text:
بیرلشمک – چالیشماق و غلبه تاپماق
بیرلشمک – چالیشماق و غلبه تاپماق
۱۶ آذرین بویوک شعارلارینداندی
اورنجی حرکاتی ایراندا وآذربایجاندا ۷۵ ئیل بوندان قاباق چوخ اهمیتی و استراتژیک هذفلریله مباریزه عرصه سینه ایاق قوردی . بو دایانماز و اجتماعی بیر حرکتیدی که ایرانین و ایراندا یاشیان خلقلرین بدبختکلیک واستبداد ، استثمار و حقسیزلیک آلتیندا یاشا ماقا معروض قالماسنین بویوک علت لرینی آچیخلیقینان آریا قویدی و بو هدفلره چاتماق اچون هامودان ایسته دی کی « بیرلشمک – چالیشماق و غلبه تاپماق» شعارینین آلتیندا بیرلشیب و استبداد و امپریالیسم علیهینه مبارزیه دوام ویرسین لر. او تاریخده ن به له سی اورنجی حرکاتی ایرانین و آذربایجانین اجتماعی و ضد استبدادی و ضد استثماری حرکتلرینده بویوک بیر نقش اوینویابیلیب و ینی ده ن گلمیش نسیل لره ئوزوندن یاخشی تجربه لر ودرسیلر یادگار قویوب . نجه ده کی گوروروک تازه عرصیه گه لن جوانلار مدره سه لرده ودانشگاهلاردا بو تجربه لری ینی دگیشیلمیش بیر وضعیتیله تطبیق ویریب همان مبارزیه مختلف شکیل لرده دوام ویریر نیه کی هله لیک آزادلیق و عدالت و آیری هدفلره چاتا بیلممشیک . اوناگوره مبارزه دوام ئدیر.
آذربایجاندا دا اورنجی حرکاتی گچمیشده ن ایندیه قدر ، یعنی هم سلطنت دوره سینده و همیده اسلام جمهوریتینده ، آزادلیخ وبرابرلیک یولیندا جاندان و مالدان مایا قویوبلار و آذربایجان اورنجیلری دمک اولار کی چوخ عرصه لرده و سنگرلرده پرچمدار و یول آچان بیر نیرواولوب . مخصوصا بو گیچمیش یاخین ئیلرده آذربایجان اورنجیلری مبارزه نین عمومی چارچووادان وهدفلریندن سونرا مهم و اساسلی بیر عرصه ده ده بویوک نقش و رولا مالک اولوب . بومعناده کی بوتو ایران ئورنجیلرینین عمومی هدفلرینه یعنی آزادلیک وبرابرلیه باغلی اولان بویوک مللی ستمین آیادان گوتوریلمه سینه گوره ده آغیر وظیفه لر گوتوروب و بو یولدا دا گورونیر کی بیزیم آذربایجان زحمتکشلرینین حضورو ایله مللی اویانیش چوخ بیر مترقی و انقلابی پروسسلریله قاداشیر و ایرانین شوونیسم ونژادپرست گرتایشلر و دسته جاتین عملینین شایه سینده یارانان افراطی و نژاد پرست ناسیونالیستلرین قاباقیندا دایانیب. اوکی مسلم دیر اویدا کی ستم ، مللی ، جنسی و طبقاتی وار آزادلیق و اقتصادی و اجتماعی برابرلیک غایب دی . ارتجاعی و کهنه بیین قوه لر آذربایجاندا مللی اویانیشی بهانا ادیب و خالقین اقتصادی واجتماعی و برابرلیک ایستکلرینی یاددان چیخاتماق ایستیللر و اونلار ارجاعی و قره قوه لرایله برابر قادینلارین برابرلیکینه و ئونلارین ستم آلتیندتان قوتولماقلارینا چالیشان انسانلاری موللا لارکیمی تکفیر ئدیللر و هرکس کی اوشاق حقوقلارندان دانیشیر و یا ایشچیلرین حقوقلاریندان و اونلارین حق تشکل و سیاسی اجتماعی آزادلیق لاریندان دانشیر اونا هجوم وحمله گتیریللر . آنجاق بوعرصه ده بونلاریله ایسلام جمهوریه تینن فرق قورماق اولمیر . اونا گوره ده ظلم وستم واستثمار آلتیندا قالمیش خالقی که هریرده ن امیدی اوزولوب ئوز فیرتانالارینا ئوردورماق ایستیللر. ئوناگوره حال حاضیر ده که مباریزه نین ایتی اوجی ارتجاعی رژیمی نشانه توتوب گرک انحرافی وخطرناک دسته لر و فکیرلری ده یاددان چیخاتماماق وانلارین دالیقالمیش فیکیرلرین و برنامه لرین و عمللرین آیدیناشدیرماق لازیم دور. و هابیله خالقین اقتصادی ، ایجتماعی و سیاسی و فرهنگی ایستکلرین دسته له مک و اونلاری آیدین شعارلارا چویریب و ایشچیلر و زحمتکشلر داحیدا ئوز منافع لرینه آگاه اله مک و مبارزه عرصه سینده دوست ودشمنی تانیماخ وتانیدیرماخ بویوک وظیفه لرده ن بیریدی.
گلون ۲۷ئیل بوندان قاباق دا ئوزورن اورنجی حرکتین دوغولماسین و اوننان بیله آزادلیق و برابرلیک یولوندا جان قویان اورنجیلرین یادین عزیز ساخلیب و اونلارین یولارین ادامه ویرمک اوچون متحد و متشکل اولاق وارتجاعی اسلامی رژیم و نون قوران وایاق اوسته ساخلیان حاکم طبقه نی قدرت اریکه سیندن اشاغا سالیب وئوز سرنوشتیمیزی الیمیزه آلاق.
یاشاسین اورنجیلرین ،ایشچیلرین ، قادینلارین و تمام اجتماعی وانقلابی حرکتلرین بیرلشمسی
نابود السون ایسلام جمهوریتی
یاشاسین فدرالیسم شوروی جمهوریتی
یاشاسین آزادلیق و سوسیالیسم
بیرلشمیش کمونیست فدائیلرین آذربایجان ایالتی کمیته سی
۱۵ آذر۱۳۸۹


c: text/html

text:
دۆنیأ
روسیانینگ تاس حابار سریشده سی، اوچارینگ نأسبأپلی یره قاچاندیغی نینگ هنیز بیلینمهیأندیگینی بیلدیردی
۲۵ یاشینداقی ازیدی عیراقلی زنانا نادیا مراد بیلن کنگولی لوقمان دنیس موکویگی نوبل پاراحاتچیلیق بایراغینی آلدی
اندونزیادا ایزی گیدرلی یاغدایدا ییتگیلی یر تیتره مه سی بۇلیار
یر تیتره مه سی و سونامی سبأپلی ۲ مۆنگ ۵۴۹ آدام دا یارالاندی
برهم صالح شیله لیک بیلن عیراغینگ دؤردۆنجی جمهورباشلیغی بۇلدی
بو هۆجۆمینگ "اهوازداقی هۆجۆمه قارشیلیق حؤکمۆنده داعش تۇپاری نینگ بۇلان یرلرینه" ادیلندیگی بیلدیریلدی
۱.۶ میلیون آدام بو یر تیتره مه سی و سونامیدا یاراماز تأثیر گؤردی
لیانوس اتوبوسداقی ۲۱ آدامینگ اؤلِندیگینی ۱۵ آدامینگ یارالاناندیغینی بیلدیردی

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
سؤز: حسین رزمی سس: سولماز یوسفی سس دوزنلهین: استودیو آروینRead More »
آپاردی سئللر چارانی/ حسین رزمی
آپاردی سئللر چارانی حسین رزمی بو نه بیچیم درمان ایمیش سینهم کول اولدو،کول اولدو. هر داملا بیر عوممان ایمیش دوشدو سئل اولدو ،سئل اولدو. آپاردی سئللر چارامی هایاندان تاپیم،هارامی؟ یار باغلامادی یارامی اؤزن لیل اولدو، لیل اولدو. دانیلدیم قانلى حاق کیمی سولدان وورولان ساغ کیمی توتولدوم قاراباق کیمی بمیم زیل اولدو، زیل اولدو. بو! یانماغین منه بسدی بویانماغین صبریم کسدی ...Read More »
دالیمجا گلمهسین کؤلگم!/ حسین رزمی(یارای)
دالیمجا گلمهسین کؤلگم! حسین رزمی(یارای) بو گئجه گئدیرم دای گوله – گوله گئدیرم؛ گؤز یاشین هئی سیله – سیله بیلن یوخ؛ اؤلورم من بیله – بیله تاپشیرین دالیمجا گلمهسین کؤلگم! من یاریمین یارا یئری اولدوم آه… توز کیمیاؤز گؤزلریمه دولدوم آه… دوز یولومو گئده – گئده یولدوم آه… تاپشیرین دالیمجا گلمهسین کؤلگم! اؤزومو سیرتیمدان ووروب دا دوشدوم گؤى تانریم گؤزوندن ...Read More »


text:
ایران بحریندهکی نفت کمرینی پارتلاتماییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا ایران خاریجی ایشلر ناظیرلیینین رسمی نمایندهسی بهرام قاسمی سؤیلهییب. اونون سؤزلرینه گؤره، ایرانی بو مسئلهده شوبههلی بیلمک اساسیزدیر:
«بحرین حکومتینین اؤیرندیی تک شئی آداداکی هر اینسیدنتدن سونرا ایرانی گوناهکار بیلمهلریدیر. بونلار آبسورددور».
قئید ائدک کی، بوندان اؤنجه سعودییه عربیستانیندان بحرینه گدن نئفت کمری پارتلادیلمیشدی. بوندان سونرا بحرین خاریجی ایشلر ناظرلیگی پارتلاییشا گؤره، مسولیتی ایرانین داشیدیغینی بیلدیرمیشدی.


text:
سرحدیمیزدهکی تئررورچولارین سیلاهلاندیریلماسی جاوابسیز قالمایاجاق.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو سؤزلری تورکییه لیدئری رجب تایییب اردوغان گ۲۰ ساممیتیندن سونرا مطبوعات نمایندهلرینه آچیقلاماسیندا دئییب. دؤولت باشچیسی قئید ائدیب کی، تورکییه اؤزونو قوروما حاقیندان ایستیفاده ائدجک:
«سرحدلریمیزین یاخینلیغیندا تئررور قروپلاشمالارینین دستکلهنمهسینه، سیلاهلاندیریلماسینا و تشکیلاتلاندیریلماسینا اصلا سسسیز قالمایاجاغیق. تئررور قروپلارینا وئریلهن سلاحلارین اؤلکهمیزده ده اله کئچیریلمهسی اونو گؤستریر کی، مؤوجود پروبلئم آرتیق نظارتدن چیخیب».
قئید ائدک کی، آبش پرئزیدئنتی دونالد ترامپ بیر مدت اول یپگ تئررور قروپلاشماسینین سیلاهلاندیریلماسی ایله باغلی سرهنجام ایمزالامیشدی.


text:
اؤزومون اولمادیغیم یئرده
گلیرم یازام ووجودومون پارچالاری داغیناق دوشوب، روحومون پارچالاری داغیناق دوشوب، سپیلیب سئوگی ایله سیاست آراسی، دوشونجه ایله بوشلوق و من ایله سن، سیز، اونلار آراسیندا و گئجه ایله گوندوز آراسیندا، اوشاقلیقدا گؤره بیلدیییم و ایندی گؤزومون سئچمهدیی اولدوزلار دا بیر آز اوغورلاییب آپاریبلار پارچالاریمدان و یولدان کئچن حتی منیم مینمهدییییم اتوبوسلار، قاطارلار، گؤیدن اوچان طیارهلر بیله آپاریبلار منیم بیر آزیمی ...
هر گوندوز مندن بیر آز قازیب آپاریر گئجهنین باغرینا و هر گئجه بیر آزیمی قازیب آپاریر گوندوز ایشیغینین قارانلیقدان داها گؤرونمز درینلرینه...
سن؟ سنی گؤزلهمیرم گودو سندن داها چوخ اومود وئریجیایدی...
من؟ لنگرسیز بیر گمییم، اؤزومو اله توتا بیلمیرم اؤزومه "من" دئیهم.
وطنی ده کی تانیرسان، منی سانسور ائلهدیگی کیتابلارین ایچینده تک باشیما بوراخیب....
گلیرم یازام، تیکهلریم بیر یئره ییغیشمیر، ووجودومو دیدیک دیدیک ائدیب آپاریبلار آلیبلار مندن.
نهدن سؤز آچیم سنجه، اؤزومون اولمادیغیم یئرده؟
-
- 17/08/19


text:
سوریه نینگ کیله جگی نیمه بوله دی؟
اوشبو مطلب پروفیسر داکتر قدرت بلبل نینگ تورک تیلیده یازیلگن مقاله سی نینگ اوزبیک تیلیده گی ترجمه سیدن عبارت
تورکیه و جهان کوز قره شی 37
سوریه ده گی اوروش لر 7 ییلدن بیری دوام ایتیب کیلماقده. ایندی ایسه آستانه مذاکره لری دایره سیده اوروش بولمیدیگن منطقه اعلان قیلینگن ادلبده سوریه رژیمی بیلن روسیه هجوم لری نینگ حاضرگی کونده دنیا کون ترتیبیده اورین آلیب کیلیاتگن لیگی کورینماقده. شونده ی قیلیب هیچ بیر نرسه قیلمسدن, اوشبو هجوم لر آرتیدن نیچه میلیون سوریه لیک نینگ اوز یورت لری نی ترک ایته دیگن لیک لری, کیمیاوی قوراللر دن استفاده قیلینه دیگن لیگی یاکه قیلینمیدیگن لیگی باره سیده باش قاتیریلماقده. اوشبو وضعیت ایسه وجدانسیز و قیغوسیز بیر شکلده هر قنده ی بیر سریالده گی صحنه نینگ تماشا قیلینیاتگن لیگی گه اوخشه ماقده.
آستانه پروسه سی اورتاق لریدن عبارت تورکیه, ایران و روسیه اوتگن هفته ده تهرانده بیر ییغیلیش اوتکزدی. اوشبو ییغیلیش جریانیده ادلب و عموماً آلیب قره گنده سوریه نینگ کیله جگی باره سیده بحث ایتیلدی. تهرانده گی اوشبو رهبر لر ییغیلیشی, غرب نینگ اوزاقدن تعقیب ایتیاتگن, خلق ارا جامعه نینگ هیچ قنده ی بیر عکس العمل کورستمَیاتگن سوریه لیک لرنینگ قیرغین قیلینیشی گه مانع بولینیشی بوییچه تورکیه نینگ قنچه لیک یککه قالیب کیتگن لیگی نی کورسه تیب بیردی. بونگه قره مسدن تورکیه اوشبو خصوصده گی صمیمی کوره شی نی دوام ایتتیرماقده. تورکیه و روسیه نینگ معلوماتی بولمَسدن اوشبو ییغیلیش نینگ ایران تامانیدن جانلی اوله راق کورسه تیلیشی خوددی شوو حقیقت نینگ دنیا اولکه لری تامانیدن ایشیتیلیشی گه سبب بولدی. افسوس که باشقه رهبر لرنینگ سوریه لیکلر نینگ وضعیتی توغریسیده قیغولنمه گن لیک لری کورینماقده. تورکیه جمهوریتی جمهوررئیسی رجب طیب اردوغان بیر نیچه مراتبه آتش بس اورنه تیلیشی نینگ ضروری ایکن لیگی نی بیلدیردی. عینی دمده اردوغان تورکیه نینگ کوپچیلیگی سوریه لیک لردن عبارت توپلم 4,5 میلیون مهاجرنی اوز بغری گه باسگن لیگی نی معلوم قیلدی. تورکیه نینگ هم باشقه کوپلب اولکه لر سنگری اوشبو مهاجر لرنی اوز بغری گه باسمس لیگی ممکن ایدی. شونده ی قیلیب بیر نیچه مینگ مهاجر نی کورگچ برچه ارزش لری, ایرکین لیک, تینگ لیک و قرداش لیک شعار لری نی ایسدن چیقاریب قویگن و مهاجر لردن نفرت قیلیب قالگن اوروپا بیرلیگی اولکه لری سنگری بیر سیاست آلیب باریشی ممکن ایدی تورکیه نینگ هم. بیراق تورکیه نینگ بونده ی قیلیشی ممکن ایمس ایدی. تورکیه نینگ اوشبو اولکه لردن فرقلی تامانی هم خوددی شوندن عبارت.
اوروش لرنینگ باشلب کیتگن لیگی گه 7 ییل بولگن لیگی گه قره مسدن افسوس که تامان لرنینگ سیاست لریده هیچ قنده ی بیر اوزگریش بحث موضوعی ایمس. روسیه, سوریه ده گی حربی مرکز لری واسطه سی بیلن آقدینگیزده فعال رول اوینَش و قیریم, گرجستان, اوکرائین اورنیگه اوزاق بیر جغرافیه ده غرب بیلن کوره شیش مقصدی بیلن بشار الاسد تیزیمی نی حمایت قیلیب کیلماقده.
ایران منطقه ده توسعه طلب لیک سیاست لرینی دوام ایتتیرماقده. دینی رهبر علی خامنه ای گه یقین ایکن لیگی بیلینگن, ایران پارلمانی تهران وکیلی علیرضا ذکایی نینگ, "حاضرگی کونده اوچ عرب اولکه سی ایران نینگ قولیده و ایران اسلامی انقلابی گه باغلیق. صنعا, ایران انقلابی گه قوشیلیاتگن تورتینچی عرب پایتختی دن عبارت" شکلیده گی سوز لری, ایران نینگ توسعه طلب لیک سیاست لری نی یققال کورسه تیب بیرماقده. عراق نینگ ایککینچی اینگ کتته شهری و اینگ مهم بندری شهریدن عبارت بصره ده کوپچیلیک نینگ شیعه لردن عبارت ایکن لیگی گه قره مسده, انسان لرنینگ ایران گه قرشی مظاهره قیلگن لیگی و ایران باش قنسلگرلیگی نی یاندیرگن لیک لری, ایران نینگ توسعه طلب لیک سیاست لری دایره سیده کیرگن اولکه لرده قالدیرگن تاثیری بوییچه عبرت بوله دیگن بیر وضعیت نی تشکیل ایتماقده. عینی دمده سوریه لیک لرنینگ دنیا نینگ اینگ اوزاق منطقه لری گه کیتیش لری گه قره مسدن, ایران گه کیتمه گن لیک لری, اوشبو کیشی لرنینگ ایران نینگ قوشنی چیلیک, مذهبی و انسانی ارزش لری توغریسیده هیچ قنده ی بیر امیدلری نینگ بولمه گن لیگی نی کورستمَیدی می؟
سوریه اوروشی بوییچه یاشیرینچ روشده رول اوینَیاتگن اینگ مهم اولکه نینگ اسرائیل دن عبارت ایکن لیگی بیلینگن بیر حقیقت. اسرائیل, منطقه ده گی رقیب لری نینگ اوز کوچی نی قولدن بیریب قویشی اوچون اوشبو اوروش نینگ دوام ایتیشی نی تامین ایتیش مقصدی بیلن چقور بیر سیاست آلیب بارماقده. اوشبو سیاست اسرائیل نینگ چیگره لری نی, صهیونیست لرنینگ ارض موعود ادعاسی دایره سیده, تورکیه نینگ جنوبشرقی منطقه لرینی هم اوز ایچی گه آله دیگن شکلده کینگتیریشی نی قمره گن "کتته اسرائیل" ستراتیژی سی بیلن مطابقت کورستماقده.
امریکا قوشمه ایالتلری نینگ سوریه بوییچه سیاست لری ایسه اسرائیل بیلن باغلیق. امریکا, داعش تهدیدی نینگ یوق بولگن لیگی گه قره مسدن, ترور تشکیلاتی پی کا کا/پی وای دی گه برچه حربی امکانیت لر نی تامین ایتیب بیرماقده. ظاهراً امریکا نینگ ایران نی اوره ب آلیش اوچون بونده ی بیر ایش قیلیاتگن لیگی بیلدیریلماقده. تورکیه نینگ هم بولینیشی هدفی گه ایگه, اوشبو حمایت نینگ فقط گینه ایران نینگ اوره ب آلینیشی اوچون بحث موضوعی بولیاتگن لیگی نی بیلدیریش ممکن می؟ یاکه اوشبو تروریزم دهلیزی نینگ اوزاق مدت لیک اسرائیل هدف لری نینگ قولگه کیریتیلیشی اوچون قیلینیاتگن تشبث لردن عبارت می؟
افراطی راست گرا لرنینگ اقتدارگه کیلیاتگن و بیرته گینه درد لری نینگ بیر نیچه سوریه لیک قاچقین نینگ کیلمس لیگی دن عبارت بولگن اوروپا بیرلیگی اولکه لری نینگ سوریه توغریسیده هر قنده ی بیر سیاست گه ایگه ایکن لیگی نی معلوم قیلیش ممکن می؟
امریکا قوشمه ایالتلری نینگ فقط گینه اسرائیل نینگ حمایت قیلینیشی دایره سیده آلیب باریاتگن سیاست لریدن واز کیچمس لیگی و اوروپا بیرلیگیده تطبیق ایتیلمه گن وعده لریدن تشقری انیق ایش لر قیلمس لیگی تقدیرده, روسیه و باشقه تامان لر طرفیدن حمایه له نیاتگن سوریه رژیمی هجوم لری نینگ توخته تیلیشی نی کوتیش ممکن ایمس. اوروپا بیرلیگی و امریکا قوشمه ایالتلری, سوریه لیک لرنینگ اوز اولکه لریده جان بیریش لری یاکه تورکیه ده قالیش لری تقدیرده, سوریه ده هیچ قنده ی بیر معما نینگ موجود ایمس لیگی نی اویلَیاتگن دیک کورینماقده.
دنیا اولکه لری سوریه ده ایریم ملیت لرنینگ یوق ایتیلیاتگن لیگی نی کورماقده. اولکه ده نفوس ساختاری اوزگرتیریلماقده. سوریه رژیمی و حمایه چی لری, ایریم پیتلرده غربی اولکه لر, قولگه کیریتیش نی آرزو قیلیاتگن شهر لرنی ترورچی لردن تولیق ایکن لیگی نی بیلدیریب بمباران قیلماقده. نتیجه ده میلیونلب کیشی اوز اولکه سی نی ترک ایتیب مهاجر بولیب قالماقده. میلیونلب کیشی نینگ ترورچی بولیشی ممکن می؟ خوب, ایریم ملیت لرنی یوق ایتیش و شهر لرنینگ نفوس ساختاری نی اوزگرتیش دن باشقه قنده ی بیر مقصد نینگ بحث موضوعی بولیشی ممکن؟ هدف نینگ ترور تشکیلات لری گه قرشی کوره ش دن عبارت بولیشی تقدیرده, اوشبو ایش نینگ بیرته گینه یولی ترورچی لر بیلن بیرگه معصوم انسان لرنی هم یوق ایتیش دن عبارت می؟
مالی عذابی نی اوروشیاتگن لر ایمس, بلکه تورکیه کبی انسان لیک جهتی دن قیغوله نیاتگن لر چیکیاتگن سوریه ده گی اوروش لرنینگ اداققه ییتیشیشی کیره ک. اوروش نینگ اداققه ییتیشیشی آرتیدن اوزاق ییل لر دوام ایته دیگن انسان لرنینگ دردی گه مرهم بولیش پروسه سی نینگ باشلب کیتیشی ضروری. اوشبو اوروش لر جریانیده تیریک بیر شکلده یاقیلگن باله لر نینگ گناهی نیمه ایدی؟ ایندی ینه قنچه سوریه لیک قاچقین نینگ دینگیزگه توشیب اولیشی نی کوتیب توره میز؟
بشریت تاریخیده کوپلب ظالم لر بولیب اوتدی. اوشبو خصوصده ستالین, هیتلر و موسولونی کبی ظالم کیشی لرنی مثال قیلیب کورسه تیشی میز ممکن. بیراق قیسقه بیر مدت مابینیده بولمه سه هم, مظلوم لرنینگ هردایم ظالم لرگه قرشی تاریخده غلبه قازانیب کیلگن لیگی کورینماقده. حاضرگی کونده اوشبو ظالم لرنینگ همه تامانیدن بیلیانیاتگن لیگی و لعنت له نیاتگن لیگی, اوزاق مدتده انسان لیک نینگ غلبه قازانگن لیگی نی کورستماقده.
قراقچی لرنینگ دنیا گه حکمدار بولیش لری ممکن ایمس.


