text:
Өфө амфитеатрын Экстрим-парк төҙөү өсөн алмаясаҡтар – Башҡортостан Президенты
Өфө амфитеатрын – Конгресс-холл артындағы ландшафтлы майҙансыҡты экстремаль спорт төрҙәре паркын төҙөү өсөн алмаясаҡтар. Был турала Башҡортостан Президенты «Өфө» журналының баш мөхәррире Галина Ишмөхәмәтоваға биргән интервьюла телгә алды.
— Ул булмаясаҡ. Экстрим паркты башҡа урында ла төҙөргә була – Өфөлә быға оҡшаш битләүҙәр етерлек, — тине Рөстәм Хәмитов. — Асыҡ һауала беренсе классик концерт тәжрибәһе беҙҙең ышаныстарҙы аҡланы. Тыуған ҡалаһында концерт ҡуйыу өсөн үҙенең тығыҙ графигынан ваҡыт бүлә алған йондоҙло яҡташтарыбыҙға тейешле баһа бирергә кәрәк. Бының яҡшы йолаға әүерелеүенә ышанам. Киләһе йәй ошоға оҡшаш берәй сара үткәрәсәкбеҙ.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, ҡала власының Ағиҙел йылғаһы ярының Конгресс-холл эргәһендә ике ҡалҡыулыҡ араһындағы битләүҙе ял итеү зонаһы итеп үҙгәртеп ҡороу тураһындағы ҡарары йәмғиәттә ҙур резонанс тыуҙырҙы. Конгресс-холл артындағы майҙансыҡ – төрлө концерттар, кино күрһәтеү һәм фестивалдәр үткәреү өсөн бик уңайлы урын. Күптән түгел бында ҙур уңыш менән күп кеше ҡатнашлығында өс мәҙәни сара ойошторолдо: «Уфанет» компанияһы башланғысы менән ойошторолған ике асыҡ кино күрһәтеү, һәм open air форматында бер симфоник һәм джаз концерты.
Шулай уҡ баш ҡаланың күп ҙур мәҙәниәт майҙансаҡтарында етди реконструкция алып барыла, тип һөйләне Рөстәм Хәмитов.
— Нефтселәр һарайы яңыра: залдың акустикаһын, сәхнәне тәртипкә килтерәбеҙ. Ә бына махсус Музыка йортон икенсе урында төҙөргә кәрәк. Гергиев та, Спиваков та беҙҙә яҡшы зал булмауын тәнҡитләйҙәр ине. Һәм улар хаҡлы ла.
Шул уҡ ваҡытта, ҙур төҙөлөшкә әлегә аҡса юҡ, тип билдәләне республика башлығы. Тәүге ваҡытта Өфө Нефтселәр һарайында реконструкцияланған акустик зал менән мөрхәтһенергә тура киләсәк.
Президент әйтеүенсә, шулай уҡ Башҡорт опера һәм балет театрында ла реконструкция бара. Театр сәхнәһе заманса механизмдар менән йыһазландырыласаҡ, оркестр соҡоро күтәрелмәле буласаҡ, креслоларҙы алмаштырасаҡтар, интерьерҙы реставрациялаясаҡтар, сәхнәне яҡтыртыу өсөн яңы ҡоролма ҡуйыласаҡ.
Бындай эштәр башҡа район һәм ҡалаларҙа ла башҡарыла, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Рөстәм Хәмитов.
— Һәр муниципалитет башлығы мәҙәниәт учреждениеһы – ул район йәки ҡаланың йөҙө булып тороуын аңлай, урындағы бюджет дефицит хәлдә булыуына ҡарамаҫтан, күршеләр менән ярыша-ярыша, конкурстарҙа һәм фестивалдәрҙә ҡатнашып, был йүнәлеште үҫтерергә тырыша. Һәм мин ысынлап та уларҙың тырышлыҡтарын күрәм.


c: text/html

text:
Салауат Хөсәйенов Өфөнөң беренсе вице-мэры булды
Өфөнөң Октябрь районының элекке башлығы Салауат Хөсәйенов баш ҡаланың беренсе вице-мэры булды. Ул хаҡлы ялға сыҡҡан Владимир Дмитрюкты алмаштырҙы.
Салауат Хөсәйенов 1964 йылдың 10 мартында Башҡортостанда Миәкә районының Елдәр ауылында тыуған. Инженер-механик һөнәре буйынса Мәскәү технологик институтының Өфө филиалын тамамлаған. 2011 йылда Башҡортостан Республикаһы Президенты ҡарамағындағы Башҡортостан дәүләт хеҙмәте һәм идара итеү академияһында «Муниципаль берәмектәрҙә кризисҡа ҡаршы идара итеү» программаһы буйынса белемен камиллаштырған. Хеҙмәт эшмәкәрлеген Миәкә районы колхозында инженер-механик вазифаһында башлай. Өфөлә ҡаланың торлаҡ-файҙаланыу идаралыҡтарында, «Өфөгаз» участкаларында, район хакимиәттәрендә эшләй. 2013 йылдың 29 ғинуарынан алып Салауат Хөсәйенов Өфөнөң Октябрь районы хакимиәте менән етәкселек итә.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Өфө уҡыусыһы Алһыу Ишмөхәмәтованың теләген тормошҡа ашырҙы
Фото:
ӨФӨ, 2016 йыл, 25 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
23 апрелдә Республика йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов 10 йәшлек Өфө уҡыусыһы Алһыу Ишмөхәмәтова менән осрашты. Ике аҙна элек «Башҡортостан Башлығы менән һөйләшеү» тапшырыуының тура эфирында ул «ҡыҙыу бәйләнеш»кә бер көнөн республика етәксеһе менән уҙғарырға теләүен белдереп хәбәр ебәргәйне.
Алһыу Өфөләге 25-се мәктәптең өсөнсө класында уҡый, яҡшы билдәләренә генә өлгәшә. Уның яратҡан фәне – «Тирә-яҡ мөхит». Ҡыҙыҡай бик аралашыусан, күп өҫтәмә әҙәбиәт уҡый, үҙаллы презентациялар эшләй. Алһыу дүрт йәшенән бейеү менән шөғөлләнә, туғыҙ йәшенән иһә думбыра класы буйынса музыка мәктәбенә йөрөй.
Алһыу ата-әсәһе һәм ҡустыһы оҙатыуында республика Башлығы менән бергә төбәк етәксеһенең осрашыуҙары һәм кәңәшмәләре уҙғарылған залдарҙы ҡараны. Сәй табынында Рөстәм Хәмитов ҡыҙыҡайҙың мәктәптәге уңыштары һәм шөғөлдәре менән ҡыҙыҡһынды, ата-әсәһе менән аралашты һәм уларҙы борсоған мәсьәләләрҙе тикшерҙе.
Башҡортостан Башлығы Алһыуҙы үтеп киткән тыуған көнө менән ҡотлап, уға һәм ҡустыһына иҫтәлекле бүләктәр бирҙе.


text:
Башҡортостан аграрийҙары Рәсәй аграр хәрәкәте съезында ҡатнаша
БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары – ауыл хужалығы министры Эрнст Исаев етәкселегендәге республика делегацияһы Рәсәй аграр хәрәкәтенең V съезында ҡатнашыу өсөн Дондағы Ростовҡа юлға сыҡты.
Съезда закондар сығарыу һәм башҡарма власть, аграр бизнес, йәмәғәт ойошмалары, бөтә Рәсәй тармаҡ союздары, банктары вәкилдәре ҡатнашасаҡ, тип хәбәр иттеләр БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән. Рәсәй төбәктәренең аграр берләшмәләре делегаттары – меңдән ашыу кеше Рәсәй аграр хәрәкәте эшмәкәрлегенең йүнәлеш векторын, яңы маҡсаттарын һәм бурыстарын билдәләйәсәк.
V Съезд Рәсәйҙең аграр көстәрен бер дискуссия майҙансығында берләштергән ҙур форум буласаҡ. Съезда Рәсәй аграр хәрәкәте үҫеше өсөн дә, илдә берҙәм аграр фронт формалаштырыу өсөн дә әһәмиәтле ҡарарҙар ҡабул ителәсәк, тип планлаштырыла.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Сәнәғәт производствоһы күләмдәрен кәметергә ярамай»Фото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов: «Сәнәғәт производствоһы күләмдәрен кәметергә ярамай»
Рөстәм Хәмитов: «Сәнәғәт производствоһы күләмдәрен кәметергә ярамай»Фото: Олег Яровиков
Шишәмбе, 12 мартта, БР Хөкүмәтендә үткән кәңәшмәлә Башҡортостанда ҙур һәм урта бизнес мәсьәләләре, шулай уҡ төбәктә сәнәғәт производствоһын үҫтереү буйынса тәҡдимдәр тикшерелде. Сараны Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов алып барҙы.
Кәңәшмәне асып, республика Президенты 2012 йылдың Башҡортостан иҡтисады өсөн дөйөм алғанда уңышлы булыуын билдәләне. Президент һүҙҙәренсә, сәнәғәт производствоһы күләмдәре кәмемәһен өсөн, барыһын да эшләргә кәрәк. Республика үҙ өҫтөнә ҙур финанслауҙы күҙ уңында тотҡан социаль бурыстар алған ваҡытта был айырыуса актуаль. Мәҫәлән, былтыр төбәктә уртаса эш хаҡы күләме 18,5 мең һумдан 20,5 меңгә тиклем арттырылды.
— 2013-2015 йылдарҙа эш хаҡын арттырыуға беҙҙең сығымдар 84 миллиард һум тәшкил итергә тейеш, — тине республика башлығы. – Был сумманың яртыһы тиерлек бюджетта бар, әммә икенсе яртыһын ҡайҙан алырыбыҙҙы белмәйбеҙ әле. Шуға күрә сәнәғәт производствоһы үҫешен кәметергә ярамай. Беҙгә һеҙҙең яҡшы, тотороҡло, уңышлы эшләүегеҙ кәрәк, — тип мөрәжәғәт итте Президент предприятие етәкселәренә.
Республиканың бизнесты үҫтереүгә финанс ярҙам күрһәтеү мөмкинлектәре сикле. Был бюджет дефициты менән бәйле. Быйыл дефицит яҡынса 12,5 милиард һум тәшкил итә.
Президент фекеренсә, бизнесты үҫтереү өсөн булған мөмкинлектәрҙе, шул иҫәптән БР Дәүләт Йыйылышының закон сығарыу мөмкинлектәрен тулы ҡеүәтендә файҙаланырға кәрәк.
Республика башлығы бизнес вәкилдәрен производствоны әүҙемләштереүгә йүнәлтелгән закон сығарыу башланғыстары өҫтөндә әүҙемерәк эшләргә саҡырҙы.


text:
Башҡортостан балалары «Юрий Гагарин»дың йыһанға күтәрелеүен күҙәтте
Байконур космодромында идара ителеүсе «Союз ТМА-21» корабле йыһанға күтәрелде. Мәктәп уҡыусылары һәм студенттарҙан торған Башҡортостан делегацияһы был тарихи ваҡиғаның шаһиты булды. Старт кешенең беренсе тапҡыр йыһанға осоуына 50 йыл тулыуға тап килтерелде. Юбилейлы стартты 2000-дән ашыу vip-шәхестәр күҙәтте.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, Башҡортостан делегацияһын БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Юрий Пустовгаров етәкләй.
Йыһанға идара ителеүсе караптың командиры Александр Самокутяев, бортинженер Андрей Борисенко һәм NASA астронавы Рональд Гаран осто. Ике рәсәйле лә йыһанға тәүге тапҡыр юллана, ә американлы 2008 йылда Discovery шаттлында Халыҡ-ара йыһан станцияһына осоп, унда 13 тәүлек булып ҡайтҡан.
«Юрий Гагарин» исемендәге «Союз ТМА-21» — исем алған беренсе Рәсәй карабы. Ракетаға беренсе космонавтың портреты һәм «Ерҙең беренсе космонавы Юрий Гагариндың йыһанға осоуына 50 йыл» яҙыуы төшөрөлгән.
Был «Союз» серияһындағы идара ителеүсе Рәсәй йыһан карабының Халыҡ-ара йыһан станцияһына 26-сы тапҡыр осоуы. Экипаж оҙайлы экспедицияларҙың 27-се йәки 28-се осошона инәсәк. Экипаж йыһанға осоуға ете йыл әҙерләнгән. Йыһан үлсәүҙәре буйынса был оҙаҡ түгел. «Союз ТМА-21» Халыҡ-ара йыһан станцияһы менән тоташҡандан һуң, Юрий Гагарин, илле йыл элек булғандағы кеүек, йыһандан Ергә бағасаҡ.


text:
Өфө аэропорты халыҡ-ара конкурста еңеүсе булды
"Өфө" халыҡ-ара аэропорты 2008 йылда "БДБ илдәренең иң яҡшы аэропорты" конкурсында "Интенсив үҫешеүсе аэропорт" номинацияһында еңеүсе булды.
БДБ илдәре граждандар авиацияһының "Аэропорт" ассоциацияһы тарафынан үткәрелгән был абруйлы конкурсҡа "Пассажир. Бөтә иғтибар!" 35-се Мәскәү халыҡ-ара конференцияһы һәм "Аэропорттар өсөн техника һәм ҡорамалдар" күргәҙмәһе сиктәрендә йомғаҡ яһалды. Был сараларҙа Өфө аэропорты вәкилдәре лә ҡатнашты.
"Аэропорт" ассоциацияһының Почет грамотаһы һәм конкурста еңгән өсөн статуэтка "Өфө" халыҡ-ара аэропорты" асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең генераль директоры Салауат Ҡотошовҡа тапшырылды. Предприятиеның матди-техник базаны үҫтереүҙәге, пассажирҙарҙы хеҙмәтләндереү сифатын яҡшыртыуға булышлыҡ итеүсе яңы технологиялар һәм хеҙмәтләндереүҙәр индереүҙәге ҡаҙаныштары шулай билдәләнде.
Хәтерегеҙгә төшөрөп үтәбеҙ, 2007 йылда "Өфө" халыҡ-ара аэропортында киң реконструкция үткәрелде, бының һөҙөмтәһендә республиканың "һауа ҡапҡаһы" заманса йөҙ алды, пассажирҙар ағымы артты һәм күрһәтелгән хеҙмәтләндереүҙәр сифаты яҡшырҙы. Әлеге ваҡытта Өфө аэропортында Рәсәйҙә беренсе сит ил һауа судноларын хеҙмәтләндереү буйынса производство-техник база төҙөү тураһында һөйләшеүҙәр алып барыла. Ил иҡтисады көрсөгө шарттарында предприятиеның эшмәкәрлеген камиллаштырыу буйынса аҙымдар яһала.


text:
Константин Толкачев: «Һайлаусыларға ирекле, аңлы һайлау өсөн бөтә шарттар ҙа булдырылған»
ӨФӨ, 2014 йыл, 14 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай Рәйесе Константин Толкачев Милли йәштәр театрында 109-сы һайлау участкаһында тауыш бирҙе. Һайлауға күтәренке кәйефтә килеүен билдәләне.
— Был көндө беҙ үҙебеҙҙең Конституция хоҡуғыбыҙҙы тормошҡа ашырабыҙ, алдағы йылдарға республиканың үҫеш курсын билдәләйбеҙ. Әйтеп үтергә кәрәк, һайлау кампанияһы асыҡ һәм намыҫлы көрәштә, конструктив шарттарҙа, бысраҡ технологияларҙы ҡулланмайынса уҙҙы. Ирекле, аңлы һайлау өсөн бөтә шарттар ҙа булдырылды, — тине парламент спикеры.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, Берҙәм тауыш биреү көндө Башҡортостан территорияһында 22 һайлау кампанияһы уҙа. Ваҡытынан алда республика Президентын һайлауҙан тыш, шулай уҡ тауыш биреү 43-сө Краснохолм һайлау округы буйынса Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутатын өҫтәмә һайлауҙа алып барыла.


text:
Сәс
Сәс — кешенең башында үҫә торған мөгөҙ матдәнән ғибәрәт нәҙек кенә еп һымаҡ төктәр шәлкеме[1]; һаҡлау ҡатламы составында булған өлөшө, һөтимәрҙәрың тире ҡатламы эпидермис сығарылма. Хайуаның ҡуйы сәс ҡатламы йөнө йә тиреһе атала.
Йөкмәткеһе
Мифологияла[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Сәс кеше тәненең үлемһеҙ өлөшө булып тора; ул кеше үлгәс тә үҫеүен бауам итә, шуға күрә кеше тәненең иң мифологик өлөшө булып тора. Сәс менән төрлө йола, ырым, тыйыуҙар бәйләнгән. Сәс — юлға сығыу, уңыш юрау, теге донъяға оҙатыу символы булып тора[2].
- Сәсте теләһә ҡайҙа ташларға ярамай, баш ауырый.
- Төшөңдә сәс күрһәң, бәхеткә.
- Сәс йолҡоу — нимәгәлер үкенеп, үҙеңде үҙең өҙгөләү.
- Сәскә сәс бәйләнеү — кейәүгә сығыу, өйләнешеү, бергә булыу.
- Сәс менән иҙән һепереү — ярарарға тырышып бөтә нәмәне эшләргә әҙер булыу.
- Сәс үрә тороу — ҡапыл бик ныҡ ҡурҡыу, аптырап ҡалыу[3].


text:
Рөстәм Хәмитов Стәрлетамаҡтағы ҡан тамырҙары үҙәгенең мөмкинлектәрен баһаланыФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов Стәрлетамаҡтағы ҡан тамырҙары үҙәгенең мөмкинлектәрен баһаланы
Рөстәм Хәмитов Стәрлетамаҡтағы ҡан тамырҙары үҙәгенең мөмкинлектәрен баһаланыФото: Олег Яровиков
Бөгөнгө эш сәфәре барышында Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Стәрлетамаҡтың 1-се клиник дауаханаһында урынлашҡан 3-сө төбәк ҡан тамырҙары үҙәгендә булды.
Ҡан тамырҙары үҙәге 2013 йылдың февралендә эшләй башлаған, уны төҙөүгә республика бюджетынан 400 миллион һум аҡса йүнәлтелгән. Февраль айынан башлап үҙәктә 60-тан ашыу операция эшләнгән.
Июлдән башлап үҙәк тәүлек әйләнәһенә эшләй. Клиника заманса ҡорамалдар менән йыһазландырылған. Бынан тыш, табиптар интернет аша снимоктарҙы һәм тикшеренеүҙәр һөҙөмтәләрен Өфөләге шундай уҡ үҙәккә ебәреп, ундағы белгестәр менән кәңәшләшә ала. Үҙәк составында дүрт бүлек бар: неврология, кардиология, нейрохирургия, шулай уҡ диагноз ҡуйыуҙың һәм дауалауҙың рентгенохирургия алымдары бүлектәре. Бында Стәрлетамаҡ, Салауат ҡалаларынан, Ишембай районынан табиптар эшләй. Ҡан тамырҙары үҙәге Стәрлетамаҡ, Күмертау, Ишембай, Салауат, Мәләүез һәм 10 район халҡын хеҙмәтләндерә.
Рөстәм Хәмитов табиптар менән аралашып, үҙәктә булған проблемалар хаҡында ҡыҙыҡһынды.
— Йәш белгестәр етешмәү төп проблема булып тора, — тип хәбәр итте Стәрлетамаҡ ҡалаһындағы 1-се клиник дауахананың 2-се нейрохирургия бүлеге мөдире Эдгар Һаҙыев. – Сәбәптәрҙең береһе – торлаҡ мәсьәләһе. Дауахана Башҡортостандың Һаулыҡ һаҡлау министрлығына тапшырылғанға күрә, белгестәрҙе торлаҡ менән тәьмин итеү мәсьәләһен берәү ҙә хәл итмәй.
Рөстәм Хәмитов Стәрлетамаҡ хакимиәте башлығына был мәсьәләне ентекле тикшерергә ҡушты.
«Медицина өлкәһендә кадрҙар дефициты булырға тейеш түгел», — тине республика Президенты.


