text:
Шулай тип мөрәжәғәт итте миңә йәш әсә. Был һорау күптәрҙе борсоғанлыҡтан, яуапты төп милли баҫмабыҙ аша бирергә ҡарар иттем.
Тарихын белмәгән халыҡтың киләсәге юҡ, тигән ниндәйҙер аҡыл эйәһе. Ысынлап та, үткәнеңде белмәйенсә алға барырға тырышыу ҡараңғыла һәрмәнеүгә тиң.
Уҙған йыл аҙағында Зәйнәб Биишева исемендәге “Китап” нәшриәтендә тарихсы-этнограф Мирза Муллағоловтың “Башҡорттарҙың хужалыҡ итеүендә боронғо ысулдар: традициялар һәм яңы күренештәр” тигән фәнни-популяр хеҙмәте донъя күрҙе. Автор унда халҡыбыҙҙың быуындан быуынға күсеп килгән туҡланыу һәм кәсеп итеү ысулдарын тикшерә,
"Йәшәр милләт, сәме сүкмәҫ, булһа батырҙары менән шағирҙары..."Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт // 23-01-2015, 01:10
Аңым асылғандан бирле беләм:
Әсә, усаҡ, ут.
Рәхмәттәрҙе ҡабатлата гелән
Әсә, усаҡ, ут.
Беренсел ти һауаны һәм һыуҙы
Әсә, усаҡ, ут.
Тәүтормоштан мәңгелеккә уҙҙы
Әсә, усаҡ, ут.
Кендегемде беректергән ергә
Әсә, усаҡ, ут.
Рухым ҡалыр, керһәм дә мин гүргә —
Әсә, усаҡ, ут.
Маҡсат: уҡыусыларҙың йәш үҙенсәлектәрен иҫәпкә алып, теманы еңел һәм ҡыҙыҡлы итеп аңлатыу.
Дәрес барышы.


c: text/html

text:
Фото:
«Тамыр» балалар-үҫмерҙәр телеканалының яҙғы концерты Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығына арналды
Фото:
ӨФӨ, 2015 йыл, 17 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
«Башҡортостан» дәүләт концерт залында «Тамыр» балалар-үҫмерҙәр телеканалы «Оло Еңеү — кескәй йөрәктәрҙә» тип исемләнгән байрам ойошторҙо. Быйылғы концертта 200-ҙән ашыу бала ҡатнашты. Сәхнәнән һуғыш йылдары, шулай уҡ хәҙерге заман һәм халыҡ йырҙары яңғыраны.
— Ошо йырҙарҙы ишеткәс, күңелгә шундай рәхәт. Беҙ бит балаларҙың шат тауышы тынмаһын өсөн көрәштек, — ти һуғыш ветераны полковник Жәүит Ғүмәр улы Кузеев.
Ул 21 йәшендә взвод командиры итеп тәғәйенләнгән һәм Бөйөк Ватан һуғышы ауырлыҡтарын лайыҡлы үтеп сыҡҡан.
Концерттың ҡуйыусы режиссеры — Ләйсән Солтанғолова. Йәш алып барыусылар һалдат хаттары, Бөйөк Ватан һуғышы батырҙары, Башҡортостандың Бөйөк Еңеүгә индергән өлөшө хаҡында бәйән итте. Тәнәфестә кескәй тамашасыларҙы күңелле уйындар, конкурстар һәм Стәрлетамаҡ икмәк комбинаты әҙерләгән тәм-томдар көтә ине.
— Балаларыбыҙ Бөйөк Еңеү хаҡында белһә һәм уның хаҡында һөйләһә генә, ул онотолмаясаҡ, — тип ышана «Тамыр» телеканалы директоры Гөлназ Ҡолһарина.
Телевизор ҡараусылар концертты 9 майҙа ҡарай ала.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Павел Качкаев юлсыларҙы һаҡсыл булырға саҡырҙы
Өфө мэры Павел Качкаев, ҡала хакимиәтенең коммуналь хужалыҡ һәм төҙөкләндереү идаралығы начальнигы Владимир Черновтың быйыл төҙөкләндереү, юлдарҙы капиталь ремонтлау буйынса башҡарылған эштәр тураһында докладын тыңлап, ҡала юлсыларын средстволарҙы экономиялыраҡ тотонорға саҡырҙы.
— Коммуналь хужалыҡ һәм төҙөкләндереү идаралығының тырышлығы юғары баһаға лайыҡ, әлбиттә, — тине мэр. – Әммә әгәр 2010 йылда ҡала юл төҙөлөшөнә быйылғы кеүек үк аҡса тотонһа, 2011 йылда банкротлыҡҡа һуғылыуыбыҙ бик ихтимал.
Быйыл Өфөлә ҡаланы төҙөкләндереү буйынса бик күп эштәр башҡарылды. Мәҫәлән, Сипайлово биҫтәһендә ташҡынға ҡаршы дамбаның 1,2 километр оҙонлоғондағы беренсе сиратын төҙөү тамамланды, ҡаланың Октябрь һәм Калинин райондарында Жилин һәм Базилеевка ауылдарын тоташтырыусы автомобиль юлы төҙөлә башланы, Орджоникидзе һәм Калинин райондарында Вотикеево ауылын Өфө – Шаҡша автоюлы менән тоташтырыусы юл һалына һәм башҡа төрлө байтаҡ эштәр башҡарылды.
— Әлбиттә, ҡалабыҙ матур күренергә, юлдарыбыҙ транспорт саралары хәрәкәте өсөн дә, йәйәүлеләр өсөн дә техник яҡтан хәүефһеҙ булырға тейеш, — тип иҫәпләй Павел Качкаев. – Ләкин иҡтисади көрсөк шарттарында юл төҙөлөшөнә байтаҡ сумманы тотоноуҙың маҡсатҡа ярашлылығы тураһында уйланырға кәрәктер.
Павел Качкаевтың фекеренсә, ресурстарҙы һаҡсылыраҡ тотоноу өсөн 2010 йылда был эште ысынлап та бик кәрәк урындарҙа ғына алып барырға, ә мөмкин булған урында яңыһын төҙөмәй, булған юлдарҙы нормаль хәлдә тоторға кәрәк.


text:
Владимир Спиваковтың хәйриә фонды филиалы "Балалар балаларға" программаһын тормошҡа ашыра
Башҡортостанда "Балалар балаларға" хәйриә программаһын тормошҡа ашырыуға тотондолар. Уның сиктәрендә йәш музыканттар һәм бейеүселәр ай һайын балалар йорттарынан үҙ тиҫтерҙәре алдында сығыш яһаясаҡ.
Концерттар Өфө балалар йорттарында һәм концерт залдарында ойоштороласаҡ. Бынан тыш, балалар йорттарында тәрбиәләнеүселәр Өфөнән, Стәрлетамаҡтан, Күмертауҙан һәм башҡа ҡалаларҙан йәш таланттарҙың концерттарына ла саҡырыласаҡ.
"Балалар балаларға" программаһы сиктәрендә беренсе концерт бөгөн үк Өфөнөң 1-се Балалар йортонда үтәсәк. Унда 2-се Балалар музыка мәктәбенән йәш музыканттар ҡатнашасаҡ. Ощонда уҡ мәктәптең художество бүлеге уҡыусылары төшөргән һүрәттәрҙән күргәҙмә ойоштороласаҡ.
Башҡортостанда был программаны Владимир Спиваковтың Халыҡ-ара хәйриә фонды филиалы тормошҡа ашыра һәм ул Башҡортостандың Мәҙәниәт һәм милли мәҙәниәт министрлығы тарафынан хуплана. "Балалар балаларға" программаһы күп йылдар элек ойошторолған, ул Мәскәүҙә һәм Рәсәйҙең башҡа төбәктәрендә билдәле.


text:
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов «Асы» шифаханаһының ял үҙәге төҙөлөшө менән таныштыФото: Олег Яровиков
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов «Асы» шифаханаһының ял үҙәге төҙөлөшө менән танышты
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов «Асы» шифаханаһының ял үҙәге төҙөлөшө менән таныштыФото: Олег Яровиков
Яҡын арала “Асы” шифаханаһында уңайлы ял үҙәге буласаҡ. 14 июндә Башҡортостан Республикаһы Президенты Мортаза Рәхимов Белорет районына эш сәфәре барышында уның төҙөлөшө менән танышты. Сәфәрҙә Президентты БР Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев, БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры Фидус Ямалетдинов, БР төҙөлөш, архитектура һәм транспорт министры Рауил Ибәтуллин оҙатып йөрөнө.
Шифахана биләмәһендәє ял үҙәге төҙөлөшө былтыр йәй төҙөлә башланы. әлеге ваҡытта бында биҙәү эштәре алып барыла. Дөйөм майҙаны 5 мең квадрат метр самаһы тәшкил иткән өс ҡатлы яңы бинала спорт залдары, йөҙөү бассейны, тренажер комплексы, кинотеатр, балалар бүлмәһе, китапхана, бильярд залы, конференция залы урынлашасаҡ.
Ял үҙәге төҙөлөшөн финанслау өсөн республика бюджетынан 228 миллион һум аҡса бүленгән. ЄӘле ошо аҡсаның яртыһынан күберәге үҙләштерелгән. Төҙөлөш эштәрен “Башнефтезаводстрой” тресы коллективы башҡара.
Ял үҙәге төҙөлөшө менән танышҡандан һуң Мортаза Рәхимов төҙөүселәр һәм шифахана етәкселеге менән эш кәңәшмәһе үткәрҙе. Унда шифахананың артабанғы үҫеш перспективалары тикшерелде. Республика башлығы ял үҙәге асыуҙың, шулай уҡ шифахана биләмәһен төҙөкләндереүҙең мөһимлеген билдәләне.
— Шифахана биләмәһен мөмкин тиклем һөҙөмтәлерәк файҙаланырға һәм кешеләр рәхәтләнеп ял итһен өсөн тейешле шарттар булдырырға кәрәк. Шул саҡта бында сәләмәтлеген нығытырға теләүселәр ҙә күберәк буласаҡ, — тине Президент.
Әлеге мәлдә шифахана биләмәһендә урынлашҡан быуа һәм уның эргәһендәге ҡомлоҡто тәү сиратта төҙөкләндерергә кәрәк. Быуаның майҙаны алты гектар самаһы, тәрәнлеге биш метрға еткән урындары бар.
Республика башлығы шулай уҡ ял үҙәге төҙөлөшөн тамамлау ваҡыты менән ҡыҙыҡһынды. Төҙөүселәр әйтеүенсә, объект сентябрҙә файҙаланыуға тапшырылырға тейеш. Ял үҙәге өсөн ҡорамалдар һатып алыуға тағы ла 50 миллион һум самаһы аҡса кәрәк буласаҡ.
Бөгөн “Асы” шифаханаһы Башҡортостандағы төп шифаханаларҙың береһе булып тора. Бында республикабыҙҙан ғына түгел, күрше төбәктәрҙән дә ял итергә киләләр. Шифахана директоры Уранбай Ямалов әйтеүенсә, әле шифаханала буш урын юҡ. Былтыр бында 4381 кеше ял иткән, быйыл тәүге биш айҙа шифаханалағы табыш 48 миллион һум тәшкил иткән. Шифаханала 224 кеше эшләй. Уларҙың барыһы ла эштән торлаҡ менән тәьмин ителгән.
Эш сәфәре сиктәрендәє Мортаза Рәхимов шулай уҡ Асы ауылының социаль хәле менән танышты. Республика башлығы СССР-ҙың халыҡ артисы Арыҫлан Мөбәрәковтың һәйкәле эргәһендә, Асы минераль шишмәһендәє һәм ауыл мәҙәниәт йортонда булды. ЄӘлеге мәлдә капиталь ремонт талап ителгәнгә күрә, мәҙәниәт йорто ваҡытлыса эшләмәй. Бинаны ҡарап сыҡҡандан һуң, БР Президенты Рауил Ибәтуллинға объектты артабан файҙаланыу мөмкинлеге булыу-булмау йәһәтенән тикшерергә һәм тейешле һығымта бирергә ҡушты.


text:
Белорет металлургия комбинаты йыллыҡ етештереү планын ваҡытынан алда үтәне
«Мечел» компанияһына ингән Белорет металлургия комбинаты коллективы бөгөн метиз етештереү буйынса йыллыҡ планын тултырҙы. Йыл йомғаҡтары буйынса предприятие план күрһәткестәрен 7 процентҡа арттырырға планлаштыра.
«Белорет металлургия комбинатында метиз продукцияһы сығарыу һәм һатыу буйынса план йылдан-йыл арта бара. Был комбинаттың етештереү һәм һатыу сәйәсәтен дөрөҫ төҙөү һөҙөмтәһе. Беҙҙең төп бурыс – ҡулланыусыға йүнәлеш тотоу. Быйыл комбинат метиз баҙарында үҙ өлөшөн ярайһы уҡ киңәйтте. Бының өсөн беҙ предприятиеның техник мөмкинлектәрен киңәйтеү буйынса даими эш алып барабыҙ, яңы технологиялар һәм продукция төрҙәре эшкәртәбеҙ, заказдарҙы үтәү һәм тейәп оҙатыу сроктарын тәьмин итәбеҙ. Бөгөн комбинат коллективы сираттағы тапҡыр етди һөҙөмтәләргә өлгәшә алыуын күрһәтте. Йыллыҡ программаны ваҡытынан алда үтәү – Белорет металлургтарының иң яҡшы хеҙмәт традицияларын дауам итеүҙең тағы бер күрһәткесе ул. Бөтә комбинат коллективына намыҫлы эшләгәндәре өсөн рәхмәт белдерәм. Һәм, әлбиттә, хеҙмәттәшлек өсөн партнерҙарыбыҙға ла рәхмәтлемен. Ышанам, киләһе йылда яңы етди бурыстарҙы тормошҡа ашырасаҡбыҙ», – тип билдәләне «Белорет металлургия комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең идара итеүсе директоры Виктор Камелин.


text:
Башҡортостанда көслө ямғыр, борсаҡ булыуы көтөлә
9 һәм 10 июндә Башҡортостанда ҡойма ямғыр, борсаҡ, йәшен булыуы көтөлә. Был турала Рәсәй Гидрометеоүҙәге хәбәр итә. Йәшен йәшнәгәндә елдең секундына 23 метрға етеүе ихтимал.
Бөгөн һәм иртәгә Волга буйы федераль округының бөтә төбәктәренә лә ошондай һауа торошо хас буласаҡ.
Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының БР буйынса Баш идаралығы мәғлүмәттәренә ярашлы, бөгөн ҡыҫка ваҡытлы ямғырҙар, йәшен булыуы көтөлә. Көндөҙ айырым райондарҙа ҡойоп ямғыр яуыуы, борсаҡ булыуы ихтимал. Ел көньяҡ, көньяҡ-көнсығыштан, күк күкрәгәндә киҫкен, секундына 15-20 метрға тиклем көсәйеүе, төштән һуң дауыл булыуы ихтимал. Көндөҙ 29-34 градусҡа тиклем эҫетәсәк.


text:
Рөстәм Хәмитов «Николаевка» агросәнәғәт комплексында булдыФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов «Николаевка» агросәнәғәт комплексында булды
Рөстәм Хәмитов «Николаевка» агросәнәғәт комплексында булдыФото: Олег Яровиков
Башҡортостан Президенты Өфө районы буйлап эш сәфәре барышында «Николаевка» агросәнәғәт комплексының теплица хужалығында булды.
Хужалыҡ ҡарамағында 616 гектар һөрөлгән ер бар, шуларҙың яртыһында – иген культуралары, дүрттән бер өлөшөндә йәшелсә үҫтерелә.
«Николаевка» агросәнәғәт комплексы «2012-2014 йылдарға Башҡортостан Республикаһында дөйөм һәм шәхси ҡулланылыштағы мелиоратив системаларҙы һәм айырым гидротехник ҡоролмаларҙы үҫтереү» программаһында ҡатнаша. 2011 йылдан алып республика бюджетынан йүнәлтелгән субсидия күләме — 4,5 миллион һумдан ашыу.
Хужалыҡта майҙаны ике гектар тәшкил иткән заманса теплица комплексы төҙөү планлаштырыла. Бындай комплекста йыл әйләнәһенә уңыш йыйыу ҡарала. Унан да бигерәк, уңыш артасаҡ, мәҫәлән, бер гектарҙан аграрийҙар 700 центнерға тиклем сөгөлдөр йыйырға ниәтләй.
2013 йылда продукция әйләнеше 38-44 миллион һум тәшкил итәсәк, тип көтөлә.
Киләсәктә агросәнәғәт комплексы биогаз ҡоролмаһы һатып алырға планлаштыра, ул ҡошсолоҡ фабрикаһының ҡалдыҡтарын эшкәртеп, теплицаларҙы йылытыу өсөн энергия бирәсәк. Ҡоролманың хаҡы – 179 миллион һум, уның ҡеүәте бер нисә бындай хужалыҡты йылытыу өсөн етәсәк.
— Бындай ҡоролманы һатып алыуҙа ярҙам итергә кәрәк. Ҡошсолоҡ фабрикаһының зыянлы ҡалдыҡтарын эшкәртеп энергия алыу — экология бизнесы, — тине Рөстәм Хәмитов, БР Ауыл хужалығы министрлығы вәкилдәренә мөрәжәғәт итеп.
Хужалыҡта ҡайһы бер проблемалар ҙа бар. Мәҫәлән, муниципаль милектә булған йәшелсә һаҡлау урынын ҡуртымға алыуҙы йыл һайын рәсмиләштерергә кәрәк, быға күп ваҡыт сарыф ителә. Рөстәм Хәмитов урында уҡ район етәкселеге менән һөйләшеп, был мәсьәләне хәл итте. Хәҙер йәшелсә һаҡлау урынын ҡуртымға алыу ун йылға бер тапҡыр рәсмиләштереләсәк.
Үҫемлекселектән тыш, хужалыҡта һарыҡсылыҡ тармағы ла үҫтерелә. Бөгөнгө көндә бында 714 һарыҡ аҫырала. Президент продукцияны һатыу мәсьәләһе хаҡында ҡыҙыҡһынды һәм шәхси предприятие хужаларынан Өфөгә ингән ерҙә ауыл хужалығы продукцияһын һатыу буйынса махсус логистика үҙәген төҙөүгә ҡарата үҙ фекерҙәрен белдереүен һораны. Асыҡланыуынса, хужалыҡта продукцияны һатыу менән проблемалар килеп тыумай. Аграр логистика үҙәген төҙөүгә килгәндә, аграрийҙар был идеяны хуплауҙарын белдерҙе.