text:
آنتارکتیدادان اؤتن گون آیریلان آیسبرگ گلوبال ایستیلشمهنین تظاهرودور.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده بیلد اینفورماسییا آگئنتلیگی معلومات یاییب.
قزئت گلوبال ایستیلشمهنین سبب اولاجاغی دنیز سوییهسینین یوکسلمهسی نتیجهسینده ریسک قروپونا داخیل اولان اراضیلرین خریطهسینی حاضرلاییب. خریطهیه گؤره، آلمانییانین شیمالینداکی هامبورگ، پایتخت برلینین بیر حیصهسی، حتی ایستکهلم و آمستردام کیمی شهرلر سویون آلتیندا قالا بیلر.
دنیز سوییهسینین عصرین سونونا قدر ۱.۵ متر یوکسلجیینی دوشونن کیل اونیورسیتتینین تدقیقاتچیسی موژیب لاتیف، گلوبال ایستیلشمهنین قارشیسی آلینمازسا، بو سنارینین بیر نئچه یوز ایل ایچریسینده گئرچکلشه بیلجیینی دئییب. قزئتین ترتیب ائتدیی خریطهیه اساساً، تورکییهنین ساحلیانی اراضیلری ده ریسک قاروپونا داخیلدیر و بعضی بؤلگهلر تمامیله سولار آلتیندا قالا بیلر.


text:
روسییا ایله آمریکا آراسیندا سورییادا آتشکهسین اعلان ائدیلمهسی ایله باغلی الده ائدیلن راضیلاشمانین قارانتی اولمایاجاغیق.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری ایران خاریجی ایشلر ناظیرلیینین سؤزچوسو بهرام قاسمی دئییب. او بیلدیریب کی، اؤلکهسی آستانا فورماسی چرچیوهسینده روسییا ایله خصوصی مناسیبتلرینی قورویاجاق:
«یالنیز بوتون سورییانی احاطه ائدن راضیلاشمانی دستکلهیه بیلریک. آمریکانین رگیوندا کئچمیش فعالیتلری سببیندن بو راضیلاشمانی بیرمعنالی قارشیلامیریق. بو دوروم گلجک گؤروشلره مانعه یارادا بیلر».
کوردوستانین مستقیللیک رفرندومو مسئلهسینه توخونان خاریجی ایشلر ادارسینین رسمیسی بیلدیریب کی، عراقین بوتؤولویو و سوورنلیگی قورونمالیدیر.


text:
اوتوزآلتینجى درس
تام اولمایان یاناشما
فعلی صیفتین ایسمه یاناشماسى
فعلی صیفتلر فعللردن آیریلمالارینا باخمایاراق صیفتلشدیکلرى اۆچۆن صیفت خصوصیتلرى ده قازانیر. بونا گؤره ده فعلى صیفتلر، عادى صیفتلر کیمى، ایسیملرین اولینه گلیب اونلارلا یاناشما ایلگیسینه گیریر. مثلا:
"منیم بؤیۆمۆش گؤزلریم، حسرتینده اولدوغوم قارا گؤزلره تیکیلدى."
"بؤیۆمۆش گؤزلریم" سؤز بیرلشمهلرى فعلى صیفتلرین ایسیملره یاناشماسى نتیجهسینده یارانمیشلار. فعلى صیفتلر اؤز اطرافلارینا سؤزلر ییغیب فعلى صیفت ترکیبى یاراداندا دا ایسیمله یاناشا بیلیر. بورادا توپلانان سؤزلر فعلى صیفتین ایسیمله یاناشما ایلگیسینى کسه بیلمیر. مثلا:
"یوخ، اونون گؤزلرى، دالینجا گئدن اوغلانى آیدین گؤرن قیزلارینکیندان بئله ایتى ایدى."
بو میثالداکى "دالینجا گئدن" و "آیدین گؤرن" فعلى صیفت ترکیبلرى "گئدن" و "گؤرن" فعلى صیفتلرین "اوغلان" و "قیز" ایسیملریله یاناشماسینا، اونلارین تعیین ائتمهسینین قاباغین آلا بیلمهمیشدیر.


