text:
مسئوللارین گؤزلری
دوکتور جئری
اوستاد دفتری دئییردی؛ مدرسهنین دفترینده اوتورموشدوم. بیر کیشی تلَسیک ایچری گیردی:
- منیم یئتیمیمی چاغیرین گلسین!
گولومسهیهرک سوروشدوم:
- آغازادهنین آدی نمنهدیر؟
اوشاغین آدینی دئدیکده، یئنه سوروشدوم:
- هانسی کیلاسدا اوخویور؟
کیشی بیر گؤزونو قییاراق دئدی:
- بیر گؤزومه سککیزده اوخویور، بیر گؤزومه ده دوققوزدا!!
سککیزینجی ، دوققوزونجو صینیفلرین سییاهیسینا باخدیم، اوشاغین آدینی تاپا بیلمهدیم.
- آرخایینسیز، آغازاده بو مدرسهده اوخویور؟!
کیشی یئنه گؤزونو قییدی:
- بیر گؤزومه بو مدرسهده اوخویور، بیر گؤزومه ده بو کوچه باشینداکی مدرسهده!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
مسئوللار اولماسایدی...
دوکتور جئری
قیرخ گونه یاخین ایدی خویلو خانیم، قلئیچی مورتوضو تحریمات ائلهییب اوزونه باخمیردی. قلئیچی مورتوض اؤنجهلری، اؤزونو بیر شئی اولمامیش کیمی گؤسترمگه چالیشسادا، گونو-گوندن آرتان ایچ فیشارین سونوجوندا، خالاسی اری- کئفلی ایسکندری آراچیلیق ائلهمگه قوناق چاغیردی. کئفلی ایسکندر ار-آروادی اوز-اوزه اوتورتدوروب درد-چورلاریندان سوروشاندا، خویلو خانیم چادیراسینین اوجونو دییشینده توتاراق اؤفکهلی-اؤفکهلی دئدی:
- ایسکندر قارداش! ائوه خرجلیک وئرمیر. دئینده بونو آل- اونو آل؛ بو قولاغیندان آلیب او بیری قولاغیندان اؤتورور...
کئفلی ایسکندر أیری-أیری قلئیچی مورتوضون اوزونه باخدی:
- دوغرو دئییر؟!
قلئیچی مورتوض باشینی آشاغی سالدی:
- گلیریم آزدیر خالا اری.. من نئجه ائلهییم؟!!
کئفلی ایسکندر یاواشجا سوروشدو:
- گلیرین نئچهدیر؟
- یارانهلی-مارانهلی بیر میلیون تومن.
- بیرررر میلیون تومنننن!.. سن بو پوللا ائوی گئچیندیره بیلمیرسن؟!!!
- ....
- حتما مدیریت ائلهمه باجارمیرسان!
- مدیریت ائلهمه؟!!
- هه مدیریت ائلهمه! سن گرهک بیلهسن آیدا بیر میلیونو نئجه خرجلهیهسن.
- بئله ایسه، منیم یئریمه مدیریت ائله گؤرهک بو پولو نئجه خرجلهیک گؤرسون؟!
کئفلی ایسکندر جیبیندن کیچیک بیر چؤرتکه چیخاردیب شاققاشاقلا حئسابلاماغا باشلادی. آرا-سیرا قلئیچی مورتوضدان سورغو دا سوروشوردو.
- اوغلوم مورتوض آیدا نئچه ائو کرایهسی وئریرسن؟
- اوچ یوز مین تومن.
- باخ اوغلوم! سن گرهک گونده اون مین تومن ائو کرایهسی اوچون قیراغا قویاسان.
- یاخشی!
- دؤرد باش عاییلهسیز. هر بیریز گونده اوچ دنه سنگک چؤرهگی یئسز، ائلهیر اون ایکی سنگک. آیری دئییشله، سن گرهک گونده اون ایکی مین تومن چؤرهک اوچون قیراغا قویاسان. طبیعیدیر سنگگی یاوان یئمک اولماز، پنیر لازیمدیر. پگاه پنیرلرینین قوطوسو بئش مین تومن دیر، یعنی سن گرهک گونده بئش مین تومن، پنیر اوچون قیراغا قویاسان. قند-چای اوچون ده، گونده ایکی مین تومن قیراغا قویسان گؤرهر. قالدی؛ برق، گاز، سو و تئلئفون پولو. گونده اوچ مین تومن ده بونلارا قیراغا قویمالیسان. بونلارین هامیسینی توپلاسان نئچه ائلر؟!
قلئیچی مورتوض بارماغیندا حئسابلاماغا باشلایینجا کئفلی ایسکندر اؤزو جاواب وئردی:
- ائلهیر اوتوز ایکی مین تومن. آیدا ائلهیر دوققوز یوز آلتمیش مین تومن.
قلئیچی مورتوض باشی ایله کئفلی ایسکندرین سؤزلرینی دوغرولادی.
- قالار بورادا سنین قیرخ مین تومنین. اودا یئتیشر ائوین خانیمینا. هر نه اولسا خانیملارین اؤزلرینه مخصوص خرجلری وار!
سؤز بورایا چاتاندا، خویلو خانیم گولومسهییب چادیرانین اوجو آغزیندان دوشدو.
آخشام باشی قلئیچی مورتوض کئفلی ایسکندرین الینی برک-برک سیخیب یولا سالاندا دئدی:
- خالا اری آللاه سندن راضی اولسون! سن اولماسایدین من نئجه ائلهیهجکدیم؟!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
آفتافا
دوکتور جئری
دئییرلر: قدیم أیامدا، اؤرت باسدیر ماحالینین باشکندی، ترس آوادا قلئیچی مورتوضون آفتافا ساتان دوکانی وار ایمیش. قلئیچی مورتوضون چیلخا میسدن تؤکولموش آفتافالاری، اوروسدان گتیریلدیگی اوچون نیقالای آفتافاسی آدی ایله خالق آراسیندا اون (شؤهرت) قازانمیشدی. نیقالای آفتافالارینین باهالی اولدوغوندان تکجه اؤرت باسدیر ماحالینین باشچیلاری بو آفتافادان فایدالانیب قارا خالق لولئهین ایشلهدردی. داناباش کندینین گؤرکملی تاریخچیسی اوستاد دفترینین آراشدیردیقلارینا گؤره، ائله او دؤنمدن آفتافا اؤلکهدارلیق سیمگهسینه چئوریلیبدیر. پلاستیک صنعتی اورتایا چیخدیقدا نیقالای آفتافالاری سیردان چیخیب یئرینی پلاستیک آفتافالارا وئردی. ایندی نیقالای آفتافالارینی یالنیز عتیقچیلرده گؤرمک اولار.
دئییرلر: بیر گون قلئیچی مورتوض سحر تئزدن دوکانینی آچیب موشتری یولو گؤزلهییرکن، ددهلیگی شیخ آغا الینده آفتافا [ایندی بو آفتافا پاریسین لوور موزهسینده ساخلانیلیر] ایچری گیریر:
- اوغلوم مورتوض ! منه وئردیگین بو آفتافا دلیکدیر ده سو ساخلامیر!.. آیاق یولونا گئدیب ایشیمی گؤرندن سونرا گؤرورم سویو گئدیب طهارت آلا بیلمیرم. مومکون اولسا بونو دگیشدیرهسن.
قئلیچی مورتوض سوفتهسی کور اولماسین دئیه آفتافانی دگیشدیرمک ایستهمیر. بیرآز دوشونوب دئییر:
- دده! اولماسا سیز اوّل آفتافا گؤتورون سونرا ایشیزی گؤرون!
دئییرلر: بو سؤز شیخ آغانین عاغلینا باتیر. آفتافانی قولتوغونا ووروب دوکاندان چیخیر.
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر


c: text/html

text:
ویسنته آلهایخاندره
ویسنته آلهایخاندره (اینگیلیسجه: Vicente Aleixandre) شاعیر و یازیچی - ۲۶ آوریل ۱۸۹۸ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۸۶ ایل عومر ائلهییب و ۱۴ دسامبر ۱۹۸۴ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی ایسپانیا دیلینده یازیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Vicente Aleixandre»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده ویسنته آلهایخاندره گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
یونس شاملی
بوگون دونیادا 60 میلیون قاچقین وار
آجلیق، ساواش و باشقا فلاکت لر تاریخ بویو اینسان لاری اؤز ائل- اوباسیندان قاچیریب و اونلاری باشقا بیر گوونلی یئره- یوردا یئرلشدیرمیشدیر. بو آجیناجاق سورج (پروسس) یالنیز اسگی گئچمیشلرده یوخ، بلکه اونون قویروغو حتتا بوگونه قدر اوزانمیشدیر. ائله بیر اوزانماق کی بوگون بیرلشمیش میللتلرین قاچقین لار یوکسک کومیسارلیغی اعلان ائدیر کی قاچقین لارین بوگونکو سایی ایکینجی دونیا ساواشیندان آرتیقدیر.
بیرلشمیش میللتلرین قاچقینلار کومیسارلیغینین راپورونا گؤره بوگون 60 میلیون اینسان آدین چکدیمیز سبب لره گؤره اؤز ائویندن کؤچمک مجبوریتینده قالمیشدیرلار. بو 60 میلیونودان 40 میلیون اینسان اؤز اؤلکه لرینده و 20 میلیون باشقا اؤلکه لره کؤچوب – قاچماغا زورلانمیشدیرلار. 2011جی ایلدن بو گونه قدر قاچقین لارین سایی 40 فاییز آرتمیشدیر. بو گئنیش سایی دا قاچقین لار عمومیتله گلیشمه ده اولان اؤلکه لره سیغینمیشدیرلار. 2014 جی ایلده تورکیه (1 میلیون 600 مین اینسان)، پاکستان، لبنان و ایران ان چوخ قاچقین قبول ائدن اؤلکه لر اولموشدورلار. بوگون عمومیتله اوچ اؤلکه دن (سوریه، افغانیستان و سومالیا) قاچقین آخین لار دونیانین هر بیر بوجاغینا کؤچمک و سیغینماقدادیرلار. قاچقین لاری قبول ائدن اؤلکه لره گلدیکده، آزربایجانی گؤزدن قاچیرمامالییق. قاراباغ دا ارمنیستان هجومونا معروض قالان و بیر میلیون دان آرتیق، آزربایجان دا و دونیانین هر بیر بوجاغیندا سیغیناجاق آختاریب، قاچقین دوشموشدولر.
اینسان لارین قاچقین دوشمه سورجینین سون بولماسینین اوفوقو گؤرونمور. سون زامانلار دا بیر قاچقین اوشاغین تورکیه ساحیلرینده چوخ کدرلی و آجیناجاق حالدا جانسیز تاپیلماسی مئدیادا قاچقین پروبلئمین آکتوئللشدیرمیشدیر و بو اوزدن دونیانین گلیشمیش اؤلکه لرینده بو قاچقین لارا سیغناجاق وئرمه یه اؤزه ن (قایغی) گؤسته ریلمیشدیر. قاچقینلیق پروبلئمی بیتمک تانیمیر. بیر طرفدن ساواش، آجلیق و باشقا فلاکت لر سونوج بولومور و بیر باشقا طرفدن قولوبال ایسسیله شمک یاخین گله جکده بو پروبلئمین داها گئنیشمه سینه سبب اولماسی سویله نیر.
قاچقین آخینی دایانماغا رغمن آرتماقدادیر.... بو آخین دونیا سویه سینده، یاخین گله جکده اه ن اؤنملی سورونلارین بیرینه چئوریلمه سی آیدینجا گوزه چارپیر. قاچقینلیق فلاکتی نین سونوجو چوخ آغیردیر و تاسفله بونون بدلین اینسانلار اؤده مکده دیرلر.
20150919


text:
فیلیسطینده آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپین قودس قرارینا قارشی کئچیریلن اعتراض آکسییالاری نتیجهسینده ۸ فیلیسطینلی یارالانیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده اینفورماسییانی «الشرق الوسط» قزئتی یاییب. اونلارین یارالانماسینا ایسرایل حربچیلرینین آتدیغی رزین گوللرین سبب اولدوغو بیلدیریب. ۸ نفردن یالنیز بیری اصل گوله یاراسی آلیب.
قئید ائدک کی، دونندن اعتباراً فیلیسطینین باشدا رماللاه شهری اولماقلا بوتون اراضیسینده اعتراض آکسییالاری ایستارت گؤتوروب. ایسرایل آساییشین برپاسی اوچون بؤلگهیه علاوه اوردو دستهلری یئریدیب.


text:
بارماغین هر یانه قویدو الده بارماق قالمادی،
قارماغین هر یانه آتدی بیرجه قارماق قالمادی.
جؽرماغیینان، ال آتیب حاقین اۆزون جؽرماقلادی،
دؽرناغیینان تختی توتدو، سؽندی دؽرناق قالمادی.
کیم کی، ظنّ ائتدی یاراتمیش گویا آلچاق داغلاری،
تانری یئکسان ائیلهدی یئرنن، بیر آلچاق قالمادی.
اؤیله کی، ایبلیس آیاغی دیدی بادو کوبهمه،
اسدی رۆزگار، سولدو باغلار، کولدا یارپاق قالمادی.
حاق آسیلدی، حاق توتولدو، حاق چکیلدی چارمیخا،
بیر اؤزوندن باشقا هئچ کس حاقّا اورتاق قالمادی.
اؤزلرین چؽلپاق ائدنلر حاقّا دون گئیدیردیلر،
چؽلپاق حقدن دون گئینلر لئیک چؽلپاق قالمادی.
ظالیم اوغلو پول آلیب، اول قدر تورپاق ساتدی کی،
هئچ اؤزون باسدیرماغا بیر پارچا تورپاق قالمادی.
حضرت عبّاسین الیندن دۆشدوگو بایراغینی،
کوبهده قالدیردی پۆنهان یئرده بایراق قالمادی.


text:
ایندونزییادا دونیانین ان یاشلی آدامی ۱۴۶ یاشیندا وفات ائدیب.
ترند-این معلوماتینا گؤره، هامینین قوتو بابا کیمی تانیدیغی ساپارمن سودیمنجو آپرلین اولینده صحتینین پیسلشمهسی ایله علاقدار خسته خانایا یئرلشدیریلمیشدی. خسته خانادا بیر نئچه گون قالدیقدان سونرا او، ائوه بوراخیلماسینی طلب ائتمیشدی.
۱۴۶ یاشیندا وفات ائتمهسینه باخمایاراق، دونیانین ان یاشلی آدامی آدی رسمی شکیلده اونا وئریلممیشدیر. بئله کی، قوتونون دقیق یاشینی معیینلشدیرمک غیری-ممکن دور. چونکی اونون دوغوم تاریخی ۱۹۰۰-جو ایلدهن اؤنجهیه تصادف ائدیر، ایندونزییادا ایسه محض همین ایلدن دوغولانلارین قیدیاتی آپاریلماغا باشلاییب.
لاکین ۲۰۱۴-جو ایلده آلدیغی شخصیت وثیقهسینده قوتونون دوغوم تاریخی ۱۸۷۰-جی ایل قید ائدیلیب. اونون عمرو بویو سیگارئت چکدیی بیلدیریلیر.
قوتونون آرتیق ۴ آروادی، باجی و قارداشلاری، اؤولادلاری دا دونیاسینی دییشیب.


text:
فینال اویونو ترتده
رئال مادرید، اوست اوسته ۳ دفعه شامپیون اولان ایلک تیم اولاراق تاریخه دوشمک ایستییر
کریستیانو رونالدولو رئال مادرید ایله محمد صلاحلی لیورپول، یوفا شامپیونلار لیگی فینالیندا قارشیلاشاجاق.
یارین اویناناجاق بؤیوک اویون، ترت ۱دن جانلی یایینلاناجاق.
رئال مادرید می؟
لیورپول مو؟
رونالدو مو؟
محمد صلاح می؟
بو سواللار جاوابینی، اوکراینانین کیئو شهرینده تاپاجاق.
رئال مادرید ایله لیورپول، یوفا شامپیونلار لیگی فینال اویونوندا قارشی قارشییا گلهجک.
سون ایکی مؤوسوم شامپیونلار لیگی کاپینی موزهسینه آپاران رئال مادرید، بو ایل ده عینی سئوینجی یاشاماق ایستییر.
لیورپول ایسه ان سون ۲۰۰۵.جی ایلده ایستانبولدا موتلو سونا چاتمیشدی.
رئال مادرید، ۱۲ کاپ ایله شامپیونلار لیگینی ان چوخ قازانان تیمدیر.
رئال مادرید، اوست اوسته ۳ دفعه شامپیون اولان ایلک تیم اولاراق تاریخه دوشمک ایستییر.
لیوئرپول ایسه ۵ شامپیونلوکلا اوچونجولوگو بارسلونا و بایرن مونیخ ایله پایلاشیر.
اویون یارین تورکیه ساعاتی ایله ۲۱:۴۵ده باشلایاجاق.
قارشیلاشما ترت ۴ کا و ترت ۱دن جانلی یایینلاناجاق.


text:
تورکییه و روسییا بالکانلاردا اهمیتلی مؤقعیه صاحیبدیرلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلر آمریکالی پروفسور وولتر روسسل میدین «وول ایستریت ژورنال»داکی مقالهسینده یئر آلیب.
«روسییا و تورکییه بالکانلارداکی تمثیلچیلری صربییا و آلبانییایا بؤلگهدهکی سرحدلری یئنیدن معینلشدیرمهیه کمک ائده بیلر. غربی ناراحات ائدجک اساس مسئله تورکییهنین بؤلگهدهکی تأثیریدیر. هر ایکی دؤولت بالکانلاردا گرگینلیگی آرتیرا بیلر»، – مؤلف بیلدیریب.
مید بالکانلاردا باش وئره بیلهجک هر هانسی بیر گرگینلیین ناتو و آوروپا بیرلیینه ده تأثیر ائده بیلجیینی قید ائدیب.


text:
جاناوار نسلینه صرف ائتدی دومانلیق قاراباغ
کی، اولا اونلارا هر دمده یاوانلیق قاراباغ.
قاراباغ آتلارینین کئچدیگی داغلار-درهلر،
ارمنی ائششگینه اولدو سامانلیق قاراباغ.
ایروان خانلیغینی ضبط ائلهمکدنسه قاچیب،
باکیدا قورماغا گلدیک تزه خانلیق قاراباغ.
بو اونا، او بیری بونا، بو بیری اونا، او بیرینه بو،
بئله زنجیرله گئدیر حؤکم-روانلیق قاراباغ.
چکمهسک گرچی تومانیانین اَییندن تومانین،
فاطییا اولمایاجاق یوخسا تومانلیق قاراباغ.
ایکی عقربدن آسیلمیش یئکه کفکیر کیمیییک،
گاه او یانلیق اولوروق، گاه دا بو یانلیق قاراباغ.
دهشتینله بابا پۆنهانا عذابلار وئردین،
حسرتینله سوووشوب اؤتدو جاوانلیق، قاراباغ.


