text:
اردوغاندان تورک بیلیم اینسانلارینا چاغری
اردوغان، دونیانین هر یئریندهکی تورک بیلیم اینسانلارینی باشلاتدیقلاری بیلیم و تکنولوژی آددیمینا قوشولماغا دعوت ائتدی
جمهورباشقانی رجب طیب اردوغان، تورک بیلیم اینسانلارینین یوردا دؤنوش سفربرلیگینی باشلادیقلارینی دئدی.
اردوغان، دونیانین هر یئریندهکی تورک بیلیم اینسانلارینی باشلاتدیقلاری بیلیم و تکنولوژی آددیمینا قوشولماغا دعوت ائتدی.
پرزیدنت، ایستانبولداکی دونیانین ان بؤیوک یئنی هاوا لیمانیندا تشکیل اولونان تکنوفست هاواچیلیق، اوزای و تکنولوژی فستیوالینا قاتیلدی.
اردوغان چیخیشیندا تکنولوژینین اؤنمینه وورغو ائدرک، "گونوموز دونیاسیندا، حقیقی معنادا مستقیللیین بیرینجی شرطی؛ تکنولوژینی طرح ائدن، اورتن و صادر ائدن اؤلکه قونومونا اولاشماقدیر " ایفادلرینی ایشلتدی.
تکنولوژیک گلیشمهلرین ایلک مرحلهسینین خیال ائتمک اولدوغونو وورغولایان اردوغان، "بیز ده تورکیهیه نه قازاندیردیق ایسه، خیاللاریمیزین آردینجا گئدهرک قازاندیردیق. تکنوفستین بیر سیچراما واسطهسی اولماسینی دوشونورم" دئدی.
باشباخانلیغی دؤنمینده ساوونما صنایعینده بؤیوک بیر آددیم باشلادیغینی بیلدیرهن اردوغان، "تانک، هلیکوپتر، اینسانسیز هاوا آراجی کیمی بیر چوخ محصولون حاضر آلیم پروژهلرینی لغو ائدرک، میلی و اؤزگون مدل اینکیشاف ائتدیرمه ایشلری باشلاتدیق. حاضردا اؤلکهمیزده ۶۰۰ون اوزرینده ساوونما صنایع پروژهسی یئریدیلیر" شکلینده دانیشدی.
اردوغان، "مالیه، ساغلیق، انرژی تکنولوژلری یئرلی و میلی اولاراق اینکیشاف ائتدیرهرک مستقیللییمیزی ساغلاملاشدیرمایا چالیشیریق. بیلیم اینسانلاریمیزین یوردا دؤنوش سفربرلیگینی باشلادیریق. اولوسلارآراسی لیدئر تآراشدیرماچیلار پروگرامی باشلادیریق. دونیانین هر یئریندهکی بیلیم اینسانینی اؤلکهمیزده باشلاتدیغیمیز آددیما قاتیلمایا دعوت ائدیرهم" دئدی.


c: text/html

text:
کوبا خاریجی ایشلر ناظرلیگی آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپین جنوبی آمریکا و آفریکا اؤلکهلریندن گلنلری تحقیر ائتمهسینه موناسیبت بیلدیریب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، مسلیله باغلی آچیقلاما "گرانما" قزئتینین سایتیندا یئرلشدیریلیب.
"بو بیاناتلار نیفرت و غضبله دولودور. دئییلهنلر کوبا خالقی آراسیندا حیددته سبب اولوب. چونکی کوبا خالقینین فورمالاشماسیندا آفریکا و هائیتیلیلر بؤیوک رول اویناییبلار"، - اعتراض بیاناتیندا بیلدیریلیب.
بوندان اول ایسه ترامپین ایفادهلری ایله علاقدار سالوادور آمریکا حکومتینه اعتراض نوتو گؤندرمیشدی.
قئید ائدک کی، دونالد ترامپ هائیتی، سالوادور و آفریکا اؤلکهلریندن گلن میقرانتلار حاقیندا راضیلاشمانی موذاکیره ائتمک اوچون آغ ائوده کنگرسمنلرله گؤروشو زامانی بو اؤلکهلردن گلن میقرانتلاری «ایرنج اؤلکهلرین نمایندهلری» آدلاندیریب.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
ارمنیستان سلاحلی قوهلرینین بؤلمهلری جبههنین مختلیف ایستیقامتلرینده ایری چاپلی پولمیوتلاردان دا ایستیفاده ائتمکله سوتکا عرضینده آتشکس رژیمینی ۱۲۵ دفعه پوزوب.
مدافعه ناظیرلییندن آخار. آذ-آ وئریلن خبره گؤره، ائرمنیستان رئسپوبلیکاسی نویئمبئریان و ایجئوان رایونلاری اراضیسیندهکی آدسیز یوکسکلیکلرده یئرلشن مؤقعلردن قازاخ رایونونون کمرلی، فرحلی، جعفرلی کندلرینده، بئرد رایونونون چیناری کندینده یئرلشن مؤقعلردن توووز رایونونون آغبولاق و کوخانبی کندلرینده یئرلشهن مؤقعلریمیز آتشه توتولوب.
ترتر رایونونون ایشغال آلتیندا اولان گؤیارخ، یاریمجا، چیلبورت، آغدام رایونونون مرزیلی، یوسیفجانلی، فضولی رایونونون قورقان، قاراخانبیلی، هورادیز، آشاغی ویسللی و آشاغی سیداحمدلی کندلری یاخینلیغیندا، همچینین گؤیگؤل، گورانبوی، ترتر، آغدام و فضولی رایونلاری اراضیسیندهکی آدسیز یوکسکلیکلرده یئرلشن مؤقعلردن ده سلاحلی قوهلریمیزین مؤقعلری آتشه توتولوب.


text:
تورکییه پرزیدنتی رجب طایییب اردوغان ۱۶ آپرل رفرندوموندا قبول ائدیلن آنایاسایا دییشیکلیگی ایله «پرزیدنتین پارتییا ایله علاقهسی کسیلیر» قانونونون آرادان قالدیریلماسیندان سونرا یئنیدن عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین (آکپ) عضوو اولوب.
آخار. آذ خبر وئریر کی، اردوغانین نؤوبتی عضولویو عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین منزیل-قرارگاهیندا کئچیریلن خصوصی مراسیمله باش توتوب.
اردوغان عضولوک بیاننامهسینی ایمضالادیقدان سونرا رسما آکپ عضوو اولوب.
قید ائدک کی، ۲۰۱۴-جو ایلین ۱۰ آوگوست سئچکیلری ایله پرزیدنت سئچیلن اردوغان ۱۷ گون سونرا عدالت و اینکیشاف پارتییاسینین صدری وظیفهسینی احمد داوودوغلونا تحویل وئرمیشدی.


text:
چیلله زلزله دادی ایله
جمعه 24 بهمن 1393+0 به یه ن
چیلله زلزله دادی ایله
دوکتور جئری
بؤیوک بیلگین(عالیم) ابونصر فارابی-دن ساز چالماسینی ایسته ییرلر، ابونصر سازی آلیب چالا-چالا باشلاییر اویناماغا. ندنینی سوروشاندا، دئییر:
- بئله لیکله، ساز چالماقلا یاناشی(یانیندا) اویناماق باجاردیغیمی (باشاردیغیمی)دا ایسته دیم بیلدیرم.
دئییرلر سؤز سؤزی گتیرر آرشین بئزی.شاختالی چووغونلو چیلله نین گلمه سی ایله، دؤولتین قاراداغ زلزله گؤرموش اهالیسینه ایکی آیدا ائو تیکه جگی نین لنگیمه سی سؤز دوشدوگونده اوسته کی حیکایه یادداشیمدا جانلاندی. آنلاشیلان دؤولتده ایسته ییر، زلزله اوچونتولاریندا اینسانلاری قورتارماقدا باشاریلی اولدوغونو گؤسترمکله یاناشی بو فلاکت گؤرموشلری قار آلتیندان چیخارماقدا دا باجاریقلی اولدوغونو دونیایا پئش چکسین!...
تانری میللتیمیزی، دؤولتین باشقا باجاریقلاریندان قوروسون(گؤزله سین). آمین


text:
فتوگالری: قبرس پاراحاتچیلیق حرکتیندن ۴۴ ییل گچدی
قبرس پاراحاتچیلیق حرکتی | ۱۹۷۴-نجی ییلینگ ۲۰-نجی ایولیندا تۆرکیأنینگ قشونی قبرس دا پاراحاتچیلیق حرکتینی باشلادیپدی. ۴۴ ییل موندان اۇزال گچیریلن بو حرکت بیلن باسیش آستینداقی قبرس ینگ تۆرکلری ظلمدان حالاص ادیلدی. شۇل تاریحی گۆنلردن شو صوراتلار قالدی
۱۹۷۴-نجی ییلینگ ۲۰-نجی ایولیندا تۆرکیأنینگ قشونی قبرس دا پاراحاتچیلیق حرکتینی باشلادیپدی. ۴۴ ییل موندان اۇزال گچیریلن بو حرکت بیلن باسیش آستینداقی قبرس ینگ تۆرکلری ظلمدان حالاص ادیلدی. شۇل تاریحی گۆنلردن شو صوراتلار قالدی
اتیکتلر: پاراحاتچیلیق , قبرس


text:
اردوغان، واعظینی قبول ائتدی
اردوغان، محمود واعظینی باشقانی اولدوغو عدالت و قالخینما پارتیسی مرکزینده قبول ائتدی
جمهورباشقانی رجب طیب اردوغان، ایران جمهورباشقانی اؤزل نمایندهسی محمود واعظینی قبول ائتدی.
اردوغان، محمود واعظینی باشقانی اولدوغو عدالت و قالخینما پارتیسی مرکزینده قبول ائتدی.
داها اولدن واریلان آنلاشما اساسیندا تورکیه ایله ایران آراسینداکی تیجارتده، دلار و یورو یئرینه میلی پول ایستیفاده ائدیلمهسی قراری آلینمیشدی.
اردوغان، ۴ اکتبردا رسمی سفرده اولدوغو ایراندا حسن روحانی ایله دوزنلهدیگی مطبوعات کنفرانسیندا،
"مرکز بانکلاریمیزین باشقانلیغیندا و بانکلارین اؤز آرالارینداکی مالیه سئکتورونا بیر جانلانما، حرکتلیلیک گتیرمک قرارینا گلدیک. اقتصادی ایلیشکیلریمیزی مؤوجود ارز سبدی باسقیسیندان قورتارماق صورتی ایله یئرلی پوللا آلیش وئریش ائتمک فیکرینی حیاتا گئچیرمک قرارینی وئردیک" دئمیشدی.


text:
کولت. آذ میرزا الکبر صابیرین سالمان ممتازا وئردیی ایلک و سون موصاحیبهسینی تقدیم ائدیر:
سوال: - سیزین ایلک تخلصونوز اولان «هوپ-هوپ» سؤزونون معناسی ندیر و نه سببه بونو قبول ائتمیسینیز؟
جواب: - بو تخللوسو منه عزیز دوستوم مشهدی حبیب وئرمیشدیر. هوپ-هوپ قوش آدیدیر. بو قوشون بو آددان باشقا ائل آراسیندا یئنه بیر نئچه آدی واردیر کی، فاتماباجی، بوببو، اوپ-اوپ و شاناپیپیک او جملهدندیر. مشهدی حبیب منه «فاتماباجی» دئیه خیطاب ائتمک اوچون بو آدی اینتیخاب ائتمیشدیر (سئچمیشدیر). من ده بونون عوضینده اونون تخللوسونو «قیزدیرمالی» قویموشام کی، معناسینی هله بو گونه کیمی آنلایا بیلممیشدیر.
سوال: - نه سببه تخلصونوزو تئز-تئز دییشدیریرسینیز؟
جاواب: - بونو شیروانلیلاردان و موحیطدن سوروشمالیسینیز.
سوال: - عباس صحتین نئچه یاشی واردیر؟ سیز بؤیوکسونوز، یوخسا او؟
جاواب: - باشدا او بؤیوکدور، یاشدا من.
سوال: - صحت درین ساوادلیدیرمی؟
جواب: - من اونون شاگیردییم، او منه اوستاددیر.
سوال: - عثمانلیلارین کلاسسیک شاعرلریندن کیملری بیهنیرسینیز؟
جاواب: - ضیا پاشا ایله نامیق کمال بیی.
سوال: - توفیق فیکرتی بینیرسینیز، دوزدورمو؟
جاواب: - سیز، عثمانلی شاعرلرینی سوروشدونوز، من ده فیکریمی دئدیم. فیکرت عرب شاعریدیر (م.ا.صابیر فیکرتین اثرلرینده عرب سؤزلرینین چوخ ایشلدیلدیینی یقین کی، نظرده توتوردو - رئد.).
بو آددا تورک شاعری یوخدور. یاخشی اولاردی کی، بونو محمد هادی افندیدن سوروشایدینیز. یاخشیسینی او بیلر (هادینین ده شعیرلرینده فارس و عرب سؤزلری چوخدور، صابیر اونا دا ایشاره ائدیردی» - رئد.).
سوال: - «ملا نصرالدین» مجموهسینین ۱۸-جی نؤمرهسیندهکی «گؤزلیم» عونوانلی شعیرینیزین ۳-جو و ۵-جی بندلری آیری بهردهدیر. بونون سببی و حیکمتی ندیر؟
جواب: - حیکمتی و سببی مورگولهمکدیر. من گئجهلر «سصدا» قزئتینده («صدا» ۱۹۰۹-۱۹۱۱ -جی ایللرده ن.وزیرووون نشر ائتدیی گوندهلیک قزئت ایدی. -ش.ه.) کورکتورلوق ائدیرهم. ایداره خصوصی تلگراملار آلمیر. او قدر گؤزلییر کی، «کاسپی»، «حقیقت» و سایر قزئتلر چاپ اولوب چیخیر. اونلار چیخاندان سونرا تلگراملار ترجومه اولونور، دوزولور، باسیلیر، من ده کورکتوراسینا باخیرام، من او شعیری هاشیم بیین مطبعهسینده گئجه یاریسی یازمیشام و یازارکن مورگولهییب سونرا دا یوخولامیشام. یوخودان آییلاندان سونرا دا مابعدینی یازمیشام. شعیر طبع اولوب گلندن سونرا سهوینی باشا دوشموشهم کی، بو دا چوخ گئج ایدی.
سوال: - مطبوع شعیرلرینیزین هانسینی چوخ بینیرسینیز؟
جواب: - هئچ بیرینی. بیهنیلهسی شعیرلری سونرالار یازاجاغام.
سوال: - سونرا نه واخت؟
جواب: - مورگولهمهینده.
سوال: - نه اوچون شعیرلرینیزی هجا وزنینده دئییل، عروض بهرینده یازیرسینیز و شعیرین اسکی فورمالارینی، شکیللرینی شدتلی صورتده محافظه ائدیرسینیز؟
جواب: - بو چوخ موهوم مسئلهدیر. گؤروم اؤز فیکریمی دئیه بیلهجهیهممی. منجه یئنی فیکیرلری و یئنی مؤوضوعلاری موطلق اسکی فورمادا و عروض بهرلرینده وئرمک و یازماق لازیم، هم ده واجیبدیر. بونلاری بیردن-بیره دییشیب اوخوجونو ادبیاتدان یادیرغاتماق و سویوتماق اولماز. ایری-ایری توپلار ایله هوجوما کئچن دوشمهنین قاباغینا صدف دستهلی و قیزیل سویو ایله یازیلی گوموشو خنجل ایله چیخماق عقلسیزلیقدیر. عروض بیزیم دئییلدیر. بونو هامی بیلیر. لاکین ۱۳ عصردیر ادبیاتیمیزی محاصرهیه آلمیشدیر. بو محاصره ده بؤیوک-بؤیوک اوستادلارین پلانی، نقشهسی و اللری ایله اولموشدور. بو محاصرنی یاریب ادبیاتیمیزی خلاص ائتمک، یئنه یوخاریداکی اوستادلار کیمی بؤیوک اوستادلارین اللری ایله مومکون اولاجاقدیر.
بؤیوک شاعرلری ده، اوستادلاری دا آنجاق بیلیک و خالق یئتیره بیلر. شاعر ائلین، خالقین حؤکمرانی و گؤزونون ایشیغی اولمالیدیر کی، او نه دئسه خالق اونا باخسین و نه یازسا ائل اوخوسون. بو حؤکمرانلیق دا یالنیز ائلین روحونو بیلمکله و طلبلرینی اؤدمکله اولار. ائلین حالینا یانماییب گوجله حؤکمرانلیق ائدنلر «دوستوم» عبدولحمید و ممدلینین گونونه دوشرلر.
شعیر ایله موسیقی بیردیر. بونلارین هر ایکیسی ده اینسانلارین روحو ایله علاقداردیر. لاکین شعیر یوکسکدیر و اونون مقامی (وظیفهسی) اوجادیر. شعیر موسیقیسیز اولار، موسیقی شعیرسیز اولماز. ائلین اورییندن دئییلن شعیرلر باشدان-باشا موسیقیدیر. چونکی هر بیر کس اونو اؤز آهنگینه اویدوروب اوخویاجاقدیر.
موسیقیمیزده سگاه، چهارگاه، شور، راست و سایر موغاملار واردیر. بونلار بیزیم دئییل، گلمهدیر، اما بیزیمدیر، روحوموزا کؤک سالمیشدیر، روحوموزون قیداسیدیر. بو موغاملار عروض بهرلری ایله بیر تاریخده یوردوموزا گلمیشدیر و بیر تاریخده ده گئدهجکدیر. بونلارین حیاتی بیر-بیرینه باغلیدیر. دؤرد یوز ایلدن بریدیر فضولینین شعیرلرینین شهرتی بوتون شرقی قاپسامیشدیر. هامی او شعیرلری ازبردن بیلیر و ایستدیی زامان سئوه-سئوه اوخویور. حالبوکی بو شعیرلر باشدان-باشا عروض بهرلرینده یازیلمیشدیر. سعدینین، حافیظین غزللرینین قاباغینا آنجاق غزل ایله چیخماق اولاردی کی، فضولی بونو دویموش، چیخمیش و اونلارین نفوذلارینی قیرمیشدیر.
من فضولی «دیوان»ینا فضولی غزللرینه باشدان-باشا نظیره یازماق فیکریندهیم، یعنی او فورمادا و او بهرلرده اولماق شرطی ایله یئنی-یئنی مؤوضوعلاردا غزللر یازاجاغام. هله بیر نئچه نظیره ده یازمیشام.


text:
روس کیمیا موتخصیصلری و آمئریکانین ایمون فارمائتیکالس شیرکتینین موتخصیصلری خرچنگین موعالیجه سینده ائفئکتیو نتیجه الده ائده بیلرلر.
آخار.آذ خبر وئریر کی، اونلارین حیسسیز خرچنگ حوجئیره لرینی یوخ ائتمک اؤزللییینی اؤزونده ائهتیوا ائدن کوکورد، هیدروکاربون و آزوت کامپونئنتلرینی تاپدیغی معلوم اولوب.
موسکوا فیزیک و تئخنولوگییا اینستیتوتوندان آلئکساندر کیسئلوو سوزوگئدن کامپونئنتلرین تصادوفن سئچیلمهدیگینی دئییب:
"آمینوتیازوللارین چ وخو گئنیش فارماکولوژی و بیولوژی تاثیره مالیکدیر. بونا گؤره ده بیز بو صینفه عاید کومپونئنتلرین خرچنگه قارشی تاثیر گؤستره بیلجیینی دوشوندوک".
کیسئلیوو و امکداشلاری سورعتلی و اوجوز بیر شکیلده خرچنگین موعالیجه سینده ایستیفاده ائدیلمه سینی تامین ائده جک مولئکول سینتئز مئتودوندان بحث ائدیبلر. روسییادان اولان کیمیا موتخصیصلری بو مئتوددان ایستیفاده ائده رک 30 عدد درمان توپلاییبلار.
آپاریلان تجروبه لرین نتیجه سینه گؤره، بو مولئکولا اوکسیژئن و کوکورد ائلئمئنتلرینی اؤزونده بیرلشدیرن کاربوهیدرات زنجیرینین علاوه ائدیلمه سی درمانلارین تاثیر گوجونو آرتیریب، عینی زاماندا خرچنگ حجئیره لرینین بؤلونمه مودتینی دایاندیریب. بو درمانلارین خرچنگین موعالیجه سینده ایستیفاده ائدیله بیله جیی بیلدیریلیب. داها سونرا موتخصیصلر بو کامپونئنتین نئجه تاثیر اتدیگینی و بؤلونن حجئیره لری نئجه محو ائله دییگینی آراشدیراجاق.


