text:
رضاشاه-ین اؤلوسو نییه گولدو؟!
دوکتور جئری
شاه عبدالعظیم حرمینین یاخینلیغینداکی خارابالیقدان مومیالانمیش بیر اؤلونون تاپیلماسینین آردینجا، بیر قروپ اوزمان اولای یئرینه یئتیشَرک مومیایینین رضاشاه-ا عایید اولوب-اولمادیغینی آراشدیرماغا باشلادیلار. ژئنئتیک بیلیملرینین پروفئسورو دئدی:
- بیز مومیایینی اینگلیستانا گؤندرملیییک، هر نه اولسا اونلار رضاشاهین گؤزه-گؤزهسینه آرتیقراق تانیش اولدوقلاریندان بیزدن یاخشی جمدگین کیملیگینی آیدینلادا بیلرلر.
اسکی بیلیملرینین دوکتورو دیللندی:
- بو اولان ایش دئییل! بیزیم اؤز بیلگینلریمیز بو قونونو آراشدیرمالیدیرلار!
بو سؤزلرین آردینجا، اوزمانلار ایکییه بؤلونوب کیمی دوکتورون، کیمی ایسه پروفئسورون فیکرینی ساووناراق دارتیشماغا باشلایاندا اوستاد دفتری آرالیغا گئچدی:
- آغالار.. بیر دقیقه... بیر دقیقه...
هامی سوسدو.
- آغالار ایجازه وئرسهنیز من بیر دفیقهنین ایچینده مومیایینین رضاشاها عایید اولوب-اولمادیغینی آیدینلادیم.
اوزمانلار شاشقین-شاشقیق اوستاد دفترییه پول آچدیلار. اوستاد مومیایینین باشینا گئچدیکدن سونرا اگیلیب قولاغینا نسه پیچیلدادی. بیردن مومیایی قاققاناق چکیب گولمهیه باشلادی.
هره قورخودان بیر یانا قاچاندا، اوستاد دفتری دیکلَنیب گولومسوندو:
- قورخمایین.. گلین.. گلین!..جمدک رضاشاهینکی دیر!!
اوستاد دفترینین گولومسهمهسیندن اورکلهنن اوزمانلار توپلاشدیلار:
- سیز رضاشاهین مومیاییسینین قولاغینا نمنه دئدینیز گولدو؟!!
- من دئدیم: قوردوغون شئونیستی حوکومتین دئویلمهسیندن قیرخ ایل سونرا، دؤولت باشچیلاری، بیز تورکلره سؤز وئریبلر یاخین گلهجکده مدرسهلرده آنادیلیمیزده درس اوخویاجاغیق.
آچیقلاما:
اوُزمان: متخصیص
اولای: حادیثه
گؤزه: سلول، حوجره
بیلیم: علم
بیلگین: عالیم
قونو: مؤوضوع
ساوونماق: مدافیعه ائتمک
دارتیشماق: موباحیثه ائتمک
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
تئهران نئجه توریستی شهر اولدو؟
دوکتور جئری
دایی اوغلو، عم اوغلو، خال اوغلو، بیبی اوغلولاریمین آردینجا باجاناغیم-مورتوضدا نئچه آیدیر ایشسیزلیک اوزوندن، عاییلهسی ایله بیرگه تئهرانا کؤچوب. کئچن هفته ائل گونو غوربت ائلده یوخلایاق دئیه تئهرانا گئتدیک. مورتوض شهرین اسکی محلهلرینین بیرینده ایکی قاتلی کیچیک بیر ائو توتموشدو. اوست قاتدا اگلهشیر آلت قاتیدا دوکان ائلهییب یئر-یئمیش ساتیردی. بیزی گؤرجک اورکدن سئویندیلر. ایکینجی قاتا قالخدیغیمیزدا مورتوض اوزونو آتاسینا توتدو:
- دده!.. سن دوکاندا اول؛ ایندی من گلیرم!
بالدیزیم چایلاری قاباغیمیزا دوزونجه مورتوضا دئدیم:
- بیز اوتورموش؛ سن تئز چایینی ایچ گئت دوکانا، کابلایی فارسی بیلمیر، موشتریلری یولا سالا بیلمز.
مورتوض قیس-قیس گولدو:
- بابا نه فارسی؟!..بورادا هامی تورکدور؛ قاپی-قونشو تورک، باققال تورک، قصاب تورک، شیرنیچی تورک، قهوهچی تورک، چؤرکچی تورک، تاکسیچی تورک.. حتی پولیس، بلدیه، مدرسه کیمی دؤولت یئرلرینین ایشچیلری ده تورکدورلر!
بو صؤحبتلرده ایدیک مورتوضون آتاسی آشاغیدان سسلندی:
- مورتوض..مورتوض...
باجاناغیم باشینی پنجرهدن ائشیگه چیخارتدی:
- نه اولوب دده؟!!
- گل گؤر بو توریست نه ایستهییر؟.. من دیلینی بیلمیرم...
مورتوض آشاغی ائندی. دالیجا منده تلهسیک آشاغی ائندیم. من ایندییهدک یاخیندان توریست گؤرمهمیشدیم.
توریست فارس ایدی!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
سیاسی طوطی قوشو
دوکتور جئری
بیر گون فارس دیلی قورومونون باشقانی قوشچو دوکانینا گئدیب بیر طوطی قوشو ساتین آلماق ایستهیر. دوکانچی قفس ایچینده بیر قوشو گؤستهرهرک دئیر:
- باشقانیم! الیمده تکجه بو طوطی قالیبدیر فقط دئمهلییم بو قوش بیرآز سیاسی دانیشیر، ایستهسهنیز بونو وئریرم؟
باشقان، "عئیبی یوخدور، ائله بیزده سیاسی آدام ساییلیریق!" دئیه طوطینی آلیب ائوینه آپارار. ائرتهسی گونو باشقان طوطینی قوشچویا قایتاریب دئیر:
- بونو نه قوشدور منه ساتیبسیز؟ بو قوش سیاسی دئییل ده پانتورکیستدیر! هر ائوه دؤندوگومده منه دئییر: خوش گلدین شئونیست!! من بو سؤزلره دؤزه بیلمهرم، تئز اول منیم پولومو گئری وئر...
دوکانچی پولو خرجلهدیگیندن طوطینی قایتارماق ایستهمز. بو اوزدن دئیر:
- باشقانیم! من بو قوشو تربیه ائلهرم! لطفا سیز صاباح گلین قوشو آپارین.
باشقان گئدندن سونرا، قوشچو بیر بالاجا باتوم گتیریب طوطی قوشونا گؤستهرهرک دئیر:
- باشقان ائوه گلنده نه دئیهجکسن؟
- خوش گلدین شئونیست!-دئیر طوطی.
دوکانچی اؤفکهلهنیب باتومی طوطینین یانینا سوخاراق یئنه سوروشار:
- باشقان ائوه گلنده نه دئیهجکسن؟
طوطی جیغیلدایا- جیغیلدایا یئنه:
- خوش گلدین شئونیست دئیهجگم- دئیر.
ایشکنجه اوچ-دؤرد کره تکرار اولونجا طوطی دایانا بیلمهییب:
- خوش گلدین باشقان دئیهجگم – دئیه جانینی قورتارار.
ائرتهسی گون باشقان گلینجه، دوکانچی قوشون تربیه اولدوغونو سؤیلر. باشقان بونو دئنهمک ایستهیهرک طوطیدن سوروشار:
- من ائوه گلنده نه دئیهجکسن؟
- خوش گلدین باشقان دئیهجگم- دئیر طوطی.
- یانیمدا ایرج افشار اولسا نه دئیهجکسن؟
- خوش گلدین باشقان!..خوش گلدین ایرج! دئیه جگم.
- یانیمدا ایرج افشار،بیرده احمد کسروی اولسا نه دئیهجکسن؟
- خوش گلدین باشقان!..خوش گلدین ایرج!..خوش گلدین احمد!.. دئیهجگم.
- یانیمدا ایرج افشار،احمد کسروی، محمدعلی فروغی، عنایت اله رضا و.. اولسا نه دئیهجکسن؟!
طوطی بیرآز سوسدوقدان سونرا دوکانچییا دؤنوب دئیر:
- گئت باتومی گتیر!.. بو آلچاق گئرچکدن شئونیست!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
ایران خالقلارینین گلهجگی...
دوکتور جئری
کئچن جومعه آخشامی حضرت عزرائیل، کولتورل سویقیرما معروض قالان ایران خالقلارینین ایللیک ییغینجاغینا قاتیلاراق سورغولاری بیر-بیر یانتیلادی.
ایلک سوروشان عرب خالقینین آغساققالی اولدو:
- حضرت عزرائیل! بیز خوزستان خالقی گونده-گونده باشیمیزا الهنن توز-تورپاقدان هاچان قورتولاجاغیق؟
عزرائیل گولومسوندو:
- اللی ایل سونرا.
عرب آغساققالینین گؤزلرینده یاش حلقهلندی:
- نه یازیق من او گونو گؤرمهیهجهیم!
ایکینجی سورغونو بلوچ خالقینین آغساققالی سوروشدو:
- بیز بلوچستان خالقی یوخسوللوقدان، فقردن هاچان قورتولاجاغیق؟
عزرائیل یئنه گولومسوندو:
- یوز ایل سونرا.
بیر دامجی یاش بلوچ آغساققالینین گؤزوندن آخدی:
- نه یازیق من او گونو گؤرمهیهجهیم!
اوچونجو سورغونو سوروشان، آذربایجان کیملیکچی چالیشقانلارینا منسوب اولان بیر گنج ایدی:
- ایراندا یاشایان تورکلرین هاچان آنادیللرینده مدرسهلری اولاجاق؟
عزرائیل دولوقساندی سونرا بیردن اؤکوتمه ووروب آغلاماغا باشلادی. هامی چاش-باش بیربیرینین اوزونه باخدی. عزرائیل ایچینی چکه-چکه سیزیلدادی:
- نه یازیق من او گونو گؤرمهیهجهیم!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
حداد عادل-دن سوروشون!
دوکتور جئری
ایسفندین ایکیسینده, اوستاد دفتری اولوسلار آراسی آنادیلی گونو موناسیبتینه گئچریلن گؤستریده توتوقلانمیشدی.
سوروشدورما باشلاندی:
- آدین ندیر؟
اوستاد دفتری بیلگینی اؤوکهلهیه- اؤوکهلهیه یانتیلادی:
- حداد عادل-دن سوروشون!
مأمور ترس-ترس اوستادین اوزونه باخدی:
- سوروشدوم؛ آدین ندیر؟!
- منده دئدیم؛ حداد عادل-دن سوروشون!
مأمور دیشلرینی قیجیرتدی:
- آتان آدی ندیر؟
اوستاد دفتری دوداغی قاچدی:
- حداد عادل-دن سوروشون!
- هارالیسان؟
- حداد عادل-دن سوروشون!..
مأمور قیزغین-قیزغین یوموروغونو میزین اوستونه تاپدادی:
- سن منی ساریمیسان یوخسا اؤزونو؟!..
اوستاد دفتری دیک-دیک مأمورون گؤزونه باخاراق دیللندی:
- یوخ جناب مأمور!..من نه سنی ساریمیشام نه اؤزومو...
من دئسم: تورکم
اویاندان حداد عادل دئیهجک: یوخ.. سن تورک دئییلسن آذری سن
من دئسم: اوغوز خانین اوغلویام
حداد عادل دئیهجک: یوخ.. سن کوروش جانین اوغلوسان!
من دئسم: من سولدوزلویام, توفارقانلییام, سویوق بولاقلییام...
حداد عادل دئیهجک: یوخ.. سن نقدهلیسن, آذرشهرلیسن, مهابادلیسان...
من دئسه م...
اوستاد دفتری نفسینی دردی:
- بئله لیکله بو سورغولاری مندن نییه سوروشورسوز گئدین حداد عادل-دن سوروشون!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
بیزیم دلی خانا...
دوکتور جئری
موفتّیش دلیخانادان گؤروش ائتمکده ایدی. بیرینجی اوتاغا گئچدیلر. بیر دلی ماسانین دالیندا اوتورب نسه یازماقدا ایدی.
- بونون نهیی دیر؟-دئیه موفتّیش سوروشدو.
دلیخانین باشقانی گولومسوندو:
- قوربان بو اؤزونو احمد کسروی سانیر؛ آذری دیلی نظریهسینین اوستونده ایشلهییر، یازیر- یازیر سونرا جیریب تؤکور یئره؛ یئنه تزهدن باشلاییر یازماغا...
ایکینجی اوتاغا گئچدیلر. بیر دلی اوتاقدا وار-گل ائدهرک ویر-ویر تؤکوردو:
- رایانه، زایانه، خایانه، پازانه، چایانه، وایانه، یارانه، هایانه، لایانه....
موفتّیش یئنه سوروشدو:
- بونون نهیی دیر؟!
دلی خانانین باشقانی یئنه گولومسوندو:
- قوربان بو دا اؤزونو "فرهنگستان زبان فارسی" قورومونون رئیسی سانیر، گون چیخاندان گون باتانادک یورولمادان سؤزوجوک دوزلدیر.
اوچونجو اوتاغا گئچدیلر. دلیلرین بیری تاواندان آسلمیش پنکهدن یاپیشیب فیرلاناراق، "تا..تا..تا..تاتا..تاتاتا..تات" دئیه آفتومات(مسلسل) سسی چیخاردیردی.
موفتّیش شاشیردی:
- بونون نهیی دیر؟!
دلی خانین باشقانی یئنه گولومسوندو:
- قوربان، بو اؤزونو اؤلکه قورجوسو ساناراق فارس دیلینین دوشمنلرینی قورشونلاییر.
موفتّیش ال-آیاغا دوشدو:
- تئز اولون بونو یئندیرین آشاغی.. ایندی دوشوب قول-قیچی سینار..
گولوش دلیخانا باشقانینین دوداغیندان قاچدی. الینی قووزایب وار گوجو ایله موفتّیشین قولاغینین دیبینی قیزیشدیردی:
- آخماغین بیری آخماق!!.. ایستهییرسن پانتورکیستلر ایرانی پارام-پارچا ائلهیهلر؟...
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
بیزیمکی، سیزینکی
دوکتور جئری
اؤلکهده قؤوملر آراسیندا میللی باریشی، دایانیشمانی گوجلندیرمک اوچون شیخ حسن جومهو باشقانلیغی اوتوراجاغیندا اوتوروب-اوتورالی آنایاسانین آسیلی قالمیش اون بئشینجی، ییرمینجی ماددهلرینی یورولوگه گتیرمکدن اؤترو شیخ علینی اؤزونه اؤزل دانیشمان سئچدی. دانیشمان ایلک آددیمدا بوتون قؤوملرین تمثیلچیلرینی حوضورونا قبول ائدهرک فیکر آلیش-وئریشینه باشلادی. تمثیلچیلر منصوب اولدوقلاری قؤوملرین چتینلیکلریندن دانیشاراق دانیشماندان چؤزوم یولو ایستهدیلر.
باشدا بلوچ خالقینین تمثیلچیسی موللا عؤمر سؤزه باشلادی:
- شیخ آغا!.. بیزیم شهرلرده ایش یوخدور.. گنجلریمیز ایشسیزدیرلر بیز نئیلهملیییک؟
شیخ علی گولومسهدی:
- نئیلهیهجکسیز، گلین بیزیم شهرلرده ایشلهیین!
تورکمن قؤومونون تمثیلچیسی محمد قوجق آیاغا قالخدی:
- شیخ!! بیز اوشاقلاریمیزا، محمد قیلیچ، قاریاغدی، محمد آراز، آی جامال، گول ایستهرم، کیمی قوشا آد قویوروق ایندیسه سیجللی ایدارهسی بونا قاداغا قویوب بیز نئیلهملیییک؟
شیخ ساققالینی تومارلادی:
- سیجللی ایدارهسی قویمورسا قوشا آد قویاسیز، بیزیم آدلاری قویون..چوخدا گؤزلدیرلر؛ کوروش، داریوش، ماردوش...
بختیاری قؤومونون تمثیلچیسی کاک موراد گیلئیلندی:
- تئلئویزیوندا بیزیم میللی گئیم - پالتارلاریمیز لاغا قویولور...
شیخ سؤزونو کسدی:
- بیزیم پالتارلاریمیزی گئیین!!
سیرا آذربایجان میللتینین تمثیلچیسی اوستاد دفتری یئتیشدی:
- شیخ آغا!.. بیز مدرسهلرده اؤز آنادیلمیزده یازیب-اوخوماق ایستهییریک آنجاق بیر سورو شئوینیست بو حاق ایستهییمیزین قاباغیندا انگل تؤرهدیرلر، سیزجه بیز نئیلهملیییک؟
شیخ ایری-ایری اوستاد دفترینی سوزهرک دئیندی:
- انگل تؤرهدیرلرسه، بیزیم دیلده یازیب- اوخویون؛ چوخدا شیرین دیر!!
اوستاد دفتری یئرینه اوتورونجا قئلیچی مورتوض یئریندن قالخدی:
- شیخ آغا!.. اؤنجه سیزدن موشکولریمیزی بیر-بیر حل ائتدیگیز اوچون تشکور ائدیرم. منیمده بیر موشکولوم واردیر اونوندا یولونا قویساز اولدوقجا مینتدار اولارام .
بو سؤزلر شیخ علینین خوشونا گلدی:
- بویورون.. بویورون!
قلئیچی مورتوضون دیشلرینی آغارتدی:
-شیخ آغا!.. اللی یاشیم وار هله ائولنمهمیشم، گئجهلری یوخوم گلمیر؛ دئییرسیز نئیلهملییم!!
.........
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
خبر: "طرح نو" قزئتی تورکلری یامانلادی، مش اسماعیل توتوقلاندی!
دوکتور جئری
دونن مأمورلار محلّهیه تؤکولوشوب قونشوموز مش اسماعیلی توتوقلاییب آپاردیلار. مش اسماعیل بئش ایل بوندان قاباقدا پانتورکیستلیک اتهامینا گؤره یاخالانمیشدی. دئییلنلره گؤره، او، توران اؤلکهسینین جاسوسو اولوب "طرح نو" قزئتینین علئیهینه اولان گؤستریلرده، اغتشاشلاردا الی واردیر....
بئش ایل بوندان قاباق مش اسماعیلین ایلک توتوقلانماسینین ماجراسینی یازمیشدیق، خاطیرلاتماق اوچون یئنه حوضورلارینیزا سونماق ایستهییریک:
مش اسماعیل نئجه پان تورکیست اولدو؟
دوکتور جئری
مش اسماعیلی محللهده هامی تانیر. سحر آلا قارانلیقدان ائودن چیخیب آخشام قاش قارالاندا ائوینه قاییدار. اوزون ایللردیر؛ اسکیمیش یوک ماشینیلا بیرگه روزگارین ایستی- سویوغونو، چؤل - باییردا چکمکده دیر. ایندی اونو یالنیز تویلاردا توی بیگی ، یاسلاردا ایسه چای-سماور تزگاهی نین دولاندیریجیسی کیمی گؤرمک اولور آنجاق کئچمیشده، یایلاری بیر نئچه یول قاپی قونشونو ماشینینا دولدوروب اورمو گؤلونه آپاراردی. اورمو گؤلو مش اسماعیلین هر شئی ایدی. اوزمکدن دویمازدی . یورولاندا ایسه زیغ- چامورا قویلانیب شیرین خاطیره لریندن دانیشیب گولدورردی؛ هردنسه اوخویوب هامینی شنلندیره ردی.
مش اسماعیل بؤیوک-کیچیگین سئویملیسی دیر محلله ده . بونا گؤره اونون توتولما خبری هامینی سارسیتدی. محللهیه ولوله دوشدو. دئییلنلره گؤره، مش اسماعیل پان تورکیست لیک اتیهامینا گؤره یاخالانیب آدی یوخ ایدارهسینه آپاریلمیشدی. مش اسماعیلی ائشیگه چیخارتماق اوچون آغ ساققاللار سفربر اولدو. اولمایان- قالمایان یئرلره باش وورولدو. بو چابالامالار بیر آی سونرا سونوجلانیب مش اسماعیل یوز الی میلیونلوق وثیقه ایله آزاد اولدو. بیر قوطو شیرینی باغلاییب شامدان سونرا آتاملا گؤروشنه گئتدیک. ماراقدان ایچیم ایچیمی یئییردی. گؤره سن مش اسماعیلی نه اوچون توتموشدولار؟ بیلدیری می داغیدیب؟ کیتاب- درگی می یاییب؟ یووو..خ ، مش اسماعیل آدینی زورلا یازیر ! بو اولا بیلمز. کامیونچولوغودا تراختورچولوغونون گونوسودور! اولمایا اورمو گؤلونه گؤره بیر شئی دانیشیبدا الینه ایش وئریب؟ هه! بئله اولمالی دیر. آناسینین قیرخیندا سؤز اورمو گؤلونون قوروماسیندا دوشنده او ، "اورمو گؤلونون قورماسی آنامین اؤلوموندن منه آغیر گلیر " دئمیشدی. بو فیکرلرده مش اسماعیل ائوینه یئتیشدیک. اوتاق قوهوم- قونشو ایله دولو ایدی. ایچری گئچدیکده ، مش اسماعیل آیاغا قالخیب بیز ایله اؤپوشوب گؤروشدو. ساتاشاراق:- مش اسماعیل، ماشاآللاه بتر کؤکلمیسشن!- دئدیم.
قیققیلدایا- قیققیلدایا:- "یوخ بابا ، کؤکهلن یئرین آدی زینداندیر؛ من گئدن یئرده آدام آریقلار، گؤمورسن تومان اگنیمدن دوشور!" دئدی. هامی گولوشدو.
شیرنیلر یئییلدی. چایلار ایچیلدی. قوناقلارین بیری، " مش اسماعیل نئجه اولدو توتولدوز؟" دئینجه مش اسماعیلین آلینی قیریشلاندی. سیگارینین کؤتویونو کول قابینا باساراق ،"هامینی برق توتاندا بیزیده جین چیراغی توتدو" دئیه سؤزه باشلادی مش اسماعیل: - او گون ناهار چاغی آریغین-یورغون ائوه گلیردیم خیاباندا آغیر تیخاج وار ایدی. ماشینلار یاواش- یاواش گئدیردیلر. قاباغیمداکی پرشیا ماشینی بیردن تورموزا باسینجا دالدان اونا توخوندوم. آشاغی آتلاندیم. ائله بیر شئی اولمامیشدی. پرشیاداکی لاردا ائندیلر. دؤرد گنج اوغلان ایدیلار. ساغ الیمی دوشومه قویوب بیر آز اگیلهرک:- باغیشلایین تقصیر منده ایدی، خسارتیز نئچه اولسا حاضیرام وئریم- دئدیم. کئچی ساققاللی پرشیانین سوروجوسو حیرصلی – حیرصلی قیشقیردی:
- ای بر پدرت لعنت افراسیاب!
" ائله بیل ،منی بیر آیریسی ایله یانلیش توتموش " دئدیم اؤز- اؤزومه سونرا:
- ببخشید آغا من افراسیاب نیستم ایسمی من مش اسماعیل است.
گئچی ساققال اوغلان سایمازیانا :
- تورو نمی گم جد اعلایتونو میگم – دئدی سونرا دا بیر ایکی دنه کیفیر سؤز افراسیابین بؤیرونه دوگونلهدی.
چاش- باش قالمیشدیم. اوغلانین نه دئدیگینی ایچ ائلهیه بیلمیردیم. بیرآز دوشوندوم . بیردن هیندی فیلیملرده کی کیمی قاییتدیم اوتوز- اوتوزبئش ایل قاباغا. شاه زامانی، اورمو رادیوسوندا شاکری آدلی بیریسی هر آخشام شاهنامه نین ناغیللارینی دئیردی. بو ناغیللاری چوخ خوشلادیغیمدان هر گون اونلارا قولاق آساردیم. بیردن سانکی یاتمیش ایدیم ، اویاندیم. بو ناغیللاردا افراسیاب تورکلرین شاهی، بؤیوگو ایدی. بونو خاطیرلایینجا قانیم بئنیمه داشلاندی. گؤزلریمی یوموب آغزیمی آچدیم:
-اولان روستمین آغزینی سـ...
اونون آروادینی ...
اونون دده سی نین سومویونو....
سهرابین قانینا ایشیییم، اونون نوشداروسونا سیچیم...
گنجلر یامانلاری ائشیدجک اوستومه یومولدولار.فیرلانان یومورق اولدو آتیلان تپیک. مامورلار اوزومه بیبرلی اسپری فیشقیراندا اؤزومه گلدیم. یولدان گئچنلر، دؤرد فارسین بیر یاشلی تورکله ووروشدوغونو گؤرونجه ساواشا قاتیشاراق گنجلری دؤیوب پرشیانی دارما- داغین ائتمیشدیلر. بیزی پولیس ایداره سینه آپاردیلار.گتیرمزلیکدن پولیس ایدارهسینین رئیسی، روستم و گنجلرله همشهری چیخدی! نه باشیزی آغریدیم. پولیس ایدارهسینده حلل اولا بیلن پرونده نی، "بو موضویا یئتیشمک بیزیم صلاحیبتیمیزده دئییل" دئیه آدی یوخ ایداره سینه گؤندردیلر....
مش اسماعیل یئنه سیگار آلیشدیردی. قوناقلارین بیری دؤزمهییب، " اورادا نه اولدو؟" دئیه سوروشدو. مش اسماعیل توستونو بورنون دلیکلریندن ائیشیگه بورولایاراق سؤزونون آردینی توتدو:
- هئچ اورادا پوخو قویدوق سبده. مملکتده، تورکلرله فارسلارین آراسینی وورماق ، ایغتیشاش سالماق گوناهینی، بیلدیگیز کیمی بوینوما قویدولار، خولاصه پان تورکیست دئییلن شئیین کوت - شالوارینی اگنیمه بیچدیلر. یولداشلار ساغ اولسونلار اونلارین کؤمگی ایله ضامینه بوراخیلدیم. پرونده نی دادیگاها گؤندهرهجکلر. گؤرهک دادیگاه نه حوکم وئریر. هله هله گؤزلهملیییک...
واخت گئچمیشدی. قوناقلار آیاغا قالخیب دیل-آغیز ائدهرک مش اسماعیللا ساغ اوللاشدیلار. هامیدان سونرا من چیخدیم . قاپی آغزیندا مش اسماعیل دان سوروشدوم:
- مش اسماعیل بو آرادا گوناهلی کیمدیر؛ نییه باشیمیزا بو اویونلار گلیر؟
مش اسماعیل الینی چیگنیمه قویوب گولومسهیرک دئدی:
- گوناهلارین هامیسی سازمانی میللین بوینونا دیر! چومچه قازانا دگنده بو کؤپک اوغلولار تئز بیر قطعنامه چیخاردیرلار آنجاق نئچه مین ایللیک ایران - توران ساواشینا بیرجه دنه بئله اولسون قطعنامه صادیر ائلهمهییبلر هم بیزیم جانیمیز قورتولسون هم بو فارسلارین!
1391/1/14
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر


c: text/html

text:
آبش دوللارینین آلتی اساس والیوتایا قارشی مزهننهسینی معین ائدن "ICE U.S. Dollar" ایندئکسی بوگونکو تیجارت سئسسییاسیندا ۰،۰۹% ضعیفلهییب.
آپا خبر وئریر کی، دوللارین ۱۶ والیوتایا نیسبتهن مزهننهسینین دینامیکاسینی معیینلشدیرهن "WSJ دوللار" ایندیکاتورو ۰،۱۵% گئریلهییب.
آورونون دوللارا قارشی مزهننهسی هفتهنین ایلک تیجارت سئسسییاسینین گئدیشاتیندا ۱،۰۴۵۹ دوللار سوییهسینده تیجارت اولونور. خاظیرلاداق کی، اؤتن تیجارت سئسسییاسینین سونوندا آوروزونانین واحید والیوتاسی ۱،۰۴۵۱ دوللار اولوب.
اؤتن سئسسییانین سونوندا ۱ دوللار ۱۱۷،۹۳ یاپونییا ینی تشکیل ائدیردیسه، بو گون ۱۱۷،۲۹ یئنه چاتیب. ماراقلیدیر کی، سون ۱۲ هفتهنین ۱۰-دا دوللار ینه نیسبتا باهالاشیب. قئید ائدک کی، یاپونییانین رسمی والیوتاسی اؤتن هفته دوللار نیسبتا ۲،۴% اوجوزلاشیب.
"اینتئرفاکس" آگئنتلیگی یازیر کی، بوگونکو تیجارت سئسسییاسیندا دوللارین اوجوزلاشماسینا سبب آمئریکا ایله چین آراسیندا یارانان گرگینلیکدیر. دئکابرین ۱۵-ده چینین حربی گمیسی جنوبی چین دنیزینده آمئریکایا مخصوص سوآلتی آوتوماتیک آپاراتی اله کئچیریب. چین مدافعه ناظرلیگی بیان ائدیب کی، آپاراتی آمئریکایا قایتارماغا حاضردیر. لاکین آمئریکانین یئنی سئچیلمیش پرئزیدئنتی دونالد ترامپ چینلیلری اوغرو آدلاندیریب: "اونو (آپاراتی - رئد. اؤزونوزه ساخلایین!"

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
آنامین الیندهکی
قاشیق سکینین اوستونه دامجیلادی. “گئنه باشلاما!” دئدی.”تک سن دئییل سن
هاااا…سندن سونرا ائوده ایکی قیز دا وار.”
دینمهدیم. گؤزوم
اکرانداکی قوشلاردا قالمیشدی. تدقیقاتچیلار نیشان قویماق اوچون حالقالاری قوشلارین
آیاقلارینا برکیدیب، بوراخیردیلار.
“نه ائیلهییم.
ائلچیلر قاپینی یئریندن چیخاردیر آخی… ” آنام ایدی یئنه آشپازخانادان سسلندی.
گؤزوم اکراندا- “بیر دفعه دئه الیمده قالمیشدین دا…” دئدیم.
گلین باجی یئنه
گؤزلویونون اوستوندن منه باخاندا، ائله بیلدیم جیزگی فیلیملردهکی گؤزلوکلو بوتؤو
آیدی.گوموشو ساچلارینی آغ یایلیغینین آلتیندا گیزلهدیب.
-”قیسمت قیزیم،
قیسمتی نه گؤرموسن!” دئدی.
-”من اؤزومه گووهنیرم
. کاغاذ نهیه لازیمدی؟”
گؤزلمه اوتاغیندا،
دووارداکی سوس دئین قیز، باشقا اوتورانلارا باخمیر. گؤزونو، آنجاق منیم اوزومه
تیکیب. نومره وئرهن هردن –هردن منه، بیر ده یانیمداکی قومرال ساچلی قیزا باخیر. ائله
بیل بیزدن سونرا، بوردا باشقا بیر آدام یوخدور.
آنام بیر منه باخدی،
بیر ده گلین باجییا. قاشیغی اوجاق اوستونده کی بوغلایان قابلامانین قیراغینا
ووروب، ” قورخورام گلین باجییا چکهسن” دئدی.
قاشیغی قابلامانین
اوستونه قویوب، اوجاغی سؤندوردو. سوروتمهلرینی سوروتلهیه-سوروتلهیه تنهبییه
گلدی. الیمدن یاپیشیب، گلین باجینین یانیندا اوتوردوب، دئدی: “سن بیر سؤز دئه
گلین باجی! بو قیز کؤنزدی”
گلین باجی آیاقلارین
اوزالدیب گولدو. ساختا دیشلری، میرواری دنهلری کیمی آغ-آپباغ ایدی. ” قیزیم! بلکه
بیزیم زامانیمیز کیمی یئنگه-موشاتا قاپینین دالیسیندا کئشیک چکه!”
“ایندی او زامان
دئییل!” دئدیم “بیز دانیشگاه گؤرموشوک. هر شئیی بیلیریک.”
آنام دا گلین باجینین
یانیندا موخدّهنین قاباغیندا یئره اوتوردو. “کؤنزلیک ائلهمه. گلین باجینین توی
گئجهسیندن بری، ائل- طایفانین گؤزو قورخوب، الیمیزده کاغاذ اولسا دیلیمیز اوزون
اولار.”
گلین باجی، ساغ
یاناغیندان آخان گیلهلری یایلیغینین اوجویلا سیلدی. یاییلیغی سورمه رنگینه
بویاندی. گؤزلویونون آلتیندا، سول گؤزونون چوخوروندا بیر گیله قالدی..
تئلویزیون کنترلونو
یئره چیرپیب آناما باغیردیم: “گئتمیهجهیم….بیلدیز…گئتمیهجهیم!”
دئدیم گئتمیهجهیم؛
امّا گلدیم. اوستهلیک یانیما بیر یئنگه ده قوشدولار. آداخلیمدان علاوه، باجیسی دا
بیزیمله گلدی. کاشکی اونون یئرینه گلین باجی گلیردی.
گؤزلمه اوتاغینین
آغ، چیرکه سوْو چارپاییسی یانچاقلاریما باتیر، میخدی سانکی.
آداخلیم یئرینده
قایناشیر. سانکی اونون قیزلیغینین مؤهورونو کاغاذا باساجاقلار. یانیمدا اوتوران
قومرال ساچلی قیزین عطیر قوخوسو، بورنومو آجیشدیریر. قیز منه باخیب، دووارداکی
شکلین آلتیندا ایلهشن قادینی گؤستریر. او دا قومرال ساچلیدیر. قیرمیزی دیرناقلاری
آغآپباغ اللرینی قات-قات گؤزل گؤستریریر. آیاقلارینی بیر-بیرینین اوستونه
آشیریب. باشماقلارینین اوجا دابانلارینا باخیرام. قیز “مامام! ” دئییر.”یانیمداکی
دا آداخلیم” آداخلیسینا باخمیرام. ماماسی، ماتیکلی دوداقلاریلا اوزومه گولومسهییر.
ماتیکی دیرناقلارینین لاکی رنگیندهدیر. “سیزده ماینایا گلیبسینیز؟” آداخلیمین
باجیسی مندن قاباق اورتایا آتیلیر: “بلی، بو جومه تویلاریدی!” دئییر. جانیمی
قیزیشما باسیر. آداخلیم یاواشجا قولومو دومسوکلهییب،گولور.
اورهییمده بیر شئی
قایناشیر. سانکی دامارلاریمی سیخیر. آز قالیرام دوروم نومره وئرهن کیشینین میزینین
اوستوندهکی کاغاذ دلهنی آداخلیمین باشینا چیرپیم. آغ رنگلی، کورهکن کت-شالواری
گؤزومه چیرکه سوو گلیر. گؤزومو، دووارداکی سوس دئیین قیزین دوداقلارینا تیکیرم.
قیز دوداقلارین بوزوب، آداخلیما باخیر.
گلین باجینین گؤز
چوخورونداکی یاش گیلهسی هله قورومامیشدی. ” من یازیلمامیش آغ-آپباغ کاغاذ کیمی
ایدیم” دئدی. یایلیغینی باشیندان آچیب، بیر ده سانجاقلادی. “او زامان حکیم-قابیله
یوخ ایدی کی قیزیم!” سونرا باغداش قوروب، بیر ده دئدی”موشاتانین سؤزو حکم ایدی.”
آنام: “گلین باجی!
هله طایفا داعوالاریندان دئه با..”
گلین باجی دئدی “هله
اؤز عمواوغلوم ایدی ها…، اؤزگه دئییلدی کی…!”
گؤز اوجو آداخلیما
باخیرام. ماینا سؤزونه گولوب، قولومو دومسوکلهینده، بیلمیرم نهدن اؤز یانیمدا
دئدیم بلکه اؤزگهدی یانیمدا اوتوروب. تاکسی لار دا، اؤزلرینی قادینلارا سورتن
کیشیلر یادیما دوشدو. بیر آن دئدیم بس، اوندان زهلم گئدیر.
میز آرخاسینداکی
نومره وئرهن کیشی پول ساییر. یانیمداکی عطیرلی قیز منه ساری اییلیر. الینی
قولاغیما طرف گتیرنده، اوزون، ماوی مانیکورلو دیرناقلاری یاناغیما باتیر.
-”سن ده قورخوسان؟”
-”بیر آز”
دیرناقلاری یاناغیمی
اینجیدیر.
-”دئییرلر بو قابیله
اؤز ایشینده باجاریقلیدیر. ترمیمی ده یاخشی بیلر، هن…؟”
-”ترمیم نهدی؟”
-”هئچ زاد بابا،
قیزلیغی تیکیرلر دا…”
-”نه بیلیم. بیرینجی
دفعهمدی گلیرم”
قیزین ایستی نفسی
یاناغیمدان اوزاقلاشیر. دوداقلاری پاریلداییر. دووارداکی قیز، گؤزلرینی میزین
اوستهکی درگیلره زیللهییب. درگیلرین اوزهریندهکی اوشاق شکیللری سوس دئین
قیزا اوخشامیرلار. هامیسینین دوداقلاری ماتیکلی،گؤزلری سورمهلیدیر. شکیللرین
بیرینی قومرال ساچلییا گؤستریرم “گؤره سن بو اوشاقلار، بیزیم یاشیمیزا یئتیشنده،
اونلاردان دا قیزلیق وثیقهسی ایستهیهجکلر؟”
قومرال ساچلی، شکیله
باخیب گولومسهینده ماینا اوتاغینین قاپیسی آچیلدی. قیزین گولوشو دوداقلاریندا
دوندو. اوچ نفر ائشیگه چیخدیلار.
گنج قیز ایله
آداخلیسی گوله-گوله قاپییا ساری گئتدیلر. اونلارین آرخاسیندان گلن قادینین
الینده، اوزون، ائنسیز بیر پاکات واریدی. نومره وئرهن کیشی، قومرال ساچلییا گؤز
اوجو اشاره ائلهییب “سیزین نوبهزدی” دئدی. قومرال ساچلینین گؤزو اؤنوموزدن کئچن
قادینین الینده کی پاکاتدا قالمیشدی.
آنام آشپازخانادان
گلین باجییا گؤز ائلهدی، اؤز یانیندا دئدی بس گؤرمهدیم. “هله سلطان عمّهقیزینی
دئه با…”
گلین باجی
آیاقلارینی اوزالداندا، آغ دونونداکی ساری کپنکلر سانکی اتگیندن یوخارییا
اوچدولار. “یازیق سلطان عمّهقیزی…” دئدی.
ایستهدیم دئییم:
“گلین باجی! منه گئجه ناغیلی دانیشما.” گلین باجی، گؤزلویونون شوشهلرینی
هوْولاییب، یایلیغینین اوجویلا سیلدی “اونون گوناهی یوخ ایدی کی! بیبی اوغلویلا
دوشمانچیلیقلاری وار ایدی، آجیغینی اوندان آچمیشدیلار. قیزلیغینی پوزموشدولار.”
دیلیمین اوجوندایدی
آز قالمیشدی دئییم: “آخی سلطان عمه قیزیدان، منه نه وار؟”
گلین باجی اودقوندو
“توی گئجهسی- عمّه خانیم، موشاتانین اووجونا پول باسمیشدی، کیمسهنین دابان
قانینی شوشهیه دولدوروب، دسمالین اوزهرینه توکمهیینی موشاتایا تاپشیرمیشدی.
دئمه بس قان قورویوب. هارا چاتاجاق! موشاتا، ها شوشهنی چالخامیشدی، بیر داملا قان
بئله دسمالا تؤکولمهمیشدی. او گئجه، هم موشاتا، هم ده سلطان عمّهقیزینی
اؤلدوسونه دؤیموشدولر.”
آنام، آشپازخانادان
سسلنیر: “هله دئییرلر سلطان عمه قیزی، بیر ایل یاتالیق یاتدی.”
گلین باجینین
گؤزوندن یئنه ده یاش آخدی. “بونلارین هئچ بیری، خالا قیزینین قیزی کیمی نیسگیللی
دئییلدی. اونون قیزلیغین پؤزاندان سونرا،کبینینی بیر قوتو شیرینی ایله ائولرینه
گؤندرمیشدیلر. یازیق خالا قیزی، ایکی آی چکمهدی قیزین غصهسیندن فیججهلهدی.
اؤلهنه قدر قیزینین قبرینی بئله گؤرمهدی”
نومره وئرهن کیشی،
میزین سورگوسوندن تئلویزیونون کنترلونو آلیب، دوواردا پایا اوزهریندهکی
تئلویزیونو آچدی. یئنه دوننکی قوشلارین فیلیمینین تکرارینی گؤستریردی. قوشلارین
آیاغینا مئتال حلقه وورودولار.
قومرال ساچلیدان
سونرا، سیرا بیزه چاتاجاق ایدی. اورهییم گوپ-گوپ گوپبولداییر. دئییرم بس آداخلیم
دا بو اورهک دؤیونتولریمی ائشیدیر. آنجاق اونون ایسه گؤزو تئلویزیونداکی
قوشلاردان یایینمیر. باجیسی تبسّومله اییلیب، “ایندی بیزیم نوبهمیزدی” دئییر.
منیم دوداغیم قاچیر. دووارداکی قیزا -” بو زهلم گئتمیش گلمه سیدی، اولمازدی ها…”
دئییرم. قیزین، بارماقلارینین آلتیندا، دوداقلارینین گولومسهییر.
مطبّین قاپیسی
هوژمونن آچیلاندا دووارداکی قیز دیسکیندی. گولوشو دوداقلاریندا قورودو. من ده
دیسکیندیم. ایکی قادین، گنج بیر قیزین قولوندان یاپیشیب ایچهری گیردیلر. قیزین
آیاقلاری یئرده سورونور. ریمللرینین قاراسی قیپیقلارینا یاییلیب، یاناغیندان چنهسینه
آخینیب. اؤرپهیینین آلتیندان یایینیب ائشییه چیخان تئللریندهکی گول، آلماس کیمی
پاریلداییر. ماتیکسیز دوداقلاری جادار-جاداردی.
اونلارین آرخاسینجا،
اوتوز یاشلی بیر کیشی ایله ایکی چارشابلی قادین ایچهری گیریب، نومره وئرهن کیشینین
اؤنونده دایانیرلار. قادینلار، قیزدان بیر آز آرالیدا، چیرکهسوْو صندللرین
اوستونده اوتوربلار، کیشی ایسه، نومره وئرهنله دانیشیر. قار کوتونون کورک حصهسی
قیریشیقدیر. ائنلی کؤرهیی، نومره وئرهن کیشینی گؤرمهییمه مانع اولور. یالنیز
سسینی ائشیدیرم. “نوبهسیز اولماز!” دئییر. کیشینین الینده گیزلتدیگی سیگار،
توستولهییر. نومره وئرهن “سیگاری ائشیکده چکین.” دئییر. شکیلدهکی قیز، الیآغیزیندا
اؤسگورور. کیشی، الیندهکی سیگارینی چارشابلی قادینلار گؤستریب- “من ائشیکدهیم!”
دئییر. ریملی یاییلان قیزین گؤزو، اونون قیریشیق کوتوندا قالیب.
بالدیزیم، قیزین
یانینداکی قادینلارا اییلیر: “سیز نه اوچون گلیبسینیز؟”
قادین: “دونن گئجه
تویلاری ایدی.” دئییب الیندهکی کاغاذی گؤستریر “الیمیزده کاغاذ دا وار، ائله بو
خانیم دوکتور وئریب” دئییر.
گلین باجینین
گؤزونون چوخورونداکی یاش گؤزومده پاریلداییر. اوتانیرام قیزین یاییلان ریمللرینه
باخیم.
گؤزوم ماینا اوتاغینین
قاپیسیندا قالیب. قومرال ساچلی، باییرا چیخیر. آداخلیسی، قولوندان توتوب. ماماسی
آرخاسیندان گلیب. پاکاتی کیفینه قویور. قیز اوزومه گولومسهییر.
آداخلیسیندان
آیریلیب، منه ساری گلیر. اییلیب قولاغیما “قورخما! چتین دئییل” دئییب آداخلیسینین
الیندن یاپیشیب، گئدیر. ماماسینین دیک دابانلارینین سسی گئت-گئده اوزاقلاشیر.
نومره وئرهن کیشی،
منه اشاره ائلهدی. آداخلیملا بالدیزیم منیمله بیرلیکده قالخدیلار. آداخلیمی
بالدیزیما گؤستریب، دئدیم: “اولار بو گلمهسین؟” او ایسه یئنه دیشلرینی آغارتدی.
“اصلکار اودی دا…” دئدی.
اوزونه گولمهییم
گلمهدی: ” زهلم گئتمیش گولنده، نئجه ده دوزسوز اولور!” دووارداکی شکیله دئدیم.
اونلاردان قاباق
ایچهری گیریرم. قابیله خانیم اوزومه گولور. اوندان خوشوم گلیر. گلین باجی کیمی گؤزلویونه
باغلادیغی زنجیر، اوزونون ایکی طرفیندن ساللانیب. اوتوردوغو صندله یاراشیر. ماوی
چرقدینین آلتیندان قارا تئللری قاشقاسینا تؤکولوب. مانتوسونون بیر دویمهسی
قیریقدی. قیرمیزی بلوزو گؤرونور. اوزومه گولور “پردهنین آرخاسینا کئچین!” دئییر.
پردهنین آرخاسیندا
سوس دئیین اوشاغین اکیز باجیسی دوواردان منه باخیر. اوتاقدا، نابلد تخته اوخشار
بیر شئی وار. مریضخانالارین تختلری کیمی دئییل. کئچمیشده آپاندیس عملیاتی اوچون
مریضخانادا یاتمیشام. قابیله خانیمین سسی گلیر:”شالوارینی سویون! قالخ اوزان
ماینا تختینه، گلدیم.”
آداخلیمدان آدینی،
شهرتینی سوروشور. منیم قیزلیغیمدان اونون آدینا نه دخلی وار، بیلمیرم.
ماینا تختینه نئجه
چیخاجاغیما معطّل قالمیشام؛ اوجالیغی منیم سینهمهجندیر. اورتاسیندا گیرده بیر
دئشیک، آلتیند ایسه ایستیل بیر قاب وار. ایکی طرفینده آیاقلیق کیمی اوجا پایا
گؤرونور.
قابیله خانیم،
اللرینده طبّی الجک، پردهنین دالینا گلیر: “بس بئله نییه؟ شالوارینی چیخار، اوزان
تخت اوسته!”.
بالدیزیم پرده
آرخاسیندان سسلهنیر-”کؤمهیه گلیممی؟” قابیله خانیم “ایستهمز” دئییر.
نه یاخشی کی، “ایستهمز”
دئدی. او زهلم گئتمیش گلسهیدی، چیخیب قاچاجاغیدیم.
شالواریمی
چیخارا-چیخارا، شکیلدهکی سوس دئین قیزدان نهسه اوتانیرام. قابیله چارپایانی
آیاغیمین آلتینا ایتهلهییر. گوجن-بیللاه ماینا تختینه چیخیب، اوزانیرام.
قابیله “آیاقلارینی،
آیاقلیقلارین اوستونه قوی! جان کؤینهیینی بیر آز یوخاری قالدیر” دئییر.
دووارداکی شکیل منه
باخیر. منی گؤرمهسین دئیه، گؤزلریمی یومورام.
گلین باجی گؤزلویونو
چیخاریب، موخدّهیه دایاندی.گؤزونون چوخورونداکی یاش قوروموشدو. دئدیم: “سونرا نه
اولدو گلین باجی؟” سوسدو؛ ائلهبیل سؤزومو ائشیتمهدی.
بیلمیرم گؤزلریمدن
قولاقلاریما آخان نهدیر. ریملی یاییلان قیز کیپریکلریمین آراسیندان گؤزلریمه
گیریر. گلین باجی یئریندن قالخیب، پنجرهیه ساری گئدیر. نومره وئرهن کیشی
ساعاتینا باخیب، اوتورانلاری ساییر. سلطان عمّهقیزی یاتالیق یاتیب. خالاقیزینین
قاپیسینی دؤیوب، شیرنی قوتوسو اوستوندهکی پاکات ایچینده قیزینین کبینینی
وئریرلر…
قابیله خانیم “قالخا
بیلرسن ” دئییر.گؤزلریمی آچیرام. شکیلدهکی قیز گؤزلرین یوموب.
قابیله خانیم الجکلرینی
چیخارا-چیخارا “بوتؤو قالاجاق، قیزلیغین گیردهدی” دئییر.
آداخلیم بارماغینی
استامپا باتیریب.کاغیذین اوزهرینه باسدیقدان سونرا بارماغینی شالوارینا سورتور.
آغ شالواریندا جوهر لکهسی قالیر….
فروردین۹۰