text:
آکریکانین ویتسه-پرزیدنتی مایک پنسین کمکچیلری اونون ۲۰۲۰-جی ایلده کئچیریلجک پرزیدنت سئچکیلرینده نامیزدلیینی ایرلی سورمهسی خبرینی یالانلاییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده ویتسه-پرزیدنتین مطبوعات کاتیبی مارک لوتتر رسمی تویتر حسابیندا یازیب.
«ویتسه-پرزیدنتین نامیزدلیینی ایرلی سورمه خبری تمامیله یانلیش و چیرکین بیر خبردیر. بوتون بونلار «نیو یورک تایمزاین آرزوسوندان باشقا بیر شئی دئییل»، - لوتتر بیلدیریب.
ویتسه-پرزیدنت آپاراتینین رهبری نیک آیرس ده اؤز نؤوبهسینده معلوماتی یالان و ساختا خبر آدلاندیریب


text:
علاقه (فانتاستیک پووئست) 5
علاقه (فانتاستیک پووئست) 5
یازار: آنار رسول اوغلو
***
اؤیرنجی بو بینایا ساری گئتدی. نهدنسه یاخینلاشدیقجا سئوینمیردی، نه ایسه ائله بیل اورگینه داممیشدی کی، یئنی بیر آنلاشیلمازلیقلا راستلاشاجاق. دوغرودان دا بیر آزدان سونرا او، تانیش چؤللویه چیخدی و میخلانیب قالدی: قارشیسیندا بینانین سیلو ئتینی یوخ، ایسکئلئتینی گؤردو. — چوخمرتبهلی بینا خارابایا چئوریلمیشدی — گومان کی، یانمیشدی، یاری اوچوق دیوارلارین آراسیندا بوش پنجره — قاپی دئشیکلری گؤرونوردو. مرتبهلرین، تاوانسیز-دؤشهمهسیز(کف) منزیللرین آراسیندا کولک ویییلداییر، بیرینجی مرتبهده بیر نئچه سرگردان ایت بوغوشوردو.
اؤیرنجی اینانا بیلمیردی کی، بو همین او ائودیر. — ساعت یاریم بوندان قاباق اونون ترک ائدیب گئتدیگی بینادیر، آما هر حالدا چؤل-بیابان، شوبههسیز، همین چؤل بیابان ایدی. غریبهدیر کی، یانیب اوچموش ائوین قاباغینداکی سکّییه هئچ بیر ضرر دَیمهمیشدی و بو سکّینین کناریندا خئیلی ماشین دایانمیشدی. اوتوز-اوتوز بئش مینیک(سواری) ماشینی هامیسی اؤرتوکلرین آلتیندا ایدی و گؤرونور، بورادا لاپ چوخدان دایانمیشدی. مومکونمو بو؟ چئخول آلتینداکی ماشینلاردان بیری سسسیز-سمیرسیز یئریندن ترپندی، دایانمیش ماشینلارین سیراسیندان چیخیب اؤیرنجییه طرف یؤنلدی. ائله بیل ماشین اؤزو، سوروجوسوز، حرکت ائدیردی. آخی هانسی سوروجو اؤرتوکلو ماشین ایداره ائدر؟.. ماشین اؤیرنجییه یاخینلاشدی و ائهماللیجا دایاندی. اؤیرنجی گؤردو کی، درغرودور، ماشینین چئخولو وار، آما بو اؤرتوک یالنیز اونون دامینا و کاپوتونون اوستونه چکیلیب. سوکانین(فرمان) آردیندا جاوان بیر اوغلان اَیلشمیشدی. اوغلان ماشینین پنچرهسیندن اَییلیب:
—باغیشلایین، — دئدی، — بیلمیرسینیز بورادا ایگیرمیمرتبهلی ائو هاردادیر؟
اؤیرنجی بوغوق سسله:
—ایگیرمیمرتبهلی؟ — دئیه خبر آلدی.
—منه دئدیلر کی، بو چؤلدهدیر، یانمیش بئشمرتبهلی ائوین یانیندادیر.
اؤیرنجی یانمیش بینانی گؤسترهرک:
—بو ائوی دئییرسیز؟ — دئیه سوروشدو:
سوروجو سئوینجله:
—اؤزودور کی وار، — دئدی؛ یانمیش ائوی او، یالنیز ایندی گؤردو — منه بئلهجه ده ایضاح ائتمیشدیلر. دئمهلی، همین بو بینانین سولوندان بورولوب دنیز قیراغینا چیخماق لازیمدیر. اگر سیز ده او طرفه گئدیرسینیزسه اَیلشین آپاریم.
اؤیرنجی ماشینین قاباق قاپیسینی آچدی و اؤزونو ایتیردی. بورادا دا رول واردی — ماشینین ایکینجی سوکانی. ماشینین ایکی رولو، ایکی اَیلجی(تورموز)، ایکی ائسکالاتورو، ایکی کونوسو واردی. سوروجو اؤیرنجینین شاشقینلیغینی گؤروب گولومسوندو:
—تعجوبلنیرسینیز؟ — دئدی. — بو، تدریس ماشینیدیر. من اؤزوم ماشین سورمه اوزره تعلیماتچییام. سورمک اؤیرننلر منیم یئریمده ایلشیرلر، ماشینی ایداره ائدیرلر، منده سیزین یئرینیزدن اونلارا نظارت ائدیرم. اونا گؤره ده بو ماشیندا هر شئی جوتدور. آما سیز ناراحات اولمایین، اَیلشین، ایندی سیز طرفدهکی سوکانلار ایشلهمیر.
اؤیرنجی اوتوردو. سوروجو کیچیک ماقنیتوفونو (ضبط صوت) ایشه سالدی، خفیف، بیر قدر غملی موسیقی سسلنمگه باشلادی. یومشاق رئسسورلار، پارالون اؤرتوکلر، ساکیت موسیقی غریبه بیر راحتلیق، آرخایینلیق آتموسفئری یارادیردی. اگر یادداشدا قالا بیلسهیدی، یقین کی، آداملار آنا بطنینده — اینسانین ایلک کایناتیندا — اؤزلرینی بئله دینج، آرخایین حیسّ ائدیبلر.
ماشین یانمیش خارابانین سولوندان بورولدو، اونلار دنیز قیراغینا چیخدیلار و اؤیرنجی درحال ایگیرمیمرتبهنی گؤردو. ایندی بینا آلا-بزک اِلِکتریک ایشیقلارینا غرق اولموشدو. رنگبرنگ پردهلر، آباژورلار، نئون و عادی ایشیقلار ائوین پنجرهلرینه الوان بیر چیراقبانلیق پایلامیشدی. ائوین ائیوانلاری اینسانلارلا دولو ایدی، اونلار بوردا چوخدان مسکن سالمیشدیلار. ساکینلر یئییر-ایچیر، میرت وورور، گولور، ائیواندان ائیوانا دانیشیر، موسیقی، رادیو دینلهییر، تیلویزیونا باخیر، جوربهجور اویونلار اویناییردیلار. ائو نورمال بیر آخشام حیاتییلا یاشاییردی. اؤیرنجی آنلادی کی، اونلار ائوین آرخا طرفیندن چیخیرلار، ایندییهجن او، ائوی یالنیز آواندیندان گؤرموشدو، اودور کی، او بیری سمت — یانمیش خارابالیق طرف اونا بو قدر غئیری-تانیش گلمیشدی. ماشین دایاندی.
—چوخ ساغ اولون، دئیه اؤیرنجی صمیمی-قلبدن سوروجویه تشککور ائلهدی. داخیلاً او، بایاقکی تلاشی اوچون خجالت چکیردی، اؤزونو دانلاییردی. «یئکه کیشیسن، ماتئریالیست، راسیونالیستسن، اؤیرنجیسن، بیر یاندان دا بئله ایبتیدای بیر قورخو. عاییب اولسون!
ماشیندان دوشرکن دیقّتله سوروجویه باخدی و اؤیرنجییه ائله گلدی کی، سوروجونون صیفتی تانیشدیر. سوروجو ده ماشیندان دوشدو، قاپیسینی آچارلا باغلادی. اونلار بینایا موختلیف قاپیلاردان داخیل اولدولار. اؤیرنجی لیفتین دویمهسینی باسدی. لیفت هارادانسا چوخ یوکسک مرتبهدن گلدی، دایاندی، قاپیسی آچیلدی. اؤیرنجی کابینهنین ایچینه گیردی، قاپی باغلاندی و ایشیق سؤندو. کابینهنین ایچینده گؤز-گؤزو گؤرموردو، اؤیرنجی کیبریت چکدی، اودون ایشیغیندا ایگیرمیمرتبهنین دویمهسینی تاپدی، باسدی و حیسّ ائلهدی کی، لیفت یوخاری یوخ، آشاغی حرکت ائدیر؛ حال بوکی اونلار بیرینجی مرتبهده ایدیلر. اوّلجه لیفتین خاراب اولماسی، زیرزمییه، شاختانین دیبینه دوشمهسی فیکری اؤیرنجینی قورخوزدو، آنجاق دویاندا کی، لیفت ائله هئی درینلیگه گئدیر، گئدیر، بیر-ایکی مرتبه دئییل، آزی سککیز-اون، یوخ اون دؤرد-اون بئش، ایگیرمی مرتبهیه یئر آلتیندا غرق اولور — اؤیرنجینی واهیمه باسدی. یادینا دوشدو کی، کیمدنسه ائشیتمیشدی — بؤیوک شهرلرده بعضاً ایستراتژی مقصدلرله بؤیوک بینالارین آلتیندا یئرین درینلیکلرینه دوغرو نئچه-نئچه مرتبه تیکیلیر. آما ایندی، لیفتین گؤرونمز درین لاغیمین دیبینه دوغرو بو دایانماز حرکتینده، اؤیرنجی نه ایسه بیر مزار قوخوسو دویوردو. بئله درین مزار اولا بیلمزدی، آما نهدنسه اؤیرنجی دوشونوردو کی، عؤمرونون سونودور و غریبه، آنلاشیلماز، معناسیز بیر عاقیبتدیر بو. بیردن کابینهنین ایچینده گوُر ایشیق یاندی و اؤیرنجی ایلک باخیشدان لیفتین اونا غریبه گؤرونمهسینین سببینی آنلادی — کابینهنین ایچینده دوز قاپینین قنشرینده (اوز به اوزونده) گوزگو واردی، آما بو گوزگو کابینهنین ایچینی عکس ائتدیرمیردی. باشقا بیر قاپینی عکس ائتدیریردی، بو قاپییا اوخشایان، آما تامامیله اؤزگه بیر قاپینی. لیفت غفیلدن دایاندی و سول طرفدهکی دیواری آچیلدی — دئمه، بو دا قاپی ایمیش. اؤیرنجی کور آداملار کیمی آیاغییلا یئری آستا-آستا یوخلایا-یوخلایا کابینهدن چیخدی و قارشیسیندا اؤز منزیلینین قاپیسینی گؤردو. 20 مرتبهدهکی منزیل قاپیسینی. شوبهه اولا بیلمزدی — همین نؤمره، همین فامیلسیز لؤوحه، زنگ، کیلید یئری. «گؤرونور بو خستهلیکدیر، — دئیه اؤیرنجی دوشوندو، — اورییئنتیر(جهت تشخیصی) حیسّینین ایتمهسی. قارانلیقدا سمتی دولاشیق سالیرام. یوخاری حرکت منه ائنمک کیمی گلیر. بعضاً بئله شئیلر اولور، آدام ساغی-سولو چاشدیریر. ساغ آیاغینی سول آیاغی کیمی، سولو ساغ کیمی دویور. صاباح حکیمه گئتمک لازیمدیر». او، قاپینین زنگینی باسدی و گولومسوندو. «شوکور، منزیل پارتلامادی». آچارلا قاپینی آچیب ایچری گیردی. اوتاق چیراقبان ایدی. دهلیزده ایشیق یانمیردی. چامادانی اؤز یئرینده ایدی. اؤیرنجی اوتاغا بیر آز خوفلو گیردی. دیقّتله اوتاغا گؤز گزدیردی. — هر شئی اؤز یئرینده ایدی، اونون قویوب گئتدیگی کیمی. آخی آیری جور اولا دا بیلمزدی: — تاخت، ایشکاف، ایستول، ایستوُللار، قیریق مفتیللی تیلیفون، دیوار ساعتی، اوستوندهده اؤرتوگو (مگر او بو اؤرتوگو قوپارمامیشدی؟) گؤرونور قوپارماییبمیش! کولقابی، کولقابیندا دا بایاقکی یئگانه سیقارئتین کؤتوگو (آی سنی، یادیندان چیخدی، سیقارئت آلمادی). فوتولار... بلی فوتولار... او، فوتولاری خصوصی بیر دیقّتله نظردن کئچیردی؛ بو دیقّت اؤزونهده غریبه گلدی — سانکی فوتولاردا نه ایسه دَییشه بیلردی. طبیعی کی، اونلار اوّلکی کیمی ایدی — عئینی میقداردا — ائودن چیخمازدان قاباق اؤیرنجی نهدنسه اونلاری سایمیشدی — سککیز دنه ایدی، ایندی ده سککیز دنهدیر. اگر اونون منزیلده اولمادیغی واخت قاری گلیبمیشسهده — یقین کی، اونون اؤز آچاری وار — فوتولارا دَیمهییب. یعنی بایاق، دوغرودانمی اونلاری دَییشمیشدی؟ یقین اؤیرنجییه بئله گلیب، والسلام. آخی نیه قاری ایکی داشین آراسیندا فوتولاری دَییشمهلی ایدی. بودور، باخ، بو دا اوغلونون فوتوسو — اگر اوغلودورسا! اؤیرنجی شن فیت چالا-چالا مطبخه کئچدی. حئیف کی، کوچهده آزدی، باشینی ایتیردی، یئمگه بیر شئی آلماغی اونوتدو. ایندی ائوده دیشه وورماغا بیر شئی یوخدور. او آجمیشدی. عئیبی یوخدور، سحره قدر، بیر تهر دؤزر. «گئدک یاتاق، هه، قارینین خواهیشینی یئرینه یئتیرک، حامامدا ایشیغی یانا-یانا قویاق، مادام کی، آرواد بو ایشیغی مایاک(دنیز فانیسی) حساب ائدیر، قوی اونون ایستگینجه اولسون». اؤیرنجی حامامدا ایشیغی یاندیردی و کیرانی(سو شیری) آچدی. سو شوخ بیر شیریلتییلا آخماغا باشلادی و سانکی اونون آخیشی دا آدامین عصبلرینی ساکیتلشدیریردی. اؤیرنجی یئنه ده گولومسوندو. ساکیت، آرخایین، راحت بیر تبسومله، گوزگویه باخدی و گوزگودهجه اؤز گؤزلرینین دهشتدن بؤیودوگونو گؤردو. «دویمه!» بلی، دویمه. بو اؤیرنجینین لاپ یاخشی یادیندا ایدی. لاپ دقیق. آند ایچه بیلردی. فوتودا اوغلان کؤینکده ایدی و بایاق کؤینگینین یاخاسی باغلی ایدی— اؤیرنجی بونو تام دقیق خاطیرلاییردی. ایندی ایسه — اؤیرنجی بونو دا نظرینده آیدینجا جانلاندیریردی — اوغلانین کؤینگی بوغازیناجان دویملنمیشدی: بوندان غئیری شکیلده بیر دییشیکلیک یوخ ایدی؛ عئینی صیفت، عئینی پوزا، عئینی اؤلچو. اؤیرنجی: «آخی بو نئجه اولا بیلر؟»—دئیه دوشوندو. گوزگونون قاباغیندا دونوب قالمیشدی. واهیمه بوتون وارلیغینا حاکم کسیلمیش، قورخو — اونو موج ائلمیشدی. اؤیرنجی آددیم آتا بیلمیردی، اوتاغا کئچیب فوتویا بیر ده باخماغا اورگی گلمیردی — اونا ائله گلیردی کی، ایندی همین شکیلدهکی اوغلانی بلکهده قالستوکلو(کراوات) گؤرهجک، یا... «دئیهسن منیم باشیما هاوا گلیب، دلی اولموشام».
«بلکه — آغلینا گؤزلنیلمز بیر فیکیر گلدی — کیمسه قصداً منی دلی ائلهمک ایستییر؟» غریبهدیر کی، بو فیکیر اونو بیر قدر ساکیتلشدیردی، آرخایینلاشدیردی. دوشمنینی تعیین ائده بیلسن، اونونلا موباریزه ائتمکده آسان اولار. آما کیم ایدی اونون قصدینه دوران؟ کیم ایدی دوشمنی؟ البته، قاری! اؤز تشبّوثو ایله اولماسا دا، هر حالدا بوتون بو ایشلرده قارینین، شوبههسیز، بارماغی وار. بلکه او، کیمینسه مورکّب بیر پلانینین ایجراچیسیدیر؟ آما بو پلانین اؤزونو کیم تؤکموشدور، کیم بورادا هانسی مقصدی گودور؟ ائه، نه بیلهسن؟ بعضاً گؤرورسن ائله دوشمنلریمیز پئیدا اولور کی، هئچ یاتساق یوخوموزا دا گیرمزدی. اؤزو ده همین بو دوشمنلره هئچ بیر واخت، هئچ بیر پیسلیگیمیز دیمهییب، آما آخی دوشمنچیلیک چوخ واخت هئچده شخصی موناسیبتلردن یارانمیر. باخ، مثلاً او، اؤیرنجی، اؤزو ده ایستمهدن کیمهسه پیسلیک ائدیب — اینستیتوتا داخیل اولوب، کیمینسه یئرین توتوب. گؤتورک ائله یاتاقخاناداکی اوتاق قونشولارینی. بایاقکی ماشینین، ایکی سوکانلی ماشینین سوروجوسو یامان او اوغلانا، ایلک ایمتاحاندان کسیلمیش اوتاق قونشوسونا اوخشاییردی — اؤیرنجی یالنیز ایندی بونو درک ائتدی — لاپ ائله بیل ائکیز قارداشدیرلار. بلکه هئچ تصادوفی دئییل کی، بایاق همین قونشوسونا اعلان لؤوحهسینین قارشیسیندا راست گلدی. بلکه بوتون بو هوققالاری دا ائله او دوشونوب. اعلان، قاری، سوروجو-تعلیماتچی قارداش و نهایت، فوتولار... آما مگر اونلار بئله غلیظ بیر اینتیقاما قادیردیرلر؟ اگر بو جور مورکّب بیر قیصاص فورماسی کشف ائده بیلیبلرسه، ائله بیر بو ایختیراعیا گؤره اونو اینستیتوتا قبول ائتمهیه دَیَردی. همده ایمتاحانسیز-فیلانسیز. اونلار شوبههسیز، بیلیردیلر کی، اؤیرنجی اوتاق آختاریر. بو قارینی تاپماق، منزیلی دانیشماق، هر شئیی بئله مهارتله قوراشدیرماق... اؤیرنجینین آرتیق هئچ بیر شک-شوبههسی یوخ ایدی کی، بوتون بونلار ایبلیسانه بیر پلانین نتیجهلریدیر و او، منزیلده اولمایان واخت لاپ یقین کی، قاری گلیب فوتولاری دَییشیب. بو فیکره گلندن سونرا اؤیرنجی اوتاغا داها ساکیت گیردی. دوزدور، فوتولارا یاناشاندا نه ایسه یئنه بیر نیگارانلیق حیسّی کئچیردی، آما بوتون ایرادهسینی توپلاییب شکیللره باخدی. گؤزلرینی اوغلانین عکسینه زیللهدی. بو نه بوش-بوش فیکیرلردیر، ایلاهی! حامامدا اولدوغو مودّتده آخی شکیلده نه دَییشه بیلردی؟ نه دَییشمیشدیسه، او ائوده اولمایان مودّتده دَییشمیشدی — ائلهدیر کی، وار: اوغلانین کؤینگی بوغازاجان دویمهلی ایدی. اؤیرنجی باشقا فوتولارا باخماغا باشلادی، قاری اونلاریدامی دَییشدیریب؟ دئیهسن یوخ، آما مگر بو جوتلر — نیشانلی اوغلانلا قیز، مگر آیاق اوسته دورمامیشدیلار، یوخ، اوتوروبلار، گؤرونور، ائله اوتوروبلارمیش، اؤیرنجینین دقیق یادیندا دئییل. «گرک بوتون شکیللری دقیق یادیمدا ساخلاییم، سونرا گؤرسم کی، قاری یئنه اونلاری من ائوده اولمایاندا گلیب دَییشدیریر اوندا یاپیشیم یاخاسیندان — دئ گؤروم من اولمایاندا نیه اوتاغیما گلیرسن، فوتولاری دَییشمیینین معناسی ندیر؟ بودور، باخ، شکیل — آتا، آنا و یقین کی، قیزلاری. ار-آرواد، آرواد، دئیهسن، حامیلهدیر. ایکی جاوان اوغلان — اوخشاییرلار، یقین قارداشدیرلار. حربی پالتارلی کیشی. جاوان قیز — فوّارهنین یانیندا دایانیب. اوشاقلار — اوچ قیز، ایکی اوغلان اوشاغی. چلیکلن قوجا. والسلام. آیدیندیر. دئمهلی، آتا، آنا، قیز. بو بئله. ار-آرواد. آرواد حامیلهدیر. مگر ارین عئینگی واردی؟ بو نه آخماق سؤزدور، مادام کی، عئینکلیدیر، دئمهلی وارمیش دا... ایکی جاوان اوغلان شوبههسیز قارداشدیرلار، اوخشاییرلار. حربی پالتارلی کیشی. فواره یانیندا قیز. ایلاهی، آخی اونون سومکاسی(کیف) واردی. سومکا نئجه اولدو؟ یا یوخ ایدی؟ گؤرونور، یوخ ایمیش، مادام کی، یوخدور... اوندا قیزی کیمینله چاشدیریرام، آخی، یادیمدا قالیب: فواره یانیندا قیز، الینده سومکا. ایکی قیز اوشاغی، بیر اوغلان. بیر اوغلان. بیر اوغلان؟ هه، گؤرونور، اوغلان بیر ایمیش. قوجا. بو قوجانین نه ایسه وار ایدی، آما نهیی؟ بلکه من شکیللرین مضمونونو موفصّل یازیم. یوخ، اوندا آدام، دوغرودان دا دلی اولار. آما من دلی اولمایاجام. بو قوجا کافتارین و بوتون منی ایستمهینلرین آجیغینا دلی اولمایاجام. ساعت نئچهدیر گؤرهسن؟ قول ساعتینده اون بیره ایگیرمی بئش دقیقه ایشلمیشدی.
نهدنسه اؤیرنجی دیوار ساعتینه یاناشدی و اؤرتوگو چکدی. دیوار ساعتینده اوچه ایگیرمی بئش دقیقه ایشلمیشدی. ساعت ایشلهییردی، کفکیر دقیقلیکله گئدیب-گلیردی. اؤیرنجی گؤزلرینی اوزون عقربه زیللهدی و آیریلمادان باخدی، باخدی. ساعتا باخسا دا دقیق نه قدر واخت کئچدیگینی دئیه بیلمزدی. آما هر حالدا بیر مودتدن سونرا آیدینجا گؤردو — اوزون عقرب آزاجیق گئری گئتمیشدی. اؤیرنجی تلسیک حسابلادی. ائلهدیر کی وار هر ایکی ساعت — اونون قول ساعتیده، دیوار ساعتی ده — دقیق ایشلهییردی، آما دیوار ساعتی عکس ایستیقامتده(جهتده) حرکت ائدیردی. ساعت تلهسه بیلر، گئری قالا بیلر، دایانا بیلر. آنجاق عکس طرفه ایشلهین ساعتی اؤیرنجی عؤمرونده ایلک دفعه گؤروردو. «دوشمنلریمین فانتازیاسی پیس دئییلمیش. بئله ایختیراعچیلیقلا نیوتون، انیشتئین اولایدیلار گرک. یوخسا بوتون قابیلیتلرینی، باجاریقلارینی یازیق بیر اؤیرنجی بابانین قصدینه یؤنلدیبلر. نه وار، نه وار، اونلاردان یاخشی حاضیرلاشیب، ایمتاحانی اونلاردان یاخشی وئریب، اینستیتوتا دوشوب. گرک درسلره حاضیرلاشماق یئرینه، منده اوتوروب بئله-بئله هوققالار اویدورایدیم، اوندا یاخشی اولاردی. گؤرک بو طیلسملی اوتاقدا داها نه اویونلار چیخاجاق! «طیلسملی» سؤزونو او داخیلی ایستهزایلا دوشوندو. اؤیرنجی قطعی امین ایدی کی، بوتون بو فوکوسلاری کیمسه قصداً دوزلدیب، اونون شعورونو دومانلاندیرماق ایستهییر. هر حالدا اؤیرنجی اؤزو اؤزونو ایناندیرماق — ایستهییردی کی، محض بئلهدیر. بو اؤیرنجینی بیر قدر ساکیتلشدیریردی. تام یوخ، بیر قدر. اگر گئتمگه یئر اولسایدی، بیر دقیقهده بو منزیلده قالمازدی. یاتاقخانایا گئتمک مومکون ایدی، هله آدینی اورانین دفتریندن پوزدورمامیشدی. آنجاق دوشوننده کی، مشوم لیفتین کابینهسینه گیرمهلی اولاجاق، چؤللو-بیابانا چیخاجاق، یانمیش خارابا ائوین یانیندان کئچهجک و هئچ بیر نقلیّات تاپماییب یئنه بو اوتاغا قاییتمالی اولاجاق، اؤیرنجینین بو ایشه بوتون هَوَسی قاچیردی. هم ده اورگینه داممیشدی، اوتاقدان چیخان کیمی، قاری گلیب یئنه بورادا مین جور تله قوراجاقدی. شوبههسیز کی، آرواد هاراداسا بورالاردادیر. یقین کی، ائله بو بینانین ایچینده، بلکه بیر مرتبه آشاغیداکی منزیلده گیزلنیب. بایاق اوتاقدا ایشیغی یاندیران دا، ائیوان قاپیسینی آچیب نه ایسه توللایان دا ائله او ایمیش. حتی اؤیرنجییه ائله گلیردی کی، قاری لاپ یاخیندادیر، هارداسا، قونشولوقدا، بو دیوار آردیندادیر. دویوردو کی، کیمسه داییما اونو — اؤیرنجینی موشاهیده ائدیر، هر آددیمینی ایزلهییر. اؤیرنجی اؤز-اؤزونه: «یوخ، — دئدی، — من بوردا قالاجام و منی هئچ بیر شئی قورخودا بیلمز. قوی لاپ بوتون بو لعنته گلمیش فوتولار جانلانسینلار، کاغیذدان چیخیب اوتاغا دوشسونلر». او تصوّور ائلهدی کی، فوتوداکی آداملار جانلانیب اوتاغا گیریرلر و بو تصوّوردن اصلا ائیمنمهدی،(وحشته دوشمهدی) عکسینه نَشهلندی،(جورأتلندی) گولدو اؤز فیکرینه. «اؤز آرامیزدیر، من دئمه، عمللی-باشلی آغجیگرممیش... نهدن خوفلانیرام آخی؟ ساعت گئری ایشلهییر؟ اشی بئله چهنّمه کی! منه ائله گلدی کی، فوّاره یانینداکی قیزین سومکاسی وارمیش، دئمه یوخموش. عادیجه گؤز آلدانیشی! سیقارئت، فیلان... ائله شئیلر چوخ اولور. هارداسا اوخوموشدوم، بئله بیر ساحه وار، حتی اشیالارین غریبه داورانیشلارینی اؤیرنیرلر... هه، بیر ده بو قاپی.
بئشینجی بؤلومون سونو