text:
آفساید
دوکتور جئری
ایرانین برجام آنلاشماسیندان ایستهدیگی سونوجلاری الده ائده بیلمهمهسینین ندنلرینی آراشدیردیقدا، اؤلکه سیاستچیلرینین فوتبال اویونونون قایدا-قانونلاری ایله تانیش اولماماسی اورتایا چیخیر. سیاست، فوتبال یاریشی کیمی بیر اویوندور. ایران سیاستچیلری 5+1 دانیشقلارینا باشلایاندا اؤزلری بو قونویا ایشاره ائدهرک وورغولامیشدیلار:بو اویون بیر-بیر (یاخود اوتدو- اوتدو) نتیجهسی ایله سونوجلاناجاقدیر. [فوتبالدا بونا تبانی دئیرلر، فیفانین بوندان خبری اولسا تاخیملاری آغیر جزالارا محکوم ائدیب ددهلرینی یاندیرار!] آنجاق یاریش گونو، آنلاشیلان کیمی، 5+1 ایلک دقیقهده ایلک گولو ووروب سانتیریفیوژلاری سیرادان چیخاردیب اتم رئاکتورونا سیمان باساندا، ایران ایسه 90-نجی دقیقهده مساوی گولو ووروب میللت اورتالیغا تؤکولوشوب شنلیک ائلهینده، سیاستچیلر سئوینجلریندن بیر باخمادیلار، قیراقداور "ایرانین گولو آفسایددیر" دئیه بایراغینی گؤیه قالدیریب!
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
آمریکا ایله بیزیم فرقیمیز ندیر؟
دوکتور جئری
آمریکانین یئنی جومهور باشقانی، دونالد ترامپ دئدی:
ائحتیاجیم اولمادیغی اوچون جومهور باشقانلیغی آیلیغینی آلمایاجاغام.
بو سؤزدن بئله آنلاشیلیر:
آمریکادا میلیادئرلر گلیب باشقان اولورلار؛ ایراندا ایسه باشقانلار گلیب میلیادئر اولورلار.
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
یوکسک ماعاش آلان مودیرلرین یئنی سییاهیسی اورتایا چیخدی!
یوکسک ماعاش آلان مودیرلرین حوقوق فیشلرینین اورتایا چیخماسینین آردیندا، بوگون گئنه یئنی بیر سییاهی آیدینلیغا چیخاریلدی. بو سییاهیدا اؤلکهنین باشی یئکه مدیرلرینین آدلاری گؤرونمکدهدیر:
1- کئفلی ایسکندر، عایله رئیسی، آلدیغی ماعاش: یوز آلتمیش میلیون شاهی، آلدیغی یارانه : قیرخ بئش میلیون شاهی، توپلام آیلیق گلیر: ایکی یوز بئش میلیون شاهی.
2- قلئیچی مورتوض، سانسورال خبر آژانسینین باش مودیری، آلدیغی ماعاش: یوز ییرمی میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: دوخسان میلیون شاهی، توپلام آیلیق گلیر: ایکی یوز اون میلیون شاهی.
3- اوستاد دفتری، لال قزئتهسینین رئیسی، آلدیغی ماعاش: یوز میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: ییرمی یئددی میلیون شاهی، توپلام آیلیق گلیر: یوز ییرمی یئددی میلیون شاهی.
4- دوکتور جئری، ایگنه رئیسی، آلدیغی ماعاش یوز دوخسان میلیون شاهی، یارانهسینی آلمیر.
5- قودرت موعللیم، مدرسه مودیری، آلدیغی ماعاش: یوز سکسن میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: ییرمی یئددی میلیون شاهی، توپلام آیلیق گلیر: ایکی یوز یئددی میلیون شاهی.
6- کل اوغلان، شاعیرلر رئیسی، آلدیغی ماعاش: یئتمیش میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: قیرخ بئش میلیون؛ توپلام آیلیق گلیر: یوز اون بئش میلیون شاهی.
7- موللا انیشتین، مکتبخانا مودیری، آلدیغی ماعاش: ایکی یوز میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: اللی بئش میلیون شاهی؛ توپلام آیلیق گلیر: ایکی یوز اللی بئش میلیون شاهی.
8- پروفئسور نصرالدین؛ بیلیم یوردو رئیسی، آلدیغی ماعاش: اوچ یوز میلیون شاهی، یارانهسی کسیلیب.
9- هاماش خانکیشیزاده، یول ایدارهسی مدیری، آلدیغی ماعاش: یئتمیش میلیون شاهی، آلدیغی یارانه: اون سککیز میلیون، توپلام آیلیق گلیر: سکسن سککیز میلیون شاهی.
10- قوتور خججه، یئتیملر رئیسی، گلیری آلدیغی یارانهدن: ییرمی یئددی میلیون اوچ یوز مین شاهی.
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
تؤرهدیلن پرابلئملره گؤره دوکتور جئری-نی بلگفادا ایسه ایزلهیه بیلرسینیز:
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
تاتسیز تورک بولماس!
دوکتور جئری
مجلیس سئچکیلرینین گئچن دؤورهلرینده، همیشه کورد آزینلیغیندان بیرجه آدای نگهبان شوراسی سوزجکیندن گئچیب شهریمیزده آدای اولاردی. میلّی چالیشقانلار بو آدایا کاتالیزور آدی وئرمیشدیلر! بیلدیگینیز کیمی، رئاکسییالادا کاتالیزورون گؤروی؛ سورعتی، حرارتی، جوشقونو، قاتیلیمی آرتیرماقدیر!!
شهریمیزین آدایلاری، تبلیغات سورهسینده، خالقی کاتالیزورون چیخماسیندان قورخوداراق دئیردیلر:
- ائی میلّت بیلیرسیز کورد نومایندهسی چیخسا نه اولاجاق؟!.. بوتون ایدارهلر، اورگانلار، نهادلار... کوردلرین الینه دوشهجک!.. ائویز ییخیلیب بدبخت اولاجاقسیز!...سؤزه باخان اولمایاجاق!...
سونرا بارماقلاری ایله بیربیرینی سوچلایاراق قیشقیراردیلار:
- ائی آغایی فیلانی! ائی آغایی بئهمانی!.. سیزکی بیلیرسیز بئش-آلتی مین رأیدن آرتیق گتیرمهیهجکسیز... نییه میلّتین رأیینی بؤلوشدورسوز؟! نییه قیراغا چکیلمیرسیز؟!... اولمایا ایستهییرسیز کورد چیخا؟!.. سیز میلّتین منفعتینی دوشونورسوز یوخسا اؤز منفعتیزی؟!...
سونوندا سئچکیلرین بیتمهسی ایله کورد پروندهسی گلن سئچیمهدک قاپاناردی.
*
سئچکیلرین بو دؤورهسینده، تعجوبله کاتالیزور آدایدان بیر ایز- توز یوخ ایدی؛ عوضینده هر کندیستاندان بیر باش، توپلام ییرمی باش آدام، آدای اولموشدو!
بو کز آدایلارین دانیشقلاریندا، کوردلرین ایدارهلری قاپسما تهولوکهسیندن خبر- اثر یوخ ایدی. بو اوزدن سئچیم سسسیز- کویسوز، دینج بیر اورتامدا گئچیریلیب ایکی آدای، بیر داها یاریشماق اوچون ایکینجی آشامایا قالدیلار.
دونن خالقین آغزیندا گزیشن خبرلردن آنلادیم : ایکی آدای تک- تک کورد اربابلارینین یانینا گئدهرک ایدارهلردن، اورگانلاردان، نهادلاردان وئرهجکلری پای قارشیلیغیندا اونلارین حیمایهلرینی ایستهمیشلر!!...
اؤز- اؤزمه دئدیم: مین ایل بوندان قاباق رحمتلیک کاشغارلی ماحمود بوش یئره دئمهییب؛ تاتسیز تورک بوْلماس (اولماز)، باشسیز بؤرک بوْلماس. دوغروداندا اولماییب، اولماز! اؤز الیمیزله طرفی سوخوروق اویونا، سونرا قیرمیزی کارت ایله ده ائشیگه اؤتوره بیلمهیهجهییک بیلهسینی!...
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
بنیاد ادب و شکر آذربایجان!
دوکتور جئری
اسکیلر، گلین، بیگ ائوینه گلنده قایناتا قاباغا کئچیب، "خوش گلدین" دئیندن سونرا، "قیزیم! دوعا ائله من مکّهیه گئدیم، قاییداندا سنه ایستهدیگین خلعتی گتیریم!" دئیردی. گلینده اوتانا-اوتانا، " وار اول آتا!..من تکجه ساغلیغیزی ایستهییرم" دئیه یانیت وئرردی. (البته ائشیتدیگیمه گؤره، گلینلرین بیری قایناتاسینا:" آتا! اولماز خلعتی بو باشدا وئرهسن بلکه گئتدین مکّهیه گلمهدین!" دئمیشدی)
حسن آغا ایروحانی جومهور باشقانی سئچکیلرینده تبریزه گلنده "منه اوْی (رأی) وئرسهز باشقان اولاندا نه ایستهز سیزه وئرهجگم" دئمیشدی. میللتده سئوینجک،" ساغ اول، وار اول!" یئرینه تئز، "بیز فرهنگستان زبان ترکی ایستهییریک" دئمیش.
حسن آغا جومهور باشقانی سئچیلندن سونرا میللته وئردیگی سؤزو یادینا سالاراق، "من فرهنگستان زبان ترکییم کجا بود؟" دئیه نئیلهییم- نئیلهییم دوشموش. آلآلتداکیلار باشقانا،" فرهنگستان زبان ترکی یئرینه بنیاد فرهنگ و هنر آذربایجان وئرین بو ایش بیتسین، گئتسین!" دئمیشلر. جومهور باشقانی،" بئله ائتسم میللت مندن اینجیمز می؟!" دئیه سوروشموش. الآلتداکیلاردا: "آرخایین اولون؛ بیگ وئرن آتین دیشینه باخمازلار!"دئمیشلر.
جومهور باشقانی، " بنیاد فرهنگ و هنر آذربایجان"-نین قیرمیزی شیریغینی کَسَندن سونرا الآلتداکیلار ،" بو میللتی ادب ائلهمهسک یارین(صاباح) آیری ایستکلری اولاجاق" دئیه قورومون آدینی "بنیاد ادب و هنر آذربایجان"-ا چئویرمگی دوشونموشلر....
دیلکچه:
الآلتداکیلارین دیقّتینه چاتدیریلمالیدیر: اؤنردیگینیز " بنیاد ادب و هنر آذربایجان" آدی بیر آز ساقینجالیدیر! کسینلیکه بو آد پانتورکیستلری سئویندیریب سوء ایستفادهلرینه یول آچا بیلهجکدیر!...
بیلدیگینیز کیمی اسکیدن بری، " ترکی هنر است، فارسی شکر است" دئییبلر. "بنیاد ادب و هنر آذربایجان" آدیندا، "هنر" سؤزجوگو ترکی آنلامینی آنیمساتدیغی (خاطیرلاتدیغی) اوچون، ریجا اولونور سون دئییشیک اولاراق "هنر" سؤزجوگو یئرینه "شکر" سؤزو ایشلهدیلسین.
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
دومبالان
دوکتور جئری
بیلمیرم ایندییهدک دومبالان یئمیشسینیز یا یوخ؟!.. یئمهسهنیز الینیزدن گئدیب قارینیزا بورجلوسونوز! دومبالان چوخ یئملی، گؤزل قوخولو، گؤبلک چئشیدیدیر. کئچن هفته یولداشلارلا دومبالان چیخارتماغا گئتدیک آنجاق هر ایلکی یئرلری نه قدر چوخ آختاردیقسا او قدر آز تاپا بیلدیک، ائلهبیل دومبالانچیلار دیبینه داش آتمیشدیلار. آخشام باشی آرغین-یورغون، توز-تورپاق ایچینده ائوه قاییتدیقدا کوچهده پروفسور نصرالدینله قارشیلاشدیق. الیمیزدهکی بئل- قازمایا باخا- باخا ماراقلا سوروشدو:
- خئیر اولا یولداشلار!.. هاردان گلیرسیز؟!.. فهلهلیگه گئتمیشدیز؟!...
قاش- قاباقلا:
- یووو... دومبالان چیخارتماغا گئتمیشدیک!- دئدیم.
الیمدهکی توربایا باخدی. گؤزلرینین ایچی گولدو:
- منیم پاییم یادان چیخماسین!..
پرت اولدوم:
- نه پایی!.. سحردن آخشاما اوچ- دؤرد آداما بیر کیلو دومبالان چیخارتمامیشیق.. اولماسا اونودا وئرهک سنه؟!..
پروفسور اؤزونو سیندیرمادان:
- اوچ- دؤرد آداما بیر کیلو چیخارتمیشسیز؟.. بهیم سیز هارایا گئتمیشدیز؟..- دئیه سوروشدو.
- چیمنلره.
-چیمنلره؟!!..سیز قولاغیزین دیبندهکی دومبالانلیغی اؤتوروب او اوزاقلیقداکی چیمنلره گئتمیشسیز؟!!..
چاشیردیم:
- قولاغیمیزین دیبیندهکی دومبالانلیق؟!!
پروفسور یئنه گؤزلرینی الیمدهکی توربایا تیکدی. توربانین آغزینی آچیب قاباغینا توتدوم:
- قولاغیمیزین دیبیندهکی دومبالانلیق هایاندادیر پروفسور؟
الینی توربایا سوخوب ایکی دنه، یورمورتا یئکهلیگینده دومبالان چیخاردیب جیبینه یئرلشدیرهرک بیج- بیج گولدو:
- جمعه گونو مصلّایا باش وورون!!..
Dombalan
Dr.Jery
Bilmirəm indiyədək dombalan yemişsiniz ya yox?!..Yeməsəniz əlinizdən gedib qarnınıza borclusunuz!.. Dombalan çox yeməli, gözəl qoxulu göbələk çeşididir. Keçən həftə yoldaşlarla dombalan çıxartmağa getdik ancaq hər ilki yerləri nə qədər çox axtardıqsa o qədər az tapa bildik, elə bil dombalançılar dibinə daş atmışdılar. Axşam başı arğın- yorğun, toz-torpaq içındə evə qayıtdıqda küçədə professor Nəsrəddinlə qarşılaşdıq. Əlimizədəki bel- qazmaya baxa- baxa maraqla soruşdu:
- Xeyr ola yoldaşlar!.. hardan gəlirsiz?!.. fəhləliyə getmişdiz?!...
Qaş- qabaqla:
- yooo... dombalan çıxartmağa getmişdik!- dedim.
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
آنادیلی گونونه حاضیرلیق
دوکتور جئری
21. فوریه(اسفندین ایکیسی) آنادیلی گونو؛ آنادیلی بایرامیدیر. ائلیمیزده، بایرام ایشلرینی نئچه هفته قاباقدان گؤرولدوگونو گؤز اؤنونه آلاراق بیزده ایندیدن بو گونله باغلی کئچیرهلهجک برنامهلره حاضیرلیقلی اولمالیییق. بو دوغرولتودا یوردداشلاریمیزدان ایستهییریک آشاغیدا سایدیغیمیز شئیلری ایندیدن تداروک گؤرسونلر:
1- مجوّز
2- آنادیلی برنامهلری
3- قالین ایپ بؤرک
4- کتانی باشماق
5- حیَط سندی
باشلیقلارین آچیقلاماسی:
1- آنادیلی برنامهلرینی دینج بیر اورتامدا کئچیرمک اوچون بوتون شهرلرده سوروملو ایدارهلره (فرمانداری، ارشاد ایسلامی و...) مراجیعه ائدهرک مجوز آلینمالیدیر.
2- چالیشمانین مدنی اولدوغونو گؤسترمک اوچون سیاسته بولاشمامیش آنادیلی ایله ایلگیلی برنامهلر حاضیرلانمالیدیر.
3- گؤزلهنیلمهدن وئریلن مجوز لغو اولونوب مامورلار ییغینجاغی داغیتماغا گلسهلر قالین ایپ بؤرک باشی باتومدان قورویا بیلر.
4- آنلاشیلماز ندنلره گؤره، بو گونده توت-ها-توت اولسا کتانی باشماقلا یاخشی قاچیب آرادان چیخماق اولار.
5- حیَط سندی ایله توتولان شخصلر ضامینه بوراخیلا بیلرلر.
آرتیریلمالیدیر:
بو گونون قوتلانماسینا ایجازه وئریلمهدیگی تقدیرده، گؤیساتان بلندگولاری ایله اویغار دونیانین ساغیر (کار) قولاغینا قیشقیرماق یورددشلاریمیزین دوغال حاقلاریدیر.
Anadili gününə hazırlıq
Dr.Jery
210 Fevral (isfəndin ikisi) Anadili günü; Anadili bayramıdır. Elimizdə, bayram işlərini neçə həftə qabaqdan görüldüyünü göz önünə alaraq, bizdə indidən bu günlə bağlı keçirələcək bərnamələrə hazırlıqlı olmalıyıq. Bu doğrultuda yurddaşlarımızdan istəyirik aşağıda saydığımız şeyləri indidən tədarük görsünlər:
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
اینسان حاقلاری خورجوندادیر!
دوکتور جئری
1
بیر گون موللا نصرالدین ائششگینی ساتماق اوچون بازارا آپاریر. یولدا ائششگین قویروغو پالچیغا بولاشیر. موللا، " اولا بیلر، بونون اوزوندن ائششگی آشاغی آلالار!" دئیه دوشونرک قویروغو کسیب خورجونا قویور. بازاردا موشتریلر قویروغو یوخ ائششگی گؤردوکده دئییرلر:
- یاخشی ائششکدیر، نه یازیق قویروغو یوخدور!
موللا دئییر:
- سیز ائششگین قیمتینی کسین، قویروق خورجوندادیر!
2
فارسلارین بیر مثلی وار؛ چوخ دوشوندوروجودور: " خرِ ما از کرهگی دُم نداشت". یعنی: ائششگیمیزین قودوقلوقدان قویروغو یوخایدی.
2+1
ایران، اینسان حاقلارینین اولمادیغینا سوچلاندیقدا سوروملولار جلد تپکی گؤستریرلر:
- اؤلکهده اینسان حاقلاری وار، لاپ یاخشیسی دا وار!
- هانی بیز نییه گؤرموروک؟- دئیه سوروشولدوقدا، مثللرینی اونوتموش کیمی،
- آنایاسادیر!- دئییرلر.
Insan haqqları xurcundadır!
Dr.Jery
1
Bir gün Molla Nəsrəddin eşşəyini satmaq üçün bazara aparır. Yolda eşşəyin quyruğu palçığa bulaşır. Mulla, " ola bilər, bunun üzündən eşşəyi aşağı qiymətə alalar!" deyə düşünrək quyruğu kəsib xurcuna qoyur. Bazarda müştərilər quyruğu yox eşşəyi gördükdə deyirlər:
- Yaxşı eşşəkdir, nə yazıq quyruğu yoxdur!
Molla deyir:
- Siz eşşəyin qiymətini kəsin, quyruq xurcundadır!
2
Farsların bir məsəli var; çox düşündürücüdür: " xər-e ma əz korrəgi dom nədaşt". yəni: eşşəyimizin qoduqluqdan quyruğu yox idi.
1+2
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
آذربایجان مسئلهسینده سعدی شیرازینین روْلو
دوكتور جئری
ایران ایسلام دئوریمیندن سونرا، آذربایجان توركلرینین میلّی - اینسانی حاقّلارینی الده ائده بیلمهدیكلرینین ندنینی آراشدیردیقدا، اؤنجهلری بونو پهلوی دؤنمیندن بعضی سوروملولارین بئیینلرده تورتالانیب قالمیش شوْوئنیستی دوشونجهلرله باغلی بیلیردیم آنجاق سون واختلاردا اینجهلهمهلریم سونوجا واریب سوچسوز اینسانلارین بابالینی یودوغومدان پئشمانلیق دویدوم. آنلادیم؛ آذربایجان توركلرینین میلّی ایستكلرینین یولونا شاتیر اوزادان بونلار یوخ، بلكه شئیخ مصلحالدین سعدی شیرازی ایمیش!
سعدی شیرازی كیمدیر؟
سعدی شیرازی، اورتاچاغ فارس ادبیاتینین أن گؤركملی شاعیر، یازیچی، دوشونورلریندن اولوب اونون گولوستان كیتابی، اسكیدن بری، مكتبخانالاردا، قوتسال قورآن كیتابی ایله یاناشی اؤیرهدیلیب اؤیودلو سؤزلری توپلومدا اویقولانماغا چالیشیلمیشدیر. ایراندا، گولوستان كیتابینا اینانلارا سعدی اویومجولاری دئییلیر....
اولا بیلر سوروشاسانیز؛ سعدی شیرازینین نه ایلیشكیسی وار آذربایجان مسئلهسینه؟!...
آچیقلاییرام:
فارس تاریخینده سوركلی ادبسیز، بیر كیشیدن دانیشیلیب. بو كیشی ادب اولماق اوچون، اون ایل رضاشاهین تورمهلرینده دوستاق اولوب ایكینجی دونیا ساواشی سیراسیندا آزادلیغا بوراخیلاراق تبریزه گئدیب آذربایجان میلّی حؤكومتینی قورموشدو. بو پیس كیشینین آدی سئیید جعفر پیشهوری ایدی.
پیشهوری بیر ایللیك حؤكومتی سورهسینده، ایران اؤلكهسینه یاراشمایان چوخ پیس ایشلره ال وورموشدو. اؤرنك اولاراق او:
- ایران چرچیوهسینده اؤزأرك آذربایجان حؤكومتی یاراتمیشدی.
- توركجهنی آذربایجانین دؤولت دیلی اعلان ائتمیشدیر.
- آذربایجانا میلّی مجلیس، میلّی اوردو، میلّی پول یاراتمیشدی
- مدرسهلرده آنادیلینین اوخونماسینی ایجباری ائلهمیشدی.
- خالیصه یئرلری كندلیلرین آراسیندا بؤلوشدورموشدو.
- آذربایجان موسیقی، تئاتر، ادبیاتینی یئنیدن دیرچلتمیشدی.
- آذربایجان میلّی اونیورسیتهسینین تملینی قویموشدو.
- وئرگیلری آذربایجانا خرجلهییب تهرانا گؤندرمهمیشدی.
- آذربایجان كند- شهرلرینین آوادانلیغینا چالیشمیشدیر.
- توركجه درگی - قزئتلر بوراخمیشدی.
- قادینلارین كیشیلرله برابر سس وئرمه حوقوقونو رسمیّیته تانیمیشدی.
- ایران آنایاساسیندا آسیلی قالان ایالتی - ویلایتی انجمنلری قانونونو یورولوگه سالمیشدی.
......
سعدی شیرازینین اویومجولاری پیشهورینین بو پیس ایشلرینی گؤردوكده دریندن سارسینتی گئچریب اؤزولموشلر. اونلار ال - اله وئرهرك (دونن دوست، بو گون دوشمن) آمریكانین یاردیمی ایله آذربایجانا سالدیریب اؤلدورهنی اؤلدوروب، اؤلدورمهینی دیدرگین یاخود سورگون ائلهمیشلر. اونلار، پیشهورینین پیس ایشلرینین ائتكیسینی نئجه آذربایجاندان سیلهجكلرینی ده دوشونموشلر آنجاق عاغیللاری بیر یئره چاتمایینجا گولوستان كیتابیندان فال آچمیشلار:
بیلگه لوقماندان، " ادبی كیمدن اؤیرندین؟ " دئیه سوروشدوقدا، "ادبسیزلردن اؤیرندیم" دئمیشدی."بئلهكی، بونلارین نهلری منه خوش گلمهدیسه اونلاری ائتمكدن چكیندیم".
سعدی اویومجولاری فاللارینا چیخان اؤیكونو اوخودوقدا سئوینجدن چیرتیك چالا- چالا پیشهورینین پیس ایشلرینی آذربایجاندان سیلمهیه باشلاییب قالاق-قالاق یاندیریلان كیتاب تونقالینین باشیندا آند ایچمیشلر؛ سونسوزادك آذربایجانی پیشهورینین گؤردوكلری پیس ایشلردن اوزاق ساخلاسینلار.
Azərbaycan məsələsində Sədi Şirazinın rolu
Dr.Jery
Iran islam devrimindən sonra, Azərbaycan türklərinin milli - insani haqqlarını əldə edə bilmədiklərinin nədənini araşdırdıqda, öncələri bunu Pəhləvi dönmindən bəzi sorumluların beyinlərdə tortalanıb qalmış şovenisti düşüncələrlə bağlı bilirdim ancaq son vaxtlarda incələmələrim sonuca varıb suçsuz insanların babalını yuduğumdan peşmanlıq duydum. anladım; Azərbaycan Türklərinin milli istəklərinin yoluna şatır uzadan bunlar yox bəlkə şeyx Müsləhəddin Sədi Sirazi imiş!
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
نئجه یازمایاق؟
دوکتور جئری
اؤدوللو یاریش:
آشاغیداکی سؤزجوکلرده، هانسی سیرانین یازیلیشی یانلیشدیر؟
1- ؟ 2- ؟ 3- ؟
(سورغونو دوغرو اولاراق یانیتلایانلارا، بیر عدد باهار آزادی سیککهسی وئریلهجکدیر.)
1- صاحب 2- ساحب 3- صاحیب
1- صحبت 2- سوحبهت 3- صؤحبت
1- صبر 2- سهبر 3- صبیر
1- صندوق 2- سندووق 3- صاندیق
1- عمر 2- عومر 3- عؤمور
1- حقهباز 2- حوقهباز 3- حوققاباز
1- محتاج 2- موحتاج 3- مؤحتاج
1- محاکمه 2- موحاکمه 3- موحاکیمه
1- مسلمان 2- موسلومان 3- موسلمان
1- معلم 2- موعلم 3- موعللیم
1- منتظر 2- مونتهزر 3- مونتظیر
1- طلاق 2- تهلاق 3- طالاق
1- ظلم 2- زلم 3- ظولم
1- فاصله 2- فاسله 3- فاصیله
1- محال 2- مهحال 3- ماحال
...
سورغونون یانیتی:
بیرینجی سیرداکی سؤزجوکلرین یازیلیشی دوزدور؛ فارسلار کیتابلاریندا بئله یازارلار.
ایکینجی سیرداکی سؤزجوکلرین یازیلیشی دوزدور؛ کوردلر کیتابلاریندا بئله یازارلار.
اوچونجو سیرداکی سؤزجوکلرین یازیلیشی یانلیشدیر. تورکلر کیتابلاریندا بئله یازارلارسا، کیتابلارینین باسیلماسینا (بیرینجی سیراداکیلار کیمی یازیلمایینجا) ایجازه وئریلمهییب، وئریلمهیهجکدیر.
سورغونو دوغرو اولاراق یانیتلایانلار، اؤدوللرینی بورادان یوکلهیه بیلرلر.
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
ایكی اوشاق یئتمز!
دوكتور جئری
آنلاشمازلیق
هردن بئله گؤرونور؛ میللت ایله دؤولت بیر بیرینین سؤزونو آنلاماقدا چتینلیك چكیر! دونن قونشوموز كبلایی خوجا وئردینین نوهسینین آد قویماسی ایدی. كوچهده قارشی قارشییا گلدیك. سوروشدوم:
- كبلایی! اوشاغین آدینی نه قویدونوز؟
دؤشونو قاباغا وئردی:
- امیر محمد علی
- امیر محمد علی؟!!
- هه!.. گلهجكده جمعیتیمیز آزالماسین دئیه بیزده دؤولتین نیداسینا لبئیك دئیهرك اون ایلدن سونرا نوه صاحیبی اولوب آدینی امیر محمد علی قویدوق!
باشیمی توولاییب دئدیم:
- كبلایی! دؤولت دئییب؛ دؤرد-بئش اوشاق دونیایا گتیرین نه اوچ-دؤرد اوشاغین آدینی بیرینین اوزهرینه قویون!...
جمعیتیمیزین آرتماسینین یولو
جمعیتین گئتگئده آزالماسی اؤلكه باشچیلاریمیزی دریندن قورخویا، قایغییا سالاراق چئشیدلی یوللارلا میللتی دوغوم-دوغوشا شیرنیكدیرمگه چالیشیرلار. بو دوغرولتودا، بیزده، بیر اؤنری ایله بو سورونون اورتادان قالخاماسینا یاردیمچی اولماق ایستهییریك:
اؤنری:
قبیرداشی كیمی، كفن كیمی، مؤهور-تسبئح كیمی، چادیرا كیمی، قیبلهنوما كیمی، تومانباغی كیمی، دیشقوردالایان كیمی، ساققالداراغی كیمی، ركعتسایان تزگاهی كیمی، دوندورما چؤپو كیمی ... دؤولت، آغازادهلرین بیرینه تاپشیرسین جمعیتمیزین آزالماسینین قاباغینی آلماق اوچون چیندن، چیناوشاغی وارید ائلهسین...
آج اینسان
چوخلو یوردداشلاریمیز دوشونورلر؛ جمعیتیمیزین آزلماسینین ندنی یوخسوللوقدور، فقردیر. بو دوشونجهنین یانلیش اولدوغونو، برزیللی بیلگین دوكتور خوزه دو كاسترو، "آج اینسان" كیتابیندا بیلیمسل آچیدان قانیتلامیشدی. خوزه دو كاسترو بیر دئنهمهده آغیرلیق، اوزونلوق، ساغلاملیق باخیمیندان عینی اولان ایكی بؤلوك سیچانی؛ بیرینجی بؤلوگو آج، ایكینجینی بؤلوگو توخ ساخلایاراق یوخلامیشدی. بیر سوره سونرا، او، اینانیلمازجاسینا، آج سیچانلارین چوخالماسینا، توخ سیچانلارین آزالماسینا، هردن ده سونسوز، دوغماز دوروما دوشدوگونه تانیق اولموشدو. او كیتابیندا بو سونوجا وارمیشدی: آج اینسان چوخ بالالار!..
بو آراشدیرمادان آنلاشیلیر، اؤلكهمیزین جمعیتینین آزالماسینین قاباغینی آلماق اوچون میللت یوخسوللوغا، فقره سوروكلنمهلیدیر. البتته دانماق اولماز، بو یؤنده سوروملولار بؤیوك آددیملار آتیب، آتماقدادیرلار...
هامی دوغماغا ایرهلی!
جمعیتیمیزین آزلماسینین قاباغینی آلماقدا آغالار، خانیملار چیگین-چیگینه چالیشماقدادیرلار. دونن خستهخانایا بیر آغانی گتیرمیشدیلر، یانچیلاری تلم-تلهسیك سوروشوردولار:
- آغالارین دوغوم اوتاغی هانسیدیر؟!
هامی شاشیردی:
- آغادا دوغارمی؟!...
یانچیلاری برانكاردی توولا ایتهلهیهرك:
- آغامیز باهالیق آلتیندا دوغماقدادیر!..-دئدیلر.
نییه جمعیتیمیزی چوخالتماق ایستهییریك؟
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا، یئر آلتی، یئر اوستو سولارین قورویوب اؤلكه سوسوز بیر چؤللوگه دؤنوشهجكدیر.
دئییرم: دوز دئییرلر !
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا، نئفت-گاز یاتاقلاریمیز قورتولاجاقدیر.
دئییرم: دوز دئییرلر !
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا، چئوره كورلانیب، مئشه- اورمانلاردان، یابانچی حئیوانلاردان بیر ایز- توز قالمایاجاقدیر.
دئییرم: دوز دئییرلر!
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا، یئرلی دیل، كولتورلر آرادان گئدیب تاریخدن سیلینهجكدیر.
دئییرم: دوز دئییرلر!
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا، ایش یئرلری بوس-بوتون قاپاناجاقدیر.
دئییرم: دوز دئییرلر!
دئییر: دئییرلر؛ اللی ایل سونرا،.................
یورولور؛ دئییر: بئله ایسه نییه گرهك ایندیدن اللی ایل سونرایا جمعیتیمیزی چوخالتماق فیكرینده اولاق؟
دئییرم: چوخ آدام بیزه لعنت اوخوسون!
Iki uşaq yetməz!
Dr.Jery
Anlaşmazlıq
Hərdən belə görünür; millət ilə dövlət bir birinin sözünü anlamaqda çətinlik çəkir! Dünən qonşumuz kəblayı Xucaverdinin nəvəsinin ad qoyması idi. Küçədə qarşı qarşıya gəldik. soruşdum:
- Kəblayı! uşağın adını nə qoydunuz?
döşünü qabağa verdi:
- Əmir Məhəmməd Əli
- Əmir Məhəmməd Əli?!!
- Hə!.. gələcəkdə cəmiyyətimiz azalmasın deyə bizdə dövlətin nidasına ləbbeyk deyərək on ildən sonra nəvə sahibi olub adını Əmir Məhəmməd Əli qoyduq!
Başımı tovlayıb dedim:
- Kəblayı! dövlət deyib; dörd-beş uşaq dünyaya gətirin nə üç-dörd uşağın adını birinin üzərinə qoyun!...
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
یوردوموزون آدی نهدیر؟
دوكتور جئری
اوشاق سوروشور:
- گؤلو قوروموش تورپاغی سویا گئتمیش یوردوموزون آدینی نهدیر.. بیگلر؟!
چوخ هویتلی آغا هویوق-هویوق اوزومه باخیر....
یاردیمینا قوشورام:
- تاریخین درینلیكلریندن باشلایاراق پهلویجه آتورپاتَكان، پارسجا آذربادگان، یونانجا آتروپاتنه، بیزانسجا آذربایگانون، ائرمنیجه آذربایاقان، سوریانجا آذربایغان، عربجه آذربیجان دئییلن؛ ایندیسه دونیادا آذربایجان آدی ایله تانینان یوردوموزون آدینی سوروشور؟!
چوخ هویتلی آغا دوداغینی بوزوشدورور:
- ائوینین آدرئسینی اونوتموش كیشی كیمی یوردوموزون آدینی اؤزگهلردن اؤیرنمگه گرك یوخ!..- دئییر- یوردوموزون آدی: آغ اوستاندیر، آش اوستاندیر، اردبیل اوستاندیر، زنجان اوستاندیر، قزوین اوستاندیر، خویاوستاندیر، مرند اوستاندیر، میانداب اوستاندیر...
كاكا عوثمان اوركلهنیر:
- كورد اوستان یادینیزدان چیخماسین چوخ هویتلی-چوخ یوردلو آغالار!
بنزر یازی:
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
چوخ هویتلی میللت
دوكتور جئری
بیز آذربایجانلیلار چوخ هویتلی میللتایك. بیزیم كیمی چوخ هویتلی میللت، سانیرام یئر اوزونده تاپیلماز. چوخ هویتلی اولدوغوموزون كؤكو نیسبیلیگه ایناندیغیمیزداندیر بلكه. ساده بیر سورغو ایله بیزیم چوخ هویتلی اولدوغوموزو آنلاماق چتین دئییل.
سیز هانسی میللتدنسینیز؟
بیریسی بیزدن بو سورغونو سوروشسا، اؤنجه سوروشانین كیملیگینی اؤیرهنیب سونرا یانیتلایاریق سورغوسونو.
سوروشان فارس اولسا، دؤشوموزو قاباغا وئریب، "تورك زبان"-یق دئیهریك.
سوروشان كورد اولسا، "عجم" اولاریق.
سوروشان ائرمنی اولسا، "موسلمان" آدلاندیراریق اؤزوموزو.
سوروشان قوزئی آذربایجانلی اولسا، "ایرانلی"-لاشاریق.
سوروشان توركیهلی اولسا، بیز "آذری"-ییق افندیم، سؤیلهیهریك.
سوروشان آذربایجانین سوننی توركلریندن اولسا، "شیعه" اولوب حضرت علینین حاققینین تاپدالانماسیندان سیزلایاریق.
سوروشان زنجان، همدان، قاشقایستان،خلجستان،خوراسان توركو اولسا، اؤزوموزو "آذربایجانلی"-ییق دئیه تانیتدیراریق.
سوروشان اؤزوموز اولساق، "چوخ هویتلی میللتایك" دئیهریك اؤزو اؤزوموزه.....
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
فیطره ذكاتی نئچه وئرمهلیییك؟
دوكتور جئری
موبارك اوروجلوق آیینین بیتمهسینه چوخ آز بیر سوره قالیب. اوروجلوق آیینین اؤنملی فرضلریندن بیری فیطره ذكاتی وئرمكدیر.فیطره ذكاتی یوخسوللارا وئریلیر (فیطره ذكاتی وئرمك اوچونبؤیوتَج(میكروسكوپ) اله آلیب ایرانی الك-ولك ائتسهنیزده یوخسول تاپا بیلمهیهجكسینیز چونكو وئریلن نقدی یارانهلر هامینی باریندیریب). فیطره ذكاتی اوروجلوق آیینین سون ایكی گونوندن باشلایاراق بایرام نامازینا قدر یوخسوللارا وئریلمهلیدیر. فیطره ذكاتینین مقداری اوچ كیلوقرام اولوب ایل بویو ان چوخ یئیلدیگی یئمكلردن وئریلیر. مثلا: هندیستان دویوسو (كیلوسو: 5000 تومن)، آمریكا بوغداسی (كیلوسو: 800 تومن)، برزیلی ات (كیلوسو:17 مین تومن)، توركیه تویوغو(كیلوسو 4800 تومن) خزر خاویاری كیلوسو: بووووق تومن)....
البته میللتمیزین سحره، ناهارا، شاما ان چوخ یئدیكلری شئیلردن بیریده حیرسدیر؛ باهالیق حیرسی ، سوروملولارین حیرسی، باش بیلنلرین حیرسی، تلویزیون حیرسی و ...
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار


text:
بنام خدا
شاهسئون ائلی
قیزآلماق وبعضی رسم و رسوماتی
.....معمولا اوکسلرین که یوده(ائوده) اداخلی خیزان (اوشاق وقیز) وارلاری مسئولیتلری چوخدو ،درک هامی بایراملارا و گئد گئل لره حواسی اولا
چون قیز یا گئلین تا توی اولانا کیمین حجب و حیاسی و غرور خانواده سی بو اجازه نی ورمزیدی قبل از توی اوغلانین یویئنه گئده (الان تاثیراتی که جامعه مدرن بیزیم جامعه میزه قویب باعث اولوب بئیر سری رفتارلار بیزیم رسم و روسوماتا ائیضافا اولا )
۰۰۰۰اوزامان وضعیتَ اوتور دور (نشست وبرخاست) ائینینن(ائینکینن)بئیر مقدار فرقی واریدی معمولا یئوده سوزون اول و آخیرین ده ده دئیردی و او خط مئش گئدیب گئلمک لری مشخص ائیلردی و بو بئیر احترام وعزت خاص ده ده لره ویرردی و (واریدی) ....
اوجور کی بویوک لردن خئبر لش میشم(سوروشومام)گئلین، قئین آتانین چوخ احترامین ساخلاردی وحتی نیچه ائیل تویونان سورایا کیمین اوزونهَ ایجازا ورمزیدی یانا دانیشا و یا اوزون آچا(البته رسمیدی گئلینن دانیشماقینا اوغلانینن یوخین (یاوق) فامئیللری بئیر شیرینی دانیشماخینا ورردیله اونان سورا گئلین با حجب و متانتینن دانئیشاردی) ،قئین آتا دا گئلینی یئوینه خئیر وبرکت بئیلردی وبیله سینه ارزش قائل اولاردی و اکسئرن چوخ محترمانه بو کلماتینان چاقیراردی ، عزیزم، قیزیم، گوزوم ،جانیم و........
اوغلان هر موقا قیز گورومونه گئیدنده به قوله قئدیمکی لر الی دولو گئیدردی وبئیر مقداردا اداخلیسنا پای نظرده توتاردی و چوخ سر وسنگین و موادبانه قیزین ننه سی و ده ده سینن برخورد ائیلردی و آداخلیسینان اولار یانا دانشمازیدی بو احترام حتی تویدان سورا دا حفظ ائیلردی و آروادینان چیئن به چیئن( کنار هم )یول گئدمئزیدی و اگر اولادلاریی( بچه) اولئیدی اوزونن گئلمزیدی بویوک لر یانا قوجاقینا آلا ......
.....بیزیم ائلین ائگیدینین تصویری
نقش قلم ......
او سرده گورکن اوغلان
چینینه چروند اوغلان
آق گئیو ،گئن تومان
بورکون قویوب قجری
قرمز دسمال الیندا
آق کوینک دالیندا
آق شاله سالب بوینونا
یار یار دوشمز دیلینن
بئیر تیرینگه واریدی که گاهدان بعضیلرکی کورکنینن شوخلوق لاری واریدی اوغلانی گورردیله قیز گورومونه گئیدرشوخلوقونان (به شوخی) اونوینان توش اولانا اوخویاردیلا
...گئتکَ گوروم دسمالیدا نئیی وار
من سایمیشام اوندورد اونبش ناری وار......
یا ....انیم گلیم جاجیخدان یول سالدیم یونجایخدان جانیم بئله یواش گئل........
سلیمان امیری فرد
سایت ایل شاهسون
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نوع مطلب :
برچسب ها :
شاهسون، ایل شاهسون، شاهسون نی ریز، ایل شاهسون بغدادی، شاهسون خیزانی، سلیمان امیری فرد، شجرنامه ایل شاهسون،
لینک های مرتبط :


text:
پولشانی دولت سرحد خیدمتی گورجستانین کئچمیش پرزیدنتی، اودسا ویلایتینین قوبئرناتورو اولموش میخایل سااکاشویلینین هانسی یوللارلا اؤلکه اراضیسینه داخیل اولماسی ایله باغلی معلوماتی شرح ائتمهییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده ریا معلومات یاییب.
«راضییام... سرحد خیدمتی حاقیندا قانونا گؤره، سرحد یوخلانیشی یالنیز دؤولتین موافیق قوروملارینین معین ائتدیی قایدالار چرچیوهسینده حیاتا کئچیریلیر»، - دئیه پولشا دؤولت سرحد خیدمتینین نمایندهسی آقنشکا قولیاس دئییب.
قئید ائدک کی، ایولون ۲۶-دا م. سااکاشویلینین اوکراینا وتنداشلیغیندان مهروم ائدیلمهسی ایله باغلی فرمان ایمزالانمیشدی.
دونن ایسه اوکراینا خاریجی ایشلر ناظرلیگی کچمیش پرزیدنتین بوتون پاسپورتلارینی لغو ائتمک بارهده قرار وئردی.
بونا باخمایاراق، سااکاشویلی بو گون پولشایا سفر ائدیب.


text:
روزا اوتونبایوا: هلاک بولگنلر سانی اون برابر کوپ
قرغیزستان مؤقت حکومتی رهبری روزا اوتونبایوا نینگ ایئیتشیچه ممکلت جنوبیده یوز بیرگن قومی زورانلیکلرده هلاک بولگنلری سانی رسماً اعلان قیلینگنیدن اون مرته کوپ بولیشی ممکن.
مؤقت حکومت رهبری روزا اوتونبایوا سونگی ییگیرمه ییلده گی اینگ دهشتلی قومی زوروانلیکلر روی بیرگن اوش شهریگه بارگن.
اوتونبایوا خانم شهرنی قیته قوریشگه وعده بیرگن، اوز اویلرینی ترک ایتگن انسانلرنی آرتگه قه یتیشگه چقیرگن.
قرغیزستان رسمیلریگه کوره ، اوش و جلالاباد شهرلری اطرافیده یوز بیرگن زوروانلیکلرده کمیده 192 کیشی هلاک بولگن.
اکثر کوزاتوچیلر گه کوره، هلاک بولگن انسانلر سانی رسمی رقمدن انچه کوپ.
روزا اوتونبایوا اولگن انسانلرنینگ رمی رقمگه نسبتاً اون برابر کوپ بولیشی ممکن ، دیب ایئتگن.
"قشلاق جایلرده ج.ده کوپ اولیم بولگن. بیزنینگ عدتلریمیزگه کوره ، اولگنلرنی باتگونچه کومه میز "، دیب ایئتگن روزا اوتونبایوا.
ایریم قرغیز رسمیلری سونگی کولرده حیاتدن کوز یومگن آدملرنینگ 2500 گه ایتیشی ممکنلیگینی ایئتیشگن.
مخبرلرگه کوره ، مؤقت حکومت رهبری اوش شهری مرکزیده تیک اوچردن توشگن، اونی کوپ سانده گی خوفسیزلیک کوچلری خادملری قوروقله ماقده .
"مین بو ییرگه وضیعتنی اوز کوزیم بیلن کوریش، آدم لر بیلن گپله شیش و بو ییرده نیمه یوز بیرگنینی بیرنچی منبعدن ایشیتیش اوچون کیلدیک" دیب ایئتگن روزا اوتونبایوا.
روزا اوتونبایوا مؤقت حکومت نینگ انقراضنی برطرف ایتیشده سستلیک قیلگنی باره سدیه گی تنقیدلرنی رد ایتگن.
"سیزلر ایشله مه یپسیزلر دیب ائیتمنگ، بیز نینگ کوچلریمیز وضیعتنینگ عده سیدن چیقییبتدی. دیب ایوتگن او اوش نینگ مرکزی میدانیده ژورنالیستلرگه گپیرر ایکن.
بیرلشگن ملتلر قطعنامه سی
بیرلشگن ملتلر انسان حقلری کینگشی رسمی بیشکیکدن قرغیزستان جنوبیده کی انقراض یوزه سیدن تیکشیروو اوتکزیشینی سوره گن قطعنامه نی قبول قیلگن.
ژنیو ده اوتگن ییغینیده بیرلشگن ملتلر خوفسیزلیک کینگشی قرغیزستان حکومتینی اوتگن هفته باشله نیب کیتگن زوروانلیکلر بوییچه توله قانلی و شفاف تیکشیروو لر اوتکزیشگه چقیرگن.
دستلبکی قرغیزستان و قشمه ایالتلرگه تقدیم ایتیلگن اوشبو قطعنامه ده اوشبو هفته اوتگن زوروانلیکلرگه ایتکله گن 7 نچی اپریل حادثه لرینی تیشکیریب چیقیش سوره له دی .
خلق ارا تیکشروو گه چقیریقلر
شو کونی قوشمه ایالتلر دولت کاتبی نینگ اورینباسری روبرت بلیک ازوبیکستان نینگ قرغیزستانگه قوشنی اندیجان ولایتیده گی قاچقینلر جملاغینی باریب کورگن.
جملاقنی باریب کورگندن کیین جناب بلیک قرغیزستان جنوبیده گی وضیعتنی انسان پرورلیک انقراضی دیب اته گن.
"قوشمه ایالتلر قرغیزستان جنوبیده زوروانلیکلر دوام ایته یاتکنی حقیده گی خبرلردن جوده تشویشده بیز قغیزستان مؤقت حکومتینی زوروانلیکلرنی زودلیک بیلن توخته تیش چاره لرینی کوریشگه چقیردیک"، دیب ایئتگن روبرت بلیک.
جناب بلیک قرغیزستانده گی قانلی حادثه لر یوزه سیدن خلق ارا تیکشیروو اوتکزیشگه چقیرگن.
"مین اوزبیکستان حکومتی گه انسانی انقراضدن جبر کورگن کوپ قاچقینلرنی قبول قیلیش اوچون تیز و ایجابی عمل قیلیشینی ایئتدیم" دیدی امرکیا دولت کاتبه سی ننیگ اوزینباسری.
بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی نینگ ائیتیشیچه ، قرغیزستان ده گی قومی زورانلیکلر کمیده 400000 کیشینی اوز تورر-جایلرینی تشلب چیقیشگه مجبور ایتگن.
قرغیزستان رسمیلریگه کوره ، مملکت جنوبیده وضیعت برقرارلشماقده و اولر زوروانلیکلرگه قره مسدن 27 جونگه مولجلنگن رفرندم نی اوتکزیش نیتیده لر.
رفرندم گه قرغیزستاننینگ ینگی باش قانونی قبول قیلیشی و روزا اوتونبایوا نی 2011 انچی یلگه چه اوتیش دورنینگ جمهور رئیسی ایتیب تعین لش مسئله سی اوچون آواز بیریش ریجه لنگن.


text:
جان مککارتی (بیلگیسایار اوزمانی)
جان مککارتی (بیلگیسایار اوزمانی) (اینگیلیسجه: John McCarthy (computer scientist)) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۴ سپتامبر ۱۹۲۷ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۴ ایل عومر ائلهییب و ۲۴ اوکتوبر ۲۰۱۱ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. جان مککارتی (بیلگیسایار اوزمانی) پرینستون بیلیمیوردو; کالیفورنیا تکنولوژی انستیتوسودا درس اوْخویوب.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«John McCarthy (computer scientist)»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده جان مککارتی (بیلگیسایار اوزمانی) گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
روسییا سورییاداکی همئیمیم بازاسینا مودئرنلشدیریلمیش سو-۲۵سم۳ قیریجیلاری گؤندرهجک.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده «ایزوئستییا» قزئتینه مدافعه ناظیرلییندهکی منبع معلومات وئریب.
اونون سؤزلرینه گؤره، ۴ عددد رئاکتیو آوگوست-سئنتیابر آیلاریندا سورییایا گؤندریلهجک.
روسییانین سورییادا تشکیل ائتدیی عملیاتلارا قوشولاجاق بو قیریجیلاردان تئررورچولارین زیرئهلی آوتوموبیللرینی و مدافعه ایستحکاملارینی محو ائتمک اوچون ایستیفاده ائدیلهجک.
خاطیرلاداق کی، روسییا ۱۲ یانواردا همئیمیم بازاسینا ۴ ادد سو-۲۵ قیریجیسی گؤندرمیشدی. بو طییارهلر تورکییه اوردوسونون ال بابدا کئچیردیی عملیاتلاردا دا ایشتیراک ائدیب.


text:
سورییا حکومتی و بین الخالق قوهلرین اوغورلو تدبیرلری ترورچولارین اؤز ایستراتگییاسیندا دییشیکلیک ائتمهسینه سبب اولوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری روسییا تهلوکسیزلیک شوراسینین رهبری نیکولای پاتروشئو دئییب.
پاتروشئوین سؤزلرینه گؤره، ایستراتگییاسیندا دییشیکلیک ائتمیش ترورچولارین یئنی نسلی میللی تهلوکسیزلیک اوچون داها بؤیوک تهدید اولاجاق.
«بیز اونلاری یوکسک سوییهلی مالییه تأمیناتینی قوروماق اوچون سعیلری آرتیرماغا و دونیانین مختلیف یئرلرینده احتیاط اراضیلر آختارماغا مجبور ائتدیک. بونا نارکوتیک ماده منبعلرینین و اونلارین ترانسفر کاناللارینین شاخلندیریلمهسی نتیجهسینده نایل اولدوق. ترورچولار ائوه قاییتدیقدان سونرا گیزلی تشکیلاتلار یاراداجاقلار. بوندان علاوه اکسترمیست قروپلارین و کریمینال ایستروکتورلارین بیرلشمهسی مشاهده اولوناجاق»، - پاتروشئو علاوه ائدیب.


text:
روسیه و ایران تشقی ایشلر وزیرلری تیلفون آرقه لی صحبت عملگه آشیردیلر
روسیه تشقی ایشلر وزیرلیگیدن بیریلگن بیاناتده، لاوروف بیلن ظریف نینگ تیلفون آرقه لی صحبت قیلگن لیکلری بیلدیریلدی.
روسیه تشقی تشقی ایشلر وزیری سرگیی لاوروف، ایرانلیک کسبداشی جواد ظریف بیلن تیلفون آرقه لی اوچره شوو عملگه آشیردی.
روسیه تشقی ایشلر وزیرلیگیدن بیریلگن بیاناتده، لاوروف بیلن ظریف نینگ انرژی ساحه سیده گی همکارلیک مسئله لرینی کوریشگن لیکلری بیلدیریلدی.
مذکور بیاناتده، ایککی وزیرنینگ کون ترتیبیده گی خلق ارا و منطقوی موضوعلرده هم فکر المه شووی عملگه آشیرگن لیکلری قید ایتیلدی.
اوتگن هفته روس نفت شرکتی لوک اوئیل، امریکا قوشمه ایالتلری نینگ ایرانگه قره ته آلیب بارگن چیکلاولری باعث تهراندن نفت آلیشنی توخته تیب قویگن ایدی.
دنیانینگ اینگ بویوک بیرلشگن نفت و طبیعی گاز شرکتلریدن بیرته سی بولمیش لوک اوئیل، گلوبال نفت تولیدی نینگ تقریباً 2 فایزینی عملگه آشیرماقده دیر.
امریکا قوشمه ایالتلری نینگ ایران نینگ نفت تجارتینی نشان آلیب ایککینچی مرحله تحریملری نینگ 5 نوامبرده عملی قیلیشی کوتیلماقده دیر.


text:
« عیسی بن محمد قُرطی » آدیندا بیر قوجا کیشی کی دوخسان یاشی واریدی حکایت ائدیر:
ایل لرین بیرینده اؤز أکینه جه ک یئریمده قوهون ایله خیار أکمیشدیم. بیردن بیره چوخلو چَکیرتگه ( ملخ ) زه میمه یوگوروب هر نه بیتمیشدی یئییب آرادان آپاردیلار. اونا گؤره من چوخ پوزغونلاشدیم.
گونلرین بیر گونو ائله همان زه می ده بیر بوجاقدا اوتورموشدوم ، بیردن بیره گؤزوم امام موسی بن جعفر (ع) حضرتلری نین موبارک و ایشیقلی جمالینا ساتاشدی ، او حضرتین احترامینا آیاغا قالخدیم. حضرت منی قاباقلاییب سلام وئردی ، سونرا بویوردو: حالین نئجه دیر؟ وضعین نه جور دور؟
عرض ائتدیم: چَکیرتگه لر ( ملخ لر ) یوگوردولر و بوتون أکدیک لریمی و وار یوخومی آرادان آپاردیلار.
بویوردو: نه قده ر خسارت ده ییبدیر؟
عرض اتدیم: چَکدیگیم کورلوقدان ساوای، یوز ییرمی دینار .
بویوردو: اگر یوز أللی دینار سنه وئریلسه ، قانع اولارسان؟
عرض ائتدیم: دوعا بویورون تانری چوخالتماق لوطفون و برکتین منه باغیشلاسین.
حضرت دوعا بویوردو سونرا یولا دوشدو.
آنجاق من أکیب بیچین ایشیمه باش قاتدیم حاصیل واختی او حضرتین دوعاسی نین گوجونه ، اون مین دینار دان چوخ الیمه چاتدی.
قایناق: کشف الغمّه :
ج ۳، ص ۱۰، بحار الانوارالا نوار:
ج ۴۸، ص ۲۹، ح ۱
چئویره ن: الف. عظیمی بیلوردی
اولین نفری باشید که نظر میدهید!


text:
ویکیپدیا:تاریخده بوگون/مئی ۲۹
اکوادور دا: ایستیقلال گونو، نیجریه ده: دئموکراسی گونو
- رویدادلار
۱۳۱۳ - تهران بیلیمیوردونون تاسیس قانونونو تصویب اولدو.
- ۳۶۳ - روملی لژیونرلر و ایران سربازلارینین آراسینداکی تیسفون ساواشی بویوندا مرنا باشچیلیقیله، دجله چایینین قیراقیندا، ژولیان، روم ایمپراتورو اولدو.
- ۱۴۵۳ - عثمانلی ایمپیراتورلوغونون ارتشی فاتیح سولطان محمد باشچیلیقیله، قسطنطنیه شهرینه حمله ائدی (عکسده) و بو شهر و بیزانس ایمپیراتورلوغو سقوط ائیلهدی.
- ۱۹۱۹ - بوتون آی توتولان زامان، گونش جاذیبهسینین اثرینده اولدوزلارین ائشیقینین ائیریلماقین اولچماقیله، آینشتاینین عام نسبیت فرضیهسینین بیر بؤلومو (جاذیبهنین اثری انرژیه) ایثبات اولدو.
- ۱۹۴۰ - نوروژ ایکینجی دونیا ساواشیندا آلمان ارتشینین قاباقیندا سقوط ائیلهدی.
- ۱۹۵۳ - نیوزیلندلی ادموند هیلاری و تنزینق نورقای نپاللی، تاریخده بیرینجی آداملار اولدولارکی اورست داغینا صعود ائیلهدیلر.
- دوْغوم گونلری
- ۱۶۳۰ - ایکینجی چارلز (اینگیلیس) اینگیلیس، ایسکاتلند و ایرلندین پادشاهی ۱۶۶۰ دان ۱۶۸۵ ه
- ۱۸۶۰ - ایساک آلبنیس ایسپانیالی موسیقیچی و پیانو چالان
- ۱۸۸۰ - اسوالد اشپنقلر آلمانلی فیلسوف
- ۱۹۱۷ - جان اف. کندی، آمریکانین اوْتوزبئشینجی رئیسجومهور
- ۱۹۲۹ - پیتر هیگز اینگیلیسلی فیزیکچی ، نوبل فیزیک جایزهسین ۲۰۱۳ جو ایلده قازانان
- ۱۹۸۱ - آندری آرشاوین آرسنال فوتبول کولوبونون فوتبالچوسو و روسیه میلّی فوتبال تاخیمینین کاپیتانی
- اؤلوم گونلری
- ۱۸۲۹ - همفری دیوی بریتانیالی کیمیاچی
- ۱۸۹۲ - حسینعلی نوری بهاییلیک مسلکین باشچیسی
- ۱۹۵۸ - خوآن رامون خیمنس ایسپانیالی شاعیر، نوبل ادبیات اؤدولونو ۱۹۵۶ جی ایلده قازانان
- ۱۹۷۹ - مری پیکفورد کانادالی اویونچو
- ۱۹۹۴ - اریش هونکر رئیس حزب کمونیست آلمان دموکراتیک جومهوریتیده کومونیست حیزبینین باشچیسی و آلمان دموکراتیک جومهوریتینین رهبری ۱۹۷۱ دن ۱۹۸۹ ه
- ۲۰۱۰ -دنیس هاپر آمریکالی اویونچو، فیلمنامهیازیچیسی، فیلم یؤنئتمنی، عکاس و رسّام
میلادی، جلالی و قمری تقویم لر بعضی ایللرده گونلر برابر دییلر، اونا گوره یادبودلاری و تقویم لری اوز صحفه سینین آلتیندا گئتیرین. یادبودلاری دییشمک اۆچون بو گونده، اشاقیداکی صحفه لری دییشدیرین:
- فایل
- مناسبت لر
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۸ خرداد/مناسبتلر
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۲۹ مئی/مناسبتلر
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۱۴ رمضان/مناسبتلر
- رویدادلار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۸ خرداد/رویدادلار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۲۹ مئی/رویدادلار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۱۴ رمضان/رویدادلار
- دوغوملار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۸ خرداد/دوغوملار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۲۹ مئی/دوغوملار
- ویکیپدیا:تاریخده بوگون/۱۴ رمضان/دوغوملار
- اولوملر
و قمری گونلره گوره وپ:تاریخده بوگون/قمری بررسی ائدین.


