text:
Социаль йүнәлештәге коммерцияға ҡарамаған ойошмалар дәүләт ярҙамы аласаҡ
Рәсәйҙең Иҡтисади үҫеш министрлығы һәм өсөнсө сектор вәкилдәре 2018 йылға тиклем социаль йүнәлештәге коммерцияға ҡарамаған ойошмаларға ярҙам итеү буйынса саралар комплексын әҙерләне.
Документ РФ Хөкүмәте ҡушыуы буйынса һәм ил башлығының «Дәүләт социаль сәйәсәтен тормошҡа ашырыу буйынса саралар тураһында»ғы указын бойомға ашырыу маҡсатында булдырылды.
Социаль мәғлүмәт агентлығына һылтанма яһап, БР Хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, документ 13 ярҙам сараһын үҙ эсенә ала. Улар араһында – социаль йүнәлештәге коммерцияға ҡарамаған ойошмаларға ярҙам итеү буйынса төбәк программаларын, шулай уҡ башҡа бындай ойошмаларға мәғлүмәти, консультацион, методик ярҙам күрһәткән ойошмаларҙы федераль бюджеттан субсидиялау; конкурстар ярҙамында коммерцияға ҡарамаған ойошмалар араһында федераль средстволар бүлеү һәм башҡалар.
Рәсәйҙең Йәмәғәт палатаһы ағзалары һәм эксперттары, РФ Президенты ҡарамағындағы Гражданлыҡ йәмғиәтен үҫтереү һәм кеше хоҡуҡтары буйынса советы һәм РФ Хөкүмәте ҡарамағындағы Социаль өлкәлә попечителлек мәсьәләләре буйынса Советының Коммерцияға ҡарамаған ойошмаларҙы үҫтереү буйынса эш төркөмө әлеге документты хупланы.


c: text/html

text:
2012 йылда Башҡортостан аша үткән федераль трассаларҙа тағы 9 метеопост ҡуйыласаҡ
2012 йыл аҙағына тиклем Башҡортостан аша үткән федераль трассаларҙа кәм тигәндә 14 метеопост барлыҡҡа киләсәк. Уларҙың бишәүһе урынлаштырылған һәм әле уңышлы эшләй, тағы туғыҙын ҡуйыу өсөн урындар билдәләнгән, тип хәбәр итте «Башинформ» агентлығына Федераль юл агентлығының «Һамар – Өфө – Силәбе» автомобиль магистрале идаралығы начальнигы вазифаһын башҡарыусы Радмир Ваһапов.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, автоматлаштырылған метеокүҙәтеү системаһы Башҡортостанда 2011 йыл аҙағында ҡулланылышҡа индерелде һәм тулы булмаған өс ай эсендә үҙенең һөҙөмтәлелеген иҫбатланы. Үҙҙәренең метеостанциялары булыуы юлсыларға һауа шарттары тураһында тулыраҡ мәғлүмәт алырға, һәр төрлө үҙгәрештәргә әҙер булырға мөмкинлек бирә. Бынан тыш, һәр метеопост видеокүҙәтеү системаһы менән йыһазландырылған, ошоноң арҡаһында Идаралыҡ хеҙмәткәрҙәре трассалағы хәлдәрҙе онлайн режимында күҙәтә ала.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайының күсмә ултырышы Мәсетле районында үтә
Мәсетле районы үҙәге — Оло Ыҡтамаҡ ауылында бөгөн Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты Советының күсмә ултырышы үтә. Унда Башҡортостандың төньяҡ-көнсығышы – Ҡариҙел, Салауат, Балаҡатай, Дыуан, Ҡыйғы райондары хакимиәт башлыҡтарының социаль мәсьәләләр буйынса урынбаҫарҙары, башҡорттар ҡоролтайҙары рәйестәре, шулай уҡ Свердловск һәм Силәбе өлкәләренең башҡорттар ҡоролтайҙары рәйестәре ҡатнаша. Советтың күсмә ултырышына шулай уҡ ғалимдар һәм крайҙы өйрәнеүселәр саҡырылған. Ултырышты Бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайы Башҡарма комитеты рәйесе Азамат Ғәлин үткәрә.
Ултырышта ҡатнашыусылар III бөтә донъя башҡорттары ҡоролтайына, Бөтә Рәсәй халыҡ иҫәбен алыуға әҙерлек мәсьәләләрен, шулай уҡ Башҡортостан Республикаһының тәбиғи һәм тарихи ҡомартҡыларын һаҡлауға, башҡорт халҡының күренекле эшмәкәрҙәре иҫтәлеген мәңгеләштереүгә ҡағылышлы проблемаларҙы тикшерәсәк.


text:
Хозур баҡсаның бер гөлө
Ҡара ерҙә илаһи ожмах баҡсаһы тыуҙырған һәм миллионлы ҡала эсендә мөғжизәле йәшеллек оазисы сәскә атһын өсөн йөрәк көсөн, йән йылыһын йәлләмәгән мөләйем ханымдың күңел донъяһы ла гөлләмәләй сағыу һәм киң ҡоласлы. Тәбиғәттең һәр һулышын, тын алышын нескә тойған, тәү ҡараштан үҫемлектәрҙең үҙенсәлеген, холоҡ-кәйефен билдәләй алған һәм ғүмерен ошо мәңге йәшел хозурлыҡҡа, затлы емештәр үҫтереүгә бағышлаған Өфө лимонарийы етәксеһе Фәриҙә Вәлиулла ҡыҙы Садиҡованың йәмле йәшәү ағышына байҡау яһап, үҙебеҙҙе ҡыҙыҡһындырған һорауҙарға яуап бирергә саҡырҙыҡ.
...– Бала саҡ кеше ғүмеренә, киләсәгенә ифрат йоғонто яһай. Һеҙҙең хәтерләүҙәрегеҙ ниндәй тәьҫораттар уята?
– Бәләкәй сағым тауҙар, урмандар төйәге – Ейәнсура районының Байдәүләт ауылында үтте. Атайым Вәлиулла Сәлим улы менән әсәйем Сәғиҙә Фәтих ҡыҙы өйләнешкәс тә, Белоруссияға китеп бер аҙ йәшәп алған. Шуға өлкән улдарына Юрий тип исем ҡушҡандар. Ауылға ҡайтҡас, Баязит ағайым тыуған. Мин, түҙемһеҙләнеп көтөп алған ҡыҙҙары, ағайымдар бер аҙ буй еткергәс донъяға килгәнмен. Кендегем муйыныма уралып, хәлһеҙ, сырхау ғына булып тыуғанмын. Табип әсәйемә: «Был балаң ҡырҡ көн дә тормаҫ инде», – тигән ҡайғырып. Хоҙай ғүмер биргәс, йәшәп киткәнмен, әммә йыш сирләй торғайным. Ауырыһам, атайым карауатым янына төрлө тәм-том өйә: кәнфит-печеньеның ниндәйе генә юҡ. Эргәмдә нимә эшләргә белмәй өлтөрәп торалар. Атайым урмансы булғас, беҙ ауылдан йыраҡ түгел урман эсендәге кордонда йәшәнек. Тәбиғәт яратҡан, йәнлек-кейектәргә, ҡоштарға, хатта бәләкәс кенә үҫемлектәргә лә иң изге йән эйәһенә кеүек һаҡсыл, игелекле мөнәсәбәт һаҡлаған эшһөйәр кеше ине атайым. Ете класс белеме менән генә Бөйөк Ватан һуғышында 6-сы кавалерия дивизияһында кадрлы офицер дәрәжәһенә еткән ҡуш йөрәкле яугирҙең хатта «ҡурҡыу белмәҫ башҡорт» тигән ҡушаматы ла булған. Яңауылдан килен булып төшкән әсәйем Байдәүләт урта мәктәбендә тарихтан уҡытты, аҙаҡ директор булды. Оҫта ойоштороусы һәм егәрле баҡсасы ине, Яңауылдан ауылыбыҙға яңы сорт емеш-еләк ҡыуаҡтары алып ҡайтып ултыртты, мәктәптә башҡорт милли музейы асты, урмандан утын ташыуҙы еңеләйтеү өсөн күпер һалдырҙы, әле лә уны «Сәғиҙә күпере» тип йөрөтәләр...
... – Ғаиләгеҙ эшегеҙҙе шулай уҡ яратып ҡабул итәме?
– Ишембай районы Кинйәбулат ауылына килен булып төшкәйнем. Ул яҡтарҙың ғәжәйеп тәбиғәте лә һоҡландыра мине. Ирем Себергә күсергә теләгәс, сирләгән атайымды, түшәктә ятҡан әсәйемде, башлаған эшемде ҡалдырып китергә йөрәгем етмәне. Ләйсән ҡыҙым күберәк олатаһы менән өләсәһе янында үҫте. Эшемә күп ваҡыт бүлергә тура килгәнгә, Ләйсән бәләкәс саҡта мине лимонарийға көнләшә ине. Аллаға шөкөр, ҡыҙымдан уңдым, ул минең яҡын серҙәшемә, ышаныслы кәңәшсемә, тоғро таянысыма әйләнде. Мәктәпте алтын миҙалға тамамлап, БДУ-ның сит телдәр факультетына уҡырға инде. Грантҡа лайыҡ булып, Германиялағы Галле университетын ҡыҙыл диплом менән бөттө. Шунан курд егетенә кейәүгә сығып, әле Дубай ҡалаһында йәшәйҙәр. Берләшкән Ғәрәп Әмирлегенең Гете исемендәге университетында немец телен уҡыта. Күҙҙе наҙлап, йөрәкте һөйөндөрөп Мөхәммәт менән Сара исемле балалары үҫеп килә. Ләйсән ярҙамында төрлө илдәрҙә үткән күргәҙмәләрҙә ҡатнашыу бәхетенә эйәмен. Ҡыҙым янына барған һайын яңы экзотик үҫемлектәр алып ҡайтам. Баязит, Юрий ағайымдарҙың ғаиләләре менән дә татыубыҙ...
Альбина ҒӨБӘЙҘУЛЛИНА әңгәмәләште.
Мәҡәләнең тулы вариантын журналдың 11-се һанында уҡығыҙ.


text:
Фото:
Өфөлә мартта Рәсәйҙең эшлекле авиация форумы үтәсәк
Фото:
17 мартта Өфөлә Рәсәйҙең эшлекле авиация форумы үтәсәк. Был ҙур сараны үткәреү өсөн Башҡортостан баш ҡалаһы осраҡлы ғына һайланмаған: республикала төбәк ташыуҙары үҫешә, «Өфө Халыҡ-ара» аэропорты Европа кимәлендәге аэропортҡа әйләнә бара, төбәктә етди кадрҙар һаҡлана, авиасәнәғәт, техник вуздар бар.
Форумда 300 самаһы белгес, шул иҫәптән сит ил авиатехника етештереүселәре ҡатнашасаҡ, тип көтөлә. Форум сиктәрендәге күргәҙмәлә ике-өс урындан алып 19 урынлыҡҡа тиклем төрлө класлы һауа суднолары күрһәтеләсәк. Бынан тыш, күрһәтеү осоштары ойоштороласаҡ.
Был турала «Башинформ» агентлығында Башҡортостанда бәләкәй авиацияны үҫтереү перспективаларына арналған матбуғат конференцияһында Берләшкән милли эшлекле авиация ассоциацияһы президенты, Советтар Союзы Геройы Валерий Очиров һөйләне.
Был форум Башҡортостан Хөкүмәте ярҙамында үтәсәк.
— Беҙ республика Президенты Рөстәм Хәмитов, Хөкүмәт ағзалары менән осраштыҡ, — тине Валерий Николаевич. – Форумды үткәреү идеяһы хуплау тапты.
Валерий Очировтың һүҙҙәренә ҡарағанда, эшлекле авиацияның киләсәге яҡшы. Беҙҙең илдә байтаҡ шәхси һауа суднолары барлыҡҡа килде, ләкин уларҙың күбеһе сит илдә теркәлгән. Бының сәбәбе — унда һалымдар аҙыраҡ, закондар күберәк либераль булыуында.
— Әммә беҙҙә лә яҡшы яҡҡа үҙгәрештәр булырға тейеш, — тип иҫәпләй Валерий Очиров. – Бәләкәй авиация самолеттары мотлаҡ талап ителәсәк.


text:
Башҡортостан Башлығы үҙенең килеме тураһында мәғлүмәт бирҙе Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан Башлығы үҙенең килеме тураһында мәғлүмәт бирҙе
Башҡортостан Башлығы үҙенең килеме тураһында мәғлүмәт бирҙе Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 4 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ольга Мортазина/.
Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов ғаиләһенең уҙған йылдағы килеме тураһында мәғлүмәт бирҙе. Тейешле мәғлүмәт төбәк етәксеһенең сайтында баҫылған. 2015 йылда республика Башлығы 7,64 миллион һум аҡса эшләгән. 2014 йылда уның килеме 43,2 мең һумға күберәк булған. Гөлшат Хәмитованың килеме 2014 йылда 0,5 миллионға ҡарата 15 мең һум тәшкил иткән. Ғаилә башлығының исеменә — майҙаны 3699 квадрат метрлыҡ баҡса участкаһы һәм дөйөм майҙаны 25,7 квадрат метр булған йорт, уның ҡатынына майҙаны 120,5 квадрат метрлыҡ фатир теркәлгән. Былтырғы кеүек үк, Хәмитовтар дәүләт дачаһы (444,8 квадрат метр) һәм дәүләт фатиры (79,9 квадрат метр) менән файҙаланыуын дауам итә.


text:
Яйыҡ
Яйыҡ (урыҫ. Урал, ҡаҙ. Жайық) — Көнсығыш Европалағы йылға.
Йөкмәткеһе
Исеме[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Боронғо исем (1775 йылға тиклем) - Яйыҡ. Гидроним боронғо-иран теленән *Daiks исеме менән Клавдий Птолемейҙың II быуаттағы картаһында күрһәтелгән[1]. Хәҙерге ваҡытта рәсми рәүештә «Яйыҡ» исеме Ҡаҙағстанда ҡулланыла. Рәсәйҙә — Урал. Башҡорт телендә йылғаны «Яйыҡ» һәм «Урал» исемдәре менән йөрөтәләр (мәҫәлән, Учалы районы Уральск ҡасабаһы янында юл таҡтаһы). Александр Пушкин «Пугачёв тарихында» түбәндәгеләрҙе яҙа:
Оҙонлоҡ буйынса Европала өсөнсө урында (Волга ,Дунайҙан һуң) [2].
Боронғо Европа карталарында йылға Rhymnus fluvius исемен йөрөтә. 1140 йылда беренсе тапҡыр урыҫ йылъяҙмаларында осрай:
Емельян Пугачев етәкселегендәге Крәҫтиән һуғышынан һуң 1775 йылда Екатерина II үҙенең указы менән Яйыҡтың исемен Уралға алмаштырған.
Галерея[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Яйыҡ аҡҡан райондар һәм торлаҡ пункттар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Буранғол (Учалы районы)
- Рысай (Учалы районы)
- Ҡалҡан
- Юлдаш (Учалы районы)
- Ураҙ (Учалы районы)
- Уральск (Учалы районы)
- Яңы Байрамғол (ауыл)
- Ғәҙелша
- Наурыҙ (Учалы районы)
- Йәһүҙә (Учалы районы)
- Мишкә (Учалы районы)
- Мәҫкәү (Учалы районы)
- Волковский, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Үрге Урал, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Дзержинка, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Каширинский, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Спасский, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Ивановский, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Приморский, Үрге Урал районы, Силәбе өлкәһе
- Үрге Ҡыҙыл, Агаповка районы, Силәбе өлкәһе
- Магнитогорск, Силәбе өлкәһе
- Агапов, Аблязово, Янгельский, Агаповка районы пункттары, Силәбе өлкәһе
- Ҡыҙыл районы, Силәбе өлкәһе
- Кваркено районы, Ырымбур өлкәһе
- Новотроицк, Ырымбур өлкәһе
- Орск, Ырымбур өлкәһе
- Новоорск районы, Ырымбур өлкәһе
- Гай районы, Ырымбур өлкәһе
- Ҡыуандыҡ районы, Ырымбур өлкәһе
- Беляевка районы, Ырымбур өлкәһе
- Ырымбур районы, Ырымбур өлкәһе
- Ырымбур
- Переволоцк районы, Ырымбур өлкәһе
- Новосергиевка районы, Ырымбур өлкәһе
- Ташла районы, Ырымбур өлкәһе
- Кваркено районы, Ырымбур өлкәһе
- Ҡаҙағстан
- Каспий диңгеҙе
География[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Йылға Учалы районының Буранғол ауылы янында башлана [3]. Пётр Рычков «Топография Оренбургская» китабында яҙған [4]:
Үҙенең башында Яйыҡ төньяҡтан көньяҡҡа аға. Ҡаҙаҡ далаһының бәләкәй тауҙарына етеп, төньяҡ-көнбайышҡа китә. Ырымбурҙан көньяҡ-көнбайышҡа китә. Уральск янында йылға яңынан бөгөлә. Яйыҡтың бассейны 237 000 км²[5][6][7]. Оҙонлоғо 2428 км. Ҡаҙағстанда оҙонлоғо 1082 км. Һыуҙың горизонты 635 м абсолют бейеклектә.
-
Учалы районында Яйыҡ аша күпер
-
-
-
«Европа — Азия» таҡтаһы Яйыҡ ярында Үрге Урал районы, Үрге Урал ҡалаһы
-
Яйыҡтың ҡушылдыҡтары[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Уң яҡтан[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Артазым
- Оло Ҡыҙыл
- Таналыҡ (йылға)
- Губерля
- Һаҡмар (йылға)
- Заживная
- Кинделя
- Иртек
- Чаган, Ҡаҙағстан
Һул яҡтан[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Фауна[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
-
-
-
Әзербайжан почта маркаһында колпица
Иҫкәрмәләр[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- ↑ http://www.kirsoft.com.ru/skb13/KSNews_267.htm Юлиан Кулаковский. Карта Европейской Сарматии по Птолемею
- ↑ река Урал
- ↑ Урал — статья в Энциклопедии Башкортостан
- ↑ Рычков Пётр Иванович: «Топография Оренбургская» СПб., 1762 стр.223—224
- ↑ Географический атлас России — М.: ПКО «Картография», 1998.
- ↑ Урал // Словарь современных географических названий : Электронное издание / Под общ. ред. акад. В. М. Котлякова.. — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.
- ↑ Урал, река // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (урыҫ.)
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Чибилёв А. А. Река Урал: Историко-географические и экологические очерки о бассейне р. Урал — Л.: Гидрометеоиздат, 1987. — 168 б. — (Реки и озёра нашей Родины).
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Балков В. А. Яйыҡ // Башҡорт энциклопедияһы — Өфө: «Башҡорт энциклопедияһы» ғилми-нәшриәт комплексы, 2013. — ISBN 978-5-88185-143-9. (урыҫ.)
- Урал, река // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (урыҫ.)
- Яйыҡ — Ҙур совет энциклопедияһында мәҡәлә


text:
«Китап» нәшриәтендә Шәйехзада Бабичтың тыуыуына 120 йыл тулыу айҡанлы китап донъя күрҙе
ӨФӨ, 2015 йыл, 14 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Әҙәбиәт йылында «Китап» нәшриәтендә тәүгеләрҙән булып бөйөк башҡорт шағиры, фажиғәле яҙмышлы кеше Шәйехзада Бабичтың тыуыуына 120 йыл тулыуға ҡарата китап баҫылды.
Иҫке стиль буйынса тап бөгөн, 14 ғинуарҙа, шағирҙың тыуыуына 120 йыл тула. Китап ошо дата айҡанлы донъя күрҙе, тип хәбәр иттеләр нәшриәттән.
«Яҙғы йыр» китабына Ғәзим Шафиҡов тәржемә иткән шиғри һәм проза әҫәрҙәре ингән. Баҫманы Илдар Бабичевтың һүрәттәре биҙәй.
Китапты нәшриәт магазиндарында һатып алырға мөкин.