text:
موخالیف فیکیرلرینه گؤره ۲۰۱۳-جو ایلده آلمانییایا مهاجیرت ائدن سعودییه شاهزادهسی خالید بین فرهان قاشیقچیدان اؤنجه رئژیمین اونو قاچیرتماق ایستدیینی آچیقلاییب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، شاهزاده موخالیف ژورنالیست جمال قاشیقچینین یوخا چیخماسینی دا ولیعهد محمد بین سلمان رژیمی ایله علاقلندیریب.
خالیب بین فرهانین سؤزلرینه گؤره، الریاض رسمیلری اونا قاهیرهدهکی سعودییه عربیستانی سفیرلیینده گؤروشمک قارشیلیغیندا میلیونلارلا دلار تکلیف ائدیبلر.
«منه سعودییه رسمیلرینین ایچینده اولدوغوم مادی چتینلیکلردن خبردار اولدوقلارینی و کؤمک ائتمک ایستدیکلرینی سؤیلهدیلر. اونلارلا گؤروشجییم حالدا تهلوکسیزلیگیمی تعمین ائدجکلرینی سؤیلهدیلر. تخمیناً ۳۰ دفعه منه گؤروش تکلیف ائتدیلر، آنجاق گئتمدیم. گئتسم، باشیما نلرین گلجیینی یاخشی بیلیردیم»، - شاهزاده بیلدیریب.


text:
نیو یورک پولیسی مما دؤیوشچوسو و ۲ چکی درجهسینده کئچمیش اوفج چئمپیونو، ایرلاندییالی کونور ماکقرئقورو تشکیلاتین ایدمانچیلارینی داشییان آوتوبوسا هوجوم ائتدیینه گؤره حبس ائدیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، تئزلیکله ایدمانچییا قارشی اتهام قالدیریلاجاغی بیلدیریلیب.
خاطیرلاداق کی، ماکقرقور آپرئلین ۵-ده نیو یورکدا اوفج دؤیوشچولرینین ییغینجاغی کئچیریلن «بارکلایز سنتر»ده ایغتیشاش تؤردیب. او، ایدمانچیلاری داشییان آوتوبوسلاردان بیرینه هوجوم ائدیب. هوجومدا همچینین روس ایدمانچی آرتیوم لوبوو دا ایشتیراک ائدیب.
حادثه زامانی روسییانی تمثیل ائدن داها بیر ایدمانچی حبیب نورماقومئدوو ایسه آوتوبوسداکی ایدمانچیلار آراسیندا اولوب.


text:
آمریکا پرزیندنتی دونالد ترامپ اینسانلیغین دوشمنیدیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلر آمریکالی مشهور آکتیور شون پئنین «تایم» قزئتینده درج اولونان مقالهسینده یئر آلیب.
«ترامپ آمریکالیلارین، رسپوبلیکاچیلارین، دموکراتلارین، حاکمیتین موستقیل نمایندهلرینین و هر یئنی دوغولانین دوشمنیدیر. او، اینسانلیغین دوشمنیدیر. فاکتیکی اولاراق ایسه او، دؤولتین دوشمنیدیر»، – دئیه او بیلدیریب.
قید ائدک کی، بوندان اؤنجه دونالد ترامپ آمریکایا میقرانتلارین «ایرنج اؤلکهلر»دن گلدیینی بیلدیرمیشدی. اونون بو آددیمی لاتین آمریکاسی اؤلکهلرینده خصوصیله ناراضیلیغا سبب اولموشدو.


text:
- » مهر 1397 (2)
- » شهریور 1397 (3)
- » مرداد 1397 (2)
- » تیر 1397 (2)
- » خرداد 1397 (2)
- » اردیبهشت 1397 (2)
- » فروردین 1397 (2)
- » اسفند 1396 (3)
- » بهمن 1396 (1)
- » دی 1396 (4)
- » آذر 1396 (2)
- » آبان 1396 (2)
- » مهر 1396 (1)
- » شهریور 1396 (1)
- » مرداد 1396 (2)
- » تیر 1396 (3)
- » خرداد 1396 (4)
- » اردیبهشت 1396 (3)
- » فروردین 1396 (5)
- » اسفند 1395 (3)
- » بهمن 1395 (4)
- » دی 1395 (2)
- » آبان 1395 (4)
- » مهر 1395 (3)
- » شهریور 1395 (5)
- » مرداد 1395 (4)
- » تیر 1395 (4)
- » خرداد 1395 (4)
- » اردیبهشت 1395 (6)
- » فروردین 1395 (4)
- » اسفند 1394 (6)
- » بهمن 1394 (9)
- » دی 1394 (12)
- » آذر 1394 (12)
- » آبان 1394 (16)
- » مهر 1394 (20)
- » شهریور 1394 (103)
- » مرداد 1394 (13)
"شهلا بهاردوست" ون حیات و یارادیجیلیغی ( خلاقیت و زندگی شهلا بهار دوست ) / ترجمه : علیرضا ذیحق
شهلا بها ردوست / ترجومه : علیرضا ذیحق
"شهلا بهاردوست" ون حیات و یارادیجیلیغی
شهلا بهاردوست فارسجا یازان گؤرکملی شاعیرلر دن دیر. او 1959-نجی ایلده تهران دا دوغولوب تحصیلاتینی یوکسک درجه ده دوام ائتدیره رک ، نئچه ایل لر معلم چی لیک له مشغول اولوری. سونرا،هم یاشاماق و هم عالی تحصیلینی دوام ائتدیرمک اوچون آلمانا گئدیری . او ایندی " هامبورگ " شهرینده یاشایاراق پداگوژی ساحه سی نین ایجتیماعی قولوندا فعالیت ائدیری. شهلا بهار دوست اروتیک و لیریک مضمون لو شعرلری ایله ، یئنی لیک دالیجا گزه ن بیر شاعیر دیر. او 14 شعر کیتابی نین مؤلیفی اولاراق چاپ اولموش اثرلریندن " یاشیل رویا "، "چیپلاق چیرپینتی لار " ، " دامجی لار" و" یئنی فصیل " کیتابلارینی آد آپارماق اولار . شهلا بهاردوست ون شعر حاققیندا بئله بیر قئیدی وار : " شعر دونیاسی ، رویالار عالمی دئمک دیر. شعر ، زمان لا مکان چرچیوه سینی سیندیرارکن ، دوشونجه لره قاناد وئریر و دویغولارا جان ..."
شهلا بها ردوست / ترجومه : علیرضا ذیحق
"شهلا بهاردوست" ون حیات و یارادیجیلیغی
شهلا بهاردوست فارسجا یازان گؤرکملی شاعیرلر دن دیر. او 1959-نجی ایلده تهران دا دوغولوب تحصیلاتینی یوکسک درجه ده دوام ائتدیره رک ، نئچه ایل لر معلم چی لیک له مشغول اولوری. سونرا،هم یاشاماق و هم عالی تحصیلینی دوام ائتدیرمک اوچون آلمانا گئدیری . او ایندی " هامبورگ " شهرینده یاشایاراق پداگوژی ساحه سی نین ایجتیماعی قولوندا فعالیت ائدیری. شهلا بهار دوست اروتیک و لیریک مضمون لو شعرلری ایله ، یئنی لیک دالیجا گزه ن بیر شاعیر دیر. او 14 شعر کیتابی نین مؤلیفی اولاراق چاپ اولموش اثرلریندن " یاشیل رویا "، "چیپلاق چیرپینتی لار " ، " دامجی لار" و" یئنی فصیل " کیتابلارینی آد آپارماق اولار . شهلا بهاردوست ون شعر حاققیندا بئله بیر قئیدی وار : " شعر دونیاسی ، رویالار عالمی دئمک دیر. شعر ، زمان لا مکان چرچیوه سینی سیندیرارکن ، دوشونجه لره قاناد وئریر و دویغولارا جان ..."
1
سئوگی سئویم آیه لری
گؤروب سنی دَره رک
آرزولاردان ، رویالاردان
سالخیم – سالخیم
ناغیل لارا ماهنی لارا آسلاییرام .
سنی من
نفس لریم له
ساز جانینا، جالاییرام
دیکسه نمه دن قورخمادان
قوجاق – قوجاق باغریما
دویونله ییب، دولا ییرام .
یئل لرین قانادیله
بوتون گونو اَسه رک
گئجه اولجاق سنی من
دالغالارا قالاییرام .
سنی ایسلاق لایلا لاردان
شلا له لر آخیشیندان
اوغورلاییب پای آلیرام
یئرده قالمیش بولوتلاردان،
یاغیش لارین عطیریندن
کؤینک گئییب قایناشیرام .
سنی یاش تر ووجودوما
ایستی – ایستی یاپدیریرام
سنی آدسیز فصیل لردن
یالنیز اولجاق قاچیردیرام
لحظه لرین ایچینده کن
جان جان دئییب ،
داد آلیرام.
باهار چاتیب گولله نه رک
سنی من
بوغدا ائدیب گؤیه ردیره م
نوروز گونو هف سینه جان
قویوب سنی سئیر ائدیره م.
سنی عشقین
سئویم سئوگی آیه لریله
کؤنلومه من
یازاراق
اسکی قانون هر نه وارسا
اوزه رینه خط چکیره م .
جوه جوه دئییب نسیم لر له
قاناد چالیب اوچوشاراق
گول یارپاقین سن سانیرام
قوجاقلاییب قوخلاییرام .
سنی سولار نغمه سینه
هئی اوخونوب
هئی قوشولان ماهنی سینا
رقصین گولو
لاپ دا اؤزو ظن ائدیره م.
چیچک لرین اَته یینده
فواره لر اوزه رینده
قارانقوش لار قانادیندا
سن ایله هئی فیر لانیرام
رویالاردان ، آرزولاردان
سنی دَریب اؤزباغریما
نه کی وار باسدیریرام .
کپه نک لر شوق ایله سن
اوخو سن
من له اوخو
سئوگی سئویم آیه لرین!
هامبورگ 2008
2
گئجه نین سَسی
نه فیشقا ، نه ده بیر ته یَر سسی
یول دان گئچه ن ده یوخ
سس بئله یوخ دور !
گئجه آمما شئیطانلیق لا
قوجا خلوت کوچه لرده
قولاغی سس ده
دایانیب دیر گولوری .
نَدَنسه آمما پیچیلتی لار
فَوّاره لرین شیریلتی سی نان
اِهمالجا اَسَن یئل ایله
گئجیشسه ده
بالا- بالا گلیری .
آیین ایشیقی دیر
و چاتماغین چاغی
أل لر گَزَه رَک سا چلا ر قاراسین
آخیر نَدَن اینجه بئله
سیم سیخ وورور حلقه بئله
د َلی چیلغین اولور تئله .
سحره تک اویناییب او خوسالار دا
سئویشمک سئویلمه ک
داد لار وئریری .
اونودار کن زامانی
دینجه لمه دن یاتمادان
گؤرور لر اؤزلرین
یئل لر بئلینده
گون باتان واخ لارین
قیزیل گؤلون ده .
سیرّ ایله دولو گؤزلر ایله
اَسنه رکن آیریلیب
یولا دوشورلر
آزمیش دیده ر گین
جوموب گئدیر لر .
هم فیشقا ، هم ته یَر سسی
" یئنه گؤروشه ریک " دئیه سئوگی سسی
یاواش آستا
قولاقلارا گلیری !
هامبورگ ، 26آپریل2007
3
ماهنی
گئجه نین اَن اوزون خییا بانیندا
مین لر آدسیز کوچه نین آراسیندا
یاتمادان چیرپینیر
باشیم منیم
کئچیب گئتمیش
خاطیره لر یاتا قینا
آددیم لیر اوزاق دا بیر اوفوق یئنه .
شَهَر اودتوتوب یانارکن آخشامی
شعرین جانی دا بوشالیر نوردان
دووارین هرچا تیندا دولانیر تیکرار
قالاراق حیماسه ، گئری ده یالنیز .
درین دن اََسنه ییب گؤزآچسام دا گر
گؤزله ره م یا تمادان ،
بیر قوجاق باهاری یئنه .
بوش بیر یاتا قین
کناریندا بئله
تومارام بیر اوزوگون
قاشیناهله
صوبحه تک ورق لر کن قانون کیتابینی
هانسی آلاو یاندیریب دی
گؤره سن ائویمی؟
سوفره یه قارقیش دا یاغارمی مگر؟
سینیب گیزلن مه یی هئچ ده سئومه دن
قالخام گرک آیاقا داها
اَزیلیب اینجی سه م تاپدانسام دا گر.
سالاراق یولومو
عشقین،
سون قصیده سین دن
یازام من گرک
یئپ یئنی
ماهنی لار داها.
4
تقویم
گئدیره م ،
باش آشاغی بیر یولدا
بیر پارچا بولودلا
دامجی – دامجی گله ن یاغیش لا
اِهمالجا اَسَن یئل له .
گاه دان گونش ،
ساچلاریما گؤزآتیری
چای دا آخیری
آیاقیما دولاشیری
چیچک لرده
دووارلاردا اویناییری
عطیرلری
جان ائویمه ساتا سیری.
بیر قوشون اوخوماسی
منی حالدان حالا قویوری
نَفَسیمی آچیری
کیمسه یه اَل دَبَرتمه دن
یولدان گئچه ن وارسادا
اونلارا گؤز سالمادان .
گئدیره م
قاماشان گؤزلریم له
گؤیون تاغی آلتیندان
بیر گؤی کی رنگی ده ،
یاریمچیلیق گؤیه چالیری.
ایلک باهار دا یولدادیر
هامی دئییر
گلیری
گلیشی آمما نئجه دیر
گؤره سن اونوددوغوم شن لیک لره
شاد بیر ماهنی قوشاجاق می ؟
اوزومون شکلینی ده
یادینا سالا جاق می ؟
بیلیرمی کیمسه دن آلا سوراغیمی؟
آلیرسا من دن نیشان آمما
آه لاریمین تیکراریندان
کؤنلومون ایظطیرابیندان
گونده مین یول یودوغوم خاطیره لردن
اونا هئچ نه دئمه یین .
اونا بیر قارانقوشون
سئویم دولو آوازیندان
هله سؤنمز،
ایشیلدایان بیر شام دان
سارماشیق لی پنجره دن
آلاچیق دان
کؤلگه لیک ده دایانان
ایکی صندل ایله بیر میز دن دانیشین .
بیلیره م گلمه سه ده
آسیلییام هله من
بیر کیشی نین قانادیندان
کؤینه یینین یاخاسیندان .
چاتارچاتماز گئدیره م
گون باتانا چاتیرام
تقویمی ورق لیره م.
هامبورگ 2007


text:
اوکراینادا روسییا ایله هیبرید محاربهدن ۲۰۱۴-جو ایله بحث ائدیردیلر، اما کریم و دونباسلا او، اصل محاربهیه چئوریلدی. آمریکا ایسه هلهلیک بو پروسسه (هیبرید محاربهیه - رئد.) ایندی قوشولوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلر روسییالی پولیتولوگ آندری پیونتکووسکینین «نووایا ورمیا» قزئتیندهکی مقالهسینده یئر آلیب. اونون سؤزلرینه گؤره، متفیق قوهلرین سورییادا اسدین بازالارینی محو ائتمهسی ترامپین بو محاربهده آتدیغی ایلک آددیمدیر:
«آمریکایا قارشی محاربهنین – هیبرید و یا ۳-جو دونیا محاربهسینین آپاریلماسی آنلاییشی واشینگنا هله ایندی گلیب چاتیب. بو محاربهده اقتصادی متودلارلا غالیب گلمک ایستییرلر. سورییادا گوج نوماییشی استثنا اولان آددیمدیر.
سویوق محاربهده اولدوغو کیمی، آمریکا حاضیرکی پوتین روسییاسینین قوهلری ایله اوستونلویونون داها آیدین اولدوغو یئرلرده رقابته حاضیرلاشیر. بئله کی، اقتصادی سفئرادا آمریکا پوتین روسییاسینی اوستلدیینه گؤره هیبرید محاربهده محض بو ریچاقلاردان ایستیفاده ائدیلهجک».


text:
آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپ و روسییا پرزیدنتی ولادیمیر پوتین آلمانییانین هامبورگ شهرینده باش توتان گ۲۰ سامیتینده رسمی گؤروشله برابر، غیری-رسمی فورمادا دا بیر آرایا گلیبلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده آغ ائو معلومات یاییب.
قید ائدک کی، بوندان اؤنجه آمریکا مطبوعاتی ترامپلا پوتینین گ۲۰ سامیتی زامانی غیری-رسمی فورمادا گؤروش کئچیردیکلری حاقیندا معلومات یاییب. گؤروش شام یئمیی زامانی باش توتوب و بورادا یالنیز روسییا پرزیدنتینین ترجومچیسی ایشتیراک ائدیب. طرفلر آراسیندا دانیشیقلار بیر ساعت داوام ائدیب.


