text:
ایران فولکلوروندا یاشایان مرثیه ادبیاتی، آذربایجان بؤلومو
مرثیه ادبیاتی دئدیكده دیوان و عاشیق ادبیاتی ایله یاناشی آذربایجان ادبیاتی نین بیر قولو كیمی اوزون كئچمیشه مالیكدیر. ان قدیم دؤورلردن بیزه یادگار قالمیش آغیلار، اوخشامالار و حزین بایاتیلار نمونهلری بو ژانرین داها قدیمی اولدوغونو اثبات ائدیر. بوگون قورونوب ساخلانان بوادبیات نمونهلری هم ده آذربایجان خلقی نین تاریخی نین مختلف یؤنلرینی آچیقلایان و قارانلیق نؤقطه لرینی آیدینلاشدیران خزینهلر كیمی قیمتلندیریلیر. مرثیه ادبیاتیندا ایسه بونمونهلر باشقا بیرطرزده انكشاف ائتمیشدیر.
كربلا حادثه سینی قلمه آلان عرب و فارس تاریخچیلری نین اكثریتی بوحادثه نی تاریخی بیر اولای كیمی قلمه آلمیش و حادثهنین مختلف جهتلرینی تاریخی و روایی دیلده بیان و ضبط ائتمیشلر. آذربایجاندا ایسه بوحادثه ادبیات، عرفان، ادبی-معنوی صنعت لرله قلمه آلینمیشدیر. باخمایاق كی بو تاریخی حادثه نین منبعی اصلینده عرب و فارس دیللی منبعلر و مقتللر اولموشدور، آمما آذربایجان دیلینده قلمه آلینمیش اثرلر قورو و لفظی، معنوی صنعتلردن بوُش دئییلدیر. بوسببه گؤره عرب و فارس دیلینده یازیلمیش اثرلر و مقتللرله آذربایجان دیلینده یازیلمیش مقتللر و اثرلر آراسیندا اساسلی فرق موجود دور. یعنی آذربایجان دیلینده یازیلمیش اثرلر احساسلی، شعر، هنر، ادبی صنعتلر و عرفانی مقاملاردان فایدالانماق اوچون بواثرلر چوخ آزاراق تحریفلره معروض قالمیشدیر.
كربلا حادثه سینی آچیقلایان قدیم و بیرینجی اثر ابومخنف لوط بن یحیی نین (وفات ۱۵۸ ه.ق، ۷۴۴ .م) یاراتدیغی اثردیر، اوندان سونرا ابوالفرج اصفهانی (۹۲۷ م) و ابو اسحاق اسفرایینی (۱۰۲۷ .م) و سید بن طاووس كربلا حادثه سینی قلمه آلمیشلار. فارس دیلینده ایسه بوساحهده چوخلو اثرلر اوجملهدن بعضی تحریفلره معروض قالمیش روضة الشهدا و فاضل دربندی نین یازدیغی مقتل لردن آد آیارماق اولار.
قاضی [غازی] قاستامانلی (۱۴۶۱ م)، یحیی بخشی (۱۴۹۹٫م، ۹۰۵٫ ه ق) –۹۶۷ بیت شعر شكلینده، لامعی (۱۵۳۲٫م، ۹۳۸ه. ق) حاجی نورالدین افندی (۹۴۰٫ ه .ق) ایلك عالیملردیرلر كی، تورك دیلینده كی مقتللری نظم و نثر شكلینده قلمه آلمیشلار.
آذربایجان دیلینه گلدیكده كربلا حادثهسی تام و كامل تاریخی-ادبی، عرفانی بیراثر كیمی ملامحمد فضولی بغدادی قلمه آلمیشدیر. فضولینین شاهكار اثری كیمی قیمتلندیریلن «حدیقة السعدا» اثری فورما باخیمیندان سعدی-نین گلستانی كیمی مسجع نثر و نظم له بیرگه و محتوی نقطه نظریندن ادبی و عرفانی اثر ساییلیر.
كربلا تاریخینین آذربایجان-دا چئشیدلی ژانرلاردا انكشاف ائتمهسی و خلق آراسیندا گئنیش یاییلماسی اردبیل مكتبی نین (شیخ صفی مكتبی) یئتیردیگی شاه اسماعیل خطایی ایله محكم باغلانتیسی وار.
قطعییتله دئمك اولاركی، شاه اسماعیل هم مرثیه ادبیاتی اوچون لازم اولان شرایطی یاراتدی و همه ده اؤزونون هجا وزنینده دئدیگی بیرینجی دفعه اولاراق قوشمالاریندا مرثیه اوچون یئرآییردی.
بوگون ماتم گونوگلدی آه حسین و واحسین
سنین دردین باغریم دلدی آه حسین و واحسین
كربلانین یازیلاری شهید دوشدی غازیلاری
فاطما آنا قوزو لاری آه حسین و واحسین
صفویه دؤروندن باشلایاراق آذربایجان مرثیه ادبیاتیندا بؤیوك ایشلر گؤرولدو. بوگون مرثیه آدلاندیردیغیمیز ادبیات اصلینده آیری-آیری حیصهلری اؤزونده جمع لشدیرن تامام-كمال بیر مجموعه دیر، اونون اساسی بؤلمهلری آشاغیداكیلاردان عبارتدیر:
مقتل، مرثیه، نوحه، شبیه گردانلیق و مرثیه موغاماتی.
مقتلیازما:
بوندان اول دئدیگیمیز كیمی مقتل یازما صنعتی كربلا حادثهسی نین تاریخینی اساسا روایت لره یازماقدیر. عرب، فارس و تورك دیل لرینده بوگونه كیمی بیر چوخ مقتللر یازیلمیشدیر و آذربایجان توركجه سینده یازیلمیش ایلك مقتل، ملامحمد فضولینین «حدیقة السعدا»* اثریدیر. مسجع و تام ادبی و عرفانی مقاملارلا دولو اولان بو مقتل بئش یوز ایلدیركی، مرثیه ادبیاتی نین ان معتبر منبعی اولموشدور مقتل ایكی حیصهدن عبارتدیر. بیرینجی حیصه ده پیغمبرین، علی، فاطمه، حسن و حسین-ين حياتيندان و وفاتيندان سؤزگئدير. ايكينجي حيصه ايسه كربلا حادثه سينه حصر اولموشدور.
* حدیقة السعداء ـ ملا محمد فضولینین کربلا حادثه سی موضوعوندا یازدیغی منثور ـ منظوم اثری. بو اثرده فضولی ملا حسین کاشفینین روضة الشهداء کیتابیندان ائتگیلهنیبدیر.
حدیقة السعدا نثر ایله یازیلیب و هر موناسیبته گؤره فضولی اؤز شعرلرینده نثرلره ده یئر وئریبدیر. بو اثر عمومن پیغمبر اهل-بیتینه عاییددیر. و آذربایجانین فنی و مسجع نثرینین ان بؤیوک اؤرنکلریندن ساییلیر.
تدبیر قتل آل عبا قیلدین ای فلک / فکر غلط، خیال خطا قیلدین ای فلک
برق سحاب، حادثه دن تیغلر چکیب / بیر بیر حواله ی شهدا قیلدین ای فلک
بیر رحم قیلما دین جگری قان اولانلارا / غربتده روزگاری پریشان اولانلارا
غم پاره پاره باغرینی یاندیردی داغ ایله / ای لاله ی حدیقه ی آل عبا حسین
یاخدی وجودینی غم ظلمتسرای دهر / وی کربلا بلالرینه مبتلا حسین
مرثیهلر:
مرثیهلر كربلا حادثهسی ایله علاقه دار ادبی و یانیقلی دیلده یازیلمیش نظم و نثر پارچالاریندان عبارتدیر. مرثیه لر ده مقتللر كیمیدیر، آنجاق مقتل ژانری ایله ادبی باخیمدان فرقلهنیر. مرثیهلرده جملهلر، افادهلر چوخ یانیقلی، حزنلو، احساسات و هیجانلارلا دولو شكیلده بیان اولور. نظم ایله نثر بیر- بیرینی دوغرولدور و تماملانیر .عمومتیله اوخوجونون و یا دینلهیهنین احساساتینی اویاتماق وعزا و آغلاماق احوالی و روحیهسی یاراتماق اوچون شعر و ادبی نثر صنعتیندن استفاده ائدیلهرك یازیلان متن و حیصهلردیر. مرثیهلرده بؤلمهلر چوخ گننیش دیر. آذربایجان دیلینده یازیلمیش ان مهم و مشهور مرثیه “سحاب الدموع” (گؤزو یاشلی بولودلار) كتابیدیر. بو كتاب بؤیوك شیعه عالیمی و مرجعی تقلیدی آیةالله ملامحمد نخجوانی (۱۳۴۴ ه . ق وفات) طرفیندن یازیلمیشدیر. كتاب بیرمقدمه ۱۲ سحابیه بیرمؤخره و بیرده خاتمه دن عبارتدیر. سحابیه لره چوخ گؤزل آد وئریلمیشدیر و بودا متنده كی حادثهنین یاندیریجی مقامی و فاجعه درجهسی ایله علاقهداردیر. مثلاً الصاعقه المحرقه، شعله ملتهبه فؤادیه، شعله محرقة فؤادیه، شهاب الثاقب، الشرارة المحرقة الاكباد
مرثیهلر یازیلی و شفاهی شكیلده افاده اولوئور. شفاهی شكیلده افاده اولونان مرثیه لرده سبك و طرز-افادهسی اولان عالیملر چوخدور. شفاهی شكیلده اولان مرثیهلرین ده اؤزلرینه مخصوص داخلی بؤلگولری وار: ساده مرثیه لر، مرکب مرثیه لر، تحلیلی مرثیه لر و گیزلی مرثیه لر.
بوساحهده مكتب صاحبی اولان مرثیه خوانلاردان آیة الله خسروشاهی نین آدی خصوصی ایله قئید ائتمه لیدیر. اونون تحلیلی مرثیهلری حقیقتاً بؤیوك بیر صنعت خزینه سیدیر.
بونو دا قید ائتمك لازیمدیر كی ، بعضاً بو نوع ادبیات تحریف لره معروض قالمیشدیر. بو ساحه نین آدامی اولمایان بیرسیرا شخصلر مادی ماراقلار اوزوندن مرثیهلریمیزه چوخلو تحریفلر داخل ائتمیشلر.
شبیه گردانلیق:
آذربایجان مرثیه ادبیاتی نین داها مهم و عظمتلی ژانرلاریندان بیری ده شبیه گردانلیقدیر. بو صنعت اصلینده مذهبی تئاتر فورماسیندا شعر، موسیقی و تئاتر صنعتینین پارالئل شكیلده اجرا اولونوب بیرلشمه سیندن عبارتدیر.
شبیه گردانلیق صنعتینین متنی مكالمات آدلانان حماسی، موافق و مخالف رجزلردن عبارتدیركی، هرهانسی بیر نقشی و رولو ایفاء ائدن قهرمانین شخصیتینه و موقعیتینه اویغون افاده طرزی و اجرا سبكی وار.
مرثیه موغاماتی:
عاشیق و دیوان موسیقی سیله یاناشی مرثیه موغاماتی نین دا اؤزونه مخصوص یئری وار. عرب، فارس و آذربایجان موغاماتی نین بیرلشمه سیندن ایرهلی گلن مرثیه موغاماتی كلاسیك موسیقی دستگاهلارین خصوصیت لرینه و گؤزل لیكلرینه مالك اولماقلا یاناشی اؤزونه مخصوص اولان دستگاهلار، شعبهلری واردیر.
مرثیه موغاماتیندا، دیوان موغاماتیندا اوخونان بوتون دستگاهلاردان باشقا، حاج حسینقلی سهگاهی، سلیم سهگاهی، دیزمارهاواسی، حجازی و بوكیمی هاوالار گئنیش شكیلده اوخونما قدادیر. سینه زنلیك، زنجیرزنلیك، شاه بیت خوانلیق، تكضربه، سهضربه كیمی ضربلی موغاملار دا اؤزونه مخصوص یئری وار.
بوساحهده ده اردبیلین بؤیوك خدمتی اولموشدور، اردبیلده، یئتیریلن نوحه خوانلارین اؤزلرینه مخصوص سبكلری اولموشدور. حاج حسینقلی كیمی هنرمندین هنرینی بوگون سلیم مؤذن زاده كیمی شرقین آواز سلطانی و یئگانه مرصعخوانی ان اوجا ذیروهلره چاتدیرمیشدیر.
نوحه قوشما
مرثیه ادبیاتی نین چوخ ساحهلی و چوخ گئنیش یاییلمیش ژانریندان اولان نوحه، ایستر قالب و فورما باخیمیندان ایسترسه محتوا باخیمیندان چوخ اهمیتلیدیر.
بو ساحه ده آذربایجانین بوتون شاعیرلری اؤز باجاریق و قدرتلرینی نمایشه قویموشلار. دئمک اولار کی، آذربایجاندا نوحه شعری دئمه ین شاعیر یوخدور. کلاسیک شاعرلردن توتموش، معاصر شاعیرلره قدر بوتون شاعیرلر آزدان-چوخدان بوساحه ده شعرلری اولموشدور.
حجم اعتباریله ده نوحه شعری باشقا شعرلرله مقایسه ده بیرینجی سیرادا دورور. صنعت، بدیعی لیک، اوبراز، تصویر رنگارنگلیگی نظریندن ده نوحه شعرینه چاتان شعر یوخدور. ایستر قصیده، غزل، دوبیتی، مثنوی، چارپاره، مخمس، ایسترسه ده بایاتی، قوشما، آغی و دئییشمه ژانریندا نوحه شعری داها قاباقجیلدیر. آذربایجان نوحه شعرینی تاریخی باخیمیندان اوچ دؤوره یه بؤلمک اولار:
1. اسکی نوحه شاعیرلری: فضولی، خطایی ، نباتی و...
2. اورتا كلاسیك نوحه شاعیرلری: صراف، راجی، سیدعظیم شیروانی، نیر، شكوهی ، میرزا حسیب و...
3. معاصر نوحه شاعیرلری، یحیوی، منزوی، انور، منعم، شاهی، مضطر، معنوی ، دلریش و...
قدیم نوحه شعری دیوان شعریله چوخ فرقلنمیر، اورتا عصر نوحه شاعیرلری نین نوحه لری یانیقلی اولسا دا دیل و ادبی نظردن چوخ ساده، آخیجی و ساده دیر. معاصر نوحه ایسه تام فرقلی دیر.
یازار: دومانلی دوزال (قئزل قلم)


c: text/html

text:
Dec 9, 2015
کافر تؤحفه سی
درویش اوغلو
بیر مسلمان کی او کافردن آلیب قرانی
بو کیچیک هدیه یه وئرمیش دین ایله ایمانی
اولمایا مملکت دین ده قران یوخ ایدی؟
ساتمالی ایدیق بئله بیر تحفه یه بیز اسلامی؟
بیزه قران گتیرن ائتدی بیزی کور، کار، لال
گؤرمه یَک بمب آتم لا کسیلن قربانی
بلکه بیر گون ده جماعت نامازیندا اولاجاق
پئش نامازلیق ائدرک قاندیراجاق دونیانی
اگیلیب قالخاجاق، الله اکبر لر دئیه جگ
کافر اولوسن، نه اولار، موللا اونون حیرانی
گؤرَسن من یئنه او مصحف پاکه اینانیم؟
اگیلیب، قالخیم، گئدیم سجده یه یا سبحانی؟
بیلمیرم بو نئجه قران دیر کی میندار اولماز
کافر ائتسه ایچینه، گیزلنرَک پنهانی
بیر مسلمان ائده گر آیه قرانه خطاب
آسیلار ائرته سی گون دار آغاجیندان جانی
بیز مسلمانلارا "آخماق" دئمه ین آخماقدیر
کؤهنه بیر یازقی ایله کافر آلیر ایرانی
کؤلن، نوامبر 2015

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ارمنستان، آذربایجاندا یاشاییش یئرلرینی ووردو
آچیقلامادا، ارمنیستانین، آذربایجاندا اؤنملی گون و بایراملار اولاندا بنزر تخریباتلار تؤرهتمهسینه دقت چکیلدی
ارمنیستان اوردوسو جبهه خطینده آذربایجان دینج یاشاییش منطقهلرینه مختلیف سلاحلار ایستیفاده ائدرک آتیش ائتدی.
آذربایجان ساوونما باخانلیغیندان وئریلن آچیقلامادا، ارمنیستان اوردوسونون ۱۴ سپتامبر آخشام ساعاتلاریندان باشلایاراق ۱۵ سپتامبر سحر ساعاتلارینا قدر توووز، ترتر و آغدام ائلچهلریندهکی دینج یاشاییش منطقهلرینه توپچو تجهیزاتی دا داخیل اولماقلا مختلیف سلاحلاردان آتیش ائتدیگی بیلدیریلدی.
سالدیریدا جان ایتکیسی باش وئرمدیگی آنجاق بعضی ائولرین ضرر گؤردویو قید ائدیلدی.
آچیقلامادا، ارمنیستانین، آذربایجاندا اؤنملی گون و بایراملار اولاندا بنزر تخریباتلار تؤرهتمهسینه دقت چکیلدی.
آذربایجان اوردوسو دا ارمنیستان اوردوسونا قارشیلیق آتیشی ائتدیگی، قارشی طرفده باش وئرهن ایتکی و ییخیمین بوتون مسئولیتینی ارمنیستان رهبرلیگینده اولدوغو بیلدیریلدی.


text:
روسییا اوکراینا تورپاقلارینی ایشغال ائدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا آمئریکا مرکزی کشفیات ایدارهسینین رهبری وظیفهسینه نامیزد اولان مایک پومپئو سؤیلهییب. او، اوکراینانی ایشغال، آوروپانی تهدید ائتمکله روسییانین اؤزونو دونیادا تصدیق ائتمهیه چالیشدیغینی بیلدیریب.
قید ائدک کی، روسییا اوکراینا اراضیلرینی ۲۰۱۴-جو ایلده ایشغال ائدیب. همین ایلین مارتیندا کریم یاریماداسی قانونسوز روسییا بیرلشدیریلیب. بونون آردینجا ایسه موسکوا دونباسدا کیوه قارشی حربی قیامین باشلانماسینا تکان وئریب.


text:
اصل صنعت زامان و مکاندان، شرایطدن، دؤورون طلبلریندن آسیلی اولمادان موطلق اوزه چیخیب اؤزونو خاتیرلادیر. گوندهمی زبت ائدن، بیر آندا مشهورلاشان موغهننیلرین معین مدتدن سونرا یوخا چیخدیغینی، خاتیرلانمادیغینی گؤروروک. آنجاق خالقین کوریفئی آدلاندیردیغی، سسی و ایچی ایله میللتینه یاخین اولان نادیر سنتکارلار هئچ واخت اونودولمور، بیر فیلمده، اثرده و یا هانسیسا کوچهده موطلق قارشیمیزا چیخیر.
بئله سنتکارلار چوخدور: رشید بئهبودوو، موسلوم ماقومایئو، سارا قدیمووا، شؤوکت الکبرووا، اوقتای آغایئو... و موبیل اهمدوو.
کولت. آز خاتیرلادیر کی، خالق آرتیستی، تئاتر آکتیورو، ووکالچی موبیل اهمدوو ۱۹۳۱-جی ایل سئنتیابرین ۱۰-دا گنجه شهرینده آنادان اولوب. ۱۹۵۵-جی ایلده ازیم ازیمزاده آدینا باکی رسساملیق مکتبینه داخیل اولان موبیل بیر ایل سونرا آذربایجان دؤولت کونسئرواتورییاسینا قبول ائدیلیب و بولبولون سینفینده اوخویوب.
۱۹۶۱-جی ایلده تحصیلینی باشا ووراراق، دؤولت رادیوسونون خوروندا ایشلهمهیه باشلاییب.
موبیل اهمدوو قیرخ ایله یاخین اکثر تاماشالاردا اساس پارتییالاری ایفا ائدیب. یئتمیشدن چوخ تاماشادا اویناماقلا زنگین یارادیجیلیق ارثی یارادان سنتکار بیر نئچه رولونو موختلیف قورولوشلاردا ایفا ائدیب.
صنعتده آنلاشیلماز، ساکیت بیر تنهالیق یاشایان موبیلین ایفاسیندا «قاراباغین قیزلاری»، «تئز گل»، «گؤیگؤل»، «کوسمرهم» کیمی ماهنیلار بو گون ده سئویلهرک دینلنیلیر.
او، کلاسسیک اوپئرئتتالاردا و کلاسسیک میللی دراماتورگییا اساسیندا یازیلمیش موسیقیلی کومئدییالاردا سرور و روستهم بی، عسگر («مشهدی ایباد» و «آرشین مال آلان»، اوزئییر بی هاجیبیوو)، حیدر بی («حاجی قارا»)، مهممدههسهن عمی («داناباش کندینین اهوالاتلاری») کیمی روللاری جانلاندیریب.
موبیل اهمدوو ۱۹۷۸-جی ایلده امکدار آرتیست، ۲۰۰۰-جی ایلده ایسه خالق آرتیستی فخری آدلارینا لاییق گؤرولوب.
او، اوزون سورهن خستهلیکدن سونرا ۲۰۰۶-جی ایل ایونون ۳-ده ۷۵ یاشیندا باکی شهرینده وفات ائدیب.