text:
سیاست
سیلاوولر کمیسیونی چوکیسی اوچون اوچ کیشی تانیشتیریلدی
سیلاوولر مستقل کمیسیونینینگ چوکیسی اوچون اوچ کیشی جمهوررییسگه تانیشتیریلدی
ارگ بیر بیانات ترقهتیب، تنلاوکمیتهسینینگ باشلیغی جاوید رشیدی، اشرف غنی بیلن اوچریشیش جریانیده، اوچ کیشینی سیلاوولرایرکین کمیسیونی باشلیغی صفتیده تانیشتیرگن.
ارگ بیاناتیده تنلاو کمیتهسی بو اوچ کیشینی 9کیشی ارهسیدن سیلهگنی ایتیلگن.
اول الرحمن رودوال، سیدحفیظ الله هاشمی و عبدالقادر حاحی وطندوستلر سیلاوولر ایرکین کمیسیونی باشلیغی اوچون جمهورریسلیککه تانیشتیریلگن.
بیاناتده تانیشتیریلگن بو اوچ کیشی بیلن جمهوررییس ایری – ایری مصاحبه قیلیب کیین قرار آلیشی ایتیلگن.


text:
اوغوز تیوی:آمریکا ایرانا اوچاق اوچون قطعات مکانیکی و جانبی و همچنین لیسانس لاری وئرمک نیتینده دئییل. بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا آمریکا دؤولت دپارتامنتینین سیاسی پلانلاشدیرما شعبهسینین رهبری برایان خوک دئییب.
“ایرانلیلار بیر نئچه دفعهن لیسانس لارین وئریلمهمهسی ایله باغلی اعتراضلارینی بیلدیریب. بو خصوصیله مولکی آویاسییایا عاییددیر. من اونلارا دئمیشم کی، اونلار مولکیاوچاقلری ترورچولارین و سلاحلارین یاخین شرقه داشینماسی اوچون ایستیفاده ائدیرلر. بیز میللی تهلوکسیزلییمیزه تهدید اوچون لیسانس لار وئرمیجییک” – دئیه او بیلدیریب


text:
اگر رسمی واشینگتن تحریک ائدیجی آددیملارینا داوام ائتسه، جنوبی کورئیانین بوسان لیمانینا گیرن آمریکا آتوم سوآلتی قاییقلارینی دهشتلی سون گؤزلییر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارده شیمالی کورئیانین «خالقیمیزین وطنداشلاری» خبر پورتالیندا یازیلیب.
پورتالدا یاییملانان مقالهده آمریکانین یاواش-یاواش محاربه سناریسی حاضیرلادیغی و شیمالی کورئیانین بونا سرت ساواب وئرجیی قید اولونوب:
«آمریکا گتدیکجه ساواش سناریسینی حاضیرلاییر. لاکین اونلارین سوآلتی قاییقلاری هر هانسی یانلیش حرکته یول وئرسه، همین قاییقلار و دیگر دؤیوش واسطهلری بیر آندا اریمیش متال پارچالارینا چئوریلهجک».


text:
آمریکا ایکی روس بومباردمانچیسینین آلیاسکایا یاخینلاشماسینی معیینلشدیرهن کیمی درحال تدبیر گؤروب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، فوکس نیوز کانالی تو-۹۵ طیارلرینین آلیاسکایا یاخینلاشدیغینی آمریکا حربی هاوا قولرینین ۴۵۰ کیلومتردن معیینلشدیردیی و آنیندا هاوایا ایکی اف-۲۲ قیریجیسی قالدیردیغی حاقدا معلومات یاییب. اینسیدنت اؤتن گون باش وئریب.
قیریجیلار تو-۹۵-ا یاخینلاشیب و ۱۲ دقیقه مدتینده اونلاری موشایعت ائدیب، روس بمباردمانچیلاری گئری – روسییانین شرقینده یئرلشن آویابازایا ایستیقامت گؤتورنه قدر گرگینلیک یاشانیب.
تو-۹۵-لرین آلیاسکا ساحللرینه ۱۶۱ کیلو متر یاخینلاشدیغی قید ائدیلیب.


text:
ائرمنیستان حکومتی قارشیسینا قویولان مقصدلرین هئچ بیرینه چاتماییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ائرمنیستان دئموکرات پارتییاسینین قورولتاییندا چیخیشی زامانی ائرمنیستانین کئچمیش خاریجی ایشلر ناظیری واردان اوسکانیان سؤیلهییب.
«ایستاتیستیکا خیدمتینین معلوماتلارینا اساساً کئچهن ایل اقتصادی آرتیم ۰،۵% اولوب. اوستهلیک، بئینلخالق تشکیلاتلارین تدقیقاتلاریندا ائرمنیستان آوتوریتار اؤلکه کیمی تقدیم ائدیلیر. بوتون بونلار گؤستریر کی، حکومت بوتون ایستیقامتلرده اوغورسوزلوغا دوچار اولوب. بونون اوچون سیستئم دییشیکلیکلری واجیبدیر. حکومتین اینوئستورلارین اؤلکهیه یاتیریم ائتمک ماراغیندا اولمالاری و دیاسپورون اقتصادیاتین آکتیولشدیریلمهسینده ایشتیراکا جلب ائدیلمهسی حاقیندا بیاناتلاری بوش سؤزلردیر. اؤلکهدن گئدنلرین سایی آرتیر، کاسیبلیق سوییهسی یوکسلیر، قانونسوزلوق چوخالیر. بونلار اولدوغو حالدا هئچ نه ائتمک مومکون دئییل» – او بیلدیریب.


text:
جنوبی کورئیا حکومتی شیمالی کورئیانین مؤوقعیندن آسیلی اولاراق یاریمادانین دنوکلاریزاسییاسی اوچون گئنیش میقیاسلی دانیشیقلارا حاضردیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری جنوبی کورئیانین میلی بیرلیک مسئلهلری اوزره ناظری چو میون قون دئییب. ناظرین سؤزلرینه گؤره، مناسیبتلرین نورماللاشدیریلماسی اوچون شیمالی کورئیانین مؤوقعیی اهمیتلی رول اویناییر.
جنوبی کورئیا یاریمادادا گرگینلیین آرادان قالدیریلماسی اوچون حربی نمایندهلرین گؤروشونو و دانیشیقلار آپارماسینی ایستهییب. اکسپرتلر بونو سئول طرفیندن گئری آتیلان آددیم کیمی قیمتلندیریر. بئله کی، جنوبی کورئیانین متفیقلری آمریکا و یاپونییا هلهلیک گوج تطبیق ائدیلمهسی مسئلهسینه بیرمعنالی یاناشمیر. رسمی سئول ایسه پخنیانی دانیشیقلار مسئلهسینه چاغیرماقلا واخت قازانماغا چالیشیر.