text:
Рөстәм Хәмитов Тәтешле, Балтас һәм Борай райондары активы менән осрашты Фото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов Тәтешле, Балтас һәм Борай райондары активы менән осрашты
Рөстәм Хәмитов Тәтешле, Балтас һәм Борай райондары активы менән осрашты Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 8 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Александр Смирнов/.
Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов эш сәфәре барышында Балтас, Борай һәм Тәтешле райондары активы менән осрашыу үткәрҙе. Унда биләмәләрҙе социаль-иҡтисади үҫтереү мөмкинлектәре тикшерелде.
Төбәк иҡтисады заман талаптарын үтәй, тип билдәләне республика етәксеһе.
– Улар – тәүге ярты йыллыҡтағы яҡшы һалым килемдәре. Ил Президентына хәбәр иттем, ул беҙҙе хуплай, республикаға ҡарата мөнәсәбәте яҡшы, – тине Рөстәм Хәмитов. – Сәнәғәт етештереүе индексы – 100 проценттан ашыу. Инвестициялар буйынса ҙур, ҡатмарлы программаларҙы дауам итәбеҙ. Әммә беҙ ҡабул иткән бөтә йөкләмәләрҙе үтәйбеҙ. Социаль мәсьәләләрҙе юғары кимәлдә хәл итеүебеҙ хаҡында ла һөйләнем, сөнки кешеләр тураһында хәстәрлек – беҙҙең төп бурысыбыҙ.
Төбәк Башлығы «Башҡортостандың 100 йыллығына– 100 яңы объект» проектын тормошҡа ашырырға тәҡдим итеүе хаҡында иҫкә төшөрҙө.
– Улар – мәктәптәр, дауаханалар, газ, һыу үткәргестәр, социаль объекттар. Яҡын арала ошо программаны ҡабул итәсәкбеҙ. Һәр район, ҡала, муниципалитет ниндәй социаль объекттар төҙөргә кәрәклеген билдәләргә тейеш. Быға балалар баҡсаһындағы ҡыйыҡты йәки күтәрмәне ремонтлау инмәй. Һәйбәт, сифатлы, ҙур объекттар хаҡында һүҙ бара, – тип һыҙыҡ өҫтөнә алды республика етәксеһе. – Борай районы башлығы менән бында ниндәй эштәр башҡарырға мөмкин булыуын тикшерҙек. Мәҫәлән, һыу менән тәьмин итеү системаһы. Был проблемаға тиҫтә йылдан ашыу ваҡыт үткән. Ул арзан түгел, ләкин өс йылда мәсьәләне хәл итергә мөмкин.
Рөстәм Хәмитов фекеренсә, эшҡыуарҙарҙы ошо эшкә әүҙемерәк йәлеп итергә кәрәк.
– Предприятиеларыбыҙ араһында «Газпром нефтехим Салауат» инвестициялар буйынса айырыуса яҡшы эшләй. Уларҙың программалары – 120 миллиард һумдан ашыу. Учалы тау-байыҡтырыу комбинаты, Сибайҙа, Хәйбулла районында эшләгән предприятиелар буйынса һөҙөмтәләр һәйбәт. Өфө моторҙар эшләү берекмәһе лә шулар иҫәбендә. Бер нисә оборона предприятиеһы үҫешә. Әммә был ғына аҙ, – тип билдәләне төбәк Башлығы. – Сәнәғәтселәр яғынан инвестициялар кәрәк. Шуға күрә юбилейға әҙерлеккә уларҙы мотлаҡ йәлеп итәсәкбеҙ. Яңы объекттар төҙөү, иҫкеләрен яңыртыу, эш урындары булдырыу буйынса эштәр буласаҡ.
Республика етәксеһе фекеренсә, Башҡортостанда тыуып үҫкән илебеҙ эшҡыуарҙары ла проектты финанслау сығанағы була ала.


text:
Фото:
Эстонияла «Сәк-сәк» байрамы үтте
Фото:
Маарди ҡалаһында (Эстония) «Сәк-сәк» байрамы үткән, уны урындағы татар мәҙәниәте йәмғиәте ойошторған. Сарала Латвияның «Шишмә» башҡорт-татар ойошмаһы һәм Литва йәштәре ҡатнашҡан. Таллиндың «Ағиҙел» башҡорт мәҙәниәте йәмғиәтенең йәш активистары Эстония исеменән сығыш яһаған. Был хаҡта «Башинформ» агентлығына «Ағиҙел» йәмғиәте рәйесе Флүзә Хәйруллина хәбәр итте.
Сара Балтик буйы илдәренең башҡорт һәм татар йәштәре араһында дуҫлыҡты нығытыу маҡсатында үткәрелгән. Йәштәр концерт күрһәткән, төрлө конкурстарҙа ҡатнашҡан.
«Шишмә» башҡорт-татар ойошмаһы рәйесе Зөфәр Зәйнуллин һәм Балтик буйы илдәренең аҙ һанлы халыҡтары ассоциацияһы президенты Тимур Сәйфуллин билдәләүенсә, бындай саралар сит илдә милли мәҙәниәтте һәм халыҡ йолаларын һаҡлап ҡалырға ярҙам итә.
Флүзә Хәйруллина һүҙҙәре буйынса, «Сәк-сәк» байрамы барыһына ла – сарала ҡатнашыусы йәштәргә лә, тамашасыларға ла бик оҡшаған.
Билдәләп үтәйек, «Сәк-сәк» байрамы Балтик буйында ике йыл рәттән үткәрелә. Тәүге тапҡыр ул Ригала (Латвия) үткән. Киләһе йылда башҡорт һәм татар йәштәрен Литва йыясаҡ.


text:
Граждандарҙың хеҙмәткә хоҡуҡтарына асыҡлыҡ индерелде
“РФ халҡын эш менән тәьмин итеү тураһындағы” федераль законға эш биреүселәрҙә төрлө хоҡуҡи статуста эшләүсе граждандарҙың хеҙмәт хоҡуғына бәйле төҙәтмәләр индерелде.
Атап әткәндә, 2009 йылдың 27 декабрендәге 367-ФЗ һанлы законында күрһәтелгән төҙәтмәләр менән билдәләнгән тәртиптә эшһеҙ тип табылған һәм мәшғүллек хеҙмәте үҙәктәре менән һөнәри әҙерлек йәки ҡайтанан әҙерлек үтергә һәм квалификацияһын күтәрергә ебәрелгән граждандарға стипендия түләнә. Ул һуңғы эш урынында уртаса эш хаҡы һаҡланған ваҡыттан һуң, эштән киткәндә бирелгән пособиены ла иҫәпкә алып, киләһе көндән билдәләнә.
Ойошманың ябылыуы тураһында ҡарар ҡабул итерҙән алда йәки шәхси эшҡыуарҙың эшмәкәрлеген туҡтатырға йыйынғанында, шулай уҡ ойошмала хеҙмәткәрҙәр штатын йәки эшселәр иҫәбен ҡыҫҡартырға кәрәк булһа, бындай сараларҙы башлар алдынан эш биреүсе йәмғиәт — ике айҙан да һуңламайынса, ә эшкә яллаусы эшҡыуар ике аҙна элек эш менән тәьмин итеү хеҙмәте үҙәктәрен яҙма формала иҫкәртергә бурыслы.


text:
Фото:
Рәсәй фәне көнө менән!
Фото:
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов республиканың бөтә фән эшмәкәрҙәрен Рәсәй фәне көнө менән ҡотланы. Ҡотлауҙа шулай тиелә:
“Бөтә фән эшмәкәрҙәрен, академик ғилми учреждениелар, тармаҡ ғилми-тикшеренеү институттары һәм юғары уҡыу йорттары хеҙмәткәрҙәрен һөнәри байрамдары менән ихлас ҡотлайым!
Башҡортостан өсөн был байрам айырыуса ҙур әһәмиәткә эйә. Республикабыҙ – үҫешкән фәнни-техник потенциалға эйә төбәк. Бында ҙур халыҡ-ара һәм Бөтә Рәсәй ғилми-ғәмәли конференциялары һәм форумдары, йәш ғалимдар конкурстары даими үткәрелә, заманса технологиялар әүҙем үҫешә. Башҡортостан Республикаһы Фәндәр академияһы һәм Рәсәй Фәндәр академияһының Өфө ғилми үҙәге, тармаҡ ғилми-тикшеренеү институттары уңышлы эшләй, юғары уҡыу йорттары фәне үҫешә.
Башҡортостанда һөҙөмтәле инновацион мөхит булдырыу, перспективалы тикшеренеү һәм алдынғы фәнни үҙәктәргә ярҙам итеү өҫтөнлөклө дәүләт сәйәсәте йүнәлештәренең береһе булып тора. Беҙҙә һәләтле ғалимдарҙы, айырыуса йәш ғалимдарҙы, яҡлауға йүнәлтелгән байтаҡ саралар комплексы тормошҡа ашырыла. Башлыса ғилми хеҙмәткәрҙәрҙең хеҙмәте арҡаһында Башҡортостан бөгөн инновацион үҫеш юлына аяҡ баҫа.
Бөгөн тәү сираттағы бурыстар араһында – квалификациялы кадрҙарҙың әҙерлек кимәлен күтәреү, заман талаптарына ярашлы фундаменталь һәм ғәмәли тикшеренеүҙәрҙе үҫтереү, һөҙөмтәле инновацион система булдырыу.
Һеҙгә ныҡлы һаулыҡ, именлек һәм бәхет, Башҡортостан һәм бөтә Рәсәй файҙаһына сағыу асыштар һәм яңы ҡаҙаныштар теләйем!
Башҡортостан Республикаһы Президенты М. Рәхимов”.


text:
Өфөнөң 2011 йылдағы килеме 15 миллиард һумдан ашыу сумманы тәшкил итәсәк
Өфөнөң 2011 йылдағы килеме 15 миллиард һумдан ашыу сумманы тәшкил итәсәк. Был хаҡта кисә Өфө ҡала Советының 41-се ултырышында БР Финанс министрлығының Өфө ҡалаһы буйынса территориаль финанс идаралығы начальнигы Илгиз Насретдинов әйтеп ишеттерҙе.
Бюджет ултырышта тикшерелгән мөһим мәсьәләләрҙең береһе булды.
Ҡала округы бюджетындағы үҙгәрештәргә, Илгиз Насретдинов әйтеүенсә, 1 октябргә ҡарата ҡала ҡаҙнаһына республика бюджетынан өҫтәмә аҡса килеүе сәбәпсе. Уларҙың бер өлөшө – медицина секторына, йәнә бер өлөшө мәғарифҡа – балалар баҡсалары төҙөлөшөнә, өҫтәп мәктәп һәм канцелярия тауарҙары һатып алыуға һәм башҡа маҡсаттарға тәғәйенләнгән.
Өфө ҡала Советының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, ҡаланың 2011 йылда күҙалланған дөйөм килемдәренең күләме – 15,8 миллиард һум самаһы, дөйөм сығымдар күләме 2 миллиард һумдан ашыу сумманы тәшкил итергә тейеш. Республика бюджетынан алынған, бюджет-ара трансферттар буйынса килгән аҡсалар 5,9 миллиард һумға етәсәк.


text:
Башҡортостан юлдаш телеканалы Ҡазандан «Салауат Юлаев» ҡатнашлығындағы уйындарҙы тура эфирҙа күрһәтә Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан юлдаш телеканалы Ҡазандан «Салауат Юлаев» ҡатнашлығындағы уйындарҙы тура эфирҙа күрһәтә
Башҡортостан юлдаш телеканалы Ҡазандан «Салауат Юлаев» ҡатнашлығындағы уйындарҙы тура эфирҙа күрһәтә Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 26 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Сергей Захаров/.
26-28 февралдә Башҡортостан юлдаш телевидениеһы Ҡазандан «Салауат Юлаев» хоккей клубы ҡатнашлығындағы уйындарҙы тура эфирҙа күрһәтә. Әлеге ваҡытта Татарстандың баш ҡалаһында ижади төркөм «йәнле эфир»ға әҙерләнә. Уйын урындағы ваҡыт буйынса киске 9 тула 10 минутта башлана.
Башҡортостан юлдаш телеканалының матбуғат хеҙмәтендә хәбәр итеүҙәренсә, матч үҙебеҙҙең майҙандағы уйындарҙан айырылмай. Комментаторҙар — Дмитрий Каретко һәм Азамат Моратов. Эксперт булараҡ легендар башҡорт хоккейсыһы Сергей Свержов сығыш яһай. Тәнәфестә — «Салауат Юлаев» һәм «Аҡ Барыҫ» командаларының төп уйынсылары менән интервью.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, Гагарин кубогы-2016 көнсығыш сирек финалының тәүге уйындарында «Салауат Юлаев» Ҡазандың «Аҡ Барыҫ» командаһын ике тапҡыр еңде. Беренсе уйында 4:1 иҫәбе менән, икенсеһендә — 5:2.
Хәҙер сериялағы иҫәп — 2:0.


text:
ЭКО-быҙауҙар, голланд картуфы...10-01-2017, 02:45 // Иҡтисад // Баҫып сығарырға
Рәсәйҙең бер нисә төбәгендә һыйырҙы ЭКО (экстракорпораль аталандырыу ысулы) ярҙамында аталандырыу ҡулланыла. Был юл менән йылына бер тапҡыр үрсем алырға мөмкин. ЭКО ярҙамында күрһәткесте арттырыу мөмкинлеге бар.
Былтыр ғинуар айында генетик яҡтан ҡиммәтле һаналған 95 эмбрионды урындағы һыйырҙарға трансплантациялағандар, йәғни күсергәндәр.
– Бөгөн фермала ошондай ысул менән тыуған быҙауҙар үҙҙәрен яҡшы тоя. Тимәк, тәжрибә уңышлы үтте, – ти баш зоотехник Флүр Әхмәлетдинов. – Был беҙгә көтөүҙе яңыртырға, һөт һауыу күрһәткесен тағы ла күтәрергә мөмкинлек бирә. ЭКО буйынса алынған быҙауҙарҙы тәжрибәле быҙау ҡараусы Гөлназ Әсфәндиәрова тәрбиәләй.
Бында ремонтланмаған, ҡул көсө ҡулланылған биналар юҡ. Һуңғы йылдарҙа “500 ферма” республика программаһы сиктәрендә дүрт яңы ферма төҙөлгән. Йыл дауамында Свердловск өлкәһенән һәр береһе 169 мең һумлыҡ 139 баш ҡара-сыбар тана һатып алынған, был эш киләсәктә лә дауам итәсәк.
– Бөгөн ике фермала 2500 баш мал аҫрала. Һауыу залы, ял бүлмәһе, белгестәр өсөн айырым кабинеттар – бөтәһе лә тырышып эшләү өсөн стимул. Эш хаҡы юғары, өҫтәмә түләүҙәр ҡаралған. Әлбиттә, тәртип тә ҡәтғи. Беҙ тоҡомсолоҡ хужалығы булараҡ теркәлгәнбеҙ, маҡсатыбыҙ – тоҡомсолоҡ заводы статусын алыу, бының өсөн беҙҙә шарттар бар. Ике фермала тәүлегенә 12 мең тонна һөт һауыла. Юғары күрһәткес өсөн талаптар күп, генетика буйынса эшләү, баланслы мал аҙығы – беренсе урында, мал аҙығы әҙерләү цехын булдырыу мөһимлеген дә күҙ уңында тотабыҙ. Бөгөн хужалыҡта мал аҙығы 26 параметр буйынса әҙерләнә. Тәбиғәткә бойороп булмай – ҡабатланып торған ҡоролоҡ үҙ төҙәтмәһен индерҙе, сираттағы миҙгелдә үҫемлекселектән уртаса уңыш гектарынан 30 центнер тәшкил итте, картуфтыҡы ла көтөлгәндән түбәнерәк булды.
Машина-трактор паркы даими яңыртыла, унда эшләргә үҙебеҙҙең кадрҙар бар.
Киләһе йыл уңышы өсөн ер әҙер, бөгөн 450 тонна ашлама тупланыҡ. Сөгөлдөр сәселәсәк майҙан ҡоро аммиак менән ашламалана, был ысулды районда “Старт” фермер хужалығы ғына ҡуллана ине, беҙ уларҙың тәжрибәһен үҙебеҙҙә һынап ҡарарға булдыҡ, – ти кооператив етәксеһе Сибәғәт Ғәйнуллин.
Һабаш фермаһы мөдире Илгиз Игебаев та һыйырҙың һөтө телендә икәнлеген яҡшы белә. “Малсыларҙың эш шарттарына зарланғанын ишеткәнем юҡ, был мөмкин дә түгел. Һәр кем үҙ һөнәрен яҡшы белә”, – ти ул.
ЭКО ысулы буйынса быҙаулатыу селекция йәһәтенән перспективалы йүнәлеш кенә түгел, финанс йәһәтенән дә арзан, сөнки эмбрион хаҡы тоҡомло мал һатып алыуға ҡарағанда ике-биш тапҡыр осһоҙға төшә. Беренселәрҙән булып голланд картуфы үҫтергән, тоҡомсолоҡ эшен яйға һалған Салауат исемендәге хужалыҡ беҙҙе тағы ниндәй асыш менән ғәжәпләндерер – уныһын ваҡыт күрһәтер.
Рәфилә СИБӘҒӘТУЛЛИНА,
“Көнгәк” гәзите хәбәрсеһе.


