text:
Көрәк, һепертке ал да, өмәгә ҡушыл
13 апреля 2016 йыл | Урындағы үҙидара, Йәмғиәт
Район буйынса тәүге өмәләр 1 апрелдә үтте. Сираттағыһы – 8 апрелдәгеһендә ямғыр һибәләп тороуға ҡарамаҫтан, райондың ҡайһы бер ойошма-учреждениелары, атап әйткәндә, ветстанция, Мәшғүллек үҙәге, "Тепловодоснабжение” МУП-ы, "Изгелек шишмәһе” автоном коммерцияһыҙ халыҡты социаль хеҙмәтләндереү үҙәге, мәктәптәр, "Тирәккәй” балалар баҡсаһы һ.б. коллективтар үҙ биләмәләрен тәртипкә килтерҙе.
- Красноусол ауыл биләмәһе хакимиәте лә был санитар таҙартыу, төҙөкләндереү һәм йәшелләндереү осорона аныҡ эш планы төҙөнө, ҡарар ҡабул итте. Биләмә хакимиәтенең Төҙөкләндереү ҡағиҙәләренә ярашлы, һәр йылдағыса быйыл да санитар таҙартыу буйынса һәр урамға ойошмалар, предприятие-учреждениелар беркетелде. Дөйөм өмә көндәрендә улар үҙ биләмәләренән тыш үҙҙәренә беркетелгән урамдарҙы ла таҙартырға, тәртипкә килтерергә тейеш. Алдағы көндәрҙә башҡалар ҙа өмәгә әүҙем ҡушылыр, һәр кем үҙенә еткерелгән бурысты атҡарып сығыр, шулай уҡ шәхси йорттар хужалары ла үҙ ихаталарын, йорт-тирәләрен таҙарта, төҙөкләндерә башлар, тип өмөтләнәбеҙ, - ти Красно-усол ауыл биләмәһе башлығы Рәүилә Мөхәмәҙиева. - Әүәлгесә аҙнаның һәр йомаһы – экологик көн, йәғни өмәләр үткәреү көнө булып тора. Ауылыбыҙ биләмәһендә йәшәүсе һәр кем был мөһим һәм кәрәкле эштән ситтә ҡалмаҫ. Әйҙәгеҙ, дөйөм көс менән биләмәбеҙҙе таҙа, матур, күркәмерәк итеү өсөн тырышайыҡ.
Индира ИШКИНА.
- Красноусол ауыл биләмәһе хакимиәте лә был санитар таҙартыу, төҙөкләндереү һәм йәшелләндереү осорона аныҡ эш планы төҙөнө, ҡарар ҡабул итте. Биләмә хакимиәтенең Төҙөкләндереү ҡағиҙәләренә ярашлы, һәр йылдағыса быйыл да санитар таҙартыу буйынса һәр урамға ойошмалар, предприятие-учреждениелар беркетелде. Дөйөм өмә көндәрендә улар үҙ биләмәләренән тыш үҙҙәренә беркетелгән урамдарҙы ла таҙартырға, тәртипкә килтерергә тейеш. Алдағы көндәрҙә башҡалар ҙа өмәгә әүҙем ҡушылыр, һәр кем үҙенә еткерелгән бурысты атҡарып сығыр, шулай уҡ шәхси йорттар хужалары ла үҙ ихаталарын, йорт-тирәләрен таҙарта, төҙөкләндерә башлар, тип өмөтләнәбеҙ, - ти Красно-усол ауыл биләмәһе башлығы Рәүилә Мөхәмәҙиева. - Әүәлгесә аҙнаның һәр йомаһы – экологик көн, йәғни өмәләр үткәреү көнө булып тора. Ауылыбыҙ биләмәһендә йәшәүсе һәр кем был мөһим һәм кәрәкле эштән ситтә ҡалмаҫ. Әйҙәгеҙ, дөйөм көс менән биләмәбеҙҙе таҙа, матур, күркәмерәк итеү өсөн тырышайыҡ.
Индира ИШКИНА.


c: text/html

text:
Белорет металлургия комбинаты Рәсәй Хөкүмәте премияһына дәғүә итә
“Мечел” компанияһына ингән Белорет металлургия комбинаты Рәсәй Хөкүмәте премияһына дәғүә итә.
Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәтенең сифат өлкәһендәге премияһына конкурс беҙҙең илебеҙҙә ун өсөнсө йыл рәттән үткәрелә. Был ваҡыт эсендә конкурста Рәсәйҙең 72 субъектынан меңәрләгән предприятие ҡатнашты, 96 ойошма лауреат исемен яуланы, 90 ойошма конкурс дипломанттары булды. Конкурстың беренсе этабында ҡатнашыу һөҙөмтәләре буйынса Белорет металлургия комбинаты предприятиены конкурсанттар исемлегенә индереүгә етерлек балл туплай алды.
Лауреаттарға сифатлы продукцияның ышаныслы етештереүсеһе тигән абруй булдырыу маҡсат итеп ҡуйылған конкурста Белорет металлургия комбинаты беренсе тапҡыр ҡатнаша. Комиссия ағзалары, предприятие эшмәкәрлеге менән урында танышҡандан һуң, комбинат етештергән продукция конкурста юғары баһалауға лайыҡ, тип билдәләне. Экспрет комиссияһының дөйөм фекере буйынса, Белорет металлургия комбинаты был конкурста юғары наградалар яуларға тейеш. Улар үҙҙәренең фекерен конкурсты ойоштороу комиссияһына мотлаҡ еткерәсәк. РФ Хөкүмәте премияһы лауреатарының исемдәре алдағы айҙарҙа билдәле була.
“Белорет металлургия комбианты” асыҡ акционерҙар йәмғиәтенең идара итеүсе директоры Виктор Камелин һүҙҙәре буйынса, Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәтенең сифат өлкәһендәге премияһы бөгөн сифаттың эске һәм донья баҙарында конкуренцияға һәләтлелектең мөһим факторы тип иҫәпләгән компаниялар өсөн юғары награда. Тап шуның өсөн эксперттарҙың ыңғай фекере беҙҙең өсөн үтә мөһим.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Октябрьскийҙа ер милке өсөн яуаплы чиновник вазифаһынан бушатылды
«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы 29 сентябрҙә хәбәр итеүенсә, Октябрьский ҡалаһында прокурор тикшереүе шәхси торлаҡ төҙөлөшөнә ер бүлеү өлкәһендә законды тупаҫ боҙоуҙарын асыҡланы. Участкалар сауҙа үткәрмәйенсә бирелә, граждандарҙан ғаризалар ҡабул итеү тураһында иғлан «Октябрьский нефтяник» гәзитенең бер нисә данаһында ғына баҫыла, ә реаль 12 меңлек тираж был иғланһыҙ сығарыла. Һәм ер участкаһы һатып алыуға ғаризаларҙы юғары чиновниктар араһынан кешеләр: урындағы тикшереү бүлеге етәксеһе һәм уның урынбаҫары, ҡала судының федераль судьяһы, ҡала хакимиәте башлығы урынбаҫары, БР буйынса Эске эштәр министрлығы ҡарамағындағы һалым енәйәттәре буйынса бүлек начальнигы һәм башҡалар биргән.
Һөҙөмтәлә БР Ер һәм милек мөнәсәбәттәре министрлығының Октябрьский ҡалаһы буйынса Милек менән идара итеү комитеты рәйесе эштән сығарыла. Уның урынбаҫарына иҫкәрмә яһала, тип хәбәр иттеләр республика прокуратураһында.


text:
Рөстәм Хәмитов Геннадий Зюганов менән осрашты
2 ноябрҙә Республика Йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов РФ Коммунистар партияһының Үҙәк комитеты рәйесе, Дәүләт Думаһындағы коммунистар фракцияһы лидеры Геннадий Зюганов менән осрашты.
Рөстәм Хәмитов һәм Геннадий Зюганов Рәсәйҙәге сәйәси, иҡтисади һәм социаль хәлдәр торошон тикшерҙе. Башҡортостан Президенты республиканың артабанғы үҫеше перспективалары, субъектта барған үҙгәрештәр тураһында һөйләне.
Рөстәм Хәмитов Башҡортостанда барлыҡ сәйәси партияларға ла ихтирам менән ҡарауҙарын билдәләне. Республика Президенты фекеренсә, барлыҡ бәхәсле мәсьәләләрҙе лә дәлилле диалог барышында кәңәшләшеп хәл итергә мөмкин.
«Башҡортостан бөгөн яңы үҫеш стадияһында, – тине Рөстәм Хәмитов. – Беҙ тиҙ һәм киҫкен үҙгәрештәр тураһында һөйләмәйбеҙ, шулай ҙа, һис шикһеҙ, һеҙҙән өйрәнерлек нәмәләребеҙ бар. Һеҙ ҡыҙыҡлы фекерҙәр әйтәһегеҙ. Һәм ҙур сәйәсмән булараҡ һеҙҙең кәңәштәрегеҙ, алыҫтан күрә белеү һәләтегеҙ ҙә беҙҙең үҫешкә ярҙам итер, моғайын. Беҙ һөҙөмтәлә бер-беребеҙҙе тулыландырабыҙ, ә дөйөм алғанда Рәсәй йәмғиәтен тәшкил итәбеҙ».
Коммунистар лидеры Геннадий Зюганов Башҡортостан Президентына осрашыуҙы ойошторғаны өсөн рәхмәтен белдерҙе.
«Берәүҙе лә «һулдар» һәм «уңдар»ға айырмағанығыҙ, ҡараштарыбыҙҙы иғтибар менән өйрәнгәнегеҙ өсөн рәхмәт, – тине Геннадий Зюганов. – Башҡортостан Рәсәй Федерацияһының иң үҫешкән ун төбәге исемлегендә. Республикала һәр даим тыныслыҡ һәм дуҫлыҡ тантана итте, ә милли-мәҙәни мөнәсәбәттәр башҡалар өсөн өлгө булып тора. Бында һәр ваҡыт эшләй белделәр һәм әле лә эшләйҙәр», — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Геннадий Зюганов, тип хәбәр итә республика башлығының матбуғат хеҙмәте.


text:
Фото:
Башҡортостан Президенты Өфөнөң 29-сы бала баҡсаһында тәрбиәләнеүселәрҙе байрам менән ҡотланы
Фото:
Халыҡ-ара балаларҙы яҡлау көнөндә Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Өфөнөң Орджоникидзе районындағы реконструкциянан һуң асылған 29-сы балалар баҡсаһында булды. Унда 100 балаға иҫәпләнгән дүрт төркөм эшләйәсәк.
Мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы Беренсе май урамында 1960 йылда асылған. Әммә 90-сы йылдар башындағы демографик көрсөк арҡаһында уны 17-се спорт мәктәбе итеп үҙгәртеп ҡорғандар. Һуңғы ваҡытта тыуым арта, бөтә ил буйынса балалар баҡсаларында урындар етмәй һәм һәр субъект был мәсьәләне үҙенсә хәл итергә тырыша. Шуға күрә район хакимиәте мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы эшмәкәрлеген ҡайтанан тергеҙергә ҡарар итә. Спорт мәктәбе икенсе бинаға күсерелә, ә балалар баҡсаһында реконструкция башлана. «Реконстрой» фирмаһы үҙгәртеп ҡороу эштәрен ярайһы тиҙ һәм сифатлы башҡарып сыға.
— Оят булмаһын өсөн тырыштыҡ, — тинеләр төҙөүселәр Президент менән әңгәмә барышында.
Рөстәм Хәмитов учреждениеның йоҡо бүлмәләрен, медицина кабинетын, туҡланыу бүлмәһен, биләмәһен ҡараны, шулай уҡ ата-әсәләр, балалар, хеҙмәткәрҙәр менән аралашты. Балалар Президентҡа рәхмәт йөҙөнән йыр йырлап ишеттерҙе.
Республика башлығы яңы мәктәпкәсә белем биреү учреждениеларын төҙөү һәм булғандарын реконструкциялау буйынса ҡаланың тырышлығын ыңғай баһаланы, балалар баҡсаларының күберәк төҙөләсәген билдәләне.
— Был мәсьәләне ҡуҙғатҡанығыҙ өсөн рәхмәт, — тине Рөстәм Хәмитов, ата-әсәләргә мөрәжәғәт итеп. – Быйыл йәнә 40-45 баҡсаны сафҡа индерергә ниәтләйбеҙ. Башлыса райондарҙа һәм бәләкәй ҡалаларҙа был мәсьәләнең ҡырҡыулығын кәметәбеҙ, ә Өфөлә, әлбиттә, ике-өс йыл дауамында ошондай уҡ темптар менән барырға кәрәк. Әммә аҙаҡтан балалар баҡсалары буш тормаһын өсөн тыуымды ла арттырыу зарур. Был беҙҙең өсөн айырыуса мөһим.
Дөйөм алғанда Орджоникидзе районында балалар баҡсаларына сират мәсьәләһе ыңғай хәл ителә. Һуңғы йылдарҙа бында 10 мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы кире ҡайтарылған, яңылары төҙөлә. Йыл һайын 1,5 мең йүнәлтмә бирелә. Районда йәмғеһе 54 балалар баҡсаһы иҫәпләнә.
Президент әлеге бина эргәһендә урынлашҡан йәнә бер балалар баҡсаһына инеп сыҡты. 119-сы мәктәпкәсә белем биреү учреждениеһы 1959 йылда төҙөлгән, һуңғы тапҡыр капиталь ремонт 80-се йылдарҙа үткәрелгән. Әммә косметик ремонт бында йыл һайын үткәрелә, тип ышандырҙылар Президентты учреждение хеҙмәткәрҙәре.
— Былтыр ҡыйығына ремонт үткәрелде, быйыл тәҙрәләрҙе алмаштырырға вәғәҙә иттеләр, шулай уҡ видеокүҙәтеү урынлаштырырға торабыҙ, — тине баҡса мөдире. – Беҙҙең учреждение 92 балаға иҫәпләнгән, әммә даими рәүештә 70 бала йөрөй.
Әйткәндәй, Орджоникидзе районы хакимиәте башлығы Мәхмүт Бикбулатов был учреждениеға капиталь ремонт үткәреү өсөн киләһе йылға бюджетҡа аҡса һалырға һүҙ бирҙе.
Рөстәм Хәмитов тәрбиәселәрҙең эш хаҡы менән ҡыҙыҡһынды.
— Президент түләүҙәре менән бергә эш хаҡы уртаса 7 мең һумға тиң, — тип яуапланылар уға.
– 1 июлдән республикала бюджет өлкәһендә эшләүселәргә хеҙмәт хаҡын 15 процентҡа арттырыу планлаштырыла, — тине Президент. – Был ҙур аҙым беҙҙән 3,5 миллиард һум талап итәсәк, әммә был аҙымға аңлы рәүештә барабыҙ. Балалар баҡсаларында эш хаҡын арттырырға кәрәк, әлбиттә, 2015 йылға, әле булған өҫтәмә түләүҙәрҙе һаҡлап ҡалып, эш хаҡы буйынса уртаса республика кимәленә сығырға ниәтләйбеҙ.
Белешмә өсөн. Былтыр Өфөлә яңы төҙөлгән биш, кире ҡайтарылған һәм реконструкцияланған ике балалар баҡсаһы үҙ ишектәрен асты, улар 1,5 меңдән ашыу баланы ҡабул итте.
Әлеге ваҡытта тағы кире ҡайтарылған ике балалар баҡсаһын реконструкциялау һәм дүрт яңы учреждение төҙөү буйынса эштәр аҙағына яҡынлаша. Шулай итеп, яҡын арала ҡаланың мәктәпкәсә белем биреү учреждениеларында 920 урын булдырыласаҡ.
Бынан тыш бөгөн Өфөлә һигеҙ дәүләткә ҡарамаған балалар баҡсаһы эшләй, 37 шәхси эшҡыуар балаларҙы тәрбиәләү буйынса хеҙмәттәр күрһәтә.