text:
Бөгөн Рәсәй Президенты Дмитрий Медведев Федераль Йыйылышҡа Мөрәжәғәтнамә менән сығыш яһаясаҡ
12 ноябрь Ҙур Кремль һарайының Георгий залында Рәсәй Федерацияһы Президенты Дмитрий Медведев Федераль Йыйылыш ағзалары алдында Мөрәжәғәтнамә менән сығыш яһаясаҡ. Рәсәй Президентының Мөрәжәғәтнамә менән сығышын тура трансляциялауҙы “Рәсәй” һәм “Беренсе” телеканалдары, ә матбуғат агентлыҡтары – интернет аша реаль ваҡыт режимында алып барасаҡ.
Дәүләт башлығы Мөрәжәғәтнамәһе "Рәсәй, алға!" программа мәҡәләһен тикшереү барышында әйтелгән тәҡдимдәрҙе иҫәпкә алып төҙөлдө. Дмитрий Медведев, мәҡәләлә стратегик йүнәлештәр ентекле бирелгәнгә күрә, Мөрәжәғәтнамә лә аныҡ һәм предметлы, мәҡәләлә күтәрелгән һорауҙарға яуаптар булырға тейеш, тип билдәләне.
“Күптән түгел мин артабан беҙгә нисек йәшәүебеҙгә арналған "Рәсәй, алға!" мәҡәләһен баҫтырҙым,– тине Дәүләт Думаһында күрһәтелгән сәйәси партиялар етәкселәре менән осрашыуҙа. – Быйылғы Мөрәжәғәтнамә икенсе сценарий буйынса әҙерләнә. Мин, асылда, Мөрәжәғәтнамә йөкмәткеһе менән алдан таныштырҙым.”
Хәтерегеҙгә төшөрөп үтәбеҙ, Рәсәй Президенты итеп һайланғандан һуң, беренсе Мөрәжәғәтнамә менән Дмитрий Медведев 2008 йылдың 5 ноябрендә сығыш яһаны.


text:
Аҙна эсендә Өфөлә экологик өмәләрҙә 228 мең кеше ҡатнашты
Территорияларҙы санитар таҙартыу һәм төҙөкләндереү буйынса айлыҡ сиктәрендә 9-16 апрелдә экологик өмәләрҙә 228 мең өфөлө ҡатнашты. Улар 21500 кубометрҙан ашыу сүп-сар йыйҙы.
Территорияларҙы сүп-сарҙан таҙартыу буйынса эшкә 4100-ҙән ашыу берәмек махсус техника йәлеп ителде, тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына Өфө Коммуналь хужалыҡ һәм төҙөкләндереү идаралығының производство-техник бүлеге белгесе Игорь Аристов. Экологик өмә ваҡытында 13 миллион квадрат метр урам-юл селтәрҙәре, 3 миллион квадрат метр ҡала һәм урман парктары, 15 миллион квадрат метр квартал араһы һәм өй алды биләмәләре сүп-сарҙан таҙартылды, 5000 погон метр ҡойма ремонтланды.
Өфө территорияһын санитар таҙартыу һәм төҙөкләндереү буйынса айлыҡ 21 майға тиклем дауам итәсәк. Уның сиктәрендә 21 апрелдә йәнә бер дөйөм ҡала өмәһе үтәсәк. Беренсе өмә Өфөлә 14 апрелдә ойошторолғайны.


text:
Башҡортостан аграрийҙары 5,5 миллиард һум күләмендә дәүләт ярҙамы аласаҡ
Республиканың аграр комплексына ярҙам күрһәтеү ниәтендә 2011 йылда ике бюджеттан 5,5 миллиард һум аҡса йүнәлтергә планлаштырыла, тип хәбәр иттеләр Башҡортостандың Ауыл хужалығы министрлығынан. Дөйөм күләмгә «Ауылды социаль үҫтереү» федераль маҡсатлы программаһы средстволары инде. Федераль бюджет аҡсалары – 2 миллиард һум, республика бюджеты средстволары 3,5 миллиард һум тәшкил итәсәк.
1 сентябргә республика аграрийҙары 3,8 миллиард һум аҡса алды ла инде, шул иҫәптән федераль бюджеттан – 1,2 һәм республика бюджетынан – 2,6 миллиард һум.


text:
Умартасылыҡ һәм ҡымыҙ эшләүҙе үҫтереүгә субсидиялар биреү тәртибе раҫланды
Башҡортостан Хөкүмәте ҡарары менән 2013 йылға тиклем «Башҡортостан Республикаһында умартасылыҡты үҫтереү һәм бал етештереүҙе арттырыу» һәм «Башҡортостан Республикаһында ҡымыҙ йылҡысылығын үҫтереү һәм бейә һөтөн (ҡымыҙ) етештереүҙе арттырыу» программалары сиктәрендә республика бюджетынан субсидиялар биреү тәртибе раҫланды.
Программалар Рәсәй Ауыл хужалығы министрлығында хуплау тапты һәм уларҙы тормошҡа ашырыу өсөн өҫтәп финанслау шарттарында федераль средстволар бүленде.
2011 йылда умартасылыҡҡа ярҙам бал ҡорттары күсен аҫрауға (умарталарҙы бал йыйыу урындарына ташыуға, материалдар, һауыттар, бал ҡыуғыс, балауыҙ, рамдар, шәкәр, ветеринар препараттар, махсус кейем һәм башҡаларға) киткән сығымдарҙың бер өлөшөн компенсациялау рәүешендә буласаҡ.
Ағымдағы йылда ҡымыҙ йылҡысылығына дәүләт ярҙамы һауын бейәләрен аҫрау, бейә һөтө етештереү (мал аҙығы, амортизация, электр энергияһына, ветеринар препараттарға, төп фондҡа, малдар өсөн һаҡлау сараларына киткән сығымдар) кеүек ике йүнәлеш буйынса сығымдар өлөшөн ҡаплау өсөн субсидиялар биреү рәүешендә тормошҡа ашырыла, тип хәбәр итә республика Хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәте.


