text:
Өфө предприятиеларында уртаса айлыҡ хеҙмәт хаҡы 35 665 һум тәшкил иткән Фото: Андрей Старостин
Өфө предприятиеларында уртаса айлыҡ хеҙмәт хаҡы 35 665 һум тәшкил иткән
Өфө предприятиеларында уртаса айлыҡ хеҙмәт хаҡы 35 665 һум тәшкил иткән Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2016 йыл, 20 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Былтыр Өфөләге ҙур һәм урта предприятиеларҙа уртаса айлыҡ хеҙмәт хаҡы 2014 йыл менән сағыштырғанда ике процентҡа артҡан һәм 35 665 һум тәшкил иткән. Был миллионлы ҡалалар араһында дәүмәле буйынса алтынсы күрһәткес. 20 февралдә Өфө ҡалаһы округы Советының сираттағы ултырышында баш ҡала мэры Ирек Ялалов ошо хаҡта хәбәр итте.
2015 йыл республиканың баш ҡалаһы өсөн яҡшы күрһәткестәр менән тамамланды. Үҙебеҙҙә етештерелгән һәм оҙатылған продукция, иҡтисади эшмәкәрлектең барлыҡ төрө буйынса башҡарылған эштәр һәм хеҙмәттәр күләме 900 миллиард һум тиерлек тәшкил иткән (2014 йылғы кимәлдән алты процентҡа күберәк). Ошо күләмдең дүрттән өс өлөшөн Өфөнөң ҙур һәм урта сәнәғәт комплексы предприятиелары тәьмин иткән.
Өфө хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, ваҡлап һатыу әйләнеше ғәмәлдәге хаҡтарҙа 2014 йылғы кимәлдән биш миллиард һумға күберәк. Халыҡҡа күрһәтелгән түләүле хеҙмәттәр күләме ете процентҡа артҡан.


c: text/html

text:
Өфө һәм Стәрлетамаҡта Бесландағы теракт ҡорбандары иҫтәлегенә акция үтә
3 сентябрҙә, Бесландағы теракт ваҡытында һәләк булғандарҙы иҫкә алыу көнөндә, Өфөлә һәм Стәрлетамаҡта «Аҡ таҫма таҡ» акцияһы үтә. Уны «Дорожное радио» менән берлектә Рәсәй Йәштәр Союзының республикалағы ойошмаһы — Башҡортостан Демократик йәштәр союзы ойоштора.
Акцияның маҡсаты – Бесланда һәләк булғандарҙы хөрмәтләп иҫкә алыу.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, 2004 йылдың 1 сентябрендә Бесланда террористар мәктәпте баҫып ала. Өс көндән ашыу уҡыусылар, уларҙың ата-әсәләре һәм уҡытыусылар енәйәтселәр менән бикләп тотола. Трагедия 300-ҙән ашыу кешенең, шул иҫәптән 186 баланың ғүмерен өҙә, 500-ҙән ашыу кеше яралана.
— Башҡортостан демократик йәштәр союзы менән «Дорожное радио» акцияға ҡушылып, ҡала урамдарында активистарыбыҙ таратҡан аҡ таҫмаларҙың береһен беләккә тағып, Бесланда һәләк булғандарға, зыян күреүселәргә теләктәшлегегеҙҙе белдерергә саҡыра, — ти йәштәр ойошмаһының матбуғат секретары Антонина Уланова.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Октябрҙә Өфөлә «Ҡунаҡсыллыҡ индустрияһы - 2011» күргәҙмәһе үтәсәк
25 — 27 октябрҙә Өфөлә «Ҡунаҡсыллыҡ индустрияһы — 2011» VIII махсуслашҡан күргәҙмәһе үтәсәк. Сара Башҡортостан Республикаһының Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты ярҙамында ойошторола.
Комитетта билдәләүҙәренсә, «Ҡунаҡсыллыҡ индустрияһы» төбәктәге санатор-курорт, ресторан-ҡунаҡхана бизнесы, туриндустрия һәм ял индустрияһының берҙән-бер күргәҙмәһе булып тора. Һәр ваҡыттағыса унда Башҡортостандан һәм Рәсәйҙең башҡа төбәктәренән 100-ҙән ашыу компания ҡатнаша. Үҙенең хеҙмәттәрен күргәҙмәлә санатор-курорт һәм ресторан бизнесы предприятиелары, шулай уҡ юл яны сервисы объекттары, ял базалары һәм башҡа төрлө экспоненттар тәҡдим итә.
Бынан тыш, сарала ҡатнашыусылар өсөн шифаханалар, ҡунаҡханалар, ресторандар, ял йорттары һәм башҡа төрлө ҡунаҡсыллыҡ индустрияһы объекттары араһында иң яҡшы төбәк брендына конкурс үткәреүҙе лә үҙ эсенә алған күләмле эш программаһы әҙерләнгән. Шулай уҡ төбәк-ара кулинар форум һәм милли кухнялар фестивале, туҡланыу индустрияһы предприятиелары эшмәкәрлеге мәсьәләләре буйынса ғилми-ғәмәли конференция ла үткәреләсәк.


text:
Башҡортостан уҡыусылары Мари Илендә үткән төбәк-ара олимпиадала уңышлы сығыш яһаны
Мишкә, Краснокама һәм Ҡалтасы райондары уҡыусылары Башҡортостан исеменән мари теле һәм әҙәбиәте буйынса төбәк-ара олимпиадала сығыш яһаны. Бәйге Мари Иле Республикаһының Руэм ауылында күп профилле лицей-интернатта үткәрелде.
Олимпиадала Татарстандан, Пермь крайынан, Свердловск һәм Киров өлкәләренән уҡыусылар ҡатнашты. Интеллектуаль марафон мари теле һәм әҙәбиәте, Мари Иле халыҡтарының тарихы һәм мәҙәниәте буйынса үткәрелде.
Бәйге йомғаҡтары буйынса Ҡалтасы районы Бабай урта мәктәбенең 11 класс уҡыусыһы Мария Миңелбаева икенсе урын яуланы. Мишкә районы уҡыусылары ла яҡшы һөҙөмтәләргә өлгәште. Ольга Ямбулатова, Диана Изилянова, Ирина Николкина (Сурай ауылы) һәм Юрий Микаев (Туҡтар ауылы) призерҙар булды.


text:
Мәсетле районынан Рәйсә Мофазалова Рәсәйҙең атҡаҙанған уҡытыусыһы исеменә лайыҡ булды
Мәсетле районы муниципаль райондың Оло Ыҡтамаҡ ауылындағы «1-се лицей» муниципаль дөйөм белем биреү бюджет учреждениеһы уҡытыусыһы Рәйсә Мофазаловаға «Рәсәй Федерациһының атҡаҙанған уҡытыусыһы» исеме бирелде. Тейешле указға ил башлығы Владимир Путин ҡул ҡуйҙы. Был юғары наградаға Рәйсә Рәис ҡыҙы «белем һәм тәрбиә биреү эшмәкәрлегендәге ҡаҙаныштары һәм күп йыллыҡ намыҫлы хеҙмәте өсөн» лайыҡ булды, тиелә документта.


text:
Башҡортостанда һанлы телевидение күрһәтә башланыФото: Белорет районы хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте
Башҡортостанда һанлы телевидение күрһәтә башланы
Башҡортостанда һанлы телевидение күрһәтә башланыФото: Белорет районы хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2015 йыл, 3 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
Башҡортостан халҡы телеканалдарҙы һанлы сифат менән һәм бушлай ҡарай алыу мөмкинлегенә эйә булды. 2 июлдә Белоретта Рәсәй телевидение һәм радио тапшырыуҙары селтәренең тәүге объекты сафҡа индерелде.
Рәсәй телевидение һәм радио тапшырыуҙары селтәренең филиалы булған «Башҡортостан Республикаһының радио һәм телевизион тапшырыуҙар үҙәге» директоры Юрий Матвеев билдәләүенсә, «республиканың ҡатмарлы географик рельефы арҡаһында 216 һанлы тапшырыу объекттарын төҙөргә кәрәк. Белоретта тапшырыуҙар станцияһын һанлы каналдарҙы күрһәтә башларға әҙерләү өсөн бер йыл талап ителде. Был бейеклеге 75 метрҙан ашыу булған вышканың техник һәм файҙаланыу үҙенсәлектәренә бәйле».
Белорет районы республикала тәүгеләрҙән булып заманса телеформатҡа күсте. Районда йәшәүселәр «Беренсе канал», «НТВ», «Рәсәй -1», «Рәсәй-24», «Рәсәй-К», «Рәсәй-2», «Карусель», «Петербург 5 канал», «Рәсәй йәмәғәт телевидениеһы», «ТВ Центр», «Рен ТВ», «Домашний», «СПАС», «СТС», «ТВ 3», «Спор плюс», «Звезда», «Мир», «ТНТ», «МУЗ ТВ» һанлы каналдарын ҡарай һәм «Рәсәй радиоһы», «Маяҡ радиоһы», «FM хәбәрҙәре» радиостанцияларын тыңлай ала, тип хәбәр иттеләр Белорет районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән.
Республикала Рәсәй телевидение һәм радио тапшырыуҙары селтәренең һанлы телеселтәрендә 216 тапшырыуҙар пункты иҫәпләнә, объекттар һаны буйынса ул илдә иң ҙур төбәк селтәрҙәренең береһе буласаҡ. Әлеге ваҡытта Рәсәй телевидение һәм радио тапшырыуҙары селтәренең Башҡортостандағы филиалы 64 объект төҙөй.
Республикала һанлы эфир телетапшырыуҙар инфраструктураһы «2009-2015 йылдарҙа Рәсәй Федерацияһында телевидение һәм радио тапшырыуҙарын үҫтереү» федераль маҡсатлы программаһы сиктәрендә ғәмәлгә ашырылған Рәсәй телевидение һәм радио тапшырыуҙары селтәренең һанлы эфир телетапшырыуҙар селтәренең бер өлөшө булып тора.


text:
Йәш ғалимдар халыҡ-ара конкурста ҡатнаша ала
Үҫмерҙәр өсөн халыҡ-ара фәнни конкурсты Google компанияһы иғлан итте. Унда 13 йәштән 18 йәшкә тиклемге яңғыҙ тикшеренеүсе лә, 2-3 кешенән торған төркөм дә ҡатнаша ала.
Йәш ғалимдар конкурсҡа хәҙерге заман өсөн мөһим ижади проекттар тәҡдим итергә тейеш. Проекттар ике минутлыҡ видеороликтар, йәки мотлаҡ инглиз телендә аңлатыу яҙмалары менән 20 слайд формаһында ҡабул ителә.
2011 йылдың майында 15 финалист иғлан ителәсәк. Уларҙы компания штабына, Калифорнияға, ғилми күргәҙмәгә саҡырасаҡтар, унда эштәрҙе танылған ғалимдар, шул иҫәптән Нобель лауреаттары баһалаясаҡ. Артабан ҡатнашыусыларҙың өс йәш төркөмөнән – 13-14 йәш, 15 йәш һәм 17-18 йәш – берәр еңеүсе һайлап аласаҡтар.
Фәнни конкурста ҡатнашыуға заявкаларҙы 2011 йылдың 4 апреленә тиклем http://www.google.com/events/sciencefair/ сайтында урынлаштырырға кәрәк .


text:
Бер йылда республика малсылары 10 меңдән ашыу тоҡомло һыйыр малы һатып алды
2009 йылда Башҡортостан ауыл хужалығы етештереүселәре 10 мең баштан ашыу тоҡомло һыйыр малы һатып алды. Шуларҙан 4,2 меңе республиканың тоҡомсолоҡ хужалыҡтарынан алынды.
Тоҡомло йәш малдың ҡалғаны сит илдәрҙән йәки Рәсәйҙең башҡа төбәктәренән килтерелде. Бынан тыш, ике меңдән ашыу сусҡа, 400 һарыҡ һәм 200 ат һатып алынды.
БР ауыл хужалығы министрының беренсе урынбаҫары Николай Коваленко әйтеүенсә, 2009 йылда республиканың тоҡомло малсылығына республика һәм федераль бюджеттарҙан субсидиялар формаһында дәүләт ярҙамы 379 миллион һумдан ашыу тәшкил итте.
Һуңғы алты йылда Башҡортостандың малсылыҡ хужалыҡтары 60 меңгә яҡын тоҡомло башмаҡтар һәм таналар һатып алды. Был орғасы һыйыр малының 30 проценты.


text:
Өфөлә Мәхмүт Ҡашғари исемендәге халыҡ-ара төрки телле хикәйәләр бәйгеһенең төбәк этабына йомғаҡ яһаласаҡ
ӨФӨ, 2014 йыл, 17 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
Өфөлә Мәхмүт Ҡашғари исемендәге III халыҡ-ара төрки телле хикәйәләр бәйгеһенең төбәк этабына йомғаҡ яһаясаҡтар. Жюри хөкөмөнә башҡорт авторҙарының йәмғеһе 33 эше тәҡдим ителгән. Хикәйәләр ирекле темаға туған телдә ҡабул ителгән. Конкурс шарттары буйынса авторҙар унда исемдәрен белдермәйенсә ҡатнашты, авторҙың ысын исеме хикәйәләрҙе һайлап алғандан һуң ғына асыҡлана.
Конкурстың башҡорт этабы еңеүселәрен ойоштороусылар 18 ноябрҙә «Башинформ» мәғлүмәт агентлығында матбуғат конференцияһы сиктәрендә иғлан итәсәк. Конференцияла Евразия Яҙыусылар союзы рәйесе Якуб Омероглы, Башҡортостан Яҙыусылар союзы Наил Ғәйетбаев, «Ағиҙел» һәм «Башҡортостан ҡызы» республика журналдары баш мөхәррирҙәре ҡатнашасаҡ. Беренсе урын яулаусы әҫәр өсөнсө халыҡ-ара турында ҡатнашыу өсөн Төркиәгә йүнәлтеләсәк. Бынан тыш, өс еңеүсе хикәйә авторҙары аҡсалата премия аласаҡ. Турҙа ҡатнашыусы икәүҙе үҙҙәренең дәртләндәреү бүләктәре менән «Ағиҙел» һәм «Башҡортостан ҡызы» журналдары ҡыуандыра. Халыҡ-ара бәйге еңеүселәрен бүләкләү тантанаһы 2014 йылдың декабрендә Әзербайжандың баш ҡалаһы Бакула уҙасаҡ.
Мәхмүт Ҡашғари исемендәге халыҡ-ара хикәйәләр бәйгеһе төрки донъяла, шул иҫәптән Башҡортостанда өсөнсө тапҡыр уҙғарыла. Конкурстың ойоштороусылары – Евразия Яҙыусылар союзы, Башҡортостанда – республиканың Яҙыусылар союзы, «Ағиҙел» һәм «Башҡортостан ҡызы» журналдары редакциялары. XI-XII быуаттың атаҡлы төрөк филологы һәм һүҙлексеһе исемен йөрөткән конкурста 25 төрки телле ил ҡатнаша. Башҡорт яҙыусылары Гөлсирә Ғизәтуллина һәм Тәскирә Даянова уҙған йылдарҙағы әҙәби конкурстарҙа Башҡортостан Республикаһынан лауреаттар булды. Уларҙың хикәйәләре төрөк теленә тәржемә ителгән һәм төрки журналдарына баҫылған.


text:
Фән һәм техника өлкәһендә йәштәр премияһына документтар ҡабул итеү тамамлана
1 июлдә 2009 йыл өсөн фән һәм техника өлкәһендә Дәүләт республика йәштәр премияларына дәғүә итеүгә документтар ҡабул итеү тамамлана. Улар 2002 йылда республиканың фәнни потенциалын үҫтереү һәм иң һәләтле йәш ғалимдарҙы дәртләндереү маҡсатында Башҡортостан Республикаһы Министрҙар Кабинеты ҡарары менән булдырыла.
БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, был осорҙа 14 йәш ғалим һәм ете коллектив премиялар лауреаттары булды. Йыл һайын тәбиғәт, техник һәм гуманитар фәндәр өлкәһендә өс премия бирелә.
2009 йыл өсөн Дәүләт республика йәштәр премияһына дәғүә итеүгә индивидуаль тәртиптә, шулай уҡ авторҙар коллективы составында (иң күбе биш кешенән торған) фәнни хеҙмәткәрҙәр, юғары уҡыу йорттары уҡытыусылары, аспиранттар, докторанттар һәм дә халыҡ хужалығы белгестәре күрһәтелеүе мөмкин. Дәғүәселәрҙең йәше 35 йәштән ашмаҫҡа тейеш.
Дәүләт премияһына күрһәтелгән ғилми тикшеренеүҙәр һөҙөмтәләре, дәүләт сере булып торған мәғлүмәттәрҙән тыш, матбуғатта баҫылып сыҡҡан булырға тейеш.
Эштәр Өфө ҡалаһы, Ленин урамы, 10, 27-се кабинет адресы буйынса БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығында ҡабул ителә. Телефон: 251-57-11.


