text:
سهندیه ( شعر از استاد شهریار )
.
.
شاه داغیم ،
چال پاپاغیم ،
ائل دایاغیم ،
شانلی سهندیم
باشی طوفانلی سهندیم
باشدا حیدر بابا تک قارلا قیروولا قاریشیب سان
سون ایپک تئللی بولودلارلا افقده ساریشیب سان
ساواشارکن باریشیب سان
گویدن الهام آلالی سرری سماواته دئیه رسن
هله آغ کورکی بورون ، یازدا یاشیل دون دا گئیه رسن
قورادان حالوا یئیه رسن
دوشلرونده صونالار سینه سی تک شوخ ممه لرده
نه شیرین چشمه لرین وار
اویاشیل تئللری ، یئل هورمه ده آینالی سحرده
عشوه لی ائشمه لرین وار
قوی یاغیش یاغسادا یا غسین
سئل اولوب آخسادا آخسین
یانلاروندا دره لر وار
قوی قلمقاشلارین اوچسون فره لرله ، هامی باخسین
دوشلرونده هئره لروار
او اتک لرده نه قیزلار یاناغی لاله لرین وار
گول چیچکدن بزه ننده ، نه گلین لرکیمی نازین
یئل اسنده اوسولاردا نه درین راز نیازین
اوینایار گوللوقوتازین
تیتره ییر ساز تئلی تک شاخه لرین چایدا چمنده
یئل او تئلرده گزه نده ، نه کوراوغلی چالی سازین
اورده گون خلوت ائدیب گولده پری لرله چیمنده
قول قانادان اونا آغ حوله آچار غمزه لی قازین
قیش گئده ر ، قوی گله یازین
هله نوروز گلی وار ، قار چیچگین وار ، گله جکلر
سئل ، یاغیشدا یویونار کن ده گونش له گوله جکلر
اوزلرین تئز سیله جکلر
قیشدا کهلیک هوسی له ، چوله قاچدیقدا جوانلار
قاردا قاققیلدا یاراق نازلی قلمقاشلارین اولسون
یاز ، او دوشلرده ناهار منده سین آچدیقدا چوبانلار
بوللی ، سودلی سورولر ، دادلی قاووتماشلارین اولسون
آد آلیب سندن او شاعر کی ، سن اوندان آدآلارسان
اونا هر داد وئره سن یوز او مقابل داد آلارسان
تاریدان هر زاد آلارسان
آداش اولدوقدا ، سن اونلا ، داها آرتیق اوجالارسان
باش اوجالدیقدا دماوند داغیندان باج آلارسان
شئر الیندن تاج آلارسان
اودا ، شعرین ، ادبین شاه داغیدیر ، شانلی سهندی
اودا ، سیمرغ دن آلماقدادی فندی
شعر یازاندا قلمیندن باخاسان در سپه لندی
سانکی اولدوزلار الندی
سوز دئینده گوروسن قاتدی گولی ، پسته نی ، قندی
یاشاسین شاعر افندی
اونه شاعر ، کی داغین وصفینه مصداق اونی گوردوم
من سنون تک اوجالیق مشقینه مشاق اونی گوردوم
عشقه ، عشق اهلینه مشتاق اونی گوردوم
اونه شاعر ، کی خیال مرکبینه شووشیغایاندا
او نهنگ آت آیاغین توزلی بولودلاردا قویاندا
لوله لنمکده دی یئر - گوی نئجه طومار ساریاندا
گوره جکسن او زماندا
نه زمان وارسا ، مکان وارسا کسیب بیچدی بیر آندا
گئچه جکلر ، گله جکلر نه بویاندا ، نه اویاندا
نه بیلیم قالدی هایاندا؟
باخ نه حرمت وار اونون ئوزدئمیشی توک پاپاغیندا
شعرینین تاجی اگیلمیش باشی دورموش قاباغیندا
باشینا ساوریلان اینجی ، چاریق اولموش آیاغیندا
وحی دیر شعری ، ملک لردی پیچیلدیر قولاغیندا
شهدی وار بال دوداغیندا
اودا داغلار کیمی شانینده نه یازسام یاراشاندیر
اودا ظالم قوپاران قارلا کولک له دوروشاندیر
قودوزا ، ظالمه قارشی سینه گرمیش ، ووروشاندیر
قودوزون کورکنه ، ظالم بیره لر تک داراشاندیر
آمما وجهینده فقیر خلقی اگیلمیش سوروشاندیر
قارا ملتده هنر بولسا هنر له آراشاندیر
قارالارلا قاریشاندیر
ساریشاندیر
گئجه حققین گوزودیر ، طور تورتمیش اوجاغیندا
اری ییب یاغ تک اورکلردی یانیرلار چیراغیندا
می ، محبتدن ایچیب لاله بیتیبدیر یاناغیندا
او بیر اوغلان کی ، پری لر سو ایچرلر چاناغیندا
اینجی قاینار بولاغیندا
طبعی بیر سوگلی بولبول کی ، اوخور گول بوداغیندا
ساری سونبول قوجاغیندا
سولار افسانه دی سویله ر اونون افسونلی باغیندا
سحرین چنلی چاغیندا
شاعرین ذوقی ، نه افسونلی ، نه افسانه لی باغلار
آی نه باغلارکی ((الف لیلی )) ده افسانه ده باغلار
اودیاخیب ، داغلاری داغلار
گول گولرسه بولاغ آغلار
شاعرین عالمی ئولمز ، اونا عالمده زوال یوخ
آرزیلار اوردا خاطرلیه امکاندی ، محال یوخ
باغ جنت کیمی اوردا بو حرام دیر بوحلال یوخ
اومحبتده ملال یوخ
اوردا حال دیر داها قال یوخ
گئجه لر اوردا گوموشدندی ، قیزیلدان نه گونوزلر
نه زمرد کیمی باغلاردی ، نه مرمر کیمی دوزلر
نه ساری تئللی اینکلر ، نه آلا گوزلو ئوکوزلر
آی نئجه آی کیمی اوزلر؟
گول آغاجلاری نه طاوس کیمی چترین آچیب الوان
حلله کروانیدی چوللر ، بزه نر سورسه بو کروان
دوه کروانی دا داغلار ، یوکی اطلس دی بو حیوان
صابرین شهرینه دوغرو ، قاطاری چکمه ده سروان
او خیالیمداکی شیروان
اور دا قاردا یاغار ، آمما داها گوللر سولا بیلمز
بو طبیعت ،او طراوتده محال دیر اولا بیلمز
عومر پیمانه سی اوردا دولا بیلمز
او افقلرده باخارسان نه ده نیزلر ، نه بوغازلار
نه پریلر کیمی قوشلار قونوب ، اوچماقدا ن قاز لار
گولده چیممکده نه قیزلار
بالیغ اولدوز کیمی گوللرده ، ده نیز لرده پاریلدار
آبشار مرواری سین سئل کیمی توکدوکده خاریلدار
یئل کوشولدار ، سو شاریلدار
.


c: text/html

text:
حیدر علیئو فوندو زاقاتالادا ۳ میندن چوخ آزتامیناتلی عائلهیه بایرام سووقاتی پایلاییب.
آپا-نین معلوماتینا گؤره، زاقاتالادا حیدر هلیئو فوندونون تشببوسو و تشکیلاتچیلیغی ایله دؤولتدن سوسیال معاوینت آلان آزتامیناتلی عائلهلره بایرام سووقاتی پایلانیلیب. حیدر علیئو فوندو طرفیندن ۳۱ دئکابر - دونیا آذربایجانلیلارینین همرایلیک گونو و یئنی ایل موناسیبتیله آزتامیناتلی عائلهلره وئریلن بایرام سووقاتی زاقاتالا رایونوندا ۳۰۵۴ عائلهنی احاطه ائدیب.
موختلیف ارزاق محصوللاریندان عبارت بایرام سووقاتلاری بو گون آزتامیناتلی عائلهلره چاتدیریلیب.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
آمریکا شیمالی کورئیایا قارشی حربی گوج تطبیق ائتمهیه حاضردیر، لاکین مسئله نین دیپلماتیک حل یوللارینی آختاریر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده پنتاگون رهبری جیمس متیس دانیشیب. او، مناقیشهنین حلینده دیپلماتیک یوللارا باش وورولماسینین داها مقصده اویغون اولاجاغینی، آنجاق ایستهنیلن سسنارییه حاضر اولدوقلارینی سؤیلهییب.
«مناقیشهنین حلی اوچون حربی واریانت مومکوندورمو؟ البته. او پلانلاری حاضرلاماق منیم وظیفمدیر»، - متیس بیلدیریب.
قید ائدک کی، شیمالی کورئیانین آمریکایا مخصوص گوام آداسینی وورماقلا تهدید ائتمهسی خبری ۲ اؤلکه آراسینداکی گرگینلیگی ان یوکسک حده قالدیریب.


text:
سلام نعیمی حضرتلرینه
گوزل دویغوزدان داها آرتیق فایدالاندیم
یاشایین
زولال وئبلاغیندا قوللوغوزدایام گؤزل باخیشلاریزدان ماراقلانام
torkizolal.blogfa.com
بلاگ اسکایین ایچه-ری بیچیمی ده-ییشدیگینه گؤره ائله-مک اولمور، یازیلان یازیلاری دوزنلی-یه بیلک. بوردا یازماق، قارانلیقدا یول گئتمه-یه بنزه-ییر. بوردا بیر یئره ده-یمه-نین اولمادیغینا باخمایاراق، قارانلیقدا یئریمک دویغوسو جانلانیر آدامدا. یئنی سطیرلر گؤزیومولو آیارلانمالی دیر. نئچه دؤنه بیر شئی-لر یازماغا باشلامیشام، دالیسین توتانمامیشام. دام-دووارا ده-یه-نلر کیمی ایره-لی-له-مک اولمور. بو قونودا یول بیلن یولداشلارین اؤنریلرین گؤزلویورم.
نظرات (1)
چهارشنبه 2 مردادماه سال 1392 ساعت 05:03 ق.ظ
امتیاز: 0 0
پاسخ:
ساغ اولون دادا، حضرت دئدیینیز بیزه دوشمز! نعیمی دئسه-نیز یئتر کی هئچ آرتیق دا گلر.
ساغ اولون دادا، حضرت دئدیینیز بیزه دوشمز! نعیمی دئسه-نیز یئتر کی هئچ آرتیق دا گلر.


text:
آمئریکادان پخنیانین عنوانینا تهدیدلر داوام ائده جه یی حالدا شیمالی کورئیا رسمی لری نووه پروگرامی ایله باغلی دانیشیقلار ماساسینا ایلشمهیهجک.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده شیمالی کورئیانین بیرلشمیش میلتلر تشکیلاتی-دکی دایمی نمایندهسی چا سون نام دانیشیب.
پخنیانین خصوصی نمایندهسی اؤلکهسینین عینی زاماندا هر ایکی اینکیشاف سیاستینه صادق اولدوغونو و بونونلا دا شیمالی کورئیانین اقتصادیاتینین و نووه پوتنسیالینین پارالئل اینکیشاف ائده جه یینی بیلدیریب.
قئید ائدک کی، بیرلشمیش میلتلر تشکیلاتی تهلوکهسیزلیک شوراسینین قطعنامهلرینه باخمایاراق شیمالی کورئیا نووه-راکت سیناقلارینی کئچیرمهیه داوام ائدیر.


text:
۱۷:۲۲
ارمنیستانین باش ناظری نیکول پاشینیان حیات یولداشی آننا آکوپیانلا بیرلیکده موسکوایا گلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، پاشینیانی هاوا لیمانیندا ارمنیستانین روسییاداکی سفیری واردان توقانیان و روسییا دؤولت پروتوکول خیدمتینین رهبری ایگور بوقداشئو قارشیلاییب.
هاوا لیمانیندا پاشینیان همچینین دونیا چمپیوناتینین رسمی سیموولو «زابیواکا» ایله ده گؤروشوب.
خاطیرلاداق کی، موسکوادا پاشینیانین ولادیمیر پوتینله گؤروشو ده نظرده توتولوب.
***
روسییا پرزیدنتی ولادیمیر پوتین ارمنیستانین باش ناظری نیکول پاشینیانلا گؤروشوب.
گؤروشده ایکیطرفلی موناسیبتلر موذاکیره ائدیلیب.


text:
ترکمنیستاندا سئویلهن مغننیلردن اولان ناظر حبیبوو آزادلیغا بوراخیلیب.
کولت. آز خبر وئریر کی، بو حاقدا معلومات یانوارین ۲۰-ده یوتوبدا یئرلشدیریلن ویدئودان سونرا یاییلیب. ترکمن تی وی کانالیندا گؤستریلن ویدئودا مغننی اطرافیندا اولان آداملاری یئنی ایل موناسیبتیله تبریک ائتدیی گؤرونور.
ویدئودا حبسخانا نظارتچیلرینه بنزر حربی گئییملی آداملار و مغننینی آپارماغا گلمیش آوتوموبیل ده وار.
موغهننینین آزادلیغا چیخماسی هلهلیک رسمهن تصدیقلهنمهییب.
قید ائدک کی، ناظر حبیبوو اؤتن ایلین آوگوستوندا نارکوتیک اتهامی ایله حبس اولونوب، اوکتیابردا ایسه ۱۲ ایل مدتینه آزادلیقدان محروم ائدیلیب. همین واخت دؤلت تلویزییاسینا چیخاریلان مغننی نارکوتیک قبول ائتدیینی اعتراف ائلمیش و بونا گؤره عذر ایستمیشدی.
اما آزادلیق رادیوسو-نا منبعدن وئریلهن معلوماتا گؤره، مغننی یوکسک وظیفهلی شخصلردن بیرینین توی مراسیمینه دعوتی قبول ائده بیلمدیینه گؤره «حساب» وئرمیشدی.
قید ائدک کی، اصلا آذربایجانلی اولان ناظر حبیبوو تورکمنیستاندا ان باهالی توی مغننیلریندن ساییلیر.


text:
اۇوغانیستان دا طالیبان غزه شأهِرینه هۆجۆم اتدی
نوری شأهِرینگ قۇلاییندا چاقنیشیقلارینگ دۇوام ادیأندیگینی و کؤپ سانلی ترورچی نینگ اؤلدۆریلندیگینی آیتدی
اۇوغانیستان ینگ تاریحی شأهِرلریندن غزنه ترور قوراماسی طالیبان ینگ هۆجۆمینه سزه ور بۇلدی.
غزنه نینگ ولایات حأکیمی نینگ مطبوغات گنگه شچیسی عارف نوری، ترورچیلارینگ ایر ارتیر بیلندن شأهِر مرکزینه هۆجۆم قوراندیقلارینی آیتدی.
نوری شأهِرینگ قۇلاییندا چاقنیشیقلارینگ دۇوام ادیأندیگینی و کؤپ سانلی ترورچی نینگ اؤلدۆریلندیگینی آیتدی.
چاقنیشیق سبأپلی غزنه- کابل شایۇلی یاپیلدی.
ترور قوراماسی طالیبان دان بریلن بیاناتدا بۇلسا آغضالاری نینگ غزنه شأهِرینه گیریپ بیلندیگینی و کؤپ سانلی عسگرینگ اؤلدۆریلندیگینی اؤنگه سۆردی.


text:
ویکیپدیا، آچیق بیلیکلیکدن
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
خطای لوآ در ماژول:Location_map در خط 389: The value "-" provided for longitude is not valid.
کلورت سیتی، کنتاکی (اینگیلیسجه: Calvert City, Kentucky) آمریکانین کنتاکی ایالتیندا یئر آلان بیر شهردیر و ۳۶٫۱ کیلومتر موربّع ساحه سی وار. ۲۰۱۰-جی ایلين نۆفوس ساییمی اساسیندا ۲۵۶۶ نفر و اهالی سیخلیغی ۷۵٫۱ اینسان کیلومتر موربّع دیر. کلورت سیتی دنیز سئوییهسیندن ۱۰۴ متر اۇجالیقیدا یئرلشیر. کنتاکی ایالتی، آت یاریشی، داش کؤمور و اوتومومبیل تولیدی کیمی (تویوتا کمری،شورلت و فورد) تانینیر. غنی توْرپاغا گؤره چوْخلو یئرلری چمنلیدیر. ایقتیصادیسی اکینچیلییه وابستهدیر. ائو آتی، اینک، تۆتون، سۆت، دوموز و سویا تیجارتده بؤیوک نقش اوْیناییر. داش کؤمور، دمیر و نفت چیخاریلیر.
ائشیگه باغلانتیلار[دَییشدیر]


text:
ابابیل ۱۶-۱۷ سم اوزونلوغوندا شهرلرده و آچیق اراضیلرده یاشایان قوش نؤوعودور.
کولت. آذ خبر وئریر کی، قارانقوشا بنزدیی اوچون اونلاری بیر-بیریندن فرقلندیرمک چوخ چتیندیر. لاکین قارانقوشلاردان فرقلی اولاراق، ابابیلین قانادلاری داها اوزوندور. قیسا قویروق و بومرانگ قاناد فورماسی اونلارا یوکسک سرعتله اوچا بیلمه باجاریغی وئریر.
آپاریلان آراشدیرمالارا گؤره، ۲۰-۲۵ ایل عؤمور سورهن بو قوش یالنیز چوخالما دؤورونده یئره ائنیر، یوکسک قایالاردا و بینالاردا یووا قوروب چوخالیر. گئجه گؤره بیلن ابابیل قوشو، اساساً، سورو حالیندا یاشاییر، یاتارکن بئله یئره ائنمیر، ائله بونا گؤره ده آیاقلاری اوسته دورا بیلمیر.
قرانین فیل سورهسینده آدی چکیلن ابابیل قوشو مکهنی دوشمن ابرهه قوشونوندان قورویان قوش کیمی تانینیر.


text:
اینسانین هضم سیستمینده گیزلنمیش یئنی بیر اورگان کشف ائدیلیب.
میللی. آذ خبر وئریر کی، "باغیرساق کمری"، یا دا "مزئنتئر" اولاراق آدلاندیریلان اورگانین هله فونکسییاسی و قورولوشویلا علاقدار اطرافلی معلومات الده ائدیلمهییب.
یئنی کشف ائدیلن اورگانین اوللر اینسان بدنیندهکی پارچالانمیش هوجئیرهلرین بیر یئره ییغیلماسی نتیجهسینده میدانا گلدیی دوشونولوردو. آنجاق لانسئت گاستروئنتئرولوگییا و هپاتولوگییا ژورنالیندا نشر اولونان مقالهده تدقیقاتچیلار مزنتئرین بیر پارچادان عبارت اولان اورگان اولدوغونو آچیقلاییبلار.
مزئنتئر قارین پردهسینین ایکییه قاتلانمیش، قارین بوشلوغونو اؤرهن و هر شئیی بیر آرادا ساخلایان یئنی بیر اورگان اولاراق تعیین اولونور. بو یئنی اورگانلا اینسان اورگانلارینین عمومی سایی ۷۹-آ چاتیب.


text:
ژارا بین الخالق موسیقی فستیوالیندا صحنهیه چیخان بوتون موغننیلر اؤلکهیه ایجازه ایله داخیل اولور.
بو بارهده کولت. آذ-ا فستیوالین معلومات خیدمتیندن بیلدیریلیب. قید ائدیلیب کی، ایشتیراکچیلار هاوا لیمانیندان اؤلکه اراضیسینه کئچه بیلیرسه، همین شخصلر ایجازهلیدیر.
قید ائدک کی، ایولون ۲۶-دان ۲۹-دک باکیدا «سئا برئئزئ رئسورت» استراحت مرکزینده «ژارا» بین الخالق موسیقی فستیوالی کئچیریلهجک. فستیوال چرجیوهسینده پایتختا دعوت اولونان ایشتیراکچیلار آراسیندا ارمنی اصیللی روسییالی موغننی زارا دا وار. ایولون ۲۹-او صحنهیه چیخماسی پلانلاشدیریلان ارمنی اصیللی موغننین باکییا گلمهسی بیرمعنالی قارشیلانماییب.


text:
داستانیم
یر
داستان یازاجام، سنی اوردا داها چوخ سئوجم!
داستانیمدا موزیکه قولاق آسیب لئزگی اوینایاجاییق، سؤز وئرم اؤزومو بیر جور یازام سنینله، موزیک ایله برابر دوز اوینایام!! داها قیچلاریمی بیر-بیرینه دولاشدیرمایاجام. بیلیرم!! من له قارانلیقدا اولماغی سئویرسن عیبی یوخ...
صوبحلری قارانلیق یازاجام هئچ بیر صفحهده، هئچ بیر فصلده دوغودان گونش دوغولمایاجاق...بیر اؤزل سطیرده ایکی آیدان یازاجام بیری گلیب سنین، بیریده منیم اوتاغیمی ایشیقلاندیراجاق و سونوندا بیر-بیرمیزله گؤروشنده او ایکی آی بیرلهشجکلر!
بؤلوم : استاتوس-status
یازار : كييانوش-kiyanush


text:
اونآلتینجى درس
"شکیلچی لرین نوعلاری"
دیلیمیزده اولان شکیلچیلر، گؤرهولرینه (وظیفه لرینه) گؤره ایکى یئره بؤلۆنۆر:
1. سؤزدۆزهلدیجى شکیلچیلر: بعضى شکیلچیلری سؤزه آرتیراندا، او سؤزۆن معناسى دَییشیلیب، یئنى معنالى سؤزلر یارادار، بئله شکیلچیلره سؤزدۆزهلدیجى شکیلچیلر دئیرلر:
چی: ماشینچی/ سوز: یوخوسوز/ لیق: آیلیق
2. سؤزدگیشدیریجی شکیلچیلر: دیلیمیزده ائله شکیلچیلر ده واردیر کی، سؤزه آرتیراندا آنجاق اونون ظاهیرى شکلینى دَییشیب و معناسیندا هئچ بیر دییشیکلیک یاراتمیر:
دا: باغچادا/ دن:تبریزدن/ ا: قارداشا.
بو شکیلچیلره سؤزدگیشدیریجى شکیلچیلر دئیرلر.