text:
کئچن ایل تورکییهده باش وئرمیش ۱۵ ایول حربی چئوریلیش جهدینی هله ۳ آی اولدن یازان تانینمیش ژورنالیست فواد اوغور ماراقلی ادعا ایله چیخیش ائدیب. «تورکییه» قزئتینین یازاری اولان فواد اوغور فتح اللاه گولهنین آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری-این یئنی پرئزیدئنتی دونالد ترامپا مکتوب یازدیغینی ادعا ائدیب.
لئنت. آز خبر وئریر کی، مقالهده ف.گولهنین یئنی پرئزیدئنتله گؤروشمک اوچون اوندان واخت ایسته دیی، لاکین موثبت جاواب آلمادیغی بیلدیریلیر. بو ایسته یی قبول اولونمادیغی اوچون ایسه گولهن ترامپا مکتوب یازماق قرارینا گلیب. مکتوبدا قئید ائدیلیب کی، دونیانین بیر چوخ یئرینده فعالیت گؤسترهن "گولهن جاماعاتی"نا مخصوص مکتبلرده ایشلر آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری کشفیاتینین نظارتی و معلوماتلی اولدوغو شرایطده داوام ائتدیریلیب. بو مکتبلردن آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری-آ خئیلی کشفیات معلوماتی اؤتورولوب.
«تورکییه» قزئتینین یازاری مقالهسینده قئید ائدیر: "بو مکتوبو متن فورماسیندا اله کئچیرمک اوچون چوخ چالیشدیق. ایچینده نه یازلدیغینی بیلیردیک، اما کاغیذدا متن کیمی الیمیزده اولماغی داها یاخشی اولاردی. یئنه ده بوتون منبعلری ایشه سالاراق مکتوبدا یازیلانلاری اؤیرهنه بیلدیک. مکتوبدا فتوح اللاه گولهن آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری-آ نئجه خیدمت ائتدیینی اوزون-اوزادی یازیب. خصوصی ایله دونیاداکی مکتبلرده حیاتا کئچیریلهن ایشلردن آمئریکا کشفیاتینین معلوماتلی اولدوغونو، بو اؤلکهیه جدی اینفورماسییالارین اؤتورولدویو قئید ائدیلیر. فتوخ اللاه آمئریکا-دان گلن اینفورماسییا طلبینین هامیسینی درحال قارشیلادیقلارینی یازیر. آردینجا تورکییهده آپاردیغی موباریزهنین عدالت و دئموکراتایا موباریزهسی کیمی تقدیم ائدیر. چئوریلیش جهدی ایله قطعییهن علاقهسینین اولمادیغی یالانینی دا یازیب. گولهن آمئریکانین ایکی کشفیات قورومو اولان ف.ت.ب و ج.ی.ا کیمی اورگانلار آراسیندا فرق قویمادان هر ایکیسی ایله ایشلدیکلرینی دئییر. گولهن مکتوبون بو حیسسه دینده ترامپی اوستو اؤرتولو هده له ییر و تورکییه، ائلجه ده بوتون دونیادا آمئریکایلا بیرگه ایشلدیینی وورغولایاراق سانکی اونو تهدید ائدیر. او، بارهسیندهکی چئوریلیش و تئررورچولوق اتهاملارینین اونو دانیشدیرماق اوچون اله کئچیرمک جهدی کیمی تقدیم ائدیر و ترامپا «منی تحویل وئرسهنیز، هر شئیی دانیشارام» مئساژی وئریر.
ف.گولهن سوندا آمئریکا بیرلشمیش شتاتلاری-این اونا صاحب چیخماسینا ائیهام وورور. او، آمئریکایآ بوندان سونرا آکتیو امکداشلیق دا تکلیف ائدیر. و دونیانین هر بیر یئرینده یئتیشمیش طلبهلرینین خیدمتیندن ایستیفاده ائتمیی مصلحت گؤرور. ایندی قرار ترامپیندیر، گؤرک نئجه دیرلهندیرهجک». - دئیه ف.اوغور مقالهسینده یازیر.


text:
ناتو مانوروندا تورکیه دوشمن اولاراق گؤستریلدی
"نوروژده دوشمن تابلوسو دئیه بیر تابلو قویموشلار. بو تابلودا آتاتورکون رسمی و بیر طرفده ده منیم آدیم وار"
جمهورباشقانی رجب طیب اردوغان دونن نوروژدکی ناتو مانوروندا باش وئرن قالماقال اوزرینه، اورادا وظیفهلی تورک عسگرلرینین چکیلدیگینی آچیقلادی.
گئنیشلندیریلمیش ائل باشقانلاری توپلانتیسیندا چیخیش ائدن اردوغان،
"دونن نوروژده بیر دوروم اولدو. نوروژده دوشمن تابلوسو دئیه بیر تابلو قویموشلار. بو تابلودا آتاتورکون رسمی و بیر طرفده ده منیم آدیم وار. هدفده بونلار. بو خبر گلینجه باش قرارگاه باشقانیمیز و آوروپا بیرلیگیندن سوروملو باخانیمیز، بیزی آرادیلار. بئله بیر وضعیت وار. بو ناتو دا ناتو مانورو. 40 عسگریمیز وار، بیز ایندی بو عسگریمیزی چکمه قراری وئردیک، چکیریک دئدیلر" دئیه دانیشدی.
اؤزونون ده، هئچ دورمایین . او هدفلر قالدیریلسا داهی، 40 عسگریمیزی سرعتله اورادان چکین تاپشیریغی وئردیگینی بیلدیرن اردوغان،
"بئله بیر اتفاق، بئله بیر متفیقلیک اولماز" دئدی.


text:
ایریم افغان تاجرلری جنوبی کوریا گه سفر قیلماقچی
تشقی ایشلر وزیرلیگی گه کوره بیرگروه افغان تاجرلری یقین کیله جکده جنوبی کوریا گه سفر قیلیب،کوریا لیک بویوک شرکت لرینی افغانستان ده سرمایه یاتقزیش اوچون ترغیب ایتماقچی.
سونگی کونلرده چیت ایللیک تاجرلرنی بواولکه ده سرمایه یاتقزیش اوچون قیزیق تریش برنامه لری کوپلب یولگه قویلیب کیلماقده.
اوتگن هفته امریکا مقاملریدن بیر قوشیمچه اوشبو اولکه نینگ 12 شرکت نماینده لری کابل گه کیلیب افغان تاجرلری بیلن اوچره شگندی. شونینگ دیک اونلب ایران تاجرلر ی هم کابل گه کیلگندی.
شوندی قیزیقیش لر کوپیگنی باعث، هم افغان وهم چیت اییللیک تاجرلر ایندی لیکده بو اولکه ده سرمایه یاتقزیش اوچون یخشی زمینه لر یره تیلگندیب خرسند لیک بیلدیره دیلر.
حال بوکی چیت ایللیک کوچلر افغانستاننی ترک اتیب خلق ارا یاردم لر کولمی هم کمه یشی ممکن. بوایسه سرمایه یاتقزیش اوچون هم جدی معما توغدیریشی ممکن دیگن خواطر لر گه سبب بولگن.
شوندی بیرحالده افغانستان حکومتی آلدین دن چیت ایللیک سرمایه یاتقزوچی لراعتبارینی جلب قیلماقچی.
شو برنامه لر اساسیده ایریم افغان مقاملری وتاجرلرنینگ جنوبی کوریا گه سفرقیلیشی ریجه لنگن.
افغانستان تشقی ایشلر وزیرلیگی نینگ سوزچیسی جانان موسی زی بوحقده شوندی دیدی:"تورلی داره لردن دولتی مقاملر قوشیمچه بیرگروه هیات نینگ جنوبی کوریا گه سفرقیلیشی ریجه لندی. بو هیات کانلر نی ایشلب چیقاریش، زراعت ، تکنالوژی و مخابرات عرصه لرده سرمایه یاتقزیش اوچون زمینه لر موجودلیگینی کوریالیک تاجرلریگه اچیق لیدی. اولرنی هم قیزیقیشی ممکن، بو عرصه لرده سرمایه یاتقزیلیشی ایککی اولکه اوچون فایده لی"
رسمی معلومات لرگه کوره ،جنوبی کوریا نینگ تشقی ا یشلر وزیری اورین باسری کابل گه قیلگن سفریده افغان تاجرلرینی اوشبو اولکه گه سفر قیلیش قراری آلینگن.
اوتگن اون ییل دن بیری جنوبی کوریا افغانستان نینگ تورلی ساحه لریده یاردم بیریب کیلگن. افغان مقاملرینی ایتیشلریچه جنوبی کوریا 2011 میلادی ییلدن - 2015م ییل گه قدر 500 میلیون امریکا لیک دالر یاردم قیلشینی سوزبیرگن.
افغانستان ده سرمایه یاتقزیش اوچون سعی حرکت لر یولگه قویلیب کیلرایکن بیراق، خوف سیزلیک یمان لیگی و یخشی زمینه لر حاضرهم یره تیلمه گنی افغان تاجرلری تمانیدن جدی خواطر صتفتیده کورسه تیلماقده.


text:
تورکیه مطبوعاتی اؤزتی 11.10.2018
صاباح: "اردوغاندان آفریقایا آرنملی چاغیریش"
صاباح: "اردوغاندان آفریقایا آرنملی چاغیریش"
جمهورباشقانی رجب طیب اردوغان، آفریقا اؤلکهلرینی یئرلی پول ایله اورتاق ایش گؤرمهیه چاغیردی. ایستانبولدا تورکیه-آفریقا 2.جی اقتصاد و تجارت فورومونون آچیلیشیندا چیخیش ائدن اردوغان، "بیز بوتون قارهده دیپلوماتیک وارلیغیمیزی گوجلندیررکهن، آفریقا اؤلکهلری ده تورکیهدهکی دیپلوماتیک نمایندهلیکلرین ساییلارینی ۱۰دان ۳۳ه چیخاردی. بیرلشمیش میللتلر تشکیلاتی، ایسلام امکداشلیق تشکیلاتی کیمی اولوسلارآراسی پلاتفورملاردا تورکیهنین کورهسل باریش و عدالتین قورولماسی اوچون آپاردیغی حاقلی مباریزهیه آفریقالی دوستلاریمیز گوجلو دستک وئردی. آرتیق بوتون آفریقالی دوستلاریما، قارداشلاریما دئییرم؛ یئرلی پول، میلی پوللا گلین اورتاق ایش گؤرک" دئدی.
حریت: "ایستانبول یئنی هاوا لیمانینین بلیتلری ساتیشا چیخاریلیر"
تورک هاوا یوللاری (ت.ه.ی) ایستانبول یئنی هاوا لیمانی اوچون بلیت ساتیشلارینا بیر نئچه گون ایچینده باشلایاجاق. مرکزین رسمی آچیلیش سونراسی ت.ه.ی، تعریفهسینی دوزنلهیهبیلهجگی بعضی ایچ و دیش سفرلری بورادان ائدجک. ساتیشا چیخاریلاجاق خطلر آراسیندا ایزمیر، آدانا، آنکارا، آنتالیا، باکی و قوزئی قیبریس تورک جمهوریتینه اولان بعضی سفرلر وار. ایستانبول یئنی هاوا لیمانینین یولچو پایینین یوزده ۷۰ی تورک هاوا یوللارینین اولاجاق. یئنی هاوا لیمانینا بؤیوک داشینما ایسه ۳۰-۳۱ دسامبردا اولاجاق.
وطن: "آتاک یئنی قابیلیتلره قوووشور"
گوونلیک گوجلرینین الیندهکی آتاک هلیکوپترلرینین ساییسی یئنی تحویللر ایله آرتارکهن، قابیلیتلری گلیشدیریلهجک یئنی هلیکوپترلر اوچون ایشلر ده داوام ائدیر. رابطه و الکترونیک حرب پاکتی باجاریقلاری آرتیریلاجاق، یئنی پروگراملارلا تجهیز ائدیلهجک فاز-۲ پاکتیندهکی آتاک هلیکوپترلری اوچون پروتوتیپلر اوزرینده ایشلر باشلادی. آتاک هلیکوپترلری اوچون آیریجا یئرلی موتور گلیشدیریلمهسی و ۲۰ م.م سیستمینین یئرلیلشدیریلمهسی آماجلانیر.
خبر تورک: "موغلایا گلن توریست ساییسی یوزده ۳۲ آرتدی"
موغلادا ۹ آیدا گلن خاریجی توریست ساییسیندا گئچن ایلین عینی دؤورونه گؤره یوزده ۳۲ آرتیش اولدو. موغلا مدنیت و توریزم مودور وکیلی فیلیز کاراجاآغاچ، موغلایا ان چوخ گلن توریست قروپونون اینگیلیسلر اولدوغونا ایشاره ائدرک، "موغلایا ان چوخ ۹۰۰ مین ۷۵ نفرله اینگیلیسلر سفر ائتدی. اینگیلیسلری ۳۸۰ مین ۴۸۷ نفرله روسیا، ۱۷۷ مین ۹۴ نفر آلمانیا، ۱۶۸ مین ۱۶۵ نفرله اوکراینا و ۱۳۲ مین ۸۹۵ نفرله لهستاندان گلن قوناقلار ایزلهدی" دئیه دانیشدی.
استار: "یئرلی و خاریجی قولچاقچیلار باشکندده گؤروشور"
بو ایل ۴.جوسو دوزنلهنهجک اولوسلارآراسی آنکارا قولچاق فستیوالیندا ۹ اؤلکهدن ۳۶ اویون گؤستریلهجک. ۱۲-۲۱ اکتبردا گئچیریلهجک و آنکارا دیل، تاریخ و جغرافیا فاکولتهسی فارابی سالونوندا "سقراطین سون گئجهسی" اویونو ایله آچیلاجاق فستیوال چرچیوهسینده، سؤیلهشیلر ودارتیشمالار ائدیلهجک، آتلیهلرین یانی سیرا، صنعتچی عایشه اویسالین مینیاتور ایشلریندن اولوشان "قاراگؤز فیگورلاری" سرگیسی ده اولاجاق.


text:
Aug 24, 2014
بِله «مال» اُلماز…… !
احمد رحیمی
آنادلونون چرقتلی کندلیلری و اُلارئن ارلری تورکیهنین بیرینجی دونیا ساواشئند ا میلیونلارلا اینسان اؤلومو و سایسئز حسابسئز گولـله و بُمب ایچینده ایتیردیگی خلیفهلیگی، بیر تک گوللـه آتمامئش بیر داها دیریلتمهیه موفق اُلدولار. ایندی اوروپا بازارئ سهل دی، بیزیم دوهچی بازارچاسئ یُلو دا اُلارئن اوزونه آچئقدئر. هانسئ بازارا ایستهرسن گیر، ایللاه دا اؤرتولو بازار !ا. هله هاراسئنئ گؤرموشوک، بو، ایشین باشلانئشئ دئر. قُی یِنی خلیفه عباسئنئ چیگنینه سالسئن و یِنی تورکیه ایشه باشلاسئن اُندا گؤرهجهییک هانسئ شاهئن، باغئشلایئن هانسئ خلیفهنین دؤرانئ دئر : خلیفه الامستأصل بیللاه، یا المستملک بیللاه، عبدولطیب یا رجب دوانیقی؟
یِنی تورکیهده آروادلارا باش اؤرتویو، کیشیلره فس، روتبهلیلره قُتازلئسئ، وزیرلره یا اوزدهن ایراق باکانلارا گِِجهلر سیلیندیر بؤرک گونوزلر سوموکسوز اجباری اُلاجاق. جماعت نامازئنا گلمهینلره سماواردان قاینار سو آچئلاجاق !بوتون کیلیسهلر موزه اُلاجاق، بوتون مچیدلر سوپرمارکت. کوپن آل وِری اوچون.اوستانبولون جمعیتی اللی میلیونا قالدئرئلاجاق. بُش قالان یِرلرین هامئسئ گونه باخان اکیلهجک. اؤزون چئرتلایئب، یاغئنئ پیشمیشده، قابئغئنئ اُروجلوق گِجهلری اوچون رشته ختایی پیشیرمکده یاندئراجاغئق. هر تورکیهلییه چئراغ قاز حزبینه رأی وِردیگینی «سِچیم» کارتی ایله ثابیت اِده بیلسه، یا اوزونده اُن یِدی گونلوک سققلی اُُلسا، آروادلار ایسه آدلارئنئ یازا بیلمسهلر، اِوده اتی یاندئرماسالار، یا ارین راضئلئق کاغازئ ایله بهشتده ایکی اُتاق بیر دهلیز وِریلهجک. اُردا (بهشتده) یِر اسگیک گلسه باساباس سالماق لازيم دگیل، ملاکهنی حیرصلندیرمهیین. وجهینه استانبولون یا آنکارانئن بلدیهسینده سوپورگهچیلیک وظیفهسی وِریلهجک.
اوروپا بازارئنا فوری بیر اولتیماتوم وِریلهجک : اگر یِتمیش دُققوز ایله کیمی تورکیهنی نِجه کی وار- باشئندا فس، بِلینده چوبوق، اُُمباسئندا یوک- بازارا قبول اِتمهسه، منم سن. بیر ده باشدان اولتیماتوم وِریلهجک بو یُل مدتسیز، آخئ حافظ افندی دِییب کی : «از ازل تا به ابد فرصت درویشان است» بیزیم نهییمیز درویشلردهن اسگیکدیر؟.
یِنی تورکیه اِله اُلاجاق کی، حتا رحمتلیک عثمان، عربلرین عثمانئ یُخ، تورکلرین عثمانئ اؤزو ده بو آرزودا اُلاجاق کی، کاش من ده بو دوراندا اُلایدئم، خلیفه یُخ، لاپ اِله قره فهله اُلایدئم آمما بو خلیفهنی درک اِدهیدیم. یاووز سلیم آرزئ اِدهجک بو خلیفهنین اُغلو اُلوب اُنو اؤلدورمکله یِرینه اهیلهشمکله جمیع ماتئشقانئ اُ جوملهدن ایلده اُن میلیون دلاردان آرتئق قازانان «تاپ مدل»لری یئغئب حرهمخانایا گتیریب فحشانئن قاباغئنئ آلماق ایستهیهجک.
بو البته اؤزلویونده «قلوبالیزیاسیون» دؤرونه لایق بیر ایش دیر. باخ گؤر نِجهکی پولو هرهیه بیر آز وِرسن اِله الیم خمیر قارنئم آج اُلاجاق. آمما بیرینین الینده اُلاندا گؤزو بیر زاد گؤرهر، حتا احسان زاددا وِره بیلهر. هر اِوده یا مؤسسهده بیر گؤزهل اُلسا، آنجاق بیر گؤزهل دیر. آمما بیر یِره یئغئشاندا گولوستان اُلور.حرهمخانا دِدیگین ده اِله بو گولوستانئ دُغرولتماق دئر. بس نه هارونالرشیدی نه ده عبدالحمیدی قئنایئن.
هامئ بِله بیلیردی کی موٓژیک آنجاق روسلاردا وار، نیقالای گیلین بُشقاسئندان چئخمامئش باسدئلار شورا بُیاق کوپونه بلکه قئزئل رنگه بُیانا. یِتمیش ایل بو کوپده قالاندان سُنرا، قاپ قارا چئخارتماق هامان تپیلدی قاباقکئ یِرینه. آمما بونون قولاغئناعثمانلئ خلافتیندهن سُنرا دُخسان ایل مدرنیسم، تورکلوک، فیلان بهمکان اُخودولار؛ اُغورلوغا، دُغورلوغا، مال یِمهیه، روشوهته بیرجه دستمازئن قارشئسئندا عفو قلمی چکدی. بیر تورک بیر دونیایا بدهل دیر، نه موتلو دور تورکوم دِیهنین، یازئغئن دیلی اوجوندا توک بیتدی، دیبده ده بیر «بسازبفروش»وئردئ هامئسئنئ جالاتدئ.. آلماندا یاشادئ اوممت قالدئ، آمریکادا قالدئ اُندان دا بتهر. آللاه وِرسین برکت بِله ده خاصا مال تاپماق اُلار آیرئ یاندا؟ سؤز اُردا دئر کی، آتا، عصمت، خلیل، قره بکیر….. هامان بو آنادُلودا عثمانلئنئ بودارلایانلارئن قارشئسئندا دایاندئلار، تاریخین مئرتئنا باخ، موفتولرین قُشونو هامان بو آنادلودان گلیب قاباقجا استانبولو، [قسطنطنیهنی دِمیرهم] بلی استانبولو فتح اِدیب اُرادان آنکارایا اوز توتموشلار. بو، سلطان محمد فاتحین فتحیندهن بؤیوک بیر فتح دیر. اُ روملاردان آلدئ، بولار «موتلو تورکلردهن». یِرده ن گؤیه جان فرقی وار. اُ پاشالار عربی آدلارئ اُلدوقدا دیندهن سیاستده اوزاقلاشماق ایستهدیلر. آتاتورکون گؤستریشی ایله تورکلشمیش آد داشئیان گول، گولن، ار دُغان، آسلان بُغان، داش دمیره دؤنمک ایشینده اُلان بو موفتیلر قُنشولوقدا اُلان شعارئ سسسیز سُوسوز گتیردیلر ایچهری : بیزیم دیانتیمیز و سیاستیمیز عینی دیر.
یادئما گلیر بیر نِچه ایل قاباق فاتح محلهسینده قاباقجا گؤرمهدیگیم زادلارئ(چرقتلیلری، بوتون محلهده آرواد پارچا ساتانلارئ، بارماقلا بیر کیشی بزاز گؤرستمهیه تاپئلمادئغئ….کیشی نه دیر پارچا ساتما نه دیر؛ بورا تبریزین قدیم امیر بازارئ دگیل کی بیر آروادا بزازلئق اِتمهیه یُل وِرمهسینلر. اوروپا بازارئنا گیرمهیه حاضئرلئق گرهک آخی، یا یُخ؟ ) گؤرهنده یازمئشدئم : بیلمیرهم فاتح[محلهسی] استانبولو دؤندهرهجک یا استانبول فاتحی؟ ایندی شست ایله دمک اُلار کی، فاتح استانبولو اُتوب اُتوروب.
خلیفهلیک، سلطانلئق لوازمیندهن بیری ده عبارهت دیر بؤیوک بیر مچید سالدئرماقدان. ایکی چتینلیک وار. بیری استانبولون هاراسئندا. ایکی هانسئ آدلا؟ رجبیه؟
اردوغانیه؟ یا...؟ بوندان باشقا پایتختین دینسیزلرین دهییشدیردیگی یِردهن گتیریب خلیفهلیک یِرینده قورولماسئ قارشئدا دورور. آتاتورکون بؤرکو، کورکو آتئلاندا سِچدیگی یِری ساخلاماق نهیه گرهک دیر؟یهودیلرین اورشلیم یا بیتالمقدسین اوستونه باشدان ال قُیمالارئ کیمی، اسلام خلیفهسینه سُن بش یوزایلده خلافت مرکزی اُلدوغو یِره قایئتماسئ واجیباتدان دئر.
ایندی یاخئن شرقده کی اوچ بؤیوک غربی دینین:یهودی، مسیحی، اسلام چئخدئغئ یِردیر بونلارئن بوتون چِشیدلری گؤز قاباغئندا دئر : افغانستاندا طالبلر، ایراندا غالبلر، عراقدا سالکلر و هالکلر، تورکیهده مالکلر، مصرده ذالکلر، عربستاندا حارصلر، لیبیده پاریسلر، چچنستاندا تاواریشلر،…..آدام حیران قالئر آللاهئن ایشلرینه.. بونلارئن هامئسئنئن گؤیونو ابابیل قوشلارئ کیمی آمریکا اؤزو اداره «ادیور»، هردهن ده باشئ قارئشئق اُلاندا اسرائیله زحمت وِریر و البت کی فوقالعادهسی یاددان چئخمئر.یادئندان دا چئخسا کیمینین بیرچهییندهن، کیمینین اتهییندهن آسلانان فئر توک یا بُیلوق-روتبهنی بیلدیرمک اوچون- آسئلانلار غزهنی بُمبا دُلارلا کی بیزیمکی قالئر. یِرده ده اُ وِردیگی سیلاحلارلا – هامئنئ بیر گؤزده گؤرمک نیتی ایله، چون پولو خلیج فارس حوزهسیندهن اِِشیکدهن گلمیر- چال چاتلاسئن. گؤر بی یُل بو شولوغا شولوقدا بیر خلیفه لازیم ایمیش یا یُخ؟ .بیربِله اوممتی دُلاندئرماق کی، هِچ بیری ده اُبیرینی گؤرمهیه گؤزو یُخدور نه چتینلیکده بیر ایش دیر. گِنه ساغ اُلسونلار تورکیه اوممتی کی چتینیمیزی هاسادلاتدئلار. تبریزده دِییلن کیمی آللاه بولارئن باشئنئ قُیوب آیاغئنا داش سالماسئن. آمین.
بِله کی بوسُن گونلرده غرب «داعشی» بودارلاماغا سازالانئر؛ ُ دینجهلمهیی، یارئمچئلئق قُیوب، آرواد اوشاغئ غوربت ولایتده باشسئز بوراخئب پایتختلره اوز توتان، ماشاللاه هامئسئ دا قُوورمالئق اُلموش رهبرلر تلهسیک، اِله کی مخبرلر ده خبرسیز قالماسئن، اؤزلرینی طیارهلره یتیریرلر آدام هویوق قالئر کئ، بولار کی بونو بو تِزلیکده یِره چالاجاقمئشلار نییه دوزهلتمیشلر؟ بهیه قرار اُلمامئشدئ کئ بولار حافظ اسدین اُغلونو قذافییه تای اِتسینلر؟ یا ایندی شیعهلرین ایشی علویلردهن واجیب دیر؟ خیام بولارئ دِییرمیش کی : این کوزهگر غرب چنین جام لطیف؛ میسازد و باز برزمین میزندش؟ اُندا آدامئن هامئدان آرتئق اورهیی بو یازئق حافظ اسدین اُغلونا یانئر. یِنی خلیفه باش باکان اُلاندا اُنون رد اُلماسئنا بویروق وِرمیشدی. آمما اُ اِله اوز چئخارتمئشدئ کی، بیر ده باشدان اؤزونو سِچدیردی. ایندی گرهک اُنون آیئ چئخمئش اُلا.گِجی تِزی وار. دا بونو داغئتماق اوچون دوزهلمیش بیر اسبابی بِله کوتهلتمهیه چالئشاندا گؤر بونون اؤز باشئنا نه اُیون گتیره بیلهرلر. اُراجان کی کوردلره هر جور آغئر سیلاح وِرمهیه ساباخ بِواخت اُلور گرهک بو گِجه گؤندهریلهنی اِشیدهنده، بو یاخئن - اوزاق کِچمیشلرده بیر آیرئ یِرده «سپاه پاسداران را با سلاح سنگین مسلح کنید» شعارئ آدامئن یادئنا دوشور.آدامئ گولمک توتور، بِله ده ایش اُلار؟ آمما آدام اُغلو چیی (چیگ)سود اممیشدیر، اؤز اِلهدیگی غلطدهن درس آلا بیلمیر. هله فرانکنشتاینلا ایشیمیز یُخ، طالبلر کی گؤزوموزون قاباغئندا دئر، یاسر عرفاتئن قاباغئنا کیمی چئخارتدئلار؟ خرجینی کیم وِردی؟ فلسطین نه گونه قالدئ؟ گویا بولارئ برغرض بِله اِدیرلر کی، بیزی یاهالتسئنلار. آخئ بیز همیشه دِمیشیک کی، هر زاد بو تولکو اینگلیسین باشئ آلتئندا دئر. بویور بو دا سنین تولکون. اُمباسئنئن توکو تؤکولموش بیر قارقا دا تاپا بیلمیرکی پنیرینی قاپسئن. آمما خلافت مقامئ بونو نِجه یاسالایاجاق؟ -چتین. قُرخمایئن بِله مورودلری اُلانا زاوال یُخدور.-اِله؟ !
بیر ده سیز اؤز هایئزا قالئن. هِچ اُلماسا بونون آدرسي، بیر نِچه آپارتمانئ، بیر آز بانکلاردا پولو و آیرئ خئرئم خئرداسئ، گمیسی زادئ وار، فوتبول اُینايئر، اؤزو ده اوچ قُل وئرئر، و عبدوللا گولو گؤندهرهجک گولبازلئغا، «گولنی»آغلاداجاق، کوچهده هئرئلدایان آروادلارئ یِرینده اُتورداجاق، نظامئلارئ گؤندهرهجک «بکً یا آللاه» اُخوماغا، اوجالانئ دئرماشدئراجاق داغئن باشئنا کی، لاپ اوجالسئن و...و...و...یِنی تورکیه کی اُلاجاق هِچ، حتی یِنی بیر دونیا دا اُلاجاق.
آللاه بیزیم کؤمهییمیز اُلسون، ایللاه دا من احمد رحیمینین.


