text:
Суҡтурғай
Суҡтурғай (урыҫ. свиристель йәки обыкновенный свиристель, лат. Bombycilla garrulus) — турғайҙар отрядындағы һайрасы ҡош.
Йөкмәткеһе
Ҡылыҡһырлама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Сыйырсыҡ ҙурлығында. Башында бүрке бар. Ҡауырһыны ҡуйы, беше. Дөйөм төҫө алһыу һоро, ҡара ҡанаттарында тар ғына һары һәм киңерәк аҡ һыҙыҡтар, асыҡ ҡыҙыл тап бар; ҡойроғо, тамағы, күҙҙәре аша үткән һыҙыҡтар ҡара; ҡойроғоноң осо асыҡ һары. Башҡа ҡоштар менән бутау мөмкин түгел
Тереклек итеүе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҡайын йәки ылыҫлы урмандарҙа йәшәй. Ҡышҡыһын күсеп йөрөй. Тауышы яғымлы ғына сырылдау; «сирррири — сиррири». Ояһы ағас баштарында була. Башҡортостанда ҡыш көнө уларҙың һаны арта төшә.
Туҡланыуы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Яҙ һәм йәй көндәрендә бөжәктәр,үләндең йәш һабаҡтары, башҡа ваҡытта төрлө емеш — еләктәр менән туҡлана. Башлыса миләш, балан, омела(паразит үҫемлек), көртмәле.
Үрсеүе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Инә ҡош ҡара тарлы күкһел 3—7 йомортҡа һала.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Э. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары. — Өфө, 1986. — 104-се бит.


c: text/html

text:
Фото:
Яңы Балаҡатайҙа һыу үткәргес торбаларҙа колиформ бактериялар табылған
Фото:
Балаҡатай районы прокуроры Яңы Балаҡатай ауылындағы һыу үткәргес ҡулайламаларының береһен файҙаланыуҙы тыйҙы, тип хәбәр итә БР Прокуратураһының матбуғат хеҙмәте.
Лаборатор анализдарҙан күренеүенсә, был торбаларҙағы һыуҙа дөйөм колиформ бактериялар бар. Был, үҙ сиратында, уның йүнләп таҙартылмауын йәки бысранғанлығын аңлата.
Хәҙер «Балаҡатай» торлаҡ-коммуналь хужалығы, БР Гигиена һәм эпидемиология үҙәге тәҡдимдәрен ҡулланып, һыу сифатын яҡшыртыу сараларын үткәрергә тейеш.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Республикала мәктәп уҡытыусыларының һәм балалар баҡсаһы тәрбиәселәренең эш хаҡы арттырыла
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов 2012 йылға республика бюджеты сығымдарын өҫтәмә финанслау буйынса саралар тураһында Указға ҡул ҡуйҙы.
Дөйөм белем биреү өлкәһе хеҙмәткәрҙәренең уртаса эш хаҡын дүртенсе каварталда төбәктәге уртаса эш хаҡы кимәленә еткереү һәм ағымдағы йылдың декабрендә мәктәпкәсә белем биреү учреждениелары педагогтарының уртаса эш хаҡын дөйөм белем биреү өлкәһендәге уртаса эш хаҡы кимәленә еткереү документтың төп маҡсаты булып тора.
Шулай уҡ Указ Башҡортостандың муниципаль берәмектәренә финанс ярҙам күрһәтеүҙе күҙ уңында тота. Был маҡсаттарға 250 миллион һум аҡса йүнәлтеләсәк, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Башҡортостан Милли музейының Көҙән ауылындағы филиалын ҡараны
Фото:
ӨФӨ, 2016 йыл, 26 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.
Рөстәм Хәмитов Көҙән ауылында Башҡортостан Милли музейының филиалы булған Әхмәтзәки Вәлиди музейының экспозицияһын ҡараны. Ул 1993 йылда булдырылған. Фондта 1 800-ҙән ашыу экспонат, шул иҫәптән шәхси фотоһүрәттәр һәм документтар, үҙе иҫән сағында сыҡҡан ғилми баҫмалар, дипломдар һаҡлана. Экспозицияла Әхмәтзәки Вәлидиҙең ғилми һәм ижтимағи-сәйәси тормошо хаҡында документаль материалдар тупланған, тыуып үҫкән һәм бала сағы, йәшлеге үткән йорттоң интерьеры элекке хәленә ҡайтарылған, XX быуат башындағы мәҙрәсәнең йыһаздары яңыртылған.


text:
Инфузориялар
Инфузориялар (лат. Ciliophora, урыҫ. Инфузории) — Alveolata төркөмөнән протистар тибы; оҙонлоғо 10 мкн-дан 3 мм-ға тиклем булған бер күҙәнекле конониаль организмдар.
Һыуҙа йыш ҡына Tintinnidium, Halteria, Vorticella арыуы вәкилдәре осорай, биологик таҙартыу ҡоролмаларының ләмендә Tetrachymena pyriformis һәм Paramecium, Colpidium, Vorticella, Aspidisca ырыуы вәкилдәре ҡатнаша. Инфузориялар башҡа бер күҙәнәкле хайуандарҙан органеллалары — хәрәкәт функцияһын башҡарыусы керпексәләр һәм икеләтелгән төшө булыу менән айырылып тора. Инфузорияларҙең 2 аҫтибын билдәләйҙәр: иркен йөҙөүсе керпеклеләр (Ciliata) һәм беркетелеүсе имеүселәр (Suctoria), уларҙың ҡалынайған осонда ҡорбанын параличлай һәм үлтерә торған матдәләр бүлеп сығарыусы ау ҡармауыстары бар. Инфузорияләрҙың тәне тышҡы яҡтан пелликула менән ҡапланған цитоплазманан тора. Цитоплазмала һыу балансын, һулышты көйләүсе һәм осмотик баҫымны көйләүсе 1—3 ҡыҫҡартыу вакуольдәре, һәм 2 тип төш бар: макронуклеустар — тереклек процесстарын көйләүсе һәм микронуклеустар — енси процесста, йәғни нәҫел информацияһын тапшырыуҙа ҡатнашыусылар. Инфузориялар бактериялар, иң түбән төҙөлөшлөләр һ.б. микроорганизмдар менән күҙәнәктең өҫкө яғында урынлашҡан ауыҙ ҡыуышлығы (цитост) аша туҡлана. Аш ҡайнатыу процессы аш ҡайнату вакуольдәрендә бара. Енесһеҙ (күзәнәктең икегә бүленеүе) һәм енси юл менән үрсей. Хәрәкәтләнә торған (йөҙәләр йәки һыуҙа, тупраҡта, ҡомда һ.б. дымлы биотопларҙа үрмәләйҙәр), шулай уҡ берегеп тереклек итеүсе формалары бар. Улар берәмләп йәки колония булып таштарга, һыу үҫемлектәренә һәм хайуандарға урынлаша. Паразитик формалары ла билдәле (умыртҡаһыҙ организмдарда ла, умырткалы хайуандарҙа ла йәшәй), мәҫәлән, ихтиофтирус һәм триходиннар — балыҡ паразиттары. Кешенең йыуан эсәгендә балантидия инфузорияләр йәшәй. Хайуандарҙың эсәк трактында тереклек итеүсе инфузориялар үҫемлек аҙығын эшкәртеүҙә ҡатнаша.
Инфузориялар тирә-яҡ мөхиттең бысраныуының органик индикаторы булып тора. Бактериялар менән тукланып (ауырыу тыуҙырыусыларҙы да керетеп) һыуҙы таҙартыуҙа һәм сәләмәтләндереүҙә, ағым һыуҙарҙы биологик таҙартыуҙа мөһим роль уйнайҙар.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Определитель пресноводных беспозвоночных Европейской части СССР. Л., 1977; Кутикова Л.А. Фауна аэротенков: Атлас. Л., 1984.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлағанда ғына алға китеш буласаҡ» Фото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов: «Кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлағанда ғына алға китеш буласаҡ»
Рөстәм Хәмитов: «Кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлағанда ғына алға китеш буласаҡ» Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2014 йыл, 29 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.
26 декабрҙә Республика йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Дөйөм Рәсәй «Халыҡ фронты – Рәсәй өсөн» йәмәғәт хәрәкәте төбәк штабының рәйестәштәре Эльвира Айытҡолова һәм Азат Фазлыев, шулай уҡ төбәк башҡарма комитеты етәксеһе Виталий Брыкин менән осрашты. Осрашыу барышында штабтың 2014 йылдағы эшмәкәрлегенә йомғаҡ яһалды һәм Дөйөм Рәсәй халыҡ фронтының мәғариф, һаулыҡ һаҡлау, торлаҡ-коммуналь хужалыҡ өлкәһендә эште яҡшыртыу, сәләмәтлек мөмкинлектәре сикләнгән кешеләр өсөн уңайлы мөхит булдырыу, йәмғиәт һәм властың үҙ-ара килешеп эш итеүе буйынса тәҡдимдәре тикшерелде.
– «Халыҡ фронты – Рәсәй өсөн» хәрәкәте республиканың, илдең ижтимағи тормошонда әһәмиәтле роль уйнай. Властың һәм ижтимағи хәрәкәттең маҡсаттары бер. Беҙ бер йүнәлештә барабыҙ һәм эшләйбеҙ, – тине Рөстәм Хәмитов.
Төбәк башлығы нығынған ижтимағи мөнәсәбәттәр арҡаһында ҡарарҙар ҡабул итеү, власть менән килешеп эшләү мәсьәләләрендә ябай кешеләрҙең фекере иҫәпкә алынмай тип билдәләне.
– Власть эшен яҡшыртырға тырышыуыбыҙға ҡарамаҫтан, әле һаман власть структураларының халыҡҡа ҡарата һауалы мөнәсәбәте дауам итә. Һис шикһеҙ, был хәл үҙгәрешһеҙ ҡалырға тейеш түгел, – тип һыҙыҡ өҫтөнә алды төбәк етәксеһе. – Муниципалитеттар, ҡала округтары, республиканың власть органдары ҡарарҙар ҡабул иткәндә халыҡҡа таянырға тейеш. Кешеләрҙең мәнфәғәттәрен яҡлағанда ғына алға китеш буласаҡ. Һәр етәксе быны аңлаһын ине.
Рөстәм Хәмитов муниципалитеттар бөтә йүнәлештәрҙә лә элеккесә эшләргә тырыша тип билдәләне. Шуға күрә Дөйөм Рәсәй халыҡ фронтының республика властары менән берлектәге бурысы – килеп тыуған хәлде үҙгәртеү.
– Йыш ҡына пиарҙың эштең ысынбарлыҡтағы йөкмәткеһенән өҫтөн булыуын күрәбеҙ. Бындай миҫалдар бик күп. Башҡарылмаған эштәр өсөн аҡланыуҙар ғәҙәтигә әүерелде. Әлбиттә, етәкселәрҙең күбеһе намыҫлы эшләй. Әммә власҡа килеп, мин барыһына ла өлгәштем тип, эшен ташлаусылар ҙа етерлек, – тине Башҡортостан Президенты. – 2015 йыл ҡатмарлы буласаҡ, ул бөтә кимәлдәге власть структураларының, йәмғиәтебеҙҙең әҙерлеген талап итәсәк. Был эштә «Дөйөм Рәсәй халыҡ фронты» әһәмиәтле урындарҙың береһен биләргә тейеш.


text:
«Каруанһарай» Өфөлә Яңы йыл алды байрамдарына старт бирҙе
«Каруанһарай» сауҙа-эш комплексында (www.gostinka.com) «Аждаһаларҙың Яңы йыл алды слеты» күңел асыу һәм байрамдар индустрияһы профессиональ күргәҙмәһе үтте. Сара ҡалала уҙғарылған тәүге Яңы йыл алды сараһы булды.
«Аркада» идара итеү компанияһының маркетинг һәм реклама бүлегенән хәбәр итеүҙәренсә, күргәҙмә сиктәрендә «Аждаһалар парады» республика хәйриә йәрминкәһе үтте, унда Башҡортостандың социаль приюттарында тәрбиәләнеүсе балалар тарафынан эшләнгән изделиелар тәҡдим ителде. Сара йәмәғәтселек иғтибарын социаль етемлек проблемаларына йәлеп итеү һәм етем балалар өсөн йәмғиәттә уңайлы шарттар булдырыу маҡсатында үткәрелде.
Бынан тыш, баш ҡаланың иң яҡшы аниматорҙарының уйын программалары үтте, Башҡорт дәүләт ҡурсаҡ театры спектакль ҡуйҙы, иң яҡшы ҡул эштәре авторҙарын бүләкләү тантанаһы һәм «Оҫталар ҡалаһы» ҡул эштәре изделиелары күргәҙмә-йәрминкәһе уҙғарылды.
Проект инициаторҙары — «Каруанһарай» сауҙа-эш комплексының идара итеү компанияһы, Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы, «Тамыр» балалар телеканалы, «Мәрхәмәт» хәйриә фонды, «Үҫеш технологияһы» имидж-компанияһы һәм Социаль сәйәсәт менеджерҙары ассоциацияһы.


text:
Өфөлә Әхмәтзәки Вәлидиҙең «Бөгөнгө төркиле Төркөстан һәм яҡын тарихы» китабының икенсе бүлеге донъя күрҙе
ӨФӨ, 2015 йыл, 30 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Өфөләге «Китап» нәшриәтендә Әхмәтзәки Вәлидиҙең «Бөгөнгө төркиле Төркөстан һәм яҡын тарихы» исемле китабының икенсе бүлеге донъя күрҙе. Китапта Төньяҡ-көнбайыш Төркөстандың халҡы, географик урыны, тарихы тураһында мәғлүмәт тупланған.
Икенсе бүлектә Төркөстандың тарихы хаҡында һүҙ бара. Бында уның төп халҡы, Төркөстандың туран һәм башҡа мәҙәниәттәр менән бәйләнеше, төрөктәр һәм ислам, ҡарахан, монгол походтары, шулай уҡ Тимербәк осоро хаҡында бәйән ителә. Шул осорҙағы сәйәси ваҡиғаларға ҙур урын бирелә. Тарихсы-ғалим Рәсәйҙең 16-18 быуаттарҙан алып 20 быуатҡа тиклемге колониаль сәйәсәтен, башҡорт, ҡаҙаҡ, үзбәк һәм башҡа Төркөстан халыҡтарының милли-азатлыҡ ихтилалдарын һүрәтләй. Автор 1917 йылғы революциянан һуңғы ваҡиғаларҙы, милли-азатлыҡ хәрәкәтен, шул иҫәптән Башҡортостанда һәм Төркөстанда барған ваҡиғаларҙы төплө яҡтырта. Китап башҡорт телендә баҫылған һәм киң ҡатлам уҡыусыларға тәғәйенләнгән.
Китап продукцияһын «Китап» нәшриәтенең фирма магазинында һатып алырға мөмкин. Адресы: Октябрь проспекты, 2.


text:
Өфөнөң иң яҡшы участка милиционеры бүләккә автомобиль алды
17 ноябрҙә милицияның участка хеҙмәткәрҙәре үҙ һөнәри байрамын билдәләне. Һөнәре буйынса иң яҡшы конкурсы ла ошо көнгә билдәләнгәйне. Быйыл беренсе урын һәм уға тейешле автомобиль Өфө буйынса Эске эштәр идаралығы 5-се милиция бүлегенең өлкән участковыйы милиция майоры Шамил Маликовҡа эләкте. Еңеүгә ул аҡрынлап һәм тайпылышһыҙ яҡынлашты: конкурста өс йыл элек ҡатнаша башланы һәм шунда уҡ өсөнсө урын яуланы. Былтыр икенсе урынға сыҡты, ә быйыл иһә пьедесталдың иң үренә күтәрелде.
Маликовтың эш урыны — баш ҡаланың Орджоникидзе районындағы милицияның 18-се участка пункты һәм дүрт мең кеше йәшәгән территория. Участковыйға кешеләр йышыраҡ ғаилә һәм йорт проблемаларын: ғауғасыларҙы һәм урамда шаулашҡан йәштәрҙе тынысландырыуҙы һорап мөрәжәғәт итә. «Һәр осраҡта инандырыу менән эш итергә маташам», — тип һөйләй Маликов, — Ләкин әгәр бының ярҙам итмәҫен күрһәм, Законға таянырға тура килә».
— Үҙ участкамда мин барыһын да беләм, — тине Шамил Камил улы. — Күп кешеләр милиция эшенә аңлап ҡарай. Шулай ҙа, минең өсөн иң мөһиме — ғаиләлә аңлауҙары, беҙ, участковыйҙар, йыш ҡына өйгә йоҡларға ғына ҡайтабыҙ бит.


text:
Фото:
Учалы «Горнягы» Рәсәй премьер-лигаһына тиклем барып етте
Фото:
Учалының «Горняк» клубы футбол буйынса Рәсәй Кубогы финалының 1/32 өлөшөндә үҙ майҙанында илдең беренсе дивизионы командаһы – Свердловск өлкәһенән «Урал»ды еңде. «Шахтерҙар» төп ваҡытта иҫәптә тигеҙ барҙы (2:2) һәм овертаймда еңеүгә өлгәште – 3:2.
Финалдың 1/16 өлөшөндә Башҡортостан клубының киләһе ярышташы – биш тапҡыр Рәсәй Кубогын яулаусы Мәскәүҙең йондоҙло «Локомотив»ы, уның составында Рәсәйҙең йыйылма командаһы (шул иҫәптән Дмитрий Сычев) һәм донъяның башҡа илдәре футболсылары уйнай.
«Горняк» — почетлы кубок финалының 1/16 өлөшөндә ҡатнашыусылар араһында икенсе дивизиондың «Урал — Волга буйы» зонаһынан берҙән-бер вәкил.
«Тимер юлсылар» менән матч 14 июлдә Учалыла үтәсәк.