text:
Өфөлә икенсел торлаҡ баҙарында хаҡтар йыл башынан алып 4 процентҡа артҡан
Өфөлә 25 декабргә ҡарата икенсел торлаҡ баҙарында бер квадрат метрҙың уртаса хаҡы 61,5 мең һум самаһы тәшкил итә. «Эксперт» күсемһеҙ милек агентлыҡтары селтәре мәғлүмәттәренә ярашлы, йыл башынан алып был сегментта хаҡтар 4 процентҡа үҫкән.
Иң ҡиммәтле «квадраттар» һәр саҡтағыса бер бүлмәле фатирҙарҙа: 63,7 мең һум. Һуңғы айҙа улар 1 процентҡа хаҡын юғалтҡан. Икенсел баҙарҙа ике бүлмәле фатирҙарҙың квадрат метры, бер ай алдан тәҡдим ителгән кеүек – уртаса 60,3 мең һум. Өс бүлмәлеләрҙең«квадраты» – 59,4 мең һум, күп бүлмәлеләрҙең – 62,2 мең һум (ике категорияла ла бер ай эсендә 1,5 процентҡа артҡан).
Торлаҡҡа хаҡтар районына ҡарап ярайһы уҡ айырыла. «Эксперт» күсемһеҙ милек агентлыҡтары селтәре «икенсел» квадрат метрҙың иң юғары уртаса хаҡын баш ҡала үҙәгендә билдәләгән: 71,5 мең һум. Унан ҡала кәмеү яғына табан Йәшел сауҡалыҡ (66,5), Октябрь проспекты (64,9), Сипайлово биҫтәһе 63,9), Черниковка (55,8), Инорс(54,6), Дим (53,3), Затон (50,3), Шаҡша (44) биҫтәләре килә.


text:
Төбәктә республика Башлығы стипендиаттарының исемдәре билдәле булды Фото: Олег Яровиков
Төбәктә республика Башлығы стипендиаттарының исемдәре билдәле булды
Төбәктә республика Башлығы стипендиаттарының исемдәре билдәле булды Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 15 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Розалиә Вәлиева/.
Башҡортостанда һәләтле уҡыусылар иҫәбенән республика Башлығы стипендиаттарының исемдәре билдәле булды. Тейешле указ Башҡортостандың рәсми хоҡуҡи мәғлүмәт интернет-порталында баҫылған.
Ай һайын дөйөм һәм өҫтәмә белем биреү ойошмаларының һәләтле уҡыусыларына Башҡортостан Башлығы стипендиялары тапшырыла.
Исемлектә бөтә республиканан 100 стипендиат. Ошо указ ҡул ҡуйылған көндән көсөнә инә.


text:
Рөстәм Хәмитов граждандарҙы ҡабул иттеФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов граждандарҙы ҡабул итте
Рөстәм Хәмитов граждандарҙы ҡабул иттеФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 2 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
1 декабрҙә Өфөлә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов граждандарҙы ҡабул итте. Ике сәғәтлек аралашыу барышында республика етәксеһенә бер нисә ҡала һәм районда йәшәүсе кешеләр мөрәжәғәт итте. Ҡабул итеү йомғаҡтары буйынса республика министрлыҡтары һәм ведомстволарына тейешле күрһәтмәләр бирелде.
«Алтын даға» ат-һауыҡтырыу реабилитация үҙәге директоры Виктор Подолько Башҡортостан Башлығына мэрияның Глумилин биҫтәһендә ер участкаһын биреү ваҡытын һуҙыуы хаҡында һөйләне. Унда ат спорты базаһын төҙөү күҙаллана. Уның һүҙҙәренсә, әлеге ваҡытта проектты тормошҡа ашырырға ярҙам итергә әҙер инвесторҙар һәм энтузиастар бар.
Рөстәм Хәмитов объекттың проект документацияһы менән танышты һәм капиталь ҡоролма түгел, сираттағы ангар төҙөү планлаштырылыуын билдәләне. Был биҫтәнең комплекслы төҙөлөшөнә ҡаршы килә. Шуға бәйле республика етәксеһе ҡала хакимиәте башлығы Ирек Ялаловҡа хәлдең айышына төшөнөргә һәм үҙәк өсөн икенсе варианттар ҡарарға ҡушты.
Өфөлә йәшәүсе Рим һәм Артур Насировтар Төньяҡ автовокзалында автомобиль һәм хәрби техника музейын булдырырға тәҡдим итте. Улар эшләгән ойошмала музейға нигеҙ булырлыҡ ҙур коллекция тупланған. Бөтә экспонаттар ҙа төҙөк, парадтарҙа һәм күргәҙмәләрҙә ҡатнаша. Бынан тыш, автовокзал бинаһында башҡа мәғариф һәм социаль объекттарҙы ла урынлаштырырға мөмкин.
Рөстәм Хәмитов был идеяны хупланы һәм Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Рөстәм Мәрҙәновҡа музей асыу буйынса тәҡдимдәр әҙерләргә ҡушты.
Өфөнөң Киров районы Искино ауылында йәшәүсе Юлиә Ғүмәрова республика Башлығына яҡын-тирәләге ауылдарҙағы уҡыусыларҙы Өфө районы Булгаков ауылы лицейына йөрөтөү мәсьәләһен хәл итеүҙә ярҙам һорап мөрәжәғәт итте. Уның әйтеүенсә, мәктәп автобустарының булмауы арҡаһында 100-ҙән ашыу уҡыусы мәктәпкә йөрөй алмай. Белем биреү учреждениеһына тиклем йәмәғәт транспортында барыу ҙа мөмкин түгел.
Рөстәм Хәмитов Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры Рөстәм Мәрҙәновҡа мәктәп автобустарын һатып алыуҙы тиҙләтергә һәм уҡыусыларҙы йөрөтөү өсөн ваҡытлыса схема төҙөргә, ә Өфө мэры Ирек Ялаловҡа бер ай эсендә ҡалаға ҡараған ауылдарҙың халҡын транспорт менән тәьмин итеү өлкәһендә тәртип урынлаштырыу буйынса тәҡдимдәр әҙерләргә ҡушты.


text:
- Подробности
- Просмотров: 860
ЕЙӘНСУРА РАЙОНЫ, БР‑ҙың көньяғында урынлашҡан. Төньяҡта — Күгәрсен, көнсығышта — Йылайыр һәм Хәйбулла р‑ндары, көнбайышта һәм төньяҡта Ырымбур өлк. м‑н сиктәш. 1930 й. 20 авг. ойошторола, район составына Йылайыр кантоны (ҡара: Административ район) улустары инә. 1956 й. Е.р. Абҙан районы терр‑яһына инә. Майҙаны — 3342 км2. Адм. үҙәге — Иҫәнғол а., Өфөнән көньяҡҡа 337 км һәм Төйлөгән (Ырымбур өлк.) т. юл ст. көньяҡ-көнсығышҡа табан 54 км алыҫлыҡта урынлашҡан. Халҡы (мең кеше): 1939 й. — 34,5; 1959 — 29,6; 1989 — 27,2; 2002 — 30,1; 2010 — 27,6. Милли составы: башҡорттар — 70,4%, урыҫтар — 14,9%, татарҙар — 11,6%. Халыҡтың уртаса тығыҙлығы — 8,6 кеше/км2. Районда 15 ауыл советы, 78 ауыл торама пункты, иң ҙурҙары: Иҫәнғол (7,4 мең кеше), Иҙелбәк (1,3 мең), Таҙлар (1,1 мең.
Е.р. Йылайыр яйлаһының көнбайыш өлөшөндә урынлашҡан. Рельефы убалар теҙмәһенән тора, йылға үҙәндәре м‑н ныҡ телгеләнгән. Район Урал алды бөгөлөнөң эске зонаһында һәм Йылайыр синклинорийында ята. Район терр‑яһында балсыҡ һәм кирбес етештереүҙә ҡулланылған ҡомло балсыҡ (Павловск) ятҡылыҡтары бар. Климаты континенталь, дымлылыҡ етешмәй. Һауаның уртаса йыллыҡ т‑раһы 1,7°С, ғин. уртаса т‑ра −15,5°С, июлдә 19°С. Абс. макс. т‑ра 42°С, абс. миним. температура −46°С. Яуым-төшөмдөң уртаса йыллыҡ миҡдары 400—500 мм, йылы осорҙа 300—350 мм. Гидрографик селтәрҙе Үрген, Оло Һүрәм, Өҫкәлек, Әселе ҡушылдыҡтары м‑н Оло Эйек; Ҡаҫмарт, Ҡороюл һ.б. йылғалар барлыҡҡа килтерә. Типик һәм йыуылған ҡара тупраҡ, төньяҡ-көнсығышта — һоро урман тупрағы, таулы өлөшөндә һоро тау-урман тупрағы, йыуылған һәм тулыһынса өлгөрөп етмәгән ҡара тау тупраҡтары өҫтөнлөк итә. Көнбайышта болон-дала ландшафы өҫтөнлөк итә. Район майҙанының 35%‑ын киң япраҡлы урмандар ҡаплаған. Хайуандар донъяһы урман һәм дала төрҙәренән тора. Дөрдөр тауындағы янтайыусан шыҡтым ҡыуаҡлығы; Әлйән тауы һәм Канонников тауы, Аҙаҡлы й. тамағындағы Кесе Һүрәм й. үҙәне — тәбиғәт ҡомартҡылары.
2012 й. ауыл хужалығы ерҙәренең майҙаны 171,3 мең га (дөйөм майҙандың 51,2%) тәшкил иткән, ш. иҫ. һөрөнтө ерҙәр — 46,4, сабынлыҡтар — 47,1, көтөүлектәр — 81,7; урмандар майҙаны — 116,5; ер өҫтө һыуҙары — 1,2. Райондың көнбайыш өлөшө — Урал алды дала зонаһына, көнсығышы тау урман зонаһына инә. Тигеҙлектә урынлашҡан а.х. пр‑тиелары [19 ЯСЙ, “Муйнаҡ” а.х. артеле, 104 крәҫтиән (фермер) хужалығы] яҙғы бойҙай, ҡарабойҙай, картуф, көнбағыш һәм мал аҙығы культуралары үҫтереүгә, һөт йүнәлешле һыйыр малы, таулы өлөшөндә ит йүнәлешле һыйыр малы үрсетеүгә махсуслаша, умартасылыҡ, йылҡысылыҡ, һарыҡсылыҡ үҫешкән. Район терр‑яһында урман хужалығы бар. “Урал аръяғы төҙөлөш компанияһы”, “Сельэнерго”, “Тепловик”, “КомСтройСервис” ЯСЙлары, һөт заводы, икмәк заводы, юл ремонтлау-төҙөү идаралығы, мелиоратив-ремонт-файҙаланыу идаралығы, “Сельхозхимтранс”, “Агротехсервис” (Абҙан а.) пр‑тиелары, “Ергән МТС”‑ы пр‑тиеһының “Ейәнсура” бүлексәһе һ.б. эшләй. Район терр‑яһынан Магнитогорск (Силәбе өлк.)—Ира автомобиль юлы үтә. Көньяҡ иҡтисади төбәккә инә.
Районда һөнәрселек лицейы, 50 дөйөм белем биреү мәктәбе, улар араһында 29 филиал һәм 18 урта мәктәп, ш. иҫ. Абҙан урта мәктәбе, башҡ. гимназияһы, балалар һәм үҫмерҙәр өсөн “Ромашка” соц. приюты, 24 мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы, балалар музыка мәктәбе, балалар-үҫмерҙәр туристик клубы; үҙәк район һәм 2 участка дауаханаһы, 3 амбулатория, 46 фельдшер-акушерлыҡ пункты, шәфҡәт туташы хеҙмәте дауаханаһы; 48 клуб учреждениеһы, 35 китапхана, Ейәнсура музейы бар. 10 халыҡ һәм 5 өлгөлө үҙешмәкәр сәнғәт коллективы эшләй. “Зианчуринские зори” һәм “Ейәнсура таңдары” гәз. сыға.
Ғ.Ә.Ғафаров
Тәрж. З.Б.Латипова
Карта: Ейәнсура районы


text:
Йыл башынан алып 5 мең кеше мәшғүллек хеҙмәте ярҙамында эшкә урынлашҡан
2012 йыл башынан алып Өфөнөң халыҡ мәшғүллеге хеҙмәте ярҙамында эшкә урынлашҡан граждандар иҫәбе биш меңдән ашып киткән. Был арала 4800-гә яҡын эшһеҙ иҫәптән төшкән. 4300 өфөлө иһә эшһеҙ тип табылған, 5800 самаһы кеше эш эҙләүсе булараҡ иҫәпкә ҡуйылған, тип хәбәр иттеләр «Башинформ» агентлығына Халыҡты эш менән тәьмин итеү үҙәгенән.
Әлеге ваҡытта хеҙмәт баҙарындағы көсөргәнешлек коэффициенты Өфөлә 0,5-кә тиң. Икенсе төрлө әйткәндә, һәр вакансияға берәүҙән дә кәмерәк кеше дәғүә итә. Ә бөгөн ҡалала, рәсми мәғлүмәттәргә ярашлы, 17900-ләгән вакансия иҫәпләнә.
Эшһеҙлек кимәле Өфөлә әле 1,49 процентҡа тиң. Ҡалала рәсми рәүештә 8400-гә яҡын эшһеҙ иҫәпләнә. Баш ҡаланың мәшғүллек хеҙмәтендә йәмғеһе туғыҙ меңгә яҡын кеше иҫәптә тора.


text:
Башҡортостанда ғинуар – апрелдә һалым йыйыуға йомғаҡ яһалды
Башҡортостан һалымсылары 2012 йылдың тәүге дүрт айында яҡынса 67,5 млрд һум һалым йыйған. Уҙған йылдың ошо уҡ осоро менән сағыштырғанда керемдәр 5,5 млрд һумдан ашыуға, йәғни 8,9 процентҡа артҡан, тип хәбәр иттеләр Федераль һалым хеҙмәтенең БР буйынса Идаралығында.
Тупланған средстволарҙың 44,3 проценты федераль бюджетҡа күсерелгән, ҡалған өлөшө территориаль ҡаҙнаны тулыландырған. 2011 йылға ҡарата 3,1 процент һәм 14,1 процент күләмендә үҫеш теркәлгән.
Бөтә кимәлдәге бюджеттарға керемдәрҙең төп өлөшө файҙалы ҡаҙылмалар табыуға, акциздарға, ойошмаларҙың табышына һалым, физик шәхестәр килеменә һәм өҫтәмә ҡиммәткә һалым иҫәбенә формалашҡан, тип билдәләнеләр Һалым идаралығының матбуғат хеҙмәтендә.


text:
Республика Ҡурай байрамында ҡатнашыуға заявкалар ҡабул итеү дауам итә
13-14 сентябрҙә Октябрьский ҡалаһында үтәсәк республика Ҡурай байрамында ҡатнашыуға заявкалар ҡабул итеү дауам итә. Сара сиктәрендә ҡурайсылар һәм ҡурайсылар ансамблдәре бәйгеһе үтәсәк. Республика халыҡ ижады үҙәгенән хәбәр итеүҙәренсә, конкурста ҡатнашыусылар үҙҙәре башҡарған көйҙөң тарихын мотлаҡ белергә тейеш.
Сығыштарға танылған ҡурайсылар, сәнғәт оҫталары, ғалим-фольклорсылар, халыҡ ижады белгестәре, үткән конкурстарҙа Гран-при яулаусылар баһа бирәсәк.
Программала шулай уҡ ансамбль етәкселәре өсөн ижади лаборатория үткәреү ҡаралған.
Бәйгелә ҡатнашыу өсөн заявкаларҙы 8 сентябргә тиклем 450103, Өфө ҡалаһы, Зәйнәб Биишева урамы, 17/2 адресы буйынса Республика халыҡ ижады үҙәгенә ебәрергә кәрәк. Телефон/факс: 8 (347) 289-62-00.
Сараны ойоштороусылар булып БР Мәҙәниәт министрлығы, Республика халыҡ ижады үҙәге, Октябрьский ҡалаһы хакимиәте, БР Ҡурайсылар союзы сығыш яһай.
Ҡурайсылар бәйгеһе тәүге тапҡыр 2001 йылда үткәрелде. Йылдан йыл был мәҙәни проект киң популярлыҡ яулай бара. Тәүге конкурста 130 кеше ҡатнашһа, 2012 йылда ҡатнашыусылар һаны 270 кешегә етте.