text:
Рөстәм Хәмитов «Селигер-2014» йәштәр форумында ҡатнашыусылар менән осраштыФото: Хәлит Сафин, БР Президенты матбуғат хеҙмәте
Рөстәм Хәмитов «Селигер-2014» йәштәр форумында ҡатнашыусылар менән осрашты
Рөстәм Хәмитов «Селигер-2014» йәштәр форумында ҡатнашыусылар менән осраштыФото: Хәлит Сафин, БР Президенты матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2014 йыл, 7 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.
6 ноябрҙә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов «Селигер-2014» Бөтә Рәсәй йәштәр форумының «Поколение Zнаний» йомғаҡлау сменаһында ҡатнашыусы, республиканың алдынғы юғары уҡыу йорттарының йәш уҡытыусылары һәм аспиранттары менән осрашты. Республика башлығы менән осрашыу барышында улар үҙ тәьҫораттары менән уртаҡлашты, артабанғы профессиональ пландары тураһында һөйләне һәм йәштәр менән эш итеү өлкәһендә перспективалы проекттарҙы тикшерҙе.
Рөстәм Хәмитов Башҡортостан етәкселегенең һуңғы йылдарҙа төбәктең заманса тышҡы ҡиәфәтен булдырыу өҫтөндә эшләүен билдәләне.
— Республикабыҙ заманса тенденциялар өсөн асыҡ, һәләтле булырға тейеш, шул иҫәптән инвестициялар йәлеп итеү, тормошобоҙҙоң иҡтисади нигеҙҙәрен булдырыу буйынса ла. Заманса Башҡортостан кешеләр менән эш итеү ҡарашынан тәбиғи булырға тейеш. Был эштә беҙгә бергәләп эшләргә кәрәк. Һеҙҙең ярҙамығыҙ ҙа талап ителә. Йәш, креатив, һәләтле, йәмғиәтте борсоған мәсьәләләрҙең асылын белгән кешеләрҙең ярҙамы, — тине республика Президенты.
Республика башлығы ҡуйған бурыстарҙы хәл итеүгә «Селигер-2014» форумында ҡатнашыусыларҙың проекттары йүнәлтелгән, улар үҙ эштәрен осрашыу барышында тәҡдим итте.
Сәйәси фәндәр кадидаты, Өфө дәүләт нефть техник университетын тамамлаусы, әлеге ваҡытта Миәкә районы Советы депутаты һәм «Ғәҙеллек өсөн Рәсәй пенсионерҙары партияһы» төбәк бүлексәһе рәйесе Марат Сабитов альтернатив «Йәштәр хөкүмәтен» булдырыу идеяһын тәҡдим итте. Уның маҡсаты – республика министрлыҡтары эшмәкәрлеге сиктәрендә перспективалы инновация проекттарын әҙерләү.
— Бындай төр проекттарға минең фекерем икеле. Ниндәйҙер уйҙырма булдырыу түгел, ә тура хөкүмәткә килеү һәм эшләү яҡшыраҡ, — тип яуапланы Рөстәм Хәмитов. — Ә ниндәйҙер параллель структуралар ойоштороу һәм уға ваҡыт сарыф итеү, минең ҡарашҡа, перспективалы түгел. Уҡытыу үҙәктәре булдырыу, киләсәктә власть структураларында эшләү өсөн маҡсатлы рәүештә белгестәр әҙерләү – уныһы башҡа эш.
Башҡорт дәүләт университетының Иҡтисад, финанс һәм бизнес институты ғилми-мәғлүмәт секторы мөдире, өлкән уҡытыусы Илшат Исламовтың проекты йәш ғалимдар, аспиранттар һәм һәләтле студенттар иҫәбенән Башҡортостанда эксперттар пулы менән бәйле. Бындай берләшмәнең бурысы – республиканың ижтимағи-сәйәси һәм иҡтисади тормошоноң төп аспекттары буйынса эксперт фекерҙәре, асыҡ лекциялар һәм башҡа төр коммуникациялар формаһында халыҡ һәм киң мәғлүмәт саралары менән аңлатыу эштәре уҙғарыу.
— Кешеләргә аңлайышлы тел менән иҡтисадта, производствола, торлаҡ-коммуналь хужалыҡта барған процестарҙың асылын аңлатыу – ул бөгөнгө ҙур проблема. Телевидениела, радиола сығыш яһарға, лекциялар, осрашыуҙар ойошторорға, гәзиттәрҙә, журналдарҙа, интернетта аңлайышлы итеп яҙырға һәләтле кешеләр табыу беҙҙең өсөн бик мөһим. Әгәр һеҙ ошондай һөҙөмтә алыуға ниәтләнһәгеҙ, әлбиттә, мин һеҙгә ярҙам итәсәкмен.
Башҡорт дәүләт университетының Стәрлетамаҡ филиалы Йәш ғалимдар советы рәйесе, мәғлүмәти уҡытыу технологиялары секторы мөдире Екатерина Басманова дистанцион уҡытыу формаларын һәм халыҡ менән эш итеүҙе үҫтереүҙең әһәмиәтен билдәләне, шул иҫәптән республика ғилемен популярлаштырыу өсөн. Рөстәм Хәмитов булған республика интернет-ресурстарын файҙаланып, «Ҡатмарлы тураһында ябай ғына» тигән бүлек асыу мөмкинлеген билдәләп, был идеяны әүҙем хупланы. Башҡорт телендәге материалдар бындай ресурстың мотлаҡ өлөшө булырға тейеш.
Йәйге төбәк йәштәр форумдарының киң билдәлелеге хаҡында һөйләгәндә, М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университетының дөйөм тарих һәм тарихи-мәҙәни мираҫ кафедраһы ассистенты Максим Шәйхетдинов быға оҡшаш республика йәштәр форумын ҡышын үткәрергә тәҡдим итте. Шишмә районында урынлашҡан «Сәлих» уҡытыу үҙәге бындай форумды үткәреү урындарының береһе булыуы мөмкин. Республика Президенты был идеяны хупланы:
— Ҡыҙыҡлы нәмәләр килеп сыға башлаһа, миңә хәбәр ебәрерһегеҙ. Беҙ һеҙҙең менән мотлаҡ рәүештә унда барырбыҙ, аралашырбыҙ, фекер алышырбыҙ.
Башҡорт дәүләт педагогия университетының башҡорт теле һәм уны уҡытыу методикаһы кафедраһы ассистенты Азалия Хурамшина «Мобиль педагог» проектының идеяһы менән уртаҡлашты. Уның маҡсаты – бәләкәй комплектлы ауыл мәктәптәренең уҡытыусыларға ҡытлыҡ проблемаһын хәл итеү өсөн ҡала һәм район үҙәктәренән педагогтарҙы йәлеп итеү. Рөстәм Хәмитов яуап биреп, был проекттың республикала тикшереү үткәнен билдәләне. Тәүге һөҙөмтәләр уҡыу йылы аҙағында билдәле буласаҡ.


text:
Журналистар фестивалендә ҡатнашыусылар ШОС һәм БРИКС илдәре мәҙәниәтен күрһәттеФото: автор һәм Артур Басиров
Журналистар фестивалендә ҡатнашыусылар ШОС һәм БРИКС илдәре мәҙәниәтен күрһәтте
Журналистар фестивалендә ҡатнашыусылар ШОС һәм БРИКС илдәре мәҙәниәтен күрһәттеФото: автор һәм Артур Басиров
ӨФӨ, 2015 йыл, 22 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Быйыл Башҡортостан журналистарының «Журфест» йәйге фестивале республиканың күркәм урындарының береһендә — Күгәрсен районының «Мораҙым тарлауығы» тәбиғәт паркында ойошторолдо. Сараға баш мөхәррирҙәр, республика, район гәзит-журналдары, радио, телевидение һәм интернет-баҫмалар хәбәрселәре йыйылды.
Быйылғы фестиваль ШОС һәм БРИКС илдәренең мәҙәниәтенә арналды. Журналистарҙың командалары йәрәбә буйынса эләккән илдәрҙең сағыу презентацияһын әҙерләгәйне. Фестиваль биләмәһендә тематик майҙансыҡтар эшләне. ШОС илдәренең милли мәҙәниәттәре үҙәге етәкселәре, Ҡытай, Гана һәм Һиндостан студенттары сараның абруйлы ҡунаҡтары булды.
Фестивалде асыу тантанаһында журналистарҙы Башҡортостандың Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы етәксеһе Борис Мелкоедов, Журналистар союзы рәйесе Артур Дәүләтбәков сәләмләне. Сара сиктәрендә иң яҡшы хеҙмәткәрҙәргә Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы, Күгәрсен районы хакимиәте, сараның генераль партнеры «Башнефть» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең почет грамоталары һәм рәхмәт хаттары тапшырылды. Шулай уҡ Башҡортостан Журналистар союзына яңы ағзалар алынды.
Фестивалдә Матбуғат клубы ла ойошторолдо, унда журналистар, ҡунаҡтар һәм сараны ойоштороусылар ҡатнашты. Мәскәүҙән килгән билдәле дизайнер, гәзиттәрҙе график биҙәү буйынса китаптар авторы, «Журналистика һәм медиабаҙар» журналы күҙәтеүсеһе Владимир Скоробогатько оҫталыҡ дәрестәре үткәрҙе.
Бөтә теләүселәр Яңы Мораҙым мәмерйәһенә экскурсияға барҙы. Фестиваль «EvroАзия» төркөмө, Күгәрсен районы артистары ҡатнашлығындағы концерт менән тамамланды.
Йыл һайын республиканың төрлө райондарында «Журфест» һабантуйы уҙғарыла. Быйыл ул бишенсе тапҡыр ойошторолдо. Киң мәғлүмәт саралары фестивале, ғәҙәттәгесә, һөнәри байрам – Башҡортостандың Матбуғат көнө уңайынан үткәрелә. Сараны ойоштороусылар – Башҡортостандың Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы, Башҡортостандың Журналистар союзы, «Башнефть», «Имидж-Консультант» компаниялары.


text:
Башҡортостанда яңы өлгөләге 8000 һунарсы билеты бирелгән
Берҙәм федераль өлгөләге яңы һунарсы билеттарына күсеү һунарсылар өсөн 2011 йылдағы мөһим ваҡиғаларҙың береһе булғандыр, моғайын. Бөгөн БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығының Йәнлектәр донъяһын һаҡлау буйынса идаралығында үткән йомғаҡлау кәңәшмәһендә хәбәр итеүҙәренсә, был маҡсатҡа республика бюджетынан ике миллион һум аҡса бүленгән.
— Әлеге ваҡытта республиканың Йәнлектәр донъяһын һаҡлау буйынса идаралығы менән берҙәм федераль өлгөләге һигеҙ мең һунарсы билеты бирелгән. Һунарсылар тураһындағы мәғлүмәт дәүләт һунарсылыҡ хужалығы реестрына индерелгән, — тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығының матбуғат секретары Нина Никандрова.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, берҙәм федераль өлгөләге һунарсы билеты — мөҙҙәте сикләнмәгән һәм бөтә ил биләмәләрендә ҡулланырға мөмкин булған документ. Билеттарҙы алмаштырыу һәм яңыһын алыу процесында һунарсылар тураһындағы мәғлүмәт берҙәм дәүләт һунарсылыҡ хужалығы реестрына индерелә. Был төбәктәге һунарсыларҙың аныҡ иҫәбен алырға мөмкинлек бирәсәк. Һунарсы билеттарын алмаштырыу һәм яңыларын биреү бушлай башҡарыла. Иҫке һунарсы билеттары 2012 йылдың 1 июленә тиклем ғәмәлдә буласаҡ.


text:
Өфө эргәһендә М-5 федераль трассаның 1428 километрында яңы юл үткәргес файҙаланыуға тапшырылдыФото: Андрей Старостин
Өфө эргәһендә М-5 федераль трассаның 1428 километрында яңы юл үткәргес файҙаланыуға тапшырылды
Өфө эргәһендә М-5 федераль трассаның 1428 километрында яңы юл үткәргес файҙаланыуға тапшырылдыФото: Андрей Старостин
Өфө эргәһендә, М-5 «Урал» федераль автомобиль трассаһының 1428 километрында, ике кимәлле Шишмә юл үткәргесе 29 августа файҙаланыуға тапшырылды. Юл инфраструктураһы объектын РФ Президентының Волга буйы федераль округындағы Тулы хоҡуҡлы вәкиле Михаил Бабич, РФ транспорт министры Максим Соколов һәм Башҡортостан башлығы Рөстәм Хәмитов ҡараны.
Йыл ярым эсендә төҙөлгән алты һыҙатлы юл – һәр йүнәлештә өсөшәр хәрәкәт һыҙаты – 1Б категорияһына ҡарай. Туҡранбаш формаһында эшләнгән юл үткәргесендә һул яҡҡа боролоу һәм бер кимәлдә транспорт ағымының киҫелеше юҡ.
— Был участок күптән техник характеристикаларға тап килмәй ине. Бында ошондай объект күптәнән талап ителде. — тине Максим Соколов. — Юл үткәргесе – был ҡасандыр көсөргәнешле киҫелеште үтеүҙә тиҙлек һәм уңайлыҡ ҡына түгел. Был тәү сиратта хәрәкәт хәүефһеҙлеге, ҡотҡарылған ғүмерҙәр һәм, әлбиттә, экология.
РФ транспорт министры билдәләүенсә, проект әҙерләү һәм төҙөү буйынса эштәрҙә, күп кенә башҡа мөһим юл объекттарҙы файҙаланыуға тапшырған, урындағы «Дортрансстрой» һәм 30-сы күпер төҙөү отряды компаниялары ҡатнашты.
Дөйөм алғанда әлеге ваҡытҡа федераль трассаларҙың торошо, Максим Соколовтың фекеренсә, яҡшыларҙан түгел, әммә алдағы йылдарҙа хәл үҙгәрергә тейеш:
— Бөгөн федераль юлдарҙың тик 50 проценты ғына норматив хәлдә, — тине министр. — Әммә, юл фондтары, кеүек инструменттар булғанлыҡтан беҙ киләсәккә ҡыйыу ҡарайбыҙ һәм 2018 йылға юлдарыбыҙҙың күпселек өлөшө норматив хәлгә килтереләсәген аңлайбыҙ.
Республика башлығы Рөстәм Хәмитов юл үткәргесен проектлауҙа һәм төҙөүҙә ҡатнашҡандарҙың барыһына ла рәхмәт әйтте. Уның фекеренсә, «М-5 һәм М-7 трассаларын модернизациялау буйынса эштәр яҡшы бара», һәм бер нисә йылдан, Башҡортостан территорияһы буйлап үткән, федераль юлдар бөтә хәүефһеҙлек талаптарына тап киләсәк.
«Федераль юл агентлығының Һамар – Өфө – Силәбе автомагистрале менән идара итеү» федераль ҡаҙна учреждениеһы мәғлүмәттәре буйынса, яңы объектҡа федераль бюджеттан 1,2 миллиард һум йүнәлтелгән. Журналистарға идаралыҡтың капиталь төҙөлөш бүлеге начальнигы Александр Михайлов аңлатыуынса, был аҡса проектлауға һәм төҙөлөшкә генә түгел, ә элек унда урынлашҡан «Шишмә» кафеһын һәм «Башкирнефтепродукт» автомобилгә яғыулыҡ ҡойоу станцияһын һүтеүгә лә, коммуникацияларҙы үҙгәртеп ҡороуға ла, һаҡлау сараларын үткәреүгә лә, урау юлдарҙы эшләргә лә тотонолған.


text:
Башҡортостан биләмәһе буйлап «Интеллектуаль Ебәк юлы» карауаны үтәФото: Олег Яровиков
Башҡортостан биләмәһе буйлап «Интеллектуаль Ебәк юлы» карауаны үтә
Башҡортостан биләмәһе буйлап «Интеллектуаль Ебәк юлы» карауаны үтәФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 13 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
17 июлдә Севастополдә инновациялы халыҡ-ара проект — «Интеллектуаль Ебәк юлы» автокарауаны башлана. Ул Ҡырғыҙстан Республикаһының Ысыҡкүл буйында тамамлана. 5 сентябргә тиклем 60 ҡатнашыусы 11 ҙур ҡалала туҡтап, дүрт ил (Рәсәй, Ҡаҙағстан, Ҡырғыҙстан, Тажикстан) аша үтә. Улар — Севастополь, Ярославль, Яр Саллы, Ырымбур, Өфө, Астана, Алматы, Нарын, Ош, Бишкәк, Дүшәнбе.
Бөгөн, 13 майҙа, «Башинформ» агентлығының конференциялар залында сараны ойоштороусылар яңы проект хаҡында һөйләне.
Карауанда Рәсәйҙең, Ҡырғыҙстандың, Ҡаҙағстандың, Тажикстандың, Ҡытай Халыҡ Республикаһының һәм Һиндостандың белем биреү университеттары һәм ғилми-тикшеренеү институттары ҡатнаша. Карауан сиктәрендә ғилми-ғәмәли конференциялар һәм форумдар, түңәрәк өҫтәлдәр, этник фестивалдәр ҡаралған. 29-30 июлдә Өфөлә Һинд мәҙәниәте фестивале һәм түңәрәк өҫтәлдәр уҙа.
Быйыл проект рус ғалимы, дәүләт һәм йәмәғәт эшмәкәре П.П.Семенов-Тян-Шанский иҫтәлегенә арналған. Был йылда уның Урта Азияға барыуына һәм рус экспедицияһының Тянь-Шань тауына менеүенә 160 йыл тула. Шулай уҡ карауанда ҡатнашыусылар үҙҙәренең проектын Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына бағышлай.
Киләсәктә сараны Европа һәм Азия университеттарын йәлеп итеп, йыл һайын ойошторорға планлаштырыла.