text:
تورکییهیه قارشی چوخ صبر گؤسترمیشیک. بعضا بونو ائتمک هئچ ده آسان اولماییب.
آخار. آذ «ایسپوتنیک»ا ایستینادا خبر وئریر کی، بو سؤزلری آلمانییا خاریجی ایشلر ناظری زیگمار گابریل دئییب.
«گلهجکده تورکییه ایله یاخشی علاقهلر قورماق ایستییریک، اما بیلیرسینیز کی، تانگو قارشیلیقلی اوینانیلیر. حقوقی تأمیناتلارین اولمادیغی بیر اؤلکهده هئچ کیمسهیه اینوئستیسییانی توصیهسی ائده بیلمریک. سیاحت خبردارلیقلارینی یئنیلمکدن باشقا چارهمیز یوخدور. تورکییه یالنیز آوروپا دیرلریندن دئییل ناتو دیرلریندن ده اوزاقلاشیر»، - دئیه ناظر بیلدیریب.


text:
روسییا اقتصادیاتی ۲۰۲۱-جی ایله قدر ۴% آرتا بیلر.
آخار . آذ خبر وئریر کی، بونو «روسسییا ۲۴» تئلئویزییاسینا موصاحیبهسینده روسییانین کئچمیش مالییه ناظیری آلئکسئی کودرین سؤیلهییب.
قئید ائدک کی، دونباس و کریم بحرانیندان سونرا غرب اؤلکهلری روسییایا سانکسییالار تطبیق ائدیبلر. نتیجهده اؤلکهدن کاپیتال آخینی آرتیب. اوستهلیک، اقتصادیاتدا کیچیلمه موشاهیده ائدیلیب. نئفت قیمتینین اوجوزلاشماسی و سانکسییالار روسییانین ۸۵ سوبیئکتیندن ۴۰-نین آرتیق دئفولت سوییهسینه چاتماسینا گتیریب چیخاریب. بعضی ائکسپئرتلر روسییا اقتصادیاتیندا دورغونلوغون ۲۰۲۰-جی ایلدهن سونرا دا داوام ائده جه یینی ادعا ائدیرلر.


text:
كندیمیزده نئچه ایسماییل آدلی كتداشیمیز واریدی. بونلاری بیری بیریندن تانیتماق اوچون هر بیریسینه بیر تاخما آد دا وئریلمیشدی كتدیلر وریندن!
- قولو اوغلو ایسماییل
- ایسی جان
- خیرخیر ایسماییل
- و سونونجو بیر گؤزلو ایسماییل.
بیر گؤزلو ایسماییل اوشاغكن گیردكان (جئویز) آغاجیندان دوشرك بیر لاخا (بوداق) گؤزونو اویوب كور اولور. آنجاق گنج یاشلاریندا ایلك آدام كی بیر قازی ماتور آلیر كندیمیزه گتیرمیشدی ائله بو بیر گؤزلو ایسماییل ایدی.
بیر گون كردی یار ( بیر نووع اكینچیلیك آراجی) چكیردیك زمی ده خبر گلدی بیر گؤزلو ایسماییل آرواد و ایكی اوشاغی ایلا ماتور اوستونده گئده گئده ییخیلیبلار! آنجاق هئچ نه لری اولمویوبدور.
ایش بئله اولموشدور كی اونلار یئرلری اوستونه ماتورایلا گئتمك قرارینا گلیب لر. یولدا بیر آن بیر كورامیلچك (میغمیغا) بیر گؤزلو ایسماییلین او بیریسی گؤزونه گیریر و ایسماییل ال آیاغینی ایتیریب ماتورو یئره چالمیشدی.
سونرالار اؤزوده بو اولایا برك گؤلوردو. دییه ری : " او كور من كورو گؤرمه دی!؟"
گؤنده ر بؤلوم لر: اؤیكو (حكایت)
بوگونون گؤروشو : نفر
دونه نین گؤروشو : نفر
بوتون گؤروش لر : نفر
بو آیین گؤروشو : نفر
باخیش لار :
یازی لار :
یئنیله مه چاغی :


text:
استیون هاوکینگ اؤلدی
تانیمال فیزیکچی ۷۶ یاشیندا اؤلدی
بریتانیالی مشهور فیزیکچی استیون هاوکینگ ۷۶ یاشیندا آرادان چیقدی.
ماشغالاسی تاراپیندان بریلن حابارا گؤرأ هاوکینگ ایر ارتیر بیلن کمبریج دأکی اؤیلرینه اؤلدی.
حاباری چاغالاری لوسی، رابرت و تیموتی بردی.
چاغالاری "قاقامیزینگ آرادان چیقماغینا اؤرأن قیناندیق. اۇل اولی بیر عالیمدی" دییپ بیلدیردی.
۱۹۴۲-نجی ییلدا آکسفورد شأهِرینده دۇغلان هاوکینگ ۱۹۵۹-نجی ییلدا آکسفورد بیلیم یوردوندا اۇقاماغا باشلاپدی.
دکترا اۆچین کمبریج بیلیم یوردونا گیدن هاوکینگ ۲۲ یاشینداقا نورون کِسِلی سبأپلی اوزاق یاشاپ بیلمِز دییلیپدی.
۲۰۱۵-نجی ییلدا هاوکینگ ینگ یاشاییشی باراسیندا "هر زادینگ تئوریسی" آدیندا بیر فیلم طایارلانیپدی.


text:
دونیا گولش بیرلیگی اؤتن ایلین یئکونلارینا اساساً، ۲۰۱۷-جی ایلین ایلک رئیتینق سیاهیسینی آچیقلاییب.
آذربایجان گولش فئدئراسییاسیندان آخار .آذ-آ وئریلهن معلوماتا گؤره، قادین پهلوانلارین رئیتینق سیرالاماسیندا ۷ گولشچیمیزین آدی وار. اونلاردان ۳-او ایلک اونلوغا داخیلدیر.
ان یوکسک گؤسته ریجی اولیمپییا اویونلاریندا ۴۸ کیلوگرام چکیده گوموش مئدال قازانان مارییا ایستادنیکه مخصوصدور. گولشچیمیز رئیتینقده ده ایکینجی سیرادا قرارلاشیب. اولیمپیادانین بورونج مئدالچیسی ناتالییا سینیشین (۵۳ کق) رئیتینقده ۴-جودور. اولیمپیادانی ۵-جی سیرادا تاماملایان یولییا راتکئویچ (۵۸ ک گ) ایسه رئیتینقده ۶-جی پیللهدهدیر.


text:
کومور آدالاری
کومور آدالاری، قمر آدالاری، رسمی آدی کومور آدالاری اتفاقی، داها چوْخ کومور آدالاری آدی ایشلدیلیر (۲۰۰۲ (میلادی)ادک — فدراتیو ایسلام کومور آدالاری جومهوریتی) — هیند اوقیانوسوندا دؤولت. موزامبیک کؤرفزینده ماداقاسکار آداسینین قوزئی ایله موزامبیکین قوزئی آراسیندا یئرلشیر. اراضیسی — ۱۸۶۲km²( مایوتا (ماورئ) آداسی ایله ۲۲۳۵km²).فدراتیو جومهوریتی اوْلان کومور آدالاری ۳ موختار ویلایتدن (آدادان) عیبارتدیر: نقازیدژا (قراند کومور)، ندزوانی (آنژوان) و موالی (موهلی)
باشکندی — مورونی شهرینین ۵۴ مین ساکین (۲۰۱۱-جی ایل) وار.
اؤلکهنین آدی عرب سؤزو اوْلان ال-قمر (آل-کامر)دن یارانیب، «آی» دئمکدیر. آیین تصویری بایراغیندا دا واردیر.
6.VII.۱۹۷۵-جی ایل تاریخیندن کومور آدالاری - موستقیل دؤولتدیر. اؤلکهنین باشکانی ۲۶.V.۲۰۱۶ باشلایاراق - آزالی آسسوومانی، عینی زاماندا اوْ، هم باش ناظیردیر.
ایچیندهکیلر
تاریخ[دَییشدیر]
کومور آدالارینین دۇغرو آدی قمر آدالاریدیر. عثمانلی قئیدلرینده و عربجهده بۇ آدلا کئچر.
دؤولت قۇرولوشو[دَییشدیر]
جومهوریتی. ۲۰۰۱-جی ایلین آنا یاساسینا گؤره باشکان ۵ ایل موددتینه سئچیلیر، نامیزدلر نؤوبه ایله ۳ آدادان بیریندن سئچیلیر. ۲۶.۰۵.۲۰۰۱-۲۶.۰۵.۲۰۰۶ ایللرده و ۲۶.۰۵.۲۰۱۶ تاریخیندن نقازیدژا (قراند کومور) آداسیندان آزالی آسوومانی، ۲۶.۰۵.۲۰۰۶-۲۶.۰۵.۲۰۱۱ ایللرده ندزوانی (آنژوان) آداسیندان آهمئد آبداللاه محمّد سامبی، ۲۶.۰۵.۲۰۱۱-۲۶.۰۵.۲۰۱۶ ایللرده موالی (موهلی) آداسیندان ایکیلیلوو دهوینینئ اوْلوب.
پارلامئن (آسامبلیا) ۳۳ دئپوتاتدان عبارت اوْلوب بۇنون ۱۸-i عۆمومی سس وئرمه یوْلو ایله، ۱۵-i آدالارین آسامبلیاسی طرفیندن سئچیلیر.
کومور آدالارینین اوْردوسو ۵۰۰ نفردن عبارت دایمی اوْردو و پولیسدن و بیرده ۵۰۰ نفردن تشکیل اوْنونموش سیلاحلی قوهلردن عبارتدیر. سۇ و هاوا تهلوکه سیزلیینه مۆقاویله اساسیندا فرانسه مسئولیت داشییر.
اهالیسی[دَییشدیر]
اهالیسی ۸۰۶ ۱۵۳ نفردیر. (جۇلای ۲۰۱۶-جی ایل) (مایوتا (ماوره) آداسی ایله بیرلیکده ۱ ۰۵۰ ۰۰۰ نفردن چوْخدور.)
۲۰۱۲-جی ایل سیاهییاالماسینا گؤره ۷۲۴ ۲۹۴ نفردیر. (مایوتا (ماوره) آداسی ایله بیرلیکده تخمینی ۹۳۶ ۹۰۰ نفر)
ایللیک آرتیم تئمپی - ۲.۷%-دیر.
اۇزون اؤمورلولوک - نفرلرده ۶۱، قادینلار اۆچون ۶۶ ایلدیر.
ائتنیک ترکیبی - آنتالواترا (مئتیس آفرو عرب مالاقاس منشألی) - ۹۵%-ده چوْخو، ماکوا (زنجی بانتو) - ۱.۵%، عربلر - ۰،۵%، مالاگاسلار - ۰،۵% و بیرده: فارسلار، فرانسوی لر و هیندوستانلیلاردان - (۰،۲%) عبارتدیر.
رسمی دؤولت دیلی عرب و فرانسهدیر. اهالینین بؤیوک اکثریتی کومور دیلینده دانیشیر(سواخیلی و عرب دیلینی قاریشیغی اوْلان دیلدیر.)
دین - اساساً سوننی موسلمانلار، آز سایدا شیعه موسلمانلار، فرانسه و مالاگاس اهالی - کریستیان کاتولیکدیر.
نفرلرین ۶۳%-i، قادینلارین ۳۹%-i اوْخویوب یازا بیلیر.(۲۰۰۳)
اهالینی ۲۸% شهرلرده یاشاییر.
ایقتصادیات[دَییشدیر]
کومور اینکیشاف ائتمکده اوْلان بیر ایقتصادیاتا مالیکدیر. اؤلکهده حیات ایستاندارلاری یۆکسک اوْلان اینسانلار چوْخ دئییل . حئیواندارلیقلا یاناشی تاخیل ، کارتوف و ادویات دا اۆرتیم (تولید) ائدیلیر.


text:
جوزف برودسکی
ایوسیف برودسکی یا جوزف برودسکی ( Иocиф Бpoдckий ؛ د. ۲۴ مئی ۱۹۴۰، لنینقراد، شوروی - اؤ. ۲۸ ژانویه ۱۹۹۶، نیویورک، آمریکا بیرلشمیش ایالتلری) — یهودی اصلیللی گؤرکملی و آمریکا شاعری، دراماتورق، ترجومهچی، ادبیات اوزره نوبل اؤدولو (۱۹۸۷) ("پارلاق پوئیتیکلیک و آیدین فیکیرله زنگین اولان احاطهلی یارادیجیلیغینا گؤره").
حیاتی[دَییشدیر]
یهودی اصیللی روس-آمریکان شاعری ایوسیف آلکساندروویچ برودسکی لنینقراددا (ایندیکی پتربورق)، فوتوقراف عائلهسینده دوغولموشدو. اوشاقلیق ایللری لنینقرادین بلوکاداسی، ساواشدن سونراکی یوخسوللوق و احتیاج دؤورونه تصادف ائتمیشدی. یئددینجی صینیفدن سونرا مکتبی آتاراق زاووددا توکار شاگیردی اولموشدو. بو بیر طرفدن والیدئینلرینه مادی کؤمک ائتمک آرزوسو ایله باغلی ایدی. دیگر طرفدن ایسه ایوسیف برودسکی آیری-آیری معلملرین تیمثالیندا اوزلشدیی آنتیسئمیتیزمه اعتراضینی بو یوللا بیلدیرمیشدی. دنیزچیلیک مکتبینه داخیل اولماق جهدلری بوشا چیخدیقدان سونرا او، ماتروس، قازانچی، گئولوژی اکسپدیسیادا فهله کیمی موختلیف پئشهلر دییشمیشدی. بیر مدت هکیم اولماق فیکرینه دوشموش و تجروبه توپلاماق اوچون لنینقرادداکی مشهور کرئستی هبسخاناسینین اؤلوخاناسیندا ایشه دوزلمیشدی. آلی مکتبده اوخوماق ایمکانیندان محروم اولسا دا، بوتون بو ایللر عرضینده ایوسیف برودسکی سربست شکیلده، آردیجیللیق و اینادلا تحصیلی ایله مشغول اولوردو. اینگیلیس و لهیستان دیللرینی اؤیرهنیردی، بدیعی اثرلر، دین و فلسفهیه دایر کیتابلار اوخویوردو. ایلک شعرلرینی یئنییئتمهلیک دؤورونده یازمیشدی. پوئزیایا ماراغینین یارانماسیندا بوریس سلوتسکینین اثرلری موهوم رول اوینامیشدی. ۱۹۶۱-جی ایلده تانیش اولدوغو آنا آخماتووانین شعرلری حاقینداکی روهلاندیریجی سؤزلری ده برودسکی اوچون جدی ایستیمولا چئوریلمیشدی. مارینا سوتایوا و یوگنی باراتینسکی، سونراکی ایللرده ایسه اوسیپ ماندلشتام اونون اؤیرندیی و تاثیرلندیی ادبی سیمالار ایدی. یوگنی رین، ولادیمیر اوفلیاند، ایستانیسلاو کراسوویتسکی کیمی "غئیری-رسمی" شاعرلرین یارادیجیلیغی ایله تانیشلیق ادبی زؤوقونون فورمالاشماسینا تاثیرسیز قالمامیشدی. ۱۹۶۲-جی ایلده گنج رسام ماریا باسمانووا ایله تانیش اولدوقدان سونرا شعرلرینین اکثریتی اونا بسلدیی هیسلر و لنینقرادین تکرارسیز گؤزللیکلری اوزرینده قورولموشدو. ایوسیف برودسکی ۶۰-جی ایللر شوروی جمعیتی اوچون قبولئدیلمز ساییلان بیر حیات طرزی کئچیرمک – ایستدیی شکیلده یاشاماق و آزاد صنعتکار کیمی یازیب-یاراتماق فیکرینه دوشموشدو. بو ایسه آوتوریتار رژیم شرایطینده غئیری-مۆمکون ایدی. "وئچرنی لنینقراد" قزتی ۱۹۶۳-جو ایلده بیر قروپ مؤلفین ایمزالادیغی "ادبیاتین یان-یؤرهسینده فیرلانان اشکاریسی" آدلی ساتیریک یازی چاپ ائتمیشدی. شوروی دئماقوقیاسینین تیپیک نومونهلریندن اولان بو مقالهده ایوسیف برودسکینین "پارازیت حیات طرزی" ایفشا اوبیئکتینه چئوریلمیشدی. یازینین سیفاریشلی اولدوغو شوبهه دوغورموردو. بو شوروی ایدولوگیاسینا یاد مؤلفین تعقیبی، بلکه ده حبسی اوچون حاضرلیق ایدی. برودسکینین دئدیینه گؤره همین دؤورده اونو بله شعرلردن داها چوخ ماریانی ایتیرمک قورخودوردو. آیریلدیقلارینا گؤره شاعر حتی اینتیهارا جهد گؤسترمیشدی. ۱۹۶۴-جو ایلین فئورالیندا ایوسیف برودسکی حبس ائدیلدی. محکمه توفئیلی حیات طرزینه گؤره اونو ایجباری امکله مشغول اولماق شرطی ایله بئش ایللیینه آرخانگئلسک ویلایتینین کونوش رایونونا سورگون ائدیلمهسی حاقیندا قرار چیخاردی. موصاحیبهلرینین بیرینده شاعر نورئنسکوئ کندینده کئچهن سورگون آیلارینی حیاتینین ان قایغیسیز، راحت و خوشبخت دؤورو آدلاندیرمیشدی. ژان-پول سارتر، دمیتری شوستاکوویچ، یوگنی یوتوشنکو کیمی مشهور سیمالارین ایشه قاریشماسی شوروی رهبرلیینی قرارینا یئنیدن باخماغا وادار ائتدی. ایل یاریمدان سونرا برودسکی سورگوندن گری قایتاریلدی. او، اؤزو ده موصاحیبهلرینده ائله بیر سامباللی دیسیدئنت اولمادیغینی، شوروی حاکمیتینه قارشی هئچ بیر موباریزه آپارمادیغینی، اطرافینداکی حادثهلرین قصداً دراماتیکلشدیریلدیینی قئید ائتمیشدی. ۱۹۷۲-جی ایلین ماییندا مووافیق اورقانلار برودسکینی دیلئمما قارشیسیندا قویدولار – یا اؤلکهنی ترک ائتمهلی، یا دا دلیخانانی سئچمهلیدیر. همین دؤوره قدر ایکی دفعه مجبوری شکیلده پسیخدیسپانسئره سالیندیغیندان شاعر بیرینجی تکلیفله رازیلاشدی. ایون آییندا وینیا گلن برودسکی تئزلیکله آمریکا-دا یئرلشدی و میچیقان بیلیم یوردودا روس ادبیاتی تاریخی، ۲۰-جی عصر روس پوئزیاسی و شعر نظریهسی فنلرینی تدریس ائتمهیه باشلادی. حتی اورتا تحصیلی اولمایان برودسکینین آمریکا و بؤیوک بریتانیانین آلتی تانینمیش بیلیم یوردودا پروفسورلوق ائتمهسی ان آزی قریبه ایدی. او، تدریجهن شعر و ائسئلرینی اینگیلیس دیلینده یازماغا باشلامیشدی. اوریژینال یارادیجیلیغی ایله بیرلیکده قارشیلیقلی شکیلده روس و اینگیلیس دیللریندن ترجومهلره ده دقت یئتیرمیشدی. ایوسیف برودسکینین آمریکا-دا، اینگیلیسجه چاپ ائتدیردیی "بیردن آز" ائسئلر توپلوسو ۱۹۸۶-جی ایلده ایلین ان یاخشی ادبی-تنقیدی کیتابی ساییلمیشدی. ۱۹۸۷-جی ایلده ایسه او، "پارلاق پویتیکلیک و آیدین فیکیرله زنگین اولان احاطهلی یارادیجیلیغینا گؤره" نوبل اولموشدو. ایوان بونیندن سونرا برودسکی موهاجیرتده نوبل اؤدولو آلان ایکینجی روس مؤلف ایدی. تقدیمات مراسیمی اوچون گلدیی ایستوکهولمدا اؤزونو داها چوخ روس، یاخود آمریکالی سایماسی حاقیندا سوالا برودسکی بله جاواب وئرمیشدی: "من یهودییهم، روس شاعرییهم و اینگیلیس تنقیدچیسییهم". شوبههسیز، نوبل کیمی ایوسیف برودسکی روس ادبیاتینین ان پارلاق نمایندهسی دئییلدی. اگر اؤدولو موطلق روس یازیچیسینا وئریلهجکدیسه، اوندان داها لاییقلی نامیزدلر تاپماق مۆمکون ایدی. طبیعی کی، بیر سیرا دیگر تصادفلردهکی کیمی بورادا دا سیاسی عامللر ادبیات مئیارلارینی اوستلمیشدی. موهاجیرت دؤورونده شاعر والیدئینلری ایله گؤروشه بیلممیشدی. اوریینده آچیق جرراهییه عملیاتی آپاریلدیغی ۱۹۷۸-جی ایلده آمریکا-این ایصرارلی دعوتلرینه باخمایاراق آناسی اؤلکهدن بوراخیلمامیشدی. ۱۹۸۳-جو ایلده آناسینی، ۱۹۸۴-جو ایلده ایسه آتاسینی ایتیرهن برودسکی اونلارین هئچ بیرینین دفن مراسیمینده ایشتیراک ائده بیلممیشدی. یئنیدنقورما و آشکارلیق دؤورونون باشلانماسی ایله شاعره موناسیبت دییشمیشدی. اونون اثرلرینی روسیادا چاپ ائتمهیه باشلامیشدیلار. ۱۹۹۵-جی ایلده ایسه سانکت-پتربورق مری چاکین تشببوسو ایله برودسکی شهرین فخری وطنداشی اعلان اولونموشدو. لاکین "منیم ان یاخشی حیسهم – شعرلریم اورادادیر" – دئیهن شاعر دوغما شهرینه گلمهیه ایمکان تاپمامیشدی. برودسکی وسیتینه اساساً وئنسیادا دفن اولونموشدور. ۲۰۰۵-جی ایلده سانکت-پتربورق بیلیم یوردو فیلولوژی(لوغت شناسلیق) فاکولتهسینین هئیأتینده یهودی اصیللی روس-آمریکان شاعرینه ایلک عابده اوجالدیلمیشدیر.