text:
Башҡортостан делегацияһы Бишкәктә Рәсәйҙең Ҡырғыҙстандағы илсеһе Андрей Крутько менән осрашты
БР Хөкүмәте Премьер-министры урынбаҫары Салауат Сәғитов етәкселегендәге Башҡортостан делегацияһы Бишкәктә Рәсәйҙең Ҡырғыҙстандағы Ғәҙәттән тыш һәм Тулы хоҡуҡлы илсеһе Андрей Крутько менән осрашты, тип хәбәр иттеләр «2015 йылда Өфө ҡалаһында ШОС һәм БРИКС сараларын үткәреү өсөн шарттар булдырыу буйынса проекттарға ярҙам итеү офис-төркөмө» автономиялы коммерцияға ҡарамаған ойошмаһының матбуғат хеҙмәтенән.
Республика делегацияһы Ҡырғыҙстан баш ҡалаһына Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы сараларында ҡатнашыу өсөн килде.
Салауат Сәғитов Рәсәй дипломатын республикала 2015 йылда үтәсәк ШОС һәм БРИКС саммитарына әҙерлек сиктәрендә үткәрелгән саралар комплексы менән таныштырҙы. Андрей Крутько Бойондороҡһоҙ Дәүләттәр Берләшмәһе, сит илдәрҙә йәшәгән ватандаштарыбыҙ эштәре һәм халыҡ-ара гуманитар хеҙмәттәшлек буйынса федераль агентлыҡ менән берлектә алып барылған был эшмәкәрлеккә ыңғай баһа бирҙе.
Осрашыуҙа ике яҡлы сауҙа-иҡтисади, сәнәғәт һәм ғилми бәйләнештәрҙе үҫтереү буйынса эш комиссияларын булдырыу мөмкинлектәрен баһалау тураһында ҡарар ҡабул ителде. Сарала ҡатнашыусылар билдәләүенсә, хеҙмәттәшлекте әүҙемләштереү өсөн яңыраҡ булдырылған «Башҡортостан — Ҡырғыҙстан» сауҙа йортоноң мөмкинлектәрен файҙаланыу мөһим.
Республика делегацияһы Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһының Эшлекле советы бизнес-форумында, ойошманың Йәштәр советы ултырышында һәм башҡа сараларҙа ҡатнашасаҡ.


text:
Яңылыҡтар
Документты төбәк Башлығы Рөстәм Хәмитов һәм Стратегик башланғыстар агентлығының генераль директоры Светлана Чупшева ҡултамғалары менән нығытты.
24 майҙа Петербург халыҡ-ара иҡтисади форумында Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Рәсәй Федерацияһының Сауҙа-сәнәғәт палатаһы президенты Сергей Каты...
24 майҙа Петербург халыҡ-ара иҡтисади форумында Башҡортостан Республикаһы һәм «КАМАЗ» асыҡ акционерҙар йәмғиәте араһында хеҙмәттәшлек тура...
Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов XXII Петербург халыҡ-ара иҡтисад форумында республиканың рәсми делегацияһын етәкләй. Форум 24-26 майҙа уҙа.
23 майҙа Республика Йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов фигуралы шыуыу буйынса Рәсәйҙең атҡаҙанған тренеры Нина Мозер менән осрашты.
22 майҙа Республика Йортонда Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов Ҡаҙағстан Республикаһының Павлодар өлкәһе делегацияһы менән осрашты.


text:
Ҡотлайбыҙ!
24 ноября 2014 йыл | Йәмғиәт
Бөйөк Ватан һуғышы яугиры, Красноусол ауылында йәшәүсе Иван Петрович МИНЬКОВты 88 йәше тулыу айҡанлы ысын күңелдән ҡотлайбыҙ. Ветеранға һәр атҡан таңға шатланып, яҡшы кәйеф, көр күңел менән һау-сәләмәт йәшәүен теләйбеҙ.
Эльвира МӨЛӨКОВА,
район ветерандар советы рәйесе.
район ветерандар советы рәйесе.
Бөйөк Еңеүҙең 70 йыллығын лайыҡлы ҡаршылауға арналды
24 ноября 2014 йыл | Яңылыҡтар
Район хакимиәте бинаһында район ветерандар советының пленумы булып үтте.
Һынауҙа һынатмайыҡ!
24 ноября 2014 йыл | Матбуғат
- "Табын”дың шәмбе һаны булманы. Почтальоныбыҙ редакциянан таптырығыҙ, тине. Гәзитте бөтә уҡыусыларға ла етерлек итеп баҫтырмайһығыҙмы ни? – аҙнаның тәүге эш көнө ошондай шылтыратыуҙарҙан башланды. Уларҙың һәр береһенә гәзит булмауҙың сәбәбен аңлатып бирергә тура килде. Эйе, үткән шәмбе Талбазы почтампынан Красноусол почта бүлексәһенә 100 дана "Табын”ды ебәрергә "онотҡандар”. Һөҙөмтәлә, был һан уҡыусыға шаршамбы көнө генә барып етте.
Нимә? Ҡайҙа? Ҡасан?
24 ноября 2014 йыл | Яңылыҡтар
Районда
* Бөгөн район мәҙәниәт һарайында "Ҡышты саҡырыу” кисәһе була. Был кисәләге конкурстар барыһы ла һалҡынға, боҙға һәм, әлбиттә, туңдырмаға бәйле.
* Бөгөн Сәйетбаба ауыл мәҙәниәт йортонда мулла һәм мәғрифәтсе Мөхәмәтша Латиповтың тыуыуына 125 йыл тулыуға арналған Хәтер кисәһе була.
* Бөгөн район мәҙәниәт һарайында "Ҡышты саҡырыу” кисәһе була. Был кисәләге конкурстар барыһы ла һалҡынға, боҙға һәм, әлбиттә, туңдырмаға бәйле.
* Бөгөн Сәйетбаба ауыл мәҙәниәт йортонда мулла һәм мәғрифәтсе Мөхәмәтша Латиповтың тыуыуына 125 йыл тулыуға арналған Хәтер кисәһе була.
Программа оҙайтылды
19 ноября 2014 йыл | Йәмғиәт
Федераль законға индерелгән үҙгәрештәргә ярашлы, пенсияны дәүләт менән берлектә финанслау программаһы 2014 йылдың 31 декабренә тиклем, ә уға беренсе иғәнәне индереү ваҡыты 2015 йылдың 31 ғинуарына тиклем оҙайтылды. Элегерәк, 2009-2014 йылдарҙа Программаға ҡатнашып та, беренсе иғәнәне күсереп өлгөрмәгәндәр ҙә 31 ғинуарға тиклем быны эшләй ала.


text:
ҠОЙОП ҠУЙҒАН САТИРИК18-05-2018, 00:03 // Мәҙәниәт һәм әҙәбиәт // Баҫып сығарырға
Ул “Һәнәк” журналы редакцияһында ла эшләп китте. Һәм ғүмергә йөрәктәребеҙҙә тороп ҡалды...
Агиш Шәйех улы Ғирфанов 1928 йылдың 14 апрелендә Мәсәғүт кантонының (хәҙерге Салауат районы) Таймый ауылында тыуған. Өфөлә К. Тимирязев исемендәге педагогия институтын тамамлағас, Учалы һәм Әбйәлил райондарында уҡытыусы, мәктәп директоры булып эшләй. 1959 йылда Өфөгә күсеп килә һәм “Һәнәк” журналы редакцияһына эшкә урынлаша. Тәүҙә әҙәби хеҙмәткәр, унан хаттар бүлеге мөдире вазифаларын башҡара. Һуңынан байтаҡ йылдар Башҡортостан радиоһында һәм китап нәшриәтендә тир түгә.
1985 йылда Агиш Ғирфанов ҡабат “Һәнәк”кә ҡайтты. Бының сәбәбен ул миңә еңел генә аңлатты.
– Ҡартайған көнөмдә һеҙҙең менән бергә “Һәнәк”тә эшләгем килә, – тине. – Һин ҡаршы түгелһеңдер бит?
Ҡаршы буламмы һуң!
– Ҡуш ҡуллап риза! – тинем һәм уны фельетондар бүлеге мөхәррире урынына ултыртып та ҡуйҙым.
Аҙаҡ ул егелеп яуаплы сәркәтип йөгөн дә тартты. Пенсияға сыҡҡансы.
Шулай итеп, яҙыусы-сатирик Агиш Ғирфановтың ижад юлы “Һәнәк”тән “Һәнәк”кәсә һуҙылды. Журналыбыҙҙа уның әллә күпме фельетон, хикәйә, юмореска һәм скетчтары донъя күрҙе. Белеүегеҙсә, ул бер нисә сатирик повесть (“Алтын төлкө”, “Йүбәләй”, “Бойраҡай”, “Осоусы сеүәтәлә сәйәхәт” һ.б.) авторы. Әммә уның иң ҙур, иң төп әҫәре – “Дан туртаһы”. Тап бына ошо сатирик романы уға оло дан килтерҙе лә инде.
Агиш Ғирфановтың байтаҡ әҫәре урыҫ һәм башҡа телдәргә тәржемә ителде. Үҙе лә тәржемә менән шөғөлләнде. Шуныһы ғәжәп: ул йәмәғәт эштәрендә лә әүҙем ҡатнашты. “Ғәжәп” тип юҡҡа ғына әйтмәйем, сөнки беҙҙең бәғзе бер билдәле яҙыусыларыбыҙ йәмәғәт эштәрен бушҡа ваҡыт уҙҙырыу тип кенә иҫәпләй. Ә бына Агиш ағайыбыҙ ғүмеренең ҡәҙерле сәғәттәрен “бушҡа” сарыф итергә лә йәлләп торманы. Беҙ уның менән бергәләп Башҡортостан Яҙыусылар союзының сатира һәм юмор секцияһын ойошторҙоҡ. Яңы тыуған ижади ойошманың тәүге етәксеһе итеп, әлбиттә, Агиш Шәйех улын һайлап ҡуйҙыҡ.
Ижады шаян булһа ла, ул үҙе бик етди кеше ине. Сатира-юморға ла етди ҡараны. Бер һүҙҙе яҙғансы, биш тапҡыр аҙаҡ нимә булырын уйланы. Ғәҙәттә, сатириктар самаһыҙ ҡыйыу һәм дыуамал булыусан. Ә Агиш Ғирфанов һаҡ булды. Шуға ул “Һәнәк”тә эшләгәндә бер ҙә хата ебәрмәне, янманы.
Уның тыйнаҡлығына һоҡланмау мөмкин түгел. Башҡорт әҙәбиәтендә берҙән-бер сатирик роман һәм бихисап повестар авторы булыуына ҡарамаҫтан, танау сөймәне. Ҡәләмдәштәре ижадына ихтирам менән ҡараны. Пенсия ваҡыты еткәс тә, ҡайһы бер ағай-эне кеүек, башын осһоҙландырып, эшләгән урынына йәбешеп ятманы, ултырғысымды йәштәргә ҡалдырам, тип хаҡлы ялға сыҡты. Ул хатта етмеш йәшен үткәрергә лә теләмәне. “Юбилей ҡайғыһы юҡ, ҡыҙым ауырып ята”, – тип кенә ҡуйҙы. Һәм үҙе оҙаҡ сирләп тә торманы – 1999 йылдың 8 ноябрендә арабыҙҙан китеп барҙы...
Сатира-юмор һөйөүселәр бөгөн дә уның китаптарын яратып уҡый. Дуҫтары, туғандары, яҡындары, яҡташтары уны онотмай, ололап иҫкә ала. Тыуған ауылы Таймыйҙа уның исемен йөрөткән урам да бар. Ә мәктәптә яҙыусы тормошона һәм ижадына арналған музей ойошторолған. Таймый ауылында һәм Өфө ҡалаһында ул йәшәгән йорттарҙа иҫтәлекле мемориаль таҡтаташтар ҡуйылған.
Ижади ҡаҙаныштары һәм өлгөлө хеҙмәте өсөн Агиш Шәйех улы Ғирфанов РСФСР-ҙың һәм БАССР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре тигән маҡтаулы исемдәргә лайыҡ булды.
Үҙе иҫән сағында юбилейҙары ҙурлап уҙғарылмаһа ла, вафатынан һуң хәтер кисәләре оло байрам кимәлендә билдәләп үткәрелде. Күренекле сатириктың тыуыуына 75, 80, 85 йылдар тулыу уңайынан уның тыуған яғы Салауат районында ойошторолған мәҙәни саралар ысын мәғәнәһендә әҙәбиәт байрамдарына әүерелде.
Ә быйыл беҙ уның тыуыуына 90 йыл тулыуға арналған хәтер кисәһен Башҡортостан Яҙыусылар союзының тамаша залында, заманса итеп әйткәндә, яңы форматта үткәрҙек. Башҡортостандың халыҡ шағиры Марат Кәримов менән икәүләп, йәғни “Һәнәк” журналының элекке ике баш мөхәррире, М. Аҡмулла исемендәге Башҡорт дәүләт педагогия университетының башҡорт филологияһы факультеты студенттарына “Агиш дәресе” бирҙек.
Йәштәрҙе мәҙәни ағартыу, уларҙың белемен арттырыу маҡсатында ойошторолған был ғәйре тәбиғи, ғәҙәти кисәләргә оҡшамаған сарала сатириктың улы подполковник Айҙар Ғирфанов һәм башҡа туғандарының ҡатнашыуы бигерәк тә йәтеш булды. Уларҙың сығыштары яҙыусы биографияһына бығаса иғтибарҙан ситтә ҡалған яңы штрихтар өҫтәне.
Әлбиттә, беҙ үҙебеҙҙең бик талантлы, үтә лә тырыш һәм уңған хеҙмәттәшебеҙ тураһында ҡыҙыҡлы иҫтәлектәр һөйләп кенә ҡалманыҡ, ижади уңыштарын билдәләп, уның серҙәрен дә асып һалдыҡ. “Һәнәк”тең иҫке һандарын, Агиш Ғирфановтың журналда баҫылған әҫәрҙәрен, төрлө нәшриәттәрҙә сыҡҡан китаптарын, хатта ҡулъяҙмаларын да йәш дуҫтарыбыҙға күрһәтеп, улар менән фәһемле һәм файҙалы әҙәби әңгәмә алып барҙыҡ. Был һөйкөмлө һөйләшеүҙең шаһиты булып сәхнә өҫтөндәге рәсеменән Агиш ағайыбыҙ сәғәттәр буйына беҙгә мөләйем ҡарап торҙо...
Марсель СӘЛИМОВ,
Башҡортостан Яҙыусылар союзы идараһының
сатира һәм юмор секцияһы етәксеһе,
“Һәнәк” журналының
1980 – 2010 йылдарҙағы
баш мөхәррире.