text:
Ҡөрьән - Өфөләге Иран биҙәү-ҡулланма сәнғәте күргәҙмәһендә төп экспонаттарҙың береһеФото: Андрей Старостин
Ҡөрьән - Өфөләге Иран биҙәү-ҡулланма сәнғәте күргәҙмәһендә төп экспонаттарҙың береһе
Ҡөрьән - Өфөләге Иран биҙәү-ҡулланма сәнғәте күргәҙмәһендә төп экспонаттарҙың береһеФото: Андрей Старостин
БР Милли музейындағы Иран биҙәү-ҡулланма сәнғәте күргәҙмәһендә Ҡөрьән төп урынды алып тора. Мосолмандарҙың изге китабы иң ҡиммәтле экспонаттарҙың береһе. Унда ғәрәп теле каллиграфияһының Иран оҫталары менән башҡарылған төрлө өлгөләре тупланған.
Оҫта каллиграфтар туҡымаға һәм мал тиреһенә күсереп яҙған Ҡөрьән сүрәләре тамашасыла ҙур ҡыҙыҡһыныу тыуҙыра. Биҙәп яҙыу, хәрефтәрҙе өҙлөкһөҙ орнаментҡа тоташтырыуҙы оҫталар ташта ла һынландырған.
Шулай уҡ экспозицияға боронғо технологиялар һәм традицияларға нигеҙләнеп, ошо арала ҡулдан эшләнгән биҙәү-ҡулланма сәнғәте әйберҙәре – ваза һәм батмустар, самауыр – чжом, төрлө биҙәктәр төшөрөлгән табаҡтар, шулай уҡ боронғо туҡыусылыҡ өлгөләре, китаптар, хәҙерге заман рәссамы Мәхмүд Фаршчияндың картиналары ла ингән.
Экспозиция Иран Ислам Республикаһының Рәсәй Федерацияһындағы Мәҙәни вәкиллеге менән ойошторолған һәм Иран Ислам Республикаһының Мәҙәни вәкиллеге башлығы Абуз Торкоман Ибраһиминың Башҡортостанға килеүенә ҡарата асылған.


text:
Башҡортостанда Рәсәй эшҡыуарлығы көнөнә махсус проект әҙерләнә
26 майҙа йәнә Рәсәй эшҡыуарлығы көнө билдәләнәсәк. Һөнәри байрамдары уңайынан Башҡортостан Республикаһы Эшҡыуарлыҡ ойошмалары ассоциацияһы «Линии торговли» журналы менән берлектә махсус проект ойоштора.
БР Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты мәғлүмәте буйынса, махсус проекттың төп маҡсаттары — Башҡортостанда эшҡыуарлыҡты үҫтереү перспективаларын һәм йомғаҡлау сараларын яҡтыртыу; бәләкәй эшҡыуарлыҡ мәсьәләләре буйынса парламент тыңлауҙарына әҙерлек сиктәрендә төп проблемаларҙы тикшереү; республиканың эшҡыуарлыҡ берләшмәләренең һәм берекмәләренең эшмәкәрлеген яҡтыртыу; алдынғы һәм социаль яуаплы бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ предприятиеларының эшмәкәрлеге һөҙөмтәләре тураһында мәғлүмәт биреү.
Өҫтәп үтәйек, Рәсәй эшҡыуарлығы көнө бизнес-мөхиттә популярлаша бара. Эшлекле программанан тыш, ул ғәҙәттә байрам өлөшөн дә күҙ уңында тота.


text:
Федерация Советында сенатор Рафаил Зинуровтың скульптуралар күргәҙмәһе асылдыФото: автор
Федерация Советында сенатор Рафаил Зинуровтың скульптуралар күргәҙмәһе асылды
Федерация Советында сенатор Рафаил Зинуровтың скульптуралар күргәҙмәһе асылдыФото: автор
ӨФӨ, 2015 йыл, 2 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлсәсәк Ханнанова/.
Федерация Советында Башҡортостандан сенатор, Федерация Советының халыҡ-ара эштәр буйынса комитеты ағзаһы, Мәскәүҙәге «Башҡортостан яҡташлығы» төбәк йәмәғәтселек ойошмаһы етәксеһе, юридик фәндәр докторы, Рәсәйҙең Рәссамдар, яҙыусылар һәм журналистар союзы ағзаһы, скульптор Рафаил Зинуровтың күргәҙмәһе асылды. «Донъя илдәре тарихында шәхестәр» тип аталған экспозиция Өфөлә үтәсәк ШОС һәм БРИКС саммиттарына арналған һәм унда ошо илдәрҙең милли батырҙарының һыны урын алған. Күргәҙмәне асыу тантанаһында күп кенә сенаторҙар, шулай уҡ Федерация Советы Рәйесе Валентина Матвиенко булды. Ул Федерация Советының сираттағы ултырышын асып, Рәсәй парламентының бөтә ағзаларын һәм хеҙмәткәрҙәрен күргәҙмә менән танышырға саҡырҙы.
Экспозицияла төрлө йылдарҙа эшләнгән 33 бюст урын алған. Уларҙың авторы Рафаил Зинуров хәбәр итеүенсә, коллекция һуңғы 30 йылда яһалған скульптураларҙы берләштерә. Күргәҙмәгә күберәк башҡорт батырҙарының һындары ҡуйылған. Улар араһында — Салауат Юлаев, Ҡараһаҡал, Бәпәнәй Төрөпбирҙин, Һары Мәргән, Сәйет батыр, Алдар батыр, Батырша, Кинйә Арыҫланов, Ҡәнзәфәр Усаев, Тәтегәс бей. Экспозицияла Башҡортостандың беренсе прокуроры Иван Герасимов та бар. Республикала эшләгәндән һуң ул РСФСР-ҙың Халыҡ комиссарҙары советы эштәре идаралығын етәкләй, һуңынан репрессиялана. Күргәҙмә бер аҙна дауам итәсәк. Артабан уны Өфөләге ШОС һәм БРИКС саммиттары алдынан күрһәтергә ниәтләйҙәр.


text:
Башҡортостанда сәнәғәт производствоһы индексы 105,5 процент тәшкил итте
Башҡортостанда сәнәғәт производствоһы һуңғы биш йылда уртаса Рәсәй күрһәткестәре менән сағыштырғанда юғарыраҡ темптар менән үҫешә. 2012 йылдың 11 айы һөҙөмтәләре буйынса сәнәғәт производствоһы индексы 105,5 процент тәшкил итте. Йыл аҙағына күрһәткестең түбәнәйеүе билдәләнде – ғинуар-октябрь айҙарына был һан 106,8 процентҡа тиң ине.
Федераль дәүләт статистика хеҙмәтенең Башҡортостан Республикаһы буйынса Территориаль органы (Башҡортостанстат) мәғлүмәттәре буйынса, ағымдағы йылдың ғинуар-октябрь айҙарында сәнәғәт производствоһы индексы Рәсәй буйынса – 102,8 процент, Волга буйы федераль округы буйынса 104,6 процент тәшкил итте.


text:
Финанс министрлығы төбәк лотереяларын контролгә аласаҡ
Башҡортостан Хөкүмәте ҡарары менән БР Финанс министрлығы республика территорияһында төбәк лотереялары ойоштороу һәм уларҙы үткәреү өлкәһендә барлыҡҡа килеүсе мөнәсәбәттәргә дәүләт көйләүен ғәмәлгә ашырыусы вәкәләтле башҡарма власть органы итеп билдәләнде.
Финанс министрлығына төбәк лотереяларын үткәреүгә рөхсәт биреү, дәүләт реестры алып барыу һәм төбәк лотереяларын үткәреүгә, шул иҫәптән унан ингән аҡсаны маҡсатҡа ярашлы ҡулланыуға контроллек итеү бурысы йөкмәтелә.
Бер ай эсендә Финанс министрлығы дәүләт төбәк лотереялары реестрын алып барыу һәм уларҙы үткәреүгә контроллек итеү тәртибен әҙерләп, уны Хөкүмәткә раҫлауға тәҡдим итергә тейеш.


text:
Ведомствоны автоматлаштырыу буйынса республика проекты — «ПРОФ-IT.2016» Бөтә Рәсәй конкурсында иң яҡшыһы Фото: Олег Яровиков
Ведомствоны автоматлаштырыу буйынса республика проекты — «ПРОФ-IT.2016» Бөтә Рәсәй конкурсында иң яҡшыһы
Ведомствоны автоматлаштырыу буйынса республика проекты — «ПРОФ-IT.2016» Бөтә Рәсәй конкурсында иң яҡшыһы Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 17 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Башҡортостандың «Мөлкәт» автоматлаштырылған системаһы буйынса проекты «ПРОФ-IT.2016» Бөтә Рәсәй конкурсының «Ведомствоны автоматлаштырыу» номинацияһында иң яҡшыһы тип танылды.
«Башинформ» агентлығы хәбәр иткәнсә, 16 майҙа Өфөлә «ПРОФ-IT.2016» Бөтә Рәсәй төбәк һәм муниципаль мәғлүмәтләштереү проекттары конкурсы асылды. Сараны ойоштороусы — Электрон дәүләттең эксперт үҙәге.
Башҡортостан проектының төп маҡсаты — муниципаль мөлкәт менән идара итеү процестарын мәғлүмәти яҡтан тәьмин итеү. Бынан тыш, проект бөтә документтарҙы әҙерләүҙе автоматлаштырыуҙы һәм электрон документтар әйләнешен күҙ уңында тота.
Икенсе урында — Новосибирск өлкәһенең проекты. Ул ведомстволарҙы автоматлаштырыу өсөн мәғлүмәт системаларының берҙәм платформаһын индереүгә ҡағыла.
Өсөнсө урынға Төмән өлкәһе проекты лайыҡ булды: «Хаҡтарға мониторинг» мәғлүмәт системаһы».


text:
Рөстәм Хәмитов: «Беҙ «Башнефть» компанияһының республика акциялар пакетын һатыуҙы күҙалламайбыҙ» Фото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов: «Беҙ «Башнефть» компанияһының республика акциялар пакетын һатыуҙы күҙалламайбыҙ»
Рөстәм Хәмитов: «Беҙ «Башнефть» компанияһының республика акциялар пакетын һатыуҙы күҙалламайбыҙ» Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 8 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
«Беҙ «Башнефть» компанияһының 25 процент акциялар пакетын һатыуҙы күҙалламайбыҙ», — тип белдерҙе Рөстәм Хәмитов республика халҡы менән тура бәйләнеш барышында.
«Башнефть» компанияһы акциялар пакетының федераль өлөшө һатыуға әҙерләнә, был 50 проценттан ашыуыраҡ. Был осраҡта беҙ республика үҙенең пакетын һаҡлап ҡалһын өсөн барыһын да эшләргә тейешбеҙ, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Башҡортостан Башлығы. — Был бик мөһим, сөнки беҙгә, бер яҡтан, «Башнефть» менән идара итеүҙә ҡатнашырға һәм унда ниҙәр барғанын белергә кәрәк, икенсенән, республикаға дивидендтар рәүешендә килгән аҡса ағымы туҡтарға тейеш түгел. Ошо пакетты алғандан һуң ярты йыл үткәс уны һатыу тураһында иғлан итһәк, сәйер булыр ине».
«Башнефть» компанияһы республика акциялар пакетының хаҡы 100 миллиард һумдан кәм түгел, тип билдәләне Рөстәм Хәмитов.


text:
Фото:
Өфөлә Рөстәм Хәмитов Ҡырғыҙстан Премьер-министры менән осрашты
Фото:
ӨФӨ, 2014 йыл, 4 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.
3 декабрҙә Республика Йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Ҡырғыҙстан Премьер-министры Джоомарт Оторбаев менән осрашты. Яҡтар иҡтисади һәм мәҙәни хеҙмәттәшлеккә фекер алышты, тип хәбәр итә БР Президенты Хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте.
9-10 декабрҙә Бешкәктә Башҡортостан бизнес-делегацияһы буласаҡ. Сәфәр барышында килешеүҙәр төҙөләсәк тип күҙаллана. 2015 йылдың март айында Рөстәм Хәмитов Бешкәктә Башҡортостан мәҙәниәте көндәрен уҙғарырға тәҡдим итте.
«Ҡырғыҙстан менән туризм, мәҙәниәт мөнәсәбәттәре, аҙыҡ-түлек поставкалау өлкәһендәге бәйләнештәрҙә яңы динамикаға ирешергә теләйбеҙ. 2015 йылда өҫтәлдәребеҙҙә Ҡырғыҙстан продукцияһы тулы күләмдә булһын өсөн әүҙем эш алып барыла. Тәү сиратта, һүҙ емеш-еләк хаҡында бара. Эшҡыуарҙар был юҫыҡта шәхси рәүештә эшләй ҙә башлаған, ә беҙҙең ярҙамыбыҙ менән Ҡырғыҙстандан аҙыҡ-түлекте поставкалау хәле яҡшыртыласаҡ ҡына», — тине Башҡортостан Президенты.
«Ике республикабыҙҙы яҡшы логистика бәйләй, сауҙа бәйләнештәренең яҡшы кимәле ҡыуандыра. Башҡортостан сауҙа күләме буйынса өсөнсө урында, әммә ғәмәлгә ашырылмаған потенциал бик юғары. Башҡортостанда ғилми институттар, юғары мәктәп бик көслө. Рөстәм Зәки улы ректорҙар менән осрашырға тәҡдим итте. Беҙҙә дефицит буған һөнәрҙәрҙе үҙләштереү мәсьәләһенә фекер алышырға мөмкин. Яҡын арала делегациялар менән алмашыу планлаштырыла, бында беҙҙең алда бик етди хеҙмәттәшлек перспективалары тора», —тип иҫәпләй Джоомарт Оторбаев.


text:
Бәйге билдәле педагог һәм ҡурайсы Әҙеһәм Исҡужиндың 80 йыллығына бағышлана.
Башҡортостанда ҡурайсылар бәйгеһе үтә. Ул билдәле педагог һәм ҡурайсы Әҙеһәм Исҡужиндың 80 йыллығына бағышлана һәм уның исемен йөрөтә. Әҙеһәм Исҡужин оҙаҡ йылдар Рәми Ғарипов исемендәге гимназияла уҡытыусылаҡ менән бер ҡатарҙан ҡурай уйнарға ла өйрәтә.
Ҡурай- республикала иң таралған уйын ҡоралы иҫәпләнә. Айырым ауылдарҙа уны һәркем ғыжылдата белә. Мәҫәлән Баймаҡта ҡурай тарта белмәгән кеше егет һаналмай тиҙәр. Республика ҡурайсылар берлеге рәйесе танылған ҡурайсы Азат Айытҡолов әйтеүенсә, быйылғы бәйгелә ҡатнашыусыларҙың күплеге лә ошоноң менән аңлатыла. Бәйгелә ҡатнашыусылар ике төркөмгә бүленеп 2 көн барышында иң яҡшы ҡурайсыларҙы асыҡлаясаҡ.Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы бәйге ойоштороусыларҙы рухи яҡтан дәртләндереүҙән ары китмәгән.


text:
Республиканың «Арғымаҡ» төркөмө «The Spirit of Tengri» фестивалендә ҡатнашасаҡ
«Арғымаҡ» этно-рок төркөмө «The Spirit of Tengri» заманса этник музыка фестивалендә ҡатнашасаҡ. Мәҙәни сара Ҡаҙағстанда үткәрелә, тип хәбәр ителә «Tengrinews» сайтында.
Конкурстың беренсе этабы старт алды ла инде. Урындағы СТВ телеканалы эфирында видеояҙма күрһәтелә, тамашасылар «Facebook» социаль селтәренең рәсми битенә инеп уға баһа бирә ала.
Еңеүселәрҙе һайлау өс этапта үткәреләсәк: тамашасы баһаһы, хит-парад һәм этник музыка фестивале. Әлегә концертты 2013 йылдың майында үткәреү планлаштырыла.
Фестиваль этник мәҙәни традицияларҙы үҫтереү һәм популярлаштырыу, сарала ҡатнашыусы илдәрҙе мәҙәни йәһәттән берләштереү маҡсатында үткәрелә. Ойоштороусылар фестиваль сиктәрендә заманса стилдә фолк-музыка башҡарыусы музыканттар ижадын берләштерергә ниәтләй.
Сарала ҡатнашыуға заявкалар «Саинхо Намчылак» (Тыва Республикаһы), «Хангай» (Монголия) төркөмдәренән ҡабул ителгән. Ҡаҙағстан исеменән «Роксонаки», «Magic of Nomads», «Алдаспан» төркөмдәре һәм Асем исемле йырсы сығыш яһаясаҡ.