text:
Баланың һәләтен бәләкәйҙән тәрбиәлә
"Алтынай" балалар театр студияһы ышаныслы аҙымдарын яһай. Ул былтыр көҙ Мостай Кәрим исемендәге 158-се башҡорт гимназияһында эшләй башлағайны.
Баланың һәләтен ваҡытында күреп уға дөрөҫ йүнәлеш биреү һәр ата-әсәнең бурысы. Ә инде сабыйҙың талантын үҫтереү ул уҡытыусы-педагогтар иңенә төшә. Ошо маҡсатта ,"Алтынай" балалар театр студияһы ла маһир балаларҙы йыйҙы. Әле улар тәүге аҙымдарын яһай. Уларҙы талантлы, исемдәре республикала киң билдәле оҫталар һәм педагогтар уҡыта. Бында тәрбиәләнеүселәр актер оҫталығы, бейеү һәм йыр сәнғәте буйынса дәрестәр ала. Үҙ бинаһын булдырыу хаҡында хыялланған коллектив киләсәккә ҙур маҡсаттар ҡуйып ижад итә.
Әле март айында үтәсәк сираттағы ,"Һаумы, һаумы, әкиәт!" тип исемләнгән республика конкурсына әҙерлек бара. Бәләкәй балаларҙың тәбиғи һәләтен үҫтереүгә ҙур көс һалыу иң изге бурыс. Был талант һәм оҫталыҡ талап иткән эш. Ә театр-студия ойоштороусылары ҡыйыу рәүештә ошо юғарылыҡҡа табан атлай.


text:
«Башҡортостандың бизнес потенциалы» республика форумы 19 февралгә билдәләнгән
19 февралдә Өфөлә, Конгресс-холл бинаһында, “Башҡортостандың бизнес потенциалы” республика форум-күргәҙмәһе үтәсәк. Уны ойоштороусылар – “Берҙәм Рәсәй” бөтә Рәсәй сәйәси партияһының Башҡортостан төбәк бүлексәһе ҡатнашлығында Башҡортостан Рееспубликаһы Хөкүмәте, БР Эшҡыуарлыҡ һәм сауҙа буйынса дәүләт комитеты, “Рәсәй терәге” дөйөм Рәсәй йәмәғәт ойошмаһының Башҡортостан төбәк бүлеге, БР Эшҡыуарҙар ойошмаһы ассоциацияһы, БР Бәләкәй эшҡыуарлыҡҡа ярҙам итеү һәм үҫтереү фонды, БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы.
2009 йылда Башҡортостанда бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ субъекттарына дәүләт ярҙамы сараларын бойомға ашырыуға йомғаҡ яһау һәм 2010 йылда эшҡыуарлыҡты үҫтереү механизмдарын, перспективаларын тикшереү форумдың төп маҡсаты иҫәпләнә.
Ошоға бәйле үтәсәк бәхәстәрҙә дәүләт власының федераль органдары, республика етәкселеге һәм урындағы үҙидара, эшҡыуарҙарҙың йәмәғәт ойошмалары, төбәктең бизнес йәмәғәтселеге һәм киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре ҡатнаша.
Форум программаһы асыҡлана.


text:
Ойошмалар милкенә һалым тураһында законды 2015 йылдың 1 ғинуарынан индерергә планлаштырылаФото: Олег Яровиков
Ойошмалар милкенә һалым тураһында законды 2015 йылдың 1 ғинуарынан индерергә планлаштырыла
Ойошмалар милкенә һалым тураһында законды 2015 йылдың 1 ғинуарынан индерергә планлаштырылаФото: Олег Яровиков
Башҡортостан Хөкүмәтендә республика ҡаҙнаһының һалым һәм һалым булмаған табыштарын һәм муниципаль берәмектәрҙең бюджеттарын арттырыу мәсьәләләре тикшерелде.
— Бер ай тирәһе элек Рәсәй Федерацияһының Һалым кодексына мөһим үҙгәрештәр индерелде. Хәҙер төбәктәргә ойошмалар милкенә ҡараған айырым күсемһеҙ милек объекттарына һалым һалыу буйынса һалым базаһын билдәләү үҙенсәлектәре тураһында закондар ҡабул итеү хоҡуғы бирелде, — тип билдәләне табыштар потенциалын арттырыу мәсьәләләре буйынса Ведомство-ара комиссия ултырышында Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов. — Шуныһы мөһим, офис һәм сауҙа күсемһеҙ милкенә һалым уларҙың кадастр хаҡы буйынса иҫәпләнәсәк (әлегә тиклем баланс ҡиммәте буйынса иҫәпләп сығарыла ине). Бөгөн күп ҙур комплекстарҙың баланс, асылда, ҡалдыҡ ҡиммәте — бик түбән. Тимәк, һалым суммаһы ла ҙур түгел.
Республика башлығы һүҙҙәренә ҡарағанда, ваҡлап һәм күмәртәләп һатыу, түләүле хеҙмәтләндереүҙәр һәм йәмәғәт туҡланыуы әйләнеше 2012 йылда Башҡортостанда 1,4 триллион һумдан ашҡан. Был иҡтисади эшмәкәрлектең бөтә төрҙәре буйынса дөйөм әйләнештән 57 процент, йәки өстән ике өлөшө.
Башҡортостандың тупланма бюджетына сауҙанан, көнкүреш хеҙмәтләндереүенән һәм йәмәғәт туҡланыуынан былтыр 11 миллиард һум самаһы һалым ингән, йәғни бөтә һалым керемдәренән 11,5 процент. Шул иҫәптән ойошмалар милкенә һалым 483 миллион һум тәшкил иткән, ә дөйөм республика күләмендә 8,1 миллиард һум ҡаралған, йәғни ни бары алты процент. Шулай итеп, «был секторҙа республика бюджетына керемдәр өлөшөндә ингән һалым ни бары 0,7 процент ҡына тәшкил итә».
— Яңы закон бюджет табыштарын арттырырға ярҙам итәсәк. Әммә беҙ, был законды тормошҡа ашырыу эҙемтәләренә ентекле анализ яһамайынса, яңы ҡағиҙәләрҙе индерә алмайбыҙ, тип иҫәпләйем, — тине Башҡортостан Президенты. — Республика бюджеты өҫтәмә килем алыу мөмкинлегенә ҡарамаҫтан, беҙ бизнес-берләшмәнең мәнфәғәттәрен дә иҫәпкә алырға тейешбеҙ. Эшҡыуарлыҡ эшмәкәрлеге алып барыу өсөн уңайлы шарттар булдырыу беҙҙең өҫтөнлөктәребеҙҙең береһе булып тора. Бынан тыш, был яңылыҡ тауарҙарға һәм хеҙмәттәргә ҡулланыу хаҡтарында, ҡуртым хаҡында туранан-тура сағылыуы мөмкин.
Федераль закон менән төбәктәргә һалым ставкаһын үҙ аллы билдәләү хоҡуғы бирелгән. 2014 йылда — 0-дән 1 процентҡа тиклем, 2015 йылда – 1,5 процентҡа тиклем, 2016 һәм унан һуңғы йылдарҙа – 2 процентҡа тиклем.
Үҙ сиратында БР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Рөстәм Мәрҙәнов аңлатыуынса, «тора-бара физик һәм юридик шәхестәрҙең күсемһеҙ милкенә баҙар хаҡы нигеҙендә һалым һалынасаҡ».
Беренсе вице-премьер һүҙҙәренә ҡарағанда, 2013 йылдың 10 айында республика бюджетына 9,3 миллиард һум күләмендә милеккә һалым ингән. Был уҙған йылдың ошо уҡ осорондағыға ҡарағанда 19 процентҡа күберәк.
— Һалым һалыуҙы ҡайтанан ҡарау мәсьәләһе, күренеүенсә, бик етди. Шуға күрә күсемһеҙ милек объекттарына инвентаризация үткәреү мөһим. Был һалымды индереү буйынса вәкәләтле орган итеп республиканың Ер һәм милек мөнәсәбәттәре министрлығын тәғәйенләргә тәҡдим ителә, — тип хәбәр итте ултырышта Рөстәм Мәрҙәнов.


text:
Башҡортостанда Рәсәй киноһы йылы уңайынан ҡыҙыҡлы саралар әҙерләйҙәр
ӨФӨ, 2016 йыл, 12 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Рәсәй киноһы йылы уңайынан Башҡортостанда ҡыҙыҡлы саралар уҙғарыласаҡ. Фотокүргәҙмә ойоштороу, кинооператор Михаил Новиковтың 75 йәшлек юбилейы айҡанлы уның фильмдарын күрһәтеү, илдең билдәле сценаристарының береһе ҡатнашлығында кинодраматургтар семинарын үткәреү, II дебютанттар питчингы, «Йәнле һүрәттәр» балалар анимацияһы фестивален, «Балалар — кино геройҙары» фестивален уҙғарыу ҡаралған, унда Булат Йосоповтың «Оҙон-оҙаҡ бала саҡ», «Сөмбөлдөң етенсе йәйе», «13-сө раунд», Айсыуаҡ Йомағоловтың «Ел ҡыуыусы», Айнур Асҡаровтың «Еңмеш», Роман Пожидаевтың «Япраҡ», «Карусель» фильмдары күрһәтеләсәк. Күп кенә фильмдарҙа төп ролдәрҙе балалар уйнай, хәҙер иһә уларҙың күбеһе төрлө юғары уҡыу йорттарында белем ала. Студенттар, шулай уҡ «Башҡортостан» киностудияһы вәкилдәре менән ижади осрашыуҙар ойоштороласаҡ.
III Халыҡ-ара «Көмөш Аҡбуҙат» милли һәм этник кино фестивале төп ваҡиғаларҙың береһе буласаҡ. Кино фестивале директоры Азамат Хужәхмәтов һүҙҙәренсә, уны уҙғарыу ваҡыты билдәләнә, бәлки, сара йәйге айҙарға күсерелер.
Республика Хәрби Дан музейы сайтында һуғыш хаҡында фильмдарҙың виртуаль кинотекаһы булдырыласаҡ. Рәсәйҙең башҡорттар күпләп йәшәгән төбәктәрендә башҡорт киноһы көндәре уҙғарыласаҡ.


text:
Башҡортостанда социаль туризм программаһы старт алды
Башҡортостанда Республика Хөкүмәтенең 2011 йылдың 29 апрелендәге ҡарары менән (23 сентябрҙәге үҙгәрештәр менән) раҫланған социаль туризмды үҫтереү республика маҡсатлы программаһы тормошҡа ашырыла башланы.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, үткән йылдың аҙағында Башҡортостанда социаль туризм республика программаһын әҙерләү ҡарары ҡабул ителгәйне. Был пилот проектын тормошҡа ашырыу инициативаһын Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов менән осрашыуы барышында Рәсәй Федерацияһы Президенты Дмитрий Медведев хупланы.
Республиканың Эшҡыуарлыҡ һәм туризм буйынса дәүләт комитетынан хәбәр итеүҙәренсә, Башҡортостанда социаль туризмды үҫтереү программаһы ҡабул ителгән, уны финанслау күләме 2011 йылда 36,9 миллион һум тәшкил итә. Әлеге йылдың аҙағына тиклем программа менән республика биләмәһендә йәшәүсе өс меңгә яҡын пенсионер һәм инвалид файҙалана аласаҡ.
Программа менән туристик путевкалар хаҡының 70 процентын түләү өсөн бюджет средстволары иҫәбенә пенсионерҙарға һәм инвалидтарға субсидия биреү планлаштырыла, әммә бер путевкаға 11 мең 100 һумдан да артыҡ түләнмәйәсәк.
Программала Башҡортостан Республикаһы биләмәһендә теркәлгән һәм йәшәгән граждандар ҡатнаша ала: «Рәсәй Федерацияһында хеҙмәт пенсиялары тураһында» Федераль законына ярашлы хеҙмәт пенсияһын алыу хоҡуғына эйә 60 йәшкә еткән ир-аттар һәм 55 йәштән үткән ҡатындар, шулай уҡ «Рәсәй Федерацияһында инвалидтарҙы социаль яҡлау тураһында» Федераль законына ярашлы инвалид тип иҫәпләнгән граждандар.
Ағымдағы йылда социаль турҙар маршруттары буйынса 3000 путевка һатыласаҡ. Уларҙы бүлеү тәртибе республика буйлап турҙар өсөн путевкаларҙың дөйөм һанының – 60 процентын (1800), Рәсәй Федерацияһы буйлап турҙар өсөн – 30 процентын (900), сит илдәр буйлап турҙар өсөн 10 процентын (900) субсидиялау күҙаллана.
Программаны тормошҡа ашырыу киләһеләрҙе күҙ уңында тота: республикала йәшәгән пенсионерҙар һәм инвалидтар һанынан сығып, Башҡортостандың һәр муниципаль берәмегенә туристик путевкалар һаны буйынса квоталар бүлеү; программала ҡатнашыу өсөн пенсионерҙар һәм инвалидтар тарафынан заявка биреү тәртибе һәм путевкаларҙы сират буйынса биреү; пенсионерҙарҙың һәм инвалидтарҙың туроператорҙарҙан туристик продуктты үҙҙаллы һайлау.
Билдәләп үтергә кәрәк, туроператорҙар социаль турҙар ойоштороу буйынса ҡыҙыҡлы тәҡдимдәрен индерҙе лә инде.
Туристик путевкалар алыу өсөн заявкалар йәшәү урыны буйынса Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының территориаль органдары менән бөгөндән алып ҡабул ителә.


text:
Фото:
Павел Крашенинников Башҡортостан юристарының эшмәкәрлегенә юғары баһа бирҙе
Фото:
«Рәсәй Юристар ассоциацияһы» дөйөм Рәсәй йәмәғәт ойошмаһының Башҡортостан бүлексәһе был берекмәнең алдынғы өс төбәк вәкиллеге иҫәбендә. Шундай баһа бирҙе бөгөн «Башинформ» агентлығында үткән матбуғат конференцияһында Дәүләт Думаһының Гражданлыҡ, енәйәт, арбитраж һәм процессуаль ҡануниәт буйынса комитеты рәйесе, Рәсәй Юристар ассоциацияһы рәйесе Павел Крашенинников.
— Башҡортостан бүлексәһе – бихисап төбәк бүлексәләре араһында алдынғы өсәү иҫәбендә, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды ул. – Уның беренсе урында булыуы ла ихтимал. Уның 1600-ҙән ашыу ағзаһы, ҡалаларҙа 12 бүлексәһе бар.
Депутаттың әйтеүенсә, бөгөн ул Рәсәй Юристар ассоциацияһының Башҡортостан бүлексәһе вәкилдәре менән осрашҡан, улар менән эштәрҙе һәм киләсәккә пландарҙы тикшергән. Уның фекеренсә, Башҡортостан юристары һөҙөмтәле эшләй.
Ул Башҡортостан бүлексәһе менән даими үткәрелеүсе бушлай юридик консультацияларҙың һөҙөмтәлелеген билдәләне. Атап әткәндә, «Гражданлыҡ линияһы» проекты сиктәрендә Росреестрҙың БР буйынса идаралығы ҡатнашлығында граждандар өсөн бушлай юридик онлайн-консультациялар үткәрелә. Иң йыш бирелгән һорауҙар торлаҡ ҡануниәтенә, пенсия менән тәьмин итеүгә һәм ғаилә хоҡуҡтарына ҡағыла.
Республика юристары, Павел Крашенинников һүҙҙәренсә, быйыл һәр төрлө семинарҙар, йәштәр форумдары, хоҡуҡ тармаҡтары һәм юридик белгеслектәр буйынса ултырыштар үткәрергә ниәтләй.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов: «Беҙгә инновациялы иҡтисад кәрәк»
Фото:
— Башҡортостан – Рәсәй Федерацияһының ҡеүәтле, үҫешкән төбәге. Шуның менән бергә, был ҡеүәт һәр ваҡыт сеймал иҡтисадында төҙөлдө. Әммә бөтөн донъя бөгөн икенсе яҫылыҡта эшләй, бөгөн инновациялы иҡтисадҡа күсеү тантана итә, һәм, һис шикһеҙ, әгәр беҙ республика иҡтисадын инновация рельстарына күсереү мәлен үткәреп ебәрһәк, артта ҡалыуыбыҙ ихтимал – бик оҙаҡҡа, йәки бөтөнләй. Беҙҙең өсөн Анатолий Борисович Чубайс етәкселегендә Роснано делегацияһының визиты – эшебеҙгә ҡарашты үҙгәртергә сираттағы мөмкинлек ул. Беҙгә заманса технологиялар, инновациялы бизнес, инновациялы иҡтисад кәрәк. Былар барыһы ла ҡатмарлы мәсьәлә, улар йыл — йыл ярым эсендә хәл ителмәй, ләкин күсергә кәрәк, — тине Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Өфөнөң Конгресс-холында үткән нанотехнологиялар һәм наноиндустрия үҫеше мәсьәләләренә арналған кәңәшмәнән һуң.
Шул уҡ мәлдә республика башлығы, беҙ конкурентлы майҙанда: ресурстарға ла, технологиялар баҙарында дөйөм йоғонто яһау мөмкинлегенә лә көрәш бара, тип өҫтәне.
— Бөгөн Башҡортостан Республикаһы һәм «Роснано» асыҡ акционерҙар йәмғиәте араһында хеҙмәттәшлек итеү тураһында Протоколға, «Роснано» корпорацияһы менән хеҙмәттәшлек тураһында Килешеүгә ҡул ҡуйып, беҙ яңы үҫеш кимәленә сығабыҙ,— тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Башҡортостан Президенты. – Беҙ инновациялы иҡтисад төҙөләсәк майҙандар булдырасаҡбыҙ. Республика Хөкүмәтендә был эш өсөн яуаплы структура ойоштороласаҡ. Башҡортостан Республикаһының яңы закондарын сығарыуға башланғыс биреләсәк. Сәнәғәт предприятиелары, фәнни ойошмалар менән эштәрҙе яңыса алып барасаҡбыҙ. Был ҙур, ауыр эш, әммә беҙ уның менән шөғөлләнергә тейеш.
Наноиндустрия өсөн финанстар тураһындағы һорауға төбәк башлығы, аҡса — үҙмаҡсат түгел, тип яуапланы. Аҡса менән һөҙөмтәле файҙалана белергә кәрәк. Әгәр инновациялы бәләкәй предприятиеларҙың һәйбәт проекттары булһа, уларға ярҙам итәсәктәр. Һәм ярҙам бер нисә тапҡырға артасаҡ.