text:
دمیتری مندلیف
یوْللاندیرما صفحهسی
مسیزپرین دَییشیب:
دمیتری مندلیف (اینگیلیسجه: Dmitri Mendeleev) روسیهلی بیلیم اینسانی. ۸ فوریه ۱۸۳۴ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۷۲ ایل عومر ائلهییب و ۲ فوریه ۱۹۰۷ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. دمیتری مندلیف سن پترزبورق دولتی بیلیمیوردودا درس اوْخویوب. اوْ فیزیک، شیمی ساحهسینده چالیشیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Dmitri Mendeleev»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده دمیتری مندلیف گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
اوزایا اوچ تن یوک گؤندریلدی
اینسانسیز یوک آراجی، مرکزده چالیشمالارین داوام ائتدیرن آسترونوت و کوزمونوتلارا یاناجاق، آذوقه، سو ایله تکنیکی و علمی ملزمه آپاریر
اولوسلارآراسی اوزای مرکزینه یوک یولدا.
تخمینا 3 تن ملزمه داشییان پراگرس یوک آراجی قازاقیستانداکی بایکونور اوزای مرکزیندن آتیلدی.
اینسانسیز یوک آراجی، مرکزده چالیشمالارین داوام ائتدیرن آسترونوت و کوزمونوتلارا یاناجاق، آذوقه، سو ایله تکنیکی و علمی ملزمه آپاریر.
آراجین ایکی گون سونرا مرکزه اوتورماسی پلانلاشدیریلیر.
روسیانین پراگرس آراجلاری، آمریکا اوزای آراجلاری ایله بیرلیکده اوزای مرکزینه دوزهنلی اولاراق حیاتی احتیاج ملزمهلری داشییان دونانمانین پارچاسی.
پراگرس آراجلاریندان بیری دسامبر آییندا آتیلدیقدان سونرا پارچالانمیش، فوریه آییندا ائدیلن آتما ایشلمی ده باشاری ایله گرچکلشمیشدی.


text:
ایراندا رسمی سفرده اولان مدافعه ناظری زاکیر حسنوو ایرانلی همکاری حسین دهقان ایله گؤروشوب.
آپا-نین وئردیی معلوماتا گؤره، گؤروشده ایکی اؤلکه آراسیندا مناسیبتلر و رگیونال مسئلهلر مذاکیره اولونوب.
داها سونرا ایران مدافعه ناظیرلیینین بیناسی قارشیسیندا حسنووون دا ایشتراک ائدجیی رسمی بیر مراسیم ده کئچیریلهجک.
قید ائدک کی، حسنووون دهقانین دعوتیله آپرلین ۱۵-ده ایرانا رسمی سفری باشلاییب. سفر چرچیوهسینده ایرانین سیاسی و حربی رهبرلیگی ایله کئچیریلهجک بیر سیرا گؤروشلرده ایکیطرفلی حربی امکداشلیق و رگیونال تهلوکهسیزلیک مسئلهلرینین مذاکیرهسی پلانلاشدیریلیب.


text:
افغانستان لیک" شیکیسپیر"
بیرینچی بار، افغانستان ده گی بیرگروه صنعتچی لر، "شیکیسپیر"نینگ
تیاتراثرینی افغانستان طرزده اجرا ایتشده. اولر" شیکیسپیر"اثری اساسده گی
صحنه نی اوز محلی تیل و مدنیت گه اوزگرتیریب ، لندن ده گی "شیکیسپیر"
نینگ تیاتر مرکزیده اجرا ایتلدیلر.
افغانستان لیک لرنی بو کورسه توی، چیت ایلیک لرتمانیدن قیزیق کوتیب آلیندی ،
مذکور نمایشده قتنشگن خلق ایسه ، اولرنی تیلی لرنی بیلمی توریب اجرا لری
اوته قیزیق بولگنی نی ایتشدیلر.
بریتانیا لیک تانیقلی دراماتور"شیکیسپیر" نینگ اثرلری دنیا نینگ قریب اوتیزتیلده
اجرا ایتله دی، بوآره افغانستان لیک صنعت چیلر بیرینچی باردنیا ده بوکبی نمایش
نی یولگه قویشدی.
افغانستان لیک صنعت چیلرایسه بو صحنه نی اجرا ایتش اوچون کمده آلتی آی مشق
کوریشدی و بونگه بولگن برچه خرجت لر بریتانیا تشقی ایشلر وزیرلیگی تمانیدن تولنگن.
افغانستان دن کیلگن صنعت چیلرایسه بو آلتی آی جریانیده، تیاتر و صنعت ساحه سیده گی کوپگینه
موضوع لرنی هم اورگنیشگن لیکلرنی ایتشه دی.


text:
یئتگینلیك (1) چاغی
گئنهده بو گئجه یئك (2) گؤزل بیر قیز دونوندا (3) یوخوسونا سئزمیشدی (4). سویوخ قیشین اورتا آیینین ایلك (5) گونلریندن بئلهنجی یوخولار باشلانمیشدی. ساری دونلو بیر قیز و دونیادا گؤیچكلیكده اونا تای اولماز؛ نئچه كره (6) یوخوسونا گلیردی اورهیی یئریندن چیخیردی. سئویشیردیلر و بیر آزدان سونرا بدنینین تیترهمهسینه گؤره یوخودان قالخییب دوشونوردو كی گئینهده آلدانیبدیر و اؤزونو باتیریبدیر. بو ایشه لاپ چاشمیشدی! نه اولاجاغی دوزگون آنلامیردی. یئتگینلییه گؤره آزدان چوخدان ائشیتمیشدی آنجاق هله 14 یاشی اولمامیشایدی! نئجه اولار بیر اوغلان 15 یاشی اولمادان یئتگینلهشه!؟
****
احمد ایسه نئچه یاشیت لاری (7) كوچه باشیندا ییغیشمیشدیلار. نئچه واختیدیر دانیشیق بیچیمی (8) دگیشمیشدی. دانیشاندا قالین و اینجه سسلر بیربیرینله پیرتلاشیردی (9) و سسی جورولدویوردو (10). اوشاقلاردا اونا گولوردولر و ایستهییردیلر سادهجه احمد دانیشسین. احمدده، سس یوخ! چوخ شیئلر دگیشیردی. ساریمتیل بیغلار (11) گؤیهرمهیه باشلامیشدیلار. سینهسی گئنیشلهنیردی و دوز اورتاسیندا نئچه دنه توك گؤیهریردی. اورهیینین تاپپیلتیسی گوجلهنمیشدی. ایچینده نئچه قات آرتیریلمیش گوجون یییهسی اولموشدو. اوشاقلارا زور دییردی و اونلارلا آتیشیردی. اوشاقلاری اؤز باشینا ییغیردی و گونده تربیهسیز اؤیكولر و یالان یوخسا گئرچك قیز اوغلان ماجرالاریندان دانیشیردی. یوخودا گؤردویو قیزدان، قونوشلاردا اولان قیزلاردان و اونلاری گیزلیندن گؤز آستینا آلماغیندان، بوش كوچهلرده نئچه قیزی قوجاقلاییب قاچماسیندان و باشقا باشقا دانیشماقلاری هامیا خوش گلیردی. هله بؤیوك قارداشینیدا اوچ خیابان آشاغیدا بیر قیزینان گؤرموشدو كی چالیشیرمیش قیزا بیر كاغاذ وئرسین و قیز اونو جیریب آتمیشدی یئره! هر گون سؤزو واریدی دانیشماغا و بو گونده اوغلانلاری باشینا ییغیب و یئنی بیر اولایی تعریف ائتمهیه حاضیرلانیردی.
******
احمدین قوروپوندا (12) قاسیم آدلی اوغلان واریدی. احمدین بو سؤزلری قاسیمین خوشونا گلمیردی. او بو ایشلری پیس ایش بیلیب بو ایشلردن گؤرهنی یوخسا اونلاردان دانیشانی پیس آدام و سوچلو (13) اینسان تانییردی. آنجاق اوشاقلارین دیینمهسینه گؤره سوسوردو و اؤزونو بو ییغینجاقدان اوزاق ائتمیردی. او گون قاسیم احمده بیر اؤنری (14) دئدی:
- " احمد ! سن بئله دوشونرسن یئتیشمیش كیشی اولوپسانمی! ؛ ندن آرواد آلمیرسانمی!؟ "
اوشاقلارین قولاخلاری شاخلاندی و باخیشلار احمده ساری یؤنلهندی.(15) احمد كی بئلهنجی سورغونو گؤزلهمیردی سؤیلهدی:
- " آخی اوتانیرام! بیلمیرم نئجه دییم؛ اوندان سووای مندن بؤیوك قارداشیم هله ائولهنمهییبدیر؛ سیزجه بو پیس آلینمازمی!؟"
قاسیم سؤیلهدی:
- " اولسون بلكه قارداشین ایستمیر ائولنسین؛ منیم بؤیوك قارداشیم ائولنمیردی آنجاق اوندان اوچ یاش كیچیك قارداشیم ائولندی. بو چوخ اؤنملی (مهم) دگیل. آنجاق اوتانماغیوا گؤره بؤیوك قارداشیم كیچیك قارداشیما اؤرگهتدیگی یولو دنهلهسن (16) اوغورلو (17) اولار!
- "نه ایش !!؟ " احمد سوروشدو.
قاسیم آرتدی:
- " بو گوندن بری یاتاندا، بالیشیوی قوجاخلا و اوزو قویلو (18) یات! بو آناتان (19) گیله گؤرسهدر سن ائولنمك ایستیرن. اوشاقلار گولدولر آنجاق احمد درین فیكره گیرمیشدی.
گئجه اولموشدور. احمدین آناسی یئرلری سالیردی. ائولرینین ایكی اوتاغی واریدی. یاتاق اوتاغیندا آنا آتاسی یاتاردیلار و قوناق اوتاغیندا اوشاقلار. احمد قاسیمین سؤزونه باخیب و بیر بالیش یاتاغینا اوزاتدی اوزو قویلو بالیش اوستونده یاتدی. بؤیوك قارداشی بونو گؤروب دئدی:
- "بو نه ایشدی! اؤزونو ییغیشدیر قودوخ! دهدهم گؤرسه شیلله- تپیك آستینا (آلتینا) سالار سنی ها..."
آنجاق احمد قارداشینین گهییشمهگینه (20) قولاق آسمادان بیر آز یئرینده دبهریشیب (21) یاتدی.
قارداشی اوتاناراق داها دینمهدی.
دان یئری سؤكولمهمیشدی (22) كی احمد بؤیورونده (23) بیر آغیر تپیك و اونون دالینجا دهدهسینین یامان یاووزلارینی ائشیتدی:
- " دور آیاغا كؤپكاوغلو! دور گؤزومون قاباغیندان جهنم اول! منه كیشیلهنیب اوزو قویلو یاتیر. توف بئله سنین دوغانین اوزونه. "
بیر یاندان های باساراق او بیری یاندان تپیك، شیلله، یوموروقاویدو كی یاغیردی احمدین تپهسینه. هامی ائوده چاشمیشدی. احمدین آناسی گوجونن بیلللاه احمدی قورتاریب ائشیگه چیخاریوئردی قاپینی اؤرتدو. احمد بیر آز قاچدی آنجاق اؤزونه گلندن سونرا باخیب گؤردو اگنیندهكی یوخو پالتارلارینان سالینیبدیر چؤله. اونا گؤره قاییدیب و قاپیلارینین یانیندا یئرده اوتوردو. هلهده دهدهسی دئینیردی (24) و قونشولارین نئچهسی گیزلیجه اونا باخیردیلار. احمد یوخوسوزلوقدان اسنهییردی (25) و دؤیولدویو یئرلری آغرییردی. بیر آز كئچدی و دهدهسینین سسینی آولودان (26) ائشیتدی. بیلدی ایندی دهدهسینین ایشه گئتمك زامانی گلیبدیر. تلهسیك (27) قاچیب و كوچهلرینده اولان كالاوا (28) ائوین ایچینده گیزلهندی. بو كالاوادان چوخلو ناغیللار و اولایلاری خاطیرلاییردی. چوخلو قیز و اوغلانی بوردا ایش اوستونده توتموشدولار و اؤزوده نئچه كره قونشو قیز و اوغلانلارینی گؤرموشدو كی گیزلینجه بو كالاوایا گیریب و نئچه دقیقهدن سونرا چیخمیشدیلار. بیر آن احمد آنلادی كالاوادا تك دگیل و "كلبعلی" - نین اوغلو "سفر"، كی محللهنین موعتادلاریندان بیریسیدیر، دووارین او بیری ورینده (29) كیچیك بیر اود قالاییب و الینده كی قارالمیش قاشیقی اوتون اوستونده قیزدیریر. بونلارین هامیسینی دوواردا اولان جیریخدان گؤروردو. بیر آزجا دیققتله باخاندان سونرا گؤردو قاشیقدا اریدیلمیش نسنهنی (30) بیر سورانقایا (31) چكیب؛ شالوارینی بیر طرفلی آشاغی سییردی (32) و ایگنهسینی یاریدان چوخونو او پیس یئرینه سوخوب و سورانقانین ایچیندهكیلری بوشالتدی. او قدر بو گؤرونتو قورخونجودور كی اوغلانین ال آیاغی اسمهیه دوشوب اوردان قاچدی. بیر آن دهدهسی یادینا دوشدو. آنجاق ایچاتدی (33) دهدهسی چوخداندیر گئدیبدیر. قاچاراق قاپینی دؤیوب ائولرینه تپیلدی.
***************
ده ده سیندن سووای هامی یئمك اوتاغیندا سیفرا باشیندایدیلار. آناسی احمدی چاغیردی. احمد اوتانجاغیندان یوخسا قورخوسوندان گئتمه دی و " گؤیلوم یوخدور" دئدی. آناسی سؤیله دی:
- "بالام بیر سؤز دییرم ائشیت! "
و او بیری اوغلانلارینادا ایشارت ائده رك آرتدی:
- " ائله سیزلرده ائشیدین كی بو سؤزو بیر كره (دفعه) دییه جی یم. اوزو قویلو یاتماق تانرینین قوولموش (34) ملكی – یعنی یئك – ایشی دیر. بو ایش دونیانین پیس ایشلریندن ساییلیر.
آنجاق احمد بو سؤزلرله ایقنا اولمادی و ده ده سیندن یامان آجیخلانمیشدی.
یئددیجه نین (35) بئشینجی گونو – سو گونو (36) - آخشام چاغی احمد ائوه ساری گلیردی. یاشیت یولداشلاری كوچه باشیندا توپ اوینویوردولار. احمدی گؤرونجه ك، اونا اوز توتوب ایسته دیلر اونلارا دانیشسین؛ آنجاق دؤیولن گوندن بری احمدین كئفی ساز دگیل ایدی. بیرده كی اوشاقلار آزدان چوخ اولایی ائشیتمیشدیلر و احمدی لاغ (37) ائدیردیلر. داها احمد بؤیوك ساییلمیردی و بو احمدی ده ده سینه گؤره آرتیقراق خینجلی (38) ائدیردی.
احمد باشینی آشاغی سالیب و جیبیندن ائو آچارینی چیخارتدی قاپینی آچدی. جین كیمی قوناق اوتاغینا سوزولدو. گؤزونه دؤنوم! (39) بیر آن گؤزو دوشدو لوت ده ده نه نه سینه كی بیری بیرینین اوستونه جالانیردیلار. نه نه سی اینله ییردی (40) و ده ده سی آناسینین هر یئرینی اؤپوردو. اوغلانین قانی قارالدی و قئیرت داماری شیشدی.
آنا و آتاسی بیردن اؤزلرینی ایكی قانلا دولموش گؤزون اؤنونده (41) گؤردولر. داها قاچماق گیزلنماق یارارسیز (42) گؤرونوردو. اوغلان تئز اؤزونو باشلارینین اوستونه یئتیرمیشدی و ده ده سینه تپیگ آتیب اونون اوستونه قیشقیراراق: " آناملا ندن بو پیس ایشی گؤرورسن؟" سؤیله ییب و سؤیه ركن ائشیگه قاچدی. بیر یاندان قورخوردو بیر یاندان غضبلنمیشدی. بیلمیردی نئینهسین!؟ ده ده سیندن نیفرتی آرتمیشدی. اؤزو اؤزونه دئییردی:
- " ندن منییم ایشیمی پیس ایش بیلیب اؤزلری بو پیس ایشلردن گؤرورلر!؟ من ده ائولنمك ایستیرم؛ آنجاق ندن بونو شیطان ایشی و اؤزلری بو ایشلری یاخشی ایش بیلیرلر!؟ احمدین باشیندا چوخلو یانیت سیز (43) سورغولار فیرلانیردی.
*******
سؤزلوكجوك :
1- یئتگینلیك = بلوغ
2- یئك Yek = شیطان
3- دون Don= جلد – لیباس – گئییم
4- سئزمك = نفوذ ائتمك
5- ایلك İlk= اول – ابتدا – نخست
6- كره Kərə = دفعه
7- یاشداش = همسن و سال - یاشیت
8- بیچیم = فرم – شكل – محتوی
9- پیرتلاشیریدی Pırtlaşdı = پیرتلاشماق = بیریبیرینله ایلیشمهك – در هم تنیدن
10- جورولدهمك Cürüldəmək = كنایه از دو رگه شدن صدا (بوردا)
11- بیغ Bığ = سبیل – آزربایجانین بعض بؤلگهلرینده "بوغ" دا دئییلیر.
12- قوروپ Qurup= تیم – جمع
13- سوچلو Suçlu= گوناهكار
14- اؤنری Önərı = پیشنهاد
15- یؤنلهندی Yönləndi= سمت و سو دادن – (بوردا: دؤندو= برگشت)
16- دنهلهمك Dənələmək= ایمتیحان ائتمك
17- اوغور Uğur= باشاری – موفقیت
18- اوزو قویلو Üzüquylu = دالا یاتماق – اوز یئره و دال گؤیه باخسین.
19 – آناتا Anata= والدین – آنا و آتا
20 – گهییشمهك Gəyişmək= مصلحتلشمهك – نصحیت وئرمك
21- دبرمك Dəbərmək= ترپنمك – جابجا شدن
22- دان یئری سؤكولمهك = بر نیامدن آفتاب- آفتاب طلوع نكرده بود.
23- بؤیور Böyür= پهلو
24- دئیینمهك Deyinmək = دیینمهك Diyinmək = غرولند كردن
25- اسنهمك Əsnəmək = خمیازه كشیدن
26 – آولو Avlu= حیاط
27- تلهسیك Tələsik= عجولانه – با عجله
28- كالاوا Kalava = خارابا – ویران
29 – ور Vər = طرف
30- نسنه Nəsnə = شیء – چیز
31- سورانقا Soranqa= سرنگ – سورنگ توركو سؤزجوكدور. سورماق چیخاقیندان (مصدریندن) آلینیبدیر.
32- سیییردی Sıyırdı= سیییرماق Sıyırmaq = نوعی كندن – دری سییریلدی (پوست كنده شد)
33- ایچاتماق İçatmaq = حدس زدن
34 – قووولموش Qovulmuş = رانده شده – فراری داده شده
35- یئددیجه Yeddicə = هفته
36- سو گونو Sugünü = پنجشنبه گونو
37- لاغ Lağ= مسخره – استهزاء
38- خینج Xınc= كینه – نیفرت
39 – گؤزونه دؤنوم = بیر قاورامدیر (اصطلاح دیر) – چشمت روز بد نبینه!
40- اینله مك İnləmək= آه و زاری (از روی شهوت)
41- اؤنونده Önündə = در برابر – در مقابل
42- یارارسیز Yararsız = فایداسیز – خوُدوُرو یئره Xuduru yerə
43- یانیتسیز Yanıtsız = جاوابسیز
گؤنده ر بؤلوم لر: اؤیكو (حكایت)


text:
ارمنیستانین اچمیادزین شهرینین مری کردیت بورجو ایله باغلی عؤهدهلیگی یئرینه یئتیرمهیهن اؤلولرین باسدیریلماسینا ایجازه وئرمیر.
رئپورت خبر وئریر کی، بونو اؤلو صاحبلریندن ائرمنیستان پارلامئنتینین عضوو مانوئل قریقوریانین اوغلو، ائچمیادزین شهرینین مری کارن گریگوریان طلب ائدیر.
«اچمیادزین شهرینین مری کارن گریگوریان اؤلنین یاخین قوهوملاریندان تورپاق و املاک وئرگیسینی اؤدمهسینی ایستهییب. شهرده اؤلونو دفن ائتمهیه گؤره قوهومو قبیریستانلیقدان تورپاق وئریلمهسی اوچون مئره مراجعت ائدیر. اونلاردان اؤلونون وئرگی اؤهدلیینی یئرینه یئتیرمهسی طلب اولونور. آدام اؤلودورسه او وئرگینی نئجه اؤدیه بیلر؟! بوتون بورجلاری اؤدیهندن سونرا اؤلمک و باسدیریلماق اولار. شهردهکی اؤلوخانا، کارن گریگوریانا مخصوصدور. او، اؤلو دفنی ایله مشغول اولور. شهرده دفن بورولارینداکی تابوتون ساتیشیندان توتوموش مراسیم زالینین اجارهیه وئریلمسیندک بوتون خیدمته مئر و میلت وکیلی نظارت ائدیر».
قئید ائدک کی، دونیا ارمنیلرینین دینی مرکزی اچمیادزینده یئرلشیر.


