text:
Урындағы үҙидара алдындағы яңы бурыстарФото: Андрей Старостин
Урындағы үҙидара алдындағы яңы бурыстар
Урындағы үҙидара алдындағы яңы бурыстарФото: Андрей Старостин
Бөгөн Өфөлә Башҡортостан Республикаһының муниципаль райондары һәм ҡала округтары хакимиәт башлыҡтарының “Башҡортостан Республикаһын артабан үҫтереү факторы булараҡ һөҙөмтәле урындағы үҙидара” семинары эшләй башланы.
Форумда доклад менән Башҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов сығыш яһаны.
"Хөрмәтле семинарҙа ҡатнашыусылар!
Беҙ һеҙҙең менән 2010 йылдың башында үҙебеҙҙең традицион семинарға йыйылдыҡ. Һәм был – беҙҙең берлектәге эшебеҙҙә етди, мөһим момент.
Быйылғы йыл көрсөк күренештәрен еңеүҙә һәм артабанғы социаль-иҡтисади үҫеш өсөн нигеҙҙәр булдырыуҙа һынылыш йылы булырға тейеш. Ул беҙҙә Республика йылы тип иғлан ителде, йәғни ике тиҫтә үҙгәрештәр йылы осоронда үткән юлыбыҙҙы, шулай уҡ артабанғы үҫеш стратегиябыҙҙы барлау мөмкинлеге бирелде.
Ярайһы уҡ ҡатмарлы, әммә уңышлы, көсөргәнешле ижад йылдары артта ҡалды. Беҙ һөҙөмтәле идара итеү системаһы, маҡсатҡа йүнәлешле дәүләт сәйәсәте арҡаһында күп нәмәгә өлгәшә алдыҡ. Власть вертикален, урындағы үҙидараны камиллаштырыу формалары эшләнде. Кадрҙар сәйәсәтенә ҙур иғтибар бирелә, күптән түгел беҙ быны Президент Советында ентекле тикшерҙек. Ҡалаларҙа һәм райондарҙа кадрҙарға иғтибар беҙҙең идара итеү стратегияһында иң мөһим звено булып торҙо, тип әйтергә мөмкин.
Беҙҙә йыл һайын күсмә август педсоветтары, һаулыҡ һаҡлау буйынса республика Советының күсмә ултырыштарын үткәреү традицияға инде. Һөҙөмтәлә мәктәптәребеҙҙең, дауалау учреждениеларының матди-техник базаһын нығытыуға өлгәштек. Шулай уҡ хакимиәт башлыҡтарының күсмә семинарҙарын үткәреү ҙә республикабыҙҙың бөтә биләмәһен солғап ала бара. Етәкселәребеҙ республиканың бөтә иҡтисади зоналары менән эҙмә-эҙ таныша алды.
Автомобиль юлдары селтәре райондың уңышлы эшен һәм тотороҡло үҫешен күрһәтеүсе мөһим элементтарҙың береһе булып тора. Ул иҡтисадты тотороҡландырыуға һәм күтәреүгә, халыҡтың тормош кимәлен яҡшыртыуға, хеҙмәт, тәбиғәт, производство һәм инвестиция ресурстарын һөҙөмтәле файҙаланыуға ҙур йоғонто яһай.
Автомобиль юлдары селтәренең айырым участкалары насар булыуы – был район иҡтисады үҫешен тотҡарлаусы фактор. Бында көндәлек иғтибар кәрәк. Дөйөм файҙаланыуҙағы автомобиль юлдары селтәрен яңыртыуға, реконструкциялауға, техник хеҙмәтләндереүгә, шулай уҡ һаҡлау һәм үҫтереүгә бюджеттан аҡса бүлеүҙе алдан планлаштырырға кәрәк.
Муниципаль берәмектәрҙең көнкүреш һәм сәнәғәт ҡалдыҡтарын йыйыу, сығарыу, утилләштереү һәм эшкәртеү кеүек урындағы әһәмиәттәге мәсьәләһен хәл иткәндә проблемалар килеп тыуа. Был өлкәлә законлылыҡты яҡшыртыу маҡсатында дәүләт контроллек итеү органдарының һөҙөмтәле эшләүен, урындағы үҙидара органдарының был өлкәләге үҙ бурыстарын мотлаҡ үтәүен тәьмин итеү мәсьәләләрен хәл итергә кәрәк.
Ярашлы коммуналь хеҙмәттәр, ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын йыйыу өсөн контейнерҙар һәм был сүп-сарҙы сығарыу өсөн махсус транспорт булмауы кеүек проблемалар ҙа борсолоу тыуҙыра. Ҡайһы бер тораҡ пункттары араһында ҡалдыҡтарҙы сығарып түгеү һәм һаҡлау урындарының билдәһеҙлеге лә һаҡлана. Эҙемтә булараҡ, санкцияланмаған сүп-сар түгеү урындары күбәйә, экологик шарттар насарая.
Хөрмәтле иптәштәр!
Бөгөн иң мөһиме, урындағы үҙидараның ныҡлы иҡтисадҡа, заманса үҫешкән производствоға таяныуы. Урындарҙа ерҙе һәм милекте уйлап файҙаланырға, һалым һалыу базаһын нығытырға, бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡҡа ысынлап ярҙам итергә кәрәк. Юҡһа, эшҡыуарҙарға рөхсәт алыу өсөн меңәрләгән яһалма ҡаршылыҡтарҙы йырып сығырға тура килә, ә быға барыһының да сабырлығы етмәй һәм үҙ эшен башлауға өлгәшә алмай. Был өлкәлә беҙҙең юғалтыуҙарыбыҙ ҙур.
Муниципалитеттарҙың бурысы – эшҡыуарҙарҙы намыҫһыҙ конкуренциянан ҡурсалау, монополизм тураһында закондарҙы күҙәтеүҙе ҡәтғи талап итеү. Эшҡыуарҙарҙың инициативаһын был өлкә өсөн өҫтөн булған эшмәкәрлек өлкәләренә йүнәлтергә кәрәк.
Көрсөк күренештәре элеккесә эш итергә, оҙон-оҙаҡ һуҙылырға ярамауына ҡаты иҫкәртеү булды. Үҙебеҙгә бәйле булған бурыстарҙы аныҡ һәм йылдам, кешеләр мәнфәғәтендә хәл итергә кәрәк. Шуға күрә лә хакимиәт башлыҡтары даими уҡырға, үҙ аң даирәһен киңәйтергә тейеш.
Үҙгәртеп ҡороуҙар башланды ла инде. Дәүләт заказдары системаһы үҙгәрә, ҡайһы бер ҙур предприятиелар үҫтереүгә инвестиция ала. Структура, ойоштороу үҙгәрештәре ҡотолғоһоҙ.
Урындағы үҙидараны реформалаштырыуҙы мәғлүмәти тәьмин итеү һәм граждандарҙың урындағы үҙидара органдары эшмәкәрлеге хаҡында хәбәрҙарлығы етерлек булмауын киҫкен проблемалар иҫәбенә индерергә кәрәк. Урындағы үҙидара органдары эшмәкәрлеге һәр кемгә асыҡ булырға тейеш. Күп хеҙмәтләндереүҙәрҙе электрон формалар аша күрһәтергә кәрәк.
Ләкин, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, әле булһа ҡайһы бер муниципаль берәмектәрҙең үҙ сайттары юҡ. Мәғлүмәт технологиялары кисекмәҫтән Рәсәй ауыл ысынбарлығына индерелергә тейеш. Шул саҡта ғына хәлде тиҙерәк һәм яҡшыраҡ баһаларға һәм дөрөҫ ҡарар ҡабул итергә мөмкин.
Семинарҙар ойоштороп, беҙ һеҙҙең күрһәткестәрҙе һәм ҡаҙаныштарығыҙҙы тигеҙләргә, төбәктәр һәм ҡалаларҙың ҡыҙыҡлы башланғыстарын дөйөм ҡаҙаныш итеп яһарға ынтылабыҙ. Һәр биләмә дөйөм копилкаға ни ҙә булһа үҙенекен индерә, өлгө күрһәтә, өйрәтә һәм нимәгәлер өйрәнә ала.
Семинарҙарыбыҙ ысын мәғәнәһендә алдынғы тәжрибә мәктәбенә әүереләсәгенә ышанам. Башҡа файҙалы эш формалары кеүек үк, совет заманының был традицияһын тергеҙергә һәм һаҡларға кәрәк.
Иғтибарығыҙ өсөн рәхмәт”.


c: text/html

text:
Республикала 2,5 мең самаһы иҫәп алыусы 1,2 миллион ауыл хужалығы иҫәбен алыу объекттарын тикшерәсәк
ӨФӨ, 2016 йыл, 2 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Олеся Серёгина/.
Башҡортостандағы 1 миллион 260 мең объект 2016 йылда уҙғарыласаҡ Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыуға эләгә. Эшкә 2,5 мең самаһы иҫәп алыусы йәлеп итеү күҙаллана. Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Илдар Тимерғәлин Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыуға әҙерлек һәм уны үткәреү буйынса видеоселектор кәңәшмәлә ошо хаҡта хәбәр итте.
«Башҡортостанда комиссиялар төҙөлгән, республика Хөкүмәте саралар планын раҫлаған, Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтай урындағы үҙидара органдарына Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыуға әҙерлек һәм уны үткәреү буйынса дәүләт вәкәләттәрен бүлеп биреү тураһында республика закон проектын индергән. Ул тәүге уҡыуҙа ҡаралған. Әлеге ваҡытта объекттарҙың исемлеге һәм ойоштороу планы төҙөлгән, инструкторҙарҙың участкаларын урынлаштырыу өсөн биналар һайланған», — тине Илдар Тимерғәлин.
Федераль дәүләт статистика хеҙмәтенең Башҡортостандағы территориаль органы етәксеһе Әкрәм Ғәниев Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыуға әҙерлек һәм уны үткәреү тураһында ентеклерәк һөйләне. Республика ауыл хужалығы министрының беренсе урынбаҫары Азат Йыһаншин ауыл биләмәләрендә иҫәп алыу торошо хаҡында хәбәр итте. Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары агентлығы етәксеһе Борис Мелкоедов ауыл хужалығы иҫәбен алыу осоронда мәғлүмәт-аңлатыу эше тураһында һөйләне.
2016 йылдың 1 июленән 15 авгусына тиклем Бөтә Рәсәй ауыл хужалығы иҫәбен алыу уҙғарыла. Уның барышында ауыл хужалығы ойошмаларының, крәҫтиән (фермер) хужалыҡтары, шәхси эшҡыуарҙар, шәхси ярҙамсы һәм граждандарҙың башҡа төрҙәге хужалыҡтарының, баҡсасылыҡ, йәшелсәселек һәм дача берекмәләренең иҫәбе алынасаҡ. Сараға йомғаҡ 2018 йылда яһала.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Республика Президенты Федераль һауа транспорты агентлығы башлығы менән осраштыФото: Андрей Старостин
Республика Президенты Федераль һауа транспорты агентлығы башлығы менән осрашты
Республика Президенты Федераль һауа транспорты агентлығы башлығы менән осраштыФото: Андрей Старостин
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте менән Федераль һауа транспорты агентлығы араһында хеҙмәттәшлек тураһында килешеү төҙөлдө. Документҡа шишәмбе, 18 сентябрҙә, республика Президенты Рөстәм Хәмитов һәм Федераль һауа транспорты агентлығы етәксеһе Александр Нерадько ҡул ҡуйҙы. Республика йортонда үткән осрашыуҙа Башҡортостандың транспорт комплексы вәкилдәре федераль үҙәктәге хеҙмәттәштәре менән Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы һәм БРИКС илдәренең саммитарына Өфө аэропортын әҙерләү мәсьәләһен тикшерҙе.
— Башҡортостан Республикаһын мөһим ваҡиғалар көтә – 2015 йылда беҙгә Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы һәм БРИКС илдәренең саммитарын үткәрергә кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов, осрашыуҙы асып. Шул уҡ ваҡытта был сараларға бөгөндән үк әҙерләнә башларға кәрәк, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды ул.
Александр Нерадько һүҙҙәренсә, тәү сиратта башҡарыла торған эштәр билдәләнгән. Атап әйткәндә, федераль милектә булған реконструкцияланасаҡ объекттар исемлеген ентекле әҙерләп, проектлау эштәренә тотонорға кәрәк.
— Иң мөһиме, был мәсьәләләрҙе хәл иткәндән һуң, беҙҙә 2015 йылға яңы инфраструктура булдырыласаҡ. Артабан ул халыҡ-ара йүнәлештәрҙә пассажирҙар ташыу һәм шулай уҡ төбәк авиацияһын үҫтереү өсөн дә файҙаланыласаҡ, — тип билдәләне Федераль һауа транспорты агентлығы башлығы. Федераль агентлыҡтың бындай сараларҙы үткәреү буйынса тәжрибәһе ҙур, тине Александр Нерадько.


text:
Баш ҡалала шағирә һәм педагог Рәсимә Ураҡсина вафат булды
ӨФӨ, 2015 йыл, 24 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Кисә күренекле шағирә һәм педагог Рәсимә Ураҡсина ауырығандан һуң 65-се йәшендә вафат булды.
Рәсимә Миңлебулат ҡыҙы Ураҡсина 1950 йылдың 19 октябрендә Башҡортостандың Дәүләкән районы Яңы Яппар ауылында донъяға килгән. Башҡорт дәүләт университетын тамамлаған. Оҙаҡ йылдар Сибай педагогия училищеһында уҡытҡан. Рәми Ғарипов исемендәге 1-се башҡорт республика гимназияһында, Өфөләге 2-се педагогия колледжында фән буйынса директор урынбаҫары, БДПУ-ның мәктәпкәсә белем биреү методикаһы һәм педагогия кафедраһы доценты, Мәскәүҙә М.С. Щепкин исемендәге юғары театр училищеһында эшләгән. Шағирә, драматург, фольклорсы, тәржемәсе, Башҡортостан Яҙыусылар союзы ағзаһы, филология фәндәре кандидаты, СССР-ҙың халыҡ мәғарифы отличнигы, Башҡортостандың атҡаҙанған уҡытыусыһы, республиканың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, «Үҙешмәкәр сәнғәттәге ҡаҙаныштары өсөн» миҙалы бар.
Рәсимә Ураҡсина балалар яҙыусыһы булараҡ танылыу яуланы. Уның «Тәтәй ҡалаҡ баҙарҙа», «Тәмле, тәмле, тәмлекәс» тигән шиғри йыйынтыҡтары, «Йомро-йомро ер шары» пьесаһы донъя күрҙе. Композиторҙар Рәсимә Ураҡсинаның шиғырҙарына балалар өсөн бик күп йырҙар ижад итте. Ул оҙаҡ йылдар балалар фольклорын йыйыу һәм уны теоретик яҡтан нигеҙләү менән шөғөлләнде, уның ҡатнашлығында башҡорт балалар фольклорының беренсе һәм икенсе томдары баҫылып сыҡты. Пьесалары Сибай театрында, Милли йәштәр театрында ҡуйылды. Сит ил һәм рус классиктарының пьесаларын тәржемә итте, А.Найденовтың «Ванюшин балалары», Ж.Б.Мольерҙың «Дон Жуан» пьесаларын, У.Шекспирҙың «Ромео һәм Джульетта» трагедияһын башҡортсаға ауҙарҙы.
Мәрхүмә менән бәхилләшеү 25 августа иртәнге сәғәт 10-да Яҙыусылар союзында үтәсәк. Рәсимә Ураҡсина Затондағы Көньяҡ зыяратта ерләнәсәк.


text:
Республика аграрийҙары "Алтын көҙ-2009"ға әҙерләнә
Башҡортостандың ауыл хужалығы етештереүселәре "Алтын көҙ-2009" ХI Бөтә Рәсәй агросәнәғәт күргәҙмәһендә ҡатнашыуға әҙерләнә. Ул Мәскәүҙә 9 октябрҙән 12-һенә тиклем үтәсәк. Ҡатнашыусылар исемлегендә — республиканың Һөтсөлөк һәм Итселек союздары, "Башспирт" асыҡ акционерҙар йәмғиәте, "Рощинский" совхозы һәм башҡалар.
Төбәгебеҙҙең агросәнәғәт комплексы предприятиелары 142 квадрат метр майҙанды биләйәсәк берҙәм экспозиция булып сығыш яһаясаҡ. Ул Бөтә Рәсәй күргәҙмә үҙәгенең 57-се павильонында "Рәсәй төбәктәре" дөйөм күргәҙмә майҙансығында урынлашасаҡ. БР Ауыл хужалығы министрлығы матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, күргәҙмәлә ҡатнашыусыларға күргәҙмә кәштәләре дизайнына айырыуса иғтибар бирергә тәҡдим ителгән. Былтырғы кеүек үк, бөтә күрһәтелгән тауарҙарға продукцияла генетик модификацияланған организмдар булмауын раҫлаусы документтар булырға тейеш.


text:
Республиканан Силәбе өлкәһенә электричка йөрөйәсәк Фото: Олег Яровиков
Республиканан Силәбе өлкәһенә электричка йөрөйәсәк
Республиканан Силәбе өлкәһенә электричка йөрөйәсәк Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 12 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.
18 августан республиканан Силәбе өлкәһенә көн һайын электричка йөрөй башлаясаҡ. Башҡортостан ҡала яны пассажирҙар компанияһы Дим — Аша — Кропачёво һәм кире йүнәлештә маршрут билдәләне. Димдән поезд киске 7-се 13 минутта ҡуҙғала һәм Силәбе станцияһына 10 тула 19 минуттан (урындағы ваҡыт) килеп етә. Кропачево станцияһынан поезд иртәнге 8 тула 7 минуттан ҡуҙғала, Димгә 12-се 29 минутта килеп етә.
Поездар дүрт вагондан тора, пассажирҙар күбәйгән осраҡта вагондар өҫтәләсәк, тип хәбәр иттеләр компанияла.


