c: text/html

text:
سورییادا سیاسی حل پروسسینه پرزیدنت بشار اسد ده قاتیلمالیدیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری آمئریکا دؤولت کاتیبی رکس تیلرسون دئییب.
«پریوریتتیمیز ایشید-این مغلوب ائدیلمهسیدیر. ترورچولاری مغلوب ائدرک، هم آمئریکانی، هم ده رگیونو صولحه قوووشدورماغا جهد گؤستریریک. داخیلی ساواشین قارشیسینین آلینماسی اوچون مناقیشه طرفلرینین بیر ماسایا ایلشجیینی اومید ائدیریک»، - آمئریکا رسمیسی بیلدیریب.
او، سورییادا تهلوکسیز بؤلگهلرین ده یارادیلماسینین واجیبلیینی قید ائدیب.
قید ائدک کی، آمئریکا دیپلماتلاری آچیقلامالاریندا اسدین سیاسی حل پروسسینده ایشتیراکینین ممکونسوزلویونو ایفاده ائدیرلر.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
آتاتورک: آذربایجانین سئوینجی سئوینجیمیز، کدری کدریمیزدیر
تورکیه سلاحلی گوجلری ده باکینین قورتولوشونون ۱۰۰.جو ایلدؤنومو موناسیبتیله بیر کلیپ یاییملادی
تورکیه سلاحلی گوجلری ده باکینین قورتولوشونون ۱۰۰.جو ایلدؤنومو موناسیبتیله بیر کلیپ یاییملادی.
باش قرارگاهدان سوسیال مئدیا حسابی اوزریندن پایلاشیلان کلیپده تورک و آذربایجان اوردولارینین تؤرهن کئچیشلری یئر آلدی.
اوشاق کورو طرفیندن سسلنهن مارشین چالیندیغی کلیپده تورکیه و آذربایجان اوردولارینین مانور گؤرونتولرینه یئر وئریلدی.
کلیپ، مصطفی کمال آتاتورکون "آذربایجانین سئوینجی بیزیم سئوینجیمیز، کدری بیزیم کدریمیزدیر" سؤزلری و ایکی اؤلکهنین بایراقلارینین گؤرونتولری ایله سونا چاتیر.


text:
ایران طرفی آذربایجان، روسییا و ایران پرزیدنتلرینین اوچطرفلی گؤروشونون ۲-جی راوندونون بو ایلین سونونا قدر تهراندا کئچیریلمهسینده ماراقلیدیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری ایرانین روسییاداکی سفیری مهدی سنای ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا دئییب.
«بو چوخ واجیبدیر، بیزیم اورتاق لاییحهلریمیز وار»، - دئیه سفیر بیلدیریب.
خاطیرلاداق کی، اوچطرفلی دانیشیقلارین ایلکین مرحلهسی اؤتن ایلین آوگوست آیینین ۸-ده باکیدا کئچیریلمیشدی. ایلهام علیئو، حسن روحانی و ولادیمیر پوتینین گؤروشونده قارشیلیقلی مناسیبتلرین هرطرفلی اینکیشافی ایله علاقدار دکلوراسییا قبول ائدیلمیشدی.


text:
آلمانییا کانسلری آنگئلا مرکل آمئریکانین یئنی سئچیلهن پرزیدنتی دونالد ترامپین آوروپا اتفاقینین پارچالانماسینا دایر سسلندیردیی فیکیرلره موناسیبت بیلدیریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، خانیم سیاستچی آمئریکا ایله موناسیبتلره آیدینلیق گتیرمک اوچون ترامپین آند ایچمه مراسیمینی گؤزلدیکلرینی دئییب:
«فیکریمجه، آوروپانین تالعی آوروپالیلارین اؤز الیندهدیر. امینم کی، بیز بیرگه اولاجاغیق. آمئریکا پرزیدنتینین آند ایچمه سینی گؤزلییرم. سؤزسوز کی، دونالد ترامپ سلاحیتلرینین ایجراسینا باشلایان کیمی بیز آمئریکانین یئنی آدمینیستراسییاسی ایله بوتون مومکون سوییهلرده امکداشلیق ائدجییک».
قید ائدک کی، اؤتن گون ترامپ مرکلین میقراسییا سیاستینی تنقید ائتمیشدی.


text:
مسی ۳۹ ییللیق رکوردی پایلاشدی
لیونل مسی، آلمان فوتبالچی گرد مولرینگ رکوردینا اۇرتاق بۇلدی
اسپانیانینگ بارسلونا فوتبال تۇپارینینگ اۇیونچیسی لیونل مسی ۳۶۵ گل بیلن آلمانیا لیگی نینگ تاریحی نینگ اینگ کؤپ گل اوران فوتبالچیسی گرد مولرینگ ۳۹ ییللیق رکوردینی پایلاشدی.
دۆنیأده ۵ گِزِک اینگ قۇوی فوتبالچی بۇلان و اسپانیا لیگینده اینگ کؤپ گل اوران فوتبالچی دینگه ۲۰۱۲-نجی ییلدا آرژانتین میللی فوتبال تۇپاری و بارسلونا اۆچین ۹۱ گل اوردی.
۲۰۰۴-نجی ییلینگ ۱۶-نجی اکتیابریندا بارسلونا گلن آرژانتینلی هۆجۆمچی، لالیگادا شو واغتا چنلی ۳۶۵ گل اوردی.
۳۰ یاشینداقی فوتبالچی، آلمان فوتبالچی گرد مولرینگ رکوردینا اۇرتاق بۇلدی.


text:
کوسموسدا «آسگاردیا» آدلی بیر اؤلکه قورماغی هدفلهین لاییحهنین رئاللاشماسی اوچون ایلک آددیملار آتیلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، تخمیناً ۱۰۰.۰۰۰ اینسانین مسکونلاشاجاغی و یئرین اوربیتینده قورولاجاق آسگاردیادا یاشاماق اوچون ان چوخ مراجعت چیندن (۳۱.۸۵۳) داخیل اولوب. چیندن سونراکی یئری ۲۹ مین ۸۲ مراجعت ایله تورکییه توتور.
قید ائدک کی، پاریسده تشکیل ائدیلن ایجلاسدا علم آداملاری طرفیندن اعلان ائدیلن کوسموس ایستانسییاسیندا یارادیلاجاق ایلک اؤلکهده اینسانلارین اؤز قایدالارییلا یاشاماسی، همچینین همین اؤلکهنین دونیانی متوریدلردن (شهاب سنگ)، کوسموس توللانتیسی و دیگر تهلوکهلردن قوروماسی نظرده توتولور.


text:
کیتابین فورما سی : جاوا
ساپورت ائدن قولاق جیقلار (موبایل تلفونلاری): پتون قولاغ جیقلاری کی جاوا پروگرمین ساپورت ائدرلر
اولچوسو : 74 کیلو بایت
ائندیر (دانلود)
کؤچدن قالان دورنا
قوجا آغاج یاواش – یاواش
یارپاقلارین قولاغینا پیچیلداییر
یئل أیله نیر ، قولاق آسیر
گؤیده بولود فیکره دالیر
بولاق آغیر – آغیر
آخیر ،
عشقه دایاق داغلاریمی توتوب دومان
آرزو بویلو چارداغیمی ییخیب خزان
هردن اوره ک کیلئیله نیر:
باش گؤتوروب گئدم گرک !
من دئییرم یانا یانا:
دایان اوره ک ! دایان اوره ک !
خزان چاغی اسن یئلین چیلغین لیغین آنلاسایدین
دئمزدین کی گئدک اوره ک
ایلقاری نئیله یک اوره ک؟
دورنا کیمین کؤچن قوشلار
نه آنلاییر خزانلاردا یازی ایتگینلرین سؤزون
یاز قوشلاری گؤرسه خزان یومار گؤزون
من کی دورنا دئییلم اوره ک
فیرتینالار ذیروه سینه ائلچی اولان
یارپاقلانان تورپاقلارین یولچوسویام
گونشلرین ایچگی سینه چاناق اوره ک
دیلک بویلو داغلاریما دایاق اوره ک
یازا وورغون قوشلار ایله آیاق اولما !
گئدر گیلر اوره گینه قوناق اولما !
من کی سنی ساتمامیشام یالان – یالان دویغولارا
منی یالان سئودالارین دنیزینه آتما اوره ک
منی یازا ساتما اوره ک
هئچ بیلیرسن نه فیرتینا قوپاجاقدیر
بولاق دؤنوب ، بولانیق سئل اولان زامان
خزانلارین اویانلارین آرزو بویون خزان یئلی ییخاندادا
ییخیلماغا گوله ر ، دورار
دوروب گینه سینه گئریب ، اوجالماغا فیکیر قورار
من کی دورنا دئییلم اوره ک
وارلیغیمی خزان یئلی اؤلوشگه دیب
بیر اووج خاطره
سؤزلرین گؤزلریمه ایل گئجه دن دان تؤره دیر
سنه وورغون اوره گیم قان یئرینه جان تؤره دیر
بیلمیرم هجرینه دؤزمک یئتیره ر وصله منی
نئجه کی داغ دؤزومو سینه ده وولقان تؤره دیر
اوتوراق ائیله ییر هجرینده زامان قافله سی
یوخسا اومید وصالین منه درمان تؤره دیر
نییه بیهوده تومارلیر باخیشین گؤزلریمی؟
بو اووندورماق اوره کده یئنی توفان تؤره دیر
سن بیلیرسن کی منیم قلب ده آرامیم یوخ
اودا دوران کیمی غم ساغرینه قان تؤره دیر
دولانیرسان گئجه – گوندوز اوچان افکاریم ایله
خیالیم قلبیمه سندن سر و سامان تؤره دیر
راضی سان گل قونوشاق ، یوخسا دایانما سووشاق
سانماکی دویماماغین عاشیقه افغان تؤره دیر
سن منیم سن ، منی سنسیز قویا بیلمز دوران
بیر اووج خاطره قلبیمده سنه جان تؤره دیر
قلبیمین قات – قاتینا قان کیمی یاتدین ، دئمه دین:
سوروشوم قلبی دنیز توتماغا امکان تؤره دیر؟
قلمیم تنگه گلیر دویقولاری یازماق اوچون
بیر باخیش دالغالارین مین بئله دیوان تؤره دیر
قلمیم چاشدی «سحر» باشلادی دیوانه لیگه
قوی اوجالسین سسی یار شأنینه شایان تؤره دیر
ائلیمین گوللری سولمایان کیمی
دریالار اوسگویه دولمایان کیمی
توتولوب اولمایان کیمی
اوچماقدیر دیلگیم قانات وئر منه
□
غم توزون آپارمیر گؤزومون سئلی
سوسدوروب دیلیمی ننه لیک فئلی
دردیمی توکنمز حیات وئر منه
□
چال سازی سسینده سؤزومو دئییم
قان رنگین گؤسترمز دونومو گئییم
واردیر چارپیشماغا هله لیک هئییم
گئدیرم چنلی یول قیرآت وئر منه
□
جانیملا وارلیغیم ، واریم دیدیشیر
اوخ قالیب سوموکده یارا بیتیشیر
حیاتیم بوش – بوشا باشا یئتیشیر
بو سون گونلریمده ثبات وئر منه
□
قولوما قارداشدان دایاق ایستیرم
دیلیمه ائلیمدن سایاق ایستیرم
دنیزلر توتوملو چاناق ایستیرم
دردیمی یازماغا داوات وئر منه
یورغون گمیچیلر گؤزله ییر سنی
قوندار بئل ایشچیلر
جوان ایشچیلر
یاشاماق حاققیندان پایسیز اؤره ک لر
اوغوشموش ، دایاقسیز سایسیز اؤره ک لر
حسرت گدیگینده گؤزله ییر سنی
سن سیزلیک قورخوسو
(نه دئییم آخی)
...
گؤزله ریم گؤزله ییر
قیناما منی
سیغماییر ایستکلریم منطقلرین ارکانینا
ایسته ییر عنوان اولوم دیوانه لر دیوانینا
سن آچان گوندن قاپانمیش یوللاری رؤیالره
مین دیلک ایلمک له نیر هر دم کونول دامانینا
هانسی یوللاردان گلیرسن گؤیده اولدوزلار گولور
چن دوشور حسرت قباسیندان باخیش میدانینا
سن دوننلر باغچاسیندا اکدیگیم بیر آرزوسان
گئج بئجردین دوشمه دی کؤلگه ن گؤروش ایوانینا
دامجی – دامجی قان دامیرکن ، قلبیمین پیمانه سی
دالغا – دالغا یوکسلیر میدان وئریر توفانینا
قوی اؤره ک دریای عشق اولسون ، بوتون وارلیق گمی
قوی چئویرسین دالغالار دونیانی قان عمانینا
داغ دایاقلی کوره ک
ابریشم دویغولو اوره ک
دیله سیغماز دیلک تک سارسیلماز کولک
دیله ییرم
زامان دونگه سینده سولماز گول
محبت گنیش لیگینده کونول
کینه کدریندن کونلو کول
دیله ییرم
پولاد تک اراده
بیر شوشه گولاب کیمی ساده انسان
دیله ییرم
پاساژ قاباغیندان ، پاساژ قاباغینا چاتماق
ساوالان دایاناجاقلی یاشاماق
چتین یولا یولداش دیله ییرم
چتین یولا
یولداش ...
دالغالی گؤللرینه آند ایچیرم
دامغالی اللرینه آند ایچیرم
□
قویماریق باغلی قالا قوللاریمیز
قورویا گول – بوتامیز ، خوللاریمیز
یئته دوستاق دیبینه یوللاریمیز
باغلانان قوللارینا آند ایچیرم
کسیلن یوللارینا آن ایچیرم
□
قویماریق آل گونشین رنگی سولا
قورخولوق یوردوموزا کؤلگه سالا
چن توتا آرزو یولون ، گؤز قارالا
آغاران تئللرینه آند ایچیرم
چن توتان بئللرینه آند ایچیرم
□
قویماریق غم دنیزی دالغالانا
گتیره تولکو فئلی خلقی جانا
اودوموز اؤزگه اوجاغیندا یانا
سارالان گوللرینه آند ایچیرم
ساری بولبوللرینه آند ایچیرم
□
یازاریق قوچ نبی نین شانلی سؤزون
چالاریق سازدا ائلین جانلی سؤزون
دویاریق خان آرازین قانلی سؤزون
سارالی سئللرینه آند ایچیرم
یارالی ائل لرینه آند ایچیرم
گئجه دیر ...
باخیرام آی باجاسیندان
باشقا بیر ماوی گؤیه
اوردا دا وار ائله بیل:
گئجه یوردون قانا دؤنموش دنیزیندن
نئچه بیر غملی بولود
چنلی داغ
قانلی سؤیود
گئجه دیر ...
باخیرام آی باجاسیندان
باشقا بیر ماوی گؤیه
وارلیغیم داغلاردا چنه بنزه ییر
گؤزه للر تئلینده دنه بنزه ییر
غربت پنجه سینده بوغولان آخشام


text:
«آفگئن» گنتیک مرکز اولاراق ۲۰۱۱-جی ایلدهن فعالیته باشلاییب. ۲۰۱۲-جی ایلدن ایسه بو مرکز بیولوژی طبابت کلینیکاسیندا یئرلشیب.
خسته خادا لابوراتورییا فعالیتی صرف گنتیک آنالیزلر اوزره آپاریلیر، همین آنالیزلر اساسیندا کونسولتاسییالار اولور و دیاقنوزلار قویولور. بورادا خستهلر و خستهلییه مییللی اینسانلار معین ائدیلهرک، لازیمی ایستیقامته یؤنلندیریلیر.
گنتیک خستهلیکلرین تمامیله معالیجهسی اولماسا دا، بو آنالیزلر اونون علامتلرینی معین ائدیر و قارشیسینی قیسما ده اولسا، آلماغا یؤنلندیریر. بو مسئلهده اساساً حامیله قادینلارین معین آنالیزلر وئرمک طلبی یارانیر. «آفگئن» لابوراتورییا ایله یاناشی، دیاقنوز مرکزی کیمی ده فعالیت گؤستریر. مرکزین ایکی بؤلمهسی وار: ایستیوگئنئتیک و مولئکولیار.
داها اطرافلی آخار تو-نین تقدیماتیندا:


text:
اؤلکه نین اؤیره تیم باخانی تزه دانیشدیغی سؤزلرینده دئییب لر کی، فارسی دیل بیزیم قیرمیز خطیمیزدی. بعضی فارس _ تات، اولمایان قومیّت لرین مدرسه لرینده، آنادیل لری دانیشیلیب ایسه او دیلده درس وئرمه دن، اوزگونلویون گؤستریب. بئله دانیشیق بو اؤلکه ده ایلک اؤونه دئییل بو بیتیردیمیز عصرده. ایران آدلی اؤلکه ده، ایستر گئچمیش شاه رژیمینده اولا و ایستر اوندان سورا سی باش توتان جومهوری ده، بوتون دؤولت لرین سیاستی، اقوام اوزه رینده، دیل لرینی و اوندا تدریس اولمانی یاساق ائدیب و رسمیته تانیماماق اولوب. بو سیاستین سورولمه سینده و باشقا تبعیض لر قارشی سیندا، بو اقوام دا، اؤزه ل لیک له؛ گونئی آذربایجان تورک لرینده، مدنی چالیشمالار باش توتوب کی سونوجو، چوخ مدنی فعال لارا، زیندان، یورددان سورگون توشمک و بیر سیرا حاق لاریندان محروم اولماق اولوب. نئچه عومومی تظاهوراتلار، خالقین شیرکتیله، بو مدنی موباریزه ده، اوراجان کی ایمکانی اولوب، اوزه چیخیب. بو اعتراض لار و چالیشمالار حتّی قیرمیزی قان رنگینه ده بویانیب. نئچه ایل دیر، بو اعتراض لی سس لر، حتی ورزیشی مئیدان لارا دا چکیلیب. آنجاق ایندی، نئچه ایللر بویو، آنادیلی و اساسی تبعیض لریمیز اوزه رینده قانلی چالیشمالاردان سونرا، بیر چاغا یئتیشمیشیک کی، داها بو دوروما اساسی بس دیر، دئمک و ختم قویماق ایسته ییریک. آنا دیلیمیز بیر زاد دئییل کی هئچ تهر اونو یئره قویوب و تحمیلی دیله راضی اولاق.
آنجاق، بیر سیرا سؤزجوک لرین یالنیش یاپیلمالارین دا گرک آیدین لاداق. وزیر، "فارسی دیل" دن دانیشیب لار. هانسی فارسی دیل؟!!!!! اصلاً فارسی دیل واریمیز؟؟. فارس قومونون دیلی نه ایمیش؟! بو دیل کی ایندی رسمیّتی وار ندیر؟ بللنمیش بیر قونودور و ایندی ده ایزی، سندی و دانیشیغی اولوب، بیلینن بیر زاددیر، کی فارس قومونون دیلی، آدی "پهلوی" میش. گئنه کامیل بَللنمیش بیر قونودور کی بو رسمی اولان دیل، آدی، " دَری"، دیر و اصلی ده، ایندی کی افغانیستان، تاجیکیستان و خراسان بؤلگه سی نین بیر قیسمتی نین دیلی میش. دئییریک بیر پاراسی؛ نییه کی همین الآن دا بو بؤلگه لرده، دَری دیل دن سووای، "پشتون" یا "تورکجه" تکین، باشقا دیل لرده وار. و بیر سیرا دیل لرده، "سُغدی" تکین، او بؤلگه ده، زیوالا گئدیب آنجاق تاریخی ایزلری وار. بیر ایضاح دا، "ایران"، کلمه سینه گؤره وئرمه لییک. اوردا کی فردوسی یانی همین دئدیمیز خراسان بؤلگه سینین شاعیری، "ایران"ی دئییر، منظورو سیستان لا همین دئدیمیز شرقی بؤلگه لردیر کی اؤزوده، اورادا یاشاییر و هئچ ربطی ده ایندی کی ایران آدلانان بؤلگه نین، غربی و حتّی مرکزی قیسمت لرینه یوخودور. اساساً، چوخلو باشقا اؤلکه لره تای، تزه مودئرن عصرین دؤولت ـ میللت لرینین تشکیل تاپماماسیندان اؤنجه، چوخلو اؤلکه لر و یوردلار اؤزه ل لیکله بؤیوک ایمپیراطوریلر، شاه لارین سیلسیله لری نین آدلاری لا، تانینیردی و البته، ایمپیراطوری نین ایچینده، بؤلگه لرین آدی واریدی. بو قونو، عومومی دئییل آنجاق چوخ یئرلرده بئله لیک واریمیش. نئجه کی ایسلامی ایمپیراطوریلر؛ اموی، عبّاسی، عوثمانی، صفوی و ... آدیلا تانینیرلار.
هر حالدا، ایندی، آتا بابا دئدیمیز سؤزون دوغرولماسینا یانی؛ زیرنانین زیرت دئدیگی یئره، یئتیشمیشیک. یانی چوخدان دیر کی بیزیم زیرنامیز بو زورلا سورولن سیاسته و تحمیل اولان دیله، اویوم چالمیر و زیرت دئییر. بو دری دیل اوزه رینده دئییلن سیاست و قیرمیز خط لر، همان فارس لاردا دئییلن، دری وری دیر ایندی بیزه. کی ایندی اونا کسدی وئرمک ایسته ییریک. البت بیزیم سؤزوموز اؤیرتیم باخانینا دئییل کی اوْ، اؤز وظیفه سین بو اؤلکه نین رسمی قانونو اساسیندا یاپیب. بل بو اؤلکه نین، همین رسمی قانون و رسمی سیاستی له ایشیمیز وار. یانی "عدل" ایسته ییریک. حضرت علی نین دئدییی سؤز، عدل یانی هرنه یی اؤز یئرینده قرار وئرمک. بیزده ایندی بو عدله یئتیشمه یی ایسته ییریک. یانی، بو "دَری" دیل اؤز یئرینه گئدسین و " ایران" دا، اؤز ایران، سینیرلاریندا دورسون کی بیزیم حاققیمیزا و سینیریمیزا موتجاویز دیر.
یاشیل غفاری – دکترای جامعه شناسی سیاسی


text:
یونان مجلیسی قبریس مذاکیرلرینده بحرانا سبب اولان انوسیس قرارینی تاخیره سالیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، یونانلارین ایجلاسی ترک ائتمهلری ایله مذاکیرهلر یاریمچیق قالیب.
شیمالی قیبریس تورک رسپوبلیکاسینین پرزیدنتی مصطفی آکینچی مذاکیرهلرین آپرلین ۱۱-ده یئنیدن کئچیریلجیینی بیلدیریب.
خاطیرلاداق کی، ۶۷ ایل سونرا آدانین یونانیستانا بیرلشدیریلمهسینی نظرده توتان انوسیسین مکتبلرده قئید اولونماسی شیمالی قیبریس تورک رسپوبلیکاسینین اعتراضینا سبب اولموشدو. بوندان سونرا یونان مجلیسی قیبریس حاقدا مذاکیرلره سون قویموشدو.
قید ائدک کی، قیبریس مسئلهسی هله ده حلینی تاپماییب. طرفلر تورپاق ساحهسی ده داخیل اولماقلا بیر چوخ ایستراتئژی مسئلهلرین مذاکیرهسینی داوام ائتدیریر.


text:
بیلیم
تاغ آرتیدن بیلیم یورتگه کیلگن سن جیم تور
هرات ژورنالیزیم بیلیم اویی بیتیرووچیسی کامران هنریار: بیش ییل آلدین هلمند دن هرات کیلدیم. امیدیم بو بیلیم اویده قالیب هرات تینچ فضاسیده نفس آلیش ایدی.
بیلیم یورت بیرینچی کونلریده نتیجهسیز قالگنلردن اوزیمنی اوستون بیلردیم. اما بیرینچی کوندن باشلب کنایه سوزلرنی ایشیته باشلهدیم. ایشیگ قوریقچیسی دن توتیب اوقووچیلر و بیرقطار استادلرنینگ کنایهسی باشلنه ویردی. ناتوغری معمالهلر ایریم حاللرده اخلاقدن اوزاق معمالر درس اوقیشنی باشیمدن اوچیردی.
مینی اینگ قینلتیره یاتگن گپ کونده ایتیلهیاتگن «تاغ آرقهسیدن کیلگنسن» دیگن گپ ایدی. هرات بیلیم یورتینینگ اوقیتووچیلری هرات لهجهسینی بیلمهگن اوقووچیلرگه «پشت کوهی» دیب آت قویردیلر. بو گپلرهم برچه اوقووچیلر یانیده صنفده ایتیلردی.
توهین و تحقیرگه توله حرکتلر تبعیض بیلنهم بیرگه ایدی. اوقیتووچیلرنینگ درسی و درسلیکلریدن شکایت قیلمهگن اوقووچیلر استادلرنینگ کوز قرهچیغی ایدلر و اولرنینگ جایی همیشه استادلر یانیده و اولربیلن چای ایچیش ایدی. بیرقتله عریضهده پوهنتون آتی اورنیده دانشگاه یازگن دیم. اوقیتووچی هیج قندهی دلیل سورمسدن عریضهنی قیتریب یوباردی.
تورت ییلنی تبعیضلر، ستملر، جبر و تحقیرلر و شکایت لر بیلن اوتکزدیم و حاضر فارغ بولگنیم اوچون خرسند من.
بو حقده هرات بیلیم یورتی ملازملرینینگ فکرینی اورگنماقچی بولدیک اما اولر بیزبیلن صحبت قیلیشگه حاضر بولمهدیلر.


text:
تاریخچه
ترکیه رادیو تلویزیونی (تی آر تی) دولت تلویزیونی اوله راق, میلادی 1964 نچی ییلی می آیی نینگ 1 نچی کونیده, خاص بیر قانون بیلن اوز نشراتی گه باشله دی. میلادی 1972 نچی ییلیده اساسی قانون نینگ اوزگریشی آرتیدن ایسه "طرفسیز" بیر دولت اقتصادی اداره سی گه ایلنتیریلدی.
میلادی 1982 نچی ییلیده گی اساسی قانون نینگ حکمی دایره سیده میلادی 1984 نچی ییلیده ترکیه رادیو تلویزیون قانونی ینه اوزگرتیریلدی. میلادی 1986 نچی ییلیدن کیین ترکیه ده خصوصی تلویزیون لر نینگ فعالیت گه باشله شی آرتیدن تی آر تی نینگ میلادی 1990 نچی ییلی گه قدر دوام ایتگن ترکیه نینگ بیرته گینه تلویزیون بولیش وضعیتی هم اداققه ییتدی.
اساسی قانون نینگ 133 نچی ماده سی نینگ میلادی 1993 نچی ییلیده اوزگریشی آرتیدن خصوصی رادیو تلویزیون لرنینگ ایرکین بیر شکلده نشرات آلیب باریش لری گه اجازت بیریلرایکن, شونده ی قیلیب تی آر تی خودمختار لیگی ینه بیر مرتبه تامین ایتیلگن بولدی. حاضرگی کونده تی آر تی خودمختار لیک و طرفسیزلیگی نی اساسی قانوندن آلگن حالده بیر دولت رادیو تلویزیونی اوله راق اوز فعالیت لری نی دوام ایتتیرماقده.
تی آر تی قوریلمسدن آلدین, ایلک مراتبه ترک مخابره تیلیفونی شرکتی گه باغلیق اوله راق میلادی 1964 نچی ییلیده رادیو نشراتی آلیب باردی. میلادی 1927 نچی ییلیده نشرات فعالیت لری گه باشله گن استانبول رادیوسی آرتیدن ایسه میلادی 1928 نچی ییلیده انقره رادیوسی اوزی نینگ ایلک نشراتی نی قیلدی. انقره و استانبول رادیو لری میلادی 1936 نچی ییلی سپتامبر آیی نینگ 8 نچی کونیده PTT اداره سی گه باغلندی. شونده ی قیلیب انقره رادیوسی میلادی 1938 نچی ییلی اکتوبر آیی نینگ 28 نچی کونیده رسماً اوز نشراتی گه باشله دی. میلادی 1938 نچی ییلی اکتوبر آییده نشراتی نی اوتکینچی بیر شکلده توخته تیب قویگن استانبول رادیو لری, میلادی 1949 نچی ییلی نوامبر آیی نینگ 19 نچی کونیده قیته باشدن اوز نشراتی گه باشله دی. ایککینچی دنیا اوروشی بیلن بیرگه رادیو لر مطبوعات عمومی ریاستی گه باغلندی. میلادی 1950 نچی ییلیده ایزمیر شهر دارلیگی گه باغلیق بیر شکلده اوز نشراتی گه باشله گن ایزمیر رادیوسی میلادی 1953 نچی ییلیدن کیین ایسه مطبوعات عمومی ریاستی گه باغلیق اوله راق اوز فعالیت لری گه دوام ایتتیردی.
میلادی 1960 نچی ییلیدن کیین ایلک مراتبه 8 ولایتده ولایت رادیو لری قوریلدی. رادیو نشراتی نینگ خودمختار و طرفسیز بیر دولت اداره سی ایکن لیگی نینگ قبول قیلینگن میلادی 1961 نچی ییلیده گی اساسی قانون گه موافق, میلادی 1964 نچی ییلیده 359 سانلی قانون بیلن تی آر تی چوکاتیده نشراتی نی دوام ایتتیرگن رادیولر ینه ده کوپراق انسان لر تامانیدن ایشیتیله آله دیگن بیر وضعیت گه کیلتیریلدی. میلادی 1974 نچی ییلیده, تی آر تی نینگ مرکز و منطقه لرده گی رادیو لری نینگ بیرلشتیریلیشی بیلن تی آر تی 1, تی آر تی 2 و تی آر تی 3 رادیو لری اوز نشراتی گه باشله دی.
تلویزیون نشراتی ایسه میلادی 1968 نچی ییلی جنوری آیی نینگ 31 نچی کونیده ایلک امتحانی کورستو لری نی انقره ده میتت پاشا ستدیوسیده آلیب باردی. خودی منه شوو امتحاتی نشراتی محمود تالی اونگوران نینگ افتتاحیه صحبتی بیلن باشله دی. هفته ده اوچ, هر کون اوچ ساعت نشرات بیلن باشله گن اوشبو کورستو لر, بیر ییل کیین ایسه هفته ده تورت گه آرتیریلدی. میلادی 1970 نچی ییلیده ایزمیر تلویزیونی, کیین چه لیک میلادی 1971 نچی ییلیده ایسه استانبول تلویزیونی اوز نشراتی گه باشله دی.
میلادی 1969 نچی ییلیده فضانورد لر نینگ آی گه چیققن لیگی و ذکی موران نینگ انقره ده گی کنسرتی تصویری بیر شکلده اوشبو تلویزیون آرقه لی کورسه تیلدی. میلادی 1973 نچی ییلیده ایسه ترکیه جمهوریتی نینگ ایککینچی جمهوررئیسی عصمت این اونو نینگ جنازه مراسمی کورسه تیلدی خودی منه شوو تلویزیون آرقه لی. میلادی 1974 نچی ییلی جولای آیی نینگ 20 نچی کونیده ایسه قبرس تینچ لیک عملیاتی ترکیه و اوروپا گه اوشبو تلویزیون آرقه لی بیلدیریلدی. یوروویژن قوشیق تنلاوی گه ایسه ترکیه ایلک مراتبه میلادی 1975 نچی ییلیده تی آر تی آرقه لی اشتراک ایتدی. میلادی 1978 نچی ییلیده ایلک مراتبه سو آستی کمره لردن فایده له نیلیب "چقور جای لرده گی اوتمیش" نامیده گی مستند فلم ثبت ایتیلدی. میلادی 1979 نچی ییلیده, 5 اولکه دن 133 باله, 31 رهبر نینگ قتنشگن ایلک اپریل آیی نینگ 23 نچی کونی باله لر بیرمی گه اشتراک ایتدی.
میلادی 1974 نچی ییلیده تلویزیون هفته نینگ بوتون کون لریده اوز نشراتی گه دوام ایتتیررایکن, خودی منه شوو نشرات اولکه نفوسی نینگ 55 فایزی (19 میلیون) و اولکه مساحتی نینگ 28 فایزی (210.861 کیلومتر مربع) تامانیدن تماش قیلینه آله دیگن بیر وضعیت گه کیلدی. ترکیه گه تلویزیون نینگ کیلگن لیگی نینگ 10 نچی ییل لیگیده ترکیه ده ثبت ایتیلگن تلویزیون آتن لری سانی 2 میلیون 250 مینگ گه کوتریلیب کیتدی. اولکه ایچی و چیت ایل لرده گی نشراتنی آله آله دیگن, نشرات و ثبت امکانیت لری بولگن یوروویژن بیلن علاقه لی مرکز میلادی 1982 نچی ییلیده فعالیت گه باشله دی. میلادی 1981 نچی ییلی دسامبر آیی نینگ 31 نچی کونیدن کیین ینگی ییل نینگ ایلک کونیده تلویزیون رنگه بیر شکلده کورستو آلیب باره باشله دی. شونده ی قیلیب میلادی 1984 نچی ییلیدن کیین ایسه تلویزیون بوتونلی رنگه بولدی.
میلادی 1986 نچی ییلیده تی آر تی نینگ ایککینچی کانالی دن عبارت تی آر تی 2 اوز نشراتی گه باشله دی. میلادی 1987 نچی ییلیده انتل سات ستلایتی دن کرا گه آلینگن بیر نشرات بیروچی بیلن تی آر تی 1 و تی آر تی 2 نینگ برنامه لری ستلایت بیلن ترکیه نینگ برچه قسم لری گه ییتیب باردی. تی آر تی 3 و تی آر تی گاپ ایسه میلادی 1989 نچی ییلیده اوز کورستو لری نی باشله دی. شونده ی قیلیب تی آر تی کانال لری سانی 4 گه کوتریلیب کیتدی. میلادی 1990 نچی ییلیده تعلیمی برنامه لری بولگن تی آر تی 4 و اوروپا ده یشیتگن ترک ایشچی لر گه قره تیلگن تی آر تی انت اوز کورستو لری نی باشله دی. میلادی 1993 نچی ییلیده قفقاز و اورته آسیا گه قره ته نشرات آلیب باریتگن تی آر تی یورو آسیا و میلاد ی1995 نچی ییلیده ایسه ترکیه پارلمانی تلویزیونی فعالیت گه باشله دی.
میلادی 1998 نچی ییلیده تی آر تی نینگ ایلک خارجده گی نماینده لیگی آلمان نینگ برلین شهریده آچیلدی. میلادی 1999 نچی ییلیده عشق آباد, 2000 نچی ییلیده باکو, قاهره و بروکسل نماینده لیک لری فعالیت گه باشله دی.
میلادی 2002 نچی ییلیده واشنگتن و 2004 نچی ییلیده ایسه تاشکنت نماینده لیگی آچیلدی.
میلادی 1999 نچی ییلیده تی آر تی سایتیک قوریلیب www.trt.net.tr ویب آدرسی بیلن نشراتی گه باشله دی.
میلادی 2003 نچی ییلی تی آر تی و دنیا اوچون اونوتیلمیدیگن بیر ییل دن عبارت بولدی. اوشبو ییلده ترک صنعتچی سرتاپ ارن ار, Every way that I can نامیده گی قوشیغی بیلن 48 نچی یوروویژن قوشیق تنلاویده بیرینچی اورین نی ایگلله دی.
چیت ایل لرده هم مهم بیر نشراتی ارگان دن عبارت بولگن تی آر تی میلادی 2004 نچی ییلیده آسیا- پاسیفیک نشرات بیرلیگی Asiavision کیلیشووی نی امضاله دی.
میلادی 2008 نچی ییلی نوامبر آیی نینگ 1 نچی کونیده ترکیه نینگ بیرینچی باله لر تلویزیونی دن عبارت تی آر تی چوجوک اوز نشراتی گه باشلرایکن, میلادی 2009 نچی ییلی جنوری آیی نینگ 1 نچی کونیده ایسه فرقلی تیل و لهجه لر ده نشرات آلیب باریتگن تی آر تی 6 کُردچه نشرات قیله باشله دی. خودی منه شوو تلویزیون کانالی نینگ آتی میلادی 2015 نچی ییلیده تی آر تی کُردی شکلیده اوزگرتیریلدی.
میلادی 2008 نچی ییلی نوامبر آیی نینگ 20 نچی کونیده فعالیت گه باشله گن www.trtvotworld.com 31 تیلده خبر نشراتی بیلن دنیا ده بیشینچی اورین نی ایگلله دی. حاضرگی کونده ایسه 41 تیلده کینگ کولملی و طرفسیز بیر شکلده نشرات آلیب بارماقده.
بالکان لردن باشلب اورته آسیا, اورته شرق و قفقاز لر گه قدر بولگن 27 اولکه و 13 خودمختار جمهوریتده گی قریب 250 میلیون نفوس گه نشرات آلیب باریتگن تی آر تی آواز میلادی 2009 نچی ییلی مارچ آیی نینگ 21 نچی کونیده کورستو لری نی باشله دی. خودی منه شوو تلویزیون کانالی, ترک, آذربایجان, قزاق, قیرغیز, اوزبیک و ترکمن تیل لریده برنامه لر نشر قیلماقده.
تی آر تی ترک, 08.05.2009 ده خلق ارا ترکچه خبر و فرهنگ تلویزیونی اوله راق اوز نشراتی گه باشله دی. شونده ی قیلیب خودی منه شوو ییل نینگ اوزیده امتحانی نشراتی آرقه لی فعالیت گه باشله گن تی آر تی انادولو محللی و منطقوی سطحده تلویزیون لرنینگ مشترک روشده فعالیت آلیب باریشی نینگ ممکن ایکن لیگی نی کورسه تیب بیردی. تی آر تی انادولو میلادی 2012 نچی ییلی رمضان آییده, 24 ساعت نشراتی گه باشله گن تی آر تی دیانت گه ایلنتیریلدی. میلادی 2009 نچی ییلی نوامبر آیی نینگ 16 نچی کونیده فعالیت گه باشله گن تی آر تی موزیک ترک و دنیا موسیقی سیدن موزیک برنامه لری نشر قیلماقده.
تی آر تی بیلگه سل میلادی 2009 نچی ییلی اکتوبر آیی نینگ 17 نچی کونیده فعالیت گه باشله دی. "شاهد بولیش گه تیارمی سیز؟" شعاری بیلن نشرات گه باشله گن اوشبو تلویزیون کانالی انگلیس, آلمان, فرانسه, روس و ترک تیل لریده ترکیه نی دنیا اولکه لری گه تانیتماقده.
میلادی 2009 نچی ییلی رادیو 6, تی آر تی نغمه, تی آر تی انقره شهر رادیوسی, تی آر تی تورکو بیلن تی آر تی اوروپا اف ام اوزی نینگ رادیو نشراتی گه باشله دی.
تی آر تی, اوروپا و دنیا نینگ مهم خبر کانا لریدن بیری بولگن یورونیوز بیلن همکارلیک کیلیشووی امضالب, یورونیوز نینگ مهم همکار لری دن بیری گه ایلندی. میلادی 2010 نچی ییلی جنوری آییدن باشلب یورونیوز 9 نچی تیل صفتیده ترک تیلیده هم نشرات گه باشله دی.
میلادی 2010 نچی ییلی مارچ آیی نینگ 18 نچی کونیده تی آر تی خبر کانالی اوز نشراتی گه باشلرایکن, الترکیه کانالی عرب دنیا سیده اینگ کوپ تماشا قیلینیش مقصدی بیلن میلادی 2010 نچی ییلی اپریل آیی نینگ 4 نچی کونیده قوریلدی. اوشبو کانال میلادی 2015 نچی ییلیده تی آر تی العربیه اسمی گه ایگه بولدی.
نشرات کیفیتی نینگ اینگ یوقاری سویه سیدن عبارت تی آر تی ایچ دی ایسه مستند فلم لر و سپورت و سینما کبی برنامه لر نشر قیلماقده.
میلادی 2010 نچی ییلی آگست آییده نشرات گه باشله گن تی آر تی سپورت, ملی و خلق ارا مسابقه لر و سپورت برنامه لرینی جانلی یاکه ثبت قیلینگن بیر شکلده نشر ایتماقده. اوشبو تلویزیون کانال سپورت نینگ برچه تور لری گه اهمیت بیریب کیلماقده.
میلادی 2011 نچی ییلی جنوری آییده قوریلگن تی آر تی اوکول ایسه برچه یاش لرده گی انسان لر گه تعلیمی و تکنالوژیک برنامه لر نشر قیلماقده.
تی آر تی حاضرگی کونده 14 تلویزیون کانالی, 5 ملی, 5 منطقوی, 3 خلق ارا و محللی رادیو استیشنی, trt.net.tr و 41 تیلده تیارله نیتگن www.trtvotworld اسمی گه ایگه ویب سایتی, تیلی تیکس نشراتی, "تلویزیون", "تی آر تی چوجوک", "رادیو ویزیون" مطبوع مجله لری بیلن ترکیه و دنیا گه قره ته نشرات آلیب بارماقده.


text:
فاریاب ولایتی، اندخوی ولسوالیگی نینگ اهالی سی، مذکور تومنده ایچیملیک سوو مردمگه ترقتیلمه گنیلیگی اوچون، انچه قیین چیلیکگه قالگنلیک لرینی ایتماقده لر.
مردم گه کوره، اولر ایچیم لیک سوونی بوشکه لب بازار دن ساتیب آلیش گه مجبور بولگنلر.
اندخوی لیک لر آمو دریاسیدن یعنی، 122 کیلو متر دن اوتیب کیله یاتگن ایچیم لیک سوونی بو تومنده اورنه تیلگن بویوک بیر ذخیره دن آلیب حیات لرینی اوتکزه دیلر.
اما مردم مردم گه کوره، برچه اندخوی لیک لر ایچیم لیک سوودن فایده لنه آلمس لیک لری اوچون، ایریم صحی کسللیک لرگه هم دچار بولگنلیک لرینی ایتگن لر.
اندخوی قدوغ لریگه شیرین سوو انچه آز بولگنی اوچون مردم ایچیم لیک سوونی ساتیب آله دیلر.
اندخوی شهریده، بیر قنچه کیشی لر موتر سایکل لریده سو بوشکه لرینی اندخوی نینگ بالاحصاریده گی سوو انباری دن تولدیریب اهالیگه ساته دیلر.
خود شو قیین چیلیک لرگه قرگنده، اندخوی حاکمی نینگ اورین باسری امیر حمزه ایسه بوندن قریب بیش ییل ییل گری جوزجان ولایتی نینگ خماب تومنی یولیدن، امو دریا سووینی اندخویگه اوتکزیش پرژه سی باشلنگنی نی ایته دی، لیکن مردمگه کوره، بو پروژه انچه قیین چلیک لر بیلن عملگه آشیریلماقده.
حمزه جنابلری شونگه قوشیمچه قیلیب کیله سی اوچ الی تورت آی گه قدر اندخوی یشاوچی لری نینگ اوییده سوو باریشی نی سوز بیرگن.
اندخوی نی سوو بیلن تأمین ایتووچی یگانه سوو انباری، خواجه ختل تیپه سیده ییغیلگن سوولردیر.
مردم نینگ ایتیشیچه، بو ذخیره گاه دن سوو لر عدالت و انصاف بیلن ترقه تیلمه یدی.
مملکت نینگ اندخوی کبی باشقه حدود لری هم سوو کمچیلیگی بیلن یوزمه یوز. پایتخت کابل گه حیات کیچیره یاتگن ملیون لب انسان هم خود شو کبی معما دن شکایت قیله دیلر.
کابل یته گیده گی تاغلرگه حیات کیچیره یاتگن اهالی نینگ اکثریتی، ایچیملیک سوولرینی ایشک یا ده جنگگ بیلن اویلریگه ایلته دیلر.
کابل سوو یتکزیش اداره سی نینگ باشلیغی داد محمد بهیر نینگ ایتیشیچه، کابل نینگ نقشه سیز منطقه لریده حیات کیچیره یاتگن اهالی نینگ بیر قسمیگه امکان گه قدر سو ییتکزیلگن. اما بهیر جنابلری مردم گه سوو یتکزیش برنامه لری توغریسیده انچه قیین چیلیک لر بارلیگینی هم ایته دی.
" سوو زخیره لریمیز انچه هزینه بیلن توزه لگن و بیز بو زخیره لردن سوونی پمپ قیله میز. لیکن زخیره دن بلند منطقه لرگه سوو یخشی پمپ بولمه یدی. بیز کابل نینگ بلند منطقه لریده بولگن هموارلیک لرگه زخیره لر ایجاد ایتگن میز و اوییردن سوو اوز فشاری بیلن مردم گه ترقه تیله دی لیکن اوندن کوره بلند راق منطقه لر بیزنینگ زخیره لریمیز سوو نی ترقه تالمه یدی. شو اوچون اهالی پس گه کیلیب عمومی نل لردن کیله یاتگن سوو لردن فایده لنیش لری کیره ک. اولرگه سوو ترقه تیش امکانیتیمیز یوق بو ممکن سیز بیر ایش."
بهیر جنابلری شونگه قوشیمچه قیلیب، کیله سی اوچ ییل گه قدر، کابلگه پلان بولگن منطقه لریده حیات کیچیره یاتگن اهالی نینگ 90 فایزیگه سوو ترقه تیش برنامه لر توگه یشیدن سوز بیردی.
رسمی حسابات گه کوره، حاضر قریب آلتی ملیون انسان کابلگه حیات کیچیرماقده. بولرنینگ همه سیگه سوو ییتکزیش انچه قیین لشگن.
شو نینگ دیک دیک کابل نینگ 75 فایز اهالی سی پلان بولمه گن"نقشه سیز" منطقه لرگه حیات کیچیره دیلر.
رسمیلرنینگ معلوم قیلیشیچه، کابل نینگ پلان بولگن منطقه لریده حیات کیچیره یاتگن اهالی نینگ یریمی دن کوپراقیگه سوو ییتکزیله دی شونینگ دیک پلان سیز منطقه لرده گی اهالی نینگ اوتیز فایزی ایچیم لیک سوو بیلن تامین لنگن.


text:
تورکیه ده اینگ مهم ترورچی لردن بیری اولدیریلدی
اوزاق مدت دن بیری اوشبو ترورچی قیدیریلماقده ایدی
جولای آیی نینگ 30 نچی کونیده تورکیه ده تونجَلی ولایتی پولمور اولسواللیگی آقدیک قشلاغیده اویوشتیریلگن عملیات نتیجه سیده اولدیریلگن ترورچی لردن بیری نینگ اینگ مهم ترورچی لردن بیری بولگن موسی چیتین ار دن عبارت ایکن لیگی بیلدیریلدی.
چیتین کومباد اسمی بیلن بیلینگن ترورچی موسی چیتین ار نینگ سوزده تونجَلی ولایتی دَرسیم منطقه سی مسئولی ایکن لیگی معلوم قیلیندی.
قیلینگن DNA تستی نتیجه سیده اولدیریلگن ترورچی لردن بیری نینگ موسی چیتین دن عبارت ایکن لیگی انیقلندی.
اوشبو ترورچی اوچون 4 میلیون تورک لیره سی نقد پول جایزه تعین ایتیلگن ایدی.
خوددی شوو ترورچی نینگ کوپلب ترورچیلیک فعالیت لری نینگ فاعلی ایکن لیگی انیقلنگن وضعیتده.


text:
زردوشت و اویستا
هر بیر تاریخی اولایین آچیقلیغا قاویشدیریلماسی تاریخی فاکتلار ایله دوزگون اولماسینا باخمایاراق بیر چوخلاری مقاله یازار و دوشونجه یئریدرکن هر هانکی مسئله نین نه اؤلچوده عاقیل ایله اؤتوشدوگونو گؤتور قوی ائتمه دن ایستر اؤز خیاللاری بوی وئردیگی و ایسترسه ده باشقالارین خیاللار اساسیندا یازدیقلاری گؤروشلری عئلمی بیر مقام دئیه اجتماعیته تقدیم ائتمگه چالیشارلار. بو موضوع و مقوله لردن بیری ده "زردوشت" و "زردوشتلوک" موضوعسو ساییلار. زردوشتلوگ گؤروشو بیر دین اینانجی اولدوغو اوچون بئله بیر گؤروشو اورتایا آتمیش شخصین هارادا دوغولدوغو یوخسا دوغولمادیغی بو اینانج صاحابلاری اوچون اؤنملی دئییل، اؤنملی بو اینانجین بیر دین اینانجی اولاراق اینانان انسانلارا معنوی باخیمدان دایاق اولوشدورماسیدیر. بئله بیر شخصین تاریخ آچیسیندان هارادا یاشادیغی او بؤلگه نین تاریخ آچسیندان اؤنمینه داییر بیر گؤسترگه اولابیلر. بو دا او دیل و مدنیتی تمثیل ائدن توپلوما عایید اولاجاق بیر مسئله ساییلمالیدیر. بو دئدیکلریمیزه باخمایاراق فارس ایستعمار یانچیلاری آذربایجانی مستعمره لیکده ساخلاماق و فارسلیغین ترکیب حیصصه سیندن قورتولوشونا اولاناق و ایمکان وئرمک ایسته مدیکلری اوچون آذربایجانی زردوشت و زردوشتلوگه دویونلمگه چالیشار و نسبت وئررکن، آذربایجان دیل و مدنیتینه باغلی اولموش بیر سیرالاری دا بو آغ یالانلارا ایناناراق ایکی دره بیر سره دئیه آلاق بولاق دوشونجه سی ایله فیکیر یئریتمیش اولارلار. بونلارین بیر سیراسی زردوشتی تورک و تورکلوگه باغلاماغا چالیشار و آذربایجانینکی قلمه آلارکن بیر سیراسی دا زردوشت آذربایجانلی آنجاق تورک دیل و مدنیتی ایله ایلیشکیسی اولمادیغینی سرگیلمگه چالیشارلار. بو ایکی قوروپ نسبی اولاراق بیر بیرلرینه ترس گؤروشلری اثبات ائتمگه چالیشار و گؤروشلرینی اورتایا قویارکن دیل و مدنیتلرین تاریخ آخاریندا آخین ائتدیکلرینی گؤز آردی ائده رک بعضی روایتلر ایله اؤز ایددعالارینی اساسلاندیرماغا چالیشارلار. بو یازیدا بو ایکی بیر بیرلرینه ترس آذربایجانلی شخصلرین گؤروشلرینی بیر یانا بوراخاراق "معلول" دئییل "علت" مقوله سی نین اؤنملی اولدوغونو نظره آلاراق فارس ایستعمارچیلیغی اساسیندا اورتایا قویولموش زردوشت و زردوشتلوک مقوله سینی بیر ایکی یازی نین بعضی مقاملارینا دئیینه رک اؤز گؤروشلریمیزی اورتایا قویماغا چالیشاجاییق.
زردوشت موضوعسوندا فاروق صفی زاده آدلی معلوم الحال شخص ایمضاسی ایله »ایران مهر« ژورنالیندا یازیلمیش یازیدان اوخویوروق:
"...زردشت یک لقب است. مثل آیت الله العظمی، حجة اسلام، ثقةاسلام. زردشت هم یک لقب است که در آیین مهر به آخرین مرحله لقب مهری می گفتند.... زردشت مادی لقب داشته است و در تاریخ بنام زردشت مادی آمده است. که این زردشت دقیقاً بر اساس متن گاتاها برمیگردد به 14 هزار سال پیش که در آذربایجان به دنیا آمده است برمیگردد. و در شهر شید باستان در کناره آتشکده آذرگسب امروزی که به نام تخت سلیمان معروف است".[i]
باشقا بیر یازی فارس مدنیت راسیستلیگینه قاپیلمیش جواد مفرد کهلان آدلی شخصه عاییددیر، اوخویوروق:
" نگارندهً در طی سالها تحقیق بدین نتیجه رسیده است که ابراهیم تورات و قرآن نه یک فرد بلکه پنج تن از پادشاهان آریائیان سکایی، مادی، هخامنشی و پیشدادی بوده اند که در حدود فاصلهً زمانی بین ۷٠۵ تا ۵٢٢ پیش از میلاد حکومت کرده اند و به سبب اینکه فرمانروای ملل بسیاری بوده اند ملقب به ابراهیم یعنی پدرامتهای بسیار شده اند و تورات نویسان آنان را یک فرد واحد به شمار آورده و به واسطهً نام ابرام یعنی پدر عبریها آن را نیای اساطیری یهود و اعراب شمرده اند. ما در این جا به طور خلاصه این پنج را معرفی کرده و دلایل یکی بودن آنان را با ابراهیم تورات و قرآن به تخلیص بیان می نمائیم و خواهیم دید از این میان ایراهیم خلیل (یعنی ابراهیم دوست صمیمی خدا) صاحب صحائف همان زرتشت/ بودا[ii] است که در نزد صوفیان با اسامی شاهزاده ابراهیم ادهم (ابراهیم بور) و سلطان بایزید بسطامی (مرد تنومند دوست خالص خدا= خلیل) و شاهزاده بهلول عاقل دیوانه نما یاد گردیده است: ١- پادشاهی اسکیتی به نام فراسپ ... ٢- ابراهیم دوم مطابق با خشثریتی (کیکاوس) سومین پادشاه ماد است... در اساطیر اسلامی نیز کیکاوس (خشتریتی) با ابراهیم و نمرود (نمرو، مردوک خدای بابلیها) مربوط گردیده است. ٣- ابراهیم سوم مطابق با کورش یعنی سازنده ویا تجدید عمارت کننده معابد اعراب و یهود است .... اما همین کورش در نزد اعراب یکی از ابراهیم های معروف است و آن همان ابراهیمی است که بنای خانه کعبه بدو منسوب گردیده است: در رابطه با بنای خانهً کعبه توسط کورش شواهد زیر در دست است. این معبد به شکل ساختمان باستانی موسوم به کعبهً زرتشت است که در مقابل مقابر پادشاهان هخامنشی بنا شده است و اختصاص به خدای خاندان شاهی یعنی اهورمزدا (سزور دانا) داشته است که کاسیان (اسلاف لران) وی را ایمیریا می نامیده اند که این نام کاسی هم به معنی سرور دانا و هم به معنی دانای مرگ و میر بوده است. ... 4 - ابراهیم چهارم همان کمبوجیه پسر کورش و فاتح مصر است؛ ... ابراهیم در مقام اخیر بیشتر به جای همان بردیه زرتشت می باشد که برادر خوانده و شوهر آتوسا بوده است... ۵- ابراهیم پنجم همان گئوماته زرتشت (زریادر، ایرج،بردیه)است که شوهر اصلی آتوسا دختر کورش و برادر خواندهً وی بوده است؛.... عبدالکریم شهرستانی در کتاب الملل والنحل تحت عنوان مجوس و اصحاب اثنین از همان ابتدا کار را یکسره کرده و پس از شرحی در بارهً دین حنیف و ابراهیم می گوید تمام رعایا و ملوک عجم بر دین ابراهیم بودند، و این بر اساس یکی دانستن زرتشت و ابراهیم صورت گرفته است."[iii]
بیلیندیگی کیمی بیر کلمه نین آد، یوخسا لقب اولماسی، هانکی خالقلارین دیل و مدنیتلرینده دولاشماسی معده گوجو اساسیندا فیکیر یئریتمک ایله دئییل، تاریخی فاکتلارا اساسلانمالیدیر. یئری گلمیشکن آلمان موألیفی Wolfdietrich von Kloeden بیر چوخ قدیمی کیتابلاردان فایدالاناراق[iv] زردوشتون دوغولموش یئری، یاشادیغی عصری و هانکی اساسدا ایکیلیک «دوآلیسم» فلسفه سی نی زردوشتون منیمسه دیگی قناعتینه گلدیگینی اورتایا قویماغا چالیشاجاییق. بئله لیک ایله پان ایرانیستلر زردوشتو آذربایجاندا دئییل، قوزئی تورکمنیستانین باختر و بعضی گؤروشلره اساساً افغانیستانین بلخ شهرلری اطرافیندا آختارماغا چالیشسینلار و بو یانلیش ایفاده لری معلومات دئیه آذربایجان اینسانی نین باشینا "زردوشت" آذربایجانلی ایمیش دئیه بیر داها یاغ سورمه گه چالیشماسینلار.
زردوشت[v] (قبیله سی نین آدی "سپیتاما") یونانجا زوروآستئر تخمیناً 1000 ایل میلاددان اؤنجه آرال دنیزی نین گونئیینده، ائحتیمالاً تورکمنیستانین باختر بؤلگه سینده، کئچمیشده کی آنتیک دؤنمینه عایید تحقیقاتچیلارین هئرودوت، خئنوپون، پلینیوس و پلوتارش ذات عالیلرین فیکرینه اساساً 630 ایل میلاددان اؤنجه بلخ بؤلگه سینده و بعضی فیکیرلره اساساً 553 ایل میلاددان اؤنجه باختر بؤلگه سینده مزدا دینی نی تازالایان بیر پیغمبر و پریستئر کیمی اورتایا چیخمیش[vi]. زردوشتون یاشاییشی اوزره چوخلو افسانه لر وار. بونون دلیلی کئچمیش پارس/پرس/پرت، اؤزلیکله ساسانیلر (224-661) تاریخینده اونو اولدوغو کیمی دئییل، آباردیلمیش (شیشیردیلمیش) و اونا دوگم مذهبی دون گئیدیرمه چابالاریندا آختاریلمالیدیر. ساسانیلر زامانینداکی اویستا گلنه یینه (ترادیسیون و سنتینه) اویقون اولاراق زردشتون دوغولوشو و جذابیتی افسانه کیمی اورتایا قویولموش. بونلارا باخمایاراق اونلار اویستانین ایچریگینی (اصل محتواسی نی) گیزله ده بیلمه میشلر. زردوشت اینانجی نین ایرانین شمال شرقینده[vii] مالدارچیلار آراسیندا بؤیوک تأثیری وار ایمیش. زردوشتون آناسی دوغمادان اؤنجه گؤردوگو یوخویا اساساً: »زردوشت دوغولارکن گولورموش«. بو دئییش و حئکایه نی (آغلاییب گولمه نی) یاخشی نین پیسه قارشین باشاریسی (ظفری) کیمی یوروملاماغا چالیشمیشلار. بو یوروملامالار (تعبیر و تفسیرلر) ایله زردوشت مزدا مذهبی نی یئنیله دیگی سورجده (زامان ایچریسینده) ایکیلیک (دوآلیسم) تعلیمینی زردوشت مذهبینه آرتیرمیش. زردوشت جاوانلیقدا گاوماتا بودا کیمی اؤزونو دونیادان منزوی ائتمیش. 30 یاشیندا ایکن بیر باشی آشاغی یئرلشمیش داغدا اهورا مزدا، بؤیوک بیلیجی آلله ، طرفیندن پیغمبرلیگه سئچیلمیش. کئچمیش تاریخ حئسابلامالارینا اساساً زردوشت تخمیناً 600 ایل میلاددان اؤنجه آمودریا چایی نین قیراغیندا بو مقاما یوکسلمیش. ف آلتهایم (F. Altheim) آدلی موألیفین فیکیرینجه پورپوریوس (234-313 میلاددان سونرا) وئردیگی بیلیگی یه ا اساساً زردوشتون پیغمبرلیگی 569 ایل مسیحیتدن سونرا اورتایا چیخمیش.
بوگونکو حئسابلامالارا اساساً زردشتون پیغمبر اولماسی ایکینجی کوروش زامانینا عایید اولماسینا باخمایاراق بیرینجی داریوش طرفیندن اهورا مزدا دئیه اونا خیطاب اولموش. ایلاهی دئییم کیمی تانینان »اهورامزدا ویا اورمزد« بیستونون (500 میلاددان اؤنجه) گؤن یازیتلاریندا 9 دفعه تیکرار اولموش. زردشتون گاتالاریندا[viii] وئد[ix] دوشونجه لری اؤزونو عکس ائتدیرمکده دیر. بو گاتالار 1000 ایل مسیحیتدن اؤنجه یارانمیشلار. آرال دنیزی نین گونئینده کی قبیر قازینتیلاریندان اله گلن بیلگیلره اساساً او زامان اینسانلار یئر و تورپاغی کثیف دوشوندوکلری (حئساب ائتدیکلری) اوچون اؤلولری یئره قویلامیرمیشلار. ها بئله زردوشت اون ایکی ایل اؤز آیینی نی تعلیم وئره رک میترا[x] آدلی الله ها عبادت ائتمه نین علیهینه چیخیش ائتمیش. زردوشتون میترا ایله موخالیفت موضوعسو قوربانلیق وئرمه ایمیش. زردوشت قوربانلیغین محدودلاشماسینی اینسانلارا تعلیم وئرمه گه چالیشمیش. آرال دنیزی نین گونئییینده کی آمودریا و سیردریا آراسیندا یئرله شن بؤلگه لرده مالدارلیق ائدنلر کؤچری دئییل، یئرلشمیش ایمیشلر. مالدارلارین مدافعه چیسی و باشچیلاری ساییلان بگ او بؤلگه نی ایداره ائدیر و کناردان اورا اولان هوجوملارا مانعچیلیک تؤره دیرمیش. زردوشت یولو دوشدویو آرال دنیزی نین آلت یانی، خارزم و کالاقیر بؤلگه لری نین یان یؤوره سی و باختر بؤلگه سی دوغرولتوسونداکی یئرلرده او زامان اکینچیلیک و مالدارلیق ایله مشغول اولانلارین یاشادیقلارینا تانیقلیق ائتمیش (مشاهیده ائتمیش). او زامان قونشو یئرلردن (محل و کندلردن) هوجوم ائدن اینسانلار دئولرین موریدی کیمی قلمه آلینیرمیشلار. دئولر هیند مذهبلرینده کی وئد[xi] لرده کی ماهیتی داشیییرمیشلار. آنجاق وئدلرده کی بئلنچی آلله لار یا دئولر پیس مووجودلاری اونلاردان اوزاقلادیرمیشلار. اونلارین قارشیسینی آلماق و اخلاق و مذهب سنگری یاراتماق اوچون زردوشت ویشتاسب[xii] آدلی اؤز زامانی نین شاهی ایله بیرلشمیش. »زردوشت«: قیزیللی دوه صاحیبی یا دوه چی آنلامینا (معنی سینه) گلیرمیش. زردوشتون پیغمبرلیک آدیندا (زردوشت کلمه سینده) کئچمیشده کی حیوانچیلیق ائدنلرین و چوبانلارین (حیوان اوتارانلارین) مسلکی ترسیم اولموش. اهورا مزدا اوچون پاداش اولاراق اون مادیان آت و بیر سایدا آیقیر اؤرنک اولاراق ائرکک آت و دوه وعده ائدیلیرمیش. کئچمیش موناسیبتلری نظره آلاراق بو پاداشلاردان بؤیوک ثروت بیریکیرمیش (توپلانیرمیش). بلخ شهری نین قدیم عیبادت مرکزی دوه ساخلاماق، دوه پروریش وئرمک ایله تانینمیش ایمیش. زردوشت یئنی آیاق باسدیقی (تازا گئتدیگی) بعضی توپلوم ائل و قبیله دینلرینه ایطاعت ائتدیکلری اوچون اورادا آتچیلیق و مال قاراچیلیق (اینک و اؤکوز ساخلاماق ایله مشغول اولماق) مسلکی یایقین ایمیش. زردوشت اؤز آیین نی بو یئرلرده یایماق اوچون آیری بیر یول (روش) ایله آیینی نی اورالادا یایماغا چالیشیرمیش. او اؤکوزو بیر تمل و اساس موضوع کیمی نظره آلاراق اؤز تعلیماتینی اینسانلارا آنلاتماغا چالیشیرمیش[xiii]. زردوشت اؤکوز قوربانلیق ائتمه گه موخالیفت ائده رک حاکیم شاه دئییلن ویشتاسب[xiv] و اونون خانواده سی ایله بیرلیکده اؤزلرینی ایجتماعیته یاخشی گؤسترمک اوچون اؤکوزو قوربان کسمه گه قارشی چیخیرمیشلار (باخ بئشینجی گاتها!).
قایناقلاردان آلینان بیلگیلره اساساً زردوشت دوستلوق ائدن خانواده لرین بیری نین قیزی ایله ائولنمیش، او خانواده نین باشچیسی »فراشا اوشترا« آدلانیرمیش. زردوشتون قیزی »پوروورو اوییشتا« »یاماسپا« آدلی بیر وارلی و بگ خانواده سی ایله ائولنمیش ایمیش. »یاماسپا« »فراشا اوشترا« نین خانواده سی ایله ده قوهوملوغو وار ایمیش. زردوشتون اوغلو »ایشاتواشتئرا« آدلانیرمیش. دئییلن افسانه و ناغیللارا گؤره بیر موخالیف بگ زردوشته هوجوم ائده رک اونو اؤلدورموش.
گاتها و اویستا یازیتی (بنشته لری) اوزره آشاغیداکیلاری دئمک اولار:
گاتهالار 17 بؤلومدن عیبارتدیرلر. اونلار زردوشتون اؤنملی تعلیمات و آیینلرینی و اونون یاشاییشینی ایچرمکده دیرلر. اونلار مذهب تاریخ بیلیمی اوچون چوخ اهمیتلیدیرلر.
گاتها یاسنا: گاتها ادبی بیر بؤلوم (قیسمت) اولاراق یاسنانین اساسینی تشکیل و اویستانین مراسیملرینی ایفاده ائدر. اورادا موضوع قانسیز ایثار ائتمکدن عیبارتدیر. بؤلوملر بیت اولاراق بئش گاتها ویا سرود بؤلومونه آیریلمیشلار.
1- گاتها آهوناوایتی(Yasna-Kapitel 28-34): بو بؤلوم واجیب عیبادتلری ایچرمکده دیر (شامیل اولماقدادیر).
2- آهونا وایریا ((Yasna-Kapitel 43-46: بو بؤلوم گاتها هاپتانهایتی ایله بیرلیکده دیر، و سونراکی زامانلارا عاییددیرلر.
3- گاتها سپئنتا ماینیو (Yasna-Kapitel 47-50):
4- گاتها ووهو خشاتهرا (52 +Yana-Kapitel 51 ): دعا متین اولاراق یازیلمیش.
5- گاتها واهیشتویتی (Yasna-Kapitel 53):+ دعا آیریمان ایشیا (Yasna-Kapitel 54).
اوسته کیلره Yasna-Kapitel 14 +Yasna-Kapitel 15 کؤمک اوچون یالماروا دعا دئیه آرتیریلمیش.
Yasna-Kapitel 56, Yasna-Kapitel 58, 1-3 دوعانین تأثیرینه داییر بیر آچیقلاما وئریلمیش. بونلارین هامیسی بیرلیکده ییرمی بیرینجی "نسکس" دن بیرینجی "نسکس" دئییلن بندین اساس ایچریگینی (محتواسینی) اولوشدورورلار.
1-1 اویستانین یازیلیشی
گاتهالار ایلک اولاراق آغیز یولو (شفاهی) واسیطه سی ایله قورونموشلار. بونلاری یازی بیچیمینده تثبیت ائتمک میلادین 13 اونجو یوز ایلیندن باشلامیشدیر. گاتهالارین یاشلارینی بلیرله مک اولدوقچا چتین ایشدیر. ریگ وئدا[xv] متینلری ایله اویستا متینلری نین قوهوملوغونو (دینی مفکوره آچیسیندان) نظره آلارساق 1000 مسیحیتدن اؤنجه و یا سونرالار اویستانین اورتایا چیخماسینا داییر فیکیر یئریتمک مومکوندور. بو مسئله زردوشتون نه زامان یاشاماسینا داییر ده فیکیر یارادا بیلر دئیه دوشونمه لی ییک. بو دوغرولتودا بوگون آراشدیرماجیلارین بیر چوخو بو قناعته گلمیشلر (bax. Josef Wiesenhöfer, a.a.O., S. 142). دئییلنلره گؤره زردوشتون مقدس کیتابی شاه ویشتاسپ ذات عالیه تسلیم ائدیلمیشدیر. اهورا مزدا 21 نسکس (قعطه کیتاب) تألیف ائتمیشدیر. عربلرین گله نکلرینه اساساً الیازیلارینین دؤرتدن اوچونون (سه چهارم) ایتمه سی و یوخ اولماسینا باخمایاراق 12000 اؤکوز دریسی اونلاری یازماق اوچون ایسیفاده اولونموشدور. فرانسه عالیمی، آنکتیل دوپرون (A.H. Anquetil-Dupperon) (1731 – 1805) اوستا کتابینی هندوستاندان آوروپایا آپارمیش. آنکتیل دوپرون ایلک اولاراق اویستادان بیر چئویرمه (ترجومه) یایینلامیش. بو چئویرمه اویستا تانیماقدا باشلانقیج ساییلار. اویستادا ایشلنمیش بعضی سؤزجوکلرین آنلامینی باشا دوشمک اولدوقجا چتین. اویستا تانییانلار بیله بو سؤزجوکلری باشا دوشوب دوشمدیکلری اوزره دوشونجه بیرلیگینه وارمیش دئییللر. 1968- اینجی ایل گرشویچ یئریتدیگی ایفاده لره اساساً اویستادا آنلاشیلماز مقاملارین چوخ اولدوغونا باخمایاراق زردوشتین دوشونجه و فیکیرلری اونون شعرلری و ایفاده لریندن آنلاشیلار. پور داوود 1937- اینجی ایل کیریستین بارتولومه نین چئویرمه و تفسیر ائتدیگی اثریندن فایدالاناراق اویستانی فارسچایا چئویره رک اونو چاپ ائتمیش. بارتولومه ایستر سانسکریت و ایسترسه ده اویستا دیلینی بیلن بیریسی اولموش. دئییشلره گؤره مؤبدلر (زردوشت روحانیلری) اویستانی نسیلدن نسیله ازبر ائتمیش و سونرا اونو یازییا کؤچورموشلر.
2- پیغمبر ایسلامین ایرانی (فارس) اولماسی!!
ایسلام پیغمبری نین ایرانی گؤسترمه لرینه داییر فاروق صفی زاده آدلی معلوم الحال شخص ایمضاسی ایله »ایران مهر« ژورنالیندا اوخویوروق:
"پیامبر اسلام، پیامبر ایرانی... ابراهیم زردوشت، نامی بوده یعنی از قرن دوازدهم به بعد هر کجا اسمی از ابراهیم آمده است یا ابراهیم زردشت و یا زردشت ابراهیم آمده است. که این نشان می دهد، وی کاملاً ایرانی و آریایی و همه پیامبران اسرائیل از جمله اسماعیل و اسحاق از نسل او هستند.... خود پیامبر اسلام هم ایرانی بوده است. همانطور که ما از پیامبر اسلام حدیث داریم، می گوید: عرب از من است و من از عرب نیستم. در خود قرآن هم یک آیه داریم می گوید: الاعراب اشد نفاق والکبر.عرب از کفر و نفاق بدتر است. این آیه ثابت میکند که خود پیامبر نم تواند از عرب باشد... این آیه ثابت می کند که خود پیامبر ایرانی است و خیلی ها عقیده دارند که قبیله کوروش همان قبیله قریش است، که از کورش گرفته شده که در عربی شده است قریش و این همان قوم کورش بوده است، که از ایران رفته اند به عربستان و می دانیم که عربستان جزء خاک ایران بود. اگر کسی می خواستند تبعید کنند، می فرستادند عربسان. همانطور که مزدکیان را به عربستان تبعید کردند"[xvi].
اوسته ایشاره ائتدیگیمیز کیمی زردوشتون دقیقاً نه زامان یاشادیغی بللی دئییل، و زردوشته نسبت وئریلمیش اویستا آدلی کیتابدان باشقا هئچ بیر تاریخی قایناقلاردا دا زردوشت دئیه ذیکر ائتمه میشدیر. یالنیز زردوشت یانچیلاری و مؤبدلری میلادین 13 اونجو یوز ایللرینده سینه لر ازبری اولان ناغیل و تعالیملری توپلاییب کیتاب ائتدیکلریندن سونرا بو کیتابداکی زردوشتون هندی مفکوره لری هیند دینلرینده اولان ریگ وئدا قوشمالارینا و اوراداکی فیکیر بنزرلیکلری ایله قارشیلاشدیریلدیقدا میلاددان 1000 ایل اؤنجه، حتی سونرالار بو فیکیرلرین اورتایا آتیلدیقلاری و بئله لیکله زردوشتون سونراکی ایللر یاشادیغی تخمین ائدیلر. یونانین آنتیک دؤورونه عایید آراشدیرماجیلاری هئرودوت، خئنوپون، پلینیوس و پلوتارش ذات عالیلرین فیکرینه اساساً زردوشت 630 ایل میلاددان اؤنجه بلخ بؤلگه سینده باشقا فیکیره اساساً 553 ایل میلاددان اؤنجه باختر بؤلگه سینده مزدا دینی نی تازالایان بیر کشیش و روحانی شخصیت اولموشدور[xvii]. زردوشتون 13 یوز ایل میلاددان سونرا اویستا کیتابی ناغیللاریندا آدی نین تیکرار اولماسی یونان آنتیک دؤنمینه عایید فیکیر صاحابلاری نین دئدیکلرینی زردوشتون آدی باخیمیندان دوغرولامیش اولورلار. دئمک، زرتوشتون آنادان دوغولدوقدا آدی نین نه اولدوغونو بیلمه سک ده، او زامان اهورا مزدا ذات عالیلرینه پاداش اولاراق موریدلری طرفیندن اون مادیان آت و بیر سایدا آیغیر دوه و آت وئردیکلرینی اؤیرنمیش اولوروق. بیلیندیگی کیمی قدیم بعضی کولتورلرده (او جمله دن عرب کولتورونده) دوه نفر ساییلدیغی اوچون بلکه ده اهورا مزدا اوچون وئریلن پاداش "زردوشت" (قیزیللی دوه) زامان گئدیشی ایله قیزیل دوه صاحابی و دوه چی حالینا گله رک اونا (زردوشت حضرتلرینه) بیر آد کیمی خیطاب اولموشدور.دئمک، پان ایرانیست و باستانگرایلارین آدسیز پیامبرلری زامان کئچیدی ایله زردوشت (قیزیللی دوه و دوه چی) آدینی قازانمیشدیر دئیه فیکیر یئریتمک اولار.
قایناقلار و اتک یازیلار
[i] ماهنامه ایران مهر، تهران، 1384، شماره تیر و مرداد.
[ii] نئپال بگی نین اوغلو حیاتیندا چتین گونلر و منزویلیک کئچیردیکدن سونرا اؤز ایچینه قاپاناراق بیر اؤیرنیمه (تعالیم) درجه سینه یوکسلدی. زیددهارتها قاوتاما او اؤیرنیم اساسیندا 5. اینجی و 6.اینجی عصیر میلاددان اؤنجه بوددا (آیدینلاشمیش) دئیه بیر دینی حرکت یاراتدی. او اؤلدوکدن سونرا بودیسم (بودا آیینی) هیندوستاندان ژاپونا دک یاییلماغا باشلادی. بودیسم بوگون دونیادا بئشینجی دین ساییلیر.
[iii] جواد مفرد کهلان: ابراهیم خلیل همان زرتشت و صحائف ابراهیم همان اوستاست:
[iv] Biographisch-Biographisches Kirchenlexikon, Band XIV, 1998;Verlag Traugott Bautz Spalten 344-355
[v] "زردوشت" قیزیللی دوه، قیزیللی دوه صاحابی آنلامینا گلن بیر کلمه دیر. بو آدین سونرادان اورتایا آتیلدیغی و بیر شخصه نسبت وئریلدیگی تخمین ائدیلر.
[vi] گؤروندوگو کیمی مزدا آیینی زردوشتدن اؤنجه ده بیر اینانج اولاراق وار ایمیش. زردوشت یالنیز بو آیینی یئنیله مه گه چالیشمیشدیر. بو مسئله انجیل کتابیندا مسیح دینی اوزره صیدق ائدیر. بیلیندیگی کیمی اینجیل کیتابی نین دا عهد عتیق و عهد قدیم دئیه ایکی واریانتی واردیر.
[vii] افغانیستانین قوزئی بؤلگه سی منظور اولونار.
[viii] گاتا: شعر و سرود وزنینده یازیلان زردشتین کلاملاری.
[ix] وئدا: اسکی هند دینی متین لری نین دؤردوندن هر بیری (ریگ، ساما، یاچور و آتهاروا).
[x] میترا 1400 ایل میلاددان اؤنجه زردوشت عایید اولان دیل و مدنیتده بیر الله کیمی قبول ائدیلیرمیش. بو دئییم »میترا« اسکی هیند مدنیتیندن آلینمیش بیر دئییمدیر، »دسته« و »دوست« آنلامی داشیماقدادیر.
[xi] Biographisch-Biographisches Kirchenlexikon, Band XIV, 1998;Verlag Traugott Bautz Spalten 344-355
[xii] ویشتاسب بورادا پارسلارین شاهی کیمی تانینان داریوشون آتاسی نظرده توتولمور.
[xiii] اؤکوزه احترام ایله یاناشماق دا هیندوستانداکی "اؤکوزه تاپینما (گاوپرستی)" مفکوره سینه اساسلانار.
[xiv] باخ xii.
[xv] ریگ وئدا:وئدا- مدداحلیق قوشماسی و سرودلاری (هیند مذهبلرینده).
[xvi] ماهنامه ایران مهر، تهران، 1384، شماره تیر و مرداد.
[xvii] Biographisch-Biographisches Kirchenlexikon, Band XIV, 1998;Verlag Traugott Bautz Spalten 344-355
ایشیق سؤنمز، 24.01.2013


text:
روسییادا بنزینین توپدان شاتیش قیمتی نویابردا رکورد حده چاتیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، «کومرسانت» قزئتی حاضردا اؤلکهده آی-۹۲ مارکالی بنزینین ۱ تونونون دیرینین ۲،۳% آرتاراق ۴۲،۸۵ مین روبلا قالخدیغینی یازیب. آی-۹۵ مارکالی بنزینده ایسه باهالاشما ۱،۷% اولوب. حاضردا اونون ۴۴،۹۹ مین روبلا ساتیلدیغی وورغولانیب.
بو گؤستریجیلر ۲۰۱۷-جی ایل اوچون رکورد قیمت ساییلیر.
باهالاشمایا اساس سبب کیمی «گازپروم نفت»ا عایید اولان موسکواداکی نفت اییرما زاوودوندا یئرلشن اؤنملی قورغولاردان بیرینین گؤزلنیلمهدن سیرادان چیخماسی گؤستریلیر. بو ایسه شیرکتی بیرژادان علاوه بنزین آلماغا مجبور ائدیب.


text:
تورکیه پنجرهسیندن اورتادوغو(37)
تورکیه جمهوریتینین مرزلرینین بیر حیسهسینی ترور تشکیلاتلاریندان تمیزلمک اوچون باشلاتدیغی فرات عملیاتینین اوستوندن بیر ایل کئچدی
تورکیه پنجرهسیندن اورتادوغو(37)
تورکیه جمهوریتینین مرزلرینین بیر حیسهسینی ترور تشکیلاتلاریندان تمیزلمک اوچون باشلاتدیغی فرات عملیاتینین اوستوندن بیر ایل کئچدی. بیز ده بو هفته پروقرامیمیزدا فرات قالخانی عملیاتینی و بؤلگهسلدکی آکتوال وضعیتی تحلیل ائدجگیک.
آتاتورک اونیورسیتهسی اولوسلار آراسی ایلیشکیلر بؤلوموآراشدیرماچیسی دوکتور جمیل ایپکین مسئله ایله باغلی قیمتلندیرمهسینی تقدیم ائدیریک.
------
تورکیهنین جنوب مرزلرینین بیر حیسهسینی ترور تشکیلاتلاری داعش و پ.ک.ک-دان تمیزلمک اوچون 24 آوقوست 2016دا باشلادیغی فرات عملیاتی (فرات عملیاتی) هم داعشه آغیر بیر ضربه ووردو، هم ده پ.ک.ک-نین ترور دهلیزیله آغدنیزینه چیخماق خیالینا مانع اولدو. تخمینن یئددی آی مدتین عملیات، 29 مارس 2017ده میللی امنیت قورومو کئچیریلن بیر بیاناتلا سونا چاتدی. تورکیهنین یاخین گونلرده بؤلگهده بئله بیر عملیات داها باشلایاجاغی، بو واریانتین ماسادا اولدوغو توپلومدا تئز-تئز دیله گتیریلیر.
تورک سیلاحلی گوجلری (آسک) و آزاد سوریه اوردوسو (اؤسو) طرفیندن حیاتا کئچیریلن فرات عملیاتی؛ 24 آوقوست 2016دا تورک سیلاحلی گوجلری تانک بیرلیکلرینین تورکمن بؤلگهسی جرابلوسا گیریشی ایله باشلادی. فرات عملیاتینین ایکی ایستراتژیک هدفی واردی. بیرینجیسی، داعشی تورکیه مرزیندن اوزاقلاشدیراراق بو ترور تشکیلاتینا بؤیوک ضربه وورماقدیر. ایکینجیسی ایسه پ.ک.ک-نین سوریهنین شمالیندا نظارت ائتدیگی اراضیلری بیرلشدیریلمهسینی انگللمک. عملیات بو ایکی ایستراتژی هدف کونتکستینده اوغورا چاتیب. فرات عملیاتی بئلهجه، ترور تشکیلاتی داعشه قارشی حیاتا کئچیردیگی عملی عملیاتین یاناشی دیگر بیر ترور تشکیلاتی اولان پ.ک.ک-نین ایشغال ائتدیگی ساحهلری بیرلشدیرمک مقصدینی ده مانع اولدو.
فرات عملیاتی ایله حلبین شمالیندا اعزاز، الباب، جرابلوس اوچبوجاغیندا تخمینن 2300 کیلومتر مربع ساحه ترور تشکیلاتلاریندان تمیزلنیلیب. تخمینن دؤرد ایلدیر ساواشا و داعش تضییقی آلتیندا دینج حیات نورمالا قاییدیب. فرات عملیاتینون دیگر بیر هدفی ده بؤلگهده اعتبارلی بیر بؤلگه یاراتماق ایدی. بو بؤلگه رژیمدن قاچان موخالیفلره و اؤلکهلرینه قاییتماق ایستهین وطنداشلارا سیغیناجاق اولاجاقدی. بو سببدن فرات عملیاتینین نیظامی اؤلچوسو هلهلیک بیتسه ده سیاسی و اینسانی اؤلچو داوام ائدیر. اؤتن مدت عرضینده جرابلوس، چوبانبئی، الباب و آعزازده سیویل پروژهلر کئچیریلیب. بؤلگهده آپاردیغیمیز آراشدیرمالاردا ده چوخ جیدی ایرلیلییشلر موشاهیده ائتمیشیک. آنجاق، دیگر بؤلگهلردن گلنلرین ده آرتماسی ایله بیرلیکده بؤلگهده دموقرافیک بیر قاریشیقلیق یاشانیر. اورهتیم ایمکانلارینین محدود اولدوغو، ایقتیصادی فعالیتلرین داواملی دستهیه احتیاجی اولدوغو بیر شرایطده گوندهلیک حیاتین چوخ سرعتله یاخشیلاشماسی آسان دئییل. بؤلگهنین زامانا احتیاجی وار. بؤلگه، تورکیهنین دستگی سایهسینده گوجلو قوروماغا صاحب، اعتبارلی بیر ساحهیه چئوریلدی. لاکین، بؤلگهده حیاتین یاخشیلاشدیریلماسی اوچون ایللرله داوام ائدهجک بیر ایقتیصادی و اجتماعی ترانسفورماسیون لازیمدیر.
بؤلگهده تورکیهنین فعال دستگی و یاتیریم ایله اجتماعی هارمونیا یاراندی. بو وضعیت بوتون بؤلگه اؤلکهلری اوچون مودئل اولمالیدیر. بیر بؤلگهده چاتیشما باشا چاتدیقدان سونرا او بؤلگه اینسانسیزلاشدیرماق، دموقرافیک آلت یاپیسینی زورلا و سیستماتیک اولاراق چئویرمک، یا دا بؤلگه خالقینی گؤچه مجبور ائتمک حلّ یولو دئییل. فرات عملیاتیدا ائدیلدیگی کیمی سیویل تدبیرلر یولو ایله یاشام یئنیدن اینشا ائدیله بیلر. بو باخیمدان آمریکانین دا، روسیانین دا فرات عملیاتیدان چیخاراجاغی چوخ درس وار. پ.ک.ک نظارتیندکی اراضیلرده زورلا کؤچورمه نومونهلری، فرات عملیاتی بؤلگهسینده باش وئرمهدی. عکسینه، فرات قالخانی بؤلگهسینه حاضیردا دیگر بؤلگهلردن کؤچ ائدیر.
نتیجه اولاراق تورکیه جمهوریتی، 24 آوقوست 2016 تاریخینده داعشله موباریزهسینده کریتیک مرحله اولان بیرباشا موداخیله مرحلهسینه گیردی و فرات عملیاتینی حیاتا کئچیریب. اولوسلار آراسی حقوق باخیمیندان تورکیه، بیرلشمیش میللتلر آندلاشما-سینین 51-جی مادهسینه اساسلاناراق اؤز تورپاقلارینا قارشی سالدیریلاردا اولان ترور تشکیلاتی داعش فاکتورلارینا قارشی مداخیله ائتدی. بئلهلیکله، فرات عملیاتی اولوسلار آراسی حقوق باخیمیندان دا قانونی بیر حملهدیر. فرات عملیاتی، تورکیهنین داشیندیریجیلیق-اینی آرتیریب. اورتایا دا گؤزل بیر مودئل چیخاردی. احتیاج دویدوقلاری نیظامی و ایستراتژی دستگین وئریلمهسی وضعیتینده اؤسو و تورکمنلرین ده داعشه قارشی تأثیرلی بیر اورتاق اولابیله جگی، بئلهلیکله ده ترور تشکیلاتیندان تمیزلنن اراضیلرده دموقرافیک قورولوشونون قوروناجاغی و بیر ترور تشکیلاتی دیگر بیر ترور تشکیلاتی واسطهسیله موباریزه ائتمگین بیر ضرورت اولمادیغی گؤرولدو. بوندان باشقا، غرب دگرلری ایله اویغون، معاصیر بیر آکتور اولان تورکمنلره دستک وئریلرسه تورکمنلرین داعشی فیکری اولاراق دا مغلوب ائدهبیلهجگی فرق ائدیلدی.
فرات عملیاتی بیر نتیجه اولماقدان ضیاده تورکیه و موتتفیقلرینین ترورلا موباریزهسینین ایلک آددیمی اولاراق گؤروله بیلر. بو سببدن فرات عملیاتینین موختلیف آد و واسطهلرله داوام ائتمهسی سورپریز اولماز. تورکیه اوچون داعشین مرزدن تمیزلنمهسی سونراکی دؤورده هم مرز، هم ده ایچ امنیته ان بؤیوک تهدید سوریهدکی پ.ک.ک قورماسیندان گلیر. بو باخیمدان فرات عملیاتینین داوام ائدهجک مرحلهلری شوبههسیز کی، پ.ک.ک/پ.ی.د/ی.پ.گ-نی هدف آلاجاق. بو باخیمدان آمریکا رهبرلیگینین رقه عملیاتیندا طرفداشلیق یاراتدیغی پ.ک.ک سیلاحلانما قراری آلماسی و شمالدا تورکیه ایله پ.ک.ک-نین توققوشماسینی انگللمهیه چالیشماسی، تورکیهنین آمریکا ایله موناسیبتلریندکی ان بؤیوک پروبلملردن بیری اولماغا داوام ائدهجک کیمی گؤرونور.
سیقنال:
آتاتورک اونیورسیتهسی اولوسلار آراسی ایلیشکیلر بؤلوموآراشدیرماچیسی دوکتور جمیل ایپکین مسئله ایله باغلی قیمتلندیرمهسینی تقدیم ائتدیک.


text:
سالام ساروان چاغداش آذربایجان پوئزییاسی نین مشهور سیمالارینداندیر.
او, 1966-جی ایلده جلیل آباد رایونوندا آنادان اولوب. سالام "یولو قارشیلا", "شعیری سئومه ین شاعیر" کیتابلارینین مؤلیفی دیر.
باغیشلا, اوتاغیم تؤر-تؤکونتودو
یووام دیمدیگیمده گزیرم هله...
سنسیز یئرده یوخدو, دربه در منه
گل ائ, گل قیریلیب قیراغا دوشموش
او قول بوداغیمدان مئیوه دَر منه
بیلمیرم کئچیریم هانسی حالینی
اویناییم تویونا, باتیم یاسینا؟
هر گون نئچه مکتوب یازیب جیریرام
جیریب توللاییرام... پست قوتوسونا
گؤزلمه کدن گؤزوم چوخورا دوشوب
گژر هئچ سوروشورسان, نه چؤکونتودور؟
سنلی خاطیره لر داغیلیب ائوه
باغیشلا, اوتاغیم تؤر-تؤکونتودو
اؤله سن بیر دوشمن سئویندیره سن
اؤلوب ییخیلاسان ییخیلاندادا دا...
سالخیم بوزلار کیمی سینیب گئده سن
دئییرلر تورپاغین آلتی سویوقدو
نولا, قبرینه ده یانیب گئده سن
گؤزلرین تاوانا دَییب-قاییدا
اوره یین آتلانیب چؤللره دوشه...
سالیب ایتیره سن خاطیره لری
آنجاق اعتیبارلی اللره دوشه...
اؤله سن بیر دوشمن سئویندیره سن
آردینجا باری بیر «ساغ اول»ون اولا...
گؤزونو قاپایان بیر قیز اللری
بو, سنین ایلک قادین سیغالین اولا!


text:
میخایل سااکاشویلینین اوکراینایا گلیشی داخیلی سیاسی پروسسلری آلوولاندیریر.
بو سؤزلری پولیتولوق ایلقار ولیزاده اودسا ویلایتینین کئچمیش قوبرناتورو میخایل سااکاشویلینین سرحدی طرفدارلاری ایله، زور گوجونه کئچرک، اوکراینایا گلمهسینی آخار. آذ-آ شرح ائدرکهن دئییب. اونون سؤزلرینه گؤره، میخایل سااکاشویلینین اوکراینایا گلمکده معین مقصدلری وار:
«اونون گلیشی هم اوکراینانین داخیلینده، هم ده اؤلکه خاریجینده گئدن پروسسلره اؤز تأثیرینی گؤسترجک. حاضردا اوکراینا پرزیدنتی پیوتر پوروشئنکونون نفوذونون چوخ آشاغی، علئیهدارلارینین کیفایت قدر ریتینقلی اولماسی بو اؤلکهده مخالیف دوشونجهنین ایرلیلهمهسینه سبب اولور. طبیعی کی، حاکمیتین میخایل سااکاشویلییه قارشی آددیملاری مخالیف قوهلر طرفیندن پیسلنجک. حتی اوکراینادا مخالیفت پارتییاسینین میخایل سااکاشویلینی دستکلهمهسی اونلارین ریتینگینین یوکسلمهسینه گتیریب چیخاریر. بونو سااکاشویلی ده یاخشی بیلدیی اوچون مخالیف قوهلری اؤز اطرافیندا بیرلشدیرمهیه جهد گؤستریر».
پولیتولوگ بیلدیریب کی، حاکم دایرهلر سااکاشویلییه قارشی هانسیسا قطعی آددیملار آتسا، مخالیف قوهلر بونو اوکراینادا دموکراتیک آزادلیقلارا قارشی اولان تهلوکه کیمی قیمتلندیرجکلر:
«میخایل سااکاشویلی خاریجدن ده بؤیوک دستک آلیر. حاکمیتین اونا قارشی آتدیغی آددیملار تکجه پولشانی دئییل، آمریکانین نفوذلو دایرهلرینی ده قیجیقلاندیراراق، اوکراینانین ایمیجینه بؤیوک تأثیر گؤسترهجک. بئلهلیکله، میخایل سااکاشویلینین اوکراینایا داخیل اولاراق، بورادا فعالیت گؤسترمهسی بو اؤلکهنین داخیلی سیاسی فوندونا جدی تأثیر گؤستریر. یئنی پروسسلری آلوولاندیرماغا، داخیلی سیاسی بحرانین داها دا مرکبلشمهسینه ایمکان یارادیر. بونون آغیر فسادلارلا نتیجلنجیی احتیمال اولونور».
قید ائدک کی، اودسانین کچمیش قوبرناتورو میخایل سااکاشویلی اؤتن گون طرفدارلاری ایله بیرگه پلشا-اوکراینا سرحدینی کئچیب.


text:
تورکییه گولشچیسی جئمال موتلو آذربایجانا بؤیوک ژئست ائتمهسی ایله گوندهمه گلیب.
آپا-نین خبرینه گؤره، گؤره، یونان-روما گولشچیسی گنجلر آراسیندا آوروپا چئمپیوناتیندا بورونج مدال قازانان موتلو بو سئوینجی آذربایجان بایراغینی قالدیراراق یاشاییب.
بئله کی، آلمانییانین دورتموند شهرینده کئچیریلن قیته بیرینجیلیینده ۵۰ کیلو گرم چکی درجهسینده مباریزه آپاران جمال بورونج مدال اوغروندا گؤروشده ارمنیستانلی آشوت مخیتاریانلا اوز-اوزه گلیب.
رقیبینی دؤشهیه چیخماغینا پئشمان ائدن قارداش اؤلکه نمایندهسی ۱۰:۲ حسابلی قلبه قازانیب. گؤروشون آردیندان ایسه گنج پهلوان تورکییه و آذربایجان بایراقلارینی هاوایا قالدیراراق دؤشکده دؤوره ووروب.
قید ائدک کی، تورکییه آوروپا چمپیوناتیندا کوماندا حسابیندا ۳-جو یئری توتوب. روسییا ۱-جی، گورجستان ایسه ۲-جی پیللهنین صاحبی اولوب.


text:
فوتبال: فرانسیا بۆتین دۆنیأ فوتبال یاریشینینگ قاهرامانی
فرانسیا ۴- کرواسی ۲
روسیادا گچیریلن ۲۰۱۸ بۆتین دۆنیأ فوتبال یاریشی نینگ قاهرامانی بِللی بۇلدی.
فینالدا فرانسیا بیلن کرواسی یاریشدی.
تجریبه لی تۇپار بۇلان فرانسیا ۴-۲ حاسابی بیلن ینگیش قازاندی.
فرانسیانینگ گلینی ماریو مانژوکیچ (اؤز دروزهسینه)، آنتونیو گریزمان (پنالتیدان)، پائول پوگبا و کلیان ام پاپه اوردی.
کرواسی نینگ ایکی گلینی دا ایوان پرسیچ و ماریو مانژوکیچ اوردی.
شیله لیک بیلن ۱۹۹۸-نجی ییلدا بۆتین دۆنیأ فوتبال یاریشیندا بیرینجی بۇلان فرانسیا ایکینجی گِزِک دۆنیأنینگ قاهرامانی بۇلدی.
بو یاریشلاردا اینگ قۇوی اۇیونچی بایراغی دا لوکا مودریچ آدینداقی کروات فوتبالچا بریلدی.


text:
اولوسی جرگه نینگ اونلب نماینده سی صلاحیت سیز بولماقده
پارلمان سیلاولری نینگ تیکشیروچی مخصوص محکمه، اولوسی جرگه نینگ اونلب نماینده سینی صلاحیت سیز اعلام قیلگن.
اوشبو محکمه نینگ اعلام قیلیشیچه، اولوسی جرگه نینگ حاضر گی ملت وکیل لری نینگ 61 کیشی سی سیلاو لر قلاب کار لیک قیلیب اوشبو کینگاشده کیرگن لر.
مخصوص محکمه نینگ رییسی صدیق الله حقیق، اوشبو محکمه تمانیدن، سیلاولر قلاب کارلیگیده قول لری بولگن اولوسی جرگه ده گی حاضر گی ملت وکیل لر همده ناراض نامزد وکیل لر، محکمه ده استناف طلب قیلیش حقیگه ایگه بولگنی نی هم معلوم قیلگن.
حقیق جنابلری، پنجشیر و بامیان ولایت لریده هیچ قنده ی شکایت یوق لیگیدن سوز یوریتیب، شو نینگ دیک، مخصوص محکمه تمانیدن کاپیسا، ارزگان، نیمروز، دایکندی، کنر و پروان ولایت لریده یولگه قوییلگن تیکشیریش ایشلری نتیجه سیده، هیچ قنده ی اوزگریش لرنی کورسه تمه گنلیگی نی ایتدی.
لیکن، بو حالتده قرگنده، سیلاولر قلاب کارلیگی نینگ تیکشیروچی کمیسیون ایسه سیلاولر نهایی نتیجه سی توغری سیده مخصوص محکمه تمانیدن اوزگریش لر کیلتیریشنی مملکت باش قانونی و سیلاولر قانونی گه بناً قرشی بیر عمل دیب معلوم قیلگن.
شونده ی بیرحالده، سیلاولر نهایی نتیجه سیدن ناراض بولگن نامزد وکیل لردن احمد خان سمنگانی ایسه، مخصوص محکمه اونینگ رأی لری نی قیته دن سنه ب، اولوسی جرگه ده یول تاپیشی توغری سیده خرسند لیک بیلدیریب، حق، حقداریگه ایتیشگنی نی معلوم قیلدی.
اما باشقه تماندن، حاضر گی ملت وکیل لر ایسه مخصوص محکمه نینگ اعلام ایتگن نهایی قراری نی قانونگه بناً قرشی بیر عمل دیشماقده لر.
اوشبو ملت وکیل لر مخصوص محکمه قانون سیزلیک بیر شکلده جمهور رییس کرزی تمانیدن ایجاد ایتیلیشی و او نینگ ایستک لری دیک عمل قیلیشی نی ادعا قیلماقده لر.
فاریاب ملت وکیل لریدن خانم آصفه شاداب نینگ ایتیشیچه، ملت وکیل لر مخصوص محکمه نینگ مذکور قرارینی قبول قیلمه یدیلر.
اولوسی جرگه روی خطی دن مملکت نینگ 27 ولایتی دن اونلب نماینده مخصوص محکمه تمانیدن چیقریلیشی، افغانستان نینگ سیاسی بحرانگه ایلنتیریش خواطرلرنی کوچه یتیرگن.
مخصوص محکمه تمانیدن، سیلاولر نهایی نتیجه سی تیکشیریش ایشی اعلام بولیشی بیلن همزمان، مملکت باش قاره لاوچیسی اولوسی جرگه اعضا لری تمانیدن غیابی بیر شکلده صلاحیت سیز قیلینگن.
افغانستان سیلاولر قانونی گه کوره، سیلاولر نینگ نهایی نتیجه سی، سیلاولر کمیسیونی نینگ صلاحیت لریدن بولیب، مخصوص محکمه دیگن بیر نهاد ده هیچ قنده ی صلاحیت بیریلمه گن.
حال بوکه مملکت اولوسی جرگه وضعیتی قنده ی بوله دی؟ زمان اوتیشی بیلن انیق بولیشی کوتیلماقده.


text:
مکه(meke):”بیلینن تاخیل(فارسجاسی:ذرّت)”. آذربایجان دا آز یئرلرده توپلو اولاراق اکیلیردی. بوگون داها چوخ حیوان(تویوق وو..)اوچون و یا سوتول اولاراق پیشیریلمهسی و یا آیاق اوستو(فست فود) یئمکلر اوچون اکیلیر. یاغی دا آشچیلیق دا(=آشپزی)دا ایشلهنیر.
نه ایسه، بو بیتگی ده یئرلی آمریکا بیتگی لریندن ساییلیر و آمریکانین کشفیندن سونرا، ایسپانیا، پورتاغال یولویلا آوروپایا، اوردان دا عثمانلی و روسیه یولویلا اورتا آسیا و باتی آسیایا یاییلدی. دوروم بئله ایکن اسکی قایناقلاردا بو بیتگییه راست گلینمز.
استاچووسکینین آراشدیرماسینا گؤره، تورک دیللرینده اون آلتی سؤزجوک وار مکه قارشیلیغی. بونلاردان بیر نئچهسینه گؤز آتمالیییق؛ تورکیهده میصیر دئییلیر و اصلینده میصیر بوغدایی (mısır buğdayı) دئییمیندن قیسالیبدیر. شام بوغدایی دا وار.
عربجه ده و عرب اؤلکهلرینده، بیتگی ایستانبول آدییلا آنیلیر. آذربایجان، تورکمنجه و قیرقیزجا کیمی تورک دیللرینده مکه[بوغداسی] وار. بو دئییم دن آنلاشیلان، بؤلگه میزده بو تاخیلین عربیستان/مکّهدن گلدییینه اینانیلیرمیش. بلکه ده حاجی لارین عثمانلی یولویلا گئدیب-گلدیکلرین ده اؤترو، و یا یوردوموزا ایلک اولاراق بیتگینین عربلردن گلدییی اوچون، بو آد اورتایا چیخیبدیر.
سانیرام استاچووسکینین گؤزوندن قاچان بیر سؤزجویوموز، بو دوروما ایشیق توتابیلر؛ “پیغمبر بوغداسی” آدی دا آذربایجان دا گؤرولور. بودا “مکه”نین، “مکّه”دن گلدییی اینانیشینی آچیقجا گؤستریر.
یوخسا اســـــلام پیغمبری
زامــــــانی بئله بیر بیتگینین
عربیستان دا اولمادیغی بللی دیر.
آذربایجـــــــــان دا و بعضی بؤلگهلرده
گؤرولـــــن “قارغی دالی” دئییمینین ده
آچیقلاماغا احتیاجی یوخدور.
ایللر اؤنجــــه، یحیی ذکاءنین بیر یازیسی
ندا-ایندی خاطیرلامیرام، آنجاق یئتمیشلی
ایللرده اولاجاقدیر- مکه نین آذریجـــــهدن
قالینتی اولدوغونو ادعا ائتمیش و اونو اینگیلیزجهدهکی Maize ایله توتوشدوروب، اورتاق هیند-آوروپا دیللریندن گلهبیلهجکلرینه اشارت ائتمیشدیر.
بیتگینین یئرلی اولمادیغینی اؤیرنینجه و Maize کلمهسینین ده یئرلی آمریکا دیللریندن گلدییینی بیلینجه، آذریچیلییین نه قدر گؤزو باغلی، آراشدیرمادان یازیلان، درینلیکسیز، دایاز اولدوغو گؤزلر اؤنونه سریلیر. فارسجادا، بلال و ذرّت ایکیسی ده، عربجه دن آلینمیشدیر.
م. اردم
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
فرانسەدە صوڭ ییللردە آرتان قورت صالدیریلریلە باشە چیقامایان قویون صاحبلرینڭ امدادنە دنیاجە أوڭلی قانغال كوپكلری یتیشدی .
فرانسەدە صوڭ ییللردە آرتان قورت صالدیریلریلە باشە چیقامایان قویون صاحبلری ، سورولرنی قانغال كوپكلرینە أمانت ایتدی .
قامو یایینجیسی فرانجە بلأودە یر آلان خبردە ، قانغال كوپكلرینڭ فرانسز سورو صاحبلرینڭ امدادنە یتیشدیگی بلیرتیلدی .
چوبان كوپكلری صالدیریلرە قارشی باشاریسز اولدی ”
خبردە ، أولكەنڭ گونیندە بولونان درومە بولگەسیندەكی سورو صاحبلرینڭ ، گچن ییل یوزدە ۳۰ آرتان قورت صالدیریلرینە قارشی قانغال كوپگی صاتون آلارق قویونلرینی قورومەیی ترجیح ایتدیگی قید ایدیلدی .
بولگەدە یوز ییللردر سورولرڭ قورونمەسندە قوللانیلان پیرەنەلر چوبان كوپگنڭ ( پاتوی ) قورت صالدیریلرینە قارشی باشاریسز اولدیغی و بو نەدنلە سورو صاحبلرینڭ قانغال كوپگنی ترجیح ایتمەیە باشلادیغی افادە ایدیلدی .
قانغاللر هم قورتلری أتكیسز حالە گتیرییور هم دە انسانلرە صالدیرمییور ”
قانغال كوپكلرینڭ دیگر كوپك تورلرینڭ عكسنە صالدیری طورومندە سورو طیشنە چیقارق ویا سورودن اوزاقلاشارق قورتلری أتكیسز حالە گتیردیگی بلیرتیلن خبردە ، قانغالڭ عین زماندە انسانە صالدیرمەدیغی دە وورغولاندی .
خبردە ، یتكیلیلرڭ ، ” اگر بر قانغال ایلە قارشیلاشیرسەڭز ساكن اولڭ ، دقت چكمەدن یورومەیە دوام ایدڭ ، بیسیكلتدیسەڭز اینڭ آما اصلا كندی كوپگڭزی یاقلاشدیرمایڭ . ” اویاریسندە بولندیغی دە آقتاریلدی .
آنا وطنی سیواس اولان قانغال كوپگی ، ایری جثەسی ، جسارتی ، چویكلگی ، ذكىلگینڭ یانندە صاحبی و گورونە صداقتی گبی أوزللكلریلە بیلڭییور . سزكیلری اولدقجە قوتلی اولان قانغالی اوزمانلر ، ” ایصیرماز ؛ عكسنە تسلیم آلیر ، یرە یاتیریر و اونڭ حركتلیلگنی بكلر . حركتلیلگی آرتدیغی آندن اعتبارًا تكرار اونی أتكیسز حالە گتیرمك ایچون اوغراشیر . ” شكلندە طانیملییور .
آلینتی(aa)
https://www.aa.com.tr/tr/dunya/fransiz-cobanlar-kangal-ile-nefes-aldi/1153050


text:
میلیونلارجا اینسانی ایشسیز قویاجاق
۲۰۳۰ ایلینه قدر دونیادا ۴۰۰ ایله ۸۰۰ میلیون انسان ایشسیز قالاجاق
رباتلار۲۰۳۰ ایلینه قدر میلیونلارجا اینسانی ایشسیز قویاجاق.
اولوسلارآراسی یؤنهتیم موشاویرلیگی شیرکتی مککینزی گلوبال انستیتوسو طرفیندن آپاریلان آراشدیرمایا گؤره، رباتلارین ۲۰۳۰ ایلینه قدر دونیادا ۴۰۰ ایله ۸۰۰ میلیون انسانی ایشسیز بوراخاجاغی قید ائدیلدی.
انستیتو طرفیندن ۸۰۰ مسلک ایله باغلی ۴۶ اؤلکهده آپاریلان آراشدیرمادا، رباتلارین ایش حیاتینا داخیل ائدیلمهسی ایله بو وضعیتدن هر بئش ایشلهیندن بیرینین تاثیرلنهجگی قید ائدیلدی.
رباتلارین بوتون دونیادا دئییل داها چوخ زنگین اؤلکهلرده ایستیفاده ائدیلهجیی دوشونولدویونده ایشسیزلیگین داها چوخ بو اؤلکهلرده اولاجاغینا دقت چکن آراشدیرمادا، آلمانیا و آمریکا کیمی گلیمیش اؤلکهلرده هر اوچ نفردن بیرینین تاثیرلنهجگی ایفاده ائدیلدی.
آراشدیرمایا گؤره، ربات اینقیلابینین توپلوملارا ضرر وئرمهدن حیاتا گئچیریلمهسی اوچون دؤولتلرین فرقلی ایش ساحهلریندهکی ائگیتیملره یاتیریم قویماسی لازیمدیر.


text:
۱۲:۵۱
جنوبی قافقازدا وضعیت چوخ مورککبدیر و یاخین گلهجکده قاراباغدا سلاحلی قارشیدورما باش وئره بیلر.
تلگراف. کوم خبر وئریر کی، بو ادعا ایله روسییالی حربی اکسپرت پاوئل فلگنهاور چیخیش ائدیب.
«بو موناقیشهنین گورجوستانا تأثیر ائدجیی قاچیلمازدیر. چونکی گورجوستان روسییانین قورو یوللا ارمنیستانا اونسیت قورا بیلجیی یئگانه اؤلکهدیر»، - دئیه اکسپئرت قئید ائدیب.
پاوئل فلگنهاور روسییانین ارمنیستانلا موناسیبتلرینین گرگین اولدوغونا دا دقت چکیب:
«موسکوا و ایروان آراسینداکی موناسیبتلر گرگیندیر. بونا گؤره ده روسییانین باش ناظری دمیتری مدودیئو آچیق فورمادا دئدی کی، ناتو-نون گوروجوستان و ارمنیستانا دوغرو ایرلیلهمهسی محاربهیه سبب اولا بیلر.
حساب ائدیرهم کی، او، داغلیق قاراباغ موناقیشهسینی نظرده توتوب. شوبههسیز کی، بو وضعیتده قاراباغ محاربه اوچون اساس پولیقون رولونو اوینایاجاق».


text:
دؤولت گمروک کمیتهسی (دگک) خاچماز گمروک ایدارهسینین گمروک حقوق پوزمالارینا قارشی مباریزه شعبهسینه داخیل اولموش عملیات معلوماتینا اساساً قوسار رایونو اراضیسینده کئچیریلمیش عملیات تدبیری زامانی، کیریش-حزره یولو ایستیقامتینده گئدن، ایچربسینده آذربایجان وطنداشلارینا مخصوص ماللار اولان، آذربایجان وطنداشینین ایداره ائتدیی تویوتا راو-۴ مارکالی نقلیات واسطهسی ساخلانیلاراق باخیش کئچیریلمهسی اوچون ایدارهیه دعوت ائدیلیب.
گمروکدن آخار. آذ-آ وئریلن معلوماتا گؤره، حال شاهیدلرینین ایشتیراکی ایله کئچیریلن باخیش زامانی آوتومبیلین یوک یئریندن و سالونوندا اولان قارا رنگلی پولیئتیلئن پاکتلردن، ال چانتالاریندان و نقلیات واسطهسینده اولان "بیماکس" مارکالی یویوجو توز قوتولارینین ایچریسیندن، عمومیلیکده ۱۰۲ ۶۸۰عدد نز قولد کمپاکت و ۶۰۰۰ ادد "مارلبورو" مارکالی سیگارئتلر و ۲۰ ۸۸۰ عدد "ئلومورکانال" مارکالی پاپیروسلار آشکار اولوناراق گؤتورولوب.
فاکتلا باغلی آراشدیرما آپاریلیر.


text:
یمنده کوالسییا قوهلری یانلیشلیقلا رژیم قولرینی بومبالاییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، سعودییه عربیستانی لیدرلییندهکی کوالسییا قوهلرینین تشکیل ائتدیی هاوا هجوموندا ۹ یمنلی عسگر اؤلدورولوب. سعدا ایالتینین بوقا بؤلگهسینه ائندیریلن ضربهلر نتیجهسینده داها ۳ عسگر یارالانیب.
قید ائدک کی، ۲۰۱۴-جو ایلین آوگوستوندا یمنده حکومت قوهلری ایله قیامچی هوثیلر آراسیندا قارشیدورما باشلاییب. ۲۰۱۵-جی ایلین مارتیندا سعودییه عربیستانینین باشچیلیغی ایله عرب کوالسییاسی هوسیلره هاوا ضربهسی اندیرمهیه باشلاییب. ایندییه قدر ۱۰ مین دینج ساکین، او جملهدن، ۲،۴ مین اوشاق و ۲ مین قادین داخلی ساواشین قوربانی اولوب.


text:
سورییاداکی طرفلر رقیبلرینین الده ائتدیکلری اوستونلوکلرله باریشمایاجاق و نؤوبتی مرحلهده یئنی توققوشمالارین شاهیدی اولاجاغیق.
بو سؤزلری آخار.آذ-آ آچیقلاماسیندا آنالیتیک ووقار ظیفر اوغلو دئییب. او، سورییاداکی قارشیدورمانین یئنی مرحله یه داخیل اولدوغونو بیلدیریب:
«بو مرحلهده حلب کیمی جدی ایستراتئژی منطقهنی اله کئچیرهن حوکومت قوهلری، اسد رئژیمینه تام دستک وئرهن، عینی زاماندا، عیراقدا موصولا ائدیلهن هوجوملاردا یئرلی حاکیمییت له ال بیر اولوب اطرافیندا فورمالاشدیردیغی شیعه هیلالی ایله مؤقعلرینی گوجلهندیرهن ایران، سورییانین شیمالیندا لازکییه، ایدلیب و حلب اوزریندن دهلیزی نظارت آلتینا آلماغی پلانلاشدیران روسییا، حلبین ایتکیسی ایله هئچ جور راضیلاشمایان و حازیرکی دؤنهم اوچون راککانی اساس هدف اعلان ائتسه ده، مرکزده مؤحکملندیکدن سونرا شرقه دوغرو ایرللیلمیی پلانلاشدیران و بونون اوچون ده کورد گروپلاشمالاری ایله مشترک حرکت ائدن آبش و غرب، فراتین سول ساحلینی اؤزو اوچون موهوم اعلان ائدن، ال بابین نظارته گؤتورولمهسینی قارشیسینا مقصد قویان و بونا نایل اولان تورکییه وار.
حاضردا بئله بیر گؤرونتو یارانیر کی، عیراقدا ایرانین، سورییادا ایسه ایران و روسییانین دستکلدیی اقتدار قوهلری موصول و حلب ایستیقامتینده اوغورلار الده ائتمکله اصلینده، بؤیوک اوستونلوک قازانماقدادیرلار. آنجاق پالمیرانین الدهن گئتمهسی، ائلجه ده سون درجه جدی ایستراتئژی اهمیته مالیک آفرین-مئنبیج یولونون و اؤنملی منطقه اولان ال بابین تورکییهنین دستیی ایله موخالیفلرین نظارتینه کئچمهسی پروسئسلرین هئچ ده ساده اولمادیغیندان خبر وئریر».
تحلیل چینین سؤزلرینه گؤره، آمئریکا و قرب حلبین ایران و روسییانین دستک لدییی قوهلرین تام شکیلده نظارتینه کئچمهسی ایله باریشمایاجاق:
«قربین سورییانین مرکزینده ایشید (داعش) اوزرینده تزییق لرینی معین قدر آزالتماسی بس ائدر کی، بو قوه تکرار مرکز و شیمال ایستیقامتینده اسدین کوالیسییاسینا (ایتتیفاقینا) جدی پروبلئملر یاراتسین. پالمیرانین تکرار ایشید-این نظارتینه کئچمهسی بونا عیانی ثبوتدور.
پالمیرا سورییانین مرکزینده، ایشید-این نظارتیندهکی شرق بؤلگهلرینه، ان اساسی راککایا گئدن یولون اوستوندهدیر. پالمیرانین آلینماسی ایران و روسییانین دا دستکلدیی اسد قوهلرینین راککا اوزرینه هوجومونو جدی شکیلده انگللهمکله یاناشی، آمئریکا-کورد ایتتیفاقینین مانور ایمکانلارینی دا آرتیریر. تورک بیرلیکلری ایسه آزاد سوریه اردوسو ایله بیرگه حاضردا داها چوخ شیمالدا - ال باب ایستیقامتینده مؤحکملهنمکده داوام ائدیر و عملیاتین سون مرحلهسی کیمی جنوبدا اولان تادیف و آران قصبهلرینی هدفلییر. عینی زاماندا، تورک اوردوسو هم سورییانین، هم ده عیراقین شیمالیندا کورد سئپاراتچی (بؤلوجو) دستهلرینه ضربهلر ائندیرمکدهدیر. بو سببدن ده سورییانین مرکز و شرقینده باش وئرهنلر هله کی، اونلاری آز ماراقلاندیریر.
گؤروندویو کیمی، پروسئسلر هئچ ده حلبین هانسیسا قوهنین نظارتینه کئچمهسی ایله سنگیمهیهجک، عکسینه، یئنی و جدی دییشیکلیکلرین شاهیدی اولاجاغیق».


text:
آمئریکا و چین شیرکتلری آمئریکا پرزیدنتی دونالد ترامپین پئکینه سفری زامانی عمومی دیری ۹ میلیارد دوللار اولان بیر سیرا موقاویلهلر ایمضالاییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده «فرانس پرس» اینفورماسییا یاییب.
معلوماتا گؤره، هر ایکی طرفین تمثیلچیلری ۱۹ امکداشلیق موقاویلهسینه ایمضا آتیبلار. چینین دؤولت شوراسینین صدر معاوینی وان یان حاضردا ایمضالانان سازیشلرین سادهجه پرزیدنتلرین گؤروشو زامانی ایمضالانماسی پلانلاشدیریلان طبیعی گاز و سویا ساتیشی موقاویلهلرینه حاضرلیق کاراکتئری داشیدیغینی دئییب.
قئید ائدک کی، ترامپین چینه بوگونکو سفرینین اساس مقصدی تیجارت موناسیبتلرینین یاخشیلاشدیریلماسیدیر.


text:
یالانچی پهلوانین ناغیلی
یالانچی پهلوانین ناغیلی
گولزار ایبراهیمووا
بیری وار ایدی، بیری یوخ ایدی، شامیل آدلی گومبول بیر اوغلان وار ایدی. شامیلین آتا-آناسی بوتون گونو ساحهده ایشلهیر، او ایسه ننهسی ایله قالاردی. ننهسی ده اونو چوخ ایستهدیگیندن بوتون گونو یئدیردردی. اوشاغین آغزی بئکار دایانماز، بوتون گونو ایشلهیردی. اون دؤرد یاشی اولماغینا باخمایاراق، شامیل ائله کؤکلمیشدی کی، قاپیدان یانا چئوریلیب کئچیردی.
آتا-آنا اوغلانی چوخ یئمگه قویموردولار. آرتیق ننه ده شامیله دئییردی کی، آز یئ، گؤر نه بویدا اولموسان؟! گؤرنده کی، نوهسی اونو ائشیتمک ایستهمیر، گؤتوروب یئمگی گیزلهدیردی. شامیل بونو حیس ائتدیکجه داها دا آجگؤزلشیردی. گیزلینجه الینه نه دوشوردوسه، یئییردی. وای او گوندن کی، تندیره چؤرک سالینایدی. شامیل تئز اؤزونو وئرهجکدی تندیره، بیشن چؤرکلری بیر-بیر اؤتورهجکدی قارنینا. بیری ده دئینده کی، چؤرکلری یئدین، قورتاردین، آند آمان ائلیهجکدی کی، جمعی بیرجه دنه چؤرک یئییب. تا کی، آناسی اونو تندیرین اوستوندن قووانا قدر ایستی چؤرکدن یئیهجکدی. هله هئچ کس بیلمیردی کی، شامیل نه قدر چؤرک یئسیدی، دویاردی. گونلر بئلهجه کئچیر، شامیل ایسه گونو-گوندن شیشیر و آغیرلاشیردی.
بیر گون شاهین آداملاری جار چکدیلر کی، حؤکمدارین امری ایله یاریشما کئچیریلهجک. گون اورتادان سونرا اون یاشیندان یوخاری بوتون اوغلانلار مئیداندا اولمالیدیرلار.
بوتون جاوانلار مئیدانا چیخدی. قایدا ایله هامی بیر-بیری ایله گولشدی، نیزه آتان کیم، اوخ اوینادان کیم، هره بیر جور یاریشیردی.
شامیل بیلیردی کی، او، کندین بوتون اوشاقلاریندان، حتّی جاوانلاریندان دا کؤک اولدوغوندان، اودوزماقدان باشقا الیندن بیر شئی گلمهیهجک. هامی دا «گومبول، گومبول» دئییب اونو اله سالاجاق. بونا گؤره ده قرارا گلدی کی، گیزلنسین. او، ائوده گیزلنسیدی، تاپاجاقدیلار و «قورخاق» دئیه اونو بیآبیر ائدهجکدیلر.
اونا گؤره ده او، ننهسینین مصلحتی ایله گئتدی کؤرپونون آلتیندا کوللوقدا گیزلندی. یاریشین باشلانماسینا گؤره زورنا-بالابان سسینی ائشیدن کیمی بیر آز ساکیتلشدی کی، یاخشی اولدو منی تاپمادیلار، جانیم قورتاردی. ائله آزجا اوتورموشدو کی، گؤردو آجیندان اؤلور. اؤزو ایله گتیردیگی یئمک بوغچاسینی آچدی و ننهسی قویان پئندیر چؤرگی سوغانلا ائله ایشتها ایله یئدی کی، ائله بیل دونیادا ان لذیذ یئمگی یئییردی. دویماسا دا، یئمگی قورتاردی. ننهسینین قاراسینجا دئیینه-دئیینه بوغچاسینی باغلادی. یئمگین اوستوندن ننهسینین سیخیب قابا تؤکدوگو نار سویونو ایچمک ایستهدی. قابی الینه آلان کیمی، گؤردو آیاغینین آلتیندا بیر یوغون ایلان فیسیلدایا-فیسیلدایا گلیر اونون اوستونه. نار سویونو یئره قویماغا حئیفی گلدی، قورخدو کی، ایلان اونو ایچر. قوینونا قویدو و اؤزونو آتدی، کؤرپونون آلتیندان ساللانان ایپدن یاپیشدی. گومبول آدام اولا، نازیک ایپدن آسیلا. آزجا کئچمیشدی کی، ایپ قیریلدی، شامیل گوروپپولتو ایله دوشدو گور آخان چایین ایچریسینه. گوجلو آخان چای شامیلی اوزو آشاغی آپارماغا باشلادی. اوغلان چایین ایچریسینده اؤزونو گوجله داشلاردان قورویاراق، آخیر کی، چایین دایاز بیر یئرینده، سودان چیخدی.
شامیل تزهجه سودان چیخیب، چای یوخاری گلیردی کی، شاهین آداملاری اونو «احسن» دئیه آلقیشلایاراق، قوللاری اوستونه آلدیلار. چایین آشاغیسیندان مئیدانا قدر قوللاری اوستونده آپاریب، شاهین حوضوروندا یئره قویدولار و دئدیلر:
- شاه ساغ اولسون، بو اوغلان گومبول اولماغینا باخمایاراق، چای ائنیشه قاچیب و هامیدان قاباق دگیرمانا چاتیب.
شاه دا اونا «آفرین» دئیهرک، امر ائتدی کی، پهلوانلار سونراکی یاریشمایا باشلاسینلار.
شامیل چوخ چتینلیکله باشا دوشدو کی، یاریشمالاردان قالیب چیخان پهلوانلار دگیرمانا قدر قاچیب اؤتوشمهلی ایمیشلر. شاه آداملاری، اؤزونو چایدان گوجله چیخاردان شامیلی ده، ائله بیلیرلر کی، هامیدان تئز قاچیب دگیرمانا بیرینجی چاتان اودور. اونو قوللاری اوستونه آلیب گتیریرلر شاهین حوضورونا.
آخیرینجی یاریشمایا گؤره، دگیرمانا ان تئز چاتان ایکی پهلوان دا آخیردا بیر-بیریلری ایله گولشمهلی ایمیش. یاریش بونونلا بیتمیردی. لاپ سوندا بوتون سیناقلاردان قالیب چیخمیش پهلوان، شاهین ان قیزغین اؤکوزو ایله دؤیوشمهلی ایمیش. اوردان دا قالیب چیخارسا، «شاهلیغین پهلوانی» ائلان اولوناجاقمیش و شاه خوصوصن همین پهلوانا تیکدیردیگی عیمارتی بخشیش وئرهجگمیش.
بوتون بونلاری ائشیدن شامیل چکیلدی بیر قیراغا، «هارداسان آی ننه، گل کؤمگیمه» دئییب، هؤنکور-هؤنکور آغلاماغا باشلادی. بو واخت یاریشمانین ان گوجلو پهلوانی ‒ هوندور بویلو، ائنلی کورکلی بیر پهلوان شامیله یاخینلاشیب دئدی:
- بیزی گولشمگه چاغیریرلار، سن ده بوردا هؤنکور-هؤنکور آغلاییرسان. آغلاماغینین سببینی بلکه منه دئیهسن؟
شامیل پهلوانی گؤرن کیمی اؤزونو ایتیردی. قورخوسوندان آغزینا گلن یالانلاری دانیشماغا باشلادی:
- منیم موعلّیمیم دونیادا بوتون پهلوانلارین آرخاسینی یئره ووران خرهز پهلوان اولوب. ایندی ایسه او، دونیاسینی دییشیب. او، همیشه منه دئیردی کی، کیمینله دؤیوشورسن، دؤیوش، آما همین آدامی موطلق اؤلدورمهلیسن، یوخسا او دونیادا منیم یانیما اوزو قارا گلهجکسن! سن ده چوخ جاوانسان، اونا گؤره سنه یازیغیم گلیر، سنین کیمی یاراشیقلی جاوانی تورپاغا باسدیرماغا الیم گلمیر. اونا گؤره ده آغلاییرام.
بو سؤزلری ائشیدنده، پهلوان دا کؤورلدی، فیکیرلشدی کی، دوزدو، او هله نه یاشاییب کی، ایندیدن قارا تورپاغا کؤچسون؟! تئز ال-آیاغا دوشوب شامیلدن سوروشدو:
- دوز دئییرسن قارداش، من هئچ اؤزوم ده اؤلمک ایستهمیرم. بس اوندا نئیلهییم؟
شامیل جاوابیندا دئدی:
- منیم گؤزوم قیزاندا هئچ کس منی ساکیتلشدیره بیلمیر. اونا گؤره ده من سنین اوستونه گلن کیمی، سن اؤزونو ائله گؤستر کی، گویا ووروشورسان، آما اصلینده منه هئچ بیر شئی ائلهمه. بیردن بیلمزسن منه توخونارسان، گؤزلریمی قان توتار، هئچ نه گؤرمهرم. سونرا دئمه کی، من سنی خبردار ائلهمهمیشدیم. من ایسه سنی یالاندان ووروب آتدان سالاجاغام یئره. بوندان سونرا سن ساغ قالاجاقسان.
پهلوانلار دانیشدیقلاری کیمی ائلهدیلر. شامیل ائله بیرینجی ضربهدن پهلوانی آتدان ییخیب یئره سردی. اونو هامی آلقیشلادی. ننه ده جاماعاتین آراسیندا ایدی. او، نوهسینین مئیداندا اولدوغونو ائشیدن کیمی، دوروب ساچلارینی یولا-یولا مئیدانا گلمیشدی. ایندی ده ائشیدنده کی، نوهسی وحشی اؤکوزله دؤیوشمک اوچون مئیدانا چیخاجاق، یازیق آرواد ائله اورداجا هوشونو ایتیردی.
واخت یئتیشدی، شئیپور چالیندی. لاپ آخیرینجی یاریشمانین وعدهسی گلیب یئتیشدی. وحشی اؤکوزه ایستی کؤز باسیب بیر آز دا وحشیلشدیردیلر و بوراخدیلار دؤرد بیر طرفی باغلی مئیدانا. نه قدر ائلهدیلر شامیل مئیدانا چیخمادی. شامیل آدامی دیلله آلدادیب بیرتهر باشا سالدی.
ایندی آللاهین بو دیل بیلمهین اؤکوزونه نئجه باشا سالسین کی، یازیق شامیلین هئچ بالاجا پیشیگه ده گوجو چاتماز، قالدی کی، بو بویدا وحشی اؤکوزه. بونلاری فیکیرلشیب، ایستهدی آرادان چیخسین.
شاهین آداملاری گؤردولر کی، شامیل مئیدانا چیخمیر، شاهین غضبلنمگیندن قورخوب، اونو زورلا ایتهلهییب مئیدانا سالدیلار. شامیل تیترهیه-تیترهیه مئیدانا چیخدی. قورخودان چاتان کیمی توتدو اؤکوزون بوینوزلاریندان، بوراخمادی. اؤکوز باشینی ائله سیلکلهدی کی، بوینوزو دیدی شامیلین قوینوندا گیزلتدیگی نار سویو اولان شوشهیه. شوشه سیندی و نار سویو داغیلدی اؤکوزون باشینا. هامی ائله بیلدی کی، اؤکوزو قان گؤتوردو.
اؤکوزون سن دئمه، سوغان ایییندن زهلهسی گئدیرمیش. شامیل ده او قدر سوغان یئمیشدی کی، عالمی سوغان اییی بوروموشدو. اؤکوز بو اییدن جانینی قورتارماغا چالیشاراق، شامیلدن قاچیردی. آما هئچ کس، حتّی شامیلین اؤزو ده اؤکوزون نییه اوندان قاچدیغینین سببینی باشا دوشمهدی. اؤکوزون قاچیب بیر طرفده دایاندیغینی گؤرن شامیل اللرینی قالیب کیمی گؤیه قالدیردی. هامی اونو آلقیشلادی. بئلهلیکله ده یاریشما سونا چاتدی.
شاه شامیلدن سوروشدو:
- ائی پهلوان، گل سن بو سیرّدن بیزی آگاه ائله. نئجه ائتدین کی، سن اؤکوزه یاخینلاشان کیمی اؤکوزو آل-قانینا بویادین؟ او، سندن نییه بئله تئز قورخوب قاچدی؟ بئله وحشی اؤکوز نییه سنه هئچ نه ائلهیه بیلمهدی؟ دوزونو دئ.
شامیل اؤزونو بیر آز دا اؤیوب دئدی:
- شاه ساغ اولسون، من بیر نئچه دفعه بو اؤکوزله دؤیوشموشم و اونون بوینوزلاریندان توتوب یئره چیرپمیشام. ایندی ده من اونون بوینوزوندان توتان کیمی، اؤکوزون یادینا دوشدو کی، همین پهلوانام. بونا گؤره ده او، قورخودان چکیلدی قیراغا. یوخسا بوردا ائله بیر سیرّ یوخدور.
شاه شامیله «آفرین» دئدی و اونا چوخلو بخشیشلر وئرهرک، اؤلکهسینین «باش پهلوانی» ائلان ائلهدی. سارایین یانیندا تیکدیردیگی بؤیوک بیر عیمارتی ده اونا هدیه وئردی.
ننه بیر ده آییلیب گؤردو کی، جاماعات اونون گومبول نوهسینی چیگینلرینده گزدیریر. بو مسلهدن هئچ نه باشا دوشمهدی. آما یئمک بوغچاسینی آچیب، توتدوغو تیکهنی جاماعاتا وئردی کی، اؤتورسونلر نوهسینه. شامیل الینده یئکه بیر سوغانلا پئندیر تیکهسی یئیه-یئیه، جاماعاتین چیگنینده بوتون شهری فیرلاندی.
سونرا دا شاه بؤیوک بیر نیشان مراسیمی کئچیریب، اؤز یئگانه، دونیالار گؤزهلی قیزینی بو پهلوانا نیشانلادی. منی ده نیشانا چاغیرمیشدیلار. شامیلین یانیندا اوتورموشدوم.
منه یئمگه نه وئردیلر، مندن قاباق گؤتوردو، یئدی. آغزیمین سویو آخا-آخا قالدی. ایشدی سیزلردن بیرینیزی تویا-زادا چاغیرسالار، نباده بَیین یانیندا اوتوراسینیز.
سیزین پایینیزی سیزدن قاباق یئیهجک. سیز ده آج قالاجاقسینیز. ناغیلیمیز دا بوردا قورتاردی. بو واخت اوزومو توتدوم گؤیدن بیزه آلما آتانا و دئدیم ائی سِحرلی مخلوق، گؤیدن او قدر آلما تؤک کی، گومبول شامیل دویونجا یئسین، بلکه اوندا گؤزو دویا.
کؤچورن: عباس ائلچین
قایناق: سحرلی دونیا ژورنالی


text:
یاخین زامانلاردا ۱۱ سئنتیابر تئراکتینا حاضرلیقدا ایشتیراکدا اتهام ائدیلن اصلن مراکئشدن اولان مونیر ال موتصادیق واختیندان اول حبسدن آزاد ائدیلهجک.
آخار. آذ خبر وئریر کی، «بیلد» قزئتی موتصادیقین حبسدن ۱۵ اوکتیابردا چیخاجاغینی یازیب.
موتصادیقین آزاد ائدیلمهسیندن درحال سونرا مراکشه دئپورتاسییا ائدیلمهسی نظرده توتولوب. اونون بورادا اصلهن بئلاروسدان اولان حیات یولداشی مارییا و ایکی اؤولادینین اولدوغو وورغولانیب.
قید ائدک کی، موتصادیق ۲۰۰۷-جی ایلده ترور تشکیلاتینا عضو اولماقدا و ۱۱ سنتیابرین تشکیلینده ایشتیراکدا اتهام اولوناراق، ۱۵ ایل آزادلیقدان محروم ائدیلمیشدی. بئله کی، محکمه اونون ۱۱ سنتیابر تئراکتینی تؤرهدن محمد عطانین یاخین آداملاریندان بیری اولدوغونو ثبوت ائتمیشدی.


text:
فیکریمیزجه، موناسیب آتموسفئرین یارادیلماسی داغلیق قاراباغ موناقیشهنین نیزاملانماسی اوزره دانیشیقلار پروسئسینین ایرلی گئتمهسینه ایمکان وئریر.
رئپورت-اون معلوماتینا گؤره، بونو روسییا خاریجی ایشلر نازیرلیینین رسمی نمایندهسی مارییا زاخارووا ایونون ۱۵-ده کئچیردیی بریفینقده موسکوادا آذربایجان پرئزیدئنتی ایلهام الیئوین ائرمنیستان باش ناظری نیکول پاشینیانلا گؤروشونون داغلیق قاراباغ موناقیشهنین نیزاملانماسی اوزره آپاریلان دانیشیقلار پروسئسینین فاللاشماسینا تکان وئریب-وئرمیجیی بارهده سوالی شرح ائدرکهن دئییب.
اونون سؤزلرینه گؤره، مووافیق آتموسفئرین یارادیلماسی داغلیق قاراباغ پروبلئمینین حلی اوچون اساس زمیندیر.
M.Zaxarova همچینین قئید ائدیب کی، ایکیترفلی و یا چوخترفلی فورماتدا ایکی اؤلکهنین لیدئرلرینین گؤروشو ایله "حلی اوچون مووافیق فورماتین مؤوجود پروبلئمی" آراسیندا فرق وار.


text:
تورک آشیق ماهنیلاری – یئنی بؤلوم 2 یئنی تورک آشیق ماهنیلاری سیز عزیز و حؤرمتلی دوستلارا تقدیم اولسون. 10 آشیق دان ماهنی وار کی اونلارین یئددیسی قاراداغلیدیر… نکته: برای هر ماهنی دو لینک 1 و 2 گذاشته شده از هر کدام که راحت بودید دانلود کنید. آشیق محمود جهانگیری، آتاسینین آدی ایوب. بستان آبادین آلاناق کندینده کندینده 1968 نجی ایلینده …ادامه نوشته »
عاشیق ماهنیلاری تئللی ساز 2
عاشیق ماهنیلاری تئللی ساز 2 آشیق حسین جاوان، آشیق ادبیاتینین و صنعتینین پارلاق شخصیتلرینندیر. او میلادی 1916 نجی ایلده قاراداغدا دونیایا گؤز آچیبدیر. سونرا عاییله سیله بیرلیکده گنجه شهرینه گئدیب، بیر مدت اورادا یاشاییر، ایللر سونرا تبریز شهرینه قاییدیر و بیرازدا اورادا قالیر. نهایت گونش ایلی 1324 نجو ایلده یئنی دن گنجه شهرینه قاییدیر و نهایت گونش ایلی 1363 نجو …ادامه نوشته »
آشیق ماهنیلاری – یئنی بؤلوم 1
آشیق ماهنیلاری – یئنی بؤلوم 1 9 قاراداغلی آشیقدان ماهنیلار، دهه فجر موناسبتیله، سیز گؤزل یولداشلارا تقدیم اولسون… = = = = = = = = = = = = = = = = = = = = آشیق علی سلیمی نین آتاسینین آدی سلیم. 1330 نجو گونش ایلده 18 ماحال قره داغین مرکزی اولان، اهر شهرین دغلیان کندینده دونیایه …ادامه نوشته »
آشیق ماهنیلاری تئللی ساز 1
آشیق ماهنیلاری تئللی ساز (بخش اول) مین ایللردن بری نسیلدن نسیله سینه دن سینه یه آخیب گلن آزربایجان آشیق ادبیاتی و صنعتی خالقیمیزین روحونو اوخشاییب، اوریینی شنلیک جالاییر. تاریخ بویو اوستاد آشیقلاریمیز هونر و ادبیات ساحه سینده پارلاییب، زنگین شعرلر، اوریه یاتیم ناغیللار و اونودولماز هاوالاری اؤزلریندن یادیگار قویموشلار. بو آلبومو حاضیرلایاراق ایستر حیات دا اولان صنعتکارلار، ایسترسه حیاتلارینی دییشن …ادامه نوشته »
عاشیق عبدالعلی نوری
آشیق عبدالعلی نوری (قاراداغین آدلیم آشیق لاریندان بیری) عاشيق عبدالعلی نين سسی هر کيمسه نی وجده گتيرردی، جنگی کوراوغلو چالاندا کوراوغلو گؤز اؤنونه گلردی و غملی چالاندا دونيانی غم گؤتورردی. سيف الله اوغلو عاشيق عبدالعلی نوری 1318نجی گونش ايلينده قاراداغ ماحالىنين خودافرين بخشینين جانانلی کندينده آنادان اولوبدور. قاراداغ هر زامان عاشيقلار اوجاغی اولوب و اونا گؤره ده اوشاقلار کيچيک ياشلاريندان …ادامه نوشته »
بیر نئچه تورک ماهنیسی قاراداغ آشیقلاریننان
بیر نئچه تورک ماهنیسی قاراداغ آشیقلاریننان گلچینی از موسیقی عاشیقلار منطقه قره داغ ۱. عاشیقلارین هاممیسی ۲. عاشیق بهمن ۳. عاشیق بیوک آغا وجودی ( شاعر پیر اوغلو ) ۴. عاشیق رضا رامش ۵. عاشیق عدالت رزمی ۷. عاشیق فرمان خانی ۸. عاشیق ….. ۹. عاشیق سعید ممی نژاد ۱۰. عاشیق جعفر خاکپور ۱۱. عاشیق علی سلیمی ۱۲. عاشیق چنگیز …ادامه نوشته »
عاشیق ابراهیم قاراداغلی
عاشیق ابراهیم قاراداغلیدان بیر ماهنی عاشیق: ابراهیم قاراداغلی بالابان: احمد عبدالهی حجم: 4 مگابایتادامه نوشته »
عاشيق عزيز شهنازي ايله عاشيق قشم ين دئييشمه سي (ويديو)
عاشيق عزيز شهنازی ايله عاشيق قشم ين دئييشمه سی (ويديو) بوردا قويدوغوم ويديو فايلي، 1347 جي شمسي ايلينده اروميه نين صدا سيماسينين ايلك آچيليشندا تلوزيوندان ياييليب. دئمه ليم كي بو عاشيقلار قاراداغليديلار پسوورد: www.aharri.com بیرینجی بؤلوم ایکینجی بؤلومادامه نوشته »


text:
یاخشی یوخو ساغلاملیغین اساس شرطلریندن بیریدیر. یوخو زامانی اینسان اورگانیزمی برپا اولونور، جاوانلاشیر.
یاخشی یوخو اینسانین سینیر، اورک-دامار و بدن ساغلاملیغی اوچون خصوصیله واجیبدیر. معاصر اینسانلار آراسیندا یوخو پروبلملری چوخ یاییلیب. بونون سببلری آراسیندا بیزیم پیس وردیشلریمیزدیر.
آخار. آذ ساغلام ولون. آذ-ا ایستینادا سیزه یاخشی یوخونون اساس دوشمنلرینی تقدیم ائدیر:
۱. یاتمازدان اول چیممیین. بو بدهن حرارتینین آرتماسینا سبب اولور کی، اینسان یوخویا گئده بیلمیر. یاتمازدان ان آزی ۱،۵ ساعت اول چیمین.
۲. یاتمازدان اول تلفن، پلانشت و یا کومپوتردن ایستیفاده ائتمیین. اکرانلارین گؤی ایشیغی یوخو هورمونو اولان ملاتونینین ایفرازینی پوزور.
۳. چای ایچمیین. چای کوفینله زنگیندیر کی، بو ماده بیینی ایستیموللاشدیریر. همچینین چایین سیدیک قوووجو خصوصیتلری وار. بو دا یاخشی یوخویا مانع اولاجاق. عالیملر یاتمازدان اول ۰،۵-۱ ایستکان سو ایچمیی توصیه ائدیرلر کی، اینسولت و اینفارکتین قارشیسینی آلیر.
۴. چوخ یمیین. دولو معده یاخشی یوخونون اساس دوشمنلریندندیر. لاکین آج قارینا دا یاتمایین.
۵. فیزیکی ایشله، ایدمانلا مشغول اولمایین. فیزیکی آکتیولیک اینسانی گومراه ائدیر، قاندا آدرنالین، اندورفین هورمونلارینین (خوشبختلیک هورمونلاری) سوییهسی قالخیر. بو ایسه یوخویا گئتمهیه مانع اولاجاق.


text:
توکیو انجمنیده افغانستان ترقیاتی اوچون مالی یاردملر قراری بیریله دی
خلق ارا بانکی، افغانستان اوچون توکیو انجمنیده تخصیص بیریلیشی کوتیله یاتگن مالی یاردم لر، مذکور مملکت نینگ اساسی برنامه لریگه اجره تیلیشی اوستیده تاکید قیلگن.
خلق ارا بانک نینگ رییسی باپ سام مذکور یاردم لرنینگ کوپ قسمی افغانستان دولتی تمانیدن صرفلنیشی نی هم طلب قیلدی.
شونینگ دیک افغانستان مالیه وزیرلیگی میلادی 2025 نچی ییل گه قدر افغانستان نینگ 22 ملی ترقیات برنامه سی نینگ عملگه آشیریش اوچون خلق ارا یاردم لرگه احتیاجی بارلیگی نی معلوم قیلدی.
خلق ارا بانک تمانیدن یولگه قوییلگن حساباتگه کوره، افغانستان 2014 نچی ییل دن کیین، هر ییلی اوچ دن تا تورت ملیارد دالر گه چه مالی انقراض بیلن یوزمه یوز بولیشی کوتیله دی.
مذکور بانک، بو مبلغ نینگ قولگه کیلتیریش اوچون، توکیوده یولگه قوییلیشی کوتیله یاتگن انجمن ده خلق ارا هم جمعیت مملکت لر یاردم بیریش سوزینی آلیشی بیلن حل بولیشی ممکن لیگینی هم بیلدیرگن.
خلق ارا بانک رییسی باپ سام:
" خلق ارا هم جمعیت مملکت افغانستان اوچون بیره دیگن یاردم لری، افغانستان دولتی نینگ برنامه لری اساسیده بولیشی کیره ک. شو نینگ دیک مذکور یاردم لر کوپراق محلی صورت ده یعنی افغانستان دولتی تمانیدن صرفلنیشی کیره ک. ملی بودجه طریقی دن بو یاردم لر صرفلنیشی، خلق ارا هم جمعیت مملکت لر نینگ ایشانچی نی هم قولگه کیلتیره آله دی."
خلق ارا بانک نینگ رییسی شونگه قوشیمچه قیلیب، افغانستان دولتی مملکت نینگ یخشی حکومت دار چیلیگی و خوف سیزلیک نینگ توله تامین لشگه جدی شکلده سعی و حرکت قیلیشی نی هم ایسته دی.
شونینگ دیک افغانستان مالیه وزیری عمر زاخیلوال هم توکیو انجمنیده افغانستانده 22 ملی ترقیات برنامه لرنینگ ایلگری سوریش گه تیارگرلیک آلگنی نی معلوم قیلدی.
" میلادی 2025 نچی ییل گه بیز تمانیدن تصویرلنگن مسئله ده ایریشیش اوچون، افغانستان ملی ترقیات برنامه لری نینگ عملی بولیشی دیر. بو برنامه لرگه ایریشیش گه بیر هزینه بار لیکن بیز بو هزینه نی توله آلمه یمیز، عایداتیمیز بونی تولدیره آلمه یدی. بیز خلق ارا همجمعیت مملکت لردن توکیو انجمنیده بو هزینه نینگ طلب قیله میز. خوشبخت لیک بیلن بیزنینگ حساباتی میز خلق ارا بانک نینگ حساباتی بیلن کوپ یقین دیر."
بوگون کی یغین ده جاپان ایلچیسی هم قتنه شگن ایدی، مذکور مملکت نینگ افغانستانده گی ایلچی سی رچیرو تاکاشی، توکیوده یولگه قوییله یاتگن انجمنده، افغانستان نینگ اقتصادی ترقیاتی دوام تارتیشی شو نینگ دیک خلق ارا هم جمعیت مملکت لر نینگ افغانستان اوچون بیره یاتگن یاردم لری دوامی اوستیده تاکید بوله دی دیب اورغو بیردی.
جاپان اولکه سی اون ییل ایلگری هم افغانستان نینگ قیته قوریشی اوچون خلق ارا بیر انجمن نی یولگه قویگن ایدی. اوتگن اون ییل جریانیده خلق ارا هم جمعیت مملکت لر قریب 40 ملیارد دالر افغانستانگه یاردم بیرگن. افغانستان دولتی گه کوره، مذکور یاردم نینگ 25 فایزینی اوزی صرفله ب، باشقه سی یاردم بیروچی مملکت لر تمانیدن صرفلنگن.
شو نینگ دیک کیله سی هفته ده، قریب 80 اولکه و خلق ارا تشکیلات لر قتنه شیشی بیلن افغانستان اوچون بیریله یاتگن یارم لر، میلادی 2025 نچی ییل گه قدر دوام تارتیلیشی اوچون توکیو ده گی انجمنده سوز بیریلیشی کوتیلماقده.


text:
گونش توتولماسی
گونش توتولماسی(عربجه:کسوف، فارسجا:خورشید گرفتگی) گون یئردهکی موشاهیدهچی طرفیندن تماما یا قیسما گؤرونممهسی.
دلیل لر[دَییشدیر]
گونش توتولاندا آی اونون اؤستون اۆرتور.زهره و عطارد دا گونش صفحهسینین قاباغینا کئچنده تولوما اولا بیلر.گونش توتولماسی اوزامان اولورکی آی یئر و گون آراسینا گیریر و آین کؤلگهسی یئر اؤستونه دؤشور.کؤلگه اولان منطقهلرده گونش تمام توتولور و آیری یئرلرده گونش یاری یا بیر قسمی توتولور.آیین کولگهسی یئر اؤزونده ۲۷۰ کیلومتر انی وار.
مودت[دَییشدیر]
عوموما توتولما مودتی ۱-۲دقیقه آراسیندا و چوخو ۷ دقیقه اولابیلر.
قایناقلار[دَییشدیر]
فارسجا ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«خورشید گرفتگی»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۰دئسامیر ۲۰۱۵ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
حسن صباح
حسن صباح (۴۶۴ قمری - ۲۶ ربیعالثانی ۵۱۸ قمری) (یوخسا ۵۰۲ _ ۴۵۰ ه. ش و ۱۱۲۳ _ ۱۰۷۱ م) سلجوقلار چاغیندا قاریشیق سالدی.اونون و آداملارینین مسلکی و فیرقه سی شیعه ایسماعیلی نزاریه[۱] فیرقه سی ایدی.ایمایمه شیعه لردن بیر بؤلومدی.هابئله تکجه یئددی ایمامی قبول ائدمیش و آلتینجی ایمامین(ایمام صادق (ع)) اوغلو ایسماعیلی یئددینجی و سونکی ایمام بیلیردیلر.اولارین نظرینه ایسماعیل اوغلانلاریندان بیر ایمام زمان اولاجاق.ایسماعیلیه مرکزی میصر اؤلکه سی اولوردو و آزربایجاندا قزوین و دوره سی بو مسلکی قبول ائدمیشدی.ایران ایسماعیلی لری نزاری آدلانیردیلار و ایرانادا نئچه ایللر حوکومت سوردولر.
یاشام[دَییشدیر]
حسن بن علی بن محمد بن جعفر بن حسین بن محمد صباح حِمَیری (آدلیم :سیدَنا) ری (دوغو آراگی) شهرینده دونیایه گوز آچیب.آتاسی نیشابور شهرینده ایمام موفق اوخولونا آپاردی.نئچه یازیلاردا اونو خیام و خواجه نظام الملک ائیله اوچ اوخول یولداشی یازیبلار.بو اوچ اوخول یولداشی عهد ائددیلر هر کیمسه بیر مقام صاحیبی اولدو او بیری یولداشلارینا یاردیم اولوسن.خواجه نظام الملک باشدا مقام قازاندی و اوز عهدینه گوره عمر خیام اوچون بیر مواجیب یاراتدی و حسن صباحی سلجوقی قصرینه گتیردی.حسن صباح چوخ گوجلو اولدو و اونو تبعید ائتماقا مجبور اولدولار.حسن صباح میصر اؤلکه سینه کوچوب و فاطمیلر حوکومتینده مقام قازاندی .حسن صباح المستنصر اؤلومونه الجیوش حوکومتین قوبل ائدمیر و نزاریه فیرقه سینه باشچی اولدو.المستنصرین ایکی اغلو نزار و مستعلی آدیندا واریدی.نزار یاناشی اولدو و الجیوش مستعلی نی خلیفه ائددی.حسن صباح میصردن کوچدو و ری شهیرنه گلدی .قزیونده چوخلو آداملار اونون باشچیلیقین قوبل ائددیلر و الموت قلعه سین و چوخلو قصبه لر و قلعه لری اله گئچیتدی.۲۶ ربیعالثانی ۵۱۸ قمری ده نوخوشلادی و دونیادن گوز یومدو.
قایناق[دَییشدیر]
جوینی تاریخی- عطاملک جوینی
گؤرونتولر[دَییشدیر]
- ↑ Ali Asghar Sadabadi. Ali Asghar Pourezzat & Mohammadreza Farhadi Kia. (2013). "Study of factors affecting the Ismailids’ Voluntary Pure Obedience (VPO) Base on Fuzzy Approach". International journal of social science. 17(1): 80-91.


text:
ویکیپدیا:تاریخده بوگون/مارس ۱۸
پرش به ناوبری پرش به جستجو
- ۱۲۹۹ - مۆقدّس روم ایمپیراتورو ایکینجی فردریک اؤزونو قودس شاهی اعلان ائتدی.
- ۱۴۳۸ - ایکینجی آلبرت٬ آلمان شاهی اوْلدو.
- ۱۷۹۹ - ناپلئون بوْناپارت٬ عوْثمانلی دؤولتینین الیندهکی عکا قالاسینین اؤنلرینه گلدی.
- ۱۸۵۰ - هنری ولز و ویلیام فارقو٬ آمریکن ایکسپرسی قۇردو.
- ۱۹۱۳ - یۇنان شاهی ایکینجی جوْرج بیر سوءقصد نتیجهسینده اؤلدو.
- ۱۹۱۵ - چاناققالا دنیز حرکتلری: بیرلشمیش دنیز قووّتلری چاناققالا بوْغازیندا آغیر خسارت گؤروب گئری چکیلدی.
- ۱۹۱۸ - تۆرکیه٬ قارایازی٬ نارمان و تکمانی آزاد ائتدی.
- ۱۹۲۰ - عوْثمانلی مجلیس-مبعوثانی ایستانبلونون ایشغالی اۆزرینه سوْن توْپلانتیسینی کئچیریب چالیشمالارینا آرا وئرمه قراری آلدی.
- ۱۹۲۶ - باغیمسیز تۆرک اوْرتودوکس پاتریکخاناسی قۇرولدو.
- ۱۹۳۸ - مکزیک توْرپاقلارینداکی بۆتون یابانچی نفت شیرکتلرینی میلّیلشدیردی.
- ۱۹۴۰ - هیتلر و موسولینی گؤروشدو. ایتالیا٬ آلمان یانیندا ساواشا گیرمه قراری آلدی.
- ۱۹۴۹ - ناتو قۇرولدو.
- ۱۹۵۶ - فرانسه٬ الجزاییردن عسگر چیخارمایا باشلادی.
- ۱۹۶۲ - الجزاییر باغیمسیزلیق ساواشی: فرانسه الجزاییرلی مۆقاویمتچیلرله آنلاشدی.
- ۱۹۸۵ - تۆرکیهده بانکلارین تلویزیوندا رکلام ائتمهلری قاداغان اوْلدو.
- ۱۹۸۹ - میصرده ۴۴۰۰ ایللیک بیر مومیا تاپیلدی.
- ۱۹۹۰ - آلمان یئنیدن بیرلشمهسی: آلمان دموکراتیک جۆمهۇریتینین کئچیرتدیگی سئچیملردن سوْنرا٬ آلمان دموْکراتیک جۆمهۇریتی و آلمان فدرال جۆمهۇریتی بیرلشدی.
- ۲۰۰۰ - سوریه و تۆرکیهده یاشایان و اقربا اوْلان ۵۷۳ عائیله ایکی اؤلکهنین آنلاشماسی نتیجهسینده سرحدّی کئچهرک بایراملاشدیلار.
- ۲۰۰۵ - ایسلام تاریخینده بیر ایلک اوْلاراق٬ نیویورکداکی بیر مسجیدده جۆمعه نامازینی ایلک دفعه بیر قادین قیلدیردی.
- ۲۰۱۰ - ت.ر.ت خبر یایینا باشلادی.


text:
کره یا خالق دموکراتیک رسپوبلیکاسینین لیدری کیم چئن این آمئریکا پرزیدنتی دونالد ترامپلا گؤروشمک ایستییر.
آخار. آذ سی ان ان-ه ایستینادا خبر وئریر کی، بو آچیقلاما ایله شمالی کره یانین کئچمیش دیپلوماتی تخه یؤن خه چیخیش ائدیب. دیپلوماتین سؤزلرینه گؤره، کیم چئن این حاضردا یئنی سئچیلن پرزیدنتین سیماسیندا اؤزونه موتتفیق آختاریر:
«ترامپین دستیی ایله او هم بین الخالق عالمده حؤرمت قازانا، هم ده اؤلکه داخیلیندهکی نفوذونو داها دا گوجلندیره بیلر».
خاطیرلاداق کی، ترامپ پرزیدنت سئچکیسی کامپانییاسیندا سئچیلدیی تقدیرده شیمالی کره یا لیدری ایله گؤروشمهیه حاضر اولدوغونو آچیقلامیشدی.


text:
ایف 35 اوروش اوچاقلری یقین کیله جکده تورکیه گه تاپشیریله دی
امریکا دن کیلتیریله دیگن اوشبو اوچاق لرنینگ ینگی تصویر لری ترقه تیلدی
جوده یقین کیله جکده امریکا قوشمه ایالتلریدن کیلتیریله دیگن ایف 35 اوروش اوچاق لری نینگ تورکیه گه تاپشیریلیشی پروسه سی باشلَیدی.
تورکیه مدافعه صنایع سی مستشارلیگی, تورکیه نینگ اوشبو اوچاغی نینگ, لوکید مارتین تکزاس مرکزیدن اوچیشی بیلن علاقه لی تصویر لر نی اجتماعی ترماقلر آرقه لی ترقتدی.
تصویر لر ده اوچاقده گی نمبر بیلن تورک بیراغی دقت لر نی اوزیگه تارتماقده.
تورکیه, ایلک ایف 35 اوروش اوچاغی نی جون آیی نینگ 21 نچی کونیده امریکا قوشمه ایالتلریده بولیب اوته دیگن بیر مراسم بیلن تسلیم آله دی.
پیلوت لرنینگ ترینینگی نینگ تکمیل بولیشی و ایککینچی اوچاق نینگ هم تاپشیریلیشی آرتیدن ایف 35 لر, تورکیه نینگ مالاتیا ولایتیده گی حربی قونلغه گه کیتیریله دی.
اوشبو اوچاق لر, میلادی 2019 نچی ییلی نینگ کوز موسمیده ایسه تورکیه ده اوچه باشلیدی.
عینی دمده تورکیه, میلادی 2018 نچی ییلیدن باشلب اوروپا حوزه سیده ایف 35 لرنینگ ماشین لرینی ترمیم قیله دی.
خوددی منه شوو ایش نینگ اوزی ایسه تورکیه اقتصادیگه کتته حصه قوشگن بوله دی.
اوشبو اوچاقلردن یوز فروند آلینیشی پلانله نرایکن, ایلک نوبتده 30 اوچاق نینگ آلینه دیگن لیگی بیلدیریلدی.


text:
آمریکا ایرانلا باغلی ایستیینه نایل اولوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، ایرانا قارشی سانکسییالارا قوشولمایاجاغینی بیان ائدن آلمانییا تهرانین ایستیینی رد ائدیب. بو اؤلکهنین "دویچه بوندسبانک"ی تهرانا ۳۰۰ میلیون آورو نقد پول اؤدمهسینی دایاندیریب.
ترامپین بانک سکتورونا تطبیق ائتدیی سانکسییالارین نویابردان باشلاماسینا قدر ایران ۳۰۰ میلیون آورونو الده ائتمک ایستییردی، آنجاق آلمان بانکی همین اؤدنیشدن ایمتینا ائدیب.
قید ائدک کی، بوندان اؤنجه ایران آلمانییا ایله تهرانا ۳۰۰ میلیون نقد پولون وئریلمهسی اوچون دانیشیقلارا باشلامیشدی. ایران طرفدن بو دانیشیقلاری مرکزی بانکین یوکسک وظیفهلی نمایندهسی علی تارزالینین آپاردیغی بیلدیریلمیشدی. تهرانین پلانینا اساساً، بو پوللار آلمانییادان حسابلاردان چیخاریلاراق، ایران آویاشیرکتلریندن بیری واسطهسیله تهرانا گتیریلمهلی ایدی. آنجاق بیر مدت اؤنجه آلمانییانین مرکزی بانکینین ایرانین ۳۰۰ میلیون آورو نقد پولونون ترانسفرینین قارشیسینی آلماقدان اؤترو مالییه سیاستینی دییشمک نیتینده اولدوغو بارهده معلومات یاییلمیشدی.


text:
ایقدیصادیهت
سنتیابر آییندا اتوموبیل پوداغیندا ۲.۳ میلیارد دلار اؤنۆم ساتیلدی
ایستامبولدا هر دلار ۵.۹۱ تۆرک لیرهسیندن ساتیلیار و ۵.۹۲ تۆرک لیرهسیندن ساتین آلینیار
بیرلشن میللتلر قوراماسی نینگ عمومی ماصلاحاتینا قاتناشماق اۆچین نیویورک دا بۇلان حسن روحانی لاگارد بیلن دوشوشیق گچیردی
تۆرکیأنینگ پیندیق ساتووی نینگ ۱ میلیارد ۷۸۲ میلیون ۲۲۶ مۆنگ دلار بۇلاندیغی بیلدیریلدی
کلارکنول محله سیندأکی تی. تی ام، ۵ مرتبه لی ۹۶۰ اینه دؤردۆل متردن عیبارات بیر جایدا حیذمات بریأر
۲۰۱۷-نجی ییلدا یر یۆزۆندأکی هر ۹ آدامدان بیری آچلیق چکدی
ایستامبولدا هر دلار ۶.۴۴ تۆرک لیرهسیندن ساتیلیار و ۶.۴۵ تۆرک لیرهسیندن ساتین آلینیار
تۆرکیأنینگ ایقدیصادیهتی ۲۰۱۸-نجی ییلینگ باهاریندا ۵.۲ گؤتریم یۇقارلادی
قطر فولکس واگن، دویچه بانک، زیمنس و سولار ورلد یالی اولی آلمان شرکتلرینده مایا قۇییار
بو شأهِرده باشدا بئتتئم بۇلماق بیلن ۲۰۰-دن قۇوراق طبیغی صابون اؤندۆریلیأر


text:
روسییا ایسوئچه کیبئر هوجوملارین اساس منبعیدیر.
آخار.آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا ایسوئچ کشفییاتینین رهبری قوننار کارلسون سؤیلهییب.
موسکوانین ایسوئچه قارشی موختلیف عملیاتلار کئچیردیینی بیلدیرهن کارلسون غربی چوخ دقتلی اولماغا چاغیریب:
«بیزه قارشی هاکئر هوجوملاری آرتیق اوزون مدتدیر داوام ائدیر. ایستوکهولم بو عملیاتلاری گؤرور و اونون قارشیسینی آلماغا چالیشیر».
قئید ائدک کی، بوندن اؤنجه آمئریکا بیرلشمیش شتیتلاری و آلمانییا دا روسییادان کیبئر هوجوملارین آرتماسی بارهده اینفورماسییا یاییب.


text:
جانتیق
بادی-بادی گیریفتار، حامام-حامام ایچینده، خلبیر سامان ایچینده،
دوه دللکلیک ائلر، کؤهنه حامام ایچینده. قاریشقا شیللاق آتدی، دوهنین
قیچی سیندی. حامامچینین طاسی یوخ، بالتاچینین بالتاسی یوخ، اوردا بیر تازی
گؤردوم، اونون دا خالتاسی یوخ. عومرومده چوخ شیلاشی یئمیشم، هئچ بئله
یالان دئمهمیشم. گونلرین بیر گونونده، مممد نصیر طینینده، بیری
وار ایدی، بیری یوخ ایدی، اللهدان باشقا هئچ کیم یوخ ایدی. وار-یوخ بیر پادشاه
وار ایدی. بو پادشاهین هئچ اوشاغی اولمازدی. پادشاه چوخ-چوخ نذیرلر
وئردی، دوعالار یازدیردی، اوشاغی اولمادی کی، اولمادی. بیر گون پادشاهین قاپیسینا
بیر درویش گلیب، بیر قسیده دئدی. پادشاه اونا خلت وئردی. درویش
گؤردو کی، پادشاه چوخ فیکیرلیدی، دئدی:
- ائی پادشاه، نییه بئله فیکیرلیسن؟
پادشاه دئدی:
- بابا درویش، منیم هله بو یاشیما قدر هئچ اوشاغیم اولماییب.
بیلمیرم من اؤلندن سونرا بو دؤولت کیمه قالاجاق. منیم یئریمده
کیم اوتوراجاق.
درویش بیر آلما چیخاردیب پادشاها وئردی، دئدی:
- پادشاه ساغ اولسون، گئجه هرمخانایا گئدنده بو آلمانین یاریسین
سن یئیرسن، یاریسین دا آروادینا وئررسن. بوندان سونرا یقین
اوشاغین اولار.
بلی، درویش گئتدی. گئجه پادشاه هرمخانایا گئدیب، آلمانین یاریسینی
اؤزو یئدی، یاریسین دا آروادینا وئردی. بلی، آرادان دوققوز آی، دوققوز
گون کئچدی، پادشاهین آروادی یوکون یئره قویدو. آروادین بیر اؤلو اوغلو
اولدو. پادشاها خبر گئتدی کی، قیبلهی-عالم ساغ اولسون، بیر اوغلون اولوب،
آنجاق اؤلودو. پادشاه قوصّهلندی، اؤز-اؤزونه دئدی: گؤر منیم نئجه بختیم
یوخدو کی، آخیردا اوشاغیم اؤلو اولدو. یئنه خبر گتیرنلره موشتولوق
وئردی. پادشاه بورادا اؤز فیکرینده اولسون، سنه کیمدن دئییم، پادشاهین
آروادیندان. ائله کی، اوشاق آنادان اولدو، آرادان بیر آز کئچندن سونرا
آرواد بیر دامار دا دوغدو. ماما گؤردو کی، اؤلو اوشاغین دؤشو یاریقدی.
تئز داماری گؤتوروب اونون دؤشونده اولان یاریغا قویدو، اوشاق آسقیریب دیریلدی.
او ساعت پادشاها خبر گئتدی کی:
- قیبلهی-عالم ساغ اولسون، ماما اوشاغی دیریلتدی.
پادشاه چوخ شاد اولدو. خبر گتیرنلره حدّیندن آرتیق موشتولوق
وئردی. بلی، اوشاغین آدین جانتیق قویدولار.
آردین اوخو....


text:
کابلده جنرال دوستم طرفدارلری نینگ ییغیلگن جای نینگ یقینیده انفجار بولدی
اوشبو حادثه عاقبتیده فقط گینه انتحاری هجومچی نینگ اوزی هلاک بولگن
پایتخت کابل نینگ شهر نو منطقه سیده افغانستان جمهوررئیسی بیرینچی اورینباسری جنرال عبدالرشید دوستم طرفدارلری نینگ ییغیلگن جای نینگ یقینیده بیر انفجار حادثه سی یوز بیردی.
امنیتی مسئول لر انتحاری هجومچی نینگ ییغیلگن کیشی لرنینگ اورته سیده اوزی نی پارتله تیش گه حرکت قیلگن لیگی نی بیلدیرردی.
اوشبو مسئول لر, خوددی شوو انتحاری هجومچی نینگ اوز هدفی گه ییتیب بارمسدن آلدین آتیب اولدیریلگن لیگی نی معلوم قیلدی.
خوفسیزلیک مسئول لری اوشبو حادثه عاقبتیده فقط گینه انتحاری هجومچی نینگ اوزی نینگ هلاک بولگن لیگی نی بیلدیردی.
توناوکون آقشام پایتخت کابلده قشلاق لر نی رواجلنتیریش و قیته تیکلش وزیرلیگی آلدیده اویوشتیریلگن انتحاری هجوم عاقبتیده ایسه کمیده 7 کیشی جان بیررایکن, 15 نفر یره لنگن ایدی.
اوشبو حمله نینگ مسئولیتی نی ایسه حاضرگچه هیچ بیر گروه اوز بوینی گه آلگن ایمس.


text:
بو همین پساکیدیر کی، ایرانی عراقدان فرقلندیره بیلمیردی.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری روسییا فدرال مجلیسینین عضوو آلکسی پوشکوو آمریکا دولت دپارتامنتینین کئچمیش نمایندهسی جنیفر پساکینین هامبورگدا ایکی پرزیدنتین گؤروشو بارهده «پوتین ترامپی تلهیه سالدی» شرحینه جاواب اولاراق سؤیلهییب.
او، پساکینین کئچمیشدهکی جغرافی سهولرینی خاطیرلاداراق، اکسپرت کیمی اونون سیاسی اینتلکتوال سوییهسینین هانسی درجهده اولدوغونو و دونیانی اؤزونه گولدوردویونو قید ائدیب.
خاطیرلاداق کی، پساکی آمریکا-روسییا پرزیدنتلرینین گؤروشونو دونیانین ان مهم حادثهسی آدلاندیریب، عینی زاماندا، ترامپین تدبیره حاضرلیقسیز گئتدیینی، پوتینین تلهسینه دوشدویونو، سئچکیلره مداخیله ائدن روسییایا تضییق گؤسترمدیینی ایراد توتوب.


text:
گئجه لر شعری از اقای صادق
( گئجه لر )
تنگ اولور باشیما تک لیک ساری، عا لم گئجه لر بیر نفر اولمادی منله اولا همدم گئجه لر
عشقه بیگانه اولانلار نه بیلیر کیم نه چکیر چکمه سین من چکنی اهل جهنم گئجه لر
بیر منم _ بیر بو قلم ، بیرده بو ویرانه کونول اوچوموزده گلیریک ناله یه باهم گئجه لر
کیمسه بیلمز اورگیم سیررینی دونیادا منیم یاز قلم دورما کی سنسن منه محرم گئجه لر
یارالی کونلومه کوندور وورولان یاره لره مهربان یار الی ایستر قویا مرهم گئجه لر
نه وئرر گوندوزو مهلت منه هیجران ستمی نه قویار باش یئره بیر لحظه قویام غم گئجه لر
عشقینه صادق اولان جهدیله همت کمرین درد و غم چکمه یه باغلار بئله محکم گئجه لر
منده مجنون کیمی زنجیریده گوررم اوزومو اوندا کی زولفون اولار گوزده مجسم گئجه لر
من چکن غم یوکونو بیر گئجه چرخین بئلینه قویسالار، پشت فلک غمدن اولار خم گئجه لر
پرده لی قویدو سوزون "بارز"ه فاش ائیله مه دی سرَلر اورتویو بو قورخولو مبهم گئجه لر
درموردگئجه لر خیلی دلم میخواهد این صادق را بشناسم


text:
تۆرکیأنینگ ایقدیصادی اؤسۆشی ۷.۴ گؤتریم بۇلدی
سؤودا، ترانزیت و ایمیت حیذماتلاری پوداغیندان عیبارات بۇلان حیذماتلار پوداغی ۱۰ گؤتریم اؤسدی
تۆرکیأنینگ ایقدیصادی اؤسۆشی ۲۰۱۸-نجی ییلینگ ۳ آییندا ۷.۴ گؤتریم بۇلدی.
صاپلانمادیق یورتایچی قازانچلارا قارالاندا اؤتن ییلینگ ایلکینجی ۳ آیینا گؤرأ اکرانچیلیق پوداغینداقی اؤسۆش ۴.۶ گؤتریم.
تۆرکیأنینگ صناغات پوداغینداقی اؤسۆش بۇلسا ۸.۸ گؤتریم.
قورلوشیق پوداغیندا بۇلان اؤسۆش ۶.۹ گؤتریم.
سؤودا، ترانزیت و ایمیت حیذماتلاری پوداغیندان عیبارات بۇلان حیذماتلار پوداغی ۱۰ گؤتریم اؤسدی.
تقویم تأثیری و تاریحدان صاپلانان یورتایچی قازانچلارینگ اؤسۆشی بۇلسا ۷.۲ گؤتریم.
صاپلانمادیق یورتایچی قازانچلار ۲۰۱۷-نجی ییلینگ سۇنگقی ۳ آیینا گؤرأ ۲ گؤتریم یۇقارلادی.
ایقدیصادی اؤسۆش باراسیندا ماغلومات برن تۆرکیأنینگ جمهورباشلیغی رجب طیب أردۇغان،
"اؤسۆش موقداری بۆتین ایقدیصادی هۆجۆملر و اۇینالان اۇیونلارا قارامازدان، دۆیپلی ماکرو اساسلارا اساسلانیپ گۆیچلی یاغدایدا یۇقارلایار" دیدی.


text:
دوندورولموش موناقیشه اودور کی، هر آن محاریبه آلوولانا بیلر. آپرئل دؤیوشلری ده بونو گؤستردی. اونا گؤره ده بیز هر آن حاضرلیقلی اولمالیییق.
رئپورت-اون خبرینه گؤره، بونو میللی مجلیسین بو گون کئچیریلهن پلئنار ایجلاسیندا پارلامئنتین اجتماعی بیرلیکلر و دینی قوروملار کومیتهسینین صدری، حاکم یئنی آذربایجان پارتییاسی ایجرا کاتیبینین موعاوینی سیاووش نووروزاُو دئییب .
او بیلدیریب کی، آذربایجاندا کیفایت قدر احتیاطدا اولان حربیچی وار، لازیم اولارسا، اونلاردان دا ایستیفاده ائتمک اولار.
س.نووروزاُو قئید ائدیب کی، ۱۹۹۰-جی ایللرده وتنپرورلر ائرمهنیلرین قارشیسیندا دایانیب، مقاومت گؤستریبلر: «بئله اولماسایدی، ائرمنی لرین کور چایینا قدر گلیب چیخاجاقدیلار. بو معنادا سفربرلیک و حربی خیدمته چاغیریش اوزره دؤولت خیدمتی معین یاش حدینده اولان اینسانلاری سیاهییا آلمالیدیر. سونرا بونلارا تعلیم کئچملیدیرلر. اساس دؤیوشلری ائله موقاویله اساسیندا چالیشانلار آپاریر. ۱۸ یاشینا چاتانلار ایسه خئیلی تجروبه کئچملیدیرلر».
او وورغولاییب کی، مطبوعاتدا اوردو ایله باغلی گئدن یازیلارا جیددی نظارت اولمالیدیر: «دوزدور، نظارت وار، اما بعضی خاریجدن ایداره اولونان مئدیا اورگانلاری معلوماتلار یاییرلار. بونون دا قارشیسی آلینمالیدیر. محاریبه شرایطینده اولان اؤلکهده اوردو ایله باغلی خبرلر یالنیز مدافیعه ناظیرلیینین یایدیغی کیمی اولمالیدیر».


text:
۲۰۱۷-جی ایل آوروپادا دؤنوش نقطهسی اولاجاق.
آخار .آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری فرانسانین ساغ تمایوللو میللی جبهه پارتییاسینین لیدئری مارینا لئ پئن آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری پرئزیدئنتی دونالد ترامپین سیاستینه موناسیبت بیلدیررکهن دئییب.
ساغچی لیدئر همچینین قئید ائدیب کی، «برئکسیت» دومینو ائففئکتی یاراداجاق:
«۲۰۱۶-جی ایل آنقلو-ساکسونلارین اویانیش ایلی ایدی. ۲۰۱۷-جی ایلده ایسه آوروپانین اویانیش ایلی اولاجاق. اقتصادی اینتئقراسییانی سیاسی اینتئقراسییا ایزلهدی و بو خیال کابوسا چئوریلدی. آوروپا بیرلیگی بیر دینه چئوریلدی و راهیبلری اؤز سیستئملرینه تنقیدی فیکیر سسلهندیرهنلری قبول ائتمیر. بونلار دوقماتیک، آنتیدئموکراتیک راهیبلردیر».