text:
Фатима Һибәтова ижадынан
Фатима Габделкабировна Хибатова - родилась в деревне Утяганово, в многодетной семье указной муллы Габделкабира Ягудина. Вышла замуж за Хибатова Сарвара Кавыевича из деревни Рыскужино. Они воспитали и вывели в большой жизненный путь трех сыновей. Фатима Хибатова пишет стихи, особенно любит выражать свои эмоции, переживания относительно жизненных явлений, радуется жизни вместе с друзьями, детьми, внуками... Автор книжки стихотворений.
Бала сағым.
Ҡайтып барам ауылымдан
Күңелемде байытып,
Юл ситенән йүгереп килә
Бала сағым оҙатып.
Сәсе ялбыр,яланаяҡ
Ҡулын болғаған була,
Аралар алыҫлашһа ла
Ҡалмай йүгергән була.
Ҡалдырып китеүе лә йәл
Алып китер хәл дә юҡ,
Аңламаҫһың был тормошто
Кире әйләнер юлдар юҡ.
Бала саҡҡа ҡайтыр инем
Йылдар йыраҡ булмаһа,
Ғаиләмдә балаларым
Һағынып көтөп тормаһа.
Тормош ҡанундары ҡаты
Үткәндәр кире ҡайтмай,
Күңел генә һыҡрай һаман
Бала сағын онотмай.
Алтылағы-алтмышта.
Алты йәште үттем яйлап ҡына
Йүгерергә тура килмәне,
Алтмыш йәшем үтте һиҙелмәйсә
Бер көндәй ҙә кеүек булманы
Алтылағы-алтмышта тип
Ололар дөрөҫ әйткән,
Ҡамғаҡ кеүек тәгәрәп
Алтмыш йыл үтеп киткән.
Әл дә әле яҙ тыуғанмын
Мин тыуғанмын һуғыш бөтөп,
Атайым өйгә ҡайтҡас.
Һуғыш һуңы ауырлығы
Халҡым иңенә ятҡас.
Әсәй нисек туйҙырҙырғандыр
Үҙе хәлһеҙ, ас көйө,
Бала-саға менән тулы
Кулаклыҡтан ҡалған бер өйө.
Һөтө лә юҡ, картуфы ла,
Бер ҡабырлыҡ икмәге-
Шундай хәлдә үлмәгәнмен,
Йә,Хоҙайҙың хикмәте.
Әл дә әле яҙ тыуғанмын:
Ҡуянтубыҡ, ҡуҙғалаҡ…
Әсе йыуа тотоп инеп
Хәл белешкән тирә-яҡ.
Берәүҙә бар яларлыҡ тоҙ,
Берәүһендә-семтем сәй,
Шунан табын йүнәткәндәр
Ҡарын ас та, күңел бай.
Ете малайҙан һуң тыуҙым
Ҡыуандырып әсәмде,
Ағайҙар мине үҫтерҙе,
Үрҙе хатта сәсемде.
Миңә дүрт ай саҡта әсәй
Сыҡҡан ураҡ урырға,
Икмәк сәйнәп ҡаптырған ул
Сепрәк аша һурырға.
Һыҡрай-һыҡрай ауыр йылдар
Бер-бер артлы уҙғандар,
Бер мин түгел, башҡалар ҙа
Арыш әпәй һурғандар.
Кәнфит печеньене белмәнек беҙ
Витаминды, дарыу, балнисты,
Ун дүрт ҡорҙаш бер ауылда үҫтек
Ялан аяҡ йөрөп сыныҡтыҡ.
Яра булһа һарыҡ майы,
Аурыһаҡ мәтрүшкә эстек.
Бирешмәйсә юҡсылыҡҡа
Ил күргәнде күреп үҫтек.
Урышҡал булды чупа-чупс
Кириешка булды ҡаҙборсаҡ
Тауға сыҡһаҡ татлы тамыр сәйнәп
Күңелле үтте әммә бала саҡ.
Төплө быйма, кирза итек
Яҙҙан менде кәштәгә
Аяҡ әсетеп "көсөкләүе”
Иҫтә алтмыш йәштә лә.
ИКЕ МАЛАЙ МАЖАРАҺЫ.
Олатай тәгәрмәс майлай
Эш арбаһын йүнәтеп,
Илһам менән Ғәлинур
Ситтә тора күҙәтеп.
Атын егеп олатай
Сығып китте урманға,
"Сәпит"тәрен майларға
Ваҡыт етте уларға.
Алып булмай дегетте
Биҙ(е)рә тора сөйҙә,
Ул итәләр,был итәләр
Етеңкерәмәй кәүҙә.
Ғәлинур менеп түмәргә
Биҙ(е)рәгә үрелде, - дегет башҡа түгелде
Бына ғәжәп - Ғәлинурға
Көн төн булып күренде.
Илһам илай ҡысҡырып
Өләсәһен саҡырып.
Үкенесле - "сәпит" кенә
Майһыҙ ҡалды ултырып...
Ейәндәрем.
Ейәнсәрем алтынбикә
Икенсеһе алтын сәс.
Өсөнсөһө Гөлнурым
Ҡараҡайым күҙ нурым.
Дүртенсеһе Гүзәлемде
Гөл-сәскәләй күрәмен,
Сәскәләрҙән таждар үреп
Йөрәгемә ҡуямын.
Тағы ике бәләкәй
«Насаҡай»ҙа, «Самаҡай»,
Ҡыуанышып ошо һүҙгә
Бер туҡтамай һамаҡлай.
Дүрт ейәнем, дүрт шуҡ малай
Нәҫелебеҙҙең ҡото,
Оҙон ғүмер тәүфиҡ бирһен
Һүнмәһен нигеҙ уты.
Кулак мөһөрө.
Мин донъяға әле килмәгәндә
Хатта әсәм белмәгәндә кемлегемде,
Халҡым миңә баҫып ҡуйған
Кулак тигән мөһөрөмде.
Шул исемдә донъя күрҙем
Шул исемдә буй еткерҙем,
Шул исемдә өләсәй булып
Тәүге ейәнемде һөйҙөм.
Түҙемле лә сос та булдым
Кәрәк саҡта үҙ-үҙемде яҡлай алдым,
Ҙур уҡыуҙар бөтмәһәм дә
Үҙемә етер белем алдым.
Тормош булғас төрлө хәле булып торҙо
Ауыры ла, еңеле лә үтеп торҙо,
«Мулла балаһы, кулак»,- тиеп
Ағыу телдәр гелән иҫкә төшөрөп торҙо.
Кулак ҡыҙы булып тыуҙым
Мулла ҡыҙы булып үҫтем,
Был мөһөрҙөң әселеген,бала саҡта
Кәрәгенән артыҡ эстем.
Аллаға шөкөр, бисмилланан яралғанмын
Бисмиллалы йортта үҫтем,
Һөлөктәй өс ул үҫтерҙем
Ғәҙел генә донъя көттөм.
Булғанда ла ауырлыҡтар
Сыҡманым мин сабырлыҡтан,
«Сабыр төбө һары алтын”- тип
Ете ейәнгә өләсәй - аҡландым мин кулаклыҡтан.
Аҡлау көнөн еткерә алмай
Гүр эйәһе булды инде ата-әсәм,
Аҡлау ҡағыҙын ҡулыма алһам
Утлы күмер тотҡан кеүек була усым.
Динле сабый тыуһын әсәнән.
Яңылышты халҡым динһеҙ ҡалып,
Мәсет манараһын ҡолатып.
Дин тотоусы изге бабаларҙы
Себер һөргөнөнә оҙатып.
Бер осорҙа динһеҙ йәшәнеләр,
Ашанылар хәрәм ризыҡ,
Мандыманы халҡым, йәлсемәне,
Илде баҫты ауыр юҡсыллыҡ.
Барҙы юҡ итеүе бик тиҙ,
Туҙҙырыуы анһат байлыҡты,
Нисек кенә юлға төшөрөрҙәр
Юлдан тайған динһеҙ халыҡты?!
Дөрөҫ, хәҙер динебеҙ тергеҙелә,
Манаралар ҡалҡа яңынан,
Хоҙай ярҙам биреп, дин юл алһын,
Динле сабый тыуһын ананан.
Дин ул – һаулыҡ, дин ул – байлыҡ,
Дин ул – ярҙам итеүсе,
Дин ул – күңел күтәреүсе,
Дин ул – алға әйҙәүсе.
Түҙемле бул киленкәй…
Ҡотло булһын туйығыҙ
Бергә булһын уйығыҙ,
Шатлыҡ өҫтәп тыуып торһон
Улдарығыҙ, ҡыҙығыҙ.
Килен, тормош еңел булмай
Эте лә өрөп торор,
Эт өрөүенә ҡарамай
Бүре лә йөрөп торор.
Ҡаушап ҡалма эт өргәнгә
Ауырлыҡтар булғанда,
Терәлергә «тере ҡойма»- аң
Һаҡлап тора яныңда.
Бер-береңә таянһаң
Тормош көтөүе еңел,
Тормошҡа айыҡ ҡарағыҙ
Тормош уйынсыҡ түгел.
Тыуған ерем – алтын бишегем.
Ябай башҡорт ҡыҙымын,
Һыулағаным – Ҡыҙылым.
Әбйәлилем – ғорурлығым,
Ышанысым – Уралым.
Байлыҡ эҙләп сит яҡтарға
Бер ҙә сығып китмәнем.
Ил күрергә сыҡҡанда ла,
Уралымдан үтмәнем.
Шөкөрана ҡылам.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Ошо тыныс илдә тыуғанға.
Йәшләй генә килен булып төштөм
Сымыры ғына ауыл Субанға.
Бәхетлемен, Аллам,рәхмәтлемен
Ошо ауылда яҙмышым булғанға.
Ҡайны – ҡәйнә, ҡайнаға – еңгәләргә
Ирәбә генә килен булғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Тыуған ауылым яҡын булғанға
Туғандарым, ағай – еңгәләрем
Килеп хәл белешеп торғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Һөйөклө лә ҡатын булғанға.
Бер – бер артлы ғына тупылдашып,
Уландарым донъя күргәнгә.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Уландарым кеше булғанға.
Ваҡытында уҡып, һөнәр алып,
Ваҡытында кәләш алғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Бәпкәләрем оя ҡорғанға.
Һәр береһе айырым төлөк төҙөп,
Ваҡытында атай булғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Килендәрем уңған булғанға.
Бала наҙынан мине мәхрүм итмәй,
Ейән – ейәнсәрҙәрем тыуып торғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Ошо ауылда ғүмерем уҙғанға.
Яҡҡан усағыма утын өҫтәп торған
Йән киҫәгем янымда булғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Һау – сәләмәт кенә булғанға.
Көн дә иртән тороп, тәһрәт алып,
Намаҙ уҡып, доға ҡылғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Донъяларым имен булғанға.
Биш ваҡытлы намаҙымды уҡып,
Доғаларым ҡабул булғанға.
Бәхетлемен, Аллам, рәхмәтлемен
Илем башлығы ғәҙел булғанға.
Шөкөрана ҡылам тыныслыҡтың
60 йәше тыныс уҙғанға.
Атайым доғалары.
Әсәм бирҙе аш – һыу тәрбиәһе,
Атам бирҙе фәтиха доғаһы.
Гелән генә алға барып булмай,
Тура килә артҡа бағаһы.
Ҡайсаҡтарҙа ҡыйын булып китә,
Ауырлыҡтар ҡапҡа ҡағалар.
Шул сағымда миңә ярҙам итә
Атайымдан ҡалған доғалар.
Доғаларҙы ҡат – ҡат ҡабатлайым,
Ҡабатлайым ятҡа ятлайым.
Атайым доғалары менән бергә
Ғүмер итәм, алға атлайым.
Ағайҙарыма.
Етегән йондоҙ кеүек етәү инегеҙ,
Ике йондоҙ инде атылды.
Бер хәл дә юҡ, Хоҙай үҙе биреп,
Йәшләй генә үҙе кире алды.
Ағайҙарымды бер үк
Бәлә - ҡаза ҡаҡмаһын.
Яңғыҙ, тиеп, мине лә
Алла үҙе һаҡлаһын.
Биш бармағым,
Биш ағайым – уң ҡулым,
Биш бармағым,
Биш еңгәйем –
Һул ҡулым.
Алтынсыға бармағым юҡ,
Бер яңғыҙым мин үҙем.
Һыйынамын, Аллам, һиңә,
Ауыр саҡта бир түҙем.
Һин булғанда янымда.
Сәрүәремә
Йәнекәйем,40 йыл ғүмер үтте,
Үкенерлек урын булманы.
Тупылдашып улдарыбыҙ үҫте,
Бер көндәй ҙә кеүек булманы.
Иңгә - иңде терәп ғүмер иттек,
Йорт бөтөрөп индек, тырыштыҡ.
Ҡаты һынауҙарға бирешмәнек,
Ауырлыҡты уртаҡ бүлештек.
Бар тип шашынманыҡ, юҡ тип бөлөнмәнек,
Сер сисмәнек яттар алдында,
Мең шөкөрҙәр ҡылып, шат йәшәйбеҙ
Кесе улыбыҙҙың ҡулында.
Ун алтыла ата - әсәмдән киттем,
Алтмыш өстөң бесән айында.
Миңә, йәнем, һис ни мохтаж түгел,
Һин булғанда минең янымда.
Ғүмерем миҙгеле.
Ер еләге бешеп бөттө,
Инде беште ҡыҙыл бөлдөргән.
Ҡайһы арала еләк мәлем үткән,
Бөлдөргәнле мәлем үткән.
Яҙым үтте инде, йәйем үтте,
Инде етеп килә көҙгенәм.
Рәхмәт әйтер инем Хоҙайыма,
Уңышымды йыйып өлгөрһәм.
Ҡыш миҙгеле яҡынлаша,
Ҡар күҙҙәре һибелә сәсемә.
Шөкөр итәм үткән ғүмеремә,
Рәхмәтлемен һөйөклө әсәмә.
Көлә - көлә көҙ ғүмерем килде,
Алда тора ғүмер ҡышҡынам.
Ғүмер миҙгелемде барлайым да,
Яҙым, һине һағынып ашҡынам.
Көндөң дә яҡтыһы булмай
Һин юҡта,
Ҡояш та йылы тойолмай
Һин юҡта.
Һин булғанда янымда
Ҡурҡыта алмай мине хатта
Ҡышҡы селлә, һыуыҡ та.
Ай төн өсөн, ҡояш көн өсөн,
Мин һинең өсөн,
Һин минең өсөн.
Тормош матур,
Донъя йәмле,
Беҙ татыу булған өсөн.
Матурлыҡ туйҙа кәрәк,
Татыулыҡ көндә кәрәк.
Сабырлыҡ менән йәшәйек,
Йәштәргә үрнәк кәрәк.
Улдарыма.
Ҡыҙыл буйҡайы һары тал,
Матур итеп ситән үреп ал,
Кеше ғүмеркәйе бик ҡыҫҡа,
Изгелектәр генә ҡылып ҡал.
Ситән үреү өсөн уңай булыр
Яңы үҫкән талдың нескәһе.
Балаларыңдың ҡәҙерен бел, балам,
Бала була тормош сәскәһе.
Ауыр эштәр инде иңдән төштө,
Һеҙгә ҡалды тырма – һәнәгем.
Балаларым һау – сәләмәт булһын –
Ошо ғына минең теләгем.
Яулыҡтарым минең төрлө - төрлө,
Араһында уның күге юҡ
Өс улым да инде атай булды –
Ҡыуаныстарымдың сиге юҡ.
Килендәремә.
Килен булып килгәс түҙә бел,
Әсәй булғас, бала баға бел.
Балаларың үҫеп, ҡәйнә булһаң,
Сабырлы ла ғына ҡәйнә бул.
Тормош бит ул һис бер туҡтап тормай,
Әкрен үтеп бара тәгәрәп.
Сәскә урынына һоноп ҡуя
Ҡайсаҡ һиңә сәнске дегәнәк.
Сәскәме ул,әллә дегәнәкме,
Матур итеп ҡабул итә бел.
Әсе күҙ йәштәрең сыҡҡанда ла,
Сабыр ғына итеп көлә бел.
Тормоштоң да төрлө сағы була:
Төшө, кисе, яҡты иртәһе.
Сәскән уңышыңды йыя – йыя
Бик күп әле юлдар үтәһе.
Ғүмер шулай әкрен үтеп китә,
Һиҙелмәйсә генә тәгәрәп.
Шатлығына ҡарағанда уның
Хәс(е)рәте була күберәк.
Балаҡайым, донъяң алтын бишек,
Үҙең уның бәүелтеүсеһе,
Ынйы бөртөгөләй балаларың –
Киләсәк тормошоңдоң илсеһе.
Тау башында яңғыҙ ҡарағас.
Ер - әсәгә ҡуйған һәйкәл кеүек,
Тау башында тора ҡарағас.
Ыжғыр бурандарҙа ауыр уға,
Тирә - яғы булғас яланғас.
Ҡарауылда торамы ни,
Һаҡлап Субан ауылын.
Яңғыҙ башынан үткәреп
Көслө елен, дауылын.
Тауҙа үҫкән яңғыҙ ҡарағасҡа
Һоҡланалар юлдан үткәндәр,
Һағыналар Субан ҡарағасын
Сит яҡтарға күсеп киткәндәр.
Миңә лә ул хәтерләтеп тора
Килен булып төшкән сағымды,
Һөйләй инем яңғыҙ ҡарағасҡа
Баштан үткән хәсрәт ҡайғымды.
Тышҡа сыҡҡан һайын күренеп тора
Ишек алдындағы тупһанан.
Төнгө ҡараңғылыҡ ҡаплағанда,
Таң атҡансы уны юҡһынам.
Ҡайһы ҡанһыҙҙарҙы, аңламайым,
Олонона балта сапҡандар,
Күҙ йәшеләй сайырҙары ағып,
Яраларын әлдә япҡандар.
ЫСЫН МӨХӘББӘТ БАР БИТ УЛ...
Дүрт йыл самаһы элек ирем менән икәүләп Башҡортостан шифаханаларының береһендә ял итеп ҡайттыҡ. Балалар бәләкәй саҡта эш урынынан бушлай путевка бирһәләр ҙә, йөрөргә форсат теймәй торғайны. Хәҙер, Аллаға шөкөр, донъя ҡараулы, шуға һис бер нәмәгә борсолмай, тыныс күңел менән тән һәм йән шифаһы алып йөрөп ҡайттыҡ. Йәштәр күп түгел ине: үҙебеҙ ише оло кешеләр менән туғандар кеүек, яҡындан аралашып йәшәнек. Тәүге көндө үк танышыу кисәһе булды. Шунда беҙ Әбйәлилдән икәнлегебеҙҙе әйткәс тә, яныбыҙға етмеш биш йәштәр тирәһендәге бер ҡарт йүгереп тигәндәй килеп етте. "Һеҙ ҡайһы ауылдан? Фәлән ауылды беләһегеҙме? Ул һеҙгә яҡынмы?" - тип төбәшә башланы. Уны ҡыҙыҡһындырған ерҙән алыҫ йәшәүебеҙ, кешеләрен белмәүебеҙ тураһында әйткәс, ағайҙың күҙҙәрендәге осҡондар һүнеп, күңеле төшкән кеүек булды.
Иртәгәһенә яңы танышыбыҙ беҙҙе күреү менән киң йылмайып, йәнә яныбыҙға килеп баҫты. Әбйәлилгә ҡағылышлы һорауҙарын яуҙыра башланы. Һөйләшә торғас, уртаҡ таныштар ҙа табылды. Шулай һәр көн һайын саф һауаға ирем һәм Ғәлимйән ағай менән өсәүләп сығып йөрөр булып киттек. Ҡайһы бер ял итеүселәр мине: "Әллә һин ике бабай менән килдеңме?" - тип шаярта ла башланы.
Ғәлимйән ағайҙың күңел төбөн тынғыһыҙлап торған иң мөһим һорауын һаман бирә алмай ыҙалауын һиҙеп тора инем. Ахырыһы, ярҙам итеп ебәрмәксе булып, тоттом да унан: "Әллә Әбйәлилдә берәй һөйгәнегеҙ тороп ҡалдымы?" - тип һораным. Ҡарт, тап өҫтөнә баҫтың, тигән кеүек, күҙҙәрен һағышлы көләмләйтеп торҙо ла: "Булды инде", - тип, алыҫ 50-се йылдарҙа башланған бер тетрәткес ваҡиғаны һөйләп алып китте.
Һуғыштан һуң да әле Әбйәлил районы йәштәрен күрше Бөрйән, Белорет яҡтарына ағас эшенә ебәрер булалар. Сайыр йыйырға барған төркөмдә Т. ауылынан Нәфисә исемле бик сибәр ҡыҙ ҙа була. Ғәлимйәндең бер күреүҙән уға күҙе төшә. Тегеһе лә йылы хистәр менән яуаплай. Егет гармунда уйнай, ҡыҙ матур итеп бейей, икеһе лә һөйкөмлө - улар һоҡланғыс пар була.
Әбйәлилдәр ҡайтып киткәс тә Ғәлимйән һүҙендә тора: ҡоҙа ебәреп, туй үткәреп, Нәфисәне кәләш итеп ала. Тик ғашиҡтарға бергә бәхетле ғүмер кисерергә насип булмай. Бер йыл үтеүгә, мөхәббәт емеше булып ҡыҙҙары тыуғас, Ғәлимйәнде армияға алалар. Ул әсәһенә: "Киленеңде ситкә типмә, мин ҡайтҡансы бергә йәшәгеҙ", - тип ҡуша. Нәфисә лә, тыуған яғына ҡайтмай, ирен ошонда көтөргә һүҙ бирә. Тик ҡәйнә кеше - үҙе 40-ҡа ла етмәгән тол ҡатын - киленен оронсоҡ күрә башлай. Ашау яғы ла наҡыҫ. Нәфисә ҡыҙын күтәреп, йөҙәр саҡрымдарҙы йәйәү үтеп, атай йортона ҡайтып китә. Был турала ул иренә лә хәбәр итә. Германияла дүрт йыл хеҙмәт иткән Ғәлимйән кәләшенә аҙнаһына ике тапҡыр хат ебәреп тора, яҙырға ваҡыты булмаһа, һаулығын белдереп, открытка булһа ла һала. Ә инде үҙе менән хеҙмәт иткән Әбйәлил егете атаһын ерләү өсөн отпускыға ҡайтырға булғас, уның аша бүләктәр ебәрә. Тик ошо күстәнәстәрҙең тормошон аҫтын-өҫкә әйләндерәсәген белмәй шул Ғәлимйән.
Нәфисә лә һалдатына дебеттән бирсәткә бәйләп ебәрә. Уларҙы тапшырғанда, Әбйәлил егете: "Кәләшең бигерәк һылыу икән. Бер районда йәшәп, нисек мин күрмәгәнмен дә, нисек һин алдан өлгөргәнһең", - тип Ғәлимйәндең күңеленә көнләшеү орлоҡтары сәсеп ҡуя. Ул арала Ғәлимйәнгә ҡайтыр мәл яҡынлаша. Ул Нәфисәне фәлән көндөң фәлән сәғәтендә Магнит вокзалына килергә саҡыра. Дүрт йылды һағыштан һарғайып, илап-һыҡтап үткәргән йәш ҡатын ҡыуанысынан ҡанатлы ҡош кеүек талпынып, юл алыҫ тип тормай, ҡыҙын алып ҡалаға юллана. Вокзалға Магнитта йәшәгән еңгәһе менән баралар. Поезд килеп туҡтай, ләкин күпме көтһәләр ҙә, унан Ғәлимйән төшмәй. Нәфисә был хәлдең хәйерлегә түгел икәнлеген һиҙеп, ерҙә тәгәрәп ятып илай. Еңгәһе уны бер нисек тә йыуата алмай, перрондағы халыҡ аптырап тамаша ҡыла. Дүрт көн рәттән сыға Нәфисә поезд ҡаршыларға, ләкин ирен күрә алмай.
Ысынында Ғәлимйән менән нимә була һуң? Ул күтәренке күңел менән, ниһәйәт, кәләше һәм ҡыҙы менән осрашыуын күҙ алдына килтереп, сумаҙанын бүләктәр менән тултырған мәлдә Т. ауылынан Нәфисәнең бер еңгәһенән хат ала. Ул ҡайынһеңлеһен ни өсөн күрә алмағандыр инде, билдәһеҙ, әммә үҙенең ҡара ниәтенә ирешә. Еңгә кеше Ғәлимйәнгә Нәфисәһенең армиянан килеп киткән һалдат менән теттереп ҡалыуы тураһында яҙа. Кеше һүҙе кеше үлтерә, тигәндәре шул инде. Хыянатты кисерә алмай, мөхәббәте нәфрәткә әйләнгән ир, Магнитта поездан төшмәй, Белорет яғына үтеп китә. Әлбиттә, ул Нәфисәнең, поезд ҡуҙғалып киткәс, ер тырнап, өҙгөләнеп илауын күрмәй. Күрһә, моғайын, ҡатындың әсе күҙ йәштәре туң йөрәген иретмәй ҡалмаҫ ине.
Нәфисәгә яңынан тыуған ауылына ҡайтмайынса сара ҡалмай. Ләкин ул иренән төңөлмәй, көтә. Сөнки айырылышҡан саҡта икәүһенең: "Ер өҫтөндә осраша алмаһаҡ, ер аҫтынан юл ҡаҙып булһа ла, бер-беребеҙҙе табырбыҙ", - тигән анттары була. Нәфисә күпме генә көтһә лә, ҡош телендәй сәләм дә килмәй. Ә ауылда уға күҙ һалып йөрөүселәр байтаҡ. Араларынан бер үтә лә ныҡышы атаһының ышанысына инеп ала. Нәфисәнең атаһы уҫал, үҙ һүҙен бирмәгән, башҡаларҙыҡы менән иҫәпләшеп тормаған кеше була. Шуға күрә, үҙе теләмәһә лә, Нәфисә ата һүҙен йыға алмай, яратмаған кешеһенә кейәүгә сыға. Төндәрен илап үткәрә ул. Ире барыһын да һиҙә, ләкин өндәшмәй. Бер-бер артлы балалары донъяға килә, ә бына Ғәлимйәндән тыуған ҡыҙы, күҙ нуры, ауырып үлеп ҡала. Тора-бара мөхәббәтен онотор, тип көткән ире, түҙемлеге бөтөп эсә, болара башлай. Эйе, Нәфисә яңғыҙ ҡалған саҡта һөйгән йәренең фотоһүрәтен ҡарап, хаттарын уҡып, күңелен йыуатыр була. Һыуға барһа, хаттарҙы кеҫәһенә һалып, аулаҡта уҡып, илап күңелен бушата. Бер саҡ ире уларҙы һандыҡ төбөнән табып, утҡа ырғыта. Ә бына Ғәлимйән армиянан ебәргән шәлде Нәфисә, кемдән икәнлеген белгертмәй, туҙып бөткәнсе ябына.
Ә Ғәлимйән армиянан тыуған яғына ҡайтып төшкәс, ҡатынын бер ҡасан да ғәфү итмәҫкә тигән ҡарарға килеп, ҡара янып йөрөй. Тора-бара асыуы һүрелә төшә, һағыныуы көсәйә. Әбйәлилгә барырға, ҡатынын алып ҡайтырға уйлай башлай. Тик байтаҡ ваҡыт үтеп киткән була шул. Нәфисә кейәүгә лә сыҡҡандыр, сыҡмаһа ла, уның ҡасып йөрөүен ғәфү итә алмаҫ, ти уйлай. Ҡыҙынан алда атаһы, тупһаһына ла баҫтырмай, ҡыуып сығарасаҡ. Үҙе атайһыҙ үҫкән Ғәлимйән ҡырыҫ холоҡло ҡайныһынан уттан ҡурҡҡан кеүек ҡурҡа. Шулай икеләнеп йөрөгәндә, Әбйәлилдән тағы бер төркөм йәштәр сайыр йыйырға килеп төшә. Был юлы улар араһында Нәфисәнең бер туған һеңлеһе лә була. Ул элекке еҙнәһенә апайын көсләп кейәүгә биреүҙәре, ҡыҙы үлеп ҡалыуы тураһында һөйләй. Шундай хәбәрҙәрҙән һуң аңҡы-тиңке килеп йөрөгән Ғәлимйәнде ауылдарына килеп төшкән геологтар үҙҙәре менән эшкә алып сығып китә. Кама буйҙарында йөрөгәндә ул бер ҡыҙ менән танышып, шуға өйләнә һәм тыуған яҡтарына ҡайта. Ҡатыны донъя көтөргә әүәҫ булып сыға, биш бала табып бирә. Татыу, мул тормошта йәшәй улар.
Бөтәһе лә һәйбәт кеүек, ләкин Ғәлимйәндең тәүге мөхәббәте иҫенә төшөп, тынғы бирмәй. Нәфисә тураһында берәй хәбәр алып булмаҫмы тип, ул Әбйәлилдәге хеҙмәттәшенә хат ебәрә. Уныһы әрнегән йөрәгенә тағы тоҙ һибеп, "Ташларыңды белгән булһам, үҙем кәләш итеп алыр инем", тип яҙа. Хат аша элекке ҡатынының тол ҡалғанын белгән Ғәлимйән ярһыған йөрәгенә урын тапмай башлай. Әмәлгә ҡалғандай, шул саҡта өлкән улы эш буйынса Сибайға барырға йыйыныуын белдерә. Шунда атай кеше улына бөтә серен сисә һәм юлға үҙен дә алыуын, Т. ауылына һуғылып, Нәфисә менән осраштырыуын һорай. Тегеһе риза була. Ләкин... Яҡшылап күрешеү ҙә, бер-ике ауыҙ һүҙ алышыу ҙа насип булмай. Саҡырылмаған ҡунаҡтар Нәфисәнең бергә йәшәгән улы эсеп, өйҙә тауыш сығарған мәлгә тура килә. Ғәлимйәнде таныуҙан да, улы өсөн уңайһыҙланыуҙан да икеләтә ҡыйын хәлгә ҡалған ҡатынды йәлләп, иҫеректең ҡыуыуына ла ҡаршылаша алмай, юлсылар сығып китергә мәжбүр була...
* * *
Ғәлимйән ағайҙың һөйләгәндәрен мин күҙ йәштәремде һөртә-һөртә тыңланым. "Бындай мөхәббәт тарихы тик китаптарҙа йә киноларҙа ғына булалыр тип уйлай инем, - тинем мин. - Хәҙер бындай сер менән нисек йәшәргә? Етмәһә, Нәфисә менән бер райондан була тороп... Юҡ, ҡайтҡас та мин уға барам, күрәм, һөйләшәм. Бәлки, ул, бахырҡай, үҙен ни өсөн ташлауҙарын һаман да белмәй йәшәйҙер...". "Юҡ, белә, балдыҙ аша мин бөтәһен дә аңлатып һөйләнем", - тине Ғәлимйән ағай, шулай ҙа ниәтемә ҡаршылыҡ белдермәне, хатта фотоһүрәтен дә бирҙе. "Күп итеп сәләм әйт. Кисерә алһа - кисерһен. Алдында ғәйебем ҙур, ризалығын алып үлгем килә", - тине. Әгәр Нәфисә апай риза булһа, барып күрергә лә теләк белдерҙе.
Шифаханан ҡайтып ул-был иткәс тә, мин улымдан Т. ауылына алып барып ҡайтыуын һораным. Нәфисә апайҙың өйөн табып барып ингәндә, ишек төбөндә бер йәш ҡатын ҡаршыланы. "Әсәйем төпкө бүлмәлә ята, ауырыңҡырай", - тине ул. Ҡыҙына ҡарап, әсәһенең йәш сағында кеше көнләштерерлек һылыу булғанына ышандым. Ҡатындан миңә әсәһе менән аулаҡта һөйләшергә ирек биреүен һорағас, ул беҙҙе ҡалдырып сығып китте.
Төпкө бүлмәгә үттем. Түшәктә йәш сырайлы, һөйкөмлө генә әбей ята. Өйө йылы, донъяһы таҙа, ҡотло. Килеүемдең сәбәбен әйткәс тә Нәфисә апай тыныслығын һәм сабырлығын һаҡланы. Ҡыуып сығарһа ла, бер ни ҙә түгел ине, тип уйлап та ҡуйғайным, тик Нәфисә апай минең менән яҡын кешеһендәй күреп, яғымлы һөйләшеп китте.
- Айырылышмай, айырылыштыҡ инде беҙ Ғәлимйән менән. Күрәһең, маңлайға яҙылған яҙмыш шундай булғандыр, - тип башланы ул һүҙен. - Ирем армияға киткәндә өс саҡрым самаһы оҙатып барҙым. Ул атҡа ултырып китә, мин арттарынан йүгерәм, ул төшөп, миңә ҡаршы килә. Ҡосаҡлашып илашып торабыҙ ҙа, ул тағы арбаға йүгерә, ә мин артынан... Иң аҙаҡ ауыл йәштәре ике беләгемдән тотоп, ебәрмәй башланы, ә мин, тартҡылашып, ергә тубыҡландым. Ғәлимйән, арбаға аяғөҫтө баҫып, фуражкаһын болғай-болғай күҙҙән юғалды. Һәм шул ҡиәфәттә хәтерҙә тороп ҡалды.
Ирем эҙләп килмәгәс, янына үҙем барһам да барыр инем - атайым ебәрмәне. Әсәйем мине йәлләй торғайны, ҡасып кит тә бар, тип өгөтләне. Тик мин атайым асыуын уға төшөрөр тип ҡурҡтым.
Бер ваҡыт шифаханаға путевка булғайны, нишләптер, шунда барһам, Ғәлимйәнде осратырмын кеүек тойолдо ла торҙо. Ашҡынып барҙым шифаханаға. Халыҡ араһынан гел Ғәлимйәнде эҙләнем, ә өмөтөм бушҡа булғанлығына ышанғас, ауырып киттем. Өфөгә ҡанатланып киткәйнем, мәхрүм булып, төңөлөп ҡайттым... Ғәлимйәнгә минән ризалыҡ һорарға сәбәп юҡ. Алланың ҡушыуы шундай булғас. Уны ла алдағандар бит. Беҙҙең саф мөхәббәтте күрә алмаған кешеләр ғәйепле бында... Был ваҡиға тураһында, һеңлем, бер үк балалар белеп ҡалмаһын. Улар урындарҙа эшләй, минең өсөн кеше алдында уңайһыҙланырға тура килмәһен. Йә булмаһа, атайыбыҙ менән тороп, икенсе кешене уйлап йәшәгән тимәһендәр. Әйтегеҙ Ғәлимйәнгә, килһә килһен, тик яңғыҙы түгел, ҡатыны менән... - тип тамамланы һүҙен Нәфисә апай.
* * *
Үкенескә ҡаршы, Ғәлимйән ағайҙан бүтән хат-хәбәр ҙә булманы, үҙе лә килмәне. Бәлки, үлеп тә ҡалғандыр, оло кеше ине бит. Нәфисә апайҙың да артабанғы яҙмышы тураһында хәбәрҙар түгелмен. Үҙемә бөтөнләй сит ошо ике кешенең йөрәк серен дүрт йыл буйы һаҡлап йөрөттөм дә, гәзит уҡыусыларға ла һөйләргә булдым. Улар ҙа ысын мөхәббәт китапта йә кинола ғына була икән тип уйламаһындар. Геройҙарымдың исемдәрен үҙгәртеп алдым, ә йәшәгән урындарын аныҡ атаманым. Шулай ҙа уларҙы таныусылар булһа - ғәйепләмәһендәр. Бындай оло саф хистәрҙе бик һирәк кешеләр генә йөрөтә ала.
Фатима ҺИБӘТОВА.
Әбйәлил районы Рысҡужа ауылы.("Киске Өфө" газетаһы №30, 25 июль 2011 йыл)
2014 йылда "Башкортостан" газетаһы редакцияһы үткәргән Мәҙәниәт йылына арналған "Талантлыны данлай "Башҡортостан" Интернет-конкурсында ҡатнашты һәм "Тамашасылар һөйөүе" номинацияһында Диплом менән бүләкләнде һәм Өфөгә редакция тарафынан ойошторолған концертта сығыш яһаны.
2015 йылдың сентябрь, октябрь айҙарында район мөнәжәтселәр конкурсында Гран-при яуланы, Сибай ҡалаһында уҙған конкурста 3 дәрәжә диплом менән Башҡортостан ҡыҙы журналының махсус призын яуланы:
Наверх