text:
Төбәктә миллион тоннанан ашыу шәкәр сөгөлдөрө йыйып алынған
ӨФӨ, 2015 йыл, 21 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Башҡортостанда 1 028 535 тонна шәкәр сөгөлдөрө йыйып алынған, һәр гектарҙан уртаса уңыш — 251 центнер. Баҫыуҙарҙан 696 516 тонна тамыраҙыҡ сығарылған, шуларҙың 340 490 тоннаһы эшкәртелгән.
Республика Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтендә билдәләүҙәренсә, быйылғы күрһәткестәр былтырғыға ҡарағанда яҡшыраҡ. Уҙған йылдың ошо уҡ осоронда 1 010 992 тонна шәкәр сөгөлдөрө йыйылған, 577 285 тоннаһы сығарылған.
Ауыл хужалығын консультациялау үҙәге мәғлүмәттәре буйынса, төбәктә 40,9 мең гектар майҙанда (пландың 81 проценты) шәкәр сөгөлдөрө йыйып алынған. Ишембай, Күгәрсен, Мәләүез һәм Стәрлебаш райондарында урып йыйыу эштәре тамамланған.


text:
Республика Профсоюздар федерацияһы советының VII пленумы
Өфөлә, Профсоюздар йортонда, БР Профсоюздар федерацияһы Советының VII пленумы башланды, унда машиналар эшләү комплексы профсоюз ойошмаларының власть органдары һәм эш биреүселәр менән берлектә иҡтисади көрсөк шарттарында хеҙмәтсәндәрҙең хоҡуҡтар гарантияларын күҙәтеү буйынса эше көн тәртибендәге төп мәсьәлә булып тора. Пленум эшендә БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары, сәнәғәт һәм тышҡы иҡтисади бәйләнештәр министры Юрий Пустовгаров ҡатнаша.
Машиналар эшләү комплексындағы хәл һәм профсоюз ойошмаларының көрсөккә ҡаршы эшмәкәрлеге тураһында мәғлүмәт менән РФ машина эшләүселәр профсоюзы рәйесе Николай Шатохин, БР машина эләүселәр профсоюзы рәйесе Николай Лифанов, Рәсәй авиация сәнәғәте хеҙмәтсәндәре профсоюзының Башҡортостан республика ойошмаһы рәйесе Александр Мельников һәм башҡалар уртаҡлашасаҡ.


text:
«Байыҡ» балалар бейеү конкурсында Гран-приҙы Әбйәлил районынан Искәндәр Хәлилов яуланы Фото: Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы сайтынан
«Байыҡ» балалар бейеү конкурсында Гран-приҙы Әбйәлил районынан Искәндәр Хәлилов яуланы
«Байыҡ» балалар бейеү конкурсында Гран-приҙы Әбйәлил районынан Искәндәр Хәлилов яуланы Фото: Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы сайтынан
ӨФӨ, 2015 йыл, 29 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
«Байыҡ» балалар бейеү конкурсында Гран-приҙы Әбйәлил районынан Искәндәр Хәлилов яуланы. Дуэттар араһында — Стәрлетамаҡ районынан Илһам Ғималов менән Урал Ҡолмөхәмәтов, ансамблдәр араһында Мәләүез ҡалаһының «Йәйғор» өлгөлө бейеү ансамбле менән Учалы районының «Осҡон» өлгөлө бейеү ансамбле иң яҡшылар тип табылды.
Гала-концерт «Мораҙым тарлауығы» тәбиғәт паркында булды. «Байыҡ-2015» башҡорт бейеүен башҡарыусыларҙың республика конкурсына һайлап алыу турында өс йәштән 15 йәшкәсә 2,5 мең бала ҡатнашты һәм шуларҙың 450-һе генә финалға сыҡты, тип аңлатма бирҙеләр Башҡортостан Мәҙәниәт министрлығының матбуғат хеҙмәтендә.
Гала-концертта ҡатнашыусыларҙы Башҡортостандың мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова һәм Күгәрсен районы башлығы Фәрит Мусин сәләмләне.
Ведомство етәксеһе төбәктә башҡорт мәҙәниәтен һаҡлауҙың мөһимлеген билдәләне. Уның һүҙҙәренсә, тап йәш быуын телде, мәҙәниәтте һәм йолаларҙы һаҡлауға ҙур өлөш индерә.
Министр Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитовтың сәләмләү хатын уҡып ишеттерҙе: «Байыҡ» балалар конкурсы кеүек проекттар бейеү сәнғәтенең үҫешенә булышлыҡ итә. Быйыл ғына 2500 самаһы бала һынау тотто. Был иһә республикала башҡорт бейеү мәктәбенең үҫеше өсөн яҡшы мөмкинлектәр булыуы хаҡында һөйләй. Ете йыллыҡ тарихлы «Байыҡ» балалар бәйгеһе — бейеүселәрҙең күбеһе өсөн сәнғәт донъяһына тәүге аҙым. Быйылғы конкурста ҡатнашып, ҡыҙҙар һәм егеттәр яңы дуҫтар тапҡандыр, онотолмаҫ тәьҫораттар алғандыр тип ышанам!».
Гала-концертта Башҡортостандың ҡала һәм райондарынан, шулай уҡ Татарстан, Тыва республикаларынан, Әстрхан һәм Ульяновск өлкәләренән килгән балалар ҡатнашты.
Конкурсанттарҙың сығышын Башҡортостандың халыҡ артисы Радмир Бәҙретдинов (жюри рәйесе), Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Фәнил Әсәҙуллин, Башҡортостандың атҡаҙанған артисы Рөстәм Хәйруллин, Учалы сәнғәт һәм мәҙәниәт колледжының ҡуйыусы хореографы, Учалы филармонияһы режиссеры Гөлназ Ғайсарова, атҡаҙанған матбуғат һәм киң мәғлүмәт хеҙмәткәре Рита Өмөтбаева баһаланы.
Конкурсты ойоштороусылар — Башҡортостандың Мәҙәниәт министрлығы, «Башҡортостан» ТРК ДУП-һы, Республика халыҡ ижады үҙәге, Күгәрсен районы хакимиәте.


text:
- Подробности
- Просмотров: 383
ҠОШСО КАНТОНЫ, 1919 й. 20 мартында Златоуст өйәҙе (Екатеринин, Иҫке Балаҡатай, Ҡытаутамаҡ, Оло Ҡошсо) һәм Красноуфимск өйәҙе (Билән, Оло Аҡа, Теләш, Шәкүр, Әҙеғол, Юва һәм Манчаж, Сажин, Яңы Златоуст улустарының бер өлөшө) улустарын бүлеп сығарыу нигеҙендә АСБР составында ойошторола. 1917 й. ойошторолған автономиялы Башҡортостандың Ҡ.к. сиктәре нигеҙ итеп алынған. Төньяҡ-көнбайышта, төньяҡта һәм көнсығышта — Красноуфимск өйәҙе, көньяҡта — Дыуан кантоны, көньяҡ-көнбайышта һәм көнбайышта Златоуст өйәҙе м‑н сиктәш була. Адм. үҙәге — Билән ауылы. Кантон 1919 й. сент. бөтөрөлә, терр‑яһы Дыуан-Ҡошсо кантоны составына инә.
Ф.Ғ.Нуғаева
Тәрж. М.Х.Хужин


text:
Зеландия (утрау)
Ошибка: блок «Халыҡ тығыҙлығы» отсутствует в шаблоне Геокар.
Зела́ндия (дан. Sjælland [ˈɕɛˌlænˀ]) — Балтик диңгеҙендә иң ҙур утрау. Дания короллеге территорияһында ҙурлығы буйынса өсөнсө утрау (Гренландия һәм Диско утрауҙарынан һуң).
Йөкмәткеһе
Этимология[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Фараз буйынса утрауҙың атамаһы Sæl (тюлень, нерпа) һәм land (ер) тигән дат һүҙҙәренән барлыҡҡа килгән, сөнки Зеландия яр буйҙарында тюлендәрҙең ҙур популяцияһы йәшәгән. Хәҙерге атамаһы дан. Sjælland — диңгеҙ ере тип аңлатыла (дан. sjo — диңгеҙ; шул уҡ исемдәге Нидерланд провиницияһы менән сағыштырығыҙ: нидерл. Zeeland — диңгеҙ ере, бында нидерл. zee — диңгеҙ).
География[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Майҙаны — 7031 км². Утрау Каттегат боғаҙы һәм Балтик диңгеҙе араһында урынлашҡан. Скандинавия ярымутрауынан (Швециянан) Эресунн боғаҙы менән, ә Фюн утрауынан — Ҙур Бельт боғаҙы менән айырылған. Ҙур Бельт күпере утрауҙы Фюн утрауы; Стурстрём һәм Фарё күперҙәре — Фальстер утрауы; Эресунн күпере — Швецияның Мальмё ҡалаһы менән тоташтыра.
Зеландия ярҙары башлыса уйһыулы, Исе-фьорд, Сайерё-Бугт һ.б. ҡултыҡтар менән ныҡ йырғыланған. Утрау эзбизташтан һәм балсыҡтан яһалған.
Утрауҙа бихисап күлдәр, шул иҫәптән Даниялағы иң ҙур күл — Арресё урынлашҡан. Сусо йылғаһы — Зеландиялағы иң ҙур йылға, уның оҙонлоғо 82 км тәшкил итә. XX быуат башында утрауҙы бук һәм имән урмандары менән ҡаплаған, әммә хәҙерге ваҡытта уларҙың майҙаны ныҡ ҡыҫҡарған.
Зеландияның көнсығыш яр буйында һәм яҡындағы Амагер утрауында Данияның баш ҡалаһы Копенгаген урынлашҡан. Утрауҙағы башҡа ҡалалар — Фредериксберг, Хельсингёр, Хиллерёд, Хольбек, Кёге, Нествед, Престё, Роскилле, Слагельсе, Слангеруп, Сорё, Вордингборг, Валленсбек.
Утрау буйлап Даннесшелод, Есром, Фредериксверк каналдары һуҙылған.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Klaus Düwel, Eva Nyman, Henrik Thrane: Seeland. In: Reallexikon der Germanischen Altertumskunde (RGA). 2. Auflage. Band 28, Walter de Gruyter, Berlin/New York 2005, ISBN 3-11-018207-6, S. 25–35.


text:
- Подробности
- Просмотров: 320
ҠОТЛОҒУЖА ЯЛАНҒАСЛЫҠТАРЫ, геол. тәбиғәт ҡомартҡыһы (1965). Ғафури р‑ны Ҡотлоғужа а. эргәһендәге Ағиҙел й. үҙәнендә, Красноусол быяла заводының элекке ҡом карьерында урынлашҡандар. Ҡотлоғужа өҫкө аҡбур тоҡомдары яланғаслыҡтары — акбурҙың сантон ярусының төп геол. киҫелештәренең береһе, ҡалынлығы 18—20 м. Кәүшәк конгломераттарҙан һәм глауконит ҡомташтарынан тора, өҫкө ҡатламында төрлө формала һәм ҙурлыҡтағы спонгиолит ҡомташтарының ҡушымталары күҙәтелә. Уларҙың өҫтөндә неоген осороноң аллювиаль һәм делювиаль ултырмалары ята. Ҡ.я. тәүге тапҡыр 1940 й. Г.В.Вахрушев тарафынан тасуирлана.
Ә.З.Гәрәев
Тәрж. И.М.Япаров


text:
Рөстәм Хәмитов: «Башнефть» компанияһының 25 процентлыҡ акциялар пакетын һатыу күҙалланмай» Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
Рөстәм Хәмитов: «Башнефть» компанияһының 25 процентлыҡ акциялар пакетын һатыу күҙалланмай»
Рөстәм Хәмитов: «Башнефть» компанияһының 25 процентлыҡ акциялар пакетын һатыу күҙалланмай» Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 27 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
«Башнефть» компанияһының 25 процентлыҡ акциялар пакетын һатыу күҙалланмай. Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов «Интерфакс-Волга буйы» агентлығына биргән интервьюһында ошо хаҡта һөйләне.
– Әлбиттә, республика үҙенең акциялар пакетын һатырға йыйынмай. Бөгөнгө хәл Башҡортостан власы һәм халҡы өсөн ҡулай күренә. «Башнефть» яҡшы эшләй, компанияның иҡтисади күрһәткестәре юғары – 2015 йыл йомғаҡтары буйынса республика бюджеты бер нисә миллиард һумлыҡ һәйбәт дивидендтар аласаҡ, – тине Рөстәм Хәмитов. – Бынан тыш, «Башнефть» спортҡа һәм нефть сығарыусы муниципалитеттарға ярҙам итеү йәһәтенән ҙур эш башҡара. Беҙ нефть һәм уны эшкәртеү мәсьәләләре буйынса тармаҡ федераль власть органдары менән тығыҙ хеҙмәттәшлек итәбеҙ. Корпорацияның директорҙар советында вәкилдәребеҙ эшләй. Менеджмент менән мөнәсәбәттәребеҙ һәйбәт, «Башнефть» компанияһын үҫтереү темаларын бергәләп тикшерәбеҙ.
Шуның менән бергә республика етәксеһе киләсәктә ошо мәсьәлә буйынса фекерҙең үҙгәреүе мөмкин икәнлеген дә инҡар итмәне.
– Әгәр 50 процентлыҡ федераль пакет һатылһа, яңы акционерҙың беҙҙе дивидендтар буйынса ҡәнәғәтләндергән шарттарҙың үтәмәүен күрһәк, бәлки, ул саҡта ошо мәсьәләгә төҙәтмәләр индерербеҙ, – тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Башҡортостан Башлығы. – Беҙ хәлде даими күҙәтеп барабыҙ, федераль министрлыҡтар, Хөкүмәт алдында фекеребеҙҙе яҡлайбыҙ һәм республика өсөн ҡулай вариантты ҡабул итәсәкбеҙ.


text:
Өфөлә танылған шағир Ирек Кинйәбулатов донъя ҡуйҙы
ӨФӨ, 2016 йыл, 3 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
2 июндә Башҡортостандың мәҙәни йәмәғәтселеге ауыр юғалтыу кисерҙе. Өфөлә башҡорт шағиры, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, Диңгеҙселәр йыйылышының почетлы ағзаһы Ирек Кинйәбулатов ауырығандан һуң 78-се йәшендә донъя ҡуйҙы.
Шағир менән бәхилләшеү шәмбе, 4 июндә, иртәнге сәғәт 11-ҙә Башҡорт дәүләт филармонияһында үтә. Үҙенең теләге буйынса шағир Ҡырмыҫҡалы районы Абдулла ауылында ерләнә.
Ирек Лотфый улы Кинйәбулатов 1938 йылдың 15 июлендә Башҡорт АССР-ының Ҡырмыҫҡалы районы Абдулла ауылында тыуған. Урта мәктәпте тамамлағандан һуң Ҡара диңгеҙ флотында хеҙмәт итә. 1961-1966 йылдарҙа Башҡорт дәүләт университетында уҡый.
«Совет Башҡортостаны» гәзите редакцияһында махсус хәбәрсе, республика гәзит-журналдарында әҙәби хеҙмәткәр, китап нәшриәтендә мөхәррир, Башҡорт АССР-ы Яҙыусылар союзының Әҙәбиәтте пропагандалау бюроһы директоры була.
ХХ быуаттың 60-сы йылдарында, Башҡорт дәүләт университетының филология факультетында уҡығанда шиғырҙар яҙа башлай. Ирек Кинйәбулатовтың «Баҫыу юлы» исемле тәүге шиғырҙар йыйынтығы 1970 йылда донъя күрә. Ижадының төп темаһы — һуғыш шаңдауы, дошманды фашлау, Тыуған ил. Ирек Кинйәбулатов «Һөйөү иртәһе», «Арғымаҡта», «Мин — башҡорт!», «Замана тауышы», «Сыйырсыҡтар бала осора», «Ғүмер китабы» һәм башҡа китаптар авторы. Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың Яҙыусылар союзы ағзаһы.


text:
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осраштыФото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осрашты
Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осраштыФото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 1 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.
29 ғинуарҙа Республика йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Эшҡыуарҙарҙың хоҡуҡтарын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов менән осрашты. Өфөлә ул «Рәсәйҙең третей судын үҫтереү тураһында» тип аталған Бөтә Рәсәй ғәмәли конференцияһында ҡатнашты. Осрашыу барышында бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡҡа ярҙам итеү мәсьәләләре тикшерелде.
– Ошондай конференция уҙғарыу – эшҡыуарлыҡ мөхитен үҫтереүҙә яңы һулыш ул. Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, суд институттарының һөҙөмтәлелеге бик юғары түгел. Унда ла проблемалар бар. Шуға күрә бындай третей судтары – киләсәк, – тине Борис Титов. – Беҙ ошо конференцияны тәүгә һәм тап Өфөлә, Башҡортостанда ойошторабыҙ. Был бик мөһим ваҡиға, сөнки власть быға етди иғтибар бирә.
– Беҙ ҙә третей судының киләсәге ҙур тип иҫәпләйбеҙ. Эшҡыуарҙар дәүләт судтарына һирәгерәк мөрәжәғәт итһә, яҡшыраҡ буласаҡ. Бөгөн эшҡыуарлыҡтың үҫешергә, алға барыу өсөн көс тупларға тейешлеген аңлайбыҙ. Властың ярҙамынан тыш ниҙер эшләү ҡыйын, әлбиттә, – тип билдәләне Рөстәм Хәмитов.
Борис Титов конференцияны ойоштороу кимәлен һәм уның әһәмиәтен юғары баһаланы.
– Башҡортостандың третей судтары тураһында беренсе конференция үткәрергә тәҡдим итеүе күпте һөйләй. Бындай институттар власть бизнес хаҡында уйлаған урындарҙа ғына булдырыла. Сөнки улар эшҡыуарҙар араһындағы бәхәстәрҙе хәл итеү – эшҡыуарлыҡ мөхитенең төп өлөшө, үҫеш өсөн мөһим институт икәнлеген аңлай, – тип һыҙыҡ өҫтөнә алды ул журналистар менән аралашҡанда. – Әгәр республика бөгөн үҫеш тураһында уйлай икән, тимәк, ул шундай институттар булдырырға тейеш.


