and Sociological Analysis — -- Москва: Catallaxy, 1994. — 416 б. — ISBN ISBN 5-86366-022-8.
- Саймон Ньюком. Мыльные пузыри социализма (1890)
- Бердяев Николай Александрович. Демократия, социализм и теократия
- Александр Иосифович Зайцев Дискуссия о социализме в античности // Античность и современность : Доклады конференции Ассоциации антиковедов. Москва. 30 октября - 2 ноября 1989. — М. — С. 24—28.
- Альберт Эйнштейн Почему социализм? (1949) (англ.) На русском языке статья опубликована в журнале «Коммунист». — 1989. — № 17. — С. 96—100.
- Научный коммунизм: Словарь (1983) / Социализм
- Российские социалисты и анархисты после октября 1917 года
- Социализм без ярлыков
- Росстат: социализм неизбежен
- Социализм как историческая возможность
- И. Сталин. Анархизм и социализм.
- Хорина Г. П. Судьба социалистической идеи в России в курсе культурологии // Знание. Понимание. Умение. — 2005. — № 4. — С. 43—45.
- Кокшотт, Пол; Коттрелл, Аллин. пер. с англ. Дергунова, Ю., Жиловца, Ю., Литвак, Е., Никонова, А. К новому социализму — Москва, 2007.
- Гюстав Лебон. «Психология социализма»
- Геннадий Андреевич Зюганов. Русский социализм — ответ на русский вопрос
- Чарушников В. Д. Эпоха «развитого социализма». — М.: «Российская историография», 2012. — 102 с.
- Игорь Ростиславович Шафаревич Социализм как явление мировой истории — Москва: Советский Писатель, 1991. — ISBN 5-265-01-844-1.
- Фридрих Август фон Хайек Пагубная самонадеянность (Ошибки социализма) = Fatal Conceit — Москва: «Новости», 1992. — ISBN 5-7020-0445-0.
- Социализм: ХХІ век / под ред. И. И. Миговича. Киев, 2013.


text:
Иртән торғас та кеше яңылыҡ үҙләштерә башлай. Көн дауамында ғаилә ағзалары, күршеләре, хеҙмәттәштәре, дуҫтары, таныштары менән аралаша. Урамда китеп барғанда, туҡталышта транспорт көткәндә, магазинда сиратта торғанда кем менәндер хәбәрләшә, мөһим нәмәләр тураһында ишетә, ҡыҙыҡһына, үҙе лә белгәнен бүлешә. Юҡ-бар темаға ләстит һатып булһа ла, “аслыҡ”ты баҫа. Ҡыҫҡаһы, бер кем дә мәғлүмәтһеҙ оҙаҡ түҙә алмай.
Элек “Совет Башҡортостаны” Бөтә Союз каталогына инмәй торғайны, шуға күрә уны республиканан ситтә йәшәгәндәр алдыра алманы. Мәскәүҙә уҡығанда баҫманы һәм Йылайыр районы гәзитен В.И. Ленин исемендәге үҙәк китапханала уҡый торғайным. Ә 80-се йылдарҙа Чукоткала эшләгәндә “Совет Башҡортостаны”н ебәреп торҙолар. Шулай итеп, уны ер сигендә лә – Америкаға ҡарап ултырып уҡығаным булды тип маҡтана алам.
Аҙағыраҡ баҫма менән яҡынданыраҡ та танышырға яҙҙы: үткән быуат аҙағында дүрт-биш йыл гәзиттең үҙ хәбәрсеһе булдым.
Республиканың 15 районында был культураны тулыһынса йыйын алғандар. Әле гектарынан уртаса уңыш 12,3 центнер тәшкил итә. Стәрлетамаҡ һәм Мәләүез райондары иң юғары күрһәткескә эйә. Улар көнбағыштан 28,3 һәм 22,8 мең тонна уңыш алған.
16 октябрҙә Федерация Советы Дәүләт Думаһына “Рәсәй Федерацияһының айырым закон акттарын бөтә кандидаттарға (кандидаттар исемлегенә) ҡаршы тауыш биреүгә ҡағылышлы үҙгәрештәр индереү тураһында”ғы закон проектын тәҡдим иткәйне. Проект авторҙарының фекеренсә, яңы графа Конституция менән билдәләнгән һайлау хоҡуҡтарының тиңлеген тулыраҡ тормошҡа ашырыу, граждандарға үҙ ихтыярын анығыраҡ белдереү мөмкинлеген бирәсәк.
Был власҡа, партияларға, йәмғиәткә илдәге сәйәси көстәрҙең ҡеүәтен, кешеләрҙең кәйефен асыҡлауға булышлыҡ итәсәк. Закон проекты менән Федерация Советының рәсми сайтында танышырға һәм фекер алышыуҙа ҡатнашырға була.
— Бөгөн беҙҙә байрам!
— Кисә лә ағай һәм апайҙар килеп ҡотлағайны!
Кескәйҙәрҙең күңеле киң, бәләкәй генә йөрәктәре яҡшылыҡты ла, яманлыҡты ла берҙәй һыйҙыра ала. Шәһит Хоҙайбирҙин исемендәге 1-се республика балалар йортонда тәрбиәләнеүселәр Бөтә донъя бала көнөн бер ғаиләләй булып, йыр-моң, уйын-көлкө менән үткәрә бөгөн. Ғүмерҙә иҫтә ҡалырлыҡ сыуаҡ миҙгелдәр.... Шағир әйтмешләй, бала саҡ ҡояшы — ҡартайғас та күңелде йылытыусы алтын осор ул.
Проектты депутат Рафаэль Мәрҙәншин тәҡдим итте. Рәсәй Хөкүмәте лә был идеяны тулыһынса яҡланы.
Дәүләт Йыйылышы “Рәсәй Федерацияһында муниципаль хеҙмәт тураһында”ғы, “Аудитор эшмәкәрлеге тураһында”ғы, “Рәсәй Федерацияһы субъекттарында һәм муниципаль берәмектәрҙә контроль-иҫәп органдарын ойоштороу һәм уларҙың эшмәкәрлегенең дөйөм принциптары тураһында”ғы федераль закондарҙа коррупцияға юл ҡуйған факторҙы тапҡан.
Суд рәйесе ярҙамсыһы Елена Макушина ошо хаҡта хәбәр итте. Михаил Тарасенко тәүге тапҡыр был вазифаға 2007 йылда тәғәйенләнгәйне, артабан да ул вазифаһын башҡарыуҙы дауам итәсәк.


text:
Республикала иң яҡшы 10 комбайнсыға автомобиль тапшырыла
ӨФӨ, 2016 йыл, 5 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Урып йыйыу кампанияһы йомғаҡтары буйынса Башҡортостандың иң яҡшы 10 комбайнсыһы автомобиль менән бүләкләнә. Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Ирек Мөхәмәтдинов журналистарға белдереүенсә, улар үҙебеҙҙә етештерелгән «Нива» һәм «Лада Гранта» автомобилдәре буласаҡ.
«Райондарҙа ашлыҡтың уңышы төрлөсә булғанлыҡтан, иң яҡшы комбайнсыларҙы баһалағанда тәү сиратта һуғылған ашлыҡ күләменә түгел, һуғылған майҙанға иғтибар итәсәкбеҙ», — тине вице-премьер.
Бөгөнгә йылдың иң яҡшы комбайнсылары исемлегендә Саҡмағош, Стәрлетамаҡ, Әлшәй, Ҡырмыҫҡалы, Тәтешле, Шишмә һәм Бәләбәй райондары вәкилдәре бар.
«Башинформ» агентлығы хәбәр иткәнсә, «Баҫыу көнө-2016» республика семинар-кәңәшмәһендә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов иң яҡшы комбайнсыларҙы бүләкләргә тәҡдим итте. Сара 21-23 июлдә Стәрлетамаҡ районында уҙҙы.


text:
- Подробности
- Просмотров: 252
МЕТАЛҺЫҘЛАШТЫРЫУ н е ф т ь с е й м а л д а р ы н, составында күберәк ванадий, тимер һәм никель булған металлы берләшмәләрҙән таҙартыу. М. м‑н бер үк ваҡытта нефттең ҡалдыҡ фракцияларын (гудрон, мазут) азот һәм көкөрт булған берләшмәләрҙән, асфальтлы‑ыҫмалалы матдәләрҙән таҙартыу башҡарыла. Составында асфальтлы‑ыҫмалалы матдәләр һәм ауыр металдар (таҙартылған продуктта металдың кимәле 5—10 г/т тиклем кәмей) күп булған нефттең ҡалдыҡ фракцияларын эшкәртеү өсөн сольвентлы (сеймалды углеводород эретмә м‑н эшкәртеү; ҡара: Асфальтһыҙлаштырыу), термоконтактлы (тимер мәғдәненән, тәбиғи цеолит һәм күмерҙән торған ҡаты контактты сеймал ҡатнашмаһы м‑н 480—520°С тиклем йылытыу) М., нефттең аҙ металлы (15—80 г/т) юғары т‑рала ҡайнаған фракцияларын таҙартыу, 360—540°С тиклем ҡайнаған вакуум дистилляттарҙы таҙартыу өсөн гидрометалһыҙлаштырыу (сеймалды 20 МПа баҫымда һәм 360—450°С т‑рала алюмокобальт‑ һәм алюмоникельмолибден катализаторҙарының стационар ҡатламында водород м‑н эшкәртеү) айырыла. М. ярым фабрикаттарҙың һәм тауар продукцияларының сифатын яҡшыртыуға, каталитик крекинг катализаторҙарының хеҙмәт итеү ваҡытын һ.б. арттырыуға булышлыҡ итә. 20 б. 70‑се йй. алып Нефтехимия эшкәртеү ин‑тында һәм ӨДНТУ‑ла нефттең ҡалдыҡ фракцияларын М. төрлө технологияларын эшләү б‑са тикшеренеүҙәр алып барыла. Көкөртлө мазуттарҙы һәм гудрондарҙы сольвентлы һәм термоконтактлы М. (сеймалды ауыр металдарҙан 95%‑ҡа һәм асфальтлы‑ыҫмалалы матдәләрҙән 100%‑ҡа тиклем таҙартыу), вакуум дистилляттарын, гудрондың бензинлы һәм бутанлы деасфальтизаттарын гидрометалһыҙлаштырыу (металдарҙан таҙартыу кимәле 90%, көкөрт берләшмәләренән — 70—80% һәм азоттыҡынан 85—90% тиклем тәшкил итә) процестары эшләнә, улар 80—90‑сы йй. башында Башҡ‑н нефть эшкәртеү__ҒТИ (Г.А.Берг, Р.Б.Вәлитов, У.Б.Имашев, Э.Ғ.Теләшев, С.Ғ.Хәбибуллин) һәм Грозный ҒТИ тәжрибә з‑дтарының пилот ҡулайламаларында, ш. уҡ “Уфанефтехим” ААЙ сәнәғәте ҡулайламаларында һынауҙар үтә.
Әҙәб.: Б е р г Г.А., Х а б и б у л л и н С.Г. Каталитическое гидрооблагораживание нефтяных остатков. Л., 1986; Деметаллизация нефтей и нефтепродуктов. М., 1993.
И.Р.Хәйрудинов
Тәрж. Ф.А.Ғималова