text:
15 мартта Роспотребнадзор асыҡ ишектәр көнө үткәрә
Роспотребнадзорҙың республика буйынса идаралығы белгестәре Башҡортостанда асыҡ ишектәр көнө үткәрә. Ведомство хеҙмәткәрҙәренең халыҡ менән осрашыуы бөтә донъяла Ҡулланыусылар хоҡуҡтарын яҡлау көнө билдәләнгәндә, 15 мартта, үтәсәк, һәм ул Рәсәйҙә «Ҡулланыусылар хоҡуҡтарын яҡлау тураһында»ғы закон ҡабул ителеүенә 20 тулыуға арналасаҡ, тип хәбәр итә Идаралыҡ сайты.
Көн дауамында белгестәр сауҙа, көнкүреш хеҙмәттәре, туризм, финанс һәм торлаҡ-коммуналь хеҙмәттәр, элемтә, пассажирҙар һәм йөк ташыу хеҙмәттәре өлкәһендә ҡулланыусылар хоҡуҡтарын яҡлау тураһындағы закондар үтәлешенә бәйле һорауҙарға яуап бирәсәк. Консультациялар Өфөләге Роспотребнадзор Идаралығында, шулай уҡ ведомствоның барлыҡ территориаль бүлексәләрендә үтәсәк.


text:
Фото:
РФ субъекттары башлыҡтары Советы ултырышы үтте
Фото:
17 мартта Мәскәүҙә Башҡортостан Республикаһы Президенты М.Ғ. Рәхимов Рәсәй Сит ил эштәре министрлығы ҡарамағындағы Рәсәй Федерацияһы субъекттары башлыҡтары Советының ХV ултырышында ҡатнашты. Ултырыш Рәсәй Федерацияһының сит ил эштәре министры С.В. Лавров рәйеслегендә үтте.
Совет эшендә Башҡортостан Республикаһы, Бүрәт Республикаһы, Чечен Республикаһы президенттары, Курск өлкәһе губернаторы, Краснодар һәм Пермь крайҙары, Амур һәм Псков өлкәләре вәкилдәре, шулай уҡ Рәсәй Федерацияһы Президенты Хакимиәтенең, Сит ил эштәре министрлығы, Төбәктәр үҫеше министрлығы, Иҡтисади үҫеш министрлығы, Мәғариф һәм фән министрлығы, Мәҙәниәт министрлығы, БДБ, сит илдәрҙә йәшәүсе ватандаштарыбыҙ эштәре һәм халыҡ-ара гуманитар хеҙмәттәшлек буйынса федераль агентлыҡ, Туризм буйынса федераль агентлыҡ, Федераль миграция хеҙмәте һәм Федераль таможня хеҙмәтенең етәксе хеҙмәткәрҙәре ҡатнашты.
Ултырыш Рәсәй төбәктәренең БМО системаһы халыҡ-ара ойошмалары менән үҙ-ара эш итеүе мәсьәләләренә һәм сит ил граждандарын, сит илдәрҙә йәшәүсе ватандаштарыбыҙҙы Рәсәй юғары уҡыу йорттарына ҡабул итеүҙе ойоштороу буйынса бурыстарға арналды. Унда ҡатнашыусылар шулай уҡ Рәсәй Сит ил эштәре министрлығының 2009 йылдың июлендә Мәскәүҙә үткән “Рәсәйҙең көнсығышы һәм Азия-Тымыҡ океан төбәгендә интеграция” кәңәшмәһе тәҡдимдәрен тормошҡа ашырыу барышы хаҡындағы мәғлүмәттәрен тыңланы.
Ултырышта Башҡортостан Республикаһы Президенты М.Ғ. Рәхимов БМО системаһы ойошмалары менән үҙ-ара эш итеү тәжрибәһе хаҡында доклад менән сығыш яһаны.
Республика Президенты, Башҡортостан йөҙҙән ашыу сит ил менән сауҙа-иҡтисади мөнәсәбәттәр булдырған, тип билдәләне.
— Беҙ инвестицион күркәмлекте арттырыуға, республикаға тышҡы инвестицияларҙы йәлеп итеүгә айырым иғтибар бирәбеҙ. Ошондай шарттарҙа БМО-ның халыҡ-ара ойошмалары менән дә хеҙмәттәшлегебеҙ көсәйҙе, — тине М.Ғ. Рәхимов.
Совет ултырышында ул БМО системаһы халыҡ-ара ойошмаларының төрлө программаларын тормошҡа ашырыу барышында өлгәшелгән һөҙөмтәләр хаҡында хәбәр итте.
Республика башлығы әйтеүенсә, Башҡортостандың ЮНИДО менән хеҙмәттәшлеге ЮНИДО-ның Башҡортостан Республикаһы буйынса интеграцияланған программаһын тормошҡа ашырыуға ярашлы ғәмәлгә ашырыла. Программа сәнәғәткә ярҙам күрһәтеүгә, инвестицияларға булышлыҡ итеүгә, сәнәғәттең тирә-яҡ мөхиткә зарарлы йоғонтоһона контроллек итеүгә йүнәлтелә. Республикала ЮНИДО эксперттарын йәлеп итеп, Благовещен ҡалаһында “Полиэф” комплексы һәм гидроэлектростанциялы Йомағужа һыу һаҡлағысы төҙөлөшө кеүек эре проекттар тормошҡа ашырылды.
— ЮНИДО менән хеҙмәттәшлек илдең һәм республиканың донъя иҡтисади киңлегенә интеграцияһына булышлыҡ итә. ЮНИДО инструментарийын файҙаланып, беҙ республиканан бизнесты, фән ҡаҙаныштарын күпләп талап иткән продукцияны һәм технологияларҙы әкренләп тышҡы баҙарҙарға сығарыуға йүнәлеш аласаҡбыҙ, — тине М.Ғ. Рәхимов.
Республика башлығының фекеренсә, Башҡортостандың ЮНЕСКО менән хеҙмәттәшлеге мәғариф системаһын, мәҙәниәтте, туризмды үҫтереүҙә ҙур әһәмиәткә эйә булды. 2008 йылдың мартында Парижда ЮНЕСКО-ның штаб-фатирында “Башҡортостан: Рәсәй менән 450 йыл бергә” тип аталған республика менән таныштырыу сараһы халыҡ-ара тормошта ҙур ваҡиға булды. Шунда уҡ Башҡортостан Хөкүмәте менән ЮНЕСКО араһында Хеҙмәттәшлек тураһында коммюникеға ҡул ҡуйылды.
2000 йылдан Башҡортостан БМО Үҫеш программаһының Рәсәй Федерацияһындағы вәкиллеге менән хеҙмәттәшлек итә. 2009 йылда программала ҡатнашыу сиктәрендә Башҡортостанда Рәсәйҙә тәүге 2008 йылда Башҡортостан Республикаһында кеше потенциалын үҫтереү тураһындағы төбәк доклады сығарылды. Ул илдә кеше потенциалын үҫтереү индексы буйынса лидерҙарҙың береһе булараҡ, Башҡортостанда кеше үҫешенең көнүҙәк проблемалары буйынса аналитик күҙәтеү рәүешендә әҙерләнгән. Докладта республиканың социаль портреты сағылдырыла. Ул Башҡортостанда социаль яҡланғанлыҡтың илдәге иң юғары кимәлдәренең береһе булыуын раҫлай.
— Республикабыҙ БМО мең йыллыҡ саммиты тарафынан билдәләнгән һәм Рәсәй өсөн яраҡлаштырылған маҡсаттар буйынса ныҡышмалы эшләй, — тине М.Ғ. Рәхимов.
Сергей Лавров Рәсәй төбәктәренең халыҡ-ара ойошмалар менән ғәмәлдәге бәйләнештәрен ыңғай баһаланы. Уның фекеренсә, төбәктәр һөҙөмтәле хеҙмәттәшлек булдырған. РФ сит ил эштәре министры төбәк башлыҡтарын тышҡы иҡтисади бәйләнештәрҙе артабан да киңәйтергә саҡырҙы, ә РФ Сит ил эштәре министрлығы, уның әйтеүенсә, илдең халыҡ-ара позицияларын нығытыуға йүнәлтелгән барлыҡ конструктив башланғыстарҙы яҡларға әҙер.
РФ сит ил эштәре министры Башҡортостан Республикаһын ЮНИДО һәм ЮНЕСКО программаларында иң уңышлы ҡатнашыусы тип билдәләне. Сергей Лавров БМО системаһының халыҡ-ара ойошмалары менән хеҙмәттәшлек буйынса Башҡортостандың ыңғай тәжрибәһен әүҙемерәк файҙаланырға тәҡдим итте. Шулай уҡ халыҡ-ара эшлекле бәйләнештәрҙе яйға һалыуҙа Башҡортостан Президенты М.Ғ. Рәхимовтың шәхси ҡатнашлығы һыҙыҡ өҫтөнә алынды.
Совет шулай уҡ Рәсәй Федерацияһы субъекттарының оператив фондтар, программалар, шулай уҡ БМО системаһының махсус учреждениелары менән хеҙмәттәшлек перспективаларын ҡараны һәм был мөнәсәбәттәрҙе, Рәсәйҙең халыҡ-ара үҫешкә булышлыҡ итеүсе донор илдәр категорияһына күсеүен иҫәпкә алып, тиң хоҡуҡлы партнерлыҡ юҫығына күсереүҙең маҡсатҡа ярашлылығын билдәләне. Был йәһәттән Рәсәй Федерация субъекттары башҡарма власть органдарының Рәсәй Сит ил эштәре министрлығы һәм башҡа профилле министрлыҡтар һәм ведомстволар менән БМО-ның Рәсәй Федерацияһындағы проекттарына экспертиза һәм мониторинг мәсьәләләрендә тығыҙыраҡ координацияһы мөһим роль уйнарға тейеш.
Ултырышта дәүләттәр, Азия һәм Тымыҡ океан төбәге күп яҡлы берекмәләре менән практик эш итеү Рәсәйҙең барлыҡ ҡыҙыҡһынған төбәктәренә ҡағыла, шул иҫәптән Рәсәй — АСЕАН саммитына һәм 2012 йылда АТЭС-та Рәсәйҙең рәйеслегенә әҙерлек менән бәйле.
Тикшерелгән мәсьәләләр буйынса Совет тейешле тәҡдимдәр ҡабул итте.
Белешмә
Рәсәй Сит ил эштәре министрлығы ҡарамағында Рәсәй Федерацияһы субъекттары башлыҡтары Советы 2003 йылда Дәүләт Советы тәҡдимдәре нигеҙендә һәм Рәсәй Федерацияһы Президенты ҡушыуына ярашлы ойошторолдо. Совет төбәктәргә халыҡ-ара һәм тышҡы иҡтисади бәйләнештәрҙе үҫтереүҙә булышлыҡ итергә, шулай уҡ теге йәки был тышҡы сәйәси башланғыстар буйынса тәҡдимдәр әҙерләүҙә уларҙың ҡатнашыу мөмкинлеген тәҡдим итергә тейеш. Советтың рәйесе — РФ сит ил эштәре министры. Ете федераль округтың һәр береһе Совет составына бер төбәк етәксеһен делегат итеп ебәрә. Улар йыл һайын алмашына. Шул уҡ ваҡытта Совет ултырышына уның составына инмәгән Федерация субъекттары етәкселәре, министрлыҡтар һәм ведомстволар, Рәсәй Федерацияһының сит илдәрҙәге учреждениелары вәкилдәре саҡырыла ала. Совет ҡарарҙары тәҡдим итеү характерына эйә. Субъекттар башлыҡтары Советы рәйесе билдәләнгән тәртиптә Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәтенә һәм Президентына Рәсәйҙең тышҡы сәйәси һәм тышҡы иҡтисади стратегияһын тормошҡа ашырғанда иҫәпкә алыу маҡсатында, Совет тарафынан ҡабул ителгән ҡарарҙар тураһында докладтар тәҡдим итә.


text:
Германияның СLAAS компанияһы делегацияһы көтөлә
Башҡортостанға рәсми сәфәр менән Германияның СLAAS компанияһы делегацияһы килеүе көтөлә. БР Ауыл хужалығы министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, уның составында — Ойоштороу советы рәйесе урынбаҫары, СLAAS концерны акционеры Катрина Класс, СLAAS концернының БДБ илдәре буйынса төбәк директоры Дитер Дюрингер, СLAAS Восток компанияһы генераль директоры Сергей Пеннер һәм башҡалар.
Сәфәр программаһында — Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары, БР ауыл хужалығы министры Шамил Вахитов менән осрашыу, "Ергән МТС-ы" асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең производство базаһын ҡарау, "Башсельхозтехника" дәүләт унитар ауыл хужалығы предприятиеһының производство базаһы менән танышыу.