text:
- Подробности
- Просмотров: 435
БОНДАРЕНКО Илья Евграфович (6.8.1870, Өфө — 21.7.1947, Мәскәү), архитектор, архитектура тарихсыһы. Мәскәү һынлы сәнғәт, һәйкәл ҡойоу һәм төҙөү сәнғәте уч‑щеһында (1887—91), Цюрих политехник ин‑тында (Швейцария, 1894) уҡыған. 1895— 96 йй. Мәскәүҙә Ф.О.Шехтель оҫтаханаһында эшләй. Архитектурала “неорус” стиленең сағыу вәкиле. 20 б. 10‑сы йй. Б. проекттары б‑са Мәскәү, С.-Петербург, Зарайск, Иваново-Вознесенск ҡҡ. бер нисә сиркәү һәм граждандар ҡоролмалары төҙөлә. 1918 й. алып РСФСР‑ҙың Мәғариф ХК эргәһендәге Музей эштәре, сәнғәт ҡомартҡыларын һәм боронғо әйберҙәрҙе һаҡлау бүлегенең архитектура ҡомартҡыларын һәм картиналарҙы реставрациялау бүлексәһен етәкләй. 1919—22 йй. Октябрь рев‑цияһы ис. Өфө пролетариат художество музейын (ҡара: Нестеров М.В. исемендәге художество музейы) ойоштороусы һәм уның тәүге директоры. А.В.Щусев ис. Урыҫ архитектураһы музейын (Мәскәү) ойоштороуҙа ҡатнаша. 1914 й. архитектор Д.П.Осипов м‑н берлектә, П.П.Рудавский проектына өлөшләтә үҙгәрештәр һәм өҫтәмәләр индереп, Аксаков халыҡ йортон төҙөп бөтөрөү м‑н шөғөлләнә. Б. эскиздары б‑са рәссам К.В.Пономарёв тамаша залы өсөн панно эшләй. 1919—22 йй. Өфө губернаһының мәҙәни һәм тарихи хазиналарын һаҡлау һәм уларҙы яңы төҙөлгән музейҙарҙа, китапханаларҙа һ.б. урынлаштырыу б‑са эштәргә етәкселек итә.
Л.В.Бондаренко, Т.Л.Леонидова
Тәрж. Г.Һ.Ризуанова


text:
Өфөлә Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы –Ҡоролтайҙың пленар ултырышы асылды
Башҡортостан Республикаһы дүртенсе саҡырылыш Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың 50-се ултырышы бөгөн Башҡортостанда Кеше хоҡуҡтары буйынса вәкил Рим Ҡәйүмовтың 2011 йылда кеше һәм граждан хоҡуҡтарын һәм азатлыҡтарын үтәү тураһындағы доклады менән асылды. Бынан һуң депутаттар дөйөм белем биреү системаһын яңыртыуға арналған «Хөкүмәт сәғәте»н үткәреү тураһында һөйләшәсәк.
Икенсе һәм өсөнсө уҡыуҙа депутаттар дүрт республика закон проектын ҡарарға планлаштыра. Улар — «Башҡортостан Республикаһында капитал һалыуҙар формаһында инвестиция эшмәкәрлеге тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законының 5-се статьяһына үҙгәреш индереү хаҡында», «Башҡортостан Республикаһының Экология кодексына үҙгәрештәр индереү тураһында», «Башҡортостан Республикаһында ер мәсьәләләрен көйләү тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законына үҙгәрештәр индереү хаҡында» һәм «Башҡортостан Республикаһында физик культура һәм спорт тураһында»ғы Башҡортостан Республикаһы законына үҙгәрештәр индереү хаҡында» республика закон проекттары.
Беренсе уҡыуҙа республика парламентарийҙары туғыҙ закондар сығарыу инициативаһын тикшерәсәк. Шулай итеп, ғәмәлдәге «Башҡортостан Республикаһында муниципаль хеҙмәт тураһында», «Башҡортостан Республикаһының Юл фонды тураһында», «Башҡортостан Республикаһында һунар һәм һунарсылыҡ ресурстарын һаҡлап ҡалыу тураһында», «Мәҙәниәт тураһында», «Башҡортостан Республикаһында халыҡты социаль хеҙмәтләндереү тураһында» республика закондарына үҙгәрештәр индерергә тәҡдим ителде.
Депутаттар шулай уҡ Башҡортостан Республикаһы Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтайҙың «Рәсәй Федерацияһының Енәйәт-процессуаль кодексына үҙгәрештәр индереү һәм Рәсәй Федерацияһының ҡайһы бер закондар сығарыу акттарын (закондар сығарыу акттары положениеларын) ғәмәлдән сыҡҡан тип таныу тураһында»ғы Федераль закондың 1-се статьяһына үҙгәреш индереү хаҡында»ғы Федераль закон проектын Дәүләт Думаһына индереү буйынса закондар сығарыу инициативаһын тикшерәсәк.
Дәүләт Йыйылышының пленар ултырышында республиканың биш айырым суд участкаһына мировой судья вазифаларына кандидатуралар ҡараласаҡ.


text:
«ЙӘЙ ҺӘМ КИТАП»
Өфө ҡалаһының «Родина» кинотеатрында «Йәй һәм китап — 2017» конкурсының һуңғы этабы үтте. Уны Шәһит Хоҙайбирҙин
исемендәге балалар китапханаһында эшләүсе ағай- апайҙар ойошторҙо.
Был бәйгелә бөтә республиканан 1200- гә яҡын конкурсант ҡатнашты. 6 йәштән алып 16 йәшкә тиклемге отҡор балалар көс-
һәләттәрен һынаны. Улар «Экология йылы»на бағышланған стена гәзиттәре һәм видеорепортаждар эшләне.
Еңеүселәр мәҙәниәт министрлығы, ҡала хакимиәте һәм ҡала китапханалары тарафынан уйынсыҡтар, скейтбордтар, хатта
велосипедтар менән бүләкләнде.
«Йәй һәм китап» бәйгеһе 20 йылдан ашыу үткәрелә. Кем дә кем киләсәктә яҙыусы, журналист булырға теләй, ошо конкурста
ҡатнашығыҙ!
Айнар БАЙБУЛАТОВ әҙерләне.


text:
Газета "Йәшлек" » Новости » Һаулыҡ һаҡлау » Һөйәктәр ныҡ булһын тиһәгеҙ
Һөйәктәр ныҡ булһын тиһәгеҙ
Олоғая барған һайын, кешенең һөйәктәре ныҡлығын юғалта, һынып барыусанға әйләнә, сөнки организмға кальций етмәй. Айырыуса ҡатын-ҡыҙҙарҙа ул йыш күҙәтелә. Ә инде бер ерең һындымы, тиҙ генә төҙәлеп китер, тимә. Шуға күрә һөйәктәрҙе нығытыу, организмды кальций һәм витаминдар менән байытыу сараһын күрергә кәрәк.
Һөйәктәр өсөн ҡара емештең файҙаһы ҙур. Ғалимдар асыҡлауынса, ул остеопороздан һәм һөйәктәрҙең һыныуынан һаҡлай. Бының өсөн көнөнә бер-ике ҡара емеш ашау ҙа етә. Бынан тыш, уны бутҡаға, салатҡа ҡушырға мөмкин. Тәмле лә, файҙалы ла!
Информация
Комментировать статьи на сайте возможно только в течении 4 дней со дня публикации.


text:
«Рәхмәт, яҙмыш, һәр бер һынауыңа!»
…Уҡытыусылыҡ эше бик оҡшаһа ла, Гөлназ Әнүәр ҡыҙы үҙен икенсе яҡлап һынап ҡарарға теләй. Балаларға туйҙар үткәрәһе, иркен фатир алаһы бар, нисек тә аяҡҡа баҫырға кәрәк, тигән фекергә килә. Хоҙайҙан күңелгә ятҡан, кешеләргә файҙа килтерерҙәй эшкә тотонғом килә, юл күрһәт, тип үтенә. Төшөндә асыҡ итеп шәхси балалар баҡсаһын күрә. Бығаса ишеткән, белгән нәмәһе түгел, интернетта ултырып, шул хаҡта ике ай мәғлүмәт туплай. Кредит ала, йыһаздарға заказ бирә. Атаһынан фатиха һорай, ул: «Ҡыҙым, булдыраһың, тик һуҙма, һыуынып китмәҫ борон башла», – ти. Әҙәм балаһы нимәгә тотонһа ла, Аллаһы Тәғәлә уны тәүҙә ныҡлыҡҡа, изге күңеллелектә һынай – эшен яйға һалғансы арыу ваҡыт үтә. Тәүге йыл килем алмай эшләргә, хатта эш асырға тип алған кредитты түләргә һәм ғаиләне ашатыр өсөн өҫтәп кредиттар алырға тура килә эшҡыуарға. Шуға ҡарамай, дәртләнеп эшләп йөрөгән ҡатынға ғаилә хәстәрҙәрен иңенә алырға теләмәгән тормош иптәше, йә мин, йә эшең, тигән шарт ҡуйғас, юлдары айырыла.
«Ҡояшҡай» шәхси балалар баҡсаһы бөгөн гөрләп эшләй. Унда эшен яратҡан, һәр сабыйға шәхес итеп ҡараған хеҙмәткәрҙәр тупланған. Баҡсаға йөрөгән бәләкәстәрҙең атай-әсәйҙәре менән дә аралашып, дуҫ йәшәй етәксе. Уларҙан күп нәмәгә өйрәндем дә, ти. Тикшереү өлкәһе лә матур эшләй беҙҙең илдә. Әленән-әле йә һалым йыйыусы органдар, санэпидемстанция йә прокуратуранан килеп торалар, әммә өлгөр ханымдың һынатҡаны юҡ. Айбулат улы менән ҡыҙы Шәүрә лә – үҙенә оҡшап көслө рухлы, лидерҙар. Айбулат бөгөн медицина институтында белем ала, Шәүрә 20-се башҡорт гимназияһында һигеҙенселә уҡый. Ә ете йәшлек Наҙгөл холҡо менән бөтөнләй икенсе, тыумыштан уйсан бала. Берәй аҙна мәсеткә бармаһалар, хәйер бирәйек, тип әсәһен етәкләп алып китә икән. Өс балам – өс терәгем, ти Гөлназ Әнүәр ҡыҙы. Эшендә лә уларға таяна. Шәүрә баҡсаның керҙәрен йыуышһа, Айбулат баҙарҙан аҙыҡ-түлек хәстәрләй. Балалар баҡсаһына алған йыһаздарҙы ла улы ҡороп биргән. Ә Шәүрә каникулдарҙа тәрбиәсе ярҙамсыһы ла булып эшләп ала. Ял көнө бәләкәс Наҙгөл дә бинаны йыйыштырыша. Ә ауылдағы өләсәләре балалар баҡсаһына тип еләк-емеш әҙерләп туңдыра, йүкә сәскәһе йыя, олаталары тоҡлап бәрәңге әҙерләй. Эште бергәләп алып барғас, күңелле лә, еңел дә...
Мәҡәләнең тулы вариантын журналдың 2-се (2017) һанында уҡығыҙ.
Теги: Әсә Ҡатын-ҡыҙ


text:
Фәйзи Ғәскәров исемендәге бейеү ансамбле ҡарамағындағы студия йәш һәләттәрҙе көтә Фото: Олег Яровиков
Фәйзи Ғәскәров исемендәге бейеү ансамбле ҡарамағындағы студия йәш һәләттәрҙе көтә
Фәйзи Ғәскәров исемендәге бейеү ансамбле ҡарамағындағы студия йәш һәләттәрҙе көтә Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 25 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле ҡарамағындағы балалар студияһы йәш һәләттәрҙе студияла шөғөлләнергә саҡыра. Беренсе тур 5 июндә киске сәғәт 6-нан 8-гә тиклем, икенсеһе 28 августа ошо уҡ ваҡытта була. Биш йәштән 12 йәшкәсә балалар ҡатнаша ала.
Белешмә өсөн телефондар: 276-34-89, 276-18-19.
Фәйзи Ғәскәров исемендәге дәүләт академия халыҡ бейеүҙәре ансамбле ҡарамағындағы балалар бейеү коллективы 2008 йылда ойошторолған. Ул республика һәм Рәсәй күләмендәге сараларҙа ҡатнашып, бөтә Рәсәй һәм халыҡ-ара конкурс лауреаттары исеменә лайыҡ булған. Студияла биш йәштән 17 йәшкәсә 200-ҙән ашыу бала шөғөлләнә. Дәрестәрҙе артистар һәм ансамбль ветерандары алып бара. Коллектив 40-тан ашыу төрлө бейеүҙәр башҡара.


text:
Республика игенселәре ике миллион тоннанан ашыу ашлыҡ йыйып алған Фото: Андрей Старостин
Республика игенселәре ике миллион тоннанан ашыу ашлыҡ йыйып алған
Республика игенселәре ике миллион тоннанан ашыу ашлыҡ йыйып алған Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2015 йыл, 10 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Башҡортостанда аграрийҙар ике миллион тоннанан ашыу иген йыйып алған, тип хәбәр иттеләр республика Ауыл хужалығының матбуғат хеҙмәтендә.
Бөртөклөләр һәм ҡуҙаҡлылар 1186 мең гектарҙа сабылған (68 процент), 1155 мең гектарҙа (66 процент) һуғылған. Гектарынан уртаса уңыш 17,6 центнер булғанда 2031 мең тонна ашлыҡ һуғып алынған.
Хәйбуллалар ҙа ураҡ эштәрен тамамлау өҫтөндә — уларға майҙандарҙың 5 процентын йыйып алырға кәрәк. Йылайыр, Краснокама, Стәрлебаш һәм Шаран райондарында 80 проценттан ашыу майҙандарҙа иген һуғылған. Саҡмағош һәм Мәләүез районы баҫыуҙарында юғары уңдырышлылыҡ һаҡлана — бында әүәлгесә 28 һәм 27,7 центнер уңыш алына. Мәләүез һәм Стәрлетамаҡ райондарында 100 мең тоннанан ашыу ашлыҡ һуғылған.