text:
Өфөлә «Башҡортостан баш ҡалаһының йыл уҡытыусыһы-2012» конкурсы дауам итә
Йыл һайын үткәрелеүсе «Башҡортостан баш ҡалаһының йыл уҡытыусыһы-2012» конкурсы сиктәрендә 31 ғинуарҙа һәм 1 февралдә бәйгелә ҡатнашыусылар таныш булмаған кластарҙа асыҡ дәрестәр күрһәтәсәк, аҙаҡ уларҙы анализлаясаҡ.
Быйылғы бәйгелә 51 педагог ҡатнаша. Конкурста ҡатнашыусылар араһында башланғыс кластар, туған телдәр, физкультура уҡытыусылары бар.
Педагогтар үҙҙәренең инновацион проекттарын тәҡдим итте инде, алда уларҙы яңы һынауҙар көтә. Асыҡ дәрестәрҙән тыш, улар класс сәғәттәрен, оҫталыҡ кластарын үткәрергә, лекция менән сығыш яһарға тейеш. Финалға сығыусылар фекер алышыуҙа ҡатнашасаҡ.
Конкурсҡа йомғаҡ 17 февралдә яһаласаҡ.


text:
Башҡортостан юл хужалығы өсөн 1 миллиард 651 миллион һумдан ашыу аҡса аласаҡ Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан юл хужалығы өсөн 1 миллиард 651 миллион һумдан ашыу аҡса аласаҡ
Башҡортостан юл хужалығы өсөн 1 миллиард 651 миллион һумдан ашыу аҡса аласаҡ Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 10 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
2015 йылда Башҡортостанға юл хужалығы өлкәһендә төбәк программаларының маҡсатлы күрһәткестәренә ирешеү өсөн 1 миллиард 651 миллион 344,9 мең һум бюджет-ара трансферт бүленәсәк. Тейешле ҡарарға Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте Рәйесе Дмитрий Медведев ҡул ҡуйған.
Федераль бюджет «Транспорт системаһын үҫтереү» дәүләт программаһы сиктәрендә 69 319 000 мең һум күләмендә бюджет-ара трансферт биреүҙе күҙ уңында тота. Был аҡсалар алдағы ун йыллыҡта төҙөлөш һәм автомобиль юлдарын төҙөкләндереү күләмен 2003-2012 йылдар менән сағыштырғанда ике тапҡырға арттырыу өсөн Рәсәй Президенты йөкләмәләре исемлеген үтәү буйынса субъекттар эшмәкәрлектәренә федераль ярҙам булып тора.


text:
Әҙәби телде үҙгәртәм тип, мәғарифҡа аяҡ салмайыҡ
- Подробности
- Родительская категория: "Туған тел" клубы
- Опубликовано 20.08.2012 07:47
Ғалимдарҙың, ябай уҡыусыларҙың әҙәби телебеҙҙең грамматик нормаларын мөмкин тиклем дөрөҫ ҡулланыу, телебеҙҙең таҙалығын һаҡлау тураһындағы сығыштары “Башҡортостан” гәзитендә даими баҫыла килә. Уларҙың араһында филология фәндәре докторы, профессор Миңһылыу Усманованың дөрөҫ яҙылыштың төп ҡағиҙәләренә бәйле дауамлы мәҡәләһе айырыуса фәһемле булды.
Аңларға теләгән, белгеһе килгән журналисҡа, уҡытыусыға, гәзит уҡыусыға сәйнәп ҡаптырылған әҙер материал, күрһәтмә булды ул. Әммә мәҡәләне уҡып, ентекле өйрәнеп, үҙ эшендә ҡулланыусылар булырмы икән?
Бөрйәндән Бөйөк Ватан һуғышы ветераны Абдулла Ваһаповтың “Эт өрә, бүре йөрөй” (“Башҡортостан”, 2012 йыл, 25 май) тигән мәҡәләһендәге фекер өҫтөнлөк алмаһа ярар ине тигән уй тыуа, сөнки, төп милли баҫмабыҙ хата ебәрмәү хаҡында өҙлөкһөҙ яҙып торһа ла, алға китеш бик самалы. Шул уҡ күплек ялғауҙарының ҡулланылышында, айырым һүҙҙәрҙең яҙылышында хаталар осрап тора. Мәҫәлән, “олатай” “оло” һәм “атай” тигән ике һүҙҙән барлыҡҡа килгән — оло әсәй ҙә “оләсәй” тип яҙылырға тейеш тә баһа. Бының өсөн ҙур белем кәрәкмәй, һүҙҙең мәғәнәһен белеү ҙә етә.
Ә инде “картуф” хаҡында күпме һүҙ сурыттыҡ! Картуфмы, бәрәңгеме, йәблекме (Силәбе өлкәһендә), кәртүк булһынмы — шул уҡ нәмә тураһында һүҙ бара. Әҙәби телгә “картуф” булып килеп ингән икән, йөрөһөн шулай, ә һөйләштә һәр кем үҙенсә әйтһен — аңлашыла бит. Бынан зыян юҡ.
Шул уҡ ваҡытта “сеялка”, “помощник”, “остановка”, “баня” һәм башҡа күп һүҙҙең башҡортса тәржемәһе булып та, уларҙы үҙебеҙсә әйтмәү телебеҙҙе боҙоуға, ярлыландырыуға килтерә. Сит атамаларҙы былай ҙа шул көйөнсә ҡулланырға мәжбүрбеҙ: вагон, поезд, вокзал, аэропорт, машина һәм башҡалар. Телебеҙҙә тәржемәһе булған һүҙҙәрҙе үҙебеҙсә әйтеү, дөрөҫ яҙыу милләткә ихтирамды, мәҙәни кимәлде күрһәтә түгелме? Был йәһәттән радио-телевидение хеҙмәткәрҙәренә лә дәғүә күп. Мәҫәлән, “продукт”ты “аҙыҡ-түлек”, “ашамлыҡ”, “ризыҡ” тип әйтер урынға “продукты” тиҙәр. “Тарелка”ның иһә үҙебеҙсә бик матур “таштабаҡ” тигән тәржемәһе бар. “Пирог“ты (башҡортса ләүәш, бәлеш була) мейескә ебәрәбеҙ”, тиеү ҙә йыш осрай — урыҫсанан туранан-тура тәржемә итәләр. Шул уҡ ваҡытта “йылға ярҙарына төштө” түгел, ә “һыу үҙәненә төштө, ултырҙы” тиһәк, халыҡсаныраҡ булыр ине.
Күптән түгел республикабыҙҙағы көрсөк үҙәге тураһында тапшырыу булды. Уны Зөлфиә Рәхмәтуллина алып барҙы. Урынлы һәм бик кәрәк тапшырыу. Әммә, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, үҙәктән килгән белгес, башҡортса матур һөйләһә лә, “кризис центры”, “продукты” тип урыҫса ҡатыштырып әйтеп, телмәренең бәҫен төшөрҙө.
Халыҡ яратып ҡараған “Сәләм” тапшырыуындағы “ҡотлау” һүҙҙәре кемде һөйөндөрә икән? Мәҫәлән, “тыуган коно менан котлаем һам бахетле бул”, “Абйалил районынан зур салам. Асаен һам атаен”. Башҡорт шрифтын булдырыу шулай ҡыйынмы, әллә ғәмһеҙлекме? Мөмкин булғанды, ҡулыбыҙҙан килгәнде эшләй алмайбыҙмы ни?
Үткән быуаттың 90-сы йылдарында әҙәби телде яңынан төҙөү тураһында күп бәхәс булды, ләкин күпселек еңде. Был мәсьәлә тынып ҡалғандай булды. Әммә быйыл Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының киңәйтелгән бер ултырышында был турала тағы кемдер һүҙ ҡуҙғатты. Күптән һөйләшеп бөтөп, телде үҙгәртеүҙең кәрәге юҡлығына нөктә ҡуйылғас, тағы кемгәлер буш һүҙ кәрәк булды. Йылдар буйы төҙөлгән, үҙ баһаһын алған әҙәби телебеҙҙе уҡытыуҙа бер туҡтауһыҙ ҡаршылыҡтар булып торғанда, уны тамырынан үҙгәртергә тырышыу уҡыу-уҡытыу системаһын юҡҡа сығарыуға килтерер, мәғарифҡа аяҡ салыу менән бер булыр ҙа баһа.
Бөгөн әҙәби телебеҙҙе төрлө милләт балалары өйрәнә башланы, уға тейеү халыҡҡа хыянат итеүгә тиң булыр. Тәтешле, Борай, Асҡын районы мәктәптәрендә булырға тура килгәйне. Ундағы балаларҙың әҙәби телдә оҫта һөйләшеүенә, башҡорт халыҡ йырҙарын башҡарыуына ҡыуанып ҡайттым. Улар мәктәптә, әҙәби телдә уҡый, яҙа. Ә өйҙәрендә үҙ диалектында һөйләшеүгә берәү ҙә кәртә ҡуймай.
Силәбеләрҙең — “ҡыһыл быһау”, Дим буйындағыларҙың “ҫыу буйында ҫыуғаным” тип һөйләүендә бер ниндәй хилафлыҡ юҡ. Тик әҙәби телде өйрәнеүҙә тотҡарлыҡ булмаһын. Ә инде уға үҙгәрештәр индереү, яңынан төҙөү мәсьәләһен күтәреүселәр һәр ауылға бер әҙәби тел булдырыу кәрәк тип һанай кеүек. Беҙҙең бөгөнгө бурыс — күптән нығынған әҙәби телебеҙҙе ысын мәғәнәһендә уҡытыуға тырышыу. Әҙерҙе емереүе рәхәт ул, ә уны яңынан тергеҙеү — бик ҡатмарлы һәм оҙайлы эш. Булғанды юғалтмаһаҡ ине. Шуның өсөн телебеҙҙе һаҡлау, уны үҙебеҙҙең ерлек һүҙҙәре менән әленән-әле байытыу, грамматик нормаларҙы дөрөҫ ҡулланып, дөрөҫ һөйләү, яҙыуҙы талап итеү мөһим.
"Башҡортостан" гәзите, август 2012 й. № 154
Ләлә БЕЙЕШЕВА.


text:
Өфөлә Ватанды һаҡлаусылар көнөн байрам итеүгә әҙерләнәләр
Өфөлә Ватанды һаҡлаусылар көнө алдынан байтаҡ саралар планлаштырылған.
Мәҫәлән, иртәгә ҡала хакимиәтенең ҙур залында сәғәт 10-да “1941-1945 йылғы Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүгә 65 йыл” юбилей миҙалдарын тапшырыу тантанаһы үтәсәк. Ветерандарға наградаларҙы ҡала хакимиәте башлығы Павел Качкаев тапшырасаҡ.
Өфөлә байрам айҡанлы төп тантаналар 23 февралдә үтәсәк. Сәғәт 11-ҙә Еңеү паркында Мәңгелек утҡа сәскәләр һалыу тантанаһы үтәсәк. Ә сәғәт 12-лә ошонда уҡ 1942-1943 йылдарҙа Баш Кавказ һыртын обороналауға һәм унда Башҡортостандан яугирҙар ҡатнашыуға арналған “Батырлыҡ” хәрби-тарихи реконструкцияһы күрһәтеләсәк. Реконструкцияла Өфөнөң «Рейд», «Төньяҡ Амурҙары», «Өфө пехота полкы» хәрби-тарихи клубтары, «Һуҡмаҡ» һәм «Дозор» хәрби-патриотик клубтары, «190-сы Очаков пехота полкы» хәрби-тарихи реконструкция клубы, шулай уҡ Межгорьенан, Дәүләкәндән һәм Һамарҙан хәрби-патриотик клубтар вәкилдәре ҡатнашасаҡ.


text:
IV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайында яңы рәйес һайланды һәм резолюция проекты хупланды Фото: Олег Яровиков
IV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайында яңы рәйес һайланды һәм резолюция проекты хупланды
IV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайында яңы рәйес һайланды һәм резолюция проекты хупланды Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 21 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Ҡоролтайҙың башҡарма комитеты рәйесе итеп биология фәндәре докторы, профессор, Башҡортостан умартасылыҡ һәм апитерапия буйынса ғилми-тикшеренеү үҙәгенең генераль директоры Әмир Ишемғолов һайланды.
«Мин — танылған башҡорт яҙыусыһы Зәйнәб Биишеваның ейәне. Ул үҙенең бөтә ғүмерен башҡорт халҡына арнаған. Хәҙер беҙҙең быуын килде. Мин халҡым именлеге өсөн ғүмеремде бирергә әҙермен. Хәҙерге ҡатмарлы заманда милләтебеҙҙе һаҡларға тейешбеҙ», — тине яңы рәйес.
Ҡоролтайҙың башҡарма комитетының яңы составына делегаттар иҫәбенән 60 кеше һайланды. Улар араһында Башҡортостан, шулай уҡ Рәсәй төбәктәре һәм башҡа дәүләттәрҙең вәкилдәре бар.
Өфөлә IV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы тамамланды. Пленар өлөштән һуң алты секция ултырышында мөһим мәсьәләләрҙе тикшереү дауам итте. Улар эшҡыуарлыҡты, туризмды, мәғарифты, мәҙәниәтте, башҡорт телендә киң мәғлүмәт сараларын үҫтереү темаларына, башҡорт ғаиләһенең традицияларын һаҡлауға арналды.
Бөтә делегаттарға ла IV Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының резолюция проекты таратылды. Йомғаҡлау документында ҡоролтайҙың башҡарма комитетына, республика Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайға, дәүләт власы һәм урындағы үҙидара органдарына аныҡ тәҡдимдәр урын алған. Мәҫәлән, башҡорт халҡының хәҙерге хәле тураһында йомғаҡлау әҙерләү өсөн эксперт советын булдырыу, агротуризмды үҫтереү тураһында закон сығарыу инициативаһы менән сығыш яһау, Рәсәйҙең бөтә төбәктәрендә лә Башҡортостан юлдаш телевидениеһы тапшырыуҙарын күрһәтеү.
Дөйөм алғанда, проект хупланды, әммә 1 декабргә тиклем тәҡдимдәр ҡабул ителә.


text:
Өфөнөң егермеләп предприятиеһы йәштәр өсөн вакансиялар йәрминкәһендә ҡатнашасаҡ
6 сентябрҙә Өфөлә йәштәр өсөн көҙгө вакансиялар йәрминкәһе үтә. Унда кәм тигәндә 20 предприятие һәм ойошма, шулай уҡ йәштәр мәшғүллегенә булышлыҡ итеү үҙәктәре ҡатнашасаҡ.
Сараны ойоштороусы булып Өфөнөң Халыҡ мәшғүллеге үҙәге – йәштәр хеҙмәт биржаһы сығыш яһай.
— Йәштәр өсөн вакансиялар йәрминкәһендә менеджер, тәрбиәсе, педагог, дөйөм туҡланыу хеҙмәткәре, төрлө кимәлдәге консультанттар һәм белгестәр кеүек төрлө вакантлы урындар тәҡдим ителәсәк, — тип һөйләне Өфөнөң Халыҡты эш менән тәьмин итеү үҙәгенең предприятиелар менән бәйләнештәр бүлеге начальнигы Ирина Турчина.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, барлыҡ хеҙмәттәр бушлай күрһәтелә.
Йәрминкә Өфө ҡалаһы, Ибраһимов бульвары, 47/1 адресы буйынса үткәрелә. Башлана – 10 сәғәттә.


text:
Ток-писин
Ток-писин (төп исеме Tok Pisin) − Папуа-Яңы Гвинеяла таралған креол теле. Был илдең рәсми теле булып тора. Ток-писин — Папуа-Яңы Гвинеяла киң таралған һәм был илдәге 700-ҙән артыҡ телдә һөйләшкән халыҡ өсөн аралашыу теле булып тора.
Килеп сығышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Квинсленд һәм башҡа плантацияларға Тымыҡ океан утрауҙарынан эшкә килгән төрлө телле халыҡтар ҡушылыуы нәтижәһендә барлыҡҡа килгән. Аралашыу нәтижәһендә инглиз теленә нигеҙләнгән пинжин формалашҡан. Был телдең лексикаһы плантацияла эшләгән немец, португал һәм австронезий телле эшселәрҙән дә өлөш алған. Инглиз теленә нигеҙләнгән пижин, Германияның Яңы Гвинеяһында ток-писин булараҡ үҫеш ала. Бында ток-писин немец телле юғары ҡатлам кешеләре менән һәм үҙ-ара аралашыу теленә әүрелә.
Рәсми статусы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ток-писин киң мәғлүмәт сараларында һәм хөкүмәт органдарында рәсми тел булараҡ ҡулланыла, әммә инглиз теленән ҡалыша. Ток-писин теле башланғыс белем дәрәжәһендә уҡытыла.
Региональ төрлөлөгө[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Папуа-Яңы Гвинеяның төрлө төбәктәрендә ток-писин теленең лексикаһы һәм грамматикаһы айырыла. Яңы Гвинеяның бейе таулы төбәктәре теле, төньяҡ яр буйы һәм Яңы Гвинея утрауҙары теленән айырыла.


