text:
Башҡортостанда уҙған йылда килемдәре кәмегән тармаҡтар билдәләнде Фото: Андрей Старостин
Башҡортостанда уҙған йылда килемдәре кәмегән тармаҡтар билдәләнде
Башҡортостанда уҙған йылда килемдәре кәмегән тармаҡтар билдәләнде Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2016 йыл, 2 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
2015 йылда Башҡортостанда бер нисә тармаҡ предприятиеларының килеме кәмегән. Транспорт, элемтә, финанс эшмәкәрлеге, күмәртә сауҙа күрһәткестәрен насарайтҡан. Былтыр ошо өлкә предприятиелары республика ҡаҙнаһына килемгә һалымды бер йыл элеккегә ҡарағанда аҙыраҡ күсергән. Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының Бюджет, һалым, инвестиция сәйәсәте һәм территориаль үҫеш буйынса комитетында төбәктең финанс министры Рида Собханғолова ошо хаҡта һөйләне.
Төп килем сығанаҡтарының кимәле яҡшы, тип хәбәр итте докладсы. Килемгә һалым ҡаҙнаға 36,2 миллиард һум аҡса килтергән. Был 2014 йылға ҡарағанда 3,3 миллион һумға күберәк. Рида Собханғолова әйтеүенсә, үҫешкә «Башнефть» компанияһынан 14 миллиард һумлыҡ керем йоғонто яһаған. «Уфаоргсинтез», «БашРТС», «Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты»ның күрһәткестәре лә һәйбәт.
«Дөйөм алғанда, былтыр килемгә һалымдың артыу темпы буйынса позициябыҙҙы яҡшырттыҡ. Республика илдә 49 урындан 32-гә күтәрелде», — тине Рида Собханғолова.


c: text/html

text:
Фото:
Өфөнөң бәләкәй бейеүселәре халыҡ-ара фестиваль лауреаттары булды
Фото:
Өфөнөң «Сюрприз» хореографик ансамбле «Болгария дуҫтары» Х халыҡ-ара ижади коллективтар фестивалендә «халыҡ бейеүҙәрендә өлкәндәр төркөмө» номинацияһында икенсе дәрәжәләге лауреат исемен алды.
Фестиваль 20 — 27 июндә Болгарияла үтте. Унда Мәскәүҙән, Екатеринбург, Ырымбур, Камчатканан, Рәсәйҙең башҡа төбәктәре һәм ҡалаларынан килгән коллективтар һәм яңғыҙ башҡарыусылар ҡатнашты. Фестивалдә фольклор, халыҡ, эстрада, классик вокал, халыҡ, эстрада, заманса бейеүҙәр, драма, музыкаль, сәхнә пластикаһы театрҙары, цирк кеүек бөтөн жанрҙар ҙа күрһәтелде.
Профессиональ сәхнәлә ижади сығыштар менән бер рәттән, бәләкәй ҡатнашыусыларға диңгеҙ буйындағы йәйге лагерҙа ял итеү мөмкинлеге лә бирелде.
Белешмә өсөн. «Сюрприз» ансамбле Өфөнөң Дим районындағы 3-сө балалар сәнғәт мәктәбе нигеҙендә 2001 йылда ойошторола. 2003 йылда ул Мордовияның Саранск ҡалаһында үткән халыҡ-ара конкурста балалар сәнғәт мәктәптәренең хореография бүлексәләре араһында икенсе дәрәжәләге лауреат исеменә лайыҡ була. 2009 йылда «Сюрприз»ға «Өлгөлө хореографик ансамбль» исеме бирелә.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Фото:
Республикала халыҡ һәм власть мөнәсәбәттәре араһында «йылыныу» һиҙелә башланы
Фото:
Башҡортостанда халыҡ һәм власть мөнәсәбәттәре араһында «йылыныу» һиҙелә башланы. Шундай фекерен әйтте 6 мартта «Рәсәй» телеканалына интервьюһында Башҡортостан башлығы Рөстәм Хәмитов.
Республика Президенты әйтеүенсә, ул үҙенең бөтә сығыштарында властың кешеләргә хеҙмәт итергә тейешлеген һыҙыҡ өҫтөнә ала. Ул үҙ эшмәкәрлеген ошо принциптан сығып төҙөргә тырыша.
Рөстәм Хәмитовтың билдәләүенсә, һуңғы арала Башҡортостанда шундай тенденция күҙәтелә: урындарҙа, ауыл биләмәләрендә власть кешеләрҙе тыңлай һәм ишетә башланы.
— Был «йылыныуҙың» тулы ҡанлы тормош алып барыуға килтереүен теләр инем, – тине республика Президенты. – Бер ваҡытта ла кешеләрҙән ситләшмәүҙе, уларҙың власҡа ысынлап ышаныуын теләйем. Кешеләр ябай халыҡ тағы ла яҡшыраҡ йәшәһен өсөн ҡулынан килгәндең барыһын да эшләргә әҙер булған намыҫлы кешеләр эшләүен белһен һәм уларға ышанһын ине, тип теләйем.


text:
Мәктәпкәсә мәғариф учреждениелары хеҙмәткәрҙәре өсөн өҫтәмәләр һаҡланды
Башҡортостанда мәктәпкәсә мәғариф учреждениелары хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡын республикала 2011 йылдың 1 ғинуарынан ҡабул ителгән эшләүселәрҙең минималь килем кимәленә ярашлы хәлгә килтереүҙән тыш, ошо учреждениелар хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡына айлыҡ өҫтәмәләрҙе һаҡлап ҡалыу тураһында ҡарар ҡабул ителде.
2011 йылдың 1 ғинуарынан Башҡортостанда минималь эш хаҡы 5500 һум күләмендә билдәләнде. Әүәлерәк билдәләнгән өҫтәмәләрҙе һаҡлап ҡалыу өсөн тәрбиәселәрҙең һәм тәрбиәсе ярҙамсыларының минималь эш хаҡының ошо өҫтәмәләрҙе иҫәпкә алмайынса 5500 һумға еткерелеүе тураһында ҡарар ҡабул ителгәйне. Шулай итеп, мәктәпкәсә учреждениелар хеҙмәткәрҙәре минималь эш хаҡынан тыш әүәлге күләмдә айлыҡ өҫтәмә алыуҙы дауам итәсәк, тип хәбәр итә төбәк башлығының матбуғат хеҙмәте.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек: 2010 йылдың 1 авгусынан Башҡортостан Республикаһы Президенты Указы менән мәктәпкәсә мәғариф учреждениелары хеҙмәткәрҙәренең эш хаҡына айлыҡ өҫтәмәләр билдәләнде: тәрбиәселәргә – 1000 һум, кесе тәрбиәселәргә, тәрбиәсе ярҙамсыларына – 500 һум, бер һәм ике төркөмлө мәктәпкәсә мәғариф учреждениелары мөдирҙәренә – 500 һум.


text:
Республиканың иң яҡшы ташсылары Нефтекамала эшләй
«БР Төҙөлөш комплексының иҡ яҡшы ташсыһы» VIII Республика конкурсы йомғаҡтары буйынса беренсе урынға «Нефтекамскстройзаказчик» муниципаль унитар предприятиеһы белгестәре Ринат Ғилемханов һәм Сергей Митрофанов лайыҡ булды. Конкурс Нефтекамала үтте, унда 20 звено – бөтәһе 40 ташсы ҡатнашты. Жюри ағзалары теорияны белеүҙе һәм практик эште башҡарыу сифатын баһаланы, тиелә конкурс комиссияһы протоколында.
Икенсе урынды Туймазының «3-сө төҙөлөш фирмаһы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенән Айҙар Зиятдинов һәм Динар Минияров яуланы. Өсөнсө урында – «Башгражданстрой» тресы яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтендә эшләүсе Вадим Шәрәфетдинов һәм Сергей Пиксаев.
Еңеүселәрҙе дипломдар һәм ҡиммәтле бүләктәр менән тәбрикләнеләр. Ҡалған ҡатнашыусыларға рәхмәт хаттары һәм иҫтәлекле бүләктәр тейҙе.
«БР Төҙөлөш комплексының иҡ яҡшы ташсыһы» —2014 йылда төҙөлөш тармағы хеҙмәткәрҙәре араһында республика профессиональ оҫталыҡ конкурстары рәтендә беренсе ярыш. Ойоштороусылары – БР Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты, БР Төҙөүселәр союзы һәм Рәсәй төҙөүселәр профсоюзы.
18 июлдә республиканың иң яҡшы штукатурҙары ярышасаҡ, 25 июлдә – плита һалыусылар һәм 1 августа – малярҙар.


text:
Баш ҡалала Зыя Нуриевҡа мемориаль таҡтаташ асылдыФото: Олег Яровиков
Баш ҡалала Зыя Нуриевҡа мемориаль таҡтаташ асылды
Баш ҡалала Зыя Нуриевҡа мемориаль таҡтаташ асылдыФото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 23 март. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Өфөлә күренекле сәйәси эшмәкәр Зыя Нуриевҡа иҫтәлекле таҡтаташ асыу тантанаһы булды. Мемориал Башҡортостан Республикаһы йорто эргәһендәге скверҙа урынлашҡан. Ошо көндәрҙә Өфө ҡала Советы ҡарары менән скверға Зыя Нуриев исеме бирелде. Тантанала республика, ҡала етәкселеге вәкилдәре, дәүләт эшмәкәренең туғандары, Өфө халҡы ҡатнашты.
Башҡортостандың Дәүләт Йыйылышы Рәйесе Константин Толкачев билдәләүенсә, билдәле сәйәси һәм дәүләт эшмәкәре республиканың социаль-иҡтисади һәм мәҙәни үҫешенә тос өлөш индергән.
— Ул бөтә ил кимәлендә танылған шәхес булды, матур ғүмер юлы үтте. Үҙ халҡының тоғро улы һәм тыуған төйәгенең ысын патриоты, — ул бер ҡасан да тамырҙарын онотманы. Уның хеҙмәт биографияһы һәм тормош юлы — Тыуған илгә сикһеҙ тоғролоҡ һәм халыҡҡа эскерһеҙ хеҙмәт итеүҙең миҫалы, — тине Константин Толкачев.
Республика парламенты спикеры Зыя Нуриевтың Бөрө районы Ласынтау ауылында тыуыуы, халыҡ мәғарифы системаһында, 1942 йылдан дәүләт идара итеү өлкәһендә эшләүе хаҡында һөйләне. Ул 40 йылға яҡын Башҡорт АССР-да, һуңынан СССР Хөкүмәтендә юғары вазифалар биләгән.
— Зыя Нуриев эшкә һәләтле, бик белемле кеше булған. Уның етәкселегендә Башҡортостан илдең сәнәғәт һәм мәҙәни яҡтан үҫешкән төбәгенә әүерелә. Бөтә илгә билдәле нефть һәм газ, нефть химияһы индустрияһы гиганттарын сафҡа индереү, Ишембай, Туймазы, Октябрьский, Нефтекама, Салауат ҡалалары төҙөлөшө уның исеме менән бәйле, — тип билдәләне Константин Толкачев.
Зыя Нуриевтың тырышлығы һөҙөмтәһендә ауыл хужалығы үҫешә, республика ҙур агросәнәғәт төбәгенә әүерелә. Яңы уҡыу йорттары, кинозалдар, театрҙар, музейҙар асыла. Коллегалары һөйләүенсә, Зыя Нуриев тыуған республикаһын ихлас яратҡан, кешеләр менән осрашыу өсөн командировкаларға сыҡҡан.
Зыя Нуриев биш Ленин ордены, Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ, «Почет билдәһе» һәм башҡа наградалар менән бүләкләнгән. Уға Социалистик Хеҙмәт Геройы исеме бирелгән.


text:
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Саҡмағош районында булды
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре менән Саҡмағош районында булды. Сәфәр барышында Үҙәк район дауаханаһы һәм Байбулат һөт-тауар фермаһы менән танышты.
Һөт-тауар фермаһында 15 көн элек кенә яңы һөтсөлөк комплексы эшләй башлаған. Республика Президентына Рәсәй-Израиль ҡоролмаһын күрһәттеләр. Ул һөт йыйыу процесын теркәй, һыйырҙарҙың сәләмәтлек торошона, уларҙы ашатыуға күҙәтеү яһай, һөткә иҫәп алып бара. Бындай компьютер системалары республиканың өс фермаһында – Саҡмағош, Ҡариҙел һәм Дүртөйлө райондарында урынлаштырылған. Был ҡоролма Ижевскиҙан килтерелә.
Рөстәм Хәмитов ферма етәкселеге менән киләсәккә производство пландарын тикшерҙе. Уларҙың әйтеүенсә, быйыл Башҡортостан Хөкүмәте һиҙелерлек ярҙам күрһәткән: ҡорамал һәм яғыулыҡ һатып алыуға субсидия бүлгән.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Башҡортостан халҡын Республика көнө менән ҡотланы
Фото:
11 октябрҙә Башҡортостанда дәүләт байрамы – Республика көнө билдәләнә. Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов, республика халҡын был байрам менән ҡотлап, уның " ике тиҫтә йыл элек илдә башланған тәрән ижтимағи-сәйәси һәм иҡтисади үҙгәртеп ҡороуҙар менән тығыҙ бәйләнгән булыуын” билдәләне.
“Рәсәй Федерацияһы составында республиканың вәкәләттәре киңәйеү менән беҙҙә социаль-иҡтисади үҫеш өҫтөнлөктәрен үҙ аллы билдәләү, төбәк ҡануниәт системаһын булдырыу йәһәтенән реаль мөмкинлектәр асылды.
Вәкәләттәрен уңышлы тормошҡа ашырып, Башҡортостан федераль бюджеттың донор төбәктәре тиҫтәһенә инде. Мәктәптәр, һаулыҡ һаҡлау һәм мәҙәниәт объекттары, юлдар һәм күперҙәр төҙөүгә, ауыл-ҡалаларға газ үткәреүгә ҙур средстволар бүленә. Күп кенә ҡала һәм ауылдарыбыҙ төҙөкләнде, замансаға әүерелде. Һаулыҡ һаҡлауҙа, мәғарифта, фәндә, мәҙәниәт һәм спортта дәүләт ярҙамы программалары тормошҡа ашырыла. Республикала төрлө дин һәм милләт кешеләре тыныс һәм дуҫ йәшәй. Дөйөм тарихҡа, төбәгебеҙ халыҡтарының күп быуатлыҡ берҙәмлегенә һәм хеҙмәттәшлегенә нигеҙләнгән бай мәҙәни традициялар үҫә.
Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, алдыбыҙҙа торған бөтә бурыстарыбыҙҙы ла тормошҡа ашыра алманыҡ. Фәҡирлек һәм эшһеҙлек кимәле ярайһы уҡ юғары, ауыл хужалығында һәм күп кенә сәнәғәт предприятиеларында, бюджет өлкәһе учреждениеларында хеҙмәткә түләү бик түбән булып ҡала. Иҡтисадтың сеймал йүнәлешендә булыуын еңеп сығыу, уны инновацион юлға баҫтырыу, төбәккә инвестицияларҙы әүҙем йәлеп итеү бурысы тора. Беҙ республикабыҙ менән генә сикләнеп ҡалырға тейеш түгелбеҙ. Беҙҙең бурыс – Рәсәй һәм донъя иҡтисади киңлегендә лайыҡлы позицияларға өлгәшеү.
Эшҡыуарлыҡты, бәләкәй һәм урта бизнесты үҫтереү дәүләт власы органдарының һәм урындағы үҙидараның айырым иғтибар үҙәгендә.
Бөтә социаль инфраструктураны камиллаштырыу, мохтаждарға адреслы ярҙам, кешеләрҙең йәшәү кимәлен һәм сифатын күтәреү эшмәкәрлегебеҙҙең өҫтөнлөктәре булып ҡала. Һаулыҡты нығытыу, физкультура һәм спорт менән шөғөлләнеүселәр күбәйһен өсөн артабан да шарттар булдырасаҡбыҙ, туристик комплексыбыҙҙың конкуренцияға һәләтен арттырасаҡбыҙ.
Ошо бурыстарҙың барыһын да тормошҡа ашырыу өсөн беҙгә идара итеүҙең сифат йәһәтенән яңы моделенә күсергә кәрәк. Федераль үҙәк менән үҙ-ара эш итеүҙең һөҙөмтәле системаһын төҙөү, властың бөтә кимәлдәрендә асыҡлыҡ һәм үтә күренеүсәнлек тәьмин итеү, уны кешеләргә яҡынайтыу зарур.
Граждандар йәмғиәте институттары ҡатнашмай, урындағы үҙидараны үҫтермәй тороп республиканың иҡтисади, социаль һәм мәҙәни тормошон модернизациялау мөмкин түгел. Шуға күрә сәйәси партияларҙың, йәмәғәт берекмәләренең, тыуған яҡтың именлеген яҡлаған бөтә граждандарҙың конструктив башланғыстарына һәм тәҡдимдәренә ҙур өмөттәр бағлана.
Беҙ гүзәл еребеҙ, уның һоҡланғыс тәбиғәте, бай тарихы, ә иң мөһиме – талантлы һәм тырыш халҡы менән ғорурланырға хаҡлыбыҙ. Бергәләп республикабыҙҙың сәскә атыуына өлгәшербеҙ, тип ышанам.
Ошо иҫтәлекле көндә яҡташтарыма, Башҡортостан һәм бөтә Рәсәй хаҡына тырышлыҡ һалғандарҙың барыһына ла ысын күңелдән рәхмәт белдерәм. Һаулыҡ һәм именлек, барлыҡ изге эштәрегеҙҙә уңыштар теләйем " — тиелә республика башлығының ҡотлауында.