text:
Газета "Йәшлек" » Медиа » Страница 8
“Юлдаш” тәҡдим итә: “Телһөйәр”
Медиа // 23-09-2016, 13:43
"Юлдаш" радиоһы тулҡындарында донъя күргән "Телһөйәр" рубрикаһы туған башҡорт телен яратыусы, үҙ телендә аралашыусы, уны тағы ла нығыраҡ өйрәнергә, тел байлығын арттырырға теләүсе тыңлаусы өсөн әҙерләнә.
Көндәлек тормошта башҡорт телендә аралашҡан, яҙышҡан кеше лә ул байлыҡты үтә лә самалы ҡуллана. Аҡыл эйәләренә тиң зыялыларыбыҙ төҙөгән һүҙлектәрҙә лә туған телебеҙ хазинаһының бик аҙ өлөшө теркәлгән. Ә ни тиклем гүзәл, тәрән, моңло ул беҙҙең тел! Башҡа телдәрҙә булмаған мәғәнәле һүҙҙәре күпме уның! Ә ни тиклем яңғырашлы был һүҙҙәр! Ошо һүҙҙәр тулыһынса телмәребеҙгә инеп, һөйләшебеҙҙә ҡулланылып, яҙған мәҡәләләребеҙҙә, тапшырыуҙарыбыҙҙа яңғыраһасы. Уларҙың күбеһе телмәрҙән бөтөнләй төшөп ҡалған, ҡайһылары айырым төбәктәрҙәге һөйләштәрҙә генә осрай йәки иҫкергән иҫәпләнә, онотолғандары ла бар. һуңғы йылдарҙа күп һүҙ телмәребеҙгә кире ҡайтарылды, әлбиттә, руссанан тәржемәләрен ҡуллана башланыҡ. Был исемлекте тағы ла киңәйтеү, тап үҙебеҙҙең һүҙҙәрҙе телмәргә индереү маҡсатында эшләнгән сығарылыштарыбыҙҙа һүҙҙәр аңлатмаһы өсөн З. Ураҡсин етәкселегендә төҙөлгән "Башҡортса-русса һүҙлек" ҡулланыла.
Тапшырыуҙы тыңлап барыусылар үҙҙәре үк, ҡабатлауға бер аҙ ваҡыт бүлгәндә, һүҙҙәр тупланмаһының артыуын, үҙ телен белмәүселәрҙә туған телде өйрәнеү теләге тыуыуын, киң ҡулланышта булмаған, хаҡһыҙ онотолған һүҙҙәргә, һүҙбәйләнештәргә ҡыҙыҡһыныу барлыҡҡа килеүен белдерә.
Һөйләгәндәребеҙ урынлы, телмәребеҙ бай, һүҙебеҙ татлы булһын, милләттәштәр.
"Телһөйәр" рубрикаһын "Юлдаш" тулҡындарында һәр дүшәмбе 9 сәғәт 17 минутта һәм 20 сәғәт 45 минутта тыңлай алаһығыҙ.
...
“Толпар” ҡуя ҡанат
Медиа // 22-09-2016, 13:30
Яңыраҡ Ейәнсура районының Иҫәнғол ауылында "Толпар" III республика балалар һәм үҫмерҙәр теле-кинофестивале шаулап-гөрләп үтеп китте. Фестиваль барышында, конкурста ҡатнашыусы фильмдарҙы ҙур экранда күрһәтеү, уларға баһа биреүҙән тыш, билдәле режиссерҙарҙың фильмдарын ҡарау, телевидение, кино йүнәлештәре буйынса оҫталыҡ дәрестәре уҙғарылды.
Конкурста Санкт-Петербург, Өфө, Стәрлетамаҡ, Бәләбәй, Сибай ҡалаларынан һәм Әбйәлил, Ейәнсура, Баймаҡ райондарынан 20 йәше тулмаған мәктәп уҡыусылары, студенттар ҡатнашты. "Иң яҡшы ҡыҫҡа метражлы фильм" номинацияһында еңеүсе тип Иҫәнғол ҡыҙы Алена Козлова төшөргән "Үҫмер ғүмере" фильмы, ә төп ролде башҡарыусы Рәфил Әйүпов иң яҡшы ир-егет ролен башҡарыусы тип танылды. Нәфис фильмдар араһында Әбйәлил районының Байым ауылы ҡыҙы Илмира Илназарованың "Сауап" фильмына етеүсе булманы. Шулай уҡ ошо фильмда уйнаусы Айым Илғыуатова ҡатын-ҡыҙ ролен иң яҡшы башҡарыусы тип табылды. "Иң шәп документаль фильм" тип Өфө ҡалаһынан Зәриә Моратованың "Рәми Ғарипов" фильмы табылһа, анимацион фильмдар араһында Бәләбәй ҡалаһының башҡорт гимназия-интернаты уҡыусылары төшөргән "Миру – мир" фильмы еңеү яуланы. Өсөнсө йыл "Иң шәп оператор" номинацияһында еңеү яулаусы Ейәнсура районы ҡыҙы Диана Ейәнғолова быйыл "Айлу" фильмы өсөн "Иң яҡшы режиссер" исеменә лә лайыҡ булды. Сценарий буйынса "иң-иң"е тип Стәрлетамаҡ ҡалаһының "В центре" студияһының "Ысын сценарий" фильмы билдәләнде. Ә "Иң шәп идея" өсөн Өфө ҡалаһынан "Идея" киностудияһы бүләкләнде. "Тамыр" балалар һәм үҫмерҙәр телеканалының махсус призы менән Стәрлетамаҡ ҡалаһының "В центре" студияһы "Телепорт" фильмы өсөн бүләкләнде, Катрина Дүшәнбаева "Ысын сценарий" фильмында төп ролдә уйнаусы Анатолий Самковҡа студияла шөғөлләнеү өсөн 15 мең һумлыҡ сертификат тапшырҙы.
Жюри ағзалары булараҡ, "Тамыр" телеканалы режиссеры, алып барыусы Ләйсән Мәзитова, Башҡортостандың Кинематографистар союзы ағзаһы Катрина Дүшәнбаева, популяр йырсы, актриса Лиана Хәбибуллина, билдәле журналист һәм прозаик Фәрзәнә Аҡбулатова, Башҡортостандың атҡаҙанған мәҙәниәт хеҙмәткәре, драматург Сәрүәр Сурина, Ейәнсура районы музейы директоры Гөлшат Дүшәнбаева саҡырылды. Фестивалде "Арҡайым-продакшн" студияһы Ейәнсура районы хакимиәтенең мәҙәниәт, мәғариф бүлектәре, район мәҙәниәт йорто ярҙамы менән ойошторҙо.
Гөлнур ҠЫУАТОВА.
Фекерҙәр
Рәфис ҠУЙБАҒАРОВ, фестиваль етәксеһе:
– Йылдан-йыл фестивалдә ҡатнашыусылар, ҡунаҡтар, волонтерҙар һаны арта, тик аҡса проблемаһы һаман да шул уҡ кимәлдә ҡала. Аҡса иң мөһиме түгел, ләкин унһыҙ бер нәмә лә эшләп булмай, ҡыҙғанысҡа ҡаршы.
Фестивалде ойоштороп ебәреүемдең төп сәбәптәренең береһе – Башҡортостанда медиа-ижадтың, кинематографияның һүлпән үҫешеүе. Балаларҙа киноға, телевидениеға ҡарата ҡыҙыҡһыныу уятып, киләсәктә уларҙың профессия һайлауына булышлыҡ итеү, профессиональ кадрҙарҙы арттырыу, яҡшы сифатлы милли киноның күләмен һәм кимәлен күбәйтеү – төп маҡсаттарымдың береһе.
Фәрзәнә АҠБУЛАТОВА, журналист һәм яҙыусы, жюри ағзаһы:
– Фестивалде йыл да ҡалдырмаҫҡа тырышам, сөнки кино сәнғәтендә үҙен һынап ҡараусы йәш быуын менән осрашыу онотолмаҫ тәьҫораттар ҡалдыра. Улар ижадсы булып һынлана, үҙҙәренең ҡыҙыҡһыныуҙарын, уй-ниәттәрен, ынтылыштарын ижад аша еткерә. Йәштәр, үҫмерҙәр ниндәйҙер проблема күтәрә, шатлығын һөйләй йәки йылмайырға саҡыра икән, был тормош үҙе түгелме ни? Улар менән ҡуша беҙ ҙә кино тигән оло донъяны гиҙәбеҙ, араларынан киләсәктә бына тигән режиссерҙар, операторҙар үҫеп сығыр тигән өмөт бар. Конкурста ҡатнашҡан һәр кем кино юлын һайламаҫ, ләкин улар фекерләргә, йәмғиәттә үҙ мөнәсәбәтен сағылдырырға өйрәнә. Был бик һәйбәт!
...
Күҙ етмәгән ергә һүҙ етә
Медиа // 16-09-2016, 11:55
«Башҡортостан» телерадиокомпанияһының «Юлдаш» һәм «Ашҡаҙар» каналдары үҙҙәренең даими тыңлаусыларына яҡшы таныш булған күренекле публицист һәм журналист Марсель Ҡотлоғәлләмовтың радио фондында һаҡланған тапшырыуҙарынан төҙөлгән аудиодиск әҙерләне. Унда авторҙың иҡтисад, сәйәсәт, социаль тормош, әхлаҡ, мәҙәниәт кеүек ғәйәт мөһим өлкәләргә ҡағылышлы йөҙҙәрсә тапшырыуының бер нисә тиҫтәһен генә индерә алдыҡ....
«Сәләм, студент!»
Медиа // 9-09-2016, 14:35
«Юлдаш» радиоһы – 15 йыл эфирҙа. Ошо ваҡыт арауығында FM – 105.5 тулҡындарында ниндәй генә тапшырыуҙар үтмәне, ниндәй генә проекттар тыңлаусыға еткерелмәне! Быйыл да яңы миҙгелдән яңы тапшырыуҙар, матур йырҙар үҙ тыңлаусыһын һөйөндөрә. Ә «Сәләм, студент!» – коллективтың йәмәғәт эштәрендә лә әүҙем ҡатнашыуын иҫбатлаусы дәлил. Быйыл да ул Өфөнөң Киров районы хакимиәте менән берлектә уҙғарылды.
...
...
Һин йәш, мин дә йәш, Беҙ моңдаш һәм фекерҙәш!
Медиа // 5-09-2016, 12:57
Йәш "Юлдаш"тарыбыҙ күңеленә һалынған "Күпер"
Медиа // 31-08-2016, 13:15
"Ҡороласаҡ әңгәмәбеҙ, яңғыраясаҡ йырҙарыбыҙ менән һеҙҙең күңелдәргә күпер һуҙырға әҙербеҙ!" – тип сәләмләй һеҙҙе "Юлдаш"радиоһында барыусы "Күпер" тапшырыуы.
Ә инде "Күпер"ҙең тарихына күҙ һалһаҡ... 2000 йылда "Юлдаш" йыр-моң каналы асылғас, "Тамыр" студияһына ла тура эфирға сығыу мөмкинлеге бирелде. Шулай итеп, 2000 йылдың 25 сентябренән радио тарихында тәүге тапҡыр балалар тура эфирға сығып, ололар менән бергә тапшырыуҙар алып бара башланы. Студия ҡунаҡтары ла шулай уҡ балалар – үҙҙәренең проблемалары, уңыштары, ҡаҙаныштары тураһында һөйләр һүҙҙәре, бүлешер хәбәрҙәре күп уларҙың.
...
"Юлдаш" каналының Баймаҡ студияһы һөйләй
Медиа // 29-08-2016, 12:13
"Юлдаш" мәғлүмәт һәм йыр-моң каналының Баймаҡ студияһы республика райондарында асылған тәүге филиал булды. Ул 2013 йылдың көҙөндә беренсе тапҡыр эфирға сыҡты һәм бөгөнгәсә уңышлы эшләп килә. Баштан уҡ айырым штат тотоу тураһында һүҙ булманы. Сөнки радиостудия Баймаҡ телевидениеһы базаһында эш башланы һәм уның тәүге алып барыусылары булып урындағы телевидение хеҙмәткәрҙәре сығыш яһаны....
Рухиәтебеҙ һағында тороусылар
Медиа // 15-08-2016, 11:31
Рухиәт – беҙҙе йыйыусы, туплаусы, халҡыбыҙҙың аңына ла, ҡанына ла һеңгән көс. Ата-олатайҙарыбыҙ ниндәй генә заманда ла йыр-моңдан, шиғри һәм йор һүҙҙән айырылмаған, ғүмерлек юлдашы иткән. Башҡорт телен һаҡлап ҡалыу, нескәлектәрен, камиллығын байытыу, үҫтереүгә арналған тапшырыуҙар рухиәт күгебеҙҙең иркенлеген, сағыу йондоҙҙары булыуын дәлилләй. Илһөйәрлек һәм рухиәттең нигеҙ башы – ғаиләлә, артабан –мәктәп һәм мөхит. Өлгө булыусылары – ағинәйҙәр мәктәбе һәм аҡһаҡалдар булмышы. Ғилем һәм фән эйәләре иһә – ысын рухиәт һағында тороусылар....
Донъяны башҡортса тыңлағыҙ!
Медиа // 8-08-2016, 21:58
Юлдашфм.рф һәм yuldashfm.ru . “Юлдаш” радиоһының рәсми сайтын ошо адрестар буйынса таба алаһығыҙ. Унда каналдың эшмәкәрлеге бар тулылығында яҡтыртыла. Эфирға сыҡҡандан һуң һәр тапшырыу шунда уҡ сайтҡа ҡуйыла. Күтәрелгән темаға фекер алышыу, комментарий ҡалдырыу мөмкинлеге бар, үҙегеҙгә оҡшаған сығарылышты дуҫтарығыҙ менән бүлешә алаһығыҙ. Бының өсөн социаль төркөмдәрҙең төймәһенә баҫыу ҙа етә....