text:
Арыҫлан
Арыҫлан (лат. Panthera leo) — ҙур һөтимәр йыртҡыс төрө, пантералар төркөмөнөң ҙур бесәйҙәр ярым ғаиләһенә ҡарай. Арыҫландар башлыса Африкала йәшәй. Шулай уҡ боронғо арыҫландар Азияла көн итә. Юлбарыҫ менән бер рәттән әлеге көндә йәшәүсе иң ҙур бесәй булып тора, ҡайһы бер ата арыҫландарҙың ауырлығы 250 кг тәшкил итә.
Борон арыҫландарҙың таралыу өлкәһе күпкә киңерәк булған. Урта быуаттар башында арыҫлан Африканың бөтә территорияһында , Яҡын Көнсығышта, Иранда һәм хатта Европаның көньяғында ла осраған. Төньяҡ һәм Төньяҡ-Көнбайыш Һиндостанда ул ғәҙәти йыртҡыс булған. Әммә кешенең эҙәрлекләүе һәм йәшәү мөхите тарайыу арҡаһында хәҙер Африкала Сахаранан көньяҡҡараҡ ҡына һаҡланып ҡалған. Азияла бәләкәй генә популяция Һиндостандың Гуджарат штатындағы Гир урманында бар.


text:
Чырыстийы æцæг еклези
«Чырыстийы æцæг еклези» (кит. 真耶穌教會) у чырыстон уырнджыты хибар къорд, кæцы равзæрд Китайы, Пекины сахары 1917 азы. Йæ сæйраг аргъуан ныртæккæ ис Тайваны сакъадахыл. Нырыккон рæстæджы Чырыстийы æцæг аргъуаны ис 1,5 милуан уырнджыты бæрц алы континентыл, уыдонæн сæ фылдæр китайæгтæ. 1995 азæй ис уыцы аргъуаны хайад Мæскуыйы дæр.
Натлиа кæнынц æрдзон доны — цад кæнæ цæугæдоны — натлиагæнинаджы донмæ æнæхъæнæй тъыссынц. Ис сæм æндæр миниуджытæ дæр, уыдоны ’хсæн глоссолали æмæ сабаты аргъуыц.


text:
Мәскәүҙә башнетҡа арналған беренсе конференция уҙасаҡ
ӨФӨ, 2014 йыл, 12 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Йома, 12 сентябрҙә, Мәскәүҙә Башҡортостан Республикаһының Тулы хоҡуҡлы вәкиллегендә башнетҡа арналған «BashCon Мәскәү» тәүге конференция уҙасаҡ.
Башнеттың киләсәге бармы, нисек БР-ҙың иң эре паблигын булдырырға, башҡортса стартаптар бармы – был һәм башҡа ҡыҙыҡлы һорауҙарға осрашыуҙа билдәле башҡорт интернет-проекттарын булдырыусылар, профессиональ веб-уйлап сығарыусылар һәм дизайнерҙар яуап ҡайтарасаҡ.
Билдәле «Ғәҙәттәге ижади» («Типичный творческий») һәм «Өфө һәм БР яңылыҡтары» пабликтарын булдырыусы Руслан Алмаев нисек уңышлы проект әҙерләү, уның менән аҡса эшләү һәм донъя буйлап сәйәхәт итеү тураһында һөйләйәсәк. Alwawee стартапын эшләүсе, iOS һәм Android платформалары өсөн профессиональ ҡушымталар уйлап табыусы Денис Ҡотлобаев стартаптар әҙерләү буйынса үҙ тәжрибәһе менән уртаҡлашасаҡ.
«Bashkort.ORG» порталын уйлап сығарыусы, Android һәм Mac OS X өсөн башҡортса клавиатура авторы, «Бәйләнештә» интерфейсын башҡорт теленә тәржемә итеү инициаторы Илдар Кинйәбулатов башнетты үҫтереү өсөн хәҙер нимә эшләү кәрәклеге һәм киләсәктә ниндәй проекттар кәрәк буласағы тураһында һөйләйәсәк. «Музыка, һүнмә» иң эре башҡортса музыкаль пабликты уйлап табыусы Усман Йоносов аудиторияның иғтибарын яулау серҙәре менән уртаҡлашасаҡ. Филология фәндәре кандидаты, Башҡорт дәүләт университетының компьютер филологияһы лабораторияһы хеҙмәткәре Борис Орехов Рәсәйҙә интернеттың милли сегменттары тураһында һөйләйәсәк.
— Ҡыҙыҡлы әңгәмә шулай уҡ «Bashklip» башҡорт видео-порталы хужаһы Илдар Рәимов менән көтөлә. Башҡорт модельеры һәм этник йолалар нигеҙендә модалы кейемдәр уйлап сығарыусы Милә Тувалеваның сығышы сараның бонусы буласаҡ, — тип билдәләнеләр конференцияны ойоштороусылар.
Конференция Мәскәү ҡалаһы, Доброслобода урамы, 6, 2-се йорт адресы буйынса 18 сәғәт 30 минутта башланасаҡ.
Тулыраҡ – «Бәйләнештә» социаль селтәре төркөмөндә.


text:
Республикала инфляция йылдың тәүге яртыһында 4,8 процент тәшкил итте
Ғинуар-июндә Башҡортостанда инфляция, дөйөм алғанда Рәсәйҙәге кеүек, 4,8 процент тәшкил итте. Волга буйы федераль округында был күрһәткес Удмуртия Республикаһында 3,8 проценттан алып Ульяновск өлкәһендә 5,6 процентҡа тиклем үҙгәрә, тип хәбәр итә Башҡортостанстат.
Башҡортостандың ҡулланыу баҙарында инфляция торошо ағымдағы йылда былтырғыға ҡарағанда аҙыҡ-түлеккә (2013 йылдың ғинуар-июнендәге 6,1 процентҡа ҡаршы 8,3 процент) һәм хеҙмәттәргә (2,7-гә ҡаршы 4,3 процент) хаҡтарҙың юғарыраҡ үҫеше менән билдәләнә. Аҙыҡ-түлек булмаған тауарҙарға хаҡтар былтырғы темптар менән үҫешә: алты ай эсендә 1,7 процентҡа.
Волга буйы федераль округының күпселек субъекттарында картуфҡа һәм йәшелсәгә хаҡтар байтаҡҡа артҡан. Ярайһы уҡ сусҡа ите, ҡош ите, һөт һәм һөт ризыҡтары, аҡ май, дөгө, тары ярмалары, шәкәр, туңдырылған балыҡ һәм араҡы ҡыйбатланған. Шуның менән бергә тауыҡ йомортҡаһына һәм көнбағыш майына хаҡтар төшкән.


text:
Сүп-сарҙан таҙартыу буйынса төп эштәрҙе май байрамдарына тиклем тамамлау планлаштырыла
Башҡортостанда иғлан ителгән санитар айлыҡ сиктәрендә БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығы инспекторҙары санкцияланмаған сүплектәрҙе асыҡлау буйынса тикшереү алып барасаҡ.
БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, 2011 йылда яҙғыһын Башҡортостанда 1100-ҙән ашыу һәр төрлө объект тикшерелгән, дөйөм алғанда яҡынса бер миллион һум суммалыҡ 300-ҙән ашыу административ штраф һалынған. Экологик өмәләр арҡаһында 300-ҙән ашыу санкцияланмаған сүплек бөтөрөлгән, уларҙың 225-е һаҡланған һыу объекттары зонаһында урынлашҡан булған.
Территорияларҙы санитар таҙартыу һәм төҙөкләндереү айлығы 14 апрелдән 19 майға тиклем дауам итәсәк. Һауа торошо мөмкинлек бирһә, республиканың ҙур ҡалалары һәм ауылдарында сүп-сарҙан таҙартыу буйынса төп эштәр май байрамдарына тиклем үк тамамланыуы ихтимал.


text:
Раил Сарбаев: «Улар беҙҙең балалар, был беҙҙең уртаҡ ҡайғыбыҙ”
Башҡортостан Премьер-министры Раил Сарбаев Ульяновскиҙа шартлау эҙемтәләрен бөтөрөүҙә ҡатнашҡанда һәләк булған һәм яраланған хәрби хеҙмәткәрҙәрҙең яҡындарына (ата-әсәләренә, ҡатындарына) финанс ярҙамы бүлеү тураһындағы бойороҡҡа ҡул ҡуйҙы.
Премьер-министрҙың һүҙҙәренә ҡарағанда, һәләк булған һалдаттарҙың ғаиләләренә 250 мең һум күләмендә финанс ярҙамы күрһәтеләсәк. Бынан тыш, бойороҡта яраланған хәрби хеҙмәткәрҙәргә лә аҡсалата ярҙам айырым яҙылған. Уның күләме – 125 мең һум.
— Үлгән кешеләрҙе ҡайтарып булмай, был фажиғәлә улдарын, ирҙәрен юғалтыусыларҙың барыһының да ауыр ҡайғыһын ихлас уртаҡлашам. Был ҡот осҡос ҡайғы. Хәҙер улар өсөн иң ауыр көндәр. Һәм беҙ һәләк булыусыларҙың ғаиләләрен айырым иғтибар үҙәгендә тоторға, уларға кәрәкле ярҙам күрһәтергә тейешбеҙ,— тине Раил Сарбаев.
Яраланыусыларға кәрәкле медицина ярҙамы күрһәтеләсәк. Ҡыуатов исемендәге республика дауаханаһының баш врачына был мәсьәләне айырым контролгә алырға ҡушылды.
Шуны ла әйтергә кәрәк, ҡазаға тарыусыларға средстволар дәүләт идараһы менән бәйле сығымдарҙы кәметеү иҫәбенә бюджеттан бүленә. Көньяҡ Осетияла һәләк булыусыларҙың ғаиләләренә күрһәтелгән һуңғы ярҙам 150 мең һум тәшкил итте.


text:
Өфөлә Рәсәй һәм Ҡытай лидерҙары «Ебәк юлы» һәм Евразия иҡтисади союзына бәйле проекттарҙы тикшерҙеФото: Олег Яровиков
Өфөлә Рәсәй һәм Ҡытай лидерҙары «Ебәк юлы» һәм Евразия иҡтисади союзына бәйле проекттарҙы тикшерҙе
Өфөлә Рәсәй һәм Ҡытай лидерҙары «Ебәк юлы» һәм Евразия иҡтисади союзына бәйле проекттарҙы тикшерҙеФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 9 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
Өфөләге осрашыу ваҡытында Рәсәй Президенты Владимир Путин һәм Ҡытай Халыҡ Республикаһы Рәйесе «Ебәк юлы» һәм Евразия иҡтисади союзына бәйле проекттарҙы тикшерҙе. Был хаҡта Ҡытай Халыҡ Республикаһы Сит ил эштәре министрлығының Европа һәм Үҙәк Азия департаменты директоры Гуй Цунъю ШОС һәм БРИКС саммиттарының халыҡ-ара матбуғат үҙәгендә үткән брифингта белдерҙе. Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы килешеүҙәрҙе ғәмәлгә ашырыу майҙансығы булараҡ ҡарала, тип билдәләне ул.
Гуй Цунъю билдәләүенсә, Ҡытайҙың инвестициялары Рәсәйгә йүнәлтелә. Рәсәй биләмәһендә нефтте һәм газды үҙләштереү — Ҡытай өсөн өҫтөнлөклө йүнәлештәрҙең береһе. «Киң хеҙмәттәшлек булдырырға кәрәк. Нефть һәм газдан тыш, Рәсәй иҡтисадына, шул иҫәптән социаль проекттар өлкәһендә инфраструктураны үҫтереүгә инвестиция һалырға әҙербеҙ», — тип билдәләне Гуй Цунъю.
Арктикала хеҙмәттәшлек итеү һәм Алыҫ Көнсығыш төбәген үҫтереү ике илдең сәскә атыуына булышлыҡ итәсәк, тип иҫәпләй дипломат.
Ҡытай Халыҡ Республикаһы Рәйесе Си Цзиньпин Өфөгә беренсе тапҡыр килде. Рәсәй Президенты Владимир Путин менән осрашыуҙа ул Башҡортостандың баш ҡалаһы тураһында тәьҫораттары менән уртаҡлашты.


text:
«Иммунопрепарат» директоры итеп Наил Заһиҙуллин тәғәйенләнде
Өфөнөң «Иммунопрепарат» предприятиеһын (Рәсәй Һаулыҡ һаҡлау министрлығының «Микроген» медицина иммунобиология препараттары буйынса ғилми-етештереү берекмәһе» федераль дәүләт унитар предприятиеһы филиалы) медицина фәндәре кандидаты, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре Наил Заһиҙуллин етәкләне, тип хәбәр итте Өфө предприятиеһының матбуғат сәркәтибе Гүзәл Йосопова.
Яңы вазифаға тәғәйенләнгәнгә тиклем Наил Заһиҙуллин филиал директорының производство, технологиялар һәм фән буйынса урынбаҫары булып эшләй.
1981 йылда Башҡорт дәүләт медицина институтын тамамлағандан һуң И.И.Мечников исемендәге Өфө вакциналар һәм сывороткалар Ғилми тикшеренеү институтының вирус лабораторияһында кесе ғилми хеҙмәткәр булып эшләй башлай, унда ул грипты диагностикалау һәм иҫкәртеү мәсьәләләре менән шөғөлләнә, ошо ауырыуҙы экспресс-диагностикалау өсөн иммуно-фермент системаһын уйлап сығара.
1988 йылда «Иммунопрепарат» дәүләт унитар предприятиеһының интерферон цехын етәкләй һәм уның етәксеһе булып ун йыл эшләй. Рәсәй Федерацияһында тәүге тапҡыр бында интерферонды таҙартыу технологияһы булдырыла, ул препаратты сығарыуҙы яңы кимәлгә күтәрергә ярҙам итә. 1994 йылда производствонан айырылмайынса Д.И.Ивановский исемендәге вирусология ғилми-тикшеренеү институты аспирантураһын тамамлай һәм кандидатлыҡ диссертацияһын яҡлай. 1996 йылда Наил Заһиҙуллинға «вирусология» һөнәре буйынса өлкән ғилми хеҙмәткәр дәрәжәһе бирелә. 1998 йылдан предприятие директорының производство һәм технология буйынса урынбаҫары булып эшләй.
Уның 13 уйлап табыу патенты һәм 50 ғилми хеҙмәте бар. 2007 йылда һаулыҡ һаҡлау өлкәһендәге ҡаҙаныштары өсөн Наил Заһиҙуллинға «Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған һаулыҡ һаҡлау хеҙмәткәре» почетлы исеме бирелә.
2009 йылда «Гриппол» преппаратын сығарыу буйынса дәүләт заказын уңышлы үтәгәне өсөн БР Почет грамотаһы менән бүләкләнә.


text:
Сибайҙа «Бэби-шлягер» III ҡала фестиваль-конкурсы үтте
Сибайҙа 6-нан 10 йәшкә тиклемге йөҙҙән ашыу баланы йыйған III «Бэби-шлягер» ҡала балалар ижады фестиваль-конкурсы үтте. Сибай дәүләт филармонияһында үткән Гала-концертта ҡатнашыу өсөн йәш конкурсанттар балалар сәнғәт мәктәбендә һәм балалар музыкаль мәктәбендә ике һайлап алыу туры үтте.
Айырым башҡарыусылар, вокаль дуэттар, ансамблдәр, бейеү номерҙары бер-береһен алмаштырып торҙо, һәм һәр сығыш сағыу, иҫтә ҡалырлыҡ булды. Хореография постановкалары, артистизм, сәхнәлә хәрәкәт итә белеү, үҙенсәлекле костюмдар — ҡаланың мәҙәниәт өлкәһендәге әйҙәүсе белгестәренән торған жюри ағзалары барыһын да билдәләне.
Гран-приҙы «вокал» номинацияһында сығыш яһаған 10 йәшлек Йәнбулат Зөлҡәрнәев алды, тамашасылар һөйөүе призын — «Ҡарһылыу» балалар баҡсаһынан Мәликә Әбүбәкирова.
«Бэби-шлягер» Сибайҙа тәүге тапҡыр 2008 йылда үтте, һәм шунан алып ул йәш таланттар араһында киң танылыу алған конкурс булып ҡала.


text:
Башҡортостанда ямғырлы һауа торошо һаҡлана
26 апрелдә Башҡортостанда болотло булыуы, урыны менән ямғыр яуыуы көтөлә. БР Гидрометеорология һәм һәм тирә-яҡ мөхиткә мониторинг идаралығынан хәбәр итеүҙәренсә, һауа температураһы көндөҙ плюс 7-12 градус тәшкил итәсәк. Республиканың көньяҡ-көнсығыш райондарында һауа температураһы плюс 17 градусҡа тиклем күтәреләсәк.
Ял көндәрендә, 27 һәм 28 апрелдә, Рәсәй Гидрометеорология үҙәге мәғлүмәттәре буйынса, төбәктә ямғырлы һауа торошо һаҡланасаҡ. Һауа температураһы көндөҙ – плюс 10-14 градус, төндә 2-7 градус йылы буласаҡ.


text:
Өфөлә Мостай Кәримгә һәйкәл ҡуйыласаҡ
2013 йылдың көҙөндә Киров урамында Башҡортостандың халыҡ шағиры Мостай Кәримгә һәйкәл ҡуйыласаҡ. Был хаҡта республиканың Мәҙәниәт министрылығынан хәбәр иттеләр.
Мәскәү скульпторы Андрей Ковальчукҡа Мостафа Сафа улының образын һынландырыу бәхете тейгән, ул БР Мәҙәниәт министрлығы үткәргән һынлы сәнғәт конкурсында еңеп сыҡҡан.
Һәйкәл композицияһының дөйөм бейеклеге алты метр буласаҡ. Скверҙа скульптура янында сәскә түтәлдәрен, ике фонтан, йәйәү йөрөү өсөн яңы юлдар булдырыу планлаштырыла. Проектҡа йәмғеһе 61 миллион һумдан ашыу аҡса тотоноу ҡарала.