text:
2015 йылда Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды Башҡортостанға 112 миллион һум аҡса бүләсәк Фото: Олег Яровиков
2015 йылда Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды Башҡортостанға 112 миллион һум аҡса бүләсәк
2015 йылда Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды Башҡортостанға 112 миллион һум аҡса бүләсәк Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2014 йыл, 10 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Розалия Вәлиева/.
Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды Башҡортостанға 2015 йылда 112 миллион һум аҡса бүләсәк. Был хаҡта «Башинформ» мәғлүмәт агентлығында уҙған матбуғат конференцияһында БР торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министры урынбаҫары Альфред Зиннәтуллин хәбәр итте.
Республика бюджетынан 2015 йылда 100-150 миллион һум бүлеү күҙаллана. Финанслауҙа башҡа муниципалитеттар ҙа ҡатнашасаҡ.
Сентябрҙә Башҡортостан халҡы фатирҙарҙың реквизиттарын тикшереү, майҙандарҙы һәм фатир хужаларын аныҡлау өсөн һынау квитанциялары алды. Октябрҙә квитанцияларҙа үҙ фатирыңдың капиталь ремонты өсөн түләргә кәрәк буласаҡ ысын суммалар сағыласаҡ.
— Ремонт эштәре башланды, әлеге ваҡытта федераль һәм муниципаль берәмектәр бюджеттары, республика саралары иҫәбенә ремонт эшләйбеҙ, — тине «БР Төбәк операторы» фонды генераль директоры Борис Герасимов. – Бөтәһе 530 миллион һум самаһы, был саралар эшкә йәлеп ителгән дә инде. 1 октябрҙән алып ремонтҡа милекселәрҙең саралары иҫәбенә тотондоҡ.
Башҡортостанда 17 мең самаһы күп фатирлы йорт, уларҙың 430 йорт хужаһы махсус иҫәптәрҙе һайланы. Әлеге ваҡытта төбәк операторы иҫәбендә сараларын туплаған милекселәр үҙҙәренә айырым иҫәп ойоштора ала, әммә ул закон буйынса «Төбәк операторы» менән ике йыл хеҙмәттәшлек иткәндән һуң ғына ғәмәлгә инә. Әгәр милекселәр капиталь ремонтҡа «Төбәк операторы» иҫәбенә аҡса йыйырға ниәтләнһә – ул саҡта барыһы ла бер ай дауамында башҡарыласаҡ.
— Төбәк операторы капиталь ремонтҡа йыйған аҡсаны һаҡламай, ул уларҙы һалып бара, — тип аңлатты БР торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министры урынбаҫары Альфред Зиннәтуллин. — Шунлыҡтан йыйылған аҡсаны резервҡа ҡалдырыу өсөн ваҡыт талап ителә.
Билдәләп үтергә кәрәк, ҡыҫҡа сроклы капиталь ремонт программаһын әҙерләгәндә «Төбәк операторы» һәр йорт буйынса капиталь ремонт өсөн иғәнәләрҙе йыйыу процентын иҫәпкә аласаҡ. Йыйыу проценты ҙур булмаһа, уны программаға индермәйәсәктәр. Капиталь ремонт өсөн түләүҙәрҙе түләмәгән милекселәр өсөн штраф санкциялары ҡаралған.
— Адреслы программа аныҡ итеп әҙерләнмәгән, — тип билдәләне Борис Герасимов. — Уны әҙерләгәндә иҫәпкә алынған төп параметрҙар – 70-се йылдарҙағы норматив документтар. «БР Төбәк операторы» хеҙмәткәрҙәре һәм муниципалитет вәкилдәре күп фатирлы йорттарҙың 30 процент самаһын тикшерҙе, уларҙың техник торошон баһаланы. Мониторинг һөҙөмтәләре нигеҙендә капиталь ремонт адреслы программаһына төҙәтмәләр индерәләсәк.
Борис Герасимовтың әйтеүе буйынса, тикшерелгән йорттарҙың биш проценты ғына ашығыс ремонтты талап итә.
«БР Төбәк операторы» милекселәрҙең түләүҙәрен Һаҡлыҡ банкындағы иҫәптә йыясаҡ. Яҡынса йылына 2-2,5 миллиард һум самаһы йыйыу планлаштырыла. Уларҙың 20 процент даими ҡалып килгән өлөш сифатында тупланасаҡ, ҡалғаны капиталь ремонт эшләүгә йүнәлтеләсәк.
— Капиталь ремонт адреслы программала һәр йортҡа тотонолорға тейеш саралар суммаһы билдәләнәсәк, — тип аңлатты Борис Герасимов. — Йорт хужаларының ҡатнашлығынан тыш саралар техник күҙәтеүгә, смета һәм проект документтарына тотоноласаҡ, артабанғы тотоноуҙар милекселәр менән килешеләсәк.


text:
Ишембай районы ауылдары араһындағы юлдар яҡшыртылаФото: Минсельхоз РБ
Ишембай районы ауылдары араһындағы юлдар яҡшыртыла
Ишембай районы ауылдары араһындағы юлдар яҡшыртылаФото: Минсельхоз РБ
Ишембай районының дүрт ауылын: Ҡолғона, Ҡалыуайры, Кәбәс һәм Ялтыран ауылдарын үҙ-ара ҡаты япмалы урман хужалығы юлы тоташтырасаҡ. Юл эштәре Урман планына ярашлы алып барыла. Юлдың оҙонлоғо – 26 километр.
Юл урман хужалығы, урман культуралары һәм янғынға ҡаршы эштәр, ағас ташыу өсөн тәғәйенләнгән.
Республика Урман хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, был яҡтарҙа әле булһа яҡшы юл юҡ. Унда егеүле транспортта йә вездеходта ғына үтерлек ине.
Киләһе йыл юл төҙөү дауам иттереләсәк. Ул Ишембай районының Ялтыран ауылынан Бөрйән районының Ғәлиәкбәр ауылына тиклем һуҙыласаҡ. Унан һуң ауылдарҙы тоташтырыусы урман хужалығы тәғәйенләнешендәге юлдар тағы 24 муниципаль районда төҙөләсәк. Урман планы менән яҡындағы ун йылда 274 километр юл һалыу ҡаралған.


text:
Күрек
Күрек, төтәткес (урыҫ. дымарь)- ҡорт ҡарағанда төтөн өрҙөрә торған умартасы ҡорамалы.
Төҙөлөшө[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Күректең төп өлөшө цилиндр формаһындағы конус һымаҡ ҡапҡаслы металл корпус. Уға тиренән эшләнгән өрҙөргөс ҡуйыла. Корпустың эсендә тимерҙән стакан ҡуйыла, уның төбө кҡл төшөп торһон өсөн иләк кеүек тишек. Өрҙөргәс яғында, аҫ яҡта өрҙөргөстән килгән һауа керһен өсөн тишек тишелгән. Өрҙоргөс менән корпус араһында бер аҙ ара ҡалдырылған. Корпус эсенә кипкән сөрөк, мал тиҙәге һалына һәм ут тоҡандырыла. Шулай уҡ кипкән ағас бәшмәктәре лә ҡулланыла. Күрек тиҙ ҡыҙыу сәбәпле, ҡулланыу уңайһыҙыраҡ. Эҫе һауа ҡорттарҙы йәрәхәтләүе лә ихтимал. Умарталарҙы ҡарап бөткәс күрек таҙартыла, уты һүндерелә.
Күректең ҡорттарға тәьҫире[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Төтәтеү сараһы борондан ҡулланылып килһә лә, тик 20 быуатта ғына уға яуап табылды. Төтәткес аша ебәрелгән төтөн, ҡорттарҙың махсус рәүештә һаҡлаған еҫен(умарталарҙа ҡорттар үҙҙәре өсөн махсус еҫ барлыҡҡа килтерә. Ошо еҫ менән улар йәшәү рәүеше алып баралар. Башҡа ҡорттарҙы айыралар, умартаны ла тиҙерәк табалар) нейтралләштерә, ҡорттар һаҡланыу өсөн ебәрелгән еҫтәрҙе ҡабул итмәй һәм тыныслана. Унан башҡа, ҡорттар янғын сыға тигән инстинкт буйынса, бөрләтәүҙәренә бал боло(запас) тултыра. Тулы ҡорһаҡлы ҡорт саға алмай.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Г. Д. Зәйнуллина. Урыҫса-башҡортса, башҡортса-урыҫса умартасылыҡ һүҙлеге. - Өфө, 2001.
- Миньков С. Г., Плотников И. С. Справочник пчеловода — 3-е изд., перераб. и дополн. — Алма-Ата: Кайнар, 1983. — 336 б. — 50 000 экз.


text:
Фото:
«Татар-информ» агентлығына - 20 йыл
Фото:
6 июндә Волга буйы төбәгендәге һәм бар Рәсәй Федерацияһындағы иң ҙур мәғлүмәт агентлыҡтарының береһе —«Татар-информ» агентлығы ойошторолоуына 20 йыл тула.
1990 йылда асылған «Татар-информ» агентлығы — бөгөн Татарстан, Рәсәй тормошо хаҡында оператив мәғлүмәт биреүсе иң абруйлы һәм профессиональ сығанаҡтарҙың береһе. Агентлыҡ мәғлүмәте менән республика һәм Рәсәйҙең йөҙҙәрсә алдынғы киң мәғлүмәт сараһы, Рәсәй Федерацияһы, Татарстан республикаһының дәүләт власы органдары, эшлекле даирә вәкилдәре файҙалана. Бихисап киң мәғлүмәт саралары һәм башҡа төрлө ойошмалар менән булдырылған мәғлүмәт менән алыш-биреш итеү «Татар-информ» агентлығына республика, ил төбәктәре, башҡа төбәктәрҙәге һәм сит илдәге татар халҡы тормошо хаҡында мәғлүмәтте тиҙ арала таратырға мөмкинлек бирә. Мәғлүмәтте «Татар-информ» рус, татар һәм инглиз телендә бирә.
«Татар-информ» агентлығы бик күп мәғлүмәт агентлыҡтары, шул иҫәптән Башҡортостан Республикаһының «Башинформ» агентлығы менән тығыҙ хеҙмәттәшлек итә. 2008 йылдан алып «Татар-информ» Төрки телле яңылыҡтар агентлығы берекмәһе ағзаһы булып тора.
«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы коллективы туғандаш Татарстан Республикаһынан хеҙмәттәштәрен матур юбилейҙары менән ихлас ҡотлай, яңы ижади уңыштар, сәскә атыуҙарын теләй һәм артабан да һөҙөмтәле хеҙмәттәшлеккә ышанысын белдерә.


text:
Республикала 1000 ир-атҡа 1133 ҡатын-ҡыҙ тура килә — Башстат Фото: Андрей Старостин
Республикала 1000 ир-атҡа 1133 ҡатын-ҡыҙ тура килә — Башстат
Республикала 1000 ир-атҡа 1133 ҡатын-ҡыҙ тура килә — Башстат Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2016 йыл, 4 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
Халыҡ-ара ҡатын-ҡыҙҙар көнө алдынан Башҡортостанстат статистика мәғлүмәттәрен килтерҙе. Республикала 2,2 миллион ҡатын-ҡыҙ йәшәй, был халыҡтың 53 процентын тәшкил итә. 1000 ир-атҡа уртаса 1133 ҡатын-ҡыҙ тура килә, әүәлгесә 1000 малайға 950 ҡыҙ тыуа. 34 йәштән һуң гүзәл зат күпселекте тәшкил итә башлай, 70 йәшкә уларҙың һаны йәштәш ир-егеттәргә ҡарағанда ике тапҡырға күберәк. Ҡатын-ҡыҙҙарҙың ғүмер оҙонлоғо — 76, ир-егеттәрҙеке 64 йәш.
Ҡатын-ҡыҙҙарҙың 47 проценты иҡтисад өлкәһендә эшләй һәм республика хеҙмәт ресурстарының яртыһын тиерлек тәшкил итә. Эшләүсе гүзәл заттың уртаса йәше — 40 йәш.
Һаулыҡ һаҡлау, иҡтисад һәм идара итеү, мәғариф, мәҙәниәт һәм сәнғәт белгеслектәре буйынса белем алыусы студенттар араһында ла ҡыҙҙар күп.


text:
Ҡауҙы һымаҡтар
Ҡауҙы һымаҡтар (Ciconiiformes (Bonaparte, 1854); иҫкергән исеме — лат. Gressores), — уртаса һәм йылы бүлкәттәрҙә йәшәй торған, селәндәрҙе, ҡауҙыларҙы, ишкәк аяҡлыларҙы һәм фламинголарҙы эсенә алған ҡоштар отряды; отряд алты ғаиләне берләштерә; оҙон аяҡлы ҡоштар, ерҙә йәки яр буйлап әкрен генә атлап йөрөйҙәр, табыштарын һыуҙа эҙләйҙәр. Тышҡы ҡиәфәте һәм ҙурлыктары буйынса төрлөләр.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Терминологический словарь по зоологии. Русско-башкирский и башкирско-русский (Т. Г. Баишев, 1952)
Ссылки[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Аистообразные в Иллюстрированной энциклопедии животных «Филин» (Украина)


text:
Башҡортостанда тыуып үҫкән Азамат Ҡолмөхәмәтов Батырлыҡ ордены кавалеры булды
Рәсәйҙең Сириялағы Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы Илсеһе, Башҡортостанда тыуып үҫкән Азамат Ҡолмөхәмәтов Батырлыҡ ордены кавалеры булды. Юғары награданы уға ил Президенты Владимир Путин тапшырҙы. Дәүләт башлығы билдәләүенсә, Рәсәй дипломаты һәм уның коллегалары Сирия кризисының иң ҡатмарлы осоронда «Тыуған ил мәнфәғәттәрен яҡлауҙа ныҡ тороу һәм принципиаллек күрһәтте».
Азамат Рәхмәт улы Ҡолмөхәмәтов 1953 йылда Өфөлә тыуған, уның атаһы сығышы менән Ишембай районының Ҡанаҡай ауылынан. Азамат Ҡолмөхәмәтов СССР Сит ил эштәре министрлығының Мәскәү дәүләт халыҡ-ара мөнәсәбәттәр институтын (МГИМО) тамамлаған. 1978 йылдан СССР Сит ил эштәре министрлығының һәм Рәсәй Сит ил эштәре министрлығының үҙәк аппаратында һәм сит илдәрҙә төрлө дипломатик вазифаларҙа эшләй. Иорданияла РФ Илселеге советнигы; Кувейт Дәүләтендә Рәсәйҙең Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы Илсеһе була; РФ Сит ил эштәре министрлығының Яҡын Көнсығыш һәм Төньяҡ Африка Департаменты директоры вазифаһын биләй. 2011 йылдың 7 сентябренән — Сирия Ғәрәп Республикаһында Рәсәйҙең Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы Илсеһе. 1-се класлы Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы Илсе дипломатик рангына эйә (дипломатик ранг РФ Президентының 2007 йылдың 6 мартындағы Указы менән бирелә); ғәрәп, инглиз һәм француз телдәрен яҡшы белә; өйләнгән, ике ҡыҙы бар.
Владимир Путин шулай уҡ юғары мөфтөй Тәлғәт Тажетдинды ла наградланы. Рәсәй мосолмандары Үҙәк диниә назараты рәйесе IV дәрәжә «Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн» орденына лайыҡ булды.
Илдең күренекле граждандарына Рәсәй дәүләт наградаларын тапшырыу 29 октябрҙә Кремлдең Екатерина залында үтте.


text:
Рөстәм Хәмитов етәкселегендәге республика делегацияһы Татарстанға юлланды
22 сентябрҙә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов етәкселегендәге республиканың рәсми делегацияһы Татарстанға сәфәргә сыҡты. Визит сиктәрендә Түбәнге Камалағы «ТАНЕКО» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, Яр Саллылағы «КАМАЗ» асыҡ акционерҙар йәмғиәте һәм «Мастер» Кама индустриаль паркы эшмәкәрлеге менән танышыу планлаштырылған.
Ҡаҙанда Башҡортостан делегацияһы Универсиада ауылына, Ҡаҙан (Волга буйы) федераль университетына барасаҡ. Визит сиктәрендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов менән Татарстан Президенты Рөстәм Миңнехановтың ике яҡлы осрашыуы үтәсәк. Шулай уҡ киңәйтелгән составта хөкүмәт-ара осрашыу планлаштырылған. Артабан Рөстәм Хәмитов Муса Йәлил исемендәге Татар дәүләт академия опера һәм балет театрында үтәсәк Башҡортостан Республикаһы сәнғәт оҫталарының концертын ҡараясаҡ, тип хәбәр итә республика башлығының матбуғат хеҙмәте.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Мин республика етәксеһе исемен алмаштырырға йыйынмайым»
Президент вазифаһы Башҡортостанда һаҡланасаҡ. Был турала республика башлығы Рөстәм Хәмитов "Газета.Ru" интернет-порталына интервьюһына белдерҙе. Уның әйтеүенсә, ул республика етәксеһе вазифаһының рәсми исемен үҙгәртергә йыйынмай.
— Минең өсөн был мәсьәлә үтә мөһим түгел, — тине ул. – Етмәһә, , беренсенән, был мәсьәлә БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай вәкәләтендә, ә икенсенән, бындай мәсьәләләр яңғыҙ ғына хәл ителмәй. Республика территорияһында йәшәүсе халҡыбыҙҙың менталитеты хәлде алдан өйрәнеүҙе талап итәсәк. Мин был мәсьәлә буйынса йәмәғәтселек фекерен өйрәнеү һөҙөмтәләре менән танышмын һәм тауыштарҙың ҡап урта бүленеүен яҡшы беләм. Был осраҡта ҡабаланырға кәрәкмәй тип иҫәпләйем. Кешеләр был мәғлүмәттең айышына төшөнөргә тейеш. Әгәр төбәктәр башлыҡтарының атамаһын унификациялаусы федераль закон сыҡһа, беҙҙең республика уны үтәйәсәк. Ләкин үҙебеҙгә бындай башланғыс менән сығыш яһауҙың кәрәге юҡ.


text:
2011 йылда Башҡортостандың Халыҡ мәшғүллеге үҙәгенә 367 меңдән ашыу кеше мөрәжәғәт иткән
Үткән йылда дәүләт хеҙмәттәрен күрһәтеүҙе һорап, республиканың Халыҡ мәшғүллеге үҙәгенә 367 меңдән ашыу кеше мөрәжәғәт иткән. Мөрәжәғәттәрҙең 128 меңдән ашыуы эш эҙләү мәсьәләһенә бәйле. 2010 йылда иһә үҙәккә 348 мең кеше мөрәжәғәт иткән.
Башҡортостан Республикаһы Халыҡты эш менән тәьмин итеү дәүләт хеҙмәте идаралығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, халыҡ мәшғүллеге хеҙмәте органдарына эшкә урынлаштырыу мәсьәләһе менән мөрәжәғәт итеүселәрҙең яртыһынан күберәге – ҡатындар. Уларҙың 34,5 проценты ниндәй ҙә булһа һөнәргә эйә. Ҡатындарҙың 37 проценты бығаса бер ҡайҙа ла эшләмәгән һәм уҡымаған, йәки оҙаҡ ваҡыт эшләмәгән.
Халыҡ мәшғүллеге хеҙмәте менән иҫәпкә ҡуйылғандарҙың 10 проценты – предприятие бөтөрөлөү йәки ойошма хеҙмәткәрҙәрен ҡыҫҡартыу сәбәпле эштән ҡыуылған кешеләр.
Бынан тыш, эш эҙләүселәрҙең 75 процентынан ашыуы бығаса бер ҙә эшләмәгән. Уларҙың дүрттән бер өлөшө — уҡыуҙан һуң эшләргә теләүсе уҡыусылар.