text:
Беҙ Фәрхшатовтың уҡыусылары
10 декабря 2014 йыл | Хаттар
Ул беҙҙе 1-сенән 4-се класҡаса уҡытты. Тәртипле булырға, Тыуған илеңә, халҡыңа тоғро хеҙмәт итергә, кешеләргә һәр саҡ ярҙам итергә әҙер булырға өйрәтте, патриотик рухта тәрбиәләне.
Һүҙе ҡиммәтле, үҙе һәйбәт кеше ине
10 декабря 2014 йыл | Хаттар
Нәжметдин Аллаяр улы яҙыусы-фронтовик Ибраһим Ғиззәтуллин менән 1935-1938 йылдарҙа Стәрлетамаҡта бергә уҡыған.
Ерҙә юйылмаҫ эҙе, һүнмәҫ рухы ҡалды
10 декабря 2014 йыл | Хаттар
Нәжметдин Фәрхшатов… Уның исеме район һәм республика матбуғаттары тарихында лайыҡлы урын биләй. Бер-бер артлы йылдар үтеп тора. Кешеләр ҙә мәңгелек түгел. Әммә киләсәк быуынға аманат булып уларҙың ҡылған эштәре, матур хәтирәләре ҡала, тип бик урынлы, дөрөҫ әйткәндәр. Был һүҙҙәр Н.А.Фәрхшатовҡа төбәп кенә әйтелгән кеүек. Нәжметдин Аллаяр улы Фәрхшатов та үҙе хаҡында бары тик яҡты хәтирәләр генә ҡалдырған.
“Ҡара алтын” ҡара ҡайғыға һала
10 декабря 2014 йыл | Сәйәсәт
Вена ҡалаһында ОПЕК илдәренең кәңәшмәһе үтеүе, Америка Ҡушма Штаттарында урам сыуалыштары башланыуы, Украина хөкүмәтендә сит ил граждандары барлыҡҡа килеүе иғтибар үҙәгендә булды.
Таҙалыҡ, тәртип булдырыу улар иңендә
10 декабря 2014 йыл | Йәмғиәт
"Красноусол коммуналь хужалығы” муниципаль унитар предприятиеһы район үҙәгенең таҙалығы, төҙөклөгө өсөн яуаплы һәм ул бер нисә йүнәлештә эш алып бара. Предприятиеға бына ике йыл инде йәш етәксе Илдус Ринат улы Йәнешев етәкселек итә. Үҙҙәренең эшмәкәрлеге менән яҡынданыраҡ таныштырыуын һорап уға бер нисә һорау менән мөрәжәғәт иттек. Һүҙ – уға:


text:
«Башҡортостан Республикаһы Ғафури район муниципаль районының юл фондынан финансланған БР Ғафуусол ауыл биләмәһенә тапшырыу тураһында»
30 июня 2014 йыл | Урындағы үҙидара
«Башҡортостан Республикаһы Ғафури районБР Ғафури районы муниципаль район Советы ҡарары
муниципаль районының юл фондынан финансланған БР Ғафури район муниципаль районының урындағы әһәмиәтле юлдарҙы
ремонтлау буйынса вәкәләтлектәрен Красно-усол ауыл биләмәһенә тапшырыу тураһында»
муниципаль районының юл фондынан финансланған БР Ғафури район муниципаль районының урындағы әһәмиәтле юлдарҙы
ремонтлау буйынса вәкәләтлектәрен Красно-усол ауыл биләмәһенә тапшырыу тураһында»
"Рәсәй Федерацияһында урындағы үҙидараны ойоштороуҙың дөйөм принциптары тураһында”ғы 2003 йылдың 6 октябрендә ҡабул ителгән 131-се Федераль Закондың 14-се статьяһы 6-сы пункты, 15-се статьяһы 4-се пунктына һәм "Рәсәй Федерацияһы автомобиль юлдары һәм юл эшмәкәрлеге тураһында Рәсәй Федерацияһының айырым закон акттарына үҙгәрештәр индереү тураһында” 2007 йылдың 8 ноябрендә ҡабул ителгән 257-се Федераль Законына, 2013 йылдың 31 октябрендәге Муниципаль район Советының "БР Ғафури район муниципаль районында юл фонды булдырыу тураһында” ҡарарына таянып һәм ра-йон хакимиәтенең тәҡдимен ҡарап, Муниципаль район Советы ҡарар итте:
1. Башҡортостан Республикаһы Ғафури район муниципаль районының юл фондынан финансланған БР Ғафури район муниципаль районының урындағы әһәмиәтле юлдарҙы ремонтлау бу-йынса вәкәләтлектәрен Красноусол ауыл биләмәһе ҡарамағына тапшырырға.
2. БР Ғафури район муниципаль районының юл фондынан финансланған урындағы әһәмиәтле юлдарҙы ремонтлау буйынса вәкәләтлектәрен Красноусол ауыл биләмәһенә тапшырыу тураһындағы Килешеү проектын раҫларға. (1-се ҡушымта).
3. БР Ғафури район муниципаль районының юл фондынан финансланған урындағы әһәмиәтле юлдарҙы ремонтлау буйынса вәкәләтлектәрен Красноусол ауыл биләмәһенә тапшырыу тураһында ҡаралыуға бирелгән Килешеүенә БР Ғафури район муниципаль район хакимиәте башлығына ҡул ҡуйыуҙы йөкмәтергә.
4. Был ҡарарҙы "Табын” һәм "Звезда” район гәзиттәрендә баҫтырып сығарырға.
5. Ҡарарҙың үтәлешен контролдә тотоуҙы Советтың Бюджет, һалым һәм милек мәсьәләләре буйынса даими комиссияһына (рәйесе -
Г.В. Петрова) йөкмәтергә.
Фаил ЗӘЙНЕТДИНОВ,23 июнь, 2014 йыл, № 28-211з.
район Советы рәйесе.
район Советы рәйесе.
"Башҡортостан Республикаһы Ғафури районБР Ғафури районы муниципаль район Советы ҡарары
муниципаль районында төп дөйөм белем
биреүҙең мәктәпкәсә белем биреү программаһын тормошҡа ашырыусы, мәғариф учреждениеларында балаларҙы ҡарау һәм тәрбиәләү өсөн ата-әсәләрҙән алыныусы ата-әсәләр түләүе күләмен раҫлау тураһында”
муниципаль районында төп дөйөм белем
биреүҙең мәктәпкәсә белем биреү программаһын тормошҡа ашырыусы, мәғариф учреждениеларында балаларҙы ҡарау һәм тәрбиәләү өсөн ата-әсәләрҙән алыныусы ата-әсәләр түләүе күләмен раҫлау тураһында”
"Мәғариф тураһында” Федераль Закондың 65-се статьяһына, "Башҡортостан Республикаһы биләмәһендәге дөйөм белем биреүҙең мәктәпкәсә белем биреү программаһын тормошҡа ашырыусы мәғариф учреждениеларына йөрөүсе балаларҙы тәрбиәләү һәм уҡытыуҙа матди йәһәттән ярҙам итеү саралары тураһында” 2013 йылдың 30 октябрендә ҡабул ителгән 439-сы БР Хөкүмәте ҡарарына, БР Ғафури район муниципаль район Уставына ярашлы, БР Ғафури район муниципаль район Советы ҡарар итте:
1. 2014 йылдың 1 июленән ата-әсәләр түләүе күләмен билдәләргә:
Красноусол ауыл биләмәһендәге дөйөм белем биреүҙең мәктәпкәсә белем биреү программаһын ғәмәлгә ашырыусы мәғариф учреждениеларында балаларҙы ҡарау һәм тәрбиәләү өсөн хаҡ күләмен -
1356 һум, ә өс һәм унан да күберәк бәлиғ булмаған балалары булған ата-әсәләр өсөн 678 һум итеп;
- Ғафури район муниципаль районының башҡа ауыл биләмәләрендәге дөйөм белем биреүҙең мәктәпкәсә белем биреү программаһын ғәмәлгә ашырыусы мәғариф учреждениеларында балаларҙы ҡарау һәм тәрбиәләү өсөн хаҡ күләмен 634 һум, ә өс һәм унан да күберәк бәлиғ булмаған балалары булған ата-әсәләр өсөн 317 һум;
- Етем балалар, инвалид балалар, ата-әсә ҡарауынан тороп ҡалған етем балалар, шулай уҡ туберкулез сире булған балаларҙан ата-әсә түләүе алынмай.
2. "Башҡортостан Республикаһы Ғафури районы муниципаль районының мәктәпкәсә мәғариф учреждениеларында балаларҙы тәрбиәләү һәм ҡарау өсөн ата-әсә түләүе күләмен раҫлау тураһында”ғы 2013 йылдың 16 майында ҡабул ителгән 12-93з һанлы БР Ғафури район муниципаль район Советы ҡарарын ғәмәлдән сыҡҡан тип иҫәпләргә.
3. Был ҡарарҙы "Табын” һәм "Звезда” район гәзиттәрендә баҫтырып сығарырға.
4.Ҡарарҙың үтәлешен контролдә тотоуҙы Советтың Бюджет, һалым һәм милек мәсьәләләре буйынса даими комиссияһына (рәйесе-
Г.В. Петрова) йөкмәтергә.
Фаил ЗӘЙНЕТДИНОВ,23 июнь, 2014 йыл, № 28-209з.
район Советы рәйесе.
район Советы рәйесе.


text:
Газета "Йәшлек" » Новости » Мәҙәниәт » Страница 4
“Башҡортостан”, “Байҡара”: улар – Баймаҡ таланттары!
Новости / Мәҙәниәт // 22-11-2017, 07:30
1990 йылдар башында Баймаҡ районында эстрада тарихында тәрән эҙ ҡалдырған байтаҡ төркөм барлыҡҡа килә: “Темәс”, “Сая”, “Акцент”... Уларҙың һәр береһенең башланыу тарихы билдәле музыкант, кеше – легенда Айрат Вәлиуллинға барып тоташа. 1992 йылда уның идеяһы менән район мәҙәниәт йорто базаһында тағы ла бер йәш төркөм – “Башҡортостан”ға нигеҙ һалына.
...
...
Бер ғаиләлә – өс баянсы
Новости / Мәҙәниәт // 11-11-2017, 08:00
йәки Ынйы Вәдүтова ҡабат сәхнәгә сығырмы?
Һомғол буйлы, нескә билле, сибәр, нәзәкәтле генә ҡыҙ баланың сәхнәлә үҙе ауыр, үҙе ҙур баянды күтәреп уйнап торғанын күҙ алдына килтерә алаһығыҙмы? Әгәр ҡасандыр күргәнегеҙ булһа, тимәк, һеҙ Ынйы Вәдүтованың ижады менән яҡындан таныш. Уны атаһы, Башҡортостандың халыҡ артисы, билдәле музыкант Рәжәп ағай ВӘДҮТОВ алты йәшенән үк музыка мәктәбенең баян класына уҡырға биргән....
Елкендерә лә, илата ла, уйлата ла уның тамашалары
Новости / Мәҙәниәт // 9-11-2017, 09:00
Башҡортостандың атҡаҙанған сәнғәт эшмәкәре, режиссер Әлмира Ҡыуатова уҡытыусыларынан да, уҡыусыларынан да уңған
Баш ҡалабыҙҙағы бер мәҙәни саранан сығып киләм. Йола буйынса, халыҡ, тамаша тамамланғас, ҡайтырға сыҡҡанда күргәнен баһалай башлай. Был юлы ла шулай.
– Һүҙ юҡ, һәләтле ул беҙҙең халыҡ.
– Барыбер бөгөн ниҙер етмәне, күңел талпынманы...
– Ә бына режиссеры Әлмира Ҡыуатова булһамы-ы!
– Эйе, ул, ана, сибайҙары менән ниндәй концерттар алып килә торғайны. Береһенән-береһе шәберәк!..
Әлмира Ҡыуатова ҡуйған концерт, байрам, тантаналы сараларҙың, ысынлап та, һәр береһе ҡабатланмаҫ. Әммә уларҙың барыһында ла рух, иман, берҙәмлек, туған телгә, халҡыбыҙға һөйөү, данлы тарихыбыҙ ярылып ята. Әллә ҡайҙан таныйһың тамаша “автор”ын....
Күңелебеҙ айы тотолмаһын...
Новости / Мәҙәниәт // 1-11-2017, 11:01
йәки Йомабикә Ильясованың ижадына бер ҡараш
(БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай депутаты, шағирә Йомабикә Ильясоваға – 60 йәш)
Ҡулыма Йомабикә Ильясованың “Мин үҙеммен һаман“ китабын алдым. Бер тынала уҡып сыҡтым. Күҙ алдыма утта-һыуҙа сыныҡҡан ҡатын образы килеп баҫты. Уның шиғри гөлләмәһе күңелемде наҙланы, киң офоҡтарға алып осто, күңел көрәшендә сүптән өҫкә сығыу юлдарын тоҫмаллатты, хәҡиҡәт һәм ысын йәшәү хаҡының ваҡыт хөкөмөндә, ут яҡтыһында асылыуын аңлатты, сүллектәрҙең киптереүенә, яндырыуына ҡарамай, үҙ усағыңды һаман яғыу кәрәклегенә төшөндөрҙө, күңелдәрҙең осор ҡанаттарын киҫтермәү көрәшендә тәбиғәт тәҡдиренә генә риза булмайынса, саялыҡ күрһәтергә өндәне, яныуҙа ла, һүнеүҙә лә сама белергә өйрәтте, ғазаптар аша ла йәшәү бәхетен татып булыуына инандырҙы.
...
“Мәтрүшкәле” Рузилә
Новости / Мәҙәниәт // 28-10-2017, 09:00
Бөрйән ҡыҙын ошо йыр өсөн яраталар
“Гәлсәр һандуғас” бәйгеһе финалсыһы Рузилә Ишмөхәмәтованың йырлауын тәүге тапҡыр 2012 йылда уҡ “Сулпылар” телеконкурсында ишеткәйнем. Булыр бала – бишектән, тигәндәй, ул үҙенең талантлы ҡыҙ икәнен иҫбатлап, “Тамашасылар һөйөүе” призына лайыҡ булды. Бөрйән ҡыҙының киләсәктә йырсы булырға хыялы ҙур ине, шуға ла уның сәнғәт юлынан китеренә шигем булманы. Етмәһә, 2015 йылда “Юлдаш” йыры” конкурсында ла 3-сө урын яулап, Өфө дәүләт сәнғәт академияһында уҡырға саҡырыу ала....
Руль артында йырлай Буранбай
Новости / Мәҙәниәт // 25-10-2017, 10:00
Ат йәки машина күрһәләр, малайҙарҙың иҫе китә. Барлыҡ донъяһын онотоп, беҙгә, ҡатын-ҡыҙға, аңлайышһыҙ дүрт тәгәрмәсле тимер өйөмө янында нимәлер эшләһендәрме йәки “ат”тары менән һөйләшһендәрме... Был ҡылыҡтарынан алған күңел бөтөнлөгө башҡа затҡа һәр ваҡыт сер булып ҡала килә. Хәйбулла егете Буранбай Билаловтың да, машиналар күрһә, иҫе китә. Машина ене ҡағылған, тиҙәр ундайҙар хаҡында....
Исемең матур, кемдәр ҡушҡан, Һине күреп кем туйған…
Новости / Мәҙәниәт // 25-10-2017, 09:53
Бөгөн матур яңғырашлы, саф башҡорт исемдәрен һайлаусы милләттәштәребеҙ, Аллаға шөкөр, бар. Бала үҙенсәлекле милли исем йөрөтһә, тағы ла һылыуыраҡ, камилыраҡ, аҡыллыраҡ күренә, шулаймы? Башҡорт исемдәрен киңерәк таратыу маҡсатында өр-яңы рубрика тәҡдим итәбеҙ. Бер ҙә уйланмай балаһына еңел-елпе исем биргәндәр аҙым һайын осрай. Ҡолаҡҡа ятмаған исем һайлаусы ата-әсәләр араһында үҙебеҙҙең мәғәнәле төрки халыҡтар исемдәрен танытыуҙы бурыс итеп ҡуйып, алфавит буйынса ир-ат һәм ҡатын-ҡыҙ исемдәрен бирәсәкбеҙ....
Баҫалҡы ҡыҙҙың ҡыйыу аҙымы
Новости / Мәҙәниәт // 10-10-2017, 13:33
Сәхнәлә төрлө образдар була. Үҙ имиджы, стиле өҫтөндә эшләмәгән ижадсылар бик оҙаҡ үҙ тамашасыһын таба алмай. Әлбиттә, талант мотлаҡ кәрәк. Тик уның менән генә башҡаларҙан айырылып булмай. Быйылғы “Гәлсәр һандуғас” конкурсында ҡатнашыусы йәш йырсылар араһында Дилбәр Джафарованы мин тап шул үҙенсәлекле булыуы менән хәтерҙә ҡалдырҙым. Матур тембрлы, моңло тауышынан тыш, ул сәхнәләге имиджы менән дә башҡаларҙан күпкә өҫтөн икәнен күрһәтте....
«Артист булыу – бәхет» йәки Баҙнатһыҙ баланың хыялы
Новости / Мәҙәниәт // 6-09-2017, 09:46
Диплом ята кеҫәлә, була тыныс йәшәргә
Новости / Мәҙәниәт // 30-08-2017, 15:50
1 сентябрь – Белем көнө етһә, мәктәп уҡыусылары ғына түгел, студенттар ҙа бер аҙ ауыр һулап ҡуя. Көн һайын таңғы сәғәт 7-лә тороп уҡырға барырға кәрәк, уҫал уҡытыусылар ҙа осрап ҡуя. Етмәһә һәр фәндән өйгә эш тә бирелә. Атай йорто алыҫ, ашарға бешереп көткән әсәй ҙә янда юҡ. Стипендия наҡыҫ. Ҡыҫҡаһы, хәлдәр мөшкөл...
Ә кемдәргә еңел, беләһегеҙме? Әлбиттә, диплом алған белгестәргә. Эшкә урынлашһаң, аҡсаһы түләнә, эш сәғәтең бөттөмө– ҡайтып китергә була. Өйгә эш тә бирелмәй. Бына ҡайҙа ул рәхәтлек! Кисәге студенттарға йәштәр бер аҙ көнләшеп ҡарап ҡуя. Эстрадабыҙҙың байтаҡ ҡына йәш йырсыһы ла уҡыуын тамамлап, ҡулына диплом алған. Быйылғы белем байрамын улар тәүге тапҡыр йәш белгес булараҡ ҡаршы ала....
Ә кемдәргә еңел, беләһегеҙме? Әлбиттә, диплом алған белгестәргә. Эшкә урынлашһаң, аҡсаһы түләнә, эш сәғәтең бөттөмө– ҡайтып китергә була. Өйгә эш тә бирелмәй. Бына ҡайҙа ул рәхәтлек! Кисәге студенттарға йәштәр бер аҙ көнләшеп ҡарап ҡуя. Эстрадабыҙҙың байтаҡ ҡына йәш йырсыһы ла уҡыуын тамамлап, ҡулына диплом алған. Быйылғы белем байрамын улар тәүге тапҡыр йәш белгес булараҡ ҡаршы ала....