text:
Самые низкие цены на курсы профессиональной переподготовки и повышения квалификации!
Предлагаем учителям воспользоваться 50% скидкой при обучении по программам профессиональной переподготовки.
После окончания обучения выдаётся диплом о профессиональной переподготовке установленного образца (признаётся при прохождении аттестации по всей России).
Обучение проходит заочно прямо на сайте проекта "Инфоурок".
Начало обучения ближайших групп: 18 января и 25 января. Оплата возможна в беспроцентную рассрочку (20% в начале обучения и 80% в конце обучения)!
Подайте заявку на интересующий Вас курс сейчас: https://infourok.ru/kursy
Нурзидә. Күтәренке күңелле
Барыһы ла көләс,шат бөгөн!
Күктә ҡояш йылмая
Йәшерә алмай шатлығын.
Гөлнур. Йырлайһы килеп кенә
Тора барыбыҙҙың да
Көтөп алған байрамы,
Бөгөн бөтәбеҙҙең дә.
Раушания. Йыр күтәрә күңелде
Барыһы ла көләс,шат бөгөн
Беҙҙең Әлифба байрамы
Ҡотлағыҙ беҙҙе бөгөн
Уҡытыусы. Ҡәҙерле уҡыусыларым,хөрмәтле ата-әсәләр,ҡунаҡтар! Бөгөн ҙур байрам Әлифба
байрамы! Әле генә 1 сентябрь көнө тәүге тапҡыр мәктәп тупһаһын атлап ингән
ҡәҙерле дуҫтарыбыҙ бөгөн беренсе еңеүҙәрен байрам итәләр.
Хәрефтәр менән танышыу,һүҙҙәр төҙөү еңел булманы. Әммә һеҙ тырыштығыҙ-уҡырға,яҙырға,матур итеп һөйләшергә,миҫал,мәсьәләләр сисергә,әҙәпле булырға,ололарҙы һәм кеселәрҙе хөрмәт итергә,аҡыллы,тәртипле буырға өйрәндегеҙ. Ысын күңелдән һеҙҙе ҡотлайым! Был байрам-барыбыҙҙың да уртаҡ байрамы. Һеҙ ҙә хөрмәтле ата-әсәләр улар менән өр-яңынан башлап тағы бер ҡат әлифбаны уҡып сыҡтығыҙ. Бик ҙур рәхмәт һеҙгә!
Уҡыуҙы,энә менән ҡойо ҡаҙыу,тиҙәр. Тимәк,беҙ һеҙҙең менән бик ҙур эш башҡарғанбыҙ.
Байрамыбыҙ ҡотло булһын! Тағын да шундай бик күп хеҙмәт,уңыштарын байрам итергә яҙһын. Һеҙҙең һәр берегеҙгә шатлыҡ-ҡыуаныстар,ныҡлы һаулыҡ,ғаилә именлеге,яңынан-яңы уңыштар теләйем.
Күскәнме бында-донъяның бар йәме,
Күңелдәр түрендә Әлифба байрамы.
Был матур байрамға ҡушыл,әйҙә һин
Донъяны гөрләтһен Әлифба байрамы.
Мәскәй әбей. Манышты мәктәбендә Әлифба байрамы бара икән. Эх,көнләшәм шул кешеләрҙән,уҡырға,яҙырға өйрәнәләр ҙә,әллә нимәләр,әллә нимәләр беләләр. Ә беҙ ятабыҙ шул урманыбыҙҙа ҡырағайланып. Уҡығас ни улар,матур өйҙәрҙә йәшәйҙәр,яҡшы итеп кейенәләр,рәхәтләнеп эшләйҙәр,ял да итә беләләр. Эх,ни эшләргә икән,нисек тә шул байрамды булдырмаҫҡа кәрәк. Шүрәле-е, һин нимә иҫең китеп тораһың? Йә, тап берәй сараһын.
Шүрәле. Бына шуны уйлап торам инде. Нисек тә булдырмаҫҡа кәрәк был байрамды. Әһә,таптым. Әйҙә,беҙ уларға яуап бирә алмай торған һорауҙар бирәбеҙ. Шул һорауҙарға яуап бирә алмаһалар,улар бит Әлифбаны тағы бер ҡат уҡыясаҡтар. (һикерәләр,һөйөнәләр,залдан сығалар)
Йыр” Әлифба “
1. Әлифба, әлифба! 2.Әлифба,әлифба!
Минең тәүге китабым. Күңелемдең көҙгөһө.
Һинән алған белем менән Халҡымдың борондан килгән
Киләсәккә юл алдым. Аҡылының өлгөһө.
3.Әлифба,әлифба!
Йөҙ йыл да тулды һиңә.
Ә көндән-көн йәшәрәһең,
Белем бирәһең миңә!
Шүрәле. Бына килеп тә еттек,ә байрам башланған.
Балалар. Һаумыһығыҙ, Мәскәй әбей, һаумы Шүрәле!
Уҡытыусы. Балалар,беҙҙең байрамға саҡырылмаған ҡунаҡтар ҙа килгән бит.
Һаумыһығыҙ,ҡәҙерле ҡунаҡтар. Рәхим итегеҙ,түрҙән уҙығыҙ!
Шүрәле. Беҙ бит былай матур һөйләшә белмәйбеҙ...
Мәскәй әбей. Ты-ырр!(һеперткеһенә атланып әйләнеп сыға)
Шүрәле. Ай-һай,ниндәй йомшаҡ,тәмле балалар. Әҙерәк кети-кети уйнарға ине шулар
менән.
Мәскәй әбей. Һин бит улар менән кети-кети уйнарға килмәнең.
Уҡытыусы. Ә һеҙ нимәгә килдегеҙ, дуҫтар?
Мәскәй әбей. Беҙ һеҙҙең байрамды булдырмаҫҡа килдек. Беҙ кешеләрҙән көнләшәбеҙ.
Уларҙың ошондай матур мәктәптәрҙә белем алып, яҡшы йәшәүҙәре”,яңынан-
яңы машиналарҙа елдереүе беҙҙең асыуҙы килтерә.
Уҡытыусы. Ә һеҙ ниңә уҡыманығыҙ һуң, ҡунаҡтар?
Шүрәле. Беҙҙең бәләкәй саҡта бер ҙә уҡыйһыбыҙ килмәне,шуға күрә ҡырағайланып бөттөк.
Уҡытыусы. Ә-ә,бына эш нимәлә икән? Уҡыусылар, аңланығыҙмы инде уҡымауҙың нимәгә . килтереүен? Билдәле ғилем эйәһе, сәсән, аҡһаҡал Мифтахетдин Аҡмулла әйкән
һүҙҙәрҙә тәрән мәғәнә, фәһемле кәңәш тупланған. Уҡымышлы, белемле, мәҙә-
ниәтле кеше генә тормошта үҙ урынын таба,күп нәмәгә өлгәшә ала. Ул тыуған
ерен, илен,телен ярата,һаҡлай, байыта.
Нәркәс. Башҡорттарым,уҡыу кәрәк,уҡыу кәрәк,
Арабыҙҙа наҙандар күп,уҡыу һирәк
Аңра айыуҙан Уралдағы ҡурҡҡандай,
Эй,туғандар,наҙанлыҡтан ҡурҡыу кәрәк,ҡурҡыу кәрәк
Уҡытыусы. Ә һеҙ дуҫтар,беҙгә нисек ҡамасауларға уйлайһығыҙ?
Мәскәй әбей. Кем зирәк,кем етеҙ,һынап ҡарайыҡ,әйҙәгеҙ.
Шүрәле. Беҙ йомаҡтар әйтәбеҙ,ә һеҙ яуабын табығыҙ.
Мәскәй әбей. Һеҙҙе яратыусы, хәстәрләүсе, иртән иркәләп уятыусы-кем ул? Әсәй
Шүрәле. Үҙе әсе,тышы һары, магазинда һатыла. Лимон
Мәскәй әбей. Сөсө түгел-әскелтем,телгеләнгән һыныҡлы,барынанда туҡлыҡлы. Икмәк
Шүрәле. Кескәй генә күҙҙәре,мороно оҙон бигерәк.
Уның исемен әйтеү өсөн,өс кенә хәреф кәрәк. Фил
Мәскәй әбей. Ике һылыу һыуға бара. Биҙрә
Шүрәле. Дөбөр-дөбөр—дүрт, ултырғысы-бер, йөрөткөсө-ике. Арба
Мәскәй әбей. Ай-һай,һеҙ аҡыллылар, афарин! Бөтә йомаҡтарға ла дөрөҫ яуап бирҙегеҙ.
Уҡыйыҡ әле,ниндәй һүҙ килеп сыҡты икән?
Уҡыусылар. Ә-Л-И-Ф-Б-А.
Мәскәй әбей. Быларҙы бер нисек тә еңеп булмай,ни эшләргә икән,Шүрәле?
Шүрәле. Мәскәй әбей,мин был балаларға ҡарап һоҡлана ла,ҡыҙыға ла башланым бит әле. Бик
оҫталар бит. Ҡыҫҡа ғына ваҡыт эсендә әллә күпме нәмәгә
өйрәнгәндәр! Әйҙә,ҡарап ҡына ултырайыҡ.
Уҡытыусы. Әллә һорауҙарығыҙ бөттөмө? (өндәшмәйҙәр ). Әйҙәгеҙ, ултырышығыҙ, , байрамыбыҙҙың ҡунаҡтары булырһығыҙ. Ә беҙ,балалар,дауам итәйек.
Йыр”Әлифба“
1.Һәр партала,иң уртала 3.Һыҙыҡтарҙан,ырғаҡтарҙан
Әлифба тигән китап. Тора икән хәрефтәр.
Һүрәттәре бигерәк күп, Хәрефтәрҙән һүҙ төҙөргә,
Алып ҡарайбыҙ ҡат-ҡат. Өйрәнәбеҙ дәрестә.
Ҡушымта:
Белем донъяһына ишек, 4.Уҡытыусы, тәүәкәллек,
Әлифба тигән китап. Кәрәк,ти,бит һәр эштә.
Рәхмәт әйтеп йыр йырлайбыҙ, Әлифбаны ҡыйыу асҡас,
Ошо китапҡа атап. Серен сисә хәрефтәр.
2. Уҡытыусы әлифбанан
Беҙгә хәреф өйрәтә.
Таҡтаға яҙып күрһәтә.
Шунан ҡабат һөйләтә.
Динислам. Әлифбам өйрәтте
Хәрефтәр танырға.
Туҡталып тормайса
Гел алға барырға.
Айҙар. Хәрефтәр диңгеҙе
Сайҡалды ҡаршымда.
Хәрефтәр бер төҫлө
Тойолдо барыһы ла
Нурзидә. Әлифба тормошта
Беренсе баҫҡысым.
Һин белем донъяһын
Асыусы асҡысым.
Гөлнур. Әлифба,һиндә бит,
Сыныҡты ҡанаттар.
Саҡыра әкиәттәр,
Ҡанатлы аҡ аттар.
Раушания. Өйрәттең һин миңә
Ватанды һөйөргә.
Рөхсәт ит ҙур рәхмәт
Күмәкләп. Мең рәхмәт!-тиергә
Әлифба. Ҡәҙерле дуҫтарым,рәхмәт һеҙгә лә
Әлифбаны ныҡ үҙләштергәнгә
Белем һарайын асып керергә.
Һеҙҙең ҡулдарҙа хәҙер бар асҡыс
Һәр бер уҡыусы бик күп уҡыһын!
Китап иң яҡын дуҫығыҙ булһын.
Ҡәҙерле дуҫтарым,шуны белегеҙ.
Фәҡәт әлифба белемгә нигеҙ
Ҙур табипмы ул,уҡытыусымы,
Йәки төҙөлөштә бер инженермы,
Космонавтмы ул,әллә ғалиммы,
Агроном,йә иһә ябай эшсеме,
Үтәргә эштең кесеһен,ҙурын
Әлифбанан ул башлаған юлын.
Уҡытыусы. Башҡортса ла яҡшы бел
Урыҫса ла яҡшы бел
Икеһе лә беҙҙең өсөн
Иң кәрәкле затлы тел.
(Ҡыҙыл ҡалпаҡ инә. Ул урыҫса һөйләшә).
К.ш. Здравствуйте,дети!
Дети. Здравствуй, Красная шапочка!
К.ш. Откуда вы меня знаете?
Дети. Мы про тебя сказку читали.
К.ш. А знаете,куда я иду?
Дети. Красная шапочка,
Песенку поёт.
Красная шапочка,
К бабушке идёт.
К.ш. Да,ребята,я иду к бабушке. Вот для неё хотела собрать ягоды и грибы. Они не
простые,с заданиями. Поэтому я не могу положить их в корзину.
Ребята,помогите мне,пожалуйста. (Балалар бәшмәк,еләктәрҙе алалар. Уларҙың
артына эштәр яҙылған).
1.Расскажите одно ваше любимое стихотворение.(А.Игебаев «День Победы»)Наркас.
2.Назовите названия дней недели на русском языке.(Гульнур)
3.Рассажите одну физкультминутку все вместе.(Ветер дует нам в лицо...)
4.Сосчитайте от 1 до 10 на русском языке.(Раушания)
5.Спойте одну вашу любимую песню.
Песня “Учат в школе”
1.Буквы разные писать, 3.Про глагол и про тире,
Тонким перышком в тетрадь. И про дождик на дворе
Учат в школе,учат в школе Учат в школе,учат в школе
Припев: Припев:
Вычитать и умножать, И не путать никогда
Малышей не обижать Острова и города
Учат в школе,учат вшколе Учат в школе,учат в школе
Учат в школе
2.К четырем прибавить два
По слогам читать слова,
Учат в школе,учат в школе.
Припев
Книжки добрые любить
И воспитанными быть
Учат в школе,учат в школе.
К.ш. Спасибо,ребята! До свидания! Я побежала к бабушке.
Дети. До свидания!
( Ишек шаҡыйҙар).
Уҡытыусы. Укыусылар, һеҙҙе байрам менән ҡотларға ҡунаҡтар килгән ахыры. Керегеҙ,рәхим
итегеҙ!
«5»-ле керә. Һаумыһығыҙ, ҡәҙерле балалар, хөрмәтле ҡунаҡтар!
Уҡыусылар. Һаумы, 5- ле. Рәхим ит,түрҙән уҙ!
5-ле. Мин бит 5-ле,бик көслө
Юҡҡа ғына ҡуймайҙар.
Кем тырыша, көс һала-
Шулар минең ысын дуҫтар!
Нәркәс. Мәктәбемдән ҡайтып киләм
Шатлығыма күмелеп.
Тәҙрәләрҙә гөлдәрем.
Ҡарап тора үрелеп.
Динислам. Әйтерһең дә сәскәләре,
Йылмаялар,көләләр.
Минең 5-ле алғанымды,
Улар ахыры беләләр.
Айҙар. Хыялдар беҙҙең ҡанатлы,
Хыялдар шундай матур.
Киләсәктә барыбыҙ ҙа,
Булырбыҙ ҡыйыу,батыр.
5-ле. Ҡәҙерле дуҫтарым! Мин һеҙҙе ҙур еңеүҙәрҙән һуң үткәрелә торған оло
байрамығыҙ менән ысын күңелдән ҡотлайым! Һеҙгә иң изге теләктәремде
юллайым! Ялҡауланмағыҙ! Артта ҡалмағыҙ! 2-ле алмағыҙ! Тырыш булығыҙ!
Уҡыусылар. Һеҙҙең алда һүҙ бирәбеҙ:
Ялҡауланмаҫҡа!
2-ле алмаҫҡа!
Артта ҡалмаҫҡа!
Тырыш булырға!
5-кә уҡырға!
Ҡыҙҙар башҡарыуында “Бишбармаҡ” бейеүе.
Малайҙар башҡарыуында “Моряк” бейеүе.
Балалар ата-әсәләргә әҙерләгән бүләктәрен тапшыра.
Ҡотлау һүҙе мәктәп администрацияһына, ата-әсәләргә бирелә.
Манышты төп дөйөм белем биреү мәктәбе
Класс етәксеһе: Мөлөкова Рәйлә Сафа ҡыҙы
2014-2015 уҡыу йылы
Идёт приём заявок на самые массовые международные олимпиады проекта "Инфоурок"
Для учителей мы подготовили самые привлекательные условия в русскоязычном интернете:
1. Бесплатные наградные документы с указанием данных образовательной Лицензии и Свидeтельства СМИ;
2. Призовой фонд 1.500.000 рублей для самых активных учителей;
3. До 100 рублей за одного ученика остаётся у учителя (при орг.взносе 150 рублей);
4. Бесплатные путёвки в Турцию (на двоих, всё включено) - розыгрыш среди активных учителей;
5. Бесплатная подписка на месяц на видеоуроки от "Инфоурок" - активным учителям;
6. Благодарность учителю будет выслана на адрес руководителя школы.
Подайте заявку на олимпиаду сейчас - https://infourok.ru/konkurs
УЖЕ ЧЕРЕЗ 10 МИНУТ ВЫ МОЖЕТЕ ПОЛУЧИТЬ ДИПЛОМ
от проекта "Инфоурок" с указанием данных образовательной лицензии, что важно при прохождении аттестации.
Если Вы учитель или воспитатель, то можете прямо сейчас получить документ, подтверждающий Ваши профессиональные компетенции. Выдаваемые дипломы и сертификаты помогут Вам наполнить собственное портфолио и успешно пройти аттестацию.
Список всех тестов можно посмотреть тут - https://infourok.ru/tests


text:
«Йәштәр» хеҙмәткәрҙәренә меңәр һум өҫтәйәсәктәр
Өфө биләмәһендәге йәштәр сәйәсәте учреждениелары белгестәренең эш хаҡына өҫтәмә индереләсәк. Ҡала Советы депутаттары ошондай ҡарар ҡабул итте. Әлегә өҫтәмә хеҙмәткәрҙәрҙең дүрт категорияһына ғына ҡағыласаҡ. Педагог-психологтар, йәштәр менән эшләү буйынса белгестәр, социаль педагогтар, йәштәр менән социаль эш буйынса белгестәрҙең эш хаҡына мең һум өҫтәләсәк. Әммә, ҡала Советы рәйесе Ирек Ниғмәтуллин әйтеүенсә, киләсәктә эш хаҡы арттырыласаҡ белгестәр исемлеген киңәйтергә планлаштырыла.
Эш хаҡына өҫтәмәне «йәштәр» хеҙмәткәрҙәре 2011 йылдың 1 ғинуарынан ала башлаясаҡ. Депутаттар, бындай сара үҫмерҙәр клубтарына күберәк йәш һәм перспективалы хеҙмәткәрҙәрҙе йәлеп итергә, уларҙың ижади әүҙемлеген дәртләндерергә булышлыҡ итәсәк, тип фекерләй.