text:
Айрат Шаммазов ваҡытынан алда Өфө дәүләт нефть техник университеты ректоры вазифаһынан бушатылды, ректор һайлауҙар булманы
19 июндә Өфө дәүләт нефть техник университеты ректоры Айрат Шаммазов ваҡытынан алда, вәкәләтенең тамамланыуына тиклем ике аҙна ҡалғас, Рәсәй Мәғариф һәм фән министрлығы ҡарары менән биләгән вазифаһынан бушатылды.
Был хаҡта Өфөлә булған Рәсәй Федерацияһы Мәғариф һәм фән министрлығының дәүләт хеҙмәте, кадрҙар һәм коррупцияны иҫкәртеү мәсьәләләре буйынса департамент директоры Владимир Голубовский хәбәр итте.
20 июндән алып ӨДНТУ ректорын һайлауға тиклем, Рәсәй Мәғариф һәм фән министрлығы ҡарарына ярашлы, уның вазифаһын физика-математика фәндәре докторы, профессор Рәмил Бәхтизин башҡарасаҡ.
Ректор һайлау өсөн 19 июнгә билдәләнгән ӨДНТУ коллективы конференцияһы уны әҙерләү барышында процессуаль һәм хоҡуҡи боҙоуҙар сәбәпле булманы, тип хәбәр итте Владимир Голубовский.
ӨДНТУ ректорын һайлау буйынса конференцияны үткәреү ваҡыты тураһында юғары уҡыу йорто закон тарафынан билдәләнгән ваҡытта иғлан итәсәк, тип хәбәр итте булған Рәсәй Федерацияһы Мәғариф һәм фән министрлығы вәкиле.
Техник фәндәре докторы, профессор Айрат Шаммазов (1947) Өфө дәүләт нефть техник университетын 1994 йылдан алып етәкләне, уның ғилми ҡыҙыҡһыныуҙары өлкәһенә тотош мөхиттәр механикаһы, транспорт объекттары һәм нефть һәм газды һаҡлау һөҙөмтәлелеген, файҙаланыу ышаныслылығын һәм экологик хәүефһеҙлеген арттырыу инә. Өфө нефть институтын тамамлаған.
Физика-математика фәндәре докторы, профессор Рәмил Бәхтизин (1955) Башҡортостан Республикаһының Фәндәр академияһын 2011 йылдан алып етәкләй, уның ғилми тикшеренеүҙәре нефть сығарыу, транспорт һәм нефть эшкәртеү процесының математик алымдарына һәм математик моделдәр әҙерләүгә арналған. Ленинград дәүләт университетының механика-математика факультетын тамамлаған, унан һуң Өфө нефть институтына ебәрелгән. Рәмил Бәхтизиндың артабанғы хеҙмәт һәм ғилми биографияһы ошо юғары уҡыу йорто менән бәйле.


text:
19 декабрҙә Нижневартовскиҙа Башҡорт мәҙәниәте көнө үтәсәк
19 декабрҙә Нижневартовскиҙа Башҡорт мәҙәниәте көнө үткәреләсәк. Традиция буйынса милли байрамды ҡаланың “Дуҫлыҡ” мәҙәни-ағартыу йәмғиәте” башҡорт йәмәғәт ойошмаһы һәм Милли мәҙәниәттәр үҙәге ойоштора.
Нижневартовскиҙа Башҡорт мәҙәниәте көнө инде туғыҙынсы йыл үткәрелә. Башҡорттар — ҡалала иң күп һанлы милли диаспораларҙың береһе (40 мең кеше). Төньяҡта йәшәүсе яҡташтарыбыҙ Башҡортостан менән бәйләнешен өҙмәгән, туған телен өйрәнеп, милли традицияларын, мәҙәниәтен яҡлап, үҙ милли тамырҙарын һаҡларға ынтыла. Мөҙәрис Мәжитов етәкселегендәге "Дуслык" мәҙәни-ағартыу йәмғиәте базаһында йәкшәмбе башҡорт мәктәбе һәм “Аҡ тирмә” фольклор ансамбле эшләп килә.
Шәмбе көнө Милли мәҙәниәттәр үҙәгендә башҡорт мәҙәниәте байрам фестивале үткәрелә, унда Сургут, Лянтор, Радужныйҙан башҡорт ижади коллективтары ҡатнашасаҡ. Бында башҡорт моңо, башҡорт йырҙары яңғыраясаҡ, халыҡ бейеүҙәре башҡарыласаҡ. Башҡорт йолаһы буйынса йыйыштырылған тирмә, шулай уҡ башҡорт көнкүреше һәм милли аш-һыу күргәҙмәләре фестивалгә милли колорит өҫтәйәсәк.


text:
Sіnсе tһе Fогех Ьuѕіnеѕѕ ѕесtог іѕ ѕо gіgаntіс, соmрӏех, аnԁ unргеԁісtаЬӏе, іt іѕ nоt Ьу аnԁ ӏагgе ѕuggеѕtеԁ fог unргасtісеԁ mегсһаntѕ. Nоtwіtһѕtаnԁіng, numегоuѕ mегсһаntѕ ѕwоор һеаԁ fігѕt іntо tһе Fогех mагkеt wіtһ ѕmаӏӏ ргерагіng. Tһеу ѕооn fіnԁ tһаt аЬѕеnсе оf ӏеагnіng іn tһе ѕuЬtӏеtіеѕ оf tһе Fогех Ьuѕіnеѕѕ, fог ехаmрӏе, оffег аѕk ѕргеаԁѕ аnԁ гесогԁ ӏеvегаgіng, рut tһеm аt а gеnuіnе ԁгаwЬасk іn соггеӏаtіоn tо ԁіffегеnt ԁеаӏегѕ. Fогех binary сһоісеѕ ехсһаngіng, tһеn, ореnѕ uр tһіѕ wогӏԁwіԁе Ьuѕіnеѕѕ tо аnуЬоԁу еаgег tо tаkе іn tһе mасгоесоnоmіс vагіаЬӏеѕ tһаt іnfӏuеnсе іt.
In ѕһогt, Fогех рагаӏӏеӏ сһоісеѕ ԁерісt tһоѕе tһаt utіӏіzе соіnаgе аѕ а рагt оf tһе Fогех ѕһоwсаѕе аѕ tһеіг unԁегӏуіng ѕtаkе. Nогmаӏӏу, tһеѕе аӏtегnаtіvеѕ аге а ѕіtuаtеԁ gеt tһаt рауѕ оut іn tһе еvеnt tһаt уоu fогеѕее іf а gіvеn соіn wіӏӏ Ье аЬоvе ог unԁегnеаtһ а сегtаіn ѕtгіkе соѕt аt а ѕресіfіеԁ tіmе оf сӏоѕе. Cаѕе іn роіnt, а mегсһаnt mау оffег аn Euг/uѕԁ gеt tһаt kеерѕ gоіng fог оnе ехсһаngіng ѕеѕѕіоn wіtһ а ѕtгіkе соѕt оf 1.5 ԁоӏӏагѕ fог еvегу еuго. Tһе іnԁіvіԁuаӏѕ wһо рuгсһаѕе tһаt binary аӏtегnаtіvе wіn а ѕеt mеаѕuге оf саѕһ іf tһе vаӏuе іѕ һіgһег tһаn 1.5 аt ехрігу. Dеаӏегѕ, tһеn аgаіn, wіn іn tһе еvеnt tһаt іt tегmіnаtеѕ unԁегnеаtһ 1.5.
Sіnсе ԁоuЬӏе аӏtегnаtіvеѕ ԁіѕеntаngӏе tһе Fогех ѕһоwсаѕе ѕо wеӏӏ, tһеу аге а gгеаt сһаnnеӏ fог Ьгоkегѕ аttеmрtіng tо tаkе іn tһе еӏеmеntѕ tһаt іnfӏuеnсе tһе соѕt оf соіnаgе. Tһе mаіn funԁаmеntаӏ tһіng tо kеер tаЬѕ оn іѕ tһе соѕt оf tһе саѕһ іtѕеӏf, іnѕtеаԁ оf fгіngе ѕtгеѕѕеѕ, fог ехаmрӏе, ѕtор mіѕfогtunеѕ ог іnfӏuеnсе аԁmіnіѕtгаtіоn fог ѕроt Ьгоkегѕ.
Fог tһоѕе wіtһ ѕоmеwһаt аԁԁіtіоnаӏӏу ехсһаngіng Ьасkgгоunԁ, utіӏіzіng Fогех раігеԁ аӏtегnаtіvеѕ аѕ а ѕuррогtіng ѕуѕtеm mау ӏіkеwіѕе ԁеmоnѕtгаtе funсtіоnаӏ. A ԁеаӏег mау, fог іnѕtаnсе, рuгсһаѕе а саѕһ іn tһе ѕроt mагkеt аt а сегtаіn vаӏuе аnԁ ѕеt а ѕtор mіѕfогtunе (ог ргоgгаmmеԁ оffег) аt а сегtаіn vаӏuе ӏеvеӏ Ьеnеаtһ wһеге tһеу рuгсһаѕеԁ іt. Tһе ѕtор mіѕfогtunе іѕ tһеге tо kеер tһеm fгоm ӏоѕіng аn ехсеѕѕ оf саѕһ іf tһе Ьuѕіnеѕѕ ѕесtог gеtѕ ugӏу. Tһіѕ Ьгоkег соuӏԁ аԁԁіtіоnаӏӏу utіӏіzе Fогех рагаӏӏеӏ аӏtегnаtіvеѕ tо fuгtһег ѕаfеguагԁ (ог fеnсе) һіѕ роѕіtіоn. In tһе еvеnt tһаt һе ог ѕһе ѕоӏԁ а ԁоuЬӏе сһоісе fог tһе соіn аt а ѕtгіkе соѕt сӏоѕе tо tһаt оf һіѕ ог һег рuгсһаѕе соѕt іn tһе ѕроt mагkеt, tһеn саѕһ mіgһt Ье соmіng іn іf tһе соѕt оf tһе mоnеу гоѕе ог fеӏӏ. Dеѕріtе tһе fасt tһаt tһе соѕt оf tһе twоfоӏԁ аӏtегnаtіvе геԁuсеѕ Ьеnеfіt роtеntіаӏ, іt ѕегvеѕ аѕ а tуре оf герауmеnt іn tһе оссаѕіоn оf а nеgаtіvе vаӏuе mоvе.


text:
Инновацион-сәнәғәт форумы асылдыФото: Андрей Старостин
Инновацион-сәнәғәт форумы асылды
Инновацион-сәнәғәт форумы асылдыФото: Андрей Старостин
Өфөнөң Спорт һарайында «Промэкспо-2010» Инновацион-сәнәғәт форумы асылды.
Уға «Станоктар һәм инструмент» VIII Махсус күргәҙмәһе һәм «Насостар һәм компрессорҙар» II Махсус күргәҙмәһе инә. Бында һәр ваҡыттағыса Рәсәй станок эшләүселәренең, шулай уҡ сит илдәр металл эшкәртеү, тимерлек-преслау ҡорамалдары һәм инструменталь продукция етештереүселәренең ҡаҙаныштарын күрергә мөмкин.
Бындай күргәҙмә майҙансыҡтары тәжрибә уртаҡлашыу, эшлекле бәйләнештәр эҙләү һәм ватан сәнәғәтендә яңы технологияларҙы күрһәтеү өсөн урын булып тора.
Ойоштороусылар – Башҡортостан күргәҙмә компанияһы, «Башҡортостан» Күргәҙмә комплексы һәм БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы.
— Сәнәғәт предприятиеларын заманса ҡорамалдарһыҙ һәм инвестицион проекттарһыҙ күҙ алдына килтереп булмай, — тине Инновацион-сәнәғәт форумын асыуҙа БР сәнәғәт һәм тышҡы иҡтисади бәйләнештәр министры урынбаҫары Гөлдәр Камалова. – Һуңғылары республикабыҙҙа әүҙем хуплана. 2009 йылда Башҡортостанда 33 ошондай проект тормошҡа ашырылды. Быйылға тағы 30-ҙан ашыу планлаштырылған. Уларҙың ҡайһы берҙәре ошо күргәҙмәлә ҡуйыласаҡ.
— Был индивидуаль һаҡланыу саралары тулы күләмдә ҡуйылған берҙән-бер күргәҙмә, — тип билдәләне БР хеҙмәт һәм халыҡты социаль яҡлау министры урынбаҫары Марат Шәйхуллов.
Форум программаһы киң һәм өс көнгә иҫәпләнгән. Бер нисә семинар һәм конференция үткәреләсәк. Инновацион-сәнәғәт форумы унда ҡатнашыусыларға эшлекле партнёрҙар һәм потенциаль инвесторҙар табыуға, һатыу баҙарын киңәйтеүгә ярҙам итергә, производствоға инновацион технологияларҙы индереүгә булышлыҡ итергә тейеш.


text:
Башҡортостан халҡын дарыуҙар менән тәьмин итеү — республиканың Дәүләт Йыйылышы күҙәтеүендә Фото: Андрей Старостин
Башҡортостан халҡын дарыуҙар менән тәьмин итеү — республиканың Дәүләт Йыйылышы күҙәтеүендә
Башҡортостан халҡын дарыуҙар менән тәьмин итеү — республиканың Дәүләт Йыйылышы күҙәтеүендә Фото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2015 йыл, 15 ғинуар. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ғәлиә Нәбиева/.
Парламент спикеры Константин Толкачев дарыуҙар менән тәьмин итеү һәм уларҙың хаҡы мәсьәләләрен БР Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайҙың профилле комитетына контролгә алырға ҡушты. Закондар сығарыу йыйылышы етәксеһе дарыуҙарҙы ваҡлап һатыу предприятиелары етәкселәрен саҡырып ошо проблема буйынса парламент тыңлауҙары үткәреү бурысын йөкмәтте. Ошо мөһим мәсьәләне закон сығарыусылар күҙәтеп барырға һәм дарыуҙар менән тәьмин итеүҙе контролдә тоторға тейеш, тип иҫәпләй Дәүләт Йыйылышы Рәйесе.
Даими нигеҙҙә эшләүсе депутаттар менән осрашыуҙа Константин Толкачев «һаулыҡ һаҡлауҙы яңыртыуға тотонолған бик күп финанс саралары илебеҙ өмөт иткән һөҙөмтә бирмәне» тип билдәләне. Халыҡтан һаулыҡ һаҡлау учреждениелары эшенә бәйле күп ялыуҙар килә.
— Беҙ техник йыһазландырыу кимәле буйынса көнбайыш клиникаларынан ҡалышмайбыҙ. Күп заманса ҡорамалдар һатып алынған. Улар нисек файҙаланыла? Табиптарыбыҙҙы әҙерләүгә лә үҙгәрештәр индерергә кәрәктер, күрәһең.
Спикер фекеренсә, буласаҡ медиктар алған белем заманса медицина техникаһын һөҙөмтәле файҙаланырға мөмкинлек бирмәй.
Көн элгәре Башҡортостан парламентарийҙары 8-се ҡала клиник дауаханаһы эшен тикшерҙе. Николай Никитин, Александр Шкляр, Оксана Савченко, Илдар Иҫәнғолов бына бер нисә йыл күрһәтелгән ярҙам сифаты буйынса юғары рейтинг биләгән учреждениеның эше менән танышты. Дауаханала амбулатор-хирургия, акушер-гинекология, терапия ярҙамы күрһәтелә. Клиника базаһында БДМУ кафедралары бар. Дауахананың алдынғы эшмәкәрлеге Рәсәй һәм халыҡ-ара кимәлдәрҙә билдәләнгән. Дауаханала бер нисә йыл дауамында сабыйҙар үлеме кимәле кәмеүе күҙәтелә.
Ҡайһы бер йүнәлештәр буйынса ыңғай күрһәткестәр булыуға ҡарамаҫтан, 8-се ҡала клиник дауаханаһында башҡараһы эштәр байтаҡ, тип билдәләне Дәүләт Йыйылышы — Ҡоролтайҙың Һаулыҡ һаҡлау, социаль сәйәсәт һәм ветерандар эштәре буйынса комитеты рәйесе Николай Никитин. Атап әйткәндә, йөрәк-ҡан тамырҙары һәм онкология ауырыуҙарынан үлем осраҡтары юғары кимәлдә ҡала. Депутаттың фекеренсә, әлеге йүнәлештәрҙе айырым күҙәтеүгә алыу мөһим.


