text:
“Урал батыр” Бәләбәйҙә
Бәләбәйҙә йәш сәсәндәрҙең “Урал батыр” республика конкурсы тамамланды. 11-се тапҡыр ойошторолған был сарала, быйыл 369 ҡыҙ һәм малай ҡатнашты.
ЮНЕСКО-ның Башҡортостандағы комитеты вәкиле Ғәйнислам Ибраһимов әйтеүенсә, башҡорт халҡының милли йолаларын, ауыҙ тел ижадын һаҡлаған төбәктә үткән сара һәр кемдең хәтерендә мәңге ҡалһын өсөн ҡулдан килгәндең барыһы ла эшләнгән. Йәш сәсәндәрҙе артистар тип атарға мөмкин.
Улар эпосты бар йөрәктән тасуири һөйләп кенә ҡалманы, образдарҙы асыу өсөн эпостың ҡайһы бер мәлдәрен сәхнәләштереп тә күрһәтте. Йәмил Намаҙбаевҡа тиңдәр табылманы. Йәш сәсәнде тамашасы аяҡ үрә баҫып алҡышланы. Йәш талантҡа президент грамотаһы һәм ҡиммәтле бүләк тапшырылды.
Ә бына Зөлфирә Таһирова Дыуан районына Гран при алып ҡайтып китте. Зөлфирә бәйгелә бар йәһәттән өлгөрөп еткән сәсәниә икәнен күрһәтте. Дүрт көн дауам иткән конкурста иһә ижади мөхит хакимлыҡ итте. Малай һәм ҡыҙҙарҙы тыуған телгә һөйөү, дуҫлыҡ хистәре берләштерҙе. “Аҡсарлаҡ” пионер лагерында уҙғарған көндәр, усаҡ янында йырланған йырҙар улар хәтерендә оҙаҡ һаҡланыр.


c: text/html

text:
Белорет районында сәләмәт йәшәү рәүешен популярлаштырыу мәсьәләләре тикшерелде
Белорет районы хакимиәтендә Белорет районы муниципаль район биләмәһендә хеҙмәткә яраҡлы халыҡ араһында үлем осраҡтарын иҫкәртеү, халыҡ сәләмәтлеген һаҡлау һәм сәләмәт йәшәү рәүешен популярлаштырыу буйынса ведомство-ара комиссияның һәм Ғаиләне, әсәлекте, аталыҡты һәм балалыҡты һаҡлау буйынса ведомство-ара советтың берлектәге киңәйтелгән ултырышы үтте.
Ултырышҡа ҡала һәм район хакимиәттәре башлыҡтары, хакимиәттәрҙең эштәр идарасылары, һаулыҡ һаҡлау, мәғариф, мәҙәниәт, халыҡты социаль яҡлау учреждениелары хеҙмәткәрҙәре, хоҡуҡ һаҡлау органдары белгестәре, дин әһелдәре саҡырылды. Кәңәшмә эшендә Белорет районы хакимиәте башлығы Владислав Миронов ҡатнашты.
Сарала районда эшкә яраҡлы халыҡ араһында үлем осраҡтарының күп булыуы һәм уларҙы иҫкәртеү мәсьәләләренә айырыуса ҙур иғтибар бүленде, тип хәбәр иттеләр Белорет районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән. Шулай уҡ ултырышта районда һаулыҡ һаҡлау системаһын үҫтереү, наркотиктар ҡулланыуға ҡаршы көрәшеү, алкоголизм, суицид кеүек кире күренештәрҙе иҫкәртеү, ауыр тормош хәлендә ҡалған ғаиләләргә ярҙам итеү, юл-транспорт фажиғәләрен иҫкәртеү мәсьәләләре тикшерелде, демографик хәлгә йоғонто яһаған факторҙарға айырыуса иғтибар бүленде.
Ултырыш һуңында һаулыҡ һаҡлау учреждениелары, урындағы үҙидара органдары, район предприятиелары һәм ойошмалары тарафынан Белорет районында халыҡ араһында үлем осраҡтарын кәметеүгә йүнәлтелгән тәү сиратта күрелергә тейеш саралар комплексын әҙерләү тураһында ҡарар ҡабул ителде.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Мәхмүд Аббас Өфөлә «Мираҫ» ансамбленең концертында булды
Мәхмүд Аббас етәкселегендәге Палестина милли хакимиәтенең рәсми делегацияһы «Мираҫ» йыр һәм бейеү фольклор ансамбленең концертын ҡараны. Коллектив Өфөнөң Конгресс-холында сығыш яһаны.
Ошонда уҡ, һарайҙың фойеһында, Палестина делегацияһы «Донъя мәсеттәре» сәнғәт әҫәрҙәре коллекцияһы менән танышты. Унда бөтөн Ер йөҙөндәге иң матур мосолман ғибәҙәтханаларының һүрәттәре тупланған.
«Башинформ» агентлығына «Мираҫ» ансамбле етәксеһе Валерий Степановтың хәбәр итеүенсә, концерт программаһы Башҡортостан территорияһында йәшәгән халыҡтарҙың мәҙәниәт үҙенсәлектәре һәм матурлығы сағылдырырлыҡ итеп төҙөлгән.


text:
Башҡортостанда федераль контракт системаһы тормошҡа ашырыла башлаясаҡФото: Андрей Старостин
Башҡортостанда федераль контракт системаһы тормошҡа ашырыла башлаясаҡ
Башҡортостанда федераль контракт системаһы тормошҡа ашырыла башлаясаҡФото: Андрей Старостин
Федераль контракт системаһын тормошҡа ашырыу йәһәтенән Башҡортостан илдең пилот төбәге булараҡ сығыш яһаясаҡ.
— Ике йыл элек РФ Иҫәп палатаһы менән Башҡортостан Републикаһы хеҙмәттәшлек итеү тураһындағы килешеүгә ҡул ҡуйғайны. Был хеҙмәттәшлек сиктәрендә беҙ мөһим темаларҙың береһен билдәләнек – Федераль контракт системаһы тураһындағы законды тормошҡа ашырыу йәһәтенән республика пилот проекты булараҡ сығыш яһаясаҡ. Бының өсөн бында бөтә шарттар ҙа бар: тейешле структура, үҫешкән сәнәғәт, һөҙөмтәле эшләгән менеджмент, хоҡуҡ һаҡлау органдарының яҡшы эшләүе, — тине 31 октябрҙә Өфөлә үткән «Федераль контракт системаһы – конкурентлы Рәсәйҙең үҫеш нигеҙе» бөтә Рәсәй фәнни-ғәмәли конференцияһында РФ Иҫәп палатаһы рәйесе Сергей Степашин.
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов билдәләүенсә, Рәсәйҙең Иҫәп палатаһы менән република араһында, федераль контракт системаһын тормошҡа ашырыуҙан тыш, башҡа өлкәләрҙә лә эшлекле мөнәсәбәттәр булдырылған.
— Рәсәйҙең Иҫәп палатаһы бюджетты формалаштырыуҙа беҙгә методик ярҙам күрһәтә, бөгөн был эштәр тулы көскә алып барыла. Әлбиттә, Иҫәп палатаһы беҙҙе тикшереп тора, был эш федераль һәм республика бюджеттары ресурстары йәһәтенән алып барыла. 2013 йылда федераль контракт системаһын нәҡ беҙҙең республикала, беҙҙең предприятиеларҙа тормошҡа ашыра башлау беҙҙең өсөн генә түгел, тотош ил өсөн дә етди аҙым буласаҡ, — тине Рөстәм Хәмитов.


text:
Башҡортостан журналистары һәм төбәктең дини учреждениелары конфессия-ара хәлде баһалаясаҡ
ӨФӨ, 2014 йыл, 26 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
Башҡортостан журналистарының «Төбәктәге конфессия хәле буйынса киң мәғлүмәт саралары һәм дини учреждениеларының үҙ-ара эшмәкәрлеге: торошо һәм үҫеш перспективалары» темаһы буйынса семинары 28 ноябрҙә Өфөнөң Мабуғат йортонда үтәсәк. Форум сиктәрендә журналистарҙың БР Президенты ҡарамағындағы Дәүләт һәм конфессия-ара мөнәсәбәттәр буйынса совет рәйесе Вячеслав Пятков һәм М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университетының Мосолман мәғарифын үҫтереүҙең ғилми-тикшеренеү үҙәге хеҙмәткәрҙәре менән осрашыуын уҙғарыу планлаштырылған. Республиканың журналистар берләшмәһе вәкилдәре дини берекмәләр һәм власть органдары араһында үҙ-ара мөнәсәбәтте, дини белем биреүҙә ватан системаһын үҫтереүҙе, дини экстремизмды иҫкәртеү проблемаларын тикшерәсәк.
Семинарҙа республиканың дәүләт-конфессия сәйәсәте өлкәһендә пилот проекттарының береһен ғәмәлгә ашырыу сиктәрендә нәшер ителгән, «Башҡортостан Республикаһының дини берләшмәләре» белешмә китабының презентацияһы уҙасаҡ. Баҫмала динде өйрәнеү нигеҙҙәре һәм төбәктәге дини ағымдарҙың үҫешеү тарихы, Башҡортостандағы теркәлгән дини ойошмалар һәм төркөмдәр, конфессия-ара мөнәсәбәттәрҙең динамикаһы хаҡында мәғлүмәт тупланған. Эш дини терминдар глоссарийы, төбәктең һәр муниципаль берәмеге территорияһында Дини берләшмәләр менән эш итеү буйынса комиссиялар тураһындағы мәғлүмәт менән тәьмин ителгән.
Журналистар менән осрашыуҙа шулай уҡ ошо баҫманың авторҙар коллективы – Башҡорт дәүләт педагогия университеты һәм БР Фәндәр академияһының Гуманитар тикшеренеүҙәр институты вәкилдәре ҡатнашасаҡ.


text:
Гәзит-журналдарға 13 - 23 октябрҙә ташламалар менән яҙылырға мөмкин
13 октябрҙә илдең бөтә төбәктәрендә лә гәзит-журналдарға яҙылыу декадаһы старт алды. «Рәсәй почтаһы» һәм баҫма киң мәғлүмәт саралары мөхәрририәттәре менән яҙғы һәм көҙгө яҙылыу кампанияһы сиктәрендә йылына ике тапҡыр үткәрелгән традицион акцияның төп маҡсаты — уҡыу мәҙәниәтен тәрбиәләү һәм баҫмаларҙың тиражын арттырыу. Ә ваҡытлы матбуғатты алдырыусылар өсөн был экономиялау мөмкинлеге лә: ун көн дауамында гәзит-журналдарға яҙылыу ташламалы хаҡтар менән башҡарыла.
«Башинформ» агентлығына БР Элемтә һәм киң коммуникациялар министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, ташлама каталогтағы хаҡтың 10 процентын тәшкил итәсәк. Рәсәй почтаһы иһә гәзит-журналдар ташыу буйынса хеҙмәттәргә ташламалар билдәләгән.
Башҡортостандың бихисап район һәм ҡалаларында 13 — 23 октябрҙә нәшриәтселәр һәм уҡыусыларҙың осрашыуҙары ойошторола. Миҫал өсөн, Өфөнөң Орджоникидзе районында иртәгә, 14 октябрҙә, «Матбуғатҡа яҙылыусы көнө» үткәреләсәк.
— Ҡала һәм республика баҫмалары вәкилдәре гәзит-журналдары хаҡында һөйләйәсәк һәм уҡыусыларҙың һорауҙарына яуап бирәсәк. Ошонда уҡ льготалы хаҡтар буйынса 2012 йылдың тәүге ярты йыллығына гәзит-журналдарға яҙылыу ойоштороласаҡ. Иң әүҙемдәрҙе бүләктәр көтә, — тип хәбәр иттеләр район хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән.
Ваҡытлы матбуғатҡа барлыҡ почта бүлексәләрендә, шулай уҡ гәзит һәм журналдарҙың редакцияларында ла яҙылырға мөмкин.


text:
Кадрҙар проблемаһын БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығы закондар сығарыу кимәлендә хәл итергә тәҡдим итә
Һаулыҡ һаҡлау өлкәһендә кадрҙар дефициты проблемаһын Башҡортостан Һаулыҡ һаҡлау министрлығы БР Дәүләт йыйылышы – Ҡоролтай депутаттары ярҙамында хәл итергә планлаштыра.
— Һәр төрлө варианттар ҡарала, әммә бында системалы, кардиналь ҡарар кәрәк. Депутаттар был проблеманы хәл итергә ярҙам итһен өсөн, әле беҙ закон сығарыу инициативаһы мәсьәләһен тикшерәбеҙ, — тине БР һаулыҡ һаҡлау министры вазифаһын башҡарыусы Георгий Шебаев Башҡортостан юлдаш телевидениеһы каналында барған тапшырыуҙа. — Бер яҡтан, был торлаҡ биреү, икенсенән — эш хаҡын күтәреү, ниндәйҙер төбәк кимәлендәге өҫтәмәләр һәм башҡалар.
— Беҙҙә кадрҙар дефициты, ҡала һәм ауыл араһында тигеҙһеҙлек бар. Күптәр баш ҡалала йәки башҡа ҙур ҡалаларҙа эшләргә теләй. Һәм был проблеманы, күрәһең, урында табиптарҙы йәлеп итерлек шарттар тыуҙырып ҡына хәл итергә булалыр, — тип билдәләне Георгий Шебаев.
Уның әйтеүенсә, кадрҙар – ул кисекмәҫтән хәл итеүҙе талап иткән мәсьәлә.
— Беҙ дауаханалар төҙөп, уларҙы заманса ҡорамалдар менән йыһазландыра алабыҙ, әммә унда белгестәр булмаһа, был республикаға файҙа алып килмәйәсәк.


text:
Башҡортостандың «Халыҡ университеты» проекты Бөтә Рәсәй конкурсында еңеүсе булды
Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы тарафынан әҙерләнгән «Өсөнсө быуын халыҡ университеты» республика маҡсатлы программаһы «Өлкән быуын кешеләре өсөн мәғлүмәти технологиялар» Бөтә Рәсәй төбәк белем биреү программалары конкурсының «Уҡытыуҙы иң яҡшы ойоштороу» номинацияһында еңеүсе тип танылды, тип хәбәр итә БР Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы матбуғат хеҙмәте, Электрон дәүләттең эскперт үҙәге порталына таянып.
41 төбәктән 48 заявка бирелгән булған. Жюри составына ун бойондороҡһоҙ эскперт – федераль власть органдары, юғары уҡыу йорттары, йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре, өлкән быуын кешеләре – ингән.
Эксперттар методик һәм дәреслек материалдарының сифатын, программаларҙың йөкмәткеһен, ойоштороу эшенең кимәлен, территориаль солғанышын һәм тыңлаусыларҙың ҡыҙыҡһыныуын, уҡытыусыларҙың әҙерлек кимәлен һәм тормошҡа ашырылыу һөҙөмтәлелеген тикшерҙе.
2011-2013 йылдарға «Өсөнсө быуын халыҡ университеты» программаһы БР Хөкүмәтенең 2011 йылдың 11 майындағы 156-сы ҡарары менән раҫланған. Уның төп маҡсаты – тейешле белем биреү системаһын ойоштороу, өлкәндәрҙең хәҙерге йәмғиәттә яраҡлашыуы өсөн шарттар булдырыу һәм быуындар бәйләнешен тәьмин итеү иҫәбенә өлкән йәштәгеләрҙең тормош сифатын яҡшыртыу.
Төбәк бюджет аҡсаһы иҫәбенә программаны дөйөм финанслау күләме 19,6 миллион һум тәшкил иткән. 2011 йылда төрлө йүнәлеш буйынса уҡытыуҙарҙа 16 мең өлкән йәштәге граждан ҡатнашҡан; 2012 йылда – 18,3 мең, ә 2013 йылдың биш айы эсендә ете меңләп пенсионер уҡыған. Әлеге ваҡытта 2014-2017 йылдарға өлкән йәштәге граждандарҙы уҡытыуҙың оҙайлы ваҡытҡа иҫәпләнгән программаһы әҙерләнгән.


text:
Йылайыр районында алты гектар урман ут эсендә ҡалған
Уҙған тәүлектә Башҡортостандың Йылайыр урман хужалығы биләмәһендә түбәндән таралған янғын һүндерелгән. Янғындың дөйөм майҙаны алты гектарҙы тәшкил иткән. Уны һүндереүҙә 18 кеше ҡатнашҡан, алты техника берәмеге йәлеп ителгән. Әлеге ваҡытта төбәктә һүндерелмәгән янғындар юҡ, тип хәбәр иттеләр БР Урман хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтендә.
2012 йылдағы янғын хәүефе миҙгеле башланғандан алып Башҡортостандың урман фонды биләмәһендә 35 урман янғыны теркәлгән. Шуларҙың 14-е — кешеләрҙең ут менән һаҡһыҙ эш итеүе, береһе – йәшен арҡаһында, икәүһе – ойошмалар ғәйебе буйынса, тағы икәүһе баҫыуҙарҙағы ҡамылды яндырыу арҡаһында сыҡҡан. Ҡалған 16 янғындың ни сәбәпле сығыуы әле асыҡлана.
Ут үткән урман участкаларының дөйөм майҙаны 205 гектарҙан артып киткән.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, БР Урман хужалығы министрлығының диспетчер идараһы пункты тәүлек әйләнәһенә эшләй. Урман һағының «тура линия»һы телефоны: 8(347)262-40-39 йәки 8-800-100-94-00 (бөтә телефондарҙан да шылтыратыу бушлай).


text:
Йыл башынан алып республикала 178,4 мең тонна һөт етештерелгән
Йыл башынан алып Башҡортостандың ауыл хужалығы предприятиеларында 178,4 мең тонна һөт етештерелгән, шуларҙың 25 меңе крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарына тура килә.
Бөгөнгө көндә тулайым һауым буйынса иң юғары күрһәткестәр Саҡмағош районында күҙәтелә – унда йыл башынан алып 12,9 мең тонна һөт һауып алынған. Икенсе урында – Стәрлетамаҡ районы (12,4 мең тонна), өсөнсөлә – Дүртөйлө районы (10 мең тоннанан ашыу). Был хаҡта БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр иттеләр.
Был ваҡыт эсендә халыҡтан 13 мең тоннаға яҡын һөт һатып алынған. Иң күп һөт (бер мең тоннанан ашыу) Илеш районы халҡынан һатып алынған. Йәрмәкәй районында был күрһәткес – 680 тоннанан ашыу, Миәкә районында – 575 тонна, Баймаҡта – 560 тонна, Мәләүездә 556 тонна тәшкил итә.