text:
افغانستان نینگ سرمایه یاتقیزووچی لرینی حمایه ایتووچی اداره سی آیسا، اقتصادی لایحه لرحمایه لنیشی اوچون، دنیا جماعه چیلیگی دن یاردم کورستیشی نی سوره گن. اوشبو اداره سی مسووللری، مذکور پروژه لر، خصوصی سرمایه یاتقیزووچیلرنینگ حمایه ایتیلیشی و ترغیبلنیشی همده صنعتی پارکلرایجاد ایتیلیشی توغریسیده لایحه لشتیریلگنی نی ایتگنلر.
اولرگه کوره، اوشبو پروژه لرده 200 میلیون دن آرتیق دالر خرجت صرفلنیب، لایحه یولگه قوییلگن حالده، اونلب آدم اوچون ایش زمینه سی مهیا ایتیلیشی ممکن.
خارجی کوچلرنینگ میلادی 2014 ییلده افغانستان نی ترک ایته یاتگن یاتگن بیرپیتده، اوشبو مملکت دولت رسمیلری بیرقطار اقتصادی لایحه لرنی یولگه قوییب، مملکت نی کوچیتیریش اوچون سعی و حرکت آلیب باریشگه اینتیلماقده لر.
افغانستان سرمایه یاتقیزووچیلرینی حمایه ایتووچی آیسا اداره سی، خصوصی سکتورلرنی تشویش وترغیبلش مقصدیده، بیر قطار پروژه لرنی اعلان قیلیب، دنیا جماعه چیلیگی دن اوشبو لایحه لرنی قوللب قوتلشی نی سوره ماقده.
اوشبو لایحه لر کابلده بیرقطار یاردم کورستووچی مملکتلرنینگ ایلچی ونماینده لری نینگ اشتراکی ده اعلان قیلیندی. آیسا اداره سی رییسی، وفی الله افتخار، اوشبو لایحه لرعملگه آشیریلگن تقدیرده، مملکت اقتصادی اوسیشی گه سبب بولیشی نی ایتدی:"بیز کوزلنگن لایجه لرنی دنیا جماعه چیلیگی گه تکلیف قیلدیک، اگر اولر حقیقتآ افغانستان نینگ اقتصادی اوسیشیگه طرفدار بولیب، اوشبو مملکت باشقه دولتلرگه محتاج بولیب توریشی نی ایسته مه ی دیگن بولسه لر، خصوصی سکتورلر نینگ رواجلنیشی و سرمایه یاتقیزووچیلر نی ترغیبلشده همکارلیک قیلیشلری کیره ک. بوگونگی لایحه لریمیزده برچه موضوعلر کیریتیلگن. بیز بوحقده دنیا جماعه چیلیگی نینگ اعتبارینی جلب ایتیشگه امیدوارمیز".
افتخاری جنابلری گه کوره، اوشبو پروژه لر ده 200 میلیون دن زیاد دالر صرفلنیب، اونینگ عملگه آشیشی بیلن 200 مینگ آدم اوچون ایش زمینه سی مهیا بولیشی ممکن. اونینگ ایتیشیچه، پروژه لرنینگ کوپچیلیگی خصوصی سرمایه یاتقیزووچیلرنی حمایه ایتیش اوچون صنعتی پارکلر ایجاد ایتیش مقصدیده اجره تیلگن.
اوشبو اعلان دن سونگراق، افغانستان نینگ اقتصادی ساحه لریده آبادی نامی آستیده فعالیت آلیب باره یاتگن بیر امریکالیک اداره مسووللی زدرفکوشمی، آیسا نینگ مذکور لایحه لرینی حمایه قیلیشی ممکنلیگی نی ایتدی:"بیز تاجرلربیلن لایحه لر رواجلنیشی، ایشلب چیقه ریش وسرمایه گذارلیک ساحه لریده ایش آلیب باریشی میز ممکن. مذکور لایحه لرنینگ یخشی یولگه قوییلیشی اوچون تخنیکی یاردم و مصلحت بیریب، اولرنی ینگی تکنالوژی بیلن تامینله ی میز".
اما حاضرگه قدر آیسا نینگ اوشبو یاردم تکلیفلریگه باشقه مملکتلر و اداره لری گه ایجابی جواب بیریب بیرمسلیگی معلوم ایمس. افغانستان رسمیلری بوحقده یاردم کورستووچی مملکتلر رسمیلری بیلن مذاکره آلیب باریشلرینی تاکیدله گنلر.
حکومت رسمیلری، سرمایه گزارلر و صناعتکارلر اوچون قوله ی لیک یره تیش اوچون، خصوصی بولیملرنی حمایه ایتیش لایحه سینی تصدیقله گنلیکلرینی ایتماقده لر. اما خوفسیزلیک و مسله لر افغانستان ده سرمایه یاتقیزووچیلر فعالیتی اوچون اساسی معما بولیب قالگن.


text:
ایت
کؤپک و یا آیت (لاتینجه:Canis lupus familiaris) — جارنیوورا دسته سیندان بیر ممهلی نؤعو.
ایچیندهکیلر
خصوصیتلری[دَییشدیر]
باشی آز چوْخ اوزون، اۆست چنهده اوچ، آلت چنهده دؤرد کسیجی دیشی اولور. اؤن آیاقلاری بئش، آرخا آیاقلاری دؤرد بارماقلیدیر. دیرناقلاری پیشیک کیمی چکیله بیلمه خصوصیتیندن محرومدور.
حیاتلاری[دَییشدیر]
گوندوز و گئجه فعالدیر. قوخو حیس ائتمه و ائشیتمه دویغولاری ایتیدیر. گؤرمه مکانیزممی، ساری و ماوی رنگلری داها یاخشی قبول ائده بیلهن قورولوشدادیر. عقللی اوْلدوغوندان آسان تربییه ائدیله بیلر. صاحبینه باغلیلیغی ایله تانینیر. بارماقلاری اۆستونده قاچیر و یاخشی اوزور. ساعتدا ۵۰ km سرعتله یول قت ائده بیلیر.
ائرکک ایتلر آرخا آیاقلاریندان بیرینی قالدیراراق سیدیک بوراخارلار. آغاج کؤکو، داش کیمی یئرلره قوخولو اوْلان سیدیکلرینی ائدرک بؤلگهلرینین سرحدلرینی جیزیرلر. داها سوْنرا آرخا آیاقلاری ایله اؤکوز کیمی تپینهرک، سیدیک و نجیس قویدوغو یئره آیاقلارینداکی بئزده اوْلان هورمونلاری بوراخار. بۇ هورمونلار ایتین جینسیتی، یاشی، دۇروم و آرتما وضعیتی کیمی مؤوضوعلاردا دیگر ایتلری معلوماتلاندیرماق اۆچوندور. هر آیت قونشو ایتلرین قوخولو ایشارهلرینی تانییار و بؤلگهلرینه گیرمکدن چکینر. ایتلرین قوخو حافیظه سون درجه اینکیشاف ائتمیشدیر و یئنی بیر قوخونو آلدیقدان فوری سوْنرا بورنونو یالایاراق بۇ قوخونو حافیظهینا هکک ائدیر.
آرتما[دَییشدیر]
کیشی ایتلرین اویغونلاشما موتیوی، هیرسلیلییه گلمیش هر هانسی بیر دیشی قوخوسو آلیب-گؤتوردویونده دؤورهیه گیررکهن، دیشیلر ایرقلره گؤره دییشمکله بیرلیکده اورتالاما ۱۸۰ گونده بیر اویغونلاشما دؤورونه گیررلر و یالنیز بۇ دؤورون اویغون گونلرینده جوتلشه بیلرلر. اویغونلاشمانین اوْلدوغو دؤورده قاناما اولار و بۇ دؤور، ۱۸۰ گونده بیر، ۱۸ گون داوام ائدن بیر سیکلوستور. ۵۷–۷۰ گوندهلیک بیر حامیلهلیک دؤورهسیندن سوْنرا دیشی، بورنو تماماً آچیق، گؤزلری باغلی و کار ۱–۸ بالا دوغار. بالا سایی، اویغونلاشما سیخلیغی، اویغونلاشما زامانی، دیشینی دؤللهیهن ائرککلرین سایی یا دا ائرکیین دؤل کئیفیتی کیمی فاکتورلارا باغلیدیر. بالا دوغولدوغوندا، یالنیز بورنو آچیقدیر. تخمیناً اولاراق ۱۴-جو گونده گؤزلیر، ۲۱-جی گونده قولاقلار آچیلار. آنا آیت، دوغومدا سون بالانین گلمهسی ایله بیرلیکده بالا توپلاما موهرریک شابلونونون تأثیری ایله ۱۴ گون بویونجا بالالارینا بؤیوک بیر ماراق/علاقه گؤسترر. ۱۴-جو گونده بالالارین گؤزلری آچیلدیغیندا، آناداکی اوکسیتوسین هورمونو نورمال سوییهیه گلمهیه باشلار و آنا بالالاری ایله ماراق/علاقهسینی یاواش یاواش کسمهیه باشلار. بالالار آلتی هفته بویونجا سود امرلر.
ایتلرین تر بئزلری آیاق یاستیقلاریندادیر. کیفایت قدر تر تعیین ائتمدیکلری اۆچون، آغیز و توپورجک یولو ایله مایع تعیین ائدرلر. خصوصیله ایستی زامانلاردا دیللرینی آغیزلاریندان چیخارداراق حرارتلرینی چؤله آتاراق سرینلیرلر.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
ماراقلی فاکتلار[دَییشدیر]
- بیر ایتین بورنو او قدر حسّاسدیر کی بیر وئدره دولو سو ایله ایچینده بیر چای قاشیغی دۇز قاریشدیریلمیش بیر وئدره دولو سویون قوخوسونو آییرد ائده بیلر.


text:
تورکییه اؤز ماراقلاری و داخلی بحراندان قاچماق اوچون روسییا و ایسرائیلله یاخینلاشیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو سعودییه عربیستانینین تورکییهدهکی سفیری دوکتور عادیل بین سرراج مرداد بی بی سی-یه مصاحیبهسینده سؤیلهییب.
«پرزیدنت اولماسی اوچون اردوغانی ان چوخ دستکلهیهن، چئوریلیش جهدیندن سونرا تورکییهنین و سئچیلمیش حکومتین یانیندا یئر آلان حکومتلر آراسیندا اولان، حاضیرکی حکومته دقتینی بو گونه قدر داوام ائتدیرهن سعودییه عربیستانیدیر. تورکییه حکومتی بیر زامان قیرمیزی خط اولاراق دیرلندیردیی «اسدین گئتمهسی گرکدیی» پرینسیپیندن آرتیق ایمتینا ائتمهیه باشلاییب. تورکییه سورییانی داغیلمیش شکیلده ترک ائدجک»، – دئیه او بیلدیریب.


text:
انریکه خاردییل پونثلا
انریکه خاردییل پونثلا (اینگیلیسجه: Enrique Jardiel Poncela) رومانچی، قیسا حکایه یازیچی - و یازیچی - ۱۵ اوْکتوبر ۱۹۰۱ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۵۰ ایل عومر ائلهییب و ۱۸ فوریه ۱۹۵۲ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی ایسپانیا دیلینده یازیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Enrique Jardiel Poncela»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده انریکه خاردییل پونثلا گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
قطر حماس و طالبانا آمریکانین ایستیی ایله ائو صاحبلیگی ائدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا آمریکا مرکزی کشفیات ایدارهسینین کئچمیش صدری دیوید پطروس سؤیلهییب. او، واشینگتنون ایستیی قارشیلیغیندا دوحانین طالبان نمایندهلری ایله گؤروشلر کئچیردیینی بیلدیریب.
قید ائدک کی، ایونون ۵-دن اعتباراً سعودییه عربیستانینین رهبرلیگی آلتیندا بیر سیرا مسلمان دؤولتلری قطرله علاقهلری کسیبلر. بو دؤولتلر قطری تروریزمه دستکده گناهلاندیریر. سعودییه عربیستانی، بیرلشمیش عرب امیرلیکلری، بحرین و مصر قطرله مناسیبتلرین برپاسی اوچون ۱۳ شرط ایرلی سوروب.


text:
شیخ محمد خیابانی
بوگون تاریخ صحیفهلرینده شئیخ محمد
خیابانینین شهادتینین ایل دؤنومونه آداقلانیب.
محمد خیابانی 1259-جی گونش ایلینده گونئین (شبسترین) خامنه آدلی کندینده آنادان اولدو. ایلکین تحصیلاتی آلدیغیندان سونرا فقه و نجوم کیمی بیلگیلری ابولحسن انگجی و میرزا عبدالعلی دن اؤیرنمهیه باشلاییب سونرا اؤیرتمهنلیگه مشغول اولدو.
گونش ایلینین 1285 ایلینده مشروطه حرکاتینین اوغورا ساری یاناشمالاریلا بیرگه شئیخ محمد خیابانینین ده یاشامیندا درین ائتکیلر بیراخیب اونو یئنی بیر آشامایا سورهکلهدی. همین دؤورده تبریزین حیصارلانماسیندا اونون مودافیعهسینده درین روللار اوینادی .همین او دؤنهده ایران آدلانان اؤلکهنین دوروملاری روسیا ، انگیلیستان و آلمانیا کیمی اؤلکهلرین موداخیلهسیله چوخ پوزقون و دارماداغین ایدی.
محمد علی شاهین تاختدان دوشمهسیله یاناشی شئیخ محمد خیابانی 30 یاشیندا آذربایجان ایالتینین نومایندهسی کیمی مجلس شورای میللییه یول تاپدی. ایکینجی مجلیسده روسیانین اولتیماتومونا قارشی چیخدی و اینگیلیستانلا وثوق الدوله آراسیندا اولان سؤمورگهچی 1919 آدلی قراردادلا موباریزهیه باشلادی. ایراندا اولان سیستئمین بوتون آخسارلیقلارینی دویوب مرکزی حؤکومتین چیخارسیزلیغینا گؤره؛ ایراندا تمل بیر ایچ یاپیلارینین دییشمهسینه باشلایب جان آتدی. بوتون سؤمورگهچیلیک سیاستینه قارشی ایدی و ائشیکدن گلهن اللری قیرماغا چالیشیردی. بو اوزدن قاجار حاکیمیتی 1919 میلادی قراردادین قبول ائتدیگینده، تبریزده قیام ائلهییب و آزادیستان آدلی بیر جنبشین تملین قوردو.
1299-جی گونش ایلینین فروردین آیینین 17سی تبریزین بوتون قوروملار و سازمانلارین اله کئچیدیب شهری الینه آلدی، جمهوری آزادیستان آدلی حؤکومتی 5 آی آیاقدا قالا بیلیب تام گوجویله باسقیلارین قارشیسیندا دیرهندی. آنجاق بیر اؤز آداملاری و ایچهریسیندن خیانت اساسیندا مرکزی دئولتین قزاخلاری شهری یئنیدن اله کئچیرده بیلدیلر کی سونونودا آزادیستان قیامی سینیب داغیلدی.
1299-جی گونش ایلینین شهریور آیینین 22-نجی گونونده قزاقلار مخبرالسطنه، مشیرالدولهنین گؤندردیگی اؤزل شخصین فرمانیلا شئیخ محمد خیابانینی شهادته یئتیریب قیسادا اولسا بیر چالیشقان و دولو آلچاق اوجالی حیاتینا سون قویدولار. تبریزده حمزه آدلی مزارلیقدا تورپاغا تاپیشیریلدی ،آنجاق سونرالار او مزارلیق مکتبه چئویریلدیگینده اؤز عاییلهسی وریندن تبریزدن تئهرانا کؤچورولدو؛ ایندی ده کی وار ستار خانین مزارینین بیر نئچه مئتیر آرالیغیندا تورپاغا تاپیشیریلیب.آنجاق نه یازیق کی هئچ بوگونده او بؤیوک اینسانین دیهری قدر ارزیش وئریلمیر و بوگون اولان مزارینادا هر بیر یؤنویله سایقیسیزلیق ائدیرلر !
* آرتیرمالی بو کی شئیخ محمد خیابانی اؤزون ایسلامچی بیر دئموکرات تانیملادیردی.
22 شهریور 93
-
- ۹۳/۰۶/۲۲


text:
فرانسا تعجیلی شکیلده روسییا ایله موناسیبتلری برپا ائتمهلیدیر.
آخار. آز خبر وئریر کی، بونو «لموند» قزئتینه مصاحیبهسینده فرانسا پرزیدنتلیینه نامزد فرانسوا فیون سؤیلهییب.
«روسییا خالقینی اقتصادی سانکسییالارلا سیندیرماغی دوشونمک سادلؤوح لوکدور. روسییا ایله مناقشه نی کیم ایستهیه بیلر؟ موناسیبتلریمیزی برپا ائتمک لازیمدیر. مگر قرب همیشه بیزیم اعتبارلی موتففیقیمیز اولوب؟ مگر لیوییا، کوسووا، آوروپا بیرلیگی ایله اقتصادی طرفداشلیق مسئلهلرینده قرب روسییانی آلداتمامیشدیمی؟ من قربین گرجستان و اوکراینانی ناتو-یا عضو ائتمک حاقیندا مسولیتسیز چیخیشلارینی خاطیرلاتماق ایستییرم. سادهجه اعتراف ائتمک لازیمدیر کی، نه گرجستان، نه ده اوکراینا آوروپا بیرلییی و ناتو-یا عضو اولا بیلرلر. بیز چوخ سهو بوراخمیشیق»، – دئیه او بیلدیریب.


text:
توتدون اونو ، آستاری بیر ، اوزو بیر
بو دره مه سن ، بیری یوزدور ، یوزو بیر
نه سایالی ، سایلی - یوللار واریمیش
چوخدا چوخا ، آزدا آزا قاییلدیم
من نفسیمی ایسته ییمدن آییردیم
سنین مئیلین اییلنده ، اییلدیم
دوزوکسن ایری یوللار وارایمیش
عؤمرو بویودان یئرینه قول آچدیم
قارلی داغدان قارلی داغا یول آچدیم
بیر اورگین ظولمتیندن یول آزدیم
نه یاخشی کی ، آیلی یوللار واریمیش
بو دونیایلا جنگه چیخسام ، یاشیم آز
قالالارلا بحث ائتمه یه ، داشیم آز
توز یوکونو مین آرایا داشیماز
نه سووقاتلی ، پایلی ، یوللار واریمیش
اوزون قارا گؤزونده کی کؤلگه دن
دیلین باتدی نه بیلیم ده ، بلکه ده
بیر عنوانا دؤندو یوموز دؤنگه ده
آیری سمته آیری یوللار واریمیش


text:
شمع تۆسدوسو:
گؤردوم اؤلموشم٬ تپه اۆستونده یئرلشن بیر قبیریستانلیقدا منی قۇیلاییرلار. منی قبیره قوْیاندان سوْنرا قبیریمه شمع تۆسدوسو دوْلدو... بۇ تۆسدو منی دیریلتدی! خالق گئتدیکدن سوْنرا قبیردن چیخیب ائویمیزه دؤندوم... دیوارلارین ایچینی گؤره بیلیر کیمی ائوی گؤروردوم...
یوْلداشلار:
یوْلداشلاریملا بیرلیکده چؤلده ایدیک. نم هاردان تانک زاد چیخیب ساواش دۆشدو. منه ترکش دَیدی. سانکی اؤلوب-قالمام اؤز الیمده ایدی؛ یوْلداشلاریمین بیری «بئله قالسان عذاب چکهجکسن» دئیینجه اؤلدوم... سوْنرا رۇح اوْلاراق یوْلداشلاریمی گؤرمهیه دؤندوم٬ ائولرینه باش چکدیم... قاییدان باش یۇخو چوْخ گؤزل اۇچوش یۇخوسونا دؤندو؛ یاواش-یاواش یئردن قالخیب گؤیه ساری قالخیردیم٬ یوْلدا بۇلودلارا دا یاخینلاشیردیم...
بؤلوملر: باشقا یوخولار،