text:
Рөстәм Хәмитов «Йылъяҙма. Башҡортостан. 25» күргәҙмәһен ҡараныФото: Андрей Старостин
Рөстәм Хәмитов «Йылъяҙма. Башҡортостан. 25» күргәҙмәһен ҡараны
Рөстәм Хәмитов «Йылъяҙма. Башҡортостан. 25» күргәҙмәһен ҡараныФото: Андрей Старостин
ӨФӨ, 2015 йыл, 4 июнь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Илья Спиридонов/.
3 июндә Өфөлә Башҡортостан Башлығы Рөстәм Хәмитов «Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт» халыҡ-ара акцияһының 25 йыллығына арналған «Йылъяҙма. Башҡортостан. 25» күргәҙмәһен асыуҙа ҡатнашты.
Башҡортостандың Милли музейында урынлашҡан экспозицияға сирек быуат дауамында эшләнгән 100-ҙән ашыу фотоһүрәт ҡуйылған. Уларҙың авторҙары – 46 билдәле сит ил һәм Рәсәй фоторәссамдары, шул иҫәптән Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы һәм БРИКС илдәре берләшмәһе вәкилдәре. Был еребеҙ, халҡыбыҙ, ошо ваҡыт эсендә Башҡортостанда булған ваҡиғалар тураһында үҙенсәлекле фотоочерк.
– Хәҙер кешеләр менән аралашҡанда һиңә фотоаппараттар, камералар ғына түгел, меңдәрсә кеҫә телефондары төбәлә. Был иһә фото төшөрөүҙең дөйөм күренешкә әйләнеүе хаҡында һөйләй, – тине сәләмләү һүҙендә Рөстәм Хәмитов.
Рәсәй Фоторәссамдар союзы рәйесе, летчик-космонавт, Рәсәй Геройы, Рәсәй Фәндәр академияһының Тәбиғәт фәндәре һәм техника тарихы институты директоры Юрий Батурин һөйләүенсә, «Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт» акцияһын үткәрергә республика Башлығы тәҡдим иткән.
– Башҡортостанда фото төшөрөүселәр бик күп, үҙ эшенең оҫталары эшләй, даими рәүештә күргәҙмәләр ойошторола. Минеңсә, Фотография йортон асырға кәрәк, – тип билдәләне Юрий Батурин.
– 25 йыл элек Бөрйән районын һыу баҫты. Беҙ, фоторәссәмдар, Рөстәм Зәки улына килеп, хәлде аңлатҡас, ул: «Йыйынығыҙ, киттек», – тип яуапланы, – тип хәтирәләре менән уртаҡлашты Рәсәй Фоторәссамдар союзы ағзаһы, «Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт-2015» акцияһының кураторы Рәмил Килмәмәтов. – Ул ваҡытта ойоштороу, финанс мәсьәләләрен хәл итеү ауыр ине, әммә барыһы ла килеп сыҡты. Рөстәм Зәки улы бер тапҡыр ойоштороу комитеты рәйесе булырға ризалашты һәм бына 25 йыл ул ошо вазифаны биләй.
Иҫегеҙгә төшөрәбеҙ, «Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт-2015» халыҡ-ара акцияһы республикала 1990 йылдан алып уҙғарыла. Ул Башҡортостан мәҙәниәтен һәм сәнғәтен үҫтереүгә, экология мониторингына, туризм һәм экотуризм мәҙәниәтен индереүгә, милли парктарҙы, ҡурсаулыҡтарҙы популярлаштырыуға, халыҡ ижадын, йолаларҙы, ғөрөф-ғәҙәттәрҙе һаҡлауға йүнәлтелгән.
Былтыр акция Рәсәйҙең «Көмөш уҡсы» милли премияһының «Биләмәләрҙе үҫтереү һәм камиллаштырыу өлкәһендә иң яҡшы проект» номинацияһында дипломант исемен алды.
«Тәбиғәт. Кеше. Мәҙәниәт-2015» акцияһында Шанхай хеҙмәттәшлек ойошмаһы һәм БРИКС илдәренән, шулай уҡ Рәсәй төбәктәренән фоторәссамдар ҡатнаша. Уның сиктәрендә Баҡалы, Бишбүләк, Дәүләкән, Миәкә, Шаран райондары, Бәләбәй, Октябрьский, Туймазы ҡалалары буйлап фототур, «Берҙәмлек» Халыҡ-ара милли мәҙәниәттәр фестивалендә, һабантуйҙарҙа ҡатнашыу, Мәскәүҙә «Башҡортостан – Рәсәй ынйыһы» фотокүргәҙмәһен ойоштороу ҡаралған.


text:
Ҡалдыҡтарҙы утилләштереү заводын төҙөүгә яҡынса 3,2 млрд һум талап ителәсәк
Ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын утилләштереү заводы төҙөү өсөн Башҡортостанға яҡынса 3,2 миллиард һум кәрәк буласаҡ.
— Ҡалдыҡтарҙы утилләштереү һәм эшкәртеү — республикала өҫтөнлөклө мәсьәләләр иҫәбендә. Әлеге ваҡытта беҙ Японияның ике компанияһы менән ҡаты көнкүреш ҡалдыҡтарын утилләштереү өсөн тәғәйенләнгән звод төҙөргә ниәтләйбеҙ. Бөгөн был технология бөтә донъяла танылыу алған. Завод Өфө районында, Сергеевка ауылы янында урынлашасаҡ, — тип хәбәр итте республиканың тәбиғәттән файҙаланыу һәм экология министры Азат Ҡотлоәхмәтов.
Уның әйтеүенсә, проект тураһында әлегә дөйөм һыҙаттарҙа ғына һөйләргә мөмкин, сөнки әле техник-иҡтисади нигеҙләү эштәре генә алып барыла. Бынан һуң оҙайлы проектлау, экспертизалар үткәреү этаптары көтөлә, шуға күрә ҡалдыҡтарҙы утилләштереү заводы республикала бер йылдан һуң ғына төҙөлә башлаясаҡ, тип планлаштырыла.


text:
Өфөнөң иң яҡшы уҡытыусыһы 15 февралдә асыҡланасаҡ
Дүшәмбе, 15 февралдә, Ҡала мәҙәниәт һарайында “Башҡортостандың баш ҡалаһы уҡытыусыһы – 2010” педагогик оҫталыҡ конкурсына йомғаҡтар яһау һәм тантаналы рәүештә еңеүселәрҙе бүләкләү сараһы үткәрелә.
Хәтерегеҙгә төшөрәбеҙ, биш лауреат араһынан береһе генә — 105-се гимназиянан рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Владимир Раевский, “Берҙәмлек” лицейынан биология уҡытыусыһы Игорь Мокрополов, 3-сө гимназиянан математика һәм геометрия уҡытыусыһы Елена Фролова, 96-сы лицейҙан башланғыс кластар уҡытыусыһы Елена Ғәниева йәки 31-се мәктәптән рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы Алла Павлова — баш ҡаланың иң яҡшы педагогы исеменә лайыҡ буласаҡ.
Конкурста барыһы 45 уҡытыусы ҡатнашҡан, шулар иҫәбендә 26 башланғыс кластар уҡытыусыһы бар, башҡалары – башҡорт һәм татар телдәре һәм әҙәбиәте уҡытыусылары.
Беренсе турҙа конкурсанттар инновацион педагогик проекттарын күрһәткән һәм асыҡ дәрестәр үткәргән. Икенсеһендә уларға өс этапта көс һынарға тура килгән: оҫталыҡ конкурсы, лекция менән сығыш яһау һәм бәхәстәрҙә ҡатнашыу.
Абсолют еңеүсенән тыш, баһалама ағзалары “Иң яҡшы рус теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы” һәм “Иң яҡшы татар теле һәм әҙәбиәте уҡытыусыһы” кеүек ике педагогик ярыш еңеүселәрен билдәләйәсәк.
Быларҙан тыш, конкурста тағы ла “Башҡортостандың баш ҡалаһының башҡорт теле һәм әҙәбиәте йыл уҡытыусыһы – 2010” исеме лә асыҡланасаҡ.


text:
Фото:
Рөстәм Хәмитов төбәк власы эшмәкәрлегенең һөҙөмтәлелеге буйынса селектор кәңәшмәһендә ҡатнашты
Фото:
10 ғинуарҙа Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Рәсәй Федерацияһы Хөкүмәте рәйесе Владимир Путин етәкселегендәге видеоселектор кәңәшмәһендә ҡатнашты, тип хәбәр итә Башҡортостан Республикаһы Президенты Хакимиәтенең матбуғат хеҙмәте. Кәңәшмәлә Рәсәй Федерацияһы субъекттарының башҡарма власть органдары эшмәкәрлегенең һөҙөмтәлелегенә баһа биреү тураһында һүҙ барҙы.
— Йыш ҡына отчеттар үтә матур төҙөлә, ә граждандар төбәк етәкселегенең эш һөҙөмтәләрен бик түбән баһалай, — тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Владимир Путин. – Ҡағыҙҙағы мәғлүмәттәрҙең граждандарҙың был ялған ҡаҙаныштарға ҡарата мөнәсәбәтенә тура килмәүе баһаларҙың дөрөҫлөгө хаҡында уйланырға мәжбүр итә. Эш һөҙөмтәләре, теге йәки был төбәк командаһының иҡтисади һөҙөмтәлелеге туранан тура граждандар тормошоноң кимәлендә сағылырға тейеш.
Әлеге ваҡытта РФ Төбәктәр үҫеше министрлығы, РФ Финанстар министрлығы, РФ Иҡтисади үҫеш министрлығы вәкилдәре составындағы эш төркөмө төбәк власы эшмәкәрлегенә комплекслы баһа биреүҙең яңы критерийҙарын әҙерләй, тип билдәләнде кәңәшмә барышында.


text:
Спайстар модала түгел
Йыл башынан алып тәмәке ҡатнашмалары менән сауҙа итеүсе 72 кеше енәйәт яуаплылығына тарттырылған, ә тартып алынған наркотиктар күләме центнерға еткән. Бында 77, 5 килограмм каннабис, 11,6 кг героин, 4,5 мәк һаламы, 4,3 гашиш майы һәм составында JWH-018 синтетик каннабиноиды булған 1,7 кг тәмәке ҡатнашмаһы инә. Наркополицейскийҙар тәмәке ҡатнашмаларын ҡулланыуҙың артыуын билдәләй, айырыуса был йәштәр мөхитендә күҙәтелә, һәм был модаға профилактик саралар һәм оператив рейдтар ярҙамында ҡаршы торорға тырыша. Рейдтар клубтар һәм күңел асыу үҙәктәрендә лә үткәрелә.
— Кешеләр тәмәке ҡатнашмаларына көслө тәьҫирле синтетик наркотиктар инеүен белергә тейеш. Уларҙы ҡулланғандан һуң йәштәр бик йыш көслө баш ауыртыуы, күтәрелгән ҡан баҫымы, күңел болғаныуы, аң юғалтыу, галлюцинациялар менән дауаханаларға эләгә. Спайстар ҡулланғандан һуң суицидтар факты ла теркәлгән. Һәм был “еңел” наркотик тәьҫирендә булған йәш егеттең әсәһе менән ағаһын һуйғанын өфөлөләр яҡшы хәтерләйҙер, әлбиттә, — тип иҫкәртә Башҡортостан наркоконтроленең матбуғат хеҙмәте хеҙмәткәрҙәре.


text:
Автобус водителдәре ғәйебе арҡаһында авариялар арта
Пассажир автотранспортында хәүефһеҙлекте тәьмин итеү етди проблема булып ҡала. 2009 йыл менән сағыштырғанда автобус водителдәре ғәйебе буйынса авариялар иҫәбе — 11,1 процентҡа, уларҙа тән йәрәхәттәре алған кешеләр һаны 22 процентҡа артҡан. Уҙған йылда республикала һигеҙ меңдән ашыу автобустың төҙөк хәлдә булмауы асыҡланған. Шуларҙың алты меңе башҡаса кешеләрҙе йөрөтмәйәсәк, ҡалғандарына ремонт талап ителә. Был турала БР буйынса Эске эштәр министрлығының ЮХХДИ идаралығында үткән матбуғат конференцияһында Башҡортостандың баш автоинспекторы Динар Ғилметдинов хәбәр итте.


text:
Йыл башынан алып Башҡортостанда 222 гектар урман янғындан зыян күргән
2012 йылғы янғын хәүефе миҙгеле башланғандан алып Башҡортостанда 40 урман янғыны теркәлгән. Ут үткән дөйөм майҙан әле 222 гектарҙан аша.
Хәтерегеҙгә төшөрәйек, республикалағы беренсе янғын Бөрйән районында 16 апрелдә теркәлгәйне. Был түбәндән таралған ут ул ваҡытта 8,8 гектар майҙанды ялманы.
«Башинформ» агентлығына БР Урман хужалығы министрлығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, үткән тәүлектә Йылайыр районында иҫәп буйынса әлегә һуңғы янғын асыҡлаған һәм һүндерелгән, ул дүрт гектарҙағы урманға зыян килтереп өлгөргән.
Янғын Кананикольский урман хужалығы биләмәһендә сыҡҡан. Уны һүндереүҙә дүрт техника берәмеге менән һигеҙ кеше ҡатнашҡан.
Янғын хәүефе миҙгеле башланғандан алып утты һүндереүгә 750-гә яҡын кеше һәм 200-ләгән техника берәмеге йәлеп ителгән. Урмандағы янғындарҙы һүндереү буйынса оперативлыҡ күрһәткесе әле 97 процентҡа тиң.


text:
Көҙгө сессияла Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы депутаттары 50-нән ашыу закон проектын ҡараясаҡ Фото: Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте
Көҙгө сессияла Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы депутаттары 50-нән ашыу закон проектын ҡараясаҡ
Көҙгө сессияла Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы депутаттары 50-нән ашыу закон проектын ҡараясаҡ Фото: Башҡортостан Дәүләт Йыйылышының матбуғат хеҙмәте
ӨФӨ, 2016 йыл, 30 август. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Арина Рәхимҡолова/.
Көҙгө сессияла Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы депутаттары 50-нән ашыу закон проектын ҡарарға ниәтләй. Парламентарийҙар алдында бер нисә яңы закон ҡабул итеү һәм ғәмәлдәгеләренә үҙгәрештәр индереү бурысы тора. Республика Парламенты Рәйесе Константин Толкачёв даими нигеҙҙә эшләгән депутаттар менән осрашыуҙа ошо хаҡта белдерҙе.
Көҙ көнө бөтә комитеттар алдында республика ҡаҙнаһын ҡарау һәм раҫлау бурысы тора, тип һыҙыҡ өҫтөнә алды Башҡортостан Дәүләт Йыйылышы Рәйесе.
«Һәр кем ошо эшкә әүҙем ҡушылырға тейеш. Депутаттар бөтә һайлау округтарында Башҡортостан халҡының именлеге һәм мөһим проблемаларҙы хәл итеү ошо документты ни тиклем яҡшы итеп эшләүебеҙгә бәйле булыуын аңларға тейеш», — тине Константин Толкачёв.
Дәүләт Думаһына проекттар индереү буйынса башланғыс хоҡуғын тормошҡа ашырыу республика парламентының федераль закон сығарыу процесында төп ҡатнашыу формаларының береһе булып ҡала. Шуға бәйле Константин Толкачев допинг ҡулланған кешеләр өсөн федераль ҡануниәтте ҡатыландырыу кәрәклеген билдәләне. Парламент етәксеһе профилле комитеттарға башҡа илдәрҙең тәжрибәһен өйрәнергә һәм Дәүләт Думаһына индереү өсөн башланғыс әҙерләргә ҡушты.


text:
27 марттан Өфөлә ауыр йөк машиналарының хәрәкәте сикләнә
Өфөлә 27 марттан 25 апрелгә тиклем транспорт хәрәкәте ваҡытлыса сикләнә. Традицион яҙғы сикләү өҙәрем юл осоронда юл япмаһын һаҡлау маҡсатында билдәләнә һәм ауыр йөк ташыған транспорт сараларына ҡағыла.
Баш ҡала хакимиәтенең матбуғат хеҙмәтендә хәбәр итеүҙәренсә, быйыл күсәргә төшкән максималь ауырлыҡты билдәләү өсөн ҡала бюджеты иҫәбенә автоматик видеофиксация системаһы менән йыһазландырылған йөктө контролләүсе күсмә пункт һатып алынасаҡ.
— Рөхсәт ителгәндән артыҡ йөк тейәгән транспорт сараларына урындағы әһәмиәттәге дөйөм файҙаланыуҙағы юлдарҙан үтеү өсөн башта автомобиль юлдарына килтереләсәк зыянды ҡаплап, махсус рөхсәт ҡағыҙы алыу мөһим. Рөхсәт ҡағыҙы алыу мәсьәләләре буйынса хакимиәттең Коммуналь хужалыҡ һәм төҙөкләндереү идаралығына мөрәжәғәт итергә кәрәк, — тип хәбәр иттеләр ҡала мэрияһында, һәм «автомобиль юлдарына килтерелгән зыянды ҡаплау иҫәбенә күсерелгән бөтә средстволар ҙа уларҙы ремонтлауға йүнәлтеләсәк», тип ышандырҙылар.


text:
Өфөләге вакансиялар йәрминкәһендә йәштәргә эш табырға ярҙам итәсәктәр
ӨФӨ, 2015 йыл, 5 май. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Гөлфиә Акулова/.
7 майҙа Өфө ҡалаһының Халыҡ мәшғүллеге үҙәге йәштәр өсөн махсуслаштырылған вакансиялар йәрминкәһен ойоштора.
Йәрминкәлә инженер, менеджер, офис-менеджер, секретарь, оператор, бухгалтер, автомобиль водителе, ярҙамсы эшсе һәм башҡа һөнәрҙәр тәҡдим ителә.
Вакансиялар йәрминкәһе көндөҙгө сәғәт 3-тән 5-кә тиклем Ибраһимов бульвары, 47/1 адресы буйынса үткәрелә.
Белешмә өсөн телефон: 251-51-55.


text:
Башҡортостанда боронғо йола байрамы тергеҙелде
ӨФӨ, 2015 йыл, 25 сентябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Әлим Фәйезов/.
Көҙгө ҡояш торошо көнөндә Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары ойошмаһы М.Аҡмулла исемендәге БДПУ-ның башҡорт филологияһы факультеты менән берлектә Сөмбөлә байрамын уҙғарҙы. Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары ойошмаһы етәксеһе, билдәле фольклорсы Розалиә Солтангәрәева һөйләүенсә, элек-электән Сөмбөлә байрамында оло йәштәге ҡатын-ҡыҙҙарға ҙур хөрмәт күрһәтелгән, бүләктәр бирелгән. Йәштәр өлкәндәрҙән фатиха алған, үҙҙәре сығарған бәйеттәрен уҡыған. Һуңғараҡ байрам беренсе уңышҡа арнала башлаған.
Беҙҙең көндәрҙә Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары ойошмаһы ошо матур байрамды тергеҙергә булды. Тәүҙә абруйлы ҡунаҡтар — ағинәйҙәр Башҡорт дәүләт педагогия университеты студенттары, уҡытыусылар менән осрашты. Ололар шиғырҙарын уҡыны, йырланы, бейене, нәсихәттәр бирҙе. Улар байрамға килеүселәрҙе үҙҙәре бешереп килтергән ҡамыр аштары менән һыйланы.
Сарала Башҡортостандың Ҡатын-ҡыҙҙар союзы рәйесе Рәшиҙә Солтанова, республиканың халыҡ артистары Нажиә Аллаярова, Ғәлиә Солтанова, шағирә Таңһылыу Ҡарамышева, ҡатын-ҡыҙҙар хәрәкәтенең әүҙем ағзалары Гөлнур Ҡолһарина, М.Аҡмулла исемендәге БДПУ-ның башҡорт филологияһы факультеты деканы Луиза Сәмситова, билдәле фольклорсылар Әхмәт Сөләймәнов, Розалиә Солтангәрәева ҡатнашты.
Ағинәйҙәрҙең милли кейем кейеп, йола бейеүен башҡарыуы, шулай уҡ БДПУ-ның Сәсәндәр мәктәбе ағзаларының «Урал батыр» эпосынан өҙөктәр һөйләүе байрамдың биҙәге булды.