text:
Рөстәм Хәмитов: «Башҡортостан инвестициялар өсөн асыҡ»
Башҡортостан Республикаһы Президенты Рөстәм Хәмитов Arab News баҫмаһына интервью бирҙе. Ул, атап әйткәндә, Сауд Ғәрәбстаны бизнесмендары өсөн инвестиция мөмкинлектәре күп, тип белдерҙе.
Рөстәм Хәмитов баҫмаға Джиддалағы Иҡтисади форумда урындағы бизнесмендар менән республика аграр секторына инвестиция һалыу мөмкинлектәре хаҡында һөйләшеүе тураһында әйтте. Әммә был һөйләшеүҙәрҙең ниндәй стадияла булыуына асыҡлыҡ индермәне.
Ул, Короллеккә сәфәренең төп маҡсаты – Яҡын Көнсығышты нефть һәм газ сығарыу, эшкәртеү заводтары менән билдәлелек алған Башҡортостан менән таныштырыу, тип өҫтәне.
«Сауд Ғәрәбстанына мине Ислам конференцияһы ойошмаһының генераль секретары Экмеледдин Ихсаноглу саҡырҙы. Әммә, Джиддала Иҡтисади форум үтәсәге хаҡында белгәс, сәфәрҙе ошо сара менән берләштерергә ҡарар иттек», —тине ул.
«Сәфәребеҙ һөҙөмтәле үтә, һәм беҙ, Сауд Ғәрәбстаны инвесторҙары Башҡортостанға килер, тип ышанабыҙ».
Башҡортостан Президенты республиканың нефть эшкәртеү һәм химия производствоһы өлкәһендә Рәсәйҙең алдынғы төбәге булыуына һәм ауыл хужалығы менән бер рәттән, ошо тармаҡтарҙа ла инвестиция мөмкинлектәре барлығына ҡарамаҫтан, ул тағы ла күберәк нәмәләр тәҡдим итә алыуын белдерҙе.
«Беҙҙә һаулыҡты нығытыу туризмы, айырыуса шифаханаларыбыҙҙың перспективалары ҙур», — тине Рөстәм Хәмитов.
«Башҡортостанда быуындар һыҙлауын, айырыуса артрит кеүек быуын ауырыуҙарын дауалауҙа уңышлы ҡулланылыусы ер аҫты парҙары сығанаҡтары бихисап. Әммә был хаҡта күптәр белмәй, айырыуса Яҡын Көнсығышта, шуға күрә беҙ шифаханаларҙы күберәк төҙөргә ярҙам иткән инвесторҙар эҙләйбеҙ».
Ул, быуындары һыҙлауҙан яфаланған кешеләр бындай дауаланыуҙан һуң ғәҙәттә ике-өс аҙна үтеүгә һауыға, тип тә өҫтәне.
Рөстәм Хәмитов Сауд Ғәрәбстаны халҡы өсөн Башҡортостанда ярайһы ҙур туристик мөмкинлектәр булыуын билдәләне.
«Башҡортостан халҡының 55 проценты – мосолмандар. Был беҙҙә мәҙәни алмашыу өсөн перспективаларҙың күп булыуын аңлата», – тине Башҡортостан Президенты һәм, Короллек менән республика араһында мәғариф өлкәһендә хеҙмәттәшлеккә ышанам, тип өҫтәне.
«Башҡортостандың тәбиғәте матур. Беҙҙә яҡшы кешеләр йәшәй һәм ике мең йыл элек ҡулланыуҙа булған алтын һәм көмөш артефакттар тупланған һоҡланғыс музейҙар бар. Ислам беҙҙә мең йыл элек ҡабул ителгән һәм ул осорҙоң бик күп археологик табылдыҡтары һаҡлана».
Рөстәм Хәмитов әйтеүенсә, уның фамилияһы Хәмид тигән ғәрәп исеменән яһалған. Уның аңлатыуынса, ата-бабаларының береһе Хәмид мулла исеме менән билдәле имам булған.
«Фамилиямдың ғәрәп тамырҙарынан булыуына ғорурланам», — тине ул.
Башҡортостан Президенты сәфәре сиктәрендә кесе хаж ҡылыу мөмкинлеге сығыуы уңайынан ифрат бәхетле булыуын да билдәләне. Эш сәфәре дүшәмбе тамамланып, ошо көндө ул республикаға ҡайтасаҡ, тип көтөлә.
Рөстәм Хәмитовтың Президент вазифаһындағы дүрт йыллыҡ вәкәләттәр срогы былтыр башланды.
Башҡортостан Волга йылғаһы һәм Урал тауҙары араһында, Рәсәйҙең көньяҡ-көнбайышында урынлашҡан. Халҡы –4 миллиондан ашыу кеше. Республиканың баш ҡалаһы – Өфө.
Баҫманың төп нөсхәһе ошо адрес буйынса урынлашҡан: http://arabnews.com/economy/article323925.ece


text:
Рөстәм Хәмитов ШОС Эшлекле советы башҡарма директоры Сергей Канавский менән осраштыФото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов ШОС Эшлекле советы башҡарма директоры Сергей Канавский менән осрашты
Рөстәм Хәмитов ШОС Эшлекле советы башҡарма директоры Сергей Канавский менән осраштыФото: Андрей Старостин
12 февралдә Республика Йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының Эшлекле советы башҡарма директоры Сергей Канавский менән осрашты, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
ШОС һәм БРИКС саммитарын үткәреүгә әҙерлек планға ярашлы бара, тине Рөстәм Хәмитов.
— Был эште иң мөһим тип билдәләнек. Шул уҡ ваҡытта был ваҡиғаларға тик кәрәклене генә әҙерләйбеҙ. Глобаль, ғәйәт ҙур төҙөлөш эштәре алып барылмай. Саммитар үтәсәк Конгресс-холдың эске интерьеры яҡшыртыла. Ҡала инфраструктураһы өлөшө буйынса ҙур булмаған эштәр алып барыла. Республикала, атап әйткәндә Өфөлә, ҡунаҡханалар барлығында ҙур ғына бушлыҡ булды. Был бушлыҡты бөгөн тултырабыҙ – алты-ете яңы объект төҙөлә. Улар төрлө стадияларҙа бара. Әммә тап 2014 йыл аҙағына тиклем дүрт отель, 2015 йыл башында – тағы бер нисәне аласаҡбыҙ. Был беҙгә саммиттарҙы, талап ителгән шарттарға ярашлы, үткәрергә тулыһынса етәсәк.
Аэропортты һәм аэродромды яңырталар. Ул планға ярашлы эш. Ул уҙғарыласаҡ саммитарға ҡарамай. Аэропортыбыҙҙың халыҡ-ара өлөшө реконструкциялауҙы талап итә ине. Саммит – был осраҡта ресурстарҙы мобилизациялау, беҙҙең был предприятиенан яңы сифат алыу өсөн сәбәп кенә, — тип һөйләне республика башлығы.
Сергей Канавский үҙ сиратында, эре халыҡ-ара ваҡиғаны файҙаланыу мөмкинлеген, Башҡортостандың бөтә матурлығын күрһәтеү өсөн, һеҙ бик дөрөҫ һәм бик яҡшы файҙаланаһығыҙ, тип иҫәпләй. Тәҡдим ителгән концепция, Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының дәүләттәр башлыҡтары самиты кеүек, ошондай эре сараны тормошҡа ашырыуҙа күрһәтелгән бөтә талаптарға тап килә, тип билдәләне Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының Эшлекле советы башҡарма директоры.
Осрашыуҙың стенограммаһы менән БР Президентының рәсми сайтында танышырға була.


text:
Фото:
Төбәктә көҙгө йәрминкәләрҙә 24 мең тоннанан ашыу йәшелсә, ит һәм бал һатылған
Фото:
Башҡортостанда ойошторолған көҙгө йәрминкәләрҙә ауыл хеҙмәтсәндәре 24 мең тоннанан ашыу йәшлсә, ит һәм бал һатҡан. Һатылған ауыл хужалығы продукцияһының күпселек өлөшө картуфҡа тура килә. Сентябрь-октябрь айҙарында төбәктә йәмғеһе 12 мең тоннанан ашыу картуф һатылған, тип хәбәр иттеләр «Башинформ» агентлығына БР Сауҙа һәм ҡулланыусылар хоҡуғын яҡлау буйынса дәүләт комитетынан.
Бынан тыш, аҙна һайын үткәрелгән ауыл хужалығы йәрминкәләрендә халыҡ ҡышҡылыҡҡа 5,5 мең тонна һуған, 5 мең тоннаға яҡын кәбеҫтә, кишер һәм сөгөлдөр, шулай уҡ 1,6 мең тоннанан ашыу ит һатып алған.
— 2012 йылда көҙгө йәрминкәләрҙә һатылған продукцияның дөйөм күләме үткән йыл кимәлендә ҡалған. Шул уҡ ваҡытта быйыл кәбеҫтә, сөгөлдөр һәм кишергә хаҡтар былтырғыға ҡарағанда шул тәртиптә 64, 50 һәм 12 процентҡа юғарыраҡ. Һуғанға хаҡ, 2011 йыл менән сағыштырғанда, 11,2 процентҡа кәмегән, ә бына картуфҡа хаҡ үҙгәрешһеҙ ҡалған. Балдың килограмы йәрминкәләрҙә уртаса алғанда 310 һум торған, үткән йыл менән сағыштырмаса, был 4,7 процентҡа арзаныраҡ, — тип билдәләне БР Сауҙа һәм ҡулланыусылар хоҡуғын яҡлау буйынса дәүләт комитетының матбуғат секретары Аида Хәйруллина.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, Яңы йыл алдынан, 15 декабрҙән алып Башҡортостанда ит йәрминкәләре старт ала. Улар 30 декабргә тиклем дауам итә.


text:
Рөстәм Хәмитов ветерандарҙы Бөйөк Еңеүгә 68 йыл тулыу айҡанлы ҡотланыФото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов ветерандарҙы Бөйөк Еңеүгә 68 йыл тулыу айҡанлы ҡотланы
Рөстәм Хәмитов ветерандарҙы Бөйөк Еңеүгә 68 йыл тулыу айҡанлы ҡотланыФото: Олег Яровиков
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Бөйөк Ватан һуғышы ветерандарын һәм тыл хеҙмәтсәндәрен Еңеү байрамы менән ҡотланы. Өфөнөң Конгресс-холында иҫтәлекле датаға арналған тантаналы сара үтте.
— Еңеү көнөн ҡаршылап, һуғышта ҡатнашыусыларҙың ҡаһарманлығын иҫкә алабыҙ,- тине республика етәксеһе. – Быйыл Рәсәй Сталинград һуғышының 70 йыллығын билдәләй. Ул яуҙа Башҡортостанда булдырылған бер нисә берләшмә һәм часть һуғышҡан. Сталинград янында күрһәткән батырлыҡтары һәм ҡаһарманлыҡтары өсөн уҡсылар һәм кавалерия дивизиялары составындағы алты меңдән ашыу яугир һәм командир ордендар һәм миҙалдар менән наградланған.
Башҡортостан Президенты Ленинград янында, Курск дуғаһында, Днепрҙа, Украинала, Белоруссияла, Балтик буйында, Европа илдәрен азат иткәндәге яуҙарҙа беҙҙең яҡташтар күрһәткән үлемһеҙ батырлыҡтарҙы хәтергә төшөрҙө. Беҙҙең республиканан унар меңләгән һалдат һәм офицер орден һәм миҙалдар менән наградланған.
Бөгөн Башҡортостанда Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан 6 274 кеше, 58 меңгә яҡын тыл хеҙмәтсәне, һуғышта ҡатнашыусыларҙың 27 меңдән ашыу тол ҡатыны йәшәй. Иҫән ветерандар араһында — 37 Социалистик Хеҙмәт Геройы һәм 9 Хеҙмәт Даны орденының тулы кавалеры.
Йылдан-йыл ветерандар сафы һирәгәйә. Советтар Союзы Геройы исеменә лайыҡ булған 280 яҡташыбыҙ араһынан һуңғылары — Александр Степанович Пикунов һәм Тажетдин Баһауетдин улы Ғиләжетдинов былтыр беҙҙең аранан китеп барҙы.
Фронтҡа ебәрелгән 700 мең яҡташыбыҙҙың 322 меңдән ашыуы һуғыштан әйләнеп ҡайтмаған. Барлыҡ батырҙарҙың исемдәре беҙҙең йөрәктәрҙә мәңге һаҡланып ҡаласаҡ. Тантаналы сарала ҡатнашыусылар уларҙы бер минут тын тороп иҫкә алды.


text:
Рөстәм Хәмитов Башҡортостанды Юғары лигала күрһәтерлек КВН командаһы төҙөргә ҡушты
Башҡортостан Президенты «Башҡортостан Республикаһының Шаяндар һәм Отҡорҙар Клубы» Төбәк йәмәғәт йәштәр ойошмаһының мөрәжәғәтен хупланы һәм төбәк исеменән Юғары лигала сығыш яһарлыҡ республика КВН командаһын ойошторорға ҡушты.
Хәҙерге ваҡытта республикала 100-ҙән ашыу КВН командаһы иҫәпләнә, уларҙа 19 йәштән 26 йәшкә тиклемге 1,5 меңләп активист ҡатнаша.
Республикала шулай уҡ 15 КВН лигаһы эшләп килә, шул иҫәптән БР Юғары асыҡ телевизион КВН лигаһы, «Молот» БР Йәштәр асыҡ КВН лигаһы, Нефтекама, Бөрө, Стәрлетамаҡ, Салауат, Октябрьский ҡалаларында лигалар, тип хәбәр итә БР Президенты матбуғат хеҙмәте.


text:
2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән Фото: Олег Яровиков
2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән
2015 йылда Башҡортостанда корпоратив кредитлау 20 проценттан ашыуға кәмегән Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 15 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Олеся Серёгина/.
2015 йылда Башҡортостанда банктар юридик берәмектәргә һәм шәхси эшҡыуарҙарға 467,8 миллиард һумлыҡ кредит биргән, был 2014 йылға ҡарағанда 22,5 процентҡа кәмерәк, тиелә Үҙәк банктың республика бүлексәһе мәғлүмәтендә.
Ошондай кредиттар буйынса бурыстың ҡалған өлөшө 4,9 процентҡа кәмегән һәм 399,8 миллиард һум тәшкил иткән (Рәсәй буйынса был күрһәткес 7,6 процентҡа күтәрелгән). Ваҡытында түләнмәгән бурыс кимәле 2,1 процентҡа тиклем артҡан.
Бәләкәй һәм урта эшҡыуарлыҡ субъекттарын кредитлау 14,2 процентҡа — 96,7 миллиард һумға тиклем кәмегән (Рәсәй буйынса — 28,3 процентҡа). Ваҡытында түләнмәгән бурыс күләме 14,1 процентҡа артҡан һәм 5,6 миллиард һум тәшкил иткән.
2016 йылдың башына Башҡортостанда 83 кредит ойошмаһы эшләй. Улар иҫәбендә — биш республика банкы.


text:
Республикала барған һайлау алды кампанияһын ОБСЕ ойошмаһы вәкилдәре күҙәтә
Республикала барған һайлау алды кампанияһын ОБСЕ ойошмаһы вәкилдәре күҙәтә.
Бөгөн миссияның оҙайлы ваҡытҡа килгән вәкилдәре Рәсәй 24-Башҡортостан телеканалында кандидаттар менән ойошторолған фекер алышыуҙар барышын күҙәтте.Телевидение каналында һәр партияға үҙ программаһы менән мөрәжәғәт итер өсөн 20 минутлыҡ эфир ваҡыты бирелгән. Шуның яртыһын кандидаттар фекер алышыуҙар өсөн файҙалана. Бөгөнгө эфир пенсия йәше тураһында. Демократия институты һәм кеше хоҡуҡтары буйынса халыҡ-ара бюро вәкилдәре Америка Ҡушма Штаттарынан Марша Вайнерман менән Әрмәнстандан Оганез Казарян был күҙәтеүҙәр буйынса ла отчет әҙерләйәсәген белдерҙе.


text:
20 апрелдә республикала «Үҙ ағасыңды ултырт» акцияһы старт ала
20 апрелдә Өфөлә «Үҙ ағасыңды ултырт» акцияһы старт ала. Башҡортостан Республикаһы Урман хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, бөтә Рәсәй акцияһында ҡатнашырға теләгән һәр кемгә үҫентеләр һәм уларҙы ултыртыу өсөн кәрәкле инструменттар биреләсәк.
Бының өсөн Өфө ҡалаһы, Урман тыҡрығы, 1 адресы буйынса урынлашҡан Өфө урман хужалығына килергә кәрәк. Телефондар: (347) 241-49-44, 232-88-32.
Башҡортостан урмансылары паркының дөйөм майҙаны 116 гектар тәшкил итә. Бер йыл элек «Үҙ ағасыңды ултырт» тәбиғәтте һаҡлау акцияһы сиктәрендә өфөлөләр бында 500-ҙән ашыу үҫенте ултыртты.
Министрлыҡтан хәбәр итеүҙәренсә, «үҙ ағасыңды» ултыртыу буйынса бындай акциялар йола буйынса республиканың барлыҡ райондарында үткәреләсәк. Йәшелләндереүгә үҙ өлөшөн индерергә теләүселәр урман хужалыҡтарына йәки Урман хужалығы министрлығының дәүләт унитар предприятиеларына мөрәжәғәт итә ала. Үҫентеләр бушлай бирелә.


text:
Башҡортостан — тыуым кимәле буйынса Волга буйы федераль округында лидер Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан — тыуым кимәле буйынса Волга буйы федераль округында лидер
Башҡортостан — тыуым кимәле буйынса Волга буйы федераль округында лидер Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 6 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Башҡортостанстат мәғлүмәттәре буйынса, төбәк — 2015 йылдың ғинуарынан сентябренә тиклем тыуған сабыйҙар һаны буйынса Волга буйы федераль округында беренсе урында.
Волга буйы федераль округында бөтәһе 296453 бала тыуған. Башҡортостанда — 44040 сабый, Татарстанда — 42262, Һамар өлкәһендә — 30764, Нижегородка өлкәһендә — 29953, Пермь крайында — 29168.
Башҡортостанда тыуыусылар һаны үлеүселәр һанынан 6,9 процентҡа артҡан (2014 йылдың ошо уҡ осоронда — 13,1 процент).
Волга буйы федераль округының ете субъектында тәбиғи үҫеш күҙәтелгән — Татарстанда (+6839 кеше), Башҡортостанда (2829), Удмурт Республикаһында (1908), Пермь крайында (719), Сыуаш Республикаһында (518), Мари Иле Республикаһында (272), Ырымбур өлкәһендә (19).