text:
Республиканың Яҙыусылар союзына яңы әҙәбиәтселәр ҡабул ителде
Башҡортостан Яҙыусылар союзы рәтенә 11 әҙәбиәтсе ҡушылды. Был хаҡта шағирә, Союз идараһы ағзаһы Лариса Абдуллина хәбәр итте.
Яҙыусылар ойошмаһының яңы ағзалары – шағирәләр Гөлнара Хәлфетдинова, Ғәлиә Кәлимуллина, өйрәнеүсе ғалим Гөлфирә Гәрәева, прозаиктар Рәйлә Сабитова, Нияз Алсынбаев, Марат Әминев, Мәхмүт Сәлимов.
Татар секцияһы составына шағирә Ләйсән Яҡупова инде.
Союздың рус секцияһының яңы ағзалары араһында – «Болоттар» Заманса сәнғәт үҙәгенең әҙәби йүнәлеш кураторы Марианна Плотникова, Дмитрий Масленников, Светлана Панасенко.
Яңы әҙәбиәтселәрҙе ҡабул иткәндән һуң республиканың яҙыусылар ойошмаһында 260 кеше иҫәпләнә.


text:
Фото:
Япон бизнесмендары Башҡортостанға сәфәргә әҙерләнә
Фото:
9 ноябрҙә Башҡортостан Хөкүмәте делегацияһының Японияға сәфәре сиктәрендә «Sekisui Kagaku», «Sekisui Heim» һәм «Sekisui Hause» компаниялары вәкилдәре менән осрашыуҙар үткәрелде.
Һөйләшеүҙәрҙә республикала ағасты тәрән эшкәртеү буйынса заманса производстволар ойоштороу, аҙ ҡатлы төҙөлөштөң прогрессив технологияларын индереү, Япония партнерҙары яғынан инвестициялар йәлеп итеү мәсьәләләре тикшерелде.
Япон бизнесмендарының Башҡортостанға сәфәре һәм берлектәге ағас эшкәртеү һәм йорт төҙөү предприятиелары төҙөү мөмкинлеген өйрәнеү маҡсаты менән республиканың Көньяҡ Урал төбәгенә барып ҡайтыу тураһында һөйләшеп килешеүгә өлгәшелде, тип хәбәр итә республика Хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәте.


text:
Торлаҡтың арзан булыуы мөһим
Өфөлә 2 апрелдә үтәсәк аҙ ҡатлы төҙөлөш буйынса Бөтә Рәсәй кәңәшмәһе тармаҡтың иң мөһим мәсьәләләрен күтәрәсәк. Уларҙың күптәренә Башҡортостанда тормошҡа ашырылған «Үҙ йортом» республика программаһы яуап бирә. Бөгөн ул торлаҡ проблемаһын хәл итеүҙең иң талап ителгән һәм арзан ысулдарының береһе булып тора.
Күпләп аҙ ҡатлы төҙөлөштө ойоштороу өсөн төҙөлөштөң түбән үҙҡиммәтен тәьмин итергә кәрәк. Был төп шарт. «Үҙ йортом» программаһы тәҡдим ителгән йорттарҙа бер квадрат метрҙың хаҡы ни бары 8-12 мең һум тәшкил итеүе менән иғтибарға лайыҡ та инде. Рәсәйҙең башҡа төбәктәрендә Башҡортостан тәжрибәһенә ҙур ҡыҙыҡһыныу тап ошо ылыҡтырғыс һандар менән аңлатыла ла.
Бындай аҙ ҡатлы ҡасабаларҙа типовой йорт уртаса 600-800 мең һум тора. Ҡиммәтерәк проекттар буйынса хаҡ 1,2 миллион һумға тиклем барып етергә мөмкин. Бөгөн Өфө эргәһендә «Үҙ йортом» программаһы буйынса Шамонин, Дорогин Жуков ҡасабалары төҙөлә. Уларҙың һәр береһе өсөн үҙ төҙөлөш проекты эшләнгән. Урал проект-төҙөлөш компанияһының техник директоры Булат Хәйруллин хәбәр итеүенсә, Әлкә һәм Зубов ҡасабалары өсөн тағы ике вариант эшкәртелә. Был программа өсөн йорттар проектын Өфө фирмаһы төҙөй. Ҡасабалар проекттары бер-береһенән бик аҙ ғына айырыла.
— Йорт типтары – етәү. Уларҙың һәр береһенең, үҙ сиратында, планлаштырыу варианттары төрлө, — ти Булат Хәйруллин. – Дөйөм алғанда, улар оҡшаш. Айырмаһы, башлыса, материалдарҙа. Йорттарҙың майҙандары төрлө: 54, 62, 72 һәм 90 квадрат метр.
Республика программала ҡатнашыусыға финанс менән ряҙам итә: уға йыллыҡ һигеҙ процент менән биш йылға 300 мең һум күләмендә займ бирелә. Сумманың ҡалған өлөшөн буласаҡ өй туйлаусы үҙе индерергә тейеш. Бынан тыш, республика ҡасабаларҙың инженер һәм инфраструктура тәьминәтен тулыһынса үҙенә ала.


text:
Башҡортостан предприятиеларының 80 проценттан ашыуы ҡышты килем менән тамамланы
Башҡортостанда предприятиеларҙың 80 проценттан ашыуы табышлы эшләй. Башҡортостанстат мәғлүмәттәренә ярашлы, ағымдағы йылдың тәүге ике айында уларҙың дөйөм килеме 24,2 млрд һумды, йәғни 2011 йылдың ғинуар-февраленә ҡарата 113,1 процентты тәшкил иткән. Бында банктар, страховкалау компаниялары, бюджет учреждениелары, шулай уҡ бәләкәй предприятиелар иҫәпкә алынмаған.
Зыянға эшләүсе ойошмалар күләме былтырғы ғинуар-февралдәге 20,2 процент урынына 18,4 процентҡа тиң. Дөйөм зыян суммаһы – 2,4 млрд һум (былтыр 2,5 млрд булған).


text:
Башҡортостан уҡыусыларына финанс вуздарына имтиханһыҙ уҡырға инеү мөмкинлеге бирелә
Илебеҙҙең өлкән класс уҡыусылары финанс баҙары буйынса бөтә Рәсәй олимпиадаһында ҡатнашыуға саҡырыла. Заявкалар ҡабул ителә башлаған һәм 17 октябрҙә тамамланасаҡ. Ҡатнашыу өсөн олимпиада сайтында теркәлеү мотлаҡ. Уның ойоштороусылары булып Рәсәйҙең Финанс баҙарҙары буйынса федераль хеҙмәте һәм Фонд баҙары һәм идараһы институты сығыш яһай.
Ярыш бер нисә этаптан торасаҡ. Тәүге ике туры ситтән тороп ҡатнашыусылар өсөн: бында онлайн режимда тест үтергә һәм һайланған темаға ижади эссе яҙырға кәрәк буласаҡ. Конкурстың өсөнсө этабы – финал. Ул 2012 йылдың мартында Мәскәүҙә үтәсәк һәм тест үтеүҙе, яҙма имтиханды һәм блиц-уйынды үҙ эсенә ала.
Финал һынау һөҙөмтәләре буйынса олимпиада еңеүселәре билдәләнәсәк. Призлы урындар өсәү, әммә уларға эйә булыусылар байтаҡҡа күберәк. Шулай итеп, беренсе дәрәжә дипломдар менән бүләкләнеүселәр иҫәбе финалда ҡатнашыусыларҙың дөйөм иҫәбенән ун процентты тәшкил итеүе ихтимал. Икенсе һәм өсөнсө дәрәжәләге дипломдарҙы дөйөм финалистар иҫәбенең 35 проценты самаһы аласаҡ.
Өлкән класс уҡыусыларына ярышта ҡатнашыуға сәбәп бар. Диплом һәм иҫтәлекле бүләктәрҙән тыш, улар «Белем биреү тураһында»ғы федераль законға ярашлы олимпиада профиленә тап килгән йүнәлештәр буйынса мәғариф учреждениеларына имтихандарһыҙ уҡырға инеү мөмкинлеген аласаҡ.
Быйылғы олимпиада етенсе тапҡыр үткәрелә. Йыл һайын был ярышта бөтә Рәсәйҙән өс меңгә яҡын уҡыусы ҡатнаша.


text:
«Юлаевсы» Кутузов индергән шайба Рәсәй йыйылма командаһына Беренсе канал кубогында еңергә ярҙам итте Фото: Рәсәй Хоккей федерацияһы
«Юлаевсы» Кутузов индергән шайба Рәсәй йыйылма командаһына Беренсе канал кубогында еңергә ярҙам итте
«Юлаевсы» Кутузов индергән шайба Рәсәй йыйылма командаһына Беренсе канал кубогында еңергә ярҙам итте Фото: Рәсәй Хоккей федерацияһы
ӨФӨ, 2014 йыл, 22 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Дмитрий Слезин/.
Сочиҙа Евротурҙың икенсе этабы – хоккей буйынса Беренсе канал кубогы тамамланды.
Аҙаҡҡы матчта рәсәйлеләр чехтарҙы еңде. Йыйылма команда составында «Салауат Юлаев» клубының ике һаҡсыһы – Александр Кутузов менән Андрей Зубарев уйнаны.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов «Берҙәм Рәсәй» партияһы кәңәшмәһендә сығыш яһаны
Фото:
23 декабрҙә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов «Берҙәм Рәсәй» бөтә Рәсәй сәйәси партияһының төбәк бүлексәһе кәңәшмәһендә ҡатнашты. Үҙенең сығышында төбәк башлығы алтынсы саҡырылыш Дәүләт Думаһына депутаттар һайлауға йомғаҡ яһаны һәм киләсәккә өҫтөнлөклө йүнәлештәр билдәләне. Тәү сиратта халыҡтың власть партияһына Дәүләт Думаһына депутаттар һайлау барышында күрһәткән ышанысын аҡларға кәрәк, тине ул.
Рөстәм Хәмитов «Берҙәм Рәсәй»ҙең Башҡортостан буйынса 70 процент тауыш йыйыуын иҫкә төшөрҙө. Партияның төбәк бүлексәһенән Дәүләт Думаһына 12 депутат үтте. Уларҙан икәүһе, Павел Крашенинников менән Александр Дегтярев, Дума комитетын етәкләне. Республиканан берҙәм рәсәйлеләр һөҙөмтәләр менән ҡәнәғәт булырға тейеш кеүек. Әммә, Рөстәм Хәмитов иҫәпләүенсә, тынысланырға әле иртәрәк.
— Әгәр беҙ алдағы арала реаль һөҙөмтәләр күрһәтмәһәк, граждандарҙың ышанысы мәңге дауам итмәйәсәк, — тине ул. – Беҙҙең 70 процент – ул кредит ҡына, беҙ уны халыҡҡа кире ҡайтарасаҡбыҙ.
Республика Президенты фекеренсә, тарихтың әлеге осоро ябай түгел. Һәм эш бында һайлауҙан һуң илдең ҡалаларында үткән митингыларҙа ғына түгел. Рәсәйҙәге сәйәси хәл үҙгәргән. Йәмғиәт тә башҡаса. Ҡайһы бер төбәктәрҙә «Берҙәм Рәсәй»гә һәм Дәүләт Думаһына ҡарата нигеҙле дәғүәләр бар. Әгәр власть партияһы вәкилдәре быны аңлап, эш тәртибен үҙгәртмәһә, был еңеүҙең һуңғыһы булыу ихтимал.
Халыҡты иҡтисад үҫеше, торлаҡ, эш хаҡы, эшһеҙлек мәсьәләләре борсой, тип билдәләне Президент. Әлбиттә, күп эштәр башҡарылды, билдәле һөҙөмтәләр ҙә бар. Әммә был ғына етмәй, тип иҫәпләй төбәк башлығы. Тормош башҡаса динамика талап итә.
Рөстәм Хәмитов фекеренсә, яңы мәғлүмәт технологиялары бындай йылдамлыҡты булдырыусы сараларҙың береһе булып тора. Интернет үҫешә. Халыҡ унда иркен аралаша, үҙенең идеяларын үҫтерә, рәсми рәүештә теркәлмәгән берләшмәләр булдыра. Бындай виртуаль майҙансыҡтарҙа яңы идеологиялы яңы лидерҙар тыуа. Улар башҡа ил вәкилдәре менән тәжрибә уртаҡлаша. Йәмғиәттә фекерле һәм битараф булмаған, власть структуралары эшмәкәрлеген иғтибар менән күҙәтеп барған, уларҙың хаталарын тапҡан кешеләр күбәйә. Власты тәнҡитләргә ярамай, тигән фекерҙән халыҡ яйлап ҡына арына. Һәм был бөтә донъяға хас күренеш.
«Берҙәм Рәсәй»ҙең һуңғы бер нисә йыл эсендә илдең сәйәси киңлегендә хакимлыҡ итеүе партияның халыҡтың реаль проблемаларынан алыҫлаша барыуына килтерҙе.
— «Берҙәм Рәсәй» бренды күпселек йәһәттән үҙенең күркәмлелеген юғалтты, — тип иҫәпләй Башҡортостан Президенты.
Бында, уның фекеренсә, тәү сиратта берҙәм рәсәйлеләр үҙҙәре ғәйепле. Уларҙың ҡайһы берәүҙәренең вазифалы кешеләр һәм олигархтар ыңғайында ғына булыуы халыҡтың партияға ҡарата бындай мөнәсәбәтенә килтерҙе. Һөҙөмтәлә Өфөлә Дәүләт Думаһына депутаттар һайлау барышында ҡайһы бер һайлау участкаларында «Берҙәм Рәсәй», КПРФ вәкилдәренән артта ҡалып, тауыштарҙың 30 процентын да йыймаған.
Дәүләт Дмаһына депутаттар һайлау барышында, Президент фекеренсә, республикала власть партияһын ауыл халҡы ҡотҡарған. Бында яҡшы уңыш алыу, ауыл халҡына ваҡытында ярҙам итеү булышлыҡ иткән. Ҡала халҡы иһә идара итеүсе партияға йышыраҡ тәнҡит күҙлегенән ҡарай.
Рөстәм Хәмитов партияның төбәк бүлексәһе составына ла туҡталып үтте. Республика буйынса «Берҙәм Рәсәй»ҙә 83 мең ағза иҫәпләнә. Президент иҫәпләүенсә, был халыҡта яңылыш фекер уятырға тейеш түгел. Уларҙың күптәре партия сафында тик формаль рәүештә генә иҫәпләнә. Икенсе яҡтан, «Берҙәм Рәсәй» партияһына аңлы рәүештә килгән кешеләр ҙә аҙ түгел. Улар илгә файҙа килтерергә теләй. Һәм берҙәм рәсәйлеләрҙең дәрәжәһе түбәнәйә барыуына улар ғәйепле түгел. Бындай осраҡта партияның уңышлы халыҡ проекттары ла хәлде ҡотҡармаҫ.
Рөстәм Хәмитов фекеренсә, илдәге һәм республикалағы сәйәси тормош киләсәктә ҡатмарлашасаҡ ҡына. Власть өсөн көрәш буласаҡ.
— Власть өсөн көрәштә ҡайһы бер оппозиция вәкилдәре барлыҡ сараларҙы ла ҡуллана, — тине Рөстәм Хәмитов. Уның фекеренсә, ундай кешеләр йәмғиәтте тарҡатырға, кешеләрҙә ҡурҡыу тойғоһон уятырға, ғәмәлдәге власть структураларының абруйын төшөрөргә теләй.
Сәйәси көрәште Рөстәм Хәмитов замана күренеше, йәмәғәт үҫешенең яңы тармағы кеүек ҡабул итергә тәҡдим итте.
Март айында беҙҙе йәнә бер һайлау көтә, уның тағы ла көсөргәнешлерәк булыуы ихтимал, тине Башҡортостан Президенты.
— Президент һайлауҙары – ил өсөн мөһим, хәл иткес ваҡиға, — тине ул. — «Берҙәм Рәсәй»ҙән кандидат Владимир Путин – бөтә донъяла танылған абруйлы лидер. Һәм беҙҙең бурыс – граждандарға иҡтисади көрсөк хәүефе янаған ҡатмарлы осорҙа бындай тәжрибәле етәксене һайлауҙың дөрөҫ ҡарар булыуын аңлатыу. Кризис – эксперименттар осоро түгел.
Буласаҡ һайлау тураһында һүҙ йөрөтөп, Рөстәм Хәмитов Владимир Путиндың илдәге хәлде яҡшы аңлауын, үҙгәрештәр талап иткән халыҡты ишетеүен билдәләне.


text:
Өфөлә Башҡортостандың дәүләт наградалары тапшырылдыФото: Олег Яровиков
Өфөлә Башҡортостандың дәүләт наградалары тапшырылды
Өфөлә Башҡортостандың дәүләт наградалары тапшырылдыФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 30 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
30 октябрҙә Өфөлә Башҡортостан Башлығы Хакимиәте етәксеһе Сергей Молчанов республиканың дәүләт наградаларын тапшырҙы.
Төҙөлөш, сәнәғәт, туризм һәм ҡунаҡхана бизнесы, дәүләт хеҙмәте, муниципаль идара итеү, мәҙәниәт һәм сәнғәт, торлаҡ-коммуналь хужалыҡ, сауҙа, киң мәғлүмәт саралары, реклама өлкәләрендә эшләгән 62 хеҙмәткәр һөнәри оҫталығы, күп йыллыҡ намыҫлы хеҙмәте өсөн ордендар, почет грамоталары, маҡтаулы исемдәр һәм рәхмәт хаттары менән билдәләнде.
«Бында үҙ эшенең оҫталары, абруйлы белгестәр, үҙ һөнәренә тоғро, яуаплы кешеләр йыйылған. Улар хеҙмәт һөйөүсәнлек һәм тырышлыҡ менән уңышҡа ирешеп булыуын раҫлай. Һис шикһеҙ, һеҙ — талантлы намыҫлы профессионалдар — Башҡортостандың төп ҡаҙанышы. Һеҙҙең хеҙмәтегеҙ һөҙөмтәһендә республика Рәсәйҙең көслө, уңышлы төбәге булып тора», — тип билдәләне Сергей Молчанов.
«Мин эшемде бик яратам һәм коллектив менән бергә уны яҡшыраҡ башҡарырға, тыңлаусыларыбыҙҙы шатландырырға тырышам», — тип тәьҫораттары менән уртаҡлашты Башҡортостандың Милли симфоник оркестры артисы Светлана Воронина. Ул «Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған артисы» тигән маҡтаулы исемгә лайыҡ булды.