text:
DarMan эстрада проекты йәш башҡарыусыларға кастинг иғлан итте
ӨФӨ, 2015 йыл, 20 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Башҡорт эстрадаһында популяр булған DarMan проекты ижади йәштәр араһында кастинг үткәрә.
Проекттың музыканттары DJ Khan һәм BurZoy МС үҙенсәлекле матур тауышлы йырсылар эҙләй. Жанры — төрлө йүнәлештәге электрон музыка. Йырҙар башҡорт йәки татар телдәрендә башҡарылырға тейеш, шулай уҡ рус һәм инглиз телдәрендә лә мөмкин.
Йәш башҡарыусыға оҙайлы килешеү тәҡдим ителәсәк: йырҙар яҙҙырыу, клиптар төшөрөү, уларҙы радио-телевидениела яңғыратыу, концерт-фестивалдәрҙә, конкурстарҙа ҡатнашыу.
— Беҙ үҙенсәлекле тауышлы йырсыны — егеттте йәки ҡыҙҙы эҙләйбеҙ. Ҡыҙҙарҙың йәше — 16-нан 25-кә, егеттәрҙеке 16-нан 28-гә тиклем булырға тейеш. Уларҙың профессионал булыуҙары мотлаҡ түгел. Беҙ 40-тан ашыу хат алдыҡ, ҡыҙғанысҡа, әлеге берәүҙе лә тапманыҡ, — тип хәбәр итте кастингты ойоштороусы DJ Khan.
Социаль селтәрҙәрҙә һайлап алыу июнь аҙағына тиклем дауам итәсәк. Октябрҙә DarMan проектының 5 йыллығына арналған сарала өсөнсө альбомдың исем туйын үткәреү һәм республика, Рәсәй төбәктәре буйлап гастролгә сығыу планлаштырыла. Шунда уҡ проекттың йырсылары менән таныштырыу күҙ уңында тотола.
Теләүселәр фотоһүрәттәрен, видео, аудиояҙмаларын һәм үҙҙәрен ҡыҙыҡһындырған һорауҙарҙы khanbulat@mail.ru электрон почтаһына ебәрә ала. Проекттың «Бәйләнештә» социаль селтәрендә төркөмө лә бар.


text:
Төбәгебеҙҙә тәбиғәт ҡомартҡылары дүртәүгә артты
Башҡортостандың дүрт тәбиғәт объекты — республика әһәмиәтендәге тәбиғәт ҡомартҡыһы, ә улар биләгән территориялар айырым һаҡланған тәбиғәт территориялары тип иғлан ителде. Был саралар республикала үҙенсәлекле тәбиғәт ландшафтын һәм рекреацион ресурстарҙы рациональ файҙаланыу өсөн ҡабул ителде.
Тейешле ҡарарға 2010 йылдың 14 декабрендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов ҡул ҡуйҙы.
БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығы матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, тәбиғи объекттар исемлегенә «Рус Швейцарияһы» (Бәләбәй районы), «Еүеш йырын» (Бишбүләк районы), «Әҙрәсгөл популяцияһы» (Туймазы районы) һәм «Шумилов шарлауығы» (Туймазы районы) тәбиғи биләмәләре инде.
Әйтергә кәрәк, айырым һаҡланған тәбиғәт биләмәләрендә ниндәй ҙә булһа хужалыҡ эшмәкәрлеге, шул иҫәптән төҙөлөш, мал көтөү, ағас ҡырҡыу (санитар ҡырҡыуҙан тыш), шулай уҡ дарыу үләндәре әҙерләү тыйыла.


text:
Республика Президенты «Сибайлеспром» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә булдыФото: Андрей Старостин
Республика Президенты «Сибайлеспром» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә булды
Республика Президенты «Сибайлеспром» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә булдыФото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов ағасты тәрән эшкәртеү буйынса предприятиела — «Сибайлеспром» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә булды. Ул Баймаҡ районының Икенсе Моҡас ауылында урынлашҡан.
Бында таҡта, брус, евровагонка, плинтустар һәм башҡа изделиелар етештерелә. Апрелдә ағас эшкәртеү буйынса заманса комплекс төҙөлә башлаған. Генераль подрядсы булып «Джи.И» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте сығыш яһай.
Бөгөнгө көндә ағасты бысыу һәм тәрән эшкәртеү буйынса цехта төҙөлөш-монтажлау эштәре алып барыла, ҡаҙанлыҡ төҙөлә.
Предприятиела йылына 160 кубометрға тиклем ағас эшкәртеү планлаштырыла. Яңы производство файҙаланыуға тапшырылғандан һуң, өҫтәмә 89 эш урыны булдырыласаҡ.
Инвестицияларҙың дөйөм күләме – яҡынса 150 миллион һум.
Рөстәм Хәмитов кадрҙар менән тәьмин ителеш хаҡында ҡыҙыҡһынды. Асыҡланыуынса, был йүнәлештә компания Сибайҙың 24-се лицейы менән эшләй. Лицей БР Мәғариф министрлығының 12 миллион һум күләмендәге грантына лайыҡ булған. Был аҡсаға уҡыу йорто ағас эшкәртеү ҡорамалдары һатып алған.
«Сибайлеспром» йәмғиәтенең генераль директоры Андрей Ивашечкин һүҙҙәренсә, сеймал тик республикала ғына һатып алына. Сеймал менән тәьмин иткән иң алыҫ хужалыҡ предприятиенан 150 километр алыҫлыҡта урынлашҡан.
Бөгөнгө көндә предприятиела 50 кеше эшләй, уртаса эш хаҡы – 13,5 мең һум.
Сибайға эш сәфәре барышында Рөстәм Хәмитов шулай уҡ «Технострой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә булды.
2006 йылда булдырылған предприятиела асфальт-бетон ҡатнашмалары өсөн цемент, ауырайтҡыс, минераль порошок етештерелә. Рөстәм Хәмитов продукцияны һатыу мәсьәләһе тураһында һорашты. «Технострой» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте етәкселеге һүҙҙәренсә, компания продукцияһын Свердловск, Иркутск, Омск, Сахалин өлкәләрендә һатып алалар. Быйыл «Башкиравтодор» 940 тонна минераль порошок һатып алған.
Компанияла 28 кеше эшләй, уртаса эш хаҡы 23 мең һум тәшкил итә.


text:
Рөстәм Хәмитов Рәсәй һәм Башҡортостан дәүләт наградаларын тапшырҙыФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов Рәсәй һәм Башҡортостан дәүләт наградаларын тапшырҙы
Рөстәм Хәмитов Рәсәй һәм Башҡортостан дәүләт наградаларын тапшырҙыФото: Олег Яровиков
21 ноябрҙә Өфөлә Рәсәй һәм Башҡортостан дәүләт наградаларын тапшырыу тантанаһы үтте. Республика һәм илде үҫтереүгә лайыҡлы өлөш индергән 42 кеше Президент Рөстәм Хәмитов ҡулынан миҙалдар алды. Улар иҫәбендә табиптар, уҡытыусылар, эшселәр, мәҙәниәт эшмәкәрҙәре, ауыл хужалығы эшсәндәре.
— Эшегеҙҙе бөтә күңелегеҙҙе, көсөгөҙҙө һалып, яҡшы итеп, яуаплы башҡарғанығыҙ өсөн дә һеҙ был наградаларға лайыҡһығыҙ. Тормошоғоҙҙағы был үҙенсәлекле ваҡиға менән ҡотлап, һеҙгә һаулыҡ, уңыштар, ғаиләгеҙҙә барыһы ла яҡшы булыуын, киләсәктә лә үҙегеҙҙе ышаныслы тойоп, әүҙем эшләүегеҙҙе дауам итеүегеҙҙе теләйем, — тине Рөсәм Хәмитов.
— Беҙ һеҙҙең менән ғорурланабыҙ, һеҙҙең кеүек кешеләр күберәк булыуын теләйбеҙ, — тип айырып билдәләне Башҡортостан Президенты.
«Һәләкәткә тарыусыларҙы ҡотҡарған өсөн» миҙалын бүләкләнеүселәр араһынан иң йәше алды. Айнур Ғәлиевҡа ни бары 14 йәш, ул Ишембай районының Әхмәт-Зәки Вәлиди исемендәге 2-се башҡорт гимназия-интернатының һигеҙенсе класында уҡый. Малай былтыр йәй ҡыйыулыҡ күрһәтә.
— Беҙ ҡустым менән матрасҡа ятып алыҫҡа йөҙөп киткән малай менән ҡыҙҙың ҡапыл әйләнеүен күреп ҡалдыҡ. Улар бата башлағас, аталары уларға ярҙамға ташланды, ләкин ярты араны үткәс, ул да хәле бөтөп бата башланы. Беҙ кәмәлә иң элек балаларҙың эргәһенә барып, уларҙы һыуҙан тартып сығарҙыҡ, һуңынан өлкән кешегә ярҙам иттек, — тип һөйләне Айнур Ғәлиев.
Малай үҙен герой итеп тоймай, ә «уның урынында һәр кеше шулай эшләр ине» тип иҫәпләй. Республика Президентынан бүләккә Айнур планшетлы компьютер алды.
«Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре» тигән абруйлы исемгә яҙыусы — Рәсәй һәм Башҡортостан Яҙыусылар союзы ағзаһы Леонид Соколов лайыҡ булды. Осраҡ менән файҙаланып, яҙыусы-юморист Рөстәм Хәмитовҡа үҙенең быйыл йәй донъя күргән «Автограф» китабын бүләк итте.
Әйтергә кәрәк, Өфө яҙыусыһының ижадын республикала ғына түгел, хатта Канадала ла баһалағандар. Рус телендәге «Ванкувер Экспресс» гәзитендә уның ике ҙур юмористик хикәйәһе («Серая мышка», «Бутылка коньяка») баҫылған.
21-се Республика клиник дауаханаһының хирургия бүлеге мөдире — врач-хирург Илдар Ҡорбанғолов Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы булды. Коллегалары менән бергә ул хирургияның сиктән тыш яуаплы өлкәһе — ағзаларҙы трансплантациялау менән шөғөлләнә.
Тантананы тамамлап, Рөстәм Хәмитов залда ултырыусыларҙың барыһына ла хеҙмәттәре өсөн тағы бер тапҡыр рәхмәт белдерҙе.
— Мин, һис шикһеҙ, үҙ иңемдәге яуаплылыҡты аңлайым, һеҙҙең мине яҡлауығыҙҙы тоям, һәм был миңә көс бирә, рухландыра. Мин дә һеҙҙең кеүек, арыу-талыуһыҙ, хәлемдән килгәндең барыһын да эшләргә тырышасаҡмын. Һеҙ минең өсөн өлгө, — тине республика Президенты.


text:
Фото:
Салауатта коррупцияға ҡаршы комиссия ултырышы үтте
Фото:
Салауат ҡалаһы хакимиәте ҡарамағында ойошторолған коррупцияға ҡаршы комиссия сираттағы ултырышында һаулыҡ һаҡлау учреждениеларында муниципаль заказдар төҙөү менән бәйле мәсьәләләрҙе ҡараны.
Ҡала дауаханаларына аҙыҡ-түлек продукттары һәм медицина тәғәйенләнешендәге тауарҙар килтереү менән бәйле килеп тыуған ҡыйынлыҡтар тураһында һүҙ барҙы.
Төп проблемалар араһында — сит ҡалаларҙан тәьмин итеүселәрҙең өҫтөнлөк итеүе, сиктән тыш юғары хаҡтар һәм ҡайһы берҙә продукцияның сифатлы булмауы.
1-се ҡала дауаханаһының баш врачы Федор Путенихиндың фекеренсә, партнер-тәьмин итеүселәр республиканан булырға тейеш, сөнки улай эшләүе лә, хаталарҙы бөтөрөүе лә уңайлы.
2-се ҡала дауаханаһының баш врачы Нияз Диденко заказ биреү һәм конкурста ҡатнашыусылар менән килешеү төҙөү стадияһында контролде көсәйтеү кәрәклеге тураһында белдерҙе. Был мәсьәлә менән хакимиәттең муниципаль заказ бүлеге шөғөлләнә.
Йыл башынан алып тауарҙар менән тәьмин итеүгә заказдар урынлаштырыу өлкәһендә, дәүләт һәм муниципаль ихтыяждар өсөн эштәр башҡарыуҙа һәм хеҙмәтләндереүҙәр күрһәтеүҙә прокуратура 45 закон боҙоу осрағын асыҡланы.
Киләһе йыл 1 ғинуарҙан Рәсәйҙә электрон сауҙа системаһы ғәмәлгә инәсәк, ул средстволарҙы файҙаланыу һөҙөмтәһеҙлеген мөмкин тиклем кәметергә тейеш.
Ҡыҙыҡһынған кешеләр араһында тура контакт булмаясаҡ, ә асыҡлыҡты Федераль казначейство яғынан көсәйтелгән контроль тәьмин итәсәк.


text:
Башҡортостандың Дәүләт Йыйылышы депутаты Николай Никитин гинекология буйынса операция яһаныФото: Олег Яровиков
Башҡортостандың Дәүләт Йыйылышы депутаты Николай Никитин гинекология буйынса операция яһаны
Башҡортостандың Дәүләт Йыйылышы депутаты Николай Никитин гинекология буйынса операция яһаныФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 11 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Екатерина Соколова/.
Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының Һаулыҡ һаҡлау, социаль сәйәсәт һәм ветерандар эштәре буйынса комитеты рәйесе Николай Никитин 30 йәшлек пациентҡа эндоскоп ярҙамында операция яһаны. Парламентарий «Чиновник һөнәрен алмаштыра» акцияһы сиктәрендә хирургия буйынса тәжрибәһен күрһәтте.
Уның һүҙҙәренсә, бөгөнгө көндә бындай операциялар ғәҙәти һанала. Бынан тыш, элегерәк пациенттар операциянан һуң дауаханала 14 көн тирәһе ятһа, хәҙер — 3-5 көн.
Николай Никитин Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы проектында ун өсөнсө булып ҡатнашты.
— Ғүмерем буйына табип булып эшләнем, депутат булып киткәс тә медицинаны ташларға ярамай, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды парламентарий. — Сирлеләр минең ярҙамға мохтаж. Шуға күрә медицинала эшләүемде туҡтатырға хоҡуғым юҡ. Өҫтәүенә был минең яратҡан эшем.
«Чиновник һөнәрен алмаштыра» акцияһы 2013 йылда башланды. Ул саҡта эшсе һөнәрҙәрҙең абруйын арттырыу маҡсат итеп ҡуйылғайны. Мәҫәлән, Башҡортостандың хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры Ленара Иванова — штукатур-маляр, республиканың спорт һәм йәштәр сәйәсәте министры Андрей Иванюта — фрезеровщик, ә ауыл хужалығы министры Николай Коваленко машина менән һауыу операторы булып эшләп ҡараны.
Һуңынан иғтибар дәүләт власы вәкилдәре биографияһының башланғыс этаптарына йүнәлтелде. Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, проекттың маҡсаты — власть вәкилдәренең күбеһенең хеҙмәт юлын тап эшсе һөнәрҙәрҙән башлауын күрһәтеү.


text:
Рөстәм Хәмитов депутаттарҙы ниндәй партия ағзаһы булыуҙарына ҡарамаҫтан, хеҙмәттәшлеккә саҡырҙы Фото: Башҡортостан Башлығы сайтынан
Рөстәм Хәмитов депутаттарҙы ниндәй партия ағзаһы булыуҙарына ҡарамаҫтан, хеҙмәттәшлеккә саҡырҙы
Рөстәм Хәмитов депутаттарҙы ниндәй партия ағзаһы булыуҙарына ҡарамаҫтан, хеҙмәттәшлеккә саҡырҙы Фото: Башҡортостан Башлығы сайтынан
ӨФӨ, 2016 йыл, 28 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов республиканан Дәүләт Думаһына яңы һайланған депутаттарҙы ниндәй партия ағзаһы булыуҙарына ҡарамаҫтан, тығыҙ хеҙмәттәшлеккә саҡырҙы. 28 сентябрҙә Өфөләге Конгресс-холда парламентарийҙар менән осрашыу булды. Һөйләшеүҙә «Берҙәм Рәсәй», КПРФ, ЛДПР, «Ғәҙел Рәсәй» һәм «Гражданлыҡ платформаһы» партияларынан депутаттар ҡатнашты, тип хәбәр итә Башҡортостан Башлығы сайты.
«Бергәләп эш итеү мәсьәләһе — беҙҙең өсөн иң мөһиме. Беҙ теге йәки был партия вәкилдәренә бүленергә тейеш түгел. Һеҙҙе халыҡ һайланы. Улар бөтә депутаттар ҙа кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡларға тейеш тип иҫәпләй», — тине Рөстәм Хәмитов.
Республика Башлығы һайлаусыларҙың тормоштоң яҡшырыуын көтөүен иҫкә төшөрҙө. Төбәккә республика өсөн мөһим мәсьәләләрҙе хәл итә алырҙай әүҙем депутат корпусы кәрәк, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды ул.
«Барыбыҙ ҙа булған етешһеҙлектәрҙе бөтөрөү өҫтөндә эшләргә тейешбеҙ. Шуға күрә бергәләп эшләйәсәкбеҙ. Һәммәгеҙҙе лә ниндәй партия ағзаһы булыуығыҙға ҡарамаҫтан, хеҙмәттәшлеккә саҡырам. Бөтәгеҙ ҙә республиканың, халыҡтың мәнфәғәттәрен яҡлайһығыҙ», — тип йомғаҡ яһаны Рөстәм Хәмитов.


text:
Ырымбурҙа йәш башҡорт режиссерҙарының фильмдары күрһәтелде
ӨФӨ, 2016 йыл, 7 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Ырымбурҙа «Кино-вагон» киноклубы сиктәрендә башҡорт фильмдары күрһәтелде. Сараны Ырымбур режиссеры Вера Арнгольд һәм Өфөләге МакГаффин исемендәге кино мәктәбе етәксеһе, Башҡортостан Кинематографистар союзы йәштәр үҙәгенең башҡарма директоры Гөлфиә Шәрипова ойошторҙо.
Тамашасылар Башҡортостанда төшөрөлгән дүрт ҡыҫҡа метражлы кинотаҫма ҡараны. Улар — атай һәм инвалид малай тураһында «Мин тере» (режиссеры Ольга Старикова), «Күбәләк» (режиссеры Елена Жилинская), «Террорсы» (режиссеры Вадим Вәлиуллин) һәм «Әсә» (режиссеры Айнур Аскаров) фильмдары.
Тамашасылар башҡорт режиссерҙарының фильмдары тураһында әүҙем фекер алышты. «Әсә» фильмын ҡараусылар шундай фекерҙәрен еткерҙе: «Иҫ киткес милли үҙенсәлек, геройҙар башҡортса һөйләшә, фильм рус телендәге субтитрҙар менән бара. Бик матур төшөрөлгән, метафоралар күп, әсә, игеҙәк малайҙар һәм олатай ролен башҡарыусылар һәйбәт уйнай. Улдарҙың ҡоштарға әүерелеүе хаҡында матур һәм моңһоу башҡорт легендаһы. Һоҡланғыс пейзаж!».