text:
Тел байлығы йәки Ҡәйнә менән теща араһында айырма бармы?
Ә бит ныҡлабыраҡ уйлап ҡараһаң, ҡасандыр телебеҙҙә бер сит һүҙ ҙә булмаған, нимәнелер аңлатыу ѳсѳн дә һүҙ тапмай, башҡа милләттекен ҡулланмағандар. Бѳгөнгѳ телмәребеҙгә ҡолаҡ һалһаң, ябай ғына кешеләрҙең түгел, белемле, етәксе урындарҙа эшләгәндәрҙең дә фекерен аңлата алмай, күберәк рус телен ҡулланыуын күрәһең. Быға ваҡ нәмә, ғәҙәти күренеш тип ҡарауыбыҙ арҡаһында телмәребеҙ ҙә сүпләнгәндән-сүпләнә бара. Шул арҡала наверное, может, если, например, тогда, значит, все, или кеүек һүҙҙәрҙең сит һүҙҙәр булыуын, уларҙың башҡортса бѳтѳнләй икенсе тѳрлѳ яңғырауын уйлап та бирмәйбеҙ. Элегерәк үҙләштерелгән һүҙҙәрҙең телебеҙгә инеп, нығынып китеүен аңларға ла була, сөнки заман алға барған һайын техника ла үҫешкән, тормош шарттары ла яҡшыра барған. Шул арҡала яңы һүҙҙәр ҙә уйлап сығарырға кәрәк булған. Бѳгѳн телебеҙ аралашыу, фекер аңлатыу өсөн һүҙҙәргә мохтажлыҡ кисермәй. Ҡайһы берәүҙәрҙең сит һүҙҙәрҙе йыш ҡулланыуы, уларҙың тормошобоҙға кѳндән-кѳн нығыраҡ үтеп инеүе тѳп башҡорт һүҙҙәрен телмәребеҙҙән бѳтѳнләй ҡыҫырыҡлап сығарып, уларҙың юғалыуына ғына килтерәсәк. Бѳгѳнгѳ телмәребеҙҙе ишеткән ата-бабаларыбыҙ ни әйтергә теләгәнебеҙҙе, ни турала һүҙ алып барғаныбыҙҙы тѳшѳнмәй ҙә торор ине, моғайын.


text:
Газета "Йәшлек" » Махсус бит » Проблема » Страница 46
Ильнур Буранбаевтың үлеме буйынса СКП 1 февральда эш асырға мәжбүр булды
Яңылыҡтар таҫмаһы / Проблема // 10-02-2011, 19:59
Күп тапҡырҙәр гәзиттәрҙә һәм интернет-сайттарҙа, шул иҫәптән беҙҙең гәзиттә һәм сайтта, Ильнур Буранбаефтың фажиғәле һәләк булыуы тураһында яҙғандан һуң СКП РБ эш асырға мәжбүр булды. Иҫләүегеҙсә, прокуратура кешеләре үҙҙәренең сығышында хатта беҙҙең гәзиткә лә ишара яһай биреберәк ҡуйғайнылар, йәнәһе, бер ниндәй ҙә үлтереү булмаған, ҡайһы бер гәзиттәр үҙҙәрен пиарлау өсөн был мәсьәләне ҡуҙғаталар" тип. Ләкин беҙ Ильнур Буранбаевты үлтергәндәр тип бер нисектә әйтә алмайбыҙ. Уны тикшерер өсөн, иҫбатлар өсөн хөкүмәт органдары бар. Һәм был юлы ла бер фажиғәнең нисек килеп сығыуын асыҡлар өсөн эш асыу мөһимлеген аңғартабыҙ....
Шеш ҙурая...
Махсус бит / Проблема // 8-02-2011, 10:17
йәки Ябай халыҡ ниҙелер булһа ла үҙгәртеүгә өлгәшеренә ышанмай
Мәғәнәһеҙ, аяуһыҙ урыҫ бунтын күреүҙән Хоҙай һаҡлаһын. Шулай тигән бөйөк Пушкин. Әммә йылдар үтеүгә бер һорау ҙа тыуа – беҙҙең оҙа-аҡ түҙеүҙең сиге булырмы икән? Власти.нет сайтында ошо һүҙҙәр менән башланған мәҡәлә сыҡты. Һүҙ, башлыса, илдә хаҡтар артыуы, ришүәтселек, ябай граждандар өсөн белем алыу, медицина хеҙмәтләндереүе тирәләй булған уңайһыҙлыҡтар хаҡында бара. Ошолар арҡаһында илдең байтаҡ халҡы «имен ҡалыу марафоны»нда ҡатнашырға мәжбүр. Арауыҡ – оҙон, көс – самалы, күптәр финишҡа барып етмәй тәгәрәйәсәк. Ниңә бөтөнөһө лә шымған һуң? Рәсәй статистикаһы ҡасан беҙгә ҡолаҡҡа ятышлы, уңышлы һандарҙы һиҙелерлек еткерер?...
Мәғәнәһеҙ, аяуһыҙ урыҫ бунтын күреүҙән Хоҙай һаҡлаһын. Шулай тигән бөйөк Пушкин. Әммә йылдар үтеүгә бер һорау ҙа тыуа – беҙҙең оҙа-аҡ түҙеүҙең сиге булырмы икән? Власти.нет сайтында ошо һүҙҙәр менән башланған мәҡәлә сыҡты. Һүҙ, башлыса, илдә хаҡтар артыуы, ришүәтселек, ябай граждандар өсөн белем алыу, медицина хеҙмәтләндереүе тирәләй булған уңайһыҙлыҡтар хаҡында бара. Ошолар арҡаһында илдең байтаҡ халҡы «имен ҡалыу марафоны»нда ҡатнашырға мәжбүр. Арауыҡ – оҙон, көс – самалы, күптәр финишҡа барып етмәй тәгәрәйәсәк. Ниңә бөтөнөһө лә шымған һуң? Рәсәй статистикаһы ҡасан беҙгә ҡолаҡҡа ятышлы, уңышлы һандарҙы һиҙелерлек еткерер?...
Хәҡиҡәткә хаҡ юҡ
Махсус бит / Проблема // 29-01-2011, 13:43
Күптән түгел «Йәшлек» гәзитендә Сибәғәт Рахманғоловтың «Юлдар: берәүҙәргә бар, берәүҙәргә – аһ-зар» мәҡәләһен уҡығас, ҡулыма ҡәләм алмай булдыра алманым. Һүҙ унда Көйөргәҙе районының Яҡшембәт ауыл советы биләмәһенә ҡараған ауылдарға асфальт юл һалынмауы хаҡында бара. Бөтә ғәйепте автор район хакимиәте башлығына ауҙарған, йәнәһе, ул урындағы хужалыҡ рәйесен күрә алмай, шуға юлдар төҙөкләндерелмәй. Үҙ хәҡиҡәтебеҙҙе ниңәлер ана шулай йөҙ йыртыуҙан, кемгәлер бысраҡ яғыуҙар аша раҫларға маташыу күңелде ҡыра. Нимәлер эшләнмәй йәки етешһеҙлектәр бар икән, тимәк, етәксе ғәйепле. Ул нисек һәм ниндәй юлдар менән хәл итергә тейеш мәсьәләне, уныһында эшебеҙ юҡ, тик барыһы ла беҙ теләгәнсә булһын. Һүҙ ҙә юҡ, кеше елкәһендә йәшәү уйы көслө ҡайһы берәүҙәрҙә. Үҙебеҙ ҡыл ҡыбырлатмаһаҡ та, хужаларҙан күпте талап итәбеҙ түгелме?...
Ер. Ил. Тел
Махсус бит / Проблема // 29-01-2011, 12:03
Мәғәнәле һүҙҙәр. Һуңғы йылдарҙың көслө ауазы булып торалар...
Бер үк нәмәне аңлайышлы итеп ҡат-ҡат ҡабатлаһаң, ул һүҙҙәр саҡырыу ҡеүәтенә эйә була. Шул уҡ һүҙҙәрҙе мәғәнәһеҙ генә ҡабатлаһаң, улар төп йүнәлешенән тайпылып, бәҫен юғалтыуы ла ихтимал....
Бер үк нәмәне аңлайышлы итеп ҡат-ҡат ҡабатлаһаң, ул һүҙҙәр саҡырыу ҡеүәтенә эйә була. Шул уҡ һүҙҙәрҙе мәғәнәһеҙ генә ҡабатлаһаң, улар төп йүнәлешенән тайпылып, бәҫен юғалтыуы ла ихтимал....
Милләттәштәребеҙ «Ҡурай»һыҙ ҡалырмы?
Махсус бит / Проблема // 25-01-2011, 09:58
«Ҡурай» йыр-моң каналына әле күптән түгел генә гәзит уҡыусылар менән бергәләп исем һайлағайныҡ. Халыҡсанлығы менән яңы канал тиҙ арала тамашасыларҙың һөйөүен яуланы. Быны телеканал редакцияһына килгән әллә күпме хат та дәлилләй. Уны спутник буйынса Калининградтан алып Көньяҡ Сахалинға тиклем ҡарайҙар, Үзбәкстанда, Ҡаҙағстанда, Мәскәүҙә, Санкт-Петербургта, күрше өлкәләрҙә йәшәүсе милләттәштәребеҙҙең йыуанысы ул. Германиянан, Американан, Ҡытайҙан килгән хаттарҙа ла рәхмәт һүҙҙәре яңғырай. Әммә, баҡтиһәң, «Ҡурай»ҙың эштәре ул тиклем үк көйлө түгел икән. Редакциябыҙға күптән түгел генә Гәүһәр исемле инәй хат алып килде....
Бензин, тәмәке, араҡы һәм коммуналь хужалыҡ...
Махсус бит / Проблема // 15-01-2011, 11:12
Яңы йылдан һуң тиҫтәләгән яңы закон үҙ көсөнә инде. Уларҙың да ниндәйе... Халыҡтың тормошона ныҡ ҡағылған «коммуналка» тарифтары, электр энергияһы һәм транспорт. Йәғни беҙ уларға күберәк түләйәсәкбеҙ....
Түшкә миҙал тағылды ла...
Махсус бит / Проблема // 11-01-2011, 18:52
Тик «йәшел йылан» әсә исемен йотто
Өйҙә күмәкләшеп сыр-сыу килеп, ҡышҡылыҡҡа салаттар әҙерләп йөрөгәндә, кемдер ишек ҡаҡты. Күп тә үтмәй, башына төҫө уңа башлаған, әҙерәк таушалған яулыҡ ябынған ҡатындың башы күренде. Был бит үрге оста йәшәүсе Зәлифә апай. Үҙгәреп киткән. Әллә шешенеп бөткән йөҙө шулай күрһәтәме икән? Янында бәләкәс кенә, биш йәштәр самаһындағы улы ла бар....
Өйҙә күмәкләшеп сыр-сыу килеп, ҡышҡылыҡҡа салаттар әҙерләп йөрөгәндә, кемдер ишек ҡаҡты. Күп тә үтмәй, башына төҫө уңа башлаған, әҙерәк таушалған яулыҡ ябынған ҡатындың башы күренде. Был бит үрге оста йәшәүсе Зәлифә апай. Үҙгәреп киткән. Әллә шешенеп бөткән йөҙө шулай күрһәтәме икән? Янында бәләкәс кенә, биш йәштәр самаһындағы улы ла бар....
Алға-артҡа күсә сәғәт телдәре
Махсус бит / Проблема // 28-12-2010, 09:49
Яҙлы-көҙлө сәғәт телдәрен йәйге һәм ҡышҡы ваҡытҡа күсергән мәлдә халыҡтан төрлө фекерҙәр ишетергә тура килә.
Берәүҙәр ваҡыт күсереүҙе хуплаһа, икенселәр, киреһенсә, быға ризаһыҙлыҡ белдерә. Күптән түгел ваҡыт мәсьәләһе тирәһендә бәхәстәр айырыуса ҡуйырып алды. Өҫтәүенә, ҡайһы берәүҙәр Мәскәү ваҡытына күсеү тураһында ла һүҙ алып барҙы. Мәҫәлән, БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Нәжиб Йәмилев Мәскәү ваҡытына күсеү хаҡында закон проекты әҙерләгән. Әммә ул йәмәғәтселектә яҡлау тапманы....
Берәүҙәр ваҡыт күсереүҙе хуплаһа, икенселәр, киреһенсә, быға ризаһыҙлыҡ белдерә. Күптән түгел ваҡыт мәсьәләһе тирәһендә бәхәстәр айырыуса ҡуйырып алды. Өҫтәүенә, ҡайһы берәүҙәр Мәскәү ваҡытына күсеү тураһында ла һүҙ алып барҙы. Мәҫәлән, БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты Нәжиб Йәмилев Мәскәү ваҡытына күсеү хаҡында закон проекты әҙерләгән. Әммә ул йәмәғәтселектә яҡлау тапманы....
ИЛНУРҘЫ КИРЕ ҠАЙТАРЫП БУЛМАЙ
Рубрикалар / Проблема // 25-12-2010, 10:52
Донъя шулай ҡоролған – йәмғиәттә көслөләр һәм көсһөҙҙәр бар. Көслөләрҙең дә төрлөһө булыуы мөмкин, берәүҙәр – йәше олораҡ, икенселәр физик яҡтан шәберәк булыуы менән алдыра. Аҡыллылар һәм оҫта теллеләр ҙә күп. Биләгән юғары вазифаһы ла кешене башҡаларҙан өҫтөн ҡуя ала.
Тик беҙ бит көслөрәктәр генә еңеп сыға торған хайуандар һәм йыртҡыстар донъяһында йәшәмәйбеҙ. Кешелек донъяһында һәр кем мөһим һәм кәрәк. Шуға ла беҙҙең йәмғиәттә башҡалар өсөн яуап биреүсе шәхестәр, ойошмалар, башҡаларҙың именлеген булдырырға тейешле органдар, вазифалы кешеләр бар. Асылда, улар бер-береһенә бәйле, бер йүнәлештә эшләй. Шул сылбырҙың ниндәйҙер өлөшөндә ҡытыршылыҡтар сыға, сылбыр өҙөлә икән – фажиғә булырын көт тә тор.
Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университетының беренсе курсында уҡыусы Бөрйән районының Байназар ауылы егете Илнур Буранбаев вәхшилек, йәмғиәтебеҙҙә булған мәрхәмәтһеҙлек һәм «бабайлыҡ» арҡаһында яҡты донъя менән хушлаштымы? Ошо һорауға яуап тапҡы килә....
Ильнур вначале лишил себя жизни, потом повесился?
Махсус бит / Проблема // 22-12-2010, 19:55
В Уфе студент БГПУ вначале лишил себя жизни, потом повесился. Только этим, наверное, можно обьяснить, как подозреваемый в самоубийстве может лишить себя жизни в другом месте, а повесится - в другом. Иначе как можно понять свидетельство о смерти Ильнура Буранбаева, в котором черным по-белому написано: "смерть наступила" не "на месте происшествия", а "в другом месте", а "смерть произошла" - от самоубийства?! (см. рисунок) Т.е. как получается - Ильнур вначале совершил самоубийство, а потом повесился?
...
...