text:
Үҙәк ауыл халҡына торлаҡҡа 32,2 миллион һум күсерә
Башҡортостан "2012 йылға тиклем ауылды социаль үҫтереү" федераль маҡсатлы программаһы сараларын тормошҡа ашырыуға федераль бюджеттан 32,2 миллион һум аҡса аласаҡ. 2009 йылға был сумманы РФ ауыл хужалығы министры Елена Скрынник раҫланы. Средстволар ауыл халҡын, шул иҫәптән йәш белгестәрҙе торлаҡ менән тәьмин итеүгә һәм муниципаль милекселек капиталь төҙөлөш объекттарын финанслауға йүнәлтеләсәк.
Бөтә ил буйлап программаны тормошҡа ашырыуға төбәктәргә 1,3 миллиард һум аҡса күсереләсәк. Иң күбен — 97,6 миллион һум — Дағстан Республикаһы, иң аҙын — бер миллион һум — Һарытау өлкәһе аласаҡ.


text:
Өфөлә IV төрки телле илдәр социологтары конгресы асылды
Баш ҡалала, Өфө дәүләт авиация техник университетының йыйылыштар залында, 4 октябрҙә «Евразия киңлеге: XXI быуатта төрки телле илдәрҙең һәм Рәсәй төбәктәренең цивилизация ҡеүәте» IV төрки телле илдәр социологтары конгресы асылды. Сараны ойоштороусылар – Башҡортостандың Социологтар ассоциацияһы, Башҡортостан Республикаһының Фәндәр академияһы, Өфө дәүләт авиация техник университеты, Башҡорт дәүләт университеты, Башҡортостан Республикаһы Профсоюз кадрҙарының квалификацияһын күтәреү институты.
Фәнни форумда Рәсәй, Ҡаҙағстан, Әзербайжан, Үзбәкстан, Ҡырғыҙстан, Төркмәнстан, Тажикстан, Төркиә, Болгария, Венгрия, Германияның алдынғы социологтары, сәйәсмәндәре, философтары, мәҙәниәт белгестәре йыйылған. Уның эшендә төрки телле илдәрҙең Социологтар союзы һәм Халыҡ-ара социологтар ассоциацияһы вәкилдәре ҡатнаша.
4 октябрҙә конгрестың пленар ултырышы үтә. Иртәгә, 5 октябрҙә, сарала ҡатнашыусылар дүрт секция эшендә ҡатнашасаҡ.
Төрки телле илдәр социологтары конгресы 2005 йылдан башлап үткәрелә. I конгресс – Төркиәлә, II конгресс – Ҡаҙағстанда, III – Ҡырғыҙстанда үткән. Төрки телле илдәрҙең Социологтар ассоциацияһы вице-президенты Хайати Тюфекчиоглу һүҙҙәренсә, дүртенсе конгресты ҡабул итергә теләүселәр күп булған. Беренсенән, Башҡортостандың социологтар мәктәбе сит илдә лә киң билдәле булғанлыҡтан, икенсенән, республика етәкселеге тарафынан конгресты әҙерләүҙә ҙур ярҙам күрһәтелгәнгә күрә, Төрки телле илдәрҙең Социологтар ассоциацияһы Өфөлә туҡталған. Фәнни берләшмә ағзалары фекеренсә, Башҡортостан һәм Рәсәй социологтары тәжрибәһе милләт-ара һәм конфессия-ара мөнәсәбәттәрҙе нығытыуҙа айырыуса мөһим, сөнки Көнбайышта был мәсьәләләр ул тиклем тәрән өйрәнелмәгән.


text:
Фото:
Бөгөн – Халыҡ-ара интеллектуаль милекселек көнө
Фото:
Халыҡ-ара интеллектуаль милекселек көнө бөгөн бөтә донъяла билдәләнә. Уны булдырыу тураһында ҡарар 1999 йылда Бөтә донъя интеллектуаль милекселек ойошмаһының Генераль ассамблеяһы тарафынан ҡабул ителә. Шул ваҡыттан алып был байрам 26 апрелдә донъяның күп илдәрендә билдәләнә. Халыҡ-ара интеллектуаль милекселек көнө кешенең көндәлек тормошонда һәм йәмғиәтте камиллаштырыуҙа инновацияларҙың әһәмиәтен айырып билдәләргә, ғалимдарҙың һәм ижади һөнәр кешеләренең авторлыҡ хоҡуҡтарын яҡлауға йәмәғәтселек иғтибарын йәлеп итергә тейеш.


text:
Башҡортостанда иң юғары уңыш алыусы район билдәле булды
ӨФӨ, 2015 йыл, 4 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Артур Басиров/.
Саҡмағош әлеге мәлдә Башҡортостанда иң юғары уңыш алыусы район тип иҫәпләнә. Республика Ауыл хужалығы министрлығы хәбәр итеүенсә, бында һәр гектарҙан 30,7 центнер уңыш алына.
Республика Ауыл хужалығын консультациялау үҙәге белдереүенсә, 234 мең гектар майҙандағы иген һәм ҡуҙаҡлы культуралар сабылған, 178 мең гектарҙа — һуғылған. Башҡортостан буйынса бөтәһе 362 мең тонна ашлыҡ һуғылған.
Башҡортостан Ауыл хужалығы министрлығы билдәләүенсә, Стәрлетамаҡ районында эштәр юғары темпта бара, унда 14,75 мең гектар майҙанда иген сабылған, 13,32 мең гектарҙа — һуғылған. Стәрлетамаҡтар ашлыҡ һуғып алыу буйынса алдынғылар рәтендә. Улар 34,03 мең тонна иген йыйып алған.


text:
Сыуашстан Президенты Николай Федоров Башҡортостандағы сыуаш диаспораһы вәкилдәре менән осрашты
Сыуашстан Президенты Николай Федоров Башҡортостан Республикаһында сыуаш мәҙәниәтен үҫтереү мәсьәләләре буйынса БР Милли музейында үткән түңәрәк өҫтәлдә ҡатнашты.
«Башинформ» агентлығына Башҡортостан суаштары Канашы (съезд) башҡарма комитетының рәйесе Валерий Сидоровтың хәбәр итеүенсә, был сараны илебеҙ төбәктәрендә мәғлүмәт технологияларын үҫтереү мәсьәләләренә арналған Хөкүмәт комиссияһы ултырышы өсөн Николай Федоровтың Өфөгә визиты сиктәрендә үткәреү планлаштырған.
Түңәрәк өҫтәл эшендә БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министры Александр Никерин, БР Президенты Хакимиәте һәм БР Мәҙәниәт һәм милли сәйәсәт министрлығы вәкилдәре, шулай уҡ сыуаштар компактлы йәшәгән Башҡортостандың ҡала һәм райондарынан делегаттар ҡатнашты.
Валерий Сидоров Сыуашстан Республикаһы башлығын Башҡортостанда йәшәгән сыуаштар тормошо менән таныштырҙы.
— Ғорурланырлыҡ нәмәләр күп, сөнки беҙҙең хәлыҡ республиканың социаль-иҡтисади һәм мәҙәни үҫешенә лайыҡлы өлөш индерә, — тине ул.
Беренсе сыуаш ауылдары хәҙерге Башҡортостан биләмәһендә 300 йыл элек барлыҡҡа килгән. Шунан алып сыуаштар бында башҡа халыҡтар менән иңгә-иң терәп йәшәү менән бергә, үҙенең мәҙәниәтен һаҡлай һәм үҫтерә.
Валерий Сидоров билдәләүенсә, Башҡортостан сыуаштары менән ярайһы ҙур уңыштар милли мәғариф өлкәһендә өлгәшелгән. Миҫал өсөн, сыуаш телен бөгөн республиканың 124 мәктәбендә туғыҙ меңдән ашыу бала өйрәнә.
Сыуашстан башлығы фекеренсә, Башҡортостан сыуаштарында туған телде һаҡлауға ҙур иғтибар биреү арҡаһында, 1989 һәм 2002 йылдарҙағы ике һуңғы халыҡ иҫәбен алыуҙарҙан күренеүенсә, илебеҙҙең башҡа төбәктәренән айырмалы, Башҡортостанда сыуаштар һаны бик аҙға ғына кәмегән. Әгәр дөйөм Рәсәй буйынса сыуаштар 7,7 процентҡа кәмеһә, беҙҙә был һан бер процентҡа түбән төшкән. Был күрһәткес Сыуашстан менән сағыштырғанда ла отошлораҡ күренә, сөнки унда был милләт ике процентҡа аҙайған. Беҙҙең республика өсөн тағы ла бер ыңғай күрһәткес – башҡа төбәктәрҙәге милли-мәҙәни сыуаш үҙәктәре етәкселәренең күбеһе Башҡортостандан сыҡҡан.
Сыуашстан Президенты республикала алып барылған милли сәйәсәтте юғары баһаланы һәм Башҡортостандағы сыуаш йәмәғәт ойошмаларының башҡа төбәктәрҙәге оҡшаш үҙәктәр менән төбәк-ара бәйләнеште үҫтереүҙәге уңыштарын билдәләне.
Валерий Сидоров әйтеүенсә, быйыл Башҡортостан сыуаштарының бихисап мәҙәни һәм ижтимағи саралары планлаштырылған.
— Күптән түгел Өфө районының Булгаков ауылында ҙур фольклор фестивале үтте, — тине ул. – Ә быйылғы йылдың мартында форум ойоштороп, республикалағы өс сыуаш ойошмаһы – Башҡортостан сыуаштары канашы, БР Сыуаш мәҙәниәте йәмғиәте, Башҡортостан сыуаш йәштәре ойошмаһы йәштәр хәрәкәтенең эшмәкәрлеге менән таныштырмаҡсыбыҙ. Форумға республиканың бар милли-мәҙәни үҙәктәре етәкселәре саҡырыласаҡ.
Ағымдағы йылда, Валерий Сидоров әйтеүенсә, сығышы менән Башҡортостандың Бәләбәй районынан булған билдәле яҙыусы Константин Ивановтың тыуыуына 120 йыл тулыуы билдәләнәсәк.
— Беҙҙең бөйөк яҙыусыбыҙ тыуған ерҙәр — «сыуаш Мәккәһе» ул, — ти Валерий Сидоров. – Константин Иванов әҙәбиәттә ҙур уңыштарға өлгәшкән. Һәм уның даны бер сыуаш милли әҙәбиәте менән генә сикләнмәй. Уның әҫәрҙәре донъяның унлаған теленә тәржемә ителгән.
Түңәрәк өҫтәлдә ҡатнашыусыларға Николай Федоровтың хәбәр итеүенсә, яҙыусының тыуыуына 120 йыл тулыуҙы билдәләргә Башҡортостанға юлланасаҡ делегацияны ул үҙе етәкләргә ниәтләнә.
Кисен Сыуашстан Республикаһы башлығы илебеҙҙең башҡа төбәктәре етәкселәре менән бергә Конгресс-холда төбәктәрҙә IT үҫеше мәсьәләләренә арналған РФ Хөкүмәте комиссияһы ултырышында ҡатнашты. Николай Федоров коллегаларына Сыуашстанда был өлкәлә тупланған тәжрибә хаҡында һөйләне.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Мине отчеттар түгел, тәғәйен эш ҡыҙыҡһындыра»
Муниципаль бюджеттарҙың республика ҡаҙнаһына бәйлелеген кәметеү, инвесторҙар эҙләү, административ ҡаршылыҡтарҙы бөтөрөү — муниципаль район һәм ҡала округтары етәкселәре менән осрашыу барышында Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов бына ошоларҙы хакимиәт башлыҡтары өсөн өҫтөнлөклө эш йүнәлештәре тип атаны.
— Башҡортостанда муниципаль звеноны үҙгәртеп ҡороу тамамланды, коллектив формалаштырылды, ошо составта республика именлеге хаҡына эшләйәсәгебеҙгә ышанам, — тине Рөстәм Хәмитов.
Республика Президенты һүҙҙәренә ҡарағанда, муниципаль район һәм ҡала округтары башлыҡтарына инвесторҙар йәлеп итеүҙә һәм юғарыла тороусы бюджеттарҙан, шулай уҡ бюджеттан тыш фондтарҙан аҡса алыуҙа ныҡышмалылыҡ күрһәтергә кәрәк.
— Район башлыҡтарының заявкалар менән Рәсәй Ауыл хужалығы, Сәнәғәт министрлыҡтарына һәм башҡа федераль министрлыҡтарға туранан-тура мөрәжәғат итеп, маҡсатлы программалар буйынса ресурстар алған осраҡтар бар. Һәм был хуплана ғына. Муниципаль берәмектәрҙе үҫтереү өсөн ресурстар йәлеп итеүгә бер ниндәй ҙә тыйыуҙар һәм сикләүҙәр юҡ, — тине Рөстәм Хәмитов.
Республика башлығы, шулай уҡ, барлыҡ муниципаль берәмектәрҙең үз биләмәһендә тупланған керемдәргә дәғүә итеү хоҡуғы булыуын билдәләп үтте. “Ҡыйынһынырға кәрәкмәй, тәҡдимдәр индереп, заявкалар биреп, үҙеңдекен талап итергә кәрәк. Һеҙ граждандарҙың именлеге өсөн яуап бирәһегеҙ”, — тине Рөстәм Хәмитов, ҡала һәм район башлыҡтарына мөрәжәғәт итеп.
Йыл аҙағына тиклем муниципалитеттарҙы үҫтереү стратегияһын әҙерләү тамамланырға тейеш. Был программаларҙың SWOT-анализы булған бер өлөшө, инвестиция проекттары исемлеге, хәүеф осраҡтарын анализлау Башҡортостан Президентына тәҡдим ителгән дә инде.
— Мине отчеттар түгел, кешеләрҙең көнкүрешен яҡшыртыуға йүнәлтелгән тәғәйен эш ҡыҙыҡһындыра. Хөкүмәт һәм муниципалитеттар өсөн өҫтөнлөклө йүнәлештәр — кешеләрҙе эш, хеҙмәт хаҡы, торлаҡ менән тәьмин итеү, — тине Рөстәм Хәмитов.


text:
Мәшғүллек хеҙмәтендә һигеҙ мең өфөлө иҫәптә тора Фото: Олег Яровиков
Мәшғүллек хеҙмәтендә һигеҙ мең өфөлө иҫәптә тора
Мәшғүллек хеҙмәтендә һигеҙ мең өфөлө иҫәптә тора Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 25 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Бөгөн Өфөләге мәшғүллек хеҙмәтендә һигеҙ мең кеше иҫәптә тора. Шуларҙың ете меңе — эшһеҙ.
Әлеге ваҡытта республиканың баш ҡалаһында 562 мең иҡтисади яҡтан әүҙем халыҡ йәшәй.
Өфөләге Халыҡ мәшғүллеге үҙәгендә хәбәр итеүҙәренсә, ҡаланың вакансиялар банкында 7,8 мең буш эш урыны хаҡында мәғлүмәт бар.
Хеҙмәт баҙарындағы көсөргәнешлек коэффициенты 1,03 тәшкил итә. Рәсми теркәлгән эшһеҙлек кимәле 1,26 процентҡа тиң, тип аңлатма бирҙеләр баш ҡаланың мәшғүллек хеҙмәтендә.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Социаль өлкәлә финанслауҙы оптималләштереү юлын эҙләйәсәкбеҙ»
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов социаль өлкәләге сығымдарҙы оптималләштереү буйынса эштәрҙе дауам итеү кәрәклеге хаҡында әйтте. Был хаҡта ул Рәсәй мәғариф һәм фән министры Андрей Фурсенконың Өфөгә эш визиты барышында Башҡортостандың педагогик активы менән осрашыуҙа белдерҙе.
— Бөгөн республика бюджетының 30 процентын беҙ — мәғарифҡа, 25 процентын — һаулыҡ һаҡлауға, 20 процентын социаль яҡлауға тотонабыҙ. Йәмғеһе социаль өлкәне хеҙмәтләндереүгә республика ҡаҙнаһының 80 проценты китә, — тип билдәләне Рөстәм Хәмитов. — Был средстволарҙы оптималләштереү варианттарын эҙләргә кәрәк. Был өлкәгә сығымдарҙы туҡтауһыҙ арттыра алмайбыҙ, ләкин ҡыҫмаясаҡбыҙ ҙа.
— Оптималләштереү буйынса эштәрҙе дауам итәсәкбеҙ, — тине республика Президенты.


text:
чәршәмбе, 18 гыйнвар 2017, Казан вакыты 15:18
Башҡортостан делегацияһы Парижға юлланды. ЮНЕСКо-ның Париждағы штаб-фатирында был көндәрҙә Башҡортсстан көндәре үтә.
Уны уҙғарыу тураһында күптән ҡарар ителгәйне. Францияға барып башҡорттар урыҫ дәүләтселеге менән 450 йыл дуҫ йәшәүҙәрен күрһәтә. Сара тап ошо юбилейға арнап ойошторолған. Француздарҙы республика менән таныштырғанда күп һанлы күргәҙмәләр эшләй, башҡорт халҡының милли ҡомартҡыһы «Урал батыр» эпосының исем туйы үтәсәк. Тик бына инглиз теленә тәржемә ителгән әҫәрҙең тиражы йөҙ дана ғына әҙерләнгән. Шулай уҡ милли ерлек, телде һаҡлауға арнап башҡорт ғалимдары докладтар ҙа уҡыясаҡ.