text:
ائتدی پنهان زولف ایچینده اول ملک سیما اوزون
گیزله میش ابر ایچره سان، مهرِ جهان آرا اوزون
لیلی ساچلی بیر پری مجنونه دؤندرمیش منی
رحمه گلمز توتسادا، آهیم اودو دونیا اوزون
غرق اولوبدور سیلِ غم ایچره وجودوم اؤیله کیم
بنزه رم من اول حبابه کیم، توتار دریا اوزون
یوز گؤزه ل، اؤز سسئوگیلیمدن باشقا آچماز کؤنلومی
شبهه سیز، مجنونا گوسترسین گرگ لیلا اوزون
یارسیز، گول اوزلو جانان سیز، بوساطِ باده ده
قان اولور کؤنلوم، گؤزوم گورسه، مئیِ حمرا اوزون
یوز کؤنول، مین ناز ایله باخدیقجا قان ائتسین گرک
گؤسترینجه عاشیقه بیر دم گولِ رعنا اوزون
بیر منیم کؤنلوم دئییل دیوانه سی مه رولارین
من کیمی مینلرجه مجنونلار توتوب صحرا اوزون
زولف دن. دیوانه دن دیر هر سؤزون شاعیر یئنه
گؤستره ر بیر گون سنه عارف لر استهزاء اوزون
واحدا، اول بیوفا اغیاره یوزمین لطف ائدر
گؤستره ر امّا منِ مسکینه استغنا اوزون


text:
سعودییه عربیستانینا سفر ائدن بولقاریستان باش ناظری بویکو بوریسووون طییارهسی ایران هاوا مکانینا بوراخیلماییب.
آخار .آذ خبر وئریر کی، بو بارهده بولقاریستانین خاریجی ایشلر ناظری یئکاترینا زاهاریئوا معلومات وئریب.
اونون سؤزلرینه گؤره، تهرانین بو قراریندان سونرا تورکییه قیریجیلاری مسئلهیه موداخیله ائدرک، باش ناظرین طییارهسینین عراق هاوا سماسیندان سعودییهیه کئچمهسینی تامین ائدیب.
خاریجی ایشلر ناظیری رهبری بیلدیریب کی، مسئله ایله باغلی ایرانین بولقاریستانداکی فؤوق العاده ایشلر اوزره وکیلی خاریجی ایشلر ناظیری چاغیریلیب:
«ایران حربی هاوا قوهلرینده سؤزوگئدن طیارهده باش ناظرین اولدوغو بارهده معلومات اولماییب. ایران طرفی طیارهنین اؤنجهدن معین اولونموش مارشروتدان کنارا چیخدیغینی معین ائدرک همین طیارهنین هاوا مکانینی ترک ائتمهسینی امر ائدیبلر».


text:
۱۹۷۷ (میلادی)
میلادی ۱۹۷۷-جی ایل گریگوری تقویمی اساسیندا مین دوْققوز یۆز یئتمیش یئددینجی ایل.
اهمیتلی حادیثهلر[دَییشدیر]
حادیثهلر[دَییشدیر]
- ۸ ژانویه - موسکودا ترور عملیاتی تؤردیلدی.
- ۵ دسامبر - جومهور باشقانی انور ساداتین ایسرایلین مۆستقیللیگینه طرفدار چێخماسیندان سوْنرا ۵ عرب اؤلکهسی مصرله دیپلوْماتیک علاقهلری کسمیشدیر.
- ۵ جولای - پاکیستاندا کودیتا نتیجهسینده ذوالفقار علی بوتو تۇتوقلاندی.
- ۳۱ دسامبر - تۆرکیهده ایلک دفعه استیضاحلا دؤولت دۆشورولدو.
- ۲۸ نوْوامبر - آرکادی ووْلسکینین رهبرلیک ائتدیگی قوْندارما «داغلیق قاراباغ اۆزره خۆصۇصی ایداره کوْمیتهسی» لغو ائدیلمیشدیر.
- ۲۷ سپتامبر - چرنوبیل آتوم الکتریک ایستگاهی ایشه دوشدو
- ۲۵ نوْوامبر - بیرلشمیش میلّتلر تشکیلاتی ایسراییلین عرب توْرپاقلارینی ایشغال ائتمهسینی پیسلهین قطعنامه قبول ائتمیشدیر.
- ۲۵ مئی - اۇلدوز ساواشلاری فیلمی گؤستریمه گیردی.
- ۲۱ ژانویه - آمریکا بیرلشمیش ایالتلری باشقانی جیمی کارتر٬ ویئتنام ساواشی سیراسینداکی عسگر قاچاقلارینین هامیسینی عفو ائتدی.
- ۱۹ نوْوامبر - میصر جۆمهور باشقانی انور سادات ایسراییله سفر ائتمیش ایلک عرب لیدری کیمی تاریخه دۆشموشدور.
- ۱۹ ژانویه - فلوریدانین تاریخینده ایلک دفعه قار یاغدی.
- ۱۸ ژانویه - ذاتالریهیه یوْل آچان لژیونر ناخوشلوغونون عامیلی تاپیلدی.
- ۱۶ آقوست - الویس پرسلی قریسلندده وفات ائتدی.
- ۱۱ دسامبر - تۆرکیهده یئرل سئچیملر ائدیلدی. جۆمهۇریت خالق حزبی سئچیملردن بیرینجی حزب اوْلاراق چیخدی.


text:
سرپل ولایتیده مکتب اقووچی قیزلر زهرلنگن
سرپل ولایتی نینگ ولایت حاکیمی اورن باسری قمرالدین شکیب نینگ ایتیشیچه، اوشبو ولایت نینگ توغن قشلاغیده گی قیزلرمکتبیده زهرسیپلیب ایگرمه گه یقین قیز زهرلنگن.
شکیب جنابلریگه کوره بوگون ایرته لب قیزلر مکتب صنفلریگه کیرگن بیرپیت زهرلنیب کینچه لیک ایسه اولر ولایت مرکزیده بولگن کسل خانه لردن بیریگه انتقال بیریلگن.
اما سرپل ولایتی نینگ معارف مسووللری مکتب اقووچی لریدن 19 قیز، بیش اقوتوچی و بیر ملازم هم زهرلنگن لیگینی ایتماقده.
محلی رسمیلرنی معلوم قیلیشلریچه زهرلنگن قیزلرنینگ بیرقنچه سی دوالنگنیدن سونگ اوز اویلریده الیب کیتیلگن، لیکن اولردن اوچته سی نینگ ساغلام وضعیتی یخشی بولمه گنی باعث حاضرهم کسل خانه ده بولگن.
ولایت حاکمی اورن باسری قمرالدین شکیب حادثه یوزه سیدن تیکیشرو ایشلری یولگه قوییلگن لیگینی معلوم قیلیب اما واقعه ده کیملرنی قولی بارلیگی حاضرگه چه معلوم بولمه گنینی ایتگن.
شونینگ دیک زهرنینگ قندی ماده لیگی باره سیده هم هیچ قندی معلومات بیریلمه گن.
بوندن الدین هم سرپل ولایتی نینگ مرکزیده کی گوهرشاد بیگم ناملی مکتبیده هم ایککی مرته زهرلنیش واقعه سی یوز بیریب اینگ آز اوتز بیش قیززهرلنگن ایدی.
همده قندوز وغزنی ولایتلریده هم عینی واقعه روی بیریب بیرقنچه مکتب اقوچی قیزلر زهرلنگن ایدی.
سونگی پیتلرده زهرله نیش واقعه سی نینگ قیز مکتبلریده کوپلب روی بیریب کیله یاتگنی افغانستان اهالیسی نینگ قتیغ خواطرلنترگن.


text:
تورکیه ده کوپلب افغانستانلیک قاچقین اوشلندی
اوشبو کیشی لر تورکیه نینگ آدانا ولایتیده اوشلنگن
تورکیه نینگ آدانا ولایتیده قاچاق یوللر بیلن تورکیه گه کیلگن 49 کیشی اوشلندی. اوشبو قاچقین لرنینگ 45 نفری افغانستانلیک و قالگن 4 کیشی سی ایسه سوریه لیک لردن عبارت.
خوددی شوو قاچقین لر آره سیده 3 باله و 4 عیال هم موجود. اوشلنگن اوشبو قاچقین لر آدانا ولایتی مهاجرت اداره سی گه تاپشیریلدی.
مذکور قاچقین لرنی انتقال ایتتیریاتگن ایککی بس نینگ هیداوچی لری ایسه تیکشیریلیش لری اوچون آدانا ولایتی امنیه قوماندان لیگی گه انتقال ایتتیریلدی.