text:
۱. دیلین اؤزهرک [خودبسنده] وارلیغی واردیر. او، یالنیز دوشونجهنین ایفاده آراجی دئییل، یالنیز اینسانلار آراسیندا اۆنسیت قوللوقچوسو دئییل. گلهنکسل دیلچیلیکده، دیلله دوشونجه ایلگیسی ایکینجیسینین خئیرینه یوزولموشدو. آنالیتیک فلسفه و چاغداش دیلیچیلیک بو باخیشی چوخدان آرخادا قویموشدور. بوردان آشیری سونوج چیخاراراق دیلی دیل اوچون قابارتماق ایستهمیریک. پراتیک سویهده، دیلی دیل اوچون گلیشدیرمک آبسورددور. تکجه آبسورد دئییل، هم ده اولاناقسیزدیر. دیل توپلومسال یاشامین تؤرهمهسی اولاراق بیریاندان ایقتیصادی، سیاسی و جوغرافی قوشوللارلا دیالئکتیک ایلگیدهدیر، او بیری یاندان ایسه دوشونجه ایله.
دوشونجه کیمی دیل ده یاخشی یاشام طرزینه گرهکلی اولان آچار عنصرلردن بیریدیر. موتلو، دویارلی و بیلینجلی بیر یاشام اوچون چئشیدلی ائتکنلر [عامیللر] گرهکدیر. بو عامیللره آیری آیری دئییل، بیر یئرده باخیلمالیدیر: عدالت، اؤزگورلوک، رادیکال دموکراتیا، أخلاق، أدبیات، اینجهصعنت، أیلنجه، دوشونجه. عدالتدن مقصد ثروت و قدرت قایناقلارینین ائشیت پایلانماسیدیر، اؤزگورلوکدن مقصد ایسه اینانج، سؤز، دین و دیل آزادلیغی. دیل بونلارین عرضینده یئرلمشیر، بللی آنلامدا بونلارین یاتاغیدیر. دیلسیز دورومدا، اینسان یالنیز ذهنسل باجاریغینی ایتیرمیر، نسنل [اوبیئکتیو] حرکت ریسکینی و اینکیشاف آلانینی دا ایتیریر. بئله بیر دورومدا نه عدالته یاخینلاشماق اولار، نه ده اؤزگورلویه. اوستهلیک، بئله بیر دورومدا هر بیر فردین قارشیلاشدیغی کیملیک گرگینلییی، اونون دۆنیاگؤروشونه و دهیرلر سیستئمینه کؤلگه سالا بیلر. چونکو دیل، سؤیلمین بئشییی اولاراق، کیملیکچی سیاستلرله درین ایلیشگیدهدیر.
۲. بعضن بئله بیر سؤز سسلهنیر: اؤنجه دیلی اینکیشاف ائتدیرمهلی، سونرا دوشونمهیه باشلامالیییق. بو اؤنسانیم [پیشفرض] یانلیشدیر. دیلی دوشونجهدن اؤنجه گلیشدیرمک ماراغی، دیله بایاغی باخیشدان ایرهلی گلیر. دیلین یالنیز دوشونجه آراجی اولماسی تصوووروندن. حالبوکی دیلله دوشونجه دیالئکتیک ایلگیدهدیرلر. اونلاری عین زاماندا بیربیرینین ایشیغیندا، بیربیرینین یاردیمی ایله گلیشدیرمک اولار. مشق آپاراراق، یوخلاما-یانیلما سورهجینده اونلاری ایرهلی گؤتورمک اولار. زامان گئدیشینده اونلارین اینجهلیکلرینه وارا- وارا دیل-دوشونجهنی چیچکلندیرمک اولار. تکرار ائدیرم، بو ایکی اؤزهرک فئنومئن، یعنی دیل و دوشونجه، یالنیز آیاقلاشاراق بللی ایدئالا دوغرو آددیملایا بیلرلر. دیل دوشونجهنی اورهتهرک گلیشیر؛ دیلی دوشونجهدن اؤنجه گلیشدیرمک ماراغی یانیلسامادیر [توهمدور].
۳. اینسانين دوشونجهسي ديلده باش وئرير. هابئله، اینسانین وارليغي ديلده گئرچکلشدييي زاماندان او، باشقا جانليلاردان سئچيملهيه باشلايير. أرسطو اینسانين حئيوانلارا اوستونلويونون باشليجا سببيني «نيطق»ده گؤردوكده، يانيلمير. اینسان دانیشان حئیواندیر. چونكو بير آز اوزاقلارا گئتسهك، ديل نه اينكي اونون دوشونجهسينين، بلكه وارليغينين دا ائويدير. مسئلهنين بئله قويولوشو، يعني «ديل وارليغين ائويدیر» فيكريني ايرهلي سورمك، هئچ ده غريبه سسلنمهمهليدير. مارتين هايدگره گؤره، «ديل دازاین[۱] وارليغينين واسيطهسي، و يا اینساندان آسيلي اولان بير آراج دئييل. او، انسانين اؤزونو آشكار ائتمه دوزهنلیییدير. ديل اینساندان آسيلي دئييل، اینسان ديله باغليدير. [باشقا سؤزله] دوشونمك، هر تورلو فيكير يوروتمك، دانيشيق يوردونون بير بؤلگهسيدير.» موريس كوروئزين فيكرينجه، ديل اولمادان نسنهلر [اشياء] هئچ واخت اينديكي كيمي وار اولماياجاقديلار. چونكو ديل نسنهلری ايستهنيلن بیچیمده يارادير، بيزه ده اونلاری ياراتماق گوجونو باغیشلاییر.
۴. توتالیم دیل دوشونجهنین، فورماسی، ساغاناغی و یا ظرفیدیر. بئله اولدوقدا بیله، بو بیچیم یا صورتین اؤنمی هئچ ده او مضموندان آز دئییل. آنتیک فلسفهنین دیلی ایله دئسک، نسنهلرین ذاتی اونون بیچیمیندهدیر. بونو دا گؤز اؤنونه آلاندا کی، سوبستانسیا [جوهر] ماده ایله دئییل، گئرچکدن صورتله باغلیدیر، شاشیردیجی بیر سونوجا واریریق. باشقا سؤزله، نسنهلرین جوهری أن آرین بیچیمده یئرلشیر. باخمایاراق کی، أن آرین بیچیملر یالنیز بیرینجی مُحرّکده و “ائتکن اوس”دا بولونور.[۲] سؤزون قیساسی، دیل دوشونجهنین آنلاتیم اورتامی، بیچیمی، ظرفی کیمی نظرده توتولسا بیله، اینسان وارلیغینین آنلامی دوشونجهدن دئییل، اوندان آسیلیدیر.
۵. دیل دیش عالمله دوشونجه آراسیندا یئرلشمیش آیدین، دورو و کسکین بیر مئدیوم دئییل. یوخسا بو قدهر مئتافوریک [استعاری] و آللئگوریک [تمثیلی] دانیشیق طرزی ایله لیللنمزدی. دوغرودور، دیش عالمدن سینیرلریمیزه قونان دۆرتو[تکانه]لردندیر کی، بئینیزمده ایمگهلر یارانیر. نیچهیه گؤره، بیز سینیر دۆرتولریندن بئینیمیزدهکی ایمگهلره توللانیریق. سونرا بئییندهکی مضموندان هانسیسا بیر “آد”ا دوغرو گئری دؤنوروک. باشقا سؤزله بئییندهکی مضمونا آد قویروق. قاورام بودور. بو آد ألبته نسنهلرین ذاتینا عاید دئییل، اینسانلار آراسیندا بیر اوزلاشمادیر. چونکو اؤزنه ایله نسنه آراسینداکی اوچوروم دولدورولمازدیر. بو ایکی آلان آراسیندا سببیت ایلگسی یوخدور، ائستئیک ایلیشکیلر وار. بئله بیر قارماقاریشیق، خائوسواری دورومون ایچیندن بو سونوج چیخیر: ذهن گئرچکلییی اولدوغو کیمی یانسیدا بیلمیر، دل ده اونو ایستلهنیلن بیچیمده آنلاتمیر، یا دا آنلادا بیلمیر.
أوت، «ذهن گئرچکلییی اولدوغو کیمی یانسیدا بیلمیر.» بو جوملهده دیلله دوشونجه سینیرلاری [مرزلری] اورتادان قالخیر. بیلمیرسین سؤز دیلدن گئدیر، یوخسا دوشونجهدن. تکجه شاعیرلر دئییل، بیلیم آداملاری دا همیشه مئتافوریک دیلده دانیشماقدان یاخا قورتارا بیلیمیرلر. باخمایاراق کی، آچیق توپلوملارا نیسبت قاپالی توپلوملاردا مئتافور داها گوجلودور. بئله کی، بو توپلوملارین دانیشیق طرزینده مئتافورون نفسکسن بیر ائگهمنلییی وار.[۳] نیچهیه گؤره، گئرچکلییی مئتافوریک دیلله آنلاتماق ایستهدیکده، قولسوز بیر رسّامدان دا گئری قالیریق. بئله آندا اؤز ذهنی ایمگهلرینی ماهنی ایله ایفاده ائتمک ایستهین او رسامین ایشی بیزدن داها اوغورلو آلینیر. سؤزون قیساسی، دیل هئچواخت دئمک ایستهدیکلریمیزی سؤیلهمیر. دوشونجهلر آیدین آنلاملارلا ذهن دوزهلییینده اوتورمامیشلار کی، اونلاری دیل آراجیلیغی ایله نسنهلره سوخوشدوراق. بیز مفاهمه گئدیشینده دوشونجهنی یارادیریق، دیشیدیریرک، لیللهدیریک، دورولدوروق، آزالدیریق، چوخالدیریق، تحریف ائدیریک. بونلاری بیلهرکدن ائتمیریک، ایستنجیمیزدن/ارادهمیزدن آسیلی اولمایاراق آنلاییشیمیزین ماهیتی بئلهدیر.
۶. ديل دئيهنده بيز بوردا ايكي آيريآيري سیناقلا قارشيلاشيريق: آنا ديليميز و اؤيرنديييميز باشقا ديللر. جي مئهتانين سؤيلهديكلري أساس توتولورسا، آناديلي ايله اؤزگه ديللر آراسيندا، ماهيت باخیمیندان، درين اوچوروم اورتايا چيخير. آنا ديلينده جانلانان وارليق حاققينداكي تجروبهلريميز بيرباشا[مستقیم]دير. بيز او تجروبهلري ايچیميزده ياشاييریق. ديل ده وارليغيميزي هئچ بير ضديت دويمادان آنلاملانديرير. بير سؤزله، وارليغيميز “دوغما ديلده” دوغور. آمما باشقا ديلده دانيشاندا سانكي بيز آلینما [اكتسابي] بيليك آراجیلیغی ايله تجروبهلري آنلادیریق. بیز آنا ديلينده، آکتیو و موداخيلهچي مؤوقع توتاراق دونياني ــدَييشيك گؤركمده اولسا بیلهــ دیل قليبينده جانلانديريريق. آمما اؤزگه ديللرده بيز آنجاق طرفسيز و ائدیلگن [منفعل] گؤزله چئورهنی سينايير، وارليق بارهسيندهكي تجروبهلري منيمسهييريك.
۷. داخیل ده داخیل اولماقلا اینسانین وئریلی [داده شده] فئنومئنلره اؤیونمهسی [فخر ائتمهسی] منطقیسیزلیکدیر. اونون هاردا آنادان اولماسی، هانسی قبیله و یا اولوسا باغلی اولماسی، هانسی دینه قوللوق ائتمهسی اوندان آسیلی دئییل، ایستهمهدن اونا وئریلمیشدیر. اخلاقی باخیمدان، بونلاری اوستونلوک، اؤیوش و آیریسئچکیلیک اؤلچوسونه چئویرمهیین آنلامی یوخدور. چونکو اونلارین قازانیلماسیندا اینسانین أمهیی یوخدور. آنجاق فلسفی باخیمدان، بو وئریلی فئنومئنلرین ایچینده دیلین غریبه قونومو وار. اینسان سسدن دیله کئچمکله “اینسان” آدی قازانیر. سؤز آنا دیلیندن گئدیر. ايچينده دوغولدوغوموز ديل، يعني آنا ديلي، بيزيمله دانيشير. ديل گودوكچودور. او، اؤزونون گيزلي قاتلاريندا تانريلارلا، دوشونجهلرله و اینسان داورانيشلاريلا گيزلي بير باغليليغي قورويوب ساخلايير. یاشامین چيرپينديغي هر يئرده، ديلين ائتکیسي، ايزي گؤزه چارپير. هابيل علييئو، هاینریش هاینهدن ایلهام آلاراق، «ديل سوساندا موسيقي ديل آچير» سؤيلهمیشدی[۴]. بو شاعيرانه يوزوما باخماياراق، قارغي دليكلريندن باييرا چيخماغا وورنوخان موسيقي نوتلاريندا بیله، ديل اؤز روحونو اوفورور.
یارپاق 1383
رئداکته، یانوار ۲۰۱۵
_______________________
[۱] هايدگر دازاين Docsein دئييميني دیققت مركزينده ساخلايير. دازاين ائله بير وارليقدير كي، وارليق بارهسينده سوروشور. دئمك انسان، كايناتين تكجه مؤوجودودور كي، وجود حاققيندا سوروشماغي باجارير.
[۲] مئتافیزیک، یئددینجی کیتاب، زئتا.
[۳] بو حاقدا بیر گئنیش بیر مقالهم وار، اونو اویغون بیر فورصتده تقدیم ائدهجهیم.
[۴] هابيل علییئو بو ايفادهني “يول” درگي اوچون اونونلا آپارديغيميز بير موصاحیبهده سؤيلهميشدي.


text:
تورکیه مطبوعاتی اؤزتی 12.04.2018
صاباح: "دولت باشقانی رجب طیب اردوغان، آمریکاباشقانی دونالد ترامپ ایله تلفوندا گؤروشوب"
تورکیه مطبوعاتی اؤزتی 12.04.2018
صاباح: "دولت باشقانی رجب طیب اردوغان، آمریکاباشقانی دونالد ترامپ ایله تلفوندا گؤروشوب"
پرزیدنتیندن ائدیلن یازیلی آچیقلامایا گؤره، جمهورباشقانی اردوغان و آمریکا پرزیدنتی ترامپ آراسیندا بو گئجه تلفون دانیشیغی اولوب. اردوغان و ترامپ گؤروشمهده سوریهدکی سون حادثهلر حاقیندا فیکیر موبادیلهسی آپاریب. آغ ائودن ائدیلن آچیقلامادا ایسه "ایکی لیدر گوندهلیکدکی مسئلهلر اوچون اونسیتده اولاجاقلار" دئییلدی.
ایستار: "تورکیه ایقتیصادی اویونو بوشا چیخاردی"
دولت باشقانی رجب طیب اردوغان، بعضی دایرهلرین هر ساحهده اینکیشاف گؤسترن تورکیه دایاندیرماق اوچون خصوصاً ایقتیصاد اوزرینده اوینانان اویونلاری بوشا چیخاردیغینی، چیخارماغا داوام ائدهجکلرینی بیلدیردی. بعضی دایرهلرین ترور و ارز مزننهسی کیمی قوزلاری ایستیفاده ائتدیکلرینی وورغولایان اردوغان، تورکیهیه ایقتیصادی عملیات چکیلدیگینی سؤیلهدی، چیرکلی حسابلارین آرخاسینداکی گوجلره سسلنن اردوغان، "اوّل" دئدی.
وطن: "ایراندان تورکیه اعترافی"
ایران-قطر بیرگه تیجارت اوداسی صدری عدنان موساپور، تورکیهنین دیپلوماتیک و ایقتیصادی آلت یاپی ایمکانلاریندان ایستیفاده ائدهرک، قطر بازاریندا دیگر اؤلکهلری گئریده قویدوغونو سؤیلهدی. قطر ایله بعضی عرب اؤلکهلری آراسیندا اورتایا چیخان بحراندان سونرا قطر بازارینا تورکیهنین حاکم اولدوغونو بیلدیرن ایرانلی ایش آدامی، تورکیهدن سونرا آوروپا اؤلکهلری گلیر، اوندان سونرا دا ایران گلیر" دئدی موساپور، تورکیهنین نقلیات، بانک و ایخراجاتچی ساوونما مسئلهسیندکی آلت یاپی ایمکانلاری ایله بؤلگهده چیخان فورصتلری دیپلوماسی و ایقتیصادی پوتانسیلیندن ایستیفاده ائدهرک قیمتلندیردیگینی ایفاده ائتدی.
یئنی شفق: "زیتون دالیغی قاپیسی میده حاضیر"
گؤمروک و تیجارت ناظیری بولند توفنکجی، سوریهنین تروردان تمیزلنیلن عفرین بؤلگهسینه اینسانی یاردیملارین چاتدیریلماسی اوچون پلانلاشدیریلان زیتون دالی قاپیسینین می آیینین اورتاسیندا آچیلا دئییب. توفنکجی، "اینکیشاف ناظیرلیگی و دولت پرسونال رهبرلیگی ایله گؤروشهرک ایش آپاریریق. اونلارین دانیشیقلاری باشا چاتاندا قاپی فعالیته کئچیرجگیک" دئدی.
هبرتورک: "ایتالیادا چینگیز اوندر کولیی"
شامپیونلار لیگی دؤرد ده بیر فینال دؤنوش اویونوندی روما، ایلک اویوندا 4-1 مغلوب اولدوغو بارسلونا دؤنوش ماتچیندا اؤز ائوینده 3-0 ایله کئچدی و آدینی یاری فینالا یازدی! رومایا تورو گتیرن قولون اورتامینی میللی اولدوزوموز چینگیز اوندر ائدیب. روما کلوبونون تووئیتر حسابیندان، 3-جی قولون پاسینی آتان چینگیز اوندرین عسگر سلامی وئردیگی ایانی بؤلوشدورولوب. چینگیز اوندر، بو موسوم ایلک دفعه اوینادیغی شامپیونلار لیگینده 3 اویوندا 1 قول ووروب، 1 اورتان یاراتدی.


text:
مشهور هوللیوود آکتیورو آنتونیو باندئراس سینهسیندهکی گوجلو آغریلار سببیندن سورئی گرافلیغینداکی خسته خانالاردان بیرینه یئرلشدیریلیب.
کولت. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده «سون» قزئتی یازیب.
قزئت بیلدیریب کی، ۵۶ یاشلی آکتیور مشق زامانی سینهسینده گوجلو آغریلار حس ائدیب و آمبولانس چاغیریب. تعجیلی اولاراق خسته خانایا یئرلشدیریلن باندئراس بیر مدت حکیم نظارتینده قالیب.
معایینهدن سونرا اونون صحتینده جدی پروبلم اولمادیغی بیلدیریلیب و آکتیور ائوه بوراخیلیب.
قید ائدک کی، آکتیور ۲۰۱۵-جی ایلدن اینگیلترنین سورئی گرافلیغینداکی مالیکانهسینده یاشاییر.


text:
تورکییه دار زامانیمیزدا بیزه قاپیلارینی آچیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا عراق کورد موختاریتینین باش ناظری نچیروان بارزانی سؤیلهییب.
«تورکییه و ایرانلا موناسیبتلریمیز وار. وضعیتین یاخشیلاشدیریلماسی اوچون جهد ائدیریک و بونا داوام ائده جه ییک. موناقیشهلی بؤلگهلرله باغلی پروبلم لر کونستیتوسییایا اویغون اولاراق حل ائدیلمهلیدیر»، - دئیه او بیلدیریب.
ن.بارزانی عراق دؤولتی ایله بودجه مسئلهلرینین راضیلاشدیریلماسینین واجیبلییندن ده دانیشیب:
«گئریده قالان ۱۴ ایل بیزه بونلاری گؤستریر کی، عراق بودجه مسئلهسینده کوردوستان بؤلگهسینه ویلایتلر کیمی موناسیبت گؤستریب. اگر کوردوستان بؤلگهسینین ۱۷ فازیلیک بودجه پایی وئریلرسه، نفت مسئلهسینی ده موذاکیره ائتمهیه حاضیریق. کرکوکده باش وئرهن حادثهلردن سونرا کوردوستانین نفت احتیاطلاری یارییا قدر آزالیب. اصلینده هامیمیز بیر سوالی جاوابلاندیرمالیییق: عراقدا ثابیتلیین تامین اولونماسینی ایسته ییریک، یا یوخ؟!»


text:
فاریابده بیرمدرسه یاپیلگن
اونلب دینی تعلیم آله دیگن بیر مدرسه فاریاب ولایتی نینگ گرزیوان تومنیده طالبان بیلن علاقه دارلیککه عیبله نیب اهالی تاماندن یاپیلگن.
اما ایریم گرزیوان اهالی سی مدرسه عالم لریگه قوییلگن عیب لرنی ردایته دیلر.
بو تومن رسمی لری بومدرسه یاپیلیشیگه بومدرسه ده دینی تعلیم بیره دیگن عالم لرمدرسه اطرافیده نیچه تروروپارتلش لرده طالبان بیلن علاقه دارلیگی دن اهالی خبرتاپیب هجوم قیلیشی سبب بولگن.
اما گرزیوان اهالی سیدن ایریم لری مدرسه عالم لری گه قوییلگن عیب لاولرنی رد ایته دیلر.
یاپیلگن بومدرسه گرزیوان تومنی نینگ دونگ قلعه قیشلاغیده جایلشگن.
بو مدرسه ده 250دن آشه یاشلردینی تعلیم آلیب کیلگن ایدی.
نیچه کون آلدین گرزیوان تومنی دونگ قلعه قیشلاق اربابی نقاب کییلگن موترسیکللی کیشی لرتاماندن اولدیریلیشی آرتیدن اهالی غضبله نیب بوحادثه ده مدرسه مدرس لری قولی باردیب هجوم قیلیشگنلر. بوحقده گرزیوان حاکمی عبدالرزراق کاکر"بوقیشلاق اربابی محمدالله ارباب مدرسه یقینده اولدیریلدی، قیشلاق اهالی سی قوزغلان قیلیب ایرکک عیال مدرسه گه ، تاش چوپ وکیسک بیلن هجوم قیلدیلر، مدرسه نینگ ایریم شیشه لری سیندی، مولوی لرنی قولگه آلماقچی ایدیلر، امااولرقیسی ییرگه یاشینیب نهایتده اوزلرینی محلدن چیقریب قیشلاغیگه قاچیب چیقدیلر" دییدی بوتومن حاکمی
بوندن تشقری معلومات لرگه کوره پلیس لرهلاک بولیشی وباشقه ترورواقعه لریگه هم بومدرسه علاقه دارلیگی ایتیله دی.
شونینگ دیک اهالی دن ایریم لری بومدرسه عالم لری طالبان تاماندن مدرسه طالبلرنی تروچلیک وماین اورنه تیش وتبلیغات بولیم لری نی اورگه تیش اوچون خذمت گه آلگن لرینی ایته دیلر.
عین حالده گرزیوان تومن حاکمی عبدالرزاق کاکربوندن آلدین بومدرسه ده تعلیم بیره دیگن ایکی عالم طالبان بیلن علاقه سی بارلیگی دن خبربولگن لرینی ایته دی. امااونگه کوره اهالی مدرسه بولیشیگه طرفداربولگن لری سبب حکومت هم یاپیشگه اورینمه گن."مدرسه ده دینی تعلیم بیره دیگن عالم لر طالبان بیلن علاقه سی بارلیککه دقیق گزارشلرامنیتی ارگان لر قولیگه ییتگن ایدی، چون جامعه سنتی بواولوسوالیکده عالم لرکوپ وخلق هم فرزندلری تعلیم آلراوچون بومدرسه بولیشیگه طرفدارایدی" دییدی کاکرجنابلری
اما خیرمحمد ناملی بوقیشلاق اهالی سیدن بیری بوعیبلالرنی رد ایته دی.
بوندن آلدین هم بو ولایت نینگ ایریم مدرسه عالم لری طالبان بیلن علاقه دارلیککه عیب له نیب حتی بیرقطارلری قولگه آلینگن ایدی.


text:
تورکییه پرزیدنتی رجب طایییب اردوغان آلمانییانین «دیه زئیت» قزئتینه مصاحیبه وئریب.
آخار. آذ ایسپوتنیک-ا ایستینادا خبر وئریر کی، اردوغان مخبیرین «آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپا، یوخسا روسییا پرزیدنتی ولادیمیر پوتینه داها چوخ گووهنیرسینیز؟» سوالینا بئله جاواب وئریب:
«بئله سواللار وئریب بیزی چتین وضعیته سالمایین. تورکییه اولاراق روسییا ایله ده، آمریکا ایله ده مناسیبتلریمیزی ان یاخشی شکیلده اینکیشاف ائتدیریریک. روسییا ایله قارا دنیزدن هم سرحدیک. توریزم ساحهسینده آلمانییادان سونرا ان چوخ روسییا ایله علاقهلریمیز وار. حاضردا آمریکا ایله خاریجی تیجارتین حجمینین سوییهسی آشاغی دوشوب. تورکییه ایله روسییا آراسیندا خاریجی تیجارتله باغلی ۱۰۰ میلیارد دوللار حجمینده راضیلاشما وار. دونیادا بوتون اؤلکهلر کیمی بیز ده اؤز منفعتیمیزی دوشونوروک


text:
کرزی : تکنالوژی ساحه رواجله نیشی یخشی حکومت دارلیک شکلله نیشیگه یول آچه دی
شونینگ دیک جمهور رئیس کرزی اهالی بوامکانیت لردن فایده لنیشده قولـله نیش مدنیتی نی رعایه ایتیش لرینی طلب قیلدی. افغانستانده 5قول تیلفون خذمتی شرکتی فعالیت قیله دی. بوندن بیرته سی دولت گه تیگیشلی وقالگنی خصوصی شرکت لربولگن. بو شرکت نینگ برچه سی تیری جی خذمتی نی کورسته دی. افغانستان مخابرات وزیرلیگی تریجی خذمتی ایش گه توشیریلیشی نی افغانستان دولتی اینیقسه اوز وزیرلیگی اوچون کته یوتوق دیب بهاله دی. بوشرکت نینگ تریجی تیزیم نی فعال ایتیلیشی افغانستان جمهور رئیسی تاماندن ایلک بار قولـله نیلدی. کرزی جنابلری مخابرات رواجله نیشی حکومتی وخلق اوچون نهایت مهم دیب بوساحه یوکسلیشی بیلن یخشی حکومت دارلیک که زمینه یره تیلیشی نی معلوم قیله دی. افغان تیلی کام شرکتی بوندن 7ییل مقدم دولت نینگ ایکی میلیون دالر بودجه سی بیلن فعالیت گه باشله دی. افغانستان مخابرات وزیرلیگی گه کوره کیلگوسی 6آیگه قدر بوخذمت فعالیت دایره سی بوتون مملکت گه کینگه تیریله دی. افغانستان مخابرات ساحه ده اوتگن نیچه ییلده کوزگه کورینرلی یوتوق لرگه ایگه بولگن. 20 میلیون کیشی مخابرات خذمتی گه ایگه وایکی میلیون دن آزراق کیشی هم انترنیت ترماقی دن فایده له نیش امکانیتی گه ایگه بولگن لر. بوساحه ده 2میلیارد دالردن کوپراق سرمایه یاتقیزیلگنی معلوم قیلینه دی.