text:
Гөлфиә Иҙелбаева Башҡортостандың икенсе халыҡ шағирәһе исеменә лайыҡ булды Фото: Олег Яровиков
Гөлфиә Иҙелбаева Башҡортостандың икенсе халыҡ шағирәһе исеменә лайыҡ булды
Гөлфиә Иҙелбаева Башҡортостандың икенсе халыҡ шағирәһе исеменә лайыҡ булды Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2015 йыл, 3 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Республика Башлығы Рөстәм Хәмитов шағирә Гөлфиә Иҙелбаеваға (Юнысоваға) «Башҡортостандың халыҡ шағирәһе» исемен бирҙе. Ул — республиканың ун бишенсе халыҡ шағиры, ҡатын-ҡыҙҙар араһында иһә икенсе булып ошо абруйлы исемде алды.
Гөлфиә Аҙнағол ҡыҙы Иҙелбаева (Юнысова) — Башҡортостандың Яҙыусылар союзы, республиканың Журналистар союзы ағзаһы. Әлшәй районының Һарыш ауылында тыуған. Гөлфиә Юнысованың «Миңә бары өс кенә» тигән тәүге шиғырҙар йыйынтығы 1969 йылда донъя күргән. «Зәңгәр тубым», «Дома улыбаются», «Һандуғас моңо», «Йәйғор» йыйынтыҡтарына ингән балалар өсөн әҫәрҙәрендә автор сабыйҙар мөхитен һүрәтләй һәм балалар психологияһы белгесе булараҡ сығыш яһай. Һуңғараҡ шағирәнең шиғырҙары «Буҙ турғай йыры», «Өмөтөмдән юғалма», «Аҡ ямғыр» йыйынтыҡтарына инде. Уның әҫәрҙәре 25, шул иҫәптән азербайжан, белорус, грузин, ҡарағалпаҡ, рус, фин, япон телдәренә тәржемә ителгән. Шағирә үҙе башҡа илдәр авторҙарының шиғырҙарын башҡортсаға тәржемәләгән.
Гөлфиә Юнысова шиғырҙарына Нур Дауытов, Салауат Низаметдинов, Роза Сәхәүетдинова һәм башҡа композиторҙар 300-ҙән ашыу йыр ижад иткән. Уның «Осоп булмай ҡанатһыҙ» музыкаль комедияһы Сибай драма театрында ҡуйылды.


text:
Скачать презентацию
Идет загрузка презентации. Пожалуйста, подождите
Презентация была опубликована год назад пользователемВалерия Алеева
1 Баш ҡ ортостанды ң тхали ҡ ша ғ иры Р ә ми Ғ ариповты ң тыуыуына 80 йыл
2 Баш ҡ орт теде. Мин хал ҡ ымдың сәскә күңеденән Бал ҡ ортондай ынйы йыямын, Йыямын да - йәнде ынйылар ҙ ан Хуш е ҫ де бер кәрә ҙ ҡ оямын. Шуға ла мин беләм тел ҡ ә ҙ ирен: Бер телдән дә тедем кәм түгел- Көслө лә ул, бай ҙ а, яғымли ла, Кәм күрер уны тик кәм күңел. Хал ҡ ым теде миңә-ха ҡ ли ҡ теде, Унан баш ҡ а минең идем ю ҡ ; Иден hөймә ҫ кенә теден hөймә ҫ, Иде ю ҡ тың ғына теде ю ҡ ! Әсәм теде миңә - сәсән теде, Унан баш ҡ а минең хал ҡ ым ю ҡ, Йөрәгендә хал ҡ ы булмағандың Кеше булирға ла ха ҡ ы ю ҡ ! Баш ҡ орт теде. Мин хал ҡ ымдың сәскә күңеденән Бал ҡ ортондай ынйы йыямын, Йыямын да - йәнде ынйылар ҙ ан Хуш е ҫ де бер кәрә ҙ ҡ оямын. Шуға ла мин беләм тел ҡ ә ҙ ирен: Бер телдән дә тедем кәм түгел- Көслө лә ул, бай ҙ а, яғымли ла, Кәм күрер уны тик кәм күңел. Хал ҡ ым теде миңә-ха ҡ ли ҡ теде, Унан баш ҡ а минең идем ю ҡ ; Иден hөймә ҫ кенә теден hөймә ҫ, Иде ю ҡ тың ғына теде ю ҡ ! Әсәм теде миңә - сәсән теде, Унан баш ҡ а минең хал ҡ ым ю ҡ, Йөрәгендә хал ҡ ы булмағандың Кеше булирға ла ха ҡ ы ю ҡ !
3 Родной язык Я, как пчела в саду цветущем, в поде, Как жемчуга искатель в глубине, Тружусь, веду свой поиск, и все боде Родной язык волнует душу мне. Сэсэна сказ и матери напевы Для жизни он вобрал, а не для лжи. В нем колосятся праотцев посевы, В нем жив мой предок, правнук будет жив. К народам-братьям с ним прийти я вправе, Чтоб он звучал средь языков других. Кто низким вздумал бы язык наш ставить, Сам не высок тот в помыслах своих. Чьим сыном без него назваться мне бы, Чтоб общий подвиг с братьями вершить? Есть у меня с ним и земля, и небо, Я без него безвестный, без души. Родной язык Я, как пчела в саду цветущем, в поде, Как жемчуга искатель в глубине, Тружусь, веду свой поиск, и все боде Родной язык волнует душу мне. Сэсэна сказ и матери напевы Для жизни он вобрал, а не для лжи. В нем колосятся праотцев посевы, В нем жив мой предок, правнук будет жив. К народам-братьям с ним прийти я вправе, Чтоб он звучал средь языков других. Кто низким вздумал бы язык наш ставить, Сам не высок тот в помыслах своих. Чьим сыном без него назваться мне бы, Чтоб общий подвиг с братьями вершить? Есть у меня с ним и земля, и небо, Я без него безвестный, без души.
4 Рәми Йәғәфәр ули Ғарипов 1932 йылдың 12 феврадендә Салауат районы Ар ҡ ауыл ауылинда тыуған йылда 7 классы тамамлағас, Өфөгә кидеп 9-сы баш ҡ орт мәктәбенә у ҡ ырға инә йылда Мәскәүгә А.М.Горький пписемендәге ә ҙ әбиәт институтына у ҡ ырға инә йылда Совет Баш ҡ ортостаны гәзитендә эш баглай. Биренсе ә ҫ әре-1950 йылда Ә ҙ әби Баш ҡ ортостан журналинда Ленин шиғыры йылда Йүрү ҙ ән пписемде шиғыр ҙ ар йыйынтығы матбуғатта ыңғай баһа аллоды йылда уға С.Юлаев пписемендәге дәүләт премияһы үлгәндән һуң бирелде. Баш ҡ орт ә ҙ әбиәтен ү ҫ тереү ҙ әге ҙ ур хе ҙ мәттәре өсөн 1992 йылдың 4 феврадендә Баш ҡ ортостандың хали ҡ шағиры тигән почетли пписем бирелде Рәми Йәғәфәр ули Ғарипов 1932 йылдың 12 феврадендә Салауат районы Ар ҡ ауыл ауылинда тыуған йылда 7 классы тамамлағас, Өфөгә кидеп 9-сы баш ҡ орт мәктәбенә у ҡ ырға инә йылда Мәскәүгә А.М.Горький пписемендәге ә ҙ әбиәт институтына у ҡ ырға инә йылда Совет Баш ҡ ортостаны гәзитендә эш баглай. Биренсе ә ҫ әре-1950 йылда Ә ҙ әби Баш ҡ ортостан журналинда Ленин шиғыры йылда Йүрү ҙ ән пписемде шиғыр ҙ ар йыйынтығы матбуғатта ыңғай баһа аллоды йылда уға С.Юлаев пписемендәге дәүләт премияһы үлгәндән һуң бирелде. Баш ҡ орт ә ҙ әбиәтен ү ҫ тереү ҙ әге ҙ ур хе ҙ мәттәре өсөн 1992 йылдың 4 феврадендә Баш ҡ ортостандың хали ҡ шағиры тигән почетли пписем бирелде
5 Өфөләге Рәми Ғарипов пписемендәге Өфөләге Рәми Ғарипов пписемендәге 1-се һанли баш ҡ орт гимназияһы. 1-се һанли баш ҡ орт гимназияһы.
Еще похожие презентации в нашем архиве:
© 2017 MyShared Inc.
All rights reserved.


text:
Лилиә Ғүмәрова Өфөлә граждандарҙы ҡабул итте
Башҡортостан Республикаһының Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай рәйесе урынбаҫары Лилиә Ғүмәрова кисә «Берҙәм Рәсәй» партияһы рәйесе Владимир Путиндың Өфөләге йәмәғәт ҡабул итеү бүлмәһендә граждандар менән осрашты. Уларҙың күпселеге парламент вице-спикерына торлаҡ мәсьәләһе буйынса ярҙам һорап мөрәжәғәт итте.
Өфө районы Булгаков ауылында йәшәүсе ҡатындың үткән йылдың сентябрендә өйө янған. Биш кешенән торған ғаилә йортһоҙ тороп ҡалған. Торлаҡ фондынан ҡасан йорт бирәсәктәрен йәш ҡатын белмәй. Лилиә Ғүмәрова был мәсьәләне үҙ контроле аҫтына алды һәм бурыстарҙы үтәү сроктары хаҡында белешергә һүҙ бирҙе.
Ҡасандыр Учалы балалар йортонда тәрбиәләнгән йәш ҡатын ире һәм бер йәшлек балаһы менән Күмертауҙа йәшәй. Балалар йортонда тәрбиәләнгәнгә күрә, ул торлаҡ алыу хоҡуғына эйә. Ҡатын Өфөгә яҡын булған ерҙән торлаҡ алырға теләй. Лилиә Ғүмәрова закон нормалары буйынса бының мөмкин булмауын аңлатты, сөнки уларға ярашлы торлаҡты тәүге йәшәү урыны буйынса ғына алып була. Был осраҡта – Учалы районында. Лилиә Ғүмәрова торлаҡ алыуға иҫәпкә тороу өсөн тейешле документтар әҙерләүҙә ҡатынға ярҙам күрһәтелһен өсөн райондың социаль бүлеге менән бәйләнешкә сығырға һүҙ бирҙе.
Өфөлә йәшәүсе оло йәштәге ҡатын авария хәлендәге шәхси йортта йәшәй. Икенсе төркөм инвалиды булараҡ, ҡатын бына инде 20 йыл дауамында торлаҡ мәсьәләһен хәл итергә тырыша. Лилиә Ғүмәрова үҙенең ярҙамсыһына ҡатындың үҙ районында торлаҡ шарттарын яҡшыртыуға сиратта тороу-тормауын асыҡларға ҡушты. Әгәр сиратта тормаған булһа, райондың социаль хеҙмәтенә ҡатынды иҫәпкә ҡуйыу өсөн документтар әҙерләүҙә уға ярҙам күрһәтеүҙәрен тәҡдим итергә.
— Был мәсьәләне ентекле тикшереү зарур, — тип иҫәпләй Лилиә Ғүмәрова. – Бер яҡтан, кеше ауырый. Икенсе яҡтан, бәлки, ҡатын үҙе уны иҫәпкә ҡуйһындар өсөн документтарҙы ваҡытында әҙерләп тапшырмағандыр. Документтарҙы тикшергән ваҡытта, ҡайҙалыр формаль яуаптар ғына булыуы асыҡлана. Бында мәсьәләнең айышына төшөнөргә кәрәк.
Торлаҡ мәсьәләһе буйынса республиканың Дәүләт Йыйылышы рәйесе урынбаҫарына күп балалы ғаилә башлығы ла мөрәжәғәт итте. Ул алты бала тәрбиәләй, әммә йәшәү өсөн уңайлы шарттарҙан мәхрүм.
— Һәр ҡабул итеү – һәр саҡ ҡатмарлы, сөнки һәр мөрәжәғәт артында кеше яҙмышы тора. Күп балалы ғаиләләр мөрәжәғәт иткәндә был айырыуса һиҙелә, — тине Лилиә Ғүмәрова. – Алты бала атаһы һөнәре буйынса уҡытыусы. Ҡалаларҙа социаль торлаҡ алыуға сираттарҙың ҙур булыуын аңлайбыҙ. Бында төбәктең райондарына йүнәлеште үҙгәртеү урынлы булыр ине. Мөрәжәғәт итеүсегә республиканың уҡытыусылар талап ителгән райондарының береһенә күсеү мөмкинлеген ҡарарға тәҡдим иттем. Ҡайһы берҙә кешегә проблеманы хәл итеү механизмын ғына әйтеп ебәреү мөһим.
Ҡабул итеү йомғаҡтарын дөйөмләштереп, Башҡортостан Республикаһының Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай рәйесе урынбаҫары граждандар менән эшләү буйынса бындай алымдың мөһим булыуын һәм уның властың закондар сығарыу органдары эшмәкәрлегенең бер өлөшө булып тороуын билдәләне.


text:
Башҡортостан предприятиелары ХХI быуат Сифат билдәһенә дәғүә итә
Башҡортостан предприятиелары «Бөтә Рәсәй маркаһы (III мең йыллыҡ). ХХI быуат Сифат билдәһе» XXII Халыҡ-ара күргәҙмәһенең (конкурсының) юғары наградаларына дәғүә итә.
Күргәҙмә был көндәрҙә Мәскәүҙә, Бөтә Рәсәй күргәҙмә үҙәгенең 69-сы павильонында, үтә. Ул юғары сифатлы тауарҙарҙы, хеҙмәтләндереүҙәрҙе һәм алдынғы технологияларҙы эске һәм тышҡы баҙарҙарҙа үткәреүгә йүнәлтелгән шул уҡ исемдәге милли программаның бер өлөшө булып тора.
«Бөтә Рәсәй маркаһы»нда иң яҡшы продукция ХХI быуат Сифат билдәһе менән билдәләнә, ул дүрт дәрәжәгә эйә: Бронза, Көмөш, Алтын һәм Платина. Башҡортостан Стандартлаштырыу, метрология һәм сертификация үҙәгендә хәбәр итеүҙәренсә, быйыл сифат билдәһенә Башҡортостандың химия, нефтехимия, еңел һәм аҙыҡ-түлек сәнәғәте предприятиелары дәғүә итә.


text:
Сочи-2014 Олимпия Уты Өфөгә килеп етте
20 декарҙә иртәнге сәғәт 10-да Өфөнөң тимер юл вокзалында Олимпия утын тантаналы ҡаршы алдылар. Уны Башҡортостан Республикаһы йәштәр сәйәсәте һәм спорт министры Андрей Иванюта һәм Өфө мэры Ирек Ялалов ҡаршы алды. Ижади коллективтарҙың сығышы, милли колорит байрам атмосфераһын тыуҙырҙы.
2004 йылғы Олимпиадала бронза призеры Руслан Нәсибуллин беренсе факел йөрөтөүсе булды. Ул Утты ҡаланың тарихи урындары – Карл Маркс, Пушкин, Туҡай, Зәки Вәлиди, Совет, Сочи урамдары буйынса йөрөтәсәк киләһе факелсыларға тапшырҙы.
Атҡаҙанған спорт мастеры Руслан Нәсибуллин эстафетаны ҡәҙимге спорт яратыусы үҫмергә – 15 йәшлек Данил Айытҡоловҡа тапшырҙы.
Республикала һәм Рәсәйҙә билдәле футбол судьяһы, М.Аҡмулла исемендәге БДПУ-ның физик культура факультетын тамамлаусы, хәҙер «Уфа» футбол клубының спорт директоры Илдус Биглов өсөнсө факел йөрөтөүсе булды.
Унан һуң факелды 1980 йылда Мәскәүҙә үткән Уйындарҙа олимпия чемпионы, уҡсы Игорь Соколов алды һәм ул артабан эстафета юлы буйынса Өфөнөң һәләтле йәш шашкасыһы Айнур Шәйбәковты ебәрҙе.
БДПУ-ның Волонтерҙар үҙәген (Сочиҙа XXII ҡышҡы Олимпия уйындарына һәм XI ҡышҡы Паралимпия уйындарына волонтерҙар йыйыу һәм әҙерләү буйынса рәсми майҙансыҡ) ойоштороусы һәм уның етәксеһе Наталья Салмина Өфөләге Эстафетала этап буйынса етенсе һәм ҡатын-ҡыҙҙарҙан беренсе булды.
Олимпия уйындарында ҡатнашыусы конькиҙа йүгереүсе Андрей Кривошеев, еңел атлетика ветераны Анатолий Крюков һәм халыҡтан сәләмәт йәшәү рәүеше алып барыусы Рөстәм Ғәзизуллин Утты беренсе аралыҡ нөктәһе – Салауат Юлаев майҙанына килтерҙе. Бында байрамса сара башланды.


text:
Башҡортостан Президенты «Музейҙар төнө» халыҡ-ара акцияһында ҡатнаштыФото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты «Музейҙар төнө» халыҡ-ара акцияһында ҡатнашты
Башҡортостан Президенты «Музейҙар төнө» халыҡ-ара акцияһында ҡатнаштыФото: Александр Данилов
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов «Музейҙар төнө» халыҡ-ара акцияһы сиктәрендә С.Т.Аксаков мемориаль йорт-музейында, БР Милли музейында, Санкт-Петербургтағы Рус музейының виртуаль филиалында, «Мираҫ» галереяһында булды.
Шулай итеп, Башҡортостан Республикаһының Милли музейында Өфөнөң иң ҡыҙыҡлы музейҙары үҙ экспонаттарын тәҡдим итте. Улар араһында — Милли банк музейы, йылҡысылыҡ музейы, «Оҫталар ҡалаһы», «Интеллектус» музейы, Ботаника баҡсаһы. «Музейҙар төнө» сиктәрендә шулай уҡ балалар өсөн үҙенсәлекле уйын майҙансыҡтары ойошторолдо.
БР Милли музейы директоры Ғәли Вәлиуллин һүҙҙәренсә, бындай акция музейҙарға һәм галереяларға үҙ мөмкинлектәрен күрһәтергә, уларға йәмәғәтселек иғтибарын йәлеп итергә, йәштәрҙә музейҙарға ҡарата ҡыҙыҡһыныу уятырға мөмкинлек бирә.
С.Т.Аксаков мемориаль йорт-музейында Рөстәм Хәмитов әҙәбиәт һәм күргәҙмә залдарында урынлашҡан экспозициялар менән танышты, шулай уҡ рәссам, «Илһам» ижади берләшмәһе етәксеһе Наталья Якунина менән ойошторолған «Тылсымлы төштәр» ҡул эштәре күргәҙмәһен ҡараны. Президент иғтибарын айырыуса RA дуэтының (Рузанна Орленко һәм Айрат Яҡупов) ҡурсаҡтар коллекцияһы йәлеп итте. Рөстәм Хәмитов бындай ҡурсаҡтарҙы һатыр өсөн махсус магазин булдырыу кәрәклеген билдәләне.
Санкт-Петербургтағы Рус музейының Өфө дәүләт сәнғәт академияһында урынлашҡан виртуаль филиалында Башҡортостан Президенты мультмедиа кинотеатрында булды, юғары уҡыу йорто етәкселеге һәм студенттары менән аралашты. Өфөнөң «Мираҫ» сәнғәт галереяһында республика етәксеһе РФ Рәссамдар союзы ағзаһы Рафаил Бураҡановтың шәхси күргәҙмәһе менән танышты.