text:
بو ایلین اولیندن آلمانییایا تقریباً ۱۰۰ مین قاچقین گلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، آلمانییا داخیلی ایشلر ناظری هورست زیهوفر بو معلوماتی اوکتیابرین ۱۰-دا محافیظه کار خدی/خسی بلوکو فراکسییاسینین ایجلاسیندا اعلان ائدیب.
عادتا نویابر و دکابر آیلاریندا آلمانییایا میقرانت آخینی آزالیر. بونا گؤره دین رهبری حساب ائدیر کی، بو ایل میقرانتلارین عمومی سایی ۲۰۰ مینی آشمایاجاق.
زیهوفر اوللر بو رقمی هدف گؤستریجیسی آدلاندیریر و دئییردی کی، «بو، بیزیم گوجوموز خاریجیندهدیر» و بئله حاللاردا «اینتقراسییا کمکه گلهجک». ناظر دئییردی: «حساب ائدیرهم کی، بو حدین هر هانسی شکیلده آشیلماسی ایفرات یوک اولاجاق». زیهوفر هله ایون آییندا احتیاطلا سؤیلییردی کی، «بؤیوک کوالیسییا» طرفیندن میقرانتلارین سایی اوچون اورینتیر کیمی گؤستریلن ۱۸۰-۲۲۰ مین رقمی «اصلینده داها چوخ اولا بیلر».
پارلامنتده سوللار پارتییاسی فراکسییاسینین داخیلی سیاست اوزره اکسپرتی اوللا یئلپکئ ناظر طرفیندن بو جور صحبتلری «آراقیزیشدیرما» آدلاندیریردی.
سنتیابرین اورتالاریندا ۳۷۶ نفر آکتیور، رژیسسور، ژورنالیست، عالیم، رسام و موسیقیچی، او جملهدن بئرلین کینوفستیوالینین رهبری دیتئر کوسسلیک، رئژیسسور ائبئرهارد کئلئر، یازیچی تئرئزییا مورا و باشقالاری زیهوفئری ایستعفایا گؤندرمهیه چاغیران مکتوبو ایمضالاییبلار. بو مکتوبو ایمضالایانلارین سؤزلرینه گؤره، ناظر «ایممیقرانت منشألی ۱۸،۶ میلیون نفری گیروو گؤتوروب و اونلاری پروبلئملرین منبعی اعلان ائدیب».


text:
قیسا شعرلر(۲۴) فریبا مرتضایی (۱) آشکارلار آجی، گیزلینلر شیرین اولور؛ سن گلینجه گیزلینجه آغزیمین دادی دهییشیر؛ آدین دیلیمین اوجوندا شیرینلشیر. (۲) وشاقلیغیمدا بیلهییمین اوستونو دیشلردیم پوز وئرم بیر ساعات اوچون، جانیم هئچ اینجیمزدی؛ بو گونلر باشیمیآپاران، بیلهییمیقوپاران، جانیمیآجیدان، عؤمرومو فیرلادیب اؤلومون اتهیینه آتان زاماندیر. (۳) کیپریکلریم یاناغیمیدئشیر، سالخیم -سالخیم آغلاییرام؛ گئت دئمیشم!، نئیلهییم، نئیلهییم سنسیز گولوم؟! چییینلرین ده کی یوخ؛ ...Read More »
قیسا شعرلر(۲۳) فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۲۳) فریبا مرتضایی (۱) قار یاغیر آغیر- آغیر، سئرچهلری شاختا چالیر؛ چؤرهک دولو اتهییم سیلکهلنیر، آغلاییر. (۲) بو قیسا دونیادا نئجه من اوزون- اوزون اؤلموشم؟! (۳) کؤنلوم آددیم آتماق ایستهییر کوچهنین او تاییندان بو تایینا؛ قورخما سانا ساری دئییل! (۴) آچ قاشلارینین دویونون! باخیشین توتولور آییمیایتیریرم. (۵) یول وئر گؤزل گؤزلریندن کئچیم! بو یولدا اؤلسیم وار (۶) سن گلسن ...Read More »
قیسا شعرلر(۲۲) / فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۲۲) فریبا مرتضایی (۱) اذن وئر سنی سسسیز دوشونوم! سنی دینمهدن دانیشیم، باخمادان آغلاییم! بویور بو من بو سسسیزلیگیم، آخان گؤزلریم، آغزیمدا یوخ اولان دیلیم! بویور دیلیم- دیلیم! بودا سون دوراق؛ گل چییین- چییینه چارهسیزلیگه دایاناق! (۲) آی منیم اوشاقلیغیم هایاندا قالمیسان؟! گونلرینین آغی ساچیما دوشوب قاراسی بخت آیناما؛ باخیب- باخیب آغلامیشام. دیزلریم گلمیر سنه؛ باری، سن گل منه ...Read More »
سانکی هئچ اولمایان بیریسی واردی! / بیژن نجدی- چئویرن: فریبا مرتضایی
سانکی هئچ اولمایان بیریسی واردیر! بیژن نجدی چئویرن: فریبا مرتضایی تهراندان گلن اوتوبوسون بیر صندلیسی بوشدور. تبریزدن گئدن قاتارین بیر کوپهسی بوشدور. بیر سیراسی بوش اولمالیدیر- تاماشاچیلارلا دولو شیراز سینامالارینین. سانکی هئچ اولمایان بیریسی واردیر! سانکی گلمهین چوخلاری واردیر… بلکهده؛ منیم گؤزومده بیریسی وار گؤزومدن گئدیب نه بیلیم!Read More »
قیسا شعرلر(۲۱)/ فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۲۱) فریبا مرتضایی (۱) بو اوزون گئجهده سنسیزلیک منی اؤلدورهجک بیر آه یوللا چیللهلیک باشیما چکیب یاتیم (۲) چیچکلر خزانا دوغرو آچارلار او یاز دا کی سن یوخسان؛ یوروملا اینانمادیغیم یوخونو! (۳) سن یوخسان یاناقلاریمین قیریشیندان آجی بیر چای آخیر بیر قندیله آغزیمین دادین آلدادیرام بو آجینی شیرین-شیرین باشا چکیرم بو منیم اورهک یازیمدیر منی شیرین چاغیر. (۴) اینانجیمی، ...Read More »
قیسا شعرلر(۲۰)/ فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۲۰) فریبا مرتضایی (۱) سون باهاردا یازدیم- توم قارشیلیقسیز دویغولاریمی؛ هارادا اولورسان اول، فصیللره آلدیرما! سن، منیم ایلک باهاریمسان. (۲) سسین ایندییهدک قولاغیمدا؛ سندن گلن بیر سالام- دیریلدیر منی. یوخلا منی! -«هلهلیک» دئمه، اؤلدورمه منی! (۳) یئنیدن باشلاماق نه دئمک؟! اورهییمه یئرلشیبسن قاداسی! (۴) گئری دؤنوش- یالان دؤنوشدور. قالان- گئتمز! (۵) غم نه قدهر ده سسسیز چالا اورهک او ...Read More »
ایکی هدیه / فریبا مرتضایی
ایکی هدیه فریبا مرتضایی ۱٫ سن گئدهلی… (اوغلوما) سن گئدن آستانانی اؤپورم سن گزن کوچهلری گزیرم- سنسیز، سسسیز، سمیرسیز. هر سسه ساری دؤنورم اولمایا سن دؤنوبسن! قیفیللانیب باخیشلاریم، گؤزلریم ائشیکده. گولمک ایستهییرم رسیملرده باخیب سئوینهسن. اوزوم گولور، دولو اورهییم یاغیر, ها یاغیر بوشالمیر اوغلوم! او بوش یئرین دولمور اوغلوم! ۲٫ آغ آندلی شاعریمیز… (اوستاد نادر الهییه) بیلیردیم سسین گرایلیدیر کؤنلون ...Read More »
قیسا شعرلر(۱۹)/ فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۱۹) فریبا مرتضایی (۱) آج گؤزلریم دیلهنیر بیر پیالا باخیشینا؛ من یوخسولام، نه دئسهلر دوغرودور. (۲) عشق آجیدیر کؤنلونون قاپیسین باغلاسادا، باخ، نه گؤزل- قاپانمیش گؤزلرینی آچیر! (۳) سسله منی من بورالاردا سنینهاوانلا دولانیرام! سسینی آلیرام، سنینهاوانلا اؤپورم. (۴) سن منیم اورهییم؛ سنسیز نئجه چیرپینیم، نئجه دؤیونوم، نئجه چابالاییم؟! قورخما قال من دایانمارام! (۵) هئچ بیر شئی منی سئویندیرمیر؛ ...Read More »
قیسا شعرلر(۱۸)/ فریبا مرتضایی
قیسا شعرلر(۱۸) فریبا مرتضایی (۱) گل گزدیریم سنی سنسیز اؤلدویوم یئرلری (۲) منی اؤلدورن سن سن قبریمین اوستونده نه گزیرسن قورخما اؤلن دیریلمز تورپاقین اوزو سویوقدور سن بیردن اوشومویه سن؟ (۳) سن سئودیییم قادین اذن وئر، سنی سسسیز دوشونوم سنی دینمهدن دانیشیم باخمادان آغلاییم بویور بو من، بو سسسیزلیییم آخان گؤزلریم آغزیمدا یوخ اولان دیلیم بویور دیلیم-دیلیم بودا سون دوراق، ...Read More »
چیللهلیک / فریبا مرتضایی
چیللهلیک فریبا مرتضایی (۱) ناردیر اورهییم؛ یوخلوغونا چاتلاییر بو اوزون گئجه ده. دویغولاریم قان آغلاییر؛ دؤن گل! گؤزلریم اووجلاریمدان- اتهییمه آخیر. (۲) قارپیز شیریندیر، سنسیزلیک آجی. سویوقدور قوردوغوم کورسی… نئجه دیلیم- دیلیم ائلهییم چیلله – چیلله دئدییمیز – اوزون گئجهنی؟! (۳) بو اوزون گئجهده سنسیزلیک منی اؤلدورهجک؛ بیر آه یوللا چیللهلیک باشیما چکیب یاتیم.Read More »


text:
۱۳:۳۸
اؤلکهده پرزیدنت سئچکیلرینین تهلوکسیز کئچمهسی اوچون بوتون تدبیرلر گؤرولوب.
آخار. آز خبر وئریر کی، بونو فرانسا داخیلی ایشلر ناظری ژان ژاک یورواس دئییب.
او، سئچکیلرین تهلوکهسیز کئچمهسی اوچون ماکسیمال سفربرلیک ائدیلدیینی، سابیتلیین گوجلندیریلمهسی مقصدیله موختلیف ناظرلیکلر آراسیندا کووردیناسییا یارادیلدیغینی دئییب.
سئچکیلرین اساس فاووریتلریندن ساییلان میللی جبههنین لیدئری مارین لئ پئن ده سس وئریب.
لئ پئنین گئییمی ژورنالیستلرین نظریندن قاچماییب. خانیم نامیزد پئنجیینین یاخاسینا گؤی قیزیلگول – اونون سئچکی کامپانییاسینین سیموولونو تاخیب.
قئید ائدک کی، فرانسا پرئزیدئنت سئچکیلرینده ۱۱ نامیزد موباریزه آپاریر.
***
فرانسانین بئزانسون شهریندهکی سئچکی منطقهلرینین بیرینین یاخینلیغیندا شوبههلی آوتوموبیل آشکار ائدیلیب.
ساختا نؤمره نیشانی یئرلشدیریلهن آوتوموبیلین قاچیریلدیغی معلوم اولوب.
حادثه یئرینه بومبا متخصصلری گلیب، یاخینلیقداکی اینسانلار اراضیدن اوزاقلاشدیریلیب.


text:
باهالیق دوشموش شهرده، چوخلاری هفته ده بیر دفعه آنجاق گوله بیلیردیلر. اورادا، لازیم اولان جینسلرین گوندم باهالاشمالاری گلیری آز خالقی کدرلندیریب، پوزغون ائدرک فیکیرلره سالیردی. دؤولت قییمتلری ثابیت ساخلایا بیلمیردی و دؤزون دوروم یاخشیلاشاجاق دئییردی. آنجاق، جینسلری گونده یوکسلن دولار قییمتیله آلان خالق دؤولتین سؤزونو هئچ اینانمیردی. ائشیکده توپلاشیب دوروما اعتیراض ائتمک سوچ حئسابلانیرکن، هئچ کیم دیشاری چیخا بیلمیردی. بونونلا بئله ایکی نفر هر هارادا و هر دورومدا دانیشاندا فقط باهالیقلاردان گیلئیله نیب دؤولتله نظارت قوروملارینی قناییردیلار. بو شهرده یاشایان آیلیغی ثابیت ایشچی توغرولون وضعیتیده بئله اولموش، چوخونا تای گونو-گوندن یوخسوللاشیردی.
پاییز گئجه سی ایکی مدرسه قیزلاری او بیری اوتاقدا یاتمیشکن، توغرول ایله ترلان یاتمامیش تختلرینده اوزاناراق باهالیقدان دانیشیردیلار. ترلان ناراحات-ناراحات، پنیر، چای، روب، یومورتا، دویو، یئر آلما و دیش خمیرینین قییمتینین آرتماسیندان دئدی. آردینجا، یاغین احتیکار اولونوب توکانلاردا تاپیلماماسیندان و چوره کلرین گوده لنمه سیندن ایضاحلار وئردی. توغرولدا آزاد دولارین بوگون ایرمی مین تومنه یاخینلاشدیغینی و آرابا قییمتلرینین میلیون-میلیون آرتدیغینی سؤیله دی. ترلان مدرسه اوشاقلارینا بو ایل تازا پالتار آلا بیلمه دیکلرینی و دفتر-میدادین نئچه قات باهالاشدیغینی وورغولایاندا، توغرول دویغولاناراق کئشکم بیر باشقا ایشده گؤره بیلیئیدیم دئدی. یئنه ده بیرینی او دئدی، بیرینیده بو دئدی. هر حالدا، ایکیسیده جماعتین بو دورومدان یامان اوساندیغینی و اوزلریندن گولوشون قاچدیغینی قئید ائتدیلر. توغرول باهالیق قونوسوندا دؤولتین باجاریقسیزلیغنی اصلی عامیل بیلدی، آمما ترلان چوخراق ایشلرینی دوزگون گؤرمه ین نظارت قوروملارینی گوناهلاندیردی. اونلار بئله جه یاریم ساعاتا یاخین چاره سیز-چاره سیز سیزیلدادیلار. دیبده ایسه چیراغی سؤندوروب یاتدیلار.
جوما آخشامینین یاری گئجه سی گئچمیش، کیشی یوخودان اویانیب ائهمالجا اوتاق قاپیسینی قیفیللاییب چیراغی یاندیردی. سونرا یاواشجا حیات یولداشینی چاغیریب یوخودان اویاتدی. ... حتتی هفته لیک ایشین حینینده ده اونلار باهالیقدان گیلئیله نمکده ایدیلر. آرواد، قادین پئدی، لیفجیگ، شورت، کاغاذ دسمال و ماتیکین یئنی قییمتلرینی بیر-بیر پیچیلدایاق سیرالادی. کیشی، گئچن سفر آلدیغی اون-بئش مینلیک کاندوم قوطوسونو بو سفر اوتوز ایکی مینه آلدیغینی دئدی. آرواد، اؤتن ایل قیزیللاریمی ساتماسایدین، ایندی یوز میلیوندان چوخ قیزیلیم وار ایدی دئیه اعتیراض ائتدی. کیشی تئزراق جوابلادی، قیزیللاری ساتدیقدا بو آپارتومانی آلا بیلدیک، یوخسا بو ایله قالسایدی هئچ واخت آلا بیلمز ایدیک! اون دقیقه سوووشموشدو کی، کیشی داها فیکیرینی باهالیق قونوسوندان یاییندیرماق ایسته دی. اوندا محببتله آروادین او یان-بو یانینی تومارلاماغا باشلادی. کیشی بیردن، "...کیم بیزی کاسیب ائله ینلرین نه کی وارینی!" دئدی و داهادا آرتیق حرکتلندی. آرواد تعججوبله نیب قیزاردی و سوساراق داها باهالیقدان دئمه دی. کیشی گولومسه یه رک دؤنه لرله گلیب آروادین قولاغینا پیچیلدادی: "بیزی کاسیب ائله ینلرین نه کی وارینی ...کیم!" اون بئش دقیقه سورن ایشین سونوندا ایسه، ترلان گولوب توغرولدا گولدو!


text:
روسییانین خالق آرتیستی، سناریست، رژیسسور ایستانیسلاو قوووروخین دونیاسینی دییشیب.
کولت. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده روسییا دؤولت دوماسینین ایسپیکری ویاچسلاو وولودین دومانین پلنار ایجلاسی زامانی معلومات وئریب.
«من سیزی ساعت ۱۱:۳۷-ده «بارویخا» ساناتورییاسیندا آغیر و داواملی خستهلیکدن سونرا بیزیم همکاریمیز ایستانیسلاو قوووروخینین اؤلومو بارهده معلوماتلاندیرماق ایستییرم. او، خستهلیکله سونرا قدر موباریزه آپاردی، آنجاق سوندا خستهلیک اونا قالیب گلدی»، - سیاستچی بیلدیریب.
پارلامنتاریلر قوووروخینین خاطرهسینی بیر دقیقهلیک سوکوتلا یاد ائدیبلر.
خاطیرلاداق کی، ایستانیسلاو قوووروخین «وئرتیکال»، «گؤروش یئرینی دییشمک اولماز»، ۲۰-جی عصرین دنیز قولدورلاری»، «کاپیتان قرانتین آختاریشیندا»، «ووروشیلوو آتیجیسی» کیمی بیر چوخ محتشم اکران اثرینین رژیسورودور. قوووروخین عینی زاماندا سیاستله ده فعال شکیلده مشغول اولوب. او، واحید روسییا پارتییاسینین عضوو ایدی. ۲۰۰۰-جی ایلده پرزیدنتلییه نامیزدلیینی ده ایرلی سورموشدو.