text:
نامزدلرنینگ بیر- بیریگه اوتیش سعی وحرکت لری دوام ایتماقده
افغانستانده گی تنیقلی سیاسی رهبرلردن بیری ومحاذملی حزبی رهبری پیر سید احمد گیلانی نامزدلر سانی نی کمه یتیریش اوچون سعی وحرکت لری نتیجه بیرمه گن،بو حزب اورین باسری حامد گیلانی گه کوره بو سعی وحرکت لرنتیجه بیرمه گنی اوچون بوگون اوز حمایت لری نی اشرف غنی احمد زی دن اعلان ایتگن.
بوگون هم قوم آقسقاللری بیر قطارنامزدلرنی بیرنامزد منفعت اوتیشی اوچون آره توشگن لری ایتیله دی.
قوم آقسقال لریگه کوره فغانستان جمهور رئیسی هم اوز ایناغه سی قیوم کرزی دن باشقه بیر نامزد منفعتی گه اوتیشی نی طلب قیلگن.
هلی گچه ملی محاذ رهبرلیگی نینگ فعالیتی جمهور رئیس نامزدلری سانی نی کمه یتیریش مساله سیگه قره تیلگن.
بوحزب اورین باسری حامد گیلانی کابلده یولگه قویلیگن خبری یغینده نامزدلربیلن بیر هفته صحبت قیلیب بوقرارآلینگنی نی ایته دی.
"بیزکرزی جنابلری بیلن کیلیشگنیمیز اوچون قراریمیز بیر هفته آرتگه توشدی، بوندن مقصد بیزامکانی بولسه، نامزدلرسانی نی آز قیلیش باره سیده سعی قیلیش ایدی، بیراق کیینگه تشله شیمیز منفعت کیلتیریش اورنیده موضوع نی مرکب قیلیش احتمالینی کوچه یتیردی، نهایتده بیزنینگ داکتراشرف غنی احمزی بیلن بیرگه بولیشیمیزگه توغری کیلدی." دییدی گیلانی جنابلری
حالبوکی بوگون بیرگروه قوم آقسقاللری بوجمله دن پارلمان اعضالری جمهور رئیس کرزی بیلن اوچره شیب بیرقطار نامزدلرنی باشقه بیربیر نامزد منفعتی گه اوتیشی اوچون سعی وحرکت لری دوام ایتیشی ممکن لیگی نی ایتگن لر.
باشقه تماندن فیفا تشکیلاتی وافغانستان انسان حق لرینی سقلش مستقل کمیسیونی بیرگه لیگیده بیر قطار مدنی تشکیلات لرغور ولایتیده سیناو سیلاوی ناملی برنامه یولگه قویگن لر.
غور ولایتی ده گی مدنی تشکیلات لرنینگ هماهنگ لشتیرووچی باشلیغی حسن حکیمی نینگ معلوم قیلیشیچه بوبرنامه نینگ یولگه قوییشدن مقصد اهالی نینگ سیلاوباره سیده معلومات میزانی آشیریش و بوولایتده نامزدلردن طرفدارلیک مساله سی قنده ی لیگی نی انیق لش بولگن.
"بوندن مقصد اهالی نی سیلاو باره سیده معلومات لرینی آشیریش و اوزنامزدلرینی ایرکین فکربیلن سیلش گه ایگه بولیش لری دیر، شونگه قوشیمچه سیلاوده قیسی نامزد گه اهالی قیزیقه دی وقیسی نامزد یوقاری اورینده توریش باره سیده بو ولایت اهالی سی فکرینی اورگنیش بولگن. بونینگ نتیجه لری اعلان ایتیلگن تقدیرده، ولایت لرگه نامزدلر اعتباری اهالی حمایتی نی جلب ایتیش اوچون کوچه یه دی." دییدی حسن حکیمی
سیلاوآلدی ترغیبات ایشلری باشلنگنیدن قریب اوچ هفته اوتماقده، هرکون اوتیشی بیلن بوجریانگه بولگن قیزیقیش آشیب بارماقده تصدیقلنمه گن گزارشلرگه کوره بیش نامزد بیر نامزد منفعتی گه اوتیشی نشر ایتیلگن. حاضرده کیلگوسی جمهور رئیس لیک لوازمینی ایگللش اوچون 11نامزد بیر- بیرلری بین رقابت قیلماقده لر.
بونامزد ایسه هربیری ولایت لرمرکزلریده اوزلریگه سیلاودفترلری آچیب برنامه لری نی اهالی گه ییتکریش بیلن اولر حمایت لرینی جلب ایتیش اوچون سعی وحرکت قیلماقده لر.


text:
نصیب بَی یوسفبیگلی
نصیب بی یوسف بَیلی (آذربایجان تورکجهسی: Nəsib bəy Yusifbəyli) - دوغوم: ۱۸۸۱ ـ اؤلوم: ۳۱ مئی ۱۹۲۰ (۳۹ یاش) - آذربایجانین ایجتماعی سیاسی و دؤولت خادیمی، ژورنالیست.[۲]
یاشاییش[دَییشدیر]
نصیب بَی ۱۸۸۱نجی ایلده، آذربایجانین گنجه شهرینده سویلو، اؤزگون، وارلی بیر بَی عائیلهسینده دونیایا گؤز آچدی.
اورتا اوخولونو گنجه دبیرستانینا کئچیریب، ۱۹۰۲-جی ایلده اودئسسادا نووروسیسک اونیوئرسیتهسینین حوقوق فاکولتهسینده یوکسک ائییتیمه باشلادی.
۱۹۰۵-جی ایلده بیرینجی روس اینقیلابی باشلانان زامان اؤیرنجی حرکاتیندا بؤیوک چالیشقانلیق گؤستردی. روس حؤکومتی، اودئسسادا اؤیرنجی حرکاتی گئنیشلندیگی زامان، نووروسیسک بیلیم یوردونون کئچیجی اولاراق باغلانماسینا قرار وئریر. بوندان سونرا نصیب بی باغچاسارایا کؤچور، ائله اورادا دا بؤیوک تورکلوک میلّی حرکاتینین گؤرکملی قوروجولاریندان بیری اوْلان ایسماعیل قاسپیرالی ایله یاخیندان تانیش اولور. اونون، قاسپیرالی ایله یاخین ایلگی قورماسی، دونیا گؤروشونون اولوشماسیندا، اونون تورکچولوک دوشونجه سی ایله یاخینلاشماسیندا، آذربایجان حؤکومتی دؤولتینین گلهجک باشچیسینین اؤزل آلین یازیسیندا بؤیوک رول اویناییر.
۱۹۰۸-جی ایله دک نصیب بَی، قاسپیرالینین یایینلادیغی ترجومان قزئتی ایله سیخ امکداشلیق ائدیر، همین باسینین صحیفهلرینده موسلمان خالقلارینین گلیشمهسی سورونلارینا ایلگیلی یازقیلاری ایله چیخیش ائدیر.
نصیب بَی ۱۹۰۸-جی ایلده تورکیهیه کؤچور، ایستانبولدا تورک اینقیلابی یئتکیلیلرینین حاکمیته گلیشینی سئوگی و ماراق دویغوسو ایله قارشیلاییر. همین چاغلاردا تورک باسینلاریندا سورَکلی آردیجیل یازیلارلا چیخیش ائدیر، «تورک درنهیی» توپلومونون یارادیلماسینا قاتیلیر.
داها سونرا قاسپیرالینین قیزی شفیقه سولطانلا عائیله قورور. ۱۹۰۹-جو ایلده گنجهیه قاییدیر. اورادا او، شهر دوماسیندا ایشلهمهیه باشلاییر. نصیب بَی آذربایجاندا بؤیوک یاییمجیلیق چالیشمالارا قاتیلیر، بیر سیرا خئیرییه اؤرگوتلرین ایشینده امکداشلیق ائدیر. اونون مقالهلرینه آدلانمیش «موللا نصرالدین» ژورنالینین صحیفهلرینده اوزلَشمک مومکوندور. او، «موسلمان خئیرییه جمعیتی»، «موسلمان موعاریفچیلیک جمعیتی»، «آکتیورلار جمعیتی» ایله سیخ امکداشلیق ائدیر.
نصیب بَیین یاشامینین ان یئنی، اؤنملی بؤلومو روسیهدهکی فئوریه اینقیلابی ایللرینه اوزلهشیر. او، مسلکداشلاری ایله بیرلیکده ۱۹۱۷-جی ایلین اولینده گنجه ده تورک فئدئرالیستلر پارتیسینی یارادیر. گنجهنین وکیلی، داها سونرا ایسه پارتینین یئتکیلیسی کیمی و باکینین و موسکونین موسلمان قورولتایلارینا گؤندریلیر. بورادا او، روسیهنین دوزَنینده کی تورک خالقلارینا بیرگه دؤولتین بیچیمینده میلّی-اراضی اؤزرکلیگین وئریلمهسی کیمی قرارین یانداشی اولاراق چیخیش ائدیر. بۇ دوروم ائله نصیب بَی طرفیندن یؤنَتیلن تورک فئدئرالیستلر پارتیسینین پروقرام بلگه سینین تَمَلینی قوروردو. بۇ فیکیرلری موساوات پارتیسینین لیدئری - گلجَک آذربایجان جومهوریتی پرئزئدئنتی محمد امین رسولزاده ده آلقیشلاییردی، بۇ دا اونلارین داها سونرا بۇ ایکی پارتینی بیرگه پارتی بیچیمینده بیرلشدیرمهسی ایدئیاسینا یؤنلندیریردی.
۱۹۱۷-جی ایلین جولایوندا بۇ پارتیلر بیر قوروم آدی آلتیندا بیرلشدیلر، قوروم آرتیق موساوات تورک فئدئرالیستلر پارتیسی آدلانیردی. پارتینین باشقا اویهلری کیمی او دا بولشئویکلرین حاکمیته گلیشینین یاسال اولدوغونو تانیمادی. باشقا آدایلار کیمی اویه لیگی روسیه قوروجولار مجلیسی سیرالارینا ایرَلی سورولدو، ۱۰ سایلی سئچکی تؤکومو اوزره موسلمان میلّی کومیتهسی و موساواتین گونئی قافقاز سئچکی دایرهسیندن گؤرَولیسی سئچیلدی. بولشئویکلر طرفیندن روسیه قوروجولار مجلیسینین داغیدیلماسی بولشئویکلرین حاکمیتی دؤورونده روسیهده مجلیس دوزگه-سیستئمینین یارادیلماسی اولوشومو ایله باغلی قوشقولارا سون قویدو.
بو، گونئی قافقازدان اوْلان نمایندهلرین بولشئویکلرین حاکمیتینی تانیمادیقلارینا باغلی آچیقلاما تابلاماغا و اؤز بؤلگهسل حاکمیتلرینی، گونئی قافقاز سئیمینی یاراتماغا گرَکله دی. بۇ بؤلگهسَل مجلیسدهکی یئرلر چئشیتلی، اساساً میلّی پارتیلر آراسیندا بؤلوشدورولدو. سایینا گؤره سئیمین فراکسیونوندا ایکینجی یئری موساوات پارتیسی توتوردو. پارتینین باشچیسی محمدامین رسولزاده سئچیلدی. اونون ایکی یاردیمچیسیندان بیری ایسه نصیب بَی ایدی. گونئی قافقاز فئدئراسیونون حؤکومتینده نصیب بَی موعاریف باخانی گؤرهوینی توتوردو. آنجاق کونفئدئراتیو گونئی قافقاز دؤولتی ایدئیاسی ائله ده اوزون سورمهدی.
۱۹۱۸ -جی ایلین مای آیینین سونوندا ۳ موستقیل دؤولتین- آذربایجان، ائرمنیستان و گورجوستانین یارادیلماسی بیلدیریلدی. مایین ۲۸-ده ایلک آذربایجان حؤکومتی یارادیلدی. نصیب بی بۇ حؤکومتده مالییه باخانی، خالق موعاریفی باخانی و دینی ائعتیقاد باخانی گؤرهولرینی توتوردو. نصیب بَی باغیمسیزلیق اعلان ائدیلهندن همن سونرا تورکیه ایله حربی امکداشلیق آنلاشماسینین ایمضالانماسینین یانداشی ایدی. او دئییردی:
«سادهجه بیزده یوخ، آذربایجان تورکلرینین، ائلجه ده بوتون گونئی قافقاز بؤلگه سینده اولان قارقاشانین اؤلچوسو ائله بؤیوکدور کی، اونو اؤز گوجوموزله اوزاقلاشدیرا بیلمریک؛ دورومو داها دا گرگینلشدیرن ایسه اودور کی، دوغودان بیزیم اَسکی دوشمنلریمیزله بیرلشن بولشئویکلر تورک خالقینین سونونا چیخماق و اونو بیر دفعهلیک یوخ ائتمک اوچون ایرلیله مکده دیرلر.
بئله بیر دورومدا، ساوونماسیز قالدیغیمیز بیر چاغدا یابانجی موداخیلهیه اوز توتماقدان باشقا یولوموز یوخدور. بو حالدا بیز طالئعین آخارینا بورجلو اولمالیییق کی، بورا گلمهلی و موداخیله ائتمهلی اولان یابانجی گوج بیزه دوست و قارداش اؤلکه تورکیهدیر. قورولوشوموزون دوغو گونئی قافقاز تورکلری آدیندان باتوما گئدَرک عثمانلی ایمپئراتورلوغوندان یاردیم ایستمه یینین واختی یئتیشیب. آنجاق بوتون بونلارلا یاناشی، باغیمسیز آذربایجانین آزاد بیر وارلیق اولماسی ایدئیاسینی دا یاددان چیخارماق اولماز».
نصیب بَی ۱۹۱۹-جو ایلین مارسیندان ۱۹۱۹-جو ایلین آوریلینه دک دؤردونجو، داها سونرا بئشینجی باخانلار کابینهسینه باشچیلیق ائدرک، تایین زاماندا دا ایچ ایشلری باخانلیغینین بیر سیرا ایشلرینی ده بوینونا آلمیشدی. حؤکومتین باشچیلیق سوروملارینی اویقولامایا باشلایان نصیب بی دانیشیقلاری ایله، کابینهنین اساس وظیفهسینین حاکمیتینین دایانیقلیغینین قورونماسیندان عیبارت اولدوغونو آچیقلاییر. حؤکومتین باشلیجا سورونلارینین اؤلکهنین توپراق بوتؤولویونون قورونماسی، قونشو دؤولتلرله ایلگیلرین یارادیلماسینی سؤیله ییر.
او، بونونلا یاناشی، میلّی آزینلیقلارین و ایشچیلرین حوقوقلارینین قورونماسی آماجی ایله قانونلارین ایشلنیب آنیقلانماسینین گرَیینی، ایجباری گَنَل ائییتیم- اؤیرتیم حاقّیندا قانون لاییحهسینین ایشلنیب حاضیرلانماسینی، اراضی سورونلارین چؤزومونون اؤنمی اؤزل اولاراق وورغولاییر. نصیب بَی سووئت روسیهسی ایله ییغامسال-اقتصادی ایلگیلرین یارادیلماسی کورسونو سؤیله ییر.
نصیب بَی حؤکومتین باشچیلیق وظیفهسیندهکی چالیشماسی چوْخ قاریشیق دؤوره اوزله شیر. اساس گووَن سیزلیک بؤلوجو گوجلردن ایرلی گلیردی.
ائرمنیستانین آذربایجان توپراقلارینی ایشغال ائتمهیه چابا گؤسترمهسی، بولشئویک روسیهسینین اؤلکهنین گونئیینده مولوکانلارین عوصیانینی تؤرتمک چابالاری گنج جومهوریتی بوتون گوجلرینی بیرلشدیرمهیه گرَکله ییردی. حؤکومتینین گؤستدیردیگی کسگینلیک گونئیده کی پوزمالاری یاتیرماغا ایمکان یاراتدی. ائرمنیستان طرفی ایله باریش یولو ایله دانیشیقلار آپارماق چابالاری ایسه اوزون زامان یاخشی سونوجلانمیردی. اونا گؤره ده، قاراباغدا باش وئرن عوصیانی یاتیرماق اوچون سیلاحلی قووّهلرین گوجوندن قوللانیلدی. حربی آنلاشما ایمضالانماقلا، گورجوستانلا ایلگیلر یولونا قویولدو. نصیب بَی حؤکومتین باشچیسی اولدوغو زاماندا بیر چوْخ آوروپا دؤولتلری ایله ایلیشگیلر یارادیلدی. ۱۹۲۰-جی ایلین ژانویهسینده آنتانتا بؤیوک شوراسی آذربایجانین باغیمسیزلیغینی دئ-فاکتو تانیدی.
نصیب بَی حؤکومتی، ایشچی و کند اراضی قانون وئریجیلیگینین ایشلنیب حاضیرلانماسی ایله باغلی بؤیوک ایش آپاریردی. آنجاق نصیب بَی کابینه سینین چالیشمالاری هر زامان ایچ و دیش گوجلرین قارشیدورماسیندان ایرلی گلن سورونلار و چتینلیکلرله اوزلشیردی. اؤنملی سورونلار داها چوْخ موخالیفت پارتیلرینین چاخناشمالاریندان ایرلی گلیردی. تَمَلسیز سوجلامالاردان بیری ۱۹۱۹-جو ایلین سپتامبرین ۱۳-دهمجلیس باشچیلیغینا اونو حؤکومتین باشچیلیق وظیفهسیندن چیخارتماسی ایله باغلی اوغراماقلا سونوجلاندی. او زامان نصیب بَی اؤز وظیفهسینده قالمالی اولدو. آنجاق ۱۹۲۰-جی ایلین مارسیندا ایستئعفا تابلاندی. یارانان حؤکومت بؤحرانی هئچ تورلو اؤز چؤزومونو تاپا بیلمیردی.
آوریلین ۲۸-ده ایسه آذربایجان ۱۱-جی قیزیل اوردونون باسقینی سونوجوندا ایشغالا اوغرادی. نصیب بی گیزلنمهیه چابا گؤستردی. او بیلیردی کی، قیزیل اوردو، آذربایجان دئموکراتیک جومهوریتینین گؤرکملی یئتکیلیلرینین اؤلکهدن ساغ چیخماسینا ایمکان وئرمهیه جکدیر. نصیب بَی ۱۹۲۰-جی ایلده کوردمیرده قیزیل اوردو – بولشئویکلرین گیزلی آگئنتلری الیله اؤلدورولدو.
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ Ministry of Finance of Republic of Azerbaijan. History of the ministry. یوْخلانیلیب2010-11-08.
- ↑ ویکی پدیا


text:
اوغوز تیوی:تورکییه سلاحلی قوهلری عراقین شیمالیندا پ کا کا-یا قارشی عملیات تشکیل ائدیب.عملیات نتیجهسینده ۹ پ کا کا ترورچوسو محو ائدیلیب.عین زاماندا تورکیه سلاحلی قوهلری (تسق) عفرینده پ کا کا ترور تشکیلاتینین ان تهلوکهلی ترورچولاریندان بیری اولان سونگول جوشقونو محو ائدیب.
«س. جوشقون عراقین شیمالیندا تسق-یه قارشی آکتیو دؤیوشلرده ایشتیراک ائدیب. اونونلا بیرلیکده داها بیر نئچه ترورچو دا محو ائدیلیب» – معلوماتدا قید اولونوب.”زیتون بوداغی” آدی آلتیندا کئچیریلن عملیاتلارا تورکییه حربی هاوا قوهلرینین اف-۱۶ طیارهلری ده جلب اولونوب.معلوماتا گؤره، آفرینده ۹ کندینین موختارلاری و یئرلی اهالیسی ۱۸ یپگ-پکک تئررورچوسونو تورک اوردوسونا تسلیم ائدیب. قئید ائدک کی، بیر قدر اول آفرینه ۲۰۰ مئتر مسافهده یئرلشهن مئستورا کندینده آپاریلان آختاریش زامانی تئررورچولارا مخصوص سلاح آنباری تاپیلیب.
قید ائدک کی، عراق اراضیسینده پ کا کا-یا قارشی عملیاتلار مارتین ۱۰-دا باشلاییب. عملیاتلارین باشلانغیجیندان ایندییه قدر ۵۰ ترورچو محو ائدیلیب.یانوارین ۲۰-ده تورکیه سلاحلی قوهلری سورییانین عفرین بؤلگهسینده پ ی د، ی پ گ و ایشید ترورچولارینا قارشی عملیاتا باشلاییب.