text:
ایسرایل اؤز تهلوکهسیزلیگی اوچون سورییایا موداخیله ائدجک.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده بیاناتی ایسرایل ناظیرلر کابینتی یاییب.
«ایسرایل شرایطدن آسیلی اولمایاراق، اؤز تهلوکسیزلیینی تعمین ائتمک اوچون سورییایا لازیمی موداخیلهنی ائدجک. باش ناظر بنیامین نتانیاهو آرتیق بونونلا باغلی روسییا پرزیدنتی ولادیمیر پوتینی خبردار ائدیب»، – بیاناتدا بیلدیریلیب.
قید ائدک کی، بوندان اؤنجه روسییا خاریجی ایشلر ناظری سرگی لاوروو ایرانین سورییاداکی حربی مؤوجودلوغونون قانونی اولدوغونو و ایسرایله سورییادان ایران قوهلرینین چیخاریلماسی ایله باغلی هر هانسی سؤز وئرمدیکلرینی آچیقلامیشدی.


text:
بن لادن نینگ اولیمی و امریکا نینگ افغانستان ده کی اوروشی
قوشمه ایالتلر اسامه بن لادن نی اولدیرگن بولیشلری ممکن ، اما امریکا ،افغانستان ده القاعده نینگ اولگن ر هبری گویا کی قوزغاتگن اوروشده هلی هم بند . بی بی سی مخبری پاول آدمس نینگ ایئیتشیچه ، بن لادن ننیگ اولیمی واشنگتن ده اوزاق مدتلی اوروش نینگ قیته کوریب چیقیشیگه سبب بولیشی ممکن .
امریکا ده یکشنبه کونی ده کی طنطنه لر اوز اروینینی ، پنجشنبه کونی ده کی ماتم مراسمیگه بیرر ایکن ، امریکا ننیگ اینگ ایسته گن ادمی نینگ اولیمی اطرافیده کوپ گینه سواللر یره تیلماقده.
بو سواللر دن بیری امریکا سنا مجلسی تشقی ایشلر کمیته سی نینگ باشلیغی ، جان کری تمانیدن ایلگری سوریلدی.
"بن لادن اولیمی بیلن ، ایریم کیشیلر ، ایندی نیدن بیز اوز ایشلریمیزنی ییغیشتیریب افغانستاندن چیقیب کیتمیمیز دیب سورشلری انیق " دیب ائیتدی .
سودا مرکز لری بنا لری نینگ اورنیده و پنتاگون ده کی رسمی مراسم لر ، بو هفته قنده ی دیر قیته اویلب چیقیش اوچون بیر امکانیت اوچون اوته اهمیتلی ایکن لیگینی نمایان ایتر ایدی.
"بو واز کیچیلمس بیر ایش" دیب ائیته دی جان هاپکینس عالی اوقو یورتی نینگ عمان ارا رابطه لر مرکزی نینگ اعضا سی کورت والکر،" چونکه امریکا ده تروریزم گه قرشی اوروش بولیمیگه بیر نهایی نقطه قویش کیرک دیگن جریان دوام ایتماقده گ
چیقیش اوچون باسیملر
قوشمه ایالتلر نینگ ناتو ده کی سابق ایلچی سی جناب والکر نینگ بیلدیریشیچه ، چرچاغلیک حسینی توشونسه بوله دی. اما اونگه کوره " امریکا ننیگ افغانستان ده یخشی ایش بجره المه گن لیگی باره سیده هم کینگ کولملی بیر حسیات موجود "
سه شنبه کونی سنا مجلسیده کی سواغلش مجلسیده ،امریکا دولت اداره سیده کی سابق ریجه لشتیریش باشلیغی انا مری سالتور، خوش بینانه بیر بیر چیقیریق بیلن چیقتدی.
"بیز بو موقیعت نی بیر انتها نینگ ابتدا سی صفتیده کوریش اوچون بیر امکانیت صفتیده کوریشیمیز کیرک ، یعنی افغانستان و پاکستان گه خوفسیزلیک و برقرارلیک الیب کیلوچی هر تمانلمه بیر سیاسی کیلیشوو گه ایریشیش اوچو نبیر فرصت بولیشی کیرک " دیب ایتدی قانونچیلیک تیزیمی نینگ اعضا لریگه قرشی نطقیده
بن لادن نینگ اولدیریلیشی ، تورلی ساحه ده یره تگن طرفه سواللری یانیده ، امریکا نینگ ف افغانستان ده کی اوروشده ایشانچسز بولسه هم لیکین اساسی اتفاقداشی بولمیش پاکستان بیلن رابطه لری خصوصیده ییریک سواللرنی اورته گه قویگن. بو سولالر ایسه ، امریکا رهبرینی بو خصوصده اویله یاتکنده ، چقورراق توشینیشگه اوندیدی.
توفتس عالی اوقو درگاهی نینگ خلق ارا سیاست بوییچه پروفیسوری ریچارد شولتس گه کوره، اسامه بن لادن ننیگ پاکستان یوره گیده توریشی حقیده ف پاکستان رسمیلری ننیگ خبری بولمسلیگی ، قبول قیلینمس بیر مسئله .
رابطه لرحقیده قیته اویلب چیقیش
جناب شولتس گه کوره ، بو ایسه واشنگتن و اسلام آباد گه کوچلی بیر پیغام نی ایتکیزیشی لازم .
"بو بیزگه ، رابطه لریمیز خصوصیده قیته اویلیشمیزنی بیلدیره دی ...و اگر امکانی بولسه بونی قیته تیکله یلیک..یعنی حاضرم وجود بولگن اساسلردن کوره ، مستحکمراق تمل-اساسلر اوستیده قوریشیمیز کیرک "
عینی پیتده ، جمهور رئیس اوباما هم اوز کوچلرینی افغانستان دن چیقاریش جریانین باشله تیشنی کوزله ماقده .
بن لادن نینگ اولیمی ایسه بو جریاننی تیزلشتیریش اوچون سیاسی باسیملر نی کوپه تیریشی ممکن. و بوندن اون ییل مقدم ، امرکیا افغانستان گه باریشیگه اساسی مقصد قیلیب قویگن دلیللر نینگ برچه سی پوچگه چیقیب قالگن.
" افغانستان ارتیق ییریک بیر دنیا مقیاسیده کی تروریزتیک تهدید سنه لمیدی " دیدی تشقی رابطه لر بوییچه کمیته نینگ اعضا سی ریچارد هاسس
او هم سه شنبه کونکی سنا مجلسی ننیگ ییغنیده " افغانستان البته کی منطقه ده کی باشقه دولت لر اینقسه پاکستان چه یا که یمن و یا هم قوشمه ایالتلر ایچیده کی افراطی لر خوفیدن کوره ییریکراق تهدید ایمس" دیب ایئتدی.
یره لی اژدرها
ایندی ، خوفلردن توله بولگن دنیاده ، هر ییلی میلیاردلب دالر لیک صرف و خرجات بیلن 90000 نفر قوشوننی افغانستانگه سقلش نیمه نی انله ته دی دیگن سواللرنی سورشی ممکن.
اما قنده ی بیر قرار الینیشیدن قطعی نظر ، جناب والکر گه کوره ف امریکا بو هقته اینگ ازیده بیر تیلبه اژدرها نی هلاک ایتدی.
او دیدی" بیز اون ییل دوامیده ، بیرلشگن بیر تروریزم مفکوره سیگه اوته بیریلگیب کیتگن ایدی"
"اگر اون ییل الدینگه باریب قیته اویلب چیقسک ، بو مفکوره بیز نی ، قه ییرلرگه کسلله مه دی. افغانستانده کی اوروشده دیسیز می ، عراق اوروشیمی ، دوام ایته یاتکن تروریزم گه قرشی اوروش ، گوانتانامو ، بو ایسه بیز نی بولر ننیگ برچه سیدن چیقاریش اوچون بیر فرصت بولیشی کیرک "
جناب اوباما ایسه ف فقط بو اوروشلر نی باشله تیشگه سبب بولگن کیشی نینگ اولگن لیگی اوچون افغانستان دن چیکینماقچی ایمس.
اما هر آسیده 30 دن 50 نفر گه چه امریکا لیک عسکلرا و ییرد هلاک بولماقده ، و وشنگتن ده ایسه ، حاضر کی یره تیلگن وضیعتنی ، بو مسئله گه اره لشه یاتکن برچه تمان لر نینگ ، یخشی اویلب چیقیشلری اوچون مساعد بیر فرصت دیگن توشونچه کینگ ترقلگن.


text:
۰۷:۱۵
ایولون ۲۱-نه کئچهن گئجه اژه دنیزینین تورکییه و یونانیستان ساحللرینده ۶،۳ بال گوجونده زلزله قیده آلینیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، زلزله بودروم و یونانیستانین کوس آداسیندا حس اولونوب.
معلوماتا گؤره، زلزلهنین اپیسنتری دنیزده، تورکییهنین بودروم شهریندن ۱۰،۳ کیلومتر، یونانیستانین ایسه کوس آداسیندان ۱۶،۲ کیلومتر آرالیدا یئرلشیب.
زلزله یئرین سطحیندن ۱۰ کم درینلیکده باش وئریب.
نتیجهده یونانیستاندا بینا داغیلیب و آلتیندا قالان ۲ نفر دونیاسینی دییشیب. تورکییهده هله کی، اؤلوم حالی قئیده آلینماسا دا، ۷۰ نفرین خسارت آلاراق خستخانالارا یئرلشدیریلدیی بیلدیریلیر.
یئرالتی تکان همچینین تورکییه ساحللرینده سونامییه سبب اولوب. نتیجهده بودرومون بیر حیسهسینی سو باسیب.
***
یونانیستان اراضیسینده باش وئرهن ۶،۳ بال گوجونده داغیدیجی زلزهله نتیجهسینده ۱۰۰-دن چوخ اینسان خسارت آلیب.


text:
مسعود حسینی پولیتزرمکافاتی نی قولگه کیریتگن
افغانستانده طالب لر حکومتی قوله تیلگنیدن سونگ، باشقه بولیم لردیک فوتوژورنالیست بولمیده هم قیزیقیش لر کوپیگن.
هرچند افغانستانده فوتوژورنالیست اونچه لیک رواج تاپگن بولمسه ده، سونگی نیچه ییللردهقطار یاشلر و مخپرلرنینگ بو بولیمگه قیزقه یاتگن لیگی معلوم قیلینماقده.
افغانستان لیک مسعود حسینی، بوندن بیر ییل مقدم کابلده عاشورا مراسمیده یوز بیرگن قانلی حادثه دن کوکلم کییم کیگن ( دختر سبز پوش دیب، شهرت قزانگن صورت نی آلیب دنیا بویلب پولیتزر ناملی مکافات نی قولگه کیلتریشگه موفق بولگن.
اولکه ده دوام تارتیب کیله یاتگن وضعیت ده قره مسدن یاش خبرنگارلر ایسه جاری وضعیت نینگ صورت آرقه لی دنیا گه کورسه تیش اوچون جدی سعی قیلیب کیلماقده لر. یاش عکاس مسعود حسینی پولیت زر مکافاتینی قولگه کیرتگنی حقیده گی شوندی فکر بیلدیردی:" بو مکافات نی قولگه کیلتریشیم اوچون چیت ایل لیک لرنینگ دقتیی نی اوزیگه تارتگن ایسه، 2011 میلادی ییل نینگ دیسمبر آیی نینگ 6. سیده، کابلده عاشورا مراسمی ده یوزبیرگن قانلی حادثه دن آلینگن صورت ایدی، مین اوزیم هم اوشه ییرده جراهت آلگندیم، لیکن شوندی بولیشیگه قره مسدن او ییردن آلگن صورتیم کوکلم کییم کیگن قیز باله دیب شهرت تاپدی، مذکور وضعیت اوته یمان حالت نی بیان ایتردی،مین ایسه انه شو آرقلی اولکه ده گی وضعیت نی دنیاگه انعکاس بیردیم."
هرچند حسینی جنابلری، مذکور مکافات فقط گینه اونگه ایمس بلکه بوتون افغانستان اهالی سی گه عاید بولگن لیگی نی ایتدی، مسعود حسینی گه کوره الدین لر شوندی حالت لر فقط چیت ایللیک لر تمانیدن بیان ایتیلر ایدی لیکن، عاشورا مراسمیده گی دهشت فقط بیر افغان عکاسی تمانیدن بیان ایتیلدی دیب سوزیوریتدی:" بو مینگه اوته قوونرلی، بیر افغان صفتیده بو وضعیت نی دنیاگه بیان ایتدیم، اما بوندن آلدین وضعیت لر خارجی لر تمانیدن انعکاس بیریلردی، بو بیرینچی بار بولیب مین بیر مسلکی و حرفه یی افغان عکاس و صورت آله یاتگن کشی صفتیده تانیلدیم، مین کوپگینه یمان وضعیت لرنی باشدن اوتکزدیم، و اولکه ده بولیب اوته یاتگن ناگوار وضعیت نی بیان ایتیش اوچون رسمی شکلده تانیلدیم."
هرچند افغانستانده طالب لرحکومتی قوله تیلیب ینگی دولت اورنتیلگندن کیین سوز ایرکین لیگی همده مطبوعات نینگ کوزگه کورینرلی رواجلنگنی اورغولنه دی، لیکن حاضرهم ایرم حدودلر ژرونالیست لر اوچون اوته خواطرلی، ایرم حاللرده ژورنالیست لر کلتکلنیب و اولرگه قرشی قوپال حرکت لر هم بولیب کیله یاتگن لیگی کوزه تیله دی،شوندی بیر حالده افغان خبرنگارلری تورلی ساحه لرده فعالیت کورسه تیب دنیا بویلب مکافاتلر نی قولگه کیتریشگه قادر بولگنلر.


text:
اروزگان ده یوزبیرگن ایری پارتلشلرده کمیده 7 کیشی قربان بولگن
اروزگان ولایتیده یوزبیرگن ایری پارتلشلر نتیجه سیده محلی رسمیلرگه کوره، کمیده یتتی کیشی قربان و تورت کیشی هم یره لنگن، قربانلر آره سیده باله لرهم بارلیگی ایتیلگن.
اروزگان ولایتی نینگ پلیس اداره سی سوزچیسی فرید ایل نینگ ایتیشیچه قریب یریم ساعت آلدین اروزگان ولایتی نینگ چارچینو تومنیده بیر موترسایکل یول چیککه سیده اورنه تیلگن ماین بیلن توقنه شگن،
اونگه کوره مذکور حادثه ده بیر کیشی ایکی کیچیک فرزندی بیلن هلاک بولیب و باشقه بیر باله هم یره لنگن.
عینی حالده ولایت حاکمی سوزچیسی عینی منطقه ده اوتگن کون یوزبیرگن اوچ ایری پارتلشده کمیده تورت کیشی قربان بولگنینی ایتیب، اولردن ایکی ته سی کیچیک باله بولگنینی معلوم قیلگن.
شونینگ دیک، اوچ کیشی هم اوشبو حادثه نتیجه سیده یره لنگن.
اروزگان ولایتی نینگ پلیس اداره سی سوزچیسی، سونگی پیتلرده طالبان عصیانچیلری یول چیککه سیده ماین اورنه تیش حاللریگه قول اوریب کیله یاتگنینی اورغوله گن اونگه کوره، بوکبی حادثه لرده کوپراق تینچ فقرا قربان بولیب کیلماقده.
حاضرگه قدر طالبان عصیانچیلری بوخصوصده قندی دیر فکر بیلدیرمه گن.