text:
روایته گؤره چوخ- چوخ بوندان قدیملرده ساوالان داغی اته یینده یئرلشن ، ساری قایا آدیندا بؤیوک بیر کند واریمیش. بو کنده توپلاشان بیر نئچه طایفا همیشه بیر-بیرلری ایله مهربان،چوخدا صمیمی یاشارمیشلار. یوخاری قولولار ائلیندن اولان یاشار خان آدیندا بیرگنج ایگید داییما زور دئیه نلری ازیب،یوخسوللارین آرخاسیندا دایانار،یای –یازی،پاییز قیشی،آت چاپیب،اووچولوقلا مشغول اولارمیش. پاییزین سون گونلرینده،یاشار خان یولداشلاری ایله بیر گه شکارا چیخیرلار بو آندا اونلارین قاباغینی آغ پالتارلی-قارا گؤزلو قورخونج بیرگؤرکم آلیر، ایگیدلره ده بئله دئییر:
بوندان سورا بو یئرلره آیاق باسمایین،چونکی داغ-دره نی،چؤل-تپه نی،قارا-شاختایا بورویوب، بوتون کند اهلینی ایسه سویوقدان اؤلدوره جه یم.
یاشار خان قیلینجین چکیب،اونو وورماق ایسته یینده،آتی بیردن بودرویوب،ییخیلیر.جانیینی سویوق-شاختا آلمادان یولداشلاریندا گؤتوروب،کنده قاییدیر. گنج لر ائلجه بیله نین یانینا گئدیب،ماجرانی ائل آغ ساققالینا سؤله ییرلر. ائل آغ ساققالی نین مصلحتی ایله بوتون کند اهلی توپلاشیب،بؤیوک چیلله دئییلن بو قورخونج تاپینتیدان اؤزلرینی قوروماق اوچون همین آخشام، دئمک پاییزین سون گئجه سینی شن لیکله کئچیرمک قرارینا گلیرلر. بئله لیکله سوفره لر بزه نیر، یای مئیوه لری اورتالیغا دوزولور،اونلارین یانیندا قارپیزین خصوصی یئری اولور.قارپیز یای مئیوه سی هم ده سویوقلوق-سرینلیک وئر ه ن مئیوه دیر. اونلار بئله بیر مراسیم قورماقلا چیلله یه آندیریرلار،بیز سندن هئچده قورخموروق، سویوغو لاپ جانیمیزادا چکیریک.ساولان ائللری قارپیزی کسیب،یاش-قورو مئیوه لر یئیندن سونرا، شن لیک ائدیرلر.بو عادت-عنعنه همین گونلردن بیر دب کیمی باشقا ائللریمیز آراسیندا دا یاشاییر، دونیانین بیر چوخ ملت لری طرفیندن ده منیمسه نیلیر.
بوگؤزل عادت-عنعنه روانی –فلسفی باخیمندادن دا چوخ دیرلی بیر وارلیقدی. بوکیمی مراسیم لر تکجه ایلنمک دئییل، هم ده یاشامین چتین لیکلرینه دؤزوب، دایانماق کیمی آنلاملاری دا آندیریر……
چیـــلله گلیر یوردوما
اوشاقلار ماهنی سؤیلر
یاشاسیــــن بیزیم ائللر
قیــــشی دا بایرام ائیلر
بهروز ایمانی
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
"اهالیگه تیگیشلی بولگن نمره لر دولت مقاملریگه ترقه تیلماقده"
پایتخت کابلده ناراضلیک نمایش یولگه قوییگن ایریم کابلیکلر اهالیگه تیگیشلی بولگن نمره لر یوقاری مرتبه لی دولت خادملریگه ترقه تیله یاتگنینی ادعا قیلیب حکومت نینگ بوعملینی قتیغ قاره لب چیقدیلر.
نمایشچیلرگه کوره بوندن قریب اون آلتی ییل آلدین بلدیه اداره سی تمانیدن اولرگه نمره ترقه تیش حجتی بیریلیب ، لیکن اولر شوپیتگه قدر نمره قولگه کیریتمه گنلر.
اونلب کابلیک لر فاسده گه باتگن حکومت نینگ ایسته میمیز و عدالت تامین لنسین دیگن شعارلربیلن چیقدیلر همده اولر، کابل بلدیه اداره سیگه قرشی شعارلرهم بیررایدیلر. چونکی اولرگه کوره کابل بلدیه اداره سی احتیاج مند عاییله لرگه نمره ترقه تیش اورنیده، زورمند و دولتی مقاملرگه نمره تره قه تیب کیلماقد.
ناراضلیک نمایش اویشتیرگن شخصلر ییر لرنی غصب بولیشگه کوپراق دولت نینگ یوقاری مرتبه لی ادملری مسوول دیه فکر بیلدیردی:"کور؛ کر دولتدن ایستمیز کی کوز لرنی آچیسن قولاقلرینی آچیسن، افغانستان دولتی فسادگه باتگن بیرینچی دولت دیه کورسه تیلماقده، شونینگ دیک مخدره ماده لر قاچاقی اوز اوجیگه ایتیشگن.همده فساده گه باتگن دولت اداره لرده گی مقاملرنینگ ییرلرنی غضب ایتیشیگه قولی بار، میلیاردلر پول کیلدی، لیکن مردم نینگ حقی بیریلمه دی.بیز حقی میزنی ایستیمیز."
عینی حالده ناراض کیشیلر حکومت مافیا تامانیدن اداره بولیب کیلینه یاتگنینی ادعا قیلیب شوباعث هم مردم نینگ برحق سیس لری اییشتیلمه یاتگنینی ایتدیلر.
نمایشچیلردن باشقه بیرینی ادعا قیلیشیچه، کابل شهری نینگ قلعه زمان خان منطقه سیده اولرگه نمره ترقه تیلیشی اوچون رسمی حجت بیریلگن، بیراق دولت شو پیتگه قدر اولرگه حقلرینی بیریشمه گن:"اون التی ییل آلدین سیزگه نمره بیره من دیب بلدیه اداره سی بیزگه حجت بیرگن، تورت ییلدن بیری بیز مراجعه قیله میز لیکن بلدیه مسوولی بیزنی سیسی میزنی ایشیتمیدی. چونکی بلدیه اداره سی بیزگه تیگیشلی بولگن نمره لرنی زورمند کیشی لرگه بیرگن."
بوندن آلدین هم قلعه زمان خان منطقه سیده ییری میز باردیب دعوا قیلگن شخصلر ناراضلیک نمایش اویشتیرگندی.
خوب ناراض کیشلرتامانیدن ایلگری سوریلگن ادعالرگه قنچه لیک جان بار بوباره ده کابل بلدیه باشلیغی یونس نو اندیش شوندی دیدی:"بو شخصلر یوزکون هم ناراضلیک نمایش اویشتیرسه، اولرگه نمره ترقه تیش اوچون هیچ قندی امکانیت یوق، نه فقط بولر بلکه باشقه 33 مینگ کیشی هم عینی قینچلیک بیلن یوزمه یوز، بومشلکنی مین توغدیرمه گن من، حجتی بولگن شخصلرنی ایریم لریگه نمره ترقه تیلگن لیکن سندی بولیب نمره قولگه کیرتمه گن شخصلر شوندی ناراضلیک نمایشلرنی یولگه قویب کیلماقده لر."
اهالی ملکیتلری و دولت گه تیگیشلی بولگن ییرلرنینگ زورمند کیشی لرتامانیدن غضب ایتیله یاتگنی باره سیده شکایت ارتیب باریشی بیلن افغانستان جمهوررییسی حامدکرزی بویوروغی اساسیده ییرلرنی غضب ایتیش حاللرنی آلدینی الیش اوچون مخصوص بیر کمیسیون ایجاد ایتلیب فعالیت گه باشله دی.
لیکن شوندی بولیشگه قره مسدن هلی هم ییرلر عضب بویلیب کیلینه یاتگنی مردم نینگ جدی غضب لنتیرگن.


text:
حربی چئوریلیش حادثهلری باشلایان زامان آذربایجان خالقینین قلبی تورکییهنین یانیندا ایدی.
کولت. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری آذربایجانلی ایش آدامی مباریز منصیموو ۱۵ ایول حادثهلری حاقیندا تورکییهنین «دوغان» خبر آگنتلیینه دانیشارکن دئییب.
«عمومیللی لیدر حیدر علیئو تورکییه و آذربایجان آراسینداکی دوستلوغو «بیر میلت، ایکی دولت» کیمی قیمتلندیریردی. حقیقتا ده ایکی اؤلکه آراسینداکی علاقهلری ایفاده ائتمک اوچون بوندان داها قیمتلی بیر سؤز اولا بیلمز. بیز اوغوز بویوندان گلن بیر میلتین ایکی دؤولتیییک»، - منصیموو بیلدیریب.


text:
بانیولو دی پو
بانیولو دی پو (ایتالیاجا: Bagnolo di Po) ایتالیا اؤلکهسینده بیر یاشاییش منطقهسیدیر. سوْن نۆفوس ساییمی اساسيندا ۱۴۱۴ نفر ایمیش. دنیز سوُلاری سَویهسیندن ۷ متر یۇکسکلیکده یئر آلیب. و ونتو اوستانیندا دا یئرلشیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ ISTAT Archived March 3, 2016, at the Wayback Machine.
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Bagnolo di Po»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۸ آقوست ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده بانیولو دی پو گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
مَتّیٰ 11
11-نجی باب
عیسی و یحیا
لوقا 7:18-35
1عیسی اُن ایکی شَگیردینه ناصیحات بِریپ قوتاراندان سُنگ، اُل یِردِن چیقیپ، قُلایداقی شَهرلِرده اُورِتمَگه و واغیظ اِتمَگه گیتدی. 2یحیی هِم زیندانداقا، مسیحینگ اِدِن ایشلِری بارادا اِشیدیپ، اُنونگ یانینا شَگیرتلِرینی ایبِردی: 3«سِن شُل گِلجِک مسیحمی یا-دا بیز باشغا بیرینه قاراشمالیمی؟» دیییپ سُراتدی. 4عیسی اُلارا: «بارینگ-دا، گُروپ-اِشیدِنلِرینگیزی یحیی خابار بِرینگ. 5- کُرلِر گُریَر، آغساقلار یُرییَر، جُزامیلار پَکلِنیَر، کِرلِر اِشیدیَر، اُلولِر دیرِلیَر، قاریپلارا خوش خابار واغیظ اِدیلیَر. 6مِندِن اِل چِکمِدیک خوشواقتدیر» دیییپ جُغاپ بِردی.
7یحیانینگ شَگیرتلِری گیدِن واقتی، عیسی جِماغاتا یحیی بارادا گورّونگ بِرمَگه باشلادی: «بیابانا نَمه گُرمَگه گیتدینگیز؟ یِله ایرغیلییان قامشیمی؟ 8اُندا، نَمه گُرمَگه گیتدینگیز؟ نِفیس لِباسلار گِیِن آدامیمی؟ یُق! نِفیس لِباسلار گِینِنلِر پاتیشاهلارینگ کُشکلِریندِدیر. 9اُندا نَمه گُرمَگه گیتدینگیز؟ بیر پیغامباریمی؟ هاووا! مِن سیزه شونی آیدایین، اُل گُرِن کیشینگیز حتّیٰ پیغامباردان هِم اولیدیر.
10- ”اُووندِن یُل تاییارلار یالی، اینه، مِن اُز رِسولیمی ایبِریَرین“
دیییپ یازیلان سُزلِر هِم خاص شُنگا دِگیشلیدیر. 11سیزه دُغروسینی آیدیارین: اِنهدِن دُغلانلارینگ آراسیندا یحیی تَعمید بِریَنچیدِن بِییگی بُلان یُقدور، اِمّا آسمانینگ پاتیشاهلیغیندا اینگ کیچیسی هِم اُندان بِییکدیر. 12یحیی تَعمید بِریَنچینینگ گونلِریندِن تا بو واقتا چِنلی آسمانینگ پاتیشاهلیغی اُوه گویچلی گیتیَر و ظالیم آداملار اُنگا هوجوم گِتیریپ اُز اِلِّرینه گِچیرجِک بُلیارلار. 13یحیی چِنلی تُورات بیلِن هِمّه پیغامبارلار نبوّت اِدیَردیلِر. 14- اِگِر قابول اِتمِک ایسلِیَن بُلسانگیز، گِلمِگینه قاراشیلیان اِلیاس یحیادیر. 15اِشیتمَگه قولاغی بار آدام اِشیتسین!
16«مِن بو نِسلی نَمَه مِنگزِدِیین؟ اُلار بازارلاردا اُتوریپ، باشغالارا: 17”سیزه تویدوک چالدیق، راقص اِتمِدینگیز، یاس توتدیق، آغلامادینگیز“ دیییپ قیغیریان چاغالارا مِنگزِیَرلِر. 18یحیی گِلدی، اُل نه ایییَر نه ایچیَر. اُلار بُلسا اُنگا ”جینلی“ دیییَرلِر. 19اینسان اُغلی گِلدی، اُل هِم ایییَر، هِم ایچیَر، اُلار اُنگا: ”اینه، بو اییِگِنه و آراقخُرا سِرِدینگ! اُل مالییات آلیانچیلار و گونَهکَرلِر بیلِن دُست بُلدی“ دیییَرلِر. اِمّا عاقیلّیلیق اُز عامالّاری بیلِن تاصدیقلانار.»
توبا اِتمِدیک شَهرلِر
لوقا 10:13-15
20عیسی شَهرلِرده کَن مُعجِزهلِر گُرکِزیپدی، اِمّا اُلارینگ خالقی گونَهلِرینه توبا اِتمَندیلِر. شُنونگ اوچین عیسی اُلاری کَیمَگَه باشلادی: 21«وای گونونگه، اِی، خورازین! وای گونونگه، اِی، بِیتصِیدا! سیزده گُرکِزیلِن مُعجِزهلِر صور بیلِن صیدوندا گُرکِزیلِن بُلسادی، اُندا اُلار بیراِییَم پالاس گِینیپ، کول اوستونده اُتوریپ توبا اِدِردیلِر. 22اِمّا مِن سیزه دیییَرین: قیامات گونی سیزینگ یاغدایینگیز صور بیلِن صیدونینگ یاغداییندان خاص بِتِر بُلار! 23اِی، کَفَرناحوم! سِن عارشا گُتِریلِرسینگ دییییپ گومَن اِدیَرسینگمی؟ یُق، سِن دُوزاخا زینگالانارسینگ، سِبَبی سِنده گُرکِزیلِن مُعجِزهلِر سُدومدا گُرکِزیلِن بُلسادی، اُندا اُل شو گونه چِنلی ساقلانیپ قالاردی. 24اِمّا مِن سانگا شونی دیییَرین: قیامات گونی سِنینگ یاغدایینگ سُدومینگ یاغداییندان خاص بِتِر بُلار.»
زَحمِتکِشلِری چاغیریار
لوقا 10:21-22
25شو واقت عیسی سُزونی دُوام اِدیپ، شِیله دییدی: «اِی، آتام، یِرینگ و آسمانینگ حُکومداری! بو زاتلاری عاقیلدارلاردان و دانالاردان گوزگَپ، چاغالارا آیان اِدِندیگینگ اوچین، سانگا شوکور اِدیَرین. 26هاووا، آتام، سِنینگ ایسلِگینگ شِیلهدی. 27آتام هِمّه زادی مانگا تابشیردی. اُغلی آتادان باشغا هیچ کیم تانییان دَلدیر. اُغولدان و اُغلونگ اُنی اَشگَر اِتمِک ایسلِیَن آداملاریندان باشغا هیچ کیم آتانی تانییان دَلدیر.
28«اِی، زَحمِتکِشلِر و آغیر یوکلولِر، مِنینگ یانیما گِلینگ، مِن سیزه دینچلیق بِرِیین. 29مِنینگ یوغیمی بُیونونگزا داقینینگ-دا، مِندِن اُورِنینگ. مِن میلاییم هِم فُروتَندیرین و جانینگیز راحاتلیق تاپار. 30مِنینگ یوغیم آنگساتدیر و یوکیم یِنگیلدیر.»