text:
افغانستان ده کی سوتاشقینیده اونلب کیشی هلاک بولگن
افغانستان ننیگ شمال ،شمال شرق و مرکزی ولایتلریده روی بیرگن سوی تاشقینی قریب یوز کیشی نینگ اولیمیگه سبب بولگن. معلومماتلرگه کوره ، حادثه ده مینگلب اویلر و ایکینزارلر هم ویران بولگن.
افغانستان طبیعی آفتلر گه قرشی کوشیش اداره سی نینگ بیلدیریشیچه ، اولر اوز یاردم گروه لرینی زیان کورگن ساحه لرگه یوبارگن لر . لیکن حالص حدودلرده اوز یاردملرینی ایتکیزیشگه قینه له یاتکن لیگینی بیلدیرگن.
کوتیلمه گن حادثه لر وطبیعی آفتلر نتیجه سیده افغانستان نینگ ایریم منطقه لریده هرییلی اونلب انسان لر قربان بوله دیلر .
افغانستان طبیعی آفت لرگه قرشی کوره شیش اداره سی نینگ رییسی متین ادراک گه کوره ، حاثده تورلی ولایتلرده تلفات گه ایگه بولگن و معلومات لر گه کوره سو تاشقینی نتیجه سیده ، فاریاب ولایتی ده 16 کیشی ، بادغیس ولایتی ده 20 کیشی ، غور ولایتی ده 16 کیشی ، دولت آباد ولسوالی گیده 20 کیشی ، دایکندی ولایتی ده 5 کیشی ، بامیان ولایتی ده هم 5 کیشی ، بغلان ولایتی ده اوچ کیشی و شونینگ دیک تخار ولایتی ده ایککی کیشی هلاک بولگن لر .
ادراک جناب لری نینگ ایتیشیچه ، اوشبو سو تاشقینی یوز بیرگنی ، مینگلب انسان لر گه مالی زیان هم ایتکیزگن . شو نینگ دیک اوشبو طبیعی آفتده یولر ، سو توغانلری و کانال لر ایریم منطقه لر ده بوزیلگن.
بو حالتده قرگنده ، فاریاب ولایتی نینگ اهالیسی دن بیری، حسن سرداش سو تاشقینی دن ضرر کورگنلر نی سانی نینگ کوپ دییشیب لیکن دولت تمانیدن حاضر گه چه اولرگه هیچ قنده ی یاردم ایتکزیلمه گن لیگنی قید ایتگن .
شونینگ دیک افغانستان طبیعی آفت لرگه قرشی کوره شیش اداره سی هم ، غور ولایتی نینگ یول لری بیکیلگن لیگی باعث ، حاضر گه قدر اوشبو ولایت گه یاردم لر ایتیشمه گنی نی اورغو بیردی. افغانستان طبیعی آفت لرگه قرشی کوره شیش اداره سی یوزبیرگن سو تاشقینی نتیجه سیده ضرر کورگن اهالیگه تیز راق یاردم بیریش اوچون امکانیت آز بولگنی دن هم سوز یوروتدی. افغانستان طبعی آفت لری باعث ، ضرر کوریب کیله یاتگن مملکتلر قطاریده بولیب ، هرییلی ایسه بو اولکه ده یوز بیرگن طبعی آفت لر نتیجه سیده ، اونلب انسان لر اوز حیاتینی قولدن بیره دیلر .


text:
تاجکستان بالیوودگه فلملرینی اوزلریده آلیش تکلیفی بیلن. تاجکستان تشقی ایشلر وزیری یقینده اوشبو مسئله نی هندوستان جمهور رییسی معاونی بیلن هم محاکمه ایتگن.
تاجکستان تمانیگه کوره، طبیعت لری نینگ گوزه للیگی سویتزرلند قالیشمه یدی و اوز فلم لرینی تاجکستانده آلیش بالیوودگه آواره پاده گیدن کوره ارزان راققه توشه دی. اوز نوبتیده، هندوستان جمهور رییسی معاونی هم تاجک وزیری نینگ همکارلیککه عاید تکلیفینی بالیوود تولید لریگه ییتکزیشگه وعده بیرگن. معلوم بولیشیچه، تاجکستان اوزاق تنفس دن سونگ ینه باشقه دولت فلم اوستالری بیلن علاقه لرینی یولگه یویماقچی. مخبریمیز اناره سرکاروه مقاله سی اساسیده تیارلنگن لوحه میزده به تفصیل راق تینگلنگ.


text:
روسییا اقتصادیاتی یالنیز نفت ۱۰۰ دوللارا چاتاندا ۲% آرتا بیلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو فیکیر روسییا پرزیدنتی یانیندا دؤولت خیدمتی و خالق تسروفاتی آکادمییاسی، قایدار اینستیتوتو و روسییا اقتصادی اینکیشاف ناظرلیگی یانیندا خاریجی تیجارت آکادمییاسینین حاظیرلادیغی حساباتدا یئر آلیب. حساباتا اساساً باهالی نفت اینوستیسییالارین و اهالینین گلیرلرینین آرتیم تامپینین سرعت لندیریلمهسینین یئگانه واسطهسیدیر.
روسییا استاتیستیکا کومیتهسی هلهلیک ۲۰۱۶-جی ایلین گؤستریجیلری ایله باغلی استاتیستیکانی درج ائتمهییب. لاکین ادعایا گؤره، اینوستیسییالار ۲۰۱۵-جی ایلله مقاییسهده ۳،۷%، رئال گلیرلر ایسه ۵،۶% آزالیب.
نفتین ۱۰۰ دوللارا اورتا پرسپکتیوده قالخاجاغی ایناندیریجی گؤرونمور. اگر حتی قیمتلر بو قدر سرعتلی قالخسا و اصلاحاتلار گلهجهیه ساخلانیلسا، او زامان اقتصادیاتدا یئنی بحرانین یارانماسی ریسکی آرتاجاق.


text:
اویادیر اؤز سوروسون اوتلایا یایلاقدا چوبان(۱)
اوچماغا قاناد تاپدیق. سوغاتی قوجاق دولو تایی، برابری گؤرونمهین دادلی، دوزلو محبت اولان “کریم” آدلی بو چوبان بیزی آرخایین اولماغا دعوت ائدیردی. قایالار قدهر اوجا، درهلر قدهر درین. «کریم»ه قوشولوب و سورونو حئیرتله ایزلهیرک «گوری» آدلی یایلاغا یوللاندیق. «محرم » آدلی گؤزهل بیر اینسان…
گلمیشم گزمگه سیزین داغلاری
باخیم یایلاقلارا دویونجا باری
بو یئره شاعیرین دوشدو گذاری
گؤزهل قارشیلادی خوش اقبال منی…(۲)
داغین قوینوندا چوخ اوستالیقلا تیکیلمیش ائوه واریب و پال – پالتاریمیزی چیخاردیقدان سونرا، «یولدان گلیبسیز، یورغونسوز» – دئیه، ایستی و عطیرلی چای گتیریب یورغونلوغوموزو قویلامیش اولدولار. آرتیق گئجه چؤکموشدو و هامیمیز او قوناق سئوهر اینسانین چتین و دؤزومسوز وضعیتده نئجه یاشادیغی بارهده موختلیف سورغولارلا مراجعت ائدیب و جاوابینی ائشیدیکده حزین – حزین دوشونمهیه باشلاییردیق.
دوشونمک! یارانمیشا یاراشیق و ایلاهی گؤزهل بیر گوج! گئجهنی آج جاناوارلارین سورویه یوروش ائدهجکمی گؤرهسن؟، فیکرییله سحره چاتدیریریق.
سحر چاغیدیر؛ دومان داغا قوناقدیر. گونش سانکی ساهمانلا چلنگلشمیش ساری بیر چیچکدیر گؤیون اوزونده. بوزلو بولاق سویویلا ال – اوزوموزو یویوب و بیر تیکه دوستلوق آرتیران پئندیر چؤرهک یئدیکدن سونرا:
الوداع، چیچکلی،چمنلی دیار
الوداع، قایالی، قارتاللی داغلار
روحومو، قلبیمی قویوب گئدیرم
اودلو گنجلییمدن سیزه یادگار(۳)
شعرینی اورهییمده اوخوماغا باشلاییرام. آیریلیق و یئنه ده یول باشلاییر.
فیکیر ایشله دیکجه
گؤز ایشله دیکجه
نه قده ر گئدیرسن قورتارمیر اونلار
یوللار
یوللار
یوللار (۴)
اوچ ساعات یول گلدیکده «کیچیک کنده»نین آشاغیسیندا «قاسیم» آدلی بیر کیشینین باغچاسیندا گیلانار آغاجلارینین دوستلوغوندا بیر نئچه آنلیق اولورسادا بو باشی بلالی دونیامیزین غمین، کدرین اونوتموش اولوروق و سونرا :
سوکوتا غرق اولموش اورهییمله من
کئچیرم یئنه ده موغان چؤلوندن(


text:
مکزیکاداکی زلزله زامانی مکتب داغیلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا مکزیکا پرزیدنتی انریکی پنیا نیتو سؤیلهییب. او، پایتخت مکسیکودا مکتبلردن بیرینین داغیلماسی نتیجهسینده ۲۲ نفرین اؤلدویونو بیلدیریب. بونلاردان ۲۰-نین اوشاق اولدوغو وورغولانیب.
پرزیدنت همچینین ۳۰ نفرین ایتکین دوشدویونو ده آچیقلاییب.
قید ائدک کی، ایندییه قدر اولان معلوماتا گؤره اؤتن گون باکی واختی ایله ساعت ۲۲:۱۴-ده باش وئرهن ۷،۱ باللیق زلزله نتیجهسینده مکزیکادا ۱۴۹ نفرین اؤلدویو رسما تسدیقلنیب.
***
تحصیل ناظری آورلیو نونیی مکتبین داغیلماسی نتیجهسینده ان آزی ۳۰ نفرین اؤلدویونو تصدیقلهییب.
«تأسف کی، حاضیرکی معلوماتا گؤره، مکتبین اوچماسی نتیجهسینده اؤلنلرین سایی آرتیق ۳۰ نفر اولوب، ۱۱ نفر ایسه خلاص ائدیلیب. حادثه یئرینده خیلاص ائدیجیلر چالیشیرلار»، - او دئییب.
پرزیدنت انریکی پنیا ایسه ایتکین دوشهنلرین ۳۸ نفر اولدوغونو قید ائدیب.


text:
ایمام صادق (ع) شیعهلرین آلتینجی ایمامی و جعفری مذهبین رئیسی
ایمام صادق (ع) شیعهلرین آلتینجی ایمامی و جعفری مذهبین رئیسی
حضرت ایمام جعفر صادق (ع) ایمام محمد باقرین (ع) اوغلو و اُمّفَروَه بنت قاسم ابن محمد ابن ابیبکر آدیندا بیر آناداندیر. ابوعبداللَّه، ابواسماعیل، ابوموسی او حضرتین کونیهلریندن و صادق، فاضل، طاهر، صابر و... او حضرتین لقبلریندن ساییلیر.
حضرت هیجری قمری ایلین 83-جو ایلینده مدینهده دونیایا گلدی. او حضرتین اوشاقلارینی اون نفر دئییبلر. ایماملار ایچینده، ایمام صادقین (ع) عصری، تایسیز ایدی و او حضرتین عصریندهکی ایجتیماعی و فرهنگی شراییط ایماملارین هئچ بیرینین عصرینده یوخیدی. چونکی او دؤوران سیاسی لحاظدان بنیامیّهنین ضعیفلهمهسی و بنی عباسین گوجلنمهسی دؤوریدی و بو ایکی دسته حکومتی اله کئچیرماق اوچون موباریزه ائدیردیلر. بو اوزدن بو دؤوران ایمام صادق (ع) و شیعهلرین نیسبی صورتده ساکیتلیک و آزادلیق دؤورانی ایدی.
فیکری و مدنی جهتدنده ایمام صادقین (ع) عصری موناسیب بیر عصریدی. ایمام صادق (ع) بو موناسیب فورصتدن ایستیفاده ائدیب آتاسینین علمی و فرهنگی نهضتینی ایدامه وئردی. بؤیوک علمی حوزه یاراتدی و او گونکی عقلی و نقلی علملرینده مینلرجه فاضیل شاگیرد تربیت ائلهدی.


text:
یولپرسین آلدیغی بیلگیلره گؤره، خصوصی حاضرلیق کئچن روبات موشتریلرین ۱۲۵ دهییشیک مؤوضودا سورغولارینا جاواب وئرهبیلیر. صونعی فیکیرلی روبات بانکین فیلیالیندا تطبیق اولونوب. بیر سیرا فیزیکی ژئستلره مالیک اولان “lakshmi” موشتریلرین سورغولارینا اینگیلیس دیلینده جاواب وئریر.
روبات هابئله فردی خیدمتلرین گؤستریلمهسی اوچون back-end سیستئمینه قوشولاجاق. بانک گلهجکده داها ۳۰ فیلیالیندا بو جور روبوتلاری یئرلشدیرمهیی پلانلاشدیریر.
هیندوستاندا بیر بانک “lakshmi” آدلی روباتی ایشه گؤتوردو
هیندوستانین “City Union” بانکی "lakshmi" آدلی روباتی ایشه گؤتوروبدور.
یولپرسین آلدیغی بیلگیلره گؤره، خصوصی حاضرلیق کئچن روبات موشتریلرین ۱۲۵ دهییشیک مؤوضودا سورغولارینا جاواب وئرهبیلیر. صونعی فیکیرلی روبات بانکین فیلیالیندا تطبیق اولونوب. بیر سیرا فیزیکی ژئستلره مالیک اولان “lakshmi” موشتریلرین سورغولارینا اینگیلیس دیلینده جاواب وئریر.


text:
گوندم آنالیز (39)
تورکیه جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان ایله روسیا پرزیدنتی ولادیمیر پوتین سوچیدکی ایکیطرفلی گؤروشمهدن سونرا بیرگه مطبوعات کونفرانسی کئچیریب
گوندم آنالیز (39)
تورکیه جمهور باشقانی رجب طیب اردوغان ایله روسیا پرزیدنتی ولادیمیر پوتین سوچیدکی ایکیطرفلی گؤروشمهدن سونرا بیرگه مطبوعات کونفرانسی کئچیریب. ایکی لیدر وئردیگی بیرگه آچیقلامادا ایدلیبده سیلاحلاردان تمیزلنمیش بؤلگه مسئلهسینده راضی اولدوقلارینی وورغولاییب. دیگر طرفدن حلّ ائدیجی ایجلاسین درحال سونرا روسیا ساوونما ناظیرلیگیندن ائدیلن آچیقلامادا، ایدلیبده عملیات کئچیرمهیهجک" دئییلدی.
سئتا (سیاست، اکونومی و توپلوم آراشدیرمالاری فوندو) آراشدیرماچی - یازار جان آجون'ون مسئله ایله باغلی قیمتلندیرمهسینی تقدیم ائدیریک.
الده ائدیلن آنلاشما ایله تورکیه بؤیوک بیر اوغور الده ائدیب. پرزیدنت رجب طیب اردوغانین قرارلی دوروشو، سون دؤورده ایدلیب مسئلهسینی ییلنمهسی، ائتدیگی چیخیشلار و تهرانداکی آتشکس ایصراری اؤزونو عینی زاماندا ساحه'ده گؤستردی. سون گونلر تورکیه سیلاحلی گوجلری ایدلیب ایچریسینده چوخ اؤنملی گوجلندیمه'لر ائدیب. تورکیهنین ایدلیب یئرلشن 12 موشاهیده نقطهسینه چوخسایلی زیرئهلی تکنیک، تانک و نیظامی بیرلیکلر سؤوق ائدیلیب. تورکیه هر قرارلی اولدوغونو روسیا، ایران و اسد رژیمینه و شیعه میلیتانلارا گؤسترمیش اولدو. البته، بیر طرفدن آپاریلان دیپلوماتیک دانیشیقلار و دیگر طرفدن عینی زاماندا ساحه'ده کئچیریلن نیظامی آددیملار نهایت نتیجه وئریب. روسیا سوچی'ده جیدی معنادا گئری آددیم آتمیش اولدو. روسیا، ایران و اسد رژیمی ایدلیب احاطهلی بیر نیظامی حرکات حیاتا کئچیرمک ایستییردی. بونا قارشی جیدی باسقیلار واردی. خصوصیله جیسر سوگور و شمالی حما بؤلگهسینین بومباردمانا توتولماسی و رژیم گوجلری ایله ایران دستکلی میلیتانلارین جبهه خطلرینه قارشی آپاردیقلاری آشیری یؤوقیاتلار باسقینی آرتیریردی.
دولاییسی ایله، بئله بیر نیظامی حرکاتین قارشیسی آلینمیش اولماسی هم تورکیهنین میللی امنیتینی، هم ده سوریه'نین گله'جگی اوچون باریش پروسه'سینده بؤیوک اهمیت کسب ائدیر. ان اؤنملیسی ایسه، تورکیهنین اؤز یئرلری نتیجهسینده 3 میلیون اوزرینده وطنداشین حیاتی قورونموش اولماسی و بؤیوک بیر قاچقین آخینینین قارشیسی آلینمیش اولماسیدیر. ایدلیب نقطهسینده الده ائدیلن اوغورا گؤره پرزیدنتی رجب طیب اردوغانی، تورک سیلاحلی گوجلرینی و میللی کشفیات تشکیلاتینی تبریک ائتمک لازیمدیر. دونیانین اندیشه ایله باخدیغی بیر بؤلگهده اینسانی بحرانین یاشانماسی قارشیسی آلینمیش اولدو.
روسیا ایله سوچیده الده ائدیلن آنلاشما کونتکستینده یارادیلاجاق سیلاحسیزلاشدیریلمیش بؤلگه'دن ایکی طرفلی اولاراق رادیکال عنصورلارین و آغیر سیلاحلارین چکیلمهسینین تامین ائدیلمهسی لازیمدیر. بو باخیمدان هم روسیا، هم ده تورکیهیه بؤیوک وظیفه دوشور. روسیانین ساحه'دکی تلاشی میلیتانلاری تأثیر ائتمهسی لازیم، تورکیه نماینده هیاتی تحریر اوش شام کیمی عابدهلرین وارلیغینا یؤنهلیک حل ائتمک مجبوریتینده.
تورکیه و روسیانین 15-20 کیلومتر درینلیکده سیلاحسیزلاشدیریلمیش بؤلگه'نین یارادیلماسینین تمیناتچیسی اولارکن، عینی زاماندا کووردیناسیونلو موستقیل کونترول فعالیتلرینده ائدهجکدیر. تورکیه و روسیا آستانا پروسه'سی کونتکستینده یارادیلان گونترول نقطهلرینی عسگری اولاراق گوجلندیره'جک و سیلاحسیزلاشدیریلمیش بؤلگه'نین ایکی اؤلکهنین اینساسیز هاوا وسیطه'لری ایله نظارت آلتیندا توتولاجاق. سیلاحسیزلاشدیریلمیش بؤلگهلردکی سوریه موخالیفتینین و رژیم گوجلرینین نظارت ساحهلری و وارلیغی قوروناجاق و ایکی طرفلی اولاراق آغیر سیلاحلار جبهه خطیندن چکیلهجک.
الده ائدیلن آنلاشما کونتکستینده ایستراتژیک اهمیته مالیک م4 و م5 اوتوموبیل اوتوبانلاری گوون آلتینا آلینیب، یئنی تیجارت اوچون آچیلاجاق. لازقیه و دمشقی حلبه باغلانان م4 و م5 اوتوموبیل اوتوبانلاری سوریه اکونومیسی اوچون بؤیوک اهمیت کسب ائدیر.
تورکیه و روسیا آراسیندا آنلاشما عینی زاماندا تورکیهنین ترورلا موباریزهسینی ده مثبت تأثیر ائدهجکدیر. بئله کی، پ.ک.ک/ی.پ.گ ترورچولاری ایدلیب عملیاتیندان ایستیفاده ائدیب عفرین اوزرینده باسقی یاراتماق ایستییردی. آنلاشما ایله بو تهدیدین ده قارشیسی آلینمیش اولدو. بوندان باشقا، ایدلیب عملیاتین قارشیسی آلینمیش اولماسی ایله یاناشی، تورکیهنین یئنیدن داها اوداقلی بیر شکیلده پ.ک.ک/ی.پ.گ-نین یاراتدیغی تهدیده قارشی آددیم آتماسی گؤزلمک اولار.
سئتا (سیاست، اکونومی و توپلوم آراشدیرمالاری فوندو) آراشدیرماچی - یازار جان آجون-ون مسئله ایله باغلی قیمتلندیرمهسینی تقدیم ائتدیم.


text:
سعودییه عربیستانی قطره ۲ سببدن دولایی محاربه اعلان ائتمز.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بونو بحرینلی اکسپرت سید شهابی دئییب.
او، همین سببلری بئله سادالاییب:
«بیرینجی اونا گؤره کی، سعودییه ایکی ایلدیر یمنده ساواشیر. اونون یئنی جبهه آچماسی اولدوقجا چتیندیر. ایکینجیسی ده آمریکانین بو خصوصدا قطعی مؤقع توتماماسیدیر. دوغرودور، ترامپین معین آچیقلامالاری اولا بیلر. لاکین آمریکا دؤولت دپارتامنتی بو مسئلهده طرفسیزدیر. عینی زاماندا قطرده تورک عسگرلری وار. الریاض ناتو اؤلکهسی ایله محاربهیه گیرمز. یعنی آمریکا ناتو-داکی متفیقینی قورویاجاق».