text:
Рөстәм Хәмитов БДБ эштәре буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе урынбаҫары менән осраштыФото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов БДБ эштәре буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе урынбаҫары менән осрашты
Рөстәм Хәмитов БДБ эштәре буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе урынбаҫары менән осраштыФото: Андрей Старостин
31 октябрҙә Республика йортонда Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Бойондороҡһоҙ Дәүләттәр Берләшмәһе, сит илдәрҙә йәшәгән ватандаштарыбыҙ эштәре һәм халыҡ-ара гуманитар хеҙмәттәшлек буйынса федераль агентлыҡ етәксеһе урынбаҫары Георгий Мурадов менән эш осрашыуы үткәрҙе.
Осрашыу барышында Башҡортостан менән Агентлыҡтың төрлө йүнәлештәр буйынса үҙ-ара килешеп эш итеү мәсьәләләре тикшерелде, тип хәбәр иттеләр республика башлығының матбуғат хеҙмәтенән. Рөстәм Хәмитов билдәләүенсә, БДБ, сит илдәрҙә йәшәгән ватандаштарыбыҙ эштәре һәм халыҡ-ара гуманитар хеҙмәттәшлек буйынса федераль агентлыҡ Башҡортостанды популярлаштырыу йәһәтенән төбәккә ҙур ярҙам күрһәтә ала.
— Әлбиттә, Башҡортостандың БДБ, сит илдәрҙә йәшәгән ватандаштарыбыҙ эштәре һәм халыҡ-ара гуманитар хеҙмәттәшлек буйынса федераль агентлыҡ менән килешеп эш итеүен теләйбеҙ һәм килешеүгә ҡул ҡуйырға әҙербеҙ. Ғәрәп һәм Урта Азия дәүләттәре менән эшләү беҙҙе ҡыҙыҡһындыра һәм улар менән бәйләнештәр булдырырға ярҙам итә алыр инегеҙ. Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы һәм БРИКС илдәре халыҡ-ара саммиттары алдынан был илдәрҙе урап сығып, эшлекле бәйләнештәр булдырырға тырышасаҡбыҙ. Агентлыҡҡа яҡшы партнер була алыр инек, тип уйлайым. Коллегаларыбыҙға һәр саҡ уңайлы шарттар булдырабыҙ, үҙ өҫтөбөҙгә алған бурыстарҙы үтәйбеҙ, — тине Президент.
Георгий Мурадов билдәләүенсә, Агентлыҡ Башҡортостанға иҡтисад, мәғариф һәм мәҙәниәт өлкәләрендә сит илдәр менән мөнәсәбәттәрҙе үҫтереү йәһәтенән булышлыҡ итергә әҙер. Уның һүҙҙәренсә, Агентлыҡ республика менән килешеү төҙөргә планлаштыра.
— Башҡортостан Рәсәй Федерацияһы субъекттары араһында күп күрһәткестәр буйынса беренсе урында килә. Төбәктең абруйы ҙур, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Георгий Мурадов.


text:
Республикала танылған яҙыусылар әҙәбиәт дәрестәрен үткәрә
ӨФӨ, 2015 йыл, 16 октябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Бөгөн республика әҙиптәре Белорет районына юлланды. 16-17 октябрҙә билдәле сәнғәт эшмәкәрҙәре Әҙәбиәт йылына арналған ижади осрашыуҙар ойоштора. Улар араһында Башҡортостандың халыҡ шағиры Ҡәҙим Аралбай, Салауат Юлаев исемендәге дәүләт премияһы лауреаты Ирек Кинйәбулатов, яҙыусы һәм журналистика ветераны Әхмәҙин Әфтәх, яҙыусы-сатирик Венер Исхаҡов, Шәйехзада Бабич исемендәге йәштәр премияһы лауреаттары Айгиз Баймөхәмәтов һәм виртуоз ҡумыҙсы Миңлеғәфүр Зәйнетдинов бар.
16 октябрҙә Белорет лицей-интернатында һәм Дауыт Юлтый исемендәге ҡала китапханаһында осрашыу була. 17 октябрҙә Әхмәт Лотфуллин исемендәге Абҙаҡ урта мәктәбендә һәр яҙыусы уҡытыусы сифатында сығыш яһай. Миңлеғәфүр Зәйнетдинов ҡумыҙҙа уйнау буйынса оҫталыҡ дәресе үткәрә. Сараға Әбйәлил, Белорет, Учалы райондарының башҡорт теле уҡытыусылары саҡырылған. Дәрестәрҙән һуң мәктәптең тамашалар залында әҙәби-музыкаль кисә була.
Мәктәптәрҙә һәм китапханаларҙа Өфө ҡунаҡтары өсөн күргәҙмәләр ойошторола, яҙыусылар иһә автограф менән китаптарын бүләк итәсәк.
«Белорет ере — бик күп арҙаҡлы шәхестәрҙең тыуған ере. Бында СССР-ҙың халыҡ артистары, актер Арыҫлан Мөбәрәков, композитор Заһир Исмәғилев, СССР-ҙың халыҡ рәссамы Әхмәт Лотфуллин тыуған. Әйткәндәй, программабыҙҙа уның ҡәберенә барып, сәскәләр һалыу ҡаралған», — тип хәбәр итте Айгиз Баймөхәмәтов.
Проектты ойоштороусылар — Белорет районы хакимиәте һәм «Башҡортостан» гәзите.


text:
Учалы яғалары
…Учалы районында йәшәүсе башҡорттарҙа ҡатын-ҡыҙҙарҙың түшкә тағып йөрөгән биҙәнеү әйберен яға (ҡайһы берҙә һаҡал) тип атап йөрөтөү ҡабул ителгән. Төбәкте өйрәнеү музейы фондтары һәм шәхси коллекцияларҙан күренеүенсә, Учалы ерендә яғаның бер нисә төрө таралыу алған. Райондың төньяғында урынлашҡан ауылдарға формаһы һәм төҙөлөшө йәһәтенән бер-береһенә оҡшаш үҙенсәлекле яғалар хас. Мәҫәлән, Сәфәр ауылынан алынған биҙәнеү әйбере шуның бер матур өлгөһө булып тора.
Яғаларҙы тергеҙеү эшенә тотонорға теләүселәр бөгөнгә тиклем килеп еткән ҡомартҡыларға, этнография буйынса яҙылған хеҙмәттәргә нигеҙләнеп эш иткән осраҡта ғына милли үҙенсәлектәрҙе һаҡлау һәм күсәгилешлелек тураһында һүҙ алып барырға мөмкин...
БДУ-ның Учалы вәкиллеге уҡытыусыһы.
Мәҡәләнең тулы вариантын журналдың 2-се (2017) һанында уҡығыҙ.
Теги: Милли биҙәк


text:
Даирә – ул аралашыу, даирә – ул донъяға ҡараштың киңәйеүе, даирә – ул рухи яҡтан дуҫлыҡ. Ә ысын дуҫың булыу ниндәй бәхет! «Дуҫлыҡ – күңелдәр араһында йөрөгән илсе, ауыр ваҡытта бер-береңә ярҙамлашыуға сәбәп булған нәмә, аралағы яҡшы мөнәсәбәт», – тигән Ризаитдин Фәхретдин үҙенең яҙмаларында. Айырыуса башҡорт телендә сыҡҡан матбуғат баҫмалары араһындағы дуҫлыҡ, бер-береһен аңлау һоҡланыу уятмайынса ҡалмай. Гәзитебеҙ иғлан иткән “Барлыҡ коллектив менән – «Башҡортостан»ға!” акцияһына Ҡырмыҫҡалы районының «Даирә» гәзитенең ҡушылыуы ла ошоға бер миҫал.
– «Башҡортостан» гәзите республикабыҙҙың төп баҫмаһы булараҡ, беҙҙең өсөн бар йәһәттән өлгө, таяныс. Республикала барған хәл-ваҡиғалар менән ваҡытында танышырға, ҡыҙыҡлы һәм файҙалы мәғлүмәттәр алырға ярҙам итә ул. Шуға күрә был акцияға ихлас теләктән ҡушылдыҡ. Артабан да «Башҡортостан» район гәзиттәренең эшендә ярҙамсы, кәңәшсе булһын! – ти баҫманың мөхәррире Луиза Миңләхмәтова.
Былтыр үҙенең 80 йыллыҡ юбилейын билдәләгән «Даирә» (“Хеҙмәт даны”) гәзите, бар ваҡиғаларҙы сағылдырып, райондың һәр һулышын тойоп йәшәй. Коллективтағы журналистар бер сараны ла күҙ уңынан ысҡындырмай, бөтә ерҙә лә өлгөрлөк күрһәтә, хатта бәпес туйҙарына йөрөргә, коллектив менән тауҙан шыуырға ла ваҡыт таба.


text:
Республикала һайлаусыларҙың 65,43 проценты тауыш биргән
ӨФӨ, 2014 йыл, 14 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Башҡортостанда киске сәғәт 6-ға 1 миллион 975 мең 749 һайлаусы тауыш биргән, йәғни дөйөм һайлаусылар иҫәбенең 65,43 проценты, тип хәбәр иттеләр Үҙәк һайлау комиссияһында. Һайлау бюллетендәрен эшкәртеү комплекстары менән йыһазландырылған һайлау участкаларында һайлаусыларҙың 69,3 проценты тауыш биргән.
Тәтешле, Илеш, Балтас, Краснокама райондары халҡы юғары әүҙемлек күрһәтә. Бында тауыш бирергә килеүселәрҙең иҫәбе 86-нан алып 91 процентҡа тиклем етә.
Көслө дауылдан зыян күргән ауыл биләмәләрендә тауыш биреү шулай уҡ әүҙем бара. Ҡарый ауылында 341 һайлаусының 309-ы үҙ тауышын белдергән. Янаҡтай ауылында 111 кешенең 97-һе тауыш биргән. Краснокама районы буйынса һайлауға барыусыларҙың иҫәбе 70,81 процент тәшкил иткән.
Республикала һайлауҙарҙы үткәреү барышында бер ниндәй ҙә боҙоуҙар теркәлмәгән. Тауыш биреү киске сәғәт 8-гә тиклем дауам итәсәк.


