text:
ماجاریستان
مجاریستان یا دا ماجاریستان ((ماجارجا:Magyarország )) — آوروپادا بیر دؤولت. اۇرتا اوروپادا یئرلَشن بیر اوْلکه دیر. پایتختی بوداپست شهریدیر. اهالیسینین اساسینی تشکیل ائدن ماجارلار اؤزلرینی هونقاریان (یعنی هونلار اؤلکهسینین ساکینلری) آدلاندیریرلار . ماجاریستاندا ان سون سیاهییا آلما ۲۰۰۱-جی میلادی ایلده آپاریلمیشدیر. بۇ سیاهییا آلمایا اساساً، اؤلکهده یاشایان اهالینین ۹٬۶۲۷٬۰۵۷ نفرینی ماجارلار، ۲۰۵٬۷۲۰ نفرینی قاراچیلار، ۱۲۰٬۳۴۴ نفرینی آلمانلار، ۳۹٬۲۶۶ نفرینی ایسلوواکلار تشکیل ائدیر.
تاریخی[دَییشدیر]
ماجاریستان ۲۰-جی عصرده[دَییشدیر]
ماجاریستان ۱۹۱۸-جی ایله قدر اوتریش-ماجاریستان ایمپاریاسینین ترکیبینده ایدی. اوْ، اساساً آقرار اؤلکه ایدی. ۱۹۱۸-جی ایل نوْامبرین ۱۶-دا ماجاریستان جومهوریتی اعلان اوْلوندو. هابسبورقلارین ۴۰۰ ایللیک حاکمیّتینه سوْن قویولدو. کومونیستلرله سوسیال-دموکراتلارین بیرلشمیش قوهلری ۱۹۱۹-جو ایل مارسین ۲۱-ده اینقیلاب ائدهرک ماجاریستان سووت جومهوریتینین (MSR) یاراندیغینی اعلان ائتدیلر. لاکین همین ایلین آگوستون ۱-ده MSR سوقوط ائتدی. سووت حؤکومتی دوریلدیکدن سوْنرا اؤلکهده نایبلیک (ریجنت) سیستمی یارادیلدی. نایب وظیفهسینی کونتر-آدمیرال میکلوش خورتی توتدو. اوْ، تریانون باریش مۆقاویلهسینی تانیدیغینی بیلدیردی. بۇ باریشه اساساً ماجاریستان اؤز اراضیسینین ۲/۳-نی، اهالیسینین ایسه ۱/۳-نی و دنیزه چیخیش یوْلونو ایتیردی. لاکین سوْنرالار ماجاریستاندا قراف بتلنین حؤکومتی دؤورونده ایسلوواکی، گونئی کارپات اوکراینسی و ترانسیلوانیا توْرپاقلاریندا ماجار حؤکمرانلیغی یئنیدن برپا اوْلوندو. ۱۹۲۹-۱۹۳۳ ایللر دۆنیا ایقتیصادی بحرانی ماجاریستان ایقتصادیاتینا آغیر ائتکی گؤستردی. ۱۹۳۰-۱۹۳۲-جی ایللرده تاخیل ییغیمی ۵،۵ میلیون سنتر آزالدی. صنایع اۆرتیم (تولید)ی ۱۹۲۹-جو ایله نیسبتاً ۲۳،۱% آشاغی دۆشدو. ایقتیصادی بحران داخیلی دۇرومی ده گرگینلشدیردی. ۱۹۳۲-جی ایلین پاییزیندان اعتباراً ماجاریستانین آلمانیا گرایشی گۆجلندی. ماجاریستاندا حاکمیّتده اوْلان خورتی حؤکومتی آلمان و ایتالیا ایله سیخ ایشداشلیق ائتمهیه باشلادی. ماجاریستان ۱۹۳۹-جو ایلده آنتیکومینترن و ۱۹۴۰-جی ایلده برلین پاکتینا قوشولدو.
ایکینجی دونیا ساواشیندهکی مغلوبیت نتیجهسینده ۱۹۴۴-جو ایلده ماجاریستان سووت اوْردوسونون ایشغالینا معروض قالدی. نتیجهده ماجاریستان کومونیست حاکمیّتی قۇرولدو. سووت موْدلی رژیمه قارشی ۱۹۵۶-جی ایل اۇکتوبر ین ۲۳-ده ماجاریستاندا کۆتلوی(توده) نۆماییشلر باشلادی. اوْنلار پارتیانین سیاسی خطینین دییشدیریلمهسی، امره ناد باشدا اوْلماقلا یئنی حؤکومت یارادیلماسی، ماجاریستانلا شوروی آراسیندا برابرحوقوقلو موناسیبتلرین برقرار اوْلماسی طلبلرینی ایرلی سۆروردولر. حادیثهلر هیزله اینکیشاف ائدیر. اۇکتوبر ین ۲۹-دا امره ناد حؤکومت باشچیسی سئچیلدی. ماجاریستان زحمتکشلر پارتیاسینین (مزپ) بوراخیلماسی، بیرپارتیلی سیستمین لغو ائدیلمهسی، اوّللر مؤوجود اوْلان سیاسی پارتیلارین فعالیّتینین برپا اوْلونماسی بارهده قرار قبول ائدیلدی. اۇکتوبر ین ۳۰-دا شوروی حؤکومتی حرکاتا قارشی بیانات یایدی. ماجاریستاندا باشلانمیش اعتراض حرکاتی "اکسینقیلابی قیام" کیمی دیرلندیریلدی. بۇنا جواب اوْلاراق امره ناد نوْامبرین ۱-ده ماجاریستانین ورشو مۆقاویلهسی تشکیلاتیندان چیخدیغینی اعلان ائتدی. نوْامبرین ۴-ده سووت اوْردوسو بوداپشت شهرینه داخیل اوْلدو. دؤرد گۆن داوام ائدن دؤیوشلردن سوْنرا امره ناد حؤکومتی دئوریلدی. یانوش کادارین باشچیلیق ائتدیی مزپ ماجاریستان سوسیالیست فهله پارتیاسی آدی آلتیندا یئنیدن تشکیل اوْلوندو. امره ناد دؤولته خیانتده اتهام اوْلوناراق اعدام ائدیلدی. ۱۹۸۹-جو ایلده ماجاریستان عالی محکمهسی امره نادا و اوْنونلا بیرلیکده موهاکیمه ائدیلمیش شخصلره برات وئردی. ۲۳ اۇکتوبر ماجاریستاندا میلّی بایرام، سووت ایشغال رژیمینه قارشی میلّی عۆصیان گۆنو کیمی قیمتلندیریلدی. ۸۰-جی ایللرین اوْرتالاریندا ماجاریستان ایقتصادیاتی آغیر دۇرومه دۆشدو. خاریجی بورجلارین آرتماسی دۇرومی داها دا گرگینلشدیردی. ۱۹۸۸-جی ایلین مئییندا ماجاریستان سوسیالیست فهله پارتیاسی کونفرانسیندا Y.Kadar کارویو قروسلا عوض ائدیلدی. لاکین ماجاریستاندا دۇروم ثابیتلشمهدی. ۱۹۸۹-جو ایلده چوخپارتیلی مجلیس سیستمینه اساسلانان قورولوشا کچمک قرارا آلیندی. ۱۹۹۰-جی ایل مجلیس سئچکیلرینده ماجاریستان دموکراتیک فورومو غلبه چالدی. اوْنون رهبری یوژف آنتالل خیردا کند صاحیبکارلار پارتیاسی ایله بیرلیکده کوالیسی حؤکومتی تشکیل ائتدی. ۱۹۹۰-جی ایلین آگوستوندا کچیریلمیش مجلیس سئچکیلرینده آزاد دموکراتلار اتفاقینین رهبری آرپاد گنتس باشکان سئچیلدی. ماجار حؤکومتینین هیزله اؤزللشدیرمه سیاستی یریتمهسی نتیجهسینده اؤلکهده آزاد رقابته اساسلانان تیجارت سیستمی فوْرمالاشدی. اؤلکهده صنایع و ارزاق ماللاری قیتلیغی(کمبود) آرادان قالخدی. لاکین اهالینین یوخسوللوغو ۱۹۹۰-جی ایللرده هله ده یۆکسک اوْلاراق قالماغا داوام ائتدی. .
اینضیباطی قورولوشو[دَییشدیر]
جوغرافیاسی[دَییشدیر]
ماجاریستانین چؤللری داها چوخ دوزهنلیک خصوصیّته مالیکدیر. اورتا دونای اووالیغی گئنیش بیر ساحهنی ایحاطه ائدیر. شیمالدا داغلار آز بیر ساحهنی توتور. فایدالی قازینتی احتیاطلاری آزدیر. اساس طبیعی سروتی بوکسیت یاتاقلاریدیر. آز میقداردا داش کؤمور، نفت، طبیعی قاز، میس و اوران احتیاطلارینا مالیکدیر.
ایقلیمی مۆلاییم کونتیننتالدیر. بئله الوریشلی ایقلیمین اوْلماسی و بیرده گئنیش دوزنلیک ساحهلر و محصولدار توْرپاقلار بۇرادا کند چیفتلیک (مزرعه)نین اینکیشافی اۆچون الوریشلی ایمکان یارادیر. طبیعی بیتکی اؤرتویو اینسانلار طرفیندن چوْخ دییشدیریلمیشدیر. اراضینین ۱۶%-نی مشهلر تشکیل ائدیر. دونای، اوْنون قوْلو اوْلان تیسا و باشقا چایلاردان سۇوارما و نقلیات آماچله گئنیش ایستیفاده ائدیلیر. منظرهلی بالاتون گؤلو و باشقا طبیعی ایمکانلار حسابینا توریزمین اینکیشافینا نایل اوْلونموشدور.
اقتصادیاتی[دَییشدیر]
آدامباشینا دوشهن اورتا ایللیک گلیر ۱۱.۲۱۲ آمریکا بیرلشمیش ایالتلری دوللاری.
اهالیسی[دَییشدیر]
ماجارلار - ۸۹،۹%، قاراچیلار - ۴%، آلمانلار، یهودیلر، ایسلوواکلار، کروْواتلار، صربلر، رومینلار.
مدنیت[دَییشدیر]
تحصیل[دَییشدیر]
ماجاریستاندا تحصیل — کئچمیش شرق بلوکونداکی تحصیل سیستمینین گئتدیکجه آوروپا بیرلیینه اینتئقراسییاسی شکلینده فورمالاشیب و حاضیردا آوروپا بیرلیگی ایستاندارلارینا اساساً فعالیّت گؤستریر.
>
قالری[دَییشدیر]
- Consecutive Fidesz SMCs.png
- Consecutive MSZP SMCs.png
ایستینادلار[دَییشدیر]
- ↑ قایناق خطاسی برچسب
نامعتبر؛ متنی برای ارجاعهای با نام
Census2011وارد نشدهاست
- ↑ Encyclopedia Americana, Volume 1, Scholastic Library Pub., 2006, p. 581
- ↑ University of British Columbia. Committee for Medieval Studies, Studies in medieval and renaissance history, Committee for Medieval Studies, University of British Columbia, 1980, p. 159
- ↑ Hungary. CIA The World Factbook. یوْخلانیلیب27 March 2014.
- ↑ Population by type of settlement – annually. Hungarian Central Statistical Office (24 December 2015). یوْخلانیلیب24 December 2015.
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ ۶٫۲ ۶٫۳ Hungary. International Monetary Fund. یوْخلانیلیب6 September 2015.
- ↑ Gini coefficient of equivalised disposable income (source: SILC). Eurostat Data Explorer. یوْخلانیلیب4 December 2015.
- ↑ Human Development Report 2015. United Nations (2015). یوْخلانیلیب14 December 2015.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
- * See File:Flag of Hungary.svg
- * See File:Flag of Hungary.svg
- * See File:Flag of Hungary.svg
- * See File:Flag of Hungary.svg
- * See File:Flag of Hungary.svg
- * See File:Flag of Hungary.svg
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- تیکراری دیتا قالیبلریندن ایشلنمیش صفحهلر
- قیریلمیش فایل باغلانتیلاری اوْلان صحیفهلر
- قایناقلاما خطاسی اوْلان صفحهلر
- Hungarian دیلی سؤزجوکلو مقالهلر
- Lang and lang-xx using deprecated ISO 639 codes
- Pages using infobox country with unknown parameters
- اوروپا اؤلکهلری
- اؤلکهلر
- ماجارجا دانیشان بؤلگهلر و اؤلکهلر
- ناتو اؤلکهلری
- اوروپا بیرلیگی اؤلکهلری
- ماجاریستان
- مرکزی اوروپا اؤلکهلری
- اوروپادا اؤلکهلر
- اوروپا شوراسینین عوضو اولان دؤولتلر
- اوروپا بیرلییینین عوضو دؤولتلری
- آرالیق دنیز بیرلییینین عوضو دؤولتلری
- بیرلشمیش میلتلر اؤیهسی اؤلکهلر
- States and territories established in the 890s
- ۱۰۰۰ میلادی ایلده قورولان بؤلگهلر و اؤلکهلر
- ۱۹۲۰ میلادی ایلده قورولان بؤلگهلر و اؤلکهلر
- جومهوریتلر
- 896 establishments
- دنیزه چیخیشی اولمایان اؤلکهلر


c: text/html

text:
۱۹۵۳ (میلادی)
میلادی ۱۹۵۳-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا مین دوْققوز یۆز اَللی اۆچونجو ایل.
اهمیتلی حادیثهلردَییشدیر
حادیثهلردَییشدیر
- ۹ نوْوامبر - کامبوجدا مۆستقیللیگینی اعلان ائتمیشدیر.
- ۹ آوریل - وارنیر برادیرز شیرکتی٬ ایلک اۆچ بوعدلو فیلم اوْلان مومیالار موزهسینی گؤستریمه تقدیم ائتدی.
- ۷ سپتامبر - خروششوو شوروی رهبری اولور.
- ۷ ژانویه - آمریکا بیرلشمیش ایالتلری جومهور باشقانی هری ترومن اؤلکهسینین آتوم سیلاحینا مالیک اوْلدوغونو آچیقلادی.
- ۶ آوریل - تۆرکیه جاوان میلّی فوتبال تیمی دۆنیادا اۆچونجو اوْلدو.
- ۲۰ ژانویه - جنرال آیزنهاور٬ آمریکا بیرلشمیش ایالتلری باشقانی سئچیلدی.
- ۲ نوْوامبر - پاکیستان دؤلتینین آدی ديَیشدیریلهرک پاکیستان ایسلام جومهوریتی آدلاندیریلمیشدیر.
- ۱۹ آقوست - ایراندا محمد موصدیقین باشچیلیق ائتدیگی حوکومتی ایشدن دوشوب، محمدریضا پهلوی حاکیمیته گلمیشدیر.
- ۱۸ دسامبر - ایلک رنگلی تلویزیون یاییمی گئرچکلشمیشدیر.
- ۱۴ ژانویه - ایوْسیپ بروْز تیتوْ يۇقوْسلاوی مجلیسی طرفیندن جومهور باشقانی سئچیلمیشدیر.
- ۱۴ آقوست - شوروی اتفاقی هیدروژن بومباسی حاضیرلادیغینی اعلان ائتدی.
- ۱۲ سپتامبر - خروششوو شوروینین رهبری سئچیلمیشدیر.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
سیلوانا
سیلوانا شهری غربی آذربایجان اوستانینین اورمیه بؤلگهسینده یئرلشرکن سیلوانا بؤلومونون مرکزی شهری دیر.
موقعیت[دَییشدیر]
بو شهر اوستانین باتی گونئینده (جنوب غرب) یئرلشیب و اورمودان 30 کیلومتر باتیدان(غربدن) آرالی دیر، هابئله شهر ایران و تورکیه اولان اوجالیق و داغلارینا یئتیریر سیلوانا شهری دوغودان(شرقدن) اورمیه شهری و باراندوز و روضه چای قصبهلری ایله قونشودور باتیدان تورکیه نین شمزینان کندی ایله قوزئیدن سرو و برادوست قصبه لری گونئیدن دشت بیل قصبهسی اشنویه بؤلگهسینیندا قونشودور.
دیل مذهب[دَییشدیر]
سیلوانا اهالیسی کرماجی کوردجهسی وآذربایجان تورکجهسینه دانیشیرلار و سنی شافعی مذهبلری وار.
آد کؤکو[دَییشدیر]
سیلوانا سؤزو ایتالیاجا کؤکلو و مئشه و جنت معناسیندا.
اکینچیلیک[دَییشدیر]
سیلوانا منطقهسی سولو و دئم اکین یئرلرینه صاحیب و چوخلو یئرآلتی و آخار سولاری وار هابئله یئترلی ایلیلک یاغیش و قونشو شهرلرله یاخشی ایرتیباطی یولاری اولماسینا گؤره، بوغدا، نوخود، آرپا ،لوبیا،مرجیمک،یئرآلما، سوغان ،قیرمیزی بادیمجان،تؤتون و...محصوللارا یاخشی بیر محیط یاردیبدیر.


text:
آنا نیکول اسمیت
آنا نیکول اسمیت (اینگیلیسجه: Anna Nicole Smith) آمریکالی مانکن و اوْیونچو ۲۸ نوْوامبر ۱۹۶۷ میلادی تاریخینده هیوستون شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۳۹ ایل عومر ائلهییب و ۸ فوریه ۲۰۰۷ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. ۱۹۹۲–۲۰۰۷ ایللر آراسیندا سینما ساحهسینده چالیشیب.
اوْینادیغی فیلملر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Anna Nicole Smith»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۱ دسامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آنا نیکول اسمیت گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
اویاننیوز-ا اؤزل: کئچن گون ۸ مارت، دونیا قادینلار گونو موناسیبتی ایله “قادین گولرسه” آدلی ایکینجی توپلانتی تورکییهنین اسکیشهیرینده کئچیریلدی.
اویاننیوزون موخابیرینین وئردیگی خبره گؤره، ۲۰۱۴-جو ایل، مارتین ۸-ی، دونیا قادینلار گونو، “قادین گولرسه” آدیندا اولان ایکینجی توپلانتی آذربایجانلی قادین آکتیویستلرین چیخیشلاری ایله تورکییهنین اسکیشهیرینده، یونوس امره کونفرانس سالونوندا کئچیریلدی.
قادین و اینسان حاقلاری آکتیویستی اولان افسانه سولدوزلو، سیمین صبری و سهیلا عزیزی قادین حاقلاری قونولاریندا چیخیش ائتدیلر. بو پانئلین یؤنتیجیسی تورکان اورمولو ایدی. پانئلین سونوندا چیخیشچیلار قاتیلیمچیلارین سورولارینی جاوابلادیلار. بو کونفرانسین ایکینجی بؤلومونده اوزان حجت تبریزلی موسیقی اثرلرینی ایفا ائتدی. ایکینجی بؤلومون باشلانغیجیندا آذربایجانلی آراشدیرماچی- یازار یونس شامیلی قادین حاقلاری و آذربایجان میلی حرکتی قونوسوندا اؤز فیکیرلرینی بیلدیردی. ایکینجی بؤلومون ایچینده، آذربایجانلی شاعیر آذریار دانشور بو گونله ایلگیلی یازدیغی شئعرینی اوخودو.
بو کونفرانس اسکیشهیر آذربایجانلیلار درنگی طرفیندن قورولموشدو.
فوتوگرافچی: هادی موسوی