text:
Бразилия, Һиндостан, Ҡытай һәм Ҡаҙағстан журналистары Башҡортостан буйынса матбуғат турына сығасаҡ
Сит ил журналистары – ШОС һәм БРИКС илдәре – Бразилия, Һиндостан, Ҡытай, Ҡаҙағстан һәм Италия сит ил киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре өсөн матбуғат туры Башҡортостанда 24-28 июндә үтәсәк.
Программала – Өфө буйынса күҙәтеү экскурсияһы, музейҙарҙа булыу, сәнәғәт предприятиелары менән танышыу. Башҡортостан райондарына сығыу планлаштырыла. Ҡунаҡтарға Уҫманғәле мәсетен һәм Ар ташын күрһәтәсәктәр, БР Әбйәлил районы буйынса экскурсия ойоштороласаҡ, улар Яҡтыкүл, Сабаҡлы, Ҡарабалыҡлы күлдәрен фотоға төшөрәсәк. Журналистар Темәс мәҙәни үҙәктә ҡымыҙ етештереү һәм кейеҙ баҫыу менән танышасаҡ, милли башҡорт ашамлыҡтарынан ауыҙ итә аласаҡ. Шулай уҡ улар Шүлгәнташ мәмерйәһенә һәм ҡурсаулығына сәйәхәт ҡыласаҡ. Матбуғат туры һуңында ҡатнашыусылар республика етәксеһе Рөстәм Хәмитов менән осрашасаҡ.


text:
Рөстәм Хәмитов Азат Ҡарасуринда Паралимпияла «алтыны» менән ҡотланы Фото: ИТАР-ТАСС
Рөстәм Хәмитов Азат Ҡарасуринда Паралимпияла «алтыны» менән ҡотланы
Рөстәм Хәмитов Азат Ҡарасуринда Паралимпияла «алтыны» менән ҡотланы Фото: ИТАР-ТАСС
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов телефондан һөйләшеп, Сочиҙа XI ҡышҡы Паралимпияла Рәсәй йыйылмаһы составында Башҡортостандан сығыш яһаусы, биатлонсы Азат Ҡарасуринды иҫ киткес еңеүе менән ҡотланы һәм Башҡортостан атлеттары яулаған тәүге алтын миҙал өсөн рәхмәт әйтте.
— Артабан да спорт ҡаҙаныштары һәм Паралимпия старттарында уңыштар теләйем, – тине Рөстәм Хәмитов.
— Бөтә республикаға ҙур рәхмәт! Мин артабан да ҡуйылған маҡсаттарға ирешәсәкмен, – тип вәғәҙәләне, 12,5 километрға биатлон ярышында «баҫып» категорияһында еңеү яулаусы, шуның менән Рәсәй Паралимпия уйындарында унынсы алтын килтереүсе, Азат Ҡарасурин.
Алдан Азат Ҡарасурин Паралимпияла 7,5 километрға биатлон спринтында «бронза» яуланы. Башҡортостандан Рәсәйҙең башҡа атлеттары Ирек Зарипов һәм Александр Давидович классик стилдә 15 километрға ярышта көмөш һәм бронза яуланылар.
Төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, республикаға ҡайтыу менән, Паралимпия уйындарында ҡатнашыусы һәм призлы урындар яулаусы, Башҡортостан атлеттарын аҡсалата бүләктәр көтә.


text:
Баш ҡалала «Өфө — балалар һәм ғаиләләр ҡалаһы» тип аталған байрам ойошторола Фото: Олег Яровиков
Баш ҡалала «Өфө — балалар һәм ғаиләләр ҡалаһы» тип аталған байрам ойошторола
Баш ҡалала «Өфө — балалар һәм ғаиләләр ҡалаһы» тип аталған байрам ойошторола Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 30 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
1 июндә Өфөләге Салауат Юлаев майҙанында Халыҡ-ара балаларҙы яҡлау көнөнә арналған «Өфө — балалар, ғаиләләр ҡалаһы» тип аталған байрам уҙғарыла. Сараны ойоштороусы — баш ҡала хакимиәте.
Ҡала, район хакимиәттәренең, юғары уҡыу йорттарының һәм коммерцияға ҡарамаған ойошмаларҙың структур подразделениелары тематик майҙансыҡтар ойоштора. Балаларҙы уйындар, конкурстар, оҫталыҡ дәрестәре, яратҡан әкиәт геройҙары менән фотозоналар, спорт ярыштары, эстафеталар, аниматорҙар һәм клоундар көтә. Ата-әсәләр тәрбиә биреү мәсьәләләре буйынса психологтар һәм социаль педагогтар менән кәңәшләшә ала.
Концерт программаһында «Тамыр» телеканалының балалар ижади коллективтары, «Баш ҡала йондоҙҙары» балалар ижады конкурсы еңеүселәре, Өфө һәм республика коррекция мәктәптәре коллективтары сығыш яһай.
Шулай уҡ майҙанда сауҙа нөктәләре, «Оҫталар ҡалаһы» биҙәү-ҡулланма ижады күргәҙмәһе эшләй.
Байрам иртәнге сәғәт 11-ҙә башлана.


text:
Айҙар Ғәлимов хәйриә концерты бирә
Йыйылған аҡса Иглин районы Урман ҡасабаһында хәрбиҙәр ғәйебе менән сыҡҡан шартлау һәм янғында йортһоҙ ҡалғандарға ярҙам иҫәбенә күсереләсәк.
Мәғлүм булыуынса, Айҙар Ғәлимов хәҙер йырсы ғына түгел, ул Дәүләт Йыйылышы-Ҡоролтай депутаты ла һәм парламента урынын ул тап Иглин районы буйынса алды. Шуға күрә Айҙар Ғәлимов концерттан килгән аҡсаһын йырсы Урман ауылында мәҙәниәт йорто һалыу өсөн тәғәйенләй.
Өфөнөң Нефтселәр мәҙәниәт һарайы 963 тамашасыға иҫәпләнгән. Билеттар тулыһынса һатылған. Билеттар 100 һәм 300 һум тора. Айҙар әфәнде концерттан 500 мең һум йыя. Бынан тыш концерт барған бинала хәйриә ярҙамы күрһәтергә теләүселәргә аҡса төшөрөү өсөн урналар ҙа ҡуйылған.
Мәғлүм булыуынса, Айҙар Ғәлимов хәҙер йырсы ғына түгел, ул Дәүләт Йыйылышы-Ҡоролтай депутаты ла һәм парламента урынын ул тап Иглин районы буйынса алды. Шуға күрә Айҙар Ғәлимов концерттан килгән аҡсаһын йырсы Урман ауылында мәҙәниәт йорто һалыу өсөн тәғәйенләй.
Өфөнөң Нефтселәр мәҙәниәт һарайы 963 тамашасыға иҫәпләнгән. Билеттар тулыһынса һатылған. Билеттар 100 һәм 300 һум тора. Айҙар әфәнде концерттан 500 мең һум йыя. Бынан тыш концерт барған бинала хәйриә ярҙамы күрһәтергә теләүселәргә аҡса төшөрөү өсөн урналар ҙа ҡуйылған.


text:
Өфөлә мең кешегә 340 автомобиль тура килә
Өфөнөң генераль планына ярашлы, ҡала хакимиәте транспорт селтәрен үҫтереү программаһын эшләне. Башҡортостан баш ҡалаһының географик үҙенсәлектәрен иҫәпкә алып, юлдарҙы меридиональ-киңлек юҫығында урынлаштырыу нигеҙ итеп алынды. 2020 йылда мең кешегә автомобилдәр һаны 300 берәмек тәшкил итәсәк тип көтөлгәйне, әммә бөгөн үк был күрһәткес 340 берәмеккә тигеҙ, был планға етди төҙәтмәләр индерергә мәжбүр итә лә.
Өфө хакимиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, программа сиктәрендә транспорт магистралдәре төҙөү ҡаралған, уларҙы сафҡа индереү автотранспорттың транзит хәрәкәтен тәьмин итеү генә түгел, ҡалала булған автотрассаны бушатырға ярҙам итәсәк. Һөҙөмтәлә автотрассаның үткәреү һәләтлелеге артасаҡ һәм ҡалала экологик хәл яҡшырасаҡ.


text:
Йәкшәмбе «Салауат Юлаев» миҙгел яба
ӨФӨ, 2016 йыл, 8 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Дмитрий Слезин/.
Йәкшәмбе, 10 апрелдә, «Салауат Юлаев» миҙгел яба. «Өфө-Арена»ла хоккей байрамы ойошторола. Программала өҫтәл хоккейы, киберхоккей, фотозона, барбершоп, «Салауат Юлаев» командаһының автограф-сессияһы һәм «Ағиҙел» ҡатын-ҡыҙҙар клубы составынан донъя чемпионатының бронза призерҙарын ҡотлау тантанаһы ҡаралған.
Өфө клубының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, ике маскоттың — Салауат менән Юлайҙың бер-береһенә ҡаршы тороуы байрамдың төп ваҡиғаларының береһе буласаҡ. Өфө һыуһарҙары, үҙҙәренең байрағы аҫтына «Салауат Юлаев», «Ағиҙел» уйынсыларын һәм тренерҙарын, көйәрмәндәрҙе, хоккей ветерандарын саҡырып, кем көслөрәк икәнлеген асыҡлаясаҡ.
Командаларҙы мауыҡтырғыс конкурстар, һуңынан бер-береһе менән хоккей уйыны көтә.
Хоккей байрамы көндөҙгө сәғәт 1-ҙә башлана.


text:
Ил профсоюздарының көрсөккә ҡаршы сәйәсәте хупланды
Республика Профсоюздар федерацияһы рәйесе Әмирхан Сәмерханов етәкселегендәге Башҡортостан делегацияһы Мәскәүҙә Рәсәй Бойондороҡһоҙ профсоюздар федерацияһының (РБПФ) Генераль советы ултырышында ҡатнашты. Унда ил профсоюздарының былтырғы эш һөҙөмтәләре ҡаралды, шулай уҡ социаль партнерлыҡты үҫтереү һәм хеҙмәтсәндәр өсөн иҡтисади көрсөк эҙемтәләрен йомшартыу буйынса төп бурыстар билдәләнде.
БР Профсоюздар федерацияһының матбуғат үҙәгенән хәбәр итеүҙәренсә, дөйөм алғанда, Генсовет ил профсоюздарының көрсөккә ҡаршы сәйәсәтен хупланы. Улар үткәргән саралар Рәсәйҙәге дөйөм иҡтисади хәлдә ыңғай сағылды.
Шул уҡ ваҡытта көрсөктөң күп эҙемтәләре бөтөрөлмәгән әле. РБПФ Генсоветы рәйесе Михаил Шмаков билдәләүенсә, илдә иҡтисадты тергеҙеү тенденцияһы тотороҡло түгел, хеҙмәт баҙарында ла хәл ҡатмарлы булып ҡала. Бөгөн мәшғүллек хеҙмәттәрендә 2,6 миллион кеше эшһеҙ булараҡ иҫәптә тора, ә ҡайһы бер төбәктәрҙә эшһеҙлек торғонлоҡ характеры алды. Ватан предприятиелары продукцияһына эске талапты киңәйтеү менән бәйле хәл ителмәгән проблемалар ҙа байтаҡ. Тариф сәйәсәте лә, айырыуса торлаҡ-коммуналь өлкәлә, халыҡтың аҡсалата табыштары динамикаһына тап килмәй.
Генсовет быйыл профсоюздар тормошҡа ашырырға тейешле социаль-иҡтисади һәм ойоштороу саралары комплексын тәҡдим итте. Улар иҫәбендә — минималь эш хаҡы күләмен минималь ҡулланыу бюджеты кимәлендә билдәләүгә күсеү, бюджет хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡын индексациялау, эшһеҙлек буйынса пособиеларҙы түләү осорон һәм күләмен арттырыу, эште юғалтыуҙан мәжбүри страховкалау индереү.
Рәсәй һаулыҡ һаҡлау һәм социаль үҫеш министры урынбаҫары Александр Сафонов илдә социаль партнерлыҡты үҫтереү зарурлығын билдәләне. Дөйөм Рәсәй профсоюз ойошмалары, эш биреүселәр һәм РФ Хөкүмәте араһында Генераль килешеүҙең ғәмәлдә булыу ваҡыты 2010 йылда тамамланыу сәбәпле, Генсовет социаль партнерлыҡтағы өҫтөнлөктәрҙе иҫәпкә алып төҙөлгән яңы килешеү концепцияһын хупланы. Был концепцияға ярашлы, көрсөктән һуңғы осорға Рәсәй халыҡтың тормош сифатын яҡшыртыуҙы, иҡтисад структураһын үҙгәртеүҙе һәм сеймал ресурстарын файҙаланыу принцибынан инновацион технологияларҙы индереүгә күсеүҙе күҙ уңында тотҡан яңы иҡтисади модель менән инергә тейеш.


text:
Фото:
VII башҡорт балы күргәҙмәһендә 277 умартасы ҡатнашты
Фото:
VII «Баллы Башҡортостан» махсус күргәҙмә-йәрминкәһенә йомғаҡ яһалды. Унда республиканың 43 районынан 277 умартасы ҡатнашты.
Йәрминкәлә 60 тонна тәбиғи бал күргәҙмәгә ҡуйылды һәм һатылды.
«Умартасылыҡ продукцияһының юғары сифаты һәм уның киң ассортименты өсөн» номинацияһында Белорет районынан Сергей Тихонов еңеүсе тип табылды.
«Шәхси сауҙа нөктәһен яҡшы биҙәгәне һәм продукцияны матур тәҡдим иткәне өсөн» номинацияһында Учалы районынан А.Хәзетдинова иң яҡшыһы исемен алды.
«Баллы Башҡортостан» йәрминкәһендә ҡатнашыусы районды иң яҡшы тәҡдим иткәне өсөн» номинацияһында беренсе урынды Нуриман районы яуланы. Уға диплом һәм почетлы кубок тапшырылды.
Конкурс шарттары буйынса, кубок күсеп йөрөй һәм киләһе йыл уның менән сираттағы район-еңеүсе бүләкләнәсәк.


text:
Мәләүез районы башҡорттары ҡоролтайы киләсәккә үҙ эшмәкәрлегенең өҫтөнлөклө йүнәлештәрен билдәләне
Мәләүез ҡалаһы һәм районы башҡорттары ҡоролтайының отчет-һайлау йыйылышы ошо көндәрҙә Мәләүездә үтте, тип хәбәр иттеләр район хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән.
Ҡоролтайҙың ағымдағы йылдағы эшмәкәрлеге хаҡында доклад менән Мәләүез районы башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты рәйесе Юнир Аҙнағолов сығыш яһаны. Ул башҡорт халҡының мәҙәниәтен һәм традицияларын һаҡлауҙа, башҡорт телен үҫтереүҙә әлеге йәмәғәт ойошмаһының ролен билдәләне. Ҡала һәм район мәктәптәрендә туған телдәрҙе, шул иҫәптә башҡорт телен уҡытыу тураһында хакимиәттең мәғариф бүлеге начальнигы Лилиә Һөйәрғолова һөйләне.
Йыйылышта ҡатнашыусылар Мәләүез районы башҡорттары ҡоролтайы эшмәкәрлегенең өҫтөнлөклө йүнәлештәрен билдәләне. Улар иҫәбендә — матди һәм рухи тормоштоң бөтә өлкәләрендә башҡорттарҙың әүҙем ҡатнашыуы, Ҡоролтайҙың яңы уставын өйрәнеүҙе ойоштороу, йәмәғәт ойошмаһы эшендә башҡорт йәштәренең ҡатнашыуы.
Ойошма активистары Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы һәм Мәләүез районы башҡорттары ҡоролтайы башҡарма комитеттарының почет грамоталары менән наградланды.


text:
Башҡортостан Силәбе өлкәһе менән социаль һәм иҡтисади өлкәләрҙә хеҙмәттәшлеген нығыта
Силәбе өлкәһенең Үрге Урал ҡалаһында тәүгә Башҡортостан Республикаһының Учалы районы делегацияһы менән осрашыу үткәрелде. Сарала БР Учалы районы менән Силәбе өлкәһенең Үрге Урал районы араһында хеҙмәттәшлек итеү тураһында килешеү төҙөлдө.
Осрашыу Башҡортостандың Силәбе өлкәһендәге вәкиле Амур Хәбибуллин ярҙамы менән ойошторолдо. Уның һүҙҙәренсә, килешеүгә ҡул ҡуйыу сауҙа-иҡтисади, мәҙәни, социаль өлкәләрҙә ике райондың үҙ-ара килешеп эш итеүен яңы кимәлгә күтәрәсәк.
— Беҙҙе күп нәмә берләштерә, — тине Учалы районы хакимиәте башлығы Фәрит Дәүләтгәрәев. – Ике районда урынлашҡан сәнәғәт предприятиелары, шулай уҡ мәҙәниәт, спорт, һаулыҡ һаҡлау өлкәләрендә булған уртаҡ мәсьәләләр беҙҙе берләштергән йүнәлештәр булып тора. Үҙ-ара хеҙмәттәшлек итеү күп мөмкинлектәр аса.
Башҡортостан вәкилдәре докладтар тыңланы, шулай уҡ ҡаланың тарихи объекттарында булды, уның тарихи үткәне менән танышты.
Үрге Урал вәкилдәре бындай осрашыуҙарҙың ике яҡ өсөн дә үтә мөһим булыуын билдәләне һәм Башҡортостанға яуап визит менән килергә һүҙ бирҙе, тип хәбәр итте Башҡортостан Республикаһының Силәбе өлкәһендәге Даими вәкиллеге матбуғат секретары Михаил Хәбиров.