text:
Президент Хакимиәтендә хаҡтар артыуы тирәләй хәлде тикшерҙеләр
13 ғинуарҙа Башҡортостан Президенты Хакимиәтендә үткәрелгән республика махсус ведомство-ара комиссияһы ултырышында аҙыҡ-түлек һәм сәнәғәт тауарҙарына хаҡтар артыуы менән бәйле хәлде тикшерҙеләр. Комиссия социаль продукттар, орлоҡтар, яғыулыҡ-майлау материалдары, минераль ашламалар һәм аҙыҡ-түлек тәғәйенләнешендәге бер төркөм тауарҙар баҙары конъюнктураһына бәйле мәсьәләләр өсөн яуаплы.
Сауҙа һәм ҡулланыусыларҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса дәүләт комитетының көндәлек мониторингы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, 2011 йылдың 11 көнөндә социаль мөһим аҙыҡ-түлек тауарҙарының хаҡы уртаса 1,5 процентҡа артты. Ә һыйыр ите, ҡарабойҙай, картуф, һуған һәм тары ярмаһы 9 процентҡа тиерлек ҡиммәтәйҙе.
Ғинуарҙа дәүләт комитеты ҡулланыу баҙарында хаҡтарға контролде көсәйтте. Алыпһатарлыҡҡа юл ҡуймау өсөн бөтә милекселек формаһындағы сауҙа предприятиеларын даими тикшереү ойошторолдо.
Тикшереү барышында хаҡтарға йоғонто яһауҙың яңы, һөҙөмтәлерәк механизмдарын эшкәртергә тәҡдим ителде, беренсе сиратта, был социаль мөһим тауарҙарға ҡағыла.
Ведомство-ара комиссия ағзаларына Башҡортостанда, Рәсәй һәм сит ил инвесторҙарын йәлеп итеп, ҙур күмәртә һәм матди-техник тәьминәт менән идара итеүсе үҙәктәр ойоштороу проектын эшкәртергә ҡушылды. Был республикаға Рәсәйҙең башҡа төбәктәренән һәм сит илдәрҙән аҙыҡ-түлек тауарҙары килтереү каналдарын юлға һалырға ярҙам итәсәк.
2011 йыл башынан энергия ресурстарына хаҡтар күтәрелде. Халыҡ өсөн газға хаҡтар 1 ғинуарҙан 5 процентҡа үҫте. Халыҡ өсөн электр энергияһы хаҡы 2011 йыл башынан 10 процентҡа артты һәм башҡа ҡиммәтәймәйәсәк, тип хәбәр итә республика Президенты матбуғат хеҙмәте.


text:
Өфө дәүләт нефть техник университетының уҡыу алдынғыларына ҡыҙыл дипломдар тапшырҙыларФото: Хәниф Сөнәғәтуллин
Өфө дәүләт нефть техник университетының уҡыу алдынғыларына ҡыҙыл дипломдар тапшырҙылар
Өфө дәүләт нефть техник университетының уҡыу алдынғыларына ҡыҙыл дипломдар тапшырҙыларФото: Хәниф Сөнәғәтуллин
Шаршамбы, 25 июндә, Өфө дәүләт нефть техник университетының һигеҙенсе корпусында уҡыу алдынғыларына ҡыҙыл дипломдар тапшырыу тантанаһы уҙҙы. Сараны асып, ӨДНТУ ректоры вазифаһын башҡарыусы Рәмил Бәхтизин быйылғы сығарылыштың юбилейлы, 65-се булыуын билдәләне. Өфө нефть институтын тамамлау тураһындағы тәүге дипломдар 1950 йылда тапшырыла. Ул саҡта уны 13 кеше ала. Был ваҡыт эсендә юғары уҡыу йортон 90 мең тиерлек кеше тамамлаған. Өфө дәүләт нефть техник университетын тамамлаусылар араһында – хеҙмәт геройҙары, федераль кимәлдәге министрҙар, эре нефть компаниялары етәкселәре.
— Бөгөн Нефть университетының дипломы ҙур ихтыяжға эйә, уны эш биреүселәр хуп күрә. Уңышлы эшләр өсөн лайыҡлы эш урынын табырһығыҙ тип ышанам, — тине, университетты тамамлаусыларға мөрәжәғәт итеп, Рәмил Бәхтизин.
Быйыл 3561 кешенең 458-һе ҡыҙыл диплом менән тамамланы. Шатлыҡтарын уртаҡлашырға уҡытыусылары ғына түгел, ә ата-әсәләре лә килгәйне. Йәш белгестәрҙең күбеһе эш урындары менән билдәләнгән – уларҙы яғыулыҡ-энергетика комплексы предприятиеларында көтәләр.
— Студенттарҙың күбеһе уҡыу барышында үҙенең киләсәген билдәләй һәм шул компанияларҙа производство практикаһын һәм стажировка үтә, — тип һөйләне тау-нефть факультеты деканы Айрат Хафизов. — Беҙҙә уҡып сыҡҡан йәш белгестәр «Роснефть», «Транснефть», «Газпром», «Лукойл» кеүек ватан, шулай уҡ сит ил компанияларына эшкә урынлаша. Йыл һайын факультетты 300-ҙән ашыу кеше тамамлай, шул саманы уҡырға ҡабул итәбеҙ.
Бөгөнгө көнгә ӨДНТУ-ла 20 бакалавриат йүнәлеше, 35 һөнәр һәм 13 магистратуры йүнәлеше (45 программа) буйынса 17800-ҙән ашыу студент белем ала.
Шул уҡ көндө Өфө дәүләт нефть техник университетында ата-әсә ҡарауынан мәхрүм ҡалған 34 юғары уҡыу йортон тамамлаусы ҡулына диплом алды. Өсәүһендә – ҡыҙыл диплом. Дипломдарҙан тыш, уларға юғары уҡыу йортоноң бюджеттан тыш средстволарынан аҡсалата пособиеға исемле сертификаттар һәм иҫтәлекле бүләктәр тапшырҙылар.


text:
«Йәшлек» гәзите Булат Солтангәрәев исемендәге премия еңеүселәрен билдәләне
ӨФӨ, 2015 йыл, 5 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Әлим Фәйезов/.
Быйыл «Йәшлек» гәзите юғары класс уҡыусылары араһында Булат Солтангәрәев исемендәге ижади конкурс иғлан итте. Бәйгелә 100-ҙән ашыу уҡыусы ҡатнашты. Йәштәрҙең мөһим проблемаларын һәм уларҙы хәл итеү юлдарын сағылдырған мәҡәләләр тәҡдим ителде, уларҙың күбеһе гәзит биттәрендә донъя күрҙе.
Конкурс эштәрен баһалаусы комиссия эшен филология фәндәре докторы, Башҡорт дәүләт университеты профессоры Тимерғәле Килмөхәмәтов етәкләне. Жюри ағзалары ҡыҙыҡлы фекерҙәр, яңы идеялар менән һуғарылған эштәрҙе тикшереп, конкурс еңеүселәрен билдәләне. Һуңғы ҡыңғырау байрамында «Йәшлек» гәзите журналистары уларға наградалар һәм премиялар тапшырҙы.
Беренсе урынды «Барыһы ла беҙҙең ҡулда, йәштәр!» мәҡәләһе менән Мәләүез районының Динис Бүләков исемендәге урта мәктәп уҡыусыһы Рәйлә Хөсәйенова яуланы.
Икенсе урынға «Донъяла ярылып ятҡан эҙең ҡалһын» тигән мәҡәләһе өсөн Әбйәлил районының Таһир Күсимов исемендәге гимназия уҡыусыһы Тимур Хәйбуллин лайыҡ булды.
Өсөнсө урынды «Кеше ерҙе биҙәр өсөн тыуа» мәҡәләһе менән Ҡ.Дәүләткилдиев исемендәге республика һынлы сәнғәт гимназияһы уҡыусыһы Айзилә Мөлөкова алды.
Бынан тыш, өс уҡыусыға махсус приз тапшырылды. Улар араһында Өфөнөң 3-сө гимназияһы уҡыусыһы Роман Зайкин, Р.Солтангәрәев исемендәге Таймаҫ гимназияһы уҡыусыһы Айнур Тунасов һәм Советтар Союзы Геройы Солтан Бикеев исемендәге һөнәри колледж студенты Юлиә Хәмиҙуллина бар.
Конкурс киләһе йылда ла үткәреләсәк, тип хәбәр иттеләр «Йәшлек» гәзите редакцияһынан.
Булат Солтангәрәев – Өфө ҡалаһы Киров районы 3-сө гимназияһының сығарылыш класы уҡыусыһы ине. Аҡыллы, алдынғы ҡарашлы, итәғәтле, белемле, илһөйәр рухлы, төрлө кимәлдәге фәнни-ғәмәли конференцияларҙа ҡатнашҡан, олимпиадаларҙа еңелеү белмәгән егет 2011 йылдың 22 майында фажиғәле һәләк булды.


text:
Рәсәй банкы Евразия иҡтисади союзына арналған алтын һәм көмөш тәңкәләр сығарҙыФото: Үҙәк банктың матбуғат хеҙмәте
Рәсәй банкы Евразия иҡтисади союзына арналған алтын һәм көмөш тәңкәләр сығарҙы
Рәсәй банкы Евразия иҡтисади союзына арналған алтын һәм көмөш тәңкәләр сығарҙыФото: Үҙәк банктың матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2015 йыл, 24 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
24 ноябрҙә Рәсәй банкы Евразия иҡтисади союзына арналған һәм «Хәрби дан ҡалалары» серияһындағы яңы иҫтәлекле тәңкәләр сығарҙы. 100 һумлыҡ алтын тәңкә һәм өс һумлыҡ көмөш тәңкә союз эшмәкәрлегенең бер йыллығына бағышланған . Алтын тәңкәләрҙең тиражы — 500, көмөш тәңкәләрҙең иһә өс мең дана, тип хәбәр иттеләр Үҙәк банктың матбуғат хеҙмәтендә.
Бынан тыш, «Хәрби дан ҡалалары» серияһындағы ҡиммәтле булмаған металдан яһалған 10 һумлыҡ тәңкә сығарылған. Тиражы — 10 миллион дана. Ул Хабаровскиға арналған — аҡсаның кире яғында ошо ҡаланың гербы төшөрөлгән. «Хәрби дан ҡалалары» серияһында 36 тәңкә әйләнештә йөрөй.
Рәсәйҙә яңы иҫтәлекле тәңкәләр ҡулаҡса менән түләгән саҡта законлы түләү сараһы булып иҫәпләнә.


text:
Бәләбәй районында «Алтын ҡайсылар» конкурсы үткәрелә
10 апрелдә Бәләбәйҙә «Алтын ҡайсылар – 2012» V асыҡ парикмахерҙар оҫталығы һәм декоратив сәнғәт смотр-конкурсы старт ала. Уның ойоштороусылары булып «Башҡортостандың сәс үреү һәм тарау буйынса дизайнерҙары, косметологтар һәм визажистар союзы» коммерцияға ҡарамаған парнерлығы менән берлектә Бәләбәй районы муниципаль район хакимиәте сығыш яһай.
Смотр-конкурс матурлыҡ индустрияһы һөнәрҙәренең профессиональ статусын һәм абруйын күтәреү, халыҡҡа көнкүреш хеҙмәттәре күрһәтеүҙең сифатын арттырыу, һөнәри оҫталыҡ үҫешенә һәм белгестәрҙең ижади потенциалын тормошҡа ашырыуға булышлыҡ итеү маҡсатында Бәләбәй районының Бәләкәй эшҡыуарлыҡҡа ярҙам итеү программаһына ярашлы үткәрелә.
Конкурс 11 майға тиклем дауам итәсәк.


text:
Бопутатсвана
Координаталар: 25°48′00″ ю. ш. 25°33′00″ в. д. / 25.8000000000277793787972769° ю. ш. 25.5500000000277793787972769° в. д. (G) (O)
Бопутатсвана — апартеид осоронда Көньяҡ Африка Республикаһында барлыҡҡа килгән бантустан (негрҙар өсөн резервация). 1977 нигеҙләнә. Сискей һәм Венда кеүек башҡа бандустандарҙы иҫәпкә алмағанда, халыҡ-ара йәмғиәт тарафынан танылмаған.
Апартеид сәйәсәте нәтижәһендә Көньяҡ фрика Республикаһында барлыҡҡы килә. Энтик яҡтан бандустан бер милләтле, тсвана халҡы вәкилдәре йешәй. тсвана теле, инглиз һәм африкаанс телдәре менән бер рәттән рәсми тел булып иҫәпләнә.
1994 йылда Нельсон Мандела һәм Фредерик де Клерк Көньяҡ Африка Республикаһында власты күпселек негрҙарға бирергә ҡарар итә. Ботутатсван президеньы Лукас Мангле КАР-ға ҡушылыуҙан баш тарта. Халыҡ араһында тулҡынланыу башлана. Армия президентҡа бойһонмай башлай. Президент илдән ҡаса. Ваҡытлыса хокүмән Көньяҡ Африка Республикаһына ҡушылырға ҡарар итә.


text:
Башҡортостан делегацияһы «Туриада-2013» лагерында ҡатнашасаҡ
Башҡортостан делегацияһы Волга буйы федераль округының «Туриада-2013» спорт-туристик лагерында ҡатнашасаҡ. Сара Һарытау өлкәһендә 22-25 майҙа үтә.
Туризм буйынса спорт мастеры һәм Рәсәйҙең атҡаҙанған сәйәхәтсеһе Николай Пестов етәкселегендәге команда составына 35 кеше инде. Өфө һәм Бөрө ҡалаларының туристик клубтарында шөғлләнеүселәр, республика ярыштарында еңеүселәр һәм призерҙар, шулай уҡ тренерҙар һәм судьяларҙан торған команданы Башҡортостандың йәштәр сәйәсәте һәм спорт министры Андрей Иванюта етәкләйәсәк.
Төбәктең йәштәр сәйәсәте һәм спорт ведомствоһы етәксеһе һүҙҙәренсә, команда спорт-туристик лагерҙа ҡатнашыуға әүҙем әҙерләнә.
— Лагерға федераль округтың көслө спортсылары һәм туристары йыйыласаҡ. Башҡортостан Республикаһы исеменән лайыҡлы сығыш яһау беҙҙең төп бурыс булып тора. Команданан юғары һөҙөмтәләр көтәбеҙ, — тине министр.
Спорт-туристик лагерь – округтың иң яҡшы спортсыларын һәм туристарын асыҡлауға, туризмды пропагандалауға йүнәлтелгән комплекслы сара. РФ Президентының Волга буйы федераль округындағы тулы хоҡуҡлы вәкиле Михаил Бабич патронажы аҫтында үткәрелгән сарала 16-21 йәштәрҙәге 500-гә яҡын уҡыусы һәм студент ҡатнашасаҡ.


text:
БДПУ менән Өфө хакимиәте хеҙмәттәшлек тураһында килешеүгә ҡул ҡуйҙы
— М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты менән булған партнерлыҡ мөнәсәбәттәрҙе үҫтерергә ниәтләйбеҙ, — тип белдерҙе Өфө хакимиәте башлығы Ирек Ялалов был вузда үткән «Ҡәҙерле кешеләр» («Родные люди») проектын тормошҡа ашырыу буйынса йомғаҡлау осрашыуында. – Университет менән һөҙөмтәле эшләүебеҙ яңы килешеүгә таянып дауам итәсәк.
19-20 быуаттарҙағы Өфө ҡалаһының моделен булдырыу эштең бер йүнәлеше булып тора. Был иҫке Өфө буйлап виртуаль экскурсия яһарға мөмкинлек бирер ине. Ҡала башлығы һүҙҙәренсә, был республиканың баш ҡалаһына инвестициялар һәм туристар йәлеп итеүгә булышлыҡ итәсәк.
Шулай уҡ етем балаларҙың яңы ғаиләләргә уңышлы яраҡлашыуы буйынса проект та үҫтереләсәк.
Йыл дауамында Өфөлә «Ҡәҙерле кешеләр» проекты эшләп килде, ул Өфө хакимиәтенең Опека һәм попечителлек буйынса идаралығы һәм М.Аҡмулла исемендәге БДПУ менән тормошҡа ашырылды. Программа тормошта ауыр хәлдә ҡалған балаларға ярҙам итеү фондынан грант алды. Унда балаларҙы тәрбиәгә һәм опекунлыҡҡа алған 40 ғаилә ағзалары ҡатнашты. Балалар һәм уларҙың ата-әсәләре өсөн йыл дауамында консультациялар, психологик тренингтар, уйындар, спорт саралары, уҡытыу семинарҙары үткәрелде. 2011 йылдың авгусында бындай ғаиләләрҙән 40 бала Ҡара диңгеҙ буйында «Кировец» балалар пансионатында ял итте. Шулай уҡ проектта ҡатнашыусылар Лекаревка ҡасабаһындағы «Зарянка» ял базаһында семинарҙа ҡатнашты, унда психологик тренингтар, уйындар ойошторолдо.
Ағымдағы йылдың мартында опекунлыҡҡа алынған балалар БДПУ-ның шифахана-профилакторийында дауалау курстарын үтте. Ә балаларҙың ата-әсәләре өсөн тренингтар, консультациялар үткәрелде.
— Бөгөн Өфөлә 4 меңдән ашыу етем һәм ата-әсә ҡарауынан мәхрүм бала бар. 500-ҙән ашыу бала интернат учреждениеларында тәрбиәләнә, — тип хәбәр итте Өфө башлығы. – Һәр етем бала үҙен ҡараулы һәм яҡлаулы тойһон, ахырҙа матур ғаиләгә эләкһен өсөн һуңғы ваҡытта ҡалала байтаҡ саралар, проекттар һәм акциялар үткәрелә.
Уның һүҙҙәренсә, яңы уҡыу йылы алдынан «Беренсе тапҡыр – беренсе класҡа» хәйриә акцияһы ойошторолдо, уның ярҙамында 106 бала мәктәпкә әҙерләнде.
— «Ҡәҙерле кешеләр» проектының беҙҙең студенттар һәм аспиранттар менән тәҡдим ителеүе ҡыуаныслы, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды БДПУ ректоры Раил Әсәҙуллин. – Бындай сараларҙа ҡатнашыу студенттарҙан буласаҡ уҡытыусылар формалаштырыуға булышлыҡ итә.
— Ҡала хакимиәтенең Опека һәм попечителлек буйынса идаралығының БДПУ коллективы менән берлектәге эшмәкәрлеге, тәү сиратта, балаларҙы тәрбиәгә алыусы ғаилә институтын нығытыуға йүнәлтелгән, — тип билдәләне ҡала хакимиәтенең Опека һәм попечителлек буйынса идаралығы начальнигы Руслан Хәбиров. – Педагогия университетында етемлек мәсьәләләрен фнни-методик йәһәттән өйрәнеүгә ҙур иғтибар бүленә. 2010 йылда Идаралыҡ социаль педагогика кафедраһына «Өфөнөң интернат учреждениеларында тәрбиәләнеүселәрҙе яңы ғаиләлә йәшәүгә әҙерләү» программаһын әҙерләүҙә ҡатнашырға тәҡдим итте, ул балалар һәм үҫмерҙәр өсөн диагностик методикалар һәм тренингтар комплексын үҙ эсенә ала. Программа авторҙары – университет уҡытыусыларының уны 1-се Республика бала йортонда һынап ҡарауҙа ҡатнашыуы айырыуса мөһим.