text:
ایشلدن دانیشیغی:Arslanteginghazi
سلامدَییشدیر
سلام ارسلان بی، اؤز ویکیپدیانیزا خوش گلدینیز.--Koroğlu (دانیشیق) ۲۳ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۷:۲۱ (UTC)
- سلام کور اوغلی بی. چتین ایشیمیز باشلاییر!--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۲۳ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۷:۴۴ (UTC)
دۆز بۇیورورسونوز، بوندان سوْنرا یئنی گلیب ویکیده چالیشماغی باشارمایان ایشلدنلری تربیت ائتمهلیییک، اجازهنیز ایله ویکینین مدیریتی اۆچون درخواست وئرهجگم.--Koroğlu (دانیشیق) ۲۳ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۷:۵۴ (UTC)
- سیز و امیر بیلر ویکیده عؤمور قویموسوز. من سیز اوچ نفره ارخایینام، مدیریّتیزدن حمایت ائدیرم.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۲۳ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۰۵ (UTC)
خوش گوردوکدَییشدیر
سلاملار. خوش گوردوک ارسلان بَی. یئنی ویکیمیزده یئنی چالیشمالارینیزا اوغورلار دیله ییرم. --Ebrahimi-amir (دانیشیق) ۲۵ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۰۴:۱۹ (UTC)
- خوش گوردوک. ساغ اولون امیر بی.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۲۵ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۶:۱۰ (UTC)
سلامدَییشدیر
سلام ارسلان بی ویکی نین سیاست لری اوچون بوردا دانیشیق گئدجک بحث ده شیرکت ائدین سیاست لر چوخ ساغ اولون--Amir a57 (دانیشیق) ۳۰ جولای ۲۰۱۵، ساعت ۱۴:۰۳ (UTC)
سلامدَییشدیر
یورولمیین ارسلان بی منی راهنمالیخلاریز دان بی نصیب قویمایین
اولدوزلار سیزین اوچون دوردَییشدیر
تاریخ اولدوزودَییشدیر
salamدَییشدیر
arslan bay latin alifbasin deyram sizda bilirsiz latin alifbasi etrosklarin alifbasinan tutulub va etrosklarin turk oldoghun quzey azarbaycanli porofosorlarimiz sabit eleyiblar va har halda indi chokhli turk olkalari latin alifbasinan yazirlar bizda latininan yazsakh yaxji olar bi dalilda latin alifbasinda bizim dilimizda olan sasli harflar var vali arab alifbasinda yox saqolon Aydin turk (دانیشیق) ۲۴ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۷:۱۰ (UTC)
- من سیز دئیهن مسئلهدن خبریم یوخدور و تایید ائدنمرم، بو ویکینین یارادیلما فلسفهسی عرب الیفباسیندا اولماغی دیر. منجه بونون دلیلی بودور کی لاتین الیفباسی ایله تانیش اولمایانلار یا لاتین الیفباسین سیاسی دلیللر اوچون رد ائدنلر آسیمیله اولمامالیدیرلار.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۲۴ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۰۲ (UTC)
sizinda sozonuz doghrodor chokh guney azarbaycanli qardashlarimiz latin khatdina tanish dayirlar. bu sayfa latin khatina goradir [۱] Aydin turk (دانیشیق) ۲۷ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۴:۲۴ (UTC)
etrosklar quzey azarbaycan wikipediasinda [۲]
Aydin turk (دانیشیق) ۲۷ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۴:۲۷ (UTC)
دَییشدیر
سیزین اوچون آنایتدی صحیفه نی تایماز بای یئنی ائتدی بو صحیفه نی بیرده اوخو دوشمانچیلیق اولسا آدام تاری نی خاری اوخویار--Gol adam (دانیشیق) ۲۶ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۰۶:۲۹ (UTC)
نئچه مسألهدَییشدیر
گۆن آیدین بی. یاراتدیغینیز دَیَرلی مقالهلر اۆچون سیزدن تشکّور ائدیرم. یازیلارینیزدا نئچه کیچیک مسأله وار کی بۇنلارا دیقّت ائتمکله یازیلارینیز داها یاخشی اوْلا بیلر:
- دوْداقلانان-دوْداقلانمایان سسلیلر اویغونلوغو: سلجوقلی ---> سلجوقلو؛ قورولدی ---> قورولدو.
- تمجیدی عیبارتلری یازمامازلیق: شهید اوْلدو ---> اؤلدورولدو.
- «ق» سسینین ایکی سسلی آراسینا دۆشدوگونده «غ»ـا چئوریلیشی: بویوروق+ۇ ---> بویوروغو.
- تاماملیق (مفعول) علامتی (ـی٬ ـنی): سئوگیسین آرتیریب ---> سئوگیسینی آرتیریب.
- آلینما کلمهلرده سسلیلرین یازیلیشی: سلطانلیق ---> سولطانلیق.
حؤرمتله. --Ilğım (دانیشیق) ۳۰ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۵:۴۵ (UTC)
- دۆز بویورورسوز. چالیشارام رعایت ائدم.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۳۰ آقوست ۲۰۱۵، ساعت ۱۷:۰۰ (UTC)
ایداره چی اولماقدَییشدیر
سلاملار. بوردا گئدن بحثلر اساسیندا من ایسته ییرم سیزین اوچون سس وئرمه صفحه سی آچام. ایجازه وئرسه نیز باشلاییم. حؤرمتله--Ebrahimi-amir (دانیشیق) ۱ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۰۶:۱۲ (UTC)
من بئله فیکر ائدیرم کی سن فاسلارین جاسوسی بو ویکی اولموسان فاس دیزقیدانلارین بیری سن سن منه چوخلی تهمت ویردین تانری سنی باغیشلاماسین فاس جاسوسی--5.235.126.182 ۸ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۵:۱۰ (UTC)
- من سیزدن یالنیز یاراتدیغیز مقالهلر اۆچون قایناق ایستهدیم. سیز بو گونهجه قایناق وئرمکدن قاچیرسیز، نهدن؟! بیلمیرم! بئله دوشونمهیین کی آلداتیچی قایناقلارلا سیزین یازدیقلاریزا گؤز یومولاجاق!--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۸ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۲۰:۲۵ (UTC)
اینگلسی دیلی بیلنلر تاریخده بیلیر نقدر سیزین یازلمیش تاریخیز یالاندی فاسلارین سوزلریت بیزه قایناق ائتماقیز یالان و بیر مسخره جوک دی من فاسلارین تاریخین یویانی کیتابلاردا گوردوم امما فاسلار یازان آدلارین بیری بو کیتابلاردا یوخدی بو قوشما تاریخه دایاق دورماق تکجه بیر فاس جاسوس الیندن گلیر --5.235.85.33 ۹ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۰۹:۲۶ (UTC)
- سلام علیکم.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۹ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۲:۱۴ (UTC)
- حؤرمتلی ارسلان بَی. اؤر دَیَرلی واختینیزی دَیَرسیز ایشلره تلف ائتمهمک اوچون سیزی آلقیشلاییرام. درین حؤرمتله--Ebrahimi-amir (دانیشیق) ۹ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۲:۴۹ (UTC)
- سلام علیکم.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۹ سئپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۲:۱۴ (UTC)
شعر شابلونودَییشدیر
سلاملار بَی. شعر یازاندا آشاغیداکی اوچ شابلوندان فایدالانا بیلرسینیز:
1-سیتات شابلونو:
{{سیتات|اۇمیدین بوْلسون ساغۇنی، اۇمیدین گؤزگۆسو باردۇر قارانغۇ گئجه سوْنگیدن، قۇیاشنینگ چیقغۇسی باردۇر}}
بئله اولور:
2-شعر-بیت شابلونو:
{{شعر}} {{ب|اۇمیدین بوْلسون ساغۇنی، اۇمیدین گؤزگۆسو باردۇر|قارانغۇ گئجه سوْنگیدن، قۇیاشنینگ چیقغۇسی باردۇر}} {{شعر سوْنو}}
بئله اولور:
3-شعر-میصراع شابلونو:
{{شعر}} {{م|اۇمیدین بوْلسون ساغۇنی، اۇمیدین گؤزگۆسو باردۇر}} {{م|قارانغۇ گئجه سوْنگیدن، قۇیاشنینگ چیقغۇسی باردۇر}} {{شعر سوْنو}}
بئله اولور:
درین حؤرمتله--Ebrahimi-amir (دانیشیق) ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۶:۲۱ (UTC)
- یاشاسین امیر بی!--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۵ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۴:۳۰ (UTC)
salamدَییشدیر
?İki makale var siz de kontrol etseniz. Tekrarlanan maddeler mi بؤیوک سلجوق دؤولتی ve بویوک سلجوق ایمپئرییاسی Potkal (دانیشیق) ۱۵ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۰۶ (UTC)
- Potkal بی، من بؤیوک سلجوق دؤولتی مقالهسین باشلارکن ویکیمیزین آختاریش سیستمی دۆز ایشلمیردی اونا گؤره بویوک سلجوق ایمپئرییاسی مقالهسینین وارلیغیندان خبریم اولمادان تکرارلانان مقاله یاراتمیشام. بو ایکی مقالهنی و بو مقالهنی بیر بیرینه قاتیب بیر کامیل مقاله ائتمک گرک دیر. Ərəb əlifbasın başa tüşməsüz diyin latin əlifbasında yazım --Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۵ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۲۰ (UTC)
Arap elifbası okuyabilirim Lakin yazamıyorum.Keşke mümkün olsa, yazmayı da bilsem ve daha çok kömek edebilsem Potkal (دانیشیق) ۱۵ سپتامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۳۰ (UTC)Kısa vakit içinde cevap verdiğiniz için çok teşekkür
سس وئرمه ده ایشتراک ائدیندَییشدیر
سلام عزیز قارداش یئنی مودیریت سس وئرمه ده [۳] ایشتیراک ائدین و اوز باخیشینیزی یازین چوخ ساغ اولون اللرینیز آغریماسین --Amir a57 (دانیشیق) ۲۴ اوکتوبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۶:۱۰ (UTC)
Kurówدَییشدیر
Could you please write a stub http://azb.wikipedia.org/wiki/كوروف – just a few sentences based on https://az.wikipedia.org/wiki/Kurov or http://en.wikipedia.org/wiki/Kur%C3%B3w ? Only 5-10 sentences enough. Please.
PS. Article about Kurów is already in 346 languages and dialects. If you do that, please put interwiki link into English version. If your village/town/city isn't yet on PL wiki, I can do article about it. (I'm first author of intrwiki requests) Pietras1988 TALK ۲۷ اوکتوبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۹:۵۳ (UTC)
سلامدَییشدیر
سلام من بردا نجه کمک الیه بیلّم؟ من استیرم مقاله یازام. قانونّاری نه دی؟Faanee (دانیشیق) ۱۸ نووامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۱۷ (UTC)
- سلام، هر سؤزدن اوّل سیزین (Faanee) اؤز ویکیزه قوشولماغیزی تبریک دئییرم. ویکیده فعالیت ائلهمک اۆچون ایکی اوچ شی رعایت ائتمهلی سیز. اوّل بوکی یازی قوراللاری اساسیندا یازاسوز (چوخ راحت دیر، بیر سئری یئیین اوخوسوز تمام دیر.) ایکینجیسی تۆرکجه کیبوردو دانلود و نصب ائلییهسیز. تۆرکجه گرامری آرتیق رعایت ائلیییب، آیری مقالهلری اولگو عنوانیندا ایشلدهسیز. من بولار ذهنیمده ایدی. گینه نمنه سوالیز اولسا خیدمتیزده وارام.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۸ نووامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۸:۳۰ (UTC)
تشکر الیرم سیزدن. اخورام حتما بو قانونّاری. Faanee (دانیشیق) ۱۸ نووامبر ۲۰۱۵، ساعت ۱۹:۰۰ (UTC)
تورک دیلینه یاسال ضربه وورماق داها آغیر و داها پیس دیردَییشدیر
گؤردوم یازیبسیز: " گینه آلپرتونقا ایشین قانونی گؤرور( قانونی ضربه وورور!)". سیزه دئمه لی یم سؤزده قورال کؤلگه سینده وندالیزم و تورک دیلینه ضربه وورماق ، داها ائتکیلی و داها قالارغی دیر. بو دا قالسین کی بوردا دوزگون قورال دا گؤرونمور!
پایتخت کیمی فارس سؤزجوکلری رکلام ائدن، تورک آدلانان ویکینین قارشیسینی آلماق لازیم دیر.
بیر یولدان گئچن آی پی
- من دئمیشم ویکینین قانونلاری باش کسمک اۆچون بیر پامبیق دیر. سیز تۆرکیه تۆرکجهسینین ویکیسینه باخسوز بونو گؤرهبیلرسیز فاویکیده بو مسئله هامیدان چوخ آیدین دیر. آذبویکی ده ائله اونلارا تای. مسئله بو دور کی گرک ویکیمیزده ۲۰ چالیشان ایشلدن اولسا ۱۸-ی تۆرکجهنی دۆز و اؤز یازسین. بیز دگیشمهنین قارشیسین آلابیلمهریک، تورکجه سؤزجوکلری دگیشیب فارسجا یازسالار بیزده گرک دگیشیب تورکجه یازاق.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۳ فئوریه ۲۰۱۶، ساعت ۰۷:۲۶ (UTC)
- سایین Arslanteginghazi، تورک ویکی یه ضربه وورانین بوردان گئتمه سی چوخ یاخشی بیر اولای دیر. او دوزگون چالیشانلاری بوردان قاچیردیب و یئنی چالیشانلارین بورا آرتیریلماسینی قارشیلاییر، لوطفن اونون بورا قاییتماغینا چالیشمایین. سایغیلار --سورگون آزربایجانلی (دانیشیق) ۱۷ فئوریه ۲۰۱۶، ساعت ۰۶:۲۱ (UTC)
ایمئیلدَییشدیر
سالام بی. ایمکانی اوْلسا منه بیر ایمئیل گؤندرینیز. تشکّورلر --Ilğım (دانیشیق) ۱۱ آقوست ۲۰۱۶، ساعت ۱۱:۵۳ (UTC)
- من بۇ لینک یوْلویلا سیزه بیر ایمیل گؤندردیم.--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۱ آقوست ۲۰۱۶، ساعت ۱۸:۲۰ (UTC)
- چوْخ ساغ اوْلون بی من ده سیزه بیر ایمئیل گؤندرمیشم. --Ilğım (دانیشیق) ۱۲ آقوست ۲۰۱۶، ساعت ۰۷:۰۰ (UTC)
باشقا ویکیلردن گلنلردَییشدیر
ارسلان بی سیز بیلیرسیز بو تزه گلنلر بیزیم ویکیمیزه نیه گلیرلر؟ Rostamxani (دانیشیق) ۶ دسامبر ۲۰۱۶، ساعت ۱۸:۱۲ (UTC)
- هانسی ویکییه بیرینجی یول باخاندا، او ویکییه باخان ایشلدیچینین ایشلدیچی آدی او ویکیده فعال اولور. ویکیمیزه گلنلرین بیر قیسمی بولار دیرلار. (البته سیزین منظوروز بولار اولسالار).--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۶ دسامبر ۲۰۱۶، ساعت ۱۸:۲۲ (UTC)
- هانسی ویکییه بیرینجی یول باخاندا، او ویکییه باخان ایشلدیچینین ایشلدیچی آدی او ویکیده فعال اولور. ویکیمیزه گلنلرین بیر قیسمی بولار دیرلار. (البته سیزین منظوروز بولار اولسالار).--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۶ دسامبر ۲۰۱۶، ساعت ۱۸:۲۲ (UTC)
اوغلان کورددولر بونلار. نوشیروان، ژیار. Rostamxani (دانیشیق) ۶ دسامبر ۲۰۱۶، ساعت ۱۹:۰۸ (UTC)
- سلام ارسلان بهی، منه بیر ایمیل یازابیلرسینیزمی؟ qarqushu@gmail.com ساغ اولاسیز! Qarqushu (دانیشیق) ۱۶ ژانویه ۲۰۱۷، ساعت ۱۹:۱۶ (UTC)
- سلاملار. --Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۶ ژانویه ۲۰۱۷، ساعت ۲۱:۲۹ (UTC)
صحیفهیه گئدین (en:Special:Mypage/common.js) اینگیلیسه wiki و سوْنرا Edit دویمهسینی ورون آشاغیداکی متن یاپیشدیریب.و save page وورون
window.articleTranslatorConf = { 'homeWiki': 'azb' };
importScript("User:Ebraminio/ArticleTranslator.js");
- ائدیلدی، ایشی نه دیر؟--Arslanteginghazi (دانیشیق) ۱۸ فوریه ۲۰۱۷، ساعت ۰۷:۲۹ (UTC)


text:
جورج اورول
جورج اورول اینگیلیسجه: George Orwell - دوغوم: ۱۹۰۳ - اؤلوم: ۱۹۵۰ - اصلی آدیلا اریک آرتور بلایر اینگیلیسجه: Eric Arthur Blair ایگیرمینجی عصر اینگیلیس ادبیاتینین قاباقدا گلن قلملر آراسیندادیر. مین دوققوز یوز سکسن دؤرد آدلی روْمانی و بۇ روْماندا یاراتدیغی بؤیوک قارداش اینگیلیسجه: Big Brother آنلاییشی ایله تانینیر. اثرلرینده ایشتیراک ائدن دقیقلیک، ذکا، اجتماعی عدالتسیزلیگه قارشی اؤنم وئرمه و توْتالیتاریزمه قارشی دۇروشو اوْنون ایمضاسی خۆصوصیتیندهدیر.[۱][۲] حئیوانلار قالاسی مین دوققوز یوز سکسن دؤرد رومانیلا برابر جورج اورولون ان تانینمیش رومانیدیر.
اورول-ون حیاتی، سوْنرادان یازیلارینی تأثیر ائدهجک اوْلان تجروبهلرله دوْلودور. اتوْن کالجیندن اینگیلیسجه: Eton College ماذون اوْلدوقدان سوْنرا، اوْ سێرادا بیر اینگیلیس مۆستملهکهسی اوْلان میانماردا اوْلوبدور؛ قێسا مودته بۇرانین پوْلیس تشکیلاتیندا وظیفه ائتمیشدیر. بۇ مامورلوق دؤورونده شاهید اوْلدوغو آجیماسیز تطبیقلر، ایمپئریالیزمه قارشی اینکیشاف ائتدیردیگی درین حیرصه ایشتیراک ائتمیشدیر.
گنجلیک دؤورونده فرانسهده اوْلموش، مۆختلیف پئشهلرده چالیشمیش، پۇل چتینلیگی گرک یازیچیلیغا باشلامازدان اول، ایسترسه ده ایلک اثرلرینی قلمه آلدیغی ایللرده یاخاسینی بۇراخمامیشدیر.
یاشاییشی[دَییشدیر]
اصل آدی اریک آرتور بلایر اوْلان اینگیلیس یازیچیسی جورج اورول ۱۹۰۳-جۆ ایل ژوَن ۲۵-ده هیندوستانین موْتیخاری شهرینده دوْغولوب. آتاسی گؤمروک ایشچیسی، آناسی ائودار قادین اوْلوب. ۱۹۰۴-جۆ ایلده اوْنلارین عاییلهسی لندن شهرینه کؤچور. اوْرول کیچیک یاشلاریندان کیتاب اوْخوماغا هوس گؤستریر، دیکنزین، ولز و... اثرلرینی اوْخویور. ۱۵ یاشیندا لندن ائلیتار مکتبلریندن ساییلان ایتوْن کالجینه داخیل اوْلور. اؤیرنجیلیک ایللریندن بدیعی یارادیجیلیغا باشلایان اوْرول ایلک حیکایهلرینی کالجین درگیلرینده چاپ ائتدیرسهده، اۇغور قازانمیر. تحصیل حاقینی اؤدهیه بیلمهدیگیندن کالجی یاریمچیق قوْیاراق میانمارا گلیر.
۱۹۳۶-جی ایلده جوْرج اوْرول ائیلین اوْشوْنئسسی آدلی قادینلا ائولهنیر. همین واخت ایسپانیادا وطنداش مۇحاریبهسی باشلاییر. سیاسی باخیشلارینا گؤره سوْلچو اوْلان اوْرول لندن قزئتلرینین بیرینین مۆخبیری کیمی اوْرا یوْللانیر و پارتیزان دستهلریندن بیرینده وۇروشماغا باشلاییر. دؤیوشلرین بیرینده آغیر یارالانان یازیچی خستهخانا (بیماریستان) مۆعالیجه آلیر. مۇحاریبه اوْنون دۆنیاگؤروشونه بؤیوک تأثیر گؤستریر. ساغالدیقدان سوْنرا اوْ، ایسپانیا گیزلی پوْلیسی طرفیندن آختاریلدیغینی اؤیرهنیر و لندنه قاییدیر.
ایکی دۆنیا مۇحاریبهسی ایللرینده جوْرج اوْرول بی.بی.سی تئلئکانالیندا و آبزرور اینگیلیسجه: Observer قزئتینده ایشلهییر. اوْرول ۱۹۴۳-جۆ ایلده اؤزونون مشهور "حئیوانلار قالاسی" اثرینی یازیر. روْمان سوْوئت دؤلتینین لیدری ایستالین حاقیندا ایدی. اثر ۱۹۴۵-جی ایلده چاپ اوْلونور و یازیچیا بؤیوک شؤهرت قازاندیریر. مۇحاریبهدن سوْنرا اوْ یئنیدن ژۇرنالیستلیک فعالیتی ایله مشغول اوْلور.
یازیچییا دۆنیا شؤهرتی گتیرن ایکینجی اثری "۱۹۸۴" (مین دوققوزیوز سکسن دؤرد) روْمانیدیر. اثر ایگیرمی عصرین مشهور آنتیوتوْپیک اثرلریندن حساب اوْلونور. روْمان دۆنیانین ۶۰-دان چوْخ اؤلکهسینین دیلینه چئوریلیب. اثرین یاییلماسیندان بیر مودت سوْنرا، ۱۹۵۰-جی ایلده ورم خستهلیگیندن اذیت چکن جوْرج اوْرول وفات ائدیر.
یونسکو-نۇن قراری ایله ۱۹۸۴-جۆ ایل یازیچینین خاطیرهسینه احتیرام اوْلاراق "جوْرج اوْرول ایلی" اعلان ائدیلمیشدیر.
قایناقلار[دَییشدیر]
- صفحههای دارای تابع تجزیهگر آرایشعدد با آرگومان غیرعددی
- Lang and lang-xx using deprecated ISO 639 codes
- BNC شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- BNE شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- CANTIC شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- ICCU شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- LNB شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NDL شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NKC شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NLG شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NLI شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NLK شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NLR شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NSK شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- NTA شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- PLWABN شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- VcBA شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- CINII شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- FAST شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- موزیکبرینز شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- RERO شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- SNAC-ID شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- SUDOC شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- Trove شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- WORLDCATID شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- AC with 32 elements
- Multiple شناسهسیله ویکیپدیا مقالهلری
- اینگیلیس دیلینده یازیچی
- جورج اورول


