text:
شاه داغیم، چال پاپاغیم، ائل دایاغیم، شانلی سهندیم،
باشی طوفانلی سهندیم
باشدا حیدر بابا تک قارلا – قیروولا قاریشیب سان،
سؤن ایپک تئللی بولود لارلا افقدا ساریشیب سان،
ساواشارکن باریشیب سان،
گؤیدن الهام آلالی سِئرّی سماواته دئیه رسن،
هله آغ کورکی بورون، یازدا یاشیل دؤن دا گئیه رسن،
قؤرادان حالوا یئیه رسن،
دؤشلرونده سونالار سینه سی تک شوخ ممه لرده،
نه شیرین چشمه لرین وار،
اؤ یاشیل تئللری، یئل هؤرمه ده آینالی سحرده،
عشوه لی ائشمه لرین وار،
قؤی یاغیش یاغسادا یاغسین،
سئل اؤلوب آخسادا آخسین،
یانلاروندا دره لروار،
قؤی قلمقا شلارین اوچسون فره لرله، هامی باخسین،
دؤشلرونده هئره لروار،
اؤ، اتک لرده نه قیزلار یاناغی لاله لرین وار،
قوزولار اؤتلایاراق، نی ده نه خؤش ناله لرین وار،
آی کیمی هاله لرین وار،
گول چیچکدن بزه ننده، نه گلین لر کیمی نازین،
یئل اسنده اؤ سولاردا نه ده رین راز-نیازسن،
اؤینایارگوللو قوتازین،
تیتره ییر ساز تئلی تک شاخه لرین چایدا- چمنده،
یئل اؤ تئللرده گزه نده، نه کؤراؤغلی چالی سازین،
اؤرده گون خلوت ائدیب گؤلده پری لرله چیمنده،
قؤل- قاناددان اؤنا آغ حوله آچار غمزه لی قازین،
قیش گئده ر، قؤی گله یازین،
هله نؤروز گولی وار، قار چیچکین وار، گله جکلر،
سئل – یاغیشدا یویونارکن ده گونش له گوله جکلر،
اؤزلرین تئز سیله جکلر.
قیشدا کهلیک هوسی له، چؤله قاچدیقجا جوانلار،
قاردا قاقیلدایاراق نازلی قلمقاشلارین اؤلسون،
یاز، اؤ دؤشلرده ناهار منده سین آچدیقجا چؤبانلار،
بؤللی، سودلی سورولر، دادلی قاووتماشلارین اؤلسون!
آد آلیب سندن اؤ شاعر کی، سن اؤندان آد آلارسان،
اؤنا هر داد وئره سن، یوز اؤ مقابل داد آلارسان،
تاریدان هر زاد آلارسان،
آداش اؤلدوقدا، سن اؤنلا، داها آرتین اوجالارسان،
باش اوجالدیقجا دماوند داغیندان باج آلارسان،
شئر الیندن تاج آلارسان،
اؤردا شعرین، ادبین شاه داغیدیر، شانلی سهندی،
اؤردا سن تک، آتار اولدوزلارا شعریله کمندی،
اؤردا سیمرغ دن آلماقدادی فندی،
شعر یازاندا قلمیندن باخاسان دُر سپه لندی،
سانکی اولدوزلار الندی،
سؤز دئینده گؤروسن قاتدی گولی، پسته نی قندی،
یاشاسین شاعر افندی،
اؤ نه شاعر، کی داغین وصفینه مصداق اؤنی گؤردوم،
من سنون تک اوجالیق مشقینه مشّاق اؤنی گؤردوم،
عشقه، عشق اهلینه مشتاق اؤنی گؤردوم،
اؤ نه شاعر، کی خیال مرکبینه شووشیغایاندا،
اؤ نهنگ آت آیاغین تؤزلی بولودلاردا قؤیاندا،
لوله لنمکده دی یئر – گؤی، نئجه طومار ساریاندا،
گؤره جکسن اؤ زماندا :
نه زمان وارسا، مکان وارسا کسیب بیچدی بیر آندا،
کئچه جکلر، نه بویاندا، نه اؤیاندا،
نه بیلیم قالدی هایاندا؟
باخ نه حرمت وار اؤنون ئؤز دئمیشی توک پاپاغیندا،
شعرینین تاجی اگیلمیش باشی دورموش قاباغیندا،
باشینا ساوریلان اینجی، چاریق اؤلموش آیاغیندا،
وحی دیر شعری، ملک لردی پئچیلدیر قولاغیندا،
شهدی وار بال دؤداغیندا،
اؤدا داغلار کیمی شأنینده نه یازسام یاراشاندیر،
اؤدا ظالم قؤپاران قارلا، کولک له دوروشاندیر،
قودوزا، ظالیمه قارشی سینه گرمیش، ووروشاندیر،
قودوزون کورکونه، ظالیم بیره لر تک داراشاندیر،
آمما وجهینده فقیر خلقی اگیلمیش سؤروشاندیر،
قارا ملتده هنر بولسا، هنر له آراشاندیر،
قارالارلا قاریشاندیر،
ساریشاندیر،
گئجه حققین گؤزودیر، طور تؤره تمیش اؤجاغیندا،
اری ییب یاغ تک اورکلردی یانیرلار چیراغیندا،
می، محبتدن ایچیب لاله بیتیبدیر یاناغیندا،
اؤ بیر اؤغلان کی، پری لر سو ایچه رلر چاناغیندا،
اینجی قاینار بولاغیندا،
طبعی بیر سئوگلی بولبول کی، اؤخور گول بوداغیندا،
ساری سونبول قوجاغیندا،
سولار افسانه دی سؤیله ر اؤنون افسونلی باغیندا،
سحرین چنلی چاغیندا،
شاعرین ذوقی، نه افسونلی، نه افسانه لی باغلار،
آی نه باغلار، کی «الف لیلی» ده افسانه ده باغلار،
اؤد یاخیب، داغلاری داغلار،
گول گوله رسه بولاغ آغلار،
شاعرین عالمی اؤلمه ز، اؤنا عالمده زوال یؤخ،
آرزیلار اؤردانه خاطیرلیه امکاندی، محال یؤخ،
باغ جنت کیمی اؤردا «بو حرام دیر، بو حلال » یؤخ،
اؤ محبتده ملال یؤخ،
اؤردا حال دیر، داها قال یؤخ،
گئجه لر اؤردا گوموشده ندی، قیزیلدان نه گونوزلر،
نه زمرد کیمی باغلاردی، نه مرمر کیمی دوزلر،
نه ساری تئللی اینه کلر، نه آلا گؤزلو ئوکوزلر،
آی نئجه آی کیمی اوزلر؟،
گول آغاجلاری نه طاووس کیمی چترین آچیب الوان،
«حلله» کروانیدی چؤللر، بزه نر سورسه بو کروان،
دوه کروانی ده داغلار، یوکی اطلس دی بو حیوان،
صابرین شهرینه دؤغرو، قاطاری چکمه دی سروان،
اؤ خیالیمده کی شیروان!
اؤردا قاردا یاغار آمما، داها گوللر سؤلا بیلمز،
بو طبیعت، اؤ طراوتده محال دیر، اؤلا بیلمز،
عومر پیمانه سی اؤردا دؤلا بیلمه ز،
اؤ افقلاردا باخارسان نه ده نیزلر، نه بؤغازلار،
نه پریلر کیمی قوشلار قؤنوب، اوچماقدا نه قازلار
گؤلده چیممکده نه قیزلار،
بالیغ اولدوز کیمی گؤللرده، ده نیزلرده پاریلدار،
آبشار مرواری سین سئل کیمی تؤکدوکده خاریلدار،
یئل کوشولدار، سو شاریلدار،
قصرلر واردی قیزلدان، قالالار واردی عقیق دن،
«رافائیل» تابلوسی تک، صحنه لری عهد عتیق دن،
دؤیماسان کؤهنه رفیق دن،
جنتین باغلاری تک، باغلاری نین حور و قصوری،
دوزولوب غرفه ده، ایواندا، جواهر کیمی حوری،
الده حوری لری نین جام بلوری،
تونگونون گول کیمی (صهبای طهوری)،
نه ماراقلار کی، آییق گؤزلره رؤیادی دئییرسن،
نه شافاقلارکی ده رین باخمادا دریادی دئییرسن،
اویدوران جنت مأوادی دئییرسن،
زهره نین قصری بریلیان، حصاری اینجی دی، یاقوت،
قصر جادودی، مهندسلری، هاروت ایله، ماروت،
اؤردا «مانی» دایانیب قالمیش اؤ صورتلره مبهوت،
قاپی قوللوقچو سی هاروت،
اؤردا شعرین، موزیکون منبعی سرچشمه دی قاینار،
نه پریلر کیمی فواره دن افشان اؤلوب اؤینار،
شاعر آنجاق اؤنو آنلار!
دؤلو مهتاب کیمی استخردی فواره لر ایله،
ملکه اؤردا چیمیر، آی کیمی مهپاره لر ایله،
گوللو گوشواره لرایله،
شعر و موسیقی شاباش اؤلمادا، افشاندی پریشان،
سانکی آغ شاهی دیر اؤلماقدا گلین باشینا افشان،
نه گلین لر کی نه انلیک اوزه سورترله، نه کیرشان،
یاخا، نه تولکی نه دووشان،
آغ پری لر، ساری کؤینکلی بولودلاردان انیرلر،
سود گؤلونده ملکه ایله چیمیرکن سئوینیرلر،
سئوینیرلر،ئویونورلار،
قووزایاندا هره الده دؤلو بیر جام آپاریرلار،
سانکی چنگی لره، شاعر لره الهام آپاریرلار،
دریا قیزلارینا پیغام آپاریرلار،
ده نیزین ئورتوگی ماوی، افقین سقفی سماوی،
آینادیر، هر نه باخیرسان : یئر اؤلوب گؤی له مساوی،
غرق اؤنون شعرینه راوی،
غرفه لر، آی – بولود آلتیندا اؤلار تک گؤرونورلر،
گؤز آچیب یومما، چیراغلار کیمی یاندیقدا سؤنورلر،
صحنه لر چرخ فلک تک بورولوب، گاهدا چؤنورلر،
کؤلگه لیکلر سورونورلر،
زهره ایواندا الهه شینیلینده گؤرونورکن،
باخاسان حافظی ده اؤردا جلالتله گؤره رسن،
نه سئوه رسن،
گاه گؤره ن حافظ شیراز ایله ایواندا دوروبلار،
گاه گؤره ن اؤرتادا شطرنج قورارکن اؤتوروبلار،
گاه گؤره ن سازایله، آوازایله اگلنجه قوروبلار،
سانکی ساغرده ووروبلار،
خواجه الحان اؤخویاندا، هامی ایشدن دایانیرلار،
او نو الرله پری لر گاه اویوب،گاه اؤیانیرلار،
لاله لر شعله سی، الوان شوشه رنگی بؤیانیرلار،
نه خومار گؤزله یانیرلار،
قاناد ایستیر بو فضا،قؤی قالا طرلانلی سهندیم،
ائشیت اؤز قصه می، دستانیمی، دستانلی سهندیم:
سنی «حیدربابا» اؤل نعره لریله چاغیراندا،
اؤ سفیل داردا قالان، تولکو قؤوان شئر باغیراندا
شیطانین شیللاغا قالخان قاطیری نوخدا قیراندا،
«دده قورقود» سسین آلدیم، دئدیم: «آرخامدی» ایناندیم،
آرخا دوردیقدا «سهندیم» ساوالان تک هاوالاندیم،
سئله قارشی قؤوالاندیم،
« جؤشغونون»دا قانی داشدی،منه بیر هایلی سس اؤلدی،
هر سسیز بیر نفس اؤلدی،
باکی داغلاری دا، های وئردی سسه، قیها اؤجالدی،
اؤ تایین نعره لری سانکی بو تایدان دا باج آلدی،
قورد آجالدیقجا قؤجالدی،
«راحمین» نعره سی قؤوزاندی دئیه ن تؤپلار آتیلدی،
سئل گلیب نهره قاتیلدی،
«رستمین» تؤپلاری سسلندی دئیه ن بؤملار آچئلدی،
بیزه گول – غنچه ساچیلدی
« قؤرخما گلدیم،» دئیه، سسلرده منه جان دئدی قارداش،
منه جان – جان دئیه ره ک، دشمنه قان قان دئدی قارداش،
منه سلطان دئدی قارداش
من ده جانیم چئغیریب : جان سنه قربان دئدی قارداش
یاشا اؤغلان – سیزه داغدان دلی جیران دئدی قارداش
ائل سیزه قافلان دئدی قارداش،
داغ سیزه اصلان دئدی قارداش !داغلی حیدر بابانین آرخاسی هر یئرده داغ اؤلدی،
داغا – داغلار دایاغ اؤلدی،
آرازیم آینا چیراغ قؤیمادا، آیدین شافاق اؤلدی،
اؤ تایین نغمه سی قؤوزاندی، اوره کلر قولاغ اؤلدی،
یئنه قارداش دئیه ره ک قاچمادا باشلار آیاغ اؤلدی،
قاچدیق، اوزلشدیک آرازدا، یئنه گؤزلر بولاغ اؤلدی،
یئنه غملر قالاغ اؤلدی،
یئنه قارداش سایاغی سؤزلریمیز بیر سایاغ اؤلدی،
وصل ایگین آلمادا، ال چاتمادی، عشقیم داماغ اؤلدی،
هله لیک غم سارالار کن قارالار دؤندی آغ اؤلدی،
آرازین سودگلی داشدی، قایالیقلاردا باغ اؤلدی،
ساری سونبوللره زلف ایچره اؤراخلار داراغ اؤلدی،
یؤنجالیقلار یئنه بیلدیرچینه یای – یاز یاتاغ اولدی،
گؤزده یاشلار چیراغ اؤلدی،
لاله بیتدی یاناغ اؤلدی،
غنچه گولدی، دؤداغ اؤلدی،
نه صؤل اؤلدی، نه ساغ اؤلدی،
ائلیمی –آرخامی گؤردیکده ظالیم اؤوچو قئسیلدی،
سئل کیمی ظلمی باسیلدی، زینه آرخ اؤلدی، کسیلدی،
گول گؤزوندن یاشی سیلدی،
تؤر قوران اؤوچی آتین قؤومادا سیندی گئری قالدی،
ئؤزی گئتدی، تؤری قالدی،
آمما حیدر بابادا بیلدی کی بیز تک هامی داغلار،
باغلانیب قؤل – قؤلا زنجیرده، بولودلار اؤدیر آغلار،
نه بیلیم، بلکه طبیعت ئوزی نامرده گون آغلار،
اگری یؤللاری آچارکن، دوز اؤلان قؤللاری باغلار،
صاف اؤلان سینه نی داغلار،
داغلارین هر نه قؤچی، طرلانی، جئیرانی، مارالی،
هامی دوشگون، هامی پؤزغون، سینه لر داغلی، یارالی،
گون آچان یئرده سارالی،
آمما ظن ائتمه کی داغلار یئنه قالخان اؤلاجاقدیر،
محشر اؤلماقدادی بونلار، داها وولقان اؤلاجقدیر،
ظلم دونیاسی یانارکن ده تیلیت قان اؤلاجاقدیر،
وای…،نه طوفان اؤلاجاقدیر!
دئدین : آذر ائلی نین، بیر یارالی نیسگیلی یم من،
نیسگیل اؤلسام دا، گولوم،
بیر ابدی سؤیگولی یم من،
یاد منی آتسا، ئوز گلشنیمین بولبولی یم من،
ائلیمین فارسیجادا،دردینی سؤیله ر دیلی یم من،
حققه دؤغرو نه قارانلیق ایسه، ائل مشعلی یم من،
ابدیت گولی یم من!
نیسگیل اؤل چرچیه قالسین کی، جواهر نه دی قانمیر،
مدنیت ده بین ایلیر بدویت، بیر اوصانمیر،
گون گئدیر، آزقالا باتسین، گئجه سیندن بیر اؤیانمیر،
بیر ئوز احوالینه یانمیر،
آتار انسانلیغی، آمما یالان انسابی آتانماز،
فتنه قؤوزانماسا بیر گون گئجه آسوده یاتانماز،
باشی باشلاره قاتانماز !آمما مندن ساری، سن آرخایین اؤل، شانلی سهندیم،
ده لی جئیرانلی سهندیم،
من داها عرش علاکؤلگه سی تک باشدا تاجیم وار،
الده موسی کیمی فرعونه غنیم، بیر آغاجیم وار،
حرجیم یؤخ، فرجیم وار
من علی اؤغلویام، آزاده لرین مردی، مرادی،
اؤ، قارانلیقلارا مشعل،
اؤ، ایشیقلیقلارا هادی،
حققه، ایمانه منادی،
باشدا سینماز سپریم، الده کوتلمز قلجیم وار!


c: text/html

text:
آغ چیچکلی یالانچی آکاسی
آغ چیچکلی یالانچی آکاسی (اینگیلیسجه: Robinia pseudoacacia)، (فارسجا:اقاقیای سیاه)، (تورکجه:Ağ akasiya)، (عربجه:روبينية سنطية)، (آنادوْلو تۆرکجهسیجه:Beyaz çiçekli yalancı akasya)، (فرانسهجه:Gewöhnliche Robinie)، (آلمانجا:Gewöhnliche Robinie) بیر نؤع بیتکی.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Robinia pseudoacacia»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۷ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).
قارداش پروژهلرده آغ چیچکلی یالانچی آکاسی گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.

robotstxt: allowed

filter: keep


text:
گوزومو آینه بندان ائله دیم سن گله سن
یولونا قیرمزی مرجان چیله دیم سن گله سن
وار یوخوم یالنیز اوره ک ده بیر اووج قانیمدی
اونودا یئرلره گوزدن اَلَه دیم سن گله سن
آناسیندان زورولا آیریلانان کؤرپه کیمی
باشیمی گویلره توتدوم مَلَه دیم سن گله سن
اسگی قونداغدا سیغینمیش سود امر آرزیلاری
گئجه نی گوندوزو آچدیم ، بَلَه دیم سن گله سن
شمع تک گاه سوزاریب گاه قیزاراردی جانیم
اونودا سون نفسیمله پیله دیم سن گله سن
اؤلورم دورما باری تورپاغیمین اوستونه گل!
گونده مین مرتبه اؤلمک دیله دیم سن گله سن
«ناظرم» عشقیم ، امیدیم ، هوسیم سنسن ، سن
هامی دان سینه م ائوین سیلکه له دیم سن گله سن


text:
آت
آت، دیرناقلیلارین تک بارماقلیلار آلت بولومندن، آتکیلرعائلهسیندن ممهلی حئیواندیر. باشلانقیجدا بیر تولکی بویوکلوگوندهکی آت بۇ گونکو حالینی اولماسینا چوخ اوزون زمان چکمیشدیر. گونوموزده وحشی آتین تمثیلجیسی موغولیستانین قوبی چولونده ۲۰–۳۰ قدر نمونه سی تاپیلان پرزهوولسکی آتیدر. بۇ آتین یوکسکلیگی تقریبی اولاراق ۱۳۰ سانتیمتر دیر. بویوک باشلی، ایری، قیسسا قولاقلی، دیک یلهلی و تریاکی رنگلی بیر آتدر.
آت، بیر روایته کوره میلاددن اونجه ۴۳۰۰–۳۷۰۰ ایللرینده عمله گلمیشدیر. موغوللار بۇ آتی بجرمیشدیر و داها سوْنرا بین النهرینه یاییلمشدر.
آت، تاریخ بویونجه انسانلرین اک بویوک یاردیمجیسی اولمشدر. حرب، زراعت، تجارت کیمی ایشلرده ایستیفاده الوب. آت، تورکلرین حیاتنده مهم بیر یره صاحبدیر. عصرلرجه تورکلر و آت بیرلکده یاشامشدیرلار و تورکلرین ان باغلی اولدیغی حئیوان آتدیر. بۇ باغلیلیق، تورک خلق ادبیاتینه ده اؤزون گورسدیر.
گؤرونتولر[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ Linnaeus, Carolus (1758). Systema naturae per regna tria naturae :secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis., 10th, Holmiae (Laurentii Salvii), 73. 2008-09-08 tarixində istifadə olunub.
- ↑ قایناق خطاسی برچسب
نامعتبر؛ متنی برای ارجاعهای با نام
MSW3وارد نشدهاست


text:
کالیفورنیا، لانق بیچدهکی کالیفورنیا ایالتی بیلیمیوردو
کالیفورنیا، لانق بیچدهکی کالیفورنیا ایالتی بیلیمیوردو (اینگیلیسجه: California State University, Long Beach)، (فارسجا:دانشگاه ایالتی کالیفرنیا، لانگ بیچ) آمریکانین لانق بیچ شهرینده یئرلشن بیر عالی تحصیل موسّسهسی. بۇ بیلیمیوردو شهرین حومهسیندهدیر. کالیفورنیا، لانق بیچدهکی کالیفورنیا ایالتی بیلیمیوردو ۱۹۴۹ -جی میلادی ایلده قۇرولوب. عۆمومی و دؤولتی اؤیرهتیم قۇرومودیر و بودجهسینی دؤولت و بؤیوک شیرکتلر و خالقدان آلدیغی اعانهلرله تامین ائدیر.
مزونلار[دَییشدیر]
قایناقلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده کالیفورنیا، لانق بیچدهکی کالیفورنیا ایالتی بیلیمیوردو گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.


text:
وقد ذكر هذا، المحقق الثانی فی جامع المقاصد
محقق ثانی «جامع المقاصد» كتابینین «تورپاغین ساتماسیندا حاصلین داخل اولماسینی شرط ائتمك» مسألهسینده، بونو ردّ ائدیر. اوردا دئییب: «بعضاً عالملرین سؤزلرینده ائله بیر شئلر گؤرونور مثلاً مجهول، مبیعین بیر جزءی و حصّهسی اولاندا بیع صحیح اولمور آما شرط اولاندا صحیح اولور. و بونا اوخشار سؤزلر. (مجهول مقصود اولورسا بیع باطل اولار آما تابع اولورسا صحیح اولار.) بو سؤزلر فایداسیزدیر [و آنلاملاری یوخدور.] چونكی عبارتین تأثیری یوخدور كی. هر حالدا مشروطدا مبیعدن ساییلیر. ائله بونا گؤره قارینداكی بالا ایله آنا ساتیلیرسا، بیع صحیحدیر. بیعین صحیحلیگی آنانین ساتیلماسی و بالانین شرط اولماسیندان آسیلی دئییل». بیتدی.
بو فتوا شهید اوّل و شهید ثانیدنده ایكی «اللمعه» و «الروضه» كتابلاریندا قید اولان آشاغیداكی سؤزلریندن ظاهر اولور:
مالك اولدوغو املاكی بیعینده مشروط اولان قولون املاكینی، بیع شرطلرینی ایچرمهسینی شرط ائدیبلر. (بیر قولون املاكی اونونلا بیرلیكده ساتیلیرسا، شرط ائدیبلر كی او املاك بوتون بیع شرطلرینی ایچرسین. شرطلرین بیریده معلوم اولماقدیر.)
شیخ طوسی «قول مالینین اشتراطیندا» مالین مقدارینی بیلمگی معتبر (لازم) بیلیب.
شهید اوّلده دئییب: «قولون مالك اولا بیلمهسینی قبول ائتدیگیمیز تقدیرده، [قولون] اؤزونو و مالینی آلیرسا، بیع صحیحدیر و اونون مالینین مقدارینی بیلمك شرط دئییل و ربادان قورتورماقدا[1] لازم دئییل. آما قولون مالك اولا بیلمهسینی محال بیلیرسك مقدارینین بللی اولماسی و ربادان قاچماق لازمدیر».
«الدروس» كتابیندا دئییر: « قارینداكی بالانی مبیعین بیر جزءی كیمی نظرده توتسالار دا صحیح اولماسی داها گوجلودور. چونكی او دا شرط ائتمك كیمیدیر و تابع اولدوغونا گؤره جهالتینین ضرری یوخدور». بیتدی.
جامع المقاصد ده بو نظری قبول ائدیب.
سونرا، [گؤرهسن بونلارین «تابع» سؤزوندن مقصدلری نهدیر؟] اولا بیلسین بونلارین «تابع»دن مقصدلری عرفاً تابع اولان شئیدیر. قارینداكی بالانین آنایا، [دؤشوندهكی] سوتون قویونا، یومورتانین تویوغا، قولون املاكینین اونون اؤزونه، [حیاط یانا] ائودهكی موو آغاجینین ائوه، باغداكی تیكینتینین باغا و اونلارا تایلارینین تابع اولماسی كیمی. او شئلریدن كی عرفاً بیعی یالنیز اونا نسبت وئررلر تابع اولانلا بیرلیكده یوخ. هرچند بعضاً شخصی مقصد اونلارین هر ایكیسیده اولا و یا حتّا _بعضاً آت ایلخیسیندا گؤرونن كیمی،_ یالنیز همان تابع مقصد اولا. (دئیَرلر قویونو ساتیب. دا دئمزلر كی قویونو دؤشوندهكی سوتو ایله ساتیب.)
عالملریمیزین بعضی مقاملاردا سؤزلرینین ظاهری بودور. (تابعدن مقصد عرفی تابعدیر.) «الدروس» و «جامع المقاصد»دن قید اولدوغو كیمی. اوردا دئمیشدیلر: آنانی قارنینداكی بالا ایله ساتماق صحیحدیر چونكی قارینداكی بالا تابعدیر.
وقد ذكر هذا، المحقق الثانی فی جامع المقاصد فی مسألة اشتراط دخول الزرع فی بیع الأرض، قال: وما قد یوجد فی بعض الكلام، من أن المجهول إن جعل جزءا من المبیع لا یصح، وإن اشترط صح - ونحو ذلك -فلیس بشئ، لأن العبارة لا أثر لها، والمشروط محسوب من جملة
المبیع، ولأنه لو باع الحمل والام صح البیع ولا یتوقف على بیعها واشتراطه، انتهى.
وهو الظاهر من الشهیدین - فی اللمعة والروضة - حیث اشترطا فی مال العبد المشروط دخوله فی بیعه استجماعه لشروط البیع.
وقد صرح الشیخ - فی مسألة اشتراط مال العبد - باعتبار العلمبمقدار المال.
وعن الشهید: لو اشتراه وماله صح، ولم یشترط علمه ولا التفصی من الربا إن قلنا: إنه یملك، وإن أحلنا ملكه اشترط.
قال فی الدروس: لو جعل الحمل جزءا من المبیع فالأقوى الصحة، لأنه بمنزلة الاشتراط، ولا یضر الجهالة، لأنه تابع، انتهى.
واختاره جامع المقاصد.
ثم " التابع " فی كلام هؤلاء یحتمل أن یراد به: ما یعد فی العرف تابعا كالحمل مع الام، واللبن مع الشاة، والبیض مع الدجاج،
ومال العبد معه، والباغ فی الدار، والقصر فی البستان، ونحو ذلك مما نسب البیع عرفا إلى المتبوع لا إلیهما معا، وإن فرض تعلق الغرض الشخصی بكلیهما فی بعض الأحیان، بل بالتابع خاصة، كما قد یتفق فی حمل بعض أفراد الخیل.
وهذا هو الظاهر من كلماتهم فی بعض المقامات كما تقدم عن الدروس وجامع المقاصد من صحة بیع الام وحملها، لأن الحمل تابع.
[1] . اولا بیلسین بیر كنیز آلاندا اونون ال-قولوندا قیزیل اولسون و ثمنده قیزیل اولسون. بیلدیگیمیز كیمیده قیزیلی قیزیلا دَییشمك ربا گتیرر. بو مسألهده دئییر: ربا حاصل اولماز.
بؤلوم :
یازار : صمد كامران قراملكي


text:
سخنرانی استاد به مناسبت فقدان جمشید شیبانی (13 اسفند 91) در انجمن ادبی صابر
بایاتی شاعری، جمشید شیبانی
سؤزلو ادبیاتیمیزین ان گئنیش یاییلمیش قوللاریندان بیری «بایاتی»دیر. بو شعر نوعونون اؤرنکلری مدنیت تاریخیمیزین ایلک چاغلاریندان یارانماغا باشلامیشدیر. ایندیه قدهر اون مینه یاخین مؤلفی معلوم اولمایان بایاتی توپلانمیش و نشر ائدیلمیشدیر. بو نوع شعر، دؤرد مصراعدا و هر مصراع یئددی هجادا اوچونجو مصراعین قافیه دن آزاد اولماق شرطیله یارانیر. بیرینجی و ایکینجی مصراعلار، ان درین مضمونو احتوا ائدن اوچونجو و دؤردونجو مصراعلار اوچون باشلانغیج ساییلیر.
توپلانان و نشر ائدیلن بایاتیلارین مؤلفلرینین تانینماسی و معلوم اولماسی یانیندا، هجا اؤلچولو شعرلر یازان شاعرلر آراسیندا ائله بیر شاعر تاپماق اولمازکی بایاتی یازماسین. هر عاشیق و هر هجا اؤلچولو شعر یازان شاعرین دیوانینا باخدیقدا بعضاً کلّ مقداردا بایاتییا راست گلمک اولور.
بوگون آنی تؤرهنینه قاتیلدیغیمیز شاعر، رحمتلی جمشید شیبانی، اصلینده «بایاتی شاعری» آدلانیر. بو عنوانی اونون اوچ بایاتی کتابینا اؤن سؤز یانان آقای «ائل اوغلو» اونا وئرمیشدیر. من بو عنوانی تکمیللشدیریب، اونو «بایاتی شعر اوستادی» آدلاندیریرام. اونون ایندیه قدهر ایکی مینه یاخین بایاتیسی نشر ائدیلمیشدیر. و بو سایا یاخین بایاتیلاری دا الیازما شکلینده قالماقدادیر.
ایندیه قدهر نشر اولان بایاتیلاری هم دیل و قالب، همده ایچهریک و محتوا باخیمیندان گئنیش تحلیل ائدیلمهلیدیر. اونون دیلی اساساً چوخ ساده، اویناق و صمیمی بیر بیانا حاویدیر. محتوا تحلیلی باخیمیندان ایسه، جمشید شیبانینین بایاتیلارینی آشاغیداکی کیمی سیرالایا بیلهریک:
1- سیاسی بایاتیلار
شیبانی سیاسی بایاتیلارینی عمومیتله شاه رژیمینین افشاسی اوچون یازمشدیر. او، بو بایاتیلاردا رژیمین فاسد حکومتینی رسوا ائتمکله برابر قورتاریجی ائل گوجونهده اینان شاعردیر.
قشم قوجالدی گئتدی
سسی اوجالدی گئتدی
کور اوغلو تک چیرپیشدی
شاهدان باج آلدی گئتدی
2- شهید و شهادت بایاتیلاری
شاعر اوغلونو شهید وئرمیشدی. بونا گؤرهده شهادت موضوعلو بایاتیلاری ایستهدیگینی قدهر کتابلاری آراسینا توپلانمیشدیر:
خرمنی سئل آپاردی
سامانی یئل آپاردی
گول اوغلوم شهید اولدو
ال اوسته ائل آپاردی
قوی سنگرلر قازیلسین
قوی بورولو قازیلسین
شهیدلر وصیتی
مرمرلرده یازیلسین
* * *
دوشمنلری اوخلادین
کاغذ یازیب یوخلادین
اؤلکهمیزین توپراغین
ایمانلیدین اوخلادین
* * *
شهید اؤلمز، دیریدیر
قوچاقلارین بیریدیر
مقدس اوجاقلارین
دیرهگیدیر، تیریدیر.
3- وطن و ساواش بایاتیلاری
شیبانی وطنپرور بیر شاعردیر. او، وطنی قوروماغی هر شئیدن اوستون سانیر. بوتون وارلیغی ایله وطنه باغلی اولان شاعر دئییر:
تبریز گؤلووه قوربان
شیرین دیلیوه قوربان
قهرمانلار دوغوبسان
شانلی ائلیوه قوربان
* * *
گئدیرم سهنده من
مینمیشم سمنده من
یوردوما کج باخانی
سالمیشام کمنده من
* * *
گزهرم ائل سایاغی
اسهرم یئل سایاغی
دوشمانلار قاباغیندا
داشارام سئل سایاغی
* * *
من گئدیرم سن ده گل
بوراندا گل چنده گل
غربت بیر دار قفس دی
اوچماغا وطنده گل
* * *
ائلیم ده ارنلر وار
قوچاقلار ارنلر وار
دوشمنلرین لئشینی
تورپاغا سرنلر وار
4- آجی خاطرهلر بایاتیلاری
شاعرین بایاتیلاریندا آجی و شیرین خاطرهلرده یئر آلیر. اونون بورادادا شعرلرینی استقامتلندیرن سیاسی خاطرهلردیر.
سئل ایله باغلاشمیشام
چوخداندیر ساغلاشمیشام
مردلرین ماتمینده
ائل ایله آغلاشمیشام
5- فلسفی بایاتیلار
شاعرین کائنات، یارادیلیش و جمعیت حاققیندا فلسفی دوشونجهلری ده واردیر. بورادا او خرافی فکرلره قارشی چیخان بیر شاعردیر.
هرزینه بولاق اولماز
چاغلاییب بولاق اولماز
دریا سویون تؤکه سن
قایناییب بولاق اولماز
* * *
هر بیر اوچان قوش اولماز
هر سرین سو نوش اولماز
قوچاق ایگید هئچ وعده
نامرده تای توش اولماز
* * *
هر ارییهن موم اولماز
نارین داش کی قوم اولماز
بوش سؤزلره آلدانما
گؤزل بایقوش شوم اولماز
6- نصیحت آمیز بایاتیلار
شاعر بیر چوخ بایاتیلاریندا خصوصیله گنجلره نصیحت ایله یاناشیر و اونلاری سعادتلی و ساغلام حیاتا چاغیریر:
یوخسولو درد بورویر
غم ایله درد بورویر
دامارسیز چیلیسلری
پئیین تک مرد کورویر
* * *
هر گردهکی قوز اولماز
هر غبارکی توز اولماز
پاپریز چکیب پوز وئرمه
دردهجرلیک پوز اولماز
* * *
باغدا یئتیب آلچالار
عاشیق آلما، آلچالار
پاپریز چکمه آی اوغول!
دوشمن گؤرب ال چالار
7- سئوگی بایاتیلاری
شاعرین اینجه روحو وار، او عاشق اولور، وورولور و عشقنامهده ترنم ائدیر. طبیعی و فطری بیر حس اولان سئوگی ایله یاشاییر:
گؤزلرینی سوزمه گول
دوداقلارین بوزمه گول
ایلقاریمیز یئرینده
الین مندن اوزمه گول
* * *
کماندیر قاشین سنین
بابتدیر یاشین سنین
گؤزلرین اووسونلاییر
آتمارام داشین سنین
8- آنا بایاتیلاری
شاعر آنایا چوخ حرمت بسلهین بیر انساندیر. آنا حقیقتینی هر بیر حقدن یوکسک سایان شاعرین بایاتیلاری آراسیندا بیر چوخ آنایا حصر ائتدیگی مصراعلارا راست گلیریک:
گئتمه آنا آماندیر
آیریلیغین یاماندیر
دامجی- دامجی میرواری
گؤزلریندن داماندیر
* * *
آری شانا دولانار
تولکو کانا دولانار
یامان گونده دؤورهده
تکجه آنا دولانار
* * *
من دئمیرم آ نادان!
آتانی قوو، آنا، دان
سعادت ایستهییرسن
حلاللیق آل آنادان
* * *
طاووسون وار چتیری
قیزیل گولون عطیری
هئچ چؤرهکچی یاپانماز
آنام یاپان فطیری
9- حماسی بایاتیلار
آذربایجان تاریخی حماسه یارادانلار قوچاقلارین ماجرالاری ایله دولودور. شاعر آرا- سیرا اونلاری یاد ائدیر:
داغلاری قار آلالی
قار اؤرتوب قارالاری
تؤرهدک ائلیمیزده
هجری، سارالاری
10- حیات تجربهسی بایاتیلاری
شاعر سوردوگو حیاتدان تجربه آلیر و هرکسی تجربه آلماغا چاغیریر و تاکید ائدیرکی تجربه آلان انسان، حیات سورهجینده آلدانماز.
ماهنینین هاواسی وار
یاخشیسی یاواسی وار
قویوب قاچما چتیندن
هر دردین داواسی وار
* * *
عارف آدام ساللانماز
بد اصل آت ناللانماز
تجربهلی بیر آهیل
هله- هله آللانماز
11- اجتماعی اعتراضلار
اجتماعی اعتراضلاردا، شاعر بعضاً طنز دیلی ایله جمعیت آراسیندا اولان عیبهجرلیکلری افشا ائدیر:
سوغان- سوغان، آی سوغان
گؤرسنمیرسن دای سوغان
گیریبسن آنبارلارا
نه سالیبسان های سوغان
* * *
پولوم یوخدور سایام من
فرش آلتینا یایام من
الیم خمیر، قارنیم آج
وجدان قویمور جایام من
12- آرمانچیلیق بایاتیلاری
شاعر اساساً آرمان صاحبی، دؤنمز عقیده و ایناما مالک بیر انساندیر. او، هر زمان ظلمه قارشی چیخیر و عدالتسیزلیکلردن فریادا گلیر و ظالمه یاردیم ائدن هرکسی قیناییر:
او قلمی وار اولسون
مظلوملارا یار اولسون
ظالیمه یالتاقلانان
یازیچییا عار اولسون


text:
دوزلو اوغلان وبلاگلارینین یاخشی اولماقی اوچون آتیل باتیل فروشگاهین دان آلیش وئریش ائدین
دنیز قیزی
یولونو گؤزله دیم بو سونسوز گئجه
توكه ندی اومودوم قیریلدی هئییم
دؤرد دووار ایچینده یاندیم آلیشدیم
هایانا اوز قویوم – هایاندان دئیم
*****
اولمایا قار یاغیب یولونو كسدی؟!
اولمایا گه لنده دومانا دوشدون؟!
دیلیمده آجی بیر قوشما ته له سدی
بلكه ده سارسیلیب گومانا دوشدون
*****
بو گئجه لحظه لر ایلله شیر منه
قاریشیر شعریمین قاراسی ، آغی
ماوی لر قارالیب زیلله شیر منه
گه زیره م آردینجا ، آرانی ، داغی
*****
بو گئجه نه یامان اوزون گئجه دیر؟!!!
گؤزومده یول آزیر،یاتا بیلمیرم
سیخیر اوره گیمی هیچقیریقلاریم
اؤزومده – اؤزومه چاتا بیلمیرم
*****
یوخودان آل منی ، آپار دنیزه
سنه قوربان اولوم آی دنیز قیزی
آی گیریب بولودا ، كیم باخیر بیزه
سسیمه ، سس وئر ا…ی گؤیون اولدوزو
*****
یولونو گؤزله دیم گه لمه دین نه دن؟
داریخدی شعیریم،داریخدی سؤزوم
آی دا یورقون اولوب آخیر زیروه دن
نه اوندا دؤزوم وار نه منده دؤزوم
Filed under: باشقا شاعیرلر,تورکی شعرلر Türkcə şeirlər | Tagged: قیز,آیریلیق شعری,آذربایجان شعرلری,تورکی شعر,تورکجه شعرلری,دنیز,دنیز قیزلاری,دنیز قیزی,دریا قیزی,سئوگی شعرلری,شعر ترکی,شعر ترکی دنیز قیزی,شعر عاشقانه ترکی |


text:
آلمانیاداقی تۆرکلر تۆرکیأنی قۇلدادی
سالزگیتر شأهِرینده تۆرکیأ قۇلداو بریلدی
اوروپالی تۆرک دموکرات بیله له شیگی، آلمانیانینگ آشاق ساکسونیا ایالتینه باغلی سالزگیتر شأهِرینده "جبیسلیک، بیله لیکده لیک و دۇغانلیق میتینگینی" قورادی.
شأهِر میدانینداقی میتینگ تۆرک و آلمانی میللی مارش نینگ چالینماغی بیلن باشلادی.
سۇنگ بۇلسا شهیتلر اۆچین حۇرماتلی دیمیشلیق ادیلیپ دُغا اۇقالدی.
اللرینه تۆرک بایداقلارینی و آی- ییلدیزلی بالنلاری آلیپ گلن مۆنگلرچه آدام "تۆرک- کۆرت دۇغاندیر"، "ترورچیلیغی یازغاریاریس"، "ی. پ. گ- پ. ی. د – پ. ک. ک و داعش و شونگا منگزِشلر ترور قوراماسیدیر" یازیلان شیغارلاری الینه آلدی.
بیله له شیگینگ باشلیغی ظفر ساری قایا، شهیتلری یاد ادن چیقیشیندا، تاریحدا قیرغینچیلیق و دۆرلی بلالارا سزه ور بۇلان آداملارا قوجاغینی آچان تۆرک میللتی نینگ شو گۆن بۇلسا میلیونلارچا آداما یر ایه چیلیگینی ادیأندیگینی بیلدیردی.


text:
تورکمنستانینگ حالق یازوجیسی، مختومقلی آدینداقی دؤولت بایراغینینگ ایهسی کریم قورباننفساوف ۱۹۲۹ – نجی ییلدا گوک دپه اطرافینینگ ییلغینلی اوباسیندا انهدن دوغولیار.
اوباداقی یاد ییللیق مکدبی قوتاریار. اوروش دؤورینینگ آغیر قینچیلیقلاری سبأپلی اولارینگ ماشغالاسی تجنه گؤچمهلی بولیارلار.
شاهیر ۱۹۴۶ – ۱۹۴۵ –نجی ییلاردا تجن دریاسینینگ بویوندا قورولیان سوو هودانینینگ قورللوشیغیندا ایشلأن دؤورینده یؤریته قورلیشیقچیلار اوچین چیقارینیان قازیتده جوغاپکأر سکرتر بولوپ ایشلهیأر.
۱۹۵۱-۱۹۴۹ –نجی ییللاردا قشون قوللوغیندا بولوپ دولانیپ گلهنیندن سونگ ینه-ده ژورنالیستلیق کأرینده ایشه باشلایار. کریم قورباننفس مختومقلی آدینداقی تورکمن دؤولت یونیورسیتهتینی تماملایار.
تورکمنستان یازوجیلار بیرلهشیگینده، “توقماق”، “سووِت ادبیاتینگ ژورناللاریندا جوغاپکأر وظیفهلرده ایشلهدی. اول یازوجیلار سویوزینینگ باشلیغینینگ اورونباشاری، پراولِنیه آغزاسی (اعضاسی)، تورکمنستاننینگ یوقاری سووهتینینگ دپوتاتی بولوپ، ایل-یوردونا جانی – تنی بیلن حیزمات (خدمت) اتدی.
کریم آغا قوشغی یازماغا یاشلیقدان باشلایار. اونونگ ایلکینجی شیغیرلاری اطراپ هم –ده “میدام تاییار”، “یاش کومونیست”، قازیتلرینده، “توقماق” ژورنالیندا چاپ ادیلیأر.
ایلکینجی قوشغیلاری یغیندیسی ” گؤیجومینگ گؤزباشی” ۱۹۵۱-نجی ییلدا اوقوجیلارا هودورلنیأر. شوندان سونگ، ذهینلی شاهیرینگ کیتاپلارینینگ انچِمهسی چپر اثرلرینگ مشتاقلارینینگ دقّتینا یتیریلیأر. اونونگ “قوشغیلار و پایامالار” کتابی (۱۹۵۸)، “تایماز بابا” پایاماسی (۱۹۶۰) آوتورا اولی شهرات گتیریأر.
۲۰۰۷-نجی ییلدا تورکمن دؤولت نشریات قوللوغی تاراپیندان “اویلانما بایری” آدلی قوشغیلار ییغیندیسی چاپ ادیلیأر.
کریم قوربان نفس ۱۹۸۸-نجی ییلینگ، ۱-نجی سنتیابریندا آرادان چیقدی.
شاهیر ۱۹۴۲ –نجی ییللاردا جوانلیق یاشیندا بیر آغیر عشق آیریلیق باشیندان گچیریأر، شونونگ دویغوسینا گورأ (یاشلیق دراماسی) دیییپ بیر قوشغی یازیار؛ بو قوشغی ایل آراسیندا ایلایتا-دا جوانلار آراسیندا یورک پایامالاری بولوپ آیدیم ادیلیپ هر میلیس-ده ساز بیلن آیدیلیار، اوندان باشغا شاهیرینگ کوپ قوشغیلارینا ساز دورهدیپ ساخی جبار یالی بییک حالیپارینگ تاراپیندان آیدیم ادیلیار.
بو آیدملارینگ بللی ایل آراسیندا تانییلیانلاری، شولاریالی: ترکمنینگ، داغلار، آلتینگ بیری، قوملی گلین، ییگیت گوردوم، قوپوزلی قیز، یاراپ بورقا، آپات، گوک چای و ینه باشغالاری…
شاهیر یازیان قوشغولاریندا؛ کؤپلنچ ایلآراسیندا گچن تاریخدان، ینه مشهور آد قازانان شاهیرلارینگ و تورکمن آراسیندا یادگأرلیک قالان ادبی میراثدان ایلهام آلیپدیر.
بیر نأچه شاهیرینگ مشهور یازانلاری:
* ۱۹۶۰ – نجی ییلدا: تایماز بابا ؛ دسسان هم قوشغی کتابی.
* ۱۹۷۷ –نجی ییلدا : قیرق (۱۹۶۷ – ۱۹۵۷) –نجی ییلارینگ آراسیندا شاهیرینگ یازان قوشغیلاری.
* ۱۹۷۸ – نجی ییلیندا شاهیرینگ ایکی سانی بییک کتابی چاپا یتیریلدی: (۱) توپراق، و (۲) منزیل (منزل).
* ینه دسسان قوشغیسی: قومدان تاپیلان یورک.
* انصاف بیلن انسان.
* یورِک پایاماسی : روباغیلاری.
* پایاما : روباغیلاری.
* اوغول.
* وفا (وپا).
و …
کریم آغا تورکمن حالقینینگ اولی آلقیش هم یورک سؤیگولرینه مناسیپ بولان شاهیردیر، اول یازان کیتاپلاری بیلن دونیأدأکی تورکمن ملتینینگ ادبیاتینی اؤسدوریپ اونگا بییکلیک برن شاهیردیر.
شاهیرینگ یازان کتاپلاری و قوشغولاری دونیأ دیلینه گچیریلیپدیر و دونیأنینگ ادبیاتچیلاری بو شاهیرلارینگ اثرلریندن پیدالانیارلار.
بیزینگ اینگ بییک شاهیر هم عالمیمیز مختومقلی فراغی دیر، امّا کریم قربان نفس هم شو عصردا یاشاپ گچن مختومقلی دأل-ده دینگه اؤزونی شونونگ درجهسینه یتیرن تورکمنینگ بییک شاهیر عالمیدیر.
یاشار نیازی (انتشارات ایلآرمان)
شاهیرینگ قوشغیلاریندان ایکی سانی دامجا:
« سؤیگی »
بیر ماحال بیر ییگیت سؤیدی بیر قیزی.
هر هایسی بیر اِنأنگ یکه- یالنگیزی.
یا- دا نِجِپ اوغلان سؤیدی نگأری.
هرهایسی بیر آتانگ یکه- دی قراری.
داغینگ بیر جلگهسین بللهشیپ هرگون،
کؤشِک دک بؤکوشیپ، آچدیلار گؤوین.
نگار- قاریپ قیزی. نِجِپ- یادیمان.
اولارینگ هرگونی گچدی شادییان.
اوینادیلار عاشق. سالدیلار توپاز.
کأته نگار اوتدی، کأته- ده چوپان.
اوینادیلار چیلیک. اوقلادیلار توپ.
« قاپ، نِجِبیم، قاپ!» « قاپ، نگاریم، قاپ!»
اما دِگه نوقدی بدنه بدن.
سؤیگینگ پأک یرینده
بدن قدغن.
بیری- بیریسینینگ گؤزونه قاراپ،
هوزینگ قابیغیندان ایچدیلر شراپ.
هوز بولسا ( بیلیأنگیز! مانگیزینگ اؤیی،
سؤیگأ مانگیز قاتیپ، قویالتدی می یی…
اما دنیأمیزینگ یاسالشی شیله.
سحر بار یرینده تاپیلیار اؤیله.
اؤیله بار یرینده باردیر ایکیندی.
… نگأر نِجِبیندن قایرا چکیلدی.
نِجِبینگ اوستونی بوره دی توملوک.
سؤیگأ
آوی دوشدی،
یکهجه چومموک.
نگأرینگ قاشیندا آنت ایچدی چوماق:
« نِجِبینگ عاشق دأل، بیر عاشق سوماق.
اول هرگون مونگ قیزا اولهیأر گؤونون…»
نگأرینگ گؤونونده دؤرهدی دؤوین.
– بو نیچیک حکایت؟ بو نیچیک واقا؟
اویناپ یؤرر یالی چیلیکمی وفا؟
دِپیپ یؤرر یالی سورپیکمی نگأر؟
نگأر گپلهیأردی. نِجِپ دینگلهیأر…
« نگأریم، نگأریم، بو نیچیکسی گِپ؟»
دییجک بولدی نِجِپ. ییقیلدی نِجِپ.
آغزین داشا اویقاپ مثلی بیر قاپلانگ،
آه اوروپ، اوچ گزک آنت ایچدی چوپان.
آنتلار قارا داشی دِشدی- ده جوپبا،
توپراغینگ یدی قات باغرینا چومدی.
توپراق « ای، وای!» دیییپ قیغیردی.
قیز هم بیر چیرکین سس اِتدی:
« ایناندیم ایندی!»
«عمر»
ایردن سینلادیم گونونگ دوغوشین،
اؤیلأن سینلادیم اونونگ یانیشین،
آغشام سینلادیم اونونگ یاشیشین.
اوچوسِم آجاپ. شیدیپ دوغولسین،
شیدیپ یاشالسین،
***
یر شارینینگ یوزدِن توغسان اسسهسی
اؤزلِشمدیک میدان بیلن اوکهآن.
هنیز آدامزادینگ کللهسینده – ده
شونچا اوزلِشمهدیک یر باردیر اؤیدوپ
باشیم یایقایان.
***
عمر حقدا پیکر اتسِنگ-
اؤلوم اؤیکهلأر میشین.
اؤلوم حقدا پیکر اتسِنگ-
عمر اؤیکهلأر میشین.
اینه سانگا گرک بولسا
ایکی سانی اؤیکهلِک
اؤیکهلِت سن ایلکینجینی،
گیجه گوندیز اؤیکهلِت.
***
اون توندا شُهراتی اومزونه آتیپ،
شونچا یوکی دویمان گلیأر بیر آدام.
بیر میسغال شؤهراتی آغزینا آتیپ
پروسپهکته سیغمان گلیأر بیر آدام.
شرکت بازرگانی و گردشگری
www.margush.ir
Tel: 0172 – 222 12 28
TelFax: 0172 – 229 14 49
Mobile: 0939 229 14 49
استفاده از مطالب سایت با قید منبع مانعی ندارد.


text:
اوستاد یئکانلی، او قدر ایستهنیلن بیر اینسان دیر کی بیر یول تانیشدینیز، أل چکمک ایمکانسیز اولور. اوستادین سایغی دَیَرلیگی، گئنیش اورهکلییی، خوش گؤرولویو، گولر اوزلولویو، چالیشقانلیغی، ساوادی، آلچاق گؤیوللولویو اینانیلماز بیر کیملیک سرگیلهییر. اوستادین آغیرلاما تؤرهنینین قورولما گرهیی نئچه ایل ایدی وورغولانیردی. قاباغا دوشن بیری اولسایدی، نئچه ایل بوندان اؤنجه قورولا بیلردی. آنجاق بو وورغولامار خویدا اورتاق بیر سؤیلهمه چئوریله بیلهجک قدر چوخالمیشدی. بیربیرلرینی تانیمایان کولتورل چالیشقانلار، آیری-آیری وورغولاییردیلار بو تؤرهنین گرکلیگینی. دَیرلی یازار، خوینیگار درگیسینین باشیازاری ابراهیم اصلانی ایله ایلک تانیشلیغیمیزین ندنی اوستاد یئکانلینین اثرلرینین تانیتدیرماغی ایدی. اوستاد یئکانلینین بیر تانیتدیریلماغی اؤنملی ایدی، بیر ده یازدیغی کیتابلارین چاپا یئتیریلمهیی.
یانیلماسام، تؤرهنه یئتدی گون قالان ایدی، مندن ایستهنیلدی بو تؤرهنده آپاریجی اولام. آپاریجیلیق قالسین، تریبون دالیسینا چیخما تجروبم اولمادیغینا گؤره ایلک جاوابیم، یوخ ایدی. بئله بیر آغیر تؤرنلره دئنهییملی آپاریجیلار گرهکیر. زنگ آچان عزیز یولداشا دئدیم باشقا ایش هر نه وار دئیین گؤروم، آنجاق بو ایش ألیمدن گلمز. تؤرهنی یئکونلاشدیرانلارین قرارلاری ایدی بو. جاواب وئرمهییم قالدی سونرایا. او بؤیوکلوکده تؤرهنه حاضیرلیقلار گؤرولموشدو، بیر ایکی باشقا یولداشین آدینی وئردیم آپاریجیلیغا، قبول اولونمادی. چاراسیزلیقدان باشلادیم دانیشانلارا گؤره بیلگی توپلاماغا. دانیشیغا چاغیریلانلارین ایچیندن موهندیس صرافینی یاخیندان تانیییردیم. اوستاد ذیحق، ها بئله دوقتور شهانقی ایله بیر ایکی یول گؤروشموشدوم. اوستاد نصیری ایله سایین محمد رحمانیفرله یاخیندان گؤروشمهسم ده، اثرلریندن اوخوموشدوم. ایکی نسلین اؤنده گئدن آیدین دوشونجهلی، فیکیر یئیهلری ایدی چاغیریلان قوناقلار. بو آغیر یوکو بوینومدان آتماغا چالیشسام دا اوغور قازانانمادیم. ایش یئرینده ایشیمین چوخ اولدوغونا گؤره، گئجهلری یورقونلوق، آرتیق چالیشمایا ماجال وئرمیردی. مطلبلری حاضیرلاماغا، بیر ایکی نفردن کؤمک ایستهسم ده ألیمه چاتانلار دئیه بیلرم، یوزده بئش اولمادی.
تؤرن جوماآخشامی گونو اولاجاق دیر. چرشمبه آخشام، تئهراندان یوللانیب، صوبح خویا چاتدیغیمدا یورقونلوق جانیمدا ایدی. واقت گلیب چاتمیشدی، بیر ساعات قالان تؤرن یئرینه گئتدیم. سئنین آفیشلرین آسیردیلار. خوشبختلیکله سس سیستئمینی دولاندیران اوردایدی. تؤرن یئرینده، خویون یازیچیلار درنهیین دبیری سایین سعید فرجی ایله، گونهباخان درنهیینین سوروملولاریندان سایین علمقلیلو ایله فرشاد کریمزاده ها بئله یارپاق درنهییندن سایین سالار کورلو اوردایدیلار. اوردا قرار اولدو، سعید فرجی تؤرهنه گؤره بیلگیلری چاتدیرا. اوردا اؤیرندیم سایین موهندیس صرافی گله بیلمهیهجک، آنجاق بیر یازی گؤندرمیشدی، قرار ایدی اوشاقلاردان بیری اوخویا. شهر سوروملولاریندان کیمین دانیشدیغین سوروشدوغومدا، "آموزش و پرورش" ایدارهسینین باشقانینین آدین وئردیلر. تؤرهنین باشلانیش ساعاتین؛ 15:30 وورموشدولار. قرار واقتی یاخینلاشیردی آنجاق هله گلن چوخ آز ایدی. اوستاد یئکانلینین واقتلی گلمهسی اورَک وئریجی ایدی. اوستاد عائیلهسی ایله بیرلیکده گلدیلر. اوستادا سئنین اوستونده یئر آیریلمیشدی. "آموزش و پرورش" ادارهسینین رئیسی حؤرمتلی قدیر محمدی معاونی ایله بیرلیکده گلمیشدیلر. دئیهسن دانیشماغینی وورغولادیقدا راضیلاشمامیشدی دانیشماغا. راضی سالماق منیم بوینوما دوشمودو! چوخ احتراملی ایدی، نئچه کلمه آرامیزدا دانیشدیق، قرار اولدو بیرینجی دانیشان اولاراق سئنه چیخسینلار.
قوناقلارین بیر چوخونون گلیب چاتماسی، 15:45-ده چَکدی. تؤرن او دَیقهدن، موقدس قورانین قراعتی ایله باشلادی. قاری سایین عسگر نوری ایدی. جمهوری اسلامینین میللی سورودوندان سونرا، نوبت چاتمیشدی قوناقلاری چاغیرماغا. سایین قدیر محمدی بیرینجی دانیشان ایدی. دانیشیقلاردان چوخ یادیمدا قالانی یوخ ایدی. یادیمدا قالان خسروی آدیندا بیر مدرسهنین خویون "آموزش و پرورش" ایدارهسینین موزهسینه چئوریلمه خبری ایدی، دوقتور محرم آقازاده ایله سایین ابراهیم اصلانیدن ده احتراملا آد چکدیلر.
بو آرادا آیاق اوسته دورانلار ایله تؤرهنی دولاندیرانلارین طرفیندن قولاغیما هردن بیر سؤزلر گلیب، بیر کاغاذدا وئریلیردی. تؤرنی قورانلارین سایدیغیمدا اسپانسئرلر ایله بیر ایکی اورقانین آدی دئییلمهمیشدی. بیر کاغاذدا یازیب وئردیلر.
ایکینجی دانیشان، سایین اوستاد بهروز نصیری ایدی. بیر بالاجا تانیتیم ایله سئنه چاغریلدی. اوستاد بیر فارسجا یازی حاضیرلامیشدی، سانیرام اوستاد یئکانلییا حاضیرلانان دفترچهده اولمالی ایدی. او دفترچه قرار ایدی تؤرن گونو اورا قاتیلانلارا وئریله، آنجاق تأسوف ایله چاپ ایشلری قورتولمامیشدی. اوستاد نصیری دانیشدیغی واقتدا خویون فرمانداری حؤرمتلی حسین سیوانی ایله چوخ دَیرلی اینسان حؤرمتلی اژدر طالیبی گلدیلر. بویوروقلاری چاتدیرانلار دئدیلر "فرماندار ایله دانیشیبلار دانیشماغی قبول ائلهمهییبلر، ائلهیه بیلسن دانیشماغا چاغیر". فرمانداری یاخیندان گؤرمهمیشدیم؛ اوزاقدان اوزاغا چالیشمالاریندان خبرلر واسیطهسی ایله خبردار اولموشدوم. حؤرمتلی اینسان سؤزوموزو یئره سالماییب، سئنه چیخدی. دانیشماقدان قاباق، اوستاد یئکانلینین یانینا گئدیب، حؤرمت ائدیب سونرا دانیشدیلار. دانیشیقلاریندان یادیمدا قالان درس اوخودوغو ایللرین خاطیرهلری ایله، بئله بیر تؤرنلرین اؤنمینی وورغولاماق ایدی.
دؤردونجو دانیشان، حؤمتلی اوستاد ذیحق ایدی. اوستاد ذیحق، ایللر بؤیو قلم ووروب، مینتسیز بو میللتین شفاهی وارلیقلارینی قلمه آلمیشدیلار. دانیشیقلاری دا بو وارلیقلار ایله دولو ایدیلار. قرار ایدی اوستاد ذیحقین دانیشیغیندان سونرا، موسیقی قوروپو صحنهیه چیخا. قوروپون حاضیر اولمادیغینا گؤره، سایین دوقتور حمید سفیدگر شهانقی دانیشیغا چاغیریلدی. دوقتور شهانقی سامبالی بیر دانیشیق حاضیرلامیشدی. مؤحتشم بیر دانیشیقلا آذربایجانین فولکلور ایله کولتورونه گؤره دانیشدی. دانیشیقلارینین سونونودا بئله بیر تؤرنلری شهرین باشقا بؤیوک اینسانلارینا دا قورولماغینی اؤنردی.
دوقتور شهانقینین دانیشیقلاریندان سونرا، لاچین موسیقی قوروپو سایین رضااوغلونون باشچیلیغی ایله سئنه چیخدیلار. موسیقی یاخشی آلیندیغینا گؤره، سالوندا اولانلار موسیقینین آردی توتولماغینی ایستهدیلر. موسیقی جانلی چالیرکن، خبر وئردیلر سایین محمد رحمانیفرین دانیشیغینا واقت قالماییب. بیر داها ایرشاد ایدارهسی ایله دانیشماغا گئتدیم. حاج منصور اکبری، دوقتور سیوانی ایله بیر یئرده اوتورموشدولار. واقتین آز اولدوغونو وورغولویوردولار. هر نه دانیشدیم راضی سالانمادیم. مندن ایستهدیلر سایین محمد رحمانیفره دئیم دانیشیقلاری اولمایاجاق. بئله بیر ایشی بویونوما آلانمازدیم. دئدیم "هر کس سایین محمد رحمانیفر دعوت ائلهییب، او یاخشی ائلهیه بیلر سؤزو چاتدیرا. منده او اوز یوخ دیر دانیشیغا چاغیریلان حؤرمتلی بیر قوناغا دانیشمایاجاقسان خبری وئرم". موسیقینین نئجه گئچدیگینی بیلمهدیم. سئنه چیخدیقدا، سایین محمد رحمانیفر ایله سایین موهندیس صرافینین تانیتیملاری اوخومامیشدان قاباق اوزگون اولاراق دئدیم، واقتیمیزین آز اولدوغونا گؤره سؤزلرینی ائشیدَنمهیهجهییک. تؤرَنین باشلانیشیندا اولان ایستیرئسیم گئچمیشدی، آنجاق بو لحظهلر أن چتین گئچن آنلار ایدی. اؤنجهدن پلانلانیب، خبر وئریلیب، یازی آلینان قوناقلارین دانیشانماماغی آسانلیقلا سیندیریلَن بیر قونو دئییل ایدی. هر نئجه ایدی گئچدی او آنلار.
اوستاد یئکانلینین اؤز دانیشیق واقتی گلیب چاتمیشدی. اوستاد دیللره گؤره دانیشیردی. اوستادین دانیشدیغی واقت، گئنه پروقراملاردا دَییشیکلیک وئریلیردی. تؤرهنین سونو اؤدوللر ایله بیتمهلی ایدی. اؤنجهدن آدلاری اؤدوللری قوناقلارا وئرنلرین لیستهسینده اولانلارین آدلاری اؤدول آلانلارین لیستهسینه گئچمیشدی. هر لحظه بیر نفر آرتیریلیر، بیر نفر آزالیردی. اوستادین دانیشیغیندان سونرا، اؤدوللر وئریلدی. اؤدوللرین ایچینده بیر اؤزل اؤدول وارایدی؛ ستارخانین عکیزی اوستا یارادیجی حؤرمتلی "کورهپزین" ألی ایله خالچادا سرگیلنمیشدی. اؤدولو عزیز دوستوم سایین موهندیس عباسپور؛ سالونداکیلارا گؤستهرهرک اوستادا وئردیلر. تؤرنده ایرانین خط اوستادی حؤرمتلی "محمدباقر جعفرزاده"، خویون تانینمیش یازاری سایین "حسین کرلو"، سئویملی یازار "عباس احمداوغلو"، تانینمیش یازیچی دوستوم "حمید آرغیش"، حؤرمتلی "عباس کؤچری" خط اوستادی، پئره شهرینین شهرداری جناب "نصرا..پور" گیل ده وار ایدیلار، یئرلری سئنده بوش ایدی.
اؤدوله چیخاندان سونرا، اوستاد صاحبدل، یازیچیلار درنهیی طرفیندن، سایین موهندیس عباسپور دا درنکلر طرفیدن دانیشدیلار. تؤرنده بیر چوخلارینین یئری بوش ایدی: آدلیم یازاریمیز حؤرمتلی ابراهیم اصلانی، سئویملی شاعیریمیز اوستاد هاشم عابد، حؤرمتلی یازاریمیز روقیه خانیم کبیری، خویون گنج آراشدیریجیسی علیرضا مقدم، عزیز یازار شهریار گلوانی یادیما گلن آدلار ایدی.
بو آرادا سئویملی یئکانلی دوستلاریمیزدان بیر شئعر حاضیرلامیشدیلار. اونلارا دا واقت اولمادی، بیر بؤیوک اوزگونلوک ده اونلارا بوشلویوق. ماراقلی قونولاردان بیری، بیر چوخ فوتوگرافچینین تؤرهنه قاتیلماقلاری ایدی. تانییانلار دئییردیلر، دؤرد بئش خبر دوشرگهسیندن او تؤرهنه قاتیلانلار وار ایدی. آنجاق شنبه گونونو دک هئچ بیر خبر پایلاشیلمامیشدی!
فوتولار؛ بیر چوخو خوینیوز سایتیندان آلینیب دیر.


text:
جاکومو کازانووا
جاکومو جیرلامو کازانووا دو سینگال (2 آپریلده 1725-جی ایلده دوغولوب و 4 جون 1798 ده وفات ائتمیش) ونیز جمهوریتیندن ایتالیالی مشهور یازیچی، ماجرا پرست و سیاحیدیر.
حیاتی[دَییشدیر]
کازانووا 18-جی عصرین 28 نووامبر 1742-جی ایلده پادووا ئونیوئرسیته سینده دونیوی و کیلیسا حوقوقو اؤیرنه رک دوقتور تیتولو آلیر. ناپل،رم، ایستانبول و پاریس شهرلرینی سیاحت ائتدیکدن سونرا ونیزه دؤنور و کوفورلیکده گوناهلاندیزیلاراق 1755-جی ایلده دوستاغا آتیلیر. اونون اساسا حبس اولماغی اوندا زوهر کیتابی تاپیلدیغی اولموشدور. 1756-جی ایلده او،پاریسه قاچاراق ،اورادا یئرلی ایجتماعی و شخسی حیات طرزینی اؤیرنمه گه باشلاییر. اونون خاطیراتیندا یازمیش اولوغو کیمی،یئنی ایمیجله آوروپادا پیدا اولان کازانووا برلینه گلرک بؤیوک فریدریک ین پرستیشینی قازانیر.1760-جی ایلده پاپ کلمنت 13ـه معرفی اولونور.ائله بو واخت کازانووا "قیزیل شپور" اوردئنینه لاییق گؤرولور. 1767-1765 ایللرده روسیه یه گئدرک سنتپترزبورگ دا کاترین 2 ایله گؤروشور. داها سونرا او، اوتریش،آلمان،فرانسه،ایسپانیا و ایتالیا دا سیاحت ائدیر و سرگردان بیر حیات سورور. اونون تانیشلارینین ایچینده وولتر،یوهان وولفانگ گوته و وولفقانق آماد موتزارت کیمی موتفککیرلر اولموشلار.1775-جی ایلده ونیزه دؤنمک اوچون ایجازه آلان کازانووا شهری داخیلی ایشلر خیدمتینین اینویزیسیا تریبولانین گیزلی مامورو اولور.1782-جی ایلده آللقریک رومانیندا زادگن گریمالدینی نحقیر ائتدی دینه گؤره ونیزی ترک ائدرک چک ـه گلرک کیمیا و کابالا ایله مشغول اولان گراف والدشتین قصرینه یئرلشیر


text:
ایشلدن دانیشیغی:Qolcomaq
Hello Qolcomaq welcome to azb Wikipedia! Thank you for your contributions. I hope you like the place and decide to stay
سالام٬ Qolcomaq. بۆتونلوکله کؤنوللو ایشلدنلرین چالیشماسی ایله یارادیلان ویکیپدیا بیلیملیگینین تۆرکجه دیلینده اوْلان ورژنینه خوْش گلیبسینیز.
باشلامادان اؤنجه آشاغیداکی قایدالارلا تانیش اوْلمانیزی تؤوصیه ائدیریک:
- یارادیلان مقالهلری دَییشدیرمهیه و یا یئنی مقاله یاراتماغا تردید ائتمهیین، جسور اوْلون. بیر نئچه جۆملهلیک مقالهلر یاراتماقدان چکینمهیین.
- مقالهلرین بیلگیلیک، بیلیملیکلیک، طرفسیز و غرضسیز اوْلماسینا دیقّت ائدین.
- مقالهلری دَییشردیرمهدن اؤنجه دَییشدیرمه قایدالاری ایله تانیش اوْلون.
- سوْرغولارینیزا کؤمک صفحهلرینده جاواب آختارا بیلرسینیز. اوْردا جاواب تاپانماسانیز، ایلگیلی دانیشیق صفحهسینده سوْروشون.
- باشقا ایشلدنلردن یاردیم ایستهمکدن چکینمهیین، اوْنلارین دانیشیق صفحهلرینی دَییشدیرهرک سواللارینیزی آرتیرین.
- یئنی یاراتدیغینیز مقالهلرین تۆرکجه دیلینده اوْلماسینا دیقّت ائدین. کؤچورمه یازیلیملارینی ایشه آپاران زامان یازینین دیلینی یازی قۇراللاری ایله دقیقلشدیردیکدن سوْنرا مقالهیه آرتیرا بیلرسینیز.
- مقالهلرده و بۇنلارا ایلگیلی صفحهلرده (بؤلمهلر، شابلونلار و...) ایمضانیزی و آدینیزی یازمایین. عکسینه دانیشیق، سسوئرمه، سوال-جاواب و... فوْرمادا اوْلان یازیلارینیزین سوْنوندا ۴ تیله ~~~~ علاوه ائدهرک ایمضالایین.
- مؤضوع سئچیمینده چتینلیک چکیرسینیزسه، آشاغیداکی صفحهلر سیزه یاردیم ائدهجک:
- یاراتماق ایستهدیگینیز مقالهنین آدینی آشاغیداکی بوْش یئره یازین و "مقاله یارات" دۆیمهسینه باسین. ایلک مقالهنیزی یارادین.
ویکیپدیا ایشلدنلری بیلیملیکلیک شخصلر دئییللرسه، اؤزلری حاقدا مقاله یارادا بیلمزلر. بۇجور بیلگیلری یالنیز اؤز ایشلدن صفحهلرینده وئره بیلرلر!


text:
لینوکس
لینۇکس ( اینگیلیسجهده : Linux) بیر اؤزگۆر و آچیق-قایناغ کوْدلۇ یازیلیم موْدئلینین اۆزرینده یازیلمیش یۇنیکسه-اوْخشار یؤنتنسیستئمیدیر.بؤیۆک بؤلۆمۆ پازیکس ایستانداردیلا اۇیۇملۇدۇر. لینۇکس اؤزۆ بیر یؤنتنسیستئمینین چکیردگی و قنئوْ پروْژهسینین پروْقرملریله بیرلیکدهایشلتیم سیستمی ساییلیر بۇنا گؤره اؤزگۆر یاسدال سازمانی قئنوْ|لینۇکس سؤزجۆکۆن بۇ یؤنتنسیستئمینین آدینا ایشلدیر عادی حال دا اله لینوکس قولانیر.
لینوکس دییشیک یاسدال (هارد ور) لاری ساپورت الیر بونان بله : ساعات (Linux watch)، جیب تلفون لار ، تبلتلر، روترلر، اوْینکوْنسۇللارؽ، میز اوستو بیلگی سایارلار(دسکتاپ)، بویوک بیلگی سایارلار و سوپر کامپیوتر لر.
لینوکس چکیردگینین قورولان ایشلتیم سیستم لرینه لینوکس داغیٛتیٛمی دییلر . کی بولارا شامل اولور: یازیٛلیٛم گلیشتیرمه (software develope) وب سرور . آپاچی کیمی دسکتاپ لار . گنوم ، کا دی ای و اکس اف سی ای و اوپن آفیس کیمی توپلام لار.
ایلک اولاراق لینوکس، یالنیز اینتلین 80x386 ایشلمجیسین قوللانیردی. آما بو حالدا دییشیک ایشلمجیلرله و دیه بیلریک هر یرده لینوکس ایشلنه بیلر. موبایل لاردان بویوک سوپر کامپیوتر لره قدر.
لینوکسون لوگو سو بیر پنگوین دیر . بو باره ده لینوس تروالدز یالنیز گولوش اۆچون(just for fun) کتابیندا دییر علاقم بو حیوانا چوخویدی اونا بو ادی سئچدیم البته لینوکسون داغیٛتیٛملاری دا بو یولا دوام ائدیرلر. اؤرنک اۆچون اندرویدون آدلاری شیرینی و تنقلات دان گوتورولور میثال اۆچون ساندویچ دوندورما (Ice cream sandwich) یا اوبونتو کی هر یئنی بیٛراخیمدا خطر ده اولان حیوانلارین آدیندان تانیماق اولار.
لینوکسون داغیتیم لاری[دَییشدیر]
لینوکسون چکیردگی اؤزوْ داغیتیلان ایشلتیم سیستم لرین بیر پارچاسی اولا بیلر. لینوکس بوتون داغیٛتیٛم لاردا چکیردک ساییٛلار . چوخ تانینان داغیتیٛملاردان:
- آرچ لینوکس KISS قایدالارینان قورولوب rolling یاییم سیستمیندن داغینار.
- اسلکور ایلک داغیلان لینوکس لاردان ساییٛلیٛر کی ایاغ اوسته قالابیلیب و بوندان زوزه(سوزی) کیمی ایشلتیم سیستم لری آیریلب.
- سنت اواس رد هتیده اولان سورس دان آیریلیب رد هت ایله ۱۰۰٪ اویوملودور.
- دبیان تجاری اولمایان داغیٛتیٛم دیٛر کی کؤنوْللو کس لار بونو اداره ائدیر و آزاد یازیٛلیٛملار قورولومونا چوخ متعهد دیلر.
- فدورا بیر داغیٛتیٛم دیر کی رد هت طرفیندن دستکلنیر .
- ناپیکس ایلک جانلی سی دی ایله قورولان ایشلتیم سیستمی ساییٛلیٛر و فدورا دان آیریلیب.
- کوبونتو اوبونتونون کا دی ای ورلیشی ساییٛلیٛر.
- لینوکس مینت اوبونتو یا باغلی بیر سویملی ایشلتیم سیستمی دیر.
- مندریوا رد هت دن ایریلمیش داغیٛتیٛمیدیٛر.
- اوپن سوزی ان یاخجی کا دی ای داغیٛتیٛمیٛدیٛر.


text:
ویکیپدیا:خوش گلدینیز
ویکیپدیا اوخوجولار الی ایله یازیلان بیر بیلیکلیکدیر. هر شخص دییشدیر دۆیمهسینی باسیب، مقالهلری دییشدیره بیلر.
ایچیندهکیلر
ویکیپدیادا گزینتی[دَییشدیر]
ویکیپدیا موختلف موضوعلار اۆچون چوخلو معلوماتلار واردیر. ایمتحان اۆچون آنا صفحهیه گئدین و سیزه جالب اوْلان موضوعو سئچیب، آختاریشی باشلایین.هر صفحهنین اۆستونده ده بیر آختاریش کادری واردیر.
اوْخودوغوز بیر مقاله جالب اوْلورسا، مقالهنین دانیشیق صفحهسینده بیر شئیلر یازین.بۇ ایش اۆچون اول دانیشیق لینکینی سئچیب، دانیشیق صفحهسینه گئدین. سوْنرا دییشدیر دۆیمهسینی سئچین.
دییشدیرمه[دَییشدیر]
هر شخص ویکیپدیا صفحهلرینی دییشدیره بیلر. (حتی بۇ صفحهنی!) تکجه صفحهنین اۆستوندهکی دییشدیر دۆیمهسین سئچین. دییشدیرمک اۆچون سیستمه گیرمک ده لازم دئییل. دییشدیرمهنی اؤیرنیب، تمرین ائتمک اۆچون قارالاما دفترینه گئدین.
مقالهلرده هر ایراد یوْخسا املایی غلط گؤرسز جسور اوْلوب، «دییشدیر» دۆیمهسینی سئچیب، ایرادلاری دۆزلدین. کورلاماقدان نیگران اوْلمایین. کیچیک اشتباهلاری سیز یوْخسا آیریلاری هر زمان دۆزلده بیلرسینیز. زیاد نگران اشتباه کردن نباشید. بۇ موردده آرتیق توضیح ایسترسینیز چوخ سوروشولان سواللارا باخین. بیر یئنی مقاله یارادین یوْخسا بیر موجود مقالهنی سئچیب، اوْنا یئنی یازیلار آرتیرین.
هر ایشدن قاباق سیاستلرله تاپشیریقلاریمیزا گؤز آتمانیزی تاپشیریریق. مخصوصا بیر مقالهنین انصافلی اوْلماسینا اشاره ائدن طرفسیزلیک سیاستینی. سیزین یازدیقلارینیزی دییشدیریب یوْخسا سیلیبلرسه، دلیلین تاپماق اۆچون صفحهنین گئچمیشینه، اؤز دانیشیق صفحهنیز و مقاله دانیشیق صفحهسینه باخین. بۆتون دییشدیرمهلر ویکیپدیادا گنو مجوزی ایله یاییلیر و هر شخص اوْنلاری دییشدیره بیلر.
بیزه قوشولون[دَییشدیر]
هامی دییشدیره بیلر آنجاق دایم دییشدیرمک ایسترسینیز، سیزه بیر حساب یاراتمانیزی تاپشیریریق چونکو چوخلو فایدالاری واردیر. عضو اوْلماق اۆچون اؤزونوز اۆچون بیر ایشلدن حسابی و آدی یارادین
باشوۇرما[دَییشدیر]
عمومی ایطلاعات و کؤمکلر[دَییشدیر]
- پروژهیه گؤره
- کؤمک صفحهلری - دییشدیرمه، یئنی مقاله یاراتما و ... کؤمکلری
- چوخ سوروشولان سواللار - ویکییه گؤره یایغین سواللار
- سؤزلوک - ویکیپدیادا رایج اوْلان ایصطلاحلار
- دییشدیرنلر اۆچون سیاستلرله تاپشیریقلار
- یازی قایدالاری


text:
ترزا آنا
ترزا آنا (بوتون آدی کلکته لی ترزا آنا، اصل آدی آقنس قونجا بویاچی، آلبانجا. Agneze Gonxhe Bojaxhiu)، کاتولیک راهیبه ایدی. او راهیبه لر جمعیتی اولان و یوخسوللارا، مریضلره قوللوقچولوق شفقت جایزهسین یارادیجی سی اولاراق، نوبئل باریش اؤدولو آلیبدیر. ترزا آنا کاتولیک کلیساسی طرفیندن موقددسلر سیراسینا گیرمیشدیر. او 1997جی ایلده آمریکا بیرلشمیش ایالتلرین یوخاری جایزهسینی اولان کونقرئسین قیزیل میدالی نی دا آلیبدیر.
یاشاییشی[دَییشدیر]
اصل آدی آقنئس قونژا بویاژو (آقنس قونجا بویاچی) اولان ترزا آنا عثمانلی ایمپراتورلوغونون سون ایللرینده، 1910 آوقوست آیی نین 26سیندا مقدونیه نین اوسکوپ بؤلگه سینده دوغولموشدور.
آقنئس گنج ایکن قارداشلار آدلی یئرده تشکیلاتا قوشولموشدو. کاتولیک راهیبین باشچیلیغی ایله کئچیریلن تؤرنلرده قاتیلان آقنئس میسیونئرلره ماراق گؤسترمه یه باشلادی.
17 یاشی اولاندا تانری طرفیندن اونون قارشیسینا موعییَن گؤرَولرین قویولدوغونو ادعا ائتدیǃ ایرلندین لورئتتو آدلی میسیونر قورومونا قوشولدوقدان سونرا ترزا آدینی گؤتوردو.
هیندوستاندا موقددس مئری مدرسهسینده دین درسلر کئچمه یه باشلادی. 1946جی ایلده ائله بو مدرسهنین باشچیسی اولدو.
بیر چاغ ایشلَدیکدن سونرا شیشمه مریضلیگنه توتولان ترزا آنا داها اؤیرتمنلیک ائده بیلمه دی و ایستراحت ائله مه سی اوچون هیندوستانین آیری بیر شهری، دارجیلینگه گؤندریلدی. اؤز دئدیگینه گؤره ، اوردا مریضلیگی ایلکه ساواش آپاران ترزا آنایا تانریدان ایکینجی وَحی گلدی.
1948جی ایلده ترزا آنانین لورئتتا تشکیلاتیندان آیریلماسینا و کلکته یه باش راهیبلیگین نظارتی آلتیندا دئدیگی وَحیین یئرینه یئتیریلمه یبنه ایجازه وئردی.
ترزا آنا و یانینداکیلار مریضخانالاردا موعالیجه اولونا بیلمه یَن و کوچه لرده اؤلوم-دیریم موباریزهسی آپاران اونلارلا کیشی، خانیم، اوشاقلا قارشیلاشدیلار. اونلار بیر ائو توتاراق، سفالت ایچینده، اؤلوم آیاغیندا اولان اینسانلارا کؤمک ائتمهیه باشلادیلار. 1950-جی ایلده کیلیسانین حیمایتی ایله کلکته خئیریهچی میسیونئرلر توپلومو یاراتدیلار.
1952-جی ایلده کلکته بلدیهسینین وئردیگی اراضیده بیرینجی اؤلو ائوی آچیلدی. ترزا آنانین 12 نفرله بیرلیکده یاراتدیغی بو تشکیلات، اوزون ایللر عرضینده، مینلرله کؤنوللوسو ایله بیرلیکده دونیانین 450 نوقطهسینده یوخسوللارا کؤمکلیک گؤسترن بؤیوک بیر حرکاتا چئوریلدی.
ترزا آنا کلکتهدن نیویورکا قدر، هر یئرده، اؤلوم آیاغیندا اولانلار و آتیلمیشلار اوچون موعالیجه ائولری آچدی. ایلک دفعه اولاراق قیچس قوربانلاری اوچون خستهخانالار یارادانلاردان بیری اولدو. 45 ایل عرضینده دونیا میقیاسیندا یوخسوللارا، اؤلمک اوزره اولانلارا و آتیلمیشلارا کؤمک ائتدی.
تئرئزا آنا 1979-جو ایلده نوبئل سوله جایزهسینه لاییق گؤرولدو. اونا گؤردوگو ایشلرینه گؤره تکجه نوبئل یوخ، بیر چوخ باشقا جایزهلر ده وئریلدی.
ترزا آنا نوبئل جایزهنی تقدیم ائدیلمهسی زامانی عنعنوی اولاراق وئریلن قوناقلیقدان ایمتیناع ائتدی و 6 یوز مین دوللارلیق فوندون کلکوتتهلی یوخسوللارا باغیشلانیلماسینی ایستهدی. بو پول یوزلرله اینسانی بیر ایل بویونجا دویوزدورماغا بس ائدهجکدی.
ترزا آنا اؤدوللرین آنجاق احتیاجی اولانلارا بیر خئییری اولدوغو زامان اؤنم داشیدیغینی دئیردی. 1980-جی ایلدن اعتباراً دونیانین هر یعنیندا، نارکوتیک ایستیفادهچیلرینه، فاحیشهلر و ایشکنجهیه مروز قالمیش قادینلارا کؤمک اوچون آچیلان خستهخانالارین، کیمسهسیز اوشاقلار اوچون تیکیلن اوشاق ائولرینین و مکتبلرین سایی آرتماغا باشلادی.
ترزا آنا 1991-جی ایلده ایلک دفعه اؤز وطنی اولان ایندیکی سیربیستانا گئری دؤندو و بورادا بیر مریضخانا آچدی. بو ایللر عرضینده هیندوستاندا 168 خستهخانا آچیلمیشدی.
3 فوریه 1994-جو ایلده آمریکا سئنا و کونقرئس حیمایتی ایله قورولموش اولوسلارآراسی دعا یئمیینده ترزا آنانین آبورت حاقدا دئدیگی سؤزلر هامینی تججوبلندیردی: “لوطفن، اوشاقلاری اؤلدورمیین. من اونو ایستییرم. اونلاری منه وئرین”.
ترزا آنا اتیوپی ده کی آجلارا، چئرنوبیلده کی رادیاسیون و ائرمنیستانداکی زلزهله قوربانلارینا کؤمک ائتمک اوچون بو اؤلکهلرده اولدو. 1996-جی ایلین دسامبر آییندا اونا آمریکا نین افتخاری وطنداشی وئریلدی.
1997-جی ایلده وفات ائدن ترزا آنا سون گونونه قدر یاخشیلیق، یوخسوللارا کؤمک ائتمک اوچون فالیت گؤستردی. اونون گؤردوگو ایشلر اینسانلیق اوچون اصل نومونه ایدی.
او دئییردی: “آنجاق بیر تانری وار و او، هر کسین تانریسیدیر. تانرینین قاباغیندا هر کس برابردیر. بیر هیندلییه داها یاخشی بیر هیندلی، بیر موسلمانا داها یاخشی بیر موسلمان، بیر کاتولیکله دایا یاخشی بیر کاتولیک اولماغا کؤمک گؤسترملی ییک."
قایناقلار[دَییشدیر]
- ↑ Canonisation of Mother Teresa – September 4th (September 2016). یوْخلانیلیب4 September 2016.
- ↑ Manik Banerjee (6 September 2017). "Vatican declares Mother Teresa a patron saint of Calcutta". Associated Press, ABC News.com. Archived from the original on 6 September 2017. https://web.archive.org/web/20170906160015/http://abcnews.go.com/International/wireStory/vatican-declares-mother-teresa-patron-saint-calcutta-49651357. Retrieved 6 September 2017.
- ↑ Error on call to شابلون:وب قایناقلاماسی: Parameters باغلانتی and باشلیق must be specified .
- ↑ قایناق خطاسی برچسب
نامعتبر؛ متنی برای ارجاعهای با نام
Cannon2013وارد نشدهاست
- ↑ shqiptare, bota. Kur Nënë Tereza vinte në Tiranë/2.


text:
اَن قیسا حئكایه لر(حئكایه جیك)
یازار:مرتضی مجدفر
كئچمیش نئچه ایلده «ان قیسا حئكایه» آدی ایله تانینان،یئنی
قیسا حئكایه لر نووو ایله اوز-اوزه دوروروق.بو حئكایه لرین یارانیش اؤلكه
لری،قرب،خوصوصیله آمئریكا و آلمانییا اولموشدور و حئكایه اوخوجولاری طرفیندن
یوخاری درجه ده قارشی لانمیشدیر.ایندی لیكده بئله – بئله حئكایه لرین
موختلیف فورمالارینی،آمئریكادا بوراخیلان ادبی نشرییه لرده،چوخ-چوخ گؤرمك اولور.بو
قیسا حئكایه لره «فلش فیكشن» دئییرلر.موعاصیر دونیا ادبیاتی مسله لریله علاقه
دار اولان ادیب و جامیعه تانییانلار،بو حئكایه لرین یارانماسینی موعاصیر
اینسانین،صنتین آغیر بویالاری ایله بولاشان و اونون حركتدن دوشمه ین چرخ لری
آراسیندا فیرلانان حیاتی ایله باغلی بیلیرلر.
«رولان بارت» بدیعی نثر و حئكایه –رومان مونتقیدی،بو
سبك ده یارانیلان حئكایه لری موستقیم اولاراق،یوخاری درجه لری صنتی جامیعه
نین،سورعت،تله سیك لیك و حووصله سیزلییندن آسیلی بیلیر و دئییر:«اینتئرنئت واسیطه
سیله بیر ثانییه نین اوندان و یا یوزدن بیر زامانیندا اؤز معلوماتینی اویان – بویان ائدن اینسان
یقین كی،نئچه مین صحیفه لیك بیر رومانی،قیسا بیر حئكایه و یاخود نئچه صحیفه لیك
بیر بالاجا حئكایه نین اوخوماغا واخت الده ائده بیلمه یه جكدیر... »
ادیب لر دئییرلر،فلش فیكشن،«مینی مالیسم» مكتبی نین
آردیندا یارانان ادبی سبك لردندیر.مینی مالیسم،70-1960 – نجی میلادی ایل
لرینده یارانان خاص ادبی سبك ایدی.بو سبك اوزره،كئیفییت باخیمیندان اَن آز كلمه لر
و اَن آز حجم ایله یازیلان حئكایه لر و بدیعی نثرلر،اوخوجو ایله اَن چوخ یوخاری
سوییه لی ایرتیباط قورولور.مینی مالیسم و فلاش فیكشن فورمالاریندا یازیلان حئكایه
لر،اینتئرنئت دوورونون تله سن،باشی شولوق،ماشینلار آراسیندا بوغولان و زامان
دوستاغیندا اسیر اولان اینسانین حئكایه لری دیر.
«آز ده،تئز ده،دولغون ده!»بو اوچ شوعار،اینتئرنئت عصری
نین،فلش فیكشن حئكایه لری دونیاسیندان ایسته یی دیر.بو عصرین اوخوجوسو،داها آز
زامان ایختییاریندا اولدوغو اوچون،اوخوماق كیمی،دوشونمك قصدینده دیر و فیكیر
دونیاسی،زامان دارلیغینا گؤره،چوخ محدوددور.
بو حئكایه لر ده،فورمالیستی اویون بازلیقلار قیراغا قویولور
و موحتوا هر بیر زاددان اوستون ساییلیر.كوللی مفهوملار و هم ده فلسفی و یا شیبه – ی فلسفی مضمونلارا
گؤركملی یئر وئریلیر و نهایت،ایفاضه توصیف لر،حئكایه نین چرچیوه سیندن ائشییه
آتیلیر.دئمك بو حئكایه لرده هئچ آرتیق بیر زادی گؤرمك اولماز.


text:
بشر اسد حاکمیتده قالدیقجا سورییادا صولحون برپا ائدیلمهسی مومکونسوزدور.
آخار. آز خبر وئریر کی، بونو ژورنالیستلره آچیقلاماسیندا تورکییه خاریجی ایشلر ناظری مؤولود چاووش اوغلو سؤیلهییب.
او، سورییا موخالیفتینین هئچ بیر زامان اسدین حاکمیتده قالماسی ایله راضیلاشمایاجاغینی بیلدیریب.
قئید ائدک کی، موسکوا و آنکارا آراسیندا سورییادا آتشکس رئژیمینین برپا اولونماسی حاقیندا راضیلیق الده اولونوب. راضیلاشمایا اساساً، ۲۹ دئکابر گئجه ۲۴:۰۰-دان اعتباراً سورییا موخالیفتی ایله حکومت قوهلری آراسیندا حربی عملیاتلار دایاناجاق.


text:
قطر و سعودییه عربیستانی ایشید-ه مادی-تکنیکی یاردیم ائدیبلر.
آخار. آذ خبر وئریر کی، بو بارده اینفورماسییا «ویکیلیکس» سایتینین یایدیغی آمریکانین کئچمیش دؤولت کاتیبی هیللاری کلینتونا عایید مکتوبلاردا یئر آلیب. کلینتونون مکتوبو ۲۰۱۴-جو ایلین آوگوستونا عایید اولوب و او، پرزیدنتین مشاویری جون پودستیه عنوانلانیب. مکتوبدا کلینتون آزاد سورییا اوردوسو و دیگر مخالیفت نمایندهلرینه ایشید-این ضعیفلهمهسیندن ایستیفاده ائدرک یاردیم ائدیلمهسی و سورییا رژیمینه قارشی عملیاتلاردا اونلارین آکتیو ایشتیراکینین تأمیناتینین نظردن کئچیریلمهسینی تکلیف ائدیر:
«حربی و یاری حربی عملیاتلارین ایرلیلمهسینه باخمایاراق، بیز اؤزوموزون دیپلماتیک و عنعنوی کشفیات آکتیولریندن ایستیفاده ائدرک، قطر و سعودییه عربیستانی حکومتینه تضییقلر ائتملیگیک. بو اؤلکهلر ایشید و دیگر سنی قروپلارا مادی-تکنیکی یاردیملار ائدیرلر».


text:
قوش
قوشلار (lat. Aves) - اونورغالیلار یاریمتیپینه عاید حئیوان صینفی.
حاققیندا[دَییشدیر]
قوشلار اونورغالیلارین اؤن اطرافلاری قاناد شکلینده اوْلان لعلکلی، یومورتلایان، ایستیقانلی نومایندهلریدیر. یئر کورهسینده ۹۸۰۰-دن آرتیق نؤع یاشاییر. عادتاً قوشلار اوچماق قابیلیتلری ایله کاراکتئریزه اوْلونسا دا، پینقوین، دوقوشو و ... کیمی اوچا بیلمهین قوشلار دا مؤوجوددور. قوشلار بیر سیرا خصوصیتلرینه گؤره دیگر اونورغالیلاردان فرقلهنیر. اونلاردا دری قورو اوْلوب، اوزری لعلکلرده اؤرتولموشدور، وزیلردن محرومدورلار. بعضی قوشلاردا بیر عدد بوزدوم وظیفهسی اولور. اونلاردا چنهلر دیمدییه چئوریلمیش و دیشلر ردوکسیایا اوغرامیشدیر.


text:
“اَکیز تایی”نین تورشمزهلری – ۲۱ (بختیمین یاکریمی)
قات قومارباز کیمی ألیندهکینی ائله میز اوسته چیرپدی، دیسکیندیم. دئدیم بلکه تکخالدان، قیزیل اونلوقدان زادداندی. ساماوار باشیندا چای سوزه- سوزه بویلانیب باخدیم. دوغوردان دا اونلوقایدی. آمما آباجی قیزیل اونلوق یئرینه بیر جوت گؤم گؤی اونمین تومنلیک اسکناسی میز اوسته چیرپمیشدی. ایستکانی اسکناسلارین کنارینا قویدوم. چایین گیلاناری رنگیندن کئف ائلهسم ده، اورهییمده آلـلاه- آلـلاه ائلهییردیم، آباجی چایی ایچمهدن تولابورونلوق ائلهمهسین. هر نه واخت تنبللیک ائلهییب، تیبگایله تلمتلهسیک چای حاضیرلاسام، آباجی دییر: «قیزیم، من هئچ، اؤزگه دئیلم، آمما یادیندا قالسین جووان أزن قوناخ قاباغینا احمد ماحمیدین کیسه چایینی یوخ، گؤزل دم چحمیش شهرزاد چایی قویار»؛ شوکورلر اولسون کی آباجینین فیکری، شیشدانگ میز اوستهکی اسکناسلاردایدی.
گؤزوم، بدنیمین ارگانلارینین هامیسیندان قاباق قوجالیب. آمما پیر چشمییه مبتلا اولماق دا ایکی باشلی قیلینج کیمی بیر شئیدیر. قفیلدن، اسکناس اوسته، سعدینین مزارینین بؤیرونده یازیلمیش شعره گؤزوم ساتاشدی. اؤزومدن تعجب ائلهدیم کی نییه ایندییه جان اسکناسین اوستونه یازیلمیش شعره دقت وئرمهمیشم.
بنی آدم اعضای یکدیگرند
که در آفرینش ز یک گوهرند
سعدینین شعری ذهنیمی قاریشدیردی. اؤز- اؤزومه دئدیم گؤرهسن منیم جوهریم ده آباجینین جوهریندندی؟ جوره به جوره بنیآدملر گلیب تیکیلدی گؤزومون قاباغینا. معرفتدن دولوب داشان بنی آدم، آداملیقدان پایی آز اولموش بنی آدم، بیر گؤی اون مینلییه محتاج اولان بنی آدم، میلیونلاری بیر امضایلا اودوب، اوستوندن سو ایچن بنیآدم، حامبال زاده بنی آدم، کارمند زاده بنی آدم، زرگرزاده بنی آدم، آغازاده بنی آدم …
– بو پوللار ندی آباجی؟ خئیر اولا؟
– بالا دور آیاغا، گئداخ منه باحلارین بیرینده بیر حساب آچاخ. سوروشموشام. حساب آشماغا لاپ آزی ۲۰ مین ایستیر.
– آباجی، بانک حسابی سنین نه کاریوا گلهجک؟ اولمویا ائوینده گنج تاپیلیب؟
– بالا، خبرین یوخدی، شانسیم دوروب. گَنج یولدادی، آللاه دئیهن اولسا بو تئزلییه ألیمه چاتار.
شوخلوغا سالیب دئدیم: «آباجی، گنج سرحدّدین اوتاییندا یا بو تاییندا؟»
– سرحدّ مرحدّ ندی بالا؟ سن ده لاپ کالا کئهسن ها!
آباجی چوخ جدی ایدی. ها فیکرلشدیم آباجینین سؤز ائتدییی گنج هاردان ألینه چاتا بولر؛ بیر یئره چاتمادیم. آتا- آناسی ایللر قاباق رحمته گئتمیشدی. من بیلهسی وارلی- کارلی قوهومو دا یوخایدی دئییم آباجییا میراث قالیب. او ایسه منیم چاش- باش قالمیش حالیمی گؤروب دئدی:
– بالا اؤزووو چوخ زورا سالما. قوی سؤزون آچیغینی دئییم دا. دونن آخشام اؤز- اؤزومه دئدیم ایندی کی اوروشلوخدی، هئچ اولماسا دور آیاغا، گئت بیر اوروشلوخ کوکهسی آل، نوبار ائله. ائله تازا تشریفات قنادیسینین قاپیسیندان آیاغیمی ائشییه قویموشدوم، بیر دن بیره گؤیدن بیر شئی تیپ، یاخاما دوشدو. تیتدامیش بامادور یئره دوشنده نئجه آچیلار، یاکرمین ده یاش زیلی، دمیر ۵۰۰ تومنلیک یئکهلیخده یاخامدا آچیلدی. آللاهین گیجو قوشو یوواسینین توالتی ایله منیم اوست- باشیمی دَییشیح توتموشدی. آز قالدیم خیاواندا قیشقیریب، دئییم: «گ…ون قُووشسون»، آمما بیردن بیره آنامین سؤزو یادیما دوشدو. «قوش پ… و هر کیمین باشینا دوشسه، خوش یومن اولار» دئمه بَه شانسیم دوروب بالا. بیر بئله ایل آداملاردان کار چیخمادی، ایندی بو یاکریم منی مال- دؤولته چاتدیراجاقمیش.
– آباجی، بو سؤزلرین هامیسی افسانهدی. ناغیلدی.
– ماهانا گتیمه، دور آیاغا. بیراز سورا باحلار تعطیل اولار. بیر گون ده بیر گوندی. ایستهمیرم بهرهسی ألیمنن چیخسین.
– آی آباجی، باری ماجال وئر مال- دؤولت ألیوه یئتیشسین سورا بانکدا حساب آچ. آخی ۲۰ مین تومنین نئچه بهرهسی اولار؟
– آلــلاه کریمدی بالا. بیردن گؤردون قاپینی آچینجا آستانادا بیر توربا پول تاپدیم!
یئریمدن قالخاراق سعدینین آیری بیر شعرینی اؤز- اؤزومه میزیلداندیم:
ای کریمی که از خزانه غیب
گبر و ترسا وظیفه خور داری
دوستان را کجا کنی محروم…


text:
بالاجاصبیر
یازار : قالایچی مورتوض | بؤلوم :+0 به یه ن
صبر علی کند عایله سینده دوغولموش اوشاقلار کیمین کد کوءشن آرا طبیعت قوینوندا بویا باشاچاتمیشدی؛ دیزی گیر توتاندان قویون قوزو اوتاریب هردن آناسینین لایلای لارین دینلمه اوچون شیلتاقلیقی توتوب اونا یالوار ائلیردی کی آی آنا قادان آلیم داها بایاتیلارین اوخویوب بویومو اوخشامیرسان هااااا ؛آناسی چورک یاپا یاپا توتون آجیسیلا قیزارمیش یاناقلاری نین یاشی سیلیب کونده وردنه سین گوزونون آقی قاراسی بالاجا صبیره تونللوردوکی؛ دورگوروم سنی یامان گونه حسرت قالاسان ؛داها یئکه کیشی سن باخ سنین باران تایلارین یئدی قیراغیندان گئچیر ؛قارا قوش کیمین قی ویران صبیریده ایسدی چورکین بیرین قاپیب ییه ییه آناسینا سووال وئرردی کی آی آنا من یئدی قیراقینان گئچسم؛ قوزولاریمیزی کیم اوتاراجاق دئییه یولداشلاری نین سسینی تنگه ده ائشیدیب؛ آهایییییی موللا هارای اویونونا گلن اوزون اونلارا یتیریردی ؛ ائله اودورکی واقت وعده آخساق قوزو کیمین سورونه سورونه گلیب چاتاندا؛ ینی یتمه صبیرین یئدی یاشی باشا چاتیردی؛ پاییزین بیرینجی آیی دی کندین سیپاهی دانیشی وَریندن سوئاریشد؛ گلمیشدی کی بوتون کندین یئدی یاشار اوشاقلاری مکتبه گلمه لیدیلر؛صبیرین آناسیدا نئچه گون قاباقدان اوشاقین پال پالتارین یویوب قوروقوداننان سونرا ؛ مدرسه آچیلان گونده اوشاغین گئیندیرنن بویون اوخشایا اوخشایا بیر یاغلی دورمنج الینه وئریب مکبته آپاریردی؛ کندین اوشاقلاری اوت آلوو صبیری گورنده گولوشوب اونا خوش گلدینن سونرا سیپاهی دانیش بوتون اوشاقلاری سیناقدان گئچیرتمه اوچون هالای(صف) دوزوب هاممی نین آدینان فامیلیاسین چاغیریندا صبیرده الین قوزاییب بلی آقا مودور؛ صینیف لر باشلانان گوندن عومرونده بیر کلمه تای دئشیک سوز ائشیدمه یین صبیر سیپاهی دانیشین دئدی گی سوزلری باشا دوشمیینده ؛معللیم اونون ایکی الین یوخاریدا بیر قیچلی ساخلایاندان سونرا بالاجا اللرین جوموقولا ویریب قابار ائلیینده؛ قدارلیقلا دئییردی کی گرک درسی اوخویاسان؛ تانری نین وئرن گونو یازیق اوشاق اللرینین قابار سویی سوزوله سوزوله ائوه گلیردی؛ آناسیدا بیرآز داوا درمان ائلینن سونرا بویون اوخشاییب صاباحدان ینه بو ایش باش وئرردی بیر گون مدرسه نین سیپاه دانیشی اوشاقین آتا آناسین چاغیریب کی سیزین اوشاقیز درس اوخوماق ایسده میر ؛آتاسی دیشلرین قینجیدا قینجیدا صبیرین اوسدونه غضبلننده اوشاق آناسینین دیزلرینه قوجاقلاییب؛ قورخا قورخا دئییردی آقای مودور سیز دئیینلری آخییییییی من باشا دوشمورم ؛ منه اوز دیلیمده درس وئرین باخ؛سیپاه دانیش بو سوزو ائشینده حیصرله نیب دئییردی یوخ جانیم مملکندین قانونو وار؛ اولماز؛ بو سوزو دئیینده صبیرین آناسی الینن اوزونون یاشماقین توتوب اوتانا اوتانا سیپاهی دانیشه کی آقای مودور بو قانونو کیم قویوب؛ سیپاه دانیش الینن شاهین شکیلین دوواردا گوستره گوستره دئییردی اعلا حضرت خانیم والاحضرت حضرت ؛ بالاجا صبیر آرخالیقینین قولوینان گوزلرینن یاشین سیله سیله اوزون دووارا توتوب دئییردی کی آقای مودور اعلا حضرته بویورون کی من فارس اولماق ایسده میرم....................


text:
حاخ چپيشيم، حوخ چپشيم/ سؤيلهين: مشدي زينال(70 یاشیندا- حیدرکانلی کندیندن) یازییا آلان: قنبر سیفی بيري وار ايدي، بيري يوخ ايدي. آللاهدان سوواي هئچ کيم يوخ ايدي. کي بير ار و آرواد بير ویلايتده ياشایيرديلار . بو کيشي چوخ زحمتکش, تلاشلي و اورهيي تونوک بير آدام ايدي. آروادينی دا چوخ – چوخ ايستيردي. آرواد کيشيسينی چوخ ايستهميردي و آديدا سرينهایدي. بو ...Read More »
فولکلور توپلاماق بارهسينده بير نئچه تاپشيريق/ بهزاد بهزادی
فولکلور توپلاماق بارهسينده بير نئچه تاپشيريق بهزاد بهزادی بيليريک کي, خالقيميزين ياراتديغي زنگين فولکلوروموزو توپلاماق بيزيم تاريخي بورجوموزدور. بيليريک کي, فولکلوروموز کندلرده, اوجقارلاردا, تايفالار آراسيندا گئنيش مقیاسدا يايـيليب و اونلار ان خالص فولکلوروموزون قوروقچولاريديرلار. بيليريک کي, فولکلوروموز چوخ يؤنلوٍ و چوخ ساحهليدير و هامينـين آذربايجان شفاهی ادبیاتي و فولکلورونون توپلاماسيندا اشتراکي گرهکليدير. خوٍصوصيله بو زمينهده دولت هئچ بير يارديم ائتمير ...Read More »
ساختار شناسي فولكلور در گفتگو با دكتر حميد شهانقي
ساختار شناسي فولكلور در گفتگو با دكتر حميد شهانقي حميد سفيدگر شهانقي در سال1346 در شهرستان خوي متولد شده است . وي از سال1364 اقدام به گردآوري و تحقيق و بررسي مواد فولكلور آذربايجان نموده است. فوق ليسانس علوم كتابداري و اطلاع رساني است و دكتراي فولكلور و فرهنگ مردمي . تاكنون از ايشان مجموعه شعر » زنجيرده سئودا «(1374) ...Read More »
فولکلور نه دیر؟/ میر هدایت حصاری
فولکلور نه دیر؟ میر هدایت حصاری فولکلور فرانسه جه دن آلينميش ايکی فولک(خالق) و لور(ادبيات، بيلگی…) کلمه لريندن تشکيل تاپميش مرکب بير کلمه دير. آذربايجان عالملری بونو «شفاهی خالق ادبياتی» آدلانديراراق، اونو يالنيز آغيز ادبياتينا (آغيزدان چيخان سؤزلره) حتی بعضا يالنيز منظوم سؤزلره شامل ائتميشلر. هر چند کی، فولکلوريک ادبياتيميز چوخلوقدا شعر حالتينده دير، لاکين گؤرونورکی، بو معنا و ...Read More »
“نبی” داستانیندان بیر پارچا/ مهدی پناهی
“نبی” داستانیندان بیر پارچا مهدی پناهی گئجه تزه باشلانیب. بؤیوک خانین ائوینده توی- دویوندو, چال- چاغیر. هئچ کیم بیلمیر نولوبدور. یاخیندان هم اوزاقدان ائشیدن بی, پاشالارها تئز گلن, گلها گل. امیر وئریب بؤیوکخان قویون قوزو کسیلیر؛ قازانلار آسیلیر؛ کابابلار چکیلیر؛ شیشلر اوجاقلارا دوزولور؛ سفرهلر آچیلیر؛ بشقابلاردا چنجه پیلو اییسی باسیر هر یانا. بوللو سفره، یئین کیم، “خان ساغ اولسون!” دئین ...Read More »
حامام، کاروان سارا/ سعید فیوضات
حامام، کاروان سارا سعید فیوضات بیر اوزاق کند وارایدی. ائله اوزاق ایدی گل گؤره سیز. ان اوجقار یئرلرده. اردبیلدن, خالخالدان، میانادان بیر خیلی اوزاق یئرده. او کنده نه چرچی گلرمیش, نه ده بیر گئدیب گلن وارایمیش. ائله بیل دونیانین لاپ قوتاران یئریایدی. بیر گون بیر دَوه, یییهسیندن قاچاراق داغلاردان، داشلاردان کئچیب، گلیب یئتیشیر او کنده. سحر چاغی کندلیلر یوخودان دوران ...Read More »
ساری اینک/ یازییا آلان: قنبر سیفی
ساری اینک(شفاهی خلق ادبیاتی نمونهسی)/ یازییا آلان: قنبر سیفی سؤیله ین: مشهدی زینال کیشی(86 یاشیندا) خدافرین بؤلگه سی/ حئیدرکانلی کندی بیری وار ایدی، بیری یوخ ایدی. تاریدان سووای هئچ کیم یوخ ایدی. بیر ناخیرچی وار ایدی. او ناخیرچی نین بیر آروادی وار ایدی، بیر ده بیر قیزی. قیزی نین آدی فاطمه ایدی. ناخیرچی نین آروادی نئچه ایلدن سونرا اؤلدو. اونون بیر ...Read More »
فولكلورون آچيقلاماسي/ عبدالعلي مُجازي«آسلان»
فولكلورون آچيقلاماسي عبدالعلي مُجازي«آسلان» فولكلور كلمهسي فرانسه ديليندن آلينميش ايكي كلمهدن عبارت(فولك= خالق) و (لور= ادبيات، بيليم، دانش) بير مركب آد دير، توٍرك ديلينده بو كلمهني شيفاهي خالق ادبياتي آدلانديريرلار. شيفاهي خالق ادبياتي اوجسوز-بوجاقسيز بير عنوان ديركي اونون شعبهلريني سايماقلا و يازماقلا قورتارماز. شيفاهي خالق ادبياتيندا شعر نوعلاري، داستانلار، تاپماجالار، عادتلر، عنعنهلر، تويلار، ياسلار، مراسيملر، اويونلار، آلقيشلار، قارقيشلار، لايلالار، اوخشامالار، ...Read More »
آلقيشلار/ قارغیشلار
آلقيشلار/ قارغیشلار الف: آلقيشلار آبادليغا چيخاسان عاقبتين خئير اولسون آغ گونه چيخاسان آغ بخت اولاسان عاغيل – كامال صاحيبي اولاسان آغري گؤرمهيهسن آدلي – سانلي اولاسان آدي اوجا اولاسان آزار – بئزار گؤرمهيهسن آياغي يونگول اولاسان آي اوزلو اولاسان آرزونا قوووشاسان اطلس دونلو اولاسان آچيق اورهيينه قارا خال دوشمهسين بارلي – بهرلي اولاسان باشي اوجا اولاسان باشيندان بير توك اسكيك ...Read More »
ساري گلين/ مير علي سيد سلامت
ساري گلين مير علي سيد سلامت ساري گلين اویونو, ان اسکي آیين, اویون مراسيملردن بيري سایـيلير. سالور قازانـين خانمانينـين یـيغمالانما, بویوندا دئیيلير. «شوکلي مليکين قوشونو, دون بوجاغيندان قازان بگين اوردوسونا گلدي- آلتون بان ائولرين کافرلر چاپديلار,… بویو اوزون بورلا خاتون اسير گئتدي. قازان بگين قاريجيق اولموش آناسي قره دوه بوینوندا آسيلي گئـتدي, خان قازانـين اوغلو اوروز بگ, بوینو باغلي گئـتدي.» ...Read More »


text:
حسن ریاضی«ایلدیریم»لا دانیشیق؛ (سونونجو بؤلوم)
س- مودئرن ادبیات دئدیییمیز بیر چوخ اؤزللیکلرله کلاسیک ادبیاتدان فرقلهنیر. بو هم فورم باخیمیندان اولور، همیده مضمون باخیمیندان. بونلارین آراسیندا اولان دهییشیکلیکلر نلردیر؟ بونون یارانماسیندا تأثیر قویان پارامئترلر نهلر اولموش؟
ج- دیل و ایفاده یئنیلییی، کلیلیکدن جزئیلییه دوغرو یؤنلمکدیر. جزئی و تفرعاتلا اوغراشماق؛ چوخ سسلیلیک و پلورالیسم تحلیلین ایلکین مرحلهلریندن -یعنی تشبیه و استعارهدن- کئچیب، یئنی مجازلار سیستئمییاراتماق؛ ساده و سورتولموش، خابی گئتمیش ایفادهلردن اوزاقلاشیب، یئنی سؤز، یئنی ایفاده تاپماق؛ خالق دیلینین درینلیکلرینده یئنی سؤزلر، سؤز بیرلشمهلری، ایفاده یؤنلری تاپماق و اونلاری شعرده ایشلتمک؛ باشقا صنعت ساحهلرینین ایمکانلاریندان او جوملهدن: سینما، تئاتر، رساملیق، موسیقی و حئکایچیلیک صنعتلریندن یارادیجی صورتده فایدالانماقلا یئنی تیپلی اثرلر اورتایا چیخارماق؛ ادبی – بدیعی اثری ایستر فورما، ایسترسه ده مضمون باخیمیندان یئرسیز بزک –دوزکدن تمیزلهمک؛ یئنی – یئنی اوفوقلر سوراغیندا اولاراق آختارماق، آختارماق و یئنهده آختارماق.
س- ایجتیماعی مناسیبتلری نظره آلاراق سیزجه ادبیاتیمیز مودئرنلهشیب می؟
ج- آسیادا، اورتا عصرلرین جهالت یوخوسوندان اویانیب یئنیلشمهنین ایلک آددیملارینی آتانلارین بیری ده آذربایجان خالقی اولموشدور. بو یئنیلشمه پروسئسی اجتماعی حیاتین بوتون ساحهلرینده خوصوصیله ادبی- بدیعی یارادیجیلیق ساحهسیندهده درین دهییشیکلیکلره سبب اولموشدور. کؤهنه دونیانین ییخیلماسیلا، اینسانلارین شعورونون، معنوی عالمینین یئنیلشمهسینده، اونلارین بدیعی- ایستهتیک دویوملاریندا عمله گلن دهییشیکلیکلر، ادبیاتیمیزدا اؤزونو پارلاق شکیلده گؤسترمیشدیر. بؤیوک متفکیر، عالیم میرزه فتحعلی شرقین ایلک پیئسلرینی یازمیش، درین مضمونلو فلسفی و تنقیدی اثرلریایله شرق آیدینلاماسینین دان اولدوزو کیمییئنی دؤورانین آلنیندا پارلامیشدیر و آذربایجان یئنی نثرینین بؤیوک نومایندهسی میرزه جلیل، یئنی شعرینین بؤیوک یارادیجیسی میرزه علی اکبر صابر یئنی ادبیاتیمیزین تمل داشینی قویموشدولار.
س- آذربایجان ادبیاتیندا مودئرنلشمک پروسهسی نئجه گئدیر قاباغا؟
ج- آذربایجان ادبیاتیندا یئنیلشمه پروسئسی دایانمادان، زامانلا آیاقلاشا- آیاقلاشا یئنیلشه- یئنیلشه گلیب بو گونوموزه چاتمیشدیر. اینقیلابدان سونرا بو آخین داها گوجلهنیر؛ یئنی احوال- روحیه شعریمیزین باشقا فورملارینا او جوملهدن: غزل، قوشما، چارپارا ژانرلارینا تاثیر بوراخیر و ادبی اثرلر یئنی چالارلارلا و بویالارلا زنگینلهشیرلر. استعدادلی قلم صاحیبلری قدیم شعر فورمالاری ایله یاناشی سربست شعر فورماسینا داها آرتیق مئیل گؤستریرلر. ائله کی بوگون شعریمیزین آپاریجی قولو، دئمک اولارکی سربست شعر فورماسی اولاراق، قاباریق شکیلده سئچیلیر.
نثرمیزده ایسه، بوگون درین دونیا گوروشلو، بیلیکلی، استعدادلی حئکایهچیلریمیز، سونسوز تخیول دونیاسیندا، یئنی-یئنی یارادیجلیق دونیالاری قورورلار. اونلار خالق معنویاتینا یول تاپان اثرلر یاراداراق، اؤز بدیعی اوسلوبلاری ایله سئچیلیب و خالق یادداشیندا، ادبیات تاریخیمیزده، اؤزلرینه لاییق یئر قازانیرلار. یئنی ادبی نسیل، یئنی ادبی تجروبهلرینی، یاشانتیلارینی یارادیجیلیق سوزگجیندن کئچیریب، نثرمیزی یئنی مضمونلار، یئنی ایفادهلر، یئنی بدیعی تصویرلر واسیطهلری و یئنی – یئنی صورتلر و کاراکتئرله زنگینلشدیرهرک آذربایجان ادبیاتیندا یئنی بیر مرحلهنین آچیلماسیندا اهمیتلی رول اویناییرلار. بو سؤزلرین شاهیدی، ایندییهدک مطبوعاتدا درج اولونان و چاپدان چیخمیش اونلارجا حئکایه مجموعهلری و بیر نئچه رومانی گؤسترمک اولار.
س- گونئیده دیل پروبلئمیده وار. چوخ زامان شاعیرلریمیز بیر یاخشی مضمونو دئمک اوچون دیل واسیطهسی اولمادان اوندان واز کئچیرلر؛ یعنی باخیر گؤرور دئدییی و ایجرا ائتدییی فورم، مضمون یوکسکلیییندن چوخ آشاغیدیر. بو پروبلئمیاورتادان قالدیرماق اوچون نه لازیمدیر؟
ج- دوغرودور بوسؤز. ماکسیم قورکی دئمیشکن: ادبیاتین اساس ماتریالی سؤزدور، بیزیم بوتون تاثراتلاریمیزی، دویغولاریمیزی، فیکیرلریمیزی فورمایا سالان سؤز.. !
یازیچینین ان عالی مقصدی سؤزله حیاتا کئچیر؛ بدیعی اثرده ان بؤیوک مطلبلر، علوی فیکیرلر سؤزله ایفاده اولونور. بوردا سؤزدن مقصد بدیعی دیلدیر. بدیعی دیل، بدیعی اثرلرده، حیاتی، وارلیغی جانلی، درین، گؤروملو، اوبرازلی، اتلی-قانلی، صمیمیبیر شکیلده، لوحهلر واسیطهسی ایله عکس ائتدیرمه دئمکدیر. البته کی بو دیلین کؤکو، خالق دیلینین قاینار و جوشغون سؤز چشمهسینه چاتیر. خالق دیلینه سؤیکنمهین، اوندان قیدالانمایان هیچ بیر ادبی دیل یوخدور. ادبی دیل، دانیشیق و یازیلی دیللرین قووشاغیندان یوغرولوب، جانلانماسیندان دوغولور. ادبی دیلین ان یوکسک سویهسی ایسه بدیعی دیلدیر. جانلی دانیشیق دیلی. بدیعی دیل خالق دیلینین آیری – آیری قوللاری اولسادا، آنجاق بو قوللار، ساحهلرین هیچ بیری عموم خالق دیلینی احاطه ائدیب، یاخود اونو عوض ائده بیلمز. چونکی بو ساحهلرینین هر بیریسینین اؤزونه خاص علامتلری و خصوصیتلری واردیر. بدیعی دیل عموم خالق دیلینین بوتون قایدا، قانونلارینا باغلیدیر. اونون قورولوشو، زنگینلییی، سؤز خزینهسی، سؤز الوانلیغی بدیعی دیلده اؤز عکسینی تاپا بیلیر.
بوندان علاوه بدیعی دیلین اؤزونه مخصوص جهتلری وار کی اونون بوتون کامیللیینی، نه ادبی دیلده، نه ده جانلی دانیشیق دیلینده گؤره بیلمهریک.
بدیعی دیل یارادیجیلیق دیلیدیر. بوردا یارادیجی تخیولوندن کئچن سؤزلر، اونون فردی یارادیجیلیق عالمینده جؤجریب، جانلانان سؤزلر، بدیعی یارادیجیلیق قانونلارینا تابع اولاراق عموم خالق دیلیندن مایالانیب، یارانمیشدیر. سؤزلر بیر- بیری ایله جانلی صورتده باغلانمیش، بیر-بیرینه عطیر سآچان، روح وئرهن بیر- بیری ایله الوانلیق یارادان و ادبی بدیعی متنده اؤزونه یاشانماق حاققی قازانان سؤزلردیر. بدیعی دیل، شیرین، ماراقلی، آیدین ایفادهلرله دولو بیر دیلدیر.
بدیعی دیل ایله، علمیدیل، یاخود عادی دانیشیق دیلی آراسیندا اولان فرقلر. دئمک اولار کی دوشونجه طرزلریندن، دونیا گؤروشلریندن، موضوع مختلفلییندن آسیلیدیر. بیز علمیدوشونجه ده. سؤزلرین داها دقیق بیر یؤنلو معنالاری ایله اؤز فیکیرمیزی ایفاده اائتمهیه چالیشیریق. عادی دانیشیقدا ایسه دانیشیق موضوعسوندان آسیلی اولاراق سؤزلردن استفاده ائدیریک، اما بدیعی دیل، بدیعی دوشونجهنین دیلیدیر. اوبرازلی تفکرون ایفاده فورماسیدیر.
بدیعی دوشونجهسه بیر یؤنلو یوخ. چوخ یؤنلو اولور، سؤزلرین معنا چالارلاری چوخالیر، اونلارین ایفاده یؤنلری آرتیر. بدیعی سؤز چوخ معنالی چئویک بیر آزدا ایبهاملی اولور. اونا گؤره کی بدیعی دوشونجهنین ایکی منبعی واردیر. اورهک و بئیین. بونلارین ایکیسینین قووشماسیندان یارانان بدیعی سؤز ایسه، حیات تجروبهلری، شخصی دویوم، دوشونجهلر، شخصی یاشانتیلارین عمومیلشمیش فورماسیدیر. اودور کی چوخ یؤنلر رنگارنگدیر. بدیعی سؤز، بدیعی دیل اوزهرینده ایشلنمیش، ادبی تحلیل سؤزگجنیدن کئچیریلمیش، جیلالانمیش عموم خالق دیلیندن تؤرهنیر دئمک. هر بیر یازیچی و شاعیر دیل اوزهرینده چالشیب، اونون درین قاتلارینا وارا بیلمهییبسه اؤزون و سؤزون ایفاده ائتمکده جتینلیکلرله قارشیلاناجاقدیر و نهایت سؤزلری سؤنوک، ایفادهلری یؤندمسیز اولاجاقدیر. اوندا وای بئله سؤز آدامینین حالینا و وای بیز اوخوجولارا. !
س- آذربایجاندا دوشونجه یارادان اثرلر و یا خود فلسفه و نظرییه موضوعلاریندا اثرلرین آزلیغینا شاهیدیک. یازیلان یازیلاردا ایسه یئنی تئرمینلر اوزهرینه نهسه قاتما قاریشیقلیق وار. بو کیمیاثرلره و بیزیم دیلمیزده اونلاری منیمسهمهیه نه کیمییوللار گؤرورسونوز؟
ج- سؤزیاراتما، یئنی سؤز ایجاد ائتمه مسئلهسی بوتون دیللرده باش وئریر. اینسان دائما دوشونمکده اولدوغو اوچون یئنی – یئنی مسئلهلرله قارشیلاشیر. شعوروندا یارانان دوشونجهلر ایفاده فورماسینی آختاریر. اینسان دیل واسیطهسی ایله دوشونور. دیلسیز دوشونجهنی تصور ائتمک مومکون دئییل. دیلسیز دوشونجه دوغرولا بیلمز. سؤزسوز ده دیلی تصور ائتمک چتیندیر. اودور کی اینساندا دوشونجه قاریشیقلیغی، دوشونجه کاسیبلیغی و یاخود دیل چاتیشمامازلیغی، ایفاده یؤندمسیزلییی و بو کیمیعیبهجرلیکلر اوز وئریر. منجه بو عمومیبیر حالدیر.هامیاوچون بئله حاللار اؤز وئره بیلر. آنجاق بیر ادبیاتچی یاخود دوشونجه صاحیبینه اؤز وئرمهسی، باشقا سببلردنده آسیلیدیر. مثال اوچون بیزلرده بو حادیثهلر تئز – تئز باش وئریر. بونوندا منجه بیر چوخ آیدین و بیر نئچه قارانلیق سببلری، یؤنلری واردیر:
بیری بو کی: پهلوی شونیستلری بیزیم دیلی یوخ ائتمک اوچون اونو قاداغان ائتدیلر. مکتبلر، مدرسهلرده آذربایجان دیلینده اوخویوب یازماق، بیز «متجاسیر»لره بیر خیانت ساییلدی. بیر دیل ده کی مکتبلرده اوخونمادی؛ او دیلده کیتابلار، مجلهلر، گوندهلیکلر یاییلمادی، طبیعیدیرکی دیل اینکیشافیندان قالار. تکجه شیفاهی و دانیشیق دا قورونوب ساخلانان دیل علم ساحهسیندن اوزاقلاشار. بو خیانتلر پهلویلرین مملکتیمیزده تؤرهتدیکلری جنایتلرین ان باشلیجاسیدیر. ایراندا یاشایان آذربایجانلی، کورد، تورکمن، عرب، بلوچ کیمیایرانلیلارین باشینا بو فلاکتلری رضا شاهین شوونیستی سیاستی گتیردی. ایراندا دیلیمز، ادبیاتیمیز لازیمیقدهر زامانلا آیاقلاشا بیلمهدی.
ایکینجیسی ایسه جامعه و علم گونو- گوندن اؤز اینکیشافیندادیر. تز- تزه مسئلهلر، موضوعلار مئیدانا چیخیر. یئنی – یئنی شئیلر یارانیر. اونلارا آد قویماق و بو آدلاری دیلمیزین قانون و قایدالاری اساسیندا یاراتماق، آنادیلی و ادبی دیلمیزین قانون و قایدالارینا، بو دیلین مختلف ایفاده فورمالارینا، بو فورمالارین قاتلارینا بلد اولماق لازیمدیر. دیلین گراماتیکاسینی، مورفولوژیسینی و لئکسیکاسینی بیلمک گرهکدیر؛ دیلین سؤز یاراتما اوصوللارینا بلد اولماق لازیمدیر . تزه سؤز یاراتماق هر یئریندن دورانین ایشی دئییلدیر
دونیانین بیر چوخ اینکیشاف ائمیش دیللری کیمیمختلف علم ساحهلرینده لوغتلر، ترمین لوغتلری موجوددور. ایستر فلسفی، ایسترسه اینسانی علملر، دقیق علملر بارده اونلاجا کیتاب یازیلیبدیر. دیلمیز بارده یوزلرجه اثرلر مئیدانا چیخیب؛ اونون مختلف ساحهلری، شاخهلری و موضوعلاری حاقدا مونوگرافیک اثرلر یازیلیبدیر. بونلارا باش وورمامیش، بونلاری اوخومامیش دیلمیزین ایمکانلاری حاقیندا قضاوت ائتمک چتین و مسؤلیتلیدیر. بیرده کی بیر چوخلاری هله آنا دیلی دوشونمور. اونلارین دوشونجه بیچیملری فارسجادیر. فارسجا دوشونورلر؛ اونلاری اؤز ایچلرینده ترجومه ائدیرلر. اولسون کی فارسجا یاخشی بیلسینلر، یاخشی اوخوسونلار، آمما آذربایجانجا بیلیکلری دایازدیر؛ آزدیر. اودورکی ترجومهلری ده آخساق اولور، جاتیشمیر. بیرده کی علمیدریندن بیلمهدن اونا اؤتری موناسیبت بسلهییرلر. علمیدایازین دیلی ایسه چاتیشماز و آنلاشیلماز اولار. بونلار باشقا بیر دیله اوز چئویریب، اونلارین ترمین و عبارتلرین دیلمیزه ارمغان گتیریرلر.
بوردا بیر مسئلهیه ده توخونماق ایستهییرم:
هر بیر دیل قونشو دیللردن، قوهوم دیللردن و باشقا دیللردن سؤز گؤتورور و او سؤزو اؤزونون قایدا قانونلارینین سؤزگجیندن کئچیریر، ایللرله اونو یونوب یونتالاییر و دوغمالاشدیریر، اؤزونونکولشدیریر. بیزیم دیل ده بیر چوخ عرب و فارس سؤزلرینی منیمسهییبدیر. ایندی اونلار بیزیم دیلین تام برابر حقوقلو سؤزلریدیرلر. اونلاری دیلمیزدن سیخیشدیریب چیخارماق، دیلمیزه خیدمت ساییلمیر. بلکه ده دیلمیزی کاسیبلاشدیریر. بئله رومانتیک حاللار دیلچیلیکده چوخداندیر کی اؤزونو گؤسترمیش. بونا «پوریزیم» دئییرلر. قاتی میللتچیلرین، عیرقچیلارین سیاستیدیر بو دیل سیاستی. «دیلی آریتماق، آری دیل یاراتماق» سیاستی چوخداندیر کی فلاکته اوغرامیش؛ هله سوموکلریده چوروموشدور.
اینسان کیمیدیل ده معاصیرلشیر. معاصیرلشمک غزلی، بایاتینی، قوشمانی دانماق دئییل؛ بلکه اونلارین بو گونگو ایشینی گؤره بیلن سربست شعر یازماق، حئکایه، رومان یازماق، درام اثرلری یازماق دیلین بوگونکو اینکیشافی دئمکدیر.
من دیلده یئنی سؤز یاراتمانین طرفدارییام. یئنی سؤزلر و ترمینلر و عبارتلر یارانمالیدیر؛ آمما نئجه؟ دیلمیزین میللی سیماسینی پوزمادان، اونو عیبهجر حالا سالمادان، آذربایجان تورکجهسینی،هانسیسا بیر تورک دیلینین شیوهسی کیمیگؤسترمهدن، اونون لئکسیک و قراماتیک قانونلارینی آیاقلامادان، اونو عموم خالق روحونا یابانچی بیر سس کیمییایمادان، اونون قابیلیتینی آلچاتمادان، شیرین، آخیجی، دولغون ایفادهلی، الوان بویالی آنا دیلمیزی یوخ ائتمهدن، اونون درینلشمهسینه، گئنیشلنمهسینه و دونیانین ان آپاریجی دیللریسیراسینا داخیل اولماق ایمکانی قازانماسینا وارام.
س- سیزجه ادبی تنقید ندیر وهانسی خصوصیتلری و اؤزهلیکلیری وار. آذربایجاندا ادبی تنقیدین ایندیکی دورومونو نئجه گؤرورسونوز؟ گونئیده ادبی دارتیشمالار، ادبی تنقیدی اثرلر و یا خود فلسفی نظری اثرلر بوشلوغو یوخدورمو؟ بو حاقدا آراسیرا چالیشمالاری نئجه گؤروسونوز؟
ج- منهارداسا بئلینیسکیدن بئله بیر عبارت اوخوموشام: ادبیات جامعهنین ویجدانیدیرسا، تنقید ایسه ادبیاتین ویجدانیدیر. منجه، بو سؤز درین معنالی و مختلف یؤنلو و یوزوملو سؤزدور. ویجدان منلیین جوهریدیر. او، هرکسین ایچینده اونونلا اوز به اوزو اولوب، اونون نه اولدوغونو اونا گؤستریر. ویجدان ایچ آیناسیدیر. پیسی- پیس، یاخشینی- یاخشینی، اهیرینی یا دوزو اولدوغو کیمیاؤز صاحیبینه گؤستریر. بو منلیک جوهری، بو آینا دئمک اولارکی جامعه ده اولان اخلاق پیرینسیپلریندن، اخلاق نورمالاریندان، اینسانین اساس خاصیتلریندن، بشریتین آمال و آرزولاریندان، بیر سؤزله بشریتین جوهریندن یوغرولوب و هر بیر اینسانین چیخاریجا، باجاریغیجا اونون منلیینده اؤزونو تاپا بیلر. دئمک ویجدان دا هئچ دن هئچه یارانمیر. فردی ویجدانلا اجتماعی ویجدان آراسیندا یاخینلیق، دوغمالیق و عینیلیک واردیر. یعنی بیر اؤلچو کیمیاوندان یارارلانیب، یاخشینی پیسدن، دوزو اهیریدن، گئرچهیی یالاندان، گؤزهلی چیرکیندن آییرماق اولار. بو اؤلچو ده جامعهنین اؤزوندن چیخیر. پس بئلینیسکینین سؤزونه قاییتساق، اونو بیر آز خیردالاساق بئله چیخار کی جامعهسیز ادبیات یوخدور. ادبیات ایسه جامعهنین ایچ آیناسی اولمالیدیر. باشقا بیر ایفاده ایله دئسک، ادبی تنقید سؤز صرافلیغی، سؤز اؤلچوسو، سؤز گوزگوسودور. بو ایچ آینانین کاس و دورو اولماغینی باشقا بیر آیناایلا کی ادبیاتین اؤز جینسیندندیر، یعنی ادبی تنقید آیناسیلا اؤلچمک اولار. بو سؤزلردن مقصدیم تنقدین نه اولدوغونا آیدینلیق گتیرمک ایدی.
ادبی تنقید بیر نظرییه اوزهرینده قورولور. نظرییهسیز تنقید یوخ کیمیدیر. بو نظرییه ایلک اول ادبیاتین نه اولدوغونو آچیقلاییر؛ اونون قورولوشوندا ایشتراک ائدهن عونصورلردن سؤز آچیر؛ اثرده بدیعیلیک، یئنیلیک، گوزهللیک و بو کیمیکیفیتلردن دانیشیر. تنقید، بو کیفیتلرین اؤلچوسو کیمی، ادبی- بدیعی اثرلری اؤلچور، اونلارین یارارلی یارارسیز، دهیرلی دهیرسیز جهتلرین آیدینلادیر. اثرین مضمونو، ییچیمیبارده فیکیر یوردور. اونون قارانلیق جهتلرینی اوخوجویا آچیر. بئلهلیکله، تنقید هم یارادیجییا، همده اوخوجویا، ائلهجهده ادبیاتا و جامعهیه خیدمت ائدیر. اودورکی تنقیدچیدن درین بیلیک، عدالتلی مؤوقع، جسارت، عالی شخصیت طلب اولونور کی اثرلری آچیقلاماقلا، اونلاری یوزماقلا هم اوخوجویا، هم یازیچییا، هم ادبی محیطه دئمهیه سؤز و سؤیلهمهیه جسارتی اولسون. مطبوعات یازیلاری، ذوقی فیکیرلر، اؤتری باخیشلار هله ادبی تنقید دئییلدیر.
تنقید ادبیات شوناسلیغین ان مهم قوللارینین بیریدیر. او یازیچی- اوخوجو آراسیندا کؤرپو قورور؛ ادبیاتین قارشیسیندا مهم و لازیم مسئلهلر قالدیریر؛ اجتماعنین گؤزیله اثره توخونور؛ اونو تنقید سیناغیندان گئچیریر؛ اثرین دهییشیک یؤنلرینی اینجهلهییب آچیقلاییر؛ آنلاشیلمازلیغینا ایشیق توتور.
ادبی تنقید اجتماعی بیلیکدن، ادبی- بدیعی ایستهتیک ذوقدان آسیلی اولموشدور. چونکیهانسی بیر علم، اجتماعی و اینسانی علملر ساحهسینده باش قالدیریر و اؤز تاثیر داییرهسین گئنیشلندیریر، ادبی اثرلرین قورولوشونا، مضمونونا، بدیعی فورماسینا تاثیر ائدیر. بئلهلیکه ادبی تنقیدین ده مختلف مئتدودلاری اورتایا چیخیر. یازیچییا، متنه، اوخوجویا دایانان اجتماعی سیاسی مکتبلرده اساسلانان تنقید مئتدودلاری یارانیب و بوگون تنقیدچیلر بو یوللارلا ادبی متنه یاناشیرلار.
اینسانین معنوی حیاتینین، اجتماعی وارلیغینین ائله بیر ساحهسی یوخدورکی اورادا تنقیدین رولو اولماسین. ان عادی گوندهلیک ایشلردن توتموش بوتون علمیفلسفی فعالیتلرده ده تنقیدین رولو مهمدور. منه ائله گلیرکی بشر و اونون قوردوغو اجتماعی حیات، یاراتدیغی صنعت اثرلری، قوردوغو اجتماعی- مدنی قوروملار، یاراتدیغی فلسفی سیستئملر هئچ بیری تنقیدسیز اینکیشاف ائدیب یوکسک مرحلهیه چاتا بیلمز. اینسان ایستر علم، ایستر فیکیر، ایسترسه ده صنعت ساحهسی اولسون اؤز دوشونجه و بیلیینی یوخلامادان، صاف- چوروک ائتمهدن، اونلارین موثبت و منفی جهتلرینی آییرد ائتمهدن، منفیلری آرادان قالدیریب، موثبتلری گوجلندیرمهدن اینکیشاف ائده ییلمز
ادبی تنقید دؤورون ان مهم اجتماعی، سیاس، مدنی و… مسئلهلری ایله سیخ باغلیدیر. ادبی تنقید، کوتلهلرین آیدینلیماسیندا، اونلارین شعورونون، بدیعی ذوقونون تکمیلشمهسینده ان فعال مدنی واسیطه کیمیآپاریجی رول اویناییر. خالقین ایستئتیک تربیهسینده، قاوراما قابلیتینده و معنوی زنگینلیینده میثیلسیز تاثیر بوراخیر. تنقیدچی اجتماعی فیکیر و رای سویهسینده چیخیش ائدهرک ادبیاتا یاناشیر، اونلارین فلسفی اجتماعی مضمونونو، اخلاقی گؤروشلرینی و عمومیلشمه قابیلیتینین نه اولدوغونو بیلدیریر.
درین ذوق و ذکایا اساسلانان تنقید، یوکسک استعداد و تالانتا مالیک اولان تنقید، اورژنال یارادیجیلیقلا عینی مزیتلره مالیکدیر.
تنقید اؤزونده علم، صنعت عونصورلرینی جمعلشدیریر، لاکین او نه علم، نه ده صنعتدیر. تنقیدین موضوعسو و ماتریالی بدیعی ادبیاتی درک ائتمکدیر؛ اونو نیظاما سالماقدیر. اگر بونلارا چاتا بیلمیرسه دئمک اؤز تاثیر گوجونو ایتیریر. بدیعی ادبیات حیاتی بدیعی اوبرازلارلا درک ائدیر. تنقید بونو اؤیرهنیب، درک ائدیب و آچیقلار و بو یوللا ادبیاتی نیظاما سالیر؛ فورمالاشدیریر؛ اوخوجونو و یازیچینی دویوق سالیر؛ اونلاری دوشوندورور؛ یازیچی اؤز گوجونو، چاتیشماز جهتلرینی و اوغورلارینی گؤرور. اوخوجو ایسه اثرین آچیقلانماسی و یوزولماسی ایله یازیچی دونیاسی ایله یاخیندان تانیش اولور و معنوی ذوق آلیر؛ دوشونجهلرینی، دویغولارینی جیلالاندیریر و معنوی زنگینلیک کسب ائدیر. بئلهلیکله بو یوللا ادبیات و ادبی پروسه اوز مؤوقعیتینی،هانسی یولاساری یؤنلمهسینی درک ائدیر. جمعیت ادبی بدیعی اثرلرین آچیقلانماسی و یوزولاسی ایله آیدینلانما، زنگینلنمه پروسهسینی کئچیریر.
تنقید، ادبی معیار و اؤلچولر، اصوللار و قانونلارلا ادبی اثری توتوشدورور، اؤلچور، چؤزهلهییر، صاف- چوروک ائدیر و ادبی بدیعی سؤزو قوندارما سؤزدن آییرد ائدیر. تنقید بدیعی متنی، ادبی اثری تام شکیلده گؤرمک و اونو اؤیرنمهلیدیر. بدیعی متنه، ادبی اثره گؤز اوجو، اؤتری، اوزدن کئچمه یاناشماقلا اونو قاوراییب منیسهمک اولماز. هر بیر ادبی متنین مختلف قاتلاری، چئشیدلی یؤنلری اولور. اثرلرین هؤرولوشو، قورولوشو، یارادیجینین فردی اوسلوبو، دونیا گؤروشو، دونیا دویومو و صنعت آنلاییشیندان آسیلیدیر. بونلاری آچیقلامادان، اثرین ایفاده واسیطهلرینی دویوب درک ائتمهدن بدیعی متنین حقیقی دهیرینی گؤسترمک چتین ایشدیر. اثرین قورولوشوندا کی عونصورلری و اونلارین آراسینداکی باغلیلیقلاری قارشیلیقلی تاثیر و گوجلندیرمه قووهسینی سئزیب، سئچمکله بوتون بو کیفیتلری گؤروب و آیدینلاتماقلا، بدیعی اثرین نئجهلیینی، نه جورلویونو تجزیه و تحلیل ائدیب اونون نه اوچونلویونون دوغرو و حقیقی معناسینی آیدینلاندیرماق اولور. بو باخیمدان اثرین اوغورلو و اوغورسوز جهتلرینی باخشی گؤروب و سئچمک اولار. اثرده کی بدیعی تاثیر قووهسیاولان، فورم و محتوا تاملیغی، معنا درینلییی، بدیعی و ایستئتیک تاثیر گوجو کیمییاخشی کیفیتلری، یاخود اثرین بدیعی تاثیر گوجونو آزالدان، اونون دهیرینی آشاغی سالان عیبهجرلیکلری، معنا دایازلیغی، ساختالیق و قوندارما یئنیلیک، اؤزونو تکرارلیق، سؤز اویونو، فیکیر کاسیبلیغی کیمیمنفی کیفیتلری ده یاخشی معین ائتمک اولور.
ادبی تنقید ادبیاتین اؤزوندن دوغموش و بؤیوک ادبی اثرلرینهامیطرفیندن قبول اولونموش قایدا و قانونلارینا، اصول و اؤلچولرینه چئویریلمیش، ادبیات نظرییهسینی تشکیل ائدهرک نیظاملانمیش و تنقیدین اساسینی تشکیل ائتمیشدیر. ادبی تنقید بو علمیو منطقی اصوللار، اؤلچولرله تنقیدی آنلاییش و متودلاری ادبیات اوزهرینده سیناییر، ادبیاتی اونلارلا یوخلاییر. بو بارهده بو قدهر دانیشماغیمین اساس سببی تنقیدین نه اولوب اولماماسی ایدی.
دئییمکی، بیزده ادبی تنقید حقیقی معناسیندا هله ایلک آددیملارینی آتماقدادیر. ادبیاتیمیز هله تام اؤزونو گوستره بیلمهدییی اوچون تنقید ده اؤزونو گوستره ییلمیر. گرک اونلارجا رومان، حئکایه توپلولاری، شعر مجموعهلری، مختلف بیچیملی، مختلف مضمونلو اثرلر یارانسین کی ادبی تنقید ده دیرچهلیب و سؤزونو دئمهیه باشلاسین. تنقیدیمیزین ایندیکی دورومو، ادبی اثرلریمیزین دوشونجه کاسیبلیغی، معنا دایازلیغی، مضمون جیلیزلیغی، بیچیم چاتیشمامازلیغی و عینی حالدا تنقیدیمیزده نظرییه بوشلوغوندان آسیلیدیر. آنجاق، من یئنهده اینانیرام کی ادبیاتیمیزین گئتدیکجه بوشلوقلاری دولاجاق، نوقصانلاری آرادان قالدیریلاجاق. مضمونلو، دوشوندورجو، بیتگین و یئتگین اثرلر یاراناجاق و اونون یول یولداشی ادبی تنقید ایسه بو ادبیاتلا چییین- چییینه گئدهجکدیر. اوندا، دونیا اوزونه چیخمالی، بوشقابا قویمالی اثرلریمیزینده سایی آرتاجاقدیر. من ایندیکی ایندکی ادبیاتشوناسلیق ساحهسینده چالیشان یئنی نظرییهلری منیمسهییب، ونلاری ادبیاتیمیزا اویقن بیر حالاگتریب وادبیاتیمیزی تنقید ایشیغیندا آدینلادان ادبی گنچلییه اینانیرام و اونلارلا فخر ائدیرم. سئویندیریجی حال دیر کی، ادبی تنقید ساحهسینده چالیشان گنج، استعدادلی، بیلیکلی و آلچاق کؤنلو تنقیدچیلریمیز آز دئییلدیر. اونلار چوخ ایستی قانلیقلا ادبیاتیمیزا یاناشیرلار. اونو اؤیرنمهیه، قاوراماغا جان آتیرلار. من، نثریمیز، شعرمیز و باشقا ادبی مسئلهلر بارهده بونلارین یازیلارینی سئوه- سئوه اوخویورام. اونلاردان اؤیرنیرم. اونلارلا اؤیونورم. ادبیاتیمیزین گلهجهیی بو استعدادلی و گنج تنقیدچیلریمیزین دوشونجه و بیلیک ایشیغیندا ایرهلی آددیملایاجاق و تنقیدیمیز یوخاریدا سایدیغیم کیفیتلری یئیهلنهجکدیر.
س- سون سؤزونوز؟
ج- منیم تئز- تئز کئچمیشه قاییتماغیم، عمومیتله شرق ادبیاتیندان میثال گتیرمهییم، مختلف ادبی بدیعی نوعلردن آد چکمهییمدن مقصد بودورکی، بیز بیر داها اؤزوموزه قاییداق؛ کئچمیشی دریندن اؤیرهنک؛ غربین تؤحفهلری قارشیسیندا الی قوینوندا آغیز سولانا سولانا قالمایاق. اؤز دونیامیزی گؤرک؛ اؤز دونیامیزی قوراق؛ اؤز خالقیمیزی، اؤز میللتمیزی، اؤز یوردوموزو دوشونک؛ یازاق، یاراداق؛ باشقالارینی یامسیلامایاق؛ یاخود باشقالارینین تورونا دوشمک تهلوکهسیندن یاخا قورتاراق.
کیم اؤز گؤزو ایله، اؤز اورهیی ایله دونیایا باخیب، او دونیانی کشف ائدیب، او دونیا باشقالاری اوچون ماراقلی اولوب؛ اونلار طرفیندن قارشیلانیب، سئویلیب. مارکئز ده بئله مارکئز اولوب؛ پاموک دا بئله پاموک اولوب. اونلار نوبئل قازانیبلار، آنجاق اونلاردان داها اوستون، داها بؤیوک، داها صنعتکار اولان و اثرلری دونیانین بوتون دیللرینه چئوریلن، اوخونان، سؤیلن چنگیز آیتماتوف، یاشار کمال، ناظیم حیکمت ده اؤز دونیالارینی یاراتمیشلار. اونلار بشریتی تمثیل ائدهن، بشرین آرزو آماللارینی عومومیلشدیرن، دونیویلشدیرن قهرمانلاردیرلار. باخ بئله صنعتکارلاردان اؤیرهنک؛ اونلارین ایزی ایله گئدهک؛ اؤز دونیامیزی، اؤز سؤزوموزو تاپاق؛ یازاق. اصیل صنعتعکارلارین یولو بو یولدور.
من امینم کی گنج و استعدادلی شاعیرلریمیز آنا دیلمیزی دریندن و مکمل اؤیرهنیب، اونون بوللور سینهسیندن سو ایچیب، شعر دیللرینی آیدینلاشدیریب و بدیعی قورولوشونو، اونون مضمونونو و مندرجهسینه اویغون شکیل قوراجاقلار؛ آذربایجان بدیعی-ایستهتیک سوزگجیندن کئچیریب، میللی وارلیغیمیزین آیدین، توتارلی، اؤلمز سسینه چئویرهجکلر و آذربایجان شعرینی، معاصیر دونیا شعری سویهسینه قالدیراجاقلار. بیزیمده خالقیمیزین شاعیرلرینین سسی دونیا شاعیرلرینین سسینه قاریشاراق، آراز نغمهلی، ساوالان ووقارلی، موغان برکتلی، تبریز عزملی اودلار یوردونون سسی ،سسلر ایچینده سئچیلهجک، ائشیدیلهجک. بیزده بونونلا فخر ائدهجهییک. ساغ اولون


text:
یاغیش
یاغیش – بۇلودلاردان یئر سطحینه دیامتری ۰،۵ mm-دن چوْخ اوْلان سۇ داملاسی شکلینده دوشن آتموسفر یاغینتیلاری. و داها چوْخ اوْلان یاغیش لئیسان آدلانیر. یاغیش، هاوا کۆتلهلرینین سوْیوق بیر هاوا طبقهسی ایله قارشیلاشاراق، سوْیوق بیر یئردن کئچهرک، یا دا یوکسهلهرک سویوماسی نتیجهسینده ایچریسیندهکی سۇ بوخارینین یوغوشاراک مایع و یا برک حالدا یئره انمهسی حادیثهسیدیر. پلوویومتره آدی وئریلن بیر جیهازلا اؤلچولور. ایللیک یاغمور میقداری مم، سانتی متر و میلی متر اوْلاراق، گۆندهلیک یاغیش میقداری ایسهkg/m² ایله ایفاده ائدیلیر. ایللیک عۆمومی یاغیش میقدارینین بیر ساحهده یاراتدیغی یۆکسکلیک اساس آلیندیغی اۆچون اۇزونلوق واحیدلری ایله ایفاده ائدیلیر. بیر چوْخ فرقلی فوْرمادا مئیدانا گله بیلر، بۇنلار یاغیش، قار، گراوپل، دولو و سولودور.


text:
عیراق حکومتی صدام حسینین حاکمیتی دؤورونده قانونسوز اله کئچیریلهن تورکمان تورپاقلارینی گئری قایتارماق ایستمیر.
آخار. آز خبر وئریر کی، بو بارهده عیراق تورکمان جبههسی (ایتج) صدرینین موعاوینی، کرکوک میللت وکیلی حسن توران کئچیردیی مطبوعات کونفرانسیندا معلومات وئریب.
اونون سؤزلرینه گؤره، بغداد رهبرلیگی بؤلگهده دئموگرافیک دییشیکلیکلر ائتمک فیکریندهدیر:
«صدام حسین دؤورونده تورکمانلاردان آلینان هئکتارلارلا تورپاغین حقیقی صاحبلرینه وئریلمهمهسینین سببینی ایندی آنلاییریق. اونلار بو شهرین کیملیینی آنجاق بو یوللا دییشدیرهجکلرینی دوشونورلر. عیراقین موختلیف بؤلگهلریندن گلن قاچقینلار کرکوک اطرافیندا یئرلشدیریلیر.
حاضردا سصدام حسین سیاستی داوام ائتدیریلیر. بو اراضیلرین تورکمانلارا قایتاریلماسی اوچون ۱۳ ایل داوام ائدن حقوقی موباریزه چرچیوهسینده ۵۵ مین محکمه ایشینده یالنیز بارماقلا ساییلا بیلهجک نتیجهلر الده اولونوب. تأسف کی، بو اؤلکهده سیاسی طرفلر حقوقو دا نظارت آلتینا آلیبلار».


text:
آنا محبّتی محمد قاضي (م.سمندر) چاراویماغین « قیرخ بولاق » کندینده بؤیوک بیر گؤل وار. هر ایل یازین اوّللرینده مینلر کؤچری اؤردک بو گؤله گلیب و پاییزین سون آیلارینا قدر بو گؤلون ماوی سولاریندا اوزوب و گزهرلر. بو اؤردکلرین آدینا « قاشقالداق » دئیهرلر. قاشقالداقلارین بدنلری قارا، آلینلاری آغ و آیاقلاری قیرمیزیدیر. دوغروداندا بو اؤردکلر چوخ گؤیچک و گؤزهلدیر. کندین ...Read More »
محمد قاضي “م. سمندر” (1334 – 15 تیر 1386)
محمد قاضي “م. سمندر” (1334 – 15 تیر 1386) محمد قاضي (م. سمندر) پارلاق اجتماعی شخصيت اولماقلا برابر هم ده ادبیاتيميزين اونودولماز سيمالارينداندير. او، گؤركملي شاعر، قدرتلي يازيچي، درين بيليكلي تنقيدچي، قابيل ترجمهچي و گئنيش معلوماتا ماليك اولان فولكلور آراشديريجيسي و توپلايیجيسي ايدي. محمد، شرفلي عؤمورونو خالقيميزين سعادتي و خوشبختلييينه حصر ائتدي. او، حياتيندا اؤزونو يوخ، هميشه خالقيني و ...Read More »
حیوان دوشونجهسي/ ممد قاضي
حیوان دوشونجهسي ممد قاضي بو خاطيره هئچ واخت منيم ياديمدان چيخماز. من چوبانليق ائدن ايللرين بيرينده ياي فصلي هر ايلدهكي كيمي «شاهوئردي» يايلاغـينا كؤچ ائتديك. من او زامان آتامين يانـيندا كؤمكچي گئدهرديم.هامي مني «بالاچوبان» سسلهيردي، بير گون من آتاملا يايلاقدا قويون – كئچيلري اوتاريرديم كي، آتام اوزونو منه توتوب دئدي: ـ بالا چوبان! من داغـين اتهييندهكي كنده گئديرم. آخشام قاش ...Read More »
يانغين / ممد قاضی(سمندر)
يانغين / ممد قاضی(سمندر) گئجه، قارانليقدا بيرهاراي گلدي: – يانغين! يانغين! هئچ کس دانيشمادي، هئچ کس دينمهدي. تکچه داغين يارالي کؤکسوندن بيرهاراي قوپدو: يانغين! يا ن غ ي ن!! شهر آجي سکوت ايچينده ياندي، يانيب، کوله دؤندو. سحر ايشيقلانارکن گونش قانلي ساچلارين شهرين کوللرينه سرميشدي.Read More »
خاطره / ممد قاضی(م.سمندر)
خاطره ممد قاضی(م.سمندر) بیلمیرم هئچ یادیندامی یایین ایستی بیر گونونده بیز گؤروشدوک او کؤهنه اوزوم باغیندا ؟! همان گونده بیز آیریلدیق همان باغدا…… آیلار اؤتدو، ایللر کئچدی هر باهاردا، هر پاییزدا باشیم اوستدن قاتار- قاتار دورنا کئچدی؛ من گؤزلهدیم، آمما حاییف سن گلمهدین… همان باغدا، گوی قورالار اوزوم اولدو سونرا اوزوم شراب اولدو {یئددی ایللیک کؤهنه شراب} چاخیر چکن او ...Read More »


text:
کو.رد تئلئویزیون کاناللاری تورک سیاسی محبوسلاری کو.رد کیمی تقدیم ائدیرلر
کو.رد تئلئویزیون کاناللاری تورک سیاسی محبوسلاری کو.رد کیمی تقدیم ائدیرلر
اکتبر 13, 2008 at 2:09 ب.ظ | In تورکجه, کورد یاییلماچیلیغی-تئرورو |
Tags: سهند علی محمدی
واختیم اولاندا بیر آز گولوم دئیه اویدوداکی کو.رد کاناللارینا باخیرام. هم کو.ردجهم گلیشیر و هم ده گولورم. آمما بعضن گولمک یئرینه آغلاماغیم گلیر.
«نور.وز تی.وی»ده کو.رد سیاسی دوستاقلارین ائعتیصابی حاققیندا وئریلیش وار. پروگرامین آراسیندا دوستاقدا اولانلارین شکیللری ده گلیر. شکیللرین بعضیسینین آلتیندا آد دا یازیلیب. آدلار بیر آز تانیش گلیر نظریمه. بیردن گؤرورم علوی تورک «سهند علی محمدی» و یولداشلارینین دا شکیلین سالدیلار. دیییرم :”په آتووا نهلت!(Pəh atana lə’nət)” یولداشیمین چورتو پوزولور. سوروشور:”نه اولوب؟ گنه کو.ردلر بومب قویوب؟!”
و… حیکایه داوام ائدیر…


text:
اونوتمالییام امید نجاری اونوتمالییام نه وارسا سندن بئله قارا ایشیقلار باتیلار گؤزلریمین قارشیسیندا دورورسا منیم اوچون زیندان قورورسا اللرینی جیبینه قویوب فیکیرلرله تنها گزیرسه، من دولورسا کؤلگهلر قارانلیقلار ایچینه باخیشلار اورهکسیز گؤزله وورولورسا او هئچ دینمهییر او هئچ بیلمهییر اؤگئی قوش کیمی، یووالاردا اؤلهجک دئیه بیریسی وار گولورسه تانری ساحیل ایله دالغا بئزمهیهجک گئجهنین سسسیزلیگینه بیتمهیهجک ساتیلمایان کیتابین سؤزلری بیتمهیهجک ...Read More »
حایات فرقیلیدیر / امید نجاری
حایات فرقیلیدیر امید نجاری حیات فرقیلیدیر کیتابلاردان ماسال لاردان آیسو یالقیزلیغین دوز چؤرهگی دنیزلرده بالیقلارین کؤلگهسی یوخدور, یوخ آیسو مجبورام سیقار آلیشدیرماغا مجبورام ایللردیر یئل ساچلاریمیداراییر یازقیلاریم, بازارداکی دیلنچینی دویغولور هافتا سونو یاغیش یاغیر هر زامان آیسو یاغان یاغیش, بیر تک منی تانیییر دوواردا بویالی تابلولار یئرده کی جیزیقلار منی یامسیلاییر, منی یوروملور حایات فرقیلیدیر شعیردن شعیر فرقیلیدیر حایاتدان حایات ...Read More »


text:
محتاجام
منیم محتاج باخیشیم
سنین نازینی بکلر
[قلب][ماچ][لبخند] سلام عزيز.......[گل] سلامت باشي و پايداري......[قلب]
سلام لار گوزل وبلاگینیز وار ساغ اولون تورکچه میزین یئنی لشمه سینه داییر بیر یازیلا حضورونوزداییم لوطفن اییجه اوخویاندان سونرا باخیشینیزی یازین باخیش ینیزی یازمادان گیتمه یین لوطفن بیردı nösjöl sdc shkdvdl lkdl dögölnhk höghsdkdc hddv högsh fhyghkjd rövlhşşhdsjı vd
سلام ترک اوشاغی الله سیزی یور ماسین بو ایشیز چوخ دوام ویرین ترک ادبیاتینن چوخ یازین
سلام سیزلر دوستلار
سلام نازلي گوزل بي خبر سن ...[گل] منيم اوبيري وبلاگيم فيلتر اولوب ...[گل]
سئویندیم بونا گؤرهکی تورکجه یازیرسیز. داها چوخ آکتیو چالیشماغینیزی آرزولاییرام. بو گونلر آزربایجانیمیزین سیزین تک قادینلارینا ائحتیاجی وار اونو تک بوراخمایین. دَییرلی باخیشلارینیزیدا اونوتمایین.


text:
عاصی چایی
عاصی چایی (اینگیلیسجه: Orontes River، (فارسجا:رود عاصی)، (آلمانجا:Orontes (Fluss))، (ایتالیاجا:Oronte)، (عربجه:نهر العاصي)، (آنادوْلو تۆرکجهسیجه:Asi Nehri)، (روسجا:Элb-Acи)) لوبنان اؤلکهسینده یئرلشن بیر چای. اۇزونلوغو۵۷۱ کیلومتر دیر. بۇ گۆن عاصی چاییندان ثانییهده ۱۱ متر مکعب سۇ آخیر. و سمعانداغنا تؤکولور.
بیرده باخ[دَییشدیر]
ائشیک باغلانتیلار[دَییشدیر]
قارداش پروژهلرده عاصی چایی گؤره داها آرتیق بیلگیلر تاپابیلرسینیز.
قایناقلار[دَییشدیر]
اینگیلیسجه ویکیپدیاسینین ایشلدنلری طرفیندن یارانمیش«Orontes River»، مقالهسیندن گؤتورولوبدور. (۲۲ جولای ۲۰۱۷ تاریخینده یوْخلانیلیبدیر).


text:
سامانیلر
سامانیلر سیلسیله (875-999) (فارسجا: سامانیان )، غربی آسیا و ایندیکی روسیهنین شرقینده قۇرولموش، آدینی قۇرجوسو سامان خۇدادان آلان بیر خاندانلیقدیر.
ایچیندهکیلر
یارانماسی[دَییشدیر]
اورتا آسیادا عرب خیلافتینین حاکمیّتاینه قارشی خالقلارین آزادلیق موباریزهسی اوْنو ضعیفلدیردی. خیلافتین آیری-آیری یئرلرینده موستقیل فئودال دؤولتلر یارانیردی. بۇ دؤولتلردن بیری ده ۹-جو ارین سوْنلارینا یاخین اورتا آسیادا یارانمیش سامانیلر دؤولتی ایدی. باشکندی بوخارا شهری اوْلان سامانیلر دؤولتنین اساسینی ایری فئودال سولالهسی اوْلان سامانیلر قوْیموشدور. بۇ سولالهنین بانیسی ایری توپراق صاحیبی اوْلان سامان خودات ایدی. اوْ، ایسلامنی قبول ائتمیش دی. ۸۰۶-۸۱۰-جو ایللرده باش وئرمیش رفی ابن لیسین عۆصیانینین یاتیریلماسیندا گؤستردیی کمکه گؤره، سامانین اؤولادلاری و نوهلری ۸۱۹-جو ایلده ماورءالنهرین ان مؤهوم ویلایتلرینی ایداره ائتمک حۆقوقو آلمیشدیلار. ایلک واختلاردا سامانیلر خوراسان والیلری طاهیریلرین ایدیلر. ۸۷۳-جو ایلده طاهیریلرین سوقوطوندان سوْنرا موستقیللشن سامانیلر ماورءالنهرین و خوراساندا حاکمیّتی اله آلاراق، ۸۷۵-جی ایلده سامانیلر دؤولتینی یاراتدیلار. سامانیلر دؤولتاینین چیچکلنمه دؤورو ۱۰. یوز ایلین بیرینجی یاریسینا تصادوف ائدیر. بۇ زامان دؤولتین اراضیسی ماورءالنهری، خوراسان، قوزئی-دوغوی ایرانی احاطه ائدیردی. خارزم، سیستان، قورقان، رشت، غزنی ویلایت، طبریستان (ایندیکی مازانداران و آیری یئرلر ده سامانیلرین ایدارهسی آلتیندا ایدی.
سامانیلر دؤولتاینین ترکیبینه داخیل اوْلان اراضیلرین چوْخ بؤیوک حیصّه سینی تاریخی تورک توپراقلاری تشکیل ائدیردی. اؤلکه اهالیسینین اکثریتی تورکلردن عبارت ایدی. سامانیلر دؤولتاینین ایداره ائدیلمهسینده تورک شاهزادهلری و سرکردهلری اۆستونلوک تشکیل ائدیردیلر.
چیفتلیک (مزرعه). فئودال موناسیبتلری[دَییشدیر]
سامانیلر دؤولتینده اؤلکهنین کند چیفتلیک (مزرعه) اهمیتلی یوکسلیش کند چیفتلیک (مزرعه)ینین محصولدارلیغی آرتمیش، دۆیو و پامبیق کیمی بیتکیلر گئنیش یاییلمیش، ایپکچیلیک اینکیشف ائتمیش دی. بۇرادا بیر چوْخ اۆزوم تۆره لری یتیشدیریلیردی. توپراق اۆزرینده فئودال مولکیتی چوخ مؤحکملنمیشدی. دؤولت توپراقلاری آزالمیشدی: اوْنلار فئوداللارا شرطی موللک (ایقتا) کیمی پایلانیلیردی. ایری فئوداللار اوْلان دهقانلارین توْرپاقلاری ارثی مولک ساییلیردی. توْرپاغین بیر حیصّه سی سامانیلر سولالهسینین و دینی ایدارهلرین ایختیاریندا ایدی. توپراقلا یاناشی، سۇ اۆزرینده ده فئودال مولکیتی مؤوجود ایدی. چوْخ واخت فئودالین اؤز شخصی چیفتلیک (مزرعه) یوْخ ایدی. توپراق کندلیلرین ایستیفادهسینه وئریلیر، عوضینده اوْنلار محصولون بیر حیصّه سینی فوئدالا وئرمهلی اوْلوردولار. کندلیلر باشقا فئوداللارین یانینا کؤچنده توْرپاق پاییندان محروم اوْلوردولار.
صنعتکارلیق، تیجارت و مدنیت[دَییشدیر]
سامانیلر دؤورونده شهرلر، صنعتکارلیق و تیجارت هیزله اینکیشاف ائدیردی. بوخارا، سمرقند، نیشابور، مرو، هرات، بلخ ویلایت، غزنی ویلایت کیمی صنعت و مدنیت مرکزلرینین اینکیشافینا اؤزل دیقّت یتیریلیردی. شهرلری فودال حاکملری اوْلان امیرلر ایداره ائدیردیلر. هر بیر شهرده سنتکار تشکیلاتلاری یارادیلمیشدی. سنتکارلار پارچا توخویور، دمیردان، گیلدن و دریدن مۆختلیف ممولاتلار هازیرلاییردیلار. بۇ اؤلکیدن کیئف دؤولتینه، وولقابویونا، سوریهیا، بیزانس ایمپیراتورلوغوا، چینه، ایرانا، خزر اؤلکهسینه، زینت اشیالاری، خالچا، ایپک، ادویات و ماللار آپاریلیردی. زربخانالاردا قیزیل، گوموش و میس پوللار کسیلیردی.
اورتا آسیانین بویوک داهیلری، اتنیک منسوبیتجه تورک اوْلان ال فرابی و ابن سینا سامانیلرین حاکمیّتی واختیندا یتیشمیشدیلر. سامانی حاکملری چوْخلو مسجید، مدرهسه و ماوزولیلر تیکدیرمیشدیلر. سامانیلر دؤولتی ایله آذربایجان آراسیندا دا ایقتیصادی و مدنی علاقهلر مؤوجود ایدی. آذربایجاندا تاپیلمیش سامانی سیککهلری و مادی-مدنیت عابیدهلری ده بونو ثبوت ائدیر.
ضعیفلمهسی و سوقوطو[دَییشدیر]
شهرلرین تاجیر-صنعتکار طبقهسی ده کندلیلر کیمی فئوداللارین حؤکمرانلیغیندان اذیّت چکیردیلر. ۹۱۳-جو ایلده طبریستاندا کندلیلرین، ۹۳۰-جو ایلده بوخارادا، ۹۴۴-جو ایلده خارزمده شهرلیلرین عۆصیانلاری باش وئرمیشدی. بۇ عۆصیانلاردا شهرلیلرین آشاغی طبقهلری و کندلیلر ایشتیراک ائدیردیلر. مرکزی حاکمیّت بۇ چیخیشلارین قارشیسینی آلماقدا جدی چتینلیکلر چکیردی.
ایری فئودال مولکلرینین یارانماسی و اینکیشافی ایله علاقه دار فئوداللارین موستقیللشمهسی گۆجلندی. بۇندان ایستیفاده ائدن قاراخانلیلار ۹۲۲-جی ایلده بوخارانی توتدولار. قاراخانلیلارلا باغلانمیش ۹۶۶-جی ایل مۆقاویلهسینه گؤره زرفشان چاییندان قوزئیدا یئرلَشن اراضیلر قاراخانلیلرین تابلیینه کئچدی. ۹۹۹-جو ایلده قاراخانلی و قزنوی بیرلهشمیش قوهلری سامانیلر دؤولتینین سونونجو حؤکمداری ۲-جی منصورو (۹۹۷-۹۹۹) حاکمیّتدن دویرمکله سامانیلر دؤولتینین وارلیغینا سوْن قوْیدولار.
خاریجی کئچیدلر[دَییشدیر]
گؤرونتولر[دَییشدیر]
- ↑ "Persian Prose Literature." World Eras. 2002. HighBeam Research. (September 3, 2012);"Princes, although they were often tutored in Arabic and religious subjects, frequently did not feel as comfortable with the Arabic language and preferred literature in Persian, which was either their mother tongue—as in the case of dynasties such as the Saffarids (861–1003), Samanids (873–1005), and Buyids (945–1055)...". [۱]
- ↑ Elton L. Daniel, History of Iran, (Greenwood Press, 2001), 74.
- ↑ Frye 1975, p. 146.
- ↑ Paul Bergne (15 June 2007). The Birth of Tajikistan: National Identity and the Origins of the Republic. I.B.Tauris, 6–. ISBN 978-1-84511-283-7.
- ↑ Frye 1975, p. 145.
- ↑ Taagepera, Rein (1997). «Expansion and Contraction Patterns of Large Polities: Context for Russia». International Studies Quarterly 41 (3): 475–504. DOI:10.1111/0020-8833.00053.


text:
و بو درگی، علم و صنعت بیلییوردونون ایکی یارپاقلی، آنجاق، مینلر یارپاق سؤزلرینی داشییان گونش درگیسی ایدی. من و اونو منه فوروارد ائدن سایین یولداش، و بو درگیلری چتینلیکلرله یایان اؤیرنجیلردن باشقا، هئچ کیمسه بیلمیر بونلاری چاپ ائتمک نه قدر امک ایستهییر. یاشاسین و اللر آغریماسین دئییرم علم و صنعت بیلییوردونون آذربایجانلی اؤیرنجیلرینه.
Wednesday, December 12, 2007
گونش
بوگونلر باشیم لاپ قارما-قاتیشیق دیر؛ تکجه بیر اؤیرنجیسل درگی اونو بیر دینج حالا گتیرهبیلردی، سانکی!
و بو درگی، علم و صنعت بیلییوردونون ایکی یارپاقلی، آنجاق، مینلر یارپاق سؤزلرینی داشییان گونش درگیسی ایدی. من و اونو منه فوروارد ائدن سایین یولداش، و بو درگیلری چتینلیکلرله یایان اؤیرنجیلردن باشقا، هئچ کیمسه بیلمیر بونلاری چاپ ائتمک نه قدر امک ایستهییر. یاشاسین و اللر آغریماسین دئییرم علم و صنعت بیلییوردونون آذربایجانلی اؤیرنجیلرینه.
و بو درگی، علم و صنعت بیلییوردونون ایکی یارپاقلی، آنجاق، مینلر یارپاق سؤزلرینی داشییان گونش درگیسی ایدی. من و اونو منه فوروارد ائدن سایین یولداش، و بو درگیلری چتینلیکلرله یایان اؤیرنجیلردن باشقا، هئچ کیمسه بیلمیر بونلاری چاپ ائتمک نه قدر امک ایستهییر. یاشاسین و اللر آغریماسین دئییرم علم و صنعت بیلییوردونون آذربایجانلی اؤیرنجیلرینه.
بو درگینین 38نجی ساییسینی، یا بورادان(Zipped pdf file: 417KB) یوکلهیین و یا گؤردوغونوز گؤرونتونو کیلیکلهمک ایله، وئبلاقلارینا باخین.
Posted by Aydın K at 12:22 AM
No comments:
Subscribe to: Post Comments (Atom)


text:
گؤرورسن بیری، بورولان بیر نسنهنی الینه آلیب، اونو کؤکدن چیخارتماغا چالیشیر، ها زور وئریر بیر یئره چاتمیر، بیرلری بوشلویورلار، بیرلری ایسه، زورو چوخالدیرلار. ایکیسینده ده ایستهدیکلری کیمی سونوجلاندیرانمیرلار. بیری باسیب سیندیریر، بیری ده بوراخیب گئدیر. نسنهدن باش چیخان بیریسی اونلارین یانیندا اولسا، ایکیسینی ده زوردان قورتارار. یول-یؤنتم بیلیندییی آن زورلاماغا یئر قالمیر.
دونیادا اولان هر بیر ایشده زورا باسماق گؤره بیلهریک. اوشاق بؤیوتمهدن توتوب، مملکت دولاندیرماغا دک. هر یئرده ایش زورا یئتیریب، باشلانیشیندا دا اوغور قازاندیرا بیلسه، سونوندا اودوزدوراجاق.
اوشاق بؤیوتمهمیشم، آمما اوشاق اولاراق بؤیوموشم، ها بئله اوشاقلارین بؤیومکلرین ده گؤرموشم. اوشاغا زور ایشلنن یئرده، اوشاق چاغلاری اوشاغی ساخلایا بیلسه ده بؤیودوکده ووروب هر نهیی داغیلدا بیلیر. چوخلو آنالار-آتالاری اوشاقلاری سؤزلرینه باخمادیقلاریندان گیلئلهنیرلر. گیلئیلیلیکلرین بیر چوخو نسیللردن آرالاریندا اولان اوزاقلیقلارا باغلی دیر، قالانی دا اوشاقلارین زورا بویون اَیمهدیکلریندن آسیلی دیر.
مملکت دولاندیرماقدا دوز دیر زورسوز ایش یوخ دیر، آنجاق زور حدیندن آشاندا ترسه سونوجلانیر. اولا بیلسین بیر آدام اوزون زامان دا ایش باشیندا اولسون، آنجاق یا اؤلمهمیشدن(هیتلر، صدام، حوسنو موبارک، بنعلی، محمدرضا شاه... ) دئوریلیرلر. یا دا اؤلندن سونرا آدلاری تاریخده پیس آدام اولاراق قالیر(یزید، ایستالین، رضاشاه...).
ائولیلیکده ده زورا باسمالار فایدا وئرمیر، یا ایکی طرفدن بیری چیخیر گئدیر، دالییا پئشمانلیق قالیر. یا دا زور گؤرن واقت دالیسیجا گزیب، یئری گلنده عوض آچیر. داها دوغروسو عوض آچماق اوچون یاشیر.
بیر ایشی یولا سالماقدا دا، زورولا یولا سالماق اولمور. یولو-یؤنتمیندن آزان ایش، سونوجدا آرادان گئدیر. بو ایش بیر دوشونجهنی یئرینه قویماقدا والا بیلر. باشقالاری بیلن دیلله دئییلمهییب، زورا کئچنده تام ترسینه جاواب وئریر.
بؤیوکلریمیزدن بیر اؤیوت بیزه گلیب چاتیب؛ هیرسلی اولان واقتلار هئچ بیر ایش گؤرمهیین، قویون هیرسیز سویوسون سونرا تصمیم توتون. هیرسلهنن واقتلار بئیین زورا دوشنلر واقتلار اولور. بئیین زورا دوشنده تکجه اؤزونه یوخ بلکه اونلا ایلگیده اولان هر بیر نهیی ائتگیلهیه بیلر.
بو اوزدن بئییندن توستو چیخان واقتلار توستونون یولون آچمالیییق، یوخسا قالیب ایچهریده بیزی بوغار!!!


text:
اؤتن آی تشکیل ائدیلن گؤرکملی تویلا ائولهنهن آکتیور موراد ایلدیریم یئنی ائو توتمادیغی اوچون حیات یولداشییلا بیرلیکده دوستونون ائوینده یاشاییر.
موساوات. کوم خبر وئریر کی، بو حاقدا ژورنالیست ایپک دورکال کؤشه یازیسیندا معلومات وئریب:
«موراد ایلدیریم ایله مراکئشلی حیات یولداشینین تویلاری هله ده یادیمدادیر. تویلاری دئییرم، چونکی جوتلوک هم ایستانبولدا، هم مراکشده ایکی آیری توی ائتدی. بیزه کناردان چوخ گؤرکملی گؤرونن ایستانبولداکی تویا ایسه جوتلوک پول خرجلهمهییب. تویون ائدیلدیی هتل ایسپونسورلوق ائدیب. نه ایسه مؤوضو او دئییل. مسئله جوتلویون هله ده ائولرینین اولماماسیدیر. یئنی ائولیلر هله ائو توتمادیغی اوچون دوستلارینین یانیندا قالیر. بو قدر عظمتلی تویدان سونرا اولانلار منه قریبه گلدی».
قئید ائدک کی، پرزیدنت رجپ طایییب اردوغان موراد ایلدیریم اوچون هاوا لیمانیندا "فیستایم" ایله قیز ایستمیشدی. پرزیدنت آکتیور و مراکشلی نیشانلیسی ایمانا بانییه قوران دا باغیشلامیشدی.
آکتیور هدییهنین فوتوسونو سوسیال شبکهدن پایلاشاراق تشکور ائتمیشدی: "پرزیدنتیم، منه معنوی آتالیق ائتدینیز. سونرا دا ان گؤزل هدییه اولان بو قورانی کریمی حیات یولداشیم اوچون گؤندردینیز. سیزه تشکور ائدیرهم".