text:
اللیبیرینجی درس
سای /عدد/ (1)
معاصیر دیلیمیزده، سای اساس نیطق حیصهلریندن بیری دیر. ساى او سؤزلره دئییلیر کى، اونلار اشیانین میقدارینى، سایینى بیلدیریر. دیلیمیزده دؤرد جۆر ساى واردیر: میقدار سایى، سیرا سایى، کسر سایى، غیرمۆعین سایى.
بونلاردان کسر و سیرا سایلارى میقدار ساییندان، اونلارا مۆعین شکیلچیلرى آرتیرماقلا یارانیر.
بو دؤرد جۆر سایینین هرهسینین اؤزۆنه خاص اؤزللیکلرى واردیر. بو اؤزللیکلر بونلاردیر:
* میقدار سایلارى
میقدار سایلارى اشیانین میقدارینى بیلدیریر. دئدیییمیز کیمى بو سایلار بۆتۆن باشقا سایلارین اساسى ساییلیر. میقدار سایلارى قورولوشلارینا گؤره ایکى نؤوع اولور: 1. ساده سایلار، 2. مۆرکب سایلار.
1. ساده سایلار: بیردن اونا قدر، اونلوقلار، یۆز، مین، میلیون و میلیارد سایلارى حئساب اولونور، اونا گؤره کى، بیرجه کلمهدن قورولموشلار.
2. مۆرکب سایلار: ایکى و داها آرتیق سؤزله ایفاده اولان سایلارا مۆرکب سایلار دئییلیر: اون بئش، ایکى یۆز.
بو سایلار "نئچه؟" سوالینا جاواب وئرر.
میقدار سایلارینین خصوصیتلرى:
1. میقدار سایلارى بیرینجى نوع تعیینى سؤز بیرلشمهسینین بیرینجى طرفى اولور و اؤزۆندن سونرا گلن ایسمى تعیین ائدیر: آلتى ماشین، اوتوز بیر اؤیرنجى.
بئله حالدا ساى هئچ بیر سؤزدَییشدیرجى شکیلچى آلمیر. باشقا سؤزله دئسک بو حالدا ساى اؤزۆندن سونرا گلن سؤزۆن نحوى خصوصیتلرى ایله اوزلاشمیر، اویغونلاشیر. آنجاق بو ترکیبده کى ایسیم، سایین ایستهیینه گؤره، جمع علامتى آلماسا دا، حاللانا بیلر: آلتى ماشیندان.
2. میقدار سایلارى ایکینجى نوع تعیینى سؤزبیرلشمهسینین هئچ بیر طرفینده گلمیر.
3. میقدار سایلارى اۆچۆنجۆ نوع تعیینى سؤزبیرلشمهسینین ایکینجى طرفى اولا بیلیر و اۆچۆنجۆ شخص تک نیسبت شکیلچیسی آلیر: اوشاقلارین دوققوزو.
بئله ترکیبده ایسیم جمع اولا بیلر، ساى ایسه غیرمۆعین بیر میقدارین بللى بیر حیصهسینى بیلدیریر. بئله ترکیبلرین طرفلرینین یئرینى دَییشمک اولماز.
بئله ترکیبلرده اگر ساى عمومى میقدارین مۆعین بیر حیصهسینى ایفاده ائتمهسه، ایسیم ده ساى کیمى جمع علامتى گؤتۆرمز: "میدادین اۆچۆ مین تۆمندیر." جۆملهسینده "میداد" سؤزۆ عمومى بیر میقدارین مۆعین حیصهسینى ایفاده ائتمیر و بونا گؤره ده جمع اولا بیلمیر.
بئله ترکیبلرده سؤزلرین یئرینى دَییشمک اولار و مفهوم یئرینده قالار: "اۆچ میداد مین تۆمندیر."
4. سایلا اونون تعیین ائتدیى ایسیم آراسیندا مۆعین سؤزلر ایشلهنه بیلر. بئله زامانلاردا سایلارلا ایسیملرین آراسیندا اۆچ جۆر ایلگى اولا بیلر:
الف) دیلیمیزده ایسیملرین ایستهیینه گؤره سایدان سونرا و ایسیمدن قاباق مۆعین سؤزلر گله بیلر. بونلارین اساسلارى بونلاردیر:
1. نفر: یالنیز اینسان آدى بیلدیرن ایسیملرله ایشلهنر: آلتى نفر اؤیرتمن، ...
2. باش: اساسا اهلى دؤرد آیاقلى حئیوان آدلاریله ایشلهنر: بئش باش اؤکوز. بو سؤز بعضا عاییله ایله باغلى ایسیملرله ده ایشلهنر: سککیز باش عاییله،...
3. عدد-دنه: تک- تک ساییلان جانسیز اشیانین آدینى بیلدیرن ایسیملرله ایشلهنر. بو ایکى کلمهنین هر بیرینى اوبیریسینین یئرینه ایشلتمک اولار: آلتى دنه آلما، اون بیر عدد قارپیز، ایکى دنه قلم، ...
4. جۆت: اۆچ جۆت آیاق قابى، ...
5. دست: بیر دست یورغان- دؤشک، ...
6. دسته: بیر دسته بنؤوشه، ایکى دسته گؤیرچین، ...
7. پارچا: بیر پارچا لاواش، ...
8. تیکه: بیر تیکه قند، ...
9. نۆسخه: بیر نۆسخه قزئت، ...
10. جیلد: دؤرد جیلد کیتاب،...
11. قاتار: ایکی قاتار دورنا، ...
12. دامجى (قطره): بیر دامجی گؤز یاشى، ...
13. قاشیق: بیر قاشیق شربت، ...
14. توپ: بیر توپ ساپ، ...
15. پارا: بئش پارا کند، ...
16. ساپ: ایکى ساپ ایپ، بیر ساپ میروارى، ...
17. خط: اون ایکى خط یازى،...
18. قالیب: اوچ قالیب صابون، ...
19. گؤز: دؤرد گؤز اوتاق،...
و ....
ب) میقدار سایلاریله ایسیملر آراسیندا ائله سؤزلر ایشلهنر کى اونلار ایسیملرین مۆختلیف جهتدن اؤلچۆسۆنۆ بیلدیریر. بئله دوروملاردا ساى ایسیمله یوخ، همن سؤزله باغلى اولور: اۆچ شوشه عطیر، ایکى چووال بوغدا، ...
دئمک بو ترکیبلرده سایلار باغلى اولدوقلارى ایسیملرین یوخ، اونلارین اؤلچۆلرینین میقدارینى بیلدیریر. یعنى علاقه نحوهسی دَییشیر.
ج) میقدار سایلاریله ایسیملر آراسیندا کئیفیت، علامت، خاصیت، رنگ و ... بیلدیرن صیفتلر گلیر و سایلارلا ایسیملرین مۆستقیم ایلگیسینه مانع اولور: ایکى قیرمیزى گۆل، ...
بو صیفتلر بیر طرفدن سایلارى، اوبیرى طرفدن ایسه ایسیملرى تعیین ائدیر: آلتى ذکاوتلى قیز، دؤرد ماراقلى اوغلان، ...
5. سایلار ایسیملَشنده، اونلاردان بیر شئى تصوور ائدیلنده هم حاللانار، هم ده جمعلهنر: اؤیرنجى ایگیرمییه جاواب وئردى. پارچا اونا (تومن) دَیر، ...


text:
افغانستانده سیلاو کمپاین لری ولایت لرگه ییتیب باردی
جمهور رئیس نامزدلریدن اشرف غنی احمد زی تخار ولایتی گه سفر قیلیب اوز طرفدارلریگه برنامه لرینی اعلان ایتدی. عین پیتده کابلده اسلامی حزب کینگش لر بیرلشمه سی ناملی تشکیلات اوز حمایتی نی زلمی رسول دن بیلدیردی.
غزنی ولایتی اهالی سی بیرقطارلری عبدالله عبدالله دن اوزحمایت لرینی بیلدریب شهرگه چیققنده نقلیه واسطه لریدن بیری ماین گه دوچ کیلیب نتیجه ده بیرنیچه کیشی یره لنگن.
باشقه تاماندن کابلده بیر قطار عیاللرییغین یولگه قوییب نیچه نامزددن موفق بولگن تقدیرده عیاللر حقوق لرینی قنده ی تامین لش لری ممکن لیگی نی سوره گن لر.
جمهور رئیس و ولایت کینگش سیلاو لریگه آز مدت قالیشی بیلن کمپاین تبلیغات ایشلری تاباره اوز اوجیگه ییتماقده. بو ترغیبات لر تورلی شیوه لرده یولگه قوییلیب بارماقده.
نامزدلر ولایت لر سفری جریانیده بوگون نامزدلردن اشرف غنی احمد زی مملکت شمال شرقیده گی تخارولایتی گه سفر قیلیب تالقان شهریده طرفداربیلن یقیندن اوچره شگن.
احمد زی جنابلری بو ییغینده باشقه بیر قنچه ایشلرنی عملگه آشیریشی یانیده تخاراهالی سی اقتصادی کوتریلیشی اوچون ایکین چیلیک ساحه سی رواجله نیشی باره سیده اعتباربیریش نی ایتگن. شونینگ او ملی بودجه نینگ قریب یرمی نی ولایت لرگه اجره تیشی ممکن لیگی نی ایتگن.
یخشی حکومت دارلیک قیلیش مقصدیده میز، شوسبب ملی بودجه نینگ 40 فایزی نی توغریدن – توغری ولایت لرگه جونتیش باره سیده سوز بیره میز،
مینگلب کیشی اشتراک ایتگن بوکینگ ییغینده اشرف غنی احمد زی نینگ بیرینچی اورین باسری جنرال عبدالرشید دوستیم سوزگه چیقیب خلقنی قالمسدن سیلاوگه قتنه شیش لرینی طلب قیلدی.
عین پیت ده کابلده بو گون اسلامی حزب کینگش لربیرلشمه سی ناملی تشکیلات اوز حمایتی نی زلمی رسول دن اعلان ایتدی.
بو ییغین ایسه لویه جرگه خیمه سیده یولگه قوییلگن ایدی، زلمی رسول جنابلری اوز طرفدارلریگه شونده ی فکربیلدیردی.
"مینینگ وطنداشلریمگه ایتیشیم شو، بوییغین یولگه قوییلیشی بیر کمپاین مساله سی اوچون ایمس، بلکی افغانستان قیته قوریلیشی وبومملکتده تینچ لیک برقرارله نیشی اوچون بیرمهم کیلیشوو دیر،باشقه بیر مهم نقطه بوگون بیرقطار نفوذلی کیشی لربیزنینگ تیمی میزنی حمایت ایته یاتگنی دیر" دییدی جمهور رئیس نامزدلریدن زلمی رسول
نامزدلردن عبدالله عبدالله طرفدارلری غزنی ولایتی ده شهرگه چیقیب عبدالله جنابلری دن حمایت ایتیش اوچون شعارلر بیرگن لر.
کابلده بیر قطار عیال حقوق فعاللری ومدنی جماعه چیلیک اعضالری جمهور رئیس نامزدلریدن بیرقطار لرینی دعوت قیلگن ایدیلر بوندن مقصد نامزدلر اوزبرنامه لریده عیاللرحقوقی نی قنچه لیک نظرده توتگن لری باره سیده اولرگه معلومات بیریش لری بولگن .
نامزدلرعیال بیرگن سواللریگه جواب بیردیلر.
قیوم کرزی زلمی رسول منفعتی اوتیشی اوچون مذاکره لر دوام ایته یاتگنی ایتیله دی.
زلمی رسول نینگ کمپاین مسوولریدن بیری قیوم کرزی زلمی رسول منفعتی گه اوتیش اوچون کیلیشگنی نی ایتماقده، اما بوموضوع رسمن ایرته اعلان قیلینیشی نی معلوم قیلینگن.


text:
چچن گنجلر حربی خیدمته و بوتون چتین سیناقلارا تام حاضردیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری چچنیستان لیدری رمضان کادیروو اینستاگرام حسابیندا پایلاشیب.
«روسییا لیدری ولادیمیر پوتین جانلی یاییمدا اوردو ایله باغلی سواللاری دا جاوابلاندیردی. اؤز یوردونو قوروماغا حاضر اولان گنجلرین سایینین آرتماسی اولدوقجا سئویندیریجی حالدیر. سورییا مؤوضوعسو دا گوندهمه گلدی. ولادیمیر پوتین حربی قوهلریمیزین اؤز دؤیوش قابیلیتلرینی پشکارلیقلا اینکیشاف ائتدیردیینی بیلدیریب. بورادا چچنیستانین یئرلی ساکینلریندن عبارت قوهلرین ده بؤیوک رولو وار»، - کادیروو بیلدیریب.


text:
تۆرکیأنینگ ایچرکی سیاحاتچیلیغی اؤسیأر
تۆرک هتلچیلر فدراسیونی نینگ باشلیغی، ۲۰۱۷-نجی ییلینگ ایچرکی توریسم تایدان قۇوی گچندیگینی بیلدیردی
تۆرکیأنینگ ایچرکی سیاحاتچیلیق پوداغی اؤسیأر.
تۆرک هتلچیلر فدراسیونی نینگ باشلیغی عثمان آییق، ایچرکی توریسم ده اؤسۆش باردیغینی آیتدی.
آییق، ۲۰۱۶-نجی ییلدان بأری ایچرکی سیاحاتچیلیغینگ اؤسیأندیگینی بیلدیردی.
تۆرک هتلچیلر فدراسیونی نینگ باشلیغی، ۲۰۱۷-نجی ییلینگ ایچرکی توریسم تایدان قۇوی گچندیگینی بیلدیردی و
"ایچرکی سیاحاتچیلیقدا ۱۰ میلیون سیاحاتچی سانینا یتمهک ایسله یأریس. بیز ۸۰ میلیونلیق بیر یورت. شول بیر پتانسیلدیر. بو پتانسیل دینگه دنگیزیاقاسی اۆچین دألدیر." دیدی.


text:
سونی بونو
سونی بونو (اینگیلیسجه: Sonny Bono) آمریکالی موغنی, فیلمین سناریو یازاری, فیلم یاپیمجیسی, موسیقیچی و اوْیونچو. ۱۶ فئوریه ۱۹۳۵ ایلینده میشیقان ایالتینده دۆنیایا گؤز آچیب. ۶۲ ایل عؤمر ائلهییب و ۵ ژانویه ۱۹۹۸ میلادی تاریخینده وفات ائدیب. 1963–1995 ایللر آراسیندا سینما ساحهسینده چالیشیب.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Sonny Bono»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۲۲ ژانویه ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده سونی بونو گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
آذربایجان مرکزی بانکی (آمب) ماناتین بو گونه اولان رسمی مزهننهسینی آچیقلاییب.
آذربایجان مرکزی بانکدان آخار. آذ-آ وئریلن معلوماتا گؤره، بو گون آمئریکا دوللارینین مزهننهسی دئکابرین ۳۰-او ایله موقاییسهده دییشمهیهرک ۱،۷۷۰۷ مانات تشکیل ائدیب.
آورو ماناتا نیسبتا ۰،۰۳% اوجوزلاشاراق ۱،۸۶۳۸ مانات اولوب.
روسییا روبلونون مزهننهسی دییشمهیهرک ۰،۰۲۹۳ مانات سوییهسینده قرارلاشیب.
تورکییه لیرهسینین مزهننهسی ۱،۱% ضعیفلهیهرک ۰،۴۹۶۷ مانات تشکیل ائدیب.
۱ اینگیلیس فونت ایسترلینگی ۰،۴% آرتاراق ۲،۱۸۴۱ مانات اولوب.
گورجوستان لاریسینین مزهننهسی ده ۱،۵% ضعیفلهیهرک ۰،۶۵۶۴ مانات اولوب.


text:
ایران آمریکا وطنداشلارینی حبس ائتدیینه گؤره جواب وئرهجک.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده بیاناتی آغ ائو یاییب.
«اگر ایران آمریکا وطنداشلارینی آزاد ائتمهسه، پرزیدنت دونالد ترامپ تهرانا قارشی یئنی جدی آددیملار آتماغا حاضردیر. ۴۰ ایل عرضینده ایران وطنداشلارین اسیر گؤتورولمهسینی اؤزونون دؤولت سیاستینده واسطه کیمی ایستیفاده ائدیب. بو پراکتیکا ایندییه قدر داوام ائدیر. بیز ایراندان ۱۰ ایلدهن چوخدور حبسده اولان روبرت لوینسونو، سیامک و باقر نمازیلری، ائلجه ده حبسدهکی دیگر آمریکالیلارین آزادلیغا بوراخیلماسینی طلب ائدیریک»، - بیاناتدا بیلدیریلیب.


text:
ایضاحی
"رومان" سؤزجوک فرانسه، ایسپانیا، ایتالیا و آیری دیللرینین داخیل اوْلدوغو رومان دیل قروپونون آدی ایله باغلیدیر. بۇ دیللرده تکیه اۆصولو ایله قلمه آلینان هر هانسی بدیعی اثر ۱۲-جی-۱۳. یوز ایلده رومان آدلاندیریلسا دا، سوْنرالار رومان اؤزل ژانر کیمی فوْرمالاشمیشدیر. رومان اپیک نؤعون حجم اعتباریله ان بؤیوک ژانردیر. روماندا تصویر ائدیلن حادیثهلر و صورتلر داستانله مؤ قایسهده چوخ چوْخدور. حکایه و داستانده یازیچی، عادتاً، قهرمانین حیاتینین بللی بیر مرحلهسینی تصویر ائتدیی حالدا، روماندا یازیچی قهرمانی دینامیک اینکیشافدا گؤسترمک، بعضاً اوْنون بۆتون عؤمور یوْلونا نظر سالماق ایمکانی قازانیر. سیلسیله تشکیل ائدن ایکی حیصّه لی رومان دیلوژی، سیلسیله تشکیل ائدن اۆچ حیصّه لی رومان تریلوژی آدلانیر.
دیلوژی و تریلوگیالارم هر حیصّه سی موستقیل رومان ساییلیر و هر بیرینین ده، بیر قایدا اوْلاراق، اؤز موستقیل آدی اوْلور. سادهجه، بۇ موستقیل رومانلاری آز-چوْخ عینی کۇنو و عینی تصاویر بیرلهشدیریر.