text:
ویلیام قلدینق
ویلیام قلدینق (اینگیلیسجه: William Golding) بریتانیالی شاعیر، رومانچی، اوْیون یازیچی و یازیچی - .۱۹ سپتامبر ۱۹۱۱ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۱ ایل عومر ائلهییب و ۱۹ ژوئن ۱۹۹۳ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«William Golding»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده ویلیام قلدینق گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
Sep 19, 2015
ائششکلیک گونلریمدن - 3
درویش اوغلو
آنیتا ایله بیر سونراکی گؤروشمه میزده اؤنجه کیلردن داها راحات ایدیم. اونو یاتاغا آپارماق فیکری یئرینه، اونون مندن نه لر گؤزله دیگینی، منی نه جور سیناماق ایسته دیگینی، گلجگیمیز اوچون نه لر فیکیرلشدیگینی، و من ایله ارتباطدا نه کیمی دویغولاری اولدوغونو آنلاماغا چالیشیردیم. دوغرودان اری اولوب اولمادیغینی سیناماق اوچون:
- اریوین کئفی نئجه دیر؟
دئیه سوروشدوم.
- یاخچی دیر. دونن آخشام سنین باره نده دانیشیردیق.
- ارین وارسا منی نئیه آوارا ائله ییبسن؟
جیددی و ایناندیریجی بیر سس تونوندا:
- سنی آوارا ائله مه میشم، سن ایله یولداشلیق ائدیریک. بیر آرواد ایله بیر کیشینین یولداشلیغی بیرینین اری، اوبیرینین آروادی اولوب اولمادیغی ایله نه ارتباطی وار؟
- من سنی آنلایابیلمیرم. من ایله تانیشماقدان، سون هدفین من ایله ائولنمک دگیل می؟
- یوخ!
- بس من ایله نئیه یولداشلیق ائتمک ایسته ییرسن؟
- سنین آیری بیر یولداشین یوخدورمو؟
- یوخ.
- بو دونیادا یالنیز یاشاییرسان می؟
- یوخ، یولداشلاریم وار.....
- نئچه یولداشین وار؟
- نه بیلیم، اون – اون بئش
- یولداشلارینین هامیسی ایله ائولنمک می ایسته ییرسن؟
دئمه گه بیر شئی تاپابیلمه دیم.
- بو دا سیزین کولتورونوزون بیر پارچاسی دیر. سیزده کیشی ایله آرواد آراسیندا سو کئچیرتمز بیر دووار چکیلیب. آرالاریندا قارانلیق بیر بوشلوق یارادیلیب. آروادلار کیشینی بیر خورتلان کیمی قورخونج بیر شئی بیلرلر، کیشی لر ده آروادلاری سکس قولو کیمی گؤررلر. آرالاریندا یولداشلیق دئیله بیلجک بیر ارتباط قورولماز. آنجاق آروادلار و کیشیلر انساندیرلار. بیربیرلرینه بو قارانلیق بوشلوغون دالیندان باخمازسالار، بیربیرلرینی داها یاخچی آنلایابیلرلر. بیر انسان باشقا بیر انسان ایله مصاحبتدن لذت آلیرسا، پایلاشاجاق فیکیرلری، ذوقلاری، مشغولیت و یا هوبی لری وارسا، یولداش اولارلار. ایستر ایکی کیشی، ایکی آرواد، یوخسا بیر آرواد – بیر کیشی.
- سن بونلاری هاردان بیلیرسن؟
- ایلک تانیشدیغیمزدا دئدیم سنه، من سوسیال پیسیکولوقام. منیم ایشیم بودور. بیلیرسن، آلمان توپلومو مولتی کولترل (چوخ کولتورلو) بیر توپلومدور. بوردا یئتمیش میللتدن نفوس یاشاییر. بیز بو انسانلاری بیر قیراغا آتابیلمریک. اونلاری آنلاماغیمیز گرکیر و اونلارین کولتورلرینی، دینلرینی، دویغولارینی، سونتلرینی، آدابلارینی اؤگرنمه گیمیز گرکیر. آنجاق بو یول ایله اونلارین اؤزلرینی بیزیم توپلوموموزدا راحات حس ائتمکلرینی ساغلایابیلریک.آلماندا "اینتگراتسیون سیاستی" آدیندا بیر سیاست گئدیر. هاردان گلدیکلرینه باخمایاراق، بیزیم توپلوموزدا یاشایان انسانلارا اؤزلرینی بو توپلومدا یئرلی و راحات حس ائده بیلمکلری اوچون امکان ساغلامالییق. بیر انسان اؤزونو اجتماعی محیطینده راحات حس ائتدیگی زامان او محیط ایله دوستولوق و سئوگی باغی قورار، او محیطده یارادیجی ویاردیمجی اولار. ترسه سینه، بیر انسان اؤزونو اجتماعی محیطده قبول ائدیلمه میش، بیر قیراغا ایته لنمیش و وارلیغینین انکار اولونموش و اؤزونو تهدید آلتیندا کیمی حس ائدرسه، او توپلوما قارشی دوشمانلیق دویغوسو بسلر، یارادیجی یوخ، ییخیجی و ییرتیجی اولار. من ایشیم اوچون سیزین دیلینیزدن ده بیرآز اؤیگرنمک زوروندا ایدیم.
- یوخ!؟ شوخلوق ائله ییرسین!
- هئچ ده شوخلوق ائله میرم. منیم ایکینجی اونیورسیته تحصیلاتیم تورکولوژی دیر. سیزین دیلینیزین بئش قولو اولدوغونودا بیلیرم.
اؤزومو لووا گئتمیش کیمی حس ائتمه گه باشلادیم. دئملی منیم آنجاق یاتاغا آپارماق ایسته دیگیم آرواد، من ایله تانیشمادان اؤنجه بئله، منیم نه کیمی فیکیرلشه بیله جگیمی بیلیرمیش. دریمی شوشه کیمی ایچی گؤرونور حس ائدیردیم. او گونه قدر آلمان توپلومونون دونیادا باشدا گلن سؤز صاحیبلریندن بیریسی اولدوغونون ندنینی آنجاق گلیشمیش تکنیک و صنعت ده بیلیردیم. صنعت و تکنیکین هانسی توپلومدا نه اؤلچوده گلیشمیش اولدوغوندا ایسه، انسانلارین یارادیجی و یاردیمجی، یوخسا ییخیجی و ییرتیجی اولاراق یئتیشدیریلمیش اولدوقلارینین رولونا فیکیر وئرمه دیگیم کیمی، اونلارین بو، یوخسا اوبیری اؤزللیگه صاحب اولدوقلارینین، ایچینده یاشادیقلاری اجتماعی شرطلرین بیر سونوجو اولدوغونو دا ذهنیمه گتیره بیلمه میشدیم. او زامانا دک یاشام تجربه لریمدن اؤیگرندیگیم بونلارین تام ترسه سی ایدی. وطنداشلاریمین اؤز دیلداشلاری اولاراق، قونشو اؤلکه دن اولان انسانلاری، انسان یوخ، حیوان یئرینه بئله قویمادیقلارینی، اونلارین اوشاقلارینی بئله مکتبه یول یئرمدیکلریندن اؤته، بو اؤلکه ده دونیایا گلدیکرینه قارشین، کیملیک کارتی چیخارتماقدان دا امتناع ائدیلدیگینی گؤرموشدوم. منه، "بو اؤلکه نین وطنداشلیغیندان چیخابیلمزسن" دئیه اسارت زنجیری وورولان توپلومدا، آنامیم اؤیگرتدی دیلیمین بئله یاساقلاندیغینی، "سنینن دیلین یوخدور" دئیه وارلیغیمین هئچه ساییلدیغینی گؤرموشدوم. آنیتانین آنلاتدیقلارینی ائشیدینجه اختیاریمدا اولمادان آغزیمدان بیر "آها" چیخدی. " دئمک کی بیر توپلومو یارادان او توپلومدا یاشایان انسانلاردیرلار. بو انسانلارین ایسه یارادیجی و یاردیمجی، یوخسا ییخیجی و ییرتیجی اولدوقلاریندا، او توپلومون بونلارا وئردیگی امکانلارا باغلی ایمیش." دیرسکلریمی میزین اوستونه سؤکه ییب، آلینیمی ایکی الیمین ایچینده اوغوشودورماغا باشلادیم. " پاهوو....بو توپلوما ائشیکدن گلن انسانلارین بئله بو توپلوما آیاق اویدورابیلمکلری اوچون امکان یاراتماق، دئملی "اینتگراتسیون سیاستی" یندن سؤز گئدیر. دئمک کی "بو توپلوم امپریالیستی دیر، بوردا قانونسوزلوق ائمک، ایگریلیک، اوغروروق، چاپقینچیلیق، منیم اوچون مشروعدور" فیکری منیم کیمی توپلوما اینتگره اولمامیشلارین، بو توپلومدا اولان امکانلارین اؤزلرینه یارارلی اولمادیغینا اینانان، بو توپلومدا اؤزلرینی یاد و بیگانه حس ائدنلرین باخیشی دیر. وئردیگی وئرگینین اجتماعی امکانلار اولاراق اؤزونه قاییتدیغینا اینانان، خسته لیک بیمه سینه وئردیگی آیلغینین گونون بیرینده اوشاغینین خسته اولدوغوندا، خانیمینین دوغدووندا، اؤزونون یارالاندیغیندا اجتماعی امکان، مجانی دوقتو، داوا –درمان اولاراق اؤزونه قاییتدیغنا اینانان بیر انسان وئرگی وئرمکدن، خسته لیک بیمه سینه آیلیق وئرمکدن قاچماق اوچون سیچان دلیگی آخدارماز کی. "من بیر نفر قاطارا بیلطسیز مینیرم، یاخجی هامی بیلیطسیز مینسه، قاطار ایشلدن شرکت، یوخسا دؤلتین بئله قاطار ایشلدن بؤلومو افلاس ائدر، قاطارلاری ییغیشدیرارلار، من ده قالارام آوارا" دئیه فیکیرلشه بیلن بیر انسان، قاطارا بیلیطسیز مینمز کی.."
آنیتانین دئدیگلرینه اینانماق ایسته میردیم.
- آخی من آییری شئیلر تجربه ائتمیشم بوردا! بیزه "شایسه آوسلندر" ( کثافت خاریجی) دییرلر.
- اولابیلر، بوردا خاریجی دوشمانی دا وار، فاشیست ده وار، منیم اؤز درس کیلاسیمدا دا بئله انسانلار وار. من بیر سوسیال پسیگولوق اولاراق اونلارین دا توپلومون عمومی دونیا باخیشینی منیمسه مه لری اوچون چالیشمالییام و چالیشیرام.
- اونلار کی ائشیکدن گلمه ییبلر، اونلار نیئه اؤزلرینی توپلومدا بیگانه حس ائدیرلر؟
- هر انسانین دونیا گؤروشو اونون بیرئیسل، اؤزونه اؤزگو تجربه لرینه دایانیر. دئمک کی اونلاری دا توپلومون عمومی دونیاباخیشینی منیمسه مه لرینی اؤنله ین فاکتورلار وار.
ایچدن گولومسه یه رک بال رنگلی گؤزلرینی گؤزومون ایچینه تیکدی. "باخیشیمدان ایچیمده کی لری، اونون باره سینده نه کیمی فیکیرلشدیکریمی آنلار" قورخوسوندان گؤزومو گؤزوندن قاچیردیب، ایکی الیم ایله سیخی توتدوغوم بیره بارداغیما تیکدیم. چیگینلریمه بیر آغیرلیق اوتوردو. جانیما بیر یورقونلوق چؤکدو. بئینیم دایاندی. داریخدیریجی بیر وضعیت ایدی. سانکی زامانین آخیشی دورموشدو. باشیمی قاوزاییب آنیتانین اوزونه باخماقدان چکینیردیم. او دا منیم دویغولاریمی آنلامیش کیمی، اوتوراغیندا گری سؤکنیب، بیر سیگار یاندیردی. من یوخموشام کیمی میخانانین بارینین دالینداکی دوواردا یئرلشدیریلمیش بؤیوک مونیتوردا کئچن فیلمه باخماغا باشلادی.
گونلر، هفته لر آیلار آخیردی. آنیتا ایله ارتباطیم گئت گئده داها یاخینلاشیردی. اونو بیریولداش کیمی، قوهوملاریمدان بیریسی کیمی، بعضاٌ بئله باجیم کیمی حس ائدیردیم. ایلک یول ائولرینه قوناق گئتدیگیم گون، اری ایله تانیشدیغیم آرتیق منیم اوچون گؤزله نیلمز بیر شئی دگیل ایدی. آنجاق بویو منیم ایکی قاتیم اولان جوان اوغلانی "اوغلوم، کریستوف" دئیه تانیشدیردیغی، دوغرودان دا گؤزله مه دیگیم بیر اولای ایدی. سوموکلو، یئکه آداملاری گؤرونجه "آی آلله بو منی بیر یئرده تک توتسا نه ایلرم؟" دئیه قورخاردیم. قوجلو قووتلی بیر جوانین ییرتیجی اولدوغونو بیلردیم. کریستف دان ایسه آنجاق بیر راحاتلیق، بیر ساکینلیک و یاشام هوسی یاییلیردی.
فوریه آیینین باشلاریندا بیر تلفن دانیشمامیزدا:
- کارناوال یاخینلاشیر.
- من کارناوالی سئومرم.
- ایندیه قدر کارناوالا قاتیلمادیغین اوچون.
- یوخ، بیلمیرم. ..... منه گؤره دگیل.
- بیلیرسن، بیزده جوانلی - قوجالی، آروادلی - کیشی لی، ایسته ین هر کس کارناوالا قاتیلابیلر.
- آخی اؤزلرینی حیوان شکلینه سالیرلار!؟
- او آنجاق ظاهر ده دیر. سن بو ایل گل، من ایله کارناوالا قاتیل.
- سن هانسی حیوان اولماق ایسته ییرسن؟
- طاووس
- سن اونسوزدا طاووس قدر گؤزلسن.
- گؤزل گؤزلرین ایله باخیرسان. باخ سنین اوچون ده بیر پلنگ گئیمیم وار. تازا پالتار آلماغا دا گرک یوخدور.
- یوخ، اولماز من پلنگ اولابیلمرم.
- او زامان اوزون سئچ، بیزیم تانیشلاردا هر جور پالتار وار. هانسینی ایسته سن، سنه هدیه وئررلر.
- آخی من بیلمیرم .....
- دؤو اولماق ایسته ییرسن؟
- یوخ
- بوینوزلو اؤکوز اولماق ایسته ییرسن؟
- آها، تاپدیم، ائششک اولماق ایسته ییرم.
- بیلدیگیم قدر ائششکلیک پالتاریمیز یوخدور. او زامان خرجین چیخار، گرک آلاق.
- اولسون، نه اولار، آلارام.
- من دئیردیم سنه بوشونا خرج چیخماسین، بیزده اولانلاردان بیریسینی سئچ.
- خرجی اؤنملی دگیل، ائششک اولماق ایسته ییرم، دوغرو دوزگون ائششک اولماق ایسته ییرم.
- چوخ گؤزل.
کارناوال پنجشنبه سی، کارناوالین ایلک گونو، رسمی اولاراق ایش گونودور. آنجاق ساعات اون بیر- اون ایکی اولونجا بوتون ایش یئرلرینده، کارخانالاردا، اداره لرده، ایش تعطیل اولونور، ایشله ینلر بیر آرایا گلیب، شامپاین ایچمه گه باشلارلار و اوندان سونرا بیر داهاکی سه شنبه یه قدر یالنیز شنلیک، چال - های، ایچمک و خیاوانلاردا قید و بندسیز بیر آزادلیق سورر. آنیتا ایله قارارلاشدیغیمیز کیمی ساعات اون ایکی ده کؤلن اونیورسیته سی نین سوسیال پسیکولوژی بؤلومونون کانتینینده گؤزله ییردیم. آنیتا کانتینه گیردیگینده، اونو ایلک تانیشدیغیمیز گون گؤردوگوم کیمی تر- تمیز، باهالی خز پالتوونون ایچینده، شاپوسو باشیندا ایدی. بیر آن گئنه "اولمایا یوخو گؤرورم" دئیه اؤزومه شبهه لنمه گه باشلادیم. آنیتا او شکل و شماییلینده دوغرودان دا بیر اونیورسیته معلمه سینه بنزه ییردی. چاره سیز، اؤزومو بونا ایناندیرمالی ایدیم. قاپی دان گیرن کیمی ده منی اوزاقدان ال اشاره سی ایله سلاملاییب، دزگاهین (پیشخوان) دالیندا دوران جوان قیزدان ایکی بؤیوک استکان چای آلیب گتیریب میزین اوستونه قویدوقدان سونرا، قولتوغونون آلتینداکی دوسیه نی میزین اوستونده آچیب ایچینده کی کاغاذلاری یئر- به یئر ائلدرکن.
- باغیشلا، بونلاری بیرآز سلقه سهمانلامالیام. بوگون امتاحان وار ایدی. امتاحان ورقه لرینی سهمانلاییب، دفتریمده کی کومودا قویمالییام. سن تلسمه، اوتور چایینی ایچ من سونرا گلرم.
آنیتا ایشلرینی قورتاردیقدان سونرا، اونون ماشینی ایله اونلارین ائولرینه گئتدیک. اری و اوغلو ایله بیرلیکده گون اورتا یئمگی یئدیکدن سونرا آنیتا ارینه اوز توتاراق:
- تقصیر اؤزونده دیر دا، گلمیرسن، بو ایل کئچن ایلدن ده گؤزل اولاجاق، باخ، هاوا دا سویوق دگیل.
- سیز گئدین، بیلیرسن منیم ایشلریم وار.
اوندان سونرا دا اوغلوندان اجازه آلیب، اوغلونون اوتاغینین قاپیسینی منه گؤستررک:
- گیر او اوتاقدا پالتارلارینی دگیشدیر.
اوتاغیل قاپیسینی باغلاییب، ائششکلیک پالتارلاریمی پلاستیک توربادان چیخارتدیم. سویونوب، ائششکلیک پالتارینا گیرمک ایسترکن بیر ده آینادا گؤزوم لوت بدنیمه دوشونجه، قاباقکیلار کیمی فورم دا اولمادیغیمی گؤردوم. قارنیم قاباغا گلمیشدی. قامتیمی دوز ساخلاماق اوچون اؤزومه زور گتیرمه لی ایدیم. اوزومده کی قیریشلار داها دا درینلشمیشدی. گئنه آیناداکی اؤزومو دانلاماغا باشلادی:
- گئده آلتمیشینا یاخینلاشیرسان! اوتانیب حیا ائله میرسن؟ آلمانلی بیر آروادا اویوب، اؤزوو ائششک ائله ییرسن؟
- بوندان اؤنجه نه ایدیم کی؟ دانیشیلان دیلینی بئله اؤیگرنه بیلمه دیگیم بیر توپلوما دستوالعمل صادر ائدیگیم گونلرده دئملی ائششک دگیل می ایدیم؟
- گئده دوغرودان دا غرب زده اولوبسان ها!
- نه فرق ائله ییر، اؤنجه لری نمنه زده ایدیم؟
- اؤزون بیلرسن، نه پوخ یئییرسن، یئه
- جهنم اول....
دئیه آینایا دالیمی چؤووروب، ائششکلیک پالتارلاریمی گئیدیم. ائششک اولدوغومو گؤزومه سوخماسین دئیه بیر داها دا آینایا ساری دؤنمه دیم. قاپینی آچیب ائشیگه چیخینجا آنیتا نی طاووس اولاراق گؤردوگومدن کیچیک بیر اوشاق کیمی هوررا چکیب، آتیلیب دوشمه گه باشلادیم. آنیتا ساچلارینی باشینین اوستونده ییغیب کاکول شکلینه سالمیشدی. گؤزلرینین آلتیندا دا ایکی بوینوزا بنزر قارا بویا چکمیشدی. بورنونو قیرمیزی بویامیشدی. چنه سینه ده قیسسا کئچی ساققالی کیمی قیرمیزی بیر شئی باغلامیشدی. یئددی یاخا پولیوردن مه مه لرینین بیرآزی گؤرنوردو. اونون آلتیندا دا قیرمیزی، دار، مئشین بیر جیللیققا دا بئلینین اینجه لیگی گؤزه ووروردو. بئلینه باغلادیغی ائنلی گؤن قورشاقد دوزولموش اولان طاووس قویروغو لئلک لری بیر قویروق شکلینده اطرافینا آچیلمیشدی. اوندان آشاغی دا دا قیسسا بیر اتگی وار ایدی. دیزدن بیر قاریش یوخاریا قدر آچیق ایدی.
بیردن بیره "ای داد و بیداد...." دئیه بیر هارای چیخدی ایچیمدن. بئش - آلتی یاشلاریمدا ایکن سکینه خالا ایله سوره عمه قیزینین اؤزلرینی عمر بایرامی گونونه حاظیرلیق اوچون بزدیکلرینده سئوینجیمدن آتیلیب دوشردیم. آنیتانین بو حالی ایله چوخ دا فرقلی اولمازدیلار. سئوینج ایله بزنردیلر، اوز – گؤزلرینی بویاردیلار، عجاییب عجاییب پالتارلار گئییردیلر. سونرالاری، بیر آز دیرچلیب، اون ایکی - اون اوچ یاشلاریما چاتدیقدان سونرا، آروادلاری او شکیلده گؤرمگی چوخ ایستردیم. آنجاق بیز یاشداکی اوغلان اوشاقلارینی یاخینا قویمازدیلار. گیزلینجه دامدان - باجادان گئدیب باخاردیق. بیر یولدا مندن اوچ – دؤرد یاش بؤیوک اولان عمی اوغلوم اکبر ایله دام یولوندان کوسا جعفرقولو گیلین حیطلرینده عمر بایرامینا باخدیغیمیزدا، آروادلارین بیر پاراسی نین دؤشو، قیچی آچیق ایدی. بیر ایکی سی قاوال چالیردی. اوبیریلرده اویانییردیلار. آمما او اویناماق تویلاردا فیلاندا اولان اویناماقدان چوخ فرقلی ایدی. گنج بیر آرواد قاوالین ریتمی ایله بئلینی بورجوداراق، شاپالاق ایله قیچلارینین آراسینا وورا وورا اوخویوردو:
" عمره گتیردیلر هولو،
اونو یئدی سولو سولو.
یئمه سه ده یئسین بونو،
یئمه سه ده یئسین بونو"
توربادان - تلیس دن میتقالدان، جیندادان گوبوت، یئکه بیر قولچاق دوزلتدیب، قوللارینین آلتیندان بیر ایپ ایله توت آغاجیندان آسمیشدیلار. آیاق اوسته دوران بیر اؤلویه بنزه ییردی. اورتادا گؤتونو بورجودان آرواد آرادا بیر گلیب او قولچاغا دالیسینی چوئیریریردی. یاندا دوران بیر آرواد دا قهقهه ایله گولرک قولچاغین باشینی اگیب اوبیرینین گؤتونه یاپیشدیریردی. ایکیسی بیر آرادا آغیزلاری ایله اوستوراق سسی چیخاردیردیلای. آروادلار هامیسی قاققا باسیب گولوردولر.
دام یولوندان گیزلینجه باخیردیق. دریمین اوستونده آیاقلاریندا پامبیق اولان قاریشقالار یئرییر کیمی بیر دویغوم وار ایدی. عؤمرومده ائله خوش بیر دویغو حس ائتمه میشدیم. بیر یول سویوق دیمه می توخداتماق اوچون آنام ایلیق سودا تیریئک اریدیب منه ایچیرتمیشدی. اوندا بئله بیر خوش دویغویا یاخین بیر شئی حس ائتمیشدیم.
اکبر دیشلرینی قیسیب، آغزینی یاییب، دوداقلارینین آراسیندان نفس چکه چکه قیچلارینین آراسینی اوغوشدروردو. آرادا بیر ده "جان، گئتیر منیم آغزیما قوی" دئیه پیچیلداییردی. نئیه ائله ائله دیگینی آنلامیردیم.
قاپیدان چیخارکن آنیتا ارینه بیر داها اوز توتدو:
- باخ، هله گئج اولماییب، ایسته ییرسن گل بیرلیکده گئدک.
- یوخ، بیلیرسن، من بو ایل گئتمه یه جگم، ائوده اوتوروب دالی قالمیش ایشلریمی گؤروم. سمیناریما دا ایکی هفته دن چوخ قالماییب. آرتیق جددی بیر شکیلده حاضیرلانمالیام.
تسولپیشر پلاتس دا ایگنه سالماغا یئر یوخ ایدی. جوانلی - قوجالی، آروادلی - کیشی لی، هامی بیربیرینه قاریشمیشدی. ایت یئیه سینی تانیمیردی. هر یئر بوش بیره شوشه سی، عراق شوشه سی، بیره قوطوسو، ایچجک پلاستیگی ایله دولو ایدی. هرکس اؤزونو بیر حیوانا، هیولایا، پادشاها، عربه، کانگستره، دؤوه بنزتمیشدی. گروه گروه قیزلی - اوغانلی اللرینده ایچگی شوشه لری ایله اوجا سس ایله اوخویاراق اویناییردیلار. کلیسانین قاباغینداکی بوشلوقدا نئچه نفر ایش پالتاریندا بیر جرسقیل ایله آلمانین صدر اعظمی اولان آنجلا مرکل این مجسمه سینی نصب ائله ییردیلر. آنجلا مرکل این گؤبکدن یوخاریسینی ایکی متیر بویدا بیر مجسمه ائله میشدیلر. اوشاق پالتاریندا ایدی، چهره سی ده اوشاق کیمی ایدی. بوینوندان بیر امزیک آسیلی ایدی. آغلایان بیر اوشاق کیمی آغزینی بوزوب، گؤزلرینی قیسمیشدی. گوز یاشلاری دا قارا آخینتی کیمی آشاغی سوزولوردو. مجسمه نین آشاغیسیندا ایسه بوتون مجسمه نی بیر حلقه کیمی ساران ائنلی بیر پلاکارتدا مجسمه نی دوزلتدیرن کارناوال انجومنینین آدی، "ائرنفلد کارناوال انجومنی" و تلفن نمره سی، اینترنت آدرسی تکرار تکرار یازیلمیشدی. جماعاتین چوخو مجسمه نین اطرافیندا ییغیشیب، اوخویوب اوینارکن آرادا بیر ده فیشقیراق چالانلار اولوردو. ساغ اول، چوخ ساغ اول، یامان طرح دیر. دئیه باغیرانلار. آنیتا الینده کی بیره شوشه سینی منه وئردی. جیبیندن موبایل تلفونونو چیخاردیب، مجسمه دن بیرنئچه شکیل چکدیکدن سونرا، چپیک چالاراق هورراا دئیه باغیرماغا باشلادی. اونون آردیندان بوتون جماعات هوررا دئیه باغیراراق چپیک چالدیلار. آنیتا بیره شوشه سینی مندن آلماق ایسترکن بیر ده گؤزومون ایچینه باخاراق:
- گؤرورسن نئجه یاراشیب؟ بو طرحی وئرن کارناوال انجومنینه بئش یوز اویرو باغیش وئرمه لییم"
دئدی. باشیمین ترپتمه سی ایله سؤزونو دوغرولارکن، "بیزده دیریسینین یوخ، اؤلوسونون بئله آنجاق چاتیق قاشلاری ایله غضب پوسگورن باخیشلاری و تهدید بارماغینی یوخاریدا گؤسترن شکیللرینی زور ایله اداره لرده، مدرسه لرده نصب ائدیرلر" دئیه فیکریمدن کئچدی.
"دراخن هاوس" میخاناسینین قاباغینا یئتیشدیگیمزده آنیتا، "یاخچی ائله دین گلدین، بوگون سنی بوتون اوستادلاریمیز ایله، پروفسورلاریمیز ایله تانیشدیراجاغام. اونیورسیته نین کارناوال انجومنی بو میخانانی بو آخشام هیئت اساتید اوچون سفارش وئریب" دئدی.
میخانانین قاپیسیندا دوران جوان، پولیس یونیفورمونا بنزر پالتاریندا، اوجا قامتی، شستلی دورشو ایله قورخو پوسگوروردو. آنیتا یاخینلاشینجا باشینی بیر آز اگرک، "خوش گلیبسیز، بویرون دئدی. آنیتا کیفیندن کارتینی چیخاردارکن منه اشاره ائدرک "بو دا منیم قوناغیمدیر" دئدی.
میخانادا اوتوز- قیرخ نفره یاخین آدام وار ایدی. آروادلی - کیشیلی، بیر چوخونون یاشی اللی دن یوخارینی گؤستریردی. هر بیری اؤزونو بیر شکله سالمیشدی. بیریسی میمون اولموشدو، بیریسی دووشان، بیری سی قدیمی پادشاه، کانگستر، عرب، معدن ایشچی سی، اورکستر رهبری، سوپورگه چی، .......ائششک اولان ایسه بیر تک من ایدیم. باشیندا ساریغی، چیگینینده عباسی اولان دا یوخ ایدی.
آنیتا یاخیندان یولداشلیغی اولانلارین هامیسی ایله منی تانیشدیردی. سونوندا ایسه سالونون دیبینده معلول چرخی اوستونده اوتوران یئتمیش یاشینی گؤرسه دن بیر خانیما یئتیشدیک. اوز- گؤزونو بویامامیشدی. آنجاق هر یاناغیندا کیچیک، قیرمیزی بیر اورک شکلی چکمیشدی. بیر میطباق اؤنلوگو گئیمیشدی. ساغ چیگینیندن پلاستیک بیر مالاغا، سول چیگینیندن ده بیر کفگیر آسیلی ایدی. دئمک کی بو دا اؤزونو ائو آروادی شکلینده بزه میشدی. آنجاق معلول چرخی اوستونده اوتوردوغو ایله، ائو آروادلارینین اجتماعی فعالیتدن اوزاق توتولاراق معلول شکلینه گتیریلدیکلرینی دیله گتیرمک استه دیگینی، یوخسا دوغرودان معلول اولدوغونو آنلایابیلمه دیم. آنیتا چوخ سایغی ایله اونا یاناشاراق ال وئردی و اوبیریلرین هامیسینین کیچیک آدلارینی دئدیگینه قارشین، بو خانیم ایله منی تانیشدیرماق ایسته دیگینده چوخ سایغیلی بیر شکیلده "فاکولته میزین رئیسی، خانیم پروفسور نوی بورگ" دئیه تانیشدیردقدان سونرا، "ایندی آرتیق سن آزادسان، یئمه گه - ایچمه گه، هر شئیه قوناقسان. جانین ایسته دیگینی یئه، جانین ایسته دیگینی ایچ، جانین ایسته دیگی ایله دانیش - صحبت ائله" دئدی.
گئجه یاریسیندان سونرا، ساعات ایکی یه یاخین میخانادان چیخدیغیمزدا آنیتا قهقه چکرک "خیاوانا چیخینجا ائششک اولمالیسان" دئییب، ائششکلیک پالتاریمین بؤرکونو باشیما چکمک ایسته دیگینده الینی توتدوم:
- پروفسور نوی بورگ چوخ ساده بیر خانیمدیر. اؤزونو ائو آروادی بزه میشدی.
- چوخ یاخچی خانیمدیر.
- اؤزونو ائو آروادی بزه دیگینی آنلادیم دا، معلول چرخینده اوتوردوغونون آنلامی نه ایدی؟
- او دوغرودان معلول دور. آیاقلارینی گؤرمه دین؟ بئلدن آشاغی سی ایگیرمی سانتیم دیر. مین دوققوزیوز اللی لی ایللرده بویلو قادینلارین اورک بولانماسینا و یوخو راحاتسیلیقلارینا قارشی کونترگن آدلی بیر داوا ایشلنیلیردی. او داوادان ایشلدن بویلو خانیملارین بیر پاراسینین اوشاقلاری بئله ناقیص چیخیب.
" دؤرد – بئش ساعات اوردایدیق. او خانیمین چرخدن قالخدیغینی گؤرمه دیم. بو قدر زامان ایچینده آیاقلارینی دا گؤرمه دیم. دوغرودان دا بیر ائشک ایمیشم من" دئیه فیکیرلشه رک ائششکلیک پالتاریمین بؤرکونو باشیما چکدیم.
خیاواندان ال - آیاق بیرآز چکیلمیشدی. هر طرف توپوغا قدر زیبیل ایدی. بیره شوشه لری، پلاستیکلر، پیتسا کارتونلاری، پلاستیک یئمک قابلاری هر طرفی توتموشدو. بیرچوخ یئرده یاریم متیره یاخین قطرینده دایره شکلینده آچیق یاشیل، سولاق، قوسوقلار گؤرونوردو. بیریسی دوارلاردان توتا - توتا یئرییردی. بیریسی بیر پیلله کانین اوستونده اوتوروب یوخلامیشدی. جوان اوغلانلار ایله قیزلار بیر- بیرینه توتوناراق خیاوانین همی ائنینی، همی بویونو یئرییردیلر. بیریسی دالیندا آسما چانتا، هر ایکی الینده بؤیوک پلاستیک توربالار ایله زیبیللره قاریشمیش سو پلاستیلکرینی، بیره شوشه لرینی ییغیردی. نئچه نفر ایش پالتاریندا، اللرینده ائنلی پلاستیک سوپورگه لر ایله زیبیللری سوپورورب، جوما - جوما ییغیردیلار. بیر نئچه سی ده دالیدان گلیب زیبیل جومالارینی ماشینا یوکله ییردیلر.
یورقونجا، یاواش یاواش یئریرک تسولپیشر پلاتسا یئتیشدیک. تسولپیشر پلاتس داکی کلیسا نین قاباغینداکی بوشلوقدا آنجلا مرکلین ایکی - اوچ متیر بویدا اوشاقلیق مجسمه سی یالنیز قالمیشدی. یئره - گؤیه آغیز اگیردی. کلیسانین اوبیری گوشه سینده، هوهن اشتاوفن رینگ ده، قوجامان چینار آغاچلارینین آلتینداکی تاکسی دوراغیندا دوروب گؤزله دیک. بیرینجی تاکسی دوراقدا دوردو. شوفر فرمانین دالیسیندان بیر آز اگیله رک الی ایله بیزه "بویورون" اشاره سی وئردی. آنیتا قاباق قاپینی آچدی. اوتورماق ایسته دیگینده طاووس قویروغو ماشینا گیرمه سینه مانع اولدو.
- باغیشلایین، من قویروغومو آچسام، دالی جعبه یه قویابیلرم؟
شوفر آشاغیدان یوخاری آنیتانین قیچلارینا باخاراق، منیم ده یاخچی آنلایابیلدیگیم بیر دیلده، دام یولوندان عمی اوغلوم اکبر ایله بیرلیکده عمر بایرامینداکی آروادلارا باخیدیغیمیز گون اکبرین آغزینی یاییب، دوداقلاری آراسیندان نفس آلدیغی کیمی بیر سس تونوندا، "جان، التداکی لاری دا چیخارتسان لاپ یاخجی اولار" دئیرک آشاغی ائنیب دالی صاندیغین قاپیسینی آچدی. آنیتا بئلینده کی قورشاغا باغلی قویروغونو آچیب، سلقه سهمان ایله دقتتلی بیر شکیلده دالی صاندیغا قویدو. من ایسه ائشکلیک ماسکیمی چیخارتمادان دالی صندلده اوتوروب، ائششکلیک ماسکیمین بوتون اوزومو توتوب توتمادیغینی شوفر آیناسیندا کنترل ائتدیم. دوغرودان دا بوتون بیر ائششک ایدیم. اوزومده آداملیقدان هئچ بیر شئی گؤرنموردو. آنیتا قاباق صندلده اوتوروب آدرس وئردی. یولا دوشدوک. شوفر آیناسیندان شوفرین اوزونو گؤره بیلیردیم. تانیمادیغیم بیریسی ایدی. اوتوز ایل ایچینده کؤلن شهرینده راست گلمه دیگیم بیری ایدی. اوزونون دریسی رحمتلیک سلطان خالانین قیش گونو حیطده یوغوب سردیکیندن سونرا دونان اوشاق اسکیسی کیمی قیریش قیریش ایدی. بیلمیرم، بلکه بو روحونون دا بئله قیریش قیریش اولدوغونون بیر گؤرونتوسو ایدی؟ گؤزلرینده موذی بیر درینلیک وار ایدی. انسانین گؤزونه باخدیغیندا سانکلی بیلمک ایسته دیگی بیر شئیلر وار ایدی. باخیشی ایله سانکی انسانین ایچینی آختاریردی. آنجاق بو آختاریشدا سویوق فضوللوق کیمی بیر شئی وار ایدی.
آنیتا ایله دانیشماغا باشلادی.
- قویروق یاراشماق سیزه گوزل.
- تشکر ائدیرم. ساغ اولون.
شوفر قاپینین تاخجاسیندان قارا بیر ماسک چیخارتدی. اوزون سو، آنجاق کیچیک بیر ماسک ایدی. دیمدیگه بنزه ین اوزون سو ماسکی بورنونون اوستونه قویوب، کئشینی باشینین دالینا سالیب، قیقیلدایا – قیقیلدایا گولرک باشینی آنیتایا ساری چئویردی:
- سیز اولماق طاووس، من ده قارقا، قارا قارقا
بیر آز سوسقونلوقدان سونرا:
- سیز یاشاماق کؤلن؟ اطرافدان گلمک کؤلن؟
- خیر من کؤلن ده یاشاییرام.
- چوخ واقت سیز یاشاماق کؤلن؟
- خانواده اولاراق کؤلن دن ایک.
- ایش گؤرمک هانسی؟
- درزی اولاراق ایشله ییرم.
- توکان اؤزز؟
- خیر، کاوف هوف دا درزی اولاراق ایشله ییرم. سیز نئجه؟ چوخداندیر آلمانیاداسینیز؟
- من گلمک مین دوققوزیوز سکسن آلتی.
- سیزلردن چوخو تحصیلاتلی دیر. بیر نئچه سینی تانییرام.
- من ده قورتارماق اونیورسیته. آمما بوردا سورمک تاکسی. مدرکیم رسمیت تانیماق یوخ.
- بس نئیه گلدیز آلمانیایا؟
- من حق، عدالت ایستتمک. بیزیم مملکت یوخ عدالت. من ساواشماق اوچون عدالت.
- آنلاییرام
- من همیشه عدالت ساواشماق. بوردا دا ساواشماق. من سوسیالیست. سوسیالیست، عدالت، من سوسیالیست.
- آنلاییرام
- من سوسیالیست، عدالت، لنین، بیزیم مملکتده ده سوسیالیست، عدالت، لنین اولماق.
آنیتا آرتیق جواب وئرمدی.
شوفر داریخماغا باشلادی. بورنونا تاخدیغی قارقا دیمدیگینی چیخاردیب، فرمانین اوستونده کی کیچیک کلاویه ده بیر نئچه نمره توتدو. نئچه ثانیه سونرا تلفن سسلنمه گه باشلادی. آلمانجا یوخ، آنجاق منیم و آنیتانین دا یاخچی آنلایابیلدیگی بیردیلده،
- سلام، نه وار نه یوخ، هایانداسان؟
- هؤنینگر پلاتس دا.
تلفونون اوبیر طرفیندن گلن سس تونو بیردن بیره ذهنیمده یاراتدیغیم فیروزو خاطرلاتدی
- یاخچی ایشله یه بیلیبسن؟
- یئددی یوزو دولدورموشام؟
- او گئده لر ایله دانیشدین؟
- هن
- نه دئدیلر؟
- اونون دیکته سینده، گرامرینده قلط اولسا باخاریق، دوزلدریک دئدیلر.
- بابا او یازی باشیندان دیبینه معنی سیز بی شئی دی ائی.
- دئیرلر بیزیم معنا سی ایله ایشیمیز یوخدور.
- اوبیری گئده نین شعرینه نه دئدیلر؟
- دییوس اوغلونون؟
- هه!
- آقا، سنین دئدییوی قبول ائله میرلر.
- نیه؟
- دئییرلر او سندن قدیمی دیر.
- یانی نه مه نه؟
- بیلمیرم، قبول ائله تدیره بیلمه دیم.
- گئده نه قدیمی، نه جدیدی. سؤزنو یئریتمه لی سن. اولماز کی، او شعرده جفننگیاتدان آیری بیر شئی وار؟
- دئییرلر بیزیم پرینسیبیمیز سؤز آزادلیغی دیر.
شوفر بیردن بیره پؤرتوشدو:
- سیچارام اولارین پرینسیپلرینه ده، سؤز آزادلیقلارینا دا، بیز بیر یول بئله قارارا گلدیک، بئله اولمالی دیر. قورتولدو! به بو قورومساق دئیلدی "بیرانی لمپن خانا قئیریبسوز" دئیه بیزیم توفاغیمیزی داغیتدی. نه وار، بیری گلیب اوردا قاوال چالیر. ایندی بیز بو قورومساغین هر یازدیغی جفنگیاتی اوردا یایمالییق؟ قیرخ ایلدیر من آزادلیق اوچون ساواشیرام. بیزیم صفحه میزده او شعری گؤرن آداما نه دئیر؟
- آقا گل اؤزون دانیش.
- گئده قانمیرسان، منه نه دئیرلر آخی؟ من ساده بیر عضوم. منه دئیرلر سنین بو ایشلرده فیکیر وئرمه گه حاققین یوخدور. بس سنی نئیه سوخدوق او هیئت مدیره یه ....
- اده، سن باخما اوبیرینه، پیرت ائله دیک چکیلدی قیراغا، او آبیریلی حیالی بیری ایدی. بو گئده س..ک اوزلونون تکی دیر، قهبه شوونی سالار، بیزی بئی آبیر ائدر.
- اونون شعرینی یایساخ، دئملی بیزده آبیری قالاجاق؟ بیزیم صفحه میزده او شعری اوخویان بیزه نه دئیر؟ اوتوز ایللیک آبریمیز توکولر واللهی. بو گئده نین او ناغیلینی دا قویمایین دئدیم. سؤزومه قولاق آسمادیز. خوب او ناغیل ائله آچیق ساچیق دئیل، هر کس بیلمز بو گئده نه دئمک ایسته ییر.
- من ایندی شهره ساری گلیرم. ابرت پلاتس دا گؤروشک، یاخیندان دانیشاق.
شوفرین حیرسی سویوموش کیمی بیر نفس آلاراق:
- یاخچی، قوی من ساباح بیرده برلین ایله دانیشیم، گؤرک اوردان نه دئییرلر.
شوفرین اوزونون قیریشلاری بیرآز آچیلدی. نارین نارین گؤلمه گه باشلادی.
- مسافیرلرین نه جور ایدی بوگون؟
- آ کیشی، بوگون کارناوال پنجشنبه سی دیر، کئفلی دن مئفلی دن مینیر دا.
- خبیرین یوخدور، من بیر طاووس میندیرمیشم. ائله بیر بهشدن تازا چیخیب
- نئجه یانی طاووس.
- واللهی، دوز طاووسون اؤزو.
- گؤزل دیر؟
- بابا دوز طاووسون اؤزودو با. گؤتونه تاووس قویروروغو باغلامیشدی. ماشینا مینه بیلمه دی. قویروغونو آچیب، دالی صاندیغا قویدو. قویروغونو آچینجا لومبولو لوت اولدو، اوچ بارماقلیق بیر اتک گئییب.......... بئله ده نازلانیر.
- تک دی؟
- یوخ یانیندا بیر ائششک ده وار.
- ائششک قانجیخ دی؟ یه ارکک؟
- بیلمیرم او پالتارین چیخاتمادی. آمما ارکه یه بنزه ییر.
تلفنون او بیری یانینداکی تویوق کیمی قیققیلدیایاراق:
- گئتیر، آپاراق بیر یئره، طاووس منیم ائشک سنین....
- سیزینکیلر قوناق گئدیب؟
- بابا، تعطیله گئدیبلر...
شوفر ایچدن قیققیلدایا قیققیلدایا گولدو:
- طاووس منیم، آمما ائشه گه پوشک آتاجاغوق.
اؤزومو ائششکلیک ماسکی دالیندا گیزلتمیشدیم، سسیم چیخمیردی. آنجاق آنیتانین دا بو دانیشیقلارین هامیسینی یاخچی آنلادیغینا آرخایین ایدیم. اونون هئچ بیر شئی آنلامامیش کیمی راحات، سویوق قانلیجا اوتوردوغونا حیران ایدیم.
بو آرادا آنیتانین ائوینین قاباغینا یئتیشمیشدیک. ناویگاتسیون "مقصدینیزه چاتدینیز" دئینجه شوفر تورموز ائله ییب، دوردو.
آنیتا وئردیگی اللی اویرولوغون قالانینی آلماق ایله مشغول ایکن، من ائنیب "کشگه عؤمرومون سونوناجان ائششک قالسام" دئیه آنقیرا آنقیرا تاکسی دان اوزاقلاشدیم.
سون