text:
Владимир I
Влади́мир I Святосла́вич Влади́мир I (суҡынғандан һуң Василий) (Ҡалып:Lang-dru, 960 йыл тирәһе — 15 июль 1015) — 970 — 988 йылдарҙа Новгород кенәзе. Киев кенәзлегенең бөйөк кенәзе (980 йылдан). Киев кенәзе булған осорҙа Русь христиан динен ҡабул итә.
Бөйөк кенәз Святослав I -сенең кесе улы. Атаһы Владимир I-се 970 йылда Новгород ҡалаһы кенәзе итеп билдәләй. Святослав I-сенән вафатынан һуң, ситтән ғәскәри көс яллап, Киевты һуғышып ала, ағаһы Ярополкты үлтереп, атаһы тәхетенә ултыра (980). Бөйөк кенәз булараҡ Киев кенәзлеге биләмәләрен арттыру өсөн һуғыштар алып бара, 981 йылда Червенск ҡалаһын яулап ала, 981-82 йылдарҙа вятичтарҙы, 983 йылда ятвягларҙы, 984 йылда радимичтарҙы еңә. Яңы яуланган ерҙәрҙә ҡәлғә-калалар төҙөтә, идара итеү өсөн уҙ дружиналарын һәм боярҙарын билдәләй. 985 йылда Волга буйы Болғарына яу менән барыуы, солох килешүе төҙөүе мәғлүм. Болғарҙар иленә тағын 994, 997 йылдарҙа һөжөм иткән булыуы ихтимал. 993, 996 йылда бәжәнәктәр менән һуғыша. Василий I заманында тышҡы сәйәси элемтәләр нығытыла: Византия (987-89), Рим (991, 1001) һәм Германия (1006, 1013) менән дипломатик мөнәсәбәттәр урынаштырыла. Владимир I, уҙ хакәмиәтен нығытыу максатынан сығып, ҡайһы динде ҡабул итеү тураһында уйлана, төрлө дин әһелдәре, шул иҫәптән болғарҙар вәкилдәре менән дә осраша, кәңәшләшә. Византия менән илселек мөнәсәбәттәре урынаштырылғас, 988 йылда дәүләт дине булараҡ рәсми рәүештә христиан динен ҡабул итә. Шунан һуң Киев кенәзлегендә «ҡылыс һәм ут ярҙамында» яңы дингә күндерү хәрәкәте ҡолас йәйә, Киев менән Новгород ҡалаларында мәжүсиләрҙең табыныу урынары емертелә, яндырыла. Яңы дин ойошмалары булдырыуҙы һәм сиркәүҙәр төҙөүҙе күрше төбәк биләмәләренә лә көсләп таға. Владимир I идара иткәндә боронғо Русь дәүләтенең төп биләмәһе, идара тәртиптәре һәм яңы дине билдәләнә.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Джаксон Т. Н. Исландские королевские саги о Восточной Европе. М., 1993; Повесть временных лет. СПб., 1999.


text:
БДМУ студенттары Бөтә Рәсәй студенттар фармолимпиадаһына әҙерләнә
Башҡорт дәүләт медицина университетының фармацевтика факультетынан студенттар командаһы 2011 йылдың 27 ғинуарынан 29-ына тиклем Ярославлдә үтәсәк икенсе Бөтә Рәсәй студенттар фармолимпиадаһында ҡатнашыуға заявка бирҙе. Олимпиаданың рәсми сайты хәбәр итеүенсә, быйылғы ярыштар яңы йүнәлеш менән тулыландырылды — заманса технологик талаптарҙы, производство процесын һәм ҡорамалдарҙы белеү, шуға күрә ярыштарҙа ҡатнашыусылар араһында техник вуздар һәм факультеттар барлыҡҡа килде. Бөтә илдән 30-ҙан ашыу университет, институт һәм академия ҡатнашыуға заявка бирҙе.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, беренсе Бөтә Рәсәй студенттар фармацевтика олимпиадаһы 2009 йылдың февралендә Мәскәүҙә үткәрелгәйне. Ул саҡта унда фармфакультеттар студенттарынан 100-ҙән ашыу иң яҡшы вәкил — Рәсәйҙең 19 ҡалаһынан 21 команда ҡатнашты. Ярыштар барышында «Фармация» белгеслеге буйынса уҡыған студенттар өйрәнгән төп предметтар һәм дисциплиналарҙы солғап алыусы дүрт секцияла еңеүселәр билдәләнде. Олимпиада-2009-ҙа еңеүселәр илдең төп фармацевтика предприятиеларында производство практикаһы үтеү һәм һуңынан унда эшкә урынлашыу мөмкинлеге алды.


text:
26 ғинуарҙа Башҡортостан парламентының пленар ултырышы үтәсәк
Башҡортостан Республикаһы дүртенсе саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың 47-се ултырышы киләһе кесаҙна, 26 ғинуарҙа, үтәсәк. Был туралағы ҡарар бөгөн БР Дәүләт Йыйылышы Президиумы ултырышында ҡабул ителде.
Депутаттар 25-ләгән закон проектын ҡарарға планлаштыра. Уларҙың күбеһе федераль ҡануниәттәге үҙгәрештәргә бәйләнгән. Унлаған закон проекты өсөнсө уҡыуҙа ҡарауға тәҡдим ителә. «Норматив хоҡуҡи акттар тураһында»ғы Башҡортостан Рреспубликаһы законына үҙгәрештәр индереү тураһында», «Йәнлектәр донъяһы тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законына үҙгәрештәр индереү тураһында», «Башҡортостан Республикаһында ерләү һәм ерләү эштәре тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законына үҙгәрештәр индереү тураһында» закон проекттары ла — улар иҫәбендә.
Ундан ашыу республика законы проектын Дәүләт Йыйылышы депутаттары беренсе уҡыуҙа ҡараясаҡ. Мәҫәлән, закон сығарыусылар Башҡортостан Республикаһының Экология кодексына, шулай уҡ етемдәр уға ярашлы бушлай юридик ярҙам аласаҡ республика законына төҙәтмәләр индерәсәк.
Республика парламентының пленар ултырышының көн тәртибенә БР Дәүләт Йыйылышы ҡарамағындағы Йәштәр йәмәғәт палатаһы тураһындағы Положениеға үҙгәрештәр индереү тураһындағы ҡарар проекты ла индерелгән. Республика парламентының был ҡарар проекты Йәштәр палатаһы ағзаларының йәш цензына ҡағыла. 16-35 йәштәгеләр араһынан һайланыусы Йәштәр йәмәғәт палатаһы ағзалары хәҙер, 35 йәше тулһа ла, саҡырылыш ваҡыты тамамланғанға тиклем Палата составынан сығарылмаясаҡ.
БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай ултырышында йәнә «2011 йылда Башҡортостан Республикаһы ҡануниәтенең торошо тураһында» тип аталған доклад тыңлау планлаштырыла. Бынан тыш, депутаттарға төбәктәге дүрт суд участкаларының мировой судьяларын һайларға тура киләсәк.


text:
Ноябрь аҙағында иң яҡшы торлаҡ йорт смотр-конкурсына йомғаҡ яһаласаҡ
Ноябрь аҙағында 2008-2009 йылдарҙа Башҡортостанда төҙөлгән иң яҡшы торлаҡ комплекстары, айырым йорттар һәм граждандар ҡоролмалары республика смотр-конкурсына йомғаҡ яһаласаҡ.
Йыл һайын үткәрелгән был смотр-конкурстың төп бурысы булып үҙенең архитектура-планлаштырыу, конструктив ҡарарҙары, техник-иҡтисади һәм эксплуатация күрһәткестәре буйынса торлаҡ-граждандар төҙөлөшө өлкәһендә өлгө булып хеҙмәт итерлек иң яҡшы торлаҡ комплекстарын, бер төркөм һәм айырым торлаҡ йорттарҙы һәм граждандар ҡоролмаларын билдәләү тора.
Смотр-конкурста заказсылар, төҙөлөш һәм проект ойошмалары, шулай уҡ яңы төҙөлөш материалдары һәм конструкциялары етештереүҙе үҙләштергән завод-әҙерләүселәр ҡатнаша ала.
Республика конкурс комиссияһы ҡарары менән биналарҙың һәр төркөмө буйынса беренсе урын яулаған заказсылар, төҙөлөш һәм проект ойошмалары «Йылдың иң яҡшы объекты» өсөн дипломдары менән бүләкләнә.
Смотр-конкурста еңеүселәрҙе бүләкләү БР Дәүләт төҙөлөшө коллегияһы ултырышында үткәрелә.


text:
Башҡортостандың инновацион предприятиелары кредит буйынса процент ставкаларын субсидиялауға туғыҙ миллион һумдан ашыу аҡса аласаҡ
БР Сәнәғәт, инвестицион һәм инновацион сәйәсәт министрлығында Башҡортостан Республикаһында инновацион эшмәкәрлек алып барған субъекттарға быйылғы йылда бирелгән кредиттарҙың процент ставкаларын субсидиялау өсөн был субъекттарҙы конкурс буйынса һайлап алыуға йомғаҡ яһалды.
Министрлыҡтың матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, конкурсҡа тапшырылған 19 заявканан конкурс комиссияһы биш еңеүсенең проектын һайлап алған, улар араһында «Нефтекама автозаводы» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Стеклоресурс» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте, «ИнтелДомСтрой» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, "Перекресток" производство-коммерция фирмаһы” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте, «Өфө трикотаж фабрикаһы» асыҡ акционерҙар йәмғиәте.
Башҡортостан республикаһының 2008-2010 йылдарға иҫәпләнгән Республика маҡсатлы инновацион программаһына ярашлы, БР Сәнәғәт, инвестицион һәм инновацион сәйәсәт министрлығы конкурс еңеүселәре менән кредиттар буйынса процент ставкаларының бер өлөшөн ҡаплау тураһында килешеү төҙөгән. Бар килешеүҙәр буйынса аҡса средстволарын күсереү тулы күләмдә башҡарылған. Процент ставкаларын ҡаплауға күсерелгән дөйөм сумма 9321,3 мең һум тәшкил иткән.


text:
Нефтекаманан уҡыусы - Бөтә Рәсәй олимпиадаһы призеры
Нефтекаманан 11-се синыф уҡыусыһы Ринат Солтанов Рәсәй нанотехнологиялар корпорацияһы менән берлектә Михаил Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты үткәргән "Нанотехнологиялар — киләсәккә ынтылыш" III Бөтә Рәсәй интернет-олимпиадаһы призеры булды.
"Химия" дисциплинаһында Башҡортостандан уҡыусы тиҫтерҙәре араһында иң яҡшыларҙың береһе булды һәм икенсе урын яуланы.
Олимпиадала ҡатнашыуға теркәлгән 6000 кешенән 137-һе көндөҙгө турға үтте. Былар Рәсәйҙең 49 ҡалаһынан һәм БДБ илдәре: Беларусия, Ҡаҙағстан, Тажикстандан уҡыусылар, студенттар, йәш ғалимдар һәм аспиранттар.
Көндөҙгө тур сиктәрендә балаларға теоретик мәсьәләләрҙе сисергә һәм нанотехнологиялар буйынса ғилми-белем биреү үҙәгенең хәҙерге заман тикшеренеү ҡорамалында эксперимент үткәрергә тура килде.
Еңеүсе дипломынан тыш, Ринат "Роснано"нан 20000 һум аҡса ла алды.


text:
Хеҙмәт баҙарында көсөргәнеште кәметеү буйынса өҫтәмә саралар программаһы раҫланды
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов, 2009 йылда файҙаланылмаған маҡсатлы субсидиялар средстволары ҡалдыҡтарын Башҡортостан Республикаһы бюджетына кире ҡайтарыу иҫәбенә тормошҡа ашырылған һәм 2010 йылда Башҡортостан Республикаһы хеҙмәт баҙарында көсөргәнеште кәметеүгә йүнәлтелгән өҫтәмә сараларҙың Республика программаһын раҫлау тураһында Указға ҡул ҡуйҙы.
Программа эштән сығарыу ҡурҡынысы янаған хеҙмәткәрҙәрҙе өҫтәмә эш менән тәьмин итеү, теркәлгән эшһеҙлек кимәленең үҫеүен тотҡарлау өсөн шарттар булдырыу маҡсатында эшләнгән.
БР Хөкүмәтенә Республика программаһы сараларын ваҡытында бойомға ашырыуҙы тәьмин итергә ҡушылды.


text:
Өфөгә «Синьхуа» агентлығы журналистары килде
ӨФӨ, 2015 йыл, 1 июль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
30 июндә Өфөгә «Синьхуа» агентлығының бер төркөм журналистары килде. Делегация составында «Синьхуа» агентлығының Мәскәүҙәге Азия-Европа бюроһы директоры Фань Вэйго, шулай уҡ дүрт хәбәрсе бар. Өс көн дауамында улар баш ҡаланың 39-сы гимназияһына, Башҡорт дәүләт университетына, бер нисә сәнәғәт предприятиеһына һәм иҫтәлекле урындарға барырға ниәтләй. Шулай уҡ республика Хөкүмәтендә осрашыуҙар ҡаралған.
Белешмә. «Синьхуа» (Xinhua, «Яңы Ҡытай») — Ҡытай Халыҡ Республикаһының рәсми мәғлүмәт агентлығы. 1931 йылдың 7 ноябрендә Ҡытайҙың совет райондары вәкилдәренең беренсе Бөтә Ҡытай съезында «Хун Чжун шэ» агентлығы ойошторола. Тап ул донъяға Ҡытай Республикаһының барлыҡҡа килеүе хаҡында хәбәр итә. 1937 йылдың ғинуарында «Хун Чжун шэ» агентлығы «Синьхуа тунсюньшэ» («Яңы Ҡытай») тип үҙгәртелә. 1949 йылда Ҡытай Халыҡ Республикаһы ойошторолғандан алып «Синьхуа» — дәүләт мәғлүмәт агентлығы.
Агентлыҡтың штаб-фатиры Пекинда урынлашҡан. Ҡытай биләмәһендә уның 33 хәбәрселәр бюроһы асылған. 160-тан ашыу сит ил бүлексәләре бар, төрлө илдәрҙә 2500-ҙән ашыу үҙ хәбәрселәре, фотографтар һәм операторҙар эшләй. Ҡытай теленән тыш, мәғлүмәттәр инглиз, француз, рус, испан, ғәрәп, португал һәм япон телдәрендә бирелә. 1997 йылдың ноябренән «Синьхуа» мәғлүмәттәре рәсми рәүештә интернет аша тарала. Рус телендәге редакция 1956 йылдың октябрендә ойошторола. «Синьхуа» агентлығы 100-ҙән ашыу илдең мәғлүмәт агентлыҡтары һәм башҡа киң мәғлүмәт саралары менән мәғлүмәт алмашыу хаҡында килешеүҙәр төҙөгән. «Синьхуа» 20-нән ашыу гәзит-журналдар сығара. Агенствола Ҡытайҙың ҙур фотолар архивы бар. Уның коллекцияһында 2 миллион тарихи фотоһүрәттәр тупланған.


text:
Өфөлә иң оҫта бейеүселәргә тәүге бейеү премияһы тапшырыла Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы
Өфөлә иң оҫта бейеүселәргә тәүге бейеү премияһы тапшырыла
Өфөлә иң оҫта бейеүселәргә тәүге бейеү премияһы тапшырыла Фото: «Башинформ» мәғлүмәт агентлығы
ӨФӨ, 2016 йыл, 4 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
23 октябрҙә «Башҡортостан» дәүләт концерт залында «Russian Dance Awards 2016» беренсе бейеү премияһы тапшырыла. Был көндә ҡаланың иң яҡшы бейеү коллективтары һәм бейеүселәре бер сәхнәлә сығыш яһай. Иң яҡшылары исеменә төрлө йәштәге, йүнәлештәге һәм әҙерлекле башҡарыусылар дәғүә итә ала. Еңеүселәр «Иң яҡшы бейеү» (өлкәндәр), «Иң яҡшы бейеү» (балалар), «Иң яҡшы бейеү дуэты», «Иң яҡшы бейеү видеояҙмаһы» номинацияларында билдәләнә.
Хәҙер ҙә ҡатнашыу өсөн ғариза бирергә мөмкин, тип хәбәр итә ойоштороусылар. Әлеге ваҡытта тамашасылар премияның рәсми сайтында иң яҡшы коллективтар һәм ижади номерҙар өсөн онлайн тауыш бирә. Сығыштарҙың 42 видеояҙмаһы урынлаштырылған. Улар өсөн 20 мең самаһы кеше тауыш биргән дә инде. Тауыш биреү 20 октябрҙә тамамлана, еңеүселәр иһә финал барышында иғлан ителә.


text:
Башҡортостанда журналистар һабантуйы үтәсәк
15 июндә Архангел районында Башҡортостан Журналистар союзына 55 йыл тулыуға арналған фестиваль үтә. Ул туристик слет форматында ойошторола. Фестивалдә төрлө спорт ярыштарын, конкурстар, уйындар үткәреү планлаштырыла.
Сараны ойоштороусылар булып Башҡортостан Республикаһының Элемтә һәм киң коммуникациялар министрлығы һәм БР Журналистар союзы сығыш яһай. Министрлыҡтан хәбәр итеүҙәренсә, байрамға яҡынса 300 ҡатнашыусының килеүе көтөлә.
Һабантуйҙа коллективтар тулы состав менән ҡатнаша ала. Заявкалар БР Журналистар союзында ҡабул ителә. Конкурстар һәм ярыштар программаһы хаҡында өҫтәмә хәбәр ителәсәк.