text:
Сәнәғәт министрлығы новаторҙар ҡаҙаныштарын яҡтыртыу буйынса конкурсҡа документтар ҡабул итә
БР Сәнәғәт һәм тышҡы иҡтисади бәйләнештәр министрлығы Башҡортостан Республикаһында тупланған фәнни-техник ҡеүәтте ҡулланыу буйынса предприятие һәм йәмәғәт ойошмалары тәжрибәһен, новаторҙар ҡаҙаныштарын киң мәғлүмәт сараларында яҡтыртыу тураһында документтар ҡабул ителеүен иғлан итте.
Конкурс документацияһы рәсми сайтта урынлаштырылған:
http://goszakaz.bashkortostan.ru/public.purchase/default.asp?bddtname=puradd
Конкурс тураһындағы положениела әйтелеүенсә, фәнни-техник, инновацион, белем биреү һәм инвестицион өлкә мәсьәләләренә, фәнде популярлаштырыуға дәүләт, йәмәғәт һәм эшҡыуарлыҡ структуралары иғтибарын йәлеп итеү маҡсатында фәнни-техник һәм инновацион йүнәлешле мәғлүмәтте әҙерләү һәм баҫтырып сығарыу был эштәрҙең төп маҡсаты иҫәпләнә.
Бынан тыш, ғалимдарҙың, фән эшмәкәрҙәренең, уйлап табыусыларҙың, инженер-техник хеҙмәткәрҙәрҙең, студенттар һәм мәктәп уҡыусыларының уйлап табыу һәм рационализаторлыҡ мәсьәләләрендә әүҙемлеген арттырыу бурысы ла ҡуйылған.
Конкурсҡа документтар 2010 йылдың 15 мартына тиклем ҡабул ителә.
Документтарҙы Өфө, К.Маркс урамы, 3-сө йорт адресы буйынса 315-се, 314-се кабинеттарға тапшырырға кәрәк.
Белешмәләр өсөн телефондар: 279-96-27, 279-96-19; e-mail: vvnikitin83@mail.ru.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов: Башҡортостан төҙөүселәренең данын ҡайтарырға кәрәк
Фото:
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтендә төбәгебеҙҙең төҙөлөш комплексын үҫтереү перспективаларына һәм төп йүнәлештәренә арналған кәңәшмә үткәрелде. Кәңәшмәне Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов алып барҙы.
Уның һүҙҙәренә ҡарағанда, республикала төҙөлөш эштәре күләме былтырҙан алып 16,3 процентҡа кәмегән һәм 80,6 миллиард һум тәшкил итә. Подряд эштәре күләменең 40 проценты ғына Башҡортостандың ҙур һәм уртаса предприятиелары тарафынан башҡарылған. Һуңғы биш йылда бындай ойошмалар һаны ике тапҡырға кәмегән.
— Төбәктә тармаҡ предприятиеларының 20 проценты самаһы килемһеҙ эшләй, — тип хәбәр итте республика Президенты. – Предприятиеларҙың күбеһе банкротлыҡ стадияһында. Торлаҡ төҙөлөшө буйынса беҙ башҡа төбәктәрҙән ныҡ ҡына ҡалышабыҙ. Торлаҡ менән тәьмин итеү буйынса Башҡортостан илдә 56-сы һәм Волга буйы федераль округында 12-се урында.
Республика башлығы төҙөлөш индустрияһының төп йүнәлештәрен билдәләне:
— Төҙөлөшкә ер участкалары бүлеүҙә тәртип урынлаштырырға кәрәк. Был төҙөлөштө тотҡарлау сәбәптәренең береһе булып тора. Беҙҙә ер күп, ә уны бүлеүҙә тәртип юҡ. Яҡындағы өс айҙа төҙөлөш эштәренә ер участкалары бүлеү тәртибен ябайлаштырыу буйынса тәҡдимдәр әҙерләргә кәрәк.
Киләһе пункт – төҙөлөш өсөн ер участкаларында кәрәкле инфраструктураның булмауы. Был мәсьәләне хәл итеү өсөн тейешле иҫәп-хисаптар яһалды һәм улар 2011-2015 йылдарға БР торлаҡ төҙөлөш программаһына индерелде. 2011 йылда инженер селтәрҙәре төҙөүгә – 500 миллион, ә бүлеү газ селтәрҙәре төҙөүгә 400 миллион һум аҡса бүлергә планлаштырыла.
— Социаль ипотекаға тейешле иғтибар бирергә кәрәк, — тине БР Президенты. — Граждандар йыллыҡ 11 процент менән бирелгән ипотека кредиттарын түләй алмай. Хөкүмәт субсидиялары ярҙамында был процентты ете һәм хатта алтыға төшөрөргә кәрәк.
Был маҡсаттарҙа киләһе йылдың республика адреслы инвестиция программаһына 120 миллион һум күләмендә средстволар һалынасаҡ.
Рөстәм Хәмитов, Башҡортостандың төҙөлөш тармағын граждандар файҙаһына эшләһен өсөн ҡеүәтле һәм рентабелле яһарға кәрәк, тип билдәләне.
— Элек бөтә донъя буйлап эшләгән Башҡортостан төҙөүселәренең данын ҡайтарырға кәрәк, — тине ул.


text:
Ташбаш
Ташбаш, ҡомтөркөс (лат. Gobio gobio, урыҫ. Пескарь) — ҡара сыбар төҫтәге ваҡ йылға балығы; ҡомтөртҡөс[1]. Европала, төньяҡ һәм көньяҡ диңгеҙҙәренән башҡа, киң таралған. Оҙонлоғо 22 см-ға тиклем етә, әммә 15 см-ҙан оҙонорағы һирәк осрай. Кәүҙәһенең өҫтө ҡара-йәшел төҫтә, эргәләре зәңгәр-ҡара таптар менән ҡапланған көмөш төҫтә. Ауыҙ мөйөштәрендә мыйығы бар. Балыҡ тотоу тармағында ҡулланылмай, башҡа йыртҡыс балыҡтарҙың ризығы булып тора.
Исемдәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Балыҡтың төрлө исемдәре бар: ташбаш, ҡомтөрткөс, хөмәй, ҡомай.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Берг Л. С. Рыбы пресных вод СССР и сопредельных стран. — М.:Акад. Наук СССР, 1949. (урыҫ.)
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Толковый словарь современного башкирского литературного языка. (под. ред З.Г.Ураксина, 2005)


text:
Өфөлә беренсе дөйөм ҡала өмәһе үтә
Бөгөн Өфөлә территорияларҙы таҙартыу һәм төҙөкләндереү буйынса беренсе дөйөм ҡала өмәһе старт алды. Ғәҙәттәгесә, унда торлаҡ эксплуатациялау участкалары, предприятие һәм ойошмалар хеҙмәткәрҙәре, урындағы халыҡ, шул иҫәптән йәштәр ҡатнаша.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, бығаса 21 апрелдә беренсе яҙғы өмә үткәреү тураһында хәбәр ителгәйне. Әммә йылы һауа шарттары арҡаһында, баш ҡалала иғлан ителгән территорияларҙы таҙартыу һәм төҙөкләндереү айлығы сиктәрендә планлаштырылған эштәрҙе тиҙләтеү маҡсатында, урамдарҙы һәм ихаталарҙы тәртипкә килтереү буйынса күләмле эштәрҙе бер аҙнаға алдараҡ үткәрергә ҡарар ителде.
Өфөнөң Коммуналь хужалыҡ һәм төҙөкләндереү идаралығынан хәбәр итеүҙәренсә, быйыл яҙ көнө баш ҡалала йәмғеһе өс дөйөм ҡала өмәһен үткәреү планлаштырыла. Улар 14, 21 апрелдә һәм 19 майҙа ойоштороласаҡ.


text:
Баш ҡалала журналистар араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре бүләкләндеФото: Олег Яровиков
Баш ҡалала журналистар араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре бүләкләнде
Баш ҡалала журналистар араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре бүләкләндеФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 13 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Олеся Серёгина/.
Өфөлә республика журналистары араһында ойошторолған конкурс еңеүселәре тәбрикләнде. Бүләкләү тантанаһы Рәсәй матбуғаты көнөндә уҙҙы. Был байрам илдә 13 ғинуарҙа билдәләнә.
Был көндә бер нисә ижади конкурс еңеүселәренә дипломдар һәм приздар тапшырылды. Республика гәзит-журналдары һәм федераль киң мәғлүмәт сараларының төбәк ҡушымталары араһында хәрби тематиканы иң яҡшы яҡтыртыу буйынса бәйгелә «Башҡортостан» гәзите беренсе урын яуланы. Ҡала, берләштерелгән һәм район киң мәғлүмәт саралары өсөн номинацияла Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналған конкурста «Әбйәлил» гәзите еңеүсе тип табылды. Электрон киң мәғлүмәт саралары араһында беренсе урын «Хәтерләйбеҙ! Ғорурланабыҙ!» телемарафоны һәм «Бөйөк Еңеү» промороликтары серияһы өсөн Башҡортостан юлдаш телеканалына бирелде.
Республика гәзит-журналдары араһында Рәсәйҙә һәм Башҡортостанда Әҙәбиәт йылын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында беренсе урынды «Башҡортостан ҡыҙы» журналы, ҡала, берләштерелгән һәм район киң мәғлүмәт саралары араһында Асҡын мәғлүмәт үҙәге алды. Электрон киң мәғлүмәт саралары өсөн номинацияла беренсе урынды «Бельские просторы» журналы сайты яуланы. «Учалы гәзите» «Атла, китап!» акцияһы өсөн Әҙәбиәт йылын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында махсус приз менән бүләкләнде.
Киң мәғлүмәт сараларында дәүләт теле һәм төбәк халыҡтары телдәре проблемаларын иң яҡшы яҡтыртыу конкурсында «Башҡортостан уҡытыусыһы» журналы, «Туймазинский вестник» гәзите һәм «Башҡорт телен өйрәнәм» проекты өсөн Башҡортостан юлдаш телеканалы үҙ номинацияларында юғары наградаларға лайыҡ булды.
Башҡорт телендә — «Башҡортостан» һәм «Киске Өфө», рус телендә «Янаульские зори» һәм «Караидель» гәзиттәренең сайттары баҫмаларҙың иң яҡшы сайттары тип танылды.


text:
Башҡортостан вәкилдәре – "Яңы ҡараш" бөтә Рәсәй социаль реклама конкурсы еңеүселәре
«Индиго» Ҡала психологик-медик-социаль оҙатыу үҙәге белгестәре һәм М.А. Шолохов исемендәге Мәскәү дәүләт гуманитар университетының Өфөләге филиалы студенты менән "Яңы ҡараш" бөтә Рәсәй социаль реклама конкурсына тәҡдим ителгән ике эш призлы урындар менән билдәләнгән.
Авторҙар Юлия Ғәйфуллина, Дарья Малина, Елена Тух, Дмитрий Иванов («Индиго» үҙәге) «Социаль плакат» номинацияһында икенсе урын яулаған. Улар үҙҙәренең эшен «Беҙҙең мәҙәниәт» темаһында тәҡдим иткән.
Рината Кайбышева ( М.А. Шолохов исемендәге МДГУ-ның Өфөләге филиалы) ошо уҡ номинацияла өсөнсө урын алған. Уның темаһы — «Изге эштәр юлынан…».
Илебеҙҙең төрлө төбәгенән йәш белгестәр, студенттар, балалар йорттары һәм интернат тәрбиәләнеүселәре, мәктәп уҡыусылары конкурсҡа йәмғеһе дүрт меңдән ашыу эш – видеороликтар һәм плакаттар тәҡдим иткән. Ике тиҫтәләгән темалар араһында «Киләсәгемде төҙөйөм», «Ғүмерҙәрҙе ҡотҡарып…», « Ғаиләм — байлығым », «Сағыу йәшә!», «Тиң мөмкинлектәр донъяһы», « Таҙа ҡала – таҙа планета» һәм башҡалар бар ине.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Рәсәй төбәктәре инвестор өсөн үҙ-ара конкуренция алып бара»
— Бөгөн төбәктәр инвестор өсөн үҙ-ара конкуренция алып бара, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов, РБК мәғлүмәт агентлығында журналистарҙың һорауҙарына яуап биреп.
Башҡортостан башлығының матбуғат конференцияһы инвестор өсөн көрәштә төбәктең конкурентлыҡ өҫтөнлөктәренә арналды.
— Инвесторҙан баш тартҡан бер генә төбәк башлығы ла юҡ, — тип иҫәпләй Рөстәм Хәмитов. – Инвестор килһен өсөн, һәр кем үҙендә идеаль мөхит булдырырға тырыша.
Шул уҡ ваҡытта ҙур бизнес вәкилдәре төбәк баҙарҙарына сығыу менән бәйле булған барлыҡ хәүефтәрҙе тикшереп ҡарай. Әгәр ҙә урындағы власть эшләү өсөн уңайлы шарттар гарантиялай алмай икән, эшлекле даирәлә шик тыуа.
— Шуға күрә был йәһәттән инвесторға Федерация субъекттары менән эшләү хәйерлерәк, — тип иҫәпләй Башҡортостан Президенты. – Беренсенән, федераль властың үҙенең бурыстары бар, ә инвесторҙар менән эшләү төбәк власы бурыстарына инә. Административ кәртәләргә йоғонто яһау йәһәтенән мөмкинлектәребеҙ, хоҡуҡтарыбыҙ ни тиклем күберәк булған һайын, шул тиклем шәберәк һәм яҡшыраҡ үҫешәсәкбеҙ.


text:
Өфөлә Рәсәй көнөн һәм Ҡала көнөн байрам итеү салют менән тамамлана Фото: Олег Яровиков
Өфөлә Рәсәй көнөн һәм Ҡала көнөн байрам итеү салют менән тамамлана
Өфөлә Рәсәй көнөн һәм Ҡала көнөн байрам итеү салют менән тамамлана Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 7 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Өфөлә Рәсәй көнөн һәм Ҡала көнөн байрам итеү ун минутлыҡ салют менән тамамлана. Баш ҡала хакимиәтендә үткән оператив кәңәшмәлә Мәҙәниәт һәм сәнғәт буйынса идаралыҡ етәксеһе Исламетдин Мәмбәтов Рәсәй көнө, Салауат Юлаевтың тыуыуына — 262 һәм Өфө ҡәлғәһенә нигеҙ һалыныуға 442 йыл тулыуҙы билдәләү тураһында хәбәр итте.
Ҡаланың бөтә райондарында ла байрам саралары уҙғарыла, төп тамаша Ленин исемендәге майҙанда ойошторола. Бында балалар өсөн «Дуҫлыҡ каруселе» байрамы, театрлаштырылған тамаша, акциялар, концерт ҡаралған. Киске сәғәт 11-ҙә салют була.
Байрамдар үҙ көсөбөҙ менән үткәрелә, тип билдәләнеләр мэрияла. Урындағы ижади коллективтарға үҙҙәрен күрһәтеү мөмкинлеге бирелә. Бер нисә йылдар элек ошондай сараларҙа саҡырылған йондоҙҙар сығыш яһай ине.