text:
تورکیه یئنی نوع کروناویروسا گؤره 4 اؤلکه ایله اوچوش لاری دایاندیریب
تورکیه-ده یئنی نوع کروناویروس انفکسیونونون یاییلماسینا قارشی تدبیرلر چرچیوهسینده اینگیلتره، دانیمارکا، هوللاندیا و گونئی افریقا ایله اوچوش لاری موقتی دایاندیریب.
4 اؤلکهدن تورکیه-یه اوچوشلارین موقتی دایاندیریلماسی ایله باغلی قرار وئریلیب.
بونو ساغلیق ناظیری فخرالدین کوجا توییتر صحیفهسینده یازیب.
ناظیر اؤلکهدن تورکیه-یه اوچوشلارین موقتی دایاندیریلماسی ایله باغلی قرارین وئریلدیگینی بیلدیریب: "جمهور باشقانیمیزین تعلیماتی، نقلیات و آلت یاپی ناظیرلیگیمیزین کووردیناسیونو ایله اینگیلتره، دانیمارکا، هوللاندیا و گونئی افریقا جمهوریتیندن اؤلکهمیزه اولان اوچوشلارین موقتی دایاندیریلماسینا قرار وئریلیب".
ناظیر فخرالدین کوجا تدبیرلر چرچیوهسینده هله ده یولدا اولان اوچوشلار اوچون بوتون یولچولارا تست و قرنطینه قایدالارینین تطبیق اولوناجاغینی دا قئید ائدیب.
قئید ائدک کی، دونیا ساغلیق تشکیلاتی اینگیلتره-ده آشکارلانان ویروسون موتاسیونا اوغرامیش فورماسینین هوللاندیا، دانیمارکا و اطریش-ده موشاهیده اولوندوغونو بیلدیرمیشدی.
ایلگیلیلی خبرلر
تورکیه عراق-ین دیاله ویلایتیندهکی هوجومو قیناییب
تورکیه عراق-ین دیاله ویلایتیندهکی کندلردن بیرینه ترور تشکیلاتی داعش طرفیندن ائدیلن هوجومو قیناییب.
اردوغان: منیم کیتابیمدا گئری آددیم آتماق یوخدور
آذربایجانین اسرائیل ایله تیجاری امکداشلیغینا ایراندان گلن تپکیلری دیرلهندیرهن اردوغان، ایرانین عقل سلیم ایله حرکت ائتمهسینی آرزو ائتدیکلرینی وورغولادی
تورک عسگرینین لبنانداکی وظیفه سۆرهسی اوزادیلدی
تورک عسگرینین وظیفه سۆرهسینی ۱ ایل اوزادان قانون لایحهسی تورکیه بؤیوک میللت مجلیسینده تصویب ائدیلدی