text:
حبیب ساهر(۱۳۶۴-۱۲۸۲ هـ.ش)دن سؤز آچارکن چوخداندا چوخ سؤز وار یازماغا و چوخ کشف اولونمالی حقلر و حقیقتلر وار بو شرق یئنی شعرینین تمل داشلارین قویانلاردان بیری اولان آیدین و شاعر حقینده. منجه ساهرین بارهسینده بیز سوچلو و متهمیک یعنی اونون حقینده بیز بؤیوک ظلم ائتمیشیک و ائتمکدهییک؛
چون کی اونون حیاتی، اثرلری و یاراتدیغی ادبی مکتب قونوسوندا جدی آراشدیرما یاپیلیب و نئچه کتاب گرک یازیلایدی ایندییهدک و ادبیاتچیلار طرفیندن اونون تورک ادبیاتی، اؤزللیکله آذربایجان ادبیاتینا بوراخدیغی تایسیز ائتگی آراشدیریلیب بللهنهیدی و مرثیهچیلر دئمیشکن «حقی ادا» اولایدی بو آدلیملار زیروهسینده یاشایان ایتگین شاعرین. تأسفلرله ایندییه کیمی بیر- ایکی کیچیک اثردن سووای، بو بؤیوک شاعر و متفکرین بارهسینده فورمالیته تعارفلاردان یانا جدی و دقیق و گئنیش بیر آراشدیرما یاپیلماییب ساهر و اونون هوندور یارانیشینین بارهسینده، حال بو کی بو قونودا اَن آزی نئچه یئنی و جدی اثر گرک یارانایدی بو قونودا اؤزللیکله بو آچیدان بئله بیر آراشدیرمالار و تدقیقلره، ایچینده اولدوغوموز ادبی دئوریمین حیاتی و چوخ گرکلی بیر احتیاجی وار. لاپ دوغروسو من بیر ادبیات اوزمانی(متخصص) اولمادیغیم و ادبی بیلگیمین آز اولدوغونا گؤره جرئت ائتمیرم ساهر و اونون کیم اولدوغو و تورک اؤزللیکله آذربایجان ادبیاتیندا بوراخدیغی ائتگیدن دانیشام, آما بونو کسینلیکله دئیهبیلیرم کی ساهر تورک و همیده فارس شعرینی ایراندا هم فورم و هم ایچ(محتوا) باخیمیندان دییشهرک یئنی بیر ادبی سؤیلم یاراتدی کی بو یئنی سؤیلمین ائتگیسی فارس ادبیاتیندادا آز اولمامیشدیر, آما تأسفله بیز بو بؤیوک سؤیلیمین نه اولدوغو و نهدن یاراندیغینی بلیرلتمهمیشیک و فارسلاردا عادتا بئله بیر قونولاردا مطلق نانکورلوک ائدرلر اؤزللیکله کی فارس شعرینده بو یئنی سؤیلمی یارادان بیر تورک و تورکچو آیدیندیر و ائله بونا گؤره یعنی حبیب ساهرین یوکسک ملی شعورو اولدوغو و اونلار ایستهین مطلق ائلینه بیر کؤله اولمادیغیندان دولایی، فارس ادبیات تاریخیندا ساهردن هئچ آد گلمیر و مازندرانلی نیما یوشیج فارس یئنی شعرینین تمل داشین قویان تانینیر و تانیتدیریلیر. حال بو کی نیمادان اؤنجه ساهر بو یئنی سؤیلمی هر ایکی دیلده یاراتمیشدیر. دئدیگیم کیمی من ساهردن یاردان سؤیلمدن دانیشماغا جرأت ائتمیرم و یالنیز بو بؤیوک شاعر و متفکره دویدوغوم منتدارلیغیمیزی بیلدیرمک ایستهییرم.
ساهرین شعرینده یئنی دوشونجهلردن علاوه چوخ اسکی تئملرده بئله چوخ یئنی و چوخ فرقلی بیر بیچیمده بیانا گلیر. اؤرنگ ایچین «جیغاتی»(سحر ایشیقلانیر،ص۸۹) شعری کی نوستالوژیک خاطره و دویغولار و طبیعته عایدیر، چوخ اسکی و تکراری بیر قونویا عاید اولدوغونا رغماً اوخودوقجا باشقا بیر صمیمیت و جانلیلیق دویولور شعرده. بو صمیمیت و جانلیلیق او قدر اوفاجیق و یوموشاقدیر کی دئییب- یازماغیدا بئله چوخ چتین گلیر انسانا. بیز بو قونولاردا چوخ شعرلر اوخوروق و ذوق آلیریق آما ساهرین بو شعرینده غریب بیر فرقلیلیک دویوروق. بو شعرین فورم باخیمیندان گؤزللیگی هجایی اولدغوندادیر. بو شعر بیر بئش بندلیک قوشمادیر و قوشما اصولویجا مصراعلار اون بیر هجالی(۳-۴-۴) دیرلار. یئری گلمیش کن دئمهیی گرکیر کی تورک شعری یوز ایللرجه دیوانی و عرب کولتور و اوخوللار اساسیندا تحصیل آلان شاعرلریمیزین اَلی ایله اؤز اصیل فورمو یعنی هجایی فورمودان آیری دوشموشدور و سونرالاردا فارس ادبیاتی ائتگیسینین آلتینا گیریب، تورکجه شعرلر اولدوقجا عرب و فارس شعرینده داها آرتیق بنزرلیلیک(شباهت) تاپمیشدیر و ساهر تورک شعرینی اؤز اصیل فورمو یعنی هجایی فورملار ایله باریشدیرانلادان بؤیوک بیریدیر…. آنجاق همن شعرده(جیغاتی) هجا و فورم گؤزللیگیندن یانا سؤزجوکلرده چوخ یونولموش و یئرلی و همیده یئنی بیر آنلاملار داشیییرلار و بو مهارتلرین هامیسیندان آرتیق، قالب ائله گؤزل توخونوب بیربیرینه و دوشونجهلر ائله اویغون یئرلهشیب بو یونولموش قابدا و بیر سؤکولمز بوتون(کل- کلیت) یارانیب کی بو بوتون یارادان ماتریاللاری چؤزوب آییراندا داها او گؤزللیگی گؤرمک اولمور و شریعتی دئمیش کن «بیر گولدور کی تشریح پیچاغینین آلتیندا سولور» و اونون گؤزللیگین همن بوتونلوگونده دویوب- دوشونمک اولور و بئله بیر اسکی شاعرلرین دئدیگیجه «سهل و ممتنع» یارانیش ایله بیر سؤیلم اورتایا چیخارتماق ایکی نهدندن آسیلیدیر؛ دیل ساحهسینده چوخ گئنیش بیلگی و سؤزجوک مهندسلیگی و دوشونجه ساحهسینده گئنیش و عین حالدا درین دوشونجه، اؤزللیکله گون گرکلیلیکلرینی دوشونمک و ساهرین بو هر ایکی ساحهده یوکسک بیلگیسی واردیر و ائله بونا گؤرهده فورم باخیمیندان یئنی شعر یاراتماغا مهارتی اولدوغوندان علاوه دوشونجه باخیمیندان یئنی بیر سؤیلم یاراتماق باشاریسینا اَل تاپیر. ساهرین شعرلرینه آشیلادیغی یئنی دوشونجهلر تام بیر یئنی یاشاییشی آلقیشلایاراق تمنا ائدیر و منجه اونون بو نئچه یؤنلو یئنیلیگی آندیران شعرلری، دونیا یئنی شعری اؤزللیکله فرانسه و تورکیه ادبیاتیندان الهام آلاراق یارانمیشدیر یعنی ساهر اؤز عصرینین ایراندا یاشایان شاعرلرین عمومیتنیه رغماً ائورَنسَل(جهانی، جهانشمول) گؤروشو واردیر و کیم اولدوغو و زمانین و مکانین هاراسیندا دوردوغونو دوشونور و همن ائورَنسَل گؤروشون اثرینده یارانان یئنی فرانسه و تورکیه ادبیاتی ایرماغیندان دویاسییا فایدالانیب. همن ائورنسل باخیشین اثرینذه ساهرده اؤزو و اؤز کیملیگی و اؤز وطنینه گوجلو بیر ماراق و دؤنوش حسی واردیر و ائله بونا گؤرهده اونون ایران تورک ادبیاتینا آشیلادیغی یئنی تئملرین اَن اؤنملیلریندن بیری وطن دوشونجهسی و وطن سئوگیسی و همیده وطنه عارض اولان مصیبتلردیر.
ساهرین «سحر ایشیقلانیر» آدیایله یاییملانان شعر مجموعهسی «ای آنا وطن» شعریایله باشلانیر. همن شعرده وطن «باشی بلالی»، «اولدوزو سؤنوک»، «قان طوفانی باشیندان آشان»، «موغانلیسی و شاهسئونی غربته کؤچموش»، «قبلهسی ایتمیش»، «یاشلی گؤزلری» و ها بئله نئجهلیکلرایله تمثیل اولونور. بو چوخ رئال وصفلردن علاوه، چوخ گؤزل سَمبوللار ایلهده وطنین دورومو تصویر اولونور. بو سمبوللارین ایکیسی داها آرتیق آیدین و یول گؤستهریجیدیر یعنی بو سمبولیک بؤلوملرده وطنین دورومو سمبولار ایچینده بیان اولور. شاعر وطنین ساپیلمیشلیق(گمراهی) و تحقیرین بئله سؤیلهییر؛
تبریز مرند خوی ایتیریب قبلهسین مگر
هرکس ناماز قیلیر مشرقه ساری؟
بابک خلیهلرایله دؤیوشدو اوزون زمان
باش اَیمهده خسرولارا ایندی اوغوللاری
ساییلان شهرلر وطنین بؤلگهلریندن اولاراق قبلهسین ایتیرمیش کیمی مشرقه ساری ناماز قیلیرلار. آما ایتن قبله هارادیر؟ مشرقدن منظور نهدیر؟ منجه قبلهدن منظور ملی قورتولوش و ملی سعادت یولو و مشرقدنده ایکی زاد اولابیلر؛ بیری تهران بیریده گئری قالمیش و استبداد و چئشیدلی فلاکتلر آلتیندا یاشایان آسیا کی عمومیتله او عصرین ادبیاتیندا «شرق» کلمهسی ایله تمثیل اولونوردو. بو ایکینجی گومان آردیندا گلن بنده باخاراق آرتیق گوجلهنیر، اوردا کی شاعر وطنه بئله اؤیود(توصیه) وئریر؛
مشرقده توز توتوبدور گونو غربه دؤن آنا
بیر باخ قیزیل شفق قیزاریب یاندیریر چیراق
گونو توتولموش مشرقدن منظور تهران و اورادان باش توتوب گلن بلانی نظره آلساق دئمک اولور کی «چیراغی شفقده یانان» غربدن منظور تورکیه و اورادان گلن تورک و تورکلوک دوشونجهسی و همیده یئنیجه ایاق توتان آزادلیق و یئنی تورک مدنیتی موژدهسیدیر. آما ایکینجی گومانی یعنی شرقدن منظور آسیا و اونون قات قات فلاکتلی دورومون نظره آلساق، غربدن باش چیخاران گونشده آوروپا مدنیتی اولمالیدیر. آنجاق هر ایکی حالدادا وطنین چئشیدلی بلالارا توتساق اولدوغو و اونون ملی قورتولوش اوزره غربه اوز دؤندرمهیی گرکمهسی اؤنریلیر بو سمبولیک و گؤزل بیاندا. بو آرادا بیر گؤزل سمبولیک بیانداندا واز کئچمک اولماز و اودا وطن اوغوللارینین خسرولارا باش اَیمهیه مجبور اولماغیدیر و بیز اییجه بیلیریک کی خسرولاردان منظور پان فارسیزم اساسیندا قورولوب و تورک وارلیق و کیملیگینین علیهینه امانسیز ساواش آپاران پهلوی حکومتیدیر یعنی «خسرولار» تئرمینی یابانجی و اؤزوده فارس شاهلیق حکومتینین سمبولیک بیانیدیر.
«وطن ماتمینده» شعرینده تام رئال و ساده بیر دیلده وطنین باشینا گلن بلالاردان سؤز آچیر و تالانمیش وطنی، «سویوق قبرستان»، «اوردوسو دومان کیمی داغیلمیش»، «ائوی و قورقوسو ییخیلمیش» و آجلیق و اؤلوم ایله دولو گؤرور و همیده بیلدیریر کی بو قاراقیش بیر قیسسا باهارین آردیندان گلدی و منجه او قیسسا باهاردان منظور بیر ایللیک ملی حکومتین دؤورودور اؤزللیکله کی ساهره بو بیر ایل اؤز وطن و ملتینین اوغروندا آزادجاسینا آپاردیغی چالیشملارا گؤره بؤیوک بیر باهار ساییلیردی.
ساهرین «مندن سلام دئیین گؤزل تبریزه» شعری تورک ادبیاتیتندا تبریزه حصر اولونان نوستالوژی ادبیاتینین زیروهسینده یئر آلان شعرلردندیر. بو شعری اوخودوقدا دوغرودوندا تبریزی دوشونن اوخوجونون گؤزلرینده یاش یبریکیر. یئری گلمیشکن دئمهیی گرکلیدیر کی نه قدر کی تبریز نیسگیللی و یارالی بیر اورک کیمی منیمسهنیر، ائله او قدرده تهران «باش کند» آدلی شعرده چیرکین و سئویمسیز گؤرونور و بو سئویمسیزلیگی او کؤتو شهرین توپلومسال و سیاسال و اقتصادی دورومونون گؤرونتوسو داها جانلی و گوجلو گؤستریر. تبریزدن علاوه آذربایجانین چئشیدلی بؤلگهلری و اونلارین گؤزللیکلریندنده ساهرین شعرینده چوخ تئملر و اونلارا حصر اولونموش داها گؤزل بندلر وار. سهند، جیغاتی، تاتائو، اردبیل و سایر بؤلگهلره عاید شعرلرده اونلارین گؤزللیگی یاد اولونور و بو شعرلرین زیروهسینده «جیغاتی» و «خرم دره» شعرلری یئر توتور. «خرم دره» شعرینده بو کیچیک شهرین گؤزللیگی، گؤزل بیر شعرده بیانا گلهرک حکیم هیدجیدنده یاد اولونور. دئمهیی گرکیر کی ساهرین شعرلرینده نه جور کی وطن سئورلیک و آذربایجان اولان وطنین اؤزللیک و گؤزللیکلریندن سؤز گئدیر، وطنین آدلیم و اونا قوللوق ائدن فرزانهلریندنده چوخ خاطیرلامالار و آغیرلامار وار. شاه چلبی، کوراوغلو، ستارخان، زینب پاشا، حکیم هیدجی، شهریار، فریدون ابراهیمی، صمد بهرنگی، سلیمان رستم، اوختای نابدل و ائله بونلارا تای کیمسهلر کی ساهرین اؤزو کیمی اورکلرینده وطن و ملت دردی داشیییرمیشلار. ساهر دئدیگیمیز کیمی وطندن یاد ائدر کن اونون طالعسیزلیگی و توتساقلیقلاریندان دانیشیر و بو توتساقلیقلارین باشلیغیندا یابانجیلار اَلینه دوشوب ائلیناسیونا اوغراشماغیندان داد چکهرک، «اوولداییر دلی یئللر» آدلی شعرینده «فارسلاشان آغالار ساتدیلار گؤزل یوردو»(همن، ص۶۴) دئییر و بو مصیبتین اَن آجی درجهسینی «سورگون» آدلی شعرین بو بندلردینده آندیریر؛
….. سورگون آزغین معلمه
یورد وئردیلر کارونسرا بوجاغیندا
هیسلی بیتلی غملی داخما
اود یوخودو اوجاغیندا
آنلاتدیلار؛
گئت مکتبه اوشاق اوخوت
درسدن سونرا دؤن ائوینه
خوشدور داخما
قارانلیقا غرق اولوبان
پارلاق قیزیل گونه باخما
«یاد»ا قول اول
درده آلیش
فارسجا دانیش
اسیرلیگی درویشلیگی تلقین ائیله
اوشاقلارا!(همن، ص۱۸۳)
آما بونلارین هامیسیلا بئله، وطن مسألهسی ساهرین شعرینده و شاعرین وطنی اولان اؤلکهنین دورومو تام و تمام شکیلده «خارابا مستعمره»(همن، ص۹۸) آدلی شعرده تمثیل اولونور. «خارابا مستعمره»دن منظور همن شاعرین وطنی یعنی آذربایجاندیر. منجه بو شعرین اؤزونو اوخوجولارین گؤز اؤنونده قویوب اونلارین اؤز اوخوماغیایله فکرلرینه وا قویماق منیم بو شعره ایضاح یازماغیمدان داها یاخشی و شاعرین وطن سئوگیسی و وطن دردینی داها آرتیق دوشوندوروجو اولا بیلر. ایندیسه همن شعر:
مستعمره اولموشدو
بوگون اودلار دیاری
وئریلمیشدی اوغرویا
خزینهنین آچاری
اسیر «ارک»ین اوستونده
اوچ رنگلی بایراغا باخ!
هیکلینی ابلسین
آیدینلادیر چلچراق
دور تهرانا ناماز قیل!
حجازدئییل قبلهگاه
ایکی ربین وار ایندی:
گؤیده تانری یئرده شاه
شاه یانکینین قولودور
سنده شاهین قولوسان
فخر ائت ایگیت! اوتانما!
فارسجا دانیش! سویون دان!
یوردون چؤله دؤنوبدور
اودو سؤنوب اوجاغین
حاکم اولموش سنه یاد
یاناکی قوی پاپاغین……
سون.
*اؤرنک چکیلن شعرلر بو مجموعهدن گؤتورولموشدور: ساهر، حبیب، سحر ایشیقلانیر، آذربایجان خلق مدنیتی اوجاغی، ۱۳۵۸٫
قایناق: ایشیق.نت


text:
1391/06/22 Time: 20:26
Bu Yazinin Bölməsi: Şeir(شعر) ،
ایستردیم بیر قوش اوچام، سنه ساری ساوالان
دردیمی بیر آز آچام، سنه باری ساوالان
اوره یین سیررین آچام، بول خیرات سوفره سی تك
پایلاشاق دردی بولك، اولا یاری ساوالان
اتگیندن یاپیشام آناسیز كورپه كیمی
قوجاغیندا ایله یم بئله زاری ساوالان
یوخسولون تاماه گؤزو، وار اولان یئرده اولار
آییق اول سندن اومار، قوجا قاری ساوالان
آل مندن حسرتیمی، یئتیر گؤیلر اوزونه
سنه یاخیندی آخی اولو تانری ساوالان
گوروسن گلنمیرم ایتگین لر دوشگونییم
بیزه ده یوللا سویوق، گله قاری ساوالان
قالمیشام گوز باخاری من آلتدان سن یوخاری
دوستوندا دوستا گرك، بیر چیخاری ساوالان
دولاندی هی باشیما فلكیم چیرپدی منی
دئنه دای بسدی گورر، سنی تانری ساوالان
اود آلیب یانیر« عطا»آلیشیب هر طرفی
گلمیركی حالین سورا گول نیگاری ساوالان
Edit:1391/07/3-20:30


text:
ارمنیستاندا سوسیال شبکه ایستیفادهچیسی سونیا ق. آدلی عسگر آناسی ایستاتوسونندا بؤلوشدویو پایلاشیملا بو اؤلکهنین عسگر آنالاری دا داخیل اولماقلا، بوتون اجتماعیتی نؤوبتی دفعه مایوس ائدیب.
رئپورت خبر وئریر کی، ایشغال اولونموش قاراباغدا حربی خیدمت کئچن اوغلو وولودیا ایله گؤروشدن قاییدان آنا حربی حیصهده گؤردوکلریندن دهشته گلدیینی اورک آغریسی ایله باشقا والیدینلره بؤلوشوب.
قادین حربی حیصهده سوسیال شرایطین برباد وضعیتیندن، یئمیین کئیفیتسیز اولماسیندان، عسگرلرین گئییمیندن، اونلارین خاریجی گؤرونوشوندن، بعضیلرینین مختلیف خستهلیکلردن اذیت چکدییندن، حتی ظابط عائلهلرینین دؤزولمز وضعیتده یاشاماسیندان، باش وئرن حاقسیزلیقلاردان و حربی حیصهدهکی اینتیظامسیزلیق دا داخیل اولماقلا، بیر چوخ پروبلئملردن دانیشیب.
سونیا ق. سوندا «وضعیت حددن آرتیق آجیناجاقلیدیر. اؤولادیمین ساغلام و سالامات قاییتماسی عائلهمیز اوچون بؤیوک بیر معجزه اولاجاق» – دئیه یازیب.


text:
حاضردا دئییلهجک هئچ نه یوخدور، لازیم اولانلاری قروپ توپلانتیسیندا دئمیشم.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری تورکییه پرزیدنتی رجب طایییب اردوغان م ح پ صدری دؤولت باخچالینین ارکن سئچکی ایله باغلی چاغیریشینا مناسیبت بیلدیررکن دئییب.
باخچالینین ارکن سئچیمله باغلی آچیقلامالاریندان سونرا اردوغانلا تکبتک گؤروش کئچیرجیی بیلدیریلیب. رجب طایییب اردوغان ایسه بو گؤروشون صاباح ساعت ۱۴:۳۰-دا باش توتاجاغینی قید ائدیب.
«جناب باخچالی ایله صاباح ساعت ۱۴:۳۰-دا گؤروشوموز اولاجاق. پروسئس و آچیقلاما ایله باغلی گؤروش اسناسیندا موذاکیرهمیز اولاجاق»، - اردوغان دئییب.


text:
بیلیم
عالی اوقوو وزیرلیگی تامانیدن «دیپلوم» ترقهتیلمهگنی اوچون اعتراض بیلدیریلدی
افغانستانده فعالیت قیلهدیگن خصوصی اوقوو مؤسسهلرینینگ مسؤوللری و اوقووچیلری، عالی اوقوو وزیرلیگی برابریده اعتراض بیلدیرگنلر.
عالی اوقوو وزیرلیگی تامانیدن اوقووچیلرگه دیپلوم ترقهتیملهگنی، فساد و عدالتسیزلیکنی اساسی قیینچیلیک دیگن اعتراضچیلر، بلند مرتبه مسؤوللردن تیزلیکده اوشبو قیینچیلیک حل ایتیلیشینی سورهگنلر.
خصوصی بیلیم یورتلر بیرلیگی باشلیغی سیدجاوید اندیش، عالی اوقوو وزیرلیگی مسؤوللرینی پاره خورلیک، ایکی تامانلمه حرکت و خصوصی اوقوو مؤسسهلریدن نظارت قیلمسلیککه عیبلهیدی.
جناب اندیشگه کوره، خصوصی اوقوو مؤسسهلرینینگ اوقووچیلریگه دیپلوم ترقهتیلمهگنی اساسی قیینچیلیکلردن بیری بولیب و نیچه ییلدن بویان اوشبو قیینچیلیک حل ایتیلیشی توغریسیده هیچ بیر ایش قیلینمهگن.
بیراق، عالی اوقوو وزیرلیگینینگ سوزلاوچیسی عارفه پیکان، اعتراضچیلرنینگ قیینچیلیکلری حل ایتیلیشینی بیلدیریب ایتیشیچه، عالی اوقوو وزیرلیگی دولتی و خصوصی اوقوو مؤسسهلری آرهسیده هیچ قندهی فرق قایل ایمس دیر.
عین حالده، خصوصی اوقوو مؤسسهلرینینگ مسؤوللری و اوقووچیلرینینگ آگاهلنتیریشیچه، عالی اوقوو وزیرلیگی قیینچیلیکلرینی حل قیلمهگن صورتده، کینگ اعتراضلرگه قول اوروشلری ممکن.


text:
«بو شهرده» کومدییا تئاتری گروپو یئنی رکوردا ایمضا آتیب.
کولت. آذ خبر وئریر کی، «بو شهرده»نین ۲۰۱۶-جی ایل کونسرتینین تام ورسییاسی یوتوب سوسیال شبکهسینده ۶ آپرل تاریخینده یئرلشدیریلیب و ۲ گون عرضینده ۳۲۵ مین باخیش سایی توپلاییب.
«بو شهرده» تئاترینین رهبری مشفیق عباسووون کولت.آذ-آ وئردیی آچیقلامایا گؤره، یوتوب رهبرلییندن الکترون عنوانینا بونونلا باغلی تبریک مکتوبو داخیل اولوب. مکتوبدا ایکی گون عرضینده حجمینه گؤره چوخ بؤیوک (۲ ساعت ۲۰ دقیقه) اولماسینا رغما، بو قدر باخیش سایینین رگیون اوزره رکورد اولدوغو وورغولانیب.