text:
قدیم نن ایکی چیللیه ایکی قارداش دئیرلر
بیوک چیلله قورتاراندان سونرا یولا دوشر گئتسین کیچیک قارداشین یولدا گوروب سوروشار:سن گلدین نه ائله دین ؟
بیوک قارداش دئیر:
آرخ لاری دوندورموشام
گلین لری آغلاتمیشام
قینانانی دیللندیرمیشم
کیچیک چیلله دییر :
من اگر کی گئدرم
شاختانی کنده سالارام
آغاجلاری چارتدادارام
هر یانی بوز باغلادارام
تامام خالقی آغلادارام
قاریلاری تندیره سالیب
کولوفده ن چیخاردارام
بو سؤزلرین قاباقیندا بویوک قارداش دئیر:
قاباقین یازدی سنین
عومورون آزدی سنین
حربه زوربا دئمه چوخ
فیکیرین دایازدی سنین
کیچیک قارداش دییر :
حیف حیف عومروم آز دالیم یاز
کتاب «سئوگی یولچولاری» اثری از حسین واحدی روزنامه نگار،وبلاگ نویس و طنزپرداز جوان اورمیه ای به چاپ رسید و به بازار عرضه شد.
برای خرید اینترنتی و یا آشنایی بیشتر از این اثر لطفا اینجا کلیک کنید
چیلله گئجهسی میلاد تاریخی ایله دئکابرین 21-دن 22-ا کئچن گئجهدیر. بو گئجه اساسن گونئی آزربایجاندا، قوزئی آزربایجان، تورکییهده و ایراندا قئید ائدیلیر. بو گئجهده قار یاغماسی چوخلو سئوینجه سبب اولور. همین گئجه عائله
عضولری، قوهوم، دوست، تانیش صمیمییتله بیر یئره ییغیشیر و ایلین ان اوزون
گئجهسینی مئیوه و چوخلو شیرنیات یئمکله قئید ائدیرلر. بو گئجهنین ان اهمیتلی آتریبوتلاریندان بیری قارپیزدیر. اهالی
قارپیز یئییر کی، سویوغا یوخ دئسین. بئله کی، هر عاییله همین گئجه موتلق
بیر قارپیز آلمالیدیر. اگر یئنی ائولننلر وارسا اونلارا دا والیدئینلری
طرفیندن قارپیز هدیه وئریلیر. بو گئجه آزربایجانین ان دوغما، قدیمی و یئگانه گئجه بایرامیدیر. جویز
(قوز) هالواسی، هویج (کؤک) هالواسی، پاخلاوا (باقلوا)، توخوم
(سئمیچکا)(توم) و مئیوهلر و دیگر شیرنیاتلار دا بو گئجهده سوفرهده
اولمالیدیر. آزربایجان كندلرینده و شهرلرینده بو گئجهاوچون چئشیدلی عادت – عنعنهلر
موجوددور. كورسو دوورونو ییغیلیماق، فامیلین بویوگلرینین ائولری گئتمك،
گئجهلر "تاپماجالار" و "بایاتیلا" سویلهمك بو گئجهنین
عادت-عنعنهلریندندیرلر. هر حالدا "چیلله قارپیزی" یئمك بو گئجهنین تمل
عادتیدیر. قیش فصلینین ان اوزون سورن بؤیوک چیللهسی اؤز قار توفانینا، سویوق و
دوندوروجو شاختاسینا گؤره ائل آراسیندا قاراقیش دا آدلانیر. بؤیوک
چیللهنین باشلاندیغی گونو، یعنی 22 دئکابری بزن چیلله بایرامی دا
آدلاندیرمیشلار. همین گونون گئجهسی ایلین ان اوزون گئجهسی اولدوغوندان
بونا چیلله گئجهسی ده دئییلمیشدیر. چیلله گئجهسینین آخشامی آداملار
قیشدان قورخمادیقلارینی نوماییش ائتدیرمک اوچون تونقاللار یاندیریر،
اودون اوستوندن هوپپانیر، تونقالین اطرافیندا رقص ائدیر، اهیلنجهلی
اویونلار، تاماشالار گؤستریرلر. بؤیوک چیللهنین شرفینه هر ائوده آچیلمیش
سوفرهیه جانا ایستیلیک گتیرن دادلی-لذتلی یئمکلر قویولور. بؤیوک چیلله
سوفرهسینین ان ساییلیب-سئچیلن، یایدان محض بو گون اوچون ساخلانیلان
چیلله قارپیزیدیر. خالق بو قارپیزین شانینه سؤز ده قوشوب: قارپیز ائله، قارپیزی، قالیب ایله قارپیزی. بؤیوک چیلله آدییلا دوشوب دیله قارپیزی. دوشوبدو دیله قارپیز. ییغیلیب خورجونلارا، گئدیر یارگیله قارپیز. چیلله قارپیزینی عادتن ائوین بؤیوگو کسیر. او اولجه قارپیزین زوغو اولان
طرفینی دایروی کسیب قابیغی دؤرد حیسهیه بؤلور. اؤزو و دیگر عاییله
عضولری اورکلرینده نیت توتورلار. او همین قابیقلاری یئره آتیر.
قابیقلارین نئجه دوشمهسینی هر کس اوریینده توتدوغو نیتی ایله یوزور.
قارپیزی کسن اونو دیلیملهییر. عائلهنین هر بیر عضوو بو قارپیزدان یئییر.
قونشولارا دا پای گؤندریلیر. چیلله قارپیزینین توملاری ییغیلیب
ساخلانیلیر. ایناما گؤره، چیلله قارپیزینین توملاری آتیلارسا، اوندا
قارشیداکی ایلده محصول بوللوغو اولماز. بؤیوک چیللهنین ان مشهور آیینی،
سؤزسوز کی، سمنی گؤیرتمک و اوندان حالوا بیشیرمکدیر. بو، بیر واخت
دوغرودان-دوغرویا سمنی بایرامی آدلانان بایرامین چوخسایلی مراسیم
آیینلریندن بیریدیر. باهاری چاغیرماق، بونونلا دا طبیعتی یاشیل گؤرمک،
اؤز اکدیگی تاخیلین گؤیرمهسی آرزوسونون صونعی رمزینی یاراتماق تشببوسوندن
ایرهلی گلن سمنی گؤیرتمهیین تاریخی اجدادلاریمیزین ایلکین امک، تصرروفات
حیاتی ایله باغلیدیر. یاشاییشینی، دولاناجاغینی تصرروفات ایلینین –
باهارین، یازین باشلانماسیندا گؤرن اولو اجدادلاریمیز تاخیلی صونعی شکیلده،
یعنی ائو شرایطینده گؤیرتمکله تئز گلمهسینی، بونونلا تورپاغین
اویانماسینی، محصولون جوجریب بؤیومهسی آرزوسونو ایفاده ائتمیشلر. سؤزسوز
کی، بورادا تقلیدی سئحر آکتی آپاریجیلیق تشکیل ائدیر. بو تقلیدی سئحرین
باشا دوشولن معناسی بئلهدیر: "محصولوم، سنی ائوده گؤیرتدیگیم کیمی، اکین
ساحمده، تورپاغیمدا دا بئلهجه گؤیر، بؤیو" خونچانی بهی (داماد)ین عاییلهسی پای اولاراق گلینین ائوینه آپاریر.
خونچانین ایچینده قارپیزدان علاوه حریر و باهالی پارچالار، میوهلر، آجیل و
شیرینیلر گورمك آپاریلیر. عادت اولاراق خونچانین قارپیزی گوزل صورتده
بزهنمهلیدیر. چیله چیخار بایراما بیر آی قالار پینتی آرواد قوورمانی قـــورتارار گئدر باخار گودول ده یارماسینا باخ فلكین گردش و غوغاسینا داش ماكیدا چیلله گئجه سی بو نغمه نی اوخویارلار: آی چیلله ، چیلله قارداش آتین قامچیلا قارداش. بیر گلدین دانیشمادیق، قلبیم آچیلا قارداش قوشا چایدا میاندابدا چیلله آخشامی گون باتاركن اود یاندیریب، اوٍستوندن آتیلارلار . سوْنرادا اوْدو قاریشدیریب ، داغیدیب، بئله اوْخویالار : چیلله قوْودو ،چیلله قوْودو سحر مینجیق ، سحر مینجیق. 40 سحر مینجیق دئدیكده ساباهیسی گون مینجیق – مینجیق یاغیش یاغماسینی آرزیلارلار
ایلین "یاغی" فصلی ساییلان قیش فصلی ایبتیدای تصووور و اعتیقادلاردان
باشلانغیج گؤتورمکله ایندینین اؤزونده ده اوچ خوصوصی چیللهیه بؤلونور.
بیرینجی بویوک چیلله
قیشین باشلانغیج گونوندن، یعنی دئکابرین ایگیرمی ایکیسیندن (چیلله
آیینین 1-ندن) فئورالین اوولیندک (دوندوران آی / بهمنین 10-و) اولان قیرخ
گونلوک واختدیر. بؤیوک چیللهنین یاریسی قدر - ایگیرمی گون اولان و ائل
آراسیندا "قیشین اوغلان چاغی" دا آدلانان کیچیک چیللهنین عومرو فئورالین
ایگیرمی ایکیسینه قدردیر. فئورالین ایگیرمی ایکیسیندن (بایرام آیی
/ایسفندین 1-سی)، ایلین اوزون-قیسالیغیندان آسیلی-اولاراق، مارتین
ایگیرمی، ایگیرمی بیر، ایگیرمی ایکیسینه (آغلار گولر آیی/فروردینین 1-ی)
قدر اولان و بوز آی آدی ایله تانینان موددت ایسه هر بیری یئددی گوندن عبارت دؤرد بالاجا چیللهیه، باشقا سؤزله، چیللهبئچهیه بؤلونور.
یئر کورهسینین قوزئی یاریمکورهسینده، ایلین 365 گونونون ان اوزون گئجهسیدیر. بو گئجه، شمسی ایلینین، دئی آیین باشلانقیج گئجهسی، آذر آیینین سونونجو گئجهسی و 3 آی نووروز بایرامینا قالمیش بیر گئجهدیر.
چیلله گئجهسینین عادت عنعنهلری
چیلله قارپیزی
عزیزیم، چیلله قارپیز،
سویودوجو اولمایان زامانلار بوستانلاری اولانلار، بیر-ایكی یاخچی قارپیزی طاغینین اوستونده ساخلاییب، اوزونه هالاخ و جیویر توكردیلر تا سویوق و حئیوانلاردان اماندا قالسین. بونلاری چیللهگئجهسی اوچون گوتورردیلر. بوگونكو گونده آزربایجان خالقی، قارپیزلارین میناب، دزفول و اهواز شهرلریندن الده ائدیرلر.
خونچا
چیلله گئجهسی اوچون بایاتی
بؤیوک چیلله - آزربایجان میللی تقویمینده قیش آیینین ایلک 40 گون.
ایلین "یاغی" فصلی ساییلان قیش فصلی ایبتیدای تصووور و اعتیقادلاردان باشلانغیج گؤتورمکله ایندینین اؤزونده ده اوچ خوصوصی چیللهیه بؤلونور. بیرینجی بویوک چیلله قیشین باشلانغیج گونوندن، یعنی دئکابرین ایگیرمی ایکیسیندن (چیلله آیینین 1-ندن) فئورالین اوولیندک (دوندوران آی / بهمنین 10-و) اولان قیرخ گونلوک واختدیر. بؤیوک چیللهنین یاریسی قدر - ایگیرمی گون اولان و ائل آراسیندا "قیشین اوغلان چاغی" دا آدلانان کیچیک چیللهنین عومرو فئورالین ایگیرمی ایکیسینه قدردیر. فئورالین ایگیرمی ایکیسیندن (بایرام آیی /ایسفندین 1-سی)، ایلین اوزون-قیسالیغیندان آسیلی-اولاراق، مارتین ایگیرمی، ایگیرمی بیر، ایگیرمی ایکیسینه (آغلار گولر آیی/فروردینین 1-ی) قدر اولان و بوز آی آدی ایله تانینان موددت ایسه هر بیری یئددی گوندن عبارت دؤرد بالاجا چیللهیه، باشقا سؤزله، چیللهبئچهیه بؤلونور.
کیچیک چیلله - آزربایجان میللی تقویمینده قیش آیینین 40-اینجی گونوندن 60-اینجی گونونهجن 20 گون.
میلاد تاریخی ایله دئکابرین 21-دن 22-ا کئچن گئجهدیر. بو گئجه اساسن گونئی آزربایجاندا، قوزئی آزربایجان، تورکییهده و ایراندا قئید ائدیلیر.
بو گئجهده قار یاغماسی چوخلو سئوینجه سبب اولور. همین گئجه عائله عضولری، قوهوم، دوست، تانیش صمیمییتله بیر یئره ییغیشیر و ایلین ان اوزون گئجهسینی مئیوه و چوخلو شیرنیات یئمکله قئید ائدیرلر.
بو گئجهنین ان اهمیتلی آتریبوتلاریندان بیری قارپیزدیر. اهالی قارپیز یئییر کی، سویوغا یوخ دئسین. بئله کی، هر عاییله همین گئجه موتلق بیر قارپیز آلمالیدیر. اگر یئنی ائولننلر وارسا اونلارا دا والیدئینلری طرفیندن قارپیز هدیه وئریلیر.
بو گئجه آزربایجانین ان دوغما، قدیمی و یئگانه گئجه بایرامیدیر. جویز (قوز) هالواسی، هویج (کؤک) هالواسی، پاخلاوا (باقلوا)، توخوم (سئمیچکا)(توم) و مئیوهلر و دیگر شیرنیاتلار دا بو گئجهده سوفرهده اولمالیدیر.
آزربایجان كندلرینده و شهرلرینده بو گئجهاوچون چئشیدلی عادت – عنعنهلر موجوددور. كورسو دوورونو ییغیلیماق، فامیلین بویوگلرینین ائولری گئتمك، گئجهلر "تاپماجالار" و "بایاتیلا" سویلهمك بو گئجهنین عادت-عنعنهلریندندیرلر. هر حالدا "چیلله قارپیزی" یئمك بو گئجهنین تمل عادتیدیر.
قیش فصلینین ان اوزون سورن بؤیوک چیللهسی اؤز قار توفانینا، سویوق و دوندوروجو شاختاسینا گؤره ائل آراسیندا قاراقیش دا آدلانیر. بؤیوک چیللهنین باشلاندیغی گونو، یعنی 22 دئکابری بزن چیلله بایرامی دا آدلاندیرمیشلار. همین گونون گئجهسی ایلین ان اوزون گئجهسی اولدوغوندان بونا چیلله گئجهسی ده دئییلمیشدیر. چیلله گئجهسینین آخشامی آداملار قیشدان قورخمادیقلارینی نوماییش ائتدیرمک اوچون تونقاللار یاندیریر، اودون اوستوندن هوپپانیر، تونقالین اطرافیندا رقص ائدیر، اهیلنجهلی اویونلار، تاماشالار گؤستریرلر. بؤیوک چیللهنین شرفینه هر ائوده آچیلمیش سوفرهیه جانا ایستیلیک گتیرن دادلی-لذتلی یئمکلر قویولور. بؤیوک چیلله سوفرهسینین ان ساییلیب-سئچیلن، یایدان محض بو گون اوچون ساخلانیلان چیلله قارپیزیدیر. خالق بو قارپیزین شانینه سؤز ده قوشوب:
قارپیز ائله، قارپیزی،
قالیب ایله قارپیزی.
بؤیوک چیلله آدییلا
دوشوب دیله قارپیزی.
دوشوبدو دیله قارپیز.
ییغیلیب خورجونلارا،
گئدیر یارگیله قارپیز.
چیلله قارپیزینی عادتن ائوین بؤیوگو کسیر. او اولجه قارپیزین زوغو اولان طرفینی دایروی کسیب قابیغی دؤرد حیسهیه بؤلور. اؤزو و دیگر عاییله عضولری اورکلرینده نیت توتورلار. او همین قابیقلاری یئره آتیر. قابیقلارین نئجه دوشمهسینی هر کس اوریینده توتدوغو نیتی ایله یوزور. قارپیزی کسن اونو دیلیملهییر. عائلهنین هر بیر عضوو بو قارپیزدان یئییر. قونشولارا دا پای گؤندریلیر. چیلله قارپیزینین توملاری ییغیلیب ساخلانیلیر. ایناما گؤره، چیلله قارپیزینین توملاری آتیلارسا، اوندا قارشیداکی ایلده محصول بوللوغو اولماز. بؤیوک چیللهنین ان مشهور آیینی، سؤزسوز کی، سمنی گؤیرتمک و اوندان حالوا بیشیرمکدیر. بو، بیر واخت دوغرودان-دوغرویا سمنی بایرامی آدلانان بایرامین چوخسایلی مراسیم آیینلریندن بیریدیر. باهاری چاغیرماق، بونونلا دا طبیعتی یاشیل گؤرمک، اؤز اکدیگی تاخیلین گؤیرمهسی آرزوسونون صونعی رمزینی یاراتماق تشببوسوندن ایرهلی گلن سمنی گؤیرتمهیین تاریخی اجدادلاریمیزین ایلکین امک، تصرروفات حیاتی ایله باغلیدیر. یاشاییشینی، دولاناجاغینی تصرروفات ایلینین – باهارین، یازین باشلانماسیندا گؤرن اولو اجدادلاریمیز تاخیلی صونعی شکیلده، یعنی ائو شرایطینده گؤیرتمکله تئز گلمهسینی، بونونلا تورپاغین اویانماسینی، محصولون جوجریب بؤیومهسی آرزوسونو ایفاده ائتمیشلر. سؤزسوز کی، بورادا تقلیدی سئحر آکتی آپاریجیلیق تشکیل ائدیر. بو تقلیدی سئحرین باشا دوشولن معناسی بئلهدیر: "محصولوم، سنی ائوده گؤیرتدیگیم کیمی، اکین ساحمده، تورپاغیمدا دا بئلهجه گؤیر، بؤیو"
خونچانی بهی (داماد)ین عاییلهسی پای اولاراق گلینین ائوینه آپاریر. خونچانین ایچینده قارپیزدان علاوه حریر و باهالی پارچالار، میوهلر، آجیل و شیرینیلر گورمك آپاریلیر. عادت اولاراق خونچانین قارپیزی گوزل صورتده بزهنمهلیدیر.
چیله چیخار بایراما بیر آی قالار
پینتی آرواد قوورمانی قـــورتارار
گئدر باخار گودول ده یارماسینا
باخ فلكین گردش و غوغاسینا
داش ماكیدا چیلله گئجه سی بو نغمه نی اوخویارلار:
آی چیلله ، چیلله قارداش
آتین قامچیلا قارداش.
بیر گلدین دانیشمادیق،
قلبیم آچیلا قارداش قوشا چایدا میاندابدا چیلله آخشامی گون باتاركن اود یاندیریب، اوٍستوندن آتیلارلار . سوْنرادا
اوْدو قاریشدیریب ، داغیدیب، بئله اوْخویالار :
چیلله قوْودو ،چیلله قوْودو
سحر مینجیق ، سحر مینجیق. 40
سحر مینجیق دئدیكده ساباهیسی گون مینجیق – مینجیق یاغیش یاغماسینی آرزیلارلار
ایلین "یاغی" فصلی ساییلان قیش فصلی ایبتیدای تصووور و اعتیقادلاردان
باشلانغیج گؤتورمکله ایندینین اؤزونده ده اوچ خوصوصی چیللهیه بؤلونور.
بیرینجی بویوک چیلله
قیشین باشلانغیج گونوندن، یعنی دئکابرین ایگیرمی ایکیسیندن (چیلله
آیینین 1-ندن) فئورالین اوولیندک (دوندوران آی / بهمنین 10-و) اولان قیرخ
گونلوک واختدیر. بؤیوک چیللهنین یاریسی قدر - ایگیرمی گون اولان و ائل
آراسیندا "قیشین اوغلان چاغی" دا آدلانان کیچیک چیللهنین عومرو فئورالین
ایگیرمی ایکیسینه قدردیر. فئورالین ایگیرمی ایکیسیندن (بایرام آیی
/ایسفندین 1-سی)، ایلین اوزون-قیسالیغیندان آسیلی-اولاراق، مارتین
ایگیرمی، ایگیرمی بیر، ایگیرمی ایکیسینه (آغلار گولر آیی/فروردینین 1-ی)
قدر اولان و بوز آی آدی ایله تانینان موددت ایسه هر بیری یئددی گوندن عبارت دؤرد بالاجا چیللهیه، باشقا سؤزله، چیللهبئچهیه بؤلونور.
یزدان خواننده محلی اورمیه ای است که از بچگی همه او را در خیابان امام و خیام اورمیه دیدند! او همیشه آهنگ های قدیمی و اصیل آذربایجانی میخواند و همه اطرافیان را به یاد خاطره های خوب خود می اندازد،حتی وقتی جمعه ها مردم میرفتند باغ توت وهرخانواده ای بساطی برای خودش پهن
میکرد یزدان میامد برای هرکس میخواند وپولی میگرفت مردم صاحب خاطره میشدند
ویزدان صاحب نان.
روز جمعه 28 مهر 1391 ساعت 6 عصر یا 7 در خیابان خیام بودم که از دور صدای آهنگی به گوشم آمد!
در تاریکی نشسته بود کسی دورو برش نبود تنها برای خودش میخواند نزدیک شدم و سلام و احوالپرسی کردم چند دقیقه ای پای صحبتش نشستم که درد و غصه اش بیش از حد بود.گفتم یزدان برایم بخون تا فیلمت را بگیرم با کمال رضایت قبول کرد من هم در پایان چند تومانی برای یزدان دادم که به نظرم هیچ بود!چون الان دیگه آهنگهای جدید دیگه جای برای آهنگ های اصیل یزدان نگذاشته!
راستی ما که دستمان به دهنمان میرسد آیا تکلیف در کمک به افرادی مثل یزدان را نداریم؟ آیا خواندن یزدان به آن مرد میان سال واقعا چند تومان ارزش داشت؟ بیشک نه ارزش واقعی آن لذتی است که مردانگی گذشت سخاوت وبزرگواریبه آدم میدهد بیایید بغل دستی مان را دوست داشته باشیم وبه منش پدران نمان عمل کنیم یزدان وامسال یزدان بهانه اند.
و برایم خواند و من هم تصویر این هنرمند از یاد رفته و فقیر را برای شما به دانلود گذاشتم.
دانلود اثر
در لینک یا پنجره ای که برای دانلود باز می شود و شما نمی توانید آهنگ دانلود کنید!
یا این علامت وجود ندارد
لطفا در پایین صفحه باز شده برای دانلود بر روی submit Query کلیک کنید تا دانلود شود.
با تشکر سعید
عاشیق
درویش وهاب زاده در سال 1302 شمسی در یکی از روستاهای اطراف دریاچه اورمیه
به نام کردلر دیده به جهان گشود. وی یکی از ستاره های درخشان آسمان موسیقی
محلی آذربایجان در حوزه غربی آن است . عاشیق
درویش وهاب زاده در سال 1302 شمسی در یکی از روستاهای اطراف دریاچه اورمیه
به نام کردلر دیده به جهان گشود. وی یکی از ستاره های درخشان آسمان موسیقی
محلی آذربایجان در حوزه غربی آن است . به
جرات میتوان گفت که ادامه حیات فعلی موسیقی عاشیقی در آذربایجان غربی
مدیون این هنرمند نام آشنای موسیقی است طوری که مردم آذربایجان غربی ،
بویژه ارومیه موسیقی عاشیقی را با صدای مرحرم عاشیق درویش میشناسند. عاشیق درویش شاگرد
استاد فرهاد بود واز محضر استاد دده بوراشانی استفاده کرده بود . از
شاگردان وی میتوان به عاشیق اسمعلی لطفی –عاشیق ذکریا ملکی – عاشیق عبداله
اشرفی و تنی چند اشاره نمود .
.وی علاوه بر ارائه سبک خاص در مکتب عاشیقی ارومیه،مقامهای موسیقی محلی را آنچنان زیبا و دلنواز اجرا میکند که هر شنوندایی را وادار به تحسین مینمایید. درویش علاوه بر اینکه هنرمندی تمام عیار بود دارای سجایای اخلاقی بیشماری نیز بود که نام اورا تا ابد زنده نگه خواهد دشت .
او پای ثابت برنامه های موسیقی در رادیو اورمیه بود و هنگام پخش صدای وی تمامی مردم دور رادیو را میگرفتند و مستانه هنرمندی وی را گوش میدادند.
وی در سال 1372 شمسی در اورمیه به دیار باقی شتافت.
عاشیق درویش وهاب زاده در سال 1302 شمسی در یکی از روستاهای اطراف دریاچه اورمیه به نام کردلر دیده به جهان گشود. وی یکی از ستاره های درخشان آسمان موسیقی محلی آذربایجان در حوزه غربی آن است .
به
جرات میتوان گفت که ادامه حیات فعلی موسیقی عاشیقی در آذربایجان غربی
مدیون این هنرمند نام آشنای موسیقی است طوری که مردم آذربایجان غربی ،
بویژه ارومیه موسیقی عاشیقی را با صدای مرحرم عاشیق درویش میشناسند.
عاشیق درویش شاگرد
استاد فرهاد بود واز محضر استاد دده بوراشانی استفاده کرده بود . از
شاگردان وی میتوان به عاشیق اسمعلی لطفی –عاشیق ذکریا ملکی – عاشیق عبداله
اشرفی و تنی چند اشاره نمود .
توضیحی در باره کلمه دلمه،دولما.دلمه یا همان دولما کلمه ای است کاملا ترکی که
از پر کردن می آید،مثال: دولدور(پر کن) دولدوراق(پر بکنیم)دولدوردولار(پر کردند) بامادور دولماسی:ـ(دلمه گوجه فرنگی)از گوجه فرنگی های سفت و رسیده درست میشود،مغزآن
مخلوطی است از لپه و قیمه گوشت و پیاز. بی بر دولماسی:ـ (دلمه فلفل9از فلفل های سبز و قرمز رسیده جهت رویه واز مخلوط
لپه و قیمه و پیاز و اندکی برنج جهت مغز این دلمه استفاده می شود. قارابدیمجان دولماسی:ـ(دلمه بادمجان)از بادمجان های نوع گرد و رسیده برای رویه
این دلمه واز مخلوط قیمه و لپه و اندکی برنج و ادویه جهت مغز آن استفاده می شود. قارنی یاریق:ـ(شکم پاره)همانند دلمه بادمجان است،با این تفاوت که بادمجانها را
از شکم پاره کرده و مغز را داخل آن می ریزند. قوروت دولما:ـ(دولمه کشکی)از خمیر نان لواش برای رویه این دلمه و از مخلوط تره
جعفری و گوشت چرخ کرده و پیاز برای مغز آن استفاده می شود.موقع خوردن بر روی آن
کشک اضافه می کنند. یارپاق دولماسی:ـ(دلمه برگ انگور،مو) از برگهای کوچک وتازه درخت انگور برای رویه آن و از مخلوط لپه و برنج
وتره و شوید و مرزه و قیمه برای مغز آن استفاده می شود. کلم دولماسی:ـ(دولمه کلم)از برگهای کلم سفید برای رویه و مانند یاپراق دولماسی
از یک مخلوط برای مغز آن استفاده می شود.
توضیحی در باره کلمه دلمه،دولما.دلمه یا همان دولما کلمه ای است کاملا ترکی که از پر کردن می آید،مثال: دولدور(پر کن) دولدوراق(پر بکنیم)دولدوردولار(پر کردند)
بامادور دولماسی:ـ(دلمه گوجه فرنگی)از گوجه فرنگی های سفت و رسیده درست میشود،مغزآن مخلوطی است از لپه و قیمه گوشت و پیاز.
بی بر دولماسی:ـ (دلمه فلفل9از فلفل های سبز و قرمز رسیده جهت رویه واز مخلوط لپه و قیمه و پیاز و اندکی برنج جهت مغز این دلمه استفاده می شود.
قارابدیمجان دولماسی:ـ(دلمه بادمجان)از بادمجان های نوع گرد و رسیده برای رویه این دلمه واز مخلوط قیمه و لپه و اندکی برنج و ادویه جهت مغز آن استفاده می شود.
قارنی یاریق:ـ(شکم پاره)همانند دلمه بادمجان است،با این تفاوت که بادمجانها را از شکم پاره کرده و مغز را داخل آن می ریزند.
قوروت دولما:ـ(دولمه کشکی)از خمیر نان لواش برای رویه این دلمه و از مخلوط تره جعفری و گوشت چرخ کرده و پیاز برای مغز آن استفاده می شود.موقع خوردن بر روی آن کشک اضافه می کنند.
یارپاق دولماسی:ـ(دلمه برگ انگور،مو) از برگهای کوچک وتازه درخت انگور برای رویه آن و از مخلوط لپه و برنج وتره و شوید و مرزه و قیمه برای مغز آن استفاده می شود.
کلم دولماسی:ـ(دولمه کلم)از برگهای کلم سفید برای رویه و مانند یاپراق دولماسی از یک مخلوط برای مغز آن استفاده می شود.(یورومو اونودما/نظر یادت نره)
اوماج آشی: ـ آشی همانند دیگر آشها،در آخر کار به آن خمیرهای ریز گلوله شده می ریزند. اون بئش آشی: ـ (آش پانزده)این آش در پانزدهم ماه رمضان پخته می شود باید که
پانزده رقم مواد در آن باشد. معمولا آنها :تره،جعفری،تلخون،اسفناجعگشنیز،نخود،لوبیا،برنج
آش،بلغور،عدس،روغن،هویج،برگ کلم و نمک می باشد. تورشولو آش:ـ (آش ترش) علاوه بر مخلفات سایر آشها در آن آلبالوی خشک و نمک سود
شده می ریزند. تره تونده آشی:ـ(آش تره و تونده)نام فارسی ندارد.گیاهی است محلی و بسیار با
خاصیت،از این گیاه در تهیه آش استفاده می شود.نزدیک به پیچک است نوع آن. تندیر آشی:ـ(آش تنور)آش بدون سبزی است، مواد آن نخود،بلغور،قیمه گوشت می باشد. داش کلم آشی:ـ(آش کلم)همانند دیگر آش هاست،در آن کلم قلمبه ریز شده و قبلا
پخته شده است استفاده می شود. بامادور آشی:ـ(آش گوجه فرنگی)در آن به جای آب معمولی گوجه فرنگی رنده شده می
ریزند. اریشته آشی:ـ(آش رشته)همانند بقیه آش هاست.در آن رشته مخصوص آش (خام)و کشک
اضافه می کنند. یارما آشی:ـ(آش بلغور)در این آش از بلغور استفاده فراوان می شود. یوغورت آشی یا قاتیق آشی:ـ(آش ماست9رایج ترین آش،همانند دیگر آش هاست.موقع
خوردن به آن ماست اضافه می کنند. (یوروم اونودما/نظر یادت نره)
اوماج آشی: ـ آشی همانند دیگر آشها،در آخر کار به آن خمیرهای ریز گلوله شده می ریزند.
اون بئش آشی: ـ (آش پانزده)این آش در پانزدهم ماه رمضان پخته می شود باید که پانزده رقم مواد در آن باشد.
معمولا آنها :تره،جعفری،تلخون،اسفناجعگشنیز،نخود،لوبیا،برنج آش،بلغور،عدس،روغن،هویج،برگ کلم و نمک می باشد.
تورشولو آش:ـ (آش ترش) علاوه بر مخلفات سایر آشها در آن آلبالوی خشک و نمک سود شده می ریزند.
تره تونده آشی:ـ(آش تره و تونده)نام فارسی ندارد.گیاهی است محلی و بسیار با خاصیت،از این گیاه در تهیه آش استفاده می شود.نزدیک به پیچک است نوع آن.
تندیر آشی:ـ(آش تنور)آش بدون سبزی است، مواد آن نخود،بلغور،قیمه گوشت می باشد.
داش کلم آشی:ـ(آش کلم)همانند دیگر آش هاست،در آن کلم قلمبه ریز شده و قبلا پخته شده است استفاده می شود.
بامادور آشی:ـ(آش گوجه فرنگی)در آن به جای آب معمولی گوجه فرنگی رنده شده می ریزند.
اریشته آشی:ـ(آش رشته)همانند بقیه آش هاست.در آن رشته مخصوص آش (خام)و کشک اضافه می کنند.
یارما آشی:ـ(آش بلغور)در این آش از بلغور استفاده فراوان می شود.
یوغورت آشی یا قاتیق آشی:ـ(آش ماست9رایج ترین آش،همانند دیگر آش هاست.موقع خوردن به آن ماست اضافه می کنند.
(یوروم اونودما/نظر یادت نره)
گؤزل
آذربایجان نین گؤزل دبلریندن بیری سون باهار دا کندلرده رب پیشیرمک
دیر،رب پیشیرمک بویوک لرین ایشیدیر بونو بویوک لر کندلرده گؤردوغونوز
کیمی اوجاق لار قوروب و بیر گوندن تا 4 گونه کیمی اوردا ییغیشیب و قیش
اوچون یئمک لر پیشیریرلر،بونلارین آدلاری ایسه رب،دوشاب،آلما
مرابباسی،آرمید و باشقا یئمک لر پیشیرلنیر. آمما
بو اوجاقین اوزونون بیر آیری گؤزللیگی واردیر، قیزلار ،او.غلانلار،کوره
کنلر آخشام اولوب ائوه گلرلر و اوجاغین باشیندا اوجاقدا قاینایان چایدان
ییغیشیب و بیرلیکده او چایدان ایچیب اوتورارلار،بیرده آخشام باشی اوجاغین
کوزو دوشندن سونرا کوزو اوجاقدان بیر آز ائشیگه چیخاردیب و اونون ایچینه
یئر آلما قویلارلار اونودا یئمگین بیر آیری دادی وار (یئین لر بیلر). یکی از آداب و رسوم آذربایجان حاضر کردن رب گوجه است . این کار را در اواخر تابستان و یا اوایل پائیز هنگام چیدن گوجه ها انجام میدهند. این کار معمولا در روستاها و در بعضی از نقاط شهر صورت میگیرد. این
آداب هنگامی زیباتر میشود که اعضای خانواده اعم از دختر ها و پسر هایی که
ازدواج کرده اند موقع حاضر کردن رب دور هم جمع میشوندو یکی از زیبائیها
گذاشتن سیب زمینی در آتش است که خیلی خوشمزه میشود. حیف است از چای که با
زغال همان اجاق آماده شده را از یاد ببریم که در ترکی اوجاق چای میگویند. این کار تقریبا1 یا 4 روز طول میکشد.
//سعید شکاری//
(یوروم یازین/ نظر بنویسید)
گؤزل آذربایجان نین گؤزل دبلریندن بیری سون باهار دا کندلرده رب پیشیرمک دیر،رب پیشیرمک بویوک لرین ایشیدیر بونو بویوک لر کندلرده گؤردوغونوز کیمی اوجاق لار قوروب و بیر گوندن تا 4 گونه کیمی اوردا ییغیشیب و قیش اوچون یئمک لر پیشیریرلر،بونلارین آدلاری ایسه رب،دوشاب،آلما مرابباسی،آرمید و باشقا یئمک لر پیشیرلنیر.
آمما بو اوجاقین اوزونون بیر آیری گؤزللیگی واردیر، قیزلار ،او.غلانلار،کوره کنلر آخشام اولوب ائوه گلرلر و اوجاغین باشیندا اوجاقدا قاینایان چایدان ییغیشیب و بیرلیکده او چایدان ایچیب اوتورارلار،بیرده آخشام باشی اوجاغین کوزو دوشندن سونرا کوزو اوجاقدان بیر آز ائشیگه چیخاردیب و اونون ایچینه یئر آلما قویلارلار اونودا یئمگین بیر آیری دادی وار (یئین لر بیلر).
یکی از آداب و رسوم آذربایجان حاضر کردن رب گوجه است .
این کار را در اواخر تابستان و یا اوایل پائیز هنگام چیدن گوجه ها انجام میدهند.
این کار معمولا در روستاها و در بعضی از نقاط شهر صورت میگیرد.
این
آداب هنگامی زیباتر میشود که اعضای خانواده اعم از دختر ها و پسر هایی که
ازدواج کرده اند موقع حاضر کردن رب دور هم جمع میشوندو یکی از زیبائیها
گذاشتن سیب زمینی در آتش است که خیلی خوشمزه میشود. حیف است از چای که با
زغال همان اجاق آماده شده را از یاد ببریم که در ترکی اوجاق چای میگویند.
این کار تقریبا1 یا 4 روز طول میکشد.بعد از رب انواع مربا ها برای زمستان حاضر میشود.
آخرین پست ها
شعر بسیار زیبا برای خیابان خیام اورمیه..........سه شنبه 6 خرداد 1393
دانلود آهنگ شاد تركی / آذری(بهزاد فیت)..........سه شنبه 6 خرداد 1393
عكس/سعید شكاری!!سئوگیم تیراختورا سون سوز..........سه شنبه 6 خرداد 1393
بویوک چیلله و کیچیک چیلله نین حیکایه سی..........سه شنبه 15 بهمن 1392
تورکجه ساغلیق وئرمک لر اس ام اس..........سه شنبه 3 دی 1392
جدیدترین کد های آوای انتظار همراه اول ، آذری ، ترکی،اصغر صیفی پور..........شنبه 16 آذر 1392
آخرین تصویر هوای از دریاچه اورمیه..........پنجشنبه 18 مهر 1392
اس ام اس های ترکی/ترکی اس ام اس/تورکجه اس ام اس لر /اس ام اس های آذری..........دوشنبه 15 مهر 1392
دانلود آهنگ قدیمی از پیمان تبریزی به نام قیزیل گولوم..........جمعه 8 شهریور 1392
جدیدترین كدهای آوای انتظار همراه اول احمد کایا (4) ..........شنبه 19 مرداد 1392
جدیدترین كدهای آوای انتظار همراه اول آذری و تركی(3)..........سه شنبه 1 مرداد 1392
با گرم شدن هوا ، هجوم ریز گردهای نمکی دریاچه ارومیه آغاز شد!!..........پنجشنبه 27 تیر 1392
جدیدترین كدهای آوای انتظار همراه اول آذری و تركی (2)..........یکشنبه 19 خرداد 1392
دانلود آهنگ بسیار زیبا شاد ترکی و فارسی رضا عزیزیان به نام آمان آمان از دست تو..........دوشنبه 13 خرداد 1392
دانلود آهنگ ترکی/ آذری بسیار زیبا از شهروز ابدالی به نام آنا من غریبم..........دوشنبه 13 خرداد 1392
همه پستها