text:
Сентябрҙә Өфөлә Рәсәйҙә тыл эшсәндәренә иң ҙур һәйкәл асыла
ӨФӨ, 2015 йыл, 24 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
Өфөлә Рәсәйҙә тыл эшсәндәренә иң ҙур һәйкәл асыла. Ул баш ҡаланың Еңеү паркында урынлаштырыласаҡ. Стеланың бейеклеге – һигеҙ метр, ә скульптура төркөмө 5,5 метрҙан ашыу тәшкил итә.
Архитекторҙар уйлауынса, был нефтсе, игенсе, ҡорос иретеүсе, туҡыусы, эшсе, станок артында торған үҫмер һәм уның олатаһының бронза һындары буласаҡ. Һуғыш йылдарындағы бар ауырлыҡтар уларҙың иңенә төшкән. Артҡы планда Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында Башҡортостан фронтҡа оҙатҡан продукция – авиация двигателдәре, ҡорос, нефть, аҙыҡ-түлек төшөрөлгән барельеф буласаҡ.
Хәҙерге ваҡытта Химки ҡалаһы оҫтаханаһында тыл эшсәндәренең һындары ҡойола, һәйкәл ҡуйыласаҡ урында нигеҙ һалына һәм биләмә төҙөкләндерелә. Объектты тапшырыуға ике ай самаһы ҡалған. Төҙөүселәр эштәрҙе сентябрь уртаһына тамамларға ниәтләй.
Орджоникидзе районы хакимиәтендә белдереүҙәренсә, проекттың авторы — Рәсәйҙең Рәссамдар союзы рәйесе Андрей Ковальчук. Һәйкәл ҡуйыу идеяһын Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы тәҡдим иткән.


text:
Бәләбәйҙә 220 урынлыҡ балалар баҡсаһы төҙөлә
Быйыл көҙ Бәләбәйҙә бассейны булған ике ҡатлы балалар баҡсаһы сафҡа индереләсәк.
Әлеге ваҡытта Бәләбәй районында 32 мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы бар, уларға 4086 бала йөрөй. Бәләбәй районы хакимиәтенең мәғариф бүлеге начальнигы Наталья Лаврованың әйтеүенсә, әлеге мәлдә 893 бала балалар баҡсаһына сират көтә. Яңы мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы төҙөлөшө «Башҡортостан Республикаһында мәктәпкәсә белем биреү системаһын үҫтереү» айырым маҡсатлы республика программаһына ярашлы алып барыла.
Бәләбәй районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән хәбәр итеүҙәренсә, әле төҙөүселәр бинаның икенсе ҡатын ҡаплай, тәҙрә блоктары ҡуя, тышҡы йылылыҡ трассаһын монтажлай. 10 марттан һуң ҡыйығын ябыу планлаштырыла. Яңы балалар баҡсаһы 2012 йылдың дүртенсе кварталында асыласаҡ, тип көтөлә.


text:
Республикала беренсе экологик сәнәғәт майҙансығы Благовещен районында ойошторолдоФото: Таһир Фәйзуллин
Республикала беренсе экологик сәнәғәт майҙансығы Благовещен районында ойошторолдо
Республикала беренсе экологик сәнәғәт майҙансығы Благовещен районында ойошторолдоФото: Таһир Фәйзуллин
Шаршамбы, 9 июлдә, Благовещен районы хакимиәтендә башҡарма власть органдары һәм муниципаль район территорияһында урынлашҡан предприятиелар хеҙмәттәшлек һәм үҙ-ара килешеп эш итеү тураһында килешеүгә ҡул ҡуйҙылар. Хакимиәт башлығы Фәрит Фазылов һәм биш эре предприятие вәкилдәре раҫлаған документтың маҡсаты – экологик мәсьәләләрҙе хәл итеү һәм халыҡтың йәшәү сифатын яҡшыртыу, Благовещен районы халҡын әүҙем социаль тормошҡа йәлеп итеү, уңайлы тирә-яҡ мөхиткә граждандарҙың хоҡуҡтарын ғәмәлгә индереү өлкәһендә граждандарҙың әүҙемлеген арттырыу буйынса инициативаларҙы ғәмәлгә ашырғанда яҡтарҙың үҙ-ара эш итеүе һәм хеҙмәттәшлеге.
Благовещендың «Панорама» гәзите хеҙмәткәре Таһир Фәйзуллин хәбәр итеүенсә, бындай килешеүҙе әҙерләргә ағымдағы йылдың майында Благовещендың «Полиэф» заводында үткән БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың экологик ҡануниәтте камиллаштырыу буйынса эшсе төркөм ултырышында тәҡдим иттеләр.
Парламентарийҙар эшкә әүҙем ҡушылды һәм ай ярымдан Рөстәм Мусабировтың һәм Владислав Кузнецовтың тәҡдиме аныҡ килешеү формаһын тапты.
Артабан, БР Дәүләт Йыйылышының Аграр мәсьәләләр, экология һәм тәбиғәтте файҙаланыу буйынса комитет рәйесе урынбаҫары Руфина Шағапова билдәләүенсә, депутаттар был креатив проектты бойомға ашырыуҙың координаторҙары сифатында сығыш яһаясаҡ.