text:
ارزیل کندینده علم دَبی
- توضیحات
- نمایش از جمعه, 29 بهمن 1389 13:04
- نوشته شده توسط Super User
- دسته: Dini Mərasimlər / دینی مراسیملر
- بازدید: 10926
ارزیل کندینين ورزقاندان 160 کیلومتر فاصيلهسي واردير. قوزئیدن گولئحیر ( گول آخیر) کندی ايله همكؤیشندير، گؤزل آلما، گیردکان ... باغلاری اولان بو كند هوندور داغلارين قوجاغيندا سالينيبدير. یئددی مقدس شخصین مدفنی اولان بیر ايمامزاداسي واردير. ايمامزادانين دؤرهسينده زووارلارا بئش اوتاق سالينيب، بورادا گلن قوناخلارا ياخشي ايمكانلار حاضيردير. کندين گؤزل یاشیللیغي، گؤي _ چيمنلي اؤروشلري وار، دئمك توریستیک جاذیبهیه مالیک بیر کنددیر. یوز ائولیدن عیبارت اولان بو كندده دؤرد یوزه ياخين اهالی ياشاماقدادير.
-----------------------------------------------------------------------
توپلایان: رحیم قابل نژاد
قایناق شخص : حاج آقا مجیدی كندين موللاسي.
ارزیل کندینين ورزقاندان 160 کیلومتر فاصيلهسي واردير. قوزئیدن گولئحیر ( گول آخیر) کندی ايله همكؤیشندير، گؤزل آلما، گیردکان ... باغلاری اولان بو كند هوندور داغلارين قوجاغيندا سالينيبدير. یئددی مقدس شخصین مدفنی اولان بیر ايمامزاداسي واردير. ايمامزادانين دؤرهسينده زووارلارا بئش اوتاق سالينيب، بورادا گلن قوناخلارا ياخشي ايمكانلار حاضيردير. کندين گؤزل یاشیللیغي، گؤي _ چيمنلي اؤروشلري وار، دئمك توریستیک جاذیبهیه مالیک بیر کنددیر. یوز ائولیدن عیبارت اولان بو كندده دؤرد یوزه ياخين اهالی ياشاماقدادير.
محرم آييندا يوردوموزون باشقا يئرلرينه تاي بو كندين ده اؤزونه مخصوص دبلري وار بونلاردان بيري علم دبيدي. تاسوعا گونو نذیر دئینلر ایستهدیگی قدر کوکه (فتیر) پیشيريب، آخشاما ایکی ساعات قالاندا کندین مئیدانینا ييغيشارلار. مئيدانين اورتاسيندا اولان علمین دؤورهسینده هالاي ووروب، شاخسئی گئدرلر. بیر ساعات اذانا قالميش شاخسئی قوتارینجا مئيدانین دؤورهسینده اولان سككیلرده اوتوروب، ایکی قروپا بؤلونوب، نوحه اوخویارلار.
بو نوحهلری بیر قروپ اوخويار او بيريسي ده جاوابين وئرر.
علمین یانیندا بؤیوک پالاز سالارلار. خستهسي اولان، اوغلو عسگر اولان، ائولاد دردي چکن، نيّت ائلهديگي نذیرلري بالاجا مَژمئیلره (قطری اللی سانتیمتر) ييغيليب اوستو اؤرتولو گتيردیکلری (کوکهلرين گؤرونمهمهسي اوچون اوستلريني اؤرترلر) نذير كوكهلريني پالازین اورتاسينا تؤکولر.
ييغيلان كوكهلر اذان چاغی بوتون کندليلر آراسیندا پایلانار. آخیردا نذیرلرین قبول اولماسينا دوعالار اوخونوب مراسيم شاخئسيله قوتارار. نذير كوكهلريندن باشقا بو مراسیمده چوخلو قوربانلیق دا كسيليب اتي كند اهلینه پايلانيلار.
قایناق: ائل بیلمی درگیسی، 25. سایی


text:
تورکییه سورییایا داخیل اولدوقدان سونرا بیر واختلار خیال بئله ائدیلمهیهن تورکییه-آمئریکا حربی قارشیدورماسی احتیمالی گوندهمه گلدی.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری آمئریکانین آنکاراداکی کئچمیش سفیری اریک ائدلمان دئییب.
ائدلمان تورکییهنین نظارتدن چیخدیغینی و واشینگتونون آرتیق بونو آچیق شکیلده تورکییهیه دئمهلی اولدوغونو بیلدیریب.
«بو آرتیق ناراحاتلیق یارادان بیر حقیقته چئوریلیب. تورکییهنین سورییانین شیمالینداکی کورد قروپلارلا ووروشماسی غیری-ثابتلییه گتیریب چیخاریر. اصل تهلوکه ایسه اردوغانین دا اینادلا سؤیلدیی کیمی، منبیچه ایرلیلهنمهسی زامانی میدانا گلهجک. بونون قارشیسینی آلماغین یگانه یولو ایسه آمئریکا سیاستچیلرینین داها شفاف بیر دیلله تورکییهیه مسئله نی ایضاح ائتمهسیدیر»، - ائدلمان دئییب.
تورکییهنین مئنبیچه ایرلیلیه جه یی حالدا آمئریکایلا موناسیبتلرین بؤیوک ضربه آلاجاغینی بیلدیرهن ائدلمان واشینگتونلا علاقهلرین کورلانماسینین اساس سببلرینی آچیقلاییب:
«اردوغان حاکمیتینده اولان تورکییه ایرانا قارشی بین الخالق ائمبارقونو یارماق اوچون ان بؤیوک تشببوسلری گؤستریب. تورکییه مطبوعاتی آمئریکانین سورییاداکی گیزلی حربی بازالارینی یاییملاییب. بیر آمئریکالی راهیب، بیر ناسا امکداشی و ۲ سفیرلیک ایشچیسی حبس ائدیلیب. بونلار اردوغانین دئ-فاکتو اسیرلری کیمی ساخلانیلیر. ایندی ده روسییادان مدافعه سیستمی آلیرلار. تورکییه سورییادا آمئریکا موتتفیقلرینه هوجوم ائدیر و بونلاری آمئریکانین ایمپرییا سیاستینه قارشی مقاومت اولاراق قلمه وئریر».


text:
مَرقُس 13
13-نجی باب
عیسی مسیحینگ دُلانیپ گِلمِگینینگ عالاماتلاری
مَتّیٰ 24:1-31؛ لوقا 21:5-28
1عیسی عیباداتخانینگ حایاطیندان چیقاندا، شَگیرتلِرینینگ بیری اُنگا: «اُستاد! سِرِت، نه عجاییپ داشلار، نه عجاییپ بینالار!» دییدی. 2عیسی اُنگا: «بو بِییک بینالاری گُریَنگمی؟ بو یِرده داش اوستونده داش قالماز، هِمّهسی وِیران بُلار» دییدی.
3سُنگرا عیسی عیباداتخانینگ قارشیسینداقی زِیتون داغیندا اُتیرقا، پِطرُس، یعقوب، یوحنا و آندرِیاس یِکِلیکده اُندان: 4«بیزه آیتسانا، بو زاتلار هاچان بُلار؟ بو زاتلارینگ یِرینه یِتیَندیگینی گُرکِزیَن نَهیلی عالاماتلار بُلار؟» دیییپ سُرادیلار.
5اُنسُنگ عیسی اُلارا شِیله دوشوندیرمَگه باشلادی: «خاباردار بُلونگ، هیچ کیم سیزی آلدایماسین! 6اِنچِمهلِر مِنینگ آدیم بیلِن گِلیپ: ”مِن — شُلدورین“ دییِرلِر. اُلار کَن آداملاری آلدارلار. 7سیز اوروش توراندیغی و اوزاقداقی اوروشلار بارادا خابارلاری اِشیدِنینگیزده قُرقمانگ. بولار بُلمالیدیر، یُنه هِنیز دونیَهنینگ آخیری دَلدیر. 8چونکی میلِّت-میلِّته و پاتیشاهلیق-پاتیشاهلیغا قارشی چیقار. آیری-آیری یِرلِرده یِر تیترِمِلِر و آچلیقلار یوزه چیقار. بو واقالار دُغورما دِرتلِرینگ باشلانیانجیسیدیر.
9«اِمّا سیز اُزونگیزدِن خاباردار بُلونگ! آداملار سیزی مَحکِمهلِره تابشیرارلار، کِنیسهلِرینده یِنجِرلِر. مِن سِبَپلی سیز حُکومدارلارینگ، پاتیشاهلارینگ اُوونده دورارسینگیز و اُلارا شاهاتلیق اِدِرسینگیز. 10اینجیل اَوَّل هِمّه میلِّتلِره واغیظ اِدیلمِلیدیر. 11سیزی زیندان اِدیپ، مَحکِمَه تابشیرانلاریندا، نَمه دییجِگینگیزی اُووندِن قایغی اِتمَنگ، شُل واقتدا سیزه نَمه بِریلسه، شُنی کِپلَنگ. چونکی کِپلِیَن سیز دَل-ده، مُقادِّس روحدور. 12دُغان دُغانینی، آتا فِرزِنتینی اُلومه تابشیرار. فِرزِنتلِر هِم اِنه-آتالارینا قارشی چیقیپ، اُلاری اُلدوردِرلِر. 13مِنینگ آدیم سِبَپلی هِمّهلِر سیزدِن ییگرِنِرلِر، اِمّا آخیرنا چِنلی جیدان نِجات تاپار.
14- «وِیرانچیلیق گِتیریَن ییگرِنجی زادینگ دورمالی دَل یِرده دورانینی گُرِنینگیزده، قُی، یهودیهدَکیلِر داغلارا قاچسین. هاووا، دانیال پیغامبارینگ آیدانلارینا اُقییان آدام دُغری دوشونسین. 15بامداقی آدام بیر زات آلماق اوچین آشاق دوشوپ، اُیه گیرمِسین. 16اِکینچیلیگیندَکیلِر دُنونی آلماق اوچین اُیونه دُلانماسین. 17اُل گونلِرده گُورِلی آیالّارینگ و چاغا اِمدیریَنلِرینگ وای گونونه! 18سیز بو واقا قیشدا بُلماسین دیییپ دُغا-دیلِگ اِدینگ. 19چونکی اُل گونلِرده شِیله بیر قاتی قینچیلیقلار بُلار، خودایینگ یارادان دونیَهسینینگ باشیندان تا شو واقتا چِنلی مونونگ یالی زات هیچ هاچان بُلان دَلدیر و بُلمازام. 20خودای اُل گونلِری قیسغالتمادیق بُلسا، اُندا هیچ کیم نِجات تاپمازدی. اِمّا خودای سایلانانلارینگ، یَعنی اُز سایلانلارینینگ خاطیراسینا اُل گونلِری قیسغالتدی. 21شُندا بیری سیزه: ”اینه، مسیح بو یِرده“ یا-دا ”حُنّا، اُل یِرده“ دییسه، اینانمانگ. 22چونکی یالان مسیحلِر، یالان نِبیلِر دُرَپ، سایلانانلاری-دا مومکین بُلدیغیچا آزدیرجاق بُلوپ، عالاماتلار، مُعجِزهلِر گُرکِزِرلِر. 23خاباردار بُلونگ! مِن هِمّه زادی سیزه اُووندِن آیتدیم.
24«اِمّا شُل گونلِرده قینچیلیقلاردان سُنگرا، گون قارالار، آی نورینی بِرمِز. 25- ییلدیزلار آسماندان قاچار و آسمانینگ قودراتلاری تیترِشِر. 26شُندا اینسان اُغلونینگ بولوتلاردا اولی قودرات هِم بِییکلیک بیلِن گِلیَنینی گُرِرلِر. 27شُندا اُل پِریشدهلِری یُلّاپ، اُز سایلانلارینی دونیَهنینگ دُرت بورجوندان، یِرینگ اوجوندان تا آسمانینگ اوجونا چِنلی ییغنار.
اینجیر باغیندان آلینمالی دِرس
مَتّیٰ 24:32-35؛ لوقا 21:29-33
28«اینجیر باغیندان دِرس آلینگ: اُنونگ شاخالاری یومشاپ، یاپراق چیقاران واقتی تُمسونگ قُلایلاندیغینی بیلیَرسینگیز. 29شُنونگ یالی-دا، بو زاتلاری گُرِنینگیزده، اینسان اُغلونینگ قُلایلاندیغینی، قاپینینگ آغزیندادیغینی بیلینگ. 30سیزه دُغروسینی آیدیارین، بو زاتلارینگ هِمّهسی بُلیانچا، بو نِسل دونیَهدِن اُتمِز. 31آسمان هِم یِر اُتِر، یُنه مِنینگ سُزلِریم آصلا اُتمِز.
بیلینمِیَن گون و ساغات
مَتّیٰ 24:36-44
32«اِمّا اُل گونی هِم ساغادی هیچ کیم بیلیَن دَلدیر، نه آسمانداقی پِریشدهلِر، نه-ده اُغول بیلیَندیر، یِکه بیر آتا بیلیَندیر. 33خاباردار و اُیا بُلونگ! چونکی سیز اُل واقتینگ هاچان گِلجِکدیگینی بیلمِیَرسینگیز. 34بو بیر اوزاق یُلا چیقان آدام یالیدیر. اُل اُیوندِن چیقیپ باریارقا، خیدماتکَرلِرینه ایختییار بِرِر، هِر هایسینا بیر ایش تابشیرار. قاپیداقی قاراوولا بُلسا اُیا بُلماغی تابشیردی. 35شُنونگ اوچین اُیا بُلونگ، چونکی سیز اُی اِیهسینینگ آغشامّی، یاری گیجهمی، خُرُز قیغیراندامی، گون دُغاندامی — هاچان گِلجِگینی بیلمِیَرسینگیز. 36اُل بیردِن گِلیپ، اوقودا اوستونگیزی باسایماسین. 37سیزه آیدیانلاریمی هِمّهلِره-ده آیدیارین: اُیا بُلونگ!»


text:
بو بئش گون عمره خاطیر ، نفس شومه دستیار اولماز
سلیمانلار گئدیبلر دست خالی قبره دونیادان
نقدیر اولسا اینسانین جلالی ، پایدار اولماز
شكوه و فر جاویدان ، فقط مخصوص سبحان دیر
اجل حكمی گلنده ، هئچ كسه راه فرار اولماز
بو سؤزلر منتسب دیر مكتب شاه ولایتدن
بویوردو ثروت و مكنت دلیل افتخار اولماز
بشرده اولسا حریت ، اؤزون دونیایه سیندیرماز
شرافتمند اولان اینسان ، قالار آج روشوه خوار اولماز
اگر اینسان بیر آز فیكر ائیله سئیدی متن قرآنه
بیلردی هئچ حقیقت پیشه اینسان ظلم كار اولماز
بلای فقر و نكبت دن قاچیرلار قیزلار ائولردن
مساوات اولسا، عدل اولسا ، بو قدری انتحار اولماز
بو بیر امر مسلم دیر ، درآمدلر حلال اولسا
بو قدری كوچه و بازارده بی بند و بار اولماز
گلین آی باشرافتلر ، چكیب تخت دن سالاخ فقری
برابر اولسا اینسانلار ، شرافت داغدار اولماز
گئدیرسن مكه یه هر ایل ، دئییرسن عاشقم حجه ؟
ولی مین حجه گئتسن ، هئچ بیرینده اعتبار اولماز
تبرا ائیله شیطاندان ، سورا گئت حجه ای حاجی
وگرنه مكه ده شیطانه ، شیطان سنگسار اولماز
اگر مین ایل اوروج توتسان ، همان قرآنه آند اولسون
اگر آج یاتسا بیر اینسان ، رضا پروردگار اولماز


text:
فرانسانین میللی بایرامی - باستیلییانین آلینماسی گونو مناسیبتیله کئچیریلن مراسیملر زامانی یوزلرله آوتومبیل یاندیریلیب، ۳۷۰-ا یاخین اینسان ساخلانیلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، فرانسا داخلی ایشلر ناظیرلیینین یایدیغی معلوماتا گؤره، ایولون۱۳-۱۴-ده عمومیلیکده ۸۹۷ آوتومبیل یاندیریلیب. آساییش کشیکچیلری ۳۶۸ نفری ساخلامالی اولوبلار. اؤتن ایل ایسه بوندان بیر قدر آز – ۸۵۵ ماشین یاندیریلمیش، ۵۷۷ نفر ساخلانیلمیشدی.
ناظیرلیین نمایندهسینین سؤزلرینه گؤره، بوتون اؤلکه اوزره یوکسک تهلوکسیزلیک تدبیرلرینین گؤرولمهسی بایرامین نیسبتا ساکیت کئچیریلمهسینه ایمکان یارادیب. بئله کی، یالنیز پاریسده تهلوکسیزلیگی ۱۱ مین نفر پلیس قورویوب. فرانسا پایتختینین محافظهسینه، همچینین سنا ساحللرینده کئشیک چکن ۶ چای گمیسی و پیلوتسوز "رئاپئر" اوچوش آپاراتی جلب اولونوب.


text:
آذربایجانلی شاعر، یازیچی، ژورنالیست حبیب ساسانیان (یاکاموز) ۱۹۷۵-جی ایلده مغانین خوروزلو بؤلگهسینده گوللوبولاق کندینده آنادان اولوب. او، آذربایجان-ارمنیستان محاربهسینده ارمنیلرین ایشغالچی سیاستینی پیسلدیی اوچون حاضردا تبریز محکمهسینین قراری ایله تبریز زیندانیندا ساخلانیلیر.
کولت. آذ گونئیلی شاعر حبیب ساسانیانین (یاکاموز) شعیرینی تقدیم ائدیر:
بیر نفر یوخ سیغینام عشقینه من دالدالانام
منه پای دوشموش ازلدن، اریییب اوددا یانام
بختیمین کور دویونون اللشیرم بلکه آچام
نه بیلیم، بلکه ده نحس گونده منی دوغموش آنام!
حیاتین گؤیلرینی قارا بولودلار بورودو
اولمادی خوش کئچه بیر گون، نه روا غمده یانام؟
من بوتون عمرومو ائل آرزولاریندا ساوودوم
قوجا اولسام دا، ائل عشقیله یئنه بیر جاوانام.
هره بیر سئوگینین عشقینده گؤزوندن یاش آلیر
من ده بیر سئوگی واریم، حاضیرام اوغروندا یانام
منی ائللر قیناسا، دؤنمرم ایلقاریمدان
اولا بیلسین بو یولومدا، قیریلام یا، جالانام
آنا تورپاق، آنا دیلی سئوگیلی یاریمدی منیم
یاکاموز، فخر ائلییر، من بو ائله قوربان اولام.


text:
1991 ینجی ایلدن سوُویت ایمپریاسینین حاکیمییتینین سوُنا چاتماسی ؤموستقیل آذربایجان جمهوُرییتی نین یارانماسی دوُنیادا یئنی دوُران باشلادی، بوُتاریخی حادیثۀ نین اتگیلری خمئینی رژیمینین جایناغیندان جان قوُرتاریب خاریج اوُلکۀ لردۀ یاشییان میللی تفکوُرلوُ گوُنئی آذربایجان توُرکلرینین سئوینجینۀ سبب اوُلماقلا اوُزوُن اوُن ایللر بوُیوُ شوینیست فارس حاکیمییت لرینین جوُربۀ جوُر ؤ داواملی باسغیلارینا ، تخقیرلرینۀ اوُغرامیش آذربایجانلیلارین اوُز میللی شعورلارین ؤ شخصییت لرین یئنی دن تانیماقا ؤ منیسۀ مئگۀ باشلاماقلا تدریجن کئچمیش سوُلچوُلوُق دوُشوُنجۀ لریندن چوُخ چئتین لیک ؤ کئدرلۀ ترک ائدرئک ، بیرمعنالی شئکیلدۀ آددیم آددیم میللی کیمیلیک لرینۀ یاخینلاشماقا ؤ تانیماقا باشلادیلار، آمما بیرتعداد لاری نئدنسۀ فیکیر ؤ أسکی دوُشوُنجۀ لرین کمونیسم بلاسیندان قوُرتارا بیلمیردیلر، حتی میللی تفکوُردۀ اوُلان اینسانلاری حاقسیزجاسینا " دوُشمان ؤ راسیست" گوُزوُایلۀ باخیردیبلر،آیدین دیر کی بوُردا صوُحبت گوُنئی آذربایجان توُرکلریندن گئدیر.
گوُنئیدۀ میللی آزادلیق حئرکاتی گوُن بۀ گوُن دیرچئلمئگۀ ، گوُجلئنمئگۀ باشلادیقدا کئچمیش سوُلچوُ لار ایللر بوُیوُ بئیین لرینۀ آشیلانمیش مارکسیسم ، پرولتاریا دیکتاتورلوُقوُ ؤ اینترناسیوُنال چیلیق تفکوُروُر ایلۀ یاناشی ایرانچیلیق شعارلاریندان اوُزاقلاشا بیلمیردیلر ، اوُنلارین ایرانچیلیق ذهنییتی فارس پان ایرانیست شعوبییۀ چیلیگی ایلۀ اوُست اوُستۀ دوُشوُردوُ!
نتیجۀ دۀ بو تعداد سوُلچوُ لار اوُزلرین آذربایجانلی بیلسۀ لردۀ آمما میللی کیملیکلرینۀ ، آنا دیللرینۀ ؤ گوُنئی آذربایجانین موُستقیلیگینۀ سوُیوُق باخیشلاری اوُلموُشدور، عکسینۀ اوُلاراق رنگارنگ پان ایرانیست لرۀ داها آرتیق یاناشیب ، حتی باجاردیقلاری قئدردۀ میللی حئرکتیتن قارشیسیندا تخریباتلار یارادماقا باشلایردیلار، بوُ موخالیفت ؤ تخریباتلار هم داغیلمیش سوُلچوُ تشکیلات لارین هم فارس پان ایرانیست لرین ؤ همدۀ بیر نوُعی تئهران موُللا رژیمی نین سئوینجینۀ سبب اوُلوُردوُ ، چوُنکی تئهران موُللا رژیمی اوُمت موُسلمانچیلیق ؤ گئریجیلیگی ایلۀ یاناشی آشیری راسیست فارس شعوُبییۀ اصوُلی ایلۀ قوُروُلموَدوُر ؤ بوُ گوُنۀ قئدردۀ بوُتوُن وحشیگرلیگی ایلۀ داوام اتمئکدۀ دیر .
آذرخش ــ 13 /9 / 2018


text:
اؤتن گون گئجهدن باش وئرن داشقینلار نتیجهسینده چوخسایلی اینسان تلفاتی سببیندن ایرانین آذربایجان اراضیسینده (شرقی و غربی آذربایجان، زنجان، اردبیل و س.) ماتم اعلان اولونوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده قراری شرقی آذربایجان والیسی و تبریزین ایمام جومعه سی اعلان ائدیب.
بو آرادا سوسیال شبکهلرده فاجعه قوربانلارینین مییتینی تاپان ساکینلرین ناراضیلیغینی عکس ائتدیرهن ویدئو-گؤرونتولر ده یئرلشدیریب. ویدئولاردا رسمیلرین یئرلی ساکینلره جدی دستک وئرمدیی، خیلاص ائتمه قروپلارینین آکتیو ایشلمدییندن شیکایتلر ائدیلیر.
قید ائدک کی، ایرانین شرقی آذربایجان ویلایتینده باش وئرن داشقینلاردا رسمی معلوماتا گؤره ۳۷ نفرین دونیاسینی دییشدیی بیلدیریلیر. ایتکینلرین آختاریشلاری ایسه داوام ائدیر.
غیری-رسمی معلوماتدا ایسه ایتکیلرین داها چوخ اولدوغو ادعا ائدیلیر.