text:
Сынтимер Баязитов: “Доньяла иң ҡәҙерлеһе — балаларҙың бәхетле күҙҙәре”Фото: Андрей Старостин
Сынтимер Баязитов: “Доньяла иң ҡәҙерлеһе — балаларҙың бәхетле күҙҙәре”
Сынтимер Баязитов: “Доньяла иң ҡәҙерлеһе — балаларҙың бәхетле күҙҙәре”Фото: Андрей Старостин
—Доньяла иң ҡәҙерле нәмә — балаларҙың бәхетле күҙҙәре ул. — тине Өфө хакимиәте башлығы урынбаҫары Сынтимер Баязитов, “Тәрбиәгә бала алыусы иң яҡшы ғаилә -2009” ҡала конкурсы призерҙарын һәм еңеүселәрен ҡотлап, — Бөгөн һеҙ балаларҙы тәрбиәләү буйынса иң яуаплы эш алып бараһығыҙ. Һәр баланың үҙ ғаиләһе булырға тейеш. Ошоно маҡсат итеп ҡуйған ҡала,республика һәм федераль программаларҙы тормошҡа ашырыусылар бит һеҙ.
Был конкурс беренсе тапҡыр 2007 йылда үткәрелде. Быйыл иһә ҡала этабына 13 ғаилә сыҡты. Улар араһынан иң яҡшылары өс номинация буйынса һайланды: аҫрауға алыусы, патронат һәм тәрбиәгә алыусы ғаилә. Ләкин конкурста ҡатнашыусы ғаиләләрҙә аҫрауға алынған һәм үҙ балаларыңа айырып ҡарау бөтөнләй юҡ.
“Беҙҙең ғаиләлә балаларҙы сит йәки үҙеңдеке тип айырып ҡарау юҡ. Минең өсөн улар бөтәһе бер туған, ҡәҙерлеләр”. — ти “Тәрбиәгә бала алыусы иң яҡшы ғаилә” призеры Лариса Нечаева. Йәш ҡатынға 36 йәш, ул өс бала тәрбиәләй, кеселәренә ни бары һигеҙ ай ғына. Ғаиләгә тәрбиәгә алынған Эдгар Ғарифуллин үҙенең шатлығын һис тә йәшермәй: ”Һинең хаҡта берәй кеше хәстәрлек күрә икән, ул ҙур бәхет икән ул.”
Конкурста ҡатнашыусы һәр ғаиләнең үҙ яҙмышы, үҙ тарихы. Әммә уларҙың барыһын да балаларға булған ысын мөхәббәт берләштерә. Мәҫәлән, 11 йәшлек Маша һәм уның апаһы 14 йәшлек Лизаны өләсәһе тәрбиәләй. Ольга Александровнаға 70 йәш. Оло йәшенә ҡарамай, ул үҙенең ейәнсәрҙәренең ижади һәләттәрен үҫтереүгә бөтә көсөн һәм тырышлығын һала.
— Ҡыҙҙарымдың бәхетле, сәләмәт һәм уңышлы булып үҫеүҙәре өсөн бар көсөмдө һаласаҡмын.— ти ул. — Лиза Рудольф Нуриев исемендәге хореография училищеһында өсөнсө класта уҡый, ә Маша бейеү түңәрәгенә һәм һынлы сәнғәт студияһында дәрестәр ала.
Ләкин һәр конкурстың үҙ еңеүселәре була. “Тәрбиәгә бала алыусы иң яҡшы ғаилә” итеп Фатьяновтар ғаиләһе танылды, аҫрауға алған ғаиләләрҙән Семеновтар, ә “Иң яҡшы патронат ғаилә” номинацияһында Закировтар еңде. Әйткәндәй, “Рәсәй ғаиләһе” Бөтә Рәсәй премияһы лауреаттары Семеновтар ғаиләһендә 13 бала тәрбиәләнә. Уларҙың дүртәүһе айырым йәшәй.
Еңеүселәргә иҫтәлекле дипломдар һәм 50 мең һум күләмендә Өфө ҡалаһы хакимиәте башлығы премиялары тапшырылды.


text:
Башҡортостанда йыл эсендә эшһеҙлек кимәле кәмегән
Башҡортостанда йыл эсендә эшһеҙлек кимәле кәмегән, тип хәбәр итте бөгөн Башҡортостан Хөкүмәтенең Премьер-министр урынбаҫары Фидус Ямалтдинов, социаль-хеҙмәт мөнәсәбәттәрҙе көйләү буйынса Республика өс яҡлы комиссия ултырышында сығыш яһап.
— Дөйөм һәм теркәлгән эшһеҙлек кимәле тотороҡло булып ҡала, — тип билдәләне ул. Дөйөм эшһеҙлек кимәле 6,9 процент тәшкил итә, ә уҙған йылдың ошо уҡ осорона 8,8 процент тура килә. Теркәлгән эшһеҙлек кимәле 1,6 процентҡа тиклем кәмегән.
Башҡортостан Хөкүмәтенең Премьер-министр урынбаҫары һүҙҙәренсә, беҙҙең республикала, дөйөм Рәсәйҙәге менән сағыштырмаса, әлеге кәмеү процесы йылдамыраҡ бара.


text:
Республикала һарыҡсылыҡ тармағына ярҙам итеү дәүләт программаһы әҙерләнде
Һарыҡсылыҡ тармағы Башҡортостанда ауыл хужалығының перспективалы йүнәлештәренең береһе булып тора. Эксперттар фекеренсә, Урал аръяғының тәбиғәт һәм климат шарттары тармаҡты үҫтереү өсөн бик уңайлы.
БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, бөгөнгө көндә һарыҡсылыҡ тармағында етештерелгән продукцияның күпселек өлөшө халыҡ хужалыҡтарына тура килә. Башҡортостандың ауыл хужалығы предприятиеларында һарыҡтар һәм кәзәләр һанының ни бары 2 проценты, йәғни 16 мең баш аҫрала. Фермер хужалыҡтарына уларҙың 12 проценты, йәғни 83 мең баш тура килә.
— Һарыҡтар һәм кәзәләр һаны әлегә тотороҡло булып ҡала, әммә тармаҡты үҫтереү темптары беҙ теләгәндән күпкә артта ҡала, — тип иҫәпләй БР ауыл хужалығы министрының беренсе урынбаҫары Азат Йыһаншин. – Ошоға бәйле «2011-2013 йылдарға крәҫтиән (фермер) хужалыҡтары нигеҙендә малсылыҡ фермаларын үҫтереү» республика маҡсатлы программаһына ҡайһы бер үҙгәрештәр индерелде.
Бынан тыш, төбәктә шулай уҡ 2013-2015 йылдарға һарыҡсылыҡ тармағын үҫтереү буйынса маҡсатлы программа әҙерләнде. Программа тоҡомло һарыҡ һатып алыуға дәүләт ярҙамы күрһәтеүҙе күҙ уңында тота. БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, әлеге ваҡытта документ Рәсәй Ауыл хужалығы министрлығында тикшереү үтә.
Бөгөнгө көндә республикала һарыҡ үрсетеү буйынса махсуслашҡан өс хужалыҡ бар. Улар – Ҡырмыҫҡалы районының «Алатау» ябыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Благовар» тоҡомло ҡошсолоҡ заводы һәм Дүртөйлө районының Горшков исемендәге тоҡомсолоҡ заводы.


text:
Ҡарабалыҡ
Ҡарабалыҡ, Ҡара балыҡ — (лат. Tinca tinca) (урыҫ. линь) ҡараған ҡылсыҡлы йылға балығы. Европаның йылға-күлдәрендә йыш осрай, Башҡортостанда ярайһы уҡ киң танылған, Уралдын көнсығышҡа һирәгерәк осрай. Йәшәү ареалы Енисей, Байкалға тиклем барып етә.
Ҡарабалыҡтың ҡалын кәүҙәһе тығыҙ ваҡ тәңкәләр менән ҡапланған. Арҡа өлөшө ҡара йәшел, ныҡ лайлалы һәм ике яҡ ҡабырғаһы алтынһыу сағылышлы ҡарағусҡыл төҫтә.
Ҡарабалыҡ йылғаларҙа, ағым күлдәрҙә һәм төбөнә ләм ултырған мәтеле, ҡуйы үлән ҡатыш ҡамыш үҫкән быуаларҙа тереклек итә. Ҡарабалыҡ аҙыҡты ләмдән соҡсоноп таба — ул ҡыҙыл ҡорт, ямғыр һәм тиреҫ селәүсендәрен, төрлө бөжәктәрҙең ҡарышлауыҡтарын ашай. Май айында, быуаларҙа һыу ҡайтҡас, ҡарабалыҡҡа ҡармаҡ һалыу башлана. Йәй урталарында ул әллә ни ҡапмай, әммә август айында сиртеүе яҡшыра төшә. Ул ҡыҫала итенә, себен ҡортона арыу ҡаба. Әммә балыҡты алдатыу өсөн иң яҡшыһы — селәүсен. Ҡарабалыҡты, емде үлән араһындағы һыуға һалып, ярҙан тоталар. Был төр балыҡ һыуға ауған ботаҡ-сатаҡлы ағастар аҫтында ял итергә ярата. Ҡамыш, үлән баҫҡан күлдәрҙә һәм быуаларҙа кәмәнән ҡармаҡларга була. Бының өсөн һыу үҫемлектәре баҫмаған иркен урынды һайлайҙар.


text:
Зәҡәт
Зәҡәт, мосолмандарға фарыз булған биш ғәмәлдең дүртенсеһе. Йылына бер тапҡыр һәр мөьмин мосолман мөлкәтенән фәҡирҙәр файҙаһына өлөш сығарырға — зәҡәт бирергә тейеш.
Зәҡәт бирелә торған мөлкәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Зәҡәт бирелә торған мөлкәт булып, әйләнештә йәки йыйынтыҡта булған мөлкәт кенә һанала. Уларға аҡса, мал-тыуар, һатыу итеү тауарҙары инә;
- Йорт-ҡаралты, эш ҡоралдары, һауыт-һаба, китаптар, һәм кешенең үҙ мәнфәғәтендә ҡулланған башҡа мөлкәттән зәҡәт бирелмәй. Шулай уҡ баҫыуҙарҙан, бесәнлектәрҙән, урмандарҙан зәҡәт бирелмәй;
- Бурысы булған кешегә, бурысынан артҡан мөлкәткә генә зәҡәт биреү фарыз;
- Бурысҡа биргән кешегә, бурысын кире алыуға ышанысы булһа, был мөлкәттән зәҡәт биреү фарыз;
- Аҡса булып алтын, көмөш, зинәтле әйберҙәр, ҡағыҙ һәм тимер аҡсалар, аҡса көсөндә булған ҡиммәтле ҡағыҙҙар иҫәпләнә.
- Зәҡәт бирелә торған мал-тыуарға ҡуй, һарыҡ, кәзә, һыйыр, дөйә, ат кеүек йорт хайуандары инә. Шул уҡ ваҡытта был малдар әйләнешкә йәки йыйынтыҡҡа ниәтләнгән булырға тейеш. Йорт эшендә ҡулланылған малдан зәҡәт бирелмәй. Ишәк, болан, ҡыр кәзәһе кеүек малдан зәҡәт бирелмәй;
- Һатыу итеү өсөн тотолған мөлкәттең ниндәй икәненә ҡарамаҫтан зәҡәт бирелә.
Мөлкәттең зәҡәт өлөшө[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Бер төр мөлкәттән зәҡәт биреү дөрөҫ булһын өсөн, был мөлкәттең иҫәп һаны тулы булырға тейеш. Иҫәп һаны тулы булмаған мөлкәттән зәҡәт бирелмәй;
- Зәҡәт бирелә торған мөлкәттең иҫәп һаны:
- алтын — 20 мыҫҡал;
- көмөш — 140 мыҫҡал;
- ҡуй, һарыҡ, кәзә — 40 баш;
- һыйыр — 30 баш;
- ат — 2 баш;
- һатыу итеү тауары көмөш иҫәбенә һалып иҫәпләнә.
- Иҫәп һаны тулы булған мөлкәттең ҡырыҡтан бер өлөше зәҡәт итеп бирелергә тейеш.
Яҙылып бөтмәгән
Зәҡәт бирелә торған кешеләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Ярлылар — уларҙың бер нимәһе лә юҡ, мохтаж кешеләр.
- Мөлкәтһеҙҙәр — был төркәм дә мохтаж кешеләр, тик уларҙың матди хәле тәүгеләренә ҡарағанда яҡшыраҡ.
- Имам тарафынан зәҡәт йыйыу өсөн тәғәйенләнгән кеше.
- Дин өсөн башҡа кешеләрҙең йөрәктәрен яулап алыу өсөн, тырышҡан кешеләргә.
- Ҡолдарҙы йәки әсирҙәрҙе иреккә сығарыу өсөн һатып алыусыға.
- Бурыслылар: а) шәриғәт ҡанундары буйынса рөхсәт ителгән әйберҙәрҙе алған өсөн(кейем, дауаланыу, йорттар төҙөүгә һәм башҡа сәбәптәр) б) башҡа кешеләр өсөн бурысҡа алған осраҡта.
- Йыһат өсөн һуғыш алып барған хәрбиҙәргә лә бирелә.Йәғни исламды үҫтереү өсөн.
- Юлсыларға — башҡа илдәрҙә тороп ҡалып, йәшәү саралары булмағандарға.


text:
Төбәктә оҫталар йөҙҙән ашыу дебет шәл өлгөләрен күрһәттеФото: Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте
Төбәктә оҫталар йөҙҙән ашыу дебет шәл өлгөләрен күрһәтте
Төбәктә оҫталар йөҙҙән ашыу дебет шәл өлгөләрен күрһәттеФото: Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 4 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Республикала «Стәрлебаш биҙәктәре» дебет шәл байрамы уҙҙы. Стәрлебаш районында ойошторолған күргәҙмәгә оҫталар йөҙҙән ашыу эш килтерҙе. Байрам Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитовтың художество һәм халыҡ ижадын үҫтереүгә арналған республика кәңәшмәһе йомғаҡтары буйынса тәҡдимен үтәү сиктәрендә уҙғарылды.
Башҡортостандың мәҙәниәт министры урынбаҫары Рәнис Алтынбаев, Ҡаҙағстандың атҡаҙанған артисы, Кустанай филармонияһы солисы, «Урал моңо» республика фестиваленең даими жюри ағзаһы Азамат Мукатов һәм республика Дәүләт Йыйылышы депутаты Зөһрә Исмәғилева абруйлы ҡунаҡтар булды. Урындағы Мәҙәниәт йортонда уларҙы райондың йыр-бейеүгә маһир үҙешмәкәр коллективтары ҡаршы алды. Башҡорт дебет шәле оҫталары клубы күргәҙмә ойошторҙо.
Байрамда шәлдең тарихы менән таныштырыу булды. Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, республиканың халыҡ художество кәсептәре оҫталары ассоциацияһы рәйесе Зөһрә Исмәғилева үҙ сығышында Стәрлебаш шәлселәренең оҫталығын юғары баһаланы һәм әйберҙәрҙең сифатлы булыуын билдәләне.
«Байрам башҡорт халҡының бай тарихын, шулай уҡ хәҙерге быуындың ата-бабаларҙың традицияларын һаҡлап ҡалыу теләген сағылдыра, — тине депутат. — Беҙгә лайыҡлы, сифатлы эштәр тәҡдим ителде. Иҡтисади яҡтан ҡарағанда, байрамда күрһәтелгән халыҡ ижады төрө дөрөҫ ойошторғанда килем килтерә, яңы эш урындары булдырыуға булышлыҡ итә ала».


text:
450 йыллыҡҡа 450 алйырҙан. Йәки ҡомаҡ йылы алдынан ҡомаҡтарҙа тәжрибә
Өфөгә самолет менән үҙенсәлекле йөк-450 алйырҙан килде.
Был кимереүселәр Иммунопрепарат йәмғиәтендә ҡотороу сиренә ҡаршы вакцина эшләү өсөн тәжрибәләрҙә ҡулланыласаҡ.
Был кескәй йәнлектәр иммунологтар өсөн үтә ҡәҙерле тип баһалана. Айырыуса таҙа шарттарҙа тыуған һәм үҫтерелгән кимереүселәргә кешеләр һулаған һауа ла зарарлы булыуы ихтимал. Алйырҙандар өсөн һауыттар ҙа, хатта бүлмәгә индерелгән ҡағыҙ битенә тиклем махсус таҙартыу үтә. Уларға стериль аҙыҡ һәм стериль һыу ғына бирелә. Махсус рәүештә үҫтерелгән был кимереүселәр 18 йыл дауамында ҡотороу сиренә ҡаршы көрәшергә ярҙам итә.
Тап ошо мәлдә алйырҙандарҙың айырым ағзаларынан эшләнгән вакцина ярҙам итә лә инде. Оҙаҡламай килеп етәсәк ҡомаҡтар йылы алдынан уларҙың һаны ла үҙенсәлекле- 450 йыллыҡ юбилейға 450 алйырҙан тиергә теләгәндәрме. Ҡомаҡ йылы тигәндәй. Өфө кибеттәрендә кимереүселәрҙең яратҡан тип атап йөрөтөлгән ризығы- сыр ҡиммәтләнә. Ике кило ит хаҡынан ҡиммәтерәк булып китте ул. Ситтә түгел, үҙебеҙҙә яһалған сыр хаҡы 300 һумға етте. Хәҙер ҡомаҡ түгел, хәлле кешеләр ризығына әйләнеп бара ул. Торғонлоҡ дәүерендә йәшәп ҡалғандар шул саҡтағы Орбитаны һағынып иҫкә ала.


text:
сишәмбе, 24 гыйнвар 2017, Казан вакыты 22:20
Республикала сәйәси тынлыҡ. Янғындарҙан башҡа ауыҙ тултырып һөйләрлек яңылыҡтар ҙа юҡ. Ғәҙәттән тыш хәлдәр идаралығының Башҡортостандағы баш идаралығы етәксеһе Марат Мәһәҙиев яңы йылдың тәүге көндәрендә урындағы киң мәғлүмәт саралары хәбәрселәре менән әңгәмәләшкәндә Быға тиклем республикала байрамдар осоронда был тиклем янғындар теркәлмәй торғайны, тип белдерҙе. 5-се ғинуарға тиклем 108 янғында 30-ға яҡын кеше үлгән.
Ҡотҡарыусылар ошо сәбәпле борсолоу белдерҙе.


text:
Бөгөн Өфө балалары аттарҙа йөрөргә саҡырыла
Бөгөн, 3 декабрҙә, инвалид балалар өсөн Республика иппотерапия үҙәге Башҡортостандың баш ҡалаһының интернат-мәктәптәре тәрбиәләнеүселәре өсөн аттарҙа йөрөү ойоштора. Был сара Халыҡ-ара инвалидтар көнөнә ҡарата үткәрелә.
Акция мөмкинлеге сикләнгән балаларҙы реабилитациялауҙың һөҙөмтәле алымы булараҡ иппотерапия методына иғтибар йәлеп итеү маҡсатында ойошторола. Үҫмерҙәр аттарҙа йөрөй, малдар менән аралаша, уларҙы ашата, аттарҙы аҫрау шарттары менән таныша ала. Сара сәғәт 12-лә башлана.