text:
Кесаҙна ҡала халҡын сираттағы вакансиялар йәрминкәһе көтә
Кесаҙна, 10 ноябрҙә, Өфөнөң халыҡ мәшғүллеге үҙәгендә вакансиялар йәрминкәһе үтәсәк. Унда коммуналь, социаль һәм персональ хеҙмәттәр күрһәтеү менән шөғөлләнгән предприятиеларҙың ҡатнашыуы көтөлә.
— Был төрлө пландағы йәрминкә буласаҡ, сөнки унда баш ҡаланың коммуналь һәм социаль хеҙмәттәре лә, кадрҙар агентлыҡтары ла, шулай уҡ күп һанлы дәүләт ҡарамағында булмаған предприятиелар, шул иҫәптән бөҙрәханалар һәм ҡунаҡханалар ҙа ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, вакансиялар, күп буласаҡ. Шуға ла бындай йәрминкәләр һәр ваҡыт 600-ҙән 800-гә тиклем кешене йыя, — тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына Өфөнөң Халыҡ мәшғүллеге үҙәгенең предприятиелар менән бәйләнештәр бүлеге начальнигы Ирина Турчина.


text:
Башҡортостан юлсылары 2011 йылда Рәсәй ҡаҙнаһын 20 миллион һумға тулыландырған
2011 йылдағы эшмәкәрлеге йомғаҡтары буйынса Башҡортостан юлсылары федераль ҡаҙнаға 20 миллион һум аҡса күсергән. Юл япмаһына зыянды ҡаплау сифатында ауыр йөк машиналары хужаларынан килгән средстволар төп табыш сығанағы булған.
Федераль юл агентлығының «Һамар – Өфө – Силәбе» автомобиль магистрале идаралығы начальнигы вазифаһын башҡарыусы Радмир Ваһаповтың әйтеүенсә, автомобиль юлдарына ауыр транспорт килтергән зыянды ҡаплау иҫәбенә былтыр 10,5 млн һум аҡса күскән. Тағы ла 4,5 млн һум традицион яҙғы хәрәкәтте сикләү ғәмәлдә булған осорҙа юл йөрөүгә рәхсәт ҡағыҙы алыуға дәүләт пошлинаһы түләү арҡаһында йыйылған.
— Рәхсәт ҡағыҙҙары биреү – Идаралыҡ функцияһының береһе, беҙ түләүле нигеҙҙә күрһәткән дәүләт хеҙмәте, — тип аңлатты Радмир Ваһапов.
Ҡалған биш млн һум иһә – подряд ойошмаларының дәүләт контракттары буйынса йөкләмәләрен үтәмәгән өсөн түләгән штрафтары.
Идаралыҡ начальнигы вазафаһын башҡарыусының хәбәр итеүенсә, быйыл Башҡортостандағы федераль трасса участкаларында яҙғы юл өҙөклөгө осоронда юл япмаһын һаҡлау маҡсатында билдәләнеүсе юл йөрөүҙе сикләү 1-нән 30 апрелгә тиклем ғәмәлдә буласаҡ. Ә 20 майҙан 31 авгусҡа тиклем Рәсәйҙә 32 градустан эҫе булғанда ауыр йөк машиналарына юл йөрөү тыйыласаҡ.


text:
Рәсүл Сәғитов:
– Ил, республика, ҡалалар, ауылдар, урамдар, хатта йорттар, һәр беребеҙ – байрам рухындабыҙ был көндәрҙә. Бөйөк Еңеүҙең сираттағы йыллығы алдында булыуыбыҙ донъябыҙҙы яҡтырта, кәйефебеҙҙе яҡшырта, күңелдәрҙе сафландыра. Кешелек тарихындағы бындай оло ваҡиғалар, хәлдәр, боролош-үҙгәрештәр, ғәжәп, ваҡыт үткән һайын тоноҡланмай, ә, киреһенсә, сағыулана, баҙыҡлана ғына, вағы онотолоп, мөһиме алға сыға. Нисә-нисәмә миллион кеше ғүмеренең ныҡ иртә өҙөлөүенә, тотош ҡитға тиерлек емерек хәлгә килеүгә сәбәпсе Бөйөк Ватан һуғышының 73 йыллығын билдәләү ҙә – шундай бер үр ул. Ҡайһы саҡ Ватан тарихын белеп еткермәгәне, унан да бигерәк, ғорурланмауы өсөн шелтәләнеүсән йәш быуын да был көндәрҙә, ана – бөтөнләй икенсе. Белә ул. Ғорурлана ла. Тик, бәлки, өлкәндәрсә, тышҡа сығарып, тү...


text:
- Подробности
- Просмотров: 246
МЕТАЛЛ КОМПЛЕКСЛЫ КАТАЛИЗ, металдарҙың комплекслы берләшмәләре м‑н катализ (башлыса, күсемле). Металл комплекстар м‑н субстрат молекулалар комплексын барлыҡҡа килтерә, координация өлкәһендә улар йоғонто яһаған өлөшсәләр м‑н яҡын була. Үҙәк атом катализаторы булған субстрат молекулаларҙың комплексы барлыҡҡа килеүе арҡаһында химик бәйләнеш көсһөҙләнә һәм улар өҙөлгән саҡта активлаштырыу энергияһы кәмей, металл комплексына ингән субстрат молекулаларҙың акцептор йәки донор сифаты көсәйә, ҡайһы бер элементар реакцияларҙың (мәҫ., окисланған ҡушылыу һәм кире тарҡалыу) молекуляр орбиталдәренең симметрияһы б‑са тыйыуҙы алыу, металл комплекстың координация өлкәһендә күп электронлы окисланыу‑ҡайтарылыу реакцияһына инеү мөмкинлеге тыуа. М.к.к. гомоген һәм гетероген төрҙәрен айыралар. Ҡайһы бер осраҡтарҙа М.к.к. кофакторҙар сифатында металл иондары булған ферменттарҙың хәрәкәт итеү механизмына оҡшаш. Металл комплекс нигеҙендәге катализаторҙарҙы гидрирлау, изомерлаштырыу, олигомерлаштырыу, полимерлашыу, олефиндарҙы, ацетилендарҙы карбонирлау һәм метатезислау, олефиндарҙы окислау (мәҫ., этиленды ацетальдегидҡа), метанолды уксус кислотаһына карбонирлау, алкилароматик углеводородтарҙы окислау һ.б. өсөн ҡулланалар. Башҡортостанда 20 б. 70‑се йй. башында С.Р.Рафиҡов инициативаһы м‑н һәм Ю.Б.Монаков етәкс. эйәртеүле диендарҙы ионлы‑координациялы полимерлаштырыуҙа М.к.к. ҡулланыу б‑са тикшеренеүҙәр башлана. Стереорегуляр каучукты етештереү сәнәғәте өсөн юғары алюминорганик берләшмәләр м‑н модифицирланған комплекслы титан һәм ванадийҙан торған катализаторҙар эшләнә. Г.А.Толстиков етәкс. туйындырылмаған һәм төрлө атомлы берләшмәләрҙең гидроперекислы окисланыуы, ш. уҡ эйәртеүле диендарҙы олигомерлаштырыу өсөн М.к.к. ҡулланыу б‑са тикшеренеүҙәр башлана; В.П.Юрьев тарафынан олефиндарҙы һәм диендарҙы гидросилирлау һәм гидрогермелирлау реакцияһында М.к.к. ҡулланыу б‑са тикшеренеүҙәр үткәрелә; У.М.Джемилев етәкс. — М.к.к. марганец, баҡыр, палладий, титан, цирконий һ.б. берләшмәләр нигеҙендә эйәртеүле һыҙыҡлы һәм циклик олигомерлаштырыу, хәрәкәтсән водород атомы булған берләшмәләрҙе (аминдар, гетероолефиндар) гетероцикллау һәм теломеризациялау, гетероциклдар һәм полициклик көсөргәнешле углеводородтарҙы синтезлау б‑са тикшеренеүҙәр үткәрелә. Олефин һәм ацетилендарҙы этилмагнирлау һәм цикллы металлирлау каталитик реакциялары асыла (ҡара: Джемилев реакцияһы). 90‑сы йй. алып Органик химия ин‑тында (Монаков һ.б.) эйәртеүле диендарҙы ионлы‑координациялы полимерлашыу, винил мономерҙарҙы күсемле һәм ерҙә һирәк элементтар металл комплексы тәьҫирендә комплекслы‑радикал полимерлашыу процестары барышында структураны һәм актив үҙәктәр формалашыу механизмын өйрәнеү алып барыла. Диендарҙың полимерлашыу реакцияһында М.к.к. күп үҙәкле механизмы теорияһы тәҡдим ителә һәм эксперименталь яҡтан иҫбат ителә. Нефтехимия һәм катализ ин‑тында Джемилев етәкс. кластерлы углеводородтар, бәләкәй, урта һәм макрометалл цикллы күсемһеҙ металдар химияһы исемле яңы ғилми йүнәлештең үҫеүенә нигеҙ һалған тикшеренеүҙәр дауам ителә. Тикшеренеүҙәр нигеҙендә селектив циклодимеризациялау, циклотримеризациялау һәм эйәртеүле диендарҙы винилициклогексендарға, 1,5‑циклооктадиендарға, 1,5,9‑цис‑, 1,5,9‑транс‑циклододекатриендарға тура соолигомеризациялау, катализаторҙар алыу, түбән һәм юғары модулле цеолиттар синтезы, олефиндарҙы гидрирлау һәм дегидрирлау өсөн гетероген тимер, никель һәм хромлы катализаторҙар, медицина һәм а.х. өсөн препараттар, майҙар, мотор майҙары өсөн присадкалар, ҡатмарлы профилле металл изделиеларҙы штамплау өсөн майлағыс‑һыуытыусы шыйыҡсалар, экстрагенттар, флокулянттар, фенол антиоксиданттары, махсус техника өсөн продукттар алыу технологияһы булдырыла. Шулай уҡ Джемилев етәкс. туйындырылмаған берләшмәләрҙе цикллы металлирлау өсөн алюминий, индий, магний һ.б. алкил сығарылмалары ярҙамында М.к.к. ҡулланыу б‑са эштәр башҡарыла.
У.М.Джемилев
Тәрж. Н.Д.Искужина