text:
بو شعر اوزون ایللر آیریلیغیندان سونرا
وطنی زیارت ائتدیگیم واختلارا تصادف ائدیر.
وطن اوغلو
کئچن کئچدی، اوره ک جوشدو، آلیشدی.
گلهجکدن دانیش، یاز، وطن اوغلو.
اوزاق قارداش یاخینلاشیب، دانیشدی،
قلهمه آل، قوی یارانسین سؤز ، وطن اوغلو
بیز سلام گؤندردیک ساغ وطنداشا،
یاغییلا دؤیوشن ایگید قارداشا.
خزان پاییز کئچدی، قیش چاتدی باشا،
باهار نفسیله یاز، وطن اوغلو.
اوجا داغلارباشی داییم- قار اولار،
بیرلیکده دوشمنی أییب هر زامان.
آیریلیق اولماسین آماندیر، آمان،
أیرینی کسهجک، دوز، وطن اوغلو.
مردلرین تاریخده دئییلیب، آدی.
اوره ک بیر، دیلک بیر بودور، مورادی
یوردوموز کوروغلو، بابک سوراغلی،
نامرددن الینی اوز، وطن اوغلو.
اینجهلیب اوزاق یول چوخ یاخینلاشیب،
قیزیل گول، قرنفیل آچیب، دولاشیب،
یازیلان تعریفلر گلیب، یئتیشیب
خائینی ریشه دن قاز، وطن اوغلو.
آستارا کؤرپوسون شاعرلر کئچدی،
تورکلر، تالیشلار دئییب دانیشدی.
خزره، چایلارا، یولا سؤز قوشدو،
کئفلری ساغ گؤردوم یاز، وطن اوغلو.
وطندیر قلبیمین سئوگیسی، مورادی،
ساوالان داغلییام، حیدر اؤولادی،
بیلین کی، او منم وطنه باغلی،
صیادام پیلهچالی، قیز یوردلو، داغلی.
کریماوف (داسی)صیاد آغامی اوغلو ۱۹۹۲.۰۸.۱۲- جی ایل ایراندا اولارکن


text:
ارمنیستانین روسییادان سلاح آلماسی ایله بیزیم سلاح آلماغیمیز آراسیندا مقایسه آپارماق دوزگون دئییل.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری پولیتولوگ آرزو ناغییئو ارمنیستانین مالییه ناظری واردان آرامیانین ارمنیستانین روسییادان یئنی حربی کردیت آلماق اوچون مسکوا ایله دانیشیقلار آپارماسییلا باغلی آچیقلاماسینی شرح ائدرکن دئییب.
پولیتولوگ بیلدیریب کی، ایروان بو کردیتلری نه واختسا مطلق قایتارمالیدیر:
«روسییانین ارمنیستانا سلاح کردیتی هدییه دئییل، ایروان نه واختسا بو پولو گئری قایتارمالیدیر. حتی مومکوندور کی، پولو قایتارا بیلمهسه، اؤزونون اولان-قالان ایستراتژی اوبیکتلرینی ده روسییانین ایختیارینا وئرسین».
پولیتولوگون سؤزلرینه گؤره، روسییا ارمنیستانا سلاحی بو اؤلکهدهکی بازاسی واسطهسیله حیاتا کئچیریر و بو دا تام فرقلی منظرهدیر:
«بیزیم روسییا ایله سلاح آلوئری ساحهسینده موافیق مقاویلهلریمیز مؤوجوددور و واختیندا اؤدنیشیمیزی ائدیب سلاحیمیزی آلیریق. ایروانلا مسکوانین مناسیبتلری ایسه فرقلیدیر. معلوم مسئلهدیر کی، روسییا ارمنیستانین آرخاسیندا دوران قوهدیر. اونا گؤره ده ارمنیستانین روسییادان سلاح آلماسی ایله بیزیم سلاح آلماغیمیز آراسیندا مقایسه آپارماق دوزگون دئییل».
قید ائدک کی، بو گون ارمنیستان روسییادان یئنی حربی کردیت آلماق اوچون مسکوا ایله دانیشیقلارا باشلادیغینی بیلدیریب. ایروان سونونجو دفعه ۲۰۰ میلیون دوللارلیق سلاح کردیتینی کئچن ایل آلمیشدی.


text:
آیدینلانما چاغی
آیدینلانما چاغی یا معاریفچیلیک دؤورو آدلانان تاریخی دؤور، آیدینلانما فلسفهسینین ۱۸-جی عصرده دوغولوب منیمسمهیه باشلادیغی دؤوردور. غرب جمعیتینده ۱۷-جی و ۱۸-جو عصرلرده اینکیشاف ائدن، راسیونال دۆشونجه کؤهنه، قدیمی، دَییشمز قبول ائدیلن فرضیهلردن، اؤن موحاکیمهلردن و ایدولوژیلاردان اوْنو سربست بوراخماغی و یئنی معلوماتا قارشی قبول اتدیرمیی هدفلین ایدولوژی اینکیشافی احاطه ائدن دؤورو کاراکتریزه ائدیر. آوروپا قارانلیق چاغ دؤورونده دینه ضد اوْلدوغو ایله علم و دوشونمیی قاداغان ائتمیش دی. آنجاق اوْ زامانلاردا دیلدن دیله ائدیلن ترجومهلرله بیر مدنیت قۇرموش اوْلان اندولوسه (ایسپانیا) کئچیریلن یوروشلرله اوْرانین خالقینین فیراوان حیاتی قارشیسیندا حئیران اوْلموشدولار. عربجه اثرلری اؤزلله ده ابن روشد کیمی عالیملرین اثرلرینی لاتین دیلینه چئویریب معاریفچیلیک دؤورونه یئر حاظیرلامیشلار.


text:
اوکراینا پرزیدنتی پیوتر پوروشنکو آبخازییا ایله علاقهلره مالیکدیر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو سؤزلری گورجستان پرزیدنتی میخایل ساکاشویلی اؤز فیسبوک صحیفهسینده پایلاشیب.
«پوروشنکو ۲۰۱۰-۲۰۱۴-جو ایللرده خاریجی ایشلر ناظری، سونرا ایسه اقتصادیات ناظری اولوب. وظیفهده اولدوغو مدت عرضینده او، اؤلکهسینین بین الخالق عهدهلیکلره عمل ائتمهسی باخیمیندان مشاهده آپارمالی ایدی. ماراقلی مقام اودور کی، وظیفهده اولدوغو زامان اونون شخصی شیرکتلری روسییانین ایشغال ائتدیکلری آبخازییا ایله تیجارت علاقهلری قوروردولار. تأسف کی، او زامان پوروشنکو دؤولت ماراقلارینی شخص ماراقلارینا قوربان وئرمیشدی»، – دئیه او بیلدیریب.


text:
زینداندان قاچیش (سریال)
محبسدن قاچیش (اینگیلیسجه: Prison Break) بیر تلویزیون سریالی دیر. پائول شیورینق فیلیم یونتیمی دیر.۲۰۰۵ -۲۰۰۹ نجی ایللرده آمریکادا فاکس شبکه سیندن پایلاشدی.
فیلم ناغیلی ایکی قارداشین باشا گلیم ایشلئریدی. بو باشا گلیمده بؤیوک قارداش جومهور باشکانین قارداشین اؤلدورماغا گؤره گوناهسیز محبسده ساخلانیردی. کیچیک قارداش بو ایشده ال آپاریب و اونو محبسدن قاچیتماغا چالیشیر. کیچیک قارداش (مایکل ایسکافیلد) چوخ بیلن و بؤیوک قارداش (لینکلن باروز) چوخ قوخماز و گوجلو کیمسه تانینیر.
محبسده باشا گلیم ایشلر و محبسدن قاچماق گؤرمه لی بیر سریالدا پایلاشیب.


text:
آرتور سی. کلارک
آرتور سی. کلارک (اینگیلیسجه: Arthur C. Clarke) بریتانیالی یازیچی - .۱۶ دسامبر ۱۹۱۷ تاریخیندا دۆنیایا گؤز آچیب. ۹۰ ایل عومر ائلهییب و ۱۹ مارس ۲۰۰۸ میلادی تاریخیندا وفات ائدیب. اوْ، اثرلرینی اینگیلیس دیلینده یازیب.
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Arthur C. Clarke»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ آقوست ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده آرتور سی. کلارک گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
رنه سولی پرودوم
رنه سولی-پرودوم ((فرانسهجه:Sully-Prudhomme)؛ اصل آدی رنه فرانسوا آرمان پرودوم، ؛ ۱۶ مارس ۱۸۳۹، پاریس – ۷ سپتامبر ۱۹۰۷، شاتنه مالابری) – فرانسه شاعر، "پارناس" قروپونون عضوو، ادبیات اوزره ایلک نوبل اؤدولی قازانان (۱۹۰۱) ("بؤیوک ادبی مزیتلرینه، عالی ایدئالیزمینه، بدیعی موکممللیینه و صمیمیلیک ایله ایستعدادین غیری-عادی طرزده بیر-بیرینی تاماملادیغینا گؤره").
حیاتی[دَییشدیر]
ادبیات ساحهسینده ایلک نوبل قازانان رنه فرانسوا آرمان پرودومون آدی ایندی فرانسه ادبیاتی متخصصلری استثنا اولونماقلا چوخ آز آداما معلومدور. او، پاریسده دوغولموشدو. ایکی یاشیندا آتاسینی ایتیردییندن عمیسینین حمایهسینده بؤیوموشدو. ایلک تحصیلینی بوناپارت لیتسئیینده آلمیشدی. دقیق علملره، خصوصاً ده ریاضیاتا ماراغی بؤیوک ایدی. لیتسئیی بیتیردیکدن سونرا مۆهندیس ایختیساسینا ییهلهنمک اوچون مشهور پوْلی تکنیک مکتبه داخیل اولماق ایستهسه ده، گؤزلرینده یارانان پروبلم بونا ایمکان وئرممیشدی.
ائرکهن گنجلییندن "حیات بیلیم یوردولاری" کئچهن رنه ایلک شعر مجموعسینی – "ایستانسلار و شعرلر" کیتابینی ۱۸۶۵-جی ایلده چاپ ائتدیرمیشدی. کیتاب دؤورون گؤرکهملی تنقیدچیلریندن بیری – شارل سنت-بؤو طرفیندن هرارتله قارشیلانمیشدی. بوندان سونرا سولی-پرودوم اؤزونو بوتونلوکله ادبیاتا حصر ائدیر.
اوغورلو شعر دئبوت سولی-پرودومو یئنی آختاریشلارا روح لاندیرمیشدی. نؤوبتی ایللرده چاپدان چیخان "آوگی تؤولهلری" (۱۸۶۶)، "ایتالیا جیزگیلری" (۱۸۶۸)، "تنهالیق" (۱۸۶۹) مجموعه لری اونو ادبی دایرهلرده داها یاخشی تانیتمیشدی. جاوابسیز مهببت، دین-علم قارشیدورماسی بو شعرلرین اساس مؤوضوسونو تشکیل ائدیردی.
گنج یاشلاریندا ادبی شؤهرت قازانسا دا شاعرین سونراکی حیاتی آجیلارلا دولو اولموشدو. عمیسی قیزیندان عائله قورماق تکلیفینه رد جاوابی آلدیغیندان اؤمرونون سونونا قدر ائولنممیشدی. ۱۸۷۰-جی ایلین اووللینده بیر نئچه گون ایچریسینده عمیسینی، آناسینی و خالاسینی ایتیرمیشدی. همین ایلین ایول آییندا فرانسه -پروس ساواشی باشلایاندا سوللی پرودوم دا کؤنوللولر سیراسیندا وطنینین مۆدافیعهسینه قوشولموشدو. او، دریفوسون فعال طرفدارلاریندان اولموشدو. پاریسین محاصرهسی زامانی اوزلشدیی محرومیتلر سونرالار صحتی اوچون جدی پروبلملر یاراتمیشدی. آیاقلاری توتولدوغوندان سولی-پرودوم اوزون مدت یاتاق خستهسی اولموشدو. لاکین خسته یاتاغینا دوشمهسینه باخمایاراق فرانسه خالقینین میلّی ساواشینا تکجه سلاحلا دئییل، قلهمله ده یاردیم گؤسترمهیه چالیشمیشدی. ۱۸۷۰-جی ایلده اونون حربی-وطن پرورلیک روحلو شعرلرینین توپلاندیغی "حرب تسوراتلاری" کیتابی چاپ ائدیلمیش و بؤیوک پوپولیارلیق قازانمیشدی.
آنتیک پوئزییانین تأثیرینی یارادیجیلیغیندا همیشه حیس ائدن سولی-پرودومون بعضی اثرلرینین مؤوضو و ایده سی قدیم دؤوردن گؤتورولموشدو. مثلاً، "عدالت" (۱۸۷۸) فلسفی شعری قدیم روما شاعری لوکرئتسینین تأثیری ایله یازیلمیشدی. مؤلفین فیکرینجه، اینسان عدالتی خاریجی عالمده دئییل، اؤز داخیلینده آختارمالیدیر. "خوشبختلیک" (۱۸۸۸) آدلاندیردیغی دؤرد مین میصراعلیق دیگر فلسفی پوئماسیندا ایسه سوللی پرودوم اینسانین یالنیز علمه جان آتماق، هر شئیله ماراقلانماق، فضیلت و اؤزونو قوربان وئره بیلمک سایهسینده سادته قوووشاجاغی ایدئیاسینی اساسلاندیرماغا چالیشمیشدی.
بشریتین طالعیینده بؤیوک فاجیوی دؤورون یاخینلاشدیغی ارفهده سوللی پرودوم هومانیست ایدهآللارین ترهننومونو یارادیجیلیغینین اساس قایهسینه چئویرمیشدی. تنقیدچی ژان بئدئنین یازدیغی کیمی، "او، پوئزییانی پوزیتیویستلرین بدبینلیگی نتیجهسینده دوشدویو زولمتدن قورتارمیش، خوشبختلییه آپاران یولون عذابلاردان، فداکارلیق و قارداشجاسینا مهببتدن کئچمهسی فیکرینی آشیلاماغا چالیشمیشدی".
سولی-پرودوم ادبی فورما و ژانرلارا موناسیبتده موهافیزکار مؤقیعتی ایله تانینیردی. "ادبی وصیّعت" کیتابیندا (۱۹۰۰) او، کلاسیک فرانسه پوئزییاسی عنعنهلرینه طرفدار چیخمیش، سربست شعره، سیموولیستلرین آختاریشلارینا و دئکادانس ادبیاتینا تنقیدی موناسیبتینی ایفاده ائتمیشدی.
۱۹۰۱-جی ایلده سولی-پرودوم اثرلرینین "بؤیوک ادبی مزیتلرینه، عالی ایدئالیزمینه، بدیعی موکممللیینه و صمیمیلیک ایله ایستعدادین غیری-عادی طرزده بیر-بیرینی تاماملادیغینا گؤره" ادبیات ساحهسینده ایلک نوبل اؤدولی قازانان اولدو. سوئد آکادمیسینین بو قراری چوخلاری اوچون گؤزلنیلمز ایدی. چونکی همین دؤورده یئنی اؤدولا ان لایقلی نامیزد روس یازیچی سی لئو تولستوی ساییلیردی. لاکین سندلرینی گئج تقدیم ائتمهسی بهانه گتیریلهرک اونون نامیزدلیینه باخیلمامیشدی. بوندان سونرا بیر قروپ سوئد یازیچی سی (او جملهدن بو اؤدولین گلهجک قازانان سلما لاگرلوف) آچیق مکتوب یازاراق آکادمینین قرارینا اعتراض ائتمیشلر و تولستویون نامیزدلیینی مۆدافیعه ائتدیکلرینی بیلدیرمیشلر. بوندان سونرا طبیعی کی، پرودومو چوخلاری دؤرد بیر یاندان تنقید آتشینه توتموشلار.
اؤدولین تقدیمات مراسیمینده سوئد آکادمیسینین عضوو کارل ویرسئن نیه محض سولی-پرودومون سئچیلمهسی مسئلهسینه موناسیبت بیلدیرهرک قئید ائتمیشدی کی، لاورئات "هر شئیین مغزینه واران و اینسانین معنوی بؤیوکلویونو درک ائدن موشاهیدهلری ایله سئچیلیر" و بو باخیمدان نوبلین "ادبیاتدا ایدئالیست تمایول" آدلاندیردیغی فیکیر جرهیانینی دیگر یازیچیلاردان داها یاخشی تجسوم ائتدیریر".
سولی-پرودوم خسته اولدوغوندان تقدیمات مراسیمینده ایشتیراک ائده بیلممیشدی. اونا گؤره ده ایلک اؤدولین دیپلومو و مدالی ایستوکهولمداکی فرانسه سفیرینه تقدیم اولونموشدو.
حیاتینین سون ایللرینی خسته یاتاغیندا کئچیرهن سولی-پرودوم پوئزییادان چوخ کریستیان اخلاقی و فلسفه پروبلملری ایله ماراقلانمیش، "پاسکالین حقیقی دینی" (۱۹۰۵) و "سربست سئچیم سایکولوژیسی" (۱۹۰۶) کیمی تراکتاتلار یازمیشدی.
سولی-پرودوم هم ده نوبل اؤدولیندان ایستیفادنین نجیب نومونهسینی قویوب گئتمیشدی. وصیّتینه اساساً اؤدولدان قازاندیغی یاردیم حسابینا گنج فرانسه شاعرلری اوچون ادبی فوند تأسیس ائدیلمیشدی.