text:
کوروش
کوروش یا ایکینجی پارس کۇروشو عبرانی (بنی ایسرائیل) قالوت آواره لرین ماشیح و شاهی[۴] [۵](فارسجا: کوروش[۶]،۵۳۰-۵۷۶یا ۶۰۰) عۆموما یئکه کوروش آدیلا تانینیر(فارسجا:کوروش بزرگتر)[۷] هخامنشلیلر ایمپیراتولوغونون قوْروجوسو و ایلک ایمپیراتورو[۸][۹].حؤکمونون آلتیندا ایمپیراتورلوق، قدیم یاخین شرقین بۆتون موتمدّین دؤولتلرینه شامیل اوْلوردو[۸]کوروشون ایپیراتولوغو نهایتده آسیانین گۆنئی باتیسینین چوْخو و اوْرتا آسیانین بؤیوک پارچاسی ایله قافقازی فتح ائتدی.ایپیراتولوغو مدیترانه دنیزی و داردانل بوغازینا غربدن و شرقدن ایسه سند درّهسی نه قدر یئتیشیردی.کوروش یارادن ایمپراتورلوق اوْ زامانا قدر دۆنیادا گؤرولن ان بؤیوک ایمپیراتورلوغویدو[۱۰]. کوروش ایمپیراتولوغونو اوّلده ماد ایمپیراتولوغو،سوْنرا لیدی ایمپیراتولوغو و داها سوْنرا یئنی بابل ایمپیراتورلوغونون فتحی ایله بنا ائتدی.کوروش بابلین فتحیندن سوْنرا اورتا آسیا یا دا قوْشون چکدی[۱۱]. کوروش اؤزونو میصر ریسکینه آتمادی،نئجهکی اؤزو ده ۵۳۰-م.ق ایلینده ماساگتلرله سیحون چایینین قیراغیندا ساواشاندا اؤلدورولدو[۱۲][۱۳].کوروشدان سوْنرا اوْغلو ایکینجی کمبوجیه تخته چیخدی ،اوْ قیسا حؤکومتینین ایچینده میصر ،نوبیه و برقهنی ایپیراتورلوغا قاتدی.کوروش الینه کئچیرن توْرپاقلارین خالقلرینین دین و دَبلرینه حؤرمت و سایگی گؤستریردی[۱۴]. کوروش یارادان ایمپیراتورلوغون نقشی چوْخ باشاریلی موتمرکیز ایداره شیوهسی و رعیتلرین نفعینه چالیشماسی دۆنیالیق تاریخده دئییلیب[۸].واقعیّتده ایمپیراتولوق ساتراپلار توسوطویلا ایداره اوْلوردو و حؤکومتین اساس قرارلاری پاسارگاددا کوروش اوْتوران یئرده وئریلیدی[۱۵].(م.۱۹۷۰)۱۳۵۰ ایللرینده محمدرضا پهلوی کوروش اۆسوانهسینین اۆستوندهکی یازیلاری ان اسکی اینسان حقّلری بیانامهسی آدلاندیردی[۱۶][۱۷][۱۸][۱۹].بعضی تاریخچیلر بۇ باخیشی نقده چکیلیب و اۆستوانهنین ایشتباه آنلاماغینی مئیدانا قوْیوبلار[۲۰] [۲۱]؛ تاریخچیلره گؤره اوْ عصرلرده عۆموما یئنی تخته چیخان سولطانلار حؤکومتلرین باشلییاندا بو نوع اعلامیهلردن وئریرمیشلر[۱۸][۱۹][۲۲].
ایچیندهکیلر
اتمولوژی[دَییشدیر]
کوروش آدی قدیم فارسجادان گلیر[۲۳]،آد و معناسی قدیم یازیلاردا و دییشیک دیللرده ثبت اوْلوب.قدیم یونانین پلوتارک و کتزیاس آدلی تاریخچیلرینه گؤره کوروش آدی کروسدان تۇتولوب (گؤنش) و معناسینی گۆنشه بنزر ثبت ائدیبلر.(خور+وش) فارس دیلینده (خور) گۆنش اسمی و (وش) بَنزرلیک اکی اوْلاراق[۲۴]. .هابئله بۇ مومکوندور ایرانین ایلک افسانه شاهی اوْلان جمشیدی،گؤز قاباغینا گتیره، اوْنوندا آدی گۆنش (شید) عۇنصوروندان تشکیل اوْلوب.یهودیلرین قوتسال کیتابی تورات اوْنو کۇروش تانیتدیریب.(عبرانیجه:כורש)[۲۵] استرابو ریوایتینده،کوروشون آدی قاباقجا آگراداتسیمیش و شاه اوْلاندان سوْنرا پاسارگادین گونئیینده آخان کوْر چاییندان ایلهام آلیب و کوروش آدینی اؤزونه سئچیب.
سولاله تاریخچهسی[دَییشدیر]
پارسلارین سولطه و شاهلیقلاری ایران فلاتیندا هخامنش سولالهسی ایله باشلادی،اوْنلار قاباقدان اللرینده اوْلان قودرتلرینی ایحتیمالا ۹.جو م.ق عصرینده گئنیشلندیردیلر. سولالهنین آدی ایسه قوْروجوسو اوْلان هخامنشدن گلیر."هخامنشلی،هخامنشین اۇشاقلاری،سولالهسی" دئمکدیر.سولالهنین دوْقوزونجو شاهی داریوش اؤز نسبینی هخامنشه قدر اۇزالدیر و اعلان ائدیر "بو سببله بیز هخامنشلی آدلاندیق".هخامنش پارسومش دؤولتین ایرانین گؤنئی باتیسیندا قۇردو اوْندان سوْنرا چِشپِش تخت صاحیبی اوْلدو و انشان شهرینی اله کئچیرندن سوْنرا "انشان شاهی" آدلاندی و بۆتون پارس دؤولتینی شاهلیغینین ایچینه آلدی[۲۶]. اسکی سندلر[۲۷] چشپشین کیچیک کوروش آدلی بیر اوْغلو اوْلدوغونا ایشاره ائدر.اوْدا انشان شاهلیغینی آتادان ارث آپاردی.بیرینجی کوروشون قارداشینین آدی آریارمنش ثبت اوْلونوب.[۸] ۶۰۰م.ق ایلینده ،۱.جی کوروشون اوْغلو ۱.جی کمبوجیه آتانین تختینه چیخدی، و۵۵۹ م.ق ایلینه قدر حؤکم سۆردو. بیرینجی کمبوجیه ده آتاسینین آدینی اوْغلونا قوْیودو ایکینجی کوروش .[۲۸]
دوْغوم و اوْشاقلیغی[دَییشدیر]
کوروش، انشان شاهی اوْلان بیرینجی کمبوجیه و ماد شاهینین قیزی ماندانا ۵۹۹-۶۰۰یا ۵۷۵-۵۷۶ ایللری آراسیندا دوْغولموش اۇشاغیدی.هرودوتون یازیلارینا گؤره ،ماد شاهی آستیاگ ایکی یوْخو گؤرور،بیرینده سئل و اوْبیرنده نئچه بارلی اؤزوم آغاجی قیزینین بدنیندن چیخمیشدی و بۆتون پادیشاهلیغی اؤرتموشدو.موشاویری یوْخولاری گلجکدن خبر بیلیر کی؛ بیر گۆن نوهسی(کوروش) علیهینه عۇصیان ائدیب و شاهلیق تختینه چیخاجاق. آستیاگ اوْزامان کی قیزی کوروشا حامیلهیدی اۇشاغی اؤلدورمک اۆچون ماندانانی اکباتانا چاغیریر،شاهین موشاویری هارپاگوس اۇشاغی اؤلدومهگی میترادس (مهرداد) آدلی بیر چوبانا تاپشیریر،میترادس اۇشاغی دیری ساخلییر و اؤلو دوْغولان اۇشاغینی کوروشون یئرینه هارپاگوسا گؤرسهدیر.کوروش گیزدین یاشییر،اما اوْن یاشلیغیندا آیری اۇشاقلارلا اوْینویان زامان ،کوروش اشراف اۇشاقلاریندان بیرنی امرلرینه باخماماغا گؤره وورور ،چوبان اوْغلو اوْلماغی اۆچون سؤزلرین سایمامیش توْتموشدو.آستیاگ اوْغلان (کوروش) و آتاسینی محکمهیه آپاریر و دانیشدیریر.چوبانین اعتیرافییلا آستیاگ کوروشو تانیییر و اوْنو دوْغما آتا آناسینین یانیندا یاشاماق اؤچون پارسا گؤندیر. آنجاق آستیاگ هارپاگوسون (موشاویرین) اوْغلون چاغیریر و عوض آچماق اۆچون،اؤلدوروب،بؤلوشدورور و پیشیریب ،کاباب ائدندن سوْنرا بؤیوک بیر قوناقلیقدا اوْغلانین اتین موشاویره یئدیریر،سوْنرا آستیاگین خیدمتکارلاری اۇشاقین باشی ،قوْلو و آیاقلارینی قابلار ایچینده گتیرمکله و هارپاگوس بیلمهمیش اوْغلونون اتینی یئمهگی بیلیر[۲۹]. بیر آیری نۆسخه ده، کوروشو ماد درباریندا ایشلهین یوْخسول عایلهنین اوْغلو تانیتدیریر،آنجاق کوروشون اؤز سؤز بو ایدیعانین ترسینه دیرکی ؛کوروش آتاسیندان سونرا،بؤیوک آتاسی و بؤیوک-بؤیوک آتاسیندان سوْنرا شاهلیق تختینه صاحیب اوْلوب[۳۰]. کوروش قایتماقدان سوْنرا کاساندان ایله ائولهنیر، ایکی اوْغلان ۱.جی کمبوجیه و بردیا ، اۆچ قیز دا آتوسا ،آرتیستون، روْکسانا آدلاریندا بیلهسینه دۆنیایا گتیریر.آتاسی اؤلندن سوْنرا ،کوروش پارسلارین شاهلیغینی آتادان ارثه آپاردی پاسارگاد اوزامان آستیاگین قوْندارمیش بیر دؤولتیدی.هابئله استرابودان نقل اوْلوب؛ کوروشون اصل آدی آگراداتسیمیش کی (اؤگی) آتاآناسینین طرفیندن قوْیولموش آد.بئلهلیکله ایحتیمالاً دوْغما عائیلهسینین یانینا قاییداندا، اوْزامانین آد قوْیماق رسملری ایله کوروشون آتاسی (۱.جی کمبوجیه)،اؤز آتاسینین آدینی اوْغلو کوروشا قوْیا.
ظفرلر و ساواشلار[دَییشدیر]
ماد ایمپیراتورلوغو[دَییشدیر]
کوروشون آتاسینین اؤلومو ۵۵۱ م.ق ایلینده اوْلماسینا رغماً، کوروش 559م.ق دان شاهلیغا یئتیشمیشدی.آنجاق هله موستقیل بیر دوولت دئییل دی؛ قاباقکی شاهلار کیمی کوروش دا گرک ماد ایقتیدارین رسمیّته تانیاردی. آستیاگ مادلارین سوْن شاهی و کوروشون بؤیوک آتاسی ،قدیم یاخین شرقین چوْخلو بؤلگهلرینه حؤکومت ائدیردی ، غربدن لیدی ایله، شرقدن ده پارس و پارتلارلا سرحدّلری واریدی.کوروش ماد ایمپیراتورلوغونون ایقتیدارینین آلتیندان چیخماق اۆچون ،اولّده مادلارین پاسارگاداکی مقرینه هۆجوم چکمهگه باشلادی ،هرودوتون دئدیگیجه پارسدا یاشایانلارین آلتی طایفاسیندان اۆچو کوروشا قوْشولدولار و ماد بؤیوکباشلاریندان دا نئچهسی کوروشا طرف گلدیلیر.بو عۆصیانلار ساواشا سبب اوْلدو ،دمشقلی نیکولاس توضیح وئریر ؛ساواش باشلاناندا وضع کوروشون قازانجینا دئییلدی و پارسلار ماد گۆجلرینین قارشیسیندا دایانامیردیلار و قاچیردیلار ،پارس قادینلاری مئیداندان قاچان ساواشچیلارا سسلندیلر "دۆنیایا گلدیگینیز یئره سوْخولماق ایستیسینیز!"قادینلارین بو ایشی ساواشچیلاری غئیرتلندیردی و شیدّتله دؤیوشوب ساواشی قازاندیلار.کوروش ایکی ایلین ایچینده بۆتون ماد گۆجلرینی پارسدان چیخاردابیلدی.آستیاگ ۵۵۰ م.ق ایلینده کؤمک گۆجلرینی هامیسینی ایرانین(شومال شومال-شرق) قورئی و قوزئی-دوْغوسوندان کوروشا حمله ائتمک اۆچون مادا چاغیریر.نعبوعیدین گۆنلوک یازیلارینا گؤره آستیاگ اوْردوسونو کوروشو اؤلدورمک اۆچون یولاسالیر.تاریخچی هرودوتون توضیحینه گؤره آستیاگ اوْردونون باشچیلیغینی هارپاگوسا تاپشیریر.آنجاق هارپاگوس کوروش ایله ایرتیباط قوْرور و اوْنو ماد مۇقابیلینده عۆصیانا تشویق ائدیر سوْنرا اؤزو و نئچه اشراف و اوْردونون بیر قیسمییله ماد ایمپیراتورلوغونا اؤز دؤندریر.سوْن ساواش اکبتان دا باش وئریر و کوروش شهری الینه کئچیریر.هرودوت و کتزیاس ثبت ائلهدیگینه گؤره؛کوروش آستیاگین اؤلدورمهسیندن وازگئچیر و "آمیتس" آدلی قیزینی آلیر(خالاسی).بو ایش مادین نظرینده ایداره اوْلان کیچیک دؤولتلر آراسیندا ساواش اوْدونو سؤندوردو[۳۱].آستیاگ قودرتدن دؤشمهسییله سولطهسینین آلتینداکی کیچیک دؤولتلر کوروشون حؤکمونون آلتینا کئچدیلر.ماد ایپیراتورلوغونون فتحی کوروشون ساواشلارینین باشلانماسییدی[۳۲].
لیدی ایمپیراتورلوغو و کیچیک آسیا[دَییشدیر]
لیدی فتحینین دقیق تاریخی معلوم دئییل اما ماد شاهلیغینین ییخیلماسی ایله و بابل فتحینین آراسیندا اوْلمالیدیر. (۵۵۰م.ق-۵۳۹م.ق) .نبونعیدین گۆنلوک یازیلارینین بعضی توضیحلرینه گؤره کئچمیش زامانلاردا ۵۴۷-م.ق ایلی فتح تاریخی ساییلیردی اما بۇ باخیش ایندیلر چوْخ مقبول دئییل[۳۳]. لیدیلیلر اولّده هخامنشلیلرین "کاپپادوکیا"دا اوْلان پِتریا آدلی شهرینه حمله ائتدیلر. کروزوس شهری مۇحاصیره و ایشغال ائدندن سوْنرا و اهالیسین قوْلوغا تۇتور.بۇ آرادا ،پارسلار دا لیدی شاهلیغینین لونیا آدلی شهرینین اهالیسین حؤکمدارلارینا قارشی عۆصیانا دعوت ائتدیلر.بۇ چاغیری رد اوْلماغیلا ،کوروش قوْشون یغیب و لیدیه طرف یوْلا دؤشدو یوْل اۆستونده اوْلان میلّتلرین قاتشماسییلا ساواشچیلارین سایی گئت گئده آرتدی.پئتریا ساواشی واقعیّتده نتیجهسیز اوْلدو.ساواشین ایکی طرفی ده آخشام دؤشهنه قدر آغیر تلفات وئردی. کروزوس صاباح اوْلانا ساردیسه طرف دالا چکیلدی.[۳۴] کروزوس ساردیسده اوْلان زامان لیدیه کؤمک اۆچون موتّحیدلرینه کؤمک چاغریسی گؤندردی، آنجاق قیشین سوْنلاریندا موتّحیدلری بیرلشهبیلمهمیش کوروش ساواشی لیدی اراضیسینه چکدی و کروزوسو باشکندی (پایتختی) ساردیسده موحاصیره ائتدی. قیسا مۆدّت "زیمبرانین" نهایی ساوشیندان قاباق هارپاگوس بؤیوک کوروشا توصیه ائتدی دَوهلری ساواشچیلارین قاباق صفینده یئرلشدیره؛ لیدی آتلاری دَوه قوْخوسونا عادتلری اوْلمادیغی اۆچون چوْخ قوْرخدولار.ایستیراتژی جواب وئردی؛لیدی آتچیلاری مئیدانی الدن وئردیلر.کوروش کروزوسا غالیب اوْلدو و اوْنو اسیر تۇتدو.کوروش ساردیس باشکندی (پایتختی) ایشغال ائتمهسیله لیدی شاهلیغینی ۵۴۶م.ق فتح اوْلدو.[۳۴]هرودوتون یازیلارینا گؤره کوروش کروزوسون جانین باغیشلادی و اؤزونه موشاویر اوْلاراق ساخلادی، اما بو توضیح نبونعیدین گۆنلوک یازیلارینین بۇگونکو تفسیرلری ایله اختلافلیدیر کی لیدی شاهینین اؤلدورولمهسینی اوْرتایا قوْیور.[۳۵] کوروش باشکنده (پایتخته) قایتماقدان قاباق ،کروزوسون خزانهسینین پارسا داشیماغینی پاستیاس آدلی بیر لیدیلییه تاپشیریر.آنجاق کوروش یوْلا دؤشمهسیندن بیرآز سوْنرا پاستیاس پوللا دؤیویشچو اجیر ائدیب ساردیسده پارسلارین ساتراپی تالابوس علیهینه عۆصیان یاراتدیر.کوروش مازاروس آدلی فرماندهینه عۆصیانی باستیرمانی تاپشیریر،اما پاستیاسین دیری قایتارماغینی ایستهییر.مازاروس یئتیشمهسی ایله پاستیاس اجیر اوْلموش ساواشچیسی چوْخ اولان لونییا شهرینه قاچیر .مازاروس اوْردونو یونان مملکتینه گیردیریر و ماگنسیا و پیرنه شهرلرین موطیع ائتدیر.پاستیاسین عاقیبتی معلوم دئییل اما ایحتیمالا تۇتولاندان سوْنرا کوروشون یانینا آپاریب و شیکنجهلردن سوْنرا اؤلدورولو[۳۶] مازاروس کیچیک آسیادا فتحلرینه دوام وئریر و لونیادا دؤیوشلرین بیرینده اؤلور.کوروش مازاروسون فتحلرین تاماملاماق اۆچون هارپاگوسو گؤندریر و هارپاگوس۵۴۲-م.ق ایلینده منطقهنین فتحین باشا یئتیریب پارسا قاییدیر.
یئنی بابل ایمپیرلتورلوغو[دَییشدیر]
۵۴۰-م.ق ايلينه قدر کوروش ایلام و باشکندی شوشو ایشغال ائتدی[۳۷].نبونعيدین گۆنلوک يازيلارينا گؤره ساواشدان قاباق نبونعيد بابلين اۇزاق شهرلريندن دينی مۆجسّمهلرین باشکنده داشیماغینا امر وئرير.و ساواش ايحتمالاً ۵۴۰-م.ق ايلینین قيشیندا باشلانير[۳۸]. اوکتوبر آیینین باشلامناسینا ياخين، کوروش بابلین شومالی و دیجله چايين کیناریندا یئرلشن استراتژيک اؤنمه صاحیب اوپيس شهرين ایچی یادا ياخينليغيندا ساواشدی.بابل اوْردوسونو داغيلدیب و اکتوبرون ۱۰ اوْندا سيپپار شهرینی ساواشسيز اله کئچیردی ،شهرین اهالیسینین طرفيندن هئچ ديرنيش اوْلمادی[۳۹]. ايحتمالاً کوروش، بابل اوْردوسونون باشچيلاریيلا گؤروشوب و موذاکیره ایله ایکی اوْردونون ساواشماسینین قاباغینی آلیب.نبونعيد شهرده قالیر و الينه فورصت کئچرکن نئچه ايل اۇزاق قالدیغی باشکندينه قاچیر[۴۰]. ايکی گۆن سوْنرا گوبریاسین(هخامنشلیلرین بؤیوک باشلاریندان بیری) دؤيوشچولری بابل شهرينه گيرهبیلدیلر، بودفعه ده بابل اوْردوسونوندان موقاويمت اوْلمادی و نبونعيدین تۇتولدو[۴۱]. هرودوت بو ظفری بؤيله توضيح وئرير؛پارسلار قاباقدان ملکه نیتوکریس توسوطویلا بابلی ماد حملهسيندن قوْروماق آماجیيلا قازمیش خندقلره،فرات چايینين سۇيونو چئویردیلر و بئلهلیکله سۇ سوييهسی بير کيشيینين دیزینه قدر آلچاقلاشدی و موهاجيم گۆجلر گئجهليکله چايين یاتاغیندان کئچيب و شهره گيرديلر[۴۲].اوکتوبرون ۲۹.دا کوروش اؤزو بابله گیردی و نبونعيدی حبس ائتدی[۴۳]. کوروش توسوطویلا فتح اوْلمادان قاباق، يئنی بابل ايمپيراتورلوغو، چوْخلو شاهليقلاری فتح و بابله قاتميشدی.بابلين فتحيندن سوْنرا،کوروش اساگيلا معبدینين تيکيلمهسينده، بابلين باش تانريسی مردوکا تقديم ائتدیگی مشهور اۆستوانهسينده اؤزونو "بابل شاهی، سومر ایله آکاد شاهی و دۆنيانين دؤرد بۇجاغینين شاهی" اعلان ائتدیر.اۆستونهنين يازيلاری نبونعيدی دينسيزليغه محکوم و فاتيح کوروشو مردوکدان راضی تصویر ائدیر و کوروشون بابل وطنداشلارینین یاشاملارینی ترقّی وئرمهسی ، يۇردلاريندان چيخارديلمش خالقلاری يئرلرينه قايتارماغی و معبدلر و موقدّس مکانلارین تعمير و يئنيلهشديرلمسينه فرمان وئرمهسینی آچیقلار[۴۴] . کوروشون سلطنتینين سوْنلاريندا هخامنشلی ايمپيراتولوغو کيچيک آسيايا باتيدان و دوْغودان هيندوستانين قوزئي-باتیسینا قدر دوْغويا چکيلميشدی[۴۵]
اؤلوم[دَییشدیر]
کوروشون اؤلومونون شرحی توضیحلره گؤره فرقلیدیر.هرودوتون تاریخلر آدلی کیتاباینداکی توضیحه گؤره ؛کوروش عاقیبتینی ماسگتلرله شیدتلی بیر ساواشدا گؤرور، ماساگت ائلی خوارزم و قیزیل قوْم چؤللرینین گونئیینده، بۇگونکو اوزبکیستان و قازاقیستان توْرپاقلاریندا یاشایاردیلار.ماساگتلر آتلی و پیادا ساواشچیلارا صاحیبیدیلر. کوروش، کروزوسون توصیهسی ایله اوْنلارا اؤز توْرپاقلاریندا حمله ائدیر[۴۶].اوّلده کوروش، تومیریسین اؤلکهسینه صاحیب اوْلماق نیّت ایله اوْنا ائولنمک تکلیفینی وئریر.ایستگی ردّ اوْلماقلا ماساگتلرین توْرپاغینی زوْرلا آلماغا باشلاییر[۴۷].کوروش باشلانغیچدا ایکی اؤلکهنی آییران سیحون چایینین اۆستونده ساواش گمیلرله کؤرپو قوْردو.تومیریس اوْ شرایطده کی کوروش طرفیندن ساییلماماسینی دؤشونوردو کوروشا ایخطار گؤندریر و یۆرویوشلرین دۇردورولماسینی ایستهییر.تومیریس کوروشون اؤلکهسینده و چایدان بیر گۆنلوک یوْل اۇزاق اوْلان نوقطهده ایکی اوْردونو شرفلی بیر ساواشا چاغیریر.کوروش بۇ سؤزو قبول ائدیر،اما بۇنودا اؤرگنیرکی ماساگتلر شراب و مست ائدن خاصیّتیندن خبرسیزدیرلر.ایچی چوْخلو شرابلا دوْلو بیر مقر قۇروب و یاخشی دؤیوشچولری اؤزویله گؤتورب و آز قابلیتلی دؤیوشچولری ایسه اوْرادا بۇراخیب گئدیر.تومیریسین اوْغلو و اوْردوسونون ژنرالی اسپارگاپیسِس، کوروش مقرده ساخایان دؤیوشچولری اؤلدوروب و اوْرانی یئمک و شرابلا دوْلو گؤرور.ساواشچیلاری بیلمهمیش ایچمکله مستلهشدیلر و خبرسیز حملهیه معروض قالان زامان اؤزلریندن دیفاع قابیتینی الدن وئردیلر.حمله باشاریلی اوْلدو و اسپارگاپیسسین دیری توْتولدو،بۇنا رغماً هوشو باشینا گلرکن اؤزونو اؤلدوردو.تومیریس کوروشون تاکتیکینی آلداتیچیلیق سایدی و اینتیقام آلماغینا آند ایچدی.سوْنرا ایکینجی دسته قوْشونو ساواشا گؤندردی و نهایتده کؤروش اؤلدورولدو و گۆجلری ده آغیر تلفات وئردی. هرودوت بو ساواشی کوروش و قدیم دۆنیانین ان شیدّتلی و رحمسیز ساواشی آدلاندیریر.ساواشدان سوْنرا تومیریس کوروشون اؤلوسونو گتیرمگه امر ائدیر،سوْنرا کوروشون قان تؤکنلیگی و اوْغلونون اؤلومونون اینتقیامینا گؤره بیر سمبولیک حرکتله باشینی بدندن آییریر و قانلا دوْلو بیر قابا سوْخور[۴۶][۴۸].
توْرپاغا تاپشیریلماسی[دَییشدیر]
میراث[دَییشدیر]
کوروش اۆستوانهسی[دَییشدیر]
قالری[دَییشدیر]
آیریجا باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ Ghasemi, Shapour. The Cyrus the Great Cylinder. Iran Chamber Society. یوْخلانیلیب2009-02-22.
- ↑ CYRUS iii. Cyrus II The Great. iranicaonline.org.
- ↑ Dandamayev,Muhammad A.,CYRUS iii. Cyrus II The Great, Encyclopædia Iranica
- ↑ اسکی عهد(عهد عتیق) شاهلار سِِِفری
- ↑ اشعیا 1:14
- ↑ Dandamaev 1989, s. 71
- ↑ Xenophon, Anabasis I. IX; see also M. A. Dandamaev "Cyrus II", in Encyclopaedia Iranica.
- ↑ ۸٫۰ ۸٫۱ ۸٫۲ ۸٫۳ Schmitt Achaemenid dynasty (i. The clan and dynasty)
- ↑ [http://www.iranchamber.com/history/cyrus/cyrus.php Why is Cyrus The Great Cyrus II, Kourosh in Persian, Kouros in Greek]. http:iranchamber.com. یوْخلانیلیب16 May 2016.
- ↑ Kuhrt, Amélie (1995). "13", The Ancient Near East: C. 3000–330 BC. Routledge, 647. ISBN 0-415-16763-9.
- ↑ Cambridge Ancient History IV Chapter 3c. p. 170. The quote is from the Greek historian Herodotus.
- ↑ Beckwith, Christopher. (2009). Empires of the Silk Road: A History of Central Eurasia from the Bronze Age to the Present. Princeton and Oxford: Princeton University Press. ISBN 978-0-691-13589-2. Page 63.
- ↑ Cyrus's date of death can be deduced from the last two references to his own reign (a tablet from Borsippa dated to 12 August and the final from Babylon 12 September 530 BC) and the first reference to the reign of his son Cambyses (a tablet from Babylon dated to 31 August and or 4 September), but a undocumented tablet from the city of Kish dates the last official reign of Cyrus to 4 December 530 BC; see R. A. Parker and W. H. Dubberstein, Babylonian Chronology 626 B.C. – A.D. 75, 1971.
- ↑ Dandamayev Cyrus (iii. Cyrus the Great) Cyrus's religious policies.
- ↑ The Cambridge Ancient History Vol. IV p. 42. See also: G. Buchaman Gray and D. Litt, The foundation and extension of the Persian empire, Chapter I in The Cambridge Ancient History Vol. IV, 2nd edition, published by The University Press, 1927. P. 15. Excerpt: The administration of the empire through satrap, and much more belonging to the form or spirit of the government, was the work of Cyrus ...
- ↑ Neil MacGregor, "The whole world in our hands", in Art and Cultural Heritage: Law, Policy, and Practice, p. 383–4, ed. Barbara T. Hoffman. Cambridge University Press, 2006. ISBN 0-521-85764-3
- ↑ The Cyrus Cylinder travels to the US. British Museum (2012). یوْخلانیلیب21 September 2013.
- ↑ ۱۸٫۰ ۱۸٫۱ "Cyrus cylinder, world's oldest human rights charter, returns to Iran on loan". The Guardian. Associated Press. 10 September 2010. Retrieved 21 September 2013.
- ↑ ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ "Oldest Known Charter of Human Rights Comes to San Francisco". 13 August 2013. Retrieved 21 September 2013.
- ↑ Daniel, Elton L. (2000). The History of Iran. Westport, CT: Greenwood Publishing Group. ISBN 0-313-30731-8.
- ↑ Mitchell, T.C. (1988). Biblical Archaeology: Documents from the British Museum. London: Cambridge University Press. ISBN 0-521-36867-7.
- ↑ (2006) "Achaemenid Period Historical Texts Concerning Mesopotamia", in Chavelas, Mark W.: The Ancient Near East: Historical Sources in Translation. London: Blackwell. ISBN 0-631-23581-7.
- ↑ Cyrus (name). یوْخلانیلیب8 February 2016.
- ↑ ; Plutarch, Artaxerxes 1. 3 classics.mit.edu; Photius, Epitome of Ctesias' Persica 52 livius.org
- ↑ Koresh. http://biblehub.com. یوْخلانیلیب17 May 2016.
- ↑ . The clan and dynasty.
- ↑ e. g. Cyrus Cylinder Fragment A. ¶ 21.
- ↑ Schmitt, R. "Iranian Personal Names i.-Pre-Islamic Names". Encyclopaedia Iranica. Vol. 4.
Naming the grandson after the grandfather was a common practice among Iranians.
- ↑ Stories of the East From Herodotus, p. 79–80
- ↑ Amélie Kuhrt, The Ancient Near East: c.3000–330 BC, Routledge Publishers, 1995, p.661, ISBN 0-415-16762-0
- ↑ Briant, Pierre (2002). From Cyrus to Alexander. Eisenbrauns, 31–33.
- ↑ The encyclopædia britannica: a dictionary of arts, sciences, literature and general information, Volume 21 edited by Hugh Chrisholm,1911, pp. 206–207
- ↑ Rollinger, Robert, "The Median "Empire", the End of Urartu and Cyrus's the Great Campaign in 547 B.C."; Lendering, Jona, "The End of Lydia: 547?".
- ↑ ۳۴٫۰ ۳۴٫۱ Herodotus, The Histories, Book I, 440 BC. Translated by George Rawlinson.
- ↑ Croesus: Fifth and last king of the Mermnad dynasty.
- ↑ The life and travels of Herodotus, Volume 2, by James Talboys Wheeler, 1855, pp.271–274
- ↑ Tavernier, Jan. Some Thoughts in Neo-Elamite Chronology.
- ↑ Kuhrt, Amélie. "Babylonia from Cyrus to Xerxes", in The Cambridge Ancient History: Vol IV — Persia, Greece and the Western Mediterranean, pp. 112–138. Ed. John Boardman. Cambridge University Press, 1982. ISBN 0-521-22804-2
- ↑ Nabonidus Chronicle, 14.
- ↑ The Harran Stelae H2 – A, and the Nabonidus Chronicle (Seventeenth year) show that Nabonidus had been in Babylon before October 10, 539, because he had already returned from Harran and had participated in the Akitu of Nissanu 1 [April 4], 539 BC.
- ↑ Nabonidus Chronicle, 15–16.
- ↑ Potts, Daniel (1996). Mesopotamian civilization: the material foundations. Cornell University Press, 22–23. ISBN 978-0-8014-3339-9.
- ↑ Nabonidus Chronicle, 18.
- ↑ British Museum Website,The Cyrus Cylinder. Britishmuseum.org. یوْخلانیلیب2012-12-30.
- ↑ M.A. Dandamaev, "Cyrus II", in Encyclopaedia Iranica.
- ↑ ۴۶٫۰ ۴۶٫۱ Ancient History Sourcebook: Herodotus: Queen Tomyris of the Massagetai and the Defeat of the Persians under Cyrus. Fordham.edu. یوْخلانیلیب2012-12-30.
- ↑ Grousset, Rene (1970). The Empire of the Steppes. Rutgers University Press, 9. ISBN 0-8135-1304-9.
- ↑ Tomyris, Queen of the Massagetae, Defeats Cyrus the Great in Battle Herodotus, The Histories