text:
Владимир Солин Башҡортостан Президенты советнигы итеп тәғәйенләнде
Владимир Солин йәмәғәтселек башланғысында республиканың төньяҡ-көнсығыш райондарын үҫтереү буйынса Башҡортостан Президенты советнигы итеп тәғәйенләнде. Тейешле бойороҡҡа республика башлығы Рөстәм Хәмитов ҡул ҡуйҙы.
Белешмә. Солин Владимир Иванович 1947 йылдың 15 ноябрендә Дыуан районының Мәсәғүт ауылында тыуған. Силәбе политехник институтын тамамлай.
2006 йылдан – Башҡортостан Республикаһы Дыуан районы муниципаль район хакимиәте башлығы. «Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған ауыл хужалығы хеҙмәткәре» исеменә лайыҡ, БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың Почет грамотаһы менән наградланған.


text:
Башҡортостан делегацияһы фин-уғыр халыҡтарының V съезында ҡатнашты
Башҡортостан Республикаһынан делегация, кисә, 26 сентябрҙә, Саранскиҙа уҙған Рәсәй Федерацияһы фин-уғыр халыҡтарының V съезында ҡатнашты. Башҡортостан делегацияһы составына Рәсәй Федерацияһы Фин-уғыр халыҡтары ассоциацияһы Советы ағзаһы, Башҡортостан Республикаһы Фин-уғыр халыҡтары ассамблеяһы рәйесе, «Башҡортостан Республикаһында мордва милли-мәҙәни үҙәге» Төбәк ижтимағи ойошмаһының рәйесе Юлия Герасимова, шулай уҡ башҡорт шағирәһе, республиканың Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты, «Башҡортостан ҡыҙы» журналы мөхәррире Йомабикә Ильясова инде.
Башҡортостан Республикаһы Президенты Рөстәм Хәмитов съезда ҡатнашыусыларға үҙенең сәләмен ебәрҙе. Съезда тикшерелгән милли үҙаңды үҫтереү, фин-уғыр халҡының мәҙәни-әхләҡи байлыҡтарын һаҡлап ҡалыу, этномәҙәни мөнсәбәттәрҙе киңәйтеү кеүек мәсьәләләр ҙур әһәмиткә эйә, тип билдәләне сәләм хатында республика башлығы. Шулай уҡ Рөстәм Хәмитов «Съезда ҡараласаҡ бурыстар Рәсәй халыҡтарының тел һәм мәҙәниәт диалогын артабан да нығытырға булышлыҡ итәсәк» тигән ышаныс белдерҙе.


text:
Дәүләт Думаһы депутаты Зөһрә Рәхмәтуллина Башҡортостан ижади интеллигенцияһының проекттарын ҡараны
ӨФӨ, 2015 йыл, 5 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
Дәүләт Думаһы депутаты, мәҙәниәт буйынса комитет рәйесе урынбаҫары Зөһрә Рәхмәтуллина Башҡортостандың ижади интеллигенцияһы менән осрашыуҙа яңы мәҙәни проекттарҙы һәм уларҙы бойомға ашырыу мәсьәләләрен тикшерҙе. Һайлаусылар менән осрашыу Дмитрий Медведевтың Өфөләге Төбәк йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһендә уҙҙы.
Мәжит Ғафури исемендәге Мәҙәниәт фонды рәйесе Люциә Камаева депутатты бөйөк башҡорт шағирының иҫтәлеген мәңгеләштереү буйынса ҡаҙаныштар һәм эштәр менән таныштырҙы. Фонд ярҙамы менән республикала халыҡ-ара балалар конкурстары үткәрелә. Халыҡ шағирының ижады республикала, Рәсәйҙә генә түгел, шулай уҡ Болгария һәм Македония уҡыусыларына ла яҡшы таныш.
Быйыл шағирҙың тыуыуына 135 йыл тулыу айҡанлы фонд яңы проекттар ойошторған. «Беҙ Мәжит Ғафуриҙы уҡыйбыҙ» конкурсында еңеү өсөн башҡорт шағирының шиғырҙарын белеү генә етмәй, рус классигы, тыуған яҡ авторы әҫәрҙәрен дә тәҡдим итергә кәрәк.
Фонд етәксеһе шағирҙың музейында әҙәби ижад үҙәген булдырырға тәҡдим итте. Был Мәжит Ғафуриҙың юбилейы йылында иҫтәлекле сараларҙы тормошҡа ашырырға ярҙам итәсәк.
Өфө шағиры Виктор Лязин парламентарийға инициатив төркөмдөң Донбаста йәшәүселәр өсөн китаптар йыйыуы хаҡында һөйләне. Депутат был башланғыстарҙы хупланы.


text:
Фото:
Чесноковкала яңы почта бүлексәһе төҙөлә
Фото:
Өфө районының Чесноковка ауылында яңы почта бүлексәһе төҙөлә башланы. «Рәсәй почтаһы» федераль дәүләт унитар предприятиеһының генераль директоры советнигы Геннадий Котов был мөһим социаль объектҡа нигеҙ ташы һалды.
Әлеге ваҡытта 4000 кешене хеҙмәтләндергән бүлексә иҫке баракта урынлашҡан һәм 10 метр самаһы майҙанды биләй. Яңы элемтә бинаһы майҙаны 160 квадрат метрлыҡ айырым бинала урынлашасаҡ. Бында клиенттар барлыҡ элемтә хеҙмәттәре менән файҙалана аласаҡ, ә клиент залында махсус сауҙа зонаһы ойошторорға мөмкин буласаҡ. Операциялар башҡарыу тәҙрәһе икәүгә етәсәк, тип хәбәр иттеләр Федераль почта элемтәһе Башҡортостан Республикаһы идаралығының матбуғат хеҙмәтенән.
Чесноковка халҡы яңы почта бүлексәһе хеҙмәттәренән быйыл көҙ үк файҙалана башларға тейеш, тип көтөлә.


text:
Фото:
Стәрлетамаҡта I Педагогик вуздар спартакиадаһы башланды
Фото:
Зәйнәб Биишева исемендәге Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия академияһында БР Хөкүмәте кубогына Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 65 йыллығына һәм Республика йылына арналған педагогик вуздарҙың I Спартакиадаһы асылды. Тантанала Стәрлетамаҡ ҡалаһы ҡала округы хакимиәте башлығы Вахит Әбдрәхимов, БР Хөкүмәте Аппаратының мәғариф һәм фән бүлеге мөдире Альберт Ҡорманов, БР йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министры Александр Никерин, республиканың педагогик юғары уҡыу йорттары ректорҙары ҡатнашты.
Спартакиадала ҡатнашыусыларҙы тәбрикләп, Стәрлетамаҡ ҡалаһы ҡала округы хакимиәте башлығы Вахит Әбдрәхимов, республикабыҙ Президенты һәм Башҡортостан Хөкүмәте спортты үҫтереүгә, йәштәрҙең сәләмәтлеген нығытыуға һәм уларға ярҙам итеүгә ҙур иғтибар бүлә, тип билдәләне. Стәрлетамаҡ республика етәкселегенең тағы бер яҡшы башланғысын тормошҡа ашыра. Спартакиада традицияға әйләнергә, ә унда ҡатнашыусылар һаны артырға тейеш.
Зәйнәб Биишева исемендәге Стәрлетамаҡ педакадемияһында спортсылар күп. Улар араһында Рәсәй һәм халыҡ-ара спорт ярыштарында ҡатнашыусылар һәм призерҙар ҙа бар. Ҡала башлығы фекеренсә, улар физкультура академияһы студенттары менән уңышлы ярыша башланы, сөнки ректорат һәр студенттың потенциалын асыу өсөн шарттар булдырыуға ҙур иғтибар бүлә.
Спартакиадаға 15 спорт төрө буйынса ярыштар инә. Унда республика педагогия вуздарының 600-ҙән ашыу вәкиле ҡатнаша. Ул 14 майға тиклем дауам итә. Иң алда Зәйнәб Биишева исемендәге Стәрлетамаҡ педакадемияһында ярыштар үтте, бөгөн спортсыларҙы Бөрө академияһы ҡабул итә, ә 14 майҙа спартакиадала ҡатнашыусылар Өфөгә бара.


text:
Бөгөн Мортаза Рәхимов Президент Советы ултырышын үткәрә
Бөгөн Республика Йортонда Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов Башҡортостан Республикаһы Президент Советы ултырышын үткәрә.
Ултырышта ҡатнашыусылар Башкортостан Республикаһының инновацион үҫеш факторы булараҡ профессиональ белем биреүҙе модернизациялау менән бәйле мәсьәләләрҙе тикшерәсәк.
Ултырыш йомғаҡтары буйынса Башҡортостан Республикаһы Президент Советының ярашлы ҡарары ҡабул ителәсәк.
Белешмә өсөн. Башҡортостан Республикаһы Президент Советы 1994 йылда ойошторола һәм Башҡортостан Республикаһы Президенты ҡарамағындағы даими эшләүсе консультатив орган булып тора. Совет Рәйесе – Башҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов. Совет ултырыштарында республиканың мөһим ижтимағи-сәйәси, социаль-иҡтисади, мәҙәни-рухи үҫеш мәсьәләләре тикшерелә. Совет составында – республиканың билдәле дәүләт һәм ҡануниәт власы органдары, иҡтисад, агросәнәғәт комплексы, йәмәғәтселек, мәҙәниәт, мәғариф, киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре.


text:
Республикала БДИ-ның сентябрь этабының нисек уҙыуы билдәле булды Фото: Олег Яровиков
Республикала БДИ-ның сентябрь этабының нисек уҙыуы билдәле булды
Республикала БДИ-ның сентябрь этабының нисек уҙыуы билдәле булды Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 15 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
Асыҡлыҡты тәьмин итеү өсөн имтихандарҙы ойоштороу буйынса ҙур әҙерлек эше башҡарылған, шуға күрә бер ниндәй ҙә тәртип боҙоуҙар теркәлмәне, тип билдәләне республика Мәғариф министрлығының бүлек мөдире Жанна Миникеева.
Рус теле һәм математика буйынса имтихандарҙа (база кимәле) 160-ҡа яҡын кеше ҡатнашты. Улар — бер йә иһә ике мотлаҡ предмет буйынса ҡәнәғәтләнерлек билдәһен алмаған уҡыусылар. Берҙәм дәүләт имтиханы Өфөләге 100-сө мәктәптә үткәрелде.


text:
Фото:
Башҡортостанда 247 мең гектарҙа яҙғы культуралар сәселгән
Фото:
Республикала 247 мең гектар майҙанда яҙғы сәсеү үткәрелгән. Был уҙған йылдағы кимәлгә ҡарағанда 8 меңгә күберәк, тип хәбәр итә БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәте. Саҡмағош районында планлаштырылған майҙандың 34 процентында яҙғы сәсеү үткәрелгән. Был 20 меңдән ашыу гектар. Стәрлетамаҡ игенселәре 14,7 мең гектарҙа яҙғы культуралар сәскән. Ҡырмыҫҡалылар 14 мең гектарҙы артта ҡалдырған.
Иген һәм ҡуҙаҡлы иген культураларын сәсеү буйынса Саҡмағош районы аграрийҙары алда бара. Улар игенгә бүленгән майҙандарҙың 51 процентында сәсеү үткәргән. Гектарға әйләндергәндә был 19,1 мең. Республика буйынса бөтәһе 192 мең гектарҙа иген һәм ҡуҙаҡлы иген культуралары сәселгән, был да уҙған йылдағына ҡарағанда күберәк.
Параллель рәүештә техник культураларҙы сәсеү ҙә алып барыла. Шәкәр сөгөлдөрө республиканың 14 районында 8419 гектарға сәселгән дә инде. Көнбағыш республиканың 27 районында 18630 гектар майҙанда сәселгән.
Игенселәр эшенә ямғырҙар ҙа үҙгәрештәр индерә. Әммә, һуңғы йылдарҙағы ҡоролоҡто иҫәпкә алғанда, ауыл халҡы һәр яуым-төшөмгә лә шат.


text:
Башҡортостан Хөкүмәте һәм Ҡытайҙың Чунцин ҡалаһы хеҙмәттәшлек тураһында килешеү төҙөнө
ӨФӨ, 2014 йыл, 7 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
БР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Рөстәм Мәрҙәнов етәкселегендә Башҡортостан делегацияһы Ҡытайға эш сәфәре сиктәрендә, Чунцин ҡалаһында булды.
БР Хөкүмәте матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, тура төбәк-ара бәйләнештәр булдырыу Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитовтың быйыл июлдә Бразилияның Форталезе ҡалаһында БРИКС саммитында әйтелгән идеяһын үҫтереү булып тора.
— «Region to region» — төбәк менән төбәк — «R2R» тигән яңы аралашыу форматын тәҡдим итәм. Тап ошо формат эре компанияларҙың ғына түгел, ә бәләкәй һәм урта бизнестың тырышлыҡтарын берләштерергә мөмкинлек бирәсәк. БРИКС-тың биш ил эшҡыуарҙары ҡатнашлығында кластерҙар булдырырға һәм иҡтисадтарыбыҙҙың үҫешендә синергетик һөҙөмтәгә өлгәшергә мөмкин буласаҡ. Нәҡ был аралашыу форматы дәүләт-ара мөнәсәббәттәр һәм эре бизнестың үҙ-ара хәрәкәт ителеше менән бер рәттән, тотош БРИКС, һәр илебеҙ үҫешендә лә өсөнсө терәк нөктәһе булып торасаҡ, — тине Рөстәм Хәмитов.
Чунцинда республиканың инвестиция һәм иҡтисади потенциалын күрһәттеләр. Уны алдынғы предприятиелар, профилле министрлыҡтар һәм ведомстволар етәкселәре тәҡдим итте.
Чунциндың вице-губернаторы Лю Цян Башҡортостан делегацияһы ағзаларын сәләмләне һәм уларға эштәрендә уңыштар теләне.
Сәфәр сиктәрендә «В2В» (бизнес менән бизнес) форматында һөйләшеүҙәр уҙҙы. Һөйләшеүҙәр һөҙөмтәһендә һигеҙ меморандум, шулай уҡ БР Хөкүмәте һәм Чунцин ҡалаһының Халыҡ хөкүмәте араһында хеҙмәттәшлек тураһында бер нисә килешеү төҙөлдө.


text:
Сәлиә Мырҙабаева: «Медицина учреждениеларына һалымды кәметеү медицина ярҙамы сифатын яҡшыртасаҡ»
ӨФӨ, 2015 йыл, 6 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
Дәүләт Думаһының һаулыҡ һаҡлау комитеты ағзаһы Сәлиә Мырҙабаева ойошмаларҙы дәүләт милкенә күсергәндән һуң мөлкәткә һалым түләүгә бәйле дауалау учреждениеларына һалымдың артыуына борсола.
Депутат һүҙҙәренсә, элегерәк улар «Рәсәй Федерацияһында урындағы үҙидаралыҡты ойоштороуҙың дөйөм принциптары тураһында» 131-се Федераль закон менән билдәләнгән вәкәләттәр нигеҙендә мөлкәткә һалым льготаларын алыу мөмкинлегенә эйә ине.
2013 йылдың 1 ғинуарынан ошо хоҡуҡи норма көсөн юғалтты. Хәҙерге көндә медицина ойошмаларының милеккә һалым льготалары юҡ. Депутат фекеренсә, бындай хәл медицина ярҙамының сифатына һәм күләменә йоғонто яһай һәм тикшереүҙе талап итә.
Дәүләт Думаһындағы «хөкүмәт сәғәте» барышында Рәсәйҙең һаулыҡ һаҡлау министры Вероника Скворцова Рәсәй Федерацияһының Һалым кодексына ярашлы медицина ойошмаларына һалым һалыу төбәк вәкәләттәре ҡарамағында хәл ителә тип аңлатма бирҙе.
Республиканың бөтә муниципаль һаулыҡ һаҡлау учреждениеларының да дәүләт милкенә күсерелеүен иҫәпкә алып, депутат медицина ойошмаларына һалымды төбәк кимәлендә билдәләү хаҡындағы мәсьәләне хәл итеү өсөн Башҡортостан Хөкүмәтенә һәм Дәүләт Йыйылышына мөрәжәғәт итте.
— Медицина учреждениеларына һалымды кәметеү республикала йәшәүселәргә сифатлы медицина ярҙамы күрһәтергә мөмкинлек бирәсәк, — тип билдәләне Сәлиә Мырҙабаева.


text:
«Китапханалар төнөндә» республика буйынса 10 меңдән ашыу кеше ҡатнаштыФото: Андрей Старостин
«Китапханалар төнөндә» республика буйынса 10 меңдән ашыу кеше ҡатнашты
«Китапханалар төнөндә» республика буйынса 10 меңдән ашыу кеше ҡатнаштыФото: Андрей Старостин
Башҡортостан Республикаһында өсөнсө тапҡыр уҡыуға булышлыҡ итеү «Китапханалар төнө» Бөтә Рәсәй акцияһы үтте.
БР Мәҙәниәт министрлығының баш белгесе Марина Хоменко хәбәр итеүенсә, иҫәптәрҙең йомғаҡтары буйынса, республика буйынса акцияла 10 меңләп кеше ҡатнашты.
Үҙенсәлекле авторҙар программаларын БР Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге Милли китапханаһы, Башҡортостан Республикаһының һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһы, Өфөнөң 12 үҙәкләштерелгән күмәк китапханалар системаһы, баш ҡаланың 17 балалар китапханаһы һәм БР муниципаль райондарының һәм ҡала округтарының 54 үҙәкләштерелгән китапханалар системаһы әҙерләне.
Акцияға музейҙар, үҙешмәкәр театрҙар һәм студиялар, музыканттар һәм рәссамдар, китапханалар залдарының потенциалын үҙ хеҙмәттәрен алға этәреүҙә файҙаланған бизнес-уҙаҡташтар ҡушылды.
БР Әхмәтзәки Вәлиди исемендәге Милли китапханаһында ҡунаҡтарҙы мәҙәниәт учреждениелары етәкселәре ҡаршы алды.
— Быйыл байрамдың төп темаһы итеп дәүерҙәрҙе берләштереү һайланды. Республиканың төп китапханаһында һарай балдарының зиннәтлелеген һәм бөйөклөгөн, милли эпостың тәрәнлеген һәм колоритын, яҡынлашып килгән Бөйөк Еңеүҙең ҡайғы уртаҡлашыуын һәм ғорурланыуын берләштереп булды, — тип һөйләне китапхананың матбуғат хеҙмәткәре Марина Чепикова.
Китапхана театрында француз телендә Клод Бирноның «Всего-то ничего» спектакленең премьераһы үтте. Урыҫ драма театры актеры Валерий Гриньков етәкселегендәге «Комильфо» театр-студия ҡатнашыусылары заманса донъяла үҫмергә нисек яраҡлашыу ауырлығын күрһәтте.
Китапхананың яңы ғына модернизацияланған залында Бөйөк Ватан һуғышы заманындағы формаларҙа һалдаттар хужалыҡ итте. Республика хәрби дан музейының күсмә экспозицияһы совет армияһының ҡоралдарына һәм атрибутикаһына арналғайны, хәрби припас өлгөләре, винтовкалар һәм автоматтар, айырма билдәләре һәм устав документтарының йыйынтыҡтары ҡарарға килеүселәрҙең иғтибарын йәлеп итте.
Экскурсиянан һуң фондтың тар коридорҙары буйлап, ә унда 900 меңләп китап һаҡлана, «Китапханалар төнөнә» килеүселәр чекистҡа «һорау алыуға» китеп эләкте. Формала етди егет һорауҙар бирҙе: «Һуңғы ваҡытта уҡыған китабығыҙҙың исеме нисек атала?», «Урыҫ классикаһына нисек ҡарайһығыҙ? Ә сит илдекенә?».
Милли китапхана махсус рәүештә саҡырған Анна һәм Сергей Литвинов, Анна Князева менән ижади осрашыу ваҡытында ихлас күңелдән һөйләшеү уҙҙы. Иң яҡшы һорауҙар өсөн уҡыусыларға билдәле авторҙарҙың автографтары менән китаптар тапшырылды.
«Өфө китапханалар ҡараңғылығында» Башҡортостан Республикаһының һуҡырҙар өсөн махсус китапханаһында 300-ҙән ашыу кеше ҡатнашты, ҡайһы бер уҡыусылар менән бәйләнеш виртуаль режимда барҙы.