text:
تۆرکیه- آذربایجان آراسینداقی سیاحاتچیلیق یوُقارلار
ایکی یوردونگ رایاتلاری دینگه کیملیک کارتی بیلن قاتناشیپ بیلیأر
تۆرکیه لی بیر یورتداش پاسپورت و ویزا آلمان آذربایجانا گیدیپ بیلیأر.
آذربایجان ینگ ایلدشلری ده شیله مۆمکینچیلیکدن پیدالانیپ بیلیأر.
ایکی یوردونگ بیری بیرینه ایبریأن توریست سانی نینگ تأزه اولغام بیلن یوُقارلاجاقدیغی بیلدیریلیأر.
آذربایجان دان تۆرکیأ گلیأنلرینگ سانی 2016-نجی ییلینگ داشیندا سوُنگقی 15 ییلدا ایزی گیدرلی یاغدایدا یوُقارلادی.
2020-نجی ییلدا بوُلسا کروناویروس یوُقانچ کسلی سبأپلی آذربایجان دان تۆرکیأ گلنلرینگ سانی 73.7 گؤتریم آزالدی و 236 مۆنگ 797 آداما یتدی.
آذربایجانا گیدن تۆرکیه لیلرینگ سانی بوُلسا 2019-نجی ییلدا 9.62 گؤتریم یوُقارلاپ 316 مۆنگ 628 آداما یتیپدی.
دِگیشلی حابارلار
ایران ینگ جمهورباشلیغی، تۆرکمنیستان ینگ داشاری ایشلر وزیرینی قابول اتدی
رئیسی تۆرکمنیستانا، ایران ینگ شانگهای حیذماتداشلیق قوراماسینا آغضا بوُلماغی اۆچین برن قوُلداوی سبأپلی مینتدارلیق بیلدیردی
أردوُغان میرضیایف بیلن تلفن آرقالی دوشوشیق گچیردی
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی، اؤزبگیستان ینگ تأزه دن سایلانان جمهورباشلیغینی قوتلادی


text:
روحانینین آمریکا ایله موذاکیره شرطی
ایران پرزیدنتی حسن روحانی، آمریکانین موذاکیره ایستمهسی وضعیتینده تحریملری دایاندیرماسی و ایران رژیمینی قبول ائتمهسی لازیم اولدوغونو سؤیلهدی
ایران پرزیدنتی حسن روحانی، آمریکانین موذاکیره ایستمهسی وضعیتینده تحریملری دایاندیرماسی و ایران رژیمینی قبول ائتمهسی لازیم اولدوغونو سؤیلهدی.
باشکند تهرانداکی ناظیرلر کابینهسی توپلانتیسینین آردیندان دانیشان روحانی، آمریکا ایله دانیشیقلارا دایر قیمتلندیریردی.
روحانی، آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپی قصد ائدهرک ایرانا باسقی تطبیق ائدن بیر نفرله دانیشیقلار ماساسینا اوتورماغین تسلیمدن باشقا بیر شئی اولمادیغینی ایفاده ائدهرک،
آمریکا موذاکیره ایستییرسه و بو مسئلهده دوروست ایسه موذاکیره اورتانمینی اویغون حالا گتیرمهلیدیر. بونون اوچون بوتون تحریملری دایاندیرماسی و ایران خالقینین سسلریله میدانا گلمیش نظامی قبول ائتمهسی لازیمدیر." شکلینده دانیشدی.
اولوسلار آراسی آتوم انرژی آژانسینین (UAEA) نوکلئر آنلاشما ایله باغلی یوخلامالاری ائتدیگینی و قورومون دا ایرانین نوکلئر فعالیتلرینین باریشچیل اولدوغو حاقدا بیانات وئردیگینی خاطیرلادان روحانی، تهران رهبرلیگینین مسئولیتلرینی قیسمن تاخیره آلماسینین دا آنلاشمانین روحونا ضرر وئرن طرفلره بیر اعتراض اولدوغونو بیلدیریب.
روحانی، آوروپا بیرلیگی اؤلکهلری و نوکلئر آنلاشمانین طرفلرینه وئریلن 60 گونلوک مدتین بیتمهسینین آردیندان یئنی آددیملاری آتاجاقلارینی قئید ائدیب.
ایلگیلیلی خبرلر
قندهاردا مسجیده بومبالی سالدیری
شیعهلره عاید امام بارگاه فاطمیه مسجیدینده، جمعه نامازی قیلینارکهن انتحار سالدیریسی گرچکلشدیریلدی
سوریهنین قوزئیینده ۱۶ تروریست ائتکیسیز حالا گتیریلدی
فرات قالخانی بؤلگهسینده سون بئش گونده ۱۳، باریش بولاغی بؤلگهسینده ۳ تروریست ضررسیزلشدیریلدی


text:
آتارفه
آتارفه (ایسپانجا: Atarfe) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقهسیدیر و قرانادا اوستانینده یئرلشیب. ۶۰۲ متر دنیز سویهسیندن اۇجالیقی وار. بۇ شهرین مساحتی ۴۷ کیلومتر موربّع دیر. سوْن نۆفوس تخمینلرینه گؤره ۱۶۴۳۲ نفر دیر.
گؤرونتولردَییشدیر
بیرده باخدَییشدیر
قایناقلاردَییشدیر
ایسپانیا ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Atarfe»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آتارفه گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
Atarfe results of the municipal elections of 2011:


text:
دؤردونجو بالاش
دؤردونجو بالاش، ایگیرمی یئددینجی ارشک، سلطنت ایللری (م.۲۰۸-۱۹۱)
پادیشاهلیق[دَییشدیر]
اوچونجو بالاشدان سونرا ۲۷-نجی ارشک دؤردونجو بالاش آدیله اشکانی شاهی اولدو. اکثر تاریخچیلرین فیکرینه گؤره اوچونجو بالاشین بؤیوک اوغلوایدی.
بو زامانلار روم ایمپیراتورلوغوندا جیدی دیدیشمهلر باش وئریر و بو حادیثهلرده ایکی قیصر اؤلدورولور. نهایت سوروس اوزون دؤیوشلردن سونرا غلبه چالیر. دؤردونجو بالاش میلادی ۲۰۸-جی ایلده اؤلدو. اونون ایکی اوغلو وارایدی و هر ایکیسی اؤلکهنین موختلیف یئرلرینده شاهایدیلر[۱].
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ زهتابی, محمدتقی (۱۳۸۲). ایران تورکلرینین اسکی تاریخی، ایکینجی جیلد:اسکند دؤوروندن ایسلاما قدر. تبریز: نشر اختر. آیاسبیان: ۹-۳۷-۶۷۵۶-۹۶۴.


text:
حیات نییه گرک شیرین اولماسین؟!
مرتضی مجدفر
بیر داها کیتابخاناسیندا اولان ددهقورقودلاری آرادی. ائلینین دیل و کولتورونه اورهکدن هَوَس بسلهدییی اوچون، ائوده کی کیتابخاناسیندا، کئچمیش قیرخ ایلده چاپ اولان ددهقورقود کیتابلارینینین چئشیدلی نسخهلرینین بیر چوخو وار ایدی. آنجاق او تدقیق ائتمک دالیسینجا دئییلدی. بو گونلر حال- احوالی چوخ دوشگون ایدی. حیاتی قارما- قاریشیق اولموشدو. دئیهسن اؤلکهسینه یئردن، گؤیدن بلا یاغیردی. ناخوشلوق هر بیر یئری بوروموشدو و بیر چوخلاری، دونیانی احاطه ائدن یئنی ناخوشولوقدان اوزاق قالسینلار دئیه، اؤزلرینی ائولرینده دوستاقلامیشدیلار. بو دورومدا، ددهقورقودو آراییب، اوخوماق ایسه، گولمهلی نظره گلیردی، آنجاق ائله دئییلدی.
اونون ددهقورقودلا تانیشلیغی، گنج یاشلارینا قاییدیردی. او زامانلار، ائلهجه ده، اؤز آنا دیلینی اوخویا بیلمیردی. ائله اونا گؤره ددهقورقوددان اوخودوغو ایلک حئکایه، فارسجایا چئوریلمیش «سرگذشت دومرول دیوانهسر» آدلی بیر اوزون یازی اولموشدو. او حئکایهده، اوغوز ائلینده یاشایان، قدرتلی و حاکیم اولان «دومرول» آدلی بیر پهلوانین دوزلتدییی کؤرپونون هنده – ورینده یاشایان بیر طایفانین، دوشونجهلی بیر گنج پهلوان اوغوللاری اؤلور. دومرول، شیکاردان قاییدارکن، طایفانین جماعتینی آغلار گؤرور و اونلارلا دانیشدیقدان سونرا، تانری طرفیندن عزراییل آدلی بیر مَلَیین مامور اولوب، جاوانین جانینی آلماسیندان خبردار اولور. دومرول، تانرینی دالازلاییر و بئله بیر جاوانین جانینی آلماقدان شکایتلنیر. اونون بو دانیشیقلاری آللاهین خوشونا گلمیر و عزراییله، «بو دلی دومرولون جانینی آل!» دئییر.
عزراییل، مَلَک اولدوغو اوچون، گؤرونمهدن دومروللا اونون قیرخ سیرداش پهلوانینین شنلیک گئجهلرینه داخیل اولور و بیر چوخ گئت- گل و چکیش- برکیشدن سونرا، اونو بیر قویویا سالیب، جانینی آلماق قصدینی پهلوانا سؤیلهییر.
ایلکجه، دومرول یئنه ده آغیر دانیشیر، آنجاق داردا قالدیغینی آنلایارکن، یوموشالیر و عزراییله بیر چوخ تحفهلر، زمیلر، چشمهلر و داغلاری باغیشلاماق قصدیندن دانیشیر. عزراییل قبول ائتمیر و بیر داها تانری طرفیندن، دومرولون جانینی آلماق دستورو وئریلیر.
دومرول، باشقا بیر فیکیرلره دالیر. او آتاسی «دوخا قوجا»نین یانیندا نه قَدهر عزیز اولدوغونو بیلرکن، عزراییلدن، گئدیب آتاسی ایله دانیشماق و دومرولون یئرینه اونون جانینی آلماقدان سؤز آچیر.
اوغول، آتا یانیندا چوخ- چوخ عزیز دیر، آنجاق آتا، حیاتینی اوغلوندان شیرین بیلرکن، اونون سؤزونه باش ایمیر و عزراییله یوخ دئییر. بئلهلیکله دومرول، اؤز یانیندا:« آنام، منی هامی اوشاقلاریندان چوخ سئویر… او منه هر بیر زامان قوربانین اولوم، قادانی آلیم دئییب…»، دوشونرکن، عزراییلدن آناسینین جانینی آلماغی ایستهییر.
اونلار آنانین یانینا گئدیرلر. آنا، یئنه بالاسینا «قوربان کسیم، قادانی آلیم، بویونو اوخشاییم»، دئیه، اونون یئرینه جانینی عزراییله باغیشلاماقدان چکینیر.
آتا و آنادان اَلی اوزولموش دومرول، عزراییلدن ایستهییر سون گؤروش و تاپشیریقلار اوچون، اونون ایکی اوغلونو، جان شیرهسی و سئوگیسی ایله بؤیودن حیات یولداشینین سوراغینا گئتسینلر. عزراییل قبول ائدیر و دومرولون ائوینه ساری یولا دوشورلر. ائوده، آروادی، دومرولون باشینا نه گلدییندن خبردار اولارکن، دومرولو اؤزونون تکجه دایاغی، اومیدی، آرزوسو و گلجهیی بیلرکن؛ اؤلمهیه حاضیرلانیر و حیات یولداشینی دا راضیلاشدیریر، عزراییل ایسه، آردواین جانینی آلماغا آددیملاییر. آنجاق دومرول، عزراییله ساری قیشقیراراق، دئییر:«بیلمیرم بیزی قارا بخت ائلهمهیه نه قَدهر تلهسیرسن… بیر آز دایان، تانری ایله سؤزوم وار!»
سونرا دئییر:«تانریم! منجه سن گؤیلرده یوخ، اینسانلارین اورهکلریندهسن. ایستهییرسن، بیرلیکده ایکیمیزین ده جانیمیزی آل، یوخسا ایکیمیزی ده بوشلا! من سنه سؤز وئریرم یوللار تیکیب، کؤرپولر سالدیرام. آجلاری توخ ائدیب، لوتلره پالتار گئییندیرم و هامییا خوش گونلر باغیشلایام…!»
آللاهین بو سؤزلردن خوشو گلیر و عزراییله دئدی:« بو ایکی اَر- آرواد، بیر داها ۱۴۰ ایل ده یاشایاجاقلار. گئت دومرولون آتا- آناسینین جانلارینی آل!»
او، قیرخ ایل قاباق اوخودوغو بو افسانهوی حئکایهنی، هئچ بیر زامان قبول ائده بیلمهمیشدی، آنجاق نئچه مدتدیر بو حئکایهنین بؤلوملرینی، بو گونکو حیاتیمیزدا گؤروب، ائشیدیب، یا دا کی مجازی مئدیالاردا اوخوموشدو.
تئلویزیون، دؤنه- دؤنه بؤیوکلرینیزین گؤروشونه گئتمهیین، دئیه- دئیه، او بئله دوشونوردو کی بیر چوخلاری آتا- آنالارینی گؤرمک اوچون، اونلارین ائولرینه گئدیب، اؤزلری ایله عزراییلی اورایا قوناق آپارمیش و «بونلارین جانلارینی آل!»، دئمیشلر. بعضی آتا- آنالار و بؤیوک دده، بؤیوک ننهلر ایسه، اونلارا بیر زادلار آلیب، آپاران زامان، «ائله قاپینین دالیسیندا قویون، گئدین… آللاه آمانیندا!»، دئمیشلر؛ ائله دوز دومرولون آتا- آناسی، عزراییله یوخ دئدیکلری کیمی! اونون باخیشیندا، دومرولون حیات یولداشلاری ایسه، خستهخانالاردا ایشلهین حکیملر، شفقت باجیلاری و خستهخانالارین بوتون ایشلرده مشغول اولان ایشچیلری دیرلر. اونلار، بیزیم تکجه دایاغیمیز، اومیدیمیز، آرزیمیز و گلجهییمیز، دیرلر. اونلار خلقیمیزین جانینی قوروماق اوچون، اؤز جانلارینی عزراییله باغیشلاییرلار.
او، بئله دوشونور و ائو دوستاغیندا آراملاشیردی:«حیات، دلی دومروللا شیرین دیر، آنجاق حیات یولداشی ایله، ایکی توتوق پهلوان بالاسی و تانرییا سؤز وئردییی قالارگی ایشلرله، داها دادلی و لاپ دا شیرین دیر! حیات هامییا شیرین دیر، نییه گرک شیرین اولماسین؟!»
بؤیوک ادیبلریمیزین بیریندن بیزه گلیب، چاتان آتالار سؤزلریمیزین ایچینده:«یازیلان سؤز یادگار دیر!» کیمی بیر اؤرنک وار. دلی دومرول دا، آللاها ساری دئییر: «سن گؤیلرده یوخ، اینسانلارین اورهکلرینده سن!» ددهقورقود گنجینهمیزدن بیزه چاتان سؤزون اساسیندا، اورهکلریمیزده آللاها یئر ساخلامیشیقمی؟!
۲۹/۱۲/۱۳۹۸
تهران، کرونا دوستاقخاناسی/ ائو