text:
بیری بارمئش، بیری یوُقمئش. اؤنگلر بیر غارئپ آدام بارمئش. اوُنونگ بیر غئزئ بیلن بیر اوُغلئ بارمئش. غئزئ نئنگ آدئ اجـِکه جان، اوُغلونئنگ آدئ بوُلسا بایمئرات مئش. بیر گۆن اوُلارئنگ غاپئسئنا بیر سایئل گلیپ، ایمأگه زات دیلأپدیر. غارئپ آدام اوُنگا:
-کؤمک اتمأگه زادئم یوُق، آرپا-بوغدایئم بوُلمادئ- دیییأر. سایئل:
- اگر-ده غئزئنگئ اؤلدۆریپ آرپا، اوُغلونگئ اؤلدۆریپ بوغدایا سپسنگ، حاصئلئنگ کؤپ بوُلار-دیییأر.
اجکه جان بو گۆررۆنگی اشیدیپ، دررو البوقجاسئنئ آلئپ، دوُغانئ بایمئرادئ چاغئریار. بایمئرات آشئق اوُیناپ دوران یریندن غایداسئ گلمأندیر. اجکه جان شـِیله یالبارسا-دا اوُل گلمأندیر. آحئرئ اجکه جان:
- باللئ، آی باللئ، آلتئندان ساقغا برِیین، گل- دیییپدیر.
بایمئرات اجکه جانئنگ یانئنا گلنده، اجکه جان اوُنگا:
- باللئ بو گۆن بیر سایئل گلدی، زات دیلِدی، یوُق دیلنده، اوُل، غئزئنگئ اؤلدۆر آرپا، اوُغلونگئ اؤلدۆر بوغدایا سِپ دییدی، دأدِم حم بوُلیار دییدی. بیز چالاسئم بو یردن غاچامالئ- دیییأر.


text:
۲۰۱۶-جی ایلده آمئریکا دونیانین ۷ اؤلکهسینه ۲۶۱۷۱ بومبا آتیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو سؤزلر آمئریکالی اکسپرت میکا زئنکونون بین الخالق موناسیبتلر شوراسینین سایتیندا درج ائدیلن مقالهسینده یئر آلیب. زنکو بو بومبالاردان ۱۲۱۹۲-سینین سورییایا، ۱۲۰۹۵-نین عراقا، ۱۳۳۷-سینین افغانیستانا، ۴۹۶-سینین لیوییایا، ۳۴-نون یمنه، ۱۲-سینین سومالییه و ۳-نون پاکیستانا آتیلدیغینی بیلدیریب.
اکسپرت آمئریکا بیرلشمیش شتاتلارین کئچن ایل ۲۰۱۵-جی ایلدهن ۳۰۲۷ بومبا داها چوخ ایستیفاده اتدیینی بیلدیریب. اوستهلیک، ۲۰۱۵-جی ایلین سیاهیسیندا بومبالانان اؤلکهلر سیراسیندا لیوییانین آدی اولماییب.


text:
اوغوز خان
اغوز خان ، اوغوز تۈرکلرین آتاسی تانیلیر . اسکی یازیلاردا اونون نسبین بئله بیلدیریرلر : " اغوز خان بن قاراخان بن یافث بن نوح " . منبعلردن نئچهسی اوغوزخانی ، مئته تانری قوت ( آسیا هون خانلیغینین باشچیسی ) ایله بیر کیشی تانیییرلار .
اغوزنامه[دَییشدیر]
گئچمیشلردن اوغوز خانا گؤره چوخلو یازیلار تۈرکجه ، عربجه و فارسجا دا بیزه قالیبدیر ، بو یازیلاری عموما اغوزنامه آدلاندیریرلار :
- اویغور تۈرکجهسینده یازیلان اوغوزنامه ( بو اوغوزنامه یاپ قدیمی اوغوزنامه دیر)
- ابوالغازی بهادور خان یازان شجره تراکمه کیتابی
- رشید الدین فضل اللهین جامع التواریخ کیتابیندا گهلهن اوغوزنامه
اوغوز ائللهری[دَییشدیر]
اوغوز خانین آلتی اوغلو واریدی بو آلتی اوغلاندان دؤرت اوغول اوشاغی دوغولدی و اوغوز ائللهری بو اوشاقلارین آدی ایله آدلانیپلار :
بوز اوخلار :
- گۈن خان -> قایی ، بایات ، آلقاائولی ، قارا ائولی
- آی خان -> یازیر ، دؤگر ، دوردورغا ، یاپارلی
- اولدوز خان -> آووشار ، قیزیق ، بهک دیلی ، قارقین
اۈچ اوخلار :
- گؤی خان -> باییندیر ، بچنه ، چاوولدور ، چبنی
- داغ خان -> سالور ، ایمور ، آلا یونتلی ، اؤرهگیر
- دنیز خان -> ییگدیر ، بۈگدۈز ، ییرا ، قینیق


text:
مزارشریف ده گی اوزبیک هوسکار خواننده لر نیگه نالیشماقده؟
تینچسیزلیک لر سبب اطراف منطقه لردن مزارشریف گه کیلیب، موسیقه گروه لرنی تشکیل ایتگن اوزبیک هوسکارخواننده لری، ایش فعالیتلری یامانلنیب کیته یاتگنیدن شکایت قیلیشگن.
بو هوسکار خواننده لر اوزبیکلرنینگ اوزبیک موسیقه لریگه نسبتآ، قیزیقیش و اعتبارلری کمه ی گنی دن هم نالیشگن.
شونگه قره مسدن، اولر اوزبیک موسیقه صنعتی تاباره رواجلنیشیده سعی و حرکتلرینی توختتمسلیگی هم تاکیدلشگن.
مزارشریف شهریده اوزبیک هوسکار خواننده لری باشقه صنعتکارلر قطاریده موسیقه گروه لر تشکیل ایتیب، فعالیت یوریتماقده لر.
بولر اکثرآ اوزبیک لرتمانیدن توی مراسملرینی قیزیقتیریش اوچون، چقیرتیریله دی.
اما بو هوسکار خواننده لرنینگ اطراف منطقه لرده گی توی مراسلریده تینچسیزلیک لرسبب قتنه شه آلالمه یاتگنی، اولرنینگ ایش فعالیتلری چیکلنگنی گه سبب بولگن.
اوزاق ییللردن بیری موسیقه بیلن شغللنیب کیلگن هوسکار خواننده موخی غریبار بوندن آلدینلر اوزبیک موسیقه گه اعتبار کته ایدی، اما مردم بونگه نسبتآ قیزیقیشی و اعتبارینی کمه یتیرگن، دییدی.
اونینگ ایتیشیچه، حاضرگی کونده بیرقطار یاشلر اوزلرینی صنعتکاردیب تنیشتیرگن، بومسله ایسه، اصیل موسیقه قدیتینی کمه یتیرگن.
اما بو خواننده لر موجود چیکلاولرگه شونگه قره مسدن، قوم وقرینداشلری و اورتاغلری نینگ اوزبیکانه مراسملریده قتنه شیب توریشه دی.
دین محمد هم مزارشریف ده گی بیر موسیقه گروهی رهبری. او هم اوزبیکلر نینگ اوزبیک خواننده لرگه نسبتآ، قره شلی و اعتبارسیزلیگی تصدیقلب، اکثرآ اوزبیکلر ایمس، بلکه باشقه قوملرنینگ توی مراسملریگه چقیرتیریله یاتگنینی تاکیدله یدی.
فقط دین محمد ایمس بلکه شاه نظر اسملی باشقه بیر خواننده هم بو مسله نی تصدیقلب، اوزبیک تورکمن قوملری توی مراسملریگه باشقه ایلت خواننده لرینی کته خره جت بیلن چقیرتیره یاتگنی دن شکایت قیله دی.
اما اهالی ایسه، بو خواننده لرگه مخلص ایکنلیکلرینی ایتیشماقده. مزارشریف لیک اوزبیکلردن بیرقطاری آلدینگی ییللرگه قره گنده، کیینگی ییللر موسیقه گه قیزیقیشلری کمه یگن و وجودگه کیلگن قطار مسلکی سیز خواننده لر، موسیقه قدریتنی بوزگنینی ایتیشماقده لر.
بو خواننده لر بوحقده فقطگینه اوزبیکلر ایمس، بلکه محلی حاکمیت نی اولرگه نسبتآ بی فرق ایکنلیگی نی تنقید قیلیشگن. اولرگه کوره، محلی حاکمیت هوسکار صنعتکارلرنینگ حیاتی و فعالیتی یخشی لنیشی توغریسیده هنوزگچه هیچ قنده ی اعتبار بیرمه گن، اما بلخ ولایتی اخبارات ومدنیت اداره سی نینگ موسیقه بوییچه بولیمی مسووللری، ولایت ده گی هوسکار خواننده لر فعالیت لری رسمی لشتیریش اوچون هنوزگچه بو اداره گه مراجعت ایتمه گنی نی تاکیدله ماقده لر.


text:
ژاک–آنری برناردن دو سن–پیر
ژاک–آنری برناردن دو سن–پیر (اینگیلیسجه: Jacques-Henri Bernardin de Saint-Pierre) فرانسهلی یازیچی - .۱۹ ژانویه ۱۷۳۷ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۷ ایل عومر ائلهایب و ۲۱ ژانویه ۱۸۱۴ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی فرانسه دیلینده یازیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Jacques-Henri Bernardin de Saint-Pierre»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ اوت ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده ژاک–آنری برناردن دو سن–پیر گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
تهرانین ائوین حبسخاناسیندا اولان تانینمیش آذربایجانلی سیاسی محبوس سیامک میرزایی ایولون ۴-او آخشام ساعتلاریندا طلبلرینین یئرینه یئتیریلمهسیندن سونرا آجلیق آکسییاسینی دایاندیریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، آرتیق تهران آپلیاسییا محکمهسینین نمایندهلری محبوسون وکیلی محمدرضا فقیهییهیه میرزایینین ایشی ایله باغلی هئچ بیر مانعهنین قالمادیغینی سؤیلهییبلر. وکیله ایولون ۸-ده آپلیاسییا محکمهسینه مراجعت ائتمهسی گرکدیی بیلدیریلیب. محض بوندان سونرا میرزایی آجلیق آکسییاسینی دایاندیریب.
قید ائدک کی، میرزایی آجلیق آکسییاسینی ۱۸ گون داوام ائتدیریب. نتیجهده او، ۱۲ کیلوگرام آریقلاییب.
سیامک میرزایی اطلاعات (ایران کشفیات ناظرلیگی – رئد.) طرفیندن کئچن ایل ایولون ۱۴-او آخشام ساعتلاریندا اردبیلین یاخینلیغینداکی پارساباد شهرینده شخصی ارزاق ماغازاسیندا توتولوب. او، اؤلکهنین میللی تهلوکسیزلیینه قارشی چیخماقدا و قانونسوز قوروم یاراتماقدا گناهلاندیریلیر. تهران اینقیلاب محکمهسی سیاسی فعالی ۱۰ ایل حبسه و ۲ ایل جنوبی خوراسان ایالتینین طبس شهرینه سورگونه محکوم ائدیب.


text:
ایران 7 عصرلیک تاریخی اثرنی قیتیریب بیرماقچی
ایران نینگ اوز قوشنی لری بیلن یخشی مناسبت قوریش مقصدی بیلن بو قرارنی آلگن لیگی بیلدیریلدی
ایران مدنیت میراثی، قول صنعتلری و توریزم اداره سی غربي آذربایجان منطقه سیده اورین آلگن اورميه انتروپولوجی موزیمده گی 7 عصرلیک کلیسا قونغراقنی تورکيه گه قَیتریب بیرماقچی.
اداره باشلیغی اورین باسری میرهادی کری صیاد رومیانی،
«ایراندهگی بوتون تاریخي یادگارلیک و اثرلرنی کیرهکلی برچه قانوني ترتیب-قاعده گه عمل قیلگن روشده ایشلب چیقریلگن مملکتلرگه قَیتریب بیریش سیاستی باشله تدیک» دیدی.
بو سیاست نینگ ایران نینگ تینچلیک و دوستلیک مدنیتیگه باریب تقلگن لیگینی بیلگیلب اوتگن رومیانی،
«برچه قانوني جریانلر اوز نهایه سیگه ییتگنیدن کیین مملکت نینگ حقیقي کورینیشی یعنی قوشنیچیلیک و آدمگرچیلیگینی بوتون دنیاگه نمایش ایته آلیشیمیزگه ایشانچیم کامل» دیب گپیردی.
ایتیب اوتیش جایزکه، 1377-ییل نینگ 7-جولاییده تورکيه نینگ وان ولایتیده گی عزیز مریم کلیساسیگه تقدیم ایتیلگن قونغراق، اوروش وقتلریده ایرانگه آلیب باریلگن بولیب، او حاضرگچه «اورميه» آتیده گی انتروپولوجی موزیمده سقلندی.


text:
افغانستان شمال شرقیده جایلشگن بدخشان ولایتی نینگ اهالیسی اوشبو ولایت ده قیته قوریش وقوریش ایشلری تینگ بیرشلکده عملگه اشریلمه گنینی قیتغ قاره له ماقده.
اهالیگه کوره، فیض اباد شهریده کوپراق اعتبار قره تیلیب تومنلرده ایجابی ایشلر عمل گه اشریلمه گن .
بدخشان ولایتیی نینک مرکزی فیض آباد شهریده قیته قوریش ایشلری انچه عملگه اشریلیب شهرسیماسینی اوزگرتیرگن، جاده لر یقینده اسفالت له نیب شهر یاقدولیگی اوچون جاده لرده سولر قوندیریلگن. فیض اباد یشاوچیلردن بیری عبدالذاکر، قیته قوریش ایشلریدن انچه راضی ایکنینی ایتیب بوحقده شوندی دیدی:"فیض آباد شهریده قریب یتمیش فایز قیته قوریش ایشلری عملگه اشریلگن، کرزی یولی میزنی توزه تدی، لیکن اسفالت لنگن یوللرنی بوزیلمسی لیگی اوچون اعتبار قره تیلمیدی:
فیض آباد شهر نینگ عمومی یوللریدن تشقری کوچه لری هم اسفالت لنگن
کشم تومنی نینگ گندم قول دیب اتلگن منطقه سیدن فیض اباد شهریده کیلگن حاج عبدالخیر، دنیاجماعت چیلیگی نینگ یاردملری فقط شهرمرکزلریده صرف ایتلگنینی اورغولب چیککه حدودلرده ایجابی برنامه لر یولگه قویلمه گنیدن جدی شکایت ده اونگه کوره، منطقه یشاوچیلری شوندی شکایت لر بیلن چیققن لیکن اهالینی بوکبی شکایت لریگه هیچ قندی اعتبار قره تیلمه گن.
گندم قول اهالسیدن باشقه بیری ایسه بعضی بیر قیشلاق لرده کلینک، مکتب وحتی ایچیم لیک سوو بولمه گنینی ایته دی.
بدخشان ولایتی نینگ ولایتی کینگاش رییسی ذبیح الله عتیق مردم نینگ بوکبی شکایت لرنی تصدیق لیدی. همده او، دولت تمانیدن یولگه قوییلگن برنامه لرنی تنقید آستیده آلیب، بوحقده شوندی فکر بیلدیره دی:"تاسف بیلن بدخشانلیک لر اوچون دواملی ایش زمینه سینی یره ده دیگن قندی دیر پروژه یوق، همده 610 مکتب دن اوچ یوزته سی بیناگه ایگه ایمس، دولت قینچلیک لرنی اساسی شکلده حل ایتش نیتده بولسه، بولایت ده گی آلتین لاجورد کبی کانلرنی قازیب چیقاریش اوچون سعی قیلسین مینگلب کیشلرگه ایش زمینه لری یره تیله دی تاسف بیلن دولت بوخصوصده قندی دیر اعتبار قره تمه گن."
خوب بوکبی تنقید و شکایت لرگه بدخشان ولایتی نینگ حکومت ادملری نیمه دیماقده ، بوحقده بدخشان ولایت حاکمی سوزچیسی عبدالمعروف راسخ:"سرک ، کلنیک، مکتب لر بیناسی یککه مرکزده ایمس بلکه بوتون تومنلرده قیته قوریش قوریش ایشلری عملگه آشریلگن. اوتگن ییل 237 پروژه عملگه اشریلدی. قیته قوریش وقوریش ایشلری ولایت بویلب تینگ بیرشکلده عملگه اشریلگن. اشکاشم ، واخان اره سیده گی یول قوریلماقده، واخان ده سولر ترقه تیلدی. لیکن مردم تومنلرده ایش بولمه گن دیدی بوکبی ادعالرنی حقیقتی یوق."
شونینگ دیک راسخ جنابلری، بوندن بیرنیچه ییل الدین فیض آباد و تخار اره سیده گی شاه یول نینگ 150 میلیون دالر هزینه بیلن قوریلگنی ،همده بهارک فیض آباد مابینده گی یول نی 65 میلیون دالر هزینه بیلن اسفالت لنه یاتگنی اوشبو ولایتده قیته قوریش ایشلری یخشی عملگه اشریلگنی گه اساسی دلیل دیب کورستدی.بدخشان افغانستان نینگ اوزاق وتاغلی ولایت لریدن بیری بولیب، ایریم تومنلریده موتریولی بولمه گن. ایریم لرگه کوره شوندی منطقه لرده کوپچلیک کلنیک مکتب وایچیم لیک سودن بهره مند ایمس. اوتگن اون بیرییلدن بیری، دنیاجماعت چیلیگی نینگ مالی یاردمی اساسیده افغانستان بویلب قیته قوریش وقوریش ایشلری عملگه اشریلیب کیلینماقده لیکن کوپچلیک بوکبی برنامه لردن اونچه لیک خوشبین ایمس.


text:
مشهور "سهیرلی آنام" ("سیهیرلی آننم") سریالیندا اکرانلارا گلن و سونرا تلویزییا آپاریجیلیغی ایله مشغول اولان ژس مولحونون حیات یولداشی زینب مولحو تورکییهنین بودروم بؤلگهسینده یئرلشن گئجه کلوبونداکی حادثه ده یارالانیب.
قاینارینفو خبر وئریر کی، گئجه ساعتلاریندا باش وئرن سلاحلی هجومدا یارالانانلار آراسیندا آپاریجینین حیات یولداشی دا وار. مرمی اونون کوریینه گیریب، لاکین داخلی اورگانلارینی زدهلهمهییب و بیر قابیرغاسی قیریلیب.
حادثه بارهده آچیقلاما وئرن مولهو بیلدیریب کی، حیات یولداشی معجزوی شکیلده حیاتدا قالیب و صاباح کئچیریلجک عملیاتلا مرمی چیخاریلاجاق.
قید ائدک کی، باش وئرن حادثه نتیجهسینده ۱ نفر اؤلوب، ۳ نفر یارالانیب.


text:
ایران اینقیلاب کئشیکچیلری کورپوسو (سئپاه) بیانات یایاراق اؤلکهنین کوردیستان ایالتینده تئررورچو قروپلاشمانی محو ائتدیکلرینی آچیقلاییب.
آخار. آز خبر وئریر کی، سئپاه-این «همزه سئییدوششوههدا» قرارگاهینین یایدیغی بیاناتدا ایونون ۲۳-او سوبه ساعتلاریندا اؤلکهده تخریبات و تئراکتلار تؤرتمک ایستهیهن تئررورچو دستهنین عضولری ایله سئپاه قوهلری آراسیندا سلاحلی قارشیدورما یاراندیغی بیلدیریلیب:
«کوردیستان منطقهسینده باش وئرهن قارشیدورمادا تئررورچو دستهنین ۳ عضوو محو ائدیلیب، بیری اله کئچیب. تئررورچولاردان معین قدر سلاح-سورسات و پارتلاییجی مادده آشکارلاناراق گؤتورولوب».
بیاناتدا آتیشمانین کوردیستانین هانسی بؤلگهسینده باش وئرمهسی و تئررورچولارین کیملیگی آچیقلانماییب.


text:
ایراق خصوصی حربی قوهلری دجله چایی ساحللرینی ایشید-دن آزاد ائدیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، ایراق اوردوسو، پئشمرگه و آبش نظارتینده اولان بئینلخالق کوالیسییا قوهلری ایشید-ا قارشی موفقیتلی بیر عملیات کئچیریب. ایراق خصوصی حربی قوهلری موصولون قربیندهکی دجله چایی ساحللرینه چاتاراق، ایشید-دن آزاد ائتدیکلری بؤلگهیه ایراق بایراغی آسیب.
خاتیرلاداق کی، ایراق اوردوسو، پئشمرگه و آبش نظارتینده اولان بئینلخالق کوالیسییا ایله ۱۷ اوکتیابر ۲۰۱۶-جی ایلده موصولون ایشید-دن آزاد ائدیلمهسی مقصدی ایله شرق حیسهسینده عملیات باشلادیب. عملیات ۲۴ یانواردا ارازینین ایشید-دن آزاد ائدیلمهسی ایله نتیجلنیب. داها سونرا ۱۹ فئورالدا دا موصولون قرب حیسهسینین خلاصی اوچون اوچ جبههدن عملیاتا ایستارت وئریلیب.