text:
Mar 29, 2017
احبر آغا نهجور اولدی سیز ده آد یازدیردیز؟
مئیخانانیوز
احبر آغا نهجور اولدی سیز ده آد یازدیردیز؟
بسم ال ... [قرائت سوره بقره] واللاه حاژ جعور آغا اؤزو شاهیددی کی من گلمیردیم [حاژ جعور: یوووخ گلمیردی] محلله اوشاخلاری الچهمهدیلر، آند آمان وئردیلر، یالوار یاخار ائلهدیلر، آخیرده یامان سالدیلار کی گرح شرکت ائلیهسن، من ده اؤزومه وظیفه بیلدیم بو شریف میللته خیدمت ائلهماخ اوچون گلم مئیدانا. دئدیم دوروم گلیم فرمانداری دا آد یازدیریم، بوردان دا گئدیرم داراییدان یاغ دویو آلاجاغام توکانا. حاژ جعور آغانان دا خط واحید ده راست گلدوخ.
.
بلی بلی! باخ بیر بو کی من درد اهلیهم! من بو میللتین ایچیندن گلمیشم، نئچه ایللر توکانیمدا بو میللتین وارلیسین دا گؤرموشم یوخسولون دا. اوندان سورا دئسهن هنرمند، من ۴ ایل ماتی میخاناسیندا نقش اوّل اوینامیشام، پس هنرمند ساییلارام. دئسهن ورزیشکار، نئچه ایللر توپ اوینامیشام، هله ایندی ده کی ایندی دی محلله ده هر کیمه دئسهز احبر مارادونا منی بارماغینان گؤرسدر ... مدرک فوق لیسانس علوم سیاسی یوخومدی آما دانشگاه آزاد واحید واسمیشین رییسی اؤز موشتریمدی، دییب گل آد یازدیر مدرکیوی آل! اصلن بولاریین هامیسین بوشلا با! منیم نهییم بوبیری آد یازدیرانلاردان اسگیهدی؟ یانی من مش ایسماییل پیتیپزجن ده یوخام؟ حاژ جعور سن دئنه! محلله ده منیم خاطیر حؤرمتیمی نه قدر ایسترلر؟
[حاژ جعور: چووخ، چوووخ! احبر آغا محللهده بیردانادی]
.
احبر آغا برنامهلریز نمنهدی؟
اوّل آللاه فقط و فقط و فقط خیدمت! من بو میللتین انینه بویونا فقط خیدمت ائلیهجاغام. بیر بو کی میللتین بئلی باهالیخدان بوکولوب، باهالیخ گرح آرادان گئده. سورا اشتغال و تولید منیم برنامهلریمدن دی.
.
احبر آغا شورای شهردی ها!
اولسون دا نولار؟ منیم بولارین هامیسینا برنامهم وار، من دئدیغیمی ائلرم [حاژ جعور: بلی بلی! احبر آغا دئدیغین ائلر]
.
آیری سؤز صؤحبتیز اولسا بویرون.
من فقط دییرم: آی میللت! من اوبیریلره تای دییلم، من یئماخ اوچون گلمهمیشم، منیم یاغیم وار، منیم قندیم وار، منی دؤهتور پهریز وئریب، من هئش ایستهسم ده ییه بیلمرم! رأی وئرمیین خاللییا، رأی وئرمیین دوداخلاری باللییا، رأی وئرمیین ییب قاچانا، رأی وئرین اؤز احبر باققالیزا، خیدمت ائلهسین سیزین انیزه بویوزا!
ماتی میخاناسین بورالاردان تاپین 👇🏻
Telegram:
🆔 @matimeyxanasiofficial
Instagram:
🌐 https://instagram.com/mati.meyxanasi


text:
۰۸:۴۵
حاجی قبولدا نامعلوم شخصلر یاشاییش ائوینه سلاحلی باسقین ائدیب.
آپا-نین معلوماتینا گؤره، حادثه بایرام ابراهیموو کوچهسینده قیده آلینیب.
ائوه سلاحلی باسقین زامانی بیر عائلهنین ۴ عضوو اؤلدورولوب. بونلار نامیق قنبروو، ناظیم قنبروو، گولباغدا قنبرووا و آلمارا قنبرووادیر.
حادثهنی تؤرهدن مباریز مهدیئوین ایسه پلیس طرفیندن ضررسیزلشدیریلدیی بیلدیریلیر. ایلکین معلوماتا گؤره، باسقینچینین عائله عضولری ایله قنبروولار آراسیندا روسییادا هانسیسا آنلاشیلمازلیق باش وئریب. بونا گؤره ده مهدیئو ائوه هجوم ائدرک، قنبروولاری گوله لهییب.
دیگر معلوماتا گؤره، مهدیئو ائوده اولان ۵ نفری گوله لهیهندن سونرا اؤزونو ده اؤلدوروب.
عائله عضولریندن بیری-محمد قنبروو یارالی وضعیتده حاجی قبول مرکزی رایون خسته خاناسینا چاتدیریلیب. یارالینین وضعیتینین آغیر اولدوغو بیلدیریلیر.
حاضردا حادثه یئرینده حقوق-محافظه اورگانلارینین امکداشلاری ایشلییر.
ویدئو رئپورت-آ مخصوصدور.


text:
بیر چایین قیراغیندا بیر نئچه آدام وار ایدی. آت بئلینده ایلشن بیر قیز اۇزون هاوا اوْخویوردو. بیر اوْغلان دا همین آتین بئلینده اوْنا قۇلاق آسیردی. اوْغلان اوْخوماقدان یوْرولوب اؤز آتینا ساری گئدیب گئتمک ایستهدی. قیز راحاتسیز اوْلدو٬ اوْغلانا «بۇندان بئله منیم آتیم اۆسته ایلشمه» دئدی...
منیمله اوْ اوْغلان آت قوْوالیردیق. آتین جیلوْوۇنو بینالارا دیمهیک دئیه اوْتای بۇتایا چکیردیم. بیر دسته عسگر/مأمور قارشیمیزا چیخدی. اوْغلان اوْنلاری گؤرن کیمی اوْتلار آراسیندا اۇزاناراق گیزلندی. عسگرلر بیزدن اوْغلانی گؤروب-گؤرمهدیگیمیزی سوْروشدولار. بیر خریطه گؤسترهرک اوْغلانین اوْرادا اوْلمادیغینی نیشانلاماق اۆچون یئریمیزی نیشانلاماغیمیزی ایستهدیلر.
بیردن بیر کیشی «اوْغلانی گؤرموشم» دئیه ایشی وازا وئردی. اوْغلانلا من آتلاریمیزا مینیب قاچماغا باشلادیق. عسگرلر ایسه دالیمیزا دۆشدولر.
بیر قالا دۆشمان مۆحاصیرهسینده ایدی٬ سانکی بیزیم آماجیمیز اوْ قالا چاتماق ایدی. قاچارکن قایقاچ وۇرماغی ایمتیحان ائدیردیم.
بؤلوملر: آت-ماشین-اوچوش یوخوسو،


text:
شرح عکس: دوکتور «ائرکان توپوز»Erkan Topuz سرطان اوزمانی( متخصصی)
قادین ساغلیغی: دوکتور توپوز
دؤش سرطانی دئمک اولار، هر 30 یاشدان یوخاری خانیملارین قارشی-قارشییا قالا بیلهجهیی بیر ریسکدیر. گونوموزده کئچمیشله توتوشدورمادا هر کئچن گون داها چوخ سینه سرطانی تشخیصی ایله اوزبهاوز اولوروق. بونون سببی بللی مقداردا ژئنئتیک فاکتورلار و ایستیفاده ائتدییمیز بَزَکلی ساغلیق محصوللار ایچینده اولان شیمیایی مادهلر، یئدیییمیز ارزاقلارداکی سرطانا یول آچان یئمکلر اولور. یئدیییمیز ایله ایستیفاده ائتدییمیز محصوللارین ترکیبیندکی ماده لره دیقّت ائدهرک سینه سرطانینین توتولما ریسکینی آزالدا بیلریک. بونا گؤره ده بو قونودا گئنیش آختاریش ائدیب هانسی یئمهیی یئییب-یئمهیهجهییمیزی اؤیرنمک لازمدیر. پروفسور دوکتور«ائرکان توپوز»ون خانیملارا مصلحت گؤردویو قیدالارلا سیزی تانیش ائتمک ایستهییریک.
لیمون و نارینگی قابیغی
لیمون و نارینگی قابیغیندا شیشی أریده بیلن و چوخالماسینین قارشیسینی آلان مادهلر واردیر. بونا گؤره ده بو قابیقلارین آتیلماماسی، سیرکهلی سودا یویولاراق یئییلمهسی مصلحت گؤرولور.
نار
نار سویو، دنهسی و قابیغینین دا سرطانین قارشیسینی آلما گوجو واردیر. هر مئیوهنی فصلینده یئمهیه دقت ائدهرک ناری دا قابیغی ایله بیرلیکده یئیه بیلرسینیز.
گؤبهلک
گؤبهلهیین ساغلاملیغا فایداسی هر کسه معلومدور. آنجاق چالیشین اسمر( رنگی تیره) گؤبلکلردن ایستیفاده ائدین. آغ گؤبهلکلر سرطان عمله گتیرن مادهلرله آغاردیلمیشدیر.
قیرمیزی مئیوهلر
روزمارین
روزمارین دئمک اولار، بوتون خستهلیکلر اوچون چوخ فایدالی بیتکیدیر. حتی ائوده گولداندا یئتیشدیره بیلهجهیینیز بیر بیتکیدیر. شیشلری أریتمکده تأثیرلیدیر. روزمارینله یاناشی قوزو قولاغی، زنجیر اوتو دا چوخ فایدالی بیتکیلردیر.
یئرکؤکوده A ویتامینین چوخ اولماسی، دری، بؤیرک و دؤش سرطانی ایله دؤیوشمکده کؤمهییمیزه چاتیر.
قیرمیزی بادیمجان
پومیدورو مؤوسومونده ایستیفاده ائتمک چوخ واجیبدیر. هم ده قیرمیزی بادیمجاندان سالچا(روب) دوزلدیب ایستیفاده ائده بیلرسینیز.
E ویتامینی
ائ ویتامینی اوچون سلنیوم باخیمیندان زنگین آناناس، قاتیق، بروکولی، انگینار(کنگر فرنگی)، قیرمیزی و آغ کلم و پرپتؤیون (پرپرن) چوخ یئیین.
یاشیل چای
یاشیل چای سلول بؤلونمهسینی یاواشلادیر. چایی آچیق و قندسیز ایچمهیه دقت ائدین. هر گون ایکی فینجان چوبانیاستیغی و زنجفیل چایی ایچین.
چوبانیاستیغی (بابونه) بیتکیسی* و چیچهیی: یول قیراقلاریندا و بوش اراضیلرده اؤز-اؤزونه یئتیشن خوش قوخولو ساری-آغ بویادا چیچکلر آچان بیر بیتکیدیر. چوبانیاستیغینین فایدالاری: ایشتاهی آچیر. سینیرلری دینجَلدیر، ائلهجه ده باش و بئل آغریسینا خصوصی ایله مثبت تأثیر گؤستریر، آغریلاری ساکیتلشدیریر. دیش آغریسینا دا فایدالیدیر. بدنه راحاتلیق وئریر. ادرار آرتیریجی سیدیر.
بیتکی=گیاه
کلم
دونیادا ان اوجوز و شافالی بیتکی اولان کلمی هفتهده ان آزی بیر دفعه یئمکده فایدا واردیر. باغیرساق و قاراجییرلردکی زهرین قارشیسینی آلیر و شیشلرین چوخالماسینا مانع اولور.
دَریمیزه ایشیق توخوندوقدا ندن قاشینیریق؟
بیر بؤجک دَرینیزه قوندوغوندا، سیزی دؤزولمز بیر دورومدا قاشیندیریر. بو مکانیکی بیر قاشینتی اولاراق تانینیر. شیمیایی قاشینتیلار اوزهرینده ایسه چوخ آز آراشدیرمالار اولوب.
بعضیلریمیز داواملی اولاراق قاشینتی چتینلییی یاشاییریق، نه قدر قاشینساق دا قورتاراجاغیمیز اولمور. نورمال دورومدا آنتیهیستامین درمانلاری ایله قاشینمانین قاباغینی آلماق اولار آنجاق داواملی و آغیر قاشینتیلار اوچون بو یارارلی دئییل. بو دوروم، بیلیم اینسانلارینی، داواملی و شیددتلی قاشینتیلاری آرادان آپارماق اوچون، چئشیدلی یول-یولاقلار آختارماق فیکرینه سالدی.
بیلیم ژورنالیندا نشر اولونان آراشدیرمادا، بیر گروه ایلک اولاراق مکانیکی قاشینتینین نَدنلرینی آراشدیردی و ائن پی وای (NPY) آدلی بیر پروتئین کشف ائتدیلر. بو پروتئینین، قاشینتیلاردا ائتگیلی اولدوغونو تاپمیش اولسالار دا بئله، هله آراشدیرمالار تام یئتَرلی دئییلدیر.
(NPY)-ین قورویوجو اولدوغونو دوشونَن آراشدیریجی گروهو، سیچانلاردان بو پروتئینی اوزاقلاشدیردیقلاریندا، اونلارین ایشیق قاباغیندا دؤزولمز بیر شکیلده قاشیندیقلارینی گؤردولر! بورادان یولا چیخان علم اینسانلاری، مکانیکی و شیمیایی قاشینتیلارین فرقلی ندنلرینین اولدوغونا چاتدیلار.
آراشدیرمانین داوامیندا ایسه، ژنتیکی دئییشیکلیکلرله بؤیوموش سیچانلاردا ایسه(ائن پی وای پروتئینینین چوخ اولدوغوندان دولایی) ایشیقدان یارانان قاشینتیلار داها آز گؤروندو.
بئلهلیکله ایشیقدان تؤرهنن قاشینتیلارین ندنی، بدنده NPY آدلی پروتئینین آزلیغیدیر.
*****
قارانقوشون گؤزوندن
مذهب داعواسی: کؤهنه قاپی، کؤهنه دابان
بعضی دَییشیکلیکلرله، آرشیودن سئچیلمیشدیر.
ایران و سعودی عربیستانین آراسینداکی داعوالار دونن سیراغاگونون حیکایتی دئییل. ایسلامدان قاباق عربلر همیشه گوجلو قونشولاری اولان ایراندان قورخوب اوزاق گزرمیشلر و البته هر واخت ایرانین وضعی قاریشاندا اونون سرحد بؤلگهلرینه حمله ائیلرمیشلر. ایران شاهلاری عرب یاریمآداسی (شبه جزیرهسی) و اونون قومساللیقلارینی فتح ائتمهیه چوخ هوسلی گؤرونمهمیش اولسالار دا، همیشه بینالنهرین بؤلگهسینی و یا فارس کؤرفزینین گونئییندهکی (جنوبونداکی) استراتژیک اهمیته مالیک اولان تورپاقلار اوسته عربیستانداکی عربلرله توققوشمالاری اولارمیش و بو منطقهلرین حاکیمیّتینی اؤز اللرینه کئچیرمهیه چوخ مئیللری وار ایمیش. اونودمامالیییق کی ایسلام اوردوسو ایرانا حمله ائتدییینده ساسانیلرین پایتاختی و زامانیندا دونیانین ان بؤیوک شهرلریندن ساییلان تیسفون شهری بوگونکو باغداد شهرینین لاپ یاخینلیغیندا یئرلشمیش ایمیش. ایران ایمپاراتورلوغو بیر زامان دا اؤز سرحدلرینی یاریمآداداکی عربلرین حملهلریندن قورویوب دینج ساخلاماق هدفی ایله، ایران حؤکومتینه باغلی اولان "حیره" پادیشاهلیغینین قورولماسینا کؤمک ائدیب و بو ایشله اؤزونه بوگونکو ایصطیلاحلا بیر "حائیل بؤلگه" یارادمیشدی. بعضاً ده سرحدلره ال اوزادان عرب طایفالارینی بو گونکو یمن اؤلکهسینه قدر قووالارمیش. بو قووالامالارین بیر دفعهسینده ایران شاهی ایکینجی شاپورون امری ایله, عربلره گؤز داغی اولسون دییه، یاخالانان عربلرین چییینلری دلینیر. ائله اونا گؤره ده ایکینجی شاپور تاریخده "ذوالاکتاف" (چییینلرین صاحیبی) آدی ایله ده تانینیر.
آنجاق ایسلامین اورتایا چیخماسی، ائله دوز ایران ایمپاراتورلوغونون سارسیلمیش دُؤرونه راست گلیر و بوتون دَنگهلری و قاباقکی دوزَنلری آلتاوست ائدیر. منطقهنین یئنی گوجو، یعنی یئنی موسلمان عربلر، آرتیق دین صاحیبی اولان و اونلارا چوخ زامان آشاغی گؤزله باخیب و اونلارین مدنیّتدن اوزاق قالمیش اولدوقلاری اوچون اونلاری تحقیر ائدیب سایمایان رقیبلرینه قارشی ساواشماغا باشلاییب و ائله باشدا ایران ایمپاراتورلوغونو دیزه چؤکدوردولر. ایش بونا محدود قالمادی و یئنی دین ایرانین کؤکلو زردوشتی دینینین یئرینی آلدی. اوندان اؤنجهسینه قدر فارسلارین تحقیرینه معروض قالان عربلر، دای آرتیق اؤزلرینی فارسلاردان و عمومیتله فتح ائتدیکلری یئرلرین اهالیسیندن اوستون بیلیب و یایدیقلاری ایسلامین اساس اؤیرتدیکلرینه ترس اولان بیر شکیلده اونلار ایله ایکینجی درجهلی وطنداش موعاملهسی ائدیردیلر. آرتیق قوجامان بیر پادیشاهلیق اللرینه دوشموشدو. لاکین، ایرانلیلار دا الیقولو باغلی اوتوروب باشلارینا گلنی تاماشا ائتمهیه راضی اولمادیلار و یئنی دینین آداملاری یاواشیاواش و قدیم زردوشتیلییین عونصورلاریندان ایستیفاده ائدهرک همین ایسلامیتدن و موسلمان عربلرین آرالارینداکی ایختیلافلاردان بهرهلنیب شیعهلییی اورتایا چیخارتماق ایله یئدیکلری ضربهدن بیر جوره قورتولماغا جان آتدیلار. سؤزون قیساسی، ایسلامیتدن قاباقکی داعوالار بالا بالا مذهب قیلیفیندا اؤزون گؤسترمهیه باشلادی.
بئلهلیکله، شیعه و سؤنّی داعواسینین بینؤرهسی قویولموش اولدو و عرب ایستیلاسینا قارشی چیخان ایرانلیلار خورّمیلیک و زردوشتیلیک آدینا باشلانان حرکتلرین آرتیق بیر یئره یئتیشمهیهجهیینی باشا دوشدوکدن سونرا، اؤز موستقیللیک حرکتلرینی شیعهلیک بایراغی آلتیندا یئریتدیلر. سونرالار، عوثمانلی ایمپاراتورلوغو اؤزونو سونّی خلافت واریثی، و صفویلر اؤزلرینی شیعهلییین واریثی اولاراق گؤرمهلری، یاخین شرقین بو ایکی بؤیوک دؤولتینی ایللرجه بیر بیرینین جانینا سالدی و البتهکی بو آرادا ان بؤیوک زیانی تورک دونیاسی گؤردو و او زیانلارین اثرلری هله ده دوام ائدیر.
ایندی بوگونوموزده، بیر چوخ اهمیتلی دؤورهیه شاهیدیک. نفت پولو، آتم پروژهسی و بؤیوک بیر جمعیّت گوجونه آرخالانان ایران، اؤزونون ایسلامدان اؤنجهکی ایقتیداری و ساسانی ایمپاراتولوغونون سرحدلرینین یئنیدن برپا ائدیلمهسینین خیالینی بسلهییر. بو آرتیق گیزلی بیر مؤوضوع دا دئییل. کئچن ایل ایران جومهور رئیسینین موشاویر و یاردیمجیسی (یونسی) آچیقجا دئدی کی عراق ایرانین بیر پارچاسی دیر و اونا گؤره ده یا گرک ایرانا قُوووشسون یا دا گرک ایکی اؤلکهنین آراسیندا ساواش چیخسین. او همین ایدّعانی دیلدوداق آراسیندا ایندی موستقیل دؤولتلر اولان لاکین قدیم ایراندان ساییلان اؤلکهلر حاقّیندا دا دئدی.
عربیستان دا ائله نفت پولونون وئردییی جسارتله قدیم خلافتی دیریلتمهیه جان آتیر و منطقهده گؤتوردویو هر آددیم بونو ایثباتلاییر.
مین دؤردیؤز ایلدن سونرا، عربیستان و ایرانین ساواش مئیدانلاری گئنهده بینالنهرین (عراق)، یمن و شامدیر (سوریه). قدیم دین و سُوی (نژاد) داعواسیایدی؛ ایندی ایسه مذهب و سُوی داعواسیدیر. بو آرادا، ایکی اؤلکهنین عاغیللیلاری، یعنی آیدینفیکیرلیلری، بلکی بو ایکی اؤلکهنین یاخینلاشماسینا کؤمک ائیلهیه بیلردیلر، لاکین نه حئییف کی عربیستان طرفینده آیدینفیکیرلیلرین ساییسی یوخ دئیه بیلهجک قدر آزدیر، و ایران طرفینده ایسه آیدینفیکیرلیلر یازدیقلاری و سؤیلهدیکلری ایله بو مذهب و عیرق داعواسینا سو یئرینه اوُدون داشیییرلار. گؤرونن او کی، کؤهنه قاپی و کؤهنه دابان یئریندهدیر و ساواش طبیللرینه دؤوَنلرین سسی باریش یالواران سسلری بوغور و بو آرادا اولان سوریهده، عراقدا و یمندهکی طالعسیز خالقا اولور.
گلن گؤرؤشهدک!
کؤچری
عزیز اوخوجولاریمیز اشیق عاباسین سوگی داستانینی بیر نئچه مودت دن سونرا ایدامه وئرجه ییز.