text:
Дегәнәк
- Подробности
- Родительская категория: Әҙәбиәт
- Опубликовано 28.09.2010 20:20
Йылы июль төнө. Бала саҡтағы ғәҙәтемсә, мин соланда йоҡлайым. Ситтә оҙаҡ йөрөп ҡайтһаң, бик ҡыҙыҡ икән ул: тыуған ерҙең төнгө тауыштары ла һағындырған, мин уларҙы ҡолаҡ һалып бик оҙаҡ тыңлап яттым. Бала саҡта уларға әллә ни иғтибар биреп тыңламағанмындыр инде, әммә улар күңелгә һеңеп ҡалғандар. Хәҙер был тауыштарҙы таныйым, уларҙың һис бер үҙгәрмәй, тап мин малай саҡтағы кеүек яңғырауына ғәжәпләнеп, иҫке дуҫтарымды осратҡан кеүек ҡыуанып тыңлайым.
Ана, “Йәнгилде бүләк”тә Саҡ менән Суҡ моңлана, һаман шул төйәкте ташлап китмәгәндәр икән. Батима инәй беҙгә, ҡошҡа әүерелгән ике бер туған малай бер-береһен шулай эҙләй, тип һөйләй торғайны. Әле булһа, эҙләйҙәр икән... Мин бының әкиәт икәнен беләм, шулай ҙа Саҡ менән Суҡтың ҡауышыуға өмөт өҙмәй, һаман бер-береһенә тауыш биреүҙәре, уларҙың мәңге арымауы мине һоҡландыра.
Саҡ менән Суҡ тауышы тынған арала мин ҡаршылағы ялбыр өйәңкенең япраҡтары һиләҫ кенә иҫкән елгә шыптырлауын, Кесе Эйек буйындағы тирәклектәрҙә һандуғас сутылдауын, көндөҙ кипкән тиҙәк аҫтында ятҡан ҙур ҡыҙыл ҡуңыҙҙың дурылдап осоуын ишетәм.
Кемдер, ана, оҙаҡ ҡына ҡапҡаны аса алмай ыҙаланды. Был бит беҙҙең аҡ һыйыр! Көтөүҙән ҡайтҡас, һөтөн һауҙырып, тағы емһәнергә сығып киткәйне, туйынып ҡайтҡан да мөгөҙө менән ҡапҡаны үҙе аса. Һаман шул ғәҙәте икән, ишек алдына ингәс тә, мыш-мыш еҫкәнеп бер аҙ йөрөй бирҙе. Уның шулай эҙләнерен әсәйем белеп урам уртаһындағы ағас ялғашҡа йыуынды һыу ҡойоп ҡалдыра. Бөгөн тик йыуынды һыу әҙерәк булған, ахырыһы, аҡ һыйыр уны бер-ике һемереүҙә эсеп бөттө лә шыраулы теле менән тамсыһын ҡалдырмай яларға тотондо. Ахыры, асыуланып, тояғы менән ялғашты түңкәрә баҫып китте.
Бына шул тауыштар аҫтында йоҡоға талып күпме ятҡанмындыр, таң алдынан ниндәйҙер шыптырлауға уянып киттем. Инде Саҡ менән Суҡ тауышы ла, өйәңке япраҡтарының хәбәрләшеүе лә, Эйек буйындағы һандуғастарҙың сутылдашыуы ла тынған. Бөтә ерҙә тик шул ғәжәп шыптырлау ишетелә. Мин, уның ҡайҙан икәнен аңлай алмай, ҡолаҡ һалып оҙаҡ ҡына тыңлап яттым. Асыҡ ишектән танауға ямғыр еҫе килеп бәрлеккәс кенә, иҫемә төштө. Был бит кәртәләү буйында үҫкән дегәнәк япраҡтарында ямғыр тамсылары шулай туптырлай! Кистән аяҙ ине, ҡайһы арала болото ҡуйырып өлгөргән тиһең!
Малай саҡта ла мине шулай ямғыр уята ине. Уянам да, киренән рәхәтләнеп, ямғыр тауышына бәүелеп йоҡлап китә инем. Ә был юлы уяндым да, ҡабат күҙемә йоҡо ҡунманы. Шып-шым ғына килеп яуып торған ямғыр аҫтында шыптырлаған дегәнәк япраҡтары миңә ниҙер һөйләй, ялбара төҫлө тойолдо. Эйе, эйе! Мин, иртән торғас та был дегәнәктәрҙе сабып ташламаҡ булып, үткер көрәк әҙерләп ҡуйғайным бит. Иртәгә һәләк булырҙарын һиҙгән кеүек борсолалар, минең аяуһыҙлығыма үпкәләйҙәр төҫлө был дегәнәктәр.
Кисә килеп төшкәс тә, кәләшем яратманы уларҙы.
— Ауылда иң яратмағаным дегәнәк. Ниңә күптән шуның тамырын ҡоротмай йорт тирәһендә үҫтерәләр икән? — тип, кәртәләү буйында дегәнәк үҫкәнгә мине ғәйепләгән төҫлө, һөйөклөм күҙҙәремә һораулы ҡараны. — Уның ҡылсығы күҙгә төшә тиҙәр бит!
“Иртәгә үк сабып ташларға кәрәк ул һөмһөҙ дегәнәктәрҙе, кәләшемдең эсен бошороп, япырайып ултырмаһындар”, тип ҡарар иттем эсемдән генә, иртүк тороп был уйымды тормошҡа ашырыу өсөн, көрәк тә әҙерләп яттым.
Дөрөҫөн әйтергә кәрәк, әллә бала саҡтан шул дегәнәктәрҙе күреп үҫкәнгәме, ситтә йөрөгәндә уларҙы ла һағына торғайным.
Әле бына иртә таңдан уятып, дегәнәктәр миңә үҙҙәренең файҙаһы тейгән саҡтар тураһында һөйләйҙәр төҫлө. “Малай сағыңда беҙҙең иң яҫы япраҡтарыбыҙҙан кәләпүш ябып уйнағаныңды оноттоңмо ни? Ә балыҡҡа барғанда селәүсенде, сиңерткәне нимәгә төрөп йөрөтә инең? Әсәйең бесәндән ҡайтҡанда еләктең иң эреләрен дегәнәк япрағына тиреп, һиңә алып ҡайтып ашата ине. Уны ла оноттоңмо?
Мин уйға ҡалдым, күҙ алдымдан төрлө күренештәр үтте...
...Әллә бал яратҡанға, дегәнәк сәскә атҡанды айырыуса түҙемһеҙлек менән көтә инем мин. Әллә ни иҫ киткес матурлығы ла, тәмле еҫе лә юҡ уларҙың. “Дегәнәк сәскә атһа, бал бешә”, тип атайымдың әйткәне күңелгә һеңеп ҡалған да, әйҙә мин, йәбешкәк тумалсайҙарҙан күҙ алмай, ҡасан уларҙың ҡап уртаһында ғына көрән ҡыҙыл сәскә ишараты моронлар икән, тип ашҡынып көт тә йөрө! Атайым түмәр умарталарҙы асып, кәрәҙле бал алырға бик ашыҡмай: “Ҡорттар бал ташыйҙар әле, уларҙы эштән туҡтатырға ярамай” , — ти.
Бына көткән көн килеп етә. Атайым лапаҫ түбәһенә ҡыҫтырып ҡуйылған сөрөктө аласыҡтан төтәтеп алып сыға, әсәйем ҙур ағас ашлауҙы, баллы кәрәҙ ҡырҡа торған оҙон бысаҡты әҙерләп, мине дегәнәк япраҡтары өҙөп алып килергә ебәрә. Ҡапҡасты бик һаҡлыҡ менән генә асырҙан алда, атайым мин алып килгән япраҡтарҙы һәйбәтләп умарта төбөнә түшәй. Сөрөктән осҡон фәлән төшөп, ерҙәге ҡоро-һары тоҡанып китмәһен, бысаҡ осонан төшөп китә ҡалһа, бал тупраҡҡа буялмаһын тип, япраҡ түшәгәнде беләм, шуға күрә уларҙың иң яҫыларын, ҡарышлауыҡтар тишкеләп бөтмәгәнен алып киләм. Бал ҡорттарын зәңгәр төтөн менән өшкөтөп умарта эсенә ҡыуалаған атайым да япраҡтарҙың ҙурлығына аптырап ҡуя хатта.
- Назад
- Вперёд >>


text:
Өфөлә Затон биҫтәһенә илткән яңы күпер был аҙнала асыла
Өфөлә Затон биҫтәһенә илткән яңы күпер был аҙнала асыла.
Рәсми тантана 7 октябргә тәғәйенләнгән, тип белдерҙе ҡала мэры Ирек Ялалов. Был яңы технологиялар буйынса төҙөлгән һәм аэродинамика ҡоролмалары ҡуйылған республикалағы берҙән-бер күпер, тине ул. Йома көндө Затон күпере менән бер рәттән Интернационал урамында ла ике километрлыҡ участка файҙаланыуға тапшырыла. Был урында 1970 йылдан алып ремонт планлаштырылған булған, әммә әле генә эшләнгән.


text:
Фото:
Аҙ ҡатлы төҙөлөш торлаҡ баҙарына етди йоғонто яһарға һәләтле түгел
Фото:
Аҙ ҡатлы төҙөлөш торлаҡ баҙарында шау-шыу тыуҙырырға һәләтле түгел. Һәм бының бер нисә сәбәбе бар. Улар тураһында «Эксперт» күсемһеҙ милек агентлыҡтары селтәренең генераль директоры Елена Андреева һөйләй.
— Әгәр Өфөнө алһаҡ, аҙ ҡалы йорттар бында башлыса йылға аръяғында төҙөлә, шуға күрә был фатирҙар халыҡ араһында ҙур һорау менән файҙаланмай, улар менән түбән хаҡтары арҡаһында ғына ҡыҙыҡһыналар, — тип аңлатма бирә ул. — Әммә был төҙөлөш этабында ғына. Ә төҙөлөп ятҡан йорттарҙы барыһы ла һатып алырға әҙер түгел . Икенсе проблема –инфраструктураның етерлек үҫешмәүе. Ул төҙөлөш тамамланғандан һуң ғына булдырыла, төҙөлөш башында уҡ булыуы яҡшыраҡ та бит. Йәнә коммуникацияларҙы йортҡа үҙеңә һуҙырға тура килә, ә был өҫтәмә сығымдар талап итә.
Белгес әйтеүенсә, аҙ ҡатлы төҙөлөш үҫешенә ҡала эсендә ерҙәр етешмәүе һәм сағыштырмаса арзан торлаҡҡа мохтажлыҡ булышлыҡ итә.
— Ташламалы программаларҙың барыһы ла граждандарҙың айырым категорияларына ғына иҫәпләнгән. Ә аҙ ҡатлы торлаҡ төҙөлөшөнөң әлегә баҙарға йоғонтоһо артыҡ һиҙелмәй, — тип дауам итә Андреева. — Әлеге ваҡытта ул беренсел баҙарҙа ғына ҡатнаша. Бындай торлаҡты һатып алыр өсөн кешенең ниндәйҙер йәшәрлек урыны булырға һәм ул яңы йорттоң сафҡа индерелеү ваҡытын аныҡ белергә тейеш. Әле иһә беҙ был объекттарҙы арзан хаҡлы төҙөлөш барған торлаҡтың билдәле бер сегменты итеп кенә ҡарайбыҙ. Күптәр иһә бөгөн йәшәү өсөн әҙер йорттар һәм фатирҙарға мохтаж.


text:
Өфөлә VIII «Банктар. Процестар. Стандарттар. Сифат» фәнни-ғәмәли конференцияһы үтә
Бөгөн Өфөлә банк хеҙмәткәрҙәренең профессиональ форумы асылды. 22 һәм 23 мартта Башҡортостан VIII «Банктар. Процестар. Стандарттар. Сифат» фәнни-ғәмәли конференцияһында ҡатнашыусыларҙы ҡабул итә. Бөтә Рәсәй кимәлендәге сара йола буйынса республиканың Милли банкы нигеҙендә үткәрелә.
— Рәсәйҙә банктар эшмәкәрлеге сифатын күтәреү процесына булышлыҡ итеү, был учреждениелар эшмәкәрлеген ойоштороу өлкәһендә тәжрибә уртаҡлашыу, банктар эшмәкәрлеге сифаты стандарттарын әҙерләү һәм тикшереү конференцияның төп маҡсаттары булып тора, — тине Башҡортостандың Милли банкы рәйесе Рөстәм Мәрҙәнов.
Әлеге конференция эшендә Рәсәйҙән, шулай уҡ Ҡаҙағстан һәм Үзбәкстандан 200 кеше ҡатнаша. Улар араһында, банктар берләшмәһе вәкилдәренән тыш, дәүләт власы органдары чиновниктары, контроль һәм күҙәтеү ведомстволары, фәнни һәм консалтинг компаниялары, киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре лә бар.
Бөгөн һәм иртәгә улар тармаҡтың көнүҙәк мәсьәләләрен тикшерәсәк. Форум программаһында пленар ултырыш һәм өс тематик секция буйынса эшләү ҡаралған.
Конференция үткәрелә башланғандан алып унда ҡатнашыусылар 17 стандарт әҙерләп, уларҙы кредит ойошмалары эшмәкәрлегенә индергән. Үҙ һөҙөмтәлелеген улар иҫбатлап өлгөргән дә инде. Әлеге форум барышында бәләкәй һәм урта бизнесты кредитлау буйынса йәнә бер яңы стандарт ҡараласаҡ.


text:
16 сентябрҙә енәйәт эштәрен тәфтишләү мәсьәләләре буйынса граждандар ҡабул ителәсәк
16 сентябрҙә РФ Президентының Башҡортостан Республикаһындағы йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһендә РФ Тәфтиш комитетының БР буйынса Тәфтиш идаралығы компетенцияһында булған енәйәт эштәрен тикшереү мәсьәләләре буйынса граждандар ҡабул ителәсәк.
Ҡабул итеүҙе Рәсәй Федерацияһы Тәфтиш комитетының Башҡортостан Республикаһы буйынса Тәфтиш идаралығы етәксеһе урынбаҫары Алексей Алчинов үткәрә.
Башлана — 10 сәғәттә.
Йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһенең адресы: Өфө, Цюрупа урамы, 100 («Үҙәк баҙар» транспорт туҡталышы). Белешмәләр һәм алдан яҙылыу өсөн телефондар: 251-64-39, 251-77-91.


text:
Республика башлығы «Өфө» футбол клубы спортсыларын һәм тренерҙарын Премьер-лигаға сығыуҙары менән ҡотланы
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов «Өфө» футбол клубы спортсыларына һәм тренерҙарына, Рәсәй футболы Премьер-лигаһына сығыуҙары менән ҡотлап, телеграмма ебәрҙе, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Башҡортостан Президенты телеграммаһында былай тиелә:
«Хөрмәтле дуҫтар!
Башҡортостандың бөтә көйәрмәндәре, үҙемдең исемдән һеҙҙе, тренерҙар штабын, «Өфө» футбол клубы уйынсыларын һәм хеҙмәткәрҙәрен Рәсәй Премьер-лигаһына сығыуығыҙ менән ихлас күңелдән ҡотлайым!
Юғары оҫталыҡ, батырлыҡ һәм ихтияр көсө һөҙөмтәһендә һеҙ еңеү яуланығыҙ һәм Рәсәй футболы элитаһына индегеҙ. Ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә республикабыҙ ҙур футбол үҫешендә бик ҙур аҙым эшләне һәм үҙенә футбол төбәге исемен ҡайтарҙы. Башҡортостан был уңышты нығытыу, бөтә кәрәкле футбол инфраструктураһын булдырыу, был күренекле спорт төрө үҫешендә яңы аҙымдар яһау өсөн мөмкин тиклем барыһын да эшләйәсәк.
Һеҙгә ныҡлы һаулыҡ, уңыштар, республика һәм тыуған ил спорты өсөн яңынан-яңы сағыу еңеүҙәр теләйем!».
«Өфө» футбол клубының баш тренеры Игорь Колыванов менән матчтан һуң телефон аша һөйләшкәндә Башҡортостан башлығы команданы иҫ киткес еңеүе менән ҡотланы һәм Рәсәй Премьер-лигаһында уңыштар теләне.
— Рәсәй премьер-лигаһына сығыу – Башҡортостан, Өфө һәм бөтә Башҡортостан футболын үҫтереү өсөн башҡарылған ғәйәт ҙур эш ул, — тип билдәләне Рөстәм Хәмитов.


text:
Рәсәй «Катюша»һындағы «Ағиҙелдәр» - Рәсәй чемпионаты призерҙары
Чебоксарҙа олимпиада дисциплиналарында шоссела велоспорт буйынса Рәсәй чемпионаты тамамланды. Ир-егеттәрҙең 198 километрға төркөмдә уҙышы Өфөнөң «Ағиҙел» велоүҙәге тәрбиәләнеүселәренә, әлеге «Катюша» про-туры командаһы уҙышсыларына “көмөш” менән “алтын” алып килде.
Бер аҙға ғына Гусевтан уның «Катюша» командаһы буйынса иптәше Александр Колобнев иртәрәк килде – икеһендә лә бер үк ваҡыт 5:24.05.
Өсөнсө урында - Александр Миронов («Итера-Катюша»).


