text:
بامیان لیک لر یاغ چراغی نی امریکا جمهوررییسی گه اهدا قیلدی
بامیان ولایتی دن کابل گه کیلگن اونلب بامیان لیک لر پارلمان کینگاشی بیناسی قرشی سیده ناراضلیک بیلدریب ، اوشبو ولایت نینگ حاضرگه قدر هم برق قوتی بیلن تامین لنمه گنینی قیتغ قاره لب چیقدیلر.
اولر اعتراض شکلده یاغ چراغ نی توزه تیب اونینگ امریکا جمهورریسی باراک اوباما گه تقدیم ایتشینی ایتگنلر.
بیز عدالت ایستیمیز حکومت تبعیض قیلمه سین دیگن شعالرنی قوللری گه کوتارگن، بامیان لیک لرایسه افغانستان بوتون منطقه لریده قیته قوریش لایحه لری تینگ بیرشکلده یولگه قوییلیب کیلینمه یاتگنینی قتیغ قاره لب چیقدیلر.
اولرگه کوره بوندن التی ییل الدین جمهوررییس حامدکرزی اوشبو ولایت نینگ برق قوتی بیلن تامین له شینی سوز بیرگن ایکن ،لیکن حاضرگه چه هم اونی بیرگن وعده سی عملی بولمه گن.
ناراض کیشی لر بیر قطع نامه صادر ایتیب قطع نامه نینگ اساسی بندلری شولردن عبارت ایدی" هر تور سیاسی، قومی همده اقتصادی تبعیض لریوق ایتیلیب قدرت و ترقیات برنامه لرنی تینگ بیرشکلده بوتون منطقه و ولایت لرده یولگه قویلیشینی ایستیمیز، شوندی برنامه لر دولت تمانیدن یولگه قویلسه صلح گه ایریشه میز، اما عصیانچیلرگه صلح دستوری آتی بیلن فرصت بیریلیشینی آلدی آلینسین."
شونینگ دیک اعتراض بیلن چیققن بامیان لیک لر اولرنینگ اساسی قینچلیک لری اوشبو ولایت نینگ برق بیلن تامین لنمه گنی بولگنینی اورغولب عینی موضوع گه اعتراض بیلدریش اوچون اوزلر بیلن بیرگه یاغ چراغی هم کیلتیرگن ایدی لر.
اولر یاغ چراغی نی امریکا جمهورریسی گه اهدا ایتدیلر، بوندن مقصد نیمه بولگنی مدنی جمعیت قوریلمه اعضالریدن بیری تمانیدن شوندی آچیق لندی "امریکا قوشمه ایالت لری افغانستانده اوز یولینی یوقاتگن، مدنی قوریلمه لر، بیر یاغ چراغینی امریکا جمهورریسی گه اهدا قیلشی بیلن شونی کورسه ته میز کی بیز هنوز هم قرانغولیککه حیات کیچره میز."
اعتراضی یغینده پارلمان نینگ ایریم وکیللری و اداری هیات اعضالری هم اشتراک ایتگندی، افغانستان سنا مجلیسی نینگ اورین باسری محمد علم ایزیدیار بامیان لیک لرنینگ بوحرکتی نی آلقیش لب اولرنی شکایت لریگه اعتبار قره تیلشینی ایتدی"بخت گه سزاوار پارلمان نینگ اداری هیاتی کرزی جنابلری بیلن اوچره شماقچی، بوکبی شکایت لریزنی جمهور رییس گه یتکزه میز، شونینگ دیک دنیاجماعت چیلگی گه هم بیز عینی تکلیف لرنی ایلگری سوره میز، بامیان قینچلیگی همده رواجلنمه گن باشقه ولایت لرقینچلیک لرینی حل ایتیلشی گه امید بیلدیره میز."
بوندن الدین هم بامیان اهالی اوشبو ولایت ده قیته قوریش وقوریش دستور لری یخشی بیرشلکده یولگه قویلمه گنینی اورغولب دولت نینگ توجه سیزلیگی باعث اعتراض بیلن یوللرنی کاه گیل قیلگندی همده بامیان شهری مرکزیده گی چوک ده یاغ چراغی قوندریلگن.
بامیان افغانستان نینگ مرکزی ولایت لریدن بولیب بودا هیکلی شونینگ دیک بند امیر کبی تاریخی جایلرگه ایگه بولگن.
بامیان لیک لرگه کوره اگرده دولت اوشبو ولایت ده اعتبار قرتسه، سیاح لرنی بولایت ده کیلشی گه زمینه یره تیلیب بوطریق دن دولت هم کوپینچه درامد قولگه کیرتیشی ممکن.
اون ییلدن بیری میلیون لب امریکا لیک دالر قیته قوریش ساحه لریده صرف ایتیلیب کیلینماقده ، لیکن نه فقط بامیان بلکه افغانستان نینگ قطار ولایت لریده مردم قیته قوریش دستورلریدن اونچه لیک راضی کورینمیدی، همده بیرقنچه ولایت لر هلی هم برق قوتی بیلن تامین لنمه گن.


c: text/html

text:
هر کس قاشیقچی مسئلهسی حاقدا چوخ دقتلی اولمالیدیر.
بو سؤزلری آخار. آذ-ا آچیقلاماسیندا آمریکا قولف آنالیتیک مرکزینین دوکتورو، آنالیتیک تئودور کاراسیک ژورنالیست جمال قاشیقچینین سعودییه عربیستانینین ایستانبول باش کونسوللوغوندان یوخا چیخماسی ایله باغلی دانیشارکن دئییب. اونون سؤزلرینه گؤره، عرب ژورنالیستین یوخا چیخماسی اولدوقجا حساس مسئلهدیر و بونا گؤره چوخلارینین باشی آغرایا بیلر:
«۲۰۱۲-جی ایلین دکابریندا آمریکا کنگرسینده قبول اولونان ماقنیتسکی آکتینا گؤره، آمریکا سعودییه عربیستانینا سانکسییا تطبیق ائده بیلر.
مؤوضوع ایله باغلی بیر چوخ بیلینمهیهن مسئله وار، اما آمریکا همیشه کی سناریسینه اویغون داورانارسا، ان پیس حالدا سعودییه عربیستانی ایله اولان سیاسی علاقهلرینی یئنیدن نظردن کئچیرهجک، اما حربی علاقهلری عینی قالاجاق».
قید ائدک کی، سعودییهلی موخالیف یازار، «واشینگتن پوست»اون موخبیری جمال قاشیقچی ایستانبولدا سعودییه عربیستانی کونسوللوغونا داخیل اولوب و یوخا چیخیب.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
"اداری فسادده نفوذلی و دولت خادملرنینگ قولی بار"
اداری فسادگه قرشی کوره شیش برنامه لرینی تیکشیروچی قوشمه مستقل کمیسیونی نینگ ینگی حساباتیده افغانستان نینگ اوچ وزیرلیگی بیر مستقل اداره سیده کینگ کولمده فساد موجودلیگی باعث اهالی کتته ضرر کورگنی اورغولنگن. عین حالده دولت نینگ یوقاری مرتبه لی خادملری و نفوذلی شخصلر فسادگه قولی بارلیکده عیبلنگن.
شونینگ دیک بو اداره مسووللری تحقیقات نتیجه سینی تیگشیلی اداره لربیلن اورته گه قویگنینی تیلگه آلیب قیینچیلیک برطرف ایتیلمه سه تیگیشلی اداره لرنی عدلی وقضای اداره لرده ته نشتیریلیشی ممکن لیگی بیلن آگاه لنتیردی.
اداری فسادگه قرشی کوره شیش برنامه لرینی تیکشیروچی قوشمه کمیسیون بیرییل جریانیده اوتگزگن تحقیقات نتیجه سیده بو حساباتنی تیارله گن. شومدت جریانیده افغانستان قاچقینلر وزیرلیگیگه تیگیلشی نمره ترقه تیش ریجه سی، همده ایش واجتماعی وزیرلیگیگه باغلیق تقاعدلر ریاستی ایشلری کوریب چیقیلگن. همده عالی تحصیل وزیرلیگی نینگ سینا و دیپلوم ترقه تیش برنامه لری و اداری اصلاحات ایشلری هم تیکشیریلگن. نشر ایتیلگن حساباتده یازیلیشیچه اولکه گه قیتگن قاچقینلر اوچون نمره ترقه تیش ریجه لریده کینگ کولمده فساد موجود بولگنی اورغولنگن. حقلی کیشیلرگه نمره ترقه تیلمه گنی پاره آلیش و واسطه چیلیک موجود فساد لردن بیرقسمی بولگنی قید ایتیلگن، قوشمه تیکشیرو کمیسیون اعضالریدن محمد یاسین عثمانی قاچقینلر اوچون اجره تیلگن شهرچه لر ییر غاصب لری تمانیدن تارتیب آلگنینی اورغوله دی:"ایریم ظالم غاصب لر حتی کی ایچکی قاچیقنلر اولکه قیتگن مهاجرگه رحم قیلمه گن، اولر اوچون اجره تیلگن ییرلرنی تورلی یوللر ارقه لی امکانی باریچه غصب ایته دیلر."
لیکن بوعثمانی جنابلری قانون چیکلاوی باعث اولر اسمینی فاش ایته آلمسلیگینی ایتدی. شونینگ دیک عالی تحصیل وزیرلیگی گه تیگیشلی دیپلوم ترقه تیش و سیناو بولیم لریده هم کینگ کولمده فساد موجودلیگی معلوم قیلینگن.
حساباتده یازیلیشیچه تحصلی حجت آلیش اوچون مراجعه قیلگن شخصلر قانونی حقلریدن بهره مند بولمیدی بو نی اوزی هم فسادگه زمینه یره تیب بیرگن. اداری فسادگه قرشی کوره شیش تیکشیروچی قوشمه کمیته اعضالریدن باشقه بیرکیشی داکتر نواب ترابی بوحقده شوندی دیدی:"هرییلی یوزلب طلبه لر سیناو اوتکزه دی، اما بوخصوصده قطار تشویش وتینگ سیزلیک لر موجود، یعنی حکومت نینگ یوقاری مرتبه لی آدملری باشقه نفوذلی شخصلر بوجریانده اره له شه دیلر. شونینگ دیک عالی بیلیم یورت استاذلریگه باسیم اوتکزیب طلبه لر نمره لرینی کوپه یتیرردیب ایته دی. بونی اوزی هم فسادگه زمینه یره تیب بیره دی."
شونینگ دیک تقاعدگه چیققن شخصلر تیزلیکده حقوقلرینی قولگه کیریته آلمه یاتگنی حساباتده تاکیدله نیب بو مساله هم فسادگه زمینه یرتگنی تاکیدلنگن. عینی حالده اداری اصلاحات ناملی مستقل اداره ده ایریم ایجابی اوزگریش لر کیلگنی اورغوله نیب بیراق دولتی اداره لرده وظیفه لنتیریش پروسه سیده فساد موجودلیگی اورغولنگن.ولایت حاکملریدن تشقری برچه دولت خادملری اداری اصلاحات کمیسیونی تمانیدن ایشگه آلینه دی.
اداری فسادگه قرشی کوره شیش تیکشیرو کمیته مسووللریگه کوره، اوچ وزیرلیک و بیر مستقل اداره رهبرلری فساد و کمچیلیک لر موجودلیگینی تن آلیب اصلاحات الیب کیلیش وعده سینی بیرگن تیکشیروی کیمته رئیسی دراگاو کاس بوخصوصدده عملی ایشلر باشلنمه سه جدی مناسبت بیلدیریلیشی بیلن آگاه لنتیردی:"هه موسسه لر بو گزارش حقیده بیله دیلر اولر بو حساباتگه موافق وعملی ایشلرنی هم ایشلب تیارله گن لر، بعضی حالت لرده بیز بو اداره لر ایشلرینی ینه کوریب چیقه میز یعنی بیز ایتگن گپلرگه قنچه لیک بها بیرگن لر، اگر اعتبار قره تیلگن بولمه سه بیرینچی موضوعنی فاش ایته میز کینچه لیک حساباتنی پارلما ن و حکومت گه تاپشیره میز ایریملرینی هم قاره لاوچیلیک اداره سیگه تانشتیره میز."
اداری فسادگه قرشی کوره شیش تیکشیرو کمیته سی بوندن تشقری کیله جکده دولت نینگ باشقه اداره لری وییریک برنامه لر خصوصیده شوندی تحقیقات اوتکزیشینی معلوم قیلدی. بواداره میلادی 2010 – ییل لندن ده بولیب اوتگن انجمندن کیین تشکیل ایتیلدی . اداری فسادگه عاید شوندی تیکشیرولر بوندن الدین لرهم ایریم خلق ارا تشکیلات لر تمانیدن اوتکزیلیب فسادگه قرشی جدی کوره شیش کیره کلیگی تاکیدلنگن. لیکن شونده ی بولسه هم افغانستان فسادگه باتگن مملکت لر باشیده تورگن.


text:
"مانقورت" و گونئی آذربایجان حئکایه ادبیاتیندا ایکی بویوتلو ...
دؤردونجو بؤلوم:
تاریخی و میللی حادیثهلری گوندهمه گتیرمک و اونلار اونوتولماسین دئیه موتیوه آلماق:
گونئی آذربایجان حئکایه ادبیاتی چوخ اوزون بیر تاریخه مالیک دئییل. ایلک حئکایه نمونهلریمیز بو گونکو آنلامدا 1300 ـ جو ایلدن بری اورتایا چیخمیشدیر. لاکین همین قیسا دؤنمده بیر چوخ یازاریمیز میللی و تاریخی گونلری موتیوه آلمیش و یازیلاریندا اونلارا توخونموشلار. بو تاریخی اولایلاردان بیری گونئی آذربایجانین میللی حکومتینین قورولوشو ایدی. گونئی آذربایجاندا میللی حکومتین قورولماسی بؤیوک بیر حادیثه کیمی میللت طرفیندن قارشیلانمیشدیر. بیر ایل دوام ائدهن میللی حکومت زامانی بیر چوخ مدنی و توپلومسال ایشلر آذربایجاندا یئرینه یئتیریلدی. آذربایجان تورکجهسی رسمی اؤلکه دیلی اعلان ائدیلدی. آنا دیلده مدرسه و مکتبلر آچیلدی. شهرلرده گئنیش تیکینتی ایشلری باشلانیلدی. اقتصاد و جاماعاتین یاشامی اوغروندا چوخ قابلیتلی ایشلر و آددیملار گؤتورولدو.. بیر سؤزله دئسهک آذربایجان گولوستان اولدو.. بو اؤنملی حادیثه شوبههسیز کی گونئی آذربایجان یازارلارینین بیر چوخ اثرلرینده عکسینی گؤسترهجک ایدی.. ائله میللی حکومت دؤورو قلم چالان فتحی خوشگنابی، محمدلو عباسی، علیقلی کاتبی و س. یازارلارین اثرلرینده بو اؤنملی حادیثهنین ایزینی گؤروروک. میللی حکومت بیر ایل سونرا تهران قوشونو واسیطهسیله قانا چکیلیر. میللی حکومت طرفیندن اینشا ائدیلمیش ایشلر و تدبیرلر آرادان قالدیریلیر. شاعیرلر و یازیچیلار سورگون ائدیلیر و بیر چوخ گونئی آذربایجانلی دوستاقلارا یوللانیلرلار. تورکجه کیتابلار یاندیریلیر و آذربایجان تاریخینین قانلی واراقلاریندان بیری یارانیر. دار آغاجلاری قورولور و چوخلو اینسان قتل عام ائدیلیر. دئمک معاصیر سوی قیریمی کیمی بیر حادیثه یارانیر.. بو آجی حادیثه یئنه گونئی آذربایجان یازارلارینین اثرلرینده عکس ائتدیریلیر. بو یازارلاردان گنجعلی صباحی، عباس پناهی ماکویی و س آد آپارماق اولار. معاصر حئکایهمیزده گونئی آذربایجان یازیچیلاری هامان میللی حکومتی و اونون آذربایجانا گتیردیکلری نائلیتلری گؤز اؤنونه سرمکله حاکمیت طرفیندن سوکوت ایچینده ساخلانیلان تاریخیمیزی دیری ساخلاماغا چالیشیرلار. اونلار بول ـ بول میللی حکومتدن یازیر و بونو خاطیرلادیرلار کی آذربایجان واختیله باغیمسیز بیر اؤلکه کیمی ایدی و مستقل دیل، تاریخ و ادبیاتی واردیر.. بو گون میللی حکومت دؤورنو موتیو آلان یازارلاردان حمید آرغیش و توغرول آتابای"یی آد آپارماق اولار.
حاکمیت طرفیندن ایرهلی سورونن سیخینتی و تضییقلره توخونوماق:
1325 ـ جی ایلدن اعتبارا یعنی آذربایجان میللی حکومتی دئوریلدیکدن سونرا آذربایجان میللتی آغیر بیر باسقی و تضییقه معروض قالدی. پهلوی حاکمیتی آذربایجانین بوتون حیات و مدنیتینی باسقی آلتینا آلدی. دیلینی محو ائتمهیه چالیشدی و مکتبلرده یازیب ـ اوخوماغینی یاساقلادی. اؤلکهنی بؤلگه – بؤلگه بؤلدو و اونلاری آییرماقلا آذربایجان وارلیغینی گوجسوز قیلماغا چالیشدی. حاکمیتین بو آسیمیلاسیون سیاستینه قارشی اعتراضلارا شیدتله تپکی گؤستریردی. بیز بو تپگینین ایزینی 1357 – جی اینقلاب اثرینده اورتایا چیخان یازی و ادبیاتدا گؤروروک. 1357 ده اولان اینقلاب پهلویلر سلالهسینه تاریخه گؤمدو. آنجاق او سلالهنین منفی دوشونجه و فیکیری سونرا حاکمیته گلنلرین بیر چوخوندا سیلنمهمیشدی. آسیمیلاسیون سیاستی تام شیدتله دئمهسک، نرمال و آراسی کسیلمهدن داوام ائتدی. آذربایجان و تورکه اولان منفی باخیش ایزلهنیلدی.. 1376 ـ جی ایلده ایراندا گئدهن سئچگیلردن سونرا بیر آز آچیق آتموسفر اؤلکهیه اسدی. گنج و اؤیرهنجی بیر نسیل آذربایجاندا جانلاندی و گوجلندی. بیر چوخ اؤیرهنجیسل درگی و آیلیق نشریه یایینا چیخدی. بیر نئچه آی دوام ائدهن بو آچیق آتموسفئرده آذربایجان تورکو حاکمیت طرفیندن آپاریلان سیاسته قارشی حرکته کئچدی. حاکمیت باشچیلارینا خطاب چوخ احتراملا اعتراض مکتوبلاری یازیلدی و بو مکتوبلاردا آذربایجان هر بویدا گئریده ساخلانیلدیغیندان گلئیلندیلر. آنجاق حاکمیت سوکوت و بعضا بوش ایفادهلرله بو اعتراضلاری قارشیلادی. آنجاق چوخ چکمدی آچیق آتموسفر یئنهدن سیخینتی حالینی آلدی و هر زامانکی کیمی بیر چوخ اعتراضچی آغیر تضییقلره معروض قالدیلار. گونئی آذربایجان حئکایه ادبیاتی اوغروندا چالیشان یازارلارین بیر نئچهسی بو حاکمیتین سیاستینی اثرلرینده عکس ائتدیرمهیه چالیشدیلار.
«سون گونلری داها دا دهلیلشیردی. او دوهالی، یوکسک دوشونجهلی، قارتال فیکیرلی مبارز اینسان ـ ان یاخین سیرداشیم ـ تمامیله چیلدیرمیشدی. بوتون دوستلارلا ایلیشکیسینی کسمیشدی، تانیش آداملار یانیندان داش کیمی اؤتوردو. هامیدان قاچیردی. هئچ کیمسهیه تانیشلیق وئرمیردی. دفعهلرله دوروب منه باخمیشدی هورت ـ هورت؛ سونرا سورعتله اؤرتموشدو.
بیر گون لوت ـ چیلپاق چیخمیشدی کوچهده شیدیرغی یاغیشین آلتیندا باغیریردی، اوخویوردو چیلیغین ـ چیلغین ... پیچیلتیلار دئدی ـ قودولار واردی آغیزلاردا:
ـ آپارمیشلار ایینه وورموشلار.. داوا یئدیرمیشلر...
ـ ایشکنجه اثرینده عاغلی چاشیب...
ـ هامیمیزی ساتمیش؛ اوندان ساغینماق گرهک!....»
«کیملیکسیز» اؤیکونون باشلانیش بؤلومو. یازار: توغرول آتابای.
و یا هامان ایللرده قلمه آلینان باشقا بیر اؤیکودن:
«کیمسه "اونو" ساتمیشدی کی، یازین ایلک گونلرینده، عطیرلی و سو پردهسیندن یارانان بیر کؤنول اوْخشایان هاوادا قامارلاندی...
گؤزلرینین اؤنونده قارا و اوُلو کؤلگهلر چاخناشیردیلار. آغیزیندا آجی بیر آغرینی سئزیردی.. اورهیی شیدتله چیرپینماغا باشلامیشدی. دامارلاریندا آخان قانلار دالغالانیردیلار. بدهنینین کئی اولماغین دوُیوردو. تؤوشمهیه دوشموشدو. درین و آغیر بیر بوشلوقدا گؤروردو اؤزونو.. قوْلاقلاریندا باغیرتی سسلری محو اولوردو...
ـ "دئیهجهیم.. هر نه ایستهسز.." ـ اؤز باغیرتیسیندان داشلاندی....»
«جهنم ایلییی» اؤیکوسونون ایلک پاراگرافی. یازار: حمید آرغیش.
و ماراقلی بو کی بو اثرلرین چوخو ارشاد ایدارهسی طرفیندن چاپ ایذنی اولاراق یاییلمیشدیر.
بنزهتمه و استعاره فورمادا یازماق:
گونئی آذربایجان حئکایه ادبیاتیندا بنزهتمه و استعاره شکیلده حاکمیت طرفیندن اورتایا قویولموش قیرمیزی چیزگیلره ساتاشماق بعضی یازارلار طرفیندن چوخ باجاریقلا قوللانیلمیشدیر. استعاره و اؤرتوک ایچینده سؤزو دئمک و بیر خاراکتئری بیر چیرکین عنصوردن میثال اولاراق اورتایا قویماق آذربایجان ادبیاتیندا چوخ اسکی بیر تاریخه مالیک دیر. آذربایجان کلاسیک شعرینده بئله چوخلو اثر تمثیل و بنزهتمه اوسلوبوندان یارارلاناراق اورتایا چیخمیشدیر. کلاسیک شاعیرلریمیزدن فضولی و اونون مشهور اثری اولان «بنگ و باده» بو سیرادا یازیلان اثرلردن دیر. گونئی آذربایجان حئکایهسینده ایسه بعضی یازارلار تمثیل اوسلوبونو اؤز حئکایهلرینده قوللانمیشلار. بو سون ایللرده تمثیل اساسدا یازیلان ان دولغون و گوجلو یازیلاردان بیری توغرول آتابای طرفیندن یازیلمیش «مانقورت» اؤیکوسو اولموشدور. مانقورت اؤیکوسو ایلک دفعه 2001 ـ جی ایلده هامان آدی داشییان کیتابدا یاییلدی. سونرا بو اؤیکو دفعهلرله اینترنت ده مختلف سیتهلرده باسینا چیخدی. یازار ایسه بو آرادا بعضی دهییشیملر اونا آرتیردی. «مانقورت» اؤیکوسونون آنا خاراکتئری یازارین ایفادهسیله دئسهک «اورمانلار، داغلار، بوزقیرلار قفسه سالینمیش آلا قورددان اوزاقلاشدیلار.» آلا قورد(سیز اوخویون بوزقورد) دور. او قفسه سالینمیش و «آریان» آدلی بیر حئیوان همیللشدیرن طرفیندن رام ائدیلیر. «آریان» بو قوردون دیرهنیش و گوونینی سیندیرماق اوچون قارین و آجلیق سیلاحیلا قارشی چیخیر. آلا قورد عیصیانا قالخیر، آنجاق آجلیق اثرینده ایستهکلریندن واز کئچیر و بو ایش او قدهر داوام ائدیر کی قورد ایتلر کیمی هورومهیه، ائششکلر کیمی آنقیرماغا بئله بویون أییر.. نهایت قورد اؤزلویوندن چیخیر و اویساللاشیر.. ائله او اؤزلویوندن چیخیب اویساللاشدیغی آن داها قفس، «آریان» کیمیلره گرهک قالماییر.. چون او زامان قورد سیرادان بیر وطنداش اولور..
آتابایین بو اؤیکوسونه اونلار صحیفه آچیقلاما یازماق اولار. حئکایه تئخنیکلریله دولو بیر اثر و عینی حالدا چاغداش حئکایه ادبیاتیمیزین ان دولغون و گوجلو یازیلاریندان بیری. بو تمثیل و استعاره ایله دولو اولان اؤیکونو بورادا کامیلجه گتیرهرک اوخوجونو اوندان آلا بیلهجهیی سؤزلرله باش ـ باشا بوراخیریق.