text:
آمریکانین موسکوایا قارشی یئنی سانکسییالاری روسییا اقتصادیاتینین پارچالانماسینا یؤنلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو «اینترفاکس»آ آچیقلاماسیندا روسییالی پولیتولوق فیودر لوکیانوو دئییب. اونون سؤزلرینه گؤره، آمریکانین روسییایا سانکسییالارلا باغلی اولتیماتومو ایراق سناریسینه بنزییر:
«بؤیوک احتیماللا آدمینیستراسییا سانکسییالارین ایشه دوشمهسی اوچون ۳ آی واخت وئرمکله روسییا اقتصادیاتینی محو ائتمهیه چالیشیر. بئله کی، قفیل نگاتیو گؤزلنتیلرین، هاوادان آسیلمیش «دوموکل قیلینجی»نین افکتی هر زامان بیر آنلیق فعالیتلردن گوجلودور. بیر آنلیق فعالیتلرین نتیجهلرینه بازارلار و اقتصادی سوبیئکتلر داها سرعتله آداپتاسییا اولورلار. آمریکانین روسییاداکی کیمیوی سلاحین آراشدیریلماسی ایله باغلی موفتتیشلرین اؤلکهیه بوراخیلماسی بارهده اولتیماتومو داها چوخ ایراق سناریسینی خاطیرلادیر. آمریکانین یاراتدیغی سیتواسییا چوخ تهلوکهلیدیر».
قید ائدک کی، سکریپال ایشی ایله علاقدار اولاراق آمریکا روسییایا یئنی سانکسییالار تطبیق ائدجیینی بیلدیریب. بو سانکسییالارین ۳ آی عرضینده آکتیولشدیریلجیی وورغولانیب. رسمی واشینگتن موسکوانین یئنی سانکسییالاردان قاچماسی اوچون کیمیوی سلاح تطبیق ائتمیجیینه زمانت وئرمهلی و بمت متخصصلرینی یوخلامالار آپارماق اوچون اؤلکهیه بوراخمالی اولدوغونو بیلدیریب.


text:
آمریکا پ ی د-یه ۴۸ حربی آوتومبیل و ۲۵۰ حربچیدن عبارت یاردیم گؤندریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده اینفورماسییانی سورییا یئرلی کووردیناسییا کمیتهسی یاییب. حربی یاردیم دونن گون اورتا ساعتلاریندا عراقدان سورییا اراضیسینه گلیب.
یئنی گلن آمریکا حربچیلری مالیکییه یاشاییش منطقهسینده یئرلشدیریلیبلر.
قید ائدک کی، تورکییهنین بیر مدت اؤنجه شیمالی عراق و سورییایا ائندیردیی هاوا ضربهلریندن سونرا آمریکا یوکسک روتبهلی ظابطینین بومبالانان اراضیلرده اولماسی بیرمعنالی قارشیلانمامیشدی. تورکییه بیر ترور قروپونا قارشی مباریزهده دیگر ترور شبکهسیندن ایستیفادنی پیسلمیشدی و آمریکایا اعتراضینی بیلدیرمیشدی.


text:
رجیو نل امیلیا
رجیو نل امیلیا ((ایتالیاجا:Reggio nell'Emilia)) ایتالیانین امیلیا-رومانیا بؤلگه سینده یئر آلان بیر شهردیر. 2016-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا 170 996 نفر دیر. بۇ باخیمدان اۆلکهنین 22_اینجی شهری سایاگلیر.[۱]
ایچیندهکیلر
گؤرونتولر[دَییشدیر]
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
رجیو نل امیلیا (ایتالیاجا: Reggio Emilia) ایتالیا اؤلکهسینده بیر یاشاییش منطقهسیدیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۷۱۹۴۴ نفر ایمیش. و امیلیا-رومانیا اوستانیندا یئرلشیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ Resident population by age, nationality and borough. City of Milan – Statistical Department.
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Reggio Emilia»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده رجیو نل امیلیا گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
کومپلئکسلیکلر(۱۹) گونآشیری،هفتهآشیری، آرابیر دیلیمزده بارا گلن کومپلئکسلیکلردن بیری ده دیلین اؤز ایصطلاحلارینی تانیمازلیقدان، اونا گؤره ده، باشقا دیللردن مودئل گؤتورمکدن تاپیلیر. بوردا، میثال اولاراق، چوخلاری«بیرگون هه بیرگون یوخ» مفهومونو فارسجا «یک روز در میان» دوشوندوکده، تورکجهنین یازدیـدانیشدیسیندا گرگین بیر حالا قالیرلار. آشاغیدا، تورکجه ایصطلاحلاراباخیریق: گونآشیری:یک روز در …یازینین آردی / YAZININ ARDI
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۵)
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۵) (بیرینجی پیلله!) اوغلان نه دئییر؟ ۱. اوغلان قیزا دئییر:«سوپورگه؟ بلی کی، سوپورگهمیز وار. تام، سوپورگهمیز هاردا؟» ۲. اوغلان:«سوپورگه؟» سؤزونو تکرار دئیهن کیمی سوروشدوقدا «بلی کی سوپورگهمیز وار،» دئییر. سونرا دوستونا اؤز توتاراق:«تام، سوپورگهمیز هاردا؟»سوروشور. (ایکینجی پیلله!) اوغلان نه ائدیر؟ ۱. اوغلان «سوپورگه؟» دئمکله قیزین ایستهدیگینین …یازینین آردی / YAZININ ARDI
کومپلئکسلیکلر(۱۸)
کومپلئکسلیکلر(۱۸) گؤزله و گؤز‘له تورکجهده قایدا اولاراق ایسمه «ـله/ـلا» أکی آرتیریلارسا او ایسم فئعله چئوریلهجکدیر. آشاغیداکی ایسملردن دوزهلن فئعللره باخیریق: گؤز + له = گؤزلهمک آیاق + لا = آیاقلاماق ایش + له = ایشلهمک آما «گؤز ایله»نین قیسالمیش فورماسی «گؤز’له» یازیلمالی دیر، بونا گؤره: …یازینین آردی / YAZININ ARDI
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۴)
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۴) (بیرینجی پیلله!) قیز نه دئییر؟ ۱. قیز اوغلانا دئییر: «اوز سالماقدان آجیغیم گلر، آنجاق سیزین سوپورگهز وار می؟» ۲. « اوز سالماقدان آجیغیم گلر،» دئییر قیز. « آنجاق سیزین سوپورگهز وار می؟» (ایکینجی پیلله!) قیز نه ائدیر؟ ۱. قیز، بیریسینه اوز سالماقدان آجیغی …یازینین آردی / YAZININ ARDI
دیلـده دئیـَرلیکـدن ائدرلیگه (3)
دیلـده دئیـَرلیکـدن ائدرلیگه (3) (بیرینجی پیلله!) اوغلان نه دئییر؟ ۱. اوغلان قیزا دئییر: «خوش گلمیسیز!» ۲. اوغلان: «خوش گلمیسیز!» دئییر قیزا. (ایکینجی پیلله!) اوغلان نه ائدیر؟ ۱. اوغلان قیزی/قیزلاری خوشگلدینلهییر [خوشگلدینلیـییر.] (اوچونجو پیلله!) (بو تاپشیریغین جوملهسینـده یوروملاما اوچون بیرزاد یوخ دیر! اونا گؤره، اوچونجو پیلله ایشلنمهلی دئییل!) …یازینین آردی / YAZININ ARDI
کومپلئکسلیکلر(۱۷)
کومپلئکسلیکلر(۱۷) فیلولوژیک دیلچیلیک، پوستمودئرن ادبیات دیلچیلیگیمیز فیلولوژی (فیلولوقییا) عالمینده سئیر ائدرکن اوندوققوزونجو عصرین قورو اشرافیت هاواسیندا نفس آلیر آما ادبیاتچیلاریمیز پوست مودئرن یارادیجیلیق هاییندا دیرلار. بونلارین ایکیسی بیرلیکده ییغیشا بیلسه ده آنجاق کی بیر یئره سیغیشا بیلمزلر! اونا گؤره ده، دیلـدوشونجوموزده تاپیلمیش کومپلئکسلیکلرین بو دا نظری (تئوریک) …یازینین آردی / YAZININ ARDI
کومپلئکسلیکلر(۱۶)
کومپلئکسلیکلر(۱۶) اورا گئتمهدن اؤنجه (دوزگون قورولوش) دایانمادان گئتدیلر (یانلیش قورولوش) بو قورولوشلارین ایکیسی ده تورکیهده ایشلک دیر. بیرینجیسی دوزگون، ایکینجیسی آنجاق یانلیش دیر. سوال: بو یانلیشلیق هارادان تاپیلیبدیر؟ جاواب: بو یانلیشلیق فئعللرین مصدرینی تانیمامازلیقدان تاپیلیبدیر! سؤزون مزهلی یئری بوراسیندا دیر کی بیزیم آیدینلاریمیز دوزگون قورولوشو …یازینین آردی / YAZININ ARDI
کومپلئکسلیکلر(۱۵)
کومپلئکسلیکلر(۱۵) یئر آدلاریندا، ساواددان تاپیلمیش کومپلئکسلیک مییانالیلار یاخشی بیلرلر، بو شهرین آدینین قاباقکی رسمی یازی فورماسی «میانج» ایدی. آشاغیدا ایکی اؤرنکله موعیّن آدلارین ایکیجور دَییشیلمهسینی گؤروروک. دیلیمیزده بو سایاق کومپلئکسلیگین یارانماسی آنجاق ساوادین چوخلوغوندان تاپیلیبدیر: ۱. «میانه» نهدن «میانج» اولدو؟ ۲. «درین دره» نهدن «درین درق» اولدو؟ …یازینین آردی / YAZININ ARDI
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۲)
دیلده دئیـَرلیکدن ائدرلیگه (۲) إتگینلیک: functionality دیلین گلیشمهسینده، إتگینلیک (ائتگینلیک) چوخ اؤزل بیر پروسئس ساییلا بیلر. دئمک، بو پروسئسده، دیل،«نه دئمک» پیللهسیندن «نه إتمک» پیللهسینه قالخیر! بئلهلیکله ده، اؤز إتگینلیگیندن یئتگینلنیر! بیرینجی درسلیگین تاپشیریغینین جوابلارینی آشاغیداکی کیمی اوخویوروق: قیز: من‘نن دوستوم تزهلیکده بو دامداشا گلمیشیک. آپارتمان 3Fـدهییک. (بیرینجی …یازینین آردی / YAZININ ARDI
کومپلئکسلیکلر(۱۴)
کومپلئکسلیکلر(۱۴) «یورماق» و «یوزماق» تورکیه’ده «یورماق» آما آذربایجان جومهوریتی’نده «یوزماق» ایشلهنیر! بونلارین ایکیسی ده دوز دیرلر. «یورماق» تعبیر إتمک دئمک دیر «یوزماق» آنجاق جایقین یورماق دیر. (انحرافی تعبیر إتمک!) یورماق: تعبیر و تفسیر إتمک یوخونو یورارلار. اؤرنک جوملهلر: سن منیم یوخولاریمی گؤزل یورورسان! او آدامین بو گونلردهکی ایشینی …یازینین آردی / YAZININ ARDI


text:
ازرا پاوند - چئویرن: احد فرهمندی
فیکر ائیلهمهیین بعضی سؤزلر یالنیز نثرده یازیلا بیلمهدیگی اوچون شعر دونونا گیرمهگه اویغوندور. خیال تؤرهدن اولمایین، بو ایشی خوشا گلیم فلسفی مقاله یازانلارین عهدهسینه بوراخین.
وصفچی اولمایین، بیر منظرهنی یاراتماقدا بیلیکلی بیر رسام سیزدن یاخشی باجاریقلی اولا بیلر. شکسپیر «گونش قومرال گئییمله اوفوقدن چیخدیغی زامان» سؤزونو یازدیقدا، رسام گؤستره بیلمهدیگی بیر زاد وئریر. بو سؤزده وصف دئیه بیز زاد یوخدور، یالنیز ارائه وئرمکدیر.
گؤرکملی بیر دانشمند بیر زاد اله سالیب کشف ائتمهمیشدن اؤنجه اونو بیر عالیم آدیلا آلقیشلاییب، یا دا مکافاتلانیلماسینی ایستهمز. او ایشین اؤزوندن اؤنجه کشف اولان یوللارین اؤیرهنمهسینه باشلاییب، ایشی قاباغا آپارار و یالنیز اؤزو اؤنملی آدام اولدوغو اوچون اورهگینی خوش ائیلهمز. او ایلک درسیندن اله گتیردیگی بیلیکلر اوچون یولداشلاریندان آلقیش گؤزلمز. نه یازیق کی شعرین اول صینیفینده اولانلار بیر بللی ائوه ییغیشمادان هر یئره داغیلیبلار. دئمک خالقین دا شعردن اعتناسیز اؤتمکلرینین تعجب یئری وار.
اؤز شعرلریزی فعللر کیمی قیریقـ قیریق ائدیب سیندیرمایین. شعرین اورتاسیندا نسبتا” اوزون دایانماق ایستهمیرسیزسه، هئچ بیر مصرعی اؤز قورتولوشوندا اؤلولر کیمی ساکیت بوراخیب، آردیجا زیققیناراق یئنی بیر بیت باشلامایین. ائله یازین هر مصرعین قورتولوشو تازا بیر مصرعین دالغاسینا ال آتسین.
سیز شعر یازاندا موسیقییه حؤکوم سورن قایدالاردان آیری دوشمهمهلیسیز، هر بستهکار بستهلهدیگی بیر موسیقینی ثابت قرینهلر چرچیوهسینه سالار، سیز ده شعرین چرچیوهلرینی دوشونمهلیسیز. نظملی سؤز قوشماقلا، لفظلرین شکیلینی یا دا طبیعی سسلرین هابئله معنالارینی آرادان آپارمامالیسیز. بونلارین هامیسینا درین ایز سالان گوجلو ترکیبلر یارالدیب، سؤزو موزونلاتماق، آرتیق روح تری تؤکمک ایستهییر.
اولا بیلر شعرده یئرسیز آرا وئرمکله، مصرعلرین سونوندا و سؤزلرین اورتاسیندا سؤزلریز سکتهیه دوشسونلر، بیر بستهکار ارکسترینین سس گورلوغونا بئل باغلایا بیلر، آنجاق سیز یوخ. شاعرلرین چوخو شعرده ایشلتمگی گرکلی اولان هارمونونو یاخشی باشا دوشمهییبلر. بیرگه سسلهنن اوجالیقلاری بیر اولمایان سسلر هارمونی دئمکدیر.
ان گؤزل شعرلرده بیر نوع موسیقی وار. او موسیقی ائشیدهنین قولاغیندا قالارقیلاشیب آز ـ چوخ تمللی بیر صنعت کیمی عمل ائدهر.
قافیهنین درین لذت وئرمهسینه چالیشیرسیزسا، قافیهلریز بیر آز غافلگیر ائتمک گوجونه مالک اولمالیدیر. هیجان تؤرهدن هابئله عجیب اولمامالیدیر آنجاق بهرهوئریجی و یئرلیـ یاتاقلی اولمالیدیر.
شعریزین؛ اوخوجونون فیکر گؤزونون اؤنونده پارلایان بؤلوملری آیری دیله چئویرمکله هئچ زادینی الدن وئرمز، آنجاق قولاق سیغاللایان بؤلوملری، یالنیز شعری سیزین دیلیزدن ائشیدنلره نصیب اولار.
یاخشی نثرین قاداسی سیزه توخونماز، گؤزل نثر یازماقلا یاخشی انظباطی اولماغا چالیشین. فایدالی ایشلردن بیری ده ترجمه ائتمکدیر، چئویردیگیز یازیدا اورژینال متنین جوشقونلوغو گؤرونمهسه چئوریلمیش متنین آنلامی دونموش دئمکدیر. یاراشیقلی بیر ایش گؤرمک ایستهییرسیز قلمیزین اوجونا گلنی کاغاذا یئرلشدیرسز سونرا بوشلوقلاری دهیرسیز دویغولارلا دولدورماق زوروندا قالاجاقسیز. چالیشمایین بیر مفهومون معناسینی باشقا مفهوملا گؤستررکن اونون دوشونولمهسینی اوّلکیندن ده آرتیق چتینلشدیرهسیز، بئله ایشلر شاعرینین سؤز یوخسولوغو و مطالعه تنبلیگیندن تؤرهنر.


text:
تورکیه مطبوعات اؤزتلری
تورکیهنین ان چوخ یولجو نقلیاتینا صاحیب ایکینجی هاوا لیمانی اولان ایستانبول سابیها گؤکچن اولوسلار آراسی هاوا آلانی گونده 120 مین یولجو ساییسینی کئچهرک بوتون زامانلارین یولجو رکوردونو قیردی
روس گازینی تورکیهیه و تورکیهدن آوروپایا داشییاجاق تورک آخیم گاز بورو کمرینین کیییکؤی ساحلیندکی ساحل کئچیدی ایشلرینه بازار گونو باشلاندی
آلمانیانین پایتختی برلینده کئچیریلن، اوخ آتما، دونیا کوپاسی 4-جی آیاق یاریشلاریندا کیشیلر کلاسیک یایدا میللی ایدمانچی مته قازوز قیزیل میدال قازانیب
خاریجی ایشلر ناظیری مولود چاووش اوغلو، ژاپونیانین غربی ایله اورتا طبقه نی تأثیری آلتینا آلان شدتلی یاغیشلارین یول آچدیغی سئل و تورپاق قایمالاریندا اؤلنلر اوچون ژاپونیایا باش ساغلیغی وئریب"
تورکیه نین آمریکادان آلدیغی 5-جی نسیل ساواش اوچاغی اف-35لری ایستیفاده ائدهجک 13 پیلوت و 325 خیدمت پرسونالی تحصیل اوچون آمریکانین آریزونا ایالتینده لوک نیظامی هاوا پایگاهینا یئرلشدی
صاباح: " تورک هاوا یوللاری آوروپا بیرلیگی هاوا یوللاریندان 3 قات داها امنیتلی
توریزمده بو ایل 14 میلیون توریستله رکورد قیرماغی هدفلهین آنتالیا، بوتون آیلارین رکوردونو قیراراق، 2 میلیون 11 مین 730 توریست سایینا چاتیب
موغلانین بودروم شهرستانینا 2018-جی ایلده ایکینجی سفرینی حیاتا کئچیرن مالتا بایراقلی Mein Schiff 2 آدلی یولجو گمیسی ایله 2 مین 77 آلمان توریست گلدی
جمهورباشقانی رجب طیب اردوغان، 24 ژوئنده ائدیلن جمهور باشقانلیغی و میللیت وکیلی سئچیمی سونراسی آمریکانین پرزیدنتی دونالد ترامپ ایله تلفوندا گؤروشوب


text:
چاووش اوغلو ایله لاوروف آراسیندا تلفون دانیشیغی اولدو
تورکیه-نین خاریجی ایشلر ناظیری مولود چاووش اوغلو روسیالی همکاری سرگئی لاوروف ایله تلفوندا دانیشدی.
تورکیه-نین خاریجی ایشلر ناظیری مولود چاووش اوغلو روسیالی همکاری سرگئی لاوروف ایله تلفوندا دانیشدی.
گوروشده سوریه-نین ادلیب شهرینده کی وضعیت موذاکیره اولوندو.
بشار اسد رژیمی نین سوریه-نین ادلیب شهرینه ائدیلن هاوا هوجومو تورکیه-نین اعتراض لارینا سبب اولموشدور.
خاریجی ایشلر ناظیرلیگی، اسد رژیمی نین پوزونتو حال لاریندان دویدوغو ناراحاتلیق سببیله روسیا و ایران-ین آنکاراداکی بویوک ائلچیلرینی خاریجی ایشلر ناظیرلیگینه چاغیراراق عهده لیکلرینی یئرینه یئترمه لرینی ایسته میشدی.
جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان دا دونن اونا تلفوندا علاقه ساخلایان روسیا پرزیدنتی ولادیمیر پوتین-دن بولگه ده کی رژیم قوه لرینین هوجوملارینین دایاندیریلماسینا تحفه ورمه سینی ایسته میشدی.