text:
مریخه سفر ائتمگه بیر ار-آرواد لازیمدیر
خصوصی بیر تشکیلات بیرینجی فضایی توریستین باشچیلیغی ایله 2018-جی ایلهدک ایدّعالی بیر طرحله مریخه سرنشینلی سفینه گؤندرمک فیکریندهدیر. اونلار بو سفینهایله یوللاماق اوچون بیر ار-آرواد آختاریرلار.
لایوساینسین وئردیگی خبره گؤره، بو طرح 2001-جی ایلده اؤز خرجی ایله گؤیه گئدن آمریکالی میلیاردر، دنیس تیتو طرفیندن ایجرا اولاجاق. اونلارین اینسانلاری مریخ سیارهسینه یئندیرمک قصدلری یوخدور بلکه سیارهلرین چوخ نادیر حاللاردا باش وئرن بیر سیرادا دوزولمکلریندن ایستیفاده ائدیب، مریخین کناریندان رد اولماق قصدلری وار.
تیتو اؤز طرحینی آمریکانین میلّی مطبوعات کلوبوندا مطرح ائدیب خبری کونفرانسدا دئدی: «مریخین ایلهام بونیادی» آدیندا بیر تشکیلات بو مأموریّتین حامیسی اولاجاق.
تیتو امیدوارلیغین بیلدیردی کی لازیم اولان راکئت و سفینهنین بازاردان آلیب ایکی نفری 501 گونلوک دولاندیرا بیلن شکلده دَییشیب مریخه طرف گؤندره.
تیتو دئییر ار-آروادی بو سفینهنین سرنشینلری کیمی یوللاماق، فضایا گئدنلرین تجریدلری اثرینده موبتلا اولدوقلاری روحی موشکوللرین قاباغین آلاجاق.
بو سفر قراردی 2018-جی ایلین ژانویهسینده باشلایا.
تیتو دئییر: 500 گون عرضینده مریخه سفینه یوللاییب قایتارماغین اله دوشمک فورصتی چوخ نادیردیر. بو فورصت الدن گئتسه همن ایشی ایکی اوچ ایلده گؤرمک اولار.
تیتو بو طرحی موشکوللو بیلسهده اونو حیاتا مومکون بیلیر.


text:
طالبان لیدری موللا هیبتوللا آخوندزادنین اوغلو افغانیستاندا حربچیلره هجوم زامانی اؤلدورولوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده رؤیتر اینفورماسییا یاییب.
طالبان نمایندهسینین وئردیی معلوماتا گؤره، لیدرین اوغلو ۲۳ یاشلی ابد الرحمان خالید افغان حربچیلرینه قارشی پارتلادیجی یئرلشدیریلمیش ماشینی پارتلاتماق ایستیرکن اؤلدورولوب. هجوم نتیجهسینده پارتلادیجی یئرلشدیریلمیش ماشین محافظه پوستلارینا چاتمامیش محو ائدیلدیی اوچون حربیچیلر آراسیندا ایتکی اولماییب.
خاطیرلاداق کی، ۲۰۱۶-جی ایلین مای آیینین ۲۱-ده طالبانین کئچمیش لیدری موللا آختار منصورون اؤلدورولمهسیندن سونرا اونون یئرینه موللا هیبتوللا آخوندزاده یئنی لیدر سئچیلمیشدی.


text:
قاراباغ و تورک دونیاسی ایله باغلی کنفرانسلار کئچیرمک و ۲۴-جو بین الخالق شعیر گئجهلرینده ایشتیراک ائتمک اوچون تورکییهده سفرده اولان میللت وکیلی قنیره پاشایئوا بو اؤلکهنین ان قدیم ویلایتلریندن بیری الازیغا گلیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، میللت وکیلی الازیغین بؤلگه والیسی چتین اوکتای کالدیریم، بلدییه باشقانی مجاهید یانیلماز و تورک میللت وکیللری ایله گؤروشوب.
ق. پاشایئوا بیر نئچه ایل اؤنجه الازیغ حاقیندا یازدیغی بؤیوک یازیدا بو بؤلگهنی «تورکییهدهکی آذربایجان» آدلاندیردیغینی قئید ائدیب:
«چونکی بورانین ان بؤیوک کندلریندن بیری بو گون ارمنیستانین ایشغالی آلتیندا اولان داغلیق قاراباغیمیزین پایتاختی خان کندینین آدینی داشیییر. بو آداملار اون ایللر اؤنجه ظلمدن قاچاراق گلیب بورا سیغینانلاردیر. بوندان باشقا، آذربایجانین بؤیوک شاعری و بؤیوک فاجعهلر یاشامیش آلماس ایلدیریمین گلیب قوینونا سیغیندیغی یئردیر ائلازیغ. محض اونون خواهیشینی نظره آلاراق بؤیوک مصطفی کمال آتاتورک بوراداکی گؤله خزر گؤلو آدینی وئریب. بورادا آلماس ایلدیریم، بختیار واهابزادنین آدینی داشییان کوچهلر وار. آذربایجانین آدی بورادا ابدیلشدیریلیب، سارا خاتون مسجیدی وار. بیر سؤزله، ائلازیغ آذربایجانا چوخ یاخیندیر».
میللت وکیلی بلدییه باشقانینا مراجعت ائدرک الازیغین ان بؤیوک پارکلاریندان بیرینه قاراباغ آدینین وئریلمهسینی، اورادا قویولان عابدهده آذربایجاندا شهید اولموش الازیغلی شهیدلریمیز، چاناققالادا شهید اولموش آذربایجانلیلار و قاراباغ شهیدلریمیز حاقیندا معلوماتلارین عکس اولونماسینی تکلیف ائدیب.
ق. پاشایئوانین تکلیفلری آلقیشلا قارشیلانیب و بلدییه باشقانی موجاهید یانیلماز قیسا زاماندا همین تکلیفلرین رئاللاشاجاغینی بیلدیریب.
میلت وکیلی همچینین سون گونلر قارداش تورکییهده ترور آکتلاری زامانی و یا ترورلا موباریزهده حیاتینی ایتیرهن قارداش-باجیلاریمیزا اللهدان رحمت، عائلهلرینه صبر دیلهییب.


text:
فیلیپپینین مینداناو ایالتینده ایشید-ه باغلی ماوتع قروپلاشماسی طرفیندن تراکت تؤردیب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، تراکت نتیجهسینده ۹ حربچی هلاک اولوب، ۴۹-او ایسه یارالانیب.
قید ائدک کی، ماراویده تخمیناً ۲ آیدیر داوام ائدن قارشیدورمالار و حربی عملیاتلاردا ۴۲۸ ترورچو، ۱۰۵ عسگر و ۴۵ وطنداشین حیاتینی ایتیردیی بیلدیریلیب.
مینداناو آداسیندا یاراقلیلارلا حکومت قوشونلاری آراسیندا باش وئرمیش سلاحلی توقوشمایا گؤره اؤلکه پرزیدنتی حربی وضعیت اعلان ائتمیشدی. فیلیپپین پارلامنتی اؤلکهنین جنوبوندا حربی وضعیتین ۲۰۱۷-جی ایل دکابرین ۳۱-دک اوزادیلماسی تکلیفینی قبول ائدیب.


text:
سعودییه عربیستانی، بیرلشمیش عرب امیرلیکلری، بحرین و مصر ۱۱ شخصی و ۲ تشکیلاتی ترور تشکیلاتلاری سیاهیسینا علاوه ائدیبلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، ایسپا آگنتلیگی عرب اؤلکهلرینین قارا سیاهیسینا بین الخالق ایسلام عالیملری اتفاقینین دا دوشدویونو بیلدیریب. بو تشکیلاتین رهبری مصرلی دین خادیمی یوسید ال-کارداوی حاضردا قطرده یاشاییر. او، موسلمان قارداشلارینین معنوی لیدرلریندن ساییلیر.
قید ائدک کی، سعودییه عربیستانی، امارات، بحرین و مصر ایون آییندان ایندییه قدر ۵۹ شخصی و ۱۲ تشکیلاتی قطردن مالیه لشمکده اتهام ائدرک، قارا سیاهیسینا سالیب.


text:
تورک دیش پولیتیکاسینا باخیشلار (30)
هلسینکی ذیروهسینین یانسیمالاری
هلسینکیده دوزنلنن ترامپ-پوتین ذیروهسی هم ایکی اؤلکه، هم ده اولوسلارآراسی توپلومدا بؤیوک دارتیشمالارا یول آچدی. بیز ده پروگرامیمیزدا ترامپ - پوتین گؤروشونو و بو ذیروه توپلانتیسینین تورک خاریجی سیاستینه اولاس یانسیمالارینی تحلیل ائدجییک.
آتاتورک اونیورسیتهسی اولوسلارآراسی ایلیشکیلر بؤلومو خوجاسی دکتر جمیل دوغاچ ایپکین قونو ایله باغلی دگرلندیرمهسینی سونوروق.
...
۱۶ جولای ۲۰۱۸ گونو دونیا ماراقلی بیر گؤروشمهنین شاهیدی اولدو. لیبرال دونیا دوزنینین بانیسی و لیدئر اؤلکهسی کیمی تانینان آمریکا باشقانی ترامپ ایله بو سیستمه قارشی سون ایللرده ان جدی باشقالدیرینی سرگیلهین روسیانین لیدئری پوتین، فنلاندین باشکندی هلسینکیده گؤروشدولر.
ترامپین پوتین ایله گؤروشو، ترامپین باتیلی متفیقلری ایله آراسینی آچان بیر سیرا مئساژ و داورانیشیندان سونرا باش وئردی. آچیغی، بو سون حادثهلر، باتی بلوکوندا جدی چاتلاق یاراتدی. ماراقلی اولان ایسه بودور: آمریکا ایله متفیقلری آراسیندا پارچالانما، ترامپین کئچمیش رقیبلری اولان روسیا، چین، قوزئی کره کیمی اؤلکهلرله ایلیشکیلرینی دوزلتمهیه و اینکیشاف ائتدیرمهیه چالیشدیغی بیر واختا راست گلدی. بو پروسهلر سببی ایله حاضردا آوروپادا آمریکانین لیدئرلیک قابیلیتی و فعاللیغی مسئلهسینده جدی بیر دارتیشما گئدیر.
هلسینکی ذیروه توپلانتیسی سونراسیندا ترامپ، آمریکانین ۲۰۱۶ سئچیملرینه روسیانین مداخیله ائتدیینه دایر ادعالارا قارشی آچیقلاما وئردی. ترامپین آمریکا استخبارات راپورلارینا دئییل، پوتینین بو بارهده آچیقلاماسینا داها چوخ ایناندیغینی سؤیلهمهسی، آمریکالیلاردا بؤیوک تپکییه یول آچدی. آمریکالیلارنین بؤیوک بیر قیسمی ترامپا اود پوسکوردو. بو تپکیلر قارشیسیندا ترامپ سؤزلرینی دوزلتمک مجبوریتینده قالدی. آنجاق بو آچیقلامالار او قدر ده ایناندیریجی اولمادی، دویولان شبههلری و قایغیلاری رفع ائدیلمهدی.
ذیروهنین ایکی ساعاتلیق گیزلی اوتوروموندا نهلر دانیشیلدیغی، نه کیمی بازارلیقلار آپاریلدیغی و نه نتیجهلر آلیندیغی معلوم دئییل. پوتین ده ترامپ دا دانیشیقلارین "اوغورلو گئچدیینی" دئدی. ذیروه گؤروشونون سونوندا ایکی لیدئرین مطبوعات کنفرانسیندا سوریه مسئلهسینده سؤیلدیکلری، بعضی مقاملاردا بیر فیکیر بیرلیگینین اولدوغونو گؤستریر. انسانی یاردیم اوچون امکداشلیق بو نقطهلردن بیری. دیگر بیر مسئله، ایسراییل-سوریه سرحدینده (جولان بؤلگهسینده) حائل بؤلگه یارادیلماسی و ایران-حزبالله گوجلرینین بو نقطهدن اوزاق توتولماسی. چونکو پوتینین ده آچیقلاماسیندا، ایسراییلین سرحد گوونلیگینه اهمیت وئردیگینی ایفاده ائتدی. تورکیهنی بیرباشا ماراقلاندیران طرفی ایله، قوزئی سوریهنین ایستاتوسو، پکاکا-ی.پ.گنین گلهجیی و سرحد گوونلیگی مسئلهلرینده نهلر دانیشیلدیغی، بو مسئلهده ده اورتاق بیر آنلاییش اولوب اولمادیغی ایله باغلی رسمی بیر آچیقلاما وئریلمهدی.
هلسینکی ذیروهسی تورکیهنی بیرباشا ماراقلاندیرمیر کیمی گؤرونسه ده سیاسی، حربی و اقتصادی نتیجهلری اعتباریله تورکیهنی ده ائتکیلهیهجک. تورکیهنی اصل ائتکیلهیهجک اولان ترامپ و پوتینین سوریه ایله ایران مسئلهسینده ائدجکلری، بو مسئلهده آنلاشمایا واریب وارمادیقلاری و بیر آنلاشما اولودویسا آنلاشمانین مضمونو. ایسراییل مطبوعاتیندا یئر آلان خبرلرده، ایکی لیدئرین ایرانین سوریهدهکی تأثیرینین آزالدیلماسی مقابیلینده آمریکا سوریهدن چیخماسی مسئلهسینده آنلاشدیقلاری ادعا ائدیلیر. یئنه بو خبرلره گؤره، ایرانین نوکلئر پروگرامی مسئلهسینده آنلاشما یوخدور. ایکی طرف ده معلوم اولان مؤوقعیتینی قورویور. آمریکا، ۲۰۱۵ده ایمضالانان متنین یئترلی اولدوغونو دوشونور، روسیا دا آوروپا بیرلیگی اؤلکهلری کیمی متنی و اویقولامانی یئترلی ساییر. بو وضعیت، "روسیانین هر هانسی بیر ایران مداخیلهسینی فعلی اولاراق، وتو ائدجیی آنلامینا گلیر می ؟" هلهلیک بیلینمیر.
ترامپ ایله پوتینین گؤروشو روسیانین سوریهدهکی آنا معین ائدیجی آکتور اولدوغونو تصدیق ائتدی دئیهبیلریک. آنجاق ایکی لیدئرین هله کی، سوریه ایله باغلی، ادعا ائدیلدیی کیمی، بؤیوک بیر بازارلیق ائتدیکلرینی دوشونمورهم. پوتین، ایسراییلی راحاتلاتماق اوچون ایرانی محدودلاشدیرما یولوندا ایشارهلر وئردی. آنجاق بو تامامیله ایرانی سوریهدن چیخاراجاغی آنلامینا گلمیر. دیگر طرفدن ایران ایسه اویوندا قالماق اوچون موسکوا ایله دیپلوماتیک بازارلیقلاری داوام ائتدیریر. تخمین ائدیرهم کی، هلسینکی ذیروهسی اؤنجهسی علی اکبر ویلایتینین پوتین ایله گؤروشمهسی بو مضموندا بیر گؤروشمه ایدی. بونو دا وورغولامالییام کی؛ آمریکا و روسیا، سوریهدهکی امکداشلیغینی اینکیشاف ائتدیرهجکسه، سوریهده هر ایکی اؤلکه ایله چالیشابیلن امکداشلیق ائدهبیلهجکلری تک آکتور وار کی، او دا تورکیه. بئلهلیکله، سوریهده اؤنوموزدهکی سورهجده تورکیهنین داها اؤن پلاندا اولاجاغی گونلر گلیر.
ترامپ اؤز دؤولت اورگانلارینی قارشیسینا آلماق باهاسینا پوتین ایله ایستی ایلشکیسینی بیر نئچه سویه داها یوکسلتدی. آمریکادا دانیشیلانلارا گؤره ترامپ عینی شکیلده آرایا دؤولت اورگانلارینی آلمادان پرزیدنت اردوغانلا دا بیرباشا ایستی ایلشکی قورماق ایستییر. بئلهلیکله ایکی اؤلکه آرسینداکی ایلشکیی یئنیدن تانیملایاراق یئنی دؤنم آچماق ایستییر. ترامپ رهبرلیینه یاخین اوزمانلار آمریکا پرزیدنتینین نه ائتدیگینی یاخشی بیلن، عاغیللی، اوتوریتر، لازیم اولسا ریسک آلابیلهن دؤولت آداملاریندان چوخ خوشو گلدیگینی وورغولاییرلار. بونا گؤره ده ترامپین اردوغانلا پوتین ایله اولدوغو کیمی آنلاشیب پروبلئملری آشابیلهجگینی دوشوندویونو قید ائدیرلر.
ناتو ذیروهسینده اردوغان ایله ترامپ آراسیندا گرچکلشن ایستی ال وئرمه آمریکادا "ترامپ، پوتین ایله اولدوغو کیمی اردوغان ایله ده بیرباشا شخصی باغلانتی قورماغا حاضیرلاشیر" شکلینده یوروملاندی. احتمالا ترامپ "دؤولت اورگانلارینین بوتون مانع اولما سعیلرینه باخمایاراق بونو پوتین ایله باشاردیم، اردوغان ایله ده ندن اولماسین" دئیه دوشونور. آنجاق پوتین بارهده دؤولت قوروملارینی بیر کنارا قویان ترامپ، اردوغانا عینی یاخلاشیمی گؤستردیگینده آمریکا دؤولتی ایچیندهکی بعضی دستهلرین جدی مخالیفتی ایله قارشی قارشییا قالابیلر.
...
آتاتورک اونیورسیتهسی اولوسلارآراسی ایلیشکیلر بؤلومو خوجاسی دکتر جمیل دوغاچ ایپکین قونو ایله باغلی دگرلندیرمهسینی سوندوق.


text:
نویابرین ۲۲-سی گوندوزدن ۲۳-او سحره دک آذربایجان اراضیسینده موشاهیده اولونان فاکتیکی هاوا آچیقلانیب.
اکولوگییا و طبیعی ثروتلر ناظیرلیینیندن آخار. آذ-آ وئریلن معلوماتا گؤره، اولجهدن خبر وئریلدیی کیمی اؤلکه اراضیسینده نویابرین ۲۲-سی گوندوزدن ۲۳-او سحره دک هاوا شرایطی غیری-ثابت اولوب، یاغیش یاغیب، بعضی یئرلرده لیسان کاراکتئرلی داواملی اولوب، داغلیق و داغ اتیی یئرلرده قار یاغیب. شیمال-غرب کولیی اسیب، باکیدا و آبشرون یاریماداسیندا و بعضی رایونلاردا آرابیر گوجلنیب.
دوشن یاغینتینین میقداری باکیدا و آبشرون یاریماداسیندا، زابرات، بینه، مونتینده ۱، لنکران-آستارا زوناسیندا ۱-۴۲، بؤیوک قافقازدا ۲-۲۵، کیچیک قافقازدا ۶-۹، مرکزی-آران رایونلاریندا ۱-۹، ناخچیواندا ۱-۴، قازاخ-گنجه زوناسیندا ۱-۳ میلی متر اولوب.
قار اؤرتویونون هوندورلویو ساریباش، خینالیقدا ۲۲، شاهداغدا ۲۱، قوساردا ۶، گدبیده ۵، باش داش اغیل و آلتی آغاجدا ۴، داشکهسهن و کیشچایدا (شکی) ۲، قوبادا ۱سانتی متر تشکیل ائدیب