text:
- Подробности
- Просмотров: 290
МЕТРОЛОГИЯ (гр. meјtron — үлсәү һәм …логия), үлсәүҙәр, уларҙың берҙәмлеген тәьмин итеү ысулдары һәм саралары, талап ителгән теүәллеккә өлгәшеү алымдары т‑дағы фән. 3 бүлекте үҙ эсенә ала: теоретик, закон сығарыу һәм практик (ғәмәли). Теоретик М. берәмектәр системаһын, эталондарҙы, үлсәү һөҙөмтәләрен эшкәртеү, үлсәү яңылышлыҡтарын баһалау методикаларын һ.б. эшләй һәм камиллаштыра. Закон сығарыу М. физик дәүмәлдәрҙе, эталондарҙы, үлсәү ысулдарын һәм сараларын ҡулланыу б‑са мотлаҡ булған техник һәм ғәмәли талаптарҙы билдәләй. Ғәмәли М. теоретик М. һәм закон сығарыу М. асыштарын ҡуллана. Физик дәүмәлдәрҙең бөтә (механик, электр, йылылыҡ һ.б.) берәмектәре, үлсәүҙәрҙең берҙәмлеген тәьмин итеү һәм теләһә ниндәй изделиеның йәшәү циклының бөтә этаптарында метрологик тәьмин итеүҙе ойоштороу саралары һәм ысулдары М. объекттары булып тора. 1902 й. Өфөлә ауырлыҡ, оҙонлоҡ һәм күләм үлсәмдәрен күҙәткән тәүге метрология хеҙмәте ойошторола. 1926—31 йй. урыҫ үлсәмдәрен һәм үлсәүҙәрен берҙәм халыҡ‑ара үлсәмдәргә һәм үлсәүҙәргә алмаштырыуға бәйле Өфө тау ҡорамалдары з‑дында (1933—46; ҡара: “Горнас”) метрик үлсәүҙәр һәм герҙәр сығарыла башлай. М. хеҙмәтенә респ. 1926 й. алып БАССР Эске эштәр ХК‑ның үлсәмдәр һәм үлсәүҙәр бүлеге, 1939 й. — БАССР ХКС‑ы эргәһендәге үлсәмдәр һәм үлсәү приборҙары б‑са ком‑т идаралығы, 1955 й. — БАССР МС‑ы эргәһендәге Стандарттар, үлсәмдәр һәм үлсәү приборҙары ком‑ты, 1956 й. — Үлсәү техникаһы б‑са Башҡ‑н дәүләт лаб., 1967 й. — Стандарттарға һәм үлсәү техникаһына дәүләт күҙәтеүе Башҡ‑н (1975 й. — Башҡ‑н өлкә‑ара) лаб., 1977 й. — Рәсәй дәүләт стандартының Башҡ‑н стандартлау һәм метрология үҙәге, 1993 й. башлап Өфөләге Стандартлау, метрология һәм сертификациялау үҙәге һәм уның Стәрлетамаҡ, Октябрьский, Нефтекама, Белорет ҡҡ. филиалдары етәкселек итә. 50‑се йй. алып геофизика эштәре өсөн үлсәү приборҙарын “Геофизприбор” ДУП‑ы, “Геофизика” ғилми‑производство фирмаһы ААЙ, ауыш йүнәлешле скважиналарҙы быраулау өсөн — “Пилот” техник системалар ҒТИ, медицина өсөн — Салауат оптика‑механика заводы, сауҙа өсөн (ҡара: Үлсәү) — Иглин үлсәү заводы уйлап таба һәм эшләп сығара. 70‑се йй. алып “Нефтеавтоматика” ААЙ РФ нефть сәнәғәте метрология хеҙмәтенең баш ойошмаһы булып тора, унда метрология һәм метрологик тәьмин итеү, ш. иҫ. нефтте һәм нефть продукттарын иҫәпкә алыуҙа ҡулланылған үлсәү системалары б-са ғилми‑тикшеренеү эштәре, үлсәү сараларын тикшереү һ.б. алып барыла. 1974— 80 йй. ӨАИ‑ла А.И.Заико етәкс. үлсәүҙәге яңылышлыҡтарҙы билдәләүҙең комплекслы юлдары уйлап сығарылған, теүәллекте күтәреү ысулдары, үлсәү сараларын тикшереү алымдары табылған. 90‑сы йй. башынан ӨДНТУ‑ла Ә.Х.Мөхәмәтйәнов етәкс. стандарт өлгөләр нигеҙендә нефттең һәм нефть продукттарының составын һәм үҙенсәлектәрен үлсәп билдәләүҙең метрологик берҙәмлеген тәьмин итеү өлкәһендә тикшеренеүҙәр үткәрелә һәм тармаҡ‑ара “ИНТЕГРСО” ҒПБ ойошторола. “Нефтемаш” ААЙ‑нда нефть һәм нефть продукттарын иҫәпкә алыу өсөн төрлө узелдарҙағы шыйыҡлыҡ счётчиктарын тикшереү өсөн турбопоршенле стационар ТПУ‑100, ТПУ‑280, ТПУ‑500 ҡулайламалары һәм күсмә ҡулайламалар сығарыла. Шулай уҡ ҡара: Традицион башҡорт үлсәмдәре.
А.И.Заико, А.А.Сорокин
Тәрж. Р.Ғ.Ғилманов


text:
Башҡортостан делегацияһы Ҡытайҙың эшлекле даирәһен төбәктең инвестиция потенциалы менән таныштыра Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
Башҡортостан делегацияһы Ҡытайҙың эшлекле даирәһен төбәктең инвестиция потенциалы менән таныштыра
Башҡортостан делегацияһы Ҡытайҙың эшлекле даирәһен төбәктең инвестиция потенциалы менән таныштыра Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2018 йыл, 24 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Башҡортостан делегацияһының Ҡытай Халыҡ Республикаһына сәфәре башланды. Рәсми делегацияға Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, республика Хөкүмәте Аппараты етәксеһе Илшат Тажетдинов инә.
Делегация сәфәренең тәүге көнө Ҡытайҙағы «SinomaGroup» милли сәнәғәт корпорацияһы вәкилдәре менән осрашыуҙарҙан башланды. Компания – цемент сәнәғәте өсөн ҡорамалдар етештереү һәм инжиниринг, проект ҡарарҙар әҙерләү буйынса донъя лидерҙарының береһе.
Тяньцзинь цемент сәнәғәте проект-тикшеренеү институты корпорацияһының структура бүлеге вице-президенты Сун Дзинлян әфәнде менән осрашыу барышында Салауат районында цемент заводы төҙөү буйынса өҫтөнлөклө инвестиция проектын тормошҡа ашырыуҙа файҙаланырға күҙалланған технологик һәм инжиниринг ҡарарҙар тикшерелде. Проект-смета документтарын Рәсәй шарттарына яраҡлаштырыу мәсьәләләре өйрәнелде.
Дөйөм инвестиция күләме 11 миллиард һумдан ашыу тәшкил итәсәк. Заводтың проект ҡеүәте – тәүлегенә 5000 тонна клинкер. Сеймал Мөрсәлим эзбизташ ятҡылығынан килтереләсәк. Проект нигеҙендә – технологик, энергетик файҙалы һәм экологик етештереү урыны булдырырға мөмкинлек биргән цементты «ҡоро» алым менән етештереү буйынса яңы техноголик платформа. Тәбиғәтте һаҡлау ҡануниәте талаптарын етди үтәүгә айырым иғтибар бүленә. Етештереүҙең технологик процесын тирә-яҡ мөхиткә һәм урындағы халыҡҡа зыян килтермәйенсә ябыҡ схема буйынса төҙөү күҙаллана.
Республиканың төньяҡ-көнсығыш райондарын социаль-иҡтисади үҫтереү комплекслы программаһы өсөн яуаплы Премьер-министр урынбаҫары Илшат Тажетдинов һүҙҙәренсә, 250-нән ашыу эш урыны булдырыласаҡ. Айырым этаптарҙа урындағы бизнесты йәлеп итеү, урындағы төҙөлөш материалдарын файҙаланыу күҙ уңында тотола.
Киләһе осрашыу цемент етештереү өсөн сәнәғәт ҡорамалдары сығарған корпорация заводында үтте, тип хәбәр иттеләр Башҡортостан Хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәтендә. Предприятие Ҡытай Халыҡ Республикаһының иң яҡшы тәжрибәһен һәм алдынғы ҡаҙаныштарын ашырған.
Сәфәрҙең артабанғы көндәрендә Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры етәксеһе Рөстәм Мәрҙәнов етәкселегендә делегация Сычуань провинцияһының эшлекле даирәһен республиканың иҡтисади һәм инвестиция потенциалы менән таныштыра. Провинция губернаторы, ҡала мэры Лэшань менән бер нисә осрашыу була. Ойошма тәжрибәһе һәм «TianfuWindows» зонаһы миҫалында юғары технологик кластерҙар эше менән таныштырыу планлаштырыла.
Белешмә. «Sinoma Group» корпорацияһына 70-ләгән бүлексә һәм холдинг компанияһы инә. Уның технологик һәм инжиниринг ҡарарҙарын Европала, Көньяҡ Америкала, Африкала, Урта Көнсығышта һәм Советтан һуңғы киңлек биләмәлендә файҙаланалар. Рәсәйҙә Тяньцзинь цемент сәнәғәте проект-тикшеренеү институты корпорацияның бүлексәһе менән Тула, Калуга һәм Рязань өлкәләрендә цемент заводтары төҙөү буйынса проекттар уңышлы ғәмәлгә ашырылған.
http://www.bashinform.ru/news/1148892-delegatsiya-bashkirii-predstavlyaet-investitsionnyy-potentsial-regiona-delovym-krugam-kitaya/


text:
2011 йылдағы һайлауҙы яҡтыртыу конкурсында 46 киң мәғлүмәт сараһы ҡатнашҡан
БР Үҙәк һайлау комиссияһы ағзаларынан һәм республика журналистарының ижади берекмәһе вәкилдәренән торған БР Үҙәк һайлау комиссияһының конкурс комиссияһы 2011 йылда Башҡортостанда һайлау кампанияларын әҙерләү һәм уны үткәреүҙе яҡтыртҡан журналистар эштәре һәм автор материалдары конкурсына йомғаҡ яһаны.
Конкурсҡа 46 матбуғат һәм электрон киң мәғлүмәт сараларынан материалдар тәҡдим ителгәйне. Бәйгелә республика, ҡала һәм район гәзиттәре, «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, «Башҡортостан» теерадиокомпанияһы һәм муниципаль студиялар редакциялары һәм журналистары ҡатнашты.
Тапшырылған эштәрҙе ентекле тикшергәндән һуң комиссия ағзалары призлы урындар биреү өсөн иң яҡшы редакцияларҙы атаны. Киләһе аҙнала конкурс комиссияһының ҡарары БР Үҙәк һайлау комиссияһы ултырышында раҫланғандан һуң, еңеүселәрҙе бүләкләү тантанаһы үткәреләсәк. Иң сағыу һәм ҡыҙыҡлы материал өсөн айырым журналистар махсус премия менән бүләкләнәсәк.