text:
23 август
23 август — григориан стиле буйынса йылдың 235-се (кәбисә йылында 236-сы) көнө. Йыл аҙағына тиклем 130 көн ҡала.
Йөкмәткеһе
- 1 Байрамдар
- 2 Тарихи ваҡиғалар
- 3 Был көндө тыуғандар
- 3.1 Башҡортостан менән бәйле шәхестәр
- 3.2 Дөйөм исемлек
- 4 Был көндө вафат булғандар
- 5 Йыл көндәре
Байрамдар
- Европа Берләшмәһе — Нацизм һәм сталинизм ҡорбандарын иҫкә алыу көнө.
- Беларусь — Дәүләт статистикаһы көнө.
Тарихи ваҡиғалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- 1942 — Бөйөк Ватан һуғышында Сталинградты обороналау башланған көн.
- 1943 — Рәсәйҙең Хәрби дан көнө: Совет ғәсҡәрҙәренең Курск дуғаһындағы еңеүе. Был ваҡиға Бөйөк Ватан һуғышы барышына һынылыш бирә.
Был көндө тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Башҡортостан менән бәйле шәхестәр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
0 һәм 5 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
1 һәм 6 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
2 һәм 7 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Шәмсетдинова Римма Фәрит ҡыҙы (23.08.1957) — бейеүсе, 1974—1994 йылдарҙа Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле солисы, Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы (1994). Сығышы менән Өфө ҡалаһынан.
3 һәм 8 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
4 һәм 9 һанына тамамланған йылдарҙа тыуғандар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- 1929 — Әхиәр Хәким, Башҡортостандың халыҡ яҙыусыһы (2001), Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусы; Башҡортостан Республикаһының Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты (1984).


text:
Владимир Путин президентлыҡҡа кандидат итеп теркәлде
Рәсәйҙең Үҙәк һайлау комиссияһы Владимир Путинды Рәсәй президенты вазифаһына кандидат итеп теркәне. Һайлаусыларҙың ҡултамғаһын йыйыу йомғаҡтары буйынса тәүгеләрҙән булып Путинды теркәнеләр, тип хәбәр итә киң мәғлүмәт саралары.
Бынан алда Ксения Собчактың һәм Максим Сурайкиндың вәкилдәре («Рәсәй коммунистары») «Интерфакс» агентлығына уларҙың ҡултамғалары ла тикшереүҙе уңышлы үтеүе хаҡында һөйләгәйне. Үҙәк һайлау комиссияһы эшҡыуарҙар хоҡуғын яҡлау буйынса вәкил Борис Титов, Григорий Явлинский («Яблоко») һәм Сергей Бабуриндың (Рәсәй дөйөм халыҡ союзы) да теркәләсәге тураһында мәғлүмәт еткерҙе.
Әгәр кандидаттарҙың башҡа хоҡуҡ боҙоуҙары асыҡланмаһа, президент һайлауҙағы бюллетендә һигеҙ кеше булырға тейеш. Владимир Жириновский (ЛПДР) һәм Павел Грудинин (КПРФ) теркәлгән дә инде, сөнки улар — парламент партияһынан.


text:
“Олоғайҙым инде, ҡалдырыр кешем юҡ. Һин һаҡла, балам…” “Балам”. Тик ағинәйҙәр генә үҙ иткән кешеһенә – танышына, ауылдашына, башҡаға шулай өндәшә ала.
Мәҙинә әбей Диваева күрше ятҡан Арыҫлан ауылынан. Ҡырмыҫҡалы районына ҡарай ул. Унда тыуып үҫеп, туҡһан йәштән ашыу ғүмеренең ете тиҫтәһен Өфөлә йәшәгән. Бөгөн дә хәтере яҡшы. Уйына килгәндәрен хәҙер дәфтәргә теркәп бармаһа ла, йәшерәк саҡта шиғырҙар яҙған, бала саҡ хәтирәләрен ҡағыҙға төшөргән. Ошоларҙы, дөрөҫөрәге, шул йылдарҙа яҙғандарынан тороп ҡалған ике дәфтәрен һаҡлар өсөн миңә килтерҙе. Саф күңеленән урғылған кисерештәрҙең бер аҙын һеҙгә лә тәҡдим итәм.


text:
Башҡортостан эҙәрмәндәре майор Василий Смолкиндың туғандарын эҙләй
Кисә «Башинформ» агентлығында республика эҙәрмәндәр отрядтарының Тверь һәм Псков өлкәләренә ойошторолған экспедицияларына арналған матбуғат конференцияһы үтте. Унда БР Эҙәрмәндәр отрядтары йәмәғәт фонды Советы рәйесе Илдар Бикбаев йәмәғәтселеккә Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында яу яландарында һәләк булған совет яугирҙарҙың яҡындарын эҙләүҙә ярҙам һорап мөрәжәғәт итте.
— 22 июндә егеттәребеҙ 20-нән ашыу ҡыҙыл армеецты – Башҡортостан яугирҙарын ерләүҙә ҡатнашты, — тип хәбәр итте Илдар Бикбаев. – Әммә был яугирҙарҙың туғандары әле булһа табылманы.
Табылған һәм шәхесе асыҡланғандар араһында 1913 йылда тыуған майор Василий Фокеевич Смолкин да бар. Офицер 1942 йылдың 26 ноябрендә һәләк булған. Документтарҙан билдәле булыуынса, майорҙың ғаиләһе Балаҡатай районында йәшәгән.


text:
Ауыл хужалығын үҫтереү дәүләт программаһы буйынса аграрийҙарҙы кредитлау күләме 27,1 процентҡа артҡан
2008-2012 йылдарға Ауыл хужалығын үҫтереү һәм ауыл хужалығы продукцияһы, сеймал һәм аҙыҡ-түлек баҙарҙарын көйләү дәүләт программаһы сиктәрендә ауыл эшсәндәре 318 миллиард һумдан ашыу суммаға кредит алған. Был уҙған йылдың ошо уҡ осорона ҡарағанда 26,5 процентҡа күберәк.
Рәсәй Ауыл хужалығы банкыһының Башҡортостан бүлексәһе мәғлүмәтенә ярашлы, ауыл хужалығы техникаһын һатып алыуға бирелгән кредиттар күләме һиҙелерлек артҡан – 92,9 процентҡа. Өс квартал йомғаҡтары буйынса был маҡсатҡа 35,3 млрд һумлыҡ кредиттар бирелгән.
Мал һатып алыуға аграрийҙар быйыл дәүләт программаһы сиктәрендә 5 млрд һум тиерлек сумманы йәлеп иткән — былтырғы ошондай уҡ осорға ҡарағанда 11,4 процентҡа күберәк. Малсылыҡ комплекстары төҙөүгә һәм модернизациялауға йүнәлтелгән кредиттар күләме 20,4 млрд һумды тәшкил иткән. Дәүләт программаһы буйынса бирелгән иң ҙур күләмдәге кредит средстволары миҙгелле баҫыу эштәрен үткәреүгә тура килә — 124,3 млрд һум, уҙған йылға ҡарағанда был өстән бер өлөшкә тиерлек күберәк.
Быйылғы йылдың өс кварталында Рәсәй Ауыл хужалығы банкы менән бирелгән ҡыҫҡа ваҡытҡа иҫәпләнгән кредиттар күләме 204,6 млрд һумға еткән, былтырғы ошо уҡ осорға ҡарағанда был 27,1 процентҡа күберәк. Йыл башынан алып банк оҙайлы ваҡытҡа иҫәпләнгән 113,9 млрд һумлыҡ кредиттар биргән — былтырғыға ҡарағанда был дүрттән бер өлөшкә күберәк.


text:
Өфө Халыҡ-ара балалар уйындары Комитетының тулы хоҡуҡлы ағзаһы булды
Халыҡ-ара балалар уйындары Комитетының генераль секретары Ричард Смит Өфө ҡалаһы хакимиәте исеменә рәхмәт хаты ебәрҙе.
«Өфө үҙен бөтә донъя балаларына иң яҡшы яҡтан күрһәтте, Уйындарҙың ҡатнашыусыларҙың хәтерендә сағыу мәл булып иҫтә ҡаласағына ышанам», тиелә рәхмәт хатында. Шулай уҡ Ричард Смит Өфөнөң Халыҡ-ара балалар уйындары Комитеты ағзаһы булыуы хаҡында әйтте. Артабан Өфө барлыҡ Уйындарға саҡырыласаҡ.
Бынан тыш, баш ҡала тауыш биреү хоҡуғы менән Генераль Ассамблеяның даими ағзаһы булды. Хәҙер ул Халыҡ-ара балалар уйындары Комитетына үҙенең вәкилен тәҡдим итә ала. Өфө Халыҡ-ара балалар уйындары Комитеты Президенты Торстен Раштан Генераль Ассамблеяға саҡырыу алды ла инде. 2013 йылдың 15 авгусында Канаданың Виндзора ҡалаһында Халыҡ-ара балалар уйындары үтәсәк. Уның барышында ойоштороласаҡ сара сиктәрендә Халыҡ-ара балалар уйындары Комитетына һайлауҙар үтәсәк һәм Уйындарҙың етәкселек органдарында Башҡортостан баш ҡалаһының статусы билдәләнәсәк.
Өфө хакимиәте башлығы Ирек Ялалов хәбәр итеүенсә, йыл һайын ҡала командаһы ҡышҡы һәм йәйге Халыҡ-ара балалар уйындарында ҡатнашасаҡ.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, 2013 йылдың 26 февраленән 2 мартына тиклем Өфөлә үткәрелгән Халыҡ-ара балалар уйындары был турнирҙың ҡышҡы тарихында иң күп кеше ҡатнашҡан сара булды. Башҡортостан баш ҡалаһына донъяның 21 иленән бер меңгә яҡын кеше килде. Халыҡ-ара балалар уйындары Комитеты Президенты Торстен Раш Өфөлә үткән ярыштарҙың тарихта иң яҡшы уйындарҙың береһе булыуын билдәләне.


text:
Мәләүездә ат спорты буйынса асыҡ турнир үттеФото: Елена Мазиева
Мәләүездә ат спорты буйынса асыҡ турнир үтте
Мәләүездә ат спорты буйынса асыҡ турнир үттеФото: Елена Мазиева
Мәләүез районында ике көн дауамында «Толпар» ат-спорт комплексында «Берҙәм Рәсәй» партияһы приздарына ат спорты буйынса асыҡ турнир үтте. Ярыштарҙа дүрт команда ҡатнашты. Улар — «Белая лошадь», «Кентавр» (Магнитогорск), «Толпар» (Мәләүез районы) ат-спорт комплекстары һәм Өфөнөң 119-сы йылҡысылыҡ заводы.
Бәйге йомғаҡтары буйынса Елена Ахряпина, Анастасия Морозова («Кентавр» ат-спорт комплексы), Мария Казакова, Ирина Сыкшенева, Мария Шестова («Толпар» ат-спорт комплексы), Мария Зарипова, Наталья Васильева (Өфөнөң 119-сы йылҡысылыҡ заводы) турнирҙың төрлө программаларында еңеүсе тип табылды. Был хаҡта Мәләүез районы хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлеге хеҙмәткәре Елена Мазиева хәбәр итте.
«Берҙәм Рәсәй» партияһының урындағы башҡарма комитеты рәйесе Сергей Макаров еңеүселәрҙе тәбрикләп, уларға иҫтәлекле бүләктәр, партия исеменән аҡсалата приздар тапшырҙы. Муниципаль райондың ат спорты федерацияһы етәксеһе булараҡ, Сергей Васильевич барлыҡ ҡатнашыусыларға уңыштар теләне һәм Мәләүез районы хакимиәтенең артабан да районда ат спортын үҫтереүгә ярҙам итәсәген белдерҙе.


text:
Малсылыҡ – Баҡалы районы өсөн перспективалы тармаҡ
Һуңғы йылдарҙа Баҡалы районында малсылыҡ үҫешендә ыңғай динамика күҙәтелә. Был турала малсылыҡ мәсьәләләре буйынса республика семинар –кәңәшмәһендә Баҡалы районы муниципаль район хакимиәте башлығы Александр Андреев хәбәр итте. Ауыл хужалығы предприятиелары малдың тоҡом сифаттарын яҡшыртыу һәм яһалма аталандырыу менән әүҙем шөғөлләнә.
— Күрһәткестәр малсылыҡтың перспективалы һәм беҙҙең өсөн бик кәрәк тармаҡ булыуы хаҡында һөйләй, — тип билдәләне Александр Андреев. — Бөгөнгө көндә бар категориялағы хужалыҡтарҙа 26 921 баш һыйыр малы, шул иҫәптән 9090 һыйыр тотола. Бынан тыш — 2 615 ат, 7 892 сусҡа, 11806 һарыҡ һәм 219 мең баш ҡош-ҡорт иҫәпләнә. Ағымдағы йылдың беренсе кварталында 8600 тонна һөт һәм 822 тонна ит етештерелгән. 2009 йылдың ошо уҡ осоро менән сағыштырғанда был күпкә артығыраҡ. Шулай уҡ продукцияны һатыу күләме, малдың продуктлылығы ла һиҙелерлек артҡан.
«2012 йылға тиклем малсылыҡты үҫтереү» район программаһын ғәмәлгә ашырыу сиктәрендә буш торған мал биналарын үҙләштереү һәм модернизациялау буйынса маҡсатлы эш алып барыла. 2007 йылдан алып буш торған 20 бина тултырылған. Ағымдағы йылда йәнә алтауҙы тултырыу планлаштырыла. Был эш менән ауыл хужалығы предприятиелары, шәхси ярҙамсы хужалыҡтар һәм Баҡалы районының шәхси эшҡыуарҙары шөғөлләнә.
Александр Андреев һөйләүенсә, районда халыҡтан һөт йыйыу эше уңышлы алып барыла. Һуңғы дүрт йылда был продуктты һатып алыу ике тапҡырға артҡан. Ағымдағы йылдың беренсе кварталында 378 тонна һөт йыйылған. Ауыл биләмәләре башлыҡтары, йыйыусы һәм сауҙа предприятиеларының берҙәм эш итеүе арҡаһында шәхси ярҙамсы хужалыҡтар етештергән продукцияны һатыу менән районда ауырлыҡтар юҡ.


text:
Описание презентации по отдельным слайдам:
Фәрит Әхмәҙулла улы Иҫәнғолов 1928 йылдың 6 мартында Башҡортостандың Ҡырмыҫҡалы районы Ҡарлыманбаш ауылында тыуа. 1935—1945 йылдарҙа урта мәктәптә, 1945—1949 йылдарҙа Башҡорт дәүләт педагогия институтында уҡый. Ике йыл Ҡырмыҫҡалы районының Бишауыл-Уңғар урта мәктәбендә уҡытыусы һәм завуч булып эшләгәс, Башҡортостан [[[«Китап» нәшриәте]]нә күсерелә һәм мөхәррир, 1957 йылға тиклем өлкән мөхәррир булып эшләй. 1958—1960 йылдарҙа Мәскәүҙә Юғары әҙәби курстарҙа уҡый.
Номер материала: ДВ-107705
Не нашли то что искали?
Вам будут интересны эти курсы:


text:
- Подробности
- Просмотров: 412
БЕТОН ҺӘМ ТИМЕР-БЕТОН КОРРОЗИЯҺЫ, агрессив тышҡы мөхит йоғонтоһонда бетон һәм тимер-бетондың тарҡалыуы. Уның тиҙлеге агрессив мөхит параметрҙары (агрессив компоненттарҙың төрө һәм концентрацияһы, т‑ра, конструкция йөҙөндә агрессив мөхит м‑н алмашыныу реакцияһы тиҙлеге һ.б.) һәм материал үҙенсәлектәре (бетондың составы һәм тығыҙлығы, цемент төрө, арматура ҡоросоноң маркаһы, көсөргәнешле торошо һ.б.) м‑н бәйле. В.М.Москвин классификацияһы б‑са, бетон коррозияһының 1‑се (һыу бетонды йыуып торғанда йәки уның аша фильтрланғанда цемент таш компоненттарының йыуылып сығыуы, ҡатҡан цемент составына ингән гидроалюминаттар һәм гидросиликаттарҙың тарҡалыуы), 2‑се (цемент ташы м‑н мөхит араһында барған химик реакцияларҙан барлыҡҡа килгән һыуҙа яҡшы эреүсән берләшмәләрҙең, мәҫ., хлорлы йәки нитратлы кальцийҙың диффузия һөҙөмтәһендә тышҡы мөхиткә сығарылыуы; к‑та коррозияһы), 3‑сө (реакция продукттарының органик эреүсәнлеге сикләнгән булыуҙан кристалдарҙың яңы фазалары үҫеүе, бетон структураһында эске көсөргәнеш барлыҡҡа килеүе һәм уның артабан емерелеүе; сульфат коррозияһы) төрөн айыралар. Тимер-бетон коррозияһы күпселек осраҡта төҙөлөш конструкцияларына агрессив газдар мөхитенең тәьҫире һөҙөмтәһендә барлыҡҡа килә һәм бетондағы арматура ҡоросоноң коррозияһы м‑н бәйле. Портландцементтан эшләнгән бетондың күҙәүҙәрендәге шыйыҡсаның һелтелелеге юғары булыу сәбәпле, уның ҡорос арматураһы, ғәҙәттә, коррозияға бирешмәй. Ҡорос арматураның коррозияһы башлыса бетондың карбонланыуы (углекислый газдың конструкцияларға тәьҫир итеүенән бетон күҙәүҙәрендәге шыйыҡсаның рН күрһәткесе түбәнәйә һәм ҡорос коррозияһы башланып китеүгә шарттар тыуа) йәки ҡоростоң тышҡы йөҙөндә агрессив иондар, атап әйткәндә, хлорлы газдар тәьҫире һөҙөмтәһендә хлор иондары тупланыу м‑н (был осраҡта бетон күҙәүҙәрендәге шыйыҡсаның һелтелелеге шаҡтай юғары булып ҡала) барлыҡҡа килә. Хлорлы газ тәьҫиренән барлыҡҡа килгән ҡорос арматура коррозияһы юғалтыуҙары бетондың карбонланыуы һөҙөмтәһендә барлыҡҡа килгән коррозия юғалтыуҙарынан күпкә юғарыраҡ. Б.һ.т.‑б.к. һаҡлауҙың беренсел (тотороҡло цемент һәм ҡатышмалар һайлау, бетондың тығыҙлығын арттырыу, бетон ҡатышмаһына коррозия ингибиторҙары ҡушыу һ.б.) һәм икенсел (конструкцияларҙың тышҡы йөҙөнә лак‑буяу һ.б. һаҡлағыс ҡаплауҙар һөртөү юлы м‑н уларҙы агрессив мөхиттән изоляциялау, төргәкле материалдар йәбештереү, ш. уҡ юғары молекуляр матдәләр һеңдереү һ.б.) ысулдарын айыралар. Башҡортостанда химия һәм нефтехимия сәнәғәтенең эре пр‑тиелары төҙөлөүгә бәйле, 20 б. 60‑сы йй. А.Ф.Полак етәкс. БР Төҙөлөш комплексы ғилми-тикшеренеү, проект-конструкторлыҡ һәм производство ин‑тында һәм ӨНИ‑лә Б.һ.т.‑б.к. һаҡлау өлкәһендә тикшеренеүҙәр башлана. Агрессив мөхиттә төҙөлөш конструкцияларының ныҡлығын прогнозлау ысулдары (В.Д.Кандинский, Полак, В.В.Яковлев), төҙөлөш конструкцияларын һаҡлау өсөн коррозияға сыҙамлы материалдар (Г.Н.Гельфман, Л.Н.Ястребова һ.б.), ҡорос коррозияһы ингибиторҙары (Л.А.Яковлева, Л.Ф.Балакирева) уйлап табыла һәм етештереүгә индерелә. 70—80‑се йй. БР Төҙөлөш комплексы ғилми-тикшеренеү, проект-конструкторлыҡ һәм производство ин‑ты ҡатнашлығында (Т.С.Головачева, Полак, Яковлев) Үҙ-ара иҡт. ярҙам советы илдәре м‑н хеҙмәттәшлектә Б.һ.т.‑б.к. проблемалары б‑са эштәр башҡарыла, 10 норматив документ (Үҙ-ара иҡт. ярҙам советы стандарттары) һәм материал эшләнә. 1984 й. ныҡлы тимер-бетон конструкциялар уйлап тапҡан өсөн Полак СССР‑ҙың фән һәм техника өлкәһендәге Дәүләт пр. лайыҡ була. 90‑сы йй. башлап төҙөлөш конструкцияларын коррозиянан һаҡлау б‑са фәнни тикшеренеүҙәр ӨДНТУ‑ла (Яковлев, В.М.Латипов һ.б.) һәм БР Төҙөлөш комплексы ғилми-тикшеренеү, проект-конструкторлыҡ һәм производство ин‑тында (А.А. Оратовская, В.И.Дедков, С.Ш.Сәйтиев һ.б.) алып барыла.
Әҙәб.: Коррозия бетона и железобетона, методы их защиты. М., 1980.
В.В.Яковлев
Тәрж. Ғ.Ғ.Бикбаева


text:
Яҙ үҙ көсөнә тулыһынса эйә булды, тиһәң дә була хәҙер. Ҡояш көндән-көн нығыраҡ ҡыҙҙыра. Бөтә донъя тәбиғәттең яҙғы байрам шатлығы эсендә йөҙә. Ерҙе йәшел үләндәр ҡаплаған, оҙаҡламай аллы-гөллө сәскәләр күҙҙең яуын алып ултырасаҡ. Күбәләктәрҙең ниндәйе генә юҡ!
Ә һеҙ үлән, сәскәләрҙең шифаһы тураһында беләһегеҙме? Эйе, улар тәбиғәт биҙәге генә түгел… Бәпембәнән, мәҫәлән, бал эшләргә була, ҡайнатып һутын эсһәң дә шифаһы тейә. Аҡ сәскәнең файҙаһы бигерәк күп, шәп үҫһен өсөн ҡыҙҙар уның төнәтмәһе менән сәстәрен йыуа.
Мин бәпембә сәскәһен яратам. Ул баҡсабыҙҙа ла үҫә. Өләсәйем менән йыйып бал эшләнек. Тәбиғәтебеҙ бүләк иткән һәр сәскәнең, үләндең файҙаһын әйтеп бөтөргөһөҙ. Шуға ҡәҙерҙәрен беләйек.
Әлиә СӘЙЕТҒӘЛИНА, VIII синыф уҡыусыһы.
Әбйәлил районы, Асҡарҙағы Таһир Күсимов исемендәге гимназия.


text:
Янаҡтай ауылында төҙөкләндереү эштәре тамамланды
ӨФӨ, 2014 йыл, 19 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
29 августа Башҡортостандың төньяҡ-көнбайышында үткән дауыл эҙемтәләрен бөтөрөү буйынса оператив штабтан хәбәр итеүҙәренсә, төҙөкләндереү эштәре беренсе булып Краснокама районының Янаҡтай ауылында тамамланған. Был биләмәлә көслө дауылдан 42 йортҡа зыян килгән. Әле уларҙың барыһы төҙөкләндерелгән.
Күрше Ҡарый ауылында төҙөкләндереү эштәре тулы көйҙә бара: 34 йорт яңынан һалына, 80 өйҙөң ҡыйығы алмаштырылған, тағы ла 13 йортта эш дауам итә.
Яңауыл районында 11 йорт төҙөлә.
Был райондарҙа йәмғеһе 45 йорт һалына, тағы ла 419-ы төрлө кимәлдә төҙөкләндереү эштәрен талап итә. 17 сентябргә ҡарата алынған мәғлүмәттәргә ярашлы, 329 йорттоң ҡыйығы алмаштырылған. Бөтә йорттарға ла төҙөлөш ойошмалары ла беркетелгән, тип хәбәр итә БР Хөкүмәтенең матбуғат хеҙмәте.


text:
Төбәктә бәлиғ булмағандар өсөн «комендант сәғәте» ҡышҡы ваҡытҡа күсте Фото: Олег Яровиков
Төбәктә бәлиғ булмағандар өсөн «комендант сәғәте» ҡышҡы ваҡытҡа күсте
Төбәктә бәлиғ булмағандар өсөн «комендант сәғәте» ҡышҡы ваҡытҡа күсте Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 6 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
1 октябрҙән Башҡортостанда бәлиғ булмағандар өсөн «комендант сәғәте» ҡышҡы ваҡытҡа күсте. «Башҡортостан Республикаһында бала хоҡуҡтарының төп гарантиялары тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законына ярашлы, 18 йәше тулмаған балаларға төндә ата-әсәһеҙ йәмәғәт урындарында йөрөү тыйыла. Көҙгө-ҡышҡы осорҙа «комендант сәғәте» киске сәғәт 10-дан иртәнге 6-ға тиклем дауам итә.
Өфө хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, йәмәғәт урындарына урамдар, стадиондар, балалар һәм спорт майҙансыҡтары, парктар, зыяраттар, ихаталар, шулай уҡ лифттар, подъездар ҡарай. Бынан тыш, балалар вокзалға, аэропортҡа барырға, йәмәғәт транспортында йөрөргә тейеш түгел.
«Комендант сәғәте» ҡағиҙәләрен боҙған өсөн шелтә биреү йәки административ штраф һалыу ҡаралған.
Балалар өсөн «комендант сәғәте» бәлиғ булмағандарҙы яҡлау сараларының береһе булып тора. Ул үҫмерҙәр енәйәтселеген кәметеүгә иҫәпләнгән һәм уларҙың хоҡуҡтарын, мәнфәғәттәрен яҡлауға йүнәлтелгән.


text:
Мортаза Рәхимов Волга буйы федераль округы Советы ултырышында ҡатнашасаҡ
23 ноябрҙә Һамар ҡалаһында Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов Рәсәй Президентының Волга буйы федераль округындағы Тулы хоҡуҡлы вәкиле ҡарамағындағы Совет ултырышында ҡатнашасаҡ. Ултырышты Рәсәй Президентының Волга буйы федераль округындағы Тулы хоҡуҡлы вәкиле Григорий Рапота үткәрә.
Округ субъекттары етәкселәре хеҙмәт баҙары үҫеше мәсьәләләрен һәм халыҡтың мәшғүллеген тәьмин итеү сараларын тикшерәсәк.
Шулай уҡ Совет ултырышында ҡатнашыусылар Волга буйы федераль округының 2020 йылға тиклем осорҙа үҫеш концепцияһын әҙерләү барышы һәм Рәсәй Хөкүмәтенә раҫлауға тәҡдим итеү тураһында мәғлүмәт менән танышасаҡ.


text:
Фото:
Күмертау дауаханаһы базаһында гемодиализ бүлексәһе асылды
Фото:
Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 65 йыллығы алдынан Күмертау үҙәк район дауаханаһы базаһында гемодиализ бүлексәһе асылды. Республиканың көньяҡ райондары халҡы был ваҡиғаны түҙемһеҙләнеп көттө.
Асыу тантанаһында ҡатнашыусы Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте Премьер-министры Раил Сарбаев, Күмертауҙа яһалма бөйөр бүлексәһе асыу тураһында ҡарар ҡабул итеп, Президент һәм Башҡортостан Хөкүмәте ҡандарын даими таҙартыуға мохтаж ауырыуҙар өсөн уңайлыҡтар тыуҙырыуҙы күҙ уңында тотоп эш итте, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды.
Һуңғы йылдарҙа Күмертауҙан биш кешенең ғүмерен тура мәғәнәһендә Республика кардиология диспансерының гемодиализ бүлексәһендә оҙайтып килделәр, ә был аҙнаһына өс тапҡыр (!) республика баш ҡалаһына йонсотҡос сәфәр бит.
– Беҙҙең дауаханала гемодиализ бүлексәһе асыу— ул беҙҙең, Күмертау халҡы, өсөн генә түгел, күрше райондарҙан ауырыуҙар өсөн дә еңеллек тыуҙырасаҡ, хәҙер улар беҙгә дауаланырға йөрөйәсәк, — тип иҫәпләй улы яһалма бөйөргә мохтаж булған Флизә Баймөхәмәтова.
Күмертау дауаханаһының хирургия корпусының икенсе ҡатында урынлашҡан яңы бүлексәлә ауырыуҙарҙы ҡабул итеү өсөн бөтә нәмә әҙер. Ошо көндәрҙә генә Мәскәүҙән инженерҙар Италияның «Гамбро» компанияһында етештерелгән ҡорамалдарҙың һуңғы партияһын монтажланы һәм һынау үткәрҙе. Гемодиализ бүлексәһе мөдире Ғәлиә Хәйретдинова ла Боткин дауаханаһы базаһында ҡайтанан әҙерлек үткән.


text:
БР Милли банкы банк эше, республикала аҡса әйләнеше тарихы буйынса конференцияға әҙерләнә
2010 йылда Рәсәй Банкының 150 йыллығы һәм Башҡортостан Республикаһы Милли банкыһының 145 йыллығы билдәләнә. Йыл дауамында Өфөлә юбилейлы дата уңайынан төрлө саралар үткәрелә.
Әлеге ваҡытта БР Милли банкы банк эше, аҡса-кредит мөнәсәбәттәре һәм республикала аҡса әйләнеше тарихы буйынса ғилми-ғәмәли конференция үткәреүгә әҙерләнә. Ул Өфөлә 16 сентябрҙә үтәсәк. Был сарала Рәсәй Банкыһының төбәк учреждениелары вәкилдәре, кредит ойошмалары белгестәре, республиканың махсус министрлыҡ һәм ведомство вәкилдәре, ғилми хеҙмәткәрҙәр, студенттар ҡатнашасаҡ.
Йәй дауамында ойоштороу комитеты конференция материалдары йыйынтығын нәшер итеү өҫтөндә эшләйәсәк.


text:
Төбәгебеҙҙә тәбиғәт ҡомартҡылары дүртәүгә артты
Башҡортостандың дүрт тәбиғәт объекты — республика әһәмиәтендәге тәбиғәт ҡомартҡыһы, ә улар биләгән территориялар айырым һаҡланған тәбиғәт территориялары тип иғлан ителде. Был саралар республикала үҙенсәлекле тәбиғәт ландшафтын һәм рекреацион ресурстарҙы рациональ файҙаланыу өсөн ҡабул ителде.
Тейешле ҡарарға 2010 йылдың 14 декабрендә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов ҡул ҡуйҙы.
БР Тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министрлығы матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, тәбиғи объекттар исемлегенә «Рус Швейцарияһы» (Бәләбәй районы), «Еүеш йырын» (Бишбүләк районы), «Әҙрәсгөл популяцияһы» (Туймазы районы) һәм «Шумилов шарлауығы» (Туймазы районы) тәбиғи биләмәләре инде.
Әйтергә кәрәк, айырым һаҡланған тәбиғәт биләмәләрендә ниндәй ҙә булһа хужалыҡ эшмәкәрлеге, шул иҫәптән төҙөлөш, мал көтөү, ағас ҡырҡыу (санитар ҡырҡыуҙан тыш), шулай уҡ дарыу үләндәре әҙерләү тыйыла.


text:
Рөстәм Хәмитов башҡарма власть органдары эшенең һөҙөмтәлелек күрһәткестәрен раҫланы
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов министрлыҡтар һәм дәүләт комитеттары эшмәкәрлегенең төп һөҙөмтәлелек күрһәткестәрен раҫланы.
«Тәүге тапҡыр бер беҙҙең республикала ғына түгел, бөтөн Рәсәй Федерацияһында министрлыҡтар һәм ведомстволар өсөн һөҙөмтәлелектең төп күрһәкестәре билдәләнде. Был исемлек йөҙ йәки ике йөҙҙән түгел, ә өс-дүрт күрһәткестән тора. Һәм һәр министр уларҙы яттан белергә, уларҙы нисек үтәргә икәнен аңларға тейеш», — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Рөстәм Хәмитов.
Төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, министрлыҡтар һәм дәүләт комитеттары эшмәкәрлегенең төп һөҙөмтәлелек күрһәткестәре һәм өҫтөнлөклө бурыстары картаһын Башҡортостан Президенты ҡушыуы буйынса республиканың Иҡтисади үҫеше министрлығы эшләгән. Дөйөм алғанда республика Хөкүмәтенең дә, һәр министрлыҡ етәксеһенең дә эшмәкәрлеге ошо критерийҙар ярҙамында баһаланасаҡ. Төбәктәге иҡтисади һәм социаль үҙгәрештәрҙе иҫәпкә алып, квартал һайын күрһәткестәр картаһына ла төҙәтмәләр индереләсәк.
Республика министрлыҡтары һәм дәүләт комитеттарының айырым маҡсатлы эшмәкәрлек күрһәткестәре исемлеге БР Иҡтисади үҫеш министрлығының рәсми сайтында урынлаштырыл4ан: http://minecon.bashkortostan.ru/.
Миҫал.
БР Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министрлығының айырым маҡсатлы эш күрһәткестәре сифатында түбәндәгеләр билдәләнгән:
1. Торлаҡ-коммуналь хужалыҡта мәшғүл хеҙмәткәрҙәрҙең уртаса айлыҡ эш хаҡы (һумдарҙа);
2. Коммуналь инфраструктураның туҙыу кимәле;
3. Тауарҙар етештереү, ресурстар менән тәьмин итеү, ҡалдыҡ һыуҙарҙы таҙартыу һәм ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын утилләштереү өсөн инженерлыҡ инфраструктураһы объекттарын файҙаланыусы шәхси ойошмалар өлөшө;
4. Зыянға эшләүсе торлаҡ-коммуналь хужалыҡ ойошмалары өлөшө (%).


text:
Башҡортостанда техник тикшереү өсөн иң сикке хаҡ билдәләнде
Башҡортостанда транспорт сараларының техник торошон тикшереүгә түләүҙең иң юғары күләме билдәләнде.
Республика Хөкүмәтенең тейешле ҡарары «Транспорт сараларының техник торошон тикшереү тураһында һәм Рәсәй Федерацияһының айырым закондар сығарыу акттарына үҙгәрештәр индереү тураһында»ғы федераль законға ярашлы ҡабул ителде, тип аңлаттылар Хөкүмәттең матбуғат хеҙмәтенән.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, 2012 йылда техник тикшереүҙе ЮХХДИ-ла ла – был функция 2014 йылға тиклем Дәүләт автоинспекцияһында ҡаласаҡ, шулай уҡ шәхси станцияларҙа ла үтергә мөмкин. Һуңғыларының эшмәкәрлеген Рәсәй автостраховкалаусылар союзы контролдә тота.
Раҫланған хаҡтарға ярашлы, 1 ғинуарҙан Башҡортостанда еңел автомобилдең техник торошон тикшереү өсөн иң күбендә – 450 һум, 3,5 тоннаға тиклемге ауырлыҡтағы йөк машинаһы өсөн – 480 һум, һигеҙҙән артыҡ урыны булған биш тоннаға тиклемге ауырлыҡтағы пассажирҙар автобусы өсөн 810 һум түләргә кәрәк буласаҡ.
Бөтә төр транспорт сараларының техник торошон тикшереү өсөн ҡаралған түләүҙәрҙе БР Хөкүмәте сайтында урынлаштырылған Ҡарарҙың ҡушымтаһынан белергә мөмкин.