text:
سئرچهیه دؤنموش بولبول
علیرضا ذیحق
بیر پارا آداملاری تانیماق چوخ چتیندیر. زامان کئچمزسه، کیمسهنین ایچ اوزو و نه جور آدام اولدوغو بیلینمز. گنجلیک دوستلوقلاریندان توت تا گئت هر او آدام کی اونو بت کیمی سیتاییش ائدیرسن. بیریسی کی زامان اونون نه قدر آنلاییشلی و مهربان قلبلی اولدوغونو گؤسترمیشدی بیر گون منه دئدی: «بیری اؤلمهیینجه و یا یاشلانمایینجا، اونون حاققیندا کسین قضاوت ائتمه! آداملار تئز عوض اولورلار.»
بو سؤز ائله بئینیمده ایدی کی بیر گون چوخ سایقی دَیَر ساندیغیم بیرینین منه نه قدر خائینجه داورانماسینی آنلادیم. اورتا مکتبده تحصیل آلدیغیم ایللر فارس ادبیاتی معلیمی بیزه بیر یازیلی امتحان تکیلفی وئریب دئمیشدی کی «هر نه خصوصدا ایسترسهنیز اینشا یازین!» من ده او گون ندنسه دیلدن یازدیم. اینشام کی فارسجا یازمیشدیم بئلنکی جوملهلرله دولو ایدی:
– بیر بولبولون گؤزللیگی اونون نغمهسیندهدیر. نغمهکارلیغی دیل آچینجا آناسیندان اؤیرهنیب چح-چح وورماغی اونونلا مشق ائدیبدیر. سئحیرلی حنجرهسینین اعجازی دا ائله بونداندیر. بوتون دونیادا اولان قوشلار و حیوانلار دا بئلهدیلر؛ آما اینسانلار ندنسه فرقلیدیلر. بیر پارا اؤلکهلرده آنادان اؤیرهنیلن دیلی گؤزدن سالماق ایستیرلر. پاییزین ایلک گونو کی مدرسهلرین آچیلیش واختیدیر اونلارا ایشکنجهیه دؤنور. آدام گوجلو ذکاسیله اوخویور، اؤیرهنیر و حتا بیر نئچه باشقا دیل باشاریر، آما آنا دیلینین لذتی آیری بیر شئیدیر. اؤزهللیک گؤرور کی باشقا دیللری راحاتجا یازیب اوخویا بیلیر، آما اؤز دیلینی نه کی باشارمیر، بلکه دانیشاندا دا اونا اؤزگه دیلی قاتیر. بونا گؤره من نئچه سری یوخودا گؤرموشم بیر بولبول اولسام دا، سئرچه سسی چیخاردیرام. حتا سسیم سئرچه سسینهده دوز- عاغیللی بنزهمیر. بو ایچین ده آنا دیلده دانیشمایینجا، کیتاب اوخومایینجا، ماهنی دینلهمهیینجه، فیلم گؤرمهیینجه و شعرلر ازبرلهمهیینجه آدامین لاللیغی داها یاخشیدیر…
یادیما گلیر بو دویغولارلا اینشامی یازیب بیتیرمیشدیم. دوز اون ایل اوستوندن کئچمیشدی و بیر نئچه دفعه سورغو سوآلا چکیلسم ده سببینی آنلامیردیم. آیدین آچیق دانیشمیردیلار و هئی سوآل ایدی کی سوروشوردولار. تا کی بیر گون استخدام اوچون چتینلیگه دوشوب منه صلاحیت وئرمیردیلر. هر یانا باش چیرپیپ جان آتسام دا و ایران عراق جنگینده داوطلب بیر عسگر کیمی ایشتیراک ائتسم ده، یئنه ایشیم دوزهلمیردی. تا کی بیر گون منه محترم بیر اینسان محرمانه حالدا دئدی:
– سنین هئچ موشکولون یوخدور؛ تکجه امنیت ادارهسینده بیر ال یازین وار کی سنی بیر ناسیونالیست کیمی تانیتدیریر. چوخ دوشونسم ده عاغلیم بیر یانا چاتمادی. من بیر اینسان سئوهر آدام ایدیم و سوی اوستونلویونه هئچ اینامیم یوخ ایدی. نامازیمدا، نیازیمدایدیم و سیاستله هئچ ایشیم یوخ ایدی. اؤلکهمیز ایرانین اوغروندا حتا نئچه یول جنگده اؤلومدن قورتولموشدوم. بیر ایپ اوجو دالیجایدیم کی گؤرهم هازامان بئله بیر یازی یازمیشام کی خبریم یوخدور. چوخ چالیشیب شیکایتلر ائتسم ده بیری کی جبههده منله یولداش ایدی و ایش باشیندایدی مختصر حالدا بیلهمه آنلاتدی کی «اؤنملی بیر شئی دئییل، بیر اینشادیر کی اون ایل اؤنجه کیلاسدا یازیبسان و معلیمیز بیر گوزاریشله بیرلیکده امنیت ایدارهسینه وئریبدیر. انگللر گؤتورلنمکدهدیر و اؤنملی اولان سیزین ایندیکی دوروموزدورکی بیزه قبولدور.» بو آندا آنلادیم کی ایش کیمین ایشی ایدی و نئجه بیر معلیم اؤزونه ایجازه وئریب کی شاگیردلرین معصوم دویغولارینان اویناسین و حتا اونلارین گلهجهیینی شیطانلیقلا خطره آتسین. چوخ چکمهدی منیم استخدام ایشیم جورلندی، آما او معلیم کی، گؤردوکده اَییلیب احترام ائدردیم، گؤزومده ائله کیچیلدی کی او دوستوما حق وئردیم کی دئییردی: «زامان اؤتمهیینجه اینسانلار حاققیندا قضاوت ائتمه. هئچ کسدن بیر بّت دوزلتمه. آداملار واردیلار کی دوننلری بو گونله فرقلیدیلر و حتا اونلارلا اولان اورتاق خاطیرهلر ده سونرالار آدامی اذیت ائدیرلر.


text:
`نیکول پاشینیان` نتیجهلر
خبرلر [49]
- ارمنیستانین قونشو دؤولتلر ایله ایلیشکیلری
- پاشینیان: تورکیه ایله ایلیشکیلری نورماللاشدیرماغا حاضیریق
- پاشینیاندان تورکیه آچیقلاماسی
- پاشینیان یئنیدن ارمنستانین باشباخانی اولدو
- ارمنستاندا سئچیمین ایلک نتیجهلری بللی اولدو
- پاشینیان: خریطهلرین کیچیک بیر بؤلومونو وئردیک
- پاشینیانین اعترافلاری داوام ائدیر
- جمهور باشقانی اردوغان چاووش اوغلونا دندیاسا وئردیگی جاوابا گؤره تشککور ائدیب
- ائرمنیستان-داکی نؤوبهدنکنار سئچکیلر و بؤلگهنین نورماللاشما پروسهسینه تأثیرلری
- پاشینیان، باش قرارگاه باشقانلیغینا داوتیانی آتادی
- ارمنیستان ارکن سئچیمه گئدیر
- علییئو، پوتین و پاشینیان قاراباغداکی سون حادثهلری دانیشدی
- ائرمنیستان-دا باش قرارگاه رئیسی ایله باغلی بحران
- ایرواندا اعتراضچیلار حکومت بیناسینا گیردی
- ارمنستاندا سیاسی - نظامی بحران
- نیکول پاشینیان باش قرارگاهین بیاناتینی حربی چئوریلیشه جهد آدلاندیریب
- نیکول پاشینیانین استعفاسینی ایستهدیلر
- ظریف ایرواندا: ارمنستانین تورپاق بوتؤولویو ایرانین قیرمیزی چیزگیسیدیر
- آذربایجان، ناخچیوان ایله ارمنیستان اوزریندن باغلانتی قوراجاق
- قاراباغ اوچلو گؤروشمهسی باشلادی
- نیکول پاشینیان ایله باغلی بیلینمهین حقیقتلر
- پاشینیاندان دقت چکن آچیقلامالار
- پاشینیان پوتینه تشککور ائتمهلیدیر
- ائرمنی لر باش ناظیر پاشینیانین سونیک شهرینه گیرمهسینه مانع اولدولار


text:
۱۸۵۲ (میلادی)
میلادی ۱۸۵۲-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا مین سککیز یۆز اَللی ایکینجی ایل.
اهمیتلی حادیثهلر[دَییشدیر]
حادیثهلر[دَییشدیر]
- ۶ سپتامبر - اینگیلیسده ایلک پولسوز کیتابخانا یارادیلدی.
- ۲۴ سپتامبر - فرانسهلی هنری جیفار دونیادا ایلک دفعه بالوندا اوچوش حیاتا کئچیرمیشدیر.
- ۲۳ نوْوامبر - اینگیلیسده ایلک دفعه پوْست قۇتولاری قۇراشدیریلیب.
- ۲ دسامبر - اۆچونجو ناپلئون فرانسه ایمپیراتورو اعلان ائدیلدی.
- ۱۷ ژانویه - ساند ریور آندلاشماسی ایله بیرلشمیش شاهلیق٬ ترانسوال دئدیگی (گۆنئی آفریقا) بوئر مۆستعمرهلرینین باغیمسیزلیغینی قبول ائتدی.


text:
بوکان بؤلگهسی
بوکان بؤلگهسی یا دا بوکان شهریستانی و یا بیکندی بؤلگهسی (فارسجا: شهرستان بوکان ) _ غربی آذربایجان اوستانی'ندا یئرلشیب. بوکان شهری بو بؤلگهنین مرکزیدیر.
اهالی[دَییشدیر]
۱۳۸۵-اینجی هیجری شمسی نۆفوس ساییسی اساسیندا بو بؤلگهده ۲۰۴٬۳۰۸ نفر اهالی یاشاییرمیشلار. [۱]
بو بؤلگهنین اهالیسینین چوخونلوغو کورددورلر و کورد دیلینده دانیشیرلار، کوردلردن سوْنرا تورکلرده آز ساییدا بو بؤلگهده یاشاییرلار و تورکجه دانیشیرلار. بوکان کوردلری چوخو کوردجه دیلینی "سورانی" لهجهسینده دانیشیرلار. بوکان بؤلگهسینین اهالیسی، چوخونلوغو موسلمان سوننو شافعی دیرلر، آما بیر آزینلیق اولاراق، شیعه موسلمانلاری دا بو شهرده آز ساییدا یاشاییرلار. تخمینی آمارلارا گؤره بوکان بؤلگهسینین ائتنیک ترکیبی بئلهایمیش؛ اهالینین ۸۸٪ی کوردلردن عیبارتایمیش، و اهالینین ۸٪ی تورکلردن عبارتدیرلار، هابئله اهالینین ۴٪ی ده باشقا ائتنیکلردنایمیشلر.
اینظیباطی بؤلمهلر[دَییشدیر]
ایرانین اینظیباطی بؤلوملری اساسیندا، بو بؤلگه ۲ بؤلوم، ۷ قصبه و ۲ شهردن تشکیل تاپیبدیر. بونلارین آدلاری بئلهدیر:
ایقتیصادیات[دَییشدیر]
گوزل و گزمَلی یئرلر[دَییشدیر]
بیلیم یوردلار[دَییشدیر]
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ [www.amar.sci.org ایرانین آمار مرکزی، ۱۳۸۵ اینجی ایلین نوفوس سایی سی]
- اطلس گیتاشناسی استانهای ایران [Atlas Gitashenasi Ostanhai Iran] (Gitashenasi Province Atlas of Iran)


text:
دیمین لوئیس
دیمین لوئیس (اینگیلیسجه: Damian Lewis) بریتانیالی فیلم یاپیمجیسی و اوْیونچو. ۱۱ فئوریه ۱۹۷۱ ایلینده لندن شهرینده دۆنیایا گؤز آچیب. 1993–گۆنوموز ایللر آراسیندا سینما ساحهسینده چالیشیب.
اوْینادیغی فیلملر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ قایناق خطاسی برچسب
نامعتبر؛ متنی برای ارجاعهای با نام
hollywoodreporter.comوارد نشدهاست
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Damian Lewis»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده دیمین لوئیس گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
تورک فوتبولچو "بارسلونا"نین تاریخینه دوشدو - مسیدن سونرا...
ایسپانیا لا لیگاسینین ایکینجی توروندا "بارسلونا" "آتلتیک"ین قوناغی اولوب و گؤروش 1:1 حسابی ایله باشا چاتیب.
ایسپانیا لا لیگاسینین ایکینجی توروندا "بارسلونا" "آتلتیک"ین قوناغی اولوب و گؤروش 1:1 حسابی ایله باشا چاتیب.
کاتالونیا تمثیلچیسینین تورک اصیللی فوتولچوسو یوسف دمیر بو موسابیقهده تیمین تاریخینه دوشوب. 62-جی دقیقهده اویونا داخیل اولان فوتبولچو 18 یاش 80 گونلوگونده بارسلونادا ایلک اویونونا چیخیب.
بونونلا دا یوسف دمیر لیونل مسیدن سونرا "بارسلونا" فورماسی ایله لا لیگا موسابیقه سینه چیخان ایکینجی ان گنج فوتبولچو اولوب. آرژانتین-لی 2004-جو ایلده 17 یاشیندا لا لیگادا ایلک اویونونا چیخمیشدی.
قئید ائدک کی، تورک اصیللی یوسف دمیر اتریش میللیسینی سئچیب.
ایلگیلیلی خبرلر
اینگیلتره پریمیر لیگی: "لیورپول" سفرده "منچستریونایتد"ی دارماداغین ائدیب
"اولدترافورد" ایستادیوموندا باش توتان گؤروشده "منچستر یونایتد" اؤز میدانیندا "لیورپول" تیمینی قبول ائدیب.
شاهیکا ارجومن، رکورد قیرماغا حاضیرلانیر
ارجومن، تک نفسده کیشیلرده و قادینلاردا ۱۰۰ متر دونیا رکوردونو قیرماغا چالیشاجاق
بئشیکتاش، اسپورتینگه مغلوب اولدو
ساحهدن ۴-۱ مغلوب آیریلان بئشیکتاش، قروپدا ۳ اویون سونوندا پوئنسیز اولاراق سون سیرادا یئر آلدی


text:
پاقو دل والو دی لائورو
پاقو دل والو دی لائورو (ایتالیاجا: Pago del Vallo di Lauro) ایتالیا اؤلکهسینده بیر یاشاییش منطقهسیدیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا 1888 نفر ایمیش.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ All demographics and other statistics from the Italian statistical institute (Istat); Dati - Popolazione residente all'1/5/2009
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Pago del Vallo di Lauro»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده پاقو دل والو دی لائورو گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
اؤلمزدیم، ا گر سن کیمی بیر دلبریم اولسا
بیر آفت جان، شوخ ملک، منظریم اولسا
هر گون دولانیب باشینا، قوُربانین اولاردیم
پروانه صفت، اوُچماغا، بال و پریم اولسا
من ده سئویلردیم بوتون عاشیقلر ایچینده
آهولری، مجنون ائله ین گؤزلریم اولسا
شؤق ایله نثار ائیلرم هر بیر قدمینده
دریا قدری الده، دوّر و گؤهریم اولسا
کویوندا منه قوی نه بیلیر، ائیله سین اغیار
البته جزاسین چکر، آللاه کریم اولسا
بیگانه یه من بیر بئله منت می ائدردیم؟
کونلوم کیمی بیر یار وفا پروریم اولسا
واحد دئمرم دردیمی من باشقا نیگارا
یاریم بیلیر عشقینده نه درد و سریم اولسا


text:
القرضاوی، قیرمیزی اعلان لیستهسیندن چیخاریلدی
اینترپل، اسکی دونیا مسلمان عالیملر بیرلیگی باشقانی یوسف القرضاوینین آدینی قیرمیزی اعلان لیستهسیندن چیخاردی
دونیا مسلمان عالیملر بیرلیگینین اسکی باشقانی یوسف القرضاوی، قیرمیزی اعلانلا آختاریلانلار لیستهسیندن چیخاریلدی.
اولوسلارآراسی پلیس تشکیلاتی (اینترپل)، اسکی دونیا مسلمان عالیملر بیرلیگی باشقانی یوسف القرضاوینین آدینی قیرمیزی اعلان لیستهسیندن چیخاردی.
القرضاوینین مطبوعات افیسیندن وئریلهن یازیلی آچیقلامادا، القرضاوینین، "طرفسیزلیک و شفافلیقدان محروم مصر محکمهسینین طلبیله علاوه اولوندوغو قیرمیزی اعلانلا آختارانلار لیستهسیندن آدینین قالدیریلماسیندان" ممنونیت دویولدوغو ایفاده اولوندو.
مصر مقاملارینین "قیرمیزی اعلان طلبیله ائش زامانلی اولاراق، القرضاوی و یوزلرجه انسانین مال وارلیقلارینا حقوقسوز شکیلده ال قویدوقلارینا" ایشاره ائدیلهن آچیقلامادا، القرضاوینین اولوسلارآراسی قانونلار و پرینسیپلر چرچیوهسینده آختارما قرارینی دوردوران اینترپلون ایلگیلی کمیتهسینه تشکر ائتدیگی بیلدیریلدی.
آچیقلامادا آیریجا یوسیف القرضاوینین قیزی اعلا القرضاوی و کورکهنی حسام خلفین حقوقسوز شکیلده، حجره حبسینده توتولدوغونا دقت چکیلدی.
لیون مرکزلی تشکیلاتین رسمی اینترنت سایتیندا دسامبر ۲۰۱۴ده یاییملانان قراردا، مصر و قطر وطنداشی اولان یوسف القرضاوی اوچون، "قصداً سوچ ایشلهنمهسینه تشویق و یاردیم، دوستاقلارین قاچماسینا یاردیم، اودا وئرمه، واندالیزم و سویغونچولوق" سوچلاریندان قیرمیزی اعلانن چیخاریلدیغی بیلدیریلمیشدی.
قطرده یاشادیغی بیلینن القرضاوی، مصرده سئچیلمیش ایلک پرزیدنت محمد مورسینین حربی چئوریلیشله وظیفهسیندن اوزاقلاشدیریلماسینا قارشی چیخمیش و چئوریلیشین آردیندان جمهورباشقانی سئچیلهن عبدالفتاح السیسنی سرت دیلله تنقید ائتمیشدی.
مصر محکمهسینین، القرضاوی حاقینداکی اتهاملاری اساس گؤسترهرک، دسامبر ۲۰۱۳ده، حاقیندا قیرمیزی اعلان چیخاریلماسی اوچون اینترپلا مراجعت ائتدیگی بیلدیریلمیشدی.
اینترپل، مصرین طلبی ایله، مسلمان قارداشلار تشکیلاتی (اخوان) یؤنتیجیسی بیر چوخ اینسان حاقیندا دا قیرمیزی اعلانلا آختارما قراری چیخارمیشدی.
ایلگیلیلی خبرلر
اسرائیل گوجلری، فیلیسطینلیلره سالدیریرکن گؤرونتولندی
شاهیدلر، اسرائیل گوجلرینین گؤزیاشاردیجی گاز آتدیغینی و حادثهنی گؤرونتولهین خبرچیلری گؤز آلتینا آلدیقلارینی بیلدیردی
عراقین قوزئیینده ایکی تروریست ائتکیسیز حالا گتیریلدی
"قهرمان تورک سلاحلی گوجلریمیز عراقین قوزئییندهکی ترور یووالارینی یوخ ائتمهیه داوام ائدیر"
رئیسی، سنی بیر کوردو دینی آزلیقلار ایله ائتنیک قروپلاردان مسئول مشاویر تعیین ائتدی
ایران جمهورباشقانلیغینین وئردیگی آچیقلامایا گؤره، رئیسی، سنندجده آنادان اولان عبدالسلام کریمینی اؤزونه مشاویر تعیین ائتدی