text:
Фото:
Башҡортостан Хөкүмәтендә алданған өлөшсөләр проблемаларына арналған кәңәшмә үтәсәк
Фото:
Бөгөн Башҡортостан Хөкүмәтендә республика Президенты Рөстәм Хәмитов рәйеслегендә торлаҡ төҙөлөшөндә өлөшләтә ҡатнашыусылар проблемаларына арналған кәңәшмә үтәсәк.
Был көнүҙәк мәсьәлә төбәктең яңы етәкселегенең күҙ уңына беренсегә генә эләкмәй. 2 августа уҡ, Хөкүмәттең тәүге кәңәшмәләренең береһендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов был темаға иғтибарҙы көсәйтергә ҡушҡайны. Ул ваҡытта төбәк башлығы профилле министрлыҡтарға һәм проблемалы муниципалитеттарға был ябай булмаған һорауҙы хәл итеүҙең бер нисә вариантын әҙерләү бурысын йөкмәтте.


text:
Ишембай трикотаж фабрикаһы 45 йыллығын билдәләй
Ишембай трикотаж изделиелары фабрикаһы бөгөн үҙенең 45 йыллығын билдәләй. Предприятиеға 1966 йылдың 9 декабрендә нигеҙ һалынған һәм был арала ул иҡтисадтағы ҡатмарлы үҙгәрештәр, финанс көрсөгө, сит илдән ағылған сифатһыҙ тауарҙар өҫтөнлөк иткән осорҙа производство һәм кадрҙар потенциалын һаҡлап алып ҡалған заманса ҙур производствоға әйләнгән.
Башҡортостандың Сәнәғәт һәм инновацион сәйәсәт министрлығы сайтында хәбәр ителеүенсә, әлеге ваҡытта Ишембай трикотаж фабрикаһы етештереү күләмдәре буйынса Рәсәйҙең 92 еңел һәм текстиль сәнәғәт предприятиелары араһында бишенсе урын биләй.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Магазинға ингәс, хаҡтарға мониторинг үткәрәм»
ӨФӨ, 2015 йыл, 20 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов республика Хөкүмәтендә үткән кәңәшмәлә аҙыҡ-түлеккә, шул иҫәптән шәкәргә хаҡтар нигеҙһеҙ арттырыла тип билдәләне.
Башҡортостандың иҡтисади үҫеш министры Александр Васильев төп туҡланыу продукттары хаҡтарына мониторинг үткәреү айырыуса йәшелсә-емештәрҙең ҡиммәтләнеүен күрһәтте тип хәбәр итте. Бер айҙа кәбеҫтәнең килограмы — 18,8, һуған 22,4 процентҡа артҡан. Шулай уҡ балыҡ — 15, шәкәр 7,3 процентҡа ҡыйбатланған. Шәкәргә хаҡтың артыуын министр Рәсәйҙәге шәкәр заводтары ҡорамалдарының сит илдә эшләнеүе һәм кредитҡа һатып алыныуы менән аңлата. Предприятиеларҙың кредиттарҙы элекке хаҡ менән хеҙмәтләндерергә хәленән килмәй.
— Шәкәргә хаҡ нигеҙһеҙ күтәрелгән, тип иҫәпләйем, — республика Башлығы министр менән килешмәүен белдерҙе. — Уңыш һәйбәт, заводтар әллә ҡасан төҙөлгән, ҡорамалдарҙың валюта кредиттарына бер ниндәй ҙә ҡыҫылышы юҡ.
Рөстәм Хәмитов Иҡтисади үҫеш министрлығына хәлдәрҙең торошон теркәргә генә түгел, ә хаҡтарҙың артыуына юл ҡуймау өсөн саралар күрергә кәрәк тип билдәләне.
— Магазинға ингәс, хаҡтарға мониторинг үткәрәм. Ҡайһы бер сауҙа селтәрҙәре үҙҙәренең өҫтөнлөклө шарттары менән артыҡ файҙаланыуҙарын күрәм. Көрсөк мәлендә кешеләр ҡулланыуға яраҡһыҙ продукция һатып, хаҡтарҙы күтәреп кеҫәһен ҡалынайтырға тырыша. Ҡаты контроль булырға тейеш, — тине төбәк етәксеһе.


text:
“Транснефть” акционерҙар компанияһы президенты Н.П. Токарев менән осрашыуФото: Олег Яровиков
“Транснефть” акционерҙар компанияһы президенты Н.П. Токарев менән осрашыу
“Транснефть” акционерҙар компанияһы президенты Н.П. Токарев менән осрашыуФото: Олег Яровиков
Республика йортонда Башҡортостан Республикаһы Президенты М.Ғ. Рәхимов “Транснефть” акционерҙар компанияһы” асыҡ акционерҙар йәмғиәте идараһы рәйесе, компания президенты Н.П. Токарев менән эш осрашыуы үткәрҙе.
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте менән “Транснефть” акционерҙар компанияһы” асыҡ акционерҙар йәмғиәте араһында үҙ-ара хеҙмәттәшлек тураһында Өфөлә ҡул ҡуйылған килешеүҙе тормошҡа ашырыу менән бәйле мәсьәләләр тикшерелде.
М.Ғ. Рәхимов Башҡортостан предприятиелары һәм “Транснефть” компанияһының берлектәге эшмәкәрлеген ыңғай баһаланы. Республика Президенты шулай уҡ ҙур потенциал булыуын һәм артабанғы эшлекле бәйләнештәрҙе киңәйтеү мөмкинлеген билдәләне. Осрашыуҙа республика территорияһында ҡайһы бер социаль программаларҙы тормошҡа ашырыуҙа “Транснефть” компанияһының ҡатнашыуы мәсьәләләре ҡаралды.
“Транснефть” башлығы Н.П. Токарев фекеренсә, Башҡортостан менән “Транснефть” акционерҙар компанияһының үҙ-ара файҙалы бик күп проекттары бар. Ул, ошо проекттарҙың барыһы ла уңышлы тормошҡа ашырылыр, тигән ышаныс белдерҙе.


text:
Йәш эшҡыуарҙар өсөн бушлай оҫталыҡ дәресе ойошторола
Йома, 10 февралдә, БР Йәштәр сәйәсәте һәм спорт министрлығының конференц-залында (Ленин урамы, 10) йәш эшҡыуарҙарҙы уҡытыу буйынса «Һин — эшҡыуар» тип аталған оҫталыҡ дәресе үтәсәк.
Сара йәштәрҙе эшҡыуарлыҡҡа йәлеп итеү маҡсатында «Быуындар көсө» йәш эшҡыуарҙар берләшмәһе (Өфө) ҡатнашлығында БР Йәштәр сәйәсәте һәм спорт министрлығы менән ойошторолған, тип хәбәр итә ведомствоның матбуғат хеҙмәте.
Ҡатнашыуға рәсми теркәлгән бизнесы булған 30 йәшкә тиклемге эшҡыуарҙар ғына саҡырыла.
Тренинг сиктәрендә «Эшҡыуарҙың шәхси һөҙөмтәлелеге», «Эшҡыуарҙың йәшерен ҡоралы булараҡ маркетинг», «Эшҡыуар өсөн файҙалы IT-инструменттар» кеүек темалар ҡараласаҡ.
Уҡыу алдан яҙылыу буйынса бушлай алып барыласаҡ.


text:
Бешкәктә төрки телле илдәрҙең III Медиа форумы асылды
Ҡырғыҙстандың баш ҡалаһы Бешкәктә йома, 8 ноябрҙә, төрки телле илдәрҙең медиа-форумы асылды. Унда Әзербайжан, Ҡаҙағстан, Ҡырғыҙстан, Төркиә, Молдова составындағы Гагаузия Автономиялы Республикаһы, Украина составындағы Ҡырым Автономиялы Республикаһы һәм башҡа илдәрҙән һәм төбәктәрҙән киң мәғлүмәт саралары етәкселәре һәм журналистары ҡатнаша. Рәсәй исеменән төрки телле республикалар – Башҡортостан, Татарстан, Ҡарасәй-Черкес һәм башҡа төбәк журналистары ҡатнаша, шул иҫәптән «Башинформ» мәғлүмәт агентлығының баш мөхәррире урынбаҫары Алик Шакиров, Башҡортостан Республикаһы Мәҙәниәт министрлығының матбуғат сәркәтибе Ләйлә Ишморатова.
Форум Төркиә Республикаһының Баш матбуғат һәм мәғлүмәт идаралығының генераль директоры Морат Ҡараҡай, Әзербайжан Матбуғат советы рәйесе һәм Төрки телле илдәр һәм төбәктәр медиа-платформаһы рәйесе Әфләтүн Амашов, ТӨРКПА генераль сәркәтибе Жандос Асанов, Ҡырғыҙстандың мәҙәниәт, мәғлүмәт һәм туризм министры Солтан Раевтың тәбрикләү сығыштары менән башланды.
Ике көнлөк программала дүрт ултырыш үткәреү планлаштырылған: «Технологик үҙгәрештәр сағылышы булараҡ яңы медиалар»; «Төрки донъяның киләсәк киң мәғлүмәт саралары: Яңы медиа-инструменттар һәм социаль медиалар йоғонтоһо»; «Киң мәғлүмәт саралары этикаһы контексында яңы медиалар»; «Башҡарылған эштәрҙе баһалау һәм форумға йомғаҡ яһау».
Форумда традицион киң мәғлүмәт сараларын яңы медиа-ресурстарға үҙгәртеп ҡороу процестарын тикшереү күҙаллана. Киң мәғлүмәт сараларын формалашыуға яңы технологияларҙың нисек тәьҫир итеүе, «яңы технологиялар» термины нимә аңлатыуы, ни өсөн социаль медиа-стратегиялар шул тиклем мөһим булыуы, йәмғиәттең мәғлүмәт менән ҡуллана алыу хоҡуғы менән контент эшләүгә авторлыҡ хоҡуғын яҡлау араһында нисек баланс һаҡлап ҡалырға мөмкин, дәүләт учреждениеларының матбуғат хеҙмәттәре эшенә яңы медиа йоғонтоһо нисек сағыласаҡ – ошо мәсьәләләр хаҡында һөйләшеү алып барыласаҡ.


text:
Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Октябрьскийҙа булдыФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Октябрьскийҙа булды
Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Октябрьскийҙа булдыФото: Олег Яровиков
25 февралдә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Октябрьский ҡалаһында булды. Республика етәксеһе перинаталь үҙәк төҙөү барышы менән танышты һәм бер нисә спорт объектын тикшерҙе, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Рөстәм Хәмитов, уҡыусылар араһында спорт ориентирлауы буйынса республика беренселеге уҙған, «Спартак» спорт-сәләмәтләндереү комплексын ҡараны. Спорт үҙәгендә теннис корты һәм өс километр оҙонлоҡта саңғы-роллер трассаһы урынлашҡан. Ул 2013 йылда төҙөлгән. Икенсе сират ике ҡатлы корпус, тамашасылар трибунаһы, биатлон өсөн атыу урыны төҙөүҙе күҙаллай. Саңғы-роллер трассаһы стадионында волейбол майҙансығы, урам баскетболы өсөн майҙансыҡ ҡороу, гимнастик снарядтар урынлаштырыу планлаштырыла.
Һуңынан Рөстәм Хәмитов перинаталь үҙәк менән бала табыу йорто төҙөлөшөн тикшерҙе. 80 койкалыҡ медицина учреждениеһы Республика адреслы инвестиция программаһы сиктәрендә 2012 йылдан алып төҙөлө. Стационарҙы проектлауҙа табиптар үҙҙәре ҡатнашҡан. Бина проектын планлаштырыу ҡарары йөклөлөк патологияһы бүлексәһен, ике койкалыҡ әсә һәм баланың бергә ятыу палаталарын, бокслы залды күҙ уңында тота.
Ҡорамалдар менән объекттың хаҡы 800 миллион һум тәшкил итә, уның 331 миллионы үҙләштерелгән. Хәҙер бинала биҙәкләү эштәре бара. Перинаталь үҙәк Октябрьскийҙан тыш, Шаран, Туймазы, Йәрмәкәй, Баҡалы һәм Бишбүләк райондары халҡын да хеҙмәтләндерәсәк.
— Объект әҙерлеге юғары кимәлдә тора, ошо йылдың аҙағына уны файҙаланыуға тапшырырға тырышырға кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов.
Һуңғы йылдарҙа ҡалала ыңғай демографик баланс өлгәшелгән: тыуым үлемде уҙған. Халыҡ артымы Октябрьскийҙа өс йыл дауамында теркәлә.
Спорт һарайында Рөстәм Хәмитов физик мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр өсөн күнекмә залын, йөҙә торған бассейнды ҡараны, шулай уҡ ҙур спорт залында 1994-96 йылдарҙа тыуған үҫмерҙәр араһында билбау көрәше буйынса Башҡортостан чемпионаты ҡатнашыусыларын сәләмләне. Беренселеккә Өфөнән, Ағиҙелдән, Күмертауҙан, Туймазы, Тәтешле, Дүртөйлө, Ҡырмыҫҡалы районындарынан 120 спортсы килгәйне.


text:
Башҡортостанда социаль мохтажлыҡҡа сығымдар ҡыҫҡартылмаясаҡФото: Олег Яровиков
Башҡортостанда социаль мохтажлыҡҡа сығымдар ҡыҫҡартылмаясаҡ
Башҡортостанда социаль мохтажлыҡҡа сығымдар ҡыҫҡартылмаясаҡФото: Олег Яровиков
2013 йылда Башҡортостандың консолидацияланған бюджетының дөйөм сығым күләменән социаль мохтажлыҡҡа сығымдар 73 процент тәшкил итте. Хәтһеҙ ҙур бюджет дефицитина ҡарамаҫтан, социаль мохтажлыҡҡа сығымдар ҡыҫҡартылмаясаҡ, тип белдерҙе Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов шаршамбы республика Хөкүмәте ултырышында.
— Эш хаҡтарын арттырырға кәрәклеген, балалар баҡсалары, мәктәптәр, дауаханалар төҙөү кәрәклеген аңлайбыҙ. Әммә беҙгә, һис шикһеҙ, табыш базаһын үҫтереү өҫтөндә эшләргә һәм табыш һәм сығым араһында дисбалансты бөтөрөргә кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов. — Бөтәбеҙ ҙә ҡаҙнала табыш артһын, беҙҙең сығымдар менән пропорциональ артһын өсөн эшләргә тейешбеҙ. Сөнки бындай тигеҙһеҙлек бюджеттың дефицитина килтереүе ихтимал, уны беҙ хәл итә алмаясаҡбыҙ. Беҙ һәр йыл һайын уны төрлө механизмдар һәм алымдар менән бөтөрәбеҙ. Әммә әгәр артабан да ошондай темптар менән барһаҡ табыш һәм сығым араһында «ҡайсы» үҫәсәк, ә беҙҙә проблемалар килеп тыуасаҡ.
БР Финанстар министрлығы мәғлүмәттәренә ярашлы, республиканың консолидацияланған бюджет табышы 154 миллиард һум күләмендә тәшкил итә, сығым – 171,5 миллиард. Шулай итеп, дефицит 17,5 миллиард һум тәшкил итте.


text:
2014 йыл башына ҡарата торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаждар исемлегендә 38 мең кеше иҫәпләнәФото: Олег Яровиков
2014 йыл башына ҡарата торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаждар исемлегендә 38 мең кеше иҫәпләнә
2014 йыл башына ҡарата торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаждар исемлегендә 38 мең кеше иҫәпләнәФото: Олег Яровиков
2014 йылдың 1 ғинуарына ҡарата Башҡортостанда торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаждар иҫәбе 38 мең кеше тәшкил итә, тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығында үткән, аҡса туплау системаһын ҡулланып, торлаҡ төҙөлөшөн финанслау программаһына арналған, матбуғат конференцияһында Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Рөстәм Мәрҙәнов.
— Торлаҡ шарттарын яҡшыртыуҙа мохтаждарға ярҙам итеү буйынса өҫтәмә саралар кәрәклеге көнүҙәк, — тине Рөстәм Мәрҙәнов. — Башҡортостанда аҡса туплау системаһын ҡулланып, торлаҡ төҙөлөшөн финанслау проекты 2011 йылдан алып әҙерләнде. Белгестәр Германия һәм Чехия һаҡлыҡ кассаларының тәжрибәһен өйрәнде, Ҡаҙағстанда программаның тормошҡа ашырылыуын күҙәтте һәм Краснодар крайынан тәжрибә уртаҡлашты.
Программаның маҡсаты – граждандарға тәүге взнос йыйыуға ярҙам итеү һәм ипотека кредиты буйынса процент ставкаларын кәметеү. Аҡса туплау системаһын ҡулланып, торлаҡ төҙөлөшөн финанслау программаһының операторы – Рәсәй Һаҡлыҡ банкы. Программаның патнерҙары булыуға 12 банк дәғүә итә ала, улар билдәле бер критерийҙарға тап килергә тейеш, улар иҫәбендә ыңғай рейтинг, вкладтарҙы страховкалау системаһында ҡатнашыу һәм бер миллиард һум күләмендә капитал. Әлеге ваҡытта «Абсолютбанк» һәм «Социнвестбанк» программала ҡатнашыуға заявка бирҙе.
Йыйылған аҡсаларҙы фатир алыуға ғына түгел, ә төҙөлә башлаған торлаҡ һәм шәхси торлаҡ төҙөлөшө өсөн ер участкаһын алыуға йүнәлтеп буласаҡ.
Рөстәм Мәрҙәнов бюджет премияһы, вклад һәм кредиттың яҡынса иҫәбен килтерҙе. Дүрт йыл эсендә ай һайын унышар мең һум һалғанда, вклад буйынса процент 1,5 процент тәшкил итәсәк. Вклад срогының аҙағында йыйылғандың дөйөм суммаһы 638 мең һум тәшкил итәсәк, уларҙың 144 меңе бюджет премияһы. Вкладсыға алты йылға 473 мең һум күләмендә кредит алыуға хоҡуҡ биреләсәк. Ипотеканың дөйөм суммаһы, тәүге взносты иҫәпкә алғанда, 1 миллион 112 мең һум тәшкил итәсәк.
Рөстәм Мәрҙәнов әйтеүенсә, аҡсалар менән файҙаланыу банк тарафынан тикшереләсәк, маҡсатлы файҙаланмау осрағында ҡатнашыусы программанан төшөп ҡала, ә өҫтәлгән бюджет премияһының суммаһын дәүләткә ҡайтарырға тейеш була.