text:
در زبان ترکی بی نهایت فعل می توانند بدون نیاز به فاعل٬ مفعول ویا قید و ... در کنار هم بیایند. به مثال زیر توجه کنید:
گئدیردیم گؤردیم توتولوب ایله شیب دئدیم سوروشوم گؤروم گلر گلمزگؤردوم دئییر ایسته میرم گله م قوی گئدیم یاتیم باخدیم گؤردوم آغلاییر سیزلاییر زیرلاییر سیتقاییر دئدیم دور گئدک دانیشاق گولک دردله شک. گولدی دئدی گولماغیم گلدی یاپیش دوروم. قوجالمیشام سارالمیشام سولمیشام آریقلامیشام یالقیزلامیشام. یاپیشدیم قوزادیم نیققیلدادی زیققلدادی میرتداندی دئدی گؤزله ییخلماییم ییخیلسام چاتدارام پارتدارام ییرتیللام اؤللم دانیشدی یورولمادی آتدی توتدی قاریشدیردی ساواشدیردی باریشدیردی ساریشدیردی اؤپوشدیردی چیغیردیم دئدیم بسدی یورولدیم گئت یات قوتار...........


text:
دونیا ایجتیمایتی گناهسیز اینسانلارین قتلینه گؤز یوممامالیدیر.
آپا-نین معلوماتینا گؤره، بو بارهده آذربایجان پرزیدنتی ایلهام علیئو تویتر صحیفهسینده یازیب.
قید ائدک کی، ایولون ۴-ده ساعت ۲۰:۴۰ رادهلرینده ارمنیستان سلاحلی قوهلری طرفیندن فضولی رایونونون آلخانلی کندی ۸۲ و ۱۲۰ میللیمترلیک مینااتانلاردان و دزگاهلی قومبارااتانلاردان آتشه توتولوب.
ارمنیستان طرفینین بو تخریباتی نتیجهسینده کند ساکینلری - ۱۹۶۷-جی ایل تولدلو قولیئوا صاحبه ایدریس قیزی و اونون نوهسی، ۲۰۱۵-جی ایل توللودلو قولیئوا زهرا ائلنور قیزی هلاک اولوبلار. ۱۹۶۵-جی ایل توللودلو قولیئوا سرویناز ایلتیفات قیزی ایسه یارالانیب.


text:
ان بؤیوک یالان هانسیدیر؟!
دوکتور جئری
داناباش کندینین میللت وکیللری، ایبیش ایله قیبیش رستوراندا یئییب ایچدیکدن سونرا گارسونو چاغیریب دئدیلر:
- بیز مرج باغلامیشیق هر هانکیمیز ان بؤیوک یالانی سؤیلهسه، میزین حسابینی او بیریسی اؤدهیهجک. بو اوزدن سیزدن ایستهییریک بیزیم آرامیزدا قضاوت ائلهیهسینیز.
گارسون گولومسهیهرک راضیلیغینی بیلدیردیکده، ایبیش دئدی:
- بیز مجلیسده بیر لایحه تصویب ائلهمیشیک؛ 97-نجی ایلده اورمو گؤلو فلاکتلی دورومدان قورتولوب اسکی حالینا قاییداجاق.
بونون آردینجا قیبیش سؤزه باشلادی:
- بیزده مجلیسده بیر لایجه تصویب ائلهمیشیک؛ 97-نجی ایلده آذربایجانلیلارین میللی-مدنی حاقلاری وئریلیب مدرسهلرده تورکجه اوخوتدورولسون.
گارسون بیر ایبیشین، بیر قیبیش اوزونه باخدی. میللت وکیللری ماراقلا گؤزلرینی گارسونون آغزینا تیکدیلر. گارسون میزین حسابینی الینده بوزوشدوره رک دئدی:
- ایکینیزده منده قوناقسینیز!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
حداد عادیلین تبریز سفری
دوکتور جئری
آذربایجان میللتینین کولتورل سورونلارینی بیلدیرمک آماجی ایله، بایرام تعطیللرینده فارس دیلی قورومونون باشقانی اوستاد حداد عادیل تبریزه قوناق چاغیریلمیشدی. اوستادی ائتکیلهییب آنادیلی- تورکجهدن یازیب-اوخوما قاداغاسینی قالدیرماق اوچون قوجامان سهند داغینین کؤکسونده، بیر آغاجلیقدان اوخونا بیلهجک حرفلرله قورآن کریمدن بیر آیه یازدیریلمیشدی:
یا أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْناکُمْ مِنْ ذَکَرٍ وَ أُنْثی وَ جَعَلْناکُمْ شُعُوباً وَ قَبائِلَ لِتَعارَفُوا إِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقاکُمْ إِنَّ اللَّهَ عَلیمٌ خَبیرٌ
سونوندا، اوستاد حداد عادیل آذربایجانین گؤزل-گؤیچک گؤرونتولرینی سئیر ائده-ائده پرشیا ماشینی ایله تبریزین آلا قاپیسیدان ایچری گیردی. قاباقجادان قیرمیزی خالچا سالینیب خالق اللریندهکی بایراقلاری یئلهیهرک دؤزومسوزلوکله گؤزلهمکده ایدی. اوستاد ماشیندان ائندیکده ایکی بالاجا قیز رسمی و غئیری رسمی دیلینده خوش گلدین دئدیلر. سونرا زورنا-قاوال چالینیب اوستاد شهر باشچیلارینین قاباغیندان سان گئچدی. قارشیلاما تؤرهنی بیتجک اوستاد شهرین یئددی اولدوزلو پارس هوْتئلینه گؤتورولدو. هوْتئلده اوستادی ایلک قارشیلایانلار موخبیرلر اولدولار. ایلک سورغو "سسسیز تبریز" قزئتی وریندن سوروشولدو:
- اوستاد! تبریزه گلنده، داغین اوزهرینده یازیلمیش قورآن آیهسینه گؤره فیکرینیزی بیلدیره بیلرسینیزمی؟
حداد عادیل گؤزلوگونون اوستوندن موخبیرین گؤزلرینه دیک باخا-باخا دئدی:
- من داغ-ماغ گؤرمهدیم!!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
او دونیادا بو دونیایا تای دیر
دوکتور جئری
"تئهران ملهمی" یازیسیندا اوخودوق:
وای زنگینه اؤزومو اوستاد دفترینین ائوینه چاتدیردیغمیدا اوستاد اؤلوم یاتاغیندا، ساییر-باییر ائلهمکدهایدی.
ایندیسه اولایین قالانی:
ائشیکدن آمبولانس سسی گلیردی...
سئوینجک:
- ائله بیل آمبولانس گلدی- دئیه آشاغییا ائندیم. قاپینی آچینجا اورژانس مأمورلاری یوخاری چیخیب اوستادی آمبولانسا داشیدیلار...
بیز خستهخانا یئتیشنده، اوستادا شوک وئریردیلر اوستاد ایسه یاریم مئتیر گؤیه سیچراییردی!
خانیم دفتری گؤزلرینین یاشینی ساخلایا بیلمیردی. سوسقون- سوسقون آغلاییردی. دوکتور آی-سی- یو اوتاغیندان چیخینجا قاباغینا قاچدیم:
- دوکتور!..نئجه اولدو؟!..
گولومسه دی:
- چوخ شوکور..قضانی سوْودو...
تلهسیک خانیم دفترینین یانینا قوشدوم:
- خانیم دفتری..خانیم دفتری! اوستادین حالی یاخشیدیر.
دوداقلاری قاچدی، اللرینی-یاشینی گؤیه قالدیریب نهسه دئدی.
***
آی-سی-یونون قاباغینداکی اوتوراجاقدا اگلشمیشدیک. خانیم دفتریدن،
- اوستاد نییه بیردن- بیره بو حالا دوشدو؟- دئیه سوروشدوم .
- آخشام اوستاد فرهیخته بیزه قوناق گلمیشدی..
- هانسی اوستاد فرهیخته؟!..فارس بئیین فرهیخته؟!!
خانیم دفتری باشی ایله، "هن" دئیهرک سوردوردو:
- تورک میللت وکیللرینین آنایاسانین اون بئشینجی مادهسینین ایجرا اولونماسی حاققیندا جومهور باشقانینا یازدیقلاری دیلکچهدن سؤز دوشونده، اوستاد فرهیخته بو ائیلهمی بؤیوک بیر خیانت سایاراق ایمضا آتلانلاری اردوغانین جاسوسلاری آدلاندیردی.
- بو سؤزلره اوستاد دفترینین تپکیسی نه اولدو؟!
-اوستاد دفتری ده قان باشینا آتلانیب قیزغین-قیزغین،"ائی آللاه! نییه بیزی اؤلدورموسن بو شئوینیستلرین، مانقورتلارین الیندن قورتولاق؟!" دئیه قیشقیردی؛ اوستاد فرهیخته ده کوسوب گئتدی. یاریم ساعات سونرا اوستاد گؤردویون حالا دوشموشدو.
اوزونتو ایله باشیمی توولاییب دئدیم:
- اوستادین دوعاسی نه تئز موستجاب اولموش، کئشکه اؤلوم یئرینه تانریدان اون بئشینجی مادهنین ایجرا اولوماسینی دیلهیردی!!
***
ائرتهسی گون، اوستاد دفترینین گؤروشونه گئتدیم. رنگ-روفو یئرینه گلمیشدی. آلیندان اؤپوب الینی سیخدیم. گولومسهدی:
- دوکتور!.. آللاه اوستاد فرهیختهنین قاپیسینی باغلاسین!.. او دونیایا گئتدیم ده قاییتدیم!..
ساتاشدیم:
- هله او دونیادا نه وار نه یوخ؟!
گولدو:
- هئچ!.. او دونیادا ائله بو دونیایا تایدیر!
شاشیردیم:
- نئجه؟..نئجه؟!..او دونیادا بو دونیایا تای دیر؟!!..
اوستاد دفتر باشی ایله سورغومو دوغرولاردی:
- هوشوم باشیمدان چیخیب باییلاندا، گؤردوم اؤلموشم، قبیر ائوینه یاتمیشمام. گئجهنین بیر واختی تاققا-قاق ایله قبیرین آیاق اوجو آچیلیب ایکی آداما بنزهمز ایچرییه سوخولدولار. قورخودان اؤزومو ییغیشدیردیم. نکیر ایله مونکر ایدیلر ائله بیل. سالامسیز-کالامسیز بیری دئدی:
- من ربک..
او بیری ایسه :
- من نبیک..
ائله ساندیم اؤزلرینی تانتیدیریرلار دئدیم:
- من ده اوستاد دفتری!
سؤزومدن بیرینجیسی آجیقلانیب دئدی:
- بَیّم بیلمیرسن بو دونیانین رسمی دیلی عربجهدیر نییه تورکجه دانیشرسان کافیر!!
سونرا یولداشینا ایشاره ائلهدی، آتدیلار منی تپیگین آلتینا.
علاجیم کسیلمیشدی یالوارماغا باشلادیم:
- آغالار!!.. منی باغیشلایین. من آنلامامیشام اؤلوم آرزوسو ائلهمیشم! اصلن من پئشمانام اؤلموشم. ایجازه وئرین گئدیم عربی اؤیرهنیم سونرا خیدمتیزه گلیم!!.. سیزی بالالاریزین جانی وورمایین!.. ائی وای اؤلدوم وورمایین!!..
ملکلر قاققاناق چکیب سؤزلریمه گؤلهرک داها بتر تپیکلمگه باشلادیلار. تپیکلرین ضربیندن بیردن اؤزومه گلیب اؤزومو خستهخانادا گؤردوم....
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
دوکتور جئری نین تهران ملهمی نه بیر جواب!
تبریز ملهمی !
بیر هفته اونجه دن، تورک شیناس عابباس ائلچین له- شیخ آغامیز آخوند امیرحوسین (بهبود) مورادی یه خبر وئریلمیشدی، پایتخت ده اولان فارس دیلی قورومو باشقانی ،مجلیسیمیزده تورک دیللی اولان دئپوتادلاریمیز(ماده اون بشه گوره ایمضا ائدنلر) اوچون، هم بیر محللی معاینه همده بیر محللی تحقیقات ائیلمک ، اولکه میزه گلمه لری لازیم دوشوب. بیردن خبر وئریلدی: بش دیقه چکمه میش قوناقلاریمیز دئدییمیزآدرسه یئتیشه جک.
او زامان گلیب چاتدی، ماشیندان قوناقلار دوشوب چوخ گوزل قارشیلاندیلار، اوپوشوب -گوروشندن سونرا، گئچیب ایستراحت ائتدیلر.
صاباحی بویوک بیر مجلیس قورولموشدی. مجلیسیمیزین آشاغی باشدان -یوخاری باشاجان بویوک آداملار ،جراحی دوکتور-ایقتیصادجی-زاوودچی-داواناخاناچی-کوره چی لر بیر طرفده ، یازیچیلار- شاعرلر -نوحه خانلار-سیره چی-دسته چی لرده بیر طرفدن ،جابه جا -ردیفله اؤز یئرلرینده اوتوروب گوزلری –اوزلری پایتخت دن گلن فارس دیلی قورومو باشقانینا زیلله یب –باخیردیلار. هردن بیری قوناقیله اوز-اوزه یاسلاشاندا ،قوناق بیر گولومسوله نیب ،مجلیسده اوتوران شخص، الین سینه یه آپاریب، یئریندن بیر قاریش دوروب، اؤز ایراده تین بیلدیریردی.
ایلک آخوندوموز ، دانیشماقا باشلادی :خداوند مهربان و رحیم ، بر ما خیر و برکت زیاد بخشیده است. پس برای پروردیگار نماز بگزارید و قربانی کنید، محققا دشمن تو مقطوع النسل است .آخوند امیر حوسین(بهبود) مورادی دوشمنی دیله گتیرنده، بیر ناراحات حالتده ،عابباس ائلچینه باخدی، سیره چیلردن بیری اوجا سسله بیر صلوات چونده رین،دئمکده.... دوشن آخیر هاوا مجلیسدن بیرده عابباس ائلچینین اوستوندن، گوتورلندی.
سونرا شهرلریمیزدن بیر نئچه گوزل بویوک آداملاردان، فارس دیلیمیزین فلسفه سیندن نییه اونو اوخویوروق؟ افسانه وی قهرمانلاریندان چوخلی دانیشیق آپاریلدی. آخیردا کندلرین بیریندن بیر قوجا کدخدایا نوبت یئتیشدی. تریاکی بوغلارینا بیرده قارا رنگ قویان باشینین توکلرینه ال چکیب، دانیشماقا باشلادی: مهمان ما خوش آمدند! به عرض ملوکانه موبارک می رسانم، در ادامه کار شما ما هم در دهکدهای خود خدماتی به انجام رساندیم. نام پیش از هزار دهکده- شهر-منظقه- کوه -رودخانه ترکی را عوض کردیم اسم فارسی گذاشتیم .نمونه آنرا می آورم !سییاری را سیه رود، یام را پیام، آراز را ارس، کمچی را کیامک، علمدار گرگر را هادیشهر، ......قراردادیم. بونلاری دییه نده فارس دیلی قورومو باشقانی آلما یئییردی، بیر قاچ پیچاقیله قوپاردیب، الیله اوزادیب گوله- گوله اونا طرف اوزادیب،دئدی: بییا جان دلم ،بفرما حق شماست، بفرما بخور! کدخدانین ایکی الی سینه ده ،قاچا- قاچا قاچیب، تیکه آلمانی اوندان آلیب، ائله اونون یانیندا یئدی!
عابباس ائلچین سوزی اله آلاندا قوناقی چوخ یاغلادی، اورتا سوزونده بئله دئییردی: .....مهمان گرامی ما همگی از شما جنابعالی انتیظار داریم به درخواست ما که تدریس زبان ترکی در مدارس است توجه نمایید. ائله بو سوزی دییه نده فارس دیلی قورومو باشقانی یئرینده بیر قرنشدی، ائله بیل عقرب شالوارینا گیرمیشدی، آخوند امیرحوسین مورادی نین ناراحاتچیلیقی چوخالمیشدی، اوتوران قوناقلارین هامی سی ولولییه
دوشموشدولر،خیلاصه عابباس ائلچین سوزون چوخ عذابلا قوتاردی..... .
سوز ایندی قوناقینیدی، قوناق دیله گلدی: به نام خدا، من خیلی مفتخرم که امروز اینجا در قلب تپنده مملکت عزیزمان هستم از روحانی مجلس از بزرگان به خصوص کدخدای دهستان مربوطه سپاسگزارم از کدخدا می خواهم بیشتر تلاش کنند. کدخدا یئریندن دوردی، بیر گوزل اییلیب- دوزلدی .قوناق دیله گلدی خواهیش دارم ازت، آخر جلسه یک روگرفت(فتوکپی!) از آن لیست برام بدهید. کدخدا الین گوزونون اوستونه قویدی. قوناق آخیر سوزلرینده یدی: .....آخر سر باید در جواب امثال عباس ائلچین ها باید به گویم: ما نمی توانیم به عقب برگردیم، نمی توانیم ترمز این ماشین را بکشیم ،برای اینکه دو سه نفر اجنبی پرست به امیالشان برسند، من در اینجا می گویم به جرس قاطع در این عمل خود می مانیم !به کوری چشم دشمنان این مرز بوم .هامی صلوات چونده ریب ، قوناق دوراندا آیاقا هاهی قوناقلار آیاقا دوردولار. هره بیر یولیله اؤزون قوناقا یاخینلادیردی، بیری جیبیندن خودکار چیخاردیب هدییه ائیله ماقیله ،بیری گوروشماقیله اؤز ایراده تین بولوندوروردی. کدخدا یاخینلاشیب جیبیندن بیر قیش امرودی چیخاردیب ،وئردی .خیلاصه قاپییاجان خوداحافیظ لشمه لر ایدامه سی واریدی.
اون دیقه دن سونرا بیر آخوند امیر حوسین مورادی بیر عابباس ائلچین بیرده قوناق قالمیشدی. قوناق قاش قاباغین ساللاماقیله معلومودی عابباس ائلچیندن ناراحاتدی، ایسته میر گئجه نی قالسین ،آمما بو طرفدن ده گئجه دن خیلک گئتمیشدی ،دیله گلدی: یه جایی هست استراحتی کنیم اما با این اوضاع احوال، تنهایی می ترسم ،یک نفر هست که با من در اینجا بخوابد؟ تالارین نگهبانی کئفلی ایسگندر جوابیندا، دئدی: قوربان من اینجا هستم باهم می خوابیم .
گئجه یاری سی بیر- ایکی پیشیک ائشیکده بوغوشوردولار. قاناق یوخودان آییلیب، چوخ هاراسان کئفلی ایسگندری اویادیب، دئدی: برادر مثل اینکه در بیرون عملییات خرابکارانه است!؟ کئفلی ایسگندر یوخودان آییلدی، بیر قولاق آسیب ،سونرا دئدی: عملییات خرابکارانه هست اما به ما ربطی ندارد! اما اگر می ترسی؟ بیا پیش من بخواب. قوناق ائله بو سوزی ایسگندردن ائشیتدی، تز اؤزون وئردی اونون یانینا،کئفلی ایسگندر یئرینین ایچینده بیر گوزلرین آچیب قوناقا باخدی، ائله اوجورسونا یوخی باسدی .
چونکی گئچن جلسه نین هاواسینا یوخلامیشدی ،یوخودا گوردی بیر یولدا گئدیر، ایسته یر بیر یئرده ایشله سین. بیردن بیر دگیرماندان بونو سسله دیلر، سسه ساری گئدیب- دانیشاندان سونرا اونلارا باشلایب ایشله دی .بوغدالاری دگیرماندان گتیریب خاورماشینینا وورودولار، بیردن بیر پاسیبان سوت چالدی کی:اوغرولاری قویمایین، دگیرمانی بوشاتدیلار. هره بیر طرفده گیزلندی، اودا قاچیب دگیرمانین ایچه ریسینده گیزلندی.
اوردا بیر قوجا کیشی ایشله ییردی، اون بش باجادان اون توکولوردی، بیریندن چوخ- بیریندن آز- آخیرداکیندان چوخ آز اون گلیردی. قوجادان خبر آلدی: بونلار ندیر؟ باجادان توکولور؟ قوجا ،دئدی: ائولادیم، بونلار هر اینسانین روزوسودی، باخ او چوخ توکولن باجا هامییا، خیدمت ائیلییه ن جلیل ممدقلی زاده نیندی، اوندان سونراسی نیما یوشیج ، او بیرسی جواهر نعل نهرو، او بیرسی ده شکسپییریندی، سانییا- سانییا گلیب یئتیشدی یاپ او آخیرداکی باجییا، هردن بیر توزاناق گلیب یرتیقدان دوشوردی! اوردا قوجا دایانیب، باشین آشاغا سالدی. کئفلی ایسگندر سوروشدی: بو بس؟ قوجا ،دئدی: او یرتیق سیزین قوناقیزین روزی یرتیقی دی! کئفلی ایسگندر چوخ تاسف ائیله دی، ناراحاند حالدا ،دئدی: یوخ، بو دوز ایش دئییل ،ایندی او یرتیقی من بیر آز گئنیشله ده رم! بارماغین اوزادیب ایسته دی یرتیقی بیر آز گئنیشلتسین، اوندا بیر هاوار سسی بونو یوخودان آییدیب گوردی کی: وای آتاوین ائویله! قوناقین شالواری آشاغی، بارماغی قوناغین دالیدا آیری یئرینده !
عابباس ائلچینده قاپینی آچیب، آیاق اوسته ،هاراسان- هاراسان اونلارا، باخماقدا !!
محمد علی برزگر(گرگرلی آراز)
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
فارس دیلی قورومونون باشقانی اؤلدورولدو
دوکتور جئری
گوروپ-گوروب سسی بیرآن کسیلمیردی. تلهسیک قاچیب قاپینی آچدیم . اوستاد دفتری ایدی. ایچرییه سوخولوب قاپینی باغلادی:
- دوکتور! منی دولاندیر بالالارین باشینا...منی بیر یئرده گیزلت!!
چاش-باش قالدیم:
- اوستاد!..نه اولوب؟!...نه ایش گؤروبسن؟!..نییه گیزلهدیم؟!!
اوستاد دفتری تؤوشویه- تؤوشویه سیزیلدادی:
- فارس دیلی قورومونون باشقانینی اؤلدودوم!
قورخودان گئری چکیلدیم:
- نمنه؟!..نمنه؟! فارس دیلی قورومونون باشقانینی اؤلدوردون مو؟!.. سیزکی مدنی- اویغار بیر اینسانسیز. نئجه بو ایشی گؤره بیلدینیز؟!..
آیاقلاری اسمگه باشلادی، یئره چومبلدی:
- خیاباندا باشقان ایله قارشی قارشییا گلدیم. تانیشلیق وئردیکدن سونرا بیلهسینه دئدیم، " سیزین ایستهیینیزه قارشین، بیز، بو ایل تبریز بیلم یوردوندا آنا دیلیمیز تورکجهنی اوخوماغا باشلامیشیق؛ اینشاالله گلن ایل یا اوبیری ایل مدرسهلرده ده دیلیمیزی اوخویاجاغیق" دئدیم. منیم بو سؤزلریمه باشقان باشلادی گولمگه..
اوستاد دفترینین سؤزلرینی کسدیم:
- حتمن سیزده باشقانین گولمگیندن آجیقلانیب پیچاغی سوخدونوز قارنینا؟!!
یازیق-یازیق باشینی تؤولادی:
- یوخ!.. باشقان گولوب، گولوب، یئره ییخیلدی، گولمکدن اؤلدو!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
آذربایجانلیلارین باشلیجا ایستکلری ندیر؟!
دوکتور جئری
جومهور باشقانلیغی دؤرهسینین بیتمهسی یاخینلاشینجا جومهور باشقانی آذربایجانلیلارین باشلیجا ایستکلری ایله تانیشیب گلن دؤورده قوللانماق اوچون اؤزل یاردیمچیسینی تبریزه گؤندریر.
یاردیمچی تبریزه چاتدیقدا، "شهرین آتار داماری آیدینلاردیر"دئیه دوشونهرک دوز-دوغرو بیلمیوردونا گئدیب اؤیرنجیلردن آذربایجانلیلارین باشلیجا ایستکلریندن سوروشور. اؤیرنجیلر اوْی بیرلیگی ایله دئییرلر:
- آذربایجانلیلارین باشلیجا ایستکلری آنادیللری تورکجهنین اوخوللاردا اوخوتدورماسیدیر.
یاردیمچی گؤرهوینی باشاری ایله سونا چاتدیریغینی ساناراق بیلم یوردوندان چیخیر. بازاردان سور-سووقاتدان آلدیقدان سونرا تهرانا قایتیتماغی شونورکن شهرین اورتاسیندا بوشو-بوشونا گزیشن بیر سورو گنجه توش گلیر. اؤز-اؤزونه دئییر:
- بورایاجان گلمیشم، یاخیشسی بودور، بونلارداندا باشلیجا ایستکلریندن سوروشام.
گنجلر بیر نئچهسی دئییرلر:
- بیزیم باشلیجا ایستهییمیز ائولنمکدیر! دؤولتدن ایستهییریک ائولنمه ایشینی قولایلاشدیرسین هامی ائولنه بیلیسین!
یاردیمچی فیکره دالیر:
- دوز دئییرلر، ان باشلیجا ایستک ائولنمک دیر قوشقوسوز!.. بیر میللت تؤرهمهسه آنادیلی ده ائر- گئج آرادان گئدهجک...
یاردیمچی اؤزونه گلیر. بیری دؤشونه تاپداییردی:
- یوخ..آغا! بیزه ائولنمکدن قاباق ایش گرهکدیر... ایش- گوج اولماسا بیز ائویمیزی نه ایله گئچیندیرهجهییک؟!
یاردیمچی الینی گؤزونون اوستونه باساراق:
- گؤزوم اوسته... دؤولتده چاتدیرام سیزین باشلیجا ایستهیینیز ایشدیر.. سیزه ایش وئرسین!- دئییب گوجلوکله اؤزونو گنجلرین الیندن قورتاریر.
یاردیمچی اوچ- دؤرد ساعات شهرده دولاشیب جاماعاتدان سورغو- سوال ائدندن سونرا یورولور؛ بیر یئرده اوتورب دینجلمک اورگیندن گئچیرکن گؤزو چمنلرین اوستونه آغنامیش بیر نئچه کیشییه ایلیشیر. یاخیشلاشیر؛ سالام وئریب یانلاریندا اگلشیر، ایش- گوجلریندن سوروشور. کیشیلر یوکبوشالداندیرلار. یاردیمچی باشلیجا ایستکلریندن سوروشور.
ان یاشلیسی:
- قویسونلار بیز بورادا بیر نفس آلاق!- دئیر- دئمز بارماغی ایله الینده چوماق طرفلرینه گلن چمن مامورونو گؤسترهرک یولداشلارینا سسلهنیر:
- دورون قاچین...گلدی!!
ایشیچیلر قاچا-قاچدا، اؤزل یاردیمچی جیبیندن موبایلینی چیخاردیب جومهور باشقانینا بیر مئساژ گؤندریر:
- آذربایجانلیلارین باشلیجا ایستکلری بودور: ایستهییرلر نفس آلسینلار!
گؤنده ر بؤلوم لر: حیكایه و گولمهجهلر
آذربایجان اوخوللاریندا توركجه اوخوناجاق!
جئری نیوز: اوخوللارین آچیلماسی عرفه سینده ایران رسمی لری آنایاسانین 15 نجی ماده سی نین یورولوگه كئچه جگینه توخوناراق بیلدیریب لر: " آنا دیللرینده اوخوللاری اولان 100 مین ائرمنینی گؤز اؤنونه آلاراق اؤلكه ده یاشایان 30 میلیون توركون اؤز آنادیللرینده اؤیرتیم آلماماسی بیزیم اوچون اوتاندیریجی بیر دوروم دور بو اوزدن بو ایلدن اعتبارن آذربایجانین بوتون اوخوللاریندا تورك دیلی اوخوتدورولاجاقدیر".
بو بیلدیریشین یایینلانماسی نین آردینجا، اؤفكه لنن آذربایجان تورك لری، "بیز شیرین – شكر فارس دیلینی بوراخیب تورك دیلینده اوخوماق ایسته میریك " دئیه چیغیر- باغیر سالاراق بوتون شهرلرده خیابانلارا تؤكولوبلر. وئریلن بیلگی لره گؤره پولیس شیددت ایشله ده رك گؤستریجی لری داغیتماغا چالیشیر....
گؤنده ر بؤلوم لر: ساتیریك یازیلار