text:
2009 йылда Башҡортостан халҡы 8,5 мең кешегә артты
2010 йыл башында республикала даими йәшәүсе халыҡ иҫәбе, алдан иҫәпләүҙәр буйынса, 4065,8 мең кешегә еткән. Башҡортостанстат мәғлүмәте буйынса, 2009 йыл башы менән сағыштырғанда, республика халҡы 8,5 мең кешегә артҡан.
2009 йылда тыуымдың артыуы, кеше үлеменең кәмеүе күҙәтелгән. Халыҡ иҫәбенең тәбиғи артыуы буйынса республика Волга буйы федераль округында алдынғы урын биләй. Тыуым һәм үлем күрһәткестәре буйынса иһә икенсе урында. Башҡортостан ыңғай демографик күрһәткесле 25 төбәк исемлегенә ингән.
Уҙған йылда 55,7 мең сабый тыуған, был 2008 йыл менән сағыштырғанда 2,2 процентҡа күберәк, халыҡ үлеме – 53,4 мең – 4,0 процентҡа кәмерәк. Тыуым республикала 16 йыл эсендә беренсе тапҡыр үлемдән күберәк булып, халыҡ иҫәбенең тәбиғи артыуы 2,3 мең кеше тәшкил итте.
Статистика һандары буйынса, тыуым артыуы һәм үлемдең кәмеүе алты ҡала округында (Өфө, Нефтекама, Октябрьский, Салауат, Стәрлетамаҡ), 28 муниципаль районда (Балаҡатай, Ишембай, Мәләүез, Туймазы һәм башҡаларҙа) күҙәтелгән.
Алты ҡала округына (Өфө, Ағиҙел, Нефтекама, Октябрьский, Сибай, Стәрлетамаҡ) һәм 16 муниципаль районға (Әбйәлил,Баймаҡ, Бөрйән, Мәләүез, Туймазы, Учалы, Хәйбулла һәм башҡаларға) халыҡ иҫәбенең тәбиғи артыуы ла тура килә.


text:
Мәҙәниәт йылында республиканың сәнғәт хеҙмәткәрҙәренә һәм ижади коллективтарға бик көслө ярҙам күрһәтеләсәкФото: Андрей Старостин
Мәҙәниәт йылында республиканың сәнғәт хеҙмәткәрҙәренә һәм ижади коллективтарға бик көслө ярҙам күрһәтеләсәк
Мәҙәниәт йылында республиканың сәнғәт хеҙмәткәрҙәренә һәм ижади коллективтарға бик көслө ярҙам күрһәтеләсәкФото: Андрей Старостин
2013 йылда республикала 46 мәҙәни проект дөйөм 106 миллион һумдан ашыу суммалыҡ Башҡортостан Президенты грантын алды, мәҙәниәт өлкәһен финанслау үткән йылда 27 процентҡа артты. 50 миллион һум республиканың мәҙәниәт хеҙмәткәрҙәренә торлаҡ программаһын тормошҡа ашырыу өсөн бүленде. Бының турала ошо көндәрҙә Башҡортостан Республикаһында Мәҙәниәт йылын рәсми рәүештә асҡанда БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Лилиә Ғүмәрова хәбәр итте.
— Мәҙәниәт йылының төп маҡсаты – музыка беҙҙең йөрөктәрҙә генә түгел, ә концерт залдарыбыҙҙа, Рәсәйҙең һәм донъяның иң яҡшы концерттарында мәңге яңғырарлыҡ итеп ошондай нигеҙ һалыу, — тине Лилиә Ғүмәрова.
2014 йыл дауамында Башҡортостан территорияһында «Мәҙәни ынтылыш» проекты сиктәрендә күп һанлы саралар планлаштырылған. Мәҙәниәт йылы Башҡортостанда республиканың сәнғәт, мәҙәниәт учреждениелары хеҙмәткәрҙәренә һәм ижади коллективтарға бик көслө ярҙам итеүгә йүнәлтелгән, тип билдәләне вице-премьер.


text:
Башҡортостан парламентарийҙары 2012 йылға республика Президенты Мөрәжәғәтнамәһен тормошҡа ашырыу планын раҫланы
Бөгөн Өфөлә Башҡортостан Республикаһының Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай Президиумы ултырышы үтте, унда республика Президентының «Халыҡ өсөн эшләү» Мөрәжәғәтнамәһен тормошҡа ашырыуҙы закондар менән тәьмин итеү буйынса һәм 2012 йылдың яҙғы сессияһына Башҡортостан закондарының үтәлешенә контроллек итеү буйынса саралар планы тикшерелде. Унда Дәүләт Йыйылышы рәйесе Константин Толкачев, уның урынбаҫарҙары Рафаил Зиннуров, Лилиә Ғүмәрова һәм республика парламентының комитет етәкселәре ҡатнашты.
Ултырышта ҡатнашыусылар Мөрәжәғәтнамәлә әйтеп үтелгән республика Президенты Рөстәм Хәмитовтың инициативаларын тикшерҙе. Улар иҫәбендә — ауыл биләмәләренең үҙҙәренең килем сығанаҡтарын булдырыу, уларға ҡайһы бер хоҡуҡтар биреү, власть кимәлдәре араһында һалымдарҙы бүлеү, ипотека кредитының һөҙөмтәлелеген арттырыу, малсылыҡ комплексын яңыртыу, ауылдарҙы төҙөкләндереү, йәштәр араһында эшһеҙлек, өлкән кешеләр өсөн йәшәү шарттарын яҡшыртыу тураһындағы инициативалар. Мөрәжәғәтнамәнең һәр йүнәлеше буйынса саралар һәм норматив хоҡуҡи акттар проекттары әҙерләнде.
Бынан тыш, ултырыш барышында 2012 йылдың яҙғы сессияһына республика закондарының үтәлешенә контроллек итеү буйынса саралар планы раҫланды.
— Беҙ закондар сығарыу эшен үткәреү буйынса план ҡабул иттек, республика башлығы Мөрәжәғәтнамәһен тормошҡа ашырыуҙың мөһим йүнәлештәре буйынса закондар ҡабул ителәсәк, был закондар ижтимағи мөнәсәбәттәрҙе көйләү тәжрибәһенә инһен өсөн тейешле саралар әҙерләнәсәк, — тине «Башинформ» агентлығына Константин Толкачев. – Дәүләт Йыйылышы мөмкинлектәрен әүҙем ҡуланасаҡбыҙ. Беҙҙең өсөн торлаҡ-коммуналь хужалыҡтың нисек эшләүе мөһим, тарифтар билдәләү мәсьәләһенә лә әйләнеп ҡайтырға кәрәк һәм башҡа бик күп мәсьәләләрҙе тикшереү зарур.


text:
Фёдоровка районында яңы мәктәп асылды Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
Фёдоровка районында яңы мәктәп асылды
Фёдоровка районында яңы мәктәп асылды Фото: Башҡортостан Башлығының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 1 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
31 августа Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов эш сәфәре барышында Фёдоровка районында булды. Белем көнө алдынан Фёдоровка ауылында 1-се урта мәктәпте асыу тантанаһы үтте.
Объект туғыҙ ай эсендә төҙөлдө. Уның хаҡы Республика адреслы инвестиция программаһы сиктәрендә бүленгән 250 миллион һум тәшкил итте.
Быға тиклем белем биреү учреждениеһы иҫке генә бинала урынлашҡайны. Эш сәфәрҙәренең береһендә Рөстәм Хәмитов ауылда яңы мәктәп төҙөргә кәрәклеген билдәләне һәм төбәк Хөкүмәтенә финанслау сығанаҡтарын билдәләргә ҡушты.
Хәҙер 375 урынлыҡ 1-се урта мәктәп дөйөм майҙаны 6,7 мең квадрат метрлыҡ заманса өс ҡатлы корпуста урынлашҡан. Беренсеһендә – башланғыс кластар блогы, оҫтахана, медицина бүлмәһе, ашхана, шулай уҡ һаулыҡ мөмкинлектәре сикләнгән балалар өсөн санитар бүлмәләр, икенсеһендә – физкультура һәм тамашалар залы, өсөнсө ҡатта – китапхана. Мәктәптә 19 уҡыу кабинеты бар.
Директор Константин Морозов әйтеүенсә, 1 сентябрҙә 33 уҡыусы беренсе класҡа бара. 2016-2017 уҡыу йылында бында 19 класс-комплект эшләйәсәк.
– Мәктәптәр төҙөү киләһе йылдарҙа федераль һәм республика власы өсөн өҫтөнлөклө йүнәлеш буласаҡ. Эш шунда: 2025 йылға беҙ бер сменалы уҡытыуға күсергә тейешбеҙ. Әммә бының өсөн байтаҡ эшләргә кәрәк. Әлеге мәсьәләне хәл итә алырбыҙ, тип ышанам, – тине Рөстәм Хәмитов. – Бөгөнгө мәктәпкә килгәндә, был – күптән көтөлгән ҡыуаныслы ваҡиға. Һуңғы 10-15 йылда уҡыусыларҙың ниндәй шарттарҙа белем алғанын беләм. Хәҙер иһә улар яңы мәктәптә уҡыясаҡ.
Республика Башлығы ауыл халҡын яңы мәктәптең асылыуы менән ҡотланы һәм ундағы шарттар менән танышты. Информатика кабинетында ул интернеттың тиҙлеге менән ҡыҙыҡһынды. Ул ни бары 1 Мбит/с тәшкил итә, тине директор. Рөстәм Хәмитов был мәсьәләне хәл итергә кәрәклеген һыҙыҡ өҫтөнә алды.
Һуңынан республика етәксеһе район үҙәгендә йәшәүселәр менән аралашты, улар, үҙ сиратында, уға яңы мәктәп һәм инфраструктура үҫеше өсөн рәхмәт белдерҙе.


text:
2010 йылда һалымсылар физик шәхестәр табышынан 29,8 млрд һум һалым йыйҙы
Былтыр Башҡортостандың һалым органдары физик шәхестәрҙең табыштарына һалым (НДФЛ) буйынса 205 мең декларация ҡабул итте, был 2009 йылдағынан 17 процентҡа кәмерәк. Һалымдың был төрө буйынса бөтәһе 29,8 миллиард һум йыйылды. Был турала Рәсәй Федераль һалым хеҙмәтенең БР буйынса идаралығында үткән матбуғат конференцияһында Идаралыҡтың һалым түләүселәр һәм киң мәғлүмәт саралары менән эшләү бүлеге начальнигы Сергей Шурыгин хәбәр итте. Уның әйтеүенсә, кәмеү һалым ҡануниәтендәге үҙгәрештәргә бәйләнгән.
Быйылдан РФ Һалым кодексы менән физик шәхестәрҙә патент нигеҙендә эшләүсе сит ил граждандарының һалым декларацияһы тапшырыу үҙенсәлектәре билдәләнде. Патент хаҡы уны биргәнгә тиклем айына мең һум күләмендә билдәләнә. Һалым осоро йомғаҡтары буйынса сит ил кешеһе алған табышының дөйөм суммаһын билдәләргә тейеш. Фактик алынған табыштарҙан сығып иҫәпләнгән дөйөм сумма түләнгән аванстар суммаһынан ашып киткән осраҡта һалым органына декларация тапшырырға кәрәк.
— Бөгөн граждандар декларацияларын бик әүҙем тапшыра, – тип билдәләне Сергей Шурыгин. – 1 мартҡа ҡарата республикала 20 меңдән ашыу документ ҡабул ителгән. Был былтырғы ошо уҡ осорҙағынан байтаҡҡа күберәк.
Декларация тултырыу өсөн «Декларация-2010» программаһы менән файҙаланырға мөмкин. Һалым органына декларация йәшәгән урын буйынса 30 апрелдән дә һуңға ҡалмайынса тапшырылырға тейеш. Ваҡытында тапшырмаған осраҡта граждандарға штраф янай.


text:
Быйыл республика халҡын 121 ял һәм байрам көндәре көтә
2014 йылда рәсәйлеләр 118 көн ял итәсәк, ә Башҡортостан халҡын, мосолман байрамдары булғанлыҡтан, өҫтәмә өс ял көнө көтә.
Башҡортостан Хөкүмәте ҡарарына ярашлы, Ураҙа байрамы, Ҡорбан ғәйете һәм Республика көнөн байрам итеүгә бәйле 28 июль, 4 һәм 11 октябрь эшләмәгән байрам көндәре тип иғлан ителгән.
2014 йылда рәсәйлеләрҙе дүрт көнлөк өс «уик-энд» — майҙа, июндә һәм ноябрҙә, көтә тип алдан хәбәр ителгәйне.
Яҙ һәм хеҙмәт байрамына бәйле ял көндәре 1 майҙан 4-нә тиклем күҙаллана. 12 июндән 15-нә тиклем ил халҡы Рәсәй көнөн билдәләйәсәк, ә 1 ноябрҙән 4-нә тиклем – Халыҡтар берҙәмлеге көнө.
4 һәм 5 ғинуар (шәмбе һәм йәкшәмбе) ял көндәре эшләмәгән байрам көндәренә тура килеү сәбәпле 2 майға һәм 13 июнгә күсерелә. Шулай уҡ 23 февраль (йәкшәмбе) ял көнөнә тура килә, шуға күрә артыҡ ял көнө рәсәйлеләргә 3 ноябрҙә биреләсәк.
Мартта күсереүҙәр булмаясаҡ. Рәсәйлеләр өс көн рәттән ял итәсәк – 8 марттан алып 10-на тиклем. Еңеү көнөнә бәйле майҙа ял көндәре күсерелмәйәсәк, ял көндәре 9 майҙан 11-нә тиклем һуҙыласаҡ, тип белдерҙеләр Башҡортостан Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының матбуғат хеҙмәтенән.


text:
Күмертауҙың «Контраст» бейеү ансамбле ХV «Европа өмөттәре» халыҡ-ара фестивалендә Гран-при яуланы
Күмертау балалар хореография мәктәбенең «Контраст» халыҡ бейеүҙәре ансамбле ХV «Европа өмөттәре» халыҡ-ара балалар һәм үҫмерҙәр ижады фестиваль-конкурсында «Халыҡ бейеүе» номинацияһында Гран-при алды.
Күмертауҙың йәш бейеүселәренең был «Европа өмөттәре» фестивалендә беренсе генә еңеүе түгел. 2011 йылдың ғинуарында «Контраст» халыҡ бейеүҙәре ансамбле фестивалдә үҙенең йәштәгеләре төркөмөндә (15-18 йәш) почетлы беренсе урын алды, рус халыҡ бейеүҙәре традицияһын һаҡлағаны өсөн диплом менән бүләкләнде һәм Мәхмүт Эсамбаевтың гәлсәр кубогы менән бүләкләнде. Быйыл балалар конкурста ҡатнашыуҙан тыш, фестиваль-конкурстың ойоштороу комитеты составына ла инде.
Был абруйлы ижади конкурста Күмертауҙың йәш бейеүселәре генә түгел, йәш рәссамдары ла ҡатнашты. Күмертауҙың Балалар сәнғәт мәктәбе уҡыусылары «Декоратив-ҡулланма сәнғәт» номинацияһында үҙенең ижади эштәрен тәҡдим итте. Уларҙың эштәре юғары баһаға лайыҡ булды: Анна Котельникова «Декоратив–ҡулланма сәнғәт» номинацияһында – I урын, Ильмира Аллағолова – II урын, Антон Савинов III урын алды. Сәнғәт мәктәбенең башҡа уҡыусылары ла дипломдар менән билдәләнде.
Дөйөм алғанда балалар һәм үҫмерҙәр ижадының ХV «Европа өмөттәре» халыҡ-ара фестиваль-конкурсында илебеҙҙең төрлө төбәктәренән, шулай уҡ алыҫ һәм яҡын сит илдәрҙән ике меңдән ашыу бала ҡатнашты.


text:
25 ғинуарҙа Өфөлә ҡиммәтле ҡағыҙҙар баҙарында ҡатнашыусылар өсөн бушлай семинар ойошторола
Ҡиммәтле ҡағыҙҙар баҙары уйынсылары 25 ғинуарҙа Өфөлә үтәсәк махсус семинарға саҡырыла. «Башинформ» агентлығының бығаса хәбәр итеүенсә, «Йәштәрҙең финанс операцияларҙы өйрәнеү үҙәге» менән «Башҡортостан пионерҙары» йәмәғәт ойошмаларының берлектәге проекты булған был сараны Йәштәр финанс үҙәге үткәрә. Уның маҡсаты — « Ҡиммәтле ҡағыҙҙар баҙарында системалы сауҙа» белем биреү проектының эш төркөмөн ойоштороу.
Семинар бушлай, ҡиммәтле ҡағыҙҙар баҙарындағы сауҙа итеү системаһын өйрәнеүгә һәм әҙерләүгә ҙур теләк булыуы, программалау нигеҙҙәрен белеү һәм финанс идарасы тәжрибәһен алырға теләү ҡатнашыусылар өсөн төп талап итеп ҡуйылған.
Осрашыу Комсомол урамы, 21 адресы буйынса 17.00-гә билдәләнгән. Белешмәләр өсөн телефон: (347) 292-44-67, 277-63-32.


text:
Татар-Башҡорт ауылы халыҡара проекта ҡатнаша
Свердловски өлкәһендә Өфө йылғаһы буйында Урал тауҙарына һыйынып ултырған Өфө-Шөғөр тип аталған татар-башҡорт ауылы күптән инде донъяла билдәлелек алған.
Улар ауылдың иҫтәлекле урындары менән танышты. Һуңынан өлкәнең Түбәнге Сергин округы хакимиәте менән ЮНЕСКО клубтары ассоциациялары федерацияһы араһында хеҙмәттәшлек тураһындағы меморандумға ҡул ҡуйылды. Федерация президенты Джордж Христофидис белдереүенсә, меморандум ике аралағы бәйләнештәргә, Милли мәҙәниәтте үҫтерергә этәргес бирергә тейеш. Свердловский өлкәһендә 40 меңдән ашыу башҡорт йәшәй.