text:
۱۳۷۹نجو ایلده تهراندا «بیرینجی
ایران تورکجه سی دیلچیلیک سمینارئ» آدلئ بیر یئغئنجاقدا بیر سئرا قرارلار قبول
ادیلمیشدیر.
بیرینجی ا سمینارئن قرارلارئ بوراخئلندان سنرا بیز بو قرارلارا گؤره اؤز دوشونجه میزی الارا گؤنده ردیک. سمینارئ قورانلار نه خصوصی الاراق بیزه بیر جواب وردیلر، نه ده عمومی بیر تهرده بو دوشونجه لره یاناشدئلار. دمک الار کئ، یا بیزیم سؤزلریمیزی اعتنا اتمه لی سایمایئب قئراغا قیدولار، یا دا کی، یازدئغئمئز کاغاز هچ
واخت الارئن الینه چاتمادئ!
یازی نین آردین تمامیله بوردا پ. د. اف فورما دا اوخویون


text:
ایکی شعر یوسف جوادی ۱٫ بنؤوشه خزان قوجاغیندا سولان بنؤوشه، اورهیی پاییزدان دولان بنؤوشه، تورپاغین آغریسین آلان بنؤوشه، یاغیش کدرینی سیلهجک دایان! ساچلارین دولاشیب قارانلیقلارا، گونش تومارلارسا چیخار آشکارا؛ گؤرسهده یایلیغین بورونوب قارا خینالی باشیندان ...Read More »
-
اوستاد بهروز دولتآبادی(چای اوغلو) ۸۰ – تبریک ائدیریک
اوستاد بهروز دولتآبادی(چای اوغلو) ۸۰ – تبریک ائدیریک ۱۳۱۷ نجی ایلین مهر آیینین ۹نجی گونو تانینمیش ...
-
شمارهی جدید فصلنامهی ترکی-فارسی «آذری» ویژهی «۵۰ سالگی ماهی سیاه کوچولو» منتشر شد
شمارهی جدید فصلنامهی ترکی-فارسی «آذری» ویژهی «۵۰ سالگی ماهی سیاه کوچولو» منتشر شد شماره ۳۷ (شماره...
-
«ایشیق» درگیسینین ایکینجی نومرهسی یاییلدی
«ایشیق» درگیسینین ایکینجی نومرهسی یاییلدی «ایشیق»؛ آذربایجان تورکجهسینده ایکی آیلیق درگینین ایکی...
-
قارا کؤلگهلر / رحیم خیاوی
قارا کؤلگهلر رحیم خیاوی ۱٫ او گونلری هئچ زامان اونودا بیلمهدی. حیاتینا سونو گؤرونمز دهشتلی بیر قارا کؤلگه چؤکموشدو. بعضا زیل قارالاشان، بعضا ایسه بوزاران بیر دهشت. نومرهسیز آغ رنگلی «پیکان»ین ایچینده قارا گئییملی دؤرد ...Read More »
-
سیزیف افسانهسی / رقیه کبیری
-
سسدن آرینان شههر / رحیم خیاوی
-
فولوت سسی / روحانگیز پورناصح
-
یورولدوم اؤلمکدن! / محمد عابدینپور
-
«شکرگذار» عائیلهسینه باش ساغلیغی
«شکرگذار» عائیلهسینه باش ساغلیغی چوخ تاسفله سئویملی انسان، عؤمرو بویو ائل قایغیسینی چکن و بو یولدا عذاب اذیتلره معروض قالان اجتماعی شخصیت سارابلی «خالدین شکرگذار» (حسن) ، ابدی اولاراق آرامیزدان آیریلدی. بو آغیر ایتگینی حؤرمتلی ...Read More »
-
اوستاد بهروز دولتآبادی(چای اوغلو) ۸۰ – تبریک ائدیریک
-
شمارهی جدید فصلنامهی ترکی-فارسی «آذری» ویژهی «۵۰ سالگی ماهی سیاه کوچولو» منتشر شد
-
یدالله صمدی درگذشت
-
«صابر ادبی انجومنی»نه باش ساغلیغی!
-
سؤز: حسین رزمی/ سس: سولماز یوسفی / سس دوزنلهین: استودیو آروین
سؤز: حسین رزمی سس: سولماز یوسفی سس دوزنلهین: استودیو آروینRead More »
-
او گئتدی گلمه دی…/ سؤز: محمدرضا مقدسی – سس: کبری میرحسینی- حاضیرلایان:یوسف عبادیان
-
آی ساریشین قیز! / سؤز: میرجلیل حسینی(سید) – سس:پریساحیدری(گونش)
-
پای اومورام / سؤز: ائلدار موغانلی – سس: حسرت زنگانلی
-
گئجهلری / سؤز و سس: اسماعیل خرمی
-
علیآغا واحد؛ فضولی عنعنهسینین داوامچیسی/ حسن مجیدزاده (ساوالان)
علیآغا واحد؛ فضولی عنعنهسینین داوامچیسی حسن مجیدزاده (ساوالان) گیریش فخر ائیلهمه ای بولبول شیدا چمنیم وار قوی فخر ائلهییم من کی، گؤزل بیر وطنیم وار – دئین شاعر، فطرتاً شاعر دوغولوب، گؤزللییی سئویب، عؤمرو بویو ...Read More »
-
نوت یازیسی نئجه یارانمیشدیر؟ / افراسیاب بدلبیلی
-
عصبیت و مدنیت ۲ / سیدمرتضی حسینی
-
سنت، مدرنیسم و نیگار خیاوی / ناصر داوران
-
زامانین کشف ائتمه لذتی، یوخسا متنلر چارپیشماسی؟ (ساعاتلار روْمانینا اؤتری بیر باخیش) / رقیه کبیری
-
آذربایجان میللی گئییملرینین تاریخی اینکیشافی / آیسل ذولفقارلی
آذربایجان میللی گئییملرینین تاریخی اینکیشافی آیسل ذولفقارلی آذربایجانین میللی گئییملری تاریخن اوزون و چوخ مورککب اینکیشاف یولو کئچمیشدیر.گئییملر خالقین تاریخی ایله سیخ باغلی اولاراق، اونون مادی مدنیتینی اؤیرنمک اوچون قیمتلی منبعلردن حساب اولونور. گئییملر مادی ...Read More »
-
«مَن اَلیاَسقَرِ دَشدی…» روایتگر دوگانگی هویت / نیگار نوروزی
-
برداشتی از پرفورمنس آرت «گفتمانهای بینفرهنگی» اِشا صدر/ نیگار نوروزی
-
مراسم خاکسپاری و یادبود «دکتر ترابی» به روایت تصویر/ پویا نائلپور
-
نگاهی به نقاشیهای محمد فاسونکی / سعیده پاکنژاد
-
کؤچری قادینلار؛ حیاتین یارادیجیلاری/ ناهید نقیزاده
کؤچری قادینلار؛ حیاتین یارادیجیلاری ناهید نقیزاده سانکی ایللردیر سنی تانییرلار. گؤروشون ایلک آنلاریندا بئله محبتلی داورانیشلاری اونلارلار هرهانسی بیر موضوعدا دانیشاجاق قدهر سنده راحاتلیق حیسسی یارادیر. شاهسئون ائلینین کؤچری قادینلاری دا دیگر کؤچری قادینلار کیمیگؤزهل، ...Read More »
-
باغلانتیلی باسقیلار! (ستمهای متصل)/ سودابه تقیزاده زنوز
-
گونئیده ادبی تنقید، ادبیاتین آپاریجی گوجونه چئوریلمهلیدیر… / اسمیرا فواد
-
تابو / عادل بابایئو
-
بیایید ببینیم (به بهانهی روز جهانی زن) / روحانگیز پورناصح
-
من دونیانی نئجه باشا دوشورم؟ / آلبرت انیشتن
من دونیانی نئجه باشا دوشورم؟ آلبرت انیشتن – ترجومه: کؤنول کریماووا حیاتین معناسی اینسان حیاتینین و یا عومومیلیکده عوضوی حیاتین معناسی ندیر؟ بو سوالا جاواب دینه ایشاره ائدیر. اوندا سوروشا بیلرسینیز کی، بو سوالی وئرمهیین ...Read More »
-
ادبی تنقید و آذربایجاندا ادبی تنقیدین ایندیکی دورومو/ حسن ایلدیریم – همت شهبازی
-
بیر قادیندان، بوتون قادینلارا! / «ذکیه خانیم ذولفقاری»ایله دانیشیق – احد فرهمندی
-
نخستین لژیونر تئاتر تبریز در جمهوری آذربایجان
-
گفتوگو با استاد ابراهیم دارابی؛ نویسنده و معلم پیشکسوت/ دکتر مرتضی مجدفر
-
کیشی اولسایدیم…/رویا شاهحسینزاده – چئویرن: حسین مصری
کیشی اولسایدیم… رویا شاهحسینزاده – چئویرن: حسین مصری کیشی اولسایدیم ایهر سنسیزلییی قیشین باتی چاغلاریندا اوزاق بیر قفهخانادا سیگارئت چکردیم، دؤنردی سنسیزلیک بیر توستویه قوناردی قفهخانانین کیرلی شوشهسینین بوخاری اوستونه سونرا دایاناردیم اوستولا یوماردیم گؤزلریمی ...Read More »
-
شعر / زینب فرجی – چئویرن: سوسن نوادهرضی
-
گونشه داریخیرام/ سیاوش کسرایی – چئویرن: سودابه تقیزاده زنوز
-
فرهنگ مردم ترکمن در سده میانه/ صنوبر اسماعیلووا – ترجمه: رحیم کاکایی
-
۳ شعر «فرزانه بابایی»دن / چئویرن: کبری میرحسینی
-
ناغیل شیرینلیگی، چؤرهک عطری / محمدرضا احمدی(آراز)
ناغیل شیرینلیگی، چؤرهک عطری محمدرضا احمدی(آراز) کندیمیزده گؤز آچدیم دونیایا؛ دیل آچدیم دانیشدیم و آنامین لای _ لایلاریندان موسیقی اؤیرهنیب، نغمهلر اوخودوم. گونلرین بیر گونونده تندیریمیزین تؤکولوب داغیلان بیر چاغیندا، آنام دئدی: – آی منیم ...Read More »
-
آخیر چرشنبه مراسیمی مرندین بیناب کندینده/ رقیه علیقلیان(لاله)
-
سارانین حئکایهسی/ رقیه علی قُلیان(لاله)
-
اوخقای(ناغیل) / قنبر سیفی
-
تولوق اوخشامالارى(۱) / بهزاد بیات فرد(حسرت زنگانلى)
-
«قولام دایی»نین ماجرالاری (۱۰) (دیلشاد خانیمین دونیادان گئتمهسی)/ نریمان ناظیم
«قولام دایی»نین ماجرالاری (۱۰) (دیلشاد خانیمین دونیادان گئتمهسی) نریمان ناظیم دیلشاد خانیمین خستهلیگی، اونون درمان اولونما دؤرهسی جمی– جومیایکی آی چکیر. بیردن بیره، بیر سادهجه سانجیلا باشلایان خستهلیک اونا آمان وئرمیر. قولامدایی اؤزونو اله آلینجا، ...Read More »
-
بیزیم آرواد/ روزبه صمدی (نیراوغلو)
-
کیشیسن، آنجاقکی…!؟/ حمید آرش آزاد (آتا گونو مناسبتینه)
-
سینوس بولودلاری/ بؤیوکآغا افندی
-
توپونان گوپون نیسبتی / افروز خانیم
-
اولدوزجوق پارلا پارلا / پیریکلی آرتان
اولدوزجوق پارلا پارلا پیریکلی آرتان اولدوزجوق پارلا پارلا تاپیلمامیش تاپماجا سن دونیانین دامیندا آلماسسان گؤی جامیندا ایشیقلی گون باتاندا داغ دالیندا یاتاندا اویان آچ سن گؤزونو پاریلدات آغ اوزونو گئجهنین یولچولاری باخیرلار سنه ساری تاپیرلار ...Read More »
-
گونهباخان / رامین جهانگیرزاده
-
مادرم(داستان کوتاه)/ تاینور قلینژاد
-
دئیین او بالاجا قیزا …! / سحر خیاوی
-
خَزهل آیی/ ابوطالب نصیری پروچ(پیریکلی آرتان)
-
خاطیرهلی شکیل: تبریز شاعرلری/ مرداد ۱۳۶۵- تبریز
خاطیرهلی شکیل: تبریز شاعرلری/ مرداد ۱۳۶۵- تبریز تبریز شاعرلرینین ادبی گؤروشو ساغدان سولا دورانلار: ۱- رضا حصاری(اورمان) ۲- ؟ ۳- ؟ ۴- احمد محمدقلیپور(حیدراوغلو) ۵- صمد سردارینیا ۶- سلیمان جودی(ثالث) ۷- قاسم قاسمی(تورکان) ۸- ؟ ...Read More »
-
خاطیرهلی شکیل: اوستاد حبیب ساهر- عزیز سلامی ۱۳۵۹– تهران
-
خاطیرهلی شکیل: اوستاد حبیب ساهر- سعید قافلان ۱۳۵۹– تهران
-
خاطیرهلی شکیل: صفرخان قهرمانیان ۱۳۵۷ – دانشگاه تبریز
-
خاطیرهلی شکیل: دکتر ترابی، ساعدی، آلاحمد، مفتون، نابدل و چایاوغلو
-
کیتابخانا: ویژهنامه اولین سالگرد درگذشت «صفرخان»
کیتابخانا: ویژهنامه اولین سالگرد درگذشت «صفرخان» عنوان : ویژهنامه اولین سالگرد درگذشت «صفرخان» چاپ: ۱۳۸۱ ناشر: انجمن ادبی ساهر دیل: آذربایجان تورکجهسی فرمت: PDF حجم : ۳۷/۱ مگابایت صقحه سایی: ۶۱ کیتابی آشاغیداکی آدرسدن ائندیره ...Read More »
-
کیتابخانا: یورا بیلمز یوللار منی / مدینه گولگون
-
ویژهنامه اولین سالگرد درگذشت پروفسور دکتر علی اکبر ترابی منتشر شد
-
کتابچه «چرا به قانون منع خشونت خانوادگی نیاز داریم؟» / آذفمینا
-
کیتاب: سون سکانس / مژگان صیامی


text:
جزا او دونیایا قالماز/ مصطفی جباری
خوی کیدز:
جزا او دونیایا قالماز…
بو اولای گرچک دیر.
_ آتا آتا . وای جان وئریر
_ نولوب اوغول نولوب کیم ؟؟!!!
_ آتا حیوانین قیچین قمه له دی قان سو کیمی گئدیر…
_ حیوان ، دوزه ملی سؤزوو ده نولوب ؟ هاسی حیوان ؟!؟
_دانامیز جان وئریر ، زینال قمه سینله وروب دانامییزن قیچیندان حیوان آز قالیر جان وئرسین دده…
_ آی نانجیب تئز اول گئدک منی آپار دانانین یانینا الله ائلییریدر میندار اولمیایدی… قاچ…
دانا هله میندار اولمامیشدیر. فتح االله نین تکجه بیر داناسی وادیدیر. اونون تئزلیکله باشین کسیب اتلرین شهره آپاریب اونلاری ساتیب بیر یئنی مال آلیر…
زینال ( زین العابدین) قول چماقلیق ایدیر . هر نه ائله سهیدیر کیمسه اونون حریفی اولمازیریر. او آلوئرچی دیر . مال حیوان آلوئرچی سی.
***
_ یاور یادیندا او گون فتح ا.. هین داناسین قمله دینم. _ اوجا دهشتلی قهقههه چکیب زینال دئدی_
_ نه دئییم هن بتر ویردین ._ یاورین دیلی بونو دئییب اورکی آیری سؤز دئیردیر._
_ داناسینا صاحاب چیخمایان ، حیوانی سهلیدیر ، بالاسینین قیچین سیندیرام…
_ آرام سور ماشینی زینال نه قهیرسن ، یاوااااااش، ماشینین دالیندا قویون وار…
_ دانیشما گوزیولوغون بیری گوزیول. منه اؤیود ویرمه گئده_
_ نانجیب چیلیغین سونو یوخدو زینال بی.
_ یاخچی سنده ه ه منیم یول یولداشیما باخ هله؛ سنده ائله بیل چوخ اوز وئرمیشم یئتیشدیم شهره سنینکین سنه ده وئررم…
_ وااای گؤزله آرام گئت
_ ای وای تورموز اِ اِ نولدو وای وااایی….
***
ماشین چپه اولور زینالین قیچی یارالانیر … قویونلار هامیسی میندارلانیب، یاور کمایا گئدیر…
***
خسته خانادا
_ آ دوکتور قیچیما نولوب؟!
_ هئچ زاد ۱۰ گؤن چکمز اولکی گوندن یاخچی سنه ایشلر
_ اوزوم بیلیرم منه بیر شی اولماز. یاوره نولوب دیری قالار؟_ گولومسه ایله دئدی _
_ اونونکو الله الینده کمادا دیر…
_قویونلاریم نئچه اولدو هامیسی بو گئدنین ایشلری اولدو منی توتدی صحبنده… قور…
_ ایجازه زی نن.
***
اون گوندن سونرا زینال گیلین ائوده
_ آرواد قیچیم توختاماخق یئرینه گونو گوندن بترلشیر… چیرک ائلییب وای قچیم…
_ آی کیشی سنه بیر شی اولماز.آغاج یخیلسادا سن یخیلماسسان.
_ زهریمارا قاتیم دوکتورا گئدملییم صاباح . گؤزومه یوخو گلمیر آغریدان
***
خسته خانا دا
_ آ دکتور به سن دئمدین میه دوزلر هانی به آخی ،
_ گینه ده دئیرم کیچیزا بیر شی اولماییب.
_ آ دوهتور یاوردن نه خبر اولمیبی هله ، ای وای قیچیم آخ…
_ مگر خبرین یوخدور ؟
_ دوغوردان اولوب؟؟!!
_ او بیر معجزه ایله کومادان دوروب ، دونن آخشام بیمارستان دان مرخص اولدو.
_ گئدنین شانسی نا باخ ، بیزیم شانسا باخ
دکتور تعجب ایله زینال یا باخیب گئددی…
***
زینالین قیچی بیر ایلدن ، ۱۲ آی عذاب چکندن سونرا کسیلر…
***
فتح الله گیلین ائوینده
_ آتا آتا خبرین وار ؟
_ ندن؟
_آتا زینال بیین، دوکتورلار قیچین کسدیلر…
_ بو سوز یادیندا قالسین ، جزا او دنیایا قاماز …
یازار: مصطفی جباری سابق


text:
اگر من پرزیدئنت سئچیلسم، ایلک ایشیم روس دیلینین مدافعهسی اولاجاق.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا روسییا لیبرال دموکرات پارتییاسینین صدری ولادیمیر ژیرینووسکی سؤیلهییب.
«بیز چوخدان روس دیلینه قایغی ایله یاناشماغی تکلیف ائدیریک. روس دیلی ۲۱-جی عصرده روسییانین سلاحیدیر. او، دونیانین اساس دیللریندن بیریدیر. بو دیلده دانیشیب و دوشونن ۳۰۰ میلیون اینسان وار»، – دئیه او بیلدیریب.
قید ائدک کی، دونن روسییا تحصیل ناظری اولگا واسیلیئوا ام د ب اؤلکهلرینین کیریل شریفتیندن ایستیفاده ائتمهسی گرکدیینی بیان ائتمیشدی.


text:
ماه-صیام گلدی، منی سالدی مؤحنته،
ای کاش، گلمهیهیدی اوروج بو ویلایته.
گؤرسن، مه-مۆبارکی، ساقی، بئش-اون تپیک
وور، بد سؤیله مندن او بی عار و غئیرته:
ای ماه-روزه، ای رمضان، ای فیلان، فیلان،
خلقی گتیرمه تنگه، اؤزون سالما غئیبته!
گئت هر یئره کئفیندی، ولی گلمه تبریزه،
یوخدور دوام منده اوتوز گۆن کسالته.
ایفطاری یوخ، اوباشدانی یوخ بینوالرین،
تکلیف-شاق حق ائلهمز بیبضاعته.
ایفطار اۆچون کباب ائدیسن بیر چرک اتی،
ای مالیدار، گل بیزه، باخ بیر قناعته!
آخشام اولاندا چؤلمگی لبریز ائدر خانیم،
یعنی کی، بیر چرک سو تؤکر هفدیرم اته،
قلبی ضعیف ائدر بو غذا، عقلی تارومار،
من تاپدارام اوشاقلاری، آرواد دؤنر ایته.
آرواد منه یامان، من اونا سیلله و تپیک،
قان ائیلری، گر اولماسا همسایه واسیطه.
جنگ و جیدال ماه-مۆبارکده چوخ اولور،
حقسیز چؽخار فقیر گئده گر شیکایته.
وارلی اگر فقیرین ازه داش ایله باشین،
تنبیه ائدر حؤکومت او باشی جراحته.
"خمسین الف" آیهسی نازیلدی شأنینه،
الحق باهار گۆنلری بنزر قیامته،
بیر ایل قالیب اذانه هله باشی قوی یئره.
ای بیناماز، آچما گؤزون، باخما ساعته!
"یات، باشووی کسیم!" -دئسه واعیظ، وارام، ولی،
اما یوخام اوروج کیمی مۆشکول عیبادته.
چای ایچمهسم سحر گئدرم ایختیاردن،
قویمازلا - قویماسینلا منی باغ-جنّته!
مال-یئتیمی مولّا یئییر، من اوروجلوغو،
من مال-حقه بندم، او مال-رعیّته.
ای یار-غار، کافر ائدیرسن علینی سن،
ایلشمیسن یئزید کیمی تخت-خیلافته.
طۆلّابی یؽغمیسان باشووا بیر مرام ایله،
مخفی دئییل مرامین، عمو، ذیفراسته.
عرضی قالیب ائشیکده مۆهاجیرلرین تمام،
امّا وئریر تۆمنلری اصحاب-ثروته.
اون مین تۆمن فقیر پولون دولدوران جیبه
تزویر ائدیب، حصیر سالیسان سن عیمارته....
ساقی، دۆنن بو واختی کئچیردیم برابدن.
دۆشدو گؤزوم او سمتده بیر بیکس عؤورته.
بیماریدی، غریبیدی، بیایختیار ایدی،
مؤحتاج ایدی غذایه، دوایه، حیمایته.
من مۆضطریب باخیردیم او جانلی جنازهیه،
آغلاردی گؤزلریم او پریشان قیافته.
بیر تختهپاره تک قوروموشدو او بینوا،
گؤردوم او حال ایلن دؤشنیب خاک-ذیلّته.
زۆلفون ائدیب نیقاب سارالمیش عۆذارینه،
باشین قویوب داش اۆسته، گئدیب خواب-راحته.
شکلی بیان ائدیردی کی، بو بیر عزیز ایمیش،
بیچاره بیر قضا ایله دۆشموش بو حالته،
هر کس اونا باخیب دئدی: قالمیبدی بوندا جان،
من ده دئییردیم: عؤمرو یئتیشمیش نهایته.
ناگاه گتیردی هوشه اونو تاققاتاق سسی،
آچدی گؤزون یاواشجا، منی سالدی حئیرته.
بیر باخدی حسرت ایله، یئنه یومدو گؤزلرین،
ایدی باشین، اۆزون دایادی سنگ-عیبرته.
معجز: بو سس نهدیر؟ -دئدی؛ باخدیم، دئدیم کی: هئچ!
دؤولتلیلر گئدیرله نماز-جماعته.
بیر آه چکدی، شؤعلهسی یاندیردی شاعیری،
یا رب، اولارمی چاره بو بیچاره میلّته!؟


text:
ایرانین غربی آذربایجان ایالتینین چالدیران شهرینده یئرلشن قاراکیلسه معبدینه توپلاشان مینلرله ارمنینین دینی مراسمی باشا چاتیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا چالدیران شهر اجرا حاکمیتی باشچیسی کریم حسینزاده سؤیلهییب.
«اؤتن گونلرده ۴ مین نفر یئرلی و خاریجی ارمنی قاراکیلسه کیلسهسینده کئچیریلن مراسیمه قاتیلیب. اجرا اورگانلاری مراسیمه ۲۰ گون قالمیش بؤلگهیه گلیب، مراسیم ایشتیراکچیلارینین رفاهی اوچون لازیمی تدبیرلری گؤروبلر. حتی قاراکیلسهده ۵ میندن چوخ ارمنی زیارتچی اوچون حاضرلیق ایشلری گؤرولموشدو.
چوخلو سایدا رسمی شخص ارمنیلرین دینی مراسیمینده ایشتیراک ائتدی. بو گؤستردی کی، حکومت بو مراسیمه خصوصی دقت یئتیریر. مراسیم زامانی زووارلارین تهلوکسیزلیگی تام اولاراق تعمین اولوندو، اونلار حتی سرعتلی اینترنتله ده تعمین اولوندولار. بوتون بونلار ایسلام جمهوریتینین هر شئیه آچیق اولدوغونو گؤستریر»، - حسینزاده بیلدیریب.
او، همچینین حکومت طرفیندن قاراکیلسهنین تعمیر-برپا ایشلری اوچون ۱ میلیارد ۵۰۰ میلیون ریال مبلغینده وسایت آیریلدیغینی سؤیلهییب.
قید ائدک کی، بوندان اؤنجه ایران حکومتی ارمنیلرین قاراکیلسهده دینی مراسیم کئچیرمهسینه ایزن وئریب. کیلسهدهکی دینی مراسیم ۲۷-۳۱ ایول تاریخلرینده باش توتوب.