text:
Тәртип һәм милек һағында
Ведомствонан тыш һаҡ хеҙмәте 65 йыллыҡ юбилейын билдәләй. Был хеҙмәт бынан 300 йыл тирәһе элек барлыҡҡа килгән. Ошо ваҡыт эсендә барған үҙгәрештәр, реформаларҙың Белоретта нисек үтеүе тураһында Ведомствонан тыш һаҡ бүлегенә 2009 йылдан алып етәкселек иткән Илдус КӘШБИЕВ менән әңгәмәләштек.
► Илдус Әғләм улы, был хеҙмәт нисек барлыҡҡа килгән?
- Белорет ҡалаһында Ведомствонан тыш һаҡ хеҙмәте барлыҡҡа килгәнгә тиклем һәр ведомствоның үҙ һағы була. Был ойошманы камиллаштырырға, техник яҡтан үҫтерергә мѳмкинлек бирмәй. Ҡаланың Ведомствонан тыш һағы 1952 йылдың 29 октябрендә булдырыла. Бүлексә начальнигы итеп ѳлкән лейтенант В. В. Кащеев тәғәйенләнә. 1961 йылда Тирлән, Ломовкала, 1964-65 йылдарҙа Ҡағы, Үрге Әүжәндә һаҡ подразделениелары асыла. 1978 йылда бүлексә Белорет эске эштәр бүлеге ҡарамағындағы Ведомствонан тыш һаҡ бүлеге итеп үҙгәртелә.
► 65 йыл эсендә Һеҙҙең хеҙмәт ниндәй үҙгәрештәр кисерҙе?
- Был йылдарҙа ул ябай ҡарауыл һағынан бѳтә тѳр милектең именлеген тәьмин иткән ҡеүәтле инженер- техник, хәрбиләштерелгән хеҙмәткә әүерелде.
► Былтыр Ведомствонан тыш һаҡ Эске эштәр министрлығы составынан сыҡты һәм Милли Гвардия Ғәскәрҙәре составына инде. Был эшегеҙгә тәьҫир иттеме?
- Был эш әле тамамланмаған, программа 2019 йылға тиклем иҫәпләнгән. Үҙгәрештәр булыуға ҡарамаҫтан, бурыстар шул уҡ ҡалды. Ведомствобыҙҙың тѳп эше – 400-ҙән ашыу объектты, граждандарҙың фатирҙарын, автомобилдәрен һәм милкен һаҡлау. Беҙҙең хеҙмәткәрҙәр шулай уҡ ҡалала йәмәғәт тәртибен һаҡлау, ғәҙәттән тыш хәл режимын тәьмин итеү бурыстарын да үтәй. Дүрт экипаж тәүлек әйләнәһенә дежур итә.


text:
Бѳркѳттәр таҙа мѳхитте үҙ итәБашҡортостандың Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығы Тирә-яҡ мѳхитте һаҡлау йылы эмблемаһы һәм слоганының иң яҡшы проектын билдәләү буйынса республика конкурсына йомғаҡ яһаны....
13 һаны бәхетһеҙме?Ә йондоҙнамә буйынса 2013 - уңышлы йыл Йылан йылы 2013 йылдың 10 февраленән башланып, 2014 йылдың 31 ғинуарында үҙенең хоҡуҡтарын Йылҡы йылына тапшырыр. Йыл төрлө мәғәнәле ваҡиғаларға бай булыр. Финанс операциялары, инвестиция, инновациялар өсөн уңайлы, әммә сабырлыҡ кәрәк буласаҡ. Йылан йылында еңел еңеүҙәр көтмәгеҙ, бәхет тик иң түҙемле һәм ныҡыштарға ғына йылмайыр. Fинуар, май, август һәм сентябрҙә катаклизмдар, авариялар булыуы ихтимал. Һаҡ һәм иғтибарлы булығыҙ. Февраль, июнь һәм октябрь, киреһенсә, йылдың иң яҡшы айҙары. Планлаштырыу, уны тормошҡа ашырыу, ғаилә ҡороу һәм мөһим...
УЙЫНДАРҘур ҡағыҙ битенә танауһыҙ Ҡыш бабай һүрәтен эшләргә. Пластилиндан айырым танау яһарға. Балалар күҙҙәре бәйләнгән килеш танауҙы урынына ҡуйырға тейеш. Һәр кемгә лә был уйын оҡшарға тейеш....
Мин ышанам таңдарғаКүпме таңдар һѳйѳп уяттылар, Тѳндәр булып ғашиҡ иттеләр. Айҙар, йылдар бер-бер артлы Ҡайып-ҡайып һырҙар һалдылар....
КѳләмәстәрБер ир дуҫынан: - Башыңды бәйләп ҡуйғанһың нимә булды? - Оса торған тәрилкәгә бәрелдем. - Ҡайҙа-а-а??? - Әллә ҡайҙа түгел, үҙ ѳйѳмдә....
Үҙемдең туғандарымӘллә кемдәр кеүек, тиҙәр Беҙҙең затты күргәндәр Ут сәсрәтеп торғандары Үҙемдең туғандарым....
Һуңлап ҡына килгән Яңы йылҒәбиттәрҙең ҡаланан ауылға күсеп килеп йәшәй башлауҙарына ѳс кенә йыл әле. Ата-әсәһенән ҡалған иҫке ѳйҙѳ һүтеп, кирбестән бынамын итеп йорт һалып алдылар. - Ошондай ожмахта ла йәшәр кѳн бар икән. 40 йыл ҡала һауаһын һуланыҡ. Хәҙер рәхәтләнеп сығып күккә ҡарап тораһың, ниндәй һиләүәт! - ти Ғәбит һәм ҡурайын алып һыҙҙырып ебәрә. - Ҡала ѳйѳндә ошолайтып уйнап ҡара, хәҙер стенаға туҡылдатырҙар. Ҡыҙыҡай ҙа бейергә ярата, бында килһә, туйғансы тыпылдатып бейеп ала....
Юлдар ҙа, уйҙар ҙа, теләктәр ҙә бер2012 йыл да үҙенең шатлыҡтары, ѳмѳттәре, аяныстары, ғәҙелһеҙлектәре менән тарих тѳпкѳлѳндә ҡала. Бик күптәр Яңы йылға ҙур ѳмѳттәр бағлай. Һәм һәр осраҡта барлыҡ уй-ниәттәрҙе шәхси мәнфәғәттәр менән генә бәйләп ҡарау дѳрѳҫ булмаҫ, сѳнки һәр фекерле кеше үткән йылға йомғаҡ яһап, Яңы йылға аяҡ баҫҡанда донъялағы милләт яҙмышы, сәйәсәт үҙгәрештәре тураһында уйлана....
Сосновкала хоккей ҡабы асылдыСермән, Абҙаҡ, Инйәр, Тирлән, Ломовка, Тимер юл ауылдарында хоккей ҡаптары (коробка) эшләүе, хоккей командалары булыуы һәр кемебеҙгә мәғлүм. Ошо кѳндәрҙә был исемлеккә Сосновка ауылы ла ѳҫтәлде - үткән шәмбелә ауыл хакимиәте бинаһы алдында хаккей ҡабы асыу тантанаһы үтте. Сара ҙур байрамға әйләнде, мәҙәниәт хеҙмәткәрҙәре концерт бүләк итте....
Уйын һѳҙѳмтәле бараБыл кѳндәрҙә Ѳфѳнѳң боҙ майҙандары гѳр килеп тора. 23 декабрҙә Ѳфѳ Спорт һарайында Чехия менән Германия йыйылма командалары араһында күрһәтмә матч булды. Уйын чехтарҙың үҙ дәғүәселәрен 7:2 иҫәбенә еңеүе менән тамамланды....
Новости Башкортостана
В День города в Уфе состоится благотворительный гастрономический праздник «Добрый плов»
21 мая 2018 10:34
При оплате услуг ЖКХ потребители смогут выбрать для себя наиболее удобный тариф
19 мая 2018 18:33
Часть трассы Уфа – Аэропорт перекрыта из-за дорожных работ
19 мая 2018 18:29
Жителей Уфы напугал странный утренний гул в Черниковке
19 мая 2018 18:28
В Башкортостане впервые прошел Фестиваль национальной кухни «Бэлешфест»


text:
Фото:
Өфөлә «Музейҙа шахмат» турниры еңеүселәре бүләкләнде
Фото:
ӨФӨ, 2015 йыл, 10 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Башҡортостандың Милли музейында Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 70 йыллығына арналған Өфө хакимиәте башлығының күсмә Кубогына шахмат буйынса турнир еңеүселәре һәм призерҙар бүләкләнде. Ярышты музей менән берлектә «Толпар» интеллектуаль спорт уйындары клубы ойошторҙо.
Ҡала Советының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, турнир 7 апрелдән 9-на тиклем үткән. Унда ҡаланың иң яҡшы йәш шахматсылары һәм шахмат спорты ветерандары ҡатнашты.
Был «Музейҙа шахмат» халыҡ-ара программаһы сиктәрендә үткәрелгән беренсе ҡала турниры. Ҙур мәҙәни үҙәктәрҙә ошондай ярыштар уҙғарыу идеяһы тәүге тапҡыр 2012 йылдың майында Третьяков галереяһының Инженер корпусында ойошторолған донъя чемпионы исеменә матч ваҡытында тормошҡа ашырыла. Һуңынан ошо программа сиктәрендә донъя беренселектәре, Рәсәй чемпионаттары һәм башҡа халыҡ-ара, дәүләт кимәлендәге ярыштар үткәрелә. Башҡортостандың Милли музейында ла шахматсылар ярышы ойошторолдо.
Турнир еңеүселәрен һәм призерҙарын ҡотларға Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаттары Флүр Ғәлләмов, Ирек Ниғмәтуллин, Өфө ҡала Советы депутаттары Филүс Ишбулатов, Иосиф Марач, ҡала хакимиәте башлығы урынбаҫары Сынтимер Баязитов, Өфөнөң Киров районы хакимиәте башлығы Динар Хәлилов һәм Башҡортостандың Милли музейы директоры Ғәли Вәлиуллин килде.
Турнирҙың төп призы — Өфө хакимиәте башлығының күсмә Кубогы — абсолют еңеүсе Динар Әбелғужинға бирелде. Ул шулай уҡ 2006 йылғы һәм унан өлкәнерәк малайҙар араһында беренсе урын яуланы. Төрлө йәш категорияларында ла лауреаттар билдәләнде.
Еңеүселәр һәм призерҙер миҙалдар, почет грамоталары һәм кубоктарҙан башҡа, шахмат буйынса ярыштарға йөрөү өсөн аҡсалата сертификат алды. Бынан тыш, иң йәш ҡатнашыусыға турнирҙы ойоштороусыларҙың махсус бүләге тапшырылды. Өфөнөң Киров районы хакимиәте турнирҙа ҡатнашҡан бөтә ветерандар өсөн приздар булдырҙы. Ғәли Вәлиуллин еңеүселәргә йыл буйына Милли музейға бушлай йөрөү өсөн абонементтар бирҙе.
«Толпар» интеллектуаль спорт уйындары клубы һәм Башҡортостандың Милли музейы бындай ярыштарҙы даими уҙғарырға ниәтләй.