text:
2013 йылдан башлап ауыл хужалығы тауарҙары етештереүселәре килемгә һалымдан азат ителә
2013 йылдан башлап ауыл хужалығы тауарҙары етештереүселәре ойошмалар килеменә һалымдан азат ителә. РФ Һалым кодексына тейешле үҙгәрештәрҙе Рәсәй Президенты Владимир Путин индерҙе.
— Рәсәй Федерацияһы Һалым кодексының 284-се статьяһы 1.3 пункты менән тулыландырылды. «Кодекстың 346.2-се статьяһының 2-се пунктында ҡаралған критерийҙарға яуап биргән ауыл хужалығы тауарҙары етештереүселәре һәм Кодекстың 346.2-се статьяһының 2-се пункты һәм 2.1-се пунктының 1-се ярҙамсы пунктында ҡаралған критерийҙарға яуап биргән балыҡсылыҡ хужалығы ойошмалары өсөн улар менән етештерелгән ауыл хужалығы продукцияһын һатыуға, шулай уҡ әлеге һалым түләүселәр менән етештерелгән һәм эшкәртелгән ауыл хужалығы продукцияһын һатыуға бәйле эшмәкәрлек буйынса һалым ставкаһы 0 процент күләмендә билдәләнә», тиелә унда, — тип хәбәр иттеләр Рәсәй Федераль һалым хеҙмәтенең Башҡортостан буйынса идаралығының матбуғат хеҙмәтенән.
Әлеге норма 2013 йылдың 1 ғинуарынан үҙ көсөнә инә.


text:
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе урынбаҫары Леонид Ивлев менән осрашты Фото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе урынбаҫары Леонид Ивлев менән осрашты
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе урынбаҫары Леонид Ивлев менән осрашты Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 18 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
17 декабрҙә Республика йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе урынбаҫары Леонид Ивлев менән осрашты. Осрашыу барышында республикала һайлауҙарҙы ойоштороу мәсьәләләре тикшерелде.
– Быйыл урындағы советтарға депутаттар һайланыҡ, – тине төбәк етәксеһе. – 2016 йылда Рәсәй Дәүләт Думаһына, беҙҙең муниципалитеттарҙа, ҡала округтарында һайлауҙар үтәсәк. Бер һүҙ менән әйткәндә, ошо йүнәлештәр буйынса ҙур эш башҡарырға кәрәк. Һайлауҙарҙы юғары кимәлдә уҙғарыу өсөн һайлау процесын ойоштороу менән шөғөлләнгән профессионалдарҙың эш тәжрибәһе етерлек, тип ышанам. Беҙҙең өсөн иң мөһиме – һайлауҙы ғәҙел үткәреү.
Башҡортостан – илдә өс йыл рәттән ҙур һайлауҙар уҙғарған берҙән-бер төбәк, тип билдәләне Леонид Ивлев.
– Башҡортостан илдә тәүгеләрҙән булып яңы территориаль һайлау комиссияларын булдырҙы. Яңы составтар раҫланған да инде, бер аҙна элек рәйестәр һайланды, – тип билдәләне Рәсәй Үҙәк һайлау комиссияһы рәйесе урынбаҫары. – Парламент партиялары барлыҡ территориаль һайлау комиссияларында ла күрһәтелгән, парламентҡа ҡарамаған партиялар ҙа әүҙем ҡатнаша. Әлбиттә, быларҙың барыһы ла һайлауҙарҙы ғәҙел, лайыҡлы үткәреүгә булышлыҡ итәсәк.


text:
Республиканың төп иҡтисадсылары Мәскәүҙә конференцияла булды
Башҡортостан Республикаһы Иҡтисади үҫеш министрлығы вәкилдәре Мәскәүҙә «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү» Халыҡ-ара конференцияһында ҡатнашты.
Конференция Бөтөн донъя банкы, «Стратегик эшкәртмәләр үҙәге» фонды, Рәсәй халыҡ хужалығы академияһы һәм РФ Президенты ҡарамағындағы Дәүләт Советы ҡатнашлығында РФ Иҡтисади үҫеш министрлығы етәкселегендә ойошторолдо.
Ведомствола хәбәр итеүҙәренсә, Башҡортостан Республикаһы Иҡтисади үҫеш министрлығынан конференция эшендә иҡтисади үҫеш министры урынбаҫары Евгений Маврин менән эшҡыуарлыҡты һәм конкуренцияны үҫтереү бүлеге начальнигы Гөлнара Юлсурина ҡатнашты.
Конференцияла ике секция эшләне: «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү» һәм «Көйләү йоғонтоһон баһалау: бизнес-берләшмәнең һәм дәүләттең үҙ-ара хеҙмәттәшлеге». Шулай уҡ «Рәсәйҙә көйләү йоғонтоһон баһалауҙы индереү буйынса артабанғы аҙымдар» темаһына урындағы һәм халыҡ-ара эксперттар ҡатнашлығында түңәрәк өҫтәл ойошторолдо.


text:
Баш ҡалала IV иң яҡшы муниципаль тәжрибәләр форумы асылдыФото: Ксения Калинина
Баш ҡалала IV иң яҡшы муниципаль тәжрибәләр форумы асылды
Баш ҡалала IV иң яҡшы муниципаль тәжрибәләр форумы асылдыФото: Ксения Калинина
ӨФӨ, 2016 йыл, 17 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Өфөләге Конгресс-холда Рәсәй ҡалалары союзының IV иң яҡшы муниципаль тәжрибәләр форумын асыу тантанаһы булды. Сара Башҡортостан Хөкүмәте ярҙамында уҙа. Форумда 400-ҙән ашыу кеше — Федерация Советы, Рәсәй Дәүләт Думаһы ағзалары, эксперттар, министрлыҡ һәм ведомство вәкилдәре, Рәсәй ҡалалары мэрҙары һәм вәкилдәре, шулай уҡ сит ил коллегалары ҡатнаша.
Ике көн буйына ҡатнашыусылар 12 секция буйынса эшләй. Төп тема — Рәсәй ҡалалары союзының иң яҡшы муниципаль тәжрибәләрен индереү механизмдарын тикшереү. Секцияларҙың береһе халыҡ-ара үҙ-ара килешеп эш итеүгә, туғандаш ҡалалар араһында үҙ-ара мөнәсәбәт булдырыуға һәм Рәсәй ҡалаларының халыҡ-ара позицияларын үҫтереүгә арнала.
Сараның программаһында: «Иң яҡшы муниципаль тәжрибә» еңеүселәрен бүләкләү, килешеүҙәргә ҡул ҡуйыу, пленар ултырыш, оҫталыҡ дәрестәре, секциялар эше. Форумда ҡатнашыусылар өсөн ҡала объекттарына барыу ҡаралған, улар араһында Мостай Кәрим һәйкәле, «Әсә һәм бала» клиникаһы, «Халыҡ хужалығы ҡаҙаныштары күргәҙмәһе», Өфө моторҙар эшләү производство берекмәһе, Башҡортостан электр селтәрҙәре компанияһы, «Фестиваль» һәм «Аҡыллы йорт» торлаҡ комплекстары, «Сәнәғәт үҙәге» индустриаль паркы, шулай уҡ таҙартыу ҡоролмалары, скверҙар һәм парктар, мәғариф учреждениелары бар.
18 июндә IV иң яҡшы муниципаль тәжрибәләр форумына йомғаҡ яһала.
Рәсәй ҡалалары союзы — илдәге күптәнге йәмәғәт ойошмаларының береһе. Ул 1991 йылдың мартында 65 ҡаланың башланғысы буйынса Рәсәйҙә урындағы үҙидара булдырыуға булышлыҡ итеү маҡсатында булдырыла. Бөгөн союз составына илдең 91 муниципаль берәмеге ингән, шуларҙың 69-ы — ил төбәктәре үҙәге.


text:
Фото:
БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы вице-президенты Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының Эшлекле советы составына инде
Фото:
БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы вице-президенты Азат Фазлыев Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы Эшлекле советының Рәсәй Федерацияһынан милли бүлеге рәйесе урынбаҫары итеп тәғәйенләнде, тип хәбәр иттеләр республиканың Сауҙа-сәнәғәт палатаһынан.
Бындай ҡарарҙы Рәсәй Сауҙа-сәнәғәт палатаһы президенты, Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы Эшлекле советының Рәсәй Федерацияһынан милли бүлеге рәйесе Сергей Катырин ҡабул итте.
Азат Фазлыевҡа ШОС Эшлекле советының Рәсәй Федерацияһынан милли бүлегенең Рәсәйҙең сауҙа-сәнәғәт палаталары буйынса ойоштороласаҡ сараларҙы әҙерләү һәм үткәреү буйынса эшмәкәрлеген координациялау бурысы йөкмәтелә. Шулай уҡ Азат Фазлыев 2015 йылда Өфөлә Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының Эшлекле форумын ойоштороуға булышлыҡ итәсәк, ШОС Эшлекле советының Рәсәй Федерацияһынан милли бүлегенең имиджын күтәреү маҡсатында киң мәғлүмәт саралары менән эшләйәсәк.


text:
Мәғариф министры итеп Әлфис Ғаязов тәғәйенләнде
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов үҙенең Указы менән Әлфис Ғаязовты Башҡортостан Республикаһының мәғариф министры итеп тәғәйенләне. Был турала БР Президентының матбуғат хеҙмәте хәбәр итә.
Беҙҙең белешмә: Әлфис Суфиян улы Ғаязов 1956 йылда Асҡын районының Иҫке Ҡаҙансы ауылында тыуған. 1977 йылда Бөрө педагогия институтын тамамлай. Хеҙмәт эшмәкәрлеген 1977 йылда Бөрө педагогия институтының ВЛКСМ комитеты секретары вазифаһында башлай. Совет Армияһы сафында хеҙмәт иткәндән һуң ошо институттың кесе ғилми хеҙмәткәре булып эшләй.
1983–1986 йылдарҙа – Силәбе педагогия институтының педагогика кафедраһы аспиранты.
1986-1987 йылдарҙа – Бөрө педагогия институты педагогика кафедраһының өлкән уҡытыусыһы.
1987 – 1989 йылдарҙа – Бөрө педагогия институтының биология факультеты деканы.
1989 – 1997 йылдарҙа – Бөрө институтының педагогика һәм психология факультеты деканы.
1998 – 2000 йылдарҙа – Башҡорт дәүләт педагогия университетының педагогика кафедраһы мөдире.
2000 йылдан алып әлеге көнгә тиклем – Башҡорт дәүләт педагогия университетының Педагогика институты директоры.


text:
Татар тарихи-мәҙәни үҙәге Бүздәк районында сәскәләр байрамын ойошторҙо
«Килем» татар тарихи-мәҙәни үҙәге активистары Бүздәк районында «Сәскәләр көнөн» ойошторҙо. Сарала урындағы халыҡ, ике мәҙәниәт йортоноң ижади коллективтары һәм мәктәп уҡыусылары ҡатнашты.
Байрамға ҡарата сәскәләр композициялары һәм үҙенсәлекле гөлләмәләр күргәҙмәһе ойошторолдо. Иң яҡшыларының авторҙарына иҫтәлекле бүләктәр тапшырылды.
Байрамда «Хәтирә» татар фольклор коллективы сығыш яһаны, Әлфрид Насыров етәкселегендәге гармунсылар ансамбле боронғо татар йырҙарын башҡарҙы.


text:
Рәсәй-Италия Эш төркөмө ултырышында энергетика мәсьәләләре тикшереләсәк
30 майҙа Өфөлә, Сәнәғәт округтары, бәләкәй һәм урта бизнес буйынса Рәсәй-Италия Эш төркөмөнөң ХХ ултырышы сиктәрендә «Традицион һәм альтернатив энергетика өлкәһендә хеҙмәттәшлек итеү. Энергия һаҡлау технологиялары» темаһына арналған түңәрәк өҫтәл үткәрелә. Унда энергетиканың көнүҙәк проблемалары һәм был өлкәләге инновацион ҡаҙаныштар тикшереләсәк.
Түңәрәк өҫтәлдең модераторҙарының береһе - Башҡортостан Республикаһының Энергия һаҡлау һәм энергетиканың һөҙөмтәлелеген арттырыу үҙәге директоры Владислав Сулимов. Докладтар менән республиканың, Рәсәй төбәктәренең дәүләт власы органдары вәкилдәре, энергия һаҡлаусы продукция етештереү менән шөғөлләнгән сәнәғәт предприятиелары һәм ойошмаларының етәкселәре сығыш яһаясаҡ.
БР Энергия һаҡлау һәм энергетиканың һөҙөмтәлелеген арттырыу үҙәгендә әйтеүҙәренсә, докладсылар араһында Италия делегацияһы вәкилдәре, «Башкирэнерго» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең баш инженеры Владимир Кремер, ӨДАТУ ректоры Морат Ғөзәиров, «Өфө моторҙар эшләү берекмәһе», «Мотор»фәнни-производство предприятиеһы» асыҡ акционерҙар йәмғиәттәре вәкилдәре күрһәтелгән. Йәнә Рәсәй төбәктәренең энергия һаҡлау үҙәктәре альтернатив энергетиканы һәм энергия һаҡлаусы технологияларҙы ҡулланыуға индереү тәжрибәһе менән уртаҡлашасаҡ.


text:
Сентябрҙә Башҡортостан Сочила үтәсәк X Халыҡ-ара инвестиция форумында ҡатнашасаҡ
15-18 сентябрҙә Сочила Х Халыҡ-ара инвестиция форумы үтәсәк. Унда ғәҙәти рәүештә Башҡортостан Республикаһы ла ҡатнашасаҡ. Тейешле бойороҡҡа Президент Рөстәм Хәмитов ҡул ҡуйҙы.
Форумда 2020 йылға тиклем республиканың үҫеше, инвестицион проекттар һәм төбәктең инвестицион сәйәсәте күрһәтелгән Башҡортостандың күргәҙмә экспозицияһы ойоштороласаҡ. Шулай уҡ унда республика предприятиелары ҙур урын аласаҡ: форумда ҡатнашыусыларға улар үҙҙәренең продукцияһын һәм хеҙмәтен күрһәтәсәк, инновацион эшләнмәләр менән таныштырасаҡ.
БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы республика предприятиеларын форумда ҡатнашырға саҡыра.


text:
Республика башлығы Ҡырмыҫҡалы районында булдыФото: Олег Яровиков
Республика башлығы Ҡырмыҫҡалы районында булды
Республика башлығы Ҡырмыҫҡалы районында булдыФото: Олег Яровиков
4 майҙа Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре барышында Ҡырмыҫҡалы районында булды, бер нисә ауыл хужалығы предприятиеһының эше менән танышты, сәсеүҙең барышын тикшерҙе, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Ляхов ауылында Башҡортостан Президенты «Артемида» компаниялар төркөмөнөң былтыр ҡыш «500 ферма» программаһы буйынса төҙөлгән малсылыҡ комплексын ҡараны. Уны агросәнәғәт комплексын үҫтереү милли проекты сиктәрендә 2005 йылда һала башлайҙар, әммә көрсөккә күрә төҙөлөш туҡтап ҡала. 2012 йылда, «500 ферма» республика программаһына инеп, комплексты төҙөүҙө дауам итәләр. Бөгөн һөтсөлөк-тауар фермаһы тәүлегенә 15 тонна һөт етештереү ҡеүәтенә сыҡҡан, бында 1000 баш һауын һыйыр аҫрайҙар. Ике йыл дауамында был күрһәткестәрҙе 1200 башҡа тиклем һәм 20 тоннаға тиклем еткерергә планлаштыралар.
«Артемида» компаниялар төркөмө баҫыуҙарының береһендә (дөйөм сәсеүлек майҙаны 16,5 гектар тәшкил итә), Рөстәм Хәмитов сәсеү һәм тупраҡты эшкәртеү өсөн ҡулланылған техниканы ҡараны. Шулай уҡ Башҡортостан Президенты хужалыҡтың баҫыуҙарында яҡшы шытып сыҡҡан ужым бойҙайына иғтибар итте. Һауа торошо шарттары арҡаһында сәсеү эштәре графигынан яҡынса бер аҙнаға артта ҡалған.
Рөстәм Хәмитов артабан ҡараған «Надежда» ауыл хужалығы предприятиеһы баҫыуҙарында сәсеү эштәре, киреһенсә, графиктан алда бара. Техника әҙер, яғыулыҡ һәм орлоҡтар етерлек. Бер юлы республика башлығы хужалыҡ урынлашҡан Константиновка ауылы социаль объекттарын ҡараны.
Артабан Рөстәм Хәмитов яңы «Башовощснаб» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте йылытма хужалығының эше менән танышты. Февралдән алып майға тиклем бында 145 тонна күләмендә ҡыяр алғандар. Продукция Өфө һәм уның эргә-тирәһендәге кибеттәрҙә «Ҡырмыҫҡалы ҡыярҙары» сауҙа маркаһы аҫтында һатыуға сығарыла. Яһалма яҡтыртыуҙың юҡлығы хужалыҡ үҫеше юлында иң ҙур ҡаршылыҡ булып тора, быға 18 миллион һум капитал һалыу талап ителә. Шул ваҡытта уның уңдырышлылығы бер ярым-ике тапҡырға артыуы ихтимал. Башҡортостан Президенты ауыл хужалығы министры Николай Коваленкоға фермерға ярҙам итеү юлын табырға ҡушты.
Шайморатов ауылында Рөстәм Хәмитов шул үк исемле хужалыҡтың эшмәкәрлеге менән танышты. «Шайморатов» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең төп эшмәкәрлеге – үҫемлекселек менән малсылыҡ. Предприятие ҡайнамаған һөт етештереүҙә һәм тоҡомло йәш мал үрсетеүҙә махсуслаша. Өҫтәмә килем сығанаҡтары – ит, иген, техник культуралар (шәкәр сөгөлдөрө һәм көнбағыш) һатыу. Предприятие 6000 гектарҙан ашыу һөрөнтө ерҙе эшкәртә. 880 баш эре мөгөҙлө малы бар.
«Шайморатов» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәттең офисында Рөстәм Хәмитов Ҡырмыҫҡалы шәкәр заводы проблемалары буйынса пландан тыш кәңәшмә үткәрҙе. Былтыр завод ябылды һәм фермерҙарҙан сеймалды ҡабул итмәй башланы. «Россельхозбанк» — предприятиеның төп акционеры булып тора. Республика Президенты фермерҙарға шәкәр заводын һатып ала, уны яңырта һәм проект ҡеүәтенә сығара алырҙай берләштерелгән кооператив ойошторорға тәҡдим итте.