text:
آیلیق ماعاشی ۳ میلیون تومندن آز اولان وطنداشلار یوخسوللوق خطینین آلتیندا یاشایانلاردیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری ایران پارلامنتینین اجتماعی کومیسیاسینین عضوو رسول خزری دئییب. او، آچیقلاماسیندا اؤلکه اهالیسینین گوندن-گونه آغیرلاشان اقتصادی دوروموندان، اهالینین کاسیب طبقهسینین چتین گوزرانیندان و حکومتین بونونلا باغلی مؤوقعیندن دانیشیب:
«اؤلکهنین ایندیکی آغیر اقتصادی دوروموندا ۲ میلیوندان چوخ وطنداش آلیجیلیق قابیلیتینی دئمک اولار کی، تمامیله ایتیریب. بو اینسانلارین حکومتین دستیینه احتیاجی وار. حاضردا آیلیق ماعاشی ۳ میلیون تومندن آز اولان وطنداشلار دئمک اولار کی، یوخسوللوق خطینین آلتیندا یاشایانلاردیر. ائله بونا گؤره ده، اؤلکهده قیمتلرین آرتماسینی و اینسانلارین آلیجیلیق قابیلیتینین آزالماسینی نظره آلاراق، پارلامنتین اجتماعی کومیسییاسینین تکلیفی ایله قرارا آلینیب کی، حکومت ضعیف طبقهدن اولان عائلهلره دستک مقصدیله ۱۰۰ مین تومندن - ۶۰۰ مین تومهنه قدر (تخمیناً ۱۱ ماناتدان - ۶۶ ماناتادک) یاردیم پاکتلری نظره آلسین».


text:
11:14
گونئی آذربایجانین بیر نئچه شهرینده بازارین دورغونلوغو و آغیر اقتصادی وضعیته اعتراض اولاراق بازارلار تعطیله چیخیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، دارایی خیابانیندا یئرلشن تبریزین «بؤیوک بازار» باغلانیب. ماغازالار فعالیتینی دایاندیردیقدان سونرا دارایی خیابانینا چوخ سایدا تهلوکهسیزلیک قوهلری جلب اولونوب.
تبریزین «بؤیوک بازار»ی اعتراضلارا قوشولسا دا، ماغازالار آچیقدیر. عمومیلیکده تبریز بازاری یاری-تعطیل وضعیتدهدیر. «بؤیوک بازار»دان باشقا تبریزین بیر نئچه منطقهسینده ماغازالارین باغلی اولدوغو بیلدیریلیب. محمدی و امیر کبیر تیجارت مرکزلری، همچینین قیزیل بازاری دا اعتراضلارا قوشولوب.
***
ایراندا باش قالدیران اعتراض آکسییالاری اؤلکهنین ۵۰-دن چوخ شهرینه یاییلیب. اقتصادی دورغونلوغا اعتراض اولاراق مغازا و تیجارت مرکزلرینی باغلایان صاحیبکارلار کوتلوی تعطیله باشلاییبلار. تهران، اصفهان، شیراز، مشهد، تبریز، اورمییه، مراغه، قزوین، زنجان، کرمانشاه، سونقور، قصرشیرین، قوشاچای، بوکان، ساققیز، بانه، مریوان، گرگان، سردشت، بندر عباس، چابهار، زاهدان، خاش، بورازجان، کازرون و دیگر شهرلرده بازارلار فعالیتینی دایاندیراریب، یوز مینلرله مغازه و تیجارت اوبیکتلرینین صاحبلری تعطیله قوشولوبلار.
مغازه و تیجارت اوبیکتلرینین فعالیتینی دایاندیراراق اؤلکه اوزره گنیش تعطیللره باشلاماسی و بونون یاخین گونلرده داها گنیش ووسعت آلماسی احتیمالی، حاکمیتی، او جملهدن حسن روحانی حکومتینی تعجوبلندیریب.
حکومت رسمیلری اؤلکهنین موختلیف شهرلرینده باشلانان کوتلوی تعطیللره هلهلیک هر هانسی بیر رئاکسییا وئرمییبلر.
قید ائدک کی، کوتلوی تعطیللر، بیر نئچه گون اول سوسیال شبکهلرده اهالینی گنیش تعطیللره باشلاماغا تشویق ائدن چاغیریشلارین یاییلماسیندان سونرا رئاللاشیب.


text:
اوشویوره م üşüyürəm
تقدیم به بچه های زلزله زده اهر ، هریس ،ورزقان
اوشویوره م
داهی اللریم سویوخدان دوز توتمور
الین اوزاد منیم بو کوچوک اللریمی توت و
اوز اللرینن اؤللاری ایسسید
داهی سویوخدان گئجه لر یاتانمورام
داها بو شئعرین منه لذتی قالمویوب
منیم الیمی توت بلکه الیم سنین الینده اولسا منه ده بوو شعر لذت ورئره .
گئل باهم اؤخویاخ :
من گلنده یاغار قار
منده مین جور اویون وار
شیرین قار قار اویونی
سه و ه ر اوشقلار بونی
منده نه لر وار نه لر
سه و ه ر منی نه نه لر
کورپه لرده بشکیده
سه وه ر مستان پیشیکده
سویوق قیش آخشامندا
ایستی پیچین یانیندا
ناغیل دییه ر نه نه لر
قولاق آسار نوه لر


text:
عثمنانلیجە حودث املاك
Osmanlıca Havadis Emlak Haberleri
دنیانڭ تك سفردە انشا ایدیلن أڭ بیوك خستەخانەسی اولان ، بر میلیون ۳۱۲ بیڭ مترە قارە قپالی آلان أوزرینە قورولی آنقرە شهر خستەخانەسی بیلكند آچیلیش ایچون گون صایییور . تركیەنڭ صاغلق آلانن... تمامینی اوقو
آلمانیەنڭ كولن كندندە آغستوس ۲۰۱٦دە تملی آتیلان اسلام طوپلومی ملی گوروشە ( ای گ م گ ) باغلی بروهل جامعسینڭ قبا انشاآتی تماملاندی . سلچوقلی ایلە عثمانلی معماریسندن ایزلر طاشییان... تمامینی اوقو
مركز اسی بتلیسڭ خیزان ایلچەسی اولان یر صارصینتیسی قید ایدیلدی بتلیسڭ خیزان ایلچەسندە ٤ ، ۲ بیوكلكندە دپرم میدانە گلدی . باش باقانلق آفت و عاجل طوروم یوڭتیمی باشقانلغینڭ ( آ ف آ د ) ای... تمامینی اوقو
باشباقان ییلدیریم ، ۱٩۱٥ چاناق قلعە كوپریسینڭ تمل آتمە تورننە قاتیلدی. باشقە بر پروغرامده بولونان جمهور باشقانی ارطوغان ایسە تورنە جانلی یایینلە باغلاندی. آسیە و آوروپە ، بو كز چاناق قلعە او... تمامینی اوقو
چورە و شهرجیلك باقانلغنڭ تروردن تمیزلەنن بولگەلردە یوروتدیگی انشا و احیا چالیشمەلری قاپسامندە ، یوزلرجە أوڭ قوللانیلاماز خالە گلدیگی شرناقڭ ایدیل ایلچەسندە ویللا تیپی ۳٤۰ قونوت یاپیلاجق . گو... تمامینی اوقو
اسنلر ، ۲ بوچوق میلیون مترە قارە ایلە كندسل دونوشومله أورەتیلمش دنیانڭ أڭ بیوك شهر پارقندن صوڭرە ایكنجی بیوك بر پارقه داها قاووشویور . ٤٧ . موتورلی پیادە آلای قوموتانلغینڭ بولندیغی ۱٧۰ دونوم... تمامینی اوقو
٧۰۰ ییللق عثمانلی تاریخی ، بروسەده یاشاتیلاجق . دقوراسیونی و معماریسیلە برلكدە ، تاریخڭ ایزلرنی طاشییاجق بر محلە اولوشدیریلاجق . بروسەنڭ ییلدیریم ایلچەسندە قورولاجق اولان عثمانلی محلەسی ، شی... تمامینی اوقو
وب طابنلی طاپو طاقاسلە، ال دگشدرەجك طوتار، طاقاس بانكدە بیلوكە ایدیلەرك صاتش ایشلمی بیتنجەیە قدار گوگنجە الطنە آلیناجق. طاپو و قداسترو گنل مودورلیگی ایلە طاقاس بانك اراسندە ایمزاءلانان پروتو... تمامینی اوقو


text:
بیز هئچ واخت ایکیطرفلی مناسیبتلرین پیسلشمهسینه چالیشمامیشیق.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری روسییا خاریجی ایشلر ناظیرلیینین رسمیسی مارییا زاخارووا دئییب.
آمریکانین روسییالی دیپلماتلاری اؤلکهدن چیخارماقلا باغلی قرارینی خاطیرلادان زاخارووا ۳۵ دیپلوماتین اؤلکهنی ترک ائتمهسی اوچون اونلارا جمعی ۷۲ ساعت وئریلدیینی بیلدیریب.
«روسییا طرفی ایلک ۷ آی عرضینده جاواب تدبیرلری اوچون گؤزلدی. بو مدتده دانیشیقلارین بیر نئچه مرحلهسی کئچیریلدی. کونستروکتیو دانیشیقلاردان نتیجه الده اولونمادیغینی گؤردوکده ایسه دیپلوماتلاری قووماق اوزینه آمریکایا دیپلماتیک پرسنلین سایینین روسییانین آمریکادا فعالیت گؤسترن دیپلماتلارینین سایینا اویغون شکیلده آزالدیلماسینی ایستهدی. بیز سادهجه جواب تدبیرلری گؤردوک، سون آنا قدر طرفداشلاریمیزین ساغلام دوشونمهسینه اومید ائتدیک»، - زاخارووا چیخیش ائدیب.


text:
قوربتی اسماعیل اولکر چکدیییم ناله یوخ! قدیمهاوادیر! آدی بیر دوست دئییردی “قوربتی”دیر! قوسدوغون قانسا، بوزمه قاش، دئگینن: آرتیق ایچدیم! قیزیلجا شربتیدیر! ساچ آغاردار کوراوغلو درماندا… اتی، درددن دئییل، کی “کیف اتی”دیر! بوهارای-های نه دیر گلیر بورادان؟ اولماسین بیر وطن مصیبتیدیر!؟ بیلگه بیر پیریمیز دئیهردی بیزه… یاشاماق بیر گؤروشمه فورصتیدیر کیرپیک اوستونده یاتماسین کیرپیک! قیرپیمین قدری دونیا قیمتیدیر! بیر ده “-یا ...Read More »
الینده قالمیشام!../ اسماعیل اولکر
الینده قالمیشام!.. اسماعیل اولکر اوقیانوس آشدیهاممیمن، اورمو گؤلونده قالمیشام! گول بیچیلیر، چمن-چمن، یارین گولونده قالمیشام! افلاطونلار، ناچار-ناچار… باغلی قاپی آچار، کئچر سقراط زهر جامین ایچر منسه،الینده قالمیشام! ایل اوسته ایلدی دئوریلیر! باغیر، کؤز اوسته قوورولور! ساچ می؟ سامانجا سوورولور! یارین تئلینده قالمیشام! نهیسه باریم، گلین درین! دینجهلهییم سرین-سرین! اسماعیل اولسام «اولکر»ین واللاه الینده قالمیشام!..Read More »
سنی تورپاق منه اونوتدورانماز! / اسماعیل اولکر
سنی تورپاق منه اونوتدورانماز! اسماعیل اولکر سن، عاشیق “اولکر”ین ازل اؤزدَشی او سنسیز یاتانماز، سنسیز اویانماز! سن منیم روح، تنیم، حیسسیمین بئشی سنی تورپاق منه اونوتدورانماز! سن کی قوندو – کؤچر بولبول دئییلسن! سن کی آچدی–سولار بیر گول دئییلسن! سن کاغاذ یولداشی بیر قول دئییلسن! سنی تورپاق منه اونوتدورانماز! معصومکن نه بویدا گوناه یاشادیق! شیطانا چکدیریب مین آه یاشادیق! انسان ...Read More »
غزل / اسماعیل اولکر
غزل اسماعیل اولکر هر کیم سوروشسا وارمیدیر اکسیر؟ جوابی وار ساقیمیزین همیشه بیزیمچین شرابی وار بیر ساقیمیز وار اللری زر، آغزی دور تؤکر میس سهلدیر، گتیرسین او کیم ساخسی قابی وار!! زاهید: قاپاندی میکده! طعنهیله سؤیله دی… بیلمز یازیق کی بیتیمیزین گیزلی بابی وار! هرکس سئویب سئویلمهسه دونیادا بیرجه یول جنت باغیندا گزسه جهنم عذابی وار!.. آیتلر ایچره گؤرمهدیم آنجاق ...Read More »
بير سالخيم دان يئلي/ اسماعيل اولکر
بير سالخيم دان يئلي اسماعيل اولکر بو ايلک باهار سون باهاريمدا اولا بيلر! کور بولودلار آلتيندان کؤنول دولوسو سئير ائده بيلمهدن تورپاغين بايراغيني… ماوي گؤيوموزون آلتيندا قارا تورپاق اوزوموزه گولمهدن ساققالييميزا گوله بيلر! گؤزوموزون ببهييايله پايلايانمادان سوسوز سونبوللره پيريل- پيريل آي بارداغيني…Read More »
سئو سئو!/ اسماعيل مددی(اولکر)
سئو سئو! اسماعيل مددی(اولکر) ” سون “آ دک اولماق ايستهسن، سئو! سئو! ابدي قالماق ايستهسن، سئو! سئو! سئوگيدن سونرا هر شئيين سونو وار ” جيسم “ي ” جان ” قيلماق ايستهسن، سئو! سئو! سئوگيدير سئوگي وارليغين آماجي سئوگيدير سئوگي يوخلوغون علاجي سئوگي وارسا زهر شکر کسيلر سئوگي يوخسا زهر شکردن آجي! ...Read More »
سن گلمهدين… / اسماعيل مددي (اولکر)
سن گلمهدين… اسماعيل مددي (اولکر) چای دملهديم کيشي- شاعرجه سينه! داغ نفسيندن، ککليک سسيندن عطير آلميش اوت آرتيرديم. اوخودوم کوچهلي- يارلي ماهنيلاردان آغيز-آغيز دونيانين دوز اورتاسيندا اولان آرمود آغاجيمين آلتيني سولاديم، گلمه دين! – سونرا… آخشام خوسانلاشدي آشنا- آشنا… يالقيزليق، قارانليق چيراغيني توتاراق قاري دوداغينا ياخينلاشدي – بير آرخايينليق کاماني آتاراق قاشينا- ايچيمي يانديرديم! چنهمي ديزيمي قولومو اورهگيمين اوجاغينا قالاديم! ...Read More »


text:
چین خاریجی کاپیتالین بانکلارداکی پایینین ۲۵% حجمینده محدودلاشدیریلماسی قراریندان ایمتینا ائدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا چین مالییه ناظرینین معاوینی چژو قوانیاو سؤیلهییب. اونون سؤزلرینه گؤره، بروکئر شیرکتلریندهکی ۴۹%-لیک لیمیت ۵۱%-ا قدر آرتیریلیب. حیات سیغورتاسی ساحهسیندهکی شیرکتلر اوچون ده لیمیت ۵۱%-ا قدر قالدیریلیب. بو لیمیتین تام اولاراق ۵ ایل عرضینده لغو ائدیلمهسی گؤزلنیلیر.
قید ائدک کی، چین بونونلا مالییه سکتورو و اقتصادیاتا خاریجی اینوستورلارین جلبینی یوکسلتمیی هدفلییر.