text:
دونیا سهییه تشکیلاتی خستهلیکلرین بین الخالق تصنیفاتینا داها بیر خستهلیگی علاوه ائده بیلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، تشکیلات رسمیلری ۲۰۱۸-جی ایلده حاضرلایاجاقلاری سیاهییا کومپوتر اویونلارینا آلودهچیلیگی ده داخیل ائتمک نیتینده اولدوقلارینی بیلدیریبلر.
اونلار کومپوتر اویونلاریندان حددن آرتیق آسیلی اولماغین «عقلی خستهلیک» کیمی سیاهیدا یئر آلاجاغینی آچیقلاییبلار.
متخصصلر سؤزوگئدن پروبلمین دونیادا گئتدیکجه یاییلدیغینی، بعضی اینسانلارین گونده ۱۲، حتی ۲۰ ساعت کومپوتئر اویونو اوینادیقلارینی خاتیرلادیبلار و بونون قارشیسینین آلینمالی اولدوغونو دئییبلر.


text:
تلگرام دا بیزی ایزله بیلرسز
بایاتی فالی توركلرده اولان ان قدیم فال لارداندیر اسكی دن بونو بیر نئچه نفر بایاتی بیلن آداملا توتاردیرلار آمما دای ایندی سینه لریمیز بو گؤزل سؤزلردن بوشالیب اونا گؤره بیز چالیشدیق بونو بیر بیلگی سایار یازیلیمیلا یئنی دن جانلاندیراق البته اسكی كی كیمین ائتمك موكون دئییل بونلار یازیلیمدا آرتیق آچیقلانیبدیر. بو پروقیرام اوچون .NET Framework پروقیرامی لازیمدیر اگر بیلگلی سایارینیزدا قوشولو اولماسا بوردان دانلود ائدیب و قوشا بیلرسی نیز بو یازیلیم دا 2150 بایاتیدان فایدالانمیشیق. حاضیرلایان:اوختای نژادمحمد
بایاتی فالی توركلرده اولان ان قدیم فال لارداندیر
اسكی دن بونو بیر نئچه نفر بایاتی بیلن آداملا توتاردیرلار
آمما دای ایندی سینه لریمیز بو گؤزل سؤزلردن بوشالیب
اونا گؤره بیز چالیشدیق بونو بیر بیلگی سایار یازیلیمیلا یئنی دن جانلاندیراق
البته اسكی كی كیمین ائتمك موكون دئییل
بونلار یازیلیمدا آرتیق آچیقلانیبدیر.
بو پروقیرام اوچون .NET Framework پروقیرامی لازیمدیر اگر بیلگلی سایارینیزدا قوشولو اولماسا بوردان دانلود ائدیب و قوشا بیلرسی نیز
بو یازیلیم دا 2150 بایاتیدان فایدالانمیشیق.
حاضیرلایان:اوختای نژادمحمد
- آچار سؤزلر:بایاتی فالی ،یازیلیم ،
صامیتلر صامیتلر صایتلردن تامامیله فرقلهنیر. بۇ اوْنلاردا ساکیت توْن عوضینه، کۆیون اۆستونلوک تشکیل ائتمهسیندن عبارتدیر. بۇنا گؤره ده صامیتلری اۇزون تلفّوظ ائتمک اوْلماز. آذربایجان دیلینده 23 صامیت حرف واردیر: ب
صامیتلر
صامیتلر صایتلردن تامامیله فرقلهنیر. بۇ اوْنلاردا ساکیت توْن
عوضینه، کۆیون اۆستونلوک تشکیل ائتمهسیندن عبارتدیر. بۇنا گؤره ده
صامیتلری اۇزون تلفّوظ ائتمک اوْلماز. آذربایجان دیلینده 23 صامیت
حرف واردیر: بB، چ Ç، ج C، د D، ف F، گ G، غ Ğ، ه(ح) H، خ X ، ژ J، ک K، ق Q، ل L، م M، ن N، پ P، ر R، س(س،ث،ص) S، ش Ş،
ت(ط) T، ی Y، و V ، ز(ظ،ذ،ض) Z.
صامیتلرین بؤلگوسو
صامیت سسلر آشاغیداکی اساسلارا گؤره تسنیف ائدیلیر.
1. سس تئللرینین ایشتیراکینا گؤره؛
2. توْن و کۆیون یئرینه گؤره؛
3. عمله گلمه یئرینه گؤره.
1. سس تئللرینین ایشتیراکینا گؤره صامیتلرین بؤلگوسو.
بۇ اساسا گؤره صامیتلر کار و جینگیلتیلی اوْلاراق 2 قروپا بؤلونور.
جینگیلتیلی صامیتلرین تلفّوظو زامانی سس تئللری فعال ایشتیراک
ائدیر. اوْنلارین گریلمهسی نتیجهسینده صامیتلر جینگیلتیلی اوْلور. جینگیلتیلی
صامیتلر بۇنلاردیر: ب، بئش ، گ، ق، غ، د، ج، ز، ی، ل، م، ن، ر، ژ.
کار صامیتلرین تلفّوظونده ایسه سس تئللری، دئمک اوْلار کی، ایشتیراک
ائتمیر. دئمهلی، هر جینگیلتیلی صامیتین کار قارشیلیغی اوْلور: ب-پ، بئش -ف،
ق Q-ک K، د D-ت(ط) T. کار صامیتلر بۇنلاردیر: پP، ک K، س S، ت T، ف F، خ X ، ه (ح) H، چ Ç، ش Ş، ک́ K، خ́ X.
2. توْن و کۆیون ایشتیراکینا گؤره صامیتلرین بؤلگوسو.
اصلینده صامیت سسلرین تلفّوظونده توْن آز اوْلور. بۇ اساسا گؤره
صامیت سسلر 2 قروپا بؤلونور. 1-جی قروپا داخیل اوْلان صامیتلرده کۆی
اۆستون اوْلور. بئله صامیتلر 2 قروپا بؤلونور؛
آ) کۆیلو-جینگیلتیلی صامیتلر: ب B، و V، ق Q، غ Ğ، ژ J، ز(ظ،ذ،ض) Z، ی Y، گ G، ج C، د D، ل L، م M، ن N، ر R.
ب) کار صامیتلر: ک، پ، ت، س، ف، ک، ت، ه، اوْن ، چ، ش.
قوْشا صایتلی سؤزلرین یازیلیشی و تلفّوظو آذربایجان دیلینده بیر سێرا قوْشا صایتلی آلینما سؤزلر واردیر. اوْنلاری 2 قروپا آییرماق اوْلار: 1. عینی جینسلی قوْشا صایتلی سؤزلر. اوْنلار اوْلدوغو کیمی یازیلیر، لاکین تلفّوظ زامانی اوْ صایتلردن بیری دۆشور، اوْ بیریسی ایسه اۇزون تلفّوظ اوْلونور: ساعت - [سا:آت]، معاش - [ما:آش]، جاماعت - [جاما:عت]، تأسف - [ته:سسوف] و س. 2. ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان سؤزلر. اوْنلاری دا 2 قروپا آییرماق اوْلار: آ) ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان سؤزلر اوْلدوغو کیمی یازیلیر، لاکین تلفّوظ زامانی اوْنلاردان بیری دۆشور، ایکینجیسی ایسه اۇزون تلفّوظ اوْلونور: مۆعللیم - [مه:للیم]، مۆعالیجه - [ما:لیجه]، سعادت - [سا:دت] و س. ب) ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان ائله سؤزلر ده واردیر کی، اوْنلار اوْلدوغو کیمی یازیلیر، لاکین تلفّوظ زامانی اوْنلارین آراسینا بیتیشدیریجی «ی» صامیتی آرتیریلیر: عائله - [آییله]، سیده - [سییده]، رادیوْ - [رادییوْ]، پوْئما - [پوْیئما] و س. آذربایجان دیلینده ایشلنن آلینما سؤزلرده قوْشا صایتلی و صامیتلی سؤزلر واردیر: جاماعت، ساعت، تعجب، معاش، البته، حتی، ستتار و س. قوْشا صامیتلی سؤزلر تۆرک منشألی ده اوْلا بیلر. مس.: سککیز، یئددی، دوْققوز، ساققال، چاققال و س. تاپشیریق. قوْشاسسلی سؤزلره عاید بیر نئچه مثال تاپیب جۆملهده ایشلهدین. بئله سؤزلرین دۆزگون تلفّوظونو اؤیرهنین.
قوْشا صایتلی سؤزلرین یازیلیشی و تلفّوظو
آذربایجان دیلینده بیر سێرا قوْشا صایتلی آلینما سؤزلر واردیر.
اوْنلاری 2 قروپا آییرماق اوْلار:
1. عینی جینسلی قوْشا صایتلی سؤزلر. اوْنلار اوْلدوغو کیمی یازیلیر،
لاکین تلفّوظ زامانی اوْ صایتلردن بیری دۆشور، اوْ بیریسی ایسه اۇزون
تلفّوظ اوْلونور: ساعت - [سا:آت]، معاش - [ما:آش]، جاماعت - [جاما:عت]،
تأسف - [ته:سسوف] و س.
2. ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان سؤزلر. اوْنلاری دا 2
قروپا آییرماق اوْلار:
آ) ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان سؤزلر اوْلدوغو کیمی
یازیلیر، لاکین تلفّوظ زامانی اوْنلاردان بیری دۆشور، ایکینجیسی ایسه
اۇزون تلفّوظ اوْلونور: مۆعللیم - [مه:للیم]، مۆعالیجه - [ما:لیجه]،
سعادت - [سا:دت] و س.
ب) ترکیبینده مۆختلیف جینسلی صایت اوْلان ائله سؤزلر ده واردیر
کی، اوْنلار اوْلدوغو کیمی یازیلیر، لاکین تلفّوظ زامانی اوْنلارین
آراسینا بیتیشدیریجی «ی» صامیتی آرتیریلیر: عائله - [آییله]، سیده -
[سییده]، رادیوْ - [رادییوْ]، پوْئما - [پوْیئما] و س.
آذربایجان دیلینده ایشلنن آلینما سؤزلرده قوْشا صایتلی و
صامیتلی سؤزلر واردیر: جاماعت، ساعت، تعجب، معاش، البته، حتی،
ستتار و س. قوْشا صامیتلی سؤزلر تۆرک منشألی ده اوْلا بیلر. مس.:
سککیز، یئددی، دوْققوز، ساققال، چاققال و س.
تاپشیریق. قوْشاسسلی سؤزلره عاید بیر نئچه مثال تاپیب جۆملهده
ایشلهدین. بئله سؤزلرین دۆزگون تلفّوظونو اؤیرهنین.
صایتلر آذربایجان دیلینده 9 صایت سس واردیر: آ
صایتلر
آذربایجان دیلینده 9 صایت سس واردیر: آA، اێ I، اوْ O، اۇ U، ائ E، ه Ə، ای İ، اۆ Ü، اؤ Ö.
صایت سسلر آشاغیداکی پرینسیپلره گؤره بؤلونور:
1. عمله گلمه یئرینه گؤره.
قالین صایتلر. بۇنلارا آرخا سێرا صایتلری ده دئییرلر: آ A، اێ I، اوْ O، اۇ U؛
اینجه صایتلر: ائ E، ه Ə، ای İ، اؤ Ö، اۆ Ü.
2. دوْداقلارین ایشتیراکینا گؤره: اوْ O، اۇ U، اۆ Ü، اؤ Ö؛
بۇ پرینسیپه گؤره ده صایتلر 2 قروپا بؤلونور:
دوْداقلانان صایتلر: اوْ O، اؤ Ö، اۇ U، اۆ Ü؛
دوْداقلانمایان صایتلر: آ A، اێ I، ائ E، ه Ə، ای İ.
3. دیل اۇجونون اۆست داماغا دوْغرو قالخیب-ائنمهسینه گؤره ده ایکی
یئره بؤلونور:
آچیق صایتلر: آ A، اوْ O، ائ E، ه Ə، اؤ Ö.
قاپالی صایتلر: اێ E، ای İ، اۇ U، اۆ Ü.
- آچار سؤزلر:صایتلر ،
دانیشیق سسلری آذربایجان دیلینده 32 حرف، 33 سس واردیر. بۇ سسلرین هر بیری خۆصوصی ایشارهلرله – حرفلرله گؤستریلیر. حرفلرین مۆعیین سێرا ایله دۆزولوشونه الیفبا دئییلیر. آذربایجان دیلیندهکی سسلر آشاغیداکی حرفی ایشارهلرله گؤستریلیر: آ، ب، ج، چ، د، ائ، ه، ف، گ، غ، ه، اوْن ، اێ، ای، ژ، ک، ق، ل، م، ن، اوْ، اؤ، پ، ر، س، ش، ت، اۇ، اۆ،و ، ی، ز. تاپشیریق. آذربایجان الیفباسینی سێرا ایله ازبرلهیین. آنا دیلیم قالخیب شاه داغینا سؤز ایستهییرم، چاتسین های-هاراییم دینلهینلره. من نانکوْر دئییرم، ناجینس دئییرم. اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره! یاد دیلدن پای اۇموب کیشی دیلنمز، بۇ لکه اۆستوندن هئچ واخت سیلینمز. فۆضولی شعرده کیمدیر بیلینمز – اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره! بئینینه گیرمهدی آنا اؤیودو، اصیلسیز یاشاییب اوْ بیج بؤیودو. گؤروم حرام اوْلسون قوْی آنا سۆدو – اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره!.... (توْفیق بایرام)
دانیشیق سسلری
آذربایجان دیلینده 32 حرف، 33 سس واردیر. بۇ سسلرین هر بیری
خۆصوصی ایشارهلرله – حرفلرله گؤستریلیر.
حرفلرین مۆعیین سێرا ایله دۆزولوشونه الیفبا دئییلیر.
آذربایجان دیلیندهکی سسلر آشاغیداکی حرفی ایشارهلرله
گؤستریلیر:
آ، ب، ج، چ، د، ائ، ه، ف، گ، غ، ه، اوْن ، اێ، ای، ژ، ک، ق، ل، م، ن، اوْ، اؤ،
پ، ر، س، ش، ت، اۇ، اۆ،و ، ی، ز.
تاپشیریق. آذربایجان الیفباسینی سێرا ایله ازبرلهیین.
آنا دیلیم
قالخیب شاه داغینا سؤز ایستهییرم،
چاتسین های-هاراییم دینلهینلره.
من نانکوْر دئییرم، ناجینس دئییرم.
اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره!
یاد دیلدن پای اۇموب کیشی دیلنمز،
بۇ لکه اۆستوندن هئچ واخت سیلینمز.
فۆضولی شعرده کیمدیر بیلینمز –
اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره!
بئینینه گیرمهدی آنا اؤیودو،
اصیلسیز یاشاییب اوْ بیج بؤیودو.
گؤروم حرام اوْلسون قوْی آنا سۆدو –
اؤز آنا دیلینی بیلمهینلره!.... (توْفیق بایرام)
- آچار سؤزلر:دیلیمیز ،آذربایجان تورکجه سی ،دیلیمزی اؤیره نک ،