text:
Фото:
Яңауыл ҡалаһы мәсетендә умартасылыҡ нигеҙҙәре буйынса уҡыталар
Фото:
Яңауыл ҡалаһының «Ислам» мәсетендә умартасылар курстары асылды. Тәүге дәрестә район хакимиәтенең ауыл хужалығы бүлеге, ветеринар станцияһы белгестәре, бәләкәй бизнес вәкилдәре, тәжрибәле ҡортсолар сығыш яһаны.
Уҡыуҙарға төрлө йәштәге кешеләр килде. Белгестәр умартасылыҡ теорияһы һәм практикаһы буйынса лекциялар уҡыны һәм шулай уҡ үҙ кәңәштәре менән уртаҡлашты.
Яңауыл районы имам-мөхтәсибе Фәһим Вәлиев, дини берләшмә райондың йәмәғәт тормошонан ситтә ҡалырға тейеш түгел, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды.
— Был курстар эшһеҙлек кеүек социаль проблеманы хәл итеүгә йүнәлтелгән. Ни тиһәң дә ислам дине умартасылыҡҡа биң ыңғай ҡарай, — тине Фәһим Вәлиев.
Курстар апрелгә тиклем дауам итәсәк.


text:
Фото:
Америка-Башҡортостан интерколледжында «Тойфл» халыҡ-ара имтиханына әҙерләнергә ярҙам итәләр
Фото:
Америка-Башҡортостан интерколледжында ҡабаттан халыҡ-ара «Тойфл» имтиханына әҙерләү буйынса тренингылар үткәрелә башлаған. Был турала «Башинформ» агентлығына белем биреү учреждениеһының директоры Вячеслав Швайко хәбәр итте.
— Бөгөнгө көндә «ТОЙФЛ» — ҙур һорау менән ҡулланылған халыҡ-ара имтихандарҙың береһе, — тине Вячеслав Дмитриевич. — Йәштәрҙең күбеһенә был имтихан буйынса яҡшы һөҙөмтәләр уҡыуҙы сит илдәрҙең юғары уҡыу йорттарында дауам итеү, халыҡ-ара мәғариф программаларында ҡатнашыу, шулай уҡ халыҡ-ара компанияларға һәм фирмаларға эшкә урынлашыу өсөн кәрәк. Шуға күрә апликанттар әҙерләүгә ориентирланған программа эшләүгә колледжда бик яуаплы ҡарағандар һәм халыҡ-ара педагогтар командаһы туплағандар. Инструкторҙар араһында — Рәмил Ибраһимов – ҙур педагогик стажы булған М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты уҡытыусыһы, шулай уҡ АҠШ-тан инглиз телле әфәнде Джереми Сэвидж, уның Бөйөк Британияның бөтә донъяға билдәле Кембридж университетынан бирелгән сертификаты бар.


text:
Башҡортостан делегацияһы «Сочи-2016» Халыҡ-ара инвестиция форумында эшен тамамланы Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан делегацияһы «Сочи-2016» Халыҡ-ара инвестиция форумында эшен тамамланы
Башҡортостан делегацияһы «Сочи-2016» Халыҡ-ара инвестиция форумында эшен тамамланы Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 3 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
Республика Башлығы Рөстәм Хәмитов етәкселегендәге делегация «Сочи-2016» Халыҡ-ара инвестиция форумында үҙ эшен тамамланы.
Форум барышында төбәк-ара килешеп эш итеүҙе үҫтереү маҡсатында Башҡортостан менән Ульяновск өлкәһе араһында хеҙмәттәшлек тураһындағы килешеүгә ҡул ҡуйылды. Документҡа Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов һәм Ульяновск өлкәһе губернаторы Сергей Морозов ҡул ҡуйҙы.
Шулай уҡ Башҡортостан Хөкүмәте менән Idromeccanica Lucchini S.p.A. компанияһы (Италия) араһында республикала ябыҡ тупраҡта йәшелсә үҫтереү өлкәһендә хеҙмәттәшлек тураһында меморандум, Башҡортостандың Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығы менән «Өлкән быуын донъяһы» коммерцияға ҡарамаған партнерлығы араһында оло йәштәге кешеләрҙе һәм инвалидтарҙы стационар социаль хеҙмәтләндереү өлкәһендә хеҙмәттәшлек тураһында килешеү төҙөлдө.
Рәсәй Президенты ҡарамағындағы Стратегик үҫеш һәм өҫтөнлөклө проекттар буйынса совет президиумы ултырышында республика Башлығы Рөстәм Хәмитов Башҡортостанда моноҡалаларҙы үҫтереү буйынса сараларҙы тормошҡа ашырыу хаҡында һөйләне.
Делегация ағзалары төбәктәрҙең экспорт ҡеүәтен арттырыу, тиҙ үҫешеүсе биләмәләр булдырыу, дәүләт-шәхси партнерлыҡ механизмдарын индереү, көрсөккә ҡаршы пландар әҙерләү кеүек мәсьәләләр буйынса фекер алышыуҙарҙа һәм сессияларҙа ҡатнашты.
Форум барышында төрлө федераль конкурстарға йомғаҡ яһалды. Мәҫәлән, республика Ғәҙәттән тыш хәлдәр буйынса дәүләт комитетының күп балалы һәм уңышһыҙ ғаиләләр йәшәгән фатирҙарҙы янғынды иҫкәртеү саралары менән йыһазландырыу буйынса проекты Бөтә Рәсәй социаль-иҡтисади үҫештең иң яҡшы тәжрибәләре һәм башланғыстары конкурсы еңеүсеһе булды. Халыҡты социаль хеҙмәтләндереү буйынса республика программаһы иһә Бөтә Рәсәй төбәктәрҙе социаль үҫтереү программалары конкурсы еңеүсеһе тип танылды.
– Бындай форумдарҙа ҡатнашыу – республиканы үҫтереү буйынса эштең мөһим элементтарының береһе. Был – ҡатмарлы иҡтисади шарттарҙа башҡа төбәктәрҙең эш тәжрибәһен өйрәнеү, Башҡортостан ҡаҙаныштарын федераль кимәлдә күрһәтеү, кәрәкле эшҡыуарлыҡ бәйләнештәре булдырыу мөмкинлеге ул, – тине Рөстәм Хәмитов. – Ошондай ҙур форумда ҡатнашыу беҙҙең делегация өсөн бик файҙалы булды. Илдең иң яҡшы тәжрибәләрен үҙ эшебеҙҙә, республика Хөкүмәте эшендә уңышлы ҡуллана алырбыҙ тип уйлайым.
2002 йылда төбәктәргә инвестициялар йәлеп итеү мәсьәләләрен тикшереү өсөн «Сочи» халыҡ-ара инвестиция форумы ойошторолдо. Ул Рәсәй Хөкүмәте ярҙамында йыл һайын уҙғарыла. Форумда донъяның 25 иленән 10 меңгә яҡын кеше, шул иҫәптән Рәсәй төбәктәре вәкилдәре ҡатнаша.


text:
Өфөгә Ҡырым Республикаһы Дәүләт Советының рәсми делегацияһы килдеФото: Олег Яровиков
Өфөгә Ҡырым Республикаһы Дәүләт Советының рәсми делегацияһы килде
Өфөгә Ҡырым Республикаһы Дәүләт Советының рәсми делегацияһы килдеФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 9 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Өфөгә парламент спикеры Владимир Константинов етәкселегендә Ҡырым Республикаһы Дәүләт Советының рәсми делегацияһы килде. Аэропортта ҡунаҡтарҙы Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы Рәйесе Константин Толкачев, уның урынбаҫары Франис Сәйфуллин, Дәүләт Йыйылышы Секретариаты етәксеһе Марат Шәйхулов ҡаршы алды. Ҡырым парламенты делегацияһы составына профилле комитет рәйестәре һәм ағзалары, аппарат вәкилдәре инде.
Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте хәбәр итеүенсә, 10 октябргә тиклем дауам итәсәк сәфәрҙең программаһында республика етәкселеге, депутаттар менән осрашыу, закон сығарыу эшмәкәрлегендә хеҙмәттәшлек тураһында килешеүгә ҡул ҡуйыу ҡаралған. Ҡунаҡтар Республика көнөнә арналған тантаналы концертҡа, шулай уҡ Археология һәм этнография музейына, Салауат Юлаев һәйкәленә, Еңеү паркына, «Ләлә-Тюльпан» мәсетенә, Ядро медицинаһы үҙәгенә, Өфө дәүләт авиация техник университетына, «Алексеевка» совхозына, «Аҡбуҙат» ипподромына, «Өфө-Арена» спорт комплексына барасаҡ. Өфө вуздарында белем алыусы Ҡырым Республикаһы студенттары менән осрашыу планлаштырылған.
Закон сығарыу эшмәкәрлегендә хеҙмәттәшлек хаҡында килешеү федераль закон проекттарын бергә әҙерләүҙе, норматив акттар һәм уларҙың проекттары, башҡа материалдар менән алмашыуҙы, конференциялар, семинарҙар, осрашыуҙар үткәреүҙе күҙ уңында тота.


text:
Досье Иван Сергеев
Адрес: Россия, Екатеринбург
Происхождение: Ярославль
Дата рождения:2 Февраля 1996
Сайт: vk.com/id19510723 offline
Следить за пользователем
Иван Сергеев родился 2 Февраля 1996 года. Он был рожден в городе Ярославль. Также, мы выяснили, что сейчас он проживает в городе Екатеринбург, Россия. Иван придерживается умеренных политических взглядов. В своих религиозных взглядах он указал: "верю в ктулху, верю в бабу ягу пацтулом".
Друзья пользователя:
Скрытые друзья пользователя:
Скрытые друзья еще не проверялись.
Вот, что рассказывает Иван о себе:
О себе могу говорить много но не буду, скажу просто и ясно сомоуверенный, эгоистичныи не скрывающий ни первого ни второго молодой человек 21 года. Живущий в свое удовольствие и ради себя, и это не плохо!!!! ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыыыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы ыыыыы


text:
Профсоюздар студенттарға өҫтәмә стипендия менән ярҙам итәсәк
Башҡортостан Республикаһы Профсоюздар федерацияһының Йәштәр советы юғары һәм урта махсус уҡыу йорттары студенттары иҫәбенән 2010-2011 уҡыу йылында профсоюз стипендияһы алыуға кандидатураларҙы ҡарауы тураһында иғлан итте.
Өҫтәмә финанс ярҙамы алырға теләүселәргә төп талаптар – уҡыуҙа юғары күрһәткестәр, профсоюзда ағзалыҡ һәм иң мөһиме – үҙ уҡыу йортоноң йәмәғәт тормошонда әүҙем ҡатнашыу.
Хәҙерге ваҡытта юғары уҡыу йорттары студенттары өсөн айлыҡ профсоюз стипендияһы 1000 һум тәшкил итә, ә урта махсус уҡыу йорттары студенттары өсөн – 750 һум. Кандидатуралары раҫланған студенттарға стипендиялар профсоюз етәкселәре тарафынан тантаналы шарттарҙа 1 сентябрҙә тапшырыласаҡ.


text:
Төбәктә ҡоролоҡ арҡаһында ауыл хужалығы культураларын етештереү 14,8 процентҡа кәмегән
2012 йылда Башҡортостанда ауыл хужалығы культураларын етештереү, 2011 йыл йомғаҡтары менән сағыштырғанда, 14,8 процентҡа кәмегән. Бындай мәғлүмәт менән Федераль дәүләт статистика хеҙмәтенең Башҡортостан Республикаһы буйынса Территориаль органы (Башҡортостанстат) таныштыра.
Бының төп сәбәбе ҡоролоҡ менән бәйле. Статистика мәғлүмәттәре буйынса, үҫемлекселек продукцияһы күләме 36,3 миллиард һум менән билдәләнә. 2011 йыл йомғаҡтары менән сағыштырғанда, был 67,7 процент тәшкил итә. Малсылыҡ элекке кимәлдә һаҡланып ҡалған: 64,8 миллиард һум (100,2%).
Башҡортостанстат хеҙмәткәрҙәре билдәләүенсә, тармаҡта етештерелгән продукцияның 31,2 проценты — ауыл хужалығы ойошмалары, 63,4 проценты – халыҡ хужалыҡтары, 5,4 проценты крәҫтиән (фермер) хужалыҡтары һәм шәхси эшҡыуарҙар өлөшөнә тура килә. 2011 йылда был күрһәткестәр шул тәртиптә 33,8%, 60,2% һәм 6% тәшкил иткән.


text:
Республика социаль ойошмаларға ярҙамға 23 миллион һумдан ашыу субсидия аласаҡ
Башҡортостан социаль йүнәлештәге коммерцияға ҡарамаған ойошмаларға ярҙам итеү программаһын тормошҡа ашырыуға 23 миллион 774 мең һум аҡса аласаҡ. Рәсәй Хөкүмәте әлеге программаларҙы тормошҡа ашырыу өсөн федераль бюджеттан төбәктәргә субсидия бүлеүҙе раҫлаған. Был маҡсаттарға йәмғеһе 600 миллион һум йүнәлтелгән.
Иң ҙур субсидияларҙы Санкт-Петербург – 37 миллион 591 мең һум, Башҡортостан – 23 миллион 774 мең, Татарстан – 25 миллион 914 мең, Краснодар крайы – 29 миллион 511 мең, Нижегород, Свердловск һәм Һамар өлкәләре 23 миллион һумдан ашыу аҡса аласаҡ.
Хәҙер төбәктәр социаль йүнәлештәге коммерцияға ҡарамаған ойошмаларға финанс ярҙамы күрһәтеү өсөн конкурс үткәрергә тейеш. Бынан алда координация советы Иҡтисади үҫеш министрлығына төбәктәргә, субсидиялар ағымдағы йылда ҡулланылмаһа, уларҙы тейешле маҡсаттарға 2012 йылда файҙаланырға рөхсәт итергә тәҡдим иткәйне.


text:
Муниципаль һайлауҙарҙа Башҡортостанда 721 мандатҡа 1920 кандидат дәғүә итәсәк
Башҡортостанда алдағы муниципаль һайлауҙарҙа депутатлыҡҡа кандидаттар күрһәтеү тамамланды. БР Һайлау комиссияһының Мәғлүмәт үҙәге мәғлүмәттәренә ярашлы, республикала 1920 кандидат теркәлгән. Шуларҙың 697-һе — үҙҙәрен үҙҙәре күрһәтеүселәр, ҡалғандары сәйәси фирҡәләр менән тәҡдим ителгән. Муниципаль һайлауҙарҙа бөтә парламент партиялары ла ҡатнашырға йыйына. Депутат мандаттарына «Берҙәм Рәсәй»ҙән – 728, коммунистар партияһынан – 193, «Ғәҙел Рәсәй»ҙән — 172, Рәсәйҙең либераль-демократик партияһынан 130 кандидат дәғүә итә.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, 2012 йылдың 4 мартында Башҡортостанда Рәсәй Федерацияһы Президенты һайлауҙары менән бергә муниципаль һайлауҙар үтәсәк. Республиканың һигеҙ ҡала округында – Өфөлә, Ағиҙелдә, Күмертау, Нефтекама, Октябрьский, Салауат, Сибай һәм Стәрлетамаҡта урындағы үҙидараның вәкиллекле органдары – ҡала Советтарына һайлауҙар үтәсәк. Дөйөм алғанда 192 мандат алмаштырыласаҡ. Межгорье ябыҡ административ-территориаль берәмегендә ҡала Советына өҫтәмә һайлауҙар (бер һайлау округы буйынса) үтергә тейеш. Ағиҙел һәм Межгорье ҡалаларынан тыш, ете ҡала Советына депутаттар һайлау тәүге тапҡыр ҡатнаш система (мажоритар һәм пропорциональ) буйынса ойоштороласаҡ. Ошо уҡ көндө туғыҙ ҡала биләмәһе Советына (165 бер мандатлы округ буйынса) һәм 30 ауыл биләмәһе Советына (294 округ буйынса) һайлауҙар үтәсәк. 60 округ буйынса ауыл биләмәләре Советына – өҫтәмә, ете округ буйынса ҡабаттан һайлауҙар үтәсәк. Дөйөм алғанда муниципаль һайлауҙарҙа 721 депутат мандаты таратыласаҡ.


text:
Рәсәй Хөкүмәте Башҡортостан вәкилдәренә Ҡырымға ярҙам күрһәткәндәре өсөн рәхмәт белдерҙеФото: Олег Яровиков
Рәсәй Хөкүмәте Башҡортостан вәкилдәренә Ҡырымға ярҙам күрһәткәндәре өсөн рәхмәт белдерҙе
Рәсәй Хөкүмәте Башҡортостан вәкилдәренә Ҡырымға ярҙам күрһәткәндәре өсөн рәхмәт белдерҙеФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 27 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльвира Латипова/.
Рәсәй Хөкүмәте Ҡырымға һәм Севастополгә ярҙам күрһәтеүҙә әүҙем ҡатнашҡандарға рәхмәт белдерҙе. Исемлектә — 70 кеше, шул иҫәптән Башҡортостандан дүрт вәкил: Дәүләт заказдарын урынлаштырыу буйынса дәүләт комитеты рәйесе Сергей Новиков, Дәүләт заказдарын урынлаштырыу буйынса дәүләт комитетының хоҡуҡи тәьмин итеү, суд һәм административ вәкиллеге бүлеге етәксеһе Татьяна Штоль, республиканың торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министры урынбаҫары Илдус Мамаев һәм Торлаҡ-коммуналь хужалыҡ министрлығының торлаҡ хужалығы һәм хеҙмәтте һаҡлау бүлеге белгесе Михаил Шинкарев. Бойороҡ Рәсәй Хөкүмәтенең сайтында урынлаштырылған.
Башҡортостан Ҡырымдың Белогорск районын шефлыҡҡа алды. 2014 йылда республика Белогорск районына техника, ремонт эштәре, аҙыҡ-түлек рәүешендә 217 миллион һумлыҡ ярҙам күрһәткән. Белогорскиға мәғариф, һаулыҡ һаҡлау, мәҙәниәт һәм социаль яҡлау учреждениелары өсөн өс партия гуманитар йөк ебәрелде. Ҡырымдарға мәктәп автобусы, «Газель» микроавтобусы, тиҙ ярҙам автомобилдәре, медицина ҡорамалдары, дарыуҙар тапшырылды. Башҡортостан белгестәре Белогорск районының коммуналь объекттарын йылытыу миҙгеленә әҙерләүҙә ҡатнашты. 37 объект, 15 йорт, алты мәктәп, өс блоклы ҡаҙанлыҡ ремонтланды. Көн тәртибендә Белогорск районына газ үткәреү мәсьәләһе тора.