text:
Мостафаев Сыңғыҙ Фуад улы
Мостафаев Сыңғыҙ (әзерб. Çingiz Fuad oğlu Mustafayev; 1960 йыл, 29 август — 1992 йыл, 15 июнь) — әзербайжан граждан һәм хәрби журналисы, милли телевидениены үҫтереүгә ҙур өлөш индерә. Сит илдәрҙең ҡайһы бер мәғлүмәт агентлыҡтары менән хеҙмәттәшлек итә. Таулы Карабах хәрби хәрәкәттәр зонаһынан күп репортаждар, шул иҫәптән Ходжалы һуйышындағы данлыҡлы репортаж авторы. Әзербайжандың милли геройы.
Биографияһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Мостафаев Сыңғыҙ 1960 йылдың 29 авгусында Әстерхан өлкәһе Владимир районында донъяға килә[1]. 1964 йылда ғаилә Баҡыға күсеп ҡайта. 1977 йылда Ясамал районында 167-се һанлы урта мәктәпте тамамлағандан һуң Әзербайжан медицина университетына уҡырға инә. 1983 йылда университетты тамамлай, өс йылға Дивичинский районында табип булып эшләй, ә унан һуң — Төҙөлөш инженерҙары институты янындағы шифаханала баш врач булып эшләй.
Төп эшенән тыш, Мостафаев сәнғәт, музыка һәм журналистиканы ярата. Нәҡ Сыңғыҙ Баҡыла «Диско» музыка үҙәге булдыра, «Озан» фольклор төркөмөндә, «Экспромт» йәштәр студияһында ҡатнаша. Әммә репортерлыҡ эшмәкәрлегенә ашҡыныу, журналистик тикшереү эшенә ҡыҙыҡһыныуы көслөрәк булып сыға. Һәм 1991 йылдың октябрь айында Сыңғыҙ «КЛ 215» студияһын ойоштороп, әзербайжан телевидениеһына өр-яңы һулыш өҫтәп индерә, үҙе был тапшырыуҙар арҡаһында тамашасыларҙың яратҡан кешеһенә әүерелә[2].
Репортерҙың талантын республика йәмәғәтселеге тәүге тапҡыр 1990 йылдың ҡанлы ғинуар ваҡиғаларында төшөрөлгән видеосюжеты буйынса белеп ҡала. Мостафаев Сыңғыҙ Советтар Союзының билдәле кешеләре Михаил Горбачев, Борис Ельцин, Нурсолтан Назарбаев, Аяз Муталибов, Рәйсә Горбачева, Галина Старовойтоваларҙан интервью алырға өлгәшә.
Карабах һуғышы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Таулы Карабахта хәрби хәрәкәттәр башланыу менән Сыңғыҙ үҙен тулыһынса хәрби журналистикаға бағышлай. Реаль тормош өсөн хәүеф янауға ҡарамаҫтан, 1992 йылдың февралдең төнгө 25 -нән 26-на ҡарай Ходжалы һуйышындағы эҙемтәләрҙе видеотаҫмаға төшөрә[3].
Вертолеттан төшөргән Мостафаевтың был кадрҙарында атып үлтерелгән ходжалыларҙын унда-бында ятҡан кәүҙәләре күренә. Трагедия урынынан ул айырым кәүҙәләрҙе — күберәк балаларҙың, ҡатын-ҡыҙҙарҙың һәм ҡарттарҙың үле кәүҙәләрен төшөрә, ә аҙаҡ Агдам ҡалаһына вертолет менән кәүҙәләрҙе оҙатыу өсөн әҙерлек эштәрен төшөрә.
Сыңғыҙ хәрби хәрәкәттәр зонаһына бер нисә тапҡыр бара, Ҡарабахта көрәшкән һалдаттарҙы төшөрә, уларҙан интервью ала. Бер-береһенә ҡаршы торған ҡораллы көстәрҙең асыҡ атыштарын кәүҙәләндерә. Сыңғыҙҙың яугирҙәрҙе әрмәндәр баҫып алған Шушуға ҡайтыуҙарына дәртләндергән ҡарлыҡҡан тауышы видеокадрҙарҙа ҡала.
1992 йылдың 15 июнендә Таулы Ҡарабахтың Нахичеванлы ауылында барған ҡаты һуғыш ваҡытында әзербайжан армияһының һөжүмен төшөрөүсе Мостафаев Сыңғыҙ үлемесле яралана[4][5]. Был мәлдә камера төшөрөүен дауам итә.
Кинолағы ролдәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- 1987 — Другая жизнь — Эльдар
- 1988 — Мерзавец — парень в метро
Хәтер[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Әзербайжан Президенты указы менән 1992 йылдың 6 ноябрендә Мостафаев Сыңғыҙ Фуад улына үлгәндән һуң Әзербайжан милли геройы тигән исем бирелә.
Мостафаев СыңғыҙБаҡыла Шәһиттәр аллеяһында ерләнә.
Мостафаев Сыңғыҙ исемен Шувелян ҡасабаһындағы Эске эштәр министрлығының ял зонаһы йөрөтә, Баҡылағы урам, ANS ÇM радиостанцияһы уның исеме менән атала.
Баҡыла Мостафаев Сыңғыҙ йәшәгән йорт стенаһында ҡулбашына камера аҫҡан уның барельефы ҡуйылған. Нахичеван Джамшин исемендәге Хәрби лицейҙа уның бюсы ҡуйылған.
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ Mustafayev Chingiz Fuad oglu. milliqahraman.az. Тәүге сығанаҡтан архивланған 24 март 2012.
- ↑ Day.az: Сегодня Чингизу Мустафаеву исполнилось бы 45 лет
- ↑ In Memory of Chingiz Mustafaev: Биография
- ↑ Зеркало Сб. , Май. 27, 2006. К.ВИДАДИОГЛУ. ПРЕДАВАЯ ИДЕАЛЫ, НЕЛЬЗЯ ПОБЕДИТЬ В ВОЙНЕ. «Он буквально погиб на моих руках. Я приехал в Агдам и должен был ехать в Нахчиваник, где шли бои. И Эльбрус Оруджев, тогда он был там представителем президента, сказал мне: „Ты знаешь, только что позвонили и сказали, что ранили Чингиза Мустафаева“. Я тут же сел в машину и помчался навстречу. Оруджев сказал: „Слушай, подожди, его везут на БТР“. Я встретил БТР в дороге и попытался перенести Чингиза в более мягкую „Волгу“, но мне сказали, что уже поздно. Мы отвезли его в больницу. Там выяснилось, что у него бронежилет был маленький, и осколок попал в какую-то паховую артерию, и он скончался от потери крови.»
- ↑ МИХАИЛ Ъ-ПЛЕТНЕВ. Карабах снова стал армяно-азербайджанским. Коммерсант. Номер 125 от 22 июня 1992 г. «Ни одна сторона не даёт точной информации о своих потерях. Но со стороны Азербайджана есть по крайней мере один погибший. Во вторник в Баку в Аллее жертв 20 января состоялись похороны тележурналиста Чингиза Мустафаева (32 лет), автора фильма о трагедии азербайджанской деревни Ходжалы. Чингиз был убит осколком мины в селе Нахичеваник при попытке запечатлеть наступление АНА».


text:
5-12-2017, 11:47 / ---
Иң мѳһиме - йәшәүгә ынтылыш
Сәләмәтлектәре буйынса мѳмкинлектәре сикләнгән кешеләргә тормошта башҡаларға ҡарағанда күпкә ҡыйыныраҡ. Улар, кѳн дә ниндәйҙер ҡаршылыҡ, ауырлыҡ менән осрашыуға ҡарамаҫтан, ихтыяр кѳсѳнә таянып, сабырлығын туплап, артабан да йәшәргә ынтыла. Ҡала Мәҙәниәт һарайында Халыҡ-ара инвалидтар кѳнѳнә арналған концерт уларға байрам бүләге генә түгел, ә иғтибар һәм ихтирам сағылышы ла булды. Ҡотлау һүҙе менән сығыш яһаған муниципаль район хакимиәте башлығы урынбаҫары И.В. Пинящук ра- йонда эшләп килгән инвалидтар ойошмаһының эшен юғары баһаланы, мѳмкинлектәре сикләнгән кеше- ләрҙең спорт, мәҙәниәт һәм...


text:
Ошо көндәрҙә Нефтекама ҡала хакимиәте биш етем ҡыҙ менән егеткә оло һөйөнөс бүләк итте: уларға күп ҡатлы өр-яңы йорттан фатир асҡыстары тапшырылды. Был ваҡиға – етем һәм ата-әсә ҡарауынан мәхрүм балаларҙы торлаҡ менән бушлай тәьмин
Республиканың гигиена һәм эпидемиология үҙәге лабораторияһында 34 талпан тикшерелгән, ағыулы вируслыһы теркәлмәгән.
Профсоюздар йорто алдындағы майҙанда ошондай яңғырауыҡлы лозунгтар күтәргән, заманса кейенгән, дәртле ҡыҙ һәм егеттәрҙе өфөләр ҡыҙыҡһынып күҙәтте.
Күптән түгел Рәсәй Президенты илдең Дәүләт Думаһына Евразия иҡтисади берләшмәһе дәүләттәренең дөйөм страховка баҙарын ойоштороу тураһындағы протоколды раҫлау өсөн тапшырҙы. Ошо хаҡта тулыраҡ аңлатмаҫһығыҙмы икән?


text:
- Подробности
- Просмотров: 377
ҠАЗАН ЭРГӘҺЕ МӘҘӘНИӘТЕ, бронза быуаты археологик ҡомартҡыһы. Б.э.т. 16—9 бб. ҡарай. Башҡортостанда Ҡ.э.м. ҡомартҡылары Кама й. түбәнге ағымында, Ағиҙел й. басс. тупланған (Кәкрекүл торамаһы, Иҫке Ҡабан торамаһы II һ.б.). Торамалар ҡалҡыу урында урынлашҡан. Күп камералы, ағас бағаналы конструкциялы һәм 2 яҡлы йәки сатыр тибындағы ҡыйыҡлы тура мөйөшлө ярым ер өйҙәр торлаҡ хеҙмәтен үтәгән; ҡайһы бер ярым ер өйҙәр үткәүел аша тоташтырылған. Керамика уйылған һәм һыҙылған һыҙыҡтар, бәләкәй генә соҡорҙар һыҙаты, ишелгән бау, тешле штамп эҙе м‑н биҙәлгән яҫы һәм түңәрәк төплө һауыттарҙан ғибәрәт. Ерләү ҡомартҡылары – ҡурғанлы һәм ҡурғанһыҙ ҡәберлектәр. Ҡурғандар аҫтында мәйеттәр салҡан йәки бөгәрләнгән килеш ҡабырғаға һалып, башы м‑н күбеһенсә көньяҡҡа йәки төньяҡҡа ҡаратып, йылғаға перпендикуляр рәүештә; ҡурғанһыҙ ҡәберлектәрҙә — салҡан һалып, башы м‑н йылғаға ҡаратып ерләнгән. Ҡәберҙә яу (бронза һөңгө остары, япраҡ рәүешендәге хәнйәрҙәр, кельттар, таш уҡ башаҡтары, һуғыш балталары, бысаҡтар) һәм эш (таш бысаҡтар, сүкештәр, бырауҙар, арҡыры балталар, иген онтағыстар, ҡырғыстар, еҙ һәм һөйәк беҙҙәр, һөйәк тишкестәр, балсыҡ тигелдәр) ҡоралдары, биҙәүестәр (баҡыр тәңкәләр, беләҙектәр, алтын фольга м‑н уратылған сикә сулпылары, йомро еҙ, быяла, цилиндр формаһындағы һөйәк муйынсаҡтар), баҡыр шлак табылған. Ҡ.э.м. Урта Волга буйында Волосов мәҙәниәте һәм Бура мәҙәниәте ҡәбиләләре нигеҙендә формалашҡан. Халҡы малсылыҡ, игенселек, балыҡсылыҡ, һунарсылыҡ м‑н шөғөлләнгән. Ҡ.э.м. һуңғы (маклашеевка) этабы ҡәбиләләре Ананьин мәҙәниәте формалашыу компоненттарының береһе булған. Ҡ.э.м. өйрәнеүселәр: А.В.Збруева, Н.Ф.Калинин, А.Х.Халиҡов һ.б.
Әҙәб.: Халиков А.Х. Приказанская культура. М., 1980 (Археология СССР. Серия: Свод археологических источников. В 1—24).
М.Ф.Обыдённов
Тәрж. М.Хәкимова


text:
Рәсәйҙәргә Хайнань утрауына визаһыҙ барырға мөмкин Фото: Global Look Press/Xu Xiaohu
Рәсәйҙәргә Хайнань утрауына визаһыҙ барырға мөмкин
Рәсәйҙәргә Хайнань утрауына визаһыҙ барырға мөмкин Фото: Global Look Press/Xu Xiaohu
ӨФӨ, 2018 йыл, 18 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Галина Бахшиева/.
Ҡытай властары Хайнань утрауына барған рәсәйҙәр өсөн визаларҙы бөтөрҙө. Визалар 2018 йылдың 1 майынан ғәмәлдән сығарыла, тип хәбәр итә «Известия».
Бындай режим 59 дәүләт, шул иҫәптән Франция, Италия, Греция, Украина һәм Бөйөк Британия илдәре туристарына ҡағыла. Визаһыҙ сәйәсәтте «Хайнань провинцияһында асыҡлыҡ һәм реформалар сәйәсәтенә булышлыҡ итеү һәм уны төрлө яҡлап камиллаштырыу сиктәрендә» ҡулланыу ҡаралған.
Хайнань провинцияһы властары мәғлүмәте буйынса, утрауға Рәсәйҙән бик күп туристар килә.
Бынан алда Македония рәсәйҙәр өсөн визаһыҙ режимды бер йылға оҙайтты.
http://www.bashinform.ru/news/1146073-rossiyanam-razreshili-poseshchat-ostrov-khaynan-bez-viz/


text:
Салауат балалар йорттары тәрбиәләнеүселәрен — «Бала саҡ йондоҙҙары» төбәк конкурсында ҡатнашыусыларҙы ҡабул итәсәк Фото: Олег Яровиков
Салауат балалар йорттары тәрбиәләнеүселәрен — «Бала саҡ йондоҙҙары» төбәк конкурсында ҡатнашыусыларҙы ҡабул итәсәк
Салауат балалар йорттары тәрбиәләнеүселәрен — «Бала саҡ йондоҙҙары» төбәк конкурсында ҡатнашыусыларҙы ҡабул итәсәк Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 15 апрель. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Эльмира Сабирова/.
Быйыл республика балалар йорттары тәрбиәләнеүселәре араһында «Бала саҡ йондоҙҙары» конкурсының төбәк этабы Салауатта үтә. Ижади бәйге Волга буйы федераль округының «Бала саҡты ҡайтарыу» проекты сиктәрендә уҙғарыла.
Конкурс ике этапта ойошторолдо. Тәүге һайлап алыу балалар йорттарында уҙҙы. Иң яҡшы сығыштар 17 апрелдә «Ағиҙел» мәҙәни-ял үҙәгендә үтәсәк төбәк этабында ҡатнашыу өсөн һайлап алынды.
Башҡортостандың Мәғариф министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, бәйгегә 21 балалар йортонан ғаризалар килгән. Республика этабында 10-18 йәшлек 120 бала үҙ көсөн һынап ҡараясаҡ. Еңеүселәр 11-12 июндә Йошкар-Ола ҡалаһында уҙасаҡ фестивалдә ҡатнашасаҡ.
Конкурстың маҡсаты — етем һәм ата-әсә ҡарауынан мәхрүм ҡалған балаларҙы тормошҡа яраҡлаштырыу, шулай уҡ балалар йорттарында тәрбиәләнеүселәр араһынан һәләтлеләрҙе асыҡлау, уларҙың ижтимағи, ижади әүҙемлеген дәртләндереү.