text:
«Башҡортостан ҡыҙы» журналының февраль һаны йырсылар һәм эшлекле ҡатын-ҡыҙҙар хаҡында бәйән итә
ӨФӨ, 2015 йыл, 17 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
«Башҡортостан ҡыҙы» журналының 2015 йылдағы икенсе һаны донъя күрҙе. Февраль һанына күҙәтеү тәҡдим итәбеҙ.
«Яныбай Хамматовтың фәрештәләре» тигән баш аҫтында билдәле әҙиптең тыуыуына 90 йыл тулыуға ҡарата уны иҫән сағында ҡәҙерләгән һәм үҙе үлгәс тә яҡты хәтерен һаҡлап, ижадын киң ҡатлам уҡыусыларға еткергән, тәржемә иткән гүзәл заттар – ҡатыны, ҡыҙы һәм ейәнсәре хаҡында. Мәҡәлә Яныбай Хамматовтың ейәнсәре Алһыу Әнүәр ҡыҙы Хамматованың ижад һәм күңел донъяһына сәйәхәт рәүешендә яҙылған.
Башҡортостан Һаулыҡ һаҡлау министрлығының баш кардиологы, Башҡортостан Республикаһының атҡаҙанған табибы, медицина фәндәре кандидаты Ирина Николаева менән әңгәмә «Йөрәк менән шаярмайҙар» тип атала.
Нурия Килмөхәмәтованың «Алатау ҡыҙы Флүзә» тип исемләнгән мәҡәләһе Ишембай районы Ҡолғона ауылынан сыҡҡан ябай ҡыҙҙың нисек итеп ҙур вазифаларға үрләүе һәм ҡаҙаныштарға өлгәшеүен һөйләй. Һүҙ – «Башинформсвязь» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең акционер капиталы һәм мөлкәте идаралығы етәксеһе Флүзә Хәсәнова хаҡында.
Роза Аккучукова – ике быуат киҫемендәге башҡорт йырсылары араһында иң билдәлеләренең береһе. Уның тормош һәм ижад юлы хаҡындағы мәҡәлә лә «Башҡортостан ҡыҙы»ның февраль һанында донъя күрә.
Февраль һанының тышлығын наҙлы, өлгөр ҡыҙ Ынйы Иҙелбаева биҙәй. Яҙыусылар нәҫеле ебен дауам иткән был һылыуҙың маҡсаттары ныҡлы, ниәттәре изге. Уның менән һеҙҙе журналда Гөлнара Хәлфетдинова таныштырыр. Журналист Альмира Кирәеваның мәҡәләһе Стәрлетамаҡ ҡалаһының билдәле эшҡыуары «Гөлинур» затлы тундар хужабикәһе, йомарт хәйриәсе, тынғыһыҙ йәмәғәтсе Гөлинур Янсаева хаҡында.
«Атайлы бала арҡалы» рубрикаһында фронтовик яҙыусы Әмир Моратовтың ҡыҙы Гөлсирә Иҙрисова ҡәҙерле атаһы тураһында иҫтәлектәре менән уртаҡлаша.
«Башҡортостан ҡыҙы»ның февраль һанында республика әҙиптәренең әҫәрҙәре баҫылған. Башҡортостандың халыҡ шағиры Марат Кәримовтың шиғри шәлкеме гүзәл затҡа һоҡланыу, уны яратыу менән мөлдөрәмә. Шиғриәтебеҙҙең сағыу йондоҙо Тамара Ғәниева һуңғы осорҙа проза өлкәһендә лә бил нығыта. Әҙибәнең «Серле көршәк» тип аталған хикәйәһе журнал уҡыусылар күңеленә хуш килер, тип уйлайбыҙ.
«Ғүмер бүләк итәм», «Ҡаршы сығып ал», «Әсәйемдең аҡ күлдәге», «Яҙмыштарҙан һин бит көслөрәкһең», «Тарат әле моңһоу уйҙарымды» китаптары аша замандашыбыҙҙың зиһененә үтеп ингән яҙыусы Хәйҙәр Тапаҡов менән әңгәмә лә ғаиләләге татыулыҡты нисек булдырырға, нисек ысын ир-егет тәрбиәләргә тигән көнүҙәк һорауҙарға арналған.
Журналда «Ҡорамасылар бәйге»һенә ебәрелгән эштәрҙең сағыу һүрәттәре лә урын алған. «Йөрәк дәрестәре» рубрикаһында йәр һайлау нескәлектәренә төшөнөргә мөмкин. «Ҡулыңдан һөйөн» рубрикаһында эшлекле ханымдарға Сайма Хәсәнова тәҡдим иткән күлдәк өлгөләре бирелә. Көршәктә бешерелгән аштар тәмле лә, файҙалы ла. Уларҙы әҙерләү серҙәре хужабикәләрҙең хәтер янсығына ярап ҡалыр.
Февраль һанында «Башҡортостан ҡыҙы» үткәргән лотерея йомғаҡтары ла баҫыла. Телевизор, мультибешергес, фен, үтек, һәм баҫмаға ярты йыллыҡ яҙылыуҙы отҡан уҡыусыларыбыҙ исемлектә үҙҙәрен күреп һөйөнөр тип ышанабыҙ, тип хәбәр итте журналдың баш мөхәррире Гөлназ Ҡотоева.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов Венгрияның Екатеринбургтағы Генераль консулы Шандор Молнари менән осрашты
Фото:
ӨФӨ, 2014 йыл, 16 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы/.
15 октябрҙә Республика Йортонда Рөстәм Хәмитов Венгрияның Екатеринбургтағы Генераль консулы Шандор Молнари менән осрашыу үткәрҙе, тип хәбәр иттеләр төбәк башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Әңгәмә барышында Рөстәм Хәмитов, «Венгрия беҙҙең өсөн һәр саҡ стратегик уҙаҡташ булды. Һеҙҙең илегеҙ менән предприятиеларыбыҙҙың, бизнесыбыҙҙың тауар әйләнеше бик ҙур – миллиард ярымдан ашыу. Был һан уҙған йылдыҡы. Ул күбеһенсә беҙҙең экспорттан килеп сыға – 99 процент, һәм бер аҙ һеҙҙән тауарҙар һатып алабыҙ. Иҡтисади мөнәсәбәттәребеҙ тәрәнәйһен, республикабыҙ бизнесы һеҙҙең илегеҙ бизнесы: эре генә түгел, урта һәм кесе бизнес менән эшләһен өсөн тырышабыҙ, — бындай мөнәсәбәттәрҙе нығытыу беҙҙең өсөн бик мөһим», тип билдәләне.
Башҡортостан ауыл хужалығы өлкәһендә лә Венгрия менән эш алып барырға әҙер.
— Беҙ иҡтисади мөнәсәбәттәр һәм, һис шикһеҙ, мәҙәни бәйләнештәр өлөшөндә лә етди эшкә ниәтләнгәнбеҙ. Бындай төр эш өсөн тәүшарттар бар. Нигеҙ бар, уны артабан да үҫтерергә теләйбеҙ, — тип айырып әйтте Рөстәм Хәмитов.
Венгрияның Генераль консулы үҙ сиратында, Екатеринбургтағы консуллыҡ иҡтисади, сауҙа, мәҙәни, туристик бәйләнештәрҙе артабан үҫтереү өҫтөндә эшләй, тип билдәләне.
— Киләһе йылдан алып генераль консуллыҡ һеҙҙең менән күршеләш – Татарстанда, Ҡазанда эшләй башлауын теләйбеҙ. Бөтә булған формаль процедураларҙың уңышлы тамамланыуына ышанам –бәйләнештәребеҙ хәҙер Екатеринбургтан кураторлыҡ иткәнгә ҡарағанда тығыҙыраҡ буласаҡ, — тине Шандор Молнари.
Консулдың әйтеүе буйынса, киләһе йылда Венгрияның ауыл хужалығы министры Фазекаш әфәнде Рәсәйгә килергә планлаштыра, атап әйткәндә, Башҡортостанға, Татарстанға һәм Чувашияға.
— Уның килеүе үҙа-ара отошло проекттар әҙерләргә мөмкинлек бирәсәк тип уйлайым, — тип өҫтәне Шандор Молнари.
Осрашыуҙың тулы стенограммаһы БР Президентының рәсми сайтында бирелгән.


text:
Төбәк башлығы Дыуан районында булдыФото: Андрей Старостин
Төбәк башлығы Дыуан районында булды
Төбәк башлығы Дыуан районында булдыФото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов 14 июндә Башҡортостан буйлап эш сәфәре барышында Дыуан районында булды.
Район үҙәгендә республика башлығы Мәсәғүт муниципаль-ара медицина үҙәгендә асылған яңы дауалау корпусын ҡараны.
Яңы корпус «Башкиргражданпроект» институтының 1991 йылда әҙерләнгән проекты буйынса төҙөлә. Эштәр бында 15 йыл элек башлана, ул ваҡытта учреждениеның ике ҡаты төҙөлә. 2011 йылда Рөстәм Хәмитовтың ҡушыуы буйынса төҙөлөш эштәре ҡайтанан тергеҙелә. Яңы дауалау корпусы республика бюджеты средстволары иҫәбенә төҙөлә, ҡорамалдарҙы иҫәпкә алыу менән уның дөйөм хаҡы – миллиард һумдан ашыу. Корпустың майҙаны 17,3 мең квадрат метр. Ул Мәсәғүт ауылында муниципаль-ара медицина үҙәгенең нигеҙе булып тора. Бында табитар Башҡортостандың төньяҡ-көнсығыш төбәгендә урынлашҡан биш райондан пациенттарҙы ҡарай һәм дауалай, медицина округының һаны – 117 мең кеше.
Яңы корпуста перинаталь һәм травматолог үҙәктәре, беренсел ҡан тамырҙары һәм башҡа бүлексәләр урынлашҡан. «Ауыл табибы» программаһы буйынса ике йыл эсендә дауаханаға 56 табип эшкә урынлашҡан. Үткән йылда табиптар өсөн 28 фатирлы йорт төҙөлә, быйыл тағы ла 30 фатирлыҡ шундай йортто сафҡа индереү планлаштырыла. Рөстәм Хәмитов медиктар һатып алған был торлаҡтың квадрат метрына хаҡты белеште. Ул 30 мең һум тәшкил итә.
— Ни өсөн шулай ҡиммәткә һатаһығыҙ? — тип мөрәжәғәт итте ул Дыуан районы хакимиәте башлығы Олег Могильниковҡа һәм дауахананың баш табибы Валерий Трофимовҡа. – Медицина хеҙмәткәрҙәренә торлаҡты үҙ хаҡы буйынса тапшырыу варианттарын табырға кәрәк.
Дауалау учреждениеһында табиптарҙың уртаса эш хаҡы 35 мең һум тәшкил итә, шәфҡәт туташтарының – 19 мең һум.
Артабан Рөстәм Хәмитов дауахананың бүлексәләрен ҡараны, ҡан тамырҙары, диагностика, реанимация бүлексәләрендә, лабораторийҙа һәм перинаталь үҙәктә булды. Табиптар һуңғы йылдарҙа районда халыҡтың үлем осраҡтарын кәметеүгә өлгөшеп булыуын һөйләне. Ул, шул иҫәптән, заманса диагностика һәм дауалау алымдарын ҡулланыу һөҙөмтәләре. Рөстәм Хәмитов бында халыҡтың һаулығын һаҡлауҙа системалы ҡараштың булмауына иғтибар итте: юғары технологик медицина үҙәге бар, әммә ауырыуҙарҙы иҫкәртеү һәм дауалауҙан һуң реабилитациялау насар үҫешкән.
— Беҙ иғтибарҙы ҡиммәтле юғары технологик медицина үҙәктәре төҙөлөшөнә йүнәлттек. Бындай үҙәктәрҙең булыуы – ул яҡшы. Әммә профилактика менән реабилитациялау беҙҙең һаулыҡ һаҡлауҙың, элеккесә, насар урындары, — тине Рөстәм Хәмитов.
Республика етәксеһе һаулыҡ һаҡлау министры вазифаһын башҡарыусы Александр Афанасьевҡа стационарҙа дауаланған пациенттарҙы реабилитациялау өсөн бәлки республиканың шифахана сәләмәтләндереү учреждениелары менән үҙ-ара эш итеүҙә ҡулайлы варианттар табырға һәм медицина стационарҙарын тотоуға файҙаланыу сығымдарын анализларға ҡушты.
— Күп дауаханалар төҙөйбөҙ, уларҙы хеҙмәтләндереүгә сығымдар ҙур. Күптәре иҡтисади йәһәттән файҙаһыҙ эшләй. Был хәлде анализларға һәм иҫке, үҙ-үҙен аҡламаған ҡиммәтле хужалыҡ схемаларын бөтөрөргә кәрәк, — тине Рөстәм Хәмитов. — Был бурыс бөтә Һаулыҡ һаҡлау министрлығы өсөн. Юғары махсуслашҡан дауаханалар үҙ эшендә функциональ һәм хәрәкәтсән булырға тейеш.
Рөстәм Хәмитов республиканың төньяҡ-көнсығыш һаулыҡ һаҡлау учреждениелары нигеҙендә яңы профилактика, дауалау һәм реабилитациялау схемаларын эшләргә, һуңынан уларҙы бөтә республика буйынса индерергә тәҡдим итте.


text:
Республикала инфраструктура төҙөлөшө буйынса төбәк операторы схемаһы эшләнде
Торлаҡ төҙөлөшөндәге проблемаларҙы хәл итеү һәм территорияларҙы комплекслы үҙләштереү үҫешен дәртләндереү өсөн БР Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты инженерлыҡ селтәрҙәре һәм коммуналь инфраструктура объекттарын төҙөү буйынса төбәк операторын булдырыу һәм уның эшмәкәрлегенең схемаһын әҙерләне.
Ведомствоның матбуғат хеҙмәте мәғлүмәттәренә ярашлы, был дәүләт-шәхси партнерлыҡ механизмы бюджет һәм бюджеттан тыш финанслау сығанаҡтарын йәлеп итергә, финанс институттары өсөн инфраструктура тармағының күркәмлеген арттырырға һәм инвесторҙар өсөн һалған аҡсаһын кире ҡайтарыу механизмдарын асырға мөмкинлек бирәсәк.
Төбәк операторы схемаһын һынап ҡарау өсөн БР Төҙөлөш һәм архитектура буйынса дәүләт комитеты «2011-2015 йылдарға Башҡортостан Республикаһында торлаҡ төҙөлөшө үҫешен әүҙемләштереү» айырым маҡсатлы программаһы сиктәрендә Өфө ҡалаһы һәм районының торлаҡ төҙөлөшөн үҫтереү буйынса ярҙамсы программа әҙерләй. Комплекслы үҙләштереү проекттарын һәм төбәк операторын конкурс нигеҙендә һайлап алыу, бюджет һәм бюджеттан тыш финанслау сығанаҡтарын формалаштырыу уның төп сифаты буласаҡ. Киләсәктә был ярҙамсы программаны бөтә республикаға таратыу планлаштырыла.


text:
Республика халҡы «Рәсәй биттәре» интернет-ресурсында бушлай китап уҡый ала
ӨФӨ, 2015 йыл, 9 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Милләттәр эштәре буйынса федераль агентлыҡ һәм МуВоок электрон китапханаһы «Эксмо» нәшриәте һәм А.П Гайдар исемендәге үҙәк ҡала балалар китапханаһы ярҙамында «Рәсәй биттәре» проектын тормошҡа ашыра. Проект Халыҡтар берҙәмлеге көнөн байрам итеү сиктәрендә эшләй башланы һәм 30 октябрҙән 30 декабргә тиклем электрон китапханала бушлай хеҙмәттәр тәҡдим итә.
Ресурста балалар әҙәбиәте өлкәһендәге белгестәр һайлап алған 100 китап тупланған. Әҫәрҙәр Рәсәйҙең этномәҙәни күп төрлөлөгөн, тарихын һәм мәҙәниәтен сағылдыра. Исемлеккә географик, этнографик һәм тарихи очерктар, Рәсәй халыҡтары әкиәттәре, бөйөк ижадсыларҙың һәм ғалимдарҙың биографияһы, нәфис әҙәбиәт индерелгән. Проект, нигеҙҙә, уҡыусыларға һәм үҫмерҙәргә тәғәйенләнгән. Ресурста Өфө яҙыусылары Игорь Савельев һәм ғалим, журналист Эдуард Байковтың фәнни-популяр әҫәрҙәре бар.
«Рәсәй — донъялағы иң ҙур ил, күп милләтле дәүләт. Беҙҙә үҙенсәлекле тарихы, мәҙәниәте һәм ғөрөф-ғәҙәттәре булған 193 халыҡ вәкиле йәшәй. «Рәсәй биттәре» — илебеҙҙең ҡабатланмаҫ күп яҡлы мәҙәниәтенең сағыу биҙәге», — тип хәбәр иттеләр республиканың Матбуғат һәм киң мәғлүмәт саралары министрлығында.


text:
Һаулыҡ һаҡлауҙы модернизациялау сиктәрендә Башҡортостанда үҫмерҙәр сәләмәтлеге тикшереләсәк
Һаулыҡ һаҡлауҙы модернизациялау программаһын тормошҡа ашырыу маҡсатында, БР Мәғариф министрлығы һәм Мотлаҡ медицина страховкаһы территориаль фонды менән берлектә Башҡортостан Республикаһының Һаулыҡ һаҡлау министрлығы сентябрь-октябрҙә республикала 14 йәшлек үҫмерҙәрҙе диспансеризациялауҙы планлаштыра.
Үҫмерҙәрҙе артабан дауалау һәм реабилитациялауҙы күҙ уңында тотҡан тәрәнтен диспансеризациялау йәш быуындың репродуктив сәләмәтлеген һаҡлап ҡалыуҙы төп маҡсаты итеп күрә.
БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығы мәғлүмәттәренә ярашлы, һуңғы биш йылда 14 йәшкә тиклемге балалар араһында дөйөм ауырыу кимәле 3,1 процентҡа тиерлек артҡан. Дөйөм ауырыуҙар структураһында тын алыу юлдары сирҙәре беренсе урынға сыҡҡан, икенсе урында – аш һеңдереү ағзалары ауырыуҙары, өсөнсөлә – һөйәк-мускул системаһы ауырыуҙары, дүртенселә — күҙ һәм күҙ яны аппараты сирҙәре, бишенселә – нервы системаһы ауырыуҙары. Шештәрҙең, тын алыу юлдары ауырыуҙарының, йәрәхәтләнеү һәм ағыуланыу осраҡтарының артыуы билдәләнгән.