text:
Республикала эшҡыуарҙар өсөн бушлай консультациялар ойошторола
ӨФӨ, 2016 йыл, 10 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Март айында Өфөнөң Эшҡыуарҙар союзы бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ вәкилдәре өсөн бушлай шәхси консультациялар ойоштора.
Баш ҡала хакимиәте сайтында хәбәр итеүҙәренсә, 15 мартта ер бүлеү, проектлау, экспертиза, төҙөлөшкә рөхсәт алыу, 29-да бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ предприятиелары өсөн ҡулланыусылар хоҡуҡтарын яҡлау тураһында законды ғәмәлдә ҡулланыу мәсьәләләре буйынса консультация алырға мөмкин.
(347) 241-47-44 телефоны йәки souz@ufamail.ru электрон почтаһы буйынса өҫтәмә мәғлүмәт алырға, сараларҙа ҡатнашыу өсөн теркәлергә була.


text:
30 ғинуар
30 ғинуар — григориан стиле буйынса йылдың 30-сы көнө. Йыл аҙағына тиклем 336 көн ҡала (кәбисә йылында 337).
Йөкмәткеһе
Байрамдар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Әзербайжан — Таможня хеҙмәткәре көнө.
- Һиндостан — Бойондороҡһоҙлоҡ өсөн көрәшеүселәр көнө.
- Рәсәй — Ҡыш бабай һәм Ҡарһылыу көнө.
Тарихи ваҡиғалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Был көндө тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Был көндө үлгәндәр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- 1990 — Әхмәтйәнов Зәйнетдин Низаметдин улы, Советтар Союзы Геройы (1944).
- 1993 — Мәзитов Ғәли Әхмәт улы, осоусы, совет-фин (1939—1940) һәм Бөйөк Ватан һуғыштарҙа ҡатнашыусы, Советтар Союзы Геройы (1944).


text:
“Өфө” аэропортының производство күрһәткестәре юғары
“Өфө” халыҡ-ара аэропортында яҡынса йыл йомғаҡтары буйынса (декабрь аҙағына күҙалланған күрһәткестәрҙе иҫәпкә алып) 9300 осош яһалды, был планлаштырылғандан күберәк, әммә 2008 йыл кимәленән 17 процентҡа кәмерәк.
Башҡортостан Республикаһының аэровокзал комплексы аша бер миллион 225 мең пассажир хеҙмәтләндерелде – 2008 йылдағынан 71 мең кешегә аҙыраҡ.
“Өфө” Халыҡ-ара аэропорты” асыҡ акционерҙар йәмғиәтенән хәбәр итеүҙәренсә, производство күрһәткестәре иҡтисади көрсөк эҙемтәһендә кәмене. Әгәр ул тармаҡ буйынса уртаса 25 процентҡа етһә, беҙҙә 20 проценттан ашмай. Эҙмә-эҙлекле маркетинг сәйәсәте предприятиеға йылды зыянһыҙ тамамларға мөмкинлек бирҙе. Хәҙер төп баҫым күрһәтелгән хеҙмәтләндереүҙәрҙең ассортиментын киңәйтеүгә һәм сифатын яҡшыртыуға яһала.


text:
Фото:
Өфөнөң икенсел торлаҡ баҙарында хаҡтар 0,4 процентҡа артты
Фото:
Өфөлә тәҡдим ителгән икенсел торлаҡтың уртаса хаҡы квадрат метрына 44,4 мең һум тәшкил итә. Бер аҙнала ул 0,4 процентҡа артҡан.
Фатирҙарҙың бар сегменты ла ҡыйбатланған: бер һәм ике бүлмәлеләр — 0,4 процентҡа, өс бүлмәлеләр – 0,3 процентҡа, күп бүлмәле фатирҙарға уртаса хаҡ 0,5 процентҡа күтәрелгән.
«Эксперт» күсемһеҙ милек агентлыҡтары селтәре аналитигы Айгөл Степанова мәғлүмәте буйынса, бөгөнгө көндә иң арзан өс бүлмәле фатир ҡалала 800 меңгә тәҡдим ителә. Был 45 квадрат метрлыҡ фатир К.Маркс урамында урынлашҡан. Иң ҡыйбат фатир 20 миллион һум тора. Ул дүрт бүлмәле, дөйөм майҙаны — 230 квадрат метр, М.Кәрим урамында урынлашҡан.
Бүлмәләр сегментындағы иң түбән хаҡ – 500 мең һум: Интернациональ урамы, 12 квадрат метр. Иң ҡиммәт бүлмә — 1100 мең һум: Сочи урамы, 17 квадрат метр.
Һатыуға ҡуйылған иң ҡыйбат коттедж 20 миллион һумға тәҡдим ителә. Ул Аҡманайҙа урынлашҡан, майҙаны — 450 квадрат метр.


text:
17 декабрҙә Өфөлә шыршы баҙарҙары асыла
17 декабрҙән Өфөлә 118 шыршы баҙары эшләй башлаясаҡ. Ошондай йәнә 15 баҙарҙы баш ҡаланың аҙыҡ-түлек магазиндары селтәре ойошторасаҡ.
— Шыршы баҙарҙарының күбеһе Өфөнөң Калинин районында урынлашҡан, был районға 27 сауҙа нөктәһе тура килә. Киров районында йәшел ҡупшыҡайҙар тәҡдим итеүсе 24 баҙар эшләйәсәк. Совет, Октябрь һәм Орджоникидзе райондарына 21, 16 һәм 14 шыршы баҙары тура килә. Ленин һәм Дим райондары халҡы ла шыршыһыҙ ҡалмаясаҡ. Улар өсөн Ленин районында – ун, Дим биҫтәһендә алты баҙар ойошторолған, — тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына Өфө хакимиәтенең Ҡулланыусылар баҙары идаралығы начальнигы Ирина Рублева.
Шыршы баҙарҙары Яңы йылға – 31 декабрҙең кисенә тиклем эшләйәсәк.


text:
Көнбағыш сәсеүлектәре майҙанының 63 проценты йыйып алынған
Әлеге ваҡытта Башҡортостан аграрийҙары 135 мең гектарҙан көнбағыш йыйып алған, ул ошо культураға бүленгән сәсеүлек майҙанының 63 процентын тәшкил итә.
Һәр гектарҙан уртаса уңыш 12,4 центнер тәшкил итә, һәм бөтәһе 168 мең тонна көнбағыш орлоғо һуғып алынған. Был майлы культуранан бөгөн иң юғары уңышты – гектарынан 19 центнерҙан ашыу – Ҡырмыҫҡалы, Мәләүез һәм Стәрлетамаҡ райондарында алалар.
Иң күп уңышты Стәрлетамаҡ районы (22,8 мең тонна), Мәләүез (18,7 мең тонна) һәм Көйөргәҙе районы (13 мең тонна) игенселәре йыйып алған.
Архангел, Дыуан һәм Яңауыл район хужалыҡтары эштәрҙе тулыһынса тамамлаған, тип хәбәр иттеләр Башҡортостан Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән.


text:
Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы
Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ойошмаһы (ингл. World Health Organization, WHO, урыҫ. Всемирная организация здравоохранения, ВОЗ) — БМОның һаулыҡ һаҡлау өлкәһендә махсуслашҡан халыҡ-ара ойошмаһы. Бөгөнгө көндә ойошма 194 ил-ағзанан тора[1]. Төп маҡсаты - бөтә халыҡтарҙың һаулығын иң юғары кимәлгә еткереү[2].
Ойошма органдары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ойошма эштәре түбәндәге органдар менән башҡарыла[3]:
- Бөтә донъя һаулыҡ һаҡлау ассамблеяһы;
- Башҡарма комитет;
- Секретариат.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов: «Беҙ яңы форматта эшләй алмағандар менән хушлашабыҙ»
Фото:
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов яңы форматта эшләргә әҙер булмаған чиновниктарҙан арынырға ниәтләй. Был турала ул матбуғат кофенецияһында белдерҙе.
— Мин барыһын да емереп, нулдән башлаусыларҙан түгел, — тине Рөстәм Хәмитов. – Мин бөтә ресурстарҙы һәм мөмкинлектәрҙе рациональ файҙаланыуҙы өҫтөн күрәм. Республикала мин килгәнгә тиклем эшләгән элекке чиновниктар командаһында яҡшы белгестәр күп. Уларҙың күптәре инновацияларҙы ҡабул итергә әҙер, һәм, һис шикһеҙ, уларҙың белеме һәм тәжрибәһе республикаға артабан да кәрәк буласаҡ. Ләкин яңы форматта эшләргә әҙер булмаусылар, төбәктең үҫешен тотҡарлаусылар менән беҙ хушлашасаҡбыҙ. Бында үҙгәрештәр республика Хөкүмәте составында ла, шулай уҡ ҡала һәм район хакимиәт башлыҡтары араһында ла буласаҡ.


text:
Мәсетле районында Диниә назаратының күсмә пленумы үтәсәк
Мәсетле районының Оло Ыҡтамаҡ ауылында 24 апрелдә Башҡортостан Республикаһы мосолмандары Диниә назаратының күсмә пленумы үтәсәк. Был сараға республиканың 34 мөхтәсибәте вәкиле киләсәк.
БР мосолмандары Диниә назаратынан хәбәр итеүҙәренсә, пленум сиктәрендә III Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына һәм Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 65 йыллығын байрам итеүгә әҙерлек, республика имамдарының Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуҙа ҡатнашыуы тикшереләсәк. Шулай уҡ Башҡортостанда дини мәғарифты үҫтереү, БР мосолмандары Диниә назаратының БР Эске эштәр министрлығы һәм Наркотиктар әйләнешенә контроль буйынса федераль хеҙмәттең БР буйынса идаралығы менән йәмғиәттәге антисоциаль күренештәрҙе иҫкәртеү буйынса хеҙмәттәшлек мәсьәләләре айырым тикшереләсәк.


text:
Фото:
Башҡортостанда «Ғаилә» республика программаһы ҡабул ителде
Фото:
Дүшәмбе көндө БР Хөкүмәтенең киңәйтелгән ултырышында 2010-2012 йылдарға иҫәпләнгән “Ғаилә” республика программаһы ҡабул ителде.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, БР Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев документ әҙерләү кәрәклеге хаҡында уҙған йылдың декабрендә үк белдергәйне. Премьерҙың элек билдәләүенсә, төп министрлыҡ, ведомство һәм урындағы үҙидара органдарының ғаилә институтын формалаштырыу һәм нығытыуҙағы тырышлыҡтарын берләштергән комплекслы яңы программа әлеге ваҡытта төбәктә ғәмәлдә булған ғаиләне социаль яҡлау программаһы нигеҙендә әҙерләнә.
Документ күп кенә ведомство, муниципаль һәм эре республика программаларын берләштереүсе һигеҙ бүлектән тора. Ултырыш барышында билдәләнеүенсә, ғаилә мәсьәләләрен хәл итеүгә өр-яңы, комплекслы ҡараш был йүнәлештә ҙур һөҙөмтәләргә өлгәшергә мөмкинлек бирәсәк. 2010 йылда программаны финанслауға 20 миллиард һум бүленәсәк.
Программа менән, атап әйткәндә, ғаиләгә дәүләт ярҙамы күрһәтеү, ғаилә институтын нығытыу буйынса сараларҙы ғәмәлгә ашырыу буйынса ҡануниәтте камиллаштырыу ҡаралған. Программа нигеҙендә социаль-мәҙәни өлкәлә һәм торлаҡ-коммуналь хужалыҡта капиталь төҙөлөш объекттарын бюджеттан инвестициялауҙы бойомға ашырыу планлаштырыла. Документ халыҡты эш менән тәьмин итеү өлкәһендә дәүләт сәйәсәтен һәм халыҡ сәләмәтлеген һаҡлау һәм нығытыуға, сәләмәт тормош алып барыуҙы формалаштырыуға йүнәлтелгән сараларҙы ғәмәлгә ашырыуҙы күҙ уңында тота.
Балалы ғаиәләләрҙе социаль хеҙмәтләндереү, БР ғаиләләрен социаль яҡлау саралары, ғаилә һәм ғаилә сәйәсәте мәсьәләләрен ғилми тикшереү ҙә программа саралары иҫәбенә ингән.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Мәскәү вуздарында уҡыусы Башҡортостан студенттары менән осрашты
Фото:
27 октябрҙә илдең баш ҡалаһында Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Мәскәү вуздарында уҡыусы Башҡортостан студенттары менән осрашыу үткәрҙе. Әңгәмә барышында республика башлығы үҙенең студент йылдары хәтирәләре менән бүлеште, Башҡортостандағы бөгөнгө хәл менән таныштырҙы, тормошҡа ашырылған проекттар, төбәктең алдағы йылдарға үҫеш перспективалары хаҡында һөйләне, шулай уҡ йәштәрҙең һорауҙарына яуап бирҙе. Был хаҡта Башҡортостан Президентының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр иттеләр.
— Был осрашыуҙы ойошторорға Рәсәй Федерацияһы Президентының төрлө вуз студенттары менән осрашыуы сәбәп булды, — тине Рөстәм Хәмитов. – Башҡортостан Республикаһының әлеге торошо тураһында сыҡҡан бәхәс минең өсөн көтөлмәгәнлек булды. Һәм хеҙмәттәштәрем шул осрашыуҙа ҡатнашҡан студенттарҙы фекер алышыу өсөн бында саҡырҙы. Әммә бәхәсте башлап ебәреүсе – Наил Ниғмәтуллин бында булмағас, был хаҡта һөйләшеп тормаясаҡбыҙ. Бәлки, ҡасандыр уның менән бәйләнешкә сығып булыр. Әммә Башҡортостан Республикаһы Президенты саҡыра икән, осрашыуға килеп, борсоған мәсьәләләрҙе тикшереү, аңлашыу дөрөҫ булыр ине.
Башҡортостан Президенты республиканың күп милләтле төбәк булыуын билдәләне:
— Республикалағы милләт-ара мөнәсәбәттәргә килгәндә, хәлдең тотороҡло, тыныс булыуы хаҡында ышаныслы әйтә алабыҙ.
Республика башлығы төбәк өсөн милләт-ара мөнәсәбәттәрҙең түгел, ә иҡтисади мәсьәләләрҙең тәү урында тороуын билдәләне.
— Беҙҙә 50-60 йыл элек булдырылған иҡтисад тармаҡтары һуңғы ваҡытта яңырыу кисермәгән. Республика был йәһәттән йылдамыраҡ, әрһеҙерәк төбәктәрҙән артта ҡала башланы. Улар инвестициялар йәлеп итеп, заманса яңы предприятелар булдырып, халыҡтың иҡтисади әүҙемлеген арттырып, үҫеш юлына баҫты. Беҙҙә был йәһәттән эш алып барылманы. Нефть беҙҙе ҡотҡарыр, тип кенә әйтергә өйрәнгәнбеҙ, әммә моноиҡтисад ҡына үҫеш генераторы була алмай. Беҙгә инновациялар, заманса фән кәрәк.
Рөстәм Хәмитов әңгәмә барышында эш хаҡы тураһында ла әйтте:
— Ул бөгөн шул тиклем бәләкәй, хатта был хаҡта әйтеүе лә оят. Йәштәр өсөн эш урындары юҡ. Башҡортостанға ҡайтһағыҙ, мин һеҙгә эш хаҡы юғары булған, заманса, перспективалы эш урындары вәғәҙә итә алмайым.
Республика башлығы һүҙҙәренсә, Башҡортостан өсөн бөгөн иң мөһиме – халыҡты эш, лайыҡлы хеҙмәт хаҡы менән тәьмин итеү, шулай уҡ торлаҡ, һаулыҡ һаҡлау, мәғариф менән бәйле мәсьәләләрҙе хәл итеү.
— Быларҙың барыһы ла бик ауыр эшләнә. Ваҡыт кәрәк, халыҡтың, йәмғиәттең ярҙамы ла кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов. – Бер кеше генә быларҙы башҡара алмай. Йәмғиәттәре көслө булған, дуҫ йәшәүсе илдәр генә уңыштарға өлгәшә ала. Республикала милли, социаль һәм иҡтисади мәсьәләләр буйынса бүлгеләнеүҙәр булмаһын өсөн, шундай йәмғиәт булдырыу – минең бурыс.


text:
Башҡортостан өҫтәмә средстволар алыуға дәғүә итә
Башҡортостанда Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлыҡ итеү фонды средстволары уңышлы үҙләштерелә. Күп фатирлы йорттарҙы капиталь ремонтлау һәм авария хәлендәге торлаҡ фондынан граждандарҙы күсереү программалары үтәлә.
Башҡортостан 2010 йылда бер миллиард һум самаһы күләмдә өҫтәмә финанслау алыуға иҫәп тота. Бының өсөн бөтә программалар буйынса 2010 йылдың 1 ғинуарына тиклем отчет бирергә кәрәк. Был хәлдән килерлек бурыс, һәм ул үтәлергә тейеш, тип иҫәпләй БР Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев. Киләһе йыл бюджетына ҡушма финанслауҙы тәьмин итеүгә средстволар һалынған да инде.
Республиканың Торлаҡ-коммуналь хужалыҡты реформалаштырыуға булышлаҡ итеү фонды средстволарын үҙләштереүе тураһында БР Хөкүмәтендәге кәңәшмәлә һүҙ алып барылды. Унда дәүләт корпорацияһының генераль директоры Константин Цицин ҡатнашты.
Башҡортостанда Фонд комиссияһы эшләне, ул Өфөлә, Стәрлетамаҡта, Салауатта программаның үтәлешен тикшерҙе. Тәьҫораттар, дөйөм алғанда, ыңғай.