text:
ژاپندا قاسیرغا اویاریسی
ژاپن هاوا قورومو، دوغو چین دنیزینده حرکت ائدن "چانتو" قاسیرغاسی اوچون گوجلو یاغیش و کۆلک اویاریسی ائتدی
پاسیفیک اقیانوسوندا اورتایا چیخان و گوجونو آرتیراراق یولا داوام ائدن چانتو قاسیرغاسینین ژاپنا آشیری یاغیش گتیرهجگی بیلدیریلدی.
ژاپن هاوا قورومو، دوغو چین دنیزینده حرکت ائدن "چانتو" قاسیرغاسی اوچون گوجلو یاغیش و کۆلک اویاریسی ائتدی.
دوغویا دوغرو یؤنهلهرک ژاپن دنیزینه ایرلیلهییجگی تخمین ائدیلهن قاسیرغا، اؤلکهنین باتی و دوغو کسیملرینه گوجلو کولکلر و کیوشو بؤلگهسینه شدتلی یاغیشلار سبب گتیرهجک.
کیوشو و شیکوکو و اؤلکهنین باتی بؤلگهلرینه تأثیر ائدجک قاسیرغانین هفتهنین سونونا قدر گوجلو یاغیشلارا سبب اولاجاغی گؤزلنیلیر.
ایلگیلیلی خبرلر
تورکیهده کوروناویروس ایله باغلی سون دوروم - ۱۴ اکتبر ۲۰۲۱
تورکیهده بو گونه قدر وورولان بیرینجی، ایکینجی و اوچونجو دوز واکسن ساییسی ۱۱۳ میلیون ۴۱۸ مین ۲۵۷ اولدو
بینا یانغینیندا ۴۶ نفر اؤلدو
یانغینین سون درجه شدتلی اولدوغو و بینانین بیر چوخ قاتینی ییخدیغی بیلدیریلدی
آمریکادا، آشیری دوز اویوشدوروجودان اؤلوملرده رکورد
آمریکادا آشیری دوز اویوشدوروجودان اؤلوملرین ۲۰۲۰.جی ایلین مارس آییندان بو ایلین عینی آیینا قدر یوزده ۲۹،۶ آرتدیغی اورتایا چیخدی


text:
آذربایجان دمکرات فرقه سی مرکزی کمیته سی صدرینین بیلدیریشی
حرمتلی هم وطنلر !
آذربایجانلی باجی لار و قارداش لار !
آذربایجان دمکرات فرقه سینین عضولری و طرفدارلاری !
بیر ایککی گون بوندان اَول خبریم الدو کی رحیم حسین زاده، سیاسی بیرونون عضوو، تشکیلاتی پرنسیپ لر و نظامنامه نی کوبودجاسی نا پُوزاراق، منیم خسته لیگیمی بهانه ائدیب و سیاسی بیرونون خبری اُلمادان، 6 جولای 2019 تاریخینده، ائوزباشینا نچه نفری بیر یره ییغیب و یالاندان بو ییغینجاغا «آذربایجان دمکرات فیرقه سی مرکزی کمیته سی پلنومو» آدی وریب. اُ ، همین ییغینجاق دان سونرا، ائوز حیاسیز بیاناتین دا، فیرقه نین صدرینی وظیفه دن کنارلاشدیریب، سیاسی بیرو و مرکزی کمیته نی لغو ائدیب، و آنجاق ائوزباشینا ائوزونو فیرقه نین تکباشاینا اجراچی رهبر آدلاندیریب.
بورادا اعلان ائدیرم کی :
1-رحیم حسین زاده باقیشلانا بیلمز کوبود سهوه یول وریب. اُ فیرقه سیرالاریندا نفاق سالماق و فیرقه نی محو ائتمک یولونا باشلایب.
من بو ایشلری تامامیله پیسله یب و رد ائدیرم.
2-رحیم حسین زاده طرفیندن قورولان ساختا پلنوم دا سیاسی بیرو و مرکزی کمیته سینین چوخلوغونو تشکیل ائدن عضولر اُلمایب لار. بو ییغینجاغ دا اشتراک ائدنلرین بویوک اکثریتی یا فرقه نین ساده عضولری اُلوب، یا دا هچ وقت فیرقه یه عضو اُلمیانلار اُلوب(!)، یا 10 ایل دن آرتیق فیرقه نین حیاتین دا اشتراکی اُلمایان لار اُلوب.
بله لیک له، بو ییغینجاق نه اینکی مرکزی کمیته نین پلنومی سایلا بیلمز، حتی غیررسمی ده اُلسا، اُنو هچ مرکزی کمیته عضولرینین ساده جه بیر یرده توپلانماسی دا آدلاندیرماق اُلماز.
3-آذربایجان دمکرات فیرقه سینین تاریخی اهمیتی اُلان مُهُرنو رحیم حسین زاده طرفیندن ائوزباشینا نشر اُلونموش بیانات لاردا ایشله تمک، اخلاق و صداقت و آمانات ساخلاماق پرنسیپ لری ایله تامامیله ضدیت تشکیل ائدیر.
بیلدیرمه لیم کی بیر نچه فخری دیپلوما مُهُر وورماق ایچون فرقه نین مُهُرنو فرقه نین ایشچی سی نادره تحویل ورمیشدیم. بو ایشچی نین هچ حاقی یوخ ایدی کی فرقه نین مُهُرنو صلاحیتی اُلمایان رحیم حسین زاده نین اختیارینا ورسین.
4-آذربایجان دمکرات فرقه سی تشکیلات شعبه سی کاتیبی نین بورجو دور کی تِز بیر وقت ده سیاسی بیرونون اجلاسی نی تشکیل ائدیب و اُنلارین امکداشلیقی ایله مرکزی کمیته سی نین گنیش و فوق العاده پلنومونا حاضرلیق گورسون لر.
رحیم حسین زاده نین ائوزباشینا ائتمیش عمللر حاقیندا، هابله اوچ-دورت نفر مرکزی کمیته سینین عضولری و باشقالاری کی بو عمللرده، اُ یالان پلنوم دا، اُنون لا هم راٌی اُلوب امکداشلیق ائدنلر حاقیندا قرارلار، اُ جمله دَن جزا قرارلاری چیخارتماق، مرکزی کمیته سینین پلنومو صلاحیتی نده دیر. بو اُنلارین بورجو دور کی هر بیر خطا ائدنلر حاقیندا تک تک قرار قبول ائتسینلر.
آذربایجان دمکرات فرقه سی مرکزی کمیته سینین صدری
واله قلی زاده
14 جولای 2019


text:
نایجریاده اویوشتیریلگن هجوم عاقبتیده کوپلب کیشی اولیب یره لندی
نایجریاده قوراللی هجوم اویوشتیریلدی
غربی افریقا اولکه سی نایجریانینگ بنوئی ایالتیده اویوشتیریلگن قوراللی هجوم عاقبتیده 9 کیشی حیاتینی یوقاتدی.
بنوئی ایالتی نینگ مکوردی منطقه سیده قوراللی کیشیلر تامانیدن هجوم اویوشتیریلگن لیگی بو هجوم عاقبتیده 9 کیشی نینگ حیاتینی یوقاتگن لیگی کوپلب کیشی نینگ یره لنگن لیگی بیلدیریلدی.
بنوئی پولیس اداره سی سوزچیسی کترینی انینی هجوم نی تایید ایتیب تلفات حقیده معلومات بیرمه دی. انینی منطقه گه خوفسیزلیک کوچلری نینگ سوق ایتیلگن لیگینی معلوم قیلدی.
اولکه ده سونگگی پیتلرده قوراللی کیشیلر موتر سایکل آرقه لی هجوملر اویوشتیریشی باعث بعضی بیر ایالتلرده موتر سایکل منع ایتیلگن وضعیتده.
بنوئیده چاروادارلیک قیله یاتگن فولانیلر بیلن زراعت بیلن شغللنگن بعضی بیر قبیله لر اورته سیده کیلیشماوسیزلیکلر باعث توقنه شوولر یوز بیرماقده.
ایالتده اینگ سونگ 3 می تاریخیده اویوشتیریلگن هجوم عاقبتیده 17 کیشی حیاتینی یوقاتگندی.
علاقه لی ینگی لیکلر
اروپا بیرلیگی سودی پولندنی میلیونلب یورو جزا تولش گه محکوم ایتدی
پولند، اروپا بیرلیگی سودی تامانیدن قبول قیلیب آلینگن قرارلرنی عملگه قیلمه گن لیگی بیلن عیبلنماقده
چاد جمهوریتی نینگ اوتکینچی جمهوررئیسی تورکیه گه تشریف بویوره دی
مهمان جمهوررئیس نینگ جمهوررئیس اردوغان نینگ دعوتی گه بناً تورکیه گه تشریف بویوره دیگن لیگی بیلدیریلدی


text:
دیرسه خان اوغلو بوغاج خان بویو (بیرینجی بوی)
دیرسه خان اوْغلو بوغاج خان دده قورقود کیتابینین درسدن نۆسخهسی اساسیندا اوْن ایکی بوْیدان بیریدیر. واتیکان نۆسخهسینده بوْیون آدی حکایتِ خان اوغلو بوغاج خان کیمی یازیلیبدیر.
موضوع[دَییشدیر]
باياندور خانین صؤحبتینه گئدن دیرسه خانین قارا اوْتاغا اوْتورتولماسی ایله دیرسه خانین قارشیلانماسی سێراسینداکی دۇيغو و دۆشونجهلری ایله اوْغلو بۇغاج خانین قهرمانلیقلارینی ایضاح ائدن دده قوْرقود حیکایهسی.
باياندور خان حؤکم خالقا هر ایل بؤيوک مراسیم تشکیل، يئنه بیر ایل گلهجک قوْناقلارین اۆچ آيری چادیردا آغیرلانماسینی امر ائدیر. بۇنلار آق، قێرمیزی و قارا چادیرلاردیر. آق چادیر اوْغلان اۇشاغی اوْلانلارا، قێرمیزی قێز اۇشاغی اوْلانلار اۆچون، قارا چادیر ایسه هئچ اۇشاغی اوْلمايانلار اۆچوندور. بايیندیر خان اۇشاغی اوْلمايانلاری، اوشاق بوْیلارینا دۆشمهیَنلری تانرینین لعنت اوْلانلاری اوْلاراق گؤرور. دیرسه خانین ایسه اۇشاغی يوْخدور يانینداکی ۴۰ آدامیيلا گلدیگینده بۇ داورانیشی خوْش قارشیلاماز و خانیمینا حساب سوْروشماغا قرار وئریر. خانیمیندان حساب سوْروشارکن اؤزونو اؤيود-نصیحت دینلرکن تاپار، آما اؤيودو ده تۇتار و بؤيوک يئمک نیظاملار. اینسانلارا کؤمک ائدر خئير دۇعاسی آلیر و سوْنوندا ساغلام بیر اوْغلو اوْلور. اوْغلان بؤيوير و باياندیر خانین بؤيوک بوْغاسیيلا گۆلهشیر، قۆتلی يۇمروغويلا اؤکوزو دۆزومونلر و يئنر. شان قازانار دده قوْرقودون ایلتیفاتلارینا نایل اوْلور، آتاسی طرفیندن دا تلطیف اوْلوناجاق. بۇنو قێسقانان آتاسینین ۳۴ آدامی فسادلیق دۆشونورلر و آتاسینی بۇغاج خانا قارشی دوْلدورورلار. بیر اوْو نیظاملارلار و اوْ سێرادا جۆر اوْيونلارلا اوْغلانی آتاسینا وۇردورورلار. بۇغاج خان آناسینین سۆدو و داغ چیچگی اوْغلانین ياراسینا درمان اوْلور. اوْغلان ۴۰ ایگید طرفیندن قاچیریلان آتاسینی قۇرتارار. دیرسه خان اوْغلونا تاخت وئریر.
بوْیدا اوْلان اسکی رسملر و اینانجلار[دَییشدیر]
بوْیدان بایاندور خانین قوْناقلیغیندا، اوْغلو اوْلان کیشینین اوْتاغی آغ بوْیالی، قیزی اوْلان کیشینین اوْتاغی قیزیل بوْیالی و قیز-اوْغلو اوْلمایان کیشینین اوْتاغی قارا بوْیالی اوْلماق گؤرسهنیر. اوْلادی اوْلمایانی الله تعالی قارغاییب دئییرلر.
بوْیدا تانریدان حاجت ایستهمک و حاجت قبول اوْلماغی اۆچون قۇربان کسمک، یوْخسوللارا پای وئرمک و بۇنا اوْخشار ایشلر شرح ائدیلیر:
بوْیدا اۇشاغی دایه الی ایله بؤیومهسی سؤیلهنیر:
اَیلنجه اۆچون بۇغا[ق ۱] ایله بۇغرا[ق ۲] ساواشدیرما رسمی:
بوْیداکی شخصیتلر[دَییشدیر]
بایاندور خان، دیرسه خان و بوغاج خان دده قوْرقود کیتابینین بیرینجی بوْیونون اساس شخصیتلریدیرلر.
بایاندور خان[دَییشدیر]
دده قورقود کیتابینین دیرسه خان اوْغلو بوغاج خان بوْیوندا (بیرینیجی بوْی) بایاندور خان بارهسینده بۇنلار یازیلیبدیر[۷][۸][۹]:
قایناقلار[دَییشدیر]
آنادولو تورکجهسی ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dirse Han Oğlu Boğaç Han»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۶ سپتامبر ۲۰۱۵ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:کموک کی اوغلی قزی یوق، قره اوتاغه قوندرک.
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:اوغلی قیزی اولمیانی الله تعالی قرغایبدر، بز دخی قارغرز.
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:کوررمیسن نلر اولدی. قالقوبنی خان بایندر یریندن طورمش. بر یره اغ اوتاغ بر یره قزل اوتاغ بر یره قره اوتاغ دکدرمش. اوغللری اغ اوتاغه، قزلوی قزل اوتاغه، اوغلی قزی اولمیانی قزه اوتاغه قوندرک...
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:درسه خانک خاتونی صویلمش. کورهلم نه صویلمش. ایدر. های درسه خان. بکا قضب ایتمه. اینجنب آجی سوزلر سویلمه. یرکدن ارو طورغل. آله چادرک یر یوزینه دکدرکل. اتدن، ایغردن، دوهدن، بغرا، قیوندن، قوج اولدرکل. ایچ اغوزک طاش اوغزک، بکلرین استوکه یغناق اتکل. آج کورسک طورغل. یالنجق کورسک طوناتغل. بورجلوی بورجندن قورترغل. دپه کبی ات یغ. کل کبی قمز صاغ در. اولی طوی ایله حاجت دله. اولاکم بر اغزی دعالی نک القیشله، تنکری بزه بر یتمان عیال ویرده دیدی.
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:بیر نئچه مدت دن صکره بر اوغلان طوغردی. اوغلانجوغنی دایه لره ویردی. صقلتدی.
- ↑ درسدن نۆسخهسینده:مکر خانم بایندر خانوک بر بوغاسی واردی. بر داهی بغرایی واردی. اول باغا قتی طاشه بوینز اورسه، اون کبی اوکدردی. بیر یازین بر کوزین، بوغایله بوغرایی صواشدررلردی. بایندرخان قالن اغوز بکلریله تماشایه باقردی. تفرج ایدردی. مکر سلطانم کنه یازین بوغایی سرایدن چقردلر. اوج کشی صاغ یانندن، اوج کشی صول یانندن، دمور زنجیرله بغایی طوتمشلردی. کلوب میدان اورتاسنده قیو ویردیلر.
- ↑ قورقود, دده (۱۶-جی عصر). "بیرینجی بوی", کتاب دَدَم قورقود علی لسان طایفه اوغوزان (درسدن نوسخهسی) (تورکجه), ۱۰.
- ↑ فرزانه, محمدعلی (۱۳۸۵۸). دده قورقوت کیتابی -کتاب دده قورقوت- (بازنویسی از روی متن اصلی) (تورکجه-فارسجا). تهران: انتشارات فرزانه, ۲۲.
- ↑ زارع شاهمرسی, پرویز (۱۳۹۲). کتاب دده قورقود (درسدن یازقیسی), اول. تهران: انتشارات تک درخت, ۱۳-۱۴.
- ↑


text:
دالاس
دالاس (اینگیلیسجه: Dallas) آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین ان بؤیوک شهرلردن بیریدیر. بۇ شهرین نۆفوسو، ۲۰۱۵-جی ایلین نۆفوس ساییسی اساسیندا ۱۳۰۰۰۹۲ نفر ایمیش. بۇ شهر تگزاس ایالتینده یئرلشیب.
تاریخدَییشدیر
جغرافیادَییشدیر
گؤرونتولردَییشدیر
بیرده باخدَییشدیر
نۆفوسلارینا گؤره آمریکا بیرلشمیش ایالتلری- شهرلری سیاهیسی آمریکا بیرلشمیش ایالتلری
قایناقلاردَییشدیر
https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_United_States_cities_by_population
قایناقلاردَییشدیر
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Dallas»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ اوت ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلاردَییشدیر
قارداش پروژهلرده دالاس گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
تۆرکیه ده واکسیناسیون: اورلان واکسن سانی 104 میلیون 22 مۆنگدن گچدی
تۆرکیه ده یاشایان 18 یاش اۆستی آداملارینگ 84.28 گؤتریمی اینگ آز بیر دُز واکسن اوردوردی.
تۆرکیه ده شو واغتا چنلی اورلان واکسن سانی 104 میلیون 22 مۆنگدن گچدی.
اینگ آز بیر دُز واکسن اوردورانلارینگ سانی 52 میلیون 316 مۆنگ آدامدان کؤپ.
شو واغتا چنلی تۆرکیه ده یاشایان 18 یاش اۆستی آداملارینگ 84.28 گؤتریمی اینگ آز بیر دُز واکسن اوردوردی.
ایکی دُز واکسن اوردورانلارینگ سانی دا 66.76 گؤتریمه یتدی.
41 میلیون 436 مۆنگ آدام ایکی دُز واکسن اوردوردی.
اۆچ دُز واکسن اوردورانلارینگ سانی 9 میلیون 697 مۆنگ آدام.
دِگیشلی حابارلار
تۆرکیأنینگ 9 آیلیق گأمی و قاییق ساتووی 987 میلیون دلارا یتدی
تۆرکیأنینگ قاییق و گأمی پوداغینداقی داشاساتوو موقداری اؤتن ییلینگ 9 آیینا گؤرأ 7.1 گؤتِریم یوُقارلادی
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی آنگولا باردی
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی رجب طیب أدوُغان رسمی ساپار بیلن آنگولا باردی
تۆرکیه ده واکسن اوردورانلارینگ سانی یوُقارلاماغا دوُوام ادیأر
تۆرکیه ده کروناویروس یوُقانچ کسلینه قارشی 114 میلیون دز واکسن اوردوریلدی