text:
Лилиә Ғүмәрова: «Өфөләге яңы гемодиализ үҙәге – медицина өлкәһендә уңышлы шәхси-дәүләт партнерлыҡ өлгөһө» [ВИДЕО]Фото: Олег Яровиков
Лилиә Ғүмәрова: «Өфөләге яңы гемодиализ үҙәге – медицина өлкәһендә уңышлы шәхси-дәүләт партнерлыҡ өлгөһө» [ВИДЕО]
Лилиә Ғүмәрова: «Өфөләге яңы гемодиализ үҙәге – медицина өлкәһендә уңышлы шәхси-дәүләт партнерлыҡ өлгөһө» [ВИДЕО]Фото: Олег Яровиков
Шишәмбе, 14 майҙа, Өфөлә яңы диализ үҙәге асылды. Әлеге проект Башҡортостан менән нефрология өлкәһендә медицина хеҙмәттәре күрһәтеү буйынса донъяның иң ҙур компанияларының береһе – Швецияның «Diaverum» компанияһы, шулай уҡ Рәсәйҙең гемодиализ өсөн медицина ҡорамалдары етештергән «Юнона» холдингы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте араһында шәхси-дәүләт партнерлыҡ сиктәрендә тормошҡа ашырылды.
Гемодиализ үҙәген асыу тантанаһында БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Лилиә Ғүмәрова, Швеция Короллегенең Рәсәйҙәге Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы илсеһе Вероника Бард Брингеус, Башҡортостандың һаулыҡ һаҡлау министры Георгий Шебаев, «Diaverum» компанияһы президенты Даг Андерссон, «Юнона» холдингының директорҙар советы рәйесе Александр Петров һәм башҡа рәсми кешеләр ҡатнашты.
Вице-премьер иҫәпләүенсә, Өфөләге яңы диализ үҙәге медицина өлкәһендә уңышлы шәхси-дәүләт партнерлыҡ өлгөһө булып тора. Власть органдары инвестициялар өсөн уңайлы мөхит булдырыуға булышлыҡ итһә, шәхси инвесторҙар барыһын да тиҙ һәм сифатлы эшләне.
— Рәсәй-Швеция мөнәсәбәттәре киләсәктә нығыныр һәм Башҡортостан Республикаһы Рәсәй Федерацияһы составында берлектәге проекттар, инвестициялар, социаль-иҡтисади үҫеш йәһәтенән мөһим йүнәлештәр буйынса хеҙмәттәшлек өсөн иң уңайлы төбәктәрҙең береһенә әйләнер, тип уйлайым, — тине Лилиә Ғүмәрова.
Тулы ҡеүәтенә эшләй башлаһа, клиника, өс сменала эшләп, көнөнә 84 пациентты ҡабул итә аласаҡ. Ауырыуҙарҙы дауалау – бушлай. Штатта 41 кеше иҫәпләнә. Улар – өҫтәмә махсус белем алған алты табип-нефролог, шәфҡәт туташтары һәм хеҙмәтләндереү персоналы.
Башҡортостандың һаулыҡ һаҡлау министры Георгий Шебаев һүҙҙәренсә, диализ бүлексәләре бөгөнгө көндә Ғ.Ҡыуатов исемендәге Республика клиник дауаханаһында, Республика кардиология диспансерында, 21-се ҡала клиник дауаханаһында, шулай уҡ Белорет, Сибай, Күмертау, Нефтекама, Мәсәғүт, Октябрьскийҙа эшләй. Инорс биҫтәһендә асылған диализ үҙәге – иҫәп буйынса унынсыһы.


text:
Өфөлә Euromoney Халыҡ-ара инвестиция форумы бараФото: Олег Яровиков
Өфөлә Euromoney Халыҡ-ара инвестиция форумы бара
Өфөлә Euromoney Халыҡ-ара инвестиция форумы бараФото: Олег Яровиков
Euromoney II Халыҡ-ара инвестиция форумы Өфөлә бара.
Конференция глобаль, федераль һәм төбәк инвестиция мөхитенә һәм Башҡортостан, тотош Рәсәй өсөн көнүҙәк булған мөһим структура мәсьәләләренә арналған. Ҡуйылған маҡсаттар буйынса Euromoney ҡатнашыусылары кәңәштәр әҙерләйәсәк.
— Standard & Poor's халыҡ-ара рейтинг агентлығы баһалауы буйынса, Башҡортостан сығымдар өлкәһендә консерватив республика булараҡ һүрәтләнә, — тине Euromoney Institutional Investor PLC башҡарма директоры Нил Осборн. — Агентлыҡ республикала киләсәктә лә сығымдар өҫтөндә иғтибарлы контроль сәйәсәте алып барыласағына һәм иҡтисади үҫештең дауам итеүенә ышана. Башҡортостан – үҙенең әүҙем иҡтисади сәйәсәте менән билдәле, Рәсәйҙең иң мөһим төбәктәренең береһе, ул инвесторҙар килһен өсөн стимул яһай, бәләкәй һәм урта бизнес үҫешен дәртләндерә, яңы мөмкинлектәр тыуҙыра.
Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Рөстәм Мәрҙәнов, Euromoney — республикала тормошҡа ашырырға күҙалланған йәки әле бойомға ашырылған, проекттарҙың потенциаль инвесторҙары алдында презентация өсөн майҙансыҡ, тип билдәләне. Улар иҫәбендә Рөстәм Мәрҙәнов дәүләт-шәхси уҙаҡташлыҡтың бер нисә инфраструктура проектын атаны, миҫалға, федераль әһәмиәттәге М-5 «Урал» трассаһына Өфөнән яңы сығыу юлын һалыу һәм «Стәрлетамаҡ — Ҡағы — Магнитогорск» автомобиль юлын төҙөү.


text:
Фото:
Өфөлә изге эштәр марафонсылары финишҡа ла килеп етте
Фото:
«Изге эштәр эшләйем» ижади марафонының гала-концерты Өфөлә Спорт һарайында үтте. Сараны үткәреү «Берҙәм Рәсәйҙең Йәш Гвардияһы» менән тәҡдим ителде, һәм ул ете меңдән ашыу ҡатнашыусыны йыйҙы. Өс ай дауамында «Берҙәм Рәсәйҙең Йәш Гвардияһы» активистары, студенттар, йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре махсус пункттарҙа ҡан тапшырҙы, биләмәләрҙе төҙөкләндерҙе, йылға һәм күл буйҙарын сүп-сарҙан таҙартты, балалар өсөн хәйриә акциялары үткәрҙе, йортһоҙ хайуандарға ярҙам итте һәм башҡа күп төрлө изге эштәр эшләне.
Марафонға республиканың билдәле әртистәре, спортсылары, алып барыусылары ла ҡушылды. Изге эштәр эшләүселәр Башҡортостандың 15 бәләкәй ҡалаһында булды.
Гала-концерт марафондың һуңғы этабы булды. Унда республиканың һәм Мәскәүҙең эстрада йондоҙҙары ҡатнашты.
Сарала ҡатнашыусыларҙы Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов та сәләмләне.
— Минең уйымса, изгелек һәр саҡ яманлыҡты еңә, — тине ул, гала-концертта ҡатнашыусыларға һәм ҡунаҡтарға мөрәжәғәт итеп. – Беҙ ошо хәҡиҡәткә ярашлы йәшәйбеҙ. Беҙ барыбыҙ ҙа изге эштәр эшләргә тейеш. Һәм киләсәктә республикала улар күберәк эшләнер, тип ышанам.
Спорт һарайы фойеһында Рөстәм Хәмитов төрлө ҡалаларҙан һәм ауылдарҙан изгелек эшләүселәрҙең күргәҙмәһе менән танышты. Был ауыл биләмәләре республиканың Изгелек баш ҡалаһы исеменә үҙ-ара көс һынашты. Уны интернет аша тауыш биреү ысулы менән һайларға ҡарар ителде.
Һөҙөмтәлә иң күп тауыш йыйыусы Ҡариҙел булды – 1226. Икенсе урында – Мәләүез (1225 тауыш). Өфө 1216 тауыш йыйҙы, миллионлы ҡала өсөн был күп тә түгел. Был күрһәткес менән республика баш ҡалаһы өсөнсө урынға лайыҡ булды.


text:
Төбәктә яҙғы сәсеүгә техниканың 94-98 проценты әҙер
Башҡортостанда яҙғы сәсеүгә тракторҙар паркының — 94 проценты, тупраҡ эшкәртеү, сәсеү машиналарының һәм ҡорамалдарҙың 95-98 проценты әҙер, тип хәбәр иттеләр «Башинформ» агентлығына БР Ауыл хужалығы министрлығының аналитика бүлегенән.
Бөгөнгө көндә дәүләт техник тикшереүе йомғаҡтары буйынса тракторҙарҙың 27 проценты эшкә әҙер тип танылған. Шул уҡ ваҡытта Архангел, Благовар, Дүртөйлө, Илеш, Ишембай, Нуриман, Стәрлетамаҡ һәм Шаран райондарында БР Үҙйөрөшлө машиналарҙың һәм башҡа төр техниканың техник торошон күҙәтеү буйынса дәүләт инспекцияһы белгестәре техниканың яртыһынан ашыуын тикшергән.
Республиканың машина-технологик станциялары аграрийҙар менән иген һәм ҡуҙаҡлы иген культураларын сәсеүгә килешеүҙәр төҙөүен дауам итә.
Яҙғы сәсеү өсөн иген культуралары орлоғо шулай уҡ етерлек кимәлдә. БР Ауыл хужалығы министрлығының аналитика бүлегенән хәбәр итеүҙәренсә, республикала орлоҡ менән тәьмин ителеш быйыл 100 процент тәшкил итә.


text:
Бөрйән районында республикала беренсе туристар туҡталышы асыла
26 майҙа Бөрйән районында, Оло Көҙән төбәгендә, Башҡортостан Республикаһында беренсе туристар туҡталышын асыу тантанаһы үтәсәк.
«Башинформ» агентлығына БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, был сараға республика министрлыҡтары һәм ведомстволары етәкселәре, Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Аппараты, туристик ойошмалар һәм киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре, шулай уҡ муниципаль берәмектәр хакимиәте башлыҡтары саҡырылған.
Сараны дауам итеп, ошо уҡ көндө Марат туғайында Ағиҙел йылғаһы буйлап Шүлгән мәмерйәһенә тиклем һалда ағып төшөүгә старт биреләсәк, унда йәштәрҙең туристик төркөмө һәм рәсми делегация ҡатнаша.
Был туристар туҡталышы Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев ҡушыуы, шулай уҡ Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәтенең «2020 йылға тиклем Башҡортостан Республикаһында туризм үҫешенең комплекслы программаһы тураһында», «2008-2011 йылдарҙа Башҡортостан Республикаһының Бөрйән районында туризм индустрияһы үҫеше» республика программаһы тураһында» ҡарарҙарын ғәмәлгә ашырыу сиктәрендә төҙөлгән.
Ойоштороусылар әйтеүенсә, Республика территорияһында конкурент һәләтле туристик тармаҡты формалаштырыу Рәсәй һәм сит ил граждандарының туристик-рекреацион хеҙмәттәргә ихтыяжын ҡәнәғәтләндерергә мөмкинлек бирәсәк, шулай уҡ инвестициялар, эш урындары һәм халыҡ килеме кимәле артыуы, төбәк һәм урындағы бюджеттарҙың килем өлөшө артыуы иҫәбенә Башҡортостан Республикаһының социаль – иҡтисади үҫешенә ҙур өлөш индерәсәк.
Бынан тыш, бөгөнгө көндә Бөрйән районында башҡа төрлө туристик туҡталыштар ҙа төҙөлә, ә Марат туғайында туристик кемпинг төҙөлөшө әүҙем бара.
Үрҙә һаналған сараларҙа теләге булғандарҙың барыһы ла ҡатнаша ала, бының өсөн БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығының туризм һәм туристик индустрия бүлегендә алдан теркәлергә кәрәк. Уның адресы: Өфө ҡалаһы, Ленин урамы, 10, 29-сы офис; 251-57-27 телефоны аша ла яҙылырға мөмкин.
Юлға 26 майҙа иртәнге сәғәт 6-нан 7-гә тиклем БР Йәштәр сәйәсәте, спорт һәм туризм министрлығы бинаһы алдынан ҡуҙғалырға (Совет урамы, 18).