text:
عوثمانلی تورکجهسی
عوثمانلیجا (لسانی عوثمانی) باتی تۆرکجهسینین عوثمانلی ایمپیراتورلوغو دؤرهسینده آلدیغی شکله تنظیماتدان سوْنرا وئریلن آد. عوثمانلی تۆرکجهسی، ۱۴-جۆ ۱۹-جۇ عصرلر تۆرکجهسیدیر.
عوثمانلی تۆرکجهسینین اؤزللیکلری[دَییشدیر]
عوثمانلی دیلی اصیل تۆرکجهدیر یالنیز عربجه و فارسجا دان چوخ سایدا سؤز و کلیمه آلمیشدیر.
حرفلرین اصلی عرب حرفلریدیر اوْتوز ایکی حرفدن عیبارتدیر:
ا ب پ ت ث ج چ ح خ د ذ ر ز ژ س ش ص ض ع غ ط ظ ف ق ک گ ل م ن و هٔ بۇ حروفدان دؤرد دانهسی پ چ ژ گ فارسیدن آلینمیشدیر. صاغیر کاف ﯔ تۆرک دیللرینه مخصوص حرفدیر و عوثمانلی کیتابتینده ایشلهنیر.
اصلینده عوثمانلی دؤلتینین سوْن زامانلارینه قدر لسان ترکی دئییلمیشدیر. عوثمانلیچیلیق جریانینین تأثیریله لسان عوْثمان مفهومی اوْرتایا چیخمیشدیر.


text:
آمریکا عالیملری اؤلومسوزلویون مؤوجودلوغونو ثبوت ائدیبلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو کشف بارهده کوانت مخانیکاسی اوزرینده تجروبه آپارمیش عالیم ایستوارد هامروفف بیلدیریب. اونون سؤزلرینه گؤره، اینسان شعورو اؤلومدن سونرا ایتمیر، کایناتین ماترییاسینا کؤچور.
عالیم بیلدیریب کی، اینسان بدنی کامپوتری خاطیرلادان چتین مخانیزمدیر. اورک معلومات، بئیین ایسه کومپوترین پروسسورودور. بو سببدن ده اینسانین حیاتی بویونجا آلدیغی بیلیک هئچ واخت ایتمیر و سونسوزادک کایناتا کؤچورولور.
عالیم اؤز آراشدیرماسینی کلینیکی اؤلوم کئچیرن اینسانلارلا صحبتی اساسیندا آپاریب. اونلارین هامیسی کلینیکی اؤلوم زامانی ایشیقلی دونیایا آپاریب چیخاران قارانلیق تونلی خاطیرلاییبلار. بعضیلری ایسه مختلیف وارلیقلارلا دا دانیشیبلار.


text:
بیر تورک حربی سی شهید بولدی
اوشبو تورک حربی سی اویوشتیریلگن بیر هجوم عاقبتیده شهید بولگن
سوریه نینگ ادلب منطقه سیده گی تورک حربی لری گه قره ته اویوشتیریلگن هجوم عاقبتیده بیر حربی شهید بولرایکن, بیش عسکر و بیر ملکی پرسونل ایسه یره لندی.
تورکیه قوراللی کوچلری قوماندان لیگی, ادلبده تورک حربی لری گه قره ته راکتی هجوم اویوشتیریلگن لیگی نی بیلدیررایکن, اوشبو حادثه عاقبتیده بیر عسکر نینگ شهید بولگن لیگی و بیش عسکر و بیر ملکی پرسونل نینگ یره لنگن لیگی نی بیلدیردی.
عفرین منطقه سیده دوام ایتیاتگن زیتون ناوده سی عملیاتی دایره سیده ایسه توناوون, ترورچی لر بیلن بولگن توقنه شوو لر نتیجه سیده بیر تورک حربی سی شهید بولدی.
تورکیه قوراللی کوچلری قوماندانلیگی, بولووچی ترور تشکیلاتی ترورچیلری گه تورک اردوسی نینگ قتتیق جواب قیترگن لیگی نی بیلدیردی.


text:
صفوی ساراییندا تورک دیلی [اوچونجو بؤلوم]
صفوی ساراییندا تورک دیلی [اوچونجو بؤلوم]
3. صفویلر دؤورونده تورک دیللی ادبییّات
اون بئش-اون آلتینجی عصرلرده تورک دؤولتلرینده تورک دیلینده (فارس دیلی ایله یاناشی) گؤزل شئعیر نومونهلری یارادیلیردی. او زامانلار نَینکی خالق ایچینده، حتّی سارایدا دا تورک دیللی ادبییّات کیفایت قدر گئنیش یاییلمیشدی. حؤکمدارلار و وزیرلر بئله، تورکجه شئعیر یازیر، حتّی بو دیلده دیوان یارادیردیلار. خوراساندا امیر حسین بایقارانین وزیری قودرتلی شاعیر علیشیر نوایی، داها سونرالار شئیبانی خانلاری (او جوملهدن، محمد شئیبانی، عبیدخان) جیغاتای دیلینده یازیردیلار. بؤیوک موغوللار ایمپئرییاسینین بانیسی بابور شاه دا تورکجه گؤزل شئعیر و نثر نومونهلری یارادیردی. قاراقویونلو دؤولتینین گوجلو حؤکمداری جهانشاهین "حقیقی" تخلوصو ایله تورکجه دیوانی واردیر.
عوثمانلی سولطانلاریندان دا بیر چوخو شاعیر اولموشدور. اون بئش-اون آلتینجی عصرلرده حاکیمییت سورموش عوثمانلی سولطانلارینین اکثریتینین شئعیر دیوانلاری واردیر. اولوسلارآراسی تورکمن-تورک اونیوئرسیتئسی، تورک دیلی و ادبییاتی بؤلومو، اؤیرتیم گؤرهولیسی شادی آیدین "فارسجا دیوان صاحیبی عوثمانلی سولطانلاری و دیوانلارینین نوسخهلری" آدلی مقالهده فارسجا دیوانی اولان عوثمانلی سولطان و شاهزادهلری بارهده معلومات وئرهرک، سولطان 2. محمد فاتیحین، سولطان سلیمان قانونینین (تخللوصو مُحِبی)، سولطان 3. مرادین (تخللوصو مرادی)، شاهزاده جم سولطانین (تخللوصو جم) و بایزیدین (تخللوصو شاهی) فارسجا ایله یاناشی، تورکجه ده دیوان صاحیبی اولدوقلارینی یازیر. بعضی تذکیرهلرده بونلاردان علاوه سولطان 2. بایزیدین (تخللوصو عدلی)، سولطان 2. سلیمین (تخللوصو سلیم)، شاهزاده مصطافانین (تخللوصو مخلصی)، سولطان 3. مرادین (تخللوصو مراد) تورکجه بوتؤو و ناتامام شئعیرلری خاطیرلانیر.
ماراقلیدیر کی، سولطان سلیم یاووز شئعیر طبعینه مالیک اولسا دا، تورکجه آز شئعیر دئمیش، اساسن فارس دیلینده یاراتمیشدیر. اونون فارس دیلینده دیوانی واردیر. سولطان سلیمین یارادیجیلیغیندان دانیشان دیگر تدقیقاتچیلار دا اونون تورکجه دئییل، فارسجا یازدیغینی قئید ائتمیشلر. شادی آیدین سولطان سلیم حاقیندا دانیشارکن، اونون فارسجا و تورکجه شئعیرلر یازدیغینی بیلدیرسه ده، اثرلری سیراسیندا یالنیز فارسجا دیوانینین آدینی چکیر و 16 فرقلی نوسخهسی حاقیندا معلومات وئریر (باخمایاراق کی، عئینی مقالهده باشقا عوثمانلی سولطانلارینین تورک دیلینده ده دیوانی اولدوغونو قئید ائدیر).
عدنان مَندَرس اونیوئرسیتئتی، فن-ادبییّات فاکولتهسی، تورک دیلی و ادبییّاتی بؤلومو اوزره موتخصیص حسن گولتکین "یاووز سولطان سلیمین فارسجا بئیتلری ایله ترجومهلری" مقالهسینده مسلهیه داها دا آیدینلیق گتیرهرک، سولطانین نییه تورکجه یوخ، فارسجا شئعیر دئمهیه اوستونلوک وئردیگینی ایضاح ائدیر: "دیوانینی تورکجه دئییل، فارسجا شئعیرلر سؤیلهیهرک ترتیب ائتمهسی اونون فرقلی جهتیدیر. روایته گؤره، شاه اسماعیلین "ختایی" تخلوصو ایله تورکجه شئعیرلر سؤیلهیهرک، تورک میلّتینین حؤکمدارلیغینا تکباشینا یییهلنمک ایستمهسی قارشیسیندا یاووز سولطان سلیم ده تورکجه و فارسجا دانیشان بؤلگه خالقینین تک حؤکمداری اولدوغونو تصدیقلهمک مقصدی ایله فارسجا شئعیرلر سؤیلهمیشدیر" (Turkish Studies, International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic. Volume 10/8 Spring 2015, p. 1217-1246)..
صفوی حؤکمدارلاری سارای اونسیتینده تورک دیلینه اوستونلوک وئردیکلری کیمی ادبی فعالیتده ده بو دیلین دَیرینی قورویوب-ساخلاماغا چالیشیردیلار. شاه اسماعیلین "ختایی" تخلوصو ایله یازدیغی گؤزل غزللر، دؤردلوکلر، "دهنامه" پوئماسی، "نصیحتنامه" مثنویسی ادبییّات تاریخیمیزین شاه اثرلری ساییلیر. اونون اوغلو 1. تهماسیب ده شئعیر طبعینه مالیک ایدی و "بهرامی" تخلوصونو داشیییردی. شاه تهماسیبین فارس دیلی ایله یاناشی، تورک دیلینده ده یازدیغینی مشهور ادبییّاتشوناس فواد کؤپرولو تصدیق ائتمیشدیر. شاه تهماسیبین سولطان سلیمان قانونی ایله تورکجه موشایرهسی (شئعیرلشمهسی، دئییشمهسی) ده منبعلرده اؤز عکسینی تاپیر (باخ: دوکتور محمت نوری چینارجی. صفوی ساراییندا تورکچه شئعیر یازان بیر شهزاده، تورکییه سوسیال آراشتیرمالار درگیسی، ایل 19، سایی 3، ص. 168-169). صفوی شاهلاریندان 2. شاه عبّاس "سانی" تخلوصو ایله تورکجه شئعیرلر دئمیشدیر. بونو اون یئددیینجی عصر تذکیرهلرینه ایستینادن فواد کؤپرولو، محمدعلی تربییت ("دانیشمندان آذربایجان" کیتابیندا) کیمی اونلو تدقیقاتچیلار دا تصدیق ائتمیشلر. 1. شاه عبّاسین دا آنا دیلینده بعضی شئعیرلری قالمیشدیر. (باخ: اون یئددینجی عصر آذربایجان لیریکاسی (آنتولوگییا)، باکی، 2008، ص. 118). صفوی شاهزادهسی ابراهیم میرزه (شاه اسماعیلین نوهسی) ده تورکجه خالق ادبییّاتی روحوندا شئعیرلر قوشموشدور.
آذربایجاندا صفویلره کیمی تورک دیللی ادبییّات عنعنهسی فورمالاشمیشدی. عزتالدین حسن اوغلو، قاضی برهان الدین، یوسف مداح، قاسم انوار، حامدی، احمد تبریزی، ختایی تبریزی، قول علی، سولی فقیه، مصطفی ضریر ، عمادالدین نسیمی، جهان شاه حقیقی، خلیلی، هدایت و باشقالاری آذربایجان تورکجهسینده دَیرلی صنعت اثرلری یاراتمیشدیلار. شاه اسماعیلین موعاصیرلری حبیبی، کشوری، گولشنی، بصیری، فضولی، حقیری ده آذربایجان دیلینده یازیردیلار. شاه اسماعیل ختایینین ساراییندا ملک الشعرا (شاعیرلرین باشچیسی) وظیفهسی آذربایجان شاعیری حبیبییه مخصوص ایدی. سارایدا سروری، توفئیلی، قاسمی، شاهی کیمی شاعیرلر بؤیوک حؤرمت صاحیبی ایدیلر. سونراکی دؤورلرده یا بوتونلوکده، یا دا قیسمن آذربایجان دیلینده یازمیش شاعیرلرین سیراسیندا فدایی، یوسف بی اوستاجلو، تبریزلی خلیفه، فضلی، حقیری، رحمتی، روحی، امانی، مجذوب تبریزی، قوسی تبریزی، صائب تبریزی، وحید قزوینی، واعظ قزوینی، عبدالرزاق نئشه و باشقالارینین آدینی چکه بیلریک. شاه سلیمان و شاه سولطان حسین زامانیندا صفوی ساراییندا میرزه محسن تاثیر تبریزی ملک الشعرا ایدی.
سارایدا بؤیوک نوفوذا مالیک اولان بعضی آذربایجانلی عیانلارین شئعیر طبعی ده واردی، اونلار ادبییّات، رساملیق، بیبلیوقرافییا کیمی ساحهلرده فعالیت گؤستریردیلر. مثلا،2.شاه عبّاسین و شاه سلیمانین باش وزیری محمد طاهر وحید قزوینی، 2. شاه عبّاسین ساراییندا خیدمت ائدن طرزی افشار، شاه سلیمانین کاتیبی ملک بی آوچی، شاه عبّاسین، سونرالار ایسه موغول شاهلارینین حکیمی مسیحی، صفوی سارایینین کیتابخاناچیسی صادیق بَی افشار، شاه صفی، 2. شاه عبّاس و شاه سلیمانین دؤورونده سارایدا مسئول وظیفهلر توتموش مرتضیقولو سولطان شاملو (ظفر) هم ده اؤز قلملرینی شئعیر ساحه سینده اوغورلا سینامیش و تورکجه گؤزل شئعیرلر یازمیشلار. سارایدان کناردا، ویلایتلرده یوکسک وظیفهده چالیشان بعضی عیانلارین دا شئعیر طبعی واردی. مثلا: تبریز شیخ السلامی میرزه صالح تبریزی، قوم دارغاسی و گنجه-قاراباغ بَیلربیی مصاحب گنجوی، مشهد والیسی و هئرات بَیلربَیی صفیقولو بی شاملو (صفی)، شیخ الاسلام مؤوزی اهری و باشقالاری .
قایناق: ISLAM.AZ
کؤچورن: عباس ائلچین


text:
«ایسپس ایکس» و «تئسلا» شیرکتلرینین رهبری ائلون ماسک الکتریکلی یوک ماشینینین پروتوتیپی «تئسلا سئمی»نی تقدیم ائدیب و ایلک دفعه یئنی نسیل «روادستئر» ایدمان ماشینی نوماییش ائتدیریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، تقدیمات کالیفورنییادا تشکیلاتین منزیل قرارگاهیندا کئچیریلیب.
معلوماتا گؤره، یوک ماشینی انرژی ایله تعمین اولوندوقدان سونرا ۸۰۰ کیلومتر مسافهنی قطع ائتمک، همچینین یوکسوز حالدا ساعتدا ۱۰۰ کیلومتر سرعتی جمعی ۵ ثانییهیه ییغماق ایمکانلارینا صاحبدیر. ماشینین سرییالی ایستحصالینا ۲۰۱۹-جو ایلده باشلانیلاجاق.
بوندان علاوه، «تسلا»نین یئنی نسیل ایدمان ماشینی حساب اولونان «روادستر» مدلی تقدیم اولونوب. ائلون ماسک بو ماشینین تاریخین ان سرعتلی سئرییالی آوتومبیلی اولاجاغینی بیلدیریب. «روادستر» ساعتدا ۱۰۰ کیلومتر سرعتی جمعی ۱.۹ ثانییهیه ییغماق گوجونه مالیکدیر. آوتومبیلین سئرییالی ایستحصالینا ۲۰۲۰-جی ایلده باشلانیلاجاق.