text:
آتان کازاکلار، اؤلدورن ارمنیلردیر
بیزی او زامان آلداتدیلار کی، ارمنیلر طرفیندن آتیلان گوله نی کازاکلارا عایید ائدیب ادبیاتیمیزا دا، معشتیمیزه ده داشیدیق.
ایناندیق کی، اصلینده، بیزی اؤلدورن ارمنیلر دئییل، اونلاری قیزیشدیران روسلاردیر، ایمپرییانی بوروین اینقیلابلارین قارشیسینی آلماق اوچون چار طرفیندن اوینانیلان اویوندور.
اونا دا ایناندیق کی، ایکی طرفده اؤلن بو قدر اینساندان، خارابا قویولان قافقازین آجیناجاقلی وضعیتیندن سونرا ارمنیلر سلاحی یئره قویاجاق، بیر داها ادعا ائدیلن بو اویونا آلت اولمایاجاقلار. ائله تزهجه بو وضعیته آلیشمیشدیق کی، ۱۱ ایل سونرا ارمنیلر بو دفعه باکیدا، قوبادا، شاماخیدا سویقیریملار حیاتا کئچیردیلر. اوستهلیک، بو دفعه گوله نی آتاجاق نینکی کازاک، هئچ چارین اؤزو ده یوخ ایدی.
یعنی ۱۹۱۸-جی ایل مارت سویقیریمی گؤستردی کی، باش وئرنلر کازاکین، روسون و یا باشقاسینین اوریینجه اولسا دا، گوللهنی آتان ائرمهنیلرین اؤزلریدیر.
جنوبی قافقازدا آذربایجان تورپاقلاریندا جومهوریت قوردولار، حتی اونلارا سیاسی مرکز ده وئردیک، اما تورکو اؤلدورمه و تورپاغینی اله کئچیرمه سیاستیندن اصلا ال چکمهدیلر.
بولشئویکلر گوجلنهن کیمی اونلارلا آنلاشیب، قاراباغدا عصیان قالدیریب آذربایجان اوردوسونون ایکی جبههده ووروشماسینا و مغلوبیته اوغراماسینا سبب اولدولار. هالبوکی، آذربایجان حکومتی جومهوریتین دی-فاکتو تانینماسی شرفینه مارت سویقیریمی ایله باغلی آپاریلان تحقیقاتا سون قویموش، قافقازین گلهجک تالئیی اوچون باریش یولو سئچمیشدی.
هله بوندان اؤنجه آذربایجان حکومتی ارمنی اصیللی وطنداشلارینا ناظر کورسوسو ده، ملت وکیللیگی ده وئرمیشدی.
اما ارمنی طرفی ایلک فورصتدهجه بولشویکلرین طرفینی توتدو، قاراباغدا یاراتدیقلاری سلاحلی قولدور دستهسی تورک کندلرینده قتلیام تؤرتدی. بونونلا کیفایتلهنمهییب مهاجیرته گئدن، تیفلیسده قوهلری بیر آرایا توپلاییب یئنی مباریزهیه باشلاماق ایستهین فتحعلی خان خویسکینی، حسن بی آغایئوی اؤلدوردولر. ایستانبولدا ایسه بهبود خان جاوانشیری قتله یئتیردیلر.
قفقازدا سویت حاکمیتینین ایلک دؤورلرینده ایسه آذربایجان تورپاقلارینی تدریجا اله کئچیرمهیه چالیشدیلار و بونا موفق اولدولار.
او دؤورده قاراباغی ایشغال ائتمک جهدلری بوشا چیخدیغینا گؤره صبیرله اتفاقین داغیلماسینی گؤزلهدیلر. سوویت ایمپرییاسی چؤکمهیه باشلادیغی زامان ایسه اولجه قربی آذربایجاندان تورکلرین چیخاریلماسینا نایل اولدولار، سونرا ایسه قاراباغی ایشغال ائتدیلر.
آذربایجان تورکلرینین بو ایشغاللاردان گؤزو قورخسون دئیه، خوجالیدا سویقیریم تؤردیب، کؤرپه اوشاقلاری دا قتله یئتیردیلر. سرکیسیان سونرالار بونو آچیق شکیلده اعتراف ائتدی.
دوغرودور، خوجالیدا دا همین کازاکلارین ۳۶۶-جی موتواتیجی آلایی واردی، اما کؤرپه اوشاقلاری اؤلدورن، حامیله قادینلارا ایشگهنجه وئرهن ارمهنیلرین اؤزلری ایدیلر.
ائلجه ده ایکی یاشلی زهرانین اؤلدورولمهسینی ایستهین، قفقازدا صولحون اولماسینا ایمکان وئرمین «کازاک قوهلر»، شوبههسیز کی، وار. اما کؤرپهنی ننهسی ایله بیرگه قتله یئتیرن سرکیسیانین قولدور دستهسیدیر.
یعنی آتان کازاکلار، اؤلدورن ایسه ارمنیلردیر.
قافقازدا صولحون اولماسی، محاربهلرین تاریخه گؤمولمهسینی ایستین هر زامان آذربایجانلیلار اولوب. تکجه اوزییر حاجیبیلینین «بیز هامیمیز قفقازلی بالالاریییق» مقالهسی قفقازین صولح مانیفستی حساب ائدیلجک یازیدیر.
آذربایجان ایستر ایلک جمهوریت دؤنهمینده، ایسترسه ده ایندی صولحدن یانادیر. بو، دفعهلرله دؤولت باشچیسی طرفیندن سسلندیریلیب، ایشغال ائدیلمیش تورپاقلاردان چیخدیقلاری تقدیرده قفقازدا صولح حرکاتینین باشلاناجاغی بیلدیریلیب. اما ایستر روسییا، ایستر باشقا گوجلر نه محاربهنین باشلاماسینا ایمکان وئریر، نه ده صولح یولو ایله مسئله نین حلینه.
تاریخ ایسه عینیله تکرارلانیر:
آتان کازاکلار، اؤلدورن ایسه ارمنیلردیر.


text:
بن علی ییلدیریم بیلن مایک پنس نینگ اوچره شووی بولیب اوتدی
باش وزیر بن علی ییلدیریم امریکا قوشمه ایالتلری جمهور رئیس اورینباسری مایک پنس بیلن بولیب اوتگن اوچره شووی نینگ ثمره لی اوتگنلیگینی ایتدی
باش وزیر بن علی ییلدیریم امریکا قوشمه ایالتلری جمهور رئیس اورینباسری مایک پنس بیلن بولیب اوتگن اوچره شووی نینگ ثمره لی اوتگنلیگینی ایسله تگن حالده،
«بیر-بیریمیزنینگ معمالرینی صمیمي روشده قولگه آلدیک. اوز ارا مناسبتلریمیزنی، منطقوي مسألهلریمیزنی محاکمه قیلدیک» دیدی.
ییلدیریم، واشنگتندن نیویورک گه قره ب یول آلر ایکن اوچاقده ژورنالیستلر آلدیده پنس بیلن عملگه آشیرگن اوچرهشووینی بهاله دی.
باش وزیر بن علی ییلدیریم؛
«اوچرهشوو، توغریسینی ایتگنده جوده هم ثمرهلی اوتدی. بیر-بیریمیز نینگ معمالرینی صمیمي روشده قولگه آلدیک. او زارا مناسبتلریمیزنی، منطقوي مسألهلریمیزنی محاکمه قیلدیک. ایکّی مملکت اورته سیده آخرگی وقتلرده یوز بیرگن ساووقلیک نینگ تورکيهگه هم امریکا قوشمه ایالتلریگه هم فایده سی یوقلیگینی، شوندهی ایکن بو مملکتنی باشقرگنلر صفتیده تیزلیک بیلن بو و بونگه اوخشش وضعیتلرنی کون ترتیبیدن چیقریشیمیز درکارلیگینی افاده ایتدیک» دییه گپیردی.
اوشبو اوچرهشوو حقیده باش وزیرلیکدن آلینگن معلومات ایسه قوییده گیچه:
«اوچره شووده فتو باشقرووی نینگ نظارت آستیگه آلینیب تورکيهگه تسلیم قیلینیشی، فعالیتلری نینگ نهائی قیلینیشی حقیدهگی طلبیمیز تکرارلندی. نیویورکده کوریب چیقیلگن و اوز ارا مناسبتلریمیزگه ضرر ییتکزگن دعوالر جریانیدهگی ادعا قیلینگن دلیللرنینگ جهلی ایکنلیگی، اولرنینگ ناقانوني یوللر آرقهلی ییغیلگنلیگی ایسله تیلدی.
ترورگه قرشی کوره ش داخل اوز ارا مناسبتلریمیز و منطقوي مسألهلر اطرافلیچه قولگه آلینگن بولیب؛ YPG ترور تشکیلاتیگه قورال بیریلیشیدن بیز راحت سیز ایکنلیگیمیز و بو نینگ بس قیلینیشی باره سیدهگی ایستهگیمیز ایسله تیلدی.
تامانلر ایکّی مملکت اورت هسیدهگی تاریخي اتفاقلیک مناسبتلری نینگ و ستراتیژیک شریکلیک نینگ اهمیتینی تأکیدلب بو اوچره شوونینگ تورکيه و امریکا قوشمه ایالتلری اورته سیده اصولی ملاقات اساسیده ینگی صحیفه آچیلیشیگه یول آچیشنی تیلهدیلر».
ییلدیریم و پنس اوچره شووی حقیده آق اوی یازمه روشده بیانات بیرر ایکن اونده اوّلا، «امید قیله میزکه ایکّی مملکت اورته سیده ینگی صحیفه آچیله دی» دییلدی.
شونینگدیک؛
امریکا قوشمه ایالتلری جمهور رئیس اورینباسری مایک پنس و باش وزیر بن علی ییلدیریم آق اویدهگی اوچره شووده تورکيه بیلن امریکا قوشمه ایالتلری اورته سیده دوام ایتگن ستراتیژِیک شریکلیکنی تصدیقلب آلدیلر.
ایکّله رهبر بو اوچره شوونینگ تورکيه-امریکا قوشمه ایالتلری مناسبتلریده ینگی صحیفه آچیلیشیگه یول آچیشیدن امیدوار ایکنلیکلرینی و اوز ارا مناسبتلرده اصولی ملاقات نینگ شرطلیگی باره سیده کیلیشیب آلدیلر.
یقین شرقدهگی برقرارلیک و خوفسیزلیک نینگ امریکا قوشمه ایالتلری و تورکيه نینگ مشترک فایده سیگه ایکنلیگی تأکیدلنیب، بو اوچون حکومتلر ارا مصلحتلشوولر نینگ آرتتیریلیشی توغریسیده کیلیشیب آلیندی.
باش وزیر اورینباسری پنس، تورکيه نینگ گلوبال خوفسیزلیک و داعش ترور تشکیلاتیگه قرشی کوره شگه قوشگن ایجابي حصه سی اوچون باش وزیر ییلدیریم گه منّتدارچیلیک بیلدیردی. پنس، امریکا قوشمه ایالتلری نینگ پی کاکا و باشقه ترور تشکیلاتلریگه قرشی کوره شده تورکيه نینگ یانیده ایکنلیگینی هم تأکید له دی».


text:
سعودییه عربیستانی و قطر بین الخالق تروریزمی سورییایا گتیرمک اوچون ۱۳۷ میلیارد دوللار پول خرجلهییبلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو بیرلشمیش میلتلر تشکیلاتیندا چیخیشی زامانی سورییانین بیرلشمیش میلتلر تشکیلاتینداکی دایمی نومایندلیینین رهبری بشار جعفری سؤیلهییب.
«بو ایکی اؤلکه یمن، عراق، لیوییا و دیگر اؤلکهلری محو ائتمک اوچون ده بؤیوک مبلغلر خرجلهییب. سعودییه عربیستانی موسلمانلار و عربلرین آدینی آلچالدان آددیملار آتیر. سیزین فارس کؤرفزینده قوردوغونوز کوالیسییا میللتلرین قانینی آخیتماقدان باشقا هئچ بیر ایشه یارامیر»، – دئیه او بیلدیریب.


text:
ولایتی کینگش سیلاو نتیجه لری اعلان قیلیندی
افغانستان سیلاولرکمیسیونی ولایتی کینگش سیلاوی نینگ دستلبکی نتیجه لرینی اعلام قیلدی. ولایتی کینگش سیلاوی اوچون قریب اوچ مینگ کیشی اوزلرینی نامزد ایتگن ایدی.بو کمیسیون سوزچیسی نور محمد نورگه کوره دستلبکی نتیجه لر اوشبو کمیسیون نینگ ویب صحیفه سیده قوییلگن.
ولایتی کنیگش سیلاوی جمهوررئیس لیک سیلاو بیلن حمل آیی نینگ 16- سیده بولیب اوتدی. کمیسیون تقویمی اساسیده ولایتی کنیگاش سیلاو نتیجه لری ثور آیی نینگ 27 – سیده اعلان ایتیلیشی کیره ک ایدی، اوچ کون کیچیکتیریلیشی بیلن بوگون اعلان ایتیلدی.
ولایتی کینگش سیلاو نامزدلری نینگ نهایی رویخطی ده 2713 نفر اعلان ایتیلدی بو جمله دن 308 نفری عیاللر ایدی.
دستلبکی نتیجه لرده 458 کیشی ولایتی کینگش اعضالری صفتیده موفقیت قازاندی، بو جمله دن 96 نفری عیال بولگن.
حمل آیی نینگ 16- سیده بولیب اوتگن سیلاولرده قریب ییتتی میلیون نفر آواز بیریشدی.
ولایتی کینگاش نامزدلریگه شکایت قیلیش اوچون 24 ساعت وقت بیریلگن.
شکایت لرنی تیکشیروچی کمیسیون سوزچیسی نادر محسنی شکایت لر علنی تیکشیریلیشی ممکن لیگینی ایتدی.
ولایتی کینگش سیلاو نینگ نهایی نتیجه لری جوزا آیی نینگ 17- سیده اعلان ایتیلیشی کوتیله دی.


text:
سویا توللانما
سویا توللانما، معین بیر یوکسکلیکدن آتلاییب، هاوادا ائستئتیک حرکتلر ائتدیکدن سوْنرا سویا دیم-دیک گیرمهیه دایانان ایدمان نؤوعودور. عومومیتله بالیقلاما ائدیلهن آتلاییش اثناسیندا آیریجا موختلیف گیمناستیکا و آکروباتیکا حرکتلری حیاتا کئچیریلیر.
- ترامپلئن آتلانما. یاریشمالاردا ترامپلئن آتلانمالاری، سو اوزونده ۵ و ۱۰ متر یوکسکلیکدهکی ثابت بیر پلاتفورملا ۱ یا دا ۳ متر یوکسکلیکدهکی ائلاستیک سیچراییش تاختاسیندان ائدیلیر. اولیمپییا اویونلاریندا آنجاق ۱۰ مترلیک یوکسکلیکله ۳ مترلیک سیچراییش تاختالاری ایستیفاده اوْلونور. یاریشمالاردا ان آزیندان ۳ حاکم سیچراما،بدهنین هاواداکی وضعیتی،نظرهده توتولان حرکتین ائدیلمهسینی،سویا باش وورمانی نظره آلاراق خال وئریرلر.هر آتلانما اوچون وئریلهن خاللار توپلانیر چتینلیک سوییهسینه وورولور.۱۱ آتلانمادان سوْنرا ان چوخ بال ییغان ایدمانچی بیرینجی اولور. کیشیلرده ۵-i واجیب،۶-سی آزاد ۱۱ آتلاییش،قادینلاردا ۵-i آزاد و ۵-i واجیب اوْلان ۱۰ آتلاییش ائدیلیر.
- قولله آتلانما. ترامپلئندن فرقلی اولاراق،اوزریندن آتلانان پلاتفورم ترپهنهن دئییل و سودان یوکسکلیگی ۱۰ متردیر.
یاریشمالاردا آتلاییشلار ۵ قروپدا حیاتا کئچیریلیر؛آیریجا آنجاق ثابت پلاتفورملاردا الوستو فوروشلا آتلانمالار دا ائدیلیر. بیرینجی قروپدا یئر آلان ایدمانچی اوزو سویا تاختانین و یا پلاتفورمانین اوجوندان آتلانار. ایکینجی قروپدا کوریی سویا اوْلان ایدمانچی سیچرایاراق هاوادا ترس مایاللاق آشاراق سویا باش وورار. اوچونجو قروپدا اوزو سویا اوْلان ایدمانچی هاوادا دؤنهرک اوزو ترامپلئنه دؤنوک وضعیتده سویا داخیل اولار. دؤردونجو قروپدا پلاتفورمانین اوجوندان اوزو سویا دؤنوک اوْلان ایدمانچی آتلاندیقدان سوْنرا هاوادا دؤنهرک یئنه اوزو ترامپلئنه دؤنوک وضعیتده سویا داخیل اولار. بئشینجی قروپتاداکی ایدمانچی غئیری-عادی حرکتله،بوندان اوولکی ۴ قروپداکی حرکتلرین برینی ائدرک ، عینی زاماندا ۳ دؤنوشله بیرلیکده اؤنه دوغرو ۱ یاریم مایاللاق آشاراق سویا داخیل اولور.
سیاهیدا یئر آلان آتلاییشلارین چوخو ۳ آیری وضعیتده حیاتا کئچیریله بیلر. بونلار دوز،سویا باش ووراراق و چؤمبلمیش وضعیتده ائدیلیر. بیرینجی وضعیتده دیز و اومبالار دوز توتولور. ایکینجیسینده دیز دوز توتولور،اما اومبا بدهندن اؤنه دوغرو اییلیر. اوچونجوسونده هم دیزلر،هم ده اومبا اییلیر بدهن بیر توپو خاتیرلادیر. ان قاریشیق حرکتلر بۇ وضعیتلرین هر هانسینینسا بیرلشمهسینده یارانان وضعیتلردیر.
اولیمپییا اویونلاریندا[دَییشدیر]
اولیمپیادا کیمی بعضی موسابیقهلرده ایدمانچینین سایی چوخ اوْلدوغوندان سئچمه مرحلهسی کئچیریلیر و سئچمه مرحلهسیندن سوْنرا ایلک ۱۲-لیک نؤوبتی مرحلهیه کئچیر.


text:
قطرین دیپلماتیک تجریدی یئنی بؤیوک محاربهیه سبب اولا بیلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلر آمئریکالی اکسپرت سایمون هندرسونون «فورین پلیسی» قزتیندهکی مقالهسینده یئر آلیب.
«سنی اؤلکهلری چوخدان ایرانلا محاربهیه جهد ائدیردیلر. قطرله باغلی اولان سیتواسییا سادهجه اونلارین ایستیفاده ائتمهیه قرار وئردیکلری ایمکاندیر. بیز حاضردا اولا بیلسین کی، یئنی دونیا ساواشینین عرفسیندییک. هلهلیک سعودییه عربیستانی و بیرلشمیش عرب امیرلیکلرینین فورمال مقصدی ایران یوخ، قطردیر. بو سیتواسییادا ان بؤیوک منفعتی واشینگتن، خصوصیله، دؤولت کاتیبی اولانا قدر «اکسونموبیل»این رهبری ایشلین رکس تیلرسون گؤتوره بیلر. محض «اکسونموبیل» قطرین انرگتیکا بازاریندا اساس اویونچودور. واشینگتن محاربهنی دایاندیرماق اوچون تئز حرکت ائتمهلیدیر»، – دئیه مقالهده قید ائدیلیب.