text:
ایران ، افغان تاجر لریگه قوله یلیک یره تماقده
ایران افغانستان تاجر لریگه ویزه بیرمه ی بیر حالده ، تجارتی فعالیت لرنینگ اجازه سی نی بیرگن.
عین حالده اوشبو مملکت ، افغانستان قیته قوریش بولیمیده یاردم لری نینگ دوام تارتیشی اوستیگه تاکید قیلیب ، افغانستان نینگ باشقه بولیم لریده هم یاردم بیریش گه تیارلیگی نی اعلام قیلگن.
باشقه تماندن ، ایرانده توخته تیلیب قالگن ، یوزلب ، یاقیلغی ماده لر موترلری افغانستان تمانگه جونه تیلیشی ایتیلگن.
ایران نینگ افغانستان اوچون یوریتگن اشبو سوز لری ، افغانستان جمهور رییسی نینگ بیرینچی اورین باسری مارشال محمد قسیم فهیم نینگ سفری چاغیده صورت تاپگن.
قریب ایگیرمه کون دن بیری ایران تمانیدن توخته تیلیب قالگن یوزلب یاقیلغی ماده لر موتر لری اوچون ، افغان رسمیلری جدی خواطر بیلدیریب ، قیش فصلی یاقیلغی ماده لرنینگ بهاسی انچه یوقاری کیته دیب ایتگن ایدی لر.
افغان رسمیلری ، ایران تمانیدن اوشبو یاقیلغی ماده لرنینگ توخته تیلیشی ، افغانستانده جایلشگن ناتو کوچلری اوندن فایده لنه آلمس لیگی اوچون ، صورت تاپگنی نی ایتگن ایدیلر.
اوشبو معما یوزه گه چیقگنی دن کیین ، افغانستان جمهور رییسی نینگ بیرینچی اورین باسری ، ایرانده ایککی کونلیک سفر قیلیب ، بو مملکت جمهور رییسی همده بیرینچی اورین باسری بیلن اوچره شگن.
اوشبو اوچره شو لرده ، مارشال فهیم جنابلری ، افغانستان ؛ یاقیلغی ماده لرگه کمچلیگی نینگ اورته دن ایلتیش همده ، خوف سیز لیک مسئله سی خصوصیده ایران دن یاردم سوره دی.
باشقه تماندن ، ایران حکومتی ایسه ، افغانستان بیلن رابطه سی نینگ کینگه یتیریش اوچون ، افغان تاجر لری بوندن کیین ویزه سیز شکلده فعالیت قیلیش لری نی اورغولب ، افغانستان ایریم بولیم لریده یاردم بیریشیگه سوز بیردی.
ایران جمهور رییسی نینگ اورین باسری ، محمد رضا رحیمی ، افغانستان نینگ قیته قوریش بولیمیده یاردم بیریشگه کوپراق کوز قره تیشی نی ایتگن.
ایران افغانستان اوچون انچه مهم بیر اولکه تانیلگن. اوشبو مملکت ده اوچ ملیونگه یقین افغان مهاجر لری حیات کیچیره دیلر. اوشبو افغان قاچقین لر نینگ بیر قنچه سی نیچه ییل دن بیری ، مخدره ماده لرنینگ قاچاقی نی یولگه قویش کبی سوز لر اوچون ، ایران ده کوپ گینه قیین چیلیک لر بیلن یوزمه یوز بولیب کیلماقده. عین زمانده مخدره ماده لرنینگ ایرانده قاچاق ایتیلیشی ، افغانستان لیک تاجر لری ، ایران نینگ کابلده گی ایلچی خانه سیدن ویزه قولگه کیتیریشده ، کوپ گینه جنجل لر بیلن دوچ کیلر ایدیلر.
اما بو حالتده قرگنده ، ایران افغان تاجر لری نینگ فعالیت لری اوچون ویزه سیز شکلده فعالیت قیلیش لریگه تاکید قیلگن.


text:
پنتاگو افغانستان ده گی امریکا قوشونلری قوماندانی جان آلن اوستیدن تیکشرواوتکزماقده.امریکالیک قوماندان امریکا مرکزی استخبارات اداره سی نینگ سابق رهبری دیوید پیترایس گه باغلیق جنجلگه علاقه دار عیالگه "نامناسب"مکتوبلرنی یوللشده گمان قیلنماقده.جان آلن اوزنینگ عیب سیز ایکنینی ایتماقده.اوتگن جمعه کونی دیود پیترایس اوز معشوقه سیگه باغلیق جنجلی طفیلی اوز وظیفه سیدن استعفا بیرگندی.امریکا مدافعه وزیری لیون پنیتا 2010 دن 2012 ییلگچه "جیل کیلی" گه 30 مینگ صفحه دن عبارت بولگن خطلرنی تیکشریش ایشلرینی باشلتگنینی معلوم قیلگن .
حربی لر عایله لر بیلن دوطلب شکلده فلوریدا ده کی حربی قرارگاه ده ایشله یاتگن خانم جیل کیلی بوندن اولراق نامعلوم شخص لر تمانیدن الکترونیک خطلر بیلن تحقیرلنه یاتگنینی "اف بی آی " گه شکایت قیلگن ایدی.
اف بی آی ایسه تیکشروآلیب باریب مکتوب لر، جنرال پیترایس معشوقه سی خانم پاولا برادویل تمانیدن یوبارلگنی افشا ایتلگن.


text:
کوردوبا (ایسپانیا)
کوردوبا (ایسپانیا) (ایسپانجا: Córdoba, Spain) ایسپانیادا بیر یاشاییش منطقهسیدیر بۇ شهرین مساحتی ۱۲۵۳ کیلومتر موربّع دیر. ۱۰۶ متر دنیز سویهسیندن اۇجالیقی وار. سوْن نۆفوس تخمینلرینه گؤره ۳۲۶۶۰۹ نفر دیر.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
- File:File:File:File:Lourdes Mohedano 2013 Kiev.PNG
بیرده باخ[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ایسپانیا ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Córdoba (España)»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور.( ۷ مارس ۲۰۱۸ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده کوردوبا (ایسپانیا) گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
یولداشینین آتاسینین یاس مراسمینه گئدیرلر. یولدا فیکیرلشیر، گؤرن اونلار دا یاخشی ایفاچی اولماغی باشاراجاقلار یوخسا یوخ؟ یاخشی هله بیزیم ناشیلیغیمیزا دوشمهدی، باشی اوجا چیخدیق. گؤرن آدام اؤز یاس مراسمینده تاماشاچی اولور یوخسا ایفاچی؟ آمما نوماییشده بو دؤنه تاماشاچیامها! دئیه گولومسهییر، یانینداکیلار قئیقاجی باخیرلار. مچیده یئتیشیبلر.
او گون اؤزلرینین یاسیندا مچیدده اوتورارکن بیر زاد گیردی بئینینه، چوخدان بئینینین یانـ یؤرهسینده وورنوخوردی، بودا بوگون صاباح ائیلهرکن قاباغین آلیردی. ایندیسه اؤزونه گلینجه ایش ایشدن کئچمیشدیر. بلکه ده بو گوندن اویغون بیر گون تاپمامیشدیر. بونونلا بئله چوخ چالیشدی سونرایا ساخلاسین، اولمادی کی اولمادی.
مچیده یئتیشنهدک گؤز یاشلاری دورمادان، آخمیشدیر، بوغازی توتولموشدو،گؤزلری گؤینهییردی. چوخ ایستهمیشدی بیرآزین دا ساخلاسین مچیده؛ بیلیردی صندل ده اوتورماقدا آغلاماق زاد یادیندان چیخاجاق. بلکه ده بئنیندهکینه گؤره جاماعاتین ایچینده آغلایانمیردی.
آغیچی اورکدن چالیشیردی، آمما بو آغلاماق یئرینه گؤزونو اوتورانلارین هامیسینین اوزونه دولاندیریردی، ائله ظن ائتدییی کیمیایدی. بیردن گولماغی توتدو. اؤزونو زورلا ساخلادی. تزهدن هامییا باخدی.هامیسی تراژدییه گلمیشدیلر. هامیسینین اوزلری بونلارا ساری، دؤرد گؤزلو سیرایلا باخیردیلار. بیر پاراسی باشلارینی ترپدیردیلر، بیر سیراسینین گؤزلری دولوردو، بیر سیراسی دا یالنیز باخیردیلار.
چوخ وعده بو حیسی اولموشدو، آمما بو دؤنه اؤزونو دوغرودان نوماییش صحنهسینده حیس ائیلهدی. گؤرن تئاتردا دا اسکار موکافاتی وار؟ اولسا ایهر گؤرهسن هانسیسینا یئتیشهجک؟ یئنه گولومسه دی. یانینداکیلارین آغیر باخیشلارینی حیس ائیلهسئیدی ده الیندن بیر ایش گلمیردی. جانینی بتر یاغلامالیدی؛ ائله بیل اؤزو دونن دئمیردی مثلن یاس صاحیبیسیز آز دانیشین، اؤزوزو توتون، آغیر سنگین اوتورون، باخانلار نه دییه ر.
یئنه قاییتدی نوماییشه. گؤرن باشیما دؤیوب اورکدن آغلاسام یاخشیدی؟ آخی او گون بیر یاسدا اؤز قولاقلاریایله ائشیتمیشدی: گؤردوز قیزی! ساکی آتاسی اؤلموشدو، باشینا دؤیوب آغلاماق یئرینه هوروتـ هوروت باخیردی آدامین اوزونه. بلکه ده سسسیز تاماشاچیلارین اوزلرینه باخاراق گؤزیاشی تؤکمهییم یاخشی اولسون! اوندا بلکه دئدیلر یازیق قیز اوره یینه سالیب ناخوشلاماسا یاخشیدی. یادا یوخ! اوجادان اوخشاییب جاماعاتی دا بو نوماییشه قاتسام نئجه اولار! بو اورهیینه چوخ یاتدی. اوندا چوخلارینین ایلگیسینی چکردی. تازالیغی دا اولاردی. بلکه ده موکافاتی آلئیدی.
او قده ر طبیعی اویناماغینا فیکیرلشیردی کی یادیندان چیخارتمیشدی مچیدی ده، آداملاری دا. دومسوک بؤیروندن دیمکده قالخیب قوناقلاری یولا سالماغا باشلادی. بیر ایکی نفر آغلارکن اونو قوجاقلادیلار. چالیشدیقجان آغلاماغا، هر نه اوزاقلاشیردی اوندان. چادراسی دا یوخایدی چکه اوزونه گؤودهسینی تیترهده، بلکه اوندا لاپ طبیعی گؤرسنئیدی! داها واخت قالمامیشدی. هر نهیی اؤتوروب، موکافاتا فیکیرلشیردی. آمما بو دورومدا، نوماییشدن گئدنلر قویموردولار ذهنینه گلن یوللاری سیناغا چکسین. بیردن بیر ایشیق اورهیینده پارلادی؛ قیرخینادک هله واختیم وار دییه گولومسهدی.
آیاقلاریز آغریماسینی ائشیتدیکده اؤزونه گلیب، ساغ اولون دئییب تلهسیک مچیددن ائشییه چیخدی. یاخشی تاماشاچی اولماماغی ایچون اؤزونو دانلاییب، سونراکی نوماییشلره فیکیرلشرک توختاخلیق وئردی اؤزونه.
روحانگیز پورناصح
اولین نفری باشید که نظر میدهید!
عزیزان علاقه مند به دریافت مرتب روزنامه ساقی آذربایجان از طریق پست می توانند با دفتر روزنامه تماس حاصل نموده و یا به سامانه پیام کوتاه روزنامه پیامک بفرستند.
اشتراک یکساله: 340 هزار تومان
اشتراک شش ماهه: 170 هزار تومان
ضمنا هزینه بسته بندی و ارسال از طریق پست بر عهده روزنامه می باشد.
برای عضویت در خبرنامه پیامکی، اطلاعات خود را وارد کنید
از مسئولین محترم استان که وعده های آنان در این ستون پیگیری گردیده خواهشمند است توضیحات خود را در خصوص علل عدم تحقق وعده های داده شده جهت اطلاع شهروندان محترم و تنویر افکار عمومی به دفتر روزنامه ساقی ارسال فرمایند.


text:
ترامپین کؤمکچیلری و وکیللری پرزیدنتین ایشلرینی آراشدیران مستقیل خصوصی پروکورور روبرت مولر بارهده آراشدیرما آپاریر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارهده «نیو یورک تایمز» اینفورماسییا یاییب.
قزئتین یازدیغینا گؤره، پرزیدنتین کؤمکچیلری مولر و یاخین اطرافینین دونالد ترامپین سیاسی رقیبلرینه گذشت ائتمهسی مسئلهسینه آیدینلیق گتیرمهیه چالیشیرلار. ائلجه ده روبرت موللئرین دونالد ترامپین ایشدهن قوودوغو فتب-نین کئچمیش دیرکتورو جیمس کومی ایله علاقهلرینین اولوب اولمادیغی آراشدیریلیر.
خاطیرلاداق کی، آمریکا پرزیدنتی دونالد ترامپ مولری کسکین تنقید ائدرک، اونا پروکورور آراشدیرمالارینین سرحدیندن کنارا چیخماماغی تاپشیرمیشدی.


text:
تورکیهنین خاریجی تیجارت کسری آزالیب
تورکیه ایستاتیستیک قورومو ژوئن آی خاریجی تیجارت ایستاتیستیکلرینی آچیقلادی
تورکیهنین خاریجی تیجارت کسری آزالیب.
تورکیه ایستاتیستیک قورومو ژوئن آی خاریجی تیجارت ایستاتیستیکلرینی آچیقلادی.
تورکیه ایستاتیستیک قورومونا گؤره، ایخراجات ژوئنده ایللیک بازادا یوزده 1.3 آزالاراق 12 میلیارد 954 میلیون دولار، ایدخال ایسه یوزده 3.8 آزالاراق 18 میلیارد 451 میلیون دولار اولوب.
آوروپا بیرلیگینه ائدیلن ایخراج، 2017-جی ایلین عینی آیینا گؤره یوزده 6.4 آرتاراق 6 میلیارد 630 میلیون دولار تشکیل ائدیب.
آوروپا بیرلیگینین ایخراجداکی پایی 2017 ژوئن آییندا یوزده 47.5 ایکن، 2018 ژوئن آییندا یوزده 51.2 اولوب.
ان چوخ ایخراجات ائدیلن اؤلکه آلمانیا اولوب.
آلمانیایا آپاریلان ایخراج ژوئن آییندا 1 میلیارد 308 میلیون دولار اولارکن، بو اؤلکه نی اؤز نؤوبهسینده 882 میلیون دولار ایله اینگیلتره، 815 میلیون دولار ایله ایتالیا و 627 میلیون دولار ایله آمریکا تعقیب ائدیب.
ایدخالدا بیرینجی یئری ایسه چین آلدی.
چیندن ائدیلن ایدخال، ژوئن آییندا 1 میلیارد 838 میلیون دولار اولوب.
بو اؤلکه اؤز نؤوبهسینده 1 میلیارد 794 میلیون دوللار ایله روسیا، 1 میلیارد 793 میلیون دولار ایله آلمانیا و 1 میلیارد 149 میلیون دولار ایله آمریکا ایزلهدی.


text:
افغانستانده کومیلگن ماینلر هر آی 180 کیشی نینگ حیاتینی یوقه تیشی گه سبب بولماقده
اوشبو معلومات افغانستان ماین تمیزلش مرکزیدن بیریلدی
افغانستان ماین تمیزلش مرکزی نینگ باشلیغی محمد شهاب حکیمی، ماینلی زمین لر بیلن تیگیشلی معلومات بیریلمه گن لیگی گه دقت قره تیب،
" افغانستانده گی اراضی لرده کومیلگن ماین و بمبلر باعث هر آی اورته چه 180 کیشی حیاتینی یوقه تماقده دیر" دیدی.
افغانستان ماین تمیزلش مرکزیدن آلینگن معلوماتگه کوره، ایچکی اوروشلردن قالگن ماینلرنینگ پارتلب کیشیتی نتیجه سیده جان بیرگنلرنینگ کوپراغی باله لردن عبارت دیر.
افغانستان، ماین و پارتله مه گن مهماتلر بوییچه خطر مملکتلر قطاریده تورتینچی اورینده توره دی.
افغانستان آفت حادثه لردن مسؤل دولت وزیری نجیب آقا فهیم ایسه افغانستانده 2 مینگ 500 کیلومتر مربع دن آرتیق اراضیده ماین تمیزلیگی عملگه آشیریلگن لیگینی ایتدی.
ماین تمیزلش ساحه سی بوییچه ایش آلیب بارووچی خارجی موسسه لرنینگ همکارلیکلری نینگ کمه یگن لیگی گه اشاره قیلگن فهیم جنابلری، مملکتده حلی هم یوز مینگلب ماین و پارتله مه گن بمب نینگ موجود ایکن لیگینی تاکییدله دی.
فهیم جنابلری،
"30 ییل مابینیده مملکت نینگ تورلی منطقه لریده 19 میلیون ماین و پارتله مه گن بمب تثبیت ایتیلیب تاثیرسیز وضعیت گه کیلتیریلدی" دیب ایتدی.
افغانستان معیوبلر کینگشی اورینباسری هم بمب، ماین و توقنه شوولر باعث مملکتده 1 میلیون کیشی نینگ معیوب قالگن لیگینی ایتدی.


text:
امریکاده اون بیش یاشلی باله تقریباً 37 میلیون دالر جریمه قیلیندی
اوشبو باله نینگ اوتگن ییل اورگن ایالتیده گی اورمان یانغینی گه سبب بولگن لیگی اویلنماقده
امریکا قوشمه ایالتلریده اوتگن ییل اورگن ایالتیده گی یانغین گه سبب بولگن لیگی اویلنگن باله 36,6 میلیون دالر جریمه قیلیندی.
قاضی, یانغین گه سبب بولگن پیتده 15 یاشیده بولگن اوشبو باله نینگ, 19 مینگ 500 هکتارلیک اورمان ساحه سی نینگ یانیب کیتیشی گه سبب بولگن لیگی اوچون 36,6 میلیون دالر جریمه قیلینیشی نی حکم قیلدی.
اسمی بیلدیریلمه گن اوشبو مظنون نینگ آقلاوچیسی ایسه خوددی منه شوو قرار نینگ بولمَیدیگن بیر نرسه دن عبارت ایکن لیگی نی بیلدیردی.
عینی دمده اوشبو جریمه نینگ میلادی 2000 نچی ییلیده اوکرائین دن امریکا قوشمه ایالتلریگه بارگن عایله سی ایمس, بلکه باله نینگ اوزی نینگ توله شی کیره ک ایکن لیگی معلوم قیلیندی.
محکمه تامانیدن بیریلگن بیاناتده, باله نینگ اوشبو جریمه نی توله شی نینگ ممکن ایمس لیگی بیلدیریلدی.
شونده ی قیلیب محکمه خوددی منه شوو جریمه نینگ قست لر شکلیده توله نیشی نینگ ممکن ایکن لیگی نی معلوم قیلدی.
سپتامبر آییده اورگن ایالتیده یوز بیرگن اورمان یانغینی گه اسمی بیلدیریلمه گن بیر باله تامانیدن تشلنگن فشنگ نینگ سبب بولگن لیگی انیقلنگن ایدی.


text:
آخشام ساعات دوققوزدا یورولوب الدن دوشموشو، ائوه چاتیردی. «موراد» اؤلن گوندن ائوین بوتون ایشلرینه ده اؤزو یئتیشردی. سیجیللیده آدی «خانیم»ایدی، آنجاق هئچ اؤزوده ندنسههامینین اونا «خانیمآغا» دئدیگینی بیلمیردی.
حیاتین دؤزولمز شراییطی بئلین اگمیشدی. بیر او قدهرده یاشی اؤتمهمیشدی، آمما زمانه جانینا یامانجا سیریق چکمیشدی. آلنینین قیریشیقلاری، اللرینین کوبودلوغو ایللر بویو آغیر ایشلره قول قویدوغونو گؤستریردی.
اؤتن گونلری بوتونلوکله آجیلی و حسرتلی گئچمیشدی. آغیر گونلرینی یادا سالاندا کدره بورونوردو. بئله حاللاردا عؤمرونون چاخناشان آنلاریندان دانیشماق ایستهییردی، آمما سؤزلر سانکی گئجه قوشو تک بئینیندن پیریلداشیب اوچوردولار.
او هئچ زامان اؤز کؤکون، اؤز بینؤورهسین ایتیرمهمیشدی. اونون عالمینده اومودسوز یاشاماق اؤلو یاشاماق کیمیدیر. آنجاق، بو فیکیرلر گاهدان دا «خانیمآغا»یا هیجوم گتیریردی و – «حیاتین بو قدهر آجیلیغیندان اورهییم گؤینهییر، اورهییمین قابیغی سویولور. بس نه واخت آرین – آرخایین اورهییمین سؤزلرین سؤیلهمگه ماجال تاپاجاغام؟ ائلهبیل منله اورهگیمین آراسیندا اوزاق زامانلاردان بری بیر دووار چکیلیب.» – دئییردی.
یئنهده خیاللاری گئچمیشلره اوچموشدو:
اوتوز بئشینجی ایللر ایدی. «موراد» تبریزده بیر تیکینتی شیرکتینده جوشکارلیق ائدیردی. دوققوز آیلیق «قودرت» «خانیمآغا»نین قوجاغیندایدی. «موراد» بئش قات بینانین هم جوشکاری، هم ده گودوکچوسو ایدی. بونا گوره ده بینانین حیطینده قورولموش بیر چادیردا یاشاییردیلار.
یازین ایکینجی آیی ایدی.هاوالار ایستی گئچیردی، آمما گئجهدن نارین یاغیش یاغماغا باشلامیشدی. «خانیمآغا» اوتوردوغو یئرده «قودرت»ی آیاقلارینین اوستونه اوزادیب، اونا لای لای چالیردی. الینده ده «موراد»ین شالوارینین دیزینه یاماغ سالیردی. دریندن بیر آه چکیب – «چوخ شوکور کرمینه آللاه» – دئدی.
بیر آن دا بینانین هندهوریندههای- کوی قوپدو. قورخولو حال یاراندی. بئله نظره گلیردی کی شوم بیر حادیثه اوز وئرمیشدیر. «خانیمآغا» ایستر ایستهمز «قودرت»ی قوجاغینا آلیب، چادیردان ائشیگه چیخمیشدی. ایشچیلرین «موراد»ین جوشکارلیق ائتدیگی یئره قاچمالارینی گؤرموشدو.
دونیانین بوتون موصیبتی «خانیم»ین باشینا النمیشدی. نه زامان قوجاغینداکی اوشاقلا بیرگه اؤزونو «موراد»ین جانسیز بدنینین اوستونه آتدیغینی هئچ اؤزو ده بیلمهمیشدی. یاناقلارینی دیرناقلاریلا جیرماقلاییب، باشینا تورپاق سووورموشدو. هؤنکورتوسو جنازهنین باشینا ییغیلمیش جاماعاتینهای کویینده ایتمیشدی. پولیسلر گلندن سونرا، بیریسی قولوندان یاپیشیب قالخیزماق ایستهمیشدی؛ آنجاق «خانیمآغا»نین یئریندن دورماغا اینجاری قالمامیشدی. رنگی آغ- آپباغ آغارمیشدی. آیاغا قالخاندا، داییسی «محمد»ی قولوندان یاپیشدیغینی گؤرموشدو. پناهسیز اوشاق کیمیهؤنکورتو ایله بیر داها اؤزونو داییسی «محمد»ین قوجاغینا بوراخمیشدی…
***
بیرگون حادثهدن سونرا، تیکینتینین مودیری، «خانیمآغا»نین اووجونا بیر نئچه اسکناس قویوب، اونو «موراد»ین جنازه سیایله بیرلیکده دوغولدوغو کندلرینه گؤندردی. «خانیمآغا» اؤز کندلرینده آناسینین ائوینده اوتراق ائلهدی. گونلر دالبادالا سووشوردو، آمما «خانیم»ین اورهگی اسیر دوشموش قوش اورهگی کیمیدائیما چیرپینتیدایدی. گئجه- گوندوز گؤزلری یاز بولودونا دؤنموشدو. آناسینین بوتون فیکری ذیکری «خانیمآغا» اولموشدو. دائیما اونا فیکیرلشیردی؛ هئی اونا – «آی قیز اؤزووه رحمین گلسین. اؤزووه ده رحمین گلمیر، هئچ اولماسا او اوشاغا رحمین گلسین؛ بیر دری، بیرده سوموک اولوب» دئییردی.
«خانیمآغا»نین ائله واختلاری اولوردو کی بیر گون موطلق هئچ بیر کیمسهایله دانیشمیردی. یالنیز رؤیالاریندا سئیر ائدیردی و گاهدان دا آغزیندان – «چوخ شوکور اؤز مصلحتینه» – سؤزو چیخیردی…
***
«خانیمآغا»نین داییسی «محمد» اون ایله یاخین ایدی تبریزده معاریف ایدارهسینده، معاوین عونوانیندا ایشلهییردی. او اولدوقجا مهربان، قایغیکش، اورهگی صاف و گؤیلو توخ آدام ایدی. دفعهلرله – «قیزیم، بیر تیکه چؤرهک تاپیریق، گئچینهریک. گل بیزیمله یاشا»- دئمیشدی. آنجاق «خانیم»ین جاوابی -«یوخ دایی، من ایستهمیرم بیرینه یوک اولام. گرک اؤزومه بیر ایش تاپام» – اولموشدو.
بئلهلیکله «محمد» باش مودیرین مساعد نظرینی الده ائتدیکدن سونرا «خانیمآغا»یا شهرین قیز مدرسهلرینین بیرینده خیدمتچی ایشی تاپمیشدی. ائله او مدرسهنین حیطینین کونجونده ده «خانیمآغا» و ««قودرت»»ین یاشاماسی اوچون کیجیک بیر اوطاق نظرده آلینمیشدی. «خانیمآغا» تعطیل گونلری ده، مدرسهنین خانیم مودورونون ائوین، ائشیگین سیلیب، سوپوروب تمیز ائدردی. الی دوز، باشی آشاغا و یورولماز قادین اولدوغوندان، ایستر مودیر و ایسترسه ده حیات یولداشی «علیخان» اوندان چوخ راضی ایدیلر.
بو ایشله «خانیمآغا»نین حیاتیندا یئنی بیر واراق آچیلمیشدی، آنجاق «موراد»ین اؤلومونون آغیرلیغی هله ده اونا دؤزولمز درد اولموشدو. بو درد اونون ایچهریسینی شمع کیمیاریدیردی. اوزون ایللر ««موراد»»ا یاس ساخلادیغیندان باشینا خینا دا قویمامیشدی، ساچلاری ائله آغارمیشدی سانیردین باشینا قار یاغیب. بئلهلیکله ایگیرمیایله یاخین عینی احوال- روحیهایله «خانیم»ین گئجه-گوندوزو گئچمیشدی.
«قودرت» داها بویا باشا چاتیب، عالی تحصیله کئچمک واختی گلیب چاتمیشدی. بیر گون آناسیندان سوروشدو:
– آناجان نئچه یاشین وار؟
آناسی دریندن بیر آه چکهرک جاواب وئردی:
– اوغلوم، قادینلار هئچ اؤزلری ده آغلادیغی گئجه-گوندوزلرین سایی حسابینی بیلمیرلر.
«قودرت» آناسینین بو جاوابلاماسینا درین فیکره دالدی. او گؤروردو کی آناسی اونون عالی تحصیله کئچمهیی اوچون هر زحمته و چتینلیکلره قاتلاشیر. او بیلمیردی کی آناسی ««موراد»»ین آرزولارینی حیاتا کئچیرمک ایستهییر. ««موراد»» اؤز ساغلیغیندا اوشاغا چوخ ماراق و محبت گؤستهرردی. ایش تعطیل اولان گونلرده، «قودرت»له اوشاق کیمیاوینایاردی؛ دفعهلرله – «آللاه منه او قدهر عؤمور وئرسین کی «قودرت»ی اوخودوب، بویا باشا چاتدیریم»- دئیهردی. «موراد»ین بو سؤزلری ایگیرمیایل کئچمهیینه رغما هله ده «خانیمآغا»نین قولاغیندا سسلهنیردی…
***
گونلر، آیلار سووشور، سونو گؤرونمز ایللره قووشوردولار. «قودرت» عالی تحصیلینی ده بیتیریب، بیر موعللیم کیمیایشه باشلامیشدی. «خانیمآغا»نین اورهگینده دوگونلهنن ««موراد»»ین آرزولارینین بیری ده آچیلمیشدی. آنجاق اونون دا عؤمور کیتابی واراقلاندیقجا، ایچریسی ده شوملاییردی. اؤزو ده دامارلاریندا بیر دردین ایلان کیمیگزیشمهسینی سئزمیشدی، آمما وئجینه ده آلمیردی و گوندهلیک ایشلرینی لاییقینجه یئرینه یئتیرمگه چالیشیردی.
بیر ایکی آی اؤنجه دوقتورلارین ائتدیکلری قان آنالیزلری خوشا گلمز کودلار گؤسترمیشدی. اونلارین تکلیفیایله «قودرت» آناسینی باشقا دوقتورلارادا آپارمیشدی، آنجاقهامیبیر سؤز دئمیشدی. آناسینین جانینا ایشلهمیش کانسئر چوخ ایرهلیلهمیشدی. آناسی «قودرت»ه تکرار دئییردی:
– آی اوغول، منی دوقتورلارین قاپیسینا سورومه! سنین اؤزوونده ایشین گوجون وار. منیم دای الهییم الهنیب، قلبیریم گووده فیرلانیر.
بونا رغما، «خانیمآغا» اؤز ایچینده دریندن فیکره دالمیشدی. بیر آزدا قورخویا دوشموشدو. اؤز- اؤزونه دئییردی:- «معلوم اولور من نه زاماندیر جانیمدا یووا سالمیش بو ایلانلا بیرلیکده عؤمور سورورموشم! قاباقلار دئیهردیم اؤلوم هر زامان گلیرسه گلسین، من حاضیرام. آمما ایندی اونون کؤلگهسی باشیمین اوستون آلیب؛ اؤلمک ایستهمیرم. آخی من هله بالامین تویون گؤرمهمیشم.»
کانسئرین ائتگیسی «خانیمآغا»نین بوتون وجودوندا اؤزونو گؤستریردی. گؤزونون رنگی سولموش، سارییا چالیردی؛ اوزون اوزادیجی باش آغریسیندان اذیت چکیردی؛ گون به گون ضعیفلهییر؛ هئیی، حرکتی قالمامیشدی؛ بیر کلمه دانیشماغا حوصلهسی یوخایدی؛ گاهدان درین بیر آه چکدیگدن سونرا – «کرمینه چوخ شوکور!»- دئییردی، آمما بوغازیندا بیر قههر دوگونلنمیشدی. گاهدان سولغون گؤزلرینده یاش حالقالاناندا، چارقادینین اوجو ایله اونو سیلر و بیر آهلا دئییردی: -««موراد»ین اؤلوموندن سونرا، دونیا منه جهنم اولوب. رحمتلیگین اؤلومو منی باشی کسیک قویدو. تکلیک یامان درد دیر…
***
جوما آخشامی «خانیمآغا» مدرسهنی سولاییب، سوپورندن سونرا، یورغون- آرغین ائوده اوتوروب ایستراحت ائدیردی. ساعات دورد یاریم هندهورینده ایدی. «خانیمآغا» دوداقلارینین آلتیندا حزین- حزین میزیلداییردی، بو میزیلداماق گئت به گئت حزین بیر ملودییایا چئوریلیردی. باشیندا «قودرت»ین تویوهاواسی دولانیردی. بو آندا داییسی «محمد» باشی آلوولو، هیجانلی حالدا ائوه گیریب، اوزون «خانیم»ا دوتوب سوروشدو:
– «قودرت»هاردادی؟ ائوه گلمهییب؟
– نئجه، نه اولوب «قودرت»ه؟ یوخ، بو گون ائوه گلمهییب.
ساغ الین قویدو اورهگینین باشینا. سویوق تر آلنیندا مونجوقلاندی. یئریندن دورماغا بئله اینجاری اولمادی. اؤلوم- ظولوم بیر تهر یئریندن دوروب، اؤزونو اله آلدی. داییسی «محمد»ین قارشیندا دوروب سوروشدو:
– نه اولوب، ایراق اولسون بلکه «قودرت»ی ماشین ووروب؟
شاشقین بیر حالدا برهلمیش گؤزلرینی داییسینین اوزونه زیللهدی.
– یوخ، بونلارین هئچ بیری اولماییب. آنجاق بوگون قارایاخا پولیسلر ایدارییه گلیب، بیر نئچه موعللیمین پروندهسین گؤتوروب آپاریبلار. ائله کی منه دئدیلر «قودرت»ده اونلارین ایچیندهدیر.
«خانیمآغا» دایاندیغی یئرده دووارا سؤیکهنیب یاواشجا یئره اوتوردو. رنگی آغ- آپباغ اولدو. اللرین باشینا قویوب:- «موراد»ین دردین چکه بیلمیرم، ایستهییرلر تک اوغلومون دا داغین اورهگیمه …؟»-. سؤزونو قورتارمادان گؤزلرینین قاپاغی یاواش- یاواش قاپاندی و آجی طالعینین سون نوقطاسی قویولدو. «محمد» ال- آیاغین ایتیردی. اونون هوشدان گئتدیگینی ظن ائتدی. اوزونه سو آتدی آییلتماق اوچون. آمما «خانیمآغا» آییلمادی کی آییلمادی…
***
کندین چیخیش یولوندا بیر چوخ کند اهالیسی و «خانیمآغا»نین قوهوم- اقرباسی ییغیشیبدیر. دونن تبریزدن «محمد»ین آچدیغی تلفن «خانیمآغا»نین ایگیرمیبئش ایلدن سونرا دوغولدوغو کنده قاییتماسیندان خبر وئرمیشدی. اوزاقدان اؤلوم نالهسی چکن آمبولانسین سسسی گئت- گئده یاخینلاشیردی. «خانیمآغا» «قودرت»سیز وطنه قاییدیردی…
سون


text:
قارا گوننوامبر 20, 2007 در 9:39 ب.ظ. | نوشته شده در میللی شوعور, تورکجه | ۱ دیدگاه
باکیدا اؤگرنجیلیک ائدن ارگونون یازیسینا جاواب:
سلام!
عزیز یولداشیم:
1- سنی، اینسانلیغی و دوشمنلریمی اینسان اولدوقلاری اوچون سئویرم.
2- منیم یازیلاریمدا قارا رنگلر ده اولا بیلر، آمما اورهگیم قارا اولا بیلمز! اورهگی قارا اولان و آغ یازیلار یازان تولکوصیفت یازارلاردان قورخ!
3- قارا یازیلار اوزو آغ میللتیمین قارا گونونو گؤرسهدیر!
4- اینصافین اولسون! باکیدا یاخشی ماشین سورورلر یا ایراندا؟!!
5- ایل گلی دوغرو دئییل شاهگؤلو دوغرودور.
6- گوری گل دوغرو دئییل قورو گؤل دوغرودور.
7- سیزجه تبریزین ارکی ییخیلماقدا دئییل می؟
8- ایراندا تورک دیلی اؤلوم ایله اوز-اوزه دئییل می؟
9- آزربایجانین گؤزللیکلری و آغ صحنهلریندن ده یازیرام! آمما نه یازیق کی آزربایجانین قارا گونو آغ گونونه اوستون گلیر!
۱ دیدگاه »
RSS feed for comments on this post. TrackBack URI
پاسخی بگذارید
ساخت یک وبگاه یا وبنوشت رایگان در وردپرس.کام.
Entries و دیدگاهها feeds.


text:
آتام ۱۳۱۳ده دوغولوب، آتاسینین آدی یونوس اولوب، اونون دا آتاسینین آدی موسی، اونوندا آتاسینین آدی پناهعلی(سهو ائتمسم). موسی لنکراندا یاشاییرمیش آتامین آدینی موسی سئچمیش، سوی آدیمیز دا (آتامدان اؤنجه) پرنیان اولوب.
موسی، یئتکینلیک یاشیندا چاتمامیش خوبئیره-نی گؤروب بیهنیر، خبیره-نین آتاسینین آدی اسمایل اولوب، سوی آدی دا معمری. اسماعیل-ین ننهسی ده سید قیزی ایمیش. دئییرمیش 'منیم اؤلکم وار، قیزیمی اوردا اَره وئرهجم' (گونئیی دئییرمیش). قیزی وئرمدیکده گؤتوروب قاچیردیرلار آستارادا بیر کندده یاشاییرلار. خبئیرهنین آناسی 'گول روخ'-دا سید قیزی ایمیش.
آتام دئییردی اوشاق چاغلاریندا، یاز چاغی موسلمان، ائرمنی-روس ساواشی باش وئریر، او واختی موسلمانلارین باشچیلاریندان بیریده موسینین داییسی طرفدن اولان 'میر تنها' (یوزباشی) اولوب. سهو ائتمسم مظفر و یوسیف عمیلری ده باشچیلاردان ایمیشلار. بیزی گونئیه گؤندرن ده ایله 'میر تنها' اولوب. گلیرلر گونئیده بیر کندده یئرلشیرلر ('پیلهچای' دا)، کندین کادداسی دا ۵ ایلدن چوخ اونلاری ایران دئولتینه ساتماسین دیه اونلاردان روشوت آلیرمیشلار.
بؤیوک قارداشیم رضا دونیاسینی دییشنده آتام بیرینجی دؤنه سکته ائتمیشدی. نئچه آی اؤنجه ده آتام اوچونجو سئری سکته ائتدی، او چاغدان بَری ائوده یاتیردی، آی باشی دوقتور اورهیینین نوارین آلیردی و داوالارینا باخیردی. اَلیمدن گلن ده بیرتک حاماما آپارما، اوزونو قیرخما، پالتارینی دییشمه و باشقا یازماغا راس گلمیهن ایشلر ایدی. دونن سحر چاغی آتامین 'های وحید' سسیله یوخودان اویاندیم، اورهیی یئنه اینجیدیر دئدی. آپاردیق خستهخانایا.
بو دؤنه ائوه گلدیکده سانمیرام خبر آلا بیلم، پورتلیچده یاشایان عمی قیزینین آدی نه دیر آستاراداکی کند او تای آستارا ایدی یوخسا بوتای؟ سینیر چکیلن واختی هانسی خانین اینگیلیزلردن نقدر پول آلدیغینی دا بیر آز دقیق خبر آلیب یازاجایدیم، موغانین کئچمیشیندن داها آرتیق اؤیرنمک ایستهییردیم و ... آتاسیز یاشاماق چاغلاریم دا آستا-آستا یاخینلاشیر سانکی.


text:
اؤن سوز
الینیزده اولان بو قیسا یازی دونیا آنا دیلی گونو موناسیبت ایله یولداشلار طرفیندن بو قلم صاحابینه تکلیف اولونموش و بیر نئچه ساعاتلیق ایشین نتیجه سی دیر. بئله قراره آلینمشیدیر کی بو یازی بوگونلرده گونئی آذربایجاندا کئچیریلن دونیا آنا دیلی گونو عزیزلمه مراسیملری نین بیرینده بیر چیخیش کیمی سویداشلاریمیزین قوللوغونا چاتدیریلسین. آنجاق تاسوفله بو قلم صاحیبی نین بیر پارا شخصی مشغله لرینه گوره و بو مراسیمده اولا بیلمه مگینه گوره بو سوزلر یازیلی شکیلده اینترنتده نشر اولونور. واختین آز اولدوغونا گوره یازیدا ایشلدیلن قایناقلار وئریلمه ییب. ها بئله اولا بیلسین متنده ادبیات و جومله قورولوشو باخیمیندان دا بیر پارا چاتیشمامازلیقلار باش وئرسین. هر حالدا اومید ائدیرم بو نوقصانلی یازی آنا دیلیندن محروم اولان آذربایجانلی لارین ماراغینی – معین قدر اولموش اولسادا – چکه بیلسین.
راسیزم ودیل
بوگون گونئی آذربایجاندا آذربایجان دیلی یاساق اولدوغونون 88ینجی ایللیگینی یاشاییریق. آذربایجان خالقی بو اوزون مودتده مکتب لر ، بیلیم یورلار ، مطبوعاتدا و… تکجه بیر ایل اوز میللی دیلی و آنا دیلی ساییلان آذربایجان تورکجه سینده یازیب – اوخوموش (21 آذر 1324- 21 آذر 1325). بو وضعیتی آذربایجاندا دوزگون ودَریندن ایضاح ائدیب ، اؤیرنمه و تحلیل ائتمه اوچون انسانی علملری نین موختلیف ساحه لرینده کی علمی تئوری لر و ترمینلره احتیاج گورونور. گونئی آذربایجان کونتئکستینده (بستر ، زمینه) بو دوروما راسیزم/نژاد پرستی/ تئوریسی اویغوندور. .
راسیزم (Racism) آذربایجان تورکجه سینده عیرقچیلیق و فارسجا نژاد پرستی دئمکدیر. راسیزم ان ساده صورتده او وضعیته دئییلیر کی معین بیر خالق بیر قروپون یا حوکومتین راسیستی داورانیشلارینا معروض قالیر. راسیزم کئچمیشده رنگ و سوی یا عیرق اساسیندا اولموش. میثال : آمریکانین قارا دریلی لری و آغ دریلیلری آراسیندا اوز وئرن داخیلی ساواشلار – جنوبی آفریقاداکی آپارتاید سیستمی و… هامیسی عیرق و سوی اساسیندا اولموشدو. آنجاقراسیزم همیشه عیرق و سوی اساسلی اولمامیش ، بلکه گاهدان مدنیت اساسیندا اولور و مدنیت اساسلی راسیزم / نژاد پرستی فرهنگی آدلانیر. بورادا دیل و مدنیت سوی و عیرقین و یا رنگین یئرینی توتور.بیرینجی وضعیتده عیرق یا سوی اؤنملی رول اویناییرسا ، ایکینجی وضعیتده /مدنیت اساسلی راسیزم/ دیل ، عیرق/ نژادین یئرینی توتماقدادیر. بو دگییشیکلیگین بیر اؤنملی علتی ده دونیا ادبیاتیندا عیرق / سوی آنلامی نین دگیشیلمه سیدیر. کئچمیشده عیرق / سوی(نژاد) قان ، دری ، توک ، گوزون رنگی و باشقا فیزیکی صفتلرله معین لشدیلیردیسه ، بوگون داها عیرق/ سوی دیل ایله عئینی لشمیش و معین بیر خالقین عیرق/ سوی-وندان دانیشاندا اونون دانیشدیغی و یازدیغی دیل قصد اولونور. مدنیت اساسلی راسیزم اوزونو حاکیم قروپون یا دؤولتین محکوم خالق لا علاقه دار موختلیف داورانیشلاریندا و سیاستلرینده گوستریر. بوگون دونیادا محکوم خالقین دیلی ، مدنیتی نی یاساق ائدیب ، اونو محو ائتمگه جهد گوسترمه ، حاکیم قروپون کیملیگینی دیلینی ، مدنیتینی مظلوم خالقین کیملیگینه نیسبت اوستون گوستریلمه سی، او خالقین وارلیغینا خور باخیب اونون مدنی ارثینی او جومله دن دیلینی ، ادبیاتینی ، مدنتینی ، موسیقی سینی انکار ائتمه و اونلاری لاغا قویما و… کیمی داورانیشلار راسیستی حرکتلر ساییلیر.
تاسوفلر اولسون ایللردیر کی بیلَرَک- بیلمه یَرَک گونئی آذربایجان میللی حرکتی ادبیاتیندا یانلیش اولاراق راسیزم یئرینه شوونیزم ترمینی ایشلنمکده دیر. حال بو کی گونئی آذربایجانین بوگونکو دورومو شوونیزم ترمینی ایله یوخ بلکه راسیزم نظریه سی ایله اویغون گلیر. شووونیزم ، راسیزمه بنزه ییرسه ، آنجاق اوندان فرقله نیر. موختلیف قروپلار و یا خالقلار آراسیندا مؤوجود اولان کیچیک فرقلری و الوانلیغی قاباردیب ، باشقالاری نین حاققیندا آیری سئچکیلیک باخیش ایله داورانیب و یا اوزونو باشقالارینا اوستون گوسترَرَک ، آنجاق باشقا خالقین دیلینه ، مدنیتینه ، عادت عنعنه لرینه راسیستی باخیشلا باخماماغا راسیسم یوخ بلکه شوونیزم دئییلیر. میثال اوچون هر خالقدا اولدوغو کیمی آذربایجاندا اردبیللی – تبریزلی یا ایراندا اصفهانلی – تهرانلی نین آراسیندا اولان کیچیک اختلافلار ایله بیر کرمانلی فارس –ین آذربایجانلی تورک-ه وئردیگی«ترک خر» نسبتی بیرگه شوونیزم آدی آلتیندا بیر یئره جمعلشدیرمک مومکون دگیل. بیرینجی سی شوونیزم دیر، ایکینجی سی راسیزمین بؤیوک بیر اؤرنگی دیر.
اوسته ایشاره اولوندوغو کیمی مدنیت اساسلی راسیزمده مدنیت و اوزللیکله دیل بؤیوک رول ایناییر. بورادا عیرق یا سوی / نژاد –ین یئرینه دیل قویولور. بئله کی عیرق اساسلی راسیزمده معین بیر خالق عیرق باخیمیندان /قان ، دری ، رنگ/ راسیزمه معروض قالدیردیسا ، مدنیت اساسلی راسیزمده بیر خالق دیل باخیمیندان راسیزمه معروض قالیر و او خالقین دیلی ومدنیتی محو اولونور. فارس راسیزمی گونئی آذربایجاندا و ایران-ین باشقاغئیر فارس مملکتلرینده ،100 ایله یاخین مودتینده پهلوی و ایسلام جیمهوریتی حوکومت سیستملرینده بو اراضی لرده یاشایان خالقلارین دیلینی ، مدنتینی ، موسیقی سسینی ، عادت عنعنه سینی و بوتولوکده میللی کیملیگینی محو ائتمکده گئجه – گوندوز چالیشماقدادیر. بئله کی بو راسیستی حرکتلر نسیللر دگیشیلدیکده آرتیق عادت – عنعنه یه چئویریلیب و روتینه (نهادینه) اولماقدادیر …
میللی حوکومت و دیل
آذربایجان تورکجه سی عصیرلر بویو آذربایجاندا خالقین شفاهی و یازیلی دیلی اولموشدور.هله تاریخ اونوتمامیشدیر کی مشروطه انقلابیندان اونجه بیرینجی دفعه اولاراق ایراندا بیرینجی مدرن و مترقی مکتبلر بویوک پداگوق میرزه حسن رشدیه طرفیندن آذربایجان تورکجه سینده آچیلمیشدیر ، یا بو دیلده ماللا نصر الدین ، فریاد ، کسالت ، عدالت ، آذربایجان ، ناله ملت ، وطن دیلی ، خیر اندیش ، صؤحبت ، فروردین و … کیمی موختلیف مطبوعات نشر اولونموش و حتی بوتون تورک دونیاسیندا میثیلسیز اولاراق فضولی نین دیوانی دفعه لرله نشر اولونموشدور(فضولی نین تورکجه دیوانی ایستانبولدا ایلک دفعه 1851 م نشر اولونانا قدر اوچ دفعه 1828 – 1849 -1857 ده تبریزده نشر اولونموشدور). بو رکورد ؛ هئچ تورکچولوگون بئشیگی ساییلان تورکیه و تورانچیلیغین کعبه سی اولان ایستانبولدا دا اولمامیشدر …
بوتون بونلارا رغماً مشروطه آنا یاساسیندا غئیرفارس خالق لارین دیللرینه یئر وئریلمه دی هئچ ، بلکه ده میللی مجلیسه سئچیلن وکیللرین فارس دیلینده یازیب- اوخوما قابلیتی ده سئچگیلیگین بیر اساس شرطی کیمی قئیده آلیندی. گونئی آذربایجاندا خیابانی حرکتی و اونون آلتی آیلیق آزادیستان حوکومتینده قوزئی آذربایجاندا اولدوغو کیمی (آذربایجان خالق جیمهوریتی دؤنمینده) آذربایجان تورکجه سی رسمی و میللی دیل اعلان اولونمادیسا ، آنجاق بو دؤورده ده آذربایجان خالقی مکتبلره ، مطبوعاتدا و… اوز دیلینده یازیب – اوخوماق عنعنه سینی قورویوب ساخلامیشدی. اولا بیلسین بیر طرفدن ایران محروسه مملکتلرینده بو دؤوره قدر اولدوغو سنتی دیل آزادلیغی نتیجه سینده خیابانی و بو حرکتین لیدرلری بو دیلی رسمی دیل اعلان ائتمه گه هئچ احتیاج دوُیمامیشلار ، بو دؤورده دیل و میلیت مساله سی بونلارین نظرینده او قدر ده اؤنملی اولمامیش بلکه اونلارین ایستکلری ایلک اونجه مشروطه سیستمینی آذربایجان مملکتینده ایالتی و ولایتی انجمنلر شکلینده برپا ائتمک ایدی. بو دؤورون مطبوعاتیندا او جومله دن آزادیستان حوکومتی نین رسمی ژورنالی اولان تجدد ژورنالی فارسجا – آذربایجانجا نشر اولونوردو و کئچمیشده اولدوغو کیمی آذربایجاندا دیل آزادلیغی وار ایدی.
آنجاق بونلارا باخمایاراق ، فارس دیلی نین رسمی اولماسی مشروطه دؤنمینده یوخ بلکه 1925 دن بری پهلوی سولاله سینین حاکمیته گلمه سی ایله حیاتا کئچدی. حال بو کی بو تاریخدن قاباق گوستردیگیمیز کیمی آذربایجانلی لار اوز آنا دیللرینده یازیب – اوخویورموشلار. بو تاریخدن تخمینا 20 ایل سونرا 25-1324 – ینجی ایللرده گونئی آذربایجاندا بیر تاریخی حادثه باش وئررک آذربایجان تورکجه سی رسمی دیل اعلان اولوندو. بو حادثه اونا گوره تاریخی بیر حادثه حساب اولونوردو کی آذربایجان تاریخینده و اؤزللیکله گونئی آذربایجاندا ایکینجی دفعه [هله لیک سون دفعه] اولاراق آذربایجان تورکجه سی رسمی و میللی دیل اعلان اولونوردو. بیرینجی دفعه شاه اسماعیل و صفویلر دؤنمینده ، ایکینجی دفعه ایسه میللی حوکومت دؤنمینده. بئله لیکله آذربایجان میللی حؤکومتی نین تثبث ایله گونئی آذربایجان چاغداش تاریخینده ایلک دفعه اولاراق آذربایجان تورکجه سی آذربایجاندا رسمی و میللی دیل کیمی قبول اولوندو. بو دیلده مکتبلر ، بیلیم یورد آچیلدی ، آذربایجان دیلی دؤولت دایره لرینده ، محکمه لرده ایشلنمگه باشلاندی ، بو دیلده گئنیش مقیاسدا ژورناللار ، درگیلر و کیتابلار نشر اولونماغا باشلادی. «بونلار هامیسی یالنیز میللی حؤکومتین تثبث ایله حیاتا کئچیریلدی». آنجاق میللی حوکومت سقوطا اوغرادیقدان سونرا بونلار داوام ائتمه دی و هامیسی دؤنوب تاریخ اولدو …
58-1356 ینجی ایللرده ده بیر پارا علتلره گوره گونئی آذربایجاندا میللی حوکومت قوروللا بیلمه دی و موباریزه مئیدانیندا آیت الله شریعتمداری حرکتی نین اشتراکچی لاری و مدنیت عالَمینده آذربایجان جمعیتی طرفیندن اورتایا آتیلان دیل آزادلیغی شوعاری دا اوسته لیک آذربایجان خالقینا دیل آزادلیغی ، مکتبلرده و بیلیم یوردلاردا آنا دیلینده تحصیل آلماق حاققی نی دا قازاندیرا بیلمه دی. ایران ایسلام جیمهوریتی اوز آنا یاساسیندا اصل 15 و 19 یئرلشدیرمک له و 35 ایل موختلیف شعارلارلا گونو گونه ساتیب ، موختلیف یولللارلا بو وظیفه دن بویون قاچیرماق ایسته ییب ونهایتده بو گون آذربایجاندا آنا دیلینده هئچ تکجه بیر مکتبده یوخدو ، آذربایجان تورکجه سینده نشر اولونان مطبوعاتین سایی دا بارماق سایینا چاتمیر. بودور آذربایجان خالقی نین اوز آنا دیلیندن اولان پایی …
نتیجه
بیر نئچه مودتدیر کی بیر پارا قروپلار و شخصلر ایللر بویو آذربایجان خالقی نین میللی موقدراتی یولوندا موباریزه دن و 35 ایل ایران ایسلام جیمهوریتی نین حاکیمیتیندن سونرا(اصلینده 88 ایل اسارتدن سونرا) هله ده ایران جیمهور باشقانی نین 6 آی بوندان اونجه وئردیگی «تورک دیلی آکادمیاسی/ فرهنگستان زبان ترکی » وعده سینه گوز تیکیمش و بو آکادمیانی اورَکدن سالاملاماغا بیری – بیریندن قاباغا کئچمگه ، دَری دن – قابیقدان چیخیرلار. بونلارا خاطیرلاتماق لازیمدیر : بونو نظرده آلماقلا کی آذربایجاندا آنا دیلینده هر بیر آددیم- کیچیک اولموش اولورسا- آتیلیرسادا او آذربایجان خالقی اوچون بؤیوک بیر نایلیتدیر ، آنجاق بو 35 ایللیک حوکومتین تجروبه سی باشقا بیر زاد گوسترمکدیر. او دا بوندان عیبارتدیر : بو حؤکومت 35 ایل اؤتَندن سونرا اوزونون آنا یاساسینداکی ترتیب ائتدیگی اصل 15 – ی ده حیاتا کئچیرمک ایستمیر ، و بو مودتده گوروندوگو کیمی تکجه بیر صینیفده ده آذربایجان دیلنده تحصیل آلینماغا مئیل گوسترمه ییب و ایندی ده گوسترمیر. ایندی بؤرکوموزو قاباغیمیزا قویمالی و اؤزوموزه بو سوالی وئرمه لی ییک کی اوز ترتیب ائدیگی قانونلارا عمل ائتمه ین بیر حوکومت نئجه دیلده دئییلن و هئچ بیر رسمی سندده قئیده آلینمایان بیر سوزو (دیل آکادمیاسی / فرهنگستان زبان – نین قورولماسی ) حیاتا کئچیرجک ؟!
بیر طرفدن ایسه آذربایجان چاغداش تاریخی ؛ دیل مساله سی حاققیندا بیزه وئرَجَک آلترناتیوی 68 ایل بوندان اؤنجه آذربایجان میللی حوکومتی و بو حوکومتین آنا دیلی حاققیندا تدبیرلرینی بیزه گوستریر. بو تاریخ همی ده کئچمیش 100 ایلده خصوص ایله 1925م /1304 گ – دن بری تاریخی بؤیوک بیر درسی بیزه وئرمکده دیر : گونئی آذربایجاندا آذربایجان خالیقینی تمثیل ائدن گوجلو میللی حؤکومت اولدوغو زامان آذربایجان دیلی رسمی و میللی دیل اعلان اولونوب (25-1324- ینجی ایللر) آنجاق میللی حؤکومتین اولمادیغی زاماندا آذربایجان خالقی اوز میللی دیلینی قورویب ساخلایا بیلمه میش و فارس راسیزم ایله ال به یاخا اولموشدور (پهلوی لر و ایسلام جیمهوریتی دؤنمینده).
باشقا طرفدن ایسه آذربایجاندا میللی حؤکومتسیز ، دیل آزادلیغی و یا آذربایجان دیلی نین ایراندا و آذربایجاندا رسمی لشدیریلمه سی ایله آذربایجاندا حوکم سورن88 ایللیک فارس راسیزمی ده آرادان گئتمه یه جک. بلکه بو راسیزمدن قورتولماغا گونئی آذربایجاندا فدرال یا موستقیل میللی حوکومت قورولمالی دیر. ایراندا 88 ایللیک فارس راسیزمی و ایچ موستملیکه چیلیک (استعممار داخلی) آذربایجان خالقینا اؤز میللی موقدراتینی (حق تعیین سرنوشت ملی) الده ائتمه ایمکانی نی وئریر. بئله کی بیرلشمیش میللتلر تشکیلاتی نین قانونلارینا اساسلاناراق بو ایکی وضعیته – راسیزم و موستملیکه چیلیک – معروض قالان خالق لار اؤز میللی موقدراتینی معینلشدیرمه یه حاقلی دیرلار. بئله لیکله گونئی آذربایجاندا آذربایجان تورکجه سی گلجک نسیللر اوچون قورونوب ساخلانیلماسی نی تضمین ائدن تکجه یول ، آذربایجاندا فدرال یا موستقیل میللی حوکومتین قورولماسی دیر.
1 بالیقلار(حوت) آیی 1392 گونش ایلی
گونئی آذربایجان