text:
Башҡортостан Хөкүмәтендә республика дәүләт һәм муниципаль хеҙмәт порталы эше менән бәйле мәсьәләләрҙе тикшерҙеләр
— Әлеге ваҡытта Башҡортостан мәғлүмәт йәмғиәте үҫеше күрһәткестәре буйынса рейтингта 51-се урында тора, — тип белдерҙе бөгөн министрлыҡ һәм ведомстволарҙың мәғлүмәт технологиялары буйынса белгестәре менән осрашыуҙа БР Хөкүмәте вице-премьеры – финанс министры вазифаһын башҡарыусы Айрат Ғәскәров.
— Республика дәүләт хеҙмәттәре порталы тулы ҡеүәтенә эшләргә, ә ағымдағы йыл аҙағына 75 дәүләт хеҙмәте электрон төргә күсерелергә тейеш. Быға береһе лә ҡалмай бөтә ведомстволар ҙа ҡушылырға тейеш. Үтәмәгәндәр өсөн айырым талап буласаҡ, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды вице-премьер вазифаһын башҡарыусы.
Уның әйтеүенсә, мәғлүмәт технологияларын үҫтереү, дәүләт структуралары эшмәкәрлегенә яңы ҡараш формалаштырыу буйынса бурыстарҙы Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов билдәләгән.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, Рөстәм Хәмитов үҙенең инаугурацияһы мәлендә “хәҙерге заман шарттарында дәүләт һәм муниципаль идара итеүҙең сифатлы һәм юғары һөҙөмтәле механизмдарын булдырыу, граждандар йәмғиәтенең барлыҡ ресурстарын эшкә ҡушыу үтә мөһим” булыуына иғтибарын йүнәлтте. Уның фекеренсә, “заманса мәғлүмәт технологияларына күсеү темптарын тиҙләтеү, халыҡ менән даими бәйләнеш өсөн, уларҙың фекерен һәм теләктәрен иҫәпкә алыу өсөн Интернеттың мөмкинлектәрен файҙаланыу зарур. Власть үҙ граждандары өсөн асыҡ һәм яҡын булырға тейеш”.
Белешмә өсөн. 2007 йылда Башҡортостанда республика дәүләт власы органдарының таныҡлау үҙәге эшләй башланы.
Ойошторолған көнөнән алып электрон цифрлы ҡултамға ҡулланылған электрон документ әйләнеше системаһына 15 меңдән ашыу дәүләт һәм муниципаль ойошмалар тоташҡан. Ете меңдән ашыу кеше шулай уҡ электрон цифрлы ҡултамға файҙалана.


text:
«Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы-2014» исеменә Ишембайҙан Светлана Ермакова лайыҡ булдыФото: Олег Яровиков
«Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы-2014» исеменә Ишембайҙан Светлана Ермакова лайыҡ булды
«Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы-2014» исеменә Ишембайҙан Светлана Ермакова лайыҡ булдыФото: Олег Яровиков
«Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы-2014» исеменә Ишембай ҡалаһының 12-се лицейынан биология уҡытыусыһы Светлана Ермакова лайыҡ булды. Шулай уҡ иң яҡшы рус теле һәм әҙәбиәте, татар теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыларының исемдәре аталды. Улар Салауаттың 1-се лицейынан Ирина Саутина һәм финалсылар араһында кешелектең көслө яртыһынан берҙән-бер вәкил Бишбүләк районы Ҡыңғыр-Мәнәүез ауылының урта төп дөйөм белем биреү мәктәбенән Илгиз Фәйзуллин.
Педагогик оҫталыҡтың 24-се республика смотры еңеүселәрен һәм лауреаттарын бүләкләү тантанаһы шишәмбе, 8 апрелдә, Өфөлә уҙҙы. Иң яҡшы уҡытыусы тип аталырға 117 педагог көрәште, уларҙан 35 кеше финалға сыҡты. Профессионал, талантлы, вайымлы. Һәр кем үҙенең шәхсәнселеге, тупланған уҡытыу методикаһы, уҡыусылар менән аралашыу рәүешенә эйә.
— Мин бөтә конкурста ҡатнашыусыларҙы ҡотлағым килә, сөнки бындай әһәмиәтле, билдәле смотрҙа ҡатнашыу – ул һәр саҡ бик мөһим. «Йыл уҡытыусыһы» конкурсы ҡатнашыусылар, ойоштороусылар, ата-әсәләр өсөн генә түгел, ә, бөгөн 153 меңдән ашыу кеше эшләгән һәм 800 меңләп белем алған, беҙҙең бөтә мәғариф системаһы өсөн тулҡынландырғыс, — тине БР мәғариф министры Әлфис Ғаязов. — Конкурс сираттағы тапҡыр республикала тиңәлерҙек кешеләр барлығын, улар эталон була алыуҙарын күрһәтте.
Ведомство башлығы уҡытыусылар йәмғиәтенә һәр көнлөк хеҙмәттәре өсөн рәхмәт әйтте.
Уҡытыусыларҙың фекерләүҙәре буйынса, бындай конкурстар кәрәк.
— Конкурс уҡытыусының шәхси үҫеше өсөн бик ҙур әһәмиәткә эйә, — тип ышана, Өфөнөң 130-сы мәкәтәбендә эшләүсе, финалсыларҙың береһе Лиана Ғәйнетдинова. — Коллегаларым менән үҙ тәжрибәм менән генә уртаҡлашып ҡалманым, ә үҙем дә яңы белем алдым. Был конкурс – ғәйәт ҙур мәктәп, тәү сиратта үҙем өсөн. Быға оҡшаш смотрҙарҙа мотлаҡ ҡатнашырға кәрәк. Иң мөһиме – ҡурҡырға ярамай.
Ҙур жюри рәйесе, М.Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университеты ректоры Раил Әсәҙуллин былай тине: «Уҡытыусыларҙы Берҙәм дәүләт имтихандары йомғаҡтары буйынса баһалау ғәҙәткә ингән, әммә конкурс коллегаларыбыҙҙың балаларҙы БДИ-ға әҙерләп өлгөрөүен генә түгел, ә балаларҙың ҡыҙыҡһыныуҙарын аңлаусы һәм улар өсөн йәшәүсе педагогтарҙы асыҡланы».
«Башҡортостандың йыл уҡытыусыһы-2014» конкурсының абсолют еңеүсеһе Светлана Ермакованың хеҙмәт стажы – 12 йыл. Был конкурс уның өсөн өсөнсө. 1997 йылда биология уҡытыусыһы лауреат була, 2008 йылда финалға сыға.
Был смотрҙы уҙған йылдағылар менән сағыштырып Светлана Ермакова, ойоштороу юғарыраҡ кимәлдә, ә һайлап алыу – сифатлыраҡ, тип билдәләне.
Светлана Ермакова Башҡортостанда тыуған, 24 йыл Беларуссияла йәшәй, унда университетты «инженер-биотехнолог» һөнәре буйынса тамамлай, үҙе уҡытыусы булып китә. Һәм был хаҡта бер ни тиклем йәлләмәй.
Еңеүселәр һәм лауреаттарҙан тыш, номинацияларҙа ла иң яҡшылар билдәләнде, улар: «Йөрәгемде балаларға бирәм», «Мәҙәни мираҫты һәм халыҡ йолаларын һаҡлаған өсөн», «Һөнәргә тоғролоҡ» һәм башҡалар.
Финалсыларға диплом һәм иҫтәлекле бүләктәрҙе Дәүләт Йыйылышы Рәйесе урынбаҫары Йомабикә Ильясова, Дәүләт Йыйылышының Мәғариф, мәҙәниәт, спорт һәм йәштәр сәйәсәте буйынса комитеты рәйесе Эльвира Айытҡолова, Сочиҙа Олимпия чемпионы Семен Елистратов, Сочиҙа Паралимпияла алтын һәм бронза миҙалдарын яулаусы Кирилл Михайлов тапшырҙы.


text:
Һаҙ турғайы
Һаҙ турғайы урыҫ. Дубровник, лат. Emberiza aureola Pall— Рәсәйҙең һҙәм Себерҙең үҙәк һыҙатында йәшәй торған ваҡ ҡош йәки турғай.
Йөкмәткеһе
Ҡылыҡһырлама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Турғай ҙурлыҡ. Күберәк яңғыҙ йәки парлашып йөрөй¬ҙәр. Үлән йәки ҡыуаҡҡа ултырып һайрай. Ата ҡоштоң һырты көрән, сикәләре, тамағы йымылдап торған ҡара. Түшендә арҡыры көрән һыҙыҡ бар. Ҡанаттары һәм ҡойроғо ҡара. Яурынынан аҡ һыҙыҡ үтә. Аҫ яғы аҡһыл һары. Инә ҡоштоң һырты аҡ таплы һорғолт көрән, һоло турғайынан ҡара сикәләре һәм ҡара тамағы менән айырыла.
Тауышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Тауышы тоноҡ ҡына: «тик-тик». Матур һыҙғырып һайрай.
Йәшәү рәүеше[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Болондарҙа, таллы туғайҙарҙа, һыу буйҙарында, һаҙлыҡтарҙа йәшәй. Бөжәктәр һәм үлән орлоҡтары менән туҡлана. Күсмә ҡош. Киң генә таралған. Ерҙә оялай. Ҡара һипкелле бөртөк йәшкелт һоро йәки алһыу зәңгәр йомортҡаһы була.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Э.Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары китабы. Өфө,1986 йыл. ИБ №3478 28.693.35 И 90
- Птицы. Энциклопедия природы России. / В.Е. Флинт — 2-е. — Москва: ABF, 1997. — С. 406. — 430 с.


text:
Өфөлә «Төркиҙәр алтыны» халыҡ-ара йәштәр форумында ҡатнашыусылар Рәсәй Президентына мөрәжәғәт яҙҙы Фото: автор фотоһы
Өфөлә «Төркиҙәр алтыны» халыҡ-ара йәштәр форумында ҡатнашыусылар Рәсәй Президентына мөрәжәғәт яҙҙы
Өфөлә «Төркиҙәр алтыны» халыҡ-ара йәштәр форумында ҡатнашыусылар Рәсәй Президентына мөрәжәғәт яҙҙы Фото: автор фотоһы
ӨФӨ, 2016 йыл, 15 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Бөгөн Өфөлә «Төркиҙәр алтыны» халыҡ-ара йәштәр форумында ҡатнашыусылар Рәсәй Президентына мөрәжәғәт яҙҙы. Мөрәжәғәттең асылы — әүҙем төрки йәштәрен, шулай уҡ халыҡ-ара һәм милләт-ара мөнәсәбәттәр өлкәһендәге йәш белгестәрҙе туплау өсөн берҙәм ойошма булдырыу башланғысы.
Мөрәжәғәт өсөн видеокадрҙар Өфөнөң Ленин урамында «Төркиҙәр алтыны» тип аталған граффити янында төшөрөлдө. Милли кейем һәм форумдың фирма курткаһын кейгән 200-ҙән ашыу ҡатнашыусы ике рәткә теҙелеп баҫты. Әҙер видеоролик бөгөн кис форумды ябыу тантанаһында күрһәтеләсәк, форум тамамланғас, Рәсәй Президентына тапшырыласаҡ.
Бөгөн алты көн барған «Төркиҙәр алтыны» форумы тамамлана. Йәштәр мөхитендә милләт-ара мөнәсәбәттәрҙе яйға һалыу һәм Рәсәй халыҡтары мәҙәниәтен үҙ-ара байытыу сараның төп темаһы булды. Форум барышында ҡатнашыусылар тыуған төбәктәре өсөн социаль яҡтан әһәмиәтле бурыстарҙы хәл итеүгә йүнәлтелгән проекттар булдырыу өҫтөндә эшләне. Ошо проекттарға идара итеү өсөн яуаплылыҡты төрки йәштәренең берҙәм ойошмаһы үҙ өҫтөнә алды.
Проект сессиялары һөҙөмтәһендә ҡатнашыусылар Рәсәй биләмәһендә туризмды үҫтереү, төрки мәҙәниәтен популярлаштырыу, рәсәйҙәрҙең милли грамоталылығын күтәреү, берҙәм милләт-ара мәғлүмәт биреү платформаһын булдырыу кеүек проекттар әҙерләне.


text:
Фото:
Өфө эш хаҡы кимәле буйынса миллионлы ҡалалар араһында өсөнсө урында
Фото:
Уртаса эш хаҡының кимәле Өфөлә 21165 һум тәшкил итә. Миллиондан ашыу халҡы булған ҡалалар араһында был өсөнсө күрһәткес. Уның буйынса республикабыҙҙың баш ҡалаһы Екатеринбург һәм Новосибирскиҙан ғына ҡалыша. Был турала шаршамбы көндө оператив кәңәшмәлә ҡала хакимиәте башлығы Павел Качкаев хәбәр итте.
— Бер йылда уртаса эш хаҡы Өфөлә яҡынса 26 процентҡа артты, — тине ул. — Был инфляция темптарына яҡынса тап килә.
Ыңғай динамика, Павел Качкаев әйтеүенсә, Өфөнөң хеҙмәт баҙарында ла күҙәтелә — бына ярты йыл инде көсөргәнешлек коэффициенты унда бер проценттан кәмерәк дәүмәлде тәшкил итә. Мәҫәлән, әлеге ваҡытта ҡаланың мәшғүллек хеҙмәтендә булған 10,5 мең вакансияға ни бары 10,3 мең эшһеҙ теркәлгән. Сағыштырыу өсөн, уҙған йылда бер эш урынына бер юлы ике-өс кеше дәғүә икән ваҡыттар булған.
— Хеҙмәт баҙарында артабан да тотороҡлоҡ һаҡланасаҡ, тип хәҙер ышаныслы әйтергә мөмкин, — тине Павел Качкаев. – Шуның менән бергә, эш биреүселәр менән күрһәтелгән вакансияларҙың 80 проценты төҙөлөш, торлаҡ-коммуналь тармаҡ, сауҙа һәм эшкәртеү сәнәғәте өсөн эшсе профессияларға тура килеүе етди проблема булып тора. Ә мәшғүллек хеҙмәтендә башлыса бөтөнләй башҡа һөнәр кешеләре иҫәптә тора.


text:
«Башспирт» предприятиелары төпрәне тулыһынса эшкәртә
2010 йылдың 1 мартынан «Этил спирты, алкоголле һәм спиртлы продукция етештереү һәм уның әйләнешен дәүләт көйләүе тураһында» Федераль законға үҙгәрештәр үҙ көсөнә инәсәк.
Яңы талаптарға ярашлы, технологияһы буйынса төпрә (спирт етештереүҙең төп ҡалдығы) алыу ҡаралған этил спирты етештергәндә предприятиелар уны тулыһынса эшкәртергә һәм (йәки) утилләштерергә тейеш. Федераль закондарҙы үтәү өсөн төп производствоны өҫтәмә технологик ҡорамал менән йыһазландырырға кәрәк.
БР Ауыл хужалығы министрлығы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, «Башспирт» асыҡ акционерҙар йәмғиәте предприятиелары төпрәне эшкәртеү өсөн кәрәкле ҡорамалдар менән йыһазландырылған һәм закон талаптарын үтәүгә тулыһынса әҙер.


text:
Фото:
«Башфармация» предприятиеһына үткәргән социаль акциялары өсөн халыҡ рәхмәтен белдерә
Фото:
«Башфармация» дәүләт унитар предприятиеһына Башҡортостандың төрлө урындарынан рәхмәт хаттары килә. Өс ай эсендә предприятие бер нисә сара, атап әйткәндә “Ҡан баҫымыңды үлсә”, “Ир-егеттәр сәләмәтлеге” акцияларын, үткәрҙе. Ә март дауамында «Башфармация»ның дарыуханалар селтәрендә «Ҡатын-ҡыҙҙар сәләмәтлеге» акцияһы үтә.
Көйөргәҙе районы инвалидтар йәмғиәте исеменән ойошма рәйесе һәм райондың һуғыш һәм тыл ветерандары ойошмаһы күрһәтелгән иғтибар һәм кешеләр сәләмәтлеген нығытыуға булышлыҡ итеүҙәре өсөн ҙур рәхмәтен белдергән. “Көйөргәҙе районында үҙебеҙҙең урологыбыҙ юҡ, шуға ла һеҙҙең акцияғыҙ барышында 23 кеше профессиональ консультация, кәңәштәр алырға мөмкинлек тапты”, — тиелә Көйөргәҙе районы халҡынан килгән хатта.


text:
Импортты алмаштырыу өҫтөндә эшләү өсөн төбәктәргә дөйөм стратегия кәрәк — Рөстәм Хәмитов
ӨФӨ, 2014 йыл, 17 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльвира Латипова/.
Импортты алмаштырыу буйынса Рәсәй Федерацияһы субъекттарының эшмәкәрлеге килешелгән һәм берҙәм стратегия нигеҙендә төҙөлөргә тейеш, тип иҫәпләй Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов.
— Импортты алмаштырыу, яңы тауарҙар етештереү буйынса эшмәкәрлек федераль үҙәктән дә сикләнергә тейеш. Беҙ тарҡау эш итергә тейеш түгел. План буйынса эшләргә кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов «РБК» телеканалына биргән интервьюһында.
Шул уҡ ваҡытта импортты алмаштырыу үҙмаҡсат булып тормай.
Дөйөм алғанда, Рөстәм Хәмитов «беҙҙә төрлө яҡлы иҡтисад» һәм «бөтә йүнәлештәр буйынса ла үҙебеҙҙе ышаныслы тоябыҙ », шул иҫәптән ауыл хужалығында ла. Башҡортостанда уңайлы инвестиция мөхите, рейтингтар быға дәлил булып тора.
— Инвесторҙарҙың бөгөнгө эшенә килгәндә, беҙ заманса, уңайлы эш шарттары булдырабыҙ һәм ошо тактиканы дауам итәбеҙ, — тине Башҡортостан Президенты. — Хәҙерге көндә беҙҙә инвестиция үҫеше үткән йыл менән сағыштырғанда яҡынса 105-106 процент тәшкил итә. Был ҡәнәғәтләнерлек. Ҙур, сәнәғәт яғынан үҫешкән республика өсөн был һандар насар түгел. Был 10 айҙың күрһәткесе. Беҙ инвестиция, сәнәғәт етештереүсәнлеге индексы йәһәтенән йылды уңышлы тамамлаясаҡбыҙ. Һалымдар буйынса ла уҙған йылға ҡарата күберәк, 107-108 процент буласаҡ. Дөйөм алғанда, иҡтисади күрһәткестәребеҙ насар түгел. Әлбиттә, киләһе йылда билдәле бер хәүеф барлығын аңлайбыҙ.
Рөстәм Хәмитовтың «РБК» телеканалына биргән интервьюһы БР Президентының рәсми сайтында бирелгән.