text:
ШОС һәм БРИКС офис-төркөмө: Өфө амфитеатрын «open air» уҙғарыу өсөн һаҡлаясаҡтарФото: Олег Яровиков, ШОС һәм БРИКС өфис-төркөмө
ШОС һәм БРИКС офис-төркөмө: Өфө амфитеатрын «open air» уҙғарыу өсөн һаҡлаясаҡтар
ШОС һәм БРИКС офис-төркөмө: Өфө амфитеатрын «open air» уҙғарыу өсөн һаҡлаясаҡтарФото: Олег Яровиков, ШОС һәм БРИКС өфис-төркөмө
ӨФӨ, 2014 йыл, 5 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльвира Латипова/.
Өфө амфитеатры «open air» уҙғарыу өсөн һаҡланасаҡ. Хәҙер Конгресс-холл артындағы майҙанда төҙөкләндереү буйынса эштәр бара, тип хәбәр иттеләр «Өфө-2015» ШОС һәм БРИКС офис-төркөмө»нән. 9000 мең квадрат метр майҙанда милли орнамент формаһында һигеҙ төҫтән торған тротуар плиткалары түшәләсәк.
Амфитеатр асыҡ һауала саралар уҙғарыу өсөн кәрәкле инженер коммуникациялары менән йыһазландырыла. 1 декабргә тиклем майҙансыҡты электр менән тәьмин итеү өсөн бер нисә километр кабель һалынасаҡ.
Өфө амфитеатры эргәһендә суйын ҡоймалар һәм 70 урам фонары ҡуйылған, гранит баҫҡыстар монтажланған, эко-плитка түшәлгән. 1700 майҙандағы автомобиль туҡталҡаһы тулыһынса асфальтланған.
«Өфө-2015» ШОС һәм БРИКС офис-төркөмө»ндә аңлатыуҙарынса, киләһе йылдың июлендә, саммиттар үткәреү ваҡытында, Өфө амфитеатрында ете тирмәнән торған экспозиция ойоштороласаҡ. Уның барлыҡҡа килеү кәрәклеге халыҡ-ара сараларҙың форматы һәм регламенты менән бәйле. Федераль талаптарға ярашлы, саммиттарҙы ҡабул итеүсе төбәк, сәйәси ваҡиға ҡунаҡтары һәм ҡатнашыусылары ҡарай алырлыҡ, үҙ күргәҙмәһенә эйә булырға тейеш. «Этно-ауыл» Башҡортостандың үҙенсәлекле визит карточкаһына әйләнәсәк, унда республика тормошоноң – мәҙәниәттән алып инновация технологияларына тиклем – бөтә өлкәләрен күрһәтеү күҙаллана. Халыҡ-ара форум эше тамамланғандан һуң, экспозиция бер нисә ай дауамында ҡала халҡы өсөн асыҡ буласаҡ.
Өфө амфитеатрында концерттар һәм башҡа ҡала сараларын уҙғарыу мөмкинлеге ярты йылдан һуң – 2015 йылдың яҙында барлыҡҡа киләсәк.
Өфө амфитеатры – Конгресс-холл артындағы майҙан, популяр киң мәҙәни-күмәк саралар уҙғарыу урыны. Был майҙансыҡта ике симфоник «open air» һәм асыҡ кино күрһәтеүҙәр ҙур уңыш менән үтте.


text:
Башҡортостанда Мәскәү режиссеры Мостай Кәримдең повесы буйынса спектакль ҡуя
ӨФӨ, 2016 йыл, 22 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Яңы йыл байрамдарынан һуң Салауат дәүләт башҡорт драма театры артистары яңы сәхнә әҫәре өҫтөндә эшләй башланы. Театрҙа Мостай Кәримдең «Ауыл адвокаттары» исемле повесы буйынса спектакль ҡуйыла. Уны Мәскәү режиссеры Антон Федоров сәхнәләштерә.
«Был повесть Антон Федоровҡа бик яҡын, ул Талбазы ауылы, өләсәһе тураһындағы бала саҡ хәтирәләренә бәйле. Режиссер быуындар алмашыныуын күрһәтергә, ауыл мөхитен тыуҙырырға теләй. Уның ошо спектакль буйынса үҙенсәлекле идеялары бар», — тип хәбәр иттеләр театрҙың матбуғат хеҙмәтендә.
Ролдәрҙе билдәле актерҙар Миңдулла Иҙрисов, Рим Зыязетдинов, Яҡуп Шәрипов, Нәүфилә Яҡупова, Гөлфирә Сафиуллина, Фәтих Ҡолһарин, Ринат Ибәтуллин һәм башҡалар уйнай. Премьера 2016 йылдың 4 мартына билдәләнгән.
Антон Федоров Стәрлетамаҡта тыуып үҫкән. 2006 йылда Щукин исемендәге театр институтын тамамлаған, әлеге ваҡытта шулай уҡ режиссерлыҡҡа уҡый. 2007 йылдан Мәскәүҙәге ике театрҙа эшләй («Другой театр», «Практика»).


text:
Медицина университетында Третьяков уҡыуҙары
Бөгөн, 31 майҙа, Башҡорт дәүләт медицина университетында (БДМУ) сираттағы VIII Третьяков уҡыуҙары үтә. Уны БДМУ-ның поликлиника педиатриаһы курсы менән госпиталь педиатриаһы кафедраһы ойоштора.
Профессор Евгения Третьякова иҫтәлегенә арналған конференциялар Башҡортостан педиатрҙары өсөн йолаға әйләнгән. Был юлы уҡыуҙарҙы ойошторорға Башҡортостан Республикаһы Һаулыҡ һаҡлау министрлығы, Рәсәй перинаталь медицина белгестәре ассоциацияһы һәм Төбәк-ара иҫбатланған медицина белгестәре берекмәһе ярҙам иткән. Бынан тыш, сара БР Хөкүмәте менән раҫланған ғилми конференцияларҙың йыйылма планына индерелгән.
«Башинформ» агентлығына БДМУ-нан хәбәр итеүҙәренсә, VIII Третьяков уҡыуҙары Башҡортостан өсөн сағыштырмаса яңы форматта —халыҡ-ара телеконференция төрөндә үткәрелә.
Башҡорт медуниверситеты 1993 йылдан алып хеҙмәтттәшлек иткән Ослоның Риксхоспиталь университет клиникаһынан килгән кардиолог Gaute Dohlen сит илдән төп лектор булараҡ сығыш яһай. «Тыумыштан йөрәк кәмселеге булған балаларҙа йөрәкте катетеризациялау» — Норвегия докторы лекцияһының төп темаһы.
Уның сығышы видео-демонстрациялар серияһы һәм рус теленә тәржемә менән оҙатылып барасаҡ. Слайдтарҙың барыһын да донъяның тиҫтәләгән илдәренең белгестәре һәм студенттары менән эшләүсе Башмедуниверситеттың халыҡ-ара бәйләнештәр бүлеге тәржемә итә.
Третьяков уҡыуҙарын ойоштороусы профессор-педиатр Эльза Әхмәҙиева Башҡортостан студенттарына һәм табиптарына лекциялар уҡыу өсөн сит илдән хеҙмәттәштәрен беренсе тапҡыр ғына саҡырмай. Былтыр, мәҫәлән, Башҡорт дәүләт медицина университетында Төркиә, АҠШ һәм Норвегияның педиатрҙары лекциялар уҡыған.
Конференцияны тыңлаусыларға ҡатнашыу тураһында сертификат тапшырыласаҡ.


text:
Башҡортостанда Цзянси провинцияһы иҡтисады һәм мәҙәниәте көндәре асылды
ӨФӨ, 2015 йыл, 5 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
5 ноябрҙә Башҡортостанда Ҡытайҙың Цзянси провинцияһы иҡтисады һәм мәҙәниәте көндәре асылды. Өфөнөң «ВДНХ-Экспо» майҙанында рәсми, эшлекле һәм мәҙәни саралар үтә, унда Ҡытайҙан килгән 200-ҙән ашыу ҡунаҡ ҡатнаша.
Әлеге мәлдә республика Хөкүмәте менән Ҡытай Халыҡ Республикаһы Цзянси провинцияһының Халыҡ хөкүмәте араһында хеҙмәттәшлекте киңәйтеү тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыла. Документ Башҡортостан менән Ҡытайҙың берлектәге инвестиция эшмәкәрлегенең яҡшы дауамы буласаҡ.
Шулай уҡ бөгөн Башҡортостандың Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты менән Ҡытай Халыҡ Республикаһы Цзянси провинцияһының Туристик үҫеш комиссияһы араһында туризм өлкәһендә үҙ-ара хеҙмәттәшлек итеү хаҡында меморандумға ҡул ҡуйыласаҡ.
«Башинформ» агентлығы хәбәр итеүенсә, саралар программаһында «b2b»-һөйләшеүҙәр форматында эшлекле осрашыуҙар, күргәҙмәләргә, музейҙарға барыу, провинцияның туристик һәм мәҙәни ҡеүәте менән таныштырыу, Цзянси циркы труппаһы сығышы, шулай уҡ «Өфө-Янцзы» халыҡ-ара эшлекле үҙәгенә нигеҙ ташы һалыу һәм Рәсәй-Ҡытай йәштәре клубын асыу тантанаһы ҡаралған. Республика халҡы өсөн Цзянси провинцияһы тауар етештереүселәренең сауҙа-иҡтисади күргәҙмәһе эшләй.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитовтың эшмәкәрлеге хаҡында Башҡортостан халҡынан һорау алыу үткәрелгән
Фото:
БР Фәндәр академияһының Ижтимағи-сәйәси һәм хоҡуҡи тикшеренеүҙәр институты 2010 йылдың октябрендә «Башҡортостан Республикаһының ижтимағи-сәйәси һәм иҡтисади үҫеше» тип аталған социаль тикшеренеү үткәргән. Уның һөҙөмтәләренә ярашлы, Башҡортостан халҡының күп өлөшө Рөстәм Хәмитовтың республика президенты вазифаһындағы тәүге аҙымдарын ыңғай баһалай.
БР Фәндәр академияһынан хәбәр итеүҙәренсә, «Башҡортостан Республикаһының яңы Президентының тәүге аҙымдарын, эш башлауын нисек баһалайһығыҙ?» тигән һорауға респонденттарҙың 76,6 проценты «ыңғай» яуап биргән. Шул уҡ мәлдә яуап биреүселәрҙең 1,9 проценты «кире» баһа ҡуйған. Социологик тикшеренеүҙә Башҡортостан ҡалалары һәм райондарынан 18-70 йәштәрҙәге 1000-дән ашыу кеше ҡатнашҡан.


text:
Республика башлығы: «500 ферма» программаһы – ул малсылыҡты үҫтереү өсөн иң уңайлы вариант
2012-2014 йылдар эсендә «500 ферма» республика программаһы буйынса 252 һөт-тауар фермаһында (уларҙың 178-е программа ҡатнашыусыһы статусын йөрөтә, 74-е – кандидат) эштәр башҡарылған. 2012-2013 йылдарҙа дөйөм финанслау күләме 3,3 миллиард һум тәшкил итте, шул иҫәптән 2,5 миллиард һум фермерҙарҙың үҙҙәренең аҡсаһы, 0,8 миллиард һум – банк кредиттары. Программаны ғәмәлгә индереүҙең аралыҡ йомғаҡтарын, Мәләүез районында уҙған, «Баҫыу көнө» семинар-кәңәшмә ҡатнашыусылары килтерҙе, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Программаны бойомға ашырыу барышында 103 һөт-тауар фермаһы, 186 малсылыҡ бинаһы яңыртылған. Республика бюджетынан дәүләт ярҙамының күләме — 1,045 миллиард һум.
Салауат исемендәге колхоз ауыл хужалығы етештереү кооперативында уҙған «Баҫыу көнө» семинар-кәңәшмә ҡатнашыусылары, алдан ташландыҡ ферманан «500 ферма» программаһы буйынса яңыртылған, малсылыҡ биналарының береһен ҡараны. Улар, программаны үтәү һөҙөмтәһендә хужалыҡтарҙа етештереү мәҙәниәте һәм етештереүсәнлек арта, тип билдәләне. Иҡтисади һөҙөмтә һөт һауымының 20 процентҡа тиклем артыуы, эш процестарын автоматлаштырыу иҫәбенә ирешелә.
«Был бик отошло һәм республикабыҙҙа башҡа малсылыҡты үҫтереү варианттары юҡ, — тине Башҡортостан башлығы Рөстәм Хәмитов. — Фермерҙарҙы тулыһынса бюджеттан субсидиялай алмайбыҙ һәм был осраҡта «500 ферма» программаһы — ул килеп сыҡҡан хәлдән иң ҡулайлы сығыу юлы».


text:
Банк бүлексәләре иҫәбе буйынса Башҡортостан алдынғы биш төбәк исемлегендә
Банк бүлексәләре иҫәбе буйынса Башҡортостан Рәсәйҙең алдынғы биш төбәге исемлегенә инде. Волга буйы федераль округы субъекттары араһында республика икенсе урын биләй. БР Милли банкы бөгөн банк секторының 2012 йылдың беренсе кварталындағы эшмәкәрлеге йомғаҡтарын баҫтырып сығарҙы.
«Башинформ» агентлығына ведомствоның матбуғат хеҙмәтендә хәбәр итеүҙәренсә, бөгөнгө көндә төбәктә төрлө кредит ойошмаларының 1409 бүлексәһе эшләй. Ағымдағы йылдың тәүге өс айында уларҙың иҫәбе 24 берәмеккә артҡан.
— Республикала бөтә эре Рәсәй банктары, шул иҫәптән сит ил кредит ойошмаларының бүлендек банктары күрһәтелгән, — тип билдәләнеләр Милли банктың матбуғат хеҙмәтендә.
Дөйөм алғанда Башҡортостан территорияһында 89 банк эшләй. Әйткәндәй, 2011 йыл башында ғына уларҙың иҫәбе 76-ға тиң ине.


