text:
اوزون بیر
باش آغریسی وئرمهک اوخوساز میننت قویارسیز
-------------------------------
ایکی ایل اؤنجه
فئیس بوکدا اوخودوغونوز اون ائتکیلهییجی بیتیکلرینیزین آدلارینی بیزیمله پایلاشین
اویونو باشلانمیشدیر؛ آنجاق او ایله بیر شوکور ائتمهلی یئر بو ایدی کی هر منه تای
بیتیکله ایلگیده اولمایان بیریسی اؤزونه ایزین وئرمهییردی بئلنچی اویونا قاتیلیب دهیرلی
اویونون معنوی دهیرین یئندیرسین آشاغایا. بو اوزدن دهیرلی بیتیکلر، دهیرلی اینسانلاردان
تانیملانیردی. آنجاق تاسوفلرله بو ایل بوزلوسو اویونوندان سونرا بو اویون بیر داها
گوندمه گلدی بیر بؤیوک فرق ایله :
بو ایل هر
یئریندن دویان؛ پایلاشدیغی بیتیکلری اوخومامیش اولاراق بیله دونیانین أن چوخ تانینمیش،
ساتیلمیش، دفعهلرجه باسیلمیش بیتیکلرین آدلارینی سیرالاییب دوستلاریلا پایلاشماقلا
منی بوحاقدا نئچه قونویا گؤره دوشوندوردو:
بیر: بیزیم
توپلومدا بیتیک اوخویاندان چوخ بیتیک اوخویانلاری یامسیلایان داها چوخوموش؛ یالان دئییل
کی باشا اوخوماق دیقهسی ایراندا نئچه دیقهدن آرتیق اولماییر! هله قالسین کی بو نئچه
دیقه هانکی ساحهده و هانکی قونودا اوخونولور.
ایکی: پایلاشانلارین
بیر چوخو اؤزلرینی داها گؤزدن سالدیرلار؛ نیه کی هر بیر دوزگون بیتیک اوخویانین بوینونا
بیر سیرا دئیینلر گلیر. بئلنچی دورومدا او آدامدان بیر سیرا چاتیشمامازلیقلار گؤزلهنیلمز،
آنجاق نه یازیق کی بو اویون او آتابابا سؤزونو بیرداها جانلاندیردی: آچیلمامیش سیرفانین
بیرعئییبی واردیرسا آچیلمیش سیرفانین مین عئیبی اولار!
اووچ: هر بیر
دهیرلی بیتیگی اوخویان کیمسهدن بئله گؤزلهنیلیر باخیش آچیلاری ، گؤروشلری؛ یازار
اولسا یازیلاری ، کوتله ایله داها فرقلی اولا .بئله کی ائشیکدن باخان اونون اوخودوغو
بیتیکلرین سوموتلوغون (عئینیتین) دریندن دویا بیله؛ آنجاق نه یازیق کی پایلاشیلانلارین
بیر چوخوندا بو فاکت آز گؤزه چارپیردی.
دؤرد: بیزیم
بوتون یازارلا و کولتور آلانیندا چالیشانلاریمیزا چوخ بؤیوک بیر دویورو اولدو؛ نیه
کی هئچ بارماق ساییسیجادا اونلاری اوخویوب ائتکیلهنن یوخویموش سانکی.گرهکلیدیر
چالیشمالاری یارارلی اولسون دئیه گلهجک یازدیقلاری، حاضیرلادیقلاری، کؤچوردوکلری بیتیکلرده
بو سلیقهلری اؤنمسهییب اونلارا اویغون چالیشسینلار.
بئش: بیتیک
باسدیرانلار؛ دوزنلهیهنلر، یایین ائولری و بوننلارا تای یئرلرین سوروملو یؤنهلدنلرینه
چوخ یاخشی فورصت اولدو ایقتیصادی دوشونجهلرینه دوزهن وئریب، توپلومدا چوخ بهیهنیلن
و ساتیشی یاخشی اولان بیتیکلری یاخشی تانیسینلار و او سلیقهلر اوزره چالیشسینلار.
آلتی: بیزیم
اؤلکهده باسدیریلمیش بیتیکلرین بیر چوخو شئعیر و ادبیات ساحهسینده اولدوغو چوخراق
گؤزه چارپیر و دئمهک دوغرونو یانسیدیر؛ بو دورومدا یئنی آلانلار، یئنی قونولار تخصصوصلشمیش
اولاراق یازیلار و بیتیکلرین یئری برک برک گؤرونور.
یئتدی: اؤز
دیلیمیزده گوجلو و دهیرلی بیتیکلرین آز اولدوغونا باخمیاراق دوستلارین بیر چوخو اؤز
تورکجهمیزده یا آنادولو تورکجهسینده اوخومادیقلاری بیتیکلرین چوخ یئری گؤرونوردو؛
منجه ایلک اؤنجه اؤزونو توپلومدا بیر کولتورهل حرکته باغلی تانیملایان کیمسهیه گرهکلی
دیر أن آزی چالیشا اؤز دیلینی منیمسهییب اییهسیز قالمیش دیلینه اییه دورا یوخسا کیمسه
بو ایشه بیزیم وریمیزدن گؤرمهیهجهیینه امینم.
و ...
************************************************
اومارام یوخاریدا
بیر سیرا سؤزلری یازدیغیمدان اینجیمهییب بئله دوشونمزسینیزکی طرف اؤزونو چوخ آیدین
و بیتیک اوخویان بیلیر؛ یوخ عکسینه من اؤزوم ایچیمدن چوخ بیتیک اوخوماغا ماراقلی اولسامدا
نه یازیق کی چوخ اوخویاسی دئییلم و اؤزومو چوخ فرقلی گؤسترمهیه چالیشماییرام؛ بو اوزدن
بیر سیرا بیتیکلر کی اوخوموشام و بلکه بیر نئچهسین بوتون اولاراق بیتیرمهمیشم سیزیله
پایلاشیرام: بو حاقدا چوخ گئنیش اولاراق یازماق ایستهییرم.
من بیر کند
اوشاغی اولاراق نه یازیق کی بیزیم عاییلهده بیتیگین اؤزهل یئری اولماییب بوگونه
کیمی. ایلک بیتیگی دوم ایبتیدایی اؤیرتمهنیمیز یاخشی درس اوخویان اولدوغوم ندنیله
جایزه وئرمیشدی :کیتابین آدی دخترک کبریت فروش ایدی. یادیمدا ایبتیدایی مدرسه ده
"دهه فجر" تؤرنلرینه گؤره آتامین بیر ایقیلابی قوتلایان سرود بیتیگی واریدی
کی اونون یاریسی تورکجهایدی؛ "قوجاغینی آچ وطنیم: قهرمان بالان گلیر" شئعرینی
حیفظ ایدیم. شهریارین حئیدر بابایا سالامینین دا اؤزهل یئری واریدی.
سؤزو اوزاتمایالیم:
بیر جای درس کیتابلاریندان ساوایی چوخ ریساله و احکام کیتابلارین اوخویاردیم. بولوغ
دؤنهسینده مسائل زناشویی کیمی کیتابلاری گؤیده ویراردیم! گیزلیجه اوخوماقلارینین آیری
دادی ، آیری لذذتی واریدی. جوانان چرانی دا همین دؤورده اوخودوم بیلمهگیم زادلاریدا
اوندان اؤیرندیم.
بیلیم یوردوندا
تورپاق تانیتیمیندا اؤیرنجی اولاراق گوجلو تخصصوصی بیتیک کی اوخودوم: مبانی خاکشناسی
؛ شهلا محمودی –مسعود حکیمیانین ییغما (تالیفی) بیتیکلری ایدی
.
ایلکلرده علی
شریعتی دن و روانشناسی کیتابلارین چوخ اوخویاردیم؛فاطمه قاطمه است، آری پدر و مادر
ما متهمیم ، لطفا گوسفند نباشید؛ 24 قانون بدست آوردن قدرت؛ چگونه ثرتمند شویم ،فکربرتر
ایده برتر و بونلارا تای بیتیکلر ایدی.
بالا بالا
میللی مسئلهلرله تانیش اولدوغومدا سایین حسن راشیدینین بحران هویت کیتابچاسی درین
ائتکیلر بیراخمیشدی منده. همین یازاردان ترکان آدلی کیتاب دا گؤزهل و یارارلی ایدی.
تبریزلی علینین دیل و ادبیات بیتیگیسی منده بیر دئوریم یاراتدی.
تاریخ دیرین
ترکان ایران ؛تاریخ مختصر ترک؛ قام شامان؛ 12 شهریور؛ فرقه دموکرات آذربایجان از تخلیه
تبریز تا مرگ پیشهوری دیرلی لردنیدی لر منیم اوچون.
صمد عمینین
کیتابلارین اوخودوغومدا لذت آلاردیم.
او زامان اوخودوغوم
رومانلاردان لاب ائتکیله ییجیسی هیتلرین " نبرد من " رومانیدی.
خیدمتده اولاندا
کیتابدان چوخ درگیلرله ایلگیلنمیشدیم: وارلیغین کؤهنه سایلارین، دیلمانجین کؤهنه سایلارین،بایرام
درگیسین و آفتاب آذربایجان و آغری دریگیسینین چوخ سایلارین اوخویاردیم.
سهندین اثرلری
اوخومادیغیم ددهقورقودو اوخودوردو؛ صابیرین هوپ هوپ نامهسی و هوشنگ جعفری نین آغ
آتیمی دا بو لیستهده یئر آلا بیلرلر.
اوستاد باریشماز
دئمهک اولار چوخ سئودیگیم آدلاردان ساییلار، نیه کی تبت یداسینین هله ده دادی داماغیمدادی،
دووارلار، دارتیلمامیش دنلر، اودوملو دیرهک؛ گولنده هرزامان و نغمه داغی باشقا اوخودوغوم
گؤزهل اثرلریندن ساییلیر.
بو آرادا فارسجا
رومانلارداندا اوخویاردیم: 1984 و حئیوانلار قالاسی جورج اورول دان هاریکایدیلار؛ جک
لندنین سپید دندانین دا چوخ سئوردیم. بزرگ علوی نین " گؤزلری "یا "
چشم هایش" رومانین چوخ سئودیم.
تاریخسازانین
سری کیتابلاریندان مائو ، گاندی و هیتلره گؤره حاضیرلانمیش کیتابلاریدا اوخویا بیلدیم.
گون وار عصره
بدل: اشک سبلان ؛ دنیای سوفی؛ زندگی به روایت بودا؛ تفتیش عقاید و ... کیمی کیتابلاری
اونوتمارام.
بیر جای ایستهییردیم
ارشد علوم سیاسی اوخویام بو اوزدن اوخودوغوم اصول سیاست خارجی و سیاست بین الملل- عبدلعلی
قوام و جامعه شناسی سیاسی حسین بشیریه چوخ گؤزهل ایدیرلر. سونرالار توپلوم بیلیملرینه
ماراقلاندیم گیدئنزین سوسیالوژی سی و لوییس کوزئرین زندگی و اندیشه بزرگان جامعه شناسی
سی دیرلی ایدی منه.
از دیکتاتوری
تا دموکراسی – جین شارپ؛ مرزها و برادری- براندا شیفر یارارلی
بیتیکلر ایدیرلر.
سون اوخودوغوم
دهیرلی و گوجلو تورکجه کیتابلاردان بیریسی ده سایین رحمانیفرین شهریارلا بیرلیکده
اؤزگهلهشمهدن اؤزلشمهیه دوغرو ایدی.
نه یازیق فئیس
بوک و بئلنچی اورتاملار یایغین اولدوغوندان بری اینتیظار لیستیم چوخدان دولوب آنجاق
اوخوماق سورعتیم قات قات یئنیب! هله دهکی وار بیر چوخ دهیرلی بیتیکلرین اوخویا بیلهجهییمین
اؤزلمیندهیم.
------------------------------------------------------
سونوندا آرغین
چاغداش و بهنام تورکانپور جنابلاریندان تشککور ائدیرم کی منه ده دهیَر وئریب چاغیردیلار.


c: text/html

text:
آنادولو افس ایسپانیانین بارسلونا تیمینی مغلوب ائتدی
آنادولو افس بسکتبال تیمی، تورک هاوا یوللاری (THY) آوروپا لیگینین آلتینجی هفتهسینده ایسپانیانین بارسلونا لاسسا تیمینی 89-85 حسابی ایله مغلوب ائتدی.
آنادولو افس بسکتبال تیمی، تورک هاوا یوللاری (THY) آوروپا لیگینین آلتینجی هفتهسینده ایسپانیانین بارسلونا لاسسا تیمینی 89-85 حسابی ایله مغلوب ائتدی.
موسابیقهنین ایلک پریودو 26-15 حسابی ایله اؤنده گیرئن آنادولو افس، فاصیلهیه ده 42-35 اوستون گیردی.
اوچ پریودو 67-57 اؤنده تاماملایان آنادولو افس، موسابیقهدن دا 89-85 حسابی ایله غالیب آیریلدی.
موسابیقه نین ان محصولدر اویونجوسو 22 سایی ایله آنادولو افس تیمیندن ولادیمیر ایستیماج اولارکن، بارسلونا لاسسا آدینا کوین سرافین 19 سایی آلدی.
بو نتیجه ایله ایستانبول تمثیلجیسی آلتینجی اویونوندا ایلک دفعه غالیبیتله تانیش اولارکن، بارسلونا لاسسا 4-جی مغلوبیتینی آلدی.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
کولت. آذ شاعر-یازیچی، آکتیور ائلچین آصلانگیلین "قودوز ایت" حکایهسینی تقدیم ائدیر:
(بو منیم حکایمدیر..)
۱۲ ایول. ۲۰۱۰- جو ایل.
گؤزلریمی آزاجیق آچیب اوتاغین قارانلیغیندان باشقا بیر شئی گؤرمدیکده، یئنه یوخولادیم.
- و بونو دا بیلین کی، الله هئچ کسه قالدیرا بیلمیجییندن آغیر یوک، چکه بیلمیجییندن آرتیق درد وئرمز. یاخین گل ائلچین، سن ده اوتور، قولاق آس.
ایری ستونلارین کؤلگهسینده دالدالانان اوزلرین هئچ بیرینی تانیمیرام، ائله دانیشان آدامی دا. آنجاق بورانین مسجید اولدوغونا امینم.
- دوستو، آچ او قارشینداکی کیتابی.
بو کیتاب قوراندیر، بیر نئچه دفعه ترجمهسینی اوخوموشام.
- آچ، اوخو!
- حؤکمن یا رب!
- دئدیین سؤزلر نه معنا کسب ائدیر، بیلیرسنمی؟
- دئیسن بیلیرم...
- نه؟
- رب.. یعنی الله تک..
- بلی، الله تک وارلیقدیر، شریکسیزدیر!
- ائلچییین! ائلچین، آرتیق سحر آچیلیب، گئجیکه بیلریک، بسدیر یاتدین.
- حؤکمن یا رب. – بو نه دمکدیر؟
- صاباحین خئییر. الله تک وارلیقدیر، شریک سیزدیر. نه اولوب کی؟
- یوخودا دئدیلر منه. بلکه گئتمیک؟
- واللاه آتاما سؤز وئرمیشهم. قالخ، تنبللیک ائلمه. ال-اوزونو یو، اینینی گئیین، آرتیق ساعت دوققوزدور.
- یاخشی.
*****
- عمی، بیر آز اول باغی گزیردیم، ایت آرخامجا دوشدو، آیاق ایزلریمی ایلهمهیه باشلادی. باخ، دوز ائوین تینینه قدر گلدی آرخامجا. ایتین گؤزلری ده قیزاریب.
- الله قوروسون، بو ایستیلر بیزی اؤلدورمهسه یاخشیدیر. حیوان ایستیدن اذیت چکیر، تئز-تئز اؤزونو آرخ-برهیه وورور، یقین سویا گیرمکدن ایتین گؤزونه قان دامیب.
- دیلبر هاردادیر؟
- ائوین او بیری اوزونه کئچ، سنه کته بیشیریر.
- او کته ده بیشیره بیلیر؟
- من سنه قیزی وئرنده دئدیم آخی کی، باجاریقلیدیر. دوزدانیشان کیشیلردنم.
- عمی من شاعر آدامام. دوز دانیشان دوزلری گزدیم قیزینی آلمامیشدان قاباق. قاراتیکاندان توتموش، یولغونا، یووشانا قدر دیل آچیب دئدیلر، - امینین قلبی دونیا مالیندان یوخسولدور اوجارین چؤللری کیمی. اوردا گؤز ایشلدیکجه اوزانیب گئدن بیر دوز، دوزنلیک وار کی، اللهین عدالتیندن باشقا بیر شئی تانیماز.
- قیزیمی آلاندا دا، بئله تعریفلمیشدین منی.
«یاا محمد، ده اونا! ده کی، الله بیلیر!»
نیه گؤره دنیز سولارینین اوستونده برق ووران آیین ضیاسی، اونون دوردوغو یئره قدردیر؟ اوزونو گؤرمک ده اولمور. محمد اللهین بیلدیینی دئمهلیدیر منه؟ باغیشلا الله، حض. محمد منیم تای-توشوم دئییل، حؤرمتله یاناشمالییام، لاپ اورییمده اولسا بئله، اونا حض. محمد دئیه خیطاب ائتمهلییم، باغیشلا. بس یاخشی، بوتون مقدسلر نه اوچون هممیشه هامینین گؤزونه عینی جور، آغ گئییمده گؤرسهنیرلر؟
- یوخو گؤرن گؤزلریندن اؤپوم، یوخسا پؤرتموش یاناقلاریندان؟
- دیلبر، یئنه یوخو گؤردوم...
- سن ناماز قیلمالیسان. من دئییرم من ائشیدیرم. قرانی نئچه دفعه اوخوموش آدامسان، قلبینی اللها آچ.
- منیم یئریمه نمازی ملکلر قیلیر، من پاک و تمیزم. هم ده سنه دئمیشم آخی، - شاعرلر یاری پیغمبردیر. (او گولدو، من ده گولدوم) - حیطه دوشنده ایتدن اؤزونو قورو.
- او ایت منیم ایتیمدیر. او ایتی بو قاپییا من گتیرمیشم، من بؤیوتموشم. ایته هئچ نه اولماییب.
*****
۱۳ ایول ۲۰۱۰-جو ایل.
- ائلچین، یاخشی بیر قوشالولله راستینا چیخسا منه خبر ائت.
- تئیمور، منیمکی قلهمدیر، قوشالولله منلیک دئییل.
- قاپییا چاققال-چوققال دادانیب. قونشویا دئمیشهم، بو گون گتیرهسیدیر توفنگینی. گئجه دوشهن کیمی چینیمه آتیب، کئچهجهم باغین آیاغینا. یا تولکو، یا چاققال، یا جاناوار، فرق ائتمز. بیرینی وورسام، او بیریلرین ده آیاغی کسیلهجک.
- گئجه من ده یئره دوشورهم، چاشیب منی ده وورارسان.
- او قیشقیرتی هاردان گلیر آ گلین؟
- بو نه قیشقیریقدیر عمی؟
- تئیمور، ائلچین، دوشون آشاغی، گؤرون او نه سسدیر؟! آ گلین، او سوپورگهنی علیندن یئره قوی، بیر باخ گؤر او نه سسدیر، کیمدیر قیشقیران؟!
۵ ایول ۲۰۱۰-جو ایل. آتام دیلبره دئدی: - سیز طرفه یولوم دوشموشدو. سیزه گئتدیم. هامینین سنه سلامی وار. سندن ده سلام دئدیم اونلارا. دیلبر، ایتینیزدن گؤزوم سو ایچمهدی. هورمهدن اوستومه شیغیدی. دئیهسهن ایتینیزی چاققال دالاییب.
*****
- بو پیس علامتدیر.
- سن دئدین کی، آتانین یوز یاشلی بیبیسی، بئشیک آسیب؟
- او بئشیی آسیب دعا ائتدی.
- نئجه یعنی دعا؟ بونون هئچ بیر خئیری یوخدور.
- او اؤز اوتاغیندان بئشیک آسدی، سونرا قوراندان بیر نئچه آیه اوخودو و من ده او بئشیین باشینا بیر نئچه دفعه فیرلاندیم.
- ائلجه فیرلاندین؟
- باشقا نه ائتمهلی ایدیم؟
- فیرلانا-فیرلانا ماهنی دا اوخویایدین.
- سن زارافات ائت. آیتلکورسونو اوخودوم.
- آیتلکورسونون بونا نه دخلی؟ بقره سورهسینین همین آیلرینده اللهین قودرتیندن دانیشیلیر. اوردا بئشیک حاقدا، اوشاق حاقدا هئچ نه یوخدور.
- من او آیلری اوخویوب اللهی ذکر ائدرک اؤولاد دیلییردیم.
- ماراقلی آییندیر. گرک منی ده چاغیرایدین، بیر آز کئفیم آچیلاردی.
- کیتابا دا باخدی.
- هانسی کیتابا؟
- قورانا.
- باشا دوشمدیم..
- دئدی کی، ایکی دنه قارا ایت ال-آیاغینی گمیریر.
- بونو قوراندان اوخودو؟
- قوراندا ائله یازیلماییب. اول دوداغینین آلتیندا نسه دئییر، سونرا کیتاب آچیر. دئییر منه عمل ائدیبلر.
- نئجه عمل؟
- نه بیلیم.
- یات.
- سحر سنی تئز اویاداجام یوخودان. باجیم بیزی قوناق چاغیریب. هاوا قیزمامیش گئدریک.
- یاخشی. بو گون گؤردون؟ – بیز قاپییا گیرهن کیمی ایت اوستوموزه یویوردو. هئچ اویناقلامادی، ایکیمیزی ده ایلهییب چیخیب گئتدی. ایتین گؤزلری قان چاناغیدیر. هئیأته دوشهنده ائهتیاتلی اول، تک دوشمه.
- ایته هئچ نه اولماییب. تئیمورا دا بئله دئییب کویلهندیرمه، یوخسا اؤلدورر ایتی.
- یات.
«یا محمد، دئ اونا! دئ کی، الله بیلیر!»
*****
- آنا، بیز بو گون باجیمگیله قوناق گئدجییک.
- هاوا قیزمامیش گئدین. بیر آز پومیدور دا ییغ، آپار.
- یاخشی، ایندی دوشوب ییغارام.
- ائلچینی اویاتدین؟
- هه. اما هله ائشلنهجک یاتاقدا، بئش-اون دقیقهیه قالخار.
- بو پیس علامتدیر.
- نیه، نه اولوب؟
- آغاجا باخ.
- نه وار آغاجدا؟
- بیقوشو گؤرمورسهن؟
- هه، گؤردوم. بو، گئجه ده بوردا ایدی، سسینی ائشیتدیم. ائلچین ده بیقوشون سسینی ائشیتدی. من ده، پیس علامت اولدوغونو دئدیم.
- سهرچاغی بو بیقوشون بوردا نه ایشی وار؟ – الله خئییر ائلسین.
سونرالار دیلبر دئییردی. - هئیأته دوشدوم. ائوین یانیندان وئدرهنی گؤتوروب، اکین ساحهسینه یوللاندیم. ایت گؤرونموردو. باشیمی قالدیریب گؤیلره نظر سالاندا، ایچیم سیزیلدادی. داریخدیم سنین اوچون. سن اوزاقدا دئییلدین. اما داریخدیم. بولودلار او قدر اوزاق ایدی کی، سندن او قدر اوزاق اولماغی دوشونمک، ایچیمی سیزیلداتدی. بیردن، نار آغاجینین بوتاغی آز قالا گؤزومه گیرهجکدی. گؤزومون اوستونه باتدی. یئره چؤملیب، گؤینرتیسیندن تخمیناً بئش دقیقه زاریدیم. ایت یوخ ایدی. اکینلیکدن پومیدور ییغیب ائوه گلنده، ایتی باغین آیاغینداکی آچیق قاپیدان ایچری گیرهن گؤردوم. ایت سودان گلیردی، ایسلانمیشدی. منی گؤروب اوستومه یویوردو.
سهروزو تخمیناً ساعت ۶:۰۰ – دا، تئیمور اکین ساحهسینی سولاماق اوچون آرخا قاپیدان سو باشینا چیخیر. اکینه سو آچیب ائوه قاییدارکهن، باغین چؤللویه آچیلان بالاجا قاپیسینی باغلاماغی اونودور. ایت هئیأتده یوخ ایدی. گئجهلر چؤللوکده اولوردو. تئیمور سو آچدیغی بئلی ائوین هئیأتی ایله اکین ساحهسینین آراکسمه چپرینه سؤیکییر.
- ایت.. اییییییییییت!
یوبانماق اولماز. ائله بیرباشا ائیواندان توللانماق لازیمدیر. قاچماق.. وار گوجومله قاچمالییام.. چپرین دیبینده بئل وار. چاتان کیمی بئلین تینی ایله ایتین باشینی اوزدورهجهم. قیشقیریم، بلکه سسیمدن قورخدو. - رددول اییییت، اییییت، ایییییییییت!
بئلی ایتین هولقومونا سیخمیشام. ساغ آیاغیملا ایتین بئلیندن باسیرام.
- دیلبر، قولونو ائهمالجا ایتین آغزیندان چکیب چیخاااارت! بیر آز تئز! کؤمک ائدیییییین! تئیموووور! عمیییییی!
- ائلچین قورخما، من یاخشییام.
او چوخ ساکیتدیر. اما گؤزلریندهکی تاقتسیزلیک منی دوشوندورور. یقین کی آغریدیر...
- هه، یاخشی، من قورخمورام. سن قولونو ایتین آغزیندان آل، اولدو؟
- یاخشی.
دیلبر قولونو ایتین دیشلریندن سیییریب چیخارتدی. ساغ آیاغیمین آلتیندا مؤهکهمجه ساخلادیغیم ایتین باشیندان، علیمدهکی بئلله وورماق ایستییرم. بیردن...
- دیلبر، سنین قولوندان گوجلو قان آخیر. ایت دامارینی زدهلهییب؟
اونون رنگی سارالیب. حالسیزدیر، آیاق اوسته گوجله دورور.
- بیلمیرم ائلچین.
علیمدهکی بئلی، ایته فیکیر وئرمهدن کنارا آتیرام. قورخو.. بو چوخ پیسدیر.. او قاناخمادان اؤله بیلر؟ ایت آیاغیمین آلتیندان آسانلیقلا سییریلیب قاچیر. قریبهدیر، ایت نیه منه هوجوم ائتمهدی؟
من دیلبره دئمیشدیم، ایتدهن اؤزونو قوروسون، احتیاطلی اولسون. او ایسه منی ائشیتمهدی.
بلکه ده اؤمرومده ایلک دفعه سحر یئمک یئیجکدیم. ماسانین آرخاسیندا دیلبرین آتاسی (اونا هامیمیز عمی دئییردیک)، قارداشی و من سحر یئمیی اوچون ایلشمیشدیک. اونلار منیم یوخودان اویانماغیمی گؤزلهیهرک، سحر یئمیینی گئجیکدیرمیشدیلر. تئیمورون آروادی، هئیأتی سوپوروردو. دیلبرین هاردا اولدوغونو بیلمیردیم. او منی یوخودان اویادیب، بیر نئچه دقیقهلیک صحبتدن سونرا اوتاقدان چیخمیشدی. بیز سس ائشیتدیک. علیمدهکی، هله بیر قورتومدا اولسون ایچمدییم چایا اؤتری نظر سالیب، سسین هاردان گلدیینه قولاق وئردیم. - اوشاق سسیدیر؟ - کیمسه قیشقیریردی. سونرا دیلبرین آتاسی، تئیمورون آروادینا سسلنهنده، آنلادیم. آخی من اونا دئمیشدیم ایتدهن اؤزونو قوروسون.- بونو اؤز-اؤزومه دئدیم و ائله بو دم، تئیمورون حیات یولداشی ایت دئییب قیشقیراندا امین اولدوم. ائیواندان توللاناراق سسگهلهن ایستیقامته طرف قاچدیم. های-کوی سالیب ایتی قورخوتماق ایستییردیم، اما ایت دیلبری آلتینا آلاراق قولونو گمیریردی. بو منیم یادیمدادیر و چوخ گومان کی، اؤمرومون سونونا قدر ده، یادیمدان چیخمایاجاق.
بو حادثه باش وئرهن زامان، بیر نئچه ائو کناردا یاشایان قونشو، تصادفهن توفنگله هئیأته داخیل اولاراق، ایلک آتشدهجه ایتی ووردو. او، توفنگی تئیمورا گتیرمیشدی.
*****
- هکیم، او ساغالاجاق؟
- دقیق بیر سؤز دئیه بیلمرهم. قانینی اکمیشیک. خستهنین وضعیتی ائله ده یاخشی دئییل. ساغ گؤزونون قیییلماسیندان بیزه معلوم اولور کی، قودوزلوق چؤپلری اؤز ایشینی گؤرور. بو چوخ قریبه خستهلیکدیر. قودوزلوق چؤپلری اینسانین بئیین اؤلمونه سبب اولور. اوریی ساغلامدیر. اما بیزی تعجبلهندیرهن اساس مسئله، خستهنین ایشیقدان و سودان قورخماماسیدیر. عادتهن بئله خستهلر، دئپرئسییایا دوشهرک ایشیقدان و سودان قورخورلار. بو خانیمدا ایسه، بئله بیر حاللا قارشیلاشمادیق. او چوخ راحتلیقلا سو ایچدی، ایشیقدان ناراحات اولدوغونو بیلدیرمهدی. صاباح سحر اونبیره کیمی یاشاسا، خستلیین آلت قاتینی بیلجییک. قانکمهنین نتیجهلری صاباح سحر معلوم اولاجاق.
- اگر منیم گلنیمی بو خستلیین جایناغیندان قورتارا بیلسهنیز، بو دونیادا ایستهییب الده ائتمدیینیز هر شئیی الده ائدجکسینیز، سیزه سؤز وئریرم. علینیزدن گلنی اسیرگمیین پروفئسسور.
- بئله گؤزل گؤزلری اولان قیزلا ایلک دفعهدیر قارشیلاشیرام. گؤزلرینین قریبه رنگی وار. دونهن گئجه توند گؤی ایدی. ایندی ایسه، دنیز ماویسیدیر. من چالیشاجام.
- ائلچینین یانیندا بئله دانیشمایین.
- باشادوشورهم.
۸ آوقوست ۲۰۱۰-جو ایل. گؤیده اولدوز آزدیر. بیرازدان اذان چکیلهجک. بایاقدان خستخانانین هئیأتینده دولاشان قارا پیشیک، منه یاخینلاشدی. دوز اؤنومده دایانیب. ساغ بؤیروم اوسته سکامئیکادا اوزانمیشام، اینفئکسییا شعبهسینین قارشیسیندا. گؤرهسهن دیلبر نیه بو قدر چوخ یاتیر؟ هردن آغزیندان کؤپوک ده گلیر. منه دئییرلر کی، بو عادی یوخودور. بو عادی یوخو دئییل، بیلیرم. هه، پیشیک، دیلبر نیه بو قدر چوخ یاتیر؟ سن بیلیرسن؟
پیشیک آغزینی آزاجیق آچیب، قیجانیرمیش کیمی دیشلرینی گؤستردی. اوزومه دقتله باخیب میریلدادی. اوچ حادثه عینی واختدا باش وئردی. ائقاپینین آچیلماسی، پیشیین میریلداماسی، اذانین باشلانماسی. قورخاراق اوزاندیغیم سکامییادان دیک آتیلدیم.
اینفئکسییا شعبهسینین قاپیسینی آچان تیب باجیسی، ایلک اولاراق منی گؤردو. آتاملا دیلبرین قارداشی، ماشیندا یوخویا گئتمیشدیلر.
- سیز، خستهنین حیات یولداشی، زحمت اولمازسا گلین.
کوریدوردا، دیزلریم اسه-اسه قاچدیم، دیلبرین یاتدیغی پولاتایا دوغرو. بو پولاتا بیر گون بوندان اول چوخ گؤزل ایدی. یئنی یازدیغیم شئیرلردن بیرینی، دیلبره و اونون گؤزللیینین ایشیغینا ییغیشمیش، تیبب باجیلارینا سؤیلمیشدیم. بینمیشدیلر. بو کوریدورون اوزونلوغو ایگیرمی مئتردن چوخ اولماز. اما دیلبره چاتماق اوچون چوخ اوزون اولدو.
- بلی تیبب باجیسی، ائشیدیرم سیزی.
- هئچ نه.
- نئجه یعنی هئچ نه؟ دیلبرین گؤزلری آچیقدیر، نه واخت اوینیب یوخودان؟
- اویانماییب.
- گؤزواچیق یاتیر؟
- یوخ.
- او سیزه نسه دئدی؟ منی سوروشمادی کی؟
- هئچ نه دئمهدی. یوخ، سوروشمادی.
- دونهن یاتاندا گؤزواچیق دئییلدی.
- ائلچین، سن اؤزون جسهدی بوردان چیخارداجاقسان، یوخسا من کؤمک چاغیریم؟
- نه؟
- هه.
- هر شئی قورتاردی؟
- هه.
- وسسالام؟
- هه.
- اویانمایاجاق؟
- یوخ.
- اؤلدو؟
- هه.
- من اوشویورهم.
- هاوا ائله ده سویوق دئییل.
- منه سویوقدور.
- آتانلا قاینین آرخاندا دوروب، یول وئر کئچیب جسهدی گؤتورسونلر.
- اونلار آغلاییر، من آغلامیرام. اؤزوم گؤتورهجهم.
- یاخشی.
- دیشلریم قیریلاجاق.
- ساکیت اول، اؤزونو اله آل.
- سیز، بیر–بیرینه دیهن دیشلریمین سسینی ائشیدیرسینیز؟
- ائشیدیرم. آغلاماغا چالیش، اؤزونو سیخما.
- دیلبر دئمیشدی آغلاماییم.
و من اونو اؤزوم گؤتوردوم. جانسیز دئییلدی. بلکه ده اوزوندهکی تبسسوم ایدی اونو جانلاندیران، اؤلو ایکن دیری ائدن. ان قریبهسی ایسه، من ده گولومسییردیم. او گولدو، من ده گولدوم.


text:
باشقا دیالئکت و لهجه لریمیزده اولدوغو کیمی، تبریز دیالئکتینده ده صائتلرین عوضلنمه سی دئدیکده، ادبی دیلده کی معین سسین یئرینده دیالئکتده هانسی سسین ایشلنمه سی نظرده توتولور.
آ< ٲ عوضلنمه سی تبریز دیالئکتینده سؤزون اولینده، اورتاسیندا و سونوندا تصادف اولونور.
سؤزون اولینده: ٲشاقی، ٲلو (آلوو)، ٲلماس، ٲسلان، ٲلما، ٲیاخ
سؤزون اورتاسیندا: ناغیل< نغیل، قارقا< قرقا، حالوا<حلوا، پاخلا< پخله، کاروان<کروان..
سؤزون سونوندا: بالاجا< بالاجه، دونیا< دونیه، اوستا< اوسته
بو دیالئکتده بعضی ایکی حجالی سؤزلرین بیرینجی حجاسینداکی ٲ سسینین تعثیری ایله سونراکی حجا دادا آ سسی ایله عوضلنیر. مثلا: قره، قردش، خرمن، منقل...
آ< ٲ عوضلنمه سی اساسا تبریز دیالئکتینده و اورمییه لهجه سینده داها چوخ راست گلینیر.
ێ< ی عوضلنمه سی- بو عوضلنمه تبریز دیالئکتی اوچون ان چوخ راست گلینن فونه تیک حادیسه دیر. ێ سسینین اینجه لشمه سی سؤزون اورتاسیندا و سونوندا اؤزونوگؤستریر. لاکن سؤزون سونوندا داها گئنیش یاییلمیشدیر.
سؤزون اورتاسیندا: نغیل ، عقیل ، پیچاق ، قیز ، قه ییش..
سؤزون سونوندا: قاپی، باجی،آیی..
او< ۏ -بو فونه تیک عوضلنمه تبریز دیالئکتینده یون<ی ۏن، بو گون< ب ۏی ۏن، یوماخ< ی ۏماخ، کوزه< ک ۏزه سؤزلرینده مشاحده ائدیلیر.
آ < ئ عوضلنمه سی تبریز دیالئکتینده گئنیش یاییلمیشدیر.مثلا: قئیماخ، ائیران، قئینه ماخ، قئییش..
ٲ< آ عوضلنمه سی تبریز دیالئکتینده آلینما سؤزلرده اؤزونو گؤستریر.مثلا: دوشمان، تازا، بارابار، قابول، داسمال، نییات-نییئت..
بو عوضلنمه یه جنوبی آذربایجانین ماراقا لهجه سینده: خابر، حایاط، قابول، اورمییه لهجه سینده: دانه، طارف، اردبیل لهجه سینده جییار، خانچال، فورسات، جاللات، جافا.. سؤزلرینده راست گلمک اولار.
ۏ< او آذربایجان دیلینین دیالئکت و لهجه لرینده محدود دایره ده ایشلنن بو عوضلنمه یه تبریز دیالئکتینده آلینما سؤزلرین ترکیبینده تصادف ائدیلیر. مثلا:دوشمان،مومکین، ظولمات، ظولوم..
ی< ێ عوضلنمه سی تبریز دئالئکتینده سؤزون اولینده و اورتاسیندا مشاحده ائدیلیر. مثلا: سؤزون اولینده:
ێلدێرێم، ێشێق ، ێلان، ێلێخ..
سؤزون اورتاسیندا: سێچان، قێسمات، یعقێن، قێیمات..
ؤ< او عوضلنمه سی تبریز دیالئکتینده اساسا سؤزون بیرینجی حجاسیندا اؤزونو گؤستریر. مثلا: اؤلاد- اولاد، کؤهنه- کوهنه، مؤضوع- موضو..
ی< آ – تبریز دیالئکتینده سؤزون اورتاسیندا د، ج، ز، ب، م صامتلریندن اول ی سسی آ سسی ایله عوضلنیر. مثلا: پامادور، جاهاز- جهیز، ابریشیم- ابریشام، صاحیب- صاحاب..
ی< او- شیمال- شومال، تندیر- تنیر، ایچیردوخ، سئویردیک- سؤییردوخ


text:
۲۲:۴۵
تبریز ده داخیل اولماقلا، بؤیوک بیر اراضیده گوجلو زلزله باش وئریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، عراقدا (سولیمانییه) ۷،۲ بال، ایراندا، کیرمانشاهدا ایسه ۷،۳ بال گوجونده دهشتلی زلزله اولوب. زلزله ایرانین بیر چوخ ویلایتلرینده - اراک، همدان، او جملهدن شرقی و غربی آذربایجاندا، همچینین تبریز شهرینده ۴،۹ بال گوجونده اؤزونو گؤستریب.
تبریزده اهالی هیجاندان سببیندن کوچهلره آخیشیب. حاضردا تبریزلیلر کوچهلردهدیر.
هلهلیک رسمی آچیقلاما یوخدور.
یئرالتی تکانلارین آذربایجان رسپوبلیکاسینین جنوب بؤلگهسینده - لنکران و آستارا شهرلرینده ده ۴ بال گوجونده حیس ائدیلیب.
***
ایرانین کیرمانشاه شهرینده باش وئرهن زلزلهنین بؤیوک داغینتیلارا سبب اولدوغو بارهده معلومات یاییلیب. سوسیال شبکه ایستیفادهچیلری داغینتییا عایید فوتولار پایلاشیبلار.
***
آمئریکا گئولوژی آراشدیرمالار مرکزی عراقداکی زلزلهنین ۷،۲ بال گوجونده اولدوغونو، اپیسنترینین حلبچهنین ۳۲ کم جنوب-غربینه، ۳۳،۹ کم درینلییه دوشدویونو آچیقلاییب.
زلزله تورکییهده ده حیس ائدیلیب.
***
یاخین شرقی بورویهن و بیر-بیرینین آردینجا باش وئرهن زلزلهلرین خریتهسی یاییلیب. ان گوجلو و آردیجیل تکانلارین قئیده آلیندیغی اراضیلر قیرمیزی رنگله ایشارلنیب.
***
آذربایجان سئیسمولوژی خیدمت مرکزی زلزلهنین ایران-عراق سرحدینده (کووردیناتلار: ۳۴.۸۲، ۴۵.۸۷)، یئرلی واختلا ساعت ۲۲:۱۸:۱۶-دا باش وئردیینی آچیقلاییب. زلزلهنین ماقنیتوداسی ۷،۲ بال، درینلیگی ۱۹ کم اولوب.
زلزله ناخچیواندا و جنوب رایونلاریمیزدا حیس ائدیلیب.
***
قصرشیرینده اؤلنلرین سایی ۶ نفره چاتیب. ایراندا بوتون خسته خانالار حاضر وضعیته گتیریلیب. زلزلهنین خصوصیله گوجلو اولدوغو اراضیلره چوخسایلی تعجیلی یاردیم ماشینلاری و خیلاص ائدیجیلر گؤندریلیب.
***
زلزلهنی عمومیلیکده ۱۸۰ میلیون اینسان حیس ائدیب
سوسیال شبکهلرده ایراندا زلزله نتیجهسینده اؤلن لرین سایینین ۱۶ نفره چاتدیغی ادعا ائدیلیب. چوخلو سایدا یارالینین اولدوغو بیلدیریلیر. ان بؤیوک داغینتی و تلفات کیرمانشاه ویلایتیندهدیر.
رسمی معلوماتدا ایسه هللیک ۴ اؤلو و ۱۵ یارالینین اولدوغو آچیقلانیب.
***
رسمی معلوماتا گؤره، کیرمانشاهدا بیر چوخ کند تمامیله داغیلیب، ویلایتین ایشیق و تلفنو کسیلیب.
ایجرا نمایندهسی ۶ نفرین اؤلدویو و ۱۳۸ اینسانین یارالاندیغینی تصدیقلهییب. او، اؤلو و یارالیلارین سایینین آرتاجاغینی استثنا ائتمهییب.
رابطه علاقهسی کسیلدیی اوچون داغینتیلار و تلفاتلا باغلی دقیق معلومات آلماق مومکون دئییل.
***
ایرانین میللت وکیلی فرهاد تجری "تسنیم" آگنتلیینه قصر شیرین، سرپل زهاب و ثلاث باباجانیده ۱۵۵ نفرین اؤلدویونو، ۱۶۸۴ آدامین یارالاندیغینی دئییب.
عراقین سلیمانییه شهرینده ایسه هلهلیک ۶ نفرین اؤلدویو مویینلشیب.
ایرنا-نین یایدیغی معلوماتا گؤره، ایران ایسلام رسپوبلیکاسی بحران ایدار ائتمه مرکزینین سؤزچوسو بهنام سعیدی بو آنا قدر ۱۴۱ نفرین جسدینین تاپیلدیغینی، ۸۶۶ یارالینین دقیقلشدیینی آچیقلاییب. اؤلو و یارالی سایینین آرتا بیلجیی ده قئید ائدیلیب.
ایرانین داخیلی ایشلر ناظری عبدولرضا رحمانی فضلی زلزهله بؤلگهلرینده صحرا خسته خانالارینین قورولاجاغینی بیلدیریب.
کیرمانشاه ایالتینده ۳ گونلوک ماتم اعلان ائدیلیب.


text:
بو گون باکیدا فورمولا-۱ آذربایجان قران پریسی باشا چاتاجاق.
ترئند-این معلوماتینا گؤره، یاریشین سون گونونده آذربایجان قران پریسینین قالیبی مویینلشهجک.
پیلوتلارین ایستارت دوزولوشو آشاغیداکی کیمیدیر:
۱. لویس هامیلتون ("مئرجئدئس")
۲. والتتئری بوتتاس ("مئرجئدئس")
۳. کیمی رایککونئن ("فئرراری")
۴. سئباستیان فئتتئل ("فئرراری")
۵. ماکس فئرستاپپئن ("رئد بولل راجینگ")
۶. سئرخیو پئرئس ("فورجئ ایندیا")
۷. ائستئبان اوکون ("فورجئ ایندیا")
۸. لانس ایسترولل ("اویللیامس")
۹. فئلیپئ ماسسا ("اویللیامس")
۱۰. دانیئل ریککیاردو ("رئد بولل راجینگ")
خاتیرلاداق کی، ایونون ۲۳-ده باکیدا دونیانین ان نفوذلو ایدمان یاریشلاریندان اولان فورمولا ۱ دونیا چئمپیوناتینین ۸-جی مرحلهسی – آذربایجان قران-پریسینه ایستارت وئریلیب.
فورمولا ۱ بولیدلرینین حرکت ائتمهسی اوچون حاضرلانان خصوصی یولون – باکی شهر هالقاسینین مؤلفی هئرمان تیلکئدیر. بیر دؤورهنین اوزونلوغو ۶ کیلومئتردن چوخدور. عمومیلیکده بولیدلر ۵۱ دؤوره (۱۲۰ دقیقه) وورمالیدیرلار.


text:
مسی: بو قدر آسان واز گئچمم
لیونل مسینین میلی تیمی بوراخاجاق شایعهلری واردی
آرژانتین قروپدان چیخابیلمهسه لیونل مسی میلی تیمی بوراخاجاق شایعهلری واردی.
مسی ۲-۱ قازانیلان نیجریه اویونو سونراسی دارتیشمالارا سون نقطهنی قویدو.
۲۰۱۴ دونیا کاپینین فینالیستی آرژانتین، ۲۰۱۸ دونیا کاپینا قروپ مرحلهسینده وداع ائتمه عرفهسینده ایدی.
و اولدوز اویونچو دارتیشمالارا سون نقطهنی بئله قویدو: "هر زامان، اللریمده کاپین اوجالدیغی آنی خیال ائتدیم و آرخاسیندان یاشادیغیم دویغو سئلینی دوشوندوم. بو خیالدان بو قدر آسان واز گئچمم. اؤنملی بوتون کاپلاری قازاندیم، اما اؤلکهمله دونیا شامپیونو اولمادان آکتیو فوتبال حیاتیمی بیتیرجگیمی دوشونمورم" دئدی.
د قروپونو ۲.جی سیرادا بیتیرن آرژانتین، سون ۱۶دا، ج قروپونو لیدئر تاماملایان فرانسا ایله قارشیلاشاجاق.


text:
شیرین ائرمنی و فارس منشألی دئییل (نظامی شیفرهسی)
معلومدور کی، آراشدیرماچیلارین بیر قیسمی ن. گنجوینین «خوسروو و شیرین» اثریندهکی شیرین اوبرازینی فارسلاشدیرماغا و ائرمنیلشدیرمهیه چالیشیبلار. لاکین متن داخیلینده مؤوجود اولان «نظامی شیفرهلری» بو ملاحظه لرین معناسیزلیغینی آشکارا چیخاریر. هر بیر متنه جدی تحلیل اساسیندا یاناشانلار یاخشی بیلیرلر کی، متنده ایشاره سوییهسی مؤوجوددور. ایشاره بعضا بیر موضوع ایچریسینده گیزلنن موضوع، موتیو ایچریسینده محافظه اولونان موتیو اولا بیلر. بعضا بو ایشارهنین برپاسی یا اثری گئنیش آنلامدا دیرلندیرر، یاخود دا اؤزو موستقیل موضوعا چئوریلیب اثرین اوزده اولان مؤوضوسونو کؤلگهده قویا بیلر. بؤیوک نظامیده بیر چوخ مسئلهلری ایشاره سوییهسینده آشکارلاماق اولور. نیظامی نین «خوسرو و شیرین» اثرینده مهین بانو شیرینه اؤیود وئررکن خوسرو پرویز حاقیندا دئییر:
اگر او آیدیرسا، بیز گونشیک،
او کئیخسروودورسا، بیز ده افراسیابیق.
(فیلولوژی ترجومه مممدزادنیندیر)
ر. رضانین بدیعی ترجومهسینده ایسه بو شکیلده سسلنیر:
اگر او آیدیرسا، بیز آفیتابیق،
او کئیخوسروو، بیزسه افراسیابیق.
معلومدور کی، تورکلرین باباسی ساییلان آلپ ار تونقا فارسلاردا افراسیاب آدلانیر. نیظامی نین مهین بانونونون دیلیندن سسلندیردیی ایکی میصراع گئنیش مسئلهلری اورتایا چیخاریر. مهین بانونون و شیرینین تورک منشألی، خوسرووون فارس منشألی اولماسینا دقت چکهن نظامی تورک اخلاقینا اویغون شکیلده مهین بانونون شیرینه اؤیود وئرمهسینی سئوه-سئوه تصویر ائدیر، شیرینین بو اؤیودو حتی عشقیندن بئله اوستون توتماسینی، اخلاق قانونلارینین مین ایللرین سیناغیندان چیخمیش احکام سوییهسینده دییشمزلیینین همیشه گؤزلندیینی نظمه چکیر. حتی اثرین بؤیوک بیر حیصهسی شیرین و بو قایدانین دییشمهسینی طلب ائدن خوسرو آراسیندا گئدن چکیشمه، موباریزه و موناقیشهلره حصر ائدیلیب.


text:
دونیاجا مشهور «تیتانیک» گمیسینین قضایا اوغراماسینا یاناجاق آنباریندا باش وئرمیش یانغین سبب اولا بیلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده اینگیلترنین «ایندپندنت» قزتی معلومات یاییب.
۳۰ ایل گمینین تاریخینی آراشدیرماقلا مشغول اولموش بریتانییالی ژورنالیست شنان مولونینین بو قناعته گلدیی بیلدیریلن مقالهده یانغینین اینگیلتره ساحللرینده باش وئردیی وورغولانیب:
«مولونینین ادعاسینا گؤره، گؤیرتهده یانغین گمی ساوتقمپتون شهریندن (اینگیلتره) چیخمامیش باش وئریب و بیر نئچه هفته عرضینده اونو سؤندورمک جهدلری اوغورسوزلوقلا نتیجلنیب. ژورنالیست «تیتانیک» سیاهته چیخمامیشدان اول چکیلهن شکیللری تحلیل ائتمهیه مووففق اولوب. تدقیقاتچی آیس برگله توققوشمادان سونرا گمینین زدلندیی حیصهسینده هیس ایزلری آشکار ائدیب. متخصصلر هیس یئرلرینین بؤیوک احتیمال کی، لاینرین یاناجاق آنبارلاریندان بیرینده باش وئرن یانغین نتیجهسینده عمله گلدیینی تصدیق ائدیبلر.
مولونینین ادعاسینا گؤره، گمی صاحبلری یانغین بارهده معلوماتلی اولوبلار، آنجاق بو فاکتی سرنیشینلردن گیزلدیبلر. گمی هئیتینه بو بارهده سوسماق تاپشیریغی وئریلیب.
یانغینین تأثیری نتیجهسینده گمینین معین یئرینده اوز قاتی تقریباً ۱۰۰۰ سئلسی درجه یه دک قیزیب کی، بو دا ۷۵ فایزدک مؤحکملیینی ایتیرمیش پولاد اوز قاتینی کؤورک ائدیب. «تیتانیک» سفرین ۵-جی گونو آیس بئرگله توققوشان زامان ایسه اوز قاتی دؤزمهییب و گؤیرتهده بؤیوک دلیک یارانیب».
بئلهلیکله، ژورنالیستین ادعاسینا اینانساق، آیس بئرگی ۱۵ آپرئل ۱۹۱۲-جی ایلده ۱۵۱۴ اینسانین حیاتینا سون قویان «تیتانیک» قضاسینین یگانه گوناهکاری حساب ائتمک اولماز.


text:
ریمانادین
ریمانادین (آیوپاک آدی: 1-(adamantan-1-yl)ethan-1-amine, اینگیلیسجه: Rimantadine, چینجه: 金刚乙胺، (عربجه:ريمانتادين)، (روسجا:PиMaHTaдиH)) بیر شیمیایی بیلشیک دواء. بۇ دواءنین مول جرمیسی مول/قرم ۱۷۹٫۳۰۲ دیر. نیمه عمر یا یاریلانما سۆرعتی ۲۵٫۴ ± ۶٫۳ ساعات زامان آپاریر. متابولیسمی قاراجییرده باش وئریر.
بیرده باخ[دَییشدیر]
- دواء شیرکتلرین لیستی
- بیوفارماسی
- دواء کیرلیلیغی
- اؤن دواء
- فارماکولوژی
- کپسول (دواء)
- آنتیبیوتیک
- آنتی سایکوتیک یا ضد روان پریشی
- آغری کسیجی یا ضد درد
- آنتیدپرسان یا ضد افسردگی
قایناقلار[دَییشدیر]
- اینگلیسیجه ویکی پدیا
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده ریمانادین گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
روسییا ایله سیخ امکداشلیق ائتمهدن قفقازدا صولح و امین-آمانلیق اولاجاغینی دوشونمورهم.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری «موسکوا – باکی اوخو» کنفرانسیندان اول ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا روسییا فدراسییاسی فدرال مجلیسینین دؤولت دوماسیندا کمونیست پارتییاسی فراکسییاسینین صدری گنادی زوقانوو دئییب.
زوقانووون سؤزلرینه گؤره، مناقیشهنین حلینی ماسا آرخاسیندا آختارماق، صبیر گؤسترمک لازیمدیر.
پارتییا صدری همچینی ارمنیستاندا آنتیروسییا میللرینین گوجلهنمهسی و ناتو-یا اینتقراسییا ائتمک ایستیینه ده مناسیبت بیلدیریب:
«روسییادان اوزاقلاشان هر کسین وضعیتی پیسلشیر. ارمنیستان و ارمنی خالقی بونو هامیدان یاخشی بیلیر. او کی قالدی ایستریکایا، ائله مسکوادا دا آمریکا توتگینه اوینایانلار آز دئییل. بو اینسانلار روسییایا خیدمت ائتمیر و وضعیتی گرگینلشدیرمک اوچون اللریندن گلن هر شئی ائدیرلر. همین گوجلره ارمنیستاندا آیاق آچماغا ایمکان وئرمک اولماز. بیز اونلارا آیاق آچماغا ایمکان وئرمیجییک»، - زوقانوو بیلدیریب.
قید ائدک کی، «مسکوا-باکی اوخو» کنفرانسی بو گون ایستارت گؤتوروب. کنفرانسدا گنادی زوقانوو، سرگی مارکوو، آندری کلیموو، آلکساندر پروخانوو، لونید کالاشنیوکوو، دمیتری ساولیو، میخایل زابلین، شامیل سولطانوو، پولاد بولبولوغلو، رؤوشن رضایئو، علی حسینلی کیمی سیاستچیلر و میللت وکیللری ایشتیراک ائدیرلر.


text:
اوغوز تیوی :قیزیل اوزن چایی سهند داغلارینا قالمیش گونی دن قوزئیه آخیر کی بۇ چایین بویی سهند داغلارینا قالمیش بیر دره ده دی آغ داغا یتیشمه میش ومیانا کوشنینه قالمیش ایندیکی مراغانین گونی طرفین, اوروموگؤلونون گونی طرفینده, تورک چایی قیزیل اؤزن کی آشوریلر یازیسندا قیزیل اؤزنیا قیزیل بوندا آد وئریبلر …دوامی
Monthly Archives: January 2018
افرين عمليياتينا جواب اولاراق کورد تئررورچولاري گونئي آذربايجانا و تورکيهيه سالديريلار
اوغوز تیوی:معلوم اولدوغو کيمي، تورکيه آزاد سورييا اوردوسونون ايشتيراکي ايله سورييانين آفرين شهرينده يپگ/پکک تئررورچولارينا قارشي “زئيتون بوداغي” آدلي عمليات کئچيرير.کؤچري کوردلرين تئررورچو قروپلاشمالاري بو عمليياتدا آغير ضربهلر آليب .دوامی
ايران رئژيمي کؤچري کوردلرين الي ايله اردوغانا و تورکييه دؤولتينه سالديردي،آذربايجان ايسه تورکييهيه تام دستک وئردي
اوغوز تیوی :سون گونلر سورييانين شيمال- غرب ينده تورک اوردوسونون کئچيرديگي نظامی آنتي تئررور عمليياتلاري ،ايران رئژيميني غضبلنديريب. بونلا علاقه دار رئژيم ماشا ائتديگي کؤچري کوردلرين بيراباشا ايمضاسيلا، ب.م.ت( بيرلشميش ميلتلر تشکيلاتي- سازمان ملل ) باشقانينا آچيق آنتي تورکييه بيانات وئريبلر.دوامی
بوگون ۱۷ ژانویه مدینه گلگون خانیمین دوغوم گونودور.
اوغوزتیوی: مدینه نورالله قیزی ( مدینه گولگون ) آزربایجان خانیم شاعیری دیر .مدینه خانیم گولگون ١٩٢٦-جی ایل ژانویه نین ١٧-سینده باکی شهرینده آنادان اولموشدور .ابتدایی مکتبی باکی دا بیتیریب ١٩٣٨-جی ایلده آیله سیله بیرلیکده گونئی آزربایجانا اردبیل شهرینه کوچوبلر .سونرا تبریز شهرینده یاشامیش . ١٩٤٥ و ١٩٤٦-جی ایللرده گونئی …دوامی
ازربايجانين گونئيينده يئني بايراق يارانماياجاق. اورايا آذربايجان ميلي بايراقی گئدهجک-ائلچی بئی
اوغوزتیوی : حرکاتدا بعضی بئللی اوداقلاردان سون زامانلار سبسیز و قالماقالی بحث لرین یاراتیلماسینا شاهد اولوروق.دوامی
تئهران يا ديه-آران ،آزربایجانین تاريخي اراضیسی- تهراندا یاشییان آذربایجانلیلار و میللی اویانیش
اوغوزتیوی:تئهران يا يئرلي قدیم آذربايجان تورکلرينين دئييمي ايله ديه-آران (ديکاران)،آزربایجان تاريخي اراضی سینین ان مرزی توپراق لاری و قاجارسولالهسينين آتا بابا یوردو, تورکلرين اينشا ائتديگي تورک شهريدير! تئهران شهري آذربايجان تورکونون باکيدان سونرا ياشاديغي چوخونلوق شهير، عئيني زاماندا، دونيا تورکلرين تورکلرين نين ايستانبولدان سونراياشايان ايکينجي بؤيوک شهريدير. شهرين اهاليسينين ان آز ۶۵ …دوامی
تبريز سوسماييب تبريز “آذربايجان تورک دؤولتچيليغي” ايستهيير !!
اوغوزتیوی :بو گون ۱۵ دی ۱۳۹۶ جی گونش اییلی(۵ يانوار ۲۰۱۸ جي ايل) تبريزين قوردلار درهسي- سهند استاديوموندا “تراختور” و ايرانين “ايستيقلالتئهران” يغمالاري آراسيندا کئچيريلن ياريشدا آذربايجانليلار ميللي شوعارلار سسلنديريب.دوامی
تراختور”انؤنملي و حساس گؤروشلريندن بيرينه حاضيرلاشير
اوغوزتیوی : صاباح دی آیینین ۱۵ ده ( يانوار آيينين ۵ ده) ، تبريز واختيلا ساعات ۱۴:۳۰-دا (باکي ۱۵:۰۰-آنکارا ۱۴:۰۰)گونئي آذربايجانين “تراختورتبريز”فوتبال ييغماسي, ايرانين “ايستيقلال-تهران” ييغماسيني اؤز ميداني “قوردلار درهسي ,سهند “استادیوموندا قارشيلاياجاق.دوامی


text:
ایراندا آذربایجانلیلارین میللی حاقلاری اوغروندا دینج فعالیت آپاردیغینا گؤره ۱ ایله یاخیندیر تهرانین اوین زیندانیندا ساخلانیلان و قانونسوز حبسینه اعتراض اولاراق ۱۱ گوندور آجلیق آکسییاسی کئچیرن فعال سیامک میرزایینین وضعیتی آغیرلاشیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، سون گونلر ائوین زیندانینین رهبرلیگی ایکی دفعه سیامک میرزایینی چاغیریب مختلیف وعدلرله اوندان آجلیغی دایاندیرماسینی ایستهسه ده، آذربایجانلی فعال بو تکلیفی رد ائدیب.
آجلیغا باشلامازدان اول ۷۷ کیلوگرام چکیسی اولان فعال ۱۱ گونلوک آکسییادان سونرا ۶۷ کیلوگراما ائنیب. آجلیق نتیجهسینده فعالین قان تضییقینین کسکین دوشدویو وورغولانیب.
حبس خانا حکیملری اونا قیدا ترکیبلی سیستم وورماق ایستهسهلر ده، سیامک میرزایی اونلارین بو طلبینی رد ائدرک یالنیز سو قبول ائتمکله آجلیغی داوام ائتدیرجیینی بیلدیریب.
قید ائدک کی، اطلاات امکداشلاری ۳۶ یاشلی سیامک میرزایینی ۲۰۱۶-جی ایل ایولون ۱۴-و اردبیلین یاخینلیغینداکی پارس آباد شهرینده شخصی ارزاق مغازاسیندا توتوبلار. تهران اینقیلاب محکمهسی سیامک میرزایینی اؤلکهنین میللی تهلوکسیزلیینه قارشی چیخماقدا و قانونسوز قوروم یاراتماقدا گناهلاندیراراق، ۱۰ ایل حبسه و ۲ ایل خوراسان ایالتینین طبس شهرینه سورگونه محکوم ائدیب.


text:
استانبول ینگی قونلغه اوچون تکت ساتیشی باشلنه دی
استانبول ینگی قونلغه نینگ تکتلری ساتیش گه چیقه ریله دی
تورک هوا یوللری (THY) استانبولدهگی ینگی قونلغه اوچون بیر نیچه کوندن کیین تکت ساتیشینی باشلهتهدی. اولکن مؤسسه نینگ آچیلیشیدن کیین THY ، پروازینی اویوشتیرهدیگن اَیریم ایچکی و تشقی سفرلر بو ییردن عملگه آشیریلهدی. اوشبو ترماغلر آرهسیده ازمیر، آدانا، انقره، انتالیا، باکو و شمالي قبرس تورک جمهوریتیگه اَیریم هوا سفرلری موجود. ینگی استانبول قونلغه سی نینگ یولاوچی سهمی نینگ 70 % THY نینگ بولهدی. ینگی قونلغه گه 30-31 دسامبر کونی بوتونلهی کوچیلهدی.


text:
۲۴ دسامبر
۲۴ دسامبر:
- ۱۱۴۴ - موصول آتابگی عمادالدین زنگی اۇرفانی تۇتاراق اورفا کوْنتلوغونا سوْن وئرمیشدیر.
- ۱۶۳۸ - عثمانلی دؤولتی بغدادی اله کئچیرمیشدیر.
- ۱۷۹۰ - رۇس قوْشونو ایزماییل قالاسینی تۆرکلردن آلمیشدیر.
- ۱۸۲۵ - روْس تزاری بیرینجی نیکولاری تخته چیخمیشدیر.
- ۱۹۲۴ - آلبانی جومهوریسی یارادیلمیشدیر.
- ۱۹۴۳ - شوروی قوْشونلاری اوکرایندا آلمان-فاشیست قوْشونلارینا قارشی عکس حملهیه کئچمیشدیر.
- ۱۹۵۱ - لیبی ایتالیادان باغیمسیزلیغینی اعلان ائتمیشدیر.
- ۱۹۶۳ - ت.ر.ت قانونو قبول ائدیلمیشدیر.
- ۱۹۶۶ - شوروینین «لونا ۱۳» فضایی گمیسی آی اۆزونه اۇغورلو ائنیش ائتمیشدیر.
- ۱۹۹۴ - جومهوریت خالق حزبی و سوسیال دموکراتیک خالقچی حزبی بیرلشمه قراری آلدی.


text:
گولش فدراسییاسینین رسول چونایئوله، ائلجه ده دیگر گولشچیلرله هئچ بیر پروبلمی یوخدور. حاضردا هر شئی قایداسیندادیر.
بونو آذویسیون. آذ-آ فدراسییانین مطبوعات خیدمتینین رهبری ماییس موسایئو دئییب.
اونون سؤزلرینه گؤره، ییغما کوماندانین سربست و یونان-روما گولشی اوزره ایدمانچیلاری حاضردا دونیا چئمپیوناتینا حاضرلیقلا باغلی تعلیم- مشق توپلانیشیندادیرلار.
«گولشچیلریمیز مشقلرده ایشتیراک ائدیرلر. آیین ۱۸-دن سونرا دونیا چئمپیوناتینا یولا دوشهجکلر. حاضردا هر شئی قایداسیندادیر. ایدمانچیلارلا هئچ پروبلمیمیز یوخدور».
مطبوعات کاتیبی گولشچی رسول چونایئوین دونیا چئمپیوناتیندا ایشتیراک ائدیب-ائتمیجیی ایله باغلی مسئلهیه آیدینلیق گتیریب.
«هئیت هله تام معینلشمهییب. اونا گؤره دقیق معلومات وئره بیلمرم. بؤیوک احتیماللا چونایئو دونیا چئمپیوناتیندا ایشتیراک ائدجک. حاضردا او، تعلیم -مشق توپلانیشیندا ایشتیراک ائدیر».
رسول چونایئوین شخصی مشقچیسی ایسماییل چوپسیئو آچیقلاماسیندا طلبهسی ایله فدراسییا آراسیندا مناسیبتلرین قایداسیندا اولدوغونو دئییب.
«چونایئوله گولش فدراسییانین مناسیبتی قایداسیندادیر. رسول دونیا چئمپیوناتینا حاضیرلاشیر. هر گون مشقلرده اولور. بونا گؤره ده باشی قاریشیقدیر».
قئید ائدک کی، بیر نئچه گون اول باشدا رسول چونایئو اولماقلا آذربایجانین تانینمیش گولشچیلری گولش فئدئراسییاسینین ایدمانچیلارا قارشی بیگانلیینه اعتراض ائتمیشدیلر.


text:
ویکیپدیا، آچیق بیلیکلیکدن
پرش به ناوبری
پرش به جستجو
بو فایل ویکیانبار-دندیر و آیری پروژهده ایستیفاده اولماق امکانی وار.
اونون بارهسینده اولان شرح فایلین شرح صحیفهسی آشاغیدا گوستریلیب.
فايل گئچمیشی
فايلین اولکی وئرسیياسینی گؤرمک اۆچون گۆن/تاریخ بؤلمهسیندهکی تاریخلری تێقلايین.
فايل ایشلدمهسی
آشاغیداکی صحیفه بو فایلا باغلانیر
فایلین باشاباش ایشلنیلمهسی
بو فایل آشاغی داکی آیری ویکی لرده ایشلَنیر:
- ja.wikipedia.org-ده ایشلنمهسی
- ja.wiktionary.org-ده ایشلنمهسی
- ko.wikipedia.org-ده ایشلنمهسی
- ru.wikipedia.org-ده ایشلنمهسی
- www.wikidata.org-ده ایشلنمهسی
بۇ فايلدا فوْتوْاپارات و يا سکانئرله علاوه اوْلونموش معلوماتلار وار. اگر فايل سوْنرادان دَییشدیریلیبسه، بعضی پارامئترلر بۇ شکیلده گؤستریلنلردن فرقلی اوْلا بیلر.


text:
باراک اوباما
باراک اوباما یادا ایکینجی باراک حسین اوباما (اینگیلیسجه: Barack Hussein Obama II) (دوغوم: ۴ آقوست ۱۹۶۱ (۵۷ یاش))، آمریکا بیرلشمیش ایالتلرینین دموکرات حزبینین عضوو ، ایلینوی ایالتینین سناتورو،۲۰۰۹اونجو ایلین ژانویهٔ سینین۲۰سیندن آمریکا بیرلشمیش ایالتلرین جومهور رییسی و قیرخ دؤردونجو آمریکا جومهور رییسی و نوبلین باریش جایزه سین قازانان.
قایناقلار[دَییشدیر]
فارسجا ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«باراک اوباما»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۸ نووامبر ۲۰۱۵ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
«رئال» (مادرید) فوتبول کلوبونون و پورتقالییا میللیسینین اولدوزو کریشتیانو رونالدو بو گون محکمهده ایفاده وئریب.
ترند-این معلوماتینا گؤره، فوتبولچو وئرگیدن یایینماقدا اتهام ائدیلیر.
ک. رونالدو ساعت یاریم عرضینده ایفاده وئردیکدن سونرا محکمه سالونوندان آیریلیب.
ایسپانییا پروکورورلوغو فوتبولچونون ۲۰۱۰-جو ایلدهن باشلایاراق ۱۴،۷ میلیون آورو حجمینده وئرگیدن یاییندیغینی ادعا ائدیر.
بو اتهاملار تصدیق اولونارسا، ک. رونالدو ۳ ایل ۶ آی مدتینه حبس جزاسینا و ۲۸ میلیون آورو جریمه اؤدمهیه محکوم ائدیله بیلر.
خاطیرلاداق کی، بیر مدت اول ایسپانییادا توپ قووان دیگر اولدوز فوبولچو لیونل مسسی ۱۰ میلیون آورو وئرگیدن یایینماقدا اتهام ائدیلرک ۲۱ آی مدتینه شرطی حبس جزاسینا محکوم ائدیلمیشدی.


text:
تقی رفعت تکجه آذربایجان ادبیات و شعرینده یوخ، بلکه بوتون ایران و اؤزه للیکله فارس ادبیاتیندا بؤیوک ائتکی بوراخمیشدیر. شیخ محمّد خیابانی مشروطه انقلابیندان سونرا، اونون آجیلاریندان تجربه آلاراق، آزادلیق اوغروندا چالیشیب، بلکه ایران خالقلارینی استبداد الیندن قورتاریب و دموکراتیک نظام یاراتسین. خیابانی بیر الینه سلاح و بیر الینه قلم آلان گنج لری اؤز چئوره سینه توپلادی. بونلارین اؤنونده تقی رفعت گئدیرکی خیابانینین درگیسی اولان تجدد نشریه سی نین باش یازاری کیمی چیخیش ائدیر. تقی رفعت ایلک اؤنجه کلاسیک شاعرلردن تنقید یولو ایله باشلاییب، یئنی و سربست شعره یول آچیر.
تقی رفعت، سعید سلماسی ایله بیرلیکده یئنیلیک یوللارینی تاپداییب صاف ائتمه یه چالیشیرلار. فیرتانالی بیر زاماندا اؤزلرینی اودا- کؤزه ووروب وطن اوغروندا، ائل اوچون جاندان مایا قویورلار. تقی، مین ایکی یوز آلتمیش سگگیزینجی ایلینده تبریزده آنادان اولور. آتاسی آقا محمّد تبریزی بیر درین دوشونجه لی و خوش فکرلی کیشی ایدی. اوغلونو زامانلا تربیه ائتمک اوچون، اونو استانبولا گؤنده ریر. تقی ده استانبولدا تورکجه و فرانسیزجانی اؤیره نیر. بو اؤیره نمه اوقده ر درین و گئنیش اولورکی بو دیللرده شعر یازماغا باجاریغی اولور. تقی بو دیل واسیطه سیله دنیا ادبیاتی ایله تانیش اولور، اونلارین دورومونو تانیییر. تقی رفعت ایرانا دؤندوکده «تجدد» درگیسینی چاپ ائتمهیی بوینونا آلیر، بورادا فارسیجا یازیرسادا بیر آذربایجانلی کیمی چیخیش ائدیر، تورکجه و فرانسیزجایا دا لاقید قالمیر. اونون شعرلرینده وطنپرورلیک، ملتچیلیک و دموکراتیک ایدهاللاری جانلی صورتده تصویره آلینیر.
تقی رفعت تبریزی چوخ کئچمه دن بیر تورک یازاری، شاعری و ادبیاتچیسی کیمی بوتون ایراندا شهرت قازانیر. بونا آرتیرمالییام کیمی تبریزه دؤنمکدن اؤنجه بیر زامان ترابوزاندا قالمیش و بیر مدرسه نی مدیریت ائتمیشدیر. تقی ۱۲۹۳ ایلینده تبریزه قاییتمیش و خیابانی نین یاخین دوستو و یاردیمچیسی اولموشدور. بو دوروم تقی اوچون چوخ بؤیوک بیر امکانات وئرمیشدیر.
او، مقاله و شعر فورمالاریندا یازدیغی اثرلری تجدد و آزادیستان درگیلرینده یاخیندان آذربایجانین ملی حرکتینه یاردیمچی و یول گؤسته ریجی اولموشدور. او اؤز امضاسی و هردن بیر «فمینه» تخلوصوایله یازیلار اورتایا چیخارمیشدیر. بو زامان فارس و پایتختده اوتوران ادیبلرین محافظهکارـ لیبرال ایناملاریلا «دانشکده» درگیسینده یازیلان مقاله لره قارشی چیخیر و اونلاریلا مباحثهلره گیریشیر. تقی رفعتین گوجلو بیر تنقیدچی و ادیب اولدوغونو ائله بو اثرلردن گؤرمک مومکوندور. ائله بورادا «شعرنو» آدلانان فارس ادبیاتیندا جریانی یارادیر. رفعت تبریزی سعید سلماسی و دوستلاریلا بیرگه «ادبی تجدد»، «ادبی اینقیلاب» اودونو یاندیریر و تونقالینی آلیشقان ساخلاییر و یئنی شعرین اؤنجوسو کیمی تانینیر.
تأسفله آذربایجان دموکرات فرقهسی، خیابانی رهبرلیگی ایله مغلوب اولوب و استبداد، رضاخان پهلوی و روس یاردیمی ایله خیابانینی اؤلدورمه یه موفق اولور. رفعت بوندان سونرا چوخ قالابیلمیر و نهایت، اوتوز بیر یاشیندا ، مین ایکی یوز دوخسان دوققوزونجی ایلینده قیزیل دیزج کندینده اؤزونو اؤلدورور.
تقی رفعت شعری، بیر کسرلی سلاح کیمی قوللانیر و اجتماع دردلرینی دئشیر. او قادینلارا خطاب شعرینده، قادینلارین دردلرینی آچیقلاییر و ساده ـ آخیجی بیر دیل ایله بئله سؤیلور:
سنه زهره، آی، گونـش، آدقـویـدولار جهـاندا
آنجـاق اؤزوان دنیـادا بیر گون گؤره بیلمه دین
سن بو ظولمت اؤلکه ده، بو قان ایچن دؤوراندا
اوره یینجه سئوینیب، بیر دویونجا گوله بیلمه دین.
او کسلر کی قارشیندا دیز چؤکوب سجده ائدیر
ایـنـانـماســن اولاریــن عـشــقـیـنــه، اولـفـتیـنه.
چؤلده کی وحشیلر تک، اونلار فقط اوو گودور
اونــلار لایـیـق دئـییــلدیـر سـنـیـن مـحبـتـیـنــه.
رفعت قافاسی قالین ادیبلریندن اوموب کوسمور، بلکه گنجلره اوز چئویریب اونلاردان بئله دیله ییر:
قـالـخ یـئـریـنـدن وطـن اوغـلـو، نـظــر ائــت آسـمـانــا
افـقـون رنـگـی گونـشـدی، نـئـجـه گـؤر دؤنـدو قـانــا
قــالـخ گولـر اوزلـــه ســلامـلا آچـیـلان آل ســحــری
قالخ کی ایش واختی چاتیب گؤزله مه یین اول سحری.
قـالـخ ایِـری آدیـم ایـله گئـت ایـره لـی، بــاشـلا ایــشـه
مأیوس اولماق سنی بیل مـحو ائـده جـکدیـر همیـشه.
بـیـل دؤیـوش گؤزلـه ییر ایـنـدی یـولـونـو اؤنـده سـنیـن
صاباحـا سـسـلـه یـیـر هـر آن سـنـی دوغــمـا وطـنیـن…
بـیر تـازه فـصـل گـلیـبـدیـر، یـئـنـی نـسـلـیـن بـهــاری
باغـلاریـن ـ باغـچـالاریـن گؤر نئـجـه آرتمیـش بـاری.
قالخ کی خوشبختلیک اؤزو قارشینا گلمیش گـوله رک
قـالـخ، دوزه لـت قامتـینـی، میدانـا چـیخ رستم تک.
زال کـیمـی بـارماغـینی قـوی کامـانا، سـن اوخـو آت،
سسله ییر، بـاخ، سنی خوش گونلره اینـدی بـو حـیات
قایناق: قیزیل قلم
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
افقانیستان اوردوسو گئییمینده اولان یاراقلیلار اؤلکهنین شیمالینداکی حربی بازایا هجوم ائدیبلر. نتیجهده ۸ حربچی اؤلدورولوب، ۱۵ نفر ایسه یارالانیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، پژواک آگنتلیینین یئرلی حاکمیت اورگانلارینا ایستینادلا یایدیغی معلوماتا گؤره، اینسیدنت بلخ ایالتینده باش وئریب. اولجه ترورچو کامیکادزه حربی بازانین یاخینلیغیندا مینالانمیش آوتومبیلی پارتلادیب. سونرا یاراقلیلار ایکی «پیکاپ» تیپلی آوتومبیلله بازانین اراضیسینه داخیل اولاراق عسگرلره آتش آچیب. هجوم ائدنلرین بیرینین اله کئچیریلدیی بیلدیریلیر. هجومون مسئولیتینی طالبان حرکاتی اوزرینه گؤتوروب.
خاطیرلاداق کی، ۲۰۱۴-جو ایلده آمریکانین حربی کونتینگنتی افغانیستانی ترک ائتدیکدن سونرا اؤلکهنین جنوب رایونلارینین بیر چوخو «طالبان» حرکاتینین نظارتینه کئچیب. سون زامانلار بعضی کند رایونلاریندا اوستونلویه ییلنن یاراقلیلار بؤیوک شهرلر ایستیقامتینده ده هجوملارینی داوام ائتدیریر. بئله کی، اؤلکهنین شیمالینداکی قوندوز شهرینی و حکومت قوهلرینین فورپوستو ساییلان سانقین شهرینی اله کئچیرن طالبلر حاضردا کابیلدن جنوب-غربده یئرلشن قزنی ایالتینین عینی آدلی آدمینیستیراتیو مرکزی اوغروندا دؤیوشلر آپاریر. همچینین رگیوندا ایشید قروپلاشماسینین دا تأثیر دایرسی آرتماقدادیر.


text:
ائرمنی سلاحلی بؤلمهلری جبههنین موختلیف ایستیقامتلرینده ایریچاپلی پولئمیوتلاردان دا ایستیفاده ائتمکله سوتکا (24 ساعات) عرضینده آتشکس رئژیمینی عمومیلیکده ۳۳ دفعه پوزوب.
مدافعه ناظیرلییندن آخار. آز-آ وئریلهن معلوماتا گؤره، ائرمنیستانین ایجئوان رایونونون پاراواکار، نویئمبئریان رایونونون بارئکاماوان کندلرینده یئرلشهن مؤقعلردن قازاخ رایونو اراضیسیندهکی آدسیز یوکسکلیکلرده و قایماقلی کندینده، بئرد رایونونون موسئسقئخ کندینده یئرلشهن مؤقعلردن توووز رایونونون علی بیلی کندینده یئرلشهن مؤقعلریمیز آتشه توتولوب.
ایشغال آلتیندا اولان ترتر رایونونون گؤیارخ، چیلبورت، آغدام رایونونون جواهیرلی، شیخلار، خوجاوند رایونونون کوروپاتکینو، فضولی رایونونون قاراخانبیلی کندلری یاخینلیغیندا، همچینین گورانبوی، ترتر، خوجاوند و فضولی رایونلاری اراضیسیندهکی آدسیز یوکسکلیکلرده یئرلشهن مؤقعلردن ده سلاحلی قوهلریمیزین مؤقعلری آتشه توتولوب.


text:
باکینین صابونچو رایونوندا ماشتاغا قصبهسینده گوجلو یانغین باشلاییب.
باکیپوست. آذ-این خبرینه گؤره، یانغین قصبهدهکی ماشین تعمیری سخلریندن (کارگاه) بیرینده قیده آلینیب. بئله کی، سخده تعمیر اوچون ساخلانیلمیش ۱۰ گا ۴۶۲ دؤولت نمره نیشانلی واز-۲۱۰۷ مارکالی آوتومبیل قفیلدن آلیشیب. یانغین گوجلو اولدوغوندان سئخه یاخین یئرلشن ائولردن بیرینه ده سیچراییب.
سئخ اراضیدهکی ائولره چوخ یاخین یئرلشیر. ائولر ایسه بیر-بیرینه سیخ شکیلده تیکیلیب. یانغین تئز بیر زاماندا سؤندورولمزسه، یاخینلیقداکی اونلارلا ائوه کئچمه احتیمالی یوکسکدیر.


text:
جمهور باشقانی اردوغان مولانانین 744-جو وصال ایلدؤنومو پروگرامینا قاتیلدی
جمهور باشقانی اردوغان کونیادا کئچیریلن "حضرتی مولانانین 744-جو وصال ایلدؤنومو پروگرامی"نا قاتیلدی.
جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان چتینلیکلری صبرله قارشیلایان، دوغرو یولدا اولان، بیرلشن بیر میللتی هئچ بیر گوجون ییخا بیلمهیهجگینی سؤیلهدی.
جمهور باشقانی اردوغان کونیادا کئچیریلن "حضرتی مولانانین 744-جو وصال ایلدؤنومو پروگرامی"نا قاتیلدی.
جمهور باشقانی اردوغان پروگرامدا مولانانین عصرلرله اول بیرلیک، برابرلیک، سئوگی و قارداشلیغا دایر سؤیلهدیکلرینین گونوموزه ده ایشیق توتدوغونو وورغولادی.
اردوغان:"بعضی قوهلر مسلمانلارین حیس لرینه محل قویمایاراق و حتی شعورلو شکیلده تاپدالایاراق، صبریمیزی سینایا بیلرلر. اما مولانا حضرت لرینین بیزه شدت و فتنه ایله حاکمیت خیالیندا اولانلارین نه قدر بؤیوک بیر قفلت ایچینده اولدوقلارینی چوخ آیدین شکیلده گؤستریر" دئدی.
اردوغان چتینلیکلری صبرله قارشیلایان، دوغرو یولدا اولان، بیرلشن بیر میللتی هئچ بیر گوجون ییخا بیلمهیهجگینی سؤیلهدی.
تورکیه پرزیدنتی:" بیز بیر و برابر اولساق، الله ین ایزنیله، تورپاقلاریمیزدا اکیلمهیه چالیشیلان فتنه توخوملاری هئچ واخت جوجرمز" دئدی.


text:
قیرغیزیستان پرزیدنتی سورونبای ژنبکوو قازاخیستان پرزیدنتی نورسلطان نازاربایئوله مینسکده گؤروشوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، گؤروش زامانی اساس موذاکیره مؤوضوسو ایکیطرفلی موناسیبتلر، قیرغیزیستان-قازاخیستان سرحدیندهکی وضعیت اولوب. نازاربایئو گؤروش زامانی ژنبکووو قازاخیستانا سفره دعوت ائدیب.
قید ائدک کی، قیرغیزیستانلا قازاخیستان آراسیندا موناسیبتلر اکس-پرزیدنت آلمازبئک آتامبایئوین نازاربایئوی اؤلکهنین داخیلی ایشلرینه قاریشماقدا اتهام ائتمهسیندن سونرا گرگینلشیب. آتامبایئو نازاربایئوی دیکتاتور آدلاندیریب و اونو قیرغیزیستاندا دؤولت چئوریلیشینه جهد ائتمکده تقصیرکار بیلیب. قازاخیستان ایسه بونا جاواب اولاراق قیرغیزیستانلا سرحدده یوخلاما رژیمینی آرتیریب و نتیجهده سرحدده بؤیوک تیخاجلار یارانیب.


text:
ارمنیستان اوردوسو ۲۰۱۶ـ جی ایلده بؤیوک ایتکیلرله اوزله شیب.
پوبلیکا.آذ خبر وئریر کی، ارمنیستاندا "وطنداشلارین معلوماتلاندیریلماسی ایتیفاقی" تشکیلاتی اوردونون ایتکیلرینی آچیلاییب. تشکیلاتین معلوماتینا گؤره، ارمنیستان اوردوسو ۲۰۱۶ ـ جی ایلده ۱۱۰ـ دان چوخ حربچی سینی ایتیریب.
" ۲۰۱۵ و ۲۰۱۴ ـ جو ایلرله مقاییسه ده بو، بؤیوک ایتکیلردیر. ۲۰۱۴ ـ جو ایلده ارمنیستان اوردوسو ۲۶، ۲۰۱۵ ـ جی ایلده ایسه ۴۰ حربچیسینی ایتیرمیشدی" دئیه تشکیلاتین معلوماتیندا بیلدیریلیر.
همچینین قید اولونور کی، بو رقملر رسمی معلوماتلاردان گؤتورولوب. قیری ـ رسمی ملوماتلاردا ایسه ایتکیلر بوندان ۳ ـ۴ دفه چوخدور.


text:
ارک قالاسی
تبریز - گؤزل شهر!
ووروشدولار:
سون گوللهیه؛
سون سونگویه،
سون قونداغا قدر.
ووروشدولار:
هر شئی قیرمیزی گئیدی،
داشدان، تورپاغا قدر.
ووروشدولار:
آلت دوداقدان
اوست دوداغا قالخا بیلمهین
سسه قدر.
ووروشدولار:
اونلاردان یئددی دفعه - یئتمیش قات
آرتیق اولان،
سونگولری نارین داراق دیشی کیمی
سیخ اولان دوشمنله.
یارالیلار اوفولدامادی.
جان وئرنلر اینلهمهدی.
سوسوزلار یاندیم دئمهدی.
اؤپدو قوروموش دوداقلاری
قان هوپموش تورپاغی.
یارالارینا باسدیلار
قان رنگلی بایراغی.
نه دوشمن اونلاردان
بیر آمان سؤزو آلا بیلدی،
نه بو اؤلومو یاغی دویدو،
نه قالا بیلدی.
سؤیکهنیب قالا دیوارینا
اؤلدولر آیاق اوسته؛
چیگین-چیگینه.
اولدوزلار شاهید اولدو،
بیر سیرادا دایانمیش
اؤلولرین قاباغیندان،
یوز یئره بؤلونموش دیریلرین
چکیلدیگینه.
اؤلدولر آیاقلارینین آلتیندا
وطن تورپاغی.
باشلارینین اوستونده
وطن اولدوزلاری.
کؤنولدن کؤنوله کئچدی
اومیدلری، آرزولاری.
گئجه آغیر-آغیر کئچدی
جنازهلرین اوستوندن؛
کئچدی گئتدی یولو سحره.
گونش شفقدن بیر اؤرتوک چکدی
تورپاغی قورویوب، تورپاقدا دینجهلن
جنازهلره.
کوچه رئکلاملاری
هاردان گلدی،
نئجه یول تاپدی شهره
آخین-آخین
بو اجنبی رئکلاملاری.
سپهلهنیب
کوچه-کوچه،
دؤنگه-دؤنگه،
یاخین-یاخین…
آلیب شهری اؤزوندن،
مئیدان اوخویور شهره
بو اجنبی رئکلاملاری.
کوچه بس دئییلمیش کیمی
کؤک آتیب یئرین آلتینا،
جالاناراق
مئترو اوزونو اوج-اوجا،
مئترو بس دئییلمیش کیمی
پرچیملهنیب
بینالارین ساغ-سولونا،
آز قالا بینادان اوجا.
هاردان گلدی،
نئجه یول تاپدی شهره
بو رئکلاملار،
شهری سرمست ائلهییب.
احسن بئله “آزادلیغ”ا!
اؤزوموزو بوخوولاییب
ایچیمیزده
اؤزگهنی سربست ائلهییب.
هانی منیم اؤز منلیگیم؟
بو رئکلاملار
گؤزوموزو پردلهییب.
هانی منیم میللیلیگیم؟
بو رئکلاملار
بو شهری
اؤزوموزه یاد ائلهییب.
یاراشارمی،
مملکتین
بو آغریلی اورگینده
بیر میلچهیین دوه بویدا
بو یابانچی رئکلاملاری؟
کیملر بئله اسیر ائتدی
بو شهری،
بو میللتی
بو یالانچی رئکلاملارا؟
بو “چای”لارین عوضینده
دونوب آرازیم، هکریم.
بو “سوک”لارین عوضینده
سورولور شیرم، شکریم.
مین چئشیدلی سیقارئتله
اورگیمه،
بئینیمه زهر سورولور.
دوغرولار آغ یالان اولور،
یالان گؤزومده دورولور.
گؤتورون او رئکلاملاری!
گؤره بیلمیرم دردیمی.
گؤتورون او رئکلاملاری!
ائله بیل یاد شهردهیم
قریب کیمی.
تورپاق آتین اوووج-اوووج
“یانیب-سؤنن” گؤزلرینه،
او اوزونده تورپاق گؤروم،-
شهید اولموش،
تورپاق گؤروم
اینیلدهین.
چادیر چکین
ساختا، کؤکسوز اوزلرینه.
او اوزونده چادیر گؤروم
دوزوم-دوزوم،
چادیرلاردا اوزلر گؤروم،
گؤزلر گؤروم،-
مین اومیدله
شهردن ایمداد دیلهین.
تورپاق تؤکون،
چادیر چکین
او رئکلاملارین اوزونه،
یالانلارا ایشیق دوشسون!
تورپاغیمدا قالانلارا،
اولانلارا ایشیق دوشسون!
گؤرک نئجه تالان اولور
تورپاغیمیز.
گؤرک نئجه یاندیریلیر،
داغیدیلیر تاریخیمیز؟
گؤرک قاضیب قبیرلری
داها نهلر آرادیلار؟
گؤرک نئجه ائرمهنیلر
بیزیم کؤکوموز اوستونده
اؤزلرینه
ساختا تاریخ یارادیرلار؟
گؤتورون او رئکلاملاری!
ناراحات، ناکام، نیگاران
روحلارا خیانت اولار.
گؤتورون او رئکلاملاری
بو شهرده
شهیدلر خییابانی وار!
گیزلی محبتیم
سنسیز سئویرم سنسیز گولورم
قلبیم بیر قورویان دنیزدیر آخی
سنی اؤزگهسیندن آلا بیلمیرم
محبت هامییا عزیزدیر آخی
سوروشما نهدندیر اورگیمده قم
بو منیم طالعیه شیکایتیمدیر
بو منیم سئوگیلیم بو منیم یاریم
بو منیم اوغورسوز محبتیمدیر
ایستردیم اونودوم سنی ابدی
نه یازیقکی قلبیم یئنه یوخ دئییر
قورتولماق ایستهدیم عشق عذابیندان
دیل اونوت دئسه ده قلبیم یوخ دئییر
قالمیشام ایکی یول آراسیندا من
بیری اونوت دئییر بیری سئو دئییر
نه سئوه بیلیرم نده اونودا
بئلهجه سئودیگیم بونو بیلمهییر
نه دیر؟
اوّل سلام اولسون، شیکسته قارداش!
اوخو، بو کاغازین چاراسی نه دیر؟
طبیبیمسن دوا ائله دردیمه،
آچ گؤر اورگیمین یاراسی نه دیر؟
گئجهلر صوبحهدک آسیللام داردان،
کؤنول ال گؤتورمز بو آهو-زاردان،
اؤللم، آیریلمارام وفالی یاردان،
آختار، گؤر ایشلرین چاراسی نه دیر؟
بیر توتی دیللیدیر، قامتی دوزگون،
یاناغی لالهدیر، باخیشی سوزگون،
فیکیرلش، چاره قیل بو ایشه گیزلین،
افقانین دردینین داواسی نه دیر؟
قیز باخیر
اوزاغا، اوزاق
یئرلره،
نورا قرق اولونموش
گور شهرلره،
ایشیغی آچیلی پنجرهسیندن،
شیررنتک تؤکولن
آغ سالونلارا،
صوبحهدک رقص ائدن
شوخ جاوانلارا.
آختاریر
آراییر
سعادتینی،
دونیادا
یئگانه
محبتینی. قیز
باخیر،
کؤورهلیر
بوینونو بوروب.
آمما او بیلمیر کی، بیلمیر کی، قطعی
اونون سعادتی
یانیندا دوروب.
زیارتی عاشورا دۇعاسی
حضرت پئیغمبریمیز بۇیوروب: “حقیقتا حسین هیدایت چێراغی و نجات گمیسیدیر”.
“هر کس اللهین و اهلی بئیتین نظرینده یئر اۆزونون و گؤیون ان سئویملی اینسانینا باخماق ایستهییرسه، حسینه باخسین”
کربلادا باش وئرن قانلی فاجعهنین مۆسلمانلار اۆچون بؤیوک نتیجهلری اوْلدو. ایمام حسین کیچیک بیر دسته ایله بؤیوک بیر شر ایمپئرییاسینین قارشیسیندا "یوْخ" دئمهیی باجاردی. ایمام حاق اۇغروندا، ایسلام اۇغروندا مۆباریزهیه قالخدی، بۇ یوْلدا مالیندان، جانیندان کئچدی، ان یاخین سلاحداشلارینی ایتیردی، عائلهسینین اسیر دۆشمهسینه راضی اوْلدو، لاکین اؤز عقیدهسیندن دؤنمهدی. اوْ، آزادلیق مکتبینین بۆنؤورهسینی قوْیدو و اؤز قانییلا ابدی اوْلاراق آزادلیق سئور اینسانلارین قلبینه آزادلیق توْخومونو سپدی. بلکه ده، تاریخده ایلک دفعه اوْلاراق مغلوب ائدن دئییل، مغلوب اوْلانلار قلبه چالدیلار. بۇ قییام هر گۆن، هر یئرده اینسانلارا ظۆلمون، حاقسیزلیغین قارشیسیندا "یوْخ" دئمهیی اؤیرتدی. نه قدر کی، یئر اۆزونده ظۆلم، عدالتسیزلیک، حاقسیزلیق وار، ایمام حسین مکتبی اؤز گؤروین ایتیرمهیهجک.
زیارتی عاشورا دۇعاسی
سلام اوْلسون سنه ائی عبا عبدالله. سلام اوْلسون سنه ائی الله ائلچیسینین اؤولادی. سلام اوْلسون سنه ائی اللهین سئچدیگی و سئچدیگینین اوْغلو. سلام اوْلسون سنه ائی مؤمینلر امیرینین اوْغلو و ائی وصیلر آغاسینین اوْغلو. سلام اوْلسون سنه، ائی عالم قادینلارینین خانیمی فاطمهنین اؤولادی. سلام اوْلسون سنه ائی اللهین اینتیقامینی آلان و ائی اللهین اینتیقامینی آلانین اوْغلو. ائی اوْ کس کی، کؤمکچیلرینین هامیسی شهادته یئتدی و سنین اینتیقامینی آلماق اۆچون بیر کس قالمادی.
سلام اوْلسون سنه و اوْ رۇحلارا کی، سنین قارشیندا تزیم ائتدیلر. سیزین هامینیزا مندن اللهین سلامی اوْلسون، نه قدر کی من وارام و گئجه- گۆندوز برقراردیر.
ائی عبا عبدالله، سنین مۆصیبتین و ماتهمین بیزیم اۆچون و بۆتون مۆسلمانلار اۆچون بؤیوکدور. سنین مۆصیبتین گؤیلرده بۆتون سما اهلینه بؤیوکدور، یانیقلیدیر. الله لعنت ائتسین اوْ اۆممته کی، سیز اهلی- بئیته قارشی بۇ ظۆلمون و آمانسیزلیقلارین اساسینی قوْیدولار. اللهین سیزین اۆچون مۆقدس ائتدیگی مقام و منزیلتدن محروم ائتدیلر، اۇزاق سالدیلار.
الله لعنت ائتسین اوْ اۆممته کی، سیزی قتله یئتیردی. الله لعنت ائتسین اوْ کسلره کی، سیزه قارشی مۇحاریبهنین مۆقددیمهسینی ایشلهییب حاضیرلادی. اوْنلاردان، اوْنلارا تابع اوْلانلاردان، دوْستلاریندان اللها و سیزه سێغینیرام.
ائی عبا عبدالله، حقیقتا من قییامته کیمی سیزینله سۆله-صفادا اوْلانلارلا سۆلهده، سیزینله مۇحاریبهده اوْلانلارلا مۇحاریبهده اوْلاجاغام. الله لعنت ائتسین ضیاد اؤولادلارینا، مروان اؤولادلارینا. الله لعنت ائتسین مرجانهنین اوْغلونا (ابنی ضیادا)، الله لعنت ائتسین عؤمر ابن سده، الله لعنت ائتسین شیمره، الله لعنت ائتسین اوْ آداملارا کی، آتلارینی سنینله مۇحاریبه ائتمک اۆچون یهرلهییب، جیلوْولاییب، اۆزلرینه نیقام سالدیلار، مۇحاریبهیه جدی حاضیرلاشدیلار.
آتام- آنام سنه فدا اوْلسون، حقیقتا منیم سنه ماتم ساخلاماغیمین اجری و ثاوابی چوْخ-چوْخ بؤیوکدور. سنین مقامینی عزیز ائدن و سنین سببینله منی عزیزلهییب ایکراملی ائدن اللهدان ایستهییرم کی، محمّد (س.آ.بئش .س) این اهلی- بئیتیندن اوْلان غائب ایمامین (ایمام زامان آغانین) اؤنونده سنین اینتیقامینی آلماغی منه نصیب ائتسین.
اێلاهی، ایمام حسین (ع) اوْن آتیرینه منی دۆنیا و آخیرتده اؤز یانیندا آبیرلی-حیالی، اۇجا شانلی ائت.
ائی عبا عبدالله، حقیقتا من سنینله دوْستلوق، بۇ ظۆلملرین اساسینی قوْیان و بۇ اساسدا حرکت ائدن، سیزه و سیزین شیعهلره قارشی ظۆلم و جفاسینی داوام ائتدیرنلردن بئزار اوْلماقلا اللها، اوْنون رسولونا، امیرالمؤمینینه، فاطمهیه، حسنه و سنه یاخینلاشماق ایستهییرم.
اللهین درگاهیندا و سیزین حۆضورونوزدا اوْنلاردان بئزارلیغیمی بیلدیریر، سیز و سیزی سئونلره محبت گؤسترمکله، همچینین سیزین دۆشمنلرینیزدن، سیزینله مۇحاریبه ائدنلردن، اوْنلارین دوْستلاریندان و اوْنلارا تابع اوْلانلاردان بئزارلیق ائتمکله، اول اللها، سوْنرا ایسه سیزه یاخینلاشماق ایستهییرم. من سیزینله سۆله ائدنلرله سۆله، مۇحاریبه ائدنلرله مۇحاریبه ائدیرم. سیزی سئویب محبت گؤسترنلرله دوْست، سیزینله دۆشمنچیلیک ائدنلرله دۆشمنم.
سیز و سیزین دوْستلارینیز بارهده مریفت کسب ائتمک سببیله منی کرامتلی ائدن، دۆشمنلرینیزدن بئزارلیق ائتمیی منه رۇزی نصیب ائدن اللهدان ایستهییرم کی، منی دۆنیا و آخیرتده سیزین یانینیزدا عملی صالح، اۇجا درجهلی، قدملریمی سیدق قدمی، ثابتقهدم ائتسین.
اوْندان ایستهییرم کی، منی سیزین الله یانیندا مالیک اوْلدوغونوز بَیهنیلمیش مقاما، مقامی محمودا (شفاعت مقامینا) چاتدیرسین. سیز اهلی بئیتدن اوْلان هیدایتچی، حاقی دئین آشکار ایمامین (ایمام زامان آغانین) اؤنونده سیزین اینتیقامینیزی آلماغی منه نصیب ائتسین.
اللهی، سیزین اوْنون یانیندا اوْلان حاقینیز، مقام و منزیلتینیزه آند وئریب ایستهییرم کی، سیزه ماتم ساخلاماق مۆقابیلینده منه ان یاخشی خئییر عوضی وئرسین. ائله بیر عوض کی، ماتم ساخلایانلارا وئریلر. بۇ ایسلامدا، همچینین بۆتون آسیمانلاردا و یئرده اثر-علامت قوْیان نئجه ده بؤیوک مۆسیبتدیر.
اێلاهی، منی بۇ مقامدا اوْ کسلردن قرار وئر کی، سنین طرفیندن اوْنا سالاوات، رحمت و مغفیرت شامیل اوْلور. اێلاهی، حیاتیمی محمّد و آلی محمّدین حیاتی کیمی، اؤلومومو محمّد و آلی محمّدین اؤلومو کیمی قرار وئر.
اێلاهی، حقیقتا بۇگون ائله بیر گۆندور کی، بنی اۆمئییه، جییر یئین اوْغلو، سنین و پئیغمبر (س.آ.بئش .س)این دیلیندن اوْ حضرتین دایاندیغی، ایقامت سئچدیگی هر بیر یئرده لعنتلنن ملونون اوْغلو سئوینمیش، بایرام کئچیرمیشدیر. اێلاهی، ابو سۇفیانا، مۇاوییهیه، یئزید ابن مۇاوییهیه لعنت ائت. سنین ابدی لعنتین اوْنلارا اوْلسون. بۇ بیر گۆندور کی، ضیاد اؤولادلاری، مروان اؤولادلاری حسینی (ع) اؤلدورمکله خوْشحال اوْلموشلار.
اێلاهی، اؤز لعنت و دردلی عذابینی اوْنلارا ایکیقات آرتیر. اێلاهی، من بۇ گۆنده، بۇ مقامیمدا و حیاتیمین بۆتون گۆنلرینده اوْنلاردان بئزارلیق ائدیب لعنت گؤندرمکله، سنین پئیغمبرینه و اؤولادلارینا (س.آ.) محبت بسلهمکله سنین درگاهینا یاخینلاشیرام.
اێلاهی، محمّد و آلی محمّدین حاقینا ظۆلم ائدن ظۆلمکارا و بۇ ظۆلمده اوْنلارا تابع اوْلان سوْنراکی ظۆلمکارلارا لعنت ائت.
اێلاهی، ایمام حسینله (ع) مۇحاریبه ائدن، اوْنون قتلینده بیر بیرینه کؤمک ائدیب، البیر اوْلان و بیر بیرینین آردینجا گلن دۆشمنلره لعنت ائت.
اێلاهی اوْنلارین هامیسینا لعنت ائت.
اێلاهی، سنه حمد سنا ائدیرم، اهلی بئیتین مۆصیبتینده ایشتیراک ائدنلرین سنه شۆکر و حمد-سنا ائتمهسی کیمی. اللها حمد-سنا ائدیرم مۆسیبتیمین بؤیوکلویونه گؤره.
اێلاهی، ایمام حسین (ع)اێن شفاعتینی منه قیسمت ائت. منی اؤز درگاهیندا حسین (ع) و اوْنون صحابهلری ایله بیرلیکده، عملی صالح، اۇجا مقاملی، حقیقت آختاران، قدملریمی سیدق قدملی، ثابت قدم ائت. ائله صحابهلر کی، اؤز رۇحلارینی، یاخود قلبلرینین پاک قانلارینی حسینه (ع) فدا ائتدیلر.
ایمام حسین (ع) بۇیوروب: “من حئیوانی نفس اۆزوندن، فساد تؤرهدیب ظۆلم ائتمک و آرا قاریشدیرماق اۆچون قییام ائتمیرم. منیم قییامیم امر به معروف (یاخشی ایشلره دعوت) و نهی از مۇنکر (پیس ایشلردن چکیندیرمک) اۆچوندور. بابام رسولی اکرمین، آتام امیرالمؤمینین علی (ع) یوْلونو گئتمک، بابامین اۆممتینی اصلاح ائدیب فسادی آرادان قالدیرماق اۆچون قییام ائدیرم.”
آذربایجان مرسییه ادبیاتی
ایلاهیات فلسفهسی
اون دوققوز عصرده یاشامیش قومرو دربندی بؤیوک زحمت باهاسینا 14 معصومون باشینا گلن موسیبتلری کامیل دیوان شکیلینده عرصه یه گتیرمیشدیر. همن دیوان بو گون ده بیزیم الیمیزده ان دیَرلی اثر کیمی ایستیفاده اولونماقدادیر.
مرهوم قومرو بو اثرین باشلانقیج «ساقینامه»سینده دؤورونون اکثر تانینمیش شاعرلرینی آد-باد میصراعلارا سالمیش، اونلارین اثرلرینین آدلارینی چکمکله اؤز ادبی مجلیسینه دعوت ائتمیشدیر. قومرو سؤزوگئدن ساقینامهده علمی بحث آچاراق شاعرلرین اثرلرینی موقاییسهلی شکیلده قییمتلندیرمهیه چالیشمیشدیر. «ساقینامه»نی اوخودوقجا بیز بوتون بونلارین آچیق-آیدین شاهیدی اولوروق:
ساقینامه
ساقییا ائیله کرم دور مئیی مینانی گتیر
قوی گؤزوم اوسته قدم ساغری - سؤهبانی گتیر
عادتا ایرفانی شعرلرده ساقی، مئی، مینا ایفادهلری اؤز اصل معناسیندا یوخ، مجازی معنادا ایشلنمیشدیر. ساقی هر هانسی ایچمهلی شئیلری قدهلرده مجلیسده دولاندیران شخصه دئییلیر. مئی سؤزون اصل معناسیندا شراب اولسا دا، هئچ شوبههسیز ایسلام عالیملری، خصوصن اهلی-بئیت شاعرلری ایرفان عالمینده اونو شربت و دیگر حالال بویورولان، عاریفلرین مجلیسینده ایستیفاده ائدیلن مئیوه شیرهلری آدی ایله نظمه چکمیشلر. هابئله اهلی-بئیت شاعرلری مئی-ایفادهسینی ابجد حسابی ایله م-4، ی-10 رقملرینی توپلاماقلا 14 معصوم معناسینا گؤتورموشلر. بئیتین ایکینجی میصراعسیندا «قوی گؤزوم اوسته قدم ساغری سؤهبانی گتیر» دئمکله شاعر معصوملارین - گوناهسیز پئیغمبر (س) اهلی-بئیتینین ازا مجلیسینی زینتلندیرمیی اینجه مطلبلرله اوخوجونو گؤزللیک عالمینه آپارماق ایستهییندن ایرهلی گلمهسیدیر. اونون اهلی-بئیته اولان هدسیز محبتینین باریز نومونهسی اولاراق بئله مجلیسده ساقی قدملرینی گؤزلری اوستونه قویماسینا راضیلاشان شاعر بؤیوک جانفاشانلیق گؤستریر.
لالزار اولدو چمن اوز وئریب ایامی- باهار
جامی- زررین اله آل بادهی- هومرانی گتیر
یوخاریداکی بئیتده شاعر قومرو باهارین گلیشی ایله چمنلرین لالزار – یام-یاشیل اولماسینی، ساقینین قیزیل جامی الینده گزدیرمهسینی آل-الوان چیچکلرین سیماسیندا جامین ایچینده اولان قیرمیزی شرابی موقایسه ائدهرک یوکسک ادبی ذؤوقله میصراعیا گتیرمیشدی.
قیل اتا هوسرمی گولفام فرح بخشو زولال،
لعلگون آبو ترب راهو موسففانی گتیر.
قدهی ائله لبالب، وئر ایچیم مستانه،
بادیی ائشگ جنابی- شهی- مردانی گتیر.
قدهی آغزینا قدر دولدورماسینی ساقیدن تمننا ائدن شاعر مریفت شرابی ایله مست اولانا قدر ایچمک ایستهییندهدیر. خصوصن ده، شهی-مردان مؤولا الی ابن ابو طالبی (ه) یادا سالاراق «بادیی ائشگ جنابی- شهی- مردانی گتیر» دئمکله او جنابین عشقی ایله ایلاهی- مستانهلیکله اولویت آرزوسونا دوشور.
توتیگی نیطق گؤهرباریم آچیب دورجی دهن،
بزم شاهانه قوروب مجلیسی- ایرفانی گتیر.
بو بئیتده شاعر، اؤز نیطقینی قییمتلی گؤوهره بنزتمکله سانکی آغزیندان دورر تؤکولن بیر حیکمت عالیمینین ایرفانی مجلیسده-عاریفلرین حضوروندا شاهلارا لاییق سؤز خرج ائتمکله قییمتلی اینجیلر اورتایا قویور.
بادبانین چکیب اووجو فلکه فولک خیال،
لنگر ائتمیلییه آمادهدی دریانی گتیر.
بورادا ایسه سانکی خیال گمیسینین یئلکهنینی دارتاراق گؤیون انگینلیکلرینه قالدیریر و اؤزونون دئدیگی کیمی (لنگر ائتمیلییه آمادهدی دریانی گتیر) بیر گمی دولوسو لعل-جواهیرات دیَرینده سؤز گمیسینی لنگر سالماق اوچون دریا آرزولاییر.
رایت فیکریم اولوب هر طرفه شوققه گوشا،
دؤوره قیلماقلیق اوچون عالمی- بالانی گتیر.
بال زررین گؤتوروب اوچماغا شاهینو مغال،
بیر دم ائی تب روان باشیما سؤودانی گتیر.
صدف نظم تمامن یئتیریب دورر یئتیم،
قییمتین بیلمهیه سررافی- سوخندانی گتیر.
فیکیر و دوشونجهسینین هر طرفه آچیلدیغینی سؤیلهین شاعر شاهین کیمی یوکسکلیک آختاریشیندادیر. قیزیل قانادلاری ایله سما انگینلیکلرینده سوزن شاهین کیمی شعر عالمینده روان تبله سئودا آختاریر.
شاعر قومرو اهلیبئیت حاقیندا یازدیقلارینی صدف ایچریسینده دورری-یئتیم (ان قییمتلی لعل) آدلاندیریر. اونا گؤره ده اونلارا قییمت وئرمک اوچون سؤز سررافی آختاریر.
شاعر بو بئیتده اؤز شئرلرینی صدف ایچریسینده یئتیشن دورر-یئتیمه بنزهدهرک اونون قییمتینی تعیین ائتمک اوچون سؤز سررافینین گلمهسینی آرزولاییر. بورادا او هئچ شوبههسیز کی، نظم و شئرلری ایله 19-جو عصرین سونلاریندا یاشایان، دؤورون ان گؤزل گؤزل شاعرلریندن اولان، سؤز سررافی حاجی رضا سررافی نظرده توتموشدو.
بیرجه بو مجلیسه ائی ساقیگی فرخونده جامال،
شوارایی عجمو تورک بوخارانی گتیر.
اولا گر ائیله گوزر مملکتی- شیروانه،
نظمده فیرقهی شاعرلره خاقانی گتیر.
سؤیله خاقانییه ائی چینو سوخن خاقانی،
ارمغان الده توتوب نظم دورفشانی گتیر.
بو بئیتلرده شاعر قومرو داها قاباغا گئدهرک اهلی-بئیته ائتدیگی یوکسک خیدمتی قییمتلندیرمک مقصدی ایله عجم، تورک و بوخارا شاعرلرینه خیتاب ائدهرک اونلاری شئر و صنعت نومونهلرینی نوماییشی اوچون اؤز مجلیسینه دعوت ائدیر. همچینین خاقانییه شیروان ویلایتینده اولان شاعرلره خیتاب ائدهرک «سؤیله خاقانییه ائی چینو سوخن خاقانی، ارمغان الده توتوب نظم دورفشانی گتیر»،-دئیه اونلاری شعر-صنعت مئیدانینا چاغیریر.
شاعر قومرو ظلمت قارانلیقلاری ایشیقلاندیرماق اوچون سلاماتلیق وادیسینی، موسا پئیغمبرین توری-تجللاسینی آرزولاییر.
اونسوری- عالمی- ظلمات عناصیرده گؤز آچ،
وادیگی ائیمنه گل، تور تجللانی گتیر.
قیل خبردار نوای کیمی صاحب هونری،
دئ تاماشایا تامام افصحی- تورانی گتیر.
نوای کیمی هونر صاحبینی، بوتون توران فسئهلرینی تاماشایا دعوت ائدیر.
انوری- نئیییری- ازم کیمی نظمده مونیر،
دورر نثار ائیلهمهیه اقد سورییانی گتیر.
جام وحدتدن ایچن جامو جمعی جامه دئیین،
آچمایا دورج فصاحت دوری- مرجانی گتیر.
سدییا ایسم سنین طالعیی مسعود منیم،
برگ بی باریدی بوستانو، گولوستانی گتیر.
داها سونرا شاعر قومرو، حیکمت و منطیق شاعری اولان سدی شیرازینی خیتاب ائدهرک، ایرفان مجلیسینه چکیر. حتی سدییه مراجعتله گوناه سنین، سعادتلی طالع ایسه منیمدیر دئییر. سنین بوستان و گولوستان اثرلرینی سانکی بار وئرمهین باغ-باغچایا بنزهدیر، قومرو.
ائی اولان حافیظی کنز دورری-شهوار قزل
یار معشوق نه دیر هوریگی- قیلمانی گتیر
داها سونرا قومرو مشهور قزل اوستادی اولان حافیظی شیرازینین آدینی چکرک، اونا تنه وورور، سن عشقدن، یاردان، معشوقدان یازیرسان دئییر، بونلار شهوانی حیسسلر، عیش-ایشرت، باشقاریشدیریچی ایلنجه، مشغولیتدن باشقا بیر شئی دئییل. سن بیزیم ایرفان مجلیسیمیزه جنّتدن هوریگی-قیلمان گتیرمهلیسن.
ائی نظامی دئمه چوخ خوسروو ایله شیریندن
ایستهسن تاخت بوسات اوسته سولئیمانی گتیر
قومرو سؤز صنعتینده اوجا زیروهده قرار توتان شعر عالمینین پئیقمبری آدلانان نظامی گنجوی کیمی بیر صنعتکارا اعتراض سسینی اوجالداراق، اونون اثرلرینی چوخ دا بؤیوک بیر صنعت نومونهسی سایمیر. حتی اونا دئییر کی، سن تاخت اوستونده سولئیمانی دا گتیرسن، یئنه ده منیم قهرمانلاریملا موقاییسه اولونماز.
آر اولا قوووئیی ایدراکووه ائی خاقانی
سن ده گل اؤز دئدیگین هرزاوو هدیانی گتیر
شاعر قومرو خقانی کیمی بؤیوک اوستاد صنعتکارا چکینمهدن تنه وورور. اونون یازدیقلارینی اهلیبئیت نظملری ایله موقاییسهده هرزوو هدیان آدلاندیریر.
چوخ دا فخر ائیلهمه اؤز نظمووه ائی فیردووسی
سئوهسن سؤز یئرینه لعل بدخشانی گتیر
قومرو فیردووسی کیمی بؤیوک فیلوسوو-شاعر، عالیم-موتفککیر «شاهنامه» صاحبینه ده چکینمهدن: «چوخ دا فخر ائیلهمه اؤز نظمووه ائی فیردووسی» دئییر. ایکینجی میصراعدا حتی سؤز یئرینه ان قییمتلی لعلی-جواهیراتلاری دا گتیرسن یئنه ده منیم اثریمله یاناشی دایانا بیلمز دئییر شاعر قومرو.
گل شجاعتله گیرک هر ایکیمیز جنگاهه
مرز جنگه قدم قویماغا مئیدانی گتیر
دؤرد آغاج خار موغیلان یئتیرن بوغه منیم
سن موقابیلده ییغیب ساحهتی- دونیانی گتیر
بو ایکی بئیتده قومرو خیتاب ائتدیگی شاعرلری شعر-صنعت مئیدانینا سانکی دؤیوشه چاغیریر. حتی اؤز قهرمانلارینین ووروش صحنهلرینی تصویر ائدهرک دؤرد آغاج مسافهسی اولان کربلا صحراسینین تیکانلی مئیدانینی میصراعیا گتیریر، دؤورون شاعرلرینه خیتاب ائدهرک بونون موقابیلینده دونیا بویدا مئیدان طلب ائدیر شاعر قومرو.
قابیلیت هانی غبراده موقابیل توتاسان
گر قلت ائیلهمهسم عرش موللانی گتیر
من آچیم رزمده بیر قانلی الم شوققهسینی
الم گاوه نه دیر، مئهر دورخشانی گتیر
شاعر یاواش-یاواش مطلبه یاخینلاشاراق اثرین اساس ماهیتینی آچماغا چالیشیر. او، دئییر: «من آچیم رزمده بیر قانلی الم شوققهسینی». بورادا قومرو کربلا مجاراسیندا باش وئرن حادثهلرین شرحینی آیری-آیری میصراعلاردا وئرمکله یاناشی دیگر شاعرلرین اثرلرینده جریان ائدن حادثهلری ده موقاییسه ائدیر. لاکین سوندا یئنه ده اؤز اثرینین قییمتلی و عظمتلی اولدوغونو اؤنه چکیر.
واردی بیر مشق منیم صاف سویوم آب فرات
رود جئیهون دئمه کئچ قیلزمو عمّانی گتیر
شاعر اؤز اثرینده پئیغمبر (س) اهلی-بئیتینین باشینا گلن فاجعهلرینی بئیتلرده آچیقلایا-آچیقلایا حادثهلری تصویر ائدهرک موقاییسهلی شکیلده وئره بیلمیشدیر. شاعر «واردی بیر مشق منیم صاف سویوم آب فرات»-دئمکله کربلا چؤلونده پئیغمبر (س) اهلی-بئیتینین سوسوزلوغونو، بیر مشق سویا احتیاج اولدوقلارینی، حتی اونو دا الده ائده بیلمهدیکلرینی بَیان ائدهرک جئیهون چایی و قیلزم دریاسی ایله موقاییسه ائدیر. شاعر موقاییسهنی ائله یانیقلی شکیلده وئره بیلیر کی، دؤورون شاعرلرینه یازدیقلاری اثرلرینه گؤره سانکی خجالت وئریر. یعنی سیزین یازدیغینیز اثرلرده چای دولو، دریا دولو سو وارسا دا منیم اثریمین قهرمانلاری دین، عقیده، مسلک یولوندا سوسوز حالدا ووروشور، حاقی، عدالت یولوندا جانلاریندان کئچمهیه بئله حاضردیلار.
من ایقاب آدلی سمند اوسته قویوم زیورو زین
سن ده اؤز رخشون ایلن عرصهده جؤولانی گتیر
زولفوقار آدلی قیلینج من چکرم داواده
گاو زردوز ایله سن پورو نریمانی گتیر
شاعر اثر بویو قهرامانلارین مینیکلرینی، سلاحلارینی، گئییم و پالتارلارینی معاصر شاعرلرین قهرمانلاری ایله موقاییسه ائدیر و اؤز قهرمانلاری ایله حاقلی اولاراق فخر ایله اؤیونور.
اثرین سونونا یاخینلاشدیقجا شاعر ایرفان خزینهسیندن داها قییمتلی گؤوهرلر چیخارماغا نایل اولور. او اورک یاندیریجی شؤله ایله اؤز متاینی ایرفان بازارینا چیخاراراق دئییر:
منده بیر سینهسی دؤرد مین یارالی کؤینک وار
سن تهمتوین گئین جوش خوفتانی گتیر
بسدی بیر قان ایله الوان اولان اممامه منه
سن گئدیب مغفر فولاد موتللانی گتیر
شاعر، ایمام حسین آغانین فقط سینه ناهییهسیندن آلدیغی یارالاردان درمه-دئشیک اولان کؤینهیینی مثال گتیرمکله، اوخوجویا پئیغمبر اهلی-بئیتینین چکدیگی موسیبتلرینی عیانی وسایط کیمی گؤزونون قارشیسیندا جانلاندیریر. و یا ایکینجی بئیتین بیرینجی میصراعسیندا «بسدی بیر قان ایله الوان اولان اممامه منه » دئمکله زمانه ایمامینین – ایمام حسینین شهید اولما صحنهسینی – همین آنی اولدوغو کیمی سانکی هر دؤورون اوخوجوسونون ایدراکیندا تسووور ائتدیره بیلیر.
من ال اوستونده گؤتوررم بیر اوشاق قونداغین
ایستهسن سن دخی قورسی- مهی- تابانی گتیر
بیرجه شاهزاده واریمدیر توی اوتاغی قورولان
سن ده کئیخوسروو ایلن تاجی- دورفشانی گتیر
مرهوم قومرو بو بئیتلرده کربلا واقئهسینین ان جانسیخیجی مقامی اولان قونداغداکی کؤرپهنین اوخلانما صحنهسینی بیرباشا جانلاندیراراق معاصرلرینه سانکی عیانی وسایط کیمی نیشان وئریر: «من ال اوستونده گؤتوررم بیر اوشاق قونداغین ».
همچینین ایکینجی بئیتین بیرینجی میصراعسیندا «بیرجه شاهزاده واریمدیر توی اوتاغی قورولان » دئمکله کربلا صحراسیندا آشورا گونو باش وئرمیش نؤوبهنؤو دهشتلی، توکورپهدیجی صحنهلری اؤن پلانا چکرک ایمام حسن یادیگاری شهزاده قاسیمین توی اوتاغی ماجاراسینی الی نیشانلیسینین الینه دیَمهین بَیله گلینین، ایکی گنجین نیسگیلینی باریز شکیلده نوماییش ائتدیریر. بونونلا دا دونیادا، خصوصن ده ایسلام عالمینده خئییرله شرعین بیر-بیرینی تاماملاماسینی اجتماعیته چاتدیرماغی باجاریر.
چکرم عرصهیی جنگاهووه بیر تازه جاوان
گؤر جمعالین سورا گئت لالهی- هومرانی گتیر
شاعر موسیبتین ان جانسیخیجی یئرینده رامانتیکایا ال آتاراق، ادبی پوئتیک ایفادهلرله دوشمن مئیدانینا یئنی بیر راهییه گتیریر. بئیتین بیرینجی میصراعسینا نظر سالاندا، بیز آچیق-آشکار بونون شاهیدی اولوروق. «چکرم عرصهیی جنگاهووه بیر تازه جاوان » دئمکله کربلا موجاهیدلرینین کدخوداسینی-تزه بَیینی، تازه جاوان آدلاندیرماقلا، اونا طرف قیلینج و نیزه ایله گلنلری سارسیدیر. اونلارا باشا سالماغا چالیشیر کی، بیر بو جاوانین جامالینا، بوی-بوخونونا باخین، تاماشا ائدین، گؤرون بونون گؤزللیگیله قیرمیزی لالهنی موقاییسه ائتمک نئجه ده بدییدیر.
لئشکریم یئتمیش ایکی تئشنه دیلاوردی منیم
سن اؤزون جمعی قیلیب لئشگر ایرانی گتیر
شاعر اؤز آز قوشونو ایله 72 نفر تئشنه- سوسوز، دیلاورلرله شعر-صنعتینین ووروش مئیدانینا بوتون ایران لئشگرینین گتیرمهسینی توصیه ائدیر.
آروزو ائیلهمه هر بئیتیوه دینارو تلا
من کیمی بئیتیوه بیر جنّت ریزوانی گتیر
مرهوم قومرو دؤورون معاصر شاعرلرینی مذمّت ائدهرک یازدیقلاری اثرلرین هر بئیتینه گؤره، قیزیل-گوموش ایستهمهلری ایله اونلاری حیاتدا اودوزان، آلدانان آداملار کیمی گؤستریر. اؤزو ایسه: من کیمی هر بیر بئیته جنّتی ریزوان ایستهمکله آخیرت عالمینین ابدی اولماسینی، دونیا اوچون یوخ، آخیرت اوچون چالیشماغی او ایستکلرله یاشاماسینی توصیه ائدیر.
حئیف زحمت چکیبن باغلامیسان شاهنامه
اوندا وصف ائیلهدیگین روستمی- داستانی گتیر
و سونرا تأسفله «شاهنامه» مؤلفی ابولقاسیم فیردووسییه ایراد ائدهرک بؤیوک زحمتله «شاهنامه» باغلاماسینی روستم آدلی پهلوانی ایستهدیگی کیمی هددیندن آرتیق شیشیرتمکله اوبرازلی شکیلده وئرمهسینی بؤیوک مهارتله اؤن پلانا چکمیش و نتیجهده اؤز اثرینین معنوی دیَرینی داها دا آرتیرماغا نایل اولموشدور.
کیمدی روستم، نه فرامرز، ندی سؤهراب، نه کییو
بلکه ایسگندر ایلن بهمهنی -دارانی گتیر
ندی ایسگندر دارا، نه سالاتین کیان
توری سئینایه گئدیب حضرت موسانی گتیر
داها سونرا «شاهنامه»دکی آدلاری چکیلن اثرین قهرمانلارینی، بیر-بیر خیتاب ائدهرک، کربلا قهرمانلاری ایله موقاییسه ائدیر، سوندا یئنه ده اؤز اثرینین، اؤز قهرمانلارینین قییمت و دیَرینی اوستون اولدوغونو سؤیلهییر. حتی ایشی او اندازهیه گتیریر کی، بنی-ایسرایل پئیغمبرلرینی ده کربالا موجاهیدلری ایله موقاییسه ائدیر، نتیجهده «تور سئینایه گئدیب حضرت موسانی گتیر» دئییر. بوتون بونلارلا باهم اونسوز دا فایداسی یوخدور دئییر، شاعر قومرو.
یا یاپیش نوح اتهییندن او دئییل فولک نجات
یا چیخیب تاریمی چاریمدهکی عیسینی گتیر
یا گزیب صفهیی دونیانی دولان ائیله سوراق
میسریدن تختی ایله یوسیف کنانی گتیر
بو بیئتلرده ایسه آچیق-آیدین اولکی پئیغمبرلرین آدلارینی قیئد ائدهرک اونلارین دا نجات گمیسی اولمادیقلارینی دئییر. «یا یاپیش نوح اتهییندن او دئییل فولک نجات» قومری اؤز اثرینین باش قهرمانینی حضرتی ایمام حسینی پئیغمبرین (س) بویوردوغونا گؤره «نجات گمیسی» آدلاندیریر. معتبر حدیثده حضرتی پئیغمبر (س) بویورموشدور: «منیم اهلی-بئیتیمین مثالی نوح پئیغمبرین گمیسینه بنزر. هر کیم او گمییه سووار اولسا، نجات تاپار. هر کیم او گمینی ترک ائتسه قرق اولاجاق.» بو حدیثه ایسنادن حاقلی اولاراق قومری ایمام حسینی «نجات گمیسی» آدلاندیریر. او، اوزونو دؤورون شاعرلرینه توتاراق فخرله منیم حسین کیمی عالملره نجات وئرن آغام وار دئمهیه البته حاقلیدیر. او، ارکیانا اورافا اهلینه - اگر سیزین ده بئله بیر رهبرینیز وارسا، گتیرین مئیدانا، - دئیه داها جورت و شؤوقله … «رهبریمدیر ایکی دونیادا حسین ابن الی گر وارین اولسا سنین ده بئله مؤولانی گتیر» دئییر.
هاردادیر سنده منیم تک شرفو جاهو-جلال
شیویی-نظمیده گیرم یدو بئیزانی گتیر
غوبهی-فاحیش گتیریب ائیلهمیسن صرف کمال
اؤزون اینصاف ایله عقل اوسته بو سئودانی گتیر
رهبریمدیر ایکی دونیادا حسین ابن الی
گر وارین اولسا سنین ده بئله مؤولانی گتیر
هشریده جام بولور الده توتوب شیری-خودا
بویورور تئشنهدی چوخ قومریگی نالانی گتیر
نهایت مرهوم قومرو ابدی سعادت گونونو - هشر، قییامت گونونو خاتیرلایاراق سانکی حالییهده الینده بوللور جام توتان قییامت گونونون ساقیسی مؤولا الینی – شیری خودانی قارشیسیندا گؤرور، اؤزونون دئدیگی کیمی «بویورور تئشنهدی چوخ قومریگی نالانی گتیر» دئییر مرهوم قومرو.
قاضی حاجی میرزیز سیدزاده
عزیزیم
گؤزل یاریم، یاری یاشین مۆبارک!
یۆزه یئتیش اللی یاشدی عزیزیم.
الله سنی هر آرزونا چاتدیرسین،
گۆلر اۆزلو، گۆموش ساچدی عزیزیم.
بیلیرسنکی یالان یوْخدو سؤزومده،
بیر سن، بیر ده، اۆچ بالامدی گؤزومده.
لذت وئریر گؤیرتین ده، دۇزون دا،
قایقاناغین داها خوْشدو عزیزیم.
شۆکر اللها! اۇدوزمادیق سئچیمده،
آی سایالیم برابریک بیچیمده.
شئشهلهنیب آلتمیشیمین ایچینده
رشید سنه قوْشما قوْشدو عزیزیم.
بۇ گۆن منه نئجه خوْشدو عزیزیم!
هوما یینی هجو
ائی هومایی، بو نه اطواردی ایظهار ائلهدین،
چرخی-بدمئهر کیمی ظلمو پدیدار ائلهدین،
صوبحی-کازیب کیمی صادق یوزونو تار ائتهدین،
صادقین ثابتی-اشکین یوزه سییار ائلهدین،
شفقی-اشک ایله توخسارینی گولنار ائلهدین؟
دوستلوقدا نه اوچون گوزلهمهدین اندازه،
دوشمن اولدون نییه اول سروقدو
تننازه، قلئیی-شیشهیه سالدم گئدیبن
آوازه - کی، فیلانی توخی-زیبایه اوراردی غازه،
شاهیدی-قیسمته مششاتهلیک ایظهار ائلهدین.
صادقین نامهسی گلدی منه، ائی طالبی-راز،
سانکی یازمیشدی اونو ناز ایله محموده
ایاز، لئیک باشدان-آیاغا شیکوه ایدی، سوزو
گوداز، گؤتونور عشقی-حقیقین دئمیسن عشقی-
مجاز، ائی برادر، نه اوچون سن بئله رفتار ائلهدین؟
صادقین وصفینی داستانه گتیردین سن اؤزون،
گئدیبن کیشوری-شیروانه گتیردین سن اؤزون،
تؤهفه تک بزمی-سولئیمانه گتیردین سون
اؤزون، میندیریب رخشینی مئیدانه گتیردین سون
اؤزون، بئش اسفینی عالمه فیردووس کیمی جار ائلهدین.
ائی عزیزیم، گلیبن شور ایله گؤفتاره اؤزون،
ائیلهدین خلقی زولئیخا توخی-دیلداره
اؤزون، چکدین اول یوسیفی-گولچؤهرهنی بازاره
اؤزون، ائیلهدین عرض متاعنی خریداره اؤزون،
سوما دؤندون نییه بس تلقی-خریدار ائلهدین؟
ائی هومایی، قسم اول پادشهی-قههاره
- کی، وئریبدیر قولاغا سم، گؤزه نززاره،
حوسنده یوسیف اولا گر او مهی-سییاره،
اولماییب پیرهنی-ایسمتی هرگیز پاره،
یوخ یئره سن بو ایشی بیر غرضین وار ائلهدین.
خود توتاق صادقه لازیم گؤرونوردو بؤهتان،
نئیلهمیشدی سنه محمود آغا، ائی روحی-
روان؟
شرم ائدیب گؤزلهمهدین حقی-نمک، حؤرمتی-
نان، گئدیبن قلهیه حقینده دانیشدین هدیان،
فیلهقیقه، نه اونو، سن اؤزووی خار ائلهدین.
آغانین نعمتی-الوانی گؤزوندن گلسین!
سوفرهی-بزمی-سولئیمانی گؤزوندن
گلسین! کابابی، چاخیری، بوریانی گؤزوندن
گلسین! مئیی اولسون جیگرین قانی، گؤزوندن
گلسین! چونکی حقینده اولان فئیضینی اینکار ائلهدین.
گلمیسن بیر نئچه دفعه سن اؤزون شیروانه،
حوسنده بنزر ایدین مئهرو مهی-تابانه،
سنه ده محمود آغا ائتدی خیانت، یا
نه؟ نییه بیجا یئره سالدین کیشینی بؤهتانه؟
بینوانین نه اوچون فیسقینی ایقرار ائلهدین؟
نغمات اهلینه محمود آغانین رغبتی
وار، بیلمهین یوخدو، بو اسراره اونون
شؤهرتی وار، گر اولا، حقی ده واردیر، کیشینین
دؤولتی وار، دؤولتی، مریفتی، لذتی وار،
حؤرمتی وار. سن بو ظاهر ایشی باعث نه دیر اینکار ائلهدین؟
وزیرین اؤز موریدلرینین و اونا اطاعت
ائدنلرینین خاهیشینی رد ائتمهسی
- دئدی بیلین، ائشیدین، منی مشهور ائدنلر،
دیل تؤکرک یالواریب، منی مجبور ائدنلر.
قولاغی پامبیقلایین، پیس دویغونو اونودون،
گؤرمک حیسسیاتینی، گؤزونوزدن یوخ ائدین.
باشدا اولان قولاغی، پامبیقلا سیز ائدین کار،
قولاقلار کار اولماسا، باطینینیز کور اولار.
قالین دویغو قولاقسیز،منه طرف ائنین سیز،
ائشیدین خیتابینی، رببینیزه دؤنون سیز.
ظاهری گزینتیمیز، بیزیم سؤز نیتیمیز،
سماوی گزینتیمیز بیزیم بصیرتیمیز.
قورودا اولدوغویچون قورونو آرزو ائتدی
موسانی ائشیدهرک، تانری سویو قوروتدو.
جیسمانی گزینتیمیز، بیزیم قورودا اولدو،
دنیزی قوروتماقچین، آیاق سویا قویولدو.
عومرون سنین کئچرسه، یئر اوستونده قورودا،
گاه داغدا، گاه چمنده، گاه چؤلده، اوردا- بوردا.
بس هاردا «آبی حئیوان» اؤزون اوچون تاپارسان،
بس دنیز دالغاسییلا، هاردا سن چارپیشارسان.
یئرین تلاتوملرین، درک ائتمهیه قادیریک،
صوفی رییازتلرین، سرخوشوق درک ائتمیریک.
آغلین باشدا، مستلیکدن اوزاق گئتمهلیسن سن،
بو مستلیک جاملارینا، نیفرت ائتمهلیسن سن.
کدرله ظاهر اولدو، صؤحبتلر، دانیشیقلار،
بیر آز اؤزونو سوسدور، سوسانلار آییق اولار.


text:
۲۰۱۸-جی ایل سئچکیلرینده ولادیمیر پوتین ایشتیراک ائدرسه، سسلرین ۷۰-۷۵ فایزینی قازانا بیلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده روسییا وطنداش جمعیتینین اینکیشافی تشکیلاتینین سوسیولوژی آراشدیرماسیندا دئییلیب.
«مخالیفلردن هئچ بیریندن پوتینه رقیب اولماز. حاضردا پوتینه دستک ۶۱-۶۵ فایز آراسیندادیر. قرارسیزلارین دا ۱/۵-اینین پوتینه سس وئرجیینی حسابلاساق، ۲۰۱۸-ده بو فایز گؤستریجیسی ۷۰-۷۵ فایزه قدر یوکسهله بیلر»، - آراشدیرمادا بیلدیریلیب.
خاطیرلاداق کی، پوتین ۲۰۰۰، ۲۰۰۴ و ۲۰۱۲-جی ایللرده کئچیریلن پرزیدنت سئچکیلرده ایشتیراک ائدرک رقیبلرینه قالیب گلمیی باجارمیشدی.
کرئمل رهبری قانونلارین طلبینه اویغون اولاراق، یالنیز ۲۰۰۸-جی ایل سئچکیلرینده ایشتیراک ائتممیشدی.
سونرادان کونستیتوسییادا ائدیلن دییشیکلیکده پرزیدنت سئچکیلرینین ۶ ایلدهن بیر کئچیریلمهسی نظرده توتولوب.


text:
اوروجون سیندیران عسگر
اوروجون سیندیران عسگر ( حیکایهجیک)
بو گؤردویو یای أن ایستی یایلاردان بیری ایدی؛ خیدمتین اؤزونلویونده اولان آغیرلیقلار، سیخیجیلیقلار و داریخدیریجی اولان دویغولار بیر یانا؛ یایین ایستیسی ده بیر یانا. بو اوروجلوق آیینین دا یایدا، اؤزوده سینیر باشیندا بیر پاسگاهدا عسگر اولدوغو زامان یاخاسینین توتماسی بیریاندان لاب کیریخدیرمیشدی بیلهسین، کلفچهسی پؤزولموشدو، هئچ اینجاری یوخودو آتدیمین آتیب ترپنسین !
خیدمتینین چوخو هر نه تههر اولموش اولسایدی دا گلیب سووموشدو
آزی قالمیشدی، نئجه دئیرلر توشموشدو تسبح سیندیرما گونلرینه، بوتون اوزو یوخاری گونلری
ایندی اوزو آشاغایا دوغرو گئدیردیرلر. بو اوزدن قاچماغی و پاسگاهی ترک ائتمهنیده
هئچ دوشونموردو. اؤز الیلن اؤزونو دوستاقلامیشدی . آمما هر دفعه سئوگیلیسی یادینا دوشوردو
بوتون بو زور یاشام نظرینده هئچ سانیلیردی. دئمک سئوگیلیسینین تخییوللاری اولماسایدی
چوخدان قیرپاچ ائلردی، بو سئوگینین اولماسی بیلهسین بوندان چوخ آغیر دوروملارادا
حاضیر ائتمیشدی .سادجه بیر آن گؤزلرینی یوموب سئوگیلیسین گؤزلرینین اؤنونه گتیردیغینده
دونیانین بوتون یورغونلوقلاری جانیندان چیخیردی.
او گون هاوانین دورومو آشیری درجه ده ایستی ایدی. اوروجون سیندیرماق زوروندا قالدی ، سادجه بیر قورتوم سو ایچمهک ایستهییردی. سوسوزلوقدان ایت لحلهمهیه توشموشدو. یئمک یئمه گؤیلوندن کئچسئیدیده بیله بو خارابادا یئمهیه هئچ بیر شئیالده ائده بیلمزدی. دوغروسو هر یئردن ال قولو اوزولموشدو، اؤزوده بئلنچی بیر ایتین قودوران یئرینده هئچ بیر ایش الیندن گلمیردی.
بو اوزدن فرماندهلرینی گؤز گؤز ائلهییب اؤزونو شیرین سویونون باشینا چاتدیردی.داها کیسهنی گؤز گؤز ائلهمهدن شالپا دوداقلارینی شیرین سویو آخان دوداقلارینا دایادی ، دئیهسن شیرین دودوقلارینین یانقیسی ایمیش؛ وحشیجهسینه قورتوم قورتوم سو ایچیردی هر قورتومدا بوغازینین قیرتدانی هیزلی شکیلده ائنیب قالخیردی و سویون سومورماسینا ندن اولوردو. ائله سوروردو سانکی کؤرپه قوزونو بیر گوندن سونرا ننهسینین آلتینا آتمیشدین . دئیهسن او لحظه دونیادا داها هئچ نه ایستهمیردی و چاتدیغی بو گؤزل آندان اولدوقجا لذت آپارماق ایستهییردی.
همئشه آناسیندان ائشیتمیشدی کی دئیردی اوروج توتوروق بوندان اؤتورو کی آجلارین، سوسوزلارین دوروملارینی دریندن آنا بیلهک. آنجاق بوگون اوروجون سیندیرسایدی دا بیله دریندن اونلارین دورملارینی آنیب چئوریسینده اولان ساییسیز نعمت لری أن باشدا اولان حیات وئریجی سویو بیرداها دریندن دویدو.نم هارداندیرسا اورمو گؤلو گؤزونون اؤنونده جانلاندی، سوسوزام سوسوز دئمهلری ، یانقیندان باغیرمالاری، قان آغلاماقلاری ، سونوندا سوسوزلوقدان قوروماسی و . . .
بو اینسان اوغلانلارینین نه قدر نانکور اولدوقلاری ، سویو گؤلون اوزونه باغلامالاری؛ سوسوزلوقدان گؤلون آلوولامالاری ،و... گؤزونون اؤنونده بیر چیرکین تابلو یاراتدی !
بوتون شیرین دویغولاری آجیا دؤنوشمهکده ایدی کی، فرماندهلری اوجا سس ایلن بیلهسین چاغریب " اوغلان به سن اوروج دئییل سن؟؟؟ " دئدی
ال قولون ایتیرمیش عسگر، ایکی اووچ دفعه یئره توپورهرک
، دیلی توتار توتماز " نیه اوروجام
" دئدی !!!
"اولسون، بیلمهییب سن ، باطیل اولماز اوروجون" فرمانده دئدی.
29 تیر 93 - حامید مورسلی (رمضان آیینین 22 سی)
-
- ۹۳/۰۴/۲۹


text: کاش سنین ا اوشاق دونیان منیم الیدی... آخی بیوحلرین یاشادیغی دونیا هارااا سنین ا بالجه دونیان هارااا...ا بالا آرزیلار ا آختاران باخیشلار ا بیر به بیر محدود کلملر ا ئورحدن گولوب آغلاماخلار ..... بولورم سسلرین گولوشلرین آغلاماغون ا پارلار گوزلرین هرسی بیر ایشاردی....سن الارینان بالا بالا بو دونیانی تانیماغ ایستیسن ئورگشماخ یاشاماخ باغلانماخ .... کاشکی سنین باخیشیننان باخیدیم گورم دونیانی نجه گوروسن.....کاش خیالیننان گچنی اخیییدیم ....کاش سنه تای ئورحدن گولنده هاممی گوله بولیدی .....کاش بیوحلر دونیالاریندا ئورحدن آغلاماخ ایستینده گیزلتمییدیلر..... کاش هش ئورح سینمیییدی... سن شیرین یوخوداسان سنه باخیرام ئورییمی چکیب ئوز...


text:
ژاپونییا والیبال کومانداسینین باش مشقچیسی تو کو ناقا اردبیل و سرعین اهالیسینه قوناق پرورلیینه گؤره تشکر ائدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، حاضردا اردبیل ویلایتی آسییا والیبال اویونلارینا ائو صاحبلیگی ائدیر. مایین ۱-ده باشلایان یاریشلاردا ژاپونییا و سری-لانکا کوماندالاری قارشیلاشیب.
سری-لانکا کومانداسینی ۳:۰ حسابی ایله مغلوبیته اوغرادان ژاپونییا کومانداسینین باش مشقچیسی بیلدیریب کی، سری-لانکا سرعتلی اویون نماییش ائتدیرهن بیر کوماندا اولسا دا، ژاپونلار اؤز سعیی نتیجهسینده غلبه قازانیب.
ژاپون باش مشقچی کومانداسینین بو یاریشلاردا اوغورلو چیخیش ائدجیینه امید ائتدیینی بیلدیریب.
تو کو ناقا علاوه ائدیب کی، ایستادیونا گلن اردبیل اهالیسینین بؤیوک جوشغوسو اونا سورپریز یاشادیب. «اردبیل و سرئین اهالیسینین قوناقپرورلییندن رازیییق و بونا گؤره تشککور ائدیرهم»، - دئیه یاپون باش مشقچی قئید ائدیب.


text:
نه شه هردیر بو شه هر...
نه شه هردیر بو شه هر دردیمیزه یوخدو چارا
نه شه هردیر بو شه هر بیز قاچاق آللاه ده هارا
هر اؤره ک ده نئچه مین غم نئچه حسرت نئچه درد
نه شه هردیر بو شه هر هاممی اولوب بختی قارا
نفس آلدیقجا بو هیس لی هاوادان، جان بوغولور
نه شه هردیر بو شه هر غم قالانیب دام دیوارا
داراشیب بوردا آداملار جانینا بیر بیرینین
نه شه هردیر بو شه هر، دای دوشور اینسان هامارا
داریخیر بوردا اؤره ک لر، گولوشه حسرت اولوب
نه شه هردیر بو شه هر غم سپیلیب دیر بازارا
چاتمامیش آرزولارا بوردا آداملار قوجالیر
نه شه هردیر بو شه هر کی یاشیروک بیز بکارا
سئوگیدن بوردا سوز آچسان دیلین آغزیندا یانار
نه شه هردیر بو شه هر کی چکیلیر سئوگی دارا
حسین_اسدی_فاتح
97/4/6
سایت ایل شاهسون
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
نوع مطلب :
برچسب ها :
شاهسون، شاهسون ساوه،
لینک های مرتبط :


text:
آمئریکا سورییا-تورکییه سرحدینده ۴-جو آویابازانی اینشا ائدیب. بازایا ۸۰۰ خصوصی تییناتلی یئرلشدیریلیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو بارهده عراق کورد موختاریتینین لیدری مسعود بارزانینین مطبوع اورگانی ساییلان «باسنیوس» معلومات یاییب.
سؤزوگئدن حربی بازانین سورییانین دیربسییه و هاسکه ماحالاری آراسیندا یئرلشن تیبرییا کندینده اینشا ائدیلدیی بیلدیریلیب. همین اراضییه ۸۰۰ کوماندوسون یئرلشدیریلمسیندن سونرا ی پ گ-یه عایید قوهلرین بؤلگهدن گئری چکیلدیی ده وورغولانیب.
نشر ادعا ائدیر کی، رسمی واشینگتون سون واختلار گئنیش موذاکیرهلره سبب اولان اینجیرلییه آلترناتیو آویابازا یاراتماق ایستییر.


text:
قدس گونو
قدس گونو باشقا آچیدان
دونن نئچه آی گؤروشهبیلمهدیغیم بیردوستوملا بیرگه چیخدیق شهرین ایچینده بیر فیرلاناق ؛دانیشا دانیشا ، یئرده ، یولوموزو سالدیق صوفو چایینین قیراغینا ساری. آنجاق چوخ آجی و دئمک اولار چیرکین بیر صحنهیه شاهید اولدوق.
یولو بیر نئچه گؤرونتو و بنر قدس گونو موناسیبتینه گؤره گؤردوک؛ بیزیم قاباغیمیزجا بیر کؤرپه اوشاق ، 4-5 یاشی آنجاق اولاردی، آناسی ایله بیرگه گئدیردیرلر . شهردارینین یاپیشیغیندا بیر بسیج پایگاهی وار؛ او پایگاهین اؤنونده داربست گوجونه اووچدنه دار آغاجی حاضیرلاتمیشدیرلار و ایسراییل ، آمریکا و اینگیلیسین موغاپبالارین دارا چکمیشدیرلر!. صحنهنی تاساریلایان چوخ چکیجی تاساریامیشدی، قانلی اللر شکیلین موغاپپالارین اوستونه سالمیشدی ،او اؤلکهلرین چیریق پیریق بایراقلارینیدا او موغاپبالارین داللارینا آسمیشدیر. بوتؤولیکده دئمک اولار چوخ قورخوج بیر تابلو یاراتمیشدیر.
آنجاق همین سؤزو گئدن آنا ایلن اوشاقدا او صحنهنین اؤنوندن کئچیردیرلر بو اوزدن او اوشاغا صحنهنی گؤرمک قاچیریلمازیدی.
منیم گؤزوم اوشاقدایدی؛ اوشاق سانکی دؤرد گؤزلو اولموشدو ، بیلمیرم نهیه فیکیرلهشیردی، بیر الی آناسینین الینده ایدی آنجاق گؤزلرین دیرهمیشدی او چیرکین صحنیه ؛ اوردا اوزاقلاشدیقلارینا رغمن گئنه اوشاغین بوینو او صحنیه ساری أیریلمیشدیر. بیلمیرم او موغاپبالارا فیکیرلهشیردی ،دار آغاجینا فیکیلهشیردی، آسیلماغا فیکیرلهشیردی یا باشقا زادلار، اوشاغین کیچیک و هر نهیی تئز گؤتورن بئینیندن کئچیردی !
ایندی کوچهده همین اوشاغین یاشیتلارین گؤردوم دونن قدس گونونده ائشیتدیکلری شوعارلاردان ائتکیلهنهرک، باشلامیشدیلار " مرگ بر آمریکا " دئییردیرلر .
ناپلئون بوناپارتین بو مضموندا بیر سؤزو وار دئییر : بیر شکیل تابلوسو، نئچهدنه کیتابدان، دوزگون و گؤزل شکیلده دئمک ایستهدیگی سؤزو چاتدیرماق گوجونه مالیک دیر !
ایندی سیز حئساب ائدین دونن او شیددتله گؤردوغو جانلی تابلونون او اوشاغین ناخودآگاهیندا هانسی ائتکیلر بیراخا بیلمهک گوجونه مالیک دیر.
----------------------------------------------------
ی. س 1 : قوشقوسوز ، آمریکا ، ایسراییل و بوتون اؤز حققینه قانع اولمایان اؤلکهلر محکومدولار
ی. س 2: داورانیشلاریمیز و ایشلریمیزین چوخ پیس و هر طرفلی ائتکیلرینهده فیکیر وئرسهیدیک پیس اولمازدی !
-
- ۹۳/۰۴/۰۶


text:
فرانسه
فرانسه، اوروپا قارهسینده بیر اؤلکه دیر. پاریس شهری بۇ اؤلکهنین باشکندی دیر.
فرانسه اوروپابیرلیگینین قوروجو عوضولریندندیر. روسیه و تورکیه دن سوْنرا اوروپانین ان بؤیوک ۳-جو اؤلکهسیدیر.[۶] [۷] [۸]
فرانسه جمهوریسی (فرانسه دیلی:République Française) یا دا قیساجا فرانسه - بلژیک، لوکزامبورق، آلمان، سوئیس ،ایتالیا، موناکو، آندورا و ایسپانیا ایله قونشو اوْلان غربی اوروپادا اؤلکه.[۹]
ایچیندهکیلر
جوغرافییاسی[دَییشدیر]
فرانسه نین بؤیوک بیر حیصّه سی غربی آوروپادا یئرلشیر. اونون ماتریک حیصّه سی قوزئی-شرقده بلژیک، لوکزامبورق و آلمان، شرقده-سوئیس، گونئی-شرقده-موناکو و ایتالیا، گونئی-باتیده-ایسپانیا و آندوررا ایله سرحددیر. فرانسه نین ساحلی ۴ سو حؤوزهسی ایله یویولور (لا-مانش، آتلانتیک اوقیانوسو، قوزئی دنیزی و آرالیق دنیزی). اؤلکهنین باتی و قوزئی ساحللری آتلانتیک دنیزی ایله (بیسکای کؤرفزی و لا-مانش بوغازی)، گونئی ساحلی ایسه -آرالیق دنیزی (لیون کؤرفزی و لیقوری دنیزی) ایله یویولور. دنیز سرحدلرینین اوزونلوغو ۵۵۰۰ کیلومتردیر. فرانسه غربی آوروپا اراضیسینده یئرلشهن ان بؤیوک اؤلکهدیر. فرانسه دئمک اولار کی، آوروپا اتفاقینین اراضیسینین بئشده بیرینی توتور. همچینین آرالیق دنیزینده یئرلشهن کورسیکا آداسی و ایگیرمیدئن چوْخ آسیلی اراضیلرده بۇ دوولتین ترکیبینه داخیلدیر. اؤلکهنین عمومی ساحهسی ۵۴۷٫۰۳۰ کوادرات کیلومتر.
تحصیل[دَییشدیر]
فرانسه نین مۆعاصیر تحصیل سیستمی سونونجو ۲۰۰ ایلده تشکول تاپمیش و دونیادا ان قاباقجیل تحصیل سیستملریندن بیرینه چئوریلمیشدیر. اونون باشلیجا خصوصیتی دؤولت تحصیل موسّسه لرینه صاحب اولماسیدیر. فرانسه دا تحصیل آلماق خاریجیلر ده داخیل اوْلماقلا، هامی اوچون پولسوزدور. (دوزدور، بیلیم یوردولرده طلبهلردن نومینال اؤدمه آلینیر). داها بیر خصوصیتی ایسه تحصیلین اوستانلرده ده باشکنددا اوْلدوغو کیمی کئیفیتلی اولماسیدیر. سونونجو معلوماتلارا گؤره، فرانسه دا شاگیرد و طلبهلرین سایی ۱۵ ملن. یوکسلیب و بۇ دا اؤلکهدهکی اهالینین ۴/۱ تشکیل ائدیر. اؤلکهده ۷ مین کوللئج و ۲۶۰۰ لیسئی وار. هر ایل دؤولت بودجهسیندن تحصیله ۲۱ فایز وسایت آیریلیر. فرانسه داکی تحصیل سیستمی چوْخ آیدین ایفاده ائدیلهن میلّی خصوصیتلره مالیکدیر. بۇ اؤلکهده سیلکلره بؤلونمه، دیپلوم و تحصیل آلما درجهلرینین خصوصی سیستملری وار. دؤولت تحصیل موسّسه لرینده وئریلهن دیپلوملارا قارشی خصوصی یاناشما اولور: بئله کی، اونلار دیگر اؤزل مکتب و بیلیم یوردولره نیسبتاً داها یوکسک قیمتلندیریلیر.[۱۰]
اهالی[دَییشدیر]
اهالینین ۹۴٪-نی فرانسوی لر، ۵٪-نی پورتوقاللار، الجزایرلیلر، ایتالیالار، مراکشلی لر، تورکلر تشکیل ائدیر. اؤلکه اهالیسینین سایینین ایللرله گؤستریجیسی:
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ (فرا.) INSEE, Government of فرانسه. Population totale par sexe et âge au 1er janvier 2011, فرانسه métropolitaine. یوْخلانیلیبJanuary 2012.
- ↑ قایناق خطاسی برچسب
نامعتبر؛ متنی برای ارجاعهای با نام
populationوارد نشدهاست
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ ۳٫۲ ۳٫۳ فرانسه. International Monetary Fund. یوْخلانیلیب17 April 2013.
- ↑ CIA World Factbook. CIA. یوْخلانیلیب16 April 2013.
- ↑ Human Development Report 2013. UN (2013). یوْخلانیلیب14 March 2013.
- ↑ Central Intelligence Agency - CİA - The World Factbook: Europa
- ↑ History of France. Discoverfrance.net. آرشیولنیب اصلی نۆسخهدن on 24 August 2011. یوْخلانیلیب17 July 2011.
- ↑ Perry, Walter Copland (1857). The Franks, from Their First Appearance in History to the Death of King Pepin. London: Longman, Brown, Green, Longmans, and Roberts.
- ↑ شابلون:Lien web.
- ↑ https://www.usnews.com/news/best-countries/france
قایناق خطاسی برچسب
برای گروهی به نام «note» وجود دارد، اما برچسب متناظر با
یافت نشد یا
بسته یافت نشد.
- قایناقلاما خطاسی اوْلان صفحهلر
- قیریلمیش فایل باغلانتیلاری اوْلان صحیفهلر
- Country articles requiring maintenance
- Pages using infobox country with unknown parameters
- Pages using infobox country or infobox former country with the symbol caption or type parameters
- اوروپا اؤلکهلری
- فرانسهجه دانیشان اؤلکهلر
- جی ۲۰ اؤلکهلر
- ناتو اؤلکهلری


text:
یوکسک مدنیته صاحب اولان اویغور تورکلری هون تورکلرینین "تؤلَس" قولونا منسوبدورلار. بعضی تدقیقاتچیلارا گؤره، "اویغور" سؤزونون معناسی "موتتفیق، اویوشان" دئمکدیر. دوققوز اوروقدان مئیدانا گلن اویغور تورکلری بیرلشیب بیر بَیلیک قوردوقلاری اوچون اؤزلرینه بو آدی وئرمیشلر. اوغوزلاردان دوققوز اوروق (دوققوز اوغوزلار) دا بونلارا قوشولونجا بوی سایی اونا چاتمیش و بئلجه "اون اویغور" (اون موتتفیق) دئیه آنیلمیشلار. (سئچمهلر بیزیمدیر - آ.م. باخ: رافیک اؤزدک، تورکون قیزیل کیتابی. باکی. ۱۹۹۲. ص. ۱۳۶).
هر باخیمدان یوکسک مدنیت یارادان اویغور تورکلری علم، صنعت و ایدارهچیلیک باخیمیندان بوتون آسییا خالقلارینا تأثیر ائتمیش، عربلره و قربلیلره بیر چوخ ساحهده اؤرنک اولموش، بشر مدنیتینه اؤز قیمتلی تؤهفهلرینی بخش ائتمیشلر.
سون گؤی تورک خاقانینین اؤلدورولمهسیندن سونرا اویغور باشبوغو قوتلوغ کول بیلگه خان خاقان اعلان ائدیلمیش و اؤتوکنده یئنی بیر اویغور تورک دؤولتی یارانمیشدیر. "اورخون کتیبهلری"نده ایلک دفعه ۷۱۷-جی ایلده ذکر ائدیلن اویغورلار چین منبعلرینده چوخ قدیم زامانلاردان باشلایاراق موختلیف آدلارلا قئید ائدیلمیشدیر. چین قایناقلاریندا "شاهین سرعتی ایله حرکت ائدن"، "ایزلهیهن" معنالاریندا ایشلهدیلن ho-ei-ho, Vei-ho, Hu-ho اویغورلارا چینلیلر طرفیندن وئریلن آدلاردیر. بعضی تاریخی منبعلر اویغورلارین م.اؤ.III-عصردن سونرا تاریخ صحنهسینه چیخدیقلارینی بیلدیرمکدهدیرلر.
هر باخیمدان


text:
حیتای دا سیل بۇلدی
چونگ چینگ شأهِرینده ۱۰۰ مۆنگ آدام باشغا یره گؤچۆریلدی
حیتایدا چونگ چینگ شأهِرینده دریا آغدی.
آشاکؤپ یاغان یاغیشلاردان سۇنگراقی سیل سبأپلی ۱۰۰ مۆنگ آدام باشغا یرلره گؤچۆریلدی.
چونگ چینگ دأکی جیالینگ و یانگ تسه دریالاری نینگ سووی یۇقارلادی.
جیالینگ دریاسی نینگ سووی ۴ متر، یانگ تسه نینگ ۶ متر یۇقارلادی.
بو ایکی دریانینگ سووی نینگ سۇنگقی ۶ ییلدا اینگ یۇقاری درجأ یتندیگی بیلدیریلدی.
حیتای دا شو ییل ۲ میلیونا قۇلای آدام سیل سبأپلی بیله کی یرلره گؤچۆریلدی.
سیل و یر سۆیشمه گی سبأپلی ۱۴ آدام دا اؤلدی.