text:
«Берҙәм Рәсәй» Башҡортостан бүлексәһе сәйәси советының президиумы һайлау кампанияһына йомғаҡ яһаныФото: Олег Яровиков | Видео: Ренат Искужин, Мирон Доровских
«Берҙәм Рәсәй» Башҡортостан бүлексәһе сәйәси советының президиумы һайлау кампанияһына йомғаҡ яһаны
«Берҙәм Рәсәй» Башҡортостан бүлексәһе сәйәси советының президиумы һайлау кампанияһына йомғаҡ яһаныФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2014 йыл, 24 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Екатерина Соколова/.
Өфөлә «Берҙәм Рәсәй» партияһының Башҡортостан төбәк бүлексәһе сәйәси советы Президиумы ултырышында уҙған һайлау кампанияһына йомғаҡ яһалды.
— Бик ҙур эш башҡарылды, беҙ һәр һайлаусыға тиерлек барып еттек, — тип һөйләй «Берҙәм Рәсәй» партияһының Башҡортостан бүлексәһе секретары, БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай Рәйесе Константин Толкачев. — Һайлауҙарға сыҡҡан программа халҡыбыҙҙың ихтыяжын һәм өмөтөн сағылдыра һәм иртәгәге көнгә йүнәлгән, ул аныҡ һәм ғәмәлдә үтәлерҙәй. «Берҙәм Рәсәй»ҙең кадрҙар потенциалы положениелағы бөтә программаларҙың мотлаҡ рәүештә тормошҡа ашырыласағы тураһында һөйләргә нигеҙ бирә. Һайлауҙарҙа участкаларға һайлаусыларҙың ҙур ағымын күҙәттек һәм Рөстәм Зәки улы Хәмитовтың һис шикһеҙ еңеүе халыҡтың партияға ышаныс белдереүе тураһында һөйләй. Һәм был беҙгә ҙур яуаплылыҡ өҫтәй.
«Берҙәм Рәсәй» төбәк бүлексәһе секретары урынбаҫары Рәмзил Ишсариндың фекере буйынса, хәҙерге донъяла власть асыҡ булырға тейеш.
— Был йүнәлеште төрлө яҡлап үҫтерәсәкбеҙ, — тип һөйләй Рәмзил Ишсарин. — Беҙ һайлаусыларыбыҙҙың өмөттәрен аҡлап ҡалырға ғына түгел, ә йәмғиәт менән даими рәүештә, көн һайын диалогта булырға тейеш.
Президиум ултырышы барышында партияның «Рәсәй әсәләре» бөтә Рәсәй хәрәкәте төбәк бүлексәһе һәм шәкәр диабеты менән ауырығандарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса йәмәғәт ойошмаһы менән хеҙмәттәшлек һәм үҙ-ара килешеп эш итеү тураһындағы ике килешеүгә ҡул ҡуйылды.


text:
Параолимпия уйындарында ҡатнашыусы башҡорт спортсыларын Рәсәй Президенты бүләкләне
Мәскәүҙә, Бөйөк Ватан һуғышы Үҙәк музейының Дан залында, Пекинда үткән 2008 йылғы параолимпия Йәйге уйындары еңеүселәре һәм призерҙарына Рәсәй Федерацияһының дәүләт наградаларын тапшырыу тантанаһы үтте. Башҡорт спортсылары ла миҙал һәм ордендарға лайыҡ булды.
Дуҫлыҡ Ордены менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры Олег Крецул, Почет Ордены менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры Оксана Савченко, Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастерҙары Ильдар Помыкалов, Елена Паутова һәм Андрей Строкин икенсе дәрәжә “Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн” орден миҙалдары менән наградланды.
Орден һәм миҙалдарҙы ташырыусы РФ Спорт, туризм һәм йәштәр сәйәсәте министры Виталий Мутко былай тине:
– Параолимпия уйындарында уңышлы сығыш яһау менән ҡотлайым. Дөйөм команда иҫәбендә унлыҡҡа инеү, 18 донья рекорды ҡуйыу артыҡ һүҙҙәр талап итмәй. Бөгөн беҙ һәр бер кешегә тиң шарттар булдырыу, параолимпия спортына мөмкинлектәре сикләнгән кешеләрҙең һәр береһе килә алһын өсөн тырышабыҙ. Мәҫәлән, Тула өлкәһенең Алексин ҡалаһында параолимпия спортының махсуслаштырылған базаһын төҙөү тураһында ҡарар ҡабул ителде. Был комплекста 200 урынға иҫәпләнгән ҡунаҡхана, боҙ комплексы, 50 метрлыҡ йөҙөү бассейны, күп функциялы спорты залынан торасаҡ. Комплекс киләһе йылда уҡ файҙаланыуға тапшырылырға тейеш. Тәүге сираты, шул иҫәптән, боҙ комплексы, эшләй. Бынан тыш, параолмпия уйындары спортсыларын әҙерләү өсөн башҡа федераль базалар ҙа – “Түңәрәк күл”, Новгорск, Сочи – асыҡ буласаҡ. Мәскәү өлкәһендә лә спортсылар өсөн база төҙөү ҡаралған. Дөйөм алғанда, спортсыларҙың Параолимпиаданың Йәйге һәм Ҡышҡы уйындары программалары буйынса шөғөлләнеүе өсөн ҡулдан килгәндең барыһын да эшләйәсәкбеҙ.


text:
Ольга Голодец М.Нестерев исемендәге Башҡорт художество музейының коллекцияһын Рәсәйҙә иң сағыуы тип атаныФото: Олег Яровиков
Ольга Голодец М.Нестерев исемендәге Башҡорт художество музейының коллекцияһын Рәсәйҙә иң сағыуы тип атаны
Ольга Голодец М.Нестерев исемендәге Башҡорт художество музейының коллекцияһын Рәсәйҙә иң сағыуы тип атаныФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2014 йыл, 31 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Бөгөн Михаил Нестеров исемендәге Башҡорт дәүләт художество музейының яңы бинаһын рәсми рәүештә астылар. Республиканың төп художество музейын асыу тантанаһында Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте Рәйесе урынбаҫары Ольга Голодец һәм Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов ҡатнашты.
Улар музейҙың фонд һаҡлағысы менән танышты, Башҡортостандың мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова музей һәм «Башҡортостан Республикаһының һынлы сәнғәте» тигән ҙур күргәҙмә буйлап экскурсия уҙғарҙы. Унда музей коллекцияһында һаҡланған эштәрҙең ретроспективаһы тәҡдим ителгән. 13-сө балалар музыка мәктәбе уҡыусылары – республиканың йыйылма балалар хорында ҡатнашыусылар ҡунаҡтарға үҙҙәренең сығыштарын бүләк итте. Сарала музей директоры, республика рәссамдары ҡатнашты.
— Өфөлә һеҙҙең менән бергә булыуыма һәм бындай иҫ киткес байрамда ҡатнашыуыма бик шатмын. Музейҙың коллекцияһына хайран ҡалдым, ул Рәсәй Федерацияһында иң сағыу коллекцияларҙың береһе. Был коллекцияның лайыҡлы йортҡа эйә булыуы бик яҡшы. Ошо йорт уҡыусыларға ла, ҡала халҡына ла ҡыҙыҡлы булыр һәм уға йөрөрҙәр, ә музей хеҙмәткәрҙәре уны өфөләргә һәм Башҡортостан ҡунаҡтарына оҡшаһын өсөн барыһын да эшләр тип уйлайым, — тине Ольга Голодец.
— Был күргәҙмә майҙансыҡтары, рәссамдарҙың һәм скульпторҙарҙың эштәре менән бәйле бөтә хужалығыбыҙҙы тәртипкә килтереү буйынса ҙур эшебеҙҙең башы ғына. Алда тағы ла яңы объекттар, яңы асыштар буласаҡ. Төҙөүселәргә, был идеяны ғәмәлгә ашырған кешеләргә айырым рәхмәт әйтәм. Беҙҙең барыһы ла килеп сыҡты, — тине Рөстәм Хәмитов.
Ольга Голодецҡа Михаил Нестеровтың 150 йыллығына баҫылған уның эштәренең каталогы, юбилей миҙалы тапшырылды. РФ Хөкүмәте вице-премьеры музейҙың иҫтәлек китабында тәүге баһаламаны яҙып ҡалдырҙы.
М.В. Нестеров исемендәге Башҡорт дәүләт художество музейы яңы бинаһының дөйөм майҙаны 4,5 мең квадрат метр самаһы тәшкил итә. Бинаның икенсе ҡатын экспозиция майҙандары биләйәсәк – улар 200-ҙән 500 квадрат метрға тиклем артасаҡ. Өсөнсө һәм дүртенсе ҡаттарҙа һаҡланғыс урынлашҡан, уның күләме ике ярым тапҡырға артҡан. Яңыртылған музей залдарында мобиль күргәҙмә конструкциялары ҡуйылған, ул музей хеҙмәткәрҙәренә эксперименттар яһарға мөмкинлек бирәсәк.


text:
Мәктәптәр асыла
Башҡортостан Рәсәйҙә иғлан ителгән Уҡытыусы йылын киң ҡолас йәйеп башлап ебәрҙе.
Красноусолдағы 1-се мәктәптең бинаһы 1932 йылда төҙөлгән һәм авария хәлендә булған. Хәҙер уның урынына 320 уҡыусыға иҫәпләнгән яңыһы төҙөлгән. Мәктәп республика ҡаҙнаһы иҫәбенә төҙөлгән, барлыҡ эштәргә 288 миллион һум тотонолған.
Ғафуриҙан бер көнгә ҡалышып Тәтешле районында ла йорт туйланылар. Унда башланғыс класс балалары өсөн 210 урынлыҡ мәктәп асылды. Ике мәктәптең ҡыҙыл таҫмаһын киҫеүҙә лә президент Мортаза Рәхимов шәхсән ҡатнашты.


text:
Фото:
Башҡортостанда «Мин – граждан» йәйге профилле лагерын асырға әҙерләнәләр
Фото:
2010 йылдың 3 — 9 авгусында Өфө районының «Ҡайынҡай» дауалау-һауыҡтырыу комплексы нигеҙендә «Мин — граждан» йәйге профилле лагеры үтәсәк.
Уның ойоштороусыһы булып «Берҙәм Рәсәйҙең Йәш гвардияһы» Бөтә Рәсәй йәмәғәт ойошмаһының Башҡортостан төбәк бүлексәһе сығыш яһай.
Бөгөн «Башинформ» агентлығында журналистар менән осрашыу барышында «Йәш Гвардия»ның төбәк штабы начальнигы Константин Канунниковтың хәбәр итеүенсә, «был лагерь башҡаларынан тематикаһы менән генә түгел, иң элек, ҡатнашыусыларҙың әҙерлек кимәле, шулай уҡ сараның дөйөм ойоштороу кимәле менән дә ныҡ айырыла».
Йәштәр «Йәштәр һәм сәйәсәт», «Стратегия 2020», «Һайлауҙарҙа эшләү», «Ораторлыҡ оҫталығы», «Социаль проекттар», «Йәштәр парламентаризмы», «Бизнес- проекттар ойоштороу» кеүек төп йүнәлештәр буйынса форумдарҙа ҡатнашасаҡ, семинарҙарҙа шөғөлләнәсәк. Улар сәйәси дебаттар алып барыу һәм һайлау кампанияһы нигеҙҙәре һәм ҡағиҙәләре менән танышасаҡ.
Халыҡ алдында лекциялар уҡыу һәм бәхәстәр майҙансығынан тыш, программала проект уйындары, спорт һәм күңел асыу саралары ҡаралған.
Өс йөҙҙән ашыу кеше, шул иҫәптән Татарстан, Мордовия, Сыуашстан һәм башҡа күрше төбәктәрҙән йәштәр ҡатнашыуға теләк белдергән. Ойоштороусылар әйтеүенсә, гражданлыҡ позицияһы, үҫешеүгә һәм сәләмәт тормош алып барыуға ынтылышы булған һәр йәш кеше лагерҙа ҡатнаша ала.
— Беҙ оҙайлы ваҡыт эсендә беренсе тапҡыр бындай ҙур коллектив булып йыйылабыҙ. «Мин — граждан» лагерына ҡаҙаныштары, социаль статусы буйынса төрлө кешеләр йыйыласаҡ. Был төрлө кимәлдәге йәш депутаттар, республиканың ҡала һәм ауылдарынан йәштәр йәмәғәт ойошмалары лидерҙары һәм активистары, “Берҙәм Рәсәй” партияһының йәш кадрҙар резервы ағзалары. Уларҙың барыһының да бында тормошта билдәле һөҙөмтәләргә өлгәшкән кешеләр менән аралашырға мөмкинлеге буласаҡ,— тине Константин Канунников.


text:
«Урал-Алтай: быуаттар аша — киләсәккә» IV Бөтә Рәсәй ғилми конференцияһы үтәсәк
26 мартта Өфөлә III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына арналған «Урал-Алтай: быуаттар аша — киләсәккә» IV Бөтә Рәсәй ғилми конференцияһы үтәсәк.
Конференция Урал-Алтай төбәге телдәре, донъя цивилизацияһы үҫеше контексында төбәк халыҡтары тарихы, халыҡтарҙың матди һәм рухи мәҙәниәте, Урал-Алтай төбәге әҙәбиәте һәм фольклоры проблемаларын, шулай уҡ төбәктәге хәҙерге заман этносәйәси хәлде, этномәҙәни һәт этнотел процестарын тикшерәсәк.
Ғилми форум сиктәрендә биш симпозиум үткәреү планлаштырыла: «Автономиялы Башҡортостан төҙөүселәр» (Башҡортостанда Республика йылына һәм Әхмәт-Зәки Вәлидиҙең тыуыуына 120 йыл тулыуға ҡарата), «Башҡортостан халыҡтарының Бөйөк Ватан һуғышына индергән өлөшө» (Бөйөк Еңеүҙең 65 йыллығына ҡарата), «Йәмғиәт тормошонда уҡытыусының урыны һәм роле» (Рәсәй Федерацияһында Уҡытыусы йылына ҡарата), «Төрки телдәрҙең тарихи грамматикалары: торошо һәм перспективалары» (филология фәндәре докторы, профессор Фирҙәүес Хисаметдинованың 60 йәшенә ҡарата), «Урал-Алтай донъяһында ҡатын-ҡыҙҙың урыны һәм роле».
"Урал-Алтай: быуаттар аша киләсәккә" беренсе Бөтә Рәсәй ғилми конференцияһы — 2003 йылда Горно-Алтайскиҙа, икенсеһе 2005 йылда Өфөлә үтте. Был конференцияларҙа Урал-Алтай төбәге төрки телле халыҡтарының — башҡорттар, себер татарҙары, алтайҙар, тувалар, хакастар, ҡазан татарҙарының айырым этнографик төркөмдәре, сыуаштар һәм башҡаларҙың тарих һәм этнография, әҙәбиәт һәм тел мәсьәләләре ҡаралды. Өсөнсө конференция билдәле тюрколог, башҡорт теле белгесе, уҡытыусы, Башкортостан Республикаһы өлкән быуын тел белгестәренең кәңәшсе-тәрбиәсеһе, Рәсәй Фәндәр академияһының ағза-корреспонденты Николай Дмитриевтың тыуыуына 110 йыл тулыуға арналды.
Дүртенсе конференцияның маҡсаты — төрки телдәр, әҙәбиәт һәм фольклор, тарих һәм этнография тарихын һәм хәҙерге торошон өйрәнеүҙә бөтә йүнәлештәрҙәге ғалим тюркологтарҙың тырышлыҡтарын берләштереү. Бынан тыш, конференцияла Урал-Алтай төбәгендә барған хәҙерге этник һәм этносәйәси процестар менән бәйле мәсьәләләр ҡараласаҡ. Рәсәй, БДБ илдәре тюркологтары араһында һәм, әлбиттә, Башҡортостандың үҙендә бындай вәкәләтле ғилми форумды саҡырыу ҙур ҡыҙыҡһыныу тыуҙырҙы. Рәсәйҙең төрлө ҡалаларынан, БДБ илдәренән бик күп заявкалар килде.


text:
Баш ҡалала коммуналь фатирҙарға хаҡ төшмәгән
ӨФӨ, 2016 йыл, 29 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.
Өфөлә коммуналь фатирҙарға хаҡ төшмәгән. «Фатирҙар донъяһы» порталы мәғлүмәттәре буйынса, һуңғы йылда баш ҡалала бүлмәләрҙең хаҡы 0,8 процентҡа артҡан. «Коммуналка»ның уртаса хаҡы 1 миллион 175 мең һум тәшкил итә.
Эксперттар илебеҙҙең ҙур 59 ҡалаһында күсемһеҙ милек баҙарындағы хәлде анализланы. Асыҡланыуынса, 28 ҡалала бүлмәләр ҡиммәтләнгән, 31-дә — арзанайған. Йәғни инвестиция маҡсатында бүлмә һатыу алыу үҙен гел генә аҡламай.
Краснодар крайында һәм Ростов өлкәһендә бәләкәй торлаҡтың хаҡы һигеҙ процентҡа тиерлек күтәрелгән. Был импортты алмаштырыу программаһы сиктәрендә ауыл хужалығы етештереүен үҫтереүгә һәм бай кешеләрҙең курорт төбәгендәге күсемһеҙ милек менән ҡыҙыҡһыныуына бәйле, тип билдәләй аналитиктар.
Һөҙөмтәлә Сочиҙа бүлмәнең хаҡы — 2,8 миллион, Краснодарҙа һәм Дондағы Ростовта 1,3 миллион һумдан ашыу тәшкил итә. Ә бына Ижевскиҙа, Иркутскиҙа, Томскиҙа 8-10 процентҡа арзанайған һәм хәҙер 440-780 мең һум тора.
Мәскәүҙә бүлмәнең уртаса хаҡы — 3,16, Санкт-Петербургта 1,8 миллион һум.


text:
Фото:
Азамат Илембәтов Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары итеп тәғәйенләнде
Фото:
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов ошоға тиклем республика Президенты Хакимиәте Етәксеһе урынбаҫары вазифаһын биләгән Азамат Илембәтовты БР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары итеп тәғәйенләү тураһында Указына ҡул ҡуйҙы.
Башҡортостан Президенты Хакимиәте Етәксеһе урынбаҫары вазифаһына Виктор Пчелинцев тәғәйенләнгән. Ул территориялар һәм кадрҙар мәсьәләһе өсөн яуаплы буласаҡ, тип хәбәр итә төбәк башлығының матбуғат хеҙмәте.