text:
تانینمیش شاعر موسا یاقوبون صحتینده پروبلئملر یارانیب. بیر نئچه ایلدیر معالیجه آلان شاعرین سون گونلر وضعیتی داها دا آغیرلاشیب. هم شاعره باش چکمک، هم ده صحبت ائتمک اوچون یاشادیغی عنوانا یوللاندیق. شاعرین دورومونو نظره آلیب، اونو چوخ یورماق ایستمدیک.
- موسی عمی، صحتینیز نتهردیر؟
- هئچ تهریم یوخدور. بئلده ییرتیق، عصب، بؤیرکده داش، تضییق ده بیر یاندان. اینه-درمان...
- «بو دونیانین قارا داشی گؤیرمز» دئییردینیز، بلکه، او داشدیر دوشوب بؤیریینیزه؟
- بلکه ده او داشلاردیر، گؤیرمهیه گلیب. اؤز شعیریمه چئویریلیرم. بلکه ده یازا بیلمدییم سؤزلرین آغریسیدیر، دوشوب جانیما.
- حیات یولداشینیزا «منی بو پاییزین ایچیندن کئچیرت» دئییردینیز... او دا یوخدور داها. نئجه کئچیرسینیز بو پاییزی؟
- گاه قلمدن توتوب گئدیرم، گاه اومیددن. بو پاییز، دئیهسن، واخت صاحبیدیر، منی ده اؤزونه قوشوب آپاریر...
- «داغ کلی» بئله آسان تسلیم اولمامالی ایدی آخی...
- هه، او واخت داغ کلینه بنزدیردیلر منی. ائشیتدیم کی، باباداغدا بیر دلی داغ کئچیسی قالیب. دلی اولوب دوشوب داغلارا... تزه شعیر ده یازمیشام او حاقدا. بیری بوینوزون آپاردی، بیری اتین قوپاردی...
- سیزی باکیدا – بو دؤرد دیوار آراسیندا گؤرمک بنؤوشهنی دیبچهیه اکمک کیمیدیر.
- یاش او یاش دئییل داها. آغریلار الدهن سالیر آدامی. هه، بورا بالاجادیر. اوست-اوسته یاتیریق ائله. بوینوزو (ایسماییللیدا کند – رئد.) یادا سالیب قالیرام بوردا.
- آیب-دن سیزه نیه ائو وئرمهدیلر؟
- کیمدیر منه ائو وئرهن. گرک یازاسان، ایستهیهسهن...
- یازایدینیز دا...
- باجارمیرام آخی...
- آیب-نین اوزووسونوز ده؟ اونلار نه عجب کؤمک ائتمهدیلر؟ نه ائو مسئلهسینده، نه خالق شاعری آدی اوچون...
- آیب عضوویم. ۷۰-لردن. بوینوزدا معلم ایشلییردیم. اوندا آیب-ده میرزا ایبراهیمبیوو ایدی صدر شعیرلریم درج اولونوردو. گلدیم باکییا. بیر ارمنینین ائوینده کیرایه قالیردیم ۵۰ ماناتا. بیر گون علی اغا کورچایلی دئدی کی، سن آیب-نین عضووسن آرتیق. بیر-ایکی گون سونرا ایش وئردیلر. کاغیذلا تأمینات، تئکنیکی ایشلر. سونرا ادبیاتین تبلیغی بوروسوندا ایشلدیم. بیر آز سونرا «آذربایجان» ژورنالینا شعبه مودیری کئچدیم. بئش ایل قالیب ایسماییللییا قاییتدیم. قشهم آسلانوو - او واختکی کاتیب - ساغ اولسون، «زهمتکئش» قزئتینده رئداکتور تعیین ائتدی منی.
فخری آد اولماسا دا اولار. هئچ گیلئییم ده یوخدور، گؤزلمیرم ده. نیه لازیمدیر؟ نه دییشهجک؟
- دئپوتات دوستلاردان آراییب-آختاران وار ایندی؟ گلن-گئدن اولور؟
- او دئپوتاتلیق دا بیر قریبه اولدو. ائله دئدیلر، سن ده نامیزدلیینی وئر... گلن-گئدن دئیهنده کی، هامیدان راضییام، جانلاری ساغ اولسون. دوستلار وار اولسون.
- کورسوده ایلهام پریلری باشقا اولور، هه؟ قالستوکلو، اوتولو... او بئشیللیکدهکی شعیرلرینیزین ایستیخییاسینا تأثیر ائتمهدی کی کورسو؟
- من بیطرف ایدیم. هئچ واخت پارتییا اولاراق موخالیفت اولمامیشام. یارادیجیلیق ائله موخالیفتدیر ده. هله دئپوتات اولمامیشدان «واللاه بمت-لیک دئییل بو دونیا» شعیرینی یازمیشدیم. کورسوده ده راحت دئییلدیم. یازمیشدیم کی، بوراخ منی، بوراخ گئدیم آزادلیغا... بیلیرسن، عمر، سویتی دنیزه چاتدی آزاددیر، جئیرانی-جویورو قوو دنیزه، اؤلجک، بیتهجک آزادلیغی. جویورون آزادلیغی قاچماغیندادیر. منی دنیزده بوغماق ایستییردیلر...
- ائوده اومو-کوسو ائتمیرلر کی؟ مثلاً، او بیری شاعرلر کیمی ماشینینیز، ویللانیز، پول-پارانیز اولا بیلردی، یوخدور...
- قتییهن. هئچ اینتیزاریم، گیلئی-گوزاریم یوخدور عائلهدن. ساغ اولسونلار. همیشه دستک اولوبلار. آسان دئییل ائ... من او واخت اؤز-اؤزومه دئییردیم، باشینی سال آشاغی ایشله ده. اما اولمورموش.
- بیر شئیرینیز واردی: «و باشقالاری...». اولور بزهن، هامینین آدینی چکیرلر، سنه نؤوبه چاتاندا دئییرلر کی، «و باشقالاری...» بو شئیرده اؤزونوزو نظرده توتموشدونوز؟
- دوزو، بو شئیری چوخدان یازمیشام، هئچ اؤزومو ده نظرده توتمامیشدیم شئیرده، اما تالئ ائله گتیردی کی، دؤندو دیدی اؤزومه. چئویریلدی منیم تالئییمه او شئیر.
- جننته اینانیرسینیز؟
- البته... اومید ائدیرهم کی، او دونیا وار، روحا اینانیرام. بئله تئز بیتمز یاشاماق... موطلق وار...
- کیمین اوچون داریخیرسینیز، شاعر؟
- عؤمور یولداشیم اوچون... او، چوخ خوشبختدیر ایندی:
«سنی پوزان کیمدی، منی یازان کیم،
ایندی آغ دونلو بیر آغ ملکسهن...
دونیانین ان خوشبخت آدامیسان کی،
منیم اؤلمییمی گؤرمهیهجکسهن...»
فوتولار ائلچین مورادا مخصوصدور.


text:
ناتوتیک اوچری افغانستانده هلاکتگه اوچره گن
ناتوکوچلری نینگ برتیک اوچر افغانستان جنوبیده هلاکتگه اوچره گن، ناتوکوچلریگه کوره حادثه ده توقیز چیت ایللیک عسکر هلاک بولیب ، بر افغان و ایککی چیت ایللیک عسکری هم یره لنگن.
ناتوکوچلری بیربیانات چقریب اوشبو کوچلرنینگ بیر تیک اوچرنی بوگون تانگ چاغیده افغانستان نینگ جنوبی حدودلرده هلاکتگه اوچره گنینی معلوم قیلگن.
لیکن اوشبو بیاناتده تیک اوچرنینگ انیق قیسی حدوده هلاکتگه اوچره گنی باره سیده معلومات بیریلمه گن.
همده تیک اوچر هلاکتی باعث قربان بولگن توقیز حربینی کیم لیگی و قیسی اولکه لر گه باغلیق ایکنی باره سیده هم هیچ نرسه ایتیلمه گن
اما زابل ولایتی نینگ رسمیلری بی بی سی بیلن بولگن صحبتیده تیک اوچر اوشبو ولایت نینگ دای چوپان ولسواللیگیده هلاکتگه اوچره گندیب فکر بیلدرگن.
ناتوکوچلریگه کوره یره لنگن لر دوالش مقصدی بیلن اوشبو کوچلرگه باغلیق مرکزلردن بیریگه انتقال بیریلگن.
طالبان قوراللی لری اوشبو تیک اوچرنینگ اوریب توشریلگنینی ایتیب تیک اوچرده بولگن 16 عسکر نینگ همه سینی هلاک ایتیلگنینی ادعا قیلگنلر.
لیکن ایساف کوچلری نینگ سوزچیسی جوزیف بلاتس بوادعالرنی ردایتدی."حاضرگه قدر حادثه ده نیمه سبب بولگنی باره سیده بیزهیچ نرسه بیلمی میز، بوخصوصده تحقیقات نینگ جریانی بار، اما شونچه بیله میز کی حادثه روی بیرگن منطقه ده دشمن تمانیدن اوق اچیلگنی باره سیده نشانه لر یوق"دیب ایتدی ایساف سوزچیسی جوزیف بلاتس
بو تیک اوچر حادثه سی ایسه افغانستانده کی خارجی کوچلر اوچون اینگ کتته تلفاتلردن بیری دیب کورسه تیلماقده.
عینی حالده 2010 جاری میلادی ییل افغانستانده فعالیت الیب باره یاتگن خارجی کوچلر اوچون اینگ قانلی ییل دیه کورسه تیلگن.
رسمی معلومات لرکه کوره بو کونگی یوز بیرگن حادثه ده قربان بولگن خارجی عسکرلر قوشیمچه میلادی ییل باشله نیشدن بیری حاضرگه چه اینگ آز بیش یوز ایگرمه توقیز چیت ایلیک حربی اوز جانلرینی افغانستانده قولدن بیرگنلر.


text:
مَتّیٰ 12
12-نجی باب
سَبَّت گونی بارادا سُراق
مَرقُس 2:23-28؛ لوقا 6:1-5
1آرادان کَن واقت گِچمَنکَه، بیر سَبَّت گونی عیسی بوغدایلیغینگ آراسیندان گِچیپ باریاردی. اُنونگ شَگیرتلِری آجیغیپ، بوغدای باشلارینی یُلوپ اییمَگه باشلادیلار. 2مونی گُرِن فَریسیلِر اُنگا: «سِرِت، سِنینگ شَگیرتلِرینگ سَبَّت گونی قاداغان اِدیلِن زادی اِدیَرلِر» دییدیلِر. 3- عیسی اُلارا شِیله جُغاپ بِردی: «داوود بیلِن یانینداقیلار آچ قالانلاریندا، سیز داوودینگ نَمه اِدِندیگینی آصلا اُقیمادینگیزمی؟ 4اُل خودایینگ اُیونه گیریپ، هُدورلِنِن چُرِکلِرینی اییدی، یانینداقیلار هِم اییدیلِر. بو اُلار اوچین قاداغاندی، یِکه کاهینلارا اِجازا بِرلِندی. 5- اُندا، سیز عیباداتخانادا سَبَّت گونونینگ حُرماتلارینی ساقلاماسالار-دا، کاهینلارینگ گونَهسیز حاساپلاناندیغینی تُوراتدا اُقیمادینگیزمی؟ 6مِن سیزه شونی آیدایین: بو یِرده عیباداتخانادان-دا بِییک بیری بار. 7- سیز: ”مِن قربانلیق دَل-ده، رِحم-شِفاقات ایسلِیَرین“ دییِن سُزونگ مَعنیسینی بیلسِدینگیز، گونَهسیزلِری مَحکوم اِتمِزدینگیز. 8چونکی اینسان اُغلی حتّیٰ سَبَّت گونونینگ-ده حُکومداریدیر.»
اِلی قوران آدام
مَرقُس 3:1-6؛ لوقا 6:6-11
9عیسی اُل یِردِن قایدیپ، اُلارینگ کِنیسهسینه باردی. 10اُل یِرده اِلی قوران بیر آدام باردی. عیسانی عاییپلاجاق بُلوپ، اُندان: «سَبَّت گونی شِفا بِرمِک بُلارمی؟» دیییپ سُرادیلار. 11عیسی اُلارا: «سیزدِن هایسینگیز بیر قُینونگیز بُلوپ، اُل-دا سَبَّت گونی چوقورا قاچسا، اُنی چیقارمازمیسینگیز؟ 12اینسان قُیوندان خاص قیمّاتلیدیر! مونونگ اوچین سَبَّت گونی یاغشیلیق اِتمِک بُلار» دیییپ جُغاپ بِردی.
13سُنگرا عیسی یانگقی آداما: «اِلینگی اوزات» دییدی. اُل اوزادان واقتیندا اُنونگ اِلی اِدیل بِیلِکی اِلی یالی شِفا تاپدی. 14فَریسیلِر داشاری چیقیپ، عیسانی نَدیپ یُق اِتمِلیدیگی بارادا ماصلاحاتلاشدیلار.
خودایینگ بِندهسی
15اِمّا عیسی مونی بیلیپ، اُل یِردِن گیتدی. کَن آداملار اُنونگ ایزینا دوشدولِر، عیسی هِمّه مِریضلِری شِفا بِردی. 16عیسی اُزونینگ کیمدیگینی هیچ کیمه آیتمازلیغی اُلارا تابشیردی. 17بو اِشعیا پیغامبار سِبَبی آیدیلان شو سُزونگ بِرجای بُلماغی اوچیندی:
18- «اینه، مِنینگ سایلان بِندَم،
گُونوخُش بُلوپ، اُنی سُیِنیم؛
روحومی اُنونگ اوستونه قُیارین،
اُل میلِّتلِره عادالاتی اِعلان اِدِر.
19اُل داعوالاشماز، سِسینی قالدیرماز،
کُچهلِرده هیچ کیم اُنونگ سِسینی اِشیتمِز.
20اُل عادالاتی یِرینه یِتیریَنچَه،
یِمشیلِن قامشینی دُومِز،
توتِیَن پِلتَنی سُندورمِز.
21هِمّه میلِّتلِر اُنونگ آدینا اومید باغلارلار.»
عیسی و بِعِلزِبول
مَرقُس 3:20-30؛ لوقا 11:14-23
22سُنگرا عیسانینگ یانینا دیوانا کُر هِم لال آدامی گِتیردیلِر. عیسی اُنی شِفا بِرِندِن سُنگ، یانگقی آدام کِپلِمَگه و گُرمَگه باشلادی. 23هِمّه خالق گِنگ قالیپ: «بو آدام داوودینگ اُغلی دَلمیکَه؟» دیییشدی. 24مونی اِشیدِن فَریسیلِر: «بو آدام جینلاری، جینلارینگ رِییسی بِعِلزِبولونگ کُمِگی بیلِن کُووپ چیقاریار» دییدیلِر. 25اِمّا عیسی اُلارینگ فیکرلِرینی بیلیپ، شِیله دییدی: ایچینده بُلونیشیک بُلان پاتیشاهلیق دارغار، اُز ایچیندِن بُلونِن شَهر یا-دا اُی قاییم دوروپ بیلمِز. 26شِیطان شِیطانی کُویان بُلسا، اُندا ایچینده بُلونیشیک باردیر، اُنسُنگ اُنونگ پاتیشاهلیغی نَهیلی دورار؟ 27اِگِر مِن جینلاری بِعِلزِبولونگ کُمِگی بیلِن، اُندا سیزینگ آداملارینگیز اُلاری کیمینگ کُمِگی بیلِن کُویارلار؟ شو سِبَپلی هِم اُز آداملارینگیز سیزه قاضیلیق اِدِرلِر. 28مِن جینلاری خودایینگ روحی بیلِن کُویان بُلسام، اُندا خودایینگ پاتیشاهلیغی سیزه-ده گِلِندیر. 29کیم گویچلی آدامینگ اُیونه گیریپ، مالینی تالاپ بیلِر؟ اَوَّل اُنی دانگمالی بُلار، اُنسُنگ اُیونی تالار.
30مِنینگ بیلِن بُلمادیق مانگا قارشیدیر، مِنینگ بیلِن ییغنامادیق اُنی دارغادیاندیر. 31شُنونگ اوچین سیزه شونی دیییَرین: اینسانلارینگ هِر بیر گونَهسی، هِر بیر زادا دیل یِتیرمِسی باغیشلانار، اِمّا مُقادِّس روحا دیل یِتیرمِکلیک باغیشلانماز. 32اینسان اُغلونا قارشی آیدیلان سُز باغیشلانار، اِمّا مُقادِّس روحا قارشی آیدیلان سُز باغیشلانماز. اُل شو زاماندا-دا، گِلجِکده-ده باغیشلانماز.
میوهلی باغ
لوقا 6:43-45
33«قاوی باغ اِکینگ، اُنونگ میوهسی-ده قاوی بُلار، تِلِکه باغ اِکسِنگیز، تِلِکه میوه آلارسینگیز، سِبَبی باغ میوهسیندِن تانیلیاندیر. 34اِی، ییلانینگ نِسلی! آغیز یورِگینگ دُلولیغیندان سُزلِیَندیر. شِیلهلیکده، اُزونگیز یامانقانگیز، نَدیپ سیز قاوی زاتلار سُزلَپ بیلِرسینگیز؟ 35یاغشی آدام یاغشیلیق خازیناسیندان یاغشیلیق چیقارار، یامان آدام یامانلیق خازیناسیندان یامانلیق چیقارار. 36مِن سیزه شونی دیییَرین: آداملار آیدان هِر بیر بُش سُزی اوچین قیامات گونی حاساپ بِرِرلِر. 37شُل گونی سیز اُز سُزونگیز بیلِن آقلانیپ، اُز سُزونگیز بیلِن مَحکوم اِدیلِرسینگیز.»
یونسینگ عالاماتی
مَرقُس 8:11-12؛ لوقا 11:24-26، 29-32
38شُندا کَبیر دین عُلَمالار و فَریسیلِر اُنگا جُغاپ بِریپ: «اُستاد، بیز سِندِن بیر عالامات گُرمِک ایسلِیَریس» دییدیلِر. 39عیسی اُلارا شِیله جُغاپ بِردی: «بو زامانینگ یامان هِم خودایا بیوِپا نِسلی عالامات طالاب اِدیَر، اِمّا اُنگا یونس پیغامبارینگقیدان باشغا عالامات بِریلمِز. 40- یونسینگ اوچ گیجه-گوندیز بالیغینگ قارنیندا قالیشی یالی، اینسان اُغلی-دا اوچ گیجه-گوندیز یِرینگ باغریندا قالار. 41- نینِوا خالقی قیامات گونی بو نِسله قارشی چیقیپ، اُنی مَحکوم اِدِر، سِبَبی نینِوا خالقی یونسینگ واغظی بیلِن توبا گِلدی. اینه، بو یِرده یونسدان هِم اوستون بیری بار. 42- ایلِرکی مِلیکَه قیامات گونی بو نِسله قارشی چیقیپ، اُنی مَحکوم اِدِر، سِبَبی اُل سلیمانینگ حِکمِتینی دینگلِمِک اوچین، یِرینگ آنگری اوجوندان گِلدی. اینه، بو یِرده سلیماندان-دا اوستون بیری بار.
43«آرخو-جین آدامدان چیقاندان سُنگ، قوراق یِرلِره آیلانیپ، دینچلیق گُزلِیَر، اِمّا تاپمایار. 44شُندا اُل: ”چیقان اُیومه دُلانائین“ دیییپ گِلِنده، اُیونگ سوپورگیلی، هِمّه زادینگ تِرتیپلی و بُشدوغینی گُریَر. 45سُنگرا گیدیپ، اُزوندِن هِم تِلِکه یِدی روحی یانینا آلیار-دا، شُل یِره باریپ مِسگِن توتیار. شِیلهلیکده، اُل آدامینگ سُنگقی یاغدایی اُزالقیسیندان هِم تِلِکه بُلیار. بو یامان نِسله-ده شِیله بُلار.»
عیسانینگ اِنهسی بیلِن دُغانلاری
مَرقُس 3:31-35؛ لوقا 8:19-21
46عیسی جِماغاتا گورّونگ بِریپ دورقا، اِنهسی بیلِن دُغانلاری گِلدی. اُلار عیسی بیلِن کِپلِشجِک بُلوپ، داشاردا دوردیلار. 47بیری عیسی: «اِنهنگ بیلِن دُغانلارینگ داشاردا دورلار، اُلار سِنینگ بیلِن کِپلِشمِک ایسلِیَرلِر» دییدی. 48اِمّا عیسی مونی آیدانا: «مِنینگ اِنِم کیم؟ دُغانلاریم کیم؟» دیییپ جُغاپ بِردی. 49اُل اِلینی اُز شَگیرتلِرینه طاراف اوزادیپ: «اینه، مِنینگ اِنِم، مِنینگ دُغانلاریم. 50آسمانداقی آتامینگ ایسلِگینی کیم بِرجای اِتسه، شُل مِنینگ دُغانیم، آیال دُغانیم هِم اِنهمدیر» دییدی.


text:
آذربایجان یازیچیلار بیرلیینین «ناتوان» کلوبوندا شاعر، یازیچی فایق بالابیلینین «باییلدان باییرا» کیتابینین تقدیمات مراسیمی کئچیریلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، مراسیمده تانینمیش یازیچیلار، شاعرلر، اوخوجولار و مئدیا نمایندهلری ایشتیراک ائدیب.
تدبیری گیریش سؤزو ایله آچان شاعر ایلقار فهمی فایق بالابیلینین یارادیجیلیغیندان دانیشیب و «باییلدان باییر»آ کیتابینین قریبه انرژیسی اولدوغونو دئییب:
«کیتابدا نه قدر آغریلی شیلردن بحث اولونسا دا، بو، اوخوجویا منفی انرژی اؤتورمور. یعنی فردین آغریلارینی اوخوجو حس ائتمیر. فایق معلم بونو چوخ اوستالیقلا ایشلهییب».
داها سونرا سؤز آلان خالق شاعری صابر روستم خانلی و تانینمیش یازیچی سیران سخاوت مؤلفین حساسلیغیندان، مشاهیده قابیلیتیندن، شعردن نثره کئچمهسیندن سؤز آچیب.
امکدار آرتیست شوقی حسینوو دا فایق بالابیلینی تبریک ائدیب، اونا یارادیجیلیق اوغورلاری آرزولاییب.
شاعر بیلال آلارلی «بو کیتابدا یازیلانلاری تام درک ائتمک اوچون همین حادثهلری یاشاماق لازیمدیر. من ده بو حیاتی ایکی ایل یاشامیشام. بونا گؤره ده کیتابی تمامیله درک ائدیرهم. فایق بی حبسخانا حیاتینین بوتون جیزگیلرینی اوستالیقلا عکس ائتدیریب»، - دئییب.
شاعر کمال الدین قدیم مؤلفین یازی دیلینین آخیجیلیغینی، روانلیغینی وورغولاییب.
تدبیر زامانی ۴۶ نمرلی مکتبین شاگیردلری فایق بالابیلینین شعرلرینی سسلندیریبلر.
مراسیم شاعر و یازیچیلارین چیخیشلاری ایله داوام ائدیب. سوندا فایق بالابیلی کیتابلارینی ایمضالاییب.


text:
آمریکانین یاپونییا ساحللرینده تیجارت گمیسی ایله توققوشان اسمینه سیندن ایتکین دوشن ماریاکلارین مییتی تاپیلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، آبش-این "فیتزگرالد» اسمینه سینین فیلیپپینه مخصوص تیجارت گمیسی ایله توققوشماسی نتیجهسینده کاپیتان دا داخیل اولماقلا ۳ نفر یارالانمیش، ۷ نفر ایتکین دوشموشدو.
آبش-امریکانین ۷-جی دونانماسی ایتکین دوشن دنیزچیلرین مییتینین آرتیق تاپیلدیغینی آچیقلاییب.
قید ائدک کی، شنبه گونو ۱۵۴ مئتر اوزونلوغو، ۸،۳ مین تون سوتوتومو اولان "فیتزگرالد» ائسمینه سی فیلیپپینه مخصوص ۲۲۲،۶ متر اوزونلوغو، ۲۹ مین تون سوتوتومو اولان «آجخ کریستال» تیجارت گمیسی ایله یاپونییا ساحللرینده توققوشموشدو. توققوشما نتیجهسینده آبش ائسمینه سی جدی زده آلمیشدی.