text:
آخشام واختلاری گزمهیه چیخاندا،هردن بیر بالاجا اوغلومودا یانیمجا آپاریرام . بو دؤنهده آپاردیم. و ائله بالاجا اوغلوم ایله گزمهیه گئدنده ، هردن بیر اتفاق دوشوردو ،اونا یئمهلی شئیده آلیردیمکی مندن راضی قالسین. بو دؤنهده بالاجا اوغلوم دوکانلارا دوزولموش ناز-نعمتی گؤرنده مندن یئملی بیر شئی ایستهدی. من او عقیدهده دئییلمکی،هر دؤنه اوشاقلا بازارا گئدنده اونا بیر شئی آلماق لازیمدیر و بوندا دئییرم کی ،هئچ بیر واخت آلماق لازیم دئییل. آنجاق بو دؤنه هئچ بیرزاد آلماق ایستهمیردیم ،او ندنه گؤرهکی جیبیمده پول یوخو ایدی.و بیرده ایستهمهدیمکی ،اوشاق هر دفعه بازارا چیخاندا دادامال اؤیرهنسین.
بیر قده ر دولاندیق،سونرا یولوموز دنیز قیراغینا دوشدو.آمما اوغلومودا قاشقاباقلی گؤردوم.چون تربییه اؤز قایداسینجا ،اوشاغین اؤز طبیعتی –بودا اؤز قایداسینجا.و اونون اوچون چوخدا عناد ائتمک بابتیندن دنیز قیراغیندا تاباغا دوزولموش میوهلردن ایکی دهنه یاخچی قیرمیزی آلما آلدیم و ایکیسینیده وئردیم اوغلوما. دوزدور اوغلوم آلمالاری مندن آلدی. آمما گؤردومکی کؤنولسوز آلدی. من اوندان سببینی سوروشدوم؟ سببی بللییدی. بازاردا بیرآز بوندان قاباق او مندن ایکی شئی ایستهدی، هئچ بیریسینی آلمادیم:بیر جارجو قووونو(یئمیش) ایستهدی-آلمادیم ،سونرادا قنادی دوکانین قاباغیندان کئچهنده شوشهنین دالینا دوزولموش رنگبهرنگ شیرینییاتدان ایستهدی-آلمادیم.
اوغلوم او درجه مندن ناراضیمیشکی ،من آلمالاری اونا وئرندن سونرادا گئنه(یئنه) بیر سؤز دانیشماق ایستهمهدی و من اونا وئردیییم سئواللارادا چوخدا مئیلسیز جاواب وئردی.
داهی اونو قاشقاباقلی گؤرنده منیمده کئفیم پوزولدو و آذرنفت ایدارهسنین قاباغیندا دوران ترنوای واقونلارینین بیرینه اوغلومو قالخیزدیم و اؤزومده میندیمکی ،گلهک ائومیزه.
واقوندا هله بیزیم ایکیمیزدن باشقا هئچ کس یوخایدی.اوغلوم بویدا بیر یئتیم روس اوشاغی جیر-جیندیر ایچینده، اوز-گؤزو قاپ-قارا، چیرکلی و ایرهنج،گلدی دوردو قاباغیمیزدا و مندن بیر قَپیک پول ایستهدی.
جیبیمده آنجاق بیر عاباسی گوموش واریدی.من اوشاغا بیر سؤز دئمهدیمکی،کئچیب گئتسین.بیر نئچه آرواد و کیشی واقونا گیردیلر، ساغیمیزدا-سولوموزدا یئر توتدولار.
بوردا منیم فیکریم گئتدی یئتیمه پول وئرمهمهیه هابئله گؤرسن دیلنچییه پول وئرمک لازیمدی،یوخسا لازیم دئییلمی مسئلهسی منی باشلادی مشغول ائتمهیه،هرکس نه دئییر دئسین،آنجاق دیلهنچی اوشاغا هئچ بیر شئی وئرمک منیم خوشوما گلمهدی. بوردان اونا اشاره ائتمیرمکی،من هئچ بیر دیلهنچییه یوخ دئمه رم ،چونکو اولا بیلرکی،بیر پارا فیلسوفلارین دیلنچییه پول وئرمک،اونو بدبخت ائتمهین ایلک آددیمیدیر بلکه منهده سرایت ائدیبدیر.آنجاق سؤزون حقیقتی بودورکی،بو گونکو دیلهنچی اوشاغا بیر قپیک وئرمهمهییم،منی بوردا خاراب ائتدی، او سببه خاراب ائتدیکی،همن دیلهنچی اوشاق یاشیندا منیم آتالی-آنالی اولدوغوم،أینی–باشی تزه، قارنی توخ، بو ساعات بورادا منیم ساغ طرفیمده مندن اینجیمیش اوتورموشدوکی،نییه من اونا شیرینییات آلمادیم،آنجاقکی ایکی آلما آلدیم.
واقونوموز حرکت ائدیب گئدنده شوشهنین دالیسیندان گؤردومکی،ائله او دیلنهچی اوشاق یئرده دوروب،بیر قیرمیزی آلمانی آغزینا باسیب گمیتلهییر.قاباقجا بیر شئی دویمادیم،آمما همان دقیقه یادیمداکی،اوغلومون آلمالاری یادیما دوشدو و چؤندوم اوشاغا طرف، گوله-گوله منه یاواشجا بونو دئدی:”دده،آلمانین بیریسین وئردیم دیلهنچی اوشاغا”.
بیر دهنه قیرمیزی آلما اؤز-اؤزلویونده بیر شئی دئییل،اونون قیمتی ایکی قپیکدیر و یئییب قورتاراندان سونرا هئچ بیر شئیدیر.آمما معنوی ایشلرده بیر آلمانین دهیه ری اولا بیلر چوخ بؤیوک اولسون. او قده ر یونگوللوک و کؤنول خوشلوغوکی،بورادا ایکی قپیکلیک آلمادان منه گلیب چاتدی،نهایت درجهیدی.
فلسفه عالمینه گلدیکده،باشقالاری دیلهچییه کوچهده پول وئرمهیی نه تههر باشا دوشورلر-دوشسونلر و روح بیلیم اوزمانلاری(روان شناسی) بو مسئلهنی نه تههر چؤزوملهییرلر-چؤزوملهسینلر،آنجاق منیم بیر بالاجا اوغلومکی آلماسینین بیریسینی بیر یئتیم اوشاغا وئردی.
و اولا بیلرکی،اوغلومدا یئکهلهندن سونرا،بیر پارا عالیملرین”کوچهده دیلهنچییه پول وئرمهیینیز” اؤیودو ائشیدندن سونرا،اونلاری کوچهده گؤرنده منیم کیمی اوز چؤندرهجکدیر.آنجاق هلهکی،ایندی اوغلوم بو ایشلری باشا دوشمور ائله اونون اوچونده ایکی آلمانین بیرینی یئتیم اوشاغا وئردی.
کؤچورن: جعفر باقریان
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
جئنک توسونو ۲۸ میلیون آورویا اینگیلترهنین «ائوئرتون» کلوبونا ساتان «بئشیکتاش» تورکییهلی فورواردین بوشلوغونو دولدوروب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، «قارا قارتاللار» آمئریکانین «اورلاندو سیتی» کلوبوندا چیخیش ائدن کایل لارینی هئیتینه قاتیب.
ایستانبول کلوبو ملس تمثیلچیسی ایله موقاویلهسی باشا چاتان فوتبولچونو آزاد آگئنت کیمی ترانسفئر ائدیب.
ایگیرمی ایکی یاشلی فوتبولچو مؤوسومون سونونادک ۵۰۰ مین آورو ماعاش آلاجاق. نؤوبتی مؤوسوملرده ایسه کانادالی هوجومچونون ایللیک قازانجی ۱،۵ میلیون آورو اولاجاق. لارین تئزلیکله تورکییهیه گلهجک و «بئشیکتاش»این آنتالیاداکی تعلیم-مشق توپلانیشینا قاتیلاجاق.
کایل ۲۰۱۷-جی ایلده «اورلاندو سیتی»نین هئیتینده ۳۰ اویوندا ۱۲ گل ووروب و ۲ آسسیست ائدیب. لارین کانادا میللیسینین هئیتینده ۲۰ اویون کئچیریب و ۴ گل ووروب.


text:
فرانسا پرئزیدئنتی فرانسوا اوللاندین مخفی امری ایله اؤلکهدن کناردا ۴۰ ایشید-چی محو ائدیلیب.
آخار .آذ خبر وئریر کی، بونو آوروپا-۱ رادیوسونا موصاحیبهسینده فرانسالی ژورنالیست وینسئنت نووزیل سؤیلهییب.
«اوللاند ایندییه قدر ۴ تئررورچونون محو ائدیلمهسینی سؤیلهییب. اصلینده اونلارین سایی ۱۰ دفعهدن چوخدور. بو شخصلر ۲۰۱۳-جو ایلدهن باشلایاراق، فرانسا میللی تهلوکسیزلیینه تهدید آدی آلتیندا اؤلدورولوبلر. قرارلارین قبولو اوچون اوللاند حکومت عضولری و حربی موشاویرلری ایله مصلحتله شیب. ایشید-چیلری خاریجی کشفیات خیدمتینین امکداشلاری قتله یئتیریبلر»، – دئیه او بیلدیریب.


text:
چیل مادیان (تورکو ناغیل)
بیری واریدی، بیری یوخیدی، گؤیون آلتیندا، یئرین اوستونده بیر شاه اوغلو واریدی. بو شاه اوغلونون بیر گؤی آتی واریدی. شاه اوغلو هر گون آتینی مینر، میدانا چیخیب شهرین بوتون یاخشی آت میننلرینی چاغیراردی. آتلیلار ییغیلاردیلار. شاه اوغلو آتلیلارلا جیدیرا چیخاردی. جیدیردا شاه اوغلونون گؤی آتی بوتون آتلیلاری گئچردی.
شاه اوغلونون بیرده گؤیچک بیر باجیسی واریدی. شرط کسمیشدی کی، جیدیردا هر کیمین آتی گؤی آتی اؤتسه، باجیمی اونا وئریب، توی ائلئییب، اؤزومه قوهوم ائلییجیم.
بو شهرده کاسیبچیلیغا گون گئچیرن الیاس آدلی بیر اوغلان وارایدی. الیاسیندا گؤزللیکده شاه اوغلونون باجیسیندان گؤزل، آغیلدا اونناندا آغیللی بیر باجیسی واریدی. شاه اوغلونون شرطینی الیاسدا ائشیتمیشدی. بیلمیردی نه تهر ائله سین کی، شاه اوغلونون اوستونه گلسین. الیاسین باجیسی قارداشینی فیکیرلی گؤروب سوروشدو:
– قوربانین اولوم، قارداش، سنه گلن قادا-بالا منه گلسین، سؤیله گؤروم نیه فیکیرلیسن؟
الیاس دئدی:
– باجی، جان باجی، فیکیرلی اولماییم، نئیله ییم؟ بو گون شاه اوغلوگؤی آتی مینیب جیدیرا چیخمیشدی. جیدیردا سن بیلیرسن کی، بو شهرده شاه اوغلونون گؤی آتینی گئچن آت تاپیلمیر. ایندی ایش او یئره گلیب چیخیب کی، شاه اوغلو شرط کسیب هر کیمین آتی گؤی آتی گئچسه، باجیمی اونا وئریب اونو اؤزونه قوهوم ائلییجک. دوغروسو بو منی چوخ دوشوندورور. دئییرم گؤرسن دونیادا هئچ ائله آت اولارمی کی، شاه اوغلونون آتینی کئچه. یا ائله هر شئیین یاخشیسی بو دونیادا شاهلارا وئریلیب؟…
باجیسی دئدی:
– قارداش بو ندیر کی، سن بونون فیکرینی چکیرسن؟ گئت بیر یهر آل، بیده سنه بیر داوا وئرجیم. من سنی گؤندریم، شاه اوغلونون آتینی اؤتنی گتیر.
الیاس گئتدی بیر یهر آلدی، بیده باجیسیندان داوانی آلدی. باجیسینین یانینا قاییتدی. باجیسی دئدی…
توضیحات:
- نام کتاب: چیل مادیان
- زبان: ترکی
- فرمت فایل : پی دی اف PDF
- تعداد صفحات : 12
- حجم : 2 MB
- پسوورد و منبع : www.aharri.ir
لینکهای دانلود:
لینکهای کمکی:
دانلود از لینک کمکی دوم دانلود از لینک کمکی دوم


text:
آلمانیادا فیرتینا و گوجلو یاغیش
آلمانیادا فیرتینا و یاغیش سببیندن بعضی بؤلگهلرین الکتریک انرژیسی کسیلدی، آغاجلارین آشماسی نقلیاتین حرکتینی چتینلشدیردی.
آلمانیادا فیرتینا و یاغیش سببیندن بعضی بؤلگهلرین الکتریک انرژیسی کسیلدی، آغاجلارین آشماسی نقلیاتین حرکتینی چتینلشدیردی.
ساعاتدا 110 کیلومتر سرعتله اسن کولک و حدیندن آرتیق یاغیشلار نتیجهسینده 6 مین اینسان الکتریک انرژیسیندن محروم اولدو.
فرانکفورت هاوا لیمانیندا اوچوشلار گئچیکدی.
فیرتینانین آشیردیغی آغاجلار فرانکفورت دمیر یولو ایستاسیونوندا فاصیلهیه سبب اولدو.
الکتریک ناقیللرینین قوپماسی ایله کیچیک میقیاسلی مئشه یانغینلاری چیخدی.
آلمانیا متورولوژی ایدارهسی یاخین گونلرده بیر نئچه ایالتده شدتلی فیرتینانین اولاجاغی بارهده خبردارلیق ائتدی.


text:
یازار : آيشن ائل قيزي
+0 به یه ن
دئدیم ، اغیار ایله گزمه ، سنه چوخ یالواردیم ،
ایندی دینجل ، گوزلیم ، منده اولوب قوتاردیم .
بیر صداقتلی گوزل تاپمادیم عالمده ، غرض ،
بو آز عومروده چوخ اطرافی گزیب آختاردیم .
جان هانی منده ، منی عشق دیر ایندی یاشادان ،
اونو جانان منه وئرمیش دی ، یئنه قایتاردیم .
كونلوم آلداتدی منی حسنونه مه پاره لرین ،
سانمایین ، من بو وفاسیزلارا بئل باغلاردیم .
فله كین قدی بوكولموش سه ، من اوندان قوجایام ،
اونداكی ، یوخودو نه دونیا ، نه فلك ، من واردیم !
سنی من ایسته دییم گونلر اولوردوم سن سیز ،
عشقیمین سرینی كونلومده نهان ساخلاردیم .
واحیدم ، عشقده من ایندی ده ثابت قدمم ،
وارام اوز یاریم ایله من نئجه اول واردیم .


text:
تاشکند
تاشکند (اؤزبکجه: Toshkent) — اوزبکیستانین باشکندی. مساحتی ۳۳۴،۸ کیلومتر مۆربع و اهالیسی ۲،۲ میلیون نفردیر (۲۰۰۹). مرکزی آسیادا یئرآلتی متروسو اوْلان تکجه شهردیر.
شهرین سو احتیاجلارینی تأمین ائتمک اوچون اونون یاخینلیغیندا دوزَلمیش جاوراک گؤلو یارادیلمیشدیر. ۲۰۰۹-جو ایله اوْلان بیلگیلره گؤره شهرین اهالیسی ۲ میلیون ۲۲۱ مین نفردیر. شهر ۱۱ سیاسی قیسمته بؤلونور.
تاشکند اورتا آسیانین ان بؤیوک شهریدیر. ۸-جی میلادی عصرده عربلر حملهسی ایله توتولدو؛ داها سوْنرا مۆسلمان دؤولتلر، موغوللار، تیموریلر، شیبانلیلار، خوقند خانلیغی و روسیه الینه دوشدو.[۱]
ایچیندهکیلر
آد[دَییشدیر]
شهرین اساسینین ۵-جیدن ۳-جو میلاددان اؤنجه عصرلرهدک قویولدوغو گومان ائدیلیر. قدیم منبعلرده «چاچ»، «شاش»، «جاچ»، «شاشکند» آدلارینا راست گلینیر. چاچ موعاصیر تاشکندین ان قدیم آدیدیر. دیللرینده «چ» سسینین اولمادیغینا گؤره عربلر اونو «شاش» شکلینده یازمیشلار. «شاشکند» سوْنرالار «داشکند»ه چئوریلمیشدیر. جالیبدیر کی شهرین آدینی چین قایناقلاری «چؤ-چی»، «چؤ-شی» یا سادهجه «شی» شکلینده یازیبلار کی بودا چینجه داش دئمکدیر. فیردؤوسی اؤز «شاهنامه»سینده شهری «چاچ» آدلاندیریر. ۱۶-جی عصردن باشلایاراق شهر ایندیکی آدی ایله آدلانماغا باشلامیشدیر. «تاشکند» سؤزو «تاش» (داش) و تورک دیللرینده شهر معناسینی وئرن سوغدجا (بیر اسکی و اؤلموش دیلدن تورک دیلینه گیرَن) «کند» سؤزلرینین بیرلشمهسیندن یارانمیشدیر.
تاریخ[دَییشدیر]
تاشکند همیشه منطقهنین اساس اولوسلارآراسی داشیما (حمل و نقل) مرکزی اوْلوب. ۱۹۱۷-جی ایل دئوریمی چاغی باش وئرمیش واندالیزمدن و ۱۹۶۶-جی ایل زلزلهسیندن سوْنرا شهرده مؤوجود اوْلان بنزرسیز معمارلیق عاببدهلرینین چوخ بخشی محو اوْلوب. شهرده داها چوخ شوروی دؤورونده تیکیلن مدنیت و موزه مرکزلرینه راست گلمک مومکوندور.
قدیم شهرین بعضی قدیم بینالاری شهرین غرب بؤلمه سینده یئرلشیر. ماراقلی تیکینتیلردن بیری، ۱۶-جی یوز ایلده دوزلمیش کوکلداش مدرسهسیدیر. بۇ تیکیلی کافالی شاش موزهسی کیمیده تانینیر و اوندان موزه کیمی ایستیفاده اوْلونور. بورادا یئرلشن قست-ایمام تیکیلیسینه غیری-موسلمانلارین گیریشی قاداغاندیر، دیگر زیارتچیلر ایسه بورا گیریش اوچون اولجهدن ایجازه آلمالیدیرلار.
شهرین بؤیومهسی[دَییشدیر]
منطقهلر[دَییشدیر]
تاشکند ایندیلیغدا آشاغیداکی منطقهلره (تومان) بؤلونوبدور:
قارداش شهرلر[دَییشدیر]
- تونیس، تونیس (۱۹۶۱)
- هیندوستان، پاتیالا (۱۹۶۱)
- پاکیستان، کراچی (۱۹۶۱)
- لیبی، طیرابلوس (۱۹۶۲)
- مراکش، مراکش (۱۹۶۳)
- مقدونیه، اسکوپیه (۱۹۶۳)
- آمریکا، سیاتل (۱۹۷۳)
- روسیه، موسکو
- تورکیه، آنکارا (۲۰۰۴)
- تورکیه، ایستانبول
- اوکراین، دنپروپترووسک
- اوکراین، کیئف
- قزاقیستان، آستانا
- قزاقیستان، آلماتی
- لتونی، ریقا[۳]
- چین، پکن (۲۰۰۸)
- آلمان، برلین (۱۹۹۳)
- میصر، قاهیره
- قیرقیزیستان، بیشکک
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ بیریتانیکا، Tashkent ، http://www.britannica.com/EBchecked/topic/583849/Tashkent
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ (روسجا) Statistics of the subdivisions of Tashkent
- ↑ KapaMeлb «ЛaйMa». CдeлaHo B TaшkeHTe


text:
ایران خاریجی ایشلر ناظری جواد ظریف آمئریکا پرزیدنتی دونالد ترامپین ۷ موسلمان اؤلکهنین وطنداشلارینین آبش-آ سفرینه قاداغا قویولماسینی «اکسترمیستلره بؤیوک هدییه» آدلاندیریب.
آپا-نین معلوماتینا گؤره، ظریف بونو تویتتر سوسیال شبکهسیندهکی صحیفهسینده یازیب.
ظریف بیلدیریب کی، کوللکتیو دیسکریمیناسییا فیکیر آیریلیقلارینین درینلشمهسینه، ترور تبلیغاتینا کؤمک ائدیر، ائکسترئمیستلر ده بوندان مؤقعلرینی گوجلهندیرمک اوچون ایستیفاده ائدیرلر.
قید ائدک کی، بوندان اول ایران خاریجی ایشلر ناظرلیگی ایران وطنداشلارینین آمئرکایا سفرینه قاداغا قویولماسی ایله باغلی جاواب آدیمی آتیلاجاغینی بیان ائدیب.
خاطرلاداق کی، جومعه گونو ترامپ عراق، ایران، سورییا، سودان، یمن، لیوییا و سومالی وطنداشلارینین ۹۰ گون عرضینده آموریکایا داخیل اولماسینین قاداغان ائدیلمهسی بارهده فرمان ایمضالاییب.


text:
بولغاریستاندا یوموریستیک یازیلار یاییملایان بیر سایت تورک تانکلاری ایله باغلی زارافات دولو خبر پایلاشیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، سؤزوگئدن سایت «بولغاریستاندا کئچیریلهن ناتو تعلیمینه قاتیلان ۸۰ تورک تانکی و ۷۰۰ حربچی اؤلکهدن چیخماق ایستمیر» مضمونلو خبر یاییملاییب. زارافاتیانا یازیلمیش بو یازی دیگر سایتلار طرفینده جدی قبول اولونوب و خبر تئز بیر زاماندا اؤلکهنین بوتون اساس سایتلارینا یئرلشدیریلیب.
قیسا زامان عرضینده یاییلان خبر اؤلکهده بؤیوک تشویشه سبب اولوب. مینلرله بولغار وطنداش تورک تانکلارینین اؤلکهدن چیخماسینین واجیب اولدوغونو یازیب. لاکین آز سونرا اؤلکه رسمیلری سؤزوگئدن خبرین یالان اولدوغونو آچیقلاییبلار.


text:
بو ایلین اولیندن بیری دونیادا ۳ میندن چوخ میقرانت و قاچقین حیاتینی ایتیریب.
آپا-نین خبرینه گؤره، بو بارهده میقراسییا اوزره بین الخالق آگنتلیک آچیقلاما یاییب.
بو ایلین اؤتن دؤورو عرضینده دنیز یولو ایله آوروپایا ۱۰۱ مین ۲۱۰ میقرانت و قاچقین گلیب. اونلارین ۸۵ فایزی ایتالییا، قالانلاری یونانیستان، کیپر و ایسپانییا اوزریندن آوروپایا کئچیب. بو، اؤتن ایلین آنولوژی دؤورو ایله مقایسهده ۲ دفعه آزدیر. بو مدت عرضینده آرالیق دنیزینده ۲ مین ۲۴۷ میقرانت و قاچقین اؤلوب. بو ایلین اولیندن ایندییه قدر دونیا اوزره اؤلن و ایتکین دوشن میقرانت و قاچقینلارین سایی ایسه ۳ مین ۴۷ نفردیر.