text:
Бәҙүәндәр
Бәҙүәндәр (ғәр. دوي бәдәүи — «сүллектә көн итеүсе», «күскенсе») — ғәрәп телендә һөйләшеүсе Яҡын Көнсығыш күскенселәре. Ғәрәп ярымутрауынан, үҙҙәренең тәү төйәгенән, улар башҡа ерҙәргә таралған һәм бөгөнгө көндә Фарсы ҡултығы менән Атлантик океан араһындағы бөтә илдәрҙең сүллектәрендә көн итә.
Йәшәү сығанаҡтары сикле булған был ҡырыҫ мөхиттә дөйә, һарыҡ, кәзә көтөүе менән утлау эҙләп туҡтауһыҙ сәйәхәт итеү — уларҙың быуаттар дауамында һаҡланып килгән йәшәү ысулы.
Йөкмәткеһе
Тарихы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Исламға тиклемге осор[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ғәрәп ярымутрауы — бәҙүәндәрҙең тәү төйәге, бынан улар туҡтауһыҙ утлау һәм табыш эҙләнеүҙәрҙә сүллектәренән күршеләге уңдырышлы ерҙәргә тарала. Урта һәм төньяҡ Ғәрәп ярымутрауында бәҙүәндәр бөтә йәшәүсе халыҡтың күпселеген тәшкил иткән.
Бәҙүәндәр үҙҙәренең көтөүҙәре менән сәйәхәт иткән, нәҡ улар дөйәне эйәләштергән, һәм дөйә бәҙүәндәрҙең күсмә тормошонда ҙур роль уйнай башлаған: һөтө һәм ите төп аҙығына әйләнгән, йөнөнән кейем һәм кейеҙ туҡылған, тиреһенән аяҡ кейеме һәм башҡа кәрәк-яраҡ яһалған, хатта тиҙәге әрәм булмаған — уны яғыулыҡ урынына ҡулланғандар. Дөйәлә улар үҙҙәренең милкен һәм ғаиләһен күсергән, сауҙа тауарҙарын сүллектәр аша ташыған. Сүллек аша үткән каруандарҙы улар дөйәләр менән тәьмин иткән, сауҙагәрҙәргә һаҡсы булап ялланған, биләмәләре аша тотҡарлыҡһыҙ үтеү өсөн уларҙан түләү алған, каруандарҙы талаған.
Бәҙүәндәр ҡәбиләләргә ойошоп йәшәгән. Ҡәбиләнең башында аҡһаҡалдар тарафынан һайланған шәйех торған, уның кәңәшсеһе булып аҡһаҡалдар ҡоро — мәжлес хеҙмәт иткән. Ҡәбиләләр ҡәүемдәргә, ҡәүемдәр иһә әһелдәргә бүленгән. Ер, һыу сығанағы, көтөүлек ҡәбиләнең һәм ҡәүемдең дөйөм милке һаналған. Кеше иң беренсе нәүбәттә үҙ ҡәүеменең бер ағзаһы булған, ул үҙ ҡәүеменең һаҡлауы аҫтында булған һәм үҙ ҡәүемен һаҡларға тейеш булған. Ҡәбиләләр араһында утлау һәм һыу сығанағы өсөн ҡан ҡойош, барымталар һәм ҡарымталар — ҡәҙимге күренеш булған.
Нәҡ ошо яулы дәүерҙә бәҙүән шиғриәте үҫеш ала. Бәҙүән шиғыры ҡәбиләнең шанлы яуҙарын, уның батырҙарын данлаған. Шиғриәт оҫталығы ҡыйыулыҡтан кәм баһаланмаған. Шағирҙың абруйы ҙур булған — һәр ҡәбилә үҙенең дошманға әсе һүҙ, ҡәбиләгә һәм уның башлығына данлау йыры һалырҙай үткер телле шағирына ҡәҙер-хөрмәт күрһәткән. Бәҙүән шиғырҙары быуындан быуынға, телдән-телгә тапшырылып, әлеге көндәргәсә һаҡланған һәм бәҙүәндәр тормошо, тарихы тураһында бәйән итеүсе алыштырғыһыҙ ҡомартҡы булып һанала.
Сүллектәр аша үткән сауҙа каруандары бында сауҙа үҙәктәре үҫешеүенә килтерә. Был юлда ике ҡала — Йәсриб (Мәҙинә) һәм Мәккә бигерәк тә ныҡ үҫеш ала. Айырыуса Мәккә ҙур мәғәнәгә эйә була, бындағы Ҡәғбә, ҡаланың изге урыны, бөтә ҡәбиләләр өсөн ғибәҙәт ҡылыу үҙәгенә әйләнә.
6-сы быуат аҙағында — 7-се быуат башында Яҡын Көнсығышта ике ҡеүәтле дәүләт — Византия һәм Фарсы империяһы хакимлыҡ итә һәм бер-береһе менән туҡтауһыҙ һуғыштар алып бара. Сүллек сиктәрендәге ҡайһы бер бәҙүән ҡәбиләләре был империялар араһында мөһим буфер дәүләттәр нигеҙләй. Шулай, төньяҡ-көнбайыш ҡәбиләләр тарафынан Византияға союздаш булған Ғәсәсин батшалығы, ә төньяҡ-көнсығышта Фарсы империяһына буйһонған Ләхмиҙәр батшалығы нигеҙләнә.
Ғәрәп ярымутрауында барған баҫҡынсылыҡ сәйәсәте дини экспансия менән ҡуша алып барыла. 6-сы быуатта ҡайһы бер ғәрәп ҡәбиләләре христианлыҡ ҡабул итә, һәм епископтың резиденцияһы урынлашҡан Нәджрән ҡалаһы дини үҙәккә әйләнә. Ғәрәп ярымутрауының көньяғында иһә йәһүдилек тарала, һәм Йәсриб (Мәҙинә) йәһүд динле бәҙүәндәрҙең дини үҙәгенә әүерелә. Күпселек ҡәбиләләр шулай ҙа мәжүсилекте һаҡлап ҡала.
Ислам дәүере[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
7-се быуатта Византия һәм Фарсы империялары үҙҙәрен бер-береһенә ҡаршы туҡтауһыҙ алып барған һуғыштарында тамам көсһөҙләндерә. Ғәсәсиндәр һәм Ләхмиҙәр батшалығы тарҡала, был Хиджазда, Мәккә оазисында төпләнгән ҡөрәйештәр ҡәбиләһенә сәйәси майҙанда алға сығырға мөмкинлек бирә. Исламды нигеҙләүсе Мөхәммәт пәйғәмбәр ҙә Мәккә ҡалаһынан, ҡөрәйеш ҡәбиләһенән була. Ислам ғәрәп ҡәбиләләрен берләштереүсе идеологик сараға әйләнә. Барлыҡҡа килгән ислам йәмғиәте үҙ йоғонтоһон йылдам киңәйтә. Мөхәммәт пәйғәмбәр 630 йылдың аҙағына бәҙүән ҡәбиләләренең күбеһендә исламды таратыуға ирешә.
632 йылда, Мөхәммәт пәйғәмбәрҙең үлеменән һуң хәлиф итеп Әбү Бәкер, пәйғәмбәрҙең дуҫы, ҡайныһы һайлана. Әбү Бәкер, ҡыҫҡа ваҡытҡа баш күтәреп сыҡҡан ҡәбиләләрҙе кире берләштергәс, Ғәрәп ярымутрауынан ары баҫып алыу сәйәсәтен башлай, был сәйәсәтте артабанғы хәлифтәр дауам итә. Бәҙүән яугирҙары Урта Көнсығыш һәм Төньяҡ Африкаға баҫып инеүсе мосолман ғәскәрҙәренең төп өлөшөн тәшкил итә. Ҡыҫҡа ваҡыт эсендә улар Сүриәне, Фәләстанды, Мысырҙы, Төньяҡ Африканы, Ираҡты һәм Фарсы дәүләтен яулап, ғәйәт ҙур Ғәрәп хәлифәтен нигеҙләй.
Баҫып алыу барышында бәҙүән ҡәбиләләре яңы биләмәләргә тарала. Берәүҙәре ултыраҡ тормошҡа күсә, ҡалғандары иһә күсмә йәшәү рәүешен һаҡлап ҡала. Ҡайһы бер илдәрҙә, мәҫәлән, Ираҡта һәм Сүриәлә исламға тиклем үҡ бәҙүән ҡәбиләләре йәшәгән була, бында урындағы халыҡ ғәрәп телен әүҙем үҙләштерә. 11-се быуатта бәҙүән ҡәбиләләре Төньяҡ Африкаға баҫып инә. Улар, урындағы бербер ҡәбиләләре менән һуғышып, улар менән ҡатнашып, әкренләп көнбайышҡа табан тарала.
Ғәрәп хәлифәте 9-сы быуат башында уҡ тарҡала башлай. 1258 йылда, ул осорҙағы баш ҡалаһы Бағдад монголдар тарафынан ҡолатылғандан һуң, хәлифәт тамам юҡ ителә.
Йәшәү рәүеше[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Яҡын Көнсығышта бер-береһенә бәйле өс төркөм йәшәп килә: күсмә халыҡ — бәҙүәндәр, ултыраҡ крәҫтиәндәр һам ҡалала йәшәүселәр. Бәҙүәндәр башлыса дөйә, һарыҡ, кәзә аҫырау менән көн итә. Бөтә бәҙүәндәр өсөн дөйә — ул иң ҡиммәтле мал. Ул менеп йөрөр өсөн дә, йөк ташыу өсөн дә алыштырғыһыҙ, ул һөт, туҡыма әҙерләр өсөн йөн менән дә тәьмин итә, ул шулай уҡ алып-һатыу өсөн ҡиммәтле тауар. Бәҙүәндәр ер эшкәртеү, аҙыҡ етештереү шөғөлө абруйҙы төшөрә, тип иҫәпләй, шуға ла ғәҙәттә урындағы ауыл һәм ҡала кешеләре менән алыш-биреш яһап, тире, йөн, ит, һөттө иген, хөрмә, ҡәһүә һәм башҡа кәрәкле тауарға алыштыра.
Йыш күсенгәнгә күрә, бәҙүәндәрҙең матди байлыҡтары бик аҙ, төп милке — мал-тыуары һәм йәшәгән сатыры. Был сатырҙар сүллек тормошона бик ныҡ яраҡлаштырылған — кәзә йөнөнән эшләнгән туҡыма шул тиклем беше, хатта ямғыр ваҡытында сатыр эсенә һыу үтмәй. Сүллектәге һалҡын төндәрҙә сатыр эсендә йылы, ә ел ваҡытында иһә бында ышыҡ. Юлға йыйынғанда улар тиҙ йыйыла.
Бәҙүән ирҙәре ғәҙәттә мал ҡарау менән мәшғүл, улар шулай уҡ күсенеү эштәрен үҙ өҫтөнә ала. Ҡатын-ҡыҙҙар иһә өй эштәрен алып бара, бала ҡарай, кейеҙ туҡый, ҡайһы берҙә кәзә-һарыҡтарҙы ҡарай. Ҡатындар сит кешеләрҙән ныҡ һаҡлана, сатырға яттар килһә, улар сатырҙың ҡатын-ҡыҙҙар йәшәгән өлөшөнә китергә тейеш.
Бәҙүәндәрҙең төп аҙығы — ул яңы һауылған йәки әсегән дөйә һөтө, бынан тыш хөрмә, арпа йәймәһе менән туҡланалар. Аҙыҡтары башлыса дөгөнән, тары ононан була. Ит, ғәҙәттә һарыҡ итен, бәҙүәндәр бик һирәк, байрам тантаналарында йә ҡунаҡ килгәндә генә ашай. Яратҡан эсемлектәре иһә — сәй һәм ҡәһүә.
Ҡунаҡсыллыҡ — бәҙүәндәрҙең иң төп сифаты. Һәр кеше, хатта ул дошман булһа ла, сатыр янына килә икән, тимәк ул — ҡунаҡ. Ҡунаҡты хужа өс көн һәм тағы көндөң өстән бере үҙ сатырында һыйлай, был ваҡытта ҡунаҡҡа бер кем дә бер ниндәй ҙә һорау бирмәй. Ҡунаҡ өсөн хатта һуңғы һарыҡ һуйыла. Бәҙүәндәрҙең төп ҡунаҡсыллыҡ йолаһы — ул ҡәһүә яһау. Ҡәһүә яһау — үҙе бер сәнғәт, ҡунаҡ кешегә ҡәһүәне хужа үҙе бөтә йыйылғандар алдында әҙерләп эсерә. Ҡунаҡ менән хужа әңгәмә ҡора, һуңғы яңылыҡтар тураһында белешә. Тик бирелгән ваҡыт үткәндән һуң ғына мосафирҙың кем икәнлеге һәм ни кәрәклеге тураһында ҡыҙыҡһынала алалар.
Бәҙүәндәр хәҙерге көндә[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Бәҙүәндәр әлеге көнгәсә ҡәбиләләргә, ҡәүемдәргә һәм әһелдәргә ойошоп йәшәй. Ҡәүемдәр һәм әһелдәргә бүленеш ир яғынан туғанлыҡ бәйләнешенә нигеҙләнгән. Ҡәбиләләр башында әле лә, меңәр йылдар элекке кеүек үк, шәйех тора.
Сәғүд Ғәрәбстаны — бөтә ғәрәп ҡәбиләләренең тәү төйәгендә — бәҙүәндәр күпселекте тәшкил итә. Бынан тыш, бәҙүән ҡәбиләләре Кувейтта, Йеменда, Иордания, Сүриә һәм Ираҡтың сүллек өлөштәрендә, Төньяҡ Африканың Судан, Тунис, Марокко, Ливияның көнсығышында, Мысырҙың Синай ярымутрауы, Ливия сүллеге, Израилдең Негев һәм Йәһүд сүллектәре буйлап сәйәхәт итә, бик һирәк Берләшкән Ғәрәп Әмирлектәренең сүллектәрендә һәм Яҡын Көнсығыштың башҡа илдәрендә көн итә. Бәҙүәндәрҙең теүәл һаны билдәле түгел, күсмә тормош алып барыуҙары сәбәпле, уларҙың иҫәбен алыу ҙа мөмкин түгел.
Бәҙүәндәрҙең йәшәү рәүеше һәм мәҙәниәте менән таныштырыу бөгөнгө көндә туристик кәсептәрҙең береһенә әүерелгән. Бәҙүәндәр сүллектә сәйәхәт итеүселәргә юл күрһәтеү менән шөғөлләнә, туристарҙы дөйәлә йөрөтә, үҙҙәренең милли аҙығы менән һыйлай, ә уларҙың туҡылған келәмдәре, кескәй шешә эсендә төҫлө ҡомдарҙан эшләнгән дөйә рәсемдәре туристар араһында сувенир булараҡ киң таралған.
Беренсе донъя һуғышынан һуң Яҡын Көнсығыш илдәрендә автомобилдәр пәйҙа була һәм дөйә һатыу кәсебе килем килтермәй башлай. Күп бәҙүәндәр шунлыҡтан ултыраҡ тормошҡа күсә һәм ер эшкәртеү шөғөлөн үҙ итә. Бынан тыш, ҡайһы бер илдәрҙең хакимиәте бәҙүәндәрҙең ултыраҡ тормошҡа күсенеүенә булышлыҡ итә, бәҙүән ауылдарын һыу менән тәьмин итә.
20-се быуаттың уртаһынан башланған иҡтисадтың юғары тиҙлектә үҫеше, индустриялаштырыу арҡаһында бәҙүәндәр күпләп ҡалаға ынтыла, нефть сәнәғәтендә, төҙөлөштә эшләй.
Бөгөнгө көндә бәҙүәндәр капиталистик тормошҡа яраҡлаша, эшҡыуарлыҡ менән шөғөлләнә, бәҙүән балалары мәктәптәрҙә, юғары уҡыу йорттарында уҡый, дөйәләргә алмашҡа хәҙерге заман автомобилдәре килә.
Шулай ҙа байтаҡ бәҙүәндәр үҙҙәренең күсмә тормошона тоғро ҡалып, сүллектәрҙә иркен сәйәхәт итеүҙе, сатырҙарҙа йәшәүҙе хуп күрә.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Ирмияева Т.Ю. "История мусульманского мира от Халифата до Блистательной Порты"
- Энциклопедия народов мира Etnolog.ru. Арабы
- Сайт "Арабская цивилизация"
- Мухаммадрасул Загиров "Аравийский полуостров накануне появления Ислама"
- Васильев Л.С. «История Востока»
- М.И. Василенко "Бедуинская поэзия как этнографический источник: Неджд, Негев, Синай (XX век)"
- Малюга Ю.Я. "Поэзия и проза Ислама"
- Всемирная история. Энциклопедия. Том 1. (1956 год)
- Аравия до ислама
- Васильев А. "История средних веков"
- Блэр Ш., Блум Джуди "Ислам.Тысяча лет веры и могущества."
- Сайт "Всемирная история". "Византия в VI в. Персидские войны. Южная граница империи"
- "Башҡортостан Республикаһы башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары йәмғиәте" сайты. "Рәсүлебеҙҙең ҡыҙы Фатима"
- Сайт "История мира". "Аравия к началу VII в. Арабские завоевания и арабский халифат (VII-X вв.)"
- Колин М. Тернбул "Человек в Африке"
- Онлайн Энциклопедия Кругосвет. АРАБЫ
- Валентин Зубков. "Арабское гостеприимство"
- Сайт "Города и страны: история, традиции и нравы". "Наиболее яркие представители Аравии - бедуины"
- Родионов М. А. "Арабы"
- Сайт "Энциклопедия стран мира". "Саудовская Аравия — страна бедуинов-кочевников"
- Энциклопедия знаний Pandia.ru. "Саудовская Аравия"
- Сайт " Египет…страна бесчисленных загадок". "Люди"
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Бәҙүәндәр. Сатырҙарға һәм дөйәләргә тоғролоҡ (урыҫ.)
- Ғәрәп ярымутрауы бәҙүәндәре (инг.)
- Бәҙүәндәр (урыҫ.)
- Бәҙүәндәр һәм дөйәләр (урыҫ.)


text:
Владимир Путин Рәсәйҙә исламды яҡлаясағын белдерҙе
Рәсәй Хөкүмәте рәйесе Владимир Путин, бер нисә федераль телеканал буйынса тапшырылған «тура бәйләнеш» ваҡытында ил халҡы менән аралашып, Рәсәйҙә дәүләт власының исламды һәр саҡ яҡлаясағын белдерҙе.
Премьер-министрҙың илдәге милләт-ара мәсьәләләргә ҡарата мөнәсәбәте тураһындағы һорауҙы Башҡортостанда йәшәүсе Рөстәм Таймасов бирҙе. Быйыл көҙ Рәсәйҙең Юғары суды мосолмандарҙың Ураҙа һәм Ҡорбан ғәйете байрамдарына ял көндәрен бөтөрөү тураһында ҡарар ҡабул иткәйне. Һәм был республика халҡында ризаһыҙлыҡ тыуҙыра.
– Рәсәй дәүләтселеген һаҡлауҙа ислам диненең роле һәр саҡ ҙур булды, — тине Владимир Путин. – Һәм Рәсәй дәүләт власы исламды һәр саҡ яҡлаясаҡ. Илдең Юғары судының мосолман байрамдарына ҡағылышлы ял көндәрен бөтөрөргә теләүе киләһеләр менән аңлатылалыр: улар беҙҙә дөйөм милләт байрамдары булыуын, Рәсәйҙең һәр төбәгенең айырым байрамдар булдырмауын теләгән.
Шул уҡ ваҡытта Владимир Путин, бында эштең хоҡуҡи ғына түгел, ә әхлаҡи-сәйәси яғын да иҫәпкә алырға кәрәк, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды.
Владимир Путин мосолман байрамдары хаҡында ла әйтеп үтте. Ураҙа, уның фекеренсә, һәр яҡлап та матур байрам. Ә Ҡорбан ғәйетенә килгәндә, Рәсәй Хөкүмәте рәйесе мосолмандарға халыҡ алдында ҡорбан салмауҙарын һорап мөрәжәғәт итте. Сөнки быны һәр кем, һәр халыҡ та аңлап етмәй.
Башҡортостан тураһында һүҙ йөрөткәндә, Владимир Путин Өфөнөң Рәсәйҙә ислам дине үҙәге булып тороуын һыҙыҡ өҫтөнә алды. Шулай уҡ ул республиканың иҡтисади уңыштарын да иҫкә алды.
— Башҡортостан менән Татарстан араһында үҙ-ара ярыш барыуын беләм, — тине ул. – Татарстанда күп нәмә, айырыуса Ҡазанды үҫтереү буйынса күп эштәр эшләнгән. Әммә Башҡортостанға ла лайыҡлы баһа биреү зарур. Республиканы һәм Өфөнө үҫтереүгә нигеҙ Башҡортостандың элекке етәкселеге ваҡытында уҡ һалынғайны. Әлбиттә, төбәктә проблемалар етәрлек, әммә бында ныҡлы нигеҙ һалынған.


text:
Һәр муниципалитет ни өсөн яуап биргәнен яҡшы аңларға тейеш – Дмитрий Медведев
— Федераль үҙәк менән төбәктәр араһында хоҡуҡтар бүлеү системаһының универсаль моделе юҡ, — тип белдерҙе Өфөлә Волга буйы төбәктәренең киң мәғлүмәт саралары етәкселәре менән осрашыуҙа Рәсәй Президенты Дмитрий Медведев.
«Хоҡуҡтарҙы бүлеү өсөн, ахыр сиктә төбәктәрҙә лә, муниципалитеттарҙа ла аҡсалар күберәк булһын өсөн Вице-премьерҙар Козак менән Хлопонинға ике эш төркөмөн булдырырға ҡуштым, — тип хәбәр итте Рәсәй Президенты. – Улар трансферттар һәм дотациялар ғына түгел, ә үҙҙәренең килем сығанаҡтары иҫәбенә лә йәшәргә тейеш, бындай сығанаҡтарҙы булдырырға һәм уларҙы хеҙмәтләндерергә кәрәк».
— Әммә нимә генә булдырмаһаҡ та, ул идеаль система булмаясаҡ, сөнки тормош бер урында тормай. Әле оптималь конструкция төҙөйәсәкбеҙ, тип уйлайым. Ул 5, 7, 10 йыл дауамында эшләйәсәк, әммә аҙаҡтан барыһын да үҙгәртергә тура киләсәк. Бөтә илдәрҙә лә шулай. Йәшәү шарттары үҙгәрә, килем алыу, һалым түләү шарттары үҙгәрә. Быларҙың барыһы ла Рәсәй кеүек ҡатмарлы илдәрҙә хоҡуҡтарҙы даими рәүештә бүлеп торорға мәжбүр итә, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Дмитрий Медведев.
«Универсаль сараларҙы көтөргә кәрәкмәй, әммә килемдәрҙе ғәҙел бүлеү өсөн, муниципалитеттар күберәк аҡса алып, уларҙы үҙҙәренсә тотона алһын өсөн, саралар заманса, һөҙөмтәле һәм бөгөнгө хәлгә йүнәлтелгән булырға тейеш,» – тип билдәләне ил башлығы.
— Һәр муниципалитет ни өсөн яуап биргәнен аңларға тейеш, шулай уҡ нимәгә эйә була алыуын, ә нимәләрҙең бер ҡасан да булмаясағын яҡшы белергә тейеш, — тип белдерҙе ил Президенты.
«Төркөмдәр үҙ эшен алып бара, яҡын арала улар был конструкцияның нисегерәк эшләйәсәге хаҡында тулы отчет бирергә тейеш, - тине Дмитрий Медведев. – Аҙаҡтан Хөкүмәт менән кәрәкле төҙәтмәләр индерәсәкбеҙ».