text:
- « первая
- ‹ предыдущая
- …
- 87
- 88
- 89
- 90
- 91
- 92
- 93
- 94
- 95
- следующая ›
- последняя »
Хәбәрҙәр
Республика Премьер-министры Күмертау ҡалаһында сәнәғәт предприятиелары һәм социаль объекттарҙы ҡараны
Маячный ауылында май заводы төҙөлөшө бара. Уның инженер инфраструктураһы 2015-се йылда моноҡалалар үҫеше Фонды тарафынан раҫланды. Инвестор Александр Махров төҙөлөш барышын күрһәтеп, быйыл йәй заводтың тәүге сиратын сафҡа индереү күҙ уңында тотола, тип белдерҙе. Рөстәм Мәрҙәнов билдәләүенсә,...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Төнъяҡ Корея һыу аҫты кәмәһенән баллистик ракета осорҙо. Ил властары шулай уҡ водород бомбаһының һынауҙы уңышлы үтеүе тураһында хәбәр итте. Ил вәкилдәре был һынауҙар Төнъяҡ Кореяның именлеген һәм мөстәҡиллеген тәьмин итеүгә йүнәлтелгән тип белдерҙе. Мао Цзедундың 7 метрлыҡ алтын ялатылған...
Башҡортостан депутаттары микрофинанс ойошмалар эшмәкәрлеген көйләүсе федераль ҡануниәтте ҡатылатырға тәҡдим итә
Дәүләт Йыйылышы-Ҡоролтай рәйесе Константин Толкачев белдереүенсә, ошо өлкәләге хәл етди борсолоу тыуҙыра. Микрофинанс ойошмалар кешенең ауыр хәлгә ҡалыуы менән файҙаланып ҡалырға тырыша. Алған аҡсаны түләй алмаусылар коллекторҙар менән күҙгә-күҙ осрашырға мәжбүр. Коллектор хеҙмәттәре ҡулланған...
Өфө утта янып зыян күргән сабыйға ярҙам итеү буйынса Бөтә Рәсәй акцияһына йәнә ҡушылды
Баш ҡалала Матвей Захаренко хоҡуҡтарын яҡлауға арналған митинг үтте. Баланы бер нисә кеше уллыҡҡа алырға теләй. Ошоноң буйынса 14 ғинуарҙа суд ултырышы үтәсәк. Ләкин, ҡайһы бер ата-әсәләрҙе эш менән таныштырырға теләмәйҙәр.
Өфөләге Зәки Вәлиди урамындағы бинала янғын сыҡты
3 ҡатлы йорттоң ҡыйығы янды. Ут иртәнге сәғәт 6-лар тирәһендә сыға. Ел булғанлыҡтан ҡыҙыл әтәс менән көрәш ҡатмарлаша, уның башҡа биналарға күсеү хәүефе ҙур ине тип белдерә янғын һүндереүселәр. Ваҡиға урынына 20 ҡотҡарыусы һәм 11 берәмек махсус техника йәлеп ителде. Ҡотҡарыусылар ут менән 5 сәғәт...
Башҡортостанда тәбиғәткә бәйле төрлө көтөлмәгән ваҡиғалар быйыл йыш ҡабатланыуы ихтимал
Ай баштарында республиканың көньяҡ һәм көньяҡ-көнсығыш райондарында, шулай уҡ, күрше Ырымбур өлкәһендә көслө буран арҡаһында, юлдарҙа тығындар барлыҡҡа килде, кешеләр машиналарында ҡамауҙа ҡалды, авариялар һаны артты, ҡайһы бер ауылдар утһыҙ ҡалды. Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығы мәғлүмәттәре...
Республиканың ғәҙәттән тыш хәлдәр идаралығы һауа торошо үҙгәрәсәк тип иҫкәртә
Бөгөн айырым райондаҙа ҡар яуасаҡ, көньяҡ-көнсығышта буран сығыуы ихтимал. Юлдарҙа боҙлауыҡ. Юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы билдәләнгән тиҙлекте һәм алда барыусы машина менән дистанция һаҡларға саҡыра. Халыҡҡа мөмкин булһа, оҙон юлға сыҡмаҫҡа, иғтибарлыраҡ булырға кәңәш итә.
Бөгөн Өфөлә хеҙмәт алдынғыларының бер төркөмөнә дәүләт наградалары тапшырылды
Республика башлығы Рөстәм Хәмитов бүләкләнеүселәргә яңы йыл ҡотлауҙарын еткерҙе. Күркәм тантананың күркәм мәлдәре тураһында хәбәрсебеҙ Нәфисә Кинйәбаева репортажы.
Йәшәү менән үлем араһында ҡалған балалар
Республика балалар клиник дауаханаһының диализ бүлегендә 12 бала даими рәүештә “яһалма бөйөр” аппаратында ҡан таҙартып торорға мәжбүр. Унда дауаланыусыларҙы төбәктең йәмәғәт эшмәкәрҙәре Яңы йыл менән ҡотланы. Ҡаты ауырыуҙары арҡаһында башҡа балаларға ҡарағанда иртә ҙурайған, көслө рухлы егет-...
Рәсәй һәм донъя хәбәрҙәре
Ислам дәүләте террор ойошмаһы һуғышсылары Төркиәлә күнекмәләр үткән. Был турала Анкараның Спутник агентлығына ҡулға алынған төркөмсә ағзаһы һөйләгән. Ғыйраҡ армияһы Эр рамади ҡалаһы үҙәгендә хөкүмәт комплексын контролгә алды. Быға тиклем ул Ислам дәүләте ҡарамағында ине. Ғыйраҡтың Эр-рамади...
Өфөлә һанлы телевидение буйынса ҡулланыусылар өсөн консультация һәм ярҙам үҙәге асылды
Үҙәктә белгестәр һанлы һәм аналог телевидениеһының айырмаһы, тоташтырыу юлдары һәм һанлы сигналдарҙы ҡабул итеүсе махсус ҡоролмаларҙың төрҙәре тураһында тулы мәғлүмәт еткерә. Үҙәктә беренсе мултиплексҡа ингән 10 каналдың сифатын күреү мөмкинлеге бар. Үҙәк Октябрь революцияһы урамы...
Республикала суррогат менән ағыуланыу осраҡтары арта
Йыл башынан 1 меңдән ашыу кеше иҫерткес матдәләр менән зарарланып табипҡа мөрәжәғәт иткән, егерме кешенең ғүмере өҙөлгән. Статистиканан күренеүенсә, хәмерҙән ағыуланыусыларҙың күптәре - ир уртаһына етеүселәр. Белгестәр арзан хаҡҡа алкоголь һатып алмаҫҡа, ә Яңы йыл байрамы алдынан, бындай аҙым...
Рәсәйҙә турист эшмәкәрлеге нигеҙҙәре тураһындағы закон яңы редакцияла үҙ көсөнә инде
Уға ярашлы, сил илгә сығыусы туристар өсөн иң аҙ страховка 2 миллион һум буласаҡ.Страховкалау ирекле. Унан баш тартҡан осраҡта турист барлыҡ яуаплылыҡты үҙ өҫтөнә ала. Законда әйтелеүенсә, ирекле страховкалау полисы барлыҡ сығымдарҙы ҡапларға тейеш. Законға үҙгәрештәр индереү дәүләт сит илдәрҙә үҙ...
Төркиәнең ун биш гражданы Анкараға депортациялаған
Республиканың суд приставтары Башҡортостан биләмәһендә эшмәкәрлек алып барған Төркиәнең ун биш гражданын кире Анкараға депортациялаған. Был турала федераль ведомствоның төбәк идаралығы етәксеһе Зариф Байғусҡаров белдерҙе. Суд приставтары шулай уҡ эш хаҡын ваҡытында түләмәгән...
Өфөнән 4 кеше 15 йыл ғүмерен колонияла үткәрәсәк
Улар енәйәтсел төркөм ойоштороуҙа һәм дизель яғыулығы урлауҙа ғәйепле тип табылды.2014-се йылда Орджоникидзе районында дүрт ир нефть үткәресте тишеп унан 53 тонна дизель яғыулығын урлай. Күрелгән зыян 1 миллион 500 мең һумға етә. Енәйәтселәр ғәйебен өлөшләтә генә таныған. Суд төркөм башлығын 5 йыл...
Башҡортостан мотоспорт үҫешкән алдынғы өс төбәк исемлегендә
Рәсәй мотоциклет федерацияһы тәүге тапҡыр ил төбәктәре рейтингын төҙөгән. Исемлектә 70 субъект бар, беренсе урында Свердловск өлкәһе, икенселә – Мәскәү, өсөнсө урында Башҡортостан килә. Беҙҙең республика боҙҙа мотоуҙыш, спидвей, мотокросс һәм ҡаргиҙәрҙәрҙә уҙышыу буйынса юғары һөҙөмтәләргә ирешкән...
Өфөлә Максим Чудов призына саңғыла уҙышыу буйынса ярыштар үтте
Унда Башҡортостандың төрлө район-ҡалаларынан 100-ҙән ашыу кеше ҡатнашты. Спортсылар бер нисә йәшкә бүленеп уҙышты. Сараны ойоштороусылар билдәләүенсә, бындай ярыштарҙы йыл һайын уҙғарыу ҡарала.
Башҡортостан Дәүләт телерадиокомпанияһы, “Русфонд” менән берлектә изгелек марафонын дауам итә
Йыл башынан проект сиктәрендә 36 бала 7 миллион һумдан ашыу ярҙам алған. Ҡыҙғанысҡа, тағы әллә күпме бала телевизор ҡараусы мәрхәмәтле кешеләрҙең ярҙамына мохтаж. Өфө ҡалаһында йәшәүсе һигеҙ айлыҡ Карина Саяпова ла шулар рәтендә.Һигеҙ айлыҡ Карина үрмәләргә өйрәнә. Әммә ауырыуы арҡаһында уның...
Республиканың 17-се балалар дауаханаһында үтеп барған йылға йомғаҡ яһанылар
Тантанала Рәсәй дәүләт Думаһы депутаты Сәлиә Мырҙабаева, һаулыҡ һаҡлау министрлығы вәкилдәре ҡатнашты. Һаулыҡ һаҡлау учреждениеһы яңы йылды ҙур уңыштар менән ҡаршылай. Бында юғары технологиялы медицина балалар һаулығы һағында тора. Йыл һайын 15 меңдән ашыу кеше стационар дауалау ала, 3 меңдән...
Башҡортостан халыҡтары ассамблеяһы йыл йомғаҡтарын барланы
Республикабыҙҙа төрлө милләт вәкилдәренең 40-лаған милли-мәҙәни ойошмаһы теркәлгән. Ултырышта ошо ойошмаларҙың етәкселәре, төрлө дәүләт органдары вәкилдәре ҡатнашты.Тулыраҡ мәғлүмәтте Сәлимә Исламова еткерә.Башҡортостан халыҡтары ассамблеяһы республикала йәшәгән милләт вәкилдәренең 42 милли-мәҙәни...
- « первая
- ‹ предыдущая
- …
- 90
- 91
- 92
- 93
- 94
- 95
- 96
- 97
- 98
- …
- следующая ›
- последняя »


text:
Башҡортостан Ректорҙар советының сираттағы күсмә ултырышы Стәрлетамаҡта үтте
Башҡортостандың алдынғы юғары уҡыу йорттары етәкселәренең ата-әсәләр һәм уҡытыусылар менән сираттағы осрашыуы Стәрлетамаҡта үтте.
Юғары һөнәри белем биреү системаһындағы үҙгәрештәр, төбәк вуздарында белем алыу мөмкинлектәре менән танышыу, ҡала һәм республика хеҙмәт баҙарҙарында талап ителгән һөнәрҙәрҙе асыҡлау маҡсатында ҡаланың Мәҙәниәт йортонда мәктәп уҡыусыларының һәм студенттарҙың ата-әсәләре, педагогтар, юғары һәм урта махсус уҡыу йорттары, училище уҡытыусылары йыйылды.
Осрашыуҙа Өфө дәүләт авиация техник университеты ректоры, БР вуздарының Ректорҙар советы рәйесе Морат Ғөзәйеров; М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты ректоры, В.В.Путиндың республикалағы йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһе етәксеһе Раил Әсәҙуллин; Башҡорт дәүләт университеты ректоры Әхәт Мостафин; Башҡорт дәүләт медицина университеты ректоры Валентин Павлов; РФ Эске эштәр министрлығының Өфө юридик институты начальнигы Фәим Мөхәмәтшин ҡатнашты. Уларҙың һәр береһе үҙҙәре етәкселек иткән уҡыу йорто тураһында һөйләне, ата-әсәләрҙең һәм уҡытыусыларҙың бихисап һорауҙарына яуап бирҙе.
Осрашыу Стәрлетамаҡ дәүләт педагогия академияһы студенттарының концерты менән тамамланды.


text:
Волость
Волость, Олоҫ — Революцияға тиклемге Рәсәйҙә өйәҙ эсендәге иң бәләкәй административ-территориаль берәмек (1929-30 йылдарға тиклем һаҡлана)[1]. Рәсәйҙә XI быуаттан 20 быуаттың 30-сы йылдарына тиклем ғәмәлдә булған административ-территориаль бүленеш берәмеге, крәҫтиән йәмғиәтендә барлыҡҡа килгән.
Боронғо рус дәүләтендә волость һүҙе кенәз биләмәләрен аңлаткан һәм «ер», «ил», «өлкә» мәғәнәһендә йөргән. 13-16 быуаттарҙа волосттар бүленеше һарай, бояр, монастырҙар ерҙәренә хас була. Ул ерҙәр кенәз тарафынан волость идарасылары вазифаһын үтәүселәргә идаралыҡҡа тапшырылған; халыҡтан биләмә хужаһы (кенәз, бояр һ.б.) файҙаһына һалым-керемдәр йыйылған. 14 быуат урталарынан волосттар воеводалар идаралығындағы өйәҙҙәр составына керә. XVI быуат уртаһында үткәрелгән ер реформаһы буйынса, айырым хужа билдәләгән «волость идараһы» («волостелей») тәртибе бөтөрөлә, күпселек өйәҙҙәрдә ул земствоның һайлап ҡуйылған органдарына алыштырыла. 17 быуат — 18 быуаттың 1-се яртыһында волость «стан», «пригород» кеүек ваҡ административ бүленеш берәмектәре менән йәнәшә йәшәй. Император Павел I ҙең 1797 йылдың 7 август фарманы менән ҡаҙна ауылдарының волосттарға бүленеш һәм идара тәртибе урнаштырыла («О разделении казённых селений на волости и о порядке их внутреннего управления»). Фарман нигеҙендә төбәктә йәшәүсе дәүләт крәҫтиәндәре һаны 3000 самаһы булған осраҡта волость идараһе булдырылған. Һуңыраҡ, дәүләт крәҫтиәндәре ауылдарынан тыш, батша һарайы (удел) ауылдарында ла волосттар ойошторола.
Йөкмәткеһе
Ҡарағыҙ[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Толковый словарь современного башкирского литературного языка. (под. ред З. Г. Ураксина, 2005)
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Градовский А. Д. История местного управления в России. СПб., 1868. Т. 1;
- Мелкая земская единица: Сборник статей. СПб., 1902. Вып. 1; Дружинин Н. М.
- Гоcударственные крестьяне и реформа П. Я. Киселёва. М., 1946. Т. 1;
Сығанаҡтар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Татар энциклопедияһы (тат.)


text:
Өфөлә иң яҡшы башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһын һайлаясаҡтарФото: Мирон Доровских
Өфөлә иң яҡшы башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһын һайлаясаҡтар
Өфөлә иң яҡшы башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһын һайлаясаҡтарФото: Мирон Доровских
Рәми Ғарипов исемендәге Республика башҡорт гимназия-интернатында “Башҡорт теле һәм әҙәбиәте йыл уҡытыусыһы-2010” төбәк-ара конкурсы асылды. Быйыл педагогик форумда 63 кеше ҡатнаша. Педагогтар Башҡортостандың төрлө ҡалаларынан һәм райондарынан ғына түгел, башҡа төбәктәрҙән дә: Ырымбур, Силәбе һәм Свердловск өлкәләренән килде. Быйылғы конкурста уҡытыусы ир-егеттәр күберәк.
Конкурста ҡатнашыусылар “Ижади йөкләмә”, “Инновацион тәжрибәне күрһәтеү”, «Мастер-класс», «Халыҡ алдында лекция» һәм «Фекер алышыуҙар» номинацияларында үҙ оҫталыҡтарын күрһәтәсәк.
— Конкурс программаһы ҡатнашыусының күнекмәләрен дә, мәктәптең ҡыҙыҡһыныусанлығын да күрһәтерлек итеп төҙөлгән, – тип һыҙыҡ өҫтөнә ала жюри рәйесе, профессор Әлфис Ғаязов. – Жюри дәрескә төп иғтибар бирәсәк, сөнки был уҡытыусы өсөн төп эш формаһы. Бөгөн һәр мәктәптә белем биреү һәм тәрбиәүи маҡсаттар сағылдырылған предметты уҡытыуҙың үҫешкән концепцияһы бар. Был концепциялар ҙур әһәмиәткә эйә һәм беҙ уларҙы ҡарауға ҡабул итәбеҙ. Мастер-класс – ул үҙ тәжрибәң менән уртаҡлашыу оҫталығын тулыраҡ сағылдырған эш формаһы. Телгә эйә булыу кимәлен асыҡлау өсөн теоретик задание ла ҡаралған.
Ойоштороусылар фекеренсә, “Башҡорт теле һәм әҙәбиәте йыл уҡытыусыһы-2010” конкурсы уҡытыусы өсөн стимул булып тора, сөнки профессиональ үҫеш өсөн этәргес бирә. Шулай уҡ уҡытыусы эшенең сифатын яҡшыртырға, республика педагогтарының ҡаҙаныштарын Рәсәй кимәлендә күрһәтергә мөмкинлек бирә.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Өфөнөң 141-се мәктәбенән йәш уҡытыусы Гөлназ Мөхәмәтйәнова “Башҡорт теле һәм әҙәбиәте йыл уҡытыусыһы” конкурсында еңеү генә түгел, Мәскәүҙә үткән Бөтә Рәсәй туған тел уҡытыусыларының мастер-класында ла еңеүгә өлгәште.


text:
Башҡортостан мәҙәниәте ауыр юғалтыу кисерҙе
Бөгөн иртән 87-се йәшендә Башҡортостандың халыҡ шағиры Абдулхаҡ Игебаев вафат булды. Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты, Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Салауат Юлаев ордены кавалеры республика шиғриәтенең сағыу вәкиле булды, үҙен нескә күңелле лирик итеп танытты. Абдулхаҡ Хажмөхәмәт улы 1930 йылдың 2-се июлендә Баймаҡ районы Күсей ауылында донъяға килә. Иртә етем ҡала һәм балалар йортонда тәрбиәләнә. 1946 йылда Темәс педагогия училищеһын тамамлай, һуңынан Тимирязев исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия институтында белем ала. Абдулхаҡ Игебаевтың шиғырҙары республика матбуғатында 1948—1949 йылдарҙа уҡ күренә башлай. Ә беренсе китабы- «Йәшлек йыры» тигән шиғырҙар йыйынтығы 1954 йылда баҫылып сыға. Шунан бирле авторҙың Өфө, Ҡаҙан һәм Мәскәү нәшриәттәрендә башҡорт, татар, урыҫ телдәрендә утыҙҙан артыҡ китабы донъя күрә. 1954 йылдан алып уның шиғыр һәм поэмаларҙан, йыр һәм очерктарҙан торған 34 китабы баҫылды. Уның “Оран һала Ер-әсә” поэмаһы һәм байтаҡ ҡына шиғырҙары рус, украин, ҡырғыҙ, татар, ҡаҙаҡ, үзбәк, яҡут һәм башҡа телдәргә тәржемә ителде. Ул — балалар әҙәбиәте өлкәһендә лә әүҙем эшләне.


text:
Федераль адреслы инвестиция программаһы проектына Башҡортостандан 17 проект инде
Башҡортостан Федераль адреслы инвестиция программаһына киләһе йылға 17 төбәк проектына заявка бирҙе. Республика Рәсәй ҡаҙнаһынан дәғүә иткән бюджет ассигнованиеларының дөйөм суммаһы 2 миллиард 663 миллион 409 мең 900 һум тәшкил итә, тип хәбәр БР Хөкүмәте матбуғат хеҙмәте.
Планлаштырылған транштың иң күп өлөшөн М-5 «Урал» һәм М-7 «Волга» автомобиль юлдарын реконструкциялауға йүнәлтергә күҙ уңында тотола: 1 миллиард 418 миллион 580 мең һәм 500 миллион һумын. Миллиардтың өстән бер өлөшө (307 миллион 800 мең һум) Өфө аэропортын техник ҡоралландырыуға һәм аэродром япмаларын реконструкциялауға күсереләсәк.
Ҡалған средстволарҙы Бөтә Рәсәй күҙ һәм пластик хирургия үҙәгенең реабилитация комплексын төҙөүгә (60 миллион 900 мең һум), Башҡорт дәүләт университетының уҡыу корпустарын реконструкциялауға (86 миллион 700 мең һум), Өфө дәүләт авиация техник университетында «нанотехнология» йүнәлеше буйынса ғилми-белем биреү үҙәге ойоштороуға (52 миллион 816 мең һум), Шишмә (38 миллион 500 мең һум) һәм Стәрлетамаҡ (47 миллион 300 мең һум) райондарында һуғарыу эштәренә йүнәлтергә планлаштырыла.
2011 йылда 3 миллион 243 мең 700 һум Башҡортостан һәм Татарстан территорияларында урынлашҡан «Иҫке Тәтеш ауыл хужалығы уйпаттары» дренаж ҡоролмаларын реконструкциялау буйынса проект һәм эҙләнеү эштәренә тотоноласаҡ. 2012-2013 йылдарҙа был ҡоролмаларҙы реконструкциялауға 250 миллион һум алыу планлаштырыла. 2012-2013 йылдарҙа Федераль адреслы инвестиция программаһында ҡатнашыуға был һәм яңы заявкаларҙы яҡлау өсөн БР Иҡтисади үҫеш министрлығында әҙерлек эштәре башланды.
Министрлыҡтар һәм ведомстволар етәкселәренең Федераль адреслы инвестиция программаһында һәм башҡа ошондай программаларҙа республика проекттарын яҡлау оҫталығы уларҙың эш һөҙөмтәлелеге күрһәткестәренең береһе булып торасаҡ.