text:
مزارشریفده عیاللرگه قرشی ایکی کونلیک کمپاین سمینار اوتکزیلدی
بو سمنیار بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی نینگ رواجلنتیریش لایحه سی یعنی جندر اداره سی نینگ مالیوی یاردمی بیلن افغانستان عیاللر وزیرلیگی طرفیدن یولگه قوییلدی. سمینارده بلخ ولایتی اونلب دولت اداره لری خادملری وعیاللر حقوقی نی حمای ایتووچی فعاللر اشتراک ایتیشدی.
افغانستان عیاللروزیرلیگی مسووللری سیمناردن اساسی مقصد، بلخ ولایتیده عیاللرگه قرشی اوتکزیله یاتگن زوره وانلیلرنی یوق ایتیش یوللرینی کوریب چیقیشدن عبارت ایکنی نی تاکیدلشماقده. بو وزیرلیک نینگ ظرفیت نی یوکسلتیریش و جندر اداره سی مسوولی محمد تمیم:"بلخ ولایتی عیاللریگه قرشی اوتکزیله یاتگن زوره وانلیکلرنی بولایت دولت اداره لری و عیاللرحقوقینی حمایه ایتووچی اداره لرنینگ همکارلیگی بیلن اورته دن یوق ایتیش ومیزانی نی کمه یتیریش یوللرینی بو اوچ کونلیک سیمنارده کوریب چیقه میز. بیز بو سمینارده زوره وانلیک نی یوق اوچون بیر عملی پلان تیارله یمیز و بونی قوشمه روشده عملده تطبیق ایته میز".
تمیم جنابلرگه کوره، سمینار اشتراکچیلریگه زوره وانلیکلر سببلری و اونینگ آلدینی آلیش شیوه لری ایتیب بیریله دی.
اوشونینگ دیک، سمینارده قتنشگن عیاللر، ولایت تومنلریگه باریب، اوییرده گی عیاللرنی زوره وانلیککه قرشی و یوق ایتیش شیوه لری باره سیده معلومات بیریشی ممکنلیگی تاکیدله دی.
عین حالده، بلخ ولایتی عیاللر اداره سی سرپرستی رابعه مرادی، عیاللرگه قرشی زوره وانلیک لرنی یوق ایتیش مقصدیده یولگه قویلیب کیله یاتگن سمینارلر و کمپاینلرنی ثمره لی دیه توصیفلب، بلخ ولایتیده عیاللرگه قرشی زوره وانلیک میزانی اوتگن ییلگه قره گنده بو ییل پسه ییب، عیاللر فعالیتی یخشیلنگن دییدی:" اوتگن ییل بلخ ولایتیده 351 زوره وانلیک حالتی قید ایتیلگندی، اما بختگه موافق بو ییل 201 زوره وانلیک حادثه سی عیاللر اداره سیده رویخطگه آلیگن".
او ، زوره وانلیک میزانی پسه یگنیگه بلخ دولت اداره لری نینگ زوره وانلیککه قرشی جدی اعتبار کورستگنی همده اهالی نینگ اولربیلن همکارلیک کورستگنینی سبب قیلیب کورستدی.
اما عیاللرگه قرشی زوره وانلیکلرنی آلدینی آلیش و اونی اورته دن کوته ریش اوچون کمپاین سمینارلر اوتکزیلر ایکن، بلخ ولایتی ولایت کینگ منشی سی شکیبا شکیب، هلی هم بو ولایت نینگ اطراف منطقه لریده گی عیاللر فعالیت قیلیش حقوقیگه ایریشه آلمه گن دییدی:"ولایت نینگ اوزاق منطقه لریده هنوز هم عیاللر فعالیت قیله آلمه یدیلر، او ییرلرده دولت و مدنی جماعه چیلیک اداره لری اوز لایحه لرینی عملی قیلیشگه موفق بوله آلمه گن. ، اما شهر اطرافده گی منطقه لر عیاللری نینگ فعالیتی یخشیلنگن اولر بیز بیلن سیمنار و کمپاینلرده قتنه شه دی".
بو کمپاین ده عیاللرگه قرشی زوره وانلیکدن کیلیب چیقه دیگن حادثه لر، زوره وانلیک تورلری، سبب وعامللری، یوق ایتیش و کمه یتیریش یوللری محاکمه ایتیله دی.
افغانستان عیاللر وزیرلیگی مسووللری نینگ تاکیدلشیچه، کمپاین کنفرانس شکلده مملکت نینگ اون ولایتیده گی یوقاری مرتبه لی رسمیلری و مدنی فعاللر اشتراکیده یولگه قوییله دی. اما بلخ ولایتی رسمیلری بوگونگی سمینارده فعال قتنشمه گنی سیزیلردی.


text:
آمریکا ایراندان فرقلی اولاراق نووه (اتم) راضیلاشماسی چرچیوهسینده اوزرینه گؤتوردویو بوتون عهدهلیکلری یئرینه یئتیریر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو سی ان ان- ه مصاحیبهسینده ایران خاریجی ایشلر ناظری محمد جواد ظریف سؤیلهییب.
«مقاویله ایمضالانان زامان بیز راضیلاشدیق کی، اوزریمیزه گؤتوردویوموز عهدهلیکلری یوخلایان یگانه قوروم بین الخالق اتم آگنتلییی اولاجاق. بین الخالق اتم آگنتلییی ایندییه قدر ۷ دفعه تهرانین عهدهلیکلرینی یئرینه یئتیردیینی بیان ائدیب. آمریکا حاقیندا ایسه بونو سؤیلهمک اولماز» – دئیه او بیلدیریب.


text:
ی پ گ-یه وئریلن سلاحلارین دوغرو مقصدله ایستیفاده ائدیلدییندن امین اولماق اوچون آوادانلیق و لوازیماتلار ایشارلنیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده پنتاگونون باش موفتیشلیینین حساباتیندا بیلدیریلیب.
حساباتدا همچینین آمریکانین سورییادا ایندییه قدر ۱۲.۵۰۰ نفره تعلیم کئچدیی و بونلاردان ۱۱ مینینین سورییا دموکراتیک قوهلرینین عضوو اولدوغو بیلدیریلیب.
پ کاکا-پ ی د ترور قروپلاشماسینین قولو ساییلان سورییا دموکراتیک قوهلری عضولریندن عبارت ۳ مین نفرلیک راککا داخیلی تهلوکهسیزلیک قوهلری یارادیلدیغی دا قید اولونوب.
حساباتدا خصوصاً پ ی د-یه وئریلن و ایشارهلنهن سلاحلاری پنتاقونون ایزلدیی وورغولانیب.


text:
آسیا بیز گلمیروق !
ایندی بیر ایلده چكدیگی زحمتی هئچ اولان اكینچی نین دویغوسوندایام !
بوگون بیر ایللیك زحمتیمیز هئچه گئتدی . تیراختور آسیادان قالدی ! بولورم گینه آسیا اویونلارینا چاتماقا اومود وار ، آمما دیله ییرم گئتمیاق آسیایا !
گئداق آسیادا " مسعود ابراهیم زاده " بوش قولی وورسون ائشییه ؟
گئداق آسیادا " علی علیزاده " هرنه توپ یئتیشیر ، وئرسین رقیبه ؟
گئداق آسیا دا " محمد نصرتی " بارا وئرسین ؟
گئداق آسیا دا " فراز كمالوند " اؤز یانلیش لاری ایله اویونو اودوزماقا باعیث اولسون ؟
گئداق آسیا دا " كرار جاسم محمد " – ین ییخیلیب پئنالتی آلماسینا اومود باغلیاق ؟
گئداق آسیادا 100 مین نفر تاماشاچی گلسین استادیوما ، آمما تكجه 500 نفری تیراختوری آلقیشلاسین ؟
گئداق آسیا دا اودوزاق ، تاماشیچیلار صندل لری سیندیرسینلار ؟
گئداق آسیا دا اویوندان چیخاندان سونرا ، " یگان ویژه " داشینان میللتی وورسون ؟
هئچ ایسته میرم گئداق !
آسیا من گلمیرم !
هادی سن ساغ ، من سلامت !


text:
آذربایجان جاری ایلین ۹ آییندا گورجوستان اقتصادیاتینا ۳۷۸،۳ میلیون دوللار سرمایه قویوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو گؤستریجی ایله آذربایجان گورجوستانا سرمایه قویان خاریجی اؤلکهلر سیراسیندا لیدردیر.
گورجوستانین میللی ایستاتیستیکا ایدارهسینین معلوماتیندا دئییلیر کی، آذربایجانین یاتیردیغی اینوستیسییالارین حجمی گورجوستان اقتصادیاتینا قویولموش خاریجی سرمایهنین عمومی حجمینین ۲۵،۹ فایزینی تشکیل ائدیب. تکجه جاری ایلین اوچونجو روبعونده آذربایجان گورجوستانا ۱۵۴،۱ میلیون دوللار اینوستیسییا یاتیریب.
جاری ایلین اوچ روبعونده قونشو اؤلکهنین اقتصادیاتینا عمومیلیکده ۱ میلیارد ۳۴۶،۵ میلیون دوللار خاریجی اینوستیسییا قویولوب.
گورجوستانا ان چوخ اینوستیسییا یاتیرمیش اؤلکهلر سیراسیندا ایکینجی یئرده ۲۵۹،۲ میلیون دوللارلا تورکییه، اوچونجو یئرده ایسه ۱۷۵ میلیون دوللارلا بؤیوک بریتانییا دایانیر.


text:
جلال طالبانی
جلال طالبانی (کوردجه: جەلال تاڵەبانی)، (عربجه: جلال طالباني)، (دوْغوم. ۱۲ نوامبر ۱۹۳۳، کلکان، عیراق - اؤلوم. ۳ اوْکتوبر ۲۰۱۷، برلین، آلمان)، عیراقلی کۆرد سیاستچی و ۲۰۰۵-۲۰۱۴ ایللری آراسی عیراقین اسکی جۇمهورباشقانی. جلال طالبانی کۆردیستان یۇردسئورلر پارتیسینین رهبری ایدی. ۲۰۰۳ ایلینده صدامحسینین قۆدرتدن دۆشمهسی ایله جلال طالبانی یئنی بیر سیاسی حیات باشلادی و ۲۰۰۵ ایلینده عیراقین ایلک عرب اوْلمایان جۇمهورباشقانی اوْلدو.
قایناقلار[دَییشدیر]
آنادولو تورکجهسی ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Celal_Talabani»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۰۴ اوْکتوبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
الیف شافاکین «عشق» آدلی رومانی قوزئی
آذربایجانلی مترجم، نریمان عبدالرحمانلی
الیله آذربایجان تورکــــجهسینه چئوریلن
اثری، مــهدی میمـــــندی طرفیندن عرب
الیفباسینا کؤچورولوب و آزجا رئداکته اولوناراق، اتک یازیلارلا تبریزین نباتی نشریاتی طرفیندن ۴۳۲ صفحهده، رقعی بیچیمده ۱۳۹۷-جی ایلین شهریور آییندا یایینلاندی.
الیف شافاک، ۲۵ اوکتیابر ۱۹۷۱-جی ایلده فرانسادا، ایستراسبورقدا دونیایا گلمیش تورک اصیللی یازیچیدیر. آتاسی سوسیال پسیخولوق نوری بیلگین، آناسی دیپلمات شافاک آتایماندیر. دوغولاندان قیسا بیر واخت کئچندن سونرا آتاسی و آناسی آیریلیب، آناسینین کؤلگهسینده بؤیویوب و سویآدی کیمی آناسینین آدینی گؤتوروب. اورتا تحصیلینی آناسینین چالیشدیغی یئر اولان مادریدده، داها سونرا لیسانس تحصیلینی «آنکارا آتاتورک آنادولو اونیوئرسیتئتینده» آلیب. یوکسک تحصیلینی اورتا شرق تکنیکی اونیوئرسیتئتینین اولوسلارآراسی علاقهلر فاکولتهسینده آلیب..
الیف شافاکین اینگیلیسجه قلمه آلدیغی و ۲۰۰۹- جو ایلین مارت آییندا چاپ ائدیلن «عشق» آدلی رومانی تورک ادبیّاتی تاریخینین «اَن قیسا مدتده اَن چوخ ساتیلان ادبی اثر»ی آدینی قازاناراق تورکیهده بوتون ساتیش رئکوردلارینی تزهلییر. بو رومان یازیچینین شهرتینین اوستونه شهرت گتیریر.
ائللا روبینشتئین ۴۰ یاشلی ائولی قادیندیر. تیپیک بورژوا دیرلرینین حاکم اولدوغو چوخ وارلی عائلهسی، گؤرونتوده اولدوقجا ساغلام و پروبلئمسیز عائلهسی وار. اوچ اوشاغینی بؤیوتدوکدن سونرا بیر نشریاتدا رئداکتور یاریمچیسی کیمی ایشه دوزهلیر. ایلک ایشی ع. ز. زاهارا آدلی تانینمامیش بیر یازیچینین تصوّف فلسفهسی موضوعسوندا اولان تاریخی رومانی «عشق شریعتی» حاققیندا رأی یازماقدیر. لاکن حیاتینین قارماقاریشیق چاغلاریندا الینه آلدیغی بو کتاب، هئچ گؤزلهمهدییی شکیلده ائللانی سارسیداجاق. دونیوی عشقی کشف ائتمک آدینا چتین و تهلکهلی بیر یولجولوغا چیخماسینا نهدن اولاجاقدیر. حیاتیمیزین دورغون گؤلونو دالغالاندیران داش مثالی… ع. ز. زاهارانین «عشق شریعتی» آدلی اثرینده مولانا و تبریزلی شمس آراسینداکی ایلاهی عشقدن سؤز آچیلیر، شمسین دیلیندن صوفیلرین ۴۰ قایداسی قلمه آلینیر. بونلا یاناشی ائللانین یاشامی و عزیزله علاقهسی روماندا گلیبدیر.
یازیچینین اؤزو بو رومان حاققیندا بئله یازیر:
«…بو روماندا اوخوجویا اؤز اورهییمی آچدیم. تصوّف منیم سرّیــــمدیر، او سرّی
اوخوجو اوچون آچدیم..
بو کتابی شمــــس تبریزی و
مولانا رومی حاققیندا بیر کتاب
یازماق آرزوسویلا قلمه آلمادیم.
بو کــــــتابدا من عشقی آنلاتماق
ایستهدیم. اساس مقصدیم بو ایدی.
هم دونیوی، هم ده معنوی اؤلچولرله عشقدن یازدیم.
بیر- بیرینه ضد اولان کاراکتئرلری یان- یانا گتیرهرک اونلارین معنوی باغلیلیقلارینین اولماسینی آرزولادیم. ۲۰۰۸- جی ایلده بوستوندا یاشایان، اوچ اوشاق آناسی اولان بدبخت بیر آمریکالی یهودی قادین اوچون «مولانا نهیی افاده ائدیر؟» سئوالینین جاوابینی آختارماغا چالیشدیم.
اثرین یازیلماسینا گلدیکده ایسه، البته، خطالار و قصورلار اولا بیلر.
یوخسا شمسله مولانادان یازماغا باشلایاراق هر شئیی باشا دوشدویونو ادعا ائتمک تکبّرلوک اولار.
آمّا بونو صمیمیّتله سؤیلهیه بیلرم: من بو رومانی عشقله یازدیم، عشقله ده اوخونماسینی ایستهییرم»
قیزیل قلم
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
ترورون آرخاسیندا آبش دایانیر.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو قناعته تورکییهنین ۴۲ بؤلگهسینده آپاریلان سورغونون نتیجهسینده گلینیب.
آ و گ آراشدیرما شیرکتینین پرزیدنتی عادیل گورون آراشدیرماسیندان بئله نتیجه الده ائدیلیب کی، هر ۴ نفردن ۳-او بئله دوشونور کی، تراکتلارین آرخاسیندا باشقا بیر گوج وار. ترورا ان چوخ دستک وئرهن اؤلکه ایسه آمئریکادیر. آمئریکادان سونراکی پیللهده ایسرائیل و آوروپا بیرلییی قرارلاشیب.
سواللاری موختلیف پارتییالاردا تمثیل اولونان وطنداشلار جاوابلاندیریب، آنجاق بونا باخمایاراق، اورتاق جاوابلار وئریلیب.


text:
یئنی ایل گئجهسی ۳۹ نفرین هلاک اولدوغو «رئینا» قتلعامینی تؤرهدن «ابو محمد الخراسانی» کود آدلی ترورچو دونن گئجه ایستانبولدا یاخالانیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، کشفیات معلوماتلاری اساسیندا ترورچونون اسن یورد رایونوندا یاشادیغی عنواندا عملیات کئچیریلیب.
اونوانا باسقیندان اؤنجه ترورچونون گیزلندیی مکان ۲۴ ساعت کناردان ایزلنیلیب.
خراسانیدن باشقا قیرغیزیستان اصیللی باشقا بیر ترورچو، سنقالدان اولان ۲۷ یاشلی دینا آ.، سومالیدن اولان ۲۷ یاشلی عایشه م. و مصردن اولان ۲۶ یاشلی تنی تراره آدلی ۳ قادین دا یاخالانیب.
عملیاتلا باغلی دیگر بیر ماراقلی مقام ایسه ترورچولارین ایزینه دوشمک اوچون پلیسین خیلی سعی گؤسترمهسی اولوب.
یارادیلان خصوصی گروپ هوجومدان سونرا ۱۶ گون بویونجا ترورچونون ایستانبولا گلدیی گوندن اعتباراً تخمیناً ۱۰۰ مین ساعت تهلوکهسیزلیک کامراسی گؤرونتولرینی آراشدیریب.
بو آراشدیرمادان سونرا ایشید-این ایستانبولدا خیلی طرفدارینین اولدوغو اوزه چیخیب.


text:
ایرانداکی یاشیل حرکاتینین لیدرلریندن بیری اولان مهدی کرروبی اوریینده یارانان ناسازلیغا گؤره خسته خانایا یئرلشدیریلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده اینفورماسییا مهدی کرروبینین اوغلو محمدتقی کرروبینین تویتر صحیفهسینده یئرلشدیریلیب.
او، آتاسینین ائو دوستاغی اولدوقدان سونرا ۶ دفعه عملیات اولوندوغونو بیلدیریب:
«آتام حبس ائدیلدیکدن بو یانا ۶ دفعه، اورییندن، گؤزوندن، دیزیندن، بئلیندن، آیاغیندان و سیدیک کیسهسیندن عملیات اولونوب. آتامین حالی هئچ ده یاخشی دئییل و او، اوریینده یارانمیش قفیل ناسازلیغا گؤره، بو گون اطلاعات حکیمینین مصلحتی ایله خسته خانایا یئرلشدیریلیب».
قید ائدک کی، ۲۰۰۹-جو ایلده ایراندا حاکمیته قارشی یاشیل حرکات باشلاییب. حرکاتین اساس لیدرلریندن بیری میر حسین موسوی و مهدی کرروبی اولوب. میلیونلارلا گنجی اؤز اطرافیندا توپلاماغی باجاران حرکاتین قارشیسی حکومت طرفیندن آلینیب. موسوی و کرروبی سونرادان حبس ائدیلیبلر. هر ایکی سیاستچی ائو دوستاقلیغی شرایطینده یاشاییرلار.


text:
فرانسه نینگ پایتختی پاریسده کتته بیر حادثه یوز بیردی
پاریس نینگ سمبولیک مشهور میدانلریدن بیرته سی بولگن وندومده جایلشگن بیر هوتلدن 5 ملیون یورولیک آلتین و زیورات اوغیرلنگن.
تناون آقشم پاریس نینگ میدانیده گی هوتل نینگ زیورات مغازه سیده یوز بیرگن حادثه نینگ آرتیدن زیورات نینگ بیر قسمی نینگ قولگه کیریتیلگنی بیلدیریلدی.
Le Parisien روزنامه سی نینگ خبریگه کوره، اوچ کیشی اوغری هوتل گه بیچاق و چاپقینلر بیلن کیرگن و زیورات بولگن ویترین نینگ شیشه لرینی سیندیریب زیوراتلرنی بکسلرگه تولدیرگنلر و بیر قسمینی تشقریده تورگن اورتاقلریگه پنجره دن آتگنلر. تشقریده گی اوغریلر زیوراتلرنی آلیب قاچرکن ایچکریده گی اوچ کیشی اوغری ایسه خوفسیزلیک کوچلری تامانیدن اوشلنگن قوللریده گی آلتین و زیوراتلر آلینگن.
پولیس آلتین و زیورات نینگ بیر قسمینی آلیب قاچگن مذکور اوغریلرنی قیدیرماقده.


text:
آمریکامین چیندهکی سفیرینین صلاحیتلرینین موقتی ایجراچیسی دئوید رنک ایستئفایا گئدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده اینفورماسییانی سی ان ان تلویزییاسی اؤزونون اعتبارلی منبعلرینه ایستینادا یاییب. تلویزییا رنکین بئله آددیم آتماسینا ترامپین پاریس ایقلیم مقاویلهسیندن چیخماسینین سبب اولدوغونو بیلدیریب.
قید ائدک کی، رنک بو وظیفهنی آمریکا پرزیدنتی باراک اوبامانین دؤوروندن ایداره ائدیر. محض او، بیر زامانلار چینله پاریس مقاویلهسی اطرافیندا دانیشیقلاری آپاران اساس شخص اولوب.
آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپ ایونون ۲-ده اؤلکهسینین پاریس مقاویلهسیندن چیخدیغینی بیان ائدیب.


text:
۲۰ ایل بیزه یالان دانیشدیلار کی، داغلیق قاراباغ موناقیشهسی حل اولونوب. یالنیز واختی اوزاتماق قالیر.
پوبلیکا .آذ خبر وئریر کی، بو بارهده ائرمنی پولیتولوگ آقاسی یئنوکیان دئییب.
اونون سؤزلرینه گؤره، ۲۰۱۶-جی ایل ائرمنی لره داغلیق قاراباغ موناقیشهسینین حل ائدیلمه دیینی خاطیرلاتدی:
«اول بیز یاشاییردیق، ایشله ییردیک و ۲۰ ایل بویونجا دؤولتین او فرضییهسینه اینانیردیق کی، موناقیشه حل ائدیلیب، سادهجه واختی اوزاتماق لازیمدیر. آپرئل محاربهسی ایسه گؤستردی کی، ایللر بویو بیزه یالان دانیشیبلار و هر شئی دئییلدیی کیمی دئییل. بئله چیخیر کی، بیزیم گؤزلریمیزی آچدیغی اوچون دوشمن حساب ائتدییمیز آذربایجانا میننتدار اولمالیییق».
ائرمنی پولیتولوگ قئید ائدیب کی، ائرمنیستان موناقیشهنین حلی اوزره حرکت ائتمیر.
«آپرئل محاربهسیندن سونرا قاراباغ موناقیشهسینین نیظاما سالینماسیندا ایکی مرحله باش وئردی. بیرینجی مرحلهده ائرمنیستان موناقیشهنین حل اولونماسی مسئلهسینه راضیلاشدی.
ایکینجی مرحلهده ایسه آذربایجان تماسلاری آرتیرماق ایستیقامتینده ایشلهدی، لاکین ائرمنیستان گؤروشلردن چکیندی. حربی پاراددا حاکمیت «ایسگندر»لری نوماییش ائتدیرهرک، بیزی امین ائتمهیه چالیشدی کی، آذربایجاندان اوستونوک. لاکین رئاللیق فرقلیدیر. همچینین، اراضیلرین قایتاریلماسی مسئلهسی گوندهمه گلدی. ۲۰۱۷-جی ایلده ائرمنیستاندا سئچکیلر گؤزله نیلیر و گومان کی، اراضیلرین قایتاریلماسی، موناقیشهنین حلی مسئلهسی اساس موذاکیرهلردن بیری اولاجاق. بوتون بونلارا باخمایاراق، بیزیم موناقیشهنین حلی ایستیقامتینده حرکت ائتمه دییمیز دقیقدیر»، - او بیلدیریب.


text:
بیر نئچه گون اول وفات ائدن آذربایجان رسپوبلیکاسینین خالق آرتیستی قنداب قولیئوانین ایفا ائتدیی ماهنیلار دینلییجیلری طرفیندن هر زامان رغبتله قارشیلانیب.
کولت. آذ خاطیرلادیر کی، قنداب قولیئوا ۱۹۴۹-جو ایل آوگوستون ۱۰-او فضولی رایونونون دیلاغاردا کندینده آنادان اولوب. ۱۹۷۶-۱۹۸۰ جی ایللرده آذربایجان دؤولت موسیقی مکتبینده، ۱۹۹۱-۱۹۹۶-جی ایللرده آذربایجان دؤولت موسیقی و اینجه صنت اونیورسیتتینده تحصیل آلیب.
۱۹۸۱-جی ایلده آذربایجان دؤولت اوپرا و بالت تئاتریندا سولیست کیمی فعالیت گؤستریب. بو تئاترین صحنهسینده لیلی، اصلی (اوزئییر هاجیبیوو - «لیلی-مجنون»، «اصلی و کرم»)، عربزنگی (مسلوم ماقومایئو - «شاه ایسماییل»)، شاه صنم (ز. هاجیبیوو - «آشیق غریب»)، گول بهار (ش.آخوندووا - «گلین قایاسی»)، خاننده قیز (ر. موستافایئو - «واقیف») روللارینی یارادیب.
اونون ایفاسیندا «خاریج سه گاه»، «شهناز»، «ماهور-هیندی»، «بایاتی-شیراز»، «شور» مغاملارینین سس یازیلاری آذربایجان رادیوسونون قیزیل فوندوندا ساخلانیلیر.
قید ائدک کی، قنداب قولیئوا ایونون ۲۶-دا اورک و بؤیرک چاییشمازلیغیندان دونیاسینی دییشیب.
اونون ایفاسیندا «آنام یادیما دوشدو» ماهنیسینی تقدیم ائدیریک.


text:
جهان مطبوعات خلاصه لری
جهان مطبوعات خلاصه لری
جهان مطبوعات خلاصه لری
امریکا قوشمه ایالتلری، تورکیش امریکان ویب سایتی: "باش وزیر: امریکا قوشمه ایالتلریگه اطمانلیک بیریش حقوق دولتی اساسلریگه ماس ایمس:
باش وزیر بن علی ییلدیریم، امریکا قوشمه ایالتلری نینگ پایتختی واشنگتن گه حرکت قیلسدن آلدین انقره قونلغه سیده مطبوعاتی کنفرانس اویوشتیردی. امریکا قوشمه ایالتلری بیلن ویزه لرنینگ محدود شکلده جریانگه تشلنیشی بیلن علاقه لی اوله راق "امریکاگه اطمانلیک بیریش ویا اولرنینگ بیزگه اطمنانلیک بیریشی کبی بیر مذاکره حقوقی دولت اساسی گه ماس ایمس، دیدی.
مرکزی فرانسه ده بولگن یورو نیوز: اتاق، انقه و حُر قوش تایلندده نمایش گه قوییلدی:
تورک هواچیلیک و فضا صنایع شرکتی، تولید قیلگن هوائی واسطه لری بیلن جنوب – شرق آسیا تداریکچیلری آره سیگه کیرماقچی. تای، تایلند مدافعه و خوفسیزلیک فستیوالیده اشتراک قیلووچی اولکه نماینده لری و و تدارک مقاملری بیلن اوچره شوولر اوتکزماقده. تایلندگه قره ته تای هلیکوپترلری بیلن علاقه لی تکلیف فعالیتلری قیلیندی. شرکت هیئتی کیلگوسی کونلرده تایلندگه باریب فعالیت قیله دی. ملیزیا انقه بیلن علاقه ده. تای بو توغریده گی تکلیفینی ملیزیالیک اداره چیلرگه تقدیم ایترکن، نتیجه کوتیب تورگن. ASEAN اولکه لریدن تشقری جنوبی آسیا اولکه سی بنگلدیش ایسه انقه، قوراللی و قورال سیز حُر قوش، اتاق هلیکوپتریگه علاقه کورستماقده. تای کورفز اولکه لریگه مهم حمله قیلیب 12-16 نومبرده Dubai Airshow گه اشتراک ایته دی.
امریکا قوشمه ایالتلری CNN خلق ارا خبر کانالی: دینیزلی لیک دوون کسل لیگی بولگن سپورتچی محمد توغرول شاهین، فرانسه نینگ پایتختی پاریسده بولیب اوتگن اروپا آب بازلیک بیلشوولریده 200 متر پروانه ئی بولیمیده 4 دقیقه 41 ثانیه 11 ثالثه لیک درجه بیلن اروپاده ریکارد قولگه کیریتیب، بیرینچی بولدی. بوندن آلدین هم انچه آب بازلیک بیلشوولریده موفقیت قولگه کیریتگن محمد توغرول، ریکارد قولگه کیریتیش گه موفق بولدی.
امریکا قوشمه ایالتلری CNN خلق ارا خبر کانالی: تورکیه ایککی کتته سترنچ بیلشوویگه میزبانلیک قیله دی:
تورکیه ستنرنچ ساحه سیده موفق بیر شکلده آلغه بارماقده. فقط سترنچ موفقتی بیلن ایمس، بو ساحه ده گی اورگانیزیشن فعالیتلری بیلن هم آلغه بارماقده. اکتوبر آییده انتالیاده کلپ لر مسابقه لرینی موفق بیر شکلده اوتکزیب مختاو آلگن ایدی. 2019 اروپا خاتین – قیزلر سترنچ مسابقه سی بیلن 2020 اروپا یاش گروپلری مسابقه لری تورکیه نینگ میزبان لیگیده بولیب اوته دی.


text:
ایکینجی شاه اسماعیل
ایکینجی ایسماعیل (شابلون:فارس دیلی) — صفویلر دؤولتینین 3-جۆ شاهیٛ و بیرینجی طهماسیبیٛن اوْغلۇ.
ایچیندهکیلر
ایلکین حیاتیٛ[دَییشدیر]
28 مای 1537-جی ایلده اردبیلده دوْغۇلمۇشدۇر. آتاسیٛ ی طهماسیب آناسیٛ سۇلطانیٛم بییم موصللۇدۇر. آتاسیٛنیٛن سیٛراجا اۆچۆنجۆ، حیاتدا قالان ایکینجی اوْغلۇ ایدی (ن بؤیۆک قارداشیٛ علیقۇلۇ میرزا هله 1529-جۇ ایلده وفات ائتمیشدی). هله 1547-جی ایلده شیروان بیلربیی تعیین اوْلۇنمۇشدۇ. للسی ایسه گؤیجه سۇلطان قاجار ایدی.
بیلربیی کیمی فعالیتی[دَییشدیر]
1547-جی ایلده شیروانشاه شاهزاده سی بۆرحان علینین هجومۇنا مرۇز قالمیٛشدیٛ، لاکین بۇ هجومۇ دف ائده بیلمیشدی. 1554-جۆ ایلده ارزۇرۇمدا ایسکندر پاشا ایله صفوی اوْردۇسۇ آراسیٛندا گئدن دؤیۆشده قیٛزیٛلباشلارا سرکردلیک ائدیر و قالادان قیٛراقدا گئدن دؤیۆشلرده اوْنۇن رهبرلیک ائتدیی قوْشۇن عوثمانلیٛنیٛ مغلۇب ائدیر. اخلات و رجیش قالالاریٛنیٛ اله کئچیریرئله همین ایل ده اؤز بیبیسیقیٛزیٛ پری پئیکر خانیٛم ایله ائولندی. 1555-1556-جیٛ ایللرده هئرات، 1556-جیٛ ایلده ایسه خوْراسان حاکیمی ایدی. همین ایل یئنیدن سارایا چاغریٛلدیٛ. ایسماعیل ایله بۇ سفرده همری و یوْل یوْلداشیٛ اوْلان قیٛزیٛلباشلاریٛن بیر قیسمی ایسه طهماسیب شاهیٛن گؤستریشی ایله اؤلدۆرۆلۆر و یا حبس اوْلۇنۇردۇ. ایسماعیلیٛن اؤزۆ ده قحقحه قالاسیٛندا حبس اوْلۇنۇر و اوْن دوْققۇز ایل یاریٛم اوْرادا ساخلانیٛلیٛر. اۇزۇن مۆددتلی حبس دؤورۆ ایسماعیلیٛن حیاتیٛنا بؤیۆک تاثیر گؤستریر. اوْ، بۆتۆن بۇ ایللری سلطنتدن اۇزاق قالماقلا یاناشیٛ، تیریک و سایر نارکوْتیک ماددلر قبۇل ائتمیه ده عادت ائدیر. بۇ حادثه ده اساساً وزیر مسۇم بی صفوینین علی واردیٛ
طهماسیبین خستلیی[دَییشدیر]
18 اوْکتیابر 1574-جۆ ایلده طهماسیب خستلندی و ولیهد تعیین ائتمدی. بۇ واختیٛ ایسماعیل میرزا هله ده حبسده ایدی. رۇملۇ، افشار و قاجار تایفالاریٛ ایسماعیلیٛن ولیهدلیینی دستکلییردیلر
بئله دئین دستلر ده واردیٛ: "جننتمکان شاهیٛن ان بؤیۆک اوْغلۇ اوْلان ایسکندر شانلیٛ نوواب محمد میرزانین گؤزلری ضعیفدیر. اوْندان سوْنرا اوْ حزرتین ایان قارداشیٛ اوْلان ایسماعیل میرزا اؤولادلاریٛن ان بؤیۆیۆدۆر. صۇفیگرلیکده بیز اوْندان باشقاسیٛنیٛ تانیٛمیٛریٛق." اوْنلار "شاهسئون" آدلاندیٛریٛلیٛب، سۇلطان حئیدری حارامنمکلیکده ایتتیهام ائدیردیلر. اوْنلارا "یکی بیرلی" آد قوْیدۇلار، اوْ تبقه اۆزرینه تنه یاغیٛشیٛ یاغدیٛردیٛلار
بۇندان علاوه باجیٛسیٛ پریخان خانیٛم دا اوْنۇن طرفینده ایدی. ایسماعیلا همین ایل اؤلۆم تحدیدی اۆز وئرسه باجیٛسیٛ و آتاسیٛ سایسینده بۇ تحلۆکه سوْوۇشدۇ. طهماسیب هله 2 ایل ده شاهلیٛق ائدندن سوْرا 1576-جیٛ ایلده وفات ائتدی. ایسماعیل هله ده قحقحه قالاسیٛندا اوْلدۇغۇ اۆچۆن 14 مای 1576-جیٛ ایلده حئیدر میرزا حاکیمییتی اله کئچیردی. تحلۆکلی وضیعتی گؤرن پریخان خانیٛم حئیدره بئیت ائتدی و آیاغیٛندان اؤپدۆ. حئیدر میرزا اوْنا ایناندیٛغیٛ اۆچۆن قارداشیٛ سۆلئیمان میرزا و پریخان خانیٛمیٛن داییٛسیٛ شامخال سۇلطانا سارایدان گئتمیه ایجازه وئردی. فۆرستدن ایستیفاده ائدن پریخان خانیٛم داییٛسیٛنا ساراییٛن آچاریٛنیٛ وئردی. شامخال سۇلطان چرکزلردن ایبارت 300 نفرلیک شخصی حئیتی ایله حئیدر میرزانی اؤلدۆردۆ. تاخت یوْلۇ ایسماعیل اۆچۆن آچیٛق ایدی
تاختا چیٛخاریٛلماسیٛ[دَییشدیر]
تصویر اوْلۇنان حادثه لر باش وئردیی زامان شاهزاده ایسماعیل قحقحه قالاسیٛندا، طهماسیبین گؤندردیی یئددی قوْرچینین مۆحافیزسی آلتیٛندا ایدی. آتاسیٛنیٛن وفات ائتمسی و شاهزاده حئیدرین اؤلدۆرۆلمسی خبرلری اوْنا چاتاندا قالا ریسی خلیفه انصار قاراداغلیٛ اوْوا چیٛخمیٛشدیٛ. ایسماعیل، خلیفه انصارا اینانمیٛر، اوْنۇ حئیدرین طرفداریٛ حساب ائدیردی. بۇندان الاو، اوْ، قزویندن گلن خبرلره ده شۆبحه ایله یاناشیٛر، بۇنلاریٛ اؤزۆنه قارشیٛ مهارتله دۆشۆنۆلمۆش تله ساییٛردیٛ. اوْ، هر ائحتیمالا قارشیٛ اؤز تحلۆکسیزلیینی تامین ائتمک اۆچۆن تدبیرلر گؤردۆ. قالادا کئشیک چکن خلیفه انصاریٛن آداملاریٛ قوْرچیلرین کؤمییله آلدانیٛلاراق اله کئچیریلدیلر و زررسیزلشدیریلدیلر. اوْنلار قالانیٛن چیٛخیٛش و گیریش یوْللاریٛندا باش وئره بیلجک هجوم ائحتیمالیٛنا قارشیٛ مانئلر قۇردۇلار.
خلیفه انصار ایسماعیلیٛن طرفدارلاریٛنیٛن باشکنددا قالیب گلمسی خبرینی آلیٛب قالایا قاییٛتدیٛ. دفلرله ایتات ائتدیینی بیلدیرمسینه باخمایاراق، ایسماعیل اوْنۇ قالایا بۇراخمادیٛ. یالنیٛز 3 گۆندن سوْنرا، آذربایجانیٛن جنۇب هیسسیندن خالق کۆتللری و باشکند ایانلاریٛنیٛن نۆمایندلری قالا اتکلرینه آخیٛشیٛب گلنده قالا قاپیٛلاریٛ تایباتای آچیٛلدیٛ.
ئله بۇراداجا، قالانیٛن قارشیٛسیٛندا اۇستاجلیٛ تایفاسیٛندان حئیدرین طرفدارلاریٛندان اوْلان بیر دسته آدام ایسماعیلیٛن امری ایله ائدام ائدیلدی. ساغ قالانلار اردبیله - صفویلرین مقبرسینه قاچماقلا جانلاریٛنیٛ قۇرتاردیٛلار. ایسماعیل قالادان چیٛخدیٛ و اوْنۇ باشکندا مۆشاییت ائتمک اۆچۆن خۆصۇصی اوْلاراق قزویندن قیٛزیٛلباش ایانلاریٛنیٛن گؤندردیی حئیدر سۇلطان چابۇک تۆرکمانیٛن آلاچیٛغیٛندا دایاندیٛ. بۇرا هر گۆن آردیٛ-اراسیٛ کسیلمدن اؤز صداقتلرینی بیلدیرمک اۆچۆن خالق کۆتللری گلیر و اوْنۇن "کانداریٛندان اؤپمک شرفینه نایل اوْلۇردۇلار". بۇ آرادا، 23 مای 1576-جیٛ ایلده پریخان خانیٛم آرتیٛق ایسماعیل آدیٛندان خۆتبه اوْخۇتدۇرۇردۇ.
بیر نئچه گۆندن سوْنرا ایسماعیل اؤز اجدادلاریٛنیٛن مزارلاریٛنیٛ سنت قایدادا زیارت ائتمک اۆچۆن اردبیله یوْلا دۆشدۆ. زنجان چمنلرینده ایسماعیلیٛ شاهزاده پریخان خانیٛمیٛن گؤندردیی شاهزاده ابراهیم و وزیر میرزا سالمان، مرحۇم شاهیٛن دؤولتخانا (سارای)، حرمخانا، دیوانخانا و بۆیۇتات (سارای ائمالاتخانالاریٛ) میٛمۇرلاریٛ قارشیٛلادیٛلار. مراسیمه ایسماعیلیٛن مئهریبانجاسیٛنا قبۇل ائتدیی شاهزاده ابراهیم باشچیٛلیٛق ائدیردی. ایسماعیل اوْنۇ سمیمییتله قۇجاقلایاراق "قارداشیٛم" آدلاندیٛردیٛ. پیره محمد خان اۇستاجلیٛ، شاهزاده ایمامقۇلۇ ایله بیرلیکده گیلاندان بۇرا گلمیشدیلر. پیره محمد خان، اۇستاجلیٛ ایانلاریٛ آراسیٛندا همتایفالاریٛنیٛن ایسماعیلا طرفدار اوْلماقلا ایتتیهام ائتدیکلری یئگانه آدام ایدی.
اییۇنۇن 13-ده ایسماعیل قزوینین اطرافیٛنا چاتدیٛ و بۇرادا دایاندیٛ. اوْنۇ قارشیٛلاماغا شاهزادلر، حۆسئینقۇلۇ خلیفه رۇملۇ و "بؤیۆک امیرلر" گلمیشدیلر. قاچماق ایسترکن تۇتۇلمۇش حئیدر طرفدارلاریٛنیٛن باشچیٛسیٛ حۆسئین بی ده بۇرا گتیریلمیشدی. لاکین ایسماعیل گؤزلندیینین اکسینه اوْلاراق اوْنۇ ائدام ائتدیرمدی، یالنیٛز زیندانا سالیٛنماسیٛنیٛ امر ائتدی. ائرتسی گۆن شاه اؤزۆنۆن مراسیم دستسی ایله سداباد باغیٛندا دایاندیٛ. سوْنرا اوْ، بیر نئچه گۆن حۆسئینقۇلۇ رۇملۇنۇن ائوینده قالدیٛ. شاهزاده مۇصطافانیٛ اوْنۇن یانیٛنا گتیردیلر. ایسماعیل اوْنۇ دفلرل، "حرارتل" اؤپدۆ و اوْنۇ سوْیۇق قارشیٛلامیٛش قارداشلاریٛنیٛن آراسیٛندا ایلشدیردی. اوْ، آشاغیٛداکیٛ سؤزلرله اوْنلارا مۆراجیت ائتدی الله گؤرۆر، اگر سیز منه محببت و دوْغرۇلۇقلا یاناشسانیٛز، من سیزه دۆنیادا حئچ بیر پادشاهیٛن اؤز قارداشلاریٛن یاناشدیٛغیٛ کیمی مۆناسیبت بسلمیجیم
سارای تعمیر اوْلۇندۇغۇ اۆچۆن گاح یئگان شاهقۇلۇنۇن، گاح نوواب پریخان خانیٛمیٛن ائولریند، گاه دا سعادت اباد باغیٛندا قالیٛردیٛ. حاکیمییته گلن کیمی ایلک ایشی رقیبلرینی آرادان گؤتۆرمک اوْلدۇ. خۆصۇصیله ۇستاجلیٛ تایفاسیٛنیٛن بیر چوْخ مشهۇر اۆزوۆ آرادان گؤتۆرۆلدۆ. اۇستاجلیٛ تایفاسیٛنیٛ باغیٛشلاماق اۆچۆن شرت کیمی ده قارداشیٛ مۇصطافا میرزانین و سۆلئیمان میرزانین اؤلدۆرۆلمسینی قوْیدۇ. یالنیٛز بۇندان سوْنرا شاه اۇستاجلیٛ تایفاسیٛندان قیٛز آلدیٛ. عئینی گۆنده هم پیره محمد خان اۇستاجلیٛنیٛن، هم شامخال سۇلطانیٛن، هم ده حۆسئینخان سۇلطان خبۇشلۇنۇن قیٛزیٛ ایله ائولندی داها سوْنرا ابراهیم میرزا مؤحردار وظیفسینه تعیین اوْلۇندۇ. 22 آوقۇست 1576-جیٛ ایلده ایکینجی ایسماعیل تاختا چیٛخدیٛ و تاجقوْیما مراسیمی کئچیریلدی. محز بۇندان سوْنرا شاهزادلرین اؤلدۆرۆلمسینه باشلانیٛلدیٛ.
شاهزادلرین اؤلدۆرۆلمسی[دَییشدیر]
ایلک اؤلدۆرۆلن شاهزاده ابراهیم میرزا ایدی، 2 نوْیابر 1577-جی ایلده ائله حرمخاناسیٛنداجا اؤلدۆرۆلدۆ. داها سوْنرا سۇلطان حۆسئین میرزانین اوْغلۇ محمد حۆسئین میرزا ده اولجه کوْر ائدیلدی، سوْنرا ایسه اؤلدۆرۆلدۆ. 3 فئوریه 1577-جی ایلده بدیۆززامان میرزا و اوْغلۇ، 24 فئوریه 1577-جی ایلده ماحمۇد میرزا و اوْغلۇ محمد باغیٛر میرزا، ایمامقۇلۇ میرزا، سۇلطان احمد میرزا اؤلدۆرۆلدۆ. دیگر قارداشیٛ، گنجه بیلربیی لی میرزا ایسه کوْر ائدیلدی. سوْنراکیٛ ایل، محمد خۆدابندنین اوْغلۇ حسن میرزا اؤلدۆرۆلدۆ. .[۱]
حاکیمییتینین دیگر حادثه لری[دَییشدیر]
حاکیمییتی دؤورۆنده قاراباغ، مشهد و س. بؤلگلرین بیلربیلری دییشیلدی. 1577-جی ایلین سوْنلاریٛ اوْغلۇ شۆجاددین محمد میرزا دوْغۇلدۇ. اوْنا بۇ آد مۆزففریلر سۆلالسینین حؤکمداریٛ شاه شۆجانیٛن شرفینه وئریلمیشدی. ائله دوْغۇلان کیمی ده شیراز والیسی تیتۇلۇ وئریلمیشدی.
اؤلۆمۆ[دَییشدیر]
شاه، 1578-جی ایلین 27 نوْیابریٛندا قزوینین کۆچلرینی گزدیکدن سوْنرا بیر قدر نارکوْتیک مادّه قبۇل ائدیب یاتاغیٛنا گیریر و بیر داها یاتاقدان آیاغا قالخمیٛر. اؤلۆمۆنه آید بیر نئچه وئرسییا واردیٛر:
- پریخان خانیٛمیٛن زهرلمسی — شاهیٛن اؤلۆمۆ ایله بیر چوْخلاریٛندا بئله بیر فیکیر یارانمیٛشدیٛر کی، بۇ ایشده پریخان خانیٛمیٛن الی اوْلمۇشدۇر. چۆنکی اوْنۇنلا ائینی زاماندا نارکوْتیک مادّه قبۇل ائدن حسن بی حالواچیٛوْغلۇ اؤلۆم آیاغیٛندا ایکن اؤزۆنۆ قاپیٛیا چاتدیٛریٛب اؤلۆمدن یاخا قۇرتارا بیلیر. اؤزۆنه گلدیکدن سوْنرا ماددنین قۇتۇسۇنا اوْنلاردان اوول ال وۇرۇلدۇغۇنا تکید ائدیر حسن بی رۇملۇ اؤزۆنۆن «حسن ات-تواریخ» آدلیٛ کیتابیٛندا بۇ حاقدا سؤحبت آچمیٛش و شاهیٛن اؤلۆمۆ حاقدا دئییلنلرین دوْغرۇ-دۆزگۆن اوْلدۇغۇنۇ بیلدیرمیشدیر.
- اۆرک خستلیی — بعضیلری شاهیٛن اۆرک خستلیی اوْلدۇغۇنۇ دئییردیلر
- بوْغۇلما — بیر باشقا وئرسییایا گؤره ده اوْ، تیریک قبۇل ائدرکن نفس بوْرۇسۇنا قاچیٛرمیٛش و بوْغۇلمۇشدۇر.
ایکینجی شاه ایسماعیلیٛن دؤولت ایدارچیلیی[دَییشدیر]
تاجقوْیما گۆنلرینده اؤز ایشلرینین باخیٛلماسیٛنیٛ تلب ائدن خالق کۆتللری شاهیٛن ساراییٛنا گلیردیلر. اوْنلاریٛن آراسیٛندا "تۆرکلر، تاجیکلر، حربچیلر و رعیت" وار ایدی. ایسماعیل کندلیلرین و شهرلیلرین پارتلاییٛشیٛنا یوْل وئرممک اۆچۆن خالقیٛن وئرگیلر حاققیٛندا و اینظیباطی ایشچیلرینه دایر شیکایتلرینه باخماق ایشینی امیسیوْغلۇ ابراهیم میرزایه حواله ائتدی. محمدی خان توْخماق اۇستاجلیٛ، میرزا علی قاجار و وزیر میرزا شۆکرۇللا اوْنۇنلا بیرگه ادالت دیوانیٛندا ایجلاس ائتملی ایدیلر. اوْنلاریٛن "ن آلی دیوانیٛنیٛن" مؤحۆرۆ ایله ایمزالانان سندلر قۆووده اوْلان قانۇن حۆقۇقلاریٛنا مالیک ایدی.
ایسماعیلیٛن حاکیمییتینین بیر-یکی آییٛ عرضینده بۆتۆن مۆلکی و دؤولت ایشلری ادالت دیوانیٛندا حلل ائدیلیردی. لاکین شاهیٛن اؤزۆنۆن حلل ائتملی اوْلدۇغۇ ویلایت حاکیملرینین تعیین اوْلۇنماسیٛ کیمی داها مۆهۆم ایشلر تخیره سالیٛنیٛردیٛ. ایکینجی ایسماعیل ایتیریلمیش واختیٛن اوزینی چیٛخماق اۆچۆن حاکیمییتدن ایستیفاده ائدیر، کئف-یشرتله مشغۇل اوْلۇردۇ. بیر مۆددتدن سوْنرا شاه ناراضیٛ قالدیٛغیٛ وزیر میرزا شۆکرۇللا ایصفاهانینی اؤز وظیفسیندن کنار ائتدی. اوْنۇن یئرینه میرزا سالمان تعیین ائدیلدی. ایسکندر بی مۆنشی گؤستریر کی، اوْ، دؤولت ایشلرینین حللینده بؤیۆک مۆستقیللییه مالیک اوْلدۇغۇ حالدا ایسماعیل ایدارچیلیک ایشلرینه قاریٛشمیٛردیٛ. میرزا سالمان ایسماعیلدان دؤولت ایشلرینه کنار آداملاریٛن مۆداخیلسینه یوْل وئرممک و قیٛزیٛلباش امیرلرینین قارشیٛسیٛندا تسلیم اوْلماماق بارده گؤستریش آلمیٛشدیٛ.
ایکنجی ایسماعیلیٛن دؤورۆنده سارای وظیفلرینین و ویلایت حاکیملرینین حئیتینده بعضی دییشیکلیکلر حیاتا کئچیریلدی. طبیعیدیر کی، بۇ وظیفلره اولکی کیمی آذربایجانلیٛ قیٛزیٛلباش ایانلاریٛنیٛن نۆمایندلری تعیین ائدیلیردی. فارسلاریٛن (تاجیکلرین) روْلۇ یالنیٛز مۆلکی ایشلرله محدۇدلاشیٛردیٛ. سارای وظیفسی ائشیکاغاسیٛباشیٛ (سارای تشریفچیسی) حۆسئینقۇلۇ خان شاملیٛیا حواله ائدیلدی. میرشاه قازی مۇستوْۇفی ال-ممالیک (باش خزیندار) اوْلدۇ. مۆسئییب خان شرفددین اوْغلۇ تکلی، خان رۆتبسی آلاراق ری حاکیمی تعیین ائدیلدی. کۆردۆستاندا آلاشکئرت بؤلگسینین ایدارسی سۇلاق حۆسئین تکلییه باغیٛشلانیٛلدیٛ. علیقۇلۇ خان شاملیٛ هئرات حاکیمی وخوراسان امیر ال-ۆمراسیٛ تعیین اوْلۇنمۇشدۇ. مۇرتۇزاقۇلۇ خان پؤرناکا مشهدین ایداره اوْلۇنماسیٛ ائتیبار ائدیلدی. قاراباغیٛن امیر ال-ۆمراسیٛ و گنجه ویلایتینین حاکیمی یۇسیف خلیفه زییادوْغلۇ، قاجار تایفاسیٛندان اوْلان پئیکر سۇلطان طرفیندن اؤلدۆرۆلمۆشدۆ. بۇ وظیفیه ایمامقۇلۇ خان قاجار تعیین ائدیلدی. کیرمان حاکیمی الله قۇلۇ بی افشار، شاهیٛن خۆصۇصی حربی دستسینین باشچیٛسیٛ (قوْرچیباشیٛ) وظیفسینه ایرلی چکیلدی. ماحمۇد سۇلطان افشار ایسه کیرمان حاکیمی تعیین ائدیلدی. شیراز ویلایتینه حاکیم تعیین ائدیلن ولی خان قالخانچیٛوْغلۇ زۆلقدر آز سوْنرا ایکینجی ایسماعیلیٛن تزجه دۆنیایا گلمیش اوْغلۇ شاهشۆجانیٛن تربیتچیسی اوْلدۇ. "شرفنام"نین مۆللیفی شرف خان بیتلیسی کۆردۆستانیٛن "میرلر امیری" وظیفسینه کئچدی".
شاهیٛن سۆننی و شیعه لره اوْلان مۆناسیبتی[دَییشدیر]
عوثمانلیٛلارا کین-کۆدۇرت بسلنمسینه باخمایاراق، ایکینجی شاه ایسماعیل دؤولتلر آراسیٛ صۆلح و امین-امانلیٛغیٛن برقرار اوْلۇنماسیٛنا ناراضیٛ دئییلدی. اوْ، مۆختلیف سببلر اۆزۆندن طهماسیبین سۆننی مذهبینه قارشیٛ حیاتا کئچیردیی سییاستده مۆیین دییشیکلر آپارماق فیکرینه دۆشۆر. تاریخچیلردن بعضیلرینین یازدیٛقلاریٛنا گؤره تربییچیسی هله اۇشاق ایکن بۇ ایستیقامتده اوْنۇن اۆزرینده بیر چوْخ ایشلر گؤرمۆش و اوْنۇن عقیده سینه بؤیۆک تاثیر گؤستره بیلمیشدی. بلکه ده بۇنا گؤردیر کی، قزوینه قاییٛدارکن سوْلتانییه بیناسیٛنیٛ گؤرمیه گئدیر. لاکین اوْرادا سوْلتانییه گۆنبعضینین یاخیٛنلیٛغیٛندا یئرلشن شاعیر تاجددین حسن کاشینین مقبرسینی زیارت ائتمیر. کاشی، طهماسیب شاهیٛن بؤیۆک ائحتیرام گؤستردیی شاعیرلردن بیری ایدی. اوْ، اؤز خاطیرلرینده کاشینین شعرلریندن ایستیفاده ائتمیش و مقبرسینده اساسلیٛ تعمیر ایشلری آپارمیٛشدیٛر. احلی-بئیت آشیقلریندن اوْلان کاشی بۆتۆن شعرلرینی مسۇم ایماملارا حسر ائتمیشدیر. بلکه ده ایسماعیل اوْنۇن مقبرسینی بۇنا گؤره زیارت ائتمیردی.
اوْنۇن بئله بیر احوال-رۇحییده اوْلماسیٛنا بؤیۆک تاثیر گؤسترن شخصلردن بیری ده قزوینده یاشایان و ظاهیرده اؤزۆنۆ شیعه کیمی قلمه وئرن، اصلینده ایسه سۆننی مذهبینی یایماغا جان آتان میر مخدۇم شریفی اوْلمۇشدۇر. اوْ، قزوینده ایلک خۆتبسینی شاه ایسماعیلیٛن آدیٛ ایله باشلاییٛر و بۇ واخت هله ایسماعیل قزوینه داخیل اوْلمامیٛشدیٛ. ایسماعیل ایله یاخیٛن مۆناسیبتده اوْلدۇغۇ اۆچۆن شۆبحسیز کی، اوْنۇ سۆننی مذهبینه سؤوق ائدن ده محز اوْنۇن اؤزۆ اوْلمۇشدۇر. میرزا مخدۇم ایسماعیل ایله اوْ قدر یاخیٛنلاشا بیلیر کی، شاه اوْنۇ اؤزۆنۆن ان یاخیٛن مۆشاویرلریندن بیری سئچیر و سۆننی مذهبیندن اوْلانلارا مالییه یاردیٛمیٛ پایلانیٛلماسیٛنیٛ محز اوْنا حواله ائدیر.
تاریخچیلردن بیری یازیٛر: "میر مخدۇم قیٛزیٛلباش عالیملرینین تیزیقی نتیجسینده ح.ق. 985-جی ایلین جمادی-وول آییٛنیٛن 17-ده جۆمه گۆنۆ شاهیٛن قزبینه گلرک حبس اوْلۇنۇر". قاضی احمد قۇمی اوْنۇن حاققیٛندا یازیٛر: "ایسماعیلیٛن اؤلۆمۆندن سوْنرا فۆرستدن ایستیفاده ائدن قیٛزیٛلباشلار میرزا مخدۇمۇ زینداندان چیٛخاریٛب ائدام ائتمک فیکرینه دۆشدۆلر. لاکین اوْ، پریخانیٛمیٛن حیمایسی ایله اؤلۆمدن یاخا قۇرتاردیٛ و درحال عوثمانلیٛ دؤولتینه پناح آپاردیٛ". عوثمانلیٛلار اوْنۇ قاضی تعیین ائدیر و ح.ق. 987-جی ایلده شیعه مذهبینین الئیحینه "نه وایزۇن الر-روافیز" آدلیٛ کیتابیٛنیٛ تلیف ائدیر ایکینجی ایسماعیل قیٛزیٛلباشلاریٛن مۆخالیفلرینه لنت اوْخۇمالاریٛنیٛن قارشیٛسیٛنیٛ آلیٛر و بۇ بارده اوْنلاریٛن بعضی عالیملرینه جیددی خبردارلیٛقلار ائدیر. بیر نئچه نفر بۇنا گؤره جیددی جزالاندیٛریٛلیٛرشاها یاخیٛن اوْلان و قیٛزیٛلباشلاریٛن جانیشینلیک اۇغرۇندا آپاردیٛقلاریٛ مۆباریزده طهماسیبین جنازسی اۆزرینده دایانمیٛش و بیر نئچه اوْخ یاراسیٛ آلمیٛش مۆحققیق کرکینین قیٛز نوسی سئیید حۆسئین کرکی اوْلۇر. میرزا آبدۇللاح ایصفاهانینین یازدیٛغیٛنا گؤر، ایسماعیل سئیید حۆسئینه قیٛزیٛلباشلاریٛ حیمایه ائتمکدن ال چکمسینه دایر خبر گؤندریر. لاکین سئیید حۆسئین بۇنۇنلا هئچ جۆر رازیٛلاشمیٛر.
ایکینجیی شاه ایسماعیل بۇ ایستیقامتده بیر سیٛرا ایشلر گؤرۆر، حتتا دؤورییده اوْلان پۇللاریٛن اۆزریندن ایماملاریٛن آدلاریٛنیٛ گؤتۆرمیه بئله نایل اوْلۇر. اوْ، بئله بیر آددیٛمیٛ آتسا دا، سئیید حۆسئین کیمی عالیملرین جیددی مۆقاویمتی ایله قارشیٛلاشیٛر. گؤستریلن تزییقلردن سوْنرا شاه اؤزۆنۆن یازدیٛغیٛ بۇ میسرالاریٛ پۇللاریٛن اۆزرینه وۇرۇلماسیٛنا رازیٛ اوْلۇر: "زئ مشریق تا مغریب گر ایمامت، الی و آلی اۇ مارا تمامت." ینی "بۆرۆیرسه ایماملار بۇ جاحانیٛ، بیزه بسدیر علی و خاندانیٛ" سؤزلری یازیٛلدیٛ. معلوم مسلدیر کی، شاهیٛن بئله بیر سییاستی شیعه مذهبینه سوْن درجه تعصوبکئش اوْلان و شاهیٛ صۇفیلرین مۆرشیدی حساب ائدن قیٛزیٛلباشلارا منفی تاثیر گؤسترمیشدیر. وئریلن معلوماتلاردان بئله معلوم اوْلۇر کی، بعضی تۆرکمن قبیللری شاهیٛن سۆننی مذهبینه مئییللی اوْلماسیٛندان حیددتلنمیش و اوْنا قارشیٛ عصیان ائتمک ایستمیشلر. تکجه آدی جماعت دئییل، عالیملرین ده بؤیۆک بیر هیسسی شاهدان اۆز چئویرمیش و اوْنۇ سۆننی مذهبینه قارشیٛ تحریک ائتمیشلر. رۇملۇ یازیٛر: "ایسماعیل سئیید و عالیملرین پاییٛنا دۆشنلری کسیب شافئی مذهبینی قبۇل ائدنلره وئرمک ایستییردی. بۇنۇن اۆچۆن ده قیٛزیٛلباش اوْردۇسۇ اوْندان اۆز چئویردی".


text:
خاقانی دونیا سویهسینده تانینان آذربایجان شاعیریدیر کی اثرلرین فارسجا یازیب یارادیبدیر. آلتیجی یوز ایلده آذربایجان بؤیوک شاعیرلری قوینوندا بئجهردیب و ادبیات دونیاسینا هدیه وئرمیشدیر و بو شاعیرلرده کلاسیک شعرده زامان قانونلارینا اویغون اولاراق اثرلرینی فارسجا یازمیشلار. بو آرادا خاقانی، نظامی، مهستی، فلکی، بیلقانی و اونلارجا باشقا آذربایجان شاعیرلری اؤز اثرلرینی فارسجا یازمیشلار. آنجاق آذربایجان دامغاسینی دا شعرلرینه باسمیشلار.
خاقانی ۶ جی یوز ایلده فارس ادبیاتینین زیروهسینده دایانان، قصیدهنین تاریخ بویو ان بؤیوک شاعیری تانینیر. او مختلف اؤلکهلری گزیب دولانیب، بیر عؤمر مبارزه ائدهرک حق و حقیقتدن مدافعه ائتمیش و یارادیجیلیغینی بو یولدا ایشه آپارمیشدیر. خاقانینین دا اثرلری آذربایجان کولتوروندن قیدالاناراق فارسیجا یازیلمیشدیر. آنجاق اونون تورک روحیهسی فارسجا شعرلرینده گیزلنمیر. بلکه آیدین آشکار گؤرونور. بو گونه قدهر مستقل تورکجه دیوانی اله گلمهمیشسه ده، دیوانیندا و باشقا اثرلرینده ایکی دیلده ـ تورکجه و فارسجا ـ ملمعلری چوخدور.
خاقانینین اثرلری بونلاردیر: دیوان: ۱۷۰۰۰ بیت، تحفهالعراقین: ۳۰۰۰ بیتلیک مثنوی، منشات: شاعیرین ۳۱ مکتبونون احتوا ائدیر و ختمالغرایب.
خاقانی دا تورک کولتورونو فارسجایا چئویرمیش و بو گون اونون دیوانی و باشقا اثرلری یئنی دن آنا دیلیمیزه قایتاریلمیشدیر. یئنه ده بیز بورادا فارسجا اصلی اولان شعرلری تورکجه چئویرمهلریله توتوشدورماییریق. چونکو اؤزونوز تکجه تورکجهسینی گؤردوکجه ایناناجاقسیزکی بو گؤزهللیکده شعر ۸۰۰ ایل بونجا اؤنجه فارس دیلینده اولا بیلمز و داها باشقا بیر سند لازیم دگیلدیر. اونا گؤره بیر نئچه غزلینین تورکجه چئویرمهسینی وئرمکله کیفایتلهنیریک.
گئتدیکجه بو عشقین مرضی پر خطر اولدو،
درمان ائلهدیکجه اونا، دؤندو بتر اولدو.
عشقین اودو یاندیردی منیم جانیمی ای وای،
بو واقعهدن جمله جهان باخبر اولدو.
حسرتده قالیب، وصله امید ائیلهمیشم من،
ظولمتده قالیب، ایستهییم هر آن قمر اولدو.
سنسیز، گؤزهلیم، هجره دؤزوب زهر ایچردیم،
گلجک یانیما زهر دؤنوب بال شکر اولدو.
گؤردوم سنی، هر درد و الم گئتدی، داغیلدی،
احوالیما باخ، سانکی گئجهیدی، سحر اولدو.
خاقانی، سئوین، ایندی یارین رحمه گلیبدیر،
بوندان سورا کؤنلون، دئیهسن، بختهور اولدو.
***
جانیم نه قدهر وار، منه جانان سن اولارسان،
جاندان دا عزیز اولسا بیر انسان، سن اولارسان.
سن ایندیهدک قلبیم اوچون قلب ایدین، ای یار!
بوندان بئلهده جانیم اوچون جان، سن اولارسان.
هر یارام اگر اولسا، اونون ملحمی سنسن،
هر دردیم اولارسا، اونا درمان سن اولارسان.
کؤنلون نئجه ایسترسه، ائله وئر منه فرمان،
عؤمروم نه قده ر وار، منه سلطان سن اولارسان.
بیلرسم اگر شرحینی ایمان ایله کفرون،
باش حرفله سر لوحهی دیوان سن اولارسان.
بوندان بئله آلداتما منی کفرله، دینله،
خاقانیه هم کفر، هم ایمان سن اولارسان.
***
هانی بیر یئل، آپارا کؤنلو گلستانه طرف،
توتاراق بلکه یاخامدان چکه جانانه طرف.
اورهگیم دوشدو ایکی درد و بلا اورتاسینا،
گاه گئدهر کاکیله، گاه زولفو پریشانه طرف.
جان چتینلیکله چیخیر، باشیمین اوستونه تئز گل،
گؤزلرین تئز چیخارا جانیمی مژگانه طرف.
یوسفی جذب ائلهدی، بیل کی، زلیخا یوخوسو،
چکدی کنعاندان اونو مصره او سامانه طرف.
خبر ائت نازلی کمانداره کی، اؤز شستیله،
چکه بو قلبیمی بیر لحظهده پیکانه طرف.
من سوسوز قالمیشام، افسوس، پرستاریم یوخ،
کی، چکه لبلریمی چاهِ زنخدانه طرف.
او خمار گؤزلری هئچ میله آییلماز اصلا،
بیر جام عاشیق قانی ایچسه، ال آتار جانه طرف.
بیز اونون خنجرینه حاضر اولان قوربانیق،
کاش کی، بیر لحظه باخا بیز کیمی قوربانه طرف.
آغلایارسا بئله ناله ایله خاقانی،
قورخورام گؤز یاشی چکسین اونو طوفانه طرف.
***
سحر آچیلدی، گؤزهل، شیشه آچ، گتیر باده،
گونش کیمی منه سن باده وئر بو دونیاده.
سمادا بایرام آیی آتلانیب گئدرهکن سن،
گول اوزلو ساقی، مئیله گل یئتیش داده.
آچیپ نقابینی اوزدن، منی آلوولاندیر،
کی، شمع کیمی آخیدیم گؤز یاشی بو سوداده.
کؤنول کی اولمایاجاقمیش الینده آبادان،
باری خبر ائدیب، اود وور بو ملکی بر باده.
گلابی ترلی اوزوندن آخیب او شربته کیم،
شکر لبین منه بخش ائتدی لعلی صهباده.
سنه سایاندا منیم، سئوگیلیم، گناهلاریمی،
گئچ اونلاری کرمینله بو قلبی ناشاده.
گؤروب ده شعرینی خاقانینین بیر انصاف ائت،
طبقلا اینجی متکافات وئر او اوستاده.
***
یاریم منه جفاسینی بیر آن کم ائتمهدی،
یاندیردی قلبیمی اودا، چشمین نم ائتمهدی.
دوشمن ده خلقدن اوتانیب، اوزده صلح ائدهر،
بیر بؤیله صلحده، او منه همدم ائتمهدی.
«ائتمه» دئمکله اولدو دیلیم اینجه توک کیمی،
لاکین او، توک قدهر ستمیندن کم ائتمهدی.
بیرگون هئچ اولماسا، اؤزونو گؤستریب منه،
غمله دولو بو کؤنلومو او، خرم ائتمهدی.
یاریم بیر اینجی تک چالیشیب دئشدی سینهمی،
یاردی صدف کیمی، یاراما ملحم ائتمهدی.
عشقی اسیر ائیلهدی باخ، دردلی کؤنلومو،
بیر آنلوقا اونو اؤزونه محرم ائتمهدی.
ظولم ائیلهمکده بنزهدی یاریم بو عالمه،
لاکین او یاریم ائیلهیی عالم ائتمهدی.
خاقانینین یولوندا تؤکوب غم تیکانلاری،
بیرجه تیکان گؤتورمهگه قدمین خم ائتمهدی.
***
عشقین ایله، دلبریم. باخ، عقل سرگردان قالیب،
گؤرجهیین گول چهرهنی، جان گؤزلری حیران قالیب.
عشقینه دوشموش مگر گوندوز، گئجه، بو چرخ تک،
توتماییر آرام، اودور آواره، سرگردان قالیب.
هر ایکی عالمده چونکو گؤرمهدی بیر آشنا،
اول گونش مثلی جمالین پردهده پنهان قالیب.
کیم گؤرویسه زولفونون چوگانینی، بیر توپ کیمی،
باشی میداندا اونون چوگانینا قوربان قالیب.
کیم ایتیرسه باشینی، وئرسه کؤنول سن دلبره،
حالی زولفون تک پریشان، کاری بیسامان قالیب.
کیم گؤرویسه سنده کی آغ دیشلری بیر آن بئله،
دیشلهییب بارماغینی، عؤمرو بویو حیران قالیب
کیم سنین وصلینده بیر آب حیات آختاردیسا،
عؤمرو وارکن دستگیری ظولمت هجران قالیب.
هر کیمه وصلین نصیب اولموش طلبسیز دهرده،
بیر ساغالماز درد ایله گؤردوم کی، بیدرمان قالیب.
بیل سنین عشقینده، ای دلبر، یازیق خاقانییه،
آغلایان گؤزلر قالیب، بیرده دل بریان قالیب.
قیزیل قلم آذر- م. کریمی
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
ناتو : گروهی هجومنی ریجه لشترگن عصیانچیلر قولگه آلینگن
ناتو کوچلری امریکا ایلچی خانه سی و ناتو حربی مرکزیده اوشتریلگن هجوم نینگ ریجه لشترگنی گه عیبدار ایککی کیشینی حیبسگه آلینگنینی خبربیرگن.
اوتگن سه شبنه کونی التی عصیانچی عبدالحق تورت یولیده جایلشگن بیناده کیریب امریکا ایلچی خانه سی و ناتو نینگ اوشبو بینا یقنیده جایلشگن حربی مرکزینی نشانگه الدیلر.
اوشبو هجومده قریب 15 کیشی قربان بولیب اوتز دن ارتیق نفر یره لندی. یره لنگن لر جمله سیدن التی ته سی ناتو عسکری بولگن همده امریکا ایلچی خانه سی نینگ تورت افغان خادمی هم یره لنگن لر اره سیده بولگن.
ناتو کوچلری جمعه کونی بیر خبرنامه ترقه تیب اوشبو هجوم نینگ ریجه لشترگن شخصلردن بیری پکتیا ولایتی نینگ زرمت تومنیده توتیلگنیدن خبربیرگن وباشقه بیری ایسه خوست ولایتدن قولگه آلینگن.
ناتو کوچلریگه کوره افغان امنیتی کوچلری بیلن قوشمه یولگه قویلگن عملیاتده بو ایککی شخص قولگه آلینگن.
عینی حالده ناتو کوچلری قولگه الینگن اوشبو ایککی کیشینی کابلده اویشتریلگن بیرنیچه هجوم گه هم قولی بولگنی گه عیبله گن.
افغان حکومتی هم ایککی کیشی نینگ سه شنبه کونی یوزبیرگن هجوم لرگه قولی بارلیگیگه عیبله نیب حیبسگه الگنینی تصدیق له گن.
بوندن الدین افغانستان ایچکی ایشلر وزیرلیگی نینگ سوزچیسی صدیق صدیقی، هجوم نینگ قوشنی پاکستان توپراغیدن ریجه لشتریلگنینی ادعا قیلگندی.
صدیقی جنابلرینی ایتیشچه هجومچی لر دواملی پاکستانده بولگن ایریم کیش لر بیلن علاقه ده ایکن.
طالبان گروهی هجوم مسوولیتینی اوز بوینگه الیب هجوم نینگ کابلدن ریجه لشتریلگنینی ادعا قیلگن لر.اما، امریکا مقاملری سه شنبه کونیده کی هجوم نینگ حقانی ترماغیده علاقه دار عصیانچیلر تمانیدن اویشتریلگنینی معلوم قیلگنلر.
حقانی ترماغی نینگ رهبرلری پاکستانده بولگنی ایتلیب کیلگن. بوندن الدین امریکا مقاملری پاکستان جاسوس لیک اداره سی نینگ بو گروه بیلن علاقه ده بولگنینی ادعا قیلگندی. بیراق، پاکستان رسمیلری بوکبی ادعالرنی در ایتیب کیلماقده.


text:
چیراغ
شنبه 19 دی 1394
+0 بیهنـــــ
قیز چیراغا اشاره
ائلهدی چیراغ قیزمیز ایدی. من دورموشدوم، او دورموشدو ماشینلار دورموشدو، انسانلار
گلیب کئچیردی و تزهدن گولومسهدیم چیراغ یاشیل اولدو. میللت تزه دن دوروب باشلارینی
موبایلارینا سالدیلار! موبایلیمیزین شارژی قوتارمیشدی آنجاق او و من هله دورموشدوق..
خیابانین او تایینا کئچیم دییه چیراغین بؤرونده دوروب قیرمیز اولماغین گودوردوم! هاممی باشینی موبایلین ایچینه سالمیشدیلار فقط خیابانین او طرفینده بیر قیزدان سونرا... بیر-بیریمیزه باخیب گولدوک. اللریمی جیبیمه سالدیم او ایسه چییینیندن آستادیغی کیفینین زیپینی آچیب باغلادی! میللت باشینی موبایلیندان چیخاردیب آددیملاماغا باشلادی.
قیز چیراغا اشاره
ائلهدی چیراغ قیزمیز ایدی. من دورموشدوم، او دورموشدو ماشینلار دورموشدو، انسانلار
گلیب کئچیردی و تزهدن گولومسهدیم چیراغ یاشیل اولدو. میللت تزه دن دوروب باشلارینی
موبایلارینا سالدیلار! موبایلیمیزین شارژی قوتارمیشدی آنجاق او و من هله دورموشدوق..
بؤلوم : استاتوس-status
یازار : كييانوش-kiyanush


text:
لبیک
دوکتور جئری
روایتلرده بئله گلیب:
قاصیدلر، امام حسین(ع)-ین "هَل مِن ناصِراً یَنصُرُنی؟" هارایینی، اؤرت باسدیر ماحالینین شیخ آغاسینا چاتدیرینجا، او "لبیک" دئیهرک خالقی باشینا توپلادی:
- صاباح تئزدن اؤکوز آرابالارینی قوشون امامیمیزین یاردیمینا قوشاجاغیق!
گئجه شیخ آغانین آروادی سوروشدو:
- یا شیخ! آت- دوه اولان یئرده سیز نییه امامین یاردیمینا اؤکوز آرابالاری ایله گئتمک ایستهییرسیز، قورخورام گئج یئتیشهسیز؟!
شیخ آغا ساققالینی تومارلایاراق دئدی:
- بیز گئج یئتیشینده، امام(ع) ساواشی قازانمیشسا، اونون یانیندا اوزوموز آغ اولاجاق، عکس تقدیرده تکلیف بوینوموزدان گؤتورولموش اولاجاق!
بنزهر یازیلار:
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
مسئوللارین سؤزلرینه اینانین!
دوکتور جئری
دیمدیگینده پئندیر بیر قارغا، آغاجین اوجا بوداغینا قونموشدو. یولدان گئچن بیر تولکو، آغاجین آلتیندا دایاناراق الیندهکی قزئتی اوخوماغا باشلادی:
- دؤولت، تحریملری گیردهلهییب اؤلکه ایقتیصادیاتی دوزهلهجک. دولارین قیمتی دؤرد مین تومندن آشاغییا دوشهجک. بوتون ایشسیزلره ایش تؤرهدیلهجک. خالق مالینی اوغورلاییب آشیرانلار، محکمهیه وئریلهجک. باهالیغین قاباغی آلینیب عومومی ارزاق اوجوز فییأتله خالقین ایختیارینا قویولاجاق. گؤیدن پئندیر یاغاجاق...
قارغا اؤزونو ساخلایا بیلمهییب، "ها..ها..ها.." دئییب گولنده، پئندیر آغزیندان آشاغی دوشدو. تولکو پئندیری گؤیده قاپاراق آرتیردی:
- قزئتدهکی خبرلره گولمک یاخشی دئییل!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
یانلیش سیاست
دوکتور جئری
ایکی ائششک چمنلیکده گزیشیریدیلر. بیر دینج یئره یئتیشنده، ائرکک ائششک دئدی:
- گل بیرآز دیلخوشلوق ائلهیک!
قانجیق ائششگین یاناقلاری قیزاردی:
- یوخ اولماز!!
ائرکک ائششک دیل تؤکدو:
- نییه اولماز جانیم؟!
قانجیق ائششک باشینی آشاغی سالدی:
- صاباح قودوغوموز اولسا، اونو کیم بؤیودهجک؟!
ائرکک ائششک دؤشونو قاباغا وئردی:
- ایکیمیز بؤیودهجهییک!
یاریم ساعاتدان، ائرکک ائششک یولونو توتوب گئدنده، قانجیق ائششک یالواردی:
- هارا گئدیرسن؛ بس قودوغوموز نه اولاجاق؟!!
ائرکک ائششک آرخاسینا باخمادان میزیلدادی:
- باشلی باشینی ساخلاسین!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
آفساید
دوکتور جئری
ایرانین برجام آنلاشماسیندان ایستهدیگی سونوجلاری الده ائده بیلمهمهسینین ندنلرینی آراشدیردیقدا، اؤلکه سیاستچیلرینین فوتبال اویونونون قایدا-قانونلاری ایله تانیش اولماماسی اورتایا چیخیر. سیاست، فوتبال یاریشی کیمی بیر اویوندور. ایران سیاستچیلری 5+1 دانیشقلارینا باشلایاندا اؤزلری بو قونویا ایشاره ائدهرک وورغولامیشدیلار:بو اویون بیر-بیر (یاخود اوتدو- اوتدو) نتیجهسی ایله سونوجلاناجاقدیر. [فوتبالدا بونا تبانی دئیرلر، فیفانین بوندان خبری اولسا تاخیملاری آغیر جزالارا محکوم ائدیب ددهلرینی یاندیرار!] آنجاق یاریش گونو، آنلاشیلان کیمی، 5+1 ایلک دقیقهده ایلک گولو ووروب سانتیریفیوژلاری سیرادان چیخاردیب اتم رئاکتورونا سیمان باساندا، ایران ایسه 90-نجی دقیقهده مساوی گولو ووروب میللت اورتالیغا تؤکولوشوب شنلیک ائلهینده، سیاستچیلر سئوینجلریندن بیر باخمادیلار، قیراقداور "ایرانین گولو آفسایددیر" دئیه بایراغینی گؤیه قالدیریب!
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار
برجامین نتیجهسی نه اولدو؟
دوکتور جئری
دونن ائل باغیندا گزرکن اوستاد دفترییه توش گلدیم. بیرآز نیگران اولدوم. اوستاد اؤز- اؤزونه گولوردو! ال سیخیشیب یانیندا اوتوردوقدان سونرا سوروشدوم:
- اوستاد! کئفین دورودور ها بتر گولورسن؟!
مندیل ایله گؤزلرینین یاشینی سیله-سیله دئدی:
- "برجامین نتیجهسی نه اولدو؟"دئیه دوشونوردوم بیردن گئچمیشده اوخودوغوم بیر حئکایه یادیما دوشدو ده گولمهگیم گلدی..
- نه حئکایهسی سؤیله بیزده گولک!
اوستاد گولوشونو ییغیشدیریب سؤزه باشلادی:
- حاجی توراب بتر میرتجیل بیر آدام ایدی؛ بتر ده وارلی ایدی. کندده تکجه اونون تراختورو وار ایدی. بیر گون قونشو زمیلیسی مش حسن اؤکوز ایله یئرلرینی سورنده، حاجی توراب یانینا گئدیب بیرآز میرت ائلهمک ایستهدی:
- آللاه قووت وئرسین مشدی!!
- ساغ اول حاجی! سیزده یورولمایین!
حاجی توراب بارماغی ایله زمیسیندهکی تراختورو گؤستهرهرک دئدی:
- مشدی! ایستهییرسن او تراختور سنیکی اولا؟
- نییه ایستهمیرم حاجی!.. آمما منیمکی پولوم یوخدور!
حاجی توراب گولومسهدی:
- پول لازیم دئییل مشدی!.. منیم بیر شرطیم وار، اگر اونو یئرینه یئتیرسن، تراختور سنیکی اولاجاق.
مشحسن جوت ائلهمکدن ال چکدی:
- نه شرطی ؟!
حاجی توراب، مش حسنین الیندن یاپیشیب یاخینداکی آرخین قیراغینا چکدی. کیسمه آرخین ایچینه پیسلیک ائلهمیشدی. حاجی توراب پوخو مش حسنه گؤستردی:
- باخ مشدی! بو پوخو یئسن تراختور سنینکی اولاجاق!
مش حسن قیپ-قیرمیزی اولدو:
- حاجی ظارافات ائلهییرسیز؟!!
حاجی توراب سرتجه دئدی:
- ددهمین گؤرو حاققی دوز دئیرم، شوخلوق ائلهمیرم!
مش حسن بیر تراختورا، بیر پوخا باخدی:
- آخی چوخ یئکهدیر!!
- عیبی یوخدور سن یاریسینی یئسن ده گؤرر!!
- من یئیندن سونرا، بلکه سیز سؤزوزون آلتینا ووروب تراختورو منه وئرمهدیز؟!
- یوخ.. یوخ.. من بئله ایش گؤرمهرم، من سؤزومون اوستونده دوران آدامام!
- بئله ایسه گرهک بیر کاغیذ یازیب ایکیمیزده آلتینا بارماق باساق.
پوخ یئدی کاغیذی یازیلیب آلتینا بارماقلار باسیلدی. مش حسن گؤزون یوموب پوخی یئینده حاجی توراب بؤیرو اوسته ییخیلیب گولوردو...
مش حسن تراختورون اوستونه مینیب زمیسینی سورمگه باشلایاندا حاجی توراب گولمکدن یورولوب گؤردوگو ایشدن پئشمانلیق دویماغا باشلامیشدی. یاواش-یاواش مش حسنه یاخینلاشیب یوموشاقجا دئدی:
- مشدی اولماز بارماق باسدیغیمیز کاغیذی هئچ ائلهیک، من تراختورومو ایستهییرم؟!!
مش حسن ده پئشمان اولموشجاسینا فیسیلدادی:
- نییه اولماز حاجی!..آمما بیر شرطی وار!
- نه شرطی؟!
- پوخون یاریسینی دا سیز یئیهسیز!!
...
آخشام اوستو حاجی توراب تراختورونو کنده ساری سوروردو.
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
آفتافا
دوکتور جئری
دئییرلر: قدیم أیامدا، اؤرت باسدیر ماحالینین باشکندی، ترس آوادا قلئیچی مورتوضون آفتافا ساتان دوکانی وار ایمیش. قلئیچی مورتوضون چیلخا میسدن تؤکولموش آفتافالاری، اوروسدان گتیریلدیگی اوچون نیقالای آفتافاسی آدی ایله خالق آراسیندا اون (شؤهرت) قازانمیشدی. نیقالای آفتافالارینین باهالی اولدوغوندان تکجه اؤرت باسدیر ماحالینین باشچیلاری بو آفتافادان فایدالانیب قارا خالق لولئهین ایشلهدردی. داناباش کندینین گؤرکملی تاریخچیسی اوستاد دفترینین آراشدیردیقلارینا گؤره، ائله او دؤنمدن آفتافا اؤلکهدارلیق سیمگهسینه چئوریلیبدیر. پلاستیک صنعتی اورتایا چیخدیقدا نیقالای آفتافالاری سیردان چیخیب یئرینی پلاستیک آفتافالارا وئردی. ایندی نیقالای آفتافالارینی یالنیز عتیقچیلرده گؤرمک اولار.
دئییرلر: بیر گون قلئیچی مورتوض سحر تئزدن دوکانینی آچیب موشتری یولو گؤزلهییرکن، ددهلیگی شیخ آغا الینده آفتافا [ایندی بو آفتافا پاریسین لوور موزهسینده ساخلانیلیر] ایچری گیریر:
- اوغلوم مورتوض ! منه وئردیگین بو آفتافا دلیکدیر ده سو ساخلامیر!.. آیاق یولونا گئدیب ایشیمی گؤرندن سونرا گؤرورم سویو گئدیب طهارت آلا بیلمیرم. مومکون اولسا بونو دگیشدیرهسن.
قئلیچی مورتوض سوفتهسی کور اولماسین دئیه آفتافانی دگیشدیرمک ایستهمیر. بیرآز دوشونوب دئییر:
- دده! اولماسا سیز اوّل آفتافا گؤتورون سونرا ایشیزی گؤرون!
دئییرلر: بو سؤز شیخ آغانین عاغلینا باتیر. آفتافانی قولتوغونا ووروب دوکاندان چیخیر.
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
ان بؤیوک یالان هانسیدیر؟!
دوکتور جئری
داناباش کندینین میللت وکیللری، ایبیش ایله قیبیش رستوراندا یئییب ایچدیکدن سونرا گارسونو چاغیریب دئدیلر:
- بیز مرج باغلامیشیق هر هانکیمیز ان بؤیوک یالانی سؤیلهسه، میزین حسابینی او بیریسی اؤدهیهجک. بو اوزدن سیزدن ایستهییریک بیزیم آرامیزدا قضاوت ائلهیهسینیز.
گارسون گولومسهیهرک راضیلیغینی بیلدیردیکده، ایبیش دئدی:
- بیز مجلیسده بیر لایحه تصویب ائلهمیشیک؛ 97-نجی ایلده اورمو گؤلو فلاکتلی دورومدان قورتولوب اسکی حالینا قاییداجاق.
بونون آردینجا قیبیش سؤزه باشلادی:
- بیزده مجلیسده بیر لایجه تصویب ائلهمیشیک؛ 97-نجی ایلده آذربایجانلیلارین میللی-مدنی حاقلاری وئریلیب مدرسهلرده تورکجه اوخوتدورولسون.
گارسون بیر ایبیشین، بیر قیبیش اوزونه باخدی. میللت وکیللری ماراقلا گؤزلرینی گارسونون آغزینا تیکدیلر. گارسون میزین حسابینی الینده بوزوشدوره رک دئدی:
- ایکینیزده منده قوناقسینیز!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
ترامپ گئرچکدن دلیدیرمی؟!
دوکتور جئری
کوچه قالابالیق ایدی. چیغیر-باغیر سسی گئتگئده یوکسلمکده ایدی. شیخ آغا، جینلی بادوشو سیلله-تپیگین آلتینا آتمیشدی. بادوش شهرین دلیسیدیر. بیر گلیشی، آمریکانین یئنی جومهور باشقانینا بنزهدیگیندن، نئچه واختدیر خالق اونا دلی ترامپ دا دئییر. بادوش اؤزونو ایتیرمیشدی، دؤورهلهینلرین آراسیندان یول تاپیب قاچا بیلمیردی ده. قوجا بیر کیشی اورتایا گئچهرک:
- " آغا! یازیقدیر..گوناهدیر..نییه ووروسوز؟!"-دئیه سوروشدو.
شیخ آغا قیزغین-قیزغین قیشقیردی:
- "منه دئییر، ننهنن فیلان-فیلان ائلهییم!"
جاماعات برکدن قاققاناق چکدی.
-"آغا! بادوش دلیدیر.. سفئهدیر..ایشیز اولماسین"
شیخ آغا داها بتر اؤفکهلندی:
- "بو کؤپک اوغلو سفئهدیرسه دئسین: گل، ننهمی فیلان-فیلان ائله، نییه دئییر ننهنی فیلان-فیلان ائلهییم؟!"
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
یاخشی یالان
دوکتور جئری
قلئیچی مورتوض چوخلو گزیب دوغرو-دوروست بیر ایش تاپمایینجا سیاستچی اولماق ایستهدی. بو اوزدن ددهلیگینین یانینا گلهرک درس آلماق ایستهدی:
- دده! سیز ایللر بویودور سیاست صحنهسینده چالیشیرسیز. سیاستده یالانسیز اولماز دئییرلر. سیزدن ریجا ائدیرم باشلانیشدا یاخشی بیر یالان دانیشاسیز من اؤیرهنیم.
شیخ آغا قاش-قاباغین ساللادی:
- من یالان دانیشمارام!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر


text:
قطر امیری تمیم بین همد آل ثانینین باشچیلیق ائتدیی ۷۰ نفرلیک نماینده هئیتی تورکییه-قطر هالی ایستراتئژی کومیتهنین توپلانتیسیندا ایشتیراک ائتمک اوچون طرابزونا گلیب.
آخار.آذ خبر وئریر کی، قطر امیرینی هاوا لیمانیندا تورکییه پرئزیدئنتی رجب طیییب اردوغان شخصاً قارشیلاییب.
لیدئرلرین گؤروشوندن اؤنجه هاوا لیمانیندا تهلوکهسیزلیک تدبیرلری گوجلندیریلیب.
پولیس هئلیکوپتئرلری هاوادا اوچوش کئچیریب، هاوا لیمانی و اطرافی سنایپئرلرله قورونوب. آیریجا، ساحل تهوکهسیزلیک خیدمتینین قاییقلاری دنیزده نؤوبه چکیب، آئروپورتا گیریش ائدن بوتون آوتوموبیللر یوخلانیلیب.
نماینده هئیتی اوچون ۵۰ لوکس آوتوموبیل آیریلیب. امیرین اؤزونه ایسه آوتوموبیل قطردن گتیریلیب.
لیدئرلر گؤروشدوکدن سونرا بؤلگهده قیش توریزم اوبیئکتلرینین اینشا اولوناجاغی یئره باخماق اوچون هئلیکوپتئرله ۱ ساعتلیق اوچوش کئچیریبلر.


text:
شعر زینب فرجی چئویرن: سوسن نوادهرضی ایستیرم ال-آیاقسیز گیج آداملاری قانادسیز کپنکلر یئرینه قویام باشماقلارین گؤتوروب، دوز سینیق سینهلرینی نیشان آلام. قیزیمیزینداندا دوغدوم یئددی قولو دوغان اینهییمیز کیمی اوغلومو سئومک سوچوندان، پولسوزلوقدان کلانتریده ساخلاییبلار اوغولومون سوچو یوخدور سوچلو منم کی، عبدالقادر مراغی مئیدانیندا بیر یارالی گول داها، دفتریمدهکی قوروموش گوللره آرتیردیم. بو گئجه، دونیادا هر نه آغاج وار بیزه باغلیدیر ...Read More »
اؤلومویله دوغولان دلی!/ زینب فرجی
اؤلومویله دوغولان دلی! زینب فرجی اورهییمده ایلدیریم شاققیلدیر، شاخیر اورهییمه قوناق گلیر گئدیر آنجاق اورهییم ساتیلماز بیر قالادیر بیلیرسنمیدونیا پیس یئردی؟ نه آتماق اولور نه ده اوتماق دوققوز ایدی سنی سئومک اوچون توکاندا قونشولار تلویزیوندا آپاریجیلار بئله، پیچیلداشیردیلار! دوغروسو بو ایدی سنی سئومک اوچون آداملاری، بوتونلوکله یاندیریب، یاخاق! دوغروسو بو ایدی سنی سئومک اوچون بنؤوشهنی، نرگیزی، سوسنی، سسلهمَهیَک! آتدان ائنهنی ...Read More »
بئش بارماغین ایزی بیر اولماز / زینب فرجی
بئش بارماغین ایزی بیر اولماز زینب فرجی گئدیشینین آدینی نه قویوم ؟ قوش یوخوسوندا داری داری یوخوسوندان باشاق باشاق یوخوسوندا تورپاق و تورپاق یعنی اولوم. بئش بارماغین ایزی بیر اولماز تورپاق باشاق باشاق داری داری قوش قوش من من سن اولا بیلمهرم من سنسیز اولا بیلرم سادهجه آدینی قویماقدا زورلاندیم اوچدوم سن اولا بیلمهدیم شعیر اولدوم نغمه اولدوم آغی اولدوم ...Read More »
اؤلوم! / زینب فرجی
اؤلوم! زینب فرجی ساعات بئشده دونیایا گلنده منی، شیرین یوخویا قویما ایستیرم قوجاقلایام، اؤپم هردن یوللایام مدرسهیه گاهدان بؤیوک کیشی اولاندا آپارام یونیوئرسیتهیه اؤلوم ساعات بئشده… باغیشلایین آغا سیز گونشین چیخان چاغیسیز؟ یوخسا گونشین باتان چاغی؟! دئیه بیلرسیز دیازپام حبلرینی تؤکسک قارنیمیزا نه قدر آغلارسیز؟! نه قدر گولومسرسیز؟! باغیشلایین آغا! بیر مئتیر وئرسم الینیزه خیاوانلاری اؤلچمهیه قول – قانادسیزام بو آپارتمان ...Read More »


text:
اسد رژیمینین کیمیوی هجوموندا ۹ آیلیق اکیز اؤولادینی، حیات یولداشینی و قوهوملارینی ایتیرهن عبدولحمید یوسیف تورکییه پرزیدنتی رجب طایییب اردوغانلا گؤروشوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، گؤروش زامانی عبدولحمید یوسیف ادلبدهکی هجومدان دانیشیب. او، بئله بیر هوجومون اولاجاغینی هئچ کیمین گؤزلمدیینی بیلدیریب:
«دهشتلی هجوم ایدی. اسدین اؤز خالقینا قارشی کیمیوی سلاحدان ایستیفاده ائدجیی هئچ کیمین آغلینا گلمزدی».
یوسیف اکیز اوشاقلارینین جانسیز بدهنین قوجاقلایاراق شکیل چکدیرمهسینی ایسه بئله ایضاح ائدیب:
"اصلینده چوخ پیس فوتودور. هر باخدیغیمدا سانکی ایچیمدن نلرسه قوپور. فوتونو چکدیرمکده مقصدیمیز بو وحشیلیگی هامییا گؤسترمک ایدی. آمئریکانین اسد رژیمینه قارشی هجومونو دستکلییریک. ایستییمیز تئزلیکله رژیمه عایید بوتون حربی بازالارین محو ائدیلمهسیدیر. چونکی بونلار یالنیز خالقا قارشی ایستیفاده اولونور».
قید ائدک کی، آمئریکا آپرئلین ۷-ده اسد رژیمینین ایدلیبده تطبیق ائتدیی کیمیوی هجوما جاواب اولاراق سورییانین شعیرات بازاسینا ۵۹ راکت ضربهسی ائندیریب. ترامپ ۹ آیلیق اکیز اؤولادینی ایتیرن عبدولحمید یوسیف آدلی آتانین و هجومدا اؤلن اوشاقلارین اورک داغلایان فوتولارینی گؤردوکدن سونرا سورییایا هجوم امری وئردیینی دئییب.


text:
تینچلیک عالی کینگشی: دبی مذاکره سی ایجابی نتیجه بیرماقده
افغانستان تینچلیک عالی کینگشی و طالبان گروهی دبی شهریده گی ییغینده طالبان گه اعضا شخصلرنینگ اسملری بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی خوفسیزلیک کینگشی نینگ قاره رویخطیدن آلیب تشله نیشیگه قرار قبول قیلیشگن.
طالبان اعضالری نینگ اسملری آلیب تشله نیشی بیلن، مذاکره لر عملگه آشیریلیشی اوچون بو گروه اعضالری نینگ افغانستان ایچکریسی و تشقریسیگه باریب کیلیش زمینه سینی آسانلشتیره دی.
دبی ده بولیب اوته یاتگن بو ییغین ایکینچی ییغین بولیب، اونده معتصم آغاجان رهبرلیگی ده طالبان بیر تعداد اعضالری و افغانستان تینچلیک عالی کینگشی اشتراک ایتیشگن. افغانستان تینچلیک عالی کینگشی و اوزینی طالبان اسلامی حرکتی اعضاسی دیب تنیشتیرگن معتصم آغاجان رهبرلیگی ده گی بیر گروه طالبلر، دبی ده گی مذاکره لرنتیجه سی دن راضی لیک بیلدیریشگن.
بی بی سی اختیاریگه قوییلگن طالبان حرکتی نینگ بیر اعلامیه سیده، ایکله تمان افغانستان ده تینچلیک و حاکمیت تامینلنیشی اوچون صداقت بیلن ایش قیلیشلرینی وعده قیلیب، افغانستان ده گی بحران گه ایچیم یول تاپیش اوچون جدی سعی و حرکت قیلیشلری باره سیده تاکیدلشگنی قید ایتیلگن. بو اعلامیه ده جمهور رییس حامدکرزیگه، بگرام قماق خانه سیده گی طالب محبوسلرنی قوییب یوبارگنلیگی اوچون منتدارچیلیک بیلدیریلگن.
بو گروه بوندن تشقری، افغانستان دولتی دن تورلی گناهکارلیکده عیبلنیب قماققه آلینگن شخصلرنی آزاد ایتیشینی سوره گن. اعلامیه ده شونینگ دیک، افغانستان تینچلیک عالی کینگشی و طالبان رهبرلری دبی ده گی ییغینده، افغانستان بیرلشگن ملتلر تشکیلاتی خوفسیزلیک کینگشی دن قاره رویخطگه آلینگن طالبان اعضالری نینگ اسملری چیقه ریب تشله نیشی سوره شی باره سیده کیلیشیب آلینگنی معلوم قیلینگن.
آلدینراق افغانستان دولت رسمیلری بی بی سی گه دبی ییغینده طالبان نینگ اون آلتی مهم اعضاسی اشتراک ایتگنی نی ایتیشدی. باشقه تماندن افغانستان تینچلیک عالی کینگشی اعضاسی اسماعیل قاسمیار، دبی ییغینیده ایکله تمان بیر ایجابی نتیجه گه ایریشیشی اوچون مذاکره لرنینگ گه زمینه یره تیلیشی حقیده قرار قبول قیلینگنی نی معلوم قیلدی:"بولر طالبان حرکتی نینگ مهم اعضالریدن مثال اوچون سابق وزیرلردن عبارت. طالبان رهبرلریدن بر تعدادی تورلی جنایتچیلیکده عیبلنگن وقاره رویخطگه کیریتیلگن، مذاکره لرنینگ دوامی اوچون و بولرنینگ ایچکی وتشقی مملکتلرگه باریب کیلیشی اوچون رویخط دن چیقه ریلیشی کیره ک. بیز شومسله اوستیده گپلشدیک". صلح تامینلنیشی اوچون امیدلر کوپه یرایکن، بوندن طالبان رهبری ملاعمر دبی ییغینیده طالبان نینگ هیچ بیر نمانیده سی اشتراک ایتمه گنی نی اعلان قیلگندی.
باشقه تماندن طالبان سوزچیسی ذبیح الله مجاهد، بو گروه رهبری امریکا بیر عسکری عوضیده گوانتاناموده گی طالباندن بیر نیچه ته سی نینگ قوییب یوباریلیشی جریانی نی بیر مدتگچه کیچیکتیریشی باره سیده قرار قبول قیلگنی نی ایتدی.


text:
آکریلونیتریل بوتادین استایرن
آکریلونیتریل بوتادین استایرن (اینگیلیسجه: Acrylonitrile butadiene styrene, (روسجا:AБC-плacTиk)، (عربجه:أكريلونتريل بوتادين ستايرين)) بیر شیمیایی ماده. آکریلونیتریل بوتادین استایرن نیتروژن بیلشیکلری گروه یا قروپوندا یئرلشیر.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش «Acrylonitrile butadiene styrene»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۳۰ نوْوامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آکریلونیتریل بوتادین استایرن گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
بئله تکلیفلر ارمنیستانی تام اولاراق روسییانین نظارتینه کئچمهیه، گؤستریشلرینه تابع اولماغا مجبور ائدیر. عکس تقدیرده روسییانین قویدوغو محدودیتلر اولدوغو کیمی قالاجاق. ارمنیستان کیمی اؤز رئسورسلاری اولمایان، ایمکانلاری محدود بیر اؤلکهنین مستقیل فعالیت گؤسترمهسی ممکون دئییل. گئج-تئز ارمنیستان مجبور اولاجاق کی، بوتون ساحهلرده روسییانین تکلیف و طلبلرینی قبول ائتسین.
بو سؤزلری آخار. آذ-آ روسییانین ارمنیستانا روس دیلینه کونستیتوسییادا رسمی دؤلت دیلی ایستاتوسو وئریلمهسی تکلیفینی شرح ائدن پولیتولوق ایلقار ولیزاده دئییب.
او، سؤزوگئدن تکلیفین سببلرینه آیدینلیق گتیریب:
«ارمنیستانا ایرلی سورولن روس دیلی تکلیفینده کونکرت مسئله وار. بورادا ارمنیستان ایلک اولاراق اؤز سوروجولرینین روسییادا سربست ایشلهیه بیلمهسی اوچون لیسئنزییالارین قبول ائدیلمهسینی ایستهییب. روسییا قانونلارینا گؤره، وسیقه روس دیلینده اولمالیدیر. بونو ائدن دؤولت ایسه اؤز دیلی ایله یاناشی، دؤولت دیلی اولاراق روس دیلینی قبول ائتمیش اولور. قیرغیزیستان و قازاخیستاندا دا بو تطبیق ائدیلیب. و همین اؤلکهلرین لیسئنزییاسی روسییا اوچون بونا گؤره مقبولدور. ائرمنیستاندا ایسه یالنیز ارمنی دیلینده لیسئنزییالار اولدوغو اوچون روسییا اوچون مقبول دئییل. اونلار روس دیلینی قبول ائتسهلر، بوتون سندلشمهلرینده ارمنی دیلی ایله یاناشی، روس دیلی اؤز عکسینی تاپاجاق».
پولیتولوق همچینین ارمنیستانین روسییا و غربه اینتئقراسییاسیندا چوخ جدی پروبلئملرین اولدوغونو قئید ائدیب:
«ائرمنیستاندا روس دیلی داشیییجیلاری گئتدیکجه آزالیر. آرتیق ائرمنیستانداکی روسدیللیلرین چوخ بؤیوک حیسهسی روسییا و مدب اؤلکهلرینه کؤچوبلر. ائرمنیستاندا تحصیل دیلی ده ارمنی دیلی اولدوغوندان روس دیلینی بیلنلر آزالیر. رئاللیقدا بونو تطبیق ائتمک چوخ چتیندیر. و بو، گؤستریر کی، ارمنیستان روسییایا دا اینتقراسییا ائده بیلمیر، غربه ده چیخیشی محدوددور. آذربایجان و تورکییه سرحدلری معلوم مناقیشهلر سببیندن باغلیدیر. اونا گؤره ارمنیستان آوراسیا اتفاقی داخیلینده گئدن پروسئسلرده فعال ایشتیراک ائده بیلمیر».
پولیتولوگ بو تکلیفله قارشیلاشمانین اؤلکهنین دورومونو عکس ائتدیردیینی بیلدیریب:
«بئله وضعیتین یارانماسی اؤلکهنین آجیناجاقلی وضعیتده اولدوغونو گؤستریر. هم ده مستقیل آددیم آتا بیلمدیینی، روسییانین اونون اوزرینده حیمایه دار و هئگئمون دؤولت اولدوغونو بیر داها ثبوت ائدیر».
قئید ائدک کی، روسییا دوماسینین ایسپیکئری ویاچئسلاو وولودین ارمنیستان پارلامئنتینین ایسپیکری آروی بابلویانلا گؤروشو زامانی روس دیلینه ارمنیستان کونستیتوسییاسیندا رسمی دیل ایستاتوسو وئریلمهسی تکلیفی ایله چیخیش ائدیب.


text:
نفس وورا وورا داغ باش یوخاری گئدیردیم.
اؤز عالمیمده سئیر ائدیردیم.
بیردن بیرهنیرتی ائشیتدیم، دؤنوب باخدیم. دالیمجا بیر کؤپک گلیردی.
قارا بیر کؤپک. گؤزل. دوزلو. تب تمیز.
باخیشلاریندا محببت دالغالانیردی.
چانتامدان بیر تیکه چؤرک چیخاردیب قاباغینا آتدیم.
قویروغونو بولاییب باشلادی چؤرگی یئمه یه.
هارا گئتدیم دالیمجا گلدی.
اؤز اؤزومه دئدیم بورا باخ سن آللاه!
بو کؤپک بیر تیکه چؤرگین قدرینی بیر بئله بیلیر. نه دوز بیلن بیر حیواندی بو.
ائله کاش آداملاردا بیر بئله دوز بیلن اولایدیلار.
بیر نئچه ساعات داغ چیخدیم.
دره اندیم.
آمما کؤپک مندن ال چکمیردی.
داغین اتگینده ماشینیمین یانینا یئتیرنده ائله بیل کی آنلادی آیریلیق زامانیدی.
ساغ سولوما کئچدی.
باشماقلاریمی اییله دی.
قاباغیمی کسدی کی مندن آیریلماسین.
منی بیردن بیره بیر قهر باسدی.
آی داد و بیداد.
آی داد و بیداد.
آی آداملار اؤیره نین.
هئچ اولمایا بیر کؤپک قدر محببتیز اولسون. آی مخلوقاتین اشرفلری!
بو حالدا بیر بایاتی جوشدی اوره گیمده؛
مندن اؤترو اسن یوخ
دؤزن یوخ تلسن یوخ
یولا دوشوب گئدنده
قاباغیمی کسن یوخ!
اؤزومه یازیقیم گلدی ...