text:
Көньяҡ Уралда «Уралым» төрки халыҡтары фестивале үтте
ӨФӨ, 2014 йыл, 16 декабрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
Силәбе өлкәһенең Нязепетровск ҡалаһында үҙешмәкәр ижад коллективтары, «Уралым» төрки халыҡтары ижады төбәк фестивале лауреаттарының гала-концерты үтте.
Быйыл фестиваль өс этапта уҙҙы: апрелдә Усть-Ҡатауҙа старт алғас, артабан ул Троицкиҙа һәм Арғаяшта дауам итте. Һәр зональ этаптан һуң баһалама ағзалары вокал (халыҡ йыры, стилләштерелгән эстрада йыры), инструменталь халыҡ музыкаһы һәм халыҡ хореографияһы номинацияларында иң яҡшы башҡарыусыларҙы билдәләне.
Фестивалдә балалар ҙа, өлкәндәр ҙә ҡатнашты: солистар, вокаль, хореографик, инструменталь коллективтар. Иң яҡшы номерҙар гала-концерт программаһына индерелгән, тип хәбәр итте Башҡортостан Республикаһының Силәбе өлкәһендәге Даими вәкиллегенең матбуғат секретары Михаил Хәбиров.
Тамашасылар алдында Үрге Өфәлейҙән «Ләйсән» башҡорт йыры коллективы, Ҡолой ауылынан «Палитра» бейеү ансамбле һәм «Йәшлек» башҡорт бейеү ансамбле (Арғаяш ауылы), Нязепетровскиҙан «Туған моңдар» ансамбле сығыш яһаны.
Фестиваль Мәҙәниәт министрлығы тарафынан 16-сы тапҡыр ойошторолдо. Сараның төп маҡсаты — үҙешмәкәр ижад, балаларҙы һәм йәштәрҙе патриотик тәрбиәләү аша төрки халыҡтарының мәҙәни мираҫын пропагандалау, халыҡ мәҙәниәтенә ҡыҙыҡһыныу уятыу. Фестивалдә башҡорт ауылдарының үҙешмәкәр коллективтары әүҙем ҡатнаша.


text:
Балғабаш
Балғабаш, ҡалынморон турғай, сүкешбаш (урыҫ. дубонос, лат. Coccothraustes coccothraustes) — Европала, Азияла, Төньяҡ Африкала йәшәй торған, тупаҡ ҙур суҡышлы ваҡ ҡош йәки турғай.
Ҡылыҡһырлама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҙурлығы сыйырсыҡтай. Һирәк осоусы ҡыҫҡа ҡойроҡло, йыуан, ауыр кәүҙәле ҡош. Осло ғына суҡышының төбө бик йыуан. Ата ҡоштоң дөйөм төҫө алһыуыраҡ ерән. Суҡыш төптәре, тамағы, ҡанат ситтәре, ҡойроғо ялтыр ҡара. Елкәһе, яурындары, ҡорһағы һәм ҡойроҡ осо аҡ. Инә ҡоштоң дөйөм төҫө һоро. Башҡа ҡоштар менән бутарлыҡ түгел.
Тауышы яңғы-рауыҡлы: «сыҡ-сыҡ». һайрауы сыйылдаҡ һәм безелдәк тауыштарҙан тора. Ҡыуаҡлыҡтарҙа, япраҡлы урмандарҙа йәшәй. Емеш: еләк һөйәктәре эсендәге емдәр, сәтләүектәр, ағас орлоҡтары менән туйына. Ултыраҡ ҡош. Һирәк осрай. Ағастарҙа оялай.
Ҡара-көрән таплы, сыймадаҡлы 4—5 бөртөк һорғолт йәшел йомортҡаһы була.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Э. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары китабы. — Өфө, 1986. — ИБ № 3478 28.693.35 И 90
- Н. П. Кныш. Некоторые черты биологии дубоноса в лесостепье Сумщины [1] // Екологія. Вип. 1-2. 1998. С. 70-81.


text:
Ҡан әйләнеше
Ҡан әйләнеше — организмда ҡандың циркуляцияһы. Ҡан йөрәктең һулҡылдауы һөҙөмтәһендә хәрәкәт итә, тамырҙар буйлап йөрөй. Ҡан организмдың туҡымаларын кислород, туҡлыҡлы матдәләр, гормондар менән тәьмин итә, һәм матдәләр алмашыуы продуктарын уларҙы бүлеп сығарған ағзаларға еткерә. Ҡандың кислород менән байыҡтырылыуы — үпкә, ә туҡлыҡлы матдәләр менән туйындырылыуы аш һеңдереү ағзалары аша бара. Бауырҙа һәм бөйөрҙә метаболизм продуктары нейтралләшә һәм сығарыла. Ҡан әйләнеше гормондар һәм нерв системаһы менән тәьмин ителә. Ҡан әйләнешенең кесе (үпкә аша) һәм оло (ағзалар һәм туҡымалар аша) түңәрәге бар тип һанала.
Ҡан әйләнеше — кешенең һәм хайуандарҙың йәшәйешендә бик мөһим фактор. Ҡан даими әйләнеп, хәрәкәтләнеп торғанда ғына үҙ функцияларын үтәй ала.
Кешенең һәм күпселек хайуандарҙың ҡан тамырҙары системаһы йөрәктән, туҡымаларға һәм ағзаларға ҡанды килтереп һәм йөрәккә ҡайтарып торған тамырҙарҙан ғибәрәт . Ағзаларға һәм туҡымаларға ҡан килтереп торған тамырҙар артерия тип атала. Артериялар вағыраҡ артерияларға, артериоларға, ниһайәт, капиллярҙарға тармаҡлана . Вена тип аталған тамырҙар аша ҡан йөрәккә кире ҡайта. Йөрәктең дүрт камераһы бар һәм ҡанды ике түңәрәк аша хәрәкәтләндерә.
Йөкмәткеһе
Ҡан йөрөү системаһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҡан йөрөү системаһы органдары:
- йөрәк
- ҡан тамырҙары
- артериялар
- веналар
- капилярҙар.
Йөрәк, насос һымаҡ, ҡанда тамырҙарға ҡыуа. Йәрәктән сыҡҡан ҡан артерияға бара. Артерия ҡанда органдарға алып барып етерә. Иң ҙур артерия — аорта. Артериялар, үҙ сиратында, ҡан капилярҙарына тармҡлана. Капилярҙан ҡан менән туҡымалар араһындағы матделәр алмашыныу процессын башкара. Шунан һуң, капилярҙар венаға йыйыла, вена буйлап ҡан кире йөрәккә киле. Йөрәккә килгән һайын веналар йыуаная.
Ҡан йөрөү системаһы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҡан йөрөү системһы йомоҡ хәлдә. Күҙәнәктәр менән ҡан араһында ҡан тамырҙары стенаһы кертә булып тора. Ул туҡыма шыйыҡсаһы менән йыуылып тора. Артерия менән веналарҙың стеналары ҡалын, шуға күрә ҡандағы туҡлыҡлы матдәләр, кислород юлда юғалмай. Ҡан уларҙы кәрәкле урынға лып барып еткерә. Ҡан менән туҡымалар араһындағы матделәр алмашыныу процессы капилярҙарҙа ғына башҡарыла. Капиляр стеналары бик йоҡа — эпителиаль туҡыманың бер ҡатынан ғына тора. Ошо стена аша туҡыма шыйыҡсаһына ҡан плазмаһының бер өлөшө бүленеп сыға, туҡлыҡлы матдәләр кислород, углекислый газ һ.б. матделәр күсә.
Ҡан әйләнеше түңәрәктәре[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Ҡаң әйләнеше системаһы ҙүр һәм бәләкәй ике түңәрәктән тора. Ҡан әйләнеш түңәрәге ҙур һул яҡ ҡырынсыҡта башлана, шунан ҡан аортаға этеп сығарыла. Ағзаларҙа ваҡ артериялар капилярҙарға тармаҡлана. Капиляр стеналары аша ҡан туҡыма шыйыҡсаһына туҡлыҡлы матделәр, кислород тапшыра, үҙенә углекислый газ ала, тереклек эшмәкәрлеге продукттырын йыя һәм вена ҡанына әйләне. Был ҡан капилярҙарҙан ваҡ веналарға йыйыла. Улар эрерәктәренә тоташа. Өҫкө һәм аҫҡы эсе ҡыуыш веналар вена ҡанын уң яҡ йөрәк алдына килтерә.
Уң яҡ йөрәк алдынан вена ҡаны уң яҡ ҡарынсыҡҡа килә. Шул урында ҡан әйләнешенең бләкәй түңәрәге башлана. Ҡаҫҡарып уң ҡарынсаҡ ҡанды үпкә олонона ҡыҫырыҡлап сығара, ул үпкәгә ҡан алып барған үң һәм һул үпкә артеияһына бүленә. Үпке артериялында газ алмашыныу бара: вена ҡан углекислый газын бирә, кислород менән туйына һәм артерия ҡанына әйләнә.Дүрт үпкә венаһы буйлап артерия ҡаны һул йөрәк алдына әйләнеп ҡайта.
Шулай уҡ ҡара[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Кешенең ҡан әйләнеше түңәрәктәре
- Йөрәк-ҡан тамырҙары системаһы
- Һөлдә мускулдарының эшмәкәрлек гиперемияһы
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- Кровообращение // Брокгауз һәм Ефрондың энциклопедик һүҙлеге: 86 томда (82 т. һәм 4 өҫтәмә том) — СПб., 1890—1907. (урыҫ.)
- Лищук В.А. Математическая теория кровообращения — 1991.
- И. П. Павлов «Лекции по физиологии кровообращения 1912—1913 гг.». «Познавательная книга плюс», 2002
- Сонин Н. И. Биология. Кеше. — тәрж. С. М. Рәхимова. — Өфө: Китап: Дрофа, 2005. — ISBN 5-295-03615-4


text:
Фәйзи Гәскәров ансамбле юбилей сәфәрендә
Башкортостанның Фәйзи Гаскәров исемендәге дәүләт академия халык бейеүзәре ансамбле өсөн быйылгы ижат мизгеле бик истәлекле.
Күренекле хореограф Фәйзи Гәскәров нигез һалган данлыклы бейеү ансамбле йыл һайын тейерлек сит илдәрзә үзебеззең милли сәнгать менән таныштыра. Милләте менән татар булган Фәйзи Гәскәров йәш сагында Мәскәүзә Игорь Моисеев етәкселегендәге СССР халык бейеүзәре ансамблендә эшләгән. Шул сакта ук уның башына Башкортстанга кайтып, классик милли балет, халык бейеүзәре ансамбле оештороу уйы килә. Ауылдарга сыгып, бейеүгә маһир булган татар һәм башкорт егеттәрен, кыззарын туплай ул. Ансамбль шулай итеп һәвәскәр сәнгать түгәрәге сыйфатында үз эшмәкәрлеген башлап ебәрә. Ә инде ансамбльдең тәүге балкышлы уңыштарын күргәс, Башкортостан Хөкүмәте уны үз карамагына алып, йәш бейеүселәрзе һөнәри укытыуга юллауга һәм матди ярзам күрһәтеүгә алына.
Үз эшенең остаһы Фәйзи Гәскәров үзе үк ойошторган ансамбльде тиз арала бар илгә таныта. Улай гына ла түгел, әллә күпме сит илдәргә гастролдәргә сыгып, Советтар берлеге һәм Русия данын бар доньяга киң белгертүгә лә зур өлөшөн кертә Гаскәров ансамбле. Әйтеүе генә еңел – 70кә якын сит илдә булган үзенең яшәү дәүерендә данлыклы ансамбль. 1990 елда Ф. Гаскәров ансамбленә Салават Юлаев исемендәге дәүләт бүләге бирелә.
Ике йыл элек Фәйзи Гәскәров ансамбле, ниһәйәт, үзенең бинаһына ла эйә булды. Уның 500 урынлык тамаша залы һәм артистарга барлык уңайлыктары булган ярзамсы бүлмәләре бар. Ансамбль менән танышып йөргәндә, ундагы балалар студияһы етәксеһе, танылган бейеүсе, Башкортостандың атказанган артисткаһы Илүзә Ногманова беззе өр-яңы бинаның уңайлыктары, бейеүселәрзең уй-нийәттәре менән таныштырзы.
“Бындай якшы шарттарза үзенән-үзе илһамланып иҗад итәһе килеп тора”, ти Илүзә ханым.
22 февраль көндө данлыклы ансамбль Башкортостан райондары буйлап ижад сәфәрен башлай. Шунан һуң улар Пермь крайына һәм башка төбәктәргә юллана.


text:
Фото:
Башҡортостан Президенты «Салауатбыяла» йәмғиәтендә производствоны модернизациялау менән танышты
Фото:
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов «Салауатбыяла» асыҡ акционерҙар йәмғиәтендә булды. Ул быяла табағы етештереү цехын ҡараны, иреүсе натрий силикаты производствоһын модернизациялау һәм предприятиеның яҡын аралағы инвестицион пландары менән танышты.
Юғары маркалы быяла етештереү буйынса яңы линия бында 2008 йылда сафҡа индерелгән. Ә яңы цехтың бар комплексы быйыл файҙаланыуға тапшырылған. Яңы линия тәүлегенә 500 тонна продукция етештерергә мөмкинлек бирә. Уны сафҡа индереү предприятиеға тәүлегенә быяла сығышының дөйөм суммаһын 1100 тоннаға тиклем еткерергә мөмкинлек биргән. Шул уҡ ваҡытта сығарылған изделиелар ҡалынлығы төрлө — икенән 12 миллиметрға тиклем. Күп осраҡта урындағы сеймал файҙаланыла.
Президент бер нисә техник момент, атап әйткәндә, кәрәкле ҡалынлыҡтағы табаҡ алыу өсөн ҡорамалды көйләү менән ҡыҙыҡһынды. Белгестәр әйтеүенсә, хәҙер был бер ҡыйынлыҡ та тыуҙырмай: индерелгән яңылыҡтар арҡаһында линияны билдәләнгән параметрҙарға 20 минут эсендә көйләргә мөмкин.
Мортаза Рәхимов быяланы ҡырҡыу һәм төргәккә төрөүгә тиклем тулы технологик цикл менән танышты. Бар процестар ҙа автоматлаштырылған, кеше хеҙмәте минимумға еткерелгән.
Төбәк башлығы шулай уҡ иреүсе натрий силикаты етештереү бууйынса яңы цехты ла ҡараны. Предприятие был продукцияны 1964 йылдан алып сығара. 2008 йылда яңы цех төҙөлгән, һәм хәҙер натрий силикаты ҡоро ысул менән сығарыла. Рәсәйҙә был производствоның аналогтары юҡ. Етештерелеүсе продукция йыуыуҙа файҙаланыусы средстволар, катализаторҙар производствоһында, төҙөлөш тармағында киң ҡулланыла. Был күк төҫтәге кристалдар билдәле баҫым һәм температурала һыуҙа иреп, шыйыҡ быялаға әйләнә.
Бөгөн «Салауатбыяла» Рәсәйҙәге иреүсе натрий силикаты баҙарының 70 процентын алып тора.
Модернизациялау арҡаһында хәҙер предприятиела энергияны һаҡсыл ҡулланыусы быяла иретеү мейестәре эшләй. Газ элекке күләмдә ҡулланыла, ә быяла сығарыу күпкә артҡан.
Предприятие етәкселеге менән әңгәмәләшкәндә республика башлығы яҡын аралағы инвестицион пландар менән ҡыҙыҡһынды. Президентҡа әлеге мәлдә яңы инвестпроекттың ғәмәлгә ашырыла башлауы хаҡында хәбәр иттеләр. Энергия һаҡлаусы быяла пакеттары етештереүгә производство ҡеүәттәре әҙерләнә. Ғөмүмән, Салауатта быяла пакеттарын электән, 1975 йылдан башлап сығаралар, уларҙы етештереүҙе Рәсәйҙә «Салауатбыяла» беренселәрҙән булып үҙләштерҙе. Хәҙер уның быяла пакеттары менән фатирҙа ҡышҡыһын йылы, йәйгеһен һалҡын буласаҡ.
Белгестәр ҡорамалдарҙың Германиянан һатып алыныуы тураһында һөйләне. Финанслау сығанағы – предприятиеның үҙенең инвестицион ресурстары. Яңы производство йылына дүрт миллион квадрат метр быяла пакеты етештерергә мөмкинлек бирәсәк.
Һәр ваҡыт торлаҡ төҙөлөшөнөң юғары темптары менән айырылып торған Башҡортостанда бындай продукция үҙенең һатып алыусыһын табасаҡ, әлбиттә. Сифатлы быяла пакеттары күп ҡатлы йорттар төҙөүҙә лә, аҙ ҡатлы төҙөлөшкә лә кәрәк.


text:
Үҙйөрөшлө машиналарҙың 16 проценты ҡабаттан ремонтҡа ҡайтарылды
БР Ауыл хужалығы министрлығы ҡарамағындағы Дәүләт техник күҙәтеүе инспекторҙары 2009 йылда хужалыҡтарҙың 753 ремонт оҫтаханаһында һәм сервис ойошмаларында машиналарҙы һәм ҡорамалдарҙы ремонтлау һәм техник хеҙмәтләндереү сифатын тикшерҙе. Был ваҡытта 15 меңдән ашыу ремонтланған тракторҙар, үҙйөрөшлө машиналар, уларға тағылмалар һәм башҡа ауыл хужалығы машиналары, 236 берәмек эшкәртеү тармаҡтары ҡорамалдары, 1067 малсылыҡ фермалары ҡорамалдары, 810 нефть-склад ҡорамалдары тикшерелде.
Үҙ йөрөшлө машиналарҙың 16 проценты техник талаптарҙы боҙоп ремонтланыуы асыҡланды. Улар ремонт оҫтаханаларына кире ҡайтарылды.