text:
روسییا پرئزیدئنتی ولادیمیر پوتین آمئریکا بیرلشمیش شتاتلارینین یئنی سئچیلمیش پرئزیدئنتی دونالد ترامپلا هر آن گؤروشمهیه حاضر اولدوغونو آچیقلاییب.
آخار. آز خبر وئریر کی، یاپونییایا ۱۵-۱۶ دئکابردا پلانلاشدیریلان سفر اؤنجهسی «نیپپون» تئلئکانالی و «یومیوری» قزئتینه موصاحیبه وئرهن کرئمل رهبری آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاریلا موناسیبتلری ساهمانا سالماق اوچون گؤروشون واجیب اولدوغونو دئییب:
«ترامپلا گؤروشه گلینجه، گومان ائدیرهم کی، سئچیلمیش پرئزیدئنته کابینئتی فورمالاشدیرماق و وظیفهسینه باشلاماق اوچون واخت وئرمک لازیمدیر. بیز هر آن گؤروشه حاضریق. او، موناسیبتلری نورماللاشدیرماق اوچون چاغیریش ائدیر. بونو قبول ائتمهمک مومکون دئییل. اوزریمیزه دوشهنی ائتمهیه حاضریق».


text:
یۆزایکینجی درس
فعللر (31)
"خبر فورماسینین ایکى نوعو"
مۆرکب خبرلرین "ایدی" و "ایمیش" کؤمکچى فعللرى، باشقا زامانلارى کئچمیشه باغلادیغى اۆچۆن ، زامان شکیلچیلریندن سونرا گلیر.
"ایدی" و "ایمیش" کؤمکچى فعللری اکثر فعل نوعلاریندان مۆرکب فعل یارادار، آنجاق بونلار یالنیز "شهودى" زامانا قوشولا بیلمزلر. اونا گؤره کى، بو فعلده اولان قطعیلیک و شاهیدلیک خصوصیتى سبب اولور کى، بو کؤمکچى حئکایه و نقل بیلدیرن فعللر اونلارا تأثیر ائده بیلمهسین. بو کؤمکچى فعللر "شهودى" کئچمیشدن باشقا قالان خبر فورمالارینا آرتیریلیب و اونلارین مضمونوندا آشاغیداکى دَییشیکلیکلرى عمله گتیرر.
"ایدى"؛ بو کؤمکچى فعل "نقلى" خبر فورماسیلا ایشلهننده:
1. شاهیدلیک مضمونونو بیلدیریر، بیر صورتده کى، بو کئچمیش زامان ریوایت مضمونونا مالیک اولار.
2. ایشین ایجراسینین نیسبتا اوزاق کئچمیشه عایید اولدوغونو بیلدیریر.
3. ایشین کئچمیشده ایجرا اولونوب بیتدیگینى و سونرادان همن ایش بارهده دانیشیلدیغینى بیلدیریر.
مثلا: یازمیشدیم/ یازمیش ایدیم، یازمیشدیلار/ یازمیش ایدیلر.
"ایمیش": کؤمکچى فعلى "نقلى" کئچمیشله ایشلهندیکده فعل اوزاق کئچمیشى بیلدیریر، آنجاق غیر شهودى شکیلده، یعنى خبر وئرن نه ایشین ایجراسینى گؤرموش، نه شاهیدى اولموش و نه ده اؤزگهدن ائشیتمیشدیر، بلکه الده ائتدیگى معلوماتلاردان، حادیثهلرین اینکیشافى و گئدیشیندن بو معلوماتى الده ائدیب، اونون بارهسینده معلومات وئریر: گلمیش ایمیشم، گلمیش ایمیشلر.
"ایدى" و یا اونون ایختیصارى "دى" کؤمکچى فعل ایله دۆزهلن مۆرکب خبر فورمالاریندا شهودیلیک، حئکایت، هم ده داواملیلیق مضمونو واردیرسا، "ایمیش" و یا اونون ایختیصارى "میش" کؤمکچى فعللریله دۆزهلن مۆرکب خبر فورمالاریندا اساسا ریوایت و غیر شهودیلیک مضمونلارى وار.


text:
دؤرتگول
آذربایجان تورکجهسی
دانیشیق دیلینده و آنادولو آغیزلاریندا ، مثلث/اوچبوچاق قارشیلیغی بیر اوچگول(üçgül) اولدوغونو، سانیرام اؤنجهلری بیر یازیدا دیله گتیرمیشدیم. اونون
یانیندا، دؤرتگول(dörtgül) سؤزجویو ده، آنادولو و آذربایجان لهجهلرینده گؤرولمکدهدیر.
یانیلمازسام بیرده بئشگول(béşgül) ائشیتمیشم.
بونلارین اوزرینده بیر آز داها آیرینتیلی اولاراق دورمالییق:
1.
اوچگول: مارسل اردال'ین آراشدیرماسینا
گؤره کلمه اسکی تورکجهده، اوچکیل(üçkil)دیر. آنجاق کلاوزون اوچگیل(üçgil) اؤرنهیینی
وئریر. مثلث یئرینه تورکجهده اوچگئن(üçgen)، آذربایجان جمهوریتینده اوچبوجاق واردیر. آیریجا تورکیهده اوچکنار(üçkenar)دا واردیر.
منجه اوچبوجاق، گؤزلدیر آنجاق بیر آز اوزون اولور. اوچگئندهکی اک بللی دهییلدیر
و بلکه آوروپا دیللرینده گؤرولن –gon (polygon, hexagon,..) اکینین تأثیری آلتیندا اورتایا چیخیبدیر. اونون اوچون، دیلچیلر
بو اکی اویدورما ساییبلار.
2.
دؤرتگول: اسکی تورکجهده تؤرتکیل(törtkil) اولاراق تثبیت ائدیلیبدیر.
بوگون ده آذربایجان و آنادولودا گؤرونور. تورکیهدهکی قارشیلیغی دؤرتگئن(dörtgen)دیر و اوچگئن
کیمی سورونلو ساییلیر.
3.
بئشگول:"پنجضلعی" قارشیلیغیدیر و تورکیه تورکجهسینده بونون
یئرینه بئشگن وار. آنلاشیلان کلمه و اک سسلی اویوموندان قاچیبدیر. تورکجهمیزده
ـگیل اکیده بنزر دورومدایر.
4.
ایکیگول(ikigül): کلاوزون اؤرنهیینی التحفه الزکیه آدلی قیپچاق
سؤزلویوندن وئریر. اوردا ایکیگولدن بئشگوله، بنزر سؤزجوکلر، بیربیرینین
آلتیندا وئریلیر. کلمهنی قیپچاق تورکجهسی سؤزلویونده تاپمادیم[1]. بو
سؤزجوکلردن تؤرتگول و دهییشگهلر(دؤرتکول، تؤرتکیل و..) او سؤزلویه آلینیبدیر.
ایکیگول، ایکی باشلی خط کیمی معناسی اولاجاقدیر.
دَیرلندیرمه
بورداکی اؤرنکلردن آنلاشیلان، ـگول<ـکیل اکی هندسی شکیللرین آدلارینی قورماقدا ایشه یارایان بیر اک دیر. او زامان، مارسل اردال'ین یازدیغی کیمی باشقا عددلره ده گلهرک، شکیل آدلاری یارادابیلر. اوچگول(Triangle)، دؤرتگول(quadrangle/tetragon)، بئشگول(pentagon)، آلتیگول(hexagon)، یئددیگول (heptagon)، سککیزگول(octagon) و.. بو آدلار، شوبههسیز، اویدورما ـگئن اکی ایله قورولان آدلاردان داها دوغرو، دوزگون و یئی اولاجاقلار.
[1] . رجب
توپارلی، حنیفی وورآل، رجب قاراآتلی، قیپچاق تورکجهسی سؤزلویو،
آنکارا: تورک دیل قورومو یایینلاری،2007.


text:
آغ قویونلو حؤکمداری اوزون حسنین آناسی سارا خاتون - آذربایجان تاریخینده ایلک بیرینجی لئدی ایستاتوسوندا اولان خانیم و شرقده ایلک دیپلومات قادین اولوب.
آخار. آز خبر وئریر کی، سارا خاتون بایاندور ائلی ایچینده دوغولوب. عثمانلی منبعلرینین یازدیغینا گؤره، اونون اصل آدی گؤوهرشاه خاتوندور. آذربایجان تاریخینده تانینمیش و تاریخده ایز قویان شخصیتلردن بیریدیر. بوتون شرقده دؤورونون یئگانه ایستعدادلی دیپلومات قادینی کیمی تانینان سارا خاتون بؤیوک عقل و متانت، مودریکلیک و جسارت صاحبی ایدی. آغ قویونلولار دؤولتینین سیاستینین ساهمانا سالینماسیندا گؤرکملی دیپلومات و دؤولت خادیمی کیمی بؤیوک رولو اولوب. ایستعدادلی دیپلومات قادین کیمی مشهور اولان سارا خاتون، حتی آوروپا اؤلکهلرینده ده تانینیردی.
او، دؤولتین ایداره ایشلرینینده حؤکمدار اوغلونا یاخیندان کؤمک ائدیب. آغ قویونلو دؤولتینین خاریجی اؤلکهلرله دیپلوماتیک علاقهلرینده سارا خاتونون رولو داها مهم ایدی. اوزون حسن بوتون خاریجی سیاست مسئله لرینین اونونلا مصلحتلشیر، ان مسئول دیپلوماتیک دانیشیقلار اوچون اونو گؤندریردی. او، نینکی خاریجی اؤلکهلرین آیری-آیری دیپلوماتلاری ایله، همچینین تیموری حؤکمداری ابو سعید، عثمانلی ایمپراتورو ۲-جی محمد کیمی دؤولت باشچیلاری ایله ده دیپلوماتیک دانیشیقلار آپاریب، آغ قویونلو دؤولتینین خاریجی سیاسی منافعیینی موفقیتله مدافعه ائدیب. بیر دیپلومات کیمی سارا خاتونون فعالیتینده اونون سلطان ۲-جی محمدله باغلادیغی ۱۴۶۱-جی ایل یاسی چمن صولحونون بؤیوک اهمیتی وار. هلهلیک الیمیزده اولان معلوماتا گؤره، بو صولح سارا خاتونون خاریجی اؤلکه حؤکمدارلاری ایله باغلادیغی ایلک موقاویلهلردن بیریدیر. تیموری حؤکمداری ابو سعیدله دانیشیقلار آپاران آغ قویونلو ائلچیلرینه ده سارا خاتون باشچیلیق ائدیب (۱۴۶۸).
آذربایجانا گؤندریلهن آوروپا، خصوصیله ده، وئنسییا ائلچیلرینه وئریلهن مخفی معلوماتلاردا موطلق سارا خاتونلا گؤروشمک و اؤز مقصدلری اوچون اونون سارایداکی نفوذوندان ایستیفاده ائتمک تاپشیریلیردی. سارا خاتون دیپلومات و دؤولت خادیمی اولماقلا برابر، بؤیوک حربی سرکردهلیک باجاریغینا و حربی اینتویسییایا مالیک قادین اولوب. اونون عقلی چئویکلیگی دار مقاملاردا تئز قرار چیخارماغا ایمکان وئریب. سارا خاتون قیرتلی قادین، دیپلومات و حربی ایستعدادا قادیر بیر اینسان اولوب.
قید ائدک کی، اؤلکهنین «بیرینجی خانمی» (فیرست لادی) آنلاییشی دونیا سیاستینه آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاریندان گلیب. ۱۹-جو عصرین اورتالاریندان باشلایاراق آمئریکا پرزیدنتلرینین خانیملارینی سادهجه «فیرست لادی» آدلاندیرماغا باشلاییبلار. سونرادان بو آنلاییش دیگر اؤلکهلره ده یاییلیب. عادتا، بیرینجی لئدیلر اؤلکهسینین اجتماعی-سوسیال حیاتیندا فعال ایشتیراک ائدن، بوندان علاوه دؤولتلرآراسی دوستلوق، هومانیتار و مدهنی امکداشلیغی، بین الخالق صولحو، قادین و اوشاق حقوقلارینی، عموم بشری دیرلرین قورونماسینی مدافعه ائدن شخصلردیر.
آذربایجان تاریخینده مؤمنه خاتون، اینانج خانیم، مهرجان خانیم، ۱-جی شاه ایسماییلین یاخین سیرداشی اولان تاجلی خانیم و قیزی پری خان خانیم، قوبالی فتحعلی خانین خانیمی توتو بیکه، گنجه خانی جاواد خانین خانیمی بییم خاتون و س. کیمی خانیملار بیرینجی لئدی ایستاتوسوندا اولوبلار.


text:
ایران «صیاد-۳» هاوادان مدافعه راکتلرینین ایستحصالینی قوروب.
آپا-نین وئردیی خبره گؤره، ایستحصالین آچیلیشی مراسیمینده اؤلکهنین مدافعه ناظری حسین دهقان ایشتیراک ائدیب.
ناظر چیخیشیندا قید ائدیب کی، «صیاد-۳» راکتلرینین ایستصالیندا معاصر دونیا تخنولوگییالاری نظره آلینیب. «بو راکتلر تهلوکه منبیی اولان ایستهنیلن هدفی – «گؤرونمین» قیریجیلار، پیلوتسوز اوچان آپاراتلار، قانادلی راکتلر، هلیکوپترلر و دیگر اوچان واسطهلری وورماغا قادیردیر»،- دئیه مدافعه ناظری قید ائدیب.
اونون سؤزلرینه گؤره، «صیاد-۳» راکتلرینین وورما مسافهسی تقریباً ۱۲۰ کم-ا یاخیندیر.


text:
لیسان بلاسی
اوچ کلمه حیکمت کلمهلریندن
هر کس دانیشسا، البته، اؤز-اؤزونو خار، ذلیل و ناچیز ائدر. او سببه
کی، اینسانین هئچ بیر عضووندن او قدر ضرر اینسانا یئتیشمز، نه
قدر کی، دیلیندن یئتیشیر. عیسی علئیه السّام حضرتلرینه عرض ائلهدیلر:
– یا روحالله، دلالت بویور بیزی بیر عمله کی، او عمل بیزی جنّته
داخیل ائلهسین.
بویوردو:
– هئچ دانیشمایین.
عرض ائلهدیلر:
– یا روحالله، هئچ دانیشماماق اولماز.
بویوردو:
– عجب اولار.
حضرت سولئیمان علئیه السّام بویوردو:
– اگر دانیشماق گوموش اولسا، دانیشماماق قیزیلدیر.
دانیشماماق دانیشماقدان یاخشیدیر. هئچ بیر موسلمان گرک دانیشماسین:
خاه جاهیل و آخماق اولا، خاه کامیل و صاحبی-مریفت. اینسان
نه قدر کی، ساکیت و صامیتدیر، – او قدر گؤزلدیر. ائله کی، باشلادی دانیشماغا،
– دخی گؤزللیک ایتیب گئدیر. اودور کی، موسلهددین شیرازی دئییب:
زبان در دهان، ائی خیرَدمند، چیست؟
کیلیدی-دری-گنجی-صاحبهونر.
چو در بسته باشد بداند کسی
کی، جواهیر فوروشست یا پیلور.
بو مطلبلری تصدیق ائدندن سونا، موللا نصرالدین اؤز طرفیندن
بونو دا لازیم بیلیر دئسین:
ائی دیل، دخی دینمه و سوکوت ائت، سنی تاری،
لال اول و دانیشما!
سال باشینی آشاغا و هئچ باخما یوخاری،
مال اول دانیشما!
گر قئیریلری جمعدهیینه وورسالا، دینمه!
گر باشین اییب پئیسرینه دورسالا، دینمه!
یا ظولم ائده، یا بوینونا کندیر سالا، دینمه!
یا روزونو جبر ایله الیندن آلا، دینمه!
سال باشینی آشاغا و هئچ باخما یوخاری،
لال اول و دانیشما!
گر قوصّهلهنیب ائیلهیهسن نادوو-زاری،
مال اول و دانیشما!
هر بیر-ایکی گون دور آیاغا، باغلا دوکانی،
گئت بیر یاووق حمّامه، اوزان، باغلا هنانی،
یوم گؤزلرینی، دینمه و هم گؤزله اذانی،
گر ائیلهمیش اولسان گئجه بیر تؤور خطانی،
گئت گیر سویا تا اخز ائدهسن راحتی-جانی.
سال باشینی آشاغا و هئچ باخما یوخاری،
لال اول دانیشما!
ائی دیل، دخی دینمه و سوکوت اول، سن[بیر ] تاری،
مال اول و دانیشما!
گر جومله طوایف سنه افسوس ائده ائتسین،
آخیرده حؤکومت اؤزونو روس ائده ائتسین،
هم موللالارین روس الینی بوس ائده ائتسین،
ایسلامی جاهاندا دخی مأیوس ائده ائتسین،
یا ائتمهیه یا آر و ناموس ائده ائتسین.
شوکر ائت، یئگیلن بوزباشینی، ائیله ناهاری،
لال اول و دانیشما!
سال باشینی آشاغا و هئچ باخما یوخاری،
لال اول و دانیشما!
“موللا نصرالدین”، 7 آپرئل 1906، 1
من عاشق آه ۆ زاردا،
جانیم دردده، آزاردا.
اوْ گۆندن کی قۇل اوْلدوم،
ساتیرلار هر بازاردا.
******
من عاشق بۇ داماخدا،
قم منی بۇداماقدا.
هئچ بیر کافیر گؤرمهسین
لئیلیسین بۇ دم آهدا.
******
یاخشی یوْل یاخشی قێزا،
بۇردان کئچن نرگیزه.
بۇ بختور قێزلاری
کؤچورمک دۆشمور بیزه.
******
عزیزیم آیرانسیزا،
آیران وئر آیرانسیزا.
ظۆلم ائوی آباد اوْلماز،
قالماز بۇ دؤوران سیزه.
******
اززییم گؤزل مایا،
دؤنوبدو گؤز آلمایا.
عصرهمیش نر اؤلدوردون،
قانلیسان، گؤزل مایا!
******
عزیزیم آغ چۇخایا،
چال کیشی، آغ چۇخایا.
منیم یاریم جاواندی،
وئردیلر آغ چۇخایا.


text: میرزا علی اکبر طاهر زاده صابر (هوپ هوپ) (1862- 1911 م.) آذربایجان شعر تاریخینین ان آدلیم و تاثیر ائدیجی طنز شاعیری ساییلیر. اونون اثرلری دفعهلرله ایراندا و خاریجده نشر اولوبدور. میرزا علی اکبر طاهرزاده صابر 1278 هـ . ایلینده (1862 م.) شماخی شهرینده دنیایا گلمیشدیر. اونون عائلهسی دیندار و مذهبی اولدوقلاری اوچون، صابر متدیّن و تقوالی بؤیوموشدور. آتاسینین آدی زینالعابدین ابن میرزا طاهر ایدی. میرزا طاهر چوخ تقوالی، متدین و مذهبی رفتاری اولان معروف بیر شخص ایمیش. یازیلانلارا گؤره آتاسی زین العابدین بقاللیق ائدرمیش. آناسی سلطنت خانیم دا سون درجه دیندار ایدی.