text:
Баш ҡалала күп функциялы уҡыу комплексы барлыҡҡа киләсәк
Өфөнөң Инорс-4 биҫтәһендә күп функциялы уҡытыу-тәрбиә комплексы барлыҡҡа киләсәк. Ошо көндәрҙә биҫтә халҡын төҙөлөш проекты менән таныштырҙылар, тип хәбәр иттелләр ҡала хакимиәтенән.
Баш ҡаланың баш архитекторы Илдар Ибраһимов һәм «Башкиргражданпроект» Проект институты ябык акционерҙар йәмғиәте 1-се архитектура оҫтаханаһының төркөм етәксеһе Тәнзилә Дулатова ҡала халҡын яңы уҡыу йорто проекты концепцияһы менән таныштырҙы. Был 1990 урынлыҡ, дөйөм майҙаны 36 мең квадрат метрҙан ашыу тәшкил иткән берҙәм, заманса комплекс буласаҡ. Уның эсендә 345 урынлыҡ балалар баҡсаһы, башланғыс мәктәп, аҙыҡ блогы, урта һәм өлкән йәштәге уҡыусылар өсөн мәктәп, 600 урынлыҡ йыйылыштар залы һәм физкультура-сәләмәтләндереү комплексы урынлашасаҡ. Бер бина эсендә бала эҙмә-эҙ мәктәпкәсә һәм урта дөйөм белем алыу процесы баҫҡыстарын үтә аласаҡ.
— Проект уникаль булып һанала, әлеге ваҡытта Волга буйы федераль округында быға оҡшаш комплекс юҡ, — тип билдәләне Өфө ҡала Советы рәйесе Евгений Семивеличенко. — Проектты тормошҡа ашырыу Калинин районының социаль инфраструктура үҫеше мәсьәләһен хәл итергә ярҙам итәсәк.
Төҙөлөштө 2014 йылда башлап, 2015 йылда тамамларға планлаштыралар. Был белем биреү комплексы, 51-се мәктәп уҡыусыларынан һәм белем биреү учреждениеһы уҡытыусыларынан тыш, биҫтәнең яңы райондарынан балаларҙы ҡабул итәсәк.
Райондың ата-әсәләр берләшмәһе һәм белем биреү учреждениелары етәкселәре үҙҙәренең тәҡдимдәрен индерҙе, улар белем биреү комплексы проектының һуңғы вариантын төҙөүҙә иҫәпкә алынасаҡ, тип ышандырҙы архитекторҙар.
Яңы комплекс ябылған 51-се мәктәпте алмаштырырға тейеш. 2012 йылда был белем биреү учреждениеһында авария хәле тыуа. Тикшереүҙәрҙән һуң бинаны техник сәбәптәр арҡаһында эксплуатациялауға яраҡһыҙ тип табалар. Мәктәп бинаһының иҫке һәм ныҡ туҙған булыуы сәбәпле, уны төҙөкләндереү эше маҡсатһыҙ тип танылған.


text:
Силәбе өлкәһенең Ҡоншаҡ районына газ үтә
Силәбе өлкәһенең Ҡоншаҡ районында газ үткәрелә башланы, тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына Башҡортостандың Силәбе өлкәһендәге Даими вәкиллегенең матбуғат секретары Михаил Хәбиров.
Май айында район биләмәһендә «Берҙәм Рәсәй» партияһының «Изге эштәр» проекты старт алды, уның нигеҙендә урындағы халыҡтың теләктәренән ҙур исемлек төҙөлдө. Районға газ үткәреү иң төп проблемаларҙың береһе тип билдәләнде.
Артабан Силәбе өлкәһе губернаторы Михаил Юревичтың Ҡоншаҡ районы хакимиәте башлығы Вадим Закиров менән осрашыуы үтте, унда район проблемалары ҡабаттан телгә алынды. Осрашыу йомғаҡтары буйынса төбәк башлығы районға 15 миллион һум күләмендә аҡса бүлергә ҡушты.
Михаил Хәбиров әйтеүенсә, яҡын арала Ҡоншаҡ ауылының Карл Маркс, Партизандар, Лермонтов урамдарына газ инә башлаясаҡ.
— Районға газ килеүе ауыл халҡының көндәлек тормошон ысын мәғәнәһендә модернизациялауҙы аңлата, — тип билдәләне ул.
Башҡортостан Республикаһының Силәбе өлкәһендәге даими вәкиле Мөхәмәтулла Хафизов әйтеүенсә, Ҡошаҡ районы – иң боронғо башҡорт ауыл хужалығы ерҙәренең береһе, Башҡортостан хөкүмәте башлығы Әхмәтзәки Вәлидов бойороғо менән 1917 йылда ойошторолған. Район Башҡорт АССР-ының Арғаяш кантоны составында була.
— 1956 йылда «Маяҡ» производство берекмәһе заводындағы радиацион һәләкәттән зыян күргән район өсөн, төп халыҡ өсөн газлаштырыу – ысын бүләк ул, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Мөхәмәтулла Хафизов.


text:
Бер аҙ ямғырҙар яуыуы көтөлә
Башгидромет үҙәге синоптиктары, бөгөн һәм иртәгә бер аҙ ямғыр яуыуы көтөлә, тип хәбәр итә. Улар Башҡортостандың бөтә территорияһын солғап алмаясаҡ. Тимәк, яуым-төшөм етешмәүе һаҡланасаҡ, һәм аҙ ғына ямғырҙар республикала көсөргәнешле янғын хәүефлелеге шарттарын йомшарта алмай.
— Май айында Башҡортостанды тотош уратып алған ямғырҙар көтөлмәй, — тине Башгидрометтың баш синоптигы Анна Казаева. — Ял көндәренә яуым-төшөм туҡтаясаҡ, ә һауа температураһы бер аҙ кәмейәсәк.
Күҙаллауҙар буйынса, иртәгә үк һалҡын фронт республиканы икегә бүләсәк. Төньяҡ-көнсығыш өлөшөндә көндөҙгө температура 15-20 градусҡа тиклем кәмейәсәк. Көньяҡ-көнбайыш райондарҙа көндөҙ 20-25 градус йылы һаҡланасаҡ.
Төньяҡ һәм таулы райондарҙа шаршамбы төндә ҡырау төшөүе һәм тупраҡ минус 2 градусҡа тиклем һыуыныуы ихтимал.


text:
«Башинформ» 2014 йылдың II кварталына Башҡортостан медиаресурстары рейтингында беренселектә Фото: Олег Яровиков
«Башинформ» 2014 йылдың II кварталына Башҡортостан медиаресурстары рейтингында беренселектә
«Башинформ» 2014 йылдың II кварталына Башҡортостан медиаресурстары рейтингында беренселектә Фото: Олег Яровиков
«Медиалогия» компанияһы 2014 йылдың II кварталына Башҡортостан медиаресурстары рейтингын әҙерләгән. Медиарейтингтың лидеры – «Башинформ» агентлығы, тип хәбәр итә проекттың рәсми порталы.
Алдынғылар рәтенә Proufu.ru һәм «Комсомольская правда — Өфө» интернет-ресурстары ингән. «Башинформ» мәғлүмәт агентлығынан цитата килтереү индексы икенсе квартал йомғаҡтары буйынса 174,60 тәшкил итә. Proufu.ru сайтының был күрһәткесе — 73,06, «Комсомольская правда — Өфө»нөң — 64,77.
Иң цитаталар килтерелгән Топ-10-ға шулай уҡ Башҡортостан юлдаш телевидениеһы сайты, UfaTime.ru, MKset.ru, «Стәрлеград» мәғлүмәт агентлығы һәм FilterNews.ru ингән. Рейтингтың тәүге унлығында ике яңы интернет-ресурс — «Коммерсантъ — Башҡортостан», ул бишенсе урынды биләй һәм «Истоки» гәзитенең сайты – етенсе урында.
Рейтингҡа Башҡортостандың киң мәғлүмәт саралары ингән, махсуслаштырылған киң мәғлүмәт саралары иҫәп-хисапта иҫәпкә алынмаған. Рейтинг «Медиалогия» системаһының киң мәғлүмәт саралары базаһы нигеҙендә ҡоролған, ул үҙ эсенә 19200 самаһы сығанаҡты: телевидение, радио, гәзит, журналдар, мәғлүмәти агентлыҡтар, интернет киң мәғлүмәт сараларын ала. Тикшеренеү 2014 йылдың 1 апреленән алып 30 июненә тиклем уҙғарылған.


text:
Фото:
Баш ҡалала икенсел торлаҡ бер аҙнала 0,4 процентҡа ҡыйбатланды
Фото:
Өфөнөң икенсел торлаҡ баҙарында хаҡтар бер аҙнала 0,4 процентҡа күтәрелде. Бөтә төрҙәге фатирҙар буйынса бер квадрат метрына тәҡдим ителгән уртаса хаҡ 43,15 мең һум тәшкил итә.
Йыл башынан алып икенсел торлаҡҡа хаҡ 7,8 процентҡа артҡан. Иң аҙ артҡан сегмент — ике бүлмәле фатирҙар, уларға хаҡ 0,3 проценҡа ғына күтәрелгән, ә иң ныҡ артҡаны - бер бүлмәлеләр, бында квадрат метрҙың хаҡы 0,6 процентҡа артҡан.
«Эксперт» күсемһеҙ милек агентлыҡтары селтәре мәғлүмәтенә ярашлы, бөгөн иң арзан өс бүлмәле фатирҙы ҡалала Карл Маркс урамынан бер миллион һумға алырға мөмкин. Майҙаны — 45 квадрат метр. Иң ҡыйбат фатир 16 миллион һумға һатыла. Был Октябрь проспектында урынлашҡан фатир биш бүлмәнән тора. Уның майҙаны — 225 квадрат метр.
9,9 кв.м. майҙанлы иң арзан бүлмәне — Конституция урамынан 500 мең һумға, ә иң ҡыйбатлыһын - Калинин урамындағы 24,1 квадрат метрлыҡ бүлмәне 1300 мең һумға алырға мөмкин.


text:
Республиканың педагогик йәмғиәте электрон белем биреүҙе хуплайФото: Олег Яровиков
Республиканың педагогик йәмғиәте электрон белем биреүҙе хуплай
Республиканың педагогик йәмғиәте электрон белем биреүҙе хуплайФото: Олег Яровиков
Сит ил һәм Рәсәй юғары уҡыу йорттарының белем биреү процесында смарт-технологиялар эшенең тәжрибәһен Өфөлә «Смарт-төбәк: электрон белеү биреү мөмкинлектәре» икенсе ғилми-ғәмәли конференцияла тикшерҙеләр.
М.А.Шолохов исемендәге Мәскәү дәүләт гуманитар университетының ғилми-белем биреү үҙәге директоры Марина Вайндорф-Сысоева әйтеүенсә, белем биреү процесында саҡырыуҙар һәр саҡ яңы булды.
Уҡытыусыларҙың цифрлы белемлелеге булмау Рәсәйҙә электрон белем биреүҙе алға этәреүҙә төп тотҡарлыҡтарҙың береһе булып тора.
— Бөгөн программа тәьминәте, продукттар, ресурстар менән эшләргә белеү генә мөһим түгел. Дөрөҫ педагогик фекерләүгә эйә булыу мөһим. Уны формалаштырыу ауыр. Ҡайһы берҙә юғары уҡыу йорто уҡытыусыһы тәжрибәле заманса профессиональ педагог юлында үҙе ҡаршылыҡ булып тора, ә бит ул иң һуңғы мәғлүмәткә, инновацияларға эйә булырға тейеш. Белергә, аңларға һәм белем биреү процесын мауыҡтырғыс итеп үткәрергә, уҡытҡандар менән бер телдә һөйләшергә – бына шулай эшләргә тейеш заманса педагог. Уҡытыусы бөтә нәмәне ситкә ҡаҡҡанда бер нимә лә эшләп булмай, — тип билдәләне Марина Вайндорф-Сысоева.
Мәскәү университетының ғилми үҙәк директоры, электрон белем биреүҙе индереү өсөн Башҡортостанда бөтә шарттар ҙа булдырылған, тип өҫтәне. «БР электрон белем биреү» белем биреү ойошмалары ассоциацияһы эшләп килә.
Конференцияла шулай уҡ ресурстар банкын ойоштороу һәм уҡытыусыларҙың квалификацияларын күтәреү системаһын әҙерләү кәрәклеге билдәләнде.
— Был йүнәлеште үҫтереү өсөн беҙҙең республикаға белгестәр кәрәк, мәғлүмәт технологиялары буйынса уҡытыусылар ғына түгел, — тип билдәләне Башҡортостандың мәғариф министры урынбаҫары Руслан Хәбибов. — Был йүнәлеш республика мәктәптәрендә, урта һәм юғары белем биреү йорттарында ҡыҙыҡһыныу тыуҙыра. Башҡортостан мәғарифты үҫтереү институты нигеҙендә өс кимәлдә Республика электрон белем биреү үҙәге ойошторолған һәм эшләп килә. Кәрәкле ҡорамалдар алынған, БР Мәғлүмәти технологиялар буйынса агентлыҡ менән эш барышында бөтә ойошмаларыбыҙҙың 68 процентында интернет тиҙлеге секундына ике мегабитҡа тиклем арттырылды. Йыл аҙағына тиклем был күрһәткестәрҙе 90 процентҡа тиклем еткерергә планлаштырабыҙ. Республиканың күп кенә мәктәптәре берләшкән коммуникациялар системаһына тоташҡан, унда көн һайын дистанцион дәрестәр бара. Дәрестәргә системаның һәр ҡулланыусыһы тоташа ала, расписаниеһы www.edu02.ru порталында урынлашҡан.
Таиландтан ғилми форум ҡунағы – Шрипатум киберуниверситеты профессоры Ворасуанг Дуангчинда — үҙ вузында үҙәк ойоштороу тураһында һөйләне, унда электрон белем биреүҙе координациялау буйынса бөтә система тупланған һәм уҡытыусылар составын заманса профессиональ һәм технологик оҫталыҡҡа уҡытыу буйынса даими эш алып барыла.


text:
Милли медицина палатаһының премияһы табип һөнәренең абруйын арттырыуға йүнәлтелгән
Рәсәй Һаулыҡ һаҡлау министрлығы ҡарамағындағы Милли медицина палатаһы медицина хеҙмәткәрҙәре, профессиональ йәмәғәт медицина берләшмәләре, студенттар, шулай уҡ киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре өсөн премия булдырған. Уның маҡсаты – табип һөнәренең абруйын арттырыу һәм йәмәғәт алдында медицина хеҙмәткәрҙәре ҡаҙаныштарын таныу.
Милли медицина палатаһы президенты Леонид Рошаль: «Беҙ премияны медицина берләшмәһенең тар сиктәренән сығарырға теләйбеҙ. Ул бөйөк табип һөнәренә бәйләнеше булғандарҙың ҡаҙаныштарын таныу инструментына әйләнергә тейеш. Ул медиктар үҙҙәре генә түгел, ә уларға профессиональ булышлыҡ итеүселәр, уларҙың уңыштары һәм ауырлыҡтары тураһында хаҡлы һәм асыҡ мәғлүмәт таратыусылар. Был, әлбиттә, йәш быуын да – студенттар һәм үҙенең профессия юлын яңы башлап тороусы иң йәш табиптар», тип билдәләй.
Премия 11 номинация буйынса бирелә. Киң мәғлүмәт саралары вәкилдәре өсөн номинациялар: «Диагноз», «Табип яҡлау аҫтында», «Табип профессияһы». Медицина хеҙмәткәрҙәре өсөн номинациялар: «Минең табип», — пациенттар заявкаһы нигеҙендә тапшырыласаҡ; «Ауыл табибы», «Карьера», «Минең остаз». Йәмәғәт медицина ойошмалары өсөн: «Яҡлауға хоҡуҡ», «Үҙ-ара эш итеү территорияһы», «Беҙҙең маяҡ». Шулай уҡ медицина вуздары студенттары, ординаторҙар һәм интерндар өсөн премия ҡаралған – «Ни өсөн табип булғым килә».
Ҡатнашыуға заявкалар 2014 йылдың март һуңына тиклем ҡабул ителәсәк, апрелдә премияны тапшырыу тантанаһы үтәсәк.
Жюриға күренекле медиктар кеүек, әүҙем гражданлыҡ позицияһына эйә булыусы башҡа профессиональ өлкәләрҙең абруйлы вәкилдәре: ғалимдар, журналистар, юристар, йәмәғәт эшмәкәрҙәре инә.
Тулыраҡ Милли медицина палатаһы сайтында.


text:
Фото:
ӨМЭПБ-ла бөтә Рәсәй йәш токарҙар конкурсы үтә
Фото:
17-18 июндә «Өфө моторҙар эшләү производство берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәтендә Рәсәй авиация сәнәғәте предприятиеларында эшләгән йәш токарҙарҙың IV йыл һайын үткәрелеүсе һөнәри оҫталыҡ конкурсы үтә.
Конкурста «Иркут» фәнни-производство корпорацияһы» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Сатурн» фәнни-производство берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Инкар» Пермь агрегат берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Ҡазан моторҙар эшләү производство берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәте һәм башҡа предприятиеларҙан белгестәр ҡатнашасаҡ. «Өфө моторҙар эшләү производсто берекмәһе» асыҡ акционерҙар йәмғиәте, «Мотор» фәнни-производство предприятиеһы» федераль дәүләт унитар предприятиеһы, «Өфө приборҙар эшләү производство берекмәһе» федераль дәүләт унитар предприятиеһы, «Гидравлика» Өфө агрегат предприятиеһы» федераль дәүләт унитар предприятиеһы, «Өфө «Молния» фәнни-производство предприятиеһы» федераль дәүләт унитар предприятиеһы, «Өфө агрегат производство берекмәһе» ФДУП-ы һәм «Күмертау авиация производство предприятиеһы» асыҡ акционерҙар йәмғиәте токарҙары Башҡортостан данын яҡлаясаҡ. 35 йәшкә тиклемге 30 кеше иң яҡшы белгес исеменә дәғүә итәсәк.
ӨМЭПБ-ның йәмәғәтселек менән бәйләнеш буйынса идаралығынан хәбәр итеүҙәренсә, ярыштар ике бүлектән тора. Беренсе өлөшө конкурсанттарҙың теоретик әҙерлеген баһалауҙы күҙаллай. Уларға металдарҙы белеүгә, механик эшкәртеү, стандартизация, хеҙмәт һаҡлау һәм хәүефһеҙлек техникаһы, Хеҙмәт кодексы һәм башҡалар буйынса һорауҙар тәҡдим ителәсәк. Практик эш һыҙма буйынса деталь эшләү менән бәйле буласаҡ.
Аҙаҡтан йола буйынса конкурсҡа тантаналы йомғаҡ яһаласаҡ. Еңеүселәр тейешле наградаларын аласаҡ.


text:
Борис Мелкоедов парламентарийҙарҙы милли киң мәғлүмәт саралары үҫеше тураһында мәғлүмәт менән таныштырҙы
Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышының Урындағы үҙидара һәм йәмәғәт ойошмалары буйынса комитеты ултырышында республиканың элемтә һәм киң коммуникациялар министры Борис Мелкоедов милли киң мәғлүмәт сараларының һәм милли телдәрҙә китап баҫтырыуҙың үҫеше тураһында мәғлүмәт менән таныштырҙы.
Министр депутаттарға Башҡортостанда 1000 матбуғат баҫмаһы булыуы хаҡында әйтте. Гәзит һәм журналдар алты телдә сыға. Әлеге ваҡытта мәғлүмәт киңлеге үҙенсәлектәрен иҫәпкә алған программа әҙерләнгән. Тәү сиратта, һүҙ матбуғат баҫмаларын электрон форматҡа күсереү хаҡында бара. Периодик баҫмаларҙың кәмеүе күҙәтелә. Халыҡ мәғлүмәт технологияларына өҫтөнлөк бирә башланы. Милли телдәрҙә сыҡҡан гәзит-журналдарға килгәндә, министр уларҙың мәҙәни йәһәттән кәрәк булыуын билдәләне.
Китап баҫтырыуға килгәндә, республикала «Китап» нәшриәте эшмәкәрлеге һөҙөмтәләре өлгө булырлыҡ. Улар өс телдә бихисап китап сығара. Төбәк нәшриәттәре араһында «Китап» — өсөнсө, милли нәшриәттәр араһында беренсе урында тора.
Борис Мелкоедов һүҙҙәренсә, Башҡортостанда иғлан ителгән Милләт-ара татыулыҡты нығытыу йылы сиктәрендә әлеге нәшриәт китаптар менән алмашыныу өлкәһендә Рәсәйҙең бер нисә төбәге менән бәйләнеш булдырған. Шулай уҡ нәшриәт сайтының популярлығы арта.


text:
Сәнәғәт производствоһы индексы Өфөлә 109,3% тәшкил итте
Өфөлә ағымдағы йылдың тәүге биш айында сәнәғәт производствоһы индексы 109,3% тәшкил итте. Был хаҡта Өфө хакимиәтендә үткән оператив кәңәшмәлә ҡала башлығы Павел Качкаев хәбәр итте. Уның һүҙҙәренсә, бар тармаҡта ла етештереү күләмдәренең артыуы күҙәтелә. Нефть продукттарын сығарыу ғына был исемлеккә инмәй.
Сағыштырыу өсөн, ағымдағы йылдың тәүге дүрт айы йомғаҡтары буйынса сәнәғәт производствоһы индексы Өфөлә 108,5% тәшкил иткәйне, 2011 йылдың ғинуар — март айы йомғаҡтары буйынса – 109%, 2010 йыл йомғаҡтары буйынса – 110,6%.
Павел Качкаев ҡалала эшһеҙлектең кәмеүен дә билдәләне. Уның әйтеүенсә, Өфөлә ғинуар — майҙа эшһеҙҙәр иҫәбе уҙған йылдың ошо уҡ осорона ҡарата 15 процентҡа кәмегән. Шул уҡ ваҡытта буш эш урындары ла артҡан. Әлеге ваҡытта ҡаланың мәшғүллек үҙәктәрендә 10 мең эшһеҙгә 13 мең вакансия иҫәпләнә. Ләкин тәҡдим ителгән эштәрҙең профиле күп осраҡта эш эҙләгәндәрҙең профессияһына тап килмәй.


text:
БДМУ «Сәләмәт йәшәү рәүеше вузы» исеме өсөн көрәшәсәк
Башҡорт дәүләт медицина университеты (БДМУ) «Сәләмәт йәшәү рәүеше вузы» исеме өсөн Бөтә Рәсәй юғары профессиональ белем биреү учреждениелары конкурсында ҡатнашасаҡ. Уны «Берҙәм Рәсәй» Бөтөн Рәсәй сәйәси партияһы, РФ Мәғариф һәм фән министрлығы һәм РФ Һаулыҡ һаҡлау һәм социаль үҫеш министрлығы ярҙамында «Рәсәй Медицина һәм фармацевтика вуздары ректорҙары советы» Төбәк-ара йәмәғәт ойошмаһы үткәрә.
БДМУ-ның рәсми сайтында (www.bgmy.ru) Башмедуниверситет ректоры вазифаһын башҡарыусы Вил Тимербулатовтың ҡултамғаһы менән студенттарҙы, профессор-уҡытыусылар составын сәләмәтләндереү һәм сәләмәт йәшәү рәүешен пропагандалау буйынса вуз эшмәкәрлеге программаһы ҡуйылды. Конкурсҡа тап ул тәҡдим ителәсәк тә.
Йомғаҡ яһау 2011 йылдың мартында үткәреләсәк. Бөтөн донъя сәләмәтлек көнөнә (7 апрелдә) конкурс еңеүселәре раҫланасаҡ. Советтың дөйөм йыйылышында еңеүсе вуз ректорына күсмә «Рәсәй Медицина һәм фармацевтика вуздары ректорҙары советы кубогы» тапшырыласаҡ. Конкурста еңеүсе вуз, номинацияларҙа еңеүсе вуздар һәм вуз-призерҙар конкурс дипломдары менән бүләкләнәсәк.
Башҡорт медицина университетында сәләмәт йәшәү рәүешен пропагандалау даими алып барыла. Студенттарҙың һәм хеҙмәткәрҙәрҙең һаулығын һаҡлау һәм нығытыу проблемаларын хәл итеүгә: уларҙы социаль яҡлау формаларын камиллаштырыуға, «Белем биреү процесы һәм студенттар менән дәрестән тыш эш концепцияһы», «Тәрбиәүи эш программаһы», «Студенттарҙың һәм хеҙмәткәрҙәрҙең һаулығын һаҡлау буйынса саралар программаһы» кеүек өҫтөнлөклө программалар әҙерләү һәм уларҙы тормошҡа ашырыуға айырыуса ҙур иғтибар бирелә.


text:
Башҡорт дәүләт университетында Рәсәй сәйәсәте мәктәбенең филиалы асылды
Яңы уҡыу йылында республиканың алдынғы юғары уҡыу йорттарында Башҡортостандағы Рәсәй сәйәсәте мәктәбенең филиалдары эшләй башланы. Сираттағы бүлексә Башҡорт дәүләт университетының Хоҡуҡ институтында асылды. Был хаҡта юғары уҡыу йортоноң матбуғат үҙәгенән хәбәр иттеләр.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, төбәк Рәсәй сәйәсәте мәктәбе киләсәктә Рәсәйҙең яңы сәйәси даирәһен формалаштырыуға һәләтле йәштәрҙе асыҡлау һәм үҫтереү маҡсатында булдырылған. Башҡортостан Республикаһында ла, Рәсәй Федерацияһында ла сәйәси, иҡтисади, социаль һәм мәҙәни өлкәләрҙе яҡшыртыуға йүнәлтелгән идеяларҙы тәҡдим итергә һәм тормошҡа ашырырға һәләтле булған, илдең һәм йәмғиәттең үҫешенә булышлыҡ итергә теләгән йәштәрҙе үҫтереү проект маҡсаттарының береһе булып тора.


text:
Күгәрсен районынан Рафиҡ Ҡотлоғужин «Моңға бай гармун байрамы» конкурсында Гран-при яуланы
Күгәрсен районынан Рафиҡ Ҡотлоғужин Фәтих Иҡсанов исемендәге «Моңға бай гармун байрамы» республика конкурсында Гран-при яуланы.
Гармун байрамында Башҡортостан, Удмуртия, Ханты-Манси автономиялы округы һәм Пермь өлкәһенән йәмғеһе 74 кеше һәм 30 ансамбль ҡатнашты. Уларҙың сығыштарына Рәсәйҙең һәм Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, Гнесиндар исемендәге Рәсәй музыка академияһы профессоры Вячеслав Беляков рәйеслегендәге жюри баһа бирҙе.
Беренсе урынға ике гармунсы – Учалынан Игорь Сергеев һәм Өфөнән Рәмил Фәйзуллин лайыҡ булды, тип хәбәр иттеләр Республика халыҡ ижады үҙәгенән. Икенсе урынды – Благовещен ҡалаһынан Надежда Володина һәм Саҡмағош районынан Рәйес Ҡаҙраев, өсөнсө урынды Яңауылдан Хәҙит Тохбатов, Туймазынан Йәмил Хәсәнов һәм Пермь крайы Барҙа ауылынан Йәүҙәт Зимасов яуланы.
Ансамблдәр араһында беренсе урынға – Яңауыл районы балалар сәнғәт мәктәбенең тальянсылар триоһы (етәксеһе — Гүзәл Сәбирйәнова) һәм Миәкә районының «Дим» гармунсылар ансамбле (етәксеһе — Фәнир Миһранов), икенсе урынға – Тәтешле районының халыҡ музыка ҡоралдары ансамбле (етәксеһе – Фиғәт Зиннуров) һәм Баймаҡ районының гармунсылар ансамбле (етәксеһе – Азамат Хоҙайбирҙин), өсөнсө урынға – Яңауыл районы балалар сәнғәт мәктәбенең тальянсылар ансамбле (етәксеһе Динара Килмәтова) лайыҡ булды.
Илеш районынан 86 йәшлек Рәфис Мөслөхов — «Конкурстың иң оло ҡатнашыусыһы», шул уҡ райондан алты йәшлек Эмир Шамратов «Конкурстың иң йәш ҡатнашыусыһы» тип танылды.
Байрам һуңында Яңауылдың ял паркында гармунға һәйкәл асылды.


text:
Рөстәм Хәмитов Хәйбулла районында булды
22 февралдә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов эш сәфәре барышында Хәйбулла районында булды, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Иләс ауылында ул Турат йылғайы аша йәйәүлеләр һәм транспорт өсөн күперҙе ҡараны. Күпер 2012 йылдың ноябрендә төҙөлгән. Оҙонлоғо – 60 метр, киңлеге – 5 метр. Иҫке күпер хәүефһеҙлек талаптарына яуап бирмәгәнгә күрә яңыһын төҙөү ихтыяжы тыуған. Яҙғы ташҡын ваҡытында ауылда боҙ тығыны барлыҡҡа килеп, йыш ҡына һыу баҫыу хәүефе янаған.
Яңы күпер заманса технологиялар буйынса төҙөлгән, йәйәүлеләр һәм транспорт хәрәкәте өсөн тәғәйенләнгән. Рөстәм Хәмитов яңы ҡоролманы ҡарап, эште сифатлы башҡарғандары өсөн төҙөүселәргә рәхмәт әйтте, ауыл халҡы менән аралашты.
Аҡъяр ауылында Башҡортостан Президенты үҙәк район дауаханаһын реконструкциялау барышы менән танышты. Яңыртыу эштәре бында 2008 йылда башланған. Рөстәм Хәмитов дауахананың яңы корпусын ҡараны, унда тейешле медицина ҡорамалдары һатып алынған. Төҙөүселәр Президентҡа хәбәр итеүенсә, ағымдағы йылдың майында объект файҙаланыуға тапшырыласаҡ. Шулай уҡ осрашыу барышында дауахана комплексында ремонт эштәрен тулыһынса тамамлау тураһында һүҙ барҙы. Яҡынса иҫәпләүҙәр буйынса, бының өсөн 80 миллион һумдан ашыу аҡса талап ителәсәк. Президент билдәләүенсә, төҙөлөштө тамамлап, Хәйбула районы халҡы өсөн заманса талаптарға яуап биргән дауаланыу шарттарын булдырыу мотлаҡ.
Башҡортостан Президенты Аҡъярҙа 2012 йыл аҙағында төҙөлгән «Шатлыҡ» бала баҡсаһында булды. Мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы 240 урынға иҫәпләнгән. Рөстәм Хәмитов компьютер класын, музыка залын, туҡланыу блогын ҡараны, балалар менән аралашты. Кескәйҙәр Президент өсөн ҙур булмаған концерт күрһәтте.
Шулай уҡ республика Президенты «Бүребай тау-байыҡтырыу комбинаты» предприятиеһында булды, унда «Көньяҡ» шахта үҙәге төҙөлә. Яңы объект сафҡа индерелгәндән һуң, Октябрьский ер аҫты ятҡылығының руда эшкәртеү ҡеүәтен йылына 400 мең тоннаға тиклем еткереү планлаштырыла. Проектты тормошҡа ашырыуға инвестициялар күләме 2 миллиард һум тәшкил итәсәк.
Аҡъяр ауылында Рөстәм Хәмитов район активы менән осрашыу үткәрҙе, сарала территорияны социаль-иҡтисади йәһәттән үҫтереү мәсьәләләре тикшерелде.


text:
Фәйзи Ғәскәров исемендәге ансамбль артистары яңы миҙгелгә премьералар әҙерләй
Фәйзи Ғәскәров исемендәге Дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле яңы миҙгелгә премьералар әҙерләй. Дүшәмбе, 24 июндә, бейеүселәр коллективтың художество советына алты постановка тәҡдим итте. Улар араһында: рус бейеүе «Калинка» (ҡуйыусыһы — Һамарҙан Алексей Шишкин), ир-егеттәр башҡорт бейеүе «Ете ырыу» (хореографы — Рәис Низаметдинов), башҡорт бейеүе «Икмәккә мәҙхиә» (ҡуйыусыһы — Марат Кәримов), тергеҙелгән бейеү «Башҡорт краковягы», «Ҡоралай» һәм шаян бейеү «Әтәс» (хореографы — Риф Ғәбитов). Әйткәндәй, Риф Ғәбитов һүҙҙәренсә, яңы ижад миҙгеленә ул 10 бейеү ҡуйырға планлаштыра.
Сараға БР Мәҙәниәт министрлығы вәкилдәре, ансамбль ветерандары ла саҡырылды.
Ансамблдең художество етәксеһе Филүс Ҡаҙаҡбаев «Калинка» бейеүе тураһында һүҙ йөрөтөп, уның ағымдағы йылдың октябрендә ЮНЕСКО-ның Париждағы штаб-фатирында Башҡортостан Республикаһының презентацияһы сиктәрендә тәҡдим ителәсәк концерт программаһына индереләсәге хаҡында әйтте.
Артабан һәр бейеү айырым тикшерелде, ҡайһы берәүҙәре буйынса тәҡдимдәр индерелде.
Тикшереү барышында билдәләүҙәренсә, Игорь Моисеев, Фәйзи Ғәскәров, Михаил Годенко кеүек легендар хореографтарҙан һуң яңы бейеүҙәр ҡуйыуы ауыр. Әммә, Филүс Ҡаҙаҡбаев билдәләүенсә, шулай ҙа был йүнәлештә эшләргә, алға табан барырға, үҫешергә кәрәк.
Ансамблдең художество етәксеһе хәбәр итеүенсә, 12 авгусҡа тиклем коллектив отпускыла буласаҡ. Бер аҙҙан һуң тәҡдим ителгән бейеүҙәр буйынса һуңғы ҡарар ҡабул ителәсәк.


text:
Өфө автовокзалдарында хәүефһеҙлек саралары көсәйтелде
Волгоградтағы терактарға бәйле Өфө автовокзалдарында хәүефһеҙлек саралары көсәйтелде, тип хәбәр итте «Башавтотранс» дәүләт унитар предприятиеһы генераль директорының пассажирҙар йөрөтөү буйынса урынбаҫары Сергей Паскин.
— Автовокзалдарҙа металл эҙләүсе ҡорамалдар урынлаштырылды, — тип хәбәр итте ул. — Кисә оператив кәңәшмәлә багажды өҫтәмә ҡарау тураһында ҡарар ҡабул ителде.
29 декабрҙә Волгоградта тимер юл вокзалында теракт ваҡытында 17 кеше һәләк булды, 40-тан ашыуы зыян күрҙе. Дүшәмбе, 30 декабрҙә, троллейбуста шартлау булды. Ҡайһы бер мәғлүмәттәргә ярашлы, 10 кеше һәләк булған. Шаһиттар хәбәр итеүенсә, Волгоградта «паника, кешеләр транспорттан сығып, йәйәү китә».


text:
Өфөлә ҡатын-ҡыҙҙарҙы грамоталар, наградалар тапшырып, «Етегән» фильмын күрһәтеп ҡотланыларФото: Олег Яровиков
Өфөлә ҡатын-ҡыҙҙарҙы грамоталар, наградалар тапшырып, «Етегән» фильмын күрһәтеп ҡотланылар
Өфөлә ҡатын-ҡыҙҙарҙы грамоталар, наградалар тапшырып, «Етегән» фильмын күрһәтеп ҡотланыларФото: Олег Яровиков
Өфөнөң «Родина» кинотеатрында ҡатын-ҡыҙҙарҙы – белгестәрҙе һәм яуаплы хеҙмәткәрҙәрҙе наградлау тантанаһы уҙҙы. Грамоталарҙы һәм наградаларҙы БР Хөкүмәте Премьер-министрының беренсе урынбаҫары Рөстәм Мәрҙәнов тапшырҙы. Республика Президенты исеменән кешелектең гүзәл яртыһын ҡотлап, беренсе вице-премьер, «күпселек ирҙәр үҙҙәренең ҡатындары өсөн һәр саҡ ышаныслы юлдаш һәм терәк булырға тырыша», тип билдәләне.
— Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, барыһы ла һәр саҡта килеп сыҡмай, һәм беҙ теләгәнсә, шунда уҡ бойомға ашырылмай. Әммә беҙ ҙур потенциал менән көслө республика һәм, әлбиттә, ғорурлыҡ өсөн күп нигеҙҙәр бар, — тине Рөстәм Мәрҙәнов. — Хәл итергә кәрәк булған етерлек күп мәсьәләләр ҡала әле. Беҙҙең ҡатын-ҡыҙҙар һәм балалар үҙҙәрен яҡлаулы тойһон өсөн, бөтә көсөбөҙҙө һалабыҙ. Балалар баҡсаларына сират мәсьәләһен хәл итергә тырышабыҙ, заманса перинаталь үҙәктәр һәм бала табыу йорттары, дауаханалар һәм мәктәптәр төҙөйбөҙ. Торлаҡ төҙөлөшө, айырыуса социаль, темптарын үҫтерәбеҙ, ҡалаларыбыҙҙың һәм ауылдарыбыҙҙың инфраструктураһын яҡшыртырға маташабыҙ. Күп балалы ғаиләләр өсөн бушлай ер бирәбеҙ. Бюджет өлкәләрендә эш хаҡын арттырырға тырышабыҙ. Айырыуса был уҡытыусылар һәм тәрбиәселәр, медицина персоналдары, китапханасылар өсөн мөһим. Сөнки был категория хеҙмәткәрҙәре араһында һәр саҡтағыса күберәге ҡатын-ҡыҙҙар. Ағымдағы йыл Мәҙәниәт йылы тип иғлан ителгән: байрам сараһы кинотеатрҙа уҙыуы, моғайын, символиклы. Быйыл театрҙар, мәҙәниәт һарайҙары, үҙешмәкәрҙе, балалар ижадын үҫтереү өсөн мөмкин булған бөтә нәмәне эшләргә тырышасаҡбыҙ. Бының өсөн тәү сиратта иҡтисадты нығытыу, тормош сифатын арттырыу өсөн шарттар булдырырға кәрәк. Республика илдең иң яҡшы төбәктәренең береһе булһын өсөн ныҡышмалы эшләйәсәкбеҙ.
БР Почет грамотаһы менән Мәләүез районы хакимиәтенең юридик бүлеге начальнигы Татьяна Дмитриева, Белорет районы «Металлург» туҡланыу идаралығы» яуаплылығы сикләнгән йәмғиәтенең баш бухгалтер урынбаҫары Тамара Прозорова, Краснокама районы Ҡуян ауылының «Теремок» балалар баҡсаһы мөдире Нурия Решетникова, «Салауат быяла» асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең производство буйынса цех начальнигы урынбаҫары Лидия Швецова бүләкләнде.
БР атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре исеменә флейтасы, күренекле башҡарыусы һәм педагог, профессор, Өфө дәүләт сәнғәт академияһының тынлы һәм һуҡма инструменттар кафедраһы мөдире – Лидия Фоменко лайыҡ булды.
Башҡорт драма театры актрисаһы Рәзифә Динмөхәмәтоваға – «Республиканың атҡаҙанған артисы», Яңы Собханғол (Бөрйән районы) Мәҙәниәт йорто хеҙмәткәре Гөлдәр Ейәнбаеваға «Атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре» исемдәре бирелде.
Ҡыйғы районының Арыҫлан ауылынан рус теле һәм әҙәбиәт уҡытыусыһы Әлфиә Йомағужина Башҡортостандың атҡаҙанған уҡытыусыһы булды.
«Республиканың атҡаҙанған иҡтисадсыһы» исеме менән «Стәрлетамаҡ икмәк комбинаты» асыҡ акционерҙар йәмғитенең баш бухгалтер урынбаҫары Валентина Леонтьева һәм БР Финанс министрлығының дәүләт бурысы һәм кредит бүлеге баш иҡтисадсыһы Елена Хисамова наградланды.
Өфө хакимиәтенең хоҡуҡи идаралыҡ начальнигы урынбаҫары Елена Верещагинаға – «БР атҡаҙанған юрисы», Миәкә районы эшҡыуары Зөһрә Әхмәроваға – «Атҡаҙанған сауҙа хеҙмәткәре», Өфө ҡалаһы хакимиәтенең сауҙа һәм хеҙмәттәрҙе көйләү идаралығындағы төп белгес Ирина Кошкинаға «БР атҡаҙанған хеҙмәтләндереү өлкәһе хеҙмәткәре» исемдәре бирелде.
Сарала республика Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Лилиә Ғүмәрова, министрлыҡ һәм ведомстволар вәкилдәре, БР Дәүләт Йыйылышы ҡатын ҡыҙҙары-депутаттар ҡатнашты. Осрашыу, БР Президентының ике миллион һум күләмендә грантын алған, Рияз Исхаҡов һәм Айсыуаҡ Йомағоловтың «Етегән» музыкаль фильмын күрһәтеү менән дауам итте. Картина сюжеты нигеҙендә – күккә осоп китеп Етегән йондоҙлоғона әйләнеүсе, ете ҡыҙ тураһында риүәйәт.


text:
Волга буйы федераль округындағы иң арзан һөт - Башҡортостанда
Башҡортостанда бер литр стерилләнгән айыртылмаған һөттөң хаҡы — 36,59 һум. Яңы йыл алды аҙнаһындағы мәғлүмәттәр буйынса был Волга буйы федераль округындағы иң түбән хаҡ. Һөт етештереү буйынса ғына түгел, уның хаҡы буйынса ла республика округта лидер булып ҡала.
Рәсми статистика мәғлүмәттәренә ярашлы, иң ҡыйбат һөт округта Киров өлкәһенә тура килә – 54,85 һум. Күршеләребеҙ Татарстанда бер литр өсөн — 37,66 һум, Ырымбур өлкәһендә 36,68 һум түләргә тура килә. Һарытау өлкәһендә һөт уртаса алғанда 38,8 һум тора. Волга буйы федераль округының башҡа субъекттарында иһә төп аҙыҡ-түлек продукттарының береһенең хаҡы 40 һумдан аша.


text:
Башҡортостандың Йылайыр һәм Ейәнсура райондарында урман яна
Республикала бер юлы ике урман янғыны ҡотора. 13 августа Йылайыр урман хужалығы биләмәһендә сыҡҡан янғынды әле булһа һүндерә алмайҙар. Һуңғы мәғлүмәттәр буйынса, дөйөм янғын майҙаны 33 гектар тәшкил итә. Уларҙың 12 гектарын урман ҡаплаған, 21 гектары урманы булмаған территория һанала. Был йыл башынан алып Башҡортостанда сыҡҡан иң ҙур янғын. Уны һүндереү өсөн 30 кеше һәм 11 махсуслаштырылған техника берәмеге йәлеп ителгән.
Икенсе урман янғыны хаҡында мәғлүмәт диспетчер пультына яҡынса бер сәғәт элек килде. Әлегә уның Ейәнсура урман хужалығы биләмәһендә сыҡҡаны ғына билдәле. Киҫкен хәл килеп тыуған урынға янғын һүндереү буйынса мобиль төркөм йүнәлтелгән. Янғын ялмап алған урман майҙаны әлегә билдәле түгел, тип хәбәр иттеләр БР Урман хужалығы министрлығынан. Ике янғындың да сәбәптәре әле асыҡланмаған.
Ағымдағы йыл башынан Башҡортостанда йәмғеһе 73 урман янғыны теркәлгән. Һуңғыһын иҫәпкә алмағанда, дөйөм янғын майҙаны 458 гектар тәшкил иткән.


text:
Фото:
Ямал-Ненец округы губернаторы: «Еңел углеводородтарҙың киң фракцияһын транспортлау проектының киләсәге бар»
Фото:
— Был проекттың киләсәге бар, һәм минең быға бер шигем дә юҡ, — тине кисә II «Ҙур химия — 2012» халыҡ-ара форумында Ямал-Ненец автономиялы округы губернаторы Дмитрий Кобылкин, «Ямал-Волга буйы» маршруты буйынса еңел углеводородтарҙың киң фракцияһын транспортлау ниәттәре тураһындағы протоколға аңлатма биреп.
Губернатор һүҙҙәренсә, бөгөнгә көндә Ямал-Ненец автономиялы округындағы газ запастарының 11 проценты ғына сығарылған. Был 60 йыл эсендә.
— Запастар ғәйәт ҙур, Арктикаға төпкәрәк инә барған һайын, сеймал да күберәк, — тип билдәләне Дмитрий Кобылкин. — Газды яҡҡы килмәй, сөнки аҡсаны яғабыҙ бит.
Еңел углеводородтарҙың киң фракцияһы (ШФЛУ) – округ етештерә алған иң яҡшы продукттарҙың береһе, тип иҫәпләй Дмитрий Кобылкин. Был йәһәттән иҡтисадты күп яҡлап үҫтереү мөһим. Бер Ямал сиктәрендә генә түгел, дөйөм алғанда бөтә Рәсәй өсөн мөһим был.
— Еңел углеводородтарҙың киң фракцияһын ҡыуҙырыу проектын тормошҡа ашырыу бик күп позитив алып киләсәк, тип ышанам, — тине Ямал губернаторы. — Башҡортостан бәхетле — республика башлығы был проектты тормошҡа ашырыу өсөн ныҡ тырыша.
Ғәмәлгә ашырыу сроктары тураһында һөйләгәндә, Дмитрий Кобылкин, бөгөн Ямалда тормошҡа ашырылған проекттарҙың күбеһе фантастика иҫәпләнә ине, әле тәбиғи хәл кеүек ҡабул ителә, тип билдәләне.
— Беҙ Татарстан, Башҡортостан һәм Ямал-Ненец автономиялы округының нефть һәм газ компанияһы вәкилдәренән торған эш төркөмө ойошторҙоҡ, — тип хәбәр итте журналистарға ЯНАО губернаторы. — Беҙ проектты идея булараҡ нефть һәм газ химияһы компанияларына тәҡдим итәбеҙ, әгәр унда бизнес була икән, ә бөгөн күптәр был проектта бизнесты күрә, ул саҡта проект мотлаҡ тормошҡа ашырыласаҡ.


text:
Бабасыр
Бабасыр [1] ҡыл селәүсен[2] (лат. Enterobius, урыҫ. Острицы ) —кешеләрҙең, бигерәк тә балаларҙың тура эсәктәрендә паразитлыҡ итә торған ваҡ йоморо селәү[3].
Кәүҙәһе орсоҡ һымаҡ, аҡ төҫтә. Инә заттарҙың оҙонлоғо - 12 мм, ата заттар 5 мм-ға етә. Кеше һәм приматтар эсәгесе паразиты. 20 төрө билдәле. Үҫеше аралаштан хужаларҙан башҡа үтә. Инә зат 5 тән алып 17 меңгә ҡәҙәр йомортҡа (оҙонлоғо яҡынса 0,05 мм) һала, улар 4-6 сәғәт эсендә етлегәләр. Тышҡы мөхиттә 3 аҙнаға яҡын йәшәргә һәләтле. Кеше инвазион йомортҡалар йотоп зарарлана; нескә эсәктә тишелеп сыҡҡан личинкалар йыуан эсәк башланған урынға күсәләр һәм 2 аҙнанан һуң енси яҡтан етлегәләр. Етлеккән инә заттар арт юлдан сыға һәм уның тирәләй йомортҡа һалып ҡалдырып үлә. Бабасырҙар 1 айҙан артыҡ йәшәмәй, энтеробиоз ауырыуын китереп сығара. Тормош циклының ябайлығы, зарарланыуҙың һәм кешенең ҡабат үҙ-үҙен зарарлауҙың еңеллеге арҡаһында ауырыу оҙаҡка һуҙыла һәм хроник төҫ ала.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Русско-башкирский словарь медицинских терминов (В.З.Гумеров, 1981)
- ↑ Терминологический словарь по зоологии. Русско-башкирский и башкирско-русский (Т.Г.Баишев, 1952)
- ↑ Терминологический словарь по зоологии. Русско-башкирский и башкирско-русский (Т.Г.Баишев, 1952)


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов: «Беҙ нефть сәнәғәте һәм нефть химияһына бәйлелектән баш тартырға уйлайбыҙ»
Фото:
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов республиканың рәсми делегацияһы ҡатнашлығында Калуга өлкәһенең иҡтисади потенциалын презентациялауҙа ҡатнашты һәм губернатор Анатолий Артамонов менән осрашты.
Сара барышында Рөстәм Хәмитов Башҡортостан Республикаһы иҡтисадының ҙур диверсификация талап итеүен билдәләне.
— Беҙ нефть сәнәғәте һәм нефть химияһына бәйлелектән баш тартырға уйлайбыҙ, сөнки бында етди иҡтисади хәүеф бар. Шуға күрә инвестициялар йәлеп итеү һәм эре индустриаль парктар булдырыу буйынса башҡа төбәктәрҙең тәжрибәһен өйрәнәбеҙ. Калуга өлкәһендә беҙ бик ҡыҙыҡлы һәм һөҙөмтәле эш тәжрибәһе күрҙек.
— Хәҙер бизнес-мөхиттә Башҡортостан тураһында ышаныслы төбәк булараҡ һүҙ йөрөтәләр, — тип билдәләне Калуга өлкәһе губернаторы. – Иң мөһиме – инвестицион климатты яҡшыртыу темптарын кәметмәү һәм төбәк абруйын юғары кимәлдә тотоу.
Калуга өлкәһенең яҡшы инвестицион климатын булдырыу тарихы 1998 йылда Обнинск ҡалаһында тәүге сәнәғәт паркын төҙөү менән бәйле, тип һөйләне Анатолий Артамонов. Тиҙ арала инженер селтәрҙәре үткәрелгән майҙансыҡта ҙур булмаған етештереү предприятиелары ҡалҡып сыҡҡан. Уңышлы тәжрибә булыу сәбәпле төбәк етәкселеге ҙурыраҡ проекттарға тотонған.
Рөстәм Хәмитов Калуга өлкәһендә инвесторҙар өсөн төбәк һалым ташламаларының булыу-булмауы менән ҡыҙыҡһынды. Асыҡланыуынса, төбәктә тәүге осорҙа эшҡыуарлыҡ өсөн килемгә, милеккә, ергә һалымдар, транспорт һалымы буйынса билдәле ташламалар бар. Шундай уҡ һалым ташламалары быйыл Башҡортостанда ла булдырылған, тип хәбәр итә республика Президентының матбуғат хеҙмәте.


text:
Кирилл Михайлов: Рәсәй һәм Башҡортостан өсөн етенсе «алтын»
Канаданың Уистлер ҡалаһында саңғы уҙыштары буйынса паралимпия ярыштарында 1х4 + 2х5 километрға ирҙәр эстафетаһы үтте, ул рәсәйҙәргә сираттағы «алтын» килтерҙе. Башҡортостан спортсыһы Кирилл Михайлов, шулай уҡ уның Рәсәй командаһы буйынса иптәштәре Сергей Шилов һәм Николай Полухин Украинанан конкуренттарынан 22 секундҡа алда килде.
Норвегтар рәсәйҙәрҙән 55 секундҡа ҡалышып, «бронза» призер булды.
Был Михайловтың Уйындар-2010-да дүртенсе наградаһы – өс «алтын» һәм бер «көмөш». Башҡортостандан икенсе спортсы-паралимпиясы Ирек Зариповтың иҫәбендә әлегә дүрт иң юғары награда.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов: «Башҡортостан менән Төркиәнең сәнәғәт өлкәһендәге хеҙмәттәшлек күләмдәре бер нисә тапҡырға арттырылырға тейеш»
Фото:
Бөгөн, 5 июлдә, Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Төркиәнең Рәсәйҙәге Ғәҙәттән тыш һәм тулы хоҡуҡлы илсеһе Айдын Сезгин менән осрашыуҙа иҡтисади хеҙмәттәшлек мәсьәләләрен тикшерҙе. Бөгөнгө көндә республикала төрөк капиталы менән ни бары 88 предприятие эшләй. Башҡортостан менән Төркиәнең сәнәғәт өлкәһендәге хеҙмәттәшлек күләмдәре бер нисә тапҡырға арттырылырға тейеш.
Рөстәм Хәмитов, Башҡортостан асыҡ сәйәсәт алып бара һәм инвесторҙарға ташламалар бирергә әҙер, тип белдерҙе. Осрашыуҙа хеҙмәттәшлек мөмкинлектәрен тикшереү өсөн Төркиә Республикаһының эшлекле даирәләре вәкилдәренең Башҡортостанға визиты тураһында яҡынса килешеүгә өлгәшелде.
— Беҙҙең республика менән Төркиәне тығыҙ мөнәсәбәттәр бәйләй, — тине Рөстәм Хәмитов. — Теүәл ике көн элек Истанбулда башҡорт һабантуйы үтте.
Башҡортостан Президенты һабантуйҙы байрам булараҡ ҡына түгел, республиканы күрһәтерлек майҙансыҡ итеп күреүен дә һыҙыҡ өҫтөнә алды.
— Беҙ инвестицион мөмкинлектәребеҙҙең заманса ҙур күргәҙмәһен алып барырға теләйбеҙ, — тип билдәләне Рөстәм Зәки улы.
Төркиә Республикаһы Илсеһе үҙҙәрендә Башҡортостандың презентацияһын үткәрергә тәҡдим итте.
— Бөгөнгө осрашыу иҡтисади бәйләнештәрҙе артабан үҫтереүгә этәргес буласаҡ, — тине дипломат, осрашыу йомғаҡтарына аңлатма биреп. – Беҙ Рәсәйҙең бихисап төбәктәре менән хеҙмәттәшлек итеүҙе яйға һалабыҙ, әммә Башҡортостан йөрәгебеҙҙә айырым урын биләй.
Төркиә Республикаһы Илсеһе берлектәге проекттарҙы ғәмәлгә ашырырға мөмкин булған өлкәләрҙе атаны. Төркиә яңы сәнәғәти эшләнмәләргә инвестициялар һала ала. Бигерәк тә был өлкәлә ике ҙур инвестпроект уңышлы тормошҡа ашырылғанда.
Тағы бер йүнәлеш – мәғариф. Башҡорт дәүләт университеты һәм төрөк вуздары араһында хеҙмәттәшлек яйға һалынған, һәм уны мотлаҡ үҫтерергә кәрәк.
Беҙҙең төбәктәрҙең мәҙәни бәйләнештәре лә үҙ-ара эш итеүҙең өҫтөнлөклө йүнәлештәре иҫәбендә.
Бөгөн Илсе төрөк капиталы нигеҙендә эшләгән ике предприятие — «Русджам» һәм «Эфес Пилснер» эшмәкәрлеге менән танышты. Айдын Сезгин уларҙың эшенән ҡәнәғәт ҡалды һәм, бындай проекттарҙы иҡтисадтың башҡа тармаҡтарында ла тормошҡа ашырырға кәрәк, тип билдәләне.
— Был минең Башҡортостанға тәүге визитым, — тине Айдын Сезгин. – Яҡын арала республикаға кире килеп, яңы инвестицион проекттар буйынса фекер алышырға иҫәп тотам.


text:
Раевкаға яңы мәктәп кәрәк
2014 йылда Әлшәй районында «Башҡорт бройлеры» ҡошсолок комплексы барлыҡҡа килергә тейеш. Төҙөлөштөң беренсе этабы былтыр тамамланды. Объект төҙөлгән урында йома көнө, 21 ғинуарҙа, Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов булып китте.
Проекттың беренсе сиратының дөйөм хаҡы 914,5 миллион һум тәшкил итә. 2010 йылда 24 миллион һумлыҡ эштәр башҡарылған. Ә бөтә проекттың дөйөм хаҡы — 8,2 миллиард һум самаһы. Ҡошсолоҡ комплексы йылына 90 миллион йомортҡа һәм 90 мең тонна бройлер ите етештерергә тейеш.
Объект етәксеһе Игорь Русаковтың һүҙҙәренә ҡарағанда, был проект үҙенең технологияһы буйынса ла, биләгән урыны буйынса ла уникаль: ул асыҡ яланда төҙөлә. Быйыл тәүге йомортҡалар алыу планлаштырылған.
Төҙөлөүсе объектта булып, Президент:
— Комплексҡа эшләү өсөн шарттарҙы яҡшыртасаҡбыҙ. Атап әйткәндә, юлды тәртипкә килтерәсәкбеҙ, – тип билдәләне.
Игорь Русаковҡа Рөстәм Хәмитов килеп тыуған мәсьәләләрҙе хәл итеүҙә һәр яҡлап ярҙам күрһәтһен өсөн БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары – республиканың иҡтисади үҫеш министры Владимир Балабановҡа мөрәжәғәт итергә тәҡдим итте.
Башҡортостан Президенты Әлшәй районы буйлап эш сәфәре барышында Раевка ауылының 2-се урта дөйөм белем биреү мәктәбендә булды.
Мәктәп бай тарихҡа эйә: Бөйөк Ватан һуғышы йылдарында мәктәп бинаһында эвакогоспиталь урынлашҡан булған. Быйылғы уҡыу йылында мәктәптә 561 бала уҡый. Класс-комплекттарҙың дөйөм һаны — 30. Демографик хәл яҡшырыу менән бәйле уҡыусылар һаны артыуы көтөлә.
Мәктәп бинаһы ике ҡатлы, стеналары һәм нигеҙе таштан, ҡат араһындағы түшәмдәр ағастан. Бында бер тапҡыр ҙа капиталь ремонт үткәрелмәгән. Ҡат араһындағы түшәмдәр ныҡ туҙған. Район хакимиәте, яңы мәктәп бинаһы төҙөргә кәрәк, тип иҫәпләй.
Президент был фекер менән килеште. Ул кластарҙы, спорт залын, ашхананы ҡарап сыҡты, уҡыусылар һәм мәктәп психологы менән аралашты. Һуңынан музей журналында иҫтәлекле яҙыу ҡалдырҙы.
Әйтергә кәрәк, мәктәптең матди-техник базаһы ҡәнәғәтләнерлек. Уҡыусылар китаптар менән тулыһынса тәьмин ителгән. Бөтәһе 28 уҡыу кабинеты, 100 урынлыҡ йыйылыштар залы, медицина кабинеты, компьютер класы бар. Уҡыусыларға яҡшы, төплө белем бирелә: һуңғы йылдарҙа мәктәпте тамамлаусыларҙың 70-80 проценты юғары уҡыу йорттарына уҡырға инә.


text:
Башҡортостан юлсылары һөнәри байрамдарын билдәләргә әҙерләнә
Юл хужалығы хеҙмәткәрҙәре көнө октябрҙең өсөнсө йәкшәмбеһендә билдәләнә. Яҡынлышып килгән һөнәри байрамдары менән хеҙмәттәштәрен БР транспорт һәм юл хужалығы буйынса дәүләт комитеты рәйесе Ильяс Мөниров ҡотланы.
— Көҙ юл хеҙмәткәрҙәре өсөн айырыуса яуаплы осор. Юлдар һәм күперҙәрҙе төҙөп бөтөрөү эштәре ҡыҙған осорҙа һәр көн «алтын гәрәбәһенә» тиң, — тип яҙылған ҡотлауҙа. — Ҡыш башланғанға тиклем юл комплексы объекттарын ремонтлау һәм реконструкциялау буйынса алынған йөкләмәләрҙе үтәп өлгөрөргә кәрәк. Барыбыҙҙың да тырышып эшләү һөҙөмтәһендә 2013 йылға автомобиль юлдары һәм күперҙәр төҙөү, реконструкциялау, ремонтлау, уларҙы тәртиптә тотоу буйынса планлыштырылған эштәрҙе графикка ярашлы үтәп киләбеҙ.
Быйыл ҡабул ителгән «2030 йылға тиклем Башҡортостан Республикаһының төбәк һәм муниципаль-ара кимәлдәге дөйөм ҡулланылыштағы автомобиль юлдарын камиллаштырыу һәм үҫтереү стратегияһы» республика юл комплексын үҫтереүгә ҙур ярҙам булды.
«Республика юл комплексы үҫешенә баһалап бөткөһөҙ өлөш индергән ветерандарға айырыуса ҙур рәхмәт белдерәм, уларҙың хеҙмәт батырлығы – бөгөн яңынан-яңы километрҙар һалып, Ватаныбыҙ именлеге хаҡына эшләүселәр өсөн яҡшы өлгө», — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Ильяс Мөниров.
Юл хеҙмәткәрҙәренә арналған тантаналы йыйылыш 17 октябрҙә Башҡорт драма театрында 15 сәғәттә үткәрелә.


text:
Италия сәнәғәтселәре Башҡортостан өсөн ҡайһы бер проекттар әҙерләй
Башҡортостандың эшлекле даирәләре делегацияһы сәнәғәт округтары, бәләкәй һәм урта бизнес буйынса Рәсәй-Италия эшсе төркөмөнөң XVII ултырышында ҡатнашты. Был эшсе төркөм иҡтисади, сәнәғәт һәм валюта-финанс хеҙмәттәшлеге буйынса Рәсәй-Италия советы сиктәрендә эшләй.
Италияның Бари ҡалаһына (Апулия төбәге) сәфәрҙе йомғаҡлап, БР Хөкүмәте менән Италия-Рәсәй сауҙа палатаһы араһында хеҙмәттәшлек буйынса ниәттәр тураһында протоколға ҡул ҡуйылды. Документҡа БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Юрий Пустовгаров менән Италия-Рәсәй сауҙа палатаһы президенты Розарио Алессандрелло ҡул ҡуйҙы.
Протоколда, атап әйткәндә, Башҡортостанда берлектәге күн производстваһы төҙөү буйынса перспективалы проектты тормошҡа ашырыу буйынса эш күҙ уңында тотола. Декабрҙә республикаға сеймал базаһына мониторинг яһау һәм тармаҡ инжинирингы өсөн бер төркөм итальян белгестәре киләсәк. Өфө трикотаж фабрикаһы үҙ итальян партнерҙары менән Өфөлә халыҡ ҡулланыуы тауарҙары сығарыу буйынса хеҙмәттәшлек тураһында һөйләшеп килеште.
Итальяндар яғы нанотехнологиялар өлкәһендә ӨДАТУ-нан ғалимдарҙың эшкәртмәләре менән ҡыҙыҡһынды. 15 потенциаль ҡулланыусы электрохимия индустрияһы өсөн бик нескә мембраналар сығарыу буйынса станоктар һатып алыу тураһында уйланды. Бөгөн Өфө белгестәренең тәжрибәһе Великобритания һәм Германияла ла талап ителә.
Үҙ сиратында итальяндар Башҡортостандан коллегалары менән бәләкәй һәм урта бизнес ҡатнашлығында сәнәғәт округтары төҙөү буйынса үҙ эшкәртмәләрен уртаҡлашырға әҙер, тип хәбәр итә Башҡортостан Республикаһы Хөкүмәте матбуғат хеҙмәте.


text:
Фото:
Роспотребнадзор өс партия аҙыҡ-түлек продукцияһын бракка сығарҙы
Фото:
Рәсәй ҡулланыусылар күҙәтеүенең БР буйынса идаралығы 29 июлдән 4 авгусҡа тиклем 63 объектта санитар ҡануниәтен үтәүҙе тикшерҙе. Административ тикшереү барышында шәхси эшҡыуар Ғәллиевтың “Наш гастроном” магазинында белгестәр 1,47 килограмм ауырлыҡта боҙола башлаған 3 партия аҙыҡ-түлекте бракка сығарҙы. 0,38 килограмлыҡ «Рощинский» сарделькалары партияһы, 0,714 килограмм аурлыҡта «Туймазы» шпикачкалары һәм 0,376 килограмм ауырлыҡта «Новомосковская» тултырмаһы һатыуҙан алынды.
Тикшереүҙәр һөҙөмтәһендә асыҡланған ҡағиҙә боҙоуҙарҙы бөтөрөргә 24 күрһәтмә бирелде, 149,6 мең һумға 44 штраф һалынды.


text:
Саҡмағошта ҡыҙыу нөктәләрҙә һәләк булғандарға һәйкәл асылды
Саҡмағош ауылында ҡыҙыу нөктәләрҙә һәләк булғандарға һәйкәл асылды. Тантаналы сарала Бөйөк Ватан һуғышы ветерандары, хәрби хәрәкәттәрҙә ҡатнашыусылар, Дәүләт Думаһы депутаты Иршат Фәхретдинов, Саҡмағош районы, ауыл биләмәләре етәкселеге, хеҙмәт коллективтары вәкилдәре һәм мәктәп уҡыусылары ҡатнашты.
— Бөйөк Ватан һуғышында еңеү беҙгә бик ҡиммәткә төштө. Рәсәй халҡы һәләк булғандарҙы рәхмәт һүҙҙәре менән иҫкә ала, иҫән ветерандарға иғтибар йылдан-йыл арта бара. Ҡалаларҙа ғына түгел, барлыҡ ауылдарҙа ла һәләк булған яугирҙарға һәйкәлдәр ҡуйылған. Ағымдағы йылда һуғышта ҡатнашыусыларҙың һәм уларҙың тол ҡатындарының торлаҡ мәсьәләләре тулыһынса хәл ителер, тип ышанам.
Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, Ер шарында көн һайын унлаған локаль һуғыш бара. Уларҙа ҡатнашҡан Совет һәм Рәсәй Армияһы яугирҙары үҙ бурысын намыҫлы үтәне.
— Афғанстанда һәм Төньяҡ Кавказда хәрби хәрәкәттәрҙә ҡатнашыусы булараҡ, мин Саҡмағош районы хакимиәте башлығы Риф Йосоповҡа, уның командаһына, хәрби хәрәкәттәрҙә һәләк булғандарға һәйкәл булдырыуҙа ҡатнашҡан барлыҡ кешеләргә сикһеҙ рәхмәтемде белдерәм, — тине Иршат Фәхретдинов.
Дәүләт Думаһы депутаты һәм район башлығы һәйкәл асыуҙа әүҙем ҡатнашҡан кешеләргә миҙалдар тапшырҙы һәм сарала ҡатнашыусыларҙы Бөйөк Еңүегә 68 йыл тулыу менән ҡотланы.


text:
Фото:
Ҡытайҙың «Ляонин Нефтемаш» компанияһы Башҡортостанда нефть быраулау өсөн ауыр ҡорамалдар етештереү заводы төҙөйәсәк
Фото:
19 майҙа Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Ҡытайҙың Ляонин провинцияһында «Хайчен Нефтемаш» корпорацияһына ингән «Ляонин Нефтемаш» предприятиеһында булды, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән.
Сәфәр барышында Башҡортостан Хөкүмәте менән Ҡытайҙың «Ляонин Нефтемаш» компанияһы араһында ниәттәр тураһында протоколға ҡул ҡуйылды. Протоколды Рөстәм Хәмитов менән «Хайчен Нефтемаш» корпорацияһының Директорҙар советы рәйесе Ван Чжэнжуандың ҡултамғалары нығытты.
Протокол уртаҡ инвестиция проекттарын бойомға ашырыу өлкәһендә хеҙмәттәшлекте киңәйтеү буйынса артабан эш итеүҙе ҡарай. Атап әйткәндә, һүҙ Башҡортостан территорияһында нефть быраулау өсөн ауыр ҡорамалдар етештереү буйынса Рәсәй-Ҡытай машиналар эшләү предприятиеһын төҙөү тураһында бара.
Ҡул ҡуйыу алдынан Рөстәм Хәмитов республиканың сәнәғәт үҫеше, иҡтисади потенциалы, рекреацион мөмкинлектәре, Башҡортостандың йолалары, спорт ҡаҙаныштары һәм тәбиғи байлыҡтары тураһында һөйләне.
— Бөгөн яңы предприятиелар төҙөйбөҙ һәм нанотехнологиялар, машина эшләү, фармакология, радиоэлектроника, инновацион нефть-газ һәм химия продукцияларын сығарыуҙы үҫтереүгә иҫәп тотабыҙ. Һәм хәҙер үҙебеҙҙә Рәсәй Федерацияһының газ химияһы үҙәге булдырабыҙ, — тине Рөстәм Хәмитов.
Башҡортостан Президенты, республика донъяның йөҙҙән ашыу илдәре менән иҡтисади бәшләнештәр тота, тип һөйләне. 2013 йылда сит ил уҙаҡташтары менән республиканың тауар әйләнеше 15 миллиард доллар (92 проценты – экспорт) тәшкил итте. Бынан тыш, төбәк сит илдәрҙән инвестицияларҙы әүҙем йәлеп итә. Башҡортостан-Ҡытай бәйләнештәре һуңғы йылдарҙа ныҡ үҫешә. Ҡытай предприятиелары менән республика предприятиелары араһында тауар әйләнеше йылына 600 миллион долларҙан (80 проценты – экспорт) артҡан.
— «Хайчен Нефтемаш» компанияһы менән хеҙмәттәшлек беҙҙең өсөн бик мөһим. Корпорация етәксеһенең энергияһына һәм хәрәкәтсәнлегенә күрә хәҙер беҙҙең сәнәғәтселәр менән яңы үҙ-ара мөнәсәбәттәр урынлаштырыла. Һәм «Хайчен Нефтемаш» компанияһының республикала быраулау ҡорамалдары етештереү буйынса завод төҙөү теләген хуплайбыҙ. Башҡортостанға инвестициялар менән килгәндәргә иң яҡшы шарттар булдырылған. Һалымға ташламалар бирәбеҙ, административ процедураларҙы үткән саҡта ярҙам итәбеҙ, ташламалы шарттарҙа ер участкалары бирәбеҙ. Республикала Европа, Азияның күп кенә компаниялары эшләй. Башҡортостанда «Хайчен Нефтемаш» компанияһы ла эшләү өсөн иң яҡшы шарттарға эйә булыуына шикләнмәйем. Рәсәй Федерацияһында нефть сәнәғәте бик ҡеүәтле. Шуға күрә нефть сығарыу өсөн бик күп ҡорамалдар кәрәк. Себерҙә, Көнбайыш Себерҙә, яңы ятҡылыҡтар үҙләштерелә. Европа өлөшөндә һәм Рәсәйҙең Төньяғында ер аҫтын файҙаланыу дауам ителә. Республикабыҙҙа эшләүсе «Башнефть» компанияһы әүҙем үҫешә. Шуға күрә «Хайчен Нефтемаш» етештерәсәк продукция республикала ла, илдә лә ихтыяж менән файҙаланасаҡ, — тине Рөстәм Хәмитов.
— Башҡортостан Республикаһы менән хеҙмәттәшлек практик әһәмиәткә эйә. Ул иҡтисади һәм социаль файҙа килтерәсәк, Башҡортостан Республикаһы территорияһында иҡтисади үҫешкә тәьҫир итәсәк. Яңы производство яңы эш урындары булдырыуҙы күҙ уңында тота. Шуға күрә беҙҙең хеҙмәттәшлекте ике яҡ өсөн дә отошло тип атарға мөмкин, — тине Ван Чжэнжуань.
Белешмә. «Хайчен Нефтемаш» (Haicheng Petroleum Machinery Manufacture) компанияһы 1956 йылда төҙөлгән. Предприятие нефть быраулау өсөн ҡорамалдар һәм ҡушылған тауарҙар етештерә.


text:
«Культура» телеканалында Башҡортостандың солоҡ ҡорттары тураһында фильм күрһәтеләсәк
Режиссер Сергей Кривосудовтың Башҡортостандағы ҡырағай бал ҡорттары тураһындағы «Ҡырағай бал» («Дикий мед») документаль фильмы «Культура» телеканалында 12 декабрҙә 13 сәғәттә эфирға сығасаҡ. «Башинформ» агентлығына проекттың башҡарма продюсеры Мансур Йомағоловтың хәбәр итеүенсә, фильм быйыл көҙ Бөрйән районындағы Башҡортостан дәүләт тәбиғәт ҡурсаулығында төшөрөлгән. Фильм төшөрөүгә аҡсаның бер өлөшө республика Президентының мәҙәниәт эшмәкәрҙәренә бирелгән гранты иҫәбенә Башҡортостан Хөкүмәте менән бүленгән.
Солоҡсолоҡ — Көньяҡ Уралдың кеше ҡулы теймәгән урмандарында, Башҡортостан Республикаһында һаҡланып ҡалған боронғо ҡортсолоҡ формаһы. Солоҡсо – юғалып барыусы, ә бихисап көнбайыш илдәре өсөн бөтөнләй юғалған һөнәр. Һуңғы йылдарҙа Европала экопродукттар ҙур популярлыҡ яулай. Ҡасандыр солоҡсолоҡ кәсебе йәшәгән Польшала ла был кәсепте тергеҙергә ҡарар ителгән.