text:
Фото:
Ирек Зарипов менән Кирилл Михайловҡа – IV дәрәжә "Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн" ордендары
Фото:
Рәсәй Президенты Дмитрий Медведев Рәсәй спортсыларына — Ванкуверҙағы 2010 йылғы X Паралимпия ҡышҡы уйындары чемпиондарына һәм призёрҙарына дәүләт наградалары тапшырыу тураһында Указға ҡул ҡуйҙы.
IV дәрәжә "Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн" ордены менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастерҙары Ирек Зарипов, Кирилл Михайлов наградланды.
Почёт ордены менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастерҙары Анна Бурмистрова, Любовь Васильева, Мария Иовлева, Сергей Шилов наградланды.
Дуҫлыҡ ордены менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастерҙары Михалина Лысова, Николай Полухин наградланды.
I дәрәжә "Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн" ордены миҙалы менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастеры Татьяна Ильюченко наградланды.
II дәрәжә "Ватан алдындағы ҡаҙаныштары өсөн" ордены миҙалы менән Рәсәйҙең атҡаҙанған спорт мастерҙары Алёна Горбунова, Владимир Киселёв, Владимир Кононов, Роман Петушков наградланды.


text:
Руслан Ғарипов - Бөтә Рәсәй инновациялар конкурсы еңеүсеһе
Руслан Ғарипов — "Внедрение" отряды яугиры, Башҡорт дәүләт аграр университеты ауыл хужалығын механизациялау факультетының дүртенсе курс студенты — ауыл хужалығын механизациялау өлкәһендә инновацион студент эштәре конкурсында беренсе урын яуланы. Конкурс Мәскәүҙә "Йәштәр көнө — агробыуын" Икенсе йәштәр форумы сиктәрендә үтте. Уның проекты "УВК-1 консерванттарын индереү өсөн ҡоролма" тип аталды.
Конкурсҡа аграр юғары уҡыу йорттары студенттарының һәм аграр секторҙағы йәш ғалимдарҙың ғилми-ҡулланма эштәре — курс эштәре, диплом проекттары тәҡдим ителде. Баһалау критерийҙары — проекттың инновационлығы, актуаллеге һәм талап ителеүе, уны ғәмәлгә ашырыу мөмкинлеге.
Руслан Ғариповҡа еңеү еңел бирелмәне. Конкурста ҡатнашыусылар бик күп булды. Икенсе урынды Ҡазан дәүләт аграр университетынан Александр Железнев һәм Ставрополь дәүләт аграр университетынан Максим Мастепаненко алды. Өсөнсө урында — Ульяновск дәүләт ауыл хужалығы академияһынан Алексей Гордеев һәм Урал дәүләт ауыл хужалығы академияһынан Эльдар Низаметдинов.


text:
2011 һөҙөмтәләре: Башҡортостан ваҡиғалары
2011 йыл Башҡортостан халҡына нимә менән иҫтә ҡалды һуң?
Праймериз
Тауыш биреүҙең ят төрө быйыл Рәсәйҙә тәү тапҡыр ҡулланылды. Алдан тауыш биреүҙәр “Берҙәм Рәсәй” партияһы менән бөтә Рәсәй халыҡ фронтынан дәғүәселәр араһында ойошторолдо. Исемлектә барыһы 123 кеше, сәйәси көрәш 17 майҙанда барҙы. Тауыш биреү хоҡуғы иһә 6 меңдән ашыу кешегә бирелде. Дәғүәселәрҙең программаһы төрлө өлкәләргә ҡағылды. Ә бына һайлаусыларҙың теләге бер, һүҙ ҡағыҙҙа ғына тороп ҡалмаһын, киләсәктә ғәмәлгә ашырылып, халыҡтың көнкүрешен яҡшыртыуға булышлыҡ итһен. Дәүләт Думаһына Һайлауҙа ҡатнашҡан 7 сәйәси фирҡәнең Башҡортостан бүлексәләренән Дәүләт Думаһына 92 кандидат дәғүә итте. Һөҙөмтәлә республиканан 7% кәртәне ике партия ғына үтә алды. Рәсми йомғаҡ политологтарҙың яҡынса фараздарына тап килде. Һайлаусыларҙың 70,5% тауышын йыйып, беренсе баҫҡысты , “Берҙәм Рәсәй” биләне. Артабан 15,6% менән коммунистар килә. “Ғәҙел Рәсәй” 5,4%, ЛДПР 5,2%, йыйһа, “Яблоко”, “Рәсәй патриоттары” һәм “Хаҡ эш” фирҡәләренә тауыш биреүселәр 1,2% проценттан да артманы. Сәйәси фирҡәләрҙең күбеһе һайлау йомғаҡтарынан ҡәнәғәт.
Домком проекты
2011 йылда “Домком” Башҡортостанда пилот проекты булараҡ ғәмәлгә ашырыла башланы. Республика президенты Рөстәм Хәмитов йорт комитеттарын урында йәшәүселәрҙең үҙҙәре төҙөү тәҡдиме индергәйне. Йорт комитеты рәйестәренең хоҡуҡтары торлаҡ-коммуналь хужалығы өлкәһендәге етешһеҙлектәрҙе бөтөрөү йәһәтенән закон нигеҙендә нығытылды. Рөстәм Хәмитов әйтеүенсә, Башҡортостанда торлаҡ-комуналь хужалығы өлкәһендә хәл ителмәгән проблемалар етерлек. Миңә килгән ялыуҙарҙың һәр икенсеһе тармаҡтың етешһеҙлектәренә ҡағыла, тип билдәләне президент. Йорт комитеттары рәйестәрен йортта йәшәүселәр үҙҙәре һайланы. Домкомдар власть органдары, идара итеүсе компаниялар менән туранан-тура эшләү мөмкинлеген алды. Домком пилот проекты уңышлы тип табылһа, уны федераль кимәлдә индереүҙәре ихтимал. Йыл йомғаҡтарына ҡарағанда, йорт комитеттары көтөлгән һөҙөмтәне бирҙе, тип әйтергә мөмкин.
Медведев килүе
Дмитрий Медведев Рәсәй президенты итеп тәғәйенләнгәндән һуң былтыр тәүге тапҡыр Башҡортостанға килде. Февралдә Өфөлә Дәүләт советы президиумының күсмә ултырышы үтте, ул милләт-ара татыулыҡты нығытыуға арналды. Дмитрий Медведев ултырышта ил халҡы өсөн “рәсәйле” тигән бер милләт индереү тәҡдимен дә еткерҙе. Өфөлә Дмитрий Медведев Көньяҡ Урал халыҡтарының мәҙәни ҡомартҡыларын сағылдырған археология һәм этнография музейында, беренсе Йәмиғ мәсетендә, Рәсәй мосолмандарының Үҙәк диниә назаратында булды. Милләт-ара татыулыҡты нығытыу, тыныслыҡ темаһы Дмитрий Медведевтың Башҡортостанға икенсе тапҡыр килеүендә лә күтәрелде.
Әсәләр форумы
2011 йыл Башҡортостанда үткән 5-се Бөтә Рәсәй әсәләр форумы менән иҫтәлекле. Сарала Рәсәйҙең 44 төбәгенән һәм Башҡортостандың төрлө ҡала-райондарынан 500-ҙән ашыу делегат ҡатнашты. Форумда әсәләр декрет ялын хеҙмәт стажына индереү ваҡытын оҙайтыу, сабыйҙарға пособие түләүҙе йәш ярымдан 3 йәшкә тиклем арттырыу кеүек һорауҙар хаҡында фекер алышты. Быйылдан Башҡортостанда ташлама менән теш ҡуйҙыртыусылар һаны ла артасаҡ. Республика хөкүмәте ҡарары нигеҙендә 2012-2014 йылдарҙа биш һәм унан да күберәк бәлиғ булмаған бала тәрбиәләүсе гүзәл заттар льгота менән теш ҡуйҙыртасаҡ. Сертификат күләме 7 мең ярым һум. Яңы закон республика биләмәһендә йәшәгән һәм пенсияһына өҫтәмә социаль түләү алған өлкән быуын вәкилдәренә лә ҡағыла, ти Ғаилә һәм балаларҙы социаль яҡлау бүлеге етәксеһе Татьяна Глухова.
Социаль туризм
2011 йыл Республикала социаль туризм менән дә иҫтә ҡаласаҡ Быйыл 300-ләгән кеше сит илгә, 500-ө Рәсәй ҡалалары буйлап сәйәхәткә сыҡҡан, ҡалғандары Башҡортостанда ял итеүгә өҫтөнлөк биргән. Хаҡлы ялдағыларҙың иң күбеһе “Йоматау” шифаханаһын үҙ иткән. Социаль туризм буйынса пилот проекты тотош илдә ҡыҙыҡһыныу уятты. Декабрҙә Рәсәйҙең төрлө төбәктәренән белгестәр Башҡортостанға, тәжрибә уртаҡлашырға йыйылды. Социаль туризм программаһы бар ғүмерен тыуған республикаһына хеҙмәт итеүгә арнаған өлкән быуын кешеләренә донъя гиҙеү мөмкинлеге асты. Киләсәктә программаны финанслау күләмен ике тапҡырға арттырып, 70 миллион һумға еткереү күҙаллана. Киләһе йылдарҙа республикала балалар социаль туризмын да үҫтереү ҡарала.
Иглин шартлауы
Ветеран Хәйри Сираев 26 майҙы үҙенең 3-сө тыуған көнө тип иҫәпләй. Фронттан иҫән-һау әйләнеп ҡайтҡан яугир Иглинда Урман ауылында 99-сы хәрби арсеналдағы шартлауҙы һаман да тетрәнеп иҫкә ала. 99-сы хәрби арсеналда сыҡҡан янғын, Урман ауылын көл- күмергә әйләндерҙе. Мәктәп, балалар баҡсаһы, мәҙәниәт йорто юҡҡа сыҡты. Урындағы халыҡтың йорт-ҡаралтыһы емерелде. Әле шартлауҙан зыян күреүселәрҙең барыһы ла тиерлек торлаҡ менән тәьмин ителгән. Республика ауылдағы күп һанлы шәхси йорттарҙы төҙөкләндереүгә көс һалды. Беренсе сентябргә Урманда яңы белем усағы сафҡа инде.
Мәҙәниәт өлкәһе
Мәҙәниәт өлкәһендә Мәскәүҙә үткән “Беҙ Башҡортостандан” концерты йылдың иң сағыу проекттарының береһе булды. Тыуған йыр-моңға һыуһаған яҡташтарыбыҙ һәр сығышты көслө алҡыштарға күмде.
Волга буйы округының сәнғәт оҫталары фестивале. 14 төбәк араһынан яҡташтарыбыҙҙың сығышы иң сағыу тип табылды. Бер-нисә йыл рәттән республиканың төрлө төбәгендә уҙғарылып килгән “Берҙәмлек” фестивале быйыл да үҙенең бай программаһы, күркәм сығыштары менән арбаны.
Хөсәйен Әхмәтов исемендәге Башҡорт дәүләт филармонияһында 18 октябрь Италия йондоҙо Риккардо Фольи сығыш яһаны.
Спорт өлкәһе
2011 йыл спорт өлкәһендә лә иҫтәлекле. “Салауат Юлаев” командаһы Гагарин кубогын яуланы.
Шотландияла үткән йәйге халыҡ-ара балалар спорт уйындарында Башҡортостан үҫмерҙәре 11 миҙал менән бүләкләнде.
Тамара Танһыҡҡужина тағы бер тапҡыр үҙен донъяла иң оҫта спортсы булараҡ танытты. Ул Украинала уҙған шашка буйынса донъя чемпионатында еңеүсе булды.
Белорет ҡыҙы Лилиә Шобухова Чикаго марафонында еңеүгә иреште. Америкала үткән ярышта яҡташыбыҙ 40 километрҙан ашыу араны 2 сәғәт 18 минут 20 секундта үтте.


text:
Күмертауҙа иң яҡшы уҡытыусы һәм тәрбиәсе билдәләнде
Күмертауҙа «Йыл уҡытыусыһы-2013», «Башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы-2013», «Йыл тәрбиәсеһе-2013» һөнәри оҫталыҡ конкурстары үтте, тип хәбәр иттеләр ҡала хакимиәтенең мәғлүмәт-аналитика бүлегенән.
Конкурс өс турҙа үткәрелде. Беренсе турҙа уҡытыусылар Тирә-яҡ мөхитте һаҡлау йылына һәм Күмертау ҡалаһына 60 йыл тулыуға арналған класс сәғәттәре һәм асыҡ дәрестәр күрһәтте.
Икенсе этапта жюри ағзаларына оҫталыҡ дәрестәре тәҡдим ителде. Аҙаҡҡы һынауҙа уҡытыусылар «Минең ҡала, минең мәктәп, минең һөнәр» темаһына презентациялар һәм «Ижад ит! Уйлап сығар! Эшләп ҡара!» исемле күргәҙмәләр тәҡдим итте.
Шлай уҡ конкурс барышында смс-тауыш биреү ойошторолдо.
Һөҙөмтәлә түбәндәге ҡатнашыусылар еңеүсе тип табылды:
«Йыл уҡытыусыһы-2013» — 3-сө урта мәктәптең башланғыс кластар уҡытыусыһы Наталья Суслова;
«Башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы-2013» — 9-сы мәктәптең башҡорт теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Мөнәүәрә Мырҙағолова;
«Йыл тәрбиәсеһе-2013» — 30-сы балалар баҡсаһы тәрбиәсеһе Ольга Качанова.
Бәйгелә ҡатнашыусыларҙың барыһы ла дипломдар, ҡиммәтле бүләктәр һәм аҡсалата премиялар менән наградланды.


text:
«Һөт иле-2014» фестивалендә Өфөлә 50 меңдән ашыу кеше ҡатнашты
Быйыл «Һөт иле» бөтә Рәсәй фестивалендә 50 меңдән ашыу кеше булды, тип хәбәр итә БР Ауыл хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәте.
Фестивалдә үҙ продукцияһын республиканың алдынғы 27 һөт һәм һөт аҙыҡтарын етештереүсеһе, шулай уҡ «Һөт иле»ндә тәүге тапҡыр ҡатнашыусы, Әлшәй, Бәләбәй, Иглин һәм Шаран райондарынан дүрт фермер хужалығы тәҡдим итте. «Һөт йәрминкәһе» һәм «Фермер баҙары» зоналарында 48 тоннанан ашыу һөт ризығы, 5 тонна самаһы аҡ май, 2,5 тонна самаһы ҡаты сыр, 1,2 йомшаҡ сыр һәм сыр ризыҡтары, 2,3 тонна туңдырма, 12 мең банка ҡуйыртылған һөт, 8 тоннанан ашыу бейә һәм кәзә һөтөнән эшләнгән ҡымыҙ, 550 литр кәзә һөтө һатылған. Ойоштороусылар билдәләүҙәренсә, бындай саралар һөт ризыҡтарын етештереүселәргә үҙҙәре тураһында республикала ғына түгел, ә федераль кимәлдә лә белдерергә мөмкинселек бирә.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, «Һөт иле» фестивале Башҡортостандың баш ҡалаһында дүртенсе тапҡыр уҙҙы. Уның ойоштороусылары – Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте, Өфө хакимиәте, БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы һәм «Союзмолоко» Һөт етештереүселәрҙең милли союзы. Сараның төп маҡсаты – халыҡтың сәләмәтен нығытыу өсөн республикала етештерелгән һөт һәм һөт ризыҡтарын ҡулланыуҙы пропагандалау.


text:
БР буйынса Баш федераль инспектор Профсоюздар федерацияһы менән килешеүгә ҡул ҡуйҙы
Башҡортостан Республикаһы буйынса Баш федераль инспектор Петр Капишников төбәктең Профсоюздар федерацияһы рәйесе Әмирхан Сәмерханов менән эш осрашыуы үткәрҙе. Осрашыу барышында республиканы социаль-иҡтисади һәм ижтимағи-сәйәси йәһәттән үҫтереү мәсьәләләре тикшерелде, тип хәбәр иттеләр федераль инспекторҙың матбуғат хеҙмәтенән.
Осрашыу сиктәрендә БР буйынса Баш федераль инспектор һәм БР Профсоюздар федерацияһы араһында хеҙмәттәшлек тураһында килешеүгә ҡул ҡуйылды. Документ халыҡтың йәшәү кимәлен күтәреү, хеҙмәткәрҙәр хоҡуҡтарын һаҡлау һәм яҡлау, Башҡортостанда социаль партнерлыҡты үҫтереү буйынса яҡтарҙың үҙ-ара килешеп эш итеүенә йүнәлтелгән.
Килешеүҙә хеҙмәт ҡануниәтен боҙоу осраҡтарын тикшереү һәм асыҡлау, ведомство-ара комиссияларҙың эш хаҡын ваҡытында һәм тулыһынса түләүгә контроллек итеү буйынса эшмәкәрлегендә ҡатнашау йәһәтенән һәм башҡа мәсьәләләр буйынса хеҙмәттәшлек итеү варианттары ҡаралған.