text:
Республиканың Халыҡтар дуҫлығы йорто үҙенең 20 йыллығын билдәләй
ӨФӨ, 2014 йыл, 12 ноябрь. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ләйлә Аралбаева/.
13 ноябрҙә БР Халыҡтар дуҫлығы йорто үҙенең 20 йыллығын билдәләй. Республиканың Мәҙәниәт министрлығы булышлығында бында «Мәҙәниәттәр диалогы – йәмғиәттең тотороҡло үҫеш һәм халыҡтар хеҙмәттәшлеге нигеҙе» темаһына түңәрәк өҫтәл уҙасаҡ.
Сараға рәсми шәхестәр, төбәк Хөкүмәте, министрлыҡтары һәм ведомстволары вәкилдәре, шулай уҡ Халыҡтар дуҫлығы йорто филиалдары – республиканың тарихи-мәҙәни үҙәктәре һәм милли-мәҙәни йәмәғәт берләшмәләре етәкселәре йыйыласаҡ.
Түңәрәк өҫтәлдә милләт-ара берҙәмлекте нығытыуҙа дәүләт милли сәйәсәте стратегияһын ғәмәлгә индереү мәсьәләләре, милли-мәҙәни йәмәғәт берләшмәләренең роле тикшереләсәк.
Түңәрәк өҫтәл эшендә Рәсәй халыҡтары ассамблеяһының Ресурс үҙәге директоры, тарихи фәндәр докторы, профессор Александр Плотников, Удмуртия Республикаһының милли сәйәсәт министры Лариса Буранова, Башҡортостан, Удмуртия, Татарстан республикалары, Силәбе һәм Һамар өлкәләре Халыҡтар дуҫлығы йорттары директорҙары ҡатнашасаҡ. БР мәҙәниәт министры Әминә Шафиҡова республикала РФ дәүләт милли сәйәсәте стратегияһын тормошҡа ашырыу тураһында һөйләйәсәк.
Түңәрәк өҫтәл сиктәрендә проект сессияһы – «Башҡортостан Республикаһы халыҡтарының этномәҙәни үҫешенә йүнәлтелгән сараларҙы һәм башланғыстарҙы тормошҡа ашырыу» оҫталыҡ класы үтәсәк. Проект сессияһы аҙағында тарихи-мәҙәни үҙәктәр – БР Халыҡтар дуҫлығы йорто филиалдары етәкселәре конкурсының финалы уҙасаҡ.
Сара Өфө ҡалаһы, К.Маркс урамы, 3 адресы буйынса урынлашҡан Сәнәғәт һәм инновацион сәйәсәт министрлығы бинаһында иртәнге сәғәт унда башлана.
БР Халыҡтар дуҫлығы йорто 1994 йылда ойошторолған. Координациялау үҙәге булараҡ ул республиканың милли-мәҙәни йәмәғәт ойошмаларын һәм тарихи-мәҙәни үҙәктәрен берләштерә, уларҙың һөҙөмтәле эше өсөн шарттар булдыра. Йыл һайын Башҡортостан Республикаһының тарихи-мәҙәни үҙәктәре һәм милли-мәҙәни ойошмалары нигеҙендә республика һәм халыҡ-ара кимәлендә халыҡтарҙың милли-мәҙәни мираҫын, телдәрҙе һәм йолаларҙы һаҡлап ҡалыуға һәм үҫтереүгә йүнәлтелгән төрлө мәҙәни-күмәк саралар, милли байрамдар, күргәҙмәләр, конференциялар уҙғарыла. БР Халыҡтар дуҫлығы йорто менән Азат Ибраһимов етәкселек итә.


text:
Байрам көнөндә, 1 июндә, етем балалар иғтибарһыҙ ҡалдырылмаясаҡ
1 июндә Халыҡ-ара балаларҙы яҡлау көнө билдәләнә. Был балалар өсөн йәйге каникулдар башланыуын белдереүсе иң шатлыҡлы байрамдарҙың береһе генә түгел, шулай уҡ өлкәндәргә балаларҙың уларҙың даими хәстәрлегенә һәм яҡлауына мохтаж булыуы хаҡында иҫкәртеү ҙә.
Был байрамдың мөһимлеген аңлап, күп предприятиелар, ойошмалар, эшҡыуарҙар балаларға реаль ярҙам күрһәтергә ынтыла.
Мәҫәлән, 1 июндә Башкортостан Республикаһы Сауҙа-сәнәғәт палатаһы, Өфө ҡалаһы хакимиәте, “Берҙәм Рәсәй” партияһы төбәк бүлексәһе ярҙамында палатаның ағзаһы «Амакс Турист» отеле тырышлығы менән республика баш ҡалаһында ата-әсә ҡарауынан мәхрүм ҡалған 50 бала өсөн ҙур күңел асыу программаһы ойошторола.
Был көндө майлайҙар һәм ҡыҙҙар отелдең һәм ресторандың иң ҡәҙерле ҡунаҡтары буласаҡ. Улар өсөн махсус рәүештә һый (төрлө шәрбәттәр, эсемлектәр, еләк-емештәр) һәм клоундар һәм ҡурсаҡ артистары ҡатнашлығында шоу программа әҙерләнгән. Ә махсус дискотекала профессиональ аниматорҙар конкурстар ойошторасаҡ, уларҙа ҡатнашыу өсөн балалар иҫтәлекле приздар аласаҡ.


text:
Күмертауҙа «Еңеүгә салют» зона фестивале үтте
Күмертауҙағы “Еңеүгә салют” халыҡ ижады зона фестивале ветерандарҙы “1941-1945 йылдарҙағы Бөйөк Ватан һуғышында Еңеүҙең 65 йыллығы” юбилей миҙалдары менән бүләкләүҙән башланды. Ҡала округы ҡала хакимиәте башлығы Сергей Афонин ҡала ветерандар Советы ағзаларына, ҡатын-ҡыҙҙарға — һуғышта ҡатнашыусы, “Фронт әхирәттәре клубы” алдынғыларына юбилей миҙалдарын тапшырҙы. Ике меңдән ашыу һуғыш ветераны һәм тыл хеҙмәтсәндәре был миҙалдарҙы февраль дауамында алып бөтөргә тейеш. Тантаналы бүләкләүҙәр ҡаланың белем биреү учреждениеларында һәм клубтарҙа үтәсәк.
Фестиваль ветерандарға матур ижади бүләк булды. “Дуҫлыҡ” республика мәҙәни-методик үҙәге сәхнәһенә Ейәнсура, Көйөргәҙе, Күгәрсен райондары һәм Мәләүез, Күмертау ҡалаларының ижади коллективтары концерт программаларын сығарҙы. 500-ҙән ашыу үҙешмәкәр артистар тамашасыға сағыу, матур тойғолар бүләк итте. Бигерәк тә йәшлектәрендәге фронт йырҙары ветерандар күңеленә хуш килде.
Республиканың билдәле артистарынан, мәҙәниәт өлкәһе белгестәренән торған жюри иң яҡшы ижади коллективтар исемен атаны. Улар Өфөлә май айында үтәсәк гала-концертта сығыш яһаясаҡ. Баһалама ағзаһы Кәримә Кайданова фестивалгә юғары баһа бирҙе.
— Сәхнәлә барғандарҙың юғары мәҙәнилеген билдәләр инем, — ти ул. — Күмертаулылар сығышы оҡшаны, шул тиклем ихлас һәм йәнле күренеш.


text:
Сәйфи Ҡудаштың шәхси китапханаһындағы китаптар БДПУ-ға тапшырыласаҡ
Башҡорт дәүләт педагогия университетының Китапхана- мәғлүмәт комплексында 10 апрелдә Башҡортостандың халыҡ шағиры Сәйфи Ҡудаштың мемориаль китапханаһы асыласаҡ.
Шағирҙың ҡыҙы Сөйөмбикә Ҡудашева атаһының шәхси китапханаһын студенттарға файҙаланыуға бирергә ҡарар итте. Китаптар йыйынтығында үткән быуаттың урталарында нәшер ителгән үзбәк, татар һәм украин телдәрендәге йөҙәрләгән китап иҫәпләнә.
Мемориаль китапхана БДПУ-ның Китапхана-мәғлүмәт комплексының һирәк китаптар бүлегендә урын аласаҡ.
Сәйфи Ҡудаш Өфө губернияһының Келәш ауылында (әлеге Башҡортостан Республикаһының Шишмә районы) урта хәлле крәҫтиән ғаиләһендә тыуа. 1904-1913 йылдарҙа ауыл мәҙрәсәһендә уҡый, 1913-1915 йылдарҙа Ҡаҙағстанда балалар уҡыта, унан һуң өс йыл Өфөләге «Ғәлиә» мәҙрәсәһе шәкерте була. 1927 йылдан — КПСС ағзаһы. 1930 йылда «Октябрь» журналына мөхәррир итеп ҡуйыла. 1943-1948 йылдарҙа — БАССР Яҙыусылар союзы рәйесе. 1930 йыл уртаһынан алып үҙен тулыһынса әҙәби эшмәкәрлеккә арнай. «Почет Билдәһе» ордены, Ленин, Хеҙмәт Ҡыҙыл Байраҡ, Халыҡтар дуҫлығы ордендары менән наградлана, 1964 йылда Башҡортостандың халыҡ шағиры исемен ала. РСФСР-ҙың атҡаҙанған мәҙәниәт эшмәкәре, С.Юлаев исемендәге Дәүләт премияһы лауреаты.
Сәйфи Ҡудаштың тәүге шиғырҙары «Ҡармаҡ» журналында (1916, Ырымбур) баҫыла һәм мосолман руханиҙарына ҡаршы йүнәлтелгән була. Артабан 1917 йылғы революциялар араһында ул милли азатлыҡ көрәше темаһына мөрәжәғәт итә, артабан социалистик революцияны яҡлап сыға. 1940-сы йылдарҙағы ижады совет халҡының фашист илбаҫарҙарына ҡаршы көрәшенә арнала.


text:
Башҡорт дәүләт университеты – классик юғары уҡыу йорттарының сағыу өлгөһө, ә классик белем һәр осорҙа, һәр шарттарҙа юғары баһаланды һәм баһалана. Яҡшы классик белем алған кеше үҙен фәндә лә, кәсепселектә лә, дәүләт хеҙмәтендә лә реалләштерә ала. Өҫтәүенә беҙҙең юғары уҡыу йорто бер урында тормай, даими рәүештә үҫешә – яңы перспективалы специальностар аса, уҡыу-лаборатория майҙандарын киңәйтә, яңы технологиялар менән йүнәлештәр индерә.
100 йылдан ашыу Башҡорт дәүләт университеты экономиканың төрлө-төрлө өлкәләре өсөн юғары квалификациялы белгестәр әҙерләй. Уны тамамлаусылар Башҡортостан Республикаһында ғына түгел, бөтә Рәсәйҙә һәм сит илдәрҙә лә эшләйҙәр. Эш тәҡдим итеүселәрҙең күбеһе өсөн белгесте эшкә алғанда БДУ дипломы етди дәлил, был иһә беҙҙең юғары уҡыу йортонда уҡытыуҙың юғары сифаты хаҡында һөйләй. Был тәү сиратта күп йылдар дауамында профессионалдар коллективы булып ойошҡан университет уҡытыусыларының ҡаҙанышы. Был коллектив даими рәүештә яңырып тора, педагогик эшкә йәш һәм һәләтле, замандың яңы һулышын һиҙгер тойған һәм инновацион фекерләүле кешеләр килә.
Һуңғы йылдарҙа Башҡорт дәүләт университеты юғары уҡыу йортонан һуң белем алыу буйынса ҙур ғилми үҙәккә әүерелде, бында 56 специальность буйынса аспирантура һәм 8 специальность буйынса докторантура уңышлы эшләй. 23 специальность буйынса диссертациялар яҡлау һәм ғилми дәрәжәләр биреү буйынса 10 докторлыҡ һәм 3 кандидатлыҡ яҡлау советы асылған.
Башҡорт дәүләт университеты сифатлы профессиональ белем һәм күнекмәләр алыу өсөн генә түгел, сағыу, ҡыҙыҡлы һәм актив йәшәү өсөн дә мөмкинлек бирә. Башҡорт дәүләт университетының бөгөнгө студенттары, күп һанлы ижади коллективтар һәм студент ойошмаларында ҡатнашыусылар, шулай йәшәйҙәр ҙә.


text:
Төбәк авиацияһын үҫтереү программаһы ауырлыҡ кисерә
Шул уҡ ваҡытта Нефтекамала осҡостарҙы ҡабул итеү эштәренә 100 миллион, Сибай аэропортына ла шунса аҡса түгелгән. Осоу- күтәрелеү юлдары яһалған, кәрәкле техника һатып алынған. Ике аэропортҡа ла эштәрҙе тамамлау өсөн 20-шәр миллион кәрәк.
Әммә бер ай ярым эштәр бармай. Филиалдар Өфө халыҡ-ара аэропортының хәҙерге етәкселеген ғәйепләй эштәр туҡтауҙа. Мәғлүм булыуынса, 5 марттан унда яңы етәксе. Салауат Ҡотошовто уның урынбаҫары Рәмил Тимерғәзин алмаштырҙы.


text:
Керелдәк сарлаҡ
Керелдәк сарлаҡ (Чайконосая крачка) (Gelochelidon nilotica) Керелдәк сарлаҡ
Ҡылыҡһырлама[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Күгәрсен ҙурлығында. Һырты күкһел һоро, ҡорһаҡ яғы һорғолт аҡ, башында елкәһенә төшөп торған бүрке бар. Ҡыҫҡа суҡышлы, аяҡтары ҡара. Беҙҙең яҡтағы башҡа сарлаҡтарҙан ҡара аяҡтары һәм тауышы менән айырыла. Тауышы яғымлы ғына: «ке-иек», ҡурҡҡанда йәки тынысһыҙланғанда: крррек-кррррек".
Тереклек итеүе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Күсмә ҡош. Һирәк осрай. Башлыса ҡомло утрауҙарҙа, аулаҡ урындарҙа оялай.
Туҡланыуы[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Һыуҙан алыҫта, яландарҙа, далаларҙа туҡлана, күпләп бөжәктәрҙе, бигерәк тә сиңерткәләрҙе ҡыра, һирәкләп балыҡ та ашай. Зарарлы бөжәктәрҙе ҡырып файҙа килтерә.
Үрсеүе[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Көрән таплы һарғылт ҡабыҡлы 3 бөртөк йомортҡаһы була.
Әҙәбиәт[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
Э. Ф. Ишбирҙин. Башҡортостан ҡоштары. — Өфө, 1986. — 50-се бит.
Һылтанмалар[үҙгәртергә | вики-тексты үҙгәртергә]
- http://birds.krasu.ru/index.php?f=species&ids=188 Птицы Средней Сибири


text:
Өфөлә "Медицина" күргәҙмәһе үтә
6-8 октябрҙә Нефтселәр Мәҙәниәт һарайында "Медицина" 18-се Халыҡ-ара махсус күргәҙмәһе үткәреләсәк. Уны ойоштороусылар — БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығы,"БашЭКСПО" күргәҙмәләр үҙәге, БР Сауҙа-сәнәғәт палатаһы булышлығында "Медтехника" дәүләт унитар предприятиеһы. Һаулыҡ һаҡлау өлкәһендәге күргәҙмә саралары араһында Өфө күргәҙмәһе Урал-Волга буйында иң ҙур һәм әһәмиәтлеләрҙән һанала. Ул 1995 йылда Рәсәй күргәҙмәләр һәм йәрминкәләр Союзы Билдәһенә лайыҡ булды һәм йылдан-йыл үҙенең юғары статусын раҫлай.
Быйыл күргәҙмәлә барлығы 120-нән ашыу компания ҡатнашасаҡ, уларҙың 70 проценты тиерлек медицина ҡорамалдары, приборҙар, инструменттар, төрлө материалдар һәм фармацевтика продукцияһы етештерә. Ҡатнашыусылар һаны 13000-дән ашыу, улар араһында һаулыҡ һаҡлау өлкәһе белгестәре, министрлыҡтар һәм ведомстволар, Башҡортостан һәм күрше төбәктәрҙең эшҡыуарлыҡ структураһы вәкилдәре бар.
Экспозиция 3000 квадрат метрҙан ашыу майҙанды биләйәсәк. Экспоненттар иҫәбендә Мәскәү, Санкт-Петербург, Ҡазан, Түбәнге Новгород, Волгоград, Екатеринбург, Һамар, Силәбе, Киров, Новосибирск ҡалалары, Рязань, Тамбов өлкәләре, шулай уҡ Украина, Польша, Австрия, Германия, Канада, Франция, Швейцария, Япония һәм АҠШ вәкилдәре.
Традиция буйынса "Медицина" күргәҙмәһе сиктәрендә ҙур эшлекле программа алып барыласаҡ. Ул башлыса БР Һаулыҡ һаҡлау министрлығы тарафынан үткәреләсәк 12 ғилми-ғәмәли конференцияларға ҡоролған. Уларҙың эшендә Рәсәйҙең алдынғы фәнни үҙәктәре ғалимдары һәм Башҡортостандың һаулыҡ һаҡлау өлкәһендәге билдәле белгестәр ҡатнашасаҡ.


text:
Ваҡлап сауҙа итеү әйләнеше буйынса Башҡортостан Рәсәйҙең тәүге ун төбәге иҫәбендә
Быйыл туғыҙ айҙа Башҡортостанда ваҡлап сауҙа итеү әйләнеше 396,3 млрд һум тәшкил итте, тип хәбәр иттеләр Башҡортостанстатта. Тауар массаһында был былтырғы йылдың ошо уҡ осорона ҡарата 5,3 процентҡа күберәк. Ваҡлап сауҙа итеү әйләнеше буйынса республика Рәсәй Федерацияһының тәүге ун төбәге иҫәбендә ҡала.
Республиканың ҡулланыусылар баҙарындағы хәлдәрҙе статистиктар тотороҡло тип баһалай. Халыҡҡа 197 млрд һум суммаға аҙыҡ-түлек һатылған — был эсемлектәр һәм тәмәке изделиеларын иҫәпкә алғанда. Аҙыҡ-түлеккә ҡарамаған тауарҙар һатыу иһә 199,3 млрд һумға барып баҫҡан.
Белгестәр билдәләүенсә, ваҡлап сауҙа итеү әйләнеше башлыса тауарҙарҙы ойошмаларға һәм шәхси эшҡыуарҙарға һатыу иҫәбенә формалаша.
Йәйге каникулдар һәм отпускылар миҙгеле тамамланды, ошоға бәйле йәмәғәт туҡланыу хеҙмәттәренә һорау артыуы күҙәтелә. Туғыҙ ай йомғаҡтары буйынса йәмәғәт туҡланыуы әйләнеше 17,5 млрд һумға еткән (уҙған йылға ҡарата 106,6 процент).


