text:
جمهور باشقانی اردوغان:" آشی میللتچیلیگینه فورصت وئریلمهمهلی"
جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان آنتالیا دیپلماسی فوروموندا ائتدیگی چیخیشدا " اولوسلار آراسی توپلوم اپیدمینین (یئنی نوع کوروناویروس) داغیدیجی تأثیرلرینی ایداره ائتمکده یاخشی امتحان وئره بیلمهدی" دئییب.
جمهور باشقانی اردوغان:"اولوسلار آراسی توپلوم اپیدمینین داغیدیجی تأثیرلرینین قارشیسینی آلا بیلمهدی"
اولوسلار آراسی توپلوم اپیدمینین (یئنی نوع کوروناویروس) داغیدیجی تأثیرلرینی ایداره ائتمکده یاخشی امتحان وئره بیلمهدی...
-
03.08.2021
-
03.08.2021
-
03.08.2021
-
03.08.2021
-

seg_langs: azb_Arab azb_Arab azb_Arab azb_Arab unk unk unk unk unk unk unk unk unk


c: text/html

text:
دونیا سندن کیملر کئچدی؟!
حسرتیم کیمی آخاجاق؟
گؤز یاشیما کیم باخاجاق؟…
و آیریلیق دردی، دوست دردی بیزی یاندیریب یاخاجاق!
چوخ تاسفله، وطنیمیزین، ائلیمیزین تانینمیش شاعری، اجتماعی شخصیتی و تار اوستاسی «بهروز دولتآبادی»(چایاوغلو) بوگون 99/12/29 تهراندا آغیر کانسر خستهلیگیندن حیاتا گؤز یومدو.
«چایاوغلو» 1317نجی ایلده تبریزین چایکنار محلهسینده دونیایه گلمیشدیر. او گنج چاغلاریندا آذربایجانین مبارز ائولادلاری صمد بهرنگی و بهروز دهقانینین یاخین فیکیرداشی و یول یولداشی اولموشدور.
«چایاوغلو» بوتون عؤمرونو ائلینین، یوردونون سعادتی اوغروندا حصر ائتمیشدیر. گنج ایکن ایگیرمی ایل آذربایجانین موختلیف کندلرینده معلیم اولموشدور. او شاگیردلرینه تکجه مدرسه تکلیفی دئمیردی؛ بلکه هرگون اؤزویله بو مدرسهدن او مدرسهیه اویانیش مشعلی داشییردی.
اجتماعی عدالت «چای اوغلو»نون بؤیوک آرزوسو و بوتون عؤمرونو اونا حصر ائلهدیگی یول ایدی. او بو یولدا یورولمادان چالیشدیغی اوچون گؤزونون ببگی کیمی سئودیگی آنا یوردو تبریزدن تهرانا قاچماق مجبوریتینده قالمیشدیر. تهراندا نئچه ایل یاخین دوستو آذربایجانین دونیا شؤهرتلی شاعری «بولود قاراچورلو»(سهند)ین تریکوبافی فابریکینده ایشلهمیش، ائله همان ایللرده (1348ده) «اوستاد شهریار»لا آذربایجان شاعری «محمد راحیم»ین آراسیندا ادبی کورپو یاراتمیشدیر.
نه زندان، نه زامانین آجی گونلری «چای اوغلو»نو اجتماعی و مدنی فعالیتدن ساخلایا بیلمیر. بیر اوستا تارزن کیمی موسیقی ساحه سینده ایکی آلبوم نشر ائدیر: بیرینجیسی صمد بهرنگییه حصر اولموش و سهندین «صمد» شعرینه بستلهدیگی و اؤز سسیله اوخودوغو آلبوم و ایکینجیسیایسه سیاوش کسرایینین آذربایجانین اؤلمز قهرمان اوغلو «صفرخان قهرمانی»یه تقدیم ائتدیگی شعرین اوستونه بستلهدیگی اثردیر. هر ایکی آلبوم چایاوغلونون یارالی اورهییندن چیخان حرارتلی سسیله یاییلیبدیر.
«چای اوغلو»نون یارادیجیلیغینا بیر چوخ ادبی اثرلر ده داخیلدیر. «باباتی بایات اولماز» شعر مجموعهسی یاییلمیش و چوخلو اثرلری هله ده ایشیق اوزو گؤرمهییبدیر.
اوستاد «بهروز دولتآبادی»(چای اوغلو) «صابر ادبی انجومنی»نین تانینمیش شخصیتلریندنایدی و ایکی دؤرده صابر انجومنینین اداره هیاتی ترکیبنده فعالیت ائتمیشدیر.
«ادبیات سئونلر» گروهو بو آجی آیریلیغی آذربایجان خالقینا، چای اوغلونون محترم عائیلهلرینه، صابر ادبی انجومنینه و ادبیات سئونلر عائیلهسینه اورهک ائویندن باش ساغلیغی وئریر.
بیز امینیک، آذربایجان تاریخینده و زحمتکشلرین مبارزه تاریخینده «بهروزدولت آبادی»(چای اوغلو)نون آدی و عزیز خاطیرهسی بیر پارلاق اولدوز کیمی قالاجاقدیر. یولو دواملی و ابدی خاطیرهسینه عشق اولسون.
«ادبیات سئونلر» گروهو
29/12/1399

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
میلچک / ایلقار مؤذنزاده (حیکایه)
ناهاردان سۏنرا اوزانېب یاتماق ایستهدیم. وېژېلتې’یلا بورنومون اۆستۆندن سۏووشدو. قولاغېما إندی. دورسام یقین کی چۏخا باخاجاق. اؤلدۆرمهیهجهیم. قانادلارېنې یۏلوب، قېچلارېنې قۏپارداجاغام. میله چکیب، قارېشقالارېن قاباغېنا آتاجاغام. اۆستۆمه سردیڲیم مَلافهیه بۆرۆنسَم بلکه دینجلدیم. نه ایسه ایرادهسینین قاباغېندا ألیمدن بیر ایش گلمز کیمی، هاردان ملافه ایچینه سۏخولماغېنې دا بیلمیرم.
اۏ نئچه آنلیق حیاتېنې سۆرمهڲه چالېشسا دا، یاتماغا جان آتېرام بو آن. اۆزۆم، یاناغېم، دۏداغېم آماندا قالمېر. توتوب قانادېنې یۏلماق ایستهییرم.
مَلافهنی دؤرد یاندان یاپېشېرام. هر یئر آغ اۏلوب. کولئر اۆزۆمه وورمادېغې اۆچۆن ایستیدن پیشیرم. مَلافهنین ایچینه سۏخولوب. دیری توتا بیلمهسیندن وازکئچیرم. مَلافهنی دؤرد یاندان اؤرتۆب، آیاغېم، باشېم و أللریم’له بۆکۆرَم. ایستیدن ترلهسَم ده اؤلدۆرمهسینه دَڲر. نفسیم قارالېر. تر آلنېمدان گؤزۆمه دۆشۆر. بئلیمین قاشېنماسېنا دؤزسَم بلکه توتا بیلَم. قارنېمېن اۆستۆنده دیر. وېزېلتېسې گلمیر. یۏخ، قارنېمېن اۆستۆنده دَڲیل. نئچه گۆنلۆک حیاتېنا بو آن سۏن قۏیاجاغام. بیلمیرم میلچهڲین ده آلېنې وار یۏخسا یۏخ. نه’یسه گؤرَولی مأمور کیمی باشېمدان أل چکمهسه ده، یازېسې مَلافه ایچره بۏغولماق اۏلاجاق.
اۏ تای بو تایا فېرلانېرام، بؤیرۆمده زادېمدا اۏلسا خَشیلی چېخسېن. اؤلمهسه ده هاواسېزلېقدان اؤلر کی. بیلدیرهجهیم یئریمه گیرمَک نئچهیه باخار.
مَلافهیه بۆرۆنۆب نئچه دؤور ساندویچ کیمی فېرلانمېشام. هاواسېزلېغا دؤزه بیلمیرم. ایندییـه کیمی حتمن اؤلۆب. جسد کیمی هر طرفیمی مَلافه بۆرۆمۆش حالدا، وېزېلتېیا قولاق آسماق اۆچۆن، نفسلریمی یاواشلادېرام.
آروادېم اۏتاغا کئچر-کئچمَز قېشقېرېر. بلکه اۏتاغېن اۏرتاسېندا مومیالانمېش جسده اۏخشادېب. دیک آتېلېرام. شاشمېش گؤزلر’یله زیللهنیب باخدېغېنې گؤرمزدن اۏتورورام. سېنمېش عئینکی بالېنجېن اۆستۆنه قۏیوب، یئرده میلچک جسدی آختارېرام. خانېمېم باشېنې بوللالایېب اۏتاقدان چېخارکَن، بیر وېزېلتې سۏووشور قولاغېمېن دیبیندن.
***
ساعات بئش اۏلوب. یوخوسوز اۏلسام دا ایشلری گؤرمهلییَم. بیر داها صاباحېن واختې گلمیش چکی ایله، قېسطلارېن فکرینه قاپېلېرام. إشیڲه چېخېرام. دفتریمی آچمامېش، برق کۆچهسیندهکی عئینک تعمیرگاهېنا گئتمهلییَم…
97-یای-أردبیل
ایلقار موذنزاده


text:
تورکیه اوستانلاری
تورکیه ۸۱ اوستانا بولونور (il) و هر بیر اوستان موختلیف بؤلومه بؤلونور (ilçe) اوستان حکمیتی مرکزی بؤلومده (merkez ilçe) یئرلشیر. مرکزی بؤلوم، عادئتن، اوستانین آدینی داشییر. مثلا وان شهری وان اوستانینین مرکزی بؤلومودور. بو آدلاندیرما سیخیمینا یالنیز ایکی ایستیثنا وار:
- انتاکیه، هاتای اوستانینین مرکزی
- ایزمیت، قوجاایلی اوستانینین مرکزی
اوستانلاردَییشدیر
آشاغیدا، تورکیهنین ۸۱ اوستانینین سیاهیسی، اونلارین پلاکاسی کودوناگوره سیرالانیر. زونگولداغ دان سونرا (۶۷) سیفاریش الیفبا اساسیندا دئییل، ایللرین یارانما سیراسینا گوره بو ایللر داها یاخینلاردا یارائدیلیب و بوندان سونرا اونلارین پلاکا نومرهلری تعیین ائدیلیب.
کودلاردَییشدیر
ایزو کودونون نومرهلری، تورکیهنین نقلیات وسیطهلرینین قیدییاتی پلاکالارینین ایلک ایکی رقمی و تورکیهده پوست کودلارینین ایلک رقملری عینیدیر. NUTS کودلاری فرقیلیدیر.
فرماندارلاردَییشدیر
قدیم اوستانلاردَییشدیر
- Çatalca, now part of Istanbul Province
- گلی بولو, now part of Çanakkale Province
- İçel (Silifke), now part of Mersin Province
- Kozan, now part of Adana Province
- Şebinkarahisar, now part of Giresun Province
- Elazığ Madeni, now part of Elazığ Province
- Genç, now part of Bingöl Province
- Doğubeyazıt, now part of Ağrı Province
- Siverek, now part of Şanlıurfa Province
باخدَییشدیر
قایناقلاردَییشدیر
- ↑ archive copy. آرشیولنیب اصلی نۆسخهدن on 2018-03-16. یوْخلانیلیب2018-05-20.


text:
دۆنیا / حسن دمیرچی
میللت چیغیریر تۆرکم هارای حاققیمی دانما
دؤولت باغیریر کس سسیوی آنلاما قانما
فرمان بوراخیر وور باتومو، ووردولار آمما
سانکی خوروزون اۆستۆنه نارین جۆجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
روحوم آچیلیب لذّت آلیر إل یۆرۆشۆندن
زنجیری قیران سانکی چۆرۆک تئل یۆرۆشۆندن
تاریخ یارادان تبریزیمین سئل یۆرۆشۆندن
گۆندۆز یۆرۆشه باشلاییب آخیر گئجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
تۆرکۆن بئشیگی اورمیه طوفان قوپاریبدیر
تورپاقلارینا گؤز تیکهنه گؤز قوپاریبدیر
نئعمتلی موغان سون سؤزۆ سؤیلر قوپاریبدیر
قات-قات قالانیب، دردلری چۆن دیبه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
دان اولدوزو تک، پارلاییر اؤلکهمده بیر اولدوز
پاک إتمیش حلال أمدیگینی سۆت آنا تومروز
قافلان سایاغی قارتال اولوب قایغیلی سولدوز
حاققیم تالانیب سؤیلهیهرک گؤر نئجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
خوی تاریخی، بیر گۆزگۆ کیمی گؤز قاباغیندا
یاد إللرینی دیز چؤکۆرۆب اؤز قاباغیندا
زنگان دایانیب اؤن جبهه ده گؤز قاباغیندا
گۆجلر بیر اولوب، داغ کیمی گۆج.دن گۆجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
إللر; قوشاچای’لا مییانا های دیر هارای دیر
زونوز’لا ساراب، داش ماکیدا گؤر نئجه های دیر
غئیرتلی مرندین یۆرۆشۆ تبریزه تای دیر
إللر بیر اولوب میللَته بیرلیک وجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
آی آستارامیز شانلی فیریدون گؤز سنده
قالخ أردبیله یاردیم إله، شور إله سن ده
مئشگین’له أهر قان دوغوروبدور بیلیسن ده
دۆشمن گیجهلیب اۆستۆمۆزه گیج گیجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
إی علم اوجاغی، إی ماراغا حۆسنۆوه حئیران
قالخدین آیاغا، غئیرتیوی إیلهدین إعلان
چیخ بیر رمه ده، قایناشیری میلیونی تئهران
سانکی عرفاتدا حاجیلاردیر حجه گلمیش
دۆنیا گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
بیر عصیریدی کی جان وئریسن قان وئریسن قان
چاتمیش زامانی، اؤزلۆگۆنۆن سئوگیلی جانان
جننت بوجاغی، علم اوجاغی، “آذربایجان”
چوخداندی زامان سن’له یامان بیر لجه گلمیش
حاققیم تالانیب سؤیلهیهرک گؤر نئجه گلمیش
*دۆنیا* گؤزۆن آچسین کی بو میللت گۆجه گلمیش
حسن دمیرچی


text:
آلتینجی ائتلاف ساواشی
آلتینجی ائتلاف ساواشی (اینگیلیسجه: War of the Sixth Coalition) ناپلئون ساواشلارینین بیر قیسمیدیر.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ Bodart 1916, p. 46.
- ↑ Bodart 1916, pp. 130–131.
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«War of the Sixth Coalition»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۸ سپتامبر ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آلتینجی ائتلاف ساواشی گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
قایناق خطاسی برچسب
برای گروهی به نام «lower-alpha» وجود دارد، اما برچسب متناظر با
یافت نشد یا
بسته یافت نشد.


text:
بوفالو خاللی صنم
رقیه کبیری
«گئنه ده گلدی!» دئدیم. چکیلیب، طؤولهنین قارانلیق یئرینده دالیمی آخیرا چئوردیم. آخیر دئدییین ده، قدیم آخیرلار. بیر قاپیسی وار ایدی، بیرده طاغدان آچیلمیش بیر باجا. کور اوغلونو توولایان باجا، قیرآتین قانادینین جوجرمهسینه مانع اولان باجا.
طؤولهنین قارانلیغیندا، یوخونون شیرین چاغیندا، دان، باجادان سؤکولوب، طؤولهیه تؤکولردی. باجا بویدا اویناغان ایشیق طؤولهنین اورتاسینا اوزاناردی. آیاق اوستونده یاتان، یئره سرهلهنن آت ایلخیسینین هامیسی بیردن یوخودان آییلیب، چؤله آپاریلمازدان اوول، یئمین یئییب، سویون ایچردی. گئجهلر ده ایلخینین هامیسی باجا بویوندا آی ایشیغینا دالیب، یوخویا گئدردیلر. ایندیسه اوزون بیر سالونا آچیلمیش پنجرهلرین أتهییندهکی آخیرلارا یئم تؤکوب، سو قابی یاراشدیریب، دیوارلاری کاشی دوزولموش خانا- خانا زاغالارین آدینی طؤوله قویوبلار. گؤیدن آسیلمیش لامپالارین خئیریندن، گئجه- گوندوزو ایتیرمیشیک.
مئهتر باشینین آیاقلارینین سسی بیر یانا، آن باشی قامچینی قیچینا وورماغیندان آجیغیم توتار. ارادهسیز دیشلریمی اونا قیجیردارام. اؤزومو زور- بیللاهینان ساخلایارام کی اونون قامچی اوینادان ألینی دیشلهمهییم.
مئهتر باشی سامان اوستونده یئریینده گالوشلاریندان چیخان سسه کیریخیرام. دئیرم بلکه قارشی طؤولهدهکی آت دالبادال چئزیر. مئهتر باشی او آت قویروغو ساچیینان، یئریینده دئییر بلکه هانسی اصیل آت قدم۱ گئدیر. بیری یوخدور اونا دوشوندورسون کی، آتلارین اصالتی قویوروغا دئییل، تُخومادی.
مئهترباشینین آیاق سسیندن علاوه آیری سس ده گلیر. قولاقلاریمی شوشلهدیم. یوخ…، یییهمین آیاق سسی دئییل. او، قارا چکمهلریایله سامان اوسته یئرینده، دئیهرم بلکه بیر قولون۲ قدم گئدیر. آمما بو سس، سامان اوستونده دورتولن سیچان سسی کیمیدیر.
مئهتر باشیایله یانینداکی گلیب، آخیرین قاباغیندا دایانیبلار. دؤنوب باخمیرام. مئهتر باشی گؤرمک ایستهدییم سون آدمیزاددیر. ایستهمهسم ده سسلری هاوادان قولاغیما تؤکولور. بو سسی ایندیهجن ائشیتمهمیشم.
– جلالخالق! بئله ده گؤزللیخ اولار؟ اصیل آت بونا دئییرلر. عؤمورومده بئله خوش دوروشوقلو، گؤزل آت گؤرمهمیشم. گؤنونه بیر باح!… ائلهبیل آغ- آپباغ مخمردی.
– گؤزللیغه دئییل دؤهتور جان، پیس اوزلودی. بیر پانسیونو جانا گتیریب. ایندییهجن بیر سیلمینی۳ اؤزونه یول وئرمهییب.
– نئچه یاشی وار؟
– جوتلشمهنین لاپ بئله شیرین یاشی، دؤرد یاشی وار. ایکی ایلدی بو پانسیوندا قالیر. هئش کیمه، یییهسینه بئله مینیک وئرمیر.
– جان وئریر اصلاح نژادا.
– فحل فصیلی مایدانلار سیلمیدن اؤتور زنجیر قیرار، آمما بو ایپی قیرخ قویمور بیری اونا یاخینلاشسین.
– تورکمن دی؟
– دؤهتور جان قاریشیق تُوخومدی.
– پس هیبریددی۴!
مئهتر باشی تمسخرلی بیر لحن ایله دئییر:
– هه، یییهسی دئییر پگاز۵، بوسفال۶، بیرده دورآت- قیراتین ژنی قاریشیب بو دیک باش مایدانین قانینا.
مئهتر باشینین تمسخرلی لحنایله دانیشیق سسی شوشلهدیغیم قولاغیمدان ایچری تؤکولور. اونون دانیشیق لحنی ألینده اویناتدیغی قامچی کیمیدیر. هر ایکیسی ده منیم جینیمی کلّهمه وورور. اونون عادتیدیر منیم ایرق- سویومو بیریسینه تانیتدیراندا، قامچینی ألینده اویناتسین، مسخره سؤزلری دیلینده.
– آمما من دئییرم هیتلر ژنی قاریشیب بو مایدانین قانینا دؤهتور جان! ائشیدیبسن دا دئیرلر هیتلر اؤز ایرق- سویونو ساخلاماق اوچون قانینی آدامنان توتدو، حئیوانا جان پای- پولوش ائلهییب؟ دئیرلر آتینا دا اؤزز قانیندان تزریق ائلهییب.
– هیتلرین آتی یوخایدی، ایتی وار ایدی.
مئهترباشی، «آتنان ایتین ائله ده چوخ فرقی یوخدی» دئدی. دؤندوم باخیم گؤروم، مهتر باشینین یانینداکی آدام نئجه بیریسیدیر. من دؤنمکده، اولار ایکیسی ده طؤولهنین قاپیسیندان ایچری گئچدیلر.
اؤزومو سایمامازلیغا ووردوم. باشیم یوخاریدا، طؤولهنین طاغیندان آسلانمیش ایشیغا باخدیم. یادیما گلمیر بو ایشیق نه زاماندان بری منیم آی، اولدوزوم، گونشیم اولوب.
مئهتر باشی ألینی بئلیمه، باشیما چکیر. دیشلریمی قیجیردیرام. آز قالیرام جوفت تپیکله قارنینا قویوم. آمما قیسسا گلیرم. یالنیز فیرنا چکیب، باشیمی ألینین آلتیندان قاچیردیرام. اونون أل چکن گونو یوخدو. بو گونه جن اوندان پیساوزلو بیر آدمیزاد گؤرمهمیشم. گئنه ألینی بویون- بوغازیما چکیر. بوینومداکی خالی یانینداکی آداما گؤستریر.
– بونو گؤروسن دؤهتور، ایسکندرین ده آتینین بوینوندا بئله بیر خال وار ایدی. اونا گؤره آدینی قویموشدو بوسفال. ایسکندرین آتینین خالی آغایدی، صنمین خالی قرهدی. دئیرلرایسکندرین آتی تکشوناسایدی، یییهسیندن علاوه هئش کیمه مینیک وئرمزدی. بو دیک باش مایدان اونون دا اوزون آغاردیب. ایندیهجن هئچ بیر آت اولماییب منه مینیک وئرمهسین. آمما دوزون دئسم، بو ایپیقیریغا یاخینلاشاممیرام بئله. یییهسی ائله بو خالینا آللانیب، ائیبئله پولو یاتیردیب بیر دلیسوو دیک باشدا. دا بیلمیر خالا دئییل، حالادی. آتی مینیب حال ائلهمهدین، بئش عابباسییا بئله دَیمز.
– محشردی. ائله بیل بوفالو باشینی دؤیمه دؤیوبلر بوینوندا.
– یییهسینین دئدیینه گؤره آناسی دا بو دیک باش کیمیایمیش. اونا گؤره اونو مصنوعی صورتده مایالاییبلار۷. بو دا اونون تؤرهمهسیدی.
– چارهسی بودی کی سیلمینی ده بو طؤلهیه باغلییاسیز.
– هر ایش گؤرموشم دؤهتورجان، فایدا وئرمیر. او طرفدن ده یییهسی اصرار ائلیر ایندی آتلارین فحل فصیلیدی. دئییر بلکه بیز ایشمیزی یاخچی گؤرموروخ.
مئهتر باشی بیردن بیره پیقیلداییب گولور. ألینی یانینداکی آدامین چیینیه قویوب دئییر:
– سنه بیر سؤز دئییم دؤهتور، اؤز آرامیزدا قالسین. سیراغا گئجه بیردن بیره بیر فیکیر عاغلیما تاخیلدی. سسسیز صداسیز گتیریب، یاریم چَتَول ایچگینی بیر سطیل سویا قاتیب، تؤکدوم بو خان صنمین سو قابینا. سورا بیر سیلمینی اؤتوردوم بونون طؤولهسینه. گئجه یاریسی نه اولدی؟! عرفات محشر!… بیلمیرسن بو ایپی قیریخ نئجه دلییه دؤنموشدو. سیلمینی طؤولهدن چیخارماسایدیم، سحر لئشینی ییغیشدیرمالییدیم.
آز قالیرام او گئجهنین آجیغینی یالانچی مئهترباشینین قارنینداچیخاریم. قارنینین آلتیندان بیر جوت تپیک لاپ حاققیدی. آز قالیرام دیل آچیب اونون یالانینی چیخاردیم،«هانسی سیلمی؟! نه واختدان مئهتر باشینین آتی سیلمی اولوب؟» دئییم. ایندی باشا دوشورم او گئجه منیم باشیما نه اویون گتیریب. اؤز- اؤزومه دئیردیم گؤرهسن منه نه اولوب، هئچ ائله بیر حالا دوشمهمیشدیم!
دئیهسن مئهتر باشینین یانینداکی، ائشیتدیی سؤزدن خوشلانماییب. قارشلارینی ییغیب گئنه ألینی بئیلیمه، باشیما چکیر. ألینه باخیرام. ألینده قامچی یوخدور. گؤزلویورم گؤروم بو نوازیشین سونو هارا چاتاجاق. مئهتر باشی اونون قولوندان توتوب دئییر:
– دؤهتور جان، گؤزله. بو ایپی قیریخ قفیلدن تپیک آتار.
او ایسه ألینی باشیمدان بوغازیمداکی خالا ساری چکیر. بوینومداکی بوفالو خالیمی نوازیش ائلهییب، دئییر:
– هانی آخی؟ بو کی چوخ حمیلدی! گؤزلرینه بیر باخ! پار- پار پاریلداییر.
– آللانما دؤهتورجان، آللانما. بهخود اولوبدی اونا واله اولوبسان. اونا گؤره ده بئله حمیل- حمیل سنه باخیر.
مئهتر باشی هله بو گونه جن هوش ائلهمهییب کی من ألینده قامچی اولمایان هر هانسی بیر آدمیزادی تپیکلهمهرم.
– نه دئییم! بیر دفعهده بیر سیلمی گؤندرین یانینا، اگر گئنه یول وئرمهسه چاره یوخدو، مصنوعی صورتده مایالاندیرارام.
ایکیسی ده طؤولهنین قاپیسیندان ائشییه چیخیرلار. دؤنوب آرخالاریندان باخیرام. مئهترباشی قامچینی قیچینا وورا- وورا اوزاقلاشیر. دئییرم بلکه قارشی طؤولهدهکی آت دالبادال چئزیر، بیر سیچان سامان اوستونده دورتولور…
۹۴٫۶٫۲۹
ایضاحلار:
۱- قدم گئتمک: آتلارین بیر نوع یئریشیدیر. آت قدم گئدنده، بیر جوت أل- آیاغیندان، بیر ألی یا آیاغی نوبتی یوخاریدا، اوچو یئرده اولار.
۲- قولون: آلتی آیلیغا جان آت بالاسینا قولون دئیرلر.
۳- سیلمی: آیغیر. نر آت.
۴- آتلارین اصیل نژادلارینین اسپرمینی مصنوعی واژنده استریل صورتده ییغیب، بعضی مواد ایله قاریشدیریب، سونرا ویاللارا مایع آزت دا (منفی ۸۰ درجه) دونداریب، ساخلارلار. آتلارین فحل فصلی، پیپتله بو اسپرمی مادیانلارین دؤل ائوینه (رحم) تؤکوب، بئلهلیکده مادیانلاری مصنوعی صورتده سئچیلمیش توخوملاری ایله بارور ائلرلر.
۵- یونان میفولوژیسینده قانادلی بیر آتدیر، آندرومدانی (زنجیرده کی قادین) دنیز قوللارینین ألیندن قورتارماغا چالیشیر.
۶- بوسفال: مقدونیهلی ایسکندرین آتی.
۷- مصنوعی مایالاما: مصنوعی لقاح


text:
ایتالیا میلّی فوتبال تیمی
ایتالیا میلّی فوتبال تیمی — ایتالیانی اۇلوسلار آراسی فۇتبول تورنیرلرینده تمثیل ائدن میلّی فۇتبول تاخیمی.
تاریخی[دَییشدیر]
ایتالیا میلّی فۇتبول تاخیمی ۱۸۹۸-جی ایلده یارادیلمیشدیر. ۱۹۳۴-جو ایلده فۇتبول اۆزره دۆنیا چمپیوناتیندا ایلک دفعه ایشتیراک ائتمیش و چمپیاناتین بیرینجیسی اوْلموشدور. بۇندان سوْنرا ۱۹۳۸، ۱۹۸۲ و ۲۰۰۶-جی ایللرده ده دۆنیانین ان گۆجلو تاخیمی آدینی قازانمیشدیر. ۱۹۷۰ و ۱۹۹۴-جو ایللرده فینالدا برزیل مغلوب اوْلموش و ایکینجیلیکله کیفایتلنمیشلر. ۱۹۹۰-جی ایلده ایتالیادا کئچیریلن چمپیوناتدا دۆنیا اۆچونجوسو اوْلموشلار. ۱۹۶۸-جی ایلده آوروپا چمپیوناتین ین بیرینجیسی، ۲۰۰۰-جی ایلده ایسه فرانسه یا مغلوب اوْلاراق ایکینجیسی اوْلموشلار. دۆنیا فۇتبولونا پائولو مالدینی، فرانچسکو توتی، الساندرو دل پیرو، دینو زوف، روبرتو باجو، جیانی ریورا، فیلیپو اینزاگی، جوزپه برگومی، پائولو روسی، روبرتو دونادونی، آلساندرو کاستاکورتا، آندره آ پیرلو، الساندرو نستا، جیان لوئیجی بوفون، سالواتوره توتو اسکیلاچی، فابیو کاناوارو و فرانکو بارزی کیمی اۇلدوز فۇتبولچولار قازاندیرمیشلار. ایتالیا میلّی تاخیمسینین فوْرماسینی ان چوْخ جانلوئیجی بوفون (۱۵۰ دفعه) گیمیشدیر. ان چوْخ قوْلو ایسه لویجی ریوا (۳۵گوْل) وۇرموشدور.
اۇغورلاری[دَییشدیر]
- ۴ دفعه فیفا دۆنیا کوبوکونون غالیبی - ۱۹۳۴، ۱۹۳۸، ۱۹۸۲، ۲۰۰۶
- ۲ دفعه فیفا دۆنیا کوبوکونون ایکینجیسی - ۱۹۷۰، ۱۹۹۴
- ۱ دفعه فیفا دۆنیا کوبوکونون اۆچونجوسو - ۱۹۹۰
- ۱ دفعه فیفا دۆنیا کوبوکونون دؤردونجوسو - ۱۹۷۸
- ۱ دفعه یوفا آوروپا کوبوکونون غالیبی - ۱۹۶۸
- ۲ دفعه یوفا آوروپا کوبوکونون ایکینجیسی - ۲۰۰۰، ۲۰۱۲
- ۱ دفعه یوفا آوروپا کوبوکونون اۆچونجوسو - ۱۹۸۸
- ۱ دفعه یوفا آوروپا کوبوکونون دؤردونجوسو - ۱۹۸۰
- ۲ دفعه مرکزی آوروپا گؤره کوبوکونون غالیبی - ۱۹۲۷-۱۹۳۰، ۱۹۳۳-۱۹۳۶
- ۲ دفعه مرکزی آوروپا گؤره کوبوکونون ایکینجیسی - ۱۹۳۱-۱۹۳۲، ۱۹۳۶-۱۹۳۸


text:
«آرزو»دان- «آرزی»- یا/ حسن ایلدیریم
(اوستاد حبیب ساهرین شعرینین تحلیلی)
آرزولار: اورهکلرین درین قاتلاریندان، کؤنوللرین ایستی، قاینار احتیراسلاریندان، خیاللارین چیرپینان قانادلاریندان دوغار و ایدآللار، ایستک فیکیرلرله یوغرولار و سونرا اینسانلارین ان گؤزل و صمیمی و سئویملی حیسلرینین بویاسینا بویانار و ان نهایت اومیدلرین اوماجاق و قوناجاق یئرینه چئوریلر. داها دوغروسو آرزولار حیاتـین اؤزوندن دوغور. اونلار اینسانین معنوی عالمینین دورو گؤزلو گوزگوسودورلر. غریبه بوراسیدیر، اینسان آرزولاری حیاتا کئچدیکجه آزالمادان آرتار، تؤرهر. او دور کی، اینسان عؤمور بویو گؤزل علوی و شیرین آرزولارینا چاتماق اوچون داییما جان آتار. آرزی اولدوزلاریسا، سحر- آخشام لار اینسانین عؤمور یوللارینا شفق چیلهلر، او یوللاری آیدینلادار و اینساندا یاشاماق، قورماق، یاراتماق هوهسینی گونو- گوندن آرتـیرار.
صنعت آداملارینین یاراتدیغی بدیعی اثرلر، اونلارین آمال و ایستکلری و گؤزهللیک دوغولاری ایله جیلوهلهنن اورهکلرینین معنوی هئیکلیدیرلر.
یارادیجی تخیّلو، حیسلری، فیکیرلری، آرزی و ایدآللاری اؤزونه مخصوص بیر گوجله گؤزهللیک و ایستهتیک سوزگهجیندن سوزوب، اونلاری بدیعی تظاهر فورماسی اولان تصویرلر، مئلودیلر، … جیزگیلر… صورتینده، صنعت اثرلرینه چئویریر. بو اثرلر یارادیجی اورهییندن یول آلیب و صنعت سئوهرلرین اورهیینه ساری آخیر. بدیعی اثرلرین مضمون و محتواسی و اونلاردا عکس اولونان حیات حقیقتلر نه قدهر عمومیلشمیش حیسلردن و دویغو و دوشونجهلردن تؤرهنیرسه و بدیعی پارلاقلیغی و آیدینلیغی نه قدهر گوجلو اولورسا اونلارین تاثیر دایرهسی گئنیشلنیر و باشقالارین اورهیینده یول تاپماسی آسانلاشیر. بدیعی اثرین اوزون عؤمورلویو، خالقین معنوی عالمینه یول تاپماسی ایله علاقهداردیر. خالقین مالینا چئوریلن اثر، نسیلدن- نسیله معنوی آمانات کیمی تاپشیریلیر و یاشادیلیر.
شعرلرینده، یوخاریداکی سایدیغیمیز علامتلرین بیر چوخو اولان، شاعیرلرین بیری ده آذربایجانین گؤرکملی شاعیری اوستاد حبیب ساهردیر. او دا قلبینین ایستک و آرزولارینی، اضطیراب و اورهک چیرپینتیلارینی، یاشادیغی حیاتـین آجیناجاقلی آنلارینی، ائللرین درد و غمینه، عذابلارینا، ایستک و آرزولارینا تؤکوب و اثرلرینده ترنّوم ائتمیشدیر. او اؤز منلییینی ایتیرمهدن، گونده بیر دونا گیرمهدن هر جوره عدالتسیزلییه قارشی سینه گرمیش و خالقینین معنوی پاکلیغینی قوروموش، اونون آمال و ایدآللاری اوغروندا سورگونلره، محرومیتلره دؤزموش، آنجاق اؤز اثرلرینی خالقین منافعی اوغروندا، خالقین آزادلیغی، خوشبختلییی نامینه یازیب، یاراتمیشدیر. اونا گؤره ده بیر چوخ شعرلری نسیل- نسیل سینهلرده یورد سالیب، خالقیمیزین سئودییی و یاشاتدیغی اثرلر اولموشلار.
ساهرین ده منلییی هر بیر اینسان کیمی حیات آخاری ایله زامان- زامان اینکیشاف ائتمیش، یوکسلمیش و ثابتلشمیشدیر. شاعیرین شخصییتی یئتگینلشیب، بوتؤولشدیکجه شعردن- شعره دولغونلاشمیش و زنگینلشمیشدیر. اونون حیات تجربهسی آرتدیقجا دوشونجهلری درینلشیر و مراجعت ائتدییی موضوع لار، ایفاده ائتدییی مضمونلار ایسه فردیلیکدن، سطحیلیکدن اوزاقلاشیر و عمومیلییه و درینلییه ساری اینکیشاف ائدیر. اونون ترنّوم ائتدییی ایستک و آرزولار تکجه بیر قلبین یوخ بلکه اینسانلارین داخیلی عالمین ایفاده ائدهن بدیعی اثره (شعره) چئوریلمیشدیر.
بوردا گؤرکملی شاعیرین «آرزو» و «آرزی» شعرلرینی قارشیلاشدیرماق و اؤتری ده اولسا اونلاری آراشدیرماق و اینجهلمک یولو ایله یوخاریداکی فیکیرلری یئکونلاشدیرماق ایستردیک. باشقا سؤزله: ایستهییردیم کی، بو شعرین سیماسیندا شاعیر کئچیردییی یارادیجیلیق یولونو بیر نظره سالاراق اونون کئچیردییی مرکّب یارادیجیلیق یولونا ایشیق سالماقلا اوخوجولاریمیزا ساهرین محبّت لیریکاسینین اجتیماعی بیر لیریکا سوییهسینه چاتدیغینی آچیقلایاق.
«آرزو» شعری ساهرین گنجلیک دؤورونه، ایلک محبّت آنلارینا عاییددیرسه، «آرزی» شعری ایسه اونون مودروکلیک چاغلارینین، گرگین مباریزه دؤورونون عمومیلشمیش سئوگیسینین بیتگین صنعت نمونهسیدیر. ایندی هر ایکی شعری اؤتری ده اولسا، نظردن کئچیرمک ایستهییریک:
آرزو
ظلمتین توزونو سحر الی ایله
اورهک آیناسیندان رفع ائده بیلسهم.
وحشی گؤیرچین تک قانادلاناراق
اوزاق اوفوقلره آه گئده بیلسهم.
شاعیر ایلکین سئودا سحرینی آنارکن، کئچیردییی هیجران گئجهلرین، آغریلاری، عذابلاری، اضطیراب و سارسینتیلاری اونون اورهیینی دوم- دورو آیناسینا قونموش «ظلمت توزو» آدلاندیریر و ناکام محبّتین کدهرینی اورهکدن سیلیب یونگوللشیب، وحشی گؤیرچینلر کیمی اوچماق آرزوسوندادیر. آنجاق نه یازیق کی تکجه خیال عالمینده اوزاق اوفوقلرده اوچماق ممکون اولور.
شاعیر خیال عالمیله، رئال عالمین آراسینداکی اوچورومو، حسرتلرین، انتظارلارین، ناکام آرزولارین، عادی تجسّمو اولان «آه» سؤزو ایله دولدورماق ایستهییر.
سیاه دالغالارین حلقهلرینده،
قاباران بیر کؤپوک، چیرپینتی اولسام،
غروب پردهسینده، سولغون اولدوز تک،
گؤز یومار- آچان واخت سارالیب سولسام.
وحشی گؤیرچین آرزوسونو آرتـیق، بیرجه کؤپوک، چیرپینتی اولماق آرزوسو عوض ائدیر. سیاه دالغالار ایستر- ایستهمز «قارا دنیزی» آندیریر. هم ده اونا دالغین- دالغین باخان «ایری سیاه گؤزلو قیزی» شاعیرین خییالیندا جانلاندیریر. قارا دنیزین دالغالاریلا سیاه گؤزلرین باخیشلارینین چاتـیشدیغی حلقهلرده، بیر کؤپوک کیمی قابارماق، اونلارین آیریلیشیندان قوپان چیرپینتی سسینه چئوریلمک، یاخود دولغون قارا گؤزلرین تیکیلدییی قارالان اوفوقلرده بیر گؤز قیرپیمیندا یانیب سؤنن اولدوزلارین گؤرونوشو کیمی گؤرونمک آرزوسو کئچیر اورهییندن. بو آرزودان، بو رومانتیک دویغولاردان دوغان گیزلی بیر «آه» سیزیلیر بو بندده. حزینلیک، یوموشاقلیق ایچیندهکی حیس کیمی، اورهکده قیوریلیب، آچیلیر، آنجاق دوداغا چاتا بیلمهیه بو «آه»:
تیترهشن کؤلگه تک بیرجه گؤرونسم،
ماوی پنجرهنین بوللور جامیندا،
بیر پاریلتی اولسام یارین گؤزونده،
سؤنوک بیر نور اولسام اونون شامیندا.
ایکی بیر گئجهده پنجرهنین آرخاسیندان گؤیلری، اولدوزلاری بایغین- بایغین سئیر ائدیب گوموشو آی ایشیغینا بورونموش خاطیرهلری بیر- بیر گؤزلری اؤنونده جانلاندیران سئوگیلیسینین خییالیندا دوغولوب بوللور جامدا تیترهشن بیر کؤلگه کیمی گؤرونمک او محزون کؤنوللو یاری بیرجه آنلیغادا اولسا سئویندیرمک، گؤزلرینی گولدورمک یاخود هئچ اولماسا هیجرانلی گئجهلرین غملی قارانلیغینی ایشیقلاندیران «شام»- ین تیترهشن شوعآلاریندا بیر سؤنوک نور اولوب، سؤنمکله، او گئجهلرین غمینی، کدرینی یونگوللشدیریب، آیدینلاشدیرماق آرزولاییر. بو آرزولاردا، بو لحنده بوغولان هیچقیریقلار، اینیلتیلر، اویولتولار، اوخوجونون دا اورهییندن یول سالیب کئچیر، اونوندا بوغازینا تـیخیلان قهره چئوریلیر. اورهیینی گؤیندیر.
بیر تبسّوم اولسام دوداقلارینا،
سولغون یاناقلارین قیزیل گول ائتسم،
بیر داملا یاش کیمی آخیب گؤزومدن،
اطلس اتهیینده اریییب ایتسم.
سئودا سوراقلی، خیال قانادلی آرزو گؤیرچینی اوزاق_ اوزاق اوفوقلردن اؤتوب، کئچیب و ناغیللاریمیزدا اولدوغو کیمی مختلیف جیلدلره دوشوب، کؤپوک اولوب، یانیب سؤنن اولدوز اولوب، شامین سون شوعا سی اولوب… کؤلگه اولوب. بو جیلدلره دوشه- دوشه، اوچوب، اوچوب، ان نهایت خاطیرهلرین مورگوسونو پوزوب. یارین اورهیینده شیرین دویغولاری اویادیب و او سئوینج شیرینلیکلر، یارین دوداغیندا اویانان تبسّوم کیمی اینجه- اینجه اریییب، یاناقلاریندا نارین- نارین قیزاریب، سونرا بو آرزو، اؤز یوواسینا، شاعیرین قلبینه قاییداراق، ندهنسه حسرتلرین، انتظارلارین تجسّمو بیرداملا یاش اولوب، سئوگیلیسینین گؤزلریندن آخیب. اطلس اتهیینه اویوماق ایستهمیش. بلکه ده بو سئوینج یاشیدیر. هر حالدا سنی ده کؤورلدیر، دورولدور، سنده ده رومانتیک دویغولار اوخشاییر. اورهیینه ایستیلیک باغیشلاییر. سنی روحن تمیزلهییر.
منه ائله گلیر کی، سئوه بیلمهین هئچ بیر کیمسهدن شاعیر چیخماز؛ چونکی شعرین تملی، بینؤورهسی سئوگی اوزهرینده قورولور. بو سئوگی عادی سئوگیدن توتموش تا حیات سئوگیسی، ائل، وطن، اینسان، کاینات و … کیمی بؤیوک سئوگیلره قدهر یوکسهله بیلیر. بؤیوک صنعتکارلارین، شخصی سئوگیسیندن دوغان صنعت اثرلری ده، ائله بیر قووّهیه، گوجه مالیکدیر کی، اونلاردا باشقالارینین دا سئوگیسینین ترنّوم و تجسّومو سسلهنه بیلیر. صنعتین ده عومومیلشمک قووّهسی محض بورادان سو ایچیر. «آرزو» شعرینده ترنّوم اولان، وصف اولان سئوگی زامان- زامان بؤیویور، درینلشیر، گئنیشلنیر و وطن سئوگیسی، ائل سئوگیسی، اینسان پرورلیک، عدالت سئوهرلیک کیمی محتشم دویغو و دوشونجهلری ایفاده ائتمک قابیلییتی کسب ائدیر. بونون عئینی تجسّمونو «آرزی» شعرینده گؤرمک اولار.
آرزی
ایستهرم غملی و طوفانلی گئجه
یولچولارا.
بیر فانوس تک یا دا قطب اولدوزو تک
رهبر اولام.
بو قارانلیق، آرتـیق توز کیمی دئییل، بلکه قیر کیمیدیر. قاتی قارانلیقدیر. غملردن، اضطیرابلاردان، سکسکهلردن، قورخولاردان، سارسینتیلاردان، ایشکنجهلردن یوغرولموش استبداد و ظلم قارانلیغیدیر. بو قارانلیق اولدوقجا مدهیش بیر قارانلیقدیر. اینسانلاری بوغان، سارسیدان، یولچولاری یولوندان ائدن، قارانلیقدیر. بو قارانلیق، طوفانلارلا، بحرانلارلا قوشالاشیب و بیر هیولا کیمی سعادت ایشیغینین دالینجا گئدن یولچولارین یولونو کسیب. بئله قارانلیق، طوفانلی، دوًزولمز بیر قارانلیقدا خالقین سعادتی نامینه جانلارینی اووجونا آلان سعادت جارچیلاری، آزادلیق یولچولاری یولا دوشور، مباریزهیه گیریشیر. آسیلیر، گوللـهلنیر (1350 ایل یازیلیب شعر) بو مقاملاردا شاعیر لاقئید قالیب، شعر و غزل قوشماقلا کیفایتلهنه بیلمیر، او دور کی، او بو یولون کروانینا قوشولور. اؤزونو مشعله چئویریب، یولچولارینین یولونو ایشیقلاندیرماق آرزولاییر. او اومید ایشیغی، مایاق کیمی یاناراق، بیر فانوس یا قطب اولدوزو کیمی اولماق آرزوسوندادیر. قارانلیق و طوفانلی گئجهلرده یولچولار گرهک اولان ایشیقدیر. او دا ایشیغا چئوریلمک ایستهییر.
ایستهرم یای گونو چؤللرده آخار بیر سو اولوب،
دوم- دورو گؤز یاشی تک یولدا،
چوخور ایچره دولام.
یایین ایستی و قیزمار گونلرینده، گؤیدن اود الندییی بیر واختدا، سوسوز یولچولارین، یانغیسینی، خییاللاریندا یارانان ایلغیملار سوووتمادان داهادا یانغیلاشدیران بیر واختدا، شاعیر اؤز وجودونو اریدیب سویا دؤندرمک آرزوسوندادیر. او قاینار بولاق یوخ، عادیجه چوخور دولان بیر سو اولماق ایستهییر،. یولچولارا نه لازیمدیر. سو! ائله ایسه، سو اولماق! هارادا اولور اولسون، تکجه گرهک اولان بیر شئیه چئوریلمک گرهکدیر. سعادت، عدالت، آزادلیق یولوندا مباریزهده ان واجب بیر وارلیغا چئوریلمک. حقیقی مباریزه ده اولدوغو کیمی اؤزو بؤیوک بیر ایشدیر.
ایستهمم نقش و نیگاریم قالا، شعریم اوخونا،
ایستهرم بیر سیزی حسرت تک،
اورهکلرده قالام.
شاعیرین اؤزو اوچون اوماجاغی بیر شئی یوخدور. او نه هئیکللره، پورترهلره چئوریلیب، گؤزلری قاماشدیرماق ایستهییر. نه ده کی، شعرینین شؤهرتی آلتـیندا اویویوب، اؤیونمک ایستهییر. یوخ، او گوندهلیک شان شؤهرتدن، گورولتولو، پاریلتیلی شؤهرتدن قاچیر. اورهکلرین ان عادی بیر حسرت حیسّینه بولانیب، قالماق ایستهییر. شاعیرین بؤیوکلییی، اوزون عؤمورلویو، اونون یازدیغی اثرلردن آسیلیدیر. اینسانلارین اورهکلرینه یول سالا بیلیرسه دئمک ابدیلشیر. ساهر ده حسرتلره، انتظار دویغولارینا، آجی و سئوینج حیسلرینه قاریشیب اینسانلارین اورهیینده قالماق آرزولاییر. بو آرزونون آرزوسودور. بؤیوک سعادت ایسه، اینسانلارین آرزوسونا چئوریلمکدیر. شاعیرده اؤز نجیب آرزولارینین، آرزوسونا دؤنمک ایستهییر.
اونودورسا منی ائل، چکمهسه تاریخ آدیمی
ایستهرم آی تکی یورد اوسته گئجه
شؤوق سالام.
دوغروسو ائل دوغما شاعیرینی اونودارمی؟خالق لیاقتلی ائولادلارینا لاقئیدمی قالار؟بس شاعیره قارشی بو ائل اوبا لاقئیدلییی ندن تؤرهنیر؟ بو میصراعلاردا آجی بیر حقیقت گیزلنیب: پهلوی شوونیستلری، حقیقی تاریخی حادیثهلری تحریف ائدیب، ساتقینلاری، فیریلداقچیلاری، لوغالاری خالق قلمه وئرهرک، اؤز چیرکین عمللرینی، یاراماز نییتلرینی حیاتا کئچیرمک ایسته میشلر. حقیقتی اؤرت- باسدیر ائدره ک، خالقین حقیقی و لیاقتلی ائولادینی لکهلهییب، بؤهتانلایاراق؛ اونلارا، “خالق دوشمنلری”، “متجاسیر”، “ساتقین” و “مزدور” آدی وئرمکله، سیخیشدیریب، مباریزه مئیدانلاریندان چیخارماغا اؤتری اولسادا موفّق اولموشدور. آنجاق شاعیر، غفلت یوخوسوندا ا ویوموشلارا، باشسیز آداملارا آجییر. اونون آچیق گؤزو بونلاری یاخشی سئچه بیلیر. او خالقین آییلیب، حقیقته واقف اولاجاق گونونو آیدینجا گؤرور. او دور کی، بو یوخولارین یانیندان سایماز یانا کئچمیر. دوغما یوردونون ، خالقینین سئوگی- محبّت جؤوهرینه چئوریلمک آرزوسوندادیر. اولدوز کیمی، آی کیمی اؤز اورهیینی اریدیب وطن گئجهلرینی، ائللرین رؤویالارینی، یوخولارینی، آرزولارین نورونا بوروندورمک ایستهییر. بئله تمنّاسیز سئوگیله دولان اورهک یالنیز و یالنیز پاک آرزولار، تمیز دویغولار، محبّت سئوگی اینسانپروهرلیک دویغو و دوشونجهلری ایله دولان، چیرپینان، سئودالی بیر اورهک اولا بیلیر، ساهر (گئجهلر اویاغی)- نین اورهیی اولا بیلیر.
هر ایکی شعرین اؤزونه مخصوص بدیعی دیرلری واردیر. «آرزو» شعری خاطیرهلرین، آنیلارین، آرزولارین اویانیشینین طبیعت عنصرلرینده تصویرلنمهسی و اینسان اورهیینده اویاتدیغی حیسلرده جانلانماسی فورماسیندا وئریلمیشدیر. شعرین آشیلادیغی صمیمیلیک، کؤورهکلیک، اینجه و ظریف موسیقیله موشایعت اولونور. بو موسیقی سؤزلرین، دوزولوشوندن، میصراعلارین توخونوشوندان سس ایلمهلرینین بیر- بیرینی آوازلاندیرماسیندان تؤرهنیر و رنگ چالارلارینین اویاتدیغی حزین و یوموشاق دویغولارین سسلشمهسی ایله تاماملانیر. «آرزو» شعریندهکی، ظلمت توزو، «آرزی» شعریندهکی قاتی قارانلیغا، وحشی گؤیرچین ایسه گؤزلریمیزه گؤرونمهین آنجاق آرزولارا قاناد وئرهن، اوچدوران «زومرود» قوشونا چئوریلمیشدیر.
آرزی شعری تضادلارین، انکار و تصدیقلرین فورماسیندا یارانیب، قارانلیقلا ایشیغین، ایستیلیکله سرینلییین، جسارتله اومیدسیزلییین، اونوتماقلا وارلیغین… یاراتدیغی تضادلارین عالمینده، ایشیغین، دورولوغون، ائل- اوبا وورغونو، وطنپرور، اینسان سئوهر، درین دوشونجهلی بیر وطنداشین صورتی جانلانیب و تصویر اولونوب.
آرزی شعرینین سؤز دوزومو، حیس هؤرگوسو، وورغولارین یئرینه دوشدویونه گؤره، هابئله میصراعلارین یئرلی- یئرینده قیریلماسی شعره خوصوصی بیر آهنگ باغیشلاییب، میصراع باشی ایشلهنن سؤزلرله، قافیهلر آراسینداکی، اویارلیق و بیر- بیرینی تاماملاما قابیلیتی شعره تاملیق وئریر. اونو کامیللشدیرمیش و بوتؤولشدیرمیشدیر. شعرین مضمونوندان دوغان، فداکارلیق، ایگیدلیک، غیرت و تمنّاسیزلیق، آهنگه، موسیقییه دؤنهرک شعرین لحنیندن آشکارجاسینا دویولور.
شعر لؤوحه یاراتماق مقصدیله قورولمامیش، بلکه گئنیش فضالارین، بؤیوک آرزولارین، منظرهسینی ییغجام، کسرلی و توتارلی تصویرلر، سیمبوللارلا جانلاندیرماق و تصویر ائتمک ایستهمیش و بونا دا ناییل اولموشدور.


text:
1- آبان آبان ایش اوْلماز, بَسلَمهسَن قیز اوْلماز.
2- آبایمادان سوًیلوٍر, آغریمادان اوًلوٍر. (قوْرخمادان سوًیلهیهن, اَریمَز اوًلر).
3- آت آریٌق، یوْللار اوُزاق.
4- آت اوْلسا اَت تاپیٌلار، داد اوْلسا آد تاپیٌلار.
5- آت اوْلماسا، یوْل اوْلماز، دیل اوْلماسا، ائل اوْلماز.
6- آت اوًلدوٍرمهیَن، بایتار اوْلماز. (بایتار: مالوْتاج: مال حَکیمی).
7- آت اوًلَنهجَن اوْتلار.
8- آت اوًلوٍموٍ، ایته بایرام.
9- آت آیلیٌغیٌن، دَوه ایللیگین دوٍشوٍنوٍر.
10- آت ایله آرواد، ایییدین بَخدینه باخ.
11- آت بَسلهنیرکَن، قیٌز ایستهنیرکَن.
12- آت سوٍروٍسوٍن، قارتال یوُواسیٌن گوٍدَر. (آت سوٍروٍسوٍن آختارار، قارتال یوُواسیٌن).
13- آت قاچا قاچا، قوُش اوُچا اوُچا ، کیشی چالا چالا یئتیشَر.
14- آت قازیٌغیٌ (میٌختوًغله) گوٍموٍشدهن، یوْل آزیٌغیٌ یئمیشدهن.
15- آت قانلیٌ، ایگید جانلیٌ گَرهک. قادیٌن سوًزه باخمیر ساخلاماق نه گَرهک.
16- آت گوٍجوٍنوٍ کارواندا گوًر، مَرد گوٍجونوٍ مئیداندا.
17- آت گوًرهنده آخسار، سوُ گوًرهنده سوُسار.
18- آت مینهنده، اوًز آتیٌوا مینگینهن، اوًزگه آتیٌ تئز آریٌر.
19- آت مینهنیندی، ائو قوْنانیٌندیٌ، دوْن گئیهنیندی.
توپلایان: حسن بک هادی


text: چرشنبه گئجهسی ساعات 9 دان 11 قدهر عاشیق حسن اسکندری کوراوغلو – ائیواز داستانینی تهرانین بهمن مدنیت ساراییندا سسلندیردی. بو کنسرت پنجشنبه گئجهسیده همن ساعاتدا تکرار اولاجاقدیر. برنامهنین باشلانیشیندان اؤنجه شاعر حسن ایلدیریم داستان حقینده تماشاچیلارا مختصر ایضاحات وئردی. کنسرتین بیرینجی گئجهسینده بیر چوخ آذربایجان شاعر، یازیچی و صنعتکارلاریدا اشتراک ائتمیشدیر. او جملهدن: ، هاشم ترلان، میرزه شهرک، جمشید شیبانی، حسن ایلدیریم، اردشیر رستمی، حسن صانعی، علی پاینده، عزیز محسنی، مجید ساوالان، اکبر آزاد، یوسف فرزانه، ع. آغ گونئیلی، ائلدار موغانلی، ناصر وحدتی، سعید موغانلی، عاشیق بولوت، عاشیق محبوب، عاشیق سولدوز، خواننده حبیب قاسمی و ….. س. کنسرتین بیرینجی گئجهسیندن بیر نئچه شکیل تقدیم اولور:


text:
– مین دفه گئدیب گلسن ده، قبول اولمویاجاخ…
– آخی بو اولماز رحمتلییین اوغلو… آد دوز چیخمیر… ائل ایچینده هر کیمسه بیر جوره سسلهییر… اؤزون بیزیم جماعاتی تانیرسان دا…
-آغا وختیمیزی توتما… یا آدی بیز دئین کیمی یازاق آل آپار یادا آیری آد دئ… جاماعاتین ایشی وار… دا دوز چاغیرارلار یا چاغیرمازلار اودا سنین موشکولوندو…
سونرا اوز چئویریب، دؤرد نفرلیک اوتوراجاغین ساغ الینده اوتوران یاشلی کیشییه “آغا سیزین ایشینیز نهدیر؟” دئییب منی باشیندان ائلهدی.
ایکی آیین ایچینده ۲۰-جی دفه اولاراق “ثبت-ی احوال”ین پیللهلرین دوشوب، کور-پئشمان ائوه قاییتدیم. یولدا، اؤز-اؤزومله آند ایچدیم، نه قهدر دئسهلرده من بو آدی دوز یازدیرماقدان واز کئچمهیهجهیم. بو آددان سونرا هئچ آدی قویمایاجاغام. هر کیم هرنه دئییر دئسین… . بئله بیر فیکیرلرله بیر اوندا گؤردوم، ساعات ۱۳:۲۸ دقیقهنی گؤستهرهرک، ائوده آیاقلاریمی اوزادمیشام، آروادین آشچیخانادا دئیینمهسینه قولاق آسیرام:
– … دئییرم آخی بئله ده ایش اولار… سنده لاپ اؤزویون سهریییبسن ها… آد قهحهطلیغیدی… چوخ دا خوشون گلیر بو آدی اولار دئین کیمی یازدیر… ایندی ایکی آیدی یازیق بالامین آدی یوخدو…
بیر باشدان ویر-ویر تؤکوردو. آنجاق “آدی یوخدور” سؤزو نئچه واخت ایدی منه توکان- بازار اولموشدو. بو کلمهنی بیرده آروادیمین آغیزیندان ائشیتمک منی داها چوخ دلی ائلیردی. بیر آن اعصابین پوزولدو:
– دا گوتورو ییغیشدیر سنده… نه آدی یوخدو، آدی یوخدو توتوبسان؟… اوشاغا او گؤزللیکده آد قویموشوق، سنده اؤزگلره تای دانیشیرسان…یوردون منی… ائله قدیم کیشیلر دوز دئییبلر، آغاجی اؤز ایچیندن قورد یئیهر!…
من اؤزومله، خانیم ایسه اؤزو ایله میتدانماغا باشلادی. اؤز ایچیمده اؤزومو یئییردیم. بئشیکده اولان ایکی آیلیق قیزیما باخیب اوجادان داریخما باسدی منی. دوورالارین قولاغین کار ائدن بیر داریخما. ساعاتلاری سینسیدن، دونیانی داریخدیران بیر داریخاما. نه آتا بیلیردیم او داریخمانی نه ده توتا بیلیردیم. آخشامادک ایچیمده قالدی.
شامی دا بیلمهدیم یئدیم یا یوخ. ساعات ۱۰ اولمامیش یوخو گؤزلریمه سوزدو. گئجهنی یوخودا، بیر من قالدیم، بیر ثبت-ی احوال ایدارهسی بیرده پیللهلر. دوش، چیخ. بو کاغیذدان کوپی آل، او کاغیذی او اوتاغا وئر، اونی گتیر، بونو گتیر. بونلا آغیز-آغیزا وئر، اونلا اوز گؤز اول. هر نه ائتسمده، هر نه دئسمده یوخودا دا بیر نتیجه آلابیلماییب، صوبح ائوده هامیدان تئز من اویاندیم. سحر یئمهیینی تلهسیک یئییب، بیر قوجاق کاغیذ-ماغیز ایله ثبت-ی احوالا ساری یولا دوشدوم. بو ایکی آیی توکان چوخ واختلاری سحر چاغلاری باغلای قالمیشدی. آنجاق دئییردیم بو آد دوز دئسین، قالان ایشلر یولونا دوشندی.
یولدا منه ائله گلیردی، دونیانین ان گولمهلی ایشینین دالیجا قاچیرام. ائله سانیردیم هامی اؤز ایشینده، اؤز گوجونده اولارکن، منسه بیر آنلامسیز ایشه گؤره ایش-گوجومدن قالیب، دوشموشم بیر حرفین آرخاسینا، فقط بیر حرف، کیمه دئیهسن؟ اؤز-اؤزومله دئییردیم:
“گؤرهسن آللاه سوئد ده، سوییس ده و.. جاماعات نه ایشین دالیسیجا قاچیر. هئچ قاچیرلار یا هر نه یولوندا؟ او بیر ایش اختراع دی، کشف دی یوخسا یئنی بیر گزملی یئرین آدینی اینترنت دن چیخارتماق دی؟ نهدی؟”
من بو فیکیرلرده بئینیمین دیبین قازسام دا، تاکسیچینین هئچزاد وئجینه دئییل دی. او رادیونون سسینی چوخا قویوب، بیرزادلار دوداقلاریندا اوخویا-اوخویا یولوندایدی. چوخ چکمهدی ایالت مئیدانینا چاتیب، اورادان دا بیر مسیر ده آیری تاکسییا مینیب یئتیشدیم ثبت-ی احوالا. ساعات سکگیزه، ۵-۱۰ دقیقه قالیردی. ایشچیلر ده یاواش-یاواش ایدارهیه چاتیردیلار. بیرآز اورالاردا دولاندیم اونلار اؤزلرین تاپسین دئیه. سونرا یئنه او پیللهلری یوخاری چیخدیم. سیجیللی وئرن اوتاغین یانینا یئتیشنده، اوراداکی ایشچیلرین دانیشیقلارینی اؤز قولاقلاریم لا ائشیتدیم، آیری ایشچی، او اوتاقدا چایشان ایشچییه دئییردی:
– بوگون من ساعات ۱۰ دا گئدهجهیم. چیخیریق ماکییا…
او بیری ایسه جاوابیندا دئدی:
– سن گئت گزمهیه منده حاضیر اولوب باش آغری چکمهیه… نئچه واختدی ایلیشمیشم بیر سیمیتن آداما، دئییر گرک من دئین آدی یازاسان…
یولداشی گولسه ده، او سوزونو پوزماییب آرتیردی:
– … دوروم بیلگیسایاری آچیم، اؤزومو تاپانا ایندی یئتیشر… سنده گئت خوش اول… کئفین اولسون… دئییرم اولان نهقهدر آد، گرک تورکی آد قویاسان؟…
سونرا یولداشی جاواب وئردی:
– مهیه فقط اودور؟ … گونده چوخو باشآغری وئرمهیه گلیر…
بیلدیم منی دئییر. حالیم توتولدو. بو دانیشماق قولاقلاریمی اینجیتدی، انجاق اورهییمده داها چوخ اومود ایشیقلاندیع آیاقلاری دولدو گوج ایله. باشیمی توولایییب، اوتاقدان اوزاقلاشیب، سالوندا اولان اوتوراجاقدا اوتوردوم.
الیمدهکی آدلار کیتابینا باخمایا باشلادیم. اونون یاینیدا دؤرد-بئش کار- کاغیذ الیمده توتموشدوم. منیم فیکریم له گؤزلریم بونلارا تیکیلیب، هئچ باش تاپمادیم نه زامان بیری منیم یاینمدا اوتوردو. اوندا گؤردوم اودا منله بیرگه او کیتابی گؤردن کئچیریر. ۵۵-۶۰ یاشی اولاردی. انگی ده قوجالیق اوزره تیترهییردی. تر-تمیز کوت-شالوار گئییب، باشماق لاری دا واکسلاییب پارلاتمیشدی. او کیتابا منده اونا باخیردیم. بیر آن او دورومو باشا دوشوب، منه باخیب دئدی:-
چوخ موبارکدی… قیزدی یا اوغلان؟
بیر نفر دردلشمهیه تاپمیشام دئیه، دئدیم:
– ددهم نه فرقی وار؟ … بونلاری آدامی سینسیدیرلر بیر دنه سیجیللی آلینجا…
– نه اولوب مهیه؟
– دئمه-دئمه… ایکی آیدی اوشاق دونیایا گلیب، سیجیللی آلا بیلمهمیشم… یانی آدینی دوز یازمیرلار اونا گؤره منده آلمامیشام…
تعجب له دوداقلارینی بوزوب، دئدی:
– جانیم گوناه سیزدهدی دا، گئدیرسیز، خاریجی آد-ماد تاپیرسیز، همده گؤزلورسوز سیجیللی وئرسینلر…
– رحمتلییین اوغلو نه خاریجی آدی؟ … آد تورکجه دی… اؤز انا دیلیمیزدن دی… فقط بیر حرفین دوز یازمیرلار…دئییرلر یا بیز دئین کیمی یازاق یادا آیری آد قوی…
قوجا کیشینین بو سهفر دوداقلارینا گولوش قوندو. سئوینجک سسله دئدی:
– ایندی اولدو ها… بس اوندا سن بیر ایش گؤر….
سونرا سؤزون دییشیب دئدی:
– هله دئ گؤروم اوشاغین آدی نهدیر؟
– منجه “ائلای”… بونلارجا الای یادا ایلای… دا باش چیخارتمیرام…
سئوینمهیی اوزونون هر یئرینی فتح ائتدی. گؤزلری ده گولوردو. آیاغا قالخیب دئدی:
– ائلای؟ … آللاه ساخلاسین… آغا سنین ایشینین دویونونون آچاری منده… ائله بیل شانس سنه ساری گلیب… حتمن آتان یادا آنان سنه دوعا ائدیبلر…
تلهسیک کیتابی بوکوب، آیاغا قالخیب دئدی:
– آی دده منی یاریجان ائلهدین… نه شانسی؟ … نمنه اولوب؟…
– بالا تلسمه دئییم دا… ۶ آیلیقسان؟
– عمی سن آللاه شوخلوق ائلهمه … من اؤلدوم-دیریلدیم…
– هئچزاد منیم نوهمین ده آدی “ائلای” دی…
– یورولمویاسان… زحمت چکدین… آغا اولا بیلر یوزلر قیزین آدی ائلای اولسون…
– گؤردون دئدیم ۶ آیلیقسان؟ سن هئچ منه ماجال وئریرسن آچیقلایام؟
– باغیشلا منی… واللاه اؤزون گؤروسن دا … ایلیک آیدی بورا سورونورم…
– بس دیققتلی قولاق آس… منیم نوهمین بیر یاشی وار. کئچن ایل دونیایا گلیب… اوغلوم بورا گلیب گئتمک دن زارا گلمیشدی. باشماقلاری دغیلمیشدی سؤزون دوزو، ائله بو پیللهلری دوشوب چیخماقدان. سن ایکی آیدی گلیرسن… او بئش آی گلیب، گئتدی…
– بئش آیییی…
– قولاغ آس… اوغلوم، تهراناجاق نامه آپاردی-گتیردی. اورا گئت، بورا قاچ، سونوندا باشاردی… ایندی سیجیللیده آدی “ائلای” یازیبلار…
یالوارا- یالوارا دئدیم:
-سن آللاه منه ده یولون دئیین…
– داریخما… ایشین یولونا دوشهجک… هله ایندیده گلمیشم، ایکینجی نوهمین سیجیللیسین آلام. بودا کیچیک اوغلوموندو… بونون دا آدی “حسین” دی…
– بهبه نه گؤزل، آللاه ساخلاسین…
– ساغ اول، آللاه سنینده بالالارینی ساخلاسین… ایندی من سنه او سیجیللینی وئرهرم، سن اونودا سند اولاراق گتیریب بورا گؤستهررسن…
– عمیجان آللاه سنه عؤمور وئرسین… یانی قبول ائدهجکلر گؤرهسن؟… هانی او آللاه…
تئز کاغاذ-ماغازی یئره قویوب، قوللاریمی سالدیم قوجانین بویونونا، سونرا اؤزونو اؤپدوم. اوزونون بیر یانین اؤپوب، اوبیری یانین اؤپمک ایستهینده، کیشی نه گوجو وار منی اؤزوندن آییریب سینیرلا دئدی:
– آغا چکیل قیراغا… منیم اوپمکدن آجیغیم گلر…
گوله- گوله دئدیم:
– دده جان یانی سن هئچ ایندییهجن اؤپوشمویوبسن؟…
– خئییر… نه اؤپوشمهیی…
سونرا بیرآز گولک دئیه آرتیردیم:
– حتتا…
قوجا کیشی بو سهفر گولومسهییب دئدی:
– دا سینیرلری پوزوب قارداش اولما..
سونرا آرتیردی:
– من سنی تانیمیرام… آما ایستیرم ایشین یوللانا… منله گلیرسن یا یوخ؟
تعجبله دئدیم:
– هارایا؟ …
– آی جانیم عراقا… هارا اولاجاق… گئدک اوغولم گیلدن ائلای خانیمین سیجیللیسین گتیرک…
– آخی بولار دئییر فارسجادا “ائـ” یوخدو…
– دئیردین هوشسوز بو فارسجا آددی؟
– واللاه دا نه دئییم؟… بیر سؤز دئمک اولور.. بیلمیرم او ماسانین دالیندا نه گوج وار، اورادا اوتوران، توبه استغفرالله، آللاهلیق ادعاسی ائلیر بعضن…
– نئجه دئمک اولمور… دئمیرم گئت داعوا ائله … یولونا سال، قانون ایله حل ائله…
سونرا آرتیردی:
– دئیهردین، ائـ حرفی یوخدور قبلو، اوندا “فائزه” آدینی یا، “فائقه” نجور یازیرلار؟… آدی دوز یازیلاندا هم گؤزل گؤرونور، همده اوخویاندا راحات اوخونور، آی قارداش… هله بو دار دونیادا ائله بو “ائـ” حرفی یوخدو دا؟ …
بو جملهنی قورتارار- قورتارماز الیمدن یاپیشیب، پییلهلری ساری آپاریب، اوغلونون ائوینه ساری یولا دوشدوک. چوخدا اوزاق دئییلدی. اونون ماشینی ایله گئتدیک. ائوه چاتاندا، کیشی مندن کیملیک کارتیمی آلیب، ائوه گئتدی.
بیر نئچه دقیقه چکمهدی، اوشاغین سیجیللیسی ایله قاییتدی. منله بیرگه ثبت-ی احوالا دؤندو. ثبت-ی احوال ایدارهسینده او اؤز ایشینین دالییسیجا، منده سیجیللی وئرن اوتاغا ساری گئتدیم. بو دفه الی دولو ایدیم. ایچهری کئچیب، سسسیز-صداسیز بیر قیراقدا دایاندیم، ایشچی، الیندهکی ایشی قورتارسین.
ایشچی، ماسا اوسته بیرزادلار یازسادا، گؤز آلتی، بورونونون اوستونه زویموش گؤزلوگونون اوستوندن منه باخیب، سایمایاراق، ایشینده اولدو. الینده بیر سیجیللی ایشلهییردی. ماسانین اوستونده بیر قوتو شیرنی قوتوسو دا قویولموشدو. سیجیللی حاضیر اولاندان سونرا، تئز اوتوراجاقدان دوروب، اوتاقدان چیخیب، اوز-اوزهدهکی اوتاغا گئتدی. او گئدرکن، یانیمدا دوران کیشی، ال-قولون ایتیرهرک ال – آیاغا دوشوب ایشچیدن ایشینی یولا سالدیغی اوچون تشککور ائتدی. بیزدن سونرا بیر خانیم لا باشقا بیر کیشی ده وار ایدی.
ایشچی، چوخ چکمهدی، حاضیر اولموش سیجیللینی گتیریب قاپی قاباغایندا دایایب، ال-آیاغینا دوشن گنجی ائشیگه چاغیریب پیچیلداشا-پیچیلداشا دئدی:
– آغا نعمت-ه سالام یئتیر… واللاه هئچ کیمین سیجیللیسینی بو تئزلیگه وئرمهریک ها… سیز له نعمت بهیه مخصوص حؤرمتیم وار…
– چوخ ساغ اولون عزیز قارداش… آللاه سیزدن راضی اولسون…
ائله دانیشیردیلار بیز ائشیتمهیک، آنجاق سسلر او قهدرده یاواش دئییلدی.
ایشچی تانیشین یولا سالیب اوتاغا قاییدیب، ماسا آرخاسینداکی اوتوراجاقدا اوتوروب، سیرادا اولانلاریین ایشینی حاضیرلاماغا باشلادی.
۱۰-۱۵ دقیقهیه اونلارین دا ایشین قورتاریب، سیرانی منه چاتدیردی. تورشاتمیش سیر-صیفت ایله منه اوز چئویریب دئدی:
– یئنه سن گلدین… دا حتمن بو سهفر آدی دییشیبسن…
اونون یئرینه من اوتاندیم. اینسانی واختی بئله آداملارین یانیندا قیمتی وارمی, یوخمو؟ بیر آن دوشوندوم. هئچزاد دئمهیب, قوجا کیشینین نوهسینین سیجیللیسینی قیدوم ماسانین اوستونه.
ایشچی سیجیللینی گؤتوروب تعجب له آچیب دئدی:
– هارادان آلدین بونو؟ بس جعل (اویدورما) ایشینهده باخیرسان؟… دوغرودان بو نهدیر؟…
چوخ سویوققانلیلیق لا دئدیم:
– سن اوجور دوشون…بس دئییردین “ائـ” حرفی یازیلماز؟…اوندا بو نهدیر؟…
– دوزدن بونو نجور آلدین؟ دئیه یئنه سوروشدو.
– آغا بیر اوشاغین دوغوم گونونه باخ… بونو بیلدیر آلیبلار… یانی وئربسیز… همده منیم اوشاغیم دئییل آدلارادا باخسان…
کیشی هوروت-هوروت سیجیللینی آلتدان-اوستدن گؤزه سالیب دئدی:
– ایندی بونو نئیلهییم؟…
– نه ائدهجکسن؟… اوندان بیر کوپی گؤتور, گوجلو سند اولاراق, اوشاغین آدین دوز یاز…
– نه دئییم واللاه…
کیشی دهرین فیکره جومدو. سونرا اوتاقدان چیخیب, اوز-اوزهدهکی اوتاغا گئتدی. منسه راحات-راحات اوتوراجاقدا اوتوروب, ساغ آیاغیمیدا آتدیم سولون اوستونه. دریندن نفس چکیب, اورهییمده ده بیرآز گولدوم اونلارا.
کیشی بئش دقیقهدن سونرا اوتاغا دؤندو. ائلهبیل بو ایکی آیداکی آدام دئییلدی. پیس ایش گؤروب سونرا بؤیوکلرین یانیندا اوتانان اوشاغا تای, اوزومه باخیب دئدی:
– دئدیم دا نه دئییم واللاه… اوندا من یوخ ایدیم… کئچن ایلی دئییرم ها…
من جاوابینی وئرمهدیم. سونرا سسسیزجه یئرینده اوتوروب باشلادی چکمهجهدن چیخارتدیغی کاغیذین اوزهرینده بیرزادلار یازماغا.
او ایشینه, منده خیالیمداکی دوشونجهلریمه گیرمهیه باشلادیم. چوخ سئوینیردیم. ائله سانیردیم, دوشونجهمه گؤره چکدیگیم زحمتلر فایدالی اولوبلار. بئله اینانیردیم, آنا دیلیمه چوخ بؤیوک قوللوق ائتمهیی باجاریب, یوز ایللر بویو آتالاریمین بوشا وئردیگی زامانی, من ایتیرمهمیشم, دوشونوردوم, یارینکی (صاباحکی) گونلر “ائلای” یانیدا دا باش اوجا اولاجاغام, داها هئچ کیم آدینا توخونمایاجاق…
بئله دوشونجهلر ایله دولاشارکن, ایشچینین “آغا… آغا…” سسلمهسی ایله اوتاغا دؤندوم. تلهسیک دئدیم:
– جانیم… بویورون… ایشیم قورتولدو… قیزیم سیجیللی صاحیبی اولدو؟…
هئچ اؤزومده بیلمهدیم نجور بو کیشینین اورهیی یوموشاندی. حزین سسله دئدی:
– قارداش! من چوخ اوزگونم… نئچه واختدی گلیسن… گئدیسن…. واللاه بیزیم الیمیزده دئییل… هئچ اؤرومده بیلمیرم نییه گرک تورکی آدلاری دوز یازمییاق… تهران قویمور…
– قارداش نه تهرانی… بیزیم هر ایشیمیز اولوب تهران… بانکدان ایستیسن بیر کارت آلاسان دئییر بیر هفتهیه تهراندان گلر… تهران آز قالیر, سیزده باغیشلایین, آیاق یولویا گئتمهیه ده دئیه بیزدن ایجازه آلین…
سونرا, دئمهسین نجور- بیرجور دانیشدیم دئیه, آرتیردیم:
– سن اللاه دا سیجیللینی بو سئری وئرین منیم اوزمو گؤرمکدن راحاتلاشین…
– من گتیردییین سیجیللیدن کوپی آلدیم… قویورام اوبیری سندلرین یانینا.. اینشاللاه بو دفه حل اولار… بیزده سنین یانیندا اوزوقارا اولماریق…
ائله ساندیم، باشقا بیریسی گلیب اوتوروب او اوتوراجاقدا. نه اتماجا اتدی، نهده آجی-آجی سؤزلر چیخدی آغیزیندان. اینانیلماز ایدی بو. بو اوتاقدان، اوتاغا سوروندورمکدن ده هئچ خبر اولمادی.
آغزیندان چیخان “سیزین یانینیزدا اوزوقارا اولماریق” سؤزو منه بهتر یاپیشدی، خوشوم گلن بیر قارا کولا کیمی. یایین لاپ او ایستی واختیندا ایچمهییندن لذت آلدیغیم قارا کولا. اؤز-اؤزومه دئدیم، “آمان آللاه، نه خوش اولاردی اؤنجهدن ده بئله دانیشالار، بئله داورانالار”…
دیلیم توتموردو دانیشام. بیر سؤز آغزیما گتیرم. هوروت-هوروت باخیردیم اونا، اودا منه! خئیلاقدان سونرا یئنه دئدی:
– حاجی اوغلو ائشیتمهدیز نه دئدیم؟ اینشاللاه بو سهفهر حل اولار… بویورون تشریف آپارین. ایکی-اوچ گونه سیزه خبر وئرهرم… هن ائله بیل ایستیرسیز بو ایکی گونو ده بورادا قالاسیز؟ … اولماز بویورون…
خیالاتیمدان آیریلدیم بیر آن. اوتاق بومبوش ایدی. بیر من ایدیم بیرده ایشچی. دوراداکی شکیللر بیزی دینلهییردیلر. بویانا باخیب اویانا باخیب، یادیما دوشدو ایکی آیدی بو اوتاغا گلیب-گئدیرم. هؤوول-هؤوول ایشچییه دئدیم:
– آغا نجور اولدو سیجیللیمیز؟
کیشی چوخ تعجبله دئدی:
– به سنین فیکیرین هارادادی… دئدیم ایکی-اوچ گونه حل اولار اینشاللاه…
هله تازا بیلدیم نه اولوب، نه اولماییب. تئز اؤزومه گلیب دئدیم:
– هه دوزدو… آللاه راضی اولسون.. بس من آرخایین اولدوم ها… زنگینیزی گؤزولهجهیم…
ساغوللاشیب آیریلدیم اورادان. توکانا دؤندوم. یولدا ائوهده زنگ ائدیب موشتولوق وئرسهمده سؤزومو اینانمادی آرواد. آنجاق منیم ایچیم یامان آرخایینلاشمیشدی. آرخایین اولدوغوم اوچون، ائله توکان ایشلهرینه باشیم قاریشدی، هئچ بیلمهدیم نهزامان اوچونجو گون اولدو. دوز توکانین قاپیسیآچاندا یادیما گلدی ایکینجی یادا اوچونجو گون زنگ ائدهجکدی او کیشی. ائله داریخما گلدی بیلهمه قان تهر ایچینه گیردیم بیر دقیقهنین ایچینده. باشدان-آیاغا داریخما گیردی ایچیمه. توکان قفسه دؤندو. جانیم سیخیلدی. ایکی اوچ ساعات اورادا قالار-قالماز توکانی باغلاییب ائوه قاییتدیم.
پیللهلری توو ایله چیخیب اوست قاتا گئدیب دوز اوتاغیما گیردیم. آرواد ایسه منله دالبادال اوتاغا گیردی. قابلامانین قاپاغیندا الینده گتیرمیشدی یازیغین قیزی. اؤزونو ایتیرمیشدی:
– آی کیشی نه اولوب؟ بس بئله نییه؟
بیر “باشیم آغریر گئت یاتیرام” دئمکله اودا قاپینی اؤرتوب ایشینه قاییتدی.
موبایلی تاخچایا قویوب دیزلریمی قوجاقلاییب، اونا باخدیم، بلکه بیر سس چیخا. قاش قارالدی آنجاق موبایل-ا بیر نفرده زنگ ائتمهدی. ائله اولدو، اؤز-اؤزومله دئییردیم “کاش بیری زنگ ائدردی دئیردی موفلوس اولدون، توکانین اود توتوب فیلیق چیخدی” نه بیلیم بئله بئله سؤزلر بئینیمده یاللی گئدیردیلر. دونیانین ان اومودسوز اینسانی اولدوم.
شام واختی سوووشسادا، منی نه قدر چاغیردی خانیم “یئمیرم”دن سونرا هئچ نه دئمهدیم.
یئنه آدلار کیتابینی قاباغیما آچیب باشلادیم “ائـ”، “اؤ”، “او” و “او” حرفلری اولمایان آدلاری آختارمایا. داها تسلیم اولموشدوم. چوخ پیس حسلر گلیب منی تاپمیشدی. آدلارینی بیلمهدیگیم بیر حسلر. باشیمی توولایا-توولایا گؤزوم ساتاشدی، دووارداکی جاوانلیق شکیلیمه. باشلادی دوداقلارین بوزمهیه. سونرا قاققیلتی ایله گولدو. بیر آز کئچکمهمیش ساغ الینی بورنونا آپاریب یاندی-قیندی وئریب دلی ائتدی منی. جانیما بیچاق گیرسهیدی قان چیخماز ایدی. آیاغا قالخیب شکیلی دوورادان ایندیریب باغیراراق یئره چیرپدیم، گئجه ساعات اونبیرده. سونرا هارای چکیب دئدیم:
” هن گول، ایندی نهقهدر گولوسن گول… زهلم گئتمیشین بیری زهلم گئتمیش…”.
او حئینی قاپی دؤیولوب آرواد قورخا-قورخا ایچهری گیریب دئدی:
– نه اولدو؟ اؤیدوم اؤزولدو…
من هئچزاد دئمهدن یئره سهرهلهنن تابلونو گؤروب باشین توولاییب آرتیردی:
– هن بللی دی رسمن دلی اولوبسان… صاباح تئز گئت دلیخانایا…هم بیزراحات اولاق، همده سن… بیردنه آدا آز قالیر اؤزون اؤلدوره…
شیلتاق ائدن اوشاقلار کیمی باشلادیم خیمیر-خیمیر آغلاماغا. یئره اوتوروب یئنه دیزلریمه سیغینیب قوجاقلادیم. گؤز یاشلاریمی شالواریما سیله-سیله دئدیم:
– نه آدی آرواد… مهیه فقط بیردنه آددی؟… او آدی یازدیرماق منیم اوچون شرفدی، قئیرتدی، آبیر-حیادی، آنا دیلیمدی، حسرت ایچینده بوغولموش وطن دی او آد… بیلدین…وطن دی او آد…
من دانیشا-دانیشا هئچ بیلمهدیم آرواد نه زامان یورغان-دؤشهییمی حاضیرلاییبع منی یئریمین ایچینه اوزاتدی. سونرا باشلادی تومارلاماغا. لای-لای دئمهیه. منی درین یوخویا گوندردی، لاپ او درینلره.
صوبح اوشاغین اینقه-اینقه سسی ایله یوخودان اویاندیم. اوز-گؤزومو یوورا-یوماز ساعاتا باخیب تئز حاضیرلانیب، ائشیگه چیخماق ایستهدیم.
خانیم منی گؤرونجه چاشیب دئدی:
– هارادی؟ … سحر یئمهیی یئ گئت…
– ثبت-ی احوالا گئدیرم… گئدیرم قیزین آدین قویام آیسو.
آرواد بیرزاد دئسهده دئمهسهده قاپینی اؤرتوب یولا دوشدوم. دئمهیه سؤزده قالمامیشدی یعنی. یولدا بیر تاکسی توتوب بیرباشا گئتدیم ثبت-ی احوالا. پیللهلری ائله یئیین چیخدیم آز قالدی –بیر-ایکی سئری باشی اوسته یئره ییخیلام. سیجیللی وئرن اوتاغا چاتاندا قلبیمین دؤیونمهسی یئیینلشدی. حیرصله اوتاغا گیریب دئدیم:
– هانی جناب احمدی؟…
اورادا اوتوران کیشی ایشلهیه ایشلهیه دئدی:
– گئدیب مرخصی یه… ایشینیز اولسا بویورن…
– گلمیشم اوشاغیمین سیجیللیسین آپارام. آدی “ائلای”دی…
قاش-قابغی یئرله گئدن کیشی بیرآن گولومسه ایله بهزندی. تئز آیاغا قالخیب دئدی:
– کیشی بس سن هاراداسان؟ … احمدی بهی سنی چوخ گؤزلهدی دونن… سن هئچ تئلفون نومرهسیده وئرمهییب سن بورا…
– آی قارداش یازمیشدیم بیربالاجا کاغیذا…
– هرحالدا تاپیلمادی… اولسون سن گئت تئز بیر شیرینلیق آل گل… قیزین سیجیللیسی حاضیردی… بویورون باخین…
ائله یئیین الیندن سیجیللینی قاپدیم اؤزوم اوتاندیم. بسما.. دئییب سیجیللینی آچدیم. گؤردویومو اینانماییردیم. اوجان باغیریب دئدیم:
– وای آللاه… یاشاسییییییییین… آدی دوز یازیبلار…
سونرا کیشینی قوجاقلاییب باغریما باسیب دویونجا اؤپدوم. آز قالیردیم قاناد چیخاریب گؤیه اوچام. سئوینج-سئوینجک دئدیم:
– گؤروسوز “ائـ” ده یازیلیب… بو “ائـ” اوچون من ایکی آیدی اسیرم…اسیر…
سونرا آرتیردیم:
– دوغرودان جناب احمدی هانی؟
– واللاه سؤزون دوزو آتا اولوب، گئدیب دی خستهخانایا… آللاهدان گیزلین دئییل سیزدن نه گیزلین بیر قیزی اولوب، دئدی، اودا آدیم ائلای قویاجاق…
بونا گؤره داها چوخ سئویندیم. ایشچیدن ایجازه آلیب اوتاقدان چیخدیم. تئز شیرینلیق آلیب یئنه قاییتدیم اورا. خئیلاق دانیشاندان سونرا احمدی بهیین خانیمی یاتان خستهخانانین آدرسین آلیب اوندان ساغوللاشدیم.
اوتاقدان چیخارکن کیشی دئدی:
– آغا، احمدی بهی تاپشیرمیشدی سیزیه دئیم، اونو حلال ائدهسیز…
– یاشا قارداش… حلال ائلهمیشم… اینشاللاه اوبیری اوشاقلار بئله دوروما دوشمزلر…
ساغ قالین دئییب، اورادان چیخدیم. ایدارهدن ائشیکده سئوینجیمی زنگ ائدیب خانیملادا پیلاشدیم. آز قالیردی، تئلفون دالیندان چیخیب منی قوجاقلاییب دویونجا اؤپه.
چیلتیک چالا-چالا مسافر گؤزلهین تاکسیلرین بیرینده اوتوروب خستهخانایا گئتدیم.
گؤیده قارانقوشلار دا توی توتموشدولار. دونیا منه گولوردو. منده دونیایا باخیب گولوردوم. بو احوالات لا گؤزوم ساتاشدی تاکسینین قاباغینا یاپیشدیریلان شکیله. آلتیندا دا یازمیشدی، جانیم ریضا، سن وارکن ائله یاواش سورهجهیم، آخشام ساغ-سلامت ائوه قاییدیب یئنه سنی گؤرم. کؤنلوم ائلای-ا ایستهدی. بیر آن دوشوندوم هله ایکی آیدی او اوشاغی دوز-عمللی قوجاغیما آلمامیشام. سوروجویه ساری چؤنوب دئدیم:
– آی قارداش سور ابوذر-ه… اینشاللاه سونرا گئدرم ایدارهده گؤرهرم احمدی بهیی..
کیشی تعجب ائدیب، دئدی:
– احمدی بهی کیمدی…
– هئچ… بیر نفر تانیشلارداندی ایکی آیدی ائله منه آلیشمیشدی هفتهده ایکی اوچ سئری گؤرمهیندی اورهیی سیخیلیردی…
کیشی گولومسهییب، “اولا بیلر… بو زامانه ده هرنه اولا بیلر…” دئییب، مئیداندان یولونو دییشیب ابوذر-ه ساری گئتدی.


text:
جومهورباشقانی رجب طیب اردوغان، ناتو توپلانتیسینین آردیندان آزربایجان’ین فضولی شهرینه گئتدی. اردوغان، بورادا آزربایجان جومهورباشقانی ایلهام علیئو ایله بیر آرایا گلدی. جومهورباشقانی اردوغان، بروکسئل’دهکی ناتو توپلانتیسینین آردیندان آزربایجان’آ گئچدی. اردوغان، آزربایجان’ین فضولی شهرینده جومهورباشقانی ایلهام علیئو ایله بیر آرایا گلدی. آزربایجان’دا سیخ بیر پروقرامی اولان اردوغان، بوگون ارمنیستان ایشغالیندان قورتولان شوشا’نی زیارت ائدهجک. جومهورباشقانی، چرشنبه […]
نوشته تورکیه جومهورباشقانی اردوغان فضولی’ده اولین بار در آراز نیوز. پدیدار شد.
From:: آراز نیوز


text:
گلمیشه م اوتاغینا اویادام سنی، قارا گیله، اویادام سنی. نه گؤزل خلق ائلیب یارادان سنی، قارا گیله، یارادان سنی. گؤتوروب من قاچیرام آرادان سنی، قارا…
سن منیم قلبیمده یاشایاجاقسان
سن گئتدین سنینله گئتدی بو سئوگی کؤک آتدی، قلبیمده بیتدی بو سئوگی سنینچون آچیلار یئنی بیر صاباح منیمله قالاجاق بو کدر بو آه اولسان دا…
بئله سئوه سئوه آیریلماق اولماز
«سئوه بیلمزسن» هله قلبیمیزده خاطره ایزی هله آیریلیقین نملیدیر گوزو هله کی سئویریک بیر بیریمیزی باشقا بیریسینی سئوه بیلمزسن گور نئچه نغمه نین بسته سی…
خوش بگذره
نمی دونم مریضیه یا احساس عزیزیه نمی دونم سادگیه یا این همون عاشقیه…


text:
دۆنیأ بانکی: تۆرکیأنینگ ایقدیصادیه تی 2021-نجی ییلدا 5 گؤتریم یوُقارلار
بو بانک موندان اوُزالقی چاقلاماسیندا بو موقدارینگ 4.5 گؤتریم بوُلجاقدیغینی حابار بریپدی
بۆتین دۆنیأ بانکی تۆرکیأنینگ ایقدیصادی نینگ 2021-نجی ییلدا 5 گؤتریم اؤسۆپ بیلجکدیگینی بیلدیردی.
بو بانک موندان اوُزالقی چاقلاماسیندا بو موقدارینگ 4.5 گؤتریم بوُلجاقدیغینی حابار بریپدی.
بۆتین دۆنیأ بانکی 2022 و 2023-نجی ییلاردا دا تۆرکیأنینگ ایقدیصادی اؤسۆشی نینگ 4.5 گؤتریم بوُلوپ بیلجکدیگینی بیلدیردی.
دِگیشلی حابارلار
ت. ر. ت نینگ تأزه باشلیغی پروفسور محمد زاهد سوُباجی
دوُلاندیریش توُپاری نینگ باشلیغی دا پروفسور دکتر احمد آل بایراق


text:
ساری گلین (فولکلور آذربایجانی)
عروس زرد (موطلایی)
عالیم قاسیماُف با همراهی دخترش
فرغانه قاسیماف
ساچێن اوجون هؤرمهزلهر
موی بلند را نمیبافند
گۆلۆ قونچا درمهزلهر
غنچه را نمیچینند،
سارێ گهلین
عروس زرد. (موطلایی)
بو سئودا نه سئودادێر
این عشق، چه عشقی است،
سهنی مهنه وئرمهزلر
تو را به من نمیدهند،
نئینیم آمان، آمان
چه کنم، امان امان
سارێ گهلین
عروس زرد. (موطلائی)
+ این روزها ورد زبانم است.
به یاد گذشته
یئل قولاقدا قاققیلداشیر من ایلهدومان داغدا گؤزده ایتدیم چَن ایلهگئتدیم تاپدیم قیرآتیمی سن ایله باغلاشایدیم کوروغلونون عهدیله ساغلاشایدیم آذربایجان جهدیلهسنین سئودان بوغور منی دالایدابیرلیک اولموش اورتادایام هالایدادیله دوشموش ایتمیشم من آلایدا سن سیز آن لار آغی دیر من ایچیره م


text:
تهراندا شعر و موسیقی آخشامی کئچیریلهجک
آذربایجان شاعرلری، یازیچیلاری، ادبیات و اینجهصنعت هوسکارلارینین اشتراکی ایله تهران شهرینده شعر و موسیقی آخشامی کئچیریلهجکدیر.
«قار چیچکلری» الکترون ادبی گروهونون یایدیغی خبر اساسیندا، دی آیینین یئددینجی گونو (دوشنبه) تهراندا یاشایان آذربایجان شاعرلری و یازیچیلارینین اشتراکیایله طنطنهلی مراسیم کئچیریلمهسی گؤزلهنیلیر. بو مراسیمده اشتراک ائتمک هامی اوچون پولسوز و آزاد اعلان ائدیلیبدیر. مراسیم، آخشام چاغی ساعات ۵ دن ۸ قدهر (۱۷-۲۰) آشاغیداکی آدرسده کئچیریلهجکدیر:
خیابان آزادی – انتهای خیابان استاد معین – سالن خانه فرهنگ مشق


text:
صدیقه خانیم عدالتی نین قلم انجومنی نین ایکینجی قورولتاییندا دبیرلر هیئتی نین ایکی ایللیک فعالیت گوزاریشینی اوچ باشلیق آلتیندا وئردیلر:
1- عوضولوک مسئله سی
2- ایداره شکلی
3- عومومی روابیط
1-1 انجومن 2 سپتامبر 2011 ایلینده قورولدوغوندا 26 مؤسس عوضو ایله ایشه باشلامیشدی، بونلارین 19 نفری بیریمینجی قورولتایدا شیرکت ائتمیشدیلر.
ایلک مؤسس عوضولردن:
9 نفر عوضولوک حقینی وئرمه یَرک استعفا ائتمیشدیلر. عوضولرین 7 سی پاسیو و هیچ بیر دلیل گؤسترمه ییب و مالی مسئولون اویه لیک حقلرینی وئرمه لرینه داییر یازدیغی مکتوبلارا دا هیچ بیرعکس العمل گؤسترمه میشلر. 2 نفر ایسه عوضولوک حقلرینی وئرمه یی مشروط قبول ائدیب و آشاغیداکی شرطلری ایره لی سوروموشدولر:
- انجومنین آدی قورولتای تشکیل تاپمادان اؤنجه دییشمه لیدیر
- تکلیف ائتدیکلری عوضولرین ایفتیخاری عوضو اولاراق قبول ائدیلمه سی
- انجومندن استعفا ائدن عوضولرین تکرار انجومنه دؤنمه لری
1-2 انجومنین عوضولریندن 7 سی آشاغیداکی دلیل لره گؤره استعفا وئریبلر:
- سایتین دیلی نین آغیرلیقلا فارسجا اولماسی
- انجومنین آدی
- انجومنه آلینان بعضی عوضولرین خصوصی یاشاملارینا اعتراض
- عوضو آلما شکلینه اعتراض
- مقاله لری نین انجومنین سایتیندا نشر ائدیلمه مه سی
- انجومنین ایداره شکلینه اعتراض
1-3 انجومنین ایکینجی قورولتاییندا 28 رسمی عوضو واردیر. بونلارین 23 قورولتایدا شیرکت ائتمیشدیر.
2- انجومنین بیرینجی دؤره ده ایداره شکلی:
2-1 انجومن ایلک رسمی قورولدوغوندا 8 نفر دبیرلر هیئتی اولاراق سئچیلمیشدی. بونلارین ایکیسی علی البدل و 6 سی رسمی عوضو ایدی. علی البدل عوضولرله رسمی دبیرلر هیئتی عوضولری آراسیندا هیچ بیرفرق یوخدو. علی البدل آدی ایله سئچیلن عوضولر ده عینی رسمی عوضولر کیمی دبیرلر هیئتی نین بوتون ایجلاسیندا شیرکت ائدیب و بوتون حقلره صاحیب ایدیلر.
دبیرلر هیئتی نین ایکی عوضوو رسمی شکیلده استعفا وئریب و بیر هیئت عوضوو ایسه عوضویت حقینی وئرمه یه رک انجومندن آیریلمیشدی.
2-2 انجومن آدینا توتولان بوتون تصمیملر، یازیلان بیانیه لر، قبول ائدیلن عوضولر دبیرلر هیئتی نین رأیی و چوخونلوغونون تأییدی ایله اولموشدور. عوضو توتما تمامأ اساسنامه نین بلیرله دیگی قانون و چرچئوه ده اولوب و دبیرلر هیئتی نین چوخونلوغونون تأییدی ایله اولموشدور.
3-2 انجومنین 4 نفرلیک تحریریه هیئتی و وظیفه لری:
سایتدا یایینلانماق اوچون گؤندریلن یازیلاری فرقلی دیللرده: اینگیلیسجه، فارسجا، آذربایجان تورکجه سینده ائدیت ائتدیکدن سونرا یازیچی سینا گؤندریلیب، تأیید آلدیقدان سونرا سایتدا نشر ائتمکدی.
تحریریه هیئتی نین باشقا وظیفه سی ده، یازیلاری محتوالارینا گؤره (انجومنین پرنسیپلرینی ایخلال ائدیب ائتمه مه لرینه باخاراق) تدقیق و سایتدا نشر ائدیلمه لرینه نظر وئرمک اولموشدور.
2-4 انجومنین ایمضاسینی داشییان مکتوبلار و یازیلارین هامیسی دبیرلر هیئتینین چوخونلوغونون تأییدی ایله نشر ائدیلمیشدیر.
3- عومومی روابیط و یا خلق ایله ایلیشکیلر:
اوچ شکیلده تحقق تاپمیشدیر:
3-1 فیس بوک طریقی ایله
3-2 انجومنین و آرادا بیر دبیرلر هیئتی نین شخصی مئیل صاندیلقارینا گلن مکتوبلار
3-3 تلفن واسیطه سی ایله
عوضو لرایله گؤروشمه لر عمومییتله تلفن واسیطه سی ایله و دبیرلر هیئتی مسئولو طرفیندن اولموشدور. فیس بوک گؤروشمه لری تبلیغات مسئولو طریقی ایله و مئیللره جواب دبیرلر هیئتی نین مسئولو، سایت مسئولو، مالی مسئول و روابط عومومی مسئولو طرفیندن اولموشدور.
تکنیکی مسئله لر خاریجنده انجومنه گلن انتقادلار، اعتراضلار و سوآللار دبیرلر هیئتی نین مشورتی ایله جوابلاندیریلمیشدیر.
بیرینجی دؤره قلم انجومنی نین ایداره سی دبیرلر هیئتی نین چوخونلوغونون 100% ایشتراکی، عوضو توتما و انجومنین آدینا توتولان تصمیملرده تأییدی و تمامأ اساسنامه نین قانونلارینا گؤره شفاف شکیلده اولموشدور.
علیرضا اصغر زاده بی:
بو گونه قده ر "دونیا قلم انجومنی"نه عوضو اولا بیلمه میشیک. بئله کی، اولار بیزی نه قبول و نه رد ائتمیشلردیر. بلکه بونون علتی ده بیزیم انجومنین آدی و عونوانی دیر، و یا سیاسی بیر دلیلی واردیر کی شاید ایرانا بو بارده توضیح وئرمه مجبوریتینده قالا. بیزیم اوچون دونیا قلم انجومنی نین انتلکتوئل جنبه سی چوخ مهم دیر. بیزلر اولاردان ایستفاده ائدیب و اؤز انجومنی میزی ایرتجاعی فیکرلردن تمیزلمه لییک. دئمه ک سؤز و دوشونجه آزادلیغینی اساس آلیب و دونیا قلم انجومنی نین مترقی اصل لرینی او جمله دن "لائیسیته" اصلی نی آذربایجان افکارعومومی سینین ایچینه آپارمالییق و عرقچیلیق، سکسیم ... ایله مبارزه آپارمالییق. بو موضوع لارا سمینارلار برپا ائدره ک گئنیش شکیلده شفافلیق گتیره بیله ریک.
سودابه خانیم اردوان:
بیز بیرینجی دفعه آذربایجان قلم انجومنی نی قوروب، اداره ائله دیک و بوگونه گتیریب چاتدیرا بیلدیک. بو ایش هئچ ده راحات اولمادی، چونکو ایکی ایل ایچینده هرطرفدن، فشار، تهمت و سو تبلیغاتا معروض قالدیق و بو شرطلر آلتیندا ایشیمیزه دوام ائله دیک. دبیرلر هئیاتی نین فیکری فرقلرینه رغمن اینانیرام کی بو وظیفه میزیی بؤیوک فداکارلیق و ایناملا قاباغا آپارا بیلدیک.
لیلا خانیم مجتهدی:
هئیات دبیرلر ایچینده اولماغیم منیم اوچون چوخ دیه رلی و باها بیچیلمه ز بیر تجروبه سایلیر. بیرینجی ایلده انجومن سایتی نین مسئولو و اونون فیس بوک صحیفه سینده دواملی حضورو اولماسینی ساغلاماق و تبلیغات آپارماق و عومومی روابیط ین مسئولو ایدیم. سونرالار اولا بیلر کی فیس بوک دا بیر صحیفه آچیب و قلم انجومنی میزین تبلیغاتی ایشلرینی اورادا قاباغا آپارا بیله ک.
شیوا فرهمند:
انجومنین مالی مسئولو، تحریریه هئیاتی عوضو و سونرآدان انجومن سایتی نین مسئولیتینی قاباغا آپاردیم. انجومن سایتینی تماما دئیشدیردیم، چونکو قاباقکی سایت یئترسیز ایدی و چوخلی وقت آپاریردی. سایتی دوزلدیب و کد لارینی یازماق ایکی آی وقت آپاردی. بوردا قئید ائله مه لییه م کی، دوستوموز محمد رضا بی اردبیلی مطلب گؤندرمک ده منه چوخ یاردیم ائله دیلر، و علاوه ائله مه لییم کی، گئچن ژانویه آییندان بوگونه قده ر انجومنین سایتینا 17 مین 400 نفر موراجیعه ائله میشدیر. دوستلارین قلم انجومنی بارده نظرلرینی بیر مسئله یه جلب ائلمه ک ایسته ییرم، بو مسئله قلم انجومنیمیزین قالماسی و تداوم تاپماسی اوچون چوخ مهم دیر:
پن سیاسی بیر تشکیلات دئیل. پن دونیا گؤروشو و دونیا باخیمی بیرلیگی یئری ده دئیل. پن ده، مسلمان دا، مسیحی ده، یهودی ده، مارکسیست ده، دینسیز ده، ایسته ر سرمایهدار، ایسته ر دیلنچی ده، بیر یئرده ییغیلیب سؤز آزادلیغی اوغروندا چالیشا بیلرلر. پن ده، عضولرین بیر- بیری ایله دوشمنلییه یئر یوخ، بیر - بیرینین سؤز آزادلیغینین قورماغی یئریدیر.
دونیا پنینین مرامنامهسینده دئیلیر: "پن عضولری هر زامان میللتلر آراسیندا خوش نیت و قارشیلیقلی حؤرمت نامینه بوتون تأثیر گوجلریندن استفاده ائتمهلیدیرلر: اؤزلرینی ایرقچیلیغی، صینفی و میللی دوشمنچیلیکلری محو ائتمک اوچون اللریندن گلنی ائتمهگه و تک بیر اینسانلیغین یاشادیغی تک بیر دونیا ایدهآلینی یوکسلتمهگه حصر ائتمهلی دیرلر. پن عضولری مومکون اولاندا اؤز اؤلکهلرینده، توپلوموندا، و بوتون دونیادا وار جدیتلری ایله افاده (بیان) آزادلیغینینین بوغولماسی قارشیسیندا دایانمالیدیرلار".
هئیت دبیرلردن سوآل و جوابلار:
- آراز بی فنی هرکسین اؤزونو تانیتدیرماسینی ایسته دیلر، هادی بی قاراچای و عبدالله امیر هاشمی بی ایران کلمه سینین انجومنین عونوانیندان قالدیریلماسینی ایسته دیلر. سئویل خانیم سلیمانی سورگون کلمه سینین سیاسی بیر آغیرلیغی اولوغو اوچون قالدیرلماسی لازیم دیر، دئدیلر. انجومن کلمه سینین یئرینه "درنک" کلمه سی قویولسون اؤنریسی ده اولدی کی، نتیجه ده همان انجومن کلمه سی تثبیت اولوندی.
- شیوا بی: دبیرلر هئیاتی حاقدا انجومنینی سایتیندا یئترین قده ر معلومات واردیر.
- صمد بی پورموسوی: بو مسئله یه کولتورل نظریندن باخماق لازیم. دونیایا اؤزوموزو نئجه تانیتدیرا بیلریک. تبت مسئله سی و یا اویغور مسئله کیمی. سورگون یئرینه ماهاجیر ده دئیله بیلر.
- محمد بی آزادگر: انجومنین آدینا ایستقلال و فئدرالیسم مسئله سینی قاتماماق لازم. بیز اگر سعید متین پورون آزادلیغینی ایسته ییریک بونو هانکی دولتدن ایسته ییریک بو آچیق و آیدین بیر مسئله دیر.
- حسین بی انور حقیقی: بو مسئله نی اوزآلتمامالییق چونکو قلم انجومنی نین آدی بیر "سازش" اولاراق آلینمیشدیر، یعنی بو آد بیر"اجماع" اولاراق قبول ائدیلمیشدیر. آیریجا بو آد تحمیل ده ائدیلمه میشدیر.
قورولتایین بو بؤلومونده چوخلی موباحثه لر گئتدی و حتی بعضن عصبیت فضاسی دا یاشاندی. خصوصا ایران کلمه سی بارده چوخلو حساسیت لرده واردی. سونوندا، یوخاریداکی قئید اولونان موباحثه لری بیر نتیجه یه یئتیرمک اوچون سس وئرمه اصولونا گئدیلدی و نتیجه ده انجومنین آدی و عونوانی ابقاء اولوندو.
قورولتایین ایکینجی گونو
ایکینجی گونده 21 عوضو قورولتایا قاتیلدی. بو گونده بیر نئچه تکلیف مطرح اولوب و تکلیف لر عومومی اولاراق 3 باشلیق آلتیندا بلیرله نمیشدیر.
1- عوضویت حقینین بلیرلنمه سی. بو بارده ایلده 30 یورو هر عوضو اوچون تعیین اولوندی. تورکیه و آذربایجان جمهوریتنده یاشایان عوضولر اوچون سمبولیک و مینیموم بیر مبلغ تعیین اولوندو.
2- قورولتای ایلده بیر و دبیرلرهئیتی ایکی ایلده بیر سئچیلمه لی. بئله کی دبیرلرهئیاتی نین یاری عوضولری هر ایل یئنی لنمک شرطی ایله دئیشدیریلدی. آیریجا دبیرلر هئیاتی 5 نفر اولاراق تعیین اولدو و علی البدل عضولر ایسه تماما قلدیریلدی.
3- انتخابات اساسنامه یه گؤره هر زامان گیزلی اولمالیدیر اصلی تائید اولوندی.
یئنی دبیرلرهئیاتینین سئچیلمه سی
دبیرلر هئیاتی اوچون آنجاق 3 نفر اؤزلرینی کاندید گؤستردیلر و ائله هر اوچوده قلم انجومنینین یئنی دبیرلر هئیاتی اولاراق سئچیلدیلر. خانیم آیدا امیر هاشمی، صمد بی پور موسوی و علی بی قره جه لو قلم انجومنی نین یئنی دبیرلر هئیاتی اولاراق سئچیلدیلر.
حؤرمتله
دبیرلر هئیاتی
15 سئپتامبر 2013


text:
داوید هیلبرت
داوید هیلبرت آلمانجا: David Hilbert — گؤرکملی آلمان ریاضیاتچیسی، ۲۰-جی یوز ایل ریاضیاتین اینکیشافینا اینا اهمیتلی تؤهفه وئرمکله یاناشی، ریاضیاتین بیر چوْخ ساحهلرینین اینکیشاف یوْللارینی گؤسترن مشهور ریاضیاتچی عالیم.
داوید هیلبرت ۱۸۶۲-جی ایلده کؤنیگسبرقده آنادان اوْلموشدور. ۱۸۹۵ و ۱۹۲۹-جو ایللر آراسیندا قوتینژن بیلیم یوردوینده پروْفسور اوْلموشدور. ۲۰. یوز ایلین اوّلینده آلمان ریاضیات مکتبینین باشچیسی حساب ائدیلیر. ۱۸۹۷-جی ایلده جیسیم آنلاییشینی و جبری رقملر قۇرموشدور. ۱۸۹۰-جی ایللردهکی ایلک چالیشمالاری سیراسیندا، جبری هندسه و چاغداش جبرده اهمیتلی روْل اوْینایان اینواریانتلار نظریهسینین اساس قانونلارینی اوْرتایا چیخارماغی باجارمیشدیر.
آکسیوماتیک نظریه، اوْپراتورلار نظریهسی، فونکسیونال آنالیز، نظری فیزیک و س. ساحهلرده درین نتیجهلر آلمیشدیر.
قایناقدَییشدیر
بؤلمه:ریاضیاتچیلار


text:
چین، آمریکادان ایدخال ائدیلن 128 محصولا یوزده 15 ایله 25 وئرگی قویاجاق
ائدیلن آچیقلامادا، واشینگتون حکومتینین ایدخال پولاد و آلومینیوما سیراسی ایله یوزده 25 و یوزده 10 گؤمروک طریفهسینین دونیا تیجارت اؤرگوتو قانونلارینی پوزونتو ائتیگی و اؤلکه ماراقلارینا ضرر وئردیگی قید اولونوب
چین، واشینگتون حکومتینین پولاد و آلومینیوم طریفهلرینه قارشیلیق، آمریکادان ایدخال ائدیلن 128 محصولا یوزده 15 ایله 25 وئرگی قویاجاق.
چین مالیه ناظیرلیگیندن ائدیلن آچیقلامادا، واشینگتون حکومتینین ایدخال پولاد و آلومینیوما سیراسی ایله یوزده 25 و یوزده 10 گؤمروک طریفهسینین دونیا تیجارت اؤرگوتو قانونلارینی پوزونتو ائتیگی و اؤلکه ماراقلارینا ضرر وئردیگی قید اولونوب.
بو باخیمدان اؤلکه ماراقلارینین قورونماسی اوچون پولاد و آلومینیوم محصوللارینا گتیریلن وئرگیلره جواب اولاراق چینین 23 مارسدا درج ائتدیردیگی و آمریکادان ایدخال ائدیلن تخمینن 3 میلیارد دولار مبلغیندکی 128 محصولا یوزده 15 ایله یوزده 25وئرگی پلانین بو گوندن اعتباراً ایجرایه قویولاجاغی بیلدیریلیب.
آمریکانین بیر آن اوّل دونیا تیجارت تشکیلاتینین قایدالارینی پوزماقدان ایمتیناع ائتمهسینی و ایکیطرفلی تیجارت علاقهلری نورمال آخارینا قایتارماسینی اومید ائدیریک". ایفادهلری ایستیفاده ائدیلن آچیقلامادا، هر ایکی طرف اوچون ایش بیرلیگینین یگانه دوغرو یول اولدوغو وورغولاناراق، ایکی اؤلکهنین ناراحاتلیقلارینی دیالوق و مذاکیره ایله حل ائتمهسی لازیم اولدوغو قید ائدیلیب.
بوندان باشقا، چینین دونیا تیجارت تشکیلاتینین بیر عضوو اولاراق، آمریکایا قارشی بعضی وئرگی ضرورتینی تاخیره آلماسینین قانونی حاقی اولدوغونا ایشاره ائدیلیب.
چینین 23 مارس تاریخلی وئرگی جواب تدبیرلری پلانی، آمریکادان ایدخال ائدیلن 977 میلیون دولار دگرینده قورو و تازا میوه، پولاد، شراب، او جملهدن 120 محصولا 15%، دگری 1،99 میلیارد دولار اولان دونوز اتی و محصوللاری ایله آلومینیوم داخیل 8 محصولا 25 فایز علاوه وئرگی قویولماسینی احاطه ائدیر.
ایلگیلیلی خبرلر
تورکیه ایله آذربایجان آراسیندا طبیعی گاز تیجارت آنلاشماسی
"تورکیه، باشاریلی بیر انرژی دیپلوماسیسی ایجرا ائدرک دونیانین جدی بیر عرضه بحرانییلا قارشیلاشدیغی دؤورو سیخینتیسیز شکیلده سوووشدوراجاق"
تورکیهده خاریجیلره ائو ساتیشیندا رکورد
ایران وطنداشلاری، توپلام ۱۳۲۳ ائو آلیشی ایله، تورکیهدن ائو آلان خارجی اؤلکه وطنداشلاری آراسیندا بیرینجی یئری توتدو
نوبل اقتصاد اؤدولونون صاحیبلری آچیقلاندی
اقتصادچیلار دیوید کارد ایله جاشوا انگریست و گیدو ایمبنز، ۲۰۲۱ نوبل اقتصاد اؤدولونه لایق گؤرولدو


text:
دونیا آنادیلی گونو
Əhməd Rəhimi
Ana Dili, Anam Dili, Başıbəlalı dil?
بیزیم ایچیمیزده اؤز آنا دیلینی سئونلرین سایی چوخدور، چوخ چوخدور. یوزده یوز ده اولماسا دا اوندان او قدر اوزاق دگیل. آمما، بئلهنچی بیر گونده کی، دیل هز یاندان و هامیدان آرتیق دؤلتین هجومو قارشیسیندادیر، تک سئوگیدن بؤیوک بیر زاد اله گلمهز. گرهک اونو مدافعه ائدهک. دیلی مدافعه ائتمک ده هر گونون ایشیدیر و هر یاندا یئرینه یئتیرمهلی دیر؛ ایستهر زهله گئتمهلی پان ایرانیستی "مزاحلاری" ائشیدنده، ایستر اوخومامیش ماللا پناه اولان عالیملرین بویروقلارینین قارشیسیندا.
یازینین کامیل متنینی بورادان آلین.


text:
دۆنیأده کروناویروس سبأپلی اؤلِنلرینگ سانی 4.67 میلیون آدامدان گچدی
کروناویروس بۆتین دۆنیأده یایراماغا و جان آلماغا دوُوام ادیأر
کروناویروس بۆتین دۆنیأده یایراماغا و جان آلماغا دوُوام ادیأر.
شو واغتا چنلی کروناویروس یوُقاشان آداملارینگ سانی 227 میلیون 270 مۆنگ آداما قوُلایلادی.
اؤلِنلرینگ سانی 4 میلیون 674 مۆنگ آدامدان کؤپ.
ساغلیغینا قوُوشانلارینگ سانی بوُلسا 204 میلیون آدامدان گچدی.
آمریکا 685 مۆنگ 23 ییتگی بیلن دۆنیأده بیرینجی.
برزیلیادا اؤلِنلرینگ سانی 588 مۆنگ 640 آدامدان گچدی.
هیندیستان دا اؤلِنلرینگ سانی 444 مۆنگ آدام.
مکزیک ده ده کروناویروس سبأپلی 269 مۆنگ 912 آدام اؤلدی.
پرودا ییتگی سانی 198 مۆنگ 860 آدام.
روسیادا آرادان چیقانلارینگ سانی 195 مۆنگ 41 آدامدان گچدی.
اندونزیا، انگلستان، ایتالیا، کلمبیا و فرانسیا دا دۆنیأده اینگ کؤپ ییتگی چکن یورتلارینگ ساناویندا.
دِگیشلی حابارلار
روسیا دا کروناویروس سبأپلی اؤلۆملرده ینه رکورد قوُیولدی
شو واغتا چنلی بو اۆلکهده کروناویروس سبأپلی اؤلِنلرینگ سانی 222 مۆنگ 315 آدامدان گچدی
دۆنیأده اینچه کِسِل سبأپلی اؤلِنلرینگ سانی یوُقارلادی
2020-نجی ییلدا اینچه کسل سبأپلی اؤلِنلرینگ سانی 1.5 میلیون آداما یتدی.


text:
آرتیق بو گؤودهیه احتیاجیم یوخ!
یارغیلامایالیم، آچیق اولماغی اؤیرهنهلیم
سوسن نواده رضی
یازارېن اؤز ایستهڲی’یله یازې بیچیملر اۏلدوغو کیمی پایلاشېلېر؛ آنجاق آشاغېداکې آچېشقادا، یئنی قاپېیا عایید اۏلان اۏرتۏقرافی’یله اۏخویا بیلرسینیز!
یئنی قاپې
بونجا شیددتلی، دوروست و ایچدن، هم ده یاشامین بوتون بویوتلارینی دریندن درینه یاشایان بیریسی بلکه ده هئچ گؤرونمهمیشدیر.
یارغیلاماق، دایانماق دئمکدیر، قاپیلاری بوتون ایمکانلارا باغلاماق، دایرهنی کیچیلتمک، گؤزو دارالتماق دئمکدیر. یارغیلامایالیم ،آچیق اولماغی اؤیرهنهلیم. اینسانلارین سایی قدر دونیا وار، یاشام وار، یاشام طرزی وار. اینسانلاری بیری- بیریندن آییرد ائدیب سئچدیرن، اونلارین فیزیکلری دئییل، دَنهییملریدیر، بیچهملریدیر.
ونسان ون گوگ Vincent van gogh چوخ بؤیوک چاغداش رساملارداندیر. او، بیر ایل بویونجا فرانسانین أن ایستی و یاندیریجی گونشی اولان بیر بؤلگهده،گونشین بوتون دوروملارینین و هر موقعیتینین رسیملرینی چکدی. بیر سیرا تابلو: تمامان گونشدن؛ سحر گون چیخاندان آخشام گون باتانا کیمی. هر کس اونون دلی اولدوغونو سانیردی. حکیملر بیله گون ووروب بئینینه دئیه، اونو خسته سانیردیلار. ون گوگ دلی خانادا دا بوتابلولاری چکمهیه داوام ائتدی . ایلگینج بوراسییدی کی، دلی خانادا رسم ائتدیکلری، اوندان اؤنجه و سونرا چکدیکلریندن قات – قات داها یاخشییدی!
ونسان ون گوگ، بیر ایل دلی خانادا یاتیریلدیغی سوره ایچینده ان یاخشی صنعت اثرلرینی و یارادیجیلیغینین
زیروه یاپیتلارینی یاراتمیشدیر. تابلولارینین پریشان اولدوغوندان دولایی هر کس اونون دلی اولدوغوندان قوشقولانیردی. هئچکیمسه اونلارین نه اولدوغونو، نه آنلام داشیدیغینی باشا دوشموردو ، قاورایا بیلمیردی.
او، رسیملرینین بیرینده اولدوزلاری ایلان کیمی بوروق (مارپیچ) چکمیشدی. تنقیدچیلر یونو، اونون دلی اولدوغونا قانیت اولاراق دهیرلندیریردیلر. ون گوگ دئییردی، اولدوزلاری چکمک ایستهدیییمده، بوتون وارلیغیم اونلارین
ایلان بنزهری اولدوغونو هایقیریر.
یوز ایل سونرا بیلیم بئله بیر سونوجا چاتدی کی، اولدوزلار گئرچکدن ده ایلان کیمیدیرلر. دئمک، ون گوگ دلیمییمیش یوخسا یوز ایل اؤز زمانهسیندن ایرهلیده یاشاییرمیش؟ دلییمیش یوخسا اؤزل باخیش آچیسیندان، باشقالاریندا اولمایان و اولامایان بیر آچیدان باخیرمیش دنیایا؟
اولدوزلارین ایلان کیمی اولدوغونو کشف ائلهین بیلیم آداملاری أن سون بیلیمسل تئکنولوژی و جیهازلارلا بو کشفه نایل اولموشلارسا دا، هله گؤزلرییله گؤره بیلمهمیشلر اولدوزلارین ایلان کیمیلییینی، یالنیزجا کشف ائدیبلر!
بلکه ده ونسان ون گوگ بوتؤولوکله فرقلی بیر بیلیگه صاحیب ایمیش. نه معلوم! بللی اولان بیر تک شئی وار؛ یارغیلامامالی. دوغرو اولوب اولمادیغینی ذهنیمیزه سیغیندیرمادان، بوراخالیم دا هر کس اؤزو اولسون، اؤزونو یاشاسین.
دلی خانادان سونرا، ون گوگ سون تابلوسونو چکمیش، یئنه ده قونو:گونش !
او قارداشینا قیسا بیر مکتوبدا بئله یازمیش: “منیم ایشیم تکمیلدیر. من گونشین موقعیتلرینی رسم ائدیردیم. بیری أکسیک ایدی چونکی سن منی دلی خانادا یاتیرتدین و اونلار منی دلی ائدن گونشدیر دئیه، گونشی رسم ائتمهییمه مانع اولدولار. سون تابلونو چکدیم، خلاص اولدوم. تابلومو کامیللشدیردیم، ایشیم سونا ائریبدیر. من مطلق رضایتچیلیق حیس ائدیرم. آرتیق بو گؤودهیه احتیاجیم یوخ، بو اوزدن کندیمی اؤلدورورم.“
بو مقالهنی یئنی قاپېنین اۏرتۏقارفیسی’یله اۏخویون!
آرتېق بو گؤودهیه إحتییاجېم یۏخ! یارغېلامایاق، آچېق اۏلماغې اؤرگهنک سوسن نواده رضی بونجا شیددتلی، دۆرۆست و ایچدن، هم ده یاشامېن بۆتۆن بۏیوتلارېنې دریندن-درینه یاشایان بیریسی بلکه ده هئچ گؤرۆنمهمیش دیر. یارغېلاماق، دایانماق دئمک دیر، قاپېلارې بۆتۆن ایمکانلارا باغلاماق، دایرهنی کیچیلتمک، گؤزۆ دارالتماق دئمک دیر. یارغېلامایاق، آچېق اۏلماغې اؤرگهنک. اینسانلارېن سایې قدر دۆنیا وار، یاشام وار، یاشام طرزی وار. اینسانلارې بیری-بیریندن آیېرد إدیب سئچدیرن، اۏنلارېن فیزیکلری دَڲیل، دَنهییملری دیر، بیچیملری دیر. ونسان ونگوگ Vincent van gogh چۏخ بؤیۆک چاغداش رسّاملاردان دېر. اۏ، بیر ایل بۏیونجا فرانسانېن أن ایستی و یاندېرېجې گۆنشی اۏلان بیر بؤلگهده،گۆنشین بۆتۆن دوروملارېنېن و هر موقئعییتینین رسیملرینی چکدی. بیر سېرا تابلۏ: تمامن گۆنشدن؛ سحر گۆن چېخاندان آخشام گۆن باتانا کیمی. هرکس اۏنون دلی اۏلدوغونو سانېردې. حکیملر بیله گۆن ووروب بئینینه دئیه، اۏنو خسته سانېردېلار. ونگوگ دلیخانادا دا بو تابلۏلارې چکمهڲه داوام إتدی. ایلگینج بوراسې’یدې کی، دلیخانادا رسم إتدیکلری، اۏندان اؤنجه و سۏنرا چکدیکلریندن قات-قات داها یاخشې’یدې! ونسان ونگوگ، بیر ایل دلیخانادا یاتېرېلدېغې سۆره ایچینده أن یاخشې صنعت أثرلرینی و یارادېجېلېغېنېن زیروه یاپېتلارېنې یاراتمېش دېر. تابلۏلارېنېن پریشان اۏلدوغوندان دۏلایې هرکس اۏنون دلی اۏلدوغوندان قوشقولانېردې. هئچ کیمسه اۏنلارېن نه اۏلدوغونو، نه آنلام داشېدېغېنې باشا دۆشمۆردۆ ، قاورایا بیلمیردی. اۏ، رسیملرینین بیرینده اولدوزلارې ایلان کیمی بوروق (مارپیچ) چکمیشدی. تنقیدچیلر بونو، اۏنون دلی اۏلدوغونا قانېت اۏلاراق دَڲرلندیریردیلر. ونگوگ دئییردی، اولدوزلارې چکمک ایستهدیڲیمده، بۆتۆن وارلېغېم اۏنلارېن ایلان بنزَری اۏلدوغونو هایقېرېر. یۆز ایل سۏنرا بیلیم بئله بیر سۏنوجا چاتدې کی، اولدوزلار گرچکدن ده ایلان کیمی دیرلر. دئمک، ونگوگ دلیمی’یمیش یۏخسا یۆز ایل اؤز زمانهسیندن ایرهلیده یاشایېرمېش؟ دلی’یمیش یۏخسا اؤزل باخېش آچېسېندان، باشقالارېندا اۏلمایان و اۏلامایان بیر آچېدان باخېرمېش دۆنیایا؟ اولدوزلارېن ایلان کیمی اۏلدوغونو کشف إلهین بیلیم آداملارې أن سۏن بیلیمسَل تئکنۏلۏژی و جیهازلار’لا بو کشفه ناییل اۏلموشلارسا دا، هله گؤزلری’یله گؤره بیلمهمیشلر اولدوزلارېن ایلان کیمیلیڲینی، یالنېزجا کشف إدیبلر! بلکه ده ونسان ونگوگ بۆتؤولۆک’له فرقلی بیر بیلیڲه صاحیب ایمیش. نه معلوم! بللی اۏلان بیر تک شئی وار؛ یارغېلامامالې. دۏغرو اۏلوب-اۏلمادېغېنې ذئهنیمیزه سېغېندېرمازدان، بوراخاق دا هرکس اؤزۆ اۏلسون، اؤزۆنۆ یاشاسېن. دلیخانادان سۏنرا، ونگوگ سۏن تابلۏسونو چکمیش، یئنه ده قۏنو: گۆنش! اۏ قارداشېنا قېسسا بیر مکتوبدا بئله یازمېش: “منیم ایشیم تکمیل دیر. من گۆنشین مۏقئعییتلرینی رسم إدیردیم. بیری أکسیک ایدی چۆنکی سن منی دلیخانادا یاتېرتدېن و اۏنلار منی دلی إدن گۆنش دیر دئیه، گۆنشی رسم إتمهڲیمه مانئع اۏلدولار. سۏن تابلۏنو چکدیم، خیلاص اۏلدوم. تابلۏمو کامیللشدیردیم، ایشیم سۏنا أریب دیر. من مۆطلق ریضایتچېلېق حیس إدیرم. آرتېق بو گؤودهیه إحتییاجېم یۏخ، بو اۆزدن اؤزۆمۆ اؤلدۆرۆرم.”


text:
تۆرک گِنگهشی نینگ یوُلباشچیلاری دوشوشدی
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی رجب طیب أردوُغان بو دوشوشیغا ایستامبول دان قاتناشدی
تۆرک گِنگه شی نینگ آغضا یورتلاری نینگ یوُلباشچیلاری آنلاین دوشوشیق گچیردی.
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی رجب طیب أردوُغان بو دوشوشیغا ایستامبول دان قاتناشدی.
أردوُغان برن بیاناتیندا آذربایجان ینگ ارمنی لرینگ اشغالیندان حالاص ادنی شوشا شهرینه بارماق ایسله یأندیگینی آیتدی و
"اینگ قیسغا واغتدا، اوُرازا بایرامیندان سوُنگرا شوشا باریپ شوشادا تأزه بیر بایرامی گؤرمه گی آرزوو ادیأرین" دیدی.
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی،
"دۆنیأمیزدأکی اؤزگِرتمه لر، تۆرک گنگه شی یالی حیذماتداشلیغا اساسلانیان قورامالارینگ أهمیتینی یوُقارلادیار. 12 ییلدا قوراما یاغدایینا گلن تۆرک گنگه شی نینگ حالقارا أهمیتی یوُقاریدی. ایندی گنگه شیمیزی حالقارا قوراما حؤکمۆنده آدلاندیرماغینگ واغتی گلندیر دییپ پیکیر ادیأرین" دیدی.
"عزیز دوُغانیم حوُرماتلی الهام علی یف و بۆتین آذربایجانلی دوُغانلاریمی داغلیق قاراباغ داقی ینگیشی اۆچین ینه بیر گزه ک قوتلایارین" دیه ن أردوُغان اینگ قیسغا واغتدا شوشا شهرینه ساپار قوراجاقدیغینی دا آیتدی.
قبرس مسئله سینه ده اۆنس چکن أردوُغان،
"گۆیچ بیرلیگی بیلن قبرس تۆرکلرینی حاق ادن یاغدایینا گتیرجکدیگیمیزه اینانیارین" دیدی.
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی، تۆرک گنگه شی نینگ 8-نجی عاداتی ماصلاحاتی نینگ کروناویروس یاغدایی بارلاناندان سوُنگ 2021-نجی ییلینگ 12-نجی نوُامبریندا ایستامبول دا گچیریلمه گینی اومیت ادندیگینی بیلدیردی.
دِگیشلی حابارلار
أردوُغان میرضیایف بیلن تلفن آرقالی دوشوشیق گچیردی
تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی، اؤزبگیستان ینگ تأزه دن سایلانان جمهورباشلیغینی قوتلادی
قازاغیستان ینگ جمهورباشلیغی تۆرکمنیستاندا ساپاردا بوُلدی
قازاغیستان ینگ جمهورباشلیغی قاسیم جومارت توُقایف ایکی گۆنلۆک ساپار بیلن تۆرکمنیستان دا بوُلدی


text:
اولدوزلار آراسی (فيلم)
اولدوزلار آراسی (اینگیلیسجه: Interstellar)، کرسیتوفر نولان طرفيندن يؤنتيلميش ۲۰۱4 ده عمومی اکرانا چیخمیش علمی-تخيّولی نؤوعونده آمريكا بيرلشميش ایالتلری و بریتانیا فيلمیدير. جاناتان و کریستوفر نولان طرفيندن يازيلان سِناريو اۆچون لگنداری پیکچرز، سینکوپی، و لیندا اوبست پروداکشنز شیرکتلری نین ایش بیرلیکلرینده حاضیرلانمیش اولدوزلار آراسی فیلمی، ۱۶۹ دقیقه دیر. فيلمين باش رولوندا متیو مک کانوگئی اويناياراق، يان روللاريندا آننئه هاتاوای، جسیکا چاستئین، بیل ایروین، ائلن بورستین، مایکل کاین، و مات دئيمون يئر آلماقداديرلار.
فیلمین بودجه سی، گلیری و قازاندیغی جایزه لر[دَییشدیر]
بو فیلمین بودجه سی 165 میلیون دولار اولوب ، و اکران اولوناندان سونرا 675 میلیون دولار چیخارتمیشدیر.
2015جی ایلین 87 اوسکار ان یاخشی ویژوال افکت اؤدولونو قازانیبدیر. ان چوخ اورجینال امتیاز، ان یاخشی سس قاتماسی(میکسی)، ان یاخشی سس ائدیتی، و ان یاخشی تولید طراحلیغی جایزه لرینه ده آدای اولموشدور.
فیلمین ناغیلی[دَییشدیر]
یاخین گلَجَکده دونیانی توز تورپاق باسیر، و گونش ایشیغینین بیتگیلرین یارپاقلارینا چاتماماغا گؤره اکینچیلیک اورونلری (محصولات کشاورزی) آزالیر، و سونوندا اینسان یاشاییشی یئمکلرین قیتلیغینا گؤره خطره دوشمَگه گؤره، انسانلار بوتون ایشلرین قیراغا قویوب تکجه اکینچیلیک محصوللارینی چوخالتماق دوشونورلر، حالبوکی بو ایش نیتروژنی یئر کوره سینده داها چوخالدیب اوکسیژنی آزالدیر و بو یاشاییشین سونا چاتماغی نی داها سورعتلندیریر. آیری طرفدن ناسا آراشدیریجیلاری بو نتیجهیه چاتیبلار کی یئر آرادان گئتمه لی دیر و اینسانلاری نیجات وئرمک اۆچون آیری بیر یاشامالی گَزَگَن تاپسینلار. بو ایشی ده گؤروبلر؛ آنجاق بو طرحی بودجه نین آز اولدوغونا گؤره گیزلی ساخلاییبلار کی نَدَن آج بیر دونیا دا یئرسیز آراشدیریلمالار واردیر! بیر اوزاق قالاکسیده گونش منظومهسینه یئره اوخشار گزگن تاپیبلار ، آنجاق بیلمیرلر هانکیسینا یاشاماغا داها اویغوندور. بونا گؤره، ساتورن یانیندا تاپیلمیش بیر قوردچالاسی (worm hole) دان ، 10 ایل قاباق ، اوچ سفینه اورا گؤندریبلر آنجاق اللرینه جواب چاتماییب. بونلار سون دفعه اولاراق بیر آیری عده او قالاکسی یه گؤندرمک ایستیر و بو آرادا فیلمین قهرمانی جو کوپئر(متیو مک کانوگئی) عجیب بیر فیزیک قارماشیق ایتفاق ایله تاپیرلار. کوپئر اسکی بیر یئتنکلی موهندیس و خلباندیر، آنجاق ماراقسیزلیقلا اکینچیلیک ایشینده دیر. خانیمی اؤلوب، مورف آدلی قیزی، تام آدلی اوغلو ، و قئین آتاسی ایله یاشاییرلار. مورف 10 یاشیندا بیر ذکالی قیزدیر، بیلیم و مخصوصا نجوما آتاسی کیمی ماراقلی دیر و ...
قایناقلار[دَییشدیر]
- قایناقلاما خطاسی اوْلان صفحهلر
- قیریلمیش فایل باغلانتیلاری اوْلان صحیفهلر
- فیلملر ۲۰۱۴ (میلادی)
- Lang and lang-xx using deprecated ISO 639 codes
- فیلملر
- 2014 films
- 2010s disaster films
- 2010s drama films
- 2010s science fiction films
- Science fiction drama films
- American disaster films
- American drama films
- American epic films
- American films
- American robot films
- American science fiction films
- American space adventure films
- American survival films
- Apocalyptic films
- BAFTA winners (films)
- Best Film Empire Award winners
- Black holes in fiction
- British disaster films
- British drama films
- British epic films
- British films
- British science fiction films
- Dystopian films
- Existentialist works
- Environmental films
- Gen
- ۲۰۱۴-جو ایلین فیلملری
- آمریکانین درام فیلملری
- آمریکا فیملری
- بؤیوک بریتانیا فیلملری
- زامان حاقیندا فیلملر
- حادیثهلرین گلهجکده جریان ائتدیی فیلملر
- ان یاخشی ویزوال اثرلره گؤره اوسکار اؤدولی آلان فیلملر
- وارنر بروس فیلملری
- ارامونت پیکچرز فیلملری


text:
۲۰ دسامبر
۲۰ دسامبر:
- ۱۶۹۹ - بیرینجی پتر روسیهده یئنی ایلین ۱ سپتامبردا دئییل٬ ۱ ژانویهده قئید ائدیلمهسی بارهده فرمان وئرمیشدیر.
- ۱۸۰۳ - آمریکا بیرلشمیش ایالتلری لوئیزیانا اوستانینی فرانسهدن آلمیشدیر.
- ۱۸۷۹ - توماس ادیسون نئون لامپاسینی تقدیم ائتمیشدیر.
- ۱۹۱۲ - لندنده تۆرکیه و بالکان دؤولتلری آراسیندا باریش کونفرانسی کئچیریلمیشدیر.
- ۱۹۱۵ - سوْن آنزاک و اینگیلیس بیرلیکلری ده چاناققالادان گئری چکیلمیشدیرلر.
- ۱۹۱۵ - مصطفی کمال پاشانین باشچیلیق ائتدیگی عثمانلی اوْردوسو آریبۇرنو ظفرینی قازانمیشدیر.
- ۱۹۱۷ - روسیه و آلمان آراسیندا باریش دانیشیقلاری باشلامیشدیر.
- ۱۹۲۲ - شوروی سوسیالیست جومهوریتی ایتّیفاقی آدی آلتیندا ۱۴ دؤولت بیرلشمیشدیر.
- ۱۹۲۴ - هیتلر حبسدن قۇرتولموشدور.
- ۱۹۵۵ - سۇدان باغیمسیزلیق اعلان ائتمیشدیر.
- ۱۹۵۷ - اوروپا اتومی انرژی آژانسی قۇرولموشدور.
- ۱۹۶۳ - برلین دیوارینداکی بۇراخیلیش منطقهلری ۱ گۆنلوگه آچیلمیشدیر.
- ۱۹۹۰ - شوروی خاریجی ایشلر ناظیری گؤزلنیلمهدن استعفا وئرمیشدیر.
- ۱۹۹۵ - بیرلشمیش میلّتلر تشکیلاتی بوسنی-هرزقوییندا وضعیّته نظارتی ناتویا تاپیشیرمیشدیر.


text:
شعر علی آقا واحد
اؤزوم بیر یئرده دوشدوم، مست قالدیم، باده بیر یئرده
بساطِ مئی ده سوز یوخ کی، دئییرلر، حال اولور آمما
«اولا گر باده بیر یئرده، نگارِ ساده بیر یئرده»
ینه، زاهید، اقلاً بیر صفا وار، سُفره ی مئی ده
نه گوسترمیش کدورت دن سوای سجاده، بیر یئرده؟
آلیبدیر کؤنلومی، حیرتده یه م کی، گؤزلرین فکری
نئجه بیر صید اولوب قسمت، ایکی صیّاده بیر یئرده
اسیری من کیمی مینلرجه وار، اول سروِ رعنانین
نه بیر دم اؤلدورور، نه ائیله ییر آزاده، بیر یئرده
منیم بو داغلار کی، سینه مه، اول لاله رخ چکمیش
که هرگز ائتمه میش شیرین، اونی فرهاده بیر یئرده
مقام و شأنین ایسترسه ن، اوجالسین «واحد» عالمده
اشعار علی آقا واحد
سنه دنیاده مگر، عاشق اولان دا، غم ائلر؟
بسدیر اولدورمه یه جکسن، گؤزلیم دنیانی
هر اوزی گؤیچک اولاندا، بوقدر چم خم ائلر
اینجیمه گؤزیاشیم، آخسا سنی گؤردوکده گولوم
گول آچیل دیکده باهار فصلی بولود شبنم ائلر
ناز و غمزه ن، یئریشین، شوخ باخئشین، عالم دیر
بیرده زولفون اوزه توکسؤن اودا بیر عالم ائلر
حیف سن، گزمه یاراشماز سنه بیگانه ایله
او آچیب سرّینی دونیایه سنی، محرم ائلر
«واحدم» عمریمی من عشقیله صرف ایله میشم
عشق یا اؤلدورر آخر منی یا، آدم ائلر
بیر آفت جان، شوخ ملک، منظریم اولسا
هر گون دولانیب باشینا، قربان سنه اول لام
پروانه صفت، اوُچماقا، بال و پریم اولسا
دنیاده سئویننم بوتون عاشیقلر ایچینده
آهولری، مجنون ائلییه ن، گؤزلریم اولسا
شؤق ایله نثار ائیلرم، هر بیر قدمینده
دریا قدری الده، دُور و گؤهریم اولسا
کویینده منه قوی نه بیلیر، ائیله سین اغیار
البته جزاسین چکر «آللاه کریم» اولسا
بیگانییه من، بیر بئله منّت می ائدردیم؟
کونلوم کیمی بیر یار وفا پروریم اولسا
«واحد» دئمه رم دردیمی من باشقا نگاره
یاریم بیلیر عشقینده نه درد و سریم اولسا!
شعر عاشقانه علی آقا واحد
عشقین ائله سه عالمی قان، بیلمه یه جکسن!
یوز دفعه دئسه م، مطلبی قان، بیلمه یه جکسن!
باخ سینه مه، مین یاره ووروب تیرِ نگاهین
افسوس کی، ای قاشی کمان، بیلمه یه جکسن
آخر کی قوجالتدی منی، درِد و غم عشقین
پیر اولماسان، ای تازه جوان، بیلمه یه جکسن
بی مهرسن، عالمده، رُخِ آلینا حسرت
وئرسه م ده اگر هیجرده جان، بیلمه یه جکسن
مجنون کیمی، زنجیرِ سرِ زولفینه باغلی
اولسام داخی، رسوای جهان، بیلمه یه جکسن
توتسام، گؤزه لیم، دامنینی، اینجیمه منده ن
نیلیم کی، دئسم گئتمه، دایان، بیلمه یه جکسن
کویوندا گؤزوم یاشینی، یوز یول ستمیندن
ائتسه م یوزه، ای سرو روان، بیلمه یه جکسن
سرّ لبینی دیلده نهان ساخلادیم ائلدن
فاش اولمایا، بو رازِ نهان، بیلمه یه جکسن
شؤق دهنین «واحدی» محو ائیله سه هر گاه
اوندان یئنه بیر نام نشان، بیلمه یه جکسن
شعر های علی اقا واحد
قویما گؤزه لیم، کویینه اغیار دولانسین
انصاف می، گولزاری گلیب، خار دولانسین؟
راضی ده گیلم اؤزگه اولا محرم وصلین
گولزار بهشتی نه یه کفّار دولانسین؟
کؤنلوم قوشو دائم دولانیر، شؤقِ روخونله
البته گرک، کعبه نی زوّار دولانسین
اکراه ائله مه قامتینه زولف دولاشسا
سرو اوستونه، بو رسمدی، شاه مار دولانسین
رحم ائت، گونیمی ائیله مه زولفون کیمی قاره
قویما اوزونه طرّه ی طرار دولانسین
سالدی منی پیوسته قاشین فکرینه، ظالم!
دائم بئله قوی چرخ جفاکار دولانسین
مخمور گؤزون فیکری ائدیب عالمی بیهوش
واحد نئجه بو شؤق ایله هوشیار دولانسین؟
اشعار ترکی علی آقا واحد
سوئیله ای گول، هانسی باغین، سن گولِ رعناسی سان؟
هانسی گلزارِ بهشتین، سروی سن، طوُباسی سان؟
آچما زولفون عطریله بیهوش ائدرسن عالمی
چونکی سن دشتِ خطانین، عنبرِ ساراسی سان
نازنین جانان گؤزه للر، قارشی دُورماز روُیینه
جمله سیندن سن گؤزه ل سن، هامی نین اعلاسی سان
باغبانین کیملر اولموش؟ گؤزلرین حئیرانی یام
سن مگر گلزارِ حُسنون نرگس شهلاسی سان؟
گؤرمه یینجه گول اوزون، جسمیمده قالماز طاقتیم
روحی سان گویا، بو مسکین عاشیقین، اعضاسی سان
من کیمی مینلرجه مجنونلار، اسیروندیر سنین
سؤیله یاریم، دوغرو سؤیله، سن کیمین لیلاسی سان
اینجیمه ز، «واحد»، او گول آه و فغانیندان سنین
سن گؤزه للر باغی نین بیر بولبولِ شیداسی سان
دیوان اشعار علی آقا واحد
وورما اوقاره تئللرینه شانه سئوگیلیم
ائتمه منی بلاکش دیوانه سئوگیلیم
یاندیردی حسرتین منی، گؤستر جمالینی
کؤنلوم اولوب اول آتشه- پروانه سئوگیلیم
بیر دفعه ائیله دیمسه، تمنای وصلینی
یوز دفعه یاندیم- آتش هجرانه، سئوگیلیم
گزمه رقیبله منی غیرت هلاک ائدیر
سالما بلالی عاشقینی قانه سئوگیلیم
گؤسترمه قاره خالینی، کؤنلوم فغان ائدیر
قوش، ده ن، گؤرنده تئز گلیر افغانه سئوگیلیم
یوز لیلی گؤرسه حسنونی مجنون اولار سنین
عشقینده اوز قویاردی بیابانه سئوگیلیم
انصافی اولسا چرخ، بو بیچاره «واحدی»
حسرت قویارمی، سن کیمی جانانه سئوگیلیم؟
اشعار علی اقا واحد
فکرینده می، بیر گون گؤزه لیم، بیز سیزه گلدیک؟
سیزدن قاییدیب، سونرا برابر بیزه گلدیک؟
گُولدوک و دانشدیق گئجه نی، صبح آچیلینجا
بیر غنچه گول اوستونده، سیزینله سؤزه گلدیک
کئف چکدیگیمیز خاطره لر، وارمی یادیندا؟
گولشنده بیر آیدین گئجه ده، اوز اوزه گلدیک
خیلی دولانوب سئیرائیله دیک گول لر ایچینده
بیر-بیریمیزه چوخ عشوه لی، چوخ بامزه گلدیک
بیزکی، گؤزه لیم، جان دئیه رک، جان ائشیدیردیک
بس ایندی نه اولدو بیزه، یوخسا گؤزه گلدیک!!
نه سنده وار اول مهر و محبت، نه ده منده
سوندوک ایشیق اولدوز کیمی، سون منزله گلدیک
واحد، او گئچه ن گونلری، بیر مرّه اوُنوتدوق
لیکن یئنی دنیایه، بیز ایندی تزه گلدیک
اشعار علی اقا واحدی
صفایِ مجلیسِ جانانی، کیم گؤروب، او دئسین!
بلایِ محنتِ هیجرانی، کیم گؤروب، او دئسین!
اینانمرام، منه هر کیم دئییر کی جنّت وار
گؤزیله روضه ی رضوانی کیم گؤروب، او دئسین!
منیم گولوم، چیچه گیم، جنّتیم، گؤزه ل لردیر
بهشتی، حوری و قیلمانی، کیم گؤروب، او دئسین!
کمندِ عشقده، مجنونی گؤرمه یه ن، نه بیلیر؟
اسیرِ زولف پریشانی، کیم گؤروب، او دئسین!
من آغلادیقجا نیگاریم، گولردی گؤز یاشیما
گولرکن، اول گولِ خندانی، کیم گؤروب، او دئسین!
چمنده هر سحر عشق اهلینین ترانه سی وار
فغان بولبول نالانی کیم گؤروب، او دئسین!
منیمده، واحد، اؤز ایستکلیمین، گؤزه ل لیگیدیر!
باهار زمانی، گولوستانی، کیم گؤروب، او دئسین!
کتاب شعر علی آقا واحد
صابر! ای محترم بؤیوک شاعیر!
شعرده، نظم و نثرده ماهیر!
یازدیغین داهیانه مضحکه لر
گؤستریر خلق ایچینده معجزه لر
بیلیدیریر منجه هر کسه هنرین،
اوخونور هر بیر ئولکه ده اثرین
داد ائدردین همیشه: «حرّیت»!
او اسارتده گؤردیگین ملّت
ایندی آزاده عؤمر ائدیر خرّم،
بیتدی مظلومو آغلاداق ماتم…
ایندی بیر دربدر اوشاق یوخدور
اونلارین زحمتین چکن چوخدور
نا خلف بیلمه یوکسله ن ائلینی
قوردولار هر طرفده هیکلینی
بیرده سیزلارمی قلب مجروحین؟
بیزی البّته سئیر ائدیر روحین
بو تفاخر سنه کفایت دیر،
ملّتین ایسته ینجه راحت دیر
اؤلدون، افسوس لر، که بی حرمت!…
وئرمه دی وارلیلار سنه قیمت
گر اولایدین سووه ت زمانیندا
شرفین چوخدی کتله یانیندا
سنه قیمت قویاردی جمعّیت،
یاشایاردین همیشه بی منّت
نئجه شاعرلر ایندی خوش گذران
کچیریرلر، گونش کیمی خندان
بو بیزیمچون بؤیوک سعادت دیر
شانلی، تاریخی بیر شرافت دیر
ای ییخان، کؤنلوم ائوین، قیل حذر افغانیمدان
ائوین آباد اولا، ال چک دلِ ویرانیمدان
منی مجنون ایله فرهاده برابر توتما
من اولاردان دا، هنرله گئچه رم جانیمدان
بیرجه گَل گور، نه جفالار چکیرم زولفوندن
خبرین یوخدو سنین، حالِ پریشانیمدان
طعن ائدیر ائل منه «یارین نه وفاسیز چیخدی؟»
ای وفاسیز، دئمیرم من بونو اؤز یانیمدان
سانکی باشدان باشا، بیر شعله ی آهیم گئجه لر
شمعلر، اودلانیر، آهِ دلِ سوزانیمدان
نئیله رم من گولو، یا لاله نی، انصافیم وار
اونلارین هانسی گؤزه ل دیر رخ جانانیمدان
وطنیمده نئجه من ایسته مه ییم بیر گولو کیم
جانی جانیملا بیر اولسون، قانی دا قانیمدان
واحدم، عصریمیزین ایندیکی فرهادی منم!
کیم منی آیری سالار خسروِ خوبانیمدان؟
شعر ترکی از علی آقا واحد
آی عاشیق! صحبت آچ، گولدن، چیچکدن:
چمن لر زینتی بیزیم یئرده دیر
بولبول لر ذؤق آلیر گوللریمیزدن
باهارین لذّتی بیزیم یئرده دیر
چال، اوخو شورایله چوبان بایاتی
سازیندا تعریف له بو شن حیاتی
عطرلی گوللری، باغی، باغاتی
گؤزه ل لیک خلقتی بیزیم یئرده دیر
ائلیمدن، آرخامدان، غم اوزاقلاشیر
ذوقی میز، نشئه میز، قایناییر، داشیر
خلقی میز فرح له گولوب اویناشیر
انسان سعادتی بیزیم یئرده دیر
سازین، کمانچانین، قارمانین، تارین
اوخویوب چالانین، گولون، باهارین
ادیبین، شاعرین، هر صنعت کارین
ان بؤیوک قیمتی بیزیم یئرده دیر
نه تاریخ لرده وار، نه باشقا یئرده
چوخ اوشاقی قادین وارمی بیر ائلده
ائلدن آلا تحسین، حؤرمت هر ایلده؟
آنالیق حؤرمتی بیزیم یئرده دیر
فاشیستین ظلمونه دونیالار باخیر
آنالار باغرینا سونگولر تاخیر
کؤرپه اوُشاقلاری یاندیریب یاخیر
بالا محبّتی بیزیم یئرده دیر
نوروز بایرامیندان آلدیق الهامی
شادلیقلا کئچیردیک بو شن بایرامی
وطن اوُشاقلاری سئونییر هامی
ائللرین قدرتی بیزیم یئرده دیر
بیر چوخ بایراملاری گؤردوکسه اگر
باهار بایرامیمیز هامسینا ده یر
بو خوش گونو گؤره ن سئوینمز مگر
کؤنوللر بهجتی بیزیم یئرده دیر
سیلینسین دونیادان بوش هنگامه لر
سسلنسین دیل لرده، جوشسون نغمه لر
یازسین بو ائل لر تبریک نامه لر
دونیالار جنتی بیزیم یئرده دیر
ای وطن اولادی، بیر آن وئرمه فرصت دوشمنه
قهرمان ضربه نله گؤستر درسِ عبرت دوشمنه!
قوی آلوو یاغسین تفنگیندن، توپوندان جبهه ده
ائیله اؤز دونیاسینی قهرایله ظلمت دوشمنه!
سونگوتک سانجیل فاشیستین قلبینه، یار باغرینی
ضربه اوستدن ضربه وور خائن طبیعت دوشمنه!
پارتلاسین قوی هیتلرین آلچاق باشیدا بومبالار
هر طرفدن وور جسارتله خسارت دشمنه!
ییخ، داغیت، یانسین جهنم تک فاشیستین جبهه سی
قسمت اولسون، قویما، بو گولزارِ جنّت دوشمنه!
بیلدی عالم هیتلرین خائن لیگین، ادنالیغین
یاغدیریر میلیونلا دونیا خلقی، نفرت دوشمنه!
حاضریق، واحد، صداقتله وطن اوغروندا بیز
هر زمان گؤرسترمگه قطعی جسارت دوشمنه!
شعر علی آقا واحد
موسیقی مجلسی نین طرفه علامت لری وار
گوش قیل گور نئجه جانسوز حکایت لری وار
موسیقی ذوقینه اول کس کی، ده گیلدیر واقف
بو بساطین نه بیلیر، کیم نه شرافت لری وار
تاری، بیهوده حساب ائتمه، اگر عارف سن
گورکی، مه رولر الیندن نه شکایت لری وار
اودا بیر زلفی سیه دلبرین آلوده سی دیر
که صداسیندا پریشانلیق اشارت لری وار
خوار، ظّن ائتمه، ساکین، موسیقی خادملرینی
اونلارین ذوقینه گیر، گور نه نزاکت لری وار
موسیقی غم داغیدیر، ذوق وئریر انسانه
درک قیلماز بونی اونلار کی، سفاهت لری وار
شاعرین، موسیقی خادملری نین، رسّامین
اینجه دقتله دوشون، گور، نه مهارت لری وار
موسیقی ذوقی هلاکولره، تاثیر ائتمیش
اوخو تاریخی، دوشون، گور نه روایت لری وار
بعضی نادان نه بیلیر موسیقی ذوقین، واحد!
چونکی جاهلدیلر، اولدوقجا جهالت لری وار
شعر ترکی علی آقا واحد
میخانه مجلسینده گره ک صحبت اولماسین
بیرکسده صحبت ائیله مگه جرئت اولماسین!
صحبت خیلافدیر، دئمیرم، ترکین ائیله یین
مئی مجیلسینده، جهد ائیله یین، غیبت اولماسین!
سرخوشلیق ائتمه، گؤزله، مئی ین احترامینی
سالما آیاغه باده نی، بی حرمت اولماسین!
مئی دن مراد و ذوق و صفا آلماق ایسه گر،
مئی تک بساطه ذوق یئتیر، نفرت اولماسین!
ایچدیکجه اهل حالی ائدر هوشیار مئی،
پژمرده لنمه، قابل اوتور، غفلت اولماسین
پیرِ موغان او شخصه ائدوب باده نی حلال،
ذاتینده، شبهه یوخ، کیم، اونون علّت اولماسین!
سن آدم اول، ادبله مئی ایچ، اوُیما جنّته
کوثر، جهنمه! سنه قوی، قسمت اولماسین!
مئی دیر، خلاصه، روحه غذا، بیرده موسیقی،
بونلاردان اؤزگه عالی گره ک نعمت اولماسین!
ظنیم خطا دئییل کی، دئسه م، موسیقی کیمی،
صنعت لر ایچره اینجه گره ک صنعت اولماسین!
هر علمه قیمت اولدو ایگیرمنجی عصرده،
بیر یئر اولورمی، موسیقییه قیمت اولماسین؟!
واحد، او ملّت کی اونون موسیقیسی یوخ
باتسین دا یئرلی دیبلی، ائیله ملّت اولماسین!


text:
آلتون:"قوندارما ائرمنی ادعالاری سادهجه سیاسی مقصدلره اساسلانان بیر بهتاندیر"
جمهور باشقانلیغی ایله تیشیم ایدارهسینین صدری فخرالدین آلتون 1915-جی ایل حادثهلری ایله باغلی اولوسلار آراسی کنفرانسدا چیخیش ائدیب.
"قوندارما ائرمنی ادعالاری سادهجه سیاسی مقصدلره اساسلانان بیر بهتاندیر".
بونو جمهور باشقانلیغی ایله تیشیم ایدارهسینین صدری فخرالدین آلتون 1915-جی ایل حادثهلری ایله باغلی کئچیریلن اولوسلار آراسی کنفرانسدا چیخیشی زامانی دئییب.
فخرالدین آلتون آنلاین کنفرانسین آچیلیشینداکی چیخیشیندا بیرینجی دونیا محاربهسی ایللرینده ائرمنی دستهلرینین عثمانلی تورپاقلارینا هوجوم ائدن دوشمنله بیرلیکده اونلاری آرخادان ووردوقلارینی و سیویل اینسانلاری و وطنلرینی قوروماق اوچون محاربه شرایطینده بعضی بؤلگهلرده یاشایان ائرمنیلرین دپورت ائدیلدیگینی خاطیرلادیب.
آلتون "بو تهلوکهسیزلیک تدبیری حیاتا کئچیریلرکن، بوتون گوجو ایله داوام ائدن محاربه شرایطینده تأسف کی، آرزو اولونماز حادثهلر ده باش وئردی، هم تورکلردن، هم ده ائرمنیلردن اؤلنلر اولدو، اذیتلر چکیلدی. بو باش وئرنلر بو گونه گلیب چیخان موذاکیرهلرین، حتی بهتانلارین دا اساسی اولدو" دئییب.
"حاضیردا عصرلر بویو بیرلیکده باریش ایچینده یاشایان تورک و ائرمنی خالقلارینین اورتاق کئچمیشینی تحریف ائدهرک، تاریخدن دوشمنچیلیک یاراتماغا جهد گؤسترن بیر حکایه ایله قارشی-قارشییاییق. بو حکایهیه اعتراض ائدیریک" ایفادهلریندن ایستیفاده ائدن آلتون دئییب کی، کئچمیشی، دینی، ائتنیک منشایی، مذهبیندن آسیلی اولمایاراق اینسانلارین بو تورپاقلاردا عصیرلر بویو قارداش اولاراق یاشادیقلارینی چوخ یاخشی بیلیریک.
آلتون 1915-جی ایلده باش وئرنلرله باغلی موباحیثه لرین 100 ایلدن چوخ بیر مدت سونرا داوام ائتمهسینین سببینین "1915-جی ایل حادثهلرینین صرف سیاسی و ایدئولوژی بیر مسئله اولاراق ایشلنمهسینه دایر تاکید و ایناد" اولدوغونو دیله گتیریب.
آلتون کیمینسه حادثهنی سیاسی و ایدئولوژی اساسلارلا آپاراراق، اونو امپریال مقصدلری اوچون فایدالی ائتمهیه جهد گؤستردیگینی وورغولاییب.
ایلگیلیلی خبرلر
یونان عسگرلرینین دؤیدوگو کؤچمنلر معالیجه ائدیلدی
دؤیولدوکدن سونرا زورلا تورکیهیه گؤندریلدیکلرینی ایرلی سورهن مراکش وطنداشی ۱۳ کؤچمن ائدیرنهده معالیجه ائدیلدی
آکار، ناتو قرارگاهیندا
باخان آکار، جمهورباشقانی رجب طیب اردوغانین لیدئرلیگینده اولوسلارآراسی ساحهده بیر اؤزنه/فاعل حالینا گلن تورکیهنین چوخ اؤنملی ایشلر گؤردویونو، جدی باشاریلار آلدیغینی سؤیلهدی


text:
رالف واری چمبرلین
رالف واری چمبرلین (اینگیلیسجه: Ralph Vary Chamberlin) آمریکالی بیلیم اینسانی. ۳ ژانویه ۱۸۷۹ تاریخینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۸ ایل عومر ائلهییب و ۳۱ اوکتوبر ۱۹۶۷ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. رالف واری چمبرلین کورنل بیلیمیوردودا درس اوْخویوب. چالیشدیغی یئرلریندن بیری یوتا بیلیمیوردودیر. اوْ تاریخ، حئيوان بيليمی (زولوژی) ساحهسینده چالیشیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Ralph Vary Chamberlin»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ سپتامبر ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده رالف واری چمبرلین گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
سؤز قورتاران دئییلدی. تاخچاداکی گوزگونون دوشوب سینماسی دا های- کویو آزالتمادی. گوزگونون خیردالارینی ییغیشدیردیلار. آرواد اولسایدی دئیهردی: «جانین ساغ اولسون، قادا- بالا جانیندان گئتدی». کیشی یومروغو یاستیق کیمی شیشمیش قیچینا تاپدادی. اییلیب، سسلره قولاق وئردی. بیر اوشاق آغلاییردی. کیشی سئچه بیلمهدی، نوهسی افسانهدیر، یوخسا پروانه.
«دئییرم احسان پولونو، وئرک بیر موستحقّه».
خلیل چؤرک یئیه- یئیه دانیشیردی.
«خالقا نه دئیهک؟»
بیر نفر توتقون سس ایله اوزاقدا قرآن اوخویوردو. یئنه ده سسلر بیر- بیرینه قاریشدی. کیشی الین فرشین اوستونه چکدی. هله، شامی قاباغیندا دئییلدی. او، بئله بیلدی کی، آروادین باشی سوفرهیه قاریشیبدیر. آروادی، سوفرهده، لیوانین، قاشیق- چنگلین، چؤرهیین چوخلوغونو سئوردی. سوفره باشیندا هئی اونون- بونون بویونو اوخشاردی. گونده یوز یول چؤرکچییه یول دؤیردی. اوشاق یاخینلیقدا ایدی. آرواد اولسایدی، اوشاغی اونون دیزلرینین اوستونده اوتورداردی.
او ایسه اوشاغین بارماقلارینی الینه آلیب، باشینین یومشاق توکلریندن اؤپردی. کیشی الینی سسه ساری اوزاتدی:
«گل گؤروم… اوخای».
«خلیل، قویما اوشاق آتانی اینجیدهر».
خلیل گئج- گئج اونلاری یوخلاردی. آرواد دئییر:
«نانجیبین بیری نانجیب، اوشاغیمی الیمدن آلدی».
– «اونون بوینونا ییخما، آغاجی اؤز ایچیندن قورد یئیهر».
آرواد قبول ائتمیر، هئچ واخت قبول ائتمزدی. دای بو گونلر آروادا دا گوجو چاتمیر؛ ایت- پیشیک کیمی یولا گئدیرلر. کیشینین الی بوش قاییدیر. اوشاق اوزاقلاشیبدیر. خیردا گلنینین خیمیر- خیمیر گولوشلری اوجالیب.
«آتاجان، شامیندان میغایات اول».
کیشی دویو دنهلرینی بارماقلارینین آراسیندا ازیر. اونون الینه بیر قاشیق وئریرلر. خورهیی چؤرک ایله تیکهلهییب یئمهیه اؤیرهنیبدیر.
«بیر تیکه چؤرهک وئرین».
آرواد یاخینلیقدا اولسایدی او آغزینی آشمامیشدان بیلردی. الینی اوزاتدی. الی، یومشاق بیر شئیه دیدی، تئز الینی دالییا چکدی. هندهوری شولوق ایدی. یانیندان چوخ آدام کئچیردی. بورنونا بیر سرت ایی دولدو. بؤیوک نوهسی ایدی.
«آی بالا بیر تیکه منه چؤرهک وئر».
«قاراسینی تاپمادیم بونو گئیدیم، آییبدیرمی؟».
کیشی اؤز- اؤزونه فیکیرلشیردی کی، بو گئجهنی ده چؤرهکسیز کئچینسین. بوشقابی لپه ایله دولو ایدی.
«خدی… تکی بیر قیله ات».
آرواد یاخینلیقدا اولسایدی دئییردی:
«آخیردا سنین بو قارنین باشینین بلاسی اولار».
سونرا دا بیر نئچه قیله یومشاق اتی اونون بوشقابینا قویاردی. کیشی سسلهدی:
«خدی!»
یوخ ایدی، او، یقین سوفره باشینداکیلارین قئیدیندهدیر کی، آز یئیهن اولماسین، یا دا تورشو جلیلین یاخینلیقدا اولسون و…
«نئچه آیدی، جلیل آیاغینی بو ائوه باسماییبدیر؟».
«نه ائلهسین باشی قاریشیقدیر».
کیشی طعنهلی- طعنهلی دانیشیر:
«منصوره کفگیرله، مالاغالاری آپاردی؟».
«یقین لازیمی ایمیش».
«هئچ گؤر بیر قورو الین آغریماسین دئدی؟!».
«سنین آجی دیلین هامینی بو ائودن قاچاق سالیبدیر».
بیر قوجانین سسی ائشیدیلدی:
«هامیمیز گئتمهلیییک».
بیر گون گئتمیشدی. گوندوزو گئجهیه قاتاراق اویاق قالیب کوچهدهکی سسلره قولاق آسمیشدی. یادیندان چیخمیشدی گئجه ایدی یوخسا گوندوز، آیاغینین سسینی ائشیتمیشدی. سونرا دا قایناناسینین سسینی.
«مشدی، آخی اینصاف دئییل».
سفئه قارداشی دئمیشدی:
«یوخ، یوخ اینصاف دئییل».
و او خدیجهنین اییینی آلمیشدیر:
«بوتون بدنیم شوشه خیرداسییلا دولودور، دور بو ائوی سوپور».
اورهیینده آند ایچمیشدی دای بوندان سونرا نه شوشه سیندیرسین نه ده خدیجهنین اورهیین. او خدیجهنین اورهیینی اله آلمالی ایدی. اللرینی فرشین اوستونه چکه- چکه خدیجهنین نفسلرینین سسی گلن یئره ساری ایمکلهییب اللرینی خدیجهنین دیزلرینین اوستونه قویدو. خدیجه دیزلرینی قوجاقلاییب انگینین آلتینا دیرکلمیشدی. اونون گؤز یاشلاری یاناقلارینی یاشالتمیشدی.
«حیطدهکی قیزیل گوللری سنین اوچون اکمیشم. اونلارین عطیرلرینی ائشیتسن هئچ واخت اورهییندن گلمز گئدهسن».
الینین ایچین یوخاری قالدیردی. «الیمه تیکان باتیب، کؤینهییمین ده قولو جیریلیب… باخ، اؤزوم تیکمیشم. یاخشی تیکمیشم، هه؟ گؤرورسن کی، سنه ده مؤحتاج دئییلم…»
خدیجهنین سسی اونو اورهکدن سئویندیردی:
«هاچان آغ کؤینهییوی آغ ساپینان تیکه بیلسن اوندا ایتیلیب گئدهرم».
دویو قالدی بوغازیندا. ائو بئله شولوق اولماسایدی خدیجه دئیهردی کی، دویونو گرک ائله یومشاق بیشیرهسن کی، بوغازدان راحات کئچه. سونرا دا کوسگونجهسینه دئییردی ائله بیر تیکه چؤرهک اونون قارنینی دویورار. آغیر بدنینی دبردیب، قاپینین ینوووندان یاپیشیب آیاغا دوردو. وورنوخدو کی، یانا چکیلیب، اونا یول وئرسینلر.
هالدا اوتوران اوشاقلار هیرنا چکیب گولوردولر.
بؤیوک قیزی دئدی:
«هارا گئدیرسن آتاجان!»
دوداق آلتی دئدی:
«مطبخه گئدیرم».
دئمهدی خدیجهنی آختاریر، اؤز- اؤزونه دئدی:
«یقین کی، بو یاخینلیقدادیر».
مطبخ دولو ایدی.
«بیر زاد ایستهییرسن آتاجان؟».
گلنی ایدی.
«هئچ بیر زاد».
گئری قاییتدی. دیواردان یاپیشا- یاپیشا صاندیقخانایا ساری گئتدی. خدیجهنی آختاراندا آخیردا گئدیب اونو صاندیقخانادان تاپاردی.
«خدی! دور گل ائشییه».
قاپینین آستاناسیندا اوتوردو.
«قولاق آس گؤر نه دئییرم. اؤزومو گوزگوده گؤرورم، یامان چیرکینم. مندن قاچماغا حاقلیسان. چوخ چیرکینم، دوزدور؟».
صاندیقخانادان گلن سس دئییر: «هه، چوخ، چوخ».
«هر نه دئییرسن دیء، قوی اورهیین بوشالسین».
«او کوفتهیه اوخشار بورنووو گوزگوده گؤره بیلدینمی؟».
قوجا کیشی بارماقلارینی بورنونا سورته- سورته گولدو: «هه، هه».
«داز باشیوی دا گؤردونمو؟».
«هه».
قوجا کیشی الینی باشیندا گزدیرهرک ائهمالجا ائندیریب، یاپیشمیش کیرپیکلرینین اوستونده ساخلادی.
«او، آجی دیلینی نئجه؟»
کیشی اوجادان شاققا چکیب گولدو:
«هه، گؤردوم. آغزیمی یوموب لال اولارام، سن گل ائشییه من لال اولارام».
جلیل دئدی:
«آتاجان، بیر زاد ایستهییرسن؟».
کیشینین دوداقلاری گولوشه اییلدی. قاپینین توتاجاغین بوردو. قاپی باغلی ایدی. یورولموشدو. اوتاغین آغیر هاواسیندان بوغولوردو. اوشاقلار قاباغیندان قاچدیلار. آیاغی قند قابینا دیدی. دایاندی.
«آتاجان، هله گئت. آی بالا قاچین گئدین گؤروم».
کیشی فیکیرلشدی:
«گؤرهسن، بو آرواد هاردادیر؟».
پیللهکانین سوراهیلریندن توتوب آشاغییا ائندی. سویوق بیر گئجه ایدی. ائهمالجا سسلهدی:
«خدی!».
ائودن، های- کوی سسی گلیردی. کیشی سویوقدان اسیردی. پیللهکانین اوستونده اوتوردو.
«خدی جان… آی خدیجه هارداسان؟».
بوینونو اییب قولاق وئردی. یارپاقلارین سسی گلیردی. هاوایا بیر یانیق ایی یاییلمیشدی. اوجا سسله چاغیردی:
«خدی جان!»
اومیدسیزلییین سویوق دامجیسی اورهیینه دامدی. گؤز یاشلاری یاپیشیق کیرپیکلرینین آراسیندان، سوزوب آخدی. دیزلرینه تاپدالایاراق هؤنکور- هؤنکور آغلادی.
«خدی جان… جانیم خدی».


text:
جونینو پائولیستا
جونینو پائولیستا (اینگیلیسجه: Juninho Paulista) (دوْغوم:۲۲ فوریهٔ ۱۹۷۳ (۴۸ یاش) سائو پائولو) بیر فوتبالیست. برزیل میلّی تیمی ترکیبینده چیخیش ائدیب و هافبک موقعیتینده اوْیناییب.
اوْیونلاری[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ جونینو پائولیستا National-Football-Teams.com دا
قارداش پروژهلرده جونینو پائولیستا گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
- صفحههای دارای تابع تجزیهگر آرایشعدد با آرگومان غیرعددی
- فوتبال اویونچولاری قارالامالاری
- AC with 0 elements
- فوتبال اویونچولاری
- ۱۹۷۳-جو میلادی ایلده دوغولانلار
- یاشایان اینسانلار
- برزیل میلّی فوتبال تیمی
- میدلزبورو کولوبونون اویونچولاری
- سلتیک کولوبونون اویونچولاری
- سائو پائولو کولوبونون اویونچولاری
- فلامینقو کولوبونون اویونچولاری
- پالمیراس کولوبونون اویونچولاری
- اتلتیکو مادرید کولوبونون اویونچولاری
- ۱۹۹۷ فیفا کونفدراسیونلار کاپی اویونچولاری
- ۲۰۰۲ فیفا دونیا کاپی اویونچولاری
- سیدنی کولوبونون اویونچولاری


text:
قابریئل قارسیا مارکز
قابریئل خوزه قارسیا مارکز (اسپانیولجا: Gabriel José García Márquez) (دوغوم ۶ مارس ۱۹۲۷ کلمبیادا اولان سانتامارا بؤلگهسینین آرکاتاکا کندینده) کولومبیالی یازیچی، ژورنالیست و سیاسی فعالدیر. مارکئز ۱۷ نیسان ۲۰۱۴ده مئکزیکوسیتی شهرینده حیاتینی غیب ائتمیش دیر. او لاتین آمریکالیلارین یانیندا گابیتو (چیککیلی قابریئل) آدیلا تانینیر. مارکئز ۱۹۸۲ده دونیانین أن چوْخ ساتان کیتابلار آراسیندا یئر آلان «یوز ایللیک یالنیزلیق» آدلی کیتابی ایله ادبیات نوبل اؤدولونو قازانمیش دیر.
حیاتی و فعالیتلری[دَییشدیر]
قابریئل خوزه قارسیا مارکِز ۶ مارس ۱۹۲۷–جی ایلده کوْلومبییانین آراکاتاکا کندینده تلقرافچی عاییلهسینده آنادان اوْلموشدور. عاییلهده اوْلان ۱۶ اۇشاقدان ان بؤیوگو ایدی. مارکز بالاجا اوْلارکن والیدینلری باشقا شهره کؤچموش، نتیجهده اوْنلار اؤز اؤولادلارینی باباسی پوْلکوْونیک نیکوْلاس ریکاردوْ مارکز مئخیا ایقوارانین یانیندا قوْیموشلار. ۱۸۹۹–۱۹۰۳-جۆ ایللرده وطنداش مۇحاریبهسینده ایشتیراک ائتمیش بۇ شخص آرتیق تقاعد آلیردی.
۱۹۳۶–جی ایلده ۱۸ یاشلی گنج باباسی اؤلدوکدن سوْنرا آراکاتاکا کندینی ترک ائدیر و اینتئرناتدا اوْخوماق اۆچون ساپاکیری شهرینه گئدیر. ساپاکیریده اوْلارکن اوْ، ایلک دفعه یازماغا باشلاییر. ۱۹۴۰–۱۹۴۲–جی ایللرده باررانکیادا سان خوْزه آدلانان مکتبده تحصیلینی داوام ائتدیریر. ایلک اثرینی ایسه مکتبین قزئتی اۆچون قلمه آلیر.
۱۹۴۱-جی ایلده ایلک یازیلارین دبیریستان اویرنجیلرینه باغلی اولان خوونتود آدلی بیر گوندهلیکده یاییر.
۱۹۴۲-جی ایل یئنیدن بارانکیادا اولان سان خوزه دبیریستانینا قاییدیر و یئنهده یازیلارین خوونتوددا یایماغا داوام ائدیر.
۱۹۴۳–جو ایلده تحصیلی ایل قورتاراندان سونرا، بوگوتایا گئدیر و بۇ شهرده بورسیه اولماق اۆچون بیر سیناقدا شیرکت ائدیر. همین ایل مارس آیینین ۸ آینده باشکندین ۵۰ کیلومئترلیگینده اولان زیپاکوئیرا آدلی دولتی دبیریستانا گیریر. همین دبیریستاندا مارکز لیتراتورا آدلی درگینی یایماقلا اوز ادبی قودرتین اوبیری اوخولداشلارینا گوستردی. بیر درگیدن تکجه بیر سای یاییلدی.
۱۹۴۷-جی ایلده مارکز بوگوتا بیلیمیوردوندا حقوق اوخوماقلا مشغول اولور. هئچ یازی یازماماغینا باخمایاراق هفتهلیک درگیسی اولان رازونین بیلیم یوردسل علاوهسینین سوروملوسو اولور.
اثرلری[دَییشدیر]
رومانلار[دَییشدیر]
- آرزوائدیلمز ساعات (isp. La mala hora) (1959)
- یوز ایللیک یالنیزلیق (isp. Cien años de soledad) (1967)
- پاتریارخین پاییزی (isp. El otono del patriarca) (1975)
- گؤزلهنیلن بیر قتلین گئچمیشی (isp. Cronica de una muerte anunciada) (1981)
- طاعون خستهلیگی زامانی سئوگی (isp. El amor en los tiempos del cólera) (1985)
- اؤز لابیرینتینده اولان ژنرال (isp. El general en su laberinto) (1989)
- حوزونلو فاحیشهلریم (isp. Memoria de mis putas tristes) (2004)