text:
حاضیرلایان: ائلشن بؤیوکوند
حاضیرلایانین نوتو : «آنا دیلیمیزده بیر مقاله شکلینده فئمنیزیم سؤزونو، گونئی آذربایجان آیدینلاری ایچینده ایلک دفه اولاراق هانسی یازیچیمیز ایشلهدیبدیر؟» سوروسونا، تاپدیغیم جاواب، رحمتلیک پیشهورینین بو مقالهسیدیر. بو سوال اوزره باشقا جاوابلاری اولان یازیچی و تدقیقاتچی دوستلارین اورتایا قویاجاقلاری ماتئریاللاری گؤزلهییریک.
یولداشلار! دونیا انقلابینین دهشتلی گورولتوسو بوتون اینسانلاری اویاتدی. بشریت بو غوغالردن موتاثیر اولدو. جهان لرزه دار اولان کیمی اینسانلارین فیکری ده تیتره دی .هئچ بیر کس قالمادی کی، بو عالم شومول موحاریبه نتیجه سینده اولکی فیکرینی دگیشمهمیش اولسون.
بیلیرسینیز یولداشلار! ایندی عالمده نه کیمی موباریزه لر اولوب، نه جور چارپیشمالار میدانا چیخمیشدیر.البته کی، بیلمه میش دگیلسیز،بیلیر،گؤرور،آنلاییرسیز،بلکه اؤزونوزه الوئریشلی بیر طرفین سعادتینی آرزولاییب، یئری گلدیکده معاوینتدن چکینمیهجگینیزی نظرده دوتموشسینیز.
یولداشلار،اودلو فیرطینالار.دهشتلی یانقین لار دونیانین تمام مظلوملارینا حق آلماق فیکیرلری یاراتدی. محض او فیکیرلردن بیریسی،ان عومدهسیده ان مظلوم،ان حوقوقو تاپدانیلمیش یولداش خطاب ائتدیگیمیز سیزلرین،سیز قادینلارین آزادلیق فیکری دیر.
یولداشلار،آرتیق دونیادا دوغموش انقلاب افکارینا بو کیفایت ائدرکی،کؤهنه عصرده بیر کیشی دیگرینی تحقیر ائتدیکده اونا ((آرواد)) خطاب ائدردی.لاکین ایندی زامان آرتیق حقیقتی میدانا چیخاریب،آروادلاریندا کیشی لر کیمی اینسان اولوب، اونلارلا یولداش اولماغا موستعد اولدیقلارینی ثوبوت ائتدی. البته اینسان لارین بعضیسی هر بیر شئیده اولدیغی کیمی بونادا راضی اولمایاجاقلاری معلومدور. بلکه، بیر چوخ موحافیظهچی دئدیگیمیز کؤهنهلر سیزینده، سیز قادینلاریندا آزادلیق و تام معناسیله حوقوق انسانیهیه مالیک اولمانیزا مانع اولماق ایستهمهمیش دئگیلدیرلر. لاکین هر بیر اساسین سونونو گؤتورن اینقلابچی کومونیستلر قادین حوقوقونونده ان یوکسک و عالی سببینی گؤتورموشدولر. یولداشلار! کومونیستلر قادینلارین، هوای نفسانبهدن اؤترو،بیر آلت کیمی یوخسوللانماسینا خیتام وئریب اونلاری فلاکت و حوقوقسوزلوق ایچهریسیندن گورولتولو بیر اینقلاب ایله چیخاریب، ارلری ایله برابر حوقوقا مالیک بیر یولداش حالینا سالیر کی، هئچ بیر ویجدانلی اینسان اوچون بو موقددس مسلکی تقدیر ائتمهمک قایل دئگیلدیر.
قادین یولداشلار، وقتیله آوروپادان ایرهلی گلهرک شرقده (فهمنیزم1) مسلکی اوغروندا موباریزه گئدیردی. قادین مسئلهسی افکار عامهنی ایشغال ائتمیشدی. ایندی ایسه، او مسئلهیه اهمییت وئرن،اصلا اولمادیغی حالدا یئنهده قیرمیزی روسیه اونو نظره آلیب، قادینلارین حوقوقونو اعاده اتمیشدیر. ایندی اورادا بیر ار هانسی بیر حوقوقا مالیکدیرسه، قادیندا عینی حوقوقا مالیکدیر. اونودا اونوتمامالیدیرکی، هر بیر زاماندا یئنیلری تکفیر ائدن کؤهنهلر ارلرین حالت روحیه(پسیخولوژیا)سینه ایستینادا قادین مسئلهسیایله اینقیلابچی کومونیستلریده تکفیر ائدیرلر. گویا کومونیزم اساسیندا قادینلار ایشتیراکیده واردیر.
حالبوکی،کومونیزم قادینلارا موسلمانلارین علیالعموم کؤهنهلرین باخدیغی مملوک،داها دوغروسو آلیش-وئریش ائدیلن حیوانات نظریایله باخمیر. یوخاریدا سؤیلهدیک کی، کومونیزم قادینلاری دیریلدیر. اونلاری ارلرله یولداش ائدیب ناموسلارینین حفظینی ارلرینین دهیهنک وورولو یئرلرینه یوخ،یالنیز اؤزلرینه تاپشیریر. عجبا ! اینسانیتین آزادلیغی هر بیر اینسانین بیر اینسان کیمی یاشاماسینی ایستهین کومونیزم نئجه اولور کی، میلیونلارجا اینسانلاری حیوانات کیمی اورتالیغا قویماغا یول وئریر؟… بونو سؤیلهینلرین نظری معلومدور. اونلار کومونا اساسینین قارشیسینی آلماق اوچون داها بؤیوک غلطلر ائده بیلرلر. فقط ((دگیرمان ایشلهدیگینی ایشلر،چاقچاق باشینی آغریدار))دئمیشدیلر.
ایندی،کومونیزم فیکری اؤز ووسعتلی یوروشونده داوام ائدیر.فیتنهکارلارا ایسه یالنیز باش آغریسی قالیر.
یولداشلار! آرتیق وقتیرکی، ایسلام قادینلاری،تورک آنالاریدا اؤز حوقوقلارینی دوشونوب، قادینلیغین، اینسانلیغین بو گون کی طلبینی ایستهسینلر. محض او طلبده سیاسی و ایقتیصادی (ساحهلرده)،داها دوغروسو هر بیر حوقوقدا ارلری ایله برابر اولماقدان عیبارتدیر. بو دا آنجاق کومونیزم اوصول-ایداره سینده مومکون اولاجاقدیر.
هایدی یولداشلار! او اوصولون پایدار اولماسی اوغروندا چالیشیب اینقیلابچی ارلره یولداشلیق ائدین. قوی همیشهلیک کؤهنه آجی حیات دگیشسین. کوکسونده ریاکارلیق،حیله،مکر عوضینده ،صداقت،ناموس،محبت، یولداشلیق مئیدانا چیخسین. داها بشرییتین بیر قیسمی دیگرینین حقسیزجهسینه حؤکمرانلیغی آلتیندا اینلهمهسین.
یولداشلار ! بو گونلرده گنج ایشچیلر ایتیفاقینین قادینلار شؤعبهسینه موسلومه قادین یولداشلاریمیزداندا عوضو یازیلمیشدیلار. بیز گنجلر ایسه باجیلاریمیزین بو کیمی ایقداماتینا مسرور اولمایا بیلمزدیک. اوندان اؤترو کی، بو وقتهدک قادینلار کیشیلردن آیری اولاراق یاشامیشلار. ایندییهدک حال حیاتیمیزدا ار اینقیلابچیایدیسه، قادین باشقا بیر فیکره خیدمت ائتمیشدیر. لاکین بوندان سونرا اینانیریقکی بیزده دخی ایجتیماعی حیات دوزهلهجک. بیز دخی ائویمیزده بئکار وقتلریمیزی قادین یولداشلاریمیزایله برابر سیاسی صؤحبتلر کئچیرهجه ییک.
محض ایتیفاقیمیزا یازیلمیش زحمتکش گنج باجیلاریمیزی کمال احترامیله آلقیشلاییب، اونلارین صمیمی یولداشلیقلارینا ایفتیخار ائدیریک.
م.ج. «یولداش» ژورنالی،11 مارت 1920 ، نؤمره 5
___________________________________
1-فئمیمنیزم فرانسا دیلیندن گؤتورولموش فهمه کلمهسینین آخیرینه ایزم علاوه ائدیلهرک قادین آزادلیغی جریانینا دئییلیر.
قایناق: میر جعفر پیشهوری(جوادزاده خلخالی) سئچیلمیش اثرلری. آذربایجان روزنامهسینین نشریهسی . 1344 هیجری شمسی- 1965 اثرلری توپلایان،ترتیب،ترجمه و رداکته ائدن هئیت: احمد امینزاده، تقی موسوی، حسین جدی.
قایناق: آنلام.بیز


text:
ترانزیستور
ترانزیستور، الکترونیکده یاریایلتکنلردن دۆزلن ان اهمیتلی اِلِمانلارداندیر. بو المان آمپلیفایرلر و الکترونیک سوییچلری دۆزلتمکده ایشلهنیر. بیر ترانزیستورون ان آز اۆچ باغلانتیسی (یا پین) واردیر، باغلانتیلارین ایکیسینه اۇیقولانان ولتاژ یا جریان، باشقا ایکی باغلانتیلارین آراسیندان گئچن جریانی دییشتیریر(کوْنترول ائدیر). ۱۹۴۷-جی ایلده اۆچ آمریکالی فیزیک بیلگینلری: جان باردن، والتر براتین و ویلیام شاکلی یارادان ترانزیستور آدلی الکترونیک المانی، مدرن الکترونیکین اساسی اولدو.
BJT (ایکی قوطبلو) ترانزیستورلار[دَییشدیر]
BJT ترانزیستور ایکی یاریایلتکن n-مادهسی و p-مادهسینین قوْوۇشماسیندان تشکیل تاپیلیر. BJT یا Bipolar Junction Jransistor ایکی قوْطبلو ترانزیستور آمپلیفایرلرده، سوییچلرده و اوْسیلاتورلاردا قوللانیلیر . BJT الکتریک ایلتمکده الکترونلاری و دلیکلرین ایکیسین بیرلیکده قوللاندیغی اۆچون «ایکی قوْطبلو» آدلانیر. ان آز اۆچ باغلانتیسی (بیس، امیتر و کولکتور) اولان بو ترانزیستولار، بیس باغلانتیسینا اویقولانان آخؽملا (آز شیدتلی) امیتر و کلکتور آراسینداکی آخؽمی (چوخ شیدتلی) دییشدیریر.
BJT لر قوطبیتلرینه گؤره ایکی نوعا بؤلونورلر:NPN و PNP
NPN: بو چئشیتده ایکی N-ماده آرالاریندا اینجه بیر P-نوعلو لایه اولاراق قووشورلار.
PNP: بو چئشیتده ایکی P-ماده آرالاریندا اینجه بیر N-نوعلو لایه اولاراق قووشورلار.
FET ترانزیستورلار[دَییشدیر]
FET ترانزیستورلاردا ایکی باغلانتیدا الکتریک آلانی ایشلدیب باشقا ایکی باغلانتیداکی جریانی دییشدیریر. باشقا شکیلده تعریف ائدرسک، ولتاژ ایشلدیب جریانی دییشدیریر.FET ترانزیستورلاردا ان آز اۆچ باغلانتی (ترانزیستور تک اولان شکیلده : پین) وار آدلاری سورس (قایناق:Source)، درین(ساواق:Drain) و گیت (قاپی:Gate) و بعضاً دؤردونجو باغلانتی بدنه (Body یا Substrate). بو ترانزیستوردا گیته ولتاژ اویقولانارکن، اۆستۆنده اولان یاریایلتکن مادهنین اوزرینده بیر کانال یارادماقلا، سورس و درین آراسیندا الکتریک آخیمین ایلتمهیه سبب اولور.


text:
سورییادا حکومت قولری روسییا اوردوسو ایله بیرلیکته بؤیوک بیر ترورچو قروپونو محاصرهیه آلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، خاما ایالتینده آپاریلان عملیاتلار بارهسینده روسییا مدافعه ناظیرلییندن اینفورماسییا وئریلیب.
حکومت قوهلری روسلارلا بیر یئرده موهوم منطقهلری اله کئچیردیکدن سونرا ترورچولارین سونونجو سلاح و تجهیزات تأمیناتی مارشروتو نؤوبتی هدف کیمی سئچیلیب. ترورچولار کیچیک قروپلار حالیندا محاصره حلقهسینی یاراراق دیر الزور ایستیقامتینده قاچماغا چالیشسا دا، روسییا قوشونلارینین ۲۴ ساعت عرضینده هاوادان کشفیات آپارماسی اونلارین حرکتینه انگل اولوب.
قید ائدک کی، روسییا اوردوسونون دستیی ایله سورییادا حکومت قولری ترورچو مؤقعلرینه آغیر ضربهلر ائندیریر.


text:
آتن ده ایران سفیرلیگینه سالدیری اولونوب
سالدیری عرفهسینده سفیرلیگی قورویان پولیسی امنیت داخماسیندان چیخاران آنارشیستلر، امنیت داخماسینین شوشهلرینی ده سیندیریب
یونانیستانین باشکندی آتن ده ایران سفیرلیگینه داش و بویالارلا سالدیری تشکیل اولونوب.
روویکوناس آدلی آنارشیست قروپون عضولری یئرلی واختلا 06.00دا، داش و بویالارلا ایرانین آتن سفیرلیگینه سالدیری ائدیب.
سالدیری عرفهسینده سفیرلیگی قورویان پولیسی امنیت داخماسیندان چیخاران آنارشیستلر، امنیت داخماسینین شوشهلرینی ده سیندیریب.
اونیفورما اوزینه فلانئل گئیدیگی موشاهیده ائدن پولیس، سالدیری ایزلمکله کیفایتلندی.
روویکوناس قروپو، آتن تورک سفیرلیگی، آفینا تورک کونسوللوغو و تورک هاوا یوللاری آتن شعبهسینه ده سالدیری ائتمیشدی.


text:
جاری ایلده اجنبیلرین تورکییهده ائتدیی آلیش-وئریشین حجمی آچیقلانیب.
آپا خبر وئریر کی، معلوماتلاری "گلوبال بلو تورکیه" شیرکتی تقدیم ائدیب.
شیرکتین باش دیرکتورو سلیم شیهون بیلدیریب کی، سیاهینین ایلک پیللهسینده سعودییه عربیستانی قرارلاشیب. بئله کی، سعودییه عربیستانی وطنداشلاری حسابات دؤورونده تورکییهده ۴۵،۳ ملیون. لیرلیک آلیش-وئریش ائدیب. ایکینجی یئرده کویت (۳۵،۳ ملن. لیره)، اوچونجو یئرده ایران (۳۳،۲ ملیون. لیره)، دؤردونجو یئرده چین (۲۳،۶ ملن. لیره) قرارلاشیب.
ایلک بئشلیگی آذربایجان قاپاییر: بئله کی، آذربایجان وطنداشلاری بو ایلین ایلک یاریسیندا قارداش اؤلکهده ۱۸،۷ ملیون. لیره (۹ ملن. مانات) خرجلهییب. "اؤلکهمیزه سفر ائدن آذربایجان وطنداشلاری اورتا حسابلا ۲۱۶۵ لیره (۱۰۴۴ مانات) مبلغینده خرج چکیب"، - دئیه شیرکت رهبری قید ائدیب.
بوندان باشقا، آذربایجان وطنداشلاری تورکییهده ان چوخ ساعت و قیزیل-زینت اشیالاری آلانلارین سیراسیندادیر. عمومی آلیشلارین ۶%-ی محض آذربایجان وطنداشلارینین پایینا دوشور.


text:
۷ سپتامبر
۷ سپتامبر: برزیلده موستقیللیک گونو، موزامبیکده پیروزلوق گونو
۱۸۱۲ — موسکویا حمله ائدن ناپلئون روسلاری شهرین ۷۰ مایل غربیندهکی بورودینودا اوتوراق ائتدی.
۱۸۸۲ — نیویورکدا بیر محله الکتریکله تجهیز اولونور.
۱۹۴۳ — ایکینجی دونیا موحاربهسی: ایتالیا موتفیقلره تسلیم اولدو.
۱۹۵۳ — خروششوو شوروی رهبری اولور.
۱۹۵۶ — بیرلشمیش میلتلر سازمانی بردهلیگی و برده تیجارتینی قاداغان ائدن قطعنامه قبول ائدیر.
۱۹۸۶ — شیلیده پینوچت سویقصده معروض قالدی، ۵ موحافیظی اؤلدو.
۱۹۹۲ — آذربایجان جومهوریتی ژاپن ایله دیپلوماتیک علاقهلر قورموشدور.


text:
اقتصاد
بو گون سحر ساعات لاریندان تورکیه-ده امریکا دولارینین مزننهسی 5،7 لیردن آشاغی دوشوب.
صنایع اوره تیمی آوقوست آییندا کئچن ایلین مووافیق دوورو ایله موقاییسهده 1،7% آرتیب.
دلار اساسیندا ان یوکسک آرتیش ایسه میلیاردرلر کاتگوریسینده اولوب اکثریتینی آسیالیلار تشکیل ائتدی
تورکیه میقیاسیندا ایلین ایلک 9 آییندا هاوا یولو یولجو حرکتی کئچن ایلین موافیق دؤورو ایله موقاییسهده 11،4 فایز آرتاراق 163 میلیون 987 مین 652-یه چیخدی.
واشینگتونون پکن'ه نفت داشیماسینین باشلانقیجی 2 ایل اؤنجه'سینه دایانیردی
خزینه و مالیه ناظیری برات آلبایراک ایقتیصادیاتدا مثبت اینکیشافلارین قارشیداکی پروسئسده داها باریز گؤروله جگینی سؤیلهدی.
روسیانین SovEkon آنالیتیک-اینفورماسیون مرکزینین آچیقلاماسینا گؤره، تورکیه روسیادان روبل ایله 30 مین تون یوکسک پروتئینلی بوغدا ساتین آلاجاق.
تورکیهیه ایل سونونا قدر تخمیناً ۶ میلیون روس توریستین سفر ائتمهسی گؤزلنیر
تورکیهیه بو ایل تخمیناً ۶ میلیون روس توریستین سفر ائتمهسی گؤزلهنیلیر
روحانی، ایرانداکی اقتصادی پروگراملارین ایرلیلدیلمهسینده اولوسلارآراسی پول فوندو ایله ائدهجکلری مشاورهلردن یارارلانماق ایستهدیکلرینی بیلدیردی
ایران ایله نوکلئر آنلاشمایا طرف اؤلکهلر، تهران رهبرلیگی ایله تیجارتی داوام ائتدیرمک اوچون اؤزل اؤدمه کاناللارینی دا ایچه'رن یئنی بیر مکانیزم یارادیلاجاغینی آچیقلاییب
فرانسادا حکومت، گلن ایل تحصیل، ایستیخدام و ائودن قیسیب، ساوونما، عدالت و ایچ امنیتینه قایناق آییراجاق


text:
"2017 آفریقا ایقتیصادی کونفرانسی" اتیوپینین پایتختی آدیس آبابادا باشلادی
اتیوپی باش ناظیری، آفریقا ایقتیصادلارینین یاخشی ایدارچیلیکله آلت یاپی دییشیکلیگی تامین ائدجگینی قید ائدهرک آفریقانین اؤز گلهجگینی تعیین ائتمه ایمکانینا صاحب اولدوغونو سؤیلهدی
اتیوپی باش ناظیری هایله ماریام دسالگن، آفریقا ایقتیصادلارینین یاخشی ایدارچیلیکله آلت یاپی دییشیکلیگی تامین ائدجگینی قید ائدهرک آفریقانین اؤز گلهجگینی تعیین ائتمه ایمکانینا صاحب اولدوغونو سؤیلهدی.
بیرلشمیش میللتلر آفریقا ایقتیصادی کومیسیونو و (UNECA) آفریقا اینکیشاف بانکی طرفیندن تشکیل اولونان "2017 آفریقا ایقتیصادی کونفرانسی" اتیوپینین پایتختی آدیس آبابادا باشلادی.
کونفرانسین آچیلیش دانیشماسینی ائدن دسالگن، یاخشی ایدارهچیلیگین عینی زاماندا دییشیکلیگی، ترقّینی و دموکراتیکلشمهنی موشاییت ائتدیگینی بیلدیرهرک، جمعیتلری و دؤولتلری داها یاخشی بیر مرحلهیه چیخاردیغینی سؤیلهدی.
دسالگن، "آفریقا اؤز گلهجگینی تعیین ائتمه ایمکانینا صاحب و ایقتیصادینی خالقلارینین فایدا اوچون آلت یاپی شکیلده چئویرمک مجبوریتینده. ایندی شوبهه و ترددود واختی دئییل". ایفادهلرینی ایستیفاده ائتدی.
آمریکا بیرلشمیش شتاتلارینین نورت وسترن اونیورسیتهسیندن پروفسور ریچارد جوزف ایسه آفریقانین آلت یاپی دییشیکلیگی رئاللاشدیرماسی اوچون موناقیشهلری و غیری قانونیلیک آزالتماسی، صنایع وئریملیلیغی دستکلمهسی، عدالتلی سئچکیلر کئچیرمهسی، چئوره قوروماسی و اساس گلیری ضمانت آلتینا آلماسی لازیم اولدوغونو ایفاده ائتدی.
آفریقا ایقتیصادینداکی آلت یاپی دییشیکلیگین حیاتا کئچیریلمهسی اوچون مدیریت ایستراتژیلری و سیاستلرینی موذاکیره ائتمک عذره کئچیریلن کونفرانسا چوخ سایدا سیاستچی و تدقیقاتچی قاتیلیر.
اوچ گون داوام ائدهجک کونفرانسدا متخصصلر عینی زاماندا قارّهدکی اوغورلو عملیاتلاری دا موذاکیره ائدیر.


text:
خالق آرتیستی قنداب قولیئوانین ویدا مراسیمینده ده، ۳ مراسیمینده ده ایشتیراک ائتمیشم.
بو سؤزلری خالق آرتیستی منصوم ایبراهیموو ق. قولیئوانین یاس مراسیمینده ایشتیراک ائتمهمهسی ایله باغلی یاییلان معلوماتی شرح ائدرکن کولت. آذ-آ بیلدیریب. اونون سؤزلرینه گؤره، مرحوم خاننده ایله باغلی تلویزییالارا مصاحیبهلر ده وئریب:
«بئله یالان اولماز آخی! بیز یاس مراسیمینده ده، ۳ مراسیمینده ده ایشتیراک ائتمیشیک».
قید ائدک کی، منصوم ایبراهیموو و عاریف بابایئوین ق. قولیئوانین یاسیندا ایشتیراک ائتمهمهسی بارهده معلومات یاییلمیشدی.