text:
Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге Милли китапханала Фәниә Ғәбиҙуллинаның ижад кисәһе үтәсәк
Билдәле журналист һәм шағирә Фәниә Ғәбиҙуллинаның ижад кисәһе Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге Милли китапхананың башҡорт әҙәбиәте һәм крайҙы өйрәнеү бүлегендә 13 мартта үтәсәк.
Ф.Ғәбиҙуллинаға 55 йәш тула. Юбилярҙы ҡотларға республиканың күренекле яҙыусылары һәм журналистары киләсәк, Ғ.Әлмөхәмәтов исемендәге музыкаль гимназия уҡыусылары концерт номерҙары күрһәтәсәк.
Фәниә Рауил ҡыҙы Ғәбиҙуллина Дүртөйлө районында тыуған. Ҡазан дәүләт университетын тамамлай. Башҡортостанға ҡайтҡас, «Кызыл Таң» гәзитендә эшләй башлай.
Фәниә Ғәбиҙуллина – РБ һәм РФ Яҙыусылар һәм Журналистар союзы ағзаһы, бер нисә шиғри һәм публицистик йыйынтыҡ авторы. Йыш ҡына тарихсы-тикшеренеүсе булараҡ та сығыш яһай. Шағирәнең күп кенә әҫәрҙәренә башҡорт һәм татар композиторҙары йыр яҙған.
Кисә 16 сәғәттә башлана.


text:
Өфөлә һәүәҫкәр фотографтар Аҙнабаевтарҙың “Беҙҙең эргәлә” күргәҙмәһе асылдыФото: Андрей Старостин
Өфөлә һәүәҫкәр фотографтар Аҙнабаевтарҙың “Беҙҙең эргәлә” күргәҙмәһе асылды
Өфөлә һәүәҫкәр фотографтар Аҙнабаевтарҙың “Беҙҙең эргәлә” күргәҙмәһе асылдыФото: Андрей Старостин
“Урал “ халыҡ сәнғәте галереяһында һәүәҫкәр фотографтар Аҙнабаевтар ғаиләһенең “Беҙҙең эргәлә” тип аталған күргәҙмәһе асылды. Өс өлөштән торған экспозицияла “Ҡала һәм беҙ”, “Республика буйлап” һәм “Эре план менән” темалары буйынса берләштерелгән төрлө фотоһүрәттәр күрһәтелгән.
Алик Хәким улы, уның ҡатыны Елена һәм ҡыҙҙары Римма өсөн фотографиялар –ғаиләнең уртаҡ мауығыуы ул. Алик һәм Елена Аҙнабаевтар белемдәре буйынса профессиональ рәссамдар. 1990 йылдаулар икәүһе лә Башҡорт Дәүләт педагогия институтының ( бөгөн Мифтахетдин Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты) нәфис- графика факультетын тамамлайҙар.
— Студент йылдарынан башлап фотография менән мауығабыҙ, әммә үҙебеҙҙе был эштең оҫтлары тип иҫәпләмәйбеҙ, — тип һөйләй Алик Хәким улы. – беҙ икәүебеҙҙә — уҡытыусылар, ләкин ижад өсөн ваҡыт табыла.
Аҙнааевтар ғаиләһе Башҡортостан буйлап йыш сәйәхәт ҡылалар. Юлда осратҡан ҡыҙыҡлы һәм ғәҙәти булмағандың барыһын да төшөрәләр. Шулай итеп, күргәҙмәгә өлөшләтә сығарылған республика тәбиғәтенең сағыу пейзаждары тыуған. Өфөлә төшөрөлгән фотографиялар ҙа иғтибарҙы йәлеп итеп тора:”Ҡала ҡыйыҡтары”, “ Черниковка станцияһында иртә”, “Иҫке ҡала шәүләләре”, “Ҡапҡа” һәм башҡалар. Фотоларҙың һәр береһендә өфөлөләрҙең һәр береһенә яҡшы таныш урындар яңыса ҡараш менән бирелгән, күҙ өйрәнгән, шуға ла иғтибар бирмәгәнгә күрә, ҡала урамдары, йорттары үҙенә генә хас илаһи матурлыҡта бирелгән.
— Матурлыҡ беҙҙең эргәлә генә, тормош мәшәҡәттәренә бирелеп, беҙ уларҙы күрмәйбеҙ генә,- ти Алик Хәким улы.- Тауҙар ғорурлығын, баҫыуҙар киңлеген, иләҫ елде тоймау мөмкин түгел, сөнки быларҙың барыһы ла беҙҙең тыуған Башҡортостаныбыҙ. Күргәҙмәгә килеүселәр беҙҙең менән был хозурлыҡты уртаҡлашыр тип уйлайбыҙ.


text:
Ғәйнәямаҡ ауылында ремонттан һуң мәктәп асылдыФото: Раиф Бадыков
Ғәйнәямаҡ ауылында ремонттан һуң мәктәп асылды
Ғәйнәямаҡ ауылында ремонттан һуң мәктәп асылдыФото: Раиф Бадыков
22 декабрҙә Әлшәй районына эш сәфәре менән сыҡҡан Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов Ғәйнәямаҡ ауылында мәктәп асыу тантанаһында ҡатнашты.
Уны 2009 йылдың сентябрендә ремонтлай башлағайнылар, хәҙер инде эштәр тамамланды. Мәктәпте реконструкциялауға республика бюджетынан 25 миллион һумға яҡын аҡса бүленде.
130 уҡыусыға иҫәпләнгән мәктәптә 11 уҡыу кабинеты, спортзал, ашхана, китапхана урынлашҡан, душ бүлмәһе бар. Бында Ғәйнәямаҡтан, шулай уҡ яҡындағы ауылдарҙан 1-9-сы синыф балалары уҡыясаҡ.
Президент һәм уны оҙатып йөрөүсе БР мәғариф министры Зиннәт Аллаяров, БР төҙөлөш, архитектура һәм транспорт министры Рауил Ибәтуллин, Әлшәй районы хакимиәте башлығы Дамир Мостафин яңы ҡорамалдар менән йыһазландырылған кабинеттарҙы, спорт залын, ашхананы, компьютер класын ҡараны. Республика башлығы уҡыусылар менән аралашты һәм уларҙың белеменән генә түгел, тышҡы ҡиәфәтенән дә ҡәнәғәт ҡалды, сөнки яңы мәктәптә уҡыусылар заказ биреп тектерелгән өр-яңы матур формала килгән. Мәктәп китапханаһында Президент “Абруйлы ҡунаҡтар кенәгәһе”ндә яҙма ҡалдырҙы.
Мәктәпте ҡарап сыҡҡандан һуң уҡытыусылар, уҡыусылар һәм ата-әсәләр йыйылған спорт залында тантана үтте.
Президент, иҫке мәктәптәрҙе реконструкциялау һәм яңыларын төҙөү дауам итәсәк, тип вәғәҙә бирҙе.
Әлшәй районына эш сәфәре барышында Башҡортостан Президенты Раевка ауылындағы 148-се юл-машина станцияһының яңы рельс-шпал рәшәткәһе цехы менән танышты. Республика башлығына яңы цехты Куйбышев тимер юлының Башҡортостан бүлексәһе начальнигы Владимир Бучельников күрһәтте.
Элек рельс-шпал рәшәткәһе ошонда туранан-тура урамда етештерелә ине, шуға күрә хеҙмәт етештереүсәнлеге түбән булды. Хәҙер етештереү махсус төҙөлгән цехта өр-яңы автоматлаштырылған линияла башҡарыласаҡ. Уның етештереүсәнлеге сәғәтенә 100 метр, сменаһына 500 метр рельс-шпал рәшәткәһе тәшкил итә.
Әле юл-машина станцияһында 400-гә яҡын кеше эшләй. Яңы цех ауылға тағы ла 94 эш урыны бирәсәк. Уны рәсми асыу тантанаһы 28 декабрҙә үткәрелә.


text:
Мәсетле районында урта мәктәпте тамамлаған һәләтле уҡыусыларға премия булдырылды
2011 йылдан башлап БДИ тапшырыуҙа иң юғары һөҙөмтәләргә өлгәшкән Мәсетле районы урта мәктәптәре сығарылыш уҡыусылары район хакимиәте башлығы премияһын аласаҡ.
Муниципаль район Советы менән раҫланған Премия тураһындағы положениеға ярашлы, наградлау тураһында ҡарар сығарылыш имтихандары һөҙөмтәләре буйынса ун беренсе класс уҡыусылары араһындағы асыҡ конкурс барышында ҡабул ителәсәк.
Йыл һайын ошондай бишләгән премия биреләсәк, һәр береһе — минималь хеҙмәт хаҡының биштән бер өлөшө суммаһында. Премиялар һәм дипломдарҙы тантаналы рәүештә Мәсетле районы хакимиәте башлығы үҙе тапшырасаҡ.