text:
Рәшиҙә Туйсина Салауат Юлаев ордены менән наградланды
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Указы менән республиканың иң билдәле бейеүсеһе, Рәсәйҙең атҡаҙанған артисы һәм Башҡортостан Республикаһының халыҡ артисы, Салауат Юлаев һәм Ғ.Сәләм исемендәге премиялар лауреаты Рәшиҙә Ғилметдин ҡыҙы Туйсина Салауат Юлаев ордены менән наградланды.
Кисә «Нефтсе» мәҙәниәт һарайында мәшһүр бейеүсенең юбилейына арналған тантаналы кисә үтте. Бөгөнгө көндә Рәшиҙә Туйсина Ғ.Әлмөхәмәтов исемендәге Республика гимназия-интернатында хеҙмәт юлын дауам итә.


text:
Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгендә федераль тикшеренеү үҙәге булдырыла Фото: Олег Яровиков
Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгендә федераль тикшеренеү үҙәге булдырыла
Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәгендә федераль тикшеренеү үҙәге булдырыла Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 19 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәген үҙгәртеп ҡороу сиктәрендә унда Өфө федераль тикшеренеү үҙәге булдырыла. Башҡортостан Башлығы ҡарамағындағы Совет ултырышында Рәсәй Фәндәр академияһының Өфө ғилми үҙәге рәйесе Усейн Джемилев ойошманы үҙгәртеп ҡороу проектын тәҡдим итте.
– Өфө ғилми үҙәге 14 институттың эшмәкәрлеген ойоштора. Учреждениела мең ярымдан ашыу кеше эшләй, шуларҙың яртыһынан ашыуы – ғилми хеҙмәткәрҙәр. Бында байтаҡ билдәле фәнни мәктәптәр барлыҡҡа килгән. Халыҡ-ара, Рәсәй кимәлендәге ҡаҙаныштар, әҙер инновацион проекттар бар, – тине, ултырышты асып, республика Башлығы Рөстәм Хәмитов. – Былтырҙан алып Өфө ғилми үҙәген үҙгәртеп ҡороу, унда федераль тикшеренеү үҙәген булдырыу эше әүҙем бара. Беҙ ошо һорау буйынса Ғилми ойошмаларҙың федераль агентлығы етәкселеге менән осраштыҡ.
Усейн Джемилев һүҙҙәренсә, Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө федераль тикшеренеү үҙәген булдырыуҙың маҡсаты – Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың етештереү һәм социаль-иҡтисади көстәрен комплекслы үҫтереү мәнфәғәтендә дәүләттең һәм кешенең йәшәү эшмәкәрлеге хәүефһеҙлеген тәьмин итеүгә йүнәлтелгән фундаменталь һәм ғәмәли тикшеренеүҙәр үткәреү.
Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө федераль тикшеренеү үҙәгенең составына Ботаника баҡсаһы-институты, Геология Институты, Тарих, тел һәм әҙәбиәт институты, Математика институты, Р.Р.Мәүлитов исемендәге Механика институты, Нефть химияһы һәм катализ институты, Социаль-иҡтисади тикшеренеүҙәр институты, Р.Ғ.Кузеев исемендәге Этнологик тикшеренеүҙәр институты, Башҡортостан ауыл хужалығы ғилми-тикшеренеү институты һәм Рәсәй Фәндәр академияһының Өфө ғилми үҙәге поликлиникаһы инде. Академия институттарын Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө федераль тикшеренеү үҙәге филиалдарына үҙгәртеп ҡороу, шулай уҡ уларҙа 9 яңы дисциплина-ара интеграцияланған структура булдырыу күҙ уңында тотола.
Усейн Джемилев Өфө федераль тикшеренеү үҙәген Башҡортостандың ғилми-техник киңлегенә берләштереү тураһында ла һөйләне һәм нефть химияһы, агросәнәғәт комплексы өсөн перспективалы асыштар менән таныштырҙы.
Республика Башлығы Рәсәй Фәндәр академияһы Өфө ғилми үҙәге рәйесенең проектын хупланы һәм бөгөнгө иҡтисади хәлдә үҙәкте үҙгәртеп ҡороу кәрәклеген билдәләне.


text:
Парк йәмләнеп ҡалды
19 сентября 2017 йыл | Йәмғиәт
Йәшәгән ерең генә түгел, эргә-тирәң дә таҙа булыу кәрәк. 16 сентябрь көндө беҙ – Красноусолдағы 1-се урта мәктәп уҡыусылары, уҡытыусылар – үҙебеҙҙең эргәлә урынлашҡан "Йәшлек” паркын таҙартырға өмәгә сыҡтыҡ.
Ике арала - бер турала...
19 сентября 2017 йыл | Хаттар, Йәмғиәт
Мин йәмәғәт транспортында һирәк йөрөйөм. Ләкин бы-йыл йәй көнө бер нисә тапҡыр автобус менән Красноусолға барырға тура килде. Шунда кешеләрҙең ысын мәғәнәһендә мең ғазап менән автобуста йөрөүҙәре тураһындағы зарҙарын үҙем кисерҙем.
Ҡурай уйнағың килһә...
19 сентября 2017 йыл | Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт
Район мәҙәниәт һарайындағы "Мағаш” ҡурайсылар халыҡ ансамбленең әҙерлек төркөмө музыкаль һәләте, теләге булған балаларҙы ҡурай серҙәренә өйрәнергә саҡыра.
Түңәрәккә яҙылыу дүшәмбенән йомаға тиклем 9-ҙан 12.00 сәғәткә тиклем ойошторола. Район мәҙәниәт һарайына (адресы: Красноусол ауылы, Коммунистик урамы, 14/1) мөрәжәғәт итергә йәки 2-12-48, 8-927-95-36-443 телефондарына шылтыратып белешергә мөмкин.
Түңәрәккә яҙылыу дүшәмбенән йомаға тиклем 9-ҙан 12.00 сәғәткә тиклем ойошторола. Район мәҙәниәт һарайына (адресы: Красноусол ауылы, Коммунистик урамы, 14/1) мөрәжәғәт итергә йәки 2-12-48, 8-927-95-36-443 телефондарына шылтыратып белешергә мөмкин.
Асыҡлыҡ индерегеҙ
19 сентября 2017 йыл | Йәмғиәт
"Һуңғы ваҡытта Красноусолдағы Пенсия фонды идаралығынан кеше өҙөлмәй. Пенсияға ҡушып балалар өсөн өҫтәмә аҡса түләнә икән тигән хәбәрҙәр йөрөй. Уны юллау өсөн ниндәй документтар кәрәк? Ҡатындары үлгән ирҙәргә түләнәме? Был мәсьәләгә асыҡлыҡ индерһәгеҙ ине.”
Миңтимер КӘРИМОВ.
Ерек ауылы.
Миңтимер КӘРИМОВ.
Ерек ауылы.
Йүгереү көнө ойошҡан үтте
19 сентября 2017 йыл | Спорт
Алтын көҙҙөң салт аяҙ бер шәмбеһендә, йәғни 16 сентябрҙә бөтөн ил буйынса "Милләттәр кросы - 2017” йүгереү көнө үтте. Был спорт сараһы сәләмәт йәшәү рәүешен, физик культура һәм спорт менән даими шөғөлләнеүҙе популярлаштырыу йәһәтенән 2004 йылдан алып йыл һайын уҙғарыла килеп, үҙенә күп кешене йәлеп итә.


text:
Республика делегацияһы Бишенсе Бөтә донъя украиндар форумында ҡатнашасаҡ
Башҡортостан делегацияһы Бишенсе Бөтә донъя украиндар форумында ҡатнашасаҡ. Республика делегацияһы составында биш кеше иҫәпләнә. Улар араһында республикалағы «Кобзарь» милли-мәҙәни үҙәге рәйесе Владимир Дорошенко ла бар. Ул форумда «Башҡортостан — Рәсәй – Украина – 20 йыллыҡ сигендә» доклады менән сығыш яһарға ниәтләй. Республика милли-мәҙәни үҙәге рәйесе Башҡортостан вәкилдәренең был форумда даими ҡатнашыуҙарын билдәләне. Был традицион сара – дүрт йылға бер тапҡыр үткәрелә.
Өс көнлөк форум эшендә донъяның төрлө илдәренән бөтәһе 300 делегат ҡатнашасаҡ — көнсығыш һәм көнбайыш диаспораларҙан һәм Украинаның үҙенән 100-әр кеше.
Көн тәртибендә — делегаттар сығышы, Бөтә донъя украиндары координацион советының ғилми секциялары эше һәм уларҙа ҡатнашыусылар менән резолюция ҡабул итеү, координацион советтың рәйесен һәм идара итеү органдарын һайлау.
Форум Украин бөтә донъя координацион советының юғары идара органы иҫәпләнә, ул 1992 йылда Киевта үткән I Бөтә донъя украиндар форумы ҡарары нигеҙендә булдырылған.


text:
Балалар ҡағиҙәне белһен
17 августа 2013 йыл | Хоҡуҡ
29 июлдән 19 сентябргә тиклем "Шлем – бөтәһенә лә баш” тигән исем аҫтында Бөтә Рәсәй социаль кампанияһы бара. Уның маҡсаты – юлдарҙа балалар араһында юл-транспорт фажиғәләрен иҫкәртеү, мототранспортта мотлаҡ шлем кейеп йөрөүҙе пропагандалау.
Йылытыу миҙгеленә йыраҡ ҡалманы
17 августа 2013 йыл | Йәмғиәт
Ауыл хужалығында көнө йылды туйҙырырға торошло мәл булһа, башҡа тармаҡтарҙа ла ҡышҡа әҙерлек ҡыҙыу бара. Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ хеҙмәткәрҙәре өсөн дә йәйге осор үтә лә яуаплы. Ҡышты имен-аман, аварияларһыҙ сығыу өсөн бөгөндән етди әҙерләнеү талап ителә. Йылытыу миҙгелендә өҙөклөктәр булмаһын, электр энергияһы, һыу, йылылыҡ биреү тотҡарлыҡһыҙ башҡарылһын өсөн нимәләр эшләнә? Ошо һорауҙарға яуап табыу маҡсатында "Тепловодоснабжение” МУП-ының баш инженеры Алексендр Васильевич Безовчукка бер нисә һорау менән мөрәжәғәт иттек. Һүҙ-уға:
“Йәшел ураҡ” көндәлеге
17 августа 2013 йыл | Ауыл хужалығы
(16 авгусҡа ҡарата)
Район хужалыҡтарында урып йыйыу эштәре дауам итә. Иген культуралары дөйөм майҙандарҙың 23 процентында (3775 гектарҙа) йыйып алынған. "Урожай” крәҫтиән хужалығында был күрһәткес 53 процент (980 гектар), "Агрохим”да – 52 (350 гектар), Ленин исемендәге колхозда 43 процент (500 гектар) тәшкил итә. Район буйынса 2600 гектар майҙандағы арыштың 2169 гектарында уңыш йыйып алынған. Арыштың уртаса гектар ҡеүәте 17 центнер тәшкил итә. "Урожай” (21,4 центнер), "Зенит” (20), Кәримов (20), Ленин исемендәге (18 центнер) хужалыҡтарҙа уңыш уртаса район күрһәткесенән юғары.
Район хужалыҡтарында урып йыйыу эштәре дауам итә. Иген культуралары дөйөм майҙандарҙың 23 процентында (3775 гектарҙа) йыйып алынған. "Урожай” крәҫтиән хужалығында был күрһәткес 53 процент (980 гектар), "Агрохим”да – 52 (350 гектар), Ленин исемендәге колхозда 43 процент (500 гектар) тәшкил итә. Район буйынса 2600 гектар майҙандағы арыштың 2169 гектарында уңыш йыйып алынған. Арыштың уртаса гектар ҡеүәте 17 центнер тәшкил итә. "Урожай” (21,4 центнер), "Зенит” (20), Кәримов (20), Ленин исемендәге (18 центнер) хужалыҡтарҙа уңыш уртаса район күрһәткесенән юғары.
Һөт һәм бал булғанда ауыл йәшәр
17 августа 2013 йыл | Ауыл хужалығы
Ауыл тормошо тураһында һүҙ алып барғанда иң тәү сиратта ихатала эркелешеп йөрөгән мал-тыуар, һөт-ҡаймаҡ һәм ҡорт балы күҙ алдына килә. Һөт һәм бал борон-борондан ауыл кешеһенең төп йәшәү сығанағы булған. Электән ата-бабаларыбыҙ мал аҫраған, ҡортсолоҡ менән шөғөлләнгән. Һөт ризыҡтары, ит һәм бал һатыуҙан килем алып етеш тормошта йәшәүсе ғаиләләр һәр ауылда артҡандан-арта бара.
Имәндәш ауылында ла малсылыҡ һәм ҡортсолоҡҡа етди иғтибар бирелеп, халыҡ күпләп һыйыр һәм ат
аҫрай. Кемдер һауған һөтөн һөт йыйыусыға тапшырһа, икенселәре ҡаймаҡ, ҡорот, эремсек эшләп ауыл баҙарына сығара, йәиһә Еҙем буйында ял итеүсе туристарға һата. Үҙҙәренең өҫтәле лә һөт ризыҡтарынан өҙөлмәй.
Имәндәш ауылында ла малсылыҡ һәм ҡортсолоҡҡа етди иғтибар бирелеп, халыҡ күпләп һыйыр һәм ат
аҫрай. Кемдер һауған һөтөн һөт йыйыусыға тапшырһа, икенселәре ҡаймаҡ, ҡорот, эремсек эшләп ауыл баҙарына сығара, йәиһә Еҙем буйында ял итеүсе туристарға һата. Үҙҙәренең өҫтәле лә һөт ризыҡтарынан өҙөлмәй.
Нимә? Ҡайҙа? Ҡасан?
17 августа 2013 йыл | Сәйәсәт
Районда
* Бөгөн Ҡотлоғужа ауылында "Һаумыһығыҙ, ауылдаштар!” байрамы үтә.
* Бөгөн Ҡотлоғужа ауылында "Һаумыһығыҙ, ауылдаштар!” байрамы үтә.


text:
Беҙҙе көрсөк ҡурҡытмай28-02-2015, 01:01 // Йәмғиәт // Баҫып сығарырға
республика съезы уҙҙы
Кәштәләрҙе үҙебеҙ үҫтергән аҙыҡ-түлек менән тултырыу хаҡында һүҙ барғанда бөгөнгө йыйындың һиммәте бик мөһим ине. Сараны Башҡортостан Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Илдар Тимерғәлин асып, төбәк иҡтисадын үҫтереүҙә крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарының әһәмиәтен, һуңғы өс йылда уларҙың күбәйә барыуын билдәләне.
Былтыр ғына үҙ эшен башлаусылар һаны 300-гә артып, әле барыһы 6 мең самаһы фермер ер эшкәртә, иген үҫтереү, мал-тыуар аҫрау менән шөғөлләнә. Республикалағы һыйыр малының – 66, һарыҡ-кәзәнең – 98, йылҡының – 70, умартасылыҡтың – 75, бәрәңгенең – 98, йәшелсәнең 83 проценты фермерҙар, шәхси хужалыҡтар иҫәбенә тура килә.
Бөгөнгө иҡтисади шарттарҙа хужалыҡ итеүҙең бәләкәй өлгөләре өҫтөнлөклө йүнәлеш ала, илде аҙыҡ-түлек менән тәьмин итеүгә ҙур өлөш индерә. Шуға ла дәүләт тарафынан уларға һәр төрлө ярҙам саралары ҡаралған, программалар эшләй. Ауыл хужалығы министры Николай Коваленко белдереүенсә, былтыр крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарына, шәхси эшҡыуарҙарға бер миллиард 56 миллион һум субсидия күсерелгән.
2013 – 2015 йылдарҙа эш башлаған фермерҙарға, ғаилә малсылыҡ фермаларына ҡаралған маҡсатлы программалар үҙ һөҙөмтәһен бирә – ҡураларҙа мал ишәйә, техника күбәйә. Һүҙ юҡ, ер кешеһе, заман ҡаршылыҡтарына ҡарамай, алға бара. Әммә көс түгеп үҫтерелгәнде сауҙаға сығарыу өсөн мең мәшәҡәт килеп тыуа. Шуға ла ауыл кооперацияһы – өлгөрөп еткән мәсьәлә. Унһыҙ ауылдың киләсәге юҡ. Ә бит Европа илдәре күптән ошо йүнәлештә эшләй.
Берләштереп торған субъект, етештереү менән сауҙа араһында бәйләнеш юҡ. Бөгөн ҡалаларҙа, район үҙәктәрендәге бихисап эре сауҙа нөктәләрендә үҙебеҙҙә етештерелгән аҙыҡ-түлек аҙ. Шуға ла бынан ике йыл элек “Башҡортостан аҙығы” тигән проекттың эшләй башлауы ошо етешһеҙлекте бөтөрөр тигән өмөт уята, мартта уның тәүге магазины асылыуы көтөлә. Башҡортостандың Сауҙа һәм һатып алыусыларҙың хоҡуғын яҡлау буйынса дәүләт комитеты рәйесе Рөстәм Камалетдинов, йыйында ошо хаҡта сығыш яһап, артабан республикала берҙәм төбәк селтәрен булдырыу зарурлығын билдәләне, киләсәктә үҙ-ара аралашып, берегеп эшләргә саҡырҙы.
Ауыл хужалығы тауары етештереүселәр берләшмәһе рәйесе Зифҡәт Сәйетғәлин сығышында былтырғы эш һөҙөмтәләренә туҡталды, пландар хаҡында һөйләне. Ошо осорҙа фермерҙарҙың үҙҙәрен илдә ҡулынан эш килгән, киләсәге өмөтлө ер кешеләре итеп танытыуын, Рәсәйҙә ауыл хужалығы аҙыҡ-түлегенең яртыһынан күберәген улар, шәхси хужалыҡтар, етештереүен билдәләне.
Туймазы, Баҡалы, Дәүләкән, Көйөргәҙе, Шаран райондарында фермерҙарға район етәкселәренең ыңғай ҡарашы ҡыуандыра. Шуға ла был төбәктәрҙә матур һөҙөмтәләр бар. Күгәрсен, Илеш, Мәләүез, Хәйбулла, Шишмә, Ауырғазы, Дүртөйлө, Федоровка, Миәкә һәм башҡа район эшҡыуарҙары ла баҙыҡ аҙымдар менән алға атлай. Әлбиттә, фермерҙарҙың мөмкинлеге бар. Киләсәктә ҡуян үрсетеү, емеш-еләк үҫтереү менән шөғөлләнеү кәрәклеге лә әйтелде съезда.
Зифҡәт Сәйетғәлин шулай уҡ хәл итәһе проблемаларға ла туҡталды. Мәҫәлән, күп ерҙәр рәсмиләштерелмәгән, бәғзе район етәкселәре быға күҙ йомоп ҡарай, эште тотҡарлай. Махсус документһыҙ фермер дәүләт тарафынан ярҙам да, кредит та ала алмай. Страховка компаниялары үҙҙәренең яғын ғына ҡайыра, улар менән судлашып йөрөргә фермерҙың аҡсаһы ла, ваҡыты ла юҡ, закондар аңлайышһыҙ.
Фермерҙар ауылдарҙың йәмәғәтселек тормошонда әүҙем ҡатнаша, ҡайһы бер төбәктәрҙә улар халыҡтың берҙән-бер таянысы булып ҡала.
– Беҙҙең фермерҙар теләһә ниндәй шарттарҙа эшләй, яҡшы һөҙөмтәләр күрһәтә алыуын иҫбатланы. Күбеһе аяғында ныҡлы баҫып тора, беҙгә бер ниндәй көрсөк тә ҡурҡыныс түгел, – тип белдерҙе Зифҡәт Сәйетғәлиев.