text:
یانیلغی ماده نرخی کوتاریلگنی گه سبب نیمه؟
یقینده نفت نرخی کوتریلگنی ایسه کابلده گی هیداوچی لرنینگ شکایت لری بیلن بیرگه بولیب کیلماقده. یانیلغی ماده نرخی کوتاریلگنیدن بیر هفته اوتماقده. بونگه تورلی مساله لرسبب قیلیب کورسه تیلماقده.
بونینگ سبب لریدن بیری هم بولسه یانیلغی ماده نرخی دنیا بازارلریده کوتاریلگنی افغانستانگه تاثیرتشله گن دیب ایتیله دی. بوندن تشقری افغانستان تجارت وزیرلیگی دولت نینگ بیر قطار اداره لری نفت آلیب کیله دیگن شرکت لرنینگ یانیلغی ماده تشه یدیگن نقیله واسطه لریدن پول آلیش لری سبب دیب خبر بیره دی.
شونینگ دیک تجارت وزیرلیگی نرخ نینگ ارزانلشتیریش اوچون سعی وحرکت قیله یاتگنی نی ایته دی.
بوندن تشقری بیرقطار یانیلغی ماده ساته دیگن لر، خارجدن کوپ مقدارده ناخالص نفت آلیب کیله دیگن غضنفرگروپ شرکتی نینگ قیته ایشلب چیقره دیگن کارخانه سی نینگ فعالیتی بیرهفته آلدین دولت تاماندن توخته تیلگنی هم نفت نینگ نرخی آشیشیگه سبب دیب ایته دیلر.
سونگی ییللرده مملکت نینگ ییریک شهرلریده استقامت قیله دیگن اهالی اقتصاد لری کوتاریلیب هربیر عایله نقلیه واسطه خذمت گه آلیش لری ویوللراسفالتلنگنی سبب نقلیه واسطه ایسه افغانستان خلقی نینگ حیاتی گه کته حصه قوشماقده. کابل نینگ ایریم جاده لریده آدم لرسانی دن هم کوپراق بولگنی بومساله نی اثباتلب بیره دی. نقلیه واسطه آرقه لی عملگه آشه دیگن برچه ایشلرهم یانیلغی ماده کویدریش بیلن ممکن. شوجهت یانیلغی ماده گه بولگن احیتاج کون سه ین آشیب بارماقده.
کابل ده گی تکسی هیداوچیلری گه کوره آلدین گه قره گنده تیل نرخی اون فایز قیمت لشگن شوسبب تاپه دیگن درآمد لری آزیگن وباشقه ایش یوق لیگدن مجبور قالیب شوکسب بیلن شغل لنه دیلر.
تکسی هیداوچی لریدن ینه بیری نورمحمد نرخ نینگ ارزانلشتیریش اوچون دولت ویانیلغی ماده سوداگرلری اعتبار قره تیشلری نی طلب قیله دی.
"شهرده تکسی هیده یمن، اصلا بیرنرسه قالمه یدی، ایلگری بیرلیتر تیل 58افغانی ایدی، 65افغانی گه چیققن اوشه وقت بیرکونده 250 افغانی قالسه هلی 150افغانی دن آشه قالمه یدی، دولت وتجارلردن ایسته یمیز نرخی نینگ پس گه توشیشی اوچون اعتبار قره تسه لر".
یانیلغی ماده آلیب کیله دیگن سوداگرلردن شیرمحمد تیل نرخی دنیا بازارلریده کوتاریلگنی ایتیب وشاه یوللرده گی امنیتی قیین چیلیک لرهم بونگه سبب دیب معلوم قیله دی.
"یانیلغی ماده نرخی دنیا بازاریده کوتاریلگن، آلدین بیر بوشکه یانیلغی ماده دنیا بازارلریده 108 دالرایدی، هلی 123 دن 128دالرگچه کوتاریلگن. یوق غضنفرگروپ شرکتی نینگ فعالیتی توخته تیلگنی یانیلغی ماده نرخی گه تاثیر قویمه یدی. بو ساحه ده شغلنه دیگن باشقه شرکت لرکوپ،ایراندن وتورکمنستاندن هم کیله دی. امنیت هم یخشی ایمس، تجارلر یانیلغی ماده آلیب کیلمه یدی لرانه شو لر،نرخ نینگ کوتاریلیشیگه سبب بولگن".
اوز اسمی و تانگ تیلی گه قوییلگن اسم نینگ ایتیشی نی ایسته مه گن تجارلردن بیری نرخ نینگ کوتاریلیشیگه اساسی سبب خارجی مملکت لردن کوپ مقدارده یانیلغی ماده آلیب کیله دیگن غضنفر گروپ شرکتی نینگ فعالیتی منع ایتیلگنی دیب ایته دی.
"تیل نینگ نرخی خصوصیده سیزنیچه کوندن بیری جریانده سیز دولت تاماندن غضنفر شرکتی نینگ قیته ایشلب چیقه دیگن نفت نینگ کارخانه ایشی توخته تیلدی شو سبب نرخ کوتاریلدی، نرخ لر هر بیر تونده 100دالرکوتریلگن، بو کارخانه باغلندی. مذکورشرکت ناخالص نفت نی خارج دن آلیب کیلیب قیته ایشلب چیقه ریب کیین شرکت لرگه بیرردی، اگر شو وضعیت دوام ایته بیرسه نرخ بوندن هم یوقاری بولیشی ممکن".
افغانستان اوچون کیره ک بوله دیگن یانیلغی ماده عمومن خارجدن آلیب کیلینه دی، شو سبب خارجدن آلیب کیلینگن یانیلغی ماده مقداری آزکیلگن تقدیرده یانیلغی ماده نرخی گه هم اوزگریب کیته دی.
افغانستان تجارت وزیرلیگی نرخ نینگ کوتاریلیشی نی تصدیقلب بونگه مالیه وزیرلیگی تولاونی آشیرگنی، سالنگ یولی نینگ قوریلیش ایشی اوچون هفته جریانیده نیچه کون بو یول یاپیلیشی،عامه منفعت لر وزیرلیگی و استندرد ونورم اداره سی یانیلغی ماده کیلتیره دیگن تجارلرنینگ نقلیه واسطه لریدن پول آله یاتگنی نی سبب دیب ایته دی.
شونینگ دیک بو وزیرلیک سوزچیسی وحیدالله غازی خیل جنابلری یانیلغی ماده کوتاریب کیتیشی نینگ آلدینی آلیش اوچون سعی وحرکت قیلینه یاتگن لیگی نی ایته دی:"یانیلغی ماده نرخی آشگنی اوچون تجارت وزیرلیگی تجارلرنی چقیریب بو خصوصده صحبت قیلگن ، شونگه قوشیمچه قنده ی قیلیب نرخ نی پس گه توشیریش اوچون تیگیشلی اداره لربیلن هم صحبت اوتکزگن"
دولت تیزیمیده بازار ایرکین لیگی سبب کوپگینه ایش لر خصوصی لشگن، شونگه قره مسدن دولت نینگ یانیلغی ماده کیلتیره دیگن اداره سی هم بو خصوصده فعالیت قیله دی، بیراق دولت بازارگه عرضه قیله دیگن یانیلغی ماده مقداری ایسه فقط 2فایزبولگن.
حاضرگی کونده افغانستانده نفت آلیب کیله دیگن شرکت لرسانی 30 دن آرتیق بولگن.
رسمی معلومات لرگه کوره افغانستان نینگ هرییلی 3میلیون تن دن کوپراق یانیلغی ماده گه احتیاجی بولگن.


text:
اوغوز تی وی:ائرمنيلرله سيخ ايشبيرليکچي اولاراق تانينان ريضا علیزاده قاراداغ ماحالينين ورزیقان شهريندن سئچکييه قاتيليب. قارداغ بؤلگهسينده گونئي آزربايجانين باتي ايالتي کيمين ايرانين باشقا سيياستينين قورباني اولماق تهلوکهسيندهدير.بو شهردن اولان ديگر آداي، دهقاني ايله ،بيرليکده ديگر ايرهلي سورولن ائرمني لوبيسي علیزاده سؤزده ايران ميللي مجليسي اوغروندا موباريزه آپاريردي. لاکين ايکيسيده سئچکيلرين ايلک حيصه سينه کئچه بيلميهرک، ۲-جي دؤنمه قالديلار. ۲-جي دؤورده يئنيدن موباريزه آپاراجاقلار.
ائرمنيستان و ائرمنيلرله هر زامان سيخ علاقه ده اولان، اونلارلا بؤيوک تيجارت ايشلري گؤرن علیزاده عئيني زاماندا آزربايجان دوشمهچيليگي ايله ده مشهوردو.بئلهکي،مجليسده دونيادا ۳-جو بؤيوک ميس معدني اولان قاراداغين سونگون معدنيندن چيخاريلان ميسه ميس آزربايجان آدينين وئريلمهسينه اعتيراض ائدنلردندي. بوندان باشقا، اورمو گؤلونه سو چکيلمهسينين علئيهينه مجليسده سس وئرميشدي.
سپاه و رئژيمدن بويوک دستک آلان علیزاده، ورزیقاندا اؤزونون يوکسک سويييهده تبليغاتيني آپاريري. بو يولدا ايلک سئچکيده ساختاکارليقدان بئله چکينمهدي.
بؤلگهنين ميلتچي کسيمي ائرمني آدايا قارشي اولاراق و رئژيمين اويونون پوزماق حدفيله دهقانييه ياخينديلار،بونا گؤره ده، سپاهاين آداملاري ميلتچيلره حدهقورخو گلهرک بيلديريبلر کي، ورزیقانين نومايندهسي علیزاده اولماليدي.
خاتيرالاداق کي، ائرمنيلرله سيخ علاقه سي اولان، هر دايم ائرمنيستان صفرلري ايله ديقت چکن علیزاده نین، ائرمني تاجيرلرله بيرليکده قوردوغو يوزلرله شيرکت و تيجارت ايشلري وار.
بوندان باشقا،هليزادنينقاراباغ ساواشيندا ايران نومايندهسي اولاراق، ائرمنيستانلا ايشبيرليگينين اولدوغو دا سؤيلهنيلير.
بير زامانلار قوزئي آزربايجان مئدياسيندا اليزادنين ائرمني طرفي ايله اولان سيخ ايش بيرليگي گوندمه گلميشدي.
گؤروندويو کيمي، تورکون دوشماني اولانلار، تورک تورپاقلاريندا ثروتلريميزي تالاديقلاري آزميش کيمي، شهرلريميزدن ده نوماينده سئچيليب، اينسانلاريميزا داها دا ضربهلر وورماغي قارشييا مقصد قويوبلار.
ديقتينيزه چاتديراق کي،يراندا سئچکيلر تامامن رئژيمين اؤز کونترولو و يؤنتيمدهدير و ايران جوغرافيياسيندا اولانميلتلر، سئچکي زاماني سادجه رئژيمين اؤزنونون سئچديکلري آدايلارا سس وئرمه هاقلاري واردير. رئژيمين قبول ائتمهين شخصلرينادايليق و نامزدليق ايرهلي سورمه هاقينا صاحيب دئييللر، آديارين آدلارينين آدايليغا سورولسهده”نگهبان شوراسي “آدلي قوروم طرفيندن آدايليغي رد اولوب سئچکي ياريشينا گيره بيلميهجکدير.
سئچکيلرده ميلتلر ،سچگیده ايران رئژيمينين ترجيه لرينين آراسيندان سئچيم ائديرلر.آزربايجان تورکلري ايللردير ايرانين سئچکيلريني کوتلوي تحريم ائتميش و ايران رئژيمينين ائرمنيلشديرمه و کوردلشديرمه سيياستلري اولان بؤلگهلرده سچکييه فورماليته اولاراق قاتيليب تورک کؤکنلي اولانلارا سس وئرير .


text:
۱۲۰۰ ایرانلی مارماریسده
ایرانلیلار، لوکوم و چیچکلرله قارشیلاندی
موغلانین مارماریس ائلچهسینده ایرانلی مین ۲۰۰ نفرلیک کاروان گلدی.
اؤلکهلریندهکی یئنی ایل بایرامی موناسیبتیله تعطیله چیخان مین ۲۰۰ ایرانلی، لوکوم و چیچکلرله قارشیلاندی.
توریستلری قارشیلایان تورکیه سیاحت آژانسلاری بیرلیگی (تورساب) مارماریس بؤلگه یؤنتیم قورولو باشقانی علی قیرلی، ژورنالیستلره وئردیگی آچیقلامادا، ایراندان اکتبر آیینا قدر توریستلرین گلمهیه داوام ائدجگینی بیلدیردی.
"ایرانین بؤلگهمیزه ایلگیسی بو ایل ان یوکسک سویهیه چاتدی" دئیهن قیرلی، بایرام موناسیبتیله ۸ مین توریسته ائو صاحبلیگی ائدجکلرینی دیله گتیردی.
قیرلی، مقصدلرینین توریزمی بوتون ایله یایماق اولدوغونو بیلدیردی.


text:
اورمییه شهرینین ایران پارلامنتیندهکی میلت وکیلی دوکتور هادی بهادری «PrayForZahra» کامپانییاسینا قوشولدوغونو بیلدیریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، هادی بهادری «یول پرس»ا وئردیی مصاحیبهسینده ارمنیستانی تؤرتدیی جینایته گؤره کسکین قیناییب:
«ایکی یاشلی آذربایجانلی اوشاغین ارمنیستان سلاحلی قوهلری طرفیندن اؤلدورولمهسی تمامیله قبول ائدیلمزدیر».
قید ائدک کی، ایولون ۴-ده ساعت ۲۰:۴۰ رادهلرینده ارمنیستان سلاحلی قوهلری طرفیندن فضولی رایونونون آلخانلی کندی ۸۲ و ۱۲۰ میللیمترلیک مینااتانلاردان و دستگاهلی قومبارااتانلاردان آتشه توتولوب. تخریباتی نتیجهسینده کند ساکینلری ۱۹۶۷-جی ایل تولدلو قولیئوا صاحبه ایدریس قیزی و ۲۰۱۵-جی ایل تولدلو قولیئوا زهرا النور قیزی (ننه و نوه) هلاک اولوبلار. قلپه یاراسی آلان ۱۹۶۵-جی ایل تولدلو قولیئوا سرویناز ایلتیفات قیزی خسته خانایا چاتدیریلاراق عملیاتا گؤتورولوب.


text:
آنا - حمید آرغیش
اوْتاغین بیر بوْجاغیندا دیزلریمی قوْجاقلاییب، اوتورموشدوم، اؤزومله. سوکوت هریانی بوروموشدو. گؤزلریم گاهدان اختیارسیز اطرافا دولانیردی... سانکی بیر زاد آختاریردی. هردن سرین بیر یئل اسیر، پنجرهنین پردهسین ترپهدیردی... گاهدان دا گؤزلریم یوْمولوردو... بیردن، آنامین "دور گل بالام!" سسین دویدوقدا یئریمدن داشلاندیم. سسی حیهطدن گلیردی. اللریمی دووارا سورته ـ سورته آیاغا قالخدیم. حیهطه چیخاندا، آنامی پنجرهدن بیر آز آرالی دایانمیش، منی گؤزلهدیکده بوْلدوم.
آنام منی گؤرونجه:
ـ گل بالام آیاقلا! ـ دئدی ـ لاپ آیاقدان دوشدوم. خمیری من قاتیب قورتاردیم. ایندی سن آیاقلا خمیر گلسین..
ـ بیر بئله خمیری؟! ـ تعجبله سوروشدوم.
آنام یئره سالینمیش اؤرتویون اوستوندهکی خمیره باخیب:
ـ دؤرد چاناقدی... ـ دئدی.
ـ نییه بو قدهر؟! مگر ایستیرسن کند اهلینه چؤرهک یاپاسان؟ ـ منیم اعتراضیما قارشی گولومسهدی:
ـ کند اهلینه چؤرهک یاپماق ایستهمیرم. ایندی باهالیق زاماندیر، آز قالیر او قدیم قیتلیغی دا کئچسین... بو خمیری اریشته اوچون توتموشام.
ـ اریشته؟!
ـ هن.. کندلینین یئمهیی قیشدا یا یارما اولار یا دا اریشته، بیزیم او قدهر گلیریمیز یوخدور کی دویو ـ مویو آلیب قیشا ساخلایاق...
ـ اریشتهیه ده چوخ دئییل؟! بو خمیردن خئیلک چؤرهک چیخار.
ـ تنبل اولما.. تئز اول گل آیاقلا...
پیللهلری یئنیب، حیهطه گئتدیم. آنام خمیرین اوستونه باشقا بیر اؤرتوک چکدی. منه تاپیشیردی:
ـ تئز اول.. بیر آزدان پاییز خالا گلیب کسهجک.
پاییز خالانین آدی گلنده اختیارسیز گولومسهدیم. آنام:
ـ نییه گولورسن؟! مگر پاییز خالانین نهییدی؟ ـ دئیه سوردو.
ـ هئچ زادی... بیر سؤز یادیما دوشدو..
ـ نمنه؟.
ـ بیر گون کوچهده "کوش" اوینوردوق.. اوندا بیلمیرم کیم اؤلموشدو. آروادلار یاسا گئدیردیلر. پاییز خالا دا هله گلمهمیشدی. ترلان خانیم لا گولگز خانیم پاییز خالانین گلمهیینی گؤزلوردولر. بیردن خزان خانیمقاپیلاریندان کوچهیه چیخدی. او دا یاسا گئدیردی. ترلان خانیم اوجادان سسلهدی: "آی پاییز! تئز اول گل! خزان گلدی..."
ترلان خانیمین سؤزوندن اوشاقلار گولمهیه باشلادیلار.. ایندی ایسه پاییز خانیمین آدی گلنده ائله او گون یادیما دوشدو...
ـ یازیق "خزان"! اؤلدو گئتدی...
دریندن بیر آه چکیب؛
ـ یاخشی آداملار ائله تئز اؤلرلر... ـ دئدی.
آنام بیر آز سوسدو.. سونرا بیردن دئدی:
ـ او بو دونیادا کیمسهسیز ایدی. دئییرلر تکجه بیر اوغلو وار ایدی کی، او دا دئموکرات ایدی. اونودا تبریزده توتوب دارا چکمیشدیلر.. یازیق اؤلنده تک ایدی.. کیمسه باشی اوسته یوخ ایدی. اؤلندن بیر ـ ایکی گون سونرا، اؤلومون بیلدیک…
آنامین گؤزلری دولموش، سسی کاللاشمیشدی. آنام بو سؤزلری دئییب اوتاغا گئتدی. سانکی ایستهمیردی گؤز یاشلارینی گؤرهم.
من دینمز ـ ائلهمز لئپیکلریمی چیخاردیب، آیاقلاماغا باشلادیم… خئیلک آیاقلادیم. گاهدان خمیری چئویریب، یئنیدن آیاقلاییردیم… آنام دا هردن پنجرهدن بویلانیب منه باخیردی...
کوچهده اوینایان اوشاقلارین سس ـ کویلری حیهطه گلیردی… اوشاقلار "چیلیک ـ دسته" اویناییردیلار…
بیردن حیهطین تاختا قاپیسی جیریلداییب، آچیلدی. پاییز خالا چادیراسینی ییغیشدیرا ـ ییغیشدیرا ایچری گیردی.. پاییز خالانین 60 یاشی اولاردی. باشینین توکلری تام آغارمیشدی. آلین و اوزونه زامان قیریشلاری قونموشدو.
پاییز خالا سالام وئریب، کئفیمی سوروشدو:
ـ نئجهسن بالا؟
ـ ساغ اول پاییز خالا! یاخشییام.
خستهلیکدن اینلهیه ـ اینلهیه ایرهلی گلدی. خمیرین یانیندا چؤمبهلدی. آریق ألین خمیره باسدی.
ـ بیر آز دا آیاقلاسان یاخشی اولار ـ دئدی.
آنام پنجرهدن ائشییه بویلاندی. پاییز خالانی اوتاغا چاغیردی:
ـ ایچری گل پاییز خالا! سنه زنجفیل چایی دملهمیشم.
پاییز خالا زنجفیل چایین چوخ سئوهردی. چایی زنجفیلسیز ایچمزدی.. او دئییردی: "زنجفیل آدامی ساغ ساخلار، ساریمساق کیمی آداما چوخ خئیری وار.."
پاییز خالا پیللهلری یاواش ـ یاواش چیخیب ایچری گئتدی. من یئنه خمیری آیاقلاماغا باشلادیم. خمیر آیاقلاریم آلتیندا أزیلیب، اطرافا یاییلیردی..
بیردن خمیردن قیچیما بیر زاد باتدی. اورهییم گؤینهدی... اوُجادان اینلهدیم...
اینلمک له اؤزومه گلدیم... حیهطین اوْرتاسیندایدیم. حیهطه هاچان گلدیییمی خاطیرلامیردیم. دؤورهمه باخدیم. کیمسه یوخ ایدی. سیزیلدایان یالین آیاغیمی قووزاییب، آلتینا باخدیم. کیچیک بیر داش دابانیما باتمیشدی. هر یئر ساکیت ایدی. اوشاقلارین اویناماق سسلری کسیلمیشدی. سانکی زامان یئتیم قالمیشدی. پنجرهیه طرف دؤندوم. آچیق ایدی. سوکوت پنجرهدن ائشییه سوزوردو. بیر شئی ایتیرمیشلر کیمی آغرینی اوُنودوب او طرفه قاچدیم... بویلانیب ایچری باخدیم. آنام یوخ ایدی. پاییز خالا دا یوخ ایدی... زنجفیل اونلاری دیری ساخلایانمامیشدی.. گؤزلریم اختیارسیز اوتاغین دؤورهسینه دولاندی. آخیردا اوتاغین تاقجاسیندا دایاندی. آنامین عکیزی تاقچادا ایدی.دوداقلاری ترپنمهدن او محنت چکمیش گؤزلریله سانکی منه گولوردو.. گؤز یاشی آنا اوْخشاماسی ایستهین یاناقلاریما آخدی.. پنجرهنین هئرهسینه سؤیکهنیب، اختیارسیز اوخودوم:
"گؤزومون نورو، جانیم آنا!
بؤیوتدون سن منی یانا ـ یانا
اودلوسان گون کیمی
بیر قاینار حیات کیمی
بورجلویام من سنه
سنه بیر ائولاد کیمی..."
سون
یای 76
===================================================
و سنین؛ حئکایهلریم.. - کیتابیندان