text:
ملی بودجه تصدیقلندی
افغانستان اولوسی جرگه سی بوگون 1393 ییل ملی بودجه سینی تصدیق له دی.
بودجه لایحه سی قریب ایککی هفته الدین پارلمان گه یوباریلگن ایدی، اما تینگلیک نظرده توتیلمه گنی واصلاحات کیتیریش اوچون اولوسی جرگه تمانیدن رد ایتیلگن ایدی.
اولوسی جرگه نینگ مالی کمیسیونی، افغانستان مالیه وزیرلیگی تمایندن ملی بودجه ده کیره کلی اصلاحات لر کیریتیلگنینی ایتدی.
1393 ییل بودجه سی 428 میلیارد افغانی دن عبارت بولیب بوجمله دن ایککی یوز سکسن میلیارد عادی و 147 میلیاردی هم کینگیتریش بودجه سیگه اجره تیلگن.
اولوسی جرگه نینگ مالی کمیسیون رییس و اعضالری ملی بودجه ده اصلاحات کیرتیلگنینی تیلگه آلیب وکیللرتکلیفی هم مالیه وزیرلیگی تمانیدن انابتگه آلینگنینی معلوم قیلدی.
140 میلیون دالربودجه نینگ رواجله نیش بولیمیده کوپیتیریلگنی اولوسی جرگه وکیللری نینگ تکلیف لریدن بیری بولگن. اما ایریم ملت وکیللری 3 یوز میلیون دالر احتیاط کودیده کوپیتیریلگنینی تنقیدلب چیقدی. بو بولیمده اجره تیلگن مبلغ ایسه بودجه نینگ اون فایزینی تشکیل بیره دی.
بوحقده ملت وکیللریدن بیری صادق نیلی زاده.
"سیز جمهورریس و اورین باسرلری اختیاریده بولگن ایککی احتیاط کودی بودجه سینی اوچ یوزمیلیون دالرگه کوپیتردینگیز اولرنینگ کیله جک سیلاولر اوچون خاص تیملری بار. 180 میلیون دالرنی جمهورریس واورین باسری اختیاریده قویدینگیز.پالیسی وفوق العاده کمیته بودجه سی جمهوررییس و اورین باسرلری اختیاریده". دییدی نیلی زاده
اما افغانستان مالیه وزیری حضرت عمر زاخیل وال اولوسی جرگه نینگ بوکونگی یغینیده بو مبلغ پارلمان وکیللری نینگ مالی امتیازی اوچون کوپیتریلگنینی تیلگه آلدی.
"پارلمان امتیازلری کوپیتیریلگنی باعث بیز موافقت قیلدیک. قوشمه کمیسیون اوزارا کیلشدینگیز اگر ایسته مه ی سیزلر بودجه دن چیقاره میز". دییدی زاخیل جنابلری
هوا یوللری ریاستی نینگ بودجه سی ترانسپورت وزیرلیگی اوچون اجره تیلگنی ملت وکیللری نینگ تنقیدلریدن باشقه بیری ایدی. ایریم ملت وکیللریگه کوره، بو اداره مستقل فعالیت آلیب بارماقده شو اوچون مستقل بودجه اجره تیلیشی لازم.
اما افغانستان مالیه وزیری بو اداره ترانسپورت وزیرلیگی بیلن قوشمه فعالیت آلیب باره یاتگنی باعث علحیده بودجه اجره تیمله گن دیب جواب بیردی.
"اوییرده ترانسپورت و هوای یوللری اداره سی دیب یازگن میز،دلیلی هم شو کی ایریم پروژه لرنی ترانسپورت وزیرلیگی ایلگری الیب کیترایدی. ایشی جریانده هم ترانپسورت و هم هوا یوللری مسوول. بو اداره لر بودجه سینی اجره تیش کمچلیک آلیب کیله دی". دییدی افغانستان مالیه وزیری
کوپگینه بحث لردن سونگ 1393 ییل بودجه سی آواز گه قوییلیب اکثریت آواز بیلن تصدیق لندی.
هرحالده بودجه نینگ قریب یریمی امنیتی بولیملرده اجره تیلگن، مالیه وزیرلیگی سیلاولر یولگه قوییلیشی خوف سیزلیک مسوولیت لرینی افغان کوچلریگه تاپشیریلگنیی بونگه اساسی دلیل دیب فکر بیلدیرماقده. خوب شوندی ایکن، ملی بودجه ده قنچه لیک تینگلیک نظرده توتیلگن.
مالیه وزیرلیگی گه وکوره ینگی بودجه لایحه سی اساسیده 7,9 میلیارد دالر هزینه بیلن 668 ایش اورینلری ایجاد ایتلیشی ممکن.
اوشبو وزیرلیک ایش سیزلیک میزانینی 16,5 فایز ایکنینی اعلان قیلیب. بو بودجه صرف ایتیلیشی بیلن ایش سیزلیک میزانی 11,6 فایز کمه ییشی ممکن.


text:
تۆرکیه ۳ آیدا ۱۶۹ میلوین زیتین و زیتین یاغینی ساتدی
تۆرکیأنینگ اینگ کؤپ زیتین ساتان ولایاتی ایزمیر
تۆرکیه یانوار- مارت آرالیغیندا ۱۶۹ میلیون دلار زیتین و زیتین یاغینی ساتدی.
تۆرکیأنینگ اینگ کؤپ زیتین ساتان ولایاتی بۇلسا ایزمیر بۇلدی.
تۆرکیأنینگ زیتین ساتووی اؤتن ییلا گؤرأ ۹۷.۱ گؤتریم یۇقارلادی و ۱۶۹ میلیون ۱۴ مۆنگ دلار بۇلدی.
تۆرکیه اؤتن ییل شۇل دؤوۆرده ۸۵ میلیون ۷۷۲ مۆنگ دلار زیتین ساتیپدی.
تۆرکیأنینگ اینگ اولی مۆشدریسی ده آمریکا بۇلدی.
آمریکا ساتیلان زیتین ۲.۵ اِسسه یۇقارلادی.
آمریکا تۆرکیه دن ۵۷ میلیون ۵۷۲ مۆنگ دلار زیتین ساتین آلدی.
اسپانیا دا تۆرکیه دن ۳۱.۲ میلیون دلارلیق زیتین آلدی.
آلمانیا ۱۲.۵ میلیون دلار بیلن ۳-نجی بۇلدی.
سعودی عربیستان بیلن ایتالیا و عیراغا بۇلسا ۸، ۷.۷ و ۷.۷ میلیون دلار زیتین ساتیلدی.
شول ساتوولارینگ ۸۰ میلیون ۹۵۱ مۆنگ دلاری ایزمیر ولایاتینا دگیشلی.


text:
چین اوردوسو جیبوتیده حربی بازا آچیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بازانین آچیلیش مراسیمینده جیبوتی مدافعه ناظری علی حسن بهدون، چین حربی دونانماسینین کوماندیر معاوینی و بیر سیرا رسمی شخصلر ایشتیراک ائدیب.
حربی بازانین یارادیلماسیندا اساس مقصد چین دونانماسینین ادن کؤرفزی و سومالی سولاریندا بمت صولحمراملی قوهلری و دیگرعلاقدار طرفلرله پاترول و بیرگه تعلیملر کئچیرهرک ایستراتژی دنیز یوللارینین تهلوکسیزلیینی تعمین ائتمکدیر.
قید ائدک کی، حربی بازادا خیدمت ائدجک ایلک حربی قوهلر ۱۱ ایولدا اؤلکهنین جنوبونداکی قوانقدونق ایالتیندن یولا سالینیب.


text:
عمریولداشی تامانیدن تیلی کیسیلگن عیال
بوندن بیر کون مقدم چهاربولک اولوسواللیگی نینگ جنگوره ی قیشلاغیده عایلوی معمالر باعث بیر ایرکک اوز عمریولداشی نینگ تیلینی پیچاق واسطه سی بیلن کیسگن.
20 یاشیده بولگن بو یاش عیال نینگ آنه سی گواهلیک بیریشیچه، اونینگ قیزینی دییرلی ایککی لک افغانی گه تینگ مبلغ قلینی بولگن ایکن، و بوایسه مذکور عیال نینگ اوز عمر یولداشی اوییده تینچلیک و آسایشته لیکده حیات کیچیره آلمه ی، تورلی- تومن قییناقلرنی کوریشیگه سبب بولگن.
اولیگه بو یاش عیال عمریولداشی تمانیدن جبر کورر، کلتکلنیب تورر و عاقبت ایسه دهشتلی حادثه یوز بیرگن. یعنی کیلیب- کیلیب بو جبرو ستملر اونینگ حتی کی تیلینی کیسیلیشگه باعث بولگن. جدی ضربلر سببلی اوشبو خانم نینگ ییتی آیلیک باله سی آنه قارنیده ضرر کورگن.
رسمیلرگه کوره، مذکور خانم نینگ عمریولداشی اونی تن فروشلیککه ترغیب ایتگن. لیکن اوشبو ایشنی قبول قیلمه گنلیگی سببلی کلتکلب تیلینی کیسگن.
شمالی بلخ ولایتی نینگ خوفسیزلیک آمری جناب عبدالرزاق قادری نینگ ایتیشیچه، پولیس خادملری 22 یاشیده بولگن اوشبو شخص نینگ قیلمیشیدن آگاه بولگندن کیین اونی توتقینگه آلگنلیکلرینی بیللی قیلماقده.
مزارشریفده گی خاتین- قیزلر اداره سی نینگ باش رهبری خانم فریبا مجیدگه کوره، افغانستان کبی عنعنه دار بیر اولکه ده اخیرگی ییلر مابینیده خاتین- قیزلرگه قرشی زورانلیک سانی اینیقسه قیشلاق و تومنلرده کوپه یگن.
خانم مجید؛ اوشبو جبرکورگن یاش عیالنی بیرینچی اوله راق تیزیاردملر چقیریب، کسلخانه گه آلیب باریلگنلیکلرینی ایتماقده.
افغانستانده فقرالر خوفسیزلیگی نینگ یمانله شیب باره یاتگنی، کوپگینه خاتین- قیزلر زوراوانلیکلرگه دوچ کیلیش حاللری آرتیشی بیلن بیرگه حتی بعضی پیتلرده اولرنینگ ساغلیگیگه ییریک ضرر ییتکزیشیگه هم سبب بوله یاتگنی قید قیلینماقده.


text:
اینسان چوخ شیلره قادیر اولسا دا، بو قادیرلیین، اورگانیزمین دؤزوملولویونون سون حدی، لیمیتی وار. بو حد یئتیشنده او اؤز حیاتی ایله ویداعلاشمالی اولور.
آخار. آز اؤلومه سبب اولان حاللاری تقدیم ائدیر:
۱. بدنین تمپراتورو (حرارتی)
عادتهن نورمال اینسانین تئمپئراتورو +۳۵.۸-له +۳۷.۳ درجه سلسی آراسیندا دییشیر. عمومیلیکده ایسه اینسانین دؤزه بیلهجک تمپراتور درجهسی -۲۰ درجه سلسیدن +۴۱ درجهیه قدردیر. بدنین حرارتی ۴۱ درجهدن یوخاری قالخاندا اورگانیزمده خیلی مایع ایتکیسی باش وئریر، اورگانلار زدهلهنمهیه باشلانیر. تمپراتور -۲۰ درجهدن آشاغی دوشدوکده ایسه قان دؤورانی دایانیر.
۲. اورگانیزمده قانین میقداری
۳ لیتر، یعنی اورقانیزمده اولان قانین عمومی میقدارینین ۴۰-۵۰ فایز ایتیریلمهسی سون حددیر. قان چاتیشمازلیغی اوریین ایشینی تام ضعیفلهدیر. بئله کی، ۳ لیتر قان ایتیریلنده اورک لازیمی میقداردا اولان قانی اؤتوره بیلمیر، تضییق آشاغی دوشور، بیینین و بوتؤولوکده اورگانیزمین قان واسطهسی ایله اکسیژنله تعمین اولونماسی پروسسی دایینیر کی، بو دا اؤلومله نتیجهلنیر. یالنیز بیر دفعه رکورد حده، ۴ لیتر یاریم قان ایتیرمیش اینسانین حیاتی خلاص اولوب.
۳. سو چاتیشمازلیغی
اینسانین سوسوزلوغا دؤزومو ۷-۱۰ گوندور. اوزون مدت سو چاتیشمازلیغی اولاندا قان او قدر قاتیلاشیر کی، دامارلاردا دؤوران ائده بیلمیر. اورک قانین قاتی اولماسیندان اونو اؤتورمهیه گوجو چاتمیر. اینسان بدنینین اوچده ایکیسی سودان عبارت اولدوغونا گؤره اونون چاتیشمازلیغی بوتون اورقانیزمه منفی تأثیر گؤستریر و اوزون مدتتدن سونرا (ماکزیموم ۱۰ گون) بوتون بو فسادلار اؤلومله نتیجهلنیر.
۴. آجلیق
قیدا محصوللارینین قبول ائدیلمهمهسی بوتون اورگانیزمین فعالیتینه تأثیر گؤستریر. آج قالماق اوریین فعالیتینی ضعیفلهدیر، خولسترینین سوییهسینی قاندا آرتیریر، قاراجگر و بؤیرکلرین یئنیدن برپاسی ممکون اولمایان خستهلیکلرینی یارادیر. اوزون مدت آج قالدیقدا اورگانیزمین ایمونیتی صیفیر وضعیتینه ائنیر، بدنین عمومی تونوسو آشاغی دوشور. محض ائله گوندهلیک نورمال قیدالانما بدنین انرژیسینی تعمین ائتمک اوچوندور. ساغلام اینسان نورمال شرایطده، ایستهنیلهن واخت سو ایجمک شرطیله ماکزیموم ۶۰ گون قیداسیز یاشایا بیلر. تاسف کی، دونیادا هر گون ۲۵ مین اینسان آجلیقدان اؤلور.
۵. سس گوجو
اینسان ماکزیموم ۱۹۰ دسیبل سس گوجونه تاب گتیره بیلیر. سسین سوییهسی ۱۶۰ دسیبله جاتاندا قولاق پردهلری جیریلیر. بئله گوجلو سسلر داها اینتنسیو، تز-تز قبول اولوناندا، او، بوتون اورگانیزمه منفی تأثیر گؤستریر و آغ جیگری ده زدلییر کی، بونون نتیجهسینده هاوا قانا دوشور. بو دا اؤز نؤوبهسینده قان دامارلارینین تیخانماسینا سبب اولور، شوک یارادیر، میوکارد اینفارکت باش وئریر، سوندا ایسه اؤلومله نتیجهلنیر. قولاقجیقلار واسطهسی ایله گوجلو سسله موسیقییه قولاق آسماغی سئوهنلر بونو نظره آلمالیدیرلار.
اؤزونوزو سون حدلردن، اؤلومه سبب اولان حاللاردان قورویون. دؤزوملولوک لیمیتینی کئچمیین کی، ساغلام و اوزون عمورلو اولاسینیز.


text:
چاغ بؤلگهسی
چاغ بؤلگهسی (اینگیلیسجه: Time Zones) یئرین ۱۵ درجهلی قاچلارینا دییلر که هر قاچین اوستونده کی یئرلشن اؤلکهلرین رسمی ساعاتی اونون اوزونن محاسبه اولار. بۇ قاچ لارین ساییسی ۲۴ دآنا ده. اگر بیر اؤلکه نین طولی ۳۰ درجهدن چوخ اولسا او اؤلکهنین نئچه رسمی ساعاتی اولار.
نئچه مشهور نوقطهنین زامانی[دَییشدیر]
- لوسآنجلس، کالیفورنیا ایالتی UTC−۸
- نیویورک UTC−۵
- سنت جان کاناداUTC−۴
- استکهلم سوئد UTC+۱
- کیپ تاون، گونئی آفریقاUTC+۲
- تهران، ایران UTC+۳:۳۰
- بمبئی، هیندوستان UTC+۵:۳۰
- سئول، گونئی کوره UTC+۹
- ملبورن، استرالیا UTC+۱۰
قایناقلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده چاغ بؤلگهسی گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
کیتابلار ویکیکیتابدا
سؤزلر ویکیسؤزده
قایناق متنلر ویکیقایناقدا
فایللار ویکیآمباردا
خبرلر ویکیخبرده
- جعفری، عباس، فرهنگ بزرگ گیتاشناسی (اصطلاحات جغرافیائی). تهران: انتشارات گیتاشناسی، چاپ اول، خرداد ۱۳۶۶.


text:
روسییا ایله آمریکا آراسیندا موناسیبتلر نظره چارپاجاق درجهده گرگیندیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری آمریکا خاریجی ایشلر ناظری رکس تیلرسون تشکیل ائتدیی مطبوعات کنفرانسیندا دئییب.
«کنگرسین مسکوایا یئنی سانکسییا قراری وئرمهسینه آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپ راضی دئییل. پوتینین ده روسییادا گؤزونون ایچینه باخان بیر خالقی وار. بو سببدن اونون سیمتریک بیر آددیم آتمالی اولدوغونو حس ائتدیینی دوشونورهم»، - تیلرسون بیلدیریب.
قید ائدک کی، اؤتن گون آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپ روسییایا قارشی سانکسییالارین تطبیقی حاقیندا قانون ایمضالاییب.


text:
ایستی لیک
ایستی لیک فیزیکی کمیت اولوب، ماتریالین حالینی کاراکتریزه ائدیر. او کینتیک (kinetik) انرژی نین کؤمکی ایله ماکروسکوپیک (makroskopik) و ترمودینامیکانین کؤمکی ایله ماکروسکوپیک تعین ائدیله بیلیر.
ترمودینامیکادا ایستی لیک بیر سرحددن باشقاسینا انرژینی نقل ائتدیریر. عمومی لیکده ایستی لیک چوخ واخت ایستی لیک انرژی سی و یا تمپراتور (temperatur) ایله دییشیک سالینیر. ایستی لیک بیر سرحددن باشقاسینا کئچدیکده هئچ ده همیشه تمپراتور دییشیک لییی باش وئرمیر. ایستیلی یین ماده یه داخیل اولماسی چوخ واخت حال دییشیک لییی ایله مشایعت اولونور. ایستیلی یین وئریلمه سی تمپراتورون قالخماسینا تأثیر ائده و بونونلا حال دییشیلی یینی یارادا بیلر (مثلا، بوزون اریمه سی) و تضیقی نین دییشمه سینه تأثیر ائده بیلر. ایستی لیک و تمپراتور بیر-بیر ایله ائنتروپیا (entropiya) علاقه لندیریلیر.


text:
آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپلا گؤروش زامانی روسییادان آلدیغیمیز اس-۴۰۰ زنیت راکت کومپلکسلری ایله باغلی موذاکیره آپارمامیشیق.
آخار. آذ ریا-یا ایستینادن خبر وئریر کی، بو سؤزلری تورکییه پرزیدنتی رجب طایییب اردوغان آبشمریکا سفریندن قاییدارکهن طیارهده ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا دئییب.
«ترامپ اس-۴۰۰ سیستملرینین آلینماسی ایله باغلی موضوعیا توخونماغی لازیم بیلمهدی. بو، بیزیم حل ائدیجی قراریمیزین بیر ثبوتودور. اگر آمریکا طرفینین بو مسئله ایله باغلی هر هانسی تکلیفی یوخدورسا، اوندا بو بارهده اونون دانیشماق حاقی دا یوخدور»، - دؤولت باشچیسی بیلدیریب.
اردوغان اونو دا علاوه ائدیب کی، آغ ائو رهبری ایله گؤروشده سورییا–عراق بحرانین حلی، فئتؤ شبکهسینین لیدری فتوللاه گولهنین اکسترادیسییا مسئلهسی ایله باغلی دانیشیقلار آپاریب.


text:
اوتوزسککیزینجى درس
"یاناشما ایلگیسى"
"ایسیمدن باشقا تابع ائدن سؤزلر"
3. ساى: بو بیرلشمهلرده بعضا بیرینجى طرف ساى اولور. مثلا:
"ائللر سینه گرمیش مین آجییا، مین درده."
بورادا "مین" سایى تابع اولان و ایسیملشمیش "آجى" صیفتى تابع ائدندیر.
4. عوضلیک: بو بیرلشمهلرده بعضا بیرینجى طرف عوضلیک اولور. میثال:
"بو سویوق، بو قار، بو قیامتده؟"
بو جۆملهده "سویوق" و "قیامت" اصلینده صیفتدیرلر.
5. صیفت: بیرلشمهلرین بعضا بیرینجى طرفلرى صیفت اولور. بعضاهر ایکى طرفى ده صیفت اولور. میثال:
"اونون ازیجى باخیشلارى آلچاق بیر یالان، قارا بیر اویونجاق، بیر جهنم ایدى."
میثالدا بیرینجى طرفلر "آلچاق" و "قارا"، هم ده بیرلشمهلرین ایکینجى طرفلرى "یالانى" و "یالان" صیفتدیرلر. دئمک ایسیملر، سایلار، عوضلیکلر و صیفتلر ده یاناشا بیلرلر. آنجاق بئله بیرلشمهلر چوخ آز ایشلهنیر.
6. سایین سایا یاناشماسى: سایین سایا یاناشماسى دا ماراقلیدیر. بو ایش خصوصیله مۆرکب سایلاردا دا اولور. یوزه قدر مۆرکب سایلاردا یاناشما اولمور.
الف. تکلیکلر یوزلوکلرله. میثال:
"دؤردیوز آدامدان اوچ یوزو بیزیم قرارا سس وئردى."
بورادا "دؤرد" و "اوچ" سایلارى "یوز" سؤزلرینه یاناشمیشلار.
ب. اونلوق و یۆزلۆکلر مینلیکلره یاناشیر. میثال:
"بیلمیرم، بو دؤردیۆز میلیون قیرخ مین نفر قویون کیمه لازیمدیر؟"
جۆملهده "دؤردیۆز" بیرلشمهسینده (تکلیک) "یۆز" سؤزۆنه (یۆزلۆک) یاناشمیش و مۆرکب ساى عمله گلمیشدیر، سونرا بو مۆرکب ساى یارانمیشدیر. دئمک بو سایدا ایکى یاناشما ایلگیسى واردیر.