text:
Рөстәм Хәмитов 2012 йылда «Һабантуй» халыҡ байрамын үткәреү тураһындағы указға ҡул ҡуйҙы
17 майҙа Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов үҙенең указы менән 2012 йылда республиканың муниципаль райондарында «Һабантуй» халыҡ байрамын үткәреү графигын раҫланы.
Документҡа ярашлы, республика Хөкүмәтенә муниципаль район хакимиәттәре менән берлектә «Һабантуй» байрамын үткәреүҙе ойошторорға ҡушылды. Байрам үткәреү урындарында Башҡортостандың Һаулыҡ һаҡлау министрлығы медицина персоналының дежурға сығыуын ойошторорға тейеш. БР буйынса Эске эштәр министрлығы менән Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының БР буйынса Баш идаралығына йәмәғәт тәртибен һаҡлауҙы, юл хәрәкәте хәүефһеҙлеген тәьмин итеү һәм байрам сараларында янғын хәүефһеҙлеге сараларын күрергә кәңәш ителде, тип хәбәр итә республика башлығының матбуғат хеҙмәте.


text:
Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым Ай халыҡ-ара ойошмаһы
Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым Ай халыҡ-ара ойошмаһы (Халыҡ-ара Ҡыҙыл Тәре булараҡ билделе) — 1863 йылда ойошторолған бөтә донъяла 100 миллион хеҙмәткәр һәм волонтерҙы берләштергән халаҡ-ара ижтимағи эшмәкәрлек.
«Ғазап сиккәндәргә бер ниндәй айырмаһыҙ ярҙам итергә, донъяла тыныслыҡ өсөн булышлыҡ итергә»[1] эшмәкәрлектең төп маҡсаты тип һанала.
Халыҡ-ара Ҡыҙыл Тәренең өлөштәре:
- Ҡыҙыл Тәренең халыҡ-ара комитеты (МККК).
- Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым ай йәмғиәтенең халыҡ-ара федерацияһы (МФОКК и КП).
- Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым Айҙың төбәк ойошмалары.
Хәрәкәттең етәксе органдары:
- Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым Ай халыҡ-ара конференцияһы, ҡағиҙә булараҡ, 4 йылға бер үткәрелә. Унда милли йәмғиәттәр Женева Конфенцияһында ҡатнашыусы дәүләттәр вәкилдәре менән осрашыу үткәрә.
- Делегаттар советы ултырышы 2 йылға бер тапҡыр үткәрелә.
- Даими комиссия Конференциялар араһындағы ваҡытта Халыҡ-ара конференцияның тулы хоҡуклы органы булып тора.
Төп принциптар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым ай ХХ Халыҡ-ара конференцияһында Венала 1965 йылда иғлан ителгән.
Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым ай хеҙмәткәрҙәре һәм волонтёрҙары ошо принциптар менән эшмәкәрлек итә.
- Гуманлыҡ
Халыҡ-ара Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым ай хәрәкәте яуҙа яраланыусыларға бер ниндәй айырмаһыҙ һәм өҫтөнлөкһөҙ, халыҡ-ара йәки милли кимәлдә булыуына ҡарамай, кешенең ғазап сигеүен еңеләйтергә тырышыу ниәте менән барлыҡҡа килгән. Хәрәкәт кеше ғүмерен һәм һаулығын һакларға, шәхескә ихтирамлы булырға саҡыры. Ул халыҡтар араһында аңлашыныусанлыҡ, дуҫлыҡ, хеҙмәттәшлеккә булышлыҡ итә.
- Ғәҙеллек
Эшмәкәрлек милли, раса, дини, синыф һәм сәйәси ҡараш буйынса бер ниндәй ҙә дискриминация үткәрмәй. Ул тик кешеләрҙең, беренсе сиратта мохтажлыларҙың, ғазапланыуын еңеләтергә тырыша.
- Битарафлыҡ
Дөйөс ышансты һаклау өсөн Ойошма хәрби конфликтта сәйәси, раса, дини һәм идеологик сифаттағы бәхәстә ҡатнашмай.
- Бойондороҡһоҙлоҡ
Ойошма бойондороҡһоҙ. Төбәк ойошмалары үҙ хөкмүтенә гуманитар даирәлә ярҙам күрһәтеп үҙ илендәге закондарға бойһона, Ҡыҙыл Тәре принциптары сиктәрендәге эшмәкәрлекте һаклау өсөн автономияны һакларға тейеш.
- Ирекле
Үҙенең ирекле эшмәкәрлеген Ойошма бер ниндәй ҙә файҙа алыу ниәте менән башкармай.
- Берҙәмлек
Бер илдә бер генә Ҡыҙыл Тере төбәк ойошмаһы булырға тейеш. Ул һәр кем өсөн асыҡ һәм эшмәкәрлеген бөтә илдә башҡарырға тейеш.
- Универсаллек
Эшмәкәрлек бөтә донъяла башкарыла. Бөтә төбәк ойошмалары тигеҙ хоҡуклы һәм бер береһене ярҙам итергә бурыслы.
Филателияла[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
СССР-ҙа Ҡыҙыл Тәре һәм Ҡыҙыл Ярым Ай халыҡ-ара ойошмаһына арналған почта маркалары сығарыла.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Международное движение Красного Креста и Красного Полумесяца на сайте Санкт-Петербургского отделения Российского Красного Креста]
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Красный крест // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (урыҫ.)


text:
Мәрхәмәтлек акцияһы
Халҡыбыҙ борон-борондан эргә-тирәләгеләрҙең шатлығын да, ҡайғыһын да үҙенекеләй күреп ҡабул иткән һәм итә, һәр саҡ иңен ҡуя, һуңғы телем икмәге менән бүлешә. Бөгөн хәбәр итәсәк ваҡиға йәштәрҙең бөгөнгө тормошҡа ҡарашын, уларҙың сәләмәтлеге торошон, кире күренештәргә, килеп тыуған төрлө хәлдәргә ҡарата реакцияһын асыҡлау маҡсатынан уҙғарылды. Башҡортостан Республикаһының Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙар йәмғиәте һәм Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеты тарафынан оло ҡорға әҙерлек һәм уны үткәреү сиктәрендә Ғафури районына мәрхәмәтлек акцияһы ойошторолдо.
Башлыса ҡатын-ҡыҙҙарҙан торған делегация Юлыҡ урта мәктәбендә — уҡыусылар, Еҙем-Ҡаран ауылы мәҙәниәт йортонда ауыл халҡы менән осрашып, улар алдында БР-ҙың юғары категориялы табибы, психиатр-наркологы Рәмилә Әбделғужина, юғары категориялы табип-офтальмолог Фатима Амангилдина һаулыҡ һаҡлау мәсьәләләре буйынса сығыш яһаны. Шулай уҡ алда торған Өсөнсө Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына, Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыу кампанияһына әҙерлек, уның әһәмиәте тураһында ла етди һөйләшеү алып барылды. Сараны музыкаль яҡтан Өфө дәүләт сәнғәт училищеһының 4-се курс студенты Морат Йәноҙаҡов биҙәне.
Һәр осрашыуҙа мәктәптәргә Бөтә Донъя башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеты әҙерләгән ҡурайҙар, дискылар, методик әҙәбиәт һәм башҡа бүләктәр тапшырылды. Сәйетбабаға барып етә алмаһалар ҙа, “Мәрхәмәт” хәйриә фонды идараһы рәйесе Гөлшат Нуриәхмәтова ошо ауылдың крайҙы өйрәнеү музейына үҙенең видеокамераһын бүләк итеүен үтенеп, уны район башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеты рәйесе Ғәлинур Ҡалмырҙинға тапшырҙы.
Киләһе акция Борай районына ойоштороласаҡ.


text:
Төбәктә пенсионерҙар, уҡыусылар һәм студенттар электричкала ярты хаҡҡа йөрөй ала
ӨФӨ, 2015 йыл, 9 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров./.
1 сентябрҙән 31 декабргә тиклем уҡыусыларға һәм көндөҙгө бүлектә белем алған студенттарға электричкала юл йөрөүгә 50 процентлы ташлама бирелә, тип хәбәр иттеләр Башҡортостан ҡала яны пассажирҙар компанияһының матбуғат хеҙмәтенән. Һәр унынсы пассажир — уҡыусы, тип билдәләнеләр компанияла.
Башҡортостан Хөкүмәте ҡарарына ярашлы, 2015 йылдың 31 октябренә тиклем хеҙмәт ветерандары; 1941 йылдың 22 июненән 1945 йылдың 9 майына ҡәҙәр тылда эшләүселәр; сәйәси репрессияларҙан зыян күреүселәр һәм реабилитация үтеүселәр, хәрби пенсионерҙар һәм башҡа категорияға ҡараған граждандар өсөн ҡала яны поездарында юл йөрөүгә ташлама ҡаралған. Ташламалы билет алыу өсөн шәхесте раҫлаусы, шулай уҡ льготалы статусты раҫлаған документ күрһәтелергә тейеш.


text:
Әл-Кәүҫәр сүрәһе
Әл-Кәүҫәр сүрәһе – Ҡөрьәндәге 108-се сүрә, 4 аяттан тора.Мәккәлә ингән[1].
«Әл-Кәүҫәр» – йәннәттәге йылғаларҙың береһе. Был сүрәлә иһә Мөхәммәттең Аллаһы исеменән ергә, кешеләр араһына ислам диненә өндәр һәм күндерер пәйғәмбәр - Аллаһ илсеһе вазифаһында ебәрелеүе таныҡлана.
Риүәйәте[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ғас бине Ваил Пәйғәбәр с.ғ.с. менән Бәни Сәһем ишек төбөндә һөйләшеп торған. Унан Пәйғәмбәр Мәсет Харамдан сығып киткән. Ғас эскә кергән. Эстә ҡөрәйештең олуғтары ултырған, улар бынан :"Кем менән һөйләштең?" - тип һораған. Ул:"Әбтәр менән", - тип яуап биргән. Ғәрәп халҡында ир балаһы булмаған кешене "әбтәр", йәғни, нәҫеле киҫелгән кеше тип һанай торған булғандар. Ғастың был һүҙҙәре Пәйғәмбәргә ишетелгәс, ул бик ҡайғырған. Аллаһы тәғәлә уны шатландырыр өсөн әлеге сүрәне иңдергән.
Ғәрәпсәһе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
- إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ (1)
- فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ (2)
- إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ (3)
Транскрипцияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Бисмил-ләһир-рахмәнир-рахим.
1.Иннәә әғтайнәәкәл-кәүҫар
2. Фәсалли лираббикә үәнхар
3. Иннәә шәәни́'әкә һү́әл-ә́бтар
Тәржемә[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
«Шәфҡәтле, рәхимле Аллаһ исеме менән...
- Әй, Мөхәммәт! Һиңә бирҙек ҙур изгелек (к-п ғилем, ғәмәл һәм балалар) йәғни Кәүҫәр шишмәһен бирҙек ,
- Раббың ризалығы өсөн намаҙ уҡы һәм ҡорбан сал,
- Дөрөҫлөктә, һинең дошманың үҙе әбтәр, барса изгелек һәм хәйерҙән мәхрүм ҡалған
һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- СУРА 108. OБИЛЬHЫЙ
- 108 сура (Аль-Кяусар) на арабском и в переводах на русский язык
- Сура 108 АЛЬ-КАУСАР в Исламской энциклопедии
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Ҡөрьән Кәрим – башҡорт, татар, урыҫ телдәренә тәржемәләр.
- Ҡөрьән Кәрим (транскрипциялар) //мөх. Нурмөхәмәт Сөйәрғолов // - Стәрлетамаҡ, ҡала типографияһы, 2007,609 бит.
- Тәсһилүл бәйән (Ҡөрьән Кәримдең еңеләйтелгән аңлатмаһы), 1-4 томдар – Ҡазан, 2004
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Ибне Ғәббәс, Ибне -Зөбәйер, Ғәйшә инәбеҙ әйтеүҙәренә ҡарағанда, әлеге сүрә Мәккәлә ингән


text:
Раил Сарбаев: грипп эпидемияһы иғтибар үҙәгендә
Өфөлә мәктәп уҡыусыларының каникулдары бер аҙнаға оҙайтылды. Каникул ваҡытын оҙайтыу тураһындағы ҡарар илебеҙҙә октябрь айында уҡ башланған грипп эпидемияһына бәйле ҡабул ителде. Карантин эпидемик сиктең 23 проценттан артҡан осраҡта индерелә.
– Бөгөн Өфө буйынса был күрһәткес 15,7 процент тәшкил итә, ләкин беҙ хәлдең насарайыуын көтмәҫкә булдыҡ. Тәжрибә лә шуны күрһәтә: һаҡлау сараларын ҡулланыу яҡшы һөҙөмтә бирә, Мәҫәлән, вуздарҙа уҡытыу процесын бер аҙнаға алдараҡ туҡтатыуҙан һуң дауаханаларға грипп билдәләре менән мөрәжәғәт итеүселәрҙең һаны 300 кешегә кәмене,– тине БР Хөкүмәте Премьер–министры Раил Сарбаев.
Өфөлә 1 ноябргә грипп менән ауырыусы 6898 кеше теркәлгән, уларҙың күпселеге – 18 йәшкә тиклемге балалар.
Раил Сарбаев һүҙҙәре буйынса, әлегә каникулдар баш ҡала мәктәптәрендә генә оҙайтылған, республиканың башҡа төбәктәрендә хәл насарайған осраҡта, унда ла карантин индереләсәк.
– Грипп эпидемияһы иғтибар үҙәгендә тотола, – тине Раил Сарбаев.


text:
Башҡортостан Президенты Учалы районында булдыФото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты Учалы районында булды
Башҡортостан Президенты Учалы районында булдыФото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Учалы районында булды.
Төбәк башлығы республикала берҙән-бер муниципаль филармония эшмәкәрлеге менән танышты. Унда капиталь ремонттан һуң концерт залы асылған.
Учалы районының төп мәҙәниәт үҙәге 1970 йылда төҙөлгән, шул ваҡыттан алып бында капиталь ремонт бер тапҡыр ҙа үткәрелмәгән. Концерт залы һуңғы ваҡытта тейешле талаптарға, тәү сиратта янғын хәүефһеҙлеге талаптарына яуап бирмәгән. Шуға күрә 2011 йылдың яҙында залды ремонтҡа ябырға ҡарар ителгән.
Төҙөүселәрҙең тырышлығы менән концерт залы тулыһынса яңыртылған. Рөстәм Хәмитов Учалы филармониһының реконструкциянан һуң асылған залының акустика һәм яҡтыртыу мөмкинлектәре хаҡында ҡыҙыҡһынды.
Мәҙәниәт учреждениеһы директоры Ильвера Гибаева һөйләүенсә, зал заманса техника менән йыһазландырылған, бында яңы акустика системалары урынлаштырылған. Шулай уҡ, «яңы залда урындар һаны 500-ҙән 400-гә тиклем кәметелде, был тамашасыларға уңайлы булһын өсөн эшләнде», тине директор.
Өҫтәп үтәйек, ремонтҡа республика бюджетынан – яҡынса 23 миллион һум, район бюджетынан 10 миллион һумдан ашыу аҡса йәлеп ителде.
Артабан Президент ауыл хужалығы йәрминкәһендә булды, унда райондың ауыл хужалығы предприятиелары һәм фермер хужалыҡтары вәкилдәре үҙ продукцияһын тәҡдим итте. Рөстәм Хәмитов продукция ассортименты һәм уларға хаҡтар менән танышты, һатып алыусылар һәм йәрминкәлә ҡатнашҡан һатыусылар менән аралашты.
Урындағы халыҡ республика башлығынан йәрминкәләр үткәреү йолаһын артабан да дауам итеүҙе һораны. «Йәрминкәләр киләсәктә лә үткәреләсәк», тип ышандырҙы Рөстәм Хәмитов.