text:
XII партия съезына Башҡортостандың берҙәм рәсәйлеләре 16 делегат һайланы
Мәскәүҙә 23-24 сентябрҙә үтәсәк «Берҙәм Рәсәй» партияһының XII съезында Башҡортостан төбәк бүлексәһенән 16 делегат ҡатнашасаҡ. Делегация составы Өфөлә 14 сентябрҙә үткән берҙәм рәсәйлеләрҙең республика конференцияһында билдәләнде.
Партия форумында делегаттар итеп түбәндәгеләр һайланды: Башҡортостан Республикаһы Президенты, «Берҙәм Рәсәй» бөтә Рәсәй сәйәси партияһының Башҡортостан төбәк сәйәси советы президиумы ағзаһы Рөстәм Хәмитов, БР Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай рәйесе, партияның төбәк сәйәси советы секретары Константин Толкачев, БР Президенты Хакимиәте етәксеһе, Төбәк һайлау штабы етәксеһе Владимир Балабанов, «Берҙәм Рәсәй» партияһының төбәк башҡарма комитеты етәксеһе, БР Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты Рөстәм Ишмөхәмәтов, Өфө дәүләт иҡтисад һәм сервис академияһы ректоры, БР Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты, партия рәйесе В.В.Путиндың төбәк йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһе етәксеһе Александр Дегтярев, М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты ректоры, БР Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай депутаты Раил Әсәҙуллин, «Уралтранснефтепродукт» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең генераль директоры, төбәк сәйәси советы президиумы ағзаһы Наил Баһаутдинов, «Берҙәм Рәсәй» партияһының төбәк башҡарма комитеты етәксеһе урынбаҫары — партия төҙөлөшө бүлегенең начальнигы Александр Головков, Өфө ҡалаһы ҡала округы хакимиәте башлығы, төбәк сәйәси советы ағзаһы Павел Качкаев, «Эшлекле Рәсәй» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең Башҡортостан төбәк бүлексәһе рәйесе, БР Эшҡыуарлыҡ ойошмалары ассоциацияһы рәйесенең беренсе урынбаҫары Рафаэль Мәрҙәншин, «Газ-Сервис» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең «Өфөгаз» филиалы директоры, Өфө ҡалаһы ҡала округы Советы рәйесе, урындағы «Берҙәм Рәсәй» партияһы бүлексәләренең координацион советы рәйесе Ирек Ниғмәтуллин, БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Әнүәр Мәхмүтов, Дәүләт Думаһы депутаты Сәлиә Мырҙабаева, БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Зөһрә Рәхмәтуллина, Өфөнөң Киров районы хакимиәте башлығы Салауат Сәғитов, Дәүләт Думаһы депутаты Марсель Йосопов.
Делегация составына йәнә съезд ҡунаҡтары сифатында саҡырылған 30 кеше —Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты вәкилдәре, праймеризда ҡатнашыусылар ҙа инәсәк.


text:
Өфөлә «Байыҡ» конкурсының гала-концерты үтәсәк
IV «Байыҡ» республика телевизион башҡорт бейеүен башҡарыусылар конкурсы Өфөнөң «Нефтсе» мәҙәниәт һарайында 16 декабрҙә үтәсәк. Унда жюри һәм тамашасылар тарафынан иң яҡшы тип табылған бейеүселәр ҡатнашасаҡ. Еңеүселәр дүрт номинация буйынса билдәләнәсәк.
Йола буйынса гала-концертта ҡатнашыу өсөн профессиональ башҡарыусылар – Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле, «Мираҫ» бейеү фольклор ансамбле, Стәрлетамаҡ бейеү театры, Сибай дәүләт филармонияһы ансамбле, шулай уҡ Төркиә, Эстония, Ҡаҙағстан, Ҡабарҙы-Балҡар, Адыгея, Хакасия, Осетия бейеүселәре лә саҡырылған.
«Башинформ» агентлығына проект авторы һәм алып барыусыһы Рита Өмөтбаева хәбәр итеүенсә, быйыл телевизион конкурста ҡатнашырға 500-ҙән ашыу кеше теләк белдергән. Конкурсанттарҙы Нефтекама, Баймаҡ, Учалы ҡалаларында, Малаяҙ ауылында, «Красноусол» шифаханаһында үткән күсмә һайлап алыу турҙарында һайлап алғандар. Уларҙан 100 кеше генә икенсе турға үткән. Интерактив этаптан 70 кеше үткән. Дүртенсе турҙа ҡатнашыусыларҙың исемдәре тауыш биреү ярҙамында билдәләнгән, тауыш биреүҙә 3 меңдән ашыу тамашасы ҡатнашҡан.


text:
Бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекттарына Өфөләге бизнес-инкубаторҙа урын алыу мөмкинлеге бирелә
ӨФӨ, 2015 йыл, 6 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Артур Басиров/.
Бәләкәй эшҡыуарлыҡ субъекттарын Өфөләге бизнес-инкубаторҙа урын алыу өсөн асыҡ конкурста ҡатнашырға саҡыралар. Проекттың ойоштороусыһы — Өфөнөң бәләкәй эшҡыуарлыҡты үҫтереү һәм ярҙам итеү ҡала фонды.
Фондтың сайтында хәбәр ителеүенсә, конкурста ҡатнашыу өсөн документтар 10 февралгә ҡәҙәр иртәнге сәғәт 9-ҙан киске 6-сы яртыға тиклем ҡабул ителә. Адресы: Өфө ҡалаһы, Ибраһимов бульвары, 19.
Тулыраҡ мәғлүмәтте (347) 273-12-45 телефоны буйынса йәки Өфөнөң бәләкәй эшҡыуарлыҡты үҫтереү һәм ярҙам итеү ҡала фонды сайтынан алырға була.


text:
Проект буйынса фекерләшеү:Юбилярға Википедия бүләге
Яңы исем[вики-тексты үҙгәртергә]
Юбилярҙар исемлегендә булмаған кешене был яҙманан аҫта, әммә башҡа исемдәрҙән алда яҙығыҙ. * тамағаһы менән башлағыҙ. Шәхестең кем булыуын һәм уның тураһында ҡайҙа мәғлүмәт барлығын күрһәтһәтегеҙ. Тәжрибәле википедистар тәҡдимегеҙҙе раҫлар, йәки кире ҡағыр.
- Тамғалы исемлектең бер юлы
- Тамғалы исемлектең бер юлы
Проект тураһында[вики-тексты үҙгәртергә]
Яңы проект тәҡдим итәм. Юбилярҙар Википедия иғтибарынан ситтә ҡалмаһын ине. Проект сиктәрендә төҙөлгән һәм аныҡлаштырлған мәҡәләләрҙең фекерләшеү битенә махсус ҡалып ҡуйып билдәләйек. Ул ҡалыпты эшләргә кәрәк. Юбилей айы һәм бер ай алда төҙөлгән мәҡәләләр проект сигендә эшләнгән (аныҡлаштырылған) тип иҫәпләйек. Һеҙҙең фекерҙе беләһе килә, викиарҡаҙаштар! Бында яҙығыҙ --Рөстәм Нурыев (әңгәмә) 11:46, 21 ғинуар 2017 (UTC)


text:
Фото:
Республика студенттары шашка буйынса иң яҡшыларҙы билдәләне
Фото:
Өфөлә юғары уҡыу йорттары студенттары араһында шашка буйынса Башҡортостан Республикаһы беренселеге үтте. Ярыштарҙа һигеҙ юғары уҡыу йорто вәкилдәре ҡатнашты.
Ир-егеттәр араһында Стәрлетамаҡ физкультура институтынан спорт мастеры Максим Мильшин һәм Сергей Федин, һәм спорт мастерлығына кандидат Тигран Алексанян (Башҡорт дәүләт медицина университеты) призер булды.
Ҡатын-ҡыҙҙар турнирында халыҡ-ара гроссмейстер, Стәрлетамаҡ физкультура институты студенты Елена Мильшина еңде, икенсе һәм өсөнсө урындарҙы Башҡорт физик тәрбиә биреү институты студенттары, спорт мастерҙары Юлиә Вәлиева һәм Олеся Абдуллина яуланы.
Команда иҫәбе буйынса: Стәрлетамаҡ физкультура институтында – беренсе урын, икенсе — М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты, З.Исмәғилев исемендәге Өфө дәүләт сәнғәт академияһы — өсөнсө баҫҡыста.


text:
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осраштыФото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осрашты
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осраштыФото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 22 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
20 августа Республика йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осрашты. Төбәктә бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡҡа ярҙам һәм уны үҫтереү мәсьәләләре тикшерелде.
Осрашыуҙа шулай уҡ Башҡортостанда Эшҡыуарҙарҙың хоҡуғын яҡлау буйынса вәкил Рафаил Ғибәҙуллин һәм республиканың Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты рәйесе Вячеслав Ғиләжетдинов ҡатнашты.
– Беҙ эшҡыуарҙарҙың хоҡуғын яҡлау темаһы буйынса һәйбәт эшләйбеҙ. Дөйөм алғанда, дөрөҫ йүнәлештә барабыҙ, тип иҫәпләйем, – тип билдәләне Рөстәм Хәмитов. – Рейтингта күренеүенсә, эшҡыуарҙар беҙҙе яҡшыраҡ баһалай башлаған. Эшҡыуарҙарҙың ышанысын яулауы ауыр. Улар беҙгә ышанһын өсөн бөтә кимәлдәрҙә лә намыҫлы эшләргә кәрәк.
Вәкил бөгөн илдә бизнесҡа контроль-күҙәтеү органдары яғынан да, баҙарҙағы ҡатмарлы иҡтисади хәл йәһәтенән дә етди баҫым яһалыуы тураһында һөйләне.
– Нефткә хаҡ төштө, илдең иҡтисады бөтөнләй икенсе, шуға күрә эске баҙарҙа ихтыяж кәмей һәм эшҡыуарлыҡта хәл насарая, – тине Борис Титов. – Бер үк ваҡытта сығымдар – кредиттар буйынса процент ставкаһы ла арта, бөгөн ул 20 проценттан ашыу. Әүәлгесә энергия тарифтары, һалымдар һәм кадастр хаҡы арта. Был – иҡтисади факторҙар яғынан бизнесҡа етди баҫым.
Уның әйтеүенсә, әлеге ваҡытта Рәсәй Президентының ҡушыуы буйынса Үҫеш стратегияһы өҫтөндә эш башланған, ул декабрь айында тәҡдим ителергә тейеш.
– Ағымдағы проблемаларҙан тыш, макроиҡтисад менән дә шөғөлләнергә тура килә. Башҡаса баҙар иҡтисадын һаҡлау һәм үҫтереү мөмкин түгел. Әгәр уны нисек бар шулай ҡалдырһаҡ, түбән тәгәрәргә мөмкин, – тип билдәләне Борис Титов. – Беҙ ил буйынса статистика алып барабыҙ. Дөйөм алғанда, эш урындары кәмей, әммә юғары етештереүсәнле эш урындары арта.