text:
فارس مدنیت راسیستلری نین «جنبش آذربایجان برای یکپارچگی ایران» حئکایه سی!
ایشیق سونمز : کئچمیش یازیلاردا مدنیت راسیستلیگی نین نه اولدوغو اوزره بیلگی وئرمیشیک. یئری گلمیشکن بیر داها او بیلگینی یئنیلمه لی ییک. هر هانکی بیر دیل و مدنیتین اتکی و تأثیر داییره سینه کئچه رک اؤز خالقی نین دیل و مدنیتینه کورک چئویرمک، آشاغیلاماق و اؤگئیلیک بسلمک مدنیت راسیستلیگی ساییلار. بو باخیمدان ازیلمیش توپلوملاردا اؤز دیل و مدنیتینی کیچیمسه مک، منسوب اولدوغو خالقین انسانلارینی حاکیم دیل و مدنیته تابع توتدورماغا چالیشماق مدنیت راسیستی ساییلار.
اوسته کی گؤروشه اساساً آذربایجان خالقی نین دیل و مدنیتینی کیچیمسه مگه چالیشان شخصلر فارس مدنیت راسیستلری ساییلار. بعضیلر بو موجودلاری فارسلیغین قوربانی دئیه اونلارا رحیمسمک ایستدیکلرینه باخمایاراق بونلار فارس مدنیت راسیستلیغی نین ماشاسی بیچیمینده داوراندیقلاری اوچون فارس مدنیت راسیستلری و اؤز خالقلاری نین دا دوشمنلری ساییلارلار. یئری گلمیشکن فارس مدنیت راسیستلیگی محفیللریندن بیری ساییلان و اؤزلرینی اوزدن ایراق «جنبش آذربایجان برای دمکراسی و تمامیت ارضی ایران» آدی آلتیندا ایفاده ائتمگه چالیشان بو محفلین آذربایجان میللی حرکتی قارشیسیندا سرگیلمگه چالیشدیغی گؤروشلری ایله تانیش اولاق، اوخویوروق:
«بیانیه جنبش آذربایجان در باره مهاجرین ترکتبار ایران و آذربایجان
به تازگی اعلامیه هایی بی مایه و محتوا از سوی گروهک هایی پرمدعا صادر می شوند که نشانه ی نا آگاهی از خود و محیط خویش است. نشانه ی بی هویتی، نشانه ی عدم همدلی و همیاری و همزبانی با کسانی که جان برکف به مبارزه با حکومتی ستمکار و ددسرشت برخاسته اند»[1].
بیلدیریشین باشلیغینا اساساً مین ایلدن آرتیق ایران ممالیکی محروسه سینده حاکیم تورکلر بوگون اؤز دیل و مدنیتلری نین دیرچه لیشینه و فارس ایستعمار گوجلریندن خلاص اولماقلارینا دوغرو آدیم آتارکن اونلارین میللی گؤروشلری ایچریکسیز (بی مایه و بی محتوا) قلمه آلینار. یازی نین باشلیغیندان دا بللی اولدوغو کیمی بو محفل ایران ممالیکی محروسه سینده کی تورک ائتنوسونو «مهاجرین ترک تبار» آدلاندیرماقلا هر هانکی بیر انسان توپلوملاریندا تانینمیش میللی و مدنی حاقلاری بیله آذربایجان تورکلری اوچون اسیرگه یه رک یئری گلرسه، تورکلر قوناقلیق حدلرینی آشمیش دئیه اونلارا دیوان توتماق مسئله سی ده اورتایا قویموش گؤرونرلر. بو مسئله بوگون ایمکانسیز اولدوغو اوچون بو مدنیت راسیستلری آذربایجان میللی فعاللارینی اؤز چئوره و محیطلرینی تانیماماقدا (نا آگاهی از خود و محیط خود) و فارس مدنیت راسیستلیگینه اؤزنمدیکلری اوچون اونلاری فارسلیق کیملیگی مقوله سیندن خبرسیز قالماقدا (نشانه بی هویتی) اتهام ائدرلر. باشقا بیر مسئله ایسه، اوسته ده گؤروندوگو کیمی «جنبش سبز» مقوله سی ساییلار. «جبهه مشارکت ایران اسللامی – فارس» محفلی ده پهلوی شاهلیغی علیهینه 1356 اینجی ایل، بهمن آیی نین ییرمی دوقوزونداکی تبریز باش قالدیریغیندان یانلیش فایدالانماغا چالیشاراق 1388 اینجی ایلین بهمن آیی نین ییرمی دوقوزوندا تبریزلری خیابانا چکمگه چالیشمیش، جبهه مشارکت آدینا یاییلمیش بیلدیریشدن اوخویوروق:
«این روز یادآور خاطره شهدایی است که در سال 1356 بدنبال شرکت در مراسم چهلم شهدای قم، حماسه آفریدند و نقطه عطفی در تاریخ انقلاب اسلامی آفریدند. سبزهای تبریز با انتشار پوستری بیاد شهیدان ان روز که در آن شعارهای بر مرگ دیکتاتور و مرگ بر کودتا نوشته شده است به استقبال این روز رفته و خود را برای شرکت در این گردهمایی آماده می کنند. این مراسم روز پنجشنبه همزبان با 29 بهمن ماه ساعت 17 در بازار تبریز بر گزار می شود»[2].
بوتون بو هاداران و پادارانچیلارین آذربایجان توپلوم و اجتماعیتنیه وئره جک سؤز و سوغاتلاری اولمادیغی اوچون آذربایجان توپلومو اونلاری اؤز سوسماسی ایله قارشیلامیش. بو گلیشمه ایسه فارسلیق اوچون دؤشلرینی تندیره یاپیشدیرماقدا بیر بیرلرینی سولاماغا چالیشان فارس مدنیت راسیستلری نین داها دا چیرکین نیتلری نین ائشیگه تؤکولمه سینه یول آچمیش. اوزدن ایراق اؤزلرینی «جنبش آذربایجان برای تمامیت ارضی ایران» آدلاندیران محفلین بیلدیریشینده (اعلامیه) تاریخ تحریف ائتمک و آذربایجان توپلومونو ایستحمارا چکمک و تحمیق ماهیتلی یازیدان اوخویوروق:
» نخست- بدون شک آذربایجان سرزمین ترک و تاتار و عرب و مغول نیست. آذربایجان سرزمین خردمندان بزرگ مانند «زرتشت» است؛ نخستین کسی که منطق دیالکتیک را در علم فلسفه بکار برد «نبرد روشنایی با تاریکی»؛ کسی که یکتا پرستی را درجهان بنیان گذارد؛ همان آئینی که انسان را نه بنده بلکه دستیار پروردگار گیتی می شمارد و نگرشش به او نه بر مبنای دین، قوم و تبار، رنگ پوست و دانش و طبقه اجتماعی او بوده، بلکه او را جانشین خداوند با حقوق برابر می داند».[3]
زرتشت و زرتشلیک مقوله سی نین آذربایجانا عایید اولمادیغینی، و زرتشت (قیزیللی دوه صاحیبی) آدلی بیر ذاتین او زامانکی باکتئر (باختر)، بعضی گؤروشلره اساساً بلخده دوغولدوغونو و پیغمبر اولدوقدان سونرا ویشتاسب شاه زامانی توپلومو ایستحمار ائتدیگینی کئچمیش یازیلاردا آچیقلیغا قاویشدیرمیشیق[4]. زرتشتین آذربایجانا یاپیشدیریلما حئکایه سی آذربایجانداکی هرهانکی بیر زرتشتلیک اینانجی نین وار اولدوغونا اساسلی دئییل (اؤرنک اولاراق یزده کی زرتشت آزلیغی)، بیر چوخلاری عرب دیلینه نسبت وئردیکلری «آذربایجان» کلمه سینه اساسلانار. یونان جغرافیاچیسی [5]Strabon – ونون گؤروشونه اساساً آذربایجان کلمه سی ایسکندر مقدونی نین قوشون باشچیلاریندان اولان Atropat آدیندان آلینمیش بیر آد ساییلار[6]. طبری نین وئردیگی تاریخی ایفاده سینه اساساً آذربایجان همدان شهریندن باشلار و دربند (بوگونکو داغیستاندا) شهرینده سونا چاتار[7]. محفلین وئریدیگی تحریفنامه دن گئنه ده اوخویوروق:
» افزون براین آذربایجان تا به امروز همیشه مرکز معنویت ایران بوده است.
گزیده هرچه در ایران بزرگان زآذربایگان و ری و گرگان
شعرا و عرفائی چون: نظامی گنجوی، شمس تبریزی، فضل الدین خاقانی، …، قطران تبریزی، شیخ محمود شبستری، رکن الدین ابوالحسن مراغه ای«اوحدی»، شهاب سهروردی، شاه حسین ولی، ..، …، پروین اعتصامی و محمد حسین شهریار» نمونه هائی از این ادعا می باشند. بزرگانی که همه به زبان ایرانی و یا پارسی آثار خویش را تنظیم نموده اند. لازم به یادآوری است که تا چند قرن پیش زبان فارسی در خیلی از کشورهای آسیای میانه به ویژه درترکیه زبان دیوانسالاری و درباری بوده است. در دوران باستان و پیش از حکومت مادها ناحیه ی قفقاز تا کردستان را » آتورپاتکان» می گفتند که در عهد ساسانیان سومین بخش امپراطوری ایران محسوب می شد. زبان مردم این دیار به همان اندازه زبان ایرانی است که آذری، تالشی، تاتی و پهلوی»[8].
اوسته کی تابلوداکی تورک شخصیتلری نین آدلارینی نظره آلدیقدا میللی مسئله آچیسیندان بو محفلین آذربایجان دوشمنی اولدوغونا شک ائتمک اؤزو ده آنلامازلیق (علم به تجاهل) ساییلار. دئمک، بو ذاتلار زامان و مکانی درک ائتمک ایستمه یه رک فارس مدنیت راسیستلیگینه توتولدوقلاریندان یانا تاریخین باتلاغیندا ایلیشیب قالمیش قالیقلار (فسیللر) ساییلدیقلارینا باخمایاراق یئری گلدیکده فارس ایستعمار قووه لری نین آذربایجان توپلومو ایچریسینده بئشینجی دیرگی ساییلارلار. بو ذاتلارین بیر چوخو آوروپا و آمریکا بیرلشمیش دؤلتلرینده یاشادیقلارینا باخمایاراق دونیاداکی دیل و مدنیت آخینلارینی بیله درک ائتمکدن عاجیزلیک چکرلر. بئله اولدوقدا بو شخصلر ایلک اولاراق کئچمیشده هانکی دیل و مدنیتین آوروپادا و اؤزل اولاراق آلمانیادا حاکیم اولدوغونو و نئجه آلمان دیلی خالق کیتله سی ایچریسینده اؤزونه یئر آچاراق رسمیلشمه سی ایله لاتین دیلینی سیرادان چیخاراق بیر اؤلو دیله دؤنوشمه تاریخینی اؤیرنمکلری لازیم گؤرونر (بوگون فارس دیلی لاتین دیلی کیمی اؤلجک بیر دیل دئییل، فارس دیل و مدنیتینه منسوب اولان انسانلار اونون بیرینجی آزارکشی ساییلارلار). آدی کئچن شخصلر بو مقاملاری درک ائتدیکدن سونرا بیر مدنی انسان اولموشلار دئیه ایلک اؤز دیل و مدنیتلری اوزره دوشونجه و فیکیر یئریتمه لی و سونرا دا دونیاداکی دیل و مدنیتلر اوزره دوشونجه و فیکیر یئریتمگه جسارت ائتمه لیدیر. اجتماعی مسئله لرده آنلامازلارین داورانیشلاری جنایته یول آچاراق جنایت تؤرتدیگی اوچون تاریخده کی دیل و مدنیت آخینلارینی اؤیرنیب باشا دوشمدن فارس مدنیت راسیستلیگینه قاپیلماق و هر هانکی بیر دیل و مدنیت علیهینه دوشمنلیک ائتمک ده جنایتکارلیق ساییلار[9] . فارس دیلی سلجوقلار طرفیندن تورکیه یه گتیریلمه سینه باخمایاراق سلجوق ایمپراتورلوغو داغیلدیقدان سونرا محمد قارامان تورک دیلینی میلادین 1277 اینجی ایلدینده رسمی دیل دئیه تانیتمیش و عثمانلی ایمپراتورلوغو دا تورک دیلی «عثمانلی تورکچه سی» اوزرینه قورولموش. گئنه ده اوخویوروق:
«.. با توجه به پژوهش های اخیر مغزشناسان مبنی بر اینکه 50 درصد از هویت هرکسی ارثی است، چنانچه کسانی در سرزمین ایران خود را ترک و نه ایرانی بدانند، باید پذیرفت که آنها از طایفه ی مهاجمین و اشغالگران ترکتبار می باشند و ما وجود آنها را در ایران به ویژه خراسان ، مازندران و گیلان و آذربایجان انکار نمی کنیم. ولی حساب این مهاجرین اندک با اکثریت مطلق آذربایجانی ها که پیشترنیز اشاره شد که از پایه گذاران کشور و ملت ایران می باشند؛ کاملأ جداست. اینان نوادگان همان هائی هستند که ایران و آذربایجان را ویران و چپاول کرده اند. نمونه ی این ویرانگری، تخت سلیمان یا «گنجک» محل آتشکده ی آذر گشنسب است که تا سال 1959 میلادی زیر خروارها خاک مدفون بود و با مدد باستان شناسان آلمانی از دل خاک بدرآورده شد»[10].
اوسته گؤروندوگو کیمی بو شخصلر آذربایجان تورکلری نین جانلی، دیل و مدنیت وارلیغینی گؤز آردی ائده رک اؤزلریندن سؤز چیخاراراق راسیستلیک و ژئنیستلیک (ارثی) مقوله سینه قاپیلمیش گؤرونرلر. دیل و مدنیت مقوله لری ارثی دئییل، انسانلارین اؤزلرینی درک ائتمکلری، یوخسا هر هانکی بیر دیل و مدنیته اؤزلرینی تقدیم ائتمک ایستدیکلری بیر مسئله ساییلار. ائله اوندان یانا دا کئچمیش آذربایجان دوشونورلری تورک و آذربایجانلی اولدوقلارینا باخمایاراق یاراتدیقلاری فارسچا اثرلر ایله فارس و عربجه اثرلر ایله عرب مدنیتینه اؤزلرینی تقدیم ائتمیش شخصلر ساییلارلار. دئمک، تاریخده کی آخینلار، ایستر اونلارین خطاسی، ایسترسه ده زمانه نین جفاسی اولسون، کئچمیشه عایید اولان بیر مسئله ساییلار. بوگون ایران ممالیکی محروسه سینده کی فارس اولمایان ائتنیکلر، باشدا آذربایجان تورکلری اولاراق فارس حئیرانلیغینی بیر یانا بوراخاراق اونلارین فارس ایستعمار گوجلرینه دور دئمکلری اونلارین انسانلیق و مدنی اولماق بورجلاری ساییلار. فارس مدنیت راسیستلری، فارس تمامیتچیلری نین پیغمبری ساییلان ابولقاسم فردوسیدن وطنداشلیق مقوله سی اوزره اؤرنک سرگیلمگه چالیشاراق یازیرلار:
«دوم – گرچه مردم سالاری در سرزمین ایران و در روزگار باستان آنطور که فردوسی بزرگ می گوید آئینی ایرانی بوده است: همه مردمی باید آئین تو همه رادی و راستی دین تو
ولی این آئین باید دگرگون شود و با نیازهای مردم امروز هماهنگ گردد که تحقق آنها را منوط به حاکمیت خود می دانند. از این رو باید پذیرفت که مردم سالاری به معنی » سرچشمه ی هر قدرت مردم و برای مردم» می باشد. بگونه ای دیگر چنین حاکمیتی، حاکمیت قانون است. حاکمیتی که همه ی مردم را در برابر قانون برابرمی شمارد. این برابران را شهروند گویند. لذا در سرزمینی که مردم سالاری حاکم است دیگر قوم و قبیله معنی ندارد و کلمه اقلیت مفهومی تهی است. ملاحظه می شود که این گروهک ها معنی مردم سالاری را نیز به درستی نگرفته اند وگرنه توجه داشتند که مسئله فرهنگ ها و گویش های مختلف ایرانی یک دشواری فرهنگی و نه سیاسی است. بعلاوه بکار بردن کلام ملت ها بجای قوم ها و مردمان ایرانی نشانه ی جهل سیاسی – اجتماعی است»[11].
بیر اوسته کی گؤروشلر ایله بو اوسته کی گؤروشلری توتوشدوردوقدا بو ذاتلارین فارس مدنیت راسیستی و فارس راسیستلیگی نین قوربانی اولدوقلارینا باخمایاراق یئری گلدیکده بیر فارسچی عوامفریب و شیاد اولدوقلارینی دا اجتماعیته سرگیلمکدن چکینمک ایستمدیکلرینه تانیق اولاریق. بئله بیر دوروم و وضعیتی نظره آلاراق خالق آراسیندا دئییلر: «چاغریسی گولوم اولانین باشینا کولوم اولار». دئمک، اؤز دیل و مدنیتینه اؤزگلشمیشلرین آذربایجان آدینی یئدک چکمکلری ده آذربایجان توپلومو اوچون فاجعه ایله سونوجلانمیش و سونوجلانا بیلن بیر مقوله ساییلار.
دئمک، ایران ممالیکی محروسه سی، یوخسا فارس ایمپئریاسی تک ائتنیکلی بیر مملکت اولورسایدی، اوسته اورتایا قویولموش مسئله لری هر هانکی بیر مملکتده کی بیر چوخلاری نیسبت وئردیکلری استبداد مقوله سی ایله ایضاح ائتمک اولابیلرمیش. یوزده یئتمیش ایران ممالیکی محروسه سی نین نفوسونو اولوشدوران انسانلارین دیل و مدنیتلرینه قاداغا قویاراق اونلاری فارسلیق توپلومونون آیریلماز بیر بؤلومو دئیه قلمه آلماق ایسه فارس ایستعمارچیلیق مقوله سی ساییلار. ایستعمارا یاناشماق ایسه فارسلیغین ترکیب حیصصه سی اولاراق سوسماق دئییل، مدنی بیر شخص و توپلوم اولاراق هر شئیی آچیق و آیدین اورتایا قویماق لازیمدیر دئیه دوشونمه لی و فیکیر یئریتمه لی ییک. فارس مدنیت راسیستلری ایران ممالیکی محروسه سینده کی ائتنیکلرین میللی وارلیقلارینی داندیقدان سونرا اورتاآسیاداکی تورک جمهوریتلرینی و قافقازلارداکی جمهوریتلری فارس ایستعمار زینجیرینه تابع توتماق ایدعاسینا قاپیلاراق یازیرلار:
«استقلال ، تمامیت ارضی و یکپارچگی ملی در طول پیدایش سرزمینی بنام ایران همواره مورد نظر ساکنین این سرزمین بوده و تنها در پیکارهایی که با مهاجمین صورت گرفته، سرزمین هائی از پیکره اصلی ایران جدا شده است که می باید در آینده نسبت به بازپس گیری آنهائی که راه حل های محکمه پسندی موجود است، اقدام شود».[12]
بئله بیر آرزو نظره آلیناراق، ایستعمار گوجلری اوچون هئچ نه عئیب ساییلماز، مخصوصاً ده ایستعمار قوللوقچولاری و مدنیت راسیستلری نین خوش خیدمتلیک آرزولاری! بوایفاده نین یوروملانماسینی دا اوخوجولارا بوراخیریق. گئنه ده اوخویوروق:
» پراکندگی میلیونی آذری ها در سرتاسر ایران و همپیوندی آنها با اقوام دیگر و مشارکت فعال آنها در همه ی زمینه های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و نظامی نشانه بارزی از تعلق خاطر آنها به میهن خود ایران دارد و بهمین دلیل امروز آزادی تنها معنی فرد محوری و جمع اندیشی دارد. یعنی ما درچارچوب شرایط مقتضی روزگار می توانیم زندگی خویش را به رأی خود بسازیم. هر غفلتی در باره ی این آزادی به بهای یک عمر تمام خواهد شد. عمری که در قمار انقلاب اسلامی باخته ایم»[13].
اوسته کی یاناشما و ایفاده لر محمود افشار یزدی نین فارس ایستعمارچیلیغی اوزره تئوریزه ائتدیگی گؤروشلره اساسلانار. گئرچکلیک مقوله سی ایسه ایران ممالیکی محروسه سینده کی میللی و مدنی مسئله لری گؤز اؤنونه آلاراق درک ائتمکدن و یئری گلرکن اؤز خالقلاری نین یانیندا یئر آلماقدان کئچر دئیه دوشونمه لی و بیر انسان اولاراق فارس ایستعمارچیلیغینا یوخ دئمه لی ییک.
قایناقلار:
[1] جنبش آذربایجان برای دمکراسی و یکپارچگی ایران، بیانیه جنبش آذربایجان در باره مهاجرین ترکتبار ایران و آذربایجان، 14 مارس 2010:
http://www.iranazar.net/index.php?option=com_content&view=article&id=2469:2010-03-13-18-20-53&catid=34:2009-05-18-01-29-51&Itemid=55
[2] جبهه مشارکت ایران اسلامی، تجمع سبزهاي تبريز همزمان با قيام 29 بهمن , پنجشنبه ساعت 17 بازار تبريز: http://www.iranianuk.com/article.php?id=46758
[3] باخ اوسته، بیانیه جنبش.
[4] ایشیق سؤنمز، پان ایرانیستلرین دیل و مدنیت تحریف ائتمه مسئله لری!: http://www.azadtribun.net/x140.htm
[5] Strabon 63 il milladdan öncə bugünkü Türkiyənin Amasiya şəhərində dünyaya göz açmış və milladdan 23 il sonra ölmüş.
[6] Encyclopædia Britannica, London, 1911; «the people of the Mada (Mata),
[7] ابو علیمحمد ابن محمد بلعمی: تاریخنامه طبری، جلد 1، تهران 1366، خبر گشادن آذربایگان و دربند خزران، صحیفه (529 – 534).
[8] اوسته آدی کئچن بیانیه.
[9] داها آرتیق بیلگی و معلومات اوچون، ایشیق سؤنمز، فارس تمامیتچیلری نین ایرانیت مقوله لری:
http://www.azadtribun.net/x518.htm
[10] اوسته کی بیانیه.
[11] اوسته کی بیانیه.
[12] اوسته کی بیانیه
[13] اوسته کی بیانیه.
ایشیق سؤنمز، 15.03.2010


text:
گولومئی(اویون)
گولومئی– فولکلور ژانری.
عادتاً توی و ائل شنلیکلرینده ایفا اولونان قدیم ماهنی-اویوندور. "دیل یاللیسی اویونو" دا آدلانیر. ناخچیوان بؤلگهسی اۆچون سجیهوی اولان و اساساً خینایاخدی مراسیملرینده ایفا اولونان بو اویوندا قیز-گلینلر هر بندی دؤرد میصراعلی و بوتون میصراعلارینین سونوندا "گولومئی" سؤزو تکرارلانان ماهنی اوخویورلار.[۱]
قایناق[دَییشدیر]
• ناخچیوان انسیکلوپدیاسی، 2 جیلدده.1. جیلد، ایستانبول:باکانلار مدیا، 2005.
اتک یازیلار[دَییشدیر]
- ↑ آذربایجان فولکلورو آنتالوگییاسی. 1.جیلد. ناخچیوان فولکلورو. باکی، 1994