text:
«Автодор» һәм Башҡортостан Хөкүмәте яңы «Баулы - Күмертау» юлын төҙөү тураһындағы килешеүгә ҡул ҡуйҙы
«Автодор» дәүләт компанияһы менән Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте «Европа — Көнбайыш Ҡытай» халыҡ-ара транспорт маршрутының бер өлөшө буласаҡ яңы «Баулы — Күмертау» автомобиль юлы төҙөлөшө сиктәрендә хеҙмәттәшлек итеү тураһында килешеүгә ҡул ҡуйҙы.
«Автодор» дәүләт компанияһының матбуғат секретары Екатерина Варенованың хәбәр итеүенсә, 265 км оҙонлоғондағы «Баулы — Күмертау» автомобиль юлы тиҙлекте сәғәтенә 150 километрға тиклем еткереү мөмкинлеге бирәсәк беренсе категориялағы дүрт һыҙатлы магистраль буласаҡ. Килешеүгә ярашлы, юл дөйөм ҡулланылыштағы федераль әһәмиәттәге автомобиль юлдары селтәренә индереләсәк. Автоюл төҙөлөшө дәүләт-шәхси партнерлыҡ нигеҙендә атҡарылырға тейеш. Яңы магистралдән үтеү түләүле буласаҡ.
— «Баулы – Күмертау» автомобиль юлы төҙөлөшө халыҡ-ара, төбәк-ара, төбәк һәм урындағы, ғөмүмән, бөтә кимәлдәге автомобиль юлдары бәйләнешен үҫтереүҙә мөһим роль уйнаясаҡ. Атап әйткәндә, ул Башҡортостан, Татарстан, Һамар һәм Ырымбур өлкәләре араһында пассажирҙар һәм йөк ташыуҙы әүҙемләштереү мөмкинлеге бирәсәк. М-5 «Урал» һәм «Өфө – Ырымбур» автомобиль юлдары менән бер рәттән, яңы автомобиль юлы республиканың административ райондарының радиаль автомобиль-юл элемтәһен иң ҡыҫҡа аранан тоташтырып, төбәк юлдар селтәрендәге төп магистралдәрҙең береһенә әйләнәсәк, — тип билдәләне Екатерина Варенова.
Бынан тыш, «Баулы – Күмертау» автомобиль юлы үткән трасса буйынса юл инфраструктураһын үҫтереү (шул иҫәптән — терминал-келәт комплексы һәм республикалағы транспорт компаниялары үҫешен дәртләндереү иҫәбенә) халыҡты эш менән тәьмин итеүҙең артыуына алып киләсәк. Башҡортостан Республикаһының көньяҡ-көнбайышында яңы автомобиль юлы барлыҡҡа килеүе ошо тирәлә урынлашҡан территорияларҙың инвестицион күркәмлеген дә арттырасаҡ һәм, һөҙөмтә булараҡ, муниципаль-ара ғына түгел, урындағы әһәмиәттәге автомобиль юлдарының транспорт-файҙаланыу торошоноң да яҡшырыуына килтерәсәк, тип хәбәр иттеләр «Автодор» дәүләт компанияһында.


text:
ЦХИНВАЛ, 9 фев — Sputnik. Ирон богалтæ Цæболты Хетик, Найфонты Артур, Уалыты Владислав æмæ Байцайты Владислав бацыдысты Уæрæсейы æмбырдгонды скондмæ æхсæнадæмон турнир "Дан Колов и Никола Петров"-ы турниры хайад расынæн.
"Тренерон совет ауагъта æмбырд, кæцыйы фæстиуджытæм гæсгæ райст æрцыд уынаффæ ацы турнирмæ арвитын "Иван Ярыгин-2018"-ы Гран-прийы уæлахиздзауты иууылдæр", — хъусын кæны спортивон хъæбысхæсты федераци.
Уæрæсейы æмбырдгонды æввахсдæр нывæзтты ис 9-12 марты республикæ Бурятийы сæргълæууæджы призтыл турниры хайад райсын, цы ран Уæрæсейы æмбырдгонд стох кæндзæн дыууæ скондæй. Ацы турнирты фæстиуджытæм гæсгæ, тренерон сконд сбæлвырд кæндзæн æмбырдгонд командæты Дунейы кубокы (7-8 апрель, Айова, АИШ) æмæ Европæйы чемпионаты (30 апрель — 5 май, Каспийск, Уæрæсе) хайадистæн.


text:
Ил-көн мәнфәғәтен ҡайғыртып
13 апреля 2016 йыл | Урындағы үҙидара, Сәйәсәт, Йәмғиәт
Гәзиттә хәбәр итеүебеҙсә, 6 апрелдә
район мәҙәниәт һарайында яҡташыбыҙ, Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышының Дәүләт Думаһы депутаты Р.Р.Ишмөхәмәтов халыҡ менән осрашты. Сарала шулай уҡ ра-йон хакимиәте башлығы Р.З.Бохаров, район Советы рәйесе Ф.Һ.Зәйнетдинов, саҡырылған ҡунаҡ - БР һаулыҡ һаҡлау министры урынбаҫары Р.Ғ.Хәмитов ҡатнашты.
район мәҙәниәт һарайында яҡташыбыҙ, Рәсәй Федерацияһы Федераль Йыйылышының Дәүләт Думаһы депутаты Р.Р.Ишмөхәмәтов халыҡ менән осрашты. Сарала шулай уҡ ра-йон хакимиәте башлығы Р.З.Бохаров, район Советы рәйесе Ф.Һ.Зәйнетдинов, саҡырылған ҡунаҡ - БР һаулыҡ һаҡлау министры урынбаҫары Р.Ғ.Хәмитов ҡатнашты.
Ерҙәребеҙ етемһерәмәй хәҙер
13 апреля 2016 йыл | Ауыл хужалығы, Хаттар
Заманында даны районда ғына түгел, бөтә республикабыҙға таралған "Победа” колхозы иң көслө хужалыҡтар иҫәбендә йөрөнө. Тырыш, хеҙмәт һөйгән колхозсылары, бик күп орден-миҙалдар менән бүләкләнгән колхоз рәйесе Рәшит Сабир улы Йомағужин хужалыҡты алдынғылар рәтендә йөрөттө, миллионер тигән бай колхозға әйләндерҙе. Уңдырышлы тупраҡ тырыш колхозсыларҙы мул уңыш менән һөйөндөрә ине. Шул йылдарҙа бик күптәр ВДНХ бүләктәренә, Хөкүмәтебеҙ орден-миҙалдарына лайыҡ булды. Колхоз үҙ иҫәбенә беренселәрҙән булып ауыл мәҙәниәт йорто, мәктәп, фермалар һ.б. төҙөттө.
Волейбол ярышы - тәрбиә мәктәбе
13 апреля 2016 йыл | ---
2008 йылдан башлап үткәрелеп килгән һәм хәҙер матур спорт байрамына әйләнгән "Яугилде кубогы”на волейбол ярышы быйыл 7 команданы йыйҙы. Беренсе төркөмдә йыл һайын үҙ-ара көрәшкән Абдуллиндар, Ғәлиәхмәтовтар, Зәйнуллиндар, Солтанморатовтар ғаиләләре булһа, икенсе төркөмдә 3 ойошма – Бурлы мәктәбе, Яугилде ауылы, студенттар йыйылма командалары ярышты.
Еңеүселәр
13 апреля 2016 йыл | ---
Абсолют чемпион:
Азат Үтәгәнов, Ҡауарҙы.
Командалар буйынса:
1. Сәйетбаба ауылы биләмәһе.
2. Ҡауарҙы ауылы биләмәһе.
3. Красноусол ауылы биләмәһе.
Мәктәп командалары араһында
1. Сәйетбаба.
2. Юлыҡ.
3. Ҡарағай.
Азат Үтәгәнов, Ҡауарҙы.
Командалар буйынса:
1. Сәйетбаба ауылы биләмәһе.
2. Ҡауарҙы ауылы биләмәһе.
3. Красноусол ауылы биләмәһе.
Мәктәп командалары араһында
1. Сәйетбаба.
2. Юлыҡ.
3. Ҡарағай.
Таһыллылар көс һынашты
13 апреля 2016 йыл | Хаттар, Спорт
Үзбәктә район башҡорттары ҡоролтайы призына милли көрәш бәйгеһе үтте


text:
9 апрель көнө Кәрешкә ауылында үткән “Өс таған” төбәк бәйгеһендә Әхмәр, Күсей, Урғаҙа, Ишмөхәмәт, Байыш, Кәрешкә, Йәнйегет, Иҫке Сибай ауылдарынан бөтәһе 8 ғаилә көс һынашты. Һәр бер ғаиләгә ҡарап һоҡланмау мөмкин түгел ине. Үҙ ауылдарының йөҙөк ҡашы булған ғаиләләрҙең аҫыл ир - заттары бөтәһе лә быуындар бәйләнешен нығытыусы был бәйгелә лайыҡлы сығыш яһаны.
Әхмәр ауылынан килеүсе ҡартатай Ҡадыров Мәжит Әғзәм улы-Алдар батыр тоҡомо вәкиле булыуы ,тормош иптәше менән 60 йыл бергә татау ғүмер итеүҙәре тураһында оло ғорурлыҡ менән һөйләне, 86 йәштә булыуына ҡарамаҫтан,өҙҙөрә баҫып бейеп тә алды.Атай-Әсҡәт Мәжит улы физкультура уҡытыусыһы булып эшләй,5 бала тәрбиәләп үҫтерәләр,шәхси хужалыҡтарында 70 баш һыйыр малы аҫырайҙар.Спорт ярыштарында ҡатнашып,призлы урындар яулайҙар.Ҡартатай ейәне Ильфатҡа атаһының Ватан һуғышы орденын аманат итеп тапшырҙы.
Күсей ауылы бәйгеселәре Сәфәрғәлиндар ғаиләһе лә-абруйлы ғаиләләрҙең береһе.Ҡартатай Сәфәрғәлин Хәммәт Ирғәли улы – Батыр Вәлид тоҡомонан,ғүмер буйы совхозда тырышып эшләп,хаҡлы ялға сыҡҡан,ВДНХ-ның алтын миҙалы менән бүләкләнгән.6 бала тәрбиәләп үҫтергән,хәҙерге көндә 12 ейән-ейәнсәре,9 бүләһе бар.Атай Хәмзә Хәммәт улы 4 балаға хәстәрлекле атай,спорт мәктәбе тренеры, балаларҙы боксҡа өйрәтә,ауыл советы депутаты,ҡурайҙа уйнай,бейей.Ҡартатай ейәненә үҙҙәренең тоҡомоноң шәжәрәһен бүләк итте,яугир шағир Батыр Вәлидте күреп белеүе тураһында хәтирәләре менән уртаҡлашты.
Кәрешкә ауылынан Буранбаев Әшрәф Ғәйнетдин улы 7 ейән һәм 3 ейәнсәргә бәхетле ҡартатай.Атай Айрат Сәфәрғәли улы 3 бала үҫтерә,гармунда оҫта уйнай.Ейән Айтуған атаһының көйөнә бик матур бейей.
Байыш ауылынан Дәүләтшиндар ғаиләһе башлығы ҡартатай Ташбулат Мостафа улы районда ғына түгел,ә бөтә республикаға билдәле шәхес,танылған ҡурайсы.Атай Айбулат Ташбулат улы -5 бала атаһы,Суворов миҙалына лайыҡ Чечен һуғышы ветераны,мәктәптә уҡытыусы.Бәйгелә кинйә улы Айбулат ҡатнашты.Ҡартатай,атай һәм 3 ейән ҡурайҙа уйнап тамашасы һөйөүен яуланылар.
36 йыл “Йылайыр” совхозында алдынғы механизатор булып эшләп,Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ орденына лайыҡ булған Ишмөхәмәт ауылы ҡартатайы Кәлимуллин Марс Вәлиулла улы 6 ул тәрбиәләп үҫтергән. Улдарының бөтәһе лә уның юлын дауам итеп,механизатор булып эшләйҙәр.Кинйә улы Ислам Марс улы ла алдынғы механизатор,3 бала атаһы,оҫта гармунсы.Ейән Айтуған Мәлих Харис шиғырын оҫта башҡарҙы,ҡартатаһына ла шиғыр бүләк итте.Ҡартатаһы ейәненә боронғо ғаилә ҡомартҡы фотоальбомын тапшырҙы.
Йәнйегет ауылында йәшәүсе ҡартатай Хөсәйенов Вәкил Зәкирйән улы 7 бала тәрбиәләп үҫтергән хеҙмәт ветераны.Уның улы Рәмил Вәкил улы ла 3 бала атаһы,МТС-та шофер булып эшләй.Үҙенең шәхси КАМ АЗ машинаһы менән дә халыҡҡа төрлө хеҙмәттәр күрһәтә.Ҡартатай ҙа,атай ҙа өҙҙөрөп гармунда уйнай,бейей.
Иҫке Сибай ауылынан ҡартатай Утарбаев Сабит Сәмиғулла улы –ауылдың “Атайсал”ҡоро рәйесе,тыуған яҡ тарихын,арҙаҡлы шәхестәрен тергеҙеп йәш быуынға еткереүсе абруйлы аҡһаҡал.
Фәнил Сабит улы Сибай ҡалаһында билдәле эшҡыуар.Ҡартатай 6 йәшлек ейәне Динисламға үҙе сығарған китапсыҡ бүләк итте.
Урғаҙа ауылы ҡартатайы Үҙәнбаев Вәкил Әхмәтша улы хөрмәт ҡаҙанған,лайыҡлы хеҙмәт юлы үткән хеҙмәт ветераны. Дамир Вәкил улы Сибай ҡалаһында йәшәй,шәхси эшҡыуар,2 бала атаһы.Улы Искәндәр 8 синыф уҡыусыһы, спорт менән шөғөлләнә,ярыштарҙа призлы урындар яулай.
Бәйге шарттары буйынса ғаиләләр Әҙәбиәт йылы,Еңеүҙең 70 йыллығы сиктәрендә һорауҙарға яуап бирҙе.Бәйгелә ҡатнашыусы һәр ғаиләнең яҙмышында Бөйөк Ватан һуғышы үҙенең юйылмаҫ эҙҙәрен ҡалдырған. Шәжәрәләр менән танышҡанда ла,”Үлемһеҙ полк” акцияһына ҡушылып,яуҙа ятып ҡалған яҡындарының фотоһы менән сығыш яһағанда ла аяуһыҙ һуғыш йылдары хәтирәләре яңғыраны,уңалмаҫ яралар яңырҙы.Яуҙа ятып ҡалған,һуғыштан ҡайтып үлеп ҡалғандар иҫтәлегенә бер минутлыҡ тынлыҡ иғлан ителде.
Бәйгелә ҡатнашыусы һәр ғаилә үҙенә генә хас матур традициялары ,лайыҡлы тормош көтөүе,хеҙмәттә, уҡыуҙа һәм башҡа өлкәләрҙә ҡаҙанған уңыштары менән һоҡландырҙы.Бәйгенең еңеүселәре тип Сәфәрғәлиндар ( Күсей) һәм Дәүләтшиндар (Байыш) ғаиләләре билдәләнде.


text:
Глобус
Гло́бус (лат. globus, «шар») — өс үлсәмле Ер шары, йәки башҡа планета моделе, шулай уҡ күк көмбәҙе моделе[1]; Ер шарының йәки башҡа күк есеменең үҙ күсәре тирәһендә әйләнмәле итеп эшләнгән бәләкәй моделе[2].
Беренсе глобусты б. э. т. 150 йылда Кратет Малльский эшләгән булған.
Географик карталарҙан айырмалы булараҡ глобуста боҙоп күрһәтеү һәм өҙөклөктәр юҡ, шуға күрә глобус ҡитғаларҙың һәм океандарҙың урынлашыуын күҙаллау өсөн уңайлы. Шул уҡ ваҡытты глобустың масштабы бик бәләкәй, ниндәйҙер урынды ентекләп күрһәтеү өсөн бик уңайһыҙ.
Глобус буйынса Ерҙең формаһын, уның үҙ күсәре тирәләй әйләнеүен, материк һәм океандарҙың һыҙаттарын күҙ алдына килтереп була. Глобустың барлыҡ өлөштәренә бер үк масштаб һаҡлана, шуға күрә аралыҡ һәм майҙан бөтә өлөштәрендә лә бер төрлө. Ерҙең өҫкө өҙөн глобуста өйрәнеү үңышлыраҡ.
Хәҙерге заманда глобустарҙы төрлөсә эшләйҙәр. Мәҫәлән, АҠШ-та һанлы глобус эшләнгән, Германияла интеактив (Мультитач) глобус эшләгәндәр.