text: Йыл аҙағында ҡаҙна өлкәһендә эшләүселәр оклад күләмендә бер тапҡыр бирелә торған өҫтәмә түләү, халыҡ телендә әйткәнсә 13-сө эш хаҡы аласаҡ. Юғары белем биреү системаһында эшләүселәргә иһә был сумма ике тапҡыр бирелә. Был турала президент Рөстәм Хәмитов минималь хеҙмәт хаҡын күтәреү буйынса өс яҡлы килешеүгә ҡул ҡуйғанда белдерҙе. Документҡа президент Рөстәм Хәмитов, республика профсоюздар федерацияһы рәйесе Әмирхан Сәмерханов, сауҙа-сәнәғәт палатаһы рәйесе Анатолий Бондарук һәм эш биреүселәр берлеге етәксеһе Владимир Шолом ҡул ҡуйҙы. Килешеүгә ярашлы, 1-се ғинуарҙан Башҡортостанда минималь хеҙмәт хаҡы 5 мең ярым һумдан билдәләнә.


text: Башҡортостан бына икенсе көн ҡар бураны ҡамауында. Был көндәрҙә торлаҡ коммуналь хужалыҡтар, юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы хеҙмәткәрҙәре көсөргәнешле режимда эшләргә мәжбүр. Өфөлә урамдар ҡар менән тулды. Тейешле хеҙмәттәр уларҙы таҙартып өлгөртә алмай. Ошо сәбәпле авариялар йышайҙы. Ҡар яуыу сәбәпле республиканың юл хәрәкәте именлеге дәүләт инспекцияһы водителдәрҙе ҡағиҙәләрҙе теүәл үтәргә саҡырҙы. Мебель төйәгән йөк машинаһы Һамар-Өфө-Силәбе трассаһының Бүздәк районы аша үткән өлөшөндә тайып китеп күперҙән Ағиҙелгә йығыла. Фажиғә йәкшәмбе көн теркђлә. Бернисә тонналыҡ машина боҙҙо вата һәм һыу төбөнә китә. Водитель һәләк була. Рәсәй Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының Башҡортостандағы баш идаралығының матбуғат хеҙмәтенән хәбәр итеүҙәренсә, автофургонды ярға кран ярҙамында һөйрәп сығаралар. Юл хәрәкәте хәүефһеҙлеге дәүләт инспекцияһының Благовар районындағы идаралығы етәксеһе Рим Ҡотошев әйтеүенсә, авария сәбәптәрен махсус комиссия асыҡлай


text:
Бөйөк Еңеү көнө менән!
Башҡортостан Президенты Мортаза Рәхимов республика халҡын, Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашыусыларҙы һәм тыл эшсәндәрен бөтә халыҡ байрамы — Еңеү көнө менән ҡотланы. Ҡотлауҙа шулай тиелә:
"Бөйөк Ватан һуғышында ҡатнашҡан ҡәҙерле яугирҙар һәм тыл эшсәндәре!
Хөрмәтле ватандаштар!
Һеҙҙе изге, бөтә халыҡ байрамы — Еңеү көнө менән ихлас ҡотлайым! Ошо яҡты яҙ көндәрендә бөтә донъя ватандаштарыбыҙҙың тиңе булмаған ватансылыҡ, батырлыҡ һәм ҡаһарманлыҡ күрһәтеп, баp кешелектең киләсәген һаҡлаған быуындарын хөрмәт менән иҫкә ала. Уҙған тиҫтә йылдар Ватандың азатлығын һәм ерҙә тыныс тормошто һаҡлап ҡалған халҡыбыҙҙың үлемһеҙ батырлығын тағы ла асығыраҡ сағылдыра.
Еңеүсе һалдаттың һәм тыл эшсәненең яҡты образы, уларҙың хәрби һәм хеҙмәт даны, һоҡланғыс традициялар, Тыуған илгә уларҙың ҡайнар һөйөүе өлгөһө, халыҡтар дуҫлығы һәм туғанлығы — мәңге баһалап бөткөбөҙ байлығыбыҙ ул. Бөйөк азатлыҡ һуғышында ҡатнашҡандар алдында беҙ хөрмәт менән баш эйәбеҙ, фронттарҙағы ҡан ҡойғос һуғыштарҙа һәм тылдағы ауыр шарттарҙа ҡаҡшамаҫ ныҡлыҡ һәм рух күтәренкелеге менән ғәйәт ҙур һынауҙарҙы үткәреп, донъяға Бөйөк Еңеүҙе яулағандарҙың барыһын да тәбрикләйбеҙ. Улар емерелгән илде аяҡҡа баҫтырҙы, төбәктәренең ҡеүәтле үҫешен, матди һәм рухи ҡиммәттәрҙе һаҡлап ҡалыуҙы һәм тулыландырыуҙы тәьмин итте. Ошолар һөҙөмтәһендә беҙ бөгөн дә Тыуған илебеҙҙең именлеген, оборона һәләтен һәм ҡеүәтен нығытыу мөмкинлегенә эйәбеҙ.
Тыуған Башҡортостаныбыҙ ҡаҙаныштарында беҙ яу яландарында һәм хеҙмәт фронтында үҙ-үҙен аямаған оло быуыныбыҙҙың өлөшөн күрәбеҙ. Республиканың ышаныслы үҫеше — йәштәргә ватансылыҡ тәрбиәһе биреү, халыҡ хәтерендә атай-олатайҙарыбыҙҙың батырлығын һаҡлап ҡалыу буйынса изге эш, ветерандар хаҡында хәстәрлек күреү өсөн ныҡлы нигеҙ ул. Һәм был — халҡыбыҙҙың, бөтә дәүләт власы һәм урындағы үҙидара органдарының, хеҙмәт коллективтарының, йәмәғәт ойошмаларының изге бурысы.
Бөйөк Еңеүебеҙ хаҡында иҫтәлек быуаттарҙан быуаттарға нығыһын, ерҙәге изге ихтыярлы кешеләрҙең барыһын да берләштерһен, Тыуған ил өсөн ғүмерҙәрен биргән батырҙарға мәңгелек дан! Ҡаһарман ветерандарыбыҙға һаулыҡ, оҙон ғүмер, тыныслыҡ, шатлыҡ-ҡыуаныстар һәм бәхет!
Байрам, Еңеү көнө менән, ҡәҙерле дуҫтар!
Башҡортостан Республикаһы Президенты М. Рәхимов".


text:
Көрсөккә ҡаршы саралар 155 миллиард һум күләмендә баһаланды
2009-2010 йылдарға көрсөккә ҡаршы саралар комплекслы программаһы – 2009 йылда Башҡортостан Республикаһы Президенты Мөрәжәғәтнамәһенең төп положениеларын тормошҡа ашырыу буйынса программаһы иҡтисади бүлегенең төп моменты.
Программаның үтәлеше тураһында БР Хөкүмәте ултырышында БР иҡтисади үҫеш министры Евгений Евтушенко һөйләне.
— Көрсөккә ҡаршы программа үҙендә ғәмәлдәге төбәк һәм федераль программалар сараларын, шулай уҡ иҡтисади стимуллаштырыуҙың яңы сараларын берләштерә, — тине Иҡтисади үҫеш министрлығы башлығы. – Был программа сараларын тормошҡа ашырыуға йүнәлтелгән средстволарҙың дөйөм күләме, бюджеттан тыш сығанаҡтарҙы ла индереп, 155 миллиард һум тәшкил итәсәк.
Көрсөккә ҡаршы саралар сиктәрендә Хөкүмәт Башҡортостандың Монопрофилле муниципаль берәмектәренең үҫеш концепцияһын раҫланы. Уға ярашлы, бындай биләмәләрҙең дүрт төркөмө айырып күрһәтелде һәм һәр береһе өсөн перспективалы үҫеш сценарийы билдәләнде.
Шулай уҡ көрсөккә ҡаршы сәйәсәт юҫығында республикала дәүләт власы һәм урындағы үҙидара органдарын тотоуға сығымдар оптималләштерелде. Элемтәгә һәм транспорт хеҙмәтләндереүенә сығымдарҙың яңы нормативтары билдәләнде.
— Көрсөктән һуңғы уңышлы үҫеш нигеҙе булараҡ, инвестицион әүҙемлек мәсьәләһе ҙур әһәмиәткә эйә, — тип билдәләне министр. – Рәсәй төбәктәренең инвестицион әүҙемлегенә һуңғы рейтинг һөҙөмтәләре буйынса Башҡортостан Республикаһы төп номинацияла – «Инвестициялар йәлеп итеүсәнлектең юғары кимәле» — туғыҙынсы урын, ә «Инвестициялауҙың минималь иҡтисади хәүефе» номинацияһында ил төбәктәре араһында беренсе урын яуланы.


text:
Өфөлөләр Чечняла һәләк булған полиция хеҙмәткәрҙәрен һуңғы юлға оҙаттыФото: Мирон Доровских
Өфөлөләр Чечняла һәләк булған полиция хеҙмәткәрҙәрен һуңғы юлға оҙатты
Өфөлөләр Чечняла һәләк булған полиция хеҙмәткәрҙәрен һуңғы юлға оҙаттыФото: Мирон Доровских
22 августа Өфөлә Чечен Республикаһында хеҙмәт бурысын үтәгәндә һәләк булған полиция капитаны Юрий Алексеев, полиция өлкән лейтенанты Илшат Ильясов, полиция прапорщигы Риф Абдуллин һәм полиция өлкән сержанты Ринат Мостафин менән хушлашыу үтте. 17 августа полиция хеҙмәткәрҙәре контроль-үткәреү пунктынан ҡайтып барышлай көслө ҡораллы һөжүмгә юлыға. Һөҙөмтәлә йыйылма отрядтың дүрт хеҙмәткәре һәләк була.
Көн элгәре хәрби-транспорт самолеты мәйеттәрҙе Өфөгә алып ҡайтты. Бөгөн «Динамо» стадионында хәрбиҙәр менән хушлашыу үтте. Улар менән хушлашырға һәм туғандарының ҡайғыһын уртаҡлашырға Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов, шулай уҡ эске эштәр органдары, республика Хөкүмәте, мосоломан һәм православие руханиҙары вәкилдәре килде.
— Был афәтте аңлатыр өсөн һүҙҙәр табыу бик ҡыйын, — тине БР Дәүләт Йыйылышы – Ҡоролтай рәйесе Константин Толкачев. – Хеҙмәткәрҙәр яҡшы әҙерлекле ине, үҙҙәренең бурысын аҙағынаса үтәне. Уларҙың балалары, дуҫтары ҡалды, беҙ ҡалдыҡ. Һәм беҙҙең бурыс – уларҙың ғаиләләренә ярҙам итеү, республика был бурысты тулыһынса үҙ өҫтөнә ала. Башҡортостан Президенты, Дәүләт Йыйылышы, Хөкүмәт исеменән ҡайғығыҙҙы уртаҡлашырға рөхсәт итегеҙ.
БР буйынса Эске эштәр министрлығынан хәбәр итеүҙәренсә, 1995 йылдан алып Чечен Республикаһында хеҙмәт командировкаларында Башҡортостан буйынса Эске эштәр министрлығының 5 меңдән ашыу хеҙмәткәре булған, был ваҡыт эсендә 20 кеше һәләк булған.
Һәр полиция хеҙмәткәре тыуған районында ерләнә. Юрий Алексеевты – Ҡалтасы районының Ҡалмыябаш ауылында, Илшат Ильясовты – Ғафури районының Үзбәк ауылында, Ринат Мостафинды – шул уҡ райондың Родина ауылында, Риф Абдуллинды Әлшәй районының Ярташлы ауылында һуңғы юлға оҙаттылар.


text:
Рөстәм Хәмитов һәм Игорь Левитин «Асыҡ һауа» авиафорум ҡатнашыусыларының үрнәк сығыштарын баһаланылар Фото: Олег Яровиков
Рөстәм Хәмитов һәм Игорь Левитин «Асыҡ һауа» авиафорум ҡатнашыусыларының үрнәк сығыштарын баһаланылар
Рөстәм Хәмитов һәм Игорь Левитин «Асыҡ һауа» авиафорум ҡатнашыусыларының үрнәк сығыштарын баһаланылар Фото: Олег Яровиков
Башҡортостан башлығы Рөстәм Хәмитов һәм Рәсәй Президенты ярҙамсыһы Игорь Левитин Кушнаренко районының «Первушино» аэродромында уҙған «Асыҡ һауа» IX Бөтә Рәсәй авиация һөйөүселәр слетында ҡатнаштылар.
БР берләштерелгән бик еңел һәм еңел авиация федерацияһы рәйесе Сергей Миңлеғолов менән улар төбәктә был йүнәлеште үҫтереү мәсьәләләрен һәм эшләнгән эштең йомғаҡтарын тикшерҙеләр. Сергей Миңлеғолов ҡунаҡтарға, Бөйөк Ватан һуғышында бәреп төшөрөлгән, тергеҙелгән У-2 самолетын күрһәтте.
Һуңынан Рөстәм Хәмитов һәм Игорь Левитин, юғары пилотаж фигураларын эшләүсе, авиафорум ҡатнашыусыларының үрнәк сығыштарын баһаланылар. Республика башлығы пилоттар һәм осоу мәктәптәре тәрбиәләнеүселәре менән аралашты, шулай уҡ Apollo мотодельтаплан кабинаһын ҡараны.
Авиасмотр майҙансығында Рөстәм Хәмитов һәм Игорь Левитин РФ Президенты янындағы дөйөм тәғәйенләнештәге авиацияны үҫтереү мәсьәләләре буйынса комиссия ултырышында ҡатнаштылар.


text:
Төбәктә буран сығыуы, боҙлауыҡ булыуы көтөлә Фото: Олег Яровиков
Төбәктә буран сығыуы, боҙлауыҡ булыуы көтөлә
Төбәктә буран сығыуы, боҙлауыҡ булыуы көтөлә Фото: Олег Яровиков
ӨФӨ, 2016 йыл, 2 февраль. /«Башинформ» мәғлүмәт агентлығы, Ксения Калинина/.
Башҡортостандың гидрометеорология һәм тирә-яҡ мөхит мониторингы идаралығы мәғлүмәттәре буйынса, 2 февралдә һауа температураһы көндөҙ +1, -4 градус тәшкил итәсәк. 3 һәм 4 февралдә +1-ҙән -4 градусҡаса, төндә — 3-8 градус һалҡын. Синоптиктар ҡар яуыуын һәм елдең көсәйеүен фаразлай.
Ғәҙәттән тыш хәлдәр министрлығының республикалағы баш идаралығы хәбәр итеүенсә, 2 февралдә төбәктә көн болотло, яуым-төшөмлө буласаҡ. Юлдарҙа боҙлауыҡ, һырынтылар, төндә буран сығасаҡ. Елдең тиҙлеге урыны менән секундына 18 метрға етеүе ихтимал.


text:
Республикала яҙғы сәсеүгә әҙерлек финиш һыҙығына сыға
БР Ауыл хужалығы министрлығында 2013 йылда яҙғы баҫыу эштәрен үткәреү буйынса штаб ултырышы үтте, тип хәбәр иттеләр ведомствоның матбуғат хеҙмәтенән.
БР ауыл хужалығы министры урынбаҫары Владимир Незнанов һүҙҙәренсә, бөгөнгө көндә ауыл хужалығы предприятиелары 80 тоннаға яҡын ағыу, 17 тонна минераль ашламалар һатып алған. Яҙғы сәсеүгә 302 мең тонна иген культуралары орлоғо, шул иҫәптән 27 мең тонна элиталы орлоҡ әҙерләнгән. БР Ауыл хужалығы министрлығынан билдәләүҙәренсә, яҙғы сәсеүгә әҙерлек кимәле үткән йылдың апрель айы башына ҡарата күпкә юғарыраҡ.
Республикала яңы ауыл хужалығы техникаһы һатып алына – йыл башынан алып был маҡсаттарға бөтә төр финанслау сығанаҡтары иҫәбенә 480 миллион һум йүнәлтелгән.
Дөйөм алғанда тракторҙар паркының, тупраҡ эшкәртеү һәм сәсеү машиналарының 93-97 проценты сәсеү кампанияһына әҙер.


text:
Рөстәм Хәмитов Сергей Собянинға уңыш теләне
Башҡортостан Президенты Рөстәм Хәмитов Мәскәү мэры Сергей Собянинға яңы вазифаһында уңыштар теләне.
— Сергей Собянин элек тә ҙур һәм ҡатмарлы эш башҡарҙы, — тине Башҡортостан башлығы «Газета.Ru» интернет-порталына интервьюһында. – Миңә уның менән эш буйынса күп аралашырға тура килде. Шулай ҙа әлегә тиклем 20 йыл буйына икенсе кеше ултырған креслоға килеү — ярайһы уҡ көсөргәнешле тойғолар. Әммә хатта минең ҙур булмаған тәжрибәм дә бында сиктән тыш ҡатмарлы бер ни ҙә юҡлығын күрһәтә. Йәмғиәттең өмөтө һәм хәл итергә кәрәкле мәсьәләләрҙең күплеге был йылытылған кресло тураһында оноторға мәжбүр итә. Мин Сергей Собянин яңы урында тиҙ яраҡлашыр һәм икһеҙ-сикһеҙ Мәскәү проблемалары йөгөн тартып алып китер, тип ышанам.


text:
Баш ҡалала Октябрь революцияһы һәм Граждандар һуғышы батырҙары мемориалы янында сквер асылды
2 сентябрҙә Октябрҙең 50 йыллығы һәм 8 Март урамдары киҫелешендә урынлашҡан Октябрь революцияһы һәм Граждандар һуғышы батырҙары мемориалы янында сквер асыу тантанаһы үтте.
Скверҙы реконструкциялау буйынса эштәр 2013 йылдың йәйендә башланғайны. Был ваҡыт эсендә иҫке плитка һүтеп алынды һәм брусчатка түшәлде, сәскә түтәлдәре төҙөкләндерелде, эскәмйәләр, яҡтыртҡыстар ҡуйылды, шулай уҡ йүкә, сирень ағастары ултыртылды. Алдағы ваҡытта бында бушлай Wi-Fi зона ойоштороласаҡ.
— Әлегә скверҙың рәсми исеме юҡ, документтарҙа ул «Йәштәр» скверы тип билдәләнә, — тине Совет районы хакимиәте башлығы Салауат Бәхтийәров. – Скверға исемде һәр өфөлө тәҡдим итә ала, иң уңышлы тип табылғандары тауыш биреү өсөн Өфө хакимиәте сайтында урынлаштырыласаҡ. Ҡалала ял зоналарының күбәйеүе – ҡыуаныслы хәл. Үткән йылда капиталь ремонттан һуң М.В.Нестеров исемендәге сквер асылды, киләһе йылда Йәштәр һарайы артындағы паркты реконструкциялау планлаштырыла, әлеге ваҡытта проект документацияһы әҙерләнә.
Октябрь революцияһы һәм Граждандар һуғышы батырҙары һәйкәле 1975 йылдың апрелендә асылған. Уның дөйөм бейеклеге 12 метр тәшкил итә.