text:
Хәрби вуздарҙы тамамлаған 1,2 меңдән ашыу кеше июлдә Үҙәк хәрби округы ғәскәрҙәрен тулыландырасаҡ
Быйыл хәрби вуздарҙы тамамлаған 1,2 меңдән ашыу офицер йәйге ялдарынан һуң хәрби хеҙмәт юлын башлар өсөн Үҙәк хәрби округы ғәскәрҙәренә киләсәк. Үҙәк хәрби округының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, улар — төрлө һөнәр эйәләре, башлыса мотоуҡсылар, танкистар, артиллеристар һәм элемтәселәр. Йәш офицерҙарҙың барыһы ла дәрәжәһенә һәм белгеслегенә ҡарап, төрлө вазифаларға тәғәйенләнәсәк.
Үҙәк хәрби округы ғәскәрҙәре командующийы генерал-полковник Валерий Герасимовтың бойороғона ярашлы, сығарылыш офицерҙарын ҡабул итеү, урынлаштырыу һәм сафҡа индереү буйынса оператив төркөм булдырылған. Ҙур гарнизондарҙа йәш офицерҙарҙы һәм уларҙың ғаиләләрен ҡаршы алыу пункттары эшләй. Торлаҡ фонды, аяҡҡа баҫып китеү өсөн биреләсәк финанс средстволар һәм закон менән ҡаралған башҡа түләүҙәр әҙерләнгән. Йәш офицерҙарҙың ҡатындарын эшкә урынлаштырыу саралары планлаштырылған.
Йәйге ялдан килгән йәштәр тәүҙә уҡыу-методик сбор үтәсәк. Практик дәрестәргә, шул иҫәптән психологик тренингыларға һәм тестарға айырым иғтибар биреләсәк.


text:
Башҡортостанда йәш эшҡыуарҙарҙы бизнес нигеҙҙәренә өйрәтеү дауам итә
21-30 ноябрҙә Башҡортостан Республикаһының Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитеты «Баштехинформ» республика ғилми-техник һәм мәғлүмәт комплексы менән берлектә йәш эшҡыуарҙар өсөн «Эшҡыуарлыҡ нигеҙҙәре» программаһы буйынса ҡыҫҡа сроклы белем биреү курстарын үткәрәсәк.
Курстарға республиканың Благовар, Бүздәк, Кушнаренко райондарында, Өфө ҡалаһында йәшәүсе киләһе категория граждандары саҡырыла: уҡыу йорттарының сығарылыш курс студенттары, эшҡыуарлыҡ менән шөғөлләнергә теләүсе эшһеҙҙәр, эштән сығарыу ҡурҡынысы янаған граждандар, шулай уҡ быйыл үҙ эштәрен асҡан йәки 2010-2011 йылдарҙа бизнестың башланғыс стадияһында субсидия формаһында финанс ярҙамы алған эшҡыуарҙар.
Курстарҙы ойошторусылар алдында киләһе бурыстар тора – халыҡта баҙар иҡтисады шарттарында эшҡыуарлыҡ тураһында эшмәкәрлектең мөһим төрө булараҡ фекер тыуҙырыу.
Программа тамамланғас, барыһына ла билдәләнгән өлгөләге танытмалар тапшырыласаҡ.
Билдәләп үтәйек, быйыл эшҡыуарлыҡ буйынса ҡыҫҡа сроклы курстар республиканың күпселек райондарында, шулай уҡ Өфө, Нефтекама һәм Ағиҙел ҡалаларында үткән.


text:
«Башҡортостан радиоһы»ның йәш алып барыусыһы «Планета Медиа» халыҡ-ара фестивале дипломанты булды
ӨФӨ, 2016 йыл, 13 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
«Рәсәй-Башҡортостан радиоһы»ның йәш алып барыусыһы Силәбелә үткән «Планета Медиа» халыҡ-ара фестивале дипломанты булды.
Ун алты йәшлек Артур Әхтәмов — радионың иң йәш хеҙмәткәре. Ул «Ҡояшлы ҡала» тип аталған балалар тапшырыуының авторы һәм алып барыусыһы. Программаларында ул тиҫтерҙәрен борсоған проблемалар хаҡында һөйләй. Наркотиктарҙы ҡулланыуҙың зарарлы булыуы, «атайҙар һәм балаларҙың» үҙ-ара мөнәсәбәттәре, армияла хеҙмәт итеү — темалар төрлө.
«От первого лица» һәм «Специальный репортаж» номинацияһында журналист «Армия: эстән ҡараш» тапшырыуы өсөн бүләккә лайыҡ булды. Ошо проект өҫтөндә эшләгәндә Артур бер нисә көн хәрби хеҙмәткә яңы ғына алынған һалдаттар менән казармала йәшәгән, һалдат бутҡаһын тәмләп ҡараған.
Спайс ҡулланған үҫмерҙең яҙмышы хаҡында «Мин бүтән наркоман түгел» программаһы ла жюри ағзаларының лайыҡлы баһаһын алды.


text:
Финанс көрсөк Башҡортостанға ла килеп етте
Бөгөнөдән Стәрлетамаҡта ҮЗБАШ авто ширҡәте эш аҙнаһын ҡыҫҡартты.
ҮЗБАШ авто ширҡәте Үз-Деуавто-Өфө йәмғиәтенең урындағы филиалы иҫәпләнә. Бында ДЭУ машиналарны һатыуҙан тыш запас частәр табыу, гарантия буйынса хеҙмәтләндереү эштәрен башҡаралар.
Ғөмҙмән финанс көрсөк арҡаһында башҡортостанда ҡеүәтле иҫәпләнгән 130-лап ширҡәттең көрсөккә килеп терәлеүе ихтимал. Әленән үк Нефаз, Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты һәм башҡаларҙа ошо хәл күҙәтелә башлаған.
Финанс көрсөк алҡәһел баҙары өсөн ҡурҡыныс түгел. Нерал компанияһы Өфөлә шампан шарабы етештереүҙе яйға һалырға ниәтләй. Италияның Боско фирмаһы менән килешеү ҙә төҙөлгән. Уға ярашлы Өфөнөң Трамвай урамында шарап ширҡәте төҙөлә. Төҙөлөш 360 миллион һумға барып баҫасаҡ. Италия һәм Башҡортосчтан эшҡыуарҙары аҡсаны уртаҡлап тотонасаҡ. Белгестәр иҫәпләүенсә, 7 йылда сығымдар үҙ-үҙен ҡапларға тейеш. Шарап заводын һалыуҙы быйыл башлап киләһе йыл тамамларға йыйыналар.


text:
Башҡорт драма театрының билдәле актеры Хәмит Яруллин вафат булды
ӨФӨ, 2015 йыл, 5 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Башҡортостандың театр сәнғәте ауыр юғалтыу кисерҙе. Рәсәйҙең атҡаҙанған, Башҡортостандың халыҡ артисы, М.Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт драма театры актеры Хәмит Яруллин вафат булды.
Актерҙы тыуған төйәгендә — Салауат районының Ахун ауылында ерләйәсәктәр.
Хәмит Ғатаулла улы Яруллин 1935 йылда донъяға килгән. В.А.Луначарский исемендәге дәүләт театр институтын тамамлағас, 1959 йылдан бирле М.Ғафури исемендәге Башҡорт дәүләт академия драма театрында эшләгән.
Йәш артистың тәүге ролдәренән үк театрға сағыу, үҙенсәлекле, яҡшы әҙерлекле, матур тауышлы актерҙың килеүе күренә. Ошо сифаттары уға труппала лайыҡлы урын яуларға мөмкинлек бирә.
И.Йомағоловтың «Нәркәс», С.Латиповтың «Көнләш, Америка, көнләш!», А.Островскийҙың «Ғәйепһеҙ ғәйеплеләр», М.Кәримдең «Салауат», Ғ.Шафиҡовтың «Аттила», Т.Ғарипованың «Маҡтымһылыу, Әбләй һәм Ҡара Юрға» һәм башҡа авторҙарҙың пьесалары буйынса ҡуйылған спектаклдәрҙә башҡарған ролдәрен тамашасылар бик йылы ҡабул итә. Хәмит Яруллин ҡатнашлығындағы спектаклдәрҙең уңышы актерҙың оҫта уйнауына, һәр ролде сағыу буяуҙар һәм ҡабатланмаҫ интонациялар менән байыта белеүенә бәйләнгән.
Хәмит Ғатаулла улы кинематографияла ла үҙен һынап ҡараны. Ул «Алтын атлы һыбайлы», «Ауыл өҫтөндәге йәйғор» фильмдарында онотолмаҫ образдар тыуҙырҙы. Шулай уҡ «Кинйә», «Бөртөкләп йыйыла алтын», «Өмөт» телефильмдарында төштө. Хәмит Яруллин Стәрлетамаҡ башҡорт драма театры, М.Ғафури исемендәге башҡорт академия драма театры сәхнәләрендә М.Аҡмулла, К.Тинчурин, С.Айтматов әҫәрҙәре буйынса бер нисә спектакль ҡуйҙы.


text:
Башҡортостан – көҙгө хәрби хеҙмәткә саҡырыу буйынса иң ойошҡан төбәктәрҙең береһе
Үҙәк хәрби округының хәрби комиссариаттары бөгөн 600-ҙән ашыу егетте Үҙәк һәм Көнсығыш хәрби округтар ғәскәрҙәренә хәрби хеҙмәткә оҙатасаҡ.
Көҙгө хәрби хеҙмәткә саҡырыу кампанияһында Үҙәк хәрби округының 29 хәрби комиссариаты планлаштырылған 60 меңдән 21 мең буласаҡ һалдатты хәрби хеҙмәт үтеү урындарына ебәргән.
Башҡортостан 2011 йылдың көҙгө саҡырылыш осоронда 6 мең самаһы йәш егетте Рәсәйҙең Ҡораллы Көстәренә оҙатасаҡ. Үҙәк хәрби комиссариатында билдәләүҙәренсә, беҙҙең республика, Красноярск крайы һәм Татарстан менән бер рәттән, хәрби хеҙмәткә саҡырыу кампанияһын үткәреү буйынса иң ойошҡан төбәктәрҙең береһе булып тора. Был йәһәттән Алтай һәм Пермь крайҙары, Төмән һәм Силәбе өлкәләре яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтә.
Көҙгө хәрби хеҙмәткә саҡырыу кампанияһы 31 декабрҙә тамамланасаҡ.


text:
Фото:
Белоретта 14 йәш ғаилә урындағы бюджеттан торлаҡ һатып алыуға субсидия алды
Фото:
Белорет районы хакимиәтендә 14 йәш ғаиләгә – «Торлаҡ» Федераль маҡсатлы программаһының «Йәш ғаиләләрҙе торлаҡ менән тәьмин итеү» ҡушымта программаһында ҡатнашыусыларға торлаҡ һатып алыуға йәки төҙөүгә социаль түләү алыуға таныҡлыҡ тапшырылды.
Федераль һәм республика программалары сиктәрендә йәш ғаиләләргә ярҙам итеү менән бер рәттән Белорет районында район кимәлендә лә өҫтәмә ярҙам күрһәтелә. Бында 2007-2010 йылдарға Белорет районы муниципаль районының торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға мохтаж йәш ғаиләләренә ярҙам итеү Программаһы ла эшләп килә. Был Программаға ярашлы йәш ғаиләләргә республика һәм федераль бюджеттарҙан субсидияларға өҫтәмә рәүештә 10 мең һум күләмендә урындағы бюджеттан бушлай субсидия бирелә.


text:
«Юлдаш» радиоһы Силәбе өлкәһендә трансляциялана
Силәбе өлкәһенең Ҡоншаҡ районында «Башҡортостан» дәүләт телерадиокомпанияһының «Юлдаш» радиостанцияһы башҡорт телендә тапшырыуҙарҙы трансляциялай башланы, тип хәбәр итте БР төбәктә даими вәкиллеге матбуғат сәркәтибе Михаил Хәбиров. Хәҙер Өфө журналистары республика тормошо тураһында уның сигендә лә һөйләй аласаҡ.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, башҡорт радиоһы беренсе тапҡыр 1927 йылда хәҙерге Ҡоншаҡ районы территорияһында трансляциялана, ул шул дәүерҙә Башҡорт АССР-ның Арғаяш кантоны составында була.
Башҡортостандың Силәбе өлкәһендәге вәкиле Амур Хәбибуллин әйтеүенсә, «Юлдаш» башҡорт радиоһының тапшырыуҙары ауыл халҡының аң даирәһен киңәйтәсәк, тыуған республика тормошонан һуңғы ваҡиғалар тураһында белергә мөмкинлек бирәсәк, башҡорт мәҙәниәте, теле һәм музыкаль сәнғәте үҫешенә йоғонто яһаясаҡ.


text:
Халыҡтың тормош кимәлен насарайтыуға юл ҡуйылмаясаҡ
Өфөлә үткән БР Хөкүмәтенең киңәйтелгән ултырышында Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов көрсөккә ҡаршы көрәште халыҡтың тормош кимәлен насарайтыу иҫәбенә алып барыуға юл ҡуйылмаясағы тураһында белдерҙе. Республиканың социаль-иҡтисади үҫешенең төп өҫтөнлөгө итеп ул һөҙөмтәле социаль сәйәсәтте атаны.
"Халыҡҡа социаль ярҙам кимәлен һаҡлау өсөн беҙ барыһын да эшләйәсәкбеҙ, — тине Мортаза Ғөбәйҙулла улы. — Дәүләттең бөтә социаль йөкләмәләрен мотлаҡ үтәү, аҙ тәьмин ителгән ғаиләләрҙең һәм өлкән йәштәге граждандарҙың база гарантияларын һәм йәшәү кимәлен һаҡлау, уларҙы төрлө социаль яҡлау саралары менән солғап алыуҙы арттырыу зарур".
БР Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев ултырышта сығыш яһап, 2008 йылда Башҡортостан Республикаһы тупланма бюджетынан социаль өлкәгә, шул иҫәптән һаулыҡ һаҡлауға, сығымдар 72,1 миллиард һум тәшкил итте, ә был республика ҡаҙнаһының бөтә сығымдарының 67,1 процентын тәшкил итә, тип билдәләне.
2008 йылда һаулыҡ һаҡлауҙы, физик культураны һәм спортты үҫтереүгә республика тупланма бюджеты средстволарының 17 проценты йүнәлтелде. 51 һаулыҡ һаҡлау объектын төҙөүгә һәм реконструкциялауға финанслауҙың бөтә сығанаҡтарынан 2,6 миллиард һум аҡса һалынды. 1165 миллион һумға медицина ҡорамалдары һатып алынды.


text:
Фото:
Башҡорт сатира оҫтаһының әҫәрҙәре халыҡ-ара баҫмала донъя күрҙе
Фото:
ӨФӨ, 2015 йыл, 20 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
«Муза» халыҡ-ара әҙәби альманахының 26-сы сығарылышы донъя күрҙе.
Халыҡ-ара баҫманың яңы сығарылышында башҡорт яҙыусыһы, сатира оҫтаһы Марсель Сәлимовтың новеллалары баҫылған. Бында Кирилл Ковальджи, Мария Арбатова, Виталий Коротич, Лев Аннинский, Лидия Рыбакова һәм башҡа билдәле авторҙарҙың әҫәрҙәрен дә уҡырға мөмкин.
Марсель Сәлимов альманахтың редакциянан алынған данаһын Әхмәт-Зәки Вәлиди исемендәге Милли китапханаға бүләк итте.
«Муза» халыҡ-ара әҙәби альманахы Мәскәүҙә 2001 йылдан алып нәшер ителә. Уның баш мөхәррире — күренекле яҙыусы, шағир, драматург һәм журналист Валерий Лебединский. Альманах биттәрендә Рәсәй һәм сит ил ҡәләм оҫталарының иң яҡшы әҫәрҙәре баҫыла.


text:
Юлиан календары
Юлиан стиле— Александрия астрономдары эшләгән һәм Юлий Цезарь тарафынан б.э.т. 45 ғәмәлгә керетелгән календарь.
Юлиан календары иҫкерген Рим календары урынына ҡабул ителә.
Был календарҙа йыл 1 ғинуарҙан башлана, был көндә б.э.т. 153 йылда һайлап ҡуйылған консулдар вазифаларын үтә башлаған. Йыл иҫәбен б.э.т. 45 йылдың 1 ғинуарҙан иҫәпләргә Римдә Юлий Цезарь башлап ебәрә. Был тарихҡа Юлиан календары булып кереп ҡала. 325 йылда Юлиан календарын Византия ҡабул итә. Юлиан стиле буйынса бер йылда 365,25 тәүлек бар тип иҫәпләнгән. Йыл 365 көндән тора, дүрт йылға бер килгән кәбисә йылы 366 көндән тора.
Айҙар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Юлиан календарын хәҙергә көндә Иерусалим, Рәсәй, Сербия, Грузия православие сиркәүҙәре файҙалана. Шулай уҡ Европа һәм АҠШ монастыр һәм мәхәллә мәктәптәре ҡуллана.
Юлиан стиле һәм Григориан стиле араһында айырма[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ғәмәлдә иһә Ер Ҡояш тирәләй 365 тәлек 5 сәғәт 48 минут 46 секундта туры әйләнеш яһай. Шуға күрә календарҙа мөһим дата, көн менән төн тигеҙләшкән көн — 21 март быуаттар үткән һайын артта ҡала бара. XVI быуатта бар дата 10 көнгә артта ҡала. Был айырмана 1582 йылда Рим папаһы Григорий XIII төҙәтә. Был тарихҡа Григориан календары булып кереп ҡала. Юлиан стиле һәм Григориан стиле араһында айырма быуаттар үткән һайын ҙурая бара. Был кәбисә йылды билдәләү менән бәйләнгән. Юлиан стилендә кәбисә йыл һәр дүрт йыл һайын билдәләнә. Григориан стилендә лә кәбисә йыл дүрт йылға бер, әммә 100-гә ҡалдыҡһыҙ бүленгән, 400-гә бүленмәгән йылдар кәсәбе түгел.