text:
Баш ҡалала сауҙа һәм хеҙмәтләндереү предприятиелары вакансиялар тәҡдим итәсәк
ӨФӨ, 2015 йыл, 13 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
Өфөлә сауҙа һәм хеҙмәтләндереү предприятиелары вакансиялар тәҡдим итәсәк. 16 июлдә Халыҡ мәшғүллеге үҙәгендә күмәртәләп һәм ваҡлап һатыу, йәмәғәт туҡланыуы предприятиелары, ҡунаҡхана һәм ресторандар өсөн вакансиялар йәрминкәһе ойошторола.
Тәҡдим ителгән эш урындары араһында сифат буйынса инженер, бухгалтер, менеджер, администратор, кассир, йөк тейәүсе, водитель, электрик, ашнаҡсы, кондитер, икмәк бешереүсе, официант, бармен, һатыусы, һауыт-һаба йыуыусы, йыйыштырыусы бар. Шулай уҡ һөнәр һайлау, өҫтәмә белем алыу һәм хоҡуҡи мәсьәләләр буйынса белгес кәңәшен алырға мөмкин. Эш эҙләүселәр өсөн «Уңышҡа табан 10 аҙым» тип исемләнгән оҫталыҡ дәресе ойошторола.
Йәрминкә иртәнге сәғәт 10-дан 12-гә тиклем Ибраһимов бульвары, 47/1 адресы буйынса уҙғарыла, тип хәбәр иттеләр Өфө хакимиәтенең матбуғат хеҙмәтенән.


text:
Фото:
Республика клиник дауаханаһының йөҙҙән ашыу хеҙмәткәре торлаҡ шарттарын яҡшыртҡан
Фото:
Бөгөн Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев Ҡыуатов исемендәге Республика клиник дауаханаһында булды. Табиптар министрҙар кабинеты башлығы менән көнүҙәк мәсьәләләр хаҡында һөйләште. Медиктар билдәләүенсә, һуңғы йылдарҙа һаулыҡ һаҡлауҙа хәлдәр торошо яҡшы яҡҡа үҙгәргән: һәр ерҙә яңы корпустар төҙөлә, элеккеһе ремонтлана, алдынғы технологиялар үҙләштерелә, заманса ҡорамалдар һатып алына. Республика клиник дауаханаһының баш табибы Ринат Нагаев уҙған йыл йомғаҡтары буйынса дауахананың матди-техник базаны үҫтереүгә 100 миллион һум алыуы хаҡында хәбәр итте. Ул Премьер-министрға уларҙы үҙләштереү һөҙөмтәһен күрһәтте.
Санавиация өсөн һатып алынған биш яңы реанимобиль («Фольксваген» һәм «Фиат») шундай техника менән ҡоралландырылған, хатта улар ауыр хәлдәге пациенттарҙы республиканың иң төпкөл урындарынан ташый ала. Был машиналар Аҡъяр һәм Оло Ыҡтамаҡҡа барып әйләнгән дә инде.
Ремонт, яңы ҡорамалдар терапия бүлегенең биш ҡатлы корпусына ла килеп еткән. «Гематология»ла мебелде яңыртҡандар, өс урынлыҡ асептик блок асҡандар. Унда яңы ғына химиотерапия үткән сәләмәтлеге ҡаҡшаған пациенттар ята: һауығыуға бер ниндәй инфекция ла ҡамасауламаһын өсөн уларға таҙартылған стериль һауа бирелә. Премьер-министр гематологик пациенттарҙы тулыһынса һауыҡтырыу өсөн тағы нимә талап ителеүе менән ҡыҙыҡһынды. Табиптар, хәҙер тәү сиратта мейе олоно күҙәнәктәрен алыу һәм тромбоциттар әҙерләү өсөн яңы приборҙар кәрәк, тип яуапланы.
Нейрореабилитация бүлексәһендә баш һәм арҡа мейеһе зарарланған пациенттар сәләмәтлеге тергеҙелә. Уларға бик йыш яңынан хәрәкәт итергә өйрәнергә тура килә, һәм бында уларға республика ҡаҙнаһы средстволарына һатып алынған махсус тренажерҙар ярҙам итә.
Рәсәйҙең бер нисә дауаханаһында ғына неврология бүлексәләре инсульт блоктары менән тәьмин ителгән. Уларҙа пациенттарҙың иҫән ҡалыу һәм һаулығын тергеҙеү күрһәткестәре күпкә юғары: инсульт үткәреүселәр менән невролог, психолог, реаниматолог, башҡа төрлө белгестәр эшләй. Дауахана етәкселеге Премьер-министрға үтенесен еткерҙе: ауырыуҙарҙы күҙәтеү өсөн был блокҡа йәнә ике кардиомонитор һәм бер күтәргес кәрәк — уның ярҙамында урынынан ҡуҙғалмаған ауырыуҙар ванна инә аласаҡ.
Премьер-министрға шулай уҡ үҙ торлағы булмаған 186 дауахана хеҙмәткәре йәшәгән дауахана пансионатын күрһәттеләр. 1971 йылда төҙөлгән бина күптән ремонтлауға мохтаж. «Аҙ ҡатлы төҙөлөш» программаһы арҡаһында дауахананың 119 хеҙмәткәре тиҙ арала үҙҙәренең йорттарында йәшәй башлаясаҡ. Сиратта йәнә 185 кеше ҡалған.
Табиптар, республикалағы төп дауахананың төбәктең бар халҡы өсөн эшләүен һыҙыҡ өҫтөнә алып, һаулыҡ һаҡлау өлкәһенә иғтибары өсөн Раил Сарбаевҡа рәхмәт әйтте һәм медицинаның әһәмиәтле проблемалары киләсәктә лә планға ярашлы хәл ителәсәгенә өмөтөн белдерҙе.
Премьер-министр медиктарға, Республика клиник дауаханаһы буйынса мәсьәләләрҙе хәл итеү схемаһы ике аҙна дауамында эшләнәсәк, тип яуап бирҙе.


text:
Өфөлә Зайцев, Кокин һәм Саиди урамдары барлыҡҡа киләсәк
Өфө ҡалаһының Ленин һәм Октябрь райондарындағы яңы урамдарға билдәле сәйәси эшмәкәрҙәрҙең исемдәре биреләсәк. Бындай ҡарар Өфө ҡалаһы ҡала округы Советы ултырышында ҡабул ителде.
Өфө ҡалаһы Ленин районының Затон-Көнсығыш биҫтәһендәге яңы урам Михаил Зайцев исемен йөрөтәсәк. Абдулла Саиди һәм Валерий Кокин урамдары Октябрь районы Нуғайлы ауылының 33-сө һәм 36-сы кварталдарында барлыҡҡа киләсәк.
Абдулла Саиди 1836 йылда Муллаҡай ауылында тыуған. Стәрлебаш мәҙрәсәһендә уҡый. Уның тормошо һәм эшмәкәрлеге Муллаҡай мәҙрәсәһенә бәйле була. Был уҡыу йортонда ул замандың башҡорт, татар һәм ҡаҙаҡ интеллигенцияһы вәкилдәре, руханиҙар уҡыған.
Валерий Кокин Башҡорт АССР-ы Дәүләт именлеге комитетының кесе оператив вәкиленән алып Рәсәй Федераль именлек хеҙмәтенең Омск өлкәһе буйынса Идаралығы начальнигына тиклем хеҙмәт юлы үтә. РФ Президентының 2006 йылдың 9 майындағы Указы менән Наркотиктар әйләнешенә контроллек итеү буйынса федераль хеҙмәттең БР буйынса Идаралығы начальнигы итеп тәғәйенләнә. Рәсәйҙең дәүләт һәм ведомство наградаларына, миҙалдарға лайыҡ була.
Михаил Зайцев БР Дәүләт Йыйылышының тәүге рәйесе булараҡ билдәле. Үҙенең хеҙмәт эшмәкәрлеге барышында Өфө ҡала Советы башҡарма комитеты рәйесе, Өфө хакимиәте башлығы вазифаларын башҡара. Башҡорт АССР-ының ун икенсе саҡырылыш Юғары Советы депутаты, Башҡортостандың беренсе саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты, РФ Федераль Йыйылышының Федерация Советы ағзаһы булып һайлана.


text:
Алеф (йәһүд хәрефе)
А́леф, йәһ. אָלֶף - семит (йәһүд, ғәрәп һ.б.) әлифбаһының беренсе хәрефе. Иҫке йәһүд телендә алеф - [ʔ] өнө өсөн ҡулланылған.
Боронғо йәһүд әлифбаһында алеф хәрефе тамаҡ төбө менән әйтелгән өн булған. Хәҙерге заман Израиль ивритендә Алеф хәрефе әйтелмәй. Хәрефтең исеме үгеҙҙе аңлатҡан һүҙҙән килеп сыҡҡан.
.
Ивриттә бөтә хәрефтәрҙең дә һан мәғәнәһе бар. Элек йәһүдтәр, башҡа ҡайһы бер халыҡтар кеүек, иҫәп өсөн махсус символдар — цифрҙарҙы белмәгән, һан урынына хәрефтәр ҡулланған. Дини текстарҙа, календарҙа, иврит һөйләшендә әле лә һан хәреф менән алмаштырыла. Алеф хәрефенең һан ҡиммәте — 1. Мистик символикала алеф бөтә йәшәйештең берҙәмлеген кәүҙәләндерә.
Каббалала (йәһүдтәрҙең мистик ғөрөф-ғәҙәте) был хәреф Эйн-софты (йәһ. אינסוף, алланың исеме) — сикһеҙлек, ғәжәр матур илаһилыҡты белдерә; шулай уҡ күккә һәм ергә күрһәтеп торған кеше ҡиәфәтендә тип әйтелә; күплек теорияһында алеф хәрефе сикһеҙлектең ҡеүәтен сағылдыра.


text:
Учалы тау-байыҡтырыу комбинатында яңы генераль директор
«Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәтендлә яңы генераль директор. Ул – Рәшит Маннанов. Был вазифала ул предприятиены үҫтереүгә ҙур өлөш индергән Ильяс Абдрахмановты алмаштырҙы.
Рәшит Маннановҡа 34 йәш. Ул Учалы районында, таусылар ғаиләһендә тыуып үҫкән. Магнитогорск дәүләт техник университетын тамамлаған, техник фәндәр кандидаты ғилми дәрәжәһенә эйә. БР Хөкүмәтендә эшләгән, металлургия тармағы предприятиелары буйынса куратор булған. 2008 йылда Бүребай тау-байыҡтырыу комбинатын етәкләгән. Яңы тәғәйенләүгә тиклем Гай тау-байыҡтырыу комбинатында (Ырымбур өлкәһе) баш инженер булып эшләгән.


text:
Халыҡ-ара телдәр фестивале үткәрелә
ЮНЕСКО эштәре буйынса БР комитеты етәкселегендә Башҡортостанда Өфө дәүләт нефть техник университетында 7-8 декабрҙә III Халыҡ-ара телдәр фестивале үткәрелә.
ЮНЕСКО эштәре буйынса БР комитеты хәбәр итеүенсә, сара 7 декабрҙә 11 сәғәттә ӨДНТУ-ның 8-се корпусы йыйылыштар залы сәхнәһендә фестивалде асыу тантанаһынан башлана, программала фестивалдә ҡатнашыусыларҙың телдәрен презентациялау һәм нефть университетының ижади коллективы әҙерләгән байрам концерты.
14.30 – 18.30 – ӨДНТУ-ның 2-се һәм 3-сө корпустарында телдәрҙе презентациялау программаһы. Бында төрлө форматтағы 140-лаған сығыш (телде презентациялау, лингвоконцерттар, төрлө лингвистик һәм культурологик тематикаға докладтар, брейн-ринг). 300-ҙән ашыу ҡатнашыусы донъяның ете тел ғаиләһенән 45 тел вәкиле исеменән сығыш яһаясаҡ. Программаға шулай уҡ «Техник прогресс хеҙмәтендә сит телдәр» һәм «Сит телдәр һәм донъя мәҙәниәте» темаларына докладтар индерелгән. Фестивалдең беренсе көнө Башҡортостанда III Халыҡ-ара телдәр фестивале йомғаҡтары буйынса түңәрәк өҫтәл менән тамамланасаҡ.
Йәкшәмбе, 8 декабрҙә, фестивалгә ситтән килеүселәр өсөн мәҙәни программа ҡаралған – ӨДНТУ музейына һәм Өфөнөң мәҙәни-тарихи урындары буйлап экскурсия.


text:
Өфөлә был аҙнала ҡаланың Йәштәр палатаһы формалаштырыласаҡ
24 октябрҙә Өфө ҡала Советы ҡарамағындағы Йәштәр йәмәғәт палатаһын формалаштырыу буйынса конкурстың финалы үтә. Ул популяр интеллектуаль уйындар форматында ойошторола.
Финал Өфө клубтарының береһендә үтәсәк. Интеллектуаль ярыштарҙан һуң күңел асыу программаһы ҡаралған.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, Өфө ҡала Советы ҡарамағындағы Йәштәр палатаһын формалаштырыу буйынса конкурста ҡатнашуға 70-тән ашыу заявка ебәрелгәйне. Дөйөм алғанда Йәштәр йәмәғәт палатаһы составына 19 кеше инәсәк.


text:
«Осҡон-2016» башҡорт видеоһы конкурсы еңеүсеһе 200 000 һум аласаҡ
ӨФӨ, 2016 йыл, 11 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
«Осҡон» башҡорт видеоһы конкурсын ойоштороусылар йәнә иң яҡшы ролик авторҙарын эҙләй. Быйыл приз фонды күләме дүрт тапҡырға артты һәм 200 000 һум тәшкил итә. Бынан тыш, анимация, документаль фильмдар өсөн айырым номинациялар һәм 30 секундлыҡ микрокино булдырылған. «Нәфис фильм» һәм «Социаль видеоролик» номинациялары үҙгәрешһеҙ ҡалған.
Конкурсты ойоштороусы – Силәбе өлкәһендәге Башҡорт йәштәре союзы, Мәскәүҙәге һәм Санкт-Петербургтағы Башҡортостан студенттары һәм аспиранттары ассоциацияһы. Проект илдең төрлө төбәктәрендәге башҡорт ойошмаларының мәғлүмәт ярҙамы менән тормошҡа ашырыла.
Ғаризалар 2016 йылдың 30 ноябренә тиклем ҡабул ителә. Конкурсҡа 2015 – 2016 йылдарҙа төшөрөлгән башҡорт телендәге фильмдарҙы һәм видеоларҙы ебәрергә кәрәк. Бәйгенең шарттары хаҡында тулыраҡ мәғлүмәт социаль селтәрҙәге рәсми төркөмдә бирелгән.


text:
Рөстәм Хәмитов М-7 «Волга» автомобиль юлын реконструкциялау барышы менән таныштыФото: Александр Данилов
Рөстәм Хәмитов М-7 «Волга» автомобиль юлын реконструкциялау барышы менән танышты
Рөстәм Хәмитов М-7 «Волга» автомобиль юлын реконструкциялау барышы менән таныштыФото: Александр Данилов
27 июлдә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Мәскәүҙән алып Владимир, Түбәнге Новгород, Ҡазан ҡалалары аша Өфөгә тиклем һуҙылған М-7 «Волга» автомобиль юлының республика биләмәһе буйлап үткән участкаһын реконструкциялау барышы менән танышты.
Трассаны реконструкциялау барышында уникаль аркалы конструкциялар ҡулланыла. Бынан тыш, конструкциялар таҙартыу ҡулайламалары менән йыһазландырылған.
— Аркалы конструкциялар Башҡортостандағы объекттарҙа тәүгә ҡулланыла, — тип һөйләне Федераль юл агентлығының «Һамар-Өфө-Силәбе атомобиль магистрале идаралығы» етәксеһе Радмир Ваһапов. – Төҙөлөштә ҡулланылған барлыҡ материалдар Башҡортостанда етештерелә. Атап әйткәндә, аркаларҙы беҙ Баҡалыла һатып алабыҙ. Конструкцияның бейеклеге – 4,5 метр, бындай тоннель аша хатта комбайн да үтә аласаҡ. Аркалар 14 тонна ауырлыҡты күтәрә ала.
Рөстәм Хәмитов төҙөлөш сроктары һәм юл сифатына контроллек хаҡында ҡыҙыҡһынды. Радмир Ваһапов һүҙҙәренсә, тәүге комплекс сентябрҙең икенсе яртыһында файҙаланыуға тапшырыласаҡ. Был участканың дөйөм оҙонлоғо 20 километр тәшкил итәсәк. Радмир Ваһапов билдәләүенсә, ҡала төҙөлөшө кодексына ярашлы, эштәрҙең барышына контроллек итеү генераль подрядсыға йөкмәтелгән. Бынан тыш, идаралыҡтың үҙенең юл лабораторияһы бар.
Юлдың реконструкцияланған өлөшөндә автомобилдәр сәғәтенә 120 километр тиҙлек менән йөрөй аласаҡ. Юл хәрәкәте ике һыҙатлы буласаҡ, биш юл үткәргес ҡаралған.
Тәүге комплекс 2010 йылда төҙөлә башлағайны. Проекттың хаҡы – 2,6 миллиард һум. Юлдың оҙонлоғо – 11 километр. Икенсе комплексты 2013 йылдың декабрендә файҙаланыуға тапшырыу планлаштырыла. Уның хаҡы – 1,7 миллиард һум, юлдың оҙонлоғо – 9,7 километр. Трассаны тулыһынса файҙаланыуға тапшырыу 2014 йылға планлаштырылған.


text:
Республиканың туристик объекттары «Урал аръяғы 2014» күргәҙмәһендә тәҡдим ителде
ӨФӨ, 2014 йыл, 28 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Башҡортостандың туристик потенциалы, Ҡурғанда уҙған, «Урал аръяғы 2014» күргәҙмәһендә күрһәтелде. Тәүге туристик күргәҙмәлә үҙ стендттарын шулай уҡ Ҡурған, Силәбе, Төмән өлкәләре һәм Ҡаҙағстан Республикаһы тәҡдим итте.
Башҡортостандан «Ольховка», «Аҡбуҙат», «Талҡаҫ» кеүек билдәле шифаханалар күрһәтелде. Ситтән тороп «Абҙаҡ» тау саңғыһы үҙәге ҡатнашты. Башҡортостан экспозицияһы республиканың тәбиғи потенциалын һәм туризм индустрияһы мөмкинлектәрен күрһәтте. Белгестәрҙең баһаламалары буйынса, күргәҙмәлә ҡатнашыу эске туризм үҫешенә һәм комплекслы республика продуктын туризм баҙарына алға этәреүгә тәьҫир итә.
Башҡортостан Республикаһының Силәбе өлкәһендәге Даими вәкиллегенең матбуғат секретары Михаил Хәбиров хәбәр итеүенсә, Шадринск ҡалаһыныҡылар үҙҙәренең стендтарын милли стилдә биҙәгәйне, бөтә килеүселәргә лә традицион милли аш-һыу тәҡдим ителде. Ҡурған өлкәһенең «Ҡарағай урманы», «Урманлы республика» һәм «Автомобилист» шифаханалары үҙҙәренең объекттарын буклеттар менән күрһәтте.
Күргәҙмә стендттарын биҙәү һәм унда килеүселәр менән эш итеү регламенты юғары кимәлдә булды, тип билдәләй эксперттар. Быға күп йылдар халыҡ-ара һәм төбәк туристик күргәҙмәләрҙә ҡатнашыу ваҡытында алған тәжрибә йоғонто яһаны.