text:
Башҡортостан делегацияһы Татарстанда ыҡсым ауыл клубтарын төҙөү тәжрибәһе менән танышты
Республиканың Хөкүмәт Аппараты етәксеһе урынбаҫары Мирхәйҙәр Фәтхуллин етәкселегендәге Башҡортостан делегацияһы Алабуғала булды.
Сәфәрҙең төп маҡсаттарының береһе – төбәккә инвесторҙар йәлеп итеү буйынса күрше Татарстан тәжрибәһе менән танышыу, «Алабуға» айырыуса иҡтисади зонаға барыу, уның территорияһында эшләүсе предприятие етәкселеге менән аралашыу.
Шулай уҡ сәфәр программаһында айырыуса иҡтисади зона сигенә яҡын урынлашҡан ауыл биләмәләрендә булыу билдәләнгән. Шундайҙарҙың береһе – Бехтерев ауыл биләмәһенең Гари ауылы. Бында күптән түгел ябай ауыл бураһынан клуб төҙөгәндәр. Проект буйынса өс бүлмә ҡаралған: 50 кешелек тамаша залы, китапхана, грим һалыу бүлмәһе.
— Төҙөлөшкә 2,5 миллион һум самаһы кәрәк булды, — тип һөйләй Бехтерев ауыл биләмәһе башлығы Николай Кусаев. — Тиҙ күтәрҙеләр, һаҡсыл тотондоҡ тип иҫәпләйбеҙ. Кирбестән клуб төҙөү өсөн проект кәрәк, һуңынан уны килешеү мотлаҡ – ул саҡта клубтың хаҡы ике тапҡырға тиерлек арта. Мәсьәләне урындағы халыҡтың буш ваҡыты менән хәл иттек: бында көн һайын күп кешеләр йыйыла, концерттар үтә, балалар түңәрәктәрҙә шөғөлләнә, ә өлкән йәштәге кешеләр ҡыҙыҡһыныуҙар буйынса берләшә.
Башҡортостан вәкилдәре күршеләрҙең тәжрибәһе менән ҡыҙыҡһынды, ә Татарстан коллегалары был һорауҙа проект һәм кәрәкле кәңәштәр менән ярҙам итергә вәғәҙәләне.
Алабуғаға сәфәр тураһында тулыраҡ «Электрон гәзит»е материалында уҡырға була.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Халҡыбыҙҙың Еңеү көнөнән дә мөһимерәк ваҡиға, юғарыраҡ тантана юҡ»Фото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов: «Халҡыбыҙҙың Еңеү көнөнән дә мөһимерәк ваҡиға, юғарыраҡ тантана юҡ»
Рөстәм Хәмитов: «Халҡыбыҙҙың Еңеү көнөнән дә мөһимерәк ваҡиға, юғарыраҡ тантана юҡ»Фото: Андрей Старостин
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов ветерандарҙы Ҡала мәҙәниәт һарайында уҙған тантаналы йыйылышта Еңеү көнө менән ҡотланы. Һәләк булған геройҙарҙың яҡты иҫтәлеген йыйылған кешеләр бер минутлыҡ тынлыҡ менән иҫкә алды.
Рөстәм Хәмитов халҡыбыҙҙың Еңеү көнөнән дә мөһимерәк ваҡиға, юғарыраҡ тантана юҡ тип билдәләне. Ул бөтә донъяға нәҡ илебеҙ, армиябыҙ, халҡыбыҙ нацизмды еңеүен иҫкәртә.
— Нәҡ һеҙ илде тубыҡландырырға бирмәнегеҙ, беҙҙе бер ниндәй ҙә дошман еңә алмауын раҫланығыҙ, — тип мөрәжәғәт итте ветерандарға республика башлығы. — Бөгөн, тиҫтәләгән йылдарҙан һуң, һәр кемдең батырлығын иҫкә алабыҙ, яу яландарында ятып ҡалғандарҙы, лагерҙарҙа ғазапланған, аслыҡтан һәм йәрәхәттәрҙән үлгән кешеләрҙе хәтергә төшөрәбеҙ. Үҙ ғүмерҙәрен биреп илебеҙҙең ирекле һәм бөйөк держава хоҡуғын яҡлаусыларҙы.
Башҡортостан Президенты быйылғы байрамдың үҙенсәлеген билдәләне.
— 2014 йылдың яҙы Рәсәй өсөн, һеҙҙең менән беҙҙең өсөн үҙенсәлекле булды. Ҡырым һәм Севастополдең Рәсәй менән ҡушылыуы яңы тарихта иң мөһим ваҡиғаларҙың береһенә әйләнде, — тине Рөстәм Хәмитов.
Немец-фашист илбаҫарҙарынан Ҡырым ярымутрауын азат итеүҙең 70 йыллығында Еңеүебеҙҙе ҡабаттан бергәләп байрам итәүебеҙ символиклы.
— Был ваҡиға беҙҙе тағы ла берҙәмерәк, көслөрәк, илебеҙ өсөн ғорурыҡ итте. Рәсәй бөтә донъяға халыҡтар берҙәмлеге көсөн, уның татыулыҡта йәшәү ынтылышын, үҙенең хаҡлы позицияларын ныҡлы яҡлап ҡалыу һәләтен күрһәтте, — тип билдәләне төбәк башлығы.
Рөстәм Хәмитов Советтар Союзының күп кенә республика һәм өлкә яугирҙары Украина һәм Ҡырымды дошмандан ҡотҡарыуын иҫкә төшөрҙө. Ҡырым күгендә ҡурҡыу белмәй алышҡан летчиктар араһында яҡташтарыбыҙ ҙа булды – ике тапҡыр Советтар Союзы Геройы Муса Гәрәев, Советтар Союзы Геройы Мәғүбә Сыртланова.
Севастополдә Малахов ҡурғанында Советтар Союзы Геройы артиллерист Тазетдин Ғиләзетдинов батырлыҡ күрһәтә. Николаев эргәһендә Украина ерендә, Александр Матросовтың батырлығын ҡабатлап, Миңлеғәли Ғөбәйҙуллин дошман дзотының амбразураһын ҡаплай. Легендар 112-се Башҡорт гвардия кавалерия дивизияһы Украинаның ҡала һәм ауылдарын азат итеүҙә ҡатнаша.
— Киевта 9 майҙы байрам итмәүгә асыуланған күпселек Украина халҡының хаҡлы асыуын аңлайбыҙ. Тағы мыҫҡыллыраҡ һәм мәғәнәһеҙерәк нимә булыуы мөмкин? Киевта власты тартып алған милләтселәр законһыҙлыҡ менән килешергә теләмәгән тыныс халыҡҡа ғәскәрҙәр һәм техникалар йүнәлтә. Быны тик үҙ халҡыңа ҡаршы һуғыш тип ҡарарға була, — тип иҫәпләй Башҡортостан Президенты.
Рөстәм Хәмитов, республика халҡы бөтә рәсәйлеләр кеүек был енәйәттәрҙе яманлай, законлы власты һайлауға, тыуған телгә һәм мәҙәниәткә, тыныс һәм ғәҙел тормошҡа үҙ хоҡуғын яҡлаусы туғандаш Украина халҡын яҡлай, тип билдәләне.


text:
Йәшәгән һайын йәшәге килә!30-11-2011, 05:20 // Йәмғиәт // Баҫып сығарырға
Һикһән йәшен артылған, мыҡты кәүҙәле, асыҡ сырайлы әңгәмәсебеҙҙең донъя яңылыҡтары, республика тормошо менән хәбәрҙар, һәр нәмәгә үҙ ҡарашы, тапҡыр һүҙле булыуы һис тә ғәжәпләндермәне, сөнки ғүмер буйы гәзит-журналды ҡулынан төшөрмәгән, хатта Воркута тарафтарында йәшәп, сит-ят араһында үҙ телен онотмау өсөн “Башҡортостан” гәзитен даими алдырып уҡыған кешенең башҡаса булыуы ла, фекер йөрөтөүе лә мөмкин түгел.
“СССР-ҙың атҡаҙанған шахтеры” тигән маҡтаулы исем йөрөткән, Коми АССР-ының Юғары Советы, ҡала һәм район Советтары депутаты булып һайланған Нәғимйән Ғәзиз улының йәштәргә һөйләрлек хәтирәләре лә, быуындарға етерлек кәңәш-тәҡдиме лә күп.
Ағайҙың күңел зирәклеге, уҡымышлылығы һәр һүҙендә сағыла. Оло йәштә булыуына ҡарамаҫтан, бер нисә үҙәк, республика, ҡала матбуғат баҫмаларын яҙҙырып уҡыған ветерандың заман һулышын тойоп йәшәүе күптәрҙе көнләштерерлек.
Күгәрсен районының Тәүәкән ауылында тыуған, аҙаҡ атаһының колхоз ойоштороу өсөн башҡа ергә ебәрелеүе арҡаһында Дауыт-Ҡайыпта үҫеп, шунда белем алған. Яҙмыш еле уны Ленинград эргәһендәге Пушкин ҡалаһына хәрби хеҙмәткә алып килгән.
Аҙаҡ Төньяҡ флотҡа эләгә, ил Хөкүмәте тарафынан кадрҙарҙы ҡыҫҡартыу башланғас, Воркутаға шахта эшенә ебәрәләр.
— 22 йыл буйы бер шахтала эшләнем. Көн дә ҡулда көрәк тә сүкеш булды. Төньяҡ Боҙло океандан ни бары 60 саҡрымда ғына инек. Хеҙмәт ауыр булһа ла, аҡсаһын тейешенсә түләнеләр. Һикһәненсе йылдарҙа Өфөлә кооператив фатир һатып алып, ғаиләмде тыуған яҡҡа ҡайтарҙым, — ти Нәғимйән Ғәзиз улы.
Шундай олпат йәштә лә тормоштан йәм-тәм табып, йәштәрсә күтәренке күңел менән донъя көткәндәр һәр саҡ һоҡланыу тойғоһо тыуҙыра. Ошо йәшкә етеп, ҡулына тәмәке тотоп ҡарамаған, күңел аҙҙырғыс “йәшел йылан”дан ситтә йөрөргә күнеккән ағайҙың йәшәү рәүеше беҙҙең өсөн дә һабаҡ булырлыҡ. “Олоғайған һайын кеше ғүмеренең ҡыҫҡалығын, нескәлеген тояһың, шунса ғына ваҡытта ла әҙәм балаһының әллә күпме хата, хилафлыҡ ебәреп, тормошон ҡатмарландырыуы үкенесле, — ти ул. — Заман “дилбегәһен” нисек тотаһың, ул шулай бара”.
Оҙон ғүмерлеләр рәтен тулыландырыу һәр кемдең дә ҡулынан килерлекме? Мәҡәлә геройы кеүек йыш мунса инһәң, тәбиғәт көйһөҙлөктәренә иғтибар итмәй көн дә бер нисә саҡрым араны йәйәү үтһәң, байрам табынында кем менән, нисек ултырырға тейешлекте яҡшы үҙләштерһәң һәм, әлбиттә, мул ғына пенсия алһаң, ҡартлыҡты ла хәүефләнмәй, осон-осҡа ялғап йәшәүҙән ҡурҡмай, кәмһенмәй ҡаршыларға мөмкин.
— Шөкөр, әбейем менән икебеҙгә мул ғына пенсия алабыҙ, иркенләп тотонабыҙ. Тик ҡорҙаштарымдың хеҙмәт пенсияһының аҙ булыуы күңелде ныҡ әрнетә. Өлкәндәр өсөн тормош элек тә анһат булманы, әле лә иркәләтмәй, — тип көрһөнә ветеран. — Воркутала йәшәгәндә коммуналь хеҙмәттәргә дүрт һум илле тин генә түләй инек, ә хәҙер ул дүрт-биш меңгә барып баҫа. Ә ниңә пенсия күләме шунса артмай? Элек пенсия аҡсаһына Өфөнән Ленинградҡа барып әйләнергә, өҫтәүенә, ике сумаҙан тултырып ит алып ҡайтырға мөмкин ине. Ә хәҙерге пенсионерҙар ул аҡсаға райондағы туғандары эргәһенә хәл белергә лә ҡайта алмай.
Ағай әйтмешләй, 20 төймәлек “Зокор” препараты хаҡының бер мең һумға етеүен, баш ауыртыуын баҫыусы “Танакан”дың 1640 һум тороуын күреп, нервыларың ҡуҙғалып, сиреңдең көсәйеп китеүе генә ихтимал. Ҡиммәтле дарыуҙар ярлыны тынысландыра ла, һауыҡтыра ла алмай.
— Күпте күргән-кисергән кеше булһам да, “итексенең итеккә йәлсемәүен” һаман да аңлай алмайым. Үҙебеҙҙә етештерелгән бензиндың, коммуналь хеҙмәттәргә түләүҙәрҙең ҡиммәт булыуы хайран ҡалдыра. Ил хөкүмәте әлегәсә өлкән быуын тураһында тейешенсә ҡайғырта алмай, шуныһы бик үкенесле, — тип әсенгән Нәғимйән Ғәзиз улын йыуатырлыҡ һүҙҙе беҙ ҙә әлегә таба алманыҡ.


text:
БашТЭК предприятиеларын һатыуҙан средстволар республикаға эшләйәсәк
Башҡортостанда республика яғыулыҡ-энергетика комплексы предприятиеларын һатыуҙан алынған аҡсалата средстволарҙы депозит иҫәптәргә һалыуҙан дивидендтарҙы бүлеү буйынса Совет төҙөлә. Был турала 24 ноябрҙә муниципаль райондар һәм ҡала округтары башлыҡтары менән осрашыу ваҡытында Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов хәбәр итте.
Хәҙерге ваҡытта 2009 йылда «Башнефть» акционерҙар нефть компанияһын, Өфө нефть эшкәртеү заводтарын һәм «Башкирнефтепродукт» асыҡ акционерҙар йәмғиәтен һатыуҙан алынған средстволар республиканың дүрт хәйриә фондында урынлаштырылған. Тиҙҙән был структуралар берҙәм «Урал» Хәйриә фондына берләштереләсәк. Аҡсалата средстволарҙы урынлаштырыуҙан йыллыҡ процент килеме 4,5 млрд. һум самаһы тәшкил итәсәк. Шуның 2,5 млрд. һумы йыл һайын – спортты үҫтереүгә, 1,5 млрд. һумы Башҡортостандың социаль инфраструктураһын үҫтереүгә йүнәлтеләсәк. Бынан тыш, йыл һайын социаль объекттарға 1,2 млрд. һум «Башнефть» акционерҙар нефть компанияһы асыҡ акционерҙар йәмғиәте тарафынан йүнәлтелә. Шулай итеп, республиканың социаль өлкәһенә бюджеттан тыш һалыуҙарҙың дөйөм күләме йылына 5 млрд. һумдан ашыу тәшкил итәсәк.
«Урал» Хәйриә Фонды средстволарын бүлеү менән 7 кешенән торған Фонд Советы шөғөлләнәсәк. Шуларҙың дүртәүһен – Башҡортостан Президенты, икәүһен төбәктең сәнәғәт предприятиелары тәҡдим итәсәк. Фонд Советы рәйесе Башҡортостан Республикаһының беренсе Президенты Мортаза Рәхимов буласаҡ. Бынан тыш, Фонд средстволарын һөҙөмтәле тотоноуҙы Попечителлек советы күҙәтеп барасаҡ, уның составына республика Президенты, Башҡортостан Хөкүмәте һәм йәмәғәт ойошмалары вәкилдәре инәсәк.
Ҡала һәм райондарҙың, шулай уҡ һаулыҡ һаҡлау, мәғариф, мәҙәниәт учреждениеларының «Урал» Фонды средстволарын алыуға заявкалары Башҡортостан Хөкүмәтенә йүнәлтеләсәк һәм артабан, ҡарағандан һуң, Фондҡа киләсәк. Финанслауға тәҡдим ителгән проекттарҙы һайлап алыу асыҡ, халыҡ алдында үткәреләсәк. Фонд средстволарын файҙаланыу тураһында отчетлылыҡ закон менән билдәләнгән тәртиптә яһаласаҡ һәм киң мәғлүмәт сараларында баҫылып сығасаҡ.


text:
Дүртөйлө районында алты автомобиль бәрелешкән
Дүртөйлө районында Мәскәү – Өфө трассаһында алты автомобиль бәрелешкән, аварияла ике кеше һәләк булған. «МАН» йөк машинаһында өфөлө Мәскәү яғына йүнәлгән булған. Яҡынса мәғлүмәттәр буйынса, көслө ҡар яуған ваҡытта тиҙлекте арттырыуы арҡаһында водитель юл ыңғай килгән «Приора», артабан «Шевроле»ны бәрҙерә. Бынан һуң ауыр йөк машинаһы ҡаршыға килгән «Газель», «Джили» һәм «Вольво» менән бәрелешә. «Джили» менән «Приора»ның пассажирҙары авария урынында һәләк булған, тағы берәүһе йәрәхәттәр алған, тип хәбәр иттеләр БР буйынса Эске эштәр министрлығының ЮХХДИ идаралығы матбуғат хеҙмәтенән.