text:
یئنیـدن یاشام / آیناز بزرگان (حیکایه)
گؤزلرینی آچدې، گۆنش چۏخدان ایشېقلانېب ایشېقلارېنې، إوین هر یانېنا سرمیشدی. بو نئچه هفته ایچینده ایلک گئجه ایدی کی بوجور راحات یاتا بیلمیشدی. سۏنا، یۏرقانې یاپېشېب چیڲنینه سارې چکدی، یۏرقانېن ایستیسی خۏشونا گلدی. یۏرقانېن ایچینده اۏیان بویانا دؤندۆ؛ بدنی نئجه ده دینج ایدی. دۆشۆندۆ، “بو گئجه راحات یاتدېغېمدان اۏلمالېدې” یادېنا دۆشدۆ دۆنن قېزېنا تئلئفۏن إدیب دئییب کی بو گۆن گلیب آناسېنا بیر باش چکسین. اؤز اؤزۆنه دئدی: “بیلسه’یدیم جانېم بئله دینج اۏلاجاق زنگ ووروب اۏنو دا ایشیندن قۏیمازدېم”. بیرآز دووارلارا باخېب، گئجه گؤرمۆش یوخوسونو خاطېرلاماغا چالېشدې. نئچه هفته’یدی کی اۆرهڲینین آغرېسېندان دۆزه-باشلې یاتا بیلمیردی، گئجهنین بیر زامانې دا یوخویا گئدنده، همیشه رحمته گئتمیش یاشام یۏلداشېنې یوخودا گؤرۆردۆ. بعضن یارې یوخو یارې آیېق اۏلان زامانلار دا اۏلوردو کی اۏنو گؤره. کیشی ساغ اۏلدوغو زامانلار کیمی إوده دۏلانېر، اۏنو سسلهییر:
– سۏنااا… سۏناااا سنین یوخودان دۏیماق گۆنۆن یۏخدور… دور دا، گۆناۏرتا اۏلدو آخې، نهواخت سحر یئمهڲین حاضېرلایاجاقسان.
سۏنا دا خاپدان گؤزلرین آچېردې، باخدېغې زامان هر شئی محو اۏلوردو، آما اۆرهڲی بیر کیچیک قوش کیمی سینهسینده دقیقهلرجه چېرپېنېردې، زامان سۆرۆردۆ هاردا اۏلدوغونو آنلاسېن، سۏنرا یاواش-یاواش یادېنا دۆشۆردۆ کی اۏنبئش ایلدی یاشام یۏلداشې رحمته گئدیب، بو دۆنیادا صاحاب اۏلان بیردنه قېزې دا، چۏخدان أره گئدیب؛ آما اۏ بو حایاتدا، هله ده تک اۏلدوغونا آلېشا بیلمهییب.
دوروب اۏتوردو؛ آغرېیان قېچېنې یاواش اؤزۆنه سارې چکدی. إحمالجا یاتاقدان یئره إنیب، اۏتاقدان مطبخه سارې چېخدې، ألین اوزالتدې چایدانې گؤتۆره، گؤزۆ ساتاشدې رَفـه قۏیموش سماوارا. سماوارا باخاندا یوخوسو یادېنا دۆشدۆ؛ بو گئجه رحمتلیک آتاسېنې، اۏ کئچمیشلرده قالان، بؤیۆدۆڲۆ إولرینی یوخودا گؤرمۆشدۆ. إولرینین یئکه حَیَطینین ایچینده، گیلاس آغاجلارې، مؤو آغاجلارې وار ایدی. آناسې هرگۆن ایکیندی چاغې بو سماوارې یاندېرېب، چای دَملَردی. خالچانې مؤو آغاجلارېنېن کؤلگهسینین آلتېنا سریب، کردیلری سولاردې، سویونان تۏرپاق اییـی بیر بیرینه قارېشېب بۆتۆن حَیَطی بۆرۆیَردی؛ سۏنرا بالاجا سۆفرهنی آچېب، یئمهلی گؤی’له پنیر بیر ده ایستی سۏمو سۆفرهیه قۏیاردې. هامې گلیب یېغېشېب گۆی-پنیردن یئییب، تزه دَملَنمیش چایدان ایچَردیلر؛ “اۏ زامانلار نئجه ده هر شئی یاپېشاردې”. اۏنون یئری هر زامانکې کیمی آتاسېنېن یانېندایدې. آتاسې همیشه باغداشېن قوروب اۏتوراردې؛ سۏل ألین قۏیاردې دیزینین اۆستۆنه، سۏنا دا قاچېب اۏتوراردې آتاسېنېن یانېندا؛ باشېن آتاسېنېن قۏلونون آراسېندان چېخاردېب اۏردان اوزاناردې سۆفرهیه.
اۏگئجه یوخودا سۏنا یئنه اوشاق اۏلموشدو. هَمَن حَیَطده باشېنې آتاسېنېن قۏلونون آراسېندان چېخاردېب چؤرک یئمیشدی؛ آناسېنېن تؤکدۆڲۆ چایې ایچمیشدی؛ سۏنرا قاچېب قاپېدا گؤزلهین یۏلداشلارې’یلا ایپکئشدی اۏینامېشدې. “نئجه ده گؤزل گۆنلریدی” اۆرهڲی سېخېلدې ألین قۏیدو آغرېیان اۆرهڲینین اۆستۆنه، “کئشکه آتام، آنام ساغ اۏلان گۆنلر اۏلایدې”.
ألیندهکی چایدانې قۏیدو یئرینه گئتدی سماوارې رفدن إندیردی بیر دستمال گؤتۆرۆب هر یئرین سیلدی ایستهدی قۏیا یئرینه اۆرهڲی أل وئرمهدی، سماوارا باخا-باخا دئدی:
– یۏخ، داها سماوار رفده قالمایاجاق؛ بو گۆن سماوارې آپارېب حَیَطه اوشاقلېق گۆنلریمه تای اۏندا چای قۏیوب ایچهجهیم.
سماوارې گؤتۆرۆب چېخدې حَیَطه.
یازېن آخېر آیې’یدې، حَیَطدهکی مؤو آغاجې یام-یاشېل یارپاقلارېنې حَیَطین هر یئرینه سرمیشدی. تبریزده دۏلما چۏخ سئویلن یئمک اۏلدوغوندان هر حَیَطده بیر مؤو آغاجې اۏلار؛ اۏنون یاز چاغې تزه و تر یارپاقلارېندان بۏل بۏل دۏلما پیشیریلر، سۏنا بو ایل خسته اۏلدوغوندان مؤوۆن یارپاقلارېندان دریب دۏلما پیشیرهمهمیشدی، حسرت’له اۏنون’لا یاشلانان مؤو آغاجېنا باخدې؛ مؤوۆن یاشېل و تۏم یارپاقلارې گۆنشین آلتېندا پارېلدایېردې. بو گۆن إله چۏخ یاتمېشدې کی آز قالېردې گۆناۏرتا اۏلسون. چۏخدان ایدی کی حؤوصلهسی چکمیردی حَیَط-باجایا باخسېن، اۏ اۆزدن حَیَط تؤر-تؤکۆنتۆ ایدی. گئدیب حَیَطین بوجاغېنداکې سۆپۆرگهنی گؤتۆرۆب آغاجدان حَیَطه دۆشن کؤلگهلیک یئری سۆپۆردۆ، سۏنرا ایسه زئرزَمینین پیللهلرینی سۆپۆردۆ. یاواش-یاواش دۆشۆب گئتدی بیر بالاجا خالچا، بیر ده بیر آز قاب-قاشېق گؤتۆرۆب گلدی حَیَطه؛ خالچانې سَردی کؤلگه دۆشن یئره، ایکی دنه بالېش گتیردی قۏیدو خالچانېن اۆستۆنه؛ سماوارې گتیریب کؤمۆرلرینی پیکنیک قازېندا یاندېرېب آلېشدېرماغا باشلادې. کؤمۆرلر آلېشدېقجا ماشا’یلا گؤتۆرۆب سالدې سماوارېن ایچینه، بیرآز یایاندې، ألینی قۏیدو اۆرهڲینین اۆستۆنه؛ بوگۆن چۏخ یاخشې ایدی؛ ماجال وئرمیشدی سحردن بیربئله ایش گؤرسۆن. گۆلۆمسۆندو “إله آتام نه زامان یوخوما گلسه خئیرلیق اۆچۆن گلر دیریلیڲی کیمی اؤلۆسۆ ده خئیر دۏلوسو کیشیدی” سماوارې آلېشدېرا-آلېشدېرا قولاغېنا قاپې سسی گلدی، اؤز-اؤزۆنه دئدی:
– گؤرهسن قاپېـدې، دۆنن قېزېم دئدی ناهاردان سۏنرا گلهرم، به نه تئز گلدی، بلکه ده کېرېخېرام، قولاغېما سس دَڲدی.
دوروب کؤمۆرلرین ایشین قورتاردې، سماوارې آپارېب قۏیدو خالچانېن یانېندا یئره، سۏنرا ایستهدی گئده ایچهریدن سۆفرهنی گتیره یئنه قاپې دؤڲۆلدۆ، دؤندۆ قاپېیا سارې “حتمن قېزېم نیگران قالېب تئز گلیب” گئتدی قاپېنېن یانېنا سۏروشدو “کیمدی؟” بیر قادېن سسی گلدی آما آرېدلایا بیلمهدی نه دئییر؛ قاپېنېن ایشگیلیندن یاپېشېب یانېندان بیرآز آچدې، بیر قادېن دورموشدو قاپېنېن یانېندا، آرېق، بۏیو اوجا، سارې ساچلارې باشېنا آتدېغې یایلېغېندان اۆزۆنۆن هر یانېنا تؤکۆلمۆشدۆ، ساغ ألینی آپارېب، اۆزۆنه دۆشن ساچېنې یانا چکدی ایری گؤزلری بره چېخدې، گۆلۆمسۆندۆ، سۏنا قادېنې گؤرجَک اۆرهڲینین ایچیندن بیر بالاجا سانجې قالخدې، سانجې یاواش-یاواش بؤیۆیۆب بۆتۆن اۆرهڲینی بۆرۆدۆ سۏنرا اۆرهڲی سانجېیا دایانمایېب، اؤزۆنۆ اؤتۆردۆ سانجېنېن قۏللارېنا، سانجې سۏنانېن بۆتۆن بدنینی ساردې…
– گؤزلرین… گؤزلرین، نییه بئله تانېشدې منه، اوزاقلاردا اۏلان بیرینی منه خاطېرلادېر.
– نه بیلیم!! هرکس اۏبیریسینین گؤزلرینده هم اؤزۆنۆ هم اۏ بیریسینی گؤرَر، یانې سن منیم گؤزلریمده هم اؤزۆوۆ، هم منی گؤرۆرسن. چۏخ اینسان اؤزۆن گؤرۆب، سانار کی باشقاسېنې گؤرۆب، بعضن ده باشقاسېنې گؤرۆب اؤزۆن گؤرمۆش سانار. سن منیم گؤزلریمده اؤزۆوۆنن منی بیرلیکده گؤرۆرسن ایکیمیز بیرلیکده منیم گؤزلریمده آیدېنجا گؤرۆنۆر…
– هن گؤزلرده اینسانلارېن اؤزلهری، لۆت-پۆت یاشایار، بو دا هامېنې قۏرخودار. سنین گؤزلرین منه سادهجه چۏخ تانېش گلیر، هلم دئنه گؤرۆم کیمسن؟ نییه بیزیم قاپېمېزې دؤڲۆردۆن.
– سن دئنن منه نییه حَیَطی بئله گؤزل دؤشهمیسن؟ بوحَیَط منی آلېب آپارېر اوشاقلېغېما.
– إله من ده اوشاقلېغېمې یادېما سالدېم بوگۆن، آما اۆرهڲیم ماجال وئرمهدی، باخ سماوار سسلهنیر، ایندی قاینار؛ دا اینجارېم یۏخ کی چای دملهیم.
– سن یات دینجَل، من دوروب دملهرم.
قادېن دوردو بیر چینی قۏرو گتیریب، چایې دملهییب قۏیدو سماوارېن باشېنا.
– مؤوۆن یارپاقلارې چۏخ تردی، جان وئرر دۏلما پیشیرمهڲه، ایستهییرسن بو گۆن سنه دۏلما پیشیرم؟
– بیلمم کی!! هله بیر چای تؤک ایچک بلکه کئفیم آیېلدې.
قادېن بیر چای تؤکۆب قۏیدو خالچادا اوزانان سۏنانېن یانېنا.
– بو گۆن سنی منه آللاه یئتیردی، نئجه ده قۏرخدوم.
– نمنهدن؟
– اۆرهڲیمدن سانجې قالخاندا بیر آن اؤلۆم گلیر گؤزلریمین قاباغېنا.
– اؤلۆمدن قۏرخوسان؟!
– آتام رحمتلیک دئیردی هرکسین اؤلۆمۆ اؤزۆنه اۏخشار گلر، اۏنون اۏ سؤزۆ منی قۏرخوداردې.
– قادېن گۆلدۆ، -بونون نهیی قۏرخمالېدې! بیر عؤمۆر اؤزۆوۆنن یاشایېرسان اؤزۆندن قۏرخاجاقسان؟
– إله سؤز بوردادې، من اؤزۆمۆنن یاشامادېم کی، من باشقالار’لا یاشادېم یادېما گلننَن اؤزۆمدن قاچدېم اؤزۆمۆ اۏ بیریلرده، گیزلَتدیم، دئدیم بس یاشایېرام، آما بیر زامان باخدېم گؤردۆم یاشامېرام، عؤمۆر بۏیودو اؤزۆمدن قاچېرام. منیم یاشایېشېم، ژاوئرین ژانوالژانې قۏوالاماغېنا بنزهییر.
قادېن قاباغېنداکې چایا بیر قند آتدې باشلادې قارېشدېرماغا.
– سۏنا! آتام دئیردی بو دۆنیانېن آجېلارې-سئوینج لری، قندین چایدا أریمهڲی کیمی، بیزده حل اۏلوب اؤز دادېنې، اؤز رنگینی بیزه قاتېر، سۏنرا بیز قند کیمی بو دۆنیادا حل اۏلوروق، اؤزۆمۆز ده اۏلماساق دادېمېز بو دۆنیادا یاشایېر.
– بیلیرسن، بیر گۆن، بیر آن اؤزۆمه باخدېم چۏخ قۏرخولو درین قویولار، اوچوروملار گؤردۆم، دۆشۆنجهلریم إله آیدېن-آشکار دوروردو قاباغېمدا کی دورا بیلمهییب قاچدېم. بیر قۏنشوموز وار ایدی گلیب منه باش چکردی، دانېشاردې، دردلَشَردی. بیرگۆن بیر فاحیشه قادېندان منه دانېشېردې ، چۏخ پیسلهییردی، دانلایېردې، بیر آن گؤزلری گؤزۆمه ساتاشدې، گؤردۆم أصلینده فاحیشه اۏندا یاشایېر، اؤزۆندن قاچماق اۆچۆن اۏنو اۏ قدر دانلایېر، بیلیرسن من اۏبیریلرینین گؤزلرینده اؤزۆمدن چۏخ شئیلر گؤردۆم…
سۏنا گؤزلرین یومدو .
– منی یوخو توتور قاپې دؤڲۆلسه آچ قېزېم گلهجک، قالماسېن قاپېدا.
– سۏنا بیلیرسن، من هئچ زامان اؤلۆمدن قۏرخمادېم، قېش گئجهلرینده هاا تبریزه قار یاغار، سحر یوخولو گؤزلریوی آچارسان، هر یئری آغارمېش گؤرَرسن، سئوینجک قاچېب باخارسان، دووارلار آغ قار’لا اوجالېب، هر یئر، هر شئی اؤز بۏیوننان اوجالېب، ألیوی اوزالدارسان تزه یاغمېش آغ قارا، أللریوه سرین بیر شئح کئچر، دۆنیانې اونودوب اؤزۆوۆ آتارسان قارېن قوجاغېنا، سانکې قار’لا بیرلیکده، دۆنیایا دینجلیک ده یاغېب… إشیدیرسن سۏنا یۏخسا یوخلادېن؟
سۏنادان سس چېخمادې قادېن ألین اوزالدېب چایېنا باخدې، چایې سۏیوموشدو…
– سۏنااا، سۏنااا نه قدر یاتاجاقسان دور گۆناۏرتا اۏلدو…
سۏنا تلهسیک گؤزلرینی آچدې، اۆرهڲی سینهسینده قوش کیمی چېرپېنېردې؛ اوجا بۏیلو، سارې ساچلې بیر قادېن، اۏنا گۆلۆمسهییردی، گؤزلری بیربیرینه ساتاشدې…
– من نهقَدَر یاتدېم؟ قېزېم حتمن گلیب، قاپېنې آچان اۏلمایېب گئدیب!. هئچ یادېما گلمیر بئله راحات یاتدېغېمې، نئجه ده دینجدی جانېم.
قادېن ألین اوزالدېب اۆزۆنه داغېلمېش ساچلارېنې ساهمانلادې.
– ایلک گؤرنده سنی نییه تانېمادېم.
– گؤزلریمه باخماقدان قۏرخدون …
– آما نییه ایندی قۏرخمورام؟!، قۏرخولارېما گۆلمهڲیم گلیر.گؤزلرین نئجه ده ایشېقلېدې، گؤزلرینده پنجره وار، پنجرهنین اۏ طرفینده نه وار؟
– گؤرمک ایستهییرسن؟ اؤزۆن آچ باخ…
سۏنا پنجرهنی آچدې، سرین بیر سازاق إوین ایچینه دۏلدو، سازاق اؤزۆ’یله سَحَرین بۆتۆن بیر-بیرینه قارېشمېش ایییـنی گتیردی، تبریزه گئجه قار یاغمېشدې، آغ-آپپاق قار. قار دووارلارې، هرشئیی اوجالتمېشدې، سئوینجک إشیڲه قاچدې، هاوادا چۏخ آغېر دینجلیک وار ایدی، یاواشجا ألین اوزالتدې قارا، سرین شئح بارماقلارېنا کئچدی، جانې کئفدن قېدېقلاندې، حَیَطه باخدې؛ آتاسېندان قالان سماوارېن باشېندا قار، آغ بؤرک کیمی گؤرۆنۆردۆ، ایستیکاندا قالان چای بوزا دؤنمۆشدۆ…


c: text/html

text:
یارالې قادېن / ترانه عاریفقېزې (حیکایه)
ماشېن سیلکهلهدیکجه قادېنېن یاراسېندان قان آچېلېردې. اۆستۆنه أسکی باسمېشدېلار. خئیری یۏخ ایدی. شعورسوز حالدا باشلارېنا گلنلری خاطېرلاماغا چالېشېردې. یادېنا قېرېق-قېرېق بیر شئیلر دۆشۆردۆ. کندی قۏرویان عسگرلرین تک-تک آتدېقلارې گۆلـله سَسلری، وحشیلرین کنده دۏلوشماسې، یاندېرېلان إولر، آمانسېزجاسېنا اؤلدۆرۆلن قۏهوملارې، قۏنشولارې، کؤمَکسیز قېز-گلینین قېشقېرېغې…
گۆجلۆ تپیک’له إوین قاپېسې تای با تای آچېلدې. ساچ-ساققاللې، گؤزلری قان چاناغېنا دؤنمۆش بیر نفر ایچهری هۆجوم چَکدی. دؤرد گؤز’له أطرافې بۏیلادې. آغزېندا ایت بۏغوشدورا-بۏغوشدورا:
– باشېنېزې هارا سۏخموسونوز، ایت اوشاغې!
مطبخدهکی کراندان دامجې-دامجې سو دۆشۆردۆ. سانکی إودهکیلرین هیجاندان، قۏرخودان دؤڲۆنن اۆرَکلرینین سَسی ایدی. قادېن ایکی کؤرپهسینی قوجاقلایېب یاتاغېنېن آلتېنا گۆج’له گیرمیشدی. سۏن دؤڲۆشلرده اۆچ اۏغلونو ایتیرمیش، آغلاماقدان گؤزلری توتولموش آنا بو قفیل سَسین خئیره اۏلمادېغېنې آنلایېب، سوسماغا اۆستۆنلۆک وئردی. اۏنو دۆشۆندۆرَن اۏتوردوغو یاتاغېنېن آلتېندا اؤزلرینی جانینین گؤزۆندن گیزلَتمهڲه چالېشان جاوان گلینی و ایکی نوهسی ایدی.
– إی، قۏجا کافتار، کیم وار إوده؟ اۏغلون هاردادې؟ یۏخ’سا، یۏرقانېن آلتېندا گیزلَتمیسَن؟
– آللاه خاطیرینه، چېخېن گئدین. مندن باشقا بو إوده هئچ کیم قالمېر.
– سۏنسوزسان، کافتار؟ سیزین کؤکۆنۆزۆ کسهجَییک، اۏنسوز دا! آز قالېب!
آنا ایچیندهکی نیفرتی پۆسکۆرتمهمک اۆچۆن اؤزۆنۆ گۆج’له ساخلایېردې.
– آللاهدان قۏرخون، گئدین، چېخېن گئدین…
– آللاه؟ اۏ کیمدی، قارې؟! – دئیه، کینایهلی، ایرگنج تَبَسّۆم’له إوی آلت-اۆست إلییَن ساققاللېنېن گؤزۆ بیردن دوواردان اۏنا قېلېنج کیمی ایتی نظرلر’له باخان کۏماندیرین شکلینه ساتاشدې.
ایچیندن تیترهمه کئچدی. گؤزۆنۆن اؤنۆنه اۏن گۆن بوندان قاباق تک جانې’یلا اۏنلارېن أللییـه یاخېن آدامېنې اؤلدۆرَن، ایکی تۏپونو، بیر تانکېنې محو إدن دؤڲۆشچۆ گلدی. بو، اۏ ایدی. اۏنلارا قان اوددوران، اۆرَکلرینه قۏرخو سالان کۏماندیر. سۏن گۆلـلهسینه کیمی اۏنلارېن گؤزۆنۆن اۏدونو آلان قهرمان تانک’لا برابر اؤزۆنۆ ده محو إتمیشدی. غئیض’له آنایا طرف یئریدی، نیفرت’له اۏنو سۆزۆب، قفیلدن اۏنون آغ ساچلارېندان یاپېشدې:
– هئچ کیمین یۏخدو دئییرسن، هه، حَیاسېز قارې؟ بس، بس بو کیمدی، کیمین اۏغلودو؟
آغ ساچلارې اۆز-گؤزۆنه داغېلمېش آنا، وحشینین اؤلمۆش ایگید بالاسېنېن شکلیندن بئله، قۏرخدوغونو آنلادې، دۏداغېندا مغرور بیر تَبَسّۆم اۏیاندې، غئیری-ایختییارې آغزېندان:
– اؤلۆسۆندنمی قۏرخدون؟ – سؤزلری چېخدې.
– منه گۆلۆرسَن؟ – ساققالې بؤیرۆندن خنجری چېخاردېب: – ایندی، سنی ده اۏغلونون یانېنا گؤندَرهرَم! گئت، اۏرادا اۏنون’لا اؤیۆنرسن! آما بئله یۏۏخخ! إله گۆنه سالېم کی، اۏ دۆنیادا اۏغلون بئله تانېماسېن!
گؤرمهسه ده، قارشېسېنداکېنېن نه حالا دۆشدۆڲۆنۆ، اؤزۆنۆن بو آلچاقدان قات-قات گۆجلۆ اۏلدوغونو حیسّ إدیردی:
– اؤلۆدن قۏرخان آلچاقلار! اۏنون اؤلۆسۆ ده سیزدن شرفلی دیر! شرفسیزلرین، دینسیزلرین ألینده اؤلمهدی منیم اۏغلوم! موردارلار، اۏغلوم کیمیلر یۆزلر’له، مینلر’لهدی! قۏواجاقلار سیزی ایت کیمی، دایانېن! یورد-یوواسې اۏلمایان دیلنچیلر!
قفیلدن قادېنېن هر ایکی آیاغېنا خنجر’له ووردو:
– دیز چؤکهجکسن قارشېمدا، اؤلدۆرمه، – دئیه، یالواراجاقسان، قۏجا کافتار!
سۆمۆڲه دَڲن ضربهنین آغرېسې بئینینده عکس-صَدا وئردی. گؤزلرینی یوموب، دیشلرینی قېجادې. آما یېخېلمادې، اۏغلونو دۆشۆندۆ: – “سَنین کیمی اۏغولون آناسې دیز چؤکمز!” – دئیه، ألینی یاواش-یاواش اۏرتاسېنا باغلادېغې آلا یایلېغېن آلتېنا آپاردې. کئچن گۆن بئلینده گیزلَتدیڲی ایتی پېچاغېن دستهسینی وار گۆجۆ ایله سېخدې. وحشینین گؤزلری اۏندان یایېنان کیمی، چېخارېب دۆز اۆرهڲینین باشېنا سانجدې. یاتاغېنېن آلتېندا ایکی جۆت گؤز اۏلانلارا دهشتلی باخېشلار’لا شاهیدلیک إدیردی. بیری ایسه دۆنیادان، خبرسیز آناسېنېن سۆتۆنۆ أمهرَک یاتېردې. گلین دؤرد یاشلې اۏغلان بالاسېنې نه قدر اؤزۆنه سارې سېخېب، گؤزلرینی اؤرتمهڲه چالېشسا دا، اوشاق اۏنون ألیندن چېخېب:-
– ننهــه!- دئیه فریاد إدهرَک، یاتاغېنېن آلتېندان اۏخ کیمی چېخېب، قارېنېن آیاقلارېن سارېلدې…
آرتېق گئج ایدی… ننهنین بارماقلارې آراسېندان سۆزۆلن قان یاواش-یاواش دؤشهمهده گؤللَنیردی…
قادېنېن سینهسیندن تۆکۆرپَدیجی اینیلتی چېخدې. قفیلدن سینهسینه وورولان دالبادال کسگین ضربهدن سندیرلهدی. دیشی ایله آلت دۏداغېنې نئجه سېخدېسا… بیر آندا آل قانې خرمَن اۏلدو. نئچه گۆندۆ وحشیلرین وئردیڲی ایشگنجهدَن گؤزلرینین ایشېغې سؤنمۆشدۆ. کؤلگهلی باخېشلارې أطرافې بیر آنلېق دۏلاندې. بئش آددېملېغېندا قۏرخودان گؤزلری بؤیۆین یئددی-سککیز کؤرپه اوشاقلارېن آراسېندا آختاردېغېنې گؤرمهدی. طاقتسیز بَدَنی داشلارېن اۆستۆنه دۆشدۆ.
اوجادان وحشی سَس’له قَهقَهه چکیب گۆلن عسگر گئییملی آدام إتدیڲیندن لَذَّت آلېرمېش کیمی آغزېنې مارچېلداتدې، یابانې سَس’له چېغېردې:
– باخ بئله!! کۆچۆڲۆنۆ ده آت یانېنا، گئتدیک!
– بس بونو دۏغرامایاق؟ یا دا… -یۏلداشې أدبسیز-أدبسیز گۆلدۆ.
– بو گۆن کئفیم چۏخ یاخشېدې. سۆنگۆیه سانجدېغېم قېز اوشاغې اۏنون یالوارېجې، قان دۏلو باخېشلارې یادېما دۆشدۆکجه اؤزۆم’له غرور دویورام. هله، أللرینی، آیاقلارېنې قېزمېش دَمیر’له داغلادېغېم اۏ أکیزلر… گؤردۆن کی، نئجه چېغېرېردېلار. هله باشېنې “اۏف” دئمَزدن کسدیڲیم دؤرد عسگری دئمیرَم. بونلارا ایشگنجه، عذاب وئرمکدن ذؤوق آلېرام، دۆنیا منیم اۏلور، بیلیرسن…
اۏنون وحشیلَشمیش صیفَتیندن نیفرت آشېب-داشېردې. یۏلداشې آیاقلارېندان باشآشاغې ساللادېغې ایکی-اۆچ یاشلارېندا، شاختادان گؤم-گؤی گؤیَرمیش اوشاغې داش پارچاسې کیمی قادېنېن اۆستۆنه توللادې:
قۏی بو دا آناسېنېن یانېندا ایت کیمی گَبَرسین! اۏنسوز دا آجلېغا، سۏیوغا تاب گتیرمهیهجک. اۏنون دا ایشگنجهسی بو اۏلسون!… اۆرَکلری داغلایاراق آغلایان یازېق طیفیلین سَسی خېرپ کسیلدی.
– اؤلدۆنمۆ؟ اؤلمه، آنان سنه سۆت وئرهجک ایندی! – دئیه، اۏنلاردان بیری شیت-شیت گۆلهرَک باغېردې.
*
اۆز-گؤزۆ قانا بولاشان کؤرپهنین گۆجسۆز اینیلتیسی دۏنموش سۆکوتو پۏزوردو. قادېن بالاسېنېن هَنیرینی حیسّ إدیب، شاختادان آغاجا دؤنمۆش، پارچا-پارچا اۏلموش أللری ایله اۏنو آختارېب تاپدې. آغرېدان قېورېلاراق، بیر ألینی یئره دایاق وئریب دیکلمهڲه چالېشدې. اۏ بیری ألی’له اۏنو اؤزۆنه طرف چَکدی. آناسېنېن قۏخوسونو آلمېش اوشاق بۏش قالمېش یارالې سینهنی بالاجا أللری ایله قوجاقلادې. دهشتلی آغرېدان قادېن شعورونو ایتیردی، آما کؤرپهنی بوراخمادې. کؤرپه بالاجا، تیترک دۏداقلارې ایله آختاردېغېنې تاپماسا دا، تزه یارانېن اۏرتاسېندان آخېب پالتاردا لاختالانان سۆت قۏخولو قانې آجگؤزلۆک’له أممهڲه باشلادې. اۏ، غئیری-ایختییاری بالاسېنې باغرېنا باسدې. سۏیوق هاوا اۏنو بیر آز اؤزۆنه گتیردی. آما، کاش کی، اؤزۆنه گلمهسه’یدی. قادېنېن گؤزۆ بیلهڲینه گؤڲ مونجوق باغلانمېش تک أله ساتاشدې. قان ساغېلمېش گؤزلرینی یوموب، بیر ده آچدې. “دئمک…اۏغلومو دا…” اۏنسوز دا نه چېغېرماغا، نه ده آغلاماغا هئیی قالمامېشدې. نیطقی قورودو. کؤرپهسینی برک-برک سېخمېش قۏللارې یاواش-یاواش بۏشالدې… یئنیدن هوشونو ایتیررکن – “آمان، آللاه!”، “ آللاه جزانېزې وئرسین، وحشیلر، أجلافلار!”- دئیه، چېغېران دۏغما سَسلری إشیتدی.
گئج ده اۏلسا، اۏنلارې قورتارماغا گلنلر گؤردۆکلری مَنظَرهنین اؤنۆنده قوروموشدولار. باخماغا اۆرَک لازېم ایدی. باخانلار یا باشېنې آشاغې سالېر، غضب’له دیشینی قېجایېر، یا دا اۆرَکلری تابلامایېب یئره چؤکۆردۆلر. بئش-اۏن آددېملېقداکې دهشتلی مَنظَره جهنَّمی خاطېرلادېردې. اۏتوز-قېرخ اینسان مئییتی اۆست-اۆسته قالانمېشدې. بعضیلرینین باشې یۏخدو، بعضیسینین ألی، قۏلو، آیاقلارې دۏغرانمېش، گؤزلری چېخارېلمېش، دیلی، قولاقلارې، بورنو کسیلمیشدی. اۆرَکلری سۏیومامېشدې. دار آغاجې قورموشدولار. دؤرد نفَرین باشسېز مئییتی هاوادا آغېر-آغېر یئللَنیردی. چېلپاق بدنلری قېزمار دَمیر’له داغلانمېش، سینهلرینه خاچ شکلی چکیلمیش، أڲری-اۆیرۆ خط’له “بؤیۆک ایمپئرییا” سؤزلری یازېلمېشدې.
گلنلردن بیری اۆزۆ اۆسته دۆشن قادېنېن اۆزۆنۆ إحمالجا دؤندَردی. سۏل قۏلونون اۆستۆنده، دۏداقلارېندا قان قوروموش ایکی یاشلې قېز اوشاغې دئیهسن اؤلمۆشدۆ. اۏ بیری قۏلو ایله بیلهڲینده گؤڲ مونجوق نیشانهسی اۏلان، کسیلمیش بالاجا بیر ألی سینهسینه باسمېشدې… اۏنلارې اۏنون سۏیوقدان قوروموش قۏللارېنېن آراسېندان گۆج’له قۏپارتدېلار. نَفَسی تیترهین قادېنېن اۆستۆنه کؤهنه بیر پارچا آتېب، بۆکدۆلر. کؤمَکلَشیب برانکاردا قۏیدولار. بو یارېمجان بَدَندَن باشقا اۏرادا ساغ آدام یۏخ ایدی. بلکه ده قاچېب قورتاران اۏلموشدو. آما هارادا ایدیلر، بیلن یۏخویدو. کیمسهسیز، قار اوچقونلارې ایله دۏلموش دره بیر کندین جماعتینه بیر گۆنۆن ایچینده درین بیر مزار اۏلموشدو. مئییتلر إله تانېنماز حالا سالېنمېشدې کی، هئچ کیمی تانېماق اۏلموردو. آما اۏنلارې اۏردا قۏیماق اۏلمازدې. وحشیلرین بورایا قایېدېب-قایېتمایاجاغې بللی دَڲیلدی. دۏغرانمېش، حیصّه-حیصّه اۏلموش بدنلری کؤهنه بیر یۆک ماشېنېنا یېغدېلار.
وحشی قَهقَههلر بوز کیمی هاوادا ایت زینگیلتیسینه بنزهییردی. آما چۏخ اوزاغا گئتمهیهرَک برانکاردلایېب یاپرېخمېش قارېن ایچینده ایتیب-باتېردې. اۏنلارېن دوردوغو درهدَن یوخارېیا إنسیز جېغېر اوزانېردې. جېغېرېن یان یؤورهسینده قار دؤڲهنک اۏلموشدو، تؤکۆلمۆش قان ایزلری کناردان قېرمېزې قرنفیللری آندېرېردې. تک-تک گؤرۆنن قاراغان کۏللارېنېن بوداقلارې سۏیوق کۆلهڲین إتکیسیندن بیر-بیرینه دَڲهرَک واهیمهلی سَس چېخارېردې. آخشامېن قارانلېغې یاواش-یاواش درهیه چؤکۆردۆ. آج قوردلارېن کؤرپه قوزولارې پارچالادېغې دومانلې بیر قېش گۆنۆ ایدی…
اۏن-اۏن ایکی نفر قادېن، بیر-بیرینه قېسېلمېش حالدا قارېن اۆزهرینده اۏتورموشدو. أڲینلریندهکی کؤر-کؤهنه پالتارلار جېرېق-جېرېقدې. سۏیوقدان و قۏرخودان هامېسېنېن دیشی دیشینه دَڲیردی. باشلارېنا نه گلهجَکدی، هله بیلمیردیلر. آما گؤزلری اؤنۆنده سېرالارېندان زۏر’لا، سۆرۆلهرَک آپارېلانلارېن وحشیلرین نیفرتینه نئجه قوربان گئتدیڲینی گؤردۆکجه گؤزلری داها دا بؤیۆیۆردۆ. ایندی اؤلۆم اۏنلار اۆچۆن أن یاخشېسې ایدی…

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
مالی ده ترورچیلیک هجوم لری عاقبتیده اونلب کیشی حیاتی نی یوقاتدی
اوشبو مطلب نی مالی حکومتی بیلدیردی
مالی ده بعضی قیشلاق لرده شنبه کیچه سی اویوشتیریلگن ترورچیلیک هجوم لری عاقبتیده 132 نفر عادی اهالی حیاتی نی یوقاتدی.
حکومت تامانیدن بیریلگن یازمه بیاناتده, بانکاس تومنی گه باغلیق دیاویلی, دیالاساگو و دیگوساگو قیشلاق لریده 18- جون کیچه سی مغرف القاعده سی گه باغلیق ماسینا حرکتی ترور تشکیلاتی تامانیدن هجوم اویوشتیریلگن لیگی معلوم قیلیندی.
هجوم لرده 132 نفر عادی اهالی نینگ اولگن لیگی بیلدیریلگن بیاناتده, حیاتی نی یوقاتگن لر نینگ عایله لری گه قیغوداشلیک بیلدیریلدی.
بیاناتده, حکومت نینگ اوشبو هجوم نی قتتیق قاره له گن لیگی و فاعل لرنی اوشله ش اوچون کیره ک بولگن فعالیت لر نی عملگه آشیره دیگن لیگی معلوم قیلیندی.
اوشبو دایره ده مالی ده 3 کونلیک ملی ماتم اعلان ایتیلدی.
مالی ده 2013- ییلدن بیری خارجی عسکر لرنینگ موجودیتی گه قره مسدن, ترور تشکیلات لری نینگ هجوم لری دوام ایتماقده.
علاقه لی ینگی لیکلر
اوکراین نینگ اودسا منطقه سیده روسیه نینگ راکت هجومی عاقبتیده کوپلب کیشی حیاتی نی یوقاتدی
مکرون تورکیه نینگ سویدن و فینلندنینگ ناتو اعضالیگی نی قوللب – قوتله گنیدن خرسند ایکن لیگینی ایتدی
امریکا قوشمه ایالت لریده بیرینچی قاره تنلی عالی محکمه قاضی سی اوز وظیفه سینی باشله دی
اوشبو قاره تنلی قاضی دولت رهبری جو بایدن تامانیدن کاندید قیلیب کورسه تیلگن ایدی


text:
`روسیه` نتیجه لر
ینگی لیکلر [903]
- روسیه فرانسه نینگ مسکوده گی مدنیت اتشه سی نی ایستَلمه گن کیشی دیب اعلان قیلدی
- روسیه ده اوروش اوچاغی قولب توشدی
- دنمارک: روسیه نینگ اوروش کیمه سی حدودی سوولری میزنی بوزدی
- اوکراین روسیه نینگ بیر کیمه سینی اورگن لیگینی ادعا ایتدی
- روسیه ده پارتلش یوز بیردی
- اوکراین اورشیده یوزلب باله حیاتی نی یوقاتدی
- پوتین نینگ افغانستان بوییچه خاص وکیلی طالبان اوتیش دوری حکومتینی تن آلیش احتماللری بارلیگینی ایتدی
- جمهوررئیس اردوغان روسیه باش وزیر اورینباسری نی قبول قیلدی
- اوکراین اوروشیده اوتّیز ایکّی مینگ دن آرتیق روس عسکری اولگن
- اوکراین نینگ روسیه بیلن اوروشنی اداغگه ییتکیزیشی اوچون بیر قطار قورال گه ضرورتی بارلیگی بیلدیریلدی
- فینلند روسیه چیگره سیگه تیکانلی سیم اورنه تیشگه قرار قیلدی
- پوتین تلفن آرقه لی رئیسی بیلن سوزله شدی
- روسیه نینگ تلفاتی حقیده معلومات بیریلدی
- روسیه تشقی ایش لر وزیری سرگی لاوروف تورکیه گه تشریف بویوردی
- اوکراین اوروشیده اوتّیز بیر مینگ دن آرتیق روس عسکری اولگن
- زلنسکی: روسیه ایکّی یوز دن آرتیق اوکراین لیک باله نی آلیب قاچقیردی
- روسیه نینگ هجوملری عاقبتیده یوزلب اوکراینلیک باله حیاتینی یوقاتدی
- اوکراین اوروشیده اوتّیز مینگ دن آرتیق روس عسکری اولگن
- روسیه نینگ گازپروم شرکتی هالند گه کیتیاتگن گاز نی توخته تیب قویدی
- اردوغان زلنسکی بیلن سوزله شدی
- روسیه ده ماسک
- روسیه اوکراین نینگ پایتختیده بیر پارتمان نی نشان آلیب اوردی
- روسیه اوکراین نینگ پایتختیده بیر آپارتمان نی نشان آلیب اوردی
- بو ایچکی بو ییرده نیمه قیله دی؟!
- اوکراین اردوسی روسیه نینگ بیر حربی تشووچی کیمه سینی اوردی
- قاره باغ ده تورکیه بیلن روسیه آتشکیسین نی نظارت قیله دی
- تورکیه ده بولیب اوتیاتگن روسیه, اوکراین و تورکیه تشقی ایش لر وزیرلری ییغیلیشی
- روسیه نینگ اوکراین ده استفاده ایتگن لیگی ادعا ایتیلگن خلاء بمبی حقیده قیسقه معلومات
- روسیه نینگ بوچاده اوروش جرمی گه مرتکب بولگن لیگی ادعا ایتیلماقده
- روسیه ده عسکری اوچاق قولب توشدی
- روسیه ده بیر ایت اوچون ترافیک توخته تیلدی
- روسیه حربی واسطه لریده یازیلگن Z حرفی نیمه دیگنی؟
- روسیه اوکراین گه قرشی حربی عملیات باشلتدی
- زلنسکی: روسیه ملکی هوا قونلغه سی نی اوردی
- روسیه پولیسی یکاترینبورگ شهریده اوروش گه مخالفت ایتیش اوچون مظاهره قیلگن کیشی لرنی کلتکله دی
- ترکیه بیلن روسیه نینگ دوستلیگی گه تیگیشلی قوشیق
- روسیه نینگ Tu-160 بمب طیاره سی
- روسیه نینگ اوختیرکا گه هجومی عاقبتیده 70 گه یقین اوکراین عسکری اولدی
- پوتین نینگ مقام موتری تصادم قیلدی
- چیگره ده تورکیه بیلن روسیه نینگ مشترک گزمه سی
- امریکا بیلن روسیه نینگ ویتو سی عادی اهالی گه ضرر بیرماقده
- روسیه ده بولیب اوتگن گوزه ل لیک مسابقه سی
- اوکراین آرقه لی اوروپا گه روس گازی نینگ انتقالی یریم بولیب قالدی


text:
اویان نیوز: میللت وکیلی قنیره پاشایئوانین شعیرلریندن اولوشان آلبومون گلیری شهید آنالارینا باغیشلاندی
کونسرتلر وئریلدی، چیچکلر آلیندی، تئاتر اویونلاری اونلار اوچون سرگیلندی.
بو گون آذربایجاندا آپاریلان فعالیتلرین باش رولوندا قادینلار وار ایدی.
آزربایجانین باشکندی باکیداکی یول پلیسلری بو گون چوخ چالیشدی. پلیسلرین هدفینده اؤزللیکله ده قادین سوروجولر وار ایدی. آنجاق بو دفعه مقصد جزا یازماق دئییلدی. آذربایجانلی یول پلیسلری قادین سوروجولرین، دونیا قادینلار گونونو قوتلادی. تخمینا اون مین گول اونلارا هدیه ائدیلدی.
قادینلارین باش رولدا اولدوغو باشقا بیر ائتکینلیکسه تاریخی ایچری شهیرده ائدیلدی. پانتومیم اویونچوسو بیر قروپ گنج گؤستریلریله آذربایجانلی قادینلارین قادینلار گونونو قوتلادی. شوبههسیز بو گونده قادینلارلا بیرلیکده ان چوخ سئوینن کسیم چیچک ساتیجیلاری اولدو. باکیداکی چیچکچیلر دولوب داشدی. آذربایجانلی و تورکیهلی قادینلارین گؤروشمه نقطهسی ایسه رشید بهبودوو تئاتر سالونو اولدو. مدنیت و توریزم مشاویرلیگینین اورگانیزاسیونویلا صنعتچی اویا ارگون، قادینلارا اونودولماز ساعاتلار یاشاتدی. آذربایجاندا شهید آنالاری دا اونودولمادی. دونیا قادینلار گونو موناسیبتیله یئریدیلن ائتکینلیکلر چرچیوهسینده شهید آنالاری بیر آرایا گلدی. میللت وکیلی قنیره پاشایئوانین شعیرلریندن اولوشان آلبومون گلیری ده اونلارا باغیشلاندی.
ت ر ت


text:
تهراندا هاوا چیرکلیلیگی سببی ایله اوخوللار تعطیل ائدیلدی
"تهرانداکی بوتون قوروملارین، اونیوئرسیتهلر داخیل، بوتون یاش قروپلاری اوچون اوخوللارین باغلانماسی قراری آلیندی"
ایرانین باشکندی تهراندا هاوا چیرکلیلیگینین یوکسک سویهلره گلمهسی سببی ایله بوتون اوخوللار و دؤولت قوروملاری تعطیل ائدیلدی.
ایران مطبوعاتینا گؤره، تهران بلدیه باشقان یاردیمچیسی عابد ملکی شهردهکی هاوا چیرکلهنمه سویهسی و گؤرولهن تدبیرلرله باغلی آچیقلامالار وئردی.
ملکی،
"هاوا چیرکلیلیگی عاجل دوروم کمیتهسی، سون درجه ساغلیقسیز شرایط سببی ایله توپلاندی. چرشنبه آخشامی هاوانین چیرکلهنمهسی داها دا گوجلنهجک. بو سببدن تهرانداکی بوتون قوروملارین، اونیوئرسیتهلر داخیل، بوتون یاش قروپلاری اوچون اوخوللارین باغلانماسی قراری آلیندی" ایفادهسینی ایشلتدی.
تهران والیسی، بحران یؤنتیمی باش مودورو حامد یزدی مهر ده:
"هاوا قورومونا گؤره، تهراندا نارینجی (حساس) وضعیت اورتایا چیخدی. بیز تهران اهالیسینی، اؤزللیکله حساس قروپلاری بو گون و یارین ائولریندن چیخماماغا چاغیریریق" دئدی.
شهرین هاوا سیرکولاسیونونا اویغون اولمایان قونومو و جمعیتین چوخلوغونون یانی سیرا اسکی مدل اتومبیللر ایله چوخ ساییدا موتورسیکلتلرین توستوسو، تهراندا هاوانین چیرکلهنمهسینی آرتیران عامللر آراسیندا گؤستریلیر.
دونیاداکی هاوا چیرکلیلیگی سیرالاماسیندا ایلک ۳ شهر آراسیندا یئر آلدیغی بیلدیریلهن تهراندا، اوخوللار بو سببله تئز تئز تعطیل ائدیلیر.
ایلگیلیلی خبرلر
تدروس آدهانوم: کوروناویروس سالیقینی هله بیتمهدی
"سالقین دییشیم گؤستریر. ویروسلا موباریزهده ایرلیلهییش الده ائتدیک آنجاق، سالقین هله بیتمهدی"
زهرلی کؤپوک بولودو کۆچهلره یاییلدی
کلمبیانین سواچا شهرینده گوجلو یاغیشلاردان سونرا زهرلی کؤپوک بولودلاری ان آز ۳۰ ائوی باسدی
زهرلی گاز جان آلدی
عقبه لیمانیندا زهرلی گاز دولو بیر تانکرین دۆشهرک پاتلاماسی نتیجهسینده گاز سیزماسینین میدانا گلدیگی بیلدیریلدی


text:
User talk:Ilğım
- Help & FAQ
- Manual (to create a wiki)
- Community portal
- Editing help
- Language support
- Sandbox
Welcome to Wikimedia Incubator!
At the right there are some important links, and here are some tips and info:
- If you haven't created a user page yet, please create one with for example Babel templates on it.
- You can select your interface language in your preferences.
- If you make articles, templates or categories, don't forget to add a prefix!
- If your knowledge of English is good, you can help with translating pages to other languages you know, so more people can understand it!
- If you want to translate the interface, please go to Translatewiki.net and follow the instructions.
-- Welcoming Bot 18:52, 30 April 2014 (UTC) Template:Wp/azb/ساغدان
خوش گلیب سیزEdit
سلام عزیز همشهری گونئی آزربایجان ویکی پدیاسینا خوش گلیبسینیز انشاالله بیرلیکده چالیشیب بو ویکی نین تست مرحله سیندن رسمیت مرحله سینه یئتیرک سیزین اوچون بوتون خوشلوق و گوزل گونلر آرزولورام انشاالله کی بیزی تک قویمویوب و یاردیم ائده سیز عزیز قارداش بورادا راحالیقلا چالیشماغا بورایا بیر نظر سالین چالیشما یاردیمی --Amir a57(دانیشیق) 10:35, 1 May 2014 (UTC)
- سلام قارداش ساغ اولاسان انشاالله یاخشی بیر ویکیپئدیا یارادا بیلک. Ilğım (talk) 10:46, 1 May 2014 (UTC)
عزیز قارداش اونملی بیر مسئله بوردا بیزیم اوچون رای وئرمک دیر سانکی وئردیغیم تنظیملردن سونرا گرک بیر مودت چالیشیب سونرا بوردا بیزیم اوچون دستک وئرسیز کی ویکی یارانا نظریمه گرک آز50 یا 60 ویرایشینیز اولا تا رای وئره بیله سینیزرای گیری برای ایجاد ویکی azb بیرده کی حتما اوردا نظر یاز مودیرلره اوچون نظر چوخ مهم دیر او قیسمت ده کی رای وئرجکسن بورا دیرExternal links --Amir a57(دانیشیق) 10:53, 1 May 2014 (UTC)
یوخ اونلا دا وئره بیلمه سن ائله اودا بو وضعیته تای دیر گرک بونلا وئرن بونلا چالیش بونلا رای وئر البت گرک صبر ائدن تلسمه صاباح دا زات دا وئرسن هله لیک بیر نئچه دییشدیرمه ائت من گرک گئدم ایشه آنجاق آخشام گلجیم ویکیه گوروشریک--Amir a57(دانیشیق) 11:10, 1 May 2014 (UTC)
- عزیز قارداش ویکی فارسی دا چالیشدیغینیز قدر چوخ سئوینیرم کی ویکی نین بعضی بیر ابزارلار و هابئله قانون لاری ایله تانیش سیز سانکی بوردا بیزیم ایستفادچی میز آز دیر گرک ایستفادچی بورا گلیب چالیشا بیر ایکی نفر تزلیکده گلیب سانکی ائله چوخ ابزارلار و قانون لارلا تانیش دئییل لر ایر باخساز بو ایستفادچی یئنی گلیب سانکی ائله چوخ تسلطو یوخدور گرک بو ایستفادچی لره یاردیم ائدکSusan_turk --Amir a57(دانیشیق) 19:20, 1 May 2014 (UTC)
آزبویکی ایستیفادهچیلر قروپوEdit
سلاملار. سیزی تورکجه ویکیپئدیاسینا چالیشانلار قروپونا قوشولماغا دعوت ائدیرم. بو قروپدا ویکیمیز اوچون چالیشمالار، موشکوللر، چاغیریشلار، فیکیرشلمهلر و هر نه باشقا ایلگیلی ایشلر اوچون، دانیشیقلار آپاراجاییق. قروپا قوشولماق اوچون، azb-wiki-users+subscribe@googlegroups.com آدرسینه بیر بوش ایمیل گؤندرین. تشکورلر، موسا(دانیشیق) 23:14, 1 May 2014 (UTC)
A barnstar for you!Edit
توروز سایتیدا قایناقEdit
سلام عزیز قارداش نئجه سن ؟ بیر سایت وار توروز بیر دا بیر سئری کیتابلار وار یوکلنیب دیر سایی دا دئمک چوخ چوخ دور هر نه کیتاب آختارسان بیر شئی لر تاپیب گتیرر turuz چون سن گلمه دین یاخیندان گوروشک و منده بو سایتین آرشیوی وار نتیجا اوزون گرک دانلود ائده سن هر حالدا من چوخ سئوینیرم و ساغ اول کی چالیشمالاریان داوام وئریرسین چالیشمالاریین گورورم آینده ده سن آن یاخشی ویکی نویس اولاجاق سان پیشرفت لرین یاخشی دیر --Amir a57(دانیشیق) 14:59, 24 May 2014 (UTC)
سنقرEdit
سلام عزیز قارداش ایر ائلیه بیلسن بو مقاله نی ایشله سنقر من بورایا چان ایشله میشم ایندی گئدیرم ایشه آخشام گلجیم چالیشام چوخ ساغ اول قارداش --Amir a57(دانیشیق) 11:43, 19 June 2014 (UTC)
موشکولو یوخدور داداش داداش منجه بوردا گل مقاله ایشله یک اونلاری اماده ائدک سئچمگه مثل گوردون اورمیه صفحه سین تیراژه نه ائتدی من سنقر مقاله سینین اوستونده ایشله میشم بو یئره یئتیردیم [4] منجه سنده ائلیه بیلسن وقت قوی بو قروه [5] مقاله سینه منجه بو هامی دان قالارگی دیر--Amir a57(دانیشیق) 16:33, 29 June 2014 (UTC)
قروهEdit
سلام مقاله یاخشی قاباغا گئدیر اللرین آغریماسین تکجه قارداش بو مطالب لری یازاندا شهرین اوزونه عایید اولان قایناق لاری قروه مقاله سینده ایشلت او بیری یازی لار و قایناق لار گرک قروه شهرستانین مقاله سینده ایشله نه مثل بو قایناق شهریستانا عایید دیر : "قروه شهریستانینین جمعیتی، ۱۳۷۵ده ۱۹۹۸۳۴ نفره یاخین ایمیش. تخمینله ۱۳۸۳ده، جمعیتی ۲۲۲۶۹۲ نفره یئتیشیب. ۱۳۸۳ده بوُ جمعیتین ۶۴/۷۹٪-وُ کندلرده یاشیرمیش." آیری بیر قایناق لاریندان بونلاری دییش دانشنامه اسلام دا قروه نین مقاله سین تاپ احتمالا اوردا بیر سئری قایناقلار اولا --Amir a57(دانیشیق) 15:17, 30 June 2014 (UTC)
- منده چالیشیرام قروه اوچون بئله بیر شکیل حاضیرلایام [6]--Amir a57(دانیشیق) 15:20, 30 June 2014 (UTC)
- یاشیاسان قارداش. Ilğım (talk) 17:18, 2 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش یاخشییام ساغ اولاسان. Ilğım (talk) 10:12, 15 July 2014 (UTC)
- داداش قروه مقاله سیندن بیر ایکی اونملی قیسمت قالیر اونلارا دا مطلب تاپیب آرتیرمالییق آنجاق ایر قوروه مقاله سیندن قورتولوبسان یاسوکند و پیرتاج و توپ آغاج و بابارشانی مقاله سین ایشلمک اولار بونلار قوتولسا منجه بیجار مقاله سین یارالدیب اونو ایشلیه ک سنجه هانسی مقاله نی ایشلییک--Amir a57(دانیشیق) 11:46, 15 July 2014 (UTC)
- قروه مقالهسینه مطلب بیر آز چتین تاپیلیر، بو مقالهلره ده اینانیرام قایناق آز اولا هانسیسینا مطلب تاپسام آرتیرارام. Ilğım (talk) 12:00, 15 July 2014 (UTC)
-
- یاخشی فیکیر دیر قارداش آنجاق بو نئچه مقالهیه (پیرتاج، بابارشانی، یاسوکند و توپآغاجا) قایناق آز دیر، منجه بیجار یا اورمیه مقالهسینی بونلار ایله بیرلیکده ایشلهسک ایشلر داها تئز قاباغا گئدر. Ilğım (talk) 14:56, 19 July 2014 (UTC)
- اولسون اورمیه و همده بیجار مقاله سیندن باشلاریق نئجه کی اورمو دا اوزو بیر خاص دورومو اولاراق اونم وئرملی یک قایناق لاریمیز تماما بورا ییغیب توپلویوب اورمیه اوچون جنبی صفحه لری آچمالییک اورمیه مقاله سیندن ائله بیر حده گرک یئتیرک کی ویکی فارسی دن گوزل و دیرلی اولا من صاباح بیجار مقاله سین آچیب علاوه اورمیه مقاله سینده ایشلرم --Amir a57(دانیشیق) 20:03, 19 July 2014 (UTC)
- یاشیاسان قارداش بئلهجه ایشلر چوخ یاخشی قاباغا گئدر. Ilğım (talk) 09:51, 20 July 2014 (UTC)
-
بیجار اوچون قایناقEdit
سلام داداش من بیر زامان ویکی فارسی ده بیجار مقاله سینده بو قایناقی [11] ایستفاده ائتمیشدیم [12]اوزامان قویمادیلار گلیب یازدیلار بو بو شخص گمنام دیر فلان بهمکان اولماز منده قایناق یوخومویدور اثبات ائدم آمما ایندی قایناقیم وار باخ حمیدرضا ترکمندی مشاور اجتماعی فرماندار بیجارسنجه نجور بونو ایضافه ائتمک اولار؟--Amir a57(دانیشیق) 08:18, 20 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش. بو مطلبی فارسجا ویکیده بیجار مقالهسینین بحث صحیفهسینده یازارام؛ بیر مودّتدن سونرا جاواب وئرن اولماسا اوندا مطلبی مقالهیه آرتیرارام. Ilğım (talk) 09:45, 20 July 2014 (UTC)
- گؤزوم اوسته قارداش شابلوندان باشیم چیخمیر آنجاق ترجمهده الیمدن بیر ایش گله. Ilğım (talk) 18:19, 20 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش. یازدیم؛ بیر آیپی گلیب دَیرسیز سؤزلر یازدی سونرا ایرونی گلیب یازدی کی بیجارین چوخو کورد دیر آما کندلرینده تورک ده وار و شهره ده گلیبلر پس شهرده ده تورک وار. منجه یازسام مسئله قاباغا گلمز، مصلحت گؤرسن مقالهیه آرتیریم. Ilğım (talk) 12:59, 22 July 2014 (UTC)
- ایمیلین گوندرن یازی لاری و قایناق لاری اول بحث صفحه ده یاز اوندان سونرا مقاله یه آرتیر قوی دئمه سین لر ائله اوز دین لری دوز دیر--Amir a57(دانیشیق) 13:25, 22 July 2014 (UTC)
- ایمیلیمه باخدیم بیجارا گؤره بیر زاد گلمهییب. Ilğım (talk) 13:50, 22 July 2014 (UTC)
- یاشیاسان. Ilğım (talk) 14:15, 22 July 2014 (UTC)
- گلدی قارداش. Ilğım (talk) 19:03, 22 July 2014 (UTC)
- سلام گون آیدین عزیز قارداش بو بیجار اوچون مطالب چوخ پیتداشیخ دیر آدام هئچ زات دان باش قورتارمیر نئچه کیتاب چیخیب بیجار اوچون کی وب زیبا دا دئمک اونلارین هامیسیندان ایستفاده ائدیب بیر یئرده یازیب گروس افشار بیر یئرده یازیب بو اردلان کوردلرین آلتیندایدی بیر یئرده یازیب بورانین خالقی کورد آریا دیر بیر یئرده یازیب کورد - تورک فارس دیر اصلا باش قورتارماق اولمور--Amir a57(دانیشیق) 06:28, 23 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش ساغ اولاسان منجه ایحتیمالاً بیجار شهری بیر مودّت اردلان کوردلرینین الینه دوشوب یوخسا بوُ جومله گؤستریر کی یوز ایل بوندان قاباغاچان تورکلر بیجارا حؤکومت ائدیرمیشلر: «در قرن گذشته روسا و خوانين مشرق كردستان كرد نبودند بلكه ترك بودند , به طوري كه عده اي از آنها تا امروز نيز ترك هستند». Ilğım (talk) 06:46, 23 July 2014 (UTC)
-
والله منده باش قورتارمیرام شهرداری سایتی اصلا بو شهریستان دا تورکلری کوکدن دانییب آمما به قول اوزلری بوردا بیر سوتی وئریب لر بو نیشان وئریر کی تورکلرین بیجاردا تاریخی کوکلری وارشهرداری بیجارآنجاق گرک دقیق ایشلنه بو مقاله شهرداری سایتیندا یاخشی مطالیب وار اوردان من بیر سیزا قایناق ایضافه ائلرمسنده تاپسان ایضافه ائت--Amir a57(دانیشیق) 06:53, 23 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش صاباح دان باشلییاق اورمو مقاله سینه وقت قویاق اورمو مقاله سینین ایشی چوخدور انجاق قایناق و مطلب تاپدیغیمیزجا مقاله یه آرتیراق ساغ اوئل تشکوورلر قارداش --Amir a57(دانیشیق) 17:49, 28 July 2014 (UTC)
- سلام قارداش. اورمو مقالهسینده قایناقسیز یازی چوخدور اونلاری قایناقلی ائلهسک ایش چوخ آسانلاشار. ساغ اولاسان. Ilğım (talk) 08:26, 29 July 2014 (UTC)
اورمیهEdit
داداش نمنه قایناقیمیز واریدی کی فارسجا ویکی ده سیلدیلر انتقال وئر اورمیه صفحه سینین دانیشیق صفحه سینه ایر اوندان اعتبارلی قایناق تاپیلسا اونو ایستفاده ائدریک ایر تاپیلماسا فعلی حالدا او کی وار اونو ایستفاده ائدریک ویکی فارسجا نین قانون لاری (منبع دست اول قانونو) اورا اوچون دیر بوردا اوجور بیر قانون یوخدور اتفاقا کیتاب یازانلار اوچون منبع دست اول چوخ اونملی بیر مسئله دیر چون دست دوم کیتابلار ائله اونون اوزوندن یازیلیر تاسوف لرله بیزیم بیر چوخلو قایناق لاریمیز دست اولیق ده قالیب لار و دست دوم قایناق گئچیریلمییب لر بیز ایر ایسته سک سوزوموزو بوردا دییک گرک دست اول قایناق لارین اوستونده داها آرتیق مانوور وئرک بونون اوچون دست اول قایناقلاردان شکیل یا دا هر نجور کی ایستفاده ائده بیلسک گرک ائدک--Amir a57(دانیشیق) 10:58, 31 July 2014 (UTC)
- گؤزوم اوسته قارداش. اورمیه مقالهسینین تاریخ بؤلومونده قایناقسیز یازی چوخدور اونلاری قایناقلی ائدیب ترتیبله دۆزسن چوخ یاخشی اولار. Ilğım (talk) 12:55, 31 July 2014 (UTC)
اولسون تاپیب آرتیراریق ایر قایناقلی یازی تاپا بیلسک بعضی سندسیز یازی لاری سیلیب اونلارین یئرینه سندلی یازی آرتیرماق اولار هله لیک موشکول اولدوغو قایناق لاری و کلیت ده مقاله نین موشکولون دانیشیق صفحه سینده یازاریق تا مشورت له موشکولو حل ائدک--Amir a57(دانیشیق) 15:03, 31 July 2014 (UTC)
- یاخشی. Ilğım (talk) 18:23, 31 July 2014 (UTC)
- باخدیم قارداش. Ilğım (talk) 10:01, 2 August 2014 (UTC)
- داداش نمنه دانشنامه اسلام دان و ایرانیکا دان بریتانیکا دان قایناق وار کی ائلیه بیلیر اورمیه مقاله سین متعادل ائده اونلاری مقاله ده ایشلت بیر ده کی قارداش سنجه مردم اورمیه ده حامد ایگارین یازی سی نجوریدی؟ سنجه بو ایشلر عمدی دیر یا ائله بو یازی لار حقیقت دیر و اونلار بو شهرین اصیل خالقیلاریدیلار؟--Amir a57(دانیشیق) 19:09, 3 August 2014 (UTC)
- یاخشی. حامد ایگاری تانیمیرام قارداش، مقالهده نه یازیبدیر؟ Ilğım (talk) 07:54, 4 August 2014 (UTC)
-
سلام بوردا 4 جی قایناقی اوخو --Amir a57(دانیشیق) 09:53, 4 August 2014 (UTC)
- سلام قارداش. شاید سونّو ایله کوردو بیر بیلیب بئله یازیبلار. بیر باشی دا ماد-آریایی ناغیللارینا قاییدا بیلر؛ فارسچیلار کوردلری ماد بیلیب چالیشیرلار آزربایجانی کورد-تات تانیتدیرالار؛ یوخسا سندلی قایناقلاردا گلیب کی کوردلر ۱۰۰ ایل بوندان قاباغاچان کؤچر ایمیشلر. Ilğım (talk) 14:05, 4 August 2014 (UTC)
سلام منجه عزیز قارداش تاریخ بولومو قوی قالسین آنجاق خالق بولومون یارتمالییق منیم بیر نئچه قایناقیم وار اونلاری سنه گوسترجیم آنجاق هله بیر آز چالیشیرام بو اورمیه مقاله سین بیر قولا سهمانلادام آنجاق گرک اورمیه مقاله سی اوچون آرتیق وقت قویاق سنده ائلیه بیلسن بیر آز آرتیق وقت قوی چالیش بلکه بو اورمیه مقاله سین بیر یانلیق ائدک یوخسا ائله بیل چوخا چکجک دیر !ائله دئییل؟--Amir a57(دانیشیق) 19:02, 4 August 2014 (UTC)
سنگنگارههای تیمرهEdit
سلام داداش بونو [15] تزلیکده سایت لارین بیرنده یازیب لار سنین نظرین بونا گوره نه دیر سنجه بیر یئرده بونو ایشلتمک اولار؟؟؟؟--Amir a57(دانیشیق) 07:00, 7 August 2014 (UTC)
- سلام قارداش چوخ گؤزل یازی دیر بونو باجاردیغیمیزجا گرک اینترنتده یایاق آنجاق بیلمیرم فارسجا ویکینین هاراسیندا ایشلتمک اولار اوردا ایش آچا بیلر. Ilğım (talk) 07:53, 7 August 2014 (UTC)
- داداش اورمیه مقاله سی آغیر دیر بیر اولسا بوش یئرلری سنده دولدور من بو بوش یئرلری ویکی فارسجا دا اولان ارومیه مقاله سیندن ترجومه ائلیرم متنی گوتوروب اوز ویکی میزین ویرایش صفحه سینده ترجومه ائدنده یاخشی اولور منجه سنده بئله ائله سن یاخشی ترجومه ائده بیلرسن بو اورمیه مقاله سی چوخا چکدی هله هامیدان اونملی بودور کی ویکی کامنز ده گرک شکیل یوکله نه --Amir a57(دانیشیق) 08:13, 7 August 2014 (UTC)
- چالیشارام بوش یئرلری دولدورام قارداش آنجاق اورمیهدن چوخ شکیل یوخومدور. Ilğım (talk) 19:07, 7 August 2014 (UTC)
یک کیک پای برای شما!Edit
یاشیاسان قارداش. Ilğım (talk) 11:36, 12 August 2014 (UTC)
- دوز دیر قارداش انشاالله تئزلیک ایله مقالهنی بیر یئره یئتیرهریک. Ilğım (talk) 05:40, 2 September 2014 (UTC)
بیر ده داداش سنجه بو قایناق لارین اعتبارینا گوره نه دییجک لر؟[18]--Amir a57(دانیشیق) 19:25, 4 September 2014 (UTC)
- شاهیندژی باشلایاق قارداش. منجه او قایناقلار اعتبارلی دیر. Ilğım (talk) 11:34, 5 September 2014 (UTC)
- یاخشی قارداش. Ilğım (talk) 11:29, 6 September 2014 (UTC)
- یاشیاسان قارداش. سولدوزو باشلیاق آنجاق دانیشگاها گؤره گونده گله بیلمهیهجگم بیر آز واقت آپاراجاق. Ilğım (talk) 18:44, 12 September 2014 (UTC)
- سحر خوابگاهی تحویل آلماغا گئدهجهییک. Ilğım (talk) 19:09, 12 September 2014 (UTC)
- ایشی بیر آز دوزتمک اولار: شکاکلار مطلبی شهریستانا ربطی وار؛ قایناقدا مروانیلرین اورمیهده قالماقلاری گلمهییب حؤکومت ائتمکلری اونلارین اورمیهده قالماغینی گؤسترمهییر؛ هرکیلر ده ایرانیکا اساسیندا هله ائلات دیرلار («کردها» بؤلومونده اوسته یازدیغیمیزی تأیید ائدر). Ilğım (talk) 20:06, 12 September 2014 (UTC)
- داداش بو میرات منابع نی بیلمیرم نیه تایید ائتمیرلر بیر نفر یوخدور گلیب جاواب یازا لاب حیسندیریب لر بیلمی اوردا ایکی اونملی سوز وار منتهی ایر منبع لری تایید ائتسه لر
بیر تورکوستان ایران بیرده کوردلرین گوچری اولماقلاری انقلاب وقتی اورمیه گلیب لر--Amir a57(دانیشیق) 20:23, 12 September 2014 (UTC)
- یاشیاسان قارداش. دانیشگاها گؤره چوخ آز گله بیلیرم آنجاق هفته آخیرلاری چالیشا بیلم. چالیشارام یولداشلاردان تورکجه ویکیمیزه چاغیرام بلکه ایشلر تئز قاباغا گئده. فارسجا ویکیده جاواب یازماسالار «سید» آدلی بیر ایستیفادهچی وار اوندان سوروشسان بلکه جاواب یازدی. Ilğım (talk) 15:31, 17 September 2014 (UTC)
- چوخ گوزل داداش گئتمیشدین دا من تک قالمیشدیم داریخیردیم آنجاق چوخ اونملی بیر مسئله دئییل درسلرین اونملی دیر سعی ائله درسلرین یاخشی اوخویاسان ویکی یه ده هردن تفریح اوچون باش چک --Amir a57(دانیشیق) 08:28, 18 September 2014 (UTC)
- ساغ اولاسان قارداش انشاالله ویکیمیز رسمی اولار بورایا Koroğlu بَی کیمی چالیشقان و دَیرلی ایستیفادهچیلر چاغیرا بیلسک ایشلر داها یاخشی قاباغا گئدر. Ilğım (talk) 10:59, 19 September 2014 (UTC)
- سلام قارداش اورمیهده واقتیم آز دیر آنجاق پنجشنبهلری بورایا گله بیلیرم. یولداشلاردان بیری ویکیه گلیبدیر [20] رئداکته ائتمگی یاخشی باجارسا دَیرلی چالیشمالاری اولا بیلر چالیشارام انشاالله گلن هفتهدن ایشی باشلایا. یاشیاسان Ilğım (talk) 10:40, 2 October 2014 (UTC)
-


text:
ایرانین اوزای شیرکتلرینه تحریم
"دیش ایشلری باخانلیغی، ایران اوزای آژانسی و ایکی آراشدیرما اینستیتوسونو حساس یاییلیم فعالیتلری سببیله تحریم لیستینه آلدی"
آمریکا بیرلشمیش دؤولتلری خاریجی ایشلر باخانلیغی ایرانلی اوچ اوزای آراشدیرما فیرماسینی "موشک اۆرتیمینده رول آلدیقلاری" و بو سببله ده تحریم لیستینه آلدیغینی آچیقلادی.
باخانلیقدان وئریلهن یازیلی آچیقلامادا، ایرانلی آسترونوتیک آراشدیرما اینستیتوسو، ایران اوزای آژانسی و ایران اوزای آراشدیرما مرکزی شیرکتلرینین تحریم لیستینه آلیندیغی بیلدیریلدی.
آچیقلامادا،
"دیش ایشلری باخانلیغی، ایران اوزای آژانسی و ایکی آراشدیرما اینستیتوسونو حساس یاییلیم فعالیتلری سببیله تحریم لیستینه آلدی. آمریکا، بالیستیک موشک اۆرتیمینده رول آلدیغی اوچون ایلک دفعه ایرانلی سیویل بیر اوزای آژانسینا تحریم تطبیق ائدیر" ایفادهسینه یئر وئریلدی.
ایرانین اوزای آراشدیرما ایشلری آدی آلتیندا بالیستیک موشک گلیشدیرمه فعالیتلرینه ایجازه وئریلمهیهجگی وورغولانان آچیقلامادا،
"بو تحریملر، ایرانین اوزای پروگرامیندا رول آلاراق تهرانین نوکلئر سلاح گلیشدیرمه عملیاتینا قاتقی وئرهن اولوسلارآراسی علم جامعهسینه ده بیر اویاریدیر" دئییلدی.
ایلگیلیلی خبرلر
ایران: قاتقی وئرمهیه حاضریق
ایرانین خاریجی ایشلر باخانی حسین امیرعبداللهیان و اوکراینالی قونومداشی دمیترو کولئبا آراسیندا تلفندا دانیشدی
پکاکالی ۲ تروریست ضررسیزلشدیریلدی
میللی ساوونما باخانلیغی: ترور یووالارینی یوخ ائتمهیه داوام ائدیریک
روسیا سالدیریسیندا ۱۷ اوکراینالی اؤلدو
روس اوردوسونون اودسایا تشکیل ائتدیگی ایکی موشک سالدیریسیندا ایلک بیلگیلره گؤره ۱۷ نفر اؤلدو، ۳۱ نفر ایسه یارالاندی


text:
راده بوقدانویچ
راده بوقدانویچ (اینگیلیسجه: Rade Bogdanović) (دوْغوم:۲۱ مهٔ ۱۹۷۰ (۵۲ یاش) Sarajevo) کئچمیشده بیر فوتبالیست و ایندیلیکده بیر مربی اوْلاراق چالیشیر. صربیستان و مونتهنقرو میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هوجومچو موقعیتینده اوْیناییب.
اوْیونلاری[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ^ Bogdanovic: Rade Bogdanovic. یوْخلانیلیب23 December 2015.
- ^ ۲٫۰ ۲٫۱ ۲٫۲ ۲٫۳ ۲٫۴ Rade Bogdanovic » Club matches. یوْخلانیلیب23 December 2015.
قارداش پروژهلرده راده بوقدانویچ گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
- فوتبال اویونچولاری قارالامالاری
- فوتبال اویونچولاری
- ۱۹۷۰-جی میلادی ایلده دوغولانلار
- یاشایان اینسانلار
- ژلیزنیچار سارایوو کولوبونون اویونچولاری
- پوهانق استیلرز کولوبونون اویونچولاری
- جف یونایتد ایچیهارا چیبا کولوبونون اویونچولاری
- اتلتیکو مادرید کولوبونون اویونچولاری
- وردر برمن کولوبونون اویونچولاری
- آرمینیا بیلهفلد کولوبونون اویونچولاری
- الوحده ایمارات کولوبونون اویونچولاری


text:
آذربایجان شفاهی ادبیاتی هر نه قدر گئنیش، زنگین و بارلی اولارسا دا، ناغیللار، داستانلار و افسانه لری داها گئنیش و زنگین دیر. بوگونه قدر یوزلرجه کتابدا توپلانیبسا دا، هله یوزلرجه ناغیل، داستان و افسانه لریمیز یئرده قالمیشدیر. تزه لیکده ووقار نعمت – آذربایجانیمیزین گنج یازاری طرفیندن گؤیدن اوچ آلما دوشدو عنوانلی کتاب یازارا گلدی. بو دیرلی کتابدا ۵۰یه یاخین ماتراللار توپلانمیش و یازار بو ناغیللاری قاراداق بؤلگه سیندن توپلایاراق اؤز ادبی دیلی ایله اویغونلاشدیرمیش و گؤزل بیر کتاب ادبیات ساحه سینده سونموشدور.
بیز بو کتابین اوخوماسینی توصیه ائده رک، ووقار نعمت جنابلارینا دا باشاریلار دیله ییریک.


text:
sdafs dsfsdf sdfsdf sdf sdf sd fsd fsd fsd f sd fsd f s f sdf sd f sdf dsبیشتر بخوانید
تصاویر
آذر کتاب تورانین مودیرلری
آذر کتاب توران ین مؤسسلری آذر کتاب توران شرکتی نین مؤسسلری آذربایجانین مختلف شهرلریندن اولموشلار و هامیسی یازار، شاعیر و آراشدیریجی اولاراق یوکسک تحصیلاتا مالیک دیرلر. بیر – بیر اونلاری تانیتدیراراق کتابلارینی دا اؤیه لریمیزه معرفی ائدیرم. بونو آرتیرمالییام کی مؤسسلری بو عزیزلر اولاراق، آذرکتاب گلن ایشلری اوچون آناوطنیمیزین باشا باشیندان: تبریز، اورمو، اردبیل، زنگان، تهران، خراسان، فارس و باشقا ایالت لریندن اولان بؤیوک عالیم لریمیزی محتلف کمیسیونلارا چاغیریب و درین بیلیک لریندن و تجربه…بیشتر بخوانید


text:
اویان نیوز: ۲۰۲۰ المپیک اویونلارینین ائو صاحبلیگی اوچون گئری ساییم داوام ائدیر.
اویان نیوزون TRT تورکی دن آلدیغی معلوماتا گؤره، ایستانبول، مادرید و توکیو سون بیر دفعه آرژانتینده قارشی قارشییا گلهجک. ائو صاحبی شهر جمعه ارتهسی گونو آرژانتینین باشکندی بوینسآیرسده بللی اولاجاق. آدایلار بؤیوک اورگانیزاسیونو قازانماق اوچون اولوسلارآراسی المپیک کمیتهسینی قانع ائتمهیه چالیشاجاق.
تورک هیاتینه قرار اوتوروموندا باشباخان رجب طیب اردوغان باشقانلیق ائدهجک.
گ-۲۰ ذیروهسی اوچون روسیادا اولان اردوغان دا آرژانتینه گئدهجک. آرژانتینده گؤروشمهلرینی داوام ائتدیرن گنجلر و ایدمان باخانی سوات قیلیچ ایستانبولون سئچیلهجییندن اومودلو. آرژانتیندهکی تورک هیاتینین خاریجی مطبوعات منسوبلارییلا ائتدیگی توپلانتی دا اولوملو گئچدی.
۲۰۲۰ یولوندا ایستانبولون تک رقیبی توکیو اولاراق گؤستریلیر. آنجاق فوکوشیما ترمیک سانترالینداکی رادیواکتیو سیزما خبرلری توکیو هیاتینین احوالینی پوزدو. گلیشمه، ایستانبولون الینی داها دا گوجلندیرهجگی شکلینده یوروملانیر.
قرار ۷ سبتامبر جمعه ارتهسی گونو آچیقلاناجاق.


text:
تورکیه اسرائیل نی قتتیق قاره له دی
تورکیه تشقی ایش لر وزیری چاووش اوغلی اوشبو توغریده بیانات بیردی
تورکیه جمهوریتی تشقی ایش لر وزیری مولود چاووش اوغلی, اسرائیل نینگ غزه و فلسطین لیک لر گه قره تیلگن هجوم لری نی قتتیق قاره له گن لیک لری نی بیلدیردی.
چاووش اوغلی, تورکیه جمهوریتی پایتختی انقره ده بولیب اوتگن 13- ایلچی لر کنفرانسیده معروضه قیلدی
چاووش اوغلی اوشبو صحبتیده, تورکیه نینگ فلسطین دعوی سی نی قوللب- قوتلیاتگن لیگی نی معلوم قیلدی.
چاووش اوغلی, "اسرائیل نینگ غزه گه قره تیلگن هجوم لری و اسرائیل لیک افراطی یهودی لرنینگ مسجدالاقصی گه باسیب کیریش تشبث لری نی قبول قیلیش ممکن ایمس. اسرائیل نی قتتیق قاره لب, توناون کیچه اعلان قیلینگن آتشکیسین نینگ قالووچی بولیشی نی آرزو قیلیب قاله میز" دییه قید ایتدی.
علاقه لی ینگی لیکلر
تورکیه افراطی اسرائیل لیک لرنینگ مسجدالاقصی گه باستیریب کیرگن لیگی نی قاره له دی
اوشبو توغریده تورکیه جمهوریتی تشقی ایش لر وزیرلیگی تامانیدن بیانات بیریلدی


text:
اردوغاندان سوریه ایله دیالوگ یورومو
"دیپلوماسینی هئچ واخت دؤرهدن چیخاردابیلمزسینیز"
جمهورباشقانی اردوغان: (سوریه ایله دیالوگ) دیپلوماسینی هئچ واخت دؤرهدن چیخاردابیلمزسینیز.
ایلگیلیلی خبرلر
اردوغان: آمریکا و یونانیستانا لازیم اولان اویاریلاری وئردیک
جمهورباشقانی اردوغان دونن آخشام بعضی تلویزیون کاناللارینین اورتاق یایینیندا گوندمی دگرلندیردی
جمهورباشقانی اردوغان، زلنسکی ایله تلفندا دانیشدی
اردوغان، ساواشین باریشجیل دانیشیقلار یولو ایله حلی اوچون لازیم اولان هر جور قاتقینی وئرمهیه حاضر اولدوقلارینی سؤیلهدی
مصطفی شنتوپ ولفگانگ کوبیکینی قیناییب
مصطفی شنتوپ آلمانیا فدرال مجلیس صدر معاوینی ولفگانگ کوبیکینین جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان حاقیندا دئدیکلرینی آلمانیا فدرال مجلیس باشقانی بائربئل باسا عنوانلادیغی مکتوبدا قیناییب.


text:
۱- حرکت
… دوستوموزون بیری منه حرکتدن یازدی، دئدیم قوی بو حرکته ده بیر شئی یازاق، یوخسا بیزیم حرکت قوتور اولار. سؤز حرکتدن گئدیر.
حرکتین فلسفهسی گؤت آتیب، گؤت بورجوتماق دئییل.
حرکت دئینده بیر آز گرهک ساغ قولوموزو، بیر آز سول قولوموزو ترپتمهلییک.
حرکت دئینده تویوق کیمی یومورتانین اوستونده اوتوروب جوجهلری گؤزلمک دئییل. حرکت دئینده بیر آز قول قانادیمیزی آچمالییق.
آذربایجان حرکاتی کورت دوشموش تویوقدور، اؤزوده لاخ یومورتالارین اوستونده اوتوروب خوروزلانان جوجهلری گؤزلمکدیر.
حرکت دئینده اؤزونو قیسما، نه قدر قیسسان بیر او قدر قیسیلاجاقسان.
من دئییرم هئچ اولماسا حرکتین یولونو باجارماساق دا، حرکتین قولوندان یاپیشاق. یاپیشماساق دا گؤتونه زنجیر باغلاییب دالی چکمهیک.
۲- هارای هارای من تورکم
… گئجهنین بو واختی یئنه قوچولار یادیما دوشدو. قوچولار همشه فیقور توتوب، بیر آز او یانا، بیر آز بو یانا باخیب، چوخ – چوخ قوچولانارلار. بیر آز های برک گلنده باشلارینی گؤتوروب قاچارلار، سونرا آدلارینی قاچاق نبی قویارلار.
ددهمی چاغیریرام:
ددهم هئی! قوپوزونو گؤتور گل ایشیمیز آمانا بتدی!
ددهم قوپوزونو آتیب، تپه گؤزله وایبرده بیر بیرینه گؤز آتیرلار.
هر نه دهییب بیر – بیرینه؛ زامان ایت آشی کیمی قاریشیب؛ هئچ بیلینمیر کیمین بارماغی کیمین بورنوندا، کیمین بورنو کیمین قولاغینا گیریب.
یئنه ده حسن سوخدو دهییرمانی.
آذربایجان صاباح ایکی باشلی اینک دوغاجاق. بیر باشی گونئیه باخاجاق، بیر باشی قوزئیه.
بیلمیرم بو سس نییه بو یازینین سونوندا بئینیمه دوشور: هارای هارای من تورکم!
هارای هارای من دلی اولورام هارای هارای من تورکم دئینلرین الیندن. آی بالا بسدی، سسین باشیما دوشور. آنجاق بیر گون آرزیلاییرام هارای هارای من فارسام سسی باشیما دوشسون.
واللاه هئچ اؤزوم ده بیلمیرم نه یازیرام! چوخ لیللنمیشم، ایچیمدن بالیق توتماق ایستهییردیم، دئیهسن آیری بیر شئیلر چیخدی.
۳- اوینا گولوم اوینا، مامان قوربان بویونا!
…بیز اویون ایچیندهییک، اویونون قایدالارینی بیلمیریک. اویون بزهییریک. ائله بیلیریک کی اوینادیریق، باخمایاراق کی اوینادیرلار بیزی. بیزده ائله اویناییریق کی لاپ سومویوموزه دوشور. اوینا گولوم اوینا، مامان قوربان بویونا.
مامالار میملی ملک
ممیلر مین متلک
مین میمیمن میملرینه
ممینی میمله مینک
گول ممد اوزونه گولدو، سن ده هیرتیلدادین، بیر مئتیر آغزینی آچیب اوینادین. ایگیدلر اویناماغین واختی دئییل، گول ممدین تاختی دئییل.
۴- قوچولارین چیلله گئجه سی
… قوچولارین چیلله گئجهسی تام فرقلی اولار. قوچولار قوچولانماقلارینی گؤسترمک اوچون، قارپیزی بئله توتوب کسرلر کی آدام ائله بیلر کی آدام باشی کسیرلر.
دیرسکلرینین آلتینا دؤرد طبقهلی میتکه قویارلار.
دنه چیرتلایاندا، یاریم مئتیر دالدان دنهنی آغزیلارینا تولازلاییب، سونرا قابیغینی توپوررلر چؤله(باشقا اؤلکهلرده دئمیشکن ائشییه). آدام ائله حیس ائلر کی ائله بیل جانلی کومبایندیرلار.
قوچولار قارپیزلارین دا دنهسینه رحم ائلهمزلر.
۵- آللاه و اکبر ای صنم حوسنونده حیران اولموشام
… واللاه بعضیلریندن باش آچا بیلمیرم، یاخچیلیقلارین دا ایستهینده آدامین اوزونه هر سؤز دئییرلر.
آدامین اوزونه ائله هر سؤز دئیرلر. ای صنم سن بیلیرسن کی سنین او قدر قولتوغونا قارپیز وئریبلر لاپ اؤزوندن چیخیبسان، اؤزوندن باشقا هئچ کیمی بهینمیرسن. دئییرسن بوردا منم میصرده کلوپاترا. هر کیم منیم شعریمه نظر وئرسه اراذل و اوباشدیر.
دیکتاتورلاردا بئله دوشونورلر، هئچ کیمی بهینمیرلر، اؤزلری قلط قولوط ایش گؤرسهلرده باشقالارینین ایشلرینین هامیسینی قلط قولوط بیلیرلر.
آللاه و اکبر ای صنم حوسنونده حیران اولموشام، شاعیرین منظورو حیران گدییدیر. بعضیلری چوخ سورعتله گئدیرلر، بعضن گدیکلرین اولماغی یاخشیدیر. گدیکلرده مجبورسان سورعتینی آزالداسان یوخسا درهیه گئدرسن.
بو دره اوزون دره
گاز وئرمه سن آت بیره
گل یاواش کئچ گدییی
هوپ وورارسان بیر یئره


text:
دلتا قودرم
{{Infobox person | name = Delta Goodrem | image = Delta Goodrem 2016.jpg | alt = | caption = | birth_name = Delta Lea Goodrem | birth_date = ۹ نوامبر ۱۹۸۴ (۳۷ یاش) | birth_place = سیدنی, یئنی گونئی ولز
| occupation =
| net_worth =
| module = موسیقی ایشلریژانر
سازلار
- Vocals
- piano
- guitar
- keyboards
چالیشما ایللری2001–presentاتیکتلر
وبسایتdeltagoodrem
دلتا قودرم (اینگیلیسجه: Delta Goodrem) اوسترالیالی موسیقیچی - چئشیتلی موسیقی ژانرلاریندا اثرلر یارادیب. دلتا قودرم ۹ نوْوامبر ۱۹۸۴ تاریخینده سیدنی شهرینده حیاتا گؤز آچیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده دلتا قودرم گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
گوزگو
محمد سرافراز قراملکی
“بیری واریمیش – بیری یوخ ایمیش. آللاه دان سونرا کیمسه یوخ ایمیش. بیر بالاجا اوغلان واریدی، بو بالاجا اوغلان چوخ شولوغ ایدی، هر گون اوشاقلارینان ساواشیب بیر نئچه شیکایتچیسی اولاردی. او آناسینی چوخ اینجیدردی، تازا یئددی یاشینا گیرمیشدی؛ آناسی اوخولا یازدیردی. او، اوخولا اؤنم وئرمهییردی. آناسی، هر گون الیندن یاپیشیب اوخولا آپاریردی. آما او شولوق اوشاغین آناسی اوخولون قاپیسیندان چیخار- چیخماز، او دا اوخولون دوواریندان آشیب قونشولارین دام – دوواریندا شیللاق آتاردی.”
گؤزلریمی آچیرام. بؤیوک ننهمین سسی گلیر، آمما اؤزو یوخدی. اونون خینالی ساچلارینی باش بارماغیما دولاییرام. بیلیرم گینه اؤزوندن بیر ناغیل قوشوب دئیهجک؛ سوندا دا ” اصول الدین نئچه دانادی ” سوروشاجاق. منده هر گئجهکی کیمی یوخولو گؤزلریمی یوموب آتدا – بوتدا دئیهجم. گینه او، یوموشاق اللرینی توز – توپراقلی باشیما چکیب منی باغرینا باساراق اؤزو باشدان سایاجاق. باشا چاتینجا اوزومو اونون ایستی باغرینا باسیب شیرین – شیرین یوخلویاجاغام. یوخولاریما سویوق یئل اسیرسه ده اونون ایستی اللرینی یاناقلاریما قویاجاغام. گئجه یاریسی یئریمه ایشهسم ده او، آنامدان گیزلی، بدنیمی یویاندان سونرا، گینه اونون ایستی قوجاغیندا یوخولاریمین آردینی گؤرهجهیم.
یاتاغیمدان دوروب اوتورورام؛ باشیم گیجللنیر و دیواردان یاپیشیب آیاغا قالخیرام؛ پنجرهنین هئرهسینده اوتوروب بیر سیگار آلیشدیریرام. ایچیمه چکدیگیم سیگارین توستوسو نم هاردا قالیر. آنجاق بیر آزی بورنومدان ائیشیگه چیخیب، پنجرهدن یاییلان آی ایشیغیندا بورراغانا دوشهرک، اژدها کیمی آغزینی آچیب منی اودماق ایستهییر. گؤزلریم قارالیب. اطرافیمی یاخشی گؤره بیلمیرم. سیگار قوخوسو اورهگیمی داها دا بولاندیریر. سیگاری هر گئجهکی کیمی، پنجرهنین قیراغیندا سؤندوروب، گینه یاتاغیمدا اوزانیرام؛ ساغ بؤیروم اوسته، سول بؤیروم اوسته، اوزوم اوسته، هر حالدا یاتیرام اولمور. “دئیهسن ال چکن دئییل بو اورک بولانماسی” اؤز – اؤزومه دئییرم. سانکی چاتینین اوزون دیرهکلری، پردیلریایله بیرلیکده آغزیمدان چیخماق ایستهییرلر؛ یئردن سیچراییب باشیمی بیر پلاستیک قارا کیسهیه سوخورام، قارنیمدا هر نه وار بوشالیر، الکل قوخوسو کؤهنه مواد پیلاستیکین آجی قوخوسونا قاریشیر، بو قوخونو یالنیز آجی چاینین قیراغیندا دویماق اولار. دوم – دورو آخیب جوشان سو یئرینه شهرین پساب سولاری بوغلایاراق بیرجهلیک قابلاری اؤزو ایله گتیریر؛ بیر نئچه نفر ده هرهسی اللرینده بیر چووال اونلاری ییغماق حالیندا ساواشاراق بیری – بیریلرینه یامان – یووز دئییرلر. سودا اوزن تورلو – تورلو بالیقلارین یئرینه پوخ- پوسور؛ اورهگیم گئنه بولانیر. باشیمی نایلوندان چیخاردیب آغزینی دوگونلهییب بیر طرفه بوراخیرام. آغزیمین دؤورهسینی یورقانین قیراغی ایله سیلیرم، تورشا – شیرین بیر داد دیلیمین اوجونو جیزیر. چیراغی یاندیردیغیمدا، ایشیغی گؤزلریمی قاماشدیریر. چیراغی سؤندوروب دووارا سؤیکهنه – سؤیکهنه مستراحا ساری گئدیرم. اوز- گؤزومه سو ووروب آغزیمی یایخالاییرام. دئیهسن بیر آز هوشوم باشیما گلیر. مستراحین پنجرهسیندن؛ تیر چراغینین ایشیغی گوزگویه دوشور؛ بیر جوت قان چاناغینا دؤنموش گؤز منه باخیر.
ایواندا گؤی اوزونه باخاراق عادت اوزوندن گینه بیر سیگار آلیشدیریرام. سیگار باشیمی آغریتسادا خوشوما گلیر. درین بیر نفس وروب هاوایا بوراخدیغیمدا پارلاق اولدوزلار چنه بورونورلر. گئجه قوشونون سسی، گئجهنین سکوتونو سیندیرسادا؛ بؤیوک ننهمین ناغیللاری کیمی منه لای – لای دئییر.
کاغاذ واراغلارین هرهسینی بیر طرفه سوخوب یاتاغیما قاییدیرام ؛ نظریمه گلیر گؤی اوزونده اولدوزلار چن ایچینده بوغولاراق آی ایشیغیندان یاردیم ایستهییرلر. آی ایشیغی پنجرهدن ایچری گئچیب یورقانیمین اوستونه سریلهرک آغیرلیق ائلهییر. یورغانی باشیما چکیب گؤزلریمی یومورام اولدوزلارین هامیسینی قارانلیغا بوراخیرام .
بؤیوک ننهم گؤز آلتی منه باخاراق بیر الینده ماققاب بیر الینده ایسه گوزگو اوزونده کی تکه توک آغ توکلری چکیر؛ قاش – قاباغی یئر ایله گئدن ننه سانکی بو گئجه ناغیل دئمک ایستهمیر، آمما من هر گوندن بتر ناغیل دینلهمک ایستهییرم.
“ناغیل دینلهمک ایستهییرسن؟” ننهم سوروشدو. “هن” دئدیم. گوزگونو اوزومه توتوب ” باخ اؤزوه ” دئدی. گوزگونون اوستونه اوتورموش تری سیلنده بارماقلاریمین تر ایزیندن اؤزومو گؤرورکن دیسکینیب دوروقسولاندیم. گؤزلریم چوخورا دوشوب؛ ساچلاریم سارماشیق تک پیتلاشیب؛ اوزومون توکلری اوزانمیش ایدی. بو قیافه ایله دوز دلی مورادا اوخشاییردیم؛ فقط بیر چووالیم اکسیک ایدی کی دوروب دوشم کوچهلره کؤی – کؤهنه پالتار ییغام. هر زامان دلی مورادی گؤرنده بیر آن دوروقسانیب اونا باخاراق دریندن آه چکیب یازیقلیغیم گلردی؛ ایندی گوزگوده کی باخان دلی، بیر هئیکل کیمی کیپریک چالمادان منه باخیردی.


text:
بیلگی تکنولوژیسی
بیلگی تکنولوژیسی (اینگیلیسجه: Information technology) هرجور وئریلر و بیلگی یاراتماق، اعمال ائتمک، ساخلاماق، الده ائتمک و دییشمک اوچون بیلگیسایاردان ایستیفاده ائتمک دیر. شخصی و ایلنجه تکنولوژیلریندن فرقلی اولاراق، بو تکنولوژی تیجاری عملیاتلاری دوروموندا (شراییطینده) ایستیفاده اولونور. بیلگی تکنولوژیسی (ب.ت.) بیلگی و خبرلشمه تکنولوژیسینین بیر بؤلومودور.
بیر ده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Information technology»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (02 سپتامبر 2022 تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
خاروانا
خاروانا دوغو آذربایجان اوستانینین شهرلریندن بیری دیر.
اتیمولوژی[دَییشدیر]
"خاروانا" یوخسا "خارواناق" کلمه سی "کاروان" کلمه سینه "یئر اکی" نین آرتماسی ایله اورتایا قویولموش بیر قایناشمیش و ترکیب اولموش کلمه اولمالیدیر. بئله لیکله "کاروان" + "-آق" > "کارواناق. زامان گئدیشی ایله دیلیمیزدکی قالین سسلیلرده اولان "ک" و "ق" حرفلری نین "خ" حرفینه دؤنوشمه سی ایله "کارواناق" کلمه سی ده دیلیمیزده کی باشقا کلمه لر کیمی "خ"لاشاراق "خاوراناق" کلمه سینه دؤنوشمه سی قبول اولونار. اؤرنک اۆچون: واخت ᐸ وقت (زمان)؛ یاخشی ᐸ یاقیشی؛ بویاخ ᐸ بویاق (رنگ)؛ .... بئله بیر دورومدا و وضعیتده "-آق" اکی (پسوندی) نین هانکی آنلام و معنا داشیدیغی سؤز قونوسو اولار.[قایناق گؤسترین]
قایناقلار[دَییشدیر]


text:
ناپلئون بوناپارت
ناپلئون بوناپارت فرانسهجه: Napoléon Bonaparte، ایتالیاجا: Napoleone Buonaparte (دوْغوم ۱۵ آقوست ۱۷۶۹ - اؤلوم ۵ مئی ۱۸۲۱) — فرانسه ایمپیراتورو، باجاریقلی باشچی، فرانسه اینقیلاب اوْردوسونون جنرالی، فرانسه جۆمهۇریتینین بیرینجی کونسولو (۹ نوْوامبر ۱۷۹۹–۲۰ مارس ۱۸۰۴)، فرانسه ایمپیراتورو (۱۸ مئی ۱۸۰۴–۱۱ آوریل ۱۸۱۴)، رئین ایتّیفاقینین پروتکتورو (۱۲ ژوئیه ۱۸۰۶–۱۹ اوکتوبر ۱۸۱۳)، سوئد کونفدراسیونونون مدیاتورو (۱۹ فوریه ۱۸۰۳–۱۹ اوکتوبر ۱۸۱۳)، بِرقین بؤیوم دوکو (۱۸۰۸–۱۸۰۹). ناپلئون اروپا و دونیانین ایشلرینی ائگمنلیک یوخسا سۆلطه سینه آلدی و اون ایل دن چوخ فرانسه نی کوالیسیون لارا قارشی ناپلئون ساواشلاریندا باشچیلیک ائتدی . ناپلئون بو ساواشلارین چوخون قازاندی و بؤیۆک میدان دووشلرون چوخونلوغوندا . ناپلئون بیر اوروپا کیتا سیندا یوخسا قاره سینده بیر ایمپراتورلوق بو ایمپراتورلوق ۱۸۱۵ مینجی ایله جک ناپلئون نون گۆجۆن الدن ورنه جک دوام گئتیردی.
ناپلئون تاریخیون ان بؤیوک اردو باشچیلارینان ساییلیر.اونون ساواش لاری اردو بیلیم یوردلاریندا اوخونور.
ناپلئون نون مودرن دونیایا گئنیش و گۆجلو ائتکیسی اولدو.
ناپلئون چوخ ساییدا فتح ائتدیگی بؤلگه لره لیبرال رفرم لارین گتیردی.
ناپلئون کورسیکا آداسیندا دوغولدو ناپلئون ۱۷۸۹ ایلینده فرانسه اردوسوندا خیدمت ائدرکن فرانسه اینقیلابینا دایاخ اولدو ، ناپلئون سورعتنن اردو دا قالخیشی اولدو اینقیلابی دولتی شاه چی لارا دیرک توپ گوللییه باغلاماخنان قورتاردی بو ایش ناپلئونون قالخینماسینا داها چوخ یاردیم ائتدی.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
http://en.m.wikipedia.org/Napoleon[دائمی اولو باغلانتیلی] Bonaparte
- اولو خاریجی باغلانتیلی مقالهلر from August 2021
- شاهلار
- اوروپا تاریخی
- فرانسه تاریخی
- ناپلئون بوناپارت
- ۱۷۶۹-جو میلادی ایلده دوغولانلار
- ۱۸۲۱-جی میلادی ایلده اؤلنلر
- 18th-century rulers in Europe
- 18th-century heads of state of France
- 19th-century monarchs in Europe
- 19th-century French monarchs
- 19th-century Princes of Andorra
- 19th-century kings of Italy
- Protector of the Confederation of the Rhine
- Amateur mathematicians
- French art collectors
- Characters in War and Peace
- Corsican politicians
- Deaths from stomach cancer
- French commanders of the Napoleonic Wars
- French emperors
- French exiles
- French military leaders of the French Revolutionary Wars
- French people of Italian descent
- French Roman Catholics
- House of


text:
اؤلۆم دؤشگیندەکی کیمسەلرلە ایلگیلی بو بیلگیلرە گؤز آتتئقتان سۇنرا شیمدی اؤلۆم حادیثەسی ووقوع بولدوغوندا نە یاپماق گرکیر، ماددەلر حالیندە اۇنلارئ گؤرمەیە چالئشالئم:
اؤلۆم گلیپ چاتئنجا
آ- اؤلۆم حادیثەسی ووقوع بولونجا نبیمیزین “اؤلنلرینیزین یانئندا حاضئر بولوندوغونوز زامان، (اؤلدۆگۆندە) گؤزلرینی قاپاتئن” بویروغو اۆزرە اؤلۆنۆن گؤزلری قاپاتئلئر، چنەسی باغلانئر وە اۇنون ایچین حایئر دوعا أدیلیر.
اۆممۆ سلەمە والیدەمیز شؤیلە دەمیشتیر:
« رسولوللاە (وفات أدن) أبو سلەمەنین یانئنا گیردی. گؤزلری آچئق قالمئشتئ، اۇنلارئ قاپادئ وە سۇنرا شؤیلە دەدی: “شۆبهەسیز کی روح قابضەدیلدیگی واقیت گؤزلر اۇنو تاعقیب أدر.” دەرکن أبو سلەمەنین عائیلە أفرادئندان باعضئلارئ فریاد أتمەیە باشلادئلار. بونون اۆزرینە رسولوللاە: “(بؤیلە یاپمایئن!) بیربیرینیزە سادەجە حایئر دوعالار أدین. چۆنکۆ ملکلر سؤیلەدیکلرینیزە ‘آمین’ دەرلر.” بویوردو. سۇنرا شونو عیلاوە أتتی: “آللاهئم! أبو سلەمەیی عاففەت، درەجەسینی هیدایتە أرنلر قاتئنا یۆکسلت. آرقاسئندا قالانلارئ سن قۇللایئپ گؤزت. بیزە دە اۇنا دا ماغفیرت بویور. أی عالملرین راببی! قابرینی گنیشلت وە کندیسینە اۇرادا نور حالق أیلە (یارات)! » (مۆسلیم)
ب- یاقئنئنئ قایبەدن کیشی بو أثنادا صابئرلئ اۇلمالئ وە باقارا سورەسینین 156-نجئ آیتیندە بویورولدوغو گیبی باشئنا گلن بو آجئ اۇلایئ: “بیز، آللاها عائیدیز وە اۇنون حوضورونا چئقاجاغئز” (إنا للە و إنا إلیە راجعون) دیەرک گؤگۆسلەیەبیلملیدیر. ذاتن صابئر، باشا گلن بو گیبی آئ حادیثەلر وە سئقئنتئلار قارشئسئندا گؤستریلملیدیر. آجئلار وە سئقئنتئلار گچتیکتن سۇنرا صابرەتمەنین بیر آنلامئ یۇقتور.
نیتەکیم نبیمیز: “صابئر ایلک سارسئنتئ سئراسئندا گؤستریلن متانتتیر.” بویوراراق بو حوصوصا دیققات چکمیشتیر.
یینە اۇ: “بیرینیزین باشئنا بیر موصیبت گلدیگی زامان: ‘بیز آللاها عائیدیز وە اۇنون حوضورونا چئقاجاغئز. آللاهئم! باشئما گلن موصیبتین مۆکافاتئنئ سندن بکلییۇروم، بوندان دۇلایئ بانا أجیر ایحسان أت، بنیم ایچین اۇنو داحا حایئرلئسئیلا دگیشتیر’ دەسین!” دیەرک یوقارئداکی آیتە عاطئفتا بولونموشتور.
شونو دا بلیرتمک گرکیر کی، اؤلۆم گیبی باشا گلن موصیبتلردن سۇنرا آللاها عیصیان أتمەمک وە اۇنون أمرینە تسلیم اۇلماق قایدئیلا اۆزۆلمکتە، آغلاماقتا بیر ساقئنجا یۇقتور. رسولوللاهئن (ص) دا کندی چۇجوقلارئ وە تۇرونلارئنئن اؤلۆمۆ اۆزرینە آغلادئغئ ریوایت أدیلمیشتیر کی بو، غایت اینسانی بیر دورومدور. صاحابەدن أنس بین مالیک، هنۆز اۇن سکیز آیلئق اۇلان اۇغلو ایبراهیمین وفاتئنئن آردئندان رسولوللاهئن آغلادئغئنئ، اۇراداکیلرین: “سن دە می آغلئیۇرسون یا رسولوللاە؟” سۇروسو اۆزرینە دە شؤیلە سؤیلەدیگینی ریوایت أتمیشتیر:
« بو، مرحامتتندیر. گؤز یاشارئر، قالب اۆزۆلۆر؛ فاقاط بیز راببیمیزین راضئ اۇلاجاغئ سؤزلردن باشقاسئنئ سؤیلەمەییز. أگر اؤلۆم دۇغرو بیر واعاد وە هرکس ایچین گچرلی بیر گرچک اۇلماسایدئ وە آرقادا قالان، اؤندن گیدنە هیچ قاووشمایاجاق اۇلسایدئ أی ایبراهیم، بیز شو آندا دویدوغوموزدان چۇق داحا بۆیۆک بیر اۆزۆنتۆ چکەجکتیک. بیز گرچکتن سنین ایچین چۇق حۆزۆنلۆیۆز. »
یینە أنس بین مالیک: “بیزلر رسولوللاهئن بیر قئزئنئن (اۆممۆ گۆلسۆمۆن) جنازەسیندە حاضئر بولوندوق. رسولوللاە قابرین بیر طارافئنا اۇتورموشتو. بن اۇنون ایکی گؤزۆندن یاشلار آقتئغئنئ گؤردۆم.” دەمیشتیر.
اۆسامە بین زەیدین ریوایتینە گؤرە دە قئزئ زەینبتن اۇلما تۇرونو اۆمەیمە وفات أدرکن نبیمیزین گؤزلریندن یاشلار بۇشانمئش. بونو گؤرن ساعد بین عوبادە: “بو یاش، بو آغلایئش نەدیر یا رسولوللاە؟” دییە سۇرونجا، اۇ دا شؤیلە جواب ورمیشتیر:
« بو گؤزیاشئ، بیر راحمتتیر کی، آللاە اۇنو قوللارئنئن گؤنۆللری ایچینە قۇیموشتور. آللاە آنجاق قوللارئندان مرحامتلی اۇلانلارا مرحامت ایحسان أدر. »
مۆمینلرە مۇرال ورمک ایچین “مۆسلۆمانلار بنیم باشئما گلن موصیبتلرە باقسئنلار دا کندی موصیبتلری قارشئسئندا گۆچلۆ اۇلسونلار.” دیەن دە نبیمیزدن باشقاسئ دگیلدیر.
ج- جنازە دفنەدیلمەدن اؤنجە اؤلن کیشینین -وارسا- بۇرچلارئ اؤدنملی وەیا بۇرجونا کفیل اۇلونمالئدئر. اؤلدۆکتن سۇنرا مال بئراقان کیمسەنین اؤنجە بۇرچلارئ اؤدنیر، داحا سۇنرا میراثئ پایلاشتئرئلئر. بۇرچلارئ اؤدنمەدن میراثئ پایلاشتئرئلماز!
د- اؤلۆم اۇلایئنئ اؤلنین یاقئنلارئنا، دۇستلارئنا، قۇمشولارئنا حابر ورمک وە اۇنلارئن جنازە ایچین یاپئلاجاق ایشلرە قاتئلمالارئنئ ساغلاماق آماجئیلا دویورودا بولونماق گرکیر. رسولوللاە، حابش کرالئ نجاشینین اؤلۆمۆ ایلە موتە ساواشئندا شهید دۆشن زەید بین حاریثە، جاعفر بین أبی طالیب وە عابدوللاە بین رواحانئن شهادتلرینی آصحابئنا بیذذات کندیسی دویورموشتور. جنازە حابرینی جماعات جامیعدن چئقارکن دویورماق، بلدیە هۇپارلۇرۆ وەیا تللال واسئطاسئیلا ایعلان أتمک، گازەتەلردە سادە وە قئسا ایفادەلرلە دویورماق مشروع اۇلسا گرکتیر. ایسلامئن أساسلارئنئ وە ناماز واقیتلرینی ایعلان أتمک ایچین تەسیس أدیلمیش بولونان مینارەلرین بو ایش ایچین قوللانئلماسئ، اۆچ بش قوروش آلماق ایچین باعضئ مۆئذذینلرین صالا وریپ اؤلۆم ایعلانئ یاپمالارئ ایسە بیدعاتتیر…”
أ- اؤلۆم حابرینی آلان یاقئنلارئن وە قۇمشولارئن جنازە أوینە یەمک گؤتۆرمەلری سۆننتتیر. عابدوللاە بین جاعفردن ریوایتە گؤرە اۇ شؤیلە دەمیشتیر…
جاعفرین اؤلۆم حابری گلینجە رسولوللاە شؤیلە بویوردو:
« جاعفرین أو حالقئنا یەمک حاضئرلایئن. چۆنکۆ اۇنلارئن باشئنا کندیلرینی مشغول أدن بیر ایش گلمیشتیر. »
ف- اؤلۆنۆن یئقانماسئ وە کفنلنمەسی فارضئ کیفایەدیر. بو قۇنودا چۇجوقلارلا یتیشکینلر آراسئندا بیر فارق یۇقتور.
گنل قورال اۇلاراق أرکک جنازەیی أرکک، قادئن جنازەیی دە قادئن یئقار. قارئ-قۇجانئن بیربیرلرینی یئقامالارئ حوصوصوندا مذهبلر آراسئندا ایحتیلاف اۇلسا دا حادیثلرین گنل بەیانئندان آنلاشئلدئغئنا گؤرە قادئن اؤلن قۇجاسئنئ یئقایابیلەجگی گیبی قۇجا دا اؤلن قارئسئنئ یئقایابیلیر. حانفیلر دئشئندا قالان حولمانئن چۇغونلوغو دا بو قاناعاتتەدیر.
نبیمیز بیر دفعاسئندا عائیشە والیدەمیزە شؤیلە دەمیشتیر:
« أگر سن بندن اؤنجە اؤلۆرسن سنی بن یئقار، بن کفنلەریم… »
آیرئجا فاطئما (رض) وفات أتتیگیندە قۇجاسئ عالی بین أبی طالیب اۇنو یئقامئش وە صاحابەدن هرحانگی بیر ایعتیراض گلمەمیشتیر.
جنازە یئقانئپ کفنلندیکتن سۇنرا نامازئ قئلئنئر وە آردئندان اوصولۆنە اویغون بیر شکیلدە دفنەدیلیر.
بیر گۆن موطلاقا گلیپ چاتاجاق اۇلان وە نبیمیزین ایفادەسی ایلە تۆم لذذتلری قاچئران اؤلۆم حادیثەسینی هیچبیر زامان عاقئلدان چئقارماماق، نە زامان گلەجگی بللی اۇلمادئغئ ایچین هر دائیم بونا حاضئرلئقلئ اۇلماق وە جنابئ حاققئن اؤگرتتیگی شو دوعالارئ دیلدن أکسیک أتمەمک گرکیر:
رَبِّ قَدْ آتَيْتَنِي مِنَ الْمُلْكِ وَعَلَّمْتَنِي مِنْ تَأْوِيلِ الْأَحَادِيثِ فَاطِرَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ أَنْتَ وَلِيِّي فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ تَوَفَّنِي مُسْلِمًا وَأَلْحِقْنِي بِالصَّالِحِينَ ﴿۱۰۱﴾ (سورة یوسف)
« أی گؤکلرین وە یرین یاراتئجئسئ اۇلان آللاهئم! دۆنیادا دا آحیرتتە دە بنیم أن یاقئنئم سنسین. جانئمئ تسلیم اۇلموش (مۆسلۆمان) اۇلاراق آل! بنی اییلرین آراسئنا قات! » (یوسوف سورەسی؛ 101)
وَمَا تَنْقِمُ مِنَّا إِلَّا أَنْ آمَنَّا بِآيَاتِ رَبِّنَا لَمَّا جَاءَتْنَا رَبَّنَا أَفْرِغْ عَلَيْنَا صَبْرًا وَتَوَفَّنَا مُسْلِمِينَ ﴿۱۲۶﴾ (سورة الأعراف)
« راببیمیز! اۆزریمیزە صابئر یاغدئر وە جانئمئزئ مۆسلۆمان اۇلاراق آل! » (آعراف سورەسی؛ 126)


text:
۱۵ اوْکتوبر
۱۵۸۲ — ایسپانیا، پورتغال، لهیستان-لیتوانی و بعضی ایتالیا دؤولتلری ژولیان تقویمیندن ایمتیناع ائدرک قریقوریان تقویمینه کئچدیلر.
۱۷۸۳ — ژاک-اتین مونقولفیه هاوا بالونوندا اوغورلو اوچوش حیاتا کئچیرن ایلک اینسان اولدو.
۱۸۰۶ — باکی خانلیغی روسیهنین تابعلییینه کئچدی.
۱۸۹۴ — فرانسه اوردوسونون ظابیطی آلفرد دریفوس آلمانین خیرینه جاسوسلوقدا ایتیهام ائدیلهرک حبس ائدیلدی.
۱۹۹۳ — جنوبی آفریقا جومهوریتینین رئیسجومهورو فردریک د کلرک و آفریقا میلی کونگیرهسینین صدری نلسون ماندلا نوبل صولح جاییزهسی ایله تلطیف ائدیلدیلر.
۲۰۰۳ — چین اؤزونون ایلک ایدارولونان فضایی راکتینی - شنزوو ۵ فضایی راکتینی فضایا بوراخدی.
۲۰۰۸ — ایلهام علییو ایکینجی دفعه آذربایجان جومهوریتینین جومهورباشقانی سئچیلدی.


text:
بومبا یوکلو اتومبیل پاتلادیلدی
پاتلامادا بیر قادین و بیر اوشاق حیاتینی ایتیردی
سوریهنین ادلب ائلچهسینده، بومبا یوکلو بیر اتومبیلین پاتلادیلماسی نتیجهسینده ۲ وطنداش حیاتینی ایتیردی، ان آزی ۱۳ نفر یارالاندی.
سیویل ساوونما قایناقلاریندان آلینان معلوماتا گؤره، ادلب ائلچه مرکزینده بومبا یوکلو بیر ماشین پاتلادیلدی.
پاتلامادا بیر قادین و بیر اوشاق حیاتینی ایتیردی.
سیویل ساوونما اکیبلرینین مداخیلهسی سونراسی یارالیلار اطرافداکی خستهخانالارا آپاریلدی.
پاتلاما نتیجهسینده یاخینلیقداکی بینالار و چوخ ساییدا اتومبیل زیان گؤردو.
ایلگیلیلی خبرلر
روسیادا اوخولا سلاحلی سالدیری
سالدیریدا آرالاریندا اوشاقلارین دا اولدوغو ۱۳ نفر حیاتینی ایتیردی، ۲۱ نفر یارالاندی
پکاکالی ۲ تروریست ضررسیزلشدیریلدی
"قهرمان تورک سلاحلی گوجلریمیز سوریهنین قوزئیینده تروریستلره قارشی موباریزهنی ائتکیلی و قرارلی شکیلده داوام ائتدیریر"
ایرانداکی گؤستریلرده۲۰ یاشلی حدیث نجفی اؤلدورولدو
گۆونلیک گوجلرینین ائتدیگی آتیش نتیجهسینه بدنینین موختلیف یئرلریندن یارالانان ۲۰ یاشلی حدیث نجفی خستهخانایا آپاریلدیقدان سونرا یاشامینی ایتیردی


text:
افغانستان تورکلری مدنی فدراسیونی (ففتا)نینگ فاریاب ولایتیدهگی مدنی اعتراضلریگه یان باسیش
و مرکزی حکومت استبدادیگه قرشی اعلامیهسی
حرمتلی وطنداشلر! فاریاب ولایتیدهگی مدنی اعتراضلرگه دوام بیریب کیلهدیگن قدرلی تیلداشلر! اوشندهیکه بیلهسیزلر فاشیستی و دیکتاتور حکومتلر دنیانی هیچ بیر اولکهسیده قبول ایتیلمهگن بیر پدیده بولیب و حاضر دنیا بویلب رواجلنگن مملکتلرده هیچ قندهی جایی قالمهگن.
افغانستان دیب اتلگن بو سیاسی جغرافیه قوریلگنیدن حاضرگچه، اوشبو جغرافیه ده ملتلر حق و حقوقی ایاق آستی بولیب، تک قوملیک و فاشیستیک سیاستی بیلن پشتون قومیگه منسوب بیر مشت فاشیستلر حکومت یوریتووچیسی بولیب تشقی دولتلرگه قوللیک قیلیب کیلگنلر.
بوندن 140 آلدیندن باشلب حاضرگچه امیر عبدالرحمن، امیر حبیبالله، امیر امانالله، نادرخان، ظاهرشاه، داوودخان، ببرک کارمل، ترکی، حفیظالله امین، داکتر نجیب، صبغتالله مجددی، ملا محمدعمر، حامد کرزی و اشرف غنی هر بیری تشقی بادارلری امریگه لبیک دیب اوز شهرداشلری و وطنداشلرینی نابودیگه حرکت قیلگن دولت اربابلری دیرلر. افغانستاندهگی فاشیستی سیاست اساسچیسی عبدالرحمن دن بوگونگچه ملتیمیزگه هیچ قندهی طبیعی حقلری و الله نینگ بویروغی عملی بولمهگن و شو یوز قیریق ییل جریانیده بیزنینگ اونلب صادق و فداکار کورهشچیلریمیز تورکستان جغرافیاسی نینگ فرقلی منطقهلریدن باش کوتاریب، شو مستبد و فاشسیست جریانلرگه قرشی مجادله قیلیب اوز عزیز جانلرینی قولدن بیرگنلر. اما حق و ملی منعفت اوچون بیر آدیم هم آرقه گه کیتمهگنلر.
عزیز ملتیمیز!
سیزلر پروفیسور غلام محمد میمنگی، شهید محمد طاهر بدخشی، شهید عبدالروف نفیر فاریابی، شهید نورالله خان قره ئی، شهیددولت کیپتان، شهید مولوی علاوالدین، شهید مولوی قره، شهید مولوی علمی، شهید حاجی اسکندر، شهید محمد رسول پهلوان و اونلرچه مبارزلریمیز ایزداشلری صفتیده، حاضرگی مبارزه نی دوام بیریب کیله دیگن تیلداشلریمیزسیز.
فاشیستلر طاهر بدخشی دیک شخصیتلریمیزنی شهادتیگه شادیانه قیلیب، بو ملتنی باشقه اوزیگه کیلگودیک قیلمهدیک دیگن بیر شرایطده ملتیمیزنینگ مارشال دوستم دیک فرزندی سیاست صحنهسیگه چیقیب ینه شو محروم و مظلوم خلقی حق و حقوقیدن دفاع قیلیش اوچون بیلینی باغلب چیققن ایکن، یانیده مولانا عبدالرحمن حقانی، شهید احمدخان سمنگانی، مرحوم نورالله تالقانی، شهید مولوی عبدالرشید جوهری و باشقه اونلب علمی نظامی شخصیتلر بیل باغلب سیزلرنینگ حق و حقوقینگیزدن دفاع قیلیش یولیده فداکارانه مبارزه قیلگنلر.
اوشندهیکه همهنیز بیلهسیز، مبارزه و کورهش دیگن نرسه آسودهلیک، شیرین اویقو و ایسیغ جاینی انسانلردن آلیب، قتتیق باشلیک و زحمتگه تارتهدی. هیچ بیر مبارزیمیز زحمت سیز و آغیر کونلرنی کورمسدن تاریخ گه ثبت بولمهگنلر. البته که سیزلرنینگ بوگونلردهکی آغیر احواللرینگیز اوز صادق فرزندلرینگیز آرقهلی کیلهسی نسللر اوچون تاریخلرینگیزده ثبت بولیب هر بیرینگیز اوچون نسللر بوییچه افتخار قیلهدیلر.
البته، شونی هم ایتیشیمیز کیرهک بولهدیکه سیزلر اوتمیشدهگی قهرمان آتهلریمیز کبی بو مجادله ده اشرف غنی دیک فاشیست، جمعه خان همدرد دیک قاتل و باشقه اونلب جانینینگ جفا و جوریدن قورقمهگنینگیز قانلرینگیزدهگی عرقی و ارثی عادلرینگیز دیر. تاریخنی اوقیگن تیلداشلریمیز یخشی بیلهدیلر که عبدالرحمن دن اشرف غنی گچه بیر پروژه و پلان یوزهسیدن یوریگن بو فاشسیست، گل محمد مهمند دیک جانیلرنی، نادر غدادریک قاتللرنی بیزگه مسلط قیلیب جفا چیکتیرگن وقتلریده هم خوددی سیزلردیک قهرمانانه مبارزه قیلگنلریمیزنینگ هر بیرلری یاتگن ییرلریده روحی آرام بولیب خاطرهلری شاد بولماقده دیر.
ملی دعوا و حق و حقوقلرینگیز اوچون دنیانی قهییرده بولسه، ملت نینگ دعاسی سیزلر بیلن بیرگه، خداوندنینگ ارادهسی و حمایهسی سیزلر بیلن بیرگه و اخیرگی قیریق ییلدن بیری بو مبارزه کاروانینی دوام بیرگن مارشال دوستمنینگ فکر و ذکری سیزلر بیلن بیرگه دیر.
هیچ بیر زمان امیدلرینگیزنی اوزمسدن کورهش یولینی و حق امرینی ترک ایتمسدن دوام بیریشلرینگیزنی التماس قیلهمیز.
2021-ییلی 17 می آیی دوشنبه کونی
افغانستان تورکلری مدنی فدراسیونی (ففتا) نینگ امیریکه قوشمه ایالتلری،
اروپا بیرلیگی، عرب بیرلیکلری، کانادا و تورکیه نمایندهلیکلری


text:
ویلیام اس. مایلیارد
ویلیام اس. مایلیارد (اینگیلیسجه: William S. Mailliard) آمریکالی سیاستچی ، جومهوری حزبینین عوضوو ایدی. دونانما ساواشی و دونانما ساواشی کالجی|ییل بیلیمیوردو|دونانما ساواشی و ییل بیلیم یوردلاریندا تحصیل ائلهییب. ایکینجی دونیا ساواشیندا ایشتیراک ائدیب. ۱۹۱۷ ایلینده دۆنیایا گؤز آچیب و ۱۹۹۲ میلادی ایلینده حیاتین دَییشدی.
قایناقلار[دَییشدیر]
- J9U شناسهسیله مقالهلر
- Pages with red-linked authority control categories
- FAST شناسهسیله مقالهلر
- SNAC-ID شناسهسیله مقالهلر
- USCongress شناسهسیله مقالهلر
- ۱۹۱۷-جی میلادی ایلده دوغولانلار
- ۱۹۹۲-جی میلادی ایلده اؤلنلر
- آمریکالی بانکچیلار
- ۲۰. یوز ایلده آمریکالی سیاستچیلر
- بلودر، کالیفورنیا دوغوملولار
- سان فرانسیسکو دوغوملولار


text:
تورک گولشچیلر، آوروپا شامپیوناسیندا ۸ مدال قازاندی
۱۳۰ کیلو فینالیندا گورجو یاکوبی گاجایانی ۳-۱ مغلوب ائدن رضا کایاآلپ، ۱۰.جو کز آوروپا شامپیونو اولدو
تورکیه، لهستاندا تشکیل ائدیلهن آوروپا گولش شامپیوناسیندا ۳و قیزیل توپلام ۸ مدال قازاندی.
باشکند ورشوودا ۷ گون داوام ائدن یاریشمالار، فرنگی ایستیلده ائدیلهن یاریشمالارلا سونا چاتدی. میللی ایدمانچیلار، ۳ قیزیل، ۴ گوموش و ۱ برنز مدال الده ائتدی.
۵ مدال قازانان فرنگی میللی تیمی آوروپا ایکینجیسی اولدو.
فرنگی ایستیلده رضا کایاآلپ قیزیل، اکرهم اؤزتورک، یونوس امره باشار و کرهم کمال گوموش، مراد فیرات برنز مدالین صاحبی اولدو.
فرنگی ایستیل ۱۳۰ کیلو فینالیندا گورجو یاکوبی گاجایانی ۳-۱ مغلوب ائدن رضا کایاآلپ، ۱۰.جو کز آوروپا شامپیونو اولدو. ان چوخ آوروپا شامپیونو اولان تورک ایدمانچی عنوانینین صاحبی اولان رضا، اؤزونه عاید رکوردو گلیشدیردی.
میللی تیم، کیشیلر سربست ایستیل مسابیقهلرینی ایسه ۲ قیزیل و ۱ گوموش مداللا تاماملادی. بو کتگوریده طاها آکگول و سلیمان آتلی قیزیل، سلیمان قارادنیز گوموش مدال آلدی.
المپیک شامپیونو میللی گولشچی طاها آکگول، روس ایدمانچی سئگئی کوزیرئوی مغلوب ائدرک ۸.جی آوروپا شامپیونلوغونو الده ائتدی. طاها، آوروپا گولش تاریخینده سربست ایستیلده ان چوخ آوروپا شامپیونو اولان گولشچی عنوانینین دا صاحبی اولدو.
ایلگیلیلی خبرلر
تۆرک میللی تیمی لوکزامبورگو قوناق ائدیر
ایندیه دک اوینادیغی ۴ اویوندا هئچ گل یئمهدن قازانان تۆرک میللی تیمی، ۱۲ پوئنله لیدئردیر
آلوارس، ۴۵ میلیون دلار قازاندی
حرفهای بوکسدا سوپر اورتا چکینین ایکی بؤیوک ایدمانچیسی سائول کانلو آلوارس و گنادی گلوکین آمریکانین لاس وگاس شهرینده اوز اوزه گلدی


text:
قازاخیستانین یئنی باش ناظیری علیخان اسماعیلوو اولوب
علیخان اسماعیلوو بوتون سیاسی پارتی میللت وکیل لری طرفیندن "هه" سسی ایله اؤلکهنین 12-جی حکومت باشچیسی اولوب.
پرئزیدئنت قاسم جؤمرت توکایئو قازاخیستان پارلامئنتینین عمومی ایجلاسیندا علیخان اسماعیلوو باش ناظیر پوستونا نامیزدلیگینی تقدیم ائدیب.
علیخان اسماعیلوو بوتون سیاسی پارتی میللت وکیل لری طرفیندن "هه" سسی ایله اؤلکهنین 12-جی حکومت باشچیسی اولوب.
اوللر کابینه باش ناظیرین بیرینجی معاوینی وظیفهسینده چالیشمیش 50 یاشلی علیخان اسماعیلوو ژانویهنین 5-ده کئچمیش باش ناظیر عسگر مامیننین باشچیلیق ائتدیگی حکومتین اؤلکهده مایع لشدیریلمیش نفت گازینین (لپگ) قیمتینین آرتیریلماسینا اعتراضلاردان سونرا استعفا وئرمهسیله موقتی حکومت باشچیسی وظیفهسینی توتموشدو.
سس وئرمهدن سونرا باش ناظیر کیمی ایلک چیخیشیندا اسماعیلوو بئله بیر واختدا اونا اعتیماد گؤستردیکلری اوچون پرزیدنت توکایئوه و اونون معاوین لرینه تشککور ائدیب.
اساس وظیفهسینین اؤلکهده ماکرو اقتصادی ثابتلیگی تامین ائتمک و تورمی آزالتماق اولدوغونو بیلدیرن علیخان اسماعیلوو “وطنداشلارین بوتون قانونی مراجعتلری قئیده آلیناجاق و ایجرا اولوناجاق" دئییب.
ایلگیلیلی خبرلر
اردوغان، تۆرک دیل بایرامینی قوتلادی
"تۆرک دیل بایرامینینن تۆرکجهمیزین یاشادیلماسی، گلهجک نسیللره بوتون اؤزگونلوگو و درینلیگی ایله چاتدیریلماسی اوچون بیر وسیله اولماسینی دیلهییرم"
قیرقیزیستانلا اؤزبکیستان آراسیندا سرحد قونوسوندا اورتاق پروتوکول ایمضالاندی
قیرقیزیستان حکومتینین مطبوعات مرکزیندن وئریلهن آچیقلامادا، ایکی اؤلکه حکومتلری آراسیندا سرحد تعیینی هیئتلرینین باشکند بیشکئکده گؤروشدوگو بیلدیریلدی
علییئو، عرب بیرلیگی ذیروهسینین فخری قوناغی اولاجاق
الجزایر جمهورباشقانی، آذربایجان جمهورباشقانی ایلهام علییئوی، اؤلکهسینده تشکیل ائدیلهجک عرب بیرلیگی ذیروهسینه شرف قوناغی اولاراق دعوت ائتدی


text:
آنزیم
آنزیملر یا فرمنتلر – پروتئین طبیعتلی اورقانیک کاتالیزاتورلاردیر. جانلی اوْرقانیزملرده گئدن بۆتون بیوکیمیوی پروسسلرده ایشتیراک ادیر و همین پروسسلری سۆرعتلهندیریرلر. حاضیردا ۱۰۰۰-دن چوْخ آنزیم معلومدور. بونلاردان ۱۰۰-ا قدری کریستاللیک شکیلده آلینمیشدیر.
آنزیملر کیمیوی طبیعتینه گؤره ۲ قروپا بؤلونور: بیرکومپوننتلی آنزیملر یالنیز پروتئینلردان، ایکیکومپوننتلی آنزیملر ایسه پروتئینلردان و غیری-پروتئین حیصّه دن (ویتامینلر،نوکلوتیدلر، مینراللی مادهلر و س.) عبارتدیر.[۱]
خاصهلری[دَییشدیر]
آنزیملرین چوخ اوْلماسینا باxمئیاراق اوْنلارین اوْخشار خآصهلری واردیر. اوْنلار سودا حل اوْلورلار، تِمپراتورون، موحیطین فعّال تورشولوغونون و نملیین تأثیرینه حسّاسدیرلار. ۳۰-۵۰۰س تِمپراتوردا داها فعال اوْلورلار. نملیک چوخآلدیقجا اوْنلارین فعاللیغی آرتیر.
آنزیملرین خاص خآصهلری ده واردیر. بیر آنزیم یالنیز بیر مادهیه تأثیر ادیر، بللی فعّال تورشولوقدا داها یاخشی فعالیّت گؤستریر. مثلاً، پپسین ۱،۵-۲،۵ په موحیطینده داها یاخشی فعالیّت گؤستریر. آنزیملر ۲ علامته گؤره – تأثیر اتدیی سوبستراتا و یا کاتالیتیک تأثیر اتدیی تئپکییا گؤره تسنیفلشدیریلیر. آنزیمین آدی چوخ حاللاردا اوْنون تأثیر اتدیی ماده نین آدینا "آزا" شکیلچیسی علاوه اتمکله یازیر. مثلاً، مالتوزانی پارچالایان آنزیم مالتازا، لاکتوزانی پارچالایان آنزیم لاکتازا و س. آدلانیر.
سینیفلاندیرماسی[دَییشدیر]
آنزیملر آلتی صینیفه، بونلار دا اؤز نؤوبهسینده یاریمسینیفلره، قروپلارا و موختلیفلیکلره بؤلونور:
- 1.Oksid-ردوکتازالار. بۇ قروپ جانلی اوْرقانیزملرده گئدن اوْکسیدلشدیریجی-برپادیجی تئپکیلری کاتالیزه ادیر. ۱۴ یاریمسینیفه بؤلونور کی، بورادا دا ۲۷۰-دن چوخ آنزیم جملنمیشدیر.
مثلاً، پروکسیدازا، کاتالازا، دهیدروگنازا و س.
- 2.Transferazalar اورقانیک مادهلرین بیر کیمیوی قروپونون بیر موْلکولوندان دیگر موْلکولا کچمهسینی کاتالیزه ادیر. نتیجهده ینی مادهلر عمله گلیر. مثلاً، متیلترانسفرازالار،
آمینترانسفرازالار، فوسفوترانسفرازالار، قلوکوزیلترانسفرازالار و س. بۇ قروپا عایید اوْلان ۲۴۰-دان چوخ آنزیم معلومدور.
- 3.Hidrolazalar – مورکّب مادهلرین سو ایله بیرلشیب پارچالانماسی پروسسینی سۆرعتلندیریر. مثلاً، پروتینازا، پپتیدازا، کاربوهیدرازا، فروکتوفورانوزیدازا (ساکآرازا)، آمیلازا، سللولازا و س. جمعی ۹ یاریمسینیفه عایید ۲۱۷-دن چوخ آنزیم.
- 4.Liazalara اورقانیک مادهلری سوسوز پارچالاییب سو، کربون قازی، آممیاک و س. آیریلماسی تئپکیلرینی سۆرعتلهندیرهن آنزیملر عاییددیر. مثلاً، پیروواتکاربوکسیلازا، فوماراتقیدراتازا،
فوسفوپیروواتهیدراتازا و س. بۇ قروپا عایید اوْلان ۱۱۸-دن چوx آنزیم معلومدور.
- 5.Izomerazalar اورقانیک بیرلشمهلری اوْنلارین ایزومرلرینه چوریلمهسینی کاتالیزه ادن آنزیملردیر. مثلاً، تریوزوفوسفاتیزومرازا، قلوکوزوفوسفاتیزومرازا و س.، جمعی ۴۷ آنزیم. بۇ
آنزیملرین مادهلر مۆبادیلهسینده بؤیوک اهمیتی واردیر.
- 6.Liqazalar و یا سینتتازالار نیسبتاً ساده بیرلشمهلردن مورکّب بیرلشمهلرین سینتزینی سۆرعتلهندیرهن آنزیملردیر.
پروتئینلرین، یاغلارین و کاربوهیدراتلارین سینتزینده ۳۰-آ قدر بۇ قروپون آنزیملری ایشتیراک ادیر.
چؤریین، تورشودولموش سود محصوللارینین، پیوه، شراب، توتون، تورشودولموش میوه-تروزلرین اۆرتیم (تولید)ی فرمنتاتیو پروسسلرله باشا چاتدیریلیر.


text:
اویان نیوز : ایسراییل عسگرلرینه قارشی قورخوسوزجا دیکیلهرک دونیا گوندمینه اوتوران باتور قیز عهد التمیمی، گلدیگی ایستانبولدا حنظله جسارت اؤدولونو آلدی
فلسطینده ایسراییل عسگرلرینه قارشی قورخوسوزجا دیکیلهرک دونیا گوندمینه اوتوران باتور قیز عهد التمیمی، قوناق اولاراق گلدیگی ایستانبولدا حنظله جسارت اؤدولونو آلدی.
باشاقشهیر بلدیهسینین دعوتی ایله ائلچهیه گلن تمیمی، چینار کنگره مرکزیندکی پروقرام اؤنجهسی بیر دیزی ائتکینلیگه قاتیلدی. تمیمی، کنگره مرکزیندکی فلسطینده اوشاق اولماق باشلیقلی شکیل سرگیسینین آچیلیشینی، باشاقشهیر بلدیه باشقانی مولود اویساللا گرچکلشدیردی. قرآن کریم اوخونماسینین آردیندان پروقرامدا عهد تمیمینین حیات حکایهسی و ایسراییل عسگرلری ایله یاشادیغی اولای قیسامتراژلی فیلم گؤستریمی ایله آنلادیلدی.
صحنهیه دعوت ائدیلن تمیمی، بیر سورو اوزرینه، “ایسرایل عسگرلرینه ساغ الیمله یومروغومو گؤستردیم. فلسطینی اؤزگورلشدیرجگیمی دوشوندوم” دئدی. اؤزلریندن بیری کیمی قارشیلادیقلاری اوچون تورک اوشاقلارینا تشکور ائدن تمیمی، “سیزی سئویرم. حنظله، قورورومو و قوتیمی آرتیران بیر دگردیر” دئدی. تمیمی، فلسطین بویونباغی و حنظلهنی بوینوندا داشیدیغینی سؤیلهدی. دانیشمانین آردینجا تمیمی، “حنظله جسارت اؤدولونو، باشاقشهیر بلدیه باشقانی اویسالین الیندن آلدی.
ت.ر.ت. ترکی


text:
قیرقیزیستان پرزیدنتیندن حکومته تاپشیریق
پرزیدنت جاپاروو بیر هفته اؤنجه باشباخانلیق وظیفهسینه گتیریلهن اولوکبک ماریپووو افیسینده قبول ائتدی
قیرقیزیستان پرزیدنتی سادیر جاپاروو، حکومته یاتیریمچیلاری دستکلهنمهسی و قورونماسی ایله یاتیریم اورتامینین یاخشیلاشدیریلماسی اوچون سرعتلی قرارلار وئرمه تاپشیریغی وئردی.
جمهورباشقانلیغی مطبوعات مرکزیندن وئریلن آچیقلامایا گؤره، پرزیدنت جاپاروو بیر هفته اؤنجه باشباخانلیق وظیفهسینه گتیریلهن اولوکبک ماریپووو افیسینده قبول ائتدی.
گؤروشمهده اقتصادداکی دورغونلوغا قارشی تدبیرلر، یئنی نسیل کوروناویروس (کووید-۱۹) اپیدمیسی ایله مباریزه تدبیرلری، اؤلکهنین اورتا وعدهلی قالخینماسینین اساس ساحهلری ایله اقتصادداکی یاپیسال اصلاحاتلار مذاکیره ائدیلدی.
اؤلکه اقتصادینین سون درجه چتین وضعیتده اولدوغونو بیلدیرهن جاپاروو، حکومته اؤزل گیریشیمچیلرین و یاتیریمچیلارین دستکلهنمهسی و قورونماسی ایله یاتیریم اورتامینین یاخشیلاشدیرماسی اوچون سرعتلی قرارلار وئریلمهسی تاپشیریغی وئردی.
جاپاروو، ایشچئورهلرینین دؤولت قوروملارینا اینامینی آرتیرماق و اقتصادین دستکلهنمهسی اوچون حکومتین گئنیش بیر بحرانلا مبارزه فعالیت پلانی قبول ائتمهسینین عاجل احتیاج اولدوغونو وورغولادی.
ایلگیلیلی خبرلر
اردوغان، دونیا کؤچری اویونلارینین آچیلیش مراسیمینده دانیشدی
"اینسانلیغین مینلرجه ایلینه دامغا ووران کؤچری مدنیتینین یوخ اولماسینا راضی اولابیلمریک"
اردوغان، تۆرک دیل بایرامینی قوتلادی
"تۆرک دیل بایرامینینن تۆرکجهمیزین یاشادیلماسی، گلهجک نسیللره بوتون اؤزگونلوگو و درینلیگی ایله چاتدیریلماسی اوچون بیر وسیله اولماسینی دیلهییرم"
قیرقیزیستانلا اؤزبکیستان آراسیندا سرحد قونوسوندا اورتاق پروتوکول ایمضالاندی
قیرقیزیستان حکومتینین مطبوعات مرکزیندن وئریلهن آچیقلامادا، ایکی اؤلکه حکومتلری آراسیندا سرحد تعیینی هیئتلرینین باشکند بیشکئکده گؤروشدوگو بیلدیریلدی


text:
سماعی - شمس
سماعی-شمس - ضربی موغامی " شور " موغام و مقام کؤکونه اساسلانیر. او، موستقیل بیر ضربی موغام اولماقلا یاناشی، همچنین " شور " دستگاهینین کوُلمیناسیا شؤعبهسی ساییلیر. بئله کی، موعاصیر " شور " دستگاهیندا او، " شیکستهیی- فارس " و " عشیران " دان سونرا ایفا اولونور. محض اوندان سونرا ایسه " حیجاز " و " سارنج " شؤعبهلری گلیر. آدلارینی چکدیگیمیز شؤعبهلر " شور " دستگاهینین " سماعی - شمس " نده اوخونماقلا یاناشی، سماعی - شمس موستقیل ضربی موغام شکلینده ایفا اولونان زامان دا خوانندهلر همین شؤعبهلری " حیجاز " و " سارنج "-ی اونا علاوه ائدیرلر. لاکین بو زامان ایمپروویزه سجیهلی ووکال پارتیا اولکی کیمی دقیق اؤلچویه اساسلانان موشاییعت فونونو داوام ائتدیریر. دئمهلی، سماعی - شمس باشقا ضربی موغاملارا نیسبتاً داها ایری حجملیدیر. چونکی اونون موستقیل شکیلده ایفاسی زامانی " حیجاز " و " سارنج " ده توخونولور. اونو دا قئید ائدک کی، تاردا موشاییعت زامانی سماعی - شمس گوجلو، دولغون میضراب ایشلتمکله چالینمالیدیر. سماعی -شمسین متنی آنجاق عروض وزنینده یازیلمیش غزللر تشکیل ائدیر.
بو ضربی موغامین بیر کاراکتریک خوصوصیتی ده اودور کی، باشقا ضربی موغاملاردان فرقلی اولاراق، او اکثر حاللاردا عنعنهیه گؤره تصنیفله تامالانیر. تصنیفین موسیقیسی مولاییم رقص تمپیندهدیر. سماعی - شمسین ضربی موغامینین سونوندا اوخونانا بو تصنیف اونون دراماتورژیسینده منطیقلی " یئکون-سونلوق " اهمیتینه مالیکدیر.
قایناق[دَییشدیر]
- ضربی موغاملار


text:
ساعتلار (فیلم)
ساعتلار (اینگیلیسجه: The Hours, تورکیه تورکجهسی: Saatler, فارسجا: ساعتها) آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینده اینگیلیس دیلینده دۇزلمیش گرچک حادیثهیه دایانان دراماتیک فیلم. فیلمین باش روْللارینی میراندا ریچاردسون، جان سی ریلی، آلیسون جانی، استیون دیلین، جف دانیلز، کلیر دینز، اد هریس، نیکول کیدمن، جولیان مور، مریل استریپ جانلاندیریب. فیلمین موسیقیسین فیلیپ قلس یارادیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
- ^ THE HOURS (12A). British Board of Film Classification (January 10, 2003). یوْخلانیلیبNovember 15, 2014.
قارداش پروژهلرده ساعتلار (فیلم) گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
- فیلملر ۲۰۰۲ (میلادی)
- English-language films
- ۲۰۰۲-جی ایلین فیلملری
- بؤیوک بریتانیا فیلملری
- آمریکا فیلملری
- آمریکانین درام فیلملری
- اینگیلیسجه فیلملر
- ایستیون دالدرینین فیلملری
- آمریکا بیرلشمیش ایالتلری رومانلارینا اساسلانان فیلملر
- 1923 میلادی ایلیده گئچن فیلملر
- 1941 میلادی ایلیده گئچن فیلملر
- 1951 میلادی ایلیده گئچن فیلملر
- 2001 میلادی ایلیده گئچن فیلملر


text:
لحظه به لحظه ترور آنناگلدی آج از زبان همرزم وی- فایل صوتی
مرکز مطالعات تورکمن- آنناگلدی آج ئنگ آطلی لارئندان جنگل کلته بیلن کومیش دپه ده 1366-نجی یئلدا گچیریلن صحبتدشلیک دن بیر بؤلک:
«…موندان مسلسل لئ کأن تفنگلشدیله، اوسام چئقدئق موندان، آنناگلدی آچ چئقدئ. بارئپ آلتئنا باردئ، توقماغا (آلتئن توقماق. غارغئ اوباسئ نئنگ غایراسئندا- آ.گ)، شوندا اوتوردئ بی، اوحام، دؤولت بیلن قارشئ بولدئ- دا شئتادا بی[آنناگلدی]. بو مونگا غاتئرنا بیلمدی، اول اونگا غاتئرنا بیلمدی، شوندان، اؤزۆنی ساقلادئ بی. اوندان سونگ مونئ، غاراغا، آنناگلدینی نایب[1] ایسلأپ: “شو تایدا گۆررۆنگمیز بار گلسین، ساتاشجاق، بیر گۆررۆنگ اتجک” دییپ، ملا مردینگ اؤیۆنده، غارغئلئ ملا مرد، کؤر. شوندا ناهار ایدیله، چای ایشدیک، داشارئ چئقدئلا، بیله گۆررۆنگ اتدیله. شوندان سونگ دییدی (آنناگلدی): “ایشی بولان ساللاخا گیتسینگ، بئیلکأ گیتسینگ، منی نایب یولا سالجاق، آز ایشی با” دییدی. الداپدئر- دا مونئ، غاراض. اوندان سونگ بیز-أ دارغادئق، ساللاخا گلدیک. بیر توپار آطلئ ساللاخدا غالدئ، بیر توپار آطلئ غارغئدا غالدئ، بیر توپارئ اوتاق- بیتاق یایرادئ- دا، یانئندا بیر جؤهر کلته بار، بیر- دا اؤزی، باشغا آدم- دا یوق موندا. نایبی آلیا، گیدیأ. بولا شو ایکینیندن اؤنگینچیک آنناگلدینی وروپدئرلا، امنیه بیله. مؤمۆنجیک- ده بی. غارغئنگ غایرا یاندا. شوندان اوسام مونئ ایکیننیرأک، بیزینگ غارغئدا اینیمیز باردئ، دوغان اوغلانئمئز، ساللاخا گلدی:
“آنناگلدی آتئلدئ” دیـیأ، اسن طبیب- ده، همه لر- ده ساللاخدا- دا، “آنناگلدی وورلوپدئر، شوجۆره تلک ایش بولوپدئر، بیزی… واخ یاندان قاوپ آیئردئ- دا، باغتئ یاتئپدئر.” شوندان سونگ گۆررۆنگلشیپ بیز آطلاندئق. غارغا اوغرادئق، اومچالئنگ بأری یاندا عیسی حاجئنگ اوغلئ، عظیم دییأ، پانگ، اول دییدی: “آنناگلدی- دا ورلودئ، جؤهرده ورلودئ، بو تایدا ایکیسی باردئ، یارجان کلته بیلن جؤهر- ده ورولدئ.
سلطان مأد شیرحان (حکومتینگ اومچالئ اوباسئنا تـۆرکمنلردن بللأن ژاندارمی-آ.گ)، بولار- دا گلدی، “شومات سیز ائزئنگئزا دولانئنگ” دییدی. شوندان اوسام بیز مؤمۆنجیگه بارئپ، توقماق- دپه ده آنناگلدی بیلن بئیلکیلری جایلادئق، آلتئن ایلرکیسی، توقماق غایراقئسئ- شوندا مونگ مازارچئلئغئ، دانگا چنلی شونئ جایلاپ، اوندان ارتی- ده مونگ (ایرانئنگ-آ.گ) سربازی، بئیلکیسی، امنیه سی گلدی. بیزینگ بیلن آتئشا- دا بیلمدی، یؤنه سانگا غارا بریپ دوو، حوو داشدا…»
[1] رضاشانئنگ قوللوغئنا گچن امنیه/ژاندار نایب/استوار/ ملاسؤین نیازی یه بیتیرن بو “اولی حیذماتی” اوچین حکومت طاراپئندان کؤپ ممکینچیلیگه سزاوار ادیلیأر. تورکمنلرینگ اؤچ آلماغیندان قورقان نایب، حأضیرکی بندرتورکمنینگ ایلرسیندأکی نیاز آباد دیین اوبا گؤچیأر. حأضیر بو اوبا بو آدی داشایار. نایب ینگ نبیره لری گنبدقابوسدا یاشایار. بیر گزک آنناگلدی نینگ آغتئغی یاش اوغلان، بیر حاط برمک باهاناسئ بیلن نایبه اوق آتیپدیر، یؤنه اوندان نایبه آغیر زیان یتمأندیر.


text:
گوندوغان
گوندوغان (فارسجا. کندوان) آذربایجانین ان تاریخی، تانینمیش، گؤرمَلی و توریستلره ماراقلی اولان کندی دیر. اوسکو بؤلگه سینده، سهند دهیستانا باخیر. تبریزین 58 کیلومتر جنوبوندا، و اوسکونون 18 کیلومترلیگینده یئرلشیر. کندین ائولری قایالار ایچینده دوزلنیب. گوندوغاندا کی ائولرینه اوخشار ائولر تورکیه نین کاپادوکیا بؤلگه سینده ده واردیر. گوندوغان دا داها آرتیق گزیجی نی اؤزونه ساری جلب ائتمک اۆچون، قایالار ایچینده گؤزل هوتللر ده تیکیلیبدیر.
کند 168 ائو دیر، و تقریبا 601 نفوسو وار و دیللری آذربایجان تورکجه سی دیر. کندین اهالی سی چوخو توریسم، اکینچیلیک، بال آریسی بئجرتمک، و مال حئیوان ساخلاماقلا گئچینیرلر.


text:
تونق يابقو خاقان
توْنق يابقو خاقان - غربی گؤی تورکلرین بئشینجی خاقانی. حاقیندا چوْخ معلومات گلیب-چاتان تۆرک حؤکمدارلاریندان سايیلیر. اوْنون حاکمیتی غربی گؤی تورک خاقانلیغینین ان گۆجلو دؤورو سايیلیر. بعضی تاریخ بیلنلرین نظرینه گؤره، تونق یابقو خاقان، خزرلرین بیرینجی خاقانی سایا گلیر.
حاکیمیتی[دَییشدیر]
۶۱۸-اینجی میلادی ایلده قارداشی شئکوی خاقاندان سوْنرا خاقانلیق تختینه چێخدی. تان سۆلالهسیندن اوْلان بیر شاهزاده ایله ائولنمک ایستسه ده ایللیگ خاقان بۇنا ایمکان وئرمهدی. هسوانچوْنق آدلی بیر بۇددیست راهیب اوْنون پايتاختینی زیارت ائتمیش و خاقان حاقدا بۇ معلوماتلاری وئرمیشدیر: خاقان ياشیل ایپک پالتار گئيیردی، ساچی 3 مئتر اۇزونلوغوندايیی و سربست ایدی. باشینا آغ ایپک پارچانی آرخادان باغلانمیشدی. تارخانلارین 200 قدر ایدی. هامیسی ایشلهمهلی پالتارلار گئيیر، خاقانین ساغ و سوْل طرفینده اوْتوروردولار. اوْردوسونون کوْماندانلیق ائدنلر کۆرک، ایپک و اعلا نؤع يۇن پالتار گئيینیردیلر. نیزه، بايراق و يايلاری نیظاملی ایدی. آت و دوه سوارهلری گؤزون گؤره بیلمهدیگی يئره قدر اۇزانیر. تان سۆلالهسی کیتابینا گؤره غربی گؤی تورکلرین ان گۆجلو حاکمیتی محض اوْنون دؤورونده ياشانمیشدی:
توْنق يابقو خاقان جسور، حیلهگر و دؤيوش صنعتینده ياخشی بیر آدامدیر. بۇ سايهده شیمالداکی تیئلئ قبیلهلرینی، غربده قارشی-قارشیيا اوْلدوغو ساسانیلری و جنوبدا علاقهلی اوْلدوغو کشمیر بؤلگهسینی ایداره ائدیر. بۆتون اؤلکهلر اوْنا تابع اوْلوب. الی اوْخ و يای تۇتان اوْن مینلرله کیشی سايهسینده غرب اۆزرینده بؤيوک بیر گۆج و تضییق قۇردو. وۇسونو اله کئچرهرک چادیرینی شیمال داشکنددهکی کیانکوانا داشیدی. غربده ياشايان بۆتون شادلار و يابقولار بؤلگهلرینی تۆرکلر آدینا ایداره ائتمهيه باشلادی. توْنق يابگو ایسه بۇ بؤلگهلره بیر تۇدون گؤندردی. غرب تۆرکلرینین دؤولتی داها اول هئچ بئله بیر گۆجه چاتا بیلمهمیشدی.
ساسانی - تۆرک ساواشلاری[دَییشدیر]
ایکینجی فارس-تۆرک مۇحاریبهسی و اۆچونجو فارس-تۆرک مۇحاریبهسی دؤورونده خاقان بیزانس ایمپئراتوْرو بیر ایراکلی ایله اتفاق قۇراراق ساسانیلره قارشی بؤيوک غالیبیتلر الده ائتمیشدی. حتی خاقان اؤلمهسَيدی بیر ایراکلینین قێزی ائودوْکسیا ائپیفانیيا خاقانین اوْغلو ایله ائولنهجکدی. خاقان قارداشی اوْغلو بؤری شادین کوْماندانلیغی آلتیندا قافقازا اوْردو گؤندرمیشدی. بیر خسرو ایلک اؤنجه خاقانی دؤيوشدن چکیندیرمک ایستسهده ایلک اؤنجه بۇنو باجارمیش لاکین داها سوْنرا بۇ ایستهيینه چاتمامیشدی. موسی کالانکاتلی بۇ بارهده يازیردی:
اگر سیزین قێزیل، گۆموش، قيمتلی داشلار، ایپک پارچا و قێزیللا ناخیشلانمیش و میرواریلرله سۆسلنمیش لیباسلارا احتیاجینیز وار ایدیسه، اوْندا من سنه اوْنون وعد ائتدیگینین ایکیقاتینی وئره بیلردیم. بۇنا گؤره سنه دئيیرم: ایراکلینین بیهوده کلکلرینه گؤره منیم اۆزریمه باسقینلار ائتمهيین.
بؤری شادین اوْردولاری 627-جی ایلده دربند شهرینه هۆجوم ائتمیشدی: قالا دیوارلاریندا اوْلان دؤيوشچولر بۇ عيبهجر، ائنلیصیفت، کیپریکسیز آروادلار کیمی اۇزون و آچیلمیش ساچلیلارین اوْنلارین اۆزرینه هۆجومونو گؤرنده، اوْنلارین دهشتلی قوْرخوسو داها دا آرتدی. اوْنلارین سرراست اوْخ آتمالاری قالاداکیلاری داها دا سارسیتدی، چۆنکی بۇ اوْخلار کامانلاردان سانکی سئل کیمی آخیردی. شهره گیردیکده اوْنلار قانایچن قۇردلار کیمی خالقا هۆجوم ائدیر، دار کۆچه و دؤنگهلرده رحم ائتمهدن هامینی قێریردیلار. بۇ قێرغیندا اوْنلار ایستر گؤزل و گنج قێز اوْلسون، ایستر اوْغلان، ایستر خسته، ایستر تاختسیز – هامینی اؤلدورور، هامینی محو ائدیردیلر، شیکستیده، قوْجانی دا. اؤلدورولموش آنالارین سۆد يئرینه دؤشلریندن قاب امن کؤرپهلره بئله رحملری گلمیردی. سانکی اوْد تۇتموش سامان کیمی اوْنلار بیر قاپیدان گیریر اوْ بیریسیندن چێخیردیلار و اوْلدوغو يئرلرده وحشی حئیوانلارا و قۇشلارا بوْل يئم قوْيوب گئدیردیلر.
گؤی تورکلرین دربندده تؤرتدیگی قێرغین قافقاز آلبانیياسیندا قوْرخو ياراتمیشدی. پايتاخت بوْشالدیلسا دا خاقانین اوْردولاری ایرهلیلهمهيه داوام ائدیردیلر. بۇندان سوْنرا خاقان اوْردوسونو تیفلیسه يؤنلندیردی. نارینقالا دیوارلارینین آلتیندا گؤروشن بیر ایراکلی و خاقان قۇجاقلاشدیلار. خاقان ایمپئراتوْرا يايینی، ایمپئراتوْر ایسه خاقانا اؤز تاجینی وئردی. تیفلیسین مۆحاصیرهسی نتیجهسیز اوْلدو. ایمپئراتوْر جنوبا ائنسهده خاقان مۆحاصیرهنی داوام ائتدیردی و قالیب گلهرک تیفلیسیده ياغمالادی. بیر چوْخ گۆرجو اعدام ائدیلدی، کوْر ائدیلدی و اسیر آپاریلدی.
سوْنراکی ایللر[دَییشدیر]
628-جی ایلده تیفلیسین اله کئچیریلمهسیندن سوْنرا گۆرجو حاکمی بیر ستئفانین اؤلومو و يئرینه بیر آدارنئسین تعیین اوْلونماسیندان سوْنرا خاقان اؤلدو. اوْنون اؤلوموندن سوْنرا گؤی تورک دؤولتی ضعیفلهمهيه باشلادی. بؤری شاد مۆستقیل حرکت ائتمهيه باشلادی و خزر خاقانلیغینی قۇردو. يابقودان سوْنرا آشینا سۆلالهسینین قوْللاری اوْلان نۇشیبیلر و تۇلولار آراسیندا حاکمیت اۇغروندا مۆباریزه باشلادی.
قایناقلار[دَییشدیر]
- آذربایجان جۆمهۇریتی تۆرکجهسی ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Tonq Yabqu xaqan»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۱۹ اوْکتوبر ۲۰۱۷ میلادی تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
آرتور بی. رابینسون
آرتور بی. رابینسون (اینگیلیسجه: Arthur B. Robinson) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۲۴ مارس ۱۹۴۲ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. آرتور بی. رابینسون کالیفورنیا تکنولوژی انستیتوسو,دا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری کالیفورنیا، سن دیقو بیلیمیوردودیر. اوْ بیوشیمی ساحهسینده چالیشیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Arthur B. Robinson»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آرتور بی. رابینسون گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
ایرنا خبر آژانسینین وئردیگی معلوماتا گوره؛ غلامحسین عماری بو خبر آژانسینین اورمیهدهکی دفترینده حاضیر اولاراق، دولتین بویوک اقتصادی طرحینین ایشلملرینی باشلاتماسینی، بو دولتین شجاعت نشانهسی اولاراق آدلاندیردی و دئدی: رسمی رسانهلر باشدا ایرنا خبر آژانسی اولاراق حقیقتلری بیان ائتمکده، بیر معتبر و موثق منبع اولاراق بو بویوک اقتصادی طرحده، میللته دوغرو اولان حقایقی چاتدیرسینلار.
او آرتیردی: دولت میللته وئردیگی بوتون وعدهلرینی و سوزلرینی توتاجاقدی و بونون قارشیلیغیندا میللتدن ایستهیی بودور کی بو بویوک اقتصادی طرحین قاباغا گئتمهسینده ئوز خادیملرینه اعتماد ائتسینلر.
اورمیه فرمانداری بونو دا علاوه ائیلهدیکی: بوگون دولت گوردویو باشلاتدیغی ایشلرین اساسیندا ئوز میللتینه دوشونمکدهدی و تکجه بو کئچن بیر ایلین ایچینده بئش سئریدن چوخ میللتینن میللی مدیادان دانیشیب و بو بونو گوسترمکدهدیرکی دولتین رئیسی میللته آرتیق توجهو واردیر.


text:
دانیشیق اوزمانلاری (گفتاردرمانی متخصص لری)
دیل و دانیشیق پاتولوژیست لری اسپیچ تراپ (گفتاردرمان) دا آدلانیرلار.
دیل و دانیشیق اوزمانلاری (موتخصص لری) اینسنلارین اونسیت (ایرتیباط) قورما موتخصص لری دیرلر.
اونلار ایرتیباط و اونسیت قورماغا ایختیصاصلاشمیش موتخصص لر دیرلر.
دیل و دانیشیق موتخصص لری ایرتیباط (اونسیت) اونون بویومه سی (روشدی) و خسته لیک لرین (کئفسیزلیکلرینین) آراشدریب و تدقیق الرلر.
بو موتخصص لر اوچ درجه ده طیب علمیلر یونیورسیتلریندن لیسانزیا (لیسانس)، مجیستر ( فوق لیسانس) و دوکتورلوق درجه لرینن اوزمان و پشه کار اولارلار.
ایراندا بو اوچ درجه ده کی موتخصصلر خسته لر و کئفسیزلری قبول ائدرلر.
دیل و دانیشیق موتخصصی (متخصص گفتاردرمانی) نه ایش گورر؟
اسپیچ تراپ (گفتاردرمان) دیل و دانیشما پروبلملرینی، تانیما و ایرتیباط (اونسیت)پروبلملرینی و آغیز، چیگنمک و اودماق پروبلملرینی آراشدیرار تانییر و موعین ائدر.
اسپیچ تراپ اوستده گوستردیگیمیز پروبلملرین حل و آرادان آپارماسینا موعین یولاردان ایستفاده ائدرک خسته لره یاردیم و کومکلیق ائدر.
دانیشیق پروبلملری:
-
سسلرین و الیبفبالارین پوزولماسی:
سسلری تکجه، هجالاردا و یا سوزلرده و جومله لرده دییمز و ائشیدن اونون نئه ددیغنی باشاتوشمز.
-
دانیشماقدا که که لیک (لوکنت):
سوز آخنینین کسیلمه سی. کهکه لمک کیمین (لوکنت کیمین) پروبلملر.
بو پروبلم ده شخصین سسی سیخیشیر و یا سوزلری اوزالدیر.
-
سس و سسین آلوولانماسی (سسین تشدیدی):
اوجا دانیشماقدا، سسین کیفیتینده پروبلملره اولا بیلر.
بوپروبلملره گوره شخص اوزونده و دانیشیق اورگانلاریندا ناراحاتچلیق حیس ائدر.
دیل خسته لیک لری و پروبلملری:
دیل پروبلملری ایکی قروپا بولونور.
ایفاده دیلی :
سوزلری بیر بیرینی یانیندا ایشله ده میر. ایفاده سوزلری آزدی، دوز سوزلری دوزیئرینده (ایجتماعی و سوشیال یئرلرده) ایشله ده میر.
دوشونجه دیلی:
پروبلم دیلین آنلاما و پروسسینگینده دی (دیلین پردازشینده پروبلم وار.)
تانیما و اوسیت (ایرتیباطی ) پوزوقلوقلار:
یادداشدا (حافیظه ده) آنلامادا، داورانیشدا، پروبلم حلینی تنظیم له مه ده شخص چتینیک چکیر و پروبلمب وار.
دیسفاژی ایله یییب، چگنمک و اودما پروبلملری:
شخص ییب و ایشمه ده پروبلمی وار.
شخص چگنییب و اوداندا اورگی بولانیر و یئمکی قایتاریر.


text:
اوکراینا-دان تاخیل یوکلنمیش داها ایکی گمی یولا دوشوب
تورکیه میللی ساوونما ناظیرلیگی 11 مین تون سویا و 48 مین تون قارغیدالی داشییان 2 گمینین اوکراینادان یولا دوشدوگونو آچیقلاییب.
تورکیه میللی ساوونما ناظیرلیگی 11 مین تون سویا و 48 مین تون قارغیدالی داشییان 2 گمینین اوکراینادان یولا دوشدوگونو آچیقلاییب. دونن (7 آوقوست 2022) یولا دوشن 4 گمی بو آخشام ایستانبول-دا لؤوبر سالاجاق، صاباح ایسه گمیلر یوخلانیلاجاق.
ناظیرلیکدن وئریلن آچیقلامادا، بیرگه کووردیناسیون مرکزینین ایشی چرچیوهسینده اوکراینا لیمانلاریندان تاخیل داشیمالارینین داوام ائتدیگی بیلدیریلیب.
بو گون سحر؛ ایتالیا-یا 11 مین تون سویا داشییان " SACURA" گمیسی یوزنیدن، 48 مین 458 تون قارغیدالی داشییان "آریزونا" آدلی گمی ایسه چرنومورسک-دان یولا دوشوب.
دونن یولا دوشن و ایستانبول ایستیقامتینده حرکت ائدن 4 گمی بو آخشام ایستانبول-دا لؤوبر سالاجاق و صاباح یوخلانیلاجاق.
ایلگیلیلی خبرلر
ایران دؤولت تلویزیونو: اؤلو ساییسی آچیقلاناجاق
"تأسف کی، بو حادثهلر زامانی پلیس ده داخیل اولماقلا ۲۶ نفر حیاتینی ایتیردی"
سوریه سولاریندان اؤلن کؤچمن ساییسی آرتدی
آختارما قورتارما ایشلری نتیجهسینده ایندیه دک ۷۱ نفرین جسدینین تاپیلدیغی بیلدیریلدی
سوریه سولاریندا فاجعه
آرالاریندا فیلیسطین، لینان و سوریه وطنداشلارینین اولدوغو ۳۴ نفرین جسدینین تاپیلدیغی بیلدیریلدی