text:
AutoCAD
AutoCAD — яҫылыҡта һәм 3D-ла автомат проектлау һәм һыҙыу системаһы. Беренсе версияһы 1982 йылда сыға. Программа 18 телдә уңышлы эшләй.
Йөкмәткеһе
- 1 AutoCAD-та эшлэу
- 2 Бүлек 1. Мәғлүмәт алыу
- 3 Бүлек 2. Ҡулланыусы интерфейсы
- 4 Бүлек 3. Һыҙмалар менән эш башлау һәм уны һаҡлау
- 5 Бүлек 4. Һыҙмаларҙын күренеше менән идара итеү
- 6 Бүлек 5. Һыҙмалар һәм биттәр систематизацияһы
- 7 Бүлек 6. Объекттарҙы төҙөү һәм үҙгәртеү
- 8 AutoCAD телдәре (локализация, тулы адаптация) [1]
- 9 Иҫкәрмәләр
AutoCAD-та эшлэу[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Бүлек 1. Мәғлүмәт алыу
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
1. Мәғлүмәт әҙләү
2. Һыҙманан мәғлүмәт алыу
Бүлек 2. Ҡулланыусы интерфейсы
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
3. Баш тәҙрәлә инструменттар
4. Башҡа урындарҙа инструменттар
5. Эш арауыҡ адаптацияһы
Бүлек 3. Һыҙмалар менән эш башлау һәм уны һаҡлау
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
6. Һыҙмалар менән эш башлау
7. Һыҙманы асыу һәм һаҡлау
8. Һыҙманы элекке хәленә ҡайтарыу
9. Һыҙмалла стандарттар буйынса эшләү
Бүлек 4. Һыҙмаларҙын күренеше менән идара итеү
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
10. Күренеш үҙгәртеү
11. Ҡарау инструменты менән ҡулланыу
12. Төрлө күренештәр менән эшләү (модель арауыҡта)
Бүлек 5. Һыҙмалар һәм биттәр систематизацияһы
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
13. Бер күренешле һыҙмалар төҙөү (модель арауыҡта)
Ике үлсәүле һыҙманы төҙөү өсөн «модель» арауғы ҡулланыу етә. Уның менән география өлкәләр, йорттар, деталдэр һыҙырға мөмкин (текст, үлсәүҙәр өсөн масштаб ҡулланып).
«Модель»дә һыҙма төҙөү ҡулынан һыҙманы төҙөүҙән айырыла. AutoCAD ике эш режимы бар: модель һәм биттәр.
«Модельдә» һыҙып күп күренештәрҙе төҙөргә булмай, ҡатлама менән ҡулланыла булмай.
«Аннотивный» объекттар ҡулланылмаһа, аннотациялар һәм яҙмалар масштаблау өсөн һисаплауҙар кәрәк.
Командалар ҡыҫҡа белешмәһе
МОДЕЛЬ – биттән «модель» арауыҡҡа күсеү
НОВОЕИМЯ – ҡатламаларға, размер стилдәрғә һәм башҡа нәмәләрғә яңы исем биреү
ВЭКРАН – биттә, «моделдә» бер-нисә күренештәр төҙөү
14. Күп күренешле һыҙмалар төҙөү (модель арауыҡта)
15. Подшивкала биттәр менән эшләү
Бүлек 6. Объекттарҙы төҙөү һәм үҙгәртеү
[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
16. Объекттарҙын мәғәнәләре менән идара итеү
СВОЙСТВА Изменение свойств объекта.
ОКНОСВ Управление свойствами объектов.
ОКНОСВЗАКР Закрытие палитры свойств.
QUICKPROPERTIES Быстрое отображение свойств для выбранных объектов.
CECOLOR Устанавливаются цвета новых объектов.
CELTYPE Установка типа линий для новых объектов.
CELWEIGHT Установка веса линий для новых объектов.
CETRANSPARENCY Задание уровня прозрачности для новых объектов.
CLAYER Задает текущий слой.
17. Дөрөҫлөктө тъәминь итеү йығаҙ
18. Объекттарҙы төҙөү
AutoCAD телдәре (локализация, тулы адаптация) [1][үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Локализация белешмәне тәржемә итеүҙән тулы адаптацияға тиклем бар. Урыҫса версияһы тулыһынса адаптацияланған (команда юлы интерфейсы һәм төрлө белешмәләр менән). Урыҫ телендә тик AutoCAD-та программалар төҙөү ҡулланмаһы тәржемә ителмәгән.
- Инглиз теле
- Португал теле, Бразилия өсөн
- Чех теле
- Француз теле
- Немец теле
- Венгер теле
- Итальян теле
- Корея теле
- Поляк теле
- Урыҫ теле
- Ябай Ҡытай теле һәм Иҫке Ҡытай теле
- Испан теле
Шулай булғас AutoCAD донъяла иң эре һәм күп ҡулланылған инженер программаһы булып телдәрҙең техник яҡтан үҫешен күрһәтә. Бөтә донъя милләтәр ойошмаһының бер рәсми телендә (ғәрәп теле) локализация һәм белешмәләр сығарылмаған.


text:
Карл Линней
Карл Линне́й (швед. Carl Linnaeus, Carl Linné, лат. Carolus Linnaeus, 1761 йылда дворян титулын алғас — Carl von Linné; 23 май 1707, Росхульт — 10 ғинуар 1778, Уппсала) — швед тәбиғәтте өйрәнеүсеһе һәм табибы; хайуандар һәм үҫемлектәр доньяһының дөйөм квалификацияһын төҙөүсе; был системала бөтә биология фәнендәге тикшереүҙәр дөйөмләштерелә һәм тәртипкә һалына. Линнейҙың төп хеҙмәте — биологик төр төшөнсәһен билдәләү, биноминаль (бинар) номенклатура төшөнсәһен индереү һәм актив ҡулланыу, систематик (таксонометрик) категориялар араһындағы аныҡ бәйленеште билдәләү.[1]
Линней — тәбиғәтте өйрәнеүсе иң билдәле швед ғалимы. Швецияла уны шведтарға үҙ илдәрен асҡан өсөн, сәйәхәтсе булараҡ хөрмәт итәләр, швед провинцияларында тикшеренеп, бер провинция икенсе провинцияға нисек ярҙам итә алғанын өйрәнә.[2] Шведтар өсөн уның флора һәм фауна тураһындағы хеҙмәттәре генә түгел, ә көндәлек булараҡ яҙып барылған сәйәхәтнамәләре ҡәҙерле. Был яҙмалар бай һәм аңлайышлы тел менән яҙылған, әлеге көнгә тиклем нәшер ителә һәм уҡыла.[3] Хәҙерге әҙәби швед теленең барлыҡҡа килеүен Линней менән бәйләйҙәр, Линней фән һәм мәҙәниәт әһеле.[2]
Швеция короллеге фәндәр академияһы ағзаһы (1739, академияға нигеҙ һалыусыларҙың береһе), Париж фәндәр академияһы ағзаһы (1762) һәм башҡа фәнни ойошмалар һәм академиялар ағзаһы.
Йөкмәткеһе
Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Бала сағы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Карл Линней 1707 йылдың 23 майында көньяҡ Швецияла, Смоланд провинцияһы Росхульт ауылында тыуа. Уның атаһы — Нильс Ингемарссон Линнеус (швед. Nicolaus (Nils) Ingemarsson Linnæus, 1674—1748), дини кеше, сығышы буйынса крәҫтиән[3]; әсәһе — Кристина Линней (Линнея), Бродерсонияла тыуған (швед. Christina Linnæa (Brodersonia), 1688—1733), ауыл руханийы ҡыҙы.
Карл ғаиләлә беренсе бала булып доньяға килә (һуңыраҡ Ингемарссон һәм Кристинаның тағы дүрт балаһы — өс ҡыҙы һәм бер улы тыуа)[3].
1709 йылда ғаилә Росхульт янындағы Стенбрухульт ауылына күсеп килә. Унда Нильс Линнеус йорт янында ҙур булмаған баҡса ултыртып, уны ҙур тырышлыҡ менән тәрбиәләп ҡарай; баҡсала йәшелсә-емештәр, сәскәләр үҫтерә, уларҙың барыһынаң да исемен белә. Карл бала саҡтан уҡ үҫемлектәр менән ҡыҙыҡһына, һигеҙ йәшендә ул тирә-яҡтағы бөтә үҫемлектәрҙең исемдәрен белә, баҡсала уның үҙенең түтәлдәре лә була.[4]
1716—1727 йылдарҙа Линней Векшё ҡалаһында башланғыс мәктәптә һәм гимназияла (1724—1727).уҡый. Стенбрухульта ауылы Векшё ҡалаһынан илле километр алыҫлыҡта булғанға, Карл өйҙә каникул ваҡытында ғына була ала. Карлдың ата-әсәһе киләсәктә атаһы кеүек дини кеше пастор булыуын теләй, әммә Карл дини фәндәрҙән һәм боронғо телдәрҙән бик насар өлгәшә. Уны тик ботаника һәм математика ҡыҙыҡһындыра, йыш ҡына дәрескә бармайынса тәбиғәтте өйрәнергә сығып китә[5].
Линней уҡыған мәктәптә логика, медицинаны уҡытҡан доктор Юхан Стенссон Ротман (1684—1763) Нильс Линнеусты улын врачлыҡҡа уҡытырға ебәрергә тип кәңәш итә һәм Карл менән медицина, физиология, ботаника буйынса айырым шөғөлләнә башлай Юхан Стенссон Ротман. Ата-әсәнең Карлдың яҙмышы менән борсолоуы юҡҡа булмай, ул ваҡытта Швецияла медиктар өсөн эш табыуы еңел булмай, ә дини рухани өсөн эш етерлек була.[3]
Лунд һәм Уппсалда уҡыу[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Векшё ҡалаһына иң яҡын юғары уҡыу йорто Лунд ҡалаһында була. 1727 йылда Линней имтихан тапшырып Лунд университетына уҡырға инә, тәбиғәтте өйрәнеү фәне һәм медицина буйынса белем ала. Профессор Килиан Стобеус (1690—1742) лекциялары ҙур ҡыҙыҡһыныу уята. Линней профессорҙың өйөнә фатирға төшә[3]; Стобеус ярҙамында ул китаптан уҡыған һәм үҙе күҙәткән мәғлүмәтте билдәле бер тәртипкә һала.
1728 йылдың августында Юхан Ротман кәңәше буйынса Линней Уппсал университетына күсә. Был университетта медицинаны өйрәнеү өсөн мөмкинлектәр күберәк була.
Уппсал университетында Линней үҙенең йәштәше Петер Артеди (1705—1735) менән таныша, уның менән ул ваҡыттағы тарихи классификацияны киренән ҡарау эшен башлай. Линней, башлыса үҫемлектәрҙе өйрәнеп классификациялай, ә Артеди балыҡ, ер-һыу хайуандары һәм сатырлы үҫемлектәрҙең классификацияһын төҙөй. Әйтеп үтергә кәрәк, ике университетта ла уҡытыу кимәле түбән була, күп ваҡыт студенттар үҙ-аллы шөғөлләнәләр.[5]
1729 йылда Линней ботаника менән шөғөлләнгән теология профессоры Улоф Цельсий (1670—1756) менән таныша. Был танышыу Линней өсөн бик мөһим була, уға профессор өйөндәге китапханала эшләргә мөмкинлек асыла.
1730 йылда Линней Профессор Улоф Рудбек етәкселегендә университеттың ботаник баҡсаһында демонстратор булып эшләй башлай. Линней лекциялары ҙур ихтирам яулай.
Тағы бер медицина профессоры Ларс Руберг менән дә яҡшы мөнсәбәттә була.
Лапланд экспедицияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
1732 йылдың 12 майында, Упсал короллегенең фәнни ойошмаһынан аҡса алып, Лапландия һәм Финляндияға юллана. Сәйәхәт барышында ул үҫемлек, хайуандар һәм минералдарҙы ғына өйрәнмәй, ул урындағы халыҡтың йәшәү рәүешен, мәҙәниәтен өйрәнә.[6] Уппсалға коллекция һәм яҙмалар менән көҙ көнө 10 октябрҙә әйләнеп ҡайта. 1732 йылда уның экспедиция барышында йыйылған үҫемлектәрҙең каталогы йыйылған Florula Lapponica («Лапландия флораһы») тигән хеҙмәте нәшер ителә. Лапландия үҫемлектәр донъяһының тулы йыйынтығын биш йыл үткәс Голландияла ғына нәшер итә ала. Экспедиция көндәлеге беренсе тапҡыр 1811 йылда нәшер ителә; саам (лопар) халҡы тураһында яҙмаларының этнографик әһәмиәте бөгөн дә баһалып бөткөһөҙ, сөнки ул замандағы ерле халык тураһында башҡа яҙмалар юҡ.[7]
Фәндә ҡалдырған өлөшө[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Nomina si nescis periit
et cognitio rerum.
Әйберҙең исемен белмәһәң,
уны төшөнөү мөмкинлеге һәләк булв.
Линней хәҙерге тере организмдарҙың биноминаль (бинар) номенклатураһына нигеҙ һала. Элекке формаль рәүештә төҙөлгән күп һүҙле тасуирлама урынына Линней һәр төрҙө классификациялау өсөн өсөн фәнни ысул тәҡдим итә.
Линней тере организмдарҙы классификациялау өсөн фәнни классификация тәҡдим итә. Ул тәбиғәтте өс батшалыҡҡа бүлә: минералдар, үҫемлектәр һәм хайуандар. Дүрт ранг тәҡдим итә:класс, отряд, ырыу һәм төр.
Меңгә яҡын яңы үҫемлектең тасуирламаһын яҙып ҡалдыра (ул дөйөм һаны ун меңгә яҡын үҫемлекте һәм бик күп хайуандарҙы тасуирлаған).[1][~ 1]
XVIII быуатта ботаника фәне үҫеше менән фенология фәне (тәбиғәтте, үҫемлек һәм хайуандар тормошондағы күренештәрҙе йыл миҙгелдәренең алышыныуына бәйләп өйрәнә торған фән) үҫеш ала. Швецияла Линней беренсе булып фенологик күҙәтеүҙәр башлай. Фенология буйынса Линнейҙың беренсе хеҙмәте Calendaria Florae 1756 йылда яҙыла, унда тәбиғәтәге үҙгәрештәр үҫемлектәр батшалығында күҙәтелә.
Топонимдар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- 1836 йылда Мэн штатында төҙөлгән Линнеус ҡалаһы ошо иң билдәле ботаник исемен йөрөтә[9].
- Миссури штатындағы Линнвилль ҡалаһы 1840 йылда Линней хөрмәтенә Линнеус ҡалаһы тип үҙгәртелә[10].
Башҡа объектар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Линнеус университеты (швед. Linnéuniversitetet) — Швецияның көньяғындағы 2010 йылда барлыҡҡа килгән Векше һәм Кальмаре университеты.
- Линней — Айҙағы кратер.
- (7412) Линней (1990 SL9) — 1990 йылдың 22 сентябендә Э. Эльст Ла-Сильела асҡан астероид.
Фәнни хеҙмәттәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Systema naturæ sive regna tria naturæ systematice proposita per classes, ordines, genera, & species. Lugduni Batavorum [Leyden]: apud Theodorum Haak. 1735.
- Djvu-файл (2 Mb) в Материалах А. Шипунова[11]
- Bibliotheca botanica recensens libros plus mille de plantis huc usque editos, secundum systema auctorum naturale in classes, ordines, genera & species dispositos, additis editionis loco, tempore, forma, lingua etc cum explicatione. Amstelodami [Amsterdam]: apud Salomonem Schouten, 1736a. [12] + 153 + 35 p.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ 1,0 1,1 «БСЭ»
- ↑ 2,0 2,1 Андерссон, 1951
- ↑ 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Бруберг Г. Карл фон Линней = Gunnar Broberg. Carl Linnaeus / Пер. с швед. Н. Хассо. — Стокгольм: Шведский институт, 2006. — 44 с. — ISBN 91-520-0914-9 — ISBN 978-91-520-0914-7
- ↑ Скворцов, 2007
- ↑ 5,0 5,1 Life of Linnaeaus «Жизнь Линнея» на сайте Уппсальского университета (файл pdf)
- ↑ Бобров, 1970, «Лапландское путешествие и последние студенческие годы», с. 33—46
- ↑ Zorgdrager, 2008
- ↑ Цитируется по книге:
- Хржановский В. Г. Курс общей ботаники. Ч. 2. Систематика растений: Учебник для сельхозвузов. — 2-е изд., перераб. и доп. — М.: Высш. школа, 1982. — С. 4.
- ↑ G. J. Varney. History of Linneus, Maine // A Gazetteer of the State of Maine — Boston: B. B. Russell, 1886.
- ↑ Linn County Place Names, 1928-1945 (инг.). Manuscript Collection. The State Historical Society of Missouri. Тәүге сығанаҡтан архивланған 28 май 2012. 2 февраль 2012 тикшерелгән.
- ↑ Материалы А. Шипунова на Ботаническом сервере Московского университета. (Тикшерелгән 20 ноябрь 2008)
- ↑ Поскольку с точки зрения Международного кодекса ботанической номенклатуры научные названия растений, обнародованные до 1 мая 1753 года, не считаются действительно обнародованными, Карл Линней формально является автором значительного числа названий растений, которые фактически были известны и до него.
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Урыҫ телендә
- Линней — Ҙур совет энциклопедияһында мәҡәлә (Тикшерелгән 29 май 2012)
- Линней // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (урыҫ.) (Тикшерелгән 4 сентябрь 2009)
- Башҡа телдәрҙә
- Ботанический сад Линнея (инг.)
- Биография на сайте Факультета систематики растений Уппсальского университета (инг.)
- Биография на сайте Лондонского Линнеевского общества (инг.)
- Онлайновое издание эпистолярного наследия Линнея
- 23 май көнө тыуғандар
- 1707 йылда тыуғандар
- Алфавит буйынса шәхестәр
- 10 ғинуар көнө вафаттар
- 1778 йылда вафаттар
- Швецияла вафат булғандар
- Тимерғаҙыҡ йондоҙоның Оло тәре ордены кавалерҙары
- Алфавит буйынса ғалимдар
- Ботаник таксондар авторҙары
- Зоологик таксондар авторҙары
- XVIII быуат биологтары
- Алфавит буйынса ботаниктар
- Карл Линней
- Швеция ғалимдары
- Пруссия фәндәр академияһы ағзалары
- Леопольдина ағзалары
- Лондон короллеге йәмғиәте ағзалары
- Франция фәндәр академияһы ағзалары