text:
Йәрмәкәйҙәр үҙҙәренең район үҙәге менән ғорурлана һәм уны тағы ла күркәмерәк итергә тырышасаҡ
«2011 йылда Башҡортостан Республикаһының иң төҙөк ҡала (ауыл) биләмәһе» республика конкурсы йомғаҡтары буйынса 10 меңдән кәмерәк халҡы булған ауыл биләмәләре араһында Йәрмәкәй ауыл биләмәһе беренсе урын алды.
«Башинформ»ға Йәрмәкәй районы хакимиәте хеҙмәткәре Флорида Шакированың хәбәр итеүенсә, район үҙәген төҙөкләндереүгә ауыл биләмәһендә ҙур иғтибар бирелә. Атап әйткәндә, былтыр бында күп фатирлы йорттарҙа ремонт үткәрелгән, халыҡты транспорт менән ташыу ойошторолған, балалар майҙансыҡтары төҙөкләндерелгән.
Йәшелләндереү эштәре менән йәрмәкәйҙәр айырыуса ғорурлана. Былтыр юл буйына 7 мең ағас ултыртылған, өҫтәүенә, уларҙы кәртәләп тә алғандар. Йыл һайын яҙҙан көҙгә тиклем район үҙәге сәскәләргә күмелә – һуңғы йылдарҙа хакимиәт клумбалар, түтәлдәр, урамдар һәм юлдарҙы ҡарауҙы урындағы предприятие һәм ойошмаларға йөкмәтә. Ошо рәүешле тораҡ пункттың бер мөйөшө лә иғтибарһыҙ ҡалмай, ҡый үләндәрен сабыу, биләмәне сүп-сарҙан таҙартыу эштәре лә ваҡытында башҡарыла.
Бындай тәртип булдырыу өсөн халыҡтың аңлауы, ярҙам итеүе лә мөһим. Ауыл биләмәһе хеҙмәткәрҙәре йыл һайын халыҡ менән йыйылыштар үткәрә, унда шәхси ярҙамсы хужалыҡтарҙа мал тотоу ҡағиҙәләре, янғын хәүефһеҙлеген күҙәтеү һәм төҙөкләндереү кеүек өс мәсьәләне күтәрә. Ошонда уҡ экологик айлыҡтар иғлан ителә, айлыҡ барышында ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтары полигонына сүп-сар бушлай сығарып түгелә. Үҙ ваҡытында ауыл хакимиәте менән ойошторолған сүп-сарҙы ихаталар буйлап йыйыу практикаһы ла тораҡ пункттың эргә-тирәһен таҙа тотоу эштәрен яйға һалған.
Район үҙәгендә «Таҙа яр» экологик акцияһын ойоштороу ҙа матур йолаға әүерелгән, унда бөтә ауыл халҡы әүҙем ҡатнаша. Ауыл шишмәләр эргәһен төҙөкләндереү маҡсатында үткәрелгән «Таҙа һыу» акцияһынан да ситтә ҡалмай. Ойошмалар шишмәләрҙең эргә-тирәһен ҙур тырышлыҡ менән төҙөкләндерә: инеш ярҙарын нығыта, һыу торбалары, шишмә янында ял итеү өсөн эскәмйәләр ҡуя. Артабан да улар «үҙҙәренең» инештәрен ҡарауһыҙ ҡалдырмай, уларға шефлыҡ итә.
«Һыу» темаһын дауам итеп, Йәрмәкәй ауылы янындағы ГЭС территорияһын төҙөкләндереү тураһында ла әйтеп китергә кәрәктер. Халыҡ үтенесе буйынса бында һыу инеү өсөн майҙансыҡ булдырылған, күпер төҙөлгән, пляжға йылға ҡомо килтереп түшәлгән. Былар барыһы ла халыҡты шатландыра, әлбиттә, ә республика конкурсында еңеү йәрмәкәйҙәрҙе тағы ла яңы бейеклектәр яулауға дәртләндерәсәк.


text:
Туғыҙ район малсылары юғары һауым алыуға өлгәште
Республиканың туғыҙ районында йыл башынан алып дүрт мең килограмдан ашыу һөт һауып алыуға өлгәштеләр.
БР Ауыл хужалығы мәғлүмәттәренә ҡарағанда, һөт етештереү буйынса Ауырғазы районы алда бара. Һәр һыйырҙан бында 4983-әр килограмм һөт һауып алғандар — былтырғынан 127 килограмға күберәк. Район буйынса тулайым һауым 28026 тонна тәшкил иткән, был 2008 йыл кимәленән 1212 тоннаға юғары, шул иҫәптән крәҫтиән (фермер) хужалыҡтарында – 2675 тонна.
Өфө районы малсылары ауырғазыларҙан бик аҙға ғына ҡалыша. Һәр һыйырҙан һауым бында 4862 килограмм тәшкил иткән.
Был райондар аграрийҙары быйылғы йылды һауым буйынса биш меңлек рубежды аша атлап тамамларға тейеш.
Шулай уҡ Тәтешле, Стәрлетамаҡ, Мәләүез, Учалы, Дүртөйлө, Туймазы, Саҡмағош райондары малсылары ла алдынғылар иҫәбендә. Был райондар эшсәндәре йыл башынан алып һәр һыйырҙан дүрт мең килограмдан ашыу һөт һауып алған.


text:
Рафаэль Мәрҙәншин: «Рәсәй тағы ла ҡеүәтлерәккә әйләнде»
— Рәсәйлеләрҙең абсолют күпселеге Владимир Путиндың эшмәкәрлеген юғары баһалай, быны уның президент һайлауҙарында ышаныслы еңеүе лә раҫлай, — тип комментарий бирҙе РФ Хөкүмәте Рәйесе Владимир Путиндың Рәсәй Хөкүмәтенең 2011 йылдағы эшмәкәрлеге буйынса Дәүләт Думаһы алдында йыллыҡ отчет менән сығыш яһауына Дәүләт Думаһы депутаты Рафаэль Мәрҙәншин. — Донъялағы ҡатмарлы иҡтисади хәлдәргә ҡарамаҫтан, отчет осоронда Хөкүмәт алдында торған бөтә социаль йөкләмәләр ҙә үтәлде. Беҙ минималь юғалтыуҙар менән донъяуи финанс көрсөгөн йырып сыға алдыҡ. Ауыр ваҡытта, Европала граждандарҙың ҡәнәғәтһеҙлеге артҡанда, Рәсәйҙә кеше һәр ваҡыт беренсе урынға ҡуйылды.
Рафаэль Мәрҙәншин Рәсәй Хөкүмәте Рәйесенең үҙ сығышында элек яуланған позицияларҙы нығытырға саҡырыуына иғтибар йүнәлтте.
— 2012 йыл башында производство күләме буйынса ил көрсөккә тиклемге кимәлгә сыҡты, — тип билдәләне депутат. — Бөгөнгө көндә был үҫеш иҡтисадтың һәр тармағында ла тиерлек дауам итә. Халыҡ үҙенең лидерына һәм уның һүҙҙәренең ҡағыҙҙа ғына ҡалмаҫына ышана. Отчетында Владимир Путин яҡын арала улар өҫтөндә эшләргә тура киләсәк биш маҡсатты билдәләне. Элегерәк был бурыстар уның мәҡәләләрендә лә күрһәтелгәйне. Улар — демография, Рәсәй төбәктәрен үҫтереү, яңы эш урындары булдырыу, яҡы иҡтисад формалаштырыу һәм халыҡ-ара мөнәсәбәттәр булдырыу.
Рафаэль Мәрҙәншин әйтеүенсә, Рәсәй Хөкүмәте рәйесе менән билдәләнгән бурыстарҙың үҙәгендә һәр ваҡыт кеше һәм уның йәшәү сифаты торҙо һәм киләсәктә лә шулай булып ҡаласаҡ.


text:
Башҡортостанда Яңы йылда өс мең милиционер тәртип һағында торасаҡ
Һуңғы егерме йылда Яңы йыл төнөндә етди ғәҙәттән тыш хәлдәр теркәлмәне. Быйыл да байрам бәлә-ҡазаһыҙ үтһен өсөн милиционерҙар бар көсөн һаласаҡ, тип хәбәр иттеләр БР буйынса Эске эштәр министрлығынан.
Яңы йыл байрамдарында йәмәғәт тәртибен һәм хәүефһеҙлеген тәьмин итеү хоҡуҡ һаҡлаусылар өсөн – айырыуса мөһим эш. Төп бурыс: Яңы йыл каникулдарында һәр төрлө насар ваҡиғалар менән байрам кәйефе боҙолмаҫҡа тейеш. Һәм был көндәрҙә милиция көсәйтелгән эш режимына күсә. 31 декабрҙән 1 ғинуарға ҡарай төндә 800 меңдән ашыу граждан урамға байрамға сығасаҡ. Өс мең милиционер уларҙың хәүефһеҙлеген тәьмин итәсәк һәм йәмәғәт тәртибен һаҡлаясаҡ, тип хәбәр иттеләр ведомствоның матбуғат хеҙмәтенән.


text:
Кәзә малайы Текетек шуҡ булһа ла, тик “бишле” билдәләренә генә уҡый, китап ярата, тиҙерәк, күберәк белем алырға тырыша. Ил гиҙергә әүәҫлеген күрҙек, тик уҡыу ваҡытында юлға сығып китә алмай бит инде. Бигерәк тә диңгеҙҙе күргеһе килә малайҙың, сөнки улар йәшәгән йорт хужаһының улы – Диңгеҙсе.
Кәзә малайы Текетек шуҡ булһа ла, тик “бишле” билдәләренә генә уҡый, китап ярата, тиҙерәк, күберәк белем алырға тырыша. Ил гиҙергә әүәҫлеген күрҙек, тик уҡыу ваҡытында юлға сығып китә алмай бит инде. Бигерәк тә диңгеҙҙе күргеһе килә малайҙың, сөнки улар йәшәгән йорт хужаһының улы – Диңгеҙсе.
Проектта ҡатнашыуға 14 йәштән өлкәнерәк кешеләр саҡырыла. Һәр кеше йәки коллектив бәйгегә иң күбе ике видеоролик тәҡдим итә ала. Ойоштороусылар билдәләүенсә, сюжет оҙайлылығы дүрт минуттан артмаҫҡа тейеш. Кеҫә телефондарына һәм һанлы видеокамераларға төшөрөлгән роликтар ҙа ҡабул ителә.
Уйһыу урындарҙа, йылға ярында һыу һаҡлағыстар эргәһендә урынлашҡан йорттарға айырыуса ҙур хәүеф янай. Әлегә тиклем ярҙарынан сыҡмаған йылғаларҙың да ташыуы бар. Шуға күрә һыу ятҡылыҡтары янында йәшәгәндәргә айырыуса уяу булырға кәңәш ителә.


text:
- Подробности
- Просмотров: 619
“ҠОРҠОТ АТА КИТАБЫ”, “Китаби дедем Коркуд але лисани таифаи огузан” (“Уғыҙ ырыуы телендәге Ҡорҡот ата китабы”), төрки әҙәбиәте ҡомартҡыһы, дастан. 16 б. ҡараған 2 ҡулъяҙма б‑са билдәле, улар Ватикан һәм Дрезден китапханаларында һаҡлана. Дрезден ҡулъяҙмаһы — 12, Ватикан ҡулъяҙмаһы 6 хикәйәттән тора (ҡулъяҙмаларҙың тексы оҡшаш). Шиғри‑сәсмә формала. Әҫәрҙең берҙәм сюжеты юҡ, һәр бүлек уғыҙ батырҙарының героик эшмәкәрлеге т‑дағы айырым эпизодтарға арналған. Хикәйәләрҙә ҡайһы бер геройҙарҙың исемдәре ҡабатлана: һүҙ оҫтаһы Ҡорҡот ата, Байындар хан, баһадир Салор‑Ҡазан, уның улы Аруз һ.б. “Ҡ.а.к.” күп кенә мотивтары (ир м‑н ҡатындың оҙаҡ ваҡыт балалары булмауы, геройҙың йыртҡыс хайуанды имеп үҫеүе, аталарының һүҙ бирешеүе б‑са балаларҙы бишектә үк йәрәшеү, кейәү м‑н кәләш ярышы һ.б.) башҡ. һүҙ сәнғәте ҡомартҡыларында йыш осрай. Әҫәр төрки телле халыҡтар әҙәбиәте үҫешенә ҙур йоғонто яһаған.
Әҙәб.: Литература Востока в средние века. В 2 ч. Ч.2. М., 1970
Ғ.Б.Хөсәйенов
Тәрж. Р.Ә.Сиражитдинов


text:
Сафлыҡ һирпелеп торған өйгә үтеү менән тәҙрә төбөндәге гөлдәрҙең сағыу сәскәләре күҙгә ташланды.
Сафлыҡ һирпелеп торған өйгә үтеү менән тәҙрә төбөндәге гөлдәрҙең сағыу сәскәләре күҙгә ташланды.
Райондың баш агрономы Радик Рәхмәтуллин менән Уҫаҡ түше тигән урындағы арпа баҫыуына юл тоттоҡ. Бер-береһе менән уҙышып, 160 гектар майҙанды өс баҫыу карабы гиҙә,
22 йәштәмен, кейәүҙә түгелмен, башҡорт районынанмын. Өфө ҡалаһында бер егет менән таныштым.
Асҡын ҡыҙы Фатима Имаеваның күңеленә был һөнәргә һөйөү тойғоһо башланғыс кластарҙа белем алған сағында уҡ һалына. Хыялына тоғро ҡалып, ҡыҙ урта мәктәптән һуң Бөрө дәүләт педагогия институтына (хәҙер – БДУ-ның Бөрө филиалы) уҡырға инә. Уны уңышлы тамамлағас, районда эшләй, унан баш ҡалаға күсә. Әле Фатима Фазылбәк ҡыҙы – Өфөләге 84-се татар гимназияһының юғары категориялы математика уҡытыусыһы.
Был йәһәттән Хәйбулла районында һыу биреү системаһында юғары йышлыҡтағы үҙгәрткес ҡорамал ҡулланыла башланы. Заманса йыһаз үҙенең уңайлы һәм отошло булыуы менән айырыла. Ошо көндәрҙә Силәбе өлкәһенең “Ресурс” яуаплылығы сикләнгән йәмғиәте Аҡъяр, Степной, Маҡан, Таштуғай, Ергән, Иҫәнгилде, Сиҙәм ауылдарында һәм Ғәлиәхмәт мәктәбендә ошо яңы ҡорамалды ҡуйҙы.