text:
حئکایهنین بئش اساس عنصورو - حمید آرغیش
هر بیر اؤیکو و حئکایه چئشیدلی عنصورلرین بیر آرایا گلمهسیندن یارانیر. بو آرادا بئش اساس عنصور داها اؤنملی دیر. بو بئش عنصورلر بونلاردان عیبارت دیر. خاراکتئرلر، قورغو، تاسلاق ، چاتیشما (مناقشه) و چؤزوم یا قرار . بو بئش اساس عنصور، حئکایهنین روان شکیلده یاییلماسیندا و اوخوجو طرفیندن داوامینی اوخویوب ایزلمهسینی ساغلار.خاراکتئرلر ((characters:
یازار طرفیندن یارادیلمیش و حئکایهده ایشتراک ائدهن فیزیکی شخص لردیلر. گرهکلی دئییل کی خاراکتئرلر همیشه اینسان اولسونلار.. بعضا حئیوانلار و اشیالار دا اولورلار. یازار بو خاراکتئرلر حاققیندا یئترینجه بیلگی وئرمهلیدیر. بو بیلگیلر اساسیندا اوخوجو خاراکترلری تانییا بیلیر. بو خاراکتئرلرین فیزیکسل اؤزهللیکلر و شخصیت علامتلرینی اطرافلی تصویر ائتمکله الده ائدیلیر. هر بیر حئکایهنین اساس (آنا) بیر خاراکتئری اولمالیدیر. آنا خاراکتئر گلیشهرک حئکایهنی ایرهلی آپاریر و اونون اطرافیندا قورولان پروبلئم و دویونلر آچیلیر. حئکایهده بیر و یا ایکینجی و یا باشقا خاراکتئرلرده اؤنملیدیرلر. اونلار حئکایهده داشیدیغی رول و ایفادهلری ایله معین و اؤنملی بیلگیلری اوخوجویا چاتدیریرلار. یازار عمومیتده باشقا خاراکترلرین دیلیندن بیر چوخ بیلگیلری اوخوجویا چاتدیریر.. بوتون خارکتئرلر داشیدیغی رول و ایفادهلرینده صادق قالمالیدیرلار. بئلهلیکله اوخوجو اونلارا اینانا بیلر. اونلارین سونراکی عمل و ائدهجکلرینه یاناشیر یا دا منیمسهیه بیلر.
قورغو (Setting):
قورغو حئکایهنین باش توتان و فعالیت (Action) یئریدیر. بعضا بونو «صحنه» کیمی ده آچیقلاییبلار. بیر یازار حئکایهنین باش وئرهن یئرینی تصویر ائتمهلی و بوتون آیرینتیلاری آچیقلامالیدیر. بئله بیر شکیلده اوخوجو یازار طرفیندن گؤستریلمیش صحنهنی گئرچک و رئال کیمی دویا بیلر و اونلا ایلگی قورماغا باشلار. غیر عادی صحنهلر مثلا ( فانتئزی دونیا چوخ ماراقلی و چکیجی دیر) آنجاق هر گون راستلاشدیغیمیز دویولو بیر قورغو اوخوجویا داها اینانجیل و داها تئز حئکایه ایله ایلگی قورماغا یاردیملی اولا بیلر. حئکایهده مختلف زامان و مکانلاردا چئشیدلی قورغولار اولا بیلر.
تاسلاق: (Plot):
تاسلاق بیر حئکایه و یا کیتابین باشدان باشا وار اولماسینی ساغلار. باشقا سؤزله حئکایهده باش وئرهن حادیثهلرین نییه و نهدنی دیر. تاسلاق اصلینده حادیثهلرین، خاراکتئرلرین آراسیندا اولان آغیلا سیغان ایلگیلری آچیقلایاندیر. بیر واقعه نهدن باش وئریر و نهجور اولاجاقدیر و نئجه اولمالیدیر. بعضا یانلیش شکیلده تاسلاغی حئکایهنین خلاصهسی کیمی دئییرلر. آنجاق تاسلاق سادهجه حادیثه و واقعهلرین سؤیلهنیشی دئییل تاسلاق اونلاری منطقه اویغون شکیلده ایلگیلرینی ده آچیقلایاندیر.
چاتیشما، مناقشه (CONFLICT):
هر حئکایهده چؤزولمهک اوچون بیر و یا نئچه دویون و پروبلئم واردیر. تاسلاق بونلارین اورتاسیندا یئر آلیر. خاراکتئرلر پروبلئمی چؤزمک اوچون مختلف یوللارا اوز توتورلار. حئکایه ادبیاتیندا عمومیتده چاتیشما آنا خاراکتئر و اونا قارشی اولان گوج و مخالیف قوهلر آراسیندا اولور. بو مخالیف قووهلر ، مخالف خاراکتئرلر، مانعلر و طبیعی ندهنر اولا بیلرلر.. بو چاتیشمالارین ان گوجلو یئری حئکایهنین یوکسک یئری (climax) آدلانیر. بو نقطه ده خاراکتئلرده و یا حئکایهنین حادیثهلرینده اؤنملی دهییشیم باش وئریر. بعضی یازارلار بو نقطهنی حئکایهنین سونو قرار وئریرلر.
چؤزوم، قرار (Resolution):
چؤزوم تاسلاغین فعالیته کئچمهسینین دوغال سونوجودور. مخالیف گوج و خاراکتئرلر بیر بیرلرینه سون دفعه قارشی گلیب حئکایهنین یوکسک یئرینی climax یاراتدیغی زامان، چؤزوم منطقه اویغون اولاراق اورتایا چیخیر. بوتون دویونلر آچیلیر و تاسلاق سونوج وئریر. اوخوجو حئکایه نین نه اولدوغونو آنلاییر و یازینین دویونلری آچیلمیش اولور.
- بو یازیدا اینگلیسجه کلمهلرین قارشیلیغینی آنا دیلیمیزده آختارماقدا، حؤرمتلی قلمداش و دیرلی یازاریمیز «توغرول آتابای»ین نظرلری اساس سئچیلمیشدیر.
- بو یازی The Five Essential Elements Of A Story مقالهیه دایاناراق یازیلمیشدیر. تاسوفله مقالهنین یازارینین آدی وئریلمهمیشدیر.
اؤیکو یازماق اوچون دیرلی یازینیزی اوخویوب اؤیرنمهیه چالیشدیم. قلمینیزه آلقیشلار.


text:
ایولون ۴-ده ارمنیلرین آچدیغی آتش نتیجهسینده فضولی رایونونون آلخانلی کندینده ۲ یاشلی آذربایجانلی قیزین و اونون ننهسینین اؤلومو ایله علاقدار باش ساغلیغی وئریرم.
رئپورت خبر وئریر کی، بونو مطبوعات کنفرانسیندا تورکییهنین آذربایجانداکی سفیری ارکان اؤزورال دئییب.
سفیر ارمنیستانین بئله حرکتلرینی قتیعتله پیسلدیینی بیلدیریب.
قید ائدک کی، ارمنیستان سلاحلی قوهلری ایولون ۴-ده آذربایجانین ایشغال اولونان اراضیلریندن فضولی رایونونون آلخانلی کندینین مولکی اهالیسینین و ملکی اوبیکتلرینین اراضیلرینی مینا و قومباراآتانلاردان آتشه توتاراق مولکی اهالینین قصداً اؤلدورولمهسی و وطنداشلارین شخصی مولکیتینده اولان املاکلارینین قصداً محو ائدیلمهسی مقصدیله نؤوبتی تخریبات تؤردیبلر.
نتیجهده آلخانلی کند ساکینلری - ۱۹۶۶-جی ایل تولدلو آللاهوئردیئوا صاحبه ایدریس قیزی و اونون نوهسی ۲۰۱۶-جی ایل تولدلو قولیئوا زهرا ائلنور قیزی هلاک اولوب، دیگر مولکی شخص ۱۹۶۵-جی ایل تولدلو قولیئوا سلمیناز ایلتیفات قیزی ایسه آغیر بدن خسارتلری آلاراق خسته خانایا یئرلشدیریلیب.


text:
چچنستان و چچن خالقینا قارشی مقصدیؤنلو شکیلده اینفورماسییا و ایدئولوژی ساواش آپاریلیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو چچنیستانین رهبری رمضان کادیروو چچنیستان داخلی ایشلر ناظیرلیینین رهبر ایشچیلری ایله کئچیردیی ایجلاس زامانی سؤیلهییب.
«بیز همیشه ترورچولار و اکسترمیستلرله ساواشین چتین اولدوغونو دوشونموشوک. اوزوده اولانلارلا ساواشماق، اصل صیفتینی گیزلهدهرک اؤزونو خییرخواه کیمی گؤسترنلرله ساواشماقدان داها آساندیر. قربده و آوروپادا بعضیلر ایستمیر کی، چچنلر اؤز موجودلوچونو ساخلاسینلار»، - دئیه او بیلدیریب.


text:
اختری، کوکبی یا اولدوز میوه سی ،
استوایی میوه لردن دیر.
بو میــــــــــوه نین اصل یئری،
سری لانکا، هندوستان و اندونزی اؤلکه لری دیر. دونیانین ایستی یئرلری نین میوه لریندندیر. رنگی ساری و یاشیل و قابیغی ایشیلداقدیر.
( آییق اولون: بو میوه نین او نوعوندان کی اوستونده قهوه ای رنگ ده خال یا خط لری واردیر مئیل ائتمه یین! )
بو میوه نی یییه نده قابیغین سویماق لازیم دئییل. چون فال فال کسه نده اولدوز شکیلینه دوشور اونا گؤره بو میوه یه اولدوز میوه سی دئییرلر.
دادی تورش و شیرین دیر. آز کالوریسی اولان میوه دیر . اونون قابیغی یئمه لی دیر .
و اَتی مُلایم، و
تورشی دادی و عطیری وئریر آنجاق اولدوز میوه سی ، یئمه لی لرین ایچینده سئویملی دیر.
اولدوز میوه سی ساری و یاشیل رنگ ده دیر. ایکی نوع دور : بیر نوعو کیچیک و تورش دیر ، بیر نوعو یئکه و شیرین دیر.
بو یئمه لی نین بدنین نیازی اولان معدنی مواددی واردیر مخصوصاً فیبر و ویتامین (ث ) اوندا چوخدور.
اولدوز میوه سی نین آنتی اوکسیدان خاصیتی واردیر.
آییق اولون کی بو میوه ، بؤیره ک ناخوشلوغو اولانلار اوچون زیان دیر و بــؤیره ک ناراحتلیک لری اولانلار اولدوز
میوه سی یئمه سینلر.
اولدوز میوه سی آلاندا باخین:
– دوزگون یئتیشمیش اولسون.
– سرعتله یالخی سو ایله یووون!
– باشادک بوتونجه کَسین!
– پارا پارا ائدین!
– توخومون ائشیگه آتین!
– سونرا مئیل ائدین!
باشقا یوللار واردیر کی سیز ائلییه بیله رسیز بو میوه نی یئمه کدن لذّت آپاراسیز:
– اونو پارا پارا ائدیب یئیین!
– سالادا یا باشقا یئمه لی لره قاتین یئیین!
– چاشنی کیمی ایشله دین!
– پودینگ ایله پیشیرین!
– اونو خوروش ایچینه قاتین!
– موراببا، ژله یا تورشی کیمی ایشله دین!
– اونون عصاره سین باشقا ایچمه لی لر کیمی ایچین!
*
اولدوز میوه سی ، دادلی بیر میوه دیر. کالوریسی آزدیر . ویتامین «ث» سی چوخدور. فیبر و آنتی اوکسیدان خاصیتی واردیر.
آمما بؤیره ک ناخوشلوغو اولانلار بو میوه دن یئمه سینلر.
قایناق: اینترنت/ رژیم سلامتی
چئویره ن: الف. عظیمی بیلوردی
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
سونگی پیتلرده افغانستانده اینیقسه پایتخت کابلده معتادلر سانی آشیب باره یاتگنی، اهالی تشویشی نینگ کوپه یتیرماقده.
تریاک، چرس وباشقه ماده لردن فایده لنه یاتگن معتادلرنی، کابل شهری نینگ هر بیر منطقه سیده اوچره تیش ممکن. اما بو معتاد لرنینگ کابلده گی اساسی مرکز لریدن بیری هم اوشبو شهر غربیده جایلشگن پل سوخته کوپریگی و بو منطقه نینگ تورت تمانی دیر.
بو معتاد لرنینگ اکثریتینی، ایران ویا پاکستاندن کیلگن یاش مهاجرلری تشکیل بیرگن.
معتاد لرنینگ بیری حسین، حکومت اولر اوچون هیچ قنده ی کوز قره تمه گنلیگی نی ادعا قیلیب، حتی کی معتاد لر اهالی تمانیدن هم اذیت لنه یاتگنلیک لرینی هم معلوم قیلدی.
حسین، برچه معتاد لرنینگ دولت بیر ییرده جایلشتیریشی نی هم سوره دی.
باشقه تماندن، پل سوخته منطقه سی نینگ اهالی سی ایسه، بو معتاد لر مخدره ماده لرنینگ قولگه کیرتیشی اوچون اوغیرلیک گه هم قول اوریب، حتی کی اهالی نینگ یککه توتگنده پیچاقلب کیته دیلر دیب ادعا لری بار.
شو نینگ دیک کابللیک لر نینگ اکثریتی، بو معتاد لرنی اوسمیرلر ویا کی یاش لر کوریش لری بیلن شو یمان یولگه کیتیش لری ممکن لیگینی اورغوله ب، حکومت بولر نینگ یغییب بیر ییرده توپلنتیریشی نی طلب قیلماقده لر.
شونده ی بیر حالده افغانستان عامله ساغلیک وزیرلیگی ایسه، حاضر معتاد لرنینگ دوالش اوچون، مملکت بویلب 99 درمان قیلووچی مرکزی موجود.
عامه ساغلیک وزیری خانم ثریا دلیل بونده ی آچیق له یدی:
" 1391 قویاش ییلی نینگ 9 آیی ایچیده مملکت بویلب کمیده، 20 مینگ معتاد نی بستر قیلیب، درمانلشگه قادر بولدیک. اوشبو رقم دن بیش مینگی کابلدن ایدی. حاضر گی کونده مملکت بویلب 2 مینگدن زیاد معتاد درمانلنماقده."
بیرلشگن ملت لر تشکیلاتی میلادی 2010 ییلیده ترقه تگن حسابات گه کوره، حاضر مملکت بویلب مخدره ماده لرگه قریب بیر ملیون معتاد موجود بولیب، بو حساباتنی افغانستان کیله جگی اوچون خواطر قیلوچی بیر رقم دیب معلوم قیلگن.


text:
پالمرستون، قوزئی توپراقلاری
پالمرستون (اینگیلیسجه: Palmerston)اوسترالیانین قوزئی توپراقلاری اوستانینده یئرلشن بیر شهردیر. بۇ شهرین ۵۲.۹ کم مساحت ایله ۳۹,۹۴۴ نفر جمعیتی واردیر.
ایچیندهکیلر
اتک یازیلار[دَییشدیر]
- ↑ پالمرستون بؤلگهسل ساییملاری (اینگیلیسجه). Australian Bureau of Statistics (31 October 2012). یوخلانیلیب 12 May 2013.
قایناقلار[دَییشدیر]
- اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Palmerston,_Northern_Territory»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۱۹ مئی ۲۰۱۵ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
بیرده باخ[دَییشدیر]
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده پالمرستون، قوزئی توپراقلاری گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
ایساف: حقانی ترماغی آی اس آی تمانیدن حمایه بوله دی
افغانستانده فعالیت آلیب باره یاتگن ایساف کوچلری حقانی ترماغی نینگ افغانستان، پاکستان وچیت ایللیک کوچلر اوچون جدی تهدید اتب اوشبو ترماغی نینگ یوق ایتلیشگه اورغوبیرگن.
ایساف کوچلری نینگ سوزچیسی کارستن جیکوپسن بی بی سی بیلن بولگن صحبتیده حقانی ترماغی پاکستان جاسوسلیک خذمتی ، القاعده ترماغی وایریم عرب مملکت لری تمانیدن حمایه بولیب کیلنه یاتگنینی ایتگن.
اما بوندن الدین حقانی ترماغی رهبری سراج الدین حقانی بی بی سی گه امریکا نینگ افغانستانده کی هجومیدن کیین آی اس آی اداره سی بیلن اولر اوچون ثمره لی بولگن هیچ قندی علاقه قوریلمه گنینی معلوم قیلگن.
ایساف کوچلری گه کوره حقانی ترماغی گه علاقه دار مینگلب عصیانچی، چیگره نی اوتمانی یعنی پاکستان توپراغیده جدی بیرشلکده فعالیت قیلیب کیلماقده.
اولرنی ایتشلریچه پاکستان نینگ ایریم حدودلریدن حقانی نفر لری باش پناه صفتیده هم فایده لنماقده.
عینی حالده ایساف کوچلری بیرینچی مرته حقانی ترماغی نینگ رهبری سوزلریگه قرشی بیلدرگن مناسبتیده حقانی گروهی نینگ پاکستان جاسوس لیک خذمتی و القاعده ترماغی تمانیدن حمایه بولیب کیلنه یاگنینی اورغوله گن.
ایساف کوچلری نینگ افغانستانده کی سوزچیسی کارستن جیکوب سن بی بی سی بیلن بولگن صحبتده حقانی ترماغی نینگ چیگره حدودلرده خوف لی باش پناه لر قوریشگه موفق بولگنینی ایتگن اونگه کوره بو ترماغ اعضالری حاضرگی کونده اوز فعالیت لرینی کینگیترماقچی."حقانی ترماغی اوزون اوتمیش گه ایگه چیگره نینگ ایککی تمانیدن فعالیت قیلیب کیلماقده. بو ترماغ پکتیا ولایتیده فعالیتینی کینگیترگن بیراق اصلی مرکزی چیگره نی اوتمانیده بولگن. حقانی ترماغی ایککی تمانده هم لوژستیکی حربی مرکز لرگه ایگه بولیشینی ایستیدی. کورنیشچه اولر بو برنامه نی الدین لر عملگه اشرگن. تخمین گه کوره حقانی ترماغی نینگ 2500 نفری افغانستانده بولیب قریب 7500 نفری چیگره نی اوتمانیده فعالیت قیلیب کیلماقده."
حقانی ترماغی باشلیغی سراج الدین حقانی امریکا هجومدن کیین اوشبو گروه اوچون فایده لی بولگن هیچ قندی علاقه پاکستان جاسوس لیک خذمتی بیلن قوریلمه گنینی ایتگن.
اما ایساف سوزچیسی اوزون مدت دن بیری حقانی ترماغی نینگ پاکستان جاسوس لیک خذمتی بیلن علاقه ده ایکنینی ایته دی.
شونینگ دیک ایساف کوچلری نینگ سوزچیسی جیکوپسن حقانی ترماغی نه فقط منطقه اولکه لری بلکه جهان بویلیب جدی بیر خطر دیه فکربیلدیردی. "حقانی ترماغی نینگ نیچه ییلدن بیری آی اس آی بیلن علاقه سی بارلیگی همده بوهم اچیق دیرکه بو ترماغ القاعده بیلن هم یقین علاقه قورگن. بو خطرلی بیر اویین اولر، چیگره نی ایککی تمانیده فعال. حقانی ترماغی زهرلی بیر ییلان دیک هرکیم گه خساره یتکزه آله دی."
ایساف سوزچیسینی ایتیشچه حقانی ترماغی نینگ اورته دن ییلتیش افغانستان، خلق ارا کوچلر وهم پاکستان اوچون فایده لی.
افغان وناتوکوچلری حقانی ترماغی نی عصیانچیلیک فعالیت لر، یول چیککه سیده ماین اورنه تیش همده افغان مقاملرینی ترور ایتیش کبی واقعه لرگه قولی بارلیگی گه عیبلب کیلماقده.
شونینگ دیک ایساف کوچلری نینگ سوزچیسی حقانی ترماغی گه قرشی استراتیژی لریگه هیچ قندی اوزگریش کیلمه گنینی اورغولب، اوشبو ترماغ نینگ یوق ایتیش اوچون اوز فعالیت لرینی دوام بیریشینی تاکیدله گن.


text:
دونیاداکی بوتون کریپتووالیوتالارین کاپیتاللاشماسی ۵۱۰،۷ میلیارد دوللارا چاتیب.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو بارهده معلوماتی «جوینمارکئتجاپ» سایتی یاییب. سایت اننوی اولاراق دونیادا بیتکوینین کاپیتاللاشماسینین بوتون کریپتووالیوتالاردان یوکسک اولدوغونو بیلدیریب. بئله کی، بیتکوینین کاپیتاللاشماسی ۲۷۵،۶ میلیارد دوللار تشکیل ائدیب. بو ایسه بوتون کریپتووالیوتالارین کاپیتاللاشماسینین ۵۰%-نی تشکیل ائدیب. اوندان سونراکی یئرلری ائتهئرئوم (۷۱،۱ میلیارد)، بیتکوین کئش (۳۲،۴ میلیارد)، ریپل (۲۲،۵ میلیارد) کریپتووالیوتالاری توتوب.
قئید ائدک کی، بو ایلین آوقوستوندا کریپتووالیوتالارین کاپیتاللاشماسی ۱۵۰ میلیارد دوللار تشکیل ائدیردی.


text:
پرافئسسور میخائیل یئنیکئی یئو خرچنگین معالیجه سی اوچون بیر چوخ آراشدیرمالار آپاریب.
آخار.آذ خبر وئریر کی, اوروُلوژی کلینیکانین اوروُلوگییا شعبه سینین مودورو, حکیم میخائیل یئنیکئی یئو آراشدیرمالاری نتیجه سینده خرچنگی خسته یه عذاب وئرمه دن و لازیمسیز عملییاتلار ائتمه دن ساغالتماغی بیلدیریب. "یئرلی آنئستیزییا آلتیندا و عمومییتله بدخاصصه لی شیشی محو ائدیریک. خرچنگ دهشتلی خسته لیکدیر. بئلین آشاغی حیصصه سینه ایینه وروروق. شیش اولان ناحیه ده 40 درجه ده خرچنگ هوجئیره لری دوندورولور. سونرا ایسه هئلیییوملا بو دونموش شیش طبیعی بدن حرارتینه چاتانا قدر قیزدیریلیر. بئله تئمپراتورون دَییشیمی ایله خرچنگ هوجئیره لری محو اولور. خسته عملییاتدان بیر نئچه ساعات سونرا ائوه گئده بیلر". حکیم سؤزوگئدن معالیجه مئتودونو تطبیق ائدن زامان خسته لری بیر نئچه گون حکیم نظارتینده ساخلادیقلارینی قئید ائدیب: "البته کی, ایلک دفعه بئله بیر عملییات یئرینه یئتیریلنده, خسته بیر نئچه گون حکیم نظارتینده ساخلانیلدی, آراشدیرمالار آپاریلدی. بئله عملییاتلار معاصیر تئخنیکا و طب علمینین سون نائیلییتلری سایه سینده مومکون اولوب. آیدیندیر کی, بئله جراحی موداخیله لر هامییا اویغون گلمه یه بیلر. مثلا, کیمه سه عمومی نارکوز آلتیندا